Nchii ñeˈcatsjo̱o̱ na jnda̱ mamatseixmaⁿya chaˈtso nmeiⁿˈ meiⁿ nchii na canda̱a̱ˈ matseixmaⁿya sa̱a̱ matseijndo̱ya tsˈo̱o̱ⁿ na macantyjaaˈ tsˈo̱o̱ⁿ na ntseixmaⁿya joonaˈ ncˈe nquii Cristo tjeiˈjñeeⁿ ja. 	 نه اینکه تا به حال به چنگ آورده یا تابحال کامل شده باشم، ولی در‌پی آن می‌کوشم بلکه شاید آن را بدست آورم که برای آن مسیح نیز مرا بدست آورد.


Quia jluiˈna wˈaandaa mañoomˈ taˈjnaaⁿˈ nnˈaⁿ ndyuaaˈñeeⁿ Jesús. 	 و چون از کشتی بیرون شدند، مردم در حال او را شناختند،


Nquii Tyˈo̱o̱tsˈom jnda̱ seijndaaˈñê na nluii na luaaˈ, ndoˈ cha na mˈmo̱ⁿnaˈ na nntseicanda̱a̱ˈñê juunaˈ, jnda̱ tquiaaⁿ Espíritu Santo naquiiˈ nˈo̱o̱ⁿya, cwii na maˈmo̱ⁿnaˈ na cwiljotyeⁿ ñˈoom na jnda̱ tsoom. 	 اما او که ما را برای این درست ساخت خدا است که بیعانه روح را به ما می‌دهد.


Nnˈaⁿ na tixcwe ˈoomˈaⁿ na cantundyena nlˈana na luaaˈ. Ncˈe natia na cwilˈana, juu na mˈaaⁿˈ nˈomna leicaˈmo̱ⁿnaˈ nda̱a̱na na tixcwe ˈoomˈaⁿna. 	 به ریاکاری دروغگویان که ضمایر خود را داغ کرده‌اند؛


Ncˈe na cwiqueⁿˈyoˈ cwenta ñˈoom na tsjo̱o̱ na ticaˈndyencˈuaaˈndyoˈ meiⁿchiuucheⁿ na cwitjomˈyoˈ, joˈ chii mati ja nntsˈaa cwenta ˈo juu xjeⁿ quia na nlcoˈwiˈnaˈ chaˈtsondye nnˈaⁿ na mˈaⁿ tsjoomnancue. 	 چونکه کلام صبر مرا حفظنمودی، من نیز تو را محفوظ خواهم داشت، ازساعت امتحان که بر تمام ربع مسکون خواهد آمدتا تمامی ساکنان زمین را بیازماید.


Ndoˈ jnda̱ na jlaˈnaaⁿ naⁿˈñeeⁿ juunaˈ tquiaanaˈ na neiiⁿna, tyˈomtˈmaaⁿˈndyena nˈomna. 	 چون مطالعه کردند، از این تسلی شادخاطرگشتند.


Quia joˈ tsoom nnom tsˈaⁿwiiˈ: —Catseiliuuˈ tsˈo̱ˈ. Mana seiliuu tsˈo̱. Mañoomˈ tcoˈyanaˈ chaˈxjeⁿ cwiicheⁿ tsˈo̱o̱ⁿ. 	 آنگاه آن مرد را گفت: «دست خود را دراز کن!» پس دراز کرده، مانند دیگری صحیح گردید.


Quia joˈ tyˈeñˈom nnˈaⁿ judíos Jesús, jnaⁿna waaˈ Caifás, tquiena wˈaa yuu na macˈeⁿ gobiernom. Ndoˈ ndicwaⁿ cwitsjoom xjeⁿˈñeeⁿ. Sa̱a̱ ticˈooquieˈ nnˈaⁿ judíos naquiiˈ watsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ gobiernom cha tintsˈaanaˈ na tiljuˈ laxmaⁿna, ee xeⁿ na ljoˈ tixonquiaanaˈ na wanaaⁿ na nlaˈjomndyena xuee na cwitquiina catsmaⁿ chjoo. 	 بعد عیسی را از نزد قیافا به دیوانخانه آوردند و صبح بود و ایشان داخل دیوانخانه نشدند مبادا نجس بشوند بلکه تا فصح را بخورند.


Ndoˈ jnda̱ na tjaweˈnaˈ ˈñom, matsoom: —Jnda̱ seicanda̱a̱ˈñenaˈ chaˈtso cantyja ˈnaⁿya. Jnda̱ chii seintyjanquiooñê xqueeⁿ. Tioom cantyja na wanoomˈm lˈo̱ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 چون عیسی سرکه راگرفت، گفت: «تمام شد.» و سر خود را پایین آورده، جان بداد.


Mañejuuti xjeⁿˈñeeⁿ, tioo na neiiⁿˈ Jesús ncˈe Espíritu Santo. To̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na matseineiiⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, tsoom: —Matseitˈmaaⁿˈndyo̱ ˈu Tsotya̱ya na cwiluiindyuˈ na matsa̱ˈntjomˈ cañoomˈluee ñequio nnom tsjoomnancue. Ee jnda̱ tantyˈiuuˈndyuˈ ñˈoommeiⁿˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na cweˈ jndo̱ˈto nˈom ñequio nnˈaⁿ na jeeⁿ tˈmaⁿ cwilaˈno̱ⁿˈ. Ndoˈ jnda̱ seicano̱o̱ⁿˈ joonaˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na cje cwilˈa. Mayuuˈ Ta, ee luaaˈ waa na tjaweeˈ tsˈomˈ. 	 در همان ساعت، عیسی در روح وجدنموده گفت: «ای پدر مالک آسمان و زمین، تو راسپاس می‌کنم که این امور را از دانایان وخردمندان مخفی داشتی و بر کودکان مکشوف ساختی. بلی‌ای پدر، چونکه همچنین منظور نظرتو افتاد.»


Sa̱a̱ majoˈti tjom tsˈaⁿ na jnda̱ we, tjaaˈnaⁿ ndana ñˈeⁿ yuscuˈñeeⁿ ndoˈ tueeⁿˈeⁿ. Mati tjom tsˈaⁿ na jnda̱ ndyee ndoˈ malaaˈtiˈ hasta tsˈaⁿ na jnda̱ ntquieeˈ. 	 وهمچنین دومین و سومین تا هفتمین.


Tintsuuˈ nˈomˈyoˈ ñˈoom na matsonaˈ: “Chjoowiˈ ndaaljoˈ matseicandeiiˈñˈeⁿnaˈ chaˈwaa tsqueeⁿtyooˈ.” 	 خمیرمایه اندک تمام خمیر را مخمر می‌سازد.


Sa̱a̱ xeⁿ nlco tsˈiaaⁿˈñeeⁿ, nntsuuñê cantyja ˈnaaⁿˈ juunaˈ. Nqueⁿ nluiˈnˈmaaⁿñê, sa̱a̱ cweˈ ñetomti joˈ. Ndoˈ na luaaˈ nntjoom nntseijomnaˈ cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ chaˈcwijom na ncˈuaaˈ chii jluiiˈñê naquiiˈ chom. 	 و اگر عمل کسی سوخته شود، زیان بدو وارد آید، هرچند خود نجات یابداما چنانکه از میان آتش.


cwitjo̱o̱ⁿyâ na cwicacho̱o̱ˈâ cwilˈa nnˈaⁿ, ndoˈ na cwitioomna jâ lˈaancjo. Quia waa tacwaxua ndyueena cjooyâ. Ndoˈ mati mˈaaⁿyâ na jndeiˈnaˈ na cwilˈaayâ tsˈiaaⁿ chaˈna meiⁿquiandyo tsˈaⁿ na mˈaaⁿ moso. Ndoˈ na macwjiˈnaˈ tsaⁿtsjom nda̱a̱yâ ndoˈ mati cwitjo̱o̱ⁿyâ na matseitjo̱o̱naˈ ljoˈ nntquia̱a̱yâ, 	 در تازیانه‌ها، در زندانها، در فتنه‌ها، در محنتها، در بی‌خوابیها، در گرسنگیها،


Tyocaⁿˈa nnom nquii nnˈaaⁿya Apolos na catseijomñê ñequio nnˈaaⁿya na cwilaˈyuˈ na cwiˈoocajndooˈna ˈo. Sa̱a̱ na majeˈndyo ticatsˈaanaˈ tsˈoom na ñeˈcjaⁿ. Majoˈ nncueeˈcañoom ˈo quia na nñequiaanaˈ na wanaaⁿ. 	 اما درباره اپلس برادر، از اوبسیار درخواست نمودم که با برادران به نزد شمابیاید، لیکن هرگز رضا نداد که الحال بیاید ولی چون فرصت یابد خواهد آمد.


Ndoˈ taxˈee Pilato nnoom: —Quia joˈ, ¿Aa cwiluiindyuˈ rey? Tˈo̱ Jesús, matsoom nnom: —Maxjeⁿ joˈ cwiluiindyo̱. Macweˈ joˈ na tuiindyo̱ na jndyo̱o̱ tsjoomnancue, cha cwjiˈyuuˈndyo̱ ñˈoom na mayuuˈ. Ticwii cwii tsˈaⁿ na matseijomñe ñˈoom na mayuuˈñeeⁿ, tsaⁿˈñeeⁿ mandii ñˈoom na mañequiaya. 	 پیلاطس به او گفت: «مگر توپادشاه هستی؟» عیسی جواب داد: «تو می‌گویی که من پادشاه هستم. از این جهت من متولد شدم وبجهت این در جهان آمدم تا به راستی شهادت دهم، و هر‌که از راستی است سخن مرا می‌شنود.»


Xeⁿ na mˈaaⁿ cwiindyoˈ ˈo na wiˈ matjom, nchii catsˈaanaˈ na ljoˈ ncˈe na seicueeˈ tsˈaⁿ, oo na machˈuee, oo cwiicheⁿ nnom natia, meiⁿ nchii ncˈe na matiiˈñe cwii nnom ñˈoom ˈnaaⁿˈ cwiicheⁿ tsˈaⁿ. 	 پس زنهار هیچ‌یکی از شما چون قاتل یا دزد یا شریر یا فضول عذاب نکشد.


Tˈo̱ Jesús cwii ñˈoom na tjañoomˈ. Maˈmo̱ⁿnaˈ na nchii chaˈtsondye nnˈaⁿ nncˈooquieeˈndye yuu na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. Tsoom: —Tyomˈaaⁿ cwii tsˈaⁿ, jom jnoomˈm cwii nantquie tˈmaⁿ ndoˈ tqueeⁿˈñê jndye nnˈaⁿ. 	 به وی گفت: «شخصی ضیافتی عظیم نمود و بسیاری را دعوت نمود.


Taxˈee Pilato nda̱a̱na: —¿Ljoˈ jeeⁿ tisˈa sˈaaⁿ nquiuˈyoˈ? Sa̱a̱ joona ñeˈquiiˈcheⁿ najndeii tyolaˈxuaana, jluena: —Catyˈiomˈ jom tsˈoomˈnaaⁿ. 	 پیلاطس بدیشان گفت: «چرا؟ چه بدی کرده است؟» ایشان بیشتر فریاد برآوردند که «او را مصلوب کن.»


’Tintsachoˈyoˈ sˈom cajaⁿ, meiⁿ sˈom xuee, meiⁿ sˈom wee na ñjom chetsjaˈ na ntyjaandyoˈ. 	 طلا یا نقره یا مس در کمرهای خود ذخیره مکنید،


Juunaˈ matseijomnaˈ chaˈna lqueeⁿˈ tsˈoom mostaza na jeeⁿ cajnda̱a̱. Seicˈoom tsˈaⁿ juunaˈ naquiiˈ ntjoomˈm. Tyuaaˈ tjawijndeiinaˈ, tueˈntyjo̱ na teitˈmaⁿnaˈ hasta tyolˈa cantsaa cantquiaayoˈ naquiiˈ lˈo̱naˈ. 	 دانه خردلی راماند که شخصی گرفته در باغ خود کاشت، پس رویید و درخت بزرگ گردید، بحدی که مرغان هوا آمده در شاخه هایش آشیانه گرفتند.»


Ndoˈ waa costumbre na jndeiˈnaˈ na catseicandyaañe Pilato cwii pra̱so jo nda̱a̱ nnˈaⁿ xcwe na waa xuee. 	 زیرا او را لازم بود که هر عیدی کسی را برای ایشان آزاد کند.


Jeeⁿ neiiⁿˈ tsˈaⁿ na tajom catso Tyˈo̱o̱tsˈom na chujnaⁿti nnoom. 	 خوشابحال کسی‌که خداوند گناه را به وی محسوب نفرماید.»


Tsoti Jesús no̱o̱ⁿ: —ˈU Juan, catseiljeiˈ ñˈoommeiiⁿ, catseicwanomˈ joonaˈ na mˈaaⁿ ángel na machˈee cwenta tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ na mˈaⁿ tsjoom Éfeso. Catsuˈ: “Nmeiiⁿ ñˈoom na matseina̱ⁿ nnco̱ na tooˈndye ntquieeˈ cancjuu tsˈo̱o̱ ntyjaya. Ja mˈaaⁿya quiiˈntaaⁿ ntquieeˈ xjo sˈom cajaⁿ na cwicañjoomˈ nlca: 	 «به فرشته کلیسای در افسس بنویس که این را می‌گوید او که هفت ستاره را بدست راست خود دارد و در میان هفت چراغدان طلامی خرامد.


Ndoˈ tsˈaⁿ na cweˈ moso mˈaaⁿ nnda̱a̱ nntsˈaanaˈ na tixocaljooˈñetyeⁿ na mˈaaⁿ patrom ˈnaaⁿˈ, sa̱a̱ nquii jnda patrom ñenquiicheⁿ mˈaaⁿ. 	 و غلام همیشه در خانه نمی ماند، اما پسر همیشه می‌ماند.


Tjantyjaaⁿˈaⁿ juu. Tioom seitye ñˈeⁿ winom yuu na tquieeˈñe, jnda̱ chii seityeeⁿ liaa. Jnda̱ joˈ teiˈcaljoom juu quiooˈ na ñeljoom. Tjañˈoom juu wˈaa na cweˈ cwiquieya nnˈaⁿ. Joˈ joˈ teixˈeeⁿ juu. 	 پس پیش آمده بر زخمهای او روغن و شراب ریخته آنها را بست واو را بر مرکب خود سوارکرده به‌کاروانسرای رسانید و خدمت او کرد.


Nda̱a̱ nnˈaⁿ na nmeiiⁿˈ mˈaⁿ, ncˈe najndeii na matseixmaⁿ Ta Jesucristo, cwitsa̱ˈntjo̱o̱ⁿyâ ndoˈ cwijñoomˈ ntyua̱a̱yâ ˈo na calˈaˈyoˈ tsˈiaaⁿ na nntantjomˈyoˈ ˈnaⁿ na macaⁿnaˈ ˈo. 	 اما چنین اشخاص را در خداوند ما عیسی مسیح حکم ونصیحت می‌کنیم که به آرامی کار کرده، نان خود را بخورند.


Quia na cwilˈana na ljoˈ, quia joˈ chaˈtso ntquiuu nchooˈ ñequiee naⁿ na cwiluiitquiendye cwitaˈna cantyena jo nnom nqueⁿ na wacatyeeⁿ tio. Cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena jom na tjaa yuu cantycwii na wanoomˈm. Cwitsa̱ˈna corona ˈnaaⁿna jo nnom tio. Cwiluena: 	 آنگاه آن بیست و چهار پیر می‌افتند در حضور آن تخت‌نشین و او را که تاابدالاباد زنده است عبادت می‌کنند و تاجهای خود را پیش تخت انداخته، می‌گویند:«ای خداوند، مستحقی که جلال و اکرام و قوت رابیابی، زیرا که تو همه موجودات را آفریده‌ای ومحض اراده تو بودند و آفریده شدند.»


Meiⁿcwii ñˈoom tilqueⁿˈtyeⁿˈyoˈ na nntjeiˈyoˈyoˈ ñˈoom na ntyjii tsjoomnancue, ee juunaˈ mˈaaⁿnaˈ nacje ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ na nnduˈyoˈ naljoˈ, matseijomnaˈ na cwinduˈyoˈ jiiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ meiⁿcwii ñˈoom tilqueⁿˈtyeⁿˈyoˈ na nntjeiˈyoˈyoˈ ñˈoom na ntyjii tsjoom Jerusalén, ee tsjoomˈñeeⁿ cwiluiiñenaˈ tsjoomˈ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom na matsa̱ˈntjom. Ndoˈ na nnduˈyoˈ naljoˈ matseijomnaˈ na cwinduˈyoˈ jiiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و نه به زمین زیرا که پای انداز اواست، و نه به ارشلیم زیرا که شهر پادشاه عظیم است،


Ee xeⁿ cwilaˈseiˈna ˈo ncˈe cwii nnom na tia na jnda̱ lˈaˈyoˈ, ¿yuu waa naya ˈnaⁿˈyoˈ meiiⁿ na mˈaⁿˈyoˈ na cwiljoya nˈomˈyoˈ na cwicachoˈyoˈ? Sa̱a̱ xeⁿ cwilaˈquii nˈomˈyoˈ quia na cwicachoˈyoˈ jnaaⁿˈ na lˈaˈyoˈ yuu na ya, luaaˈ jeeⁿ xcwe jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 زیرا چه فخر دارد هنگامی که گناهکار بوده، تازیانه خورید و متحمل آن شوید. لکن اگرنیکوکار بوده، زحمت کشید و صبر کنید، این نزدخدا ثواب است.


Nnˈaⁿ na jndyendye na meintyjeeˈ nacañoomyâ joˈ joˈ, jndyena na ljoˈ. Jluena nda̱a̱ ntyjeena na seixuaa tsuee. Sa̱a̱ ntˈom nnˈaⁿ jlue: —Cwii ángel seineiⁿ nnoom. 	 پس گروهی که حاضر بودند این را شنیده، گفتند: «رعد شد!» ودیگران گفتند: «فرشته‌ای با او تکلم کرد!»


Laˈxmaⁿ nˈomnnom tsˈaⁿ chaˈcwijom lámpara cwentaaˈ chaˈwaañe tsˈaⁿ. Xeⁿ na ya nˈomnjomˈ quia joˈ chaˈwaandyuˈñˈeⁿˈ mˈaaⁿˈ na xueeñe. Sa̱a̱ xeⁿ tisˈa nˈomnjomˈ quia joˈ chaˈwaandyuˈñˈeⁿˈ mˈaaⁿˈ na jaaⁿñe. 	 چراغ بدن چشم است، پس مادامی که چشم تو بسیط است تمامی جسدت نیز روشن است و لیکن اگر فاسدباشد، جسد تو نیز تاریک بود.


Matsˈiaa joˈ quia jleityˈiomnda̱a̱na, jliuna cwa tacˈoomñe Elías ñˈeⁿ Moisés ñˈeⁿndyena. Macanda̱ ñenquii Jesús cwimˈaaⁿ. 	 در ساعت گرداگرد خود نگریسته، جزعیسی تنها با خود هیچ‌کس را ندیدند.


¿Aa jnda̱ tsuuˈ nˈomˈyoˈ ñˈoom na matseijndo̱ˈ Tyˈo̱o̱tsˈom nˈomˈyoˈ na cwiluiindyoˈ ntseinaaⁿ? Ee naquiiˈ nˈoomˈm na teiljeii matsonaˈ: ˈU jndaaya, tintiom tsˈomˈ quia macwjaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom ˈu, tintycwii na tˈmaⁿ tsˈomˈ quia matseitiaaⁿˈaⁿ ˈu. 	 و نصیحتی را فراموش نموده‌اید که با شما چون با پسران مکالمه می‌کندکه «ای پسر من تادیب خداوند را خوار مشمار ووقتی که از او سرزنش یابی، خسته خاطر مشو.


Chaˈtso nmeiⁿˈ na tyotjoom weloo welooya, laxmaⁿnaˈ cwii na maˈmo̱ⁿndyeyunaˈ nda̱a̱ya, ndoˈ teiljeii joonaˈ quiiˈ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwii na matseijndo̱ˈnaˈ nˈo̱o̱ⁿya chiuu macaⁿnaˈ na cˈo̱o̱ⁿya ncueemeiiⁿ na macanda̱. 	 و این همه بطور مثل بدیشان واقع شد وبرای تنبیه ما مکتوب گردید که اواخر عالم به ما رسیده است.


Ee luaa sa̱ˈntjom Ta Tyˈo̱o̱tsˈom jâ, tsoom: Ja jnda̱ tqua̱a̱ⁿya ˈo na nlaxmaⁿˈyoˈ chaˈcwijom chom na nntseixueeñenaˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na nchii judíos. Hasta chaˈwaa nnom tsjoomnancue nñequiaˈyoˈ ñˈoom nda̱a̱ nnˈaⁿ cantyja na nluiˈnˈmaaⁿndyena. 	 زیرا خداوند به ما چنین امرفرمود که "تو را نور امت‌ها ساختم تا الی اقصای زمین منشا نجات باشی."»


Joˈ chii macaⁿnaˈ na calˈandyoˈ cwenta ñˈoom na cwilaˈneiⁿˈyoˈ, ndoˈ ljoˈ na cwilˈaˈyoˈ, chaˈxjeⁿ cwilˈa nnˈaⁿ na maxjeⁿ nquiu na meiⁿchiuucheⁿ nleijndaaˈ ñˈoom ˈnaaⁿ nntsˈaa ljeii na matseicandyaañenaˈ jaa. 	 همچنین سخن گویید و عمل نمایید مانند کسانی که برایشان داوری به شریعت آزادی خواهد شد.


Ee naquiiˈ tsˈom tsˈaⁿ cwinaaⁿˈ ñˈoom na tia na matseitiuu na nntseicueⁿˈeⁿ xˈiaaⁿˈaⁿ, na nncˈoomyaaⁿ ñequio cwiicheⁿ tsˈaⁿ, oo na nncˈoomyaaⁿ ñequio sˈandyua oo scundyua, oo na nnchˈueeⁿ ˈnaaⁿˈ tsˈaⁿ, oo na nntseineiiⁿ cantu oo ñˈoom jnaaⁿˈ. 	 زیرا که از دل برمی آید، خیالات بد و قتلها و زناها و فسقها ودزدیها و شهادات دروغ و کفرها.


canchooˈwe meiⁿ nnˈaⁿ tsjaaⁿ Aser, canchooˈwe meiⁿ nnˈaⁿ tsjaaⁿ Neftalí, canchooˈwe meiⁿ nnˈaⁿ tsjaaⁿ Manasés, 	 و از سبط اشیر دوازده هزار؛ و از سبطنفتالیم دوازده هزار؛ و از سبط منسی دوازده هزار؛


Joona, ¿aa cwiluiindyena nnˈaⁿ hebreos? Mati ja majoˈ cwiluiindyo̱. ¿Aa nnˈaⁿ na jndyowicantyjooˈ tsjaaⁿ Israel joona? Mati majoˈ ja. ¿aa tsjaaⁿ Abraham na jndyowicantyjooˈ joona? Majoˈ ja. 	 آیاعبرانی هستند؟ من نیز هستم! اسرائیلی هستند؟ من نیز هستم! از ذریت ابراهیم هستند؟ من نیزمی باشم!


Maxjeⁿ nntseicatooˈnaˈ ticwii cwii cantmaⁿˈ ndoˈ ticwii cwii sjo̱ ñequio ta nleisunaˈ. Nanto na cancˈeeⁿ, nntseiliuunaˈ, ndoˈ nanto na cwajndii nntseiyo̱naˈ. 	 هر وادی انباشته و هر کوه و تلی پست و هر کجی راست و هر راه ناهموار صاف خواهد شد


Matseiˈndaaˈnaˈ ntyjiiya na cwitjeiˈndyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na jom tqueeⁿˈñê ˈo ee Cristo mˈaaⁿ na jeeⁿ candyaˈ tsˈoom ˈo ndoˈ jeˈ yacheⁿ cwilaˈjomndyoˈ cwiicheⁿ ñˈoom na cantyja ˈnaaⁿˈ juunaˈ ntyjaaˈ nˈomˈyoˈ na nluiˈnˈmaaⁿndyoˈ. 	 تعجب می‌کنم که بدین زودی از آن کس که شما را به فیض مسیح خوانده است، برمی گردیدبه سوی انجیلی دیگر،


Quia joˈ chaˈtsondye nnˈaⁿ na tjomndye tacwaxua ndyueena na tyolantjaˈndyena. Ndoˈ ntˈom nnˈaⁿ na cwitˈmo̱o̱ⁿ ljeii na tqueⁿ Moisés na laxmaⁿ nnˈaⁿ fariseos teiˈcantyjana, jluena: —Tsaⁿmˈaaⁿˈ tjaa jnaaⁿˈaⁿ coliuuyâ. Ndoˈ xeⁿ mayuuˈ na seineiⁿ cwii espíritu oo cwii ángel nnoom, quia joˈ tantsaaya nacjooˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 پس غوغای عظیم برپا شد و کاتبان از فرقه فریسیان برخاسته مخاصمه نموده، می‌گفتند که «در این شخص هیچ بدی نیافته‌ایم و اگر روحی یا فرشته‌ای با او سخن گفته باشد با خدا جنگ نبایدنمود.»


Joˈ chii ncˈe na jnda̱ jno̱o̱ⁿˈâ tsjaaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ Espíritu naquiiˈ ntaaⁿˈyoˈ, ticwinomˈnaˈ na nñequiaˈyoˈ na cwitaaⁿyâ nda̱a̱yoˈ chjoowiˈ ˈnaⁿˈyoˈ chaˈcwijom cwii na jnda̱ tueˈ. 	 چون ما روحانیها را برای شما کاشتیم، آیا امربزرگی است که ما جسمانیهای شما را درو کنیم؟


Lˈue tsˈo̱o̱ⁿ na caliuˈyoˈ na jeeⁿ tˈmaⁿ waa na matseijndo̱ya cantyja ˈnaⁿˈyoˈ, ˈo ndoˈ mati nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ na mˈaⁿna tsjoom Laodicea, ndoˈ mati chaˈtsondye nnˈaⁿ na ticataˈjnaaⁿˈ ja, 	 زیرا می‌خواهم شما آگاه باشید که مرا چه نوع اجتهاد است برای شما و اهل لاودکیه و آنانی که صورت مرا در جسم ندیده‌اند،


ˈO nnˈaⁿya na cwilaˈyuˈyoˈ, nchii ñˈoom xco na matsa̱ˈntjomnaˈ na matseiljeiya nda̱a̱ˈyoˈ, ñˈoomwaañe ñˈoom teiyo, juunaˈ waanaˈ jo nda̱a̱ˈyoˈ xjeⁿ na jnaⁿ jndyeecheⁿ na cwilaˈyuˈyoˈ. Juunaˈ mañejuutinaˈ na jnda̱ ñejndyeˈyoˈ. 	 ای حبیبان، حکمی تازه به شما نمی نویسم، بلکه حکمی کهنه که آن را از ابتدا داشتید؛ و حکم کهنه آن کلام است که از ابتدا شنیدید.


Joˈ na nntseicandyaañê jaa luee nnˈaⁿ na jndoo jaa cha nndya̱ˈntjo̱o̱ⁿya nnoom ñequio na tiˈmaaⁿˈ nˈo̱o̱ⁿya. 	 که ما را فیض عطا فرماید، تا از دست دشمنان خود رهایی یافته، او را بی‌خوف عبادت کنیم.


Jeeⁿ jndyendye ntyee na tyomˈaⁿ najndyee, ee leicaljooˈndye tsˈiaaⁿˈñeeⁿ ncˈe na tyowjena, 	 و ایشان کاهنان بسیار می‌شوند، ازجهت آنکه موت از باقی بودن ایشان مانع است.


Quiiˈntaaⁿna tyomˈaaⁿ tsˈaⁿ na jndyu José. Jom tsˈaⁿ tsjaaⁿ Leví na jndyowicantyjooˈ, tuiiñê tyuaaxeⁿncwe Chipre. Apóstoles tqueⁿna xueeⁿˈeⁿ Bernabé. Ñˈoomwaaˈ matsonaˈ tsˈaⁿ na mañequiaa na tˈmaⁿ tsˈom xˈiaaˈ. 	 و یوسف که رسولان او را برنابا یعنی ابن الوعظ لقب دادند، مردی از سبط لاوی و از طایفه قپرسی،زمینی را که داشت فروخته، قیمت آن را آورد و پیش قدمهای رسولان گذارد.


Joˈ chii nncjaacachoom ntˈomcheⁿ ntquieeˈ naⁿjndii na wiˈndyeti, nchiiti jom. Nncˈooquieˈna naquiiˈ tsˈom tsaⁿˈñeeⁿ ndoˈ joˈ joˈ nncˈomna. Tsaⁿˈñeeⁿ manioomti ntjoom na jnda̱ we. 	 آنگاه می‌رود وهفت روح دیگر، شریرتر از خود برداشته داخل شده در آنجا ساکن می‌گردد و اواخر آن شخص ازاوائلش بدتر می‌شود.»


Ndoˈ mati tsˈaⁿ na machˈee tsˈiaaⁿ jnda̱a̱ tseixmaaⁿ na jom nleilˈueeˈñe jñeeⁿ na cwiweˈ ntjoomˈm. 	 برزگری که محنت می‌کشد، باید اول نصیبی ازحاصل ببرد.


Jnda̱ na jndii Moisés ñˈoomwaaˈ, jleinoom. Tjaaⁿ ndyuaa Madián. Mana ljooˈñeyaaⁿ joˈ joˈ. Ndoˈ joˈ joˈ tocoom, tuiindye we ntseinaaⁿ naⁿnom. 	 پس موسی از این سخن فرار کرده، در زمین مدیان غربت اختیار کرد و در آنجا دو پسر آورد.


Quia joˈ jndeii seixuaa Jesús, tsoom: —Tsotya̱ya, maˈndiya cantyja na wando̱ˈa naquiiˈ lˈo̱ˈ. Jnda̱ tsoom na luaaˈ, mana tueeⁿˈeⁿ. 	 و عیسی به آواز بلند صدا زده گفت: «ای پدر به‌دستهای تو روح خود را می‌سپارم.» این را بگفت و جان را تسلیم نمود.


Ee quia ñetˈo̱o̱ⁿya na nchˈuundyo̱, tyoˈmaⁿ lotya̱a̱ya jaa sa̱a̱ tyotueˈndyo̱cja̱a̱ nda̱a̱na. Ndoˈ na luaaˈ, chiuuti nntueˈndyo̱cja̱a̱ jo nnom Tsotya̱a̱ya na mˈaaⁿ cañoomˈluee cha nntando̱o̱ˈa cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ. 	 و دیگر پدران جسم خود را وقتی داشتیم که ما را تادیب می‌نمودند وایشان را احترام می‌نمودیم، آیا از طریق اولی پدرروحها را اطاعت نکنیم تا زنده شویم؟


Xeⁿ mˈaaⁿ scuˈ, tintseityuiiˈ ljeii na tmaˈcoˈ jom. Sa̱a̱ xeⁿ tjaaˈnaⁿ scuˈ, ticalˈueˈ tsˈaⁿ na nluiiñe scuˈ. 	 اگر با زن بسته شدی، جدایی مجوی واگر از زن جدا هستی دیگر زن مخواه.


’Nntˈuiiwiˈnaˈ ˈo nnˈaⁿ na cwicwaˈjaacjoˈyoˈ jeˈ. Ee nncueˈntyjo̱ xuee na nncˈomˈyoˈ chaˈcwijom na ñejndoˈyoˈ. ’Nntˈuiiwiˈnaˈ ˈo nnˈaⁿ na jeeⁿ neiⁿˈyoˈ jeˈ. Ee nncueˈntyjo̱ xuee na nntyueeˈyoˈ ndoˈ nlaˈxuaˈyoˈ na chjooˈ nˈomˈyoˈ. 	 وای بر شما‌ای سیرشدگان، زیرا گرسنه خواهید شد. وای بر شماکه الان خندانید زیرا که ماتم و گریه خواهید کرد.


joˈ chii tileicantycwii na cwilaˈntjaˈndye nnˈaⁿ na tajoˈndyo cwicwilaˈtiuuna, na tatîcataˈjnaaⁿˈna ñˈoom na mayuuˈ. Cwilaˈtiuuyoona na ñˈoom ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matseiyuˈ tsˈaⁿ cwiluiiñenaˈ cwii nnom na nleityañe tsˈaⁿ. 	 و منازعات مردم فاسدالعقل و مرتد از حق که می‌پندارند دینداری سود است. از چنین اشخاص اعراض نما.


Quia joˈ chaˈtso nnˈaⁿ na tyoolayuˈ na nchii judíos tˈuena Sóstenes, tsˈaⁿ na cwiluiitquieñe watsˈom ˈnaaⁿ nnˈaⁿ judíos. Tyotjaaˈna jom tachˈeⁿ watsˈiaaⁿ. Sa̱a̱ Galión tîcatseiñˈoomˈñê naⁿˈñeeⁿ. 	 و همه سوستانیس رئیس کنسیه را گرفته او را در مقابل مسند والی بزدند و غالیون را از این امور هیچ پروانبود.


Nnˈaⁿ na jnda̱ tjomndye naquiiˈ wˈaaˈñeeⁿ nchii na nndiˈ ljoˈ cwiluena, cweˈ cˈuaato mˈaⁿna. Ntˈomndye naⁿˈñeeⁿ cwii ñˈoom cwilaˈxuaana, ndoˈ ntˈomndyena cwiicheⁿ ñˈoom cwilaˈxuaana. Ee majndyendyetina ticaliuna ljo tsˈiaaⁿˈ na tjomndyena. 	 و هر یکی صدایی علیحده می‌کردند زیرا که جماعت آشفته بود و اکثرنمی دانستند که برای چه جمع شده‌اند.


Jnda̱ joˈ tjaquieeˈ Jesús quiiˈ wˈaa. Tjuˈnaˈ na ñenqueⁿ ñˈeⁿ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê. Ndoˈ taˈxˈeena ñˈoomˈñeeⁿ ˈñom, jluena: —¿Chiuu waayuu na jâ tîcanda̱a̱ nntjeiiˈâ jndyetiamˈaaⁿˈ? 	 و چون به خانه در‌آمد، شاگردانش درخلوت از او پرسیدند: «چرا ما نتوانستیم او رابیرون کنیم؟»


Quia joˈ tˈom ñˈoom quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ na tso Jesús na xocˈio̱ya. Sa̱a̱ nchii matsoom na xocˈio̱. Tomti tsoom: “Xeⁿ lˈue tsˈo̱o̱ⁿ na ñecˈoom hasta quia nndyo̱o̱nndaˈa, ¿ljoˈ machˈeenaˈ ˈu, Pedro?” 	 پس این سخن در میان برادران شهرت یافت که آن شاگرد نخواهد مرد. لیکن عیسی بدو نگفت که نمی میرد، بلکه «اگربخواهم که او بماند تا باز آیم تو را چه.»و این شاگردی است که به این چیزها شهادت داد و اینهارا نوشت و می‌دانیم که شهادت او راست است.


Jndye ñˈoom maniom na mañeˈcatseina̱ⁿtya̱ya ñˈeⁿndyoˈ. Sa̱a̱ ticatseitiuuya na nncwilˈueeˈndyo̱ tsom canchiiˈ ñequio ndaantom. Ee ntyjaaˈya cwii tsˈo̱o̱ⁿ na nncjo̱cando̱o̱ˈa ˈo na nlana̱a̱ⁿ ntyja̱a̱ nda̱a̱ya. Ndoˈ ntyjiiya na tˈmaⁿ nquioo na neiiⁿya xjeⁿ na nlˈaaya na ljoˈ. 	 چیزهای بسیار دارم که به شما بنویسم، لکن نخواستم که به کاغذ و مرکب بنویسم، بلکه امیدوارم که به نزد شما بیایم و زبانی گفتگو نمایم تا خوشی ما کامل شود.


Tˈo̱ Jesús, matsoom nnom: ˈU matseiˈtiuuˈ na nñequiaandyuˈ na nncˈioˈ cantyja ˈnaⁿya. Ñˈoom na mayuuˈcheⁿ matsjo̱o̱ njomˈ, cwii tjo̱o̱cheⁿ na nntseixuaa caxtijndyo na jaawixuee, sa̱a̱ ˈu jnda̱ ndyee ndiiˈ macwjiˈndyuˈ cantyja ˈnaⁿya. 	 عیسی به او جواب داد: «آیا جان خود رادر راه من می‌نهی؟ آمین آمین به تو می‌گویم تا سه مرتبه مرا انکار نکرده باشی، خروس بانگ نخواهد زد.


Ndoˈ ncˈe na ljoˈ, nntsˈaanaˈ na nlaˈneiⁿna nnom Tyˈo̱o̱tsˈom na catioˈnaaⁿñê ˈo. Nncˈomna na jnda nquiuna ˈo ncˈe cantyja ˈnaaⁿˈ juu naya na matseixmaaⁿ, joˈ na cwilˈaˈyoˈ naya joona. 	 و ایشان به‌سبب افزونی فیض خدایی که بر شماست، دردعای خود مشتاق شما می‌باشند.خدا را برای عطای ما لاکلام او شکر باد.


Ndoˈ ntˈom lqueeⁿˈñeeⁿ tquiaanaˈ yuu na tooˈ ndaˈ lˈo̱o̱ nioom. Ñeˈnaaⁿˈ tyˈewijnda̱naˈ, sa̱a̱ lˈo̱o̱ nioomˈñeeⁿ tco̱ˈnaˈ joonaˈ. 	 و قدری درمیان خارها افکنده شد که خارها با آن نمو کرده آن را خفه نمود.


Quia na jnda̱ teitquiooˈ ndyuaaxeⁿncwe Chipre, ˈndya̱a̱yâ ndyuaaˈñeeⁿ jo ntyja tymaaⁿˈ. Saayâ, squia̱a̱yâ tsjoom Tiro ndyuaa Siria. Joˈ joˈ jluiiˈâ wˈaandaa ee tsjoomˈñeeⁿ tjameintyjeeˈnaˈ na nluiˈ canchuu na ñjom tsˈomnaˈ. 	 و قپرس را به نظرآورده، آن را به طرف چپ رها کرده، به سوی سوریه رفتیم و در صور فرود آمدیم زیرا که در آنجا می‌بایست بار کشتی را فرود آورند.


Sa̱a̱ matyˈiomnaˈ na calˈaaya xuee ndoˈ cˈo̱o̱ⁿya na neiiⁿya ee tiˈtyˈiuˈ luaaˈ chaˈcwijom jnda̱ tueeⁿˈeⁿ ndoˈ wandoˈnnaaⁿˈaⁿ, jnda̱ tsuuñê sa̱a̱ teijndaaˈñennaaⁿˈaⁿ.” 	 ولی می‌بایست شادمانی کرد و مسرور شد زیرا که این برادر تو مرده بود، زنده گشت و گم شده بود، یافت گردید.»


Na luaaˈ tso tsaⁿˈñeeⁿ, jeeⁿ seichjooˈnaˈ tsˈom Herodes. Sa̱a̱ ncˈe na jnda̱ tqueⁿtyeeⁿ ñˈoomˈm ñequio na ndyecheⁿ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê, joˈ chii tîcanda̱a̱ˈ tsˈoom na nntseichueeⁿˈeⁿ ñˈoom. 	 پادشاه به شدت محزون گشت، لیکن بجهت پاس قسم و خاطر اهل مجلس نخواست او را محروم نماید.


Nnˈaⁿ na tyowinom joˈ joˈ, tyolaˈjnaaⁿˈna jom. Tyolaˈcaandyena nqueⁿna, tyoluena: —ˈU jeˈ, na nntseityuiˈ watsˈom tˈmaⁿ ˈnaaⁿyâ ndoˈ ñendyee xuee nntseiweˈnndaˈ juunaˈ, 	 و راهگذاران او رادشنام داده و سر خود را جنبانیده، می‌گفتند: «هان‌ای کسی‌که هیکل را خراب می‌کنی و در سه روز آن را بنا می‌کنی،


Joˈ chii sa̱ˈntjoom nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê na calaˈjndaaˈndyena cwii wˈaandaa chjoo na nleilˈueeˈñê cha tintsˈaanaˈ na ˈoontquieena jom ee tyeeⁿ na jeeⁿ jndye nnˈaⁿ mˈaⁿ nacañomˈm. 	 و به شاگردان خود فرمود تا زورقی به‌سبب جمعیت، بجهت او نگاه دارند تا بر وی ازدحام ننمایند،


Jâ nnˈaⁿ na canchooˈwe na tˈmaⁿ Jesús na calajomndyô̱ ñˈeⁿñê tyomaˈno̱o̱ⁿyâ ñˈeⁿñê. Yocheⁿ na saawiˈno̱o̱ⁿyâ cwii joo, ntyˈiaayâ cwii tsaⁿsˈa xjeⁿ na tuiiñe na nchjaaⁿˈ. 	 و وقتی که می‌رفت کوری مادرزاد دید.


Ndoˈ Pedro majndye xuee ljooˈñê tsjoomˈñeeⁿ waaˈ tsˈaⁿ na jndyu Simón tsˈaⁿ na matseito̱o̱ˈñe ntjaⁿ. 	 و دریافا نزد دباغی شمعون نام روزی چند توقف نمود.


Ndoˈ ntˈomndyo̱ jaa jnaaⁿya ndyuaa Frigia ñˈeⁿ Panfilia, Egipto ñˈeⁿ ntˈomcheⁿ lˈo̱ndaa África na manndyooˈ Cirene. Ndoˈ ntˈomndyo̱ jnaaⁿya tsjoom Roma, na tuiindyo̱ nnˈaⁿ judíos ndoˈ mati ñˈeⁿ nnˈaⁿ meiⁿ nchii tuiindyena nnˈaⁿ tsjaaⁿ jaa, sa̱a̱ macwilaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈxjeⁿ na jaa nnˈaⁿ judíos cwilatˈmaaⁿˈndyo̱ jom. 	 و فریجیه و پمفلیه و مصر ونواحی لبیا که متصل به قیروان است و غربا از روم یعنی یهودیان و جدیدان


Sa̱a̱ na tia na sˈaaⁿ, jndiˈtiaaⁿˈaⁿ ñˈoom ˈndyoo tsˈaⁿ na seineiⁿ snom tsmeiiⁿˈeⁿ, ndoˈ na ljoˈ seitsaaⁿˈñenaˈ na ntjeiⁿ ljoˈ wjacatsˈaaⁿ. 	 لکن او ازتقصیر خود توبیخ یافت که حمار گنگ به زبان انسان متنطق شده، دیوانگی نبی را توبیخ نمود.


Mati Enoc tyotseiyuˈya tsˈoom ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. Wanoomˈm quia na tjañˈoom jom cañoomˈluee, ticueeⁿeⁿ. Taticaliu nnˈaⁿ jom, ndoˈ cwitjo̱o̱cheⁿ na nncjaañˈoom jom, ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii matsonaˈ na tjaaweeˈ ntyjii ñˈeⁿñê. 	 به ایمان خنوخ منتقل گشت تا موت را نبیندو نایاب شد چرا‌که خدا او را منتقل ساخت زیراقبل از انتقال وی شهادت داده شد که رضامندی خدا را حاصل کرد.


Ee ntyˈiaanda̱a̱yâ xjeⁿ na nquii Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom tˈmaⁿ seitˈmaaⁿˈñe jom, tso: “Luaa nquii tiˈJndaaya na jeeⁿ candyaˈ tsˈo̱o̱ⁿya jom, ñˈeⁿ jom jeeⁿ neiⁿya.” 	 زیرا از خدای پدر اکرام و جلال یافت هنگامی که آوازی از جلال کبریایی به اورسید که «این است پسر حبیب من که از وی خشنودم.»


Yati xeⁿ teilˈuanaˈ ee jndye sˈom nncwjiˈnaˈ na nluii naya ndyeñeeⁿˈ. 	 زیرا ممکن بود این عطر به قیمت گران فروخته و به فقرا داده شود.»


Jnda̱ na seineiⁿ Jesús chaˈtso ñˈoommeiⁿˈ na tyondye nnˈaⁿ, quia joˈ tjaaⁿ tsjoom Capernaum. 	 و چون همه سخنان خود را به سمع خلق به اتمام رسانید، وارد کفرناحوم شد.


Ñeˈnaaⁿˈ jnda̱ tyˈioomnaˈ ja tsˈoomˈnaaⁿ ñequio Cristo. Mancˈe joˈ matyˈiomnaˈ cantyja ˈnaⁿya nchii ja cwiluiindyo̱ na wando̱ˈa, nquii Cristo wanoomˈm naquiiˈ tsˈo̱o̱ⁿ. Ndoˈ na wando̱ˈa na tsˈaⁿ ja, wando̱ˈa ee na matseiyuˈya tsˈo̱o̱ⁿ ñequio Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom na mˈaaⁿ na candyaˈ tsˈoom ja ndoˈ na tquiaañe ncheⁿnqueⁿ na tueeⁿˈeⁿ cwentaaya. 	 با مسیح مصلوب شده‌ام ولی زندگی می‌کنم لیکن نه من بعد از این، بلکه مسیح در من زندگی می‌کند. و زندگانی که الحال در جسم می‌کنم، به ایمان بر پسر خدا می‌کنم که مرا محبت نمود و خود را برای من داد.فیض خدا را باطل نمی سازم، زیرا اگر عدالت به شریعت می‌بود، هرآینه مسیح عبث مرد.


’ˈU Tsotya̱ya mˈaaⁿˈ na candyaˈ tsˈomˈ ja cwii tjo̱o̱cheⁿ na tqueⁿˈ tsjoomnancue. Lˈue tsˈo̱o̱ⁿ na naⁿmˈaⁿˈ na jnda̱ tquiaaˈ lˈo̱o̱ya, cˈomna yuu na mˈaaⁿya ñˈeⁿndyuˈ. Ee quia ljoˈcheⁿ nnda̱a̱ juu na matseitˈmaaⁿˈñenaˈ ja na tquiaaˈ na matseixmaⁿya. 	 ای پدر می‌خواهم آنانی که به من داده‌ای با من باشند در جایی که من می‌باشم تا جلال مرا که به من داده‌ای ببینند، زیراکه مرا پیش از بنای جهان محبت نمودی.


Sa̱a̱ ˈo laxmaⁿˈyoˈ Espíritu Santo na jnda̱ tquiaa Jesucristo naquiiˈ nˈomˈyoˈ, joˈ chii meiⁿ tacaⁿnaˈ tsˈaⁿ na mˈmo̱ⁿ nda̱a̱ˈyoˈ, ee nquii Espíritu maˈmo̱o̱ⁿ chaˈtso ñˈoommeiⁿˈ nda̱a̱ˈyoˈ, ndoˈ joonaˈ laxmaⁿnaˈ ñˈoom na mayuuˈ nchii cweˈ cantu. Joˈ chii ñequiiˈcheⁿ calajomndyoˈtyeⁿˈyoˈ ñequio Cristo chaˈxjeⁿ na maˈmo̱ⁿ Espíritu nda̱a̱ˈyoˈ. 	 و اما در شما آن مسح که از او یافته‌اید ثابت است و حاجت ندارید که کسی شما را تعلیم دهدبلکه چنانکه خود آن مسح شما را از همه‌چیزتعلیم می‌دهد و حق است و دروغ نیست، پس بطوری که شما را تعلیم داد در او ثابت می‌مانید.


Ndoˈ meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na machˈee naya meiiⁿ ñeˈchjoowiˈ ndaatioo teiⁿ na nncˈuu cwii tsˈaⁿ na titˈmaⁿ cwiluiiñe ncˈe na matseijomñe ñˈeⁿndyo̱, ñˈoom na mayuuˈ na matsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ, tsaⁿˈñeeⁿ waa naya ˈnaaⁿˈaⁿ. 	 و هر‌که یکی از این صغار را کاسه‌ای ازآب سرد محض نام شاگرد نوشاند، هرآینه به شمامی گویم اجر خودرا ضایع نخواهد ساخت.»


Yuscumˈaaⁿˈ sˈaaⁿ cwanti na nnda̱a̱ nntsˈaaⁿ. Jom tuˈnquioom ncheⁿˈ nacjoya cwii tjo̱o̱cheⁿ na nntˈiuu nnˈaⁿ ja. 	 آنچه در قوه اوبود کرد، زیرا که جسد مرا بجهت دفن، پیش تدهین کرد.


ee cwii cwiindyo̱ cho̱o̱ya xuu ˈnaaⁿya. 	 زیرا هرکس حامل بار خود خواهد شد.


Tyoñequiaaⁿ ñˈoomˈm nda̱a̱ jâ nnˈaⁿ Israel. Tyotseicañeeⁿ jâ ñˈoom naya na mañequiaanaˈ na meiⁿcwii ñˈomtiuu ticˈoom naquiiˈ nˈo̱o̱ⁿyâ ncˈe Jesucristo tsaⁿ na cwiluiiñe na matsa̱ˈntjom chaˈtsondye nnˈaⁿ. 	 کلامی را که نزد بنی‌اسرائیل فرستاد، چونکه به وساطت عیسی مسیح که خداوند همه است به سلامتی بشارت می‌داد،


Tjaaˈnaⁿ cwii tsˈaⁿ na jnda̱ ntyˈiaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Macanda̱ nquii Jnaaⁿ na ñecwiiñe, juu jnda̱ tˈmo̱ⁿ nda̱a̱ya chiuu cwiluiiñê. 	 خدا راهرگز کسی ندیده است؛ پسر یگانه‌ای که درآغوش پدر است، همان او را ظاهر کرد.


Ndoˈ juu tsˈaⁿ na maqueⁿtyeⁿ cwii ñˈoom nacjooˈ nquii na macwjiˈ xueeˈ cañoomˈluee nchii macanda̱ cweˈ cantyja ˈnaaⁿˈ cañoomˈluee maqueⁿtyeⁿ ñˈoom, maxjeⁿ mañˈoomnaˈ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio tio yuu na mawacatyeeⁿ. 	 و هر‌که به آسمان قسم خورد، به کرسی خدا و به او که بر آن نشسته است، قسم خورده باشد.


Ee xeⁿ na mˈaaⁿˈ tsˈom tsˈaⁿ na tˈmaⁿ cwiluiiñê meiiⁿ ticatseixmaaⁿ na ljoˈ, manquiuˈnnˈaⁿñe cheⁿnqueⁿ. 	 زیرا اگر کسی خود را شخص گمان برد و حال آنکه چیزی نباشد، خود را می‌فریبد.


Ndoˈ na luaaˈ sˈaaⁿ, seicanda̱a̱ˈñenaˈ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na seiljeii profeta Jeremías. Ee seineiiⁿ ñˈoom tjañoomˈ chiuu seichjooˈnaˈ nˈom yolcu judías tsjoom Belén na jlaˈcwjee sondaro ndana. 	 آنگاه کلامی که به زبان ارمیای نبی گفته شده بود، تمام شد: «آوازی دررامه شنیده شد، گریه و زاری و ماتم عظیم که راحیل برای فرزندان خود گریه می‌کند و تسلی نمی پذیرد زیرا که نیستند.»


ˈO cwilaˈcandyooˈndyoˈ na mˈaaⁿ Jesús na seijndaaˈñê ñˈoomtyeⁿ xco, ˈo cwilaˈcandyooˈndyoˈ na mˈaaⁿ niomˈ na maqueⁿljuˈnaˈ jaa, na juunaˈ yati waa ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈnaˈ, nchiiti nioomˈ Abel na tcweˈ. 	 و به عیسی متوسط عهد جدید و به خون پاشیده شده که متکلم است به‌معنی نیکوتر ازخون هابیل.


Sa̱a̱ meiiⁿ na jnda̱ tueeⁿˈeⁿ ntyjiiyaya na meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ ñˈoom na nlcaⁿˈ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, nñequiaaⁿ. 	 ولیکن الان نیز می‌دانم که هرچه از خدا طلب کنی، خدا آن را به تو خواهد داد.


Sa̱a̱ matso Pedro nnoom: —Sˈom ˈnaⁿˈ catsuunaˈ ñˈeⁿndyuˈ, ˈu matseiˈtiuuˈ na cweˈ ñequio sˈom nncoñomˈ naya na mañequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom na cwicandaa nnˈaⁿ na cweˈyu. 	 پطرس بدو گفت: «زرت با تو هلاک باد، چونکه پنداشتی که عطای خدا به زر حاصل می‌شود.


Ndoˈ na ljoˈ, titseitjo̱o̱naˈ ˈo meiⁿcwii nnom na mañequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom cha cwicanda̱a̱ cwilˈaˈyoˈ tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈaⁿ yocheⁿ na cwimeiⁿndoˈyoˈ na nncueeˈ xuee quia na nncwjeeˈnndaˈ Ta Jesucristo. 	 بحدی که در هیچ بخشش ناقص نیستیدو منتظر مکاشفه خداوند ما عیسی مسیح می‌باشید.


Ndoˈ na ljoˈ nlˈaˈyoˈ, nchii macanda̱ na matseijndaaˈñenaˈ ljoˈ na macaⁿnaˈ naⁿˈñeeⁿ, mati nlaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom na nluena na quianlˈuaaⁿˈaⁿ cantyja ˈnaⁿˈyoˈ. 	 زیرا که به‌جا آوردن این خدمت، نه فقط حاجات مقدسین را رفع می‌کند، بلکه سپاس خدا را نیز بسیار می‌افزاید.


Tso Jesús nnoom: —¿Ljoˈ lˈue tsˈomˈ? Tˈo̱ yuscuˈñeeⁿ nnom, tsoom: —Quia na nncueˈntyjo̱ na nntsa̱ˈntjomˈ, quiaaˈ ñˈomˈ na we ntseindaaya nmeiiⁿ nluiitˈmaⁿndyena ñˈeⁿndyuˈ. Cwii joona nncˈoom tsˈo̱ˈ ntyjaya ndoˈ cwiicheⁿ nncˈoom tsˈo̱ˈ ntyjatymaaⁿˈ. 	 بدو گفت: «چه خواهش داری؟» گفت: «بفرما تا این دو پسر من در ملکوت تو، یکی بر دست راست و دیگری بر دست چپ تو بنشینند.»


Ñˈoom na matseiljeitya̱ nda̱a̱ˈyoˈ leicanda̱a̱ nntsjo̱o̱ na ya cwilˈaˈyoˈ ee machˈeenaˈ quia cwitjomndyoˈ juu na cwilˈaˈyoˈ matseilcweˈnaˈ ˈo nchii na mateijndeiinaˈ ˈo. 	 لیکن چون این حکم را به شما می‌کنم، شمارا تحسین نمی کنم، زیرا که شما نه از برای بهتری بلکه برای بدتری جمع می‌شوید.


Quia ljoˈcheⁿ jlaˈno̱ⁿˈna na seineiiⁿ nda̱a̱na cantyja ˈnaaⁿˈ Juan, tsaⁿ na tyotseitsˈoomñe nnˈaⁿ. 	 آنگاه شاگردان دریافتندکه درباره یحیی تعمیددهنده بدیشان سخن می‌گفت.


Caliuˈyoˈ na mˈaaⁿcandyaañe juu nnˈaaⁿya Timoteo. Xeⁿ nleityuaaⁿˈaⁿ na nncwjeeˈcañoom ja, nntsaaya ñeˈcwi ñˈeⁿñê quia na jo̱cando̱o̱ˈa ˈo. 	 بدانید که برادرما تیموتاوس رهایی یافته است و اگر زود آید، به اتفاق او شما را ملاقات خواهم نمود.همه مرشدان خود و جمیع مقدسین راسلام برسانید؛ و آنانی که از ایتالیا هستند، به شماسلام می‌رسانند.


Quia joˈ tso Jesús nda̱a̱ jâ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndyô̱ ñˈeⁿñê: —Nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱ na mayuuˈcheⁿ jeeⁿ jndeiˈnaˈ ncjuˈcjeñe cwii tsaⁿtya na nntsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom jom. 	 عیسی به شاگردان خود گفت: «هرآینه به شما می‌گویم که شخص دولتمند به ملکوت آسمان به دشواری داخل می‌شود.


’Tˈmaⁿ ˈnaaⁿ nleitquiooˈ nntyˈiaa nnˈaⁿ nnom ñeˈquioomˈ ñˈeⁿ chiˈ ñˈeⁿ cancjuu. Ndoˈ nnom tsjoomnancue tˈmaⁿ nntseiˈndaaˈnaˈ nˈom nnˈaⁿ. Nntseiñˈeeⁿˈnaˈ joona quia na nndyena na jeeⁿ cˈuaa manquiuuˈ nmo̱ⁿ ndaaluee, nntseicatyˈuenaˈ joona. 	 و در آفتاب و ماه و ستارگان علامات خواهد بود و بر زمین تنگی و حیرت از برای امت‌ها روی خواهد نمود به‌سبب شوریدن دریا وامواجش.


Xjeⁿ na jndyojndyee Jesús, juu Tomás, cwii jâ na cwilajomndyô̱ tsˈiaaⁿ na machˈeeⁿ ticˈoomñê, jom tsaⁿ na cwilˈuuyâ catyeⁿnquiee. 	 اما توما که یکی از آن دوازده بود و او را توام می‌گفتند، وقتی که عیسی آمد با ایشان نبود.


Luaaˈ jluena nnoom cweˈ ee cwilˈueena na catˈuiinaˈ jom. Sa̱a̱ jom jeˈ, seintquieˈñê, seiljeiⁿ nomtyuaa ñequio nomtsˈo̱o̱ⁿ. 	 و این را از روی امتحان بدو گفتند تا ادعایی بر او پیدا کنند. اما عیسی سر به زیرافکنده، به انگشت خود بر روی زمین می‌نوشت.


Juu xjeⁿˈñeeⁿ tquiecañom nnˈaⁿ judíos na jnaⁿ tsjoom Antioquía ñequio Iconio. Lˈana na ñeˈcwii ñˈoom tˈmaⁿna ñequio nnˈaⁿ tsjoom Listra. Joˈ chii tyojñomna ljo̱ˈ Pablo. Jnda̱ chii tyˈeñˈomtsco̱o̱ˈndyena jom nnom tsjoom ee jlaˈtiuuna na jnda̱ tueeⁿˈeⁿ. 	 اما یهودیان از انطاکیه و ایقونیه آمده، مردم را با خود متحد ساختند و پولس را سنگسارکرده، از شهر بیرون کشیدند و پنداشتند که مرده است.


Ee naquiiˈ libroˈñeeⁿ teiljeii: “Tintjaaˈndyoˈ bosa ndyuee quiooˈndyo yocheⁿ na cwilˈaˈyoˈ tsˈiaaⁿ.” Sa̱a̱ meiiⁿ na ljoˈ teiljeii, nchii macanda̱ maˈmo̱ⁿnaˈ na cweˈ cantyja ˈnaaⁿ quiooˈndyo ñjom tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 زیرا که در تورات موسی مکتوب است که «گاو را هنگامی که خرمن را خرد می‌کند، دهان مبند». آیا خدا در فکر گاوان می‌باشد؟


ndoˈ nchii macanda̱ luaaˈ, tjaaˈnaⁿ cwiicheⁿ na jnda ntyjiiya quia na macwjiiˈa cwenta na tjacantyja naya tseixmaⁿnaˈ na cwiluiindyo̱ cwentaaˈ Cristo Jesús na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom ja. Ncˈe jom, chaˈtso na ñetjeiiˈa cwenta na jnda laxmaⁿnaˈ, jeˈ macwjaaˈndyo̱ cwenta na laxmaⁿnaˈ chaˈcwijom toˈ cha nnda̱a̱ nntseixmaⁿya cwentaaⁿˈaⁿ, 	 بلکه همه‌چیز را نیز به‌سبب فضیلت معرفت خداوند خود مسیح عیسی زیان می‌دانم که بخاطر او همه‌چیز را زیان کردم وفضله شمردم تا مسیح را دریابم.


ndoˈ neiiⁿˈ tsˈo̱o̱ⁿya jom, ee cwiluiiñê na macwjiˈnˈmaaⁿñê ja. 	 و روح من به رهاننده من خدابوجد آمد،


Tˈo̱o̱ⁿ nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ, tsoom: —ˈO, ¿aa tyoolaˈnaⁿˈyoˈ ñˈoom chiuu sˈaa David ñequio nnˈaⁿ na ñˈeeⁿ ñˈeⁿñê na ñeˈjndoˈna? Sa̱a̱ tyoolancjooˈndyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ. 	 ایشان را گفت: «مگرنخوانده‌اید آنچه داود و رفیقانش کردند، وقتی که گرسنه بودند؟


ˈÑeeⁿ juu na niom lueˈ nˈom luaˈqui na nndii, candii. 	 هر‌که گوش شنوا دارد بشنود.»


’Quia na nncˈoocho nnˈaⁿ ˈo jo nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwituˈxeⁿ ñˈoom naquiiˈ lanˈom nchˈu, oo jo nda̱a̱ naⁿmaⁿnˈiaaⁿ, xjeⁿˈñeeⁿ tincˈomˈyoˈ ñˈomtiuu cwaaⁿ ñˈoom nlaˈlcweˈyoˈ 	 و چون شما را درکنایس و به نزد حکام و دیوانیان برند، اندیشه مکنید که چگونه و به چه نوع حجت آورید یا چه بگویید.


Mayuuˈcheⁿ nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, meiⁿyuucheⁿ na nñeˈquia nnˈaⁿ ñˈoom naya ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na chaˈwaa tsjoomnancue, maxjeⁿ nlaˈneiⁿna cantyja ˈnaaⁿˈ naya na sˈaa yuscumˈaaⁿˈ cha ticatsuu ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ. 	 هرآینه به شما می‌گویم هر جایی که درتمام عالم بدین بشارت موعظه کرده شود، کاراین زن نیز بجهت یادگاری او مذکور خواهدشد.»


Ndoˈ chaˈtsondye naⁿˈñeeⁿ tcwaˈ tjacjoona. Tooˈ ntquieeˈ tsquiee na jlaˈtjomna ntaⁿˈ ntyooˈ ñequio ntaⁿˈ calcaa na ˈndiinaˈ. 	 پس خورده، سیر شدند و هفت زنبیل پر از پاره های باقی‌مانده برداشتند.


’Ee ntseinda tsˈaⁿ nñequiana cwenta tyjeena na nlaˈcueeˈ naⁿmaⁿnˈiaaⁿ juu. Ndoˈ ñˈeeⁿ nnˈaⁿ na nñeˈquiana cwenta ndana na cwje. Ndoˈ nda nnˈaⁿ nlaˈwendyena nacjoo tyendyeena cha cwje naⁿˈñeeⁿ. 	 و برادر، برادر را و پدر، فرزند را به موت تسلیم خواهند کرد و فرزندان بر والدین خودبرخاسته، ایشان را به قتل خواهند رسانید؛


Quia na jnda̱ seineiⁿ Jesús ñˈoommeiⁿˈ na tjañoomˈ, jlueeⁿˈeⁿ joˈ joˈ. 	 و چون عیسی این مثلها را به اتمام رسانید، از آن موضع روانه شد.


Juu na seitjo̱o̱ñe Adán, meiⁿchjoo titseijomnaˈ ñequio juu naya na mañequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom na cwitoˈño̱o̱ⁿya. Ee cweˈ na seitjo̱o̱ñe cwii tsˈaⁿ, joˈ na cwiwje nnˈaⁿ, sa̱a̱ juu naya na cweˈyu na mañequiaa Tyˈo̱o̱tsˈom na cwitoˈno̱o̱ⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ ñecwii tsˈaⁿ, majuu Jesucristo, juunaˈ jndati tseixmaⁿnaˈ ndoˈ mañˈomnaˈ jndyendye nnˈaⁿ. 	 و نه‌چنانکه خطا بود، همچنان نعمت نیز باشد. زیرااگر به خطای یک شخص بسیاری مردند، چقدرزیاده فیض خدا و آن بخششی که به فیض یک انسان، یعنی عیسی مسیح است، برای بسیاری افزون گردید.


ˈO laxmaⁿˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ tsotyeˈyoˈ, juu tsaⁿjndii. Yuu na lˈue tsˈom jom, joˈ ñeˈcalacanda̱a̱ˈndyoˈ. Jom cwiluiiñê na matseicwjeⁿ nnˈaⁿ cantyjati xjeⁿ na tuii tsjoomnancue. Jom tjaaˈnaⁿ ñˈoom na mayuuˈ catseixmaaⁿ, ee tjaaˈnaⁿ ñˈoom na mayuuˈ naquiiˈ tsˈoom. Quia matseineiiⁿ cantu, matseineiiⁿ cantyjati na matseixmaaⁿ, cweˈ ncˈe tsaⁿcantu jom, ndoˈ cwiluiiñê tsotye chaˈtso ñˈoom na cantu. 	 شما از پدر خود ابلیس می‌باشید وخواهشهای پدر خود را می‌خواهید به عمل آرید. او از اول قاتل بود و در راستی ثابت نمی باشد، از آنجهت که در او راستی نیست. هرگاه به دروغ سخن می‌گوید، از ذات خودمی گوید زیرا دروغگو و پدر دروغگویان است.


Maluaaˈ waa na matsonaˈ na cˈoom tsaⁿsˈa na wiˈ tsˈoom scoomˈm chaˈxjeⁿ jnda ntyjeeⁿ seiiⁿˈeⁿ. Ee tsˈaⁿ na wiˈ tsˈom scuuˈ maˈmo̱ⁿ na jnda ntyjiiñe cheⁿnquii. 	 به همین طور، بایدمردان زنان خویش را مثل بدن خود محبت نمایند زیرا هرکه زوجه خود را محبت نماید، خویشتن را محبت می‌نماید.


Jom na jndyocueeⁿ majuutyeeⁿ tjawannaaⁿˈaⁿ cañoomˈluee cha na chaˈtsoti na niom, canda̱a̱ˈ maˈmo̱ⁿnaˈ na mˈaaⁿñê. 	 آنکه نزول نمود، همان است که صعودنیز کرد بالاتر از جمیع افلاک تا همه‌چیزها را پرکند.


Ee nleitquiooˈndye nnˈaⁿ cwii cwii ntyja na nlaˈcajndyundyena xueya ee nluena na joona cwiluiindyena Cristo. Ndoˈ jndye nnˈaⁿ nñeˈquioˈnnˈaⁿna na ljoˈ nlˈana. 	 زیرا که بسیاری به نام من آمده، خواهند گفت که من هستم و بسیاری را گمراه خواهند نمود.


’Meiⁿˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na nntseityuiiˈ ljeii ˈnaaⁿˈ ñˈeⁿ scuuˈ ndoˈ nncoco ñˈeⁿ cwiicheⁿ yuscu, tsaⁿˈñeeⁿ machˈeenaˈ na cweˈ mˈaaⁿyaaⁿ ñˈeⁿ yuscuˈñeeⁿ. Ndoˈ mati meiⁿˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na nncoco ñˈeⁿ yuscu na jnda̱ tyuiiˈ ljeii ˈnaaⁿˈ ñˈeⁿ saaˈ, mati tsaⁿˈñeeⁿ machˈeenaˈ na cweˈ mˈaaⁿyaaⁿ ñˈeⁿ yuscuˈñeeⁿ. 	 هر‌که زن خود را طلاق دهد و دیگری را نکاح کند زانی بود و هر‌که زن مطلقه مردی را به نکاح خویش درآورد، زنا کرده باشد.


Cwiicheⁿ cwii ndiiˈ matso Jesús nda̱a̱na: —Ja majo̱, ndoˈ ˈo nlˈueˈyoˈ ja, sa̱a̱ ndicwaⁿ choˈnqueⁿˈyoˈ jnaⁿ ndoˈ nncwjeˈyoˈ. Ndoˈ yuu na jo̱ ˈo xocanda̱a̱ nntsquieˈcañomˈyoˈ. 	 باز عیسی بدیشان گفت: «من می‌روم و مراطلب خواهید کرد و در گناهان خود خواهید مردو جایی که من می‌روم شما نمی توانید آمد.»


Xocatsˈaanaˈ na cwii ndiiˈ sˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom na jnda ntyjeeⁿ nnˈaⁿ Israel ndoˈ jeˈ talˈuendyena ntyjeeⁿ. ¿Aa ticaliuˈyoˈ ñˈoomˈm na teiljeii na seineiⁿ Elías xjeⁿ na matseineiiⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom na mañequiaaⁿ jnaaⁿ ncˈiaaⁿˈaⁿ nnˈaⁿ Israel? Tsoom: 	 خدا قوم خود را که از قبل شناخته بود، رد نفرموده است. آیا نمی دانید که کتاب در الیاس چه می‌گوید، چگونه بر اسرائیل از خدا استغاثه می‌کند


To̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na macwjeeⁿˈeⁿ cwenta ndoˈ tquioñˈomna cwii tsˈaⁿ na chujnaⁿ jndye meiⁿyom sˈom. 	 وچون شروع به حساب نمود، شخصی را نزد اوآوردند که ده هزار قنطار به او بدهکار بود.


Quia joˈ taqueeⁿ, ntyˈiaaⁿˈaⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê, tsoom nda̱a̱na na ñenquieena: —Jeeⁿ neiiⁿ nnˈaⁿ na cwintyˈiaanda̱a̱ tsˈiaaⁿ na cwintyˈiaˈyoˈ na matsˈaaya. 	 و در خلوت به شاگردان خود التفات فرموده گفت: «خوشابحال چشمانی که آنچه شما می‌بینید، می‌بینند.


Sa̱a̱ joo nnˈaⁿ judíos na tyoolaˈyuˈ jeeⁿ ndyaˈ ta̱a̱ˈ nˈomna nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ ñˈoom na mañequiaa Pablo. Joˈ chii jlaˈtjomna cwii tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na wiˈndye. Jnda̱ chii jlaˈjmeiⁿˈna nnˈaⁿ tsjoomna. Ndoˈ tyˈena waaˈ tsˈaⁿ na jndyu Jasón. Tyˈequieˈna wˈaaˈñeeⁿ ñequio na jndeiˈnaˈ na cwilˈueena Pablo ñequio Silas ee ñeˈcatsa̱ˈna naⁿˈñeeⁿ jo nda̱a̱ nnˈaⁿ tsjoomna. 	 امایهودیان بی‌ایمان حسد برده، چند نفر اشرار ازبازاریها را برداشته، خلق را جمع کرده، شهر را به شورش آوردند و به خانه یاسون تاخته، خواستندایشان را در میان مردم ببرند.


Luaaˈ waa na nntaˈjnaⁿˈyoˈ naⁿˈñeeⁿ, ee mˈmo̱ⁿnaˈ na tiyuuˈ ñˈoom na cwiñeˈquiana quia na nleitquiooˈ chiuu waa na cwilˈana. 	 لهذا از میوه های ایشان، ایشان را خواهیدشناخت.


ˈÑeeⁿ juu na matseiljo ñˈoom na matsa̱ˈntjo̱ⁿ ndoˈ matseicanda̱ joonaˈ, tsaⁿˈñeeⁿ jnda ntyjeeⁿ ja. Ndoˈ ˈñeeⁿ juu na jnda ntyjii ja, nquii Tsotya̱ya candyaˈ tsˈoom juu. Ndoˈ mati ja candyaˈ tsˈo̱o̱ⁿya juu, ndoˈ mˈmo̱o̱ⁿya cantyja ˈnaⁿya nnom. 	 هر‌که احکام مرا دارد و آنها راحفظ کند، آن است که مرا محبت می‌نماید؛ وآنکه مرا محبت می‌نماید، پدر من او را محبت خواهد نمود و من او را محبت خواهم نمود وخود را به او ظاهر خواهم ساخت.»


Ndoˈ meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na nntseijomñe cantyja na matsˈaa, xeⁿ tiljoya tsˈom nawiˈ na matjom cantyja ˈnaⁿya, meiiⁿ cueˈ, tsaⁿˈñeeⁿ ticatsonaˈ na nntseixmaaⁿ cwentaya. 	 و هر‌که صلیب خود را برنداشته، از عقب من نیاید، لایق من نباشد.


¿Aa cweˈ tsˈiaaⁿˈndyo cwii cwii nnom nawiˈ na teinomˈyoˈ? Toom cweˈ waa na teijndeiinaˈ ˈo. 	 آیااینقدر زحمات را عبث کشیدید اگر فی الحقیقه عبث باشد؟


Ndoˈ tyojñomna ndaajnaⁿˈ nnoom. Tyotioona ndaˈ jom ndoˈ ntˈom tyotmeiiⁿˈ ndaˈ watmeiⁿ nnoom. 	 آنگاه آب دهان بر رویش انداخته، او را طپانچه می‌زدند و بعضی سیلی زده،


Cjaañjoomˈya nˈomˈyoˈ ncuee na ñejndyocaanaˈ, quia na to̱ˈyoˈ na cwilaˈyuˈyoˈ ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, tyolaˈquiiyaya nˈomˈyoˈ na jeeⁿ wiˈ tyotjomˈyoˈ na laˈxmaⁿˈyoˈ cwentaaⁿˈaⁿ. 	 ولیکن ایام سلف را به یاد آورید که بعد ازآنکه منور گردیدید، متحمل مجاهده‌ای عظیم ازدردها شدید،


Joˈ chii tˈuena tsaⁿˈñeeⁿ, jlaˈcueeˈna jom. Tyˈecatquieeˈna jom tquia nnom ntjomˈñeeⁿ. 	 پس او را گرفته، مقتول ساختند و او را بیرون از تاکستان افکندند.


Ndoˈ tso María nnom ángel: —Ja tsˈaⁿ mandiˈntjomtyeⁿ nnom Ta Tyˈo̱o̱tsˈom. Catsˈaanaˈ ñˈeⁿndyo̱ chaˈxjeⁿ ñˈoom na jnda̱ tsuˈ. Quia joˈ mana jluiˈ ángel na mˈaaⁿ. 	 مریم گفت: «اینک کنیز خداوندم. مرا برحسب سخن تو واقع شود.» پس فرشته از نزد او رفت.


Luaaˈ waa na machˈeeⁿ cha jâ nnˈaⁿ judíos na ñentyjaaˈjndyee nˈo̱o̱ⁿya Cristo, catseitˈmaaⁿˈñenaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja ˈnaaⁿyâ. 	 تا از ما که اول امیدوار به مسیح می‌بودیم، جلال او ستوده شود.


’Yocheⁿ na ndicwaⁿ wanaaⁿ, queⁿndyuˈ na caljondyoˈyaˈyoˈ ñˈoom na maleichuunaˈ ˈo ñˈeⁿ xˈiaˈ cha tintsˈaanaˈ na juu tsˈaⁿ na mˈaⁿˈntiaaˈndyoˈ ñˈeⁿñe nntseiquioom ˈu lˈo̱ jwe. Ndoˈ jweˈñeeⁿ nñequiaaⁿ cwenta ˈu luee sondaro, Ndoˈ joona mana nntueeˈna ˈu wˈaancjo. 	 با مدعی خود مادامی که با وی در راه هستی صلح کن، مبادا مدعی، تو را به قاضی سپارد و قاضی، تو را به داروغه تسلیم کند و در زندان افکنده شوی.


Sa̱a̱ ˈo nnˈaⁿya na cwilaˈyuˈyoˈ na jeeⁿ wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya ˈo, tintsuuˈ nˈomˈyoˈ na ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom cwii xuee matseijomnaˈ chaˈna cwii meiⁿ ndyu ndoˈ cwii meiⁿ ndyu laxmaⁿnaˈ ntyjeeⁿ chaˈcwijom cwii xuee. 	 لکن‌ای حبیبان، این یک چیز از شما مخفی نماند که یک روز نزد خدا چون هزار سال است وهزار سال چون یک روز.


Ee ¿ljoˈ matso ljeii ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ? Matsonaˈ: “Tyotseiyuˈya tsˈom Abraham ñequio Tyˈo̱o̱tsˈom, ndoˈ na sˈaaⁿ naljoˈ, Tyˈo̱o̱tsˈom tqueⁿ jom na tjaa jnaⁿ cwicatseixmaaⁿ.” 	 زیرا کتاب چه می‌گوید؟ «ابراهیم به خدا ایمان آورد و آن برای او عدالت محسوب شد.»


Matyˈiomnaˈ na calaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ naⁿˈñeeⁿ ñequio na jnda nquiuˈyoˈ joona, ee joona jeeⁿ cwilaˈjnda̱na naquiiˈ tsˈiaaⁿwaaˈ. Cˈomˈyoˈ na tjoomˈ ñˈoom ñequio ncˈiaaˈyoˈ na tjaa ndiaˈ cachoˈyoˈ ñˈeⁿndyena. 	 و ایشان را در نهایت محبت، به‌سبب عملشان محترم دارید و بایکدیگر صلح کنید.


Quia joˈ taˈxˈeetina nnoom, jluena: —¿Ndoˈ juu tsaⁿˈñeeⁿ, yuu mˈaaⁿ? Tˈo̱o̱ⁿ nda̱a̱na: —Ticaljeiiya. 	 به وی گفتند: «آن شخص کجا است؟» گفت: «نمی دانم.»


Quia na jñeeⁿ na mawinom Jesús tsˈaⁿ Nazaret, to̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na matseixuaⁿ, tsoom: —ˈU Jesús, na cwiluiindyuˈ tsjaaⁿ David na jndyowicantyjooˈ, cˈoomˈ na wiˈ tsˈomˈ ja. 	 چون شنید که عیسی ناصری است، فریاد کردن گرفت و گفت: «ای عیسی ابن داود بر من ترحم کن.»


Sa̱a̱ xuee na cwiwjaatinaˈ jo̱tsˈaa chaˈxjeⁿ jnda̱ ñesˈaa cha nntseitsaaⁿˈñenaˈ na nntjeiiˈsˈandye cheⁿnquiee naⁿˈñeeⁿ na cwiluena na ljoˈyu cwilˈana tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈxjeⁿ na cwilˈaayâ. 	 لیکن آنچه می‌کنم هم خواهم کرد تا از جویندگان فرصت، فرصت را منقطع سازم تا درآنچه فخر می‌کنند، مثل ما نیز یافت شوند.


Yuscu na mˈaaⁿ saaˈ, matˈuiityeⁿnaˈ juu ñˈeⁿñê yocheⁿ na wandoˈ tsaⁿˈñeeⁿ. Sa̱a̱ xeⁿ nncueˈ tsaⁿˈñeeⁿ, wanaaⁿ na ncoconnaaⁿˈaⁿ ñˈeⁿ meiⁿquia tsˈaⁿ na lˈue tsˈoom, macanda̱ ñequiiˈcheⁿ ñˈeⁿ tsˈaⁿ na matseiyuˈ. 	 زن مادامی که شوهرش زنده است، بسته است. اما هرگاه شوهرش مرد آزاد گردید تا به هرکه بخواهد منکوحه شود، لیکن در خداوندفقط.اما بحسب رای من خوشحال تر است، اگر چنین بماند و من نیز گمان می‌برم که روح خدارا دارم.


Cwii cwiindyo̱ calˈaaya yuu na nncjaaweeˈ nˈom ncˈiaaya, cha nnteijndeiinaˈ joona, ndoˈ cha na nncˈoonajnda̱na na cwilaˈyuˈya nˈomna ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 هر یکی از ما همسایه خود را خوش بسازد در آنچه برای بنا نیکو است.


Mañequiaya na quianlˈuaaˈ Ta Jesucristo cwentaaya na mañequiaaⁿ najndeiiˈ tsˈo̱o̱ⁿ na maqueeⁿ cwenta na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na matseicanda̱ na macwjaaˈñê ja naquiiˈ tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈaⁿ. 	 و شکر می‌کنم خداوند خود مسیح عیسی را که مرا تقویت داد، چونکه امین شمرده، به این خدمتم ممتاز فرمود،


Quia na jñeeⁿ na jndyendye nnˈaⁿ cawiˈnom, taxˈeeⁿ ljoˈ cwiluii. 	 و چون صدای گروهی را که می‌گذشتند شنید، پرسید چه چیزاست؟


Quia joˈ majoˈti tsoom nnom: “Jeˈ maqua̱ⁿya ˈu nncˈoomˈ tsˈiaaⁿ, nntsa̱ˈntjomˈ ˈom tsjoom tˈmaⁿ.” 	 او را نیزفرمود بر پنج شهر حکمرانی کن.


Meiⁿ nchii matsjo̱o̱ na cateijndeiˈyoˈ ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ cha na catseitjo̱o̱naˈ na cwileilˈueeˈndyoˈ. 	 و نه اینکه دیگران را راحت و شما را زحمت باشد، بلکه به طریق مساوات تا در حال، زیادتی شمابرای کمی ایشان بکار آید؛


Ee jnda̱ tueˈntyjo̱ xjeⁿ na juu na macuˈxeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ nnaⁿna quiiˈntaaⁿ jaa na laxmaaⁿya nnˈaⁿ ˈnaaⁿˈaⁿ. Ndoˈ xeⁿ manaⁿnaˈ ñequiondyo̱ jaa majndeiiticheⁿ nnˈaⁿ na tilacanda̱a̱ˈndye ñˈoomˈm. 	 زیرا این زمان است که داوری ازخانه خدا شروع شود؛ و اگر شروع آن از ماست، پس عاقبت کسانی که انجیل خدا را اطاعت نمی کنند چه خواهد شد؟


Ndoˈ quia na luaaˈ cwinduˈyoˈ cwilˈaˈyoˈyoˈ na tacaⁿnaˈ na cateijndeii tsˈaⁿ tsotyeeⁿ oo tsoñeeⁿ. 	 وبعد از این او را اجازت نمی دهید که پدر یا مادرخود را هیچ خدمت کند.


Jnda̱ joˈ matso Jesús no̱o̱ⁿ: —Luaañe tsoˈndyoˈ. Ndoˈ majuu xjeⁿˈñeeⁿ toˈño̱ⁿya tsoñeeⁿ. Teixˈa̱ya juu chaˈcwijom cwii tsˈaⁿ wˈaya. 	 و به آن شاگرد گفت: «اینک مادر تو.» و در همان ساعت آن شاگرد او را به خانه خودبرد.


Ee maqueⁿndyo̱o̱ Tyˈo̱o̱tsˈom saaˈ yuscu na tyootseiyuˈ ncˈe na cwiluiiñê saaˈ yuscu na matseiyuˈ. Ndoˈ mati maqueⁿño̱o̱ⁿ scuuˈ tsˈaⁿ na tyootseiyuˈ ncˈe saaⁿˈaⁿ tseixmaⁿ tsˈaⁿ na matseiyuˈ. Ee xeⁿ nchii na luaaˈ waa, quia joˈ nda joona nlaˈxmaⁿ chaˈna nda nnˈaⁿ na tyoolaˈyuˈ, sa̱a̱ na mayuuˈ maqueⁿnaˈ nda joona cantyja ˈnaaⁿˈ tmaaⁿˈ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 زیرا که شوهر بی‌ایمان از زن خود مقدس می‌شود و زن بی‌ایمان از برادر مقدس می‌گردد واگرنه اولاد شما ناپاک می‌بودند، لکن الحال مقدسند.


¿Aa ticatseitiuuˈ na wanaaⁿ na nntsˈaa chaˈxjeⁿ na lˈue tsˈo̱o̱ⁿ ñequio sˈom ˈnaⁿya? ¿Aa matseiˈcandyaˈ tsˈomˈ sˈom na ja titseintycwiˈa?” 	 آیا مرا جایز نیست که از مال خود آنچه خواهم بکنم؟ مگر چشم توبد است از آن رو که من نیکو هستم؟"


Sa̱a̱ ˈo xuiiˈ na cwilˈaˈyoˈ, mancjoondyoˈ cwitaˈwiˈyoˈ nnˈaⁿˈyoˈ na cwilaˈyuˈ hasta cwintyˈueeˈyoˈ ˈnaaⁿna. 	 بلکه شما ظلم می‌کنید و مغبون می‌سازید و این را نیزبه برادران خود!


cha tsˈaⁿ na cwiluiiñe cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom canda̱a̱ˈya mˈaaⁿ cˈeeñê na nntsˈaaⁿ cwii cwii nnom tsˈiaaⁿ na ya. 	 تا مرد خدا کامل و بجهت هر عمل نیکوآراسته بشود.


Liaaˈñeeⁿ ñjom chaˈtso nnom quiooˈ na cwiˈoocaˈ ñequio quiooˈ na cwiˈootsco̱o̱ˈndye ñequio cantsaa. 	 که در آن هر قسمی ازدواب و وحوش و حشرات زمین و مرغان هوابودند.


Quia joˈ tso Pedro nnom Jesús: —Caˈmo̱ⁿˈ nda̱a̱yâ ljoˈ ñecatso ñˈoom tjañoomˈwaaˈ. 	 پطرس در جواب او گفت: «این مثل را برای ما شرح فرما.»


Ndoˈ ñˈoom na jnda̱ we matseijomnaˈ ñˈoomˈñeeⁿ. Luaa matsonaˈ: “Cˈoomˈ na wiˈ tsˈomˈ ncˈiaˈ chaˈxjeⁿ na jnda ntyjiˈ ñequio nncuˈ. Tjaaˈnaⁿ cwiicheⁿ ñˈoom na tˈmaⁿti na matsa̱ˈntjomnaˈ chaˈna ñˈoommeiⁿˈ.” 	 و دوم مثل اول است که همسایه خود را چون نفس خود محبت نما. بزرگتر از این دو، حکمی نیست.»


ˈO nnˈaⁿya na cwilaˈyuˈyoˈ ñequio Ta Jesucristo, jom tjacantyja na cwiluiitˈmaⁿñê. Lˈue tsˈoom na tilˈaˈyoˈ na cweˈ jndaaˈ nnˈaⁿ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ. 	 ای برادران من، ایمان خداوند ما عیسی مسیح، رب الجلال را با ظاهربینی مدارید.


Majuu na jnda̱ tqueⁿˈ jo nda̱a̱ chaˈtsondye nnˈaⁿ. 	 که آن راپیش روی جمیع امت‌ها مهیا ساختی.


Luaa ñˈoom na tyoñequiaaⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ, tyotsoom: —Mandyontyjo̱ nqueⁿ na tˈmaⁿti tseixmaaⁿ, nchiiti ja. Ticatseixmaⁿya na cweˈ ja nndiˈntjo̱ⁿya nnoom na nntseicanaⁿˈa lcoomˈm. 	 و موعظه می‌کرد و می‌گفت که «بعد از من کسی تواناتر از من می‌آید که لایق آن نیستم که خم شده، دوال نعلین او را باز کنم.


Sa̱a̱ ndicwaⁿ cweˈ matseitsaⁿˈtonaˈ joona na jeeⁿ neiiⁿna, jeeⁿ cjaaweeˈ nˈomna, hasta tileicalayuˈna na jom. Quia joˈ tsoom nda̱a̱na: —¿Aa cwileiˈñˈomˈyoˈ na ya nlcwaˈ tsˈaⁿ? 	 و چون ایشان هنوز ازخوشی تصدیق نکرده، در عجب مانده بودند، به ایشان گفت: «چیز خوراکی در اینجا دارید؟»


Quia joˈ jlueeⁿˈeⁿ quiiˈ watsˈomˈñeeⁿ, tjaaⁿ waaˈ tsˈaⁿ na jndyu Justo, tsaⁿ na matseitˈmaaⁿˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom. Waaˈ tsaⁿˈñeeⁿ ñeˈcwii tˈuiiˈ ñequio watsˈomˈñeeⁿ. 	 پس از آنجا نقل کرده، به خانه شخصی یوستس نام خداپرست آمد که خانه او متصل به کنیسه بود.


Tˈmaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom ˈo na caljoya nˈomˈyoˈ meiiⁿ na nntjomˈyoˈ nmeiⁿˈ, ee teinom Cristo na wiˈtˈmaⁿ, cwii na nluiiˈndyoˈ jom na ntsantyjo̱ˈyoˈ ˈnaaⁿ ncˈeeⁿ. 	 زیرا که برای همین خوانده شده‌اید، چونکه مسیح نیز برای ما عذاب کشید وشما را نمونه‌ای گذاشت تا در اثر قدمهای وی رفتار نمایید،


Quia na jluiˈ Jesús tsˈom wˈaandaa mantyja jnaⁿ cwii tsˈaⁿ watsˈomtyueˈ na mˈaaⁿ jndyetia naquiiˈ tsˈom. Jndyocatjomñe Jesús. 	 و چون از کشتی بیرون آمد، فی الفور شخصی که روحی پلید داشت از قبوربیرون شده، بدو برخورد.


Ee quia na matseiwˈii tsˈaⁿ xˈiaaⁿˈaⁿ, tyoochˈeeⁿ yuu na matyˈiomyanaˈ na lˈue tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom na calˈaaya. 	 زیرا خشم انسان عدالت خدا را به عمل نمی آورد.


Nncwjena ñˈeⁿ xjo ndoˈ ntˈom nncˈoocho nnˈaⁿ pra̱so na ticwii cwii ndyuaa. Ndoˈ nnˈaⁿ na nchii judíos nlco̱ˈna tsjoom Jerusalén jndye xuee, hasta nncueeˈ xjeⁿ na jnda̱ seijndaaˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom na nncjaawintyjeeˈ na cwiluii na ljoˈ. 	 و به دم شمشیر خواهند افتاد و در میان جمیع امت‌ها به اسیری خواهند رفت و اورشلیم پایمال امت‌ها خواهد شد تا زمانهای امت‌ها به انجام رسد.


Sa̱a̱ jaa ticalaˈxmaaⁿya chaˈna nnˈaⁿ na cwitjeiiˈlcweeˈndye na cantyja ˈnaaⁿˈ joˈ cwitsuundye. Jaa laˈxmaaⁿya nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈya nˈo̱o̱ⁿya ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, ndoˈ na ljoˈ maqueeⁿ jaa na cwicaluiˈnˈmaaⁿndyo̱. 	 لکن ما از مرتدان نیستیم تا هلاک شویم، بلکه از ایمانداران تا جان خود را دریابیم.


Naquiiˈ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii matsonaˈ: “Matseiyuˈa ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, joˈ chii macwjiˈyuuˈndyo̱ cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ.” Mati jâ cwilayuˈya nˈo̱o̱ⁿyâ ñˈeⁿñê ndoˈ cwilana̱a̱ⁿyâ cantyja ˈnaaⁿˈ joˈ. 	 اما چون همان روح ایمان را داریم، بحسب آنچه مکتوب است «ایمان آوردم پس سخن گفتم»، ما نیز چون ایمان داریم، از اینرو سخن می‌گوییم.


Tyotseitioom naquiiˈ tsˈoom, matsoom: “Chiuu chiuu nntsˈaayo̱ ee tjaaˈnaⁿ yuu ya nntseiwa̱ya ˈnaⁿ na tueˈ.” 	 پس با خود اندیشیده، گفت چه کنم؟ زیراجایی که محصول خود را انبار کنم، ندارم.


Joˈ chii ˈo nnˈaaⁿya, calaˈno̱ⁿˈyoˈ ñˈoom na cwiñequiaayâ nda̱a̱ˈyoˈ, ee cantyja ˈnaaⁿˈ jom joˈ na matseitˈmaⁿ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom jnaⁿˈyoˈ. 	 «پس‌ای برادران عزیز، شما را معلوم باد که به وساطت او به شما از آمرزش گناهان اعلام می‌شود.


Ndoˈ naquiiˈ tsjoomˈñeeⁿ tajom nndiinndaˈ tsˈaⁿ na cˈuaa cwitjo̱o̱ˈ música, chaˈna arpa, tsmaaⁿ, ntu. Mati tajom nleitquiooˈñenndaˈ cwii tsˈaⁿ na seiˈnaaⁿˈya cwii nnom tsˈiaaⁿ, meiⁿ tajom nleicˈuaanndaˈ na nntua ñˈeⁿ tsjo̱ˈmolinom. 	 وصوت بربطزنان و مغنیان و نی‌زنان و کرنانوازان بعد از این در تو شنیده نخواهد شد و هیچ صنعتگر از هر صناعتی در تو دیگر پیدا نخواهدشد و باز صدای آسیا در تو شنیده نخواهدگردید،


’Mati ˈo jnda̱ jndyeˈyoˈ ñˈoom na tyolue nnˈaⁿ teiyo, na matsonaˈ: “Catsaˈ na wiˈ tsˈomˈ xˈiaˈ ndoˈ catseita̱a̱ˈ tsˈomˈ tsˈaⁿ na jndooˈ ˈu.” 	 «شنیده‌اید که گفته شده است "همسایه خورا محبت نما و با دشمن خود عداوت کن."


Ndoˈ jnda̱ na tyˈequieˈna quiiˈ tseiˈtsuaaˈñeeⁿ, ntyˈiaana chaˈcwijom cwii tsaⁿsˈandyua wacatyeeⁿ ntyjaya. Cweⁿ cwii liaatco, liaa canchiiˈ. Jeeⁿ ndyaˈ nioom tyuena. 	 و چون به قبر درآمدند، جوانی را که جامه‌ای سفید دربرداشت بر جانب راست نشسته دیدند. پس متحیر شدند.


Chaˈtsondyena tyotyueena, tyotaˈxcweendyena Pablo, ndoˈ tyotˈuena tsˈo̱o̱ⁿ. 	 و همه گریه بسیار کردند و بر گردن پولس آویخته، او را می‌بوسیدند.و بسیار متالم شدندخصوص بجهت آن سخنی که گفت: «بعد از این‌روی مرا نخواهید دید.» پس او را تا به کشتی مشایعت نمودند.


Quia joˈ sa̱ˈntjoomtyeeⁿ na meiⁿcwii tsˈaⁿ ticaluena nnom na ljoˈ. 	 پس ایشان را قدغن بلیغ فرمود که هیچ‌کس را از این اطلاع مدهید.


Ee sˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom na chaˈtsondyo̱ laˈxmaaⁿya na tyoolaˈcanda̱a̱ˈndyo̱ jo nnoom, cha na chaˈtsondyo̱ nncˈoom na wiˈ tsˈoom. 	 زیرا خدا همه رادر نافرمانی بسته است تا بر همه رحم فرماید.


Meiiⁿ na ntyjii na manquiuˈyoˈ ñˈoomwaa sa̱a̱ lˈue tsˈo̱o̱ⁿ na cjaañjoomˈ nˈomˈyoˈ na ya tjeiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ Israel ndyuaa Egipto sa̱a̱ jnda̱nquiacheⁿ sˈaaⁿ na tja̱ ntˈomndye joona na tîcalaˈyuˈna ñˈeⁿñê. 	 پس می‌خواهم شما را یاد دهم، هرچند همه‌چیز را دفعه می‌دانید که بعد از آنکه خداوند، قوم را از زمین مصر رهایی بخشیده بود، بار دیگربی ایمانان را هلاک فرمود.


Joo naⁿmˈaⁿˈ na cwiñequiana ñˈoom nda̱a̱ˈyoˈ, jeeⁿ queeⁿ nˈomna na nlaˈjomndyoˈ ñˈeⁿndyena, sa̱a̱ tixcwe ee lˈue nˈomna na nto̱ⁿˈndyoˈ ñˈeⁿndyô̱ cha ñenquieena nlaˈñˈoomˈndyoˈ joona. 	 شما را به غیرت می‌طلبند، لیکن نه به خیر، بلکه می‌خواهند در را بر روی شما ببندند تا شما ایشان را بغیرت بطلبید.


Ñˈoommeiⁿˈ tsoyom cweˈ ncˈe na seiñˈeeⁿˈñˈeⁿnaˈ jom ee na jeeⁿ ndyaˈ cwicatyuena. 	 از آنرو که نمی دانست چه بگوید، چونکه هراسان بودند.


Cweˈ joˈ xeⁿ mˈaaⁿ tsˈaⁿ na ticueeˈ tsˈom ñˈoommeiⁿˈ na cwitˈmo̱o̱ⁿyâ nda̱a̱ˈyoˈ, catseiˈno̱ⁿˈ tsaⁿˈñeeⁿ na nchii cweˈ ñˈoom na tqueⁿ nnˈaⁿ machˈee na tilˈue. Juu machˈee na tilˈue ñˈoom na tqueⁿ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom, na jom tquiaaⁿ Espíritu Santo naquiiˈ nˈo̱o̱ⁿyâ. 	 لهذا هرکه حقیر شمارد، انسان را حقیر نمی شمارد، بلکه خدا را که روح قدوس خود را به شما عطا کرده است.


Queⁿˈyoˈ cwenta, manncwjeeˈcañoom Cristo ñequio nchquiu. Ndoˈ chaˈtsoti nnˈaⁿ nntyˈiaa jom, ndiñˈeeⁿ nnˈaⁿ na jlaˈjomndye na tueeⁿˈeⁿ. Ndoˈ chaˈtso ntmaaⁿˈ na cwii cwii nnom nnˈaⁿ, jndeii nlaˈxuaana na chjooˈ nˈomna quia na nntyˈiaana jom. Maxjeⁿ nntseicanda̱a̱ˈñenaˈ na ljoˈ. Amén. 	 اینک با ابرها می‌آید و هر چشمی او راخواهد دید و آنانی که او را نیزه زدند و تمامی امت های جهان برای وی خواهند نالید. بلی!


’Xeⁿ nchii na jndyotseina̱ⁿya nda̱a̱na, quia joˈ tixocwijndaaˈ na laˈxmaⁿna jnaⁿ. Sa̱a̱ jeˈ tixocanda̱a̱ nluena na ticaliuna na cwilaˈtjo̱o̱ndyena nnoom. 	 اگرنیامده بودم و به ایشان تکلم نکرده، گناه نمی داشتند؛ و اما الان عذری برای گناه خودندارند.


Chaˈxjeⁿ nquii tquie tsˈaⁿ matseineiⁿ nda̱a̱ ntseinda, matsˈaa tyˈoo nda̱a̱ˈyoˈ, cˈomˈyoˈ na jnda nquiuˈyoˈ ja chaˈxjeⁿ jnda ntyjiiya ˈo. 	 پس در جزای این، زیرا که به فرزندان خود سخن می‌گویم، شمانیز گشاده شوید.


’ˈO quia na cwilaneiⁿˈyoˈ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, talˈaˈyoˈ chaˈna joo nnˈaⁿ na cweˈ cwilˈaya na ya nnˈaⁿndye. Ee joona jeeⁿ ya nquiuna na jndooˈcheⁿ nnˈaⁿ cwimeintyjeeˈna, cwilaˈneiⁿna nnom Tyˈo̱o̱tsˈom naquiiˈ lanˈom ndoˈ jo nqui nantaa. Mayuuˈcheⁿ nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, cweˈ tomti juu na cwilaˈtˈmaaⁿˈndye nnˈaⁿ joona joˈ na cwitaˈntjomna. 	 «و چون عبادت کنی، مانند ریاکاران مباش زیرا خوش دارند که در کنایس و گوشه های کوچه‌ها ایستاده، نماز گذارند تا مردم ایشان راببینند. هرآینه به شما می‌گویم اجر خود راتحصیل نموده‌اند.


Chaˈtso nnˈaⁿ na nchii judíos na laˈxmaⁿ jnaⁿ na tyoondye chiuu matsa̱ˈntjom ljeii na tqueⁿ Moisés, maxjeⁿ nntsuundyena ncˈe na jnda̱ jlaˈtjo̱o̱ndyena cantyja ˈnaaⁿˈnaˈ meiiⁿ tyoondyena juunaˈ. Ndoˈ chaˈtso nnˈaⁿ judíos na mˈaⁿ nacje ˈnaaⁿˈ ljeiiˈñeeⁿ na laˈxmaⁿ jnaⁿ, majuunaˈ nntˈuiityeⁿnaˈ joona. 	 زیراآنانی که بدون شریعت گناه کنند، بی‌شریعت نیزهلاک شوند و آنانی که با شریعت گناه کنند، ازشریعت بر ایشان حکم خواهد شد.


Ntmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ na mˈaⁿ tsˈo̱o̱ndaa Asiawaa cwilaˈcwanomna na xmaⁿndyoˈ. Majuu nnˈaaⁿya Aquila ñequio scoomˈm Priscila cwiluena na xmaⁿndyoˈ ndoˈ majoˈti cwilue nnˈaⁿ tmaaⁿˈ na cwitjomndye wˈaana ñequio xueeˈ nqueⁿ na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom jaa. 	 کلیساهای آسیا به شما سلام می‌رسانند واکیلا و پرسکلا با کلیسایی که در خانه ایشانند، به شما سلام بسیار در خداوند می‌رسانند.


Ndoˈ juu capeitaⁿ ñequio sondaro ˈnaaⁿˈaⁿ na cwilˈa cwenta Jesús quia na ntyˈiaana na sˈeii ndoˈ tqueⁿna cwenta chaˈtso na tuii, jeeⁿ ndyaˈ tyuena. Jluena: —Mayuuˈcheⁿ tsaⁿmˈaaⁿˈ tyoluiiñê Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 اما یوزباشی و رفقایش که عیسی رانگاهبانی می‌کردند، چون زلزله و این وقایع رادیدند، بینهایت ترسان شده، گفتند: «فی الواقع این شخص پسر خدا بود.»


Ncˈe na luaaˈ, chaˈwaati xuee calaˈtˈmaaⁿˈndyo̱ nqueⁿ na ticantycwii na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom, nqueⁿ na wanoomˈm ndoˈ na wanoomˈm, nqueⁿ na leicanda̱a̱ ntyˈiaa tsˈaⁿ jom, na macanda̱ nqueⁿ cwiluiiñê Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ na jndo̱ˈ tsˈoom. 	 باری پادشاه سرمدی و باقی ونادیده را، خدای حکیم وحید را اکرام و جلال تاابدالاباد باد. آمین.


Juu na tquiaaˈ na matseitˈmaaⁿˈñenaˈ ja, mati tquiaya joˈ na calaˈxmaⁿna, cha na ñeˈcwii calaˈxmaⁿna chaˈxjeⁿ jaa ñeˈcwii cwilaˈxmaaⁿya. 	 و من جلالی را که به من دادی به ایشان دادم تا یک باشند چنانکه ما یک هستیم.


Joona tˈo̱o̱na, jluena: —Nnda̱a̱. Tsoom nda̱a̱na: —Mayuuˈ macaⁿnaˈ na mañejuu nawiˈ na nncwino̱o̱ⁿya, nncwiˈnomˈyoˈ. Ndoˈ macaⁿnaˈ na caljoya nˈomˈyoˈ na nlaˈcwjee nnˈaⁿ ˈo chaˈna cwiljoya tsˈo̱o̱ⁿ na nlaˈcueeˈna ja. 	 وی را گفتند: «می‌توانیم.» عیسی بدیشان گفت: «پیاله‌ای را که من می‌نوشم خواهید آشامید و تعمیدی را که من می‌پذیرم خواهید پذیرفت.


Quia na wjaantyˈiuuˈ seiˈtsˈo ˈnaaⁿˈ tsˈaⁿ tseixmaⁿnaˈ cantyja ˈnaaⁿˈ tyuaa, sa̱a̱ quia na nncwandoˈxconaˈ tseixmaⁿnaˈ cantyja ˈnaaⁿˈ Espíritu Santo. 	 جسم نفسانی کاشته می‌شود و جسم روحانی برمی خیزد. اگر جسم نفسانی هست، هرآینه روحانی نیز هست.


Jnda̱ na tueˈ Herodes, quia joˈ teitquiooˈñenndaˈ ángel cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom nnom José xjeⁿ na tsoomˈm ndaa. Ndicwaⁿ mˈaⁿna ndyuaa Egipto. 	 «برخیز و طفل و مادرش رابرداشته، به زمین اسرائیل روانه شو زیرا آنانی که قصد جان طفل داشتند فوت شدند.»


Sa̱a̱ ñˈeⁿ cartaˈñeeⁿ nchii ñeˈcatsjo̱o̱ya na catjeiˈndyoˈñˈeⁿˈyoˈ ñequio nnˈaⁿ tsjoomnancue na cweˈ mˈaⁿyana ñequio nnˈaⁿ oo na mˈaⁿna na cwilaˈqueeⁿ nˈomna ˈnaaⁿˈ cwiicheⁿ tsˈaⁿ, oo na jeeⁿ ya cwinquioˈnnˈaⁿna ncˈiaana cha nnda̱a̱ ntjeiiˈna ˈnaaⁿ naⁿˈñeeⁿ oo ñˈeⁿ joo nnˈaⁿ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndye ˈnaⁿ na cweˈ nnˈaⁿ lˈa. Ee xeⁿ tilajomndyoˈ ñequio nnˈaⁿ na laxmaⁿ nmeiⁿˈ, nlcaⁿnaˈ na caluiˈyoˈ tsjoomnancue. 	 لکن نه مطلق با زانیان این جهان یا طمعکاران و یا ستمکاران یا بت‌پرستان، که در این صورت می‌باید از دنیا بیرون شوید.


Na mayuuˈcheⁿ nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, meiⁿyuucheⁿ na nñeˈquia nnˈaⁿ ñˈoom chaˈwaa tsjoomnancue na macwjiˈnˈmaaⁿñe Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ, maxjeⁿ nlaˈneiⁿna cantyja ˈnaaⁿˈ naya na sˈaa yuscumˈaaⁿˈ cha ticatsuu ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ. 	 هرآینه به شما می‌گویم در هر جایی از تمام عالم که به این انجیل موعظه شود، آنچه این زن کرد نیز بجهت یادگاری وی مذکور خواهد شد.»


Quia joˈ catsaˈ cwenta na juu na cwiluiiñe naxuee cantyja ˈnaⁿˈ, tintseicwaqueⁿnaˈ joˈ najaaⁿñe. 	 پس باحذر باش مبادا نوری که در تو است، ظلمت باشد.


Luaa tsˈaⁿ na jnda̱ tjeiiˈndyo̱ cwentaya na cwiluiiñê na mandiˈntjoom no̱o̱ⁿ. Jnda ntyjiiya jom ndoˈ jeeⁿ neiⁿya cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ. Nñequiaya Espíritu Santo na juu nncˈoomñe ñˈeⁿñê. Ndoˈ nñequiaaⁿ ñˈoomya chiuu waa na matyˈiomyanaˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na nchii judíos. 	 «اینک بنده من که او را برگزیدم و حبیب من که خاطرم از وی خرسند است. روح خود را بر وی خواهم نهاد تاانصاف را بر امت‌ها اشتهار نماید.


Chaˈtsondye nnˈaⁿ na cwitjeiiˈndye cantyja ˈnaaⁿˈ Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom, tilaxmaⁿna cwentaaˈ Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom, sa̱a̱ tsˈaⁿ na matseijomñe ñˈeⁿ Jnaaⁿ, mati matseijomñe cwentaaˈ Tsotya̱a̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 کسی‌که پسر را انکار کند، پدر را هم ندارد و کسی‌که اعتراف به پسر نماید، پدر را نیزدارد.


Tixocatiiˈñe cwii sondaro tsˈiaaⁿ na tseixmaⁿ tsjoomnancue, ee lˈue tsˈoom na nquii tsˈaⁿ na matsa̱ˈntjom jom cˈoom na ya ntyjii ñˈeñê. 	 هیچ سپاهی خود را در امور روزگار گرفتارنمی سازد تا رضایت آنکه او را سپاهی ساخت بجوید.


Canduˈyoˈ na xmaⁿndye nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ na mˈaⁿ Laodicea. Mati xmaⁿñe Ninfas ñequio tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ na cwitjomndye waⁿˈaⁿ. 	 برادران در لاودکیه و نیمفاس و کلیسایی را که در خانه ایشان است سلام رسانید.


Ee nchii ñequiiˈcheⁿ ncˈoomˈ tsˈom tsˈaⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ nqueⁿ. Cˈoomˈ tsˈoom cantyja ˈnaaⁿ ntˈomcheⁿ ncˈiaaⁿˈaⁿ na cwilaˈyuˈ, cwaaⁿ cwii na nntsˈaaⁿ na nnteijndeiinaˈ joona na nncˈoonajnda̱na cantyja na cwilaˈyuˈna. 	 هرکس نفع خود را نجوید، بلکه نفع دیگری را.


cha na chaˈtsondyoˈñˈeⁿˈyoˈ ñequio ñecwii jndyeeˈyoˈ na nlaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ Tyˈo̱o̱tsˈom Tsotye nquii Ta Jesucristo. 	 تا یکدل و یکزبان شده، خدا و پدرخداوند ما عیسی مسیح را تمجید نمایید.


Tsoticheⁿ Jesús no̱o̱ⁿ: —Catseiljeiˈtiˈ ñˈoommeiiⁿ, catseicwanomˈ joonaˈ namˈaaⁿ ángel na machˈee cwenta tmaaⁿˈ nnˈaⁿ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na mˈaⁿ tsjoom Laodicea. Catsuˈ: “Luaa matsjo̱o̱ nnco̱ na cwiluiindyo̱ ñˈoom na mayuuˈ ndoˈ ñequiiˈcheⁿ macwjiˈyuuˈndyo̱ ñˈoom na canda̱a̱ˈ. Ñˈeⁿndyo̱ ja sˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈtso na tuii. 	 «و به فرشته کلیسای در لائودکیه بنویس که این را می‌گوید آمین و شاهد امین و صدیق که ابتدای خلقت خداست.


ndoˈ mati quiaaⁿ na caliuuya na jeeⁿcheⁿ ndyaˈ tˈmaⁿ waa na jneiⁿ. Ñequio juu najndeii na matseixmaaⁿ nnda̱a̱ nnteijneiⁿ jaa nnˈaⁿ na cwilaˈyuuˈa ñˈeⁿñê. Ndoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ juu najneiⁿ luaaˈ, 	 و چه مقدار است عظمت بینهایت قوت او نسبت به مامومنین برحسب عمل توانایی قوت او


Joˈ chii nnˈaⁿ na meindyuaandye nacañomˈm jluena nnoom: —Aa ndiˈ, jnda̱ tyjeeˈ tsoˈndyoˈ ñˈeⁿ ndyentyˈiuˈ. Mˈaⁿna chˈeⁿ, cwilˈueena ˈu. 	 آنگاه جماعت گرد او نشسته بودند و به وی گفتند: «اینک مادرت و برادرانت بیرون تو را می‌طلبند.»


Tso ta Jesús: —ˈU Simón, queⁿˈ cwenta, jnda̱ tcaⁿ Satanás ñˈoom na nntseiteiˈncweeⁿˈeⁿ ˈo chaˈna matseicueeñe tsˈaⁿ lqueeⁿ trigo, 	 پس خداوند گفت: «ای شمعون، ای شمعون، اینک شیطان خواست شما را چون گندم غربال کند،


Ndoˈ quia tueˈntyjo̱ xjeⁿ, tˈmo̱o̱ⁿ ñˈoom naya ˈnaaⁿˈaⁿ, cwiluii naljoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoom na mañequia ncˈe nquii Tyˈo̱o̱tsˈom na macwjiˈnˈmaaⁿñê jaa sa̱ˈntjoom na catsˈaa tsˈiaaⁿwaaˈ. 	 اما در زمان معین، کلام خود را ظاهر کرد به موعظه‌ای که برحسب حکم نجات‌دهنده ما خدا به من سپرده شد،


Ee meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na mañequiaaⁿñe na catjom ljoˈ na nntjom ee na mˈaaⁿ cantyja ˈnaⁿya ñequio ñˈoom naya, juu tsaⁿˈñeeⁿ nluiˈnˈmaaⁿñê. Ndoˈ meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na malˈueeˈñe cheⁿnquii chiuu nluiˈnˈmaaⁿñe, majoˈto joˈ nntsuuñe. 	 زیرا هر‌که خواهد جان خود را نجات دهد، آن را هلاک سازد؛ و هر‌که جان خود را بجهت من وانجیل بر باد دهد آن را برهاند.


Sa̱a̱ cwiluiiñê na mayomˈm ndoˈ nñequiaaⁿ na nntsaanajnda̱ˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ ndoˈ na nncwañoomˈm ˈo ljoˈ ñeˈcatsˈaa nquii tsaⁿjndii ˈo. 	 اما امین است آن خداوندی که شما را استوار و از شریرمحفوظ خواهد ساخت.


Mantyjiiya na ˈo cwiluiindyoˈ tsjaaⁿ Abraham na jndyowicantyjooˈ, sa̱a̱ cwiqueⁿndyoˈ na nlacueˈyoˈ ja jnaaⁿˈ na tileicjo̱ ñˈoom ˈnaⁿya naquiiˈ nˈomˈyoˈ. 	 می‌دانم که اولاد ابراهیم هستید، لیکن می‌خواهید مرا بکشید زیرا کلام من در شماجای ندارد.


Ndoˈ cha na mˈmo̱ⁿndyeyunaˈ na cwiluiindyoˈ ntseinaaⁿ jñoom Espíritu na tseixmaⁿ Jnaaⁿ naquiiˈ nˈomˈyoˈ ndoˈ nqueⁿ mañequiaaⁿ na cwinduˈyoˈ: “Tsotya̱ya Tyˈo̱o̱tsˈom.” 	 اما چونکه پسر هستید، خدا روح پسرخود را در دلهای شما فرستاد که ندا می‌کند «یاابا» یعنی «ای پدر.»


Ñequiiˈcheⁿ caluiitˈmaⁿñe Tyˈo̱o̱tsˈom na nqueⁿ Tsotya̱a̱ya. Caluii na ljoˈ. 	 و خدا و پدر ما را تا ابدالابادجلال باد. آمین.


Quia joˈ tjawinom Jesús njoom ntˈmaⁿ ndoˈ njoom nchˈu na tyoˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ yocheⁿ na tyocanjoom nato na wjaⁿ Jerusalén. 	 و در شهرها و دهات گشته، تعلیم می‌داد وبه سوی اورشلیم سفر می‌کرد،


Matseitˈmaaⁿˈndyo̱ Tyˈo̱o̱tsˈom na jeeⁿ quianlˈuaaⁿˈaⁿ. Ee ncˈe na mˈaaⁿyâ nacje ˈnaaⁿˈ Cristo, joˈ na meiⁿyuucheⁿ na cwitsaayâ, ñequiiˈcheⁿ nqueⁿ wjaachom jâ na cwicanda̱a̱ na nnaⁿndyô̱ meiⁿljoˈcheⁿ na cwitjo̱o̱ⁿyâ. Joˈ chii ñequiiˈcheⁿ mawilˈueeˈñê jâ na ˈoondye nnˈaⁿ ñˈoom naya ˈnaaⁿˈaⁿ. Juu tsˈiaaⁿmeiiⁿ matseijomnaˈ juunaˈ chaˈcwijom na majuˈnaˈ jndye cachi nda̱a̱na. 	 لیکن شکر خدا راست که مارا در مسیح، دائم در موکب ظفر خود می‌برد وعطر معرفت خود را در هرجا بوسیله ما ظاهرمی کند.


Ee ˈu mantyjiˈyaˈ chaˈtso costumbre na cwilˈaa jâ nnˈaⁿ judíos ñequio chaˈtso ñˈoom na tileicatjoomˈ mˈmaaⁿyâ. Joˈ chii matsˈaa tyˈoo njomˈ na cˈoomˈ na tˈmaⁿ tsˈomˈ na nndiˈ ñˈoom na nntsjo̱o̱. 	 خصوص چون تو درهمه رسوم و مسایل یهود عالم هستی، پس از تومستدعی آنم که تحمل فرموده، مرا بشنوی.


Ee na matcuuti na cwilajomndyô̱ ñequio Cristo nawiˈ na teinoom, juu nawiˈñeeⁿ matseijndaaˈñenaˈ na tˈmaⁿti mañequiaaⁿ na cwiñˈomtˈmaaⁿˈndyô̱ nˈo̱o̱ⁿyâ. 	 زیرا به اندازه‌ای که دردهای مسیح در ما زیاده شود، به همین قسم تسلی ما نیز بوسیله مسیح می‌افزاید.


Jeeⁿ neiⁿncooˈ caxueeñê. Juu joˈ matseijomnaˈ chaˈcwijom tsjo̱ˈ jaspe ñequio cornalina na jeeⁿ wandoˈ colo ˈnaaⁿnaˈ. Tioˈñeeⁿ ndiiˈnaˈ catsuutsoomˈnaⁿˈ na tseijomnaˈ chaˈna tsjo̱ˈ esmeralda na jeeⁿ neiⁿncooˈnaˈ. 	 وآن نشیننده، در صورت، مانند سنگ یشم و عقیق است و قوس قزحی در گرد تخت که به منظرشباهت به زمرد دارد


Ee tichaˈtsondye ntseindacantyjo Abraham mayuuˈcheⁿ na cwiluiindyena ntseinaaⁿ, ee tso Tyˈo̱o̱tsˈom nnoom: “Ntseindacantyjo tiˈjndaˈ Isaac, joona nncwjaaˈñenaˈ na nluiindyena tsjaaⁿ ˈnaⁿˈ.” 	 و نه نسل ابراهیم تمام فرزند هستند؛ بلکه نسل تو در اسحاق خوانده خواهند شد.


Ncˈe na tyolaˈyuˈya nˈom weloo nnˈaⁿ Israel, joˈ chii tjaweeˈ ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈeⁿndyena. 	 زیرا که به این، برای قدما شهادت داده شد.


Candyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, mayuuˈcheⁿ na chaˈtso ˈnaⁿ na matseixmaⁿ patromˈñeeⁿ, nntioom cwenta lˈo̱ mosoomˈm. 	 هرآینه به شما می‌گویم که او را بر تمام مایملک خود خواهد گماشت.


Meiⁿcwii tsˈaⁿ tsjoomnancue ticalatˈmaaⁿˈndyoˈ na nnduˈyoˈ nnom na tsotyeˈyoˈ juu chaˈna quinduˈyoˈ na Tsotyeˈyoˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ee ñeˈcwii mˈaaⁿ na cwiluiiñe Tsotyeˈyoˈ, nqueⁿ na mˈaaⁿ cañoomˈluee. 	 و هیچ‌کس را بر زمین، پدر خود مخوانید زیرا پدر شمایکی است که در آسمان است.


Quia na tyomˈaaⁿ Jesús cwii tsjoom, tyjeeˈcañoom cwii tsaⁿsˈa na chaˈwaañe chuu tycu lepra. Quia na ntyˈiaaⁿˈaⁿ Jesús, tjacwanquioom nomtyuaa, sˈaaⁿ tyˈoo, tsoom: —Ta, ntyjii na ˈu nnda̱a̱ nntseinˈmaⁿˈ ja, xeⁿ lˈue tsˈomˈ. 	 و چون او در شهری از شهرها بود ناگاه مردی پر از برص آمده، چون عیسی را بدید، به روی در‌افتاد و از او درخواست کرده، گفت: «خداوندا، اگر خواهی می‌توانی مرا طاهرسازی.»


Cantyja ˈnaaⁿˈ juu nñequiaanaˈ na jeeⁿ neiⁿˈ ndoˈ nncjaaweeˈ tsˈomˈ. Mati jndye nnˈaⁿ nncˈomna na jeeⁿ neiiⁿna na nluiiñê. 	 و تو را خوشی وشادی رخ خواهد نمود و بسیاری از ولادت اومسرور خواهند شد.


Ee xeⁿ matseina̱ⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio cwii nnom ñˈoom na tjachuiiˈ na nchii ñˈoomya, na mayuuˈ matseina̱ⁿya ñequio espíritu ˈnaⁿya sa̱a̱ ticˈoomˈ tsˈo̱o̱ⁿ cantyja na matsˈaa. 	 زیرا اگر به زبانی دعاکنم، روح من دعا می‌کند لکن عقل من برخوردارنمی شود.


Jnda̱ jnda̱ seineiⁿ Jesús ñˈoommeiⁿˈ, quia joˈ jlueeⁿˈeⁿ tsˈo̱ndaa Galilea, tjaaⁿ tsˈo̱ndaa Judea, xndyaaˈ jndaa Jordán. 	 و چون عیسی این سخنان را به اتمام رسانید، از جلیل روانه شده، به حدودیهودیه از آن طرف اردن آمد.


Ndoˈ quia na mˈaaⁿya cantyja ˈnaaⁿˈ Cristo Jesús, meiⁿ cwii ticajnda tseixmaⁿnaˈ na aa tuii ˈnaaⁿ ntjaaⁿya oo aa tyooluii. Ñeˈcwii waa na jnda tseixmaⁿnaˈ, na cwilaˈyuˈya nˈo̱o̱ⁿya ñˈeⁿñê ndoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ juu joˈ mˈaaⁿya na wiˈ nˈo̱o̱ⁿya nnˈaⁿ. 	 و در مسیح عیسی نه ختنه فایده دارد و نه نامختونی بلکه ایمانی که به محبت عمل می‌کند.


Ndoˈ tyoluena nnom yuscuˈñeeⁿ: —Jeˈ tachii macanda̱ cweˈ ñˈoom na tsuˈ, joˈ chii cwilayuuˈâ. Ee mancjo̱o̱tya̱a̱yâ jnda̱ jndya̱a̱yâ ñˈoom ˈñom. Jeˈ cwilaˈno̱o̱ⁿˈâ na jom mayuuˈcheⁿ cwiluiiñê Cristo na macwjiˈnˈmaaⁿñê nnˈaⁿ tsjoomnancue. 	 و به زن گفتند که «بعد از این بواسطه سخن تو ایمان نمی آوریم زیرا خود شنیده و دانسته‌ایم که او درحقیقت مسیح و نجات‌دهنده عالم است.»


Ndoˈ sondaroˈñeeⁿ lˈana tsei nioom, jnda̱ chii tioomna juunaˈ xqueⁿ Jesús, ndoˈ jlaˈcweena jom cwii liaatco colo catsiooˈ. 	 و لشکریان تاجی از خار بافته برسرش گذاردند و جامه ارغوانی بدو پوشانیدند


Cjaañjoomˈ nˈomˈyoˈ ljoˈ na sˈaa welooya Abraham, joˈ na tqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom jom na tacatseixmaaⁿ jnaⁿ ee na tquiaaⁿ tiˈjnaaⁿ Isaac na cueˈ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 آیا پدر ما ابراهیم به اعمال، عادل شمرده نشد وقتی که پسر خود اسحاق را به قربانگاه گذرانید؟


Quia joˈ to̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na maˈmo̱o̱ⁿ na jndye nnˈaⁿ mamˈaⁿ na nndye ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom sa̱a̱ tijndye nnˈaⁿ na nntjeiˈyuuˈndye nda̱a̱na. Tsoom ñˈoom tjañoomˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê: —Jeeⁿ ya jnda̱ tueˈ ntjom, sa̱a̱ naⁿntjom tijndyendyena. 	 آنگاه به شاگردان خود گفت: «حصاد فراوان است لیکن عمله کم. پس از صاحب حصاد استدعا نمایید تاعمله در حصاد خود بفرستد.»


Juu na seitjo̱o̱ñe Adán, meiⁿchjoo ticatseijomnaˈ ñequio na macwjiˈnˈmaaⁿñe Tyˈo̱o̱tsˈom añmaaⁿya. Ee cantyja ˈnaaⁿˈ jnaaⁿˈ ñecwii tsˈaⁿ matˈuiityeⁿnaˈ chaˈtsondye nnˈaⁿ. Sa̱a̱ cantyja ˈnaaⁿˈ juu na macwjiˈnˈmaaⁿñe Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ, cweˈyu matsa̱a̱ⁿˈa̱ⁿ nnˈaⁿ na cwiluiindyena na tjaa jnaⁿ laˈxmaⁿna jo nnoom meiiⁿ na jndye nnom jnda̱ jlaˈtjo̱o̱ndyena. 	 و نه اینکه مثل آنچه از یک گناهکار سر زد، همچنان بخشش باشد؛ زیراحکم شد از یک برای قصاص لکن نعمت ازخطایای بسیار برای عدالت رسید.


Ee ja nchii ñequiiˈcheⁿ nncˈo̱o̱ⁿya ñˈeⁿndyoˈ. Sa̱a̱ ndyeñeeⁿˈ ñequiiˈcheⁿ na mˈaⁿna quiiˈntaaⁿˈyoˈ ndoˈ quia na ñeˈcalˈaˈyoˈ naya joona, wanaaⁿ. 	 زیرا که فقرا را همیشه با خود دارید وهرگاه بخواهید می‌توانید با ایشان احسان کنید، لیکن مرا با خود دائم ندارید.


Ee xjeⁿ na tyooquie ntˈom nnˈaⁿ judíos na jñom Jacobo, tyocwaˈ Pedro ñequio nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ na nchii judíos. Sa̱a̱ jnda̱ na tquie naⁿˈñeeⁿ, to̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na macwjiˈñê ee nquiaⁿˈaⁿ nnˈaⁿ na cwilue jndeiˈnaˈ na caluii nacjooˈ tjaaⁿˈ tsˈaⁿ chaˈxjeⁿ cwilˈana ndana na naⁿnom. 	 چونکه قبل از آمدن بعضی از جانب یعقوب، باامت‌ها غذا می‌خورد؛ ولی چون آمدند، از آنانی که اهل ختنه بودند ترسیده، باز ایستاد و خویشتن را جدا ساخت.


Mati sˈaaⁿ na chaˈtso nnom cˈom nacje ˈnaaⁿˈ juu ndoˈ sˈaaⁿ na juu cwiluiiñe xqueⁿ ñˈoom jo nnom tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ, 	 و همه‌چیز را زیر پایهای او نهاد و او را سرهمه‌چیز به کلیسا داد،که بدن اوست یعنی پری او که همه را در همه پر می‌سازد.


Cweˈ ncˈe na tsoom ñˈoomwaaˈ, tyoqueⁿndye naⁿmaⁿnˈiaaⁿ na nntˈuena jom. Sa̱a̱ ncˈe na tyooweˈntyjo̱ na ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom na nncwinoom nawiˈ tˈmaⁿ, joˈ chii meiⁿcwiindyena tîcatˈuii jom. 	 آنگاه خواستند او را گرفتار کنند ولیکن کسی بر او دست نینداخت زیرا که ساعت او هنوزنرسیده بود.


Cwii tsˈaⁿ na matseiyuˈ, quia nljeii cwii xˈiaaˈ na matseiyuˈ na matseitjo̱o̱ñe tsaⁿˈñeeⁿ cwii nnom jnaⁿ na nchii wjaañˈoomnaˈ juu na nntsuuñe, macaⁿnaˈ na caⁿ tsaⁿˈñeeⁿ cwii naya nnom Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ jom nñequiaaⁿ na nncwandoˈ añmaaⁿˈ tsaⁿˈñeeⁿ. Waa jnaⁿ na wjaañˈoomnaˈ tsˈaⁿ na nntsuuñe, tjaaˈnaⁿ nasei meiⁿ cwii caⁿ tsˈaⁿ ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ tsaⁿˈñeeⁿ. 	 اگر کسی برادر خود را بیند که گناهی را که منتهی به موت نباشد می‌کند، دعا بکند و او را حیات خواهدبخشید، به هرکه گناهی منتهی به موت نکرده باشد. گناهی منتهی به موت هست؛ بجهت آن نمی گویم که دعا باید کرد.


Jnda̱ chii tyˈenndaˈna na jnda̱ we. Joˈ na secaño̱o̱ⁿ José na tyjeena jom. Ndoˈ tsaⁿmaⁿtsˈiaaⁿ tˈmaⁿˈñeeⁿ tajnaⁿˈaⁿ na nnˈaaⁿˈ José naⁿˈñeeⁿ. 	 ودر کرت دوم یوسف خود را به برادران خودشناسانید و قبیله یوسف به نظر فرعون رسیدند.


Quia joˈ matsoom nda̱a̱na: —¿Aa maxjeⁿ hasta jeˈ ticalaˈno̱ⁿˈyoˈ? 	 پس بدیشان گفت: «چرا نمی فهمید؟»


Jnda̱ na teijaaⁿ xueeˈñeeⁿ nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ mañoomˈ jñoomna Pablo ñˈeⁿ Silas na cˈoo naⁿˈñeeⁿ tsjoom Berea. Quia na jnda̱ tquiena tsjoomˈñeeⁿ tyˈena watsˈom ˈnaaⁿ nnˈaⁿ judíos. 	 اما برادران بی‌درنگ در شب پولس وسیلاس را به سوی بیریه روانه کردند و ایشان بدانجا رسیده، به کنیسه یهود درآمدند.


Quia joˈ tyoluena nnom Jesús: —Nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿ Juan, jndye ndiiˈ cwilaˈcwejndoˈndyena ndoˈ cwilaˈneiⁿna nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ majoˈti cwilˈa nnˈaⁿ tmaaⁿˈ fariseos. Sa̱a̱ joo nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿndyuˈ cwicwaˈna ndoˈ cwiwena. ¿Chiuu na luaaˈ cwilˈana? 	 پس به وی گفتند: «از چه سبب شاگردان یحیی روزه بسیار می‌دارند و نماز می‌خوانند وهمچنین شاگردان فریسیان نیز، لیکن شاگردان تواکل و شرب می‌کنند.»


Juu tsˈaⁿ na manomˈ ñequio tsˈaⁿ na matseicandaaˈ, ñeˈcwii xjeⁿ cwiluiindyena. Ndoˈ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom nntiomlˈuaaⁿ tsˈaⁿ cantyjati na jnda̱ ñejndiˈntjom nnoom. 	 و کارنده و سیرآب کننده‌یک هستند، لکن هر یک اجرت خود را بحسب مشقت خودخواهند یافت.


Ee nnˈaⁿ fariseos ñequio chaˈtso nnˈaⁿ judíos, jeeⁿ cwiqueⁿndyena na cwilaˈcanda̱na costumbre na tqueⁿ nnˈaⁿ na tyoluiitquiendye nda̱a̱na. Joˈ chii mati ticwaˈna xeⁿ nchii na nndyuuˈjndyeena chaˈxjeⁿ na matso costumbreˈñeeⁿ. 	 زیرا که فریسیان و همه یهود تمسک به تقلید مشایخ نموده، تا دستها را بدقت نشویند غذا نمی خورند،


Sa̱a̱ Pablo matsoom nnom capeitaⁿ ñequio sondaro ˈnaaⁿˈ: —Xeⁿ naⁿmˈaⁿˈ ticaljooˈndye tsˈom wˈaandaa quia joˈ ˈo xocanda̱a̱ nluiˈnˈmaaⁿndyoˈ ñjaaⁿ. 	 پولس یوزباشی و سپاهیان را گفت: «اگر اینهادر کشتی نمانند، نجات شما ممکن نباشد.»


Quia na ljeiiⁿ Pedro na matseiwiñe ˈndyoo chom, quiee tyontyˈiaaⁿˈaⁿ tsaⁿˈñeeⁿ. Tsoom: —ˈU mati ñeñˈeⁿˈ ñˈeⁿ Jesús, tsˈaⁿ tsjoom Nazaret. 	 و پطرس راچون دید که خود را گرم می‌کند، بر او نگریسته، گفت: «تو نیز با عیسی ناصری می‌بودی؟


Nnco̱ na cwiluiitquiendyo̱, waa na ñeˈcatseijndo̱ˈa nˈomˈ ˈo na cwiluiitquiendyoˈ quiiˈ ntmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ, ja na ndo̱o̱ˈno̱o̱ⁿ na wiˈtˈmaⁿ na teinom Cristo, ndoˈ na mati nntseijomndyo̱ na nluiitˈmaⁿñê quia na nndyonnaaⁿˈaⁿ ndoˈ mati ˈo. 	 پیران را در میان شما نصیحت می‌کنم، من که نیز با شما پیر هستم و شاهد بر زحمات مسیح و شریک در جلالی که مکشوف خواهدشد.


ˈU matseiyuˈ na ñecwii Tyˈo̱o̱tsˈom mˈaaⁿ, ya na ljoˈ macheˈ, mati naⁿjndii maluaaˈ cwilaˈyuˈna ndoˈ cwiteindyena na nquiaana. 	 تو ایمان داری که خدا واحداست؟ نیکو می‌کنی! شیاطین نیز ایمان دارند و می لرزند!


Meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na matseiyuˈ ñequio Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom, matseixmaⁿ na ticantycwii na wandoˈ añmaaⁿˈ. Sa̱a̱ ˈñeeⁿ juu na ticatseiñˈoomˈñe na nntseiyuˈ ñequio Jnaaⁿ, tsaⁿˈñeeⁿ xocandaaˈ na nncwandoˈ añmaaⁿˈ. Tyeⁿ waa na matseiwˈii Tyˈo̱o̱tsˈom juu. 	 آنکه به پسر ایمان آورده باشد، حیات جاودانی دارد و آنکه به پسر ایمان نیاوردحیات را نخواهد دید، بلکه غضب خدا بر اومی ماند.»


Wjaacˈoomnaˈ na tioo nioomˈ Abel na seiquioo Caín hasta na macanda̱ na tioo nioomˈ Zacarías, tsˈaⁿ na jlaˈcueeˈ nnˈaⁿ quiiˈntaaⁿˈ tio tˈmaⁿ ñequio ta watsˈom. Nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, maxjeⁿ nntioomndye nnˈaⁿ na mˈaⁿ jeˈ. 	 از خون هابیل تا خون زکریاکه در میان مذبح و هیکل کشته شد. بلی به شمامی گویم که از این فرقه بازخواست خواهد شد.


Ndoˈ nnˈaⁿ tsjoom Atenas quia jndyena na matseineiⁿ Pablo cantyja na nntandoˈxco nnˈaⁿ na jnda̱ tja̱, cwantindye joona cweˈ tyoncona. Sa̱a̱ ntˈomndye joona tyoluena: —ˈIo cha luaaˈ nndya̱a̱yaayâ ñˈoomwaaˈ. 	 چون ذکر قیامت مردگان شنیدند، بعضی استهزا نمودند و بعضی گفتند مرتبه دیگر در این امر از تو خواهیم شنید.


Joˈ chii tˈo̱o̱na nnoom: —Jâ ticaliuuyâ yuu jnaⁿyuu najndeii Juan na tyotseitsˈoomñê nnˈaⁿ. 	 پس جواب دادند که «نمی دانیم از کجا بود.»


Quia joˈ jndiiya na jndeii teicˈuaa matseineiⁿ ángel cañoomˈluee na mˈaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, matso: —Jeˈ mamˈaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈeⁿ nnˈaⁿ. Jnda̱ ljooˈñetyeeⁿ ñˈeⁿndyena ee maqueeⁿ joona na nnˈaaⁿˈaⁿ. Nqueⁿ nncˈoomñê ñˈeⁿndyena ndoˈ nntseixmaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaana. 	 و آوازی بلنداز آسمان شنیدم که می‌گفت: «اینک خیمه خدا باآدمیان است و با ایشان ساکن خواهد بود و ایشان قوم های او خواهند بود و خود خدا با ایشان خدای ایشان خواهد بود.


Xjeⁿˈñeeⁿcheⁿ jndyeeˈ Tyˈo̱o̱tsˈom sˈaanaˈ na teincwiiˈ tyuaa sa̱a̱ jeˈ matsoom: “Cwiicheⁿ cwii ndiiˈ nchii cweˈ nntseiteincwiiˈa tyuaa, mati tsjo̱ˈluee.” 	 که آواز او در آن وقت زمین را جنبایند، لکن الان وعده داده است که «یک مرتبه دیگر نه فقط زمین بلکه آسمان را نیزخواهم جنبانید.»


Jndye nnˈaⁿ na tyoleichuu jndyetia nˈmaaⁿna sˈaaⁿ. Quia na jluiˈ jndyetiaˈñeeⁿ quiiˈ nˈomna jndeii jlaˈxuaanaˈ. Ndoˈ jndye nnˈaⁿ na ntjeiⁿ ncˈeeˈ ndoˈ ntjeiⁿ luee tcoˈyanaˈ joona sˈaa Felipe. 	 زیرا که ارواح پلید از بسیاری که داشتند نعره زده، بیرون می‌شدند ومفلوجان و لنگان بسیار شفا می‌یافتند.


Ndoˈ tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na ntyˈiaa na luaaˈ, tyueneiiⁿna ndoˈ tyolaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom na tquiaaⁿ najneiⁿ nnom Jesús na nnteijndeiinaˈ nnˈaⁿ. 	 و آن گروه چون این عمل را دیدند، متعجب شده، خدایی راکه این نوع قدرت به مردم عطا فرموده بود، تمجیدنمودند.


¿Ljoˈ ñeˈcatso ñˈoom na matseineiiⁿ luaaˈ na nlˈua̱a̱ya jom sa̱a̱ xocaliuuya jom? Ndoˈ na matsoom yuu na wjaⁿ jaa xocanda̱a̱ nntsquia̱caño̱o̱ⁿya jom. 	 این چه کلامی است که گفت مرا طلب خواهید کرد ونخواهید یافت و جایی که من هستم شمانمی توانید آمد؟»


Cweˈ tsˈiaaⁿˈndyo na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena ja, ee cwitˈmo̱o̱ⁿna ñˈoom na cweˈ cwilˈueendye nnˈaⁿ, tachii ñˈoomya. 	 پس عبادت مرا عبث می‌کنند زیرا که احکام مردم رابمنزله فرایض تعلیم می‌دهند.»


Sa̱a̱ nchii na mˈaaⁿ cwii joo naⁿlcuˈñeeⁿ jñom Tyˈo̱o̱tsˈom Elías, jñomyom juu na mˈaaⁿ cwii yuscu na jnda̱ ljoñe tsjoom Sarepta ndyuaa Sidón. 	 و الیاس نزد هیچ کدام از ایشان فرستاده نشد، مگر نزد بیوه‌زنی در صرفه صیدون.


Cwii xueeˈñeeⁿ tuo̱ Jesús tsˈom cwii wˈaandaa ñequio nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈoomˈm. Tsoom nda̱a̱na: —Cjaaya xndyaaˈ ndaaluee. Quia joˈ jnaⁿna tsˈo̱ndaa Galilea, to̱ˈna na ˈoowityˈiooˈna juunaˈ. 	 روزی از روزها او با شاگردان خود به کشتی سوار شده، به ایشان گفت: «به سوی آن کناردریاچه عبور بکنیم.» پس کشتی را حرکت دادند.


Quia joˈ juu tsaⁿˈñeeⁿ mˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱ˈyoˈ cwii cuarto tˈmaⁿ, wˈaa nandye na maniomcanda̱a̱ˈ ˈnaⁿ. Joˈ joˈ calajndaaˈndyoˈyaˈyoˈ. 	 او بالاخانه‌ای بزرگ ومفروش به شما نشان خواهد داد در آنجا مهیاسازید.»


Jnda̱ na jndye nnˈaⁿ fariseos na jnda̱ seicheⁿ Jesús nnˈaⁿ saduceos, quia joˈ jlaˈtjomndyena. 	 اما چون فریسیان شنیدند که صدوقیان را مجاب نموده است، با هم جمع شدند.


Sa̱a̱ cha nncˈooliu nnˈaⁿ tsjoomnancue na mˈaaⁿya na candyaˈ tsˈo̱o̱ⁿya Tsotya̱, ndoˈ na matseicanda̱a̱ˈndyo̱ chaˈtso na matsa̱ˈntjoom ja, mañequiaandyo̱ na nncˈio̱. Quicantyjaˈyoˈ, cjaaya, caluiiˈa ñjaaⁿñe. 	 لیکن تاجهان بداند که پدر را محبت می‌نمایم، چنانکه پدر به من حکم کرد همانطور می‌کنم. برخیزید ازاینجا برویم.


Jnda̱ na teincwindyô̱ tsjoom Asón ñeˈcwi saayâ ñˈeⁿ wˈaandaa. Squia̱a̱yâ tsjoom Mitilene. 	 پس چون در اسوس او را ملاقات کردیم، او رابرداشته، به متیلینی آمدیم.


Ee tsˈaⁿ na matseiyuˈ ñequio Jnaaⁿ, mawaa ñˈoom na macwjiˈyuuˈñenaˈ quiiˈ tsˈom, sa̱a̱ tsˈaⁿ na ticatseiyuˈ ñequio Tyˈo̱o̱tsˈom machˈee na cantuñê ee ticatseiyuˈ ñˈoom na jnda̱ tjeiˈyuuˈñê cantyja ˈnaaⁿˈ Jnaaⁿ. 	 آنکه به پسر خدا ایمان آورد، در خود شهادت دارد وآنکه به خدا ایمان نیاورد، او را دروغگو شمرده است، زیرا به شهادتی که خدا درباره پسر خودداده است، ایمان نیاورده است.


Ndoˈ macwilaˈno̱ⁿˈyaˈyoˈ ˈñeeⁿ na matseitsaaⁿˈñeya tsaⁿˈñeeⁿ cha na ticwitquiooˈñe cwitjo̱o̱cheⁿ na nncueˈntyjo̱ xjeⁿ na ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 و الان آنچه راکه مانع است می‌دانید تا او در زمان خود ظاهربشود.


Joˈ chii xeⁿ tilco tsˈiaaⁿ na tyochˈee tsˈaⁿ, waa naya na nloˈñoom cantyja ˈnaaⁿˈ tsˈiaaⁿ na jnda̱ ñesˈaaⁿ. 	 اگر کاری که کسی بر آن گذارده باشد بماند، اجر خواهد یافت.


Sˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom na tyochˈee Pablo ˈnaaⁿ tˈmaⁿ na xocanda̱a̱ nntsˈaa na cweˈ najndeii nquii tsˈaⁿ. 	 و خداوند از دست پولس معجزات غیرمعتاد به ظهور می‌رسانید،


Ee quia na tyjeeⁿˈeⁿ ñjaaⁿ Roma tyoqueⁿñê na tyolˈueeⁿ ja hasta xjeⁿ na nljeiiⁿcheⁿ ja. 	 بلکه چون به روم رسید، مرا به کوشش بسیار تفحص کرده، پیدا نمود.(خداوند بدو عطا کناد که در آن روز در حضورخداوند رحمت یابد. ) و خدمتهایی را که درافسس کرد تو بهتر می‌دانی.


Tyomanom Jesús chaˈtso njoom tˈmaⁿ ñequio njoom nchˈu tsˈo̱ndaa Galilea. Tyoˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ naquiiˈ lanˈom. Tyoñequiaaⁿ ñˈoom naya cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. Tyotseinˈmaaⁿ nnˈaⁿ ticwii cwii nnom tycu na wiina, ñˈeⁿ ticwii cwii nnom na tajndeiiˈ nˈomna na maquiinaˈ. 	 و عیسی در همه شهرها و دهات گشته، در کنایس ایشان تعلیم داده، به بشارت ملکوت موعظه می‌نمود و هر مرض و رنج مردم را شفامی داد.


Xjeⁿ na manntseineiⁿ Pablo, seityuaaˈti Galión. Tso tsaⁿˈñeeⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ judíos: —ˈO nnˈaⁿ judíos, xeⁿ waa ljoˈ machˈee tsaⁿmˈaaⁿˈ oo xeⁿ tˈmaⁿ jnaaⁿˈaⁿ waa quia joˈ matyˈiomnaˈ na nntseicachjuundyo̱ na nndii ñˈoom na cwinduˈyoˈ. 	 چون پولس خواست حرف زند، غالیون گفت: «ای یهودیان اگر ظلمی یا فسقی فاحش می‌بود، هر آینه شرط عقل می‌بود که متحمل شما بشوم.


Mantyjii chiuu nntsˈaa cha nntoˈñoom nnˈaⁿ ja lˈaana xeⁿ jnda̱ ˈndiinaˈ ja na mosotquiee.” 	 دانستم چکنم تا وقتی که از نظارت معزول شوم، مرا به خانه خود بپذیرند.


Joˈ chii seicanda̱a̱ˈñenaˈ ñˈoom ˈndyoo profeta, tsoom: Ja nntseina̱ⁿya ñˈoom tjañoomˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ. Nntseicano̱o̱ⁿya ñˈoom na wantyˈiuuˈ mˈaaⁿnaˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ cantyjati na jnaⁿ tsjoomnancue. 	 تا تمام گردد کلامی که به زبان نبی گفته شد: «دهان خودرا به مثلها باز می‌کنم و به چیزهای مخفی شده ازبنای عالم تنطق خواهم کرد.»


Mˈmo̱o̱ⁿ chiuu na nncuˈxeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ ee na jnda̱ tuˈxeⁿñe nquii na cwiluiitquieñe tsjoomnancuewaañe. 	 و اما بر داوری، از آنرو که بررئیس این جهان حکم شده است.


cha nnda̱a̱ nncˈoomñe Cristo naquiiˈ nˈomˈyoˈ ncˈe na cwilaˈyuˈya nˈomˈyoˈ ñˈeⁿñê cha caljotyeⁿ na mˈaⁿˈyoˈ naquiiˈ na mˈaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom na wiˈ tsˈom ˈo, chaˈxjeⁿ njoom tyˈe nchˈiooˈ tsˈoom. 	 تا مسیح به وساطت ایمان در دلهای شما ساکن شود؛


sa̱a̱ quia na jnda̱ seicano̱o̱ⁿ naxueeñe chaˈtso ljoˈ na cweˈ ntyˈiu cwiluii, quia joˈ cwiwitquiooˈya. Ee juu naxuee matseicano̱o̱ⁿnaˈ chaˈtsoñˈeⁿ ljoˈ na wantyˈiuuˈ niom. 	 لیکن هرچیزی که مذمت شود، از نور ظاهر می‌گردد، زیرا که هرچه ظاهر می‌شود نور است.


Sa̱a̱ xeⁿ waa na mˈmo̱ⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom nnom cwiicheⁿ tsˈaⁿ na wacatyeeⁿ joˈ joˈ, quia joˈ juu tsˈaⁿ na mañequiaa ñˈoom quiaaⁿ na wanaaⁿ na nntseineiⁿ tsaⁿˈñeeⁿ. 	 و اگر چیزی به دیگری از اهل مجلس مکشوف شود، آن اول ساکت شود.


Ndoˈ majuu yuscu na mandiˈntjom, cwiicheⁿ cwii ndiiˈ ntyˈiaaˈnnaaⁿˈaⁿ Pedro. To̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na tsonnaaⁿˈaⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ na mˈaⁿ joˈ joˈ: —Tsaⁿmˈaaⁿˈ maxjeⁿ cwiindye joona jom. 	 و بار دیگر آن کنیزک اورا دیده، به حاضرین گفتن گرفت که «این شخص از آنها است!»


ˈU re nnˈaⁿya na jeeⁿ jnda ntyjiiya macaⁿˈa nnom Tyˈo̱o̱tsˈom na chaˈtso cantyja ˈnaⁿˈ ya wjaˈmˈaaⁿˈ, ndoˈ ya ncˈoomˈ na tiwiˈ chaˈxjeⁿ ya wjaaquiendyuˈ na mˈaaⁿˈ nacje ˈnaaⁿˈ Espíritu. 	 ای حبیب، دعا می‌کنم که در هر وجه کامیاب و تندرست بوده باشی، چنانکه جان توکامیاب است.


Teicantyjaaⁿ yocheⁿ na cwicwaaˈâ natmaaⁿ. Tjeiiⁿˈeⁿ liaatco na cweⁿ, toˈñoom cwii liaa na cwityueeˈ lua̱a̱yâ, seityeeⁿ juunaˈ tsiaⁿˈaⁿ. 	 از شام برخاست و جامه خود را بیرون کرد ودستمالی گرفته، به کمر بست.


Nnˈaⁿ na nda tsaⁿˈñeeⁿ tˈomna na jeeⁿ tˈmaⁿ tjaweeˈ nˈomna, sa̱a̱ Jesús sa̱ˈntjoom na ticaluena nnom meiⁿcwii tsˈaⁿ chiuu tuii. 	 و پدر و مادر او حیران شدند. پس ایشان را فرمود که هیچ‌کس را از این ماجراخبر ندهند.


chaˈna nnchˈuee tsˈaⁿ, chaˈna nntseiqueeⁿ tsˈom tsˈaⁿ ˈnaaⁿˈ xˈiaaⁿˈaⁿ, chaˈna nncˈoom tsˈaⁿ na wiˈñe, chaˈna cweˈ ñequiuˈnnˈaⁿ tsˈaⁿ, chaˈna meiⁿ cweˈ tajnaaⁿˈto tsˈaⁿ, chaˈna nntseita̱a̱ˈ tsˈom tsˈaⁿ, chaˈna nntioˈñˈoom tsˈaⁿ xˈiaaⁿˈaⁿ, chaˈna nntseisˈañe oo nntseiscuñe tsˈaⁿ, oo chaˈna nntseintjeiⁿñe cheⁿnquii tsˈaⁿ. 	 و طمع و خباثت و مکر و شهوت‌پرستی و چشم بد و کفر و غرور و جهالت.


Quia joˈ tintsˈaa aa ja oo aa joona. Ñˈoomwaˈ ñˈoom na cwiñequiayâ, ndoˈ juunaˈ ñˈoom na jnda̱ jlaˈyuˈyoˈ. 	 پس خواه من و خواه ایشان بدین طریق وعظمی کنیم و به اینطور ایمان آوردید.


Ee meiiⁿ xeⁿ cwii jâ nmeiiⁿ nñequiaayâ ñˈoom na tjachuiiˈnaˈ cantyja na nluiˈnˈmaaⁿñe tsˈaⁿ, oo meiiⁿ cwii ángel na nnaaⁿ cañoomˈluee, cjuˈwiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom tsaⁿˈñeeⁿ. 	 بلکه هرگاه ما هم یا فرشته‌ای از آسمان، انجیلی غیر از آنکه ما به آن بشارت دادیم به شما رساند، اناتیما باد.


Ee cjañjoomˈ nˈomˈyoˈ jaachˈeeti xuee tyomˈaaⁿ Teudas. Tyotsoom na jom tsˈaⁿ na tˈmaⁿ cwiluiiñe, ndoˈ chaˈna ñequiee siaⁿnto naⁿnom jlaˈjomndyena ñˈeⁿñê. Sa̱a̱ jlaˈcueeˈ nnˈaⁿ jom, ndoˈ chaˈtsondye nnˈaⁿ na jlaˈjomndye ñˈeⁿñê tˈoomˈndyena. Mana ntycwii cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ. 	 زیرا قبل ازاین ایام، تیودا نامی برخاسته، خود را شخصی می‌پنداشت و گروهی قریب به چهار صد نفر بدوپیوستند. او کشته شد و متابعانش نیز پراکنده ونیست گردیدند.


ndoˈ na nleitquiooˈ na matseitjoomˈnaˈ ja cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ. Nchii malˈua̱ya na matseixmaⁿya tsˈaⁿ na tjaa jnaaⁿˈ ncˈe matseicanda̱a̱ˈndyo̱ ljeii na tqueⁿ Moisés sa̱a̱ ncˈe na matseiyuˈya tsˈo̱o̱ⁿ ñˈeⁿ Cristo. 	 و در وی یافت شوم نه با عدالت خود که شریعت است، بلکه با آن که بوسیله ایمان مسیح می‌شود، یعنی عدالتی که از خدا بر ایمان است.


Sa̱a̱ nnˈaⁿ judíos lˈana na cjaatseineiⁿ cwii tsˈaⁿ na jndyu Alejandro nda̱a̱ nnˈaⁿ. Ee ntˈom nnˈaⁿ majnda̱ jluena nnoom ljoˈ tsˈiaaⁿˈ na tjomndyena. Joˈ chii seiweeⁿ tsˈo̱o̱ⁿ na calaˈcheⁿ nnˈaⁿ ee na ñeˈcatseineiiⁿ ñˈoom nda̱a̱na ñˈoom na ncwañoomˈnaˈ nnˈaⁿ judíos. 	 پس اسکندر را از میان خلق کشیدند که یهودیان او راپیش انداختند و اسکندر به‌دست خود اشاره کرده، خواست برای خود پیش مردم حجت بیاورد.


Ee na wiˈ tsˈoom jaa joˈ chii xjeⁿ na jndyeecheⁿ tjeiiˈñê jaa na nluiindyo̱ ntseinaaⁿ ncˈe Jesucristo, ee luaaˈ tqueeⁿ ee na ljoˈ lˈue tsˈoom na nluii. 	 که ما را از قبل تعیین نمود تا او را پسر خوانده شویم بوساطت عیسی مسیح برحسب خشنودی اراده خود،


Ndoˈ ñequio na xcweeˈya tsˈo̱o̱ⁿ hasta meiiⁿ na nntseicatsuuya chaˈtso na matseixmaⁿya, mati meiiⁿ chaˈwaa cantyja ˈnaⁿya cha na nnteijndeiinaˈ añmaaⁿˈyoˈ. Ndoˈ nntsˈaa naljoˈ meiiⁿ ˈo ticajnda nquiuˈyoˈ ja sa̱a̱ ja tˈmaⁿ wiˈtsˈo̱o̱ⁿya ˈo. 	 اما من به‌کمال خوشی برای جانهای شما صرف می‌کنم و صرف کرده خواهم شد. و اگر شما را بیشتر محبت نمایم، آیا کمترمحبت بینم؟


Sa̱a̱ jndye na quianlˈuaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na mañequiaaⁿ na cwinaⁿndyo̱ ncˈe nquii Ta Jesucristo na matsa̱ˈntjoom jaa. 	 لیکن شکر خدا راست که ما را بواسطه خداوند ماعیسی مسیح ظفر می‌دهد.بنابراین‌ای برادران حبیب من پایدار وبی تشویش شده، پیوسته در عمل خداوندبیفزایید، چون می‌دانید که زحمت شما درخداوند باطل نیست.


Tˈo̱ Jesús nnom, tsoom: —Xeⁿ ˈu ñeˈcatseicanda̱ˈñˈeⁿˈ, quia joˈ cjaˈ, cajnda̱a̱ˈ chaˈtso ˈnaⁿˈ na niom. Quiaaˈ sˈomˈñeeⁿ nda̱a̱ ndyeñeeⁿˈ quia joˈ nncˈoomˈ na tyandyuˈ cañoomˈluee. Ndoˈ candyoˈtseijomndyuˈ ñequio tsˈiaaⁿ na matsˈaa. 	 عیسی بدو گفت: «اگر بخواهی کامل شوی، رفته مایملک خود رابفروش و به فقراء بده که در آسمان گنجی خواهی داشت؛ و آمده مرا متابعت نما.»


Tˈmaⁿ seitsaⁿˈnaˈ jom na ntyˈiaaⁿˈaⁿ na ljoˈ. Ndoˈ seicandyooˈñê na nntyˈiaaˈyaaⁿ ndoˈ jñeeⁿ na matseineiⁿ Ta Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 موسی چون این را دید از آن رویا درعجب شد و چون نزدیک می‌آمد تا نظر کند، خطاب از خداوند به وی رسید


Jnda̱ na tso Marta na luaaˈ, quia joˈ tjaaⁿ, tjacwaaⁿ tyjeeⁿ María. Ñemaaⁿˈ matsoom nnom tsaⁿˈñeeⁿ: —Jnda̱ tyjeeˈ nquii Maestro ndoˈ maqueeⁿˈñê ˈu. 	 و چون این را گفت، رفت و خواهر خودمریم را در پنهانی خوانده، گفت: «استاد آمده است و تو را می‌خواند.»


na catseineiⁿˈ ñˈoom naya ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom nda̱a̱ nnˈaⁿ. Cˈomcˈeendyuˈ na nntsaˈ tsˈiaaⁿwaaˈ meiiⁿ naaⁿ ticanaaⁿndyuˈ, cwilˈueeˈndyuˈ juunaˈ cha nñeˈquiandye nnˈaⁿ, cha nntseitiaˈnaˈ tsˈaⁿ na tixcwe mˈaaⁿ, ndoˈ na nñequiaanaˈ na tˈmaⁿ tsˈom tsˈaⁿ ndoˈ na mˈmo̱ⁿˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ ñequio na nioomˈcheⁿ tsˈomˈ. 	 که به کلام موعظه کنی و در فرصت و غیر فرصت مواظب باشی و تنبیه و توبیخ و نصیحت نمایی باکمال تحمل و تعلیم.


Ndoˈ tjaquieeˈnnaaⁿˈaⁿ watsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈaⁿ. Taxˈeeñê ˈndyoo Jesús: —¿ˈU yuu jnaⁿˈyuˈ? Sa̱a̱ Jesús meiⁿcwii ñˈoom tîcˈo̱o̱ⁿ. 	 باز داخل دیوانخانه شده، به عیسی گفت: «تو از کجایی؟» اما عیسی بدوهیچ جواب نداد.


Teincoo cwiicheⁿ xuee ntˈom nnˈaⁿ judíos jlaˈjomndyena. Tqueⁿtyeⁿna cwii ñˈoom na wˈii nacjoona na tacwaˈna tacwena ndaa hasta xeⁿ jnda̱ jlaˈcueeˈna Pablo. 	 و چون روز شد، یهودیان با یکدیگر عهدبسته، بر خویشتن لعن کردند که تا پولس رانکشند، نخورند و ننوشند.


Nnˈaⁿ njoomnancue na jnda̱ jluiˈnˈmaaⁿndye nncˈomna cantyja naxuee tsjoomˈñeeⁿ. Ndoˈ nnˈaⁿ na cwiluiitˈmaⁿndyeti tsjoomnancue, juu na matseitˈmaaⁿˈñenaˈ joona, nncˈoonˈomna juunaˈ tsjoomˈñeeⁿ ndoˈ nlaˈtˈmaaⁿˈndyena nnˈaⁿ na mˈaⁿ joˈ joˈ. 	 و امت‌ها در نورش سالک خواهندبود و پادشاهان جهان، جلال و اکرام خود را به آن خواهند درآورد.


ˈO na cwiluiindyoˈ ntseindaaya, meiⁿcwii tsˈaⁿ tiñenquiandyoˈ na nñequiuˈnnˈaⁿ ˈo, tsˈaⁿ na machˈee yuu na matyˈiomyanaˈ, ya tsˈaⁿñe chaˈxjeⁿ nquii Cristo cwiluiiñê na ya tsˈaⁿñê. 	 ای فرزندان، کسی شما را گمراه نکند؛ کسی‌که عدالت را به‌جا می‌آورد، عادل است چنانکه اوعادل است.


Sa̱a̱ cantyja ˈnaaⁿˈ Ta Jesús tyˈiomnaˈ tsˈiaaⁿ tyee jom ñequio ñˈoomtyeⁿ ee matso ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii: Nquii na matsa̱ˈntjom seineiiⁿ ñˈoomtyeⁿ meiⁿ xotseichueiiⁿˈeⁿ na seitioom: “ˈU ñequiiˈcheⁿ nntseixmaⁿˈ tsˈiaaⁿ tyee chaˈxjeⁿ tsˈiaaⁿ na tyotseixmaⁿ Melquisedec.” 	 زیرا ایشان بی‌قسم کاهن شده‌اند ولیکن این با قسم از او که به وی می‌گوید: «خداوند قسم خورد و تغییر اراده نخواهد داد که تو کاهن ابدی هستی بر رتبه ملکیصدق.»


Ta, juu ñˈoom na jnda̱ tsuˈ no̱o̱ⁿ, jnda̱ seicanda̱a̱ˈñenaˈ. Jeˈ ja na cwiluiindyo̱ moso ˈnaⁿˈ, quiaaˈ na nncˈio̱to̱ na meiⁿcwii ñomtiuu ticˈo̱o̱ⁿya. 	 «الحال‌ای خداوند بنده خود را رخصت می‌دهی، به سلامتی برحسب کلام خود.


Wendye joona meintyjeeˈtyeⁿna jo nnom nquii Ta Tyˈo̱o̱tsˈom na matsa̱ˈntjom chaˈwaa tsjoomnancue. Cwiluiindyena we nˈoom olivos ñequio we ˈnaⁿ na cwicañjoomˈ nlca. 	 اینانند دو درخت زیتون و دو چراغدان که در حضور خداوند زمین ایستاده‌اند.


Ndoˈ tso nnoom: —Lˈo̱ˈ ˈu nntio̱o̱ cwenta chaˈtso najnda̱nmeiⁿˈ na cwilaˈxmaⁿ naⁿmaⁿnˈiaaⁿ ntˈmaⁿ ñequio chaˈtso na cwiluiitˈmaⁿndyena. Ee lˈo̱o̱ya jnda̱ ljonaˈ ndoˈ ˈñeeⁿ juu na lˈue tsˈo̱o̱ⁿ nñequiaya joonaˈ nnom. 	 و ابلیس بدو گفت: «جمیع این قدرت و حشمت آنها را به تو می‌دهم، زیرا که به من سپرده شده است و به هر‌که می‌خواهم می‌بخشم.


Ja ñequio chaˈtsondye nnˈaⁿ na mˈaⁿ ñˈeⁿndyo̱ cwilaljeiiya tsomwaañe na cwilaˈcwano̱o̱ⁿya juunaˈ na mˈaⁿˈ ˈo ntmaaⁿ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ na mˈaⁿˈyoˈ ndyuaa Galacia. 	 و همه برادرانی که بامن می‌باشند، به کلیساهای غلاطیه،


Ndoˈ lˈana cwii ˈnaⁿ chaˈcwijom quiooˈjndyo chjoo. Ndoˈ nnom juunaˈ tyolaˈcwjeena quiooˈ na tyolaˈtˈmaaⁿˈndyena na lˈana xuee. Jeeⁿ neiiⁿna ñequio juunaˈ, ndoˈ cweˈ ˈnaⁿ na lˈa nquieena. 	 پس در آن ایام گوساله‌ای ساختند وبدان بت قربانی گذرانیده به اعمال دستهای خودشادی کردند.


Maluaaˈ matseijomnaˈ cantyja ˈnaⁿˈyoˈ ee jo nda̱a̱ nnˈaⁿ ndooˈ xeⁿ matyˈiomyanaˈ ljoˈ cwilˈaˈyoˈ, sa̱a̱ naquiiˈ nˈomˈyoˈ ñenquiiˈcheⁿ na we waa na cwilˈaˈyoˈ ndoˈ tooˈñˈeⁿ mˈaaⁿ natia. 	 همچنین شما نیز ظاهر به مردم عادل می‌نمایید، لیکن باطن از ریاکاری و شرارت مملوهستید.


Mati calaneiⁿˈyoˈ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja ˈnaⁿya na cateijneiⁿ ja ñˈoom na nntseina̱ⁿya nnda̱a̱ nnˈaⁿ meiⁿ tintseicatyˈuenaˈ ja na nñequiaya na caliu nnˈaⁿ chiuu waa ñˈoom na jeeⁿ wantyˈiuuˈ waa na nluiˈnˈmaaⁿñe tsˈaⁿ. 	 و برای من نیز تا کلام به من عطا شود تا باگشادگی زبان سر انجیل را به دلیری اعلام نمایم،


Maluaaˈ matseijomnaˈ cantyja ˈnaⁿˈyoˈ, xeⁿ ñˈoom na cwilaneiⁿˈyoˈ tijndaaˈ joonaˈ na cwindye nnˈaⁿ, ¿chiuuya na nlaˈno̱ⁿˈna ljoˈ na cwinduˈyo? Nntseijomnaˈ cantyja ˈnaⁿˈyoˈ chaˈcwijom tsˈaⁿ cweˈ matseixuaato quiiˈ jndye. 	 همچنین شما نیز به زبان، سخن مفهوم نگویید، چگونه معلوم می‌شودآن چیزی که گفته شد زیرا که به هوا سخن خواهید گفت؟


Tso tsaⁿˈñeeⁿ nnoom: —Chaˈtso ñˈoommeiⁿˈ matseicanda̱ xjeⁿ na cachjoondyo̱. 	 گفت: «جمیع اینها را از طفولیت خود نگاه داشته‌ام.»


Xeⁿ ticatsˈaaⁿ na ljoˈ, jnda̱ sˈaaⁿ tsiaⁿtsjo̱ˈ ndoˈ nljeiiⁿ na taticatquii nntsˈaaⁿ, quia joˈ chaˈtso nnˈaⁿ na nntyˈiaa na ljoˈ, nnto̱ˈna na nlaˈjnaaⁿˈna jom. 	 که مبادا چون بنیادش نهاد و قادر بر تمام کردنش نشد، هر‌که بیند تمسخرکنان گوید،


Ndoˈ ncˈe na jndeii tioo jndye tyotseiwenaˈ ndaalueeˈñeeⁿ. 	 و دریابواسطه وزیدن باد شدید به تلاطم آمد.


ee xeⁿ macoˈtianaˈ nquiuuya naquiiˈ nˈo̱o̱ⁿya, jom cwiluiitˈmaⁿñetyeeⁿ, nchiiti juu na luaaˈ machˈeenaˈ naquiiˈ nˈo̱o̱ⁿya ndoˈ tcuu mantyjeeⁿ cantyja ˈnaaⁿya. 	 یعنی درهرچه دل ما، ما را مذمت می‌کند، زیرا خدا از دل ما بزرگتر است و هرچیز را می‌داند.


Quia joˈ tjatjatyeeⁿ chjoowiˈ. Tjawanquioom na matseitˈmaaⁿˈñê Tyˈo̱o̱tsˈom. Tyochˈeeⁿ tyˈoo nnom, tsoom: —Tsotya̱ya, xeⁿ aa waa na nnda̱a̱ nluii, quiaaˈ na tincwino̱o̱ⁿya nawiˈwaa na matseijomnaˈ cwii na jeeⁿ ja. Sa̱a̱ meiiⁿ na luaaˈ macaⁿˈa, caluii chaˈxjeⁿ na lˈue tsˈomˈ nncuˈ, nchii chaˈxjeⁿ na lˈue tsˈo̱o̱ⁿ ja. 	 پس قدری پیش رفته، به روی در‌افتاد و دعا کرده، گفت: «ای پدر من، اگر ممکن باشد این پیاله از من بگذرد؛ لیکن نه به خواهش من، بلکه به اراداه تو.»


Quia ljoˈcheⁿ mˈaaⁿ cwii tsˈaⁿ na jndyu Barrabás wˈaancjo ñequio ntˈomcheⁿ pra̱so. Joona jlaˈwendyena nacjooˈ gobiernom, ndoˈ jlaˈcwjeena nnˈaⁿ. 	 و برابانامی با شرکای فتنه او که در فتنه خونریزی کرده بودند، در حبس بود.


Jnda̱ joˈ taxˈeeⁿ nnom cwiicheⁿ, tsoom: “Ndoˈ ˈu jeˈ, ¿cwanti chujnaⁿˈ?” Tˈo̱ tsaⁿˈñeeⁿ nnoom: “Ja cho̱jnaⁿ cwii siaⁿnto xuu lqueeⁿ trigo.” Quia joˈ tsoom nnom: “Luaa coˈñomˈ tsom na chuunaˈ cwanti chujnaⁿˈ. Catseiljeiˈxcoˈ na ñeˈñequieenˈaaⁿ xuu lqueeⁿ trigo chujnaⁿˈ.” 	 باز دیگری را گفت از تو چقدر طلب دارد؟ گفت صد کیل گندم. وی را گفت سیاهه خود را بگیر و هشتادبنویس.


Chaˈxjeⁿ tyowaa Adán na sˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom maluaaˈ cwimaaⁿˈa. Mati xjeⁿ na nntando̱o̱ˈxco̱o̱ya mmaaⁿˈa chaˈxjeⁿ waa Cristo na mˈaaⁿ cañoomˈluee. 	 و چنانکه صورت خاکی را گرفتیم، صورت آسمانی را نیزخواهیم گرفت.


Quia joˈ tjeiiˈyana naⁿˈñeeⁿ quiiˈntaaⁿna. Jnda̱ chii tyolaˈneiⁿ cheⁿnquieena. 	 پس حکم کردند که ایشان ازمجلس بیرون روند و با یکدیگر مشورت کرده، گفتند


Sa̱a̱ ntyee na cwiluiitquiendye ñequio nnˈaⁿ na cwitˈmo̱o̱ⁿ ljeii na tqueⁿ Moisés ntyˈiaana tsˈiaaⁿ tˈmaⁿ na matseinˈmaaⁿ nnˈaⁿ. Ndoˈ mati tyondyena na tyolaxuaa yocanchˈu na tyolue: “Matseitˈmaaⁿˈñenaˈ nquii rey na cwiluiiñe jndacantyjo David.” Quia joˈ tˈmaⁿ jlaˈwjee naⁿˈñeeⁿ jom. 	 اما روسای کهنه و کاتبان چون عجایبی که از او صادر می‌گشت و کودکان را که در هیکل فریاد برآورده، «هوشیعانا پسر داودا» می‌گفتنددیدند، غضبناک گشته،


Sa̱a̱ jom taqueeⁿ, seitiaaⁿˈaⁿ joona, tsoom: —ˈO ticalaˈno̱ⁿˈyoˈ ljoˈ cwii nnom cwilaxmaⁿˈyoˈ. 	 آنگاه روی گردانیده بدیشان گفت: «نمی دانید که شما ازکدام نوع روح هستید.


Quia joˈ nquii rey tsoom nda̱a̱ mosoomˈm: “Calatyeⁿˈyoˈ ncˈeeⁿ ñequio lˈo̱o̱ⁿ. Catjeiˈyoˈ jom chˈeⁿ yuu na jaaⁿñe. Joˈ joˈ nntyˈioom ndoˈ nneiⁿnqueeⁿ ndeiˈnˈoom.” 	 آنگاه پادشاه خادمان خود را فرمود: "این شخص را دست و پا بسته بردارید و در ظلمت خارجی اندازید، جایی که گریه و فشار دندان باشد."


Quia joˈ sa̱ˈntjom Pilato na catjaaˈ sondaro Jesús. 	 پس پیلاطس عیسی را گرفته، تازیانه زد.


Ndoˈ tˈo̱o̱ⁿ: —¿ˈÑeeⁿ ˈu Ta? Matso nnoom: —Ja Jesús tsˈaⁿ na mantyjo̱ˈ. 	 گفت: «خداوندا تو کیستی؟» خداوند گفت: «من آن عیسی هستم که تو بدو جفا می‌کنی.


Tintsuuˈ nˈomˈyoˈ na nnteiˈxeˈyoˈ nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ na cweˈ cwiquieya na mˈaⁿˈyoˈ. Ee ntˈom nnˈaⁿ na jnda̱ ñelˈa na ljoˈ, maángeles jnda̱ ñeteiˈxˈeena, meiiⁿ ticaliuna na ljoˈ. 	 و ازغریب‌نوازی غافل مشوید زیرا که به آن بعضی نادانسته فرشتگان را ضیافت کردند.


Ñeˈcjaachom nnˈaⁿ na nchii judíos naquiiˈ watsˈom tˈmaⁿ ˈnaaⁿyâ. Ndoˈ na luaaˈ nntsˈaaⁿ nntseitsˈiaaⁿñê juunaˈ. Joˈ chii jâ tˈua̱a̱yâ jom na ñeˈcatuˈxa̱a̱ⁿyâ jom ñequio ljeii na tqueⁿ Moisés na cwileiñˈo̱o̱ⁿyâ. 	 و چون او خواست هیکل را ملوث سازد، او را گرفته، اراده داشتیم که به قانون شریعت خود بر او داوری نماییم.


Nnco̱ Pablo na matseiljei xueya na matsjo̱o̱ya na xmaⁿndyoˈ. 	 من پولس ازدست خود سلام می‌رسانم.


Sa̱a̱ tsˈaⁿ na tijndaaˈya ntyjii aa mayuuˈ na ya na nlcwaˈ tsˈaⁿ cwii nnom nantquie ndoˈ xeⁿ nlcwaaⁿˈaⁿ joˈ, nntsˈaayuunaˈ jnaaⁿˈaⁿ waa, ee chaˈtso ljoˈ na machˈee tsˈaⁿ ndoˈ ticaljeiiyaaⁿ aa mayuuˈ na ya joˈ, maxjeⁿ jnaⁿ joˈ machˈeenaˈ. 	 لکن آنکه شک دارد اگر بخورد ملزم می‌شود، زیرا به ایمان نمی خورد؛ و هر‌چه از ایمان نیست گناه است.


Tilacandyaˈ nˈomˈyoˈ na matseixmaⁿ tsjoomnancue meiⁿ tsˈiaaⁿ na matseixmaⁿnaˈ. Cwii tsˈaⁿ na candyaˈ ntyjii na matseixmaⁿ tsjoomnancue, titseixmaaⁿ juu na candyaˈ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ. 	 دنیا را وآنچه در دنیاست دوست مدارید زیرا اگر کسی دنیا را دوست دارد، محبت پدر در وی نیست.


Ee Juan tyotseitsˈoomñê nnˈaⁿ ñequio ndaatioo, sa̱a̱ ˈo tajndye xuee ndoˈ njñom Tyˈo̱o̱tsˈom Espíritu Santo naquiiˈ nˈomˈyoˈ. Luaaˈ waa na nleitsˈoomndyoˈ. 	 زیرا که یحیی به آب تعمید می‌داد، لیکن شمابعد از اندک ایامی، به روح‌القدس تعمید خواهیدیافت.»


Ndoˈ na luaaˈ tsoom, seicanda̱a̱ˈñenaˈ ñˈoom na seiljeii profeta Isaías, na matsonaˈ: 	 تا تمام گردد کلامی که به زبان اشعیای نبی گفته شده بود:


’Mayuuˈcheⁿ candyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, nnda̱a̱ nntseitˈmaⁿ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈtso nnom na cwilaˈtjo̱o̱ndye nnˈaⁿ ñequio meiⁿnquia ñˈoom wiˈ na ntjeiⁿnaˈ na cwiluena. 	 هرآینه به شما می‌گویم که همه گناهان از بنی آدم آمرزیده می‌شود و هر قسم کفر که گفته باشند،


Ndoˈ yocheⁿ na tquiocuena sjo̱ˈñeeⁿ, sa̱ˈntjom Jesús joona, tsoom: —Yocheⁿ na ndicwaⁿ wando̱ˈa, ticanduˈyoˈ nnom meiⁿcwii tsˈaⁿ ˈnaⁿ na ntyˈiaˈyoˈ jeˈ. Ja na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee nncˈio̱ ndoˈ nncwando̱ˈxco̱, quia ljoˈcheⁿ wanaaⁿ na nnduˈyoˈ cantyja na ntyˈianda̱a̱ˈyoˈ. 	 و چون ایشان از کوه به زیر می‌آمدند، عیسی ایشان را قدغن فرمود که «تاپسر انسان از مردگان برنخیزد، زنهار این‌رویا را به کسی باز نگویید.»


xeⁿ ˈo cwiteijndeiˈyoˈ jâ na cwilaneiⁿˈyoˈ nnoom cantyja ˈnaaⁿyâ. Ee quia majndye nnˈaⁿ cwitjeiiˈna ncueeyâ jo nnoom, nntsˈaanaˈ na majndyendyeti nnˈaⁿ nñequiana na quianlˈuaaⁿˈaⁿ na matioˈnaaⁿñê jâ. 	 و شما نیز به دعا درحق ما اعانت می‌کنید تا آنکه برای آن نعمتی که ازاشخاص بسیاری به ما رسید، شکرگزاری هم بجهت ما از بسیاری به‌جا آورده شود.


Xjeⁿ na mawinom Jesús ˈndyoo ndaaluee Galilea, ljeiiⁿ we nnˈaⁿ na ñenquii tsˈaⁿ ntseinda, Simón, tsaⁿ na jndyu Pedro ñequio Andrés tyjee tsaⁿˈñeeⁿ. Cwitueeˈna tsquiˈ ˈnaaⁿna tsˈom ndaaluee ee nnˈaⁿ cwitjeiiˈ calcaa joona. 	 و چون عیسی به کناره دریای جلیل می‌خرامید، دو برادر یعنی شمعون مسمی به پطرس و برادرش اندریاس را دید که دامی دردریا می‌اندازند، زیرا صیاد بودند.


Nluena nda̱a̱ˈyoˈ: “Luaaˈ jom”, oo “Luaa.” Sa̱a̱ tintsantyjaˈyoˈ. Meiⁿ tintsantyjo̱ˈyoˈ. 	 و به شما خواهند گفت، اینک در فلان یا فلان جاست، مروید و تعاقب آن مکنید.


Sa̱a̱ Marta, tileicaluiˈñê na jeeⁿ matseinˈoomˈñê. Tjantyjaaⁿˈaⁿ Jesús, tsoom nnom: —Ta, ¿aa mandoˈ na ñenco̱ maˈndii nomtyjo̱ na catseiˈnˈo̱o̱ⁿˈndyo̱? Catsuˈ nnoom na cateijneiⁿ ja. 	 امامرتاه بجهت زیادتی خدمت مضطرب می‌بود. پس نزدیک آمده، گفت: «ای خداوند آیا تو راباکی نیست که خواهرم مرا واگذارد که تنهاخدمت کنم، او را بفرما تا مرا یاری کند.»


Joˈ chii ñˈoom na tyondyeˈjndyeeˈyoˈ caljooˈnaˈ quiiˈ nˈomˈyoˈ ee xeⁿ cwiljooˈnaˈ naquiiˈ nˈomˈyoˈ, mati cwiljooˈndyoˈtyeⁿˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ Jnda Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio Tsotyeeⁿ. 	 و اما شما آنچه از ابتدا شنیدید در شماثابت بماند، زیرا اگر آنچه از اول شنیدید، در شماثابت بماند، شما نیز در پسر و در پدر ثابت خواهید ماند.


Ñequio na mateijndeii Espíritu Santo ˈo, calajnda̱ˈyoˈ na ñecwii nˈomˈyoˈ ñequio nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ ncˈe na matseitjoomˈnaˈ ˈo na ya mˈaⁿˈyoˈ ñequiondye joona. 	 و سعی کنید که یگانگی روح را در رشته سلامتی نگاه دارید.


Naⁿˈñeeⁿ, quia na jnda̱ jndyena ñˈomˈndyoo rey Herodesˈñeeⁿ mana tyˈena. Ndoˈ juu caxjuu na teiˈtquiooˈñe nda̱a̱na na ndicwaⁿ mˈaⁿna ndyuaana jo ndoˈ na macaluiˈ ñeˈquioomˈ, tjajndyeenaˈ jo nda̱a̱na hasta tueˈcañoomnaˈ ndyeyu yuu na mˈaaⁿ tyochjooˈñeeⁿ. 	 چون سخن پادشاه راشنیدند، روانه شدند که ناگاه آن ستاره‌ای که در مشرق دیده بودند، پیش روی ایشان می‌رفت تافوق آنجایی که طفل بود رسیده، بایستاد.


Ndoˈ mati nquii Moisés tyotseiyuˈya tsˈoom ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ee quia na jnda̱ tueˈntyjo̱ choomˈm tatinquiaañê na nlue nnˈaⁿ na jom tsoñeeⁿ yuscu jnda Faraónˈñeeⁿ. 	 به ایمان چون موسی بزرگ شد، ابا نمود ازاینکه پسر دختر فرعون خوانده شود،


Sa̱a̱ cantyja ˈnaaⁿ jaa nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ, waa naya ˈnaaⁿˈ tsaⁿsˈa ncˈe tsaⁿscu, ndoˈ mati waa naya ˈnaaⁿˈ tsaⁿscu ncˈe tsaⁿsˈa. 	 لیکن زن از مرد جدانیست و مرد هم جدا از زن نیست در خداوند.


Queⁿˈ joona na cwiluiindyena na ljuˈ nˈomna ncˈe ñˈoom na mayuuˈ. Juunaˈ cwiluiiñenaˈ na mayuuˈ. 	 ایشان را به راستی خودتقدیس نما. کلام تو راستی است.


Xeⁿ cwilaˈxmaⁿˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ tsjoomnancue, nnˈaⁿ cwentaaˈnaˈ nncˈomna na neiiⁿna ˈo chaˈxjeⁿ na neiiⁿna ncˈiaana, sa̱a̱ ncˈe jnda̱ tjeiiˈa ˈo quiiˈntaaⁿna, joˈ chii ticalaˈxmaⁿˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ tsjoomnancue, ndoˈ joˈ na jndoo nnˈaⁿ ˈo. 	 اگر از جهان می‌بودید، جهان خاصان خود را دوست می‌داشت. لکن چونکه ازجهان نیستید بلکه من شما را از جهان برگزیده‌ام، از این سبب جهان با شما دشمنی می‌کند.


Majuuto xuee na ticˈoomcˈeⁿ ndoˈ na taqueⁿtoom cwenta, nncwjeˈcañoom patrom ˈnaaⁿˈaⁿ, quia joˈ cwajndii nnchoomˈm. Jnda̱ joˈ nncjuˈnaˈ jom yuu na mˈaⁿ nnˈaⁿ na tîcalaˈyuˈ ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 هرآینه مولای آن غلام آید، در روزی که منتظر او نباشد و در ساعتی که او نداند و او را دوپاره کرده نصیبش را با خیانتکاران قرار دهد.


Jesús ñequio nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê, ñjomndyena nato na cwiˈoona Jerusalén. Jom wjaajñeeⁿ jo nda̱a̱na. Jeeⁿ matseiñˈeeⁿˈnaˈ joona ndoˈ cwicatyuena na cwiˈoontyjo̱na naxeeⁿˈeⁿ. Quia joˈ tjeiˈño̱o̱ⁿ nnˈaⁿ na canchooˈwendye, to̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na matseineiiⁿ nda̱a̱na chiuu waa na nntjom nqueⁿ. 	 و چون در راه به سوی اورشلیم می‌رفتند وعیسی در جلو ایشان می‌خرامید، در حیرت افتادند و چون از عقب او می‌رفتند، ترس بر ایشان مستولی شد. آنگاه آن دوازده را باز به کنارکشیده، شروع کرد به اطلاع دادن به ایشان از آنچه بر وی وارد می‌شد،


Abraham, jom tsotye Isaac, Isaac tsotye Jacob, Jacob tsotye Judá ñequio ntyjee tsaⁿˈñeeⁿ. 	 ابراهیم اسحاق را آورد و اسحاق یعقوب را آورد و یعقوب یهودا و برادران او راآورد.


Quia joˈ tquiana ljeii lˈo̱o̱ⁿ na seiljeii profeta Isaías, seicano̱o̱ⁿˈo̱ⁿ ljeiiˈñeeⁿ ndoˈ tueˈcañoom yuu na matsonaˈ: 	 آنگاه صحیفه اشعیا نبی را بدو دادند و چون کتاب راگشود، موضعی را یافت که مکتوب است


Quia joˈ Jesús tqueⁿtyeeⁿ ñˈoom nda̱a̱yâ na meiⁿcwii nnom tsˈaⁿ ticatˈmo̱o̱ⁿyâ na jom cwiluiiñê Cristo. 	 آنگاه شاگردان خود را قدغن فرمود که به هیچ‌کس نگویند که او مسیح است.


Ndoˈ tquieˈcañom jndyendye nnˈaⁿ na mˈaaⁿ. Tquiochona ntˈom nnˈaⁿ na ntjeiⁿ ncˈeeˈ, nnˈaⁿ nchjaaⁿ, nnˈaⁿ na tileicalaˈneiⁿ, nnˈaⁿ na ticanda̱a̱ˈndye ndoˈ ñequio jndye ntˈomcheⁿ nnˈaⁿwii. Tyotsa̱ˈna nnˈaⁿwiiˈñeeⁿ nacañoomˈ Jesús, ndoˈ seinˈmaaⁿ naⁿˈñeeⁿ. 	 و گروهی بسیار، لنگان و کوران و گنگان وشلان و جمعی از دیگران را با خود برداشته، نزداو آمدند و ایشان را بر پایهای عیسی افکندند وایشان را شفا داد،


Jnda̱ na jlaˈtjoomˈna ñˈoom ñˈeⁿ ncˈiaana, jlaˈcatsuuna sˈomˈñeeⁿ. Tiomlˈuana cwii taⁿˈ tyuaa na jnda̱a̱ tsˈaⁿ na machˈee ncuaa. Joˈ joˈ lˈana watsˈom tyueˈ yuu na nncˈoocatyˈiuuna lˈoo, nnˈaⁿ na cweˈ cwiquieya tsjoomna. 	 پس شورا نموده، به آن مبلغ، مزرعه کوزه‌گر را بجهت مقبره غرباءخریدند.


Tyomˈaaⁿ Jesús tsjoom Betania, waaˈ Simón, tsˈaⁿ na ñechuu tycu lepra. Yocheⁿ na meindyuaandyena nacañoomˈ meiⁿsa, tueˈcañoom cwii yuscu na maleiˈñˈoom cwii tsioo na tuii ñˈeⁿ tsjo̱ˈ canchiiˈ na jndyu alabastro. Ñjom ncheⁿˈ na jndyu nardo na jeeⁿ cachi, ndoˈ jeeⁿ jndanaˈ. Tyjeeⁿ yuu na ta̱ˈtyeⁿ tsiooˈñeeⁿ, chii tuˈnquioom ncheⁿˈñeeⁿ xqueⁿ Jesús. 	 و هنگامی که او در بیت عنیا در خانه شمعون ابرص به غذا نشسته بود، زنی با شیشه‌ای از عطرگرانبها از سنبل خالص آمده، شیشه را شکسته، برسر وی ریخت.


Ndoˈ xeⁿ mˈaaⁿ ˈñeeⁿ juu na ñecatsˈaa nata̱ˈ wendye naⁿˈñeeⁿ, quia joˈ nluiˈ chom ndyueena na nlcoñe tsaⁿˈñeeⁿ. Meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na ñeˈcatsˈaa nata̱ˈ joona, majndaaˈ na laaˈtiˈ nncueˈ. 	 و اگر کسی بخواهد بدیشان اذیت رساند، آتشی از دهانشان بدر شده، دشمنان ایشان را فرو می‌گیرد؛ و هر‌که قصد اذیت ایشان دارد، بدینگونه باید کشته شود.


Ndoˈ na macanda̱ mati teitquiooˈñê no̱o̱ⁿ ja. Matseijomnaˈ cantyja ˈnaⁿya chaˈcwijom cwii yuˈndaa na jnda̱ teinomˈnaˈ xjeⁿ na nluiiñe. 	 و آخر همه بر من مثل طفل سقطشده ظاهر گردید.


Quia joˈ taˈxˈee naⁿˈñeeⁿ nnoom: —¿Chiuu macaⁿnaˈ na calˈaayâ xeⁿ yuuˈ na ljoˈ? 	 پس مردم از وی سوال نموده گفتند: «چه کنیم؟»


Xeⁿ na ljoˈ, quia joˈ chaˈtsondyoˈ ˈo ñequio chaˈtsondye nnˈaⁿ Israel calaˈno̱ⁿˈyoˈ chiuu waa. Nquii Jesucristo, tsˈaⁿ na jnaⁿ Nazaret na tyˈiomˈyoˈ tsˈoomˈnaaⁿ, tquiaa Tyˈo̱o̱tsˈom na tandoˈxcoom jnda̱ na tueeⁿˈeⁿ. Ñequio xueeˈ jom joˈ na jnda̱ nˈmaⁿ tsaⁿsˈamˈaaⁿˈ na cwintyˈiaˈyoˈ na meintyjeeⁿˈeⁿ jo nda̱a̱ˈyoˈ. 	 جمیع شما و تمام قوم اسرائیل را معلوم باد که به نام عیسی مسیح ناصری که شما مصلوب کردید و خدا او را از مردگان برخیزانید، در او این کس به حضور شما تندرست ایستاده است.


Sa̱a̱ nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na cweˈ mantyˈiaaˈ cwii yuscu na matseiqueeⁿ tsˈoom juu, maxjeⁿ matsonaˈ na mamˈaaⁿyaaⁿ ñˈeⁿñe ee na luaaˈ matseitioom. 	 لیکن من به شما می‌گویم، هر کس به زنی نظر شهوت اندازد، همان دم در دل خود با او زناکرده است.


Quia joˈ ntyˈiaaⁿˈaⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈoom na mañequiaaⁿ, tsoom nda̱a̱na: —ˈO nnˈaⁿ na ntyˈiaandyoˈ, mañequiaanaˈ na neiⁿˈyoˈ, ee cwilaxmaⁿˈyoˈ cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 پس نظر خود را به شاگردان خویش افکنده، گفت: «خوشابحال شما‌ای مساکین زیراملکوت خدا از آن شما است.


Tjaaˈnaⁿ cwii nantquie na macwaˈ tsˈaⁿ na nntsˈaanaˈ na tilˈueñê jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. Sa̱a̱ ñˈoom na cwinaaⁿˈ naquiiˈ tsˈoom nlˈanaˈ na tilˈueñê. 	 هیچ‌چیز نیست که از بیرون آدم داخل او گشته، بتواند او را نجس سازد بلکه آنچه از درونش صادر شود آن است که آدم را ناپاک می‌سازد.