Tjawiquiuuˈti majuu xueeˈñeeⁿ jluiˈ Jesús naquiiˈ wˈaa, tjaaⁿ, tjacjom ˈndyoo ndaaluee. 	 و در همان روز، عیسی از خانه بیرون آمده، به کناره دریا نشست


Ntyee cwentaa nnˈaⁿ judíos na ñetˈom nacje ˈnaaⁿˈ ñˈoom najndyee na tacatyeeⁿtyeⁿ, ˈio ndi ˈio mañeˈjoo mañeˈjoo tsˈiaaⁿ tyolˈana na tyolaˈcwjeena quiooˈ cha nntseitˈmaⁿ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom joona. Sa̱a̱ tijoom canda̱a̱ na nntseicanduuˈ Tyˈo̱o̱tsˈom jnaaⁿ nnˈaⁿ cantyja ˈnaaⁿ joˈ. 	 و هر کاهن هر روزه به خدمت مشغول بوده، می‌ایستد وهمان قربانی‌ها را مکرر می‌گذراند که هرگز رفع گناهان را نمی تواند کرد.


¿Aa ticatseiyuˈ na ljoˈyu cwiluiindyo̱ ñequio Tsotya̱ya, ndoˈ jom ljoˈyu cwiluiiñê ñˈeⁿndyo̱ ja? Ñˈoom na matseina̱ⁿya nda̱a̱ˈyoˈ, nchii matseina̱ⁿya joonaˈ cantyja ˈnaaⁿˈ na jndo̱ˈ tsˈo̱o̱ⁿ nnco̱. Nquii Tsotya̱ na ñequiiˈcheⁿ mˈaaⁿñê ñˈeⁿndyo̱, nqueⁿ machˈeeⁿ tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈaⁿ cantyja ˈnaⁿya. 	 آیا باور نمی کنی که من در پدر هستم و پدردر من است؟ سخنهایی که من به شما می‌گویم ازخود نمی گویم، لکن پدری که در من ساکن است، او این اعمال را می‌کند.


Ndoˈ chaˈtso nnˈaⁿ tsjoom Lida ñequio ndyuaa su Sarón tyontyˈiaana tsaⁿˈñeeⁿ ndoˈ lcweˈ nˈomna, jlayuˈna ñequio Ta Jesús. 	 و جمیع سکنه لده و سارون او را دیده، به سوی خداوند بازگشت کردند.


Joˈ chii tyˈe ntˈom ncˈiaayâ yuu waa tseiˈtsuaa ndoˈ jliuna na mayuuˈ chaˈxjeⁿ na jlue yolcuˈñeeⁿ. Sa̱a̱ maxjeⁿ tîcantyˈiaana nquii Jesús. 	 وجمعی از رفقای ما به‌سر قبر رفته، آن چنانکه زنان گفته بودند یافتند لیکن او را ندیدند.»


Ee seiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na jndati tseixmaⁿnaˈ quia cwicaluiˈjnaaⁿˈñe tsˈaⁿ ncˈe na matseixmaⁿ cwentaaˈ Cristo, nchiiti na jnda laˈxmaⁿ sˈom cajaⁿ ñequio ntˈomcheⁿ na jeeⁿ cajnda na tyoniom Egipto quia joˈ. Jom tyoqueⁿtyeeⁿ cwenta juu na jndati na nncoˈñoom na nñequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom nnoom. 	 و عار مسیح رادولتی بزرگتر از خزائن مصر پنداشت زیرا که به سوی مجازات نظر می‌داشت.


Ndoˈ tso ángel nda̱a̱na: —Tilaˈcatyuendyoˈ, mañequiaya ñˈoom na jeeⁿ ya nda̱a̱ˈyoˈ. Juunaˈ nntsˈaanaˈ na jeeⁿ neiiⁿ chaˈtsondye nnˈaⁿ tsjoomnancue. 	 فرشته ایشان را گفت: «مترسید، زیرا اینک بشارت خوشی عظیم به شما می‌دهم که برای جمیع قوم خواهد بود.


Quia joˈ tsoti Jesús nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ: —Cˈoomˈ nˈomˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoomwaa na tjañoomˈ na manntsjo̱o̱. Tˈoom cwii tsˈaⁿ. Tyomˈaⁿ we ntseinaaⁿ yonom. Tjantyjaaⁿˈaⁿ tsˈaⁿ na tuiiñejndyee, tsoom nnom: “ˈU re jndaaya, cjaˈ jeˈ catsaˈ tsˈiaaⁿ na waa ntjoomya.” 	 لیکن چه گمان دارید؟ شخصی را دو پسربود. نزد نخستین آمده، گفت: "ای فرزند امروز به تاکستان من رفته، به‌کار مشغول شو."


Ncˈe na ljoˈ, tintjeiˈsˈandyoˈ na majndaaˈ tsˈaⁿ na cwilajomndyoˈ ñˈeⁿñe. Ee chaˈtso na matseijndaaˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom laˈxmaⁿnaˈ cwentaˈyoˈ. 	 پس هیچ‌کس در انسان فخر نکند، زیراهمه‌چیز از آن شما است:


Joo ncueeˈñeeⁿ mˈaaⁿ Arquelao tsˈiaaⁿ tsˈo̱ndaa Judea yuu na tyotsa̱ˈntjom tsotyeeⁿ Herodes. Sa̱a̱ quia na jndii José na ljoˈ, tˈoom na nquiaⁿˈaⁿ na nncjaⁿ Judea. Mati sˈaanndaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na tsoomˈm ndaa na tancjaⁿ joˈ joˈ. Joˈ chii tjaaⁿ cwiicheⁿ ntyja, tsˈo̱ndaa Galilea. 	 و آمده در بلده‌ای مسمی به ناصره ساکن شد، تا آنچه به زبان انبیا گفته شده بود تمام شود که «به ناصری خوانده خواهد شد.»


Ja waˈnjo̱o̱ⁿ wˈaancjo, sa̱a̱ tincˈoomˈ na jnaⁿˈ na nncwjiˈyuuˈndyuˈ cantyja ˈnaaⁿˈ nqueⁿ na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom jaa, meiⁿ tincˈoomˈ na jnaⁿˈ cantyja ˈnaⁿya. Ñequio najndeii na mañequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom, catseijomndyuˈ nawiˈ na cwiwino̱o̱ⁿya ncˈe juu ñˈoom na cwiñequiaaya na macwjiˈnˈmaaⁿñê nnˈaⁿ. 	 پس از شهادت خداوند ما عار مدار و نه ازمن که اسیر او می‌باشم، بلکه در زحمات انجیل شریک باش برحسب قوت خدا،


Xjeⁿ na ñejndyeˈntjomˈtyeⁿˈyoˈ nnom jnaⁿ, tîcˈoomˈ nˈomˈyoˈ na nlˈaˈyoˈ yuu na ya. 	 زیراهنگامی که غلامان گناه می‌بودید از عدالت آزادمی بودید.


Queⁿˈyoˈ cwenta candyaa, tiquinomyoˈ, meiⁿ tiquilaˈweyoˈ ntjom na cwiweˈ, meiⁿ lˈaa yuu na nlaˈweyoˈ nantquie tjaaˈnaⁿ, ndoˈ meiⁿ nda̱ˈ ˈnaaⁿyoˈ tjaaˈnaⁿ sa̱a̱ Tyˈo̱o̱tsˈom mateixˈeeⁿ jooyoˈ. ˈO cajndandyoˈti ntyjeeⁿ, nchiiti cweˈ candyaa. 	 کلاغان را ملاحظه کنید که نه زراعت می‌کنندو نه حصاد و نه گنجی و نه انباری دارند و خدا آنهارا می‌پروراند. آیا شما به چند مرتبه از مرغان بهترنیستید؟


Ja cwiluiindyo̱ tyooˈ na jnaaⁿya cañoomˈluee. Meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na nlcwaˈ, tixocatsuuñe. 	 این نانی است که از آسمان نازل شد تاهر‌که از آن بخورد نمیرد.


Ndoˈ chaˈtsondyoˈ cˈomˈyoˈ ñequio nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ na ñecwii cwilaˈtiuuˈyoˈ na jnda nquiuˈyoˈ joona. Cˈomˈyoˈ na wiˈ nˈomˈyoˈ chaˈcwijom ñenquii tsˈaⁿ ntseinda ˈo. Calˈaˈyoˈ na jndati nquiuˈyoˈ ntˈomcheⁿ ñequio na ntyˈiaandyoˈ ñˈeⁿndyena. 	 خلاصه همه شما یکرای و همدرد و برادردوست و مشفق و فروتن باشید.


Quia na tueeˈntyjo̱ xjeⁿ na nlcwaˈna natmaaⁿ jñoom mosoomˈm na cjaacatso nda̱a̱ nnˈaⁿ na maqueeⁿˈñê: “Aa ndyeˈyoˈ, cjaaya, ee chaˈtso jnda̱ maya waa.” 	 پس چون وقت شام رسید، غلام خود را فرستاد تادعوت‌شدگان را گوید، بیایید زیرا که الحال همه‌چیز حاضر است.


Nlaˈtyuiiˈñˈeⁿna ˈo ndoˈ nlaˈcwjeena ndaˈyoˈ. Ndoˈ nlaˈtyuiiˈna niaⁿljo̱ˈ tsjomˈyoˈ. Meiⁿcwii tsjo̱ˈ taxocaˈndyena nacjooˈ xˈiaaˈnaˈ, cweˈ ncˈe na ticalañˈoomˈndyoˈ ja na jñom Tyˈo̱o̱tsˈom cha nnda̱a̱ nluiˈnˈmaaⁿndyoˈ. 	 و تو را وفرزندانت را در اندرون تو بر خاک خواهند افکندو در تو سنگی بر سنگی نخواهند گذاشت زیرا که ایام تفقد خود را ندانستی.»


Teincoo cwiicheⁿ xuee quia na mˈaⁿna nato na jnaⁿna Betania, jndyo na ñeˈjndoˈ Jesús. 	 بامدادان چون از بیت عنیا بیرون می‌آمدند، گرسنه شد.


Sa̱a̱ cwintyˈiaaya Jesús, na cweˈ cwantindyo xuee na tqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom na ticueeˈntyjo̱ na tˈmaⁿ cwiluiiñê chaˈna ángeles, jeˈ canda̱a̱ˈya matseitˈmaaⁿˈñenaˈ jom ncˈe na teinoom nawiˈ na tueeⁿˈeⁿ, cha cantyja ˈnaaⁿˈ naya na matseixmaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, tueeⁿˈeⁿ cwentaa chaˈtsondye nnˈaⁿ. 	 اما او را که اندکی از فرشتگان کمتر شد می‌بینیم، یعنی عیسی را که به زحمت موت تاج جلال واکرام بر سر وی نهاده شد تا به فیض خدا برای همه ذائقه موت را بچشد.


’Nntˈuiiwiˈnaˈ ˈo nnˈaⁿ na jeˈ jndye nnˈaⁿ cwitjeiiˈyana ˈo. Ee maluaaˈ ñelˈa weloo naⁿˈñeeⁿ. Tyoluena ñˈoom ya cantyja ˈnaaⁿ joo profetas na cweˈ tyonquioˈnnˈaⁿ joona. 	 وای بر شما وقتی که جمیع مردم شما راتحسین کنند، زیرا همچنین پدران ایشان با انبیای کذبه کردند.


Ee xotseitjoomˈna Cristo ñequio Satanás. Ndoˈ mati tsˈaⁿ na matseiyuˈ, xonda̱a̱ nntseitjoomˈnaˈ jom ñequio cwii tsˈaⁿ na tyootseiyuˈ. 	 و مسیح را با بلیعال چه مناسبت و مومن را با کافر چه نصیب است؟


Tjalcweeⁿˈeⁿ cañoomˈluee ndoˈ wacatyeeⁿ ntyjaaˈ tsˈo̱ Tyˈo̱o̱tsˈom ntyjaya yuu cwitueeˈndyecje chaˈtso ángeles ñequio ntˈomcheⁿ nnom na cwiluiitquiendye ndoˈ mˈaⁿ ntˈomcheⁿ na waa na jnda̱ laˈxmaⁿ. 	 که به آسمان رفت و بدست راست خدا است وفرشتگان و قدرتها و قوات مطیع او شده‌اند.


Cweˈ seiñˈeeⁿˈtonaˈ naⁿˈñeeⁿ, jluena: —¿ˈÑeeⁿ cwiluiiñe tsaⁿmˈaaⁿˈ na jeeⁿcheⁿ ndyaˈ waljooˈ? Jndaˈjom meiiⁿ jndye, meiiⁿ ndaaluee cwilaˈcanda̱naˈ ñˈoom na matsa̱ˈntjoom. 	 اما آن اشخاص تعجب نموده، گفتند: «این چگونه مردی است که بادها و دریا نیزاو را اطاعت می‌کنند!»


Ndoˈ tsoom nda̱a̱na: “Cantyja ˈnaaⁿˈ niomˈwaa maˈmo̱ⁿnaˈ na cwiljotyeⁿ ñˈoom na matsa̱ˈntjomnaˈ na matseijndaaˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈeⁿndyoˈ.” 	 و گفت: «این است خون آن عهدی که خداباشما قرار داد.»


Joˈ chii maqueⁿndyo̱ na ñequiiˈcheⁿ nncˈo̱o̱ⁿya na ticoˈtianaˈ ntyjiiya jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ ticatseitjo̱o̱ndyo̱ meiⁿ nnom jom meiⁿ jo nda̱a̱ nnˈaⁿ. 	 و خود را دراین امر ریاضت می‌دهم تا پیوسته ضمیر خود رابه سوی خدا و مردم بی‌لغزش نگاه دارم.


Tsˈaⁿ na macandaaˈ na mañequiaa na tˈmaⁿ nˈom nnˈaⁿ, tsˈiaaⁿˈñeeⁿ catsˈaa. Ndoˈ juu tsˈaⁿ na niom sˈom lˈo̱ tintseintycwiiˈ na nnteijndeii ncˈiaaˈ ˈnaⁿ na matseiˈtjo̱o̱naˈ joona. Tsˈaⁿ na ˈnaaⁿˈ na nluiitquieñe catsˈaa naljoˈ ñequio na machˈeeñe cwenta. Ndoˈ tsˈaⁿ na mateijndeii nnˈaⁿ na ntyˈiaandye catsˈaa naljoˈ ñequio na neiiⁿˈ. 	 یا واعظ در موعظه، یا بخشنده به سخاوت، یاپیشوا به اجتهاد، یا رحم کننده به‌سرور.


Xjeⁿ na tandoˈ Cristo nnom tsjomnancue jndeii tyotseineiiⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, hasta tyoquiaa ndaannoom na tyochˈeeⁿ tyˈoo nnom nquii na waa najndeii na matseixmaⁿ na tintseicueeˈnaˈ jom na tyuaaˈ, ndoˈ ncˈe na tyotseicaña̱a̱ⁿ, joˈ chii jndii Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈoom ˈñom. 	 و او در ایام بشریت خود، چونکه با فریادشدید و اشکها نزد او که به رهانیدنش از موت قادر بود، تضرع و دعای بسیار کرد و به‌سبب تقوای خویش مستجاب گردید،


Ntˈom nnˈaⁿ fariseos na ñˈeeⁿˈndye quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na jndyendye jluena: —ˈU na maˈmo̱o̱ⁿˈ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom nda̱a̱ nnˈaⁿ, catseitiaˈ naⁿmˈaⁿˈ na cwilaˈjomndye ñˈomˈ. 	 آنگاه بعضی از فریسیان از آن میان بدو گفتند: «ای استاد شاگردان خود را نهیب نما.»


Chaˈtsondye nnˈaⁿ na jnda̱ jlaˈyuˈ, ñeˈcwii nˈomna. Ndoˈ chaˈtso ˈnaⁿ na tyowilˈueeˈndyena tjom na ˈnaaⁿna joonaˈ. 	 و همه ایمانداران با هم می‌زیستند و درهمه‌چیز شریک می‌بودند


Ndoˈ jnda̱ na tueⁿˈeⁿ na waa wˈaa, meiⁿcwii tsˈaⁿ tînquiaaⁿ na nncjaaquieeˈ ñˈeⁿñê, macanda̱ Pedro ñequio Juan ñequio Jacobo, ndoˈ tsotye yuscuchjoo ñˈeⁿ tsondyee. 	 و چون داخل خانه شد، جز پطرس و یوحنا ویعقوب و پدر و مادر دختر هیچ‌کس را نگذاشت که به اندرون آید.


’Quia na jnda̱ teinomncue nawiˈ tˈmaⁿ ncueeˈñeeⁿ, nleijaaⁿñe ñeˈquioomˈ, ndoˈ mati chiˈ taxocwixueeñe. Nntquiaandye cancjuu. Ndoˈ chaˈtso na cwilaˈxmaⁿ najnda̱ na mˈaⁿ tsjo̱ˈluee nntyuiiˈ. 	 و فور بعد از مصیبت آن ایام، آفتاب تاریک گردد و ماه نور خود را ندهد و ستارگان ازآسمان فرو ریزند و قوتهای افلاک متزلزل گردد.


’Cwii tsaⁿjndii quia na jnda̱ tjeiˈnaˈ jom naquiiˈ tsˈom cwii tsˈaⁿ, cweˈ manomtoom yuu na tjaaˈnaⁿ ndaa, malˈueeⁿ yuu nncwajñeeⁿ. Ndoˈ na tîcaljeiiⁿ joˈ, seitioom: “Jo̱nlcwa̱ˈnndaˈa naquiiˈ tsˈom tsˈaⁿ yuu na jluiiˈa.” 	 چون روح پلید از انسان بیرون آید به مکانهای بی‌آب بطلب آرامی گردش می‌کند وچون نیافت می‌گوید به خانه خود که از آن بیرون آمدم برمی گردم.


Tquiocho nnˈaⁿ yocanchˈu na mˈaaⁿ Jesús na nntioom lˈo̱o̱ⁿ nacjoona. Ndoˈ quia na ntyˈiaa nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê na luaaˈ, jlaˈtiaˈna nnˈaⁿ na tquiocho yocanchˈuˈñeeⁿ. 	 پس اطفال را نیز نزد وی آوردند تا دست برایشان گذارد. اما شاگردانش چون دیدند، ایشان رانهیب دادند.


Ndoˈ Maríaˈñeeⁿ tjatseicañeeⁿ nquiee nnˈaⁿ na tyocañˈeeⁿ ñˈeⁿ Jesús. Xjeⁿˈñeeⁿ jeeⁿ xcwe na mˈaⁿna na chjooˈ nˈomna ndoˈ cwityueena. 	 و او رفته اصحاب اورا که گریه و ماتم می‌کردند خبر داد.


Tso Juan nnom Jesús: —Maestro, ntyˈiaayâ cwii tsˈaⁿ na macwjiˈ jndyetia naquiiˈ nˈom nnˈaⁿ ñequio xueˈ. Juu tsaⁿˈñeeⁿ tyootseijomñê ñˈeⁿndyo̱ jaa. Joˈ chii jlaˈtsaaⁿˈndyô̱ jom. 	 آنگاه یوحنا ملتفت شده، بدو گفت: «ای استاد، شخصی را دیدیم که به نام تو دیوها بیرون می‌کرد و متابعت ما نمی نمود؛ و چون متابعت مانمی کرد، او را ممانعت نمودیم.»


Tquiaa tsaⁿˈñeeⁿ ñˈoomˈm. Quia joˈ teintyjeeˈ Pablo cjooˈ ntiooˈ yuu na jaawa tsˈaⁿ na wjaaquieeˈ naquiiˈ wˈaaˈñeeⁿ. Seiweeⁿ tsˈo̱o̱ⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ na waa na nntsoom. Quia joˈ jlaˈcheⁿna, seineiiⁿ nda̱a̱na ñequio ñˈoomna ñˈoom hebreo. 	 چون اذن یافت، بر زینه ایستاده، به‌دست خود به مردم اشاره کرد؛ و چون آرامی کامل پیدا شد، ایشان را به زبان عبرانی مخاطب ساخته، گفت.


Quia tueeˈ xcwe tsjom, teicˈuaa na matseixuaa tsˈaⁿ. Matso: “Cˈomˈcˈeendyoˈ, macwjeeˈcañoom tsˈaⁿ na macoco. Quioˈyoˈ na nlajomndyoˈ ñˈeⁿñê.” 	 و درنصف شب صدایی بلند شد که "اینک دامادمی آید به استقبال وی بشتابید."


Ndoˈ Pedro tquiacheⁿ tquia tjantyjo̱o̱ⁿ naxeⁿˈ Jesús. Tueⁿˈeⁿ waaˈ tyee na cwiluiitquieñe. Tjaqueⁿˈeⁿ tachˈeeⁿˈ wˈaaˈñeeⁿ. Tjacjom quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na cwilˈa cwenta watsˈom, cha nntyˈiaaⁿˈaⁿ chiuu nncjaajuˈyuunaˈ cantyja ˈnaaⁿˈ Jesús. 	 اما پطرس از دور در عقب اوآمده، به خانه رئیس کهنه در‌آمد و با خادمان بنشست تا انجام کار را ببیند.


Quia joˈ wendyô̱ jâ na cwilajomndyô̱ ñˈeⁿñê jluiiˈâ tseiˈtsuaa. Saalcwa̱a̱ˈâ na waa wˈaayâ. 	 پس آن دو شاگرد به مکان خود برگشتند.


Quia na jnda̱ seineiⁿ Pablo ñˈoommeiⁿˈ, quia joˈ tcoomˈm xtyeeⁿ. Ndoˈ ñequio chaˈtsondye naⁿˈñeeⁿ tyolaˈneiⁿna nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 این بگفت و زانو زده، با همگی ایشان دعاکرد.


Jñoom joona na cˈootaˈxˈena ˈndyoo Jesús, ¿aa jom cwiluiiñê nquii na nncwjeeˈcañoom tsjoomnancue oo aa nncwindooˈna cwiicheⁿ? 	 پس یحیی دو نفر از شاگردان خود را طلبیده، نزد عیسی فرستاده، عرض نمودکه «آیا تو آن آینده هستی یا منتظر دیگری باشیم؟»


Matseijomnaˈ ˈo chaˈna nnˈaⁿ na cwilaˈcwˈaaⁿˈndye ndaatioo na cwiwe cha caˈndiinaˈ quiooˈ na cajnda̱a̱ sa̱a̱ tiqueⁿna cwenta na jo nandye njom cwii quiooˈ tˈmaaⁿñe na jaato̱ˈ. Ee jeeⁿ cwiqueⁿndyoˈ na ñeˈcalaˈcanda̱ˈyoˈ ñˈoom na niom nchˈunchˈu sa̱a̱ tiñeˈcalaˈcanda̱ˈyoˈ ñˈoom na tˈmaⁿti na macaⁿnaˈ. Joˈ chii ˈo laxmaⁿˈyoˈ nnˈaⁿ na cwitˈmo̱ⁿˈyoˈ nato nda̱a̱ ncˈiaˈyoˈ sa̱a̱ ncjoˈyoˈ chaˈcwijom na nchjaaⁿˈyoˈ na tiñeˈcatsaˈjndyeeˈyoˈ natoˈñeeⁿ. 	 ای رهنمایان کورکه پشه را صافی می‌کنید و شتر را فرو می‌برید!


Ncˈe na ljoˈ, matsonaˈ na cwii cwii tsˈaⁿ cwitjo̱o̱cheⁿ na nlcwaaⁿˈaⁿ tyooˈñeeⁿ ndoˈ na nncˈom na ñjom wasoˈñeeⁿ, cˈoomˈya tsˈoom na aa tjaaˈnaⁿ cwii nnom cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ na matseicuˈnaˈ na nntseijomñê juu joˈ. 	 اما هر شخص خود راامتحان کند و بدینطرز از آن نان بخورد و از آن پیاله بنوشد.


Jnda̱ na ntyˈiaana na luaaˈ, jlaˈcano̱o̱ⁿna chiuu waa na jnda̱ jndyena cantyja ˈnaaⁿˈ yuˈndaaˈñeeⁿ. 	 چون این را دیدند، آن سخنی را که درباره طفل بدیشان گفته شده بود، شهرت دادند.


Quia joˈ xeⁿ juu na tiñeˈcatsˈaa matsˈaa, nchii mannco̱tya̱ matsˈaa joˈ. Juu jnaⁿ na mˈaaⁿ quiiˈ tsˈo̱o̱ⁿ, juunaˈ machˈeenaˈ na ljoˈ. 	 پس چون آنچه را نمی خواهم می‌کنم، من دیگر فاعل آن نیستم بلکه گناه که در من ساکن است.


Macaⁿˈa nnom Tyˈo̱o̱tsˈom na nncˈomˈtiˈyoˈ na jnda nquiuˈyoˈ ncˈiaaˈyoˈ, ñequio na jndo̱ˈti nˈomˈyoˈ ndoˈ na nlaˈno̱ⁿˈtiˈyoˈ chaˈtso, 	 و برای این دعا می‌کنم تا محبت شما درمعرفت و کمال فهم بسیار افزونتر شود.


Ndoˈ cwaaⁿ ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na jo̱tseina̱ⁿtya̱ cantyja ˈnaaⁿˈ na cwilaˈyuˈya nˈom ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ee tileicjuˈnaaⁿñenaˈ na nntseina̱ⁿya cantyja ˈnaaⁿˈ Gedeón, Barac, Sansón, Jefté, David, Samuel, ndoˈ ñequio joo profetas. 	 و دیگر‌چه گویم؟ زیرا که وقت مرا کفاف نمی دهد که از جدعون و باراق و شمشون و یفتاح و داود و سموئیل و انبیا اخبار نمایم،


Joˈ chii matseijndo̱ˈa nˈomˈyoˈ, calˈaˈyoˈ chaˈxjeⁿ na quitsˈaaya. 	 پس ازشما التماس می‌کنم که به من اقتدا نمایید.


ˈU ndoˈ ja tuiindyo̱ nnˈaⁿ judíos, nchii nnˈaⁿ na cwilaˈtjo̱o̱ndye quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na nchii judíos cwiluiindye. 	 ما که طبع یهود هستیم و نه گناهکاران از امت‌ها،


ˈO cwiluiindyoˈ seiiˈ Cristo, ee cwii cwiindyoˈ matseixmaⁿ cwii cwii na tjacañjoomˈñê na matseicanda̱a̱ˈñenaˈ seiiⁿˈeⁿ. 	 اما شما بدن مسیح هستید و فرد اعضای آن می‌باشید.


Tinntseiñˈeeⁿˈñenaˈ tsˈomˈ juu ñˈoom na matsjo̱o̱ya: “Maxjeⁿ jndeiˈnaˈ na caluiindyoˈxcoˈyoˈ.” 	 عجب مدار که به توگفتم باید شما از سر نو مولود گردید.


Sa̱a̱ jom tˈo̱o̱ⁿ nda̱a̱yâ, tsoom: —¿Aa cwintyˈiaˈyoˈ na jeeⁿ ya chaˈtso nmeiⁿˈ? Candyeˈyoˈ nntsjo̱o̱ na mayuuˈcheⁿ tixocaˈndiinaˈ cwii tsjo̱ˈ nacjooˈ xˈiaaˈnaˈ. Nntyuiiˈñˈeⁿ lˈaameiⁿˈ. 	 عیسی ایشان را گفت: «آیا همه این چیزها را نمی بینید؟ هرآینه به شمامی گویم در اینجا سنگی بر سنگی گذارده نخواهد شد که به زیر افکنده نشود!»


Tˈo̱ Jesús nda̱a̱na: —Meiiⁿ na macwjiˈyuuˈndyo̱ cantyja ˈnaⁿya, sa̱a̱ ñˈoom na mayuuˈ juunaˈ, ncˈe ntyjiiya yuu jnaaⁿya, ndoˈ ntyjiiya yuu jo̱yo̱. Sa̱a̱ ˈo ticaliuˈyoˈ yuu jnaaⁿya, meiⁿ yuu na jo̱. 	 عیسی در جواب ایشان گفت: «هرچند من برخود شهادت می‌دهم، شهادت من راست است زیرا که می‌دانم از کجا آمده‌ام و به کجا خواهم رفت، لیکن شما نمی دانید از کجا آمده‌ام و به کجامی روم.


Cˈuaa cwilaˈneiⁿna, cwiluena: Nquii Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaya na wacatyeeⁿ tio, ñˈeⁿ nquii Catsmaⁿ, macanda̱ joona nquiuna cantyja na cwicaluiˈnˈmaaⁿndyo̱. 	 و به آواز بلند نداکرده، می‌گویند: «نجات، خدای ما را که بر تخت نشسته است و بره را است.»


Luaa matso ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matseiˈnaaⁿˈ tsaⁿˈñeeⁿ: Quia na wjaañˈoom tsˈaⁿ catsmaⁿ na nntseicueⁿˈeⁿ juuyoˈ meiⁿchjoo ticatseixuaayoˈ. Mati chaˈna catsmaⁿ chjoo quia na matyjee tsˈaⁿ somˈm ñemaaⁿˈ ˈñom, malaaˈtiˈ tjaa ljoˈ tso tsˈaⁿ na cwiluiiñe catsmaⁿ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom meiiⁿ na wiˈ tyotjoom. 	 و فقره‌ای ازکتاب که می‌خواند این بود که «مثل گوسفندی که به مذبح برند و چون بره‌ای خاموش نزد پشم برنده خود، همچنین دهان خود را نمی گشاید.


Cjaañjoomˈ nˈomˈyoˈ chaˈtso na ñelˈajndyeeˈyoˈ ndoˈ jeˈ tacolˈaˈyoˈ, calcweˈ nˈomˈyoˈ. Calˈaˈnndaˈyoˈ yuu na ya chaˈxjeⁿ na ñelˈaˈjndyeeˈyoˈ, Ee xeⁿ ticalˈaˈyoˈ na ljoˈ, quia joˈ nncua̱caño̱o̱ⁿya ˈo ndoˈ nncwjiˈa xjo na ñjoomˈ sca quiiˈntaaⁿˈyoˈ. 	 پس بخاطر آر که از کجاافتاده‌ای و توبه کن و اعمال نخست را بعمل آوروالا بزودی نزد تو می‌آیم و چراغدانت را از مکانش نقل می‌کنم اگر توبه نکنی.


Tˈmaⁿ waa na tˈmaⁿ tsˈo̱o̱ⁿya ˈo ndoˈ jeeⁿ neiⁿya ˈo. Quiiˈntaaⁿ chaˈtso nawiˈ na cwiwino̱o̱ⁿyâ tileicantycwii na mˈaaⁿya na neiⁿya. 	 مرا برشما اعتماد کلی و درباره شما فخر کامل است. ازتسلی سیر گشته‌ام و در هر زحمتی که بر مامی آید، شادی وافر می‌کنم.


Mancˈe joˈ, xjeⁿ na jndya̱a̱yâ cantyja ˈnaⁿˈyoˈ, ñecwii tco cwilana̱a̱ⁿyâ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaˈyoˈ. Cwitaaⁿyâ nnoom na mˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱ˈyoˈ chiuu lˈue tsˈoom ñˈeⁿndyoˈ ndoˈ na nñequiaaⁿ na jndo̱ˈ nˈomˈyoˈ ndoˈ na nlaˈno̱ⁿˈyoˈ ljoˈ lˈue tsˈom Espíritu Santo. 	 و از آن جهت ما نیز از روزی که این راشنیدیم، باز نمی ایستیم از دعا کردن برای شما ومسالت نمودن تا از کمال معرفت اراده او در هرحکمت و فهم روحانی پر شوید،


Ee manquiiti Tyˈo̱o̱tsˈom na jñoom Pedro na quiaa ñˈoom naya nda̱a̱ nnˈaⁿ judíos, mati jñoom ja na quiaya ñˈoomˈñeeⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ na nchii judíos. 	 زیرا او که برای رسالت مختونان در پطرس عمل کرد، در من هم برای امت‌ها عمل کرد.


Ntˈom tyolue na Elías jnda̱ teitquiooˈñenndaˈ. Ndoˈ ntˈom tyolue na jnda̱ wandoˈnndaˈ cwii profeta na teiyo tyoñequia ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و بعضی که الیاس ظاهر شده و دیگران، که یکی از انبیای پیشین برخاسته است.


Quia joˈ tja Jesús ndaatyuaa tsjoom Cesarea Filipo. Jnda̱ squia̱a̱yâ joˈ joˈ taxˈeeⁿ nda̱a̱ jâ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndyô̱ ñˈeⁿñê, tsoom: —Ja na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee ¿ˈñeeⁿ cwilue nnˈaⁿ na cwiluiindyo̱? 	 و هنگامی که عیسی به نواحی قیصریه فیلپس آمد، از شاگردان خود پرسیده، گفت: «مردم مرا که پسر انسانم چه شخص می‌گویند؟»


Joˈ chii ñequiiˈcheⁿ cwilana̱a̱ⁿyâ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja ˈnaⁿˈyoˈ. Cwitaaⁿyâ nnom nqueⁿ na jnda̱ tqueeⁿ ˈo na calaˈxmaⁿˈyoˈ cwentaaⁿˈaⁿ na ñequiiˈcheⁿ nncjaaweeˈ tsˈoom ñˈeⁿndyoˈ. Mati cwitaaⁿyâ na nñequiaaⁿ cantyja najneiⁿ naquiiˈ nˈomˈyoˈ cha nnda̱a̱ nlaˈcanda̱ˈndyoˈ chaˈtso ñˈoom na ya na cwiqueⁿ nˈomˈyoˈ, ndoˈ na nntseicanda̱a̱ˈñenaˈ chaˈtso tsˈiaaⁿ na ya na cwilˈaˈyoˈ ncˈe na cwilaˈyuˈya nˈomˈyoˈ ñˈeⁿñê. 	 و برای این هم پیوسته بجهت شما دعامی کنیم که خدای ما شما را مستحق این دعوت شمارد و تمام مسرت نیکویی و عمل ایمان را باقوت کامل گرداند،تا نام خداوند ما عیسی مسیح در شما تمجید یابد و شما در وی بحسب فیض خدای ما و عیسی مسیح خداوند.


Ee profetas, waa ñˈoom na jlaˈljeiina na matsonaˈ: “Mˈmo̱ⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom nda̱a̱ chaˈtso nnˈaⁿ.” Luaaˈ ñeˈcatsonaˈ na ticwii cwii tsˈaⁿ na jnda̱ jndii ñˈoom na maˈmo̱ⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ jnda̱ seiˈno̱ⁿˈ juunaˈ, tsaⁿˈñeeⁿ nntioñe lˈo̱o̱ya. 	 درانبیا مکتوب است که همه از خدا تعلیم خواهندیافت. پس هر‌که از پدر شنید و تعلیم یافت نزد من می‌آید.


Nchii joˈ na nlˈaˈyoˈ. ˈO cˈomˈyoˈ na neiⁿˈyoˈ na cwitjomˈyoˈ na ljoˈ ee cantyja ˈnaaⁿˈ joˈ cwilajomndyoˈ na tcoˈwiˈnaˈ Cristo cha mati canda̱a̱ˈ na neiⁿˈyoˈ quia na nleitquiooˈñê na nluiitˈmaⁿñê. 	 بلکه بقدری که شریک زحمات مسیح هستید، خشنودشوید تا در هنگام ظهور جلال وی شادی و وجدنما�ید.


Tsˈiaaⁿ na nlˈaˈyoˈ, calˈaˈyoˈ juunaˈ ñequio na tincˈuaaˈ nˈomˈyoˈ, chaˈxjeⁿ nnom nquii Ta Jesucristo na cwindyeˈntjomˈyoˈ, nchii cweˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ. 	 و به نیت خالص خداوند رابندگی می‌کنند نه انسان را،


Jñomnnaaⁿˈaⁿ ntˈomcheⁿ mosoomˈm, tsoom nda̱a̱na: “Canduˈyoˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na jnda̱ tˈmaaⁿyâ na nlaˈjomndyena na jnda̱ maya waa. Jnda̱ seicwja̱ quiooˈndyo ñequio ntˈom quiooˈ na jnda̱ seicaˈma̱ⁿ. Chaˈtso jnda̱ teiñˈoomˈ, joˈ chii quiona na nlaˈjomndyena na macoco tiˈjndaaya.” 	 باز غلامان دیگر روانه نموده، فرمود: "دعوت‌شدگان را بگویید که اینک خوان خود را حاضر ساخته‌ام و گاوان و پرواریهای من کشته شده و همه‌چیز آماده است، به عروسی بیایید."


Jnda̱ chii teitquiooˈti cwiicheⁿ ˈnaaⁿ tsjo̱ˈluee. Ntyˈiaya cwii catsoomjndii na tˈmaaⁿñe ndoˈ weeñe chaˈna chom. Juuyoˈ niom ntquieeˈ xqueⁿyoˈ, ndoˈ nqui ndeiˈjndyeeˈyoˈ. Ndoˈ chaˈtso na ntquieeˈ xqueⁿyoˈ, joˈ ñjom cwii cwii corona. 	 و علامتی دیگر در آسمان پدید آمدکه اینک اژدهای بزرگ آتشگون که او را هفت سرو ده شاخ بود و بر سرهایش هفت افسر؛


Ee joona cwiqueⁿna ñˈoom na jndeiˈnaˈ na catseicanda̱a̱ˈñe tsˈaⁿ. Matseijomnaˈ chaˈcwijom cwilaˈtyeⁿna cwii xuu na jaaˈ na cwitioona cantyaˈ naⁿˈñeeⁿ. Sa̱a̱ nquieena nchaaˈ lˈuu nntiiˈndyena meiiⁿ ñeˈcwii nda̱a̱ lueena na nnteiˈjndeiina naⁿˈñeeⁿ. 	 زیرا بارهای گران و دشوار رامی بندند و بر دوش مردم می‌نهند و خودنمی خواهند آنها را به یک انگشت حرکت دهند.


Watsˈom yuu na cwindyeˈntjom ntyeeˈñeeⁿ, cweˈ tseixmaⁿnaˈ ncwaaⁿˈ na jluiˈtsjaaⁿˈ juu na waa cañoomˈluee. Nquiuuyaaya na cweˈ ncwaaⁿˈ joˈ ee quia to̱ˈ Moisés na nntsˈaaⁿ watsˈomliaa, matso Tyˈo̱o̱tsˈom nnoom: “Queⁿˈ queⁿˈ cwenta na catsaˈ juunaˈ chaˈxjeⁿ na tˈmo̱o̱ⁿya njomˈ quia tˈoomˈ sjo̱ Sinaí.” 	 و ایشان شبیه و سایه چیزهای آسمانی را خدمت می‌کنند، چنانکه موسی ملهم شد هنگامی که عازم بود که خیمه را بسازد، زیرا بدو می‌گوید: «آگاه باش که همه‌چیز را به آن نمونه‌ای که در کوه به تو نشان داده شد بسازی.»


Sa̱a̱ nchii luaaˈ matsjo̱o̱ na matseitiaˈa ˈo ee jnda̱ ñetsjo̱o̱ na mˈaⁿˈyoˈ naquiiˈ tsˈo̱o̱ⁿya meiiⁿ na nntando̱o̱ˈâ oo meiiⁿ na nncwja̱a̱yâ ñˈeⁿndyoˈ. 	 این را از روی مذمت نمی گویم، زیرا پیش گفتم که در دل ماهستید تا در موت و حیات با هم باشیم.


Sa̱a̱ xeⁿ ñequiiˈcheⁿ na cwiqua̱a̱ⁿyaaya cwenta aa cwilˈaaya yuu na matyˈiomyanaˈ, quia joˈ tixocaⁿnaˈ na nntsˈaa Ta Jesús xjeⁿ jaa, 	 اما اگر برخود حکم می‌کردیم، حکم بر مانمی شد.


ˈO nnˈaaⁿya, cantyjati xuee na tjeiˈnaˈ jâ quiiˈntaaⁿˈyoˈ, meiiⁿ tacontyˈiaayâ ˈo sa̱a̱ ñequiiˈcheⁿ cwijaañjoomˈ nˈo̱o̱ⁿyâ ˈo chiuu cwitsamˈaⁿˈtiˈyoˈ. Joˈ chii jeeⁿ cwicantyjaaˈ nˈo̱o̱ⁿyâ na nntsaacajndo̱o̱nndaˈâ ˈo. 	 لیکن ما‌ای برادران، چون بقدر ساعتی درظاهر نه در دل از شما مهجور شدیم، به اشتیاق بسیار زیادتر کوشیدیم تا روی شما را ببینیم.


Jnda̱ joˈ tjañˈoom tsaⁿjndii Jesús Jerusalén tsjoom na ljuˈ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Tqueeⁿ juu xqueⁿ tsiuˈ watsˈom tˈmaⁿ. 	 آنگاه ابلیس او را به شهر مقدس برد و برکنگره هیکل برپا داشته،


Mati Pablo ñˈeⁿ Bernabé ljooˈndyena. Joona ñequio jndye ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ tyotˈmo̱o̱ⁿna ndoˈ tyoñequiana ñˈoom naya ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom nda̱a̱ nnˈaⁿ. 	 بابسیاری دیگر تعلیم و بشارت به کلام خدامی دادند.


Quia joˈ ncjo na tueeˈna tsˈom ndaaluee na nncjaawintyjeeˈcheⁿ wˈaandaa, tyjena lˈuaa na ñjoomnaˈ. ˈNdyena ncjoˈñeeⁿ tsˈom ndaaluee. Ndoˈ jlaˈcanaⁿˈna nˈoom palaˈ na jlaˈtyeⁿna ee joonaˈ cwileilˈueeˈndyena na wjaantquienaˈ wˈaandaa. Ndoˈ jlaˈntyjana liaa jo sta wˈaandaa na macwjaaˈñenaˈ jndye cha wjaantquienaˈ wˈaandaa. Jnda̱ chii to̱ˈ wˈaandaa na wjaanaˈ jo yuu tjaquieeˈndiiˈ na mˈaaⁿ ndaaluee. 	 و بند لنگرها را بریده، آنها را دردریا گذاشتند و بندهای سکان را باز کرده، وبادبان را برای باد گشاده، راه ساحل را پیش گرفتند.


Sa̱a̱ quia na tqueⁿna cwenta na jom tsˈaⁿ judío, chaˈtsondyena jlaˈtjoomˈna jndyeena. Chaˈna cwii we hora ñeˈcwii tyolaˈxuaana, tyoluena: —Jeeⁿ tˈmaⁿ ñˈoom tseixmaⁿ Diana cwentaa jaa nnˈaⁿ Éfeso. 	 لیکن چون دانستند که یهودی است همه به یک آواز قریب به دو ساعت ندا می‌کردندکه «بزرگ است ارطامیس افسسیان.»


Chaˈna ndyee chiˈ tyomˈaaⁿñe Pablo tsjoom Éfeso ndoˈ ñequiiˈcheⁿ tyocaⁿ watsˈom ˈnaaⁿ nnˈaⁿ judíos. Tyotseineiiⁿ nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ ñequio na tˈmaⁿ tsˈoom. Tyoqueⁿñê tyoˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱na cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom na malˈueeˈñê na nlaˈyuˈna. 	 پس به کنیسه درآمده، مدت سه ماه به دلیری سخن می‌راند و در امور ملکوت خدا مباحثه می‌نمود و برهان قاطع می‌آورد.


Joo nmeiⁿˈ na tcoˈnaˈ no̱o̱ⁿ na jeeⁿ tˈmaⁿ laˈxmaⁿnaˈ, cha nntseicuˈnaˈ na nntseisˈandyo̱ na cwii nnom na ntyˈia, ncˈe joˈ jnaⁿnaˈ na tyoquiinaˈ ja chaˈcwijom ndiiˈ tsioom quiiˈ seiiˈ tsˈaⁿ, luaaˈ sˈaa Satanás cha coˈwiˈnaˈ ja. 	 و تا آنکه از زیادتی مکاشفات زیاده سرافرازی ننمایم، خاری در جسم من داده شد، فرشته شیطان، تا مرا لطمه زند، مبادا زیاده سرافرازی نمایم.


Ee tilaˈno̱ⁿˈna cantyja ˈnaaⁿˈ tsˈiaaⁿ tˈmaⁿ na sˈaa Jesús ñequio ntyooˈ na tcwaˈ nnˈaⁿ. Ndoˈ ndicwaⁿ tileiqueⁿna cwenta ˈñeeⁿ cwiluiiñê. 	 زیرا که معجزه نان را درک نکرده بودند زیرا دل ایشان سخت بود.


Jeeⁿ ndyaˈ ntyˈiaaˈndyo̱. ¿ˈÑeeⁿ nnda̱a̱ nntseicandyaañe ja ñequio seiiˈa na wjaañˈoomnaˈ ja na nntsuundyo̱? 	 وای بر من که مرد شقی‌ای هستم! کیست که مرا از جسم این موت رهایی بخشد؟خدا راشکر می‌کنم بوساطت خداوند ما عیسی مسیح. خلاصه اینکه من به ذهن خود شریعت خدا رابندگی می‌کنم و اما به جسم خود شریعت گناه را.


Quia joˈ nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye nda̱a̱ nnˈaⁿ judíos tjaaˈndyena tsei Jesús. Taˈxˈeena nnoom jluena: —¿Cwanti yo na maleichuˈ jâ na matseiñˈeeⁿˈndyuˈ jâ? Xeⁿ na mayuuˈ cwiluiindyuˈ Cristo, ntyjayu catsuˈ nda̱a̱yâ. 	 پس یهودیان دور او را گرفته، بدوگفتند: «تا کی ما را متردد داری؟ اگر تو مسیح هستی، آشکارا به ما بگو.


Jnda̱ na jndii Jesús ñˈoomwaaˈ, tsoom nnom Jairo: —Tintyˈueˈ, macanda̱ na catseiyuˈ ñˈeⁿndyo̱, quia joˈ nnˈmaⁿ nomjndaˈ. 	 چون عیسی این را شنید توجه نموده به وی گفت: «ترسان مباش، ایمان آور و بس که شفا خواهد یافت.»


Ntyˈiaya Jesús. Matsoom no̱o̱ⁿ: “Catseityuaˈ caluiˈ quiiˈ tsjoomwaa ee xocandye nnˈaⁿ ñˈoom na nncwjiˈyuuˈndyuˈ cantyja ˈnaⁿya.” 	 پس او را دیدم که به من می‌گوید: "بشتاب و از اورشلیم به زودی روانه شو زیرا که شهادت تو را در حق من نخواهند پذیرفت."


Luaaˈ ñˈoom tˈo̱o̱ joo nnˈaⁿ na nda jom, ee nquiaana nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye nda̱a̱ nnˈaaⁿna. Ee jnda̱ jlaˈjomndyena xeⁿ na nncwjiˈyuuˈñe meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na Jesús cwiluiiñê Cristo, tixonquiana na wanaaⁿ na nntseijomñe tsaⁿˈñeeⁿ xjeⁿ na cwitjomndye nnˈaⁿ na nlaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 پدر و مادر او چنین گفتند زیرا که از یهودیان می‌ترسیدند، از آنرو که یهودیان با خود عهد کرده بودند که هر‌که اعتراف کند که او مسیح است، ازکنیسه بیرونش کنند.


Joˈ chii ˈo nnˈaⁿya na cwilaˈyuˈyoˈ na jeeⁿ jnda ntyjiiya, xeⁿ tjaaˈnaⁿ na macoˈtianaˈ nquiuuya jo nnoom, quia joˈ cwiñˈo̱ⁿtˈmaaⁿˈndyo̱ nˈo̱o̱ⁿya, 	 ای حبیبان، هرگاه دل ما ما را مذمت نکند، در حضور خدا اعتماد داریم.


sa̱a̱ jeˈ jeˈ tsacwintyjeˈyoˈ na cwilˈaˈyoˈ nmeiⁿˈ. Talawjeeˈyoˈ nnˈaⁿ, talaqueeⁿ nˈomˈyoˈ ntˈomcheⁿ, talata̱a̱ˈ nˈomˈyoˈ nnˈaⁿ, talaˈjnaⁿˈyoˈ joona, talaneiⁿˈyoˈ ñˈoomwiˈ. 	 لیکن الحال شماهمه را ترک کنید، یعنی خشم و غیظ و بدخویی وبدگویی و فحش را از زبان خود.


Sa̱a̱ Pablo matsoom nda̱a̱ policía: —Jâ cwilaxmaaⁿyâ cantyja ˈnaaⁿˈ tsjoom Roma. Sa̱a̱ meiiⁿ na ljoˈ tjaaˈna jâ na jndooˈ chaˈtso nnˈaⁿ meiiⁿ na tyoowijndaaˈ aa waa na jlaˈtjo̱o̱ndyô. Jnda̱ chii tioomna jâ wˈaancjo. Nmeiiⁿˈ lˈana jâ meiiⁿ na meiⁿchjoo ticatsonaˈ na nlˈana na ljoˈ nnˈaⁿ romanos. Ndoˈ jeˈ ¿aa cweˈ ntˈiu nntjeiiˈna jâ? Xoya na ljoˈ. Nquieena quiocatjeiiˈna jâ. 	 لیکن پولس بدیشان گفت: «ما را که مردمان رومی می‌باشیم، آشکارا و بی‌حجت زده، به زندان انداختند. آیا الان ما را به پنهانی بیرون می‌نمایند؟ نی بلکه خود آمده، ما را بیرون بیاورند.


Tsoti Jesús ñˈoom tjañoomˈ nda̱a̱ jâ nnˈaⁿ na cwilajomndyô̱ ñˈeⁿñê. Tsoom: —Juu tsˈaⁿ na matseiˈnaaⁿˈ ticaluiitˈmaⁿñê, ee nquii maestro ˈnaaⁿˈaⁿ cwiluiitˈmaⁿñeti nchiiti jom. Ndoˈ mati juu tsˈaⁿ na mandiˈntjom ticaluiitˈmaⁿñê, ee nquii patrom ˈnaaⁿˈaⁿ tˈmaⁿti cwiluiiñe nchiiti jom. 	 شاگرد از معلم خود افضل نیست و نه غلام از آقایش برتر.


Nda̱a̱ joo naⁿnom na tyooˈunco ndoˈ mati joo yolcu na jnda̱ ljondye, matsjo̱o̱ na yati caljooˈndyena na ñenquieena chaˈna mˈaaⁿ ja luaañe. 	 لکن به مجردین و بیوه‌زنان می‌گویم که ایشان را نیکو است که مثل من بمانند.


Joˈ chii calaˈquii nˈomˈyoˈ quia matseiseiiⁿˈeⁿ ˈo ee na nlˈaˈyoˈ naljoˈ mˈmo̱ⁿnaˈ na macwjaaˈñê na ˈo cwiluiindyoˈ ntseinaaⁿ, ¿aa mˈaaⁿ ˈñeeⁿ tiquiˈmaⁿ jnda? 	 اگر متحمل تادیب شوید، خدا با شما مثل باپسران رفتار می‌نماید. زیرا کدام پسر است که پدرش او را تادیب نکند؟


Quia na jñeeⁿ ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ Jesús, jñoom ntˈom nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye nda̱a̱ nnˈaⁿ judíos na cˈoocalˈana tyˈoo na candyoya Jesús na nntseinˈmaⁿ tsaⁿˈñeeⁿ mosoomˈm. 	 چون خبر عیسی را شنید، مشایخ یهود را نزد وی فرستاده از او خواهش کرد که آمده غلام او را شفا بخشد.


Luaa waa na tyˈoom Tyˈo̱o̱tsˈom na wiˈ tsˈoom ñˈeⁿndyo̱ cha cantyja ˈnaⁿya mˈmo̱ⁿ Jesucristo na mˈaaⁿ na nioomˈcheⁿ tsˈoom. Ndoˈ cantyja ˈnaaⁿya waa na maˈmo̱ⁿnaˈ chiuu ncˈom nnˈaⁿ na nlaˈyuˈ ñˈeⁿñê cha nntoˈñoomna na ticantycwii na cwitaˈndoˈ añmaaⁿna. 	 بلکه از این جهت بر من رحم شد تا اول درمن، مسیح عیسی کمال حلم را ظاهر سازد تا آنانی را که بجهت حیات جاودانی به وی ایمان خواهند‌آورد، نمونه باشم.


Quia joˈ jlacwejndoˈndyetina, ndoˈ tyolaˈneiⁿtina nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. Jnda̱ chii tioona lueena nacjoo naⁿˈñeeⁿ ndoˈ jñoomna joo na cˈoo tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 آنگاه روزه گرفته و دعا کرده ودستها بر ایشان گذارده، روانه نمودند.


Ndoˈ xjeⁿˈñeeⁿ teitquiooˈñe Elías ñˈeⁿ Moisés na cwilaˈneiⁿna ñˈeⁿ Jesús. 	 و الیاس با موسی بر ایشان ظاهر شده، با عیسی گفتگو می‌کردند.


Juu na cwiluiiñe ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom mˈaaⁿ ñˈeⁿñê xjeⁿ na jnaⁿjndyeecheⁿnaˈ. 	 همان در ابتدا نزد خدا بود.


’Quia na jnda̱ teinom wenˈaaⁿ ntyu na mˈaaⁿ joˈ joˈ seijomnaˈ na mˈaaⁿ cwii joo quiiˈ jnda̱a̱ na nndyooˈ sjo̱ Sinaí ndoˈ teitquiooˈñe cwii ángel nnoom naquiiˈ ntsaachom na cwico tsaˈ tsˈo̱o̱ nˈioom. 	 و چون چهل سال گذشت، در بیابان کوه سینا، فرشته خداوند در شعله آتش از بوته به وی ظاهر شد.


Sa̱a̱ majndaaˈ na nluii na ljoˈ: najndyee tandoˈxco Cristo, nda̱ joˈ quia na nncwjeeˈnnaaⁿˈaⁿ, nntaˈndoˈxco nquiee nnˈaⁿ na cwiluiindye cwentaaⁿˈaⁿ. 	 لیکن هرکس به رتبه خود؛ مسیح نوبر است و بعد آنانی که در وقت آمدن او از آن مسیح می‌باشند.


Sa̱a̱ naⁿmˈaⁿˈ na cje cwilˈa, ticalaˈno̱ⁿˈna ljeii na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. Joona laˈxmaⁿna na catsuundyena. 	 ولیکن این گروه که شریعت را نمی دانند، ملعون می‌باشند.»


Mˈaaⁿ Espíritu Santo quiiˈ nˈo̱o̱ⁿya, ñequio na mateijñeiⁿ jaa catsaˈ cwenta ñˈoom na jeeⁿ xcwe na mañequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom lua̱a̱ya. 	 آن امانت نیکو را بوسیله روح‌القدس که در ما ساکن است، حفظ کن.


Sa̱a̱ ntmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Cristo cwentaaⁿˈa na mˈaⁿna tsˈo̱ndaa Judea, tîcataˈjnaaⁿˈna ja. 	 و به کلیساهای یهودیه که در مسیح بودند صورت غیرمعروف بودم،


Joˈ chii matso Pilato nnoom: —¿Chiuu na ticˈo̱ˈ ˈndyo̱? Ja waa na jndo̱ na nntseicandyaandyo̱ ˈu, oo na nntyˈio̱ⁿya ˈu tsˈoomˈnaaⁿ. 	 پیلاطس بدو گفت: «آیا به من سخن نمی گویی؟ نمی دانی که قدرت دارم تو راصلیب کنم و قدرت دارم آزادت نمایم؟»


Joˈ chii tquiana cwii taⁿˈ catscaa jneiiⁿ ñequio tscuu na ñjom tsiomˈ. 	 پس قدری از ماهی بریان و از شانه عسل به وی دادند.


ˈO nnˈaⁿya na cwilaˈyuˈyoˈ, queⁿˈyoˈ cwenta na maˈmaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom ˈo meiⁿ tijndyendyoˈ cwitjeiiˈ nnˈaⁿ cwenta na laˈxmaⁿˈyoˈ nnˈaⁿ na jndo̱ˈ nˈom, tijndyendyoˈ cwiluiindyoˈ nnˈaⁿ na tˈmaⁿ cwiluiindye, tijndyendyoˈ tuiindyoˈ nda nnˈaⁿ na tyandye. 	 زیرا‌ای برادران دعوت خود را ملاحظه نمایید که بسیاری بحسب جسم حکیم نیستند وبسیاری توانا نی و بسیاری شریف نی.


Quia joˈ matso Pedro nnoom: —ˈU re Ananías, ¿chiuu na tquiaandyuˈ na seicatooˈ Satanás naquiiˈ tsˈomˈ na tsuˈ cantu nnom Espíritu Santo na seitjo̱o̱ˈ sˈom cantyja na jnda̱a̱ˈ tyuaˈ? 	 آنگاه پطرس گفت: «ای حنانیا چرا شیطان دل تو را پر ساخته است تا روح‌القدس را فریب دهی و مقداری ازقیمت زمین را نگاه داری؟


Jesucristo ñecwii xjeⁿ cwiluiiñê xuee wja, jeˈ ndoˈ chaˈtsoti ndyu. 	 عیسی مسیح دیروز و امروز و تا ابدالاباد همان است.


Tsjoomˈñeeⁿ jliuuyâ ntˈom nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ. Jlue naⁿˈñeeⁿ na caljooˈndyô̱ ñˈeⁿndyena cwii ntquieeˈ xuee. Joˈ na ljooˈndyô̱. Jnda̱ chii saayâ tsjoom Roma. 	 و در آنجا برادران یافته، حسب خواهش ایشان هفت روز ماندیم و همچنین به روم آمدیم.


Quia matseiˈwˈiiˈ xˈiaˈ, tintseitjo̱o̱ndyuˈtiˈ nnoom na jndaaˈjom nntseicamaaⁿndyuˈ na tincjaˈcwaaⁿˈyaˈ jom. 	 خشم گیرید و گناه مورزید؛ خورشید بر غیظشما غروب نکند.


Ñˈeⁿ Nicodemo, tsaⁿ na tja na mˈaaⁿ Jesús cwii teijaaⁿ. Jom tjañˈoom chaˈna ntquiuu nchooˈ nqui kilos ncheⁿˈ na tjoomˈnaˈ mirra ñequio áloes na nntyˈoomndyena juunaˈ seiˈtsˈo ˈnaaⁿˈ Jesús. 	 و نیقودیموس نیز که اول در شب نزدعیسی آمده بود، مر مخلوط با عود قریب به صدرطل با خود آورد.


Tyoqueⁿndyena na tyondyena ñˈoom na tyotˈmo̱o̱ⁿ apóstolesˈñeeⁿ. Tjoomˈ tyomˈaⁿna ñequio naⁿˈñeeⁿ. Tyotjomndyena na tyotyjena tyooˈ na tyocañjom nˈomna Jesús. Ndoˈ tyolaˈneiⁿna nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و در تعلیم رسولان ومشارکت ایشان و شکستن نان و دعاها مواظبت می‌نمودند.


Jom jluiˈnoom naquiiˈ waⁿˈaⁿ quia na ljeiiⁿ na jnda̱ tyjeeˈcañoom Pedro, tjacatjomñê juu. Tcoomˈm xtyeeⁿ jo nnom na seitˈmaaⁿˈñê juu. 	 چون پطرس داخل شد، کرنیلیوس او را استقبال کرده، بر پایهایش افتاده، پرستش کرد.


Quia joˈ Pablo seijomñê ñequio ñequiee naⁿnomˈñeeⁿ. Teincoo cwiicheⁿ xuee sˈaaⁿ tsˈiaaⁿ na tqueⁿ ljuˈnaˈ joona jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. Jnda̱ chii tjaqueⁿˈeⁿ naquiiˈ watsˈom tˈmaⁿ. Tjatseicañeeⁿ ntyee cwaaⁿ xuee na nlaˈcanda̱a̱ˈndyena ñˈoom na waa nda̱a̱na ndoˈ na nñequiana quiooˈ na nncwje cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 پس پولس آن اشخاص را برداشته، روز دیگر با ایشان طهارت کرده، به هیکل درآمد و از تکمیل ایام طهارت اطلاع داد تا هدیه‌ای برای هر یک ازایشان بگذرانند.


Ee jnda̱ macwindya̱a̱yâ na mati ˈo cwiluiindyoˈ nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈya nˈomˈyoˈ ñˈeⁿ Jesucristo, ndoˈ na jnda nquiuˈyoˈ chaˈtsondye nnˈaⁿ na cwiluiindye cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 چونکه ایمان شما را در مسیح عیسی و محبتی را که با جمیع مقدسان می‌نمایید شنیدیم،


Ndoˈ xeⁿ jnda̱ ljeiiⁿ, nntseitjoom ncˈiaaⁿˈaⁿ ñequio nnˈaⁿ na mˈaⁿ nndyooˈ waⁿˈaⁿ ndoˈ nntsoom nda̱a̱na: “Cˈo̱o̱ⁿya na neiiⁿya, ee jnda̱ ljeiya tsjo̱ˈñjeeⁿ na tsuu.” 	 و چون یافت دوستان و همسایگان خودرا جمع کرده می‌گوید با من شادی کنید زیرادرهم گمشده را پیدا کرده‌ام.


Ncˈe na luaaˈ, cwilaˈljeiiyâ ñˈoommeiiⁿ cha canda̱a̱ˈ nncˈomˈyoˈ na neiⁿˈyoˈ. 	 و این را به شما می‌نویسم تا خوشی ما کامل گردد.


jnda̱ ñeeⁿ xuee na tuiindyo̱ tuii ˈnaaⁿ tjaaⁿya. Tsˈaⁿ tsjaaⁿ nnˈaⁿ Israel ja, tmaaⁿˈ cwentaaˈ Benjamín, tsˈaⁿ hebreo ja ndoˈ tsotya̱ tsondyo̱ mannˈaⁿ hebreos joona. Cantyja ˈnaaⁿˈ ljeii na tqueⁿ Moisés, tsˈaⁿ tmaaⁿˈ fariseo ja. 	 روز هشتم مختون شده و از قبیله اسرائیل، ازسبط بنیامین، عبرانی از عبرانیان، از جهت شریعت فریسی،


ˈO ncˈe Cristo ñecwii seiˈ cwiluiindyoˈ ndoˈ ñecwii Espíritu Santo na mˈaaⁿñê naquiiˈ nˈomˈyoˈ, chaˈxjeⁿ jnda̱ tqueeⁿˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom ˈo na ñecwii waa na cwicantyjaaˈ nˈomˈyoˈ, 	 یک جسدهست و یک روح، چنانکه نیز دعوت شده‌اید دریک امید دعوت خویش.


ˈO tyoolaˈno̱ⁿˈyoˈ ljoˈ ñeˈcatso ñˈoomwaa na tso Tyˈo̱o̱tsˈom: “Ja cajndati ntyjii na nncˈomˈyoˈ na wiˈ nˈomˈyoˈ ncˈiaˈyoˈ nchiiti na cwiñeˈquiaˈyoˈ quiooˈ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ ja.” Xeⁿ jlaˈno̱ⁿˈyoˈ ñˈoomwaaˈ tixoqueⁿˈyoˈ xjeⁿ nnˈaⁿ na tjaa jnaaⁿ. 	 و اگر این معنی را درک می‌کردید که رحمت می‌خواهم نه قربانی، بی‌گناهان را مذمت نمی نمودید.


Jâ cwitjeiˈyuuˈndyô̱ cantyja ˈnaaⁿ ñˈoommeiiⁿ, ndoˈ majoˈti machˈee Espíritu Santo, nquii na mañequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom naquiiˈ nˈom nnˈaⁿ na cwilaˈcanda̱ ñˈoom na matsoom. 	 و ما هستیم شاهدان او بر این امور، چنانکه روح‌القدس نیز است که خدا او را به همه مطیعان او عطا فرموده است.»


Jnda̱ na jndye naⁿˈñeeⁿ ñˈoommeiⁿˈ jlaˈjmeiⁿˈndyena. Tyoteinquiena ndeiˈnˈomna na jeeⁿ lioona Esteban. 	 چون این را شنیدند دلریش شده، بر وی دندانهای خود را فشردند.


Cwee yuscuˈñeeⁿ liaa colo catsiooˈ ñˈeⁿ colo wee, ndoˈ tycwiˈñê ñequio sˈomcajaⁿ, ñequio jndye nnom ljo̱ˈ ñˈeⁿ ta̱ˈ na jeeⁿ jnda. Ndiiˈ waso na tuii ñˈeⁿ sˈomcajaⁿ tsˈo̱o̱ⁿ. Wasoˈñeeⁿ tooˈcheⁿ ñjom na cwajndii na matseijomnaˈ natia na machˈeeⁿ na matseintjeiiⁿ nnˈaⁿ. 	 و آن زن، به ارغوانی و قرمز ملبس بود وبه طلا و جواهر و مروارید مزین و پیاله‌ای زرین به‌دست خود پر از خبائث و نجاسات زنای خودداشت.


Xeⁿ nchii Tyˈo̱o̱tsˈom mˈaaⁿ ñˈeⁿ tsaⁿmˈaaⁿˈ, tjaa na nnda̱a̱ nntsˈaaⁿ. 	 اگر این شخص از خدا نبودی، هیچ کارنتوانستی کرد.»


Waa ñˈoom na cwilue nnˈaⁿ: “Wanaaⁿ na nntsˈaa tsˈaⁿ meiⁿquia na ñeˈcatsˈaa.” Ñˈoom na mayuuˈ joˈ, sa̱a̱ tichaˈtso mateijndeiinaˈ jom. Mayuuˈ wanaaⁿ na nntsˈaa tsˈaⁿ ljoˈ na lˈue tsˈoom, sa̱a̱ tichaˈtso mateijndeiinaˈ na nncjaanajneiⁿ jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 همه‌چیز جایز است، لیکن همه مفیدنیست؛ همه رواست، لیکن همه بنا نمی کند.


Joˈ chii tˈo̱o̱na nnom Jesús, jluena: —Aa jâ maxjeⁿ ticaliuuyâ. Tsoom nda̱a̱na: —Mati ja xocatsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ ˈñeeⁿ tquiaa najndeii na matseixmaⁿya na matsˈaa tsˈiaaⁿmeiⁿˈ. 	 پس در جواب عیسی گفتند: «نمی دانیم.» عیسی بدیشان جواب داد: «من هم شما را نمی گویم که به کدام قدرت این کارها را به‌جا می‌آورم.»


ñˈeⁿ Judas jnda Jacobo ñequio Judas Iscariote, tsˈaⁿ na tquiaa cwenta Jesús. 	 یهودا برادریعقوب و یهودای اسخریوطی که تسلیم‌کننده وی بود.


Ndoˈ chaˈxjeⁿ cwilaˈno̱o̱ⁿˈa na mañeeⁿ ñˈoom na cwitaaⁿya nnoom, mati nquiuuya na cwitoˈño̱o̱ⁿya ñˈoom na jnda̱ taaⁿya nnoom. 	 و اگر دانیم که هرچه سوال کنیم ما را می‌شنود، پس می‌دانیم که آنچه از او درخواست کنیم می‌یابیم.


Chaˈxjeⁿ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii na matsonaˈ: Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio na xcweeˈ tsˈoom mateixˈeeⁿ nnˈaⁿ na ntyˈiaandye, Chaˈtso na matyˈiomyanaˈ na matseixmaaⁿ, mˈaaⁿ ndoˈ mˈaaⁿnaˈ. 	 چنانکه مکتوب است که «پاشید و به فقرا داد و عدالتش تا به ابدباقی می‌ماند».


Ndoˈ jndiiya teicˈuaa quiiˈntaaⁿ ñequiee naⁿ na taˈndoˈ na catseineiⁿ tsˈaⁿ, tso: —We tsuaˈxjo lqueeⁿ trigo, na jndanaˈ cwii denario, chaˈxjeⁿ na mawantjom tsˈaⁿ na cwii xuee. Ndoˈ yom tsuaˈxjo lqueeⁿ cebada na jndanaˈ cwii denario, sa̱a̱ tintsaˈ na nntseitjo̱o̱naˈ seitye ñequio winom. 	 و از میان چهار حیوان، آوازی را شنیدم که می‌گوید: «یک هشت یک گندم به یک دینار و سه هشت یک جو به یک دینار و به روغن و شراب ضرر مرسان.»


ˈO nnˈaⁿya na jeeⁿ jnda ntyjiiya, cartawaañe carta jnda̱ we matseicwano̱ⁿya na mˈaⁿˈyoˈ. Ntyjaaˈ tsˈo̱o̱ⁿ na nncˈoomˈya nˈomˈyoˈ ñequio we joonaˈ. 	 این رساله دوم را‌ای حبیبان الان به شمامی نویسم که به این هردو، دل پاک شما را به طریق یادگاری برمی انگیزانم،


ˈO calaxmaⁿˈyoˈ na tycwiˈndyoˈ naquiiˈ nˈomˈyoˈ, na juu na neiⁿncooˈndyoˈ xocantycwiinaˈ, na nleitquiooˈ joˈ laxmaⁿˈyoˈ quia na ya nnˈaⁿndyoˈ meiⁿ titseiˈndaaˈnaˈ ˈo ljoˈ na cwitjomˈyoˈ. 	 بلکه انسانیت باطنی قلبی در لباس غیر فاسد روح حلیم و آرام که نزدخدا گرانبهاست.


Mati maluaaˈ matseijomnaˈ jaa nnˈaⁿ na cwilaˈyuuˈa. Ee cwii tjo̱o̱cheⁿ na jndya̱a̱ya ñˈoom na catseiyuˈ tsˈaⁿ ñequio Cristo, tyomˈaaⁿya nacje ˈnaaⁿ chaˈtso nnom na quitˈmaⁿ nˈom nnˈaⁿ na cantyja ˈnaaⁿ joonaˈ ntyjaaˈya nˈomna na nluiˈnˈmaaⁿndyena. 	 همچنین ما نیز چون صغیر می‌بودیم، زیر اصول دنیوی غلام می‌بودیم.


¿Chiuu na jeeⁿ maqueⁿˈ cwenta meiiⁿ chjoowiˈ ljoˈ machˈee xˈiaˈ? Ndoˈ manncuˈtiˈ tiqueⁿˈ cwenta na tˈmaⁿ matseiˈtjo̱o̱ndyuˈ. Machˈeenaˈ cantyja ˈnaⁿˈ chaˈcwijom jeeⁿ ndoˈ ntquiooˈ jnda̱ na njom tsˈomnnom xˈiaˈ, sa̱a̱ meiⁿchjoo tiqueⁿˈ cwenta tsˈoom tscaaˈ na njom tsˈomnjomˈ nncuˈ. 	 و چون است که خس را درچشم برادر خود می‌بینی و چوبی را که چشم خود داری نمی یابی؟


Cainán jnda Enós, Enós jnda Set, Set jnda Adán, Adán jnda Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 ابن انوش، بن شیث، بن آدم، بن الله.


’Cweˈ ncˈe joˈ, nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱: Tancˈomˈyoˈ na jeeⁿ jndye mˈaaⁿˈ nˈomˈyoˈ na cwitandoˈyoˈ tsjoomnancue, ljoˈ na nlcwaˈyoˈ oo na nncweˈyoˈ, ndoˈ liaˈyoˈ chiuu nleitsaaⁿˈndyoˈ. Ee Tyˈo̱o̱tsˈom mantyjeeⁿ cantyjati na cwitandoˈyoˈ majndeiiticheⁿ na cweˈ nantquie na cwicwaˈyoˈ. Mantyjeeⁿ hasta chaˈwaandyoˈ ˈo, majndeiiticheⁿ na cweˈ liaa na cwicweeˈyoˈ. 	 «بنابراین به شما می‌گویم، از بهر جان خوداندیشه مکنید که چه خورید یا چه آشامید و نه برای بدن خود که چه بپوشید. آیا جان، از خوراک و بدن از پوشاک بهتر نیست؟


Jnda̱ ncue na tsoom na luaaˈ, quia joˈ teiqueeⁿ, ntyˈiaaⁿˈaⁿ na meintyjeeˈ Jesús joˈ joˈ, sa̱a̱ ticwajnaⁿˈaⁿ na nquii Jesús joˈ. 	 چون این را گفت، به عقب ملتفت شده، عیسی را ایستاده دید لیکن نشناخت که عیسی است.


Macanda̱ cwii waa na cˈuaa seina̱ⁿya quiiˈntaaⁿ naⁿˈñeeⁿ. Tsjo̱o̱ya nda̱a̱na: “Meintyja̱a̱ˈa jo nda̱a̱ˈyoˈ xuee jeˈ na cwituˈxeⁿˈyoˈ ja cweˈ ncˈe na matseiyuˈa na ntaˈndoˈnndaˈ nnˈaⁿ xeⁿ jnda̱ tja̱.” 	 مگر آن یک سخن که در میان ایشان ایستاده، بدان ندا کردم که درباره قیامت مردگان ازمن امروز پیش شما بازپرس می‌شود.»


’Joˈ chii matsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ, Tyˈo̱o̱tsˈom nntseitˈmaⁿ tsˈoom chaˈtso jnaⁿ na cwilaˈxmaⁿ nnˈaⁿ ñequio chaˈtso ñˈomntjeiⁿ na cwiluena. Sa̱a̱ meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na matseineiⁿ ñˈoom wiˈ nacjooˈ Espíritu Santo, tsaⁿˈñeeⁿ xocatseitˈmaⁿ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 از این‌رو، شما را می‌گویم هر نوع گناه و کفر از انسان آمرزیده می‌شود، لیکن کفر به روح‌القدس از انسان عفو نخواهد شد.


Quia ljoˈcheⁿ tixocaⁿnaˈ na caˈmo̱ⁿ cwii cwii tsˈaⁿ nda̱a̱ ncˈiaaˈ, oo nda̱a̱ nnˈaaⁿˈaⁿ oo nda̱a̱ ntˈomcheⁿ, cha nntaˈjnaaⁿˈna nqueⁿ na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom, ee xjeⁿˈñeeⁿ chaˈtsondye nnˈaⁿ nntaˈjnaaⁿˈna ja, meiiⁿ tsˈaⁿ na titˈmaⁿ cwiluiiñe, meiiⁿ tsˈaⁿ na tjacantyja na matsa̱ˈntjom. 	 ودیگر کسی همسایه و برادر خود را تعلیم نخواهدداد و نخواهد گفت خداوند را بشناس زیرا که همه از خرد و بزرگ مرا خواهند شناخت.


Ndoˈ joˈ joˈ mˈaⁿ jndye yolcu na cweˈ cwintyˈiaatquiana ljoˈ cwiluii. Jnaⁿ naⁿˈñeeⁿ tsˈo̱ndaa Galilea, tquiontyjo̱na naxeⁿˈ Jesús na cwindyeˈntjomna nnoom. 	 و در آنجا زنان بسیاری که از جلیل در عقب عیسی آمده بودند تا او راخدمت کنند، از دور نظاره می‌کردند،


Ee seitioom na nlaˈno̱ⁿˈ nnˈaaⁿˈaⁿ nnˈaⁿ Israel na Tyˈo̱o̱tsˈom nntseicandyaañe joona ñequio lˈo̱ jom, sa̱a̱ tîcalaˈno̱ⁿˈna. 	 پس گمان برد که بردرانش خواهند فهمید که خدا به‌دست او ایشان را نجات خواهد داد. امانفهمیدند.


Jeˈ jnda̱ ndyee ndiiˈ na majo̱cando̱o̱ˈa ˈo. Ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii matsonaˈ quia na mˈaⁿ we ndyee nnˈaⁿ na manquiujndaaˈndye cwii nnom na matseiˈtjo̱o̱ñe tsˈaⁿ, maxjeⁿ nntˈuiityeⁿnaˈ tsaⁿˈñeeⁿ. 	 این مرتبه سوم نزد شما می‌آیم. به گواهی دو سه شاهد، هر سخن ثابت خواهد شد.


Quia joˈ tsjo̱o̱ nnoom: “Nquieena, Ta, nquiuna na ja tyojo̱quia̱ˈa naquiiˈ chaˈtso lanˈom ˈnaaⁿna. Nquiuna na tyocwjaaˈa nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ ñˈeⁿndyuˈ ndoˈ tyotio̱o̱ⁿya joona wˈaancjo. 	 من گفتم: "خداوندا، ایشان می‌دانند که من در هرکنیسه مومنین تو را حبس کرده، می‌زدم؛


Quia joˈ tjantyjaaˈ Jesús tsaⁿˈñeeⁿ, tˈueeⁿ tsˈo̱, seiweeⁿ juu. Mañoomˈ ntquiuuñe na matseiconaˈ juu. Mana to̱ˈ na mandintjom nda̱a̱na. 	 پس نزدیک شده، دست او را گرفته، برخیزانیدش که همان وقت تب از او زایل شد و به خدمت گذاری ایشان مشغول گشت.


Ndoˈ joˈ tquieˈcañom ñequiee nnˈaⁿ na mˈaaⁿ Jesús. Tquioñˈomna cwii tsˈaⁿ na ntjeiⁿ ncˈee. 	 که ناگاه بعضی نزد وی آمده مفلوجی را به‌دست چهار نفر برداشته، آوردند.


Xuee na jnda̱ ñeeⁿ na tuiiñe yuˈndaa, tjomndyena na nlaˈcanda̱a̱ˈndyena costumbre na waa jo nda̱a̱na na cwilˈana ñˈeⁿ yoˈndaa na naⁿnom. Ndoˈ tyolˈana na nlaˈcajndyuna jom xueeˈ tsotyeeⁿ, Zacarías. 	 و واقع شد در روزهشتم چون برای ختنه طفل آمدند، که نام پدرش زکریا را بر او می‌نهادند.


Ndoˈ tijndye tsˈiaaⁿ tˈmaⁿ sˈaaⁿ joˈ joˈ, ncˈe na ticalaˈyuˈ naⁿˈñeeⁿ ñˈeⁿñê. 	 و به‌سبب بی‌ایمانی‌ایشان معجزه بسیار در آنجا ظاهر نساخت.


Meiⁿ ticalasˈandyoˈ cheⁿncjoˈyoˈ naquiiˈ nˈomˈyoˈ na nnduˈyoˈ: “Jaa tjaa na teincuuˈ nacjooya ee Abraham cwiluiiñê weloo welooya.” Candyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, meiiⁿ cweˈ ljo̱ˈmeiiⁿ nnda̱a̱ nntseicwaqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom na nluiindyenaˈ tsjaaⁿ Abraham na jndyowicantyjooˈ, quia joˈ nˈndiinaˈ ˈo. 	 و این سخن را به‌خاطر خود راه مدهیدکه پدر ما ابراهیم است، زیرا به شما می‌گویم خداقادر است که از این سنگها فرزندان برای ابراهیم برانگیزاند.


Aa ticaliuˈyoˈ na chaˈtso nantquie na macwaˈ tsˈaⁿ, cwiˈoocuenaˈ tsˈom tsiaaˈ nchii naquiiˈ tsˈom. Ndoˈ jnda̱ chii nnteiiˈ juunaˈ. 	 یا هنوز نیافته‌اید که آنچه از دهان فرو می‌رود، داخل شکم می‌گردد ودر مبرز افکنده می‌شود؟


Quia joˈ ntyee na cwiluiitquiendye ñequio chaˈtsondye naⁿmanˈiaaⁿ cwentaa nnˈaⁿ judíos tyolˈueena nnˈaⁿ na calue ñˈoom cantu nacjooˈ Jesús cha nnda̱a̱ nleijndaaˈ jnaaⁿˈaⁿ na cueeⁿˈeⁿ. Sa̱a̱ tileicaliuna. 	 و روسای کهنه و جمیع اهل شورا در جستجوی شهادت برعیسی بودند تا او را بکشند و هیچ نیافتند،


ˈO manquiuˈyoˈ chiuu waa na ñetˈo̱o̱ⁿyâ quiiˈntaaⁿˈyoˈ na tyomˈaaⁿyâ chaˈcwijom machˈee tsˈaⁿ ñequio ntseinda, 	 چنانکه می‌دانید که هریکی از شما را چون پدر، فرزندان خود رانصیحت و دلداری می‌نمودیم،


ˈO nnˈaⁿ tsjoom Capernaum, ¿aa ndyaˈ cwilatiuuˈyoˈ na cañoomˈlueecheⁿ nntseiwendyenaˈ ˈo, cweˈ ee na jndye tsˈiaaⁿ sˈaaya quiiˈntaaⁿˈyoˈ? Maxjeⁿ nntiom Tyˈo̱o̱tsˈom ˈo yuu na njoomticheⁿ na macoˈwiˈnaˈ nnˈaⁿ. 	 و تو‌ای کفرناحوم که سر به آسمان افراشته‌ای، تا به حهنم سرنگون خواهی شد.


Sa̱a̱ yuscu na jnda̱ ljoñe na machˈee cantyja na neiⁿnco tsjoomnancuee, meiiⁿ na ndi wanoomˈm, sa̱a̱ jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom matseijomnaˈ jom chaˈcwijom tsˈoo. 	 لیکن زن عیاش در حال حیات مرده است.


Catseitˈmaaⁿˈndyuˈ tsotyeˈ ñˈeⁿ tsoˈndyoˈ. Ndoˈ cˈoomˈ na wiˈ tsˈomˈ ncˈiaˈ chaˈxjeⁿ na jnda ntyjiˈ ñequio nncuˈ. 	 و پدر و مادر خود را حرمت دار و همسایه خود را مثل نفس خود دوست دار.»


Cwiwitquiooˈ na cwiluiiñe tsˈaⁿ cwii judío quia na mˈaaⁿ na xcweeˈ tsˈom jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. Juu ˈnaaⁿ na cwiluii tjaaⁿˈ tsˈaⁿ matseicanda̱a̱ˈñenaˈ quia nquii Espíritu Santo maqueⁿ xcoom naquiiˈ tsˈom tsˈaⁿ. Tsˈaⁿ na luaaˈ matseixmaⁿ, malˈueeⁿ yuu na nncjaaweeˈ ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈeⁿñê, tintsˈaa meiiⁿ nnˈaⁿ ticjaaweeˈ nquiuna ñˈeⁿñê. 	 بلکه یهود آن است که در باطن باشد و ختنه آنکه قلبی باشد، در روح نه در حرف که مدح آن نه از انسان بلکه از خداست.


Jnda̱ na jlaˈcueeˈ nnˈaⁿ Esteban jnaⁿnaˈ na tyocoˈwiˈnaˈ nnˈaⁿ na cwilayuˈ. Joˈ chii jndyendye naⁿˈñeeⁿ tˈoomˈndyena, jleinomna. Ntˈom tyˈe hasta ndyuaa Fenicia ñequio ndyuaaxeⁿncwe Chipre ñequio tsjoom Antioquía. Joˈ joˈ tyolaˈneiⁿna ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom sa̱a̱ ñequiiˈcheⁿ nda̱a̱ ncˈiaana nnˈaⁿ judíos, 	 و آنانی که به‌سبب اذیتی که در مقدمه استیفان برپا شد متفرق شدند، تا فینیقیا و قپرس وانطاکیه می‌گشتند و به هیچ‌کس به غیر از یهود وبس کلام را نگفتند.


Tsoom nnom tsaⁿˈñeeⁿ: —Mayuuˈ na jeeⁿ neiⁿncooˈ lˈaa na mantyˈiaˈ. Sa̱a̱ queⁿˈ cwenta, ljo̱ˈmeiⁿˈ xocaljooˈtyeⁿnaˈ nacjoo ncˈiaanaˈ. Maxjeⁿ nntyuiiˈñˈeⁿnaˈ. 	 عیسی در جواب وی گفت: «آیا این عمارت های عظیمه را می‌نگری؟ بدان که سنگی بر سنگی گذارده نخواهد شد، مگر آنکه به زیرافکنده شود!»


ˈIo ndi ˈio tyotjomndyena watsˈom tˈmaⁿ. Mati naquiiˈ lˈaana tyolaˈjomndyena na tyotyjena tyooˈ na tyocañjom nˈomna Jesús. Tyocwaˈna ñequio na neiiⁿna ndoˈ na xcweeˈ nˈomna. 	 و هر روزه درهیکل به یکدل پیوسته می‌بودند و در خانه‌ها نان را پاره می‌کردند و خوراک را به خوشی وساده دلی می‌خوردند.و خدا را حمد می‌گفتندو نزد تمامی خلق عزیز می‌گردیدند و خداوند هرروزه ناجیان را بر کلیسا می‌افزود.


Ndoˈ ˈñeeⁿ juu na tîcwiljeii xueeˈ nacjooˈ libro na chuunaˈ ncuee nnˈaⁿ na laˈxmaⁿ na cwitaˈndoˈ, tsaⁿˈñeeⁿ tjoomˈm juu naquiiˈ ndaaluee chom. Luaaˈ waa na tcoˈnaˈ no̱o̱ⁿya. 	 و هر‌که در دفتر حیات مکتوب یافت نشد، به دریاچه آتش افکنده گردید.


Maluaaˈ nntsˈaaⁿ ñequio nnˈaⁿ na cweˈ cwiñeˈquiandyeto cantyja na neiⁿnco nquiu nnˈaⁿ tsjoomnancue, ndoˈ na ticueeˈ nˈomna na nntsa̱ˈntjom Ta Jesús joona. Tjaa na matseicatyˈuenaˈ joona na cwiñeˈquiandyetona cantyja na lˈue nˈom nquieena. Meiⁿ tinquiaana na nluena cwii ñˈoomntjeiⁿ nacjoo joo na jnda̱ti na tˈmaⁿ cwiluiindye na mˈaⁿ yuu na jeeⁿ neiⁿncooˈ, 	 خصوص آنانی که در شهوات نجاست در‌پی جسم می‌روند وخداوندی را حقیر می‌دانند.


Tsoom nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ: —Waa ljeii ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matsonaˈ: “Wˈaya jndyunaˈ wˈaa yuu na cwilaˈneiⁿ nnˈaⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom”, sa̱a̱ ˈo cwilˈaˈyoˈ juunaˈ chaˈcwijom tsueˈtsjo̱ˈ yuu na cwicatooˈndye naⁿcantyˈue. 	 و ایشان را گفت: «مکتوب است که خانه من خانه دعا نامیده می‌شود. لیکن شما مغاره دزدانش ساخته‌اید.»


Xjeⁿ na to̱ˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na tqueeⁿ chaˈtso, juu na cwiluiiñe ñˈoomˈm maxjeⁿ mˈaaⁿ ñˈeⁿñê. Ndoˈ chaˈtso na cwiluiiñê mati juu canda̱a̱ˈñˈeⁿ cwiluiiñe. 	 در ابتدا کلمه بود و کلمه نزد خدا بود وکلمه خدا بود.


Xjeⁿ na matseineiⁿ Jesús ñˈoommeiⁿˈ, cwii yuscu quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na jndyendye, seiwe jndyeeˈ ndoˈ tso nnoom: —Matioˈnaaⁿñe Tyˈo̱o̱tsˈom tsˈaⁿ na seincuii ˈu ndoˈ seicateiˈ ˈu. 	 چون او این سخنان را می‌گفت، زنی از آن میان به آواز بلند وی را گفت «خوشابحال آن رحمی که تو را حمل کرد و پستانهایی که مکیدی.»


Salomón tsotye Roboam, Roboam tsotye Abías, Abías tsotye Asa. 	 و سلیمان، رحبعام را آورد و رحبعام، ابیا را آورد و ابیا، آسا راآورد.


Ndoˈ Pedro, jeeⁿ seijaaˈñe tsaⁿtsjom nacjoomˈm ñequio nnˈaⁿ na ñˈeeⁿ ñˈeⁿñê sa̱a̱ jnda̱a̱ lˈana na tîcandana. Joˈ chii ntyˈiaana nacaxuee na matseixmaⁿ Jesús ndoˈ ntyˈiaa nda̱a̱na we naⁿnomˈñeeⁿ na teitquiooˈndye ñˈeⁿñê. 	 اما پطرس و رفقایش را خواب در ربود. پس بیدار شده جلال او و آن دو مرد را که با وی بودند، دیدند.


Ndoˈ quia na jnda̱ tcwaaˈâ taxˈee Jesús ˈndyoo Simón Pedro. Tsoom: —ˈU Simón jnda Jonás, ¿aa ja jndati ntyjiˈ nchiiti tsˈiaaⁿmeiⁿˈ na macheˈ? Tˈo̱o̱ⁿ, matsoom: —Mayuuˈ Ta, ntyjiˈ na ˈu wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya. Matso Jesús nnoom ñˈoom na wjaañoomˈ: —Quiaaˈ na nlcwaˈ canmaⁿ nchˈu cwentaya. 	 و بعد از غذا خوردن، عیسی به شمعون پطرس گفت: «ای شمعون، پسر یونا، آیا مرابیشتر از اینها محبت می‌نمایی؟» بدو گفت: «بلی خداوندا، تو می‌دانی که تو را دوست می‌دارم.» بدو گفت: «بره های مرا خوراک بده.»


Tˈo̱ Jesús, matsoom: —Xeⁿ ñequiiˈcheⁿ na matseitˈmaaⁿˈndyo̱ cheⁿnnco̱, maxjeⁿ cweˈ tsˈiaaⁿˈndyo. Juu Tsotya̱ya cwiluiiñê na matseitˈmaaⁿˈñê ja, nqueⁿ na cwiluiiñê Tyˈo̱o̱tsˈom na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ. 	 عیسی در جواب داد: «اگر خود را جلال دهم، جلال من چیزی نباشد. پدر من آن است که مرا جلال می‌بخشد، آنکه شما می‌گویید خدای ما است.


Juu tsˈiaaⁿ na mañequiaa tsˈaⁿ ñˈoom na maˈmo̱ⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom naquiiˈ tsˈoom, matsonaˈ na joo nnˈaⁿ na cwiñequiaa ñˈoom cˈomna xjeⁿ ˈnaaⁿˈ xˈiaana na tjom cwiñequiana ñˈoom. 	 و ارواح انبیا مطیع انبیا می‌باشند.


’ˈO catsaquieˈyoˈ ˈndyootsˈa cantuu na nncˈomˈyoˈ natooˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ee waa ˈndyootsˈa tmeiⁿ na matseicanaaⁿñenaˈ nato tˈmaⁿ. Juunaˈ wjaañˈoomnaˈ tsˈaⁿ na nntsuuñe ndoˈ jndye nnˈaⁿ cwiˈooquieˈ joˈ joˈ. 	 «از در تنگ داخل شوید. زیرا فراخ است آن در و وسیع است آن طریقی که مودی به هلاکت است و آنانی که بدان داخل می‌شوندبسیارند.


Luaaˈ matsoom na maˈmo̱o̱ⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ Espíritu Santo na juu nntoˈñoom nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ ñˈeⁿñê. Ee xjeⁿˈñeeⁿ tjo̱o̱cheⁿ na nñequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom juu naquiiˈ nˈom nnˈaⁿ, ee tyooweˈntyjo̱ xjeⁿ na nntseitˈmaaⁿˈñê Jesús. 	 اما این را گفت درباره روح که هر‌که به او ایمان آرد او را خواهدیافت زیرا که روح‌القدس هنوز عطا نشده بود، چونکه عیسی تا به حال جلال نیافته بود.


Tsjoom Listra tyowacatyeeⁿ cwii tsaⁿsˈa na tileicjaacaa ee maxjeⁿ ntjeiⁿ ncˈeeⁿ tuiiñê. Meiⁿjom ndiiˈ tyoojaacaⁿ. 	 و در لستره مردی نشسته بود که پایهایش بی‌حرکت بود و از شکم مادر، لنگ متولد شده، هرگز راه نرفته بود.


Machˈeenaˈ na nquiuˈyoˈ na laˈxmaⁿˈyoˈ nnˈaⁿ na tyandye. Chaˈcwijom tjaa meiⁿcwii na macaⁿtinaˈ ˈo. Chaˈcwijom na cwiluiindyoˈ nnˈaⁿ na cwitsa̱ˈntjom, meiiⁿ na ticañˈa̱a̱ⁿyâ̱. Toom cweˈ na mayuuˈ cwiluiindyoˈ nnˈaⁿ na cwitsa̱ˈntjom cha mati jâ nlaˈjomndyô̱ joˈ ñˈeⁿndyoˈ. 	 الحال سیر شده و دولتمند گشته‌اید و بدون ما سلطنت می‌کنید؛ و کاشکه سلطنت می‌کردیدتا ما نیز با شما سلطنت می‌کردیم.


Ndoˈ tsoom nnom: —Cjaˈ peila na jndyu Siloé, camaⁿˈ nˈomnjomˈ. Ñˈoom Siloé matsonaˈ jñom tsˈaⁿ xˈiaaⁿˈaⁿ. Ndoˈ tja tsaⁿˈñeeⁿ, tmaaⁿ nnoom. Ndoˈ quia jndyolcweeⁿˈeⁿ xuee mantyˈiaaⁿˈaⁿ. 	 و بدوگفت: «برو در حوض سیلوحا (که به‌معنی مرسل است ) بشوی.» پس رفته شست و بینا شده، برگشت.


Sa̱a̱ tˈo̱ Tyˈo̱o̱tsˈom nnoom, tso: “Tiñencuˈ cwimaˈndiinaˈ, ee mˈaⁿ ntquieeˈ meiⁿ nnˈaⁿ na jnda̱ tjeiiˈndyo̱ cwentaya na tyootaˈ cantye jo nnom tyˈo̱o̱ Baal.” 	 لکن وحی بدو چه می‌گوید؟ اینکه «هفت هزار مرد بجهت خود نگاه داشتم که به نزد بعل زانو نزده‌اند».


Sa̱a̱ nchii tsoom na luaaˈ ncˈe na jeeⁿ wiˈ tsˈoom ndyeñeeⁿˈ sa̱a̱ ee na jeeⁿ canchˈueñe ndoˈ ncˈe na jom maleiñˈoom tjaⁿche na ñjom sˈom na cwileilˈueeˈndyô̱ na chaˈtsondyô̱, ndoˈ xjeⁿto jom macwjeeⁿˈeⁿ sˈom joˈ joˈ. 	 و این را نه از آنرو گفت که پروای فقرا می‌داشت، بلکه از آنرو که دزد بود وخریطه در حواله او و از آنچه در آن انداخته می‌شد برمی داشت.


Ee ˈñeeⁿ juu na jndooˈ ja, mati jndooˈ tsaⁿˈñeeⁿ nqueⁿ na cwiluiiñê Tsotya̱. 	 هر‌که مرا دشمن دارد پدر مرا نیز دشمن دارد.


Quia joˈ juu tsˈaⁿ na malˈue tiaˈ ñˈeⁿ xˈiaaˈ, ntqueeⁿ Moisés. Matsoom nnom: “¿ˈÑeeⁿ juu tqueⁿ ˈu na nntsa̱ˈntjomˈ jâ, ndoˈ na nncuˈxeⁿˈ jâ? 	 آنگاه آنکه بر همسایه خودتعدی می‌نمود، او را رد کرده، گفت: "که تو را بر ماحاکم و داور ساخت؟


Juu naya na matseixmaⁿ Jesucristo, tquiaaⁿ na canda̱a̱ˈya matseixmaⁿya juunaˈ ndoˈ tˈmo̱o̱ⁿ na jeeⁿ wiˈ tsˈoom ja ndoˈ jndaya na matseiyuˈya tsˈo̱o̱ⁿ ñˈeⁿñê, joonaˈ na cwilaˈxmaaⁿya ncˈe na cwilaˈjomndyo̱ ñˈeⁿñê. 	 اما فیض خداوندما بی‌نهایت افزود با‌ایمان و محبتی که در مسیح عیسی است.


Yocheⁿ na tyomˈaaⁿya naquiiˈntaaⁿ naⁿmˈaⁿ na jnda̱ tquiaaˈ lˈo̱o̱, tyotsˈaa cwenta joona ñequio najndeii na matseiˈxmaⁿˈ nncuˈ. Ndoˈ meiⁿcwiindyena tîcatsuuñe, macanda̱ tsuuñe juu tsˈaⁿ na matseixmaⁿ na catsuuñe, cha na catseicanda̱a̱ˈñenaˈ ñˈomˈ na teiljeii. 	 مادامی که با ایشان در جهان بودم، من ایشان را به اسم تو نگاه داشتم، و هر کس را که به من داده‌ای حفظ نمودم که یکی از ایشان هلاک نشد، مگر پسر هلاکت تا کتاب تمام شود.


Macweˈ juu tsˈiaaⁿˈñeeⁿ na sˈaa Jesús na tixocanda̱a̱ nluii na cweˈ tsˈaⁿ nntsˈaa, joˈ na tyˈecatjomndye nnˈaⁿ na jndyendye jom quia jnda̱ jndyena na ljoˈ sˈaaⁿ. 	 وبجهت همین نیز آن گروه او را استقبال کردند، زیرا شنیده بودند که آن معجزه را نموده بود.


ˈO nnˈaⁿya na cwilaˈyuˈyoˈ, tintsˈaanaˈ na tileicalaˈno̱ⁿˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ juu na wiˈ na cwiwinomˈyoˈ na juunaˈ matseijomnaˈ chaˈcwijom mawinom tsˈaⁿ quiiˈ chom, tincˈoomˈ nˈomˈyoˈ na juu joˈ tˈmaⁿ waa na cwichuiiˈnaˈ ñequio na cwitjoom ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ. 	 ای حبیبان، تعجب منمایید از این آتشی که در میان شماست و بجهت امتحان شما می‌آید که گویا چیزی غریب بر شما واقع شده باشد.


Xcwe na cwintyˈiaana ndoˈ seichuiiˈnaˈ jom jo nda̱a̱na. Sˈaanaˈ na jeeⁿ caxuee nnoom chaˈcwijom nnom ñeˈquioomˈ. Ndoˈ seicwaqueⁿnaˈ liaⁿˈaⁿ na canchiiˈ chaˈna nntyˈiaaˈ tsˈaⁿ chom lámpara. 	 و در نظرایشان هیات او متبدل گشت و چهره‌اش چون خورشید، درخشنده و جامه‌اش چون نور، سفیدگردید.


Chaˈtsondyo̱ manquiuuya na Tyˈo̱o̱tsˈom xocañeeⁿ ñˈoom ndyuee nnˈaⁿ na laxmaⁿ jnaⁿ. Sa̱a̱ meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na matseitˈmaaⁿˈñe jom ndoˈ na machˈee yuu na lˈue tsˈoom, tsaⁿˈñeeⁿ nñeeⁿ ñˈoom ˈndyoo. 	 و می‌دانیم که خدا دعای گناهکاران را نمی شنود؛ و لیکن اگرکسی خداپرست باشد و اراده او را به‌جا آرد، او رامی شنود.


Jlue naⁿˈñeeⁿ nnoom: —Catsuˈ nda̱a̱yâ, ¿yuu tyˈomˈ najnduˈ na macheˈ nmeiiⁿˈ? Ndoˈ ¿ˈñeeⁿ tquiaa na matseixmaⁿˈ na luaaˈ? 	 به وی گفتند: «به ما بگو که به چه قدرت این کارها رامی کنی و کیست که این قدرت را به تو داده است؟»


Nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwiˈootsuundye añmaaⁿ, juu ñˈoom na tyˈioom nnˈaⁿ Cristo tsˈoomˈnaaⁿ, nquiuna ticajndanaˈ, sa̱a̱ jo nda̱a̱ jaa na matsaacaluiˈnˈmaaⁿndyo̱, tseixmaⁿnaˈ ñˈoom najndeii cantyja ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 زیرا ذکر صلیب برای هالکان حماقت است، لکن نزد ما که ناجیان هستیم قوت خداست.


Ñˈeeⁿˈ nnˈaⁿ na tilaˈñˈoomndye na macoˈtianaˈ nquiuna, ndoˈ ncˈe na ljoˈ, juu na cwilaˈyuˈya nˈomna ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, jnda̱ tyuiiˈnaˈ. 	 و ایمان و ضمیرصالح را نگاه داری که بعضی این را از خود دورانداخته، مر ایمان را شکسته کشتی شدند.که از آن جمله هیمیناوس و اسکندر می‌باشند که ایشان را به شیطان سپردم تا تادیب شده، دیگرکفر نگویند.


Quia joˈ xeⁿ xonda̱a̱ nlˈaˈyoˈ meiⁿ ñechjoowiˈ luaaˈ, cweˈ tsˈiaaⁿˈ na jeeⁿ jndye cwilatiuuˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿ ntˈomcheⁿ na majndeiiticheⁿ joˈ xonda̱a̱ nlˈaˈyoˈ. 	 پس هرگاه توانایی کوچکترین کاری را ندارید چرا برای مابقی می اندیشید.


Tyomanom Jesús chaˈwaa tsˈo̱ndaa Galilea. Tyoˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ naquiiˈ lanˈom ˈnaaⁿna. Tyoñequiaaⁿ ñˈoom naya cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ tyotseinˈmaaⁿ nnˈaⁿ chaˈtso nnom ntycu na wiina. 	 و عیسی در تمام جلیل می‌گشت و درکنایس ایشان تعلیم داده، به بشارت ملکوت موعظه همی نمود و هر مرض و هر درد قوم راشفا می‌داد.


Jnda̱ joˈ jluiˈna cwiicheⁿ xndyaaˈ ndaaluee, ndyuaa nnˈaⁿ gadarenos, we nnˈaⁿ na laˈxmaⁿ naⁿjndii tyˈecatjomndye jom. Jluiˈna yuu niom ndeiˈluaa, jeeⁿcheⁿ ndyaˈ wjeena hasta leicanda̱a̱ nncwinom tsˈaⁿ natoˈñeeⁿ. 	 و چون به آن کناره در زمین جرجسیان رسید، دو شخص دیوانه از قبرها بیرون شده، بدوبرخوردند و بحدی تندخوی بودند که هیچ‌کس از آن راه نتوانستی عبور کند.


Tˈo̱ Marta nnoom, matso: —Ntyjiiya na nncwandoˈnndaˈ ñetyjo̱ xuee na macanda̱ quia na nntseinlcwi Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ na jnda̱ tja̱. 	 مرتا به وی گفت: «می‌دانم که در قیامت روزبازپسین خواهد برخاست.»


Tjaqueⁿˈeⁿ naquiiˈ watsˈom ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ tcaaⁿ tyooˈ nnom Abiatar tyee na cwiluiitquieñe. Jnaaⁿˈaⁿ ntyooˈñeeⁿ. Tcwaaⁿˈaⁿ joonaˈ ndoˈ mati tquiaaⁿ na tcwaˈ nnˈaⁿ na ñˈeeⁿ ñˈeⁿñê. Ndoˈ ntyooˈñeeⁿ na jnda̱ tquia nnˈaⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, ticwanaaⁿ na nlcwaˈ meiⁿnquia tsˈaⁿ, macanda̱ ntyee wanaaⁿ na nlcwaˈna juunaˈ. 	 چگونه در ایام ابیتار رئیس کهنه به خانه خدا درآمده، نان تقدمه راخورد که خوردن آن جز به کاهنان روا نیست و به رفقای خود نیز داد؟»


Tso Jesús nda̱a̱na: —ˈO tixcwe cwitjeiˈyoˈ cwenta, ee meiiⁿ na cwilaˈnaⁿˈyoˈ ljeii ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na waa sa̱a̱ ticalaˈno̱ⁿˈyoˈ ljoˈ maˈmo̱ⁿnaˈ meiⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ najndeii na matseixmaaⁿ. 	 عیسی در جواب ایشان گفت: «گمراه هستید از این‌رو که کتاب و قوت خدا رادر نیافته‌اید،


Sa̱a̱ nnˈaⁿ fariseos ñequio ncˈiaana na cwitˈmo̱o̱ⁿ ljeii na tqueⁿ Moisés, quia na ntyˈiaana na macwaˈ Jesús ñequio nnˈaⁿ na cwilaˈtjo̱o̱ndye nnom Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ ñequio nnˈaⁿ na cwitoˈñoom sˈom cwentaaˈ gobiernom, taˈxˈeena nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê, jluena: —¿Chiuu waayuu na macwaaⁿˈaⁿ ñˈeⁿ nnˈaⁿ na cwitoˈñoom sˈom ndoˈ ñˈeⁿ nnˈaⁿ na cwilaˈtjo̱o̱ndye nnom Tyˈo̱o̱tsˈom? 	 و چون کاتبان و فریسیان او را دیدند که با باجگیران و گناهکاران می‌خورد، به شاگردان او گفتند: «چرا با باجگیران وگناهکاران اکل و شرب می‌نماید؟»


Jluena: —Tsaⁿmˈaaⁿ cwiluiiñê Rey na matsa̱ˈntjoom jaa. Macwjeˈcañoom ñequio xueeˈ nquii na tjacantyja cwiluii tˈmaⁿñe. Jom catioˈnaaⁿñe Tyˈo̱o̱tsˈom na mˈaaⁿ cañoomˈluee. Cwiljoya tsˈoom ñequio nnˈaⁿ. Catseitˈmaaⁿˈñenaˈ nqueⁿ na mˈaaⁿ nandyeticheⁿ. 	 و می‌گفتند مبارک باد آن پادشاهی که می‌آید، به نام خداوند سلامتی در آسمان و جلال در اعلی علیین باد.


¿Aa waa cwii nnom nawiˈ na nnda̱a̱ nntsˈaanaˈ na nntseitsaaⁿˈñenaˈ na Cristo mˈaaⁿ na candyaˈ tsˈoom jaa? Nawiˈ na cwitjo̱o̱ⁿya, ¿aa nnda̱a̱ nntsˈaanaˈ oo na cwintyjo̱ nnˈaⁿ jaa ncˈe na mˈaaⁿya cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ, ndoˈ na matseiˈtjo̱o̱naˈ na nlcwaaˈa, oo na matseiˈtjo̱o̱naˈ liaaya? Oo, ¿cwii nnom na jeeⁿ teincuuˈ na cwitjo̱o̱ⁿya oo na cwilaˈjndaaˈndye nnˈaⁿ na nlaˈcwjeena jaa? Maxjeⁿ tjaaˈnaⁿ meiⁿcwii nnom na nnda̱a̱ nntseitsaaⁿˈñenaˈ na mˈaaⁿ Cristo na candyaˈ tsˈoom jaa. 	 کیست که ما را ازمحبت مسیح جدا سازد؟ آیا مصیبت یا دلتنگی یاجفا یا قحط یا عریانی یا خطر یا شمشیر؟


Joˈ chii cwilˈuuyâ nda̱a̱ˈyoˈ ñˈoom na tˈmo̱ⁿ nquii na cwiluiiñe na catsa̱ˈntjom jaa na ndicwaⁿ cwitando̱o̱ˈa hasta xjeⁿ na nndyonnaaⁿˈaⁿ, xocwino̱o̱ⁿˈa nnˈaⁿ na jnda̱ tja̱. 	 زیرا این را به شما از کلام خدامی گوییم که ما که زنده و تا آمدن خداوند باقی باشیم برخوابیدگان سبقت نخواهیم جست.


Quia na jlaˈtˈmaaⁿˈndye nnˈaⁿ na tueeˈ xueechuuˈ Herodes, quia joˈ yuscundyua jnda Herodías seijnom jo nda̱a̱ nnˈaⁿ. Ndoˈ Herodes jeeⁿ tjaweeˈ tsˈoom cantyja na ntyˈiaaⁿˈaⁿ. 	 اما چون بزم میلاد هیرودیس را می‌آراستند، دختر هیرودیا درمجلس رقص کرده، هیرودیس را شاد نمود.


Tˈo̱ Jesús nnom: —Cwitquioˈ. Ncˈe na matseiˈyuˈya tsˈomˈ ñˈeⁿndyo̱, joˈ na jnda̱ nˈmaⁿˈ. 	 عیسی به وی گفت: «بینا شو که ایمانت تو راشفا داده است.»در ساعت بینایی یافته، خدا راتمجید‌کنان از عقب او افتاد و جمیع مردم چون این را دیدند، خدا را تسبیح خواندند.


Tˈo̱ Jesús, tsoom: —Ndiˈ, tˈoom cwii tsaⁿsˈa. Jnaaⁿ Jerusalén na wjaacueeⁿ tsjoom Jericó ndoˈ tioondye naⁿcantyˈue cjoomˈm. Tjeiiˈna ˈnaaⁿˈaⁿ, jlaˈquieeˈndyena jom, ˈndyena jom na majaaweeⁿˈeⁿ. 	 عیسی در جواب وی گفت: «مردی که ازاورشلیم به سوی اریحا می‌رفت، به‌دستهای دزدان افتاد و او را برهنه کرده مجروح ساختند واو را نیم مرده واگذارده برفتند.


Ncˈe na luaaˈ joˈ matso ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii: Quia na tjawaaⁿ cañoomˈluee jnda̱ na tandoˈxcoom na tueeⁿˈeⁿ, tjachom chaˈtso joo na ñetˈom nacjoomˈm, ndoˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ tquiaaⁿ cwii cwii nnom na ˈnaaⁿna. 	 بنابراین می‌گوید: «چون او به اعلی علیین صعود نمود، اسیری را به اسیری برد و بخششها به مردم داد.»


Quia joˈ tˈueeⁿ cwii tyochjoo, tcoomˈm juu xcwe quiiˈntaaⁿna. Jnda̱ chii tyˈoom juu ndoˈ tsoom nda̱a̱na: 	 پس طفلی را برداشته، در میان ایشان بر پا نمودو او را در آغوش کشیده، به ایشان گفت:


Ndoˈ ˈo jeˈ, na mˈaⁿ ndaˈyoˈ tilˈaˈyoˈ cwii nnom na nlaˈliooˈndyena, ˈo calaˈquieˈyoˈ joona ñequio ñˈoom na matseijndo̱ˈnaˈ nˈomna chiuu nncˈomna ndoˈ catˈmo̱ⁿˈyoˈ nda̱a̱na na candyaˈ tsˈom Ta Jesucristo joona. 	 و‌ای پدران، فرزندان خود را به خشم میاورید بلکه ایشان را به تادیب و نصیحت خداوند تربیت نمایید.


Mati taˈxˈee sondaro nnoom: —Ndoˈ jâ jeˈ, ¿chiuu macaⁿnaˈ na calˈaayâ? Tˈo̱o̱ⁿ nda̱a̱na: —Talacatyˈueˈyoˈ nnˈaⁿ, ndoˈ talaco̱ˈyoˈ cantu joona cweˈ cha na nnda̱a̱ nntjeiˈyoˈ sˈom ˈnaaⁿna. Caljoya nˈomˈyoˈ cwanti na cwitantjomˈyoˈ. 	 سپاهیان نیز از او پرسیده، گفتند: «ماچه کنیم؟» به ایشان گفت: «بر کسی ظلم مکنید وبر هیچ‌کس افترا مزنید و به مواجب خود اکتفاکنید.»


Xuee na nncueˈntyjo̱ na nntuˈxeⁿndye nnˈaⁿ, majndye nnˈaⁿ nluena no̱o̱ⁿ: “Jeeⁿ ˈu Ta, ¿aa nchii jnda̱ tquiaayâ ñˈoom naya ˈnaⁿˈ ñequio najndeii na matseiˈxmaⁿˈ ndoˈ tjeiiˈâ jndyetia naquiiˈ nˈom nnˈaⁿ, ndoˈ lˈaayâ jndye ˈnaaⁿ ñequio najnduˈ nncuˈ na tixocaluiinaˈ cantyja najndeii na matseixmaⁿ tsˈaⁿ?” 	 بسا در آن روز مرا خواهند گفت: "خداوندا، خداوندا، آیا به نام تو نبوت ننمودیم و به اسم تو دیوها را اخراج نکردیم و به نام تو معجزات بسیار ظاهرنساختیم؟"


mati ˈo ñetˈomˈyoˈ naquiiˈ natiameiⁿˈ, ñesantyjo̱ˈyoˈ ndoˈ ñelˈaˈyoˈ ljoˈ na cwilˈa nnˈaⁿ tsjoomnancuewaa, chaˈxjeⁿ na lˈue tsˈom juu espíritu na waa najndeii na mˈaaⁿ naquiiˈ jndye na maleichuu xjeⁿ ˈnaaⁿˈnaˈ nnˈaⁿ na tiñeˈcalˈa chiuu na lˈue tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 که در آنها قبل، رفتارمی کردید برحسب دوره این جهان بر وفق رئیس قدرت هوا یعنی آن روحی که الحال در فرزندان معصیت عمل می‌کند.


Luaa waa na ñeˈcatsjo̱o̱ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoomwaaˈ, ñˈeeⁿˈndyoˈ ˈo na cwinduˈyoˈ: “Ja matseijomndyo̱ cantyja ˈnaaⁿˈ Pablo”; ntˈomndyoˈ ˈo: “Ja ñˈeⁿ Apolos”; ndoˈ ntˈomndyoˈ: “Ja ñˈeⁿ Pedro”; ndoˈ ntˈomndyoˈ: “Ja ñˈeⁿ Cristo”. 	 غرض اینکه هریکی از شما می‌گوید که من از پولس هستم، و من از اپلس، و من از کیفا، و من از مسیح.


Ndoˈ cwii yuscu na matseiyuˈ, xeⁿ saaⁿˈaⁿ tyootseiyuˈ, sa̱a̱ cwiljoya tsˈom na cwiljooˈñe ñˈeⁿñê, tintseityueeⁿeⁿ ljeii na tocoom ñˈeⁿñe. 	 وزنی که شوهر بی‌ایمان داشته باشد و او راضی باشد که با وی بماند، از شوهر خود جدا نشود.


Quia na jnda̱ teixuee, naⁿmaⁿnˈiaaⁿ jñoomna policía na mˈaaⁿ tsaⁿ na machˈee cwenta wˈaancjo na candyaañe Pablo ñˈeⁿ Silas. 	 اما چون روز شد، والیان فراشان فرستاده، گفتند: «آن دو شخص را رها نما.»


Ee jndye nnˈaⁿ nñequiona ñequio xueya na nluena: “Ja cwiluiindyo̱ nquii Cristo”, na nñeˈquioˈnnˈaⁿna nnˈaⁿ. 	 زآنرو که بسا به نام من آمده خواهند گفت که من مسیح هستم و بسیاری را گمراه خواهند کرد.


Sa̱a̱ Pedro tjeiˈñê ñequio na ndye chaˈtsondye naⁿˈñeeⁿ. Tsoom: —Meiⁿchjoo ticaljeii ñˈoom na matsuˈ. 	 او روبروی همه انکارنموده، گفت: «نمی دانم چه می‌گویی!»


Jnda̱ na ntquieˈ winom, tsondyee Jesús tso nnoom: —Ticwijndeii winom. 	 وچون شراب تمام شد، مادر عیسی بدو گفت: «شراب ندارند.»


Ee teiyo teiljeii ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matsonaˈ: “Ncˈe na ja cwiluiindyo̱ na ljuˈ tsˈo̱o̱ⁿya, mati ˈo cˈomˈyoˈ na ljuˈ nˈomˈyoˈ.” 	 زیرا مکتوب است: «مقدس باشید زیرا که من قدوسم.»


Quia joˈ tso Jesús nnoom: —Cwjaaˈndyuˈnndaˈ xjoˈ naquiiˈ tjaⁿwaaˈnaˈ. Ee juu tsˈaⁿ na machˈee nata̱ˈ quio xjo mañequio joˈ nncueeⁿˈeⁿ. 	 آنگاه عیسی وی را گفت: «شمشیر خود را غلاف کن، زیرا هر‌که شمشیر گیرد، به شمشیر هلاک گردد.


cwjiˈnˈmaaⁿndyuˈ cheⁿnncuˈ. Candyoˈcueˈ na ñoomˈ tsˈoomˈnaaⁿwaaˈ. 	 از صلیب به زیرآمده، خود را برهان!»


Ndoˈ xeⁿ nntseitˈmaaⁿˈñenaˈ jom cantyja na manntjo̱ⁿ, quia joˈ mati cantyja ˈnaaⁿˈ joˈ nntseitˈmaaⁿˈñê ja na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee, ndoˈ tyuaaˈ nntsˈaaⁿ na ljoˈ. 	 و اگر خدا در او جلال یافت، هرآینه خدا او را در خود جلال خواهد داد و به زودی اورا جلال خواهد داد.


ˈOm ndiiˈ tyolaˈseiˈ nnˈaⁿ judíos ja na cwii cwii ndiiˈ na lˈana na ljoˈ, ntquiuunchooˈnqui waljooˈ ñjeiiⁿ ndiiˈ tioona ˈnaⁿ ja. 	 از یهودیان پنج مرتبه از چهل یک کم تازیانه خوردم.


’Chaˈxjeⁿ na tyomˈaⁿ nnˈaⁿ ncuee quia ñetˈoom Noé, maluaaˈ matseijomnaˈ na nlˈa nnˈaⁿ quia na nncwja̱caño̱o̱ⁿya na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee. 	 لیکن چنانکه ایام نوح بود، ظهور پسر انسان نیزچنان خواهد بود.


’Tsˈaⁿ na jndo̱ˈ tsˈom macaⁿnaˈ na catseiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ ñˈoomwaa: Ntquieeˈ xqueⁿ quiooˈjndiiˈñeeⁿ cwitˈmo̱o̱ⁿnaˈ ntquieeˈ ta yuu na wacatyeeⁿ yuscuˈñeeⁿ. 	 «اینجاست ذهنی که حکمت دارد. این هفت سر، هفت کوه می‌باشد که زن بر آنها نشسته است؛


Matso Jesús: —Ñˈoommeiⁿˈ jnda̱ seina̱ⁿ cantyja ˈnaⁿya nda̱a̱ˈyoˈ cha tintseiquiaanaˈ ˈo. 	 این را به شما گفتم تا لغزش نخورید.


Quia joˈ cweˈ seiñˈeeⁿˈtonaˈ nnˈaⁿ chaˈwaa naquiiˈ tsjoomˈñeeⁿ. Mantyja tˈuena Gayo ñequio Aristarco, nnˈaⁿ na ñˈeeⁿ ñˈeⁿ Pablo na jnaⁿ ndyuaa Macedonia. Tyˈechona naⁿˈñeeⁿ, tyˈequieˈna naquiiˈ wˈaa yuu cwitjomndye nnˈaⁿ quia na waa jomta. 	 و تمامی شهر به شورش آمده، همه متفق به تماشاخانه تاختند و غایوس و ارسترخس را که از اهل مکادونیه و همراهان پولس بودند با خودمی کشیدند.


Mati cantyja ˈnaaⁿ nnˈaⁿ na cwindyeˈntjom quiiˈ tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ, matsonaˈ na macanda̱ ñˈoom ya nquiu nnˈaⁿ cantyja ˈnaaⁿna, ndoˈ cwilaˈcanda̱a̱ˈndyena ñˈom ndyueena. Tincˈomna na nnˈaⁿ candyee joona, meiⁿ tincˈomna na queeⁿ nˈomna sˈom na nchii jndyaaˈ ˈnaaⁿna. 	 همچنین شماسان باوقار باشند، نه دو زبان ونه راغب به شراب زیاده و نه طماع سود قبیح؛


Tyomˈaⁿ ntˈom nnˈaⁿ naquiiˈ tsjoomˈñeeⁿ na cwilaˈjomndye ñˈoom na cwitˈmo̱o̱ⁿ nnˈaⁿ epicúreos ndoˈ tyomˈaⁿ ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na cwilajomndye ñˈoom na cwitˈmo̱o̱ⁿ nnˈaⁿ estoicos. To̱ˈ naⁿˈñeeⁿ na cwilaˈneiⁿna ñˈeⁿ Pablo. Ntˈomndye joona jluena: —¿Ljoˈ ñˈoom matseineiⁿ tsaⁿmˈaaⁿˈ na jeeⁿ jndye ñˈoom ntyjeeⁿ? Ndoˈ ntˈomndyena jluena: —Ndooˈ ntyjii matseineiiⁿ cantyja ˈnaaⁿ ntyˈo̱o̱tsˈom xcondye. Luaaˈ jluena ee tyotseineiⁿ Pablo nda̱a̱na cantyja ˈnaaⁿˈ Jesús ndoˈ cantyja na nncwandoˈxco tsˈaⁿ xeⁿ jnda̱ tueˈ. 	 اما بعضی از فلاسفه اپیکوریین و رواقیین با اوروبرو شده، بعضی می‌گفتند: «این یاوه‌گو چه می‌خواهد بگوید؟» و دیگران گفتند: «ظاهر واعظ به خدایان غریب است.» زیرا که ایشان را به عیسی و قیامت بشارت می‌داد.


Ee xjeⁿˈñeeⁿ tyoojuˈ Herodes jom wˈaancjo. 	 چونکه یحیی هنوز در زندان حبس نشده بود.


Tsˈaⁿ na maqua̱ⁿ na tjaa jnaⁿ tseixmaⁿ, nncˈoom cantyja ˈnaⁿya ncˈe na matseiyuˈya tsˈoom ñˈeⁿndyo̱; sa̱a̱ xeⁿ lcweˈntyaaⁿˈaⁿ cantyja ˈnaⁿya, xocˈo̱o̱ⁿya na neiⁿya jom. 	 لکن عادل به ایمان زیست خواهد نمود و اگر مرتد شود نفس من باوی خوش نخواهد شد.»لکن ما از مرتدان نیستیم تا هلاک شویم، بلکه از ایمانداران تا جان خود را دریابیم.


Mati tˈomˈyoˈ na wiˈ nˈomˈyoˈ nnˈaⁿˈyoˈ na cwilaˈyuˈ na tooˈndyena wˈaancjo, teijndeiˈyoˈ joona ˈnaⁿ na ñetcaⁿnaˈ. Ndoˈ quia tjeiiˈ nnˈaⁿ ˈnaⁿˈyoˈ ncˈe na cwilaˈyuˈyoˈ, tyomˈaⁿˈyoˈ na neiⁿˈyoˈ meiiⁿ na tjomˈyoˈ na ljoˈ. Ee cwilaˈno̱ⁿˈyoˈ na cañoomˈluee waa cwii nnom na jndati tseixmaⁿnaˈ, na tixontycwiinaˈ. 	 زیرا که با اسیران نیز همدردمی بودید و تاراج اموال خود را نیز به خوشی می‌پذیرفتید، چون دانستید که خود شما را درآسمان مال نیکوتر و باقی است.


Nnˈaⁿ na cwiluiindye waaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, ¿aa nnda̱a̱ nleijom ñˈoom joona ñequio nnˈaⁿ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndye ˈnaⁿ na nchii jom cwiluiindyenaˈ? Ee ˈo cwiluiindyoˈ watsˈom ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na wandoˈ, chaˈxjeⁿ tsoom: Ja nncˈo̱o̱ⁿ naquiiˈ nˈomna, ndoˈ nncono̱o̱ⁿya quiiˈntaaⁿna. Ja nntseixmaⁿya Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaana, ndoˈ joona nluiindyena tmaaⁿˈ cwentaya. 	 و هیکل خدا را با بتها چه موافقت؟ زیرا شماهیکل خدای حی می‌باشید، چنانکه خدا گفت که «در ایشان ساکن خواهم بود و در ایشان راه خواهم رفت و خدای ایشان خواهم بود، و ایشان قوم من خواهند بود.»


Matsjo̱o̱ ñˈoomwaaˈ nda̱a̱ˈyoˈ cha tiñeˈquiandyoˈ na nñeˈquiuˈnnˈaⁿnaˈ ˈo cwii ñˈoom na nlaˈneiⁿ nnˈaⁿ nda̱a̱ˈyoˈ na nncjaachuuñenaˈ ˈo. 	 امااین را می‌گویم تا هیچ‌کس شما را به سخنان دلاویز اغوا نکند،


Ndoˈ ncˈe na cwilaˈjomndyo̱ ñˈeⁿ Cristo na tueeⁿˈeⁿ, mati cwilaˈyuuˈa na nntando̱o̱ˈa ñˈeⁿñê. 	 پس هرگاه با مسیح مردیم، یقین می‌دانیم که با اوزیست هم خواهیم کرد.


Mati matsonaˈ lcuu naⁿˈñeeⁿ cuaa ñˈoom ya cantyja ˈnaaⁿna, nchii laˈxmaⁿna nnˈaⁿ na cwilaˈtjom cantu, xcwe cantyja ˈnaaⁿna ndoˈ cwilaˈcanda̱a̱ˈndyena cantyja ˈnaaⁿ chaˈtso. 	 و به همینطورزنان نیز باید باوقار باشند و نه غیبت‌گو بلکه هشیارو در هر امری امین.


Ee na tyolaˈyuˈya nˈom naⁿˈñeeⁿ ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, joˈ chii tyolaˈtyuiiˈna nˈiaaⁿ ntˈomcheⁿ ndyuaa, tjuˈcjenaˈ naⁿˈñeeⁿ nacje ˈnaaⁿ nnˈaⁿ Israel. Ntˈomndye joona tyotsa̱ˈntjomna nnˈaⁿ ndyuaaˈñeeⁿ cantyja na matyˈiomyanaˈ. Ntˈomndye joona na tyolaˈyuˈna ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom jndaana na seicanda̱a̱ˈñê ñˈoomˈm na jnda̱ tsoom na nntsˈaaⁿ. Ndoˈ juu Daniel na tyotseiyuˈya tsˈom ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, jndyaañê na tîcatquii liom jom quia tueeˈ nnˈaⁿ jom tsˈom tsueˈwˈaa quiooˈñeeⁿ, 	 که ازایمان، تسخیر ممالک کردند و به اعمال صالحه پرداختند و وعده‌ها را پذیرفتند و دهان شیران رابستند،


Ndoˈ meiⁿ nchii ñˈoom na tso Tyˈo̱o̱tsˈom nda̱a̱ nnˈaⁿ Israel na nntsˈaaⁿ, tîcatseicanda̱a̱ˈñenaˈ. Luaaˈ waa ee nnˈaⁿ na jndyowicantyjooˈ tsjaaⁿ ˈnaaⁿ nnˈaⁿ Israel, tichaˈtsondyena na mayuuˈcheⁿ cwiluiindyena nnˈaⁿ Israel. 	 ولکن چنین نیست که کلام خدا ساقط شده باشد؛ زیرا همه که از اسرائیل‌اند، اسرائیلی نیستند،


Jnda̱ joˈ tjeiiⁿˈeⁿ tsaⁿˈñeeⁿ ndoˈ tyˈioom tsˈiaaⁿˈñeeⁿ David. Tyotsoom cantyja ˈnaaⁿˈ juu: “Juu David jnda Isaí, ntsˈaaⁿ chaˈxjeⁿ cjaaweeˈ tsˈo̱o̱ⁿ. Chaˈtso na lˈue tsˈo̱o̱ⁿ nntseicana̱a̱ⁿ.” 	 پس اورا از میان برداشته، داود را برانگیخت تا پادشاه ایشان شود و در حق او شهادت داد که "داود بن یسی را مرغوب دل خود یافته‌ام که به تمامی اراده من عمل خواهد کرد."


Majom na tyocañˈeeⁿ ñˈeⁿndyena quia na tyotjomndyena ndyuaa yuu tjaa nnˈaⁿ cˈoom. Joˈ joˈ seineiⁿ ángel ñˈeⁿñê sjo̱ Sinaí. Jnda̱ chii jom seineiiⁿ nda̱a̱ welooya nnˈaⁿ Israel. Jom toˈñoom ñˈoom na mañequiaanaˈ na tseixmaⁿ tsˈaⁿ na wandoˈ añmaaⁿˈ na jndyoteincooˈ ñˈoomˈñeeⁿ nda̱a̱ jaa. 	 همین است آنکه در جماعت در صحرا باآن فرشته‌ای که در کوه سینا بدو سخن می‌گفت وبا پدران ما بود و کلمات زنده را یافت تا به مارساند،


Sa̱a̱ nqueⁿ quia nncwjeeⁿˈeⁿ tjaa ˈñeeⁿ juu nntseiˈno̱ⁿˈ yuu jnaⁿyom. Sa̱a̱ tsaⁿmˈaaⁿˈ manquiuuyaaya yuu jnaaⁿ. 	 لیکن این شخص را می‌دانیم از کجا است، امامسیح چون آید هیچ‌کس نمی شناسد که از کجااست.»


Mati seinˈmaaⁿ nnˈaⁿ na jeeⁿ cwajndii tyoleichuu jndyetia. 	 و کسانی که از ارواح پلید معذب بودند، شفا یافتند.


Ncˈe na manquiuˈyoˈ na macwjiˈnˈmaaⁿñê ˈo, tˈmaⁿ cwiquioo na neiⁿˈyoˈ, meiiⁿ machˈeenaˈ maniom jndye nnom nawiˈ na cwiwinomˈyoˈ jeˈ. Sa̱a̱ tiyo macaⁿnaˈ na nntjomˈyoˈ nmeiⁿˈ, ntyja nncwinomnaˈ. 	 و در آن وجد می‌نمایید، هرچند در حال، اندکی از راه ضرورت در تجربه های گوناگون محزون شده‌اید،


Matso Jesús nda̱a̱ nnˈaⁿ na jndyendye: —Chjootindyo cwii mˈaaⁿtya̱ ñˈeⁿndyoˈ. Ndoˈ nda̱nquia nncjo̱lcwa̱ˈnndaˈa na mˈaaⁿ nqueⁿ na jñoom ja na mˈaⁿˈyoˈ. 	 آنگاه عیسی گفت: «اندک زمانی دیگر با شما هستم، بعد نزدفرستنده خود می‌روم.


Ee quia na mˈaaⁿ tsˈaⁿ na tijndeiiˈ tsˈoom cantyja na matseiyoomˈm mati machˈeenaˈ na tijndo̱ cantyja na matseiyuˈa. Quia na cwinajndeii jnaⁿ ñˈeⁿ cwii nnˈaⁿya na matseiyuˈ, matjo̱ⁿ na jnaaⁿˈa ndoˈ matseiliooˈndyo̱. 	 کیست ضعیف که من ضعیف نمی شوم؟ که لغزش می‌خورد که من نمی سوزم؟


Tˈo̱ Jesús, matsoom nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ: —Talaˈncjooˈndyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoomwaaˈ. 	 عیسی در جواب ایشان گفت: «با یکدیگرهمهمه مکنید.


’Majndye nnˈaⁿ cwilue nno̱o̱ⁿ Ta, sa̱a̱ tichaˈtsondyena nncˈooquieeˈndyena cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. Ñequiiˈcheⁿ joo nnˈaⁿ na cwilˈa ljoˈ na lˈue tsˈom Tsotya̱ya na mˈaaⁿ cañoomˈluee, naⁿˈñeeⁿ nncˈooquieeˈndye cantyja na matsa̱ˈntjoom. 	 «نه هر‌که مرا "خداوند، خداوند" گویدداخل ملکوت آسمان گردد، بلکه آنکه اراده پدرمرا که در آسمان است به‌جا آورد.


Chaˈtso na cwitaⁿˈyoˈ ñequio xueya, joˈ joˈ nntsˈaa. 	 اگرچیزی به اسم من طلب کنید من آن را به‌جا خواهم آورد.


Joˈ chii calcweˈ nˈomˈyoˈ. Ee xeⁿ ticalˈaˈyoˈ na ljoˈ, tyuaaˈ nncua̱caño̱o̱ⁿya ˈo ndoˈ ñequio xjo na macaluiˈ quiiˈ ˈndyo̱ nntsˈaaya tiaˈ ñˈeⁿ cwantindyoˈ ˈo na cwitoˈñoomˈyoˈ ñˈoomˈñeeⁿ. 	 پس توبه کن والا بزودی نزد تو می‌آیم و به شمشیر زبان خود باایشان جنگ خواهم کرد.


Ndoˈ meiⁿcwii ñˈoom tilqueⁿˈtyeⁿˈ cjoˈ nncuˈ ee ˈu tjaa ljoˈ tseixmaⁿˈ na nntsaˈ na nleicanchiiˈ oo nleintom meiiⁿ ñeˈcwii sooxqueⁿˈ. Macanda̱ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom nnda̱a̱ nntsˈaaⁿ na ljoˈ. Joˈ chii na nntsuˈ ñˈoomˈñeeⁿ matseijomnaˈ na matsuˈ jiiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و نه به‌سر خود قسم یاد کن، زیرا که مویی را سفید یا سیاه نمی توانی کرد.


Calaˈjnda̱ˈyoˈ na nntsawiˈnaⁿˈyoˈ na nlˈaˈyoˈ chaˈtso yuu na macjaaweeˈ ntyjii Ta Jesús ñˈeⁿndyoˈ. 	 و تحقیق نمایید که پسندیده خداوند چیست.


Jnda̱ seina̱ⁿya ñˈoommeiⁿˈ nda̱a̱ˈyoˈ cha cantyja na cwilajomndyoˈ ñˈeⁿndyo̱ meiⁿcwii ñomtiuu tancˈoom. Ñequiiˈ nawiˈ nntjomˈyoˈ na mˈaⁿˈyoˈ tsjoomnancue, sa̱a̱ cˈomˈtˈmaaⁿˈndyoˈ nˈomˈyoˈ, ee jnda̱ jnaⁿndyo̱ ñequio juu na matseixmaⁿ tsjoomnancue. 	 بدین چیزها به شما تکلم کردم تا در من سلامتی داشته باشید. در جهان برای شما زحمت خواهد شد. و لکن خاطرجمع دارید زیرا که من بر جهان غالب شده‌ام.»


Mati jlaˈñˈeeⁿˈ ndyueena ˈñeeⁿ cwiindye joona na nncˈoom na tˈmaⁿñeti. 	 و در میان ایشان نزاعی نیز افتاد که کدام‌یک ازایشان بزرگتر می‌باشد؟


Jnda̱ joˈ jñoom joona na cˈoona tsjoom Belén. Tsoom nda̱a̱na: —Catsaˈyoˈ, ndoˈ cataˈxˈeeˈjndaaˈndyoˈ yuu mˈaaⁿ tyochjooˈñeeⁿ. Ndoˈ quia na jnda̱ jliuˈyoˈ jom, quiolaˈcandiiˈyoˈ ja, cha mati ja nncjo̱, nntseitˈmaaⁿˈndyo̱ jom. 	 پس ایشان را به بیت لحم روانه نموده، گفت: «بروید و از احوال آن طفل بتدقیق تفحص کنید و چون یافتید مرا خبر دهید تا من نیز آمده، او را پرستش نمایم.»


Jnda̱ na ntyˈiaaˈ Pablo na tcoˈnaˈ nnoom, mantyja jlaˈjndaaˈndyô̱ na nncwitˈio̱o̱ˈâ ndaaluee nntsaayâ ndyuaa Macedonia. Ee jlaˈno̱o̱ⁿˈâ na majñom Tyˈo̱o̱tsˈom jâ na nntsaanquiaayâ ñˈoom naya nda̱a̱ nnˈaⁿ ndyuaaˈñeeⁿ. 	 چون این‌رویا را دید، بی‌درنگ عازم سفرمکادونیه شدیم، زیرا به یقین دانستیم که خداوندما را خوانده است تا بشارت بدیشان رسانیم.


Ndoˈ Herodes, meiiⁿ na ñeˈcatseicueⁿˈeⁿ Juan sa̱a̱ nquiaⁿˈaⁿ nnˈaⁿ. Ee jndye nnˈaⁿ nquiuna na Juan cwiluiiñe tsˈaⁿ na mañequiaa ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و وقتی که قصد قتل او کرد، از مردم ترسید زیرا که او را نبی می‌دانستند.


Ndoˈ jeˈ nda̱a̱ jaa nnˈaⁿ tsjaaⁿ joona jnda̱ seicanda̱a̱ˈñê ñˈoomˈñeeⁿ ee wandoˈxco Jesús jnda̱ na tueˈ. Teiyo teiljeii ñˈoom naquiiˈ salmo jnda̱ we na matsonaˈ: “ˈU cwiluiindyuˈ tiˈjndaaya ndoˈ xuee jeˈ maˈmo̱o̱ⁿya nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwiluiindyo̱ tsotyeˈ.” 	 که خدا آن را به ما که فرزندان ایشان می‌باشیم وفا کرد، وقتی که عیسی را برانگیخت، چنانکه در زبور دوم مکتوب است که "تو پسر من هستی، من امروز تو را تولیدنمودم."


Ndoˈ meiⁿˈntyjeeˈ chaˈtso ángeles ndiocheⁿ nacañoomˈ tio yuu na meindyuaandye nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye ñequio ñequiee naⁿˈñeeⁿ na taˈndoˈ. Tyˈetanquio ángeles nnomtyuaa jo nnom tio na wacatyeeⁿ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom na tyolaˈtˈmaaⁿˈndyena jom. 	 و جمیع فرشتگان در گرد تخت و پیران و چهار حیوان ایستاده بودند. و در‌پیش تخت به روی درافتاده، خدا راسجده کردند


Meiⁿcwii tiñeˈquiandyoˈ na nnquiuˈnnˈaⁿ ñˈoomwaaˈ ˈo ee cwitjo̱o̱cheⁿ na nncueˈntyjo̱ xueeˈñeeⁿ maxjeⁿ nlaˈwendye nnˈaⁿ nacjooˈ Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ nleitquiooˈñe juu tsaⁿsˈa na jeeⁿ tiaaˈ, majndaaˈ na nntsuuñê nntsˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 زنهار کسی به هیچ وجه شما را نفریبد، زیرا که تاآن ارتداد، اول واقع نشود و آن مرد شریر یعنی فرزند هلاکت ظاهر نگردد، آن روز نخواهد آمد؛


ˈÑeeⁿ juu na jnda̱ jnaⁿñe nacjooˈ natia, chaˈtso nayameiⁿˈ nndaaˈ. Ndoˈ ja nluiindyo̱ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ ndoˈ jom nluiiñê jndaaya. 	 و هر‌که غالب آید، وارث همه‌چیز خواهد شد، و او را خدا خواهم بود و او مرا پسر خواهد بود.


Ndoˈ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom ¿ljoˈ machˈeenaˈ xeⁿ seijndaaˈñê na mˈmo̱o̱ⁿ na matseiwˈeeⁿ nnˈaⁿ na cwilaˈtjo̱o̱ndyena nnoom, ndoˈ nntsˈaaⁿ na nleitquiooˈ juu najndeii na cwiluiiñê? Jndyocaa xuee na tintycwii na machˈeeⁿ na wjaanioomñe ñequio nnˈaⁿ na laˈxmaⁿ na nntˈueeⁿ joona ncˈe na ticalcweˈ nˈomna jnaaⁿna, na laˈxmaⁿna na nntsuundyena. 	 و اگر خدا چون اراده نمود که غضب خود را ظاهر سازد و قدرت خویش را بشناساند، ظروف غضب را که برای هلاکت آماده‌شده بود، به حلم بسیار متحمل گردید،


Jnda̱ joˈ tyˈelcweeˈ ángelesˈñeeⁿ cañoomˈluee. Quia joˈ nnˈaⁿ na cwilˈa cwenta quiooˈ njmeiⁿˈ jluena nda̱a̱ ncˈiaana: —Cjaaya Belén. Tsaacantyˈiaaya chiuu waa na jnda̱ tuii na luaaˈ maˈmo̱ⁿ Ta Tyˈo̱o̱tsˈom nda̱a̱ya. 	 و چون فرشتگان از نزد ایشان به آسمان رفتند، شبانان با یکدیگر گفتند: «الان به بیت لحم برویم و این چیزی را که واقع شده و خداوند آن را به ما اعلام نموده است ببینیم.»


Ee xonquiaaˈ na nljooˈndyo̱ tseiˈtsuaa meiⁿ xonquiaaˈ na nnto̱ˈndyo̱ ee cwiluiindyo̱ na ljuˈ tsˈo̱o̱ⁿ na mandiˈntjo̱ⁿya njomˈ. 	 زیرا که نفس مرا در عالم اموات نخواهی گذاشت و اجازت نخواهی داد که قدوس تو فساد را ببیند.


Sa̱a̱ ˈo cweˈ jnaaⁿˈ ñˈoom na mañequiaa tsaⁿmˈaaⁿˈ ndoˈ xueeˈ tsˈaⁿ na maleiñˈoom, joˈ cwilancjooˈndyoˈ, ndoˈ cweˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ljeii na cwileiñˈomˈ ˈo nnˈaⁿ judíos nchii ljeii cantyja ˈnaaⁿˈ watsˈiaaⁿ. Joˈ chii cajndoˈtoˈ ncjoˈyoˈ, ee ja tiñeˈcuˈxa̱ⁿya ñˈoommeiⁿˈ. 	 ولی چون مساله‌ای است درباره سخنان ونامها و شریعت شما، پس خود بفهمید. من درچنین امور نمی خواهم داوری کنم.»


Ndicwaⁿ matseineiⁿ Pedro ndoˈ jndyoquioo cwii nchquiu na jeeⁿ canchiiˈ caxuee juunaˈ. Seicata̱ˈnaˈ joona ndoˈ teicˈuaa na seineiⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom naquiiˈ nchquiuˈñeeⁿ, tsoom: —Luaañe tiˈJndaaya na jeeⁿ candyaˈ tsˈo̱o̱ⁿya. Cantyja ˈnaaⁿˈ jom ñequiiˈcheⁿ mañequiaanaˈ na neiⁿya. Candyeˈyoˈ ñˈoom na matseineiiⁿ. 	 و هنوز سخن بر زبانش بود که ناگاه ابری درخشنده بر ایشان سایه افکند واینک آوازی از ابر در‌رسید که «این است پسرحبیب من که از وی خشنودم. او را بشنوید!»


Sa̱a̱ tso ángel nnoom: —Tintyˈueˈ, Zacarías. Majnda̱ jndii Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈoom na macaⁿˈ. Ndoˈ scuˈ Elisabet nntseincueⁿ yuˈndaa ndaˈyoˈ. Ndoˈ nntseicajndyuˈ juu Juan. 	 فرشته بدو گفت: «ای زکریا ترسان مباش، زیرا که دعای تو مستجاب گردیده است وزوجه ات الیصابات برای تو پسری خواهد زاییدو او را یحیی خواهی نامید.


Ndoˈ yocheⁿ na matseineiiⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, seichuiiˈnaˈ nnoom. Ndoˈ sˈaanaˈ na jeeⁿcheⁿ ndyaˈ canchiiˈ liaⁿˈaⁿ, jndaˈjom macoˈnaˈ luiˈ. 	 و چون دعامی کرد هیات چهره او متبدل گشت و لباس اوسفید و درخشان شد.


Joˈ chii ñequio na tˈmaⁿya nˈo̱o̱ⁿya calacandyooˈndyo̱ tio ˈnaaⁿˈ Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom cha nntoˈño̱o̱ⁿya na wiˈ tsˈoom jaa ñequio naya na matseixmaaⁿ na nnteijndeiinaˈ jaa quia na macaⁿnaˈ. 	 پس با دلیری نزدیک به تخت فیض بیاییم تا رحمت بیابیم و فیضی را حاصل کنیم که در وقت ضرورت (ما را) اعانت کند.


Tˈo̱ Jesús, tsoom nnom: —Ñˈoom na mayuuˈ matsjo̱o̱ njomˈ, tsjom jeˈ cwii tjo̱o̱cheⁿ na nnda̱a̱ˈ we ndiiˈ na matseixuaa caxtijndyo, sa̱a̱ ˈu xjeⁿˈñeeⁿ jnda̱ ndyee ndiiˈ jnda̱ tjeiˈndyuˈ ñˈeⁿndyo̱. 	 عیسی وی را گفت: «هرآینه به تو می‌گویم که امروز در همین شب، قبل از آنکه خروس دومرتبه بانگ زند، تو سه مرتبه مرا انکار خواهی نمود.»


Maleiˈtyeⁿ xeⁿ cweˈ nlaljeiiya ñˈoom na nlacwano̱o̱ⁿya na mˈaⁿna na tacwaˈna nantquie na jnda̱ tsa̱ˈ nnˈaⁿ jo nda̱a̱ ˈnaⁿ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena na nchii Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ tancˈomna na cweˈ nncˈomyana ñˈeⁿ ncˈiaana. Tantquiina seii quiooˈ na cweˈ cwiˈuo̱o̱ cantyoˈ. Ndoˈ tantquiina niomˈ. 	 مگر اینکه ایشان را حکم کنیم که ازنجاسات بتها و زنا و حیوانات خفه شده و خون بپرهیزند.


Ndoˈ mati cantyja ˈnaaⁿˈ ndaa, juu tsjoomnancue na tyowaa, tyuiiˈ juunaˈ ñˈeⁿ ndaaluaˈntyˈa. 	 وبه این هردو، عالمی که آن وقت بود در آب غرق شده، هلاک گشت.


Ndoˈ tjawijndyendyeti nnˈaⁿ na tyolaˈyuˈ ñequio Ta Jesús, naⁿnom ndoˈ naⁿlcu. 	 وبیشتر ایمانداران به خداوند متحد می‌شدند، انبوهی از مردان و زنان،


Jnda̱ chii tjaaˈñê tsˈooˈñeeⁿ naquiiˈ tsueˈtsjo̱ˈ xco na jnda̱ tuiiya na tseixmaⁿnaˈ tseiˈtsuaa ˈnaaⁿˈaⁿ. Jnda̱ joˈ seicuuˈñê ˈndyoo tseiˈtsuaa ñequio cwii tsjo̱ˈ tˈmaⁿ, mana tjaaⁿ. 	 او را در قبری نو که برای خود از سنگ تراشیده بود، گذارد و سنگی بزرگ بر سر آن غلطانیده، برفت.


Jnda̱ tjacjoona na cwincona jom, quia joˈ tjeiiˈna liaatcoˈñeeⁿ, jlaˈcweenndaˈna liaⁿˈaⁿ jom. Jnda̱ chii tyˈeñˈomna jom na nntyˈioomna jom tsˈoomˈnaaⁿ. 	 و بعد از آنکه او را استهزاکرده بودند، آن لباس را از وی کنده، جامه خودش را پوشانیدند و او را بجهت مصلوب نمودن بیرون بردند.


Toom cweˈ nlayuˈyoˈ na Juan matseinoomñê cwentaaˈ profeta Elías tsaⁿ na waa ñˈoom na nndyonndaˈ. 	 و اگر خواهید قبول کنید، همان است الیاس که باید بیاید.


Ndoˈ ncˈe na lˈayana na tsuuˈ nˈomna Tyˈo̱o̱tsˈom, joˈ chii mati ˈndiitoom na calˈatona meiⁿljoˈcheⁿ natia na ñeˈcalˈana. 	 و چون روا نداشتند که خدا را در دانش خودنگاه دارند، خدا ایشان را به ذهن مردود واگذاشت تا کارهای ناشایسته به‌جا آورند.


Nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈoom na tyoñequiaa Juan tsaⁿ na tyotseitsˈoomñe nnˈaⁿ ñequio nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈoom na cwilaˈnaaⁿ nnˈaⁿ fariseos, mˈaⁿna na cwilaˈcwejndoˈndyena cwii xuee. Ndoˈ ntˈomndye joona tyˈentyjaaˈna Jesús, taˈxˈeena nnoom, jluena: —Nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈoom na mañequiaa Juan cwilaˈcwejndoˈndyena ndoˈ majoˈti cwilˈa nnˈaⁿ fariseos, sa̱a̱ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈoom na mañequiaaˈ, tyoolaˈcwejndoˈndyena. ¿Chiuu na tyoolˈana? 	 و شاگردان یحیی و فریسیان روزه می‌داشتند. پس آمده، بدو گفتند: «چون است که شاگردان یحیی و فریسیان روزه می‌دارند وشاگردان تو روزه نمی دارند؟»


Cjaañjoomˈ nˈomˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ scuuˈ Lot. 	 زن لوط را بیاد آورید.


Ncˈe na cwilayuˈya cwii nˈo̱o̱ⁿyâ ñˈeⁿ xueeˈ Jesús, joˈ na tquiaanaˈ najnda̱ ncˈee tsaⁿmˈaaⁿˈ na cwintyˈiaˈyoˈ ndoˈ na cwitaˈjnaⁿˈyoˈ. Ee ncˈe juu na cwilayuuˈyâ nˈo̱o̱ⁿyâ ñequio Jesús, joˈ na chaˈtsondyoˈ cwintyˈiaˈyoˈ na canda̱a̱ˈ tcoˈyanaˈ tsaⁿmˈaaⁿˈ. 	 و به‌سبب ایمان به اسم او، اسم او این شخص را که می‌بینید و می‌شناسید قوت بخشیده است. بلی آن ایمانی که به وسیله اوست این کس را پیش روی همه شما این صحت کامل داده است.


ˈO nnˈaⁿ na cweˈ cwilˈaˈyaˈyoˈ na jeeⁿ cwilacanda̱a̱ˈndyoˈ cweˈ cha cantyˈiaa nnˈaⁿ, jeeⁿ jndo̱ˈ nˈomˈyoˈ na cwiliuˈyoˈ cantyja na cwichuiiˈ nnom tsjoomnancue ñequio tsjo̱ˈluee. Sa̱a̱ ¿chiuu na tileicalaˈno̱ⁿˈyoˈ cantyja na matsˈaaya quiiˈntaaⁿˈyoˈ jeˈ? 	 ای ریاکاران، می‌توانید صورت زمین و آسمان راتمیز دهید، پس چگونه این زمان رانمی شناسید؟


Sa̱a̱ matso Jesús: —Caˈndiiˈ yuscumˈaaⁿˈ na luaaˈ machˈeeⁿ. Matseijndaaˈñê cantyja ˈnaaⁿˈ xuee na nncjaantyˈiuuˈndyo̱. 	 عیسی گفت: «او را واگذارزیرا که بجهت روز تکفین من این را نگاه داشته است.


Waa ñˈoom na cwiindyoˈ ˈo mañˈoom tsondyee tˈmaⁿ ndoˈ na ljoˈ meiⁿ nnˈaⁿ na tyoolaˈtˈmaaⁿˈndye Tyˈo̱o̱tsˈom tiquilˈana na luaaˈ. 	 فی الحقیقه شنیده می‌شود که در میان شمازنا پیدا شده است، و چنان زنایی که درمیان امت‌ها هم نیست؛ که شخصی زن پدر خود را داشته باشد.


Nndyooˈ meintyjeeˈ cwantindye nnˈaⁿ tmaaⁿˈ fariseos, ndoˈ jndyena na luaaˈ tso Jesús. Quia joˈ taˈxˈeena nnoom, jluena: —¿Aa mati jâ machˈeenaˈ na nchjaaⁿyâ? 	 بعضی از فریسیان که با او بودند، چون این کلام را شنیدند گفتند: «آیا ما نیز کورهستیم؟»عیسی بدیشان گفت: «اگر کورمی بودید گناهی نمی داشتید و لکن الان می‌گوییدبینا هستیم. پس گناه شما می‌ماند.


’Xjeⁿˈñeeⁿ jnaⁿnaˈ na jndyo cwii jndoˈ tˈmaⁿ chaˈwaa ndyuaa Egipto ñequio ndyuaa Canaán. Tˈmaⁿ nawiˈ tyotjoom nnˈaⁿ. Ndoˈ welooya taticaliuna ljoˈ na nlcwaˈna. 	 پس قحطی و ضیقی شدید بر همه ولایت مصر و کنعان رخ نمود، بحدی که اجداد ما قوتی نیافتند.


Jnda̱ na jlaˈneiⁿna nnom Tyˈo̱o̱tsˈom teiˈncwiiˈ wˈaa yuu na cwitjomndyena. Ndoˈ joona tooˈ mˈaaⁿ Espíritu Santo naquiiˈ nˈomna. Ndoˈ tyolaˈneiⁿna ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio na tˈmaⁿ nˈomna. 	 و چون ایشان دعا کرده بودند، مکانی که درآن جمع بودند به حرکت آمد و همه به روح‌القدس پر شده، کلام خدا را به دلیری می‌گفتند.


Ndoˈ tˈo̱ Pedro ˈndyoo Jesús, tsoom: —Ta, xeⁿ na manncuˈtiˈ, cweˈ catsuˈ na cjo̱ca nnom ndaatioo na jo̱catjomndyo̱ ˈu. 	 پطرس در جواب او گفت: «خداوندا، اگر تویی مرا بفرما تا بر روی آب، نزد تو آیم.»


Luaaˈ matsonaˈ cha joo nnˈaⁿ na ticaluiindye nnˈaⁿ judíos, cantyja ˈnaaⁿˈ Cristo Jesús nnda̱a̱ nlaˈxmaⁿna juu ñˈoom na tioˈnaaⁿñe Tyˈo̱o̱tsˈom Abraham, ndoˈ naljoˈ, ncˈe na cwilaˈyuˈya nˈomna ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom nnda̱a̱ nntoˈñoomna Espíritu Santo na tsoom na nñequiaaⁿ. 	 تا برکت ابراهیم در مسیح عیسی بر امت‌ها آید و تا وعده روح را به وسیله ایمان حاصل کنیم.


Jndii Jesús na tjeiiˈna tsaⁿˈñeeⁿ quiiˈntaaⁿna. Quia ljeiiⁿ juu, matsoom nnom: —¿Aa matseiyuˈ ñequio Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom? 	 عیسی چون شنید که او را بیرون کرده‌اند، وی را جسته گفت: «آیا تو به پسر خدا ایمان داری؟»


Ee naⁿmaⁿnˈiaaⁿ laˈxmaⁿna na cwindyeˈntjomna nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cha cateiˈjndeiina ˈu. Sa̱a̱ xeⁿ macheˈ na tilˈuee ljeii na cwileinˈomna, quia joˈ cˈoomˈ na nquiaˈ joona, ee ticweˈ tsˈiaaⁿˈndyo na laˈxmaⁿna sa̱yo ee cwiluiindyena na cwindyeˈntjomna nnom Tyˈo̱o̱tsˈom na cwitaˈwiˈna nnˈaⁿ na cwilˈa yuu na tia. 	 زیرا خادم خداست برای تو به نیکویی؛ لکن هرگاه بدی کنی، بترس چونکه شمشیر را عبث برنمی دارد، زیرا او خادم خداست و با غضب انتقام از بدکاران می‌کشد.


Sa̱a̱ tˈo̱o̱ chaˈtsondye naⁿˈñeeⁿ, jluena: —Ljoˈ chˈeenaˈ jâ. Ncjo̱o̱yâ nncho̱o̱nqua̱a̱ⁿyâ jnaⁿ ñequio ndaayâ na nncueˈ tsaⁿmˈaaⁿˈ. 	 تمام قوم در جواب گفتند: «خون او بر ما و فرزندان ما باد!»


Ee xeⁿ juu ñˈoom na seijndaaˈñenaˈ na nntˈuiityeⁿnaˈ nnˈaⁿ tyotseixmaⁿnaˈ na caxuee na cwiluiiñe Tyˈo̱o̱tsˈom, quia joˈ juu ñˈoom na maqueeⁿ jaa na tjaa jnaⁿ jlaxmaaⁿya, tˈmaⁿti na caxuee na tseixmaⁿnaˈ, nchiiti ñˈoom na tqueeⁿjñeeⁿ. 	 زیراهرگاه خدمت قصاص با جلال باشد، چند مرتبه زیادتر خدمت عدالت در جلال خواهد افزود.


Quia na ñetˈo̱o̱ⁿya ñˈeⁿndyoˈ na jnda̱ we tsjo̱o̱ya na xocˈo̱o̱ⁿya na tˈmaⁿ tsˈo̱o̱ⁿya ñequio nnˈaⁿ na ndicwaⁿ cwilaˈtjo̱o̱ndye. Jeˈ cwitjo̱o̱cheⁿ na nncua̱nndaˈa na mˈaⁿˈyoˈ, mañejuu ñˈoomˈñeeⁿ matsjo̱o̱ tixocˈo̱o̱ⁿ na tˈmaⁿ tsˈo̱o̱ⁿ ñequio naⁿˈñeeⁿ, 	 پیش گفتم و پیش می‌گویم که گویادفعه دوم حاضر بوده‌ام، هرچند الان غایب هستم، آنانی را که قبل از این گناه کردند و همه دیگران را که اگر بازآیم، مسامحه نخواهم نمود.


Jnda̱ joˈ juu ángel na jnda̱ ñequiee tjacuˈnquioom nawiˈ na ñjom waso ˈnaaⁿˈaⁿ nacjooˈ ñeˈquioomˈ. Ndoˈ tquiaanaˈ najndeii ñeˈquioomˈ na nntseiconaˈ nnˈaⁿ. 	 و چهارمین، پیاله خود را بر آفتاب ریخت؛ وبه آن داده شد که مردم را به آتش بسوزاند.


Tacalˈaˈyoˈ na jeeⁿ cwijaaweeˈ nˈomˈyoˈ na luaaˈ tsjo̱o̱ ee nncueˈntyjo̱ xjeⁿ na chaˈtso lˈoo na tooˈndye ndeiˈluaa, nndyena jndyeya. 	 و بیرون خواهند آمد؛ هر‌که اعمال نیکوکرد، برای قیامت حیات و هر‌که اعمال بد کرد، بجهت قیامت داوری.


Ndoˈ ljeii Jesús cwii snom chjoo. Tjaljoom juuyoˈ. Ndoˈ na ljoˈ sˈaaⁿ seicanda̱a̱ˈñenaˈ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiyo teiljeii. 	 وعیسی کره الاغی یافته، بر آن سوار شد چنانکه مکتوب است


Ndoˈ quia tueeˈcañoomnaˈ nnˈaⁿ na tyˈequieˈjndyee tsˈiaaⁿ, jlaˈtiuuna na joona jndyeti nntaˈntjomna. Sa̱a̱ mati ticwiindye joona toˈñoomna cwii denario. 	 و اولین آمده، گمان بردند که بیشترخواهند یافت. ولی ایشان نیز هر نفری دیناری یافتند.


Joˈ chii, nnˈaⁿ na mˈaⁿ jeˈ nntsˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom na chojnaⁿna nioom chaˈtso profetas na tyolaˈcwjee nnˈaⁿ xjeⁿ na jnaⁿcheⁿ tsjoomnancue. 	 تا انتقام خون جمیع انبیا که از بنای عالم ریخته شد از این طبقه گرفته شود.


Quia joˈ tˈo̱o̱na: —Nquii Ta tjo̱o̱ñê juuyoˈ. 	 گفتند خداوند او را لازم دارد.


Tˈo̱ Pilato nda̱a̱na, matsoom: —Cantyja na jnda̱ seiljeiya, mantyjati joˈndyo. 	 پیلاطس جواب داد: «آنچه نوشتم، نوشتم.»


Mati tyˈe ñˈeeⁿ yolcu na jnda̱ seinˈmaaⁿ na ñejleichuu jndyetia. Ndoˈ ñˈeeⁿ ntˈomcheⁿ yolcu na jnda̱ seinˈmaaⁿ cwii cwii nnom ntycu na ñetjoom. Cwii joona jndyu María Magdalena, tsaⁿ na jnda̱ tjeiˈ Jesús ntquieeˈ naⁿjndii naquiiˈ tsˈom. 	 و زنان چند که از ارواح پلید و مرضها شفا یافته بودند، یعنی مریم معروف به مجدلیه که از اوهفت دیو بیرون رفته بودند،


ˈO ntseindaaya, jeˈ mˈaaⁿya ncuee na macanda̱. Jnda̱ jndyeˈyoˈ na nleitquiooˈñe cwii na mˈaaⁿ nacjooˈ Cristo, ndoˈ ncˈe na cwiwitquiooˈ jndye nnˈaⁿ na cwiˈoona nacjoomˈm joˈ chii cwilaˈno̱o̱ⁿˈa na jeˈ mˈaaⁿya ncuee na macanda̱. 	 ای بچه‌ها، این ساعت آخر است و چنانکه شنیده‌اید که دجال می‌آید، الحال هم دجالان بسیار ظاهر شده‌اند و از این می‌دانیم که ساعت آخر است.


Nnom cwii cwii tsˈaⁿ na waa na matseixmaⁿ na nntseitˈmaaⁿˈndyuˈ juu, catsaˈ naljoˈ ñˈeⁿñe. Quia macaⁿnaˈ na nntiomˈyoˈ nda̱a̱ naⁿmaⁿnˈiaaⁿ, catiomˈyoˈ, chaˈna tsˈiaaⁿ nnom tyuaa. Calaˈcanda̱ˈyoˈ nnom ljeii na cwiqueⁿ naⁿmaⁿnˈiaaⁿ, ndoˈ calaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ chaˈtsondye joona na matsonaˈ na calaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ. 	 پس حق هرکس رابه او ادا کنید: باج را به مستحق باج و جزیه را به مستحق جزیه و ترس را به مستحق ترس و عزت را به مستحق عزت.


Jnda̱nquia teitquiooˈñe Jesús nda̱a̱ we nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê na cwiˈoo nato jnda̱a̱, sˈaanaˈ na cwiicheⁿ ljo waaⁿ. 	 و بعد از آن به صورت دیگر به دو نفر ازایشان در هنگامی که به دهات می‌رفتند، هویداگردید.


Ja ˈndyootsˈa tiom cwiluiindyo̱. Meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na nncjaaquieeˈ cantyja ˈnaⁿya, tsaⁿˈñeeⁿ nluiˈnˈmaaⁿñê. Nntseijomnaˈ jom chaˈcwijom cwii catsmaⁿ na maljeiiyoˈ na nlcwaˈ na macaluiˈyoˈ tiomˈñeeⁿ ndoˈ na macwjeeˈnndaˈyoˈ. 	 من درهستم هر‌که از من داخل گردد نجات یابد و بیرون و درون خرامد و علوفه یابد.


ndoˈ ntˈomndye joona ncˈe na tyolaˈyuˈya nˈomna, joˈ chii tîcwjena quia tioom nnˈaⁿ joona ntomˈ na waljooˈcheⁿ na jmeiⁿˈ chom, jluiˈnˈmaaⁿndyena. Ntˈomndye joona jndyaandyena quia teijndaaˈ na nlaˈcwjee nnˈaⁿ joona ñequio xjo. Ndoˈ ntˈomndye naⁿˈñeeⁿ na ñeteiwiina sˈaanaˈ na tcoˈyanaˈ joona ncˈe na tyolaˈyuˈya nˈomna ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ jndaana na jeeⁿ jnda̱na quia tyowaa ndiaˈ, hasta jleintyjo̱na meiⁿcheⁿ sondaro ncˈe na tyolaˈyuˈya nˈomna ñˈeⁿñê. 	 سورت آتش را خاموش کردند و از دم شمشیرها رستگار شدند و از ضعف، توانایی یافتند و در جنگ شجاع شدند و لشکرهای غربارا منهزم ساختند.


’Sa̱a̱ cwii tjo̱o̱cheⁿ na nluii chaˈtso nmeiⁿˈ, nntˈue nnˈaⁿ ˈo nawiˈ ndoˈ nleiˈntyjo̱na ˈo ndoˈ mati nñeˈquiana cwenta ˈo nda̱a̱ nnˈaⁿ naquiiˈ lanˈom nchˈu ndoˈ nntioomna ˈo lˈaancjo. Ndoˈ nncˈoochona ˈo jo nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwitsa̱ˈntjom ñequio naⁿmaⁿnˈiaaⁿ tˈmaⁿ, cweˈ cantyja ˈnaaⁿˈ xueya. 	 و قبل از این همه، بر شمادست اندازی خواهند کرد و جفا نموده شما را به کنایس و زندانها خواهند سپرد و در حضورسلاطین و حکام بجهت نام من خواهند برد.


Nnˈaⁿ na mˈaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ tsjoomnancue xocanda̱a̱ nntoˈñoomna jom, ee tyoontyˈiaana jom, meiⁿ ticataˈjnaaⁿˈna jom. Sa̱a̱ ˈo cwitaˈjnaⁿˈyoˈ jom, ee mˈaaⁿñê naquiiˈ nˈomˈyoˈ, ndoˈ ñequiiˈcheⁿ nncˈoomñê ñˈeⁿndyoˈ. 	 یعنی روح راستی که جهان نمی تواند او را قبول کند زیرا که او را نمی بیند و نمی شناسد و اما شما او را می‌شناسید، زیرا که باشما می‌ماند و در شما خواهد بود.


Naⁿˈñeeⁿ cwilaxmaⁿna cantyja ˈnaaⁿˈ tsjoomnancue, ncˈe na ljoˈ ñˈoom na cwilaneiⁿna laxmaⁿnaˈ cantyja ˈnaaⁿˈnaˈ. Ndoˈ nnˈaⁿ na cwilajomndye cantyja ˈnaaⁿˈnaˈ cwindyena ñˈoom na cwiñequia naⁿˈñeeⁿ. 	 ایشان از دنیا هستند ازاین جهت سخنان دنیوی می‌گویند و دنیا ایشان رامی شنود.


Sa̱a̱ tjaaˈnaⁿ ndana ee Elisabet tîcˈoom jnaaⁿ. Ndoˈ jeeⁿ jnda̱ tquiendyena. 	 و ایشان را فرزندی نبودزیرا که الیصابات نازاد بود و هر دو دیرینه سال بودند.


Ee mawaa ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeiinaˈ na tyoñequiaa Isaías teiyo. Matsonaˈ: ˈU yuscu na titsjaaⁿndyuˈ na tjaaˈnaⁿ ntseindaˈ, jndeii catseixuaˈ na neiⁿˈ, ˈu na ticaljeiˈ chiuu nlquiinaˈ tsˈaⁿ na nntseincuii, jndeii catseixuaˈ na mancoˈ na neiⁿˈ, ee jndyendyeti ntseinda yuscu na tyootseincuii nchiiti chaˈtsondye tyjelcoom. 	 زیرا مکتوب است: «ای نازاد که نزاییده‌ای، شاد باش! صدا کن و فریادبرآور‌ای تو که درد زه ندیده‌ای، زیرا که فرزندان زن بی‌کس از اولاد شوهردار بیشتراند.»


Ñˈeeⁿˈndyoˈ ˈo na ñejlaˈxmaⁿˈyoˈ nmeiⁿˈ cwitjo̱o̱cheⁿ na nlaˈyuˈyoˈ, sa̱a̱ jeˈ jnda̱ tmaⁿndyoˈ, jnda̱ tqueⁿndyo̱ Tyˈo̱o̱tsˈom ˈo, jnda̱ tqueeⁿ ˈo na tjaa jnaⁿ laˈxmaⁿˈyoˈ ñequio xueeˈ Ta Jesucristo ndoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ nquii Espíritu na cwiluiiñe Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaya. 	 وبعضی از شما چنین می‌بودید لکن غسل یافته ومقدس گردیده و عادل کرده شده‌اید به نام عیسی خداوند و به روح خدای ما.


Tˈo̱o̱ⁿ nda̱a̱na, tsoom: —Tsˈaⁿ na maleiñˈoom we cotom, quiaa cwii nnom tsˈaⁿ na tjaa na cuaa. Ndoˈ ˈñeeⁿ na waa nantquie, catsˈaa naya tsˈaⁿ na tjaaˈnaⁿ chiuu ya. 	 او در جواب ایشان گفت: «هر‌که دوجامه دارد، به آنکه ندارد بدهد. و هرکه خوراک دارد نیز چنین کند.»


Xjeⁿˈñeeⁿ jndeii tioo jndye nnom ndaaluee tyontquienaˈ nmo̱ⁿ tsˈom wˈaandaa hasta wjaatooˈnaˈ wjaatiomnaˈ ndaatioo. 	 که ناگاه طوفانی عظیم از باد پدید آمد وامواج بر کشتی می‌خورد بقسمی که برمی گشت.


Cwii cwiindyoˈ cwicandaˈyoˈ cwii nnom na nnda̱a̱ nlˈaˈyoˈ tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Chaˈxjeⁿ machˈee cwii tsˈaⁿ na mato̱ⁿˈ tsˈiaaⁿ, joˈ cwilˈueeˈndyoˈyaˈyoˈ jndye nnom naya na matseixmaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و هریک بحسب نعمتی که یافته باشد، یکدیگر را در آن خدمت نماید، مثل وکلاء امین فیض گوناگون خدا.


Sa̱a̱ xeⁿ matseicanda̱ tsˈaⁿ ñˈoomˈm maˈmo̱ⁿnaˈ na juu na candyaˈ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom juu, canda̱a̱ˈ mˈaaⁿnaˈ naquiiˈ tsˈom tsaⁿˈñeeⁿ maluaaˈ waa na cwilaˈno̱o̱ⁿˈa na cwiluiindyo̱ cwentaaⁿˈaⁿ. 	 لکن کسی‌که کلام او را نگاه دارد، فی الواقع محبت خدا در وی کامل شده است و از این می‌دانیم که در وی هستیم.


Cateixˈeeˈyoˈ nnˈaⁿ na cweˈ cwiquieya lˈaˈyoˈ, meiⁿ tilaˈncjooˈndyoˈ ñˈeⁿndyena. 	 و یکدیگر را بدون همهمه مهمانی کنید.


Sa̱a̱ juu na cwintyˈiaˈyoˈ na cwiluii matseicanda̱a̱ˈñenaˈ ñˈoom na tyoñequiaa profeta Joel, tsoom: 	 بلکه این همان است که یوئیل نبی گفت


Tsjo̱ˈluee ñˈeⁿ tsjoomnancue nntycwiiñˈeⁿnaˈ sa̱a̱ ñˈoom ˈnaⁿya maxjeⁿ nntseicanda̱a̱ˈñenaˈ. 	 آسمان و زمین زایل می‌شود، لیکن کلمات من هرگز زایل نشود.


Tcwaaⁿ cwii mosoona, taxˈeeⁿ ˈndyoo ljoˈ cwiluii. 	 پس یکی از نوکران خود را طلبیده پرسید این چیست؟


Tso Pedro nnoom: —Meiiⁿ na nncjuˈnaˈ na cˈio̱ ñˈeⁿndyuˈ sa̱a̱ tijoom cwjiˈndyo̱ cantyja ˈnaⁿˈ. Ndoˈ majuu ñˈoom tˈo̱o̱yâ na chaˈtsondyô̱ na cwilajomndyô̱ ñˈeⁿ Jesús. 	 پطرس به وی گفت: «هرگاه مردنم با تو لازم شود، هرگز تو را انکار نکنم!» و سایرشاگردان نیز همچنان گفتند.


Lqueeⁿ na tquiaa tsˈom nato, joˈ joˈ nnˈaⁿ na cwindye ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Mantyja ndyo tsaⁿjndii, macwjeeⁿˈeⁿ ñˈoomˈñeeⁿ naquiiˈ nˈomna cha tilaˈyuˈna, tiluiˈyana. 	 و آنانی که در کنار راه هستندکسانی می‌باشند که چون می‌شنوند، فور ابلیس آمده کلام را از دلهای ایشان می‌رباید، مبادا ایمان آورده نجات یابند.


Chaˈna tjaqueⁿˈeⁿ cwii tsjoom chjoo, jluiˈnom qui nnˈaⁿ na cho tycu lepra, tquia tyˈemeiˈntyjeeˈna. 	 و چون به قریه‌ای داخل می‌شد ناگاه ده شخص ابرص به استقبال او آمدند و از دور ایستاده،


¿Cwaaⁿ ñˈoom cwilaˈtiuuˈyoˈ na tijndeiˈtinaˈ na nntsjo̱o̱ nnom tsaⁿmˈaaⁿ, aa nchii chaˈna jnda̱ tsjo̱o̱ nnoom na matseitˈmaⁿ tsˈo̱o̱ⁿya jnaaⁿˈaⁿ na waa? Oo ¿aa nchii nquiuˈyoˈ na jndeiˈtinaˈ na nntsjo̱o̱ quicantyjaaⁿ, cjaacaⁿ? 	 زیرا کدام سهل تراست، گفتن اینکه گناهان تو آمرزیده شد یا گفتن آنکه برخاسته بخرام؟


’¿Chiuu mˈaaⁿˈ nˈomˈyoˈ? Xeⁿ mˈaaⁿ cwii tsˈaⁿ na mˈaⁿ cwii siaⁿnto canmaⁿ ntsmeiiⁿˈeⁿ ndoˈ cwiindye jooyoˈ nntsuuñe, aa nchii nˈñeeⁿ ñequieenˈaaⁿ nchooˈ qui nchooˈ ñjeeⁿ jooyoˈ cjooˈ tyueˈ ndoˈ wjaacalˈueeⁿ juu quiooˈ na tsuuñe. 	 شما چه گمان می‌برید، اگرکسی را صد گوسفند باشد و یکی از آنها گم شود، آیا آن نود و نه را به کوهسار نمی گذارد و به جستجوی آن گم شده نمی رود؟


ˈO nnˈaⁿya na cwilaˈyuˈyoˈ, laˈxmaaⁿya chaˈna Isaac, ee mati jaa cwiluiindyo̱ ntseinda Tyˈo̱o̱tsˈom na tsoom nnom Abraham na ncˈom. 	 لیکن ما‌ای برادران، چون اسحاق فرزندان وعده می‌باشیم.


Joˈ chii cwii cwii tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ tyoˈoonajnda̱na na cwilaˈyuˈya nˈomna ndoˈ ˈio ndii ˈio tyˈewijndyendyetina. 	 پس کلیساها در ایمان استوار می‌شدند و روزبروز در شماره افزوده می‌گشتند.


Joˈ chii calˈaˈyoˈ nawiˈ ñˈeⁿ nnˈaⁿ tsjoomˈñeeⁿ chaˈxjeⁿ ñelˈa joona ñequio ntˈomcheⁿ. We ndiiˈ nnjoom nlˈaˈyoˈ chaˈcwijom cwilaˈcˈuˈyoˈ joona ˈnaⁿ na ñjom waso, joˈ joˈ nawiˈ na nntjoomna, chaˈxjeⁿ na lˈa joona ñˈeⁿ ntˈomcheⁿ. We ndiiˈ najnda̱ nawiˈñeeⁿ nñeˈquiaˈyoˈ nda̱a̱na. 	 بدو رد کنیدآنچه را که او داده است و بحسب کارهایش دوچندان بدو جزا دهید و در‌پیاله‌ای که او آمیخته است، او را دو چندان بیامیزید.


Macweˈ joˈ macaⁿˈa na catueˈndyoˈcjeˈyoˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na laˈxmaⁿ chaˈna joona. Ndoˈ malaaˈtiˈ calˈaˈyoˈ ñequio chaˈtso nnˈaⁿ na cwilajomndye ñˈeⁿndyena na cwiteijndeii tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 تا شما نیز چنین اشخاص را اطاعت کنید و هرکس را که در کار و زحمت شریک باشد.


Mancˈe na luaaˈ cwiñˈo̱o̱ⁿtˈmaaⁿˈndyo̱ nˈo̱o̱ⁿya na cwilaˈjomndyo̱ na cwilˈuuya ñˈoom na tso juu tsˈaⁿ na seiljeii Salmos. Tsoom: Nquii Ta Tyˈo̱o̱tsˈom mateijneiⁿ ja. Joˈ chii tixocatyˈua̱ ljoˈ cwii nnom na nnda̱a̱ nntsˈaa tsˈaⁿ ñˈeⁿndyo̱. 	 بنابراین ما با دلیری تمام می‌گوییم: «خداوند مددکننده من است و ترسان نخواهم بود. انسان به من چه می‌کند؟»


Jesús tˈoom na wiˈ tsˈoom tsaⁿˈñeeⁿ. Seilioom tsˈo̱o̱ⁿ, tyeⁿnquioomˈm juu. Tsoom nnom: —Maxjeⁿ matyˈiomnaˈ na ljoˈ. Canˈmaⁿˈ. 	 عیسی ترحم نموده، دست خودرا دراز کرد و او را لمس نموده، گفت: «می‌خواهم. طاهر شو!»


Ñequiiˈcheⁿ na macaⁿˈa nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cha xeⁿ na jom lˈue tsˈoom nncueˈntyjo̱ na nnda̱a̱ nncjo̱cando̱o̱ˈa ˈo. 	 و دائم در دعاهای خود مسالت می‌کنم که شاید الان آخر به اراده خدا سعادت یافته، نزد شما بیایم.


Sa̱a̱ yolcu na jnda̱ ljondye na titquiendye, tintseiljeiˈ ncueena, ee quia na wjaachuunaˈ joona na neiⁿnco nquiuna na ñecˈomnndaˈna na we caˈna quia joˈ ñeˈcˈunconndaˈna. Ndoˈ joˈ nntjeiiˈndyena na macanda̱ Cristo cwicantyjaaˈ nˈomna. 	 اما بیوه های جوانتراز این را قبول مکن، زیرا که چون از مسیح سرکش شوند، خواهش نکاح دارند


Quia joˈ tuo̱ naⁿˈñeeⁿ lˈaandaa nchˈuˈñeeⁿ. Tyˈena tquiena Capernaum na tyˈecalˈueena Jesús. Ee jlaˈno̱ⁿˈna na tacˈoomñê yuu na tquiaaⁿ na tcwaˈna, meiⁿ jâ nnˈaⁿ na tˈmaaⁿ na calaˈjomndyô̱ ñˈeⁿñê tsˈiaaⁿ na machˈeeⁿ. 	 پس چون آن گروه دیدند که عیسی وشاگردانش در آنجا نیستند، ایشان نیز به کشتیهاسوار شده، در طلب عیسی به کفرناحوم آمدند.


Matyjeeⁿ meiⁿnquia lˈo̱ tsˈo̱o̱ˈñeeⁿ na tyoolˈanaˈ ta̱. Sa̱a̱ ticwii lˈo̱ tsˈo̱o̱ˈñeeⁿ na cwilˈanaˈ ta̱, matyjeeⁿ nqueⁿnaˈ cha majndyeti ta̱ calˈanaˈ. 	 هر شاخه‌ای در من که میوه نیاورد، آن را دور می‌سازد و هر‌چه میوه آرد آن راپاک می‌کند تا بیشتر میوه آورد.


’Ñˈoommeiⁿˈ matseina̱ⁿ nda̱a̱ˈyoˈ yocheⁿ na ndicwaⁿ mˈaaⁿndyo̱ ñˈeⁿndyoˈ. 	 این سخنان را به شما گفتم وقتی که باشما بودم.


Tquiena. Ndoˈ joˈ joˈ mˈaaⁿ sta̱xeeⁿˈ Simón. Waa cjooˈ jnduu na matseiconaˈ juu. Mañoomˈ jlaˈcandii nnˈaⁿ Jesús na wiiˈ yuscuˈñeeⁿ. 	 ومادر‌زن شمعون تب کرده، خوابیده بود. درساعت وی را از حالت او خبر دادند.


Tquieˈcañom nnˈaⁿ fariseos na mˈaaⁿ Jesús, to̱ˈna na cwilaˈncjooˈndyena ñˈeⁿñê. Ndoˈ cha na nlqueⁿna xjeⁿ jom, taⁿna na caˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱na cwii ˈnaaⁿ na nnaⁿnaˈ na mˈaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و فریسیان بیرون آمده، با وی به مباحثه شروع کردند. و از راه امتحان آیتی آسمانی از او خواستند.


Tquiana winom na nncˈom na tjoomˈnaˈ ñequio cwii nasei na ja. Sa̱a̱ taticˈom quia ljeiiⁿ na tjoomˈ naseiˈñeeⁿ. 	 سرکه ممزوج به مر بجهت نوشیدن بدو دادند. اما چون چشید، نخواست که بنوشد.


Matseicwanom Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈoom na macwjiˈnˈmaaⁿñê nnˈaⁿ. Tandyo xuee tˈmo̱o̱ⁿ na ljoˈ nntsˈaaⁿ ñequio ñˈomndyuee profetas. Jlaˈljeiina ñˈoomˈñeeⁿ na ljuˈ laˈxmaⁿnaˈ. 	 که سابق وعده آن را داده بود به وساطت انبیای خود در کتب مقدسه،


Sa̱a̱ Pablo tiljoya tsˈoom na nncjaa tsaⁿˈñeeⁿ ee ˈñeeⁿ joona ndyuaa Panfilia tsˈiaaⁿ na tyˈena. 	 لیکن پولس چنین صلاح دانست که شخصی راکه از پمفلیه از ایشان جدا شده بود و با ایشان درکار همراهی نکرده بود، با خود نبرد.


’Ja na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee, nndyo̱o̱nndaˈa ñequio chaˈtso ángeles ˈnaⁿya, na nntsa̱ˈntjo̱ⁿya. Quia joˈ nntseitˈmaaⁿˈñenaˈ ja na nncjo̱cajmaⁿ ntio ˈnaⁿya na jeeⁿ neiⁿncooˈ caxuee na nncuˈxa̱ⁿya nnˈaⁿ. 	 «اما چون پسر انسان در جلال خود باجمیع ملائکه مقدس خویش آید، آنگاه بر کرسی جلال خود خواهد نشست،


Jnda̱ na tso Jesús ñˈoomwaaˈ, seiˈndaaˈnaˈ ntyjeeⁿ, ndoˈ ndyeyu tjeiˈyuuˈñê nda̱a̱yâ. Tsoom: —Ñˈoom na mayuuˈcheⁿ matsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ, cwiindyoˈ ˈo nñequiaa cwenta ja. 	 چون عیسی این را گفت، در روح مضطرب گشت و شهادت داده، گفت: «آمین آمین به شمامی گویم که یکی از شما مرا تسلیم خواهد کرد.»


Ndoˈ xeⁿ Cristo wanoomˈm naquiiˈ nˈomˈyoˈ meiiⁿ na mayuuˈ seiiˈyoˈ mˈaⁿlˈoondyenaˈ ncˈe jnaⁿ, nquii espíritu na laˈxmaⁿˈyoˈ mˈaaⁿ na wandoˈ ee jnda̱ seicandyaañe Tyˈo̱o̱tsˈom ˈo cantyja ˈnaaⁿˈ jnaⁿˈyoˈ. 	 و اگر مسیح در شما است، جسم به‌سبب گناه مرده است و اما روح، به‌سبب عدالت، حیات‌است.


Cantyja ˈnaaⁿˈ jom jndyendye nnˈaⁿ tsjaaⁿ Israel nlcweˈ nˈomna jo nnom Ta Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaana. 	 و بسیاری ازبنی‌اسرائیل را، به سوی خداوند خدای ایشان خواهد برگردانید.


Ee quia na teitsˈoomndyo̱ tjoomˈ tjacantyˈiuuˈndyo̱ ñequio Cristo joˈ na tqueⁿnaˈ na lˈoo jaa, cha na nntsˈaanaˈ na laˈxmaaⁿya nnˈaⁿ na cwitaˈndoˈxco chaˈxjeⁿ na tandoˈxco Cristo cantyja ˈnaaⁿˈ juu na tˈmaⁿ najndeii na matseixmaⁿ Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 پس چونکه در موت او تعمید یافتیم، با او دفن شدیم تا آنکه به همین قسمی که مسیح به جلال پدر از مردگان برخاست، ما نیز در تازگی حیات رفتار نماییم.


Sa̱a̱ nnˈaⁿ na nchii judíos na ticuaa ljeii lueena na matsa̱ˈntjomnaˈ na tqueⁿ Moisés, sa̱a̱ cwilˈana chaˈxjeⁿ na maˈmo̱ⁿnaˈ ndoˈ na ljoˈ nquieena laxmaⁿnaˈ chaˈcwijom ljeii na maqueⁿnaˈ xjeⁿ joona. 	 زیرا هرگاه امت هایی که شریعت ندارند کارهای شریعت را به طبیعت به‌جا آرند، اینان هرچند شریعت ندارند، برای خود شریعت هستند،


ˈO manquiuˈyoˈ nquiee ntyee cwentaa nnˈaⁿ judíos na cwindyeˈntjom naquiiˈ watsˈom tˈmaⁿ cwitquiina seii quiooˈ na cwilaˈcwjeena na cwiñequia nnˈaⁿ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom. Wanaaⁿ na cwitquiina seiˈñeeⁿ ee joˈ joˈ waa tio tˈmaⁿ yuu cwindyeˈntjomna nnoom. 	 آیا نمی دانید که هرکه در امور مقدس مشغول باشد، از هیکل می‌خورد و هرکه خدمت مذبح کند، از مذبح نصیبی می‌دارد.


Quia joˈ taqua̱ⁿxa̱ⁿˈa cha ya nntyˈiaya ˈñeeⁿ juu matseineiⁿ ñˈeⁿndyo̱. Ndoˈ quia na jnda̱ taqua̱ⁿ, ntyˈiaya ntquieeˈ xjo sˈom cajaⁿ na cwicañjoomˈ nlca. 	 پس رو برگردانیدم تا آن آوازی را که با من تکلم می‌نمود بنگرم؛ و چون رو گردانیدم، هفت چراغدان طلا دیدم،


’Candyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, mayuuˈcheⁿ na xocwjeñˈeⁿ nnˈaⁿ na mˈaⁿ jeˈ hasta xjeⁿ na jnda̱ seicanda̱a̱ˈñenaˈ chaˈtso ñˈoommeiⁿˈ. 	 هرآینه به شما می‌گویم که تا جمیع این امور واقع نشود، این فرقه نخواهد گذشت.


Jnda̱ na tjacaa cwii canchooˈñequiee chu, tjo̱nndaˈa Jerusalén ñequio Bernabé. Mati tja Tito ñˈeⁿndyo̱. 	 پس بعد از چهارده سال با برنابا باز به اورشلیم رفتم و تیطس را همراه خود بردم.


Ndoˈ mati cjaañjoomˈ nˈomˈyoˈ nquiee ángeles na ticaljooˈndyena tsˈiaaⁿ na laxmaⁿna, hasta ˈndyena yuu na seijndaaˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaana, maleichom joona na pra̱so meiⁿ xocantycwii na chuˈtyeⁿndyena lˈuaancjo yuu na jaaⁿñeñˈeⁿ hasta juu xuee quia na nncuˈxeeⁿ chaˈtso. 	 و فرشتگانی را که ریاست خود را حفظ نکردند بلکه مسکن حقیقی خود را ترک نمودند، در زنجیرهای ابدی درتحت ظلمت بجهت قصاص یوم عظیم نگاه داشته است.


Quia joˈ sa̱ˈntjoom na cwindyuaandye nnˈaⁿ nomtyuaa. 	 پس مردم را فرمود تا برزمین بنشینند.


Sa̱a̱ quia na nncwjeeˈcañoom juu Espíritu na cwiluiiñe na mayuuˈ, juu nncjaaˈmo̱ⁿ nda̱a̱ˈyoˈ chaˈtso ñˈoom na mayuuˈ ee nchii nntseineiⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ nquii, nntseineiⁿ ticwii cwii ñˈoom na mandii na matseineiⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ mˈmo̱ⁿ nda̱a̱ˈyoˈ ˈnaⁿ na quia nluii. 	 ولیکن چون او یعنی روح راستی آید، شما را به جمیع راستی هدایت خواهد کرد زیرا که از خودتکلم نمی کند بلکه به آنچه شنیده است سخن خواهد گفت و از امور آینده به شما خبر‌خواهدداد.


Joˈ joˈ ˈndyoo nato meindyuaandye we naⁿnchjaaⁿ. Quia na jndyena ñˈoom na juu Jesús mawinoom joˈ joˈ, jlaˈxuaana, jluena: —ˈU Ta, na cwiluiindyuˈ jndacantyjo David, cˈoomˈ na wiˈ tsˈomˈ ñˈeⁿndyô̱ jâ. 	 که ناگاه دومرد کور کنار راه نشسته، چون شنیدند که عیسی در گذر است، فریاد کرده، گفتند: «خداوندا، پسرداودا، بر ما ترحم کن!»


Nnˈaⁿ na tyandye, catsa̱ˈntjomˈ na ticatjeiiˈsˈandyena meiⁿ tilacantyjaaˈ nˈomna juu na tyandyena, ee tijndaaˈ aa nljotyeⁿnaˈ lueena. Cantyjaaˈ nˈomna nquii Tyˈo̱o̱tsˈom na jeeⁿ canda̱a̱ˈ mañequiaaⁿ chaˈtso ˈnaⁿ na nnteijndeiinaˈ jaa. 	 دولتمندان این جهان را امر فرما که بلندپروازی نکنند و به دولت ناپایدار امید ندارند، بلکه به خدای زنده که همه‌چیز را دولتمندانه برای تمتع به ما عطا می‌کند؛


ee ticalaˈxmaⁿna nnˈaⁿ na cwindyeˈntjom nnom nquii Ta Jesucristo. Naⁿˈñeeⁿ ticatueeˈndyecjena cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ. Macanda̱ na cwijndooˈna ljoˈ na macaⁿnaˈ nquieena. Cwilaˈneiⁿna ñˈoom caˈnaaⁿˈ na jeeⁿ neiⁿncooˈ joonaˈ, sa̱a̱ joo ñˈoomˈñeeⁿ cwinquioˈnnˈaⁿnaˈ joo nnˈaⁿ na ticueeˈ na cwilaˈno̱ⁿˈ. 	 زیرا که چنین اشخاص خداوند ما عیسی مسیح را خدمت نمی کنند بلکه شکم خود را و به الفاظ نیکو وسخنان شیرین دلهای ساده دلان را می‌فریبند.