Quia na jnda̱ majaatseicanda̱a̱ˈñe Juan tsˈiaaⁿ na tyotseixmaaⁿ, tsoom: “ˈO mˈaaⁿˈ nˈomˈyoˈ na ja tsˈaⁿ na nndyocwjiˈnˈmaaⁿñe ˈo sa̱a̱ nchii jom ja. Jom manncwjeeⁿˈeⁿ ndoˈ tˈmaⁿ tseixmaaⁿ. Ja meiⁿ cweˈ lcoomˈm ticatseixmaⁿya na nntseicanaⁿˈa.” 	 At nang ginaganap na ni Juan ang kaniyang katungkulan, ay sinabi niya, Sino baga ako sa inyong akala? Hindi ako siya. Datapuwa't narito, may isang dumarating sa hulihan ko na hindi ako karapatdapat na magkalag ng mga pangyapak ng kaniyang mga paa.


Ndoˈ jnda̱ na jluiˈna watsˈom, tyˈena waaˈ Simón ñˈeⁿ Andrés, ndi ñˈeⁿ Jacobo ñˈeⁿ Juan. 	 At paglabas nila sa sinagoga, ay nagsipasok pagdaka sa bahay ni Simon at ni Andres, na kasama si Santiago at si Juan.


Cwii tsˈaⁿ na matseiyuˈ, quia nljeii cwii xˈiaaˈ na matseiyuˈ na matseitjo̱o̱ñe tsaⁿˈñeeⁿ cwii nnom jnaⁿ na nchii wjaañˈoomnaˈ juu na nntsuuñe, macaⁿnaˈ na caⁿ tsaⁿˈñeeⁿ cwii naya nnom Tyˈo̱o̱tsˈom ndoˈ jom nñequiaaⁿ na nncwandoˈ añmaaⁿˈ tsaⁿˈñeeⁿ. Waa jnaⁿ na wjaañˈoomnaˈ tsˈaⁿ na nntsuuñe, tjaaˈnaⁿ nasei meiⁿ cwii caⁿ tsˈaⁿ ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ tsaⁿˈñeeⁿ. 	 Kung makita ng sinoman na ang kaniyang kapatid ay nagkakasala ng kasalanang hindi ikamamatay, ay idalangin siya at bibigyan siya ng Dios ng buhay, na ukol sa mga nagkakasala nang hindi ikamamatay. May kasalanang ikamamatay: hindi tungkol dito ang sinasabi ko na idalangin niya.


tsˈaⁿ na tiñequiaañe na nntseiˈno̱ⁿˈ yuu na ya oo yuu na tia, tsˈaⁿ na meiiⁿ na ñˈoom ˈndyoo sa̱a̱ xocatseicanda̱, tsˈaⁿ na ticajnda ntyjii ljoˈ cwitjoom ncˈiaaˈ, tsˈaⁿ na tixocatseitˈmaⁿ tsˈom xˈiaaˈ, tsˈaⁿ na ticˈoom na wiˈ tsˈom nnˈaⁿ, 	 Mga haling, mga hindi tapat sa tipanan, mga walang katutubong paggiliw, mga walang habag:


Joo ncueeˈñeeⁿ tjawa Jesús cwii ta naquiiˈ jnda̱a̱ na nntseineiiⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ meiiⁿnchaaˈ tsjom tyotseineiiⁿ nnom. 	 At nangyari nang mga araw na ito, na siya'y napasa bundok upang manalangin; at sa buong magdamag ay nanatili siya sa pananalangin sa Dios.


’Majndye nnˈaⁿ cwilue nno̱o̱ⁿ Ta, sa̱a̱ tichaˈtsondyena nncˈooquieeˈndyena cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. Ñequiiˈcheⁿ joo nnˈaⁿ na cwilˈa ljoˈ na lˈue tsˈom Tsotya̱ya na mˈaaⁿ cañoomˈluee, naⁿˈñeeⁿ nncˈooquieeˈndye cantyja na matsa̱ˈntjoom. 	 Hindi ang bawa't nagsasabi sa akin, Panginoon, Panginoon, ay papasok sa kaharian ng langit; kundi ang gumaganap ng kalooban ng aking Ama na nasa langit.


cˈomˈyoˈ chaˈxjeⁿ na macaⁿnaˈ cha meiⁿcwii ñomtiuu tacandiiˈ nquiuˈyoˈ cha joo nnˈaⁿ na tia cwilaneiⁿna cantyja chiuu cwitsaamˈaⁿˈyoˈ na cwilayuˈyoˈ ñˈeⁿ Cristo, ncˈomna na jnaaⁿna cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoom na cwilaneiⁿna. 	 Na taglay ang mabuting budhi; upang, sa mga bagay na salitain laban sa inyo, ay mangapahiya ang nagsisialipusta sa inyong mabuting paraan ng pamumuhay kay Cristo.


cha na nnda̱a̱ nntoˈño̱o̱ⁿya juu na ntyjaaˈya nˈo̱o̱ⁿya na ticantycwii na cwitando̱o̱ˈa ncˈe na jnda̱ jndyaandyo̱ jnaaⁿya ncˈe naya na matseixmaaⁿ. 	 Upang, sa pagkaaring-ganap sa atin sa pamamagitan ng kaniyang biyaya, ay maging tagapagmana tayo ayon sa pagasa sa buhay na walang hanggan.


Jnda̱ chii seicandii mosoˈñeeⁿ, tsoom: “Ta, jnda̱ tuii chaˈxjeⁿ na sa̱ˈntjomˈ sa̱a̱ ndicwaⁿ wanaaⁿti.” 	 At sinabi ng alipin, panginoon, nagawa na ang ipinagutos mo, at gayon ma'y maluwag pa.


Matseiˈndaaˈnaˈ ntyjiiya na cwitjeiˈndyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na jom tqueeⁿˈñê ˈo ee Cristo mˈaaⁿ na jeeⁿ candyaˈ tsˈoom ˈo ndoˈ jeˈ yacheⁿ cwilaˈjomndyoˈ cwiicheⁿ ñˈoom na cantyja ˈnaaⁿˈ juunaˈ ntyjaaˈ nˈomˈyoˈ na nluiˈnˈmaaⁿndyoˈ. 	 Ako'y namamangha na kay dali ninyong nagsilipat sa ibang evangelio buhat sa tumawag sa inyo sa biyaya ni Cristo;


Ndoˈ lqueeⁿ na tquiaa yuu na jeeⁿ ljo̱ˈ tyuaa, joˈ nnˈaⁿ na ya cwindye ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Neiiⁿna cwitoˈñoomna juunaˈ. 	 At gayon din naman itong mga nahasik sa batuhan, na, pagkarinig nila ng salita, pagdaka'y nagsisitanggap na may galak;


Sa̱a̱ tˈo̱ Jesús nnom, tsoom: —Ja tijoom catsˈaa chaˈna matsuˈ luaaˈ ee mati waa cwiicheⁿ ljeii ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matsonaˈ: “Tintsaˈ xjeⁿ Ta Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaˈ.” 	 At pagsagot ni Jesus ay sinabi sa kaniya, Nasasabi, Huwag mong tutuksuhin ang Panginoon mong Dios.


Sa̱a̱ cha nncˈooliu nnˈaⁿ tsjoomnancue na mˈaaⁿya na candyaˈ tsˈo̱o̱ⁿya Tsotya̱, ndoˈ na matseicanda̱a̱ˈndyo̱ chaˈtso na matsa̱ˈntjoom ja, mañequiaandyo̱ na nncˈio̱. Quicantyjaˈyoˈ, cjaaya, caluiiˈa ñjaaⁿñe. 	 Datapuwa't upang maalaman ng sanglibutan na ako'y umiibig sa Ama, at ayon sa kautusang ibinigay sa akin ng Ama, ay gayon din ang aking ginagawa. Magsitindig kayo, at magsialis tayo rito.


Joˈ chii ˈo nnˈaaⁿya, calaˈno̱ⁿˈyoˈ ñˈoom na cwiñequiaayâ nda̱a̱ˈyoˈ, ee cantyja ˈnaaⁿˈ jom joˈ na matseitˈmaⁿ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom jnaⁿˈyoˈ. 	 Kaya maging hayag nawa sa inyo, mga kapatid, na sa pamamagitan ng taong ito'y ibinabalita sa inyo ang kapatawaran ng mga kasalanan:


Xocjaaweeˈ ntyjii Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈeⁿ tsˈaⁿ xeⁿ ticatseiyuˈya tsˈom ñˈeⁿñê, ee cha na nntseicandyooˈñenaˈ tsˈaⁿ ñˈeⁿñê, macaⁿnaˈ na catseiyuˈ na mˈaaⁿ ndoˈ na tˈmaⁿ naya nntsˈaaⁿ juu na xcweti malˈue jom. 	 At kung walang pananampalataya ay hindi maaaring maging kalugodlugod sa kaniya; sapagka't ang lumalapit sa Dios ay dapat sumampalatayang may Dios, at siya ang tagapagbigay ganti sa mga sa kaniya'y nagsisihanap.


Nquii Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaa jaa nnˈaⁿ Israel tjeiiˈñê welooya na ñetˈom teiyo cwentaaⁿˈaⁿ. Sˈaaⁿ na teitˈmaⁿ tmaaⁿˈ joona yocheⁿ na tyomˈaⁿyana ndyuaa Egipto, ndoˈ jnda̱nquiacheⁿ ñequio najneiⁿ tañomˈm joona, tjeiiⁿˈeⁿ joona ndyuaaˈñeeⁿ. 	 Hinirang ng Dios nitong bayang Israel ang ating mga magulang, at pinaunlakan ang bayan nang sila'y nakipamayan sa Egipto, at sa pamamagitan ng taas at unat na kamay ay kaniyang inilabas sila roon.


Tijndeiˈtinaˈ na nncwicandiiˈñe quiooˈ camello tsueˈ xˈee tseiˈnchquia nchiiti na nncjaaquieeˈ cwii tsaⁿtya ntyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 Sapagka't magaan pa sa isang kamelyo ang pumasok sa butas ng isang karayom, kay sa isang taong mayaman na pumasok sa kaharian ng Dios.


Chaˈna ñˈoom na cwiluena: “Tiñeˈquiuˈ luaaˈ. ˈNaⁿwaaˈ ticwanaaⁿ na nlquiˈ meiⁿ tileiñˈoomˈ”. 	 Gaya ng: Huwag dumampot, ni huwag lumasap, ni huwag humipo;


Ee nnˈaaⁿya na mˈaⁿ ndyuaa Macedonia ñequio Acaya jnda̱ jlaˈtjomna tsjo̱ˈñjeeⁿ na nlaˈcwanomna na mateiˈjndeiinaˈ nnˈaaⁿya na cwilaˈyuˈ na jeeⁿ jñeeⁿˈndye na mˈaⁿ Jerusalén. 	 Sapagka't minagaling ng Macedonia at ng Acaya na gumawa ng isang ambagang laan sa mga dukha sa mga banal na nasa Jerusalem.


Ee jnda̱ tuiixcondyoˈ cweˈ nchii cantyja ˈnaaⁿ nnˈaⁿ na cwiwje. ˈO jnda̱ tuiixcondyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na wandoˈ, cwii na mˈaaⁿ ndoˈ mˈaaⁿ. 	 Yamang ipinanganak kayong muli, hindi sa binhing nasisira, kundi sa walang kasiraan, sa pamamagitan ng salita ng Dios na nabubuhay at namamalagi.


Luaa nluii, nndeiindyuˈ ndoˈ nntseincuiˈ cwii tyochjoo ndoˈ nntseicajndyuˈ juu Jesús. 	 At narito, maglilihi ka sa iyong tiyan, at manganganak ka ng isang lalake, at tatawagin mo ang kaniyang pangalang JESUS.


ˈO naⁿnom na mˈaⁿ ndaˈyoˈ, talˈaˈyoˈ ljoˈ na nlawjeena ñˈeⁿndyoˈ ee xeⁿ naljoˈ nˈndyena na ñeˈcalˈana yuu na ncjaaweeˈ nquiuˈyoˈ ñˈeⁿndyena. 	 Mga ama, huwag ninyong ipamungkahi sa galit ang inyong mga anak, upang huwag manghina ang loob nila.


Ntyjiiyaya na queeⁿ nˈomˈyoˈ na nnteiˈjndeiˈyoˈ. Jnda̱ ñetjeiiˈsˈaya ˈo nda̱a̱ nnˈaⁿ ñjaaⁿ tsˈo̱ndaa Macedonia na ˈo na mˈaⁿˈyoˈ tsˈo̱ndaa Acaya, machuˈ jlaˈjndaaˈndyoˈ na nnteiˈjndeiˈyoˈ. Ndoˈ majndye nnˈaⁿ tsˈo̱ndaa Macedonia mati ñeˈcateiˈjndeiina ncˈe ˈo jeeⁿ queeⁿ nˈomˈyoˈ ñˈoomˈñeeⁿ. 	 Sapagka't nakikilala ko ang inyong sikap, na aking ipinagmamapuri tungkol sa inyo sa mga taga Macedonia, na ang Acaya ay nahahandang isang taon na; at ang inyong pagsisikap ay nakapagudyok sa lubhang marami sa kanila.


Ndoˈ Judas ñequio Silas, mati cwiluiindyena profetas. Joˈ chii jndye ñˈoom tyolaˈneiⁿna nda̱a̱ naⁿˈñeeⁿ, tquiana na tˈmaⁿ nˈom naⁿˈñeeⁿ ndoˈ tyˈenajnda̱na na cwilayuˈna. 	 Si Judas at si Silas, palibhasa'y mga propeta rin naman, ay inaralan ang mga kapatid ng maraming mga salita, at sila'y pinapagtibay.


Waa nawiˈ na mawino̱o̱ⁿya cwentaˈyoˈ, sa̱a̱ neiⁿya na ljoˈ matjo̱ⁿ ee cantyja ˈnaaⁿˈ joˈ, ñequio seiiˈa matseicanda̱a̱ˈñenaˈ juu nawiˈ na teinom Cristo cwentaa nnˈaⁿ tmaaⁿˈ ˈnaaⁿˈaⁿ, na juu joˈ seiiⁿˈeⁿ tseixmaⁿnaˈ. 	 Ngayo'y nagagalak ako sa aking mga hirap dahil sa inyo, at aking pinupunan sa akin ang kakulangan ng mga hirap ni Cristo sa aking laman dahil sa kaniyang katawan, na siyang iglesia;


Joˈ jnaⁿ José tsjoom Nazaret, tsˈo̱ndaa Galilea. Tjawaaⁿ tsˈo̱ndaa Judea, tsjoomˈ David na jndyu Belén. Ee juu José cwiluiiñê tsjaaⁿ David. 	 At si Jose naman ay umahon mula sa Galilea, mula sa bayan ng Nazaret, hanggang sa Judea, sa bayan ni David, na kung tawagi'y Bet-lehem, sapagka't siya'y sa angkan at sa lahi ni David;


Ndoˈ ntyee na cwiluiitquiendye ñequio nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye naquiiˈ tsjoom ñequio chaˈtsondye ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na mˈaⁿ nˈiaaⁿ, tyolˈueena nnˈaⁿ na calue ñˈoom cantu nacjooˈ Jesús cha nnda̱a̱ nleijndaaˈ jnaaⁿˈaⁿ na cueeⁿˈeⁿ. 	 Ang mga pangulong saserdote nga at ang buong Sanedrin ay nagsisihanap ng patotoong kabulaanan laban kay Jesus, upang siya'y kanilang maipapatay;


Nquii Tyˈo̱o̱tsˈom na mañequiaaⁿ nda̱a̱ya na cwicantyjaaˈ nˈo̱o̱ⁿya jom, cateijneiⁿ ˈo na ya cˈomˈyoˈ ñequio ncˈiaaˈyoˈ chaˈxjeⁿ na lˈue tsˈom Cristo Jesús, 	 Loobin nawa ng Dios ng pagtitiis at paggiliw, na kayo ay magkaisa ng pagiisip sa isa't isa ayon kay Cristo Jesus:


Quia joˈ taxˈeeⁿ nda̱a̱na, tsoom: —¿Ljoˈ ñˈoom na jeeⁿ cwilañˈeeⁿˈ ndyueeˈyoˈ? 	 At tinanong niya sila, Ano ang ipinakikipagtalo ninyo sa kanila?


Joˈ chii ja matsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ: Cataⁿˈyoˈ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom quia joˈ nñequiaaⁿ. Cjooˈya nˈomˈyoˈ na calˈueeˈndyoˈ chiuu ya jo nnoom, quia joˈ nliuˈyoˈ. Macweˈ na caˈmaⁿˈyoˈ ndoˈ nnaaⁿ chaˈcwijom cwii ˈndyootsˈa jo nda̱a̱ˈyoˈ. 	 At sinasabi ko sa inyo, Magsihingi kayo, at kayo'y bibigyan; magsihanap kayo, at kayo'y mangakakasumpong; magsituktok kayo, at kayo'y bubuksan.


Ee ángeles na lˈa jnaⁿ tîcatseitˈmaⁿ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom. Tioom joona naquiiˈ bˈio yuu na jaaⁿñe, na chuˈtyeⁿndyena lˈuaancjo na caljooˈndyetyeⁿna joˈ joˈ na nncwindooˈna hasta quia na nncuˈxeeⁿ chaˈtso. 	 Sapagka't kung ang Dios ay hindi nagpatawad sa mga anghel nang mangagkasala ang mga yaon, kundi sila'y ibinulid sa impierno, at kinulong sa mga hukay ng kadiliman, upang ilaan sa paghuhukom;


’Sa̱a̱ jeˈ na nncjo̱lcwa̱ˈa na mˈaaⁿˈ. Ndoˈ matseina̱ⁿya ñˈoommeiiⁿ yocheⁿ na ndi mˈaaⁿya tsjoomnancuewaañe, cha juu na mˈaaⁿya na neiⁿya, canda̱a̱ˈ nlaˈxmaⁿna juunaˈ. 	 Nguni't ngayon ay napaririyan ako sa iyo; at sinasalita ko ang mga bagay na ito sa sanglibutan, upang sila'y mangagtamo ng aking kagalakang ganap sa kanila rin.


Ee xocanda̱a̱ nntsaayâ nacjooˈ ñˈoom na cwiluiiñenaˈ na mayuuˈ. Ñequiiˈcheⁿ cwilajomndyô̱ cantyja ˈnaaⁿˈ juunaˈ. 	 Sapagka't kami'y walang anomang magagawang laban sa katotohanan, kundi ayon sa katotohanan.


Quia joˈ tyoluena nnom Jesús: —Nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿ Juan, jndye ndiiˈ cwilaˈcwejndoˈndyena ndoˈ cwilaˈneiⁿna nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ majoˈti cwilˈa nnˈaⁿ tmaaⁿˈ fariseos. Sa̱a̱ joo nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿndyuˈ cwicwaˈna ndoˈ cwiwena. ¿Chiuu na luaaˈ cwilˈana? 	 At sinabi nila sa kaniya, Ang mga alagad ni Juan ay nangagaayunong madalas, at nagsisigawa ng mga pagdaing; gayon din ang mga alagad ng mga Fariseo; datapuwa't ang mga iyo'y nagsisikain at nagsisiinom.


Maxjeⁿˈñeeⁿ tquieˈcañom nnˈaⁿ na jlaˈcandiina Jesús na sa̱ˈntjom Pilato na cwje ntˈom nnˈaⁿ galileos xcwe xjeⁿ na cwilaˈcwjeena quiooˈ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom. Seitjoomˈnaˈ nioomna ñequio nioom quiooˈñeeⁿ. 	 Nang panahon ding ngang yaon ay nangaroon ang ilan, na nagsipagsabi sa kaniya tungkol sa mga Galileo, na ang dugo ng mga ito'y inihalo ni Pilato sa mga hain nila.


Jnda̱ na jlaˈtjoomˈna ñˈoom ñˈeⁿ ncˈiaana, jlaˈcatsuuna sˈomˈñeeⁿ. Tiomlˈuana cwii taⁿˈ tyuaa na jnda̱a̱ tsˈaⁿ na machˈee ncuaa. Joˈ joˈ lˈana watsˈom tyueˈ yuu na nncˈoocatyˈiuuna lˈoo, nnˈaⁿ na cweˈ cwiquieya tsjoomna. 	 At sila'y nangagsanggunian, at ibinili nila ang mga yaon ng bukid ng magpapalyok, upang paglibingan ng mga taga ibang bayan.


Ndoˈ neiiⁿˈ tsˈom tsˈaⁿ na ñeˈcwii matseitiuu cantyja ˈnaⁿya ee juu xotseijnaaⁿˈnaˈ. Ñˈoommeiⁿˈ seineiⁿ Jesús nda̱a̱ nnˈaⁿ na jñom Juan. 	 At mapalad ang sinomang hindi makasumpong ng anomang katitisuran sa akin.


Ndoˈ nnˈaⁿ na cwitaˈya ncˈiaa na cho tiaˈ, na luaaˈ cwilˈana cwinomna cwii na nntsˈaanaˈ chaˈcwijom cwiweˈ ntjom ndoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ naljoˈ, jndye ncueˈ nntsˈaanaˈ na matyˈiomyanaˈ. 	 At ang bunga ng katuwiran ay natatanim sa kapayapaan sa mga nagsisigawa ng kapayapaan.


Na cwii cwii tmaaⁿˈñeeⁿ jnda̱a̱ˈti canchooˈwe meiⁿ nnˈaⁿ na tioo ángeles sa̱a̱yo cantaa. Tioona sa̱a̱yo canchooˈwe meiⁿ nnˈaⁿ tsjaaⁿ Judá, canchooˈwe meiⁿ nnˈaⁿ tsjaaⁿ Rubén, canchooˈwe meiⁿ nnˈaⁿ tsjaaⁿ Gad, 	 Sa angkan ni Juda ay labingdalawang libo ang tinatakan; Sa angkan ni Ruben ay labingdalawang libo; Sa angkan ni Gad ay labingdalawang libo;


Ndoˈ nnˈaⁿ na cwijndooˈ jooyoˈ, jleiˈnomna, tyˈequieˈna quiiˈ tsjoom. Tcuu tcuu tyolaˈcandiina chiuu waa na tjoomna ñˈeⁿ calcuˈñeeⁿ ñequio chiuu waa na nˈmaaⁿ we naⁿˈñeeⁿ na tyoleiˈcho naⁿjndii. 	 At nagsitakas ang mga tagapagalaga ng mga yaon, at nagsitungo sa bayan, at sinabi ang lahat ng mga nangyari, at ang kinahinatnan ng mga inalihan ng mga demonio.


’Ja cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na canda̱a̱ˈya mateixˈa̱ya canmaⁿ. Ndoˈ chaˈxjeⁿ wajnaaⁿˈ Tsotya̱ ja, mati ja mawajnaⁿˈa jom. Maluaaˈ matseijomnaˈ na wajnaⁿˈa canmaⁿ ntsma̱a̱ⁿˈa, ndoˈ quiooˈ ntsma̱a̱ⁿˈa cwitajnaaⁿˈyoˈ ja. Ndoˈ mañequiaandyo̱ na cˈio̱ cwentaa canmaⁿ ntsma̱a̱ⁿˈa. 	 Ako ang mabuting pastor; at nakikilala ko ang sariling akin, at ang sariling akin ay nakikilala ako,


Quia na teicˈuaa na luaaˈ, quia joˈ tyˈecantyˈiaana. Meiⁿ leicalaˈno̱ⁿˈna ee chaˈtsondyena tyondyena na tyolaˈneiⁿ naⁿˈñeeⁿ cwii cwii nnom ñˈoom na cwilaˈneiⁿ nquieena. 	 At nang marinig ang ugong na ito, ay nangagkatipon ang karamihan, at nangamaang, sapagka't sa kanila'y narinig ng bawa't isa na sinasalita ang kaniyang sariling wika.


Nqueⁿ na cwiluiiñê na matsa̱ˈntjoom, cateijneiⁿ ˈo na nncˈomˈyoˈ na wiˈ nˈomˈyoˈ nnˈaⁿ chaˈxjeⁿ mˈaaⁿ na candyaˈ tsˈoom joona, ndoˈ na nncˈom nioomcheⁿ nˈomˈyoˈ nawiˈ na cwiwinomˈyoˈ chaˈxjeⁿ tyomˈaaⁿ jom quia na teinoom nawiˈ tˈmaⁿ. 	 At patnubayan nawa ng Panginoon ang inyong mga puso sa pagibig ng Dios, at sa pagtitiis ni Cristo.


Tijoom jndaa. Ee juu tsˈaⁿ na jnda̱ tueˈ xocanda̱a̱ nntsa̱ˈntjomti natia jom. Ndoˈ jaa nnˈaⁿ na cwilaˈyuuˈa ñˈeⁿ Cristo cwiluiindyo̱ lˈoo jo nnom jnaⁿ. Joˈ chii ¿chiuu nluiiyuu na nlˈaatya̱a̱ya natia? 	 Huwag nawang mangyari. Tayong mga patay na sa pagkakasala, paano nga tayong mabubuhay pa riyan?


Tˈo̱o̱ⁿ nnom, matsoom: —Tsˈiaaⁿ na matsˈaa tileicatseiˈno̱ⁿˈ na majeˈndyo, sa̱a̱ nda̱quiacheⁿ nntseiˈno̱ⁿˈ. 	 Sumagot si Jesus at sa kaniya'y sinabi, Ang ginagawa ko'y hindi mo nalalaman ngayon; datapuwa't mauunawa mo pagkatapos.


Chaˈna quiajmeiⁿˈ matjanndaˈ patromˈñeeⁿ quiiˈ tsjoom. Ljeiiⁿ ntˈomcheⁿ naⁿntjom. Ndoˈ majoˈti sˈaaⁿ chaˈna ndyee na matmaaⁿ. 	 Lumabas siyang muli nang malapit na ang mga oras na ikaanim at ikasiyam, at gayon din ang ginawa.


Ndoˈ cwitana cwii luantsa xco. Cwiluena: ˈU tseixmaⁿˈ na nncoˈñomˈ tsomwaaˈ ndoˈ nntseicanaaⁿndyuˈ yuu na tjata̱ˈtyeⁿ juunaˈ. Ee jlaˈcueeˈ nnˈaⁿ ˈu ndoˈ ñequio niomˈ tiomlˈuaˈ jnaaⁿ nnˈaⁿ cha nlaˈxmaⁿna cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. Joona cwiluiindyena nnˈaⁿ na ticwii cwii ntmaaⁿˈ, ñequio nnˈaⁿ na ticwii cwii nnom ñˈoom na cwilaˈneiⁿ, ñequio nnˈaⁿ na ticwii cwii nnom na tjachuiiˈndye, ñequio nnˈaⁿ cwii cwii ndyuaa. 	 At sila'y nangagaawitan ng isang bagong awit, na nagsasabi, Ikaw ang karapatdapat na kumuha ng aklat, at magbukas ng mga tatak nito: sapagka't ikaw ay pinatay, at binili mo sa Dios ng iyong dugo ang mga tao sa bawa't angkan, at wika, at bayan, at bansa.


Tˈo̱ Jesús, matsoom nnom: —¿Aa luaaˈ matsuˈ ee na matseiˈno̱ⁿˈ cheⁿnncuˈ? Oo, ¿aa mˈaⁿ ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na cwilue na ljoˈ cantyja ˈnaⁿya njomˈ? 	 Sumagot si Jesus, Sinasabi mo baga ito sa iyong sarili, o sinabi sa iyo ng mga iba tungkol sa akin?


Sa̱a̱ jo̱jndya̱a̱ya Jerusalén, ee jo̱nˈo̱ⁿya cwii na nnteijndeiinaˈ nnˈaⁿya nnˈaⁿ judíos na cwilaˈyuˈ na mˈaⁿ joˈ joˈ. 	 Nguni't ngayon, sinasabi ko, ako'y pasasa-Jerusalem, upang mamahagi sa mga banal.


’Quia joˈ cwii tsˈaⁿ na maxjeⁿ ñˈeeⁿ ñˈeⁿndyô̱ chaˈwaati xuee na tyocañˈa̱a̱ⁿyâ ñˈeⁿ nquii Ta Jesús na tjawa tjacueeⁿ tyomanoom naquiiˈ njoom, 	 Sa mga taong ito nga na nangakisama sa atin sa buong panahon na ang Panginoong si Jesus ay pumapasok at lumalabas sa atin,


Quia joˈ tsoom nnom tsˈaⁿwiiˈ: —Catseiliuuˈ tsˈo̱ˈ. Mana seiliuu tsˈo̱. Mañoomˈ tcoˈyanaˈ chaˈxjeⁿ cwiicheⁿ tsˈo̱o̱ⁿ. 	 Nang magkagayo'y sinabi niya sa lalake, Iunat mo ang iyong kamay. At iniunat niya; at napauling walang sakit, na gaya ng isa.


Nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱ na taxocantyˈiaˈyoˈ ja hasta na nncueˈntyjo̱ xuee na nnduˈyoˈ: “Matioˈnaaⁿñenaˈ nquii na macwjeeˈcañoom ñequio najndeii na matseixmaⁿ Ta Tyˈo̱o̱tsˈom.” 	 Sapagka't sinasabi ko sa inyo, Buhat ngayon ay hindi ninyo ako makikita, hanggang sa inyong sabihin, Mapalad ang pumaparito sa pangalan ng Panginoon.


Joˈ na jeeⁿ teincuuˈ ee tsˈiaaⁿ na cwilˈaaya jaachˈeetonaˈ na cweˈ tsˈiaaⁿˈndyo. Ndoˈ mati watsˈom tˈmaⁿ na ndiiˈ Diana, ndyo̱o̱ na nquiu chaˈtso nnˈaⁿ na tˈmaⁿti ñˈoom tseixmaⁿ, jaachˈeetonaˈ tjaa ˈñeeⁿ cwitjo̱o̱ñe watsˈomˈñeeⁿ. Jeˈ nnˈaⁿ na mˈaⁿ chaˈwaa ndyuaa Asia ñequio chaˈwaa tsjoomnancue cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena juu sa̱a̱ cweˈ tsˈiaaⁿ na machˈee Pablo nntycwii na jeeⁿ tˈmaⁿ ñˈoom juu nquiuna. 	 At hindi lamang may panganib na mawalang kapurihan ang hanapbuhay nating ito; kundi naman ang templo ng dakilang diosa Diana ay mawawalan ng halaga, at hanggang sa malugso ang kadakilaan niya na sinasamba ng buong Asia at ng sanglibutan.


Ee xeⁿ cwityeⁿnquiendyoˈ cheⁿncjoˈyoˈ, calˈandyoˈ cwenta na nchii nlaˈtyuiˈyoˈ tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom quiiˈntaaⁿˈyoˈ. 	 Nguni't kung kayo-kayo rin ang nangagkakagatan at nangagsasakmalan, magsipagingat kayo na baka kayo'y mangaglipulan sa isa't isa.


Sa̱a̱ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoom na nntaˈndoˈxco nnˈaⁿ na jnda̱ tja̱, ¿aa chii jnda̱ ñejlaˈnaⁿˈyoˈ libro na seiljeii Moisés yuu na matseineiⁿnaˈ cantyja ˈnaaⁿˈ tsˈoom nioom na ntyˈiaaⁿˈaⁿ? Joˈ joˈ xcwe naquiiˈ ntsaachom na cwico tsˈoomˈñeeⁿ, teicˈuaa na matseineiⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom nnoom, tso: “Ja cwiluiindyo̱ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaˈ Abraham, Isaac ndoˈ Jacob.” 	 Nguni't tungkol sa mga patay, na sila'y mga ibabangon; hindi baga ninyo nabasa sa aklat ni Moises, tungkol sa Mababang punong kahoy, kung paanong siya'y kinausap ng Dios na sinasabi, Ako ang Dios ni Abraham, at ang Dios ni Isaac, at ang Dios ni Jacob?


Ndoˈ Pedro tˈueeⁿ tsˈo̱ tsaⁿˈñeeⁿ seiweeⁿ juu. Jnda̱ chii tˈmaaⁿ yolcu na jnda̱ ljondye ñequio ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na cwilayuˈ. Tˈmo̱ⁿ Pedro yuscuˈñeeⁿ nda̱a̱na na mawandoˈ. 	 At iniabot ni Pedro sa kaniya ang kaniyang kamay, at siya'y itinindig; at tinawag ang mga banal at ang mga babaing bao, at siya'y iniharap niyang buhay.


Ndoˈ ˈo jeˈ patrom, majoˈti calˈaˈyoˈ ñequio nnˈaⁿ na mˈaⁿtyeⁿ moso ˈnaⁿˈyoˈ meiⁿ nchii na nnduˈyoˈ cwii ñˈoom na ntseicatyˈuenaˈ joona. Ee cjañjoomˈ nˈomˈyoˈ na ˈo ñˈeⁿndye joona cañoomˈluee mˈaaⁿ Ta Jesús na matsa̱ˈntjoom jaa. Ndoˈ jo nnom jom ñecwii xjeⁿ cwilaˈxmaaⁿya. 	 At kayong mga panginoon, gayon din ang inyong gawin sa kanila, at iwan ninyo ang mga pagbabala: yamang napagaalaman na ang Panginoon nila at ninyo ay nasa langit, at sa kaniya'y walang itinatanging tao.


Naⁿˈñeeⁿ laxmaⁿna nnˈaⁿ na cwiquie lˈaa nnˈaⁿ, ndoˈ cwinquiooˈnnˈaⁿna yolcu na jeeⁿ cwilaˈtjo̱o̱ndye, na joona mˈaⁿna xjeⁿ ˈnaaⁿˈ na queeⁿ nˈomna, 	 Sapagka't sa mga ito ang nanganggagapang sa mga bahay, at binibihag ang babaing haling na lipos ng mga kasalanan, hinihila ng mga iba't ibang pita,


Ñˈeeⁿˈndyo ˈo na tyocaluiˈjnaaⁿˈndyoˈ lˈa nnˈaⁿ ndoˈ na tyotaˈwiˈna ˈo jo nda̱a̱ ntˈomcheⁿ, ndoˈ ntˈomndyoˈ ˈo tyoteijndeiˈyoˈ nnˈaⁿˈyoˈ na cwilaˈyuˈ na teinomna nawiˈñeeⁿ. 	 Na una una ay naging isang katawatawa dahil sa mga pagkasiphayo at gayon din sa mga kahirapan; at sa ikalawa, ay naging kasama niyaong mga inaring gayon.


Ee jom tˈmaⁿ nntseixmaaⁿ jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. Tixocˈom winom meiⁿ nta na wjeeti. Ndoˈ chaˈwaa naquiiˈ tsˈoom nncˈoom Espíritu Santo meiiⁿ na ndi njoom tsˈom tsiaaˈ tsoñeeⁿ. 	 Sapagka't siya'y magiging dakila sa paningin ng Panginoon, at siya'y hindi iinom ng alak ni matapang na inumin; at siya'y mapupuspos ng Espiritu Santo, mula pa sa tiyan ng kaniyang ina.


Ndoˈ nchii macanda̱ cweˈ joˈ. Quiiˈntaaⁿ jâ ñˈeⁿndyoˈ ˈo waa cwii tsueˈtsjoom na tjaa yuu cwintycwii na njoom, cha ˈñeeⁿ jâ na ñeˈcˈoo na mˈaⁿˈ ˈo, xocanda̱a̱ nncwinom. Ndoˈ meiⁿ nnˈaⁿ namˈaⁿ yuu joˈ xocanda̱a̱ nncwinom ntyjawaa.” 	 At bukod sa lahat ng ito, ay may isang malaking banging nakalagay sa pagitan namin at ninyo, upang ang mga magibig tumawid buhat dini hanggang sa inyo ay hindi maari, at gayon din walang makatawid mula diyan hanggang sa amin.


Sa̱a̱ Festo tinquiaaⁿ ñˈoomˈm. Tsoom nda̱a̱na: —Pablo maxjeⁿ mˈaaⁿ pra̱so Cesarea ndoˈ ja tajndye cwii tjo̱o̱ na nncjo̱lcwa̱ˈa joˈ joˈ. 	 Gayon ma'y sumagot si Festo, na si Pablo ay tinatanuran sa Cesarea, at siya'y paroroon sa lalong madaling panahon.


Ndoˈ jnda̱ na tyenquioomˈm, mantyja ta̱a̱ˈ. Ntyjiicheeⁿ na jnda̱ nˈmaaⁿ tycu na weeⁿˈeⁿ. 	 At pagdaka'y naampat ang kaniyang agas; at kaniyang naramdaman sa kaniyang katawan na magaling na siya sa salot niya.


Tso Jesús nda̱a̱na: —Ja cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee. Jnda̱ tueˈntyjo̱ xjeⁿ na tˈmaⁿ nlcoˈwiˈnaˈ ja, ndoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ joˈ Tyˈo̱o̱tsˈom nntseitˈmaaⁿˈñê ja. 	 At sinagot sila ni Jesus, na nagsasabi, Dumating na ang oras, na ang Anak ng tao ay luluwalhatiin.


Sa̱a̱ manquiiti David cantyja na tˈmo̱ⁿ Espíritu Santo nnoom tsoom na Cristo cwiluiiñê Ta na matsa̱ˈntjom jom. Tsoom: Nquii Ta Tyˈo̱o̱tsˈom tsoom nnom juu Ta na matsa̱ˈntjom ja: “Cajmaⁿˈ ntyjaaˈa ntyjaya yuu na matseitˈmaaⁿˈñenaˈ ˈu hasta xjeⁿ na jnda̱ tsa̱ˈa nnˈaⁿ na jndoo ˈu na cˈomna nacje ˈnaⁿˈ.” 	 Si David din ang nagsabi sa pamamagitan ng Espiritu Santo, Sinabi ng Panginoon sa aking Panginoon, Maupo ka sa aking kanan, Hanggang sa gawin ko ang iyong mga kaaway na tungtungan ng iyong mga paa.


Jâ tyomˈaaⁿyâ tsjoom Filipos ncuee na cwicwaˈ nnˈaⁿ judíos tyooˈ na tjaaˈnaⁿ ndaaljoˈ tjaquieeˈ. Quia na jnda̱ teinom ncueeˈñeeⁿ tuo̱o̱yâ wˈaandaa. Saayâ squia̱a̱caño̱o̱ⁿyâ naⁿˈñeeⁿ tsjoom Troas xuee jnda̱ ˈom. Joˈ joˈ ljooˈndyô̱ cwii ntquieeˈ xuee. 	 At kami'y nagsilayag mula sa Filipos pagkaraan ng mga kaarawan ng mga tinapay na walang lebadura, at nagsidating kami sa kanila sa Troas sa loob ng limang araw; na doo'y nagsitira kaming pitong araw.


Ndoˈ tsˈaⁿ na matsa̱ˈntjom, quia na ntyˈiaaⁿˈaⁿ na luaaˈ tuii seiyoomˈm ee jeeⁿ tjaweeˈ tsˈoom ñˈoom na cwitˈmo̱o̱ⁿna cantyja ˈnaaⁿˈ Ta Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 Nang magkagayon, pagkakita ng proconsul sa nangyari, ay nanampalataya, na nanggigilalas sa aral ng Panginoon.


Ja matsjo̱o̱ nda̱a̱ˈyoˈ, juu tsaⁿsˈa na nntseityuiiˈ ljeii na toco ñˈeⁿ scuuˈ ndoˈ nncoco ñˈeⁿ cwiicheⁿ yuscu, matsonaˈ na cweˈ mˈaaⁿya ñˈeⁿ yuscuˈñeeⁿ. Wanaaⁿ na nntseityueeⁿˈeⁿ ljeii ˈnaaⁿˈaⁿ ñˈeⁿ scoomˈm xeⁿ na mˈaaⁿ tsaⁿˈñeeⁿ ñˈeⁿ cwiicheⁿ tsaⁿsˈa. Ndoˈ meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na nncoco ñˈeⁿ cwii yuscu na jnda̱ tyuiiˈ ljeii ˈnaaⁿˈ ñˈeⁿ saaˈ, tsaⁿˈñeeⁿ matseijndaaˈñenaˈ na cweˈ mˈaaⁿyaaⁿ ñˈeⁿ yuscuˈñeeⁿ. 	 At sinasabi ko sa inyo, Sinomang ihiwalay ang kaniyang asawang babae, liban na kung sa pakikiapid, at magasawa sa iba, ay nagkakasala ng pangangalunya: at ang magasawa sa babaing yaon na hiniwalayan ay nagkakasala ng pangangalunya.


Ee chaˈtsondyeñˈeⁿ nnˈaⁿ tjom laˈxmaⁿna jnaⁿ, ndoˈ meiⁿcwii ticuaa cantyja ˈnaaⁿna na nlquiena jo nnom Tyˈo̱o̱tsˈom na nncwjiˈnˈmaaⁿñê añmaaⁿna. 	 Sapagka't ang lahat ay nangagkasala nga, at hindi nangakaabot sa kaluwalhatian ng Dios;


Sa̱a̱ meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na matsoyuu na cwiluii tsˈiaaⁿ ˈnaⁿya cweˈ cantyja najndeii tsaⁿjndii, tsaⁿˈñeeⁿ matseineiiⁿ ñˈoom ntjeiⁿ nacjooˈ Espíritu Santo. Ndoˈ na ljoˈ tijoom nntseitˈmaⁿ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom tsaⁿˈñeeⁿ. Jnaⁿwaaˈ tijoom cantycwiinaˈ. 	 Datapuwa't sinomang magsalita ng kapusungan laban sa Espiritu Santo ay walang kapatawaran magpakailan man, kundi may kasalanan ng isang kasalanang walang hanggan:


Jeˈ catsaˈyoˈ nqui nantaa ntˈmaⁿ, joˈ joˈ caˈmaⁿˈyoˈ ticwii cwii tsˈaⁿ na nliuˈyoˈ, canduˈyoˈ nda̱a̱na na quiontyjaaˈna ja na macoco tiˈjndaaya.” 	 Magsiparoon nga kayo sa mga likuang lansangan, at anyayahan ninyo sa piging ng kasalan ang lahat ninyong mangasumpungan.


Sa̱a̱ ñeˈcandya̱a̱yaayâ chiuu waa na matseiˈno̱ⁿˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoom xco na cwilayuˈyoˈ ee manquiuuyâ na chaˈtso nnˈaⁿ cwiluena na tisˈa ñˈoomˈñeeⁿ. 	 Datapuwa't ibig naming marinig sa iyo kung ano ang iyong iniisip: sapagka't tungkol sa sektang ito'y talastas naming sa lahat ng mga dako ay laban dito ang mga salitaan.


ˈO jeeⁿcheⁿ nchjaaⁿˈyoˈ. ¿Cwaaⁿ na we nmeiⁿˈ tˈmaⁿti tseixmaⁿnaˈ? ¿Aa seii quiooˈ na cwitioo nnˈaⁿ nacjooˈ tio, oo aa juu tio? Tˈmaⁿti tseixmaⁿ nquii tio yuu na cwicantyjo seiˈñeeⁿ ee ncˈe juunaˈ maqueⁿljuˈnaˈ seiˈ na nnda̱a̱ nncoˈñom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 Kayong mga bulag: sapagka't alin baga ang lalong dakila, ang handog, o ang dambana na bumabanal sa handog?


Quiaa Ta Jesucristo na canda̱a̱ˈ nntoˈñoomˈyoˈ naya na matseixmaaⁿ. 	 Ang biyaya ng ating Panginoong Jesucristo ay sumainyo nawang espiritu. Siya nawa.


Tsˈaⁿ na matseiyuˈya tsˈom ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, majndaaˈya ntyjii na nloˈñom ljoˈ na macantyjaaˈ tsˈom jo nnoom. Ndoˈ mati maniom ˈnaⁿ meiiⁿ na tyoontyˈiaa nda̱a̱ya. 	 Ngayon, ang pananampalataya ay siyang kapanatagan sa mga bagay na hinihintay, ang katunayan ng mga bagay na hindi nakikita.


Sa̱a̱ Jesús seiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ natia na cwilaˈtiuuna. Tsoom nda̱a̱na: —¿Chiuu na ñeˈcalˈaˈyoˈ xjeⁿ ja, ˈo nnˈaⁿ na tixcwe cwitsamˈaⁿˈyoˈ? 	 Datapuwa't napagkikilala ni Jesus ang kanilang kasamaan, at sinabi sa kanila, Bakit ninyo ako tinutukso, kayong mga mapagpaimbabaw?


ˈÑeeⁿ juu na ticaljooˈñe cantyja ˈnaⁿya, nntquieˈnaˈ juu chaˈxjeⁿ cwityeⁿnquieˈ lˈo̱ tsˈo̱o̱, ndoˈ joˈ joˈ cwicaaⁿnaˈ. Jnda̱ chii cwicajñeeⁿˈ nnˈaⁿ lˈo̱o̱ˈñeeⁿ, cwitioomna joonaˈ quiiˈ chom. 	 Kung ang sinoman ay hindi manatili sa akin, ay siya'y matatapong katulad ng sanga, at matutuyo; at mga titipunin at mga ihahagis sa apoy, at mangasusunog.


Sa̱a̱ tso Jesús nnoom: —Matsonaˈ na nlcwaˈjndyee yocanchˈu, ee ticatyˈiomnaˈ na nntjeiiˈa na cwicwaˈna na nñeˈquiaayo̱o̱ joonaˈ nda̱a̱ calueˈ nchˈu. 	 At sinabi niya sa kaniya, Pabayaan mo munang mangabusog ang mga anak: sapagka't hindi marapat na kunin ang tinapay ng mga anak at itapon sa mga aso.


Nquiee ntyee na cwiluiitquiendye nda̱a̱ ntyee ñequio nnˈaⁿ na cwitˈmo̱o̱ⁿ ljeii na tqueⁿ Moisés, mañejuu xjeⁿˈñeeⁿ tyolaˈjnda̱na na nntˈuena Jesús, ee jlaˈno̱ⁿˈna na nacjoo joona seineiiⁿ ñˈoom na tjañoomˈwaaˈ. Sa̱a̱ nquiaana nnˈaⁿ na jndyendye, 	 At pinagsisikapan siyang hulihin sa oras ding yaon ng mga eskriba at ng mga pangulong saserdote; at sila'y nangatatakot sa bayan: sapagka't nahalata nila na sinabi niya ang talinghagang ito laban sa kanila.


Sa̱a̱ ticwii cwii tsˈaⁿ na mandii ñˈoom na matsjo̱o̱ ndoˈ titseicanda̱ joonaˈ, matseijomnaˈ tsaⁿˈñeeⁿ chaˈna cwii tsˈaⁿ na tijndo̱ˈ tsˈom na sˈaa waaˈ nacjooˈ teiˈ. 	 At ang bawa't dumirinig ng aking mga salitang ito at hindi ginaganap, ay matutulad sa isang taong mangmang, na itinayo ang kaniyang bahay sa buhanginan:


Quia na jnda̱ tˈmaⁿ Jesús nnˈaⁿ ee mana cwito̱ⁿˈndyena, quia joˈ tuo̱o̱ⁿ tsˈom wˈaandaa. Saayâ, squia̱a̱yâ ndyuaa Magdala. 	 At pinayaon niya ang mga karamihan at lumulan sa daong, at napasa mga hangganan ng Magdala.


Ee meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na waa na macaⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, maxjeⁿ nloˈñom. Ndoˈ tsˈaⁿ na malˈue, maxjeⁿ nljeii. Ndoˈ tsˈaⁿ na maˈmaⁿ, maxjeⁿ nnaaⁿ jo nnom. 	 Sapagka't ang bawa't humihingi ay tumatanggap; at ang humahanap ay nakasusumpong; at ang tumutuktok ay binubuksan.


Ee tjaaˈnaⁿ ljoˈ tquio̱cho̱o̱ya tuiindyo̱ tsjoomnancue ndoˈ tjaaˈnaⁿ ljoˈ ya nntsaacho̱o̱, 	 Sapagka't wala tayong dinalang anoman sa sanglibutan, at wala rin naman tayong mailalabas na anoman;


Ndoˈ joo ncueeˈñeeⁿ jeeⁿ wiˈ nntjoom yolcu na ndeiindye ñequio yolcu na ˈndaandye ndana. 	 Datapuwa't sa aba ng nangagdadalang-tao at nangagpapasuso sa mga araw na yaon!


Joˈ chii nnˈaⁿ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom ndicwaⁿ waa na nntaˈjndyeena cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ, 	 May natitira pa ngang isang pamamahingang sabbath, ukol sa bayan ng Dios.


Queⁿˈtyeⁿˈyoˈ cantyja na cwilaˈtiuuˈyoˈ. Calˈaˈ cheⁿncjoˈyoˈ xjeⁿ na ñeˈcwii nˈomˈyoˈ. Cˈomˈyoˈ na ñeˈcwii waa na quitˈmaⁿ nˈomˈyoˈ cantyja naya na nntsˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom ˈo quia na nndyonndaˈ Ta Jesucristo. 	 Kaya't inyong bigkisan ang mga baywang ng inyong pagiisip, na maging mapagpigil kayo at inyong ilagak na lubos ang inyong pagasa sa biyayang dadalhin sa inyo sa pagkahayag ni Jesucristo;


Ncˈe na luaaˈ joˈ matso ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii: Quia na tjawaaⁿ cañoomˈluee jnda̱ na tandoˈxcoom na tueeⁿˈeⁿ, tjachom chaˈtso joo na ñetˈom nacjoomˈm, ndoˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ tquiaaⁿ cwii cwii nnom na ˈnaaⁿna. 	 Kaya't sinasabi niya, Nang umakyat siya sa itaas ay dinala niyang bihag ang pagkabihag, At nagbigay ng mga kaloob sa mga tao.


Juu cuarto na cweˈ weˈyandyo cantyja ˈnaaⁿˈ wˈaaliaaˈñeeⁿ tyomeintyjeeˈ xjo na tyocantyjoo chom ndoˈ ñˈeⁿ cwii meiⁿsa yuu na tyocantyjo ntyooˈ. Cuartoˈñeeⁿ jndyunaˈ Cuarto Ljuˈ. 	 Sapagka't inihanda ang isang tabernakulo, ang una, na kinaroroonan ng kandelero, at ng dulang, at ng mga tinapay na handog; na siyang tinatawag na Dakong Banal.


Quia joˈ seijno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ nˈomna na ticjaañˈoomnaˈ joona cantyja ˈnaaⁿ ñˈoom na cwitˈmo̱o̱ⁿ nnˈaⁿ fariseos. Ndoˈ seijoomˈñê ñˈoomˈñeeⁿ ñequio ndaaljoˈ na cwiluii tyooˈ. Tsoom nda̱a̱na: —Cˈomˈcˈeendyoˈ na calˈaˈyoˈ cwenta cantyja ˈnaaⁿˈ tyooˈ ˈnaaⁿ nnˈaⁿ fariseos ñequio Herodes ee ndaaljoˈ ˈnaaⁿna tisˈa laxmaⁿnaˈ. 	 At ipinagbilin niya sa kanila, na nagsabi, Tingnan ninyo, mangagingat kayo sa lebadura ng mga Fariseo at sa lebadura ni Herodes.


Quia na jnda̱ tjeiiⁿˈeⁿ jndyetia naquiiˈ tsˈom tsaⁿˈñeeⁿ, jnaaⁿ na matseineiⁿ. Tyueneiiⁿ nnˈaⁿ, jluena: —Meiⁿ chaˈwaa ndyuaaya ndyuaa Israel, tijoom ñentyˈiaaya cwii nnom chaˈna luaaˈ. 	 At nang mapalabas ang demonio, ay nagsalita ang lalaking pipi: at nangagtaka ang mga karamihan, na nangagsasabi, Kailan ma'y hindi nakita sa Israel ang ganito.


Ncˈe na jndo̱ˈ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom, seiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na nquiee nnˈaⁿ tsjoomnancue tixocataˈjnaaⁿˈna jom cantyja ˈnaaⁿˈ na jndo̱ˈ nˈomna, joˈ chii majaaweeˈ tsˈoom na nncwjiˈnˈmaaⁿñê añmaaⁿ nnˈaⁿ cweˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoomˈm na cwiñequia nnˈaⁿ, meiiⁿ cwitjeiiˈna cwenta na juunaˈ ñˈoom na ticajnda tseixmaⁿnaˈ. 	 Sapagka't yamang sa karunungan ng Dios ay hindi nakilala ng sanglibutan ang Dios sa pamamagitan ng kaniyang karunungan, ay kinalugdan ng Dios na iligtas ang mga nagsisipanampalataya sa pamamagitan ng kamangmangan ng pangangaral.


Juu tsˈaⁿ na matseiˈnaaⁿˈ matsonaˈ na catjoom chaˈxjeⁿ na matjom maestro ˈnaaⁿˈaⁿ. Ndoˈ mati juu tsˈaⁿ na mandiˈntjom matyˈiomnaˈ na cjaawinoom chaˈxjeⁿ na mawinom tsˈaⁿ na mandiˈntjoom nnom. Ndoˈ nquii tsˈaⁿ na cwiluiitquieñe cwii wˈaa, xeⁿ nlue nnˈaⁿ na cwiluiiñê tsaⁿjndiitquiee, majndeiiticheⁿ tinluena ñˈoomwiˈ nacjoo nnˈaⁿ waⁿˈaⁿ. 	 Sukat na sa alagad ang maging katulad ng kaniyang guro, at sa alila ang maging katulad ng kaniyang panginoon. Kung pinanganlan nilang Beelzebub ang panginoon ng sangbahayan, gaano pa kaya ang mga kasangbahay niya!


Tacalˈaˈyoˈ na jeeⁿ cwijaaweeˈ nˈomˈyoˈ na luaaˈ tsjo̱o̱ ee nncueˈntyjo̱ xjeⁿ na chaˈtso lˈoo na tooˈndye ndeiˈluaa, nndyena jndyeya. 	 Huwag ninyong ipanggilalas ito: sapagka't dumarating ang oras, na ang lahat ng nangasa libingan ay makaririnig ng kaniyang tinig,


Quia joˈ chaˈtsondye nnˈaⁿ na tjomndye jlaˈcheⁿna. Tyoqueⁿna cwenta ñˈoom na tyotseineiⁿ Bernabé ñequio Pablo cantyja ˈnaaⁿˈ tsˈiaaⁿ tˈmaⁿ ñequio ˈnaaⁿ na tyolˈana quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na nchii judíos na xocanda̱a̱ nluiinaˈ na cweˈ najndeii nquii tsˈaⁿ. 	 At nagsitahimik ang buong karamihan; at kanilang pinakinggan si Bernabe at si Pablo na nagsisipagsaysay ng mga tanda at ng mga kababalaghang ginawa ng Dios sa mga Gentil sa pamamagitan nila.


Tquiena. Ndoˈ joˈ joˈ mˈaaⁿ sta̱xeeⁿˈ Simón. Waa cjooˈ jnduu na matseiconaˈ juu. Mañoomˈ jlaˈcandii nnˈaⁿ Jesús na wiiˈ yuscuˈñeeⁿ. 	 Nakahiga ngang nilalagnat ang biyanang babae ni Simon; at pagdaka'y pinakiusapan nila siya tungkol sa kaniya:


Cˈuaa ˈñom matseineiiⁿ, tsoom: —Calcwiˈyoˈ Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio na nquiaˈyoˈ jom ee na jnda̱ tueˈntyjo̱ xjeⁿ na nncuˈxeeⁿ nnˈaⁿ. Calaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ nqueⁿ na sˈaaⁿ cañoomˈluee ñequio tsjoomnancue, ñequio ndaaluee, ndoˈ ñequio chaˈtso nqueⁿljoˈ yuu na cwinaaⁿˈ ndaa. 	 At sinasabi niya ng malakas na tinig, Matakot kayo sa Dios, at magbigay kaluwalhatian sa kaniya; sapagka't dumating ang panahon ng kaniyang paghatol: at magsisamba kayo sa gumawa ng langit at ng lupa at ng dagat at ng mga bukal ng tubig.


Cwitjaaˈndyo̱ xjo frenom naquiiˈ ˈndyoo caso cha nñequiaañeyoˈ cantyja na cwitsa̱ˈntjo̱o̱ⁿya. Ndoˈ na luaaˈ cwilˈaaya nnda̱a̱ nlqua̱a̱ⁿya xjeⁿ chaˈwaañeyoˈ. 	 Kung atin ngang inilalagay ang mga preno ng kabayo sa kanilang mga bibig, upang tayo'y talimahin, ay ibinabaling din naman natin ang kanilang buong katawan.


Quia joˈ Pedro ñˈeⁿ Juan tioona lueena nacjoo naⁿˈñeeⁿ. Mana toˈñoomna Espíritu Santo naquiiˈ nˈomna. 	 Nang magkagayo'y ipinatong sa kanila ang kanilang mga kamay, at kanilang tinanggap ang Espiritu Santo.


Nchii cwiluiindyena ntseinaaⁿ chaˈxjeⁿ na cwiluiindye nda nnˈaⁿ. Meiⁿ nchii cwiluiindyena ntseinaaⁿ ee na queeⁿya tsˈom cwii tsˈaⁿ. Tomti maqueⁿnaˈ joona ntseinaaⁿ ee nqueⁿ lˈue tsˈoom. 	 Na mga ipinanganak na hindi sa dugo, ni sa kalooban ng laman, ni sa kalooban ng tao, kundi ng Dios.


Juu tsˈaⁿ na matso na cwiluiiñe cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, matsonaˈ na cˈoom chaˈxjeⁿ ñetˈoom Jesucristo. 	 Ang nagsasabing siya'y nananahan sa kaniya ay nararapat din namang lumakad na gaya ng inilakad niya.


Quia na jnda̱ jlaˈnaⁿˈyoˈ cartawaañe, calaˈcwanomˈyoˈ juunaˈ na mˈaⁿ tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ na mˈaⁿ Laodicea cha na nlaˈnaaⁿna juunaˈ, ndoˈ mati ˈo calaˈnaⁿˈyoˈ carta na matseicwano̱ⁿya na mˈaⁿ joona. 	 At pagkabasa ng sulat na ito sa inyo, ay ipabasa naman ninyo sa iglesia ng mga taga Laodicea; at basahin naman ninyo ang sulat na mula sa Laodicea.


Ndoˈ waa cwiicheⁿ ñˈoom na teiljeii na tsoom: Ñequiiˈcheⁿ nntseicantyjaaˈtyeⁿ tsˈo̱o̱ⁿya Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ mati waa cwiicheⁿ ñˈoom na tsoom: Luaa ja ñequio ntseindaaya na jnda̱ tquiaa Tyˈo̱o̱tsˈom lˈo̱o̱. 	 At muli, ilalagak ko ang aking pagkakatiwala sa kaniya. At muli, Narito, ako at ang mga anak na ibinigay sa akin ng Dios.


Tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ tsjoom Antioquía, quiiˈntaaⁿna tyomˈaⁿ profetas ndoˈ ñˈeeⁿ nnˈaⁿ na tyotˈmo̱o̱ⁿ. Joo naⁿˈñeeⁿ Bernabé ñˈeⁿ Simón, tsaⁿ na cwiluena negro juu, ndoˈ Lucio tsˈaⁿ tsjoom Cirene ñˈeⁿ Manaén ndoˈ Saulo. Ndoˈ juu Manaén ñecwii tyˈewijnda̱na ñˈeⁿ Herodes tsaⁿ na tyotsa̱ˈntjom tsˈo̱ndaa Galilea. 	 Sa iglesia nga na nasa Antioquia ay may mga propeta at mga guro, si Bernabe, at si Simeon na tinatawag na Niger, at si Lucio na taga Cirene, at si Manaen na kapatid sa gatas ni Herodes na tetrarka, at si Saulo.


Manquiiti Jesús na macwjiˈyuuˈñe ñˈoommeiⁿˈ, matsoom: —Mayuuˈcheⁿ tyuaaˈ nncua̱ˈcaño̱o̱ⁿya na mˈaⁿˈyoˈ. Ndoˈ jaa cwitˈo̱o̱ya nnoom, cwilˈuuya: —Mayuuˈ. Candyoˈ ˈu Ta Jesús. 	 Ang sumasaksi sa mga bagay na ito ay nagsasabi, Oo: ako'y madaling pumaparito. Siya nawa: pumarito ka Panginoong Jesus.


Macanda̱ juu tsaⁿmˈaaⁿ na nchii tsˈaⁿ judío, jndyotseitˈmaaⁿˈñê Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 Walang nagbalik upang lumuwalhati sa Dios, kundi itong taga ibang lupa?


Sa̱a̱ jndiiya na cwindo̱o̱ nnˈaⁿ jom. Joˈ chii matseicwano̱ⁿya jom na mˈaaⁿˈ. Ndoˈ mati matsjo̱o̱ nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwiqueⁿ ñˈoom nacjoomˈm na cˈoona na mˈaaⁿˈ na calaˈjndaaˈndyeyana ñˈoomˈñeeⁿ. Cweˈ laˈtiˈ waa na matsjo̱o̱.” 	 At nang ipakilala sa akin na may banta laban sa taong iyan, ay ipinadala ko siya agad sa iyo, na aking ipinagbilin din sa mga sa kaniya'y nangagsasakdal na mangagsalita sa harapan mo laban sa kaniya.


ndoˈ na tyˈiuu nnˈaⁿ jom, sa̱a̱ xuee na jnda̱ ndyee tquiaa Tyˈo̱o̱tsˈom na tandoˈxcoom chaˈxjeⁿ na matso ñˈoomˈm na teiljeii, 	 At siya'y inilibing; at siya'y muling binuhay nang ikatlong araw ayon sa mga kasulatan;


Cweˈ na nquiaya ˈu, joˈ chii tjo̱, tjo̱catyˈiuya sˈom ˈnaⁿˈ quiiˈ tyuaa. Luaa juunaˈ, coˈñomˈ.” 	 At ako'y natakot, at ako'y yumaon at aking itinago sa lupa ang talento mo: narito, nasa iyo ang iyong sarili.


Quia joˈ taxˈe Jesús, tsoom: —¿ˈÑeeⁿ juu tyenquiuuˈ ja? Chaˈtsondye nnˈaⁿ jlue ticaliu. Ndoˈ tso Pedro ñequio ncˈiaaⁿˈaⁿ: —Ta, jndyendye nnˈaⁿ jnda̱ seicantoˈnaˈ nacañomˈ hasta manchjenaˈ ˈu cwilˈana, ndoˈ mawaxeˈ: “¿ˈÑeeⁿ juu tyenquiuuˈ ja?” 	 At sinabi ni Jesus, Sino ang humipo sa akin? At nang tumatanggi ang lahat, ay sinabi ni Pedro, at ng mga kasamahan niya, Guro, iniimpit ka at sinisiksik ka ng karamihan.


Meiⁿ ticatsˈaanaˈ na tia ntyjii na matseijndeiiˈ ˈndyo̱ naquiiˈ tsˈiaaⁿ na matseixmaⁿya na tyˈiom Tyˈo̱o̱tsˈom ja. Ee tquiaaⁿ na matseixmaⁿya na ljoˈ cha nnteijndeiinaˈ na nntsanajnda̱ˈyoˈ cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ, nchii cha nlcoˈwiˈnaˈ ˈo. 	 Sapagka't bagaman ako ay magmapuri ng marami tungkol sa aming kapamahalaan (na ibinigay ng Panginoon sa ikapagtitibay sa inyo, at hindi sa ikagigiba ninyo) ay hindi ako mapapahiya.


’Cwii tsaⁿjndii quia na jnda̱ tjeiˈnaˈ jom naquiiˈ tsˈom tsˈaⁿ, cweˈ manomtoom jo ndoˈ yuu na tjaa nnˈaⁿ cˈom na malˈueeⁿ yuu na nljooˈñê. Sa̱a̱ na tîcaljeiiⁿ joˈ, seitioom naquiiˈ tsˈoom, tsoom: 	 Datapuwa't ang karumaldumal na espiritu, kung siya'y lumabas sa tao, ay lumalakad sa mga dakong walang tubig na humahanap ng kapahingahan, at hindi makasumpong.


Sa̱a̱ waa ñˈoom na macwjiˈyuuˈñenaˈ cantyja ˈnaⁿya na tˈmaⁿti cwiluiiñenaˈ, nchiiti ñˈoom na tjeiˈyuuˈñe Juan. Joo tsˈiaaⁿ na tquiaa Tsotya̱ya na catseicanda̱a̱ˈndyo̱ na matsˈaa, joonaˈ cwitjeiˈyuuˈndyenaˈ cantyja ˈnaⁿya na nqueⁿ jñoom ja. 	 Datapuwa't ang aking pagpapatotoo ay lalong dakila kay sa kay Juan; sapagka't ang mga gawang ibinigay sa akin ng aking Ama upang ganapin, ang gayon ding mga gawa na aking ginagawa, ay nagpapatotoo tungkol sa akin, na ako'y sinugo ng Ama.


Xeⁿ mˈaaⁿ cwiindyoˈ ˈo na manchje nawiˈ juu, catseineiⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ xeⁿ mˈaaⁿ tsˈaⁿ na neiⁿnco tsˈom cata luantsa. 	 Nagbabata baga ang sinoman sa inyo? siya'y manalangin. Natutuwa ang sinoman? awitin niya ang mga pagpupuri.


Quia joˈ ntseinda Zebedeo, Jacobo ñˈeⁿ Juan tquiontyjaaˈna Jesús, jluena: —Aa ndiˈ Ta, lˈue nˈo̱o̱ⁿyâ na nñequiaaˈ cwii naya na cwitaaⁿyâ njomˈ. 	 At nagsilapit sa kaniya si Santiago at si Juan, na mga anak ni Zebedeo, na sa kaniya'y nagsisipagsabi, Guro, ibig naming iyong gawin sa amin ang anomang aming hingin sa iyo.


Jnda̱ na jluiˈ Judas quiiˈntaaⁿyâ, matso Jesús nda̱a̱yâ: —Jeˈ ja na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee, manntseitˈmaaⁿˈñenaˈ ja. Ndoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ljoˈ na manntjo̱ⁿya nntseitˈmaaⁿˈñenaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 Nang siya nga'y makalabas na, ay sinabi ni Jesus, Ngayon ay niluluwalhati ang Anak ng tao, at ang Dios ay niluluwalhati sa kaniya:


Luaa waa na tuiiñe Jesucristo. Quia waacheⁿ ñomcaaˈ tsoñeeⁿ María ñequio José, ndoˈ cwii tjo̱o̱cheⁿ na nntjomndyena, teitquiooˈ na majndeiiñe María cantyja najndeii Espíritu Santo. 	 Ang pagkapanganak nga kay Jesucristo ay ganito: Nang si Maria na kaniyang ina ay magaasawa kay Jose, bago sila magsama ay nasumpungang siya'y nagdadalang-tao sa pamamagitan ng Espiritu Santo.


Jom tyoluiiñê profeta, ndoˈ ntyjiiyaaⁿ na tso Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈoomtyeⁿ nnoom na nluiiñe Cristo quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ tsjaaⁿ ˈnaaⁿˈaⁿ na nndyowicantyjooˈ ndoˈ juu tsaⁿˈñeeⁿ nncjaacjoo ntio na ñetacatyeeⁿ. 	 Palibhasa nga'y isang propeta, at sa pagkaalam na may panunumpang isinumpa ng Dios sa kaniya, na sa bunga ng kaniyang baywang ay iluluklok niya ang isa sa kaniyang luklukan;


ˈO manquiuˈyoˈ nquiee ntyee cwentaa nnˈaⁿ judíos na cwindyeˈntjom naquiiˈ watsˈom tˈmaⁿ cwitquiina seii quiooˈ na cwilaˈcwjeena na cwiñequia nnˈaⁿ na cwilaˈtˈmaaⁿˈndyena Tyˈo̱o̱tsˈom. Wanaaⁿ na cwitquiina seiˈñeeⁿ ee joˈ joˈ waa tio tˈmaⁿ yuu cwindyeˈntjomna nnoom. 	 Hindi baga ninyo nalalaman na ang mga nagsisipangasiwa sa mga bagay na banal, ay nagsisikain ng mga bagay na ukol sa templo, at ang mga nagsisipaglingkod sa dambana ay mga kabahagi ng dambana?


Ndoˈ ncˈe na cwilaˈyuˈya nˈo̱o̱ⁿ ñˈeⁿ Jesucristo ndoˈ cwicantyjaaˈ nˈo̱o̱ⁿya jom, joˈ na matseicanaaⁿñenaˈ na cwilaˈcandyooˈndyo̱ na mˈaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 Na sa kaniya'y mayroon tayong lakas ng loob at pagpasok na may pagasa sa pamamagitan ng ating pananampalataya sa kaniya.


Quia joˈ tso Pedro nnom Jesús: —Caˈmo̱ⁿˈ nda̱a̱yâ ljoˈ ñecatso ñˈoom tjañoomˈwaaˈ. 	 At sumagot si Pedro, at sinabi sa kaniya, Ipaliwanag mo sa amin ang talinghaga.


Sa̱a̱ joona cweˈ cwincona jom. Quia joˈ tjeiiⁿˈeⁿ chaˈtsondye naⁿˈñeeⁿ chˈeⁿ. Jnda̱ joˈ tjañˈoom tsotye yuscuchjoo ñˈeⁿ tsondyee, mati ndyee naⁿˈñeeⁿ na ñˈeeⁿ ñˈeⁿñê. Tyˈequieˈna na mˈaaⁿ tsˈoo chjoo. 	 At tinatawanan nila siya na nililibak. Datapuwa't, nang mapalabas na niya ang lahat, ay isinama niya ang ama ng bata at ang ina nito, at ang kaniyang mga kasamahan, at pumasok sa kinaroroonan ng bata.


ˈU tîcwjaaˈndyuˈ seitye xqua̱a̱ⁿ sa̱a̱ tsaⁿmˈaaⁿˈ jnda̱ tyˈoomñê ncheⁿˈ cachi ncˈa̱. 	 Hindi mo pinahiran ng langis ang aking ulo: datapuwa't pinahiran niya ng unguento ang aking mga paa.


Yocheⁿ na njom Jesús nato na wjaⁿ Jerusalén, tjachom jâ na canchooˈwendyô̱ cwii ntyja na ñencjo̱o̱yâ. Tsoom nda̱a̱yâ: 	 Samantalang umaahon si Jesus, ay bukod niyang isinama ang labingdalawang alagad, at sa daa'y sinabi niya sa kanila,


Ndoˈ meiⁿcwii ñˈoom tilqueⁿˈtyeⁿˈ cjoˈ nncuˈ ee ˈu tjaa ljoˈ tseixmaⁿˈ na nntsaˈ na nleicanchiiˈ oo nleintom meiiⁿ ñeˈcwii sooxqueⁿˈ. Macanda̱ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom nnda̱a̱ nntsˈaaⁿ na ljoˈ. Joˈ chii na nntsuˈ ñˈoomˈñeeⁿ matseijomnaˈ na matsuˈ jiiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 Kahit man ang ulo mo ay huwag mong ipanumpa, sapagka't hindi ka makagagawa ng isang buhok na maputi o maitim.


Quiiˈntaaⁿ chaˈtsondye nnˈaⁿ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na titˈmaⁿ cwiluiindye, cantyja ˈnaⁿya, ja titˈmaⁿndyo̱tya̱, nchiiti joona. Sa̱a̱ meiiⁿ na ljoˈ, no̱o̱ⁿ ja tquiaaⁿ tsˈiaaⁿ na catseicandiiya nnˈaⁿ na nchii judíos na chaˈtso na matseixmaⁿ Cristo jeeⁿ cajndanaˈ meiⁿ xocanda̱a̱ nntseiˈno̱ⁿˈ tsˈaⁿ. 	 Sa akin, na ako ang kababababaan sa lahat ng lalong mababa sa mga banal, ay ibinigay ang biyayang ito, upang ipangaral sa mga Gentil ang mga di malirip na mga kayamanan ni Cristo;


Ee xeⁿ cweˈ cantyja ˈnaaⁿˈ ljoˈ na macwaˈ matseiˈndaaˈnaˈ ntyjii cwii nnˈaⁿˈ na matseiyuˈ ndoˈ na luaaˈ macheˈ, ticˈoomˈ na jnda ntyjiˈ jom. Joˈ chii tantsaˈ cwii na ya ntyjiˈ macwaˈ nntseiˈndaaˈnaˈ cwii nnˈaⁿˈ na tueˈ Cristo cwentaaⁿˈaⁿ. 	 Sapagka't kung dahil sa pagkain ang iyong kapatid ay naghinanakit ay hindi ka na lumalakad sa pagibig. Huwag mong ipamahamak sa iyong pagkain yaong pinagkamatayan ni Cristo.


Ndoˈ ncˈe na luaaˈ, jndati ntyjeeⁿ ˈo na majaañjoomˈ tsˈoom na tyolaˈcanda̱a̱ˈndyoˈ ñˈoom na tsoom nda̱a̱ˈyoˈ, na ñequio na tyotueˈndyoˈcjeˈyoˈ ndoˈ na cwicatyueˈ neiⁿˈyoˈ. 	 At ang kaniyang pagibig ay lubha pang nanagana sa inyo, samantalang naaalaala niya ang pagtalima ninyong lahat, kung paanong siya'y tinanggap ninyo na may takot at panginginig.


Juu ñˈoomtyeⁿ na tqueⁿjndyee Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio nnˈaⁿ Israel, jndaaˈ seijndaaˈñenaˈ chiuu nlaˈtˈmaaⁿˈndyena jom ndoˈ na nlˈana cwii wˈaaliaa. 	 Ngayon, ang unang tipan din ay nagkaroon ng mga palatuntunan ng pagsamba sa Dios, at ng kaniyang santuario, ang santuario ng sanglibutang ito.


’Mati jnda̱ jndyeˈyoˈ ñˈoom na tyolue nnˈaⁿ teiyo nda̱a̱ welooya na matsonaˈ: “Tilqueⁿˈtyeⁿˈ ñˈoom na ntyjiˈyaˈ na xonda̱a̱ nntseicanda̱a̱ˈndyuˈ, sa̱a̱ ñˈoom na jnda̱ tqueⁿˈtyeⁿˈ, catseicanda̱a̱ˈndyuˈ juunaˈ nnom Ta Tyˈo̱o̱tsˈom.” 	 Bukod sa rito'y inyong narinig na sinabi sa mga tao sa una, Huwag kang manunumpa ng di katotohanan, kundi tutupdin mo sa Panginoon ang iyong mga sumpa:


Juanˈñeeⁿ tyocweⁿ liaa na tuii ñequio sooˈ camello. Tyochuˈtyeⁿ tsiaⁿˈaⁿ ñequio cwii tjaⁿ. Ndoˈ nantquie na tyocwaaⁿˈaⁿ calcaa ntyueˈ ñequio tsiomˈ jnda̱a̱. 	 Si Juan nga ay nananamit ng balahibo ng kamelyo, at may isang pamigkis na katad sa palibot ng kaniyang baywang; at ang kaniyang pagkain ay mga balang at pulot-pukyutan.


Ndoˈ juu tsˈaⁿ na maqueⁿtyeⁿ cwii ñˈoom nacjooˈ nquii na macwjiˈ xueeˈ watsˈom tˈmaⁿ, nchii macanda̱ cantyja ˈnaaⁿˈ juunaˈ maqueⁿtyeⁿ ñˈoom, maxjeⁿ mañˈoomnaˈ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom ee jom macˈeeⁿ joˈ joˈ. 	 At ang nanunumpa sa pamamagitan ng templo, ay ipinanumpa ito, at yaong tumatahan sa loob nito.


ee profetas na tyoñequia ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ ˈnaaⁿ na quia nluii, tîcalaneiⁿna chiuu tyomˈaaⁿˈ nˈom nquieena. Joona tyolaxmaⁿna nnˈaⁿ na tyolaneiⁿ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom chiuu tˈmo̱ⁿ Espíritu Santo nda̱a̱na. 	 Sapagka't hindi sa kalooban ng tao dumating ang hula kailanman: kundi ang mga tao ay nagsalita buhat sa Dios, na nangaudyokan ng Espiritu Santo.


Nnda̱a̱ nntsˈaanaˈ na tquiaa Tyˈo̱o̱tsˈom na jleinoom ˈu cwantindyo xuee cha quia na nloˈñomˈnndaˈ jom, tajom cwii cato̱ⁿˈndyoˈ ñˈeⁿñê. 	 Sapagka't marahil sa ganito siya'y nahiwalay sa iyo sa sangdaling panahon, upang siya'y mapasa iyo magpakailan man;


Tsoti Jesús no̱o̱ⁿ: —ˈU Juan, catseiljeiˈ ñˈoommeiiⁿ, catseicwanomˈ joonaˈ na mˈaaⁿ ángel na machˈee cwenta tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ na mˈaⁿ tsjoom Éfeso. Catsuˈ: “Nmeiiⁿ ñˈoom na matseina̱ⁿ nnco̱ na tooˈndye ntquieeˈ cancjuu tsˈo̱o̱ ntyjaya. Ja mˈaaⁿya quiiˈntaaⁿ ntquieeˈ xjo sˈom cajaⁿ na cwicañjoomˈ nlca: 	 Sa anghel ng iglesia sa Efeso ay isulat mo: Ang mga bagay na ito ay sinasabi ng may hawak ng pitong bituin sa kaniyang kanang kamay, na yaong lumalakad sa gitna ng pitong kandelerong ginto:


Tintseicjeendyuˈ na nndioˈ lˈo̱ˈ cjooˈ cwii tsˈaⁿ na nluiitquieñe tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, cha xeⁿ waa na matseitjo̱o̱ñê tixocatsˈaanaˈ na nntˈuii jnaaⁿˈaⁿ ˈu. ˈU cwjiˈndyuˈ cantyja ˈnaaⁿˈ chaˈtso nnom natia. 	 Huwag mong ipatong na madalian ang iyong mga kamay sa kanino man, ni huwag kang makaramay sa mga kasalanan ng iba: ingatan mong malinis ang iyong sarili.


Quia joˈ to̱ˈna na tyolaˈneiⁿ cheⁿnquieena, tyolaˈñˈeeⁿˈ ndyueena. Jluena: —¿Chiuu lˈuuyo̱o̱? Xeⁿ nlˈuuya juu najndeii na tyotseixmaaⁿ jnaⁿnaˈ na mˈaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, quia joˈ majoˈto nntso Jesús nda̱a̱ya: “¿Chiuu na ticalayuˈyoˈ ñˈoom na tyoñequiaaⁿ?” 	 At kanilang pinagkatuwiranan sa kanilang sarili, na sinasabi. Kung sabihin natin, Mula sa langit; ay sasabihin niya, Bakit nga hindi ninyo siya pinaniwalaan?


Cwiicheⁿ xuee na cwitaˈjndyee nnˈaⁿ, tjaquieeˈ Jesús watsˈom chjoo. Tyoˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ. Ndoˈ joˈ joˈ mˈaaⁿ cwii tsaⁿsˈa na jnda̱ tjateii tsˈo̱ ntyjaya. 	 At nangyari nang ibang sabbath, na siya'y pumasok sa sinagoga at nagturo: at doo'y may isang lalake, at tuyo ang kaniyang kanang kamay.


Sa̱a̱ jeeⁿ wandyo̱ˈ waa cantyja ˈnaaⁿˈ ñˈoomwaaˈ. Ee mañˈeeⁿˈ yuu na ñjoomˈñe tsˈaⁿ na cwitjeiiˈa cwenta na ndooˈ nquiuuya na meiⁿ ticaⁿnaˈ joonaˈ. Sa̱a̱ jeeⁿ lˈuenaˈ. 	 Hindi, kundi lalo pang kailangan yaong mga sangkap ng katawan na wari'y lalong mahihina:


ticatsonaˈ na tsaⁿcandii jom, meiⁿ na nlˈueeⁿ ndiaˈ. Macaⁿnaˈ tsˈaⁿ na yatsˈaⁿñe jom, tsˈaⁿ na xiomˈñe ñequio nnˈaⁿ, na tintseiqueeⁿ tsˈoom sˈom. 	 Hindi magulo, hindi palaaway, kundi malumanay, hindi mapakipagtalo, hindi maibigin sa salapi;


Sa̱a̱ nchii nnco̱ tseixmaⁿya na nntseijndaaˈndyo̱ ˈñeeⁿ juu nncwacatyeeⁿ ntyjaaˈa ntyjaya oo ntyjatymaaⁿˈ. Nquii Tyˈo̱o̱tsˈom nñequiaaⁿ nayaˈñeeⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ na jnda̱ seijndaaˈñê na nntoˈñoom juunaˈ. 	 Datapuwa't ang maupo sa aking kanan o sa aking kaliwa ay hindi ako ang magbibigay; datapuwa't yaon ay para sa kanila na mga pinaghahandaan.


Tyˈeñˈomna Jesús, tyomeintyjeeⁿˈeⁿ jo nnom gobiernom Pilato. Taxˈee tsaⁿˈñeeⁿ nnoom: —¿Aa ˈu cwiluiindyuˈ Rey cwentaa nnˈaⁿ judíos? Tˈo̱ Jesús, tsoom: —Maxjeⁿ joˈ ja, chaˈna matsuˈ. 	 Si Jesus nga ay nakatayo sa harap ng gobernador: at tinanong siya ng gobernador, na nagsasabi, Ikaw baga ang Hari ng mga Judio? At sinabi sa kaniya ni Jesus, Ikaw ang nagsasabi.


Meiⁿquia tsˈaⁿ na jndooˈ xˈiaaˈ na matseiyuˈ cwiluiiñe tsˈaⁿ na matseicwjee nnˈaⁿ ndoˈ manquiuˈyoˈ tsˈaⁿ na matseicwjee nnˈaⁿ ticatseixmaⁿ na tintycwii na wandoˈ. 	 Ang sinomang napopoot sa kaniyang kapatid ay mamamatay-tao: at nalalaman ninyong sinomang mamamatay-tao ay hindi pinananahanan ng buhay na walang hanggan.


Sa̱a̱ ñˈoom na tso Tyˈo̱o̱tsˈom nnom Abraham na teiljeii, luaa matsonaˈ: “Caleintyjo̱ˈ tsaⁿscu na mandiˈntjomtyeⁿ njomˈ ñequio jnaaⁿ, ee ticwanaaⁿ na nncoˈñoom ˈnaⁿˈ na waa, jnda scuˈ nncuˈ nncoˈñom.” 	 Gayon man ano ang sinasabi ng kasulatan? Palayasin ang aliping babae at ang kaniyang anak: sapagka't hindi magmamana ang anak ng babaing alipin na kasama ng anak ng babaing malaya.


Tyoluena: Queⁿˈyoˈ cwenta ˈo nnˈaⁿ na ticueeˈ nˈomˈyoˈ ñˈoom na mayuuˈ. Catseicatyˈuenaˈ ˈo. Ndoˈ na nntsuundyoˈ. Ee ncuee na cwitandoˈyoˈ ja Tyˈo̱o̱tsˈom nntsˈaa tsˈiaaⁿ tˈmaⁿ na nntseicatyˈuenaˈ ˈo, na xocalaˈyuˈyoˈ ñˈeⁿndyo̱ meiiⁿ na nntso tsˈaⁿ nda̱a̱ˈyoˈ na calˈaˈyoˈ na ljoˈ. 	 Tingnan ninyo, mga mapagwalang-halaga, at mangapagilalas kayo, at kayo'y mangaparam: Sapagka't ako'y gumagawa ng isang gawa sa inyong mga kaarawan, Isang gawang sa anomang paraa'y hindi ninyo paniniwalaan kung saysayin sa inyo ng sinoman.


Saayâ squia̱a̱yâ tsjoom Siracusa yuu na cwiˈoomeintyjeeˈ lˈaandaa. Joˈ joˈ ljooˈndyo̱yaayâ cwii ndyee xuee. 	 At nang dumaong kami sa Siracusa, ay nagsitigil kami roong tatlong araw.


Quia joˈ tsoti ángelˈñeeⁿ no̱o̱ⁿ: —Ndaa na tcoˈnaˈ na ntyˈiaˈ na cwitjom yuu na wacatyeeⁿ sculjaaˈñeeⁿ, joˈ joˈ maˈmo̱ⁿnaˈ nnˈaⁿ na jndyendye na jnaⁿ ticwii cwii ndyuaa, ndoˈ ticwii cwii nnom nnˈaⁿ na tjachuiiˈndye, ñequio ticwii cwii nnom na tjachuiiˈ ñˈoom na cwilaˈneiⁿna. 	 At sinabi niya sa akin, Ang tubig na iyong nakita, na kinauupuan ng patutot, ay mga bayan, at mga karamihan, at mga bansa, at mga wika.


Ee sˈaa Tyˈo̱o̱tsˈom naquiiˈ nˈomna na calˈana cantyja na seijndaaˈñê hasta nntseicanda̱a̱ˈñeñˈeⁿnaˈ ñˈoom na tqueⁿtyeeⁿ. Joˈ chii nncˈomna na ñecwii ñˈoom joona ndoˈ nñeˈquiana najndeii na laˈxmaⁿna nnom quiooˈjndii. 	 Sapagka't inilagay ng Dios sa kanilang mga puso na gawin ang kaniyang kaisipan, at mangagkaisa ng kaisipan, at ibigay ang kanilang kaharian sa hayop, hanggang sa maganap ang mga salita ng Dios.


Cwii tsˈaⁿ na ticataˈjnaaⁿˈyoˈ na nchii tyˈoyoˈ, xocˈoontyjo̱yoˈ naxeⁿˈ, hasta nleiˈnomyoˈ juu. Ee ticataˈjnaaⁿˈyoˈ jndyeeˈ cwiicheⁿ tsˈaⁿ na nchii tyˈoyoˈ. 	 At sa iba'y hindi sila magsisisunod, kundi magsisitakas sa kaniya: sapagka't hindi nila nakikilala ang tinig ng mga iba.


Yocheⁿ na ndicwaⁿ matseineiⁿ Jesús nnom yuscuˈñeeⁿ, tquieˈcañom nnˈaⁿ na jnaⁿ waaˈ Jairo, juu tsˈaⁿ na cwiluiitquieñe watsˈom ˈnaaⁿ nnˈaⁿ judíos. Jluena nnoom: —Jnda̱ tueˈ nomjndaˈ. ¿Ljoˈ nntsaˈ na cwimatseicachjuuˈtiˈ Maestromˈaaⁿˈ? 	 Samantalang nagsasalita pa siya, ay may nagsidating na galing sa bahay ng pinuno sa sinagoga, na nagsasabi, Patay na ang anak mong babae: bakit mo pa binabagabag ang Guro?


ndoˈ teitquiooˈñê nnom Pedro nda̱ joˈ nda̱a̱ chaˈtso apóstoles. 	 At siya'y napakita kay Cefas, at saka sa labingdalawa;


José ñˈeⁿ María quia na jnda̱ jlaˈcanda̱a̱ˈndyena chaˈtsoti na matso ljeii na tqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, tyˈelcweeˈna tsjoomna Nazaret, tsˈo̱ndaa Galilea. 	 At nang maganap na nila ang lahat ng mga bagay na alinsunod sa kautusan ng Panginoon, ay nangagbalik sila sa Galilea, sa kanilang sariling bayang Nazaret.


Ndoˈ quia na jnda̱ jliuna Jesús cwiicheⁿ xndyaaˈ ndaaluee, tyoluena nnoom: —Maestro, ¿ljoˈ xjeⁿ jndyoˈ luaa? 	 At nang siya'y kanilang masumpungan sa kabilang ibayo ng dagat, ay kanilang sinabi sa kanila, Rabi, kailan ka dumating dito?


Joˈ chii sa̱ˈntjoom nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê na calaˈjndaaˈndyena cwii wˈaandaa chjoo na nleilˈueeˈñê cha tintsˈaanaˈ na ˈoontquieena jom ee tyeeⁿ na jeeⁿ jndye nnˈaⁿ mˈaⁿ nacañomˈm. 	 At sinabi niya sa kaniyang mga alagad, na ihanda sa kaniya ang isang maliit na daong dahil sa karamihan, baka siya'y kanilang siksikin:


Jndyendye nnˈaⁿ tyoˈoontyjaaˈna Juan na nntseitsˈoomñê joona. Quia joˈ tyotsoom nda̱a̱na: —ˈO tsjaaⁿ canduulja, ¿ˈñeeⁿ tˈmo̱ⁿ nda̱a̱ˈyoˈ na caleiˈnomˈyoˈ na nndyocwjeeˈcañoom na nntseiwˈii Tyˈo̱o̱tsˈom ˈo? 	 Sinasabi nga niya sa mga karamihang nagsisilabas upang mangagpabautismo sa kaniya, Kayong lahi ng mga ulupong, sino ang sa inyo'y nagudyok upang tumakas sa galit na darating?


Ndoˈ teicˈuaa jndyeeˈ Tyˈo̱o̱tsˈom naquiiˈ nchquiuˈñeeⁿ, matso: —Luaañe Jndaaya na jeeⁿ candyaˈ tsˈo̱o̱ⁿya. Candyeˈyoˈ ñˈoom ˈñom. 	 At may tinig na nanggaling sa alapaap, na nagsasabi, Ito ang aking Anak, ang aking hirang: siya ang inyong pakinggan.


Ndoˈ calaˈno̱ⁿˈyoˈ ñˈoomwaa, juu tsˈaⁿ na cwiluiitquieñe naquiiˈ wˈaa, xeⁿ ntyjeeⁿ ljoˈ xjeⁿ nncwjeeˈ tsaⁿcachˈue, quia joˈ nncˈoomcˈeeñê ndoˈ tixonquiaaⁿ na nncjaaquieeˈ tsaⁿˈñeeⁿ naquiiˈ wˈaa. 	 Datapuwa't talastasin ninyo ito na kung nalalaman lamang ng puno ng sangbahayan kung anong oras darating ang magnanakaw, siya'y magpupuyat, at hindi pababayaang sirain ang kaniyang bahay.


Ndoˈ quia na ntyˈiaaⁿˈaⁿ na tjaweeˈ nˈom nnˈaⁿ judíos na tueˈ Jacobo mati tˈueeⁿ Pedro. Luaaˈ tuii xcwe ncuee na cwicwaˈ nnˈaⁿ judíos tyooˈ na tjaaˈnaⁿ ndaaljoˈ tjaquieeˈ. 	 At nang makita niya na ito'y ikinatutuwa ng mga Judio, ay kaniya namang ipinagpatuloy na hulihin si Pedro. At noo'y mga araw ng mga tinapay na walang lebadura.


Ndoˈ joo quinˈoom nchooˈ ndyee nnˈaⁿ na tja̱ quia na tioo wˈaandye nacjoona nndyooˈ peila Siloé, ¿aa cwilatiuuˈyoˈ na naⁿˈñeeⁿ tˈmaⁿti tyolaˈtjo̱o̱ndyena, nchiiti chaˈtsondye nnˈaⁿ na tyomˈaⁿ Jerusalén? 	 O yaong labingwalo, na nalagpakan ng moog sa Siloe, at nangamatay, ay inaakala baga ninyo na sila'y lalong salarin kay sa lahat ng taong nangananahan sa Jerusalem?


Chaˈxjeⁿ na tyolˈa nnˈaⁿ xjeⁿ na tyomˈaaⁿ Noé, maluaaˈ nntseijomnaˈ nlˈa nnˈaⁿ xjeⁿ na manndyo̱o̱nndaˈa na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee. 	 At kung paano ang nangyari sa mga kaarawan ni Noe, ay gayon din naman ang mangyayari sa mga kaarawan ng Anak ng tao.


Xjeⁿ na tandoˈ Cristo nnom tsjomnancue jndeii tyotseineiiⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, hasta tyoquiaa ndaannoom na tyochˈeeⁿ tyˈoo nnom nquii na waa najndeii na matseixmaⁿ na tintseicueeˈnaˈ jom na tyuaaˈ, ndoˈ ncˈe na tyotseicaña̱a̱ⁿ, joˈ chii jndii Tyˈo̱o̱tsˈom ñˈoom ˈñom. 	 Na siya sa mga araw ng kaniyang laman ay naghandog ng mga panalangin at mga daing na sumisigaw ng malakas at lumuluha doon sa may kapangyarihang makapagligtas sa kaniya sa kamatayan, at siya'y dininig dahil sa kaniyang banal na takot,


Cwilaˈcandyooˈndyoˈ na mˈaⁿ tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na cwiluiindyena cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na jnda̱ teiljeii ncueena libro cañoomˈluee. ˈO cwilaˈcandyooˈndyoˈ na mˈaaⁿ nqueⁿ na cwiluiiñê na macuˈxeeⁿ chaˈtsondye nnˈaⁿ, cwilaˈcandyooˈndyoˈ na mˈaⁿ espíritu na laxmaⁿ nnˈaⁿ na jnda̱ tqueeⁿ na tjaa jnaⁿ laˈxmaⁿna. 	 Sa pangkalahatang pulong at iglesia ng mga panganay na nangatatala sa langit, at sa Dios na Hukom ng lahat, at mga espiritu ng mga taong ganap na pinasakdal,


Ndoˈ xeⁿ quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ tmaaⁿˈ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom tjaaˈnaⁿ tsˈaⁿ na nnda̱a̱ ntseiteincooˈ ñˈoomˈñeeⁿ, yati na tintseineiⁿ ñˈoom na tjachuiiˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ. Cweˈ naquiiˈ tsˈom nquii catseineiⁿ ñequio Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 Datapuwa't kung walang tagapagpaliwanag ay tumahimik siya sa iglesia; at siya'y magsalita sa kaniyang sarili, at sa Dios.


Joˈ chii ticwiindyoˈ ˈo catjeiˈyuuˈndyoˈ jnaⁿˈyoˈ nda̱a̱ ncˈiaaˈyoˈ, cha na nnˈmaaⁿˈyoˈ. Ee tsˈaⁿ na cwiluiiñe cantyja na matyˈiomyanaˈ, quia matseineiⁿ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom ñequio na jndaya ntyjii, jndye waa na nntsˈaanaˈ. 	 Mangagpahayagan nga kayo sa isa't isa ng inyong mga kasalanan, at ipanalangin ng isa't isa ang iba, upang kayo'y magsigaling. Malaki ang nagagawa ng maningas na panalangin ng taong matuwid.


Matyˈiomyanaˈ na luaaˈ calˈaaya. Ndoˈ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom na macwjiˈnˈmaaⁿñê jaa cjaaweeˈ tsˈoom na ljoˈ, 	 Ito'y mabuti at nakalulugod sa paningin ng Dios na ating Tagapagligtas;


Matseijomnaˈ ˈo chaˈna nnˈaⁿ na cwilaˈcwˈaaⁿˈndye ndaatioo na cwiwe cha caˈndiinaˈ quiooˈ na cajnda̱a̱ sa̱a̱ tiqueⁿna cwenta na jo nandye njom cwii quiooˈ tˈmaaⁿñe na jaato̱ˈ. Ee jeeⁿ cwiqueⁿndyoˈ na ñeˈcalaˈcanda̱ˈyoˈ ñˈoom na niom nchˈunchˈu sa̱a̱ tiñeˈcalaˈcanda̱ˈyoˈ ñˈoom na tˈmaⁿti na macaⁿnaˈ. Joˈ chii ˈo laxmaⁿˈyoˈ nnˈaⁿ na cwitˈmo̱ⁿˈyoˈ nato nda̱a̱ ncˈiaˈyoˈ sa̱a̱ ncjoˈyoˈ chaˈcwijom na nchjaaⁿˈyoˈ na tiñeˈcatsaˈjndyeeˈyoˈ natoˈñeeⁿ. 	 Kayong mga tagaakay na bulag na inyong sinasala ang lamok, at nilulunok ninyo ang kamelyo!


“Joˈ chii tsaⁿsˈa nˈñeeⁿ tsotyeeⁿ tsoñeeⁿ cha na nntseitjoomˈnaˈ jom ñˈeⁿ scoomˈm ndoˈ wendyena nlaˈxmaⁿna ñecwii tsˈaⁿ.” 	 Dahil dito'y iiwan ng lalake ang kaniyang ama at ina, at makikisama sa kaniyang asawa; at ang dalawa ay magiging isang laman.


Jnda̱ tuii na nmeiiⁿˈ tyomaˈno̱o̱ⁿyâ tsˈo̱ndaa Galilea ñˈeⁿ Jesús. Ee jnaaⁿˈ na tyoqueⁿndye nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye nda̱a̱ nnˈaⁿ judíos na ñeˈcalaˈcueeˈna jom, joˈ chii tiñeˈcjaⁿ Judea. 	 At pagkatapos ng mga bagay na ito ay naglakad si Jesus sa Galilea: sapagka't ayaw siyang maglakad sa Judea, dahil sa pinagsisikapan ng mga Judio na siya'y patayin.


Tintyueˈyoˈ cwii nawiˈ na manntjomˈyoˈ. Ee queⁿˈyoˈ cwenta, mawaa xjeⁿ na cwantindyoˈ ˈo nntsaˈyoˈ wˈaancjo ncˈe na ta̱a̱ˈ tsˈom tsaⁿjndii. Ee ñeˈcaljeiiⁿ chiuu nˈomˈyoˈ. Nntjomˈyoˈ nawiˈñeeⁿ cwii qui xuee sa̱a̱ caljooˈndyoˈtyeⁿˈyoˈ na ñeˈcwii calaˈtiuuˈyoˈ meiiⁿ ñequio joˈ cwjeˈyoˈ, quia joˈ ja nñequiaya na nntoˈñoomˈyoˈ na ticantycwii na cwitandoˈyoˈ. 	 Huwag mong katakutan ang mga bagay na iyong malapit ng tiisin: narito, malapit ng ilagay ng diablo ang ilan sa inyo sa bilangguan, upang kayo'y masubok; at magkakaroon kayo ng kapighatiang sangpung araw. Magtapat ka hanggang sa kamatayan, at bibigyan kita ng putong ng buhay.


Ee na nlˈana na ljoˈ, nlaˈwena cwii nnom na tyandyena, na juunaˈ matseijomnaˈ xˈee ñˈoom na nncˈo̱naˈ ñˈeⁿndyena ˈio cha, ndoˈ na nlaˈxmaⁿna na ticantycwii na cwitaˈndoˈna. 	 Na mangagtipon sa kanilang sarili ng isang mabuting kinasasaligan para sa panahong darating, upang sila'y makapanangan sa buhay na tunay na buhay.


Quia joˈ we nnˈaⁿ na cwiteiˈjndeii jom, juu Timoteo ñequio Erasto, jñoom joona, tyˈeñetina ndyuaa Macedonia, sa̱a̱ nqueⁿ ljooˈñetyeeⁿ ndyuaa Asia. 	 At nang maisugo na niya sa Macedonia ang dalawa sa nagsisipaglingkod sa kaniya, na si Timoteo at si Erasto, siya rin ay natirang ilang panahon sa Asia.


Sa̱a̱ xeⁿ cwiljooˈndyo̱ nacje ˈnaaⁿˈ na cwiluiiñe naxuee chaˈxjeⁿ nqueⁿ cwiluiiñê naxuee, jeeⁿ xcwe cwilajomndyo̱ ñequio nnˈaaⁿya na cwilaˈyuˈ, ndoˈ juu nioomˈ Jnaaⁿ Jesucristo matseiljuˈnaˈ jaa chaˈtso jnaⁿ na laxmaaⁿya. 	 Nguni't kung tayo'y nagsisilakad sa liwanag, na gaya niyang nasa liwanag, ay may pakikisama tayo sa isa't isa, at nililinis tayo ng dugo ni Jesus na kaniyang Anak sa lahat ng kasalanan.


Jnda̱ na ljeiiⁿ tsaⁿˈñeeⁿ jndyoñˈoom juu Antioquía. Chaˈwaa cwii chu tyotjomndyena joˈ joˈ ñequio tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ. Jndye nnˈaⁿ tyotˈmo̱o̱ⁿna nda̱a̱. Ndoˈ nnˈaⁿ tsjoom Antioquíaˈñeeⁿ, joona najndyee jlaˈcajndyuuna cristianos joo nnˈaⁿ na cwilayuˈ ñequio Cristo. 	 At nang siya'y kaniyang masumpungan ay kaniyang dinala siya sa Antioquia. At nangyari, na sa buong isang taon sila'y nakisama sa iglesia, at nagsipagturo sa maraming tao; at ang mga alagad ay pinasimulang tawaging mga Cristiano, sa Antioquia.


Ndoˈ yocheⁿ na cwilaˈneiⁿna ˈooquieˈna naquiiˈ wˈaa. Joˈ joˈ ljeii Pedro cwa jndye nnˈaⁿ jnda̱ tjomndye. 	 At sa pakikipagsalitaan niya sa kaniya, ay pumasok siya, at kaniyang naratnan ang maraming nangagkakatipon:


ndoˈ quia laxmaⁿˈyoˈ joˈ, cˈomˈyoˈ chaˈxjeⁿ ñequii tsˈaⁿ ntseinda, ndoˈ na ljoˈ, cˈomˈyoˈ na jnda nquiuˈyoˈ nnˈaⁿ. 	 At sa kabanalan ay ang mabuting kalooban sa kapatid; at sa mabuting kalooban sa kapatid ay ang pagibig.


Ntˈom lqueeⁿ tquiaanaˈ yuu na meintyjeeˈ ndaˈ lˈo̱o̱ nioom. Tyuaaˈti tjawindye lˈo̱o̱ nioomˈñeeⁿ, tco̱ˈnaˈ ntjom, ncˈe naljoˈ tjaaˈnaⁿ ljoˈ tueˈ lˈa lqueeⁿˈñeeⁿ. 	 At ang mga iba'y nangahulog sa dawagan, at nagsilaki ang mga dawag, at ininis ang mga pananim, at ito'y hindi nangamunga.


Sa̱a̱ apóstoles, quia na ntyˈiaana na luaaˈ nlˈa nnˈaⁿ, to̱ˈna tyojndiiˈndyena liaana na matseiˈndaaˈnaˈ nquiuna na luaaˈ cwilˈa naⁿˈñeeⁿ. Jndeii tyˈequieˈna quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ. 	 Datapuwa't nang marinig ito ng mga apostol, na si Bernabe at si Pablo, ay hinapak nila ang kanilang mga damit, at nagsipanakbo sa gitna ng karamihan, na nagsisigaw,


Joˈ chii mati ˈo cˈomˈcˈeendyoˈ ee juu xjeⁿ na ticalaˈtiuuˈyoˈ, majuuto xjeⁿˈñeeⁿ nncwja̱caño̱o̱ⁿ ja na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee. 	 Kaya nga kayo'y magsihanda naman; sapagka't paririto ang Anak ng tao sa oras na hindi ninyo iniisip.


Ee cantyja na cwilˈa naⁿˈñeeⁿ cwitˈmo̱o̱ⁿna na juu ljeiiˈñeeⁿ teiljeiinaˈ naquiiˈ nˈomna ee juu na mˈaaⁿˈ nˈomna maˈmo̱ⁿnaˈ na ljoˈ. Juu joˈ macwjiˈyuuˈñenaˈ na manquiuna quia cwilˈana yuu na ya, ndoˈ yuu na tia. 	 Na nangagtatanyag ng gawa ng kautusang nasusulat sa kanilang puso, na pinatotohanan ito pati ng kanilang budhi, at ang kanilang mga pagiisip ay nangagsusumbungan o nangagdadahilanan sa isa't isa);


Ndoˈ nnˈaⁿ na cwindyeˈntjom wˈaaˈñeeⁿ, ñequio ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na cwilˈa cwenta watsˈom, jnda̱ jlaˈcwˈaana ñoom. Meintyjeeˈna na cwilaˈwindyena, ee jeeⁿ teiⁿ. Ndoˈ mati meintyjeeˈ Pedro quiiˈntaaⁿna, matseiwiñê ñˈeⁿndyena. 	 Nangakatayo nga doon ang mga alipin at ang mga punong kawal, na nangagpapaningas ng sigang uling; sapagka't maginaw; at sila'y nangagpapainit: at si Pedro rin naman ay kasama nila, na nakatayo at nagpapainit.


Ncˈe na jeeⁿ yañe Tyˈo̱o̱tsˈom, matsonaˈ na manquiuˈyoˈ na tquiaaⁿ tsˈiaaⁿwaa na catsˈaaya juunaˈ naquiiˈntaaⁿˈyoˈ cha na cateijndeiinaˈ ˈo. 	 Kung tunay na inyong narinig yaong pagiging katiwala sa biyaya ng Dios na sa akin ay ibinigay sa ikagagaling ninyo;


Quia na jnda̱ jnaⁿnaˈ na cwiluii chaˈtso nmeiⁿˈ, cˈomtˈmaaⁿˈndyoˈ nˈomˈyoˈ, cˈomˈcˈeendyoˈ ee jnda̱ teindyooˈ na nluinˈmaaⁿndyoˈ. 	 Datapuwa't kung magpasimulang mangyari ang mga bagay na ito, ay magsitingin kayo, at itaas ninyo ang inyong mga ulo; sapagka't malapit na ang pagkatubos ninyo.


Sa̱a̱ meiiⁿ na luaaˈ, majño̱o̱ⁿya naⁿmˈaⁿˈ na nncˈoona na mˈaⁿˈyoˈ cha ticatsˈaanaˈ na tiyuuˈ ñˈoom ya na jnda̱ tsjo̱o̱ya cantyja ˈnaⁿˈyoˈ, cha na cˈomcˈeendyoˈ chaˈxjeⁿ na jnda̱ tsjo̱o̱ nda̱a̱na. 	 Datapuwa't sinugo ko ang mga kapatid, upang ang aming pagmamapuri dahil sa inyo ay huwag mawalan ng kabuluhan sa bagay na ito; na, ayon sa aking sinabi, kayo'y mangakapaghanda:


Ndoˈ tyomˈaⁿ cwantindye nnˈaⁿ na cwilaˈneiⁿ ñˈoom griego quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na tyˈe ncuee quia cwilaˈcwjee nnˈaⁿ judíos canmaⁿ. 	 Mayroon ngang ilang Griego sa nagsiahon sa kapistahan upang magsisamba:


Ndoˈ yuscundyuaˈñeeⁿ seijndo̱ˈ tsoñeeⁿ tsˈoom na caaⁿ xqueⁿ Juan. Quia joˈ tsoom nnom Herodes: —Luaa macaⁿˈa. Quiaaˈ cwii xio ñjaaⁿ na njom xqueⁿ Juan, tsaⁿ na ñeseitsˈoomñe nnˈaⁿ. 	 At siya, na inudyukan ng kaniyang ina, ay nagsabi, Ibigay mo sa akin dito na nasa isang pinggan ang ulo ni Juan Bautista.


Sa̱a̱ jaa ticalaˈxmaaⁿya chaˈna nnˈaⁿ na cwitjeiiˈlcweeˈndye na cantyja ˈnaaⁿˈ joˈ cwitsuundye. Jaa laˈxmaaⁿya nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈya nˈo̱o̱ⁿya ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, ndoˈ na ljoˈ maqueeⁿ jaa na cwicaluiˈnˈmaaⁿndyo̱. 	 Nguni't tayo'y hindi doon sa mga nagsisibalik sa kapahamakan; kundi doon sa mga may pananampalataya sa ikaliligtas ng kaluluwa.


—Queⁿˈyoˈ cwenta, jeˈ tsawaaya Jerusalén. Ndoˈ ja na cwiluiindyo̱ tsˈaⁿ na jnaⁿ cañoomˈluee, joˈ joˈ nñequiaa tsˈaⁿ cwenta ja luee ntyee na cwiluiitquiendye ñequio nnˈaⁿ na cwitˈmo̱o̱ⁿ ljeii na tqueⁿ Moisés. Naⁿˈñeeⁿ nlˈana na nntˈuiityeⁿnaˈ ja na nncˈio̱. 	 Narito, nagsisiahon tayo sa Jerusalem; at ibibigay ang Anak ng tao sa mga pangulong saserdote at sa mga eskriba; at kanilang hahatulang siya'y patayin,


Matso nquii Jesucristo: “Queⁿˈyoˈ cwenta, majndeiito manncua̱caño̱o̱ⁿya ˈo chaˈna quichˈee tsaⁿcanchˈue. Jeeⁿ neiiⁿˈ juu tsˈaⁿ na mˈaaⁿcˈeeñe xjeⁿˈñeeⁿ na cwee liaaˈ, ee xocaluiˈjnaaⁿˈñê na ñecaseiˈñê.” 	 (Narito, ako'y pumaparitong gaya ng magnanakaw. Mapalad siyang nagpupuyat, at nagiingat ng kaniyang mga damit, na baka siya'y lumakad na hubad, at makita nila ang kaniyang kahihiyan.)


Ndoˈ xeⁿ ncˈuaaˈ nluiˈnˈmaaⁿndye nnˈaⁿ na maqueⁿnaˈ joo na tjaa jnaⁿ laxmaⁿ, ¿chiuu nluiiyuu na nluiˈnˈmaaⁿndye nnˈaⁿ na tia nnˈaⁿndye ñequio nnˈaⁿ jnaⁿ? 	 At kung ang matuwid ay bahagya ng makaliligtas, ang masama at ang makasalanan ay saan kaya magsisiharap?


Sa̱a̱ jaa na mˈaaⁿya tsjoomnancuewaañe, tjaaˈnaⁿ cwii tsjoom na mˈaaⁿtyeⁿnaˈ yuu ya nncˈo̱o̱ⁿtya̱a̱ⁿya. Jaa cwilˈua̱a̱tcuundyo̱ juu tsjoom na quia nncwjeeˈ. 	 Sapagka't dito'y wala tayong bayan na namamalagi, nguni't hinahanap natin ang bayan na darating.


Cwa sa luaa catsaˈ chaˈxjeⁿ na nlˈuuyâ njomˈ. Quiiˈntaaⁿyâ mˈaⁿ ñequiee naⁿnom na jndeiˈnaˈ na calaˈcanda̱a̱ˈndyena cwii ñˈoomtyeⁿ na jnda̱ tqueⁿna nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 Gawin mo nga itong sinasabi namin sa iyo: Mayroon kaming apat katao na may panata sa kanilang sarili;


Xjeⁿ na to̱ˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na tqueeⁿ chaˈtso, juu na cwiluiiñe ñˈoomˈm maxjeⁿ mˈaaⁿ ñˈeⁿñê. Ndoˈ chaˈtso na cwiluiiñê mati juu canda̱a̱ˈñˈeⁿ cwiluiiñe. 	 Nang pasimula siya ang Verbo, at ang Verbo ay sumasa Dios, at ang Verbo ay Dios.


Ndoˈ cwiicheⁿ ñˈoom na teiljeii matsonaˈ: ˈO nnˈaⁿ na nchii judíos, cˈomˈyoˈ na neiⁿˈyoˈ ñequio nnˈaⁿ na maqueⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom na cwiluiindye cwentaaⁿˈaⁿ. 	 At muling sinasabi niya, Makigalak kayo, kayong mga Gentil, sa kaniyang bayan.


Tquiena Capernaum. Ndoˈ quia na jnda̱ mamˈaⁿna quiiˈ wˈaa, quia joˈ taxˈeeⁿ nda̱a̱na, tsoom: —¿Cwaaⁿ ñˈoom ñejlaˈncjooˈndyoˈ nda̱a̱ ntyjeeˈyoˈ xjeⁿ na ñetquio̱o̱ya nato? 	 At sila'y nagsidating sa Capernaum: at nang siya'y nasa bahay na ay tinanong niya sila, Ano ang pinagkakatuwiranan ninyo sa daan?


Jndeiˈtinaˈ na nncjuˈñecje cwii tsaⁿtya na nntsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom jom, nchiiti na nncwicandiiˈñe quiooˈ camello tsueˈ xˈe tseiˈnchquia. 	 Magaan pa sa isang kamelyo ang dumaan sa butas ng isang karayom, kay sa isang mayaman ang pumasok sa kaharian ng Dios.


Naⁿˈñeeⁿ, quia na jnda̱ jndyena ñˈomˈndyoo rey Herodesˈñeeⁿ mana tyˈena. Ndoˈ juu caxjuu na teiˈtquiooˈñe nda̱a̱na na ndicwaⁿ mˈaⁿna ndyuaana jo ndoˈ na macaluiˈ ñeˈquioomˈ, tjajndyeenaˈ jo nda̱a̱na hasta tueˈcañoomnaˈ ndyeyu yuu na mˈaaⁿ tyochjooˈñeeⁿ. 	 At sila, pagkarinig sa hari ay nagsiyaon ng kanilang lakad; at narito, ang bituing kanilang nakita sa silanganan, ay nanguna sa kanila hanggang sa sumapit at tumigil sa tapat ng kinaroroonan ng sanggol.


Joˈ chii seijndaaˈndyo̱ na maxjeⁿ tîcjo̱ na mˈaⁿˈyoˈ, tintsˈaa na nntseichjooˈnaˈ nˈomˈyoˈ. 	 Datapuwa't ito'y ipinasiya ko sa aking sarili, na hindi na ako muling paririyan sa inyo na may kalumbayan.


’Tsˈaⁿ na jndo̱ˈ tsˈom macaⁿnaˈ na catseiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ ñˈoomwaa: Ntquieeˈ xqueⁿ quiooˈjndiiˈñeeⁿ cwitˈmo̱o̱ⁿnaˈ ntquieeˈ ta yuu na wacatyeeⁿ yuscuˈñeeⁿ. 	 Narito ang pagiisip na may karunungan. Ang pitong ulo ay pitong bundok na kinauupuan ng babae:


Quia joˈ ntyˈiaya cwiicheⁿ ˈnaaⁿ tˈmaⁿ cañoomˈluee na seicatyˈuenaˈ ja. Ntyˈiaya ntquieeˈ ángeles na cwileiˈcho ntquieeˈ nnom nawiˈ na nntjoom nnˈaⁿ. Joonaˈ laˈxmaⁿnaˈ nawiˈ na macanda̱ ee quia na jnda̱ teinom cantyja ˈnaaⁿ joonaˈ, mana cwintycwii na matseiwˈii Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ. 	 At nakita ko ang ibang tanda sa langit, dakila at kagilagilalas. Pitong anghel na may pitong salot, na siyang mga panghuli, sapagka't sa mga yao'y magaganap ang kagalitan ng Dios.


Ee nchii cweˈ tsjaaⁿ na tuiiñe tsˈaⁿ, joˈ na cwiluiiñe judío, meiiⁿ nchii cweˈ ˈnaaⁿ na cwilˈana ndana na naⁿnom. 	 Sapagka't siya'y hindi Judio kung sa labas lamang; ni magiging pagtutuli yaong hayag sa laman;


ˈO nnˈaⁿya na cwilaˈyuˈyoˈ, cˈomˈtˈmaaⁿˈndyoˈ nˈomˈyoˈ chaˈxjeⁿ nquiee profetas na tyoñequia ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na jeeⁿ wiˈ tyotjoom. 	 Kunan ninyong halimbawa ng pagbabata at ng pagtitiis, mga kapatid, ang mga propeta na nagsipagsalita sa pangalan ng Panginoon.


Ncˈeeⁿ caxueenaˈ chaˈna colo na matseixmaⁿ sˈom wee quia na jeˈndyo jluiˈnaˈ naquiiˈ chom, ndoˈ seiljuˈya tsˈaⁿ juunaˈ. Ndoˈ cˈuaa na matseineiiⁿ chaˈcwijom cˈuaa quia na cwicwjeeˈ jndaa. 	 At ang kaniyang mga paa ay katulad ng tansong binuli, na gaya ng dinalisay sa isang lutuang-bakal; at ang kaniyang tinig ay gaya ng lagaslas ng maraming tubig.


Taxocˈomna na ñeˈjndoˈtina, meiⁿ na ñeˈcwetina ndaa. Taxocantyˈiaaˈti ñeˈquioomˈ nacjoona, meiⁿ na nntseicooñetinaˈ joona. 	 Sila'y hindi na magugutom pa, ni mauuhaw pa man; ni hindi na sila tatamaan ng araw, o ng anomang init:


Tyjeeˈcañoom cwii tsˈaⁿ na jndyu Jairo. Jom cwiluiitquieñê naquiiˈ watsˈom ˈnaaⁿ nnˈaⁿ judíos. Tcoomˈm xtyeeⁿ jo ncˈee Jesús, sˈaaⁿ tyˈoo na cjaa tsaⁿˈñeeⁿ waⁿˈaⁿ. 	 At narito, lumapit ang isang lalaking nagngangalang Jairo, at siya'y isang pinuno sa sinagoga: at siya'y nagpatirapa sa paanan ni Jesus, at ipinamamanhik sa kaniya, na pumasok sa kaniyang bahay;


Ndoˈ manquiityeeⁿ tquiaaⁿ na ntˈom nnˈaⁿ cwiluiindye apóstoles. Ntˈom cwiluiindye nnˈaⁿ na cwitˈmo̱o̱ⁿ ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈaⁿ cha calaˈyuˈ nnˈaⁿ. Ntˈom cwiluiindye na cwiñeˈquia ñˈoom xco na ya cantyja na nluiˈnˈmaaⁿñe tsˈaⁿ, ndoˈ ntˈom cwiluiindye na cwiteiˈxˈee ntmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ ndoˈ ntˈomcheⁿ cwitoˈñoom na ˈnaaⁿ na cwitˈmo̱o̱ⁿ nda̱a̱ ncˈiaa. 	 At pinagkalooban niya ang mga iba na maging mga apostol; at ang mga iba'y propeta; at ang mga iba'y evangelista; at ang mga iba'y pastor at mga guro;


Ntˈom nnˈaⁿ na meintyjeeˈ nndyooˈ nacañomˈm, quia jndyena na seixuaⁿ, jluena: —Aa ndyeˈyoˈ, macwaaⁿ profeta Elías. 	 At nang marinig ng ilang nangaroon, ay sinabi nila, Narito, tinatawag niya si Elias.


Tjaa ˈñeeⁿ cˈoom na cwiluiiñe jnda Tyˈo̱o̱tsˈom na machˈeeya jnaⁿ ee jnda̱ tquiaaⁿ na catseixmaⁿ na wandoˈ ndoˈ ncˈe joˈ tiñecatsˈaa jnaⁿ ncˈe cwiluiiñe jnaaⁿ. 	 Ang sinomang ipinanganak ng Dios ay hindi nagkakasala, sapagka't ang kaniyang binhi ay nananahan sa kaniya: at siya'y hindi maaaring magkasala, sapagka't siya'y ipinanganak ng Dios.


Ndoˈ manquiiti Simón seiyoomˈm ndoˈ teitsˈoomñê. Ndoˈ ñequiiˈcheⁿ na ñˈeⁿñˈeeⁿ ñˈeⁿ Felipe. Jeeⁿ tyocjaaweeˈ tsˈoom ˈnaaⁿ tˈmaⁿ na tyochˈee Felipe na xocanda̱a̱ nntsˈaa na cweˈ najndeii nquii tsˈaⁿ meiⁿ xocjaantyjo̱o̱ˈ tsˈom tsˈaⁿ chiuu tuiiyuu. 	 At si Simon man ay naniwala rin: at nang mabautismuhan na, ay nanatili siyang kasama ni Felipe; at nang makakita ng mga tanda at ng mga dakilang himalang ginawa, ay napahanga siya.


Quia joˈ apóstoles ñequio nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye ñequio chaˈwaa tmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ tsjoom Jerusalén tˈmaⁿna na ya na nntjeiiˈndyena nnˈaⁿ quiiˈntaaⁿna na nncˈoo tsjoom Antioquía ñequio Pablo ñˈeⁿ Bernabé. Tyˈioomna tsˈiaaⁿˈñeeⁿ Judas tsˈaⁿ na jnda̱ we xueeˈ Barsabás, ñequio Silas. Naⁿnommˈaⁿˈ cwiluiitquiendye quiiˈntaaⁿna. 	 Nang magkagayo'y minagaling ng mga apostol at ng matatanda, pati ng buong iglesia, na magsihirang ng mga tao sa kanilang magkakasama, at suguin sa Antioquia na kasama ni Pablo at ni Bernabe; si Judas na tinatawag na Barsabas, at si Silas na mga nangungulo sa mga kapatid:


Titseixmaⁿya na nncuˈxa̱ⁿya nnˈaⁿ na tyoolaˈyuˈ. Ncjoˈyoˈ laˈxmaⁿˈyoˈ na nntuˈxeⁿˈyoˈ nnˈaⁿ na mˈaⁿ quiiˈntaaⁿˈyoˈ. 	 Sapagka't ano sa akin ang humatol sa nangasa labas? Hindi baga kayo nagsisihatol sa nangasa loob?


Yati xeⁿ teilˈuanaˈ ee jndye sˈom nncwjiˈnaˈ na nluii naya ndyeñeeⁿˈ. 	 Sapagka't ito'y maipagbibili sa malaking halaga, at maibibigay sa mga dukha.


Quia joˈ tsotyeeⁿcheⁿ nda̱a̱na: —Nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱ quia na nncueˈntyjo̱ xuee na nncuˈxeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom nnˈaⁿ, nlcoˈwiˈtinaˈ nnˈaⁿ tsjoomˈñeeⁿ, nchiiti nnˈaⁿ tsjoom Sodoma. 	 Sinasabi ko sa inyo, Sa araw na yaon ay higit na mapagpapaumanhinan ang Sodoma kay sa bayang yaon.


Jnda̱ chii tjaaˈñê tsˈooˈñeeⁿ naquiiˈ tsueˈtsjo̱ˈ xco na jnda̱ tuiiya na tseixmaⁿnaˈ tseiˈtsuaa ˈnaaⁿˈaⁿ. Jnda̱ joˈ seicuuˈñê ˈndyoo tseiˈtsuaa ñequio cwii tsjo̱ˈ tˈmaⁿ, mana tjaaⁿ. 	 At inilagay sa kaniyang sariling bagong libingan, na kaniyang hinukay sa bato: at iginulong niya ang isang malaking bato sa pintuan ng libingan, at umalis.


Ndoˈ ncˈe juu tyeeˈñeeⁿ ñecwiixjeⁿ matseitjo̱o̱ñe chaˈxjeⁿ joona, joˈ chii nnda̱a̱ ncˈoom na wiˈ tsˈoom ncˈiaaⁿˈaⁿ na leicalaˈno̱ⁿˈna chiuu waa na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom ncˈe mati jom cwiluiiñe tsˈaⁿ na matseitjo̱o̱ñe, 	 Na makapagtitiis na may kaamuan sa mga di nakaaalam at nangamamali, yamang siya rin naman ay nalilibid ng kahinaan;


Ee lˈo̱ tsˈiaaⁿ na cwiwilˈueeˈndyô̱ cha catyuiiˈ tsˈiaaⁿtyeⁿ na matseijndaaˈñe tsaⁿjndii tilaˈxmaⁿnaˈ chaˈxjeⁿ joo na cwiwilˈueeˈndye ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ. Juu najndeii na cwiluiiñe Tyˈo̱o̱tsˈom, tseixmaⁿnaˈ lˈo̱ tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿyâ na nntseityuiiˈnaˈ najndeii na matseixmaⁿ tsaⁿjndii. 	 (Sapagka't ang mga sandata ng aming pakikilaban ay hindi ukol sa laman, kundi sa harapan ng Dios ay may kapangyarihang gumiba ng mga kuta);


Ticwitquiooˈñê nda̱a̱ chaˈtsondye nnˈaⁿ, macanda̱ nda̱a̱ jâ. Ee jnda̱ tjeiiˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom jâ na cwilaxmaaⁿyâ na catjeiˈyuuˈndyô̱ cantyja ˈnaaⁿˈ Jesús nda̱a̱ nnˈaⁿ. Jâ tyocwaaˈâ ndoˈ tyowa̱a̱yâ ñˈeⁿñê jnda̱ na tandoˈxcoom. 	 Hindi sa buong bayan, kundi sa mga saksi na hinirang ng Dios nang una, sa makatuwid baga'y sa amin, na nagsikain at nagsiinom na kasalo niya, pagkatapos na siya'y muling mabuhay sa mga patay.


Tacwaˈyoˈ nantquie na jnda̱ tsa̱ˈ nnˈaⁿ jo nda̱a̱ ˈnaⁿ na cweˈ nnˈaⁿ lˈa. Tantquieˈyoˈ niomˈ meiiⁿ seii quiooˈ na cweˈ cwiˈuo̱o̱ cantyoˈ. Ndoˈ meiⁿ tancˈomˈyoˈ na cweˈ nncˈomˈyaˈyoˈ ñˈeⁿ nnˈaⁿ. Xeⁿ cwilacanda̱ˈyoˈ nmeiⁿˈ quia joˈ maleiˈtyeⁿ, ya cwilˈaˈyoˈ. Macanda̱ ñˈoommeiiⁿ cwilˈuuyâ nda̱a̱ˈyoˈ. Xmaⁿndyoˈ na chaˈtsondyoˈ.” 	 Na kayo'y magsiilag sa mga bagay na inihain sa mga diosdiosan, at sa dugo, at sa mga binigti, at sa pakikiapid; kung kayo'y mangilag sa mga bagay na ito, ay ikabubuti ninyo. Paalam na sa inyo.


Ndoˈ mayuuˈ na tco̱o̱ˈwiˈa nnˈaⁿ naquiiˈ tsjoom Jerusalén. Jndye nnˈaⁿ na laˈxmaⁿ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom tio̱o̱ⁿya wˈaancjo ñˈoom ndyuee ntyee na cwiluiitquiendye. Ndoˈ mati seijomndyo̱ na tja̱ naⁿˈñeeⁿ. 	 At ginawa ko rin ito sa Jerusalem: at kinulong ko sa mga bilangguan ang marami sa mga banal, pagkatanggap ko ng kapamahalaan sa mga pangulong saserdote, at nang sila'y ipinapapatay, ay ibinibigay ko ang aking pagsangayon laban sa kanila.


Juu tsˈaⁿ na manomˈ ñequio tsˈaⁿ na matseicandaaˈ, ñeˈcwii xjeⁿ cwiluiindyena. Ndoˈ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom nntiomlˈuaaⁿ tsˈaⁿ cantyjati na jnda̱ ñejndiˈntjom nnoom. 	 Ngayon ang nagtatanim at ang nagdidilig ay iisa: nguni't ang bawa't isa ay tatanggap ng kaniyang sariling kagantihan ayon sa kaniyang sariling pagpapagal.


Nluena nda̱a̱ˈyoˈ: “Luaaˈ jom”, oo “Luaa.” Sa̱a̱ tintsantyjaˈyoˈ. Meiⁿ tintsantyjo̱ˈyoˈ. 	 At sasabihin nila sa inyo, Naririyan! Naririto! huwag kayong magsisiparoon, ni magsisisisunod man sa kanila:


Jnda̱ teinom we chu na mˈaaⁿ Pablo joˈ joˈ teijndyooñe gobiernom Félix, toˈñom Porcio Festo. Ndoˈ cweˈ na jeeⁿ lˈue tsˈom Félix na calaˈtiuu nnˈaⁿ judíos na jom ya tsˈaⁿñê, ˈñeeⁿ Pablo na ndicwaⁿ mˈaaⁿ tsaⁿˈñeeⁿ na pra̱so. 	 Datapuwa't nang maganap ang dalawang taon, si Felix ay hinalinhan ni Porcio Festo; at sa pagkaibig ni Felix na siya'y kalugdan ng mga Judio, ay pinabayaan sa mga tanikala si Pablo.


Mati tsoom nda̱a̱na: —Calˈuuya xeⁿ cwiindyoˈ ˈo ya ñˈoom ñequio cwii tsˈaⁿ, ndoˈ xcwe tsjom nncjaˈ na mˈaaⁿ tsaⁿˈñeeⁿ na nntsuˈ nnoom: “Aa ndiˈ, cateijndeiˈyaˈ ndyee taⁿˈ tyooˈ ja. 	 At sinabi niya sa kanila, Sino sa inyo ang magkakaroon ng isang kaibigan, at paroroon sa kaniya sa hating gabi, at sa kaniya'y sasabihin, Kaibigan, pahiramin mo ako ng tatlong tinapay;


Jndyendye nnˈaⁿ ntyˈiaana na cwilaˈneiⁿ nnˈaⁿ na tileicalaˈneiⁿ, ndoˈ tcoˈyanaˈ nnˈaⁿ na ticanda̱a̱ˈndye, ndoˈ cwiˈoocaˈ nnˈaⁿ na ntjeiⁿ ncˈeeˈ, ndoˈ ya cwintyˈiaa nnˈaⁿ na nchjaaⁿ. Joˈ chii sˈaanaˈ na jeeⁿ tjaweeˈ nˈomna. To̱ˈna na tyolaˈtˈmaaⁿˈndyena nquii Tyˈo̱o̱tsˈom na cwilaˈtˈmaaⁿˈndye nnˈaⁿ Israel. 	 Ano pa't nangagtaka ang karamihan, nang mangakita nilang nangagsasalita ang mga pipi, nagsisigaling ang mga pingkaw, at nagsisilakad ang mga pilay, at nangakakakita ang mga bulag: at kanilang niluwalhati ang Dios ng Israel.


Ncˈe na cwiluiindyô̱ nnˈaⁿ na cwilˈa tsˈiaaⁿ ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom, cwilˈaayâ tyˈoo nda̱a̱ˈyoˈ na tilˈaˈyoˈ na ticatoˈñoomˈyoˈ naya na matseixmaaⁿ. 	 At yamang kalakip niyang gumagawa ay ipinamamanhik din namin sa inyo na huwag ninyong tanggapin ang biyaya ng Dios na walang kabuluhan.


Ee yocheⁿ na cwitando̱o̱ˈâ, ˈio ndi ˈio ñeˈcatseicwjeenaˈ jâ ncˈe na mˈaaⁿyâ cantyja ˈnaaⁿˈ Jesús, cha mati cantyja ˈnaaⁿyâ ñequio seiiˈâ nleitquiooˈ na laˈxmaaⁿyâ juu na wandoˈxcoom. 	 Sapagka't kaming nangabubuhay ay laging ibinibigay sa kamatayan dahil kay Jesus, upang ang buhay naman ni Jesus ay mahayag sa aming lamang may kamatayan.


We nnˈaⁿ mˈaⁿ jo jnda̱a̱ na cwilˈa tsˈiaaⁿ, cwii tsaⁿˈñeeⁿ wjaañˈoomnaˈ jom na mˈaaⁿya, ndoˈ cwiicheⁿ maˈndiinaˈ. 	 Mapapasa bukid ang dalawang lalake; ang isa'y kukunin at ang isa'y iiwan.


Quia joˈ juu tyee na cwiluiitquieñe jndiiˈñê tscaˈnnoom na lioomˈm, tsoom: —¿Aa cwimacaⁿtinaˈ ˈñeeⁿ nñequiotjeiˈyuuˈndyeti jnaaⁿˈaⁿ? 	 At hinapak ng dakilang saserdote ang kaniyang mga damit, at nagsabi, Ano pang kailangan natin ng mga saksi?


Tsoti Esteban: —Welooya nnˈaⁿ Israel na ñetˈom teiyo, tyomˈaⁿtina ndyuaa Egipto. Ndoˈ yocheⁿ na tjatseicanda̱a̱ˈñenaˈ ñˈoom na tso Tyˈo̱o̱tsˈom nnom Abraham na nntsˈaaⁿ, yacheⁿ tjawijndyendyena. 	 Datapuwa't nang nalalapit na ang panahon ng pangako, na ginawa ng Dios kay Abraham, ang bayan ay kumapal at dumami sa Egipto,


Joˈ chii jluena na Bernabé tyˈo̱o̱ Júpiter jom, ndoˈ Pablo jeˈ jluena na jom tyˈo̱o̱ Mercurio ee jom mañequiaaⁿ ñˈoom nda̱a̱na. 	 At tinawag nilang Jupiter, si Bernabe; at Mercurio, si Pablo, sapagka't siya ang pangulong tagapagsalita.


Sa̱a̱ najndyee macaⁿnaˈ na catseiˈno̱ⁿˈ tsˈaⁿ na tjaaˈnaⁿ cwii ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na teiljeii ncˈe na seijndaaˈñe nquii na seiljeii juunaˈ, 	 Na maalaman muna ito, na alin mang hula ng kasulatan ay hindi nagbuhat sa sariling pagpapaliwanag.


Mati seineiⁿ Jesús nda̱a̱ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈeⁿñê, tsoom: —Tyomˈaaⁿ cwii tsaⁿtya ndoˈ tˈoom cwii mosotquiee ˈnaaⁿˈaⁿ. Jlaˈcandii nnˈaⁿ jom na cweˈ matseicatsuuto tsaⁿˈñeeⁿ ˈnaaⁿˈaⁿ. 	 At sinabi rin naman niya sa mga alagad, May isang taong mayaman, na may isang katiwala; at ito'y isinumbong sa kaniya na siya'y nagsisira ng kaniyang mga pag-aari.


Ee ticanda̱a̱ˈñˈeⁿ cwilaˈno̱o̱ⁿˈâ ndoˈ mati quia nlaˈno̱o̱ⁿñˈa̱a̱yâ ñˈoomˈm na cwiñequiaayâ, 	 Sapagka't nangakakakilala tayo ng bahagya, at nanganghuhula tayo ng bahagya;


Ñetˈoomnaˈ ndooˈ ntyjiˈ na tilˈueñê, sa̱a̱ jeˈ jnda cwiluiiñê cantyja ˈnaⁿˈ ndoˈ mati ja. 	 Na nang unang panahon ay hindi mo pinakinabangan, datapuwa't ngayon ay may pakikinabangin ka at ako man:


Ee tsˈaⁿ na mandiˈntjom nnom Tyˈo̱o̱tsˈom, ticatsonaˈ na nntiiˈñe ndiaˈ. Jom matsonaˈ na cˈoom na ya tsˈaⁿñe ñequio chaˈtsondye nnˈaⁿ, ndoˈ tseixmaaⁿ tsˈaⁿ na ˈnaaⁿˈ mˈmo̱ⁿ nda̱a̱ nnˈaⁿ, tintseitioom na ndioomndye nnˈaⁿ na cwilaˈtjo̱o̱ndye nnoom. 	 At ang alipin ng Panginoon ay hindi nararapat na makipagtalo, kundi maamo sa lahat, sapat na makapagturo, matiisin,


Ndoˈ quia na jlaˈcueeˈ nnˈaⁿ Esteban, tsˈaⁿ na tyocwjiˈyuuˈñe cantyja ˈnaⁿˈ, ja ñˈa̱ⁿya. Seijomndyo̱ na calˈana na ljoˈ jom, ndoˈ tyotsˈaa cwenta liaa naⁿˈñeeⁿ xjeⁿ na jlaˈcueeˈna jom.” 	 At nang ibubo ang dugo ni Estebang iyong saksi, ay ako nama'y nakatayo sa malapit, at sinasangayunan ko, at iningatan ko ang mga damit ng sa kaniya'y nagsipatay.


Sa̱a̱ Pablo tiljoya tsˈoom na nncjaa tsaⁿˈñeeⁿ ee ˈñeeⁿ joona ndyuaa Panfilia tsˈiaaⁿ na tyˈena. 	 Datapuwa't hindi minagaling ni Pablo na isama nila ang humiwalay sa kanila mula sa Pamfilia, at hindi sumama sa kanila sa gawain.


Ndoˈ seicano̱o̱ⁿnaˈ na nnˈaⁿ tsjoomˈñeeⁿ jlaˈcwjeena profetas ñequio nnˈaⁿ na jnda̱ tqueⁿljoomˈm nˈom. Mati waa jnaaⁿna na tcweˈ nioom chaˈtso nnˈaⁿ tsjoomnancue na jnda̱ tja̱ ncˈe na cwilaˈyuˈ. 	 At nasumpungan sa kaniya ang dugo ng mga propeta, at ng mga banal, at ng lahat ng mga pinatay sa lupa.


Yocheⁿ na cwilaˈneiⁿna ñˈoommeiⁿˈ, teitquiooˈ meintyjeeˈ Jesús xcwe quiiˈntaaⁿna. Tquiaaⁿ na xmaⁿndyena. Tsoom: —Cˈomˈyoˈ na tjaañomtiuu quiiˈ nˈomˈyoˈ. 	 At samantalang kanilang pinaguusapan ang mga bagay na ito, siya rin ay tumayo sa gitna nila, at sa kanila'y nagsabi, Kapayapaa'y suma inyo.


Na jndye joo mano̱o̱ⁿya tsˈiaaⁿ ˈnaaⁿˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, jndye ndiiˈ macoˈwiˈnaˈ ja na cwicwjeeˈ jndaa. Ndoˈ mati teincuuˈ quia na matjomndyo̱ naⁿcantyˈue. Quia waa nquiee nnˈaⁿya nnˈaⁿ judíos cwilˈana na teincuuˈ mˈaaⁿya, ndoˈ quia waa majoˈti cwilˈa nnˈaⁿ na nchii judíos. Quijuˈnaˈ na waa na teincuuˈ cjoya naquiiˈ njoom, ndoˈ mati jo ndoˈ jnda̱a̱. Quia waa teincuuˈ mˈaaⁿnaˈ na mawityˈio̱ya ndaaluee, ndoˈ mati quiiˈntaaⁿ nnˈaⁿ na cweˈ cwilˈaya na cwilaˈyuˈ. 	 Sa mga paglalakbay ay madalas, sa mga kapanganiban sa mga ilog, sa mga kapanganiban sa mga tulisan, sa mga kapanganiban sa aking mga kababayan, sa mga kapanganiban sa mga Gentil, sa mga kapanganiban sa bayan, sa mga kapanganiban sa mga ilang, sa mga kapanganiban sa dagat, sa mga kapanganiban sa gitna ng mga bulaang kapatid;


Quia joˈ jlueeⁿˈeⁿ wˈaa yuu na tcwaˈna, tjaaⁿ ta na jndyu Olivos yuu na maxjeⁿ quicaⁿ. Ndoˈ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndye ñˈoomˈm, mandiˈntyjo̱na naxeeⁿˈeⁿ. 	 At siya'y lumabas, at pumaroon, ayon sa kaniyang kaugalian, sa bundok ng mga Olivo; at nagsisunod naman sa kaniya ang mga alagad.


Mayuuˈ cwiluiiñe Abraham tsotye nnˈaⁿ na jnda̱ tuii ˈnaaⁿ ntjaaⁿna, sa̱a̱ nchii macanda̱ cwiluiiñê na ljoˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ na jnda̱ tuii ˈnaaⁿ ntjaaⁿ xeⁿ nchii mati nda̱a̱ nnˈaⁿ na majoˈti cwilaˈyuˈya nˈomna ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom chaˈxjeⁿ na sˈaaⁿ cwitjo̱o̱cheⁿ na sˈaaⁿ ˈnaaⁿ nqueⁿ. 	 At ang ama ng pagtutuli nila na hindi lamang sa pagtutuli, kundi pati naman sa mga nagsisilakad sa mga bakas niyaong pananampalataya ng ating amang si Abraham na nasa kaniya nang siya'y nasa di-pagtutuli.


¿Ndoˈ chiuu na luaaˈ tjoomna? Luaaˈ tjoomna ee tyocantyjaaˈya nˈomna na nluiˈnˈmaaⁿndyena ncˈe na tyolaˈcanda̱a̱ˈndyena ljoˈ na matsa̱ˈntjom ljeii na tqueⁿ Moisés, ee nchii tyolaˈyuˈya nˈomna ñˈeⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom. Ndoˈ ncˈe naljoˈ, joˈ chii matseijoomˈnaˈ cantyja ˈnaaⁿna na jnda̱ teiˈtyˈuiina “Tsjo̱ˈ na cwiwiˈtyˈuii nnˈaⁿ” 	 Bakit? Sapagka't hindi nila hinanap sa pamamagitan ng pananampalataya, kundi ng ayon sa mga gawa. Sila'y nangatisod sa batong katitisuran;


Neri jnda Melqui, Melqui jnda Adi, Adi jnda Cosam, Cosam jnda Elmodam, Elmodam jnda Er, 	 Ni Melqui, ni Adi, ni Cosam, ni Elmodam, ni Er,


Ntˈom naⁿˈñeeⁿ tyˈemeindyuaandyena cwii siaⁿnto na cwii cwii tmaaⁿˈ, ndoˈ ntˈom naⁿˈñeeⁿ lˈana wenˈaaⁿ nchooˈ nqui na cwii cwii tmaaⁿˈ joona. 	 At sila'y nagsiupong hanayhanay, na tigsasangdaan, at tiglilimangpu.


We yolcu ñeˈnaaⁿˈ cwitua, cwii tsaⁿˈñeeⁿ wjaañˈoomnaˈ jom na mˈaaⁿya, ndoˈ cwiicheⁿ maˈndiinaˈ. 	 Magkasamang gigiling ang dalawang babae; kukunin ang isa, at ang isa'y iiwan.


Tqueeⁿˈndyena Pedro ñˈeⁿ Juan ndoˈ tsa̱ˈna naⁿˈñeeⁿ quiiˈntaaⁿna. Jluena: —¿ˈÑeeⁿ tquiaa na jnda̱ˈyoˈ, ndoˈ ˈñeeⁿ tsˈaⁿ xueeˈ cwileiˈñˈomˈyoˈ na luaaˈ cwilˈaˈyoˈ? 	 At nang kanilang mailagay na sila sa gitna nila, ay sila'y tinanong, Sa anong kapangyarihan, o sa anong pangalan ginawa ninyo ito?


Joˈ chii meiⁿcwiindyoˈ ˈo tincˈomˈyoˈ na tilaˈñˈoomˈndyoˈ jom. Ñequio na xcweeˈ nˈomˈyoˈ cateijndeiˈyoˈ jom cha quia nlueeⁿˈeⁿ quiiˈntaaⁿˈyoˈ quia joˈ nndyolcweeⁿˈeⁿ ñequio na neiiⁿˈeⁿ. Meiⁿndo̱ˈa jom ñequio ntˈomcheⁿ nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈ. 	 Sinoman nga ay huwag humamak sa kaniya. Kundi tulungan ninyo siyang payapa sa kaniyang paglalakbay, upang siya'y makaparito sa akin: sapagka't inaasahan ko siya'y kasama ng mga kapatid.


Nnˈaⁿ na mˈaⁿ Jerusalén ñequio nnˈaⁿ na cwiluiitquiendye jo nda̱a̱na ticalaˈno̱ⁿˈna ˈñeeⁿ cwiluiiñe Jesús. Ee meiiⁿ ticwii cwii xuee na cwitaˈjndyeena cwilaˈnaaⁿna ñˈoom na tyolaˈljeii profetas sa̱a̱ ticalaˈno̱ⁿˈna na matseineiⁿ ñˈoomˈñeeⁿ cantyja ˈnaaⁿˈ Jesús. Joˈ na manquieetona tquiana jnaaⁿˈaⁿ chaˈxjeⁿ tso ñˈoomˈñeeⁿ na nntjoom. 	 Sapagka't silang nangananahan sa Jerusalem at ang mga pinuno nila, dahil sa hindi nila pagkakilala sa kaniya, ni sa mga tinig ng mga propeta na sa tuwing sabbath ay binabasa, ay kanilang tinupad ang hatol sa kaniya.


Seicanaaⁿñê yuu na jnda̱ yom na ta̱ˈtyeⁿ tsomˈñeeⁿ. Ndoˈ queⁿˈyoˈ cwenta jeeⁿ jndeii sˈeii. Sˈaanaˈ na teintomñe ñeˈquioomˈ chaˈna cwii liaa na ntom ndoˈ sˈaanaˈ na teiweeñe chiˈ chaˈcwijom niomˈ. 	 At nakita ko nang buksan niya ang ikaanim na tatak, at nagkaroon ng malakas na lindol; at ang araw ay umitim na gaya ng isang magaspang na kayong buhok na maitim, at ang buong buwan ay naging gaya ng dugo;


Ñequiiˈcheⁿ cˈomˈcˈeendyoˈ na calaneiⁿˈyoˈ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cha ticjaachuunaˈ ˈo quia na ñeˈcatsˈaanaˈ xjeⁿ ˈo. Jeeⁿ mˈaaⁿcˈeeˈ tsˈom tsˈaⁿ na nntsˈaa yuu na ya, sa̱a̱ ncˈe na tsˈaⁿ tseixmaⁿ, tileicanaaⁿñe na nntsˈaa na ljoˈ. 	 Kayo'y mangagpuyat at magsipanalangin, upang huwag kayong magsipasok sa tukso: ang espiritu sa katotohanan ay may ibig, datapuwa't mahina ang laman.


Seicandyaañê tsˈaⁿ na tyotaⁿna na mˈaaⁿ wˈaancjo, meiiⁿ na tyotseiweñe nacjooˈ gobiernom ndoˈ seicueeˈ tsˈaⁿ. Ndoˈ tquiaaⁿ Jesús lueena na calˈana chiuu na lˈue nˈomna. 	 At pinawalan niya yaong ibinilanggo dahil sa paghihimagsik at sa pagpatay, na siyang kanilang hiningi; datapuwa't ibinigay si Jesus sa kalooban nila.


¿ˈÑeeⁿ cwii ˈo nnda̱a̱ nntsˈaa na nleitcooñeti meiiⁿ ñeˈchjoowiˈ, cweˈ na jeeⁿ jndye matseitiuu? 	 At sino sa inyo ang sa pagkabalisa ay makapagdaragdag ng isang siko sa sukat ng kaniyang buhay?


Quia joˈ ¿chiuu nlˈuuyo̱o̱ya jeˈ cantyja ˈnaaⁿ ljeii na tqueⁿ Moisés, aa jnaⁿ matseixmaⁿnaˈ? Meiⁿchjoo nchii joˈ ee xeⁿ nchii juunaˈ, xocatseiˈno̱ⁿˈa na ticatsa̱ˈntjomnaˈ na matseiqueeⁿ tsˈo̱o̱ⁿ ˈnaaⁿˈ cwiicheⁿ tsˈaⁿ hasta quia ljeiya na tso ljeiiˈñeeⁿ: “Tintseiqueeⁿ tsˈomˈ ˈnaaⁿˈ xˈiaˈ”. 	 Ano nga ang ating sasabihin? Ang kautusan baga'y kasalanan? Huwag nawang mangyari. Datapuwa't, hindi ko sana nakilala ang kasalanan, kundi sa pamamagitan ng kautusan: sapagka't hindi ko sana nakilala ang kasakiman, kung hindi sinasabi ng kautusan, Huwag kang mananakim:


Luaaˈ tsoom ee jnda̱ seiˈno̱o̱ⁿˈo̱ⁿ na joo ntyee na cwiluiitquiendye ta̱a̱ˈ nˈomna Jesús, joˈ na tyˈecatioona tsaⁿˈñeeⁿ lˈo̱o̱ⁿ. 	 Sapagka't natatalastas niya na sa kapanaghilian ay ibinigay siya ng mga pangulong saserdote.


Jlue naⁿˈñeeⁿ nnoom: —Catsuˈ nda̱a̱yâ, ¿yuu tyˈomˈ najnduˈ na macheˈ nmeiiⁿˈ? Ndoˈ ¿ˈñeeⁿ tquiaa na matseixmaⁿˈ na luaaˈ? 	 At sila'y nangagsalita, na nangagsasabi sa kaniya, Sabihin mo sa amin: Sa anong kapamahalaan ginagawa mo ang mga bagay na ito? o sino ang nagbigay sa iyo ng kapamahalaang ito?


Jnda̱ tuii na nmeiiⁿˈ jluiˈ Pablo Atenas, tjaaⁿ tsjoom Corinto. 	 Pagkatapos ng mga bagay na ito'y umalis siya sa Atenas, at napasa Corinto.


Na tyotseitsˈoomñe Juan nnˈaⁿ, ¿yuu jnaⁿ najneiⁿ? ¿Aa namˈaaⁿ Tyˈo̱o̱tsˈom oo aa cweˈ ñˈom ndyuee nnˈaⁿ? 	 Ang bautismo ni Juan, ay mula baga sa langit, o sa mga tao?


ˈO nnˈaⁿ na cwilaˈyuˈyoˈ, ncˈe Taya Jesucristo ndoˈ cantyja ˈnaaⁿˈ na mañequiaa Espíritu Santo na wiˈ nˈo̱o̱ⁿya ncˈiaaya, macaⁿnaˈ na queⁿndyoˈ na calajomndyoˈ ñˈeⁿndyo̱ na nlana̱a̱ⁿya nnom Tyˈo̱o̱tsˈom cantyja ˈnaⁿya. 	 Ngayo'y ipinamamanhik ko sa inyo, mga kapatid, alangalang sa Panginoon nating Jesucristo, at sa pagibig ng Espiritu, na kayo'y makipagsikap na kasama ko sa inyong mga pananalangin sa Dios patungkol sa akin;


—Nnco̱ Jesús jnda̱ jño̱o̱ⁿya ángel cwentaya na mˈaⁿˈyoˈ na macwjiˈyuuˈñe chaˈtso ñˈoommeiiⁿ nda̱a̱ˈ ˈo, ntmaaⁿˈ nnˈaⁿ na macwjiˈ Tyˈo̱o̱tsˈom cwentaaⁿˈaⁿ. Ja cwiluiindyo̱ xˈee ñˈoom cantyja ˈnaaⁿˈ David, ndoˈ tsjaaⁿ ˈnaaⁿˈ jom na jndyowicantyjooˈ. Ja cwiluiindyo̱ caxjuuncoo. 	 Akong si Jesus ay nagsugo ng aking anghel upang sa inyo'y magpatotoo ng mga bagay na ito sa mga iglesia. Ako ang ugat at ang supling ni David, ang maningning na tala sa umaga.


ˈO nnˈaaⁿya, ñequio xueeˈ Ta Jesucristo cwitsa̱ˈntjo̱o̱ⁿyâ na catjeiˈndyoˈ ñequio tsˈaⁿ na matseiyuˈ na tiñeˈcatsˈaa tsˈiaaⁿ meiⁿ tiñeˈtseijomñe ñequio ñˈoom na ñetˈmo̱o̱ⁿya nda̱a̱ˈyoˈ. 	 Aming inuutos nga sa inyo, mga kapatid, sa pangalan ng ating Panginoong Jesucristo, na kayo'y magsihiwalay sa bawa't kapatid na lumalakad ng walang kaayusan, at hindi ayon sa aral na tinanggap nila sa amin.


Matseina̱ⁿya cantyja ˈnaaⁿˈ nquii na cwiluiiñe tyooˈ na jnaⁿ cañoomˈluee. Tyooˈwaa titseixmaⁿnaˈ chaˈna maná na tcwaˈ weloo weloˈyoˈ ndoˈ tja̱na. Sa̱a̱ ticatseijomnaˈ cantyja ˈnaⁿya chaˈna manáˈñeeⁿ. Ee meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na nlcwaˈ tyooˈ na matseixmaⁿya, tijoom nncueˈ, mˈaaⁿ ndoˈ mˈaaⁿ na wandoˈ. 	 Ito ang tinapay na bumabang galing sa langit: hindi gaya ng mga magulang na nagsikain, at nangamatay; ang kumakain ng tinapay na ito ay mabubuhay magpakailan man.


Quia joˈ tˈmaⁿ Jesús jâ nnˈaⁿ na cwilaˈjomndyô̱ ñˈeⁿñê. Tsoom nda̱a̱yâ: —Jeeⁿ wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya tmaaⁿˈ nnˈaⁿmˈaⁿˈ, ee jnda̱ ndyee xuee na mˈaⁿna ñˈeⁿndyo̱ ndoˈ tatjaaˈnaⁿ ljoˈ cwii cwileiˈñˈomtina na nlcwaˈna. Ticalˈue tsˈo̱o̱ⁿ na njño̱o̱ⁿ joona na cˈoona lˈaana na ñeˈjndoˈna, tintsˈaanaˈ na tajndeiiˈ nˈomna na ˈoona nato. 	 At pinalapit ni Jesus sa kaniya ang kaniyang mga alagad, at sinabi, Nahahabag ako sa karamihan, sapagka't tatlong araw nang sila'y nagsisipanatili sa akin at wala silang makain: at di ko ibig na sila'y paalising nangagaayuno, baka sila'y manganglupaypay sa daan.


Ndoˈ Jerusalén mˈaⁿ apóstoles, jnda̱ na jndyena na mati nnˈaⁿ tsˈo̱ndaa Samaria macwilaˈyuˈna ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, joˈ chii jñoomna we xˈiaana, Pedro ñˈeⁿ Juan, na cˈoo naⁿˈñeeⁿ na mˈaⁿ nnˈaⁿ ndyuaa Samaria. 	 Nang mabalitaan nga ng mga apostol na nangasa Jerusalem na tinanggap ng Samaria ang salita ng Dios, ay sinugo nila sa kanila si Pedro at si Juan:


Ndoˈ nchii macanda̱ joo na tqueeⁿ cwitjoomnaˈ na wiˈ, mati jaa na jnda̱ toˈño̱o̱ⁿya Espíritu Santo, cwii na cweˈ tyuaaˈya na xeⁿ jnda̱ nntoˈño̱o̱ⁿñˈa̱a̱ⁿ na jnda̱ seijndaaˈñê na nndaaya, jaa tˈmaⁿ wiˈ cwitjo̱o̱ⁿya yocheⁿ na cwimeiⁿndo̱o̱ˈa na nncwjaaˈñe Tyˈo̱o̱tsˈom jaa na cwiluiindyo̱ ntseinaaⁿ, cha na nnda̱a̱ nndyaandye seiiˈa. 	 At hindi lamang gayon, kundi pati naman tayo na mayroong mga pangunahing bunga ng Espiritu, sa makatuwid baga'y tayo nama'y nangagsisihibik din sa ating sarili, sa paghihintay ng pagkukupkop, na dili iba't, ang pagtubos sa ating katawan.


Cwiicheⁿ tsˈaⁿ na matseijomñe ñˈeⁿñê, matso nnoom: —Ta, quiaaˈ ñˈomˈ na nndiˈntjo̱ⁿtya̱ nnom tsotya̱, hasta xeⁿ jnda̱ tyˈiuya jom, quia joˈ yuuˈ jeˈ nñˈa̱ⁿya ñˈeⁿndyuˈ. 	 At ang isa naman sa kaniyang mga alagad ay nagsabi sa kaniya, Panginoon, tulutan mo muna akong makauwi at mailibing ko ang aking ama.


Chaˈwaa tsjoomnancue nncˈoo nnˈaⁿ na nñeˈquiana ñˈoom nayawaañe cantyja na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom. Juunaˈ nncwjiˈyuuˈñenaˈ chiuu calˈa nnˈaⁿ cwii cwii ndyuaa, quia ljoˈcheⁿ nncueˈntyjo̱ na nntycwii tsjoomnancue. 	 At ipangangaral ang evangeliong ito ng kaharian sa buong sanglibutan sa pagpapatotoo sa lahat ng mga bansa; at kung magkagayo'y darating ang wakas.


Quia na wjaacanda̱a̱ˈ ntquieeˈ xueeˈñeeⁿ cantyja na nlaˈcanda̱a̱ˈndyena, ntˈom nnˈaⁿ judíos na jnaⁿ ndyuaa Asia ntyˈiaana Pablo naquiiˈ watsˈom tˈmaⁿ. Joˈ chii tyolaˈjmeiⁿˈna chaˈtso nnˈaⁿ ndoˈ tˈuena Pablo. 	 At nang halos tapos na ang pitong araw, ang mga Judiong taga Asia, nang siya'y makita nila sa templo, ay kanilang ginulo ang buong karamihan at siya'y kanilang dinakip,


Quia na jndyocue Jesús ta na tjaaⁿ, jndyendye nnˈaⁿ tquiontyjo̱ naxeeⁿˈeⁿ. 	 At nang siya'y bumaba mula sa bundok, ay sinundan siya ng lubhang maraming tao.


Cwii cwiindyoˈ ˈo cjuˈñecje nda̱a̱ naⁿmaⁿnˈiaaⁿ, ee nnˈaⁿ na mˈaⁿ nˈiaaⁿ, Tyˈo̱o̱tsˈom maqueeⁿ joona tsˈiaaⁿˈñeeⁿ. Tjaaˈnaⁿ cwii tsˈaⁿ na mˈaaⁿ tsˈiaaⁿ na nchii jom tqueeⁿ juu. 	 Ang bawa't kaluluwa ay pasakop sa matataas na kapangyarihan: sapagka't walang kapangyarihan na hindi mula sa Dios; at ang mga kapangyarihang yao'y hinirang ng Dios.


Malaaˈtiˈ waa na quitsˈaaya, ee matseijndo̱ na chaˈtso cantyja ˈnaⁿya nncjaaweeˈ nˈom nnˈaⁿ. Nchii malˈueendyo̱ na joo na matsˈaa na cweˈ ja cateijndeiinaˈ, sa̱a̱ cateijndeiinaˈ na majndyeti nnˈaⁿ nluiˈnˈmaaⁿndyena. 	 Na gaya ko din naman, na sa lahat ng mga bagay ay nagbibigay lugod ako sa lahat ng mga tao, na hindi ko hinahanap ang aking sariling kapakinabangan, kundi ang sa marami, upang sila'y mangaligtas.


Xeⁿ cwilˈaˈyoˈ na ya nnˈaⁿndyoˈ cweˈ tomti ñˈeⁿ nnˈaⁿ na mati cwilˈa na ya nnˈaⁿndyena ñˈeⁿndyoˈ, ¿yuu waa na jeeⁿ ya cwilˈaˈyoˈ? Ee mati nnˈaⁿ na cwilaˈxmaⁿ jnaⁿ majoˈti cwilˈana. 	 At kung magsigawa kayo ng mabuti sa nagsisigawa sa inyo ng mabuti, anong pasasalamat ang inyong kakamtin? sapagka't ganito rin ang ginagawa ng mga makasalanan.


Jeeⁿ candyaˈ tsˈom Tyˈo̱o̱tsˈom ˈo ndoˈ jnda̱ tjeiiⁿˈeⁿ ˈo na cwiluiindyoˈ nnˈaaⁿˈaⁿ. Joˈ chii cˈomˈyoˈ na wiˈ nˈomˈyoˈ nnˈaⁿ ndoˈ na ya nnˈaⁿndyoˈ ñequio chaˈtsondyena. Cˈomˈcjeˈyoˈ nda̱a̱ nnˈaⁿ, cˈomˈyoˈ na cwentandyoˈ ñequio chaˈtso nnˈaⁿ, cˈomˈyoˈ na mˈaaⁿ nioomcheⁿ nˈomˈyoˈ. 	 Mangagbihis nga kayo gaya ng mga hinirang ng Dios, na mga banal at minamahal, ng isang pusong mahabagin, ng kagandahangloob, ng kababaan, ng kaamuan, ng pagpapahinuhod:


Joˈ joˈ ljeii capeitaⁿ wˈaandaa na jnaⁿnaˈ tsjoom Alejandría na wjaanaˈ ndyuaa Italia. Tsoom na joˈ cuo̱o̱yâ. Joˈ chii tuo̱o̱yâ juunaˈ. 	 At nasumpungan doon ng senturion ang isang daong Alejandria na lumalayag na patungo sa Italia; at inilulan niya kami roon.


Cweˈ ncˈe joˈ, ntyee na cwiluiitquiendye nda̱a̱ nnˈaⁿ judíos, mati jlaˈjndaaˈndyena na nlaˈcueeˈna Lázaro. 	 Datapuwa't nangagsanggunian ang mga pangulong saserdote upang kanilang maipapatay pati si Lazaro;


Jnda̱ chii tsotyeeⁿcheⁿ nda̱a̱na: —Juu na matsa̱ˈntjom Tyˈo̱o̱tsˈom, ¿ljoˈ ñˈeⁿ matseijomnaˈ cantyja ˈnaaⁿˈnaˈ? 	 Sinabi nga niya, Sa ano tulad ang kaharian ng Dios? at sa ano ko itutulad?


ee xeⁿ macoˈtianaˈ nquiuuya naquiiˈ nˈo̱o̱ⁿya, jom cwiluiitˈmaⁿñetyeeⁿ, nchiiti juu na luaaˈ machˈeenaˈ naquiiˈ nˈo̱o̱ⁿya ndoˈ tcuu mantyjeeⁿ cantyja ˈnaaⁿya. 	 Sapagka't kung hinahatulan tayo ng ating puso, ang Dios ay lalong dakila kay sa ating puso, at nalalaman niya ang lahat ng mga bagay.


Quia joˈ jlaˈwendye nnˈaⁿ tsjoomˈñeeⁿ nacjooˈ Pablo ñˈeⁿ Silas ndoˈ naⁿmaⁿnˈiaaⁿ sa̱ˈntjomna na caluiˈ liaa naⁿˈñeeⁿ ndoˈ cachoˈna nˈoomjneiⁿ. 	 At samasamang nagsitindig ang karamihan laban sa kanila: at hinapak ng mga hukom ang kanilang mga damit, at ipinapalo sila ng mga panghampas.


Meiⁿcwiˈñeeⁿcheⁿ tsˈaⁿ na maquii seiiˈa ndoˈ maˈuu nioomˈa, tyeⁿ matseitjoomˈnaˈ tsaⁿˈñeeⁿ ñˈeⁿndyo̱, ndoˈ tyeⁿ matseitjoomˈnaˈ ja ñˈeⁿñê. 	 Ang kumakain ng aking laman at umiinom ng aking dugo ay nananahan sa akin, at ako'y sa kaniya.


Queⁿˈyoˈ cwenta candyaa, tiquinomyoˈ, meiⁿ tiquilaˈweyoˈ ntjom na cwiweˈ, meiⁿ lˈaa yuu na nlaˈweyoˈ nantquie tjaaˈnaⁿ, ndoˈ meiⁿ nda̱ˈ ˈnaaⁿyoˈ tjaaˈnaⁿ sa̱a̱ Tyˈo̱o̱tsˈom mateixˈeeⁿ jooyoˈ. ˈO cajndandyoˈti ntyjeeⁿ, nchiiti cweˈ candyaa. 	 Wariin ninyo ang mga uwak, na hindi sila nangaghahasik, ni nagsisigapas man; na walang bangan ni kamalig man; at sila'y pinakakain ng Dios: gaano ang kahigtan ng kahalagahan ninyo kay sa mga ibon!


’Xeⁿ na wjaañˈoomnaˈ ˈu na matseiˈtjo̱o̱ndyuˈ nnom Tyˈo̱o̱tsˈom jnaaⁿˈ tsˈo̱ˈ oo xˈeˈ, catsaˈ xjeⁿ joonaˈ chaˈcwijom catyjeeˈ, catyenquieˈ joonaˈ cha tintseiˈtjo̱o̱ndyuˈtiˈ. Ee yati na nnda̱a̱ nntseixmaⁿˈ na ticantycwii na wandoˈ añmaaⁿˈ meiiⁿ chaˈcwijom na ticanda̱a̱ˈndyuˈ, nchiiti na canda̱a̱ˈndyuˈ ndoˈ nncjuˈnaˈ ˈu quiiˈ chom na tijoom canduuˈ. 	 At kung ang kamay mo o ang paa mo ay makapagpapatisod sa iyo, ay putulin mo, at iyong itapon: mabuti pa sa iyo ang pumasok sa buhay na pingkaw o pilay, kay sa may dalawang kamay o dalawang paa na ibulid ka sa apoy na walang hanggan.


Jeˈ nndyeˈyoˈ nntsjo̱o̱, ljoo jnda̱ tyja̱caño̱o̱ⁿya naquiiˈ ntaaⁿˈyoˈ na tˈmaⁿti cwiluiindyo̱ nchiiti juu watsˈom tˈmaⁿ na jeeⁿ cwilaˈtˈmaaⁿˈndyoˈ. 	 Datapuwa't sinasabi ko sa inyo, na dito ay may isang lalong dakila kay sa templo.


ˈU re nnˈaⁿya na jeeⁿ jnda ntyjiiya, tintseijomndyuˈ ñequio tsˈiaaⁿ natia, ˈu catseijomndyuˈ tsˈiaaⁿ na ya. Ee tsˈaⁿ na matseijomñe tsˈiaaⁿ na ya tseixmaaⁿ cwentaaˈ Tyˈo̱o̱tsˈom, sa̱a̱ tsˈaⁿ na wjaantyjo̱ ñequio natia, ticˈoomñe cwentaaⁿˈaⁿ. 	 Minamahal, huwag mong tularan ang masama, kundi ang mabuti. Ang gumagawa ng mabuti ay sa Dios: ang gumagawa ng masama ay hindi nakakita sa Dios.


Quia na mˈaaⁿya ñˈeⁿ nnˈaⁿ na cachjoo na cwilaˈyuˈya nˈom, mati matsˈaa na cachjoo matseiyuˈya tsˈo̱o̱ⁿ cha mati nncwantjo̱ⁿya joona. Nda̱a̱ chaˈtso nnˈaⁿ matsˈaa na matseixmaⁿya chaˈxjeⁿ joona cha ntˈomndye joona nluiˈnˈmaaⁿndyena. 	 Sa mga mahihina ako'y nagaring mahina, upang mahikayat ko ang mahihina: sa lahat ng mga bagay ay nakibagay ako sa lahat ng mga tao, upang sa lahat ng mga paraan ay mailigtas ko ang ilan.


Ñequiiˈcheⁿ cˈomˈyoˈ na wiˈ nˈomˈyoˈ ncˈiaaˈyoˈ na cwilaˈyuˈ ncˈe cwiluiindyoˈ na nnˈaaⁿndyoˈ. 	 Mamalagi nawa ang pagibig sa mga kapatid.


Tsoti Pablo: —Quia na jnda̱ jndyo̱o̱lcwa̱ˈa ñjaaⁿñe Jerusalén waa na tcoˈnaˈ no̱o̱ⁿ naquiiˈ watsˈom tˈmaⁿ xcwe na matseina̱ⁿya nnom Tyˈo̱o̱tsˈom. 	 At nangyari, na, nang ako'y makabalik na sa Jerusalem, at nang ako'y nananalangin sa templo ay nawalan ako ng diwa,


Tso Jesús nda̱a̱na: —Quindyo̱ˈyoˈ tsjo̱ˈwaa. Juu Marta, xjo tsˈoo, matsoom: —Jeeⁿ ˈu Ta, jeˈ jnda̱ teicˈeeñê ee jnda̱ jnda̱a̱ˈ ñequiee xuee na tueeⁿˈeⁿ. 	 Sinabi ni Jesus, Alisin ninyo ang bato. Si Marta, na kapatid niyaong namatay, ay nagsabi sa kaniya, Panginoon, sa ngayon ay nabubulok na ang bangkay sapagka't may apat na araw nang siya'y namamatay.


Ncueeˈñeeⁿ njño̱o̱ⁿya Espíritu na cwiluiindyo̱ naquiiˈ nˈom nnˈaⁿ na cwindyeˈntjom no̱o̱ⁿ meiiⁿ naⁿnom ndoˈ meiiⁿ naⁿlcu. Nñequia naⁿˈñeeⁿ ñˈoom na nntsjo̱o̱ nda̱a̱na. 	 Oo't sa aking mga lingkod na lalake at sa aking mga lingkod na babae, sa mga araw na yaon Ibubuhos ko ang aking Espiritu; at magsisipanghula sila.


Ndoˈ quia na jnda̱ tso Jesús ñˈoomwaaˈ, cwii naⁿˈñeeⁿ na cwilˈa cwenta watsˈom na tyomˈaⁿ joˈ joˈ tquiaa tsaⁿˈñeeⁿ ndaˈ watmeiⁿ jom. Tso tsaⁿˈñeeⁿ nnoom: —¿Aa laaˈtiˈ mawˈo̱ˈ ˈndyoo nquii tsˈaⁿ na cwiluiitquieñe nda̱a̱ ntyee cwentaaya? 	 At nang kaniyang masabi ito, ay sinampal si Jesus ng isa sa mga punong kawal na nakatayo roon, na nagsasabi, Ganyan ang pagsagot mo sa dakilang saserdote?


’Tintsachoˈyoˈ sˈom cajaⁿ, meiⁿ sˈom xuee, meiⁿ sˈom wee na ñjom chetsjaˈ na ntyjaandyoˈ. 	 Huwag kayong mangagbaon ng ginto, kahit pilak, kahit tanso sa inyong mga supot:


Nchii cweˈ matseiljeiya ñˈoommeiⁿˈ cha catseijnaaⁿˈna ˈo sa̱a̱ cha na nntseijndo̱ˈnaˈ nˈomˈyoˈ ncˈe na cwiluiindyoˈ ntseindaaya na jeeⁿ wiˈ tsˈo̱o̱ⁿya ˈo. 	 Hindi ko isinusulat ang mga bagay na ito upang kayo'y hiyain, kundi upang paalalahanan kayong tulad sa aking mga minamahal na anak.


Ndoˈ xcwe ncueesuaˈ quia tueeˈ xueeˈñeeⁿ. Jesús mˈaaⁿ watsˈom tˈmaⁿ ˈnaaⁿna. Manoom naquiiˈ cwii wˈaa cwentaaˈ watsˈomˈñeeⁿ na cweˈ wanaaⁿ ndiocheⁿ na sˈaa Salomón. 	 Noo'y tagginaw; at naglalakad si Jesus sa templo sa portiko ni Salomon.


Ndoˈ naⁿnchjaaⁿ ñˈeeⁿ nnˈaⁿ na tileicˈoocaˈ, tquieˈcañomna watsˈom tˈmaⁿ na mˈaaⁿ Jesús. Seinˈmaaⁿ joona. 	 At nagsilapit sa kaniya sa templo ang mga bulag at mga pilay, at sila'y kaniyang pinagaling.


Quia joˈ tjañjoomˈ nˈomna ñˈoom na tyotseineiiⁿ. 	 At naalaala nila ang kaniyang mga salita,


Xeⁿ ticatsˈaaⁿ na ljoˈ, jnda̱ sˈaaⁿ tsiaⁿtsjo̱ˈ ndoˈ nljeiiⁿ na taticatquii nntsˈaaⁿ, quia joˈ chaˈtso nnˈaⁿ na nntyˈiaa na ljoˈ, nnto̱ˈna na nlaˈjnaaⁿˈna jom. 	 Baka kung mailagay na niya ang patibayan, at hindi matapos, ang lahat ng mga makakita ay mangagpasimulang siya'y libakin,


Cweˈ joˈ xeⁿ mˈaaⁿ tsˈaⁿ na ticueeˈ tsˈom ñˈoommeiⁿˈ na cwitˈmo̱o̱ⁿyâ nda̱a̱ˈyoˈ, catseiˈno̱ⁿˈ tsaⁿˈñeeⁿ na nchii cweˈ ñˈoom na tqueⁿ nnˈaⁿ machˈee na tilˈue. Juu machˈee na tilˈue ñˈoom na tqueⁿ nquii Tyˈo̱o̱tsˈom, na jom tquiaaⁿ Espíritu Santo naquiiˈ nˈo̱o̱ⁿyâ. 	 Kaya't ang nagtatakuwil, hindi ang tao ang itinatakuwil, kundi ang Dios, na nagbibigay sa inyo ng kaniyang Espiritu Santo.


Quia joˈ jlaˈcjaa lueena Jesús. Tyeⁿ tˈuena jom. 	 At siya'y sinunggaban nila, at siya'y kanilang dinakip.


Ndoˈ mati ˈo jnda̱ tuii ñˈeⁿndyoˈ cwii na matseijomnaˈ chaˈcwijom na cwilˈa nnˈaⁿ judíos ñˈeⁿ yonomˈndaa ndana. Sa̱a̱ juu na sˈaa Cristo ñˈeⁿndyoˈ, nchii cweˈ cjooˈ seiiˈ tsˈaⁿ tuiinaˈ, jom macwjiˈnˈmaaⁿñê ˈo cantyja ˈnaaⁿˈ jnaⁿ na laxmaⁿˈyoˈ na teincoondyoˈ na nnˈaⁿjnaⁿ ˈo. Luaaˈ tsˈiaaⁿ na machˈee Cristo. 	 Na sa kaniya ay tinuli rin naman kayo ng pagtutuling hindi gawa ng mga kamay, sa pagkahubad ng katawang laman, sa pagtutuli ni Cristo;


Ndoˈ tjacalˈue Felipe Natanael. Matsoom nnom: —Jnda̱ jliuuyâ nquii na cantyja ˈnaaⁿˈ seiljeii Moisés nacjooˈ libro na chuunaˈ ñˈoomˈ Tyˈo̱o̱tsˈom na matsa̱ˈntjomnaˈ. Ndoˈ mati ntˈomcheⁿ profetas tyolaˈljeiina cantyja ˈnaaⁿˈ tsaⁿmˈaaⁿˈ. Majuu Jesús joˈ, tsˈaⁿ tsjoom Nazaret, na cwilue nnˈaⁿ na jnda José juu. 	 Nasumpungan ni Felipe si Natanael, at sinabi sa kaniya, Nasumpungan namin yaong isinulat ni Moises sa kautusan, at gayon din ng mga propeta, si Jesus na taga Nazaret, ang anak ni Jose.