“Mɨrɨ wenai i'tu auya'nokon i'se e'ai', serɨ epika'tɨn nɨto' ekareei esi mɨrɨ Esuwerʉ amʉ' pen iwano' pe, mɨrɨpan anʉnto' oton to' uya,” ta'pʉ iya. 	 Araŋ ma bay kaŋ Irikoy faaba wo, a n'a donton hala ka koy dumi cindey se, ngey mo ga maa r'a.»


Apurɨto' winɨ Nowa esi'pʉ, tʉpanama a'tai tʉusensen pen nɨ pɨ', Papa nama tʉuya pɨ' a' kaa'pʉ iya tamʉtʉ pokon pe tepika'tɨto' yau. Iko'manto' winɨ apurɨto' yau non pon kon eno'ma'pʉ iya, e'tane Papa uya tanʉmʉ kuu'pʉ iya ipokena' pe e'nɨto' anʉnnin pe apurɨto' iya winɨ. 	 Cimbeeri ra no Nuhu, waato kaŋ Irikoy n'a bayrandi nda hariyaŋ kaŋ borey mana di ce fo, kaŋ Irikoy humburkumay n'a di, a na hi soola zama nga windi borey ma du faaba. Woodin do no a na ndunnya zeeri ka ciya adilitaray tubuko, kaŋ boro kaŋ cimandi ga du.


Mɨrɨ a'tai, Papa uya Epʉra'an auro'ka'pʉ tanporo warawo' amʉ' uya tʉyun kon pi'pɨ puturʉkapɨ'to' pe, tʉmunkɨ pe to' esi ekamanin pe. Mɨrɨ a'tai, Aisi', Epʉra'an mu entu'pʉ, 8 kaisa rɨ wʉi tʉpo, itun pi'pɨ puturʉka'pʉ iya. Mɨrɨ tʉpo, Aisi' mu, Seko' entu'pʉ, mɨrɨpan yun pi'pɨ puturʉka'pʉ iya. Seko' uya nɨrɨ 12 kaisaron kon tʉmunkɨ amʉ' yun pi'pɨ puturʉkapɨtʉ'pʉ. 	 A na Ibrahim no dambanguyaŋ sappa mo. Yaadin no, kaŋ Ibrahim na Isaka hay, a n'a dambangu* zaari ahakkanta hane. Isaka na Yakuba hay _k'a dambangu__, Yakuba mo na kaayey baaba way cindi hinka hay _k'i dambangu__.


Epʉn pon ɨkʉipʉnʉ kon munkɨ amʉ' pe ɨwesi kon pa. Ɨri ton nɨ mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ ton nɨ weyu pe wʉi enu enuku emapu'tɨnin. Ipokena' ton mɨrɨ awonsi'kɨ ipokena' ton pen nɨ pona tuna ennoko iya. 	 zama araŋ ma ciya araŋ Baabo kaŋ go beena ra izeyaŋ. Zama a ga naŋ nga wayna ma fun boro hanney da boro laaley kulu se, a ga nga beene haro mo zumandi adilantey da ngey kaŋ yaŋ sinda adilitaray kulu se.


Pi'ta uko'mamʉ'pʉ Isa'pa po ka'pon, Saiman itese', o' pi'pɨ konepɨ'nin piyau. 	 A go mo, Bitros goro jirbi boobo Yaffa ra, Siman kuuru mortukwa kwaara.


Mɨrɨ yau, tʉron nɨ pe iyena'pʉ, itemʉ' e'wei'tɨ'pʉ wʉi enu kasa, mɨrɨ awonsi'kɨ ipon ena'pʉ aimu'ne, enkena' pe. 	 A taka barmay i jine, a moyduma mo kaari sanda wayna cine, a bankaaray mo te ikwaarayyaŋ sanda kaari cine.


E'tane ipokena' e' pe te'sen uko'mamʉ mɨrɨ apurɨto' winɨ. Tesi'pʉ ya' iyenna'posa' yau, pori' pe ipɨ' esi pen mɨrɨ,” tasa' iya. 	 Amma ay bora, kaŋ ciya adilante* _Irikoy jine__, cimbeeri ra no a ga funa . D'a ye da banda mo, ay fundo si maa a kaani.»


Mɨrɨ a'tai mʉre' e'nɨ'nokon pen mɨrɨ, sipa'sipa nʉna'popɨtʉnʉ, mɨrɨ awonsi'kɨ se airɨ mɨrɨ awonsi'kɨ mɨ airɨ ka'pon amʉ' uya enupan winɨ ennakanin nan a'setunʉ uya apɨ' nɨ enku'tɨnin teseru kon ke pen. 	 Yaadin gaa no iri si bara zankayaŋ koyne, hala dondonandiyaŋ waani fo m'iri sambu ka kond'iri ne-haray da ya-haray danga teeku bondayyaŋ cine. A ma kond'iri mo danga mate kaŋ cine haw kaŋ ga faaru ga te. Dondonandiyaŋo wo si fun kala borey kaŋ ga waani carmay da halliyaŋ do.


Ɨ'rɨ ken si tukai' Papa uya eikʉ'pʉ nai? “Uiwano' pe 7,000 kaisaron kon nonkasa' uya man iye'sekunkasa' kon pen Peyarʉ pɨ',” tukai'. 	 Amma tuyaŋ woofo no Irikoy tu d'a a se? A ne: «Ay na alboro zambar iyye cindi ay boŋ se, kaŋ yaŋ kangey mana sombu ka sududu Baal* se.»


Sises uya ta'pʉ tʉpoitorʉ ton pɨ', “Makoi ya' ka'pon uta'mo'kato' rɨ e'ku'to' pe iyesi, e'tane nin si ɨsɨ yau kʉrɨ man tɨ iye'kupʉ emapu'tɨnin nʉ'pʉ. 	 Yesu ne nga talibey se: «A si te hartayaŋ sabaabey ma jaŋ ka kaa, amma kaari nga kaŋ do no i goono ga fun ka kaa!


Kʉrɨ rɨ ui'nʉnka iya pʉra na'ne' esi mɨrɨ tenupato' uya awɨrɨ pʉra rɨ. Serɨ ton main amʉ' metayatʉi'ne' esi uiwano' pen; uyenno'nin nʉ'pʉ ikʉipʉnʉ iwano' pe iyesi. 	 Boro kaŋ si ba ay s'ay sanney gana. Sanno wo mo kaŋ araŋ maa, manti ay wane no, amma Baaba kaŋ n'ay donton wane no.


Tʉron kon uya inekamanʉ apurɨ'pʉ, e'tane tʉron kon uya apurɨ'pʉ pen. 	 Boro fooyaŋ na wo kaŋ a ci din daahirandi, boro fooyaŋ mo man'a cimandi.


Sises uya to' maimu eikʉ'pʉ, “12 kaisa rɨ wʉi yau pata weyu pʉra pe' nai? Ɨnʉ' usarɨ a'tai wʉi nai ita'mo'ka pen, apʉne pʉra a'kwa pe non esi wenai. 	 Yesu tu ka ne: «Manti guuru way cindi hinka no go zaari ra? Da boro ga dira zaari ra, boro si kati, zama bora ga di ndunnya wo kaariyaŋ.


Papa e'to' esa' wannɨ pe e'seporo enupɨkɨrɨ te'sen. Kʉrɨ rɨ esi'pʉ asauro'se'na iyamʉrasa' kon tonpa pe rɨ, e'tane to' eseru pɨ', “Ewai',” tasa' iya pʉra iyesi'pʉ. 	 A mana yadda nd'i saawara nd'i te-goyey mo. Arimatiya kwaara boro no, kaŋ go Yahudiya laabo ra; a goono ga Irikoy koytara hangan.


ɨpiyau'nokon kuru e'pai e'ai' serɨ pe umaimu ensima pe, apʉne pʉra ɨpɨ'nokon usewankama pɨ'! 	 Ay ga ba ay ma ye araŋ do sohõ hal ay m'ay jinda barmay, zama ay go boŋ-haway ra araŋ sabbay se.


Papa esi a'kwarʉ pe; kamoro ipɨ' tʉwɨpʉremasan ɨpʉremato' pe iyesi a'kwarʉ yau mɨrɨ awonsi'kɨ i'napairon yau,” ta'pʉ iya. 	 Irikoy ya biya no. Borey kaŋ yaŋ ga sududu a se mo, tilas kal i ma sududu a se biya da cimi ra.»


E'tane ɨ'rɨ ken si ta Mosi' uya? “Main esi a'ko pe ɨpiyau; anta nau iyesi mɨrɨ awonsi'kɨ ɨyewan yau,” ta iya, apurɨto' maimu si ina nekamayai'ne': 	 Amma ifo n'a ga ne? To: «Sanno ga maan nin, A go ni meyo da ni bina ra mo,» kaŋ ga ti cimbeero sanno kaŋ iri goono ga waazu.


“Ɨsɨ sɨ, Main pɨ' enupanin nan mɨrɨ awonsi'kɨ Pari'si amʉ', ɨmɨrɨ'nokon wakʉ pe te'ku'san! Ɨmɨrɨ'nokon esi aimu'ne ikorʉkasa' tɨ' akasa' uruwai' pe kasa, wakʉ pe tʉusensen kɨpo'po, e'tane eke pe rɨ iyeri'pɨ'sa' kon ɨ'pʉ rʉ'san esi iyau, mɨrɨ awonsi'kɨ ɨri ton nɨ esi. 	 Kaari araŋ, asariya dondonandikoy da Farisi fonda borey, araŋ munaficey! Zama araŋ go sanda saaray kwaaranteyaŋ, kaŋ ga nyaale taray haray, amma a ra haray ga to da buuko biri da ziibi kulu dumi.


Tʉron kon enupanin nan, E'pi'kuriyan tato' ton ipɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ tʉron kon Si'towi' tato' kon esi'pʉ ipokon pe e'sei'pɨ' nɨ pɨ' inapurɨnʉ ton pɨ'. Tʉron kon pʉsamoro uya, “Ɨ'rɨ si ta pʉse iya'kwarʉ pʉn ka'pon uya?” ta'pʉ to' uya. Tʉron kon uya ta'pʉ, “Tʉron nɨ papa pɨ' ɨpʉreman nɨto' pe enupan nɨ iya, tʉron nɨ pata awon kon kasa,” ta'pʉ to' uya. Serɨ ta'pʉ ka'pon amʉ' uya, apʉne pʉra wakʉ Sises e'mʉ'sa'ka'pʉ ekareei ekama Paarʉ uya pɨ'. 	 Boro fooyaŋ mo, Abikariyey ra da Satosiyey fonda borey ra, laakal ceecikoyaŋ, goono ga salaŋ d'a. Boro fooyaŋ goono ga ne: «Boro yaamo woone binde, ifo n'a ga ba nga ma ne?» Boro fooyaŋ mo goono ga ne: «Iri diyaŋ gaa de-koy* yawyaŋ boŋ no a goono ga salaŋ» (zama Bulos goono ga Yesu nda buukoy tunandiyaŋ baaro waazu).


mɨrɨ si wakʉ pe, ɨri pʉra mɨrɨ awonsi'kɨ esuken ɨwesi kon pa Papa munkɨ pe, tʉuko'mansan pe ɨri yau mɨrɨ awonsi'kɨ ɨri ton koro'tau tʉma'takʉʉi ke pʉra. To' koro'tau e'wei'tɨtɨ' sirikɨ amʉ' te'wei'tɨsan kasa ka' yau; 	 hal araŋ ma ciya boroyaŋ kaŋ i si du ka jance, kaŋ ga hanan mo. Araŋ ma ciya mo Irikoy izeyaŋ kaŋ sinda taali zamana wo ize darantey da siirantey game ra. I game ra no araŋ goono ga kaari sanda handariyayzeyaŋ ndunnya ra,


Tanporo eta pɨ' te'san usewansiuka'pʉ tanporon nɨ i'tu iya pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ ei'pɨtʉ iya pɨ'. 	 Borey kaŋ yaŋ maa r'a mo dambara nd'a fahama d'a tuyaŋey.


E'tane entantɨ' ipoitorʉ ton nʉ'san ipana'tɨtantɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ Pi'ta rɨ, ‘Itɨ mɨrɨ Kiyarari pona arawɨrɨ'nokon. Mɨrɨ yau ene auya'nokon, ta'pʉ tʉuya kasa rɨ,’” ta'pʉ iya. 	 Amma wa koy ka ci a talibey da Bitros se ka ne a goono ga koy Galili araŋ jine. Araŋ ga di a, mate kaŋ a ci araŋ se doŋ.»


Kʉrai pɨkɨrɨ sapeman nɨto' esi epe'kena' pe Isi' pon mamin entai tukai' i'tu tʉuya ke, apʉne pʉra tepe'pʉ ɨnepopai tesi pɨ'. 	 A lasaabu kaŋ Almasihu sabbay se janceyaŋo bisa Misira laabu arzaka beeray, zama a na mo sinji Irikoy alhakko gaa.


I'napai rɨ, kamoro iu'matʉ pe na'ne' nan wapiya te'ton kon, mɨrɨ awonsi'kɨ wapiya na'ne' nan iu'matʉ pe te'ton kon,” ta'pʉ Sises uya. 	 Guna mo, kokor banda wane yaŋ go no kaŋ ga ciya sintiney waney yaŋ. Sintina wane yaŋ go no kaŋ yaŋ ga ye kokor banda waney.»


mɨrɨpan uya asa'ron kon aimu'nan ipon ton inserʉ amʉ' ereutapɨ'sa' ene'pʉ, Sises ekepu pata'pʉ yau, i'pai pata'pʉ airɨ mɨrɨ awonsi'kɨ i'ta pata'pʉ airɨ isakon. 	 A di malayka hinka kaŋ yaŋ gaa bankaaray kwaaray yaŋ go. I goono ga goro, afo boŋo do, afa mo cey do, nango kaŋ Yesu kani doŋ.


To' utɨ'pʉ tʉpo, Itepuru inserʉʉi usenpoika'pʉ Isose' piya' iye'ne'pɨtʉ yau, “Isose', e'mʉ'sa'ka', mʉre mɨrɨ awonsi'kɨ isan tanʉnse ainʉnkɨ Isi' pona. Kin Era' man iwarinpa pɨ' iwɨto' pe tʉuya,” ta'pʉ iya. 	 Waato kaŋ i dira, kala Irikoy malayka* fo bangay Yusufu se hindiri ra, ka ne: «Tun ka koociya da nga nyaŋo sambu, ka zuru nd'ey ka koy Misira* ra. Ma goro noodin hal ay ma ci ni se. Zama Hirodus ga ba nga ma koociya ceeci zama nga m'a halaci se.»


uya nurɨne uku'sa' kon Kʉrai pokon pe iyeri'sa' pe rɨ e'nɨ tane main awɨrɨ pʉra e'nɨto' yau. I'nai rɨ kuru iyesi, eke wakʉ nonkasa' winɨ ɨyepika'tɨsa' kon. 	 a n'iri funandi Almasihu banda. A na woodin te baa waato kaŋ iri ya buukoyaŋ no iri taaley sabbay se. (A gomno do no a n'araŋ faaba.)


Sises uya to' eikʉ'pʉ, “Uiwano' pe utapurɨpɨtʉ yau, utapurɨ pe pʉra rɨ iyesi. Ukʉipʉnʉ, ina e'to' itese' pɨ' mʉkayatʉi'ne' uya nin uyapurɨpɨtʉ mɨrɨ. 	 Yesu tu i se ka ne: «D'ay g'ay boŋ beerandi, ay beera manti hay kulu no. Ay Baaba no goono g'ay beerandi, nga kaŋ se araŋ ga ne araŋ Irikoyo.


Tʉusewankamai' pʉra e'nɨ ku'nin ka'pon esi yau mɨrɨ yau, tɨwɨ tʉusewankamai' pʉra e'nɨto' nesii ipiyau. Mɨrɨ pe pʉra iyesi yau, tɨwɨ ɨpona'nokon nenna'poi. 	 Da baani ize go noodin, araŋ salam ga goro a boŋ. Da manti yaadin mo no, a ga ye araŋ do.


Apʉne pʉra Papa uya, ‘Asanon kon inamatɨ',’ tasa', mɨrɨ awonsi'kɨ, ‘Ɨnʉ' rɨ tʉsanon pa'nʉ'nin wɨto' pe kuru rɨ iyesi,’ tasa'. 	 Zama Irikoy ne: ‹Ni ma ni baabo nda ni nya beerandi. Boro kaŋ na baaba wala nya wow mo, haciika i g'a wi.›


Mɨrɨ yau Esuwerʉ pʉra rɨ iyesi, Esuwerʉ pen pʉra rɨ, poitorʉ pʉra rɨ, a'sisa' pen pʉra rɨ, warawo' pʉra rɨ mɨrɨ awonsi'kɨ uri'san pʉra iyesi, apʉne pʉra tikin nɨ ɨwesi kon Kʉrai Sises yau. 	 Sohõ fayanka si no: da Yahudance no, wala dumi cindey boro no, da bannya no wala burcini no, da alboro no wala wayboro no, zama araŋ kulu afolloŋ no Almasihu Yesu ra.


To' uya to' ekama'po'pʉ, “Pʉse rɨ pe' esi ɨmʉre kon pe? Tenku'ne iyentusa' rʉ'pʉ tato' auya'nokon ipɨ'? Nai kasa ken si ennin pe iyenasa'?” ta'pʉ to' uya. 	 k'i hã ka ne: «Woone araŋ ize no, kaŋ araŋ ga ne araŋ n'a hay danaw? Mate no a te ka di sohõ?»


Mɨrɨ tʉpo ta'pʉ to' uya ipɨ', “Nai kʉrɨ ken si?” “I'tu uya pʉra iyesi,” ta'pʉ iya to' pɨ'. 	 I ne a se: «Man gaa no a go?» A ne: «Ay si bay.»


“Mɨrɨpan, ɨnʉ' rɨ kanan enu'sa' pʉra iyesi Epʉn pona, Ka'pon, Papa winon nɨken Epʉn winon. 	 Boro kulu si no kaŋ kaaru ka koy beena ra, kala nga kaŋ zumbu ka fun beena ra, Boro Izo kaŋ go beena ra no.


Mɨrɨ yawon, uri'san, Esuwerʉ pe pʉra te'sen uyee'pʉ ɨkɨ'pɨ'nʉnpɨtʉi'ma Sises piya', “Uyepuru, kin Tepi' pa rʉ'pʉ, upɨ' ɨsentu'ma'! Makoi a'kwarʉ yen pe umʉre esi ekota'man pɨ' man ipan pe,” ta'pʉ iya. 	 Kanaana* wayboro fo mo kaa ka fun laabey din ra haray. A kaa ka hẽ ka ne: «Ya Rabbi, Dawda izo, ma bakar ay se! Ay ize way no goono ga taabi gumo da follay.»


Sises uya to' panama'pʉ ɨnʉ' pɨ' rɨ to' uya tekama namai'. 	 A n'i gongormandi i ma si nga baaru ci boro kulu se.


“Esuwerʉ amʉ' kin pe' ɨmɨrɨ?” tukai' Paire' uya ekama'po'pʉ. “Ewai', mʉkayai'ne' kasa rɨ,” tukai' Sises uya eikʉ'pʉ. 	 Bilatos mo n'a hã ka ne: «Ni ya Yahudancey bonkoono no?» A tu ka ne Bilatos se: «Mate kaŋ ni ci no.»


Pi'ta uya ta'pʉ ipɨ', “Eniyas, serɨ pe Sises uya ɨyepi'tɨ. E'mʉ'sa'ka', ɨye'kwe' e'mepɨ'kɨ,” ta'pʉ iya. Mɨrɨ a'tai rɨ, Eniyas e'mʉ'sa'ka'pʉ. 	 Bitros ne a se: «Inyasu, Yesu Almasihu goono ga ni no baani. Tun ka ni daaro hanse.» Sahãadin-sahãadin mo a tun.


“Ɨnʉ' yan kasa ken ka'pon amʉ' serɨ a'taino kon ekama uya? Ɨnʉ' yan kasa to' esi? 	 Kala Yesu tonton ka ne: «Ifo no ay ga zamana wo borey himandi nd'a, wala i go danga ifo cine no?


“E'tane ipoken pʉra ɨwe'to' kon eposa' uya man: Wapiya ɨsi'nʉnkena' pe ɨwesi'pʉ kon kasa pʉra me'atʉi'. 	 Amma ay gonda hay fo in da nin game ra: kaŋ ni na ni baakasinay sintina naŋ.


Pʉse rɨ si kʉrɨ rɨ unekama'pʉ, ‘Uye'ma'pʉ tau ka'pon uyepʉ eke kuru uyentaino, penaro' uwapiyaro' rʉ'pʉ rɨ,’ ukataine'. 	 Nga no ga ti bora kaŋ boŋ ay salaŋ ka ne: ‹Boro fo go kaa ay banda kaŋ ay jine boro no, zama a go no za i man'ay hay.›


To' ennoko tʉpo, Sises utɨ'pʉ wʉ' pona tikin sarɨ ɨpʉremase'na Papa pɨ'. Pata uko'mansa' a'tai, tikin sarɨ rɨ mɨrɨ yau iyesi'pʉ. 	 Kaŋ a na borey marga sallama, kal a kaaru tondi kuuko boŋ zama nga ma te adduwa nga hinne. Waato kaŋ kuba furo, a go noodin nga hinne.


Umaimu a'si'tɨ'. Urɨ, Paarʉ uya apana'tɨ kon, ɨyun kon pi'pɨ puturʉka auya'nokon pe iyesi yau, Kʉrai esi mɨrɨ ɨnʉ' pe pʉra rɨ ɨpona'nokon. 	 Guna ay, Bulos, ay goono ga ci araŋ se: d'araŋ ta i n'araŋ dambangu, Almasihu sinda nafa araŋ se.


Tʉusewankamai' pʉra e'nɨto' mɨrɨ awonsi'kɨ usi'nʉnkan nɨto' apurɨto' pokon pe Papa, Ikʉipʉnʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Itepuru Sises Kʉrai winon nesii utonpa kon enakan pe. 	 Laakal kanay ma bara nya-izey gaa, nga nda baakasinay mo cimbeeri* banda, kaŋ ga fun Baaba Irikoy da Rabbi Yesu Almasihu do.


Papa uya ta'pʉ ipɨ', akon ite'kwa pe, “Wakʉ enta'nan nɨto' pe Papa nʉkoneka'pʉ pɨ' ɨri kʉkai,” ta'pʉ iya. 	 Jinda ye ka kaa a do sorro hinkanta ka ne: «Haŋ kaŋ Irikoy hanandi, ni ma s'a harramandi.»


Mɨrɨpan Isutas, eparankanin oton uya nin si ta'pʉ, “Rapai, i'napai rɨ, urɨ pen kuru rɨ nin,” ta'pʉ iya. “Ewai', ɨmɨrɨ rɨ,” tukai' Sises uya eikʉ'pʉ. 	 Yahuta, bora kaŋ n'a nooyandi din tu ka ne: «Manti ay no, Alfa, wala?» Yesu ne: «Mate kaŋ ni ci din.»


Mɨrɨ tʉpo, Sises uya kanan ta'pʉ to' pɨ', “I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon; urɨ esi karimeru amʉ' mʉra'taai pe. 	 Yesu ye ka ne i se koyne: «Haciika, haciika ay ga ci araŋ se: ay no ga ti feeji kalo meyo.


Mɨrɨ a'tai si, Pi'ta e'pa'nʉkʉ'pʉ tiwano' pe rɨ, mɨrɨpan uya, “Tɨwɨ Papa ukota'mai kasi pe usaurokʉ pɨ'. Kʉrɨ rɨ i'tu uya pʉra man!” ta'pʉ. Mɨrɨ ta iya a'tai rɨ, kɨrɨtɨkɨ uturumʉ'pʉ. 	 Kal a sintin ka nga boŋ laali nda zeyaŋ ka ne: «Ay si bora din bay!» Sahãadin binde gorongaari fo ca.


Mɨrɨ pɨ' ta'pʉ iya, “Tanporon kon Main pɨ' enupanin usenupasa' Papa e'to' esa' wannɨ pe pɨ' esi mɨrɨ, ka'pon tiwʉ' tawon emenna' ton mɨrɨ awonsi'kɨ penaro' ton timamin enpa'kapɨ'nin kasa,” ta'pʉ iya. 	 Kal a ne i se: «Woodin sabbay se: Tawretu* dondonandiko kulu kaŋ te beene koytara talibi ga hima windikoy kaŋ ga jinay taji da izeeno yaŋ kaa taray nga jisiro ra.»


Mɨrɨ a'tai, itɨ 7 kaisaron kon a'kwarʉ ton ɨri ton kuru tentaino kon nepʉ iya ta'kɨrɨ, mɨrɨpan kon ewomʉ, to' uko'mamʉ mɨrɨ yau. Mɨrɨ a'tai, pʉse rɨ ka'pon esi mɨrɨ ɨri pe kuru wapiya tesi'pʉ entai. Mɨrɨ na'ne' kasa, ɨmɨrɨ'nokon ɨri pe nʉko'manyai'ne' nan serɨ a'taino kon e'to' oton,” ta'pʉ iya. 	 Gaa no a ga koy ka kande follay iyye fooyaŋ nga banda kaŋ yaŋ ga futu ka bisa nga bumbo, i ma furo ka goro noodin. Bora din kokor banda gora ga laala ka jaase ijina. Yaadin mo no a ga ciya zamana laalo wo borey se.»


Mɨrɨpan uya ko', waain yen anʉmʉ'pʉ, mɨrɨpan uya tenki ta'pʉ Papa pɨ'. To' ena' itʉrʉ'pʉ iya, tai'ma to' pɨ', “Se yawon ensitɨ', ɨmɨrɨ'nokon. 	 A na gaasiya mo sambu. Waati kaŋ a na Irikoy saabu, a n'a no i se ka ne: «Araŋ kulu ma zu-zu.


Mɨrɨ tʉpo, tʉpoitorʉ ton poro, Sises uya tʉmɨrɨ pe, wʉi enu uye'to' winɨpai, wʉi enu utɨto' pʉ'kʉ pona wakʉ, to'panʉ'nin tɨwɨro' epika'tɨn nɨto' ekareei ennoko'pʉ. Amen. 	 Maryama koy ka ci a doŋ banda borey se, zama i biney sara, i goono ga hẽ mo.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', utonpa kon amʉ' eseru aimenkato' ereutanʉ'pai'nokon. E'tane ru'ku, ɨusenuminkato' kon ikonekatɨ' ɨtonpa kon e'pi'poto' ipona mɨrɨ pe pʉra iwa'kʉ'nin tʉrʉ auya'nokon namai' ite'ma ta'. 	 Yaadin gaa, iri ma si ye ka care guna nda taali. Amma wa bara nda miila woone: boro kulu ma si hartayaŋ hari daŋ nga nya-izo jine, wala hay fo kaŋ g'a zeeri.


Mɨrɨ a'tai nin si, Sises uya serɨ ton panton amʉ' ekama'pʉ mɨrɨ to' pɨ', 	 Yesu na misa fo ci i se ka ne:


Wakʉ A'kwarʉ uya tasa' esi'pʉ ipɨ', “Ɨyerikʉ pen unekama'pʉ Kʉrai entu rawɨrɨ,” tukai'. 	 Biya Hanno go a gaa mo. Biya Hanna jin k'a bayrandi kaŋ a si di buuyaŋ kala nd'a di Rabbi Almasihu jina.


Mɨrɨ yau tesi kon tʉpo, tekonekai' ina utɨ'pʉ Surusiran pona. 	 Jirbey din banda iri n'iri jinay soola ka koy Urusalima.


Pena Tepi' uya Itepuru maimu ekama'pʉ, “‘Papa, Itepuru ene uya inke rɨ upiyau. Mɨrɨ uriya', usi'nʉkʉ pen. 	 Zama Dawda n'a ciine te ka ne: ‹Ay go ga di Rabbi ay jine waati kulu. Za kaŋ a go ay kambe ŋwaaro gaa, ay si zinji.


Iya'kwarʉ yawon pen ka'pon uya Papa A'kwarʉ winɨ teposen eporo pʉra rɨ iyesi, apʉne pʉra iya'kwarʉ pʉra rɨ iyesi ipona, mɨrɨ ton to'ka'nʉkʉ iya pʉra rɨ iyesi, apʉne pʉra Iya'kwarʉ yau rɨken ti'tusen pe iyesi. 	 Zama gaahamo bumbo manti jare folloŋ no, amma iboobo no.


Ka'pon pe urɨ i'tu so'si amʉ' Kʉrai yau te'san Isutiya pon kon uya pʉra iyesi'pʉ. 	 Yahudiya* laabo ra margey kaŋ yaŋ go Almasihu ra mana bay ka di ay.


“Waiyo esi wakʉ, e'tane ine'ne' pe pʉra iyenasa' yau, nai kasa ine'ne' pe kanan ikupʉ? 	 Ciiri ga boori, amma d'a tar, ifo no i g'a hanse nd'a?


Isose', Arama'tiya pon to' nʉnamanʉ pe kuru te'sen Konsʉrʉ amʉ' tonpa, Papa e'to' esa' wannɨ pe uyepʉ enupɨkɨrɨ nɨrɨ te'sen utɨ'pʉ enari'mʉra rɨ Paire' piya', Sises ekepu ekama'pose'na. 	 kala Yusufu, Arimatiya bora kaa. Nga wo boro beeri no saaware marga ra, nga bumbo goono ga Irikoy koytara hangan mo. A koy Bilatos do da bine-gaabi ka Yesu gaahamo ŋwaaray.


Mɨrɨ a'tai, Sises piya' ipoitorʉ ton uyee'pʉ ama'ai, mɨrɨpan kon uya ekama'po'pʉ, “Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' ina uya enpa'ka pʉra iyesi?” ta'pʉ to' uya. 	 Gaa no Yesu talibey kaa a do kambu fo ka ne: «Ifo se no iri wo mana hin ka folla din gaaray?»


Mɨrɨ a'tai, tʉron kon Pari'si amʉ' uya ta'pʉ, “Papa winon pe pʉra pʉse rɨ ka'pon esi, apʉne pʉra Sapa' apurɨ iya pʉra iyesi,” ta'pʉ to' uya. “Ɨ'rɨ tukai' i'tuto' ipɨkɨrɨ kupʉ tʉmakooikenan nɨ ka'pon uya?” ta'pʉ tʉron kon ka'pon amʉ' uya, mɨrɨpan kon epantakapɨtʉ'pʉ. 	 Farisi fonda boro fooyaŋ goono ga ne: «Boro wo mana fun Irikoy do, zama a si asibti zaari kabiya.» Amma afooyaŋ goono ga ne: «Mate no boro kaŋ ga ti zunubikooni ga hin ka alaamey wo cine te?» I game ra mo, i laakaley fay.


I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon, Satan mɨrɨ awonsi'kɨ Komora uya imoronka poken parɨ iye'to' oton eseru aimenka weyu a'tai mɨrɨ pata uya imoronka entai iye'tane,” ta'pʉ iya. 	 Haciika ay ga ne araŋ se: Ciito hane Saduma* da Gomorata* laabu day ga du rongome ka bisa kwaara din.


“Ɨ'rɨ pe to' kupʉ serɨ, tanporon kon Surusiran po tʉuko'mansan uya rɨ tanporo to' nʉkupʉ'pʉ i'tu, mɨrɨpan wapu'tɨ poken pʉra iyesi. 	 I ne: «Mate no iri ga te borey wo se? Zama haciika alaama bambata fo te i do kaŋ bangay taray kwaaray Urusalima boro kulu se. Iri si hin k'a ze mo.


Sises mɨrɨ awonsi'kɨ ipoitorʉ ton uya Sisariya Piri'pai nono eposa' a'tai, tʉpoitorʉ ton ekama'po'pʉ iya, “Ɨnʉ' pe Ka'pon, Papa winon esi tukai' ka'pon amʉ' nʉsauro'an?” ta'pʉ iya. 	 Waato kaŋ Yesu kaa Kaysariya, Filibi laabo ra, a na nga talibey hã ka ne: «Borey goono ga ne Boro Izo ya may no?»


apʉne pʉra ipun pʉ'kʉ pe e'nɨ pɨ'. 	 zama iri wo a gaahamo jareyaŋ no.


Asa'ron kon pe' toron amʉ' tekʉrʉpo'pomasan pen tikin nan pʉrata punu'pɨ kaisa rɨ? E'tane tikin nan nɨ to' tonpa uta'mo'ka pen mɨrɨ non pona ɨkʉipʉnʉ wanmʉra. 	 Manti i ga sasa hinka neera dala fo? Baa afo mo si kaŋ kala day araŋ Baabo yaddayaŋ ra.


To' maimu eikʉ'pʉ iya, “Ayauro'kakaa'pʉ uya 'nokon, etasa' auya'nokon pʉra iyesi. Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' ɨnetapai kanan ɨwesi kon? Ipoitorʉ ton pe nɨrɨ pe' e'pai ɨwesi kon?” ta'pʉ iya. 	 A tu i se ka ne: «Sohõ tilliyo no ay ci araŋ se. Araŋ mana maa mo. Ifo se no araŋ ga ba araŋ ma maa koyne? Araŋ mo ga ba araŋ ma ciya a talibiyaŋ no?»


ipokena' pe e'nɨto' nepetanʉkʉnʉ ke itarʉ'tɨsa' pe tʉuye'sen Sises Kʉrai poro—eke pe Papa ku'to' mɨrɨ awonsi'kɨ apurɨpɨ'to' pe. 	 Gaa no araŋ ga bara toonanteyaŋ da adilitaray goy kaŋ fun Yesu Almasihu do ka koy Irikoy darza d'a sifayaŋo gaa.


Mɨrɨ a'tai kuru si mɨrɨ yau, Mosi' mɨrɨ awonsi'kɨ Iraisa usenpoika'pʉ, mɨrɨpan kon uya Sises auro'ka esi'pʉ. 	 Kala binde Musa nda Iliya* bangay i se noodin. I goono ga salaŋ da Yesu.


Iye'to' pe rɨ nin kurusu' pona to' uya upokapɨ'sa' kon serɨ ɨri ku'sa' wenai rɨ nin, e'tane pʉse rɨ uya ɨri ku'sa' pʉra rɨ iyesi, iwenai pʉra rɨ nin kurusu' pona to' uya ipokapɨ'sa' na'ne',” ta'pʉ iya. 	 Iri se, sikka si a ga hagu, zama iri goono g'iri goyey alhakko ta soosay. Amma boro wo mana te hari kulu kaŋ mana saba.»


To' entakanoma'pʉ iya, “I'napairɨ rɨ Iraisa uyepʉ wapiya tanporon nɨ konekai' iyesi'pʉ ya'. Ɨ'rɨto' pe iye'menukasa' Ka'pon, Papa winon ekota'mato' oton ipan pe mɨrɨ awonsi'kɨ ewaruma'tɨto' oton ta? 	 A tu ka ne i se: «Daahir Iliya ga jin ka kaa ka hay kulu ye. Amma mate no i hantum Boro Izo boŋ ka ne a ga maa taabi boobo, i g'a ye yaamo mo?


Mɨrɨ koro'tau anpisin ton kuru rɨ Esuwerʉ amʉ' uya etasa' esi'pʉ mɨrɨ yau Sises esi tukai', mɨrɨpan kon uyee'pʉ, kʉrɨ rɨ pɨkɨrɨ rɨken pen e'tane Ʉrasaras rɨ nɨrɨ ense'na, ini'mʉ'sa'ka'pʉ iyerikʉ'pʉ yapai. 	 Yahudancey jama boobo binde du baaru kaŋ Yesu go noodin. I kaa mo, manti Yesu hinne sabbay se bo, amma zama ngey ma di Liyaziru kaŋ a tunandi buukoy game ra mo.


To' utɨka'tane rɨ, ka'pon amʉ' uya makoi yen, tʉusauro'sen pen ka'pon nee'pʉ Sises piya'. 	 I go ga fatta ya-cine day, kal i kand'a se beebe follokom fo.


E'tane kamoro tʉsanomanin nʉ'san, tapurɨnin nʉ'san repasa' iya meruntɨ ke, Papa munkɨ pe to' enato' pe. 	 Amma borey kulu kaŋ n'a ta, ngey kaŋ yaŋ de a gaa, a n'i no dabari i ma ciya Irikoy izeyaŋ.


Piri' esi'pʉ Pe'saita winon, Anturu mɨrɨ awonsi'kɨ Pi'ta pata'se' winon pe. 	 Filibos binde Baytsayda, kaŋ ti Bitros nda Andarawos yaŋ kwaara, boro no.


Mɨrɨ wenai, kin usentu'ma'pʉ ipɨ', iye'womasa' rʉ'pʉ rɨ nin si tʉkukai', ennoko'pʉ iya mɨrɨ. 	 Tamo bakaraw na koyo di. A n'a taŋ k'a yaafa nda garawo kulu.


Mɨrɨ kasa si Isaan uyee'pʉ, pa'taisiman pɨ' rɨmono'ta nono yau mɨrɨ awonsi'kɨ makoi apai era'tɨn epa'taisimato' makoi pɨ' usentu'man ekareei ekama pɨ'. 	 Yohanna baptisma teekwa kaa ganjo ra. A goono ga tuubi baptisma waazu zunubi yaafayaŋ sabbay se.


Ani rɨ marɨ esi apo' pe, eke pe rɨ ɨri yen pe rɨ iyesi upun kon pʉ'kʉ pe. Tanporo rɨ ka'pon a'si'sa' iya, iko'manto' eseru rɨ epo'tɨto' pe ikupʉ iya, mɨrɨ awonsi'kɨ iyepo'tɨ rɨ apo', ekota'man pata'se' yau. 	 Deene mo danji no. Ndunnya no kaŋ to da laala. Iri gaahamo jare fo no kaŋ ga gaahamo kulu ziibandi. Danji* bangu danjo ga deene diyandi, a ga naŋ iri fundey me-a-me ma ton mo.


To' ekanwaka pe rɨ, ka'pon amʉ' uya Sises i'tusa' esi'pʉ. 	 Waato kaŋ i fun hiyo ra, sahãadin-sahãadin jama n'a bay.


E'tane ɨnʉ' pʉra rɨ iyesi'pʉ Epʉn po, serɨ non po, mɨrɨ awonsi'kɨ serɨ non o'no, mɨrɨ kareta amon a'koka ton mɨrɨpan yawon enton pe. 	 Boro kulu si no beena ra, wala ndunnya boŋ, wala ndunnya cire, kaŋ ga hin ka tira feeri, wala a m'a guna.


Tanporon kon ka'pon amʉ' pɨ' ɨnene'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ ɨneta'pʉ ekamanin pe ɨwesi pa. 	 Zama ni ga ciya a seeda borey kulu se, haŋ kaŋ ni di da haŋ kaŋ ni maa boŋ.


Asakɨrɨ'nan kon ene amʉ' uya eikʉ'pʉ, “Amen!” Mɨrɨ a'tai si, itepuru ton e'sekunka'pʉ apurɨpɨ'se'na. 	 Fundikooni taaca din mo goono ga ne: «Amin!» Arkusey mo ye ganda ka sududu.


Serɨ uya, Paarʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Panapas pokon sakoropa'pʉ, mɨrɨpan pɨ' to' pokon pe to' e'sei'pɨtʉ'pʉ. Mɨrɨ a'tai, Paarʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Panapas anʉmʉ'pʉ to' uya tʉron kon apurɨnin nan pokon pe, to' utɨto' pe Surusiran pona, enno'sa' kon mɨrɨ awonsi'kɨ so'si epuru ton ense'na to' utɨ'pʉ mɨrɨ pɨ'. 	 Sanno din kande kakaw da canda-canda boobo ngey nda Bulos da Barnaba game ra. Nya-izey na Bulos da Barnaba nd'i ra boro fooyaŋ donton i ma konda sanno din diyey da arkusey do Urusalima.


Mɨrɨ kasa rɨ, ɨusene kon ipokena' pe tʉron kon pona, e'tane ɨyewan kon yau makoi pe ɨwesi kon wakʉ pe ɨye'kupʉ kon. 	 Yaadin mo no araŋ wo. Taray haray araŋ ga hima sanda boro adilanteyaŋ no borey se, amma araŋ biney ra araŋ to da munaficitaray da izefututaray.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', uweyu kon esi koro'tau, wakʉ eseru ku'pai'nokon tanporon kon ka'pon amʉ' pɨ', kamoro kuru Papa Maimu apurɨnin nan pe te'san pɨ'. 	 Yaadin gaa, waati kulu kaŋ cine iri gonda daama, iri ma ihanno te boro kulu se, sanku fa ngey kaŋ ga ti cimi fonda almayaaley.


“Ɨ'rɨ pe ken si Sises, Kʉrai tato' ipɨ' kupʉ uya?” tukai' Paire' uya to' ekama'po'pʉ. Tanporon kon uya imaimu eikʉ'pʉ, “Kurusu' pona ipokapɨ'kɨ!” ta'pʉ to' uya. 	 Bilatos ne i se: «Day mate no ay ga te da Yesu kaŋ se i ga ne Almasihu?» Ikulu ne: «I m'a kanji*!»


Sises uya to' ekama'po'pʉ, “Ɨ'rɨ kaisa rɨ rʉ'kwɨ pʉreti nai ɨpiyau'nokon? Apʉne entantɨ',” ta'pʉ iya. To' uya ensa' a'tai, “5 kaisaron nʉ'kwɨ pʉreti mɨrɨ awonsi'kɨ asa'ron kon nʉ'kwɨ moro' amʉ' man,” ta'pʉ to' uya ipɨ'. 	 A ne: «Buuru kunkuni marge no araŋ se neewo? Wa koy ka guna.» Waato kaŋ i bay, i ne: «Igu no ka bara, da hamisa hinka.»


Mɨrɨ a'tai, inserʉ uya ta'pʉ upɨ', “Serɨ imenuka': ‘Pori' pe kuru kamoro esi mɨrɨ karimeru mʉre emari'ma uta're'tɨ ya' ikɨ'masa' kon!’” Miyarɨ rɨ inserʉ uya, “I'napairon kuru rɨ serɨ Papa Maimu,” ta'pʉ. 	 A ne ay se: «Ma woone hantum: Albarkante no ngey kaŋ yaŋ i n'i ce i ma kaa Feej'izo hiija bato do.» A ne ay se koyne: «Woone yaŋ ya Irikoy cimi sanney no.»


Apurɨ auya moron tikin nan nɨ Papa. Oso! Mɨrɨ rɨ marɨ apurɨnin nan kamoro ɨri a'kwarʉ ton, ɨsi'nʉkʉi'ma ipɨ'. 	 Ni goono ga cimandi kaŋ Irikoy ya afolloŋ no? To, a boori! Amma baa follayey mo goono ga woodin cimandi, i ga jijiri mo.


Mɨrɨ a'tai, Sises e'mʉ'sa'ka'pʉ ite'kwe' piyau. Mɨrɨpan uya pana' pe ikɨɨi'manin pɨ', “Ereuta'!” ta'pʉ. Mɨrɨ a'tai rɨ, iyereuta'pʉ. Inke pʉra rɨ iye'mʉ'sa'ka'pʉ to' mʉta'napai'. 	 Nga mo, a kay a boŋ. A deeni konno gaa kala konno n'a taŋ. Sahãadin waybora tun k'i saajaw.


Tu'kan kon ka'pon amʉ' esi'pʉ ipan pe pori' pe mɨrɨ pata yau. 	 Gallo din ra mo borey goono ga farhã gumo.


mɨrɨpan kon ekonekasa' tʉuse'mai' pʉra wakʉ nonkasa' iya winɨ e'man nɨto' poro iye'sa' Kʉrai Sises winɨ. 	 Nga gomno do no Irikoy n'i ciya adilante _nga jine__, nooyaŋ boŋ, fansa do kaŋ go Almasihu Yesu ra.


Mʉre amʉ' ereutapɨ'sa' kʉrʉpo'po pata'se' yau na'ne' tʉukɨ'pɨ'nʉnpɨ'san tʉtonpa kon amʉ' pɨ' kasa: “‘Sarakuwa turunpa'pʉ ina uya ɨiwano' kon pe e'tane, aumanʉnsa' kon pʉra iyesi; eke' eremu pɨ' ina userenka'pʉ e'tane, aukaransa' kon pʉra iyesi,’ tawon nan kasa rɨ. 	 To, i si hima kala zankayaŋ kaŋ goono ga goro habu batama ra ka care ce ka ne: ‹Iri na seese kar araŋ se, amma araŋ mana gaan. Iri na bu baray te amma araŋ mana hẽ.›


“‘Ɨri Kuru Nuirapanin Uma'tan Emapu'tɨnin’ e'soto'kasa' ene auya'nokon a'tai, tʉpata'se' pen nɨ yau—tɨwɨ serɨ ennin nʉto'ka'nʉkʉi—tɨwɨ kamoro Isutiya po na'ne' nan nainʉmʉi wʉ' ton pona'ne. 	 Amma waati kaŋ araŋ ga di ‹fanta hari laala kaŋ ga kazaamandi,› goono ga kay nangu kaŋ a si hima (cawkwa ma faham), waato gaa borey kaŋ yaŋ go Yahudiya* ra ma zuru ka koy tondi kuukey ra.


Mɨrɨ yau si ka'pon esi'pʉ mɨrɨ takuru'ke iko'mansa' 38 kaisa rɨ wʉipiya. 	 Boro fo mo go noodin kaŋ go ga jante jiiri waytaaci ihinka si.


Nesiine' ewarupɨ nau, Papa, urɨ na'ne' itiwano' pe mɨrɨ awonsi'kɨ ipoitorʉ pe e'tʉrawasomayai'ne' inserʉʉi e'mʉ'sa'ka'pʉ upiyau. 	 Zama bi cin Irikoy, kaŋ ay ya a wane no, kaŋ se ay goono ga may mo, a malayka no kay ay jarga.


Tanporo ka'pon amʉ' serɨ ennin nʉ'san etarerumʉ'pʉ, “Sises utɨsa' tʉmakooikenan iwʉ' ta' ika'kʉranpase'na,” ta'pʉ to' uya. 	 Waato kaŋ borey di woodin, i kulu jance ka ne: «A furo ka zumbu zunubikooni fo kwaara.»


To' uya tʉpoitorʉ kon ennoko'pʉ Sises piya'. Kin pe te'sen, Era' pɨkɨron kon pokon pe rɨ, mɨrɨpan kon uya ta'pʉ Sises pɨ', “Ti'sa, ina i'tupɨ' man i'napairon ye' pe ɨwesi tukai', mɨrɨ awonsi'kɨ Papa eseru pɨ' enupan auya i'napairon awɨrɨ. Ka'pon amʉ' rɨ nensimanʉ pe pʉra ɨyeseru esi, apʉne pʉra ɨnʉ' pe rɨ to' esi pɨ' te'namasen pe pʉra ɨwesi. 	 I na ngey talibiyaŋ donton a gaa nda Hirodus* boro fooyaŋ care banda. I kaa ka ne: «Alfa, iri ga bay kaŋ ni ya cimikoy no, cimi ra mo no ni goono ga Irikoy fonda dondonandiyaŋo te. Ni baa si nda boro kulu zama ni si baar'a-baar'a te mo.


Mɨrɨ kasa rɨ marɨ si tɨ, serɨ ɨsɨ ton e'kupʉ ene auya'nokon a'tai, i'tu auya'nokon kuru rɨ a'ko pe rɨ Papa e'to' esa' wannɨ pe weyu e'seporo. 	 Yaadin mo no araŋ, alwaato kaŋ araŋ di hayey din sintin ka te, araŋ ma bay kaŋ Irikoy koytara maan.


Tu'kan kon uya, “Makoi esi ipiyau, iya'kwarʉ pʉra iyesi. Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' imaimu eta auya'nokon?” ta'pʉ. 	 I ra boro boobo goono ga ne: «A gonda follay, a boŋo koma! Ifo se no araŋ ga hangan a se?»


Ɨmɨrɨ'nokon si, utonpa ton, esi Aisi' kasa, usauro'nɨsa' rʉ'pʉ iye'kupʉ tukai' munkɨ pe. 	 Amma araŋ wo, ay nya-izey, araŋ ya alkawli izeyaŋ no danga Isaka cine.


E'tane si wakʉ non po na'ne' ite' kamoro wakʉ pe te'san, wakʉ itewan ton. Main etanin nan, anʉnnin nan, mɨrɨpan ko'manʉkʉ to' uya epeta. 	 Amma laabu hanna ra waney, ngey wo ga ti borey kaŋ yaŋ maa sanno bine cimikoy ra kaŋ ihanno mo no, kaŋ yaŋ goono g'a yaari, kaŋ yaŋ goono ga te albarka mo suuru ra.


Eke pe kuru rɨ tʉrʉ'pʉnʉ amʉ' iwankan mɨrɨ awonsi'kɨ paran amʉ' e'to' oton pata ton yau'ne' mɨrɨ awonsi'kɨ nari'panin nɨ e'ku'to' oton mɨrɨ awonsi'kɨ eke rɨ ento' ipɨ' ton Epʉn apai e'to' oton. 	 Laabu zinjiyaŋ bambatey ga te, balaaw da haray ga te nangu waani-waani ra. Humburkumay hari yaŋ da alaama bambata yaŋ mo ga te kaŋ ga fun beene.


Serɨ kupʉ'pʉ Paarʉ uya mɨrɨ asa'rɨ wʉipiya kaisa rɨ. Mɨrɨ a'tai, tu'kan kon nʉ'kwɨ rɨ Esuwerʉ amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Kiri' amʉ', eke Eisa awɨrɨ tʉuko'mansan uya Itepuru ekareei eta'pʉ. 	 Woodin mo te sanda jiiri hinka hala Aziya gorokoy kulu du ka maa Rabbi sanno, Yahudancey da Garekey kulu.


Tanporo si serɨ ton ekama tʉuya tʉpo, Sises uya ta'pʉ tʉpoitorʉ ton pɨ', 	 Kaŋ Yesu na sanney din kulu ban, a ne nga talibey se:


ka'pon amʉ' tʉuma'tato' kon pɨ' tenari'nʉnsan pen nɨ pena iyepa'kaka'sa' kon nɨ mɨrɨ yai, uyepuru kon Sises Kʉrai ese' wenai. 	 borey kaŋ yaŋ na ngey fundey nooyandi iri Rabbo Yesu Almasihu maa se.


Mɨrɨ a'tai, ta'pʉ iya to' pɨ', “Ɨnʉ' uya rɨ pʉse rɨ mʉre ereutanʉkʉ a'tai uyese' yau, uyereutanʉkʉ iya pe rɨ iyesi. Ɨnʉ' uya rɨ uyereutanʉkʉ a'tai, uyenno'nin nʉ'pʉ rɨ ereutanʉkʉ iya pe iyesi. Apʉne pʉra kʉrɨ rɨ aiko pe rʉ'kwɨ na'ne' ɨ'koro'tau'nokon, kʉrɨ rɨ kuru esi eke pe,” ta'pʉ iya. 	 A ne i se: «Boro kulu kaŋ ga zanka kayney wo cine afo ta ay maa ra, ay no a goono ga ta. Boro kulu mo kaŋ g'ay ta, a na nga kaŋ n'ay donton ta. Zama araŋ game ra boro kaŋ kayna ka bisa araŋ kulu, nga no ga beeri.»


mɨrɨ awonsi'kɨ Isowana, Kusa no'pʉ (Kusa esi'pʉ Era' esen o'non pe), mɨrɨ tʉpo Susana; mɨrɨ awonsi'kɨ tu'ke rɨ tʉron kon esi'pʉ. Pʉsamoro uri'sami'si amʉ' esi'pʉ mɨrɨ Sises pokon pika'tɨ pɨ' to' e'to' i'se ke rɨ tiwano' kon pe te'sen apai. 	 Afo mo Yuwanna no, kaŋ a kurnye Kuza ga te jine funa Hirodus se, afo koyne ga ti Suzana, da iboobo fooyaŋ mo. Ngey wo, ngey arzakey ra no i ga kaa ka Yesu nda nga talibey laamey bana.


“Ipokena' Papai, orʉ uya ɨi'tu pʉra iye'tane, ɨi'tu uya. Uyenno'sa' auya tukai' nɨrɨ pʉsamoro uya i'tu. 	 Ya Baaba adilitaraykoyo, ndunnya mana ni bay, amma ay na ni bay. Borey din mo bay kaŋ ni n'ay donton.


To' piyau kanan aiko ton nʉ'kwɨ tu'kan kon pen moro' amʉ' esi'pʉ. Mɨrɨ pɨ' tenki ta'pʉ Sises uya, mɨrɨpan kon ekanto' pe tʉpoitorʉ ton uya kanan ikupʉ'pʉ iya. 	 I gonda hamisa kayna fooyaŋ mo. Waato kaŋ Yesu n'i albarkandi, a lordi ka ne i ma woone yaŋ mo zaban borey se.


tanporon kon nɨ tʉnamanin nan, ipoken te'sen ku'nin nan anʉmʉ Papa uya, ɨnʉ' yan pe rɨ to' e'tane. 	 Amma ndunnya dumey kulu ra, bora kaŋ ga humbur'a ka adilitaray goy te, nga no Irikoy ga ta.


Kamoro iwano' pe Papa uya wapiya i'tu'pʉ pena kanan to' koneka'pʉ iya Tʉmu kasa to' e'to' pe iwaraino kon pe, eke kuru iye'ka'sa' kon entaino pe wapiyaro' tʉmu pe tu'kan kon tonpa ton koro'tau. 	 Zama borey kaŋ yaŋ Irikoy bay za doŋ, ngey mo a waadu i ma bare ka saba nda nga Izo himando, hal a ma ciya hay-jine nya-ize boobo game ra.


Pi'ta ereutasa' esi'pʉ Papa ena' use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru iwʉ' pʉrorooi po, mɨrɨpan piya' to' poitorʉ, uri'san uyee'pʉ. “Ɨmɨrɨ sa'ne kʉrɨ rɨ ko Sises, Kiyarari pon a'kɨron nʉ'pʉ,” ta'pʉ iya. 	 Amma Bitros go windo batama ra ga goro taray. Koŋŋo fo binde kaa a do ka ne: «Ni mo go Galili bora Yesu banda waato.»


Sises utɨ esi'pʉ Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' tawonsi'kɨ, ipoitorʉ ton iya'kɨron kon uya ta'pʉ ipɨ', “Apʉne enkɨ, wakʉ pe rɨ amɨsa' ɨutɨ,” ta'pʉ to' uya. 	 Yesu fun Irikoy windo ra. A goono ga dira, kal a talibey kaa a do. I go ga windo cinarey cabe a se.


Inenupanʉ ton uya ipika'tɨ'pʉ, ewarupɨ nau tʉpa'kai'. Mɨrɨ a'tai, eke pa'siki'ti yau si'na' pɨ' to' uya inu'tɨ'pʉ pata wekupiri euta yai. 	 Amma talibey konda Sawulu cino ra k'a zumandi cilla fo ra birni cinaro fune fo gaa.


Sises uya to' eikʉ'pʉ, “Kin Tepi' nʉkupʉ'pʉ pe' etasa' auya'nokon pʉra nai? Tʉpoitorʉ ton pokon pe iwan pe tesi kon a'tai, 	 Yesu mo tu i se ka ne: «Wala araŋ mana caw ka di haŋ kaŋ Dawda te no, waato kaŋ nga nda nga jama maa haray?


To' enei'ma Sises uya ta'pʉ to' pɨ', “Ka'pon pona sa'man pe iyesi, e'tane Papa pona tanporo sa'man pe pʉra iyesi,” ta'pʉ iya. 	 Yesu n'i guna ka ne i se: «I si hin ka woodin te borey do, amma Irikoy do manti yaadin no, zama Irikoy do hari kulu ga te.»


to' korʉʉi, to' sirʉpaai, epe'kena' to' tɨpu mɨrɨ awonsi'kɨ mokon pun; epe'kena' pon renen tato' atʉ ton, tʉtariren pon atʉ, sirʉ', isuweyu pon atʉ, tu'kan nɨ a'po'nan paranka amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ aipori tato' winɨpai ikonekasa' ton, epe'kena' ton yʉi winɨpai, karukuri winɨpai, wa'ka pun winɨpai mɨrɨ awonsi'kɨ mapʉrʉ winɨpai; 	 Fatawci jinayey mo neeya: wura, da nzarfu, da tondi darzakoy yaŋ, da luluwey*, da lin* baano, da moni, da swa*, da _taafe__ ciray, da bundu kulu kaŋ gonda haw kaano, da jinay kulu kaŋ i te da cebeeri hinje, da jinay kulu kaŋ i te da bundu darzante, da guuru-say waney, da guuru-bi waney da tondi kwaaray waney,


“Ɨ'rɨ kasa si serɨ e'kupʉ, a'pɨ'pʉn urɨ?” ta'pʉ Meri uya inserʉ pɨ'. 	 Maryama mo ne malayka se: «Mate no woodin ga te ka te d'a, za kaŋ ay mana alboro bay?»


Ɨ'rɨ rɨ kʉrʉpo'po iwʉ' tapai ine'sa' pɨ', to' enta'na pen wapiya kuru ikorʉkasa' tʉuya'nokon a'tai rɨken to' enta'na, mɨrɨpan kon uya tenupa'pʉ kon nɨ kupʉ iye'to' awɨrɨ Papa enu yau, tʉkokʉ kon, terin kon, ka'pa konekasa' tʉ'sawʉ kon, mɨrɨ awonsi'kɨ te'kwe' kon amʉ' rɨ korʉka.) 	 D'i fun habu mo, i si ŋwa kala nd'i hanan jina. Hari boobo mo go no koyne kaŋ i ta ka yaari, sanda taasey da kusey da gullayzey da taabley nyunyaŋ waney.


Tanporon kon use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru pe anʉnsa' uya asa'rɨ rɨ tʉtʉsen mɨrɨ awonsi'kɨ use'man nɨto' ike tʉrʉ, mɨrɨ kasa rɨ si pʉse rɨ nʉtʉton nɨ marɨ esi'pʉ. 	 Zama i ga alfaga beeri kulu daŋ hal a ma nooyaŋey da sargayey salle. Woodin sabbay se no a ga tilas _alfaga beeri__ woone mo ma bara nda hay fo kaŋ a ga du ka salle.


Panton amʉ' i'ma'kasa' tʉuya a'tai, Sises utama'pʉ mɨrɨ apai. 	 Waato kaŋ Yesu na misey din ban, a tun noodin.


Koneriyas uya imaimu eikʉ'pʉ, “Asakɨrɨ'ne ipata'pʉ pe wʉi utɨka'sa' serɨ, uiwʉ' tau ɨpʉreman pɨ' esi koro'tau, ko'maan pe iwa, 3 a'kʉra', ite'kwanau pʉra rɨ, ka'pon a'kwa ipon e'soto'kasa' esi'pʉ upiyau, 	 Korniliyos mo ne: «Za jirbi taaci kaŋ bisa, saaya wo gaa, ay goono ga adduwa te ay fuwo ra sanda zaari guuru hinza cine. Kal ay di boro fo go ga kay ay jine nda bankaaray kwaaray.


“Urɨ pe rɨ uyeseru ekama uya a'tai, unekamanʉ esi tapurɨsen pe pʉra rɨ. 	 D'ay _hinne__ no ga seeda ay boŋ se, ay seeda si tabbat.


Ta'pʉ iya kanan to' pɨ', “Ɨnetanʉ kon pɨ' wakʉ pe ɨsenuminkatɨ'. I'tuto' auya yai pe rɨ ɨnkupʉ'pʉ yai ɨyena' i'tu mɨrɨ—mɨrɨ entai rɨ. 	 A ne i se mo: «Araŋ ma haggoy da haŋ kaŋ araŋ goono ga maa! Zama neesijo kaŋ araŋ ga neesi nd'a din, nga no i ga neesi nd'a araŋ se, i ga tonton a gaa araŋ se zaati.


To' kɨ'pɨ'nʉnpa'pʉ iya, “Utonpa ton, moro' amʉ' pe' a'sisa' auya'nokon pʉra nai?” ta'pʉ iya. “Kane!” ta'pʉ to' uya. 	 Yesu binde ne i se: «Zankey, araŋ gonda ŋwaari, wala?» I tu a se ka ne: «Abada!»


Sises ukɨ'pɨ'nʉmʉ'pʉ eke pe rɨ, mɨrɨpan erikʉ'pʉ. 	 Yesu mo na nga jinde sambu nda gaabi koyne, ka nga fundo taŋ.


Mɨrɨpan uya ta'pʉ to' pɨ', “Iweyu i'tuto' auya'nokon kuru pʉra rɨ iyesi. Ukʉipʉnʉ uya ikoneka mɨrɨ tʉweyu a'tai rɨ. 	 Yesu ne i se: «Manti araŋ wane araŋ ma bay zamaney da alwaatey kaŋ Baaba daŋ nga dabaro ra.


Mɨrɨ si'kɨrɨ Isutas esi'pʉ itʉto' tʉuya weyu eporo i'se. 	 Za alwaato din no a na daama ceeci mate kaŋ nga ga te ka Yesu nooyandi.


Era' e'kamasa' Pi'ta enpa'ka pɨ' ekama'popɨ'to' pe tʉuya mɨn winon ewarupɨɨi tau, Pi'ta esi'pʉ e'nʉn nɨ pɨ' asa'ron kon soisa amʉ' a'sanau. To' uya itemekon auronpɨ'sa' esi'pʉ. Tʉron kon soisa amʉ' esi'pʉ mʉra'ta erasuntɨ pɨ'. 	 Waato kaŋ Hirodus soola nga m'a kaa taray, cino din ra Bitros goono ga kani sooje hinka game ra. I n'a haw da sisiri hinka. Batukoy mo kaŋ go meyo gaa goono ga kasu fuwo batu.


Uruwai' amʉ' uta'kokapɨtʉ'pʉ, mɨrɨpan wakʉ ton ka'pon amʉ' iyeri'sa' kon e'mʉ'sa'ka'pʉ kanan. 	 Saarayyaŋ mo fiti. Hanante boobo kaŋ jin ka bu ye ka tun koyne,


Sises uya to' eikʉ'pʉ to' ekama'po pe, “Ɨ'rɨ tawon ken Main tʉrʉ'pʉ Mosi' uya ɨyena'nokon?” ta'pʉ iya. 	 Yesu tu ka ne: «Ifo no Musa n'araŋ lordi nd'a?»


itamɨsa' pe iyapon pe te'san itekare ekamai' enno'sa' kon mɨrɨ awonsi'kɨ pu'kena' amʉ' po, kʉrɨ rɨ rɨ nin si Kʉrai Sises itekun airon eke tɨ' pe. 	 Irikoy n'araŋ cina mo diyey da annabey daba boŋ. Almasihu bumbo no ga ti cinaro bonjara.


Ɨmɨrɨ'nokon nɨ eparankato' oton asanon kon uya rɨ, ɨtonpa kon amʉ' uya rɨ. To' uya ɨtonpa kon tʉto' oton eri'nɨto' ya'. 	 Amma baa hayrey, da nya-izeyaŋ, da dumiyaŋ, da coroyaŋ g'araŋ nooyandi. I g'araŋ boro fooyaŋ wi mo zaati.


Sises uya to' eikʉ'pʉ, “Tanporon kon pɨ' ta pen nɨ mɨrɨ, e'tane kamo rɨken anʉnnin nʉ'san nɨ. 	 Amma a ne i se: «Manti boro kulu no ga hin ka sanno wo ta, kala day borey kaŋ yaŋ se i n'a no.


Mɨrɨ wenai, ti'tui' e'tɨ'. “Ɨtonpa e'makoimasa' a'tai, auro'kakɨ mɨrɨ enta' ikupʉ iya namai'; tʉmakooi apai iyera'tɨsa' a'tai, ipɨ' ɨsentu'makɨ. 	 Araŋ ma haggoy d'araŋ boŋ. Da ni nya-ize na zunubi te ni se, kala ma deen'a gaa. D'a tuubi, m'a yaafa.


E'tane, “Wakʉ Papa e'to' esa' wannɨ ekareei ekamato' uya esi tʉron nɨ ton pata yau'ne rɨ marɨ, apʉne pʉra mɨrɨto' pe uyenno'sa' pe iyesi,” ta'pʉ iya. 	 Amma a ne i se: «A ga tilas ay ma Irikoy* koytara Baaru Hanna waazu kwaara cindey mo se, zama woodin sabbay se no Irikoy n'ay donton.»


Suntaaka e'sara'tɨ pe, ina amʉra'pʉ pʉreti pɨ' enta'nai'. Paarʉ uya ka'pon amʉ' auro'ka'pʉ. Awanapai rɨ tʉutɨto' esi pɨ' isaurokʉ'pʉ anomʉra' pona rɨ. 	 Jirbi iyyanta, kaŋ ga ti alhadi, waato kaŋ iri margu zama iri ma buuru ceeri, Bulos salaŋ i se. A ga ba nga ma biya. A na nga sanno kuukandi mo kala cin bindi.


Ene auya'nokon ka'pon koneka Papa uya wakʉ pe inkupʉnʉ winɨ, inapurɨnʉ winɨ rɨken pen. 	 Araŋ di kaŋ goyey do no i ga boro adilandi*, manti cimbeeri do hinne bo.


Sises uya Pari'si amʉ' ekonekasa' i'tusa' a'tai, itɨ'pʉ mɨrɨ pata apai. Tu'kan kon ka'pon amʉ' utɨ'pʉ ipɨkɨrɨ, mɨrɨ yau to' koro'tau takuru'kena' nan esi'pʉ, mɨrɨpan kon epi'tɨpɨtʉ'pʉ iya. 	 Amma kaŋ Yesu faham da woodin, a na nga gaa candi ka fay da noodin. Boro boobo n'a gana, a na ikulu no baani mo.


Mɨrɨ a'tai, Era' mɨrɨ awonsi'kɨ isoisaai amʉ' uya Sises sapema'pʉ. E'neimapɨtʉ pe to' usennaka'pʉ ipɨ', mɨrɨpan pontɨ'pʉ to' uya epe'kena' kuru pon ya', mɨrɨpan na'po'pʉ to' uya Paire' piya'. 	 Hirodus da nga soojey mo na Yesu kayna k'a hahaara. I na bankaaray kaŋ ga nyaale daŋ a gaa ka ye k'a samba Bilatos do.


Kamoro Papa uya a'si'pɨ'nɨto' ike ke ima'kʉʉi'tɨpɨ'sa' kon to' pee'pɨ pɨ' tu'kanoro ekama'pʉ to' uya upɨ'. To' esi'pʉ 144,000 kaisa rɨ Esuwerʉ pon kon. 	 Ay maa borey kaŋ yaŋ i n'i kawaatimandi lasaabuyaŋo mo. Boro zambar zangu da zambar waytaaci cindi taaci kawaatimanteyaŋ no, Israyla izey kundey kulu ra.


Apʉne pʉra wʉi ton i'mʉnpʉ rawɨron yau, ka'pon amʉ' esi'pʉ uta're'tɨn pɨ', emari'man pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ e'tʉrʉn pɨ' emari'man nɨto' yau, Nowa ewomʉ a' ya' weyu pona rɨ. 	 Zama mate kaŋ cine a go jirbey din ra, za tunfaana* haro mana kaa, i goono ga ŋwa, i goono ga haŋ, i goono ga hiiji, i ga hiijandi, kala hano kaŋ hane Nuhu furo hiyo ra,


Mɨrɨ a'tai, Sises uya ta'pʉ to' pɨ', “Ɨri sɨ! Ɨri ton nɨ, apurɨnin nan pen nɨ serɨ a'taino kon! Ɨ'rɨ pʉ'kʉ pona ɨpiyau'nokon uko'mamʉ? Ɨ'rɨ pʉ'kʉ pona aya'kɨrɨ'nokon esi? Ɨmu ine'kɨ se ya',” ta'pʉ iya. 	 Yesu tu ka ne: «Ya zamana wo borey kaŋ sinda cimbeeri*, kaŋ yaŋ gonda daa siiro! Kala waatifo no ay ga goro araŋ do? Kala waatifo no ay ga suuru nd'araŋ? Ma kande ni izo neewo.»


tanporon kon uya tʉmu namato' pe ikʉipʉnʉ nama tʉuya'nokon kasa rɨ marɨ. Ɨnʉ' uya rɨ imu nama pʉra iyesi yau, ikʉipʉnʉ nama iya pʉra rɨ marɨ iyesi mɨrɨ enno'nin nʉ'pʉ. 	 zama boro kulu ma Izo beerandi, sanda mate kaŋ cine i ga Baabo beerandi. Boro kaŋ si Izo beerandi si Baabo kaŋ n'a donton mo beerandi.


Ko'maan pe enta'nan nɨto' utanʉnkaa'pʉ, Makoi uya Isutas Eskariya', Saiman mu ku'sa' esi'pʉ isenuminkato' pe Sises eparanka pɨ'. 	 I go ŋwaari gaa. Iblisi jin ka daŋ Yahuta, kaŋ ti Siman ize Kariyoti bora bina ra a ma Yesu nooyandi.


12 kaisa rɨ wʉipiya Sises enasa' a'tai, to' utɨ'pʉ iweyu rʉ'pʉ pɨ', tʉutɨpɨ'to' kon kasa rɨ. 	 Waato kaŋ zanka to jiiri way cindi hinka, i ziji ka koy bato do alaada boŋ.


To' eikʉ'pʉ iya, “Apurɨto' auya'nokon esi yau, aiko rʉ'kwɨ mosta' ena'pɨ kasa, ta auya'nokon nɨ mɨrɨ yʉi, morʉperi tato' ye' pɨ', ‘Ekuru'ka', parau ka' ɨye'pɨmɨ pa,’ ta auya a'tai, amaimu awɨrɨ rɨ iyesi. 	 Rabbi ne: «D'araŋ gonda cimbeeri sanda mutard* ize cine, doŋ d'araŋ ne durmi nyaŋo wo se: ‹Ma dagu ka koy sinji teeko ra,› kal a ma maa araŋ se k'a te.


Mɨrɨ pe pʉra, moro' ekama'po iya yau, irepa ɨkʉi ke? 	 Wala d'a n'a ŋwaaray hamisa, a g'a no gondi?


Tenu a'kwarʉkena' nan pen! Nai esi eke pe kuru: korʉ, Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' katɨ---korʉ ku'nin wakʉ pe? 	 Araŋ saamey da danawey! Woofo no ga beeri ka bisa, wura, wala fuwo kaŋ ga wura fay waani?


Ɨmɨrɨ main pɨ' tʉutapurɨsen, main pe' ti'kwɨ'se Papa namanin pe pʉra te'sen ɨmɨrɨ? 	 Ni kaŋ goono ga fooma nda asariya, ni wo siino ga Irikoy kaynandi asariya taamuyaŋ do no?


Sises uya tenu tʉsa' a'tai, anpisin pe kuru rɨ ka'pon amʉ' uyepʉ ene'pʉ iya tekare pɨ', ta'pʉ iya Piri' pɨ', “Nai yau pʉreti enna pʉsamoro ka'pon amʉ' nɨ'ton?” ta'pʉ iya. 	 Yesu mo na nga boŋ sambu, a di jama boobo goono ga kaa nga do. A ne Filibos se: «Man no iri ga du ka day buuru boro woone yaŋ se i ma ŋwa?»


Teperu kenan pen nɨ ewarupɨ tʉrawasooi kʉsa'pɨ'pɨ'tʉu, e'tane ru'ku enpoikatɨ'. 	 Koyne, Wa si margu nda kubay goyey kaŋ sinda nafa, amma a ga hima araŋ ma kand'ey annura do k'i bangandi.


E'tane Paarʉ uya ɨkʉi eno'ma'pʉ apo' ya', mɨrɨpan esi'pʉ e'ne' pe pʉra rɨ. 	 Amma Bulos na gondo misile k'a furu danjo ra, hay kulu mana du a mo.


To' uya rɨken ekama'po'pʉ miyarɨ rɨ entu'manin nan tʉku'se ina e'to' pe tenu kon yau, serɨ kuru rɨ esi'pʉ ɨnku'pai e'pɨ'to'. 	 Amma i ne iri ma fongu nda talkey. Woodin mo no ay gonda anniya ay ma te.


Mɨrɨ a'tai nin si to' pana'tɨkaa'pʉ iya mɨrɨ wakʉ pe, “Ʉrasaras eri'sa' kuru rɨ mɨrɨ, tukai'. 	 Waato din gaa no Yesu ci i se taray kwaaray ka ne: «Liyaziru bu.


Apʉne pʉra serɨ e'ku'nɨto' yau epika'tɨn nɨsa'. E'tane e'ku'nɨto' tensen pe na'ne' esi e'ku'nɨto' pe pʉra kuru rɨ. Ɨnʉ' ken te'ku'sen tenawon pɨ' rɨ? 	 Zama Irikoy n'iri faaba beeje ra. Amma da boro goono ga di haŋ kaŋ nga ga beeje, woodin manti beeje no koyne. May no ga beeje daŋ haŋ kaŋ a moy go ga di gaa?


“E'tane ekama uya ɨpɨ'nokon uyetayatʉi'ne' nan: ɨyeyaton kon i'nʉnkatɨ', ɨyewaruma'tɨnin kon pɨ' wakʉ iku'tɨ'. 	 Amma araŋ wo kaŋ yaŋ go ga maa, ay ga ne araŋ se: araŋ ma ba araŋ ibarey. Araŋ ma te ihanno ngey kaŋ yaŋ ga konna araŋ se.


Pata emakʉ rawɨrɨ rɨ, tanporo to' enta'nato' pe ta'pʉ Paarʉ uya. “14 kaisa rɨ wʉi ɨwe'sa' kon sa'man yau tenta'nai' pʉra,” ta'pʉ Paarʉ uya. 	 Waato kaŋ mo ga ba ka bo, Bulos na ikulu ŋwaaray ka ne i ma ŋwa. A ne i se: «Hunkuna ga ti zaari way cindi taacanta kaŋ araŋ goono ga goro ka batandi, araŋ goono ga mehaw mo, araŋ mana hay kulu ŋwa.


Ɨnʉ' rɨ itese' e'menukasa' eposa' pʉra iyesi yau uko'man nɨto' karetaai pɨ' eno'ma'pʉ apo' ku'pɨri ka'. 	 Koyne, boro kulu kaŋ i man'a maa gar hantumante fundi tira ra, i n'a koy jindaw danji bango ra.


Ipokena' ton kɨ'mai' uye'sa' pen, e'tane tʉmakooikena' nan era'tɨto' pe tʉmakooi kon apai,” ta'pʉ iya. 	 Manti adilantey ceeyaŋ se no ay kaa bo, amma zunubikooney se, i ma kaa tuubiyaŋ do.»


Awanakʉi' mɨrɨ ema'sa' yau, to' utɨ koro'tau asanta tawɨrɨ, to' uya pi' e' ene'pʉ. Iyeri'sa' esi'pʉ siya rɨ imi' pona rɨ. 	 Susubay fo mo, waato kaŋ i goono ga bisa, i di jeejay nyaŋo din koogu za kaajey gaa.


Iya'kwarʉ pʉ' nan uya ta'kwarʉkena' nan pɨ', ‘Ina raan'puui paru oton ke ina irepatɨ', ina raan'puui usenkʉ'nʉ' nɨ pɨ' man,’ ta'pʉ. 	 Ngey kaŋ sinda laakal ne laakalkooney se: ‹W'iri no araŋ jiyey gaa, zama iri fitilley goono ga bu.›


Pi'ta enu ya' iyee'pʉ, mɨrɨpan uya ta'pʉ Sises pɨ', “Rapai, apʉne enkɨ. Pi' e' anpa'nʉkʉ'pʉ useketasa'!” ta'pʉ iya. 	 Bitros mo fongu ka ne a se: «Alfa, guna jeejay nyaŋo kaŋ ni laali din, a koogu.»


Kamoro ka'pon amʉ' sa'man annawɨrɨ wakʉ kupʉ pɨ' te'san uya eke pe tʉku'to' kon, tʉnamato' kon mɨrɨ awonsi'kɨ eri'nɨto' pen warinpa ena' inke rɨ uko'man nɨto' tʉrʉ iya. 	 Borey kaŋ yaŋ ga suuru ihanno teeyaŋ ra, ka darza nda beeray da haŋ kaŋ si sara ceeci, i ga du fundi hal abada.


Mɨrɨpan uya pʉreti anʉmʉ'pʉ, tenki ta'pʉ iya Papa pɨ', mɨrɨpan i'kwɨ'pɨtʉ'pʉ iya, mɨrɨpan ekamʉ'pʉ iya to' ena', tai'ma to' pɨ', “Serɨ serɨ upun iye'tʉsa' ɨiwano' kon pe; serɨ iku'tɨ' ɨyenu kon yau ukupʉ auya'nokon ekamanin pe,” ta'pʉ iya. 	 Kaŋ a na buuru mo sambu ka saabu, gaa no a n'a ceeri-ceeri ka no i se, ka ne: «Woone wo ay gaahamo no kaŋ ay goono ga no araŋ sabbay se. Araŋ ma woodin te ka fongu nd'ay.»


Ɨ'rɨ a'tai ka'kʉran pe ina uya ɨyene'pʉ, mɨrɨpan ɨkɨ'ma'pʉ ina uya tiwʉ' kon ta'? Ɨ'rɨ a'tai ipon pʉra ina uya ɨyene'pʉ, mɨrɨpan ɨpontɨ'pʉ ina uya? 	 Waatifo mo no iri di nin yawtaray ra, hal iri na ni zumandi? wala banji ra, hal iri na ni bankaaray?


Mɨrɨ a'tai, ta'sise to' uya arɨ'pʉ use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru iwʉ' ta'. Pi'ta uya e'ma'pʉka'pʉ ɨnnonsi'kɨ rɨ. 	 I na Yesu di k'a candi ka kond'a alfaga beero kwaara. Amma Bitros n'a banda gana nangu mooro.


Si'tuyai', ayanpokʉmanin kon, mɨrɨ awonsi'kɨ entu'ma' rɨ ɨwesi kon, e'tane imaminke' pe me'atʉi'. Ɨri pe rɨ Esuwerʉ amʉ' pe te'ku'san usauro'sa' si'tuyai', e'tane kamoro pen nɨ, Se'tan usenupato' iwʉ' ton kamoro. 	 Ay ga ni kankamo bay, da ni talkatara mo (amma ni ya arzakante no). Ay g'i wowi bay, ngey kaŋ yaŋ ga ne ngey ya Yahudanceyaŋ no, manti yaadin no i go mo, amma Saytan* jama no.


Ka' uta'kokasa' ene'pʉ iya. Kareku waraino u'tɨ non pona a'kwa' kasa ewa'tɨsa' asakɨrɨ'nan si'na' ke itekun enne'pɨ'ne ene'pʉ iya. 	 A di beena feerante, hay fo mo go ga zumbu sanda zaara bambata cine, kaŋ i go g'a deene taaca gaay k'a zumandi ganda.


“Entantɨ' si,” ta'pʉ Sises uya to' pɨ'. To' epa'ka'pʉ, mɨrɨpan kon utɨ'pʉ peiruku amʉ' ya' ewonse'na. Tanporo rɨ si kamoro peiruku amʉ' eka'tumʉ'pʉ mɨrɨ parau ku'pɨri ka' tepitoren awɨrɨ rɨ, mɨrɨpan kon aputapɨtʉ'pʉ. 	 A ne i se: «Wa koy!» Waato kaŋ i fun, i kulu koy ka furo gursuney ra. Kuro kulu te nyagas ka do teeko ra, ka bu haro ra.


Kʉrɨ rɨ poro tanporon kon apurɨnin nan ekoneka, tanporon nɨ ekonekan pokena' pen nɨ ipiyapai, Mosi' nʉmenuka'pʉ winɨ. 	 A do mo no boro kulu kaŋ ga cimandi, Irikoy n'a koy adilandi* hay kulu gaa kaŋ yaŋ araŋ si hin ka ciya adilante* Musa Tawreto ganayaŋ ra.


E'tane si tɨ, ɨ'rɨ rɨ eporo uya mɨrɨ winɨ tasa' uya e'tane, eposa' uya pʉra iyesi tukai' ito'ka'nʉkʉ uya Kʉrai uriya' rɨ si. 	 Kulu nda yaadin, hayey kaŋ ga ti riiba ay se doŋ, woodin yaŋ ay n'i lasaabu mursay Almasihu sabbay se.


Papa munkɨ amʉ' konekanin nan pe tʉrawaso ku'nin nan pe, Kʉrai pun e'ka'to' pe, 	 A na woodin te hanantey toonandiyaŋ sabbay se, hal i ma saajaw goy te, hal Almasihu gaahamo ma du ka koy da jina.


Tanporon nɨ ka' po na'ne', non po na'ne', mɨrɨ awonsi'kɨ non nɨ nɨrɨ pʉra iyenato' oton, e'tane umaimu mɨrɨ tereutaton pen nɨ,” ta'pʉ iya. 	 Beene nda ganda ga tuusu, amma ay sanney wo si tuusu.


Iyewonsa' na'ne' ita' ɨutɨ esa' mekama'potʉi', ‘Ti'sa man: Nai airɨ uiwʉ' oton nai To' Epoi Itɨ'pʉ Weyu Rʉ'pʉ pɨ' upoitorʉ ton pokon pe enta'nato' itau? ta pɨ',’ mʉkatʉi'. 	 Nangu kulu kaŋ a ga furo, wa ne windikoyo se: ‹Alfa ne: Man ay yawtaray fuwo, naŋ kaŋ in d'ay talibey ga Paska ŋwa?›


E'tane mɨrɨ a'tai, Pi'ta uya eke rɨ sipa'sipa, a'setun nɨrɨ ene'pʉ. Mɨrɨ pɨ' iyenari'nʉmʉ'pʉ, mɨrɨpan e'sara'tɨ'pʉ e'sʉnkan pɨ' tuna ka', mɨrɨpan ukɨ'pɨ'nʉmʉ'pʉ, “Uyepuru, upika'tɨ'!” ta'pʉ iya. 	 Amma waato kaŋ a di hawo, a humburu, kal a sintin ka miri. Gaa no a na nga jinda sambu ka ne: «Rabbi, m'ay faaba!»


Mɨrɨpan a'si i'se to' esi'pʉ, mɨrɨ e'tane ɨnʉ' uya rɨ a'pɨ'pɨtʉ'pʉ pen nɨ, apʉne pʉra iweyu e'seposa' pʉra rɨ marɨ iyesi'pʉ. 	 Woodin sabbay se borey goono ga ceeci ngey m'a di, amma boro kulu mana nga kambe dake a gaa, zama a alwaato mana to jina.


Iya'kwarʉ pʉnon ɨmɨrɨ'nokon! Ɨni'tupai pe' me'atʉu apurɨto' ikupʉi'ma pʉra e'nɨ esi notʉn pe? 	 He nin, boro yaamo, ni ga ba ni ma faham kaŋ cimbeeri* kaŋ sinda goyey si albarka hay no?


Serɨ kupʉ'pʉ iya pu'kena' Aisaya yai Papa usaurokʉ'pʉ uta'ku'tɨto' pe: 	 zama i ma sanno kaŋ i ci annabi Isaya do toonandi, kaŋ ne:


Erasuntɨ pɨ' si te'san soisa amʉ' etʉipɨtʉ'pʉ ipɨ' ipan pe, mɨrɨpan kon e'tɨtɨtɨ'ka'pʉ to' uta'mo'ka'pʉ iyeri'sa' kon kasa. 	 Kaŋ batukoy ga humbur'a se kal i gaahamey jijiri, i ciya sanda buukoyaŋ.


To' uya iwɨto' oton, mɨrɨ awonsi'kɨ itosorʉwano wʉi a'tai iye'mʉ'sa'kato' oton tʉuko'manto' ya',” ta'pʉ iya, mɨrɨpan poitorʉ ton upokoita'pʉ ipan pe. 	 I g'a wi mo, day, jirbi hinzanta ra Irikoy ga ye k'a tunandi koyne.» Kal a talibey biney sara gumo.


mɨrɨpan uya tʉpoitorʉ ton ennoko'pʉ tʉnkɨ'ma'san pana'tɨse'na to' uye'to' pe, e'tane ɨsi'pai pʉra to' esi'pʉ. 	 Day, a na nga tamyaŋ donton ka borey ce kaŋ yaŋ se i na hiijay bato ci ka ne i ma kaa. I binde wangu ka kaa.


Use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton uya pʉrata pun amuku'pʉ, mɨrɨpan kon uya ta'pʉ, “Main, Mosi' winon nɨ pʉremekʉ pe iyesi mɨrɨ inonkasa' a'tai pʉrata yen ya', apʉne pʉra mʉn epe'pʉ pe iyesi ke,” ta'pʉ to' uya. 	 Amma alfaga beerey na nooro kumna. I ne: «A si halal* i m'a daŋ ka margu Irikoy fuwo nooru jisiri nango ra, zama kuri alhakku no.»


Tepi' uya rɨ ekamasa' Eren apon yau: “‘Itepuru uya ta'pʉ uyepuru pɨ': “Ereutakɨ uyenwo'netʉ winɨ, 	 Dawda bumbo ne Zabura* tira ra: Rabbi ne ay Koyo se: ‹Ma goro ay kambe ŋwaaro gaa,


Mɨrɨ e'tane moro man ɨtonpa kon amʉ' apurɨnin nan pen,” ta'pʉ iya. Sises uya i'tusa' esi'pʉ iyepiya'tɨ'pʉ si'kɨrɨ, apurɨnin nan pen mɨrɨ awonsi'kɨ teparanka ton. 	 Amma boro fooyaŋ go araŋ ra kaŋ si cimandi.» (Zama Yesu bay za sintina gaa borey kaŋ yaŋ si cimandi, a bay mo boro kaŋ g'a nooyandi.)


To' poitorʉ uri'san uya iyereutasa' ene'pʉ apo' weyu ya'. Enpɨtʉ'pʉ iya a'ko pe esii'ma, mɨrɨpan uya ta'pʉ, “Pʉse rɨ ka'pon ne'tai Sises a'kɨrɨ,” ta'pʉ iya. 	 Kala koŋŋo fo di a go ga goro danji kaaro ra. A n'a guna ka ne; «Boro wo mo go Yesu banda.»


Ɨnʉ' rɨ kʉrɨ rɨ Itepuru ekama'ponin nʉ'pʉ tʉpika'tɨnin pe, epika'tɨto' oton tasa' iya,’ ta'pʉ rʉ'pʉ Isowerʉ uya. 	 A ga ciya mo, boro kulu kaŋ ga ce Rabbi maa gaa ga du faaba.›


Esuwerʉ amʉ' eseru esi'pʉ ekorʉkan tawon, mɨrɨ to' nin si 6 kaisaron tuna yen ton tɨ' ka'pɨ'sa' wai amʉ' esi'pʉ mɨrɨ, eke ton kuru rɨ, 20, 30 kiyaran e'to' airɨ tuna a'sinin. 	 Tondi gullayaŋ go noodin, ngey boro iddu, kaŋ ga sambu muudu zangu-zangu. I go jisante Yahudancey hananyaŋ alaada boŋ.


Ipoitorʉ ton utɨ'pʉ tepuru kon piya', mɨrɨpan kon uya, ‘Ina epuru, wakʉ sa'ne kiyari ye' pɨntai ina ko, ina apiyontɨ'pʉ auya awɨrɨ rɨ, e'tane nai awon wana' e' a'tasa'?’ ta'pʉ to' uya. 	 Kala windikoyo bannyey kaa a do ka ne a se: ‹Iri arkuso, manti dum'ize hanno no ni say ni faro ra bo? Day, man no borboto wo binde fun?›


Serɨ etasa' tʉuya a'tai, Paire' uya Sises enpa'ka'pʉ, mɨrɨpan ereuta'pʉ eseru aimenkato' apon po, pata, Tɨ' Konekasa' tato' yau, (Arami' pe Kapa'ta tato' ipɨ'). 	 Waato kaŋ Bilatos maa sanno din binde, a kande Yesu taray. Bilatos goro ciiti karga boŋ, nangu fo kaŋ se i ga ne Tond'ize Dabe Batama, amma Yahudancey sanno ra i ga ne a se Gabata.


Isutas (Isens mu), mɨrɨ awonsi'kɨ Isutas Eskariya', eparankanin pe iyena'pʉ na'ne'. 	 da Yahuta, Kariyoti bora, kaŋ bare ka ciya amaana ŋwaako.


Isapema tʉpo, to' uya iponka'pʉ, mɨrɨpan pontɨ'pʉ to' uya ipon ya', mɨrɨpan arɨ'pʉ to' uya kurusu' pona ipokapɨ'se'na. 	 Saaya kaŋ i n'a hahaara ka ban, i na kwaayo din kaa a gaa k'a bankaara daŋ a gaa. I kond'a zama ngey m'a kanji se.


E'mʉ'sa'katɨ'! Utɨnpai'nokon! Uyeparankanin si uye'ka'nɨ pɨ' man!” ta'pʉ iya. 	 Wa tun, iri ma koy. Guna, bora kaŋ g'ay nooyandi neeya ka maan!»


Mɨrɨ awonsi'kɨ tʉron nɨ kanan panton ekama'pʉ Sises uya, “Papa e'to' esa' wannɨ pe esi pʉrowa a'sarutanʉ'nin kasa, uri'san nanʉmʉnʉ, mɨrɨpan uya pʉrowa pokon pe eke pe iki'ma, tanporo ipun yau iyena pʉ'kʉ pona,” ta'pʉ iya. 	 A kand'i se misa fo koyne ka ne: «Beene koytara ga hima sanda dalbu* cine, kaŋ wayboro fo sambu ka daŋ hamni neesiji hinza ra ka diibi, hala dalbuwo n'a kulu kubay.»


Mɨrɨ apai, ina kanan utɨ'pʉ, Resiyan tepose. Mɨrɨ ema'sa' yau, wʉi enu enuku kamisi winon pese'tɨ uyee'pʉ. Asa'rɨ wʉi pata'pʉ pe, Pu'tiyori eporo'pʉ ina uya. 	 Iri tun noodin ka windi ka kaa Regiyum. A suba mo kala dandi kambe hawo tun. Zaari hinkanta mo iri kaa Buteyoli.


“Serɨ non pona tʉusewankamai' pʉra e'nɨto' ne'sa' uya tukai' ke'tʉu,” ta'pʉ Sises uya. “Tʉusewankamai' pʉra e'nɨto' ne'se'na uye'sa' pen, e'tane supara ne'sa' uya. 	 Wa si tammahã hala baani no ay kaa ka daŋ ndunnya ra bo. Ay mana kaa ka baani daŋ fa, amma takuba.


“Ikʉipʉnʉ uya ui'nʉnkasa' na'ne' kasa, mɨrɨ kasa ɨi'nʉnkasa' uya 'nokon. Moro si usi'nʉnkato' yau e'tɨ'. 	 Danga mate kaŋ cine ay Baaba ba ay, yaadin no ay mo ba araŋ. Araŋ ma goro ay baakasina ra.


“Ta uya ɨpɨ', e'mʉ'sa'ka', ayapon anʉnkɨ, enna'po' apata'se' ya'!” ta'pʉ. 	 «Ay ga ne ni se: tun ka ni daarijo sambu ka koy fu.»


Mɨrɨ a'tai, karimeru mʉre uya 6 pe iku'nin a'si'sa' a'koka ene'pʉ uya. Mɨrɨ yau ɨsɨ pe tʉrʉ'pʉnʉ esi'pʉ. Wʉi enu ena'pʉ i'kʉrʉn pe, isa'ka'si atʉ kapirita i'po' ke ikonekasa' kasa, mɨrɨ awonsi'kɨ tanporo kapʉi ena'pʉ isuweyu pe mʉn kasa, 	 Ay guna koyne, alwaato kaŋ a na kawaatimi iddanta feeri. Kala laabu zinjiyaŋ bambata te. Wayna mo bare ka ciya ibi sanda bufu zaara kaŋ i te da hamni. Hando kulu mo bare ka ciya sanda kuri.


E'tane tanporon kon serɨ ton umaimu ton eta pɨ' na'ne' nan mɨrɨpan kupʉ to' uya pʉra na'ne' nan esi mɨrɨ iya'kwarʉ pʉn ka'pon kasa tiwʉ' amɨnin wɨ'sɨ' po. 	 Boro kulu mo kaŋ ga maa ay sanni woone yaŋ kaŋ s'i te mo, i g'a himandi boro kaŋ sinda laakal, kaŋ na nga fu cina taasi boŋ.


Apʉne pʉra ɨnʉ' rɨ ukʉipʉnʉ, Epʉn pon e'to' i'se ku'nin esi mɨrɨ, uyakon pe, uparusi pe, mɨrɨ awonsi'kɨ usan pe,” ta'pʉ Sises uya. 	 Zama borey kulu kaŋ g'ay Baabo kaŋ go beena ra miila te, ngey no ga ti ay kayne alborey, d'ay waymey, d'ay nya.»


Mɨrɨ koro'tau, ka'pon, makoi a'kwarʉ yen pe te'sen mɨrɨ yau Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' tau, ukɨ'pɨ'nʉmʉ'pʉ, 	 A go mo, i diina marga fuwo ra, boro fo go no kaŋ gonda follay* laalo. A na nga jinde sambu


Auta'mo'ka'pʉ kon awonsi'kɨ i'tutɨ'! Amakooi kon winɨpai era'tɨtɨ', mɨrɨ awonsi'kɨ wapiya ɨnkupʉ'pʉ kon kupʉ kon pa. Amakooi kon apai ɨyera'tɨ kon pʉra iyesi yau, ɨpiya'nokon uyepʉ mɨrɨ ipata'se' apai araan'puui kon apon amase'na. 	 Ma fongu nango kaŋ ni fun ka kaŋ din, ma tuubi mo, ka goy sintiney te. Da manti yaadin no, kala ya kaa ni do ka ni fitilla suntulo ganandi nga nango ra, da day ni mana tuubi.


Sa'man pe pʉra rɨ kiyamerʉ epa'ka akusa enu euta awɨrɨ, imaminke' epa'ka Papa e'to' esa' wannɨ pe ya' entai,” ta'pʉ iya. 	 A ga faala yo se a ma furo sana fune ra, da arzakante ma furo Irikoy koytara ra.»


Inke kuru ayauro'ka uya 'nokon pen, apʉne pʉra serɨ pata epuru uye'nɨ pɨ' man. Ɨ'rɨ pe uku'nin pen nɨ, 	 Ay si sanni boobo ci araŋ se koyne, zama ndunnya koyo go kaa, a sinda hay kulu ay do mo.


Mɨrɨ a'tai, ipoitorʉ ton enna'po'pʉ tʉpata kon ya', 	 Talibey ye ka koy ngey kwaara.


Parapas esi'pʉ a'sisa' pe, apʉne pʉra usewa'noman emapu'tɨsa' iya pɨ' Surusiran po mɨrɨ awonsi'kɨ ka'pon nɨrɨ wɨsa' iya pɨ'. 	 (Barabbas wo boro fo no kaŋ i daŋ kaso ra murteyaŋ fo da boro-wiyaŋ kaŋ te kwaara ra sabbay se.)


Wakʉ pe e'nɨ eseru enpoikase'na Isaan uyee'pʉ ɨpiya'nokon e'tane, apurɨ auya'nokon pʉra iyesi'pʉ, pʉrata amʉranʉ'nin nan mɨrɨ awonsi'kɨ uri'sami'si amʉ' ɨri pe iteseru iko'mansa' kon nʉ'pʉ uya rɨken apurɨ'pʉ. Mɨrɨ rɨ si ene tʉpo amakooi kon apai ɨyera'tɨ kon pʉra rɨ iyesi, mɨrɨ awonsi'kɨ apurɨ auya'nokon pʉra iyesi,” ta'pʉ Sises uya to' pɨ'. 	 Zama Yohanna go, a kaa araŋ do, a go ga cimi goy te, amma araŋ man'a cimandi. Amma jangal taakoy da kaaruwey n'a cimandi. Araŋ mo, waato kaŋ araŋ di woodin, araŋ mana baa kokor ka tuubi k'a cimandi.


Se tawon ekama pɨ' iyesi'pʉ: “To' uya arɨ'pʉ karimeru arɨ kasa iwɨse'na. Karimeru mʉre kasa ti'po' akʉ'tane e'pana te'sen, mɨrɨpan kasa isaurokʉ pʉra iyesi'pʉ. 	 Nango kaŋ a goono ga caw Irikoy Tira Hanna ra neeya: «I n'a candi sanda feeji nya kaŋ i goono ga koy wi, sanda feej'ize kaŋ go ga dangay mo nga hamni hõseko jine, yaadin cine no a mana nga meyo fiti.


Erasu ton enna'po'pʉ use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton mɨrɨ awonsi'kɨ Pari'si amʉ' piya', mɨrɨpan kon uya ta'pʉ to' pɨ', “Ɨ'rɨ pɨ' tʉne'se pʉra ɨwesi'pʉ kon?” ta'pʉ to' uya. 	 Gaa no, doogarey ye ka kaa alfaga beerey da Farisi fonda borey do. Ngey mo ne i se: «Ifo se no araŋ mana kand'a?»


Sises uya Pi'ta apiyo'ma'pʉ, “Ɨsuparaai emaika'! Ukʉipʉnʉ uya pe' uwo'pasa' na'ne' ike ensi uya pen?” ta'pʉ iya. 	 Yesu ne Bitros se: «Ma takuba ye nga nyaŋo ra! Manti a ga hima ay ma gaasiya kaŋ ay Baaba n'ay no haŋ bo?»


Mɨrɨ pɨ' si, tʉuseta'kai' pʉra e'tɨ', utonpa ton, Itepuru uyepʉ pʉ'kʉ pona rɨ. Apʉne temaina'tɨsen entɨ': tenuri'sen non uya epe'kena' kiyari epetanʉkʉ enupɨkɨrɨ, tʉuseta'kai' pʉra te'sen tuna e'sara'tɨ mɨrɨ awonsi'kɨ tuna iu'matʉ yawon enupɨkɨrɨ. 	 Araŋ ma suuru binde, ay nya-izey, hala Rabbi ma kaa. Guna mate kaŋ cine farko ga nga laabu nafa albarkanta batu. A ga suuru a se hal a ma du hari, sintina da banda waney mo.


Apʉne pʉra tʉron nɨ uya, “Paarʉ a'kɨron nin urɨ,” ta; tʉron nɨ uya, “A'poros a'kɨron nin urɨ,” ta; ka'pon amʉ' pe pʉra pe' me'atʉu? 	 Baakasinay ga bara nda suuru kuuku, baakasinay gonda rongome. Baakasinay si canse. A si fooma, a si te boŋbeeray mo.


Ekama'po auya'nokon a'tai, eporo auya'nokon pʉra iyesi, apʉne pʉra ɨri pe iteseru esii'ma ekama'po auya'nokon, ɨneporo'pʉ kon ma'tanʉkʉ ke ipan pe i'se ɨwe'to' kon nɨ kupʉ pɨ'. 	 Araŋ goono ga ŋwaaray, araŋ si du mo, zama araŋ goono ga hatta no araŋ adduwey ra, zama araŋ m'araŋ ibaay laaley laami kaa.


Apurɨto' winɨ Epʉra'an, Papa uya ti'tupɨtʉ a'tai, uya Aisi' tʉrʉ'pʉ tʉuse'mato' ike pe. Kʉrɨ rɨ si usauro'nɨsa' rʉ'pʉ eponin nʉ'pʉ esi'pʉ tikin nan nɨken tʉmu ke use'man pɨ', 	 Cimbeeri ra no Ibrahim, waato kaŋ Irikoy n'a gosi, a na Isaka salle sargay. Oho, Ibrahim kaŋ du alkawley go ga nga ize follonka salle,


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', mɨ pe e'kupʉ Kʉrai Sises yau Papa poitorʉ pe esi pɨ'. 	 Yaadin gaa, ay gonda darza hari Almasihu Yesu ra, Irikoy goyo kaŋ ay go ga te ra.


Main etasa' tʉuya a'tai, i'na' kuru to' ennin uya to' ewonnʉkʉ'pʉ, mɨrɨpan uya yʉi akʉ'pɨ'sa' yai'ne to' pʉrakon amʉ' enpa'kapɨtʉ'pʉ, ti'si kon amʉ' amapɨtʉ to' uya namai'. 	 Nga mo, za kaŋ i n'a lordi nda gaabi yaadin cine, a n'i daŋ kaso ra hala jina haray. A na bakayaŋ* daŋ cey gaa k'i haw.


Ka'pon amʉ' pɨ', “Ereutapɨ'tɨ' wana' pona'ne,” ta'pʉ iya. Mɨrɨ tʉpo, 5 kaisaron itekiino pʉreti mɨrɨ awonsi'kɨ moro' amʉ' anʉmʉ'pʉ iya, mɨrɨpan uya tenu anʉmʉ'pʉ ka' winɨkʉi', mɨrɨpan uya pʉreti, moro' amʉ' i'kwɨ'pɨtʉi'ma tenki ta'pʉ Papa pɨ'. Mɨrɨ tʉpo, itʉrʉ'pʉ iya tʉpoitorʉ ton ena', mɨrɨpan ekamʉ'pʉ to' uya ka'pon amʉ' ena'. 	 A na borey marga lordi ka ne i ma goro subu taya boŋ. A na buuru kunkuni guwa da hamisa hinka din sambu ka beene guna ka albarka daŋ i gaa. A na buuro ceeri-ceeri ka no talibey se, ngey mo soobay k'a zaban borey marga se.


Eke soisa amʉ' epuru uya, “Paarʉ atɨ' soisa amʉ' iwʉ' ta',” ta'pʉ tʉpoitorʉ ton pɨ'. To' auro'ka'pʉ iya to' uya ari'po'pɨ'to' pe, isekamato' pe ɨ'rɨ wenai to' ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ ewa'noma pe, tukai'. 	 Gaa no wongu nyaŋo lordi ka ne i ma kande Bulos soojey fuwo ra. A ne i ma Bulos kar da barzu ka cimo bay, zama nga ma du ka bay taali kaŋ se no i goono ga kuuwa a gaa ya-cine.


E'tane, utonpa ton nʉ'kwɨ, ɨyenu kon yau iku'tɨ' uyepuru kon Sises Kʉrai nennoko'san nekama'pʉ rʉ'pʉ. 	 Amma araŋ, ay baakoy, wa fongu nda sanney kaŋ iri Rabbi Yesu Almasihu diyey jin ka ci.


Sises esi koro'tau enupan pɨ' Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' pʉ'kʉ tau, to' ekama'po'pʉ iya, “Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' Main pɨ' enupanin nan uya Kʉrai esi Tepi' pa rʉ'pʉ pe ta? 	 Waato kaŋ Yesu goono ga dondonandi Irikoy windo ra, a ne: «Mate no kaŋ asariya dondonandikoy goono ga ne Almasihu ya Dawda ize no?


Isapema'pʉ tʉuya'nokon nonka tʉpo, to' uya tʉtariren pon mo'ka'pʉ, mɨrɨpan kon uya ipontɨ'pʉ ipon nɨ nin si ya'. Mɨrɨpan arɨ'pʉ to' uya kurusu' pona ipokapɨ'se'na. 	 Waato kaŋ i n'a hahaara ka ban, i na kwaay mono kaa a gaa k'a bankaara daŋ a gaa. I kond'a zama ngey m'a kanji se.


Esuwerʉ amʉ' uya uyeposa' pʉra rɨ iyesi e'sei'pɨ' nɨ pɨ' ɨnʉ' ya' rɨ ina use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' tau. Mɨrɨ pe pʉra, ka'pon amʉ' rɨ tʉrʉnkasa' uya pʉra iyesi ɨri ku'to' pe to' uya ina usenupato' tau, mɨrɨ pe pʉra mairɨ rɨ pata yau. 	 I mana di ay baa Irikoy windo ra, ay go ga kakaw da boro kulu. Ay siino ga haw daŋ marga ra, baa Yahudance diina marga fuwey ra, wala kwaara ra.


Serɨ Papa e'to' esa' wannɨ pe ekareei usekamato' oton pata emʉ' kaisa rɨ, ennin nʉ'san uya ekama tanporo ka'pon amʉ' pɨ', mɨrɨ a'tai kuru nin si, iu'matʉ e'seporo mɨrɨ. 	 I ga koytara Baaru Hanna waazu mo ndunnya kulu ra, a ma ciya seeda dumey kulu se. Gaa no bananta ga te.


Serɨ serɨ iyakon ite'kwa pe eke Papa tʉrawasooi ti'tuto' ipɨkɨrɨ kupʉ'pʉ Sises uya tʉuyepʉ tʉpo Isutiya poi Kiyarari pona. 	 Woodin mo no ga ti alaama hinkanta kaŋ Yesu te waato kaŋ a fun Yahudiya ka kaa Galili.


Serɨ eta tʉuya a'tai, Sises uya ta'pʉ Isairas pɨ', “Kɨsewankamai. Uyapurɨkɨ rɨken, mɨrɨ a'tai Papa uya ito'panʉkʉ rɨ mɨrɨ,” ta'pʉ iya. 	 Amma kaŋ Yesu maa woodin, a tu a se ka ne: «Ma si humburu, kala day ni ma cimandi, a ga du baani mo.»


E'tane Pesʉ'tas uya to' eikʉ'pʉ, “Sisariya po a'sisa' pe Paarʉ esi mɨrɨ. Serɨ pe'ne rɨ utɨ mɨrɨ Sisariya pona. 	 Amma Fastos tu ka ne: «I goono ga Bulos gaay k'a batu Kaysariya. Ne da jirbiyaŋ, ay bumbo mo ga tun ka koy noodin.


To' maimu eikʉ'pʉ iya, “Sises tukai' tesa'sen uya tawa koneka'pʉ. Mɨrɨ tʉpo, uyenu pona itʉrʉ'pʉ iya. Ta'pʉ iya upɨ', ‘Ekumi'ta Sairon ku'pɨri ka'.’ Utɨ'pʉ ekumi'se'na, mɨrɨ tʉpo ene'pʉ uya,” ta'pʉ iya. 	 A tu i se ka ne: «Bora din kaŋ se i ga ne Yesu no na botogo diibi k'ay moy tuusu ka ne ay se: ‹Koy Silowam bango gaa k'i nyum.› Kal ay koy k'i nyum, ay moy di mo.»


a'ta kon temaikai' tʉusewankamai' pʉra e'nɨto' wakʉ ekareei ya' wakʉ pe iye'kamasa' pe. 	 Baaru Hanna ga laakal kanay daŋ _boro nda Irikoy game ra__. Wa Baaru Hanna waazuyaŋ soola haw araŋ cey gaa danga taamu cine.


Mɨrɨ tʉpo, ina utɨ'pʉ makʉi' Piri'pai itese' pata pona, Roman amʉ' neporo'pʉ. Eke pe kuru serɨ pata esi'pʉ Ma'sitoniya po. Inke rʉ'kwɨ rɨ wʉi ina uko'manpɨtʉ'pʉ Piri'pai yau. 	 Noodin no iri bisa ka koy Filibi, kaŋ ga ti Masidoniya gallu sintina laabo din ra, Roma mayray fo no. Iri goro kwaara din ra ka te jirbi fooyaŋ.


Ɨ'rɨ ken si ta mɨrɨ a'tai? Ɨri pe pe' Papa esi ta? Pen kuru rɨ! 	 Ifo binde no iri ga ne? Adilitaray-jaŋay go Irikoy do no? Abada!


Sises uya rɨ ta'pʉ, “Ɨnʉ' uya rɨ pon pooi'pɨ pona pon atʉ punu'pɨ a'si'tɨ pʉra rɨ iyesi mɨrɨ; emenna' pon punu'pɨ uya ipooi'pɨ pon karaka mɨrɨ, mɨrɨpan uya eke pe iteuta kupʉ mɨrɨ. 	 Amma boro kulu si zu taji daŋ kwaay zeeno gaa ka laafi, zama itajo ga izeena tooru hala kortimo ma ye ka jaase ijina.


Ite'kwanau pʉra rɨ iyepʉ ɨyepotɨ'nin, ɨye'nʉmʉ kon eponin. 	 A ma si kaa jirsi boŋ ka araŋ gar araŋ goono ga kani.


Mɨrɨ tʉpo, Isaan poitorʉ ton uyee'pʉ Sises piya'. To' uya ta'pʉ ipɨ', “Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' ina mɨrɨ awonsi'kɨ Pari'si amʉ' useruma tenta'nai' pʉra, e'tane ɨpoitorʉ ton useruma pʉra iyesi?” ta'pʉ to' uya. 	 Kala Yohanna talibey kaa Yesu do ka ne a se: «Ifo se no iri nda Farisi fonda borey ga mehaw*, amma ni talibey ya si mehaw?»


Ɨnʉ' rɨ Mosi' winon main awɨron pen wɨpɨtʉ'pʉ usentu'man pʉra rɨ ipɨ', asa'ron kon mɨrɨ pe pʉra osorʉwawon kon uya tʉnene'pʉ kon ɨri kupʉ iya ekamasa' pɨ'. 	 Boro kulu kaŋ na Musa asariya* taamu, i g'a wi bakaraw si, seeda hinka wala ihinza sanni boŋ.


Mɨrɨ a'tai, tepuru kon pe kin i'se ka'pon amʉ' esi'pʉ. Mɨrɨpan Saarʉ, Kisi mu anʉmʉ'pʉ Papa uya kin pe, mɨrɨpan uko'mamʉ'pʉ 40 kaisa rɨ wʉipiya to' epuru pe. 	 Woodin banda no i hã ngey ma du bonkooni. Irikoy mo na Sawulu, Cis izo, no i se, Benyamin kunda no, _kaŋ na koytaray ŋwa__ jiiri waytaaci.


E'tane yu' epo'tɨ ekareei yau, Mosi' uya rɨ enpoikasa' iyeri'sa' kon e'mʉ'sa'ka, apʉne pʉra Itepuru esakʉ iya, ‘Papa, Epʉra'an e'to' itese' pɨ', Aisi' e'to' itese' pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ Seko' e'to' itese' pɨ' tukai',’ ta'pʉ. 	 Amma kaŋ i ga buukoy tunandi, baa Musa na woodin cabe gumbo do, nango kaŋ a ga ne Rabbi se ‹Ibrahim Irikoyo, da Isaka Irikoyo, da Yakuba Irikoyo no.›


Mɨrɨ a'tai, ka'pon amʉ' tonpa rʉ'san uya Itepuru warinpato' pe, tanporo kamoro Esuwerʉ amʉ' pen urɨ iwano' pe to' esi, tasa' Itepuru uya, serɨ ku'nin nʉ'pʉ uya’ 	 zama boro cindey ma Rabbi ceeci, da dumi cindey kulu kaŋ i g'i ce d'ay maa. Yaadin no Rabbi ci, nga kaŋ ga hayey din te,


Sises usaurokʉ koro'tau, ka'pon uyee'pʉ, Isairas iwʉ' tapai, mɨrɨpan uya ta'pʉ ipɨ', “Ɨyensi eri'ka'sa' man. Tɨwɨ nesii ti'sa kʉsanpokʉmai,” ta'pʉ iya. 	 Za Yesu go sanno din ciyaŋ gaa, kala boro fo kaa ka fun diina marga jine bora kwaara ka ne: «Ni ize wayo bu. Ma si Alfa taabandi koyne.»


“Ananayas itese' ka'pon uyee'pʉ uyense'na, mɨrɨ yawon kon Esuwerʉ amʉ' nʉnamanʉ pe kuru iyesi'pʉ, ipan pe Main, Mosi' winon ikonekasa' awɨron pe iyesi'pʉ. 	 Boro fo mo go Damaskos, kaŋ maa Hananiya. Asariya ganako hanno no. Yahudancey kulu kaŋ yaŋ goono ga goro noodin goono g'a seeda nda seeda hanno.


A'piya, uparusi kon enakan, A'ki'pas, utonpa kon pe te'sen soisa enakan, mɨrɨ awonsi'kɨ so'si tamʉrapɨ'sen ɨiwʉ' ta' enakan: 	 Iri go g'iri waymo Afiya fo, d'iri wongu hangasino Arkipas, da Almasihu* marga mo kaŋ ga margu ni kwaara.


Tʉron kon uya, “Iraisa kʉrɨ rɨ,” ta'pʉ. Tʉron kon uya rɨ kanan, “Pu'kena' kʉrɨ rɨ, penaro' kon pu'kena' amʉ' esi'pʉ waraino,” ta'pʉ. 	 Amma boro fooyaŋ ne Iliya* no, afooyaŋ mo ne annabi fo no, sanda doŋ annabey ra afo no ka tun.


E'tane to' ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ'pʉ, “Atɨ'! Atɨ'! Kurusu' pona ipokapɨ'tɨ'!” ta'pʉ to' uya. “Kin pe' ɨiwano' kon pokapɨtʉ uya kurusu' pona?” ta'pʉ Paire' uya to' pɨ'. “Ina kin pʉra rɨ man, e'tane Sisa rɨken ina kin,” ta'pʉ use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton eke ton kuru uya. 	 I binde kuuwa ka ne: «Kond'a! Kond'a! M'a kanji!» Bilatos ne i se: «Ay m'araŋ bonkoono kanji, wala?» Alfaga beerey tu ka ne: «Iri wo sinda bonkooni, kala Kaysar.»


To' nin si epa'ka'pʉ mɨrɨ uruwai' yapai. Emennʉ'pʉ po, Sises e'mʉ'sa'kasa' a'tai nin si, to' utɨ'pʉ mɨrɨ Surusiran pona. Mɨrɨ yau, tu'kan kon nɨ ka'pon amʉ' uya to' ene'pʉ. 	 ka fun saarayey ra Yesu tunyaŋo banda. I furo mo kwaara* hananta ra ka bangay boro boobo se.


Ekama uya serɨ, Pi'ta pe ɨyese' esi, Tɨ' ta e'kwa pe. Uso'sii nin si amɨ uya, ɨmɨrɨ tɨ' po, iyeri'sa' kon utɨto' ya' pata mʉra'taai enato' oton pen itentai. 	 Ay ga ne ni se koyne: nin no Bitros. Tondo wo boŋ no ay g'ay marga suubananta cina, wo kaŋ Alaahara hino mo si te a boŋ zaama.


Apurɨto' tʉuya yau tɨ'sɨ'mʉnka'nʉ'se pʉra, i'tu'pʉ iya rɨ tʉpun eri'sa' pe rɨ—apʉne pʉra 100 e'to' airɨ rɨ tʉwʉipiyaai esi pɨ'—mɨrɨ awonsi'kɨ Sera mʉre yen nɨ nɨrɨ esi'pʉ iyeri'sa' pe. 	 A cimbeero mana jaŋ gaabi, baa kaŋ a di nga bumbo gaahamo da buuko wane ga saba, (zama a ga ba ka to jiiri zangu). A mana guna mo kaŋ Saharatu gunda bu.


to' enu a'kokapɨ'se'na, to' era'tɨto' pe ewarupɨ apai a'kwa winɨkʉi' mɨrɨ awonsi'kɨ Se'tan meruntɨrʉ apai Papa winɨkʉi'. Uyapurɨto' to' uya winɨ, tʉmakooi kon pɨ' usentu'mato' epoto' pe to' uya, wakʉ ton ka'pon amʉ' pata'se' yau to' e'to' pe,’ ta'pʉ iya upɨ'. 	 Ni m'i moy fiti, i ma bare ka fun kubay ra ka ye annura do, i ma fun Saytan* dabaro do ka ye Irikoy do, zama i ma du ngey zunubey yaafayaŋ, da tubu mo borey kaŋ yaŋ ciya hanantey ay ra cimbeeri* do banda.›


Sises uya, “Ito'ka'nʉ'nin nan pe pʉra rɨ marɨ pe' ɨwesi kon mɨrɨ?” ta'pʉ. 	 Yesu ne: «Hala baa araŋ mo, araŋ sinda fahamay no koyne?


Ewarupɨ nau, Papa uya ka'pon Ma'sitoniya pon ento' pe Paarʉ enu a'kwaka'pʉ. Ka'pon e'mʉ'sa'kasa' ene'pʉ iya ata'kwarʉkase'na, “Ma'sitoniya pona ina ipika'tɨtanʉ'kɨ,” ta'pʉ iya. 	 Cino ra Bulos di bangayyaŋ fo: Masidoniya boro fo goono ga kay ka ŋwaaray ka ne: «Kaa ne Masidoniya k'iri gaa.»


Makoi ya' ɨusewa'noma kon e'suranma yau, ɨmʉnʉ kon enno'ka'sa' auya'nokon pʉra man. 	 Araŋ mana tangami te jina ka to naŋ kaŋ araŋ g'araŋ kuuri mun _ka bu__ zunubi gurjay ra.


Mɨrɨ a'tai, tʉron nɨ inserʉ uyepʉ ene'pʉ uya wʉi enu uye'to' winɨpai, Papa nurɨnan uya a'si'pɨ'nɨto' ike esa' pe, mɨrɨpan ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ'pʉ eke pe asakɨrɨ'nan kon inserʉ amʉ' pana ya' Papa nʉrepa'san to' pana'pano ke non mɨrɨ awonsi'kɨ parau kota'mato' pe to' uya. 	 Ay di malayka fo mo goono ga tun wayna funay haray. A goono ga Irikoy fundikoono kawaatimo gaay. A kuuwa nda jinde beeri malayka taaca din se, ngey kaŋ yaŋ i daŋ i ma laabo nda teeko sara.


“‘to' uya rɨ enpɨtʉ mɨrɨ e'tane wakʉ pe to' uya ene pen nɨ, to' uya rɨ eta mɨrɨ ito'ka'nʉkʉi'ma pʉra rɨ. Mɨrɨ kupʉ to' uya pe iyesi yau, to' era'tɨ nesii'no Papa winɨkʉi', mɨrɨpan kon pɨ' nin nʉsentu'mai'no.’ tasa' iya.” 	 Zama ‹gunayaŋ ra i ma di, amma i ma si fayanka. Maayaŋ ra mo i ma maa, amma i ma si faham. Da manti yaadin no i ga bare _ay do__ hal i ma du yaafayaŋ.› »


“Ɨnʉ' uya Itepuru usenuminkato' i'tu'pʉ? Mɨrɨ pe pʉra, ɨnʉ' rɨ esi'pʉ ipana'tɨnin pe?” 	 Zama: «May no na Rabbi miila bay, Wala may no ka ciya a saawarekasina?


“Kʉrɨ uya'kɨrɨ pʉra na'ne' esi uyewa'noma pɨ', kʉrɨ rɨ upokon pe amʉranʉkʉ iya pʉra na'ne' uya ai'pika. 	 Boro kaŋ si ay banda, a ga gaaba nd'ay nooya. Boro kaŋ si margu ay banda mo ga say-say.


mɨrɨ awonsi'kɨ emenna' pata'tɨsa' auya'nokon, emenna' pe tenapɨ'sen i'tunin pe, tʉka'nin nʉ'pʉ kasa. 	 Araŋ na boro* tajo faka mo kaŋ Irikoy, a Takakwa, goono ga tajandi bayray ra nga bumbo alhaalo boŋ.


Takon non utɨ'pʉ tʉku'sen ya' tʉpo, Sises rɨ nɨrɨ si utɨkaa'pʉ, e'tane ama'ai rɨ nin itɨ'pʉ, eke pe ti'tui' pen. 	 Amma waato kaŋ a nya izey koy bato do, gaa no Yesu mo koy, manti taray kwaaray, amma tuguyaŋ ra.


Ekama'pokapʉ uya kanan: To' rɨ pe' e'pi'po'pʉ tʉuta'mo'kai' te'mʉ'sa'ka ton kon pe pʉra? Pen nɨ! E'tane ru'ku, apʉne pʉra main pʉremekʉ to' uya pɨ', epika'tɨn nɨto' uye'sa' Esuwerʉ amʉ' pen piya', Esuwerʉ amʉ' ɨkɨntanʉ'nin pe. 	 Amma ay ne: Katiyaŋo kaŋ i te, i n'a te zama ngey ma kaŋ se no? Abada! Amma i katiyaŋo do faaba kaa dumi cindey se, ka Israyla* zukku a ma canse.


Mɨrɨ awonsi'kɨ osorʉwau wʉipiya tʉpo, utɨ'pʉ Surusiran pona Pi'ta enupankase'na, mɨrɨ awonsi'kɨ ipiyau uko'mamʉ'pʉ 15 kaisa rɨ wʉi. 	 Jiiri hinza banda mo ay koy Urusalima* zama ay ma Kefas bay, ay goro a do mo jirbi way cindi gu.


Inke pʉra Papa inserʉʉi uya eno'ma'pʉ non pona, apʉne pʉra ka'pon amʉ' uya tapurɨ i'se iyesi wenai mɨrɨ awonsi'kɨ Papa ru'ku inamatɨ' ta iya kasa pʉra. Mɨrɨpan anɨ'pʉ weruwe amʉ' uya, mɨrɨpan erikʉ'pʉ. 	 Sahãadin-sahãadin Rabbi malayka fo n'a kar, zama a mana Irikoy beerandi. Nooniyaŋ mo di k'a ŋwa kal a bu.


Sises uya ta'pʉ ka'pon iyaipʉtasa' amʉrasa' itemiyatʉ pɨ', “E'mʉ'sa'ka' tanporon kon rau,” ta'pʉ iya. 	 Yesu ne bora kaŋ kamba suugu din se: «Tun ka kaa bindo ra.»


mɨrɨ awonsi'kɨ ikinike' pe e'nɨto'; e'taripan nɨto', te'kamai' rɨ e'taripan ekuman nɨto' pe, mɨrɨ ton warai'nan. Apanamakapʉ uya 'nokon serɨ, wapiya siku'taine' kasa, kamoro serɨ kasa tʉuko'mansan uya Papa e'to' esa' wannɨ pe anʉnto' oton pen nɨ. 	 da biniyay, da baji haŋ-ka-buguyaŋ, da annasuwa, da hayey din dumey. Woone yaŋ boŋ no ay ga kaseeti araŋ gaa, sanda mate kaŋ cine ay jin ka ci araŋ se ka ne: borey kaŋ goono ga hayey din te si Irikoy koytara tubu.


Apʉne pʉra Kʉrai ewonsa' pʉra iyesi Epʉn pon patakanin ka'pon nʉkoneka'pʉ ɨpʉreman pata'se' ya' i'nairon patakanin ya'; Epʉn pona kuru rɨ nin iyepa'ka'pʉ, serɨ pe si tʉusenpoika ton pe urɨ'nokon iwano' pe Papa piya'. 	 Zama Almasihu mana furo Nangu Hanna kaŋ i te da boro kambe ra, kaŋ ti cimi-cimo wano himandi. Amma beena bumbo ra no a furo, zama nga ma kay Irikoy jine sohõ iri se.


i'tu pa i'napairon ɨyenupasa' na'ne' ipɨ'. 	 Ay mo go ga hantum ni se hala ni ma sanno kaŋ i na ni dondonandi nd'a din tabbatandiyaŋo bay.


Mɨrɨ tai'ma to' pona ise'netu'ka'pʉ, “Wakʉ A'kwarʉ anʉntɨ',” tai'ma. 	 Waato kaŋ a na woodin ci, a funsu i gaa ka ne: «Wa Biya Hanna ta.


Mɨrɨ a'tai, ipoitorʉ ton uya ta'pʉ, “Mɨrɨ si ausaurokʉ ito'ka'nʉkʉ poken, panton yai pʉra. 	 A talibey ne: «Sohõ ni goono ga salaŋ ka feeri. Ni si no ga salaŋ da misayaŋ.


Papa, tanporon usenuminkato' i'tunin uya enpoika'pʉ Esuwerʉ amʉ' pen anʉmʉ tʉuya Wakʉ A'kwarʉ tʉrʉ tʉuya winɨ to' pona, urɨ'nokon pɨ' ikupʉ'pʉ tʉuya kasa. 	 Irikoy mo, kaŋ ga biney bay n'i seeda, za kaŋ a n'i no Biya Hanna, sanda mate kaŋ cine a n'iri no.


Mɨrɨ na'ne' kasa, ɨkʉipʉnʉ, Epʉn pon esi pʉsamoro aiko ton nʉ'kwɨ uyapurɨnin nan utano'ma i'se pʉra,” ta'pʉ Sises uya. 	 Yaadin mo no, manti araŋ Baabo kaŋ go beena ra miila no ikayney wo ra baa afo ma halaci bo.


Ɨnʉ' uya rɨ wakʉ pe ɨyereutanʉkʉ kon pʉra iyesi yau, mɨrɨ pe pʉra amaimu kon eta to' uya pʉra iyesi yau, a'ta kon mʉtɨutɨpɨ'tʉi' mɨrɨ pata nɨmɨ auya'nokon a'tai. 	 Boro kulu kaŋ si araŋ kubayni, a wangu mo ka hangan araŋ sanney se, waati kaŋ araŋ ga fatta windo wala kwaara din ra, kal araŋ ma kusa kaŋ go araŋ cey gaa din kokobe.


Tanporon kon enta'na'pʉ ta'wetapɨ'se, mɨrɨ yau 4,000 kaisa rɨ ka'pon amʉ' esi'pʉ, mɨrɨpan ipoitorʉ ton uya ipʉ'kʉ rʉ'san iye'nonkasa' rʉ'pʉ entɨ'pʉ 7 kaisaron pa'siki'ti tʉpe'ke'ne. Sises uya nin si ka'pon amʉ' ennoko'pʉ mɨrɨ, 	 Borey ŋwa hal i kungu. I na cilla beeri iyye toonandi nda patarmey kaŋ cindi mo.


Sises ɨnenpai iyesi'pʉ, e'tane to'ken nʉ'kwɨ iyesi'pʉ tu'kan kon ka'pon amʉ' koro'tau. To'ken nʉ'kwɨ iyesi wenai, ene iya poken pʉra iyesi'pʉ. 	 A goono ga ceeci nga ma di Yesu wo, boro kaŋ no. Day a mana du fondo borey marga baayaŋ sabbay se, zama nga wo idunguriyo no.


Mɨrɨ tʉpo kanan to' uya ekama'po'pʉ, “Ɨ'rɨ kupʉ'pʉ iya ɨpɨ'? Ɨ'rɨ tukai' ɨyenu a'koka'pʉ iya?” 	 I ne a se: «Ifo no a te ni se? Mate no a te ka ni moy fiti?»


Mɨrɨ wenai, iye'menukasa' na'ne' kasa: “Tɨwɨ atapurɨpaino nʉtapurɨi Itepuru yau,” tasa'. 	 Amma d'iri g'iri boŋ neesi, doŋ Rabbi si ciiti nd'iri.


“A'ko pe iweyu uyepʉ koro'tau, Papa uya tʉusaurokʉ'pʉ ku'to' pe Epʉra'an pɨ', tu'ke kuru utonpa kon amʉ' epansa' esi'pʉ. 	 Alkawlo kaŋ Irikoy te Ibrahim se alwaato maan. Alwaato din jama soobay ka tonton ka baa gumo Misira ra,


“Eta'pʉ auya'nokon nɨ, ‘En epe'pʉ pe en nɨ esi; ɨ epe'pʉ pe ɨ rɨ esi,’ tawon. 	 Araŋ maa i ne: ‹Mo no ga mo bana, hinje no ga hinje bana.›


Pu'kena' Aisaya nekama'pʉ uta'ku'tɨsa' to' pɨ': “‘Eta pɨ' rɨ ɨwe'to' oton e'tane, ito'ka'nʉkʉ auya pʉra iye'to' oton; ene pɨ' rɨ miyarɨ rɨ ɨwe'to' oton e'tane, ento' auya oton pen. 	 Daahir, i boŋ no i na annabi Isaya sanno toonandi kaŋ ne: ‹Maayaŋ ra araŋ ga maa, amma araŋ si faham baa kayna. Gunayaŋ ra mo araŋ ga di, amma araŋ si fayanka baa kayna.


E'tane, Si'tipʉn uya eke pe Wakʉ A'kwarʉ eposa' esi'pʉ, ka'ta' tenu tʉrʉ'pʉ iya. Mɨrɨ a'tai, Papa a'kwarii ene'pʉ iya. Mɨrɨ a'tai, Sises e'mʉ'sa'kasa' ene'pʉ iya Papa enwo'netʉ winɨ. 	 Amma Istifanos to da Biya Hanno. A na nga moy basu beene, a di Irikoy darza, a di Yesu mo goono ga kay Irikoy kambe ŋwaaro gaa.


E'tane enari'kena' ton, apurɨnin nan pen, ɨri ku'nin nan, te'wɨsan, tekumasan, enwoke' ton, ika'sa' apurɨnin nan, mɨrɨ awonsi'kɨ tanporo kasi ye' ton—to' pata'se' e'to' oton sorʉ'pa epo'tɨ ku'pɨri. Mɨrɨ esi iyakon ite'kwa pe uma'tan nɨto',” ta'pʉ iya. 	 Amma borey kaŋ yaŋ ga humburu, da borey kaŋ yaŋ sinda cimbeeri, da ziibantey, da boro-wiyey, da zina-teerey, da moodabal-teekoy, da borey kaŋ yaŋ ga sududu tooru se, da tangarikomey kulu, i baa go danji nda sufar* bango ra, buuyaŋ hinkanta nooya.»


Isaan winɨpaino, 7 kaisaron so'si amʉ' Eisa po te'san enakan. Wakʉ nonkasa' mɨrɨ awonsi'kɨ tʉusewankamai' pʉra e'nɨto' nesii ɨpiyau'nokon, moro te'sen, moro iye'sa' rʉ'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ tʉuye'ton winɨpaino, mɨrɨ awonsi'kɨ 7 kaisaron kon iya'kwarʉ amʉ' iyapon rau te'san winɨpaino, 	 Ay, Yohanna go ga Almasihu marga iyya kaŋ yaŋ go Aziya laabo ra fo. Gomni nda laakal kanay ma bara araŋ banda kaŋ yaŋ ga fun a do, nga kaŋ go no sohõ, kaŋ go no za doŋ, kaŋ ga kaa mo. I ga fun biya iyya do mo kaŋ go a karga jine.


Sises ensa' tʉuya a'tai, ipirorʉmʉ'pʉ eke pe, mɨrɨpan useremuruku'pʉ Sises rau. Mɨrɨpan ukɨ'pɨ'nʉmʉ'pʉ eke pe, “Ɨ'rɨ pe ukupʉ i'se ɨwesi, Sises, Papa Mumu? Apʉne, ukota'makapʉi!” ta'pʉ iya. 	 Waato kaŋ a di Yesu, a kaati ka ganda biri a jine ka ce nda jinde beeri ka ne: « Ya Yesu, Irikoy kaŋ beeri da ikulu Izo, ifo k'ay zaa da nin? Ay ga ni ŋwaaray, ma s'ay gurzugandi!»


mɨrɨpan ekama to' uya a'tai, to' epori'ma'pʉ tʉpika'tɨnin kon pe main esi pɨ'. 	 Waato kaŋ i n'a caw, i farhã bine-gaabandiyaŋo sabbay se.


Mɨrɨ yau iyesi'pʉ ka'pon, Koneriyas itese', Sisariya pata po tʉuko'mansen, Roman amʉ' soisaai epuru ton tonpa pe te'sen, I'tariyan soisa amʉ' tukai' tesa'san kon. 	 Boro fo go no Kaysariya kwaara ra kaŋ maa Korniliyos. Nga ga ti soojey jine funa, Romey sooje jama kaŋ se i ga ne Italiya wane.


E'tane ɨri pe ɨku'nin nan nʉ'pʉ kon pɨ' ɨusentu'ma kon pʉra iyesi yau, ɨkʉipʉnʉ rɨ nɨrɨ usentu'ma pʉra iyesi ɨpɨ'. 	 Amma d'araŋ si borey taaley yaafa i se, araŋ Baabo kaŋ go beena ra mo si araŋ yaafa nd'araŋ taaley.


Paarʉ utɨ'pʉ Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' ta' E'pe'sas po, mɨrɨpan usaurokʉ'pʉ enari'mʉra osorʉwau kapʉi kaisa rɨ. To' pɨ' ipatakapɨtʉ'pʉ iya, to' uya ito'ka'nʉkʉ i'se tesi wenai, Papa e'to' esa' wannɨ pe pɨ'. 	 Bulos furo Yahudance diina marga* fuwo ra ka salaŋ handu hinza cine da bine-gaabi. A na sabaabey kaa taray, ka borey candi ka kand'ey Irikoy koytara do haray.


Sises uya si mɨrɨ pata nɨmɨ a'tai, ka'pon ereutasa' ene'pʉ iya pʉrata amʉranʉ'nin pe e'nɨ iwʉ' tau, Ma'siu itese'. Sises uya ta'pʉ ipɨ', “Ɨsi'kɨ upoitorʉ pe, Ma'siu,” ta'pʉ iya. Mɨrɨpan e'mʉ'sa'ka'pʉ, iya'kɨrɨ itɨ'pʉ. 	 Waato kaŋ Yesu goono ga bisa noodin, kal a di boro fo kaŋ goono ga goro jangal taayaŋ fuwo ra. A maa ga ti Matta. Yesu ne a se: «M'ay gana.» A tun mo k'a gana.


Mɨrɨ yau, tikin nan to' tonpa ina maimu eta pɨ' te'sen esi'pʉ, Retiya itese', Taya'tira itese' pata winon, tʉtariren pon atʉ kʉrʉpo'poma pɨ' te'sen. Retiya esi'pʉ Esuwerʉ amʉ' tonpa pen nɨ, e'tane rɨ Papa pɨ' tʉwɨpʉremasen pe iyesi'pʉ. Paarʉ nekamanʉ Sises ekareei apurɨto' pe iya Itepuru uya itewan a'koka'pʉ. 	 I ra wayboro fo go no kaŋ maa Lidiya. Zaara bi neerako no, Tiyatira kwaara boro no, kaŋ ga sududu Irikoy se. A maa iri sanno, Rabbi mo n'a bina feeri hal a yadda nda haŋ kaŋ Bulos goono ga ci.


“Ɨnʉ' pɨ' rɨ serɨ kʉsekamai, e'tane enta ɨsenpoikata Papa ena' use'man nɨto' tʉrawasomanin ena', mɨrɨ awonsi'kɨ ɨuse'mato' pe te'sen, Mosi' uya tasa' na'ne' awɨrɨ mʉtʉrʉi', ɨyekorʉkasa' ekamanin pe to' pɨ',” ta'pʉ iya. 	 ka ne a se: «Ma haggoy ni ma si ci boro kulu se. Amma ni ma koy ka ni boŋ cabe alfaga* se. Ma sargay no ni hanandiyaŋo sabbay se mate kaŋ cine Musa ci, zama a ma te i se seeda.»


Mɨrɨpan uya ta'pʉ tanporo to' pɨ', “Ɨnʉ' rɨ uyepʉ pe iyesi yau uye'ma'pʉ pe, tʉpɨ' rɨ tʉupu'tɨka'se tʉkurusukuui tanʉnse wʉi kaisa rɨ nʉyepʉi upɨkɨrɨ. 	 A ne i kulu se: «Da boro fo ga ba nga ma kaa ay banda, kal a ma nga boŋ ze jina, ka nga kanjiyaŋ* bundo sambu han kulu k'ay gana.


Uikʉn non karimeru amʉ' uya umaimu eta; to' i'tu uya, to' uya nɨrɨ uye'ma'pʉka. 	 Ay feejey ga maa ay jinde, ay g'i bay, ngey mo g'ay gana.


Pi'ta maimu etasa' tʉuya a'tai, epori'mai'ma iyeka'tumʉ'pʉ, mʉra'ta ta'kokai' pʉra, ɨutɨ tawon kon pana'tɨi', “Pi'ta man mʉra'ta nau!” ta'pʉ iya. 	 Amma waato kaŋ a bay kaŋ Bitros jinde no, a mana meyo fiti farhã sabbay se, amma a bare ka zuru ka koy baaro ci borey se ka ne: «Bitros go windo me gaa ga kay.»


Sises ereuta'pʉ, mɨrɨpan uya 12 kaisaron kon tʉpoitorʉ ton kɨ'ma'pʉ, “Wapiya e'pai na'ne' e'to' pe iyesi, iu'matʉ yau mɨrɨ awonsi'kɨ tanporon kon poitorʉ pe iye'to' pe iyesi,” ta'pʉ iya. 	 Yesu goro ka iway cindi hinka ce ka ne i se: «Boro kulu kaŋ ga ba nga ma ciya ibeeri, a ma ciya ikulu kokor banda ka ikulu saajaw mo.»


Apurɨto' winɨ Epʉra'an, ipan pe kɨɨyi' pe kuru rɨ iyenasa' e'tane—mɨrɨ awonsi'kɨ Sera rɨ kanan e'tane umu'tan poken pʉra rɨ—to' rɨ umu'ta'pʉ, apʉne pʉra tʉusaurokʉ'pʉ awɨrɨ Papa esi tukai' apurɨ iya wenai. 	 Cimbeeri ra mo no Saharatu bumbo du dabari ka te gunde, baa kaŋ alwaato bisa a gaa, zama a lasaabu kaŋ alkawlo sambukwa ya naanaykoy no.


Asa'ron kon ka'pon amʉ' e'to' oton umɨ yau; tikin nɨ itanʉnto' oton, isakon e'nɨnto' oton. 	 Saaya din ra boro hinka ga bara fari. I g'afo sambu k'afa naŋ.


Mɨrɨ wenai ta iya: “Iyenu'sa' a'tai ka'ta', a'sisa' kon arɨ'pʉ iya ta'kɨrɨ, mɨrɨpan uya repan nɨto' tʉsa' ka'pon amʉ' ena',” ta iya. 	 Woodin sabbay se a ne: «Waato kaŋ a ziji beene, a na tamtaray izey ku ka kond'ey, a na nooyaŋey no borey se mo.»


Mɨrɨ a'tai, to' uya ito'ka'nʉkʉ'pʉ pʉrowa a'sarutanʉ'nin itisu pen nɨ pɨ' kenʉ' Sises usaurokʉ'pʉ tukai', e'tane Pari'si amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Satu'si amʉ' uya enupan nɨto' pɨ' kenʉ' tukai'. 	 Waato din gaa no i faham d'a sanno, manti buuru dalbu* sanni no a goono ga te ngey se, ka ne i ma laakal d'a, amma Farisi fonda borey da Sadusi fonda borey dondonandiyaŋo gaa no a go.


Esuwerʉ amʉ' uya Itepoi Itɨ'pʉ Weyu Rʉ'pʉ ku'to' weyu e'seporo esi'pʉ, mɨrɨ pɨ' Sises utɨ'pʉ Surusiran pona. 	 Yahudancey* Paska* maanu, Yesu mo ziji ka koy Urusalima.


apʉne pʉra ɨusi'nʉnkato' mɨrɨ awonsi'kɨ Itepuru Sises Kʉrai apurɨto' auya mɨrɨ awonsi'kɨ tanporo wakʉ ton i'nʉnkato' auya eta uya pɨ'. 	 Zama ay maa baaru, ni cimbeero wane kaŋ ni gonda Rabbi Yesu ra, da ni baakasina wane hanantey kulu se.


“Urɨ rɨ esi uko'man nɨto' a're' pe; kʉrɨ upiya' nʉye'ai'ne' e'to' oton pen nɨ iwan pe; kʉrɨ uyapurɨ pɨ' na'ne' e'to' oton pen nɨ tuna'kiri' ke. 	 Yesu ne i se: «Ay no ga ti buuru fundikoono. Boro kaŋ ga kaa ay do si maa haray, boro kaŋ g'ay cimandi mo si maa jaw hal abada.


Wakʉ yʉi epeta pʉra iyesi ɨri pe, mɨrɨ awonsi'kɨ ɨri yʉi epeta pʉra iyesi mɨrɨ wakʉ pe. 	 Tuuri hanno si ize laalo hay. Tuuri laalo mo si ize hanno hay.


Sises uya tenku'nan arɨ'pʉ itemiyatʉ pɨ' ta'sii' eke iwa pata yapai, mɨrɨpan enu ya' teta'tapɨtʉ tʉpo, temiyatʉ tʉrʉ'pʉ iya ipona, mɨrɨpan uya ekama'po'pʉ, “Ɨ'rɨ rɨ pe' menyan?” ta'pʉ iya ipɨ'. 	 A na danawo kamba di ka kond'a kwaara banda. Waato kaŋ a tufa a moy gaa ka nga kambey dake a boŋ, a n'a hã ka ne: «Ni go ga di hay fo?»


Karimeru mʉre uya 7 pe iku'nin a'si'sa' a'kokasa' a'tai, e'pana Epʉn e'paka'sa' esi'pʉ a'sa'mʉyai kʉra' emiya era'tɨto' airɨ rɨ. 	 Alwaato kaŋ a na kawaatimi iyyanta feeri, kal dangayyaŋ te beena ra kaŋ to guuru jare cine.


Tɨwɨ to' enu newarumamʉi to' uya ene namai', mɨrɨ awonsi'kɨ to' a'poi nʉse'mei tɨwɨro' pe rɨ,” ta. 	 I moy ma te kubay, hal i ma si du ka di. Ma naŋ mo i banda daarey ma gungum alwaati kulu.»


Utonpa kon, warawo' mɨrɨ pe pʉra uri'san esi yau ipon pʉra, mɨrɨ awonsi'kɨ wʉi kaisa rɨ inanʉmʉnʉ iti'kiyari pʉra, 	 Da nya-ize fo go no, alboro wala wayboro, kaŋ go banji ra, a jaŋ nga zaaro ŋwaaro mo,


Ɨtonpa kon nɨ na'kɨ nai takuru'ke? Tɨwɨ so'si epuru ton kɨ'mai tʉpona to' ɨpʉremato' pe, mɨrɨ awonsi'kɨ tʉkarapaimato' pe Itepuru ese' yau. 	 Boro fo go no araŋ game ra kaŋ jante, wala? To! A ma Almasihu marga arkusey* ce, i ma adduwa te a se ka ji soogu a boŋ Rabbi maa ra.


Asaurokʉi'ma to' utɨ esi'pʉ tanporo iye'ku'sa' rʉ'pʉ pɨ' Surusiran po. 	 I goono ga salaŋ care se ka fakaaray da hayey din kaŋ te.


Asa'ron kon uri'sami'si amʉ' e'to' oton a'nai' e'pa pɨ'; tikin nɨ itanʉnto' oton, isakon e'nɨnto' oton. 	 Wayboro hinka ga bara fufuyaŋ do. I g'afo sambu k'afa naŋ.


Mɨrɨpan ewomʉ'pʉ, ta'pʉ iya to' pɨ', “Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' tanporo rɨ autano'ma kon serɨ? Ɨ'rɨ pɨ' aukaramʉ kon? Mʉre eri'sa' pen, iye'nʉmʉ rɨken,” ta'pʉ iya. 	 Waato kaŋ a furo, a ne i se: «Ifo se no araŋ goono ga baray? Koociya mana bu bo, amma jirbi gaa n'a go.»


Mʉre sanon nin si usewansiuka'pʉ mɨrɨ Simiyan usaurokʉ pɨ', ipɨ'. 	 Baabo da nyaŋo mo, i dambara nda hayey kaŋ yaŋ i goono ga ne a boŋ.


Mɨrɨ rɨ e'tane, to' osorʉwano pe tʉron nɨ kanan tʉpoitorʉ enno'kaa'pʉ iya, mɨrɨpan nɨ marɨ panta'makaa'pʉ to' uya ɨsɨ pe kuru rɨ, mɨrɨpan enpa'ka'pʉ to' uya. 	 A ye ka donton hala ihinzanta. Nga mo i n'a maray, k'a gaaray.


tanporo serɨ ton pirikʉ'pʉ Era' uya: pariki'si ta' Isaan a'kopɨtʉ'pʉ iya. 	 kala koyo ye ka woone tonton i kulu boŋ kaŋ a na Yohanna daabu kaso ra.


Ti'tui' pʉra rɨ ti'tupɨ'sen pen nɨ enupan nɨto' ayano'matɨ'nin. Wakʉ pe rɨ iyesi uyewan kon umeruntɨtato' pe wakʉ nonkasa' ke, kiyari rɨ pɨ' teseru ke e'nɨto' winɨ pen, ipɨ' tenta'nasan pika'tɨnin pen nɨ. 	 Wa si naŋ i m'araŋ biney candi nda dondonandiyaŋ taji waani-waani yaŋ, zama a ga boori bine ma sinji gomni ra, manti ŋwaari ciine ra. Woodin mana hay kulu hanse borey kaŋ na ngey laakaley ye a gaa se.


“Serɨ yau menyatʉi'ne' pɨ' nin si ta uya, iweyu e'seporo mɨrɨ mɨ pe rɨ tikin nɨ tɨ' e'nonkato' oton pen nɨ ɨsipʉro'po, tanporon nɨ uta'po'to' oton,” ta'pʉ iya. 	 «Hayey din kaŋ yaŋ araŋ goono ga di, jirbiyaŋ go kaa kaŋ tondi fo si cindi tondi fo boŋ, kaŋ i s'a zeeri.»


Mɨrɨ pe iyesi yau, apatawono ɨkɨ'manin nʉ'pʉ uya ta ɨpɨ', ‘Pʉse irepakɨ ayapon ke.’ Mɨrɨ a'tai nin si, ɨyepiyɨ'sa' ereuta mɨrɨ sepan pona rʉ'kwɨ nin si. 	 Nga kaŋ na ni ce mo, a ma kand'a ka ne ni se: ‹Ma nango no boro wo se.› Waato din gaa, haawi ga ni di hala ni ma ye i kulu kokor banda nango ra.


Mɨrɨpan kon uya tʉpɨ' iye'menukasa' itekare to'ka'nʉ'to' pe to' uya ikupʉ'pʉ, 	 Waato din gaa a n'i laakaley feeri hal i ma du ka faham da Tira Hanney.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', ɨyenu kon yau iku'tɨ' Esuwerʉ amʉ' pe pʉra ɨwesi'pʉ kon ɨyentusa' kon winɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ, “itun pi'pɨ iputurʉkasa' kon pen” tukai' ɨyesakʉ'pʉ kon, “itun pi'pɨ iputurʉkasa' kon” tukai' tʉusesa'san uya (ka'pon amʉ' nʉkupʉnʉ tʉpun kon pɨ' temiyatʉ kon ke)— 	 Woodin se mo araŋ ma fongu: araŋ wo, waato araŋ ya dumi* cindey boroyaŋ no gaahamo ra. Borey kaŋ ga ne ngey ya dambanganteyaŋ no ga ne araŋ se borey kaŋ yaŋ si dambangu*. Dambanguyaŋo din ga ti wo kaŋ borey ga te da ngey kambey gaaham gaa.


“Inke pʉra rɨ, mɨrɨ pe pʉra inke rɨ, ɨpʉrema serɨ Papa pɨ', ɨmɨrɨ rɨken pen e'tane tanporo kamoro uyeta pɨ' na'ne' nan nɨ marɨ serɨ pe, enato' pe urɨ na'ne' kasa apurɨnin pe, a'sisa' pe pʉra rɨken,” tukai' Paarʉ uya imaimu eikʉ'pʉ. 	 Bulos ne: «Ay goono ga adduwa Irikoy gaa, hala alwaati kayna wala alwaati boobo ra, manti ni hinne bo, amma borey kulu kaŋ yaŋ goono ga hangan ay se hunkuna ma ciya sanda ay cine, kaŋ manti nda sisirey wo.»


“‘Kane, Papai Epʉra'an, mɨrɨ apurɨ to' uya pʉra rɨ iyesi, serɨ awon kuru nin tɨ, ima'tasa' rʉ'pʉ e'mʉ'sa'kasa' uya tauro'ka kon a'tai, to' uya kuru rɨ nin apurɨ mɨrɨ tʉmakooi kon apai rɨ nin si to' era'tɨ,’ ta'pʉ iya nin si mɨrɨ. 	 Bora ne: ‹Abada, Baaba Ibrahim, amma da bu-ka-tun fo koy i do, i ga tuubi.›


Mɨrɨpan mɨrɨ yau Iraisa mɨrɨ awonsi'kɨ Mosi' pokon usenpoika'pʉ to' rakʉi', Sises auro'ka pɨ' to' esi'pʉ. 	 Iliya* nda Musa mo bangay i se, i goono ga salaŋ da Yesu.


Serɨ ta'pʉ iya, apʉne pʉra Sises uya makoi a'kwarʉ pɨ', “Pʉse ka'pon yapai epa'kakɨ!” tasa' pɨ'. 	 Zama Yesu jin ka ne a se: «Nin follay laalo, ma fun bora din banda.»


E'tane Ra' uya Satan nɨmɨ'pʉ tʉpo, apo' mɨrɨ awonsi'kɨ sorʉ'pa uyee'pʉ Epʉn poi mɨrɨ to' ma'tanʉ'se'na. 	 Amma hano kaŋ hane Lotu fun Saduma* ra, kala danji nda sufar* dooru ka fun beena ra, k'i kulu halaci.


Inserʉ uya tʉu'tɨsen tuna uko'man nɨto' tuna'kwaai enpoika'pʉ uyena', awai'nan tɨ' kʉrestarʉ tato' warai, Papa apon mɨrɨ awonsi'kɨ karimeru mʉre apon winɨpai, 	 A na isa kaŋ gonda fundi haro cabe ay se kaŋ ga nyalaw sanda kristal* cine. A goono ga fun Irikoy da Feej'izo karga ra.


Mɨrɨpan uya anpisin ka'pon amʉ' nɨmɨ'pʉ, mɨrɨpan utɨ'pʉ itau te'to' ɨutɨ ta'. Ipoitorʉ ton utɨ'pʉ iya'kɨrɨ, mɨrɨpan kon uya, “Apʉne, ɨ'rɨ ta e'kwa pe wana' umɨ yawon esi tukai' ekama',” ta'pʉ to' uya. 	 Gaa no a na marga sallama ka furo fuwo ra. A talibey kaa a do ka ne: «Ma faro ra borbota misa feeri iri se.»


e'tane Paarʉ esi'pʉ i'se pʉra. Roman amʉ' epuru Sisa uya kuru tekama'popɨtʉ i'se iyesi'pʉ, e'tane a'sisa' pe rɨ iye'to' pe ennoko uya pona rɨ Sisa piya',” ta'pʉ Pesʉ'tas uya kin Akʉri'pa pɨ'. 	 Amma waato kaŋ Bulos ŋwaaray ka ne i ma nga gaay hala koyo ma sanno dumbu, ay mo lordi ka ne i m'a gaay hal ay ma du k'a donton Kaysar _(kaŋ ga ti koyo din)__ do.»


Inke pʉra rɨ Ita'kwarʉ ya' ena'pʉ, mɨrɨ yau apono' esi'pʉ Epʉn po, mɨrɨpan po ka'pon ereutasa' esi'pʉ. 	 Sahãadin ay bara Biya ra. Guna mo, karga fo go beena ra, boro fo mo goono ga goro karga din boŋ.


Itenu pʉnon! Nai esi eke pe kuru: tʉtʉsen, use'man nɨto' apon katɨ---tʉtʉsen ku'nin wakʉ pe? 	 Araŋ danawey! Woofo no ga bisa beeray, sarga no, wala feema kaŋ ga sarga fay waani?


E'tane ipɨnsa' a'tai, iya'ta mɨrɨ eke pe rɨ tʉron nɨ ye' ton umɨ yawon entai rɨ. Eke ton pe rɨ ipanta ton esi toron amʉ' rɨ esi iti'nʉ'kenanʉ yau,” ta'pʉ iya. 	 kulu nda yaadin, d'i n'a duma a ga beeri ka bisa tuuri ize kulu. A ga kambe bambata yaŋ te hala beene curey ga hin ka zumbu a biyo ra.»


mɨrɨpan uko'mansa' esi'pʉ uruwai' koro'tau, ɨnʉ' uya rɨ tauronpɨ'se enkurunpa poken pʉra rɨ iyenaka'sa' esi'pʉ, i'sen ke rɨ auronpɨtʉ poken pʉra rɨ. 	 A goray nango ga ti saarayey ra, boro kulu si hin k'a haw, baa da sisiri.


Mɨrɨ a'tai, karimeru mʉre e'mʉ'sa'kasa' ene'pʉ uya urau Sayan Wʉpʉ po. 144,000 kaisaron kon ka'pon amʉ' esi'pʉ ipiyau, itese' mɨrɨ awonsi'kɨ ikʉipʉnʉ ese' menukanin nʉ'san tʉpee'pɨ kon pɨ'. 	 Ay guna kal ay di Feej'izo goono ga kay Sihiyona* tondo boŋ, a banda mo boro zambar zangu nda zambar waytaaci cindi taaci go kaŋ yaŋ gonda a maa d'a Baabo maa hantumante ngey sukutey gaa.


Mɨrɨ a'tai rɨ, ka'pon erekʉ usepi'tɨ'pʉ, mɨrɨpan ena'pʉ wakʉ pe rɨ. 	 Sahãadin-sahãadin jiraytara ban a gaa. A hanan mo.


Mɨrɨ tʉpo 7 kaisarɨ inserʉ amʉ' e'mʉ'sa'kasa' ene'pʉ uya Papa rau, mɨrɨpan kon repa'pʉ 7 kaisarɨ tʉronpi' ke. 	 Ay di mo malayka iyya din kaŋ ga kay Irikoy jine. I n'i no hilli iyye kaŋ i ga kar.


Pata uko'mansa' a'tai, Sises mɨrɨ awonsi'kɨ ipoitorʉ ton utɨ'pʉ pata yapai. 	 Kaŋ wiciri kambo to, Yesu nda nga talibey fatta gallo ra.


Papa A'kwarʉ uya Piri' auro'ka'pʉ, “Enta mɨrɨ tararan piyau a'ko pe e'se'na,” tukai'. 	 Biya _Hanno__ mo ne Filibos se: «Ma maan ka to torka din gaa.»


“Irawote'siya pon so'si inserʉʉi ena' imenuka': Se ka'kɨ ɨmunkɨ amʉ' pɨ' tukai': “Serɨ main esi Amen winɨpaino pe, main awɨron, i'napai rɨ ekamanin mɨrɨ awonsi'kɨ tanporon Papa nʉkoneka'pʉ esa' winɨpaino. 	 Ma hantum Almasihu marga diya se kaŋ go Lawodisiya ka ne: «Nga kaŋ ga ti Amin, Seeda naanaykoyo, cimi-cimo wano, Irikoy takahari kulu Kaajo, sanno kaŋ a ci neeya:


Serɨ ta'pʉ Sises uya mɨrɨ, A'kwarʉ pɨ' kamoro tapurɨnin nan pe te'san nepoton pɨ'. Mɨrɨ a'tai, A'kwarʉ e'tʉsa' pʉra rɨ marɨ iyesi'pʉ, apʉne pʉra Sises enasa' pʉra iyesi'pʉ tapurɨpɨ'to' ya'. 	 Amma Almasihu na woone ci Biya _Hanno__ boŋ kaŋ borey kaŋ yaŋ g'a cimandi ga du, zama Irikoy mana Biya Hanno* no jina, zama a mana Yesu beerandi jina.


Mɨrɨ kasa rɨ use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton eke ton kuru mɨrɨ awonsi'kɨ Main pɨ' enupanin nan mɨrɨ awonsi'kɨ Esuwerʉ amʉ' epuru ton uya rɨ isapema'pʉ. 	 Yaadin mo no alfaga beerey, ngey mo go g'a hahaara, ngey nda asariya* dondonandikoy da arkusey ka ne:


Emennʉ'pʉ rɨ, Sises usenpoika'pʉ 11 kaisaron kon piya' to' enta'na tane. To' eseremekʉ'pʉ iya to' napurɨnʉ pʉra iyesi pɨ', sa'man pe rɨ iye'mʉ'sa'kasa' ennin nʉ'san anapurɨpai pʉra to' esi pɨ'. 	 Woodin banda koyne Yesu bangay talibi way cindi fa se, waato kaŋ i goono ga ŋwa. A deeni i gaa i cimbeeri-jaŋa d'i hanga sanday sabbay se, zama borey kaŋ di nga, nga tunyaŋo banda, talibey man'i cimandi.


Pori' pe te'ton kon kamoro iwan pe, mɨrɨ awonsi'kɨ tuna'kiri' ke na'ne' nan ipokena' i'se, apʉne pʉra to' rɨ a'wetato' oton. 	 Albarkanteyaŋ no ngey kaŋ yaŋ ga ba adilitaray sanda ŋwa da haŋ cine, zama i g'i kungandi.


Sises uya nin si to' usenuminkato' i'tu tʉuya pɨ', mʉre rʉ'kwɨ nee'pʉ mɨrɨ, mɨrɨpan soto'ka'pʉ iya tʉpiyau. 	 Yesu binde, za kaŋ a bay kakaw kaŋ go i biney ra, na zanka kayna fo sambu k'a kayandi nga jarga.


Pori' pe ka'pon esi mɨrɨ tʉuta'mo'kasen pen unkupʉnʉ uriya',” ta'pʉ iya. 	 Albarkante no boro kulu kaŋ mana di darayyaŋ hari ay do.»


Sises uya imaimu eikʉ'pʉ, “Serɨ non po itesa' pe e'to' esi pen. Serɨ non po itesa' pe e'to' esi yau, upoitorʉ ton nepanta'mai'no Esuwerʉ amʉ' uya uya'si namai', e'tane serɨ po itesa' pe e'to' esi pen tʉron nɨ yau rɨ iyesi,” ta'pʉ iya. 	 Yesu tu ka ne: «Ay koytara manti ndunnya wo wane no. D'ay koytara ya ndunnya wo wane no, doŋ ay doogarey ga wongu, hal ay ma si furo Yahudancey kambe ra. Amma sohõ ay koytara manti ganda koytara wane.»


mɨrɨpan kon uya Sises auro'ka'pʉ. To' usaurokʉ'pʉ itɨto' pɨ', iye'ku'to' pe ta'pʉ rʉ'pʉ Papa uya uta'ku'tɨto' pe iyerikʉ winɨ Surusiran po. 	 I bangay darza ra ka Yesu dirawo misa ciine te, kaŋ a ga ba k'a toonandi Urusalima kwaara ra.


To' pɨ' ekama'pʉ iya, “Serɨ serɨ iye'menukasa' rʉ'pʉ: Kʉrai uya e'ne' moronkato' oton, mɨrɨpan eri'to' oton, te'mʉ'sa'ka ton pe itosorʉwano wʉi a'tai. 	 A ne i se mo: «Yaa no i hantum: Almasihu ga taabi haŋ, zaari hinzanta a ga tun ka fun buukoy game ra.


“Tɨwɨ nesii,” ta'pʉ Sises uya. “Inenkurunpa'pʉ mɨrɨ po'piyun uwu'na'tɨ weyu iwano' pe, tasa' iya rʉ'pʉ. 	 Yesu mo ne: «Ma fay d'a. A na woone gaay no ay fijiyaŋo hane sabbay se.


Ina utɨ'pʉ pata apai tuna tʉu'tɨsen e'pi pona Sapa' a'tai, Esuwerʉ amʉ' ɨpʉremato' pata'se' eporo i'se ina esi'pʉ. Ina ereutapɨtʉ'pʉ, mɨrɨpan usauro'nɨ pɨ' ina e'sara'tɨ'pʉ mɨrɨ yau, iyamʉrasa' kon uri'sami'si amʉ' pokon pe. 	 Asibti zaaro hane, iri fatta kwaara meyo gaa ka koy gooru yeesa fo me gaa, naŋ kaŋ iri ho hal adduwa teeyaŋ nangu go no. Iri goro ka salaŋ wayborey kaŋ yaŋ margu se.


Serɨ tʉpo, iwan pe mɨrɨ awonsi'kɨ tuna'kiri' ke to' enato' oton pen, wʉi enu mɨrɨ pe pʉra a'ne' pe te'sen uya to' kota'mato' oton pen, 	 I si ye ka maa haray, i si ye ka maa hari jaw, wayna mo si ye k'i kar wala dungay kulu dumi.


Mɨrɨ pɨ' Sises uya to' eikʉ'pʉ, “I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon: tiwano' pe ɨ'rɨ rɨ kupʉ imu uya pen, tʉkʉipʉnʉ nʉkupʉnʉ rɨken ensa' tʉuya kupʉ iya, apʉne pʉra ɨ'rɨ rɨ kupʉ ikʉipʉnʉ uya a'tai, imu uya rɨ nɨrɨ ikupʉ. 	 Yesu binde tu i se ka ne: «Haciika, haciika ay ga ci araŋ se: Izo si hin ka hay kulu te nga boŋ se, kala haŋ kaŋ a di nga Baabo goono ga te. Zama hay kulu kaŋ nga bumbo go ga te, woodin yaŋ no Izo mo goono ga te.


“Pʉse rɨ ka'pon to'ka'nʉ'sa' ina uya man, wakʉ pe pʉra rɨ uko'man nɨ emapu'tɨnin pe, tʉtonpa ton Esuwerʉ amʉ' epanta'mato' pe to' tʉrʉnkapɨ'nin pe siya rɨ pata kaisarɨ rɨ. Pʉse rɨ ka'pon esi Nasare' pon eseru rʉ'pʉ pɨ' te'san epuru, 	 Zama iri di boro wo, kaŋ hasaraw teeko no, murteyaŋ no a ga daŋ Yahudancey kulu game ra ndunnya kulu ra. Nazara bora diina ra jine boro mo no.


Paarʉ usaurokʉ Itepuru Sises pɨ' etapɨtʉ pɨ' iyesi'pʉ. Paarʉ uya enpɨtʉ'pʉ, mɨrɨpan ene'pʉ iya Itepuru Sises uya kuru upika'tɨ tukai' apurɨ'pʉ iya. 	 Bora din binde maa Bulos goono ga salaŋ. Bulos mo n'a guna. Waato kaŋ a di bora din gonda cimbeeri* kaŋ ga naŋ a ma du baani,


Tikin nan ɨni'tupai e'ai' ɨwinɨ'nokon: Main, Mosi' winon pe' awɨrɨ ɨwesi kon pɨ' Papa A'kwarʉ eporo'pʉ auya'nokon, ɨneta'pʉ kon katɨ apurɨ auya'nokon pɨ'? 	 Woone hinne no ay ga ba ay ma bay araŋ gaa: hala araŋ na Biya* _Hanna__ ta zama araŋ na asariya* gana se, wala zama se araŋ na sanno kaŋ araŋ maa cimandi?


Tanporon nɨ opa'wʉ amʉ' pʉra iyena'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ wʉ' amʉ' pʉra iyena'pʉ. 	 Gungey kulu zuru, tondi kuukey mo daray.


24 kaisaron kon itepuru ton mɨrɨ awonsi'kɨ asakɨrɨ'nan kon ene amʉ' uta'mo'ka'pʉ Papa apurɨpɨtʉ pe, apono' po iyereutasa', mɨrɨpan kon ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ'pʉ: “Amen! Areruya!” tukai'. 	 Arkusu waranka cindi taaca da fundikooni taaca ye ganda ka sududu Irikoy se, nga kaŋ goono ga goro karga boŋ. I goono ga ne: «Amin! Alleluya!»


“Ɨsi'tɨ' ɨmɨrɨ'nokon iseta'kasa' kon, e'tape'ne' esa' pe te'san, ɨumoronkapʉ kon pa ɨku'to' kon pe uya. 	 Wa kaa ay do, araŋ kulu kaŋ goono ga taabi, jaraw tiŋokoyey, ay mo g'araŋ no fulanzamay.


mɨrɨpan uya ta'pʉ, ‘Koneriyas, Papa uya ɨwɨpʉremato' etasa' man, entu'manin nan repa auya nɨrɨ i'tusa' iya man. 	 A ne: ‹Korniliyos, Irikoy maa ni adduwa. A fongu nda ni sargayey mo nga jine.


Ɨpun kon pʉ'kʉ rɨ kʉ'tʉtʉu makoi ena', ɨri ku'to' ike pe, e'tane e'tʉtɨ' ru'ku Papa ena', kamoro uma'tan nɨto' apai uko'man nɨto' ya' iyera'tɨsa' kon pe; mɨrɨ awonsi'kɨ ɨpun kon pʉ'kʉ itʉtɨ' itena' ipoken e'nɨto' ku'to' ike pe. 	 Wa si araŋ gaaham jarey nooyandi mo zunubi se hal i ma ciya laala goy jinayyaŋ. Amma w'araŋ boŋ salle Irikoy se, sanda boroyaŋ kaŋ bu ka tun. Araŋ gaaham jarey mo, w'i salle Irikoy se zama i ma ciya adilitaray goy jinayyaŋ.


Apʉne pʉra ɨnʉ' rɨ kʉrɨ tʉuko'manto' ɨnnonkapai pʉra na'ne' uya tʉuko'manto' rɨ nonka mɨrɨ. E'tane ɨnʉ' rɨ kʉrɨ tʉuko'manto' nonkanin upɨkɨrɨ uya innonka pen nɨ mɨrɨ. 	 Zama boro kulu kaŋ ga miila nga ma nga fundo faaba, a fundo ga daray. Amma boro kulu kaŋ ga nga fundo nooyandi ay wo sabbay se g'a faaba.


Ene'pʉ uya iyereutasa' apono' po emiya enwo'netʉ yau kareta amon iye'menukasa' ɨsi'ratoi pɨ', 7 kaisaron a'si'to' ike ke a'si'sa'. 	 Nga kaŋ go ga goro karga boŋ, a kambe ŋwaaro ra ay di tira kunkunante fo. Hantumyaŋ go a gaa a ra haray da taray. I n'a kawaatimandi nda kawaatimi iyye.


Pori' pe e'ku'nɨto' yau, ɨsɨ yau e'nɨ moronkanin pe e'tɨ', ɨpʉreman yau te'nonkasen pe pʉra. 	 Wa farhã beeje ra, kankami ra mo araŋ ma suuru. Wa mo ye adduwa ra.


Na'ne' nin esi, mɨ pe ɨye'kupʉ kon mɨrɨ awonsi'kɨ autapurɨ kon. Tanporo serɨ waraino utapurɨn esi ɨri pe. 	 Amma sohõ araŋ goono ga fooma araŋ boŋbeera ra. Fooma wo dumi kulu ilaalo no.


“Itepuru uya ta'pʉ ipɨ', ‘Wakʉ kuru rɨ ku'sa' auya man, upoitorʉ, wakʉ mɨrɨ awonsi'kɨ usauro'nɨsa' awɨron! Tu'kan pen nʉ'kwɨ rɨ pɨ' yawɨrɨ ɨwe'sa' man. Mɨrɨ pe iyesi pɨ', tu'kan nɨ esa' pe ɨnonka uya. Ɨsi'kɨ, pori' pe ɨyepuru esi pokon pe e'tanʉ'kɨ,’ ta'pʉ iya. 	 A koyo ne a se: ‹A boori! Ni ya tam hanno no, naanaykoy mo. Ni na naanay cabe hari kayna yaŋ ra, ay ga ni daŋ hari boobo boŋ. Ma furo ni koyo farhãyaŋo ra.›


Ise'sʉn uya to' ereutanʉ'sa' tʉpiyau. Tu'kan nɨ kupʉ'pʉ to' uya kin Sisa uya tasa' poro pʉra. Ta to' uya moro man tʉron nɨ kin, Sises tukai' tesa'sen ta to' uya,” ta'pʉ to' uya. 	 Woone yaŋ kulu goono ga goy ka gaaba nda Kaysar* lordey. I goono ga ne, way, koy fo go no, kaŋ se i ga ne Yesu.»


Ɨ'rɨ rɨ e'ku'tane, ɨiwano' kon pe rɨ iye'to' awɨrɨ Kʉrai ekareei yau e'tɨ'. Mɨrɨ a'tai, uyepʉ ɨyense'na'nokon, mɨrɨ pe pʉra eta uya rɨken ɨpɨ'nokon, urɨ pʉra rɨ iye'tane i'tu uya rɨ mɨrɨ, ɨye'soto'kasa' kon pana' pe tikin nɨ iya'kwarʉ tikin nan ka'pon pe itekare apurɨto' pɨ', 	 Kala day araŋ ma goray te kaŋ ga saba nda Almasihu Baaru Hanna, hal ay ma maa araŋ gora baaro, baa d'ay kaa ka di araŋ, wala d'ay mana du ka kaa. Ay ma maa kaŋ araŋ goono ga kay biya* folloŋ ra ka gurjay care banda laakal folloŋ ra mo cimbeero se, Baaru Hanna wane.


Epori'mayai' apa'taisimasa' uya 'nokon pʉra iyesi pɨ', Kʉrispos mɨrɨ awonsi'kɨ Kayas rɨken, 	 Manti Adam-ize alhaalo bumbo g'araŋ dondonandi kaŋ, da alboro boŋ hamno ga ku, woodin haawi hari no a se?


Entantɨ'! Ɨyennoko uya 'nokon serɨ karimeru munkɨ kasa ɨsɨ ton ene amʉ' koro'tau. 	 Wa koy araŋ koyyaŋ. Wa guna, ay g'araŋ donton danga feejiyaŋ sakaliyaŋ* game ra.


E'namato' pʉra man uyeseru aimenka auya'nokon yau, mɨrɨ pe pʉra ka'pon amʉ' uya rɨ ko'tʉ yau ukupʉ yau; i'napai rɨ uiwano' pe rɨ uyeseru aimenka uya pʉra iyesi. 	 Amma boro kaŋ go ga annabitaray te ga jina-koyyaŋ, da bakaraw, da bine gaabandiyaŋ sanni salaŋ borey se.