Joˈ chii tsoom nnom tsˈaⁿ na machˈee cwenta ntjoomˈm: “Cantyˈiaˈ, tsˈoom higuerawaañe, jnda̱ ndyee chu na mandyo̱o̱calˈua̱ ta̱a̱ˈnaˈ ndoˈ tjaa ljoˈ coljeiya. Cwa cˈuaˈ juunaˈ ee cweˈ tsˈiaaⁿˈ matseityeeⁿñenaˈ nomtyuaa.” 	 پس به باغبان گفت اینک سه سال است می‌آیم که از این درخت انجیر میوه بطلبم و نمی یابم، آن را ببر چرا زمین رانیز باطل سازد.


Jnda̱ teinom xuee na cwitaˈjndyee nnˈaⁿ judíos ndoˈ jnda̱ jaawixuee xuee najndyee smanaⁿ, quia joˈ tja María Magdalena ñequio cwiicheⁿ María, tyˈecajndooˈna tseiˈtsuaa. 	 و بعد از سبت، هنگام فجر، روز اول هفته، مریم مجدلیه و مریم دیگربجهت دیدن قبر‌آمدند.


ˈO macwindyeˈyoˈ ñˈoom ntjeiⁿ na matseineiiⁿ nacjooˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. ¿Chiuu cwilatiuuˈyoˈ ñˈeⁿñê? Ndoˈ chaˈtsondyena ñeˈcwii jlaˈjomndyena na waa jnaaⁿˈaⁿ ndoˈ tseixmaaⁿ na cueeⁿˈeⁿ. 	 کفر او را شنیدید! چه مصلحت می‌دانید؟» پس همه بر او حکم کردند که مستوجب قتل است.


Ncˈe na luaaˈ waa na jnda̱ teijndaaˈ na nntyuiiˈ chaˈtso nmeiⁿˈ, matyˈiomnaˈ na cˈomˈyoˈ na ljuˈ nˈomˈyoˈ jo nnoom ndoˈ na xcweeˈ nˈomˈyoˈ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ jom. 	 پس چون جمیع اینها متفرق خواهندگردید، شما چطور مردمان باید باشید، در هرسیرت مقدس و دینداری؟


Ndoˈ juu ñˈoom na teiljeii na tqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom juu na tjaa jnaⁿ cwicatseixmaⁿ ncˈe na tyotseiyuˈya tsˈom, nchii macanda̱ waanaˈ cantyja ˈnaaⁿˈ Abraham. 	 ولکن اینکه برای وی محسوب شد، نه برای او فقط نوشته شد،


Nquii Melquisedec tyomˈaaⁿ rey nda̱a̱ nnˈaⁿ tsjoom Salem ndoˈ mati tyotseixmaaⁿ tyee cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na mˈaaⁿ na ndyeticheⁿ. Quia na jndyolcweˈ Abraham jnda̱ na tantjoom tiaˈ ñˈeⁿ ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na cwitsa̱ˈntjom, tjacatjomñe Melquisedec jom, tcaⁿ tsaⁿˈñeeⁿ na catioˈnaaⁿñe Tyˈo̱o̱tsˈom jom. 	 زیرا این ملکیصدق، پادشاه سالیم و کاهن خدای تعالی، هنگامی که ابراهیم ازشکست دادن ملوک، مراجعت می‌کرد، او رااستقبال کرده، بدو برکت داد.


Ndoˈ naⁿˈñeeⁿ na tqueeⁿˈ tsˈaⁿ fariseo na nlcwaˈ ñˈeⁿñê, tqueⁿ Jesús cwenta ljoˈ lˈana. Jlaˈyuu nda̱a̱na ntsula̱ nacañoomˈticheⁿ nacañoomˈ meiⁿsa. Joˈ chii seineiiⁿ ñˈoom tjañoomˈ nda̱a̱na. 	 و برای مهمانان مثلی زد، چون ملاحظه فرمود که چگونه صدر مجلس را اختیارمی کردند. پس به ایشان گفت:


cha tjaa ˈñeeⁿ nnda̱a̱ nntso na ñequio xueeya seitsˈoomndyo̱ jom. 	 که مباداکسی گوید که به نام خود تعمید دادم.


Matioˈnaaⁿñe Tyˈo̱o̱tsˈom ˈu. Ee matseiˈyuˈ na nntseicanda̱a̱ˈñenaˈ ñˈoom na seicañeeⁿ ˈu, na tso ángel njomˈ. 	 و خوشابحال او که ایمان آورد، زیرا که آنچه از جانب خداوند به وی گفته شد، به انجام خواهدرسید.»


Teincoo cwiicheⁿ xuee sondaro na cwiˈoocaˈ ncˈeeˈ tyˈelcweeˈna wˈaa yuu cwicˈeeⁿna. Ndoˈ sondaro na ntyjondye catso tyˈecaˈndyena Pablo. 	 و بامدادان سواران را گذاشته که با او بروند، خود به قلعه برگشتند.


Tsjoom Cesarea tyomˈaaⁿ cwii tsaⁿsˈa na jndyu Cornelio. Tsaⁿˈñeeⁿ tsˈaⁿ na matsa̱ˈntjom cwii tmaaⁿˈ sondaro na jndyunaˈ Italiano. 	 و در قیصریه مردی کرنیلیوس نام بود، یوزباشی فوجی که به ایطالیانی مشهوراست.


Ee na jnda̱ mamantyˈiano̱o̱ⁿ nquii na nncwjiˈnˈmaaⁿñe nnˈaⁿ. 	 زیراکه چشمان من نجات تو را دیده است،


Quia joˈ Felipe to̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na tyotseineiiⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ juu ñˈoomˈñeeⁿ na teiljeii naquiiˈ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na seiˈnaaⁿˈ tsaⁿˈñeeⁿ. Tyotseineiiⁿ nnom tsaⁿˈñeeⁿ ñˈoom naya cantyja ˈnaaⁿˈ Jesús. 	 آنگاه فیلپس زبان خود را گشود و ازآن نوشته شروع کرده، وی را به عیسی بشارت داد.


ˈO nnˈaⁿya na cwilaˈyuˈyoˈ na jeeⁿ wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya, candyeˈyoˈ ñˈoomwaa: Nnˈaⁿ tsjoomnancue na ntyˈiaandye, jnda̱ tjeiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom joona na laxmaⁿna na tyandyena ncˈe na cwilaˈyuˈya nˈomna ñˈeⁿñê, ncˈe na candyaˈ nˈomna jom, nntoˈñoomna cantyja na matsa̱ˈntjoom chaˈxjeⁿ na jnda̱ tqueeⁿ na nntsˈaaⁿ. 	 ای برادران عزیز، گوش دهید. آیا خدا فقیران این جهان را برنگزیده است تا دولتمند در ایمان و وارث آن ملکوتی که به محبان خود وعده فرموده است بشوند؟


Cantyja ˈnaⁿˈ ˈo nnˈaⁿya na cwilaˈyuˈyoˈ, matseiˈno̱ⁿˈa na cwilaˈxmaⁿˈyoˈ chaˈtso nnom na nnteijndeiinaˈ ncˈiaaˈyoˈ. Ndoˈ mati cwilaˈno̱ⁿˈyaˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoom na cwilayuuˈa, hasta mati nnda̱a̱ nntˈmo̱ⁿˈyoˈ joonaˈ nda̱a̱ ncˈiaaˈyoˈ. 	 لکن‌ای برادران من، خود نیز درباره شمایقین می‌دانم که خود از نیکویی مملو و پر از کمال معرفت و قادر بر نصیحت نمودن یکدیگر هستید.


Ee chaˈxjeⁿ juu na seitjo̱o̱ñe Adán seijndaaˈñenaˈ na matˈuiinaˈ chaˈtsondye nnˈaⁿ, maluaaˈ cantyja ˈnaaⁿˈ juu na seicanda̱a̱ˈñe Jesucristo, maqueⁿnaˈ jndye nnˈaⁿ na cwiluiindyena nnˈaⁿ na tjaa jnaⁿ laˈxmaⁿ. 	 پس همچنان‌که به یک خطا حکم شد برجمیع مردمان برای قصاص، همچنین به یک عمل صالح بخشش شد بر جمیع مردمان برای عدالت حیات.


Teinom chaˈna quinˈoom xuee na tyotsaayâ chii squia̱a̱yâ ndaaluee Adria. Lomañjaaⁿ majuˈ jndye wˈaandaa na wjaanaˈ. Chaˈna xcwe tsjom ndoˈ jlaˈno̱ⁿˈ nnˈaⁿ na cwileiñˈom wˈaandaa na manndyooˈ nntsquia̱a̱yâ yuu mˈaaⁿ tyuaa. 	 و چون شب چهاردهم شد و هنوز دردریای ادریا به هر سو رانده می‌شدیم، در نصف شب ملاحان گمان بردند که خشکی نزدیک است.


Salmón ñequio yuscu Rahab, ndana Booz, Booz ñequio scoomˈm Rut, ndana Obed, Obed tsotye Isaí. 	 وشلمون، بوعز را از راحاب آورد و بوعز، عوبیدرا از راعوت آورد و عوبید، یسا را آورد.


Ndoˈ sondaro na cwilˈa cwenta tseiˈtsuaa, quia na ntyˈiaana ángelˈñeeⁿ tyoteindyena, tquiaandyena nomtyuaa, chaˈcwijom lˈoo joona. 	 و از ترس او کشیکچیان به لرزه درآمده، مثل مرده گردیدند.


Joˈ chii machˈeenaˈ na mayuuˈcheⁿ meiiⁿ na jndye ndiiˈ nndyena ñˈoom na mañequiaya, sa̱a̱ xocalaˈno̱ⁿˈna. Ndoˈ meiiⁿ na jndye ndiiˈ nntyˈiaana tsˈiaaⁿ na matsˈaa sa̱a̱ tixoqueⁿna cwenta. Ee cwilˈayana na nmeiiⁿˈ cha tilcweˈ nˈomna, tintseitˈmaⁿ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom jnaaⁿna. 	 تا نگران شده بنگرند و نبینند و شنواشده بشنوند و نفهمند، مبادا بازگشت کرده گناهان ایشان آمرزیده شود.»


Matsoom nda̱a̱na: —ˈO nnˈaⁿya na cwilayuˈyoˈ, jndeiˈnaˈ na seicanda̱a̱ˈñenaˈ ñˈoom na seiljeii David cantyja ˈnaaⁿˈ Judas chaˈxjeⁿ tso Espíritu Santo nnoom cantyja ˈnaaⁿˈ Judasˈñeeⁿ tsaⁿ na tjacaˈmo̱ⁿ Jesús nda̱a̱ nnˈaⁿ na tˈue jom. 	 «ای برادران، می‌بایست آن نوشته تمام شود که روح‌القدس از زبان داودپیش گفت درباره یهودا که راهنما شد برای آنانی که عیسی را گرفتند.


Ndoˈ mati nnˈaⁿ fariseosˈñeeⁿ tyotaˈxˈeena nnoom. Tyoluena: —¿Chiuu tuiiyuu na ya mantyˈiaˈ? Tˈo̱o̱ⁿ nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ, tsoom: —Juu tsaⁿˈñeeⁿ tyˈoomñê tsooˈ luaˈno̱o̱ⁿ, jnda̱ chii tmaaⁿya luaˈno̱o̱ⁿ, ndoˈ jeˈ ya mantyˈiaya. 	 آنگاه فریسیان نیز از او سوال کردند که «چگونه بیناشدی؟» بدیشان گفت: «گل به چشمهای من گذارد. پس شستم و بینا شدم.»


Jnda̱ chii ntyˈiaya cwii ángel na jnaⁿ cañoomˈluee, jndyocueeⁿ. Ñˈoom tsˈo̱wˈaa na nnaaⁿ yuu na ticantycwii na njoom ndoˈ ñˈoom tsˈuaaxjo ta. 	 و دیدم فرشته‌ای را که از آسمان نازل می شود و کلید هاویه را دارد و زنجیری بزرگ بر دست وی است.


Ndoˈ Pedro tˈueeⁿ tsˈo̱ tsaⁿˈñeeⁿ seiweeⁿ juu. Jnda̱ chii tˈmaaⁿ yolcu na jnda̱ ljondye ñequio ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na cwilayuˈ. Tˈmo̱ⁿ Pedro yuscuˈñeeⁿ nda̱a̱na na mawandoˈ. 	 پس دست او را گرفته، برخیزانیدش و مقدسان و بیوه‌زنان را خوانده، او را بدیشان زنده سپرد.


Nnda̱a̱ nntsˈaanaˈ na ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ cwitjeiiˈna cwenta na ticaluiindyo̱ apóstol, sa̱a̱ jo nda̱a̱ ˈo matsonaˈ na cwiluiindyo̱ na ljoˈ ee juu na cwilaˈyuˈyoˈ maˈmo̱ⁿnaˈ na ljoˈ. 	 هرگاه دیگران رارسول نباشم، البته شما را هستم زیرا که مهررسالت من در خداوند شما هستید.


ˈO nnˈaⁿya na cwilaˈyuˈyoˈ na jeeⁿ wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya, cwii tsˈoom higuera xocanda̱a̱ nnaⁿˈ ta̱ aceitunas juunaˈ, meiⁿ tsˈo̱o̱ ta̱uva xonnaⁿˈ ta̱ higos juunaˈ. 	 یا می‌شودای برادران من که درخت انجیر، زیتون یا درخت مو، انجیر بار آورد؟ و چشمه شور نمی تواند آب شیرین را موجود سازد.


ˈU Tsotya̱ya, quiaaˈ na catseitˈmaaⁿˈñenaˈ ˈu. Xjeⁿˈñeeⁿ teicˈuaa jndyeeˈ Tsotyeeⁿ cañoomˈluee. Tˈo̱: —Jnda̱ tquia na matseitˈmaaⁿˈñenaˈ ja ndoˈ wjaatseitˈmaaⁿˈñetinaˈ ja. 	 ای پدر اسم خود را جلال بده!» ناگاه صدایی از آسمان در‌رسید که جلال دادم و باز جلال خواهم داد.


Ee manquiuˈyoˈ na juu tsˈaⁿ na cweˈ nncˈoomya ñequio xˈiaaˈ oo na nntseiqueeⁿ tsˈom na ñeˈcwityañe, joˈ joˈ matseijomnaˈ chaˈna quia na matseitˈmaaⁿˈñe tsˈaⁿ cwii na cweˈ nnˈaⁿ nlˈa, ndoˈ na ljoˈ nntseicuˈnaˈ na nncjaaquieeˈ tsaⁿˈñeeⁿ cantyja na matsa̱ˈntjom Cristo ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 زیرا این را یقین می‌دانید که هیچ زانی یا ناپاک یا طماع که بت‌پرست باشد، میراثی در ملکوت مسیح و خداندارد.


Ndoˈ tsonnaaⁿˈaⁿ nda̱a̱na: —¿Ljoˈ cwiicheⁿ na nntseijo̱o̱ⁿˈa juu na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom? 	 باز‌گفت: «برای ملکوت خدا چه مثل آورم؟


Ja Pablo cwiluiindyo̱ mosooˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, ndoˈ mati apóstol ˈnaaⁿˈ Jesucristo cha joo nnˈaⁿ na jnda̱ tjeiiˈñê na cwilaˈyuˈya nˈom nntaˈjnaaⁿˈna ñˈoom na mayuuˈ na wjaañˈoomnaˈ tsˈaⁿ na nntseijomñe ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, 	 پولس، غلام خدا و رسول عیسی مسیح برحسب ایمان برگزیدگان خدا و معرفت آن راستی که در دینداری است،


Luaa nluii, nndeiindyuˈ ndoˈ nntseincuiˈ cwii tyochjoo ndoˈ nntseicajndyuˈ juu Jesús. 	 واینک حامله شده، پسری خواهی زایید و او راعیسی خواهی نامید.


Majoo ncueeˈñeeⁿ tyomˈaaⁿ Herodes tsˈiaaⁿ tsˈo̱ndaa Galilea. Jñeeⁿ ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ jndye nnom tsˈiaaⁿ tˈmaⁿ na machˈee Jesús. 	 در آن هنگام هیرودیس تیترارخ چون شهرت عیسی را شنید،


Ndoˈ na maljeiya na ljoˈ, tquiaanaˈ na tyˈo̱ⁿtˈmaaⁿˈndyo̱ tsˈo̱o̱ⁿ. Majndeiiticheⁿ quia na ljeiya na jlaˈñˈoomˈndyoˈ Tito tsˈiaaⁿ na tjaaⁿ na mˈaⁿˈyoˈ. Ndoˈ na teijndeiˈyoˈ jom mati tquiaanaˈ na neiⁿya ncˈe sˈaanaˈ ntyjeeⁿ chaˈcwijom na mˈaaⁿ waⁿˈaⁿ. 	 و از این جهت تسلی یافتیم لیکن در تسلی خود شادی ما ازخوشی تیطس بینهایت زیاده گردید چونکه روح او از جمیع شما آرامی یافته بود.


Ee tjaqueⁿˈeⁿ watsˈom cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, tcaaⁿ ntyooˈ nnom tyee. Tcwaaⁿˈaⁿ joonaˈ ndoˈ mati tquiaaⁿ na tcwaˈ nnˈaⁿ na ñˈeeⁿ ñˈeⁿñê. Ndoˈ ntyooˈñeeⁿ na jnda̱ tqueⁿ nnˈaⁿ joonaˈ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, ticwanaaⁿ na nlcwaˈ meiⁿnquia tsˈaⁿ. Macanda̱ nquiee ntyee wanaaⁿ na nlcwaˈna. 	 چه طور به خانه خدا در‌آمده، نانهای تقدمه را خورد که خوردن آن بر او ورفیقانش حلال نبود بلکه بر کاهنان فقط.


Luaa ñˈoom na mayuuˈ: xeⁿ mˈaaⁿ tsˈaⁿ na macantyjaaˈ tsˈoom na nluiitquieñê jo nnom tmaaⁿˈ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ, jeeⁿ xcwe na macantyjaaˈ tsˈoom. 	 این سخن امین است که اگر کسی منصب اسقفی را بخواهد، کار نیکو می‌طلبد.


Ndoˈ quia na ntyˈiaaⁿˈaⁿ na tjaweeˈ nˈom nnˈaⁿ judíos na tueˈ Jacobo mati tˈueeⁿ Pedro. Luaaˈ tuii xcwe ncuee na cwicwaˈ nnˈaⁿ judíos tyooˈ na tjaaˈnaⁿ ndaaljoˈ tjaquieeˈ. 	 و چون دید که یهود را پسند افتاد، بر آن افزوده، پطرس رانیز گرفتار کرد و ایام فطیر بود.


Tˈmo̱o̱ⁿ na juu ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiyo teiljeii matsonaˈ na maxjeⁿ jndeiˈnaˈ na cwajndii nntjom Cristo. Nntyˈioom nnˈaⁿ jom tsˈoomˈnaaⁿ, maxjeⁿ nncueeⁿˈeⁿ jnda̱ chii nncwandoˈxcoom. Tsoti Pablo: —Jndyocwjiˈyuuˈndyo̱ cantyja ˈnaaⁿˈ Jesús nda̱a̱ˈyoˈ, jom cwiluiiñê Cristo. 	 و واضح و مبین می‌ساخت که «لازم بود مسیح زحمت بیند و از مردگان برخیزدو عیسی که خبر او را به شما می‌دهم، این مسیح است.»


Quia na tso Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈoom nnom Abraham waa na nntsˈaaⁿ, tjaa ˈñeeⁿ cwiicheⁿ na tˈmaⁿti cwiluiiñe chaˈna jom na cantyja ˈnaaⁿˈ xueeˈ juu nnda̱a̱ nntseityeⁿtyeeⁿ ñˈoomˈm. Joˈ chii tqueⁿtyeⁿñe cheⁿnqueⁿ ñˈoomˈm nnom tsaⁿˈñeeⁿ. 	 زیرا وقتی که خدا به ابراهیم وعده داد، چون به بزرگتر از خود قسم نتوانست خورد، به خود قسم خورده، گفت:


Nquii Jesús Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom cwiluiiñê tyee na tjacantyja cwentaaya. Jnda̱ tjaqueⁿˈeⁿ cañoomˈluee, joˈ chii macaⁿnaˈ na caljooˈndyo̱tya̱a̱ⁿya cantyja ˈnaaⁿˈ na cwilaˈyuˈya nˈo̱o̱ⁿya ñˈeⁿñê. 	 پس چون رئیس کهنه عظیمی داریم که ازآسمانها درگذشته است یعنی عیسی، پسر خدا، اعتراف خود را محکم بداریم.


Quia joˈ nluiindyoˈ ntseinda Tsotyeˈyoˈ na mˈaaⁿ cañoomˈluee. Ee jom machˈeeⁿ na mantyˈiaaˈ ñeˈquioomˈ ˈnaaⁿˈaⁿ nnˈaⁿ na ya nnˈaⁿndye ndoˈ mati nnˈaⁿ na wiˈndye. Ndoˈ matseicuaaˈaⁿ yuu na mˈaⁿ nnˈaⁿ na cwilˈa na matyˈiomyanaˈ, ndoˈ nnˈaⁿ na cwilˈa na ticatyˈiomyanaˈ. 	 تا پدر خود را که در آسمان است پسران شوید، زیرا که آفتاب خود را بر بدان و نیکان طالع می‌سازد و باران بر عادلان و ظالمان می‌باراند.


Mˈaaⁿ Cristo cwitjo̱o̱cheⁿ na ncuaa chaˈtso nmeiⁿˈ ndoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ jom teinchuˈ chaˈtso na seijndaaˈñê. 	 و او قبل از همه است و دروی همه‌چیز قیام دارد.


Xeⁿ na mˈmo̱ⁿˈ ñˈoommeiⁿˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ, nntseixmaⁿˈ cwii mosooˈ Jesucristo na canda̱a̱ˈ wjaawijnduˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoom na cwilaˈyuuˈa ñequio ñˈoom na xcweti mˈaaⁿ na matseijomndyuˈ. 	 اگر این امور را به برادران بسپاری، خادم نیکوی مسیح عیسی خواهی بود، تربیت یافته درکلام ایمان و تعلیم خوب که پیروی آن راکرده‌ای.


Seicanaaⁿñê yuu na jnda̱ yom na ta̱ˈtyeⁿ tsomˈñeeⁿ. Ndoˈ queⁿˈyoˈ cwenta jeeⁿ jndeii sˈeii. Sˈaanaˈ na teintomñe ñeˈquioomˈ chaˈna cwii liaa na ntom ndoˈ sˈaanaˈ na teiweeñe chiˈ chaˈcwijom niomˈ. 	 و چون مهر ششم را گشود، دیدم که زلزله‌ای عظیم واقع شد و آفتاب چون پلاس پشمی سیاه گردید و تمام ماه چون خون گشت؛


Jnda̱ joˈ seineiⁿnndaˈ Jesús nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwindye, tsoom: —Nquii Tsotya̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈtso nnom jnda̱ tioom lˈo̱o̱ya. Tjaa ˈñeeⁿ matseiˈno̱ⁿˈ chiuu tseixmaⁿya na cwiluiindyo̱ Jnaaⁿ, macanda̱ nqueⁿ ntyjeeⁿ. Meiⁿ tjaa ˈñeeⁿ matseiˈno̱ⁿˈ chiuu tseixmaⁿ Tsotya̱ya, macanda̱ ja na cwiluiindyo̱ Jnaaⁿ mantyjiiya. Ndoˈ mati meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na lˈue tsˈo̱o̱ⁿ na nntseiˈno̱ⁿˈ chiuu tseixmaⁿ Tsotya̱ya, mañequia na nntseiˈno̱ⁿˈ. 	 و به سوی شاگردان خود توجه نموده گفت: «همه‌چیز را پدر به من سپرده است. وهیچ‌کس نمی شناسد که پسر کیست، جز پدر و نه که پدر کیست، غیر از پسر و هر‌که پسر بخواهدبرای او مکشوف سازد.»


Sa̱a̱ jeˈ matsjo̱o̱ cˈomˈtˈmaaⁿˈndyoˈ nˈomˈyoˈ ee meiⁿcwiindyo̱ xocwja̱a̱ya macanda̱ nquii wˈaandaa nntsuunaˈ. 	 اکنون نیزشما را نصیحت می‌کنم که خاطرجمع باشید زیراکه هیچ ضرری به‌جان یکی از شما نخواهد رسیدمگر به کشتی.


Jnda̱ chii tsoom nda̱a̱na: —Joo na cwinaaⁿˈ naquiiˈ tsˈom tsˈaⁿ cwilˈanaˈ na tilˈueñê jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 وگفت: «آنچه از آدم بیرون آید، آن است که انسان را ناپاک می‌سازد،


Cwiluiindyena ndacantyjo welooya ndoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ tsjaaⁿ ˈnaaⁿ joona tuiiñe Cristo na tsˈaⁿ jom, na chaˈtso na chaˈtso cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ cwiluiiñê Tyˈo̱o̱tsˈom. Ñequiiˈcheⁿ na calaˈtˈmaaⁿˈndye nnˈaⁿ jom. Amén. 	 که پدران از آن ایشانند و از ایشان مسیح بحسب جسم شد که فوق از همه است، خدای متبارک تا ابدالاباد، آمین.


Ee cantyja na sˈaaⁿ, tˈmo̱ⁿnaˈ chiuu waa najndeii na matseixmaaⁿ. Sˈaaⁿ na tˈoomˈndye nnˈaⁿ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndye cheⁿnquiee cantyja na cwilaˈtiuu. 	 به بازوی خود، قدرت را ظاهرفرمود و متکبران را به خیال دل ایشان پراکنده ساخت.


Maxio tsˈaⁿ nñequiaa cwenta jom na cueeⁿˈeⁿ. Ndoˈ majoˈti nntsˈaa tsˈaⁿ ñˈeⁿ ntseinaaⁿ. Ndoˈ nda nnˈaⁿ nlaˈwendyena nacjoo lotyena, londyeena, nlˈueendyena chiuu nncwje naⁿˈñeeⁿ. 	 آنگاه برادر، برادر را و پدر، فرزند را به هلاکت خواهند سپرد و فرزندان بروالدین خود برخاسته، ایشان را به قتل خواهندرسانید.


Mañejuu xueeˈñeeⁿ quia na jnda̱ tmaaⁿ, tsoom nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê: —Cjaaya xndyaaˈ ndaaluee, ntyjawaˈñeⁿ. 	 و در همان روز وقت شام، بدیشان گفت: «به کناره دیگر عبور کنیم.»


Cwii cwii tyee na tjacantyja na tˈmaⁿ cwiluiiñe cwityˈioomna tsˈiaaⁿ jom na nntseicueⁿˈeⁿ quiooˈ ndoˈ na ñequiaaⁿ jooyoˈ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaa nnˈaⁿ. Ncˈe na luaaˈ, mati tcaⁿnaˈ na waa na nñequiaa Jesucristo. 	 زیرا که هررئیس کهنه مقرر می‌شود تا هدایا و قربانی هابگذراند؛ و از این جهت واجب است که او را نیزچیزی باشد که بگذراند.


Jeeⁿ ndyaˈ tyuena ee chaˈtsondyena ntyˈiaana jom. Mantyja tˈmaaⁿ joona, tsoom nda̱a̱na: —Cˈomˈyoˈ na tˈmaⁿ nˈomˈyoˈ. Mannco̱ luaa. Tilacatyuendyoˈ. 	 زیرا که همه او را دیده، مضطرب شدند. پس بی‌درنگ بدیشان خطاب کرده، گفت: «خاطر جمع دارید! من هستم، ترسان مباشید!»


Jnda̱ na teinom cwanti xuee na ñetˈomna joˈ joˈ, tso Pablo nnom Bernabé: —Cwa nntsaalcwa̱a̱ˈnndaaˈa nntsacantyˈiaaya chiuu cwiˈoomˈaⁿ nnˈaaⁿya na cwilayuˈ cwii cwii tsjoom yuu na tyoñequiaaya ñˈoom ˈnaaⁿˈ Ta Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و بعد از ایام چند پولس به برنابا گفت: «برگردیم و برادران را در هر شهری که در آنها به کلام خداوند اعلام نمودیم، دیدن کنیم که چگونه می‌باشند.»


Nnˈaⁿ na meindyuaandye ñˈeⁿñê nacañoomˈ meiⁿsa, to̱ˈna na cwiluena nda̱a̱ ncˈiaana: —¿ˈÑeeⁿ cwiluiiñe tsaⁿmˈaaⁿˈ na mati matseitˈmaⁿ tsˈoom jnaaⁿ nnˈaⁿ? 	 و اهل مجلس در خاطر خود تفکر آغاز کردندکه این کیست که گناهان را هم می‌آمرزد.پس به آن زن گفت: «ایمانت تو را نجات داده است به سلامتی روانه شو.»


’ˈO nnˈaⁿ fariseos ñˈeⁿ ˈo nnˈaⁿ na cwitˈmo̱ⁿˈyoˈ ljeii na tqueⁿ Moisés, nntˈuiiwiˈnaˈ ˈo ee cweˈ cwilˈaˈyaˈyoˈ na jeeⁿ ya nnˈaⁿndyoˈ. ˈO jeeⁿ tquia maˈnomˈyoˈ hasta ndaaluee cwiwityˈiooˈyoˈ na cwilˈueˈyoˈ meiiⁿ ñeˈcwii tsˈaⁿ na nntseijomñe ñˈeⁿndyoˈ. Ndoˈ xeⁿ jnda̱ jnda̱a̱ lˈaˈyoˈ na wjaantyjo̱o̱ⁿ chaˈna cwilˈaˈyoˈ quia joˈ wjaañˈoomnaˈ jom na cwajndiiti nntsˈaaⁿ. Ndoˈ na ljoˈ, tˈmaⁿti nlcoˈwiˈnaˈ jom quiiˈ bˈio, nchiiti ˈo. 	 وای برشما‌ای کاتبان و فریسیان ریاکار، زیرا که بر و بحررا می‌گردید تا مریدی پیدا کنید و چون پیدا شداو را دو مرتبه پست‌تر از خود، پسر جهنم می‌سازید!


Xeⁿ waa ñˈoom na ñeˈcaliuna, quiejndyeena wˈaana, quia joˈ cataˈxˈena ñˈoomˈñeeⁿ nda̱a̱ sˈaana. Ee tixcwe na mawaxˈee yuscu cwii ñˈoom quia cwitjomndye nnˈaⁿ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 اما اگرمی خواهند چیزی بیاموزند، در خانه از شوهران خود بپرسند، چون زنان را در کلیسا حرف زدن قبیح است.


Quia joˈ juu na mawantyjo̱ⁿ, na mˈaaⁿya na neiⁿya na mañequia ñˈoom na macwjiˈnˈmaaⁿñe Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ na meiⁿcwii na chojnaⁿˈyoˈ no̱o̱ⁿ, na nchii nncwantjo̱ⁿya ˈnaⁿ na macaⁿnaˈ ja na mañequiaya ñˈoom naya ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 در این صورت، مرا چه اجرت است تا آنکه چون بشارت می‌دهم، انجیل مسیح را بی‌خرج سازم و اختیار خود را درانجیل استعمال نکنم؟


Sa̱a̱ ntyjaaˈya cwii tsˈo̱o̱ⁿya na nlaˈno̱ⁿˈyoˈ na jâ nchii cwilaˈxmaaⁿyâ nnˈaⁿ na cweˈ cwilaˈyuˈto. 	 اما امیدوارم که خواهید دانست که ما مردودنیستیم.


Sa̱a̱ ja nlcaaⁿˈa nnom Tsotya̱ya na njñoom Espíritu Santo na nnteijndeii ˈo. Juu mˈmo̱ⁿti ñˈoom nda̱a̱ˈyoˈ na macaⁿnaˈ na nliuˈyoˈ. Ndoˈ nntsˈaa na nncjaañjoomˈ nˈomˈyoˈ chaˈtso ñˈoom na jnda̱ ñetsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ. 	 لیکن تسلی دهنده یعنی روح‌القدس که پدر او را به اسم من می‌فرستد، اوهمه‌چیز را به شما تعلیم خواهد داد و آنچه به شما گفتم به یاد شما خواهد آورد.


Ndoˈ tjantyˈee ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ na luaaˈ sˈaa Jesús chaˈwaa tsˈo̱ndaa Judea ñequio njoom na niom ndiocheⁿ joˈ joˈ. 	 پس این خبر درباره او در تمام یهودیه و جمیع آن مرز و بوم منتشر شد.


Matseiljeiya ñˈoomwaa cwentaˈ ˈo ta na ncjoˈtquieˈyoˈ ncˈe jnda̱ macwitaˈjnaⁿˈyoˈ nqueⁿ na mamˈaaⁿ xjeⁿ na jnaⁿjndyeecheⁿnaˈ chaˈtso. Mati matseiljeiya ñˈoom cwentaˈ ˈo na titquiendyoˈ ncˈe laxmaⁿˈyoˈ na jnda̱ˈyoˈ ndoˈ jnda̱ mamˈaaⁿ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom quiiˈ nˈomˈyoˈ ndoˈ jnda̱ macwinaⁿndyoˈ nacjooˈ tsaⁿjndii. 	 ای پدران، به شما نوشتم زیرا او را که ازابتداست می‌شناسید. ای جوانان، به شما نوشتم از آن جهت که توانا هستید و کلام خدا در شماساکن است وبر شریر غلبه یافته‌اید.


Ncˈe na cwitaˈjnaⁿˈyoˈ Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio Jesús na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom jaa, cwijndye naya na catoˈñoomˈyoˈ na laˈxmaⁿna ñequio na tjaa ñomtiuu cˈomˈyoˈ jo nda̱a̱na. 	 فیض و سلامتی در معرفت خدا و خداوند ماعیسی بر شما افزون باد.


Quia joˈ jndyocue cwii nchquiu na seincwaaⁿˈñenaˈ nacjoona. Ndoˈ teicˈuaa na seineiⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom naquiiˈ nchquiuˈñeeⁿ, tsoom: —Luaañe Jndaaya na jeeⁿ candyaˈ tsˈo̱o̱ⁿya. Candyeˈyoˈ ñˈoom na matseineiiⁿ. 	 ناگاه ابری بر ایشان سایه انداخت و آوازی از ابردر‌رسید که «این است پسر حبیب من، از اوبشنوید.»


Joˈ joˈ tyomˈaaⁿ cwii ndyee xuee na tileicantyˈiaaⁿˈaⁿ, ndoˈ tîcwaaⁿˈaⁿ meiⁿ na nncˈom ndaa tjaaˈnaⁿ. 	 و سه روز نابینا بوده، چیزی نخورد و نیاشامید.


Jeeⁿ tˈmaⁿ tmaaⁿˈ naⁿˈñeeⁿ na jnda̱ tˈmo̱o̱ⁿndyena na cwilaˈyuˈya nˈomna ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. Joˈ chii catjeiˈndyo̱ cantyja ˈnaaⁿˈ cwii cwii nnom na matseitsaaⁿˈñenaˈ na tsantyjo̱o̱ya cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ ndoˈ mati cantyja ˈnaaⁿˈ jnaⁿ na majuˈtyaˈnaˈ jaa. Ñequio na tˈmaⁿya nˈo̱o̱ⁿya cjooˈ nˈo̱o̱ⁿya na nntsantyjo̱o̱ya naxeⁿˈ Jesucristo. 	 تادیب الهی بنابراین چونکه ما نیز چنین ابر شاهدان را گرداگرد خود داریم، هر بار گران وگناهی را که ما را سخت می‌پیچد دور بکنیم و باصبر در آن میدان که پیش روی ما مقرر شده است بدویم،


ee na ntyjaaˈ tsˈo̱o̱ⁿ na ñˈa̱ⁿ quia na nntaˈndoˈxco nnˈaⁿ na jnda̱ tja̱. 	 مگر به هر وجه به قیامت از مردگان برسم.


Ee ñequio juu ñˈoom naya na tyoñequiaayâ nda̱a̱ˈyoˈ, joˈ na tcwaaⁿ ˈo cha nnda̱a̱ nlaˈjomndyoˈ cantyja na cwiluiitˈmaⁿñe Jesucristo na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom jaa. 	 و برای آن شمارا دعوت کرد بوسیله بشارت ما برای تحصیل جلال خداوند ما عیسی مسیح.


Ndoˈ macwilaˈno̱ⁿˈna na chaˈtso na cwicanda̱a̱ matsˈaa, ñenncuˈ tquiaaˈ na matseixmaⁿya na ljoˈ. 	 و الان دانستند آنچه به من داده‌ای از نزد تو می‌باشد.


Nquii Espíritu cwentaaˈ Ta Tyˈo̱o̱tsˈom mˈaaⁿñe ñˈeⁿndyo̱. Ee nqueⁿ jnda̱ tqueⁿño̱o̱ⁿ ja na nñequiaya ñˈoom naya nda̱a̱ nnˈaⁿ na ntyˈiaaˈndye. Ndoˈ jnda̱ jñoom ja na jndyo̱o̱ na catseinjo̱o̱ⁿˈa nnˈaⁿ na chjooˈ nˈom. Ndoˈ catseicandiiya nnˈaⁿ na matseicandyaandyo̱ joona jnaaⁿna na waa. Ndoˈ catsˈaaya na nleitquioo nnˈaⁿ na nchjaaⁿ. Ndoˈ catseicandyaandyo̱ nnˈaⁿ na manchje nawiˈ. 	 «روح خداوند بر من است، زیرا که مرا مسح کرد تا فقیران را بشارت دهم و مرا فرستاد، تاشکسته دلان را شفا بخشم و اسیران را به رستگاری و کوران را به بینایی، موعظه کنم و تاکوبیدگان را، آزاد سازم،


Sa̱a̱ meiⁿcwiindye joona tîcanda̱a̱ nncˈo̱ ˈñom meiⁿ ñeˈcwii ˈndyoo ñˈoom. Ndoˈ xuee na tja tjatinaˈ meiⁿcwii tsˈaⁿ tîcanda̱a̱ˈ tsˈom na nncwaxˈeeti ñˈoom ˈñom. 	 و هیچ‌کس قدرت جواب وی هرگز نداشت و نه کسی از آن روز دیگرجرات سوال کردن از او نمود.


—Queⁿndyoˈ cwenta na tilˈaˈyoˈ chaˈna cwilˈa nnˈaⁿ na cwitˈmo̱o̱ⁿ ljeii na tqueⁿ Moisés, ee joona jeeⁿ neiiⁿna na nncoˈnomna na cweeˈna liaa na jnda na teiˈncoo. Ndoˈ lˈue nˈomna na nlaˈtˈmaaⁿˈndye nnˈaⁿ joona na quia naⁿˈñeeⁿ na xmaⁿndyena ñequio na jndooˈ jndye nnˈaⁿ. Mati na nncwindyuaandyena yuu na matseitˈmaaⁿˈñetinaˈ joona naquiiˈ lanˈom. Ndoˈ na nncwindyuaandyena yuu na yati cwiwiñˈoomˈ na waa xuee. 	 «بپرهیزید از کاتبانی که خرامیدن در لباس دراز را می‌پسندند و سلام در بازارها وصدر کنایس و بالا نشستن در ضیافتها را دوست می‌دارند.و خانه های بیوه‌زنان را می‌بلعند ونماز را به ریاکاری طول می‌دهند. اینها عذاب شدیدتر خواهند یافت.»


Sa̱a̱ tˈo̱o̱ⁿ nnom yuscuˈñeeⁿ, tsoom: —Ticatsonaˈ na nncwjiˈ tsˈaⁿ tyooˈ cwentaa yocanchˈu ndoˈ nncjuˈyom juunaˈ nda̱a̱ calueˈ nchˈu. 	 در جواب گفت که «نان فرزندان را گرفتن و نزد سگان انداختن جایزنیست.»


Ee jeˈ macwindya̱a̱ya ñˈoom naya ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈna joo nnˈaⁿ Israel. Sa̱a̱ tjaaˈnaⁿ na teijndeii ñˈoomˈñeeⁿ joona, ee tîcalaˈyuˈya nˈomna quia tyondyena juunaˈ. 	 زیرا که به ما نیز به مثال ایشان بشارت داده شد، لکن کلامی که شنیدند بدیشان نفع نبخشید، از اینرو که باشنوندگان به ایمان متحد نشدند.


Tyomˈaaⁿya na ntsaandyo̱ ndoˈ ˈo jlaˈtsaaⁿˈndyoˈ ja. Tyomˈaaⁿya na wiiˈa ndoˈ ˈo tyotsacajndoˈyoˈ ja. Tyomˈaaⁿya pra̱so ndoˈ tyotsantyjaˈyoˈ ja.” 	 عریان بودم مراپوشانیدید، مریض بودم عیادتم کردید، در حبس بودم دیدن من آمدید.


Ñequio Espíritu Santo seijndo̱ˈ tsˈom mosoˈ David. Joˈ na seiljeiⁿ ñˈoom na tsuˈ. Tsoom: ¿Chiuu na cwilaˈwjee nnˈaⁿ na nchii judíos? Ndoˈ ¿chiuu na cwilaˈtiuu nnˈaⁿ judíos cwii na cweˈ tsˈiaaⁿˈndyo? 	 که بوسیله روح‌القدس به زبان پدر ما و بنده خودداود گفتی "چرا امت‌ها هنگامه می‌کنند و قومها به باطل می‌اندیشند؛


Maluaaˈ nntjom tsˈaⁿ na tomti ñjom tsˈom na matseitˈue ˈnaaⁿˈ. Sa̱a̱ jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom tseixmaⁿ na jñeeⁿˈñe. 	 همچنین است هر کسی‌که برای خودذخیره کند و برای خدا دولتمند نباشد.»


Mati tsoom na calajndaaˈndyena quiooˈ na nncjaawaˈljoo Pablo, ndoˈ ya ya calˈana cwenta jom cha mati ya nncueⁿˈeⁿ na mˈaaⁿ Félix tsˈaⁿ na mˈaaⁿ gobiernom. 	 و مرکبی حاضر کنید تا پولس را سوار کرده، او را به سلامتی به نزد فیلکس والی برسانند.»


Cwa quiandyoˈ na nntseitjoomˈnndaˈnaˈ jâ ñˈeⁿndyoˈ. Jâ meiⁿjom ndiiˈ tyoolˈaayâ nawiˈndyô̱ ñˈeⁿndyoˈ. Meiⁿ tyoolaˈtjo̱o̱ndyô̱ nnom meiⁿcwiindyoˈ ˈo, meiⁿ na nñeˈnquio̱ˈnnˈaaⁿyâ ˈo. 	 ما را در دلهای خود جا دهید. بر هیچ‌کس ظلم نکردیم و هیچ‌کس را فاسد نساختیم وهیچ‌کس را مغبون ننمودیم.


Tyoˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱ˈyoˈ ñˈoom na toˈño̱ⁿya na tˈmaⁿti tseixmaⁿnaˈ, na tueˈ Cristo cwentaaˈ jnaaⁿya chaˈxjeⁿ cwitˈmo̱o̱ⁿ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii, 	 زیرا که اول به شما سپردم، آنچه نیز یافتم که مسیح برحسب کتب در راه گناهان ما مرد،


Tsoom nda̱a̱na: —Tsotya̱ya waa najndeii na matseixmaaⁿ na matseijndaaˈñê cwaaⁿ xuee oo ljoˈ xjeⁿ ntyjeeⁿ na nluii cwii cwii nnom na matseijndaaˈñê. 	 بدیشان گفت: «از شما نیست که زمانها و اوقاتی را که پدردر قدرت خود نگاه داشته است بدانید.


ˈÑeeⁿ juu na ticueeˈ tsˈom ja, meiⁿ ticoˈñom ñˈoom na mañequiaya, waa cwii na nncuˈxeⁿnaˈ tsaⁿˈñeeⁿ. Ee xuee na macanda̱ majooti ñˈoom na jnda̱ seina̱ⁿya, joonaˈ nntuˈxeⁿnaˈ jom. 	 هرکه مرا حقیر شمارد و کلام مرا قبول نکند، کسی هست که در حق او داوری کند، همان کلامی که گفتم در روز بازپسین بر او داوری خواهد کرد.


Ñˈoom na mayuuˈcheⁿ matsjo̱o̱ya nda̱a̱ˈyoˈ, cwii lqueeⁿ na cwiquioo, xeⁿ ticjaaquieeˈnaˈ quiiˈ tsˈo yuu na nntseijomnaˈ chaˈcwijom na nncueˈnaˈ, cwiljonaˈ na ñenquiinaˈ. Sa̱a̱ xeⁿ nnomˈ tsˈaⁿ juunaˈ quiiˈ tsˈo yuu na matseijomnaˈ na nncueˈnaˈ, quia joˈ majndye nncueˈ nntsˈaanaˈ. 	 آمین آمین به شما می‌گویم اگر دانه گندم که در زمین می‌افتد نمیرد، تنها ماند لیکن اگربمیرد ثمر بسیار آورد.


Cwicwaaˈâ ñˈeⁿ Jesús natmaaⁿ. Xjeⁿˈñeeⁿ jnda̱ seijndo̱ˈ tsaⁿjndii tsˈom xˈiaayâ Judas Iscariote, jnda Simón, na quiaa tsaⁿˈñeeⁿ cwenta jom. 	 و چون شام می‌خوردند و ابلیس پیش ازآن در دل یهودا پسر شمعون اسخریوطی نهاده بود که او را تسلیم کند،


Ndoˈ na nmeiiⁿˈ cwilˈaˈyoˈ, jeeⁿ matseicatyˈuenaˈ ja na cweˈ tsˈiaaⁿˈndyo tsˈiaaⁿ na tyotsˈaaya quiiˈntaaⁿˈyoˈ. 	 درباره شما ترس دارم که مبادا برای شما عبث زحمت کشیده باشم.


’ˈO nnˈaⁿ na ya ñˈoom ja ñˈeⁿndyoˈ, nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, tincˈomˈyoˈ na nquiaˈyoˈ nnˈaⁿ na cwilaˈcwjee nnˈaⁿ ee tjaa ljoˈ cwii nnda̱a̱ nlˈatina ñˈeⁿndyoˈ. 	 لیکن‌ای دوستان من، به شما می‌گویم از قاتلان جسم که قدرت ندارند بیشتر از این بکنند، ترسان مباشید.


Jnda̱ joˈ teintyjeeˈyuu Jesús, ndoˈ cweˈ ncˈe meiⁿcwiindye naⁿˈñeeⁿ tacˈoomndyena, macanda̱ juu yuscuˈñeeⁿ cwii mˈaaⁿ, joˈ chii tsoom nnom: —ˈU yuscu, ¿yuu mˈaⁿ nnˈaⁿ na tquiocalue jnaⁿˈ? ¿Aa meiⁿncwii tsˈaⁿ ticatseijndaaˈñe jnaⁿˈ? 	 پس عیسی چون راست شد و غیر از زن کسی را ندید، بدو گفت: «ای زن آن مدعیان تو کجا شدند؟ آیا هیچ‌کس برتو فتوا نداد؟»


Cweˈ joˈ ntˈom nnˈaⁿ judíos tyoluena nnom juu tsˈaⁿ na jnda̱ nˈmaⁿ: —Jeˈ xuee na cwitaˈjndya̱a̱ya. Ljeii na matsa̱ˈntjomnaˈ tinquiaanaˈ na wanaaⁿ na nncjaˈñˈoomˈ tsueˈ. 	 او در جواب ایشان گفت: «آن کسی‌که مرا شفا داد، همان به من گفت بستر خود را بردار و برو.»


Ñequiiˈ macˈeⁿ tsaⁿˈñeeⁿ yuu niom ndeiˈluaa. Ndoˈ meiⁿcwii tsˈaⁿ taticanda̱a̱ nntseityeⁿ jom, meiiⁿ ñˈeⁿ lˈuaancjo. 	 که در قبور ساکن می‌بود و هیچ‌کس به زنجیرها هم نمی توانست اورا بند نماید،


Sˈaa Jesús ndooˈ ticañeeⁿ ñˈoom na jlue naⁿˈñeeⁿ. Tsoom nnom tsˈaⁿ na cwiluiitquieñe cantyja ˈnaaⁿˈ watsˈom: —Tintyˈueˈ. Macanda̱ na catseiyuˈ ñˈeⁿndyo̱ ja. 	 عیسی چون سخنی را که گفته بودند شنید، درساعت به رئیس کنیسه گفت: «مترس ایمان آور وبس!»


Ndoˈ xeⁿ ticatsˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom na tijndyeti xuee na nncˈoom nawiˈñeeⁿ quia joˈ meiⁿcwii tsˈaⁿ xocaluiˈnˈmaaⁿñe cantyja ˈnaaⁿˈnaˈ. Sa̱a̱ ncˈe na wiˈ tsˈoom nnˈaⁿ na jnda̱ tjeiiˈñê cwentaaⁿˈaⁿ, nntsˈaaⁿ na tijndyeti xuee na nncˈoom nawiˈñeeⁿ. 	 و اگر آن ایام کوتاه نشدی، هیچ بشری نجات نیافتی، لیکن بخاطر برگزیدگان، آن روزها کوتاه خواهد شد.


Ndoˈ xeⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ naya na matseixmaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, joˈ na cwicaluiˈnˈmaaⁿndyena, quia joˈ nchii cwiluii na ljoˈ ncˈe chiuu na cwilˈa nquieena. Ee xeⁿ naljoˈ, juu naya na matseixmaaⁿ na cweˈ yu, tixocatseixmaⁿnaˈ naya. 	 و اگر از راه فیض است دیگر از اعمال نیست وگرنه فیض دیگر فیض نیست. اما اگر از اعمال است دیگر از فیض نیست والا عمل دیگر عمل نیست.


Ee xeⁿ jnda̱a̱ tquiaa Josué yuu na nntaˈjndyee nnˈaⁿ Israel, tixocatseineiⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja ˈnaaⁿˈ cwiicheⁿ xuee. 	 زیرا اگر یوشع ایشان را آرامی داده بود، بعد از آن دیگر را ذکر نمی کرد.


ˈU tsˈaⁿ na we waa na matseixmaⁿˈ cwjiˈjndyeeˈ tsˈoom tscaaˈ na njom tsˈomnjomˈ nncuˈ quia joˈ tquioˈyaˈ na nncwjiˈ ntquiooˈ jnda̱ na njom tsˈomnnom xˈiaˈ. 	 ای ریاکار، اول چوب را از چشم خود بیرون کن، آنگاه نیک خواهی دید تا خس را از چشم برادرت بیرون کنی!


Mayuuˈcheⁿ matsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ, lˈo̱ juu nñequiaa patrom chaˈtso ˈnaaⁿˈaⁿ na niom na cateixˈee joonaˈ. 	 هرآینه به شما می‌گویم که او رابر همه مایملک خود خواهد گماشت.


Sa̱a̱ Jesús nquiee ntyˈiaaⁿˈaⁿ nda̱a̱na. Tjeiiⁿˈeⁿ cwii ñˈoom na seijoomˈñe cheⁿnqueⁿ na tsjo̱ˈ na ya jom. Tsoom: —Quia joˈ ¿ljoˈ ñeˈcaˈmo̱ⁿ ljeii ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na mawaa na matsonaˈ?: Majuu tsjo̱ˈ na tîcwilˈueeˈndye luañeⁿ na cwilˈa tsiaⁿtsjo̱ˈ, jnda̱ mameiⁿntyjeeˈnaˈ nqui tsiaⁿtsjo̱ˈ. 	 به ایشان نظر افکنده گفت: «پس معنی‌این نوشته چیست، سنگی را که معماران ردکردند، همان سر زاویه شده است.


Jeeⁿ seitsaⁿˈnaˈ Pilato quia na jñeeⁿ na tyuaaˈ tueˈ Jesús. Ee ntyjeeⁿ yo cwiñom nnˈaⁿ noomˈnaaⁿ ndoˈ cwiwjena. Joˈ chii tqueeⁿˈñê capeitaⁿ, taxˈeeñê ˈndyoo tsaⁿˈñeeⁿ aa maxjeⁿ jnda̱ tueˈ Jesús. 	 پیلاطس تعجب کرد که بدین زودی فوت شده باشد، پس یوزباشی را طلبیده، از او پرسید که «آیاچندی گذشته وفات نموده است؟»


Meiⁿ tintioˈyoˈ seiiˈyoˈ lˈo̱ jnaⁿ, na nleilˈuenaˈ chaˈna lˈo̱tsˈiaaⁿ na ñˈeⁿ nluii yuu na ticatyˈiomyanaˈ. Jeˈ jeˈ quiandyoˈ cheⁿncjoˈyoˈ lˈo̱ Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈxjeⁿ nnˈaⁿ na tandoˈxco na tja̱, ndoˈ catioˈyoˈ seiiˈyoˈ lˈo̱o̱ⁿ na nleilˈuenaˈ chaˈna lˈo̱tsˈiaaⁿ na ñˈeⁿ nluii yuu na matyˈiomyanaˈ. 	 واعضای خود را به گناه مسپارید تا آلات ناراستی شوند، بلکه خود را از مردگان زنده شده به خداتسلیم کنید و اعضای خود را تا آلات عدالت برای خدا باشند.


Ñˈeeⁿ nnˈaⁿ jnaaⁿˈ ñˈoomˈñeeⁿ na jnda̱ tjuˈtyaˈnaˈ joona cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoom na mayuuˈ, ñˈoom na cweˈ tsˈiaaⁿˈndyo cwilaˈjomndyena. 	 که از این امور بعضی منحرف گشته به بیهوده‌گویی توجه نموده‌اند،


Ee ticanda̱a̱ˈñˈeⁿ cwilaˈno̱o̱ⁿˈâ ndoˈ mati quia nlaˈno̱o̱ⁿñˈa̱a̱yâ ñˈoomˈm na cwiñequiaayâ, 	 زیراجزئی علمی داریم و جزئی نبوت می‌نماییم،


Yuscumˈaaⁿˈ na tuˈnquioom ncheⁿˈ nacjoya, matseijndaaˈñenaˈ na nncjaacantyˈiuuˈndyo̱. 	 و این زن که این عطر را بر بدنم مالید، بجهت دفن من کرده است.


Quia ljoˈcheⁿ nlˈueˈyoˈ ja sa̱a̱ taxocaliuˈyoˈ ja. Ndoˈ yuu na nncˈo̱o̱ⁿya, ˈo xocanda̱a̱ nntsquieˈcañomˈyoˈ. 	 و مرا طلب خواهید کردو نخواهید یافت و آنجایی که من هستم شمانمی توانید آمد.»


Ee ntyjeeⁿ ˈñeeⁿ juu nñequiaa cwenta jom luee ntyee. Macweˈ joˈ na matsoom: “Sa̱a̱ tichaˈtsondyoˈ laxmaⁿˈyoˈ na ljuˈ nˈomˈyoˈ.” 	 زیرا که تسلیم‌کننده خود را می‌دانست و از این جهت گفت: «همگی شما پاک نیستید.»


Ndoˈ Jerusalén mˈaⁿ apóstoles, jnda̱ na jndyena na mati nnˈaⁿ tsˈo̱ndaa Samaria macwilaˈyuˈna ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, joˈ chii jñoomna we xˈiaana, Pedro ñˈeⁿ Juan, na cˈoo naⁿˈñeeⁿ na mˈaⁿ nnˈaⁿ ndyuaa Samaria. 	 اما رسولان که در اورشلیم بودند، چون شنیدند که اهل سامره کلام خدا را پذیرفته‌اند، پطرس و یوحنا را نزد ایشان فرستادند.


Mˈaaⁿ joˈ joˈ ndoˈ tyjeeˈ na ñeˈjnoomˈm, sa̱a̱ yocheⁿ na cwilaˈñˈoomˈndyena na nlcwaaⁿˈaⁿ waa na tcoˈnaˈ ntyˈiaaⁿˈaⁿ. 	 و واقع شد که گرسنه شده، خواست چیزی بخورد. اما چون برای اوحاضر می‌کردند، بی‌خودی او را رخ نمود.


Joˈ chii calacanda̱ˈyoˈ chiuu waa na to̱ˈ jndyee nnˈaⁿ tsjaaⁿ na tuiindyoˈ. 	 پس شما پیمانه پدران خود را لبریز کنید!


Quia joˈ jlueeⁿˈeⁿ ndyuaa tsjomˈm, ndyuaa Caldea. Tjaaⁿ ndyuaa Harán, tyomˈaaⁿñê joˈ joˈ. Ndoˈ jnda̱ na tueˈ tsotyeeⁿ, jndyoñˈoom Tyˈo̱o̱tsˈom jom ndyuaameiiⁿ yuu na mˈaⁿˈyoˈ jeˈ. 	 پس از دیارکلدانیان روانه شده، در حران درنگ نمود؛ و بعداز وفات پدرش، او را کوچ داد به سوی این زمین که شما الان در آن ساکن می‌باشید.


Luaa waa ñˈoom na matsa̱ˈntjo̱ⁿ: Cˈomˈyoˈ na wiˈ nˈomˈyoˈ ncˈiaaˈyoˈ, chaˈxjeⁿ mˈaaⁿya na candyaˈ tsˈo̱o̱ⁿya ˈo. 	 «این است حکم من که یکدیگر را محبت نمایید، همچنان‌که شما را محبت نمودم.


Jâ manquiuuyayâ na seineiⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom nnom Moisés, sa̱a̱ tsaⁿmˈaaⁿˈ meiⁿ cweˈ ticaliuuyâ yuu jnaⁿyom. 	 ما می‌دانیم که خدا باموسی تکلم کرد. اما این شخص را نمی دانیم ازکجا است.»


Ndoˈ yocheⁿ na cwitmeiiⁿˈna ljo̱ˈ jom, seineiiⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, matsoom: —Ta Jesús, coñomˈ añmaⁿ ˈnaⁿya. 	 و چون استیفان را سنگسارمی کردند، او دعا نموده، گفت: «ای عیسی خداوند، روح مرا بپذیر.»پس زانو زده، به آوازبلند ندا در‌داد که «خداوندا این گناه را بر اینهامگیر.» این را گفت و خوابید.


Sa̱a̱ ˈñeeⁿ tsˈaⁿ na nncwjiˈñe cantyja ˈnaⁿya jo nda̱a̱ nnˈaⁿ, mati ja nncwjiˈyuuˈndyo̱ na ticwajnaⁿˈa jom jo nnom Tsotya̱ya na mˈaaⁿ cañoomˈluee. 	 اما هر‌که مرا پیش مردم انکار نماید، من هم در حضور پدر خود که در آسمان است او را انکار خواهم نمود.


Joˈ luaaˈ najndyee na cwitandoˈxco nnˈaⁿ. Sa̱a̱ ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na jnda̱ tja̱, ticatandoˈnndaˈna hasta quia jnda̱ jnda̱a̱ˈ cwii meiⁿ ndyuˈñeeⁿ. 	 و سایر مردگان زنده نشدند تاهزار سال به اتمام رسید. این است قیامت اول.


We chu tyoˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ hasta chaˈtsondye nnˈaⁿ judíos ñequio nnˈaⁿ na nchii judíos na tyomˈaⁿ ndyuaa Asia jndyena ñˈoom naya cantyja ˈnaaⁿˈ Ta Jesús. 	 و بدینطور دو سال گذشت بقسمی که تمامی اهل آسیا چه یهود و چه یونانی کلام خداوندعیسی را شنیدند.


ˈO ntseindaaya, juu na mˈaaⁿya na jnda nquiuuya nnˈaⁿ, xocwitquiooˈ na ljoˈ cweˈ ñˈoom na cwilana̱a̱ⁿya, maˈmo̱ⁿnaˈ na ljoˈ ncˈe chiuu na cwilˈaaya. 	 ای فرزندان، محبت را به‌جا آریم نه درکلام و زبان بلکه در عمل و راستی.


Quia joˈ Simón Pedro tjeiˈñoomñê xjo na maleiñˈoom. Seiquieeˈñê tsˈaⁿ na jndyu Malco. Tyjeeⁿ tsuaˈqui tsaⁿˈñeeⁿ ntyjaya. Juu tsaⁿˈñeeⁿ mosooˈ tyee na cwiluiitquieñe. 	 آنگاه شمعون پطرس شمشیری که داشت کشیده، به غلام رئیس کهنه که ملوک نام داشت زده، گوش راستش را برید.


—Quioˈyoˈ na nntsaacantyˈiaˈyoˈ cwii tsaⁿsˈa na jnda̱ tso no̱o̱ⁿ chaˈtso na tijoˈndyo na jnda̱ ñesˈaa. Mˈaaⁿˈ tsˈo̱o̱ⁿ na juu cwiluiiñe Mesías. 	 «بیایید و کسی راببینید که هرآنچه کرده بودم به من گفت. آیا این مسیح نیست؟»


Jnda̱ chii tjaaⁿ na waa ˈndyootsˈa tˈmaⁿ ndoˈ cwiicheⁿ yuscu na mandiˈntjom joˈ joˈ ljeii jom. Tso tsaⁿˈñeeⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ na mˈaⁿ na nndyooˈ: —Tsaⁿmˈaaⁿ maxjeⁿ ñeñˈeeⁿ ñˈeⁿ Jesús, tsaⁿ na jnaⁿ Nazaret. 	 و چون به دهلیز بیرون رفت، کنیزی دیگر او را دیده، به حاضرین گفت: «این شخص نیز از رفقای عیسی ناصری است!»


Ndoˈ mati yolcu lˈue tsˈo̱o̱ⁿ na cweeˈna liaa na cweˈ na ya xjeⁿ na nchii jeeⁿcheⁿ tycwiˈ nchii liaa jnda. Calˈana xjeⁿ chaˈtso cantyja ˈnaaⁿna. Ticwinomˈnaˈ na nlaˈchjoomndyena soonqueⁿna, meiⁿ ticwinomˈnaˈ na nlaˈchjoomndyena ñˈeⁿ ˈnaⁿ na cwiluiinaˈ ñequio sˈom cajaⁿ oo ñequio ta̱ˈ perla na jeeⁿ jnda. 	 و همچنین زنان خویشتن را بیارایند به لباس مزین به حیا و پرهیز نه به زلفها و طلا ومروارید و رخت گرانبها؛


chaˈxjeⁿ matso ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii: “Tsˈaⁿ na majndye maná tyocañeⁿˈ, tîtseicwaljooˈnaˈ, ndoˈ mati juu tsˈaⁿ na tijndye tyocañeⁿˈ, tîcatseitjo̱o̱naˈ jom.” 	 چنانکه مکتوب است: «آنکه بسیار جمع کرد، زیادتی نداشت و آنکه اندکی جمع کرد، کمی نداشت.


Quia joˈ Pilato, cweˈ ee na lˈue tsˈoom na calue nnˈaⁿ na ya tsˈaⁿñê, joˈ na seicandyaañê Barrabás. Ndoˈ sa̱ˈntjoom na catjaaˈ sondaro Jesús ñˈeⁿ tjaⁿtseiˈ. Jnda̱ joˈ tquiaaⁿ juu lueena na catyˈioomna juu tsˈoomˈnaaⁿ. 	 پس پیلاطس چون خواست که مردم راخشنود گرداند، برابا را برای ایشان آزاد کرد وعیسی را تازیانه زده، تسلیم نمود تا مصلوب شود.


Ndoˈ taxˈeeñe Nicodemo nnoom, matso: —¿Chiuu nntsˈaa tsˈaⁿ na nluiiñennaaⁿˈaⁿ na jnda̱ tquieñê? Ee tixocanda̱a̱ nncjaaquieeˈnnaaⁿˈaⁿ tsiatsjaaⁿˈ tsoñeeⁿ ndoˈ na nluiiñennaaⁿˈaⁿ. 	 نیقودیموس بدو گفت: «چگونه ممکن است که انسانی که پیر شده باشد، مولود گردد؟ آیا می‌شودکه بار دیگر داخل شکم مادر گشته، مولود شود؟»


Ndoˈ jluena nnoom: —ˈU na cwiluiindyuˈ Cristo na jñom Tyˈo̱o̱tsˈom, cwa cjaaweeˈ ˈndyoˈ ˈñeeⁿ tmeiⁿˈ ndaˈ ˈu. 	 می‌گفتند: «ای مسیح، به ما نبوت کن! کیست که تو را زده است؟»


Quia joˈ taqueⁿ Jesús nda̱a̱ nnˈaⁿ na mˈaⁿ nacañomˈm na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê. Tsoom nda̱a̱na: —Nnˈaⁿ na tyandye jeeⁿ ndyaˈ jndeiˈnaˈ na nñeˈquiandyena na nntsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom joona. 	 آنگاه عیسی گرداگرد خود نگریسته، به شاگردان خود گفت: «چه دشوار است که توانگران داخل ملکوت خدا شوند.»


Catseijnduˈ cha nlaˈyuˈ nnˈaⁿ. Tyeⁿcaljooˈndyuˈ cantyja na mañequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom na matseixmaⁿˈ na ticantycwii na wandoˈ añmaⁿ ˈnaⁿˈ ee macweˈ joˈ tqueeⁿˈñê ˈu, ndoˈ na tjeiˈyuuˈndyuˈ cantyja ˈnaaⁿˈ na matseiyuˈyaˈ tsˈomˈ nda̱a̱ jndyendye nnˈaⁿ. 	 و جنگ نیکوی ایمان رابکن و بدست آور آن حیات جاودانی را که برای آن دعوت شدی و اعتراف نیکو کردی در حضورگواهان بسیار.


Ndoˈ na luaaˈ waa, mati waa cwiicheⁿ ñˈoomˈm na teiljeii na matso nqueⁿ na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom jaa. Matsoom: ˈO jeˈ, caluiˈyoˈ quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na tia nnˈaⁿndye. Catjeiˈndyoˈ cantyja ljoˈ laxmaⁿ naⁿˈñeeⁿ. Meiⁿ tantˈueˈyoˈ ˈnaⁿ na tiljuˈ tseixmaⁿ. Xeⁿ nmeiⁿˈ nlaˈnda̱ˈyoˈ quia joˈ nloño̱ⁿya ˈo. 	 پس خداوند می‌گوید: «از میان ایشان بیرون آیید و جدا شوید و چیزناپاک را لمس مکنید تا من شما را مقبول بدارم،و شما را پدر خواهم بود و شما مرا پسران ودختران خواهید بود؛ خداوند قادر مطلق می‌گوید.»


Luaa matsonaˈ: Quia na jnda̱ tuii chaˈtso nmeiⁿˈ, nncˈo̱o̱ⁿnndaˈa na wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya tsjaaⁿ ˈnaaⁿˈ David na jndyowicantyjooˈ. Matseijndaaˈndyo̱ na cwii joona nntsa̱ˈntjom. 	 که «بعد از این رجوع نموده، خیمه داود را که افتاده است باز بنا می‌کنم و خرابیهای آن را باز بنامی کنم و آن را برپا خواهم کرد،


Pablo waa na tcoˈnaˈ nnoom cwii teijaaⁿ. Jñeeⁿ na seineiⁿ Ta Jesús. Matso nnoom: —Tintyˈueˈ. Tincjaameintyjeˈ na matseiˈneiⁿˈ ñˈoom ˈnaⁿya. Tintseicheⁿˈ. 	 شبی خداوند در رویا به پولس گفت: «ترسان مباش، بلکه سخن بگو و خاموش مباش


Meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na ñeˈcatsˈaa cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom, juu nntseiˈno̱ⁿˈ aa Tyˈo̱o̱tsˈom seijndaaˈñe ñˈoom na maˈmo̱o̱ⁿya, oo aa cweˈ ñˈoom na seitiuu nnco̱ na mañequiaya. 	 اگر کسی بخواهد اراده او را به عمل آرد، درباره تعلیم خواهد دانست که از خدااست یا آنکه من از خود سخن می‌رانم.


Meiⁿ ticatsˈaanaˈ na tia ntyjii na matseijndeiiˈ ˈndyo̱ naquiiˈ tsˈiaaⁿ na matseixmaⁿya na tyˈiom Tyˈo̱o̱tsˈom ja. Ee tquiaaⁿ na matseixmaⁿya na ljoˈ cha nnteijndeiinaˈ na nntsanajnda̱ˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ, nchii cha nlcoˈwiˈnaˈ ˈo. 	 زیراهرچند زیاده هم فخر بکنم درباره اقتدار خود که خداوند آن را برای بنا نه برای خرابی شما به ماداده است، خجل نخواهم شد،


Quia joˈ tsotye tyochjooˈñeeⁿ seiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na mañejuu xjeⁿˈñeeⁿ tso Jesús nnoom na nlcoˈyanaˈ tyochjoo jnaaⁿ. Ndoˈ seiyoomˈm ñˈeⁿ Jesús, mati chaˈtsondye nnˈaⁿ waⁿˈaⁿ. 	 آنگاه پدر فهمیدکه در همان ساعت عیسی گفته بود: «پسر تو زنده است.» پس او و تمام اهل خانه او ایمان آوردند.و این نیز معجزه دوم بود که از عیسی در وقتی که از یهودیه به جلیل آمد، به ظهور رسید.


Jnda̱ na tquiena na mˈaaⁿ, jluena nnoom: —Maestro, nquiuuyâ na maxjeⁿ ñˈoom na mayuuˈ matseiˈneiⁿˈ ndoˈ ñecwii xjeⁿ macheˈ ñequio meiⁿnquia nnˈaⁿ ee titseiñˈoomˈndyuˈ ljoˈ waa na cwiluiindyena. Mayuuˈ ñˈoom na maˈmo̱o̱ⁿˈ cantyja ˈnaaⁿˈ natooˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. ¿Aa matsa̱ˈntjomnaˈ na nntio̱o̱ⁿya tsˈiaaⁿnda̱a̱ya nnom César, oo aa ticatsa̱ˈntjomnaˈ? ¿Aa laxmaaⁿya na catio̱o̱ⁿya joˈ oo aa ticalaxmaaⁿya? 	 ایشان آمده، بدو گفتند: «ای استاد، ما را یقین است که تو راستگو هستی و از کسی باک نداری، چون که به ظاهر مردم نمی نگری بلکه طریق خدارا به راستی تعلیم می‌نمایی. جزیه دادن به قیصرجایز است یا نه؟ بدهیم یا ندهیم؟


Xeⁿ na mˈaaⁿ cwii tsˈaⁿ quiiˈntaaⁿˈyoˈ na jndo̱ˈ tsˈom, ndoˈ tˈmaⁿ matseiˈno̱ⁿˈ, caˈmo̱o̱ⁿ na ljoˈ ñequio na cˈoom na yatsˈaⁿñê, cˈoom na nioomˈ tsˈoom ee joˈ na mˈmo̱ⁿnaˈ na jndo̱ˈ tsˈoom. 	 کیست در میان شما که حکیم و عالم باشد؟ پس اعمال خود را از سیرت نیکو به تواضع حکمت ظاهر بسازد.


Tˈo̱ Jesús nda̱a̱na, tsoom: —Nnˈaⁿ tsjoomnancue cwiˈunco ndoˈ cwiñeˈquia nda na cwiˈunco. 	 عیسی در جواب ایشان گفت: «ابنای این عالم نکاح می‌کنند و نکاح کرده می‌شوند.


Na jnda̱ ndyee ndiiˈ taxˈeeñê nnom Pedro. Tsoom: —ˈU Simón, jnda Jonás, ¿aa wiˈ tsˈomˈ ja? Seichjooˈnaˈ tsˈom Pedro na jnda̱ ndyee ndiiˈ mawaxˈeeñe Jesús: “¿Aa wiˈ tsˈomˈ ja?” Quia joˈ tˈo̱o̱ⁿ, tsoom: —Ta, chaˈtso matseiˈno̱ⁿˈ. Ndoˈ mantyˈiaˈnchaaˈndyuˈ na wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya ˈu. Matso Jesús nnoom: —Cateixeˈ canmaⁿ cwentaya. 	 مرتبه سوم بدوگفت: «ای شمعون، پسر یونا، مرا دوست می‌داری؟» پطرس محزون گشت، زیرا مرتبه سوم بدو گفت «مرا دوست می‌داری؟» پس به اوگفت: «خداوندا، تو بر همه‌چیز واقف هستی. تومی دانی که تو را دوست می‌دارم.» عیسی بدوگفت: «گوسفندان مرا خوراک ده.


Yocheⁿ na tyomˈaaⁿ xqueⁿ sjo̱ Sinaí jluena nnom Aarón: “Catsaˈ ˈnaⁿ na nlatˈmaaⁿˈndyo̱ na nncˈoojndyeenaˈ jo nda̱a̱ya na nntsaalcwa̱a̱ˈa Egipto ee ticaliuuya ljoˈ tjom Moisés tsˈaⁿ na tjeiˈ jaa joˈ joˈ.” 	 و به هارون گفتند: "برای ما خدایان ساز که در‌پیش ما بخرامند زیرا این موسی که ما رااز زمین مصر برآورد، نمی دانیم او را چه شده است."


Ndoˈ nqueⁿ na jñoom ja quiiˈntaaⁿˈyoˈ macwjiˈyuuˈñê cantyja ˈnaⁿya naquiiˈ ñˈoomˈm. ˈO meiⁿjom ndiiˈ tyoondyeˈyoˈ jñeeⁿˈeⁿ, meiⁿ na nntyˈiaˈyoˈ chiuu waaⁿ. 	 و کلام او را در خود ثابت نداریدزیرا کسی را که پدر فرستاد شما بدو ایمان نیاوردید.


Xeⁿ cwilˈaˈyoˈ na ya nnˈaⁿndyoˈ cweˈ tomti ñˈeⁿ nnˈaⁿ na mati cwilˈa na ya nnˈaⁿndyena ñˈeⁿndyoˈ, ¿yuu waa na jeeⁿ ya cwilˈaˈyoˈ? Ee mati nnˈaⁿ na cwilaˈxmaⁿ jnaⁿ majoˈti cwilˈana. 	 و اگر احسان کنید با هر‌که به شما احسان کند، چه فضیلت دارید؟ چونکه گناهکاران نیز چنین می‌کنند.


Ndoˈ Saulo cwajndii tyocoˈweeⁿˈeⁿ tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ. Tyojaaqueⁿˈeⁿ meiⁿ quiiˈ lˈaa ndoˈ ñequio na jndeiˈnaˈ tyocwjeeⁿˈeⁿ naⁿnom ndoˈ naⁿlcu. Tyocjaachom joona. Tyotioom joona wˈaancjo. 	 اما سولس کلیسا رامعذب می‌ساخت و خانه به خانه گشته، مردان وزنان را برکشیده، به زندان می‌افکند.


Ja Judas matseiljeiya cartawaañe. Cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na mandiˈntjomtyeⁿ nnom Jesucristo. Tiˈxio̱o̱ya jndyu Jacobo. Cartawaañe matseicwano̱ⁿya juunaˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na maˈmaⁿ Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom na macwjiˈño̱o̱ⁿ joona na macwjaaˈñê cwentaaⁿˈaⁿ, ncˈe na matseitjoomˈnaˈ joona ñequio Jesucristo. 	 یهودا، غلام عیسی مسیح و برادر یعقوب، به خوانده‌شدگانی که در خدای پدر حبیب وبرای عیسی مسیح محفوظ می‌باشید.


’Jeˈ mamatseiˈndaaˈnaˈ tsˈo̱o̱ⁿ, ndoˈ ¿chiuu nntsjo̱o̱ cantyja ˈnaaⁿˈ joˈ? ¿Aa nntsjo̱o̱: “Tsotya̱ya, cwjiˈnˈmaaⁿndyuˈ ja juu xjeⁿ na nntjo̱ⁿya nawiˈwaañe”? Sa̱a̱ xocatsjo̱o̱ na ljoˈ ee jnda̱ jndyo̱o̱ cha na nncˈio̱ cwentaa nnˈaⁿ. 	 الان جان من مضطرب است و چه بگویم؟ ای پدر مرا از این ساعت رستگار کن. لکن بجهت همین امر تا این ساعت رسیده‌ام.


Mancjoˈyoˈ jñomˈyoˈ nnˈaⁿ na mˈaaⁿ ndoˈ ñˈoom na tjeiˈyuuˈñê cantyja ˈnaⁿya, ñˈoom na mayuuˈ juunaˈ. 	 اما من شهادت انسان را قبول نمی کنم ولیکن این سخنان را می‌گویم تا شمانجات یابید.


Jnda̱nquia ljeii Jesús tsaⁿˈñeeⁿ naquiiˈ watsˈom tˈmaⁿ ˈnaaⁿ nnˈaⁿ judíos. Matsoom nnom: —Jeˈ queⁿˈ cwenta, jnda̱ nˈmaⁿˈ, cjaˈmeintyjeˈ na matseiˈtjo̱o̱ndyuˈ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cha tintjomˈ cwii na cwajndiiticheⁿ. 	 آن مرد رفت و یهودیان را خبر داد که «آنکه مرا شفا داد، عیسی است.»


Ndoˈ mati Herodes ñequio sondaro ˈnaaⁿˈaⁿ, cweˈ tyoncona Jesús ndoˈ tyolaˈjnaaⁿˈna jom. Jlaˈcweena jom cwii liaa na jnda, jnda̱ chii jlaˈcwanomnndaˈna jom na mˈaaⁿ Pilato. 	 پس هیرودیس با لشکریان خود او را افتضاح نموده و استهزا کرده لباس فاخر بر او پوشانید ونزد پیلاطس او را باز فرستاد.


Ndoˈ tˈo̱o̱ nnˈaⁿ judíosˈñeeⁿ: —Wenˈaaⁿ nchooˈ yom ntyu tjacaa na tuii watsˈomwaañe, ndoˈ ˈu jeˈ ¿aa cweˈ ñeˈndyee xuee nntseiweˈ juunaˈ? 	 آنگاه یهودیان گفتند: «در عرصه چهل و شش سال این قدس را بنا نموده‌اند؛ آیا تو درسه روز آن را برپا می‌کنی؟»


Ndoˈ joˈ joˈ mˈaaⁿ cwii tsˈaⁿ na machˈee tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ tyee na cwiluiitquieñe nda̱a̱ ntyee. Juu tsaⁿˈñeeⁿ mannˈaaⁿˈaⁿ tsˈaⁿ na tyjee Pedro tsuaˈqui. Matso tsaⁿˈñeeⁿ nnom Pedro: —¿Aa nchii ntyˈiaya ˈu na ñˈeⁿˈ ñˈeⁿñê yuu waa ntjom? 	 پس یکی از غلامان رئیس کهنه که از خویشان آن کس بود که پطرس گوشش را بریده بود، گفت: «مگرمن تو را با او در باغ ندیدم؟»


Joˈ chii cjooˈ nˈomˈyoˈ na cˈomˈyoˈ na jnda nquiuˈyoˈ nnˈaⁿ ndoˈ mati cantyjaaˈ nˈomˈyoˈ na nquii Espíritu Santo nñequiaaⁿ na nndaˈyoˈ na nnda̱a̱ nlˈaˈyoˈ tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, majndeiiticheⁿ na nnda̱a̱ nñequiaˈyoˈ ñˈoomˈm. 	 در‌پی محبت بکوشید و عطایای روحانی را به غیرت بطلبید، خصوص اینکه نبوت کنید.


Cwii tsˈaⁿ na jndyu Jairo na cwiluiitquieñe cantyja ˈnaaⁿˈ watsˈom ˈnaaⁿ nnˈaⁿ judíos, tyjeˈcañoom tsaⁿˈñeeⁿ joˈ joˈ. Quia na ljeiiⁿ Jesús, tcoomˈm xtyeeⁿ jo nnom. 	 که ناگاه یکی از روسای کنیسه، یایرس نام آمد و چون او را بدید بر پایهایش افتاده،


Tso Jesús nda̱a̱na: —Ntyjiiya na jnda̱ tyuiiˈ najndeii na ñeseixmaⁿ Satanás. Ñejomto tiooñê chaˈcwijom tioo chom tsuee. 	 بدیشان گفت: «من شیطان را دیدم که چون برق از آسمان می‌افتد.


Quia joˈ matso Jesús nda̱a̱na: —Ja na cwiluiindyo̱ naxuee quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ ndicwaⁿ mˈaaⁿtya̱ya quiiˈntaaⁿˈyoˈ. Joˈ chii ñequiiˈcheⁿ cˈomˈyoˈ cantyja ˈnaⁿya yocheⁿ na cwii mˈaaⁿtya̱ya ñˈeⁿndyoˈ, cha tincwinomˈ natia ˈo. Ee tsˈaⁿ na mˈaaⁿñe nacje ˈnaaⁿˈ natia, ticaljeii yuu wjaañˈoomnaˈ juu. 	 آنگاه عیسی بدیشان گفت: «اندک زمانی نور با شماست. پس مادامی که نور با شماست، راه بروید تا ظلمت شما را فرو نگیرد؛ و کسی‌که در تاریکی راه می‌رود نمی داند به کجا می‌رود.


Sa̱a̱ nchii cantyja ljoˈ na machˈee tsˈaⁿ, joˈ chii maqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom juu na cwiluiiñe na tjaa jnaⁿ tseixmaⁿ. Maqueeⁿ nnˈaⁿjnaⁿ na tjaa jnaⁿ cwicalaxmaⁿna ncˈe na cwilayuˈya nˈomna ñˈeⁿ Cristo. 	 واما کسی‌که عمل نکند، بلکه ایمان آورد به او که بی‌دینان را عادل می‌شمارد، ایمان او عدالت محسوب می‌شود.


Quia joˈ cweˈ ntyˈiu tqueeⁿˈñe Herodes nnˈaⁿ na jndo̱ˈ nˈom na jnaⁿ jo ndoˈ na macaluiˈ ñeˈquioomˈ. Tcuu tcuu taxˈeeñê nda̱a̱na ˈñeeⁿ xjeⁿˈñeeⁿ na teiˈtquiooˈñe caxjuu. 	 آنگاه هیرودیس مجوسیان را در خلوت خوانده، وقت ظهور ستاره را از ایشان تحقیق کرد.


Jeˈ tacˈoomñê ñjaaⁿ, ee na jnda̱ mawandoˈxcoom na tueeⁿˈeⁿ chaˈxjeⁿ ñˈoom ñetsoom. Quiocantyˈiaˈyoˈ yuu ñetacatyeeⁿ. 	 دراینجا نیست زیرا چنانکه گفته بود برخاسته است. بیایید جایی که خداوند خفته بود ملاحظه کنید،


Luaa waa na maˈmo̱ⁿnaˈ na mˈaaⁿya cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ ndoˈ na mˈaaⁿ quiiˈ nˈo̱o̱ⁿya, na jnda̱ tquiaaⁿ Espíritu Santo naquiiˈ nˈo̱o̱ⁿya. 	 از این می‌دانیم که در وی ساکنیم و او در مازیرا که از روح خود به ما داده است.


cha ticwitquiooˈ jo nda̱a̱ nnˈaⁿ na matseiˈcwejndoˈndyuˈ, macanda̱ nquii Tsotyeˈ na mˈaaⁿ na titquiooˈñê nlqueeⁿ cwenta. Ndoˈ jom na noomˈm meiiⁿ titquiooˈñê, nntioˈnaaⁿñê ˈu. 	 تا در نظر مردم روزه‌دار ننمایی، بلکه در حضور پدرت که در نهان است؛ و پدر نهان بین تو، تو را آشکارا جزا خواهد داد.


’Tyolaˈneiⁿ nnˈaⁿ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na tqueⁿ Moisés, ñequio ñˈoom ndyuee profetas hasta quia na tyjeeˈ Juan. Quia ljoˈcheⁿ jnaⁿnaˈ na cwiwineiⁿ ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ. Ndoˈ jeˈ jeˈ jnda̱ tueˈntyjo̱ xjeⁿ na ticwii cwii tsˈaⁿ matseijndeii cha nnda̱a̱ nncjaaquieeˈñe cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ. 	 تورات و انبیا تا به یحیی بود و از آن وقت بشارت به ملکوت خدا داده می‌شود و هر کس بجد و جهد داخل آن می‌گردد.


ee waa cwii na yati na jnda̱ seijndaaˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom na nlaˈxmaaⁿya cha ñequiiˈcheⁿ nlaˈxmaⁿna na canda̱a̱ˈndyena ñˈeⁿndyo̱. 	 زیرا خدا برای ماچیزی نیکوتر مهیا کرده است تا آنکه بدون ماکامل نشوند.


Ndoˈ tˈo̱ Jesús nnom, tsoom: —ˈO nnˈaⁿ na cweˈ cwilˈaˈyoˈ na ndooˈ na jeeⁿ cwilacanda̱a̱ˈndyoˈ, ¿aa meiⁿcwindyoˈ ˈo tiquilaˈcanaⁿˈyoˈ quiooˈjndyo oo snom njmeiⁿˈyoˈ yuu na macwaˈyoˈ ndoˈ na nntsaalaˈcˈuˈyoˈ ndaa juuyoˈ xuee na cwitaˈjndya̱a̱ya? 	 خداوند در جواب او گفت: «ای ریاکار، آیاهر یکی از شما در روز سبت گاو یا الاغ خود را ازآخور باز کرده بیرون نمی برد تا سیرآبش کند؟


Quia na tueeˈ na quiajmeiⁿˈ, teijaaⁿ chaˈwaa tsjoomnancue hasta na ndyee na matmaaⁿ. 	 و از ساعت ششم تا ساعت نهم، تاریکی تمام زمین را فرو گرفت.


Taxˈee Jesús nnoom: —¿Aa waa na nntsaˈ ja? Tˈo̱ tsaⁿnchjaaⁿˈ, tsoom: —Jeeⁿ ˈu Ta, lˈue tsˈo̱o̱ⁿ na nleitquioya. 	 عیسی به وی التفات نموده، گفت: «چه می‌خواهی از بهر تو نمایم؟» کور بدوگفت: «یا سیدی آنکه بینایی یابم.»عیسی بدوگفت: «برو که ایمانت تو را شفا داده است.» درساعت بینا گشته، از عقب عیسی در راه روانه شد.


Nquii Tyˈo̱o̱tsˈom machˈeeⁿ tsˈiaaⁿmeiⁿˈ, majom maqueeⁿ jaa na cwiljoya tsˈoom ñˈeⁿndyo̱ ncˈe Cristo ndoˈ matyˈioom tsˈiaaⁿ jaa na quiandye nnˈaⁿ na caljoya tsˈoom ñˈeⁿndyena. 	 و همه‌چیز ازخدا که ما را بواسطه عیسی مسیح با خود مصالحه داده و خدمت مصالحه را به ما سپرده است.


Ee quia na mˈaaⁿ tsˈaⁿ na jnda ntyjii tyjetsˈaⁿñe, xocatsˈaa na wiˈñe ñˈeⁿ tsaⁿˈñeeⁿ. Ee tsˈaⁿ na jnda ntyjii ntyjennˈaⁿñe, matseicanda̱ñˈeeⁿ ljeii na tquiaa Tyˈo̱o̱tsˈom nnom Moisés. 	 محبت به همسایه خودبدی نمی کند پس محبت تکمیل شریعت است.


’Xeⁿ mˈaaⁿ cwii xˈiaˈ na matseiyuˈ na matseiˈtjo̱o̱ñê njomˈ, cwa cjaˈcwaⁿˈyaˈ jom. Catseiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ yuu matseitjo̱o̱ñê njomˈ ndoˈ calantycwiiˈyoˈ ñˈoom na ñeˈwendyoˈ. Ndoˈ xeⁿ na nñeeⁿ ñˈoom na matsuˈ quia joˈ jnda̱ teijndeiˈ xˈiaˈ na tcoˈxcwenaˈ jom. 	 «و اگر برادرت به تو گناه کرده باشد، برو واو را میان خود و او در خلوت الزام کن. هرگاه سخن تو را گوش گرفت، برادر خود را دریافتی؛


tqueeⁿ juu na tˈmaⁿti cwiluiiñe nchiiti chaˈtso na cwiluiitquiendye ndoˈ mati jo nda̱a̱ chaˈtso na cwitsa̱ˈntjom na mˈaⁿ cañoomˈluee ñequio chaˈtso na waa najnda̱. Juu cwiluiitˈmaⁿñeti jo nda̱a̱ chaˈtso na mˈaⁿ jeˈ ndoˈ mati ˈio cha. 	 بالاتر از هر ریاست و قدرت و قوت و سلطنت و هر نامی که خوانده می‌شود، نه در این عالم فقطبلکه در عالم آینده نیز.


—Catsuˈ nda̱a̱yâ, ¿aa ˈu cwiluiindyuˈ Cristo? Jom tˈo̱o̱ⁿ nda̱a̱na: —Meiiⁿ xeⁿ na nntsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ, sa̱a̱ xocalaˈyuˈyoˈ. 	 گفتند: «اگر تو مسیح هستی به مابگو: «او به ایشان گفت: «اگر به شما گویم مراتصدیق نخواهید کرد.


Quia joˈ tyˈena, jliuna snom xcoo na ñjomyoˈ ˈndyootsˈa waaˈ tsˈaⁿ ˈndyoo nato. Ndoˈ jlacanaⁿˈna juuyoˈ. 	 پس رفته کره‌ای بیرون دروازه درشارع عام بسته یافتند و آن را باز می‌کردند،


Manquiuˈyoˈ cwii yuscu quia manntseincuii, maquiinaˈ juu, cweˈ ee jnda̱ tueˈntyjo̱ xjeⁿ na nntseincuii. Sa̱a̱ quia na jnda̱ tuiiñe yuˈndaa, cwitsuuˈ tsˈoom na tquiinaˈ jom, ee mˈaaⁿ na neiiⁿˈeⁿ na jnda̱ tuiiñe yuˈndaa. 	 زن در حین زاییدن محزون می‌شود، زیرا که ساعت او رسیده است. و لیکن چون طفل را زایید، آن زحمت رادیگر یاد نمی آورد به‌سبب خوشی از اینکه انسانی در جهان تولد یافت.


Matso Jesucristo: —Queⁿˈyoˈ cwenta, matyuaaˈ nncua̱ˈcaño̱o̱ⁿya na mˈaⁿˈyoˈ. Neiiⁿˈ tsˈaⁿ na matseicanda̱ ñˈoom na chuu librowaa cantyja chiuu cwindyonaˈ. 	 «و اینک به زودی می‌آیم. خوشابحال کسی‌که کلام نبوت این کتاب را نگاه دارد.»


Quia joˈ matso Jesús nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ: —Ñˈoom na mayuuˈcheⁿ matseina̱ⁿya nda̱a̱ˈyoˈ. Ja na cwiluiindyo̱ Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom, ticalatiuuˈyoˈ na ñequiiˈ cantyja na lˈue tsˈo̱o̱ⁿ nntsˈaa. Ja ñequiiˈcheⁿ cantyja na mantyˈia na machˈee Tsotya̱, joˈ na matsˈaa. Ee ja na cwiluiindyo̱ Jnaaⁿ, ñequiiˈcheⁿ matsˈaa chaˈxjeⁿ na mantyˈiaya na machˈeeⁿ. 	 زیرا که پدر پسر را دوست می‌دارد و هرآنچه خود می‌کند بدو می‌نماید و اعمال بزرگتر از این بدو نشان خواهد داد تا شما تعجب نمایید.


Matso Pablo nnom: —Meiiⁿ na jndye oo meiiⁿ na tijndye ñˈoom na jnda̱ jndiˈ tsjo̱o̱ ñequio chaˈtsondye nnˈaⁿ na cwindye na matseina̱ⁿya, toom cweˈ na nntsˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom na ncˈomˈyoˈ chaˈna mˈaaⁿ ja cweˈ na nchii na chuˈtyeⁿndyoˈ chaˈna chuˈtyeⁿndyo̱ ja, sa̱a̱ na nlayuˈyoˈ chaˈxjeⁿ na matseiyuˈa. 	 پولس گفت: «از خداخواهش می‌داشتم یا به قلیل یا به کثیر، نه‌تنها توبلکه جمیع این اشخاصی که امروز سخن مرامی شنوند مثل من گردند، جز این زنجیرها!»


Tˈo̱ Jesús nnom, tsoom: —Quindyo̱o̱ˈ nacañomya, ˈu Satanás. Ja tijoom nntseitˈmaaⁿˈndyo̱ ˈu ee waa ljeii ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matsonaˈ: “Macanda̱ nquii Ta Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaˈ catseitˈmaaⁿˈndyuˈ ndoˈ macanda̱ nnom jom nndiˈntjomˈ.” 	 عیسی در جواب او گفت: «ای شیطان، مکتوب است، خداوند خدای خود را پرستش کن و غیر او راعبادت منما.»


Quia joˈ patromˈñeeⁿ tyˈoom na wiˈ tsˈoom mosoomˈm. Seitˈmaⁿ tsˈoom juu chaˈwaa na chujnaⁿ ndoˈ seicandyaañê juu. 	 آنگاه آقای آن غلام بر وی ترحم نموده، او را رها کرد وقرض او را بخشید.


Meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na macwjiˈ ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ nquii, matseijndeii tsaⁿˈñeeⁿ na caluiitˈmaⁿñê nda̱a̱ ncˈiaaⁿˈaⁿ. Sa̱a̱ tsˈaⁿ na matseijndeii na catseitˈmaaⁿˈñenaˈ nquii na jñom jom, tsaⁿˈñeeⁿ cwiluiiñê na mayomˈm. Tiquinquiuˈnnˈaaⁿ. 	 هر‌که ازخود سخن گوید، جلال خود را طالب بود و اماهر‌که طالب جلال فرستنده خود باشد، او صادق است و در او ناراستی نیست.


Ee Tyˈo̱o̱tsˈom nchii cañˈeeⁿˈ cwiluiiñê, jom cwiluiiñê na tjoomˈ mˈaⁿ nnˈaⁿ ñequio ncˈiaana. Chaˈxjeⁿ cwiwijndaaˈ quiiˈntaaⁿ chaˈtso ntmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjeeⁿˈeⁿ cwentaaⁿˈaⁿ, 	 زیرا که او خدای تشویش نیست بلکه خدای سلامتی، چنانکه در همه کلیساهای مقدسان.


Quia na tueˈntyjo̱nndaˈ xuee na cwitaˈjndyee nnˈaⁿ judíos manndyo ndyuendye nnˈaⁿ quiiˈ tsjoom tjomndyena na nndyena ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 اما در سبت دیگر قریب به تمامی شهر فراهم شدند تا کلام خدا را بشنوند.


Najndyee seina̱a̱ⁿya nda̱a̱ nnˈaⁿ tsjoom Damasco. Tsjo̱o̱ na calcweˈ nˈomna jnaaⁿna, cˈoontyjo̱na naxeⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Mati tsjo̱o̱ na calˈana yuu na matyˈiomyanaˈ cha caˈmo̱ⁿnaˈ na mayuuˈ na jnda̱ lcweˈ nˈomna. Jnda̱ joˈ majoˈti seina̱ⁿya nda̱a̱ nnˈaⁿ Jerusalén ñequio chaˈwaa tsˈo̱ndaa Judea. Mati seina̱ⁿya nda̱a̱ nnˈaⁿ na nchii judíos. 	 بلکه نخست آنانی را که در دمشق بودند و در اورشلیم و درتمامی مرز و بوم یهودیه و امت‌ها را نیز اعلام می‌نمودم که توبه کنند و به سوی خدا بازگشت نمایند و اعمال لایقه توبه را به‌جا آورند.


Ja mañequia na ticantycwii na cwitaˈndoˈna, meiⁿ tajom catsuundyena. Ndoˈ tjaa meiⁿcwii tsˈaⁿ na nnda̱a̱ nncwjiˈ joona lˈo̱o̱. 	 ومن به آنها حیات جاودانی می‌دهم و تا به ابد هلاک نخواهند شد و هیچ‌کس آنها را از دست من نخواهد گرفت.


Ndoˈ tsoom nnom: —Chaˈtso nmeiⁿˈ nntio̱o̱ lˈo̱ˈ xeⁿ nlcoˈ xtyeˈ na nntseitˈmaaⁿˈndyuˈ ja. 	 به وی گفت: «اگر افتاده مرا سجده کنی، همانا این همه را به تو بخشم.»


Joˈ chii mamacwjiˈyuuˈndyo̱ ñˈoommeiiⁿ na tˈmo̱ⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom no̱o̱ⁿ ñequio Jesucristo. Macwjiˈyuuˈndyo̱ chaˈtsoti na tcoˈnaˈ na ntyˈiaya ndoˈ na jndiiya. 	 که گواهی داد به کلام خدا و به شهادت عیسی مسیح در اموری که دیده بود.


Sa̱a̱ nnˈaⁿ fariseos mantyja jluiˈna, tyoˈmaⁿna ñequio nnˈaⁿ ˈnaaⁿˈ Herodes chiuu nlˈayoona na nlaˈcueeˈna Jesús. 	 در ساعت فریسیان بیرون رفته، با هیرودیان درباره او شورا نمودند که چطور او را هلاک کنند.


Tacwaˈyoˈ nantquie na jnda̱ tsa̱ˈ nnˈaⁿ jo nda̱a̱ ˈnaⁿ na cweˈ nnˈaⁿ lˈa. Tantquieˈyoˈ niomˈ meiiⁿ seii quiooˈ na cweˈ cwiˈuo̱o̱ cantyoˈ. Ndoˈ meiⁿ tancˈomˈyoˈ na cweˈ nncˈomˈyaˈyoˈ ñˈeⁿ nnˈaⁿ. Xeⁿ cwilacanda̱ˈyoˈ nmeiⁿˈ quia joˈ maleiˈtyeⁿ, ya cwilˈaˈyoˈ. Macanda̱ ñˈoommeiiⁿ cwilˈuuyâ nda̱a̱ˈyoˈ. Xmaⁿndyoˈ na chaˈtsondyoˈ.” 	 که از قربانی های بتها و خون و حیوانات خفه شده و زنا بپرهیزید که هرگاه از این امور خود را محفوظ دارید به نیکویی خواهید پرداخت والسلام.»


Tyoluena: Cwiñeˈquiaayâ na quianlˈuaˈ ˈu Ta Tyˈo̱o̱tsˈom na matseiˈxmaⁿˈñˈeⁿˈ chaˈtso nnom najnda̱. ˈU mˈaaⁿ ndoˈ mˈaaⁿndyuˈ, nacjeeˈ na jnaⁿjndyeenaˈ mamˈaaⁿndyuˈ ndoˈ ticantycwii cantyja ˈnaⁿˈ. Mamaˈmo̱o̱ⁿˈ chiuu waa najnduˈ na matseiˈxmaⁿˈ, ndoˈ jeˈ jnda̱ tˈmo̱ⁿnaˈ na matsa̱ˈntjomˈ. 	 و گفتند: «تو را شکر می‌کنیم‌ای خداوند، خدای قادرمطلق که هستی و بودی، زیرا که قوت عظیم خودرا بدست گرفته، به سلطنت پرداختی.


Ndoˈ jnda̱ na tsoom na luaaˈ nda̱a̱na, ljooˈñetyeeⁿ we ndyee xuee Galilea. 	 چون این را بدیشان گفت، در جلیل توقف نمود.


’ˈO nnˈaⁿ fariseos ñˈeⁿ ˈo nnˈaⁿ na cwitˈmo̱ⁿˈyoˈ ljeii na tqueⁿ Moisés nntˈuiiwiˈnaˈ ˈo ee cweˈ cwilˈaˈyaˈyoˈ na jeeⁿ ya nnˈaⁿndyoˈ. Ee cwilˈaˈyoˈ ndeiˈluaa profetas ndoˈ cwilachjoomndyoˈ ndeiˈluaa ˈnaaⁿ nnˈaⁿ na ñelˈa cantyja na matyˈiomyanaˈ. 	 وای بر شما‌ای کاتبان و فریسیان ریاکار که قبرهای انبیا را بنا می‌کنید و مدفنهای صادقان رازینت می‌دهید،


Tˈo̱ Jesús nnom, tsoom: —Ja xocatsˈaa na ljoˈ ee waa ljeii ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matsonaˈ: “Nchii cweˈ cantyja ˈnaaⁿˈ nantquie na wandoˈ tsˈaⁿ, sa̱a̱ cantyja ˈnaaⁿ chaˈtso ñˈoom na mañequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom.” 	 عیسی در جواب وی گفت: «مکتوب است که انسان به نان فقط زیست نمی کند، بلکه به هر کلمه خدا.»


sa̱a̱ jeˈ neiⁿya na seicwano̱ⁿya juunaˈ meiⁿ nchii na seichjooˈnaˈ nˈomˈyoˈ na tquiaanaˈ na neiⁿya, tquiaanaˈ na neiⁿya na ˈo tiooˈ nˈomˈyoˈ, na joˈ joˈ tjaweeˈ ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ na luaaˈ tquiooˈya na nchii sˈaaya cwii nnom na seilcweˈtyaˈnaˈ ˈo. 	 الحال شادمانم، نه از آنکه غم خوردید بلکه از اینکه غم شما به توبه انجامید، زیرا که غم شما برای خدابود تا به هیچ وجه زیانی از ما به شما نرسد.


Ncˈe na luaaˈ, quia na nncua̱caño̱o̱ⁿya ˈo, quia joˈ ncwaⁿya jom na machˈeeⁿ na luaaˈ na matseineiiⁿ ñˈoom cantu nacjooyâ. Ndoˈ nchii macanda̱ nmeiⁿˈ machˈeeⁿ, mati nnˈaⁿ na cwiˈoonquia ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, tiñeˈcoñoom joona, ndoˈ nnˈaⁿ na ñeˈcalaˈljo naⁿˈñeeⁿ, macwjeeⁿˈeⁿ joona quiiˈ tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ. 	 ای حبیب به بدی اقتدا منما بلکه به نیکویی زیرا نیکو‌کردار از خداست و بدکردار خدا راندیده است.


Naquiiˈ ñˈoom na sa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeiinaˈ na cwileiñˈomˈyoˈ, waa ñˈoom na matsonaˈ: “Quia na cwitjoomˈ ñˈoom na cwitjeiˈyuuˈndye we nnˈaⁿ, maxjeⁿ cwicaluiˈyuuˈ ñˈoomˈñeeⁿ.” 	 و نیز درشریعت شما مکتوب است که شهادت دو کس حق است.


Taxocˈomna na ñeˈjndoˈtina, meiⁿ na ñeˈcwetina ndaa. Taxocantyˈiaaˈti ñeˈquioomˈ nacjoona, meiⁿ na nntseicooñetinaˈ joona. 	 و دیگر هرگز گرسنه و تشنه نخواهند شد و آفتاب و هیچ گرما بر ایشان نخواهد رسید.زیرا بره‌ای که در میان تخت است، شبان ایشان خواهد بود و به چشمه های آب حیات، ایشان را راهنمایی خواهد نمود؛ وخدا هر اشکی را از چشمان ایشان پاک خواهدکرد.»


Luaa matjoom, matˈuii jndyetia jom, ndoˈ machˈee na jndeii matseixuaⁿ. Cwiteiñê ndoˈ cwicaluiˈ chomˈ ˈñom. Ncˈuaaˈ maˈndii jom xeⁿ jnda̱ seityˈuiiñe jom. 	 که ناگاه روحی او رامی گیرد و دفعه صیحه می‌زند و کف کرده مصروع می‌شود و او را فشرده به دشواری رها می‌کند.


ˈO cwijooˈ nˈomˈyoˈ na nleijndaaˈ nantquie, ndoˈ joonaˈ ˈnaⁿ na cwileiˈndaaˈ. Sa̱a̱ ticatyˈiomnaˈ na cwilˈaˈyoˈ na ljoˈ. Calajnda̱ˈyoˈ na nliuˈyoˈ cwii na chaˈcwijom nantquie na cantyja ˈnaaⁿˈ juu joˈ nlaˈxmaⁿˈyoˈ na ticantycwii na cwitandoˈyoˈ. Ja na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee nñequia juu na matseijomnaˈ nantquie naquiiˈ nˈomˈyoˈ ee Tsotya̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom maˈmo̱o̱ⁿ na jnda̱ tqueeⁿ ja tsˈiaaⁿmeiiⁿ. 	 کار بکنید نه برای خوراک فانی بلکه برای خوراکی که تا حیات جاودانی باقی است که پسر انسان آن را به شما عطا خواهد کرد، زیراخدای پدر بر او مهر زده است.»


Ñˈoommeiⁿˈ seicanda̱a̱ˈñenaˈ quia na to̱ˈ Juan na tyotseitsˈoomñê nnˈaⁿ ndyuaa yuu tjaa nnˈaⁿ cˈom. Tyoñequiaaⁿ ñˈoom na calcweˈ nˈomna jnaaⁿna cha nntseitˈmaⁿ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom joona ndoˈ nleitsˈoomndyena. 	 یحیی تعمید‌دهنده در بیابان ظاهر شد وبجهت آمرزش گناهان به تعمید توبه موعظه می‌نمود.


’Joˈ chii queⁿˈyaˈyoˈ cwenta joo ñˈoommeiiⁿ na matseina̱ⁿya nda̱a̱ˈyoˈ. Ee juu tsˈaⁿ na mamaleiñˈoom nloˈñomti sa̱a̱ tsˈaⁿ na tjaa ljoˈ coleiñˈoom, nluiˈñˈeⁿ mandiñˈeⁿ ljoˈ na matseitioom na niom naquiiˈ lˈo̱o̱ⁿ. 	 پس احتیاطنمایید که به چه طور می‌شنوید، زیرا هر‌که داردبدو داده خواهد شد و از آنکه ندارد آنچه گمان هم می‌برد که دارد، از او گرفته خواهد شد.»


Joona cwileiˈchona canchuu sˈomcajaⁿ, sˈomxuee, ljo̱ˈ na jeeⁿ jnda, ta̱ˈ perlas, liaa lino na jeeⁿ ya, liaa seda, liaa colo catsiooˈ ñequio colo wee. Ndoˈ cwinda̱a̱na chaˈtso nnom nˈoom na jeeⁿ cachinaˈ, ñˈeⁿ chaˈtso ˈnaⁿ na tuiinaˈ ñˈeⁿ tseiˈjndyeeˈ elefante, ñˈeⁿ jndye ˈnaⁿ na tuiinaˈ ñˈeⁿ nˈoom na jndati, ñˈeⁿ ˈnaⁿ na tuiinaˈ sˈomwee, ñˈeⁿ xjo hierro, ndoˈ ñˈeⁿ tsjo̱ˈ mármol. 	 بضاعت طلا و نقره و جواهر ومروارید و کتان نازک و ارغوانی و ابریشم و قرمز وعود قماری و هر ظرف عاج و ظروف چوب گرانبها و مس و آهن و مرمر،


Ndoˈ na luaaˈ sˈaaⁿ chaˈtsondyena tyˈomtˈmaaⁿˈndyena nˈomna. Mati joona to̱ˈna tcwaˈna. 	 پس همه قوی‌دل گشته نیز غذا خوردند.


Ndoˈ Saulo ticandoˈ nncjaameintyjeeⁿˈeⁿ na matseicatyˈueeⁿ nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ ñequio Ta Jesús. Ndicwaⁿ macantyjaaˈñê na nntseicwjeⁿ joona. Joˈ chii tjaaⁿ na mˈaaⁿ tyee na cwiluiitquieñe. 	 اما سولس هنوز تهدید و قتل بر شاگردان خداوند همی دمید و نزد رئیس کهنه آمد،


Sa̱a̱ jeˈ jeˈ jnda̱ tja̱a̱ya cantyja ˈnaaⁿˈ ljeii na ñetqueⁿnaˈ xjeⁿ jaa, joˈ chii jeˈ mamˈaⁿcandyaandyo̱ na nndya̱ˈntjo̱o̱ⁿya nnom Tyˈo̱o̱tsˈom ncˈe cwitando̱o̱ˈxco̱o̱ya na mˈaaⁿya nacje ˈnaaⁿˈ Espíritu, tachii cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoom tquiee na ñesa̱ˈntjom. 	 اما الحال چون برای آن چیزی که در آن بسته بودیم مردیم، از شریعت آزاد شدیم، بحدی که در تازگی روح بندگی می‌کنیم نه در کهنگی حرف.


Mati seineiiⁿ ñˈoom na tjañoomˈ nda̱a̱na, tsoom: —Calaˈno̱ⁿˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ tsˈoom higuera ndoˈ chaˈtso ntˈomcheⁿ nˈoom. 	 و برای ایشان مثلی گفت که «درخت انجیر و سایر درختان راملاحظه نمایید،


Quia mañequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom na cwitoˈñoomˈyoˈ Espíritu ndoˈ machˈeeⁿ tsˈiaaⁿ quiiˈntaaⁿˈyoˈ na tixocaluiinaˈ ncˈe na jndeii nquii tsˈaⁿ, nchii machˈeeⁿ na ljoˈ ee na cwilaˈcanda̱a̱ˈndyoˈ chiuu matsa̱ˈntjom ljeii na tqueⁿ Moisés, sa̱a̱ ncˈe na cwilaˈyuˈyoˈ ñˈoom na jnda̱ macwindyeˈyoˈ. 	 پس آنکه روح را به شما عطامی کند و قوات در میان شما به ظهور می‌آورد، آیااز اعمال شریعت یا از خبر ایمان می‌کند؟


Caín tyotseixmaaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ tsaⁿjndii. Ticatyˈiomnaˈ na nlˈaaya chaˈna sˈaaⁿ na seicueⁿˈeⁿ tyjeeⁿ. Ndoˈ ¿chiuu na sˈaaⁿ na luaaˈ? Sˈaaⁿ na ljoˈ ee tyotseijomñê cantyja na ticatyˈiomyanaˈ, sa̱a̱ juu tyjeeⁿ tyochˈee na matyˈiomyanaˈ. 	 نه مثل قائن که از آن شریر بود و برادر خود را کشت؛ و ازچه سبب او را کشت؟ از این سبب که اعمال خودش قبیح بود و اعمال برادرش نیکو.


Ja Juan ñequio Andrés, tyjee Simón Pedro, jâ jndya̱a̱yâ ñˈoom na tso Juanˈñeeⁿ, ndoˈ saantyjo̱o̱yâ naxeⁿˈ Jesús. 	 بدیشان گفت: «بیایید و ببینید.» آنگاه آمده، دیدند که کجا منزل دارد، و آن روز را نزد او بماندند و قریب به ساعت دهم بود.


Ndicwaⁿ matseineiⁿ Jesús ndoˈ tyjeeˈcañoom Judas, cwii joo nnˈaⁿ na canchooˈwendye. Ñˈeeⁿ cwii tmaaⁿˈ nnˈaⁿ ñˈeⁿñê na cwileiˈcho ncjo espadas ñequio nˈoom nchˈio. Naⁿˈñeeⁿ nnˈaⁿ ˈnaaⁿ ntyee na cwiluiitquiendye, ñequio nnˈaⁿ na cwitˈmo̱o̱ⁿ ljeii na tqueⁿ Moisés ñequio nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye naquiiˈ tsjoom. 	 در ساعت وقتی که او هنوز سخن می‌گفت، یهودا که یکی از آن دوازده بود، با گروهی بسیار باشمشیرها و چوبها از جانب روسای کهنه و کاتبان و مشایخ آمدند.


Sa̱a̱ nnˈaⁿ na cwilˈa tsˈiaaⁿ joˈ joˈ jlaˈcjaa lueena mosoˈñeeⁿ. Cwii tsaⁿˈñeeⁿ tjaaˈna jom. Cwiicheⁿ tsaⁿˈñeeⁿ jlacueeˈna jom. Ndoˈ cwiicheⁿ tsaⁿ na jnda̱ ndyee tyojñomna ljo̱ˈ. 	 امادهقانان غلامانش را گرفته، بعضی را زدند وبعضی را کشتند و بعضی را سنگسار نمودند.


ˈU matseitiuuˈ na jeeⁿ ˈnaⁿˈ na mˈmo̱ⁿˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na tijndo̱ˈ nˈom cantyja ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ na cwiluiindyuˈ chaˈcwijom maestro ˈnaaⁿ nnˈaⁿ na tijndye nquiu cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ ee ñequio ljeii na matsa̱ˈntjomnaˈ na maleiñˈoomˈ, waa ñˈoom na matsonaˈ chiuu na nluii ndoˈ tseixmaⁿnaˈ ñˈoom na mayuuˈ. 	 و مودب جاهلان و معلم اطفال هستی و در شریعت صورت معرفت و راستی را داری،


Ndoˈ seiˈtsˈo ˈnaaⁿna nncwindyuaanaˈ tsˈom nataa naquiiˈ tsjoom tˈmaⁿ yuu na tyˈioom nnˈaⁿ nquii Ta Jesucristo cwentaaya nacjooˈ tsˈoomˈnaaⁿ. Ndoˈ ñequio ñˈoom na cweˈ tjañoomˈ matseicajndyuyanaˈ tsjoom tˈmaⁿˈñeeⁿ Sodoma ñequio Egipto. 	 وبدنهای ایشان در شارع عام شهر عظیم که به‌معنی روحانی، به سدوم و مصر مسمی است، جایی که خداوند ایشان نیز مصلوب گشت، خواهد ماند.


Luaaˈ tsoom nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ na cwitˈmo̱o̱ⁿ ljeii na tqueⁿ Moisés. Ee joona tyoluena na jom tseixmaaⁿ tsaⁿjndiitquiee. 	 زیرا که می‌گفتند روحی پلید دارد.


Waa ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na luaa matsonaˈ: “Ja cajndati ntyjii na nncˈomˈyoˈ na wiˈ nˈomˈyoˈ ncˈiaaˈyoˈ nchiiti na cwiñeˈquiaˈyoˈ quiooˈ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ ja.” Tsoti Jesús: —Catsaˈyoˈ ndoˈ calaˈno̱ⁿˈyoˈ ljoˈ ñeˈcaˈmo̱ⁿ ñˈoomwaaˈ. Ee ja nchii na jndyo̱o̱ na nncwaⁿya nnˈaⁿ na cwilˈa na matyˈiomyanaˈ, sa̱a̱ jndyo̱o̱ na nncwaⁿya nnˈaⁿjnaⁿ na calcweˈ nˈomna. 	 لکن رفته، این را دریافت کنید که "رحمت می‌خواهم نه قربانی "، زیرا نیامده‌ام تاعادلان را بلکه گناهکاران را به توبه دعوت نمایم.»


Jnda̱ joˈ tyˈeñˈom sondaroˈñeeⁿ Jesús naquiiˈcheⁿ watsˈiaaⁿ. Joˈ joˈ jlaˈtjomndye chaˈtso ntmaaⁿˈ sondaro nacañomˈm. 	 آنگاه سپاهیان والی، عیسی را به دیوانخانه برده، تمامی فوج را گرد وی فراهم آوردند.


sa̱a̱ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom ticantycwii na mˈaaⁿnaˈ. Ndoˈ juu ñˈoomˈñeeⁿ na tyoñequia nnˈaⁿ nda̱a̱ˈyoˈ tseixmaⁿnaˈ ñˈoom na nluiˈnˈmaaⁿndye añmaaⁿ nnˈaⁿ. 	 لکن کلمه خدا تاابدالاباد باقی است.» و این است آن کلامی که به شما بشارت داده شده است.


Nntseixueeñenaˈ jo nda̱a̱ nnˈaⁿ na mˈaⁿ ndyuaa cwentaaˈ Zabulón ndoˈ jo nda̱a̱ nnˈaⁿ na mˈaⁿ ndyuaa cwentaaˈ Neftalí. Nntseixueeñenaˈ jo nda̱a̱ nnˈaⁿ na mˈaⁿ ndyuaa ˈndyoo ndaaluee, ñequio ndyuaa xndyaaˈ jndaa Jordán, ñequio tsˈo̱ndaa Galilea yuu na mˈaⁿ nnˈaⁿ na nchii nnˈaⁿ judíos. 	 که «زمین زبولون و زمین نفتالیم، راه دریا آن طرف اردن، جلیل امت‌ها؛


Luaaˈ tsoom ee jnda̱ seiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na joo ntyee na cwiluiitquiendye ta̱a̱ˈ nˈomna Jesús, joˈ na tyˈecatioona tsaⁿˈñeeⁿ lˈo̱o̱ⁿ. 	 زیرا یافته بودکه روسای کهنه او را از راه حسد تسلیم کرده بودند.


Xeⁿ nnda̱a̱ nntseina̱ⁿya ntˈomcheⁿ nnom ñˈoom na cwilaˈneiⁿ nnˈaⁿ, meiiⁿ ñˈoom na cwilaˈneiⁿ ángeles, sa̱a̱ ticˈo̱o̱ⁿ na wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya nnˈaⁿ, matseijomnaˈ cantyja ˈnaⁿya chaˈcwijom na cˈuaa tsomˈ na cwitjo̱ˈ oo chaˈcwijom ncjo cañjeeⁿ na cantseiiⁿ jndyeenaˈ. 	 اگر به زبانهای مردم و فرشتگان سخن گویم و محبت نداشته باشم، مثل نحاس صدادهنده و سنج فغان کننده شده‌ام.


Nnˈaaⁿya na ntyˈiaaˈñe macaⁿnaˈ na cˈoom na neiiⁿˈeⁿ na matseiwendye Tyˈo̱o̱tsˈom jom. 	 لکن برادر مسکین به‌سرافرازی خود فخربنماید،


Ndoˈ xeⁿ macaⁿ yucachjoo jndaˈ cwii catscaa njomˈ, ¿aa nñequiaaˈyuˈ catsuu nnoom? Xocatsaˈ na ljoˈ. 	 یااگر ماهی خواهد ماری بدو بخشد؟


Tˈo̱ Jesús nnom: —Chiuu sa ˈu Felipe, jaachˈee xuee mˈaaⁿya ñˈeⁿndyoˈ, ¿aa maxjeⁿ ticwajnaⁿˈ ja? Tsˈaⁿ na jnda̱ ntyˈiaaˈ ja, mati jnda̱ ntyˈiaaⁿˈaⁿ Tsotya̱. ¿Chiuu na matsuˈ: “Quiaaˈ na nntyˈiaanda̱a̱yâ Tsotyeˈ”? 	 عیسی بدوگفت: «ای فیلیپس در این مدت با شما بوده‌ام، آیامرا نشناخته‌ای؟ کسی‌که مرا دید، پدر را دیده است. پس چگونه تو می‌گویی پدر را به ما نشان ده؟


’ˈÑeeⁿ juu na ticˈoomñe cantyja ˈnaⁿya, maxjeⁿ mˈaaⁿ nacjoya. Ndoˈ ˈñeeⁿ juu na ticatseitjom nnˈaⁿ ñˈeⁿndyo̱, matseilcweeⁿˈeⁿ nnˈaⁿ cha ticalaˈyuˈna ñˈeⁿndyo̱. 	 کسی‌که با من نیست، برخلاف من است و آنکه با من جمع نمی کند، پراکنده می‌سازد.


Tˈo̱ tsaⁿˈñeeⁿ nda̱a̱na: “Mayuuˈcheⁿ matsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ ticwajnaⁿˈa ˈo.” 	 او در جواب گفت: "هرآینه به شمامی گویم شما را نمی شناسم."


Ndoˈ jluiˈ nnˈaⁿ na jñom Jesús. Tyˈenquiana ñˈoom na calcweˈ nˈom nnˈaⁿ jnaaⁿna. 	 پس روانه شده، موعظه کردند که توبه کنند،


Nquiee apóstoles ñequio ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na cwilayuˈ tsˈo̱ndaa Judea, jndyena na mati nnˈaⁿ na nchii judíos jnda̱ toˈñoomna ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 پس رسولان و برادرانی که در یهودیه بودند، شنیدند که امت‌ها نیز کلام خدارا پذیرفته‌اند.


Ndoˈ chaˈwaati xuee na cwii mˈaaⁿtya̱a̱ya, nncˈo̱o̱ⁿya naquiiˈ na jnda̱ tqueⁿljoomˈm jaa. Nndya̱ˈntjo̱o̱ⁿya nnoom cantyja na matyˈiomyanaˈ. 	 در حضور او به قدوسیت و عدالت، درتمامی روزهای عمر خود.


Mañoomˈ tquiaa chaˈcwijom luaˈtsja nˈom nnom Saulo. Jnda̱a̱ na ntyˈiaaˈnnaaⁿˈaⁿ. Quia joˈ teicantyjaaⁿ, teitsˈoomñê. 	 در ساعت از چشمان او چیزی مثل فلس افتاده، بینایی یافت و برخاسته، تعمیدگرفت.


Ee nchii na tqueeⁿˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom jaa na nlajomndyo̱ cantyja ˈnaaⁿˈ natia, sa̱a̱ jom lˈue tsˈoom na cˈo̱o̱ⁿya na ljuˈ nˈo̱o̱ⁿya jo nnoom. 	 چنانکه سابق نیز به شما گفته و حکم کرده‌ایم، زیرا خدا ما را به ناپاکی نخوانده است، بلکه به قدوسیت.


Joo yolcu na tijndo̱ˈ nˈom quia na tyˈechona xjocanti ˈnaaⁿna, taticˈoochotina seitye na nlco. 	 اما نادانان مشعلهای خود را برداشته، هیچ روغن با خودنبردند.


Xeⁿ cwilˈaaya na ljoˈ, macanda̱ meiⁿndooˈnaˈ na nncuˈxeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom jaa, ee waa cwii na matseicatyˈuenaˈ ee ncuaa chom na jeeⁿ wˈii na nntˈuiinaˈ nnˈaⁿ na cwiˈoo nacjoomˈm. 	 بلکه انتظار هولناک عذاب و غیرت آتشی که مخالفان را فرو خواهد برد.


Nquii Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom na mˈaaⁿ nandye mañequiaaⁿ chaˈtso nnom na cwitoˈño̱o̱ⁿya na jeeⁿ ya laxmaⁿnaˈ ndoˈ canda̱a̱ˈnaˈ. Jom ñecwii xjeⁿ cwiluiiñê, meiⁿ tyootseichuiiˈñê chaˈxjeⁿ cwichuiiˈ ncwaⁿˈ. 	 هر بخشندگی نیکو و هر بخشش کامل از بالا است و نازل می‌شود از پدر نورها که نزد او هیچ تبدیل و سایه گردش نیست.


Macanda̱ tsˈaⁿ na matseiyuˈya tsˈom na nquii Jesús cwiluiiñe Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom nnda̱a̱ nnaⁿñê ñequio na matseixmaⁿ tsjoomnancue. 	 کیست آنکه بر دنیاغلبه یابد؟ جز آنکه ایمان دارد که عیسی پسرخداست.


Tyocañˈeⁿ tsaⁿˈñeeⁿ ñˈeⁿ tsaⁿ na tyotsa̱ˈntjom na jndyu Sergio Paulo tsˈaⁿ na jeeⁿ jndo̱ˈ tsˈom. Ndoˈ Sergioˈñeeⁿ tqueeⁿˈñê Bernabé ñˈeⁿ Saulo ee ñeˈcañeeⁿ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 اورفیق سرجیوس پولس والی بود که مردی فهیم بود. همان برنابا و سولس را طلب نموده، خواست کلام خدا را بشنود.


Ndoˈ na luaaˈ waa, tiñecwii mˈaaⁿˈ tsˈoom. Ñecwii xjeⁿ matˈuiinaˈ cantyja ˈnaaⁿˈ yuscu na tjaaˈnaⁿ saaˈ ñequio yuscu ndyua na tyoococo. Joona mˈaaⁿˈ nˈomna cantyja ˈnaaⁿˈ tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ Ta Jesús, na nñequiandyeñˈeⁿna na laˈtˈmaaⁿˈndyena jom cantyja ˈnaaⁿ seiina ñequio espíritu ˈnaaⁿna. Sa̱a̱ yuscu na jnda̱ mamˈaaⁿ saaˈ, mˈaaⁿˈ tsˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ ˈnaⁿ na macaⁿnaˈ ndoˈ ñequio chiuu na nncˈoom cha nncjaaweeˈ ntyjii saaⁿˈaⁿ ñˈeⁿñê. 	 در میان زن منکوحه وباکره نیز تفاوتی است، زیرا باکره در امور خداوندمی اندیشد تا هم در تن و هم در روح مقدس باشد؛ اما منکوحه در امور دنیا می‌اندیشد تا شوهر خودرا خوش سازد.


’Seineiⁿti Jesús ñˈoom tjañoomˈ cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom cañoomˈluee. Tsoom: —Tyomˈaⁿ qui yolcundyua tyˈechona xjocanti ˈnaaⁿna na ntyjo chom na cwico seitye. Jluiˈna, tyˈecatjomndyena juu tsaⁿsˈa na macoco. 	 «در آن زمان ملکوت آسمان مثل ده باکره خواهد بود که مشعلهای خود رابرداشته، به استقبال داماد بیرون رفتند.


Jnda̱ wjaawindyooˈ na nntuˈxeⁿndyoˈ. Ee ˈo laˈxmaⁿˈyoˈ chaˈcwijom lqueeⁿ na ndicwaⁿ cwajndii. Luaa tsˈiaaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ lqueeⁿ. Matseicueeñe tsˈaⁿ lqueeⁿ trigo, cha ya ya nljuˈnaˈ. Quia na jnda̱ ljuˈya lqueeⁿˈñeeⁿ, mana nntseiweeⁿ joonaˈ tsˈom tsa̱ˈ. Sa̱a̱ lqueeⁿ lueˈ ñˈeⁿ toˈ njñoom chom joˈ. Maluaaˈ matseijomnaˈ na machˈee Tyˈo̱o̱tsˈom. Nnˈaⁿ na ya cwilˈa macoˈñoom joona sa̱a̱ nnˈaⁿ na tisˈa cwilˈa, nntseicoom joona ñequio chom na tijoom canduuˈ. 	 او غربال خود را به‌دست خود دارد وخرمن خویش را پاک کرده، گندم را در انبارخود ذخیره خواهد نمود و کاه را در آتشی که خاموشی نمی پذیرد خواهد سوزانید.»


Cwiicheⁿ cwii ndiiˈ tˈmaⁿ Jesús nnˈaⁿ na jndyendye na mˈaaⁿ, tsoom nda̱a̱na: —Candyeˈyoˈ chaˈtsondyoˈ ndoˈ calaˈno̱ⁿˈyoˈ: 	 پس آن جماعت را پیش خوانده، بدیشان گفت: «همه شما به من گوش دهید و فهم کنید.


Nquii tsˈaⁿ na cwiluiitˈmaⁿñe ñˈeⁿ gobiernom tˈo̱ ˈndyoo Jesús. Tso: —Jeeⁿ ˈu Ta, majeˈndyo cjaˈ wˈaya, cwii tyooweˈ tiˈjndaaya. 	 سرهنگ بدو گفت: «ای آقا قبل از آنکه پسرم بمیرد فرود بیا.»


Ee meiiⁿ joo nnˈaⁿ na cwilaˈjnda̱na na caluii ˈnaaⁿ seiiˈyoˈ ticalacanda̱na chiuu tˈmaⁿ ljeiiˈñeeⁿ. Sa̱a̱ cwijooˈ nˈomna na quiandyoˈ na caluii naljoˈ cha nnda̱a̱ nlaˈsˈandye na jnda̱ tantjomna ˈo. 	 زیراایشان نیز که مختون می‌شوند، خود شریعت رانگاه نمی دارند بلکه می‌خواهند شما مختون شوید تا در جسم شما فخر کنند.


Taxocuaa natsjom ndoˈ taxocaⁿnaˈ chom lámpara, meiⁿ ñeˈquioomˈ ee nquii Ta Tyˈo̱o̱tsˈom cwiluiiñê naxuee nda̱a̱na. Ndoˈ ticantycwii na cwitsa̱ˈntjomna. 	 ودیگر شب نخواهد بود و احتیاج به چراغ و نورآفتاب ندارند، زیرا خداوند خدا بر ایشان روشنایی می‌بخشد و تا ابدالاباد سلطنت خواهندکرد.


Ndoˈ yocheⁿ na wacatyeeⁿ na nncuˈxeeⁿ ñˈoomˈñeeⁿ seicwanom scoomˈm cwii ñˈoom na mˈaaⁿ. Tso: “Ticatiiˈndyuˈ ñˈoomwaaˈ ee tsaⁿmˈaaⁿˈ matseixmaaⁿ cantyja na matyˈiomyanaˈ. Ee tsjom teincooquiuuˈ jeeⁿ ñeseicachjuu tsaⁿtsjom ja cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ.” 	 چون بر مسند نشسته بود، زنش نزد اوفرستاده، گفت: «با این مرد عادل تو را کاری نباشد، زیرا که امروز در خواب درباره او زحمت بسیار بردم.»


Sa̱a̱ ˈu jeˈ, quia na macheˈ naya tsˈaⁿ, ticaˈmo̱ⁿˈ na nljeii cwiicheⁿ tsˈaⁿ, meiiⁿ tsˈaⁿ na jeeⁿ ya ñˈoom ñˈeⁿndyuˈ. 	 بلکه تو چون صدقه دهی، دست چپ تو از آنچه دست راستت می‌کند مطلع نشود،


Quia joˈ tja Ananías wˈaa na mˈaaⁿ Sauloˈñeeⁿ. Jnda̱ na tjaqueⁿˈeⁿ, tioom lˈo̱o̱ⁿ nacjooˈ tsaⁿˈñeeⁿ. Matsoom: —ˈU re nnˈaⁿya Saulo, nquii Ta Jesús na teitquiooˈñê njomˈ nato na jndyoˈ, jñoom ja na mˈaaⁿˈ. Lˈue tsˈoom na nntyˈiaˈnndaˈ ndoˈ na tooˈ nntseixmaⁿˈ Espíritu Santo naquiiˈ tsˈomˈ. 	 پس حنانیا رفته، بدان خانه درآمد و دستهابر وی گذارده، گفت: «ای برادر شاول، خداوندیعنی عیسی که در راهی که می‌آمدی بر تو ظاهرگشت، مرا فرستاد تا بینایی بیابی و از روح‌القدس پر شوی.»


Tueˈntyjo̱ ncuee na cwicwaˈ nnˈaⁿ judíos tyooˈ na tjaa ndaaljoˈ tjaquieeˈ. Ncueeˈñeeⁿ macaⁿnaˈ na calaˈcwjeena canmaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ ncuee pascua. 	 اما چون روز فطیر که در آن می‌بایست فصح را ذبح کنند رسید،


Chaˈtsondyô̱ tquiaandyô̱ nomtyuaa, ndoˈ jndiiya na seineiⁿ tsˈaⁿ no̱o̱ⁿ ñequio ñˈoom hebreo. Matso: “Aa ndiˈ Saulo, ¿chiuu na macoˈwiˈ ja? ˈU macoˈwiˈndyuˈ cheⁿnncuˈ chaˈna matjom quiooˈjndyo na mameiⁿˈ ntsioˈ nnom tsˈoom ta̱ na ñˈeⁿ matseityuaaˈ tsˈaⁿ juuyoˈ.” 	 و چون همه بر زمین افتادیم، هاتفی راشنیدم که مرا به زبان عبرانی مخاطب ساخته، گفت: "ای شاول، شاول، چرا بر من جفا می‌کنی؟ تو را بر میخها لگد زدن دشوار است."


Ee maqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom cwenta nnˈaⁿ na cwiluiindye cwentaaⁿˈaⁿ, ndoˈ mañeeⁿ ñˈoom na cwilaneiⁿna nnoom, sa̱a̱ nnˈaⁿ na cwilˈa natia, mˈaaⁿ nacjoo naⁿˈñeeⁿ. 	 از آنرو که چشمان خداوند بر عادلان است وگوشهای او به سوی دعای ایشان، لکن روی خداوند بر بدکاران است.»


Ndoˈ toˈñoom tyooˈ, tquiaaⁿ na quianlˈuaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, jnda̱ chii tyjeeⁿ juunaˈ, tquiaaⁿ nda̱a̱na. Tsoom: —Tyooˈwaa cwiluiiñenaˈ seiiˈa na mañequiaandyo̱ na nncˈio̱. Luaaˈ nntsaalˈaˈyoˈ na cwicañjom nˈomˈyoˈ ja. 	 و نان را گرفته، شکرنمود و پاره کرده، به ایشان داد و گفت: «این است جسد من که برای شما داده می‌شود، این را به یادمن به‌جا آرید.»


Sa̱a̱ na mayuuˈcheⁿ nquii Jesús tîcatseitsˈoomñê nnˈaⁿ. Macanda̱ jâ nnˈaⁿ na tˈmaaⁿ na calaˈjomndyô̱ ñˈeⁿñê, jâ lˈaayâ tsˈiaaⁿˈñeeⁿ. 	 با اینکه خود عیسی تعمید نمی داد بلکه شاگردانش،


Cwii tsˈaⁿ na maˈmo̱ⁿ ljeii na tqueⁿ Moisés tyjeeˈcañoom na mˈaⁿ nnˈaⁿ saduceosˈñeeⁿ. Tyondiiñecheeⁿ chaˈtso ñˈoom na tyolaˈneiⁿna ndoˈ tyoqueeⁿ cwenta na jeeⁿ xcwe ñˈoom tˈo̱ Jesús nda̱a̱na. Taxˈeeⁿ nnom Jesús, tsoom: —Quiiˈntaaⁿ chaˈtso ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matsa̱ˈntjomnaˈ, ¿cwaaⁿ cwii joonaˈ na tˈmaⁿti tseixmaⁿnaˈ? 	 و یکی از کاتبان، چون مباحثه ایشان را شنیده، دید که ایشان را جواب نیکو داد، پیش آمده، از او پرسید که «اول همه احکام کدام است؟»


Ndoˈ jâ jnda̱ macwilaˈyuuˈâ ndoˈ jnda̱ macwilaˈno̱o̱ⁿˈâ na ˈu cwiluiindyuˈ Cristo, Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom na wandoˈ. 	 و ما ایمان آورده و شناخته‌ایم که تو مسیح پسر خدای حی هستی.»


Mancjo̱o̱tya̱a̱yâ jndya̱a̱yâ ñˈoomˈñeeⁿ na tso na jnaⁿnaˈ nandye cañoomˈluee, xjeⁿ na tˈo̱o̱ⁿyâ ñˈeⁿñê sjo̱ˈñeeⁿ na ljuˈ tseixmaⁿnaˈ. 	 و این آواز را ما زمانی که با وی درکوه مقدس بودیم، شنیدیم که از آسمان آورده شد.


Manlaˈcueeˈna jom sa̱a̱ majuu xjeⁿˈñeeⁿ tueeˈ ñˈoom na mˈaaⁿ tsˈaⁿ na cwiluiitquieñe nda̱a̱ sondaro na chaˈtsondye nnˈaⁿ quiiˈ tsjoom Jerusalén cwilaˈjmeiⁿˈndyena. 	 و چون قصدقتل او می‌کردند، خبر به مین باشی سپاه رسید که «تمامی اورشلیم به شورش آمده است.»


Jndye nnˈaⁿ cwintyjo̱ jâ sa̱a̱ tyooˈndii Tyˈo̱o̱tsˈom jâ. Cwitmeiiⁿˈndyena jâ nnom tyuaa, sa̱a̱ ndicwaⁿ mˈaaⁿtya̱a̱yâ. 	 تعاقب کرده شده، لیکن نه متروک؛ افکنده شده، ولی هلاک شده نی؛


Sa̱a̱ jom nncˈo̱o̱ⁿ, nntsoom: “Jnda̱ tsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ na ticaljeii yuu nnˈaⁿ ˈo. Quindyo̱ˈyoˈ ñjaaⁿ, ˈo nnˈaⁿ na cwilˈaˈyoˈ natia.” 	 بازخواهد گفت، به شما می‌گویم که شما رانمی شناسم از کجا هستید؟ ای همه بدکاران از من دور شوید.


Ndoˈ nnom tsjoomnancue mˈaⁿ ndyee na cwitjeiˈyuuˈndye cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoomwaaˈ: Nquii Espíritu, ndaa ndoˈ niomˈ, ndoˈ ndyeendye joo ñecwii ñˈoom cwilajomndye. 	 یعنی روح و آب و خون؛ و این سه یک هستند.


Nato ñjomndyena tyoluecheⁿnquieena nda̱a̱ ntyjeena: —¿ˈÑeeⁿ ya nnteijndeii jaa na nnquindyo̱ tsjo̱ˈ ˈndyoo tseiˈtsuaa? 	 و با یکدیگر می‌گفتند: «کیست که سنگ را برای ما از سر قبر بغلطاند؟»


Jnda̱ chii ntyˈiaya cwii ángel na meintyjeeˈ naquiiˈ ñeˈquioomˈ. Jndeii matseixuaⁿ na maqueⁿˈeⁿ chaˈtso cantsaa na maˈntyja tsjo̱ˈluee. Matsoom: —Quioˈyoˈ calaˈjomndyoˈ nantquie tˈmaⁿ ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و دیدم فرشته‌ای را در آفتاب ایستاده که به آواز بلند تمامی مرغانی را که در آسمان پروازمی کنند، ندا کرده، می‌گوید: «بیایید و بجهت ضیافت عظیم خدا فراهم شوید.


Tˈueeⁿ catsoomjndii, juu catsuu tquiee na maxjeⁿ teiyo mˈaaⁿ, juu na cwiluiiñe tsaⁿjndii ndoˈ Satanás. Seityeeⁿ juu na cwiljooˈñetyeⁿ cwii meiⁿ ndyu. 	 و اژدها یعنی مار قدیم را که ابلیس و شیطان می‌باشد، گرفتار کرده، او راتا مدت هزار سال در بند نهاد.


Tso Jesús nnoom: —Candyoˈ. Joˈ chii jluiˈ Pedro tsˈom wˈaandaa, to̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na mawjaacaⁿ nnom ndaatioo na mawjaacatjomñê Jesús. 	 گفت: «بیا!» در ساعت پطرس از کشتی فرود شده، برروی آب روانه شد تا نزد عیسی آید.


Quia joˈ seineiⁿ Festo ñequio naⁿtquie. Jnda̱ chii tsoom nnom Pablo: —Jnda̱ tcaⁿˈ ñˈoom na tsaⁿmaⁿtsˈiaaⁿ tˈmaⁿ tsjoom Roma nncuˈxeⁿ ˈu. Joˈ chii maxjeⁿ wjaˈ na mˈaaⁿ jom. 	 آنگاه فستوس بعداز مکالمه با اهل شورا جواب داد: «آیا به قیصررفع دعوی کردی؟ به حضور قیصر خواهی رفت.»


Quia joˈ tjatjati Jesús na mawjaⁿ Jerusalén, teinoom tyencooˈ tsˈo̱ndaa Samaria ñequio tsˈo̱ndaa Galilea. 	 و هنگامی که سفر به سوی اورشلیم می‌کرداز میانه سامره و جلیل می‌رفت.


Laˈxmaⁿ naⁿmˈaⁿˈ nnˈaⁿ na jnda̱ tsuundye ee jnda̱ ˈndyena nato na yuu. Joona cwilaˈjomndyena ñˈoom na tyoñequiaa profeta Balaam jnda Beor na tyoqueⁿ tsˈoom na nncwantjoom sˈom cantyja ˈnaaⁿˈ natia na nntsˈaaⁿ. 	 و راه مستقیم را ترک کرده، گمراه شدند و طریق بلعام بن بصور را که مزد ناراستی رادوست می‌داشت، متابعت کردند.


Ja meiⁿcwii tîcatseintjaˈndyo̱ ñˈeⁿ nnˈaⁿ meiⁿ ticwjaaˈndyo̱ tiaˈ nnˈaⁿ naquiiˈ watsˈom tˈmaⁿ meiⁿ naquiiˈ lanˈom nchˈu oo meiⁿquia joo naquiiˈ tsjoom. 	 و مرا نیافتند که در هیکل با کسی مباحثه کنم ونه در کنایس یا شهر‌که خلق را به شورش آورم.


Joˈ chii Demetrio ñequio nnˈaⁿ na ñeˈcwii tsˈiaaⁿ cwilˈana ñˈeⁿñê, xeⁿ waa ñˈoom na ñeˈqueⁿna nacjooˈ tsˈaⁿ quia joˈ cˈoona na mˈaaⁿ jwe. Ee na mˈaaⁿ jom cwiwijndaaˈ ñˈoom na cwiqueⁿ nnˈaⁿ nacjoo ncˈiaana. 	 پس هر گاه دیمیتریوس و همکاران وی ادعایی بر کسی دارند، ایام قضا مقرر است وداوران معین هستند. با همدیگر مرافعه باید کرد.


Queⁿˈtyeⁿˈyoˈ cantyja na cwilaˈtiuuˈyoˈ. Calˈaˈ cheⁿncjoˈyoˈ xjeⁿ na ñeˈcwii nˈomˈyoˈ. Cˈomˈyoˈ na ñeˈcwii waa na quitˈmaⁿ nˈomˈyoˈ cantyja naya na nntsˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom ˈo quia na nndyonndaˈ Ta Jesucristo. 	 لهذا کمر دلهای خود را ببندید و هشیارشده، امید کامل آن فیضی را که در مکاشفه عیسی مسیح به شما عطا خواهد شد، بدارید.


Seiiˈa nmeiiⁿ laˈxmaⁿnaˈ chaˈcwijom cwii wˈaa na cweˈ cwantindyo chu waanaˈ. Ndoˈ manquiuuya xeⁿ nntyuiiˈ juunaˈ jnda̱ seijndaaˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom wˈaa na xconaˈ jo cañoomˈluee na ticantycwii na waanaˈ, na nchii nnˈaⁿ lˈa juunaˈ. 	 زیرا می‌دانیم که هرگاه این خانه زمینی خیمه ما ریخته شود، عمارتی از خداداریم، خانه‌ای ناساخته شده به‌دستها و جاودانی در آسمانها.


Matseiljeiya cartawaa na matseicwano̱ⁿya na mˈaaⁿˈ ee ntyjiiyaya na nntseicanda̱ˈ ñˈoom na macaⁿˈa, ndoˈ na tˈmaⁿticheⁿ nntsaˈ nchii cweˈ tomti na macaⁿˈa. 	 چون بر اطاعت تو اعتماد دارم، به تومی نویسم از آن جهت که می‌دانم بیشتر از آنچه می‌گویم هم خواهی کرد.


Ndoˈ jeˈ jeˈ ˈu Tsotya̱ya, catseitˈmaaⁿˈndyuˈ ja chaˈxjeⁿ na cwiluiitˈmaⁿndyuˈ yuu na mˈaaⁿˈ, na juu joˈ matseixmaⁿya ñˈeⁿndyuˈ cwii tjo̱o̱cheⁿ na nncuaa tsjoomnancue. 	 و الان تو‌ای پدر مرا نزدخود جلال ده، به همان جلالی که قبل از آفرینش جهان نزد تو داشتم.


Luaa nntsjo̱o̱ nndyeˈyoˈ, maluaaˈ jeeⁿ cwilaˈneiiⁿˈndye ángeles cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja ˈnaaⁿˈ cwii tsˈaⁿjnaⁿ na cwilcweˈ tsˈom. 	 همچنین به شمامی گویم شادی برای فرشتگان خدا روی می‌دهدبه‌سبب یک خطاکار که توبه کند.»


Judas ñˈeⁿ Silas tyomˈaⁿna joˈ joˈ cwantindyo xuee. Xjeⁿ na macwiˈoolcweeˈna Jerusalén yuu mˈaⁿ nnˈaⁿ na jñoom joona, nnˈaⁿ na cwilayuˈ tsjoom Antioquía tioo joona lˈo̱ Tyˈo̱o̱tsˈom na cˈoona na tjaa ñomtiuu cˈomna. 	 پس چون مدتی در آنجا بسربردند به سلامتی از برادران رخصت گرفته، به سوی فرستندگان خود توجه نمودند.


Ndoˈ na luaaˈ waa maˈmo̱ⁿnaˈ na mayuuˈ ñˈoom na tjañoomˈ. Matso ñˈoomˈñeeⁿ: “Juu catsueˈ wjaacwaˈnnaaⁿˈaⁿ ˈnaⁿ na jnda̱ to̱o̱ⁿ. Ndoˈ catscu na jnda̱ seicanda̱a̱ˈ tsˈaⁿ, wjaalcweˈyoˈ, nntseicantyeeⁿñenndaˈyoˈ quiiˈ tsooˈ.” 	 لکن معنی مثل حقیقی بر ایشان راست آمد که «سگ به قی خود رجوع کرده است و خنزیر شسته شده، به غلطیدن در گل.»


Meiⁿyuucheⁿ na cwitsaayâ, ñequio seiiˈâ nmeiiⁿ cwitjo̱o̱ⁿyâ na ñeˈcatseicwjeenaˈ jâ chaˈxjeⁿ seicueeˈnaˈ Ta Jesús. Luaaˈ waa cha mati mˈmo̱ⁿnaˈ na laˈxmaaⁿyâ juu na wandoˈxcoom. 	 پیوسته قتل عیسی خداوند را در جسد خودحمل می‌کنیم تا حیات عیسی هم در بدن ما ظاهرشود.


’Sa̱a̱ meiⁿcwii tsˈaⁿ ticaljeii cwaaⁿ xuee ndoˈ ˈñeeⁿ xjeⁿ na nluii chaˈtso nmeiⁿˈ. Meiⁿ ángeles na mˈaⁿ cañoomˈluee ticaliuna, meiⁿ ja na cwiluiindyo̱ Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom ticaljeiiya cwaaⁿ. Macanda̱ ñenquiicheⁿ Tsotya̱ya ntyjeeⁿ. 	 ولی از آن روز و ساعت غیر از پدرهیچ‌کس اطلاع ندارد، نه فرشتگان در آسمان و نه پسر هم.


Mati maˈmo̱ⁿyanaˈ nda̱a̱ya na matseijnaaⁿˈnaˈ tsaⁿsˈa quia na teincoo sooxqueeⁿ, 	 آیا خودطبیعت شما را نمی آموزد که اگر مرد موی درازدارد، او را عار می‌باشد؟


Jom tjacantyja cwiluiiñê najneiⁿ. Cwitaaⁿyâ na cantyja ˈnaaⁿˈ joˈ nñequiaaⁿ na jnda̱ˈyoˈ cha ñequio na tˈmaⁿ nˈomˈyoˈ ndoˈ na neiiⁿˈ nˈomˈyoˈ nnda̱a̱ nnaⁿndyoˈ chaˈtso nnom nawiˈ na cwiwinomˈyoˈ. 	 و به اندازه توانایی جلال او به قوت تمام زورآور شوید تا صبر کامل وتحمل را با شادمانی داشته باشید؛


Sa̱a̱ cuarto na jnda̱ we, macanda̱ tyojaaquieeˈ nquii tyee na tjacantyja cwiluiitˈmaⁿñe, ndoˈ ñejom ndiiˈ na cwii cwii chu. Tyojaachom nioom quiooˈ na cwilaˈcwjee nnˈaⁿ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom. Niomˈñeeⁿ tyoñequiaaⁿ cwentaaˈ jnaaⁿˈ nqueⁿ ndoˈ mati cwentaa jnaaⁿ nnˈaⁿ. 	 لکن در دوم سالی یک مرتبه رئیس کهنه‌تنها داخل می‌شود؛ و آن هم نه بدون خونی که برای خود و برای جهالات قوم می‌گذراند.


Ee majndye nnˈaⁿ mˈaⁿ jeˈ na cwilaˈtiuu nquiee na tˈmaⁿ cwiluiindye, sa̱a̱ nncueˈntyjo̱ na mancjuˈcjenaˈ joona. Ndoˈ jndye nnˈaⁿ mˈaⁿ jeˈ na majuˈcjenaˈ joona, sa̱a̱ nda̱nquia nntseiwendyenaˈ joona. 	 لیکن بسا اولین که آخرین می‌گردند و آخرین، اولین!


Nqueⁿ na matsa̱ˈntjoom na tseixmaaⁿ na tjaa ñomtiuu cˈoom tsˈaⁿ jo nnoom quiaaⁿ na ˈo tjaa ñomtiuu cˈomˈyoˈ na chaˈwaa xjeⁿ ñequio chaˈtso na cwiwinomˈyoˈ. 	 اما خود خداوند سلامتی شما را پیوسته درهر صورت، سلامتی عطا کناد و خداوند با همگی شما باد.تحیت به‌دست من پولس که علامت در هر رساله است بدینطور می‌نویسم:


Tjaaⁿ na mˈaaⁿ Pilato ndoˈ tcaaⁿ tsˈoo Jesús. 	 نزدیک پیلاطس آمده جسد عیسی را طلب نمود.


Jnda̱ teinom nmeiⁿˈ, José tsˈaⁿ na jnaⁿ Arimatea, tjacaaⁿ nnom Pilato na nñequiaa tsaⁿˈñeeⁿ seiˈtsˈo ˈnaaⁿˈ Jesús. Joséˈñeeⁿ matseijomñê ñˈoom na mañequiaa Jesús sa̱a̱ cweˈ ntyˈiu ee nquiaⁿˈaⁿ nnˈaⁿ judíos. Pilato tquiaaⁿ ñˈoomˈm. Joˈ chii José tjaaⁿ, tjacˈoom seiˈtsˈo ˈnaaⁿˈ Jesús. 	 و بعد از این، یوسف که از اهل رامه وشاگرد عیسی بود، لیکن مخفی به‌سبب ترس یهود، از پیلاطس خواهش کرد که جسد عیسی رابردارد. پیلاطس اذن داد. پس آمده، بدن عیسی رابرداشت.


Jnda̱ joˈ ntyˈiaya cwii ángel na jeeⁿ jndeii, seiweeⁿ cwii tsjo̱ˈ tˈmaⁿ chaˈcwijom tsjo̱ˈsuu na cwitua. Tjoomˈm juunaˈ tsˈom ndaaluee. Tsoom: —Maluaaˈ matseijomnaˈ na cwityuiiˈ tsjoom tˈmaⁿ Babilonia. Tajom nleitquiooˈnndaˈnaˈ. 	 و یک فرشته زورآور سنگی چون سنگ آسیای بزرگ گرفته، به دریا انداخت و گفت: «چنین به یک صدمه، شهر بابل منهدم خواهدگردید و دیگر هرگز یافت نخواهد شد.


Ee nnco̱ jeeⁿ neiⁿncooˈ ntyjii ljeii ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na tquiaaⁿ nnom Moisés, 	 زیرا برحسب انسانیت باطنی به شریعت خداخشنودم.


Ndoˈ na quiiˈntaaⁿ naⁿˈñeeⁿ ñˈeⁿ cwii yuscu na jeeⁿ nioom wiiˈ na jnda̱ canchooˈwe chu na tyoojaameintyjeeˈ na cwicaa nioomˈm. 	 آنگاه زنی که مدت دوازده سال به استحاضه مبتلا می‌بود،


Ee chaˈtso naⁿmˈaⁿˈ cweˈ na waljooˈ tueeˈna na cwiñeˈquiana nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, sa̱a̱ yuscumˈaaⁿ meiiⁿ na jñeeⁿˈñê, tjuˈñˈeeⁿ mandi cantyja na nlcwaaⁿˈaⁿ. 	 زیرا که همه ایشان از زیادتی خود درهدایای خدا انداختند، لیکن این زن از احتیاج خود تمامی معیشت خویش را انداخت.


Quia joˈ teicantyja Jesús, seitiaaⁿˈaⁿ jndye. Seineiiⁿ nnom ndaaluee, tsoom: —Cuacheeⁿ, cjameiⁿntyjeˈ. Quia joˈ teicheⁿ jndye ndoˈ su sˈaanaˈ nnom ndaaluee. 	 در ساعت اوبرخاسته، باد را نهیب داد و به دریا گفت: «ساکن شو و خاموش باش!» که باد ساکن شده، آرامی کامل پدید آمد.


Joˈ chii nnchuuˈjñeeⁿ xeⁿ jnda̱ nntseicandyaandyo̱ jom. 	 پس اورا تنبیه نموده رها خواهم کرد.»


Jnda̱ joˈ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈoom na tyoñequiaa Juan tquieˈcañomna, tyˈeñˈomna seiˈtsˈo ˈnaaⁿˈaⁿ. Tyˈecatyˈiuuna jom, jnda̱ chii tyˈelaˈcandiina Jesús ñˈoommeiⁿˈ. 	 پس شاگردانش آمده، جسد او را برداشته، به خاک سپردند و رفته، عیسی را اطلاع دادند.


Sa̱a̱ xeⁿ maˈñeeⁿ saaⁿˈaⁿ, ticwanaaⁿ na ncoconnaaⁿˈaⁿ, matsonaˈ na caljoyaandyenndaˈna. Ndoˈ mati juu saaⁿˈaⁿ, tintseityuiiˈ ljeii ˈnaaⁿna. 	 و اگر جدا شود، مجرد بماند یا با شوهر خودصلح کند؛ و مرد نیز زن خود را جدا نسازد.


Ntyˈiaaˈ Jesús juu na waa. Ndoˈ ncˈe na ntyjeeⁿ na jnda̱ teijndye xuee na matjom na luaaˈ, matsoom nnom: —¿Aa ñeˈcanˈmaⁿˈ? 	 مریض او راجواب داد که «ای آقا کسی ندارم که چون آب به حرکت آید، مرا در حوض بیندازد، بلکه تا وقتی که می‌آیم، دیگری پیش از من فرو رفته است.


Tˈo̱o̱na, jluena: —Cwilˈua̱a̱yâ Jesús na jnaⁿ Nazaret. Matsoom: —Maja luaa joˈ. Ndoˈ mati Judas na tquiaa cwenta jom, mañˈeⁿ ñequio naⁿˈñeeⁿ. 	 به او جواب دادند: «عیسی ناصری را!» عیسی بدیشان گفت: «من هستم!» و یهودا که تسلیم‌کننده او بود نیز با ایشان ایستاده بود.


Sa̱a̱ tsˈaⁿ na matseiˈtjo̱o̱ñe, nntiomlˈuaaⁿ juu ñequio mañejuuti natia na machˈee tsaⁿˈñeeⁿ. Ee jom xocjaañˈoomñê ñˈeⁿ cwii tsˈaⁿ sa̱a̱ cwiicheⁿ ticueeˈ tsˈoom. 	 زیرا هرکه ظلم کند، آن ظلمی را که کرد، خواهد یافت وظاهربینی نیست.


Quia joˈ jeˈ jeˈ ¿chiuu na ñeˈcalˈaˈyoˈ xjeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom? ˈO cwilˈaˈyoˈ na jndeiˈnaˈ na joo nnˈaⁿ na cwilayuˈ na nchii judíos calacanda̱na ñˈoom na matsa̱ˈntjomnaˈ jaa nnˈaⁿ judíos na juunaˈ matseijomnaˈ cwii xuu, ndoˈ xuuˈñeeⁿ meiⁿ welooya na ñetˈom teiyo tîcanaⁿndyena meiⁿ jaa. 	 پس اکنون چراخدا را امتحان می‌کنید که یوغی بر گردن شاگردان می‌نهید که پدران ما و ما نیز طاقت تحمل آن رانداشتیم،


Ndoˈ cwii tsaⁿsˈa na titquieñe na jndyu Eutico wacatyeeⁿ mantana cuartoˈñeeⁿ na jnda̱ ndyee na teicantyjooˈnaˈ. Tyjeeˈ na ñeˈcatsom ee teincoo ñˈoom tyoñequiaa Pablo. Joˈ chii jnaⁿjndeii tsaⁿtsjom ñˈeⁿñê. Mana tiooñê xjeⁿ nomtyuaacheⁿ. Tyˈelaˈwe nnˈaⁿ jom, jnda̱ tueeⁿˈeⁿ. 	 ناگاه جوانی که افتیخس نام داشت، نزد دریچه نشسته بود که خواب سنگین او را درربود و چون پولس کلام راطول می‌داد، خواب بر او مستولی گشته، از طبقه سوم به زیر افتاد و او را مرده برداشتند.


Quia joˈ cwii na ntquieeˈ ángelesˈñeeⁿ na tyoleiˈcho ntquieeˈ watso, tyjeˈcañoom ja. Tsoom no̱o̱ⁿ: —Candyoˈ luaa ndoˈ mˈmo̱o̱ⁿya njomˈ na nntuˈxeⁿndye nnˈaⁿ tsjoom tˈmaⁿˈñeeⁿ na wacatyeeⁿnaˈ cjooˈ jndye ndaa. Juu tsjoomˈñeeⁿ matseijomnaˈ chaˈcwijom cwii sculjaaˈ. 	 و یکی از آن هفت فرشته‌ای که هفت پیاله را داشتند، آمد و به من خطاب کرده، گفت: «بیا تا قضای آن فاحشه بزرگ را که برآبهای بسیار نشسته است به تو نشان دهم،


Ncˈe juu ñˈoomxcowaaˈ mañequiaanaˈ na cwicantyjaaˈ nˈo̱o̱ⁿyâ, joˈ joˈ na cwilana̱a̱ⁿyâ juunaˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ ñequio na tˈmaⁿya nˈo̱o̱ⁿyâ. 	 پس چون چنین امید داریم، با کمال دلیری سخن می‌گوییم.


Nquii Catsmaⁿ, jnda̱ teinom na seicanaaⁿñê yom joo na tjata̱ˈtyeⁿ tsomˈñeeⁿ quia joˈ ntyˈiaya ñequiee ángeles na meiⁿˈntyjeeˈ ñequiee nqui tsjoomnancue. Cwilaˈcuˈna jndye cha tancjaanaˈ nnom tsjoomnancue, meiⁿ nnom ndaaluee, meiⁿ nacjoo nˈoom. 	 و بعد از آن دیدم چهار فرشته، بر چهارگوشه زمین ایستاده، چهار باد زمین را بازمی دارند تا باد بر زمین و بر دریا و بر هیچ درخت نوزد.


Jesucristo ya ñˈoom tjeiˈyuuˈñê jo nnom Poncio Pilato. Joˈ chii jo nnoom ñequio jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom na mañequiaa na cwitaˈndoˈ chaˈtso, luaa ñˈoom na matsa̱ˈntjo̱ⁿya ˈu Timoteo, 	 تو را وصیت می‌کنم به حضور آن خدایی که همه را زندگی می‌بخشد و مسیح عیسی که در‌پیش پنطیوس پیلاطس اعتراف نیکونمود،


Ndoˈ toˈñoom sondaro tsjo̱ˈñjeeⁿˈñeeⁿ. To̱ˈna, tyotˈoomna ñˈoom chaˈxjeⁿ na jnda̱ jndyena na caluena. Cweˈ joˈ hasta jeˈcheⁿ ndicwaⁿ cwilaˈneiⁿ nnˈaⁿ judíos na tyˈecantyˈuee nnˈaⁿ seiˈtsˈo ˈnaaⁿˈ Jesús. 	 ایشان پول را گرفته، چنانکه تعلیم یافتند کردند و این سخن تاامروز در میان یهود منتشر است.


sa̱a̱ ja jnda̱ ñesˈaa tyˈoo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja ˈnaⁿˈ cha tintseintycwiinaˈ na matseiˈyuˈyaˈ tsˈomˈ. Ndoˈ xeⁿ jnda̱ tcoˈndyuˈxcweˈnndaˈ, quiaaˈ ñˈoom tˈmaⁿ tsˈom nda̱a̱ nnˈaⁿˈ nmeiiⁿ na cwilaˈyuˈ. 	 لیکن من برای تو دعا کردم تاایمانت تلف نشود و هنگامی که تو بازگشت کنی برادران خود را استوار نما.»


sa̱a̱ xuee jnda̱ ndyee na tueeⁿˈeⁿ sˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom na tandoˈxcoom, ndoˈ na teitquiooˈñennaaⁿˈaⁿ nda̱a̱ jâ. 	 همان کس را خدا در روز سوم برخیزانیده، ظاهر ساخت.


Chaˈtsondye naⁿˈñeeⁿ tcwaˈtjacjoona. Ndoˈ jlaˈcato̱o̱ˈâ ntquieeˈ tsquiee ñequio ntaⁿˈ ntyooˈ ñequio calcaa na ˈndiicheⁿnaˈ. 	 و همه خورده، سیرشدند و از خرده های باقی‌مانده هفت زنبیل پربرداشتند.


cha cantyja ˈnaaⁿˈ juu tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ chaˈtsondye na cwiluiitquiendye na mˈaⁿ cañoomˈluee ñequio chaˈtso na cwitsa̱ˈntjom joˈ joˈ, caliuna na jndye nnom na jndo̱ˈ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 تا آنکه الحال بر ارباب ریاستها و قدرتها در جایهای آسمانی، حکمت گوناگون خدا بوسیله کلیسا معلوم شود،


Jnda̱ teinom na nmeiiⁿˈ, quia joˈ ntyˈiaya watsˈom cañoomˈluee, na jnda̱ jnaⁿ nacañoomticheⁿ yuu na mˈaaⁿ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom. Juu joˈ yuu na tyolaˈwe nnˈaⁿ Israel ljo̱ˈ na teiljeii ljeii naqui quia na tyoleiˈñˈomna watsˈomliaa. 	 و بعد از این دیدم که قدس خیمه شهادت درآسمان گشوده شد،


Jnda̱ joˈ tyˈelcweeˈna Jerusalén, tyˈelaˈjndaaˈndyena nasei cachi ndoˈ ncheⁿˈ. Ndoˈ taˈjndyeena juu xuee na cwitaˈjndyee nnˈaⁿ chaˈxjeⁿ matsa̱ˈntjom ljeii naqui. 	 پس برگشته، حنوط و عطریات مهیا ساختند و روز سبت را به حسب حکم آرام گرفتند.


Ee ncˈe na jnda̱ seinˈmaaⁿ jndyendye nnˈaⁿ, joˈ chii chaˈtso ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na ndicwaⁿ chona ntycu, tyolaˈcantoˈndyena nacañomˈm na ñeˈnquioˈna jom cha nnˈmaaⁿna. 	 زیرا که بسیاری را صحت می‌داد، بقسمی که هر‌که صاحب دردی بود بر او هجوم می‌آورد تااو را لمس نماید.


Meiⁿchjoo tiˈmaaⁿˈ tsˈoom na tyoñequiaaⁿ ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ Ta Jesús. Tyotseineiiⁿ ñˈeⁿ nnˈaⁿ judíos na cwilaˈneiⁿ ñˈoom griego, sa̱a̱ joona tyolˈueena chiuu ya nlˈana na nlacueeˈna jom. 	 و با هلینستیان گفتگوو مباحثه می‌کرد. اما درصدد کشتن او برآمدند.


Ee jnda̱ seitiuu Pablo na ticjaameintyjeeⁿˈeⁿ tsjoom Éfeso ndyuaa Asia ee ntyjeeⁿ xeⁿ nncwinoom joˈ joˈ nntseiyooˈnaˈ jom ndoˈ matseityuaaⁿˈaⁿ cha xeⁿ na aa nnda̱a̱ mamˈaaⁿ Jerusalén ndoˈ nncueeˈ xuee Pentecostés. 	 زیرا که پولس عزیمت داشت که از محاذی افسس بگذرد، مبادا او را در آسیا درنگی پیداشود، چونکه تعجیل می‌کرد که اگر ممکن شود تاروز پنطیکاست به اورشلیم برسد.


Tyoowijndye na saayâ ndoˈ teiˈcaljoo jndye tˈmaⁿ wˈaandaa. Majuu ndyuaaxeⁿncwe Creta jnaⁿnaˈ jondoˈ cantyja na cwicaluiˈ cancjuu ntquieeˈ. 	 لیکن چیزی نگذشت که بادی شدید که آن رااورکلیدون می‌نامند از بالای آن زدن گرفت.


Jlueti naⁿˈñeeⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom: —Mayuuˈ ñˈoomˈñeeⁿ na tso David ee Herodes ñequio Poncio Pilato jlaˈjomndyena naquiiˈ tsjoomwaa ñequio nnˈaⁿ judíos ñequio nnˈaⁿ na nchii judíos. Tyˈena nacjooˈ Jndaˈ na ljuˈ tseixmaaⁿ ndoˈ na majndaaˈ tsˈiaⁿˈaⁿ na tqueⁿˈ jom. 	 زیرا که فی الواقع بر بنده قدوس تو عیسی که او را مسح کردی، هیرودیس و پنطیوس پیلاطس با امت‌ها و قومهای اسرائیل با هم جمع شدند،


Ncˈe na jndo̱ˈ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom, seiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na nquiee nnˈaⁿ tsjoomnancue tixocataˈjnaaⁿˈna jom cantyja ˈnaaⁿˈ na jndo̱ˈ nˈomna, joˈ chii majaaweeˈ tsˈoom na nncwjiˈnˈmaaⁿñê añmaaⁿ nnˈaⁿ cweˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoomˈm na cwiñequia nnˈaⁿ, meiiⁿ cwitjeiiˈna cwenta na juunaˈ ñˈoom na ticajnda tseixmaⁿnaˈ. 	 زیرا که چون برحسب حکمت خدا، جهان ازحکمت خود به معرفت خدا نرسید، خدا بدین رضا داد که بوسیله جهالت موعظه، ایمانداران رانجات‌بخشد.


Ndoˈ tjantyjaaⁿˈaⁿ nquii na wacatyeeⁿ tio. Toˈñoom tsom na ndiiˈ tsˈo̱ ntyjaya. 	 پس آمد و کتاب را از دست راست تخت‌نشین گرفته است.


Ñˈoomnaˈ nacaxuee na tseixmaⁿ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom. Macoˈnaˈ luiˈ chaˈcwijom cwii tsjo̱ˈ na jeeⁿ ndyaˈ jnda, chaˈna tsjo̱ˈ jaspe, ndoˈ xueenaˈ chaˈcwijom tsioo. 	 و جلال خدا را دارد و نورش مانند جواهر گرانبها، چون یشم بلورین.


Xeⁿ mˈaaⁿ cwiindyoˈ ˈo na wiiˈ, queeⁿˈñe nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye nnom tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ cha na calaˈneiⁿ naⁿˈñeeⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ, ndoˈ catyˈoomndyena seitye nacjoomˈm ñequio xueeˈ Ta Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و هرگاه کسی از شما بیمار باشد، کشیشان کلیسا را طلب کند تا برایش دعا نمایند و او را به نام خداوند به روغن تدهین کنند.


Mati tcoˈnaˈ no̱o̱ⁿ na ntyˈiaya lˈoo, joo nnˈaⁿ na tyoluiitˈmaⁿndye ñequio nnˈaⁿ na tjaa ljoˈ tyolaˈxmaⁿ. Meintyjeeˈ naⁿˈñeeⁿ jo nnom tio canchiiˈñeeⁿ. Jnda̱ chii seinˈmeiiⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈtso libro na chonaˈ ljeii na matseicano̱o̱ⁿnaˈ cantyjati na ñelˈa lˈooˈñeeⁿ. Cantyja ˈnaaⁿ joo ñˈoomˈñeeⁿ tuˈxeⁿndyena. Ndoˈ mati waa cwiicheⁿ libro na chuunaˈ ncuee nnˈaⁿ na laˈxmaⁿ na cwitaˈndoˈ, jnda̱ seinˈmeiiⁿˈeⁿ. 	 و مردگان را خرد وبزرگ دیدم که پیش تخت ایستاده بودند؛ و دفترهارا گشودند. پس دفتری دیگر گشوده شد که دفترحیات‌است و بر مردگان داوری شد، بحسب اعمال ایشان از آنچه در دفترها مکتوب است.


Jnda̱ seicandyaañê jâ nawiˈ tˈmaⁿˈñeeⁿ. Ndoˈ ndicwaⁿ matseicandyaañê jâ. Joˈ chii jom ntyjaaˈtyeⁿ nˈo̱o̱ⁿyâ na mati xuee na wjaatinaˈ nntseicandyaañetyeeⁿ jâ, 	 که ما را از چنین موت رهانید و می‌رهاند و به او امیدواریم که بعداز این هم خواهد رهانید.


Joˈ chii calˈandyoˈ cwenta na nchii na ticalaˈñˈoomˈndyoˈ nqueⁿ na matseineiiⁿ nda̱a̱ya. Ee xeⁿ tîcandyaandye naⁿˈñeeⁿ na jndyena na seineiⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom nda̱a̱na xjeⁿ ljoocheⁿ tsjoomnancue, majndeiiticheⁿ jaa na cwindya̱a̱ na matseineiⁿ nqueⁿ na mˈaaⁿ cañoomˈlueecheⁿ, tixocandyaandyo̱. 	 زنهار از آنکه سخن می‌گوید رو مگردانیدزیرا اگر آنانی که از آنکه بر زمین سخن گفت روگردانیدند، نجات نیافتند، پس ما چگونه نجات خواهیم یافت اگر از او که از آسمان سخن می‌گوید روگردانیم؟


Ndoˈ nnˈaⁿ na tyowinom joˈ joˈ tyoluena ñˈomwiˈ nacjooˈ Jesús. Tyolaˈcaandyena nqueⁿna. 	 و راهگذاران سرهای خود را جنبانیده، کفر گویان


Juu ñˈoom nayaˈñeeⁿ matˈuiinaˈ cantyja ˈnaaⁿˈ Jnaaⁿ, nquii Ta Jesucristo. Cantyja na tsˈaⁿ jom, tuiiñê tsjaaⁿ ˈnaaⁿˈ rey David na jndyowicantyjooˈ. 	 درباره پسر خود که بحسب جسم از نسل داود متولد شد،


Jnda̱ chii tjantyjaaⁿˈaⁿ cwiicheⁿ jnaaⁿ. Majoˈti tsoom nnom tsaⁿ na jnda̱ we. Tˈo̱ tsaⁿˈñeeⁿ nnoom: “Aa ya, ta, jo̱ya.” Sa̱a̱ tîcjaa. 	 و به دومین نیز همچنین گفت. اودر جواب گفت: "ای آقا من می‌روم." ولی نرفت.


Niom ndyee nnom na waa ndoˈ waanaˈ: na matseiyuˈya tsˈom tsˈaⁿ ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, na macantyjaaˈ tsˈom tsˈaⁿ ñˈeⁿ jom ndoˈ na mˈaaⁿ na jeeⁿ candyaˈ tsˈoom jaa, sa̱a̱ tˈmaⁿti naquiiˈ ntaaⁿ ndyee nmeiiⁿˈ, juu na mˈaaⁿ na candyaˈ tsˈoom nnˈaⁿ. 	 و الحال این سه چیز باقی است: یعنی‌ایمان و امید ومحبت. اما بزرگتر از اینها محبت است.


Jnda̱ tjawiquiuuˈticheⁿ, chaˈna cwii hora, cwiicheⁿ tsˈaⁿ tyotseijndeiiˈ ˈndyoo, tso: —Tsaⁿmˈaaⁿ, mayuuˈcheⁿ ñeñˈeeⁿ ñˈeⁿ tsaⁿmˈaaⁿˈ ee tsˈaⁿ tsˈo̱ndaa Galilea jom. 	 و چون تخمین یک ساعت گذشت یکی دیگر با تاکیدگفت: «بلاشک این شخص از رفقای او است زیراکه جلیلی هم هست.»


Matsonaˈ na catseixmaⁿ tsˈaⁿ na matseiñˈoomˈñe nnˈaⁿ na cwiñequia ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na cweˈ cwiquieya waaˈ, tsˈaⁿ na neiiⁿˈ chaˈtso na ya laxmaⁿ, na tseixmaⁿ na jndo̱ˈ tsˈom, na wjaamˈaaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ na matyˈiomyanaˈ, na xcweeˈ tsˈom jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ na maqueⁿñe cheⁿnquii xjeⁿ. 	 بلکه مهمان دوست و خیردوست و خرداندیش و عادل ومقدس و پرهیزکار؛


Xjeⁿ na mawjaaquieeˈ Jesús tsjoom Capernaum, cwii capeitaⁿ na matsa̱ˈntjom cwii siaⁿnto sondaro seicandyooˈñe nacañomˈm. Sˈaa tyˈoo nnoom. 	 و چون عیسی وارد کفرناحوم شد، یوزباشی‌ای نزد وی آمد و بدو التماس نموده،


Abel tyotseiyuˈya tsˈoom. Ncˈe na ljoˈ xcweti seitˈmaaⁿˈñê juu, nchiiti Caín. Ndoˈ ncˈe na ljoˈ tyotseixmaaⁿ, tso Tyˈo̱o̱tsˈom na tjaa jnaaⁿˈaⁿ ndoˈ ˈnaⁿ na tyoñequiaaⁿ tjaweeˈ tsˈom. Ndoˈ na tyotseiyuˈya tsˈoom, meiiⁿ na jnda̱ tueeⁿˈeⁿ ndicwaⁿ matseijno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ nˈo̱o̱ⁿya. 	 به ایمان هابیل قربانی نیکوتر از قائن را به خدا گذرانید و به‌سبب آن شهادت داده شد که عادل است، به آنکه خدا به هدایای او شهادت می‌دهد؛ و به‌سبب همان بعد از مردن هنوزگوینده است.


Sa̱a̱ juu xuee na tjeiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom Lot tsjoom Sodoma, tuaˈ ndaaluaaˈ chom ñequio ljo̱ˈ sufra̱ na jnaⁿnaˈ tsjo̱ˈluee. Ndoˈ seicwjeenaˈ chaˈtso nnˈaⁿ tsjoomˈ ñeeⁿ. 	 تا روزی که چون لوط ازسدوم بیرون آمد، آتش و گوگرد از آسمان باریدو همه را هلاک ساخت.


Nquii Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio Ta Jesucristo quiana na canda̱a̱ˈya nntoˈñoomˈyoˈ naya na laˈxmaⁿna ñequio juu na tjaa ñomtiuu cˈoom tsˈaⁿ jo nda̱a̱na. 	 فیض و سلامتی از جانب پدر ما خدا وعیسی مسیح خداوند بر شما باد.


Ticwii cwii tsˈaⁿ na matseiyuˈya tsˈom na Jesús cwiluiiñe Cristo, macwiluiiñê cwii jnda Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ ticwii cwii tsˈaⁿ na candyaˈ tsˈom nqueⁿ na cwiluiiñê Tsotya̱a̱ya, mati matsonaˈ na cˈoom tsaⁿˈñeeⁿ na jnda ntyjii nnˈaⁿ na cwiluiindye ntseinaaⁿ. 	 هرکه ایمان دارد که عیسی، مسیح است، ازخدا مولود شده است؛ و هرکه والد رامحبت می‌نماید، مولود او را نیز محبت می‌نماید.


Ee Herodes ñequio tsaⁿ na jndyu Felipe joona cwii nquieendyena. Sa̱a̱ Herodes mˈaaⁿ ñˈeⁿ scuuˈ tyjeeⁿ. Herodías jndyu yuscuˈñeeⁿ. Ndoˈ tyotso Juan nnoom: —ˈU ticatsa̱ˈntjomnaˈ na mañˈoomˈ scuuˈ tˈiuˈ. Jnaaⁿˈ ñˈoomwaaˈ na jeeⁿ ndyaˈ jndooˈ yuscu Herodías Juan. Joˈ chii seincjooˈñe yuscuˈñeeⁿ nnom Herodes ndoˈ jom jeˈ seiyoomˈm, sa̱ˈntjoom na calaˈtyeⁿna Juan, chii catueeˈna juu wˈaancjo. Herodías queeⁿ tsˈoom Juan hasta lˈue tsˈoom na calacueeˈna juu sa̱a̱ tileicanda̱a̱. 	 زیرا که هیرودیس فرستاده، یحیی را گرفتار نموده، او رادر زندان بست بخاطر هیرودیا، زن برادر او فیلپس که او را در نکاح خویش آورده بود.


Matso Felipe nnoom: —Ta, quiaaˈ na nntyˈiaanda̱a̱yâ Tsotyeˈ, quialjoˈcheⁿ nljoya nˈo̱o̱ⁿyâ. 	 فیلپس به وی گفت: «ای آقا پدر رابه ما نشان ده که ما را کافی است.»


Ndoˈ tyotmeiiⁿˈna tsˈoom xqueeⁿ. Tyojñomna ndaajnaⁿˈ jom, tyotaˈna cantyena jo nnoom chaˈcwijom cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena jom. 	 و نی بر سراو زدند و آب دهان بر وی انداخته و زانو زده، بدو تعظیم می‌نمودند.


Tintsaañˈomˈyoˈ ˈnaⁿ na cwicañjom sˈom, meiⁿ chetsjaˈ, meiⁿ lcoom. Ndoˈ nchii na nlaˈchjuundyoˈ na nlaneiⁿˈyoˈ ñˈeⁿ nnˈaⁿ nato. 	 وکیسه و توشه‌دان و کفشها با خود برمدارید وهیچ‌کس را در راه سلام منمایید،


Sa̱a̱ nnˈaⁿ na tyondye ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na tyoñeˈquiana, jndyendye naⁿˈñeeⁿ jlaˈyuˈna. Ndoˈ chaˈtsoñˈeⁿ nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ tueˈntyjo̱ chaˈna ˈom meiⁿndyena na cweˈ naⁿnom. 	 اما بسیاری از آنانی که کلام را شنیدند ایمان آوردند و عدد ایشان قریب به پنج هزاررسید.


Ndoˈ chaˈtso na chaˈtso, cˈomˈyoˈ na canda̱a̱ˈya mˈaⁿˈyoˈ na wiˈ nˈomˈyoˈ ncˈiaaˈyoˈ, ee juu joˈ matseitjoomˈnaˈ chaˈtso ndoˈ canda̱a̱ˈ tseixmaⁿnaˈ. 	 و بر این همه محبت را که کمربند کمال است بپوشید.


Catˈmo̱ⁿˈyoˈ cwii tsjo̱ˈñjeeⁿ no̱o̱ⁿ. ¿ˈÑeeⁿ ˈndyoonnom luaa ndoˈ ˈñeeⁿ xueeˈ ljeiiwaa? Jlue naⁿˈñeeⁿ: —Nquii César, tsaⁿmaⁿtsˈiaaⁿ tˈmaⁿ tsjoom Roma. 	 دیناری به من نشان دهید. صورت ورقمش از کیست؟ «ایشان در جواب گفتند: «از قیصر است.»


Sa̱a̱ tso Jesús: —Caˈndyeˈyoˈ tsaⁿmˈaaⁿˈ. ¿Chiuu na cwilaˈliooˈndyoˈ ñˈeⁿñê? Ee jeeⁿ tjacañjoomˈ nayawaaˈ na sˈaaⁿ ñˈeⁿndyo̱. 	 اماعیسی گفت: «او را واگذارید! از برای چه او رازحمت می‌دهید؟ زیرا که با من کاری نیکو کرده است،


Quia joˈ juu ángel najnda̱ we tjacuˈnquioom nawiˈ na ñjom waso ˈnaaⁿˈaⁿ nnom ndaaluee. Ndoˈ seicwaqueⁿnaˈ ndaaluee chaˈcwijom ntycwe niomˈ. Ndoˈ tja̱ chaˈtsoti na tandoˈ naquiiˈ ndaalueeˈñeeⁿ. 	 و دومین پیاله خود را به دریا ریخت که آن به خون مثل خون مرده مبدل گشت و هر نفس زنده از چیزهایی که در دریا بود بمرد.


Joona tˈo̱o̱na nnoom: —Xeⁿ nchii tsˈaⁿ na tia tsˈaⁿñe jom, xonquio̱o̱ñˈo̱o̱ⁿyâ jom na mˈaaⁿˈ. 	 در جواب او گفتند: «اگر او بدکار نمی بود، به تو تسلیم نمی کردیم.»


Ncˈe na luaaˈ, meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na titseicanda̱ cwii ñˈoommeiiⁿ na cachjoonaˈ, ndoˈ maˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱ ncˈiaaⁿˈaⁿ ya meiiⁿ tilaˈcanda̱na juunaˈ, tjaa yuu lˈueñê cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. Sa̱a̱ ˈñeeⁿ juu na matseicanda̱ ñˈoommeiiⁿ ndoˈ naljoˈ maˈmo̱ⁿ na calˈa ncˈiaaˈ, juu matseijndaaˈñenaˈ na tˈmaⁿ lˈueñe cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 پس هر‌که یکی از این احکام کوچکترین رابشکند و به مردم چنین تعلیم دهد، در ملکوت آسمان کمترین شمرده شود. اما هر‌که بعمل آورد و تعلیم نماید، او در ملکوت آسمان بزرگ خوانده خواهد شد.


Quia joˈ tja Jacob ndyuaa Egipto. Joˈ joˈ mˈaaⁿ ndoˈ tueeⁿˈeⁿ ndoˈ mati joˈ joˈ tja̱ ntseinaaⁿ, joo welooya na ñetˈom teiyo. 	 پس یعقوب به مصر فرود آمده، او و اجداد ما وفات یافتند.


Tquiana sˈomˈñeeⁿ nda̱a̱ apóstoles. Ndoˈ naⁿˈñeeⁿ tyoñequiana joonaˈ nnom ticwii cwii tsˈaⁿ na matseitjo̱o̱naˈ ˈnaⁿ na macaⁿnaˈ juu. 	 به قدمهای رسولان می‌نهادند و به هر یک بقدراحتیاجش تقسیم می‌نمودند.


Ndoˈ Cornelio quia na jnda̱ tja ángel na seineiⁿ ñˈeⁿñê tcwaaⁿ we mosoomˈm ndoˈ cwii sondaro. Sondaroˈñeeⁿ matseitˈmaaⁿˈñê Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ mandiˈntjoom nnom Cornelio. 	 و چون فرشته‌ای که به وی سخن می‌گفت غایب شد، دو نفر از نوکران خود ویک سپاهی متقی از ملازمان خاص خویشتن راخوانده،


Luaa tuii, wacatyeeⁿ Jesús nacañoomˈ meiⁿsa wˈaya. Ndoˈ naⁿcwitoˈñoom tsˈiaaⁿnda̱a̱ nnˈaⁿ cwentaaˈ gobiernom ñˈeⁿ nnˈaⁿ na cwilaˈtjo̱o̱ndye nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja na nquiu nnˈaⁿ fariseos, ñeˈnaaⁿˈ meindyuaandyena ñˈeⁿñê ñequio nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê. 	 و واقع شد چون او در خانه به غذا نشسته بود که جمعی از باجگیران وگناهکاران آمده، با عیسی و شاگردانش بنشستند.


Ndoˈ ncˈe ñˈoomwaaˈ, majndye nnˈaⁿ na tyondyejndyeena ñˈoom na tyoñequiaaⁿ, tyˈelcweeˈna. Taticalaˈjomndyetina ñˈeⁿñê. 	 در همان وقت بسیاری از شاگردان اوبرگشته، دیگر با او همراهی نکردند.


Joˈ chii meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ ˈo na ticaˈndii chaˈtso na matseixmaⁿ nquii, xocanda̱a̱ nntseijomñê ñˈeⁿndyo̱. 	 «پس همچنین هر یکی از شما که تمام مایملک خود را ترک نکند، نمی تواند شاگرد من شود.


Joˈ chii cˈomcˈeendyoˈ, ndoˈ cjaañjoomˈ nˈomˈyoˈ cwii ndyee chu naxuee ndoˈ natsjom tîcjo̱meintyja̱a̱ˈa na tyoteijndeitya̱ya ˈo cha nntsaalaˈno̱ⁿˈtiˈyoˈ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ñesˈaa na ljoˈ ñequio na tyotˈio̱o̱ya na jnda ntyjiiya. 	 لهذا بیدار باشید و به یاد آورید که مدت سه سال شبانه‌روز از تنبیه نمودن هر یکی از شما با اشکها باز نایستادم.


Joo nnˈaⁿ na jnda̱ ñelˈa na matyˈiomyanaˈ, nntandoˈxcona na ticantycwii na cwitaˈndoˈna. Sa̱a̱ joo nnˈaⁿ na tyoolaxmaⁿ na matyˈiomyanaˈ, nntandoˈnndaˈna na nntˈuiityeⁿnaˈ joona. 	 من از خود هیچ نمی توانم کرد بلکه چنانکه شنیده‌ام داوری می‌کنم و داوری من عادل است زیرا که اراده خود را طالب نیستم بلکه اراده پدری که مرا فرستاده است.


Sa̱a̱ juu tsˈaⁿ na cwiluiitquieñe watsˈomˈñeeⁿ, seiwˈeeⁿ na seinˈmaⁿ Jesús tsaⁿˈñeeⁿ xuee na cwitaˈjndyeena. Tsoom nda̱a̱ nnˈaⁿ: —Yom xuee wanaaⁿ na calˈaˈyoˈ tsˈiaaⁿ. Joo ncueemeiⁿˈ quioˈyoˈ na nnˈmaaⁿˈyoˈ, nchii xuee na cwitaˈjndya̱a̱ya. 	 آنگاه رئیس کنیسه غضب نمود، از آنروکه عیسی او را در سبت شفا داد. پس به مردم توجه نموده، گفت: «شش روز است که باید کاربکنید در آنها آمده شفا یابید، نه در روزسبت.»


Ee juu xueeˈñeeⁿ nntseijomnaˈ mˈaⁿ we nnˈaⁿ na cwilˈa tsˈiaaⁿ jo jnda̱a̱. Cwii tsaⁿˈñeeⁿ wjaañˈoomnaˈ jom na mˈaaⁿya ndoˈ cwii maˈndiinaˈ. 	 آنگاه دو نفری که در مزرعه‌ای می‌باشند، یکی گرفته و دیگری واگذارده شود.


Sa̱a̱ tînquiaa Tyˈo̱o̱tsˈom na nnaaⁿˈaⁿ ndyuaameiiⁿñe meiⁿ cweˈ yuu na nncwintyjeeⁿˈeⁿ. Sa̱a̱ tyeⁿ ˈndii Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈoom nnoom na maxjeⁿ nnaaⁿˈaⁿ ndyuaameiiⁿ. Nncuaanaˈ cwentaa nnˈaⁿ na nluiindyena tsjaaⁿ ˈnaaⁿˈ jom xeⁿ jnda̱ tueeⁿˈeⁿ meiiⁿ xjeⁿˈñeeⁿ tjaaˈnaⁿ ntseinaaⁿ. 	 و او را در این زمین میراثی، حتی بقدر جای پای خود نداد، لیکن وعده داد که آن را به وی و بعد از او به ذریتش به ملکیت دهد، هنگامی که هنوز اولادی نداشت.


Ndoˈ Jesús jleityˈiom nnoom, mantyˈiaaⁿˈaⁿ jnda̱ manquioquie cwii tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na jndyendye. Quia joˈ matsoom nnom Felipe: —¿Yuu nlaˈjndaaya nantquie cha nnda̱a̱ nlcwaˈ chaˈtsondye naⁿmˈaⁿˈ? 	 پس عیسی چشمان خود را بالا انداخته، دیدکه جمعی کثیر به طرف او می‌آیند. به فیلپس گفت: «از کجا نان بخریم تا اینها بخورند؟»


Ndoˈ jnda̱ tja̱ chaˈtsondye naⁿˈñeeⁿ mati tueˈ yuscu. 	 و آخر ازهمه آن زن نیز مرد.


Ndoˈ sa̱ˈntjoom na meiⁿcwii ˈnaⁿ ticˈooñˈomna nato, meiⁿ chetsjaˈ, meiⁿ tyooˈ, meiⁿ tsjo̱ˈñjeeⁿ. Macanda̱ tsˈoom lˈeii wanaaⁿ na nncˈooñˈomna, 	 و ایشان را قدغن فرمود که «جزعصا فقط، هیچ‌چیز برندارید، نه توشه‌دان و نه پول در کمربند خود،


Tsaⁿˈñeeⁿ tsoom nnom Jesús: —Maestro, chaˈtso ñˈoommeiⁿˈ matseicanda̱ya xjeⁿ na cachjoondyo̱cha̱ⁿ. 	 او در جواب وی گفت: «ای استاد، این همه را از طفولیت نگاه داشتم.»


Ee jndye nnˈaⁿ mˈaⁿ na tiñeˈcatueeˈndyecje, majndeiiticheⁿ quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na cwilue najndeiˈnaˈ na caluii ˈnaaⁿ ntjaaⁿ naⁿnom, jndye ñˈoom na cweˈ cwilaˈneiⁿtonaˈ na cwinquioˈnnˈaⁿnaˈ nnˈaⁿ. 	 زیرا که یاوه‌گویان و فریبندگان، بسیار ومتمرد می‌باشند، علی الخصوص آنانی که از اهل ختنه هستند؛


Tyjeeˈcañoom cwii tsˈaⁿ na jndyu Jairo. Jom cwiluiitquieñê naquiiˈ watsˈom ˈnaaⁿ nnˈaⁿ judíos. Tcoomˈm xtyeeⁿ jo ncˈee Jesús, sˈaaⁿ tyˈoo na cjaa tsaⁿˈñeeⁿ waⁿˈaⁿ. 	 که ناگاه مردی، یایرس نام که رئیس کنیسه بود به پایهای عیسی افتاده، به اوالتماس نمود که به خانه او بیاید.


Sa̱a̱ cweˈ ee na tsjo̱o̱ ñˈoommeiⁿˈ nda̱a̱ˈyoˈ, joˈ na jeeⁿ ndyaˈ chjooˈ nˈomˈyoˈ. 	 ولیکن چون این را به شما گفتم، دل شما از غم پر شده است.