Klop en de deur zal voor u worden opengedaan. Want ieder die bidt, ontvangt. Wie zoekt, vindt. En voor wie klopt, gaat de deur open. 	 ašku kullu wanna-t-iḍalbn rad-as-ifk, d-wanna dars isiggiln ra-dars-yaf, d-wanna-n-issḍuqqurn rad-as-irẓm.


U moet goed weten dat in het Koninkrijk van Christus en God geen plaats is voor mensen die ontuchtig, losbandig of hebzuchtig zijn. Hebzucht is het dienen van een valse god. 	 ašku iqqan-kʷn-d a-tissanm is-ur-ra-tili taġamt ġ-tgldit l-lmasiḥ d-rbbi i-yan itfsadn nġd yan iskarn s-ššhwat lli-ʷh̬šnnin nġd yan ittirin a-issmun ma-iggutn i-ih̬f-ns. ašku yan ittirin ayda iggutn, iga zund iġ-a-itɛbad ilahat n-ddunit-ad.


Jezus nam de uitnodiging aan. Toen Hij aan tafel ging zonder Zijn handen te hebben gewassen, was de Farizeeër verbaasd, want Joden vergeten dat nooit. 	 imma afarisi-an itɛjjb ašku ur-zwar-isird baš a-išš ġmklli siridn ayt-yudaya.


Daarna gingen wij naar Caesarea en logeerden bij de evangelist Filippus, één van de eerste zeven helpers in de gemeente van Jeruzalem. 	 ndid azkka nzayd aylliġ nlkm tamdint n-qayṣriyya. ngguz ġin ġ-tgmmi n-filibbus abrraḥ l-lh̬bar ifulkin. ig nttan yan zġ-ssa n-irgazn lli-stin aytmatn ġ-urušalim.


Paulus verliet Athene en ging naar de stad Corinthe. 	 tigira n-mayan iffuġ bulus zġ-atina iddu s-tmdint n-kurintus.


Nee, u staat voor de berg Sion en voor de stad van de levende God; het hemelse Jeruzalem, waar tienduizenden engelen wonen. 	 walaynni takmurm-d kunni s-udrar yaḍni, a-t-igan d-urušalim n-ignna, ig tamdint n-rbbi lli-iddrn. takmurm-d s-kigan d-wafḍan l-lmalayka munn-d kullu s-lfrḥ iggutn,


"Hoort U niet wat zij zeggen?" vroeg Pilatus. Tot zijn grote verbazing gaf Jezus geen antwoord. 	 yini-as bilaṭus: «is-ur-tsfldt i-mnnawt-tġawsiwin ayd-fllak-ttinin?»


Jezus antwoordde haar: "Ik ben de Christus." 	 yini-as yasuɛ: «nkki-ad didm isawaln a-t-igan.»


Maar Ik zal hun antwoorden: 'U hebt nooit bij Mij gehoord. Ga weg! U bent slecht en hebt alleen maar uw eigen zin gedaan.' 	 ġakudan rad-asn-iniġ ‹ur-akkʷ-kʷn-ssinġ. ittiyat-n zġ-gigi kunni lli-iskarn lh̬ʷšant.›


Om u Gods troost en redding te brengen, moeten wij veel doorstaan. Maar God heeft ons in onze moeilijkheden bijgestaan. En dit is ook terwille van u: Om u uit onze ervaring te verzekeren dat God u zal troosten als u hetzelfde moet doormaken. Hij zal u kracht geven om vol te houden. 	 f-ssibt-nnun a-f-a-nzray ġ-tnukmut-ad baš a-ttfjjijm tnjmm, d-ssibt-nnun a-f-a-ntfjjij baš ad-daġ-ttfjjijm tdusm a-tṣbrm i-tmmara zund tammara-yad ġ-nlla nkkʷni.


de vader van Josua was Eliëzer; de vader van Eliëzer was Jorim; de vader van Jorim was Maththat; de vader van Maththat was Levi; 	 yus n-yašuɛ yus n-aliɛazr yus n-yurim yus n-mattat yus n-lawi


Ik heb de hele wereld gemaakt!' (C) 	 is-urd nkki a-iskrn kullu mayd illan?›»


Laten wij daarom naar God gaan met een oprecht hart en het vaste vertrouwen dat Hij ons zal ontvangen. Want ons hart is met het bloed van Christus besprenkeld, waardoor wij een zuiver geweten hebben gekregen; en ons lichaam is met schoon water gewassen. 	 illa fllannġ a-n-nakmur s-rbbi s-nniyt ikmmln, namn rad-aġ-iqbl, nġus zġ-kullu ddnub lli-s-a-issḥssa-uwl n-bnadm, tarud ula ddat-nnġ s-waman ġusnin.


"U kunt het Koninkrijk van de hemelen vergelijken met een koning die besloot geld op te eisen dat hij tegoed had. 	 ašku tagldit n-ignna tga zund yan-ugllid ira a-inḥasab d-ih̬ddamn-ns.


Alle Joden weten hoe ik heb geleefd. Zij kennen mij van jongsaf aan. Ik heb mijn opvoeding eerst in Tarsus en later in Jeruzalem genoten. 	 ašku kullu ayt-yudaya ssnn mamnk ad-giġ zġ-lliġ mẓẓiġ ġ-tmazirt-inu ula tigira n-mayan ġ-urušalim.


Bent u dan niet blij dat God zoveel liefde toont en trouw en geduldig is? Begrijpt u niet dat Hij zo lang met Zijn straf wacht om u de kans te geven met de zonde te breken? 	 is-a-ttinit d-ih̬f-nnk «rbbi ur-ra-flla-iḥkam ašku tggut dars lḥnant d-umhal d-ṣṣbr»? walaynni is-ur-tssint rbbi ar-sul-gik-itḥnnu ašku ira gik a-tflt kullu ma-yʷh̬šnn twrrit s-uġaras-ns?


Terwijl zij de volgende dag van de berg afdaalden, kwam een grote menigte mensen hen tegemoet om Jezus te zien. 	 ndid azkka gguzn-d zġ-uwrir, mnaggarn-t-in mddn ggutnin.


Daarom betaalt u ook belasting, want de mensen die in dienst staan van de overheid, zijn eigenlijk in dienst van God. Zij letten er op of er wel belasting wordt betaald. 	 f-mayad a-f-a-takkam ḍḍariba i-lḥukkam, ašku gan ih̬ddamn n-rbbi ar-tti-tawin ġ-mayan.


Broeders, ik weet dat u indertijd niet besefte wat u deed en uw leiders ook niet. 	 «imma ġilad ay-aytma, ssnġ ġaylli tskrm kunni d-inmġurn-nnun, tskrm-t ašku ur-tssinm ma-iga.


Door te doen wat God van Hem vroeg en eens en voor altijd voor ons te sterven, heeft Christus onze zonden vergeven en ons gereinigd. 	 lliġ iskr yasuɛ lmasiḥ maylli gis ira rbbi, isrs-n yat-twal ġ-lgddam-ns tiġrsi lli-igan ddat-ns. ġmkad a-s-aġ-issġus nkkʷni zġ-ddnub-nnġ.


Jezus zei: "Wanneer u Mij gedood hebt (A), zult u weten wie Ik ben. Dan zal het u duidelijk zijn dat Ik niet mijn eigen wil heb gedaan, maar alleen heb gezegd wat de Vader Mij geleerd heeft. 	 izayd yasuɛ yini-asn: «ar tallm yus n-bnadm f-uggjdi, ġakudan a-ra-tissanm is-giġ ġwalli bdda illan, tissanm is-a-sawalġ s-mad-iyi-imla baba, ur-a-skarġ yat zġ-ih̬f-inu.


Bij het horen van de woorden "dat ben Ik" gingen zij achteruit en vielen op de grond. 	 imma ntni lliġ-as-sfldn inna «nkki a-t-igan,» wrrin tiġurdin ḍrn s-wakal.


Hij deed het boek dicht, gaf het aan de dienaar en ging zitten. Alle ogen waren op Hem gericht. 	 issmun arra, irar-t-id i-umɛawn iskiws. ar-gis-tmnadn kullu willi llanin ġ-tgmmi n-tẓallit.


Zij daagden God uit toen Hij hen in de woestijn veertig jaar op de proef stelde. Hij bleef doorgaan met het doen van wonderen en zij zagen die. 	 kkuẓ id-mraw n-usggʷas a-yyi-tarmn, ar-tmnadn kullu mad-skarġ.


Hij zou ons vrijkopen van die wet, zodat God ons als Zijn kinderen kon aannemen. 	 baš a-ifukku winna llanin ġ-ddu ššrɛ irar-aġ a-ng tarwa n-rbbi.


Weet je voor wie je een heilige vrees moet hebben? Voor God, Die macht heeft te doden en daarna in de hel te gooien. 	 rad-awn-mlġ manwa tiksaḍm. iksaḍat ġwalli iẓḍarn a-inġ iluḥ-n sul ġ-jhnnama. rad-awn-iniġ, nttan a-tiksaḍm.


Zet u volledig in om een rustig leven te leiden; bemoei u met uw eigen zaken en verdien uw eigen boterham, zoals we dat al eerder hebben gezegd. 	 iriyat a-bdda-ṭṭrrḥm ar-ttlhum s-twuri n-ih̬f-nnun ar-tth̬damm s-ifassn-nnun, ġmklli-awn-nenna ġayd izrin.


Die mensen zijn wij! Niet alleen Israëlieten, maar mensen uit alle volken. 	 a-tn-igan d-nkkʷni lli-mi-iġra zġ-gr ayt-yudaya ula-daġ zġ-gr ayt-tmizar yaḍni. ġmklli inna rbbi ġ-warra n-nnabi hušaɛ:


Zij kwamen naar Johannes toe en zeiden tegen hem: "Meester, er is nog iemand die doopt en iedereen gaat naar hem toe. Het is de man die u aan de overkant van de Jordaan hebt ontmoet. U zei dat Hij de Christus is." 	 aškin-d s-yuḥanna inin-as: «way-amslmd, ġwalli-k-imnaggarn ġ-tsga yaḍni n-urdun tfkt fllas tugga-nnk, hati ar-issddam ula ntta, ar-dars-ttidun mddn kullutn.»


Daarna zal Ik tegen de mensen aan mijn linkerhand zeggen: 'Weg jullie, vervloekten! Naar het eeuwige vuur dat voor de duivel en zijn trawanten bestemd is. 	 iniġ ilmma i-willi llanin f-uẓlmaḍ ‹ittyat-n zġ-gigi a-willi ih̬za rbbi, tddum s-lɛafit lli-ur-ra-sar-ih̬si, ttyawskar i-iblis d-lmalayka-ns.


Want het lijkt mij onzinnig om een gevangene naar Rome te sturen zonder erbij te vermelden wat de aanklacht tegen hem is." 	 ašku irwas-iyi is-ur-išwi a-nazn yan-uḥbbas i-qayṣr iġ-ur-fllas-nmli maylli-f-a-yas-ṣraḍn mddn.»


Sla zijn aanvallen af door vast op de Here te vertrouwen. Het is een hele troost te weten dat de christenen over de hele wereld hetzelfde moeten doormaken. 	 ḍaḍḍat iblis tzgam ġ-liman-nnun, tissanm izd aytmatun ġ-ddunit kullutt ar-zrayn ġ-trfufnt zund kunni.


Zij moet bij iedereen goed bekend staan door alles wat zij heeft gedaan. Heeft zij haar kinderen goed grootgebracht? Heeft zij zowel vreemdelingen als christenen gastvrij ontvangen? Heeft zij zieken en gewonden geholpen? Staat zij altijd klaar om te helpen? 	 ar-tti-talġn mddn f-lh̬ir lli-tskar, trbbu tarwa-ns f-ma-ifulkin, ar-tssmrḥba s-willi tmuddunin ar-ttqasa imẓlayn n-rbbi, ar-ttɛawan winna llanin ġ-tnukmut, ar-n-bdda-ttgga tiqqi-ns a-tskar afulki d-kullu mddn.


Wie klaar staan en hem verwachten, zijn oneindig gelukkig, want de Here Zelf zal hun dienaar worden. Hij zal hen aan tafel nodigen en bedienen. 	 mnšk a-s-ra-ifulki i-ih̬ddamn-an iġ-d-yuška siditsn yaf-tn-d ḍufn. rad-awn-iniġ, ra-ibkis ntta yini-asn ad-skiwsn yawi-asn-d mad-šttan.


maar omdat het er zwart zag van de mensen, konden ze niet bij Hem komen. Daarom gingen ze het platte dak op en maakten daarin een groot gat vlak boven de plaats waar Jezus stond. Daarna lieten ze de verlamde man door het gat zakken. 	 ur-ẓḍarn a-t-in-ssakmurn i-yasuɛ ašku tɛmmr-tgmmi s-mddn ggutnin. ġlin ilmma s-ukfaf, ssittin yan-uwzun ġ-iggi n-illiġ illa yasuɛ, rẓmn anqubbi, zzugzn-in imjdin lli-f-ign-ukušam.


Is de wet dan de oorzaak van de zonde? Geen sprake van! Zonder de wet zou ik nooit geweten hebben wat zonde is. Als de wet niet had gezegd dat ik niet iets mag verlangen wat van een ander is, zou ik niet hebben geweten dat dit verkeerd is. 	 imma ššrɛ, ma-ra-fllas-nini? is-yʷh̬šn? uhu, urd ġmkan a-ra-nini, ašku ššrɛ a-yyi-imlan ddnub. mrad is-urd ššrɛ a-innan «a-ur-ttirit ma-igan win wiyyaḍ» ikun ur-rad-issanġ is-bahra-yʷh̬šn ad-iriġ ma-igan win wiyyaḍ.


Laat dat dan ook blijken uit uw doen en laten. Het gevolg van het licht in u, is dat u alleen maar doet wat goed, juist en waar is. 	 ašku ġ-tifawt a-ġ-tlla-tmgra n-ufulki d-lḥqq d-kullu ma-irḍan rbbi.


De discipelen begrepen niet wat Hij daarmee bedoelde en durfden Hem er ook niet naar te vragen. 	 imma ntni ur-ssinn ma-ira ad-asn-iml s-wawal-ad, iksaḍn ur-ẓḍarn a-t-fllas-sqsan.


Maar sommigen zeiden: "Geen wonder dat Hij boze geesten kan wegjagen. De duivel zelf heeft Hem die macht gegeven." 	 walaynni kra gisn ar-ittini: «nttan s-tḥkimt n-bɛl-zabul agllid l-ljnun a-s-a-issufuġ ljnun.»


"Ik heb geen man", antwoordde de vrouw. "Dat is waar", zei Jezus. 	 «ur-dari argaz.» yini-as yasuɛ: «tʷġẓant lliġ tnnit ur-darm argaz,


Daarna zag ik een ontelbare menigte mensen. Zij kwamen uit alle rassen, volken, stammen en taalgroepen. Zij stonden voor de troon en voor het Lam, met witte kleren aan en palmtakken in de hand. 	 lliġ izri mayan ssmaqqlġ-n ẓrġ mddn ggutnin bahra, ur-ra-yiẓḍar yan a-tn-iḥasb. gan ntni zġ-kullu timizar d-tqbilin d-tasutin d-lluġat n-ddunit. biddn ġ-lgddam l-lɛrš ula alqqaġ s-tmlsa tumlilin, asin talḍayin ġ-ufus-nsn.


Want zij wisten nog niet dat er geschreven stond dat Hij uit de dood zou terugkomen. 	 ur-ta-fhimn lmɛna n-warratn n-rbbi lli-ġ-ityara iqqan-d a-d-inkr lmasiḥ zġ-lmut.


Euodia en Syntyche vraag ik het eens te worden in de Here. 	 rad-ḍalbġ zġ-afudiyya, ḍalbġ ula zġ-sintih̬a, a-d-mšaškant i-ngratsnt ġ-tamunt n-siditnnġ.


Jezus vertelde verscheidene gelijkenissen. Hij zei: 	 isawl-daġ yasuɛ s-lmɛni yini-asn:


"Mannen van Israël, help! Dit is de man die overal ingaat tegen ons volk, onze wet en onze tempel. En nu heeft hij ook nog Grieken in de tempel gebracht en daarmee dit heilige gebouw ontwijd!" 	 ar-tġuwwatn ar-ttinin: «way-ayt-rbbi, aškad-d tbiddm didnnġ. argaz-ad iga wad itkkan kraygatt mani, ar-isslmad kullu mddn ad-rggmn ġ-ayt-darnnġ ula ššrɛ-nnġ ula tigmmi-ad n-rbbi. hati ġilad išškšm-d kra n-ibrraniyn s-tgmmi n-rbbi, issḥrm adġar amẓlay.»


Op dat moment kwam er een godsdienstleraar naar Hem toe en zei: "Meester, ik ga met U mee. Het doet er niet toe waarheen." 	 s-d-dars-yuška yan-umslmd n-ššrɛ yini-as: «way-amslmd, rad-didk-munġ s-innas ra-tddut.»


Maar Petrus en Johannes antwoordden: "Wat vindt u nou? Is het juist dat wij u in plaats van God gehoorzamen? 	 irar-asn bṭrus d-yuḥanna: «iniyat kunni ma-ifulkin ġ-dar rbbi, izd a-nskar s-wawal-nnun nġd s-wawal n-rbbi?


Maar de blijdschap van de christenen in de stad werd er niet minder door, integendeel. De Heilige Geest vervulde hun hele wezen. 	 imma imḥḍarn lli-fln ġ-anṭakiyya, ɛmmrn ntni s-lfrḥ ula s-rruḥ lqudus.


Ik heb het volste vertrouwen in u en ben trots op u. U hebt mij bijzonder bemoedigd. Ondanks al mijn moeilijkheden hebt u mij blij gemaakt. 	 ašku tiqġ gigun, frḥġ srun, zɛmġ bahra. wah̬h̬a da-nzray ġ-tnukmut išqan, frḥġ s-lfrḥ iggutn.


Vroeger leefde ik zonder de wet. Maar toen ik de wet leerde kennen, ontdekte ik wat zonde is. En het leven maakte plaats voor de dood. 	 ula nkki kkiġ-ttin ddrġ lliġ ur-ta-ssinġ ššrɛ, walaynni ġakud lliġ sfldġ i-luṣit bdun ddnub ar-gigi-tmġayn aylliġ-iyi-ssruḥn i-lmut.


U geeft tien procent van al uw inkomsten aan de tempel. Maar u denkt er niet aan rechtvaardig te zijn en God lief te hebben. En daar komt het nu juist op aan. Natuurlijk is het geven van die tien procent heel goed, maar u mag de andere dingen niet verwaarlozen. 	 «wa-ifarisin, taguḍi a-rad-awn-yili. ar-takkam i-rbbi yat zġ-kraygatt mrawt l-liqamt d-uzukkʷni d-kullu isafarn yaḍni, walaynni ar-tettum lḥqq ula lḥnant n-rbbi. ha-tiġawsiwin-ad a-fllawn-illan a-srsnti-tskarm bla tflm tiyyaḍ.


Wat hebt u liever? Dat ik met straf bij u kom of met liefde en zachtheid? 	 mamnk a-tram ad-awn-in-srs-aškġ, izd s-ukuray nġd s-tayri n-uwl-inu ihnnan?


De vrienden van de kapitein gingen het huis weer binnen en zagen dat de knecht helemaal genezen was. 	 ddun ġwilli-d-yuzn lqbṭan wrrin s-tgmmi-ns, afn-in ah̬ddam-ns ijji.


Er zijn mensen onder u die zeggen: "Vandaag of morgen gaan we naar die en die stad om zaken te doen. Wij zullen er een jaar blijven en goed winst maken." 	 sfldat, a-kunni lli-ittinin «ra-nddu ġassad nġd azkka s-tmdint yaḍni, ngawr-n gis yan-usggʷas ar-nsaġ ar-nzznza ar-ntamẓ iqaridn.»


Ik hoop binnenkort naar u toe te komen en er persoonlijk met u over te spreken. 	 walaynni ar-trjuġ a-k-ẓrġ ġ-mayd-d-yakmurn, nsawl nkki dik udm s-uwdm.


Er is niemand die zo met mij meevoelt als Timotheüs; niemand wie uw wel en wee zo ter harte gaat. 	 ur-dari yan iswingimn zund nttan, ar-tt-itawi bahra ġ-mamnk a-tgam.


'En wat bent u mijn heer schuldig?' vroeg hij aan de volgende. 'Honderd zakken tarwe', was het antwoord. 'Hier is uw schuldbekentenis', zei de beheerder. 'Verscheur die en schrijf een nieuwe voor tachtig zakken.' 	 isqsa wayyaḍ: ‹mnšk ad-ak-iḍfar?› yini-as: ‹miyya n-utllis n-irdn.› yini-as: ‹ha-lḥsab-nnk, ara gis tam id-mraw n-utllis.›


Van: Paulus, die in de gevangenis zit omdat hij het goede nieuws van Jezus Christus heeft bekendgemaakt, en van onze broeder Timotheüs. Aan: Filémon, onze medewerker. Wij schrijven niet alleen aan u persoonlijk, 	 zġ-bulus aḥbbas f-ism l-lmasiḥ yasuɛ, d-zġ-gʷmatnnġ timutaws. i-umddakkʷl-nnġ iɛzzan filimun lli-didnnġ-itmɛawan ġ-twuri-ad,


Festus liet Paulus binnen en zei: "Koning Agrippa, geachte aanwezigen! Een groot aantal Joden, zowel hier in de stad als in Jeruzalem, heeft een zware aanklacht tegen deze man ingediend. 	 yini ilmma fastus: «way-agllid agribbas ula kullu willi didnnġ llanin ġassad, ġwad a-igan argaz lli-mi-d-ṣrḍn kullu ayt-yudaya s-dâri ġ-urušalim ula ġid, ar-srs-tġuwwatn ar-ttinin iqqan-t-id a-immt.


"Waar halen we hier ooit brood vandaan?" vroegen Zijn discipelen. "Voor al die mensen! Hier in de woestijn!" 	 inin-as imḥḍarn-ns: «maniġ ra-naf aġrum ġ-lh̬la-yad ma-s-a-nššbaɛ kullu mddn-ad?»


"Als Ik iets fout heb gezegd, vertel het Mij dan", zei Jezus. "Maar als ik gelijk heb, waarom slaat u Mij dan?" 	 yini-as yasuɛ: «iġ-illa kra yʷh̬šnn ġ-mad-nniġ, ml-iyi-t. walaynni iġ-nniġ ṣṣaḥt mah̬ aylliġ-iyi-tutt?»


Broeders, God heeft u niet de vrijheid gegeven om te misbruiken en uw eigen zin te doen, maar om elkaar te dienen in een geest van liefde. 	 way-aytma, iġra-yawn rbbi a-trẓmm zġ-iskraf. walaynni a-ur-ttinim «ntyawrẓam ġilad, nẓḍar a-nskar aynna ira ih̬f-nnġ.» ašku illa fllawn a-ttḥnnum ar-ttqasam i-ngratun.


Alle mensen hebben gezondigd en missen daardoor Gods nabijheid. 	 kullu mddn skrn ddnub, aggugn f-lmjd n-rbbi.


De commandant stapte op Paulus toe, greep hem en liet hem met twee kettingen boeien. Daarna vroeg hij de mensen wie die man was en wat hij had gedaan. 	 iruḥ-tn-in-unmġur, yamẓ ġ-bulus, yamr iɛskrin a-t-krsn s-snat ssnasl. isqsa mddn ilmma: «ma-iga-urgaz-ad? ma-iskr?»


Wie niet vccr Mij is, is tegen Mij. Wie niet met Mij meewerkt om de mensen bijeen te brengen in mijn koninkrijk, jaagt ze uiteen. 	 han wanna ur-didi-illin, iga ḍiḍḍ-inu. d-wanna ur-didi-issmunun, ar-izzmzar.


Drie keer heb ik de Here gesmeekt dit lijden te laten ophouden. 	 kraṭṭ-twal ad-ḍalbġ siditnnġ a-t-flla-issitti


Ik zal u vertellen hoe u Hem kunt herkennen: Het kindje ligt in doeken gewikkeld in een voerbak." 	 ġmkad a-rad-awn-ig tamatart: ra-n-tafm yan-wazzan imuttl ġ-uḥzzam ittrs-n ġ-usds.»


Daarna legde hij het in een nieuw graf dat hij pas in de rotsen had laten uithakken. Hij rolde een grote steen voor de ingang en ging weg. 	 isrs-tt-in ġ-umḍḍal-ns l-ljdid ityawġza ġ-ujarif. issknuki-d yan-ifir imqqurn iqqn srs imi n-umḍḍal iddu.


Zieke mensen, maar gezonde niet. Ik ben gekomen om een ommekeer te brengen in het leven van slechte mensen. Maar Ik besteed mijn tijd niet aan mensen die denken dat ze al goed genoeg zijn." 	 ur-d-uškiġ a-n-ġrġ i-willi ġalnin is-fulkin, walaynni uškiġ-d a-n-ġrġ i-willi ʷh̬šnnin, ad-fln lh̬ʷšant-nsn.»


Zij schreeuwden naar de bergen en de rotsen: "Val op ons! Verberg ons voor de ogen van Hem Die op de troon zit en voor de toorn van het Lam. 	 ar-aqran i-idrarn d-ijarifn ar-asn-ttinin: «ḍrad-d fllannġ tssntalm-aġ zġ-uwdm n-walli iskiwsn f-lɛrš ula zġ-lġaḍab n-ulqqaġ.


U kunt niet uit de beker van de Here drinken èn uit de beker van de boze geesten. U kunt niet bij de Here aan tafel gaan èn bij de boze geesten. 	 ur-ra-tiẓḍarm a-tssam zġ-lkas n-siditnnġ d-lkas l-ljnun. ur-ra-tiẓḍarm a-tšttam zġ-lmida n-siditnnġ d-lmida l-ljnun.


Hij zal dan Jezus weer naar u toe sturen, van Wie al tevoren vaststond dat Hij uw Messias (A) zou zijn. 	 ifk-awn ussan l-lbaraka zġ-dars, yazn-awn-d-daġ yasuɛ lli-iẓli a-ig lmasiḥ-nnun.


Daarom heb ik uw geld in de grond verstopt. Hier hebt u het terug.' 	 ksuḍġ ġakudan, dduġ ḥḍuġ luznt-nnk ġ-ddu-wakal. ha-lamant-nnk iwiġ-ak-tt-id.›


Jezus zei tegen de mensen dat zij op de grond moesten gaan zitten. 	 yuṣṣa mddn ad-skiwsn s-wakal


Ik laat niet toe dat een vrouw een man leert of de baas over hem is. Zij moet zich in de samenkomsten rustig houden, 	 ur-udjiġ kra n-tmġart a-tsslmad ula-da-ttḥkam ġ-irgazn. iqqan-tnd-d ad-fssant.


De hele wet is immers samengevat in dit ene gebod: "Houd net zoveel van uw medemens als van uzelf." (A) 	 hati tmun-d lmɛna n-ššrɛ kullutt ġ-yan-wawal ar-ittini: «a-ttirit adjar-nnk zund ih̬f-nnk.»


Daarom moet iedereen even veel eer geven aan de Zoon als aan de Vader. Wie de Zoon niet eert, eert ook de Vader niet, Die Hem gestuurd heeft. 	 baš a-yyi-kullu-tuqqarn ġmklli tuqqarn baba. yan ur-iyi-yuqqrn, ur-yuqqr baba lli-yyi-d-yuznn.


U hebt toch de genade van onze Here Jezus Christus leren kennen? Hoewel Hij heel rijk was, werd Hij arm terwille van u, opdat Hij door arm te zijn u rijk zou maken. 	 tssnm lḥnant n-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ. wah̬h̬a iṭṭaf ma-iggutn, iwrri bla yat f-ssibt-nnun. ifl kullu ma-dars-illan, baš a-twrrim teṭṭafm ma-iggutn.


Want wij weten niet wat er met Mozes gebeurd is, die ons uit Egypte heeft geleid.' Zij maakten een beeld in de vorm van een kalf. Toen het klaar was, legden zij er offers voor neer en vierden uitbundig feest. Zij genoten van wat ze hadden gemaakt. 	 skrn ya-laṣnam zund igiz ġ-uwssan-an, ar-n-srasn tiġrsiw ġ-lgddam-ns, skrn lfišta frḥn s-ġaylli ssngaddan s-ifassn-nsn.


Het kwam uit de troon van God en van het Lam en stroomde midden over de hoofdstraat van de stad. Aan weerskanten van de rivier stond een levensboom, die twaalf keer per jaar vruchten droeg, elke maand een keer. De bladeren van de boom zijn voor de genezing van de volken. 	 iftu ġ-wammas n-usuk n-tmdint. yili-usġar n-tudrt ġ-snat-tsgiw n-wasif. ar-yakka lġllt-ns kraygatt ayyur, snat d-mrawt-twal ġ-usggʷas. gn ifrawn-ns asafar ma-s-a-tjjin mddn zġ-kullu timizar n-ddunit,


Toen Elisabeth in haar zesde maand was, stuurde God de engel Gabriël naar Nazareth, een dorp in Galilea. 	 zrin ilmma sḍiṣ-iyrn, yazn rbbi lmalak jibrayyil s-yat-tmdint ġ-tmazirt n-jalil ism-ns naṣira,


Ik zal tegen hen zeggen: 'Toen u dit voor één van mijn minste broeders hebt gedaan, deed u het voor Mij.' 	 rad-asn-rarġ, nkki lli-igan agllid, ‹lḥqq a-rad-awn-iniġ, ġakud nna-ti-tskrm ġ-yan zġ-aytma-yad mẓẓinin, hati tskrm-t gigi nkki.›


Het was Hem opgevallen dat de gasten allemaal op de beste plaatsen wilden zitten. Daarom gaf Hij hun deze raad: 	 iẓr yasuɛ inbgiwn-an ar-zzggurun ih̬f-nsn s-uskiws l-lgddam. yut-asn lmɛna-yad yini-asn:


"Het Lam dat geslacht is", juichten zij, "is het waard om alle macht, rijkdom, wijsheid, kracht, heerlijkheid, lof en eer te ontvangen!" 	 ar-ttinin s-wawal itjhhdn: «isthlla-ulqqaġ lli-ityawġrasn a-yamẓ lḥukm d-lh̬ir d-tḥkimt d-tẓḍḍart d-ttuqir d-lmjd d-lḥmd.»


Lieg niet tegen elkaar; dat hoorde bij uw oude leven, waarmee u hebt afgerekend. 	 ula-da-tsskirkism f-ingratun. ašku ur-sul-tgim ġmklli tgam ġayd izrin, s-iskkirn lli-tmyarm ar-tn-tskarm.


Maar wat Israël zelf betreft, zegt hij: "Het is een ongehoorzaam en dwars volk, waarnaar God de hele dag Zijn handen uitgestrekt houdt." (e) 	 walaynni izuyd rbbi inna f-ayt-dars: «ha-yyi ass kullu mdiġ-n ifassn-inu i-mddn lli-sri-rurnin tiġurdin-nsn, agʷin ad-sflidn s-wawal-inu.»


Want als twee of drie mensen bij elkaar zijn, omdat zij bij Mij horen, ben Ik bij hen." 	 ašku innaġ-d-munn sin nġd kraḍ s-ism-inu, rad-iliġ nkki ġ-wammas-nsn.»


Hij heeft Zich ook niet telkens weer geofferd, zoals de hogepriester, die elk jaar weer het Allerheiligste moest binnengaan om dierlijk bloed te offeren. 	 nssn is-a-ikššm-unmġur ihiyyan n-ayt-yudaya kraygatt asggʷas s-tḥanut ityawqdasn, ar-dids-itawi idammn lli-ur-ginin wins. imma lmasiḥ, urd kigan d-twaliw a-ikšm s-ignna a-n-isrs ih̬f-ns.


Voor jullie geldt hetzelfde. Als je doet wat je moet doen, mag je niet op een compliment rekenen. Je hebt niet meer dan je plicht gedaan." 	 ula kunni, ġakud lliġ tskrm kullu ma-f-kʷn-yuṣṣa siditun iqqan-kʷn-d a-tinim: ‹ih̬ddamn ka-nga zund wiyyaḍ. ur-nskir abla maylli fllannġ illan.›»


Maar diezelfde nacht maakte een engel van de Here de gevangenisdeuren open en bracht de apostelen naar buiten. 	 walaynni ġ-iḍ-an yuška-d yal-lmalak n-sidi rbbi, irẓm tiflwin l-lḥbs issufġ-d irqqasn yini-asn:


Maar nu bent u een nieuwe mens, die nog steeds groeit en God beter leert kennen. Zo zult u meer en meer gaan lijken op God, Die u heeft gemaakt. 	 hati twrrim tgam mddn l-ljdid. rbbi lli-kʷn-ih̬lqn ar-kʷn-itbddal baš a-twrrim tgm zund nttan, tissanm-t ġmklli iga.


Jezus begon bang te worden en kreeg het heel erg moeilijk. "Het wordt Mij teveel", zei Hij. "Ik sterf bijna van verdriet. Blijf hier waken." 	 yini-asn: «tẓẓay flla taġuft-ad ar lmut. gawrat ġid tawzm.»


Ik zou wel willen dat u geen zorgen had. Iemand die niet getrouwd is, kan al zijn tijd en aandacht aan de zaken van de Here besteden. Zo is hij of zij in de gelegenheid uitsluitend de Here te dienen. 	 riġ a-ur-darun-tili taġuft. argaz nna-ur-itahiln, ar-itlhu s-tġawsiwin n-siditnnġ, ašku ar-ittiri a-irḍu siditnnġ.


De delen die het meest kwetsbaar schijnen, lijken juist het meest nodig te zijn. 	 ur-a-ttinin ġmkan ašku igzman lli-f-nġal is-ḍɛfn, nḥtajja-tn bahra.


Jezus ging enige tijd later terug naar Jeruzalem om een van de Joodse feesten bij te wonen. 	 tiġurdin n-mayan yili yal-lɛid dar ayt-yudaya, iddu yasuɛ s-tmdint n-urušalim.


Jezus antwoordde: "Geloof Mij, er komt een tijd dat de mensen de Vader niet zullen aanbidden op de Gerizim en ook niet in Jeruzalem. 	 isawl yasuɛ yini-as: «amn-iyi a-tamġart. rad-d-aškin-uwssan ġ-ra-ttɛbadm rbbi babatnnġ urd ġir ġ-udrar-ad nġd ġ-urušalim.


Daarom smeek ik u: Volg mijn voorbeeld. 	 ḍalbġ-kʷn ġilad a-yyi-tḍfurm ġ-mad-skarġ.


zodat niemand een kwaad woord van u kan zeggen. Leef in deze ontwrichte, bedorven wereld als zuivere, onschuldige kinderen van God. Want in deze wereld bent u als sterren die het licht van God uitstralen en 	 baš a-tġusm bla gigun illa kra l-lɛib, tgm tarwa šwanin n-rbbi ġ-wammas n-tasut-ad yʷh̬šnn ijlan. ha-kunni zund itran ġ-ignwan a-s-a-tfawm ġ-wammas-nsn,


Uiteraard heeft uw besnijdenis naar de Joodse wet alleen waarde als u zich aan de wet houdt. 	 rad-ak-išwu iġ-tgit zġ-willi tẓallanin i-ddat-nsn, iġ-a-tskart s-ššrɛ. walaynni iġ-ur-a-tskart s-ššrɛ, han taẓallit n-ddat-nnk ur-tgi yat.


Bid en u zult ontvangen wat u bidt. Zoek en u zult vinden wat u zoekt. 	 «ḍalbat rbbi rad-awn-ifk, sigglat dars ra-tafm, ssḍuqqrat-n srs rad-awn-irẓm.


Als de koningen van de aarde, die ontucht met haar hebben bedreven en van haar luxe hebben genoten, haar zien branden, zullen zij huilen en jammeren. 	 «imma igldan n-ddunit lli-dids-fsadnin ššn dids lh̬ir, rad-ssġuyyun ar-fllas-allan ġakud nna-ẓran aggu l-lɛafit ar-tti-tjddr.


Jezus riep hen bij Zich. Om hun duidelijk te maken hoe onzinnig hun opmerking was, zei Hij: 	 imma yasuɛ iġra-yasn-d s-dars, ar-srsn-isawal s-lmɛni yini-asn: «mamnk a-ra-yiri šiṭan a-issufuġ ih̬f-ns?


"De godsdienstleraars en de Farizeeërs moeten de wet van Mozes handhaven. 	 «imslmdn n-ššrɛ d-ifarisin, ntni a-dar awal n-musa ar-t-sslmadn.


weet wel dat de God van Israël onze voorouders heeft uitgekozen om Zijn volk te zijn. Toen zij als vreemdelingen in Egypte woonden, maakte Hij hen groot. Met geweldige wonderen leidde Hij hen uit dat land. 	 rbbi n-ayt-darnnġ iẓli imzwura-nnġ, issigat-tn bahra ġ-isggʷasn lli-ġ-llan ġ-tmazirt n-miṣr. issufġ-tn-d ilmma zġ-ġin s-ufus-ns itjhhdn.


Maar de Farizeeërs zeiden: "Geen wonder dat Hij de boze geesten kan wegsturen. De duivel zelf helpt Hem daarbij!" 	 imma ifarisin ar-ttinin: «nttan s-tḥkimt n-ugllid l-ljnun a-s-a-issufuġ ljnun.»


Deze valse leraars zijn het spoor bijster en verknoeien hun tijd met zinloos gepraat. 	 walaynni kra n-mddn ffuġn aġaras-ad, ar-jllun ih̬fawn-nsn s-imjaḥadn h̬wanin.


Verder zag ik een wit paard! Op het paard zat iemand met een boog in zijn hand en hij kreeg een kroon op zijn hoofd. Hij trok erop uit als overwinnaar naar zijn volgende overwinning. 	 ssmaqqlġ-n s-n-ẓriġ yan-wayyis umlil, yusi-umnnay-ns yal-lqus n-imiġ. ittfk-as yan-ttaj, iffuġ-d a-inru, ig wad bdda itnrun.


Ik weet dat u in de stad woont, waar de troon van satan staat. Toch bent u Mij trouw gebleven. U hebt het geloof in Mij niet herroepen, ook niet toen mijn trouwe getuige Antipas vermoord werd in uw stad, waar satan woont. 	 ssnġ maniġ tzdġt izd illiġ illa lɛrš n-šiṭan. tġwit-bdda ġ-ism-inu, ur-akkʷ-twrrit zġ-uġaras-inu. tamẓt gigi ula ġ-uwssan lli-ġ-nġan inigi-nu izgan antibas ġin ġ-izdġ šiṭan.


Zij zijn op weg naar de ondergang; hun buik is hun god en hoe schandaliger zij leven, hoe mooier zij het vinden; het enige waaraan zij denken, zijn de dingen van deze wereld. 	 rad-ggʷrun ntni s-lhalak, ašku ar-tɛbadn adis-nsn. ġaylli-s-a-tfraḥn a-ra-tn-iššḥššm, ašku ar-tsalan ġir ma-igan win ddunit-ad.


"Maar hoe kan ik een kind krijgen?" vroeg Maria. "Ik ben nog maagd." 	 tini-as maryam i-lmalak: «mamnk a-ra-yili mayad? ur-jju-ssinġ kra n-urgaz.»


Daarom blijven wij voor u bidden dat u het waard zult zijn dat God u geroepen heeft. Wij bidden dat Hij Zijn kracht gebruikt om al uw goede voornemens uit te voeren en om alles wat u in geloof onderneemt, tot een goed einde te brengen. 	 mayad a-f-a-bdda-ntẓalla f-ssibt-nnun, ar-ntḍalab rbbi-nnġ a-kʷn-ig d-wid sthllanin tudrt lli-s-awn-d-iġra. ar-t-ntḍalab a-issafu s-tḥkimt-ns itjhhdn kullu ma-ttnawalm ifulki ula kullu ma-tskarm f-ssibt l-liman-nnun.


Dit slechte en onbetrouwbare volk wil dus een teken uit de hemel hebben. Het zal geen enkel teken krijgen dan het teken van Jona." Jezus keerde hun de rug toe en ging weg. Hij stak met Zijn discipelen het meer over. 	 tasut yʷh̬šnn ifsadn ayad, tḍalb tamatart. ur-rad-as-ttyawfka kra n-tmatart abla tamatart n-nnabi yuna.» ifl-tn ilmma iddu.


Toen de jongeman dit hoorde, werd hij heel verdrietig en ging weg. Want hij was erg rijk. 	 lliġ isfld-uɛyyal i-mayad, iddu ṭiyyr-as ašku iggut-wayda-ns.


"Waar Ik heenga, daar kunt u niet komen?" vroegen de Joden verwonderd. "Zou Hij soms zelfmoord willen plegen?" 	 sqsan mddn-an n-ayt-yudaya i-ngratsn inin: «mah̬ aylliġ inna ‹ur-tẓḍarm a-tddum s-illis rad-dduġ›? is-ra-inġ ih̬f-ns?»


Later, toen Hij uit de dood was teruggekomen, herinnerden Zijn discipelen zich dat Hij dit gezegd had. Het klopte precies met wat er in de Boeken staat. 	 lliġ-d-inkr zġ-lmut ktin-d imḥḍarn-ns maylli-s-asn-inna, amnn arra n-rbbi d-wawal-ad s-inna yasuɛ.


Als u een andere gelovige voor het hoofd stoot door iets te eten waartegen hij bezwaar heeft, laat u zich niet door de liefde leiden. Wat u eet, mag niet zijn ondergang worden. Christus is ook voor hèm gestorven. 	 iġ-tssnt is-ra-ityaggas gʷmak s-ma-tšttat kiyi, urd lḥnant ayn-s-a-dids-tskart. a-ur-tadjt amššu-nnk a-ihlk ġwalli f-immut lmasiḥ.


Beste vrienden, ik schrijf u geen nieuw maar een oud gebod; u kent het al vanaf het begin. 	 way-aytma ɛzzanin, urd kra l-luṣit l-ljdid ayad-awn-in-uriġ walaynni luṣit taqdimt. tg h̬talli-f-kʷn-yuṣṣa rbbi ġayd izrin, tili darun zġ-isizwar.


Nee, als ik de wet die ik eerst heb afgeschaft, weer in werking stel, d n zondig ik. Door te proberen volgens de wet te leven, belandde ik in de dood. 	 ašku mrad is-a-bnnuġ f-ġaylli h̬ʷliġ, ra-gigi-iban izd ddnub ad-skarġ.


Nee, God heeft het volk van Zijn keuze niet afgeschreven. U herinnert zich wel hoe de profeet Elia zich bij God over Israël beklaagde. 	 rbbi ur-n-iluḥ mddn-ns lli-issn zġ-isizwar. is-ur-tssinm ma-ityaran f-nnabi iliyya ġ-warra n-rbbi? ar-issmummʷi iliyya f-rbbi f-lh̬ʷšant lli-skarn ayt-rbbi yini-as:


Voor de ongetrouwde jonge vrouwen heb ik geen voorschrift van de Here. Maar ik geef mijn eigen mening als iemand die, door de goedheid van de Here, te vertrouwen is. 	 imma ġwilli ur-ta-tahlnin, ur-dari fllasn kra l-luṣit zġ-siditnnġ. walaynni rad-awn-iniġ mad-swangmġ nkki lli-f-irḥm rbbi ig-iyi d-wad izgan ġ-uġaras-ns.


Het was nodig dat Jezus Christus, aan ons (Zijn broeders) gelijk werd. Anders had Hij niet onze genadige en trouwe hogepriester voor God kunnen worden; een priester die, als Hij met onze zonden afrekent, zowel genadig voor ons als trouw aan God is. 	 mayad a-f-d-iqqan yasuɛ a-irwas i-aytmas zġ-kraygatt tasga, baš ad-asn-ig anmġur ihiyyan iḥnnu gisn iskr kullu maylli ḥtajjan, ibidd ġ-gratsn d-rbbi a-n-isrs tiġrsi lli-ra-issitti ddnub f-bnadm.


Maar onder jullie moet het anders gaan. Wie groot wil zijn, moet jullie dienaar worden. 	 imma kunni a-ur-yili ġmkan ġ-gratun. wanna iran a-gigun-yimġur, illa fllas a-ig ah̬ddam-nnun.


Ik heb dat allemaal geschreven, opdat de Here u zou laten zien hoeveel u eigenlijk om ons geeft. Het was me daar veel meer om begonnen dan om de man die het kwaad had gedaan of om degene die daarvan de dupe was. 	 wah̬h̬a-yawn-in-uriġ tabrat-an, ur-awn-tt-in-uriġ f-ssibt n-walli iskrn ma-yʷh̬šnn nġd ġwalli-mi-t-iskr, walaynni uriġ-awn-tt-in baš ad-awn-iml rbbi mnšk a-ra-tirim ad-aġ-trḍum.


Want God heeft hun het verlangen gegeven samen te werken en hun koninkrijk aan het beest te geven, totdat de woorden van God uitkomen. Daarmee vervullen zij zonder het te weten Gods plan. 	 ašku iskr rbbi ġ-uwlawn-nsn ad-skarn ma-gisn-iqṣad ntta, mšaškan-d ad-fln taẓḍḍart ula tiglday-nsn ġ-ufus n-waġʷẓn ard kullu ijru maylli-yad-inna rbbi ra-ijru.


Dit soort boze geesten wordt alleen verdreven wanneer jullie ervoor bidden en vasten." (a) 	 walaynni wan ljnn-an, ur-ra-itffuġ abla iġ-taẓumm ar-ttḍalabm rbbi.»


Integendeel. Toen hij in Rome aankwam, heeft hij overal naar mij gezocht en mij tenslotte gevonden. 	 nttan ġir ilkm-d tamdint n-ruma s-a-sri-isiggil s-lmɛqul aylliġ-iyi-yufa.


Ik ben er getuige van dat hij erg veel moeite voor u doet en vurig voor u bidt en ook voor de gelovigen van Laodicea en Hiërapolis. 	 hati giġ fllas inigi n-mnšk a-ith̬dam bahra f-ssibt-nnun ula f-ssibt n-ayt-lawdikiyya ula ayt-hirabulis.


Als wij door de Levitische priesters en hun wetten gered hadden kunnen worden, waarom moest God dan Christus sturen? Een priester als Melchizédek en niet als Levi, Aäron en de andere priesters? 	 rbbi iskr inmġurn zġ-ayt-lawi baš ad-zzgan ššrɛ. gan ntni zġ-tasut n-unmġur harun. walaynni mrad is-ẓḍarn ad-šškšmn mddn s-kullu-ma-iqṣad rbbi, ur-rad-ḥtajjan mddn ad-asn-d-yašk yan-unmġur yaḍni igan zund malkiṣadq.


Ik geef u de raad goud van Mij te kopen dat in het vuur gezuiverd is; dan pas zult u rijk worden. En koop witte kleren van Mij, zodat u niet naakt bent en u niet hoeft te schamen. Koop ook ogenzalf en smeer dat op uw ogen, zodat u kunt zien. 	 rad-ak-iniġ yuf-ak a-zġ-dari-tsġt urġ lli-iṣfan s-lɛafit f-a-dark-nnit-yili lh̬ir. tsġt zġ-dari ula timlsa tumlilin f-a-tlst tdlt lɛib n-ddat-nnk. tsġt zġ-dari ula asafar i-walln-nnk f-a-tisfiwt.


Daarom staan zij voor de troon van God en dienen zij Hem dag en nacht in Zijn tempel. Hij, Die op de troon zit, zal hen beschermen. 	 f-mayan a-f-biddn ġ-lgddam l-lɛrš n-rbbi ar-ti-tɛbadn ġ-untal-ns ġ-iyḍ ula azal. ġwalli iskiwsn f-lɛrš rad-bdda-tn-issntal ġ-dars.


"Er is een Man Die mij wist te vertellen wat er in mijn leven gebeurd is. Zou Hij de Christus kunnen zijn?" 	 «aškad-d a-tẓrm yan-urgaz isawl-iyi f-kullu mad-skrġ. ḥaqqan izd ġwad a-igan lmasiḥ n-rbbi.»


Anders kan hij mijn discipel niet zijn. Niemand kan mijn discipel zijn als hij niet zijn kruis draagt en Mij volgt. 	 wanna ur-yusin aggjdi-ns imun didi, ur-iẓḍar a-ig amḥḍar-inu.


Zij konden er gewoon niet over zwijgen. "Het is geweldig wat Hij doet", zeiden ze. "Hij geneest zelfs dove mensen. En wie niet kunnen praten, geneest Hij ook!" 	 ar-tɛjjabn s-uggʷar ar-ttinin: «kullu ma-iskar ifulki. hati ar-itrara iḍrḍar ar-sflidn ula iẓnẓam ar-sawaln.»


Wij willen niet de eer van andermans werk voor onszelf opeisen, maar wij hopen dat uw geloof zal groeien en dat wij een groot werk onder u mogen doen; natuurlijk voor zover dat overeenkomt met Gods plannen. 	 ur-akkʷ-a-ntalġ ih̬f-nnġ f-kra-ur-nskir ula f-mad-skrn wiyyaḍ, walaynni ar-n-ntrju ġ-igr n-darun a-gis-tigat-tmgra lliġ a-ttzayadm ġ-liman.


De andere Joden vielen Tertullus bij en zeiden dat hij gelijk had. 	 nkrn ilmma wiyyaḍ zġ-ayt-yudaya inin: «s-ṣṣaḥt ġmkan a-illan.»


Maar Abraham zei tegen hem: 'U bent zeker vergeten dat u tijdens uw leven alles had wat uw hart begeerde en Lazarus had niets dan ellende. Nu is het andersom: Hij wordt hier getroost en u vergaat van de pijn. 	 irar-as ibrahim: ‹kti-d a-iwi is-tumẓt timih̬ar-nnk ġ-ddunit, yamẓ liɛazr tarfufnt. imma ġilad ifrḥ liɛazr ġid, trfufnt kiyi.


Omdat Abraham en de profeten het volk van God waren, zullen hun kinderen het ook zijn. (e) Als de wortel van God is, zijn de takken ook van Hem. 	 iġ-ttyawfka tummit l-lɛjin tamzwarut i-rbbi, ra-ig lɛjin kullut win rbbi. iġ-iga-uggja win rbbi, rad-gnt-tṣṭṭwin tin rbbi.


Maar er waren mensen in zijn land die een hekel aan hem hadden. Die stuurden een delegatie achter hem aan met de mededeling dat ze in opstand waren gekomen. Ze zouden hem niet als koning erkennen. 	 imma argaz-an, ar-ti-tkrhun ayt-tmazirt-ns, aznn irqqasn s-tmazirt-lli yaggugn ar-ttinin: ‹ur-nri argaz-ad a-fllannġ-iḥkam.›


"Judas", zei Jezus. "Hoe kun je dit doen? Mij verraden met een kus!" 	 imma yasuɛ inna-yas: «wa-yahuda, izd s-usudn a-s-trit a-tzznzt yus n-bnadm?»


Wat maakt u beter dan een ander? U heeft toch niets van uzelf? Alles wat u hebt, hebt u gekregen. Waar beroemt u zich dan op? 	 ašku ma-k-ibḍan d-wiyyaḍ? ma-dark-illan bla-yak-t-ifka rbbi? walaynni lliġd rbbi ad-ak-t-ifkan, mah̬ aylliġ a-tssfurrugt zund iġd ih̬f-nnk a-d-ikka?


Door het geloof weten wij dat het heelal door een woord van God gemaakt is; dat het zichtbare uit het onzichtbare is voortgekomen. 	 ula nkkʷni, f-ssibt n-ma-numn awal n-rbbi a-f-nssn izd nttan a-ih̬lqn kullu ma-illan s-wawal-ns, iskr kullu ma-ntmnad zġ-ma-ur-ityawẓrran.


"Meester", zeiden die heel vriendelijk, "wij weten dat U echt voor de waarheid uitkomt. U gaat Uw eigen gang en trekt Zich niets aan van wat de mensen denken. Alles wat U over de weg van God zegt, is waar. Maar wij hebben een vraag: Is het toegestaan de keizer belasting te betalen of niet?" 	 aškin-d inin-as: «way-amslmd, nssn izd lḥqq ayd ttinit, ur-a-tskart f-mad-swingimn mddn. ašku ur-a-ttmnadt udmawn n-mddn walaynni ar-tsslmadt aġaras n-rbbi ġmklli iga. ini-aġ is-iḥlla a-nakka ḍabiyt i-qayṣr nġd uhu?


Laat uw vriendelijkheid bij iedereen bekend zijn. De Here is dicht bij u. 	 mlat i-kullu mddn mnšk a-illa ṣṣbr-nnun. hati yakmur-d siditnnġ.


En als u de spullen van een vreemde niet goed behandelt, hoe zullen we dan onze spullen aan u toevertrouwen? 	 iġ-ur-tskirm s-nniyt s-ma-igan win wiyyaḍ ma-rad-awn-ifk ma-igan winnun?


Ik heb de Heilige Geest als een duif uit de hemel zien komen en Hij bleef op Jezus. 	 izayd yuḥanna ifk tugga-ns yini: «ẓriġ rruḥ n-rbbi igguz-d zġ-ignwan zund yan-utbir ittrs-d fllas.


De stad had geen zon) of maanlicht nodig, want zij werd verlicht door de schittering van God en het Lam is haar lamp. 	 ur-tḥtajja-tmdint ad-as-ttisfiw tafukt ula ayyur, ašku lmjd n-rbbi iga tifawt-ns, ig-ulqqaġ lqndil-ns.


Geen mens haat zijn eigen lichaam, maar verzorgt en voedt het, zoals ook Christus zorgt voor de Gemeente, 	 ur-illi ma-itkrhun ddat-ns, walaynni ar-tt-iššuša ar-tt-gis-itawi. ġmkad a-s-a-stt-itawi lmasiḥ ġ-umnaggar n-willi ganin wins.


In die dagen zal God Zijn Geest ook uitstorten over ondergeschikten en zij zullen Zijn woorden spreken. 	 hati ġ-uwssan-an ra-n-zzugzġ rruḥ-inu f-ih̬ddamn-inu d-th̬ddamin-inu, rad-sawaln s-iwaliwn lli-rad-asn-malaġ.


U kunt beter kostbaarheden in de hemel verzamelen. 	 walaynni ssmunwat-n ayda ġ-ignna illiġ ur-ra-ti-tšš-twukka ula tġwi-t tanigt ula ġzan srs imh̬h̬arn a-t-akʷrn.


Zij zeiden tegen Hem: "Over gisteren; waar haalt U de moed vandaan om hier zo tekeer te gaan? Wie geeft U het recht zo op te treden?" 	 inin-as: «ma-k-id-yuznn a-tskart kullu ġayad? awal n-mi ayd-s-a-ti-tskart?»


De mannen van de Hoge Raad lieten zich ook niet onbetuigd. "Hij heeft anderen gered", spotten ze. "Maar Hij kan Zichzelf niet eens redden! U bent toch de koning van Israël? Kom eens van dat kruis af. Dan zullen we in U geloven. 	 ġmkad-daġ a-s-a-gis-tṭnaẓn inmġurn n-tgmmi n-rbbi d-imslmdn n-ššrɛ d-imġarn n-tmazirt ar-ttinin:


"Omdat gezonde mensen geen dokter nodig hebben, maar zieke wel!" antwoordde Jezus. 	 imma yasuɛ, lliġ isfld i-mad-nnan irar-asn: «urd ġwilli dusnin a-iḥtajjan aṭbib walaynni ġwilli uḍnnin.


Of denkt u misschien dat u, die anderen veroordeelt voor dingen die u zelf ook doet, Gods straf zult ontlopen? 	 imma kiyi a-bnadm, is-tġalt is-ra-tnjmt zġ-lḥukm n-rbbi? ar-tḥkamt f-willi skarnin ġmkan, walaynni ar-tskart ġmkan ula kiyi.


Terwijl zij zaten te eten, wist Jezus dat de duivel Judas Iskariot had overgehaald Hem te verraden. 	 igawr d-imḥḍarn-ns ar-didsn-ištta imnsi. yili didsn yahuda yus n-simɛan ish̬aryuṭ lli-mi-issmussa iblis ul-ns ar-iswingim a-izznz yasuɛ.


Toen zij dat hoorden, waren ze blij verrast en beloofden hem geld. Judas wachtte zijn kans af om Jezus te verraden. 	 lliġ sfldn i-mad-asn-inna, frḥn inin-as ad-as-fkn iqaridn. iwrri ar-iswingim mamnk a-ra-tn-iɛawn ad-amẓn yasuɛ.


Want Johannes de Doper leefde uiterst sober. Hij at geen brood en dronk geen druppel wijn. En u zei: 'Hij heeft een boze geest.' 	 yuška-d yuḥanna amsddam ur-a-ištta aġrum ula-da-issa aman n-waḍil iktin, ar-fllas-ttinim: ‹illa gis yal-ljnn.›


"Ik denk de man die hem het meeste geld schuldig was", antwoordde Simon. "Precies", zei Jezus. 	 yini-as simɛan: «irwas-iyi izd ġwan mi iṣamḥ ġ-uggʷar.» yini-as yasuɛ: «tʷġẓant.»


"Nee", zei Paulus. "Ik ben een Joods burger uit Tarsus, een bekende stad in Cilicië. Ik verzoek u dringend mij toe te staan iets tot het volk te zeggen." 	 yini-as bulus: «gu-yudaya ad-giġ zġ-ṭarsus ġ-tmazirt n-kilikiyya. ṭṭafġ taġamt n-ayt-tmdint-an, d-nttat urd tamdint imẓẓin a-tga. adj-iyi ad-sawlġ d-mddn-ad.»


Eer van mensen vind Ik niet belangrijk, omdat Ik weet hoe u bent: u hebt de liefde van God niet in u. 	 «ur-a-skarġ f-a-yyi-talġn mddn,


Herinner de mensen in de gemeente aan deze geweldige waarheden en verbied hun namens de Here over onbelangrijke dingen te ruziën. Dat is verwarrend en zinloos, ja, zelfs slecht. 	 ssktay-asn-d kullu mayad, tamrt-tn ġ-lgddam n-rbbi ad-ur-tmjaḥadn f-iwaliwn, ašku imjaḥadn ur-a-tnfaɛn i-yat. ar-ġir-thlakn ġwilli-asn-sflidnin.


Ook vragen wij Hem u te sterken met Zijn geweldige, hemelse kracht, opdat u alles blij kunt verdragen; 	 ar-ntḍalab rbbi a-kʷn-issdus s-tḥkimt-ns itjhhdn baš a-ttṣbarm bla-da-ttrmaym,


Nu bent u echt een zoon van Abraham. Ik ben gekomen om afgedwaalde mensen te zoeken en te redden." 	 uškiġ-d nkki lli-igan yus n-bnadm ad-sigglġ s-willi jlanin jjnjmġ-tn.»


Er kwam ook een arme weduwe. Zij gooide er twee koperen muntjes in. 	 tašk-id yat-thjjalt tga tamẓluṭṭ, tsrs-n snat-tqaridin idrus-watig-nsnt.


'Wat moet ik doen, Here?' vroeg ik. En de Here antwoordde: 'Sta op en ga de stad in. Daar zal u worden verteld wat er allemaal voor u geregeld is en wat u moet doen.' 	 iniġ ilmma: ‹wa-sidi, ma-rad-skrġ?› yini-yyi-d siditnnġ: ‹nkr tddut s-dimašq. ġin a-ġ-rad-ak-ityawnna kullu maylli-gik-iqṣad rbbi a-ti-tskrt.›


Wanneer jullie in een stad of dorp komen, zoek dan iemand bij wie je kunt logeren. Blijf daar tot je weer verder gaat. 	 tamdint nna-tlkmm nġd aduwwar, sigglat gis s-manwa gis isthllan, tgawrm dars ar akud nna-ra-tmuddum zġ-ġin.


want hij heeft voor het werk van Christus de dood voor ogen gezien. Hij heeft zijn leven op het spel gezet door voor mij te doen wat u zelf niet hebt kunnen doen. 	 ašku h̬da ur-immut f-ssibt n-twuri l-lmasiḥ. ur-iġwi ġ-tudrt-ns ašku ira a-yyi-itɛawan ġ-maylli mi ur-tẓḍarm kunni.


Doordat u met Christus Jezus verbonden bent, geldt voor u de nieuwe wet: De wet van de Geest, de wet van het leven. U bent losgemaakt uit de wurgende greep van de zonde en bevrijd uit de macht van de dood. 	 ašku tinbaḍin n-rruḥ lli-d-yiwin tudrt i-willi ganin win lmasiḥ yasuɛ, ntnti a-yyi-ifsin zġ-tnbaḍin n-ddnub d-lmut.


Enkele van Zijn discipelen wezen op de mooie, grote stenen van de tempel en de prachtige versieringen op de muren. 	 sawln imḥḍarn i-ngratsn f-tgmmi n-rbbi, ar-tɛjjabn ġ-ufulki n-iẓran lli-s-tġli ula tiwafkiw lli-gis-akkan mddn i-rbbi. imma yasuɛ inna-yasn:


Nu is het te laat. Straks zullen uw vijanden u belegeren, u omsingelen en van alle kanten tegen u opdringen. 	 rad-d-aškin-uwssan ġ-ra-km-d-lkmn inuwwašn-nnm, sutln-am ašbar rgln fllam, ḥṣarn-km zġ-kraygatt tasga.


God is trouw. Hij heeft u geroepen om samen een te zijn met Zijn Zoon, onze Here Jezus Christus. 	 rbbi iqama-bdda ġ-wawal-ns. nttan ad-awn-d-iġran a-tkšmm ġ-tamunt n-yasuɛ lmasiḥ siditnnġ.


Hij zei tegen haar: "Vrouw, u bent genezen door uw geloof in Mij. Ga met een gerust hart naar huis." 	 yini-as ilmma yasuɛ: «wa-illi, ha-kmmi tjjit ġilad ašku tumnt. zayd s-sslamt tdust zġ-tmaḍunt-nnm.»


Maria van Magdala bleef echter bij het graf achter. 	 imma maryam tbidd ġ-brra n-umḍḍal ar-talla. sul a-talla tknu taggʷ-n s-umḍḍal,


Ik zal sterven zoals door de profeten is voorspeld. Maar het ziet er slecht uit voor de man die Mij verraadt. Het zou beter voor hem zijn als hij niet geboren was!" 	 ha-yus n-bnadm ra-immt ġmklli fllas ityaran, walaynni taguḍi a-ra-yili i-urgaz lli-izznzan yus n-bnadm. yuf-as i-urgaz-an mrad is-ur-akkʷ-ilul.»


Acht dagen later werd de voorhuid van het kind weggesneden. Het kreeg de naam Jezus, zoals de engel had gezegd toen hij Maria kwam vertellen dat zij zwanger zou worden. 	 zrin ssa-uwssan s-d-iruḥ-wass lli-ġ-rad-ẓẓalln i-wazzan. gn-as ġakudan ism ‹yasuɛ›, iga ism lli-s-inna lmalak ur-ta-da-trbbu maryam.


Hij riep krachtig, zo luid als een brullende leeuw; en toen hij dat deed, lieten de zeven donderslagen hun stem horen. 	 isawl s-yan-wawal itjhhdn zund tandra n-izm. lliġ isawl utn ssa n-iggign.


Enkele mannen uit Judea kwamen de christenen van Antiochië vertellen, dat zij niet gered konden worden, als ze zich niet eerst volgens Joods gebruik lieten besnijden. 	 aškin-d kra n-mddn zġ-tmazirt n-yudaya s-anṭakiyya, bdun ar-sslmadn aytmatn ar-ttinin: «iġ-ur-tẓẓullim i-ddat-nnun ġmklli ittini ššrɛ n-musa, ur-ra-tiẓḍarm a-tnjmm.»


"Zeven", antwoordden zij. Hij zei dat iedereen op de grond moest gaan zitten. Daarna nam Hij de zeven broden, dankte God ervoor en brak ze in stukken. Zijn discipelen brachten het brood naar de mensen. 	 yuṣṣa mddn ad-skiwsn s-wakal, yasi ssa n-tngʷal-lli iškr rbbi ibbi-tnt, ifk i-imḥḍarn a-tnt-aṭṭun. bḍun-tnt f-mddn.


Luister naar mij, broeders. God heeft de armen uitgekozen om rijk in het geloof te zijn. Het Koninkrijk van God is voor hen, want dat heeft God beloofd aan allen die Hem liefhebben. 	 sfldat ay-aytma ɛzzanin. is-ur-tssinm mayad? rbbi isti ġwilli dar ma-idrusn ġ-ddunit ad-darsn-yigat liman, kšmn s-lwrt n-tgldit lli-f-inna ra-t-ifk i-willi ranin rbbi.


Knechten, heb ontzag voor uw meester en doe wat hij zegt; niet alleen als hij goed en redelijk is, maar ook als hij lastig is. 	 wa-ih̬ddamn, sflidat s-id-siditun ar-tn-bdda-ttuqqarm. urd ġir ġwilli rh̬anin šwanin walaynni sflidat ula s-willi šqanin.


Ik heb niet veel tijd meer om met u te praten, want de overheerser van de wereld is in aantocht en heeft niets met Mij te maken. 	 ur-ra-sul-didun-sawlġ bahra. ra-d-yašk ġwalli itḥkamn ġ-ddunit-ad, imma ntta ur-dars-flla yat.


"Inderdaad", zei Hij. "Jullie zullen uit mijn beker drinken. Maar wie aan weerskanten van mijn troon zullen zitten, beslis Ik niet. Die plaatsen zijn bestemd voor de mensen die mijn Vader heeft uitgekozen." 	 irar-asn yasuɛ: «s-ṣṣaḥt, lkas lli-rad-suġ nkki ra-ti-tsum kunni, walaynni askiws f-ufasiy-inu ula f-uẓlmaḍ-inu ur-igi winu baš a-t-fkġ abla i-willi-mi-t-iskr baba rbbi.»


Omdat Abraham op God vertrouwde, heeft hij (toen God hem op de proef stelde) zijn zoon Isaäk op het altaar gelegd om hem te offeren. Hij was bereid zijn enige zoon aan God te offeren, 	 ibrahim, f-ssibt n-ma-yumn awal n-rbbi a-f-n-isrs isḥaq f-iggi n-ukrkur lliġ-t-yurm rbbi. yujad a-iġrs i-yus lli-dars-igan yan


Al vragen Joden wonderen als bewijs en zoeken Grieken naar wijsheid, 	 ayt-yudaya ar-zginnġ-tḍalabn lmɛjizat. ayt-tmizar yaḍni ar-zginnġ-ttirin iwaliwn l-lɛaql.


Maar als geen van die eigenschappen bij u aanwezig is, bent u blind en kortzichtig. Dan bent u vergeten dat God u van uw oude, zondige leven heeft bevrijd. 	 imma wanna ur-dar tiġawsiwin-ad, hati ibukḍ ur-a-ittisfiw yat, ittu is-t-issġus lmasiḥ zġ-ddnub lli-iskr ġayd izrin.


De mensen lachten Hem in Zijn gezicht uit, want zij wisten zeker dat het meisje dood was. 	 ar-gis-ḍṣṣan ašku ssnn is-tmmut.


Daarna keek Hij Zijn discipelen aan en zei: "Gelukkig zijn de armen, want voor hen is het Koninkrijk van God. 	 issmaqql yasuɛ ġ-imḥḍarn-ns yini-asn: «imbarkin a-tgam a-willi ḥtajjanin, ašku kunni a-mi-tlla-tgldit n-rbbi.


Ga door de smalle poort het Koninkrijk van de hemelen binnen. De weg naar de vernietiging is breed en komt uit bij een wijde poort. En wat gaan daar veel mensen door! 	 «kšmat ġ-imi inukman. han yusɛa imi yaḍni lli-itawin s-lhalak, irh̬u-uġaras-ns, iggut ma-gis-ikššmn.


Als u kwaad bent, laat dan geen wrok in uw hart opkomen, want dan zondigt u. Zorg ervoor dat u uw boosheid voor het einde van de dag weer kwijt bent. 	 iġ-tqlaqlm a-ur-tadjm ġayan a-kʷn-idḥi ard tskrm kra yʷh̬šnn. ssittiyat aqlaqal-an ur-ta-n-tḍr tafukt,


Zo zal ook alles wat geheim of verborgen is, aan het licht komen. 	 kullu ma-intln, ra-t-ẓrn mddn tigira. kullu ma-idln, ra-t-zzudfn ssbayynn-t-id.


Maar Ik zeg u: Hier staat iemand die meer is dan de tempel! 	 imma ġilad rad-awn-iniġ, illa ġid ma-yugʷrn tigmmi n-rbbi.


Want er komt een tijd dat de mensen niet meer naar de waarheid willen luisteren, maar leraars zoeken die hun vertellen wat zij graag willen horen. 	 han rad-d-aškin kra n-uwssan ġ-ur-rad-sflidn mddn s-ulmmud yʷġẓann. rad-trḍun iguyya-nsn ar-ssigatn i-ih̬f-nsn imslmdn lli-rad-asn-ittini ma-tn-iɛjbn.


Ik zit gevangen omdat ik de Here dien en vraag u dringend te leven zoals past bij mensen die door de Here geroepen zijn. 	 imma ġilad ra-kʷn-ḍalbġ bahra, nkki-ad igan aḥbbas f-ism n-siditnnġ. ḍalbġ-kʷn a-tskarm ġmklli illa f-willi iẓli rbbi ad-gn wins.


Laat u niet overweldigen door uw hartstochten en begeerten, zoals gebeurt bij mensen die God niet kennen. 	 a-ur-tgm zund ayt-tmizar lli-ur-ssinnin rbbi, ar-tn-tnrunt ššhwat-nsn.


"Doden?" riepen de mensen uit. "Wie probeert U te doden? U bent niet goed wijs!" 	 rarn-as-d mddn-an: «kiyi, kra l-ljnn a-k-ikšmn. ma-iran a-k-inġ?»


Daar vonden wij een groep christenen. Zij vroegen ons dringend een week bij hen te blijven. Maar na die week reisden wij weer verder naar Rome. 	 naf-n ġin kra n-aytmatn, ḍalbn-aġ ad-darsn-ngguz ssa n-uwssan. ġmkan a-s-nakmur s-ruma.


"Mannen uit Galilea", zeiden zij, "wat staat u toch naar de lucht te kijken? Jezus is in de hemel opgenomen. Maar Hij zal net zo terugkomen als u Hem hebt zien weggaan." 	 inin-asn: «wa-irgazn ayt-jalil, mah̬ aylliġ tbiddm ġid ar-n-tssmuqqulm ġ-ignwan? hati yasuɛ lli-fllawn-ityalaln s-ignna, ra-d-iwrri ġmkad ti-tẓram ifta s-ignna.»


Dus alleen door te luisteren naar wat Christus gezegd heeft, kunt u in Hem gaan geloven. 	 walaynni ġwilli sflidnin, ntni a-ra-yamn. ġwilli mi-n-ntawi lh̬bar l-lmasiḥ, ntni a-ra-isfld.


Er staat immers in de Boeken: "De eerste mens, Adam, kreeg een natuurlijk leven." (a) Maar Christus, de laatste Adam, geeft geestelijk leven. 	 ġmkad a-ityaran ġ-warra n-rbbi: «argaz amzwaru adam iwrri iga yal-lh̬lq iddrn.» imma adam amggʷaru iga yan-rruḥ issddrn.


"U krijgt een wacht mee", antwoordde Pilatus. "Verzegel het graf zo goed mogelijk." 	 irar-asn bilaṭus: «hatin darun imh̬zniyn. zaydat tḍufm kunni ġmknna tram.»


Toen besloten de apostelen en de leiders enkelen uit hun midden met Paulus en Barnabas mee te sturen naar Antiochië. De hele gemeente was het daarmee eens. Degenen die daarvoor werden uitgekozen, waren Judas (die ook wel Barsabbas werd genoemd) en Silas. Twee mannen die een belangrijke plaats in de gemeente hadden. 	 mšaškan-d ilmma irqqasn d-imġarn d-ayt-umnaggar kullutn, skrn f-ad-stin kra n-mddn-nsn ad-munn d-bulus d-barnaba s-anṭakiyya. stin yahuda lli-mi-ttinin barsaba, nttan d-sila. ntni, ar-tn-tuqqarn aytmatn kullutn.


Nu wil ik u een gunst vragen; ik zou het namens Christus van u kunnen eisen omdat het uw plicht is, 	 rad-iẓḍarġ zɛmġ a-k-amrġ s-ism l-lmasiḥ f-ma-k-id-iqqann a-ti-tskrt,


Nee, voor Tyrus en Sidon zal het op de dag van het grote oordeel niet zo zwaar zijn als voor u. 	 ra-fllawn-išqu-wass l-lḥsab uggʷar n-ayt-ṣur d-ayt-ṣayda.


Blijf elkaar dus bemoedigen en versterken; maar dat doet u al. 	 zaydat ar-tzzɛamm ar-ttmɛawanm i-ngratun ġmklli tmyarm a-tskarm.


Maar omdat de genezen man bij hen stond, konden zij niets tegen hen inbrengen. 	 walaynni ur-darsn ma-ttinin ašku ẓran argaz lli-ijjin, ibidd didsn.


Maar wat een mens zegt, komt van binnenuit. Uit zijn hart. 	 imma ġaylli-d-itffuġn zġ-imi, ul-ns a-d-itkka. nttan a-issḥramn bnadm.


U hebt vast wel gehoord van Jezus van Nazareth, de Man aan wie God de Heilige Geest en grote kracht gaf. Hij trok het land door en deed heel veel goeds. Hij genas alle mensen die in de macht van de duivel leefden, want God was met Hem. 	 tissanm f-yasuɛ gu-naṣira is-t-iɛmmr rbbi s-rruḥ lqudus d-tḥkimt itjhhdn, ar-itkka kraygatt mani ar-iskar afulki ar-ijjujji kullu willi tyawkrrafnin s-iskraf n-iblis, ašku illa dids rbbi.


Op de eerste dag van het Paasfeest werden de offerdieren geslacht. De discipelen vroegen aan Jezus: "Waar wilt U het Paasmaal eten? Dan kunnen wij het vast gaan klaarmaken." 	 ilkm-d-wass amzwaru n-uwssan n-urh̬ṣiṣ lli-ġ-a-qqrsn mddn i-ilqqaġn. sqsan-t imḥḍarn-ns: «mani trit a-srs-nddu ad-ak-n-gis-njjujad imnsi l-lɛid n-usurf?»


Kom toch tot inkeer en smeek God of Hij u wil vergeven dat u zoiets hebt bedacht. 	 fl lh̬ʷšant-an tnawlt, tḍalbt rbbi ad-ak-iṣamḥ f-ġayn tnuwwat ġ-uwl-nnk.


En dat is nog niet alles: Elke dag voelde ik zwaar de verantwoordelijkheid voor alle gemeenten. 	 ggutnt tassasin yaḍni, walaynni zuydġ-asnt kullutnt taẓayt n-taġuft lli-bdda-tasiġ kraygatt ass f-kullu imnaggarn n-aytmatn.


Talloze mensen volgden Hem en velen werden door Hem genezen. 	 ḍfurn-t mddn ggutnin ar-ġin-ijjujji imuḍan.


Wij hebben hem horen zeggen dat die Jezus van Nazareth de tempel zal verwoesten en de oude gebruiken zal veranderen; de gebruiken die Mozes ons heeft gegeven." 	 nsfld-as ibdr ġwalli mi ttinin yasuɛ gu-naṣira, yini fllas ra-ih̬lu tigmmi n-rbbi issngara-yaġ d-iġarasn lli-aġ-d-ifl musa.»


Het gaat om uw innerlijke instelling. Een sieraad dat voor God grote en blijvende waarde heeft, is een vriendelijk en evenwichtig karakter. 	 walaynni ih̬ṣṣa a-ig-ufulki-nnunt afulki intln n-uwl ihnnan iɛmmrn s-lḥnant. ur-sar-iḍr-ufulki-ad, iɛzzu bahra dar rbbi.


"In een stad was een rechter", begon Hij, "een goddeloze man die zich van niemand iets aantrok. 	 yini-asn: «ha-yal-lqaḍi ġ-yat-tmdint, ur-iksuḍ rbbi ula-da-stt-itawi ġ-mddn.


Vergeet niet, vrienden, wat de apostelen van onze Here Jezus Christus vroeger hebben gezegd: 	 way-aytma ɛzzanin, swangmad-d iwaliwn n-irqqasn n-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ lli-s-awn-nnan f-ma-ra-ijru.


Door het voorbeeld van Christus, Die voor ons gestorven is, weten wij wat echte liefde is. Daarom moeten ook wij ons leven opofferen voor onze broeders. 	 ġmkad a-s-nssn mamnk a-tga lḥnant: lmasiḥ ifka ih̬f-ns f-ssibt-nnġ. imma nkkʷni, illa fllannġ a-nakka ih̬f-nnġ f-ssibt n-aytmatnnġ.


Pilatus riep de Joodse leiders en de andere mensen weer bij elkaar en zei: 	 iġr bilaṭus i-inmġurn n-tgmmi n-rbbi s-dars, ntni d-imġarn d-mddn yaḍni kullutn.


Timotheüs stond bij de christenen van Lystra en Iconium goed bekend. 	 aytmatn ġ-listra ula ġ-iquniyya ar-kullu-ttinin f-timutaws is-iga amumn ifulkin.


De vele mensen die naar de kruisiging waren komen kijken, gingen naar huis nadat ze dit allemaal hadden gezien. Ze sloegen zich op de borst van berouw en verdriet. 	 kullu willi munnin ġin a-gis-ssmuqquln, lliġ ẓran mayad wrrin s-tgʷmma-nsn ṭiyyr-asn bahra, ar-kkatn ġ-idmarn-nsn.


Dat was het teken waarmee zijn onschuld werd bezegeld. Dus is Abraham de voorvader van allen die op God vertrouwen, ook van hen die niet besneden zijn. 	 tga-yas-tẓallit-an tamatart ma-s-a-d-iktti rrḍa lli-as-ifka rbbi f-ssibt n-ma-yumn lliġ ur-ta-iẓẓulli i-ddat-ns. ġmkad a-s-iwrri iga ibrahim babatsn n-kullu willi umnnin rbbi, a-tn-igan d-willi-f-irḍa rbbi wah̬h̬a ur-ẓẓullin i-ddat.


"Ik ben de Christus niet", vertelde hij hun. 	 isawl iml-asn lḥqq, ur-as-yunf s-yat. yini-asn: «urd nkki a-igan lmasiḥ n-rbbi.»


Jezus zei tegen hem: "Sta op! Pak uw matras en loop!" 	 izayd yasuɛ yini-as: «nkr, asi imjdin-nnk tddut.»


Zijn discipelen kwamen naar Hem toe en vroegen: "Waarom vertelt U altijd van dit soort gelijkenissen?" 	 aškin-d dars imḥḍarn-ns sqsan-t: «mah̬ aylliġ a-srsn-tsawalt s-lmɛni?»


Stel geen enkel deel van uw lichaam ter beschikking van de zonde, als iets waarmee slechte dingen worden gedaan. Nee, stel uzelf ter beschikking van God, omdat u met Christus gestorven bent, om nu met Hem te leven. U bent immers dood geweest en weer levend geworden. 	 a-ur-takkam igzman n-ddat-nnun zund irukutn l-lh̬ʷšant ad-skarn ddnub. walaynni fkat ih̬fawn-nnun i-rbbi zund ġwilli nkrnin zġ-lmut s-tudrt l-ljdid, tfkm igzman-nnun i-rbbi zund irukutn n-ufulki.


Wat voor overeenkomst is er tussen Christus en de duivel? En wat voor gemeenschappelijks heeft een gelovige met iemand die niets van Christus wil weten? 	 is-ra-d-imšaška lmasiḥ d-iblis? is-ra-imrḍa yan yumnn d-yan ur-yuminn?


Zij gaven hem dertig zilveren munten. Vanaf dat moment wachtte Judas zijn kans af om Jezus te verraden. 	 ġakudan a-iwrri ar-iswingim mamnk a-ra-tn-iɛawn ad-amẓn yasuɛ.


Zij keken hem aandachtig aan en Petrus zei: "Kijk ons aan!" 	 ssmaqqln gis, yini-as bṭrus: «mnad ginnġ.»


Want wij hebben gehoord dat u op Christus Jezus vertrouwt en ook uw medegelovigen liefhebt. Deze liefde komt voort uit de verwachting die u hebt van de toekomst, 	 ašku nsfld f-mamnk a-tumnm s-lmasiḥ yasuɛ, ɛzzan darun kullu imẓlayn n-rbbi,


Maar na veertig jaar zette God hem af en gaf hun een nieuwe koning, David, een man naar Zijn hart. 'Ik heb David, de zoon van Isaï, gevonden', zei Hij, 'een man naar mijn hart, die altijd zal doen wat Ik hem vraag'. 	 issitti-t ilmma rbbi, ig dawd d-ugllid-nsn. nttan a-f-ifka rbbi tugga-ns inna: ‹ufiġ-n ġ-dawd yus n-yassa ma-n-yakmurn s-uwl-inu. ra-iskar kullu mad-riġ.›


Ik wens u allen de genade van onze Here Jezus Christus toe. 	 ad-awn-tili lbaraka n-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ kullukn.


Petrus heeft ons verteld hoe God voor het eerst mensen van een ander volk benaderde om hen tot Zijn volk te maken. 	 inna-yaġ simɛan f-mamnk ad-aġ-imla rbbi ġ-isizwar is-ira a-iẓli zġ-gr ibrraniyn kra n-mddn ad-gn wins.


Toch weet ik niet wat ik kiezen moet. Aan de ene kant wil ik graag in dit lichaam blijven en hier nog veel goeds kunnen doen. 	 ur-ssinġ manwa ra-gisn-iriġ, ašku iġ-sulġ ġ-ddat rad-iẓḍarġ ad-zaydġ ġ-twuri-ad ifulkin.


De koning antwoordde: 'Ben ik hard? Nu, dat zul je dan ook merken! Je bent een slechte medewerker. 	 yini-as sidis: ‹way-ah̬ddam yʷh̬šnn, s-wawal-ad tnnit a-s-rad-fllak-ḥkamġ. tssnt izd argaz išqan ad-giġ, ar-di-tasiġ ma-ur-n-srsġ ar-d-mggrġ ma-ur-krzġ.


Hij ging tegenover de tempel op de helling van de Olijfberg zitten. Petrus, Jakobus, Johannes en Andreas kwamen met z'n vieren bij Hem en vroegen: 	 lliġ iskiws yasuɛ ġ-uwrir n-zzitun ġ-umnid n-tgmmi n-rbbi, isqsa-t bṭrus d-yaɛqub d-yuḥanna d-andraws ntni waḥdutn,


Nadat Hij de zeven volken die in Kanaän woonden had uitgeroeid, gaf Hij het land aan de Israëlieten. 	 ihlk ssa n-tglday ġ-tmazirt n-kanɛan, ifk-asn tamazirt-an a-stt-wrtn.


De machthebbers van deze wereld hebben hun hoofden bijeen gestoken en de leiders spannen samen tegen de Here en Zijn Gezalfde.' (B) 	 uškan-d igldan, munn-d d-inmġurn n-ddunit, baš ad-mmaġn d-sidi rbbi ula lmasiḥ-ns.›


De Farizeeërs en godsdienstleraars zeiden tegen Jezus' discipelen: "Onbegrijpelijk dat u met zulk soort mensen aan tafel gaat." 	 imma ifarisin d-imslmdn n-ššrɛ zġ-lmdhb-nsn ar-ssngmugn f-imḥḍarn n-yasuɛ inin-asn: «mah̬ aylliġ a-tšttam ar-tssam d-willi tamẓnin nkkas ula mddn-an ʷh̬šnnin?»


Omdat de Israëlieten op God vertrouwden, liepen zij zeven dagen om Jericho heen en toen stortten de muren van de stad in. 	 f-ssibt n-mad-umnn mddn awal n-rbbi a-f-asn-d-ḍrn iġurban n-tmdint n-ariḥa tigira n-mad-as-tlullin ssa-uwssan.


Als die onrechtvaardige rechter zoiets kan zeggen, zal God zeker recht doen aan Zijn kinderen die Hem er dag en nacht om smeken! Zal Hij hen laten wachten? Nee! 	 yini-asn siditnnġ: «ġmkad a-s-inna lqaḍi-an yʷh̬šnn,


Iedereen was diep onder de indruk van Zijn inzicht. 	 lliġ sfldn mddn-an ggutnin i-mayd inna yasuɛ, tɛjjbn ġ-ulmmud-ns.


Leer oudere vrouwen dat zij rustig en eerbiedig moeten zijn in alles wat zij doen. Zij mogen niet roddelen of veel drinken; nee, zij moeten anderen leren wat goed is. 	 ini ula i-tmġarin mqqurnin ad-skarnt ġmklli-d-iqqann h̬tilli tuqqarnin rbbi. tinit-asnt a-ur-sawalnt ġ-mddn ula-da-ttblunt s-tissi iktin. illa fllasnt ad-sslmadnt timġarin mẓẓinin f-ma-ifulkin


Nadat hij het lichaam van Jezus van het kruis had afgenomen, wikkelde hij het in een lang stuk linnen. Daarna legde hij het in een nog niet eerder gebruikt graf, dat in de rotsen was uitgehakt. 	 izzugz-d ddat zġ-uggjdi issmuttl-tt ġ-lkttan išwan, isrs-tt-in ġ-yan-umḍḍal igan ifri ityawġza ġ-ujarif, ur-jju-n-gis-ittrs yan.


God had hen daar al voor gewaarschuwd. "Pas op", zei Hij, "Ik leg temidden van de Israëlieten een struikelblok neer, een steen waaraan zij zich zullen stoten. Maar wie op Hem zijn vertrouwen vestigt, zal nooit teleurgesteld worden." (h) 	 ġmklli ityaran: «hati ra-n-zzugzġ ġ-gr mddn-inu yan-uẓru imqqurn. rad-asn-ig tabayḍḍrt, ig ifir lli-ra-tn-issknuki. imma wanna fllas ittkln ur-sar-ti-tʷgraẓ.»


"Jezus van Nazareth komt eraan", zei men. De man begon onmiddellijk te roepen: "Jezus! Zoon van David! Heb medelijden met mij!" 	 inin-as: «yasuɛ gu-naṣira ayd izrin.»


Daaraan is te zien of u christen bent of niet. Ieder die zegt één met Christus te zijn, moet leven zoals Hij leefde. 	 ašku wanna ittinin is-iga win lmasiḥ, iqqan-t-id a-iskar ġmklli iskar lmasiḥ.


"Mogen wij in Uw Koninkrijk naast U op de troon zitten?" vroegen zij, "de één links en de ander rechts van U?" 	 inin-as: «fk-aġ a-nskiws yan f-ufasiy-nnk d-yan f-uẓlmaḍ-nnk ġakud lliġ ra-tkšmt s-lmjd n-tgldit-nnk.»


Want omdat wij geloven dat Jezus na Zijn dood weer levend is geworden, geloven wij ook dat God de gestorven christenen met Christus zal laten terugkomen. 	 ašku numn is-immut yasuɛ, inkr-d zġ-lmut. namn is-ra-dids-yawi rbbi kullu willi mmutnin umnnin s-yasuɛ.


Jezus nam een brood, dankte God ervoor, brak het en gaf het aan Zijn discipelen. 	 lliġ a-šttan yasi yasuɛ tangult, iškr rbbi ibbi-tt, ifk-asn-tt yini-asn: «amẓat. h̬tad tga ddat-inu.»


Daarop gaf Pilatus Jezus aan hen over om gekruisigd te worden. 	 ġakudan bilaṭus idḥi-asn-d yasuɛ ġ-gr ifassn-nsn a-t-agʷln f-uggjdi a-immt. awin yasuɛ,


De Joodse leiders stuurden priesters en tempeldienaars naar Johannes om te vragen wie hij was. 	 ġmkad ad-gant tugga n-yuḥanna ġakud lliġ-d-srs-uznn ayt-yudaya kra n-inmġurn d-ih̬ddamn n-tgmmi n-rbbi zġ-urušalim. sqsan yuḥanna inin-as-d: «ma-tgit kiyi?»


Bij het zien van de macht van God werden de mensen met ontzag vervuld. Terwijl iedereen nog een en al verbazing was over alles wat Hij deed, zei Jezus tegen Zijn discipelen: 	 tɛjjbn mddn-an kullutn ar-ttinin: «mnšk ayd-s-tggut-tẓḍḍart n-rbbi.» sul a-tɛjjabn mddn ġ-kullu mayd iskr yasuɛ, s-isawl s-imḥḍarn-ns yini-asn:


Op dat moment riep Jezus: "Vader, Ik vertrouw mijn geest aan U toe!" En met die woorden blies Hij Zijn laatste adem uit. 	 yall yasuɛ awal-ns yini: «wa-baba, ġ-gr ifassn-nnk a-ġ-fkiġ rruḥ-inu.» ġir inna awal-ad s-issufġ rruḥ-ns.


Ga nu vlug aan Zijn discipelen vertellen dat Hij uit de dood is opgestaan. Zeg ook tegen hen dat Hij naar Galilea gaat; daar zal Hij hen ontmoeten. Dit kwam ik u vertellen." 	 yini-asnt ilmma: «ddwamt ġilad s-dar imḥḍarn-ns, tinimt-asn is-d-inkr zġ-lmut. ra-kʷn-izwur s-tmazirt n-jalil. ġin a-ġ-ra-ti-tẓrm. ha-yyi nniġ-awnt-t.»


Wie iets anders beweert, is verwaand en dom; die heeft de ziekelijke neiging te willen bekvechten over de betekenis van de woorden van Christus. De gevolgen daarvan zijn jaloezie en ruzie, beledigingen en verdachtmakingen. 	 ntni ar-bahra-ssimġurn ih̬f-nsn walaynni ur-ssinn yat. iɛjb-tn ad-tmḥakkan ar-tmjaḥadn f-iwaliwn, aylliġ a-twrrin ar-tḥsadn ar-tẓin ar-rggmn ar-ttuhamn.


Houd je aan de regels die de Here heeft gegeven, net als een sportman; als die zich niet aan de regels houdt, wordt hij gediskwalificeerd en kan hij geen prijs winnen. 	 ula yan iskrn šala n-tizzla, ur-rad-as-yili ttaj n-umzwaru abla iġ-iskr s-limur n-tizzla.


U moet verstandig met geld omgaan. Maak er vrienden mee, door het te gebruiken zoals Ik wil. Als u het eens moet achterlaten en in Gods eeuwige woning komt, zal Hij u liefdevol opnemen. 	 rad-awn-iniġ, skarat-awn imddukkʷal s-wayda n-ddunit-ad, a-kʷn-in-šškšmn s-tgʷmma l-lih̬rt ġakud nna-itmma-wayda.


"Wij moeten het niet op het Paasfeest doen", zeiden sommigen. "Want dan ontstaat er vast en zeker een enorme rel!" 	 walaynni nnan i-ngratsn: «urd ġ-uwssan l-lɛid baš a-ur-duyn mddn.»


Op de vreselijke dag van het grote oordeel zal het voor zo'n stad erger zijn dan voor het beruchte Sodom. 	 rad-awn-iniġ, ra-išqu-wass l-lḥsab f-ayt-tmdint-an uggʷar n-ayt-sadum.


Want God liefhebben, is doen wat Hij zegt. En dat is helemaal niet zo moeilijk. 	 ġmkad a-s-a-nmala is-a-nttiri rbbi: ar-nskar s-luṣiyat-ns. ur-fllannġ-iẓẓay maylli-f-aġ-yuṣṣa,


Maar het is hun niet gelukt. Waarom niet? Omdat zij niet op Jezus Christus vertrouwden, maar dachten dat het helemaal van henzelf afhing, van hun eigen prestaties. Jezus Christus was voor hen het grote struikelblok. 	 mah̬? ašku s-iskkirn-nsn a-s-a-ttirin ad-trḍun rbbi, urd s-liman. ġmkad a-s-utn aẓru n-tbayḍḍrt.


En wie Mij ziet, ziet God, Die Mij gestuurd heeft. 	 d-wanna-yyi-iẓran, iẓra ġwalli-yyi-d-yuznn.


Maar laat ook nu de moed niet zinken! Al zal het schip verloren gaan, niemand van ons zal hierbij het leven verliezen. 	 imma ġilad rad-awn-iniġ, thnnayat. hati ur-ra-immt yan gigun. ġir anaw a-ra-itthlk.


Toen dit nieuws bekend werd, kwamen overal van het eiland zieken naar ons toe, die werden genezen. 	 lliġ sfldn mddn i-mayad ar-d-dars-ttaškin kullu winna uḍnnin ġ-igzir-an, jjin.


Toen de andere discipelen zagen wat er ging gebeuren, riepen ze: "Meester, zullen we erop los slaan? We hebben zwaarden bij ons!" 	 lliġ ẓran imḥḍarn-ns ma-ra-ijru inin-as: «wa-sidi, is-trit a-tn-nṭṭay s-lkmami-ad?»


Heeft God ooit tegen een engel gezegd, zoals tegen Zijn Zoon: "Ga hier naast Mij op de ereplaats zitten, totdat Ik al Uw vijanden aan Uw macht heb onderworpen"? (f) 	 ur-jju-inni rbbi i-kra l-lmalak: «skiws f-ufasiy-inu ard gġ inuwwašn-nnk ġ-ddu iḍarn-nnk.»


Een zekere Zacheüs, een hoofdtolontvanger, die schatrijk was, probeerde Jezus te zien te krijgen. Maar hij kon niet over de mensen heenkijken, omdat hij klein was. 	 yili ġin yan-unmġur n-willi tamẓnin iqaridn n-nkkas, ig ism-ns zakka, iggut-dars-wayda.


Toen nam de duivel Hem mee naar het dak van de tempel in Jeruzalem 	 yawi-t ilmma iblis s-tmdint n-urušalim, issbidd-t f-iggi n-ukfaf n-tgmmi n-rbbi


In die tijd verwachtte iedereen dat de Christus gauw zou komen. Overal vroeg men zich af of Johannes het was. 	 ar-bahra-swingimn mddn ġ-yuḥanna, ar-ssmqsan i-ngratsn: «izd ġwad a-igan lmasiḥ lli-ra-d-yazn rbbi?»


Want het 'dwaze' van God is wijzer dan wat mensen kunnen bedenken; en het 'zwakke' van God heeft meer kracht dan de mensen. 	 ašku mayd mi ttinin ‹anufl› n-rbbi, yugʷr lɛaql n-bnadm, ula mayd mi ttinin ‹ḍḍɛf› n-rbbi, yugʷr tadwast n-bnadm.


Hij zal een bijzondere man zijn, met dezelfde geest en kracht als de profeet Elia. Hij mag de mensen erop voorbereiden dat de Christus komt. Hij zal hun leren God lief te hebben zoals hun voorouders deden en te leven zoals God het wil." 	 ra-izwur siditnnġ s-tḥkimt itjhhdn zund nnabi iliyya, irar-d ulawn n-mddn a-tḥnnun ġ-tarwa-nsn, irar-d ġwilli ffuġnin zġ-wawal n-rbbi ad-d-wrrin s-uġaras n-willi-f-irḍa, ijjujad i-siditnnġ yat tasut a-tg tins.»


Die slechte verlangens brengen u tot slechte daden; en de straf die u daar tenslotte voor krijgt, is de dood. 	 ġakudan iġ-gis-qamant ššhwat rad-arunt ddnub. ula ddnub, iġ-gis-zuydn rad-d-awin lmut.


Geef God en Zijn Koninkrijk de hoogste plaats in uw leven. Hij zal dan in alles voor u zorgen. 	 lhwat zwar s-tgldit n-rbbi ula s-ma-t-irḍan s-awn-izuyd kullu tiġawsiwin-an yaḍni.


"In Bethlehem", antwoordden zij. "In Judea. Want de profeet Micha heeft geschreven: 	 inin-as: «ġ-bitlaḥm ġ-tmazirt n-yudaya, ašku ġmkad a-ityaran f-ufus n-nnabi inna:


Juda was de vader van Perez en Zerah (hun moeder heette Tamar). Perez was de vader van Hezron; Hezron de vader van Ram; 	 yahuda yuru fariṣ d-zaraḥ (tga innatsn tamar). fariṣ yuru ḥaṣrun, ḥaṣrun yuru aram,


Niet dat ooit iemand de Vader heeft gezien. Alleen Ik heb Hem gezien, want Ik kom bij Hem vandaan. 	 ur-illi yan iẓran baba, abla nkki lli-igan zġ-rbbi a-t-iẓran.


Ik vind het voor ongetrouwde mannen en weduwen beter dat zij alleen blijven net als ik. 	 imma ġwilli ur-tahlnin ula h̬tilli ganin tihjjalin, rad-asn-iniġ: ra-išwu iġ-qaman waḥdutn zund nkki.


Als God het over een nieuw verbond heeft, wil Hij daarmee zeggen dat de eerste verouderd is. En alles wat oud en versleten is, wordt vroeg of laat afgedankt. 	 imma lɛhd-ad, lliġ-t-iga rbbi d-ljdid, iban-umzwaru is-iga aqdim. aynna igan aqdim, hati imda. ġir imikk ra-t-laḥ.


Bid ook dat wij mogen ontkomen uit de klauwen van kwaadaardige mensen, want niet iedereen vertrouwt op de Here. 	 ḍalbat-t ad-aġ-issanf i-mddn šqanin ʷh̬šnnin, ašku ur-a-kullu-ttirin ad-amnn.


Maar wie naar Mij luistert en niet doet wat Ik zeg, lijkt op een man die zijn huis zomaar op de grond neerzet, zonder een degelijke fundering te leggen. Als dat huis wordt getroffen door het woeste geweld van een overstroming, stort het onmiddellijk in. Er blijft niets anders van over dan een grote puinhoop." 	 imma wanna isfldn i-iwaliwn-ad-inu ur-a-srsn-iskar, irwas argaz lli-ibnan tigmmi-ns f-wakal ur-iġza llsas. lliġ-d-ingi-wasif yut tigmmi tḍr-d, th̬lu kullutt.»


Gods Zoon heeft Zijn leven en Zijn bloed gegeven om ons van de zonde te verlossen. Alles wat wij hebben misdaan, is ons daardoor vergeven. Wat een ongelofelijke genade! 	 lli-aġ-ifran zġ-lhalak s-idammn-ns, issitti fllannġ ddnub-nnġ. matta ġunškad s-tggut lḥnant n-rbbi lli-s-aġ-ibark,


Hij nam afscheid van hen met de woorden: "Als God het wil, kom ik bij u terug." Hij verliet Efeze per schip. 	 imsafaḍ didsn yini-asn: «iġ-ira rbbi rad-d-wrriġ s-darun.» iffuġ afsus issudu ġ-umda,


Of wilt u mij soms ook doodslaan, zoals gisteren die Egyptenaar?' 	 is-trit a-yyi-tnġt ġmklli tnġit gu-miṣr iḍgam?›


gevloek, hoogmoed, onverschilligheid en zo meer, komen van binnen uit de mens. Die maken hem slecht." 	 kullu lh̬ʷšanat-ad ar-di-tffuġnt zġ-ugʷns n-bnadm ar-t-ssḥramnt.»


Laat je als soldaat van Christus niet in beslag nemen door de zorgen van het leven, want dan zal degene die je in dienst heeft genomen, niet tevreden over je zijn. 	 yan igan aɛskri ġ-imiġ ur-ra-ilhu ih̬f-ns s-tġawsiwin yaḍni n-ddunit-ad, ašku ra-yiri a-itrḍu anmġur-ns.


Wij denken niet zelf iets van blijvende waarde te kunnen doen. Onze kracht en de resultaten komen alleen van God. 	 ur-a-nttini izd nkkʷni a-iẓḍarn a-nskr kra, walaynni rbbi iẓḍar a-t-iskr f-ufus-nnġ.


Daarom moeten wij altijd als we daarvoor de gelegenheid hebben, voor iedereen goed en vriendelijk zijn, in het bijzonder voor onze medechristenen. 	 illa fllannġ a-nskar afulki ġ-kullu mddn ġakud nna-nufa, s-uggʷar ġ-aytmatnnġ lli-umnnin s-lmasiḥ.


Daarmee werd werkelijkheid wat de profeet Jesaja had gezegd: "Hij heeft onze kwalen op zich genomen en onze ziekten gedragen." 	 ġmkan a-s-yuwfa-wawal n-nnabi išaɛya inna «nttan a-issittin timuḍan-nnġ, yasi aṭṭan-nnġ.»


Er is geschreven: 'Het gaat God niet om uw offers en geschenken. Hij wil dat u met andere mensen meeleeft en hen helpt.' Als u begreep wat daarmee wordt bedoeld, zou u geen onschuldige mensen hebben veroordeeld. 	 ityara ġ-warra n-rbbi ‹riġ darun lḥnant, urd tiġrsi.› mrad is-tssnm lmɛna n-wawal-an, ikun ur-tḥkamm f-ġwid ur-skirnin kra yʷh̬šnn.


'Nee, Here, ik heb nog nooit iets gegeten wat mij als Jood verboden is.' 	 rarġ-as: ‹ḥaša a-sidi. ur-jju-mḍiġ kra-f-inna ššrɛ n-musa iḥrm nġd irka.›


Hoe meer zij door zware moeilijkheden op de proef werden gesteld, hoe groter ook hun blijdschap werd. Hoewel zij zelf in armoede verkeerden, hebben zij heel veel voor anderen gedaan. 	 wah̬h̬a zrin ġ-tnukmut išqan, frḥn bahra. rḍun ad-fkn kigan, wah̬h̬a idrus mad-darsn-illan bahra.


Toen zij opkeken, zagen ze alleen Jezus nog. 	 lliġ ssmaqqln ur-ẓrin yan, abla yasuɛ waḥdut.


Als ik Gods woord doorgeef, alle diepe dingen doorgrond en alles weet en al het geloof heb, zodat ik bergen kan verzetten, maar geen liefde heb, ben ik niets. 	 iġ-ẓḍarġ a-ttiniġ s-mad-iyi-imala rbbi, iġ-ssnġ lmɛna n-kullu ma-intln ula kullu ma-illan, iġ-umnġ aylliġ ssittiġ iwrar bla-da-tḥnnuġ, ur-giġ yat.


Ook u wordt door de Geest in dit gebouw, in dit huis van God, ingevoegd. 	 ula kunni ar-srun-ibnnu baš a-kullu-ng yat-tgmmi, izdġ gis rruḥ n-rbbi.


Als u het verdwaalde schaap dan vond, zou u uw vrienden en buren bij elkaar roepen en zeggen: 'Luister. Mijn schaap was verdwaald en ik heb het teruggevonden. Zijn jullie ook niet blij?' 	 ġakud nna-stt-yufa ra-stt-id-yasi f-tġʷraḍ-ns ifrḥ bahra,


"Maar waarom dan?" vroeg Pilatus voor de derde keer. "Wat voor kwaad heeft Hij gedaan? Ik zie niet in waarom Hij ter dood veroordeeld moet worden. Ik zal Hem zweepslagen laten geven en in vrijheid stellen." 	 izayd bilaṭus tis kraṭṭ-twal yini-asn: «mal-lɛib iskr? ur-gis-ufiġ kra l-lɛib f-t-id-iqqan a-immt. ra-t-ssġuršġ ukan, rẓmġ-as.»


'Vader Abraham!' kermde hij. 'Heb toch medelijden met mij! Stuur Lazarus hier naar toe. Laat hij zijn vinger nat maken en daarmee mijn tong verkoelen. Want het is verschrikkelijk hier in deze vlammen.' 	 iġr-as: ‹wa-baba ibrahim, ḥnnu gigi. ha-yyi ġ-lɛafit-ad ar-bahra-trfufunġ. azn liɛazr a-d-issayk aḍaḍ-ns aman, issilwiġ ils-inu.›


Zijn moeder en Zijn broers kwamen Hem opzoeken, maar zij konden niet bij Hem komen omdat het huis overvol was. 	 tašk-id innas n-yasuɛ d-aytmas, ur-ufin maniġ a-t-in-lkkmn ašku ggutn mddn lli-fllas-munnin.


Enkele Farizeeërs zeiden: "Die Jezus is niet door God gestuurd. Anders zou Hij niet op de sabbat werken." "Maar", brachten anderen er tegenin, "een slecht mens zou zulke goede dingen toch niet doen?" De meningen waren verdeeld. 	 kra ġ-ifarisin ar-ittini: «ġwan, iban is-urd rbbi a-t-id-yuznn ašku ar-iskar ġ-wass n-usunfu ma-gis-ur-iḥllan.» imma wiyyaḍ ar-ttinin: «yan iffuġn aġaras n-rbbi, is-iẓḍar a-iskar zund lmɛjizat-ad?» bḍun ntni i-ngratsn.


Laat u daarom niet meeslepen door allerlei vreemde ideeën. Voor onze geestelijke kracht zijn wij alleen afhankelijk van de genade van God en niet van allerlei regels voor eten en drinken; want de mensen die op regels vertrouwden, hebben er niets aan gehad. 	 a-ur-tadjm kra n-ilmmudn iġribn a-kʷn-jllun zġ-uġaras l-lḥqq. ra-išwu a-tssdusm ulawn-nnun s-lbaraka n-rbbi, urd s-tnbaḍin n-umššu lli-ġ-ur-tlli kra l-lfaytt i-willi srsnt skarnin.


"Luister goed, allemaal", zei Hij. "Heeft de profeet Jesaja niet geschreven dat Gods huis een huis van gebed moet zijn voor alle volken? Maar wat hebben jullie ervan gemaakt? Een rovershol!" 	 ibdu ar-tn-isslmad yini-asn: «is-ur-ityara ġ-warra n-rbbi ‹tigmmi-nu rad-as-ttinim tigmmi n-tẓallit i-mddn n-kullu timizar?› imma kunni, hati trurm-tt tga ifri n-imh̬h̬arn.»


Het duurde veertien jaar voordat ik weer in Jeruzalem kwam; deze keer samen met Barnabas en ik nam ook Titus mee. 	 zrin kkuẓ d-mraw n-usggʷas s-wrriġ s-urušalim nkki d-barnaba, awiġ didi tiṭus.


Natuurlijk, er is maar één God. Hij spreekt Joden èn andere mensen vrij op voorwaarde dat zij in Jezus Christus geloven. 	 ašku ur-illi abla nttan. ra-iskr sslamt ġ-gras d-ayt-yudaya f-ssibt n-mad-umnn, iskr sslamt ġ-gras d-ayt-tmizar yaḍni f-ssibt n-mad-umnn ula ntni.


Zacheüs liet zich snel uit de boom zakken en ontving Jezus gastvrij in zijn huis. Wat was hij blij! 	 igguz-d zakka ḥayna, ifrḥ bahra išškšm yasuɛ s-dars.


Kijk eens naar de kraaien. Die zaaien en oogsten niet en ze hebben geen voorraadkamers of schuren. Toch gaat het hen goed, want God geeft ze te eten. Wel, jullie betekenen toch veel meer voor Hem dan die vogels! 	 ẓrat ihaqqayn, ur-a-kkrzn ula-da-mggrn, ur-darsn iḥuna nġd lbruj ma-ġ-a-ssmunun, walaynni ar-asn-yakka rbbi amššu lli-ḥtajjan. imma kunni, uggʷar n-igḍaḍ a-tɛzzam dar rbbi.


Maar als iemand iets tegen mij zegt in een taal die ik niet versta, blijven wij vreemden voor elkaar. 	 walaynni yan sri isawaln, rad-dars-gġ abrrani iġ-ur-ssinġ lmɛna n-ma-ittini, ig dari abrrani ula ntta.


Maar denk eraan: Dat kan alleen als je gelooft dat het zal gaan zoals jij zegt en geen spoor van twijfel in je hart is. Wat je in het gebed ook vraagt, je krijgt het als je gelooft dat je het al hebt. 	 f-mayad a-f-rad-awn-iniġ, kullu ma-tḍalbm iġ-a-ttẓallam i-rbbi, amnat is-rad-awn-ityawfka, hati rad-awn-yili.


Hij zal voor altijd over het volk Israël regeren en aan Zijn regering zal geen einde komen." 	 ig agllid f-tarwa n-yaɛqub kullu mayd-d-iftan. tagldit-ns ur-ra-sar-ttmmu.»


Bedriegers, weet u niet dat als u vriendschap met de wereld sluit, dit gelijk betekent dat u een vijand van God bent? Wie voor de wereld kiest, kiest God als zijn vijand. 	 han tffuġm aġaras bahra. is-ur-tssinm mayad? wanna dar tɛzza ddunit, irur tiġurdin-ns s-rbbi. yan dar iɛzza ma-igan win ddunit, iga ih̬f-ns d-wad iẓin d-rbbi.


Houdt u aan uw woord. Ja is ja en nee is nee. Als u uw woorden kracht bijzet door een eed, klopt er iets niet. 	 illa fllawn a-ig-wawal-nnun ‹iyah› nġd ‹uhu›. aynna tzuydm i-mayan, han iblis a-d-ikka.


Van: Petrus, een dienaar en apostel van Jezus Christus. Aan: Allen, die een even heerlijk geloof hebben als wij. Dat geloof hebben wij gekregen door de rechtvaardigheid van onze God en Redder, Jezus Christus. 	 zġ-simɛan bṭrus ah̬ddam d-urqqas n-yasuɛ lmasiḥ. i-willi mi ityawfka liman iɛzzan lli-aġ-d-ityawfkan ula nkkʷni s-ufulki n-rbbi-nnġ d-unjjam-nnġ yasuɛ lmasiḥ.


Doe de groeten aan Maria, die zoveel voor u heeft gedaan. 	 ar-n-tsllamġ f-maryam lli-bahra-ith̬damn ġ-gratun.


Want daaruit blijkt dat Hij van u houdt. Als Hij u slaat, blijkt dat u Zijn zoon bent." (A) 	 ašku sidi rbbi ar-itrbba wanna dars iɛzzan, ar-issrwat wanna iga d-yus.»


namelijk dat God nL heeft gedaan wat Hij lang geleden door Zijn profeten in de Boeken al had beloofd. 	 lh̬bar-ad iga ġwalli-f-uran lanbiya ġayd izrin ġ-warratn n-rbbi, imla-yasn mamnk a-ra-yili.


En als alles eenmaal aan Christus onderworpen is, zal ook Hij Zich aan Zijn Vader onderwerpen. Dan zal alles en iedereen volledig door God worden beheerst. 	 ġakud lliġ ra-yili kullu ġ-ddu l-lḥukm n-yus n-rbbi, ra-ifk ih̬f-ns ġ-ddu lḥukm n-walli-d-irurn kullu ma-illan ġ-ddu lḥukm-ns. ġmkad a-s-ra-iḥkam rbbi f-kullu ma-illan.


De leidende priesters begonnen Hem van allerlei dingen te beschuldigen. 	 nkrn inmġurn n-tgmmi n-rbbi ar-srs-taštkkan s-kigan d-tġawsiwin.


Doe ook de groeten aan Andronicus en Junias, mijn landgenoten, die samen met mij gevangen hebben gezeten. Zij zijn belangrijke apostelen en geloofden al eerder in Christus dan ik. 	 ar-n-tsllamġ ula f-andrunikus d-yunyas lli-ganin zġ-ayt-dari. kkan-ttin didi ġ-lḥbs. tyawssann ntni ġ-irqqasn, umẓn aġaras l-lmasiḥ ur-ta-t-umẓġ nkki.


Het duurde niet lang of Hij was daar overal bekend. Hij sprak in de verschillende synagogen en stond bij iedereen hoog in aanzien. 	 ar-tn-isslmad ġ-tgʷmma n-tẓallit, ar-ti-talġn kullu mddn.


Wij willen daar graag van vertellen en niet alleen wij, maar ook de Heilige Geest, Die God geeft aan wie Hem gehoorzamen." 	 kullu mayad, ar-fllas-nakka tugga-nnġ nkkʷni ula rruḥ lqudus lli-d-yuzn rbbi i-willi skarnin s-wawal-ns.»


Maar wie de Heilige Geest belastert, zal nooit vergeving krijgen. Die zonde blijft eeuwig bestaan." 	 walaynni yan irggmn rruḥ lqudus ur-sar-as-fllas-iṣamḥ. ntta rad-bdda-fllas-yili lḥukm n-rbbi.»


Daarom kwam gouverneur Pilatus naar buiten en vroeg: "Waarvan beschuldigt u Hem?" 	 lḥakm bilaṭus issn mayad, iffuġ-d s-darsn yini-asn: «ma-f-tṣrḍm i-urgaz-ad?»


Een man zal zijn vader en moeder verlaten om te trouwen. Hij en zijn vrouw zijn dan aan elkaar verbonden. 	 yini fllasn ‹mayad a-f-ra-ifl-urgaz babas d-innas imun d-tmġart-ns. hatnin sin rad-wrrin gn yat ddat.›


De volgende dag besloot Jezus naar Galilea te gaan. Onderweg ontmoette Hij Filippus. "Kom", zei Hij, "ga met Mij mee." 	 iga filibbus gu-bitṣayda lli-igan tamdint n-andraws d-bṭrus.


Wat Ik wil zeggen, is dit: God zal Zijn Koninkrijk bij u weghalen en het geven aan een volk dat Hem geeft wat Hem toekomt. 	 f-mayan a-f-rad-awn-iniġ, ra-kʷn-issufġ rbbi zġ-tgldit-ns, ifk-tt i-mddn yaḍni lli-ra-yakka lġllt-ns.


"En jullie dan?" vroeg Hij. "Wat denken jullie over Mij? Wie ben Ik?" 	 yini-asn yasuɛ: «imma kunni, ma-flla-ttinim? mad-giġ nkki?»


Aan het kruis hing een bordje. "Koning van de Joden" stond er op. Dat was de beschuldiging. 	 skrn yat talluḥt a-tml aṣraḍ lli-s-as-ṣrḍn, ityara gis «agllid n-ayt-yudaya.»


Maar toen zij vijandig werden en met Jezus gingen spotten, schudde Paulus het stof van zijn kleren en zei: "U veroordeelt uzelf. Het is niet meer mijn verantwoording. Vanaf nu ga ik naar de mensen die niet tot het Joodse volk behoren." 	 walaynni ẓin dids ayt-yudaya rgmn-t aylliġ fllasn issus timlsa-ns yini-asn: «ddnub-nnun f-ih̬f-nnun. nkki brraġ gigun. hati zġ-ġilad rad-dduġ s-ibrraniyn.»


En wat kost nu een mus? Bijna niets. Zelfs de haren op je hoofd zijn allemaal geteld. 	 imma kunni, zġ-inẓaḍn n-ih̬f-nnun iḥasb-tn babatun.


De twee zusters stuurden iemand naar Jezus met de boodschap: "Here, Uw vriend Lazarus is ziek." 	 aznnd-d taytmatin-lli s-yasuɛ inint-as: «wa-siditnnġ, ha-walli dark iɛzzan yuḍn bahra.»


Kortom, er zijn drie dingen die blijven: Geloof, hoop en liefde. Maar de liefde is het voornaamste. 	 imma ġilad, iqama-sul liman d-rrja d-lḥnant, ntni s-kraḍ, walaynni tamzwarut gisn a-stt-igan d-lḥnant.


Plotseling was er een hevige aardbeving. Een engel van God kwam uit de hemel, rolde de steen opzij en ging erop zitten. 	 s-immussa-wakal ġ-tasaɛt-an s-jjhd, igguz-d yal-lmalak n-sidi rbbi zġ-ignwan, issknuki ifir zġ-imi n-umḍḍal, igawr fllas.


Petrus nam Hem apart om Hem terecht te wijzen. "Dat mag niet, Here", zei hij. "God zal ervoor zorgen dat U zoiets niet overkomt." 	 yawi-t ilmma bṭrus a-t-iẓi f-wawal-ad yini-as: «ad-ak-yili lh̬ir a-sidi, ula ijra-yak ġayan.»


Maar als we zeggen dat mensen hem die bevoegdheid hadden gegeven, zal het volk ons vermoorden, want dat is ervan overtuigd dat Johannes een profeet was." 	 walaynni iġ-nenna ‹bnadm a-t-id-yuznn› rad-aġ-kkatn kullu mddn-ad s-iẓran, ašku ar-ttinin ntni izd s-ṣṣaḥt yuḥanna yan-nnabi a-iga.»


Maar wij weten niet hoe het komt dat hij nu kan zien. Wij weten ook niet wie zijn ogen genezen heeft. Vraag het hem zelf. Wie weet het beter dan hij? Hij is oud en wijs genoeg." 	 walaynni ur-nssin mamnk a-s-iwrri isfaw ula nssn ma-irẓmn alln-ns. sqsat-t. hati argaz a-iga, iẓḍar a-isawl f-ih̬f-ns.»


Zij riepen: "U bent een heilig Heerser en U houdt Uw woord. Hoelang duurt het nog voordat U wraak neemt voor wat zij ons hebben aangedaan?" 	 alln awal-nsn inin: «wa-sidi rbbi itjhhdn, tgit amẓlay tgt lḥqq. ar managu a-ra-n-tssmaṭlt lɛqubit lli-illan f-mddn n-ddunit, trart-asn f-idammn-nnġ?»


God weet dat ik voortdurend voor u bid. Ik dien Hem met hart en ziel en vertel de mensen het goede nieuws over Zijn Zoon. 	 rbbi lli-mi-th̬damġ s-nniyt n-uwl-inu s-tbrraḥt l-lh̬bar ifulkin n-yus, nttan a-issnn mamnk a-bdda-gigun-swingimġ ġakud nna-tẓallaġ,


Telkens wanneer zij dat doen, vallen de 24 ouderlingen voor Hem neer om Hem te aanbidden en Hem als de Heer van hun leven te erkennen. 	 ar-n-ṭṭarn sin id-mraw d-kkuẓ n-umġar ġ-lgddam n-walli iskiwsn f-lɛrš, sjdn i-walli bdda illan rad-bdda-yili, ar-n-tluḥn ttaj-nsn ġ-lgddam l-lɛrš ar-ttinin:


Door dit alles kwam uit wat in het boek van de profeet Jeremia staat: "Ze namen de dertig zilveren munten. Meer vond het volk van Israël hem niet waard. 	 ġmkad a-s-yuwfa-wawal n-nnabi irmiyya lli-innan: «rad-d-mšaškan mddn-an n-ayt-rbbi a-d-fllas-fkn atig n-kraḍ id-mraw n-uqarid n-nnuqrt, awin-tn ilmma


Maar wat er ook gebeurt, broeders, wees blij in de Here. Ik word niet moe dit telkens weer te zeggen en voor u is het goed dit keer op keer te horen. 	 way-aytma, awal-inu iggʷran iga-t: «frḥat ġ-siditnnġ.» ur-flla-iẓẓay ad-awn-daġ-araġ mayad, walaynni ra-kʷn-iɛawn a-ur-tjlum.


In één van de stadjes waar zij kwamen, viel hun oog op een man die zwaar melaats was. Toen de man Jezus zag aankomen, viel hij voor Hem neer met zijn gezicht in het stof. "Here", smeekte hij, "als U wilt, kunt U mij genezen." 	 yan-wass illa yasuɛ ġ-yat-tmdint, yašk-id dars yan-unjdam yuḍn bahra. lliġ iẓra yasuɛ iḍr ġ-dar iḍarn-ns iḍalb-t bahra yini: «wa-sidi, tẓḍart a-yyi-tssġust iġ-trit.»


Dat zal geen mens ontkennen. Blijf dus kalm en doe geen domme dingen. 	 kullu ddunit tssn tiġawsiwin-ad. ur-iẓḍar yan ad-asnt-yanf. imma ġilad illa fllawn a-tfssam, a-ur-tskrm kra f-a-kʷn-ttigʷraẓ.


Toen iedereen zat, nam Jezus de broden, dankte God ervoor en begon het brood uit te delen. Met de vissen deed Hij net zo. En iedereen kon naar behoefte eten. 	 yasi yasuɛ smmust-tngʷal-lli iškr rbbi, ifk-tnt i-mddn, ifk-asn ula tislmin, kud yan d-ġunšk lli-ira.


Als wij in vervoering zijn, is het voor God. Als wij nuchter en kalm zijn, is het voor u. 	 iġ-tġalm is-nffuġ ih̬f-nnġ, f-rbbi a-f-t-nffuġ. walaynni iġ-nsawl s-lmɛqul, f-ssibt-nnun a-f-nsawl.


Maar als iemand niet gelooft, kan God niet tevreden over hem zijn. Wie tot God komt, moet geloven dat Hij bestaat en beloont wie Hem zoeken. 	 walaynni yan ur-yuminn rbbi, ur-ra-yiẓḍar a-yamẓ rrḍa-ns. ašku wanna iran a-n-yakmur s-rbbi, iqqan-t-id a-yamn is-illa rbbi, yujad a-ibark wanna-t-isiggiln.


Als er mensen gevangen werden gezet, had u net zoveel verdriet als zij. Als uw bezittingen werden afgenomen, bleef u opgewekt. U wist dat u iets beters had, wat nooit meer kon worden afgenomen. 	 ar-ttɛawanm aytmatun lli-n-llanin ġ-lḥbs, tṣbrm d-willi-awn-kkisnin ayda-nnun, tfrḥm ašku tssnm is-teṭṭafm kra yufn mayan, a-t-igan d-wayda idumn.


Het natuurlijke lichaam komt eerst en daarna pas het geestelijke. 	 urd bab n-rruḥ a-d-izwarn walaynni bab n-ddat n-ddunit-ad, iggʷru-as-d ilmma bab n-rruḥ.


Als Ik niet gekomen was en tot hen gesproken had, zouden ze niet schuldig zijn. Maar nu hebben zij geen verontschuldiging voor de zonden die zij doen. 	 mrad is-ur-d-uškiġ sawlġ srsn, ur-ra-fllasn-ilin ddnub-nsn. imma ġilad ġ-d-uškiġ ur-ẓḍarn ad-inin ‹ur-nssin mayd nskr is-yʷh̬šn.›


Hoe kunt u dan uw broeder helpen? Huichelaar! Zorg eerst dat die balk uit uw eigen oog weg is. Dan ziet u tenminste wat u doet, als u die splinter uit het oog van uw broeder haalt. 	 wa-bu-sin-uwdmawn, ssitti zwar taggjdit zġ-tiṭ-nnk, baš a-tẓrt mamnk a-di-tssittit arftus zġ-tiṭ n-gʷmak.


Terwijl Hij dit zei, kwam de leider van een synagoge naar Hem toe en viel voor Hem op de knieën. "Mijn dochtertje is net gestorven", snikte hij. "Maar als U meegaat en haar aanraakt, zal zij weer levend worden." 	 sul a-isawal yasuɛ s-d-yuška yan-umġar, iḍr-d ġ-dar iḍarn-ns yini-as: «tasaɛt-ad tmmut illi imẓẓin. walaynni ašk-id tgt fllas afus-nnk tddr.»


Als !emand op zijn afstamming en inspanning kon vertrouwen, was !k het wel. En als anderen dus denken op hun Joodse afstamming en eigen inspanning te kunnen vertrouwen, dan kan ik dat nog veel meer! 	 mrad is-riġ nkki, illa dari ġ-ddat-inu ma-f-a-bnnuġ. ašku iġ-illa kra n-yan iġaln is-dars kra-f-a-ibnnu f-iskkirn n-ddat, illa dari mayan s-uggʷar.


Na de bevalling was Maria volgens de Joodse wet veertig dagen onrein. Toen die tijd voorbij was, ging zij met haar man naar Jeruzalem om het kind aan de Here op te dragen. 	 lliġ kmmln ussan n-usġus-nsn skrn ġmklli illan ġ-ššrɛ n-musa, awin azzan s-tmdint n-urušalim a-t-in-srsn ġ-lgddam n-rbbi.


Terwijl Hij hier op aarde was, heeft Christus onder tranen geroepen tot God, Die Hem van de dood kon redden. God verhoorde Zijn gebeden, omdat Hij Zich aan Gods wil onderwierp. 	 ġ-uwssan lli-ġ-iṭṭaf yasuɛ ddat n-bnadm, ar-itẓalla ar-itḍalab s-tġuyya d-imṭṭawn i-walli iẓḍarn a-t-issanf i-lmut. isfld-as rbbi ašku ifka ih̬f-ns a-iskr ma-t-irḍan.


In Jeruzalem werd het jaarlijkse feest van de tempelvernieuwing gevierd. 	 ġ-uwssan-an frḥn ayt-urušalim s-lɛid lli-ġ-d-rurn tigmmi n-rbbi ssġusn-tt, ig-uzmz-an tagrst.


Laten wij ons best doen deel te krijgen aan die rust. Daarom moeten wij ervoor oppassen God niet ongehoorzaam te zijn zoals het volk Israël, dat daardoor die rust niet kreeg. 	 imma ġilad illa fllannġ a-bahra-nttiri a-nkšm s-usunfu-ad, a-ur-iḍr yan ginnġ ġmklli ḍrn ntni, ffuġn zġ-wawal n-rbbi.


Toen hij die opende, kwam er een dikke rook uit, zoals uit een grote oven. De lucht werd helemaal zwart van de rook, zodat de zon niet meer te zien was. 	 iddu irẓm imi n-tdrut, iġli-d zġ-gis kra n-waggu iggutn zund aggu n-ufarnu imqqurn, aylliġ tllas tafukt illas lḥal kullu s-waggu lli-d-iġlin zġ-tdrut n-wakal.


Maar als u als beesten tegen elkaar tekeergaat, blijft er niets van u over. Pas daar dus voor op. 	 walaynni iġ-a-ttlbaym i-ngratun ar-tšttam tifiyi n-ingratun, han ra-thlkm i-ngratun.


"Mannen, u weet dat wij in ons vak een goede boterham verdienen. Maar u hebt gehoord en gezien dat die Paulus heel veel mensen achter zich krijgt; niet alleen in Efeze, maar in bijna heel Asia. Hij maakt hun wijs dat met de hand gemaakte goden geen echte goden zijn! 	 walaynni tsfldm i-ġwan mi ttinin bulus tẓrm ġaylli iskar, ar-ittini ilahat lli-skrn ifassn n-bnadm urd ilahat ad-gan. hati irur mddn ggutnin ijlu-tn ġid ġ-afsus ula ġ-kullu tamazirt n-asiyya.


Daarna stuurde de eigenaar een derde man en die werd nog slechter behandeld. De boeren joegen hem zwaar gewond het erf af. 	 yazn wis kraḍ. ula ntta, ssyaggasn-t luḥn-t-in s-brra.


God is toch niet alleen de God van de Joden; Hij is immers ook de God van de andere volken? 	 ra-kʷn-sqsaġ ġilad: izd rbbi win ayt-yudaya ka-iga? is-ur-igi win ayt-tmizar yaḍni ula ntni? s-ṣṣaḥt, iga rbbi n-ayt-tmizar yaḍni,


Vrienden, omdat God ons zulke geweldige beloften heeft gedaan, moeten wij ons afkeren van alles wat ons lichamelijk en geestelijk bevuilt. Wij moeten onszelf reinigen door ontzag voor God te hebben en ons volkomen aan Hem te geven. 	 way-aytma ɛzzanin, lliġ-aġ-inna rbbi rad-aġ-iskr kullu mayad ifulkin, yili fllannġ a-nġus naggug zġ-kullu ma-ra-issrku ul-nnġ ula ddat-nnġ. yili fllannġ a-ntyawẓlay i-rbbi s-ufulki ikmmln, ar-bahra-nttiri a-t-nrḍu.


Hij zei tegen hen: "Kom, we gaan naar een stille plaats, dan kunnen we een beetje uitrusten." Want er liepen zoveel mensen heen en weer, dat ze niet eens de kans kregen rustig te eten. 	 yini-asn: «aškad-d kunni waḥdukn s-kra n-mani ġ-ur-llin mddn, a-tsunfum imikk.» ašku ġ-uwssan-an ggutn mddn ar-ttidun ar-di-ttaškin aylliġ ur-ufin mamnk ad-šttan.


In het verleden heeft God op vele manieren door de profeten tot onze voorouders gesproken. Maar nu, in onze tijd, heeft Hij tot ons gesproken door Zijn Zoon, 	 f-imi l-lanbiya ggutnin a-f-isawl rbbi s-imzwura-nnġ ġayd izrin, kraygatt azmz d-mad-asn-imla.


Maar Ik zeg: Zweer nooit! Zeg niet: 'Ik zweer bij de hemel', want de hemel is de troon van God. 	 imma nkki rad-awn-iniġ, a-ur-ttgallam, la s-ignna ašku iga lɛrš n-rbbi,


En dan te bedenken dat ik de minste van alle gelovigen ben! Alleen door de genade van God mag ik andere volken op de onvoorstelbare rijkdom van Christus wijzen. 	 wah̬h̬a mẓẓiġ bahra ġ-gr kullu imẓlayn n-rbbi, ifka-yyi lbaraka-yad ad-tbrraḥġ i-ayt-tmizar n-ddunit f-tmih̬ar l-lmasiḥ lli-ugʷrnin kullu iswingimn n-bnadm.


Een vooraanstaande Jood kwam bij Hem met de vraag: "Goede Meester, wat moet ik doen om het eeuwige leven te krijgen?" 	 yašk-id yan-unmġur n-tmazirt-an, isqsa yasuɛ yini-as: «way-amslmd ifulkin, ma-rad-skrġ baš ad-ṭṭafġ tudrt l-lih̬rt?»


Ik zal samen met mijn engelen komen in de schitterende heerlijkheid van mijn Vader om iedereen te oordelen naar zijn daden. 	 imma nkki lli-igan yus n-bnadm rad-d-aškġ s-lmjd n-baba rbbi d-lmalayka-nu, baš ad-rarġ i-kraygatt yan f-ma-iskr.


En als een gelovige vrouw een ongelovige man heeft die toch bij haar wil blijven, moet zij niet van hem scheiden. 	 tanna gigunt iṭṭafn argaz ur-igin amumn, illa fllas ad-as-ur-tfru iġ-ira a-dids-iqama.


Vergeet niet dat u van geboorte niet bij het volk van God hoort. De Joden noemen u minachtend 'de onbesnedenen'. Dat besneden-zijn van hen betekent overigens niets meer dan dat er een snee in hun lichaam is gemaakt. 	 swingimad-d ma-tgam ġayd izrin, kunni lli-ur-igin zġ-ayt-rbbi. ar-awn-ttinin ‹ġwilli ur-ẓẓullinin› ašku ur-a-ttẓallam i-ddat-nnun zund ntni.


Laat u door niemand iets wijs maken. Want die dag komt pas als twee dingen zijn gebeurd: Eerst zal de grote ontrouw aan God komen en daarna zal de 'mens van zeer grote zonde' opstaan, die voortkomt uit de goddeloosheid. 	 ad-ur-tadjm yan a-kʷn-ijlu, ašku ur-ra-d-ilkm-wass-an ard munn mddn ggutnin ad-mmaġn d-rbbi, iban-d-unuwwaš n-rbbi lli-ra-iggʷru s-lhalak.


Ik moet wel sterven zoals door de profeten is gezegd. Maar wat ziet het er slecht uit voor de man, die Mij verraadt. Het zou beter voor hem zijn als hij nooit geboren was." 	 ha-yus n-bnadm ra-immt ġmklli fllas ityaran, walaynni taguḍi a-ra-yili i-urgaz lli-izznzan yus n-bnadm. yuf-as i-urgaz-an mrad is-ur-akkʷ-ilul.»


De leidende priesters raapten het geld op en zeiden: "Dit geld mogen wij niet in de collectekist doen, want het is moordenaarsgeld." 	 asin inmġurn iqaridn-an inin: «ur-ḥllan a-tn-in-ng ġ-ṣṣnduq n-tgmmi n-rbbi ašku atig n-idammn ad-gan.»


Om te voorkomen dat sommige gevangenen naar de kust zouden zwemmen en ontsnappen, wilden de soldaten hen allemaal doden. 	 mšawarn iɛskrin i-ngratsn, irin ad-nġn iḥbbasn a-ur-gisn-iɛum kra n-yan ard ilkm akal irwl.


De volgende dag was Mozes er weer en zag twee Israëlieten met elkaar vechten. Hij probeerde hen te laten ophouden en zei: 'Waarom doen jullie elkaar kwaad? Jullie zijn toch broeders!' 	 ndid azkka s-iẓra musa sin irgazn n-ayt-rbbi mmaġn i-ngratsn, iftu darsn yiri a-tn-issngadda. yini-asn: ‹wa-irgazn ẓrat, hati aytmatn a-tgam. mah̬ aylliġ tmmaġm i-ngratun?›


Toen ik voor het eerst bij u was, kwam ik dan ook niet met dure woorden en hoogdravende ideeën aan. Ik heb u heel eenvoudig Gods boodschap bekendgemaakt. 	 ġakud lliġ-n-darun-uškiġ ay-aytma, urd s-iwaliwn ġzzifnin ula s-lɛaql n-bnadm a-s-a-yawn-tbrraḥġ f-lḥqq lli-aġ-d-issbayyn rbbi.


"Maar wie bent u dan? Zeg het alstublieft, anders kunnen wij niet eens antwoord geven aan de mensen die ons gestuurd hebben." 	 ḍalbn-as ilmma: «ini-aġ ma-tgit. ml-aġ ma-ra-nini i-willi-aġ-d-uznnin. ma-ttinit f-ih̬f-nnk?»


Toen alles gebeurd was wat er over Hem in de Boeken staat, hebben zij Hem van het kruis gehaald en in een graf gelegd. 	 ġakud lliġ skrn ntni kullu maylli fllas ityaran zġ-isizwar, zzugzn-t zġ-uggjdi, srsn-t-in ġ-umḍḍal.


Herodes liet de sterrenkundigen in het geheim bij zich komen. Na te hebben uitgehoord wanneer zij de ster voor het eerst hadden gezien, liet hij hen gaan en zei: 	 yazn hirudus ġakudan mad-d-itawin imajusin s-dars s-tntla. isqsa-tn: «managu ad-awn-iban itri?»


Zijn zij Hebreeërs? Ik ook. Zijn zij Israëlieten? Ik ook. Stammen zij van Abraham af? Ik ook. 	 izd s-iwaliwn n-ayt-yudaya a-s-a-sawaln mddn-an? ula nkki ar-sawalġ s-iwaliwn n-ayt-yudaya. izd zġ-ayt-rbbi a-zġ-gan? ula nkki giġ zġ-ayt-rbbi. izd zġ-tasut n-ibrahim a-zġ-gan? ula nkki giġ zġ-tasut n-ibrahim.


Want voor wie leven wij? Wie geven ons hoop en blijdschap? Wie zijn onze trots en beloning? Dat bent u! Ja, u die ons grote vreugde zult geven als wij, bij Zijn terugkeer, samen voor de Here Jezus staan. 	 ašku ġakud lliġ ra-d-yašk siditnnġ yasuɛ, ma-ra-ig ttaj n-rrja-nnġ d-lfrḥ-nnġ lli-s-ra-nzɛm ġ-lgddam-ns, abla kunni?


Als Hij de wereld oordeelt, zal Hij ieder geven wat hij verdient. 	 ašku rbbi ra-irar i-kraygatt yan f-ma-iskr.


Wie van jullie gedraagt zich als een trouwe en verstandige knecht? Als iemand die ervoor zorgt dat alle anderen in het huis op tijd te eten krijgen? 	 «manwa igan ah̬ddam ifulkin bab-lɛaql? nttan a-mi-ra-ifl sidis tigmmi ġ-ddu-ufus-ns, baš a-yakka i-ih̬ddamn yaḍni ad-šttan kraygatt yan ġ-tasaɛt-ns.


Johannes boog zich naar Jezus toe en vroeg: "Here, wie doet dat dan?" 	 isnnd-n-umḥḍar-lli f-idmarn n-yasuɛ isqsa-t: «manwa a-sidi?»


Er zal geen muziek meer gehoord worden, ook niet van harp, fluit of bazuin. Er zullen geen ambachtslui meer werken en geen molen zal meer draaien. 	 ur-sul-ra-gim-sfldn i-lḥss n-ayt-lutar nġd ayt-umarg nġd ayt-tɛuwwatt nġd ayt-nnffar. ur-sul-ra-gim-ilin ayt-twuri, wala ra-gim-sllan i-taqqurt n-uzrg,


opdat wij Hem zouden prijzen voor Zijn onovertroffen genade. En Hij heeft ons door Zijn geliefde Zoon laten ervaren hoe buitengewoon goed Hij is. 	 ar-t-bahra-ntalġ f-lḥnant-ad iggutn lli-s-aġ-ibark f-uwdm n-yus iɛzzan


Hoe haalt u het in uw hoofd Mij 'Here' te noemen? U doet niet eens wat Ik zeg. 	 «mah̬ aylliġ a-yyi-ttinim ‹wa-sidi wa-sidi› walaynni ur-a-tskarm s-wawal-inu?


Tegen de avond zeiden Zijn discipelen: "Het is al laat. U moet de mensen maar wegsturen, 	 lliġ idda-wass aškin-d dars imḥḍarn-ns inin-as: «yaġ-uzal, ur-illi yat ġ-lh̬la-yad.


Wanneer u bij elkaar komt om te eten, heeft dat niets te maken met de maaltijd van de Here. 	 walaynni lliġ a-n-tmnaggarm urd imnsi n-siditnnġ a-tšttam.


Maar als de Heilige Geest op jullie neerkomt, zullen jullie kracht krijgen om de waarheid over Mij te vertellen aan de mensen in Jeruzalem en ook in Judea en Samaria. Zelfs tot in de verste uithoeken van de wereld." 	 walaynni ra-tɛmmrm s-tḥkimt itjhhdn ġakud nna-d-fllawn-igguz rruḥ lqudus. ra-flla-takkam tugga ġ-urušalim ula kullu tamazirt n-yudaya ula samira ar timizar aggugnin n-ddunit.»


Wij lezen in de Psalmen dat wij, omdat wij bij Hem horen, de hele dag de dood voor ogen hebben. Wij worden beschouwd als slachtschapen. (b) 	 ġmklli ityaran: «ass kullut ar-ttirin ad-aġ-nġn f-ssibt-nnk. gan-aġ d-uwlli ġ-tukʷi-tġrsi.»


"Laat die kinderen toch bij Mij komen", zei Jezus. "Houd ze niet tegen. Want het Koninkrijk van de hemelen is ook voor hen." 	 imma yasuɛ inna-yasn: «adjat tarwa mẓẓinin a-d-dari-aškin. a-tn-ur-tḥṣarm, ašku zund ġwid a-mi-tlla-tgldit n-ignna.»


Alles wat gedaan wordt, moet fatsoenlijk en ordelijk gaan. 	 walaynni skarat kullu ġmklli-d-iqqann s-tnbaṭṭ izgan.


Als zij in geloof bidden, zal de zieke genezen worden; de Here zal hem gezond maken. En als hij gezondigd heeft, zal de Here het hem vergeven. 	 ra-iskr siditnnġ ma-zgis-ḍalbn ġwilli umnnin, ijjujji amaḍun issdus-t. iġ-iskr kra n-ddnub ra-tn-fllas-issitti.


Daarom verliet Hij Judea en ging terug naar Galilea. 	 walaynni lliġ isfld yasuɛ f-mayd ttinin iffuġ tamazirt n-yudaya yamẓ aġaras n-jalil.


Alle mensen stammen af van Adam en hebben dus een aards lichaam, net als hij. Maar de mensen die uit Christus voortkomen, zullen een hemels lichaam krijgen, net als Hij. 	 zund win-wakal ad-gan ayt-wakal, walaynni zund win-ignna ad-gan ayt-ignna.


Op een dag was er een godsdienstleraar die wilde onderzoeken of Jezus' ideeën wel zuiver waren. "Meester", vroeg hij, "wat moet ik doen om eeuwig leven te krijgen?" 	 yašk-id yan-umslmd n-ššrɛ yiri a-yarm yasuɛ ġ-wawal-ns, yini-as: «way-amslmd, ma-rad-skrġ baš ad-ṭṭafġ tudrt l-lih̬rt?»


De anderen bogen zich vol ontzag voor Jezus neer. "U bent inderdaad de Zoon van God!" zeiden zij. 	 sjdn-as ġwilli llanin ġ-tanawt ar-ttinin: «s-ṣṣaḥt kiyi tgit yus n-rbbi.»


De zonde zag haar kans schoon en gebruikte die voorschriften om mij op de verkeerde weg te brengen en te doden. 	 ašku lliġ sfldġ i-luṣit-an mġin-d gigi ddnub, jlun-iyi nġn-iyi.