Quia joˈ jndiiya na teicˈuaa chaˈcwijom na cwilaˈneiⁿ jndyendye nnˈaⁿ, chaˈcwijom na cˈuaa ˈndyoo jndaa, ndoˈ chaˈcwijom na jndeii cwilaˈxuaa ntsuee. Tyoluena: Aleluya. Nquii Ta Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaya, chaˈtso nnom najndeii matseixmaaⁿ, mˈaaⁿ na matsa̱ˈntjoom. 	 و شنیدم چون آواز جمعی کثیر و چون آوازآبهای فراوان و چون آواز رعدهای شدید که می‌گفتند: «هللویاه، زیرا خداوند خدای ما قادرمطلق، سلطنت گرفته است.


Tˈo̱ Jesús nda̱a̱na, matsoom: —Ñˈoom na mayuuˈcheⁿ matsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ. Juu maná na tquiaa Moisés nchii cwiluiiñenaˈ tyooˈ na jnaⁿ na mˈaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. Sa̱a̱ nquii Tsotya̱ya mañequiaaⁿ juu na mayuuˈ na jnaⁿ na mˈaaⁿ cañoomˈluee na matseijomnaˈ juu chaˈna tyooˈ. 	 عیسی بدیشان گفت: «آمین آمین به شما می‌گویم که موسی نان را از آسمان به شما نداد، بلکه پدر من نان حقیقی را از آسمان به شما می‌دهد.


Jluena nnoom: —¿Aa ticandiˈ ljoˈ cwilue yocanchˈumˈaⁿˈ? Tˈo̱ Jesús nda̱a̱na, tsoom: —Mandiiya. Ndoˈ ˈo, aa tijoom ñejlaˈnaⁿˈyoˈ ljeii ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matsonaˈ: ˈU jnda̱ seijndaaˈndyuˈ na yonchˈu ñequio yoˈndaa na ndicwaⁿ cwinteiˈ joona nlaˈtˈmaaⁿˈndyena ja ñequio na xcweeˈ nˈomna. 	 به وی گفتند: «نمی شنوی آنچه اینها می‌گویند؟» عیسی بدیشان گفت: «بلی مگر نخوانده‌اید این که از دهان کودکان و شیرخوارگان حمد را مهیا ساختی؟»


ˈU ta Agripa, ¿aa matseiˈyuˈ ñˈoom na tyolaˈljeii profetas? Ja ntyjii na matseiˈyuˈ ñˈoom na tyolue naⁿˈñeeⁿ. 	 ای اغریپاس پادشاه، آیا به انبیا ایمان آورده‌ای؟ می‌دانم که ایمان داری!»


Nnˈaⁿ tsjoomnancue meiⁿchjoo ticalaˈxmaⁿna na nncˈom naⁿˈñeeⁿ quiiˈntaaⁿna, cweˈ jnaaⁿˈ joˈ joona meiⁿ cweˈ tijndaaˈ yuu nncˈomna, aa quiiˈ ntsjo̱, aa ndyuaa yuu tjaa nnˈaⁿ cˈom, aa quiiˈ lueˈljo̱ˈ ñequio lueˈndyuaa. 	 آنانی که جهان لایق ایشان نبود، درصحراها و کوهها و مغاره‌ها و شکافهای زمین پراکنده گشتند.


Sa̱a̱ Jesús seiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na nˈmaⁿ cwii tsˈaⁿ ñequio najndeii na matseixmaaⁿ. Quia joˈ taqueeⁿ, ntyˈiaaⁿˈaⁿ nda̱a̱ chaˈtso nnˈaⁿ. Taxˈeeñê nda̱a̱na: —¿ˈÑeeⁿ cwii ˈo tyenquiuuˈ liaya? 	 فی الفور عیسی از خود دانست که قوتی از اوصادر گشته. پس در آن جماعت روی برگردانیده، گفت: «کیست که لباس مرا لمس نمود؟»


Isaí tsotye David tsaⁿ na tyoluiiñe rey, David toˈñoom scuuˈ tsˈoo Urías, tˈoom ndana Salomón. 	 ویسا داود پادشاه را آورد و داود پادشاه، سلیمان را از زن اوریا آورد.


Cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoom na nlaˈtjomˈyoˈ sˈom na nlˈaˈyoˈ naya nnˈaⁿ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na wiˈ mˈaⁿna Jerusalén, luaa matseijndo̱ˈa nˈomˈyoˈ. Calˈaˈyoˈ chaˈxjeⁿ na tsjo̱o̱ na calˈa ntmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ ndyuaa Galacia. 	 اما درباره جمع کردن زکات برای مقدسین، چنانکه به کلیساهای غلاطیه فرمودم، شما نیز همچنین کنید.


Ndoˈ jndiiya cwanti nnˈaⁿ na tioo ángelesˈñeeⁿ sa̱yo cantaa. Naⁿˈñeeⁿ tueˈntyjo̱ cwii siaⁿnto meiⁿ waljooˈ wenˈaaⁿ nchooˈ ñequiee meiⁿndyena na cwiluiindyena canchooˈwe ntmaaⁿˈ nnˈaⁿ Israel. 	 و عدد مهرشدگان را شنیدم که ازجمیع اسباط بنی‌اسرائیل، صد و چهل و چهارهزار مهر شدند.


Quia na jndii Jesús na luaaˈ, tsoom nnom: —Cwii waa na cwii matseiˈtjo̱o̱ˈ. Cajnda̱a̱ˈ chaˈtso na maleichuˈ ndoˈ quiaaˈ nda̱a̱ ndyeñeeⁿˈ. Quia joˈ nncˈoomˈ na tyandyuˈ cañoomˈluee. Jnda̱ joˈ candyotseijomndyuˈ ñequiondyo̱. 	 عیسی چون این را شنید بدو گفت: «هنوز تو را یک چیز باقی است. آنچه داری بفروش و به فقرا بده که در آسمان گنجی خواهی داشت، پس آمده مرا متابعت کن.»


Ndoˈ Anás ñequio Caifás, joona ntyee na tyoluiitquiendyena nda̱a̱ ntyee quia joˈ. Ndoˈ Juan jnda Zacarías, xjeⁿˈñeeⁿ tquiaa Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈoom nnoom quia na mˈaaⁿ yuu tjaa nnˈaⁿ cˈom. 	 و حنا و قیافا روسای کهنه بودند، کلام خدا به یحیی ابن زکریا در بیابان نازل شده،


Ee jnda̱ ñetˈoom ˈom saˈ ndoˈ juu tsˈaⁿ na mˈaaⁿ ñˈeⁿndyuˈ jeˈ, nchii saˈ jom. Cantyja na luaaˈ waa, mayuuˈ ñˈoom tsuˈ. 	 زیرا که پنج شوهر داشتی وآنکه الان داری شوهر تو نیست! این سخن راراست گفتی!»


Ndoˈ wendyo̱ jaa nmeiiⁿ mayuuˈcheⁿ matyˈiomyanaˈ na catjo̱o̱ⁿya na luaa ee cwitio̱o̱ⁿndyo̱ cantyja na ñelˈaaya. Sa̱a̱ juu Tamˈaaⁿˈ meiⁿcwii nawiˈ tîcatsˈaaⁿ. 	 و اما ما به انصاف، چونکه جزای اعمال خود را یافته‌ایم، لیکن این شخص هیچ کار بی‌جا نکرده است.»


“Jeeⁿ ˈu Ta, jnda̱ jlaˈcwjeena ncˈiaaya profetas ndoˈ jnda̱ jlaˈtyuiiˈna ndio yuu na ñejlaˈtˈmaaⁿˈndye nnˈaⁿ ˈu. Jeˈ ñenco̱ cwimaˈndiinaˈ, ndoˈ mati ñeˈcalaˈcueeˈna ja.” 	 که «خداوندا انبیای تو را کشته و مذبحهای تو راکنده‌اند و من به تنهایی مانده‌ام و در قصد جان من نیز می‌باشند»؟


Cwii tjo̱o̱cheⁿ na nncjaⁿ, tqueeⁿˈñê qui nnˈaⁿ na cwindyeˈntjomtyeⁿ nnoom. Tˈmaⁿ sˈom teijndeiiyaaⁿ nnom cwii cwii tsaⁿˈñeeⁿ. Tsoom nda̱a̱na: “Calˈueendyoˈ chiuu nlˈaˈyoˈ tsˈiaaⁿ na nntantjomˈyoˈ ñˈeⁿ joonaˈ yocheⁿ na ja nncwja̱.” 	 پس ده نفر از غلامان خود راطلبیده ده قنطار به ایشان سپرده فرمود، تجارت کنید تا بیایم.


Tsoom nnom Jesús: —Xeⁿ mayuuˈcheⁿ cwiluiindyuˈ Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom, cwa cjuˈndyuˈ jo nacje. Ee luaa matso ñˈoom ˈnaaⁿˈaⁿ: Nquii Tyˈo̱o̱tsˈom nñequiaaⁿ ˈu luee ángeles cwentaaⁿˈaⁿ na calˈana cwenta ˈu. Ndoˈ nntyjeeˈ lueena ˈu cha tincjaacañjom ljo̱ˈ ncˈeˈ. 	 به وی گفت: «اگر پسرخدا هستی، خود را به زیر انداز، زیرا مکتوب است که فرشتگان خود را درباره تو فرمان دهد تاتو را به‌دستهای خود برگیرند، مبادا پایت به سنگی خورد.»


Sa̱a̱ xeⁿ mˈaaⁿ tsˈaⁿ na sˈaa na chjooˈ nˈom nnˈaⁿ, nchii cweˈ tomti ja na tquiaaⁿ na chjooˈ tsˈo̱o̱ⁿ, sˈaaⁿ na ljoˈ ñˈeⁿ chaˈtsondyoˈ ˈo, meiⁿ nchii cweˈ na mawino̱ⁿˈa na matsjo̱o̱ na ljoˈ. 	 و اگر کسی باعث غم شد، مرا محزون نساخت بلکه فی الجمله جمیع شما را تا بار زیاده ننهاده باشم.


Ndoˈ ntˈom lqueeⁿ tquiaanaˈ yuu na jeeⁿ ljo̱ˈ, yuu na tita mˈaaⁿ tsˈo. Tyuaaˈ tˈoomnaˈ ee tita mˈaaⁿ tsˈo. 	 و بعضی برسنگلاخ جایی که خاک زیاد نداشت افتاده، بزودی سبز شد، چونکه زمین عمق نداشت،


Tˈuiinaˈ ñˈoomˈñeeⁿ ncˈe yuu na mˈaaⁿyâ tyˈequieˈ nnˈaⁿ na cwilˈa cheⁿnquieena na cwiluiindyena nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ. Sa̱a̱ joona cweˈ tyˈequeⁿna cwenta naya na laˈxmaaⁿya na mˈaⁿ candyaandyo̱ jo nnom ljeii na matsa̱ˈntjomnaˈ ncˈe cwilaˈjomndyo̱ ñequio Cristo Jesús. Ee lˈue nˈomna na cwiicheⁿ ndiiˈ candya̱ˈntjo̱o̱ⁿtya̱a̱ⁿya nnom ljeiiˈñeeⁿ. 	 و این به‌سبب برادران کذبه بود که ایشان را خفیه درآوردند وخفیه درآمدند تا آزادی ما را که در مسیح عیسی داریم، جاسوسی کنند و تا ما را به بندگی درآوردند.


Juu tsˈaⁿ na matseiˈnaaⁿˈ matsonaˈ na catjoom chaˈxjeⁿ na matjom maestro ˈnaaⁿˈaⁿ. Ndoˈ mati juu tsˈaⁿ na mandiˈntjom matyˈiomnaˈ na cjaawinoom chaˈxjeⁿ na mawinom tsˈaⁿ na mandiˈntjoom nnom. Ndoˈ nquii tsˈaⁿ na cwiluiitquieñe cwii wˈaa, xeⁿ nlue nnˈaⁿ na cwiluiiñê tsaⁿjndiitquiee, majndeiiticheⁿ tinluena ñˈoomwiˈ nacjoo nnˈaⁿ waⁿˈaⁿ. 	 کافی است شاگرد را که چون استاد خویش گردد و غلام را که چون آقای خودشود. پس اگر صاحب‌خانه را بعلزبول خواندند، چقدر زیادتر اهل خانه‌اش را.


Jlaˈneiⁿ cheⁿnquieena naquiiˈ nˈomna, jluena: “Tsaⁿmˈaaⁿˈ ¿chiuu na luaaˈ matsoom? Cwa ñˈoom ntjeiⁿ matseineiiⁿ nacjooˈ Tyˈo̱o̱tsˈom ee macanda̱ jom nnda̱a̱ nntseitˈmaⁿ tsˈoom jnaaⁿ nnˈaⁿ.” 	 که «چرا این شخص چنین کفر می‌گوید؟ غیر از خدای واحد، کیست که بتواند گناهان را بیامرزد؟»


Ñˈoom na lˈue tsˈo̱o̱ⁿ na calaˈno̱ⁿˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ cartaˈñeeⁿ, tsˈaⁿ na matso na matseiyuˈ ñˈeⁿ Jesucristo, meiⁿchjoo tilajomndyoˈ ñˈeⁿñê xeⁿ mˈaaⁿyaaⁿ ñˈeⁿ tsˈaⁿ na cweˈ luaaˈndyoˈ, oo queeⁿ tsˈoom ˈnaaⁿˈ cwiicheⁿ tsˈaⁿ, oo matseitˈmaaⁿˈñê ˈnaⁿ na cweˈ nnˈaⁿ lˈa, oo cantuñê, oo tsaⁿ candii jom, oo machˈueeⁿ. Meiⁿ na nlcwaˈ ñequio tsˈaⁿ na matseixmaⁿ nmeiⁿˈ tilˈaˈyoˈ. 	 لکن الان به شما می‌نویسم که اگر کسی‌که به برادر نامیده می‌شود، زانی یا طماع یا بت‌پرست یافحاش یا میگسار یا ستمگر باشد، با چنین شخص معاشرت مکنید بلکه غذا هم مخورید.


ˈU jnda̱ ñejndiˈ ñˈoom na tyoñequiaya nda̱a̱ jndyendye nnˈaⁿ, ñˈoomˈñeeⁿ catyˈiomˈ tsˈiaaⁿ nnˈaⁿ na cwicantyjaaˈ nˈom Tyˈo̱o̱tsˈom na nntˈmo̱o̱ⁿna joonaˈ nda̱a̱ ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ. 	 و آنچه به شهود بسیار از من شنیدی، به مردمان امین بسپارکه قابل تعلیم دیگران هم باشند.


Ndoˈ joona tyolaˈjndo̱ˈna nˈom nnˈaⁿ na jndyendye na cataⁿna nnom Pilato na catseicandyaañê Barrabás, nchii Jesús. 	 اما روسای کهنه مردم را تحریض کرده بودند که بلکه برابا را برای ایشان رهاکند.


Ee tsˈaⁿ na ticˈoom nacjoya, cwiluiiñe tsˈaⁿ na mˈaaⁿ cantyja ˈnaⁿya. 	 زیرا هر‌که ضد ما نیست باماست.


Ndoˈ jâ nnˈaⁿ na cwilajomndyô̱ ñˈeⁿ Jesús, quia na ntyˈiaayâ na tuii na luaaˈ, jeeⁿ tjaweeˈ nˈo̱o̱ⁿyâ. Taxˈa̱a̱yâ nnoom: —¿Chiuu waayuu na mañoomˈ tjacaaⁿ tsˈoom higuerawaaˈ? 	 چون شاگردانր´ این را دیدند، متعجب شده، گفتند: «چه بسیار زود درخت انحیر خشک شده است!»


Jnda̱ chii tˈmo̱ⁿ Espíritu Santo na Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom juu ndoˈ waa najndeii. Teitquiooˈ naljoˈ ee jnda̱ na tueˈ tandoˈxco quiiˈntaaⁿ lˈoo. 	 و بحسب روح قدوسیت پسر خدا به قوت معروف گردید ازقیامت مردگان یعنی خداوند ما عیسی مسیح،


Naⁿˈñeeⁿ tˈo̱o̱na, jluena: —Ntˈom nnˈaⁿ cwilue na ˈu Juan, tsˈaⁿ na tyotseitsˈoomñe nnˈaⁿ. Ndoˈ ntˈomcheⁿ cwilue Elías ˈu. Sa̱a̱ ntˈomcheⁿ cwilue na ˈu cwii profeta na jnda̱ wandoˈxcoˈ. 	 ایشان جواب دادند که «یحیی تعمید‌دهنده و بعضی الیاس وبعضی یکی از انبیا.»


Tˈo̱ Pilato, matsoom: —Ja nchii tsˈaⁿ judío ja. Manquiee nnˈaⁿ ndyuaˈ ñequio nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye nda̱a̱ ntyee ˈnaⁿˈyoˈ, joona tquiana cwenta ˈu lˈo̱o̱ya. ¿Ljoˈ saˈ? 	 پیلاطس جواب داد: «مگر من یهودهستم؟ امت تو و روسای کهنه تو را به من تسلیم کردند. چه کرده‌ای؟»


Teincoo cwiicheⁿ xuee teiˈnomnndaˈna xˈee tsˈoom higueraˈñeeⁿ. Ntyˈiaana na jnda̱ tcaaⁿñˈeⁿnaˈ xjeⁿ quiiˈ nchˈiooˈnaˈ. 	 صبحگاهان، در اثنای راه، درخت انجیر رااز ریشه خشک یافتند.


Ndoˈ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom jndyeti tjantyˈeenaˈ. Ndoˈ tyˈewijndyendyeti nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ naquiiˈ Jerusalén hasta mati jndye ntyee cantyja ˈnaaⁿ nnˈaⁿ judíos tyolaˈyuˈya cwii nˈom. 	 و کلام خدا ترقی نمود و عددشاگردان در اورشلیم بغایت می‌افزود و گروهی عظیم از کهنه مطیع ایمان شدند.


Ndoˈ Pedro tooˈ quiiˈ tsˈoom mˈaaⁿ Espíritu Santo, matsoom nda̱a̱na: —ˈO re nnˈaⁿ na mˈaⁿˈyoˈ nˈiaaⁿ ñequio ˈo nnˈaⁿ na cwiluiitquiendyoˈ joo nda̱a̱ jaa nnˈaⁿ Israel, 	 آنگاه پطرس ازروح‌القدس پر شده، بدیشان گفت: «ای روسای قوم و مشایخ اسرائیل،


Quiaˈyoˈ na xmaⁿndyoˈ ntyjeeˈyoˈ ñequio na xcweeˈ nˈomˈyoˈ na cwitaⁿˈyoˈ lueeˈyoˈ. Ticwii tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ ñˈeⁿ Cristo ndyuaameiiⁿ cwilaˈcwanomna na xmaⁿndyoˈ. 	 ویکدیگر را به بوسه مقدسانه سلام نمایید. وجمیع کلیساهای مسیح شما را سلام می‌فرستند.


Ee ticwii cwii tsˈoom na ya, cwiweˈ ta̱ na ya, ndoˈ ticwii cwii tsˈoom na tisˈa, cwiweˈ ta̱ na tisˈa. 	 همچنین هر درخت نیکو، میوه نیکو می‌آورد و درخت بد، میوه بد می‌آورد.


Sa̱a̱ matsoom nnom yuscuˈñeeⁿ: —Ncˈe na matseiˈyuˈya tsˈomˈ ñˈeⁿndyo̱, joˈ na jnda̱ jluiˈyaˈ. Cjaˈ na meiⁿcwii ñomtiuu tancˈoomˈ. 	 پس به آن زن گفت: «ایمانت تو را نجات داده است به سلامتی روانه شو.»


Sa̱a̱ tsaⁿ na tyeⁿ ñjom tsˈom ñˈoom na mandii, ndoˈ maqueⁿya cwenta chiuu xcwe matsa̱ˈntjom ljeii na matseicandyaañenaˈ jaa ndoˈ tyeⁿ meiⁿntyjeeˈ na matseicanda̱ chiuu matsa̱ˈntjomnaˈ, tsaⁿˈñeeⁿ nncˈoom na neiiⁿˈeⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ chaˈtso na machˈeeⁿ. 	 لکن کسی‌که بر شریعت کامل آزادی چشم دوخت و در آن ثابت ماند، او چون شنونده فراموشکار نمی باشد، بلکه کننده عمل پس او در عمل خود مبارک خواهد بود.


Ndoˈ cwitˈmo̱o̱ⁿyâ nda̱a̱ˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ na tyontyˈiaa nda̱a̱yâ na tyochˈeeⁿ, ñequio ñˈoom na tyoñequiaaⁿ na tyondya̱a̱yâ, cha nnda̱a̱ nlaˈjomndyoˈ ñˈeⁿndyô̱ ee juu na cwilajomndyô̱ mˈaaⁿnaˈ ñequio Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ ñequio Jnaaⁿ Jesucristo. 	 ازآنچه دیده و شنیده‌ایم شما را اعلام می‌نماییم تاشما هم با ما شراکت داشته باشید. و اما شراکت مابا پدر و با پسرش عیسی مسیح است.


Majndye nnˈaⁿ na tyolaˈjomndye ñˈoom na tyoñequiaaⁿ, quia jndyena ñˈoomwaaˈ jluena: —Jeeⁿ jndeiˈnaˈ ñˈoom na matseineiiⁿ, tixocanda̱a̱ nlajomndyo̱ juunaˈ. 	 آنگاه بسیاری از شاگردان او چون این راشنیدند گفتند: «این کلام سخت است! که می‌تواندآن را بشنود؟»


Quia joˈ tyjeeˈcañoom cwii na ntquieeˈndye ángeles na ñejleicho ntquieeˈ waso na tooˈ ntquieeˈ nnom nawiˈ na macanda̱. Tqueeⁿˈ tsaⁿˈñeeⁿ ja, tsoom: —Candyoˈ ndoˈ mˈmo̱o̱ⁿya njomˈ yuscu na waa ñomcaaˈ, juu nluiiñe scuuˈ nquii Catsmaⁿ. 	 و یکی از آن هفت فرشته که هفت پیاله پر ازهفت بلای آخرین را دارند، آمد و مرا مخاطب ساخته، گفت: «بیا تا عروس منکوحه بره را به تونشان دهم.»


Sa̱a̱ Jesús seiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ natia na cwilaˈtiuuna. Tsoom nda̱a̱na: —¿Chiuu na ñeˈcalˈaˈyoˈ xjeⁿ ja, ˈo nnˈaⁿ na tixcwe cwitsamˈaⁿˈyoˈ? 	 عیسی شرارت ایشان را درک کرده، گفت: «ای ریاکاران، چرا مرا تجربه می‌کنید؟


Ndoˈ naljoˈ, tqueeⁿˈ Jesús chaˈtsondyô̱ na mˈaaⁿ. Tsoom nda̱a̱yâ: —ˈO manquiuˈyoˈ na nquiee nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye cwii cwii ndyuaa cwilaˈsˈandyena nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwitsa̱ˈntjomna. Ndoˈ nnˈaⁿ na cwiluiitˈmaⁿndye cwiqueⁿna xjeⁿ nnˈaⁿ na mˈaⁿ nacje ˈnaaⁿna. 	 عیسی ایشان را پیش طلبیده، گفت: «آگاه هستید که حکام امت‌ها برایشان سروری می‌کنند و روسا بر ایشان مسلطند.


Naxuee ndoˈ natsjom quia na matseina̱ⁿya nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, ñequiiˈcheⁿ quijaañjoomˈ tsˈo̱o̱ⁿya ˈu. Mandiˈntjo̱ⁿya nnoom ñequio na meiⁿcwii titia ntyjii chaˈxjeⁿ tyolˈa nnˈaⁿ tsjaaⁿ na tuiindyo̱. 	 شکر می‌کنم آن خدایی را که از اجداد خودبه ضمیر خالص بندگی او را می‌کنم، چونکه دائم در دعاهای خود تو را شبانه‌روز یاد می‌کنم،


Tyˈo̱o̱tsˈom tˈmaⁿ cwiluiiñê, ndoˈ juu na neiⁿncooˈ na caxuee na cwiluiiñê, maljoˈ cwiluiiñe Jnaaⁿ. Chaˈxjeⁿ na matseixmaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, maluaaˈ tˈmaⁿ matseixmaⁿ Jnaaⁿ. Manquiityeeⁿ tˈmaⁿ ñˈoom matseixmaaⁿ, joˈ na waa waati tsjoomnancue ñequio chaˈtso na niom cañoomˈluee. Cantyja na tueeⁿˈeⁿ teijndaaˈ na matseiljuˈ Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈtso jnaaⁿya. Jnda̱ na teinom na tueeⁿˈeⁿ quia joˈ tjawacatyeeⁿ ntyjaaˈ tsˈo̱ Tyˈo̱o̱tsˈom ntyjaya cañoomˈluee. 	 که فروغ جلالش و خاتم جوهرش بوده و به کلمه قوت خود حامل همه موجودات بوده، چون طهارت گناهان را به اتمام رسانید، به‌دست راست کبریا در اعلی علیین بنشست،


Ntyee na cwiluiitquiendye ñequio nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye quiiˈ tsjoom tquiana jnaaⁿˈaⁿ nnom Pilato. Ndoˈ meiiⁿ na cwiqueⁿna ñˈoom nacjoomˈm sa̱a̱ jom meiⁿcwii ñˈoom tîcˈo̱o̱ⁿ. 	 وچون روسای کهنه و مشایخ از او شکایت می‌کردند، هیچ جواب نمی داد.


Tyoowiquiuuˈ ljeii cwiicheⁿ tsˈaⁿ jom, tso nnoom: —ˈU, maxjeⁿ cwiindye joona. Sa̱a̱ tˈo̱o̱ⁿ: —Nchii joˈ ja. 	 بعد از زمانی دیگری او را دیده گفت: «تو از اینها هستی.» پطرس گفت: «ای مرد، من نیستم.»


Quia joˈ tsoom nda̱a̱na: —¿Chiuu waa na cwilˈueˈyoˈ ja? ¿Aa ticaliuˈyoˈ na tseixmaⁿya na cˈo̱o̱ⁿya naquiiˈ waaˈ Tsotya̱? 	 او به ایشان گفت: «از بهر‌چه مرا طلب می‌کردید، مگرندانسته‌اید که باید من در امور پدر خود باشم؟»


ˈU jndaaya Timoteo, luaa ñˈoom na matsa̱ˈntjo̱ⁿya ˈu. Tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom matseijomnaˈ chaˈcwijom tiaˈ. Cˈoomˈ na tiˈmaaⁿˈ tsˈomˈ na matseijnduˈ naquiiˈ tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈaⁿ. Catsaˈ na ljoˈ na matseiyuˈyaˈ tsˈomˈ ñˈeⁿñê ndoˈ ñequio na ticoˈtianaˈ ntyjiˈ ncˈe na matseicanda̱ˈ chaˈxjeⁿ ñˈoom na ñejlue nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ cantyja ˈnaⁿˈ quia na jlaˈneiⁿna ñˈoom na tˈmo̱ⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom naquiiˈ nˈomna. 	 ای فرزند تیموتاوس، این وصیت را به تو می سپارم برحسب نبوتهایی که سابق بر تو شد تادر آنها جنگ نیکو کنی،


Ndoˈ jeˈ macjaañjoomˈ tsˈo̱o̱ⁿ na mati seitsˈoomndyo̱ Estéfanas ñequio nnˈaⁿ waⁿˈaⁿ. Meiⁿ tileicjaañjoomˈti tsˈo̱o̱ⁿ aa mˈaⁿ ntˈomndyoˈ ˈo na seitsˈoomndyo̱. 	 وخاندان استیفان را نیز تعمید دادم و دیگر یادندارم که کسی را تعمید داده باشم.


juu nayaˈñeeⁿ maˈmo̱ⁿnaˈ nda̱a̱ya na catjeiˈndyo̱ cantyja ˈnaaⁿ chaˈtso natia laxmaⁿ, ñequio chaˈtso na queeⁿ nˈom seiiˈa, na qua̱ⁿ cheⁿncjo̱o̱ xjeⁿ cha nncˈo̱o̱ⁿya quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ cwii na nncjaaweeˈ ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom, 	 ما را تادیب می‌کند که بی‌دینی و شهوات دنیوی را ترک کرده، با خرداندیشی و عدالت و دینداری در این جهان زیست کنیم.


Ndoˈ mantyja teicantyja tsaⁿˈñeeⁿ, seilcwiiñê tsuee ˈnaaⁿˈaⁿ. Jlueeⁿˈeⁿ na jndooˈ chaˈtsondye naⁿˈñeeⁿ. Jeeⁿ tjaweeˈ nˈomna na luaaˈ tuii. Tyolaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom, tyoluena: —Meiⁿjom ndiiˈ tyoontyˈiaaya na nluii na luaaˈ. 	 او برخاست و بی‌تامل بستر خود را برداشته، پیش روی همه روانه شد بطوری که همه حیران شده، خدا را تمجید نموده، گفتند: «مثل این امرهرگز ندیده بودیم!»


Sa̱a̱ ntˈomndyena cwiñequiana ñˈoomˈñeeⁿ na ñequiiˈcheⁿ mˈaaⁿˈ nˈomna cantyja ˈnaaⁿ nquieena, tixcweeˈ nˈomna ee cwilaˈtiuuna na cwilˈana na ljoˈ, cha nnchjeetinaˈ ja na mˈaaⁿya pra̱so, 	 اما آنان از تعصب نه ازاخلاص به مسیح اعلام می‌کنند و گمان می‌برندکه به زنجیرهای من زحمت می‌افزایند.


¿Yuu cwinaⁿ ndiaˈ, ndoˈ yuu cwinaⁿ na cwilaˈntjaˈndyoˈ ñˈeⁿ ncˈiaaˈyoˈ? Cwinaⁿ joonaˈ naquiiˈ nˈomˈyoˈ ncˈe natia na queeⁿ nˈom seiiˈyoˈ. 	 از کجا در میان شما جنگها و از کجا نزاعهاپدید می‌آید؟ آیا نه از لذت های شما که دراعضای شما جنگ می‌کند؟


Tueⁿˈeⁿ waaˈ Zacarías. Tjaqueⁿˈeⁿ ndoˈ tquiaaⁿ na xmaⁿñe Elisabet. 	 و به خانه زکریادرآمده، به الیصابات سلام کرد.


Joˈ chii, xeⁿ yocheⁿ na cwijooˈ nˈo̱o̱ⁿ na nlqueⁿnaˈ jaa na cwiluiindyo̱ nnˈaⁿ na tjaa jnaⁿ laˈxmaⁿ ncˈe na cwilayuuˈa ñˈeⁿ Cristo, cwiwitquiooˈ na manncjo̱o̱tya̱a̱ cwiluiindyo̱ nnˈaⁿ na waa jnaaⁿ, ¿aa ñeˈcaˈmo̱ⁿnaˈ na laˈxmaaⁿya nnˈaⁿ jnaⁿ ncˈe jom? Tijoom jnda. 	 اما اگر چون عدالت در مسیح را می‌طلبم، خود هم گناهکار یافت شویم، آیا مسیح خادم گناه است؟ حاشا!


Tueˈntyjo̱ na ñeˈcaljeii Tyˈo̱o̱tsˈom chiuu tsˈom Abraham ñˈeⁿñê. Joˈ chii ncˈe na matseiyuˈya tsˈoom ñˈeⁿñe, tjañˈoom jnaaⁿ na ñecwiiñe na nntsˈaaⁿ ñˈeⁿñe chaˈxjeⁿ cwilaˈcwjee nnˈaⁿ quiooˈ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom. Ljoya tsˈoom na sˈaaⁿ naljoˈ ee ntyjii jndaaˈñê na jnda̱ tso Tyˈo̱o̱tsˈom nnoom chiuu nntsˈaa. 	 به ایمان ابراهیم چون امتحان شد، اسحاق را گذرانید و آنکه وعده‌ها را پذیرفته بود، پسریگانه خود را قربانی می‌کرد؛


Jnda̱ na jlue naⁿˈñeeⁿ cantu jeeⁿ seijmeiⁿˈnaˈ nnˈaⁿ quiiˈ tsjoom ñequio nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye ñequio nnˈaⁿ na cwitˈmo̱o̱ⁿ ljeii na tqueⁿ Moisés. Ndoˈ tyˈena nacjooˈ Esteban. Tˈuena jom. Tyˈeñˈomna jom jo nda̱a̱ naⁿmaⁿnˈiaaⁿ. 	 پس قوم و مشایخ و کاتبان راشورانیده، بر سر وی تاختند و او را گرفتار کرده، به مجلس حاضر ساختند.


Mati cwii rey na tseixmaⁿ qui meiⁿ sondaro, ¿aa ntsˈaacheⁿnaˈ na nncjaacatjomñê cwiicheⁿ rey na nndyocatsˈaa tiaˈ nacjoomˈm na matseixmaⁿ ntquiuu meiⁿ sondaro? ¿Aa chii nncjaacjoojñeeⁿ na nntseitiuuyaaⁿ, aa nnda̱a̱ nntsˈaaⁿ? 	 یا کدام پادشاه است که برای مقاتله باپادشاه دیگر برود، جز اینکه اول نشسته تامل نماید که آیا با ده هزار سپاه، قدرت مقاومت کسی را دارد که با بیست هزار لشکر بر وی می‌آید؟


Ndoˈ mantyjacheⁿ tjañˈoom Espíritu Santo Jesús cwiicheⁿ ntyja yuu tjaa nnˈaⁿ cˈom. 	 پس بی‌درنگ روح وی را به بیابان می‌برد.


ˈO cwilaˈno̱ⁿˈyoˈ ñˈoom na tjañoomˈ na juu tsaⁿsˈa na macoˈñom yuscu na macoco ñˈeⁿñê, masaaˈ yuscuˈñeeⁿ jom. Sa̱a̱ juu tsˈaⁿ na matseijomñe ñˈeⁿ tsaⁿsˈaˈñeeⁿ, nchii mˈaaⁿ na liooˈ na macoˈñom xˈiaaˈ yuscuˈñeeⁿ. Nchii joˈ. Cwiquioo na neiiⁿˈ na mandiiñe ñˈoom na matseineiⁿ xˈiaaˈ. Maluaaˈ matseijomnaˈ na matseicanda̱a̱ˈñenaˈ na neiⁿya cantyja ˈnaaⁿˈ Jesús. 	 کسی‌که عروس دارد داماد است، اما دوست داماد که ایستاده آواز او را می‌شنود، از آواز دامادبسیار خشنود می‌گردد. پس این خوشی من کامل گردید.


Sa̱a̱ ˈo tacˈomˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ na teincoondyoˈ na nnˈaⁿ, ˈo tsaamˈaⁿˈyoˈ nacje ˈnaaⁿˈ Espíritu na cwiluiiñe Tyˈo̱o̱tsˈom, xeⁿ na mayuuˈcheⁿ Espíritu na cwiluiiñê mˈaaⁿñe naquiiˈ nˈomˈyoˈ. Tsˈaⁿ na ticatseixmaⁿ Espíritu na cwiluiiñe Cristo tyooluiiñe cwentaaⁿˈaⁿ. 	 لکن شما در جسم نیستید بلکه در روح، هرگاه روح خدا در شما ساکن باشد؛ وهرگاه کسی روح مسیح را ندارد وی از آن اونیست.


Ja nntseicwja̱ya chaˈtso nnˈaⁿ na cwiˈoontyjo̱ naxeeⁿˈeⁿ na cwiluiindye chaˈcwijom ntseinaaⁿ. Ndoˈ na ljoˈ chaˈtso ntmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiiˈa cwentaya nliuna na ja ntyjiitcuundyo̱ chiuu waa na matseitiuu tsˈaⁿ ñequio chiuu waa na mˈaaⁿˈ tsˈom tsˈaⁿ. Ndoˈ cantyjati na jnda̱ ñelˈaˈyoˈ, malaaˈtiˈ nñequiaya na nloˈñom ticwiindyoˈ ˈo. 	 و اولادش را به قتل خواهم رسانید. آنگاه همه کلیساها خواهنددانست که منم امتحان کننده جگرها و قلوب و هریکی از شما را برحسب اعمالش خواهم داد.


Ee tjaaˈnaⁿ cwii tsˈaⁿ na nnda̱a̱ nntioñe lˈo̱o̱ xeⁿ nchii Tsotya̱ na jñoom ja nntsˈaaⁿ na catsˈaa tsaⁿˈñeeⁿ na ljoˈ. Ndoˈ xuee na macanda̱ ja nntsˈaa na nncwandoˈxco tsaⁿˈñeeⁿ. 	 کسی نمی تواند نزد من آید، مگر آنکه پدری که مرا فرستاد او را جذب کند ومن در روز بازپسین او را خواهم برخیزانید.


Meiiⁿjom ndiiˈ tyoolˈua̱a̱yâ na nlaˈtˈmaaⁿˈndye nnˈaⁿ jâ, meiⁿ nda̱a̱ˈ ˈo meiⁿ nda̱a̱ ntˈomcheⁿ. 	 و نه بزرگی از خلق جستیم، نه ازشما و نه از دیگران، هرچند چون رسولان مسیح بودیم، می‌توانستیم سنگین باشیم.


Ñˈoomwaaˈ to̱ⁿˈnaˈ nnˈaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ Jesús. 	 پس درباره او در میان مردم اختلاف افتاد.


Jeˈ macaⁿnaˈ na calaˈtˈmaⁿ nˈomˈyoˈ jom ndoˈ quiaˈyoˈ na tˈmaⁿ tsˈoom, tintsˈaanaˈ na juu na mˈaaⁿ na chjooˈ tsˈoom na seitjo̱o̱ñê nncjanˈoomnaˈ jom na tacantyjaaˈ tsˈoom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 پس برعکس شما باید او را عفو نموده، تسلی دهید که مباداافزونی غم چنین شخص را فرو برد.


Ndoˈ meiⁿnquia na cwilˈaˈyoˈ oo na cwilaneiⁿˈyoˈ, calˈaˈyoˈ chaˈtso joˈ ñequio xueeˈ Ta Jesús na cwiñequiaˈyoˈ na quianlˈuaaˈ Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom ncˈe jom. 	 و آنچه کنید درقول و فعل، همه را به نام عیسی خداوند بکنید وخدای پدر را بوسیله او شکر کنید.


Ee cañoomˈluee ñequio tsjoomnancue jndye nnom na maniom na cwilaˈtˈmaaⁿˈndye nnˈaⁿ na cwiluena na tˈmaⁿ ñˈoom laˈxmaⁿ, sa̱a̱ joonaˈ nchii nquii Tyˈo̱o̱tsˈom cwiluiindyenaˈ. Ndoˈ na mayuuˈ na jndye ˈnaⁿ maniom na cwilue nnˈaⁿ “Ta” nda̱a̱naˈ, ndoˈ cwitueeˈndyecjena cantyja ˈnaaⁿ joonaˈ. 	 زیرا هرچند هستند که به خدایان خوانده می‌شوند، چه در آسمان و چه درزمین، چنانکه خدایان بسیار و خداوندان بسیارمی باشند،


Jndye xuee ljooˈndyena ñequio nnˈaⁿ na cwilayuˈ joˈ joˈ. 	 پس مدت مدیدی با شاگردان بسر بردند.


Ndoˈ nchii macanda̱ joˈ, mati joo yolcu na ñˈeeⁿ tmaaⁿˈ na laxmaaⁿyâ, tquioñˈomna ñˈoom na jeeⁿ seiñˈeeⁿˈnaˈ jâ. Ee mateincooquiuuˈ tyˈena yuu waa tseiˈtsuaⁿˈaⁿ, 	 و بعضی از زنان ما هم ما را به حیرت انداختند که بامدادان نزد قبر رفتند،


Tsaⁿscu titseixmaaⁿ na nntseintycwiiˈñê nnom saaⁿˈaⁿ ee saaⁿˈaⁿ tseixmaⁿ cwenta jom, meiⁿ tsaⁿsˈa titseixmaaⁿ na nntseintycwiiˈñê nnom scoomˈm ee scoomˈm tseixmaⁿ cwenta jom. 	 زن بر بدن خود مختار نیست بلکه شوهرش، و همچنین مرد نیز اختیار بدن خود ندارد بلکه زنش،


Chaa lˈuu na cwiluiitˈmaⁿndyuˈtiˈ, nchiiti weloo welooya Abraham tsaⁿ na teiyo tueˈ ndoˈ mati jnda̱ tja̱ profetas. ¿ˈÑeeⁿ juu macheˈ cheⁿnncuˈ na cwiluiindyuˈ? 	 آیا تو از پدر ما ابراهیم که مرد و انبیایی که مردند بزرگتر هستی؟ خود را که می‌دانی؟»


Aa nchii maxjeⁿ matsonaˈ na nquii Cristo catjoom chaˈtso nawiˈmeiⁿˈ cwitjo̱o̱cheⁿ na nntseitˈmaaⁿˈñenaˈ jom. 	 آیا نمی بایست که مسیح این زحمات را بیند تابه جلال خود برسد؟»


Ndoˈ cwiindyô̱ jâ na ñˈa̱a̱ⁿyâ ñˈeⁿ Jesús, tjeiˈñoomñe xjooˈ. Tyjee tsuaˈqui mosooˈ tyee na cwiluiitquieñe. 	 و ناگاه یکی از همراهان عیسی دست آورده، شمشیر خود را از غلاف کشیده، بر غلام رئیس کهنه زد و گوشش را از تن جدا کرد.


Ee naquiiˈ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii matsonaˈ: Quiiˈ tsjoom Sión maqua̱ⁿya cwii tsjo̱ˈ na tseixmaⁿnaˈ tsjo̱ˈ nquii tsiaⁿtsjo̱ˈ wˈaa. Matso Tyˈo̱o̱tsˈom: Ja tjeiiˈa jom cwentaya ndoˈ jeeⁿ ndyaˈ jnda cwiluiiñê; Meiⁿˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na matseiyuˈ ñˈeⁿñê, tijoom xuee nntsˈaanaˈ na cweˈ tsˈiaaⁿˈndyo na ñentyjaaˈ tsˈom jom. 	 بنابراین، در کتاب مکتوب است که «اینک می‌نهم در صهیون سنگی سر زاویه برگزیده و مکرم و هر‌که به وی ایمان آورد خجل نخواهد شد.»


Ee mˈaaⁿya na xua̱ya ˈo chaˈxjeⁿ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom mˈaaⁿ na xueeⁿ ˈo. Ee seijndaaˈndyo̱ ñomca ˈnaⁿˈyoˈ ñequio nquii Cristo. Ndoˈ ñeˈcatio̱o̱ya ˈo lˈo̱o̱ⁿ na nlaˈxmaⁿˈyoˈ chaˈcwijom cwii yuscundyua na tyoomˈaaⁿ ñˈeⁿ tsaⁿsˈa. 	 زیراکه من بر شما غیور هستم به غیرت الهی؛ زیرا که شما را به یک شوهر نامزد ساختم تا باکره‌ای عفیفه به مسیح سپارم.


Quia joˈ tso patrom nnoom: “Cjaˈ jo nˈom nato ntˈmaⁿ ñequio chaˈtso nato cajneiⁿ. Catsaˈ na jndeiˈnaˈ na nñequio nnˈaⁿ cha na nntooˈ wˈaya. 	 پس آقا به غلام گفت: به راهها و مرزهابیرون رفته، مردم را به الحاح بیاور تا خانه من پرشود.


Xeⁿ na mˈaaⁿ ˈñeeⁿ juu na nntseityuiiˈ waaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, nntseityueeⁿˈeⁿ tsaⁿˈñeeⁿ ee ljuˈ cwiluiiñe juunaˈ, ndoˈ mancjoˈyoˈ cwiluiindyoˈ wˈaaˈñeeⁿ. 	 اگر کسی هیکل خدارا خراب کند، خدا او را هلاک سازد زیرا هیکل خدا مقدس است و شما آن هستید.


Ndoˈ joo naⁿˈñeeⁿ, quia na jndyena ñˈoomˈñeeⁿ, ñeˈcwii tˈmaⁿ jlaˈneiⁿna nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, jluena: —ˈU Ta Tyˈo̱o̱tsˈom, macanda̱ ˈU na mayuuˈcheⁿ na matsa̱ˈntjomˈ. ˈU tqueⁿˈ cañoomˈluee ñequio tsjoomnancue, ñequio ndaaluee, ndoˈ ñequio chaˈtso na niom. 	 چون این راشنیدند، آواز خود را به یکدل به خدا بلند کرده، گفتند: «خداوندا، تو آن خدا هستی که آسمان وزمین و دریا و آنچه در آنها است آفریدی،


Ndoˈ macañoomˈ tsˈoomˈnaaⁿ na ñoom Jesús meintyjeeˈ tsoñeeⁿ. Mati joˈ joˈ mˈaaⁿ María tyjee tsoñeeⁿ, scuuˈ Cleofas, ñequio María Magdalena. 	 و پای صلیب عیسی، مادر او و خواهر مادرش مریم زن، کلوپا ومریم مجدلیه ایستاده بودند.


Ee chaˈtso nnˈaⁿ tsjoomnancue jnda̱ jlaˈntjeiⁿndyena cantyja ˈnaaⁿˈ tsjoomˈñeeⁿ, chaˈcwijom cwicandyeena machˈee sculjaaˈ na matseijno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ nˈomna. Ndoˈ nnˈaⁿ na cwiluiitˈmaⁿndye na cwitsa̱ˈntjom tsjoomnancue jnda̱ jlaˈndaaˈndye cheⁿnquiee cantyja ˈnaaⁿˈ tsjoomˈñeeⁿ, chaˈcwijom cweˈ mˈaⁿyana ñˈeⁿ sculjaaˈ. Ndoˈ nnˈaⁿ ntˈomcheⁿ njoomnancue na cwilaˈjnda ndoˈ cwinda̱a̱ teityandyena ncˈe nnˈaⁿ tsjoomˈñeeⁿ chaˈtso na queeⁿ nˈomna, tîcalˈana xjeⁿ na jlaˈcatsuuna sˈom ˈnaaⁿna. 	 زیراکه از خمر غضب آلود زنای او همه امت هانوشیده‌اند و پادشاهان جهان با وی زنا کرده‌اند وتجار جهان از کثرت عیاشی او دولتمندگردیده‌اند.»


José ñˈeⁿ María quia na jnda̱ jlaˈcanda̱a̱ˈndyena chaˈtsoti na matso ljeii na tqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, tyˈelcweeˈna tsjoomna Nazaret, tsˈo̱ndaa Galilea. 	 و چون تمامی رسوم شریعت خداوند را به پایان برده بودند، به شهر خود ناصره جلیل مراجعت کردند.


Quia na jlaˈjnaaⁿˈ nnˈaⁿ jom, tîtseilcweeⁿˈeⁿ ñˈoom jnaaⁿˈ nda̱a̱na. Quia na taˈwiˈna jom, sa̱a̱ tîcoˈweeⁿˈeⁿ joona, cweˈ ˈndiiñetoom ñequio lˈo̱ Tyˈo̱o̱tsˈom na xcwe macuˈxeⁿ. 	 چون او را دشنام می‌دادند، دشنام پس نمی داد و چون عذاب می‌کشید تهدیدنمی نمود، بلکه خویشتن را به داور عادل تسلیم کرد.


Ntyˈiaaˈ Jesús na jeeⁿ matyˈioo María, ndoˈ jeeⁿ cwityuee nnˈaⁿ judíos na tquiontyjo̱ naxeeⁿˈeⁿ. Quia joˈ jeeⁿ seichjooˈnaˈ tsˈom Jesús, ndoˈ seiˈndaaˈna ntyjeeⁿ. 	 عیسی چون او را گریان دید و یهودیان را هم که با او آمده بودند گریان یافت، در روح خودبشدت مکدر شده، مضطرب گشت.


José jnda Matatías, Matatías jnda Amós, Amós jnda Nahum, Nahum jnda Esli, Esli jnda Nagai, 	 ابن متاتیا، بن آموس، بن ناحوم، بن حسلی، بن نجی،


Ndoˈ tyjeeˈ tsaⁿ na jnda̱ we, tso nnoom: “Nmeiiⁿ sˈom ˈnaⁿˈ, ta, ˈom ndiiˈ chaˈxjeⁿ na toˈño̱ⁿ jnda̱ tantjo̱ⁿya ñˈeⁿ juunaˈ.” 	 و دیگری آمده گفت، ای آقاقنطار تو پنج قنطار سود کرده است.


Ndicwaⁿ matseineiⁿ Pedro nda̱a̱na ndoˈ toˈñoom naⁿˈñeeⁿ Espíritu Santo naquiiˈ nˈom. 	 این سخنان هنوز بر زبان پطرس بود که روح‌القدس بر همه آنانی که کلام را شنیدند، نازل شد.


Ncˈe na luaaˈ waa na cwicantyjaaˈ nˈo̱o̱ⁿya, joˈ chii na cwiluiˈnˈmaaⁿndyo̱, sa̱a̱ quia jnda̱ ntyˈiaaˈ tsˈaⁿ cwii na macantyjaaˈ tsˈoom, tacatsonaˈ na ntyjaaˈti tsˈoom ee cwii na mamantyˈiaaˈ tsˈaⁿ, ticatsonaˈ na ntyjaaˈti tsˈoom. 	 زیراکه به امید نجات یافتیم، لکن چون امید دیده شد، دیگر امید نیست، زیرا آنچه کسی بیند چرا دیگردر امید آن باشد؟


Sa̱a̱ xeⁿ na nmeiⁿˈ nntsˈaa, ¿chiuu nntseicanda̱a̱ˈñeyuunaˈ ljeii ˈnaaⁿˈaⁿ na matsonaˈ na tseixmaⁿya na catjo̱ⁿya na luaa? 	 لیکن در این صورت کتب چگونه تمام گردد که همچنین می‌بایست بشود؟»


ˈO na lˈue nˈomˈyoˈ na ñeˈcˈomˈyoˈ na cje ˈnaaⁿˈ ljeii na tqueⁿ Moisés, canduˈyoˈ no̱o̱ⁿ: ¿Aa tyoondyeˈyoˈ chiuu matso juunaˈ? 	 شما که می‌خواهید زیر شریعت باشید، مرابگویید آیا شریعت را نمی شنوید؟


Juu na cwilˈa nnˈaⁿ na cwilaˈtjo̱o̱ndyena, tineiiⁿˈeⁿ, sa̱a̱ quia na majoˈndyo cwilˈa nnˈaⁿ, mˈaaⁿ na neiiⁿˈeⁿ. 	 ازناراستی خوشوقت نمی گردد، ولی با راستی شادی می‌کند؛


Ndoˈ ˈndii yuscuˈñeeⁿ tsjoo ˈnaaⁿˈaⁿ, tjalcweeⁿˈeⁿ tsjoom. Tjacatsoom nda̱a̱ nnˈaⁿ na mˈaⁿ joˈ joˈ: 	 آنگاه زن سبوی خود را گذارده، به شهر رفت و مردم را گفت:


Ee ticwii cwii tsˈaⁿ na machˈee natia, jeeⁿ jnoomˈm ja na cwiluiindyo̱ naxueeñe. Tsaⁿˈñeeⁿ tiñeˈcatseijomñê ñˈeⁿndyo̱ ja, ee jeeⁿ nquiaⁿˈaⁿ na nntseicano̱o̱ⁿya natia na machˈeeⁿ. 	 زیرا هر‌که عمل بد می‌کند، روشنی را دشمن دارد و پیش روشنی نمی آید، مبادا اعمال او توبیخ شود.


Ndoˈ tˈo̱ Juan nda̱a̱na. Tsoom: —Ja matseitsˈoomndyo̱ nnˈaⁿ ñequio ndaatioo, sa̱a̱ quiiˈntaaⁿˈyoˈ mˈaaⁿ cwii tsˈaⁿ na ticalaˈno̱ⁿˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ. 	 یحیی در جواب ایشان گفت: «من به آب تعمیدمی دهم و در میان شما کسی ایستاده است که شمااو را نمی شناسید.


Ndoˈ apóstoles ñequio nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye tjomndyena na mˈmaⁿna ñˈoomwaaˈ. 	 پس رسولان و کشیشان جمع شدند تا در این امر مصلحت بینند.


Jnda̱ na ljeii yuscuˈñeeⁿ na xocanda̱a̱ nncwantyˈiuuˈñê, ñequio na cwiteiñê jndyocoomˈm xtyeeⁿ jo nnom Jesús. Ndoˈ ñequio na ndye chaˈtsondye nnˈaⁿ tjeiˈyuuˈñê chiuu na tyenquioomˈm liaaˈ Jesús ndoˈ na mañoomˈ nˈmaaⁿ. 	 چون آن زن دید که نمی تواند پنهان ماند، لرزان شده، آمد و نزد وی افتاده پیش همه مردم گفت که به چه سبب او را لمس نمود و چگونه فور شفا یافت.


Quia ljoˈ nnˈaⁿ na mˈaⁿ tsˈo̱ndaa Judea, cˈooleinomna, cˈoona quiiˈ ntsjo̱. Ndoˈ nnˈaⁿ na mˈaⁿ quiiˈ tsjoomˈñeeⁿ caluiˈna joˈ joˈ. Ndoˈ nnˈaⁿ na mˈaⁿ jo jnda̱a̱ tincˈoolcweˈna tsjoomˈñeeⁿ. 	 آنگاه هر‌که در یهودیه باشد، به کوهستان فرار کند و هر‌که در شهر باشد، بیرون رود و هر‌که در صحرا بود، داخل شهر نشود.


Jndye xuee tˈo̱o̱ⁿyâ nato ñˈeⁿ wˈaandaa ncˈe na tisˈa mˈaaⁿ jndye. Ndoˈ jeˈ jnda̱ tueˈntyjo̱ ncuee na teincuuˈ na cwii nncjaati wˈaandaa ee jnda̱ macwitsaaquia̱a̱ˈâ ncueesuaˈ. Joˈ chii Pablo seijno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ nˈom nnˈaⁿ. 	 و چون زمان منقضی شد و در این وقت سفردریا خطرناک بود، زیرا که ایام روزه گذشته بود،


Ñˈoommeiⁿˈ caˈmo̱ⁿˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ. Ñequio joonaˈ catseijndo̱ˈ nˈomna, ndoˈ quia na macaⁿnaˈ na catseitiaˈ joona, catsaˈ na ljoˈ ñequio najndeii na matseixmaⁿˈ. Tiñequiaaˈ na nntsˈaa tsˈaⁿ na ticueeˈ tsˈoom ˈu. 	 این را بگو و نصیحت فرما و درکمال اقتدار توبیخ نما و هیچ‌کس تو را حقیرنشمارد.


Sa̱a̱ ˈu tintseiyuˈ na ljoˈ ee joona teinom wenˈaaⁿndyena na mˈaⁿcˈeendyena na nlaˈcueeˈna jom. Jnda̱ taˈwiˈndye cheⁿnquieena na tacwaˈna ndoˈ tacwena hasta xjeⁿ na nlaˈcueeˈcheⁿna jom. Jeˈ macanda̱ cwii meindooˈna xeⁿ chiuu nntsuˈ ˈu. 	 پس خواهش ایشان را اجابت مفرما زیرا که بیشتر از چهل نفر از ایشان در کمین وی‌اند و به سوگند عهد بسته‌اند که تا او را نکشند چیزی نخورند و نیاشامند و الان مستعد و منتظر وعده تو می‌باشند.»


Quia joˈ we naⁿˈñeeⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿ Jesús, tyˈena, lˈana chaˈxjeⁿ ñˈoom na tsoom nda̱a̱na. 	 پس شاگردان رفته، آنچه عیسی بدیشان امر فرمود، بعمل آوردند


Nagai jnda Maat, Maat jnda Matatías, Matatías jnda Semei, Semei jnda José, José jnda Judá, 	 ابن مات، بن متاتیا، بن شمعی، بن یوسف، بن یهودا،


Ncˈe na luaaˈ waa, ¿chiuu nlˈaa na nndyaandyo̱ xeⁿ tilaˈñˈo̱o̱ⁿˈndyo̱ juu na macwjiˈnˈmaaⁿñe Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ na jeeⁿ jnda tseixmaⁿ juunaˈ? Juu joˈ tyotseicandii jndyee nquii Ta Jesús cantyja ˈnaaⁿˈnaˈ, ndoˈ nnˈaⁿ na tyondye na seineiiⁿ, tyotˈmo̱o̱ⁿna juunaˈ nda̱a̱yâ. 	 پس ما چگونه رستگار گردیم اگر از چنین نجاتی عظیم غافل باشیم؟ که در ابتدا تکلم به آن از خداوند بود و بعدکسانی که شنیدند، بر ما ثابت گردانیدند؛


Xjeⁿˈñeeⁿ juu na machˈee na cwiwje nnˈaⁿ ndoˈ ñequio tsjoom lˈoo, tjoomˈm joonaˈ ndaaluee chom. Juu ndaaluee chom tseixmaⁿnaˈ na jnda̱ we na cwiwje nnˈaⁿ. 	 و موت و عالم اموات به دریاچه آتش انداخته شد. این است موت ثانی، یعنی دریاچه آتش.و هر‌که در دفتر حیات مکتوب یافت نشد، به دریاچه آتش افکنده گردید.


’Quia joˈ ¿chiuu na jeeⁿ jndye mˈaaⁿˈ nˈomˈyoˈ cantyja chiuu na nleitsaaⁿˈndyoˈ? Queⁿˈyoˈ cwenta, nˈoom ljaaˈ quiiˈ jnda̱a̱, ya cwiwijnda̱naˈ. Neiⁿncooˈ cwiwaaˈ ljaaˈ. Tiquilˈanaˈ tsˈiaaⁿ, meiⁿ tiquilˈanaˈ tsaⁿ na nluii liaanaˈ. 	 و برای لباس چرا می اندیشید؟ در سوسنهای چمن تامل کنید، چگونه نمو می‌کنند! نه محنت می‌کشند و نه می‌ریسند!


Quia tueⁿˈeⁿ nnom tsjoomˈñeeⁿ, ndoˈ quia ntyˈiaaⁿˈaⁿ juunaˈ, tyˈioom cantyja ˈnaaⁿ nnˈaⁿ na mˈaⁿ joˈ joˈ. 	 و چون نزدیک شده، شهر را نظاره کرد برآن گریان گشته،


Tsjo̱ˈ tˈmaⁿ na jnda̱ ˈom, colo wee na caljeii na jndyu ónice. Tsjo̱ˈ na jnda̱ yom, tsjo̱ˈ wee na jndyu cornalina. Tsjo̱ˈ na jnda̱ ntquieeˈ, cajaⁿnaˈ na jndyu crisólito. Tsjo̱ˈ na jnda̱ ñeeⁿ, cachuiiˈnaˈ chaˈna ndaaluee na jndyu berilo. Tsjo̱ˈ na jnda̱ ñjeeⁿ, colo tscoˈndaa na jndyu topacio. Tsjo̱ˈ na jnda̱ nqui, colo wii na jndyu crisoprasa. Tsjo̱ˈ na jnda̱ canchooˈcwii, colo tsa̱ na jndyu jacinto. Ndoˈ tsjo̱ˈ na jnda̱ canchooˈwe, colo catsiooˈ na jndyu amatista. 	 و پنجم، جزع عقیقی و ششم، عقیق وهفتم، زبرجد و هشتم، زمرد سلقی و نهم، طوپاز ودهم، عقیق اخضر و یازدهم، آسمانجونی ودوازدهم، یاقوت بود.


Tijndaaˈ meiⁿ tsotyeeⁿ, meiⁿ tsoñeeⁿ, meiⁿ cwaaⁿ nnˈaⁿ tsjaaⁿ na tuiiñê. Tijndaaˈ cwaaⁿ na tuiiñê, meiⁿ cwaaⁿ na tueeⁿˈeⁿ. Ndoˈ na ljoˈ ñequiiˈcheⁿ matseijomnaˈ jom chaˈna nquii Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom, ñequiiˈcheⁿ matseixmaaⁿ tyee. 	 بی‌پدر و بی‌مادر وبی نسب نامه و بدون ابتدای ایام و انتهای حیات بلکه به شبیه پسر خدا شده، کاهن دایمی می‌ماند.


Sa̱a̱ juu na jndo̱ˈ nˈom nnˈaⁿ na mañequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom, mˈaⁿ nnˈaⁿ na ljuˈ nˈomna jo nnoom ndoˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ, mˈaⁿna na tjaaˈnaⁿ tiaˈ cachona, mˈaⁿna na yannˈaⁿndye ñequio ncˈiaana, ndyaandyena, wiˈ nˈomna ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ, cwilˈana yuu na ya, jndaaˈ mˈaaⁿˈ nˈomna chiuu cwiˈoomˈaⁿna, ndoˈ xcweeˈ nˈomna ljoˈ cwilˈana. 	 لکن آن حکمت که از بالا است، اول طاهر است و بعدصلح‌آمیز و ملایم و نصیحت‌پذیر و پر از رحمت و میوه های نیکو و بی‌تردد و بی‌ریا.و میوه عدالت در سلامتی کاشته می‌شود برای آنانی که سلامتی را بعمل می‌آورند.


Sa̱a̱ nnˈaⁿ na cwilˈa tsˈiaaⁿ quia ntyˈiaana jnda nquii patromˈñeeⁿ, jluena nda̱a̱ ncˈiaana: “Luaaˈ jnda nquii patrom. Tsaⁿmˈaaⁿˈ nnaaⁿˈaⁿ tyuaawaa. Cwa nlacua̱a̱ˈa jom cha nljo ˈnaaⁿˈaⁿ lua̱a̱ jaa.” 	 اما دهقانان چون پسررا دیدند با خود گفتند: "این وارث است. بیایید اورا بکشیم و میراثش را ببریم."


Ee nquii Tyˈo̱o̱tsˈom na sa̱ˈntjoom na cwixueeñe yuu na jaaⁿñe, manquiityeeⁿ jnda̱ sˈaaⁿ na seixueeñenaˈ naquiiˈ nˈo̱o̱ⁿyâ, cha cantyja ˈnaaⁿˈ juu na caxueeˈñeeⁿ nnda̱a̱ nntaˈjnaaⁿˈâ na tˈmaⁿ cwiluiiñê ncˈe mañejuu na xueeˈñeeⁿ matseixueeñenaˈ nnom Jesucristo. 	 زیرا خدایی که گفت تانور از ظلمت درخشید، همان است که در دلهای ما درخشید تا نور معرفت جلال خدا در چهره عیسی مسیح از ما بدرخشد.


Ja matseitsˈoomndyo̱ ˈo ñequio ndaatioo, sa̱a̱ nqueⁿ nntseitsˈoomñê ˈo ñequio Espíritu Santo. 	 من شما را به آب تعمید دادم. لیکن او شما را به روح‌القدس تعمید خواهد داد.»


Ee manquiuuyaayâ na nquii Tyˈo̱o̱tsˈom na tquiaaⁿ na tandoˈxco Jesús jnda̱ na tueˈ, nntsˈaa na nntando̱o̱ˈxco̱o̱yâ ñˈeⁿñê, ndoˈ ñecwii tmaaⁿˈ nncjachom ˈo ñˈeⁿndyo̱ jâ yuu na mˈaaⁿ. 	 چون می‌دانیم او که عیسی خداوندرا برخیزانید، ما را نیز با عیسی خواهد برخیزانیدو با شما حاضر خواهد ساخت.


Mantyja jñoom cwii sondaro ˈnaaⁿˈaⁿ, sa̱ˈntjoom na cjaacˈoom tsaⁿˈñeeⁿ xqueⁿ Juan. 	 بی‌درنگ پادشاه جلادی فرستاده، فرمود تا سرش رابیاورد.


Ncuee na jnda̱ teinom, Tyˈo̱o̱tsˈom seiquii tsˈoom ñequio nnˈaⁿ cantyja na tijndo̱ˈ nˈomna, sa̱a̱ jeˈ jeˈ chaˈtso nnˈaⁿ meiⁿyuucheⁿ joo na mˈaⁿna matsa̱ˈntjoom na calcweˈ nˈomna. 	 پس خدا اززمانهای جهالت چشم پوشیده، الان تمام خلق رادر هر جا حکم می‌فرماید که توبه کنند.


’ˈO cwiluiindyoˈ tsjaaⁿˈchjeⁿˈ, sa̱a̱ xeⁿ na jnda̱ jluiˈ na chjeⁿˈnaˈ, ¿ljoˈ ñˈeⁿ cwii nleichjeⁿˈnndaˈnaˈ? Meiⁿchjoo tjaa yuu cwii nleilˈuenaˈ, joˈ chii cweˈ cwityeⁿnquieeˈ nnˈaⁿ ndoˈ cwicandyuena joonaˈ. 	 «شما نمک جهانید! لیکن اگر نمک فاسدگردد، به کدام چیز باز نمکین شود؟ دیگر مصرفی ندارد جز آنکه بیرون افکنده، پایمال مردم شود.


Ja nñequiaya na tˈmaⁿ nntseixmaⁿˈ quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na mˈaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ nqueⁿ na matsa̱ˈntjoom cañoomˈluee. Ñˈoom na nntsuˈ na ticatyˈiomnaˈ na calˈa nnˈaⁿ na mˈaⁿ tsjoomnancuewaa, ñˈoomˈñeeⁿ nntseixˈiaaˈñenaˈ ñequio ñˈoom na ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ ñˈoom na nntsuˈ na wanaaⁿ na calˈa nnˈaⁿ mati nntseixˈiaaˈñenaˈ ñequio juu ñˈoom na ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 وکلیدهای ملکوت آسمان را به تو می‌سپارم؛ وآنچه بر زمین ببندی در آسمان بسته گردد و آنچه در زمین گشایی در آسمان گشاده شود.


Ja ljoˈwaayu ntyjaaˈya tsˈo̱o̱ⁿya cantyja ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈxjeⁿ na ntyjaaˈya nˈom naⁿmˈaⁿˈ. Ntyjaaˈya tsˈo̱o̱ⁿya na chaˈtso nnˈaⁿ na jnda̱ tja̱ nntaˈndoˈnndaˈ meiiⁿ laxmaⁿna nnˈaⁿ na jnda̱ jluiˈya oo meiiⁿ nnˈaⁿ na waa jnaaⁿ. 	 و به خدا امیدوارم چنانکه ایشان نیز قبول دارند که قیامت مردگان ازعادلان و ظالمان نیز خواهد شد.


Tjaaˈnaⁿ naya ˈnaaⁿˈ tsˈaⁿ na macwjiˈsˈañe cheⁿnquii, sa̱a̱ nntseina̱ⁿtya̱ cantyja ˈnaaⁿˈ joo na tcoˈnaˈ no̱o̱ⁿ ñˈeⁿ joo ñˈoom na tˈmo̱ⁿ Ta Jesucristo no̱o̱ⁿ. 	 لابد است که فخر کنم، هرچند شایسته من نیست. لیکن به رویاها و مکاشفات خداوند می‌آیم.


Ee xeⁿ cantyja na seitjo̱o̱ñe Adán, teijndaaˈ na maxjeⁿ nncwje chaˈtso nnˈaⁿ, majndeiiticheⁿ naya na matseixmaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom na cweˈyu, maqueⁿnaˈ nnˈaⁿ na cwilaljo Jesucristo na tjaa jnaⁿ cwilaˈxmaⁿna jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. Cantyja ˈnaaⁿˈ juu jndyendye nnˈaⁿ nluiixcondyena. 	 زیرا اگر به‌سبب خطای یک نفر و بواسطه آن یک موت سلطنت کرد، چقدر بیشتر آنانی که افزونی فیض و بخشش عدالت را می‌پذیرند، در حیات سلطنت خواهند کرد بوسیله یک یعنی عیسی مسیح.


Ndoˈ mati nnˈaⁿ na mˈaⁿ cwii wˈaa xeⁿ cwilaˈntjaˈndyena, xocˈomna na ñeˈnaaⁿˈ, maxjeⁿ nntˈoomˈndyena. 	 و هرگاه خانه‌ای به ضد خویش منقسم شد، آن خانه نمی تواند استقامت داشته باشد.


’Queⁿˈyoˈ cwenta chiuu waa na neiⁿncooˈ ljaaˈ canchiiˈ. Tiquilˈanaˈ tsˈiaaⁿ, meiⁿ tiquilˈanaˈ canduu na nluii liaanaˈ. Sa̱a̱ nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, meiⁿ nquii rey Salomón, xcwe xjeⁿ na tjacantyja na tyañê ticueˈntyjo̱ na neiⁿncooˈ liaⁿˈaⁿ chaˈna neiⁿncooˈ cwii ljaaˈ canchiiˈñeeⁿ. 	 سوسنهای چمن را بنگریدچگونه نمو می‌کنند و حال آنکه نه زحمت می‌کشند و نه می‌ریسند، اما به شما می‌گویم که سلیمان با همه جلالش مثل یکی از اینها پوشیده نبود.


Jnda̱ joˈ jnaⁿ cwiicheⁿ ángel watsˈom cañoomˈluee. Jndeii seineiⁿ nnom nqueⁿ na wacatyeeⁿ nacjooˈ nchquiuˈñeeⁿ. Tso: —Cwa, cˈoomˈ xjo carwato ˈnaⁿˈ, catyjeeˈ ntjommeiⁿˈ ee jnda̱ tueˈntyjo̱ xjeⁿ na nntuˈxeⁿndye nnˈaⁿ na mˈaⁿ tsjoomnancue. Ndoˈ joona matseijomnaˈ chaˈcwijom ntjom na jnda̱ tmaⁿ. 	 و فرشته‌ای دیگر از قدس بیرون آمده، به آواز بلند آن ابرنشین را ندا می‌کند که داس خود را پیش بیاور و درو کن، زیرا هنگام حصاد رسیده و حاصل زمین خشک شده است.


Majnda̱ jaawindyooˈ nncueeˈ xuee pascua na cwicwaˈ nnˈaⁿ judíos tyooˈ na tjaa ndaaljoˈ tjaquieeˈ. 	 و چون عید فطیر که به فصح معروف است نزدیک شد،


Quia joˈ seiˈno̱ⁿˈyaaⁿ, matsoom: —Cwa mayuuˈcheⁿ na Tyˈo̱o̱tsˈom jñoom ángel ˈnaaⁿˈaⁿ na catseicandyaañe ja lˈo̱ Herodes ñequio luee nnˈaⁿ judíos chaˈtso na cwiqueⁿ nˈomna na nlˈana ñˈeⁿndyo̱. 	 آنگاه پطرس به خودآمده گفت: «اکنون به تحقیق دانستم که خداوندفرشته خود را فرستاده، مرا از دست هیرودیس واز تمامی انتظار قوم یهود رهانید.»


Sa̱a̱ jaa meiⁿndo̱o̱ˈa na nncˈom ljo̱ˈluee xco ñequio tsjoomnancue xco na jnda̱ tsoom na nncuaa na cantyja ˈnaaⁿ joonaˈ ñequiiˈcheⁿ nncuaa na matyˈiomyanaˈ, ndoˈ chaˈtso ya. 	 ولی بحسب وعده او، منتظر آسمانهای جدید و زمین جدید هستیم که در آنها عدالت ساکن خواهد بود.


Ndaa winomwaa cwiluiiñenaˈ nioomˈa na ñequio juunaˈ maqua̱ⁿtya̱ⁿya ñˈoom xco cha nnda̱a̱ ntseitˈmaⁿ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom jnaaⁿ jndyendye nnˈaⁿ. 	 زیرا که این است خون من در عهد جدید که در راه بسیاری بجهت آمرزش گناهان ریخته می‌شود.


Ndoˈ neiiⁿˈ tsˈom tsˈaⁿ na ñeˈcwii matseitiuu cantyja ˈnaⁿya ee juu xotseijnaaⁿˈnaˈ. Ñˈoommeiⁿˈ seineiⁿ Jesús nda̱a̱ nnˈaⁿ na jñom Juan. 	 وخوشابحال کسی‌که در من نلغزد.»


Nchii cweˈ waa na jnda̱ sˈaa tsˈaⁿ joˈ na cwiluiˈnˈmaaⁿñê, cha nntseicuˈnaˈ na nntseisˈañe cheⁿnqueⁿ. 	 و نه از اعمال تا هیچ کس فخر نکند.


Ee mˈaaⁿ na wiˈ tsˈoom jaa chaˈtso na tijoˈndyo na laˈxmaaⁿya. Ee teinoom chaˈtso na machˈeenaˈ xjeⁿ jaa na cwilaˈtjo̱o̱ndyo̱ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, sa̱a̱ meiⁿcwii tîcatseitjo̱o̱ñê. 	 زیرا رئیس کهنه‌ای نداریم که نتواند همدرد ضعفهای مابشود، بلکه آزموده شده در هر چیز به مثال مابدون گناه.پس با دلیری نزدیک به تخت فیض بیاییم تا رحمت بیابیم و فیضی را حاصل کنیم که در وقت ضرورت (ما را) اعانت کند.


Tˈo̱ Jesús, matsoom nda̱a̱yâ: —Canduˈyoˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwindyuaandyena. Ndoˈ joˈ joˈ jndye jnda̱ nchˈu niom. Quia joˈ teindyuaandye nnˈaⁿ, ndoˈ tueeˈ chaˈna ˈom meiⁿndye naⁿnom. 	 عیسی گفت: «مردم را بنشانید.» و در آن مکان، گیاه بسیار بود، و آن گروه قریب به پنج هزار مردبودند که نشستند.


Jnda̱ na tyˈioom sondaro Jesús tsˈoomˈnaaⁿ, quia joˈ ñequieendye joona toˈñoomna cwii cwii liaⁿˈaⁿ. Mati toˈñoomna liaatco ˈnaaⁿˈaⁿ na tuiinaˈ na tjaa yuu ñjoomˈnaˈ. 	 پس لشکریان چون عیسی را صلیب کردند، جامه های او را برداشته، چهار قسمت کردند، هرسپاهی را یک قسمت؛ و پیراهن را نیز، اما پیراهن درز نداشت، بلکه تمام از بالا بافته شده بود.


Tjo̱ joˈ ee jnda̱ tˈmo̱ⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom no̱o̱ⁿ na lˈue tsˈoom na cjo̱. Joˈ jlana̱a̱ⁿyâ na ñencjo̱o̱cha̱a̱ⁿyâ ñequio nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye cantyja ˈnaaⁿˈ tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈaⁿ. Tcuu tcuu tˈmo̱o̱ⁿya nda̱a̱na ñˈoom na mañequiaya nda̱a̱ nnˈaⁿ na chii judíos cha nda̱a̱ nluiˈnˈmaaⁿndyena. Sˈaa na ljoˈ ee ticalˈue tsˈo̱o̱ⁿ na juu tsˈiaaⁿ na jnda̱ ñesˈaa ñequio tsˈiaaⁿ na quia nntsˈaa, nleitquiooˈ na cweˈ tsiaaⁿˈndyo joonaˈ. 	 ولی به الهام رفتم و انجیلی را که در میان امت هابدان موعظه می‌کنم، به ایشان عرضه داشتم، امادر خلوت به معتبرین، مبادا عبث بدوم یا دویده باشم.


Jnda̱ jaawindyooˈ na nntuˈxeⁿndyoˈ ee laxmaⁿˈyoˈ chaˈcwijom lqueeⁿ na ndicwaⁿ cwajndii. Luaa tsˈiaaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ lqueeⁿ. Matseicueeñe tsˈaⁿ lqueeⁿ hasta na nljuˈñˈeⁿ. Jnda̱ chii nntseiweeⁿ lqueeⁿ na ya naquiiˈ wˈaa. Sa̱a̱ nchuaaˈnaˈ njñoom chom. Maluaaˈ matseijomnaˈ na nntsˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom. Nnˈaⁿ na ya cwilˈa macoˈñoom joona sa̱a̱ nnˈaⁿ na tisˈa cwilˈa, nntseicoom joona ñequio chom na tijoom canduuˈ. 	 او غربال خود را دردست دارد و خرمن خود را نیکو پاک کرده، گندم خویش را در انبار ذخیره خواهد نمود، ولی کاه رادر آتشی که خاموشی نمی پذیرد خواهدسوزانید.»


Tyomaˈno̱o̱ⁿya yuu na ticataˈjnaaⁿˈ nnˈaⁿ ja sa̱a̱ tîcatoˈñoomˈyoˈ ja. Tyomˈaaⁿya na ntsaandyo̱ sa̱a̱ tîcalaˈtsaaⁿˈndyoˈ ja. Tyomˈaaⁿya na wiiˈa sa̱a̱ tîcatsajndoˈyoˈ ja. Tyomˈaaⁿya na pra̱so sa̱a̱ tîcatsantyjaˈyoˈ ja.” 	 غریب بودم مرا جا ندادید، عریان بودم مرا نپوشانیدید، مریض و محبوس بودم عیادتم ننمودید.


Sa̱a̱ tîcataˈjnaaⁿˈna jom ee sˈaanaˈ nˈomnda̱a̱na chaˈcwijom na titquioona. 	 ولی چشمان ایشان بسته شد تا اورا نشناسند.


Ndoˈ jlaˈcwanomna cwii carta ñequio naⁿˈñeeⁿ. Cartaˈñeeⁿ matsonaˈ: “Jâ apóstoles ñequiondyo̱ jâ nnˈaⁿ na cwiluiitquiendyô̱ quiiˈntaaⁿ tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ tsjoom Jerusalén, cwilacwano̱o̱ⁿyâ cartawaa na mˈaⁿˈ ˈo nnˈaⁿ na nchii judíos na mˈaⁿˈyoˈ tsjoom Antioquía ñequio ndyuaa Siria ñˈeⁿ Cilicia. Cwilˈuuyâ na xmaⁿndyoˈ ˈo nnˈaaⁿya na cwilayuˈyoˈ. 	 و بدست ایشان نوشتند که «رسولان و کشیشان و برادران، به برادران از امت‌ها که در انطاکیه و سوریه و قیلیقیه می‌باشند، سلام می‌رسانند.


Ñejomto teitquiooˈñe cwii ángel cwentaaˈ Ta Tyˈo̱o̱tsˈom jo nda̱a̱na, ndoˈ juu nacaxuee na matseixmaaⁿ seixueeñenaˈ nacañoomna. Ndoˈ tˈmaⁿ waa na jlaˈcatyuendyena. 	 ناگاه فرشته خداوند بر ایشان ظاهرشد و کبریایی خداوند بر گرد ایشان تابید و بغایت ترسان گشتند.


Joˈ chii matyuaaˈti majño̱o̱ⁿya jom na mˈaⁿˈyoˈ cha na nñequiaanaˈ na neiⁿˈyoˈ na nntyˈiaˈnndaˈyoˈ jom ndoˈ cha ticˈo̱o̱ⁿya na chjooˈ tsˈo̱o̱ⁿ. 	 پس به سعی بیشتر او راروانه نمودم تا از دیدنش باز شاد شوید و حزن من کمتر شود.


Taxˈeenndaˈ Pilato nda̱a̱na. Tsoom: —Xeⁿ juu Barrabás nndyaañê quia joˈ ¿chiuu nntsˈaayo̱ ñequio Jesús na cwinduˈyoˈ na cwiluiiñe Cristo? Chaˈtsondye naⁿˈñeeⁿ tˈo̱o̱na nnoom, jluena: —Catyˈioomˈ jom tsˈoomˈnaaⁿ. 	 پیلاطس بدیشان گفت: «پس با عیسی مشهور به مسیح چه کنم؟» جمیع گفتند: «مصلوب شود!»


Luaa ñˈoom na matseijndaaˈñenaˈ tsjaaⁿ nnˈaⁿ na tuiiñe Jesucristo, na wjaacˈoomnaˈ David ñequio Abraham na jndyowicantyjooˈ joona na tueˈcañoomnaˈ jom. 	 کتاب نسب نامه عیسی مسیح بن داود بن ابراهیم:


’Mañequiaanaˈ na neiiⁿ nnˈaⁿ na mˈaⁿ na wiˈ nˈom ncˈiaa, ee nncˈoom Tyˈo̱o̱tsˈom na wiˈ tsˈoom joona. 	 خوشابحال رحم کنندگان، زیرا بر ایشان رحم کرده خواهدشد.


Tsˈaⁿ nnda̱a̱ nntseixioomˈm chaˈtso quiooˈ, chaˈna: quiooˈ quiiˈjnda̱a̱ na wjee, cantsaa, canduu, ndoˈ quiooˈ na mˈaⁿ tsˈom ndaaluee, ndoˈ maxjeⁿ macwilaˈxiomˈ nnˈaⁿ quiooˈmˈaⁿˈ. 	 زیرا که هر طبیعتی از وحوش و طیور وحشرات و حیوانات بحری از طبیعت انسان رام می‌شود و رام شده است.


Quia joˈ, ¿aa ncˈe na cwilaˈyuˈya nˈo̱o̱ⁿya ñˈeⁿ Jesucristo joˈ chii machˈeenaˈ na tjaa yuu cwilˈue ljeii na tqueⁿ Moisés? Meiⁿchjoo nchii joˈ, ee mañequio na cwilaˈyuˈya cwii nˈo̱o̱ⁿya ñˈeⁿ Jesucristo cwitjeiˈyuuˈndyo̱ na lˈue ljeiiˈñeeⁿ. 	 پس آیا شریعت را به ایمان باطل می‌سازیم؟ حاشا! بلکه شریعت رااستوار می‌داریم.


Quia joˈ matso Ta Jesús nnoom: —Quicantyjaˈ cjaˈ nataa na jndyunaˈ na Ndyeyu tja. Waaˈ Judas calˈueˈ tsˈaⁿ na jndyu Saulo, tsˈaⁿ na jnaⁿ tsjoom Tarso. Tsaⁿˈñeeⁿ mamatseineiiⁿ no̱o̱ⁿ. 	 خداوند وی را گفت: «برخیز و به کوچه‌ای که آن را راست می‌نامند بشتاب و در خانه یهودا، سولس نام طرسوسی راطلب کن زیرا که اینک دعا می‌کند،


Matseiljeiya cartawaañe na matseicwano̱ⁿya juunaˈ na mˈaaⁿˈ ˈu jndaaya Timoteo na jeeⁿ wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya. Lˈue tsˈo̱o̱ⁿ na nquii Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ Ta Jesucristo cwentaaya nntioˈnaaⁿndyena ˈu ñequio naya na laˈxmaⁿna, ñequio na wiˈ nˈomna ˈu tjaañomtiuu cˈoomˈ jo nda̱a̱na. 	 فرزند حبیب خود تیموتاوس را.فیض و رحمت و سلامتی از جانب خدای پدرو خداوند ما عیسی مسیح باد.


’Sa̱a̱ queⁿˈyoˈ cwenta, ñeˈcwii meiⁿsa na cañomˈ meindyuaandyo̱ ñequio tsˈaⁿ na mañequiaa cwenta ja. 	 لیکن اینک دست آن کسی‌که مرا تسلیم می‌کند با من در سفره است.


Jnda̱ tyˈewindyoona Jerusalén na nndyooˈ tsjoom Betfagé ñequio Betania. Tquiena ndyeyu ta Olivos, quia joˈ jñom Jesús we nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê na cˈoona lˈaa. 	 و چون نزدیک به اورشلیم به بیت‌فاجی و بیت عنیا بر کوه زیتون رسیدند، دو نفراز شاگردان خود را فرستاده،


Nqueⁿ ncˈe na lˈue tsˈoom, tqueeⁿ jaa na tuiindyo̱xco̱o̱ quia jlaˈyuuˈa ñˈoomˈm na cwiluiiñenaˈ na mayuuˈ. Sˈaaⁿ na ljoˈ cha nlqueⁿnaˈ jaa chaˈcwijom ntjom na cwiweˈjndyee quiiˈntaaⁿ chaˈtso na jnda̱ tqueeⁿ. 	 او محض اراده خود ما رابوسیله کلمه حق تولید نمود تا ما چون نوبرمخلوقات او باشیم.


Juu na matseiˈyuˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoommeiⁿˈ, matsa̱ˈntjomnaˈ na cˈoomˈtyeⁿˈ cantyja ˈnaaⁿˈnaˈ jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. Ee jeeⁿ neiiⁿˈ tsˈaⁿ na mˈaaⁿˈ tsˈom na xcwe machˈee cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoommeiⁿˈ na tjaa meiiⁿcwii na macoˈtiaˈnaˈ ntyjii. 	 آیا تو ایمان داری؟ پس برای خودت درحضور خدا آن را بدار، زیرا خوشابحال کسی‌که بر خود حکم نکند در آنچه نیکو می‌شمارد.لکن آنکه شک دارد اگر بخورد ملزم می‌شود، زیرا به ایمان نمی خورد؛ و هر‌چه از ایمان نیست گناه است.


Ndoˈ tsoom nda̱a̱yâ: —Mayuuˈcheⁿ nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, xeⁿ tilcweˈ nˈomˈyoˈ jnaⁿˈyoˈ ndoˈ cˈomˈyoˈ chaˈna yocanchˈu na tiqueeⁿ nˈom na nluiitˈmaⁿndyena, quia joˈ xonda̱a̱ nntsaquieeˈndyoˈ cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و گفت: «هرآینه به شما می‌گویم تا بازگشت نکنید و مثل طفل کوچک نشوید، هرگز داخل ملکوت آسمان نخواهید شد.


Sa̱a̱ ticalˈue nˈom nnˈaⁿ judíos na ljoˈ. Joˈ na jndeiˈnaˈ sˈaa tyˈoo na nquii tsaⁿmaⁿtsˈiaaⁿ tˈmaⁿ tsjoomwaañe nncuˈxeeⁿ ja. Sa̱a̱ ja nchii na maqua̱ⁿya ñˈoom nacjoo nnˈaⁿ ndyuaa tsjomya na jndyo̱o̱ ñjaaⁿ. 	 ولی چون یهود مخالفت نمودند، ناچار شده به قیصررفع دعوی کردم، نه تا آنکه از امت خود شکایت کنم.


Ñˈoom na mayuuˈcheⁿ matsjo̱o̱ya nda̱a̱ˈyoˈ, joo nnˈaⁿ na mˈaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ tsjoomnancue, ñequio na neiiⁿna nntyˈiaana ljoˈ nntjo̱ⁿ. ˈNaⁿ na nntjo̱ⁿ nntsˈaanaˈ na ˈo nntyueeˈyoˈ na matseichjooˈnaˈ nˈomˈyoˈ, sa̱a̱ juu na chjooˈ nˈomˈyoˈ, xeⁿ jnda̱cheⁿ nntseicwaqueⁿnaˈ na nncˈoomˈyoˈ na neiⁿˈyoˈ. 	 آمین آمین به شما می‌گویم که شما گریه و زاری خواهید کرد و جهان شادی خواهد نمود. شما محزون می‌شوید لکن حزن شما به خوشی مبدل خواهد شد.


Ñˈoom na mayuuˈ na tsˈaⁿ na matseiyuˈ ñequio Tyˈo̱o̱tsˈom, cantyja ˈnaaⁿˈ joˈ matseixmaⁿ cwii na jndati nchiiti na nleityañe tsˈaⁿ tsjoomnancue. Sa̱a̱ macaⁿnaˈ na caljoya tsˈoom ñequio chaˈtso na jnda̱ jnaaⁿˈaⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 لیکن دینداری با قناعت سود عظیمی است.


Ee mˈaⁿ nnˈaⁿ quiiˈntaaⁿˈyoˈ na cwilajomndyena ñˈeⁿndyoˈ sa̱a̱ cwinquioˈnnˈaⁿna ˈo. Ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na jachˈee xuee teiljeii maˈmo̱ⁿnaˈ cantyja ˈnaaⁿna na nntˈuiiwiˈnaˈ joona chaˈxjeⁿ laxmaⁿna na nntjoomna. Joona ticˈomna cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ, ee cwiwilˈueeˈndyena juu naya na matseixmaaⁿ na wanaaⁿ na nncˈomyana ñequio nnˈaⁿ ndoˈ naljoˈ cwilˈana cwitjeiiˈndyena cantyja ˈnaaⁿˈ Jesucristo na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom jaa ndoˈ macanda̱ nqueⁿ tjacantyja na tˈmaⁿ cwiluiiñê jo nda̱a̱ya. 	 زیرا که بعضی اشخاص در خفا درآمده‌اند که ازقدیم برای این قصاص مقرر شده بودند؛ مردمان بی‌دین که فیض خدای ما را به فجور تبدیل نموده و عیسی مسیح آقای واحد و خداوند ما را انکارکرده‌اند.


Ndoˈ quiiˈntaaⁿna mˈaaⁿ cwii yuscu na jnda̱ canchooˈwe chu wiiˈ tycu na cwicaa nioomˈ. Jnda̱ seicatsoom chaˈtso ˈnaaⁿˈaⁿ ñequio nnˈaⁿ na cwilˈa nasei. Sa̱a̱ meiⁿcwiindye joona tîcanda̱a̱ nntseinˈmaⁿ jom. 	 ناگاه زنی که مدت دوازده سال به استحاضه مبتلا بود و تمام مایملک خود را صرف اطبانموده و هیچ‌کس نمی توانست او را شفا دهد،


ee tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ cwiluiiñenaˈ seiiˈ Cristo ndoˈ matseicanda̱a̱ˈñeñˈeⁿnaˈ jom ncˈe juu tmaaⁿˈñeeⁿ ndoˈ chaˈtso na niom, canda̱a̱ˈ laxmaⁿnaˈ ncˈe Cristo. 	 که بدن اوست یعنی پری او که همه را در همه پر می‌سازد.


Na jnda̱ we tˈo̱nndaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na mˈaaⁿ cañoomˈluee, matsoom no̱o̱ⁿya: “ˈNaⁿ na jnda̱ tqua̱a̱ⁿya na ljuˈ tseixmaⁿnaˈ ˈu tintsuˈ na cwajndiinaˈ.” 	 بار دیگر خطاب از آسمان در‌رسید که "آنچه خدا پاک نموده، توحرام مخوان."


Sa̱a̱ Tyˈo̱o̱tsˈom tquiaa na tandoˈxcoom na tueeⁿˈeⁿ. Seicandyaañe jom na ñetˈomtsˈooñê ee tijoom jndaa caljooˈñê nacje ˈnaaⁿˈ na cwiwje nnˈaⁿ. 	 که خدا دردهای موت را گسسته، او را برخیزانیدزیرا محال بود که موت او را در بند نگاه دارد،


Jnda̱ tuii na nmeiiⁿˈ jluiˈ Pablo Atenas, tjaaⁿ tsjoom Corinto. 	 و بعد از آن پولس از اطینا روانه شده، به قرنتس آمد.


Ndoˈ matso Tyˈo̱o̱tsˈom nnoom: “Cwjiˈ lcomˈ na ñjomˈ ee yujoˈ yuu na meintyjeˈ matseixmaⁿnaˈ tyuaa na ljuˈ ee ñjaaⁿ tyjeˈcaño̱o̱ⁿya. 	 خداوند به وی گفت: "نعلین از پایهایت بیرون کن زیرا جایی که در آن ایستاده‌ای، زمین مقدس است.


Jnda̱ na teinom yom xuee, tjañˈoom Jesús Pedro ñˈeⁿ Jacobo ñˈeⁿ Juan. Tyˈena cwii sjo̱ nandye yuu na ñenquieena. Ndoˈ joˈ joˈ seichuiiˈnaˈ jom jo nda̱a̱na. 	 و بعد از شش روز، عیسی پطرس و یعقوب و یوحنا را برداشته، ایشان را تنها بر فراز کوهی به خلوت برد و هیاتش در نظر ایشان متغیر گشت.


Teicˈuaanndaˈ, matso nnoom: —ˈNaⁿ na jnda̱ tqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom na ljuˈ tseixmaⁿnaˈ, ˈu tintsuˈ na cweˈ na cwantindyo juunaˈ. 	 بار دیگر خطاب به وی رسید که «آنچه خدا پاک کرده است، تو حرام مخوان.»


Maleinom tsaⁿˈñeeⁿ ee cweˈ tsaⁿntjom jom, joˈ chii ticajnda ntyjeeⁿ canmaⁿˈñeeⁿ. 	 مزدور می‌گریزد چونکه مزدور است و به فکر گوسفندان نیست.


¿Aa nntsuˈyuˈ nnom xˈiaˈ: “Cwa, quiaaˈ na nncwjiiˈa ntquiooˈ jnda̱ na njom tsˈomnjomˈ”? Ndoˈ ˈu jeˈ ndicwaⁿ njom tsˈoom tscaaˈ tsˈomnjomˈ. 	 یا چگونه به برادر خودمی گویی "اجازت ده تا خس را از چشمت بیرون کنم " و اینک چوب در چشم تو است؟


Ndoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ jom macandaya naya na matseixmaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom na majñoom ja tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈaⁿ jo nda̱a̱ nnˈaⁿ chaˈwaa tsjoomnancue. Ee lˈue tsˈoom na meiⁿquiayuucheⁿ caliu nnˈaⁿ na tˈmaⁿ waa na jnda̱ sˈaaⁿ, cha calaˈyuˈya nˈomna ndoˈ calaˈcanda̱na jo nnoom. 	 که به او فیض و رسالت را یافتیم برای اطاعت ایمان در جمیع امت‌ها به‌خاطر اسم او،


ˈU cwiluiindyuˈ sondaro ˈnaaⁿˈ Jesucristo. Joˈ chii catseiquii tsˈomˈ nawiˈ na mawiˈnoomˈ ee na mandiˈntjom nnoom. 	 چون سپاهی نیکوی مسیح عیسی در تحمل زحمات شریک باش.


’Quia joˈ tso tsˈaⁿ na ntjoomˈ joˈ: “¿Chiuu chiuu nntsˈaayo̱? Luaa nntsˈaa, njño̱o̱ⁿ nquii tiˈjndaa na jeeⁿ candyaˈ tsˈo̱o̱ⁿ. Nntsˈaacheⁿndyo quia na nntyˈiaana jom, nlaˈtˈmaaⁿˈndyena jom.” 	 آنگاه صاحب باغ گفت چه کنم؟ پسرحبیب خود را می‌فرستم شاید چون او را بینند احترام خواهند نمود.


Ndoˈ tueˈcañoom cwiicheⁿ ángel. Tjameintyjeeⁿˈeⁿ ndyeyu nomtsˈom na tuiinaˈ ñˈeⁿ sˈom cajaⁿ. Maleiñˈoom xo̱ˈ cwentaaˈ tsioomsuu na tuiinaˈ ñˈeⁿ sˈom cajaⁿ. Ndoˈ toˈñoom cwenta jndye suu na nntseicoom nacjooˈ nomtsˈom na meintyjeeˈ jo nnom tio yuu na wacatyeeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. Seitjoom suuˈñeeⁿ ñequio ñˈoom na cwilaˈneiⁿ chaˈtso nnˈaⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, majoo nnˈaⁿ na cwiluiindyena cwentaaⁿˈaⁿ. 	 و فرشته‌ای دیگرآمده، نزد مذبح بایستاد با مجمری طلا و بخوربسیار بدو داده شد تا آن را به دعاهای جمیع مقدسین، بر مذبح طلا که پیش تخت است بدهد،


ˈO cwilacajndyuˈyoˈ ja Maestro ndoˈ na cwiluiindyo̱ na matsa̱ˈntjo̱ⁿya ˈo. Ndoˈ matyˈiomyanaˈ na ljoˈ cwinduˈyoˈ, ee maxjeⁿ joˈ ja. 	 شما مرا استاد وآقا می‌خوانید و خوب می‌گویید زیرا که چنین هستم.


Joˈ chii taˈxˈeetina nnoom: —¿Aa profeta Elías ˈu? Jom tˈo̱o̱ⁿ: —Nchii joˈ ja. Taˈxˈeenndaˈna nnoom: —Quia joˈ, ¿aa cwiluiindyuˈ profetaˈñeeⁿ na matso Moisés na nñequiaa ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom nda̱a̱ya? Sa̱a̱ tˈo̱o̱ⁿ: —Nchii joˈ ja. 	 آنگاه از او سوال کردند: «پس چه؟ آیا توالیاس هستی؟ گفت: «نیستم.»


Mati catseicanaaⁿñê naquiiˈ nqueⁿˈyoˈ cha na nnda̱a̱ nlaˈno̱ⁿˈyoˈ ljoˈ tseixmaⁿ ñˈoom na cwicantyjaaˈ nˈomˈyoˈ na cantyja ˈnaaⁿˈ juunaˈ maqueeⁿˈñê ˈo, ndoˈ juu na mañequiaaⁿ na cwicandaa nnˈaⁿ na laxmaⁿ cwentaaⁿˈaⁿ, jeeⁿ cajndanaˈ ndoˈ jeeⁿ tˈmaⁿ tseixmaⁿnaˈ, 	 تا چشمان دل شما روشن گشته، بدانید که امید دعوت او چیست و کدام است دولت جلال میراث او در مقدسین،


Cantyja ˈnaaⁿ we nnom ñˈoommeiiⁿñe na xocwijndyoonaˈ meiⁿ xonquiuˈnnˈaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja ˈnaaⁿ joonaˈ, jaa cwitoˈño̱o̱ⁿya cwii na mañequiaanaˈ na tˈmaⁿ nˈo̱o̱ⁿya na xotseichuiiˈnaˈ ncˈe cwilaˈquitˈmaⁿ nˈo̱o̱ⁿya juu na cwicantyjaaˈ nˈo̱o̱ⁿya jom. 	 تا به دو امر بی‌تغییر که ممکن نیست خدادر مورد آنها دروغ گوید، تسلی قوی حاصل شود برای ما که پناه بردیم تا به آن امیدی که در پیش ما گذارده شده است تمسک جوییم،


Jndye nnom niom na cwindya̱ˈntjo̱o̱ⁿya nnom Ta Jesús, sa̱a̱ manquiiti Espíritu matseijndaaˈñê chaˈtso joonaˈ. 	 وخدمتها انواع است اما خداوند همان.


Joˈ chii ncˈe na luaaˈ matsonaˈ, ja cwiluiindyo̱ cwii tsˈaⁿ na macwjiˈyuuˈndyo̱ cantyja ˈnaⁿya, ndoˈ Tsotya̱ya cwiluiiñê cwiicheⁿ na jnda̱ we. 	 من بر خود شهادت می‌دهم و پدری که مرا فرستاد نیز برای من شهادت می‌دهد.»


Tˈo̱ Jesús nda̱a̱na, matsoom: —¿Aa cwilaˈtiuuˈyoˈ na luaaˈ tjoomna ee na tˈmaⁿti jnaaⁿna waa, nchiiti chaˈtso ntˈomcheⁿ ncˈiaana ndyuaaˈñeeⁿ? 	 عیسی در جواب ایشان گفت: «آیا گمان می‌برید که این جلیلیان گناهکارتر بودند از سایر سکنه جلیل ازاین‌رو که چنین زحمات دیدند؟


Jesús tˈo̱o̱ⁿ, matsoom nnom: —Ñˈoom na mayuuˈcheⁿ matsjo̱o̱ya njomˈ. Xeⁿ ticaluiiñe tsˈaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ ndaatioo ndoˈ ñequio Espíritu, tixocanda̱a̱ nncjaquieeˈñê cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 عیسی در جواب گفت: «آمین، آمین به تومی گویم اگر کسی از آب و روح مولود نگردد، ممکن نیست که داخل ملکوت خدا شود.


Sa̱a̱ nncueˈntyjo̱ xuee na nncwjiˈnaˈ jom quiiˈntaaⁿna, ncueeˈñeeⁿ nlaˈcwejndoˈndyena. 	 بلکه ایامی می‌آید که داماد از ایشان گرفته شود، آنگاه در آن روزها روزه خواهند داشت.»


Ndoˈ nquii Tyˈo̱o̱tsˈomya ncˈe Cristo Jesús nñequiaaⁿ chaˈtsoti na macaⁿnaˈ ˈo cantyjati na matseixmaaⁿ na tjacantyja na tyañê. 	 اماخدای من همه احتیاجات شما را برحسب دولت خود در جلال در مسیح عیسی رفع خواهد نمود.


Ndoˈ yocheⁿ na tsacoˈndiiˈndyoˈ, quiaˈyoˈ ñˈoom, canduˈyoˈ na jnda̱ tueˈntyjo̱ na nntsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom naquiiˈ nˈom nnˈaⁿ. 	 و چون می‌روید، موعظه کرده، گویید که ملکوت آسمان نزدیک است.


¿Ljoˈ xjeⁿ tqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom jom na ljoˈ? ¿Aa quia jnda̱ na sˈaañe cheⁿnqueⁿ ˈnaaⁿ na seicato̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na cwilˈaa jaa nnˈaⁿ judíos ndaaya na naⁿnom, oo aa xjeⁿ na tyoochˈeeⁿ na ljoˈ? Tuii na ljoˈ xjeⁿ na tyoochˈeeⁿ ˈnaaⁿˈñeeⁿ. 	 پس در چه حالت محسوب شد، وقتی که او در ختنه بود یادر نامختونی؟ در ختنه نی، بلکه در نامختونی؛


Quia joˈcheⁿ tquiaa Pilato Jesús nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ na catyˈioomna jom tsˈoomˈnaaⁿ. Ndoˈ mana tyˈeñˈomna jom. 	 آنگاه او را بدیشان تسلیم کرد تا مصلوب شود. پس عیسی را گرفته بردند


Ee quia cwiindyoˈ ˈo nntso: “Ja matseijomndyo̱ cantyja ˈnaaⁿˈ Pablo”, ndoˈ cwiicheⁿ nntso: “Ja matseijomndyo̱ cantyja ˈnaaⁿˈ Apolos”, maˈmo̱ⁿnaˈ na laˈxmaⁿˈyoˈ chaˈxjeⁿ nnˈaⁿ tsjoomnancue. 	 زیراچون یکی گوید من از پولس و دیگری من از اپلس هستم، آیا انسان نیستید؟


’Nntˈuiiwiˈnaˈ ˈo nnˈaⁿ na cwitˈmo̱ⁿˈyoˈ ljeii na tqueⁿ Moisés. Ee jnda̱ jlaˈcuˈyoˈ ñˈoom na mañequiaanaˈ na wjaatseijndo̱ˈnaˈ nˈom nnˈaⁿ. Mancjoˈtiˈyoˈ ticjooˈ nˈomˈyoˈ na nlaˈno̱ⁿˈyoˈ ñˈoomˈñeeⁿ meiⁿ tiñeˈquiaˈyoˈ na nncˈooliu nnˈaⁿna queeⁿ nˈom na ñecalaˈno̱ⁿˈna juunaˈ. 	 وای بر شما‌ای فقها، زیرا کلید معرفت رابرداشته‌اید که خود داخل نمی شوید و داخل‌شوندگان را هم مانع می‌شوید.»


Sa̱a̱ cantyjati xuee na to̱ˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na tqueeⁿ chaˈtso, sˈaaⁿ tsaⁿsˈa ñˈeⁿ tsaⁿscu. 	 لیکن از ابتدای خلقت، خدا ایشان را مرد و زن آفرید.


Nquii Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio Jesucristo na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom jaa, quiana na nntoˈñoomˈyoˈ naya na laxmaⁿna ñequio na tjaañomtiuu cˈomˈyoˈ jo nda̱a̱na. 	 فیض و سلامتی از پدر ما خدا و عیسی مسیح خداوند به شما باد.


Ncˈe na matyˈiom Tyˈo̱o̱tsˈom tsˈiaaⁿ ja jo nda̱a̱ nnˈaⁿ tsjaaⁿ na cwiluiindyoˈ, macwjiiˈa cwenta na jeeⁿ jnda tseixmaⁿ juunaˈ. 	 زیرا به شما‌ای امت هاسخن می‌گویم پس از این‌روی که رسول امت هامی باشم خدمت خود را تمجید می‌نمایم،


Sa̱a̱ ja ticaljeii chiuu nntsˈaayo̱ na nntseijndaaˈndyo̱ ñˈoomˈñeeⁿ. Joˈ chii taxˈa̱ya ˈndyoo Pablo aa ya na wjaⁿ Jerusalén na joˈ joˈ nncuˈxa̱ⁿya jom cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoomˈñeeⁿ. 	 و چون من در این‌گونه مسایل شک داشتم، از او پرسیدم که "آیامی خواهی به اورشلیم بروی تا در آنجا این مقدمه فیصل پذیرد؟"


Tˈo̱ Jesús nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ, matsoom: —Ñˈoom na mayuuˈcheⁿ matsjo̱o̱ya nda̱a̱ˈyoˈ. Meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na matseitjo̱o̱ñe nnom Tyˈo̱o̱tsˈom mˈaaⁿ xjeⁿ ˈnaaⁿˈ jnaⁿ. 	 عیسی درجواب ایشان گفت: «آمین آمین به شما می‌گویم هر‌که گناه می‌کند غلام گناه است.


Quia joˈ tso Jesús nda̱a̱na: —Majndye nnˈaⁿ mˈaⁿ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndye profeta. Sa̱a̱ macanda̱ nnˈaⁿ ndyuaaⁿˈaⁿ ñequio nnˈaaⁿˈaⁿ ñequio nnˈaⁿ waⁿˈaⁿ tixocalaˈtˈmaaⁿˈndyena jom. 	 عیسی ایشان را گفت: «نبی بی‌حرمت نباشد جز در وطن خود و میان خویشان و در خانه خود.


quia joˈ ¿chiuu na tîcjaˈcaˈndiiˈ sˈom ˈnaⁿya banco yuu na nncwantjomnaˈ cha quia na nndyo̱o̱nndaˈa, nncoño̱ⁿ sˈom ˈnaⁿya mandiñˈeeⁿ tsˈiaaⁿnda̱a̱naˈ?” 	 پس برای چه نقد مرا نزد صرافان نگذاردی تاچون آیم آن را با سود دریافت کنم؟


Tyˈo̱o̱tsˈom tyˈioom tsˈiaaⁿ ˈo, meiⁿ nchii nlqueⁿndyoˈ na nluiitˈmaⁿndyoˈ nda̱a̱ joo nnˈaⁿ na cwilayuˈ. ˈO xcweya cˈomˈyoˈ jo nda̱a̱na cha nnda̱a̱ nluiiˈndyena ˈo. 	 و نه‌چنانکه بر قسمت های خود خداوندی بکنید بلکه بجهت گله نمونه باشید،


Sa̱a̱ xeⁿ macoˈwiˈnaˈ ˈu ncˈe na matseijomndyuˈ ñequio Cristo, ticatsonaˈ na cˈoomˈ na jnaⁿˈ, ˈu catseitˈmaaⁿˈndyuˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matjomˈ naljoˈ. 	 لکن اگر چون مسیحی عذاب بکشد، پس شرمنده نشود بلکه به این اسم خدا راتمجید نماید.


cha ñeˈcwii nlaˈxmaⁿna, chaˈxjeⁿ ˈu Tsotya̱ya ñeˈcwii cwiluiindyuˈ ñˈeⁿndyo̱, ndoˈ ja ñeˈcwii cwiluiindyo̱ ñˈeⁿndyuˈ. Ee na ljoˈ mati joona nnda̱a̱ nlaˈxmaⁿna na ñeˈcwii cwiluiindyena ñequiondyo̱ jaa. Quia joˈ nlaˈyuˈ nnˈaⁿ tsjoomnancue na ˈu jñomˈ ja. 	 تا همه یک گردند چنانکه تو‌ای پدر، در من هستی و من در تو، تا ایشان نیز در مایک باشند تا جهان ایمان آرد که تو مرا فرستادی.


Juu yuscu na jnda̱ ljoñe na tueˈ saaˈ ndoˈ na mayuuˈ tjaaˈnaⁿ nnˈaaⁿˈaⁿ na nnteiˈxˈee jom, mˈaaⁿ tsaⁿˈñeeⁿ na macanda̱ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom na macantyjaaˈ tsˈoom. Joˈ chii naxuee ndoˈ natsjom macaaⁿ nnom. 	 اما زنی که فی الحقیقت بیوه وبی کس است، به خدا امیدوار است و در صلوات ودعاها شبانه‌روز مشغول می‌باشد.


Nnˈaⁿ tsjoomnancue nlaˈneiiⁿˈndyena quia na jnda̱ tja̱ wendye naⁿˈñeeⁿ. Nntsˈaanaˈ na jeeⁿ ya nquiuna hasta nlˈana naya ncˈiaana. Ee jeeⁿ tyocoˈwiˈnaˈ joona nquiuna cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoom na ñetjeiˈyuuˈndye wendye naⁿˈñeeⁿ na jnda̱ tja̱. 	 و ساکنان زمین بر ایشان خوشی وشادی می‌کنند و نزد یکدیگر هدایا خواهندفرستاد، از آنرو که این دو نبی ساکنان زمین رامعذب ساختند.


Ndoˈ Simeón seitˈmaaⁿˈñê joona, tsoom nnom María, tsondyee Jesús: —Queⁿˈ cwenta, yuˈndaamˈaaⁿ, maqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom jom na ntˈom nnˈaⁿ Israel nntsuundyena ncˈe na ticalaˈyuˈna ñˈeⁿñê. Ndoˈ ntˈom nnˈaⁿ Israel nluiˈnˈmaaⁿndyena ncˈe na nlaˈyuˈna ñˈeⁿñê. Mˈmo̱o̱ⁿ chiuu waa na matyˈiomyanaˈ na calˈa nnˈaⁿ. Sa̱a̱ ñˈeeⁿˈ nnˈaⁿ nntioˈñˈoomna jom. 	 پس شمعون ایشان را برکت داده، به مادرش مریم گفت: «اینک این طفل قرار داده شد، برای افتادن وبرخاستن بسیاری از آل اسرائیل و برای آیتی که به خلاف آن خواهند گفت.


Tˈo̱ Jesús, tsoom: —Mˈaaⁿ ˈñeeⁿ juu na wiiˈ tyenquiuuˈ ja. Ee ntyjiiya na jnda̱ teilˈue juu najndeii na matseixmaⁿya na nˈmaⁿ tsˈaⁿ. 	 عیسی گفت: «البته کسی مرا لمس نموده است، زیرا که من درک کردم که قوتی از من بیرون شد.»


Nqui naⁿˈñeeⁿ nlˈana tiaˈ nacjooˈ Catsmaⁿ, sa̱a̱ jom nnaⁿñê ñˈeⁿndye joona ee cwiluiiñê Ta jo nda̱a̱ chaˈtso nnˈa na cwiluiitquiendye ndoˈ na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom chaˈtsondye nnˈaⁿ na cwitsa̱ˈntjom. Ndoˈ mati nquiee nnˈaⁿ na tˈmaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, joona nlaˈjomndyena ñˈeⁿ nquii Catsmaⁿ, ee cwiluiindyena nnˈaⁿ na jnda̱ tjeiiˈñê cwentaaⁿˈaⁿ ndoˈ cwilaˈcanda̱a̱ˈndyena jo nnoom. 	 ایشان با بره جنگ خواهندنمود و بره بر ایشان غالب خواهد آمد، زیرا که اورب‌الارباب و پادشاه پادشاهان است و آنانی نیز که با وی هستند که خوانده شده و برگزیده وامینند.»


Joˈ chii matsoom nnom tsaⁿˈñeeⁿ: —Quiejndyee nnˈaⁿ na cwiqueⁿ ñˈoom cjoˈ quia joˈ nndiiya ñˈoom ˈndyoˈ ndoˈ nleijndaaˈya. Ndoˈ sa̱ˈntjoom na calˈa sondaro cwenta tsaⁿˈñeeⁿ naquiiˈ watsˈiaaⁿ na jndoˈ Herodes na tuii. 	 گفت: «چون مدعیان تو حاضر شوند، سخن تو را خواهم شنید.» و فرمود تا او را در سرای هیرودیس نگاه دارند.


Quia joˈ taxˈeeñenndaˈ Jesús nda̱a̱na: —¿ˈÑeeⁿ juu cwilˈueˈyoˈ? Ndoˈ joona tˈo̱o̱nndaˈna nnoom: —Jesús tsaⁿ na jnaⁿ Nazaret. 	 او باز از ایشان سوال کرد: «که را می طلبید؟» گفتند: «عیسی ناصری را!»


’Xeⁿ na wjaañˈoomnaˈ ˈu na matseiˈtjo̱o̱ndyuˈ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom jnaaⁿˈ tsˈo̱ˈ oo xˈeˈ, catsaˈ xjeⁿ joonaˈ chaˈcwijom catyjeeˈ, catyenquieˈ joonaˈ cha tintseiˈtjo̱o̱ndyuˈtiˈ. Ee yati na nnda̱a̱ nntseixmaⁿˈ na ticantycwii na wandoˈ añmaaⁿˈ meiiⁿ chaˈcwijom na ticanda̱a̱ˈndyuˈ, nchiiti na canda̱a̱ˈndyuˈ ndoˈ nncjuˈnaˈ ˈu quiiˈ chom na tijoom canduuˈ. 	 پس اگر دستت یا پایت تو رابلغزاند، آن را قطع کرده، از خود دور انداز زیرا تورا بهتر است که لنگ یا شل داخل حیات شوی ازآنکه با دو دست یا دو پا در نار جاودانی افکنده شوی.


Sa̱a̱ tjañˈoom Bernabé jom na mˈaⁿ apóstoles. Tso tsaⁿˈñeeⁿ nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ chiuu waa na ntyˈiaaˈ Saulo Ta Jesús na njoom nato, ndoˈ na seineiⁿ Ta Jesús nnoom ndoˈ chiuu waa na meiⁿchjoo tinquiaⁿˈaⁿ na tyoñequiaaⁿ ñˈoom ñequio xueeˈ Jesús Damasco. 	 اما برنابااو را گرفته، به نزد رسولان برد و برای ایشان حکایت کرد که چگونه خداوند را در راه دیده وبدو تکلم کرده و چطور در دمشق به نام عیسی به دلیری موعظه می‌نمود.


tilqueⁿˈ cwenta ñˈoom na cweˈ cuento laxmaⁿnaˈ ñequio ñˈoom cantyja ˈnaaⁿ weloo nnˈaⁿ na ñetˈom teiyo ee ñˈoommeiⁿˈ cwilˈanaˈ na cweˈ cwilaˈñˈeeⁿˈ ndyuee nnˈaⁿ meiⁿ ticateijndeiinaˈ tsˈaⁿ na nntseiyuˈya tsˈom ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و افسانه‌ها ونسب نامه های نامتناهی را اصغا ننمایند که اینهامباحثات را نه آن تعمیر الهی را که در ایمان است پدید می‌آورد.


Mˈaaⁿ Jesús watsˈom tˈmaⁿ, ndoˈ jleintyˈiaaⁿˈaⁿ naⁿtya na cwiñeˈquia ofrendas cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Cwitioomna joonaˈ tsˈom castom. 	 و نظر کرده دولتمندانی را دید که هدایای خود را در بیت‌المال می‌اندازند.


Joˈ chii cwii cwii tsˈaⁿ na matseijomñe ñˈeⁿñê, tiquichˈeeya jnaⁿ, sa̱a̱ tsˈaⁿ na machˈeeya jnaⁿ, meiⁿ tyoontyˈiaaˈ jom, meiⁿ ticwajnaaⁿˈ jom. 	 هرکه در وی ثابت است گناه نمی کند و هرکه گناه می‌کند او راندیده است و نمی شناسد.


Maxjeⁿˈñeeⁿ tquieˈcañom nnˈaⁿ na jlaˈcandiina Jesús na sa̱ˈntjom Pilato na cwje ntˈom nnˈaⁿ galileos xcwe xjeⁿ na cwilaˈcwjeena quiooˈ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom. Seitjoomˈnaˈ nioomna ñequio nioom quiooˈñeeⁿ. 	 در آن وقت بعضی آمده او را از جلیلیانی خبر دادند که پیلاطس خون ایشان را با قربانی های ایشان آمیخته بود.


Cwii yuscu tsjoomˈñeeⁿ na cweˈ luaaˈ mˈaaⁿ ñˈeⁿ naⁿnom, quia na jñeeⁿ na wacatyeeⁿ Jesús nacañoomˈ meiⁿsa waaˈ fariseo, jndyoñˈoom cwii tsioo na tuiinaˈ ñˈeⁿ tsjo̱ˈ canchiiˈ na njom ncheⁿˈ cachi. 	 که ناگاه زنی که در آن شهر گناهکاربود، چون شنید که در خانه فریسی به غذا نشسته است شیشه‌ای از عطر آورده،


Jñoom na nntseicandyaañê jaa na tyomˈaaⁿya nacje ˈnaaⁿˈ ljeiiˈñeeⁿ, cha nda̱a̱ nncoˈñom Tyˈo̱o̱tsˈom jaa na nncwjaaˈñê na cwiluiindyo̱ ntseinaaⁿ. 	 تا آنانی را که زیرشریعت باشند فدیه کند تا آنکه پسرخواندگی رابیابیم.


Ee nnˈaⁿ na cwiluiindye canmaⁿ ntsma̱a̱ⁿˈa cwindyena jndyeya, ndoˈ ja mawajnaⁿˈa joona, ndoˈ joona cwinquiontyjo̱na naxa̱ⁿˈa. 	 گوسفندان من آواز مرا می‌شنوندو من آنها را می‌شناسم و مرا متابعت می‌کنند.


¿Aa ticaliuˈyoˈ na juu seiiˈyoˈ laxmaⁿnaˈ cwii taⁿˈ seiiˈ Cristo? ¿Aa matyˈiomnaˈ na nntseitjo̱o̱ⁿˈa juunaˈ ñˈeⁿ cwii yuscu na cweˈ luaaˈ mˈaaⁿ ñˈeⁿ nnˈaⁿ? Meiⁿchjoo ticatyˈiomnaˈ 	 آیا نمی دانید که بدنهای شما اعضای مسیح است؟ پس آیااعضای مسیح را برداشته، اعضای فاحشه گردانم؟ حاشا!


Cantyja ˈnaaⁿˈ cwii tsˈaⁿ, jnaⁿnaˈ na cwiwje nnˈaⁿ tsjoomnancue. Mati cantyja ˈnaaⁿˈ cwii tsˈaⁿ jnaⁿnaˈ na cwitaˈndoˈxco nnˈaⁿ. 	 زیرا چنانکه به انسان موت آمد، به انسان نیز قیامت مردگان شد.


’Tyomˈaaⁿ cwii tsaⁿtya na ñequiiˈcheⁿ tyocweⁿ liaa na jeeⁿ ya ndoˈ jndanaˈ na tuiinaˈ ñˈeⁿ tsaⁿ lino. Ndoˈ ˈio ndii ˈio tyocwaaⁿˈaⁿ nantquie na yaticheⁿ. 	 شخصی دولتمند بود که ارغوان و کتان می‌پوشید و هر روزه در عیاشی با جلال بسرمی برد.


Ndiˈ na cˈuaa camˈaaⁿ jndye, sa̱a̱ tileicantyjo̱ˈ yuu jnaⁿnaˈ, meiⁿ yuu wjaanaˈ. Malaaˈtiˈ matseijomnaˈ na tileicalaˈno̱ⁿˈ nnˈaⁿ chiuu waa na tuiiñe tsˈaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ Espíritu. 	 باد هرجاکه می‌خواهد می‌وزد و صدای آن را می‌شنوی لیکن نمی دانی از کجا می‌آید و به کجا می‌رود. همچنین است هر‌که از روح مولود گردد.»


Joˈ chii jluiˈ Pilato quiiˈ wˈaaˈñeeⁿ tjatseineiiⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ. Tsoom: —¿Ljoˈ ñˈoom cwiqueⁿˈyoˈ nacjooˈ tsaⁿsˈamˈaaⁿ? 	 پس پیلاطس به نزد ایشان بیرون آمده، گفت: «چه دعوی بر این شخص دارید؟»


Sa̱a̱ ticalaˈtiuuˈyoˈ na mannco̱tya̱ nntsjo̱o̱ jnaⁿˈyoˈ nnom Tsotya̱. Mˈaaⁿ cwiicheⁿ na mañequiaa jnaⁿˈyoˈ, manquiiti Moisés, tsaⁿ na jeeⁿ cwicantyjaaˈ nˈomˈyoˈ. 	 زیرا اگر موسی راتصدیق می‌کردید، مرا نیز تصدیق می‌کردیدچونکه او درباره من نوشته است.اما چون نوشته های او را تصدیق نمی کنید، پس چگونه سخنهای مرا قبول خواهید کرد.»


Luaa tuii, tyoowijndye ˈoona, tioo cwii jndye tˈmaⁿ jndeii nnom ndaaluee, mawaa na wjaanchjeeñe nmo̱ⁿ wˈaandaa. Ndoˈ jom watsom. 	 ناگاه اضطراب عظیمی در دریاپدید آمد، بحدی که امواج، کشتی را فرومی گرفت؛ و او در خواب بود.


Candyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, meiiⁿ na tsˈaⁿ na ya ñˈoom ˈu ñˈeⁿñe, xoquintyjaaⁿ na nnteijneiⁿ ˈu. Cweˈ ee na jndeiiˈ ˈndyoˈ, joˈ na nnquicantyjatoom na nñequiaaⁿ chaˈtso na macaⁿnaˈ ˈu. 	 به شمامی گویم هر‌چند به علت دوستی برنخیزد تا بدودهد، لیکن بجهت لجاجت خواهد برخاست و هرآنچه حاجت دارد، بدو خواهد داد.


Quia na jnda̱ tmaaⁿ, nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê tyˈentyjaaˈna jom, jluena nnoom: —Jeˈ jnda̱ tmaaⁿ ndoˈ tjaaˈnaⁿ lˈaa meiⁿ rancho ˈnaaⁿ nnˈaⁿ. 	 و چون بیشتری از روز سپری گشت، شاگردانش نزد وی آمده، گفتند: «این مکان ویرانه است و وقت منقضی شده.


Ndoˈ taxˈee Jesús, tsoom: —Canduˈyoˈ jeˈ, ¿Cwaaⁿ cwii na wendye joona sˈaa yuu na lˈue tsˈom tsotyena? Jlue naⁿˈñeeⁿ: —Juu jnaaⁿ na tjantyjaaˈjñeeⁿ. Quia joˈ tso Jesús nda̱a̱na: —Mayuuˈcheⁿ nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, na nquiee naⁿcwitoˈñoom sˈom ndoˈ mati lculjaaˈ tyuaaˈti nñeˈquiandyena na nntsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom naquiiˈ nˈomna, nchiiti ˈo. 	 کدام‌یک از این دو خواهش پدر را به‌جاآورد؟» گفتند: «اولی.» عیسی بدیشان گفت: «هرآینه به شما می‌گویم که باجگیران و فاحشه هاقبل از شما داخل ملکوت خدا می‌گردند،


Sa̱a̱ matsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ na nquii na cwiluiiñe Elías, jnda̱ tyjeeⁿˈeⁿ, ndoˈ tyolˈa nnˈaⁿ chaˈxjeⁿ na lˈue nˈomna ñˈeⁿñê ee luaaˈ matso ljeii ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na tseixmaaⁿ na catjoom. 	 لیکن به شمامی گویم که الیاس هم آمد و با وی آنچه خواستندکردند، چنانچه در حق وی نوشته شده است.»


Sa̱a̱ xeⁿ tileicwiquii nˈomna na mˈaⁿ ñenquieena, ñecuaa, cˈuncona, ee yati na mˈaaⁿ tsˈaⁿ na we caⁿ, nchiiti na cweˈ matseiqueeⁿ tsˈoom na ñeˈcˈoom ñˈeⁿ tsˈaⁿ. 	 لکن اگر پرهیزندارند، نکاح بکنند زیرا که نکاح از آتش هوس بهتر است.


Quia joˈ tsoom nnom tsˈaⁿ na jnda̱ tjateii tsˈo̱: —Quicantyjaˈ, cwintyjeˈ xcwe quiiˈntaaⁿ naⁿmˈaⁿ. 	 پس بدان مرد دست خشک گفت: «در میان بایست!»


Nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈoom na mañequiaa Juan, jlaˈcandiina jom chaˈtso ñˈoommeiⁿˈ. Quia joˈ tˈmaaⁿ wendye naⁿˈñeeⁿ. 	 و شاگردان یحیی او را از جمیع این وقایع مطلع ساختند.


Tajnaⁿˈaⁿ na jndyeeˈ Pedro, joˈ na tquiaanaˈ na jeeⁿ neiiⁿˈeⁿ. Meiⁿ na nntseicanaaⁿñê ˈndyootsˈa tîcatseicanaaⁿñê. Seityuaaˈtoom tjaaⁿ naquiiˈ wˈaa tjatseicañeeⁿ nnˈaⁿ cwa Pedro luaaˈ jnda̱ tyjeeˈ, macjo̱ˈ ˈndyootsˈa. 	 چون آوازپطرس را شناخت، از خوشی در را باز نکرده، به اندرون شتافته، خبر داد که «پطرس به درگاه ایستاده است.»


Andrés, Felipe, Bartolomé, Mateo, Tomás, Jacobo jnda Alfeo, Tadeo, Simón, tsaⁿ na matiiˈñe ñˈoom ñˈeⁿ tmaaⁿˈ nnˈaⁿ cananista. 	 و اندریاس و فیلپس و برتولما و متی و توما و یعقوب بن حلفی و تدی وشمعون قانوی،


Ee ljeii najndyee na matsa̱ˈntjomnaˈ chuunaˈ ñˈoom na tso Tyˈo̱o̱tsˈom na nntsˈaaⁿ. Matsonaˈ: “Catseitˈmaaⁿˈndyuˈ tsotyeˈ ñˈeⁿ tsoˈndyoˈ 	 «پدر و مادر خود را احترام نما» که این حکم اول با وعده است.


Quia na jnda̱ tooˈ tsquiˈ na ñjomndye calcaa, ˈoocantyjaandye nnˈaⁿ juunaˈ tyuaatcwii. Meindyuaandyena, cwitjeiiˈndyena calcaa na yati. Cwitioomna jooyoˈ nˈom lquiee sa̱a̱ calcaa na cwantindyo cwityeⁿˈquieeˈna jooyoˈ. 	 وچون پر شود، به کناره‌اش کشند و نشسته، خوبهارا در ظروف جمع کنند و بدها را دور اندازند.


Sa̱a̱ nchii laaˈtiˈ nlˈaˈyoˈ quiiˈntaaⁿˈyoˈ. Ee meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ ˈo na ntyjaaˈ tsˈom na nncˈoom na tˈmaⁿñe quiiˈntaaⁿˈyoˈ, tsaⁿˈñeeⁿ matsonaˈ na jom candiˈntjoom nda̱a̱ˈyoˈ. 	 لیکن در میان شما چنین نخواهد بود، بلکه هر‌که خواهد در میان شما بزرگ شود، خادم شما باشد.


Cwii tsˈaⁿ na jnda̱ tquieñe, tintseitiaˈ jom. Catseijndo̱ˈ tsˈoom chaˈcwijom na cwiluiiñe tsotyeˈ. Ndoˈ nnˈaⁿ na cje mˈaⁿ, catsaˈ ñˈeⁿndyena chaˈcwijom na cwiluiindyena ntˈiuˈ nncuˈ. 	 مرد پیر را توبیخ منما بلکه چون پدر او رانصیحت کن، و جوانان را چون برادران؛


Tsjo̱ˈluee ñˈeⁿ tsjoomnancue nntycwiiñˈeⁿnaˈ sa̱a̱ ñˈoom ˈnaⁿya tijoom xuee nntsˈaanaˈ na xotseicanda̱a̱ˈñenaˈ. 	 آسمان و زمین زایل خواهد شد، لیکن سخنان من هرگز زایل نخواهد شد.


Sa̱a̱ Jasón ñequio ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ, jnda̱ na tioomna sˈom, quia joˈ jlaˈcandyaandye naⁿˈñeeⁿ joona. 	 و ازیاسون و دیگران کفالت گرفته، ایشان را رهاکردند.


Quia joˈ taxˈeenndaˈ Pilato nda̱a̱ nnˈaⁿ na jndyendye, tsoom: —Ndoˈ ¿ljoˈ lˈue nˈomˈyoˈ na catsˈaaya ñˈeⁿ juu tsˈaⁿ na cwinduˈyoˈ na cwiluiiñe rey cwentaˈ ˈo nnˈaⁿ judíos? 	 پیلاطس باز ایشان را در جواب گفت: «پس چه می‌خواهید بکنم با آن کس که پادشاه یهودش می‌گویید؟»


Tˈo̱ Jesús nda̱a̱na, tsoom: —Cweˈ ee na ˈo jeeⁿ quieˈ nˈomˈyoˈ, joˈ na seiljeii Moisés ñˈoomwaaˈ. 	 عیسی در جواب ایشان گفت: «به‌سبب سنگدلی شما این حکم را برای شما نوشت.


Tyotsoom: —Jnda̱ tueˈntyjo̱ xjeⁿ na nñeˈquiandyoˈ na nntsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom ˈo. Calayuˈyoˈ ñˈoom naya ˈnaaⁿˈaⁿ ndoˈ calcweˈ nˈomˈyoˈ. 	 می گفت: «وقت تمام شد و ملکوت خدانزدیک است. پس توبه کنید و به انجیل ایمان بیاورید.»


Ndoˈ jâ na cwilaˈjomndyô̱ ñˈeⁿñê to̱o̱ˈâ na cwilana̱a̱ⁿ cheⁿncjo̱o̱yâ. Lˈuuyâ: —Macwjeeⁿˈeⁿ ñˈoomwaaˈ nda̱a̱ya ncˈe na tjaaˈnaⁿ tyooˈ cwileiˈñˈo̱o̱ⁿya. 	 پس ایشان در خودتفکر نموده، گفتند: «از آن است که نان برنداشته‌ایم.»


Cantyja ˈnaⁿˈ ˈo na cwilaˈyuˈyoˈ ñˈeⁿ nqueⁿ na cwiluiiñê tsjo̱ˈwaa, jeeⁿ jnda cwiluiiñê sa̱a̱ cantyja ˈnaaⁿ joo nnˈaⁿ na ticalayuˈ ñˈeⁿñê, matseicanda̱a̱ˈñenaˈ na matso ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii: Juu tsjo̱ˈ na tquieeˈ luañê na cwilˈa wˈaa, tseixmaⁿnaˈ tsjo̱ˈ nqui tsiaⁿtsjo̱ˈ. 	 پس شما را که ایمان دارید اکرام است، لکن آنانی را که ایمان ندارند، «آن سنگی که معماران رد کردند، همان سر زاویه گردید»،


Tco xuee na ñelˈaˈyoˈ chaˈxjeⁿ cwilˈa nnˈaⁿ na ticˈom nacje ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, ñelˈaˈyoˈ natia na cwilˈa naⁿˈñeeⁿ, tyomˈaⁿˈyoˈ na queeⁿ nˈomˈyoˈ ntˈomcheⁿ, ñejlaˈxmaⁿˈyoˈ nnˈaⁿ candyee, tyocwaˈjndooˈndyoˈ ndoˈ tyoweˈyoˈ, ndoˈ tyolaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ joo na cweˈ nnˈaⁿ lˈa. 	 زیرا که عمر گذشته کافی است برای عمل نمودن به خواهش امت‌ها ودر فجور و شهوات و می‌گساری و عیاشی و بزمهاو بت‌پرستیهای حرام رفتار نمودن.


Tsoom nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈoomˈm: —Manncueˈntyjo̱ xuee na nntseiqueeⁿnaˈ nˈomˈyoˈ na ñeˈcantyˈiaˈnndaˈyoˈ ja na cwiluiindyo̱ nquii na jnaⁿ cañoomˈluee, sa̱a̱ taxocantyˈiaˈyoˈ ja. 	 و به شاگردان خود گفت: «ایامی می‌آید که آرزو خواهید داشت که روزی از روزهای پسر انسان را بینید ونخواهید دید.


Juunaˈ tquioñˈom ndacantyjo welooya quia na jndyochuu Josué joona ndyuaameiiⁿñe, ndyuaa na seijndaaˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom na nndaana. Joˈ chii tjeiiⁿˈeⁿ nnˈaⁿ na ñetˈom ndyuaameiiⁿñe cha ljooˈndye welooya juunaˈ. Ndoˈ ljooñe tyoleiñˈomtina wˈaaliaaˈñeeⁿ hasta quia na tyomˈaaⁿ David. 	 و آن را اجداد ما یافته، همراه یوشع درآوردند به ملک امت هایی که خدا آنها را ازپیش روی پدران ما بیرون افکند تا ایام داود.


ee xjeⁿˈñeeⁿ nnco̱ nncwjaaˈndyo̱ ñˈoom quiiˈ ndyueˈyoˈ ndoˈ nñequia na jndo̱ˈ nˈomˈyoˈ hasta meiⁿcwiindye joo nnˈaⁿ na jndoo ˈo xonda̱a̱ nluena na tilˈue ñˈoom na nnduˈyoˈ meiⁿ na nluena na tiyuuˈnaˈ. 	 زیرا که من به شما زبانی وحکمتی خواهم داد که همه دشمنان شما با آن مقاومت و مباحثه نتوانند نمود.


Sa̱a̱ nnˈaⁿ judíos na mˈaⁿ Tesalónica jndyena na mañequiaa Pablo ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom nda̱a̱ nnˈaⁿ Berea. Joˈ chii tyˈena tsjoomˈñeeⁿ, tyˈelaˈjmeiⁿˈna naⁿˈñeeⁿ. 	 لیکن چون یهودیان تسالونیکی فهمیدند که پولس در بیریه نیز به کلام خدا موعظه می‌کند، درآنجا هم رفته، خلق را شورانیدند.


’Nntˈuiiwiˈnaˈ ˈo nnˈaⁿ fariseos, meiiⁿ jeeⁿ cwilacanda̱ˈyoˈ na cwiñeˈquiaˈyoˈ diezmo cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom hasta meiiⁿ cweˈ ñequio tscojñom tsˈoomjndya ñequio tsco na ja, ndoˈ chaˈtso ntˈomcheⁿ nnom tsco na cwicwaˈyoˈ, sa̱a̱ tquia cwiˈndyeˈyoˈ na nlˈaˈyoˈ yuu na matyˈiomyanaˈ ñequio ncˈiaaˈyoˈ. Mati meiⁿchjoo ticajnda nquiuˈyoˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Nmeiⁿˈ macaⁿnaˈ na calacanda̱ˈyoˈ ndoˈ titsaawiˈntyjeˈyoˈ na cwiñeˈquiaˈyoˈ diezmo cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 وای بر شما‌ای فریسیان که ده‌یک از نعناع و سداب و هر قسم سبزی رامی دهید و از دادرسی و محبت خدا تجاوزمی نمایید، اینها را می‌باید به‌جا آورید و آنها رانیز ترک نکنید.


Ndoˈ mati ˈo nnˈaⁿ na cjeti mˈaⁿˈyoˈ, catueˈndyoˈcjeˈyoˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye naquiiˈ tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Matsonaˈ na chaˈtsondyoˈñˈeⁿˈyoˈ catueˈndyoˈcjeˈyoˈ nda̱a̱ ncˈiaaˈyoˈ na cwilaˈyuˈ ñequio na nioomˈ nˈomˈyoˈ, ee waa ljeii na matsonaˈ: Mˈaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom nacjoo nnˈaⁿ na cwitjeiiˈsˈandye, cwitjeiiˈlcundye, sa̱a̱ nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwitueeˈndyecje mañequiaaⁿ naya na matseixmaaⁿ. 	 همچنین‌ای جوانان، مطیع پیران باشید بلکه همه با یکدیگر فروتنی را بر خود ببندید زیرا خدابا متکبران مقاومت می‌کند و فروتنان را فیض می‌بخشد.


ˈO na mˈaⁿˈyoˈ chaˈcwijom na cwindaˈyoˈ, calcwiiya nˈomˈyoˈ. Juu chjoowiˈ na ndi cwileiñˈomˈyoˈ, calajnda̱ˈyoˈ na nncjaanajndeiinaˈ. Ee mawaa xjeⁿ na ñeˈcantycwii nayaˈñeeⁿ naquiiˈ nˈomˈyoˈ. Ee maljeiya na tixcwe cwilˈaˈyoˈ jo nnom Tsotya̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 بیدار شو و مابقی را که نزدیک به فنا است، استوار نما زیرا که هیچ عمل تو را در حضور خدا کامل نیافتم.


Ndoˈ cwitsjoomya xuee najndyee smanaⁿ manluiˈnom ñeˈquioomˈ, tyˈena yuu waa tseiˈtsuaaˈ Jesús. 	 وصبح روز یکشنبه را بسیار زود وقت طلوع آفتاب بر سر قبر‌آمدند.


Calajomndyoˈ ñˈeⁿndyo̱ chaˈna cwilaˈjomndye quiooˈndyo na ljoyu cwilˈa tsˈiaaⁿ. Ndoˈ quiaandyoˈ na nntaˈjnaⁿˈyoˈ cantyja ˈnaⁿya. Ee ja tincˈuaaˈ tsˈo̱o̱ⁿya ndoˈ mˈaaⁿya na wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya ˈo. Ndoˈ nliuˈyoˈ na nntaˈjndyee añmaaⁿˈyoˈ. 	 یوغ مرا بر خود گیرید و از من تعلیم یابید زیرا که حلیم و افتاده‌دل می‌باشم و درنفوس خود آرامی خواهید یافت؛زیرا یوغ من خفیف است و بار من سبک.»


Mantyja tsu tycu lepra. Mana ljuuˈ tjaaⁿˈaⁿ chaˈwaañê. 	 و چون سخن گفت، فی الفور برص از او زایل شده، پاک گشت.


Er jnda Josué, Josué jnda Eliezer, Eliezer jnda Jorim, Jorim jnda Matat, 	 ابن یوسی، بن ایلعاذر، بن یوریم، بن متات، بن لاوی،


Chaˈxjeⁿ na matseicandii ñˈoomˈm na teiljeii: “Xeⁿ na mˈaaⁿ tsˈaⁿ na ñeˈcatseisˈaañe cheⁿnquii, cwjiˈsˈaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja na machˈee ñˈeⁿñê.” 	 تا چنانکه مکتوب است هر‌که فخر کنددر خداوند فخر نماید.


Ndoˈ tso cwiicheⁿ tsˈaⁿ nnom moso: “Ja jnda̱ seijndaya ˈom ljo quiooˈndyo na nlˈa tsˈiaaⁿ ndoˈ jeˈ jo̱cantyˈia aa ndyaaˈ ya nlˈayoˈ. Joˈ chii catsaˈ cwii nayaˈñeeⁿ na catsuˈ nnoom na catseitˈmaⁿ tsˈoom ja.” 	 و دیگری گفت: پنج جفت گاو خریده‌ام، می‌روم تا آنها رابیازمایم، به تو التماس دارم مرا عفو نمایی.


Catsˈaanaˈ na canda̱a̱ˈya cˈoom ñˈoomˈ Cristo naquiiˈ nˈomˈyoˈ, na cwitˈmo̱ⁿˈyoˈ ndoˈ cwilajndo̱ˈyoˈ nˈom ncˈiaaˈyoˈ na cwilaˈyuˈ, na cwitaˈyoˈ salmos, luantsa ñequio ntˈomcheⁿ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ jom, ndoˈ naquiiˈ nˈomˈyoˈ na quianlˈuaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 کلام مسیح درشما به دولتمندی و به‌کمال حکمت ساکن بشودو یکدیگر را تعلیم و نصیحت کنید به مزامیر وتسبیحات و سرودهای روحانی و با فیض در دلهای خود خدا را بسرایید.


ndoˈ na cˈomxcondyoˈ chaˈcwijom tsˈaⁿ na macwee liaa xco na juu joˈ cwiluiiñenaˈ cantyja na lˈue tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom na cwiwitquiooˈ joˈ quia na machˈee tsˈaⁿ na matyˈiomyanaˈ ndoˈ ljuˈ wjaamˈaaⁿ. 	 وانسانیت تازه را که به صورت خدا در عدالت وقدوسیت حقیقی آفریده شده است بپوشید.


Mati tyjeˈcañoom cwii yuscu na jnda̱ ljoñe. Jeeⁿcheⁿ ndyaˈ jñeeⁿˈñê. Tjacjoomˈm we tsjo̱ˈñjeeⁿ chjoo sˈom wee na meiⁿchjoo titˈmaaⁿˈ. 	 آنگاه بیوه‌زنی فقیر آمده، دوفلس که یک ربع باشد انداخت.


Juu jnaⁿ na laxmaaⁿya waa najndeii na matseixmaⁿnaˈ, joˈ chii cwiwja̱a̱ya. Ndoˈ juu ljeii na tqueⁿ Moisés waa najndeii na matseixmaⁿnaˈ na mañequiaanaˈ na catˈuii jnaⁿ jaa. 	 نیش موت گناه است و قوت گناه، شریعت.


Sa̱a̱ jom tîcwinomˈm, matjaqueeⁿ ñˈoom. Tjoomˈm tsaⁿˈñeeⁿ wˈaancjo hasta na nntiom na chujnaⁿ nnoom. 	 اما اوقبول نکرد بلکه رفته، او را در زندان انداخت تاقرض را ادا کند.


Teincoo cwiicheⁿ xuee nnˈaⁿ na jndyendye na tquio ncuee, jndyena na manndyooˈ na nntsquia̱a̱yâ Jerusalén ñˈeⁿ Jesús. 	 فردای آن روز چون گروه بسیاری که برای عید آمده بودند شنیدند که عیسی به اورشلیم می‌آید،


Quia joˈ matsoom nda̱a̱na: —ˈO nquiuˈyoˈ juu ljeii na cwileiñˈo̱o̱ⁿyâ matsonaˈ na ticatyˈiomyanaˈ na cwii tsˈaⁿ judío nncjaantyjaaˈ meiⁿnquia tsˈaⁿ na nchii tsˈaⁿ judío oo meiⁿ na nncjaaqueⁿˈeⁿ quiiˈ waaˈ. Sa̱a̱ Tyˈo̱o̱tsˈom jnda̱ tˈmo̱o̱ⁿ no̱o̱ⁿ na meiⁿcwii tsˈaⁿ tantsjo̱o̱ na cweˈ cwantindyo juu oo na tiljuˈ tseixmaⁿ. 	 پس بدیشان گفت: «شما مطلع هستید که مردیهودی را با شخص اجنبی معاشرت کردن یا نزداو آمدن حرام است. لیکن خدا مرا تعلیم داد که هیچ‌کس را حرام یا نجس نخوانم.


Luaaˈ tyoluena ee cweˈ na ntyˈiaana Pablo naquiiˈ tsjoom ñequio tsˈaⁿ na nchii judío na jndyu Trófimo, jom tsˈaⁿ Éfeso, joˈ chii jlaˈtiuuna na tjañˈoom Pablo tsaⁿˈñeeⁿ naquiiˈ watsˈom tˈmaⁿ. 	 زیرا قبل از آن تروفیمس افسسی را باوی در شهر دیده بودند و مظنه داشتند که پولس او را به هیکل آورده بود.


’Mayuuˈcheⁿ nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, meiⁿljoˈcheⁿ na cwinduˈyoˈ na ticatyˈiomnaˈ na calˈa nnˈaⁿ na mˈaⁿ tsjoomnancuewaa, ñˈoomˈñeeⁿ nntseixˈiaaˈñenaˈ ñequio ñˈoom na ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ meiⁿljoˈcheⁿ na cwinduˈyoˈ na wanaaⁿ na calˈa nnˈaⁿ, mati nntseixˈiaaˈñenaˈ ñequio ñˈoom na ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 هرآینه به شما می‌گویم آنچه برزمین بندید، در آسمان بسته شده باشد و آنچه برزمین گشایید، در آسمان گشوده شده باشد.


Ndoˈ tyolaˈtyˈoondye naⁿjndiiˈñeeⁿ nnom Jesús na ticajñoom joona yuu na wiˈ nntjoomna. 	 واز او استدعا کردند که ایشان را نفرماید که به هاویه روند.


Ee xeⁿ na mayuuˈ na lˈue tsˈom tsˈaⁿ na nñequiaa cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, jom macoˈñoom na maleiñˈoom tsˈaⁿ, nchii macaaⁿ na ticuaa lˈo̱ tsˈaⁿ. 	 زیراهرگاه دلگرمی باشد، مقبول می‌افتد، بحسب آنچه کسی دارد نه بحسب آنچه ندارد.


Joˈ chii ˈo nnˈaⁿya na wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya, ncˈe na manquiuˈtiˈyoˈ ñˈoommeiⁿˈ, calˈandyoˈ cwenta, tintsˈaanaˈ na joo ñˈoom na cwinquioˈnnˈaⁿ naⁿˈñeeⁿ na tia nnˈaⁿndye, nncˈoochonaˈ ˈo na nncjuˈtyaˈnaˈ ˈo na xcwe mˈaⁿˈyoˈ jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 پس شما‌ای حبیبان، چون این امور را ازپیش می‌دانید، باحذر باشید که مبادا به گمراهی بی‌دینان ربوده شده، از پایداری خود بیفتید.


Joˈ chii jñomnnaaⁿˈaⁿ cwiicheⁿ mosoomˈm. Mati tsaⁿˈñeeⁿ tyotjaaˈna ndoˈ tyolajnaaⁿˈna juu, jnda̱ chii jñoomna juu na tjaa ljoˈ tjachuu. 	 پس غلامی دیگر روانه نمود. او را نیز تازیانه زده بی‌حرمت کرده، تهی‌دست بازگردانیدند.


ee na nlaˈxmaaⁿya juunaˈ, nntseijomnaˈ jaa chaˈcwijom tsˈaⁿ na cwee liaaˈ, nchii chaˈna tsˈaⁿ na ñecaseiˈñe. 	 اگر فی الواقع پوشیده و نه عریان یافت شویم.


Tsoom: —Quia na maqueeⁿˈ tsˈaⁿ ˈu na catseijomndyuˈ na macoco jnaaⁿ, tincjaˈcajmaⁿˈ sula̱ nacañoomˈticheⁿ. Ee xeⁿ nntseijomnaˈ tqueeⁿˈñê cwiicheⁿ tsˈaⁿ na tˈmaⁿti cwiluiiñe, nchiiti ˈu, 	 «چون کسی تو رابه عروسی دعوت کند، در صدر مجلس منشین، مبادا کسی بزرگتر از تو را هم وعده خواسته باشد.


Naⁿˈñeeⁿ na cwiquieˈcañom ˈo na cwiluena na joona cwiluiindyena apóstoles na tjacantyja, sa̱a̱ meiⁿchjoo ticatsˈaanaˈ ntyjii na cjeti matseixmaⁿya ñˈeⁿndye joona. 	 زیرا مرا یقین است که از بزرگترین رسولان هرگز کمتر نیستم.


Sa̱a̱ seijoomˈñê na juu seiiⁿˈeⁿ cwiluiiñenaˈ watsˈom. 	 لیکن او درباره قدس جسد خود سخن می‌گفت.


Cristo meiⁿcwii jnaⁿ tîcatseixmaaⁿ, sa̱a̱ ncˈe na candyaˈ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom jaa, joˈ na sˈaa na matseixmaaⁿ jnaⁿ cha jaa na matseitjoomˈnaˈ ñˈeⁿñê nnda̱a̱ nlaˈxmaaⁿya cantyja na matyˈiomyanaˈ chaˈxjeⁿ na macaⁿnaˈ. 	 زیرا او را که گناه نشناخت در راه ما گناه ساخت تا ما در وی عدالت خدا شویم.


Joˈ chii nnˈaⁿ na ˈoomˈaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ jnaⁿ, xocanda̱a̱ nlˈana yuu na cjaaweeˈ ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 وکسانی که جسمانی هستند، نمی توانند خدا راخشنود سازند.


Tso Jesús nda̱a̱yâ: —Cˈomcˈeendyoˈ na calˈaˈyoˈ cwenta cantyja ˈnaaⁿˈ ndaaljoˈ ˈnaaⁿ nnˈaⁿ fariseos ñequio nnˈaⁿ saduceos. 	 عیسی ایشان راگفت: «آگاه باشید که از خمیرمایه فریسیان وصدوقیان احتیاط کنید!»


Tyˈenquiana jnaaⁿˈaⁿ nnom gobiernom. Jluena: —Tsaⁿmˈaaⁿ matseijno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ nˈom nnˈaⁿ na xuiiˈ calatˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom, tachii chaˈxjeⁿ na matso ljeii na tqueⁿ Moisés. 	 و گفتند: «این شخص مردم را اغوامی کند که خدا را برخلاف شریعت عبادت کنند.»


Jaa mˈaaⁿya na candyaˈ nˈo̱o̱ⁿya Tyˈo̱o̱tsˈom ncˈe jom tyˈoomjñeeⁿ na candyaˈ tsˈoom jaa. 	 مااو را محبت می‌نماییم زیرا که او اول ما را محبت نمود.


Chaˈtsondye nnˈaⁿ na ˈoontyjo̱ ljoˈ na maˈmo̱ⁿ Espíritu na cwiluiiñe Tyˈo̱o̱tsˈom, naⁿˈñeeⁿ cwiluiindyena ntseinaaⁿ. 	 زیرا همه کسانی که از روح خدا هدایت می‌شوند، ایشان پسران خدایند.


Matsonaˈ na cwii tsaⁿsˈa na mandiˈntjom, ñecwii scoomˈm ndoˈ ya maqueeⁿ xjeⁿ ntseinaaⁿ ñequio chaˈtsondye nnˈaⁿ waⁿˈaⁿ. 	 و شماسان صاحب یک زن باشند و فرزندان و اهل خانه خویش را نیکو تدبیرنمایند،


’Joˈ chii cˈomˈcˈeendyoˈ ndoˈ queⁿˈyoˈ cwenta. Ndoˈ calaneiⁿˈyoˈ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, ee ticaliuˈyoˈ cwaaⁿ nncueˈntyjo̱ tiempoˈñeeⁿ. 	 «پس برحذر و بیدار شده، دعا کنیدزیرا نمی دانید که آن وقت کی می‌شود.


Tˈo̱ Jesús, tsoom: —Mayuuˈ na joˈ ja. Ndoˈ nntyˈiaˈyoˈ ja na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee na nncwaˈcatya̱ⁿ ntyjaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom ntyjaya na jom matseixmaⁿñˈeeⁿ chaˈtso nnom najnda̱ na nndyo̱cua̱ya, na nnaaⁿ cañoomˈluee ñequio nchquiu. 	 عیسی گفت: «من هستم؛ و پسر انسان را خواهید دید که برطرف راست قوت نشسته، در ابرهای آسمان می‌آید.»


Joˈ chii ˈo nnˈaⁿ gentiles tacolaˈxmaⁿˈyoˈ nnˈaⁿ na cweˈ cwiquieya cwii tyuaa na nchii joˈ tuiindyoˈ. Xeⁿ nchii jeˈ jeˈ mañecwii xjeⁿ cwiluiindyoˈ ñequio tmaaⁿˈ na cwiluiiñe cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, cwiluiindyoˈ nnˈaⁿ na ñecwii wˈaa ˈo, ndoˈ ñequii ˈñeeⁿ ntseinda ˈo. 	 پس از این به بعد غریب و اجنبی نیستیدبلکه هموطن مقدسین هستید و از اهل خانه خدا.


Mati seineiⁿ Jesús nda̱a̱na cwii ñˈoom na tjañoomˈ, tsoom: —¿Aa nnda̱a̱ nncjaañˈoom tsaⁿnchjaaⁿˈ cwiicheⁿ tyjenchjaaⁿˈaⁿ? ¿Aa nchii wendyena nntiomnaˈ tsˈom tsueˈtsjoom? 	 پس برای ایشان مثلی زد که «آیا می‌تواند کور، کور را راهنمایی کند؟ آیا هر دو در حفره‌ای نمی افتند؟


Ndoˈ joˈ joˈ nndyooˈ waa cwii ta yuu na mˈaaⁿ cwii tmaaⁿˈ calcu na cwicwaˈ. 	 و در حوالی آن کوهها، گله گرازبسیاری می‌چرید.


Sa̱a̱ nnˈaⁿ fariseos tueeˈna ñˈoom nacjooˈ Jesús, jluena: —Cantyja najndeii nquii na cwiluiitquieñe nda̱a̱ naⁿjndii, joˈ na macwjeeⁿˈeⁿ naⁿjndii naquiiˈ nˈom nnˈaⁿ. 	 لیکن فریسیان گفتند: «به واسطه رئیس دیوها، دیوها را بیرون می‌کند.»


Ee tsˈaⁿ na mandiˈntjom nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, ticatsonaˈ na nntiiˈñe ndiaˈ. Jom matsonaˈ na cˈoom na ya tsˈaⁿñe ñequio chaˈtsondye nnˈaⁿ, ndoˈ tseixmaaⁿ tsˈaⁿ na ˈnaaⁿˈ mˈmo̱ⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ, tintseitioom na ndioomndye nnˈaⁿ na cwilaˈtjo̱o̱ndye nnoom. 	 اما بنده خدانباید نزاع کند، بلکه با همه کس ملایم و راغب به تعلیم و صابر در مشقت باشد،


Tˈo̱ Jesús nnom: —Matsuˈ na ja ya tsˈaⁿndyo̱, macanda̱ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom cwiluiiñê na ljoˈ. 	 عیسی وی را گفت: «از بهر‌چه مرا نیکو می‌گویی و حال آنکه هیچ‌کس نیکونیست جز یکی که خدا باشد.


Quia na nncwjeeˈ patrom ˈnaaⁿˈaⁿ na tja cwii joo ndoˈ nljeii na jeeⁿ ya cwenta machˈeeⁿ, tˈmaⁿ nñequiaanaˈ na neiiⁿˈ. 	 خوشابحال آن غلامی که چون آقایش آید، او را در چنین کار مشغول یابد.


Ja mˈmo̱o̱ⁿ ˈñeeⁿ na nncˈomˈyoˈ na nquiaˈyoˈ. Cˈomˈyoˈ na nquiaˈyoˈ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom. Ee jom waa najneiⁿ na nncjoomˈm ˈo naquiiˈ bˈio quia na jnda̱ tjeiiⁿˈeⁿ na cwitandoˈyoˈ. Mayuuˈ matsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ, jom cˈomˈyoˈ na nquiaˈyoˈ. 	 بلکه به شما نشان می‌دهم که از که باید ترسید، از او بترسید که بعد از کشتن، قدرت دارد که به جهنم بیفکند. بلی به شما می‌گویم از او بترسید.


Ndoˈ tquiana winom na nncˈom na tjoomˈnaˈ ñequio mirra. Sa̱a̱ jom tîcoˈñoom juunaˈ. 	 و شراب مخلوط به مر به وی دادند تا بنوشد لیکن قبول نکرد.


Ndoˈ na luaaˈ waa, ¿cwaaⁿ cwii nnom na jnda̱a̱ tueˈntyjo̱ sˈaa weloo welooya Abraham cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoomwaaˈ? 	 پس چه چیز را بگوییم که پدر ما ابراهیم بحسب جسم یافت؟


Matsˈia joˈ jnaⁿ na teicˈuaa jo nandye cañoomˈluee chaˈcwijom quia na jndeii mandyo jndye. Ndoˈ sˈaanaˈ na cˈuaa chaˈwaa naquiiˈ wˈaa yuu na meindyuaandyena. 	 که ناگاه آوازی چون صدای وزیدن باد شدید از آسمان آمد و تمام آن خانه را که در آنجا نشسته بودند پر ساخت.


Ee mawaa ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii na matsonaˈ: Ja wando̱ˈa, matso nquii Tyˈo̱o̱tsˈom, ncˈe naljoˈ joˈ chii chaˈtsondye nnˈaⁿ nntaˈna cantyena jo no̱o̱ⁿya, ndoˈ nlaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio na jndooˈ chaˈtsondye nnˈaⁿ. 	 زیرا مکتوب است «خداوند می‌گوید به حیات خودم قسم که هر زانویی نزد من خم خواهد شد وهر زبانی به خدا اقرار خواهد نمود.»


Sa̱a̱ ntˈomcheⁿ lˈaandaa nchˈu na jnaⁿ Tiberias, tquieˈcañomnaˈ yuu na tcwaˈ naⁿˈñeeⁿ ntyooˈñeeⁿ na jnda̱ tquiaa Ta Jesús na quianlˈuaaˈ Tsotyeeⁿ. 	 لیکن زورقهای دیگر از طبریه آمد، نزدیک به آنجایی که نان خورده بودند بعد از آنکه خداوند شکر گفته بود.


Jeeⁿ ndyaˈ quianlˈuaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na macanda̱ jom nnda̱a̱ nncwjiˈnˈmaaⁿñê ja ncˈe Taya Jesucristo. Jeˈ jeˈ matseiˈno̱ⁿˈa na tseixmaⁿya na cjuˈndyo̱ cja̱ jo nnom ljeii ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matsa̱ˈntjomnaˈ. Sa̱a̱ cantyja ˈnaaⁿˈ na tsˈaⁿ jnaⁿ ja ndicwaⁿ mˈaaⁿya nacje ˈnaaⁿˈ jnaⁿ. 	 خدا راشکر می‌کنم بوساطت خداوند ما عیسی مسیح. خلاصه اینکه من به ذهن خود شریعت خدا رابندگی می‌کنم و اما به جسم خود شریعت گناه را.


Tˈo̱ Tomás nnoom, tso: —Jeeⁿ ˈu Ta, ˈu cwiluiindyuˈ Tyˈo̱o̱tsˈomya ndoˈ nquii na matsa̱ˈntjom ja. 	 توما در جواب وی گفت: «ای خداوند من و‌ای خدای من.»


Sa̱a̱ ntˈom lqueeⁿ tquiaanaˈ yuu na ya tsˈo, jeeⁿ ya tueˈnaˈ. Cwii taⁿˈ tjeiˈnaˈ ñequiee xuu lqueeⁿ trigo na cwii tsˈoom lqueeⁿ tjacjuˈ tsˈaⁿˈñeeⁿ. Ndoˈ cwii taⁿˈ tjeiˈnaˈ we xuu waljooˈ xcwe na cwii tsˈoom lqueeⁿ tjacjoomˈm. Ndoˈ cwiicheⁿ cwii taⁿˈ tjeiˈnaˈ cwii xuu waljooˈ yom tsˈoom na cwii tsˈoom lqueeⁿ tjacjoomˈm. 	 و برخی درزمین نیکو کاشته شده، بار آورد، بعضی صد وبعضی شصت و بعضی سی.


Quia joˈ tcoˈnaˈ no̱o̱ⁿ cwii na tˈmo̱ⁿ Espíritu Santo. Tjañˈoom ángelˈñeeⁿ ja cwii joo yuu na tjaaˈnaⁿ nnˈaⁿ cˈoom. Joˈ joˈ ntyˈiaya cwii yuscu na waˈljoo nacjooˈ quiooˈjndii na weeñe. Chaˈwaañeyoˈ teiljeii ñˈoom ntjeiⁿ na matseijnaaⁿˈnaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ niom ntquieeˈ xqueⁿyoˈ ndoˈ nqui ndeiˈjndyeeˈyoˈ. 	 پس مرا در روح به بیابان برد و زنی را دیدم بر وحش قرمزی سوارشده که از نامهای کفر پر بود و هفت سر و ده شاخ داشت.


Canduˈyoˈ na xmaⁿñe Filólogo, Julia, Nereo, ñequio nomtyjeeⁿ, ñequio Olimpas, ñequio chaˈtso nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ na mˈaⁿ ñˈeⁿndyena. 	 فیلولکس را و جولیه و نیریاس و خواهرش و اولمپاس و همه مقدسانی که با ایشانند سلام برسانید.


Ndoˈ na luaaˈ waa, maˈmo̱ⁿtyeⁿnquionaˈ nda̱a̱ya ncˈe na tîcalaˈyuˈ naⁿˈñeeⁿ, joˈ na seicuˈnaˈ na nncˈooquieˈna ndyuaaˈñeeⁿ. 	 پس دانستیم که به‌سبب بی‌ایمانی نتوانستندداخل شوند.


Eliaquim jnda Melea, Melea jnda Mainán, Mainán jnda Matata, Matata jnda Natán, 	 ابن ملیا، بن مینان، بن متاتا بن ناتان، بن داود،


Ndoˈ mañoomˈ ˈndyena wˈaandaa ñˈeⁿ tsotyena, tyˈelajomndyena ñˈeⁿñê. 	 در حال، کشتی و پدر خود را ترک کرده، از عقب او روانه شدند.


Naⁿmˈaⁿˈ ñequiiˈcheⁿ cwilancjooˈndyena ljoˈ cwiluii na ticjaaweeˈ nquiuna na cwilˈa ntˈomcheⁿ, ljoˈ na cwilˈa ncˈiaana cwiluena xocwilˈue joˈ. Ñequiiˈcheⁿ lˈue nˈomna na caluii natia na queeⁿ nˈom seiina. Sˈa ñˈoom cwilaneiⁿna ndoˈ caˈnaaⁿˈndyena cha nnquioo sˈom lueena. 	 اینانند همهمه‌کنان و گله‌مندان که برحسب شهوات خود سلوک می‌نمایند و به زبان خود سخنان تکبرآمیزمی گویند و صورتهای مردم را بجهت سودمی پسندند.


Jo chii jaa nnˈaⁿ na cwilajomndyo̱ ñequio Jesucristo, ticatˈuii Tyˈo̱o̱tsˈom jaa cantyja ˈnaaⁿˈ jnaaⁿya. Luaaˈ waa ncˈe na cwilˈaaya yuu na lˈue tsˈom Espíritu Santo, nchii yuu na lˈue nˈo̱o̱ⁿ ncjo̱o̱. 	 پس هیچ قصاص نیست بر آنانی که درمسیح عیسی هستند.


Ee naquiiˈ libro na chuu Salmos, maquiiti David tsoom: Nquii Ta Tyˈo̱o̱tsˈom tsoom nnom juu Ta na matsa̱ˈntjom ja: “Cajmaⁿˈ ntyjaaˈa ntyjaya yuu na matseitˈmaaⁿˈñenaˈ ˈu, 	 و خود داود در کتاب زبور می‌گوید، خداوند به خداوند من گفت به‌دست راست من بنشین


Chaˈtso nnˈaⁿ na jndye ñˈoom na seineiⁿ Juan mandiñˈeeⁿ nnˈaⁿ na cwitoˈñoom sˈom tsˈiaaⁿnda̱a̱ nnˈaⁿ cwentaaˈ gobiernom, ñequio chaˈtso ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ, teitsˈoomndyena sˈaa Juan ee jlaˈno̱ⁿˈna na xcwe machˈee Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 وتمام قوم و باجگیران چون شنیدند، خدا راتمجید کردند زیرا که تعمید از یحیی یافته بودند.


Sa̱a̱ juu ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii matseijndaaˈñenaˈ na chaˈtsondye nnˈaⁿ mˈaⁿtyeⁿna nacje ˈnaaⁿˈ jnaⁿ. Luaaˈ waa cha chaˈtsondye nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ ñˈeⁿñê nnda̱a̱ nntoˈñoomna ñˈoom na jnda tsoom na nntsˈaaⁿ ncˈe na cwilaˈyuˈya nˈomna ñˈeⁿ Jesucristo. 	 بلکه کتاب همه‌چیز را زیر گناه بست تا وعده‌ای که از ایمان به عیسی مسیح است، ایمانداران را عطا شود.


Meiⁿ tîcatseixmaaⁿ na nncueeⁿˈeⁿ ee meiⁿcwii jnaaⁿˈaⁿ tjaaˈnaⁿ, sa̱a̱ tyotaⁿna nnom Pilato na cueeⁿˈeⁿ. 	 وهر‌چند هیچ علت قتل در وی نیافتند، از پیلاطس خواهش کردند که او کشته شود.


Na mˈaaⁿ jâ tyjeeⁿˈeⁿ. Seityeeⁿ ncˈeeⁿ lˈo̱o̱ⁿ ñequio ˈnaⁿ na chuˈtyeⁿ tsiaaˈ Pablo. Matsoom: —Luaa matso Espíritu Santo na nlˈa nnˈaⁿ judíos na mˈaⁿ Jerusalén. Malaaˈtiˈ nlaˈtyeⁿna tsˈaⁿ na ˈnaaⁿˈ ˈnaⁿwaa ndoˈ nntioona jom luee nnˈaⁿ na nchii nnˈaⁿ judíos. 	 و نزد ما آمده، کمربند پولس را گرفته و دستها و پایهای خود رابسته، گفت: «روح‌القدس می‌گوید که یهودیان دراورشلیم صاحب این کمربند را به همینطور بسته، او را به‌دستهای امت‌ها خواهند سپرد.»


Jnda̱ chii jluiˈ Jesús joˈ joˈ. Tjaaⁿ, tjaqueⁿˈeⁿ watsˈom ˈnaaⁿna. 	 و از آنجا رفته، به کنیسه ایشان درآمد،


Sa̱a̱ jeˈ ticaⁿnaˈ na ñequiiˈcheⁿ nñˈa̱ⁿ ñjaaⁿ. Ndoˈ ncˈe na majndye ndyu matseiqueeⁿnaˈ tsˈo̱o̱ⁿya na ñeˈcjo̱cando̱o̱ˈa ˈo, 	 لکن چون الان مرا در این ممالک دیگرجایی نیست و سالهای بسیار است که مشتاق آمدن نزد شما بوده‌ام،


Tcaaⁿˈa nnom Tito na cjacantyˈiaaⁿˈaⁿ ˈo ndoˈ jño̱o̱ⁿya cwiicheⁿ nnˈaaⁿya na matseiyuˈ ñˈeⁿñê. ¿Aa nntsˈaacheⁿnaˈ na tquiuˈnnˈaⁿ Tito ˈo? ¿Aa tiyuuˈ na wendyô̱ ñecwii xjeⁿ mˈaaⁿˈ nˈo̱o̱ⁿyâ? 	 به تیطس التماس نمودم و با وی برادر را فرستادم. آیا تیطس از شمانفع برد؟ مگر به یک روح و یک روش رفتارننمودیم؟


Ee xeⁿ cwilˈaayaaya na nlaˈtjo̱o̱ndyo̱ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ macwitaˈjnaaⁿˈa ñˈoom na mayuuˈ, tjaaˈnaⁿ cwiicheⁿ nnom na nncˈo̱ juunaˈ ñequiondyo̱ cantyja ˈnaaⁿˈ jnaⁿ na cwilˈaatya̱a̱ya. 	 زیرا که بعد از پذیرفتن معرفت راستی اگرعمد گناهکار شویم، دیگر قربانی گناهان باقی نیست،


Joˈ chii xeⁿ ndicwaⁿ wandoˈ saaⁿˈaⁿ ndoˈ nncˈo̱o̱ⁿ ˈndyoo cwiicheⁿ tsaⁿsˈa quia joˈ matsonaˈ na jom yuscu na cweˈ mˈaaⁿya ñˈeⁿ tsaⁿsˈaˈñeeⁿ. Sa̱a̱ xeⁿ na jnda̱ tueˈ saaⁿˈaⁿ quia joˈ wanaaⁿ na nncoconnaaⁿˈaⁿ ndoˈ xocatsonaˈ na cweˈ mˈaaⁿyaaⁿ ñˈeⁿ tsaⁿˈñeeⁿ. 	 پس مادامی که شوهرش حیات دارد، اگر به مرد دیگر پیوندد، زانیه خوانده می‌شود. لکن هرگاه شوهرش بمیرد، از آن شریعت آزاد است که اگر به شوهری دیگرداده شود، زانیه نباشد.


Sa̱a̱ xeⁿ cwilˈuuya na tyoolˈaaya jnaⁿ, cwilˈaaya na ndooˈ nquiuya cantuñe Tyˈo̱o̱tsˈom, meiⁿ tyooñequiaaya na nntsa̱ˈntjom ñˈoomˈm jaa. 	 اگر گوییم که گناه نکرده‌ایم، او را دروغگو می شماریم و کلام او در ما نیست.


Seiˈno̱ⁿˈ Jesús na ljoˈ cwilaˈtiuuna. Tsoom nda̱a̱na: —¿Chiuu na jeeⁿ matseiñˈeeⁿˈñenaˈ ˈo cweˈ jnaaⁿˈ na tjaaˈnaⁿ tyooˈ tquiochoˈyoˈ? ¿Aa maxjeⁿ ndicwaⁿ ticalaˈno̱ⁿˈyoˈ ndoˈ na tileicjo̱ ñˈoom naquiiˈ nˈomˈyoˈ? ¿Aa maxjeⁿ tileiqueⁿˈyoˈ cwenta? 	 عیسی فهم کرده، بدیشان گفت: «چرا فکرمی کنید از آنجهت که نان ندارید؟ آیا هنوزنفهمیده و درک نکرده‌اید و تا حال دل شما سخت است؟


Jnda̱ na jndye nnˈaⁿ na tyocañˈeeⁿ ñˈeⁿ Juan, quia joˈ tyˈecˈomna seiˈtsˈo ˈnaaⁿˈaⁿ. Tyˈecatˈiuuna jom. 	 چون شاگردانش شنیدند، آمدند و بدن او را برداشته، دفن کردند.


Majndeiiticheⁿ ˈo. Hasta ticwii cwii soonqueⁿˈyoˈ, jnda̱ teiˈnchonaˈ. Joˈ chii tintyueˈyoˈ, ee ˈo jndandyoˈtiˈyoˈ nchiiti cantsaa nchˈu na jndyendye. 	 بلکه مویهای سر شما همه شمرده شده است. پس بیم مکنید، زیرا که از چندان گنجشک بهتر هستید.


Esteban tˈmaⁿ najndeii Tyˈo̱o̱tsˈom tyotseixmaaⁿ. Jndye ˈnaaⁿ sˈaaⁿ quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ ñequio tsˈiaaⁿ tˈmaⁿ na xocanda̱a̱ nluii na cweˈ najndeii nquii tsˈaⁿ. 	 اما استیفان پر از فیض و قوت شده، آیات ومعجزات عظیمه در میان مردم از او ظاهر می‌شد.


Ndoˈ nnˈaaⁿˈaⁿ ñequio nnˈaⁿ na mˈaⁿ nndyooˈ jndyena na jeeⁿ wiˈ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom jom. Joˈ chii tˈomna na neiiⁿna ñˈeⁿñê. 	 و همسایگان و خویشان اوچون شنیدند که خداوند رحمت عظیمی بر وی کرده، با او شادی کردند.


Sa̱a̱ naⁿˈñeeⁿ chaˈcwijom ntjom na tinjoom tyˈe nchˈiooˈnaˈ, na tyuaaˈ tcaaⁿnaˈ. Ee quia na macoˈwiˈnaˈ joona oo cwileiˈntyjo̱ nnˈaⁿ joona cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoom naya, mantyja cwiˈndyena. 	 و لکن ریشه‌ای در خود ندارد، بلکه فانی است و هرگاه سختی یا صدمه‌ای به‌سبب کلام بر او وارد آید، در ساعت لغزش می‌خورد.


Ndoˈ jom majndaaˈya ntyjeeⁿ na lˈo̱o̱ⁿ jnda̱ tquiaa Tsotyeeⁿ na meiⁿcwii tintjoom na nchii ñˈoomˈ nquii. Mantyjeeⁿ na jnaaⁿ na mˈaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, ndoˈ na majoˈ wjaalcweeⁿˈeⁿ. 	 عیسی با اینکه می‌دانست که پدر همه‌چیز را به‌دست او داده است و از نزد خدا آمده و به‌جانب خدا می‌رود،


Ndoˈ nncˈoochona ˈo jo nda̱a̱ gobiernom ñequio jo nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwiluiitˈmaⁿndyeti ncˈe cwilaˈxmaⁿˈyoˈ cwentaya. Joˈ na nñequiaanaˈ na wanaaⁿ na nntjeiˈyuuˈndyoˈ cantyja ˈnaⁿya nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ ndoˈ mati nda̱a̱ nnˈaⁿ na tyoocandaa ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 ودر حضور حکام و سلاطین، شما را بخاطر من خواهند برد تا بر ایشان و بر امت‌ها شهادتی شود.


Matseiljeiya cartawaañe cwentaˈ ˈo na cwilayuˈyoˈ ñˈeⁿ Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom cha calaˈno̱ⁿˈyoˈ na laxmaⁿˈyoˈ na ticantycwii na cwitandoˈyoˈ. 	 این را نوشتم به شما که به اسم خدا ایمان آورده‌اید تا بدانید که حیات جاودانی دارید و تا به اسم پسر خدا ایمان بیاورید.


Quia tyˈequieˈna naquiiˈ wˈaa, ntyˈiaana juu tyochjoo ñequio tsoñeeⁿ María. Tyˈecataˈna cantyena na tyolaˈtˈmaaⁿˈndyena jom. Tjeiiˈna ˈnaⁿ na jnda na cwileiˈchona. Lˈana naya jom sˈom cajaⁿ ñˈeⁿ suu ndoˈ ñˈeⁿ nasei cachi na tuiinaˈ ñˈeⁿ ntsueeˈ tsˈoom mirra. 	 و به خانه درآمده، طفل را با مادرش مریم یافتند و به روی در‌افتاده، او را پرستش کردند و ذخایر خود را گشوده، هدایای طلا وکندر و مر به وی گذرانیدند.


Ndoˈ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê taˈxˈeena nnoom chiuu maˈmo̱ⁿ ñˈoom tjañoomˈwaaˈ. 	 پس شاگردانش از او سوال نموده، گفتند که «معنی‌این مثل چیست؟»


Sa̱a̱ xeⁿ nlˈuuya na jnaⁿnaˈ cweˈ cantyja ˈnaaⁿ nnˈaⁿ, nnda̱a̱ nlcoˈwiˈnaˈ jaa nlˈa nnˈaⁿ na jndyendye, ee chaˈtsondye joona cwilaˈyuˈna na Juan cwiluiiñê tsˈaⁿ na tyoñequiaa ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 واگر گوییم از انسان بود، از مردم می‌ترسیم زیراهمه یحیی را نبی می‌دانند.»


Tjatjati Jesús nato. Ndoˈ cwii tsaⁿsˈa maleinom na jndyontyjaaˈ jom. Jndyocoˈ xtye jo nnoom. Tso: —ˈU Maestro na ya tsˈaⁿndyuˈ, ¿ljoˈ macaⁿnaˈ na catsˈaa cha nntseixmaⁿya na ticantycwii na nncwaˈndo̱ˈa? 	 چون به راه می‌رفت، شخصی دوان دوان آمده، پیش او زانو زده، سوال نمود که «ای استادنیکو چه کنم تا وارث حیات جاودانی شوم؟


Tquiocho nnˈaⁿ yonchˈu na mˈaaⁿ Jesús na nntioom tsˈo̱o̱ⁿ nacjoona ndoˈ na nntseineiiⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja ˈnaaⁿna. Sa̱a̱ jâ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndyô̱ ñˈeⁿñê jlaˈtiaaˈâ nnˈaⁿ na tquiocho yonchˈuˈñeeⁿ. 	 آنگاه چند بچه کوچک را نزد او آوردند تادستهای خود را بر ایشان نهاده، دعا کند. اماشاگردان، ایشان را نهیب دادند.


Cweˈ tmaaⁿya, xjeⁿ na tyjeˈcañoom Jesús ñequio nnˈaⁿ canchooˈwe na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê. 	 شامگاهان با آن دوازده آمد.


Sa̱a̱ ticwii cwii tsˈaⁿ na mandii ñˈoom na matsjo̱o̱ ndoˈ titseicanda̱ joonaˈ, matseijomnaˈ tsaⁿˈñeeⁿ chaˈna cwii tsˈaⁿ na tijndo̱ˈ tsˈom na sˈaa waaˈ nacjooˈ teiˈ. 	 وهر‌که این سخنان مرا شنیده، به آنها عمل نکرد، به مردی نادان ماند که خانه خود را بر ریگ بنا نهاد.


Pablo ntyjeeⁿ na we ndiiˈ naⁿmaⁿnˈiaaⁿ na matseineiiⁿ nda̱a̱. Ntˈomndye joona cwilaxmaⁿna tmaaⁿˈ nnˈaⁿ judíos na jndyu saduceos. Ndoˈ ntˈomndye joona cwilaxmaⁿna tmaaⁿˈ fariseos. Joˈ chii jndeii seineiiⁿ, tsoom: —ˈO re nnˈaⁿya ja tseixmaⁿya fariseo. Mati tsotya̱ majoˈ jom. Sa̱a̱ ˈo cwituˈxeⁿˈyoˈ ja cweˈ ncˈe na matseiyuˈa na nntaˈndoˈxco nnˈaⁿ na jnda̱ tja̱. 	 چون پولس فهمید که بعضی از صدوقیان وبعضی از فریسیانند، در مجلس ندا در‌داد که «ای برادران، من فریسی، پسر فریسی هستم و برای امید و قیامت مردگان از من بازپرس می‌شود.»


’ˈÑeeⁿ juu tsˈaⁿ na matseiˈnaaⁿˈ ñˈoommeiiⁿ, catseiˈno̱ⁿˈ ljoˈ ñecatsonaˈ. Juu profeta Daniel, seiljeiⁿ ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ tsaⁿ na jeeⁿcheⁿ ndyaˈ tiaaˈ na nntseityuiiˈ chaˈtso. Quia na nntyˈiaˈyoˈ na jnda̱ mameintyjeeⁿˈeⁿ naquiiˈ watsˈom tˈmaⁿ yuu na meiⁿchjoo ticatsa̱ˈntjomnaˈ na nncˈoom, quia joˈ ˈo na mˈaⁿˈyoˈ tsˈo̱ndaa Judea catsaaleiˈnomˈyoˈ quiiˈ ntsjo̱. 	 «پس چون مکروه ویرانی را که به زبان دانیال نبی گفته شده است، در جایی که نمی بایدبرپا بینید - آنکه می‌خواند بفهمد - آنگاه آنانی که در یهودیه می‌باشند، به کوهستان فرار کنند،


Sa̱a̱ jeˈ nnco̱ matsjo̱o̱ nndyeˈyoˈ: Meiⁿcwii ñˈoom tilqueⁿˈtyeⁿˈyoˈ na nntjeiˈyoˈyoˈ ñˈoom jiiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ee jom tjacantyja na tˈmaⁿ cwiluiiñê. Mati meiⁿcwii ñˈoom tilqueⁿˈtyeⁿˈyoˈ na nntjeiˈyoˈyoˈ ñˈoom na ntyjii cañoomˈluee, ee juunaˈ cwiluiiñenaˈ ndio ˈnaaⁿˈaⁿ, ndoˈ na ljoˈ nnduˈyoˈ matseijomnaˈ na cwinduˈyoˈ jiiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 لیکن من به شما می‌گویم، هرگز قسم مخورید، نه به آسمان زیرا که عرش خداست،


Ndoˈ tˈo̱ Jesús nnoom, tso: —Quindyo̱o̱ˈ nacañomya ˈu Satanás, ee ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii matsonaˈ: “Catseitˈmaaⁿˈndyuˈ nquii Ta Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaˈ, ndoˈ macanda̱ nnom nqueⁿ candiˈntjomˈ.” 	 آنگاه عیسی وی راگفت: «دور شو‌ای شیطان، زیرا مکتوب است که خداوند خدای خود را سجده کن و او را فقطعبادت نما.»


Tyjeeˈcañoomjndyee juu tsˈaⁿ na toˈñom ˈom meiⁿ sˈom. Maleichuuñˈeeⁿ sˈomˈñeeⁿ, mandi ñˈeⁿ ˈom meiⁿ na tantjoom. Tquiaaⁿ joonaˈ nnom patrom ˈnaaⁿˈaⁿ. Tsoom: “ˈU ta, tquiaaˈ ˈom meiⁿ sˈom no̱o̱ⁿ. Cantyˈiaˈ jeˈ luaa cwiicheⁿ ˈom meiⁿ na jnda̱ tantjo̱ⁿya.” 	 پس آنکه پنج قنطار یافته بود، پیش آمده، پنج قنطار دیگرآورده، گفت: خداوندا پنج قنطار به من سپردی، اینک پنج قنطار دیگر سود کردم."


Ndoˈ tyoˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ judíos chiuu waa na tixcwe cwilaˈyuˈna. Ndoˈ na jeeⁿ jnda̱ ñˈoom tyotseineiiⁿ tîcanda̱a̱ nluena na tiyuuˈ. Ee ñequio ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiyo teiljeii tyoˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱na na Jesús tseixmaⁿ Cristo tsaⁿ na meindooˈna na nndyocwjiˈnˈmaaⁿñe joona. 	 زیرا به قوت تمام بر یهوداقامه حجت می‌کرد و از کتب ثابت می‌نمود که عیسی، مسیح است.


Ndoˈ na luaaˈ tyolˈaˈyoˈ, ¿yuu waa na teijndeiinaˈ ˈo? Jeˈ cantyja na nmeiiⁿˈ ñelˈaˈyoˈ, yacheⁿ machˈeenaˈ jnaaⁿˈyoˈ, ee joonaˈ ˈoochonaˈ ˈo na nntsuundyoˈ. 	 پس آن وقت چه ثمر داشتید از آن کارهایی که الان از آنها شرمنده‌اید که انجام آنهاموت است؟


Nquii Tyˈo̱o̱tsˈom nncuˈxeeⁿ nnˈaⁿ na tyoolaˈyuˈ. Quia joˈ catjeiˈyoˈ tsˈaⁿ jnaⁿˈñeeⁿ quiiˈntaaⁿˈyoˈ. 	 لکن آنانی را که خارج‌اند خدا داوری خواهد کرد. پس آن شریر را از میان خودبرانید.


Tsˈaⁿ na laaˈtiˈ mˈaaⁿˈ tsˈom tintseitiuu na nñequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈoom na macaⁿ. 	 زیرا چنین شخص گمان نبرد که از خداوند چیزی خواهد یافت.


Quia joˈ tso Jesús nnom: —Majoˈndyo ñˈoom na tˈo̱ˈ. Catseicanda̱ˈ nmeiⁿˈ, quia joˈ nndaˈ na nncwandoˈ. 	 گفت: «نیکو جواب گفتی. چنین بکن که خواهی زیست.»


Ee xeⁿ chaˈwaañe tsˈaⁿ ñequiiˈcheⁿ nˈomnnoom cwiluiiñê, ¿chiuu nntsˈaayom na nñeeⁿ? Ndoˈ mati xeⁿ chaˈwaañe tsˈaⁿ ñequiiˈcheⁿ luaˈqueeⁿ, ¿chiuu nntsˈaayom na nncwjaaⁿ jndye? 	 اگر تمام بدن چشم بودی، کجامی بود شنیدن و اگر همه شنیدن بودی کجا می‌بودبوییدن؟


’Calaˈno̱ⁿˈyoˈ ˈnaaⁿ na maˈmo̱ⁿnaˈ nda̱a̱ˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ tsˈoom higuera. Quia na cwintyˈiaˈyoˈ na cwinnteiˈ lˈo̱naˈ ndoˈ cwicaluiˈ tsco ˈndaa juunaˈ, quia joˈ cwilaˈno̱ⁿˈyoˈ na majnda̱ jaawindyooˈ ncueesuaˈ. 	 «پس از درخت انجیر مثلش را فرا‌گیرید که چون شاخه‌اش نازک شده، برگها می‌آورد، می فهمید که تابستان نزدیک است.


Luaa waa na nnda̱a̱ nntaˈjnaⁿˈyoˈ jom. Nliuˈyoˈ yuˈndaaˈñeeⁿ na chuˈtyjooñê liaa ndoˈ njoom yuu cwicwaˈ quiooˈ. 	 و علامت برای شمااین است که طفلی در قنداقه پیچیده و در آخورخوابیده خواهید یافت.»


Ndoˈ na cwiluiindyo̱ ntseinaaⁿ, mati laˈxmaaⁿya na nndaaya chaˈtso na jnda̱ seijndaaˈñê na nndaa nnˈaⁿ na cwiluiindye ntseinaaⁿ, mañejuuti na nndaaˈ Cristo, mati joˈ nndaaya xeⁿ cwilajomndyo̱ nawiˈ na tjatjoom cha nda̱nquia nlajomndyo̱ na cwiluiitˈmaⁿñê. 	 و هرگاه فرزندانیم، وارثان هم هستیم یعنی ورثه خدا و هم‌ارث با مسیح، اگر شریک مصیبتهای او هستیم تا در جلال وی نیز شریک باشیم.


sa̱a̱ cantyja ˈnaaⁿˈ cwiicheⁿ luaaˈ macaⁿnaˈ na nncwando̱ˈtya̱ cha cateijndeiinaˈ ˈo. 	 لیکن در جسم ماندن برای شما لازمتر است.


Ee matso Moisés: “Catseitˈmaaⁿˈndyuˈ tsotyeˈ ñˈeⁿ tsoˈndyoˈ”, ndoˈ mati matsoom: “ˈÑeeⁿ juu na matso ñˈoomwiˈ nacjooˈ tsotye oo tsondyee, calaˈcueeˈ nnˈaⁿ juu.” 	 از اینجهت که موسی گفت پدر و مادرخود را حرمت دار و هر‌که پدر یا مادر را دشنام دهد، البته هلاک گردد.


Tsoom nda̱a̱yâ: —Mannco̱ luaañe, tilacatyuendyoˈ. 	 او بدیشان گفت: «من هستم، مترسید!»


’Meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na ntsˈaa na catseitjo̱o̱ñe cwii tsˈaⁿ na cachjoo matseiyuˈ ñˈeⁿndyo̱, juu tsaⁿˈñeeⁿ yati xeⁿ cwityeⁿ cwii tsjo̱ˈsuu xtyoomˈm, ndoˈ catueeˈ nnˈaⁿ jom tsˈom ndaaluee. 	 و هر‌که یکی از این کودکان را که به من ایمان آورند، لغزش دهد، او را بهتر است که سنگ آسیایی بر گردنش آویخته، در دریا افکنده شود.


Sa̱a̱ cantyja ˈnaaⁿ jaa nmeiiⁿ ñecwii Tyˈo̱o̱tsˈom mˈaaⁿ, ndoˈ jom cwiluiiñê Tsotya̱a̱ya. Cantyja ˈnaaⁿˈ jom chaˈtso na maniom, jom tqueeⁿ joˈ, ndoˈ ncˈe jom, joˈ na mˈaaⁿya. Ndoˈ mati ñecwii mˈaaⁿ na cwiluiiñe na matsa̱ˈntjom jaa, nquii Jesucristo. Chaˈtsoti na maniom, cwimˈaⁿnaˈ ncˈe nqueⁿ, mandii ñˈa̱a̱ⁿ jaa. 	 لکن ما را یک خداست یعنی پدر که همه‌چیز از اوست و ما برای او هستیم، و یک خداوند یعنی عیسی مسیح که همه‌چیز از اوست و ما از او هستیم.


Chaˈtsondye nnˈaⁿ na cwitoˈñoom sˈom cwentaaˈ gobiernom Roma ñequio nnˈaⁿ na cwilaˈtjo̱o̱ndye nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja na nquiu nnˈaⁿ fariseos, jlaˈcandyooˈndyena namˈaaⁿ Jesús na nndyena ñˈoom na nntseineiiⁿ. 	 و چون همه باجگیران و گناهکاران به نزدش می‌آمدند تا کلام او را بشنوند،


Ndoˈ quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na jndyendye quia tyondyena ñˈoommeiⁿˈ, tyoluena: —Mayuuˈcheⁿ tsaⁿsˈamˈaaⁿˈ cwiluiiñê nquii tsˈaⁿ na waa ñˈoom na nncwjeˈcañoom tsjoomnancue na nñequiaa ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom nda̱a̱ya. 	 آنگاه بسیاری از آن گروه، چون این کلام راشنیدند، گفتند: «در حقیقت این شخص همان نبی است.»


’ˈO nnˈaⁿ na cwiweˈjndoˈyoˈ jeˈ, mañequiaanaˈ na neiⁿˈyoˈ ee quia nñequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈcwijom na jnda̱ tjacjoˈyoˈ. ’ˈO nnˈaⁿ na cwityueeˈyoˈ jeˈ, mañequiaanaˈ na neiⁿˈyoˈ ee macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na chjooˈ nˈomˈyoˈ. 	 خوشابحال شماکه اکنون گرسنه‌اید، زیرا که سیر خواهید شد. خوشابحال شما که الحال گریانید، زیرا خواهیدخندید.


Ee Herodes nquiaⁿˈaⁿ juu. Seiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na tseixmaⁿ Juan cantyja na matyˈiomyanaˈ ndoˈ na jnda̱ tqueⁿljuˈ Tyˈo̱o̱tsˈom naquiiˈ tsˈom tsaⁿˈñeeⁿ. Joˈ chii tyowañomˈm juu cha ticatsˈaa yuscuˈñeeⁿ nawiˈ ñˈeⁿñe. Ñequio na xcweeˈ tsˈoom tyoñeeⁿ ñˈoom na tyoñeˈquiaa tsaⁿˈñeeⁿ sa̱a̱ tijndye seiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ ñˈoom na tyotseineiⁿ Juan. 	 زیرا که هیرودیس از یحیی می‌ترسید چونکه او را مرد عادل و مقدس می‌دانست و رعایتش می‌نمود و هرگاه از اومی شنید بسیار به عمل می‌آورد و به خوشی سخن او را اصغا می‌نمود.


Yocheⁿ na cwilaˈneiⁿna ñˈoommeiⁿˈ, teitquiooˈ meintyjeeˈ Jesús xcwe quiiˈntaaⁿna. Tquiaaⁿ na xmaⁿndyena. Tsoom: —Cˈomˈyoˈ na tjaañomtiuu quiiˈ nˈomˈyoˈ. 	 و ایشان در این گفتگو می‌بودند که ناگاه عیسی خود در میان ایشان ایستاده، به ایشان گفت: «سلام بر شما باد.»