Eta haur ençunic Iesusec dioste, Osso diradenéc eztute medicuren beharric: baina eri diradenéc: ecen ez naiz ethorri iustoén deitzera: baina bekatoren, emendamendutara. 	 Tej tbˈinte Jesúsjo anetziˈn, xi tqˈmaˈn kye: Ayetziˈn bˈaˈnqe ntiˈ kye tajbˈin qˈanil kye; meqetziˈn yabˈqe, atpen kyeˈ tajbˈin kye. Tuˈnpetzintzjo, nya ma chin tzaj weˈ txkol kye xjal nbˈaj kubˈ kybˈisin qa bˈaˈn kyten; qalaˈ ayin wejiˈy ma chin tzaj txkolkye ayeˈ bˈinchil ilqe. Tuˈnpetziˈn, ma chin ula kyxol.


Badiotsuet, iautsi içan dela haur iustificaturic bere etcherat, eta ez bercea: ecen bere buruä goratzen duen gucia, beheraturen da: eta bere buruä beheratzen duena, goraturen da. 	 Kxel nqˈmaˈn kyeˈy, chi Jesúsjo, qa tej taj meltzˈajjo peyil pwaq tja, otaq kubˈ najsit til tuˈn Dios. Me metzil tej Parisey mix kubˈ najsin teˈ til; quˈn qa at jun xjal njaw tnimsin tibˈ, ok kˈwel mutxsin teˈ. Me atzil teˈ, a kˈwel tmutxsin tibˈ, ok kjawil nimsin teˈ.


Eta gorputzeco membro deshonestén diradela vste dugunac, ohoratuquienic estaltzen ditugu: eta gure membro deshonestenéc, ornamendu guehienic duté. 	 Ex ayetziˈn tnej qxmilil nyakuj noq chˈin kyoklin, ayexix nchi ok qktxuˈn wen. Ex ikyqexjo ayeˈ nya qˈanchaˈlqexix toj qwutz, ayexix nchi ok qkˈuˈjliˈn.


Ordu hartan berean erran ciecén Iesusec gendetzey, Gaichtaguin baten ondoan beçala ilki içan çarete ezpatequin eta vhequin, ene hatzamaitera: egun oroz çuen artean iarten nincén, iracasten ari nincela templean, eta eznauçue hatzaman. 	 Ex bˈeˈx xi tqanin Jesús kye jniˈ xjal: ¿Tiquˈn ma chi ula tukˈa kykxbˈila ex jniˈ kytzeˈy, tuˈn nxi qititiˈn kyuˈn nyakuj jun ileqˈqiˈn toj kywutza? ¿Ma nyatzin nchin xnaqˈtziˈn kyxola toj tnejil ja te naˈbˈl Dios tkyaqil qˈij? ¿Tiquˈn mix in ele qititintza kyuˈn antza?


Çuetara igorri vkan ditudanetaric batez-ere pillatu vkan çaituztet? 	 ¿Me tzeˈntziˈn ikyjo? ¿Ma maˈtzin chi kubˈ nsbˈuˈn tukˈa jun ichin, a xi nsmaˈn kyukˈiy?


Orduan ihardesten duela Legueco doctoretaric batec diotsa, Magistrua, gauça horién erraitean gu-ere iniuriatzen gaituc. 	 At jun te xnaqˈtzil tiˈj kawbˈil, xi tzaqˈwinte Jesús. Chiˈ kyjaluˈn: Xnaqˈtzil, ex majqox qeˈ ma qo ok tyisoˈn, chiˈ.


Ecen erran vkan drauçuela, nola azquen demboretan içanen diraden abusariac, bere gaichtaquerietaco guthicién araura ebiliren diradenac. 	 Chi chiˈ kyjaluˈn: Kyojjo qˈij, aj chˈixtaq tul qAjaw Jesús, kchi ul xjal xmayil tiˈj tkyaqiljo bˈaˈn, quˈn oˈkx nchi bˈinchin tiˈj alkye nya bˈaˈn, tzeˈnkux kyaj.


Halacotz, nola guiçon-batez bekatua mundura sarthu içan baita, eta bekatuaz herioa: eta halaz guiçon gucietara herioa heldu içan da, ceren guciéc bekatu eguin baituté. 	 Noq tuˈn jun ichin s‑oke il twutz txˈotxˈ. Ex noq tuˈn il, tkyaqilxjal il tiˈj tuˈn tkyim, quˈn tkyaqilxjal aj il.


Ihardets ciecén, Ia erran drauçuet, eta eztuçue ençun: cergatic berriz ençun nahi duçue? ala çuec-ere haren discipulu eguin nahi çarete? 	 I xi ttzaqˈwin: Ma txi nqˈmaˈn kyeˈy ilaˈ maj, me mi n‑okx toj kywiˈy. ¿Tiquˈn kyaja tuˈn t‑xi nqˈmaˈntla juntl majl? ¿Bˈalaqa kyaja tuˈn kyok lipey tiˈj?


Ceren Iaincoa eçagutu vkan dutenaren gainean, ezpaitute Iainco beçala glorificatu, ez regratiatu: baina vano eguin içan dirade bere discursuetan, eta hayén bihotz adimendu gabea ilhumbez bethe içan da. 	 Exla qa ojtzqiˈntaq Dios kyuˈn ojtxe, me ntiˈx o jaw kynimsin tbˈi, ex mi xi kyqˈoˈn chjonte te. Qalaˈ o chi naj te jun majx toj kynabˈl noq kyuˈnjo kyxim, a ntiˈ kyajbˈin. Ex tuˈnjo lo, ajo kyanmin, a ntiˈ tumil, bˈeˈx kyij ten toj qxopin.


Eta mercenarioac ihes eguiten du, ceren mercenario baita, eta ezpaitu ardién ansiaric. 	 Quˈn anteˈ ichin bˈeˈx k‑elil oq, quˈn noq oˈkx nkubˈ t‑ximiˈn twiˈ tkˈuˈj, ex nya tuˈn kykletjo rit tuˈn.


Eta hec vtziric, ilki cedin hiritic campora Bethaniarat: eta ostatu har ceçan han. 	 Ex bˈeˈx ex Jesús, i bˈaj kyij ttzaqpiˈn, ex xiˈ toj kojbˈil Betania, jaˈ ikyˈxi qnikyˈin tuˈn.


Eguiaz diotsuet, ecen eztudala edanen hemendic harat aihenaren fructutic, hura berriric Iaincoaren resumán edanen dudan egunerano. 	 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, mi chin kˈwantla tiˈjjo kˈwabˈj luˈn, tzmaxiˈ aj qkˈwan junx kyukˈiy tzma toj Tkawbˈil nMaˈn toj kyaˈj.


Eta biharamunean, cein baita Sabbathoaren preparatione ondoan, bil citecen Sacrificadore principalac, eta Phariseuac Pilatgana. 	 Toj junxil qˈij, a tojjo qˈij te ajlabˈl, ayetziˈn kynejil pale kyukˈaxjo jniˈ Parisey i bˈaj xiˈ qˈolbˈilte Pilat.


Eta eztute iraichequiten candelá eta hura eçarten gaitzurupean, baina candelerean, eta argui eguiten draue etcheco guciey. 	 Ex nlay bˈant tuˈn tok txqet jun tzaj, exsin tuˈn tokx ewitl tjaqˈ jun kax; qalaˈ il tiˈj tuˈn tjax tibˈaj xtankoˈl, tuˈntzin tspikyˈemix tkyaqil tuja tuˈn.


Eta eztu differentiaric batre eguin gure eta hayén artean, fedez purificaturic hayén bihotzac 	 Tuˈntzintzjo, junx qten kyukˈa twutz Dios, quˈn o txˈixpit kychwinqil noq tuˈn kynimbˈil, ikyxjo tzeˈnku qe.


Ecen baldin Iaincoac Aingueru bekatu eguin vkan dutenac guppida vkan ezpaditu: baina ilhundurataco cadenéz abysmaturic liuratu vkan ditu, iudicioco reseruaturic. 	 Quˈn mipe xkubˈ tnajsin Dios kyil angel xkubˈ kybˈinchin, aye o chex lipe tiˈj tajaw il; qalaˈ ma chex t‑xoˈn toj najin, ex ma chi kyij ttzaqpiˈn toj qxopin, kˈlonqe tuˈn kxbˈil, tzmaxi aj tpon tqˈijil paˈbˈin.


Erraiten drauca, Bay, Iauna, nic diat sinhesten ecen hi aicela Christ Iaincoaren Seme mundura ethorteco cena. 	 Xi tqˈmaˈn Mart te: Ikytziˈn Tata, ma txi nnimin weˈ, a tejiy Crist, a Tkˈwal qMan Dios, a iltaq tiˈj tuˈn tul tzaluˈn twutz txˈotxˈ.


Haur cen Iesusen hitza compli ledinçát, cein erran baitzeçan aditzera emaiten çuela cer herioz hil behar luen. 	 Ikytziˈn, o japin bˈajjo a otaq bˈaj tqˈmaˈn Jesús, qa iltaq tiˈj tuˈn tkyim twutz cruz, quˈn ikytaqtzin tumiljo tuˈn tkyim jun aj il toj kykawil aj Rom.


Baina eracutsiren drauçuet noren beldur behar çareten: çareten beldur, hil duqueenean gehennara egoiztecó authoritatea duenarén: are diotsuet, haren beldur çareten. 	 Me ok kxel nqˈmaˈn weˈ kyeˈy, alqe tuˈn kytzaja xobˈiˈy. Chi xobˈtziˈn teˈ, a at toklin tuˈn kykyimxjal tuˈn, ex at toklin tuˈn kyxi qˈoˈnxjal tuˈn toj qˈaqˈ te jun majx, aj tkyimjo kyxmilil. Twutzx te, antza chi xobˈa kyeˈ.


Behatzen eztutelaric Iuduén fabletara, eta eguiatic aldaratzen diraden guiçonén manuetara. 	 ex tuˈn mina txiˈ ambˈil te kyxnaqˈtzbˈil xjal aj Judiy, a ntiˈ tumil, ex a tzajnin kye ojtxe qxjalila; ex tuˈn mina txi kybˈiˈnjiˈy a kyajbˈil, quˈn aye xjal luˈn ma kyij kyiˈjlin a yol twutzxix.


Informa çaitezte diligentqui Scripturetaric; ecen çuec vste duçue hetan vicitze eternala duçuela: eta hec dirade niçaz testificatzen dutenac. 	 Quˈn chebˈex nkux kyxpichˈinjiˈy Tyol Dios, quˈn toj kywutza antza kknetila kychwinqila te jun majx, me mi n‑el kynikyˈa te, qa antza nyolineˈ Tyol Dios wiˈja.


Ceinaganic ahaidetassun gucia ceruètan eta lurrean deitzen baita, 	 Quˈn antza tzajnin qbˈi awo kˈwalbˈajqo te Dios, awo nimil tiˈj, exla qa toj kyaˈj, mo qa twutz txˈotxˈ.


Gueroztic hirur vrtheren buruän itzul nendin Ierusalemera Pierrisen visitatzera: eta egon nendin harequin amorz egun. 	 Tbˈajlinxiˈ oxe abˈqˈe, in xiˈy Jerusalén tuˈn tok wojtzqintiˈy Pegr; in teˈn jweˈlajaj qˈij tukˈa.


Eta spantaturic ceuden haren doctrináz, ecen iracasten cituen authoritate çuenac beçala, eta ez Scribéc beçala. 	 Atziˈn t‑xnaqˈtzbˈil ok, tkyaqil xjal bˈeˈx jaw kaˈylaj tuˈn, quˈn bˈajxitaq kybˈiˈye jun xnaqˈtzbˈil ikyjo, quˈn nya noq tiˈchaqku tyol bˈaj tqˈmaˈn, tzeˈnkutaqjo nbˈaj kubˈ kyxnaqˈtzin xnaqˈtzilkye. Quˈn ntiˈtaq kawbˈil tuˈn; qalatziˈn te Jesús noq tiˈj tkawbˈil Dios yoline.


Eta ilki cedin berce çaldi gorrhatsbat, eta haren gainean iarria cenari eman cequión lurretic baquea ken ahal leçan, eta elkar hil leçaten: eta eman cequión hari ezpata handibat. 	 Ex bˈeˈx etz juntl chej, kyaq kaˈyin. Ex atzin nchejin tibˈaj xi qˈoˈn jun kxbˈil tzeˈnku machet te bˈiˈybˈil, ex xi qˈoˈn toklin, tuˈn tel tiˈn kymujbˈil kyibˈxjal kyxolx, tuˈntzintla tkubˈ kybˈyoˈnxjal kyibˈ, jun tukˈa juntl.


Iaunz eçaçue Iaincoaren harmadura gucia, deabruaren celatén contra resisti ahal deçaçuençát. 	 Kyqˈoˈnktzin kyiˈja tkyaqiljo a n‑ajbˈin te jun xoˈl qˈaqˈ toj jyoj qˈoj, tuˈn kykleta, a tzeˈnkuxjo ma tzaj tqˈoˈn Dios kyeˈy, tuˈntzintla kyweˈxixa wen toj kynimbˈila twutzjo tsbˈubˈl tajaw il, quˈn ma chi oka tzeˈnku jun xoˈl qˈaqˈ toj qˈoj tukˈa.


Guero ikus neçan berce Ainguerubat igaiten cela iguzqui ialguitetic Iainco viciaren cigulua çuela: eta oihu eguin ciecén ocengui laur Aingueru lurrari eta itsassoari calte eguitea eman içan çayeney, 	 Ex nliy juntl angel, a tzajnin toj tjawitz qˈij, a qˈiˈntaq tuˈn, ajo jupbˈilte uˈj tuˈn Dios, a itzˈ te jun majx.


Halacotz Tyr eta Sidon emequiago tractatuac içanen dirade iudicioan ecen ez çuec. 	 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, toj tqˈijil paˈbˈin twutz Dios, kujxixtl kye tkawbˈil Dios ktzajil kyibˈaj, tzeˈnku kye aj Tiro ex Sidón.


Eta haren garaitic cegoela mehatcha ceçan helgaitza: eta vtzi ceçan hura helgaitzac: eta harc bertan iaiquiric cerbitza citzan. 	 Kubˈ kˈweˈ Jesús, tuˈn tok tkaˈyinj yabˈ, exsin xi tqˈmaˈntz teˈ nim kyaq, tuˈn teltaq tpaˈn tibˈ tiˈjjo qya. Texjo paq anetziˈn, bˈeˈx xi chewx kyaq, ex bˈeˈx jaw weˈks tej qya, ex n‑ok tentz bˈinchil chˈin tiˈ kye.


Eta huná, tormenta handibat altcha cedin itsassoan, hambat non vncia bagaz estaltzen baitzen: baina bera lo cetzan. 	 Me n‑okku ten txqan qˈankyaq tukˈa txqan kyqˈiqˈ toj nijabˈ; bˈeˈx bˈaj okx piqˈj txqan aˈ tzma toj bark. Exsin otaq tzikyˈ ktan Jesús.


Baina hura da Iudu, barnetic dena: eta circoncisionea da, bihotzetic dena, spirituan ez letrán: cein Iuduren laudorioa ezpaitatorque guiçonetaric baina Iaincoaganic. 	 Qalaˈ atzin te xjaljo, a twutzxix Ttanim Dios, a Judiyxix, a tok techil tojxi tanmin, ex atzin te qechiljo twutzxix, a tok tojxi qanmin, a mi qˈanchaˈl, nya noq jun nukˈbˈil tzˈibˈin kyuˈnxjal, qalaˈ tuˈn Xewbˈaj Xjan. Qatzin qa ikyjo, nya kywutzxjal qo elil wen, noq tuˈn jun tiˈ toj qxmilil; qalaˈ twutz Dios, a ojtzqilte qanmin.


Eta guertha cedin, hurbildu cenean Bethphagera eta Bethaniara, Oliuatzetaco deitzen den mendi aldera, igor baitzitzan bere discipuluetaric biga, 	 Atzaj teˈ kykanin nqayin kykˈatz tnam te Betfagé ex Betania, nqayin t‑xe wutz, a Olivos tbˈi; i xitzin tchqˈoˈntz kabˈe t‑xnaqˈtzbˈin.


Eta ilki cenean ecin minça cequidien, eta eçagut ceçaten ecen cembeit visione ikussi çuela templean: ecen keinuz aditzera emaiten cerauen, eta mutu guelditu ican cen. 	 Atzaj teˈ tetz, mix bˈantil tyolin kyukˈa jniˈ xjal, noq tqˈobˈqe i xi tyekin, tuˈn tyekˈinte jun tiˈ. Tuˈntziˈn ikyjo, bˈeˈx el kynikyˈjo jniˈ xjal te, qa attaq jun otaq tli, quˈn kukx xaˈye mix bˈantil tyolin.


Abelec fedez Cainec baino sacrificio excellentagoa Iaincoari offrendatu vkan drauca: cein fedez testimoniage obtenitu vkan baitu iusto cela, ceren Iaincoac haren donoéz testificatzen baitzuen: eta oraino fede harçaz hil delaric minço da. 	 Noq tuˈn tnimbˈil Abel, teˈ t‑xi tqˈoˈn oyaj te Dios tbˈanilxixtl ele tzeˈnku toyaj Caín. Tuˈntziˈn, aku qMan Dios ok qˈonte te tbˈanil nimil, ex tuˈn ikyjo, wen ele toyaj twutz Dios. Quˈn ikytziˈn, exla qa o kyim te Abel, me o kyij te jun yekˈbˈil te qe jaˈlin, tuˈn tkubˈ qnimin Dios.


Ethor citecen bada gendarmesac, eta hauts citzaten lehenaren çangoac, eta berce harequin crucificatu cenarenac. 	 Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx i xiˈ chqˈoˈn xoˈl qˈaqˈ bˈinchilte. Nej, kubˈ kywaqˈin tkuxjo tnejil, ex ikyxjo tkabˈ.


Ecen are haren anayec-ere etzuten sinhesten hura baithan. 	 Xitzin kyqˈmaˈn titzˈin te ikyjo, quˈn naˈmxtaq txi kynimiˈn t‑xilin t‑xnaqˈtzbˈil.


Eta Argui hunec ilhumbean arguitzen du: eta ilhumbeac hura eztu comprehenditu. 	 Ex tzunx nqoptzˈajxjo spikyˈin toj kyanminxjal, a o noj tuˈn qxopin tuˈn il, me atzin qxopin nlay yupjxjo spikyˈin tuˈn.


Orduan erran cieçón Spirituac Philipperi, Hurbil adi, eta hers aquio carriot horri. 	 Xi tqˈmaˈn Xewbˈaj Xjan te Lip kyjaluˈn: Kux txiˈy, ex laqˈeka tkˈatzjo karwaj.


Eta ikus ceçaten hura Lyddan eta Saronan habitatzen ciraden guciéc, eta conuerti citecen Iaunagana. 	 ex kykyaqilxjo najleqetaq toj Lida ex toj tnam Sarón kyli, tej tjaw weˈks. Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx i nimin tiˈj tAjaw Tkyaqil.


Fedez iragan ceçaten itsas gorria leyhorrez beçala: cein gauça enseyaturic, Egyptianoac hundatu içan baitziraden. 	 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, noq tuˈn kynimbˈil aj Israel, bˈaj ikyˈtze tojjo ttxuyil aˈ, Chikyˈ tbˈi, a xi tpaˈn tibˈ tuˈntzintla tten jun bˈe, nyakutzintlaj toj jun tzqij txˈotxˈ. Ex ikyqextaq kyeˈ aj Egipto kyajtaq kyeˈ tuˈn kyikyˈtz, me bˈeˈx i xi mulqˈaj toj aˈ, tej tok tmujbˈin aˈ tibˈ.


Ecen hunetacotzát Christ hil, eta resuscitatu, eta vicitara itzuli içan da, hambat hilén nola vicién gainean dominatione duençát. 	 Quˈn tuˈnpetziˈn, kyime Crist, ex jatz anqˈin juntl majl, tuˈn tok te tAjaw tkyaqil itzˈ ex kyimnin.


Eta merkatutic itzultzen, diradenean, ikuciac ezpadirade, eztuté iaten. Anhitz berce gauçaric-ere bada beguiratzeco hartu dutenic, nola baitirade goporrén ikutzeac, eta cubenac, eta cobrezco vncienac, eta ohenac. 	 Ex tzeˈnku nchi meltzˈaj loqˈil, nlay cheˈx waˈl, qa mina ẍi txˈajin. Ex atx txqantl, tzeˈnku tuˈn tbˈaj ja txjet jniˈ tkˈwel kykˈwaˈ, jniˈ kyxar, jniˈ kylaq kxbˈil ex jniˈ kywatbˈil.


Ioppen-ere bacén discipulussa Tabitha deitzen cembat, erran nahi baita Dorcas: haur cen bethea obra onez eta elemosyna eguiten cituenéz. 	 Kyojjo qˈij anetziˈn, attaq jun qya nimil toj tnam te Jope, Tabita tbˈi; atzin toj griego, Dorcas tzˈelpine. Atzaj qya anetziˈn oˈkxtaq taqˈiˈn tuˈn tbˈinchin jun bˈaˈn, ex tuˈn tmojin kyukˈa yaj.


Scribatua da Prophetetan, Eta içanen dirade guciac Iaincoaz iracatsiac. Norc-ere beraz ençun baitu Aitaganic eta ikassi, hura ethorten da enegana. 	 Quˈn kyojjo uˈj kyij kytzˈibˈiˈn yolil Tyol Dios ojtxe, ntqˈmaˈn kyjaluˈn: Chi xel t‑xnaqˈtzin Dios kykyaqilch. Tuˈnpetziˈn, kxel nqˈmaˈn kyeˈy qa kykyaqiljo ma tzaj xnaqˈtzin tuˈn Dios, ex qa ma kubˈ kybˈiˈn tukˈa tkyaqil kyanmin, okpin kchi tzajil lipe kyeˈ wiˈja.


Eta claroqui propos hunez minçatzen cen. Orduan apparta ceçan Pierrisec, eta has cequión reprotchatzen. 	 Tej tbˈaj tyolin Jesús, ex teˈ tbˈinte Pegr ikyjo, bˈeˈx ex tkˈleˈn najchaq chˈintl, exsin ok ten yisolte tuˈn tqˈma, qa tuˈntaq tbˈajjo jniˈ ikyjo tiˈj.


Eta Iesusec Ierusalemera igaitean, har citzan hamabi discipuluac appart bidean, eta erran ciecén, 	 Tej t‑xiˈ Jesús toj tbˈe tzma Jerusalén, o xi tkˈleˈn a awoˈy kabˈlajaj t‑xnaqˈtzbˈin qjunalxa, ex tzaj tqˈmaˈn qeˈy:


Gauça hauen ondoan othoitz eguin cieçön Pilati Ioseph Arimatheacoac (cein baitzén Iesusen discipulu, baina ichilizco, Iuduén beldurrez) ken leçan Iesusen gorputza: eta permetti cieçón Pilatec. Ethor cedin bada eta ken ceçan Iesusen gorputza. 	 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, attaq jun ichin, Jse aj Arimatey, xi tqanin ambˈil te Pilat, tuˈn t‑xi tiˈn t‑xmilil Jesús. Atzin teˈ Jse lipchek toj tanmin tiˈj t‑xnaqˈtzbˈil Jesús; me tkyˈeˈtaq tuˈn tel tqanil, noq tuˈn t‑xobˈil kye Judiy. Ante Pilat xi tqˈoˈn ambˈil te Jse, tuˈn t‑xi tiˈn t‑xmilil Jesús.


Eta berceac erran ceçan, Borz idi vztarri erossi citiat, eta banihoac hayén phorogatzera: othoitz eguiten drauat eduqui neçac excusatutan. 	 Atzin teˈ juntl iky teˈ tqˈma kyjaluˈn: Nlay chin kanin weˈ, quˈn ma nloqˈa jweˈ muj nwakixa te kjol, ex ma chink chˈin lolkye qa bˈaˈn chi kjon; noqx cheˈwx tkˈuˈja wiˈja, chichkujiˈy.


Erroçue Siongo alabari, Huná, eure reguea ethorten çain mansoric, eta asto emearen, eta vztarricoaren vme arraren gainean iarria. 	 Kyqˈmanxa kye xjal toj tnam Sion: Kykaˈyinxjiˈy Nmaq kyKawila tzul; mutxin tten, ex qˈuqlekx tibˈaj jun tal bur, kˈleˈn tal tal.


Phariseu itsuá, chahu eçac lehenic coparen eta plataren barnecoa, hayén campocoa-ere chahu dadinçát. 	 Ayiˈy Parisey moẍqiˈy, kytxjonktzjiˈy tojxi tkˈwel kˈwabˈj nej ex tojxi laq. Quˈn ikytzin kyjela saqixjo tiˈjxi.


Orduan erran vkan dut, Huná, ethorten nauc (liburuären hatsean scribatua da niçaz) eguin deçadan, o Iaincoá hire vorondatea: 	 Tuˈn ikyjo, xi nqˈmaˈn tey: Ay, nMan Dios, loqiˈn ma chin ul bˈinchil teˈ tajbˈila, ikyxjo tzeˈn kyij tzˈibˈit wiˈja toj Tuˈjil Tyola.


Baina Iaunaren Aingueruäc gauaz irequi citzan presoindeguico borthác: eta hec campora idoquiric, erran ceçan, 	 Me toj qnikyˈin, ul jun t‑angel tAjaw Tkyaqil jqolte tjpel tze tuˈn kyetz, ex xi tqˈmaˈn kye:


Hura diot ceinen ethortea baita Satanen operationearen araura, puissança gucirequin eta signorequin eta gueçurrezco miraculurequin: 	 Atzin ichin aj ilxix tzul noq tuˈn tipin satanás, a tajaw il. Ex kˈwel tbˈinchin nim techil tipin, a noq tuˈn kyjaw kaˈylajkuxjal tiˈj, me noq te sbˈuˈbˈl.


Nola Iesus Nazareno vnctatu duen Iaincoac Spiritu sainduaz eta verthutez, cein ebili içan baita vngui eguiten çuela eta deabruaz tormentatu ciraden guciac sendatzen cituela: ecen Iaincoa cen harequin 	 Ex bˈiˈn kyeˈ kyuˈn, qa xi qˈoˈn nim ipbˈil te Jesús te Nazaret, ex qa nojsit tanmin tuˈn Xewbˈaj Xjan. Ex qa ma bˈet Jesús bˈinchil bˈaˈn, ex i qˈanit kykyaqiljo xjal, a n‑ikyˈxtaq nya bˈaˈn kyuˈn tjaqˈ tkawbˈil tajaw il. I bˈantjo luˈn tuˈn, quˈn tuˈn attaq Dios tukˈa.


Eta etchean berriz discipuluéc gauçá harçaz beraz interroga ceçaten. 	 Telninxitzin bˈajjo t‑xnaqˈtzbˈil, i xiˈ toj jun ja. Atzaj teˈ kykanin, xi kyqanin t‑xnaqˈtzbˈin juntl majl te tiˈjxjo t‑xnaqˈtzbˈil kyiˈj paˈl kyibˈ.


Eta Iesusec erran cieçon. Aceriéc çulhoac citié, eta ceruco choriéc ohatzeac: baina guiçonaren Semeac eztic non bere buruä paussa deçan. 	 Xitzin ttzaqˈwin Jesús kyjaluˈn: ¿Ma twutzxixsin tey qa aku txi lipey wiˈja? Me majx kxel nqˈmaˈn tey: At kye wech kyjul te kynajbˈil; ex at kye pichˈ kypaqbˈil. Me metzin weˈ, a Tkˈwal Ichin, nipe jaˈ tuˈn nxi qˈejeye chˈiˈn, ntiˈ.


Eta har citzan guciac beldur batec, eta glorificatzen çuten Iaincoa, erraiten cutela, Segur Propheta handibat iaiqui içan da gure artean, eta segur Iaincoac visitatu du bere populua. 	 Jotqexjo xjal, a iteˈtaq antza, bˈeˈx tzaj kyxobˈil, tej tiwleˈ a otaq bˈaj. Tuˈntziˈn, bˈeˈx ok ten nimsil teˈ tbˈi qMan Dios. Chi chiˈ kyjaluˈn: Luˈ jun nmaq yolil Tyol Dios ma jaw anqˈin qxol, ex: Luˈ te Dios ma tzul klol teˈ Ttanim, chi chiˈ.


Leguea bada ez deus bilhatzen dugu fedeaz? Guertha eztadila: aitzitic Leguea confirmatzen dugu. 	 Quˈn oˈkx junchˈin Dios at, ex ma qo ok tzˈaqle twutz, noq tuˈn qnimbˈil teyile junjun, iˈchaqxla Judiy mo minaj.


Eta etzieçón heretageric eman hartan, ez are oinaren bethea-ere: possessionetan hura emanen ceraucala promettatu baceraucan-ere, eta haren haciari haren ondoan, haourric ezpaçuen-ere. 	 Me tojjo txˈotxˈ lo, mix xi qˈoˈne chˈin ttxˈotxˈ, iˈchaqpetla noq chˈin netzˈ, jaˈ tuˈn tkubˈe weˈ, quˈn nya te te Abrahamjo txˈotxˈ lo, qalaˈ xi ttziyin Dios, tuˈn t‑xi tqˈoˈn kye tyajil, me tzmaxitaqjo aj tkyim. Ex naˈmtaqpe kyul te Abraham tkˈwal, tej tyolajtzjo lo.


Eta bilduren dirade haren aitzinera natione guciac, eta bereciren ditu batac bercetaric, artzainac ardiac akerretaric beretzen dituen beçala. 	 Ex tkyaqil xjal toj tkyaqil twutz txˈotxˈ kchi ul chmet nwutza, ex kchi elil npaˈnjiˈy xjal jun tukˈa juntl, tzeˈnku jun kyikˈlel nchi el tpaˈn rit kyxol chiv.


Ecin daidit nic neure buruz deus: dançudan beçala iugeatzen dut: eta ene iugemendua iusto da: ecen eznabila neure vorondatearen ondoan: baina ni igorri nauen, Aitaren vorondatearen ondoan. 	 Ex nlay bˈant jun weˈ tiˈ wuˈn wuˈnx wibˈxa. Ex aj nkawiˈn, mi chin kawin weˈ wuˈnx wibˈxa. Quˈn nkyˈeˈy tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn tzeˈnkuxjo waja, qalaˈ tzeˈnkuxjo taj qMan, a tzaj chqˈoˈn weˈy. Tuˈnpetziˈn, aj nkawiˈn, tzˈaqlexix weˈ nkawbˈil.


Presentatu drautaçue guiçon haur populuaren nahatsale beçala: eta huná, nic çuen aitzinean interrogaturic, hoguenic batre eztut eriden guiçon hunetan, çuec accusatzen duçuenetaric: 	 exsin xi tqˈmaˈn kye kyjaluˈn: Ayiˈy ma chi ul qˈinte ichin lo nwutza, exsin nkyqˈmaˈn, qa ma jaw naj kyxjalila tuˈn. Me kywutza, ma bˈaj nqaniˈn te tiˈjjo ma bˈaj kyqˈmaˈn tiˈj, me ntiˈ jun wetza til ma tzˈel jyet wuˈn,


Erran cieçoten bada hari berce discipuluéc, Ikussi diagu Iauna. Eta harc erran ciecén, Baldin ikus ezpadeçat haren escuetan itzén seignalea, eta eçar ezpadeçat neure erhia itzén lekuan, eta eçar ezpadeçat neure escua haren seyhetsean, eztut sinhetsiren. 	 Atzaj teˈ t‑xi qqˈmaˈn te qa otaq qliˈy qAjaw, tzaj tqˈmaˈn qeˈy: Qa mix nliˈy tkyˈixlbˈin tqˈobˈ, ex qa mi s‑okx nlimoˈn twiˈ nqˈobˈa kyojjo jaˈ okxi kxbˈil; ex qa mi s‑okx nqˈoˈn nqˈobˈa toj tẍutil t‑xukˈ, nlayx txi nnimiˈn.


Ceinec iniuriatzen cenean, ezpaitzuen iniuriatzen: gaizqui eguiten ceraucatenean, ezpaitzuen mehatchuric eguiten: baina remettitzen cen iustoqui iugeatzen duenagana. 	 Ex tej s‑ok yisoˈn, ex mi s‑aj ttzaqˈwin tukˈa yasbˈil; ex tej s‑ikyˈx jniˈ yajbˈil tuˈn, mi xqanbˈin kyiˈjxjal; qalaˈ noq xi toqxenin tibˈ te Dios, a Kawil tzˈaqle tibˈaj tkyaqil.


Gogoauçue bada nola çuhurqui ebil çaitezqueten, ez erho anço, baina çuhur anço: 	 Tuˈnpetziˈn, kykaˈyinktzin kyibˈa tzeˈn tuˈn kybˈetiˈy, nya tzeˈnku jun ntiˈ tnabˈl, qalaˈ tukˈa tkyaqil tumil.


Eta cein-ere hiritan edo burgutan sarthuren baitzarete, informa çaitezte nor den hartan digneric, eta çaudete han parti çaitezteno. 	 Aj kykaniˈn toj jun tnam mo jun tal kojbˈil, kyjyoma tja jun xjal wen, tuˈn tok qe kykˈuˈja tiˈj. Ex ku kynajaˈn tukˈa toj tja, ajxi tpon qˈij tuˈn kyikyˈa.


Eta bercea eror cedin lur onera: eta sorthuric eguin ceçan fructu ehunetan hambat. Hauén erraitean oihuz cegoen, Ençuteco beharriric duenac, ençun beça. 	 Me at txqantl pon chitj tojjo tbˈanil txˈotxˈ. Tbˈanilpen chˈiˈye teˈ, ex nimxjo twutz kyij, bˈalaqa junjunchaq jweˈ kˈal twutzjo junjun ijaj. Tbˈajlinxitzin tqˈmaˈn Jesúsjo techil lo, jawtzin yolin juntl majl kujxix wen. Chiˈ kyjaluˈn: Ankye taj tuˈn tkubˈ tbˈiˈn nyola, in tkubˈ tbˈiˈntz, tuˈntzintla tkubˈ tbˈinchin.


Eta Iesusec erran cieçón, Onhetsiren duc eure Iainco Iauna eure bihotz guciaz, eta eure arima guciaz, eta eure pensamendu guciaz. 	 Xi ttzaqˈwin Jesús: An tnejiljo luˈn: Kˈuˈjlinkxixa Dios tukˈa tkyaqil tanmiˈn, ex tukˈa tkyaqil tkˈuˈja, ex tukˈa tkyaqil tnabˈla.


Orduan ihardesten çuela Pierrisec erran cieçón, Huná, guc vtzi citiagu gauça guciac, eta iarreiqui gaitzaizquic hiri: cer içanen da beraz gure? 	 Me xi tqˈmaˈn Pegr te: Ma kyij qtzaqpiˈn qeˈ tkyaqiljo attaq qeˈy, ex ma qo ok lipeˈy tiˈja. ¿Tiˈtzila qetza qkanbˈe?


Nola ikassi-ere baituçue Epaphras gure lagun maite eta cerbitzari-quideaganic, cein baita Christen ministre fidel çuendaco: 	 Tkyaqiljo lo, o bˈaj t‑xnaqˈtzin Epafras, a o tzˈaqˈnin junx qukˈiy, ex nimxix tqˈaqˈbˈil qkˈuˈja tiˈj. Waja tuˈn t‑xi nqˈmaˈn kyeˈy qa ajo Epafras jun tbˈanil taqˈnil Crist at kyxola.


Eta etchean sarthu cenean, bere discipuluéc interroga ceçaten appart, Cergatic guc hura ecin campora egotzi dugu? 	 Tetziˈn tokx Jesús kyukˈa t‑xnaqˈtzbˈin toj jun ja kyjunalx, xi kyqanin t‑xnaqˈtzbˈin te: ¿Tzeˈntzin tten mi xbˈant qe qlajon teˈ taqˈnil tajaw il toj tanminjo qˈa? chi chiˈ.


Orduan Epicuriano eta Stoiciano philosopho batzu disputatzen ciraden harequin: eta batzuc erraiten çutén, Cer erran nahi du edasle hunec? Eta bercéc cioiten, Iainco arrotzén eracusle dela dirudi: ceren Iesus denuntiatzen baitzerauen eta resurrectionea. 	 Ex iteˈtaq jun jteˈbˈin xnaqˈtzil nabˈl, Epicúreos ex Estoicos kybˈi, i ok ten chˈotjil tukˈa Pabl. Iteˈ junjun kyqˈma kyjaluˈn: ¿Me anqiˈj nyolineˈ maˈ xkrat tzi lo? Ex txqantl qˈmante kyjaluˈn: Nyakuj a teˈ suqil dios te junxil tnam. Ikytzin kyqˈmaˈ, quˈn tuˈn tzuntaq nyolin Pabl tiˈjjo Tbˈanil Tqanil Jesús, exsin tiˈjjo teˈ tjatz anqˈin juntl majl.


Eta gure gorputzén aitác gaztigari vkan ditugu, eta reuerentiatan eduqui ditugu: ezgaitzaitza spirituén Aitari vnguiz suietago içanen, eta vicico baicara? 	 Kaˈntzinjiy qe tej kˈwalqoxtaq: Ntzajtaq tqˈoˈn jun tumil qe, ex atku nqo kawajtz kyuˈn qtata tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ex nchi kubˈ qnimin, aj kykawin qiˈj. Qa ikyjo kyukˈa qtata twutz txˈotxˈ, ¿Me yajtzila teˈ tjaqˈ tkawbˈil qTatatz toj kyaˈj? Quˈn qa ma kubˈ qnimiˈn tumil, a ntzaj tqˈoˈn, at qchwinqil tukˈa te jun majx.


Eta baldin parti badadi bego ezcondu gabe, edo senharrari reconcilia bequió: senharrac-ere emaztea ezteçala vtzi. 	 Me qa akutaq xkubˈ tpaˈn qya tibˈ tukˈa tchmil, ma kyijkux ikyjo. Nlay bˈantl tuˈn tmeje jun majl tukˈa juntl ichin; qalaˈ ilx tiˈj tuˈn tmeltzˈaj tukˈa tchmil. Ex ikyqexjo chmilbˈaj, ex nya bˈaˈn tuˈn tkyij kytzaqpiˈn kyxuˈjil.


Ecen baldin Aingueruéz erran içan cen hitza fermu içan bada, eta transgressione eta desobedientia guciac recompensa bidezcoa recebitu vkan badu, 	 Atzin tkawbˈil Moisés toj Tuˈjil Tyol Dios, tzaj tqˈoˈn Dios kye xjal, noq kyuˈn angel. Tzaj jun kawbˈil kuj wen kyibˈajxjal, qa mataq tzˈel kyiˈjliˈn yol luˈn.


Ecen paubreac bethiere vkanen dituçue çuequin: baina ni eznauçue bethiere vkanen. 	 Quˈn atzin kye yaj, axsi kchi kˈwele ten kyxola, ex bˈaˈn tuˈn kyxi kymojiˈn noq tiˈ qˈijil. Qalatziˈn weˈ, nya kukx kchin kˈwel ten wejiˈy kyxola.


Eta ni hil içan naiz: eta eriden içan da vicitzetaco ordenatu ceitadan manamendua, heriotara itzultzen çaitadala. 	 Quˈn ikytziˈn, ma tzˈel nnikyˈa te qa a kawbˈil tzaj qˈoˈn, noq tuˈn tten nchwinqila te jun majx. Me noq tuˈn tpajjo wila, axjo kawbˈil, a bˈaˈn, nqanin wiˈja tuˈn nkyima.


Baina badirade batzu çuetaric sinhesten eztutenic. Ecen baçaquian hatseandanic Iesusec cein ciraden sinhesten etzutenac, eta cein cen hura tradituren çuena. 	 Me at junjun kyxola, a mi nxi kynimin. Xi tqˈmaˈn ikyjo, quˈn ojtzqiˈntaq tuˈn atxix teˈ tzaj xkye taqˈin, alkye mi chex niminte, ex alkye tuˈn t‑xi kˈayinte toj kyqˈobˈ tajqˈoj.


Ecen eguiten dudana, etzait on: ecen eztut cer nahi baitut, hura eguiten: baina ceri gaitz baitaritzat, hura eguiten dut. 	 Quˈn mi n‑el nnikyˈa te tiquˈnil mi nbˈant wuˈn a waja tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn. Ex atziˈn a nkyˈeˈy tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn, atzin bˈantjo wuˈn.


Eta passeatzen cen Iesus templean Salomonen galerian. 	 Nbˈettaq Jesús twutzjo ja anetziˈn, a nim telimitz, a tok tbˈi: Te Salomón.


Eta spantatuac ceuden haren doctrinaren gainean: ecen authoritaterequin cen haren hitza. 	 Ex bˈeˈx i jaw kaˈylaj kyeˈ xjal tiˈjjo t‑xnaqˈtzbˈil, quˈn nimxtaq kyokliˈn Tyol.


Vtzi eçac han eure oblationea aldare aitzinean, eta habil: lehen appointadi eure anayerequin, eta orduan ethorriric presenta eçac eure oblationea. 	 mi txiˈy qˈol toyaja nej; qalaˈ nej, ku txiˈy kubˈsil twutza te tukˈiy, tuˈn tkubˈ tnajsin tila. Ex ajtzin kykyija toj wen tukˈa, kuxpin txiˈtza qˈol toyaja.


Cergatic hire discipuluéc iragaiten dute aitzinecoen ordenança? ecen eztitie ikutzen bere escuac oguia iaten dutenean. 	 ¿Tzeˈntzin kyten kyeˈ t‑xnaqˈtzbˈiˈn mi nkubˈ kynimin a kyij yekˈin qe kyuˈn qtzan qtaˈẍ? Quˈn mi njapin techil kyuˈn, a tzeˈnku nbˈanttaq kyuˈn qtzan qtaˈẍ, tzeˈnku qe, a tuˈn tel kytxjon kyqˈobˈ tukˈa tumil, aj kyaqˈe waˈl.


Anhitzec bada gendetzecoetaric propos haur ençun çutenean, erraiten çuten, Haur da eguiazqui Propheta hura. 	 Tej tbˈaj kybˈiˈn tyol, attaq junjun kyxol xjal kyqˈma: Twutzxix qa ajo ichin lo atzin yolil Tyol Dios, a iltaq tiˈj tuˈn tul.


Eta cioela, Iauna, auc pietate ene semeaz, ecen lunatico duc eta gaizqui tormentatzen: ecen maiz erorten duc sura, eta maiz vrera. 	 Tata, qˈaqˈintz tkˈuˈja tiˈj nkˈwala. Quˈn atku ntzaj luˈlin tiˈj, tuˈn jun taqˈnil tajaw il, ex nimx kyixkˈoj ma tzikyˈx tuˈn. Ilaˈku maj o txi lankˈaj tuˈn toj qˈaqˈ ex toj aˈ.


Eta ikussi vkan duän emaztea duc Ciuitate handi hura ceinec baitu bere resumá lurreco reguén gainean. 	 Atzin qya, a ma tliˈy, atziˈn nmaq tnamjo a nkawin tibˈajjo tkyaqil nmaq kawil twutz txˈotxˈ.


Orduan Iesus eraman cedin Spirituaz desertura, deabruaz tenta ledinçát. 	 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, xiˈ Jesús tuˈn tkujil Xewbˈaj Xjan tzma tojjo tzqij txˈotxˈ, jaˈ ntiˈye kynajbˈilxjal toj, tuˈn tok toj joybˈil tiˈj tuˈn tajaw il, quˈn tjoy tajaw il ttxolil, tuˈn tel tikyˈin Jesús tkawbˈil tMan.


Ecen hil içan çarete, eta çuen vicitzea gordea da Christequin Iaincoa baithan. 	 Quˈn o chi kyima toj tkyaqiljo ojtxe kawbˈil lo, a ntiˈ tumil, ex atziˈn jaˈlin, atzin kychwinqila ma kyij tkˈuˈn Crist toj kyaˈj junx tukˈa qMan Dios.


Eman dieçaçuençát, bere gloriaren abrastassunaren arauez, indarrez fortifica çaitezten haren Spirituaz barneco guiçonean: 	 Ex nxi nqaniˈn te Manbˈaj, a at nimxix tqˈinimil toj tqoptzˈajiyil kyaˈj, tuˈn ttzaj tqˈoˈn kyipiˈn, noq tuˈn Xewbˈaj Xjan toj kyanmiˈn,


Eta harc beguiac altchaturic erran ceçan, Badiacusquiat guiçonac, ecen ohartzen nitziayec arboreac diruditela dabiltzala. 	 Bˈeˈx i jqet chˈin twutzjo moẍ, ex tqˈma: Ma bˈant chˈin we nkaˈyin, me noq chˈin, quˈn ayetziˈn ichin ncheˈx nkaˈyiˈn nyakuj tzeqe nchi bˈet.


Halacotz, Iesus Christean libertate handi badut-ere hiri eguimbide duanaren manatzeco: 	 Tuˈnpetziˈn, exla qa at wokliˈn tuˈn Crist, tuˈn t‑xi nqˈmaˈn tey, alkye tuˈn tkubˈ tbˈinchiˈn,


Eta Iesus auançatzen cen sapientiaz eta handitzez, eta gratiaz Iaincoa baithan eta guiçonac baithan. 	 Me ante Jesús nchˈiyxixe tweˈ ex tnabˈl. Ntzalajtaq Dios tiˈj ex jniˈ xjal.


Baina badacussat berce leguebat neure membroetan, ene adimenduco leguearen contra bataillatzen denic, eta ene membroetan den bekatuaren legueari gathibatzen nerauconic. 	 me n‑el nnikyˈa te, qa a ojtxe nteˈn jun ajqˈoj tiˈjjo bˈaˈn, a waja tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn. Atziˈn iljo luˈn, atzin jtzˈol wejiˈy, tuˈn wajbˈiˈn te.


Harc ikus ceçan visionez claroqui egunaren bedratzi orenén inguruän, Iaincoaren Ainguerubat harengana ethorten cela, eta ciotsala. Cornelio 	 Jun maj, bˈalaqa otaq tzˈok oxe or te qale, ok jun twutzikyˈ. Tlixixjo jun t‑angel Dios n‑okxtaq tojjo ja, jaˈ taˈyetaq, ex ntqˈmaˈntaq kyjaluˈn: ¡Cornelio!


Eta harc mihissebat erossiric, eta hura erautsiric estal ceçan mihisseaz: eta eçar ceçan arroca batetan ebaquia cen monumentean: eta itzuliz eçar ceçan harribat monument borthán. 	 Tzaj tlaqˈoˈn Jse jun iqbˈil tbˈanilx wen, kutz tiˈn t‑xmilil Jesús twutz cruz, bˈaj tptzoˈn wen tojjo iqbˈil, exsin okx tqˈoˈn toj jun jul, kyij tjpuˈn tukˈa jun ma tij abˈj.


Eta bere nabussiaren vorondatea eçagutu duen cerbitzaria, eta ezpaita preparatu, eta ezpaitu haren vorondatearen araura eguin, cehaturen da anhitz vkaldiz: 	 Atzin tej aqˈnil, a n‑el tnikyˈ te, tiˈxixjo taj tajaw aqˈuntl, me mina nkubˈ tbˈinchin tibˈ, ex mibˈin nimin, ok kbˈajil jikytzˈin ilaˈ maj.


Baina Phariseuéc erraiten çuten, Deabruén princearen partez campora egoizten ditu deabruac. 	 Me ayetzin kyeˈ Parisey, bˈeˈx jaw kyikyˈin kyeˈ, ex kyqˈma: Axte tajaw il ma tzaj qˈonte toklin ichin lo, tuˈn kyetz taqˈnil tuˈn toj kyanminxjal, chi chiˈ.


Nehor etziaitadac assistitu, neure lehen defensán, aitzitic guciéc abandonnatu vkan niaué: imputa eztaquiela. 	 Tej nxi qˈiˈn tnejil maj twutz kawil tuˈn nkleta, mix aˈl jun kyxol nimil ten mojil weˈy. Kykyaqilx in kyij kytzaqpiˈn. Noqit ntiˈ kyil twutz Dios tuˈnjo ikyjo.


Ecen Legueac Sacrificadore subirano ordenatzen ditu guiçon infirmoac: baina iuramenduco hitz Leguearen ondocoac, ordenatzen du Seme eternalqui sanctificatua. 	 Toj tkawbˈil Moisés ojtxe, i ok qˈoˈn te tnejilxix pale, ayeˈ ichin,a nya tzˈaqle. Me metzin te Jesús, tzˈaqlexix teˈ te jun majx. Ex tej otaqxi tzaj tqˈoˈn Dios kawbˈil te Moisés, kubˈ tkujsin Dios Tyol tiˈj Tkˈwal tukˈa tkyaqil tipin, tuˈn tok te juntl wiq tnejilxix pale te jun majx.


Guero Cypreren aguerrira guenenean, hura vtziric ezquér, Syria alderát vela eguin gueneçan, eta arriua guentecen Tyrera: ecen han vnciac behar çuen cargá descargatu. 	 Tzuntaq nqo bˈeta ikyjo, tuˈn qxiˈy tzma Siria, tej qlontiˈy chˈin txˈotxˈ toj ttxuyil aˈ, ex toj tumil qẍnayaja, Chipre tbˈi. Atzaj teˈ qkaniˈn toj txˈotxˈ Siria, o okxa toj tnam, Tiro tbˈi, quˈn iltaq tiˈj tuˈn tkyij tiqitz bark.


Haur ethor cedin Iesusgana gauaz, eta erran cieçón, Magistruá, baceaquiagu ecen Iaincoaganic magistru ethorria aicela: ecen nehorc ecin eguin citzaquec hic eguiten dituán signo hauc, Iaincoa harequin ezpada. 	 Kanin Nicodem tkˈatz Jesús toj qnikyˈin, ex xi tqˈmaˈn te: Xnaqˈtzil, bˈinqe quˈn qa a Dios saj chqˈoˈntiˈy te xnaqˈtzil qeˈy; quˈn mix aˈl jun xjal aku tzaj yekˈinte tipin tukˈa nim techil tzeˈnku nbˈant tuˈn, qa nya qMan tukˈa.


Eta ezneçan templeric ikus hartan: ecen Iainco Iaun bothere gucitacoa da hartaco templea, eta Bildotsa. 	 Ex mix nlay toj tnam jun ja te naˈbˈl Dios, quˈn ate qAjaw, a Dios nimxix tipin, exsiˈn tal Tal rit, ayetzin otaq chi okjo te ja te kˈulbˈil.


Ecen gorputza bat den beçala, eta baitu anhitz membro, baina gorputz batetaco membro guciac, anhitz diradelaric, gorputzbat dirade: hala da Christ-ere. 	 Qkaˈyinktzin tiˈjjo qxmilil. Junxchˈin, me ilaˈ elnin. Me exla qa ilaˈ elnin, me junxchˈin xmilil at. Exsin ikyxjo tukˈa Ttanim Crist.


Iesus Christ gure Iaunaren gratia dela çuequin gucioquin. Amen. 	 Noqit a qAjaw Jesús tzaj qˈonte t‑xtalbˈil kyibˈaja, a ayiˈy Ttanim Dios. Ikyxitjo.


Eta Ezechiasec engendra ceçan Manasse. Eta Manassec engendra ceçan Amon. Eta Amonec engendra ceçan Iosias. 	 a ttata Manasés, a ttata Amón, a ttata Josías,


Eta embarcatu guenenean, hetaric separaturic, chuchen-chuchena ethor guentecen Cosera, eta biharamunean Rhodesera, eta handic Patrasera. 	 Tej tel qpaˈn qibˈa kyiˈj nimil, o okxa toj bark. Bˈeˈx o xiˈy tzma toj tnam Cos, ex tojxi juntl qˈij, o kaniˈn toj tnam Rodas, ex antza, o xiˈyila tzma Pátara.


Eta guertha cedin ondoco egunean, hec menditic iautsi ciradenean, gendetze handibat encontrura ilki baitzequion hari. 	 Tojxi junxil qˈij i meltzˈaj twiˈ wutz. Atzaj teˈ kykuˈtzku, nimx xjal i bˈajetz kˈlulte Jesús.


Eta eman dieçoançat saluamenduco eçagutzea haren populuari, hayén bekatuén barkamenduaz. 	 Kˈwel tnajsin Dios kyila, ex kchi kletila tuˈn, chkujiy kye.


Baldin ezpaliz haur Iaincoaganic, deus ecin laidi. 	 Qa nya te Diosjo ichin lo, ¿Ma akupetla tzul Dios weˈy tuˈn?


Ene anayeác, eztuçuela Iesus Christ gure Iaun gloriazcoaren fedea, personén acceptionerequin. 	 Ayiˈy werman, a nimilqiˈy tiˈj qAjaw Jesucrist, a nimxix toklin, mi kubˈ kybˈinchiˈn tuˈn nya nim toklin jun xjal tzeˈnku juntl.


Biharamunean Iesus ioan nahi içan cen Galileara eta eriden ceçan Philippe, eta erran cieçon, Arreit niri. 	 Toj junxil qˈij, kubˈ t‑ximin Jesús tuˈn t‑xiˈ toj txˈotxˈ te Galiley. Antza oke tkˈulbˈin Lip, ex xi tqˈmaˈn te: Lipeka wiˈjach.


Erran ciecén Pilatec, Cer eguinen dut beraz Iesusez Christ deitzen denaz? Diotsate guciéc, Crucifica bedi. 	 Ex xi tqanin Pilat kye: ¿Tzeˈntzin k‑okile Jesústz wuˈn, a tok tbˈi Crist? Xi kytzaqˈwin kykyaqilx: Pejkˈinka twutz cruz, tuˈn tkyim.


Eta nabussi fidelac dituztenéc, eztitzatela menosprecia ceren anaye diraden: baina aitzitic cerbitza bitzate, ceren fidelac eta onhetsiac diraden, ontassunean participant diradelaric. Gauça hauc iracats itzac eta exhorta. 	 Ex qa at jun tajaw aqˈuntl nimil, mi kubˈ kybˈisin aqˈnil qa noq tuˈn kyerman kyibˈ mi chi kubˈ kynimin, qalaˈ noqpe kyja chi kyniminku wen, ex chi ajbˈinxix kye, quˈn nchi ajbˈin kyex nimil, ayeˈ kˈuˈjlinqexix kyuˈn. Atzin luˈn, Timotey, xnaqˈtzinxa, ex qˈonxa tumil kye.


Orduan erran ceçan bere baithan despenserac, Cer eguinen dut, neure nabussiac despensaren carguä edequiten drautanaz gueroz? aitzurreric ecin daidit, esque ebiltera ahalque naiz. 	 Bˈeˈx kubˈ mutxe tej kaˈyil aqˈuntl ximilte. Chiˈ kyjaluˈn toj tnabˈl: ¿Tiˈtzila wetza kˈwel nbˈinchiˈn jaˈlin, qa ma tzˈel qˈin waqˈiˈn lo tuˈn tajaw aqˈuntl? Ntiˈ weˈ wipin tuˈn taqˈnit txˈotxˈ, ex bˈeˈx aku chin tzaj txˈixwiˈy tuˈn nxiˈy moˈl.


Erraiten çuela, Çoazte çuen aurkaco burgura: hartan sarthu eta, eridenen duçue asto-vme arbat estecatua, egundano nehor gainean iarri etzayonic: hura lachaturic ekardaçue. 	 Chiˈ kyjaluˈn kye: Kux cheˈxa tojjo tal kojbˈil jlajxi. Antza ok knetile jun tal bur kyuˈn, kˈloˈn, me mix jun xjal o chejinxi tibˈaj. Kypjumila, exsin kyintza tzaluˈn.


Eta baldin nehor gosse bada, etchean ian beça: condemnationetan bil etzaiteztençát. Eta garaitico gaucéz, nathorrenean ordonaturen duquet. 	 Ex qa at jun kyxola, a at chˈin tqˈinimil, bˈaˈn tuˈn ttzaj waˈn tja, qa at waˈyaj tiˈj, tuˈntzin mi chi tzaj kawiˈn tuˈn Dios tuˈn tpajjo chmobˈl ikyjo. Ex atzin txqantl tiˈ, kˈwel nnikˈuˈn, aj npoˈn kyukˈiy.


Eztitzaçuela eguin çuen thesaurac lurrean, non cerrenac eta herdoillác goastatzen baititu, eta non ohoinéc çulhatzen eta ebaisten baitituzté. 	 Mi kubˈ kychmoˈnjiˈy kyqˈinimila tzaluˈn twutz txˈotxˈ, a jaˈ taˈye pokˈ tuˈn tyuchˈj, ex jaˈ aku tzˈoke jun tiˈ kyiˈj, ex a jaˈ aku chi okxi ileqˈ elqˈilte.


Baitirade Iesus Christ gure Iaunagatic bere viciac abandonnatu dituztén guiçonac, 	 quˈn ayetzin kye o txi kyqˈoˈn kyibˈ te kyimin, noq tiˈj tbˈi Jesucrist, a tAjaw Tkyaqil.


Eta norc-ere ençuten baititu ene hitz hauc, eta ezpaititu eguiten, comparaturen da guiçon erho bere etchea sable gainean edificatu duenarequin. 	 Me ayetziˈn nchi bˈin tiˈj nyola, ex mi nkubˈ kybˈinchin tzeˈnku nxi nqˈmaˈn, ikyqetziˈn tzeˈnku jun xjal ntiˈ tnabˈl, a jaw tbˈinchin tja tibˈaj tzˈawin.


Consola ditecençát hayén bihotzac, elkarrequin charitatez iunctaturic, eta adimendu guerthuqui seguratuaren abrastassun gucian, gure Iainco eta Aitaren eta Christen mysterioaren eçagutzetan. 	 Nchin aqˈniˈn tuˈn tnimsit kykˈuˈj toj kynimbˈil, ex tuˈn kymujbˈinte kyibˈ, noq tuˈnjo kyqˈaqˈbˈil kykˈuˈj kyxolx; ex noq tuˈn tel kynikyˈxix wen tiˈj tkyaqil t‑xilin Tyol Dios, ex tuˈn tqe kykˈuˈj tiˈjjo a ewintaq ojtxe tuˈn Dios, a Crist ewintaq.


Cergatic? ala ceren çuey on eztaritzuedan? Iaincoac badaqui. 	 ¿Tiquˈn nchin yoliˈn ikyjo? ¿Ma nyapela waja kyiˈja? Quˈn ate Dios ojtzqilte, qa at‑xix nkˈuˈja kyiˈja.


Ecen haur da ene odol Testamentu berricoa anhitzengatic issurten dena bekatuén barkamendutan. 	 quˈn atziˈn nchkyˈeljiˈy, jun akˈaj tumil, a bˈantnin tiˈj tuˈn Dios, tuˈn kykyijxjal toj wen tukˈa. Quˈn a nchkyˈela k‑elil chitj te chojbˈil kyilxjal.


Eta igan cenean Pierris Ierusalemera iharduqui ceçaten haren contra circoncisionecoéc, 	 Tuˈnpetziˈn, tej tmeltzˈaj juntl majl Pegr toj Jerusalén, jaw yolbˈil tiˈj, kyuˈn jun jteˈbˈin nimil aj Judiy.


Sperançazco Iaincoac bada compli çaitzatela bozcario guciaz eta baquez sinhetsiz, sperançaz abundos çaretençát Spiritu sainduaren verthutez. 	 Ax Dios, a ntzaj qˈonte qˈuqbˈil qkˈuˈj, nojsinte kyanmiˈn tukˈa nim tzaljbˈil ex jun nukˈbˈil toj tkyaqil, tuˈntzintla kychˈiya wen tojjo kyqˈuqbˈil kykˈuˈja tiˈj, noq tuˈn tipin Xewbˈaj Xjan.


Orduan hura vrrund cedin hetaric harri iraitzi baten inguruä, eta belhauricaturic othoitz eguiten çuen, 	 Bˈeˈx el tlaqwin te Jesús tibˈ kyiˈj t‑xnaqˈtzbˈin, bˈalaqa jun mo kabˈe echj xi laqˈeye. Kubˈ meje, exsin ok tentz naˈl Dios.


Guero ioan cedin Barnabas Tarsera, Saulen bilha: 	 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, xtaˈj Bernabé tzma Tarso jyolte Saulo.


Baina harc vka ceçan, cioela, Eztinát eçagutzen, ez etzeaquinat hic cer dionán. Eta ilki cedin corralerat, eta oillarrac io ceçan. 	 Me bˈeˈx kubˈ tewin, ex xi tqˈma: Nya wojtzqiˈn weˈ Jesús, ex ntiˈ bˈiˈn wuˈn tiˈ qiˈjil nyoliniych. Ex bˈeˈx etz peˈn, ex n‑oqˈku tman ekyˈ.


Suzco garrequin, mendecatzen delaric Iaincoa eçagutzen eztutenéz, eta Iesus Christ gure Iaunaren Euangelioari behatzen etzaizquionéz: 	 Ex tzul qˈolte tkawbˈil kujxix kyibˈaj kykyaqiljo, a mi ẍi nimin tiˈj Dios, ex mi xkubˈ kynimin a Tbˈanil Tqanil kolbˈil te qAjaw Jesucrist.


Leku gucietan bethiere Iesus Iaunaren mortificationea gorputzean ekarten dugula Iesusen vicitzea-ere gure gorputzean manifesta dadinçát. 	 Ikyxjo tzeˈnku bˈaj tiˈj Crist, a qxmilil te twutz txˈotxˈ il tiˈj tuˈn tkyim. Me ma jatz anqˈin Jesús juntl majl tukˈa nimxix tipin. Ex nqo bˈet jaˈlin kywutzxjal tukˈa tipin Jesús toj qchwinqil.


Eta nola ceuron buruz-ere eztuçue iugeatzen bide dena? 	 ¿Tiquˈn mina nkubˈ kyximin kyxolxa, alkyexixjo bˈaˈn tuˈn tkubˈ bˈinchit?


Eta gendetzéc ikussiric Paulec eguin çuena, altcha ceçaten bere voza, Lycaonico lengoagez, erraiten çutela, Iaincoac guiçonac beçalacaturic iautsi dirade guregana! 	 Atzaj teˈ tok kykaˈyiˈn a otaq bˈant tuˈn Pabl, bˈeˈx i ok ten kye xjal ẍchˈil tojjo yol kye xjal te Licaonia, ex kyqˈma: Diosqe kyeˈ, a iky qeˈ tzeˈnku ichin, a loqe ma chi kˈuˈl qxol.


Ecen carga piçuac eta iassan ecin daitezquenac biltzen dituzté, eta eçarten guiçonén soinetara: baina bere erhiaz hunqui nahi eztituzté. 	 Ax txqan nukˈbˈil nbˈaj xi kyqˈoˈn, manyor kujqex wen, ikytziˈn tzeˈn junjun tij iqtz, a mix aˈl aku kyˈisje tuˈn. Noq iteˈk qˈmalte kyexjal, tuˈn tjaw kyiqin, me ayetzin kyetz noqittzin aku jaw kyonin chˈin, iˈchaqxpetla noq jun twiˈ kyqˈobˈ xi aqˈle tiˈj.


Eta ihardesten çutela erran cieçoten Iesusi, Etzeaquiagu. Eta Iesusec ihardesten duela dioste, Nic-ere eztrauçuet erranen cer authoritatez gauça hauc eguiten ditudan. 	 Mix jyetil tumil kyuˈn, tiˈ tuˈn t‑xi kytzaqˈwin. Oˈkx xi kyqˈmaˈn te: Nya bˈiˈn qe quˈn. I xi ttzaqˈwin Jesús: Exsin ikyx wejiˈy, nlay txi nqˈmaˈn weˈ, alkye saj qˈoˈnte wokliˈn tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn tkyaqiljo lo.


Capitainac bada igor ceçan guiçon gaztea, hari manaturic, nehori ezlerron nola gauça hauc hari dclaratu cerauzcan. 	 Atzin tnejil xqˈuqil ex twaˈbˈin kuˈxin qˈa, ex xi tqˈmaˈn te, tuˈn mix aˈl qe, tuˈn t‑xi tqˈmaˈne a otaq bˈaj tqˈmaˈn.


Eta Apostoluén escuz eguiten cen anhitz signo eta miraculu populuan: (eta ciraden guciac gogo batetaco Salomonen galerián. 	 Noq kyuˈn tsanjil i bˈante nim techil te yekˈbˈil tipin Dios kyxol xjal. Ex kykyaqil nimil ok kychmoˈn kyibˈ toj tnejil ja te naˈbˈl Dios twiˈ peˈn, Salomón tbˈi.


Ioannesen baptismoa cerutic cen, ala guiçonetaric? ihardestaçue. 	 Xitzin tqanintz: ¿Ankye tzaj chqˈoˈnte qtzan Juan tuˈn kykuˈxxjal tuˈn toj aˈ te jawsbˈil aˈ? ¿Apela Dios, mo noq ayexjal? ¡Kytzaqˈwintziˈn!


Eta Iesusec truncoaren aurkán iarriric cegoela, gogoatzen çuen nola populuac diru emaiten çuen truncora, eta anhitz abratsec emaiten çutén anhitz. 	 Qˈuqletaq Jesús jun maj tkˈatz jun tkubˈil oyaj pwaq, tokxtaq toj tnejil ja te naˈbˈl Dios, nkaˈyintaq kyiˈjjo jniˈ xjal tzeˈn nbˈaj kux kyqˈoˈntaq kyoyaj. Ex ayetzin qˈinin, nimx pwaq bˈaj kux kyqˈoˈn.


Eta hura dute liuraturen Gentiley, escarnia, eta açota, eta crucifica deçatençat: baina hereneco egunean resuscitaturen da. 	 Kchin kxel kyqˈoˈn toj kyqˈobˈjo nya aj Judiy, tuˈn wok xmayiˈn kyuˈn, tuˈn wok kylankˈiˈn, ex kchin kˈwel kybˈyoˈn twutz cruz. Me toj toxin qˈij, kchin jawil anqˈiˈntla.


Ecen baldin lengoage arrotzez othoitz eguiten badut, ene spirituac othoitz eguiten du: baina ene adimendua fructu gabe da. 	 Quˈn qa ma chin naˈn Dios toj junxil yol, ex qa mi n‑el nnikyˈa te, okla chin naˈla Dios toj wanmiˈn, me tukˈa nnabˈla, mina.


Orduan diotsa Pilatec, Eztançuc cembat gauça hire contra testificatzen duten? 	 Tuˈnpetziˈn, xi tqˈmaˈn Pilat te: ¿Ma mitzin ntbˈinjiy tkyaqiljo nkyqˈmaˈnxjal tiˈja?


Eya orain erraiten duçuenác, Egun edo bihar ioanen gara hiri batetara, eta egonen gara han vrthebat, eta merkatalgoa eguinen dugu, eta irabaciren dugu: 	 Atzin jaˈlin, kybˈintzinjiˈy luˈn te kyeˈy, ayiˈy nchi qˈmante kyjaluˈn: Me me qeˈ, qo kyˈel qeˈ jaˈlin mo nchiˈj tuˈn qxiˈy toj jun tnam. Ex antza qo tenbˈiliy jun abˈqˈe tuˈn qkˈayiˈn, ex tuˈn qkanbˈiˈn txqan qpwaqa, chi chijiˈy.


Eta Moyses hori ikussiric miraz iar cedin visioneaz: eta consideratzera hurbiltzen cela eguin cedin harengana Iaunaren voza, 	 Bˈeˈx jaw kaˈylaj te Moisés tiˈjjo otaq tlonte, quˈn tuˈn mix jaˈ nkubˈe bˈajetaqjo tqan txˈiˈx tuˈn qˈaqˈ. Atzaj teˈ tok laqˈe tuˈn tlontexix wen, xi tbˈiˈn tqˈajqˈojil twiˈ tAjaw Tkyaqil. Chi kyjaluˈn:


Norbeitec dei açanean ezteyetara, ezadila iar lehen lekuan, guertha eztadin, hi baino ohoratuagobat harc deithu duen: 	 Aj qa at jun xi txkontiy toj jun nintz qˈij te mejebˈlin, nya bˈaˈn tuˈn tkubˈ qey tibˈaj jun tbˈanil qˈuqbˈil, quˈn yajtzaj qa xpon kaninku juntl txokenj, a nim chˈintl toklin tzeˈnku te,


Magistruá, Moysesec scribatu vkan diraucuc, baldin cembeiten anayea hil bada, eta vtzi badu emaztea, eta haourric vtzi ezpadu, har deçan haren anayac haren emaztea, eta eguin dieçón leinu bere anayeri. 	 Xnaqˈtzil, kyij ttzˈibˈin Moisés toj Tyol Dios, qa aj tkyim jun ichin, ex qa ntiˈ jun tkˈwal kyij tukˈa t‑xuˈjil, il tiˈj tuˈn tjaw meje tukˈaxjo ttziky mo titzˈin qtzan tchmil, quˈn tuˈntzin aj tuljo tnejil tal, te tkˈwaljo qtzan tchmil tuˈn toke.


Lotaric iratzarturic bada Iosephec eguin ceçan Aingueruäc manatu ceraucan beçala, eta har ceçan bere emaztea. 	 Tej tjaw sakˈpaj Jse toj twatl, kubˈ tbˈinchin tzeˈnkuxjo otaq tqˈma t‑angel qAjaw te, ex bˈeˈx xi tkˈleˈn Mariy te t‑xuˈjil.


Ecen bortha handibat eta efficaciotacobat irequi içan çait, baina etsay anhitz. 	 quˈn ma tzaj qˈoˈn ambˈil weˈy, tuˈn waqˈniˈn toj taqˈin qAjaw, tuˈn ma nintzxjal tuˈn tnimin, ex nimku ajqˈoj wiˈja.


Ikus-açue bada nola ençuten duçuen: ecen norc-ere baitu hari emanen çayo: eta norc-ere ezpaitu, duela vste duena-ere edequiren çayo hari. 	 Tuˈnpetziˈn, kykaˈyinktzin kyibˈa. Quˈn tkyaqiljo, a nim n‑ok tilil Tyol Dios tuˈn, kyja kxela qˈoyit txqantl tnabˈl, tuˈn tel tnikyˈ tiˈj tkyaqil. Me ankye teˈ ntiˈ n‑ok tqˈoˈn tilil, majxpe ajo tnabˈl, a tbˈanilx toj twutz, me a ntiˈ tumil, k‑elil qˈiyit te jun majx.


Eta hauc ciraden Thessalonicaco noblenetaric, ceinéc hitza recebi baitzeçaten alegrança gucirequin, egun oroz Scripturác bilhatzen cituztela, eya gauça hauc hala liradenez. 	 Me ayetzin kye Judiy anetziˈn, wentaq chˈintl kyeˈ kynabˈl tzeˈnqeku kyej te aj Tesalónica, quˈn tuˈn toj twenil, xi kybˈiˈn kyyol Pabl ex Silas, ex i xpichˈin Tyol qMan Dios junjun qˈij, tuˈntzin telxix kynikyˈ te, qa twutzxtaqjo nyolajtz kye.


Ecen cerutic iautsi içan naiz eguin deçadençát ez neure vorondatea, baina ni igorri naueuaren vorondatea. 	 Quˈn nya ma chin tzaj weˈ toj kyaˈj, tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn noqx alkye waja; qalaˈ oˈkx tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn a tajjo Dios, a saj smaˈn weˈy.


Ecen hartan habitatzen da diuinitatezco bethetassun gucia corporalqui. 	 Me ate Jesucrist, ax Diosjo, quˈn tiˈjxjo Crist, a ichin skˈoˈnxix tuˈn Dios, yekˈineˈ tkyaqiljo t‑xilin qMan.


Eta oihuz iarriric populua has cedin escatzen eguin liecén bethiere eguin vkan cerauen beçala. 	 I bˈaj xitzin tiljo jniˈ xjal qˈmalte te Pilat, ex i ok ten qˈmalte te, tuˈn tjatz ttzaqpiˈn jun xjal tzeˈnkuxtaqjo ntene kyuˈn.


Eta eztut nahi çuec ignorant çareten, anayeác, lo daunçanéz den becembatean, contrista etzaiteztençát, berce goitico sperançaric eztutenac-ere beçala. 	 Atzin jaˈlin, erman, qaja tuˈn tel kynikyˈa kyiˈjjo ayeˈ nimil nchi kyim, tuˈntzin mi chi jaw labˈiˈn, tzeˈnqeku txqantl xjal, aye nya nimilqe, aye ntiˈ tqˈuqbˈil kykˈuˈj, tuˈn kylonte kywutz juntl majl.


Nitan ikussi duçuen, eta orain ençuten duçuen combat bera duçuela. 	 Ikytziˈn, ayiˈy ex ayiˈn junx n‑ikyˈx quˈn, ex tok tilil taqˈin qMan Dios quˈn. Ma tzˈok kykaˈyiˈn ojtxe qa ma tzikyˈx wuˈn, teˈ s‑ok tilil aqˈuntl wuˈn. Ex n‑ok kybˈiˈn jaˈlin, qa tzunx n‑ikyˈx wuˈn, tuˈn tzunx nchin aqˈninxa toj taqˈin qMan, ex luˈn tok tilil wuˈn.


Ecen bekatuaren gageac, herioa: eta Iaincoaren dohaina da vicitze eternala Iesus Christ gure Iaunaz. 	 Quˈn atzin chojbˈil ntzaj tuˈn il, te kyimin. Me atzin toyaj qMan Dios ntzaj tqˈoˈn, jun chwinqil te jun majx, noq tuˈn qmujbˈil qibˈ tukˈa Crist, a Jesús, a qAjaw.


Eta erraiten çuten elkarren artean, Norc aldaraturen draucu harria monument borthatic? 	 ex chˈixtaq kypon ttzi jul, teˈ kyja yolin: ¿Altzila kye k‑elil qˈinte abˈj ttzi jul? chi chiˈ.


Hetaric cen, Maria Magdalena, eta Maria Iacquesen eta Iosesen ama, eta Zebedeoren semen amá. 	 Ex kyxoljo qya anetziˈn, attaq Mariy, aj Xleˈn; exsin Mariy, a tnanataq Santyaw ex Jse; exsin kynana tkˈwal Zebedey.


Eta nigar eguinen duté harçaz eta deithore haren gainean lurreco reguéc, harequin paillardatu dutenéc eta deliciosqui vici içan diradenéc, dacusqueitenean haren erratzeco kea: 	 Ayetziˈn nmaq kawil twutz txˈotxˈ, ayeˈ ẍi kyˈaˈjin ex ẍi ten tojjo tzeqbˈil kyukˈa xjal toj tnam Babilonia, okxla kchi oqˈil, ex kchi labˈil tiˈj, aj t‑xi kykaˈyin tsbˈeljo tnam, aj tbˈaj tuˈn qˈaqˈ.


Predica eçac hitza, perseuera eçac orduz eta orduz lekora: ari adi redarguitzen, mehatchatzen, exhortatzen, emetassun eta doctrina gucirequin: 	 Qˈmaˈnxixjiy Tyol Dios. Ex qa at ambˈil tiˈja ex qa ntiˈ, tzˈokx tilil tuˈn, tuˈn tbˈant. Kawinqexa, jikysinqexa, ex chebˈe qˈonxa kynabˈl tukˈa jun xnaqˈtzbˈil toj tumil.


Ezteçála hic viandaren causaz Iaunaren obra deseguin: eguia duc gauça guciac chahu diradela, baina gaizquia duc scandalorequin iaten duen guiçonaren. 	 Mi kubˈ tnajsiˈn taqˈnbˈin qMan Dios toj tanmin juntl, noq tuˈn tpajjo tnikyˈbˈila. Quˈn twutzx qa tkyaqilx te tiˈ ntiˈ tkyˈi tuˈn t‑xi qnikyˈbˈin. Me nya wen tuˈn tbˈinchiˈn, tuˈn tjaw takpaj juntl toj tnimbˈil, noq tuˈn tzaqpiˈn tiˈj tkyaqil nikyˈbˈil, a taja.


Eta ezgaitzála sar eraci tentationetan, baina deliura gaitzac gaichtotic. Ecen hirea duc resumá, eta puissancá, eta gloriá seculacotz. Amen. 	 Mi ttziyiy tuˈn qkubˈ tzˈaqa toj jun joybˈil, aj ttzaj qiˈja; qalaˈ qo tkloma toj tqˈobˈ tajaw il. Quˈn tex te tkyaqil Tkawbˈil, ex nimx te tipin, ex jniˈ tqoptzˈajiyila jaˈlin, ex te jun majx.


Eta dohatsu aiz sinhetsi baitun, ceren complituren baitirade Iaunaz erran çaizquinan gauçác 	 Kyˈiwlinxix te, tuˈn xi tnimiˈn qa tuˈn tbˈajjo jniˈ saj tqˈmaˈn Dios, a tAjaw Tkyaqil, tey.


Orduan presenta cietzoten haourtcho batzu, hec hunqui litzançat: baina discipuluéc mehatchatzen cituzten, hec presentatzen cituztenac. 	 I bˈaj tzaj kyiˈnxjal junjun tal kˈwal tkˈatz Jesús, tuˈn tkubˈ tqˈoˈn tqˈobˈ kyibˈaj, tuˈn kykubˈ tkyˈiwlin. Me ayetziˈn t‑xnaqˈtzbˈin bˈeˈx i ok ten yisol kyeˈ nchi bˈaj kanintaq.


Eta moui citzaten populua eta Ancianoac eta Scribác: eta oldarturic harrapa ceçaten hura, eta eraman ceçaten conseillura. 	 Ikytzin oke kyuˈn, tuˈn tjaw tiljxjal. Ex ayeˈ nim kyoklin, junx kyukˈa xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil i xi tˈilpaj tzyulte Esteban. Tej ttzyet kyuˈn, bˈeˈx xi kyiˈn twutz Sanedrín,


Eta eriden etzituztenean, tira citzaten Iason eta anayetaric batzu hirico Gobernadoretara, oihuz ceudela. Hauc mundu gucia erauci vkan duten ondoan, huna-ere ethorri içan dirade: 	 Me quˈn tuˈn mix i jyete antza, ex tuˈntzin kyqˈojtz, etz jukikin Jasón kyuˈn, junx kyukˈa ilaˈ nimil, ex xi qˈiˈn kywutz kawil te tnam. Bˈeˈx jaw ẍchˈin, ex kyqˈma: Aye maˈ xjal lo, a o chi sbˈun tiˈj tkyaqil tnam twutz txˈotxˈ, ma chi ul tzaluˈn jaˈlin,


Guiçon anayeác, frangoqui erran ahal deçaqueçuet Dauid patriarcház, ecen hura hil içan dela eta ohortze içan dela, eta haren sepulchrea gure artean dela egungo egunerano. 	 Ayiˈy nxjalil, chi Pegr, kyqˈontza ambˈil weˈy, tuˈn t‑xi nqˈmaˈn kyeˈy; twutzxix qa a qxeˈchil David kyim, ex kux muqet, ex lu muqbˈilte; atx qxol jaˈlin.


Baina orain Iesus Christean, çuec noizpait baitzineten vrrun, hurbildu içan çarete Christen odolaz. 	 Me atzin jaˈlin, noq tuˈn kymujbˈil kyibˈa tukˈa Crist, a Jesús, a ayiˈy, a najchaq iteˈtaqa tukˈa Dios ojtxe, ma chi oka jaˈlin te Ttanim, noq tuˈn tchkyˈel Crist.


Çuen conuersationea duçuelaric honest Gentillén artean çueçaz gaizquiguilez beçala minço diraden gaucetan, ikussi dituqueizten obra onetaric glorifica deçatençát Iaincoa visitationeco egunean. 	 Ex chi bˈet‑xa toj tumil kyxoljo nya nimil. Ikytziˈn, exla qa nchi yolbˈin kyiˈja, a nyakuj aj ilqiˈy, me k‑okil kykaˈyin ajo kybˈinchbˈiˈn wen, ex kchi nimsil tbˈi qMan Dios, aj tpon qˈij tuˈn kynimin.


Ceinez baitugu libertate eta sartze confidançarequin, hura baithan dugun fedeaz. 	 Atzin jaˈlin, at jun akˈaj tumil ma jqet, tuˈn qkyij qkyaqilx toj wen tukˈa Dios, noq tuˈn qnimbˈil tiˈj Crist, ex tuˈnjo qˈuqbˈil qkˈuˈj tiˈj.


Eta eriden nadin hartan, ez neure iustitia Legueaz dena dudalaric, baina Christen fedeaz dena, cein baita, Iaincoaganic fedez den iustitiá: 	 Ex tzunx nchin tzalajxa, quˈn tuˈn junx nmujbˈil wibˈa, ex nchin bˈeta junx tukˈa. Nya waja txi nqˈmaˈn, qa tuˈn nnimbˈila tiˈj tkawbˈil Moisés, najsite wila; qalaˈ ikytziˈn, noq tuˈn nnimbˈila tiˈj Crist. Ex tuˈnxjo nnimbˈila tiˈj Crist, in kletiˈy tuˈn.


Eta harc erran cieçón, Leguean cer da scribatua? nola iracurtzen duc? 	 Xitzin ttzaqˈwin Jesús kyjaluˈn: ¿Titziˈn o kubˈ tzˈibˈit toj kawbˈil? ¿Titzin tetza nkux tuˈjin?


Eta canticoa erranic ioan citecen Oliuatzetaco mendirát. 	 I bˈaj bˈitzin jun bˈitz nej kyukˈa t‑xnaqˈtzbˈin, exsin i xiˈ twiˈ wutz Olivos.


Solament Christen Euangelioari dagocan beçala conuersa eçaçue, bada ethor nadin eta ikus çaitzatedan, bada absent naicén, adi deçadan çuen eguitecoez, ecen perseueratzen duçuela spiritu batetan, gogo batez elkarrequin Euangelioaren fedeaz combatitzen çaretelaric, eta contrastez deusetan icitzen etzaretelaric: 	 Oˈkx jun tumiljo nxi nqˈoˈn kyeˈy: Kyqˈoˈnka tilil, tuˈn tten kychwinqila, ikyxixjo tzeˈnku ntzaj tyekˈin Tbˈanil Tqanil Crist. Exla qa intiˈn kyukˈiy exla qa mina, quˈn tuˈn najchaq intiniˈy kykˈatza; me atla wajiˈy, noq tuˈn tul jun kyqanila, qa tbˈanilx iteˈyiˈy, ex qa jikyin iteˈyiˈy toj kychwinqila, ex qa at kymujbˈil kyibˈa kyxolilixa kykyaqila, ex qa nchi aqˈniˈn wen toj kynimbˈila, a tzaj qˈoˈn kyeˈy, tej kynimiˈn Tbˈanil Tqanil kolbˈil,


Ecen baldin heretagea Leguetic bada, ez ia promessetic: baina Abrahami promessetic eman vkan drauca Iaincoac. 	 Quˈn noqit ma qo klet a tuˈn tjapin tkawbˈil Moisés quˈn, ntiˈtla tajbˈintzjo tnejil yol, a bˈant tiˈj tuˈn Dios tukˈa Abraham. ¿Ma ma nqo klettz tuˈn tjapin bˈaj tkawbˈil Moisés quˈn? ¡Mina! Qalaˈ noq tuˈn Tyol qMan Dios, a bˈant tiˈj tuˈn tukˈax Abraham.


Eta eçaguturic ecen hura Herodesen iurisdictioneco cela, igor ceçan Herodesgana, hura-ere Ierusalemen cen egun hetan. 	 Atzaj teˈ t‑xi qˈmaˈn te qa te Galileytaq, bˈeˈxsin xi tsmaˈntz Jesús tzma twutz Herodes, a nmaq kawiltaq toj tnam te Galiley, quˈn kyojjo qˈij anetziˈn, ataqtza taˈye Herodes toj tnam te Jerusalén.


Eta orduan ikussiren duté guiçonaren Semea datorquela hodeyetan bothere eta gloria handirequin. 	 Exsin kchin xel kykaˈyintza, aj ntzaja toj muj twutz kyaˈj tukˈa tkyaqil wipiˈn ex jniˈ nqoptzˈajiyila, ayiˈn a Tkˈwal Ichin.


Eta ekarriric aretze guicena, hil eçaçue: eta iaten dugula atseguin har deçagun. 	 Ex kyintzjiˈy tal wakx, a maˈ qˈeˈsxix, exsin kybˈyonkutza. Okxpetzin qo waˈlxte, ex ok qo ikyˈsil nintz qˈij,


Baina baldin cembeitec erran badieçaçue, Haur idoley sacrificatua da, ezteçaçuela ian, auertitu çaituztenagatic, eta conscientiagatic: ecen Iaunarena da lurra eta hartango complimendua. 	 Me qa ma tzaj qˈmaˈntz kyeˈy, qa nej xkubˈ bˈyet twutzjo twutzbˈiyil, nyapen wentz tuˈn t‑xi kychyoˈn,


Sugueác, vipera castác, nola itzuriren çaizquiote gehennaco iugemenduari? 	 ¡Maˈ kan, ex maˈ tyajil qˈantinqiˈy! ¿Tzeˈntzin tten tuˈn kyel oqa twutzjo kawbˈil tzul, a qˈaqˈ, a tzunx njulinx wen?


Halacotz ni-ere ençunic Iesus Iaunean duçuen fedea, eta saindu gucietaraco charitatea, 	 Tuˈnpetziˈn, atxix teˈ nbˈintiˈy qa at kynimbˈila tiˈjjo qAjaw Jesús, ex qa at tqˈaqˈbˈil kykˈuˈja kyiˈj tkyaqil nimil,


Eta canticoa erranic ioan citecen Oliuatzetaco mendirát. 	 Tej tbˈaj qbˈitziˈn jun bˈitz, bˈeˈx o xiˈy twiˈ wutz Olivos.


Eta interroga ceçan anhitz hitzez: baina harc etzieçon deus ihardets. 	 Nimx ok ten qanilte te, me atzin te Jesús ntiˈx chˈin teˈ xi ttzaqˈwin.


Eta elkarren artean accord etziradenaren gainean, parti citecen, Paulec hitz haur erran eta, Segurqui vngui Spiritu saindua minçatu içan çaye Esaias prophetáz gure Aitey, 	 Tbˈajlinxiˈ yolin Pabl, bˈeˈx el kypaˈn kyibˈ, quˈn tuˈn mix jaˈtaq nchi kyija toj wen kyxolilex. Xitzin tqˈmaˈn Pabl kye kyjaluˈn: Wen teˈ a bˈaj tyolin Xewbˈaj Xjan kyeˈ ojtxe qxjalil, tej tkyij tzˈibˈin tuˈn Isaías, a yolil Tyol Dios, a chiˈ kyjaluˈn:


Eta baldin nehorc ken badeça deus prophetia hunen liburuco hitzetaric, kenduren du Iaincoac haren partea vicitzeco liburutic, eta Ciuitate saindutic, eta liburu hunetan scribatuac diraden gaucetaric. 	 Ex qa at jun s‑el qˈinte jun tiˈ tojjo Tyol Dios tojjo uˈj lo, k‑elil tiˈn Diosjo toklin tiˈjjo Tze te Chwinqil, ex tiˈjjo xjan Tnam, a o kubˈ tzˈibˈit tojjo uˈj lo.


Guiçoney barur aicela agueri ezaquiençát, baina eure Aita secretuan denari: eta eure Aita secretuan dacussanac rendaturen drauc aguerrian. 	 tuˈntzin mi tzˈele kynikyˈxjal kyeˈy, qa nchi paˈn waˈyaj; qalaˈ oˈkx kyMaˈn, ex ax ktzajil qˈonte chojbˈil kyeˈy.


Gogoauçue çuen buruètara, gal eztitzaguncát eguin ditugun gauçác, baina sari bethea recebi deçagunçát. 	 Tuˈnpetziˈn, kykaˈyinktzin kyibˈa, tuˈn mi kyij najjo a chojbˈil kyaqˈnbˈiˈn, a tzeˈnku taj qMan, qalaˈ tuˈntzintla kykanbˈintejiˈy tkyaqiljo a at kyoklin tiˈj.


Eta cein-ere etchetan sarthuren baitzarete, han çaudete, eta handic ilki albaitzindezte. 	 Ex aˈlchaqx kye jatz jaˈ chi pon kaniniˈy ajlal, axsa chi tenkuy, tzmaxi kˈaˈ chi etzjiˈy toj, ajxi kyxiˈy toj junxil tnam, chi Jesús kye.


Batbederac bere bihotzean proposatzen duen beçala, begui: ez tristitiarequin edo bortchaz: ecen alegueraqui emaiten duenari on daritza Iaincoac. 	 Tuˈnpetziˈn, ax junjun bˈaˈn tuˈn t‑xi tqˈoˈn tzeˈnkuxjo ma kubˈ tbˈisin toj tanmin; nya tukˈa kabˈe tkˈuˈj, ex nya noq jun aˈla aku labˈte kyiˈja, quˈn ate Dios nkˈuˈjlin teˈ, a nxi tqˈoˈn tukˈa tzaljbˈil.


Orduan harc oihuz cegoela erran ceçan, Aita Abrahám, auc misericordia niçaz, eta igor eçac Lazaro, busta deçan bere erhi mocoa vrean, eta refresca dieçadan mihia, ecen tormentatzen nauc gar hunetan. 	 Bˈeˈxpetzin jaw ẍchˈintz, ex chiˈ kyjaluˈn: ¡Ay, Tata Abraham, qˈaqˈintzin teˈ tkˈuˈj wiˈja! Smaˈntzin te Lázaro nkˈatza, ex qˈmanxsin te, tuˈn tkux takˈsin twiˈ tqˈobˈ toj aˈ, exsin tuˈn tkubˈ tqˈoˈntz tibˈaj waqˈa tuˈntzintla t‑xi chewx, quˈn loqiˈn ma chin tzaj bˈant‑x tojjo qˈaqˈ lo.


Gauça hauc erran cituenean Iesus trubla cedin spirituan, eta testifica ceçan, eta erran, Eguiaz eguiaz erraiten drauçuet, ecen çuetaric batec tradituren nauela ni. 	 Tbˈajlinxiˈ tqˈmaˈn Jesús tkyaqiljo lo, tzaj chyoˈn tanmin tuˈn tbˈis, ex tzaj tqˈmaˈn qeˈy: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy. At jun kyeˈ k‑okil meltzˈaj wiˈja.


Eta hec ilkiten ciradela, huná, presenta cieçoten guiçon mutu demoniatubat. 	 Nchi etzkutaqjo ayej moẍqetaq, tej tul qˈiˈn juntl ichin, a mibˈin yolin te Jesús, quˈn tokxtaq jun taqˈnil tajaw il toj tanmin.


Eta guertha cedin berce Sabbath batez-ere hura sar baitzedin synagogara, eta iracasten baitzuen: eta cen han guiçon-bat eta haren escu escuyna cen eyhar. 	 Tojtzin juntl qˈij te ajlabˈl, okx Jesús toj jun muˈẍ ja te naˈbˈl Dios. Tokpinxi, ok ten xnaqˈtzil kyeˈ xjal. Tojxtaqtziˈn kˈulbˈil, attaq jun ichin, a ntiˈtaq tanmin tman tqˈobˈ.


Eta hura eramaiten çutela, harturic Simon Cyreneano landetaric heldu cen-bat, hari crutzea gainean eçar cieçoten Iesusen ondoan eramaiteco. 	 Atzaj teˈ t‑xi qˈiˈn Jesús tuˈn tjaw pejkˈit twutz cruz, bˈeˈx ok kytzyuˈn jun ichin aj Sirene, Simun tbˈi, tzajnintaqjo ichin anetziˈn toj kojbˈil. Jaw kyqˈoˈn cruz tibˈaj, tuˈntzintla t‑xi tiqin, ex tuˈntla tok lipe tiˈj Jesús.


Orduan igor citzan bere discipuluetaric biga, eta erran ciecén, Çoazte hirira, non bathuren baitzaiçue guiçombat, pegar-bat vr daramala: çarrcitzate hari. 	 Bˈeˈxsin i xi ttxkoˈn kabˈe t‑xnaqˈtzbˈin, ex xi tqˈmaˈn kye: Ku kyxiˈy toj tnam. Ex aj kylontiy jun ichin iqin jun ẍoqˈ aˈ tuˈn, bˈeˈx kˈaˈ chi ok lipey tiˈj, ex tojjo ja, jaˈ k‑okixe,


Eta badaquit ecen haren manamendua vicitze eternal dela: bada nic erraiten ditudan gauçác, nola Aitac eman baitrauzquit, hala erraiten ditut. 	 Bˈiˈn weˈ wuˈn qa ayejo Tyol Dios ma chi tzaj tqˈmaˈn, ayetzin ttxuyil chwinqiljo te jun majx. Tuˈnpetziˈn, oˈkx nxi nqˈmaˈnjiˈy tzeˈnkuxjo ma tzaj nikˈuˈn weˈy tuˈn nMaˈn.


Ecen baldin Leguetic diradenac, heredero badirade ezdeus bilhatu da fedea, eta iraungui da promessa. 	 Quˈn noqit tzmaxi at qoklin tiˈjjo etzbˈil, aj tjapin bˈajjo ojtxe kawbˈil quˈn, ntiˈtla tajbˈintzjo qnimbˈil, exsintla ntiˈ tajbˈintzjo a tziyin tuˈn Dios qe, quˈn ikytzintla quˈnx qibˈtz aku qo klet, ex nya tuˈn qMan.


Dioste, Moysesec çuen bihotzeco gogortassunagatic permettitu drauçue çuen emaztén vtzitera: baina hatsetic etzén hala. 	 Xi ttzaqˈwin Jesús: Noq tuˈn tpajjo manyor kujx kyanmiˈn ja xi ttziyin Moisés, tuˈn tkubˈ tpaˈn ichin tibˈ tukˈa t‑xuˈjil. Me me teˈ te tnejil, nya iky teˈ tten.


Eta erran cieçón, Beguirauc nehori deus ezterroan: baina ohá, eta eracuts aquio Sacrificadoreari, eta presenta itzac eure garbitzeagatic Moysesec manatu dituen gauçác hæy testimoniagetan. 	 Bˈiˈnkuy. Mi txi tqˈmaˈn te aˈla. Qalaˈ ku txiˈy, ex yekˈinx tibˈa te kypale aj Judiy, ex qˈonxa jun oyaj te aqˈbˈil chjonte, tuˈn ma tzul Dios tey, a tzeˈnkuxjo kubˈ ttzˈibˈin Moisés ojtxe, tuˈntzin kybˈin texjal qa ma qˈanita.


Eta harc erran cieçón, Semé, hi bethi enequin aiz, eta ene gucia hire duc: 	 Xitzin ttzaqˈwin manbˈaj kyjaluˈn: Ay nkˈwal, luˈ te majx at wukˈiy, ex te tejiy jotxjo jniˈ at weˈy.


Eta egotziren dituzte labe daichecanera: han içanen da nigar eta hortz garrascots. 	 Ex kchi okix toj jun patbˈil ma tij, ja njuline qˈaqˈ wen, ex antza okx chi juˈchˈilx kyste tuˈn kyixkˈoj, a mix kbˈajilx.


Bada elemosyna eguiten duanean, ezteçála trompettá io eraci eure aitzinean, hypocritéc eguiten duten beçala synagoguetan eta carriquetan, guiçonéz estima ditecençát: eguiaz diotsuet recebitzen dutela bere saria. 	 Tuˈnpetziˈn, aj qa ma chi oniˈn kyiˈjjo ntiˈx chˈin at kye, mi kubˈ kybˈinchiˈn noq tuˈn telku kyqanila kyxolilexjal, tzeˈnku nbˈant kyuˈn xmiletzˈ, ayeˈ nimsil kyibˈ, kyojileˈ ja te kˈulbˈil ex kyxolileˈ tnam, noq tuˈn tkubˈ kyyolinku xjal qa tbˈanilqex. Twutzx kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa kyinxla chˈin chojbˈiljo ktzajil qˈoˈn tiˈj.


Harc hobe luque baldin errota harribat haren leppoaren inguruan eçar baledi, eta egotz ledin itsassora, ecen ez chipi hautaric bat scandaliza deçan. 	 Bˈaˈntla tuˈn tok tkˈloˈn jun ma tij abˈj te chebˈl triy tiˈj tqul, ex tuˈn t‑xi t‑xoˈn tibˈ toj ttxuyil aˈ tuˈn tkyim, tzeˈnku tuˈn tokx toj paˈbˈin twutz Dios tukˈa til, a tuˈn tjaw tzˈaq jun neˈẍ nimil toj il tuˈn tpaj.


Guero harçaz truffatu ciradenean, eraunz cieçoten mantoa, eta vezti ceçaten bere abillamenduez: eta eraman ceçaten crucificatzera. 	 Tej kybˈaj xmayin tiˈj, el kyiˈn t‑xbˈalin, a ok kyqˈoˈn, ex ok kyqˈoˈnljo axjo t‑xbˈalintaq toktaq, ex bˈeˈxsin xi kyiˈntz, tuˈn tjaw pejkˈin twutz cruz.


Iesus bada guehiagoric etzabilan aguerriz Iuduén artean: baina ioan cedin handic desertuaren aldeco comarcarát, Ephraim deitzen den hirira: eta han egoiten cen bere discipuluequin. 	 Tuˈnpetziˈn, mix tenil Jesús kyxol Judiy; qalaˈ bˈeˈx etz tojjo ttxˈotxˈ Judey, ex bˈeˈx xiˈ ttxaˈn tzqij txˈotxˈ toj jun tnam, Efraín tbˈi. Axsa kyije tene junx qukˈiy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin.


Gauça hauc erran drauzquiçuet çuey, ene alegrançá çuetan dagoençat, eta çuen alegrançá bethé dadinçát. 	 Nxi nyoliˈn ikyjo, tuˈntzin kyjaw tzalaja wukˈiy, ex tuˈntzin kynoja tuˈn ntzaljbˈila.


Eta ceren deus ezpainuen ikusten argui haren claretatearen causaz, enequin ciradenéz escutic eraman içanic Damascera ethor nendin. 	 Me tuˈn bˈeˈx in kyij moẍixa, tuˈn spikyˈimil, noqtzin i xi xkoˈntza tzma Damasco kyuˈnj wukˈiy.


Ihardets ceçan Iesusec, eta erran cieçón, Hi aiz Israeleco doctor, eta gauça hauc eztituc eçagutzen? 	 Xi ttzaqˈwin Jesús: Ay Nicodem, jun tnejil xnaqˈtzila kyxol aj Israel, exsin ¿Mi n‑el tnikyˈa tiˈjjo lo?


Eta Gobernadoreac dioste, Baina cer gaizqui eguin du? Orduan hec ohiu guehiago eguiten çutén, erraiten çutela, Crucifica bedi. 	 Xi tqanin Pilat kye: ¿Tiquˈn? ¿Tiˈxsiˈn nya wen ma tbˈinche? Me i jaw ẍchˈinxjal juntl majl: Pejkˈinka twutz cruz, tuˈn tkyim.


Eta ethorri ciradenean Golgotha deitzen den lekura (cein erran nahi baita hambat nola bur-heçur lekua) 	 tuˈn tpon tzma toj jun najbˈil Gólgota tbˈi, atzin tzˈelpineˈ bˈibˈaj ikyjo: Jaˈ taˈ tbˈaqil twiˈ kyimnin.


Persecutioneac, afflictioneac, cein niri heldu içan baitzaizquit Antiochian, Iconian, Lystrian: nolaco persecutioneac suffritu vkan ditudan cioat, eta gucietaric idoqui vkan niauc Iaunac. 	 twutz tkyaqiljo nya bˈaˈn ex jniˈ yajbˈil s‑ul kanin wiˈja kyuˈnxjal. Ojtzqiˈnl tuˈn, tiˈ s‑ikyˈx wiˈja kyojjo tnam Antyokiy, a Iconio ex Listra. Me toj tkyaqiljo luˈn, ma chin kleta tuˈn qAjaw Jesús.


Ihardets cieçon Iesusec, Eurorren burutic hic hori erraiten duc, ala bercéc erran draue niçaz? 	 Xi ttzaqˈwin Jesús te: ¿Ma akutzin ma tzaj qanin te weˈy, mo at juntlj ma qˈmante tey ikyjo?


Ihardets ciecén Iesusec, eta erran ceçan, Eguiaz eguiaz erraiten drauçuet, ene bilha çabiltzate, ez ceren miraculuac ikussi dituçuen, baina ceren ian baituçue oguietaric, eta ressasiatu içan baitzarete. 	 I xi ttzaqˈwin Jesús: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa nchi jyoˈn wiˈja noq tuˈn noj kykˈuˈja wuˈn, ex nya tuˈn ma tzˈel kynikyˈa tiˈjjo t‑xilin techil wipiˈn.


Bada dembora lucez han egon citecen constantqui minçatzen ciradela, Iaunaren gorthassunez, ceinec testimoniage ekarten baitzaraucan bere gratiazco hitzari, eta emaiten çuen signo eta miraculu eguin ledin hayén escuz. 	 Tuˈnpetziˈn, nim qˈij i kyij Pabl ex Bernabé, aye tsanjil, antza. I yolin jikyin wen tiˈjjo tkˈuˈjbˈil Dios, quˈn tuˈn qˈuqletaq kykˈuˈj tiˈj tAjaw Tkyaqil. Tuˈnpetziˈn, i tzaj mojin tiˈjjo nkyqˈmaˈntaq tuˈn tAjaw Tkyaqil, ex tzaj qˈoˈn kyoklin, tuˈn tbˈant techil tipin Dios kyuˈn.


Orduan erran cieçoten Iuduéc, Orain eçagutu diagu ecen deabrua duala: Abraham hil içan duc eta Prophetác: eta hic dioc, Baldin nehorc ene hitza beguira badeça, eztu dastaturan herioa seculan. 	 Xi kytzaqˈwin Judiy: Tzmaxpin jaˈlin, kxel qnimiˈn qa at jun taqˈnil tajaw il toj tanmiˈn. Quˈn ate Abraham exqetziˈn nimku yolil Tyol Dios, a nimxix kyoklin ojtxe, bˈeˈx i kyim. Anajtzin te ntqˈmaˈn, ankye teˈ kˈwel nimin weˈy nlayx chi kyim, chijiˈy.


Baina Ananias deitzen cen guiçon batec, Sapphira bere emaztearequin sal ceçan possessionebat: 	 Me attaq jun ichin, Ananías tbˈi, junx tukˈa t‑xuˈjil, Safira, xi kykˈayin jun tnej kytxˈotxˈ.


Eta han ciradenetaric batzuc ençun çutenean, cioiten, Huná, Elias deitzen du. 	 At junjun bˈaj bˈinte, kyxolxjo iteˈxtaq axsa ex bˈaj kyqˈma: Kybˈinxsiˈn, luˈ nqˈolbˈin tiˈj Elías, a yolil Tyol Dios.


Ceinec precio handitaco perlabat eriden çuenean, ioanic sal baitzeçan çuen gucia, eta eros baitzeçan hura. 	 Ajtzin tknet jun tuˈn, a wiˈyilxix wen, kbˈaj xel tkˈayin tkyaqiljo at te, noq tuˈn tlaqˈetku tal abˈj tuˈn.


Baina Pierrisec goiti ceçan hura, cioela, Iaiqui adi neuror-ere guiçon nauc. 	 Me ante Pegr xi tqˈman te, tuˈn tjaw weˈks. Chiˈ kyjaluˈn: Weˈksa, quˈn ex ichinqin weˈ tzeˈnkuxjo ay.


Haur bada iaquic, ecen azquen egunetan içanen dela dembora perilosic. 	 Tzˈelxix tnikyˈa tiˈjjo lo: Aj chˈixtaq tjapin bˈaj tqˈijil twutz txˈotxˈ, tzul kanin jun qˈij te bˈisbˈajil.


Eta bertan Spirituac irion ceçan hura desertura. 	 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, bˈeˈx xiˈ Jesús tuˈn tkujiljo Xewbˈaj Xjan tojjo tzqij txˈotxˈ, jaˈ ntiˈye kynajbˈilxjal toj.


Christ nitan minço denaren experientiaren ondoan çabiltzatenaz gueroz, cein ezpaita infirmo çuetara, baina da botheretsu çuetan. 	 Quˈn ayexa nchi qaninte jun yekˈbˈil weˈy, qa twutzxix jun yolil Tyol Cristqiˈn, quˈn nyapen noq alkyeku te Crist aj tkawin kyiˈja; qalaˈ okpin kˈwel tyekˈin tipintz kyxola.


Eta hec bessoetara harturic, escuac hayén gainean eçarriric, benedica citzan. 	 I jaw tchleˈn kˈwal, ex i kubˈ tkyˈiwlin tukˈa tqˈobˈ.


Eta guehiago, alfer egoile-ere diradelaric ikasten dié etchez etche ebilten: eta eztituc solament alfer egoile, baina edasle-ere, eta curioso, behar eztiraden gaucéz dadassatelaric. 	 Ex noqittzin oˈkxtzjo, qalaˈ noq nchi bˈeteje ttziyile ja, ex nchi el kyˈaj, ex nchi bˈaj iqin yol, ex nbˈaj okx kylimon kyibˈ toj tkyaqil, ex nchi bˈaj yolin tiˈjjo ntiˈ kyaj tiˈj.


Guero beha neçan irequi vkan çuenean seigarren cigulua, eta huná, lur ikaratze handibat eguin cedin, eta iguzquia beltz cedin bilozco çacubat beçala, eta ilhargui gucia odola beçalaca cedin. 	 Xi nkaˈyiˈn, tej tjaw tlaqin tal Tal rit tqaqin jupbˈilte, ex bˈeˈx tzaj jun nim kyaqnajnabˈ. Ex atzin qˈij bˈeˈx kubˈ qˈaqix tzeˈnku tsmal chiv; ex atzin yaye bˈeˈx kubˈ chikyˈix.


Iniusto dena biz iniusto oraino: eta satsu dena satsu biz oraino: eta iusto dena iustifica bedi oraino: eta saindu dena sanctifica bedi oraino. 	 Tuˈnpetziˈn, ankye taj tuˈn tkubˈ tbˈinchin nya wen, exsin kubˈ tbˈinchinkuˈj. Ex ankye taj tuˈn tkubˈ tbˈinchin il, in tkubˈ tbˈinchin. Me noqit aku tzaj tnaˈn, qa il tiˈj tuˈn tok toj paˈbˈin twutz Dios. Tuˈnpetziˈn, ankye teˈ, ma tzˈel tpaˈn tibˈ, tuˈn tkubˈ tbˈinchin wen, kukx tok tililjo tuˈn, tuˈn tbˈant. Ex anteˈ tzˈaqle toj tchwinqil twutz Dios, bˈaˈn tuˈn tok tzˈaqle toj tkyaqil.


Ethor cedin bada Nazarethera non haci içan baitzén: eta sar cedin bere costumaren araura Sabbath egunean synagogán: eta iaiqui cedin iracurtzera. 	 Xiˈ te Jesús tojjo tnam Nazaret, a jaˈ jawe chˈiye. Tzeˈnkuxtaqjo n‑oke tuˈn, okx tojjo muˈẍ ja te kynaˈbˈl Judiy Dios toj tqˈijil ajlabˈl, ex jawtzin weˈtz uˈjil teˈ Tyol Dios.


Ecen norc-ere Legue gucia beguiraturen baitu, eta punctu batetan faltaturen, gucietan hoguendun da. 	 Quˈn qatzin qa jun xjal nkubˈ tbˈinchin tkyaqil kawbˈil, exsin qa ma jaw txalpaj toj jun, tukˈaxpe jun; ma tzˈok aj paj toj tkyaqil,


Eta Iesusec ethorriric iaun haren etchera eta ikussiric soinulariac, eta gendetzea tumultu ari cela, 	 Tej tokx Jesús toj tja nejinel, ok tkaˈyin noql nchi bˈaj chinbˈin kyej chinbˈil tiˈj kyimnin, ex nchi bˈaj oqˈjo jniˈ xjal tiˈj.


(Bethiere neure oratione gucietan çuen guciongatic bozcariorequin othoitze eguiten dudala) 	 Ex ikyxjo a tzeˈnku nchin aqˈiy naˈl Dios, majx nxi nqaniˈn tukˈa tzaljbˈil jun kyˈiwbˈil kyibˈaja.


Baina guçaz den becembatean predicatzen dugu Christ crucificatua, Iuduey behinçát scandalo, eta Grecoey erhogoa çayena. 	 Me metzin qeˈ, nqo yoliˈn tiˈj tkyimlin Crist twutz cruz. Me atzin toj kywutz Judiy nya wen n‑ele, ex toj kywutzjo aj uˈjil ntiˈ tajbˈin.


Ecen etche oro norbeitez edificatzen da: eta gauça hauc guciac edificatu dituena, Iaincoa da. 	 Quˈn tkyaqil ja, at jun bˈinchilte, me ate qMan Dios bˈinchilte tkyaqil tchˈiˈysbˈin, noq tuˈn Tkˈwal.


Eta dohatsu içanen aiz: ceren ezpaitute nondic hiri ordaina renda: ecen hiri rendaturen çaic ordaina iustoén resurrectionean. 	 Tuˈn ikyjo, nimx tzeˈjbˈil ktenbˈil tey, quˈn exla qa nlay bˈant tchjetjo wabˈj, a kxel toyin kye xjal anetziˈn, me nimxix tumil t‑xel ok ktzajil qˈoˈn tey tuˈn Dios tojjo qˈij, jaˈ kchi jawitze anqˈin juntl majljo xjal, a tzˈaqleqe.


Baina hec diraden leinu bereco contatzen eztenac, hamarrena hartu vkan du Abrahamganic, eta promessac cituena benedicatu vkan du. 	 Me qalatziˈn te Melquisedec, nya tzajnin tiˈj Leví. Atzin te Abraham, nimtaq teˈ toklin, quˈn tuˈn otaq yolin qMan Dios tukˈa, ex otaq tzaj tqˈoˈn Dios nim tkyˈiwbˈil tibˈaj. Me atzin te Melquisedec, nimxixtl te toklin tibˈaj Abraham, quˈn atzin Melquisedec el tpeyin ajo tlajajin tkanebˈ Abraham toj jyoj qˈoj. Ex ikytzin kubˈe tqˈoˈn Melquisedecjo tkyˈiwbˈil tibˈaj Abraham.


Nola eztuçue aditzen ecen eztrauçuedala oguiz erran, beguira cindeizten Phariseuén eta Sadduceuén altchagarritic? 	 ¿Yajtzin qetz, ma nlan qo waˈntz wuˈn qkyaqilx? Qalaˈ nya tiˈjjo wabˈj te twutz txˈotxˈ nchin yoline weˈ, tej xi nqˈmaˈn: Kykaˈyink kyibˈa tiˈjjo ttxˈamsbˈil kywa Parisey ex Sadusey.


Heyagoraz ceudela, Israeltar guiçonác, hel çaquizquigute: haur da guiçona populuaren eta Leguearen eta leku hunen contra guciac leku gucietan iracasten dituena: are guehiago Grecoac-ere erekarri ditu temple barnera, eta prophanatu du leku saindu haur. 	 ex jaw ẍchˈin kyjaluˈn: Qo kymojintza, ayiˈy aj Israel. Atzin maˈ ichin lo, nbˈet toj tkyaqil twutz txˈotxˈ, ex nxnaqˈtzin kyexjal jotxjo, a nya wen te qtanim, nya wen tiˈj tkawbˈil Moisés, ex a nya wen tiˈjjo tnejil ja te naˈbˈl Dios, a xjanxix wen.


Causa hunegatic consolatu içan gara çuen consolatu içanaz: baina haguitzez alegueratuago içan gara Titeren alegrançáz, ceren recreatu içan baita haren spiritua çueçaz gucióz. 	 Tuˈnpetziˈn, ma chewx qanmiˈn kyuˈn. Me nya oˈkxjo lo, qalaˈ nimx nqo tzalaja tuˈn ma kanin Tito qukˈiˈy tukˈa tqanil, qa ma nimsit tkˈuˈj kyuˈn tukˈa nim tzaljbˈil, tej xten kyxola.


Ecen haraguiaren arauezco diradenac haraguiaren gaucetara dirade affectionatu: baina Spirituaren arauezcoac, Spirituaren gaucetara. 	 Quˈn ayetziˈn, a nchi bˈet tzeˈnkuxjo taj ojtxe kyten, ex oˈkx nchi ximin tiˈjjo nya bˈaˈn, a ntqanin kyxmilil. Me ayetziˈn, a nchi bˈet tzeˈnkuxjo taj Xewbˈaj Xjan, n‑ok tilil kyuˈn tzeˈnku taj Xewbˈaj Xjan.


Veilla eçaçue bada: ecen eztaquiçue guiçonaren Semea ethorriren den eguna ez orena. 	 Tuˈnpetziˈn, xi tqˈmaˈn Jesús kye: Noq tzaj kywatla toj kynimbˈila, quˈn mi bˈiˈn kyuˈn tiˈ qˈijil mo alkye or chin ula, ayiˈn Tkˈwal Ichin, chiˈ.


Olioz ene buruä eztuc vnctatu: baina hunec vnguentuz vnctatu citic ene oinac. 	 Ex ntiˈ te aseyt ma jax tqˈoˈn toj nwiˈy, a tzeˈnkuxjo nbˈinchajtz, me metzin teˈ qya lo, at teˈ aˈ, a kˈokˈjxix wen ma tzˈok tqoˈn kyiˈj nqaˈn.


Eta Iesus eta haren discipuluac handic ilkiric ethor citecen Philipperen Cesarea deitzen deneco burguètara: eta bidean interroga citzan bere discipuluac, ciostela, Nor naicela ni dioite guiçonéc? 	 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, bˈeˈx i xiˈ Jesús kyukˈa t‑xnaqˈtzbˈin kyojjo muchˈ najbˈil toj tnam te Cesarea Filipo. Nchi bˈaj bˈettaq, teˈ t‑xi tqanin Jesús kye: ¿Ankyeqiˈn toj kywutzjo jniˈ xjal? chiˈ.


Eta igan ciradenean vretic, Iaunaren Spirituac harrapa ceçan Philippe, eta guehiagoric etzeçan ikus hura Eunuchoac: eta bere bideaz ioaiten cen alegueraric. 	 Tej kyjatz toj aˈ, bˈeˈx xi qˈiˈn te Lip tuˈn Xewbˈaj Xjan. Antej aj Etiopía mix tlonte juntl majl, me nojnin tanmin tuˈn tzaljbˈil, xi tiˈn tbˈe.


Eta ihardesten çuela Centenerac erran ceçan, Iauna, eznauc digne ene atharbean sar adin: baina errac solament hitza, eta sendaturen baita ene muthilla. 	 Ex xi ttzaqˈwin nejinel: WAjaw, ntiˈx weˈ woklin, tuˈn tokxa toj njaˈy. Qalaˈ noq qˈmaˈnx jun Tyola, ex bˈeˈx kweˈbˈil weˈ waqˈnil.


Eztuçuela deusez ansiaric: baina gauça orotan othoitzaz eta supplicationez esquer emaiterequin çuen requestác notifica bequizquió Iaincoari. 	 Ex mina chi ja labˈtiˈy tiˈj jun tiˈ, qalaˈ kyqˈmaˈnxa nej twutz qMan Dios toj kynaˈj Diosa. Ex kyqˈoˈma chjonte, ex kyqaninxa tukˈa kynimbˈila.


Lehendanic eçaguturic (baldin testificatu nahi baduté) nola neure aitzinecoacdanic gure religioneco secta gucizco excellentaren arauez vici içan naicen Phariseu. 	 Ex bˈiˈn kyuˈn, ex aku kubˈ kyqˈmaˈn qa kyaj, qa Pariseyqinx weˈ, ex intinkxa kyxoljo chˈuq xjal, a tzunxix kubˈ qniminjiˈy tkyaqil kyxnaqˈtzbˈil Judiy.


Baina harc ihardesten duela, dio, Eguiaz diotsuet, etzaituztet eçagutzen. 	 Me atziˈn xi tqˈmaˈn tajaw ja kye: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, ntiˈ kyokliˈn tuˈn kyoktza, chiˈ.


Ceinetan baitzén lurreco animal laur oindun gucietaric, eta bassa bestietaric eta herrestez dabiltzanetaric, eta ceruco chorietaric. 	 Tojjo iqbˈil anetziˈn, attaq ilaˈ wiq txuk kyukˈa kyaje kyqan, junx kyukˈa kan, exqe txuk bˈaˈn chi lipin.


Eta harc erran ciecén, Barur eraci ahal ditzaqueçue ezconduaren gamberaco gendeac ezcondua hequin deno? 	 I xitzin ttzaqˈwin Jesús kyjaluˈn: ¿Ma akutzin kubˈ kywutzlin kyeˈ, tuˈn tkubˈ kypaˈn txokenj waˈyaj toj jun mejebˈlin, qa axsa taˈye chmilbˈaj kyxol? Ikytzin iteˈye wejiˈy nxnaqˈtzibˈin, quˈn loqiˈn ntin kyxol.


Eta hurbil cen Iuduén bestá tabernaclén deitzen cena. 	 Chˈixtaq tul kanin nintz qˈij kye aj Judiy, a jaˈ nchi najan toj tal pach toj kˈul, noq te jun naˈbˈl tiˈjjo tej kyten qtzan qtaˈẍ toj tzqij txˈotxˈ ojtxe.


Ni Argui mundura ethorri naiz, ni baithan sinhesten duenic batre, ilhumbean eztagoençát 	 Quˈn ayin wejiˈy tspikyˈin Dios, a ma tzul tzaluˈn twutz txˈotxˈ, tuˈntzin alkye knimil wiˈja nlayxpen kyijx teˈ toj qxopin.


Eta ezta guiçonén escuz cerbitzatzen deusen behar beçala, ikussiric ecen berac emaiten drauztela guciey vicia eta respirationea eta gauça guciac. 	 Ex nya ilxix tiˈj tuˈn tkubˈ bˈinchit jun tiˈla tiˈj tuˈn jun aˈla, quˈn tuˈn ntiˈ aku tzˈok tzˈaqsit te, qalaˈ axte ntzaj qˈonte chwinqil, kyqˈiqˈ, ex tkyaqil at qe.


Laodicean den Eliçaco Aingueruäri-ere scriba ieçóc, Gauça hauc erraiten citic Amenec, testimonio fidelac eta eguiatiac, Iaincoaren creaturaren hatseac: 	 Tzˈibˈinkujiy lo te nejinel toj Ttanim Dios toj tnam Laodicey: Ikytzin ntqˈmaˈn Jesús, a Twutzxix, ex twutzxix yolin tiˈj tkyaqil a ma tli, a jaˈ saja xkye tkyaqil tchˈiysbˈin qMan Dios:


Baina regnatu vkan du herioac Adamganic Moysesganano, bekaturic eguin eztutenén gainean-ere Adamen transgressionearen façoinera cein baita ethorteco cenaren figura. 	 Me tkyaqil xjal i kyim kyojjo qˈij te Adán tuˈn kyil, ex tzmaxi tzaj tqˈoˈn Moisésjo ojtxe kawbˈil; iˈchaqx nya ikyxjo kyilxjal tzeˈnku til Adán, a el ikyˈin teˈ jun yol, a xi tqˈmaˈn Dios te. Me atziˈn Adán jun yekˈbˈil tiˈj Jesús, a tuˈntaq tul.


Ecen eguiaz diotsuet, iragan daiteno ceruä eta lurra, iotabat edo punctu hutsbat ezta Leguetic iraganen, gauça guciac eguin diteno. 	 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, nlay najjo kawbˈil lo, nipela jun tal netzˈ yol tiˈj, ajxi tjapin bˈaj tkyaqil t‑xim Dios, ex ajxi tikyˈ kyaˈj ex txˈotxˈ.


Eta hunez othoiztez nago, çuen charitatea oraino guehiago eta guehiago abunda dadin eçagutzerequin eta iugemendu gucirequin: 	 Ex nchin qaniˈn toj nnaˈj Diosa kyiˈja, tuˈn tten nimxixl tqˈaqˈbˈil kykˈuˈja kyxolxa, ex tuˈn tten kynabˈla, ex tuˈn tel kynikyˈa te tkyaqil,


Guero eraman ceçaten Golgothaco lekura, cein erran nahi baita, Bur-heçur lekua. 	 Pon kyin toj jun najbˈil Gólgota tbˈi, atzin tzˈelpine bˈibˈaj ikyjo: Ja taˈ tbˈaqil twiˈ kyimnin.


Orduan dioste Goacen hurbilengo burguètara: han-ere predica deçadançat: ecen hartacotzat ilki içan naiz. 	 Xi ttzaqˈwin Jesús kye: Qoˈqe toj junjuntl tnam qˈmal Tyol Dios, quˈn tuˈnpetziˈn ẍin tzaja weˈ.


Ecen dembora hauc baino lehen altcha cedin Theudas, cioela tiere buruäz cerbait cela, ceini lagund baitzequión guiçon araldebat, laur ehunetarano: cein hil baitzeçaten, eta hari behatu, içan çaizcan guciac hautsi içan dirade eta ezdeus bilhatu. 	 Kynaˈntza, aj bˈaj tiˈj Teudas atxix ojtxe, tej tqˈma kujxix wen qa ataq nimxtaq toklin, ex kyaje syent ichin i ok lipe tiˈj. Me tej tkubˈ bˈyoˈn, bˈeˈx el kylaqˈwin, ex xiˈ kysipin kyibˈjo lipcheqetaq tiˈj, ex ikytzin pon bˈaje tkyaqil tbˈis Teudas.


Eta badugula Sacrificadore handibat Iaincoaren etchearen carguä duenic: 	 Ex a te tnejilxix qpale, tuˈn tyolin tukˈa Dios qiˈj, a Ttanim Diosqo.


Eta haur eguin ceçan anhitz egunez: baina gaitzituric Paulec, eta itzuliric erran cieçón spirituari, Manatzen aut Iesus Christen icenaren partez horrenganic ilki adin. Eta ilki cedin ordu berean. 	 Ilaˈ qˈij tqˈma ikyjo; otaq bˈaj tkˈuˈj Pabl tiˈj. Tzaj meltzˈaj, ex tqˈma te taqˈnil tajaw il, a tokxtaq toj tanmin; chiˈ kyjaluˈn: Noq tiˈj tbˈi Jesucrist kxel nqˈmaˈn tey, tuˈn tetza toj tanminjo kuˈxin qya. Ex texjo paq anetziˈn, bˈeˈx etz.


Ecen Christ, oraino indar gabe guinela, bere demborán infidelacgatic hil içan da. 	 Ntiˈxtaq tumil tzeˈn tten tuˈn qklet quˈnx qibˈ. Tuˈnpetziˈn, ate Crist bˈeˈx kyim te qxel tojxix tqˈijil, noq tuˈn qpaj.


Dohatsu da iracurtzen duena, eta dohatsu dirade prophetia hunetaco hitzac ençuten, eta hartan scribatuac diraden gauçác beguiratzen dituztenac: ecen demborá sarri da. 	 Kyˈiwlinqexix kyeˈ, aye nchi uˈjin ex nchi bˈin tiˈjjo Tqanil lo, a tzajnin te Dios, ex nchi ok lipe tiˈjjo yol tzˈibˈin, quˈn ajo tqˈijil tuˈn tjapin bˈaj tkyaqil laqˈeqˈin ttzaj.


Bada Regue eternalari, immortalari, inuisibleari, Iainco çuhur berari dela ohore eta gloria secula seculacotz. Amen. 	 Tuˈnpetziˈn, kukx qqˈonx chjonte ex qnimsiks tbˈi qMan Dios, a Kawil tibˈaj tkyaqil, a itzˈ te jun majx, me a nya qˈanchaˈl, a oˈkx jun Dios at. Ntiˈ juntl. Ikyxitjo.


Eta gauça hauc etzitzaten eçagut haren discipuluéc lehenetic: baina Iesus glorificatu içan cenean, orduan orhoit citecen ecen gauça hauc harçaz scribatuac ciradela, eta hari gauça hauc eguin cerautzatela. 	 Te tnejil, mix ele qnikyˈa tiˈj tkyaqiljo lo, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin; me yajxi, tej tjax Jesús toj kyaˈj, bˈeˈx bˈaj ul julkˈaj toj qkˈuˈja tkyaqiljo tzˈibˈintaq tiˈj toj Tuˈjil Tyol Dios, ex ikyxixsin otaq bˈajjo.


Hunetacotz bihotz on auçue, guiçonác: ecen sinhesten dut Iaincoa, nola niri erran içan baitzait hala içanen dela. 	 Tuˈnpetziˈn, ayiˈy tata, chi Pabl, kyinks kyibˈa, quˈn qˈuqle nkˈuˈja tiˈj Dios, qa ikyx kbˈajiljo tzeˈnku ma tzaj tqˈmaˈn angel weˈy.


Baina iraizquic fable profanoac eta atsoenac irudiac: eta exerci eçac eure buruä pietatean. 	 Ikyˈimiljiy tkyaqil kyyolxjal nya tumil, ex jniˈ kylaˈjxjal, a nya bˈaˈn. Qalaˈ qˈonka tilil, tuˈn tajbˈin te Dios.


Eta ezpaitzeçaten eçagut dilubioa ethor cedino, eta guciac eraman citzaqueeno: hala içanen da guiçonaren Semearen ethortea-ere. 	 Me ntiˈx bˈiˈn kyuˈn, teˈ ttzaj qˈaqabˈil kyibˈaj, ex bˈeˈx bˈajxi mulqˈaj toj aˈ kykyaqilx. Ikytzin kbˈajiljo, aj wula ayiˈn, a Tkˈwal Ichin.


Eta içarraren icena erraiten da, Absinthio: eta vrén herén partea Absinthio bilha cedin: eta anhitz guiçon hil cedin vretaric, ceren karmindu içan baitziraden vrac. 	 Atzin tbˈi cheˈw, Tkˈayil. Ex atzin toxin tnej aˈ bˈeˈx ok kˈa. Noq tuˈn tpajjo tkˈayil aˈ, bˈeˈx i kyim nimku xjal.


Ni iraizten nauenac, eta ez recebitzen ene hitzac, badu norc hura condemna deçan: ni minçatu naicen hitzac condemnaturen du hura azquen egunean, 	 Ex ankye k‑elil ikyˈin weˈy, ex mi xi tbˈin nyola, at jun kkawil tibˈaj; ayexjo yol, a o cheˈx nqˈmaˈn. Ex ayexsin kchi kawiljo tiˈj toj paˈbˈin twutz Dios, aj tjapin bˈaj tqˈijil tzaluˈn twutz txˈotxˈ.


Eta baldin Iaunac laburtu ezpalitu egun hec, nehor ezlaite salua: baina elegitu dituen elegituacgatic, laburtu ditu egun hec. 	 Quˈn noqit mi tzˈajtz tajsin Dios kyiˈjjo qˈij anetziˈn, mixitla aˈlx jun aku kyij anqˈin. Me ok ajitz tajsin Dios noq tuˈn tqˈaqˈbˈil tkˈuˈj kyiˈjjo o chi jaw tskˈoˈn.


Eta guciéz gaitzetsiac içanen çarete, ene icenagatic: baina norc-ere perseueraturen baitu finerano hura saluaturen da. 	 Ex chi elil iˈjliˈn kyuˈnxjal, noq tuˈn tpajjo nimilqiˈy wiˈja. Me ankye teˈ kweˈbˈil twutz tkyaqiljo lo, ajxi tjapin bˈaj tkyaqil, okpin kletil teˈ te jun majx.


Eta gauça hauc erranic, aitzinean ioaiten cen Ierusalemerat igaiten cela. 	 Tej tbˈaj tqˈmaˈn Jesús tkyaqiljo lo, kubˈ nej kywutz t‑xnaqˈtzbˈin, tuˈn kykanin toj tnam te Jerusalén.


Baina gauça hauc guciac eguinen drauzquiçue ene icenagatic, ceren ezpaituté ni igorri nauena eçagutzen. 	 Tkyaqiljo luˈn k‑okil kybˈinchin kyiˈja noq tuˈn npaja, quˈn mi ojtzqiˈn a saj chqˈoˈn weˈy kyuˈn.


Baina ethorriren dirade egunac edequiren baitzaye ezcondua, eta orduan barur eguinen duté egun hetan. 	 Me pon kanin jun qˈij, jaˈ tuˈn wele naja, a ayiˈn, a ikyxjo tzeˈnku chmilbˈaj kyxol. Ajtzin tjapin kaninjo qˈij anetziˈn, okpetzila kˈwel kypaˈntz waˈyaj, tuˈn kynaˈn Dios wen.


Gauça hauc erran drauzquiçuet, nitan baque duçuençat: munduan afflictione vkanen duçue: baina auçue bihotz on, ni munduari garaithu natzayo. 	 Tkyaqilxjo lo ma txi nqˈmaˈn kyeˈy, tuˈntzin tknetjo nukˈbˈil kyuˈn. Tzaluˈn twutz txˈotxˈ nimx kkyˈelix kyuˈn. Me kyintz kyipiˈn, quˈn ma kubˈ tiˈj tkyaqiljo twutz txˈotxˈ wuˈn.


Eta lauda ceçan nabussiac despenser gaichtoa, ceren çuhurqui eguin vkan baitzuen: hunegatic mundu hunetaco haourrac çuhurrago dirade, ecen ez arguico haourrac bere generationean 	 Tej tbˈinte ex ok tkaˈyin tajaw aqˈuntl, bˈeˈx el tnikyˈ te qa manyor ẍtijxtaq tnabˈljo xjal, tuˈn tnabˈlin jun tiˈ, a tuˈn tkubˈ tbˈinchin. Noqtzin tuˈntz, chi Jesúsjo, aye xjal nya nimil, manyor ẍtijqex tiˈj kyaqˈin tzaluˈn twutz txˈotxˈ tzeˈnqekuxljo nimil.


Beraz hunelaco sperançá dugunaz gueroz, minçatzeco libertate handiz vsatzen dugu. 	 Me tzeˈnku qa ma qe qkˈuˈj tiˈjjo akˈaj tumil, a mi bˈaj, nqo yolin tiˈj tukˈa tkyaqil qanmin;


Gauça hauc harc erraiten cituela, anhitzec sinhets ceçaten hura baithan. 	 Tej tbˈaj tqˈmaˈn Jesúsjo ikyjo, nimxjal i nimin tiˈj.


Eta nic ihardets neçan, Nor aiz Iauna? Eta Iaunac erran cieçadan, Ni nauc Iesus Nazareno hic persecutatzen duana. 	 Xitzin nqanintza: ¿Ankye te, Tata? Tzajtzin ttzaqˈwintz weˈy: Ayin wejiˈy Jesús aj Nazaret, ex ayinxjiˈy, a nchin el tikyˈiˈn.


Baina gendarmesetaric batec dardoaz haren seihetsa iragan ceçan, eta bertan ilki cedin odol eta vr. 	 Me atzin jun xoˈl qˈaqˈ jun paqx okx t‑xyuˈn toj t‑xukˈ Jesús tukˈa jun tbˈujbˈil, chˈut twiˈ, ex jun paqx, etz ulbˈin chikyˈ tukˈa aˈ toj.


Eta aitzinachiago ioanic, ahozpez iar cedin, othoitz eguiten çuela, eta cioela, Ene Aitá, baldin possible bada, iragan bedi eneganic copa haur: guciagatic-ere ez nola nic nahi baitut, baina nola hic. 	 Xi laqˈe Jesús najchaq chˈintl kykˈatz, ex kubˈ mutxe twutz txˈotxˈ naˈl Dios, ex chiˈ kyjaluˈn: NMaˈn, chin tklomila te tkyaqil jniˈ kkyˈelix wuˈn; me noqit nya a tzeˈnku waja, qalaˈ atla tzeˈnkuxjo taja.


Eta igan cedin perfumén kea, Sainduén orationequin, Aingueruären escutic Iaincoaren aitzinera. 	 Ex atzin tsibˈiljo storak junx kyukˈa jniˈ kynaˈj Dios jax tiˈj tqˈobˈ angel tuˈn tjapin tzma twutz Dios.


Ceinetan çuec-ere elkarrequin edificatzen baitzarete Iaincoaren tabernacle çaretençát, Spirituaz. 	 Ex ikyqex kyejiˈy, ayiˈy nimil toj tnam Éfeso, junx ma chi jawe chˈiya, tuˈn kyoka te jun ja, jaˈ najle Dios tuˈn Xewbˈaj Xjan.


Ezteçaçuela iugea apparentiaren araura, baina iugemendu bidezco batez iugea eçaçue. 	 Mi chi kawiˈn wibˈaja noq tuˈn n‑ok kykaˈyiˈn; qalaˈ chi kawiˈn tukˈa jun tumil tzˈaqlexix.


Baina haur erraiten drauçuet, anayeác, ecen demborá labur dela hemendic harát, emaztedunac-ere, emazteric ezpalute beçala diraden: 	 Erman, atzin wajiˈy tuˈn t‑xi nqˈmaˈn kyjaluˈn: Aye at kyxuˈjil, bˈaˈn tuˈn tok kyqˈoˈn tilil tuˈn kyaqˈnin toj taqˈin qAjaw, ex nya oˈkx tuˈn kyximin tiˈjjo qya, quˈn chˈix tjapin bˈaj tqˈijil tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ex nimkul atx tuˈn tbˈant.


Ezeta maletaz bidecotzát, ez birá arropaz, ez çapataz, ez vhez, ecen languilea bere viciaren digne da. 	 Ex mi txi kyiˈn jun tal kychuˈẍa; ex mi txi kyiˈn kyxbˈaliˈn te txˈixpil kyiˈja; nixpe juntl muj kyxjabˈa, ex nipe jun kytzeˈy. Nya tiquˈnil, quˈn jun aqˈnil il tiˈj tuˈn ttzaj qˈoˈn twa.


(Ecen manatzen cena ecin suffri ceçaqueten, cein baitzen, Baldin abre batec-ere mendia hunqui badeça, lapidaturen da edo gueciaz iraganen da. 	 Quˈn nimxtaq kyxobˈil te, quˈn attaq jun tqanil bˈiˈntaq kyuˈn, a qa nya wen tuˈn kyjax bˈet tiˈjjo wutz, nixpe jun kyqan tuˈn t‑xi kyqˈoˈn tibˈaj. Ex majqexpe kyeˈ aluˈmj, noq tuˈn kybˈettaq antza, i kubˈ bˈyoˈn kyeˈ tuˈn abˈj, mo noq nchi ok xyuˈntaq, quˈn tuˈn xjanxixtaqjo wutz anetziˈn.


Eta harc erran ceçan, Guiçon anayeác eta aitác, ençuçue, Gloriazco Iaincoa aguer cequión gure aita Abrahami Mesopotamian cenean , Charranen habita cedin baino lehen: 	 Xi ttzaqˈwin Esteban kyjaluˈn: Ayiˈy nxjalil, ex noq sameqiˈy tata, kybˈinkuy nyola. A qMan Dios, a nimxix toklin, xi tyekˈin tibˈ te ojtxe qxeˈchil Abraham, tej najletaq toj txˈotxˈ te Mesopotamia, atxix tej naˈmtaq t‑xiˈ najal toj txˈotxˈ te Harán,


Eta dohain gaiz emazte içorrén eta eredosquiten duqueitenén egun hetan, ecen necessitate handia içanen da lur haren gainean, eta hira populu hartan. 	 ¡Ayex kyeˈ tal qya, a chˈixtaq kykubˈ tzˈaq, ex ayeˈ tzmataq nbˈaj miˈẍin kyal, quˈn tuˈn nimx kyixkˈoj tzul tojjo tnam anetziˈn tuˈnjo kawbˈil ktzajil, kujxix wen, kyibˈajjo jniˈ xjal antza!


Ecen guiçonaren Semea ezta ethorri guiçonén vicién galtzera, baina saluatzera. Eta ioan citecen berce burgu batetara. 	 Quˈn ayiˈn, a Tkˈwal Ichin, mi ẍin ula yuchˈil kychwinqilxjal, qalaˈ tuˈn kyklet. Noqx teˈ tbˈaj tqˈmaˈn ikyjo, bˈeˈx i xiˈ toj junxil kojbˈil.


Maiteác, othoitz eguiten drauçuet, estrangeren eta bideazcoén ançora, beguira çaitezten haraguiaren guthicietaric, ceinéc guerla eguiten baitute arimén contra: 	 Ayiˈy werman, nimx nkˈuˈja kyiˈja, ayiˈy nyakuj bˈetin xjalqiˈy tzaluˈn twutz txˈotxˈ. Nchin kubˈsin nwutza kyeˈy, tuˈn tkubˈ kytzyuˈn kyibˈa tiˈjjo kyachbˈila, a nya wen, a nchi qˈojin tiˈj kyanmiˈn.


Eta eztuçue eçagutzen hura: baina nic eçagutzen dut hura: eta baldin erran badeçat ecen eztudala hura eçagutzen, içanen naiz çuec irudi, gueçurti: baina badaçagut hura, eta haren hitza beguiratzen dut. 	 Me nya ojtzqiˈn kyuˈn. Me metzin weˈ wojtzqiˈn weˈ. Qa ma txi nqˈmaˈn kyeˈy qa mi wojtzqiˈn, jun nikyˈil yolqintlaˈy tzeˈnku kyeˈ. Me twutzxix wojtzqiˈn weˈ ex nkubˈ nbˈinjiˈy Tyol.


Eta berce aldera iragan ciradenean, ethor citecen Genesarethco lurrera, eta portu har ceçaten. 	 Tkanin Jesús kyukˈa t‑xnaqˈtzbˈin toj jun najbˈil, Genesaret tbˈi. Teˈ kykanin, ok kykˈloˈn bark ttzi nijabˈ tiˈj jun tze.


Eta baldin interpretaçaleric ezpada, ichil bedi Eliçan lengoage arrotzez minço dena, eta bere buruäri minça bequió eta Iaincoari. 	 Me qa mix aˈl jun xjal aku pjunte yol anetziˈn, bˈaˈntla tuˈn mi chi yoliniˈy tojjo noq tzeˈnchaqku yol tojjo kˈulbˈil te Ttanim Dios. Qalaˈ, qa kyaja tuˈn kyyoliˈn toj noq tzeˈnchaqku yol, teyilex te junjun tuˈn tyolin tiˈjx tukˈa Dios.


Erran cieçón bada Iesusec Pierrisi, Eçarrac eure ezpatá maguinán: ala eztut edanen Aitac niri eman drautan copa? 	 Me ante Jesús xi tqˈmaˈn te Pegr: Qˈonkuxjiy tmacheta toj tja. ¿Ma miˈtzin nxi tnimiˈn, qa il tiˈj tuˈn tikyˈx kyixkˈoj wuˈn, a ma bˈant tiˈj tuˈn nMaˈn?


Diotsó Iesusec, Baldin perfect içan nahi bahaiz, oha, sal eçac duana, eta eman iecéc paubrey: eta vkanen duc thesaurbat ceruän: eta athor, arreit niri. 	 Xi tqˈmaˈn Jesús te: Qa taja tuˈn toka tzˈaqlexix, ku txiˈy, ex kˈayinxjiy jniˈ at tey, ex oyinxjiy tpwaqa kye yaj. Ikytzin ktenbˈile tqˈinimiljiy toj kyaˈj. Exsin lipektza wiˈja.


Eta harc dioste, Egotzaçue sarea vnciaren escuineco aldera, eta eridenen duçue. Egotz ceçaten bada, eta guehiagoric ecin hura tira ceçaqueten arrainén anhitzez. 	 Tzaj tqˈmaˈnl Jesús qeˈy: Xoˈnkuxjiˈy kypaˈy toj juntl ttxlaj bark, toj kyman qˈobˈa, ex kchi tzyetil kyiẍ. Ikytzin kubˈ qbˈinchinjiˈy. Tbˈajlinxiˈ ikyjo, mix jatza pa quˈn toj aˈ, tuˈn talil txqan kyiẍ tkuxtaq toj.


Ecen eztut nehor hain gogo bardinetacoric, eguiaz çuen eguitecoéz arrangura duqueenic. 	 Ikytzin mix aˈl juntl nximin kyiˈja tzeˈn te Timotey. Ikyx t‑ximjo kyiˈja tzeˈnku weˈ nxim, quˈn tok tilil tuˈn, tuˈn tonin kyukˈiy.


Nor da condemnaturen duena? Christ da hil içan dena, baina are resuscitatu-ere dena: Iaincoaren escuinean-ere dena, eta guregatic othoitz eguiten duena. 	 A Dios o jaw skˈoˈnqe tuˈn qok te tzˈaqle twutz. ¿Ma atpela jun aku txi patinqe?


Baina gratia guciaren Iaincoac, ceinec deithu baiquaitu bere gloria eternalera Iesus Christ Iaunean, appurbat suffritu dugunean, compli confirma, fortifica eta finca çaitzatela. 	 Tikyˈlinxi chˈin yajbˈil kyuˈn toj jteˈbˈin qˈij, axte Dios, a tzaj qˈoˈnte t‑xtalbˈil kyeˈy, k‑okil qˈoˈn kyeˈy tzˈaqle, jikyinxix ex kujxix, tuˈn mi yekje, a ma tzaj txkon kyeˈy, tuˈn kyoka te tkˈwal, ex tuˈn kyxiˈ toj tqoptzˈajiyil kyaˈj te jun majx noq tuˈn Crist.


Eta iarri cenean, dei citzan hamabiac, eta erran ciecén, Baldin nehor lehen içan nahi bada, gucietaco azquenén içanen da, eta gucien cerbitzari. 	 Kubˈ qe Jesús, ex i xi ttxkoˈn t‑xnaqˈtzbˈin tkˈatz, exsin xi tqˈmaˈn kye: Alkye taj tuˈn tok te tnejil kyxol xjal, ilx tiˈj tuˈn tok te tchˈibˈil, ex tuˈn tajbˈin kye txqantl.


Eta baldin iugea badeçat-ere nic, ene iugemendua eguiazco da: ecen eznaiz neuror, baina ni eta ni igorri nauen Aita. 	 Qalaˈ kchin kawila tukˈa t‑xilin tumil tzˈaqlexix, a tzajnin te nMaˈn. Quˈn nya njunalx weˈ kchin kawil; qalaˈ ajin nMaˈn wukˈiy, a tzaj chqˈoˈn weˈy.


Etzaiteztela engana: Iaincoa ecin escarnia daite: ecen cer-ere ereinen baitu guiçonac, hura bilduren-ere du. 	 Mi kubˈ kysbˈuˈn kyibˈa ayexa. Quˈn mix aˈlx te Dios aku kubˈ sbˈunte, quˈn tzeˈnxjo kbˈantil tuˈnxjal, ikyx t‑xeljo ktlaˈbˈil.


Orduan berriz vka ceçan Pierrisec, eta bertan oillarrac io ceçan. 	 Ex kubˈ tewin Pegr toj tox majin. Texjo paq anetziˈn, jaw oqˈ tman ekyˈ.


Ecen ezta deus estaliric aguerturen eztenic: ezeta deus secreturic iaquinen eztenic. 	 Quˈn ntiˈ jun tiˈ toj ewajil taˈye, a nlay tzˈel tqanil. Ex ntiˈ jun tiˈ ewin taˈye, a nlay tzˈetz toj qˈanchaˈl.


Ceinén fina baita perditionea, ceinén Iaincoa, sabela, eta gloriá hayén confusionerequin, pensatzen dutelaric lurreco gaucetan. 	 Toj najin chi xeˈle kye xjal anetziˈn, quˈn atzin kyachbˈil nya wen ma tzˈok te kydios, ex atziˈn kytzaljbˈil ikyjo, bˈaˈn tuˈn kytzaj txˈixwe tuˈn. Ex oˈkx nchi ximin kyiˈjjo kykyaqil nya bˈaˈn te twutz txˈotxˈ.


Combat ona combatitu diát, neure cursua acabatu diát, fedea beguiratu diát. 	 Ma japin bˈaj nnimbˈila wuˈn, tzeˈnku jun wen xoˈl qˈaqˈ ma kanbˈin toj jyoj qˈoj, ex tzeˈnku jun rinil ma kanbˈin toj rinbˈil. Ma tzˈok nqˈoˈn tilil, tuˈn mix ja xkyij ntzaqpiˈn nnimbˈila.


Eta ethorri cenean Sabbathoa, has cedin synagogán iracasten, eta ençuten çutenetaric anhitzec miresten çuten, cioitela, Nondic huni gauça hauc? eta ceric da huni eman içan çayon sapientia haur, eta are hunelaco verthuteac hunen escuz eguiten baitirade? 	 ex teˈ tkˈul kanin jun qˈij te ajlabˈl, xiˈ tojjo muˈẍ ja te naˈbˈl Dios, ex ok ten xnaqˈtzil teˈ Tyol Dios te tkyaqil xjal. Teˈ tok kybˈiˈnxjal ikyjo, noq i bˈaj jaw kaˈylaj, ex i ja qanlaj kyxolile: ¿Jaˈtzila xbˈaj t‑xnaqˈtzin xjal tibˈ luˈn, tuˈn tbˈaj bˈant jniˈ tiˈchaqku tiˈ tuˈn? ¿Jaˈtzila saje tbˈiˈne txqan tumil ikyjo? chi chiˈ.


Diotsa Pierrisec, Iauna, ceren ecin iarreiqui naquidic orain? neure arima hiregatic eçarriren diát. 	 Me ante Pegr xi tqˈmaˈn: WAjaw, ¿Tiquˈnil nlay chinx lipeˈy tiˈja jaˈlin? ¿Ma nyatzin ma bˈant weˈ nteˈn tuˈn t‑xi nqˈoˈn nchwinqila, tuˈn nkyima tuˈn tpaja?


Eta gauça hauc ençun guentuenean, othoitz eguin gueneçón guc eta leku hartan ciradenéc, ezledin igan Ierusalemera. 	 Tej qbˈintejiˈy ikyjo, exqetziˈn aj Cesarea, o kubˈsin qwutza te Pabl, tuˈn mina txiˈye tzma Jerusalén.


Eta erran ceçan, Abba, Aitá, gauça guçiac possible dituc hire: transporta eçac eneganic copa haur: badaric-ere ez nic nahi dudana, baina hic nahi duana. 	 Chiˈ kyjaluˈn toj tnaˈj Dios: Ay nMan, tkyaqilx te nbˈant tuˈn. Chin tklomila teˈ tkyaqil jniˈ kkyˈelix wuˈn. Me waja tuˈn tkubˈ tbˈinchinjiy a taja wiˈja, ex nya weˈ waj.


Ecen haraguian ebilten garelaric, ez gara haraguiaren araura bataillatzen: 	 Twutzxix qa nqo bˈeta tukˈa jun qxmilila te twutz txˈotxˈ tzeˈnku kye txqantl, me mi nqo aqˈniˈn tzeˈnkuxjo nya bˈaˈn ntqanin qxmilila, quˈn ma qo oka tzeˈnku xol qˈaqˈ toj qnimbˈila.


Eta huná, emazte Chananeabat aldiri hetaric ilkiric, oihuz iar cedin, ciotsola, Auc pietate niçaz Dauid-en seme Iauná, ene alaba duc deabruaz gaizqui tormentatua. 	 Ex attaq jun qya aj Canaán najletaq tojjo txˈotxˈ antza, a nya Judiytaq. Tzaj laqˈe tkˈatz Jesús, ex nẍchˈintaq wen: Tata, ay Tyajil qtzan nmaq kawil David, qˈaqˈintz tkˈuˈja wiˈja; at jun wala, at jun taqˈnil tajaw il toj tanmin.


Harc ihardesten çuela erran ceçan, Eztiat nahi: baina guero vrriquituric, ioan cedin. 	 Me mina, chi kˈwal. Me jun paqx tja tmeltzˈin tnabˈl, ex bˈeˈx xiˈl aqˈnil.


Ethor nadin artean, aquió iracurtzeari, exhortatzeari, doctrinari. 	 A naˈmxtaq nkaniˈn, jaˈkx n‑uˈjin Tyol Dios kywutzxjal, tuˈn t‑xi tqˈoˈn tumil kye, ex tuˈn kyxi t‑xnaqˈtziˈn.


Ecen Euangelizatzen badut-ere, eztut ceren gloria nadin: ecen necessitateac eraguiten draut: eta maledictione niri-baldin euangeliza ezpadeçat. 	 Tzeˈnku weˈ, nya noq tuˈn teˈ yolil Tyol Diosqiˈn, kjawil nimsin wibˈa; qalaˈ quˈn ilx tiˈj tuˈn tkubˈ nbˈinchinjiˈy aqˈuntl, quˈn jun waqˈin wejiˈy ma tzaj tqˈoˈn Dios. Quˈn qa mina xkubˈ nbˈinchiˈn, ktzajil tqˈoj Dios wiˈja.


Ethor cedin bada Iesus, eta eriden ceçan hura ia laur egun çuela monumentean cela. 	 Atzaj teˈ qkaniˈn, pon qkˈulbˈiˈn qa otaq bˈant kyaje qˈij tkubˈlinx muqet Lázaro.


Diuers dirade emazte ezcondua eta virginá: emazte ezcondu gabeac, artha du Iaunaren diraden gaucéz, gorputzez eta spirituz sainda dençát: baina emazte ezconduac, artha du munduco gaucéz, nolatan senharraren gogaraco daten. 	 Ex ikyqexjo nana, ayeˈ ntiˈ kychmil, exqetziˈn jniˈ txin, ayeˈ naˈmx kymeje, i tok tilil kyuˈn tuˈn kyok tzˈaqle twutz Dios tukˈa kyanmin ex tukˈa kyxmilil. Me ante o meje, tok tilil tuˈn tiˈjjo te twutz txˈotxˈ, tuˈn ttzalaj tchmil tiˈj.


Eta Paul Athenesen hayén beguira cegoela keichatzen cen haren spiritua hura baithan, çacussanean hiria idolatriari emana. 	 Me tzuntzin nyontaq Pabl toj Atenas, tuˈn tkanin Silas ex Timotey, bˈeˈx jaw tikyˈin, tej tok tkaˈyin txqan twutzbˈiyil, qˈoˈnk kyuˈn te kydios.


Eta miratu çutenean, ikus ceçaten harria aldaratua cela: ecen guciz handia cen. 	 Me te kypon ttzi jul, nyataqltza tkubˈe a ma tij abˈj ttzi jul, jaˈ okxi, qalaˈ najchaqtaql taˈye.


Eta huná, ethorten naiz sarri: eta ene alocairua enequin da, renda dieçodançát batbederari haren obrá içanen den beçala. 	 Quˈn loqiˈn chin ul liwey, chi Jesús. Ex ktzajil wiˈn chojbˈil, a tuˈn t‑xi nqˈoˈn teyile junjun, a tzeˈnkuxjo ntqanin kybˈinchbˈin, qa wen ex qa nya wen.


Bada gauça hauc aippatu nahi drauzquiçuet, ikussiric ecen haur behin badaquiçuela, ecen Iaunac populua Egyptetic deliuratu çuenean, sinhetsi vkan etzutenac guero deseguin vkan cituela. 	 Atzin jaˈlin, waja tuˈn t‑xi nnaˈntla juntl majl kyeˈy tojjo uˈj luˈn, a ojtzqiˈn kyuˈn: Tej kyetz tiˈn qAjaw tyajil Israel, a qxeˈchil, toj txˈotxˈ te Egipto, tkyaqil i etz, me tuˈn mix ok qeye kykˈuˈj tiˈj qMan Dios, nya tkyaqilx i klet; oˈkqexjo nimil, ayeˈ ok kyqˈuqbˈin kykˈuˈj tiˈj. Ex ayetziˈn mina, chebˈe kyij kyim tuˈn Dios.


Baina egun hec complitu ciradenean parti guentecen, guciéc emaztequin eta haourrequin laguncen guentuztela hiri lekorerano: eta belhaurico iarriric vr bazterrean othoitze eguin gueneçan. 	 Exla qa kykyˈeˈtaq nimil tuˈn t‑xiˈ Pabl, me bˈeˈx o xiˈy noqx teˈ tbˈajjo wuq qˈij. Kykyaqilxjo nimil tukˈa kyxuˈjil exqetziˈn kykˈwal i tzaj waˈbˈil qeˈy tzmax ttzi ttxuyil aˈ. Atzaj teˈ qula antza, bˈeˈx o kubˈ mejeˈy, ex o naˈn Dios.


Ecen nola Aitac baitu vicitze bere baithan, hala eman drauca Semeari-ere bere baithan vicitzearen vkaitea. 	 Quˈn atzin qMan Dios, at teˈ tchwinqil tuˈnx tibˈx, ex aku ttxuyil chwinqil. Ex ikyxjo, o tzaj tqˈoˈn wokliˈn, a ayiˈn Tkˈwal, tuˈn tten nchwinqila wuˈnx wibˈxa.


Ethor citecen bada officierac Sacrificadore principaletara eta Phariseuetara, eta hec erran ciecén, Cergatic eztuçue hura ekarri? 	 Ayetzin xqˈuqil te tnejil ja te naˈbˈl Dios, i meltzˈaj jaˈ iteˈyetaq Parisey exqetziˈn kynejil pale, ex xi kyqanin kyeˈ. ¿Tiquˈn mi saj kyinjiˈy ichin, a xi qqˈmaˈn kyeˈy?


Eta hura bere crutzea çacarquela ethor cedin Bur-heçur plaça deitzen denera, eta Hebraicoz Golgotha. 	 Ex bˈeˈxsin etz kyiˈn Jesús iqin tcruz, tuˈn tkanin toj jun tal txˈotxˈ, a Tbˈaqil twiˈ kyimnin tbˈi, a Gólgota tbˈi toj kyyol aj Judiy.


Lehenic behinçát esquer draucat neure Iaincoari Iesus Christez çuen guciocgatic, ceren çuen fedea famatzen baita mundu orotan. 	 Tnejil, nxi nqˈoˈn chjonte te qMan Dios kyiˈja kykyaqila, noq tuˈn Jesucrist, quˈn nyolajtz tiˈj kynimbˈila toj tkyaqil twutz txˈotxˈ.


Eta çuey erraiten drauçuedana, guciey erraiten drauet, Veilla eçaçue. 	 Tuˈnpetziˈn, nxi nqˈmaˈn kyeˈy, ex nya noq kyekuy ex majx kye jniˈ xjal tkyaqil twutz txˈotxˈ: ¡Kybˈinchim kyteˈn!


Ceric cen bada çuen dohainontassuna? ecen testificatzen drauçuet, baldin possible içan albaliz, çuen beguiac idoquiric eman cendrauzquedetela. 	 Ex noq tuˈn tqˈaqˈbˈil kykˈuˈja wiˈja, i etztaqpe kyinjiˈy kywutza, noq tuˈn tulku Dios weˈy. Nimxtaq nchi tzalaja tuˈn kynimbˈila. Me atzin jaˈlin, ¿Ntaˈtzin tzaljbˈil, a attaq te tnejil?


Baina bide eguin behar diat egun eta bihar eta etzi: ecen eztuc guerthatzen Prophetaric batre hil dadin Ierusalemetic lekora. 	 Me twutzxix, qa il tiˈj tuˈn t‑xi wiˈn wibˈa, quˈn tuˈn il tiˈj tuˈn nkaniˈn nchiˈj mo kabˈj tzma Jerusalén, quˈn nlay kyim jun te xjal, a tok toklin te yolil Tyol Dios, toj junxil tnam.


Dathorrençát çuén gainera lurraren gainean issuri içan den odol iusto guçia, Abel iustoaren odoletic, Zacharia Barachiaren semearen odoleranocoa, cein hil vkan baituçue templearen eta aldarearen artean. 	 Me ktzajil tkawbˈil Dios kyibˈaja kujxix wen, noq tuˈn tpaj kychkyˈeljo qtzan xjal tzˈaqleqe, ayeˈ i kubˈ bˈyoˈn atxix tiˈj Abel, a tzˈaqle, ex Zakariy, a tkˈwal Berequías, a kubˈ kybˈyoˈn, ayiˈy Judiy, tojx tnejil ja te naˈbˈl Dios ex twutz t‑altar qMan.


Orain aleguera naiz, ez ceren tristetu içan çareten, baina ceren tristetu içan çareten penitentiatara: ecen tristetu içan çarete Iaincoaren araura, hala non deusetan ezpaitzaiçue calteric eguin içan gure aldetic. 	 Tuˈnpetziˈn, nchin tzalaja, nya tuˈn bˈis tzaj toj kyanmiˈn; quˈn atziˈn bˈis ma tzˈajbˈin tuˈn tajtz tiˈj kyanmiˈn, ex tuˈn kybˈinchinte kyteˈn twutz Dios. Ma tzikyˈx chˈin bˈis kyuˈn, me nya noq kukxjo, quˈn ma tzikyˈx kyuˈn tzeˈnku taj qMan Dios; ex nya noq taj kˈaˈnil qkˈuˈja kyiˈja.