Eta eztute eçarten mahatsarno berria çahagui çarretan: ezpere lehertzen dirade çahaguiac, eta mahatsarnoa issurten, eta çahaguiac galtzen: baina mahatsarno berria çahagui berrietan eçarten duté, eta biac beguiratzen dirade. 	 ur-illi ma-itggan aman n-waḍil iktin l-ljdid ġ-ilmawn iqdimn, ašku rad-stġn ilmawn iqdimn, ffin-waman h̬srn ilmawn. walaynni ar-tggan aman n-waḍil l-ljdid ġ-ilmawn l-ljdid. ġmkan a-s-rad-qaman fulkin s-sin.»


Eta erroçue Archipperi, Gogoa eçac gure Iaunean recebitu vkan duàn administrationea compli deçánçat. 	 iniyat i-arh̬ibbus a-itlhu s-twuri lli-f-t-yuṣṣa siditnnġ, baš a-stt-ikmml.


Dohatsu içanen çarete, guiçonéc gaitzetsiren çaituztenean, eta iraitziren eta iniuriaturen çaituztenean, eta çuen icena gaichto beçala iraitziren dutenean, guiçonaren Semearen causaz. 	 imbarkin a-tgam iġ-kʷn-kurhan mddn ssufġn-kʷn rgmn-kʷn ar-fllawn-ttinin ‹kunni tʷh̬šnm› f-ssibt n-ma-tgam win yus n-bnadm.


Baldin cembeit ethorten bada çuetara, eta doctrina haur ezpaitu ekarten, hura ezteçaçuela recebi etchera, ezeta saluta. 	 iġ-n-darun-yuška kra n-yan ur-n-yiwi almmud-ad, a-t-ur-tšškšmm s-tgmmi ula tssmrḥbam srs.


Eta biharamunean hec guducatzen ciradela, eriden cedin hayén artean, eta enseya cedin hayén baquetzen, cioela, Guiçonác, anaye çarete çuec: cergatic batac berceari gaizqui eguiten draucaçue? 	 ndid azkka s-iẓra musa sin irgazn n-ayt-rbbi mmaġn i-ngratsn, iftu darsn yiri a-tn-issngadda. yini-asn: ‹wa-irgazn ẓrat, hati aytmatn a-tgam. mah̬ aylliġ tmmaġm i-ngratun?›


Halacotz, orhoit çaitezte nola çuec noizpait Gentilac haraguian, Preputio deitzen baitzineten, haraguian Circoncisione deitzen denaz eta escuz eguiten denaz, 	 swingimad-d ma-tgam ġayd izrin, kunni lli-ur-igin zġ-ayt-rbbi. ar-awn-ttinin ‹ġwilli ur-ẓẓullinin› ašku ur-a-ttẓallam i-ddat-nnun zund ntni.


Eta thu eguinic haren contra, har ceçaten canabera hura, eta haren buruäri ceraunsaten. 	 ar-fllas-ssufusn, asin taġanimt-lli ar-t-in-srs-kkatn f-ih̬f.


Orduan vtziten du hura deabruac: eta huná, Aingueruäc ethor citecen, eta cerbitzatzen çuten hura. 	 ifl-t iblis ġakudan, aškin-d dars lmalayka ar-ti-tɛawann.


Eta guertha cedin egun batez hura iracasten ari cela, phariseuac eta Legueco doctorac baitzeuden iarriric, cein ethor baitzitecen Galileaco eta Iudeaco eta Ierusalemeco burgu gucietaric: eta Iaunaren verthutea cen hayén sendatzeco. 	 yan-wass yasuɛ ar-isslmad mddn. gawrn ġ-gratsn kra n-mddn l-lmdhb n-ifarisin d-kra n-imslmdn n-ššrɛ, uškan-d zġ-kullu timdinin n-jalil ula zġ-yudaya d-tmdint n-urušalim. yasuɛ tlla-gis-tḥkimt itjhhdn n-rbbi a-ijjujji imuḍan.


Ecen nola chistmistac argui eguiten baitu ceruären azpian den bazter batetic, eta arguitzen berce bazter ceruären azpian denerano: hala içanen da guiçonaren Semea-ere bere egunean. 	 ašku ġmklli kkatn-uwsmann zġ-yat-tsga n-ignwan isfiwn-in i-tsga yaḍni, ġmkan a-rad-d-aškġ nkki lli-igan yus n-bnadm ġ-wass-inu.


(Hire arimaren desirezco fructuac ioan ditun hireganic, eta gauça delicatu eta excellent guciac galdu içan çaizquin: eta eztitun guehiagoric gauça hec eridenen) 	 «rad-as-inin: ‹laḥ-am kullu timih̬ar lli-ttirit. ityattay fllam kullu ma-s-trḍit, tssfulkit srs ih̬f-nnm. ur-sar-ti-tẓrit-daġ.›


Cein denuntiatzen-ere baititugu, ez sapientia humanoac iracasten dituen hitzéz, baina Spiritu sainduac iracasten dituenéz, gauça spiritualac spiritualetara appropriatuz. 	 ar-nsawal f-mayad s-mklli-aġ-imala rruḥ lqudus, urd s-iwaliwn l-lɛaql n-bnadm. ar-nsslmad ġwilli-ġ-illa rruḥ lqudus f-tġawsiwin n-rruḥ lqudus.


Nic behinçát gorputzez absent beçala, baina present spirituz, ia deliberatu dut present beçala, haur hala eguin duenaren, 	 wah̬h̬a-d-fllawn-yaggug-uwdm-inu illa-n-didun-uwl-inu. ha-nkki zund iġ-didun-lliġ, utġ lḥukm s-ism n-siditnnġ yasuɛ f-urgaz lli-iskarn ġaylli bahra yʷh̬šnn.


Aitá, niri eman drauzquidanac, nahi diat non bainaiz ni, hec-ere diraden enequin: contempla deçatençát ene gloria hic niri eman drautána, ecen maite vkan nauc mundua funda cedin baino lehendanic. 	 «wa-baba, ġwid-iyi-tfkit, riġ ad-ilin ntni ġ-illiġ rad-iliġ nkki, ad-ẓrn lmjd lli-yyi-tfkit, ašku ɛzzaġ dark ur-ta-tlli ddunit.


Ceiney Iaincoac eçagut eraci nahi vkan baitraue, ceric den mysterio hunetaco gloriaren abrastassuna Gentilén artean, cein baita Christ çuetan, gloriazco sperançá: 	 iqṣad ad-aġ-d-iml taġawsa-yad bahra ifulkin ihiyyan lli-s-ra-ibark kullu timizar n-ddunit. ġmkad a-tga: illa lmasiḥ ġ-uwl-nnun ad-awn-ifk rrja iṣḥan n-is-ra-n-tkšmm s-lmjd-ns.


Eta discipuluac eridenic egon guentecen han çazpi egun: hec Pauli erraiten ceraucaten Spirituaz, ezledin igan Ierusalemera. 	 naf-n ġin kra n-imḥḍarn, ngguz ġ-darsn ssa n-uwssan. inin i-bulus maylli-asn-imla rruḥ lqudus a-ur-iddu s-urušalim.


Eta hunetan berriz, Baldin seculan sarthuren badirade ene reposean. 	 walaynni ityara-daġ: «ntni ur-sar-rad-kšmn s-usunfu-nu.»


Eta ihardesten duela Iesusec dio. Eguiaz diotsuet, nehor ezta vtzi duenic etchea, edo anayeac, edo arrebác, edo aita, edo ama, edo emaztea, edo haourrac, edo landác, ene eta Euangelioaren amorecatic. 	 yini-asn yasuɛ: «lḥqq a-rad-awn-iniġ, wanna-n-ifln tigmmi-ns nġd aytmas nġd istmas nġd babas nġd innas nġd tarwa-ns nġd igran-ns f-ssibt-inu ula f-ssibt l-lh̬bar-ad ifulkin


(Eta ikus ceçan visionez Ananias deitzen cen guiçon-bat sartzen cela eta haren gainean escua eçarten çuela, ikustea recebi leçançat) 	 iẓr ġ-twargit yan-urgaz ism-ns ḥananiyya yuška-d dars, isrs fllas ifassn-ns baš a-yisfiw.»


Baina ethorri içan çarete Siongo mendira, eta Iainco viciaren ciuitatera, Ierusalem celestialera, eta Aingueruén anhitz millataco compainiara, 	 walaynni takmurm-d kunni s-udrar yaḍni, a-t-igan d-urušalim n-ignna, ig tamdint n-rbbi lli-iddrn. takmurm-d s-kigan d-wafḍan l-lmalayka munn-d kullu s-lfrḥ iggutn,


Ecen ceuroc badaquiçue, anayeác, gure çuec baitharaco sartzea nola eztén vano içan: 	 way-aytmatnnġ, tssnm kunni is-urd bla lfaytt a-nzzri ussan-an ġ-gratun.


Eta beguiac conseillua baitharát chuchenduric Paulec erran ceçan, Guiçon anayeác, nic conscientia on gucitan cerbitzatu vkan dut Iaincoa egun hunetarano. 	 issmaqql bulus ġ-ayt-lmḥkama yini-asn: «way-aytma, ha-yyi kullu mad-kkiġ sul s-ġassad ar-skarġ f-ad-trḍuġ rbbi s-uwl iġusn.»


Eta mana citzan ezleçaten deus har bidecotzat, makila hutsa baicen: ez maletaric, ez oguiric, ez diruric guerricoan. 	 yini-asn: «a-ur-tasim yat i-uġaras, abla aɛmud. a-ur-tawim aġrum nġd aqʷrab nġd iqaridn ġ-ubkkas-nnun.


Eta oihuz iar cedin botheretsuqui voz handiz, cioela, Erori da, erori da Babylon handi hura, eta eguin içan da deabruén habitatione, eta spiritu satsu ororen eta hegaztina satsu eta execrable ororen retiragune: 	 yall awal-ns yini: «tthlk, tthlk babil imqqurn. ur-tgi ġilad abla tazdġt l-ljnun, tɛmmr s-kullu kra igan rruḥ yʷh̬šnn ula kullu kra igan agḍiḍ ur-iḥllan lli-issmsar bnadm.


Solament auisatu gaituzte paubréz orhoit guentecen: eta haren beraren eguitera arthatsu içan naiz. 	 ur-ginnġ-rin abla yat-tġawsa. ran ginnġ a-stt-ntawi ġ-imẓlaḍ lli-darsn-illan. imma nkki swangmġ yadlli f-mayan, iriġ bahra a-t-skrġ.


Ecen harçaz dugu biéc Spiritu batetan sartze Aitagana. 	 f-ssibt l-lmasiḥ a-f-nẓḍar ġilad a-kullu-nkšm s-dar rbbi babatnnġ s-yan-rruḥ lli-ginnġ-illan kullwaġ.


Bada orain guehiagoric eznaiz ni hura eguiten dudana, baina nitan habitatzen den bekatua. 	 ar-malaġ-daġ is-urd nkki a-iskarn ġayan walaynni lquwwa n-ddnub lli-gigi-illan, nttat a-t-iskarn.


Euangelioaz den becembatean, bay etsay dirade çuen causaz, baina electioneaz den becembatean, onhetsiac, Aitén causaz. 	 imma ntni iga-tn rbbi d-inuwwašn-ns f-ssibt-nnun ašku agʷin ad-sflidn s-lh̬bar ifulkin. walaynni iga-tn sul d-imddukkʷal-ns f-ssibt n-imzwura-nsn lli-iẓli ġayd izrin.


Goiticoz, ethorriric Troasera Christen Euangelioagatic, borthá irequi baçaitadán-ere Iaunaz: 	 ġakud lliġ lkmġ tamdint n-truwwas, irẓm siditnnġ ġ-lgddam-inu yan-imi f-twuri l-lh̬bar ifulkin l-lmasiḥ.


Eta ihardesten çuela Iesusec erran cieçón, Guibelerat adi eneganic Satán: ecen scribatua duc, Adoraturen duc eure Iainco Iauna, eta hura bera cerbitzaturen duc. 	 irar-as yasuɛ: «han ityara ‹rbbi sidik a-mi-ttsjadt, d-nttan waḥdut a-ttɛbadt.›»


Baina dathorrenean hura, Spiritu eguiazcoa diot, harc guidaturen çaituzte eguia gucitara: ecen ezta minçaturen bere buruz, baina cer-ere ençun baituque erranen du: eta ethorteco diraden gauçác declaraturen drauzquiçue. 	 imma ġakud nna-d-yuška rruḥ l-lḥqq, rad-awn-iml lḥqq kullut. ur-ra-isawal zġ-ih̬f-ns, walaynni rad-awn-isawal f-maylli mi isflid iml-awn ma-ra-yili ġ-mayd-d-iftan.


Eta berce Ainguerubat ilki cedin templetic, oihuz çayola ocengui, hodey gainean iarriric cegoenari, Eçarrac eure iguiteya, eta vztá errequeita eçac: ecen ethorri çaic errequeitatzeco ordua: ecen lurreco vztá çorhitu duc. 	 iffuġ-d yal-lmalak zġ-tgmmi n-rbbi, yall awal-ns yini i-walli iskiwsn f-tmdlut: «luḥ-n asmmawd-nnk a-imgr, ašku ilkm-uzmz n-tmgra, tnu ṣṣabt n-ddunit.»


Ecen altchaturen dirade Christ falsuac, eta propheta falsuac: eta eguinen dituzte signoac eta miraculuac seducitzeco, baldin possible baliz, elegituen-ere. 	 ašku rad-d-nkrn kra n-mddn, kud yan ar-ittini f-ih̬f-ns izd lmasiḥ a-iga nġd kra n-nnabi, walaynni ar-sskirkisn. rad-skarn timitar d-lmɛjizat iġ-ufan ad-jllun ula ġwilli ganin win rbbi.


Eta populu gucia goicean ethorten cen harengana, templean hura ençun leçançat. 	 zikk ṣbaḥ n-kraygatt ass ar-di-ttaškin mddn ggutnin s-tgmmi n-rbbi, ar-d-dars-tmunun ad-as-sfldn.


Baina çuec etzaiteztela dei Magistru: ecen bat da çuen doctora, Christ: eta çuec gucioc, anaye çarete. 	 imma kunni, a-ur-tadjm yan ad-awn-ittini ‹amslmd›, ašku yan-umslmd kad-darun-illan, d-kunni aytmatn a-tgam.


Ni naiz aihena, çuec chirmenduac: nor baitago nitan, eta ni hartan, harc ekarten du fructu anhitz: ecen ni gabe deus ecin daidiçue. 	 «nkki giġ ddalit, tgm kunni tiṣṭṭwin. wanna gigi izgan zgaġ gis, nttan a-ra-iskar lġllt iggutn. iġ-gigi-ur-tzgam ur-ra-tiẓḍarm i-yat.


Anayeác, eztrauçuet manamendu berribat scribatzen, baina manamendu çahar hatseandanic vkan duçuena: manamendu çaharra hatseandanic ençun vkan duçuen hitza da. 	 way-aytma ɛzzanin, urd kra l-luṣit l-ljdid ayad-awn-in-uriġ walaynni luṣit taqdimt. tg h̬talli-f-kʷn-yuṣṣa rbbi ġayd izrin, tili darun zġ-isizwar.


Gratia dela çuequin eta baquea Iainco Aitaganic, eta Iesus Christ gure Iaunaganic. 	 ad-awn-tili lbaraka d-sslamt zġ-rbbi babatnnġ d-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ.


Eta harc ihardesten çuela erran cieçon, Magistruá, horiac guciac beguiratu citiat neure gaztetassunetic. 	 isawl-urgaz yini-as: «way-amslmd, mayad kullut ar-t-skarġ zġ-lliġ mẓẓiġ sul s-ġilad.»


Ioseph, Matthatiaren: Matthatia, Amosen: Amos, Nahumen: Nahum, Esliren: Esli, Naggeren: 	 yus n-mattitya yus n-ɛamus yus n-naḥum yus n-ḥasli yus n-naggay


Eta guertha cedin gu othoitzara guendoacela, nescato Pythonen spiritua çuembat aitzinera ethor baitzequigun: ceinec irabaci handia emaiten baitzerauen bere nabussiey, asmatzez. 	 yan-wass nffuġ niri adġar n-tẓallit, s-nmnaggar yat-tfruh̬t tga tismgt. illa gis yal-ljnn lli-dar taḥkimt ad-as-imala ma-ra-ijru. id-bab-ns ar-fllas-tamẓn iqaridn ggutnin zġ-mddn lli-ranin ad-issann ma-rad-asn-yili.


Baina guçaz den becembatean predicatzen dugu Christ crucificatua, Iuduey behinçát scandalo, eta Grecoey erhogoa çayena. 	 imma nkkʷni ar-asn-ntbrraḥ f-lmasiḥ lli-immutn f-uggjdi. awal-ad iga tabayḍḍrt i-ayt-yudaya, ig anufl dar ayt-tmizar yaḍni.


Guero iragaiten cen hirietan eta burguètan, iracasten çuela, eta Ierusalemeratco bidea eguiten çuela. 	 imun yasuɛ d-uġaras n-urušalim, ar-itkka timdinin ula iduran ar-gisn-isslmad mddn.


Esquerrac emaiten drauzquiot neure Iaincoari, ceren çuec gucioc baino guehiago lengoagez minço bainaiz. 	 imma nkki škrġ-t i-rbbi, ar-sawalġ s-iwaliwn iġribn uggʷar-nnun kullukn.


Gure epistolá çuec çarete, gure bihotzetan scribatua, cein eçagutzen eta iracurtzen baita guiçon guciéz. 	 walaynni kunni a-igan tabrat-nnġ, ttyara ġ-uwlawn-nnun baš a-stt-aqran kullu mddn issann mamnk a-nga.


Eure escua hedaturic ossassun emaitera, signoac eta miraculuac eguin ditecen Iesus hire Seme Sainduaren icenean. 	 mdi-d afus-nnk a-tjjujjit, ar-tskart lmɛjizat d-tmitar tjhhdnin s-ism n-uh̬ddam-nnk amẓlay yasuɛ.»


Baina desir dugu çuetaric batbederac artha bera eracuts deçan, sperançaren segurança bethecotzat finerano: 	 imma ġilad nra kud yan gigun a-itzayad ġmkan s-zzɛamt ar isiggʷra, baš a-tkšmm kullukn s-lbaraka lli-n-ntrju.


Eta complitu içan ciradenean haourtchoaren circonciditzeco çortzi egunac, orduan deithu içan da haren icena Iesus, nola deithu içan baitzén Aingueruäz, sabelean concebi cedin baino lehen. 	 zrin ssa-uwssan s-d-iruḥ-wass lli-ġ-rad-ẓẓalln i-wazzan. gn-as ġakudan ism ‹yasuɛ›, iga ism lli-s-inna lmalak ur-ta-da-trbbu maryam.


Baina vezti çaiteztez Iesus Christ Iaunaz, eta haraguiaz artharic eztuçuela haren guthicién complitzeco. 	 lsat afulki n-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ bla-da-ttlhum s-ddat ula ma-ittiri bnadm i-ih̬f-ns.


Guciagatic-ere ez guiçona emaztea gabe, ezeta emaztea guiçona gabe, gure Iaunean. 	 walaynni nssn is-ur-ngarant-tmġarin d-irgazn ġ-tamunt n-siditnnġ, ula ngaran irgazn d-tmġarin.


Ezteçala bada regna bekatuac çuen gorputz mortalean, haren guthicietan bekatua obedi deçaçuençát. 	 a-ur-tadjm ddnub ad-tḥkamn ġ-ddat-nnun lli-ra-immt, ula-da-kʷn-traran a-tskarm s-lh̬ʷšant lli-ittiri-uwl n-bnadm.


Çuen ahalquetan, haur erraiten drauçuet. Horrela da çuen artean çuhurric eztén, ez are bat, bere anayén artean iugea ahal deçaquenic? 	 is-kʷn-ur-iššḥššim ġayd tskarm? is-ur-gigun-illi yan iṭṭafn lɛaql yiẓḍar a-issnfaṣal aytmatn n-umnaggar?


Cein ezpaita Sacrificadore eguin içan manamendu carnaleco Leguearen arauez, baina vicitze immortaleco puissançaren arauez. 	 iwrri iga anmġur s-tḥkimt n-tudrt idumn, urd s-lwrt n-tasutin n-bnadm.


Baina cerbait gauça appur badiát hire contra: ceren permettitzen baituc Iezabel emazteac (ceinec eguiten baitu bere buruä prophetessa) iracats deçan, eta ene cerbitzariac seduci ditzan, paillardatzera, eta idoley sacrificatzen diradenetaric iatera. 	 «walaynni illa sul dari kra fllak. ur-a-tssfssat tamġart-an ‹izabil› lli-ittinin is-a-tsawal s-iwaliwn n-rbbi. nttat ar-bahra-tjllu ih̬ddamn-inu s-ulmmud-ns ar-tn-ttrara ad-fsadn ar-šttan ma-ityawġrasn i-laṣnam.


Çareten bada fermu, çuen guerrunceac eguiáz guerricaturic, eta iustitiazco halacreta iaunciric: 	 biddat ġilad tzgam. bkisat s-tagʷst l-‹lḥqq›, tgm i-idmarn-nnun abannk n-‹rrḍa n-rbbi›,


Iaquin beça ecen conuerti eraci duqueenac bekatorebat bere bideco errebelamendutic, saluaturen duqueela arimabat heriotaric, eta bekatu mulçoa estaliren duqueela. 	 swangmat mayad: wanna-d-irurn yan ijlan zġ-ma-yʷh̬šnn, ra-t-issanf i-lmut l-lih̬rt, issaggug-t zġ-kigan d-ddnub.


Orduan iaiqui citecen virgina hec guciac, eta appain citzaten bere lampác. 	 nkrnt-tfrh̬in kullutnt, ssngaddant tiftilin i-lqnadl-nsnt.


Eta guehiagoric etziraden ausartzen deusez haren interrogatzera. 	 ašku ur-sul-zɛmn a-t-sqsan.


Eta baldin erran badeça cerbitzari harc bere bihotzean, Berancen du ene nabussiac ethortera: eta has badadi cehatzen muthillén eta nescatoén, eta iaten eta edaten eta horditzen: 	 walaynni iġ-idda-uh̬ddam-an yini d-ih̬f-ns: ‹imaṭl-n sidi› ar-ikkat ih̬ddamn d-th̬ddamin ar-ištta ar-issa ar-issnuful ih̬f-ns s-tissi,


Eta huná, Iesusequin ciradenetaric batec, auançaturic escua, idoqui ceçan bere ezpatá, eta ioric Sacrificadore principalaren cerbitzaria, edequi cieçón beharria. 	 inkr ilmma yan zġ-willi llanin d-yasuɛ ildi-d lkummit-ns, yut ah̬ddam n-unmġur n-tgmmi n-rbbi ibbi-as amẓẓuġ.


Eta eman cequidan canaberabat bergabat irudiric, eta presenta cedin Ainguerubat, ciostala, Iaiqui adi, eta neurt itzac Iaincoaren templea eta aldarea, eta hartan adoratzen dutenac. 	 ttfk-iyi ilmma yat-tġanimt ma-s-a-ssġalġ, yini-yyi rbbi: «nkr tssġlt tigmmi n-rbbi-nnk d-uẓru n-tġrsi, tḥasbt kullu willi gis tɛbadnin.


Orduan Iesus minça cequien gendetzey eta bere discipuluey. 	 isawl-daġ yasuɛ s-mddn-an ggutnin, ntni d-imḥḍarn-ns yini-asn:


Eta Pierris, eta harequin ciradenac, ciraden logalez cargatuac: eta iratzartu ciradenean, ikus ceçaten haren maiestatea, eta harequin ceuden bi guiçonac. 	 imma bṭrus d-willi dids llanin, yiwi-tn-iyṭṣ. lliġ-d-faqn ẓrn lmjd n-yasuɛ ntta d-sin irgazn lli-dids-biddnin.


Baina erran drauçuet, ecen ikussi-ere banuçuela, eta eztuçue sinhesten. 	 imma kunni nniġ-awn yadlli ‹tẓram-iyi, ur-sri-tuminm.›


Viandác sabelaren, eta sabela viandén: baina Iaincoac haur eta hec deseguinen ditu: baina gorputza ezta paillardiçataco, baina Iaunarendaco, eta Iauna gorputzarendaco. 	 ar-ttinin mddn: «iga-umššu win-udis, ig-udis win-umššu,» walaynni rbbi ra-ihlk adis ula amššu. ġmkad a-s-iban is-ur-tgi ddat-nnġ tin lfsad, walaynni tga tin siditnnġ, ig ntta sidis n-ddat-nnġ.


Eta erran ceçan harc, Othoitz eguiten drauat beraz, Aitá, igor deçán hori ene aitaren etchera. 	 yini-as bu-wayda: ‹wa-baba ibrahim, walaynni ḍalbġ zġ-gik a-taznt liɛazr s-tgmmi n-baba,


Beguiac adulterioz betheac dituztela, eta bekatu eguitetic guelditzen eztaquitela, arima inconstantac bazcatzen dituztela, bihotza auaritiatara exercitatua dutela, maledictionezco haour diradela: 	 ar-bdda-ttirin ad-ẓrn lfsad, ur-a-tšbaɛn zġ-ddnub, ar-n-lddin ġwilli ur-zganin, myurn ad-ssmunun mad-ran i-ih̬f-nsn. tarwa n-h̬zit ad-gan.


Orhoit çaitezte nic erran drauçuedan hitzaz Ezta cerbitzaria bere nabussia baino handiago: baldin ni persecutatu banauté, çuec-ere persecutaturen çaituzte: baldin ene hitza beguiratu baduté, çuena-ere beguiraturen duté. 	 swangmad-d maylli-awn-nniġ, ‹ah̬ddam ur-yugʷr sidis.› iġ-iyi-ssrfufnn, ra-kʷn-ssrfufnn ula kunni. iġ-sfldn s-wawal-inu, rad-sfldn ula s-wawal-nnun.


Eta gauça hauc gucioc exemplutan heltzen çaizten hæyr: eta scribatu içan dirade gure admonitionetan, ceinetara demborén finac heldu içan baitirade. 	 ġaylli-s-asn-tggʷra, ijra ġmkan baš ad-aġ-iml a-ur-nskar zund ntni, ityara kullu f-ssibt-nnġ baš a-nrar lɛaql nkkʷni lli-izzrayn isiggʷra n-ddunit.


Eta Iacques Zebedeoren semea, eta Ioannes Iacquesen anayea, (eta hæy icen eman ciecén Boanerges, erran nahi baita, igorciri semeac) 	 isti yaɛqub yus n-zabdi d-yuḥanna gʷmas n-yaɛqub, ifk-asn ism l-ljdid ‹bu-anarjis›, tga lmɛna-ns ‹tarwa n-iggig›.


Eta nic eznuen hura eçagutzen: baina Israeli manifesta daquionçát, halacotz ethorri naiz ni vrez batheyatzera. 	 ula nkki kkiġ-ttin ur-t-ukʷzġ, walaynni f-ssibt-ns a-f-a-ssddamġ mddn ġ-waman baš a-ityawssan dar ayt-rbbi.»


Huná, baniatorquec sarri: educac duána, nehorc har ezteçançát hire coroá. 	 ġir imikk ra-n-aškġ. amẓ ġ-ma-dark-illan, a-ur-tadjt yan ad-ak-yakʷr ttaj-nnk.


Ene anayeác, har-itzaçue afflictionetaco eta patientiataco exemplutan Prophetác, cein minçatu baitirade Iaunaren icenean. 	 swangmat ay-aytma ġ-lanbiya lli-sawalnin s-ism n-siditnnġ ġayd izrin, ašku ṣbrn ntni ġ-kullu-tmmariw-nsn.


Guciac cembat-ere ene aitzinean ethorri baitirade ohoin dirade eta gaichtaguin: baina ardiéc eztituzte hec ençun vkan. 	 kullu willi-d-uškanin ġayd izrin, imakarn d-imh̬h̬arn ad-gan, ur-srsn-sfldnt-uwlli.


Ala falta eguin dut neure buruären beheratzean, çuec altcha cindeiztençat? eta ceren dohainic Iaincoaren Euangelioa predicatu baitrauçuet? 	 ġakud lliġ-awn-in-iwiġ lh̬bar ifulkin n-rbbi ur-jju-zgigun-ḍalbġ iqaridn. udrġ i-ih̬f-inu baš-a-tallm kunni ih̬fawn-nnun. is-iɛib mayn skrġ?


Baina ene escuinean edo ene ezquerrean iartea, ezta ene emaiteco, baina emanen çaye preparatu içan çayeney. 	 walaynni askiws f-ufasiy-inu ula f-uẓlmaḍ-inu ur-igi winu baš a-t-fkġ abla i-willi-mi-t-iskr rbbi.»


Hamabi hauc igor citzan Iesusec, eta eman ciecén manamendu, cioela, Gentiletarát etzoaztela, eta Samaritanoén hiritan etzaiteztela sar: 	 ġakudan a-yuzn yasuɛ irqqasn-ns s-sin d-mraw yuṣṣa-tn: «a-ur-tddum s-tmizar yaḍni ula tkšmm s-tmdinin n-samira.


Eta harc heren aldian erran ciecén, Baina cer gaizqui eguin du hunec? hiltzeco hoguenic eztut erideiten haur baithan: gaztigaturic beraz largaturen dut. 	 izayd bilaṭus tis kraṭṭ-twal yini-asn: «mal-lɛib iskr? ur-gis-ufiġ kra l-lɛib f-t-id-iqqan a-immt. ra-t-ssġuršġ ukan, rẓmġ-as.»


Eta badaquigu ecen Iaincoac vicitze gaichtotacoac eztituela ençuten: baina baldin norbeit Iaincoaren cerbitzari bada, eta haren vorondatea eguiten badu, hura ençuten du. 	 nssn is-ur-ra-isflid rbbi i-yan iffuġn aġaras-ns, walaynni yan-t-ituqqarn ar-iskar ma-t-irḍan, nttan a-mi-isflid rbbi.


Cioela, Aitá, baldin nahi baduc iragan eçac copa haur eneganic: badaric-ere ez ene vorondatea baina hirea eguin bedi. 	 yini: «wa-baba ḍalbġ-ak iġ-trit, kkis flla lkas-ad n-urfufn. walaynni a-yili ma-trit, urd mad-riġ nkki.»


Eta guertha cedin, haren officioco egunac acabatu ciradenean, bere etcherát itzul baitzedin. 	 izayd ilmma ikmml ussan n-twuri-ns, iwrri s-tgmmi-ns.


Ilki naiz Aitaganic, eta ethorri naiz mundura: harçara vtziten dut mundua, eta banoa Aitaganát. 	 uškiġ-d-nnit zġ-baba, kšmġ-d s-ddunit-ad. rad-daġ-ffuġġ ddunit wrriġ s-baba.»


Baldin guiçonaren arauez bestién contra bataillatu içan banaiz Ephesen, cer probetchu dut, baldin hilac resuscitatzen ezpadirade? Ian deçagun eta edan deçagun: ecen bihar hilen gara. 	 walaynni ma-rad-iyi-yili iġ-mmaġġ d-luḥuš ġ-tmdint n-afsus ġir baš ad-rḍuġ ih̬f-inu? iġ-ur-rad-nkrn ġwilli mmutnin ra-yaf a-nskar ġmklli ttinin mddn: «a-nšš nsu ġassad ašku azkka tlla lmut.»


Baina Iesusec erran ciecén, Eztute ioaiteco mengoaric, eyeçue ceuroc iatera. 	 isawl yasuɛ yini-asn: «ur-tn-d-iqqan ad-ddun. fkat-asn kunni mad-šttan.»


Harenganic hi-ere beguiradi: ecen haguitz gure hitzey resistitu vkan dirauec. 	 ih̬ṣṣa-k a-zgis-trart lɛaql ula kiyi, ašku iḍaḍḍ almmud-nnġ bahra.


Gaineracoaz, ene anayeác, fortifica çaitezte gure Iaunean, eta haren indarraren botherean. 	 awal-inu iggʷran iga-t: dusat ġ-siditnnġ s-tdwast-ns itjhhdn.


Eta Pierris iarreiquiten çayón vrrundanic Sacrificadore subiranoaren salarano, eta barnera sarthuric, iar cedin cerbitzariequin, fina ikus leçançát. 	 iḍfur-t bṭrus zġ-tuggugt ar ammas n-tgmmi n-unmġur, ikšm ula ntta iskiws d-imh̬zniyn a-iẓr ma-ra-ijru.


Berriz determinatzen du egun iaquin-bat, Egun, Dauid baithan erraiten duela hambat demboraren buruän (nola erran içan baita) Egun baldin haren voza ençun badeçaçue, eztitzaçuela gogor çuen bihotzac. 	 mayad a-f-iskr rbbi ass yaḍni lli-mi-inna ‹ġassad›, ašku tiġurdin n-isggʷasn ggutnin isawl-daġ f-imi n-dawd yini iwaliwn-lli: «ġassad iġ-tsfldm i-wawal-ns, ad-ur-tssiqarm ih̬f-nnun.»


Eta igor citzan mandatariac bere aitzinean, eta ioanic sar citecen Samaritanoén burgu batetan, ostatu appain lieçotençát: 	 yazn kra n-irqqasn a-t-zwurn s-tmazirt n-samira, baš ad-kšmn s-yan-uduwwar ad-as-gis-jjujadn maniġ a-inssa.


Eta baldin nehorc edificatzen badu fundament hunen gainean vrrhe, cilhar, harri preciatu, egur, belhar, lasto: 	 iġ-a-ibnnu yan f-llsas-an s-uwrġ nġd nnuqrt nġd iẓran ġʷlanin nġd akššuḍ nġd asaġur nġd alim,


Eta ihardesten çuela Iesusec erran ciecén, Eguiaz erraiten drauçuet, baldin fede baduçue, eta duda ezpadeçaçue, ez solament ficotzeari eguin içan çayona eguinen duçue, baina are baldin mendi huni badarroçue, Khen adi, eta iraitz adi itsassora eguinen da. 	 isawl yasuɛ yini-asn: «lḥqq a-rad-awn-iniġ, iġ-tumnm bla tškkam ra-tskrm zund mad-skrġ i-tazart-ad, rad-nnit-tskarm uggʷar n-mayad. iġ-tnnam i-uwrir-ad ‹itti zġ-ġid tḍrt-n ġ-umda› rad-as-yili mad-as-tnnam.


Eta bulkatu çuenean Pierrisec etche aitzineco borthá, ilki cedin nescatobat behatzera, Rhode deitzen cenic. 	 issḍuqqr bṭrus ġ-imi n-brra. tašk-id yat-th̬ddamt ism-ns ruda, baš a-tẓr ma-issḍuqqrn.


Berce comparationebat proposa ciecén, cioela, Comparatu da ceruètaco resumá, mustarda bihi guiçon batec harturic bere landán erein duenarequin. 	 yut-asn lmɛna-yad yaḍni yini-asn: «tagldit n-ignna tga zund yat taqqayt l-lh̬rdl, yiwi-tt yan-urgaz iẓẓu-tt ġ-wakal-ns.


Ecen badaquiçue cer manamenduac eman drauzquiçuegun Iesus Iaunaren partez. 	 tssnm maylli-f-kʷn-nuṣṣa s-ism n-siditnnġ yasuɛ ġayd izrin,


Sanctuarioco ministre eta eguiazco Tabernacleco, cein fincatu baitu Iaunac, eta ez guiçonac. 	 ar-iskar tawuri n-tḥanut tamẓlayt ġ-uh̬iyyam iṣḥan lli-ibna sidi rbbi, urd ġ-ġwalli ittbnan s-ifassn n-bnadm.


Eta badugula Sacrificadore handibat Iaincoaren etchearen carguä duenic: 	 lliġ-aġ-illa yan-unmġur ihiyyan lli-itgabaln mddn n-rbbi,


Eta Paulec, Eznauc çoratzen, dio, Festus gucizco excellentea, baina eguiazco eta adimendu onetaco hitzac erraiten citiát. 	 irar-as bulus: «ur-nuflġ, a-sidi fastus. kullu mayd-awn-ttiniġ, lḥqq d-lmɛqul a-iga.


Erran ciecén orduan Iesusec, Oraino dembora guti batetacotz Arguia çuequin da: ebil çaitezte Arguia duçueno, ilhumbeac ardiets etzaitzatençát: ecen ilhumbean dabilanac, eztaqui norat ioaiten den. 	 yini-asn yasuɛ: «kra idrusn a-rad-sul-didun-tqama tifawt. ftwat maḥdd didun tifawt, a-kʷn-ur-amẓnt tillas. ašku yan iftan ġ-tillas ur-issin mani ra-ik.


Harçaz declaratzen çuela Spiritu sainduac, oraino etzela irequi sanctuarioco bidea, lehen tabernaclea oraino çutic egoiten ceno, cein baitzén dembora present hartaco figurá: 	 ġmkad a-s-aġ-imla rruḥ lqudus is-ur-ta-yujad-uġaras lli-itawin s-tḥanut ityawqdasn, maḥdd sul tqama-tḥanut tamzwarut n-uh̬iyyam.


Eta sarthuric vnci hetaric batetara, cein baitzén Simonena, othoitz ceguión lurretit retira leçan appurbat: guero iarriric vncitic iracasten cituen gendetzeac. 	 ikšm yasuɛ s-yat ġ-tanawin, tg tin simɛan, iḍalb-t a-stt-in-išškšm imikk s-waman. igawr ġ-tanawt ar-isslmad mddn.


Eta harturic hamabiac erran ciecen, Huná, igaiten gara Ierusalemera, eta complituren çaizquió, guiçonaren Semeari Prophetéz scribatu içan diraden gauça guciac. 	 yawi yasuɛ sin d-mraw n-umḥḍar-ns waḥdutn, yini-asn: «ẓrat, ra-nddu s-urušalim, ijru ġin kullu mad-uran lanbiya f-yus n-bnadm.


Baina haur neuror baithan deliberatu vkan dut, çuetara tristitiarequin berriz ez ethortera. 	 nniġ d-ih̬f-inu ġ-uwssan-an ur-ra-n-darun-aškġ ssṭiyyrġ-awn-tt-daġ.


Eta gueroztic aicina bilha çabilan, hura tradi leçançat. 	 ġakudan a-iwrri ar-iswingim mamnk a-ra-tn-iɛawn ad-amẓn yasuɛ.


Ihardets cieçoten, Iesus Nazarenoren. Dioste Iesusec, Ni naiz. Eta hequin cegoen Iudas-ere ceinec traditzen baitzuen hura. 	 inin-as: «yasuɛ gu-naṣira.» yini-asn: «nkki a-t-igan.» yahuda lli-iskrn f-a-t-izznz ibidd didsn.


Eta ihardesten ceraucotela Iesusi, erran ceçaten, Etzeaquiagu. Erran ciecén harc-ere, Eztrauçuet nic-ere erraiten cer authoritatez gauça hauc eguiten ditudan. 	 sawln ilmma inin-as: «ur-nssin ma-t-id-yuznn.» irar-asn yasuɛ: «ula nkki ur-rad-awn-iniġ ma-yyi-d-yuznn ad-skarġ kullu mayad.»


Dahatsu da tentatione suffritzen duen guiçona: ecen phorogatu datenean recebituren duque, Iaunac hura maite duteney promettatu drauen vicitzeco coroá. 	 ambarki a-iga wanna iṣbrn izgan ġ-tasaɛt n-tnukmut. ašku lliġ ityaram sul-izga, rad-as-yili ttaj n-tudrt idumn lli-f-inna rbbi ra-t-ifk i-willi ranin rbbi.


Dei ceçaten bada bigarren aldian guiçon itsu içana, eta erran cieçoten, Emóc gloria Iaincoari: guc bacequiagu ecen guiçon hori gaichtoa dela. 	 aznn-daġ imġarn s-walli-sttin ikkan ibukḍ, inin-as: «nga-n srk rbbi a-ur-tsskarkst. nssn ġwan is-iffuġ aġaras n-rbbi.»


Badugu aldarebat ceinetaric iateco çucenic ezpaitute Tabernaclea cerbitzatzen dutenéc. 	 ur-ẓḍarn ġwilli skarnin tawuri n-uh̬iyyam n-rbbi ad-ššn zġ-tġrsi lli-darnnġ-illan.


Diotsa hari Sacrificadore subiranoaren cerbitzarietaric cembeitec, Pierrisec beharria ebaqui ceraucanaren ahaide batec, Ez aut nic hi ikussi baratzean harequin? 	 isawl-d yan-uh̬ddam n-unmġur n-tgmmi n-rbbi, iga zġ-ayt-dar walli mi ibbi bṭrus amẓẓuġ, yini-as: «mah̬, ur-k-dids-ẓriġ ġ-uwrti-an?»


Testificatzen nerauela hambat Iuduey nola Grecoey Iaincoa baitharatco emendamendua, eta Iesus gure Iauna baitharatco fedea. 	 ar-bdda-ttiniġ s-lmɛqul i-ayt-yudaya ula ibrraniyn ad-fln kullu mad-skarn yʷh̬šn, wrrin s-rbbi amnn s-siditnnġ yasuɛ.


Eta costumabat baituçue bat larga dieçaçuedan Bazcoz: nahi duçue bada larga dieçaçuedan Iuduen Reguea? 	 walaynni kraygatt lɛid n-usurf ar-awn-gis-rẓẓmġ i-yan-uḥbbas s-mklli tga lɛada-nnun. is-tram ġilad ad-awn-in-rẓmġ i-ugllid n-ayt-yudaya?»


Guero gu viciric goitico garatenoc, harrapaturen garate hequin batean hodeyetan Iaunaren aitzinera airetan: eta halaz bethi Iaunarequin içanen gara. 	 ġakudan ra-ntyalal ula nkkʷni lli-isuln, rad-kullu-didsn-nmun ġ-imdla, nmnaggar d-siditnnġ ġ-ignwan. ġmkad a-s-rad-bdda-nili d-siditnnġ.


Ecen ezta differentiaric Iuduaren eta Grecoaren artean: ecen gucién Iaun bera da abrats, hura inuocatzen duten gucietara. 	 rbbi ur-a-iẓẓmẓlay ayt-yudaya zġ-ayt-tmizar yaḍni, walaynni iga siditsn kullutn. ar-yakka timih̬ar-ns i-kullu winna gis zawgnin,


Guero berriz eçar citzan escuac haren beguién gainean, eta berriz goiti beha eraci cieçón: eta senda cedin, eta ikusten cituen vrrundanic-ere claroqui guciac. 	 isrs-n-daġ yasuɛ ifassn f-walln-ns. issmaqql-d-urgaz ġakudan yisfiw, iẓr kraygatt kra ibayyn-as.


Eta persecutaturen çaituztenean hiri hartan, ihes eguiçue berce batetara: ecen eguiaz erraiten drauçuet, eztituçue inguraturen Israeleco hiri guciac, non ethor eztadin guiçonaren Semea. 	 iġ-kʷn-ssrfufnn ġ-yat-tmdint, rwlat s-tayyaḍ. lḥqq a-rad-awn-iniġ, ur-ta-ra-tkmmlm tabrraḥt ġ-tmdinin n-ayt-rbbi ard-d-wrriġ nkki lli-igan yus n-bnadm.


Eta deliura litzançát herioaren beldurrez, bere vici gucian sclabo içatera suiet ciraden guciac. 	 ifsi i-kullu willi zzraynin ussan-nsn ġ-iskraf n-tksaḍ l-lmut.


Sainduén necessitatetara communicatzen duçuela: hospitalitateari iarreiquiten çaitzatela. 	 akkayat i-imẓlayn nna-iḥtajjan ar-tssmrḥbam s-willi tmuddunin.


Eta norc-ere iuratzen baitu templeaz, iuratzen du harçaz, eta hartan habitatzen denaz. 	 d-wanna iggullan s-tgmmi n-rbbi, s-tgmmi a-s-iggulla ula s-rbbi lli-gis-illan.


Eta sperançác eztu confunditzen, ceren Iaincoaren amorioa eraitsia baita gure bihotzetan eman içan çaicun Spiritu sainduaz. 	 ula rrja ur-rad-aġ-iẓẓigʷraẓ, ašku rbbi iɛmmr ulawn-nnġ s-lḥnant-ns s-tḥkimt n-rruḥ lqudus lli-aġ-ifka.


Eta ençun neçan vozbat niri erraiten cerautala, Iaiqui adi Pierris, hil eçac eta ian eçac. 	 s-sfldġ i-yan-wawal inna-yyi: ‹nkr a-bṭrus, tġrst tššt.›


Ezta deus guiçonaren campotic, hura baithan sartzen denic, hura satsu ahal deçaquenic: baina harenganic ilkiten diraden gauçác dirade, guiçona satsutzen dutenac. 	 ur-illi yat ġ-brra n-bnadm iẓḍarn a-t-issḥrm iġ-srs-ikšm. walaynni ġaylli-d-itffuġn zġ-bnadm, nttan a-t-issḥramn.


Eta erran çuela, Halacotz vtziren ditu guiçonac aita eta ama, eta iunctaturen çayó bere emazteari, eta içanen dirade biac haraguibat. 	 yini fllasn ‹mayad a-f-ra-ifl-urgaz babas d-innas imun d-tmġart-ns. hatnin sin rad-wrrin gn yat ddat.›


Eta instruitu içan cen Moyses Egyptecoen sapientia gucian, eta cen botheretsu erranetan eta eguinetan. 	 ar-yaqra musa kullu tawassna n-ayt-miṣr, iwrri ig argaz itjhhdn ġ-iwaliwn-ns d-iskkirn-ns.


Eta gauça hauc harc erran cituenean, present ciraden officieretaric batec cihor colpebat eman cieçón Iesusi, cioela, Horrela ihardesten draucac Sacrificadore subiranoari? 	 lliġ inna yasuɛ mayad yut-t yan zġ-imh̬zniyn s-ubariq yini-as: «matta ġmkad tsawalt s-unmġur n-tgmmi n-rbbi?»


Eta egun assignatu batez, Herodesec regue arropaz veztituric, iudicioco iar lekuan iarriric, harengabat eguin ciecén. 	 lliġ ilkm-wass lli-ġ-ra-tn-iẓr, ilsa hirudus aslham n-tgldit-ns, iskiws ġ-lkursi l-lḥukm isawl i-mddn-an.


Orduan discipuluéc batac berceaganat behatzen çutén, ceinez minço cen dudatan içanez. 	 lliġ sfldn imḥḍarn i-ġunškan ar-itmnad kra ġ-kra, duhdun ur-ssinn manwa gisn a-f-isawl.


Ceinen causaz, ethorri nincenean Ierusalemera, compari baitzitecen Sacrificadore principalac eta Iuduén Ancianoac, haren contra condemnatione requeritzen çutela. 	 lliġ ddiġ s-urušalim, ṣrḍn-as inmġurn n-tgmmi n-rbbi d-imġarn n-ayt-yudaya, ḍalbn-iyi a-fllas-utġ lḥukm,


Eta nic ihardets neçan, Nor aiz Iauna? Eta Iaunac erran cieçadan, Ni nauc Iesus Nazareno hic persecutatzen duana. 	 iniġ: ‹wa-sidi, ma-tgit kiyi?› irar-iyi-d: ‹nkki a-igan yasuɛ gu-naṣira lli-tssrfufunt.›


Eta dohatsu aiz sinhetsi baitun, ceren complituren baitirade Iaunaz erran çaizquinan gauçác 	 tambarkit a-tgit ašku tumnt is-rad-am-issafu sidi rbbi awal lli-s-am-inna.»


Eta ethor citecen etchera: eta berriz gendetze handibat bil cedin, hala non oguiaren iateco artea-ere ecin har baitziroiten. 	 iwrri-d yasuɛ ġakudan s-tgmmi. munn-d-daġ fllas mddn ggutnin aylliġ ur-akkʷ-ẓḍarn ad-ššn aġrum.


Baina Iesusec etzieçón permetti, aitzitic erran cieçón, Habil eure etcherát euretara, eta conta iecec cein gauça handiac Iaunac eguin drauzquián, eta nola hiçaz pietate vkan duen. 	 walaynni yasuɛ ur-t-yudji, yini-as: «ddu s-tgmmi s-dar ayt-dark tinit-asn f-mayd-ak-iskr sidik ifulki ula ġmklli gik iḥnna.»


Phariseuac bada, ençunic ecen Sadduceuac ichildu cituela, bil citecen elkargana. 	 munn-d fllas ifarisin lliġ sfldn f-mamnk a-issfssa iṣadduqin.


Bainaitzitic bilha eçaçue Iaincoaren resumá, eta gauça hauc guciac emanen çaizquiçue gaineraco. 	 walaynni lhwat zwar s-tgldit n-rbbi s-awn-izuyd kullu tiġawsiwin-an yaḍni.


Baldineta elkar aussiquiten eta iresten baduçue: beguirauçue bata berceaz consumi etzaitezten. 	 walaynni iġ-a-ttlbaym i-ngratun ar-tšttam tifiyi n-ingratun, han ra-thlkm i-ngratun.


Hala non contrariora barka diecoçuen aitzitic, eta consola deçaçuen, tristitiaren handieguiz irets eztadinçát hura. 	 yili fllawn ġilad ad-as-tṣamḥm tssfjjijm-t, a-ur-ti-tnru-tguḍi bahra.


Halaber Leuitabat-ere leku hartara helduric eta hura ikussiric, berce aldetic iragan cedin. 	 ha-yan yaḍni zġ-ih̬ddamn n-tgmmi n-rbbi, imun-d d-uġaras, iddu aylliġ-n-srs-yuggʷa, izri ula ntta zġ-tsga yaḍni.


Eta ilkiric handic Iesus ioan cedin Tyreco eta Sidongo comarquetarat. 	 inkr yasuɛ iffuġ zġ-tmazirt n-ayt-rbbi iftu s-tsga n-ṣur d-ṣayda.


Eta baldin çuec Christenac baçarete, beraz Abrahamen haci çarete, eta promessaren arauez heredero. 	 walaynni lliġ tgam win lmasiḥ, hati ayt-ibrahim a-tgam. ra-tamẓm lwrt lli-f-as-inna rbbi ra-t-ifk i-tarwa-ns.


Eta erran ciecén, Ceric dirade ioaiten çaretela çuen artean compartitzen dituçuen hitz horiac, eta cergatic çarete triste? 	 yini-asn: «mayd f-a-tsawalm i-ngratun ġ-uġaras?» biddn ntni, ssh̬uzzin.


Eta ez gara Moysez beçala ceinec estalquia emaiten baitzuen bere beguitharte gainean, Israeleco haourréc abolitu behar cenaren finera beha ezleçatençát. 	 ur-ngi zund musa lli-idln udm-ns baš a-t-ur-ẓrn ayt-rbbi lliġ a-gis-tlaḥ tifawt l-lmjd.


Eta mana ceçan Centenerbat, beguira ledin Paul eta largoan eçar ledin, eta nehor ez leçan empatcha haren eçagunetaric haren cerbitzatzetic edo harengana ioaitetic. 	 izayd yuṣṣa lqbṭan a-igabl bulus, yini-as a-t-ur-ikrs, yadj imddukkʷal-ns ad-as-di-tawin aynna-t-ih̬ṣṣan.


Baina Pierrisec eta Ioannesec ihardesten çutela erran ciecén, Eya Iaincoaren aitzinean gauça iustoa denez lehen çuey obeditzea ecen ez Iaincoari, iugea eçaçue. 	 irar-asn bṭrus d-yuḥanna: «iniyat kunni ma-ifulkin ġ-dar rbbi, izd a-nskar s-wawal-nnun nġd s-wawal n-rbbi?


Bada Asson gurequin bathu cenean, hura harturic ethor guentecen Mitylenera. 	 lliġ-aġ-n-ilkm ġ-assus nawi-t didnnġ ġ-wanaw, nssudu ġ-umda s-lmrsa n-mitilini.


Ecen horrá, Iaincoaren arauez tristetu içate horrec berac, cein artha handia çuetan obratu vkan du: aitzitic cer satisfactionea, aitzitic indignationea, aitzitic beldurra, aitzitic desir handia, aitzitic affectione handia, aitzitic mendequioa? gauça gucietan eracutsi içan çarete nola chahu çareten eguiteco hunetan. 	 ẓrat maylli tskrm ġakud lliġ-awn-ṭiyyr tswangmm ġ-ma-ira rbbi. twrrim trurm lɛaql bahra, tirim a-tmlm is-ur-gigun-illi kra l-lɛib. ula kunni tbzgm f-walli iffuġn aġaras, taġ-kʷn-tguḍi fllas. tirim ad-aġ-trḍum, tujadm a-fllas-tḥkamm. hati iban fllawn is-tskrm kullu ma-fllawn-illan ġ-maylli darun ijran.


Eta lacoa aurizqui cedin Ciuitatetic campoan: eta ilki cedin odol lacotic çamarién bridetarano, milla eta sey ehun estadiotan. 	 tlla lmɛṣṣrt ġ-brra n-tmdint, ar-gis-taḍḍrn aḍil. ffuġn zġ-gis idammn, ngin zund asif, aylliġ idra s-ma-itggan tiddi n-wagmar. ilkm-unggay-ns ma-itggan kraḍ id-miyya n-kilimitr.


Gauça hauc erran cituenean, ilki cedin Iesus bere discipuluequin Cedrongo torrentaz berce aldera, non baitzén baratzebat, ceinetan sar baitzedin hura eta haren discipuluac 	 iẓẓulla yasuɛ ġmkan, iffuġ ilmma ntta d-imḥḍarn-ns, bbin talat n-qidrun s-illiġ illa yan-uwrti, kšmn srs.


Baina Paulec oihu eguin ceçan ocengui, cioela, Eztaguioala deus minic eure buruäri: ecen guciac hemen gaituc. 	 iġr-as bulus s-jjhd yini-as: «ad-ur-thlkt ih̬f-nnk. hati nlla kullwaġ.»


Baina erranen du cembeitec, Nola resuscitatzen dirade hilac? eta nolaco gorputzetan ethorriren dirade? 	 walaynni ra-yyi-isqsa kra n-yan: «mamnk a-rad-nkrn ġwilli mmutnin? mamnk a-ra-tg ddat lli-s-rad-nkrn?»


Orduan dio Iesusec, Nor da ni hunqui nauena? Eta guciéc vkatzen çutenaren gainean, erran ceçan Pierrisec, eta harequin ciradenéc, Magistruá, gendetzéc hertsen eta aurizquiten aute, eta dioc, Nor da ni hunqui nauena? 	 yini-asn yasuɛ: «mad-iyi-d-iggrn?» ar-kullu-ttinin: «urd nkki, urd nkki.» yini-as bṭrus: «hati a-sidi, ggutn mddn-ad ar-k-id-ssnukmun ar-k-dḥayn bahra.»


Eztaguiçuela prouisioneric vrrhez, ez cilharrez, ez cobrez çuen guerricoetan: 	 a-ur-tawim urġ ula nnuqrt ula anas ġ-ubkkas-nnun.


Ecen erran vkan drauçuela, nola azquen demboretan içanen diraden abusariac, bere gaichtaquerietaco guthicién araura ebiliren diradenac. 	 nnan-awn: «ġ-uwssan ggʷranin a-rad-d-aškin kra n-iṭnnaẓn. rad-skarn s-lh̬ʷšant lli-ittiri ih̬f-nsn.»


Eta dio Mariac, Magnificatzen du ene arimác Iauna. 	 tsawl maryam tini: «yulġ-uwl-inu sidi rbbi,


Eta vrdeac bazcatzen cituztenéc ihes eguin ceçaten, eta ekar citzaten berriac hirira eta campocoetara: Orduan ilki citecen ikustera cer eguin içan cen. 	 rwln imksawn awin lh̬bar i-mddn ġ-tmdint ula ġ-igran. ffuġn-d kullu ad-ẓrn ma-illan.


Alfer hambat suffritu vkan duçue? baldin alfer-ere bada. 	 is-ur-igi yat, kullu maylli darun ijran ġayd zrinin?


Ecen carga piçuac eta iassan ecin daitezquenac biltzen dituzté, eta eçarten guiçonén soinetara: baina bere erhiaz hunqui nahi eztituzté. 	 ar-tassn taggʷatin ẓẓaynin ar-tnt-in-srasn f-tġʷraḍ n-mddn. mnšk a-bahra-ẓẓaynt, walaynni imslmdn-an ur-rin a-n-gn ula yan-uḍaḍ ad-asn-ɛawnn.


Eta ecin gauça hauén gainean ihardets ceçaqueoten. 	 ur-ẓḍarn ad-as-d-rarn s-yat f-wawal-ad.


Ceinec iragan demboretan Gentil guciac berén bidetan ebiltera vtzi vkan baititu. 	 kullu mayd izrin yudja mddn ġ-kraygatt tamazirt ad-zaydn ġ-uġaras nna-ran.


Eta Centener baten cerbitzaria eri içanez hiltzera çohian, cein baitzuen guciz maite. 	 illa ġin yal-lqbṭan n-iɛskrin n-rruman, yili dars yan-uh̬ddam-ns yuḍn bahra iftu a-immt. ah̬ddam-an iɛzza dars bahra.


Gaineracoaz, beguiratua diagotac iustitiazco coroá, cein rendaturen baitraut Iaunac egun hartan, iuge iusto harc: eta ez niri solament, baina haren aduenimendua desiratu vkan duqueiten guciey-ere bay. 	 rad-iyi-yili ttaj ġilad n-yan irḍan rbbi. iḥḍa-yyi-t siditnnġ lli-bdda-iḥkamn s-lḥqq, baš ad-iyi-t-ifk ġ-wass lli-ġ-ra-d-yašk. urd ġir nkki a-mi-ra-yili, walaynni ra-t-ifk i-kullu willi-n-gis-rjanin ar-srs-tqln.


Eta fedezco orationeac saluaturen du eria, eta eraiquiren du hura Iaunac: eta baldin bekaturic eguin badu barkaturen çaizquió. 	 ra-iskr siditnnġ ma-zgis-ḍalbn ġwilli umnnin, ijjujji amaḍun issdus-t. iġ-iskr kra n-ddnub ra-tn-fllas-issitti.


Ecen baldin çuey on daritzueney on badarizteçue, cer sari vkanen duçue? eztute publicanoéc-ere hori bera eguiten? 	 iġ-a-ttḥnnum ġir ġ-willi gigun tḥnnunin, mal-lbaraka a-rad-awn-yili? is-urd ġmkan ad-skarn ayt-nkkas ula ntni?


Principaltassun, eta puissança, eta verthute, eta dominatione ororen garayan, eta ez solament secula hunetan baina ethortecoan-ere aippatzen den icen ororen garayan. 	 f-uflla n-kullu lmalayka ula larwaḥ ula ssulṭat ula lquwwat, ig ism-ns f-uflla n-kraygatt ism ġ-ddunit ula lih̬rt.


Nolatan ezta Spirituaren ministerioa gloriosoago içanen? 	 imma lɛhd-ad n-rruḥ lqudus, is-ur-rad-as-yili lmjd uggʷar n-mayan?


Bada baldin lagunetan banaducac, recebi eçac ni beçala. 	 imma ġilad, iġ-iyi-tgit d-umddakkʷl-nnk ġ-tamunt l-lmasiḥ, ḍalbġ-k a-srs-tssmrḥbat ġmklli trit a-sri-tssmrḥbat nkki.


Eta iauts cedin Capernaum Galileaco hirira, eta han iracasten cituen Sabbathoetan. 	 yašk-id yasuɛ s-kafrnaḥum, tga yat-tmdint ġ-jalil. ar-ikššm s-tgmmi n-tẓallit ġ-uwssan n-usunfu ar-isslmad.


Eta hura inguru estaliric haren beguitharteari ceraunsaten, eta interrogatzen çuten, cioitela, Prophetiza eçac nor den hi io auena. 	 dln-as alln-ns s-yan-ušddad ar-as-ttinin: «wa-nnabi, ml-aġ manwa-k-yutn.»


Precioz erossiac çareté, etzaretela guiçonén sclabo. 	 isġa-kʷn lmasiḥ ifk fllawn atig-nnun. imma ġilad a-ur-tfkm ih̬fawn-nnun a-tgm ismgan i-bnadm.


Argui daguiençat ilhumbean eta herioaren itzalean iarriric daudeney, gure oinen baquezco bidera chuchenceagatic. 	 yisfiw f-willi zdġnin ġ-tillas d-umalu l-lmut, isslkm iḍarn-nnġ s-uġaras n-sslamt.»


Guero interrogatzen dute Phariseuéc eta Scribéc, Cergatic hire discipuluac eztabiltza aitzinecoen ordenancén araura, baina escuac ikuci gabe iaten dute oguia? 	 sqsan-t ifarisin d-imslmdn n-ššrɛ inin-as: «mah̬ aylliġ ur-a-fttun imḥḍarn-nnk f-lɛada n-imzwura-nnġ lli-zrinin? ha-ntni ar-šttan aġrum s-ifassn-nsn sul ḥrmn.»


Erran ciecén bada berriz Iesusec, Eguiaz eguiaz erraiten drauçuet, ecen ni naicela ardién borthá. 	 izayd yasuɛ yini-asn: «lḥqq ayd-awn-ttiniġ. nkki a-igan imi lli-zġ-a-kššmnt-uwlli.


Dohatsu içanen çarete nehorc iniuria erran drauqueçuenean, eta persecutatu çaituqueztenean, eta hitz gaichto gucia erran duqueitenean çuen contra, gueçurrez ene causaz. 	 imbarkin a-tgam iġ-kʷn-rgmn mddn ssrfufnn-kʷn inin fllawn kullu ma-yʷh̬šnn s-tkrkas f-ssibt n-ma-tgam winu.


Eta sarthu ciradenean vncira, sossega cedin haicea. 	 ġlin ilmma s-tanawt, ibbi-n-waḍu.


Baina galdez nago, ala Israelec eztu Iaincoa eçagutu vkan? Lehenic Moysesec erraiten du, Nic ielosgoatara prouocaturen çaituztét gende gende-eztenaz, gende adimendu gabe batez asserre eraciren çaituztét. 	 walaynni mddn-an n-ayt-rbbi, is-ur-ẓḍarn ad-fhmn maylli mi sfldn? musa ad-aġ-imlan is-t-fhmn, ašku f-imi-ns a-f-inna rbbi: «ra-kʷn-rarġ a-ttirim ma-illan ġ-dar iġribn. rad-awn-tt-ssṭiyyrġ s-willi mi ttinim ‹ur-ssinn yat.›»


Orduan hurbilduric goiti ceçan hura escutic harturic, eta bertan vtzi ceçan helgaitzac: eta harc cerbitza citzan. 	 yakmur s-tama-ns yamẓ-as ġ-ufus issnkr-tt-id. titti zgis tawla, tnkr ar-fllasn-ttsh̬h̬ar.


Eta Iesusec ihardesten çuela erran ciecén, Interrogaturen çaituztet nic-ere çuec gauça batez: eta ihardestaçue, eta erranen drauçuet cer authoritatez gauça hauc eguiten ditudan. 	 isawl yasuɛ yini-asn: «ula nkki ra-kʷn-sqsaġ yan-usqsi. rarat-iyi-d iniġ-awn ma-yyi-d-yuznn ad-skarġ mayad.


Eta biharamunean segura iaquin nahiz cer causagatic accusatzen licén Iuduéz, lacha ceçan estecaduretaric: eta mana ceçan, Sacrificadore principalac bil litecen, eta hayén conseillu gucia: eta ekarriric Paul presenta ceçan hayén aitzinean . 	 ndid azkka ira-unmġur n-iɛskrin a-yissan lḥqq n-ma-s-a-taštkkan ayt-yudaya s-bulus. issmun-d inmġurn n-tgmmi n-rbbi d-imġarn l-lmḥkama kullutn. irẓm-d ilmma i-bulus yawi-t-id issbidd-t ġ-lgddam-nsn.


Orduan hetaric batec, Caiphasec, cein baitzén vrthe hartaco Sacrificadore subirano, erran ciecén, Çuec eztaquiçue deus: 	 isawl ilmma yan gisn ism-ns qayafa, iga anmġur n-tgmmi n-rbbi ġ-usggʷas-an, yini-asn: «izd kunni ur-a-ttfhamm yat?


Eta Iaincoaren baque adimendu gucia iragaiten duenac beguiraturen ditu çuen bihotzac eta çuen adimenduac Iesus Christean. 	 ġmkad a-s-rad-awn-tili sslamt n-rbbi lli-yugʷrn iswingimn n-bnadm, ra-tgabl ul-nnun ula lɛaql-nnun ġ-tamunt l-lmasiḥ yasuɛ.


Baina congit har ceçan hetaric, cioela, Necessarioqui behar dut hurrenengo bestá Ierusalemen eguin: baina harçara itzuliren naiz çuetara, Iaincoac placer badu: eta parti cedin Ephesetic. 	 imsafaḍ didsn yini-asn: «iġ-ira rbbi rad-d-wrriġ s-darun.» iffuġ afsus issudu ġ-umda,


Ecen orain guiçonéz predicatzen dut ala Iaincoaz? ala guiçonén gogara eguin nahiz nabila? Segur baldin oraino guiçonén gogaraco baninz, Christen cerbitzari ezninçande. 	 ma-tġalm kunni? izd mddn ad-riġ ad-flla-rḍun, nġd rbbi? izd mddn ad-riġ a-yyi-talġn? uhu, mrad is-riġ a-yyi-talġn mddn ur-rad-gġ ah̬ddam l-lmasiḥ.


Eta ciraden bidean igaiten ciradela Ierusalemera: eta hayén aitzinean ioiten cen Iesus, eta spantatzen ciraden, eta çarreitzola ciraden beldur. Eta harturic berriz hamabiac, has cequien ethorri behar çaizcan gaucén erraiten: 	 munn d-uġaras akmurn-in s-tmdint n-urušalim, izwur-asn yasuɛ. ġuwḍn imḥḍarn-ns, imma mddn lli-asn-ggʷranin ksuḍn. yawi-daġ imḥḍarn-ns s-sin d-mraw, isawl srsn f-ġaylli rad-as-ijru, yini-asn:


Alde batetic gucién monstrançatan escarnioz eta tribulationez eçarri içan çarete: eta berce aldetic statu hartan erabilten ciradenenén lagun eguin içan çaretenean. 	 kra n-izmaz ar-fllawn-zraynt-trggam d-trfufnt ġ-lgddam n-mddn. izmaz yaḍni ar-ttbddadm d-willi-f-a-zraynt.


Halacotz veilleçaçue, orhoit çaretelaric ecen hirur vrthez gau eta egun eznaicela cessatu nigar chortarequin çuetaric batbederaren aduertitzetic. 	 f-mayan a-f-rad-awn-iniġ, rarat lɛaql-nnun ar-di-tswingimm mamnk a-didun-skarġ kraḍ isggʷasn ġ-iyḍ ula azal ar-bdda-tnṣaḥġ kraygatt yan gigun ar imṭṭawn.


Baina hetaric batzu ioan citecen Phariseuetara, eta erran cietzen hæy Iesusec eguin cituen gauçác. 	 walaynni kra zġ-gisn idda s-dar ifarisin, inin-asn f-ma-iskr.


Erran ciecén Iesusec, Baldin itsu bacinete, etzinduqueite bekaturic: baina orain erraiten duçue, Badacussagu: beraz çuen bekatua badago. 	 irar-asn yasuɛ: «mrad is-tbukḍm s-ṣṣaḥt, ikun ur-ra-fllawn-yili lḥukm. walaynni ar-ttinim ‹nsfaw›, f-ġayan a-f-fllawn-illa lḥukm.»


Bada bestán costumatu çuen Gobernadoreac populuari beréc nahi çutén presoner baten largatzera. 	 ikka-ttin lḥakm ġ-kraygatt lɛid n-usurf ar-asn-gis-irẓẓm i-yan-uḥbbas nna-ran.


Ceinec bere buruä eman vkan baitu gure bekatuacgatic, idoqui guençançát secula gaichto hunetaric, gure Iainco eta Aitaren vorondatearen araura. 	 nttan a-ifkan ih̬f-ns, immt baš ad-aġ-ijjnjm zġ-ddnub-nnġ. ifukku-aġ zġ-ddunit-ad yʷh̬šnn ġmklli ira rbbi babatnnġ.


Eta hura oraino minço cela, huná, compainiabat, eta Iudas deitzen cena, hamabietaric bat, hayén aitzinean ethorten cen, eta hurbil cequion Iesusi pot leguionçát. 	 sul a-isawal s-d-ruḥn mddn ggutnin, izwur-asn-d yahuda lli-igan yan zġ-sin d-mraw n-umḥḍar. iftu s-dar yasuɛ a-t-issudn,


Eta guertha cedin hec benedicatzen cituela, appartaturic hetaric, goiti altcha baitzedin cerurát. 	 sul a-tn-itbarak s-fllasn-ityalal s-ignwan.


Potbat niri eztrautac eman, baina haur, sarthu naicenaz gueroztic, eztuc ene oiney pot eguitetic guelditu. 	 kiyi ur-didi-tnsallamt s-yan-usudn, imma nttat zġ-ma-d-kšmġ ad-ukan-tsudun iwurzan-inu.


Orain alegueratzen naiz çuengatic suffritzen ditudan gaucéz, eta Christen afflictionén gaineracoac complitzen ditut neure haraguian, haren gorputzagatic, cein baita Eliçá. 	 frḥġ ġilad s-trfufnt-ad ġ-a-zrayġ f-ssibt-nnun. ašku ar-tkmmalġ s-ddat-inu ma-iqaman ġ-trfufnt l-lmasiḥ f-ssibt n-ddat-ns lli-igan amnaggar n-mddn-ns.


Eta erran cieçon Iesusec, Eta ikussi duc hura, eta hirequin minço dena duc hura. 	 yini-as yasuɛ: «tẓrit-t-yad, iga-t ġwad srk isawaln.»


Iaincoaren Semea baithan sinhesten duenac, badu Iaincoaren testificationea bere baithan: Iaincoa sinhesten eztuenac, gueçurti eguiten du hura: ecen eztu sinhetsi vkan. Iaincoac bere Semeaz testificatu vkan duen testificationea. 	 imma wanna yumnn s-yus n-rbbi, llant tugga n-rbbi ġ-uwl-ns. walaynni yan ur-isflidn s-ma-ittini rbbi, iga rbbi d-bu-tkrkas ašku ur-yumin tugga lli-ifka f-yus.


Guero hereneco egunean gueuroc gure escuz vncico apparaillua egotz gueneçan. 	 wis kraḍ-uwssan asin ula imassn n-wanaw luḥn-tn-in ġ-umda.


Eta eztiat hecgatic solament othoitz eguiten, baina hayén hitzaz ni baithan sinhetsiren dutenacgatic-ere bay: 	 «urd ġwid ka-f-a-ki-tḍalabġ walaynni ḍalbġ-k ula f-winna ra-sri-yamn f-ssibt n-wawal n-ġwid.


Eta erran ciecen Iesusec, Çatozte ene ondoan eta eguinen çaituztet guiça pescadore. 	 isawl yasuɛ yini-asn: «aškad-d munat didi, rarġ-kʷn a-tgm ingʷmarn n-mddn.»


Orduan diotsa, Adisquideá, nola huna sarthu aiz eztey arropá eztuala? Eta ahoa boça cequión. 	 isqsa-t-ugllid: ‹wa-gu-darnnġ, mamnk a-di-tkšmt s-ġid bla timlsit n-tmġra?› imma ntta ġir ifssa.


Eta ignorant dena, ignorant biz. 	 iġ-ur-iqbil mayad, ur-ityawqbal ntta.


Bada baquezco Iaincoa dela çuequin gucioquin, Amen. 	 ḍalbġ rbbi lli-bdda-yakkan sslamt a-didun-yili kullukn. amin


Baina goitico hilac eztirade resuscitaturen milla vrthe compli daitezqueno: haur da lehen resurrectionea. 	 ġmkad a-tga-tnkra tamzwarut. imma wiyyaḍ sul qaman ġ-lmut, ur-rad-nkrn ard izri-walf n-usggʷas.


Orduan harc oihuz cegoela erran ceçan, Aita Abrahám, auc misericordia niçaz, eta igor eçac Lazaro, busta deçan bere erhi mocoa vrean, eta refresca dieçadan mihia, ecen tormentatzen nauc gar hunetan. 	 iġr-as: ‹wa-baba ibrahim, ḥnnu gigi. ha-yyi ġ-lɛafit-ad ar-bahra-trfufunġ. azn liɛazr a-d-issayk aḍaḍ-ns aman, issilwiġ ils-inu.›


Haourrác, obeditzáçue Iaunean çuen aita eta ama: ecen haur gauça iustoa da. 	 imma kunni a-tarwa mẓẓinin rad-awn-iniġ, skarat s-wawal n-ayt-darun ġmklli ira siditnnġ, ašku mayad iga lḥqq gigun.


Eta harc beguiac harenganat chuchenduric eta icituric erran ceçan, Cer da Iauna? Eta erran cieçón, Hire orationeac eta elemosynác igan dituc memoriotan Iaincoaren aitzinera. 	 issmaqql gis kurnilyus yiksaḍ bahra yini: «mad-dari-trit a-sidi?» izayd lmalak yini-as: «hati iqbl rbbi tiẓulla-nnk ula maylli takkat i-imẓlaḍ, irḍu fllak.


Emazte hura bada ikussiric ecen etzayola estali içan, ethor cedin ikara çabilala: eta bere buruä haren aitzinera egotziric declara cieçón populu guciaren aitzinean cer causaz hura hunqui çuen, eta nola sendatu içan cen bertan. 	 lliġ tssn-tmġart-lli is-ur-tẓḍar a-tssntal mayd-as-ijran, tašk-id tḍr ġ-dar iḍarn n-yasuɛ ar-ttrgigiy s-tawda. tini-as ġ-lgddam n-mddn-an kullutn ma-f-as-tggr ula mamnk a-s-tjji ḥayna.


Beraz Christan lokartu diradenac-ere, galdu içan dirade. 	 iġ-ur-d-inkir lmasiḥ, tthlkn kullu willi srs umnnin mmtn.


Ilhumbean erraiten drauçuedana, erraçue arguian: eta beharrira ençuten duçuena, predica eçaçue etche gainetan. 	 aynna-yawn-nniġ ġ-griyi didun, iniyat-t i-kullu mddn. aynna mi tsfldm ġ-tntla, brrḥat srs f-iggi n-tgʷmma.


Halacotz neure buruä-ere eztiat digne estimatu hiregana ethorteco: baina errac hitza, eta sendaturen baita ene muthilla. 	 mayan a-f-ur-n-dark-uškiġ ašku ḥšmġ, walaynni ġir ini yan-wawal s-ijji-uh̬ddam-inu.


Eta igor ceçan laborarietara sasoinean cerbitzaria, laborarietaric recebi leçançát mahastico fructutic. 	 lliġ-d-iruḥ-uzmz yazn yan-uh̬ddam-ns s-dar ih̬ʷmmaṣn ad-as-d-yawi ma-t-id-yuškan ġ-lġllt n-igr-ns.


Eta eznaiz Ierusalemera itzuli içan ni baino lehen Apostolu ciradenetara: baina ioan nendin Arabiara: eta harçara itzul nendin Damascera. 	 ula ddiġ s-urušalim ad-sawlġ d-irqqasn lli-yyi-zwarnin, walaynni ffuġġ mudduġ s-tmazirt n-waɛrabn. yan kra wrriġ s-tmdint n-dimašq.


Eta berriz dio, Aleguera çaiteztez Gentilác haren populuarequin. 	 ityara-daġ: «way-ayt-tmizar aggugnin, frḥat d-mddn n-rbbi.»


Zeloz den becembatean Eliçaren persecutaçale: Leguean den iustitiaz den becembatean, estacuru gabe. 	 iɛzzu-dari-uġaras-an bahra, aylliġ a-ssrfufunġ ayt-umnaggar l-lmasiḥ. ar-skarġ kullu ma-flla-illan baš ad-trḍuġ rbbi s-ufulki lli-igan win ššrɛ.


Orduan larga ciecén Barabbas: eta Iesus açotaturic liura ciecén crucifica ledinçát. 	 irẓm-asn ġakudan i-barabbas. imma yasuɛ, issġurš-t issufġ-t a-immt f-uggjdi.


Nola eçagutu-ere baiquaituçue parte, ecen çuen gloriatze garela, çuec-ere gurea beçala Iesus Iaunaren egunecotzat. 	 illa gis ma-ur-ta-tfhimm, walaynni nra a-kullu-tfhmm baš a-srnnġ-tfrḥm nfrḥ srun ġ-wass lli-ġ-ra-d-yašk siditnnġ yasuɛ.


Eta menditic iautsi cenean gendetze handi iarreiqui cequión. 	 lliġ-d-igguz yasuɛ zġ-uwrir, ḍfurn-t mddn ggutnin.


Eta harc dioste, Egotzaçue sarea vnciaren escuineco aldera, eta eridenen duçue. Egotz ceçaten bada, eta guehiagoric ecin hura tira ceçaqueten arrainén anhitzez. 	 yini-asn-d: «luḥat-n ššbkt ġ-tsga tafasit n-tanawt, s-n-tufam kra.» luḥn-in ššbkt, s-tɛmmr ġakudan s-islman ggutnin aylliġ ur-ẓḍarn a-stt-ssġlin s-tanawt.


Guero har ceçan Aingueru borthitzbatec harribat, errota harri handibat beçalacoric, eta iraitz ceçan itsassora, cioela, Hunelaco indarrez iraitziren da Babylone ciuitate handia, eta ezta guehiagoric eridenen. 	 ġakudan a-inkr yal-lmalak itjhhdn, yasi yan-uẓru imqqurn zund aẓru n-uzrg, iluḥ-t-in ġ-umda yini: «ġmkad a-s-ra-n-ttyawlwaḥ-tmdint n-babil imqqurn s-jjhd. ur-sar-km-iẓri yan.


Eta dastatu çuenean mestedostalac vr mahatsarno eguin içan cena (eta etzaquian nondic cen: baina vra karreatu çuten cerbitzariéc baçaquiten) deitzen du sposoa mestedostalac, 	 lliġ imḍi bu-tmġra aman lli-iwrrin gn aman n-waḍil, ur-issin mani-d-kkan. ġir ih̬ddamn lli-tn-d-uggʷmnin a-issnn. iġr i-usli


Sacrificadore subiranoac bada interroga ceçan Iesus bere discipuluéz eta bere doctrináz. 	 inkr-unmġur n-tgmmi n-rbbi isqsa yasuɛ f-imḥḍarn-ns ula almmud-ns.


Eta Aramec engendra ceçan Aminadab. Eta Aminadab-ec engendra ceçan Naasson. Eta Naassonec engendra ceçan Salmon. 	 aram yuru ɛamminadab, ɛamminadab yuru naḥšun, naḥšun yuru salmun.


Erran cieçoten bada, Cer eguinen dugu eguin ditzagunçat Iaincoaren obrác? 	 imma ntni sqsan-t: «mad-aġ-d-iqqann a-t-nskar baš a-nth̬dam i-rbbi?»


Eznaiz Apostolu? eznaiz libre? eztut Iesus Christ gure Iauna ikussi? etzarete çuec ene lana gure Iaunean? 	 is-ur-ẓḍarġ ad-skarġ ġmknna riġ? is-ur-giġ arqqas? is-ur-ẓriġ siditnnġ yasuɛ? is-ur-tgim kunni ṣṣabt lli-f-h̬dmġ s-ism n-siditnnġ?


Paillartacgatic, bugreacgatic, guiça ebatsleacgatic, gueçurtiacgatic, desperiuruacgatic, eta baldin deus berceric doctrina sanoaren contratacoric bada. 	 ifk-t-id f-willi tfsadnin ula ġwilli tšthunin iwtman zund ntni. ifk-t-id f-willi takʷrnin iḥšmay ula ġwilli sskirkisnin ula ġwilli akkanin tugga n-tkrkas. ifk-t-id f-kullu willi skarnin aynna iffuġn zġ-ulmmud yʷġẓann.


Eta erran ciecén, Non da çuen fedea? Hec icituric ceudela mirets ceçaten, cioitela elkarren artean, Baina nor da haur, haiceac eta vra manatzen baititu eta obeditzen baitute? 	 yini ilmma i-imḥḍarn-ns: «is-ur-tuminm?» imma ntni ġuwḍn ar-bahra-tɛjjabn ar-ttinin i-ngratsn: «ma-iga ġwad aylliġ a-itamr aḍu d-umda, ar-skarn s-wawal-ns?»


Baina ençun vkan dituenac, eta ez eguin, irudi du fundament gabe bere etchea lur gainean edificatu duen guiçona: ceini ereçarri baitrauca fiuuioac, eta bertan erori içan da, eta etche haren deseguitea handi içan da. 	 imma wanna isfldn i-iwaliwn-ad-inu ur-a-srsn-iskar, irwas argaz lli-ibnan tigmmi-ns f-wakal ur-iġza llsas. lliġ-d-ingi-wasif yut tigmmi tḍr-d, th̬lu kullutt.»


Diotsa Iesusec, Eztraunat erran, ecen baldin sinhets badeçan ikussiren dunala Iaincoaren gloria? 	 irar-as yasuɛ: «is-am-ur-nniġ ‹iġ-tumnt ra-tẓrt lmjd n-rbbi›?»


Eta hiri emanen drauzquiat ceruètaco resumaren gakoac, eta cer-ere lothuren baituc lurrean, lothua içanen duc ceruètan: eta cer-ere lachaturen baituc lurrean, lachatua içanen duc ceruètan. 	 rad-ak-fkġ tisura n-tgldit n-ignna. aynna tkrst ġ-ddunit ityawkras ġ-ignna, d-aynna tfsit ġ-ddunit ityawfsay ġ-ignna.»


Eta haren haourrac herioz hilen citiát, eta iaquinen dié Eliça guciéc ecen ni naicela guelçurrunac eta bihotzac examinatzen ditudana: eta çuetaric batbederari emanen diarocat bere obrén araura. 	 rad-utġ tarwa-ns s-lmut. ġakudan a-rad-ẓrn ayt-imnaggarn kullutn is-giġ wad issnn kullu mad-swingimn mddn ula ma-ttirin ġ-uwl-nsn. rad-rarġ i-kraygatt yan gigun f-ma-iskr.


Eta haur da Ioannesen testimoniage, Iuduéc Ierusalemetic Sacrificadoreac eta Leuitác igorri cituztenecoa, hura interroga leçatençat, Hi nor aiz? 	 ġmkad ad-gant tugga n-yuḥanna ġakud lliġ-d-srs-uznn ayt-yudaya kra n-inmġurn d-ih̬ddamn n-tgmmi n-rbbi zġ-urušalim. sqsan yuḥanna inin-as-d: «ma-tgit kiyi?»


Bada ethorri içan cenean Galileara, recebi ceçaten Galileanoec, bestán Ierusalemen eguin cituen gauça guciac ikussiric: ecen hec-ere ethorri içan ciraden bestara. 	 lliġ ilkm jalil frḥn srs ayt-jalil, ašku ddan ula ntni s-urušalim a-n-zzrin lɛid, ẓrn kullu maylli iskr ġin ġ-uwssan-an.


Eta liuraturen du anayeac anayea heriotara, eta aitác haourra: eta altchaturen dirade haourrac aita-amén contra, eta hil eraciren dituzté. 	 ra-yili ma-ra-n-idḥi gʷmas i-lmut, yili ma-ra-n-idḥi yus, nkrn-d tarwa f-ayt-darsn nġn-tn.


Eta niçaz ene haraguian eguiten cen experientiá eztuçue menospreciatu ez arbuiatu vkan, aitzitic Iaincoaren Ainguerubat beçala recebitu vkan nauçue, bayeta Iesus Christ beçala. 	 wah̬h̬a fllawn tšqa-tmaḍunt-inu, ur-iyi-tḥgirm ula trurm-iyi, walaynni tšškšmm-iyi-n s-darun tfrḥm sri zund iġ-giġ yal-lmalak zġ-dar rbbi, zund-nnit iġ-giġ lmasiḥ yasuɛ.


Ceinec confirmaturen-ere baitzaituztéz finerano irreprehensible içateco Iesus Christ gure Iaunaren egunecotzat. 	 nttan a-ra-kʷn-issdus ar isiggʷra f-a-ur-gigun-yili kra l-lɛib ġ-wass lli-ġ-ra-d-iwrri siditnnġ yasuɛ lmasiḥ.


Ezadila gaizquiaz garait, baina garait eçac vnguiaz gaizquia. 	 a-ur-tadjm lh̬ʷšant a-kʷn-tnru, walaynni tnrwat lh̬ʷšant s-ufulki.


Bere buruz minço dena, bere gloriaren bilha dabila: baina bera igorri duenaren gloriaren bilha dabilana, da eguiati, eta iniustitiaric hura baithan ezta. 	 yan-d-isawaln zġ-ih̬f-ns, ar-ittiri a-t-alġn mddn. walaynni yan ittirin a-t-yalġ ġwalli-t-id-yuznn, nttan ar-ittini lḥqq ur-a-isskirkis.


Eta guertha cedin, çortzigarreneco egunean ethor baitzitecen haourtchoaren circonciditzera, eta deitzen çuten hura bere aitaren icenaz, Zacharias. 	 aškin-d ilmma ġ-wis tam-uwssan ad-ẓẓalln i-wazzan. irin ad-as-gn ism ‹zakariyya› ašku iga ism n-babas.


Ecen baldin Iaincoaren eguiá abundosago bada ene gueçurraz haren gloriatan, cergatic ni goitiric bekatore beçala condemnatzen naiz? 	 iġ-nffuġ zġ-lḥqq, nml izd rbbi a-dar lḥqq. walaynni iġ-nssbayyn timuġra n-rbbi s-ġmkan, mah̬ aylliġ sul ira a-fllannġ-iḥkam ig-aġ d-willi ʷh̬šnnin?


Non da çuhurra? nonda Scriba? non da secula hunetaco disputaria? eztu erho eguin Iaincoac mundu hunetaco sapientia? 	 ma-iga bab l-lɛaql? ma-iga bab n-tġri? ma-iga bab n-iwaliwn n-ddunit-ad? ha-rbbi irur lɛaql n-ddunit-ad iga anufl.


Nehorc ençuteco beharriric badu ençun beça. 	 yan dar imzgan a-srsn-isflid, illa fllas a-isfld.»


Erho içan naiz neure gloriatzean: çuec bortchatu nauçue: ecen ni behar nincén çueçaz laudatu, ikussiric ecen eznaicela deusetan Apostolu excellentac baino mendreago içan, deus ezpanaiz-ere. 	 nniġ mayan zund yan iffuġn ih̬f-ns, walaynni kunni a-yyi-irurn ad-sawlġ ġmkan, ašku ur-trim a-yyi-talġm ġmklli fllawn illan. wah̬h̬a ur-giġ yat nkki, ur-akkʷ-iyi-ufn mddn-an lli-tgam d-irqqasn hiyyanin.


Eta gogueta eguiten çuen bere baithan, cioela, Cer eguinen dut? ecen eztut nora bil ditzadan neure fructuac. 	 iswangm d-ih̬f-ns ar-ittini: ‹ma-rad-skrġ? ur-dari maniġ a-ssmunuġ kullu ṣṣabt-ad.›


Orduan ioanic eriden citzaten gauça guçiac erran cerauen beçala: eta appain ceçaten Bazcoa. 	 ddun ntni afn-in ġmklli-asn-inna, jjujadn imnsi n-usurf.


Eta erran cieçón Iesusec, Vtzitzac, hilac bere hilén ohorztera: baina hi habil eta denuntia eçac Iaincoaren resumá. 	 irar-as yasuɛ: «fl ġwilli ur-ṭṭafnin tudrt a-n-mḍln winna-yasn-mmutnin. zayd kiyi, ar-ttawit lh̬bar i-mddn f-tgldit n-rbbi.»


Eta gu embarca guentecen altchagarri gaberico oguien egunén ondoan Philippestic, eta ethor guentecen hetara Troasera, borz egunen buruan: non egon baiquentecen çazpi egun. 	 imma nkkʷni, lliġ izri lɛid n-urh̬ṣiṣ namẓ anaw zġ-filibbi, nssudu smmus-uwssan aylliġ-n-didsn-nmnaggar ġ-truwwas. nqama ġin ssa n-uwssan.


Scribatua den beçala, Anhitz bildu çuenac, eztu deus vkan soberaturic: eta guti çuenac, eztu vkan gutiegui. 	 ġmklli ityaran: «ġwalli issmunn kigan, ur-as-išaḍ yat. imma ġwalli issmunn imikk, ur-t-ih̬ṣṣa yat.»


(Scribatua den beçala, Anhitz nationeren aita ordenatu vkan aut) Iaincoaren aitzinean, cein sinhetsi vkan baitu: ceinec hiley vicitze emaiten baitraue, eta deitzen baititu eztiraden gauçác balirade beçala. 	 ġmklli ityaran: «giġ-k d-babatsn n-ayt-tmizar ggutnin.» ġmkad a-s-iga ibrahim babatnnġ dar rbbi lli-s-yumn, a-t-igan d-walli issddrn ġwilli mmutnin, ar-itamr ma-ur-illin a-yili s-illa.


Eta ezneçan templeric ikus hartan: ecen Iainco Iaun bothere gucitacoa da hartaco templea, eta Bildotsa. 	 ur-ẓriġ kra n-tgmmi ġ-a-tɛbadn mddn ġ-tmdint, ašku ar-gis-tɛbadn sidi rbbi lli-iḥkamn kullu ma-illan, nttan d-ulqqaġ, ġ-illiġ llan ntni.


Baldin ethorri ezpaninz, eta berey minçatu ezpaninçaye, bekaturic ezluquete: baina orain excusaric eztuté bere bekatuaz. 	 mrad is-ur-d-uškiġ sawlġ srsn, ur-ra-fllasn-ilin ddnub-nsn. imma ġilad ġ-d-uškiġ ur-ẓḍarn ad-inin ‹ur-nssin mayd nskr is-yʷh̬šn.›


Cer beraz erranen dugu? Ala da iniustitiaric Iaincoa baithan? Guertha eztadila. 	 ma-ra-nini f-mayad? is-a-iskar rbbi s-uwdmawn? urd ġmkan a-ra-nini.


Eta ecin resisti ceçaqueoten sapientiari eta hura minça eraciten çuen Spirituari. 	 imma nttan ar-didsn-isawal s-tḥkimt iggutn ġmklli-as-imala rruḥ lqudus, aylliġ ur-ẓḍarn a-t-nrun s-iwaliwn.


Eta gendarmeséc plegaturic coroabat elhorriz eçar ceçaten haren buru gainean, eta escarlatazco abillamendu batez vezti ceçaten. 	 skrn ntni yan-ttaj zġ-uzggʷar gn-as-t f-ih̬f, sslsn-as yan-uslham iẓggʷaġn,


Eta niçaz den becembatean irudi içan çait ecen Iesus Nazarenoren icenaren contra resistentia handi eguin behar nuela: 	 «kkiġ-ttin ula nkki ar-ttiniġ illa flla a-n-gġ tiqqi-nu ad-tḍaḍḍaġ kullu ma-igan win ism n-yasuɛ gu-naṣira.


Orduan ihardesten dutela, erraiten draucate, Non Iauna? Eta harc erran ciecén, Non-ere içanen baita gorputza, hara bilduren dirade arranoac-ere. 	 sqsan-t imḥḍarn-ns: «wa-sidi, maniġ a-ra-yili mayad?» yini-asn: «innaġ illa miḍrus a-ġ-a-n-tmunun igadrn.»


Ez dominatzen dugulacotz çuen fedearen gainean, baina çuen bozcarioaren aiutaçale garelacotz: ecen fedez çutic çaudete. 	 ur-nri nkkʷni a-nḥkam ġ-liman-nnun, walaynni nra a-didun-ntmɛawan baš a-ttfraḥm, ašku nssn is-tzgam ġ-uġaras l-lmasiḥ.


Ailitez trenca çuec trublatzen çaituztenac. 	 imma mddn-an lli-kʷn-issndudiyn, amar yufan ad-bbin igiwal-nsn kullut.


Eta ian ceçaten guciéc, eta ressasia citecen: eta goiti citzaten çathi soberatuetaric çazpi sasqui betheric. 	 ššn kullu mddn-an aylliġ šbɛan. ssmunn-d tuffaẓ lli-d-qamanin, ɛmmrn ssa n-tryalin.


Eta biharamunean sar cedin Paul gurequin Iacques baithara, eta Anciano guciac hara bil citecen. 	 ndid azkka nmun d-bulus a-nẓr yaɛqub, ilin ġin imġarn kullutn.


Eta bethe cedin hiri gucia confusionez, eta oldar citecen gogo batez theatrera, harturic Gayo eta Aristarche Macedonianoac, Paulen bideco lagunac. 	 duyn bahra, aylliġ tqrbl-tmdint kullutt. nkrn mddn ggutnin ġwin sin ayt-makiduniyya zġ-usmun n-bulus, ismawn-nsn gayus d-aristarh̬us, zukrn-tn s-usays lli-ġ-a-tmunun ayt-tmdint-an.


Ceinétan mundu hunetaco iaincoac itsutu vkan baititu adimenduac, diot, infideletan, Christ Iaincoaren imagina denaren gloriaren Euangelioco arguiac hæy arguiric eztaguiençát. 	 ntni ur-uminn ašku iblis lli-iḥkamn ddunit-ad issbukḍ lɛaql-nsn a-ur-ẓrn tifawt l-lh̬bar l-lmjd l-lmasiḥ lli-igan ṣṣurt n-rbbi.


(Ecen Iaincoaren promes guciac hartan Bay dirade, eta hartan dirade Amen) Iaincoaren gloriatan guçaz. 	 ašku ġunšk lli-gan iwaliwn lli-s-inna rbbi f-ma-ra-iskr ifulki, lmasiḥ a-tn-kullu-issuwfan. mayan a-f-a-nttini «amin» s-ism l-lmasiḥ ġakud nna-ntalġ rbbi.


Guero bera sarthuric synagogán, Frangoqui minçatzen cen, hirur hilebethez disputatzen eta exhortatzen ari cela Iaunaren resumari dagozcan gaucéz. 	 kraḍ-iyrn a-ikššm bulus s-tgmmi n-tẓallit ar-isawal d-mddn s-zzɛamt, ig-n tiqqi-ns ad-asn-iml is-yʷġẓan maylli-asn-ittini f-tgldit n-rbbi.


Eta hec hambat gortzenago ciraden, cioitela, Mouitzen dic populua, iracasten ari dela Iudea gucian, Galilean hassiric hunadrano. 	 rarn-as ntni s-jjhd: «ar-itkka kullu tamazirt n-yudaya, zġ-jalil ar ġid, ar-issduy mddn s-ulmmud-ns.»


Ecen norc-ere eguine baitu Iaincoare vorondatea, hura da ene anaye eta ene arreba, eta ama 	 ašku wanna iskarn ma-ira rbbi, nttan a-igan gʷma ig ulltma ig inna.»


Baina hire seme haur, ceinec iretsi vkan baitu hire onhassun gucia putéquin, ethorri içan denean, hil vkan draucac huni aretze guicena. 	 imma ġilad ha-yuk lli-n-iššan kullu lh̬ir-nnk d-tmgganin, tġrst-as i-igiz iḍnin.›


Guero cerurat beguiac altchaturic suspirio eguin ceçan, eta erran cieçón Ephphata, erran nahi baita, Irequi adi. 	 yall alln-ns s-ignwan yut s-unfus-ns, yini-as: «ifata.» tga lmɛna-ns ‹rẓm›.


Eta Pilatec ihardesten çuela, berriz erran ciecén, Cer bada nahi duçue daguiodan Iuduén Regue deitzen duçuen huni? 	 yini-asn bilaṭus: «ma-tram a-t-skrġ i-ġwad mi ttinim agllid n-ayt-yudaya?»


Eta itzultzen cen iarriric cegoela bere carriot gainean, eta iracurtzen çuen Esaias prophetá. 	 ġassan issuda ġ-lkurriṣa-ns ar-yaqra ġ-warra n-nnabi išaɛya.


Eta spanta citecen guciac, hala non bere artean galdez baitzeuden, cioitela, Cer da haur? cer doctrina berri da haur? authoritatez spiritu satsuac-ere manatzen baititu eta obeditzen baitute ? 	 ar-tɛjjabn mddn kullutn ar-ssmqsan i-ngratsn ar-ttinin: «ma-iga mayad? kra n-ulmmud l-ljdid ayad. hati dars taẓḍḍart iggutn aylliġ a-itamr ljnun ʷh̬šnnin, ar-skarn s-wawal-ns.»


Eta erran cieçadan, Eguin da: ni naiz a eta w, hatsea eta fina. Nic egarri denari emanen draucat vicitzeco ithur vretic, dohainic. 	 izayd yini-yyi: «hati ikmml. nkki giġ amzwaru gġ amggʷaru. gġ isizwar gġ isiggʷra. wanna yaġ irifi, ra-t-ssuġ zġ-talɛint n-waman n-tudrt bla gis ifka yat.


Eta ikussiric Pilatec ecen etzuela deus probetchatzen, baina tumultoa handitzenago cela, vr harturic ikuz citzan escuac populuaren aitzinean, cioela, Innocent naiz ni iusto hunen odoletic: çuec ikussaçue. 	 iẓr bilaṭus is-ur-isugir yat, ġir zuydn mddn duyn s-uggʷar. yasi-d aman isird ifassn-ns ġ-lgddam-nsn yini-asn: «ha-nkki ur-flla-llin idammn n-urgaz-ad. ẓrat kunni ma-ra-tskrm.»


Guero eriden ceçan hura Iesusec templean, eta erran cieçón, Huná, sendatu aiz: guehiago bekaturic eztaguiala, cerbait gaizquiago hel eztaquián: 	 ġir imikk s-n-dids-imnaggar yasuɛ ġ-tgmmi n-rbbi yini-as: «ha-kiyi tjjit. a-ur-sul-tskart ddnub a-ur-imil yili-ak kra yugʷrn ġayan.»


Gauça hunen gainean hiruretan Iaunari othoitz eguin draucat hura eneganic parti ledinçát. 	 kraṭṭ-twal ad-ḍalbġ siditnnġ a-t-flla-issitti


Cer irudi çaiçue? Eta hec ihardesten çutela, erran ceçaten. Hil mereci du. 	 ma-fllas-tnnam?» rarn-as: «iqqan-t-id a-immt.»


Irequi ditzançat hayén beguiac, conuerti ditecençát ilhumbetic arguira, eta Satanen botheretic Iaincoagana, recebi deçatençát bekatuen barkamendua, eta çorthea sanctificatuén artean, ni baithango fedeaz. 	 ra-k-aznġ a-trẓmt alln-nsn, trart-tn-d zġ-tillas s-tifawt, ula zġ-lquwwa n-šiṭan s-rbbi, baš a-fllasn-ittin ddnub-nsn, wrrin ṭṭafn taġamt ġ-gr ġwilli ẓliġ ad-gn winu f-ssibt n-mad-sri-umnn.›


Eta itzul cedin Iesus Spirituaren verthutez Galileara: eta haren famá ioan cedin inguruco comarca orotara. 	 iwrri yasuɛ s-tmazirt n-jalil, iɛmmr s-tḥkimt itjhhdn n-rruḥ lqudus. ar-fllas-sawaln mddn ġ-kullu-tsgiw n-tmazirt-an.


Baldin cembeit bada irreprehensibleric emazte bakoitz baten senhar, haour fidelac dituelaric, ez dissolutionez accusatuac, edo rangea ecin daitezquenac. 	 iqqan-d amġar a-ig wad ġ-ur-illi lɛib, iṭṭaf ġir yat-tmġart. iqqan-d tarwa-ns ad-gn imumnn bla-da-srsn-taštkkan mddn is-a-skarn ma-yʷh̬šnn ula-da-tffuġn zġ-wawal n-ayt-darsn.


(Ecen fedez gabiltza ez ikustez) 	 imma nkkʷni ar-tt-ntawi ġ-maylli-s-numn, urd ġ-maylli nẓrra.


Dioste Iesusec, Egundano eztuçue iracurri Scripturetan, Edificaçaléc arbuyatu duten harria cantoin buru eguin içan da: Haur Iaunaz eguin içan da, eta da gauça miragarria gure beguién aitzinean? 	 irar-asn yasuɛ: «is-ur-tġrim ma-ityaran ġ-warra n-rbbi? ‹aẓru lli-n-luḥn ibnnayn, nttan a-iwrrin iga ih̬f n-uġẓu. mayad, sidi rbbi a-t-iskrn. nẓra-t ar-gis-ntɛjjab.›


Eta Iesusec erran ciecen, Gogoauçue eta beguira çaitezte Phariseuén eta Sadduceuén altchagarritic. 	 yini-asn yasuɛ: «awiyat-stt ġ-ih̬f-nnun, trarm lɛaql zġ-th̬mirt n-ifarisin d-iṣadduqin.»


Beraz baldin eure oblationea eramaiten baduc aldarera, eta han orhoit bahadi ecen hire anayeac baduela cerbait hire contra, 	 iġ-tiwit kra n-twafka s-tgmmi n-rbbi tswangmd-d is-tskrt kra yʷh̬šnn ġ-gʷmak,


Abrahamen benedictionea Gentiletara hel ledinçát Iesus Christez, eta Spirituaren promessa fedez recebi deçagunçát. 	 immut lmasiḥ yasuɛ baš ad-kšmn ula ayt-tmizar aggugnin s-lbaraka lli-f-inna rbbi i-ibrahim, namẓ kullwaġ rruḥ lqudus lli-f-inna rbbi rad-aġ-t-ifk. kullu mayad rad-aġ-yili f-ssibt n-ma-numn.


Orduan ikussiric Pierrisen minçatzeco hardieçá eta Ioannesena, eta eçaguturic ecen guiçon letra-gabeac eta idiotac ciradela, miresten çutén, eta eçagutzen çutén hec Iesusequin içanac ciradela. 	 lliġ ẓran mamnk a-izɛm bṭrus d-yuḥanna iḍr-asn lɛjb, ašku ssnn is-gan ġir zund mddn yaḍni ur-bahra-ġrin. fhmn ġakudan is-ttin-kkan ar-tmunun d-yasuɛ.


Lapidatu içan dirade, segatu içan dirade, tentatu içan dirade, ezpata herioz hil içan dirade: hara huna ebili içan dirade ardi eta ahunz larruz veztituric, abandonnaturic, affligituric, tormentaturic. 	 utn-tn s-iẓran, bbin-tn s-lmnašr, ġrsn-asn s-taẓẓit. ar-tlullin ar-lssan ilmawn n-uwlli d-waġaḍn. ẓlḍn, zaydn-d tarfufnt i-tmmara.


Beraz baldin ezpadaquit vozaren verthutea, içanen natzayó minço denari barbaro: eta minço çaitadana barbaro içanen çait. 	 walaynni yan sri isawaln, rad-dars-gġ abrrani iġ-ur-ssinġ lmɛna n-ma-ittini, ig dari abrrani ula ntta.


Iniusto dena biz iniusto oraino: eta satsu dena satsu biz oraino: eta iusto dena iustifica bedi oraino: eta saindu dena sanctifica bedi oraino. 	 wanna iskarn ma-yʷh̬šnn, ra-iqama ġ-ma-yʷh̬šnn. wanna iskarn ma-issrkawn, ra-iqama ġ-ma-issrkawn. wanna iskarn afulki, ra-iqama ġ-ufulki. wanna irḍan rbbi, ra-iqama ġ-ma-irḍan rbbi.»


Ecen erraiten drauçuet, baldin abundosago ezpada çuen iustitiá Scribena eta Phariseuena baino, çuec etzaretela sarthuren ceruètaco resumán. 	 rad-awn-iniġ, iġ-ur-trḍim rbbi uggʷar n-imslmdn n-ššrɛ d-ifarisin ur-akkʷ-ra-tiẓḍarm a-tkšmm s-tgldit n-ignna.


Halacotz çaitezte aleguera, ceruäc eta hetan habitatzen çaretenác. Maledictione lurreco eta itsassoco habitantey: ecen iautsi da deabrua çuetara, hira handiz betheric, nola baitaqui ecen dembora appurbat baduela. 	 frḥat ay-ignwan ula kullu ma-gisn-illan. imma kunni ay-akal d-umda, taguḍi a-rad-awn-yili ašku igguz srun iblis, nkrn-d gis iriyn bahra ašku issn is-ur-as-tqama ġir luqt idrusn.»


Eta Barnabasec conseillatzen çuen berequin har leçaten Ioannes, Marc deitzen cena: 	 ira barnaba ad-didsn-awin yuḥanna lli-mi-ttinin marqus.


Halacotz, etzaretela çuhurtzia gabe, baina aditzale ceric den Iaunaren vorondatea. 	 a-ur-tjlum d-ih̬f-nnun walaynni ẓrat ma-gigun-ittiri rbbi.


Halacotz behar cen gauça gucietan anayeac irudi licén, misericordioso licençát eta Sacrificadore subirano fidel Iaincoa baitharatco gaucetan, populuaren bekatuén pagamenduaren eguiteco. 	 mayad a-f-d-iqqan yasuɛ a-irwas i-aytmas zġ-kraygatt tasga, baš ad-asn-ig anmġur ihiyyan iḥnnu gisn iskr kullu maylli ḥtajjan, ibidd ġ-gratsn d-rbbi a-n-isrs tiġrsi lli-ra-issitti ddnub f-bnadm.


Ethor cedin emazte Samaritanabat vr idoquitera: erran cieçón hari Iesusec, Indan edatera. 	 tašk-id yat-tmġart ullt-samira a-n-taggʷm. isawl srs yasuɛ yini-as: «fk-iyi ad-suġ.»


Badaric-ere huná, ni traditzen nauenaren escua, enequin da mahainean. 	 walaynni hay-afus n-walli-yyi-n-izznzan ittrs didi ġ-lmida-yad.


Vngui presiditzen duten Ancianoac ohore doblaren digne estima bitez: principalqui hitzean eta doctrinán trabaillatzen diradenac. 	 imma imġarn lli-tnbaḍnin ġ-umnaggar s-nniyt d-ufulki, iqqan-d aytmatn a-tn-tuqqarn bahra, s-kigan ġwilli th̬damnin f-tbrraḥt d-ulmmud.


Eta dastatu vkan dutenac Iaincoaren hitz ona, eta ethorteco den secularen verthuteac: 	 frḥn s-wawal n-rbbi ula lquwwat n-uzmz lli-ra-d-yašk,


Eta eriden eztutenean haren gorputza, ethorri içan dituc, dioitela visionebat-ere Aingueruènic ikussi vkan dutela, hura vici dela dioitenenic 	 walaynni ur-n-ufint ddat-ns. wrrind-d inint-aġ is-ẓrant kra l-lmalayka bann-asnd-d inin-asnt is-iwrri iddr.


Eta camporat ilkiric Pierrisec nigar eguin ceçan mingui. 	 iffuġ bṭrus ar-yalla bahra.


Bada hoguey eta borz, edo hoguey eta hamar stade beçala abiroina tiratu ondoan, ikusten dute Iesus itsas gainez dabilala, eta vnciari hurbiltzen çayola, eta ici citecen. 	 ar-kkatn imḥḍarn s-tʷgla, ssudun ma-itggan smmus nġd sḍiṣ kilimitr s-a-n-tmnadn yasuɛ ifta-d f-iggi n-waman yakmur-d s-tanawt, ġuwḍn bahra.


Eta batzuc erraiten çutenean templeaz, ecen harri ederrez eta emaitzaz ornatua cela, erran ceçan. 	 sawln imḥḍarn i-ngratsn f-tgmmi n-rbbi, ar-tɛjjabn ġ-ufulki n-iẓran lli-s-tġli ula tiwafkiw lli-gis-akkan mddn i-rbbi. imma yasuɛ inna-yasn:


Norc-ere hunelaco haourtchoetaric bat recebituren baitu ene icenean, ni recebitzen nau: eta norc-ere ni recebitzen bainau, eznau ni recebitzen, baina ni igorri nauena. 	 «wanna iqbln yan-warraw imẓẓin zund ġwad s-ism-inu, hati iqbl-iyi. d-wanna-yyi-iqbln, urd nkki ka-iqbl, hatin iqbl ula ġwalli-yyi-d-yuznn.»


Eta Iesus, ihardesten cerauela, has cedin erraiten, Beguirauçue nehorc seduci etzaitzaten: 	 isawl yasuɛ yini-asn: «awiyat-stt ġ-ih̬f-nnun a-kʷn-ur-ijlu yan.


Eta iarriric ceudela beguiratzen çutén hurá han. 	 gawrn ġin ḍufn-t.


Baina ceren ikustera ilki içan çarete? Propheta baten? bay diotsuet eta Propheta bainoagoaren. 	 iniyat-iyi, ma-s-a-ttidum a-ti-tẓrm? is-urd yan-nnabi? rad-awn-iniġ, iga yan imqqurn ġ-lanbiya.


Beraz Dauid-ec berac deitzen du hura Iaun: nondic da beraz haren seme? Eta gendetze anhitzec ençuten çuen hura gogotic. 	 ha-dawd s-ih̬f-ns ibdr ġwalli igan lmasiḥ, ig-t d-sidis. mamnk a-ra-ig ġir yan zġ-tasut-ns?» ar-as-sflidn mddn ggutnin, frḥn s-kullu mad-asn-inna.


Çuec çarete lurreco gatza: eta baldin gatza gueçat badadi, cerçaz gacituren da? ezta guehiagoric deusgay camporat iraizteco eta guiçonéz ohondicatu içateco baicen. 	 «kunni tgam tisnt n-ddunit. walaynni iġ-tlmus tisnt ma-s-ra-stti-tssmarġm? ur-sul-tgi i-yat. ra-stt-in-luḥn mddn ġ-brra akʷln fllas.


Ecen halacotz tributac-ere pagatzen dituçue: ecen Iaincoaren ministre dirade, hunetara berera emplegatzen diradela. 	 f-mayad a-f-a-takkam ḍḍariba i-lḥukkam, ašku gan ih̬ddamn n-rbbi ar-tti-tawin ġ-mayan.


Ecen baldin cecenén eta akerrén odolac, eta bigáren hauts barreyatuac, satsuac sanctificatzen baditu haraguiaren puritateaz den becembatean: 	 nssn wanna iskrn kra iḥrmn, ar-ti-truššn inmġurn n-ayt-yudaya s-idammn n-waġaḍn nġd win imugayn nġd s-iġd n-tgizt ityawjdarn, baš a-tġus ddat-nsn zġ-lḥram.


Eta iffernuetan bere beguiac goiti altchaturic tormentetan cela, ikus ceçan Abraham vrrundanic, eta Lazaro haren bulharrean: 	 irfufn bahra ġ-udġar n-willi mmutnin. yall alln-ns iẓr-n ibrahim ġ-tuggugt iẓr-n liɛazr ġ-tama-ns,


Eta hitz hauc erran cituenean belhaurico iarriric eguin ceçan othoitze hequin guciequin. 	 ġir ikmml bulus awal-ad, iḍr ntta didsn f-ifaddn-nsn, iẓẓall iḍalb rbbi.


Orduan othoitz eguin cieçoten Gadarenoén aldiri inguruco gendetze guciac, parti ledin hetaric: ecen icidura handic hartu cituen: eta hura vncira sarthuric, itzul cedin. 	 nkrn mddn-an n-ayt-garasa ġakudan, ḍalbn zġ-yasuɛ a-iffuġ tamazirt-nsn ašku ksuḍn bahra. ikšm yasuɛ s-tanawt a-iwrri.


Orduan beha neçan, eta huná, Bildotsa cegoen Siongo mendi gainean, eta harequin ehun eta berroguey eta laur milla, çutela haren Aitaren icena scribatua bere belarretan. 	 ssmaqqlġ-n ġakudan s-ẓriġ alqqaġ ibidd f-iggi n-uwrir n-tgmmi n-rbbi. biddn dids miyya d-kkuẓ id-mraw d-kkuẓ-walf (144.000) n-mddn lli-mi-ityara f-ignzi-nsn ism n-ulqqaġ ula ism n-babas.


Eta hec escarniaturen dute hura, eta açotaturen, eta thu eguinen draucate, eta hilen duté: baina hereneco egunean resuscitaturen da. 	 ra-gigi-tṭnaẓn ssufsn flla ssġuršn-iyi nġn-iyi. walaynni ġ-wis kraḍ-uwssan rad-d-nkrġ zġ-lmut.»


Eta cen scributobat-ere haren garayan, letra Grec-ez eta Latinez eta Hebraicoz scribatua, hitz hautan, HAVR DA IVDVEN REGVEA. 	 tlla ġin yat talluḥt ġ-nnig ih̬f-ns, ityara gis «ġwad iga agllid n-ayt-yudaya.»


Haur Iaincoac prince eta saluadore goratu vkan du bere escuinaz, eman lieçonçat emendamendua Israeli eta bekatuén barkamendua. 	 issattuy-t s-ufasiy-ns baš a-ig agllid d-unjjam i-ayt-rbbi, iskr-asn aġaras ma-s-a-di-twrrin zġ-kullu ma-yʷh̬šnn, issitti fllasn ddnub-nsn.


Non tentatu vkan bainaute çuen aitéc, experimentatu vkan bainaute- eta ikussi baitituzte ene obrác berroguey vrthez. 	 kkuẓ id-mraw n-usggʷas a-yyi-tarmn, ar-tmnadn kullu mad-skarġ.


Eta templeco velá erdira cedin bi çathitara garaitic behererano. 	 ġakudan yut-ušrrig lh̬amiya n-tḥanut tamẓlayt ġ-tgmmi n-rbbi, tbḍu f-sin zġ-uflla ar izdar.


Eta Iesusec Ierusalemera igaitean, har citzan hamabi discipuluac appart bidean, eta erran ciecén, 	 imun yasuɛ d-uġaras n-tmdint n-urušalim. yawi sin d-mraw n-umḥḍar-ns waḥdutn, isawl srsn ġ-uġaras yini-asn:


Halaber Sacrificadore principaléc-ere truffatzen ciradela Scribequin eta Ancianoequin, erraiten çutén. 	 ġmkad-daġ a-s-a-gis-tṭnaẓn inmġurn n-tgmmi n-rbbi d-imslmdn n-ššrɛ d-imġarn n-tmazirt ar-ttinin:


Çuetara igorri vkan ditudanetaric batez-ere pillatu vkan çaituztet? 	 mamnk? is-jju-kʷn-ššiġ f-ufus n-willi-awn-in-uznġ?


Eta harequin ioaiten ciraden guiçonac, gueldi citecen icituric, haren voza bay ençuten, baina nehor ikusten etzutela. 	 duhdun ġwilli dids ssudanin, biddn ġin fssan. sllan ntni i-wawal-an walaynni ur-ẓrin yan.


Iratzar çaiteztez iustoqui vicitzera, eta bekaturic eztaguiçuela: ecen batzuc Iaincoaren eçagutzea eztuté: çuen ahalquetan erraiten drauçuet. 	 wrryad-d s-uġaras inmn, tanfm i-kullu ma-igan ddnub. han illa gigun ma-ur-akkʷ-issinn rbbi. is-kʷn-ur-bahra-iššḥššim ġayan?


Orduan erran cieçon Zachariasec Aingueruäri, Nolatán hori eçaguturen dut? ecen ni nauc çahar, eta ene emaztea duc bere egunetan aitzinaratua. 	 yini zakariyya i-lmalak: «mamnk a-s-rad-issanġ is-ra-yili mayad? hati afqqir ayd-giġ, ula tamġart-inu tuwssr.»


Eta erran ciecén, Ikusten nuen Satan chistmista beçala cerutic erorten. 	 yini-asn yasuɛ: «ẓriġ šiṭan iḍr-d zġ-ignwan zund usmann.


Gauça haur igorri vkan draue Iaincoac Israeleco haourrey, denuntiatzen çuelaric baquea Iesus Christez, cein baita gucién Iauna. 	 ġmkad a-iga-wawal lli-d-yuzn rbbi i-mddn-ns n-ayt-yaɛqub, iml-asn-d lh̬bar ifulkin n-sslamt ġ-gras didsn f-uwdm n-yasuɛ lmasiḥ lli-igan sidis n-kullu ma-illan.


Eta emanen draucat hari artiçarra. 	 rad-as-fkġ itri lli-ifawn zikk ṣbaḥ.


Eta erran cieçón Pierrisec, Erran ieçadan hambatetan landá saldu duçue? Eta harc erran ceçan, Bay, hambatetan. 	 isqsa-tt bṭrus: «ini-yyi, izd ġunškad a-tumẓm ġ-igr-nnun?» tini-as: «ġunškan a-illan.»


Eta erran cieçón hari, Iaiquiric oha, eure fedeac saluatu au. 	 yini-as ilmma: «nkr, mun d-uġaras-nnk. ha-kiyi tumnt, mayan a-f-tġust.»


Eta diotsó, Hauc gucioc emanen drauzquiat, baldin ahozpez adora baneçac. 	 yini-as: «rad-ak-fkġ kullu mayad iġ-tḍrt f-ifaddn-nnk tsjdt-iyi.»


Eta hiri gucia borthara bildua cen. 	 munn-d kullu ayt-tmdint ġ-imi n-tgmmi.


Baina Iesus ioan cedin Oliuatzetaco mendirát. 	 imma yasuɛ idda s-uwrir n-zzitun.


Erraiten çuten bada discipuluéc elkarren artean, Nehorc ekarri othe drauca iatera? 	 sqsan imḥḍarn i-ngratsn: «is-illa mad-as-d-yiwin ma-ištta?»


Hunetacotz bihotz on auçue, guiçonác: ecen sinhesten dut Iaincoa, nola niri erran içan baitzait hala içanen dela. 	 thnnayat ġilad a-irgazn, ašku umnġ rbbi is-ra-yili ġmklli-s-iyi-d-inna.


Orduan mana citzan expressuqui bere discipuluac nehori ezlerroten, hura cela IESVS CHRIST. 	 yuṣṣa imḥḍarn-ns ilmma yini-asn s-lmɛqul: «a-ur-tinim i-yan izd nkkin a-igan lmasiḥ lli-s-a-tqln.»


Eta erran ciecén, Çoazte mundu orotara, eta predica ieçoçue Euangelioa creatura guciari 	 yini-asn ġakudan: «ffuġat ar-ttidum s-ddunit kullutt, ar-ttbrraḥm s-lh̬bar-ad ifulkin i-kullu mddn.


Eta emaztebat cen odol iariatzea hamabi vrthe hetan çuenic: 	 tlla ġ-gratsn yat-tmġart tuḍn yili-bdda-gis-usggʷrd n-idammn sin d-mraw n-usggʷas.


Cioela, Bekatu eguin dut, odol innocentaren traditzeaz. Baina hec erran ceçaten, Cer dohacu guri? hic dacussála. 	 yini-asn: «hati ddnub ayd skrġ. zznziġ i-lmut yan ur-iskirn kra yʷh̬šnn.» rarn-as: «mad-aġ-gis-illan nkkʷni? dbbr i-ih̬f-nnk.»


Eta othien formá cen çaldi bataillara apprestatuén irudico, eta ciraden hayén buru gainetan vrrhea ciruditen coroac beçalacoac: eta hayén beguitharteac ciraden guiçonén beguitharteac beçala. 	 trwas-tmurġi-an i-yissan ujadnin i-imiġ. kud yat, illa f-ih̬f-ns kra irwasn ttaj n-uwrġ. gn-uwdmawn-nsnt zund udm n-bnadm,


Harc bada hura harturic eraman ceçan Capitainagana, eta erran ceçan, Paul presonerac beregana deithuric othoitz eguin dirautac, guiçon gazte haur hiregana ekar neçan, ceinec baitu cerbait hiri erran beharric. 	 yawi-t lqbṭan išškšm-t s-dar-unmġur yini-as: «iġra-yyi-uḥbbas bulus iḍalb-iyi ad-ak-d-awiġ aɛyyal-ad, ašku ira ad-ak-yini kra.»


Eta haur erraiten drauçuet, Spirituaren araura ebil çaiteztez: eta haraguiaren guthiciac eztitzaçuela compli. 	 walaynni rad-awn-iniġ, skarat-bdda s-mad-awn-imala rruḥ lqudus bla-da-tswingimm ġ-ma-ittiri ih̬f-nnun.


Erraiten çuten bada Iuduéc, Berac hilen othe du bere buruä? erraiten baitu, Norat ni ioaiten bainaiz, çuec ecin çatozquete. 	 sqsan mddn-an n-ayt-yudaya i-ngratsn inin: «mah̬ aylliġ inna ‹ur-tẓḍarm a-tddum s-illis rad-dduġ›? is-ra-inġ ih̬f-ns?»


Oihuz cegoen bada Iesus templean, iracasten çuela eta erraiten, Eta ni nauçue eçagutzen, eta nondic naicén badaquiçue, eta neure buruz eznaiz ethorri, baina da eguiati ni igorri nauena, cein ezpaituçue çuec eçagutzen. 	 ar-isslmad yasuɛ ġ-tgmmi n-rbbi, yall awal-ns yini: «is-iyi-tssnm? is-tssnm manizġ-d-uškiġ? ur-d-uznġ ih̬f-inu. lḥqq a-iga ġwalli-yyi-d-yuznn, walaynni ur-ti-tssinm kunni.


Eta cergatic behatzen duc eure anayeren beguico fitsera, eta eure beguico gapirioari ezatzayo ohartzen? 	 mah̬ a-n-ttmnadt arftus imẓẓin lli-n-illan ġ-tiṭ n-gʷmak, ur-tt-akkʷ-tiwit ġ-tggjdit lli-illan ġ-tiṭ-nnk?


Diotsa Iesusec, Eguiaz erraiten drauat, ecen gau hunetan oillarrac io deçan baino lehen hiruretan vkaturen nauäla. 	 imma yasuɛ irur-as: «lḥqq a-rad-ak-iniġ, ġ-iḍ-ad ur-ra-iġr-ufullus ard tinit kraṭṭ-twal ur-iyi-tssint.»


Goacen bada segurançarequin gratiazco thronora, misericordia ardiets eta gratia eriden deçagunçát aiuta behar demboraco. 	 f-mayad a-f-rad-iniġ: a-nzɛm ġilad a-n-nakmur s-lɛrš n-rbbi iḥnnan, ad-aġ-irḥm iḥnnu fllannġ iɛawn-aġ ġ-tasaɛt lli-ġ-nḥtajja.


Baina baldin hire beguia gaichto bada hire gorputz gucia ilhun datec: beraz baldin hitan den arguia ilhumbe bada, ilhumbe hura cein handi date? 	 iġ-ur-tsfaw tiṭ, ra-tili ddat kullutt ġ-tillas. walaynni iġ-th̬si tifawt lli-gik-illan, mnšk a-s-rad-igatnt tillas-nnk.


Guertha cedin halaber hura ethorri cenean Phariseuetaco principal baten etchera Sabbathoan bere refectionearen hartzera, hec gogoa emaiten baitzeraucaten. 	 yan-wass n-usunfu idda yasuɛ a-išš ġ-tgmmi n-yan zġ-inmġurn n-ifarisin. gabln-t ad-ẓrn ma-ra-iskr.


Cein preparatu baituc populu gucién beguitharte aitzinean. 	 lli-di-tuznt f-kullu mddn.


Emazte çaharrac, amác beçala: gazteac, arrebác beçala castitate gucirequin. 	 skar d-iɛyyaln zund aytmak, ar-tskart d-tfqqirin zund innak, ar-tskart d-tfrh̬in zund istmak s-uwl iġusn.


Eta gendetze handi iarreiqui cequión Galileatic, eta Decapolistic, eta Ierusalemetic, eta Iudeatic, eta Iordanaz berce aldetic. 	 ḍfurn-t mddn ggutnin, uškan-d zġ-tsgiw n-jalil d-tmazirt n-mrawt-tmdinin d-urušalim d-tmazirt n-yudaya ula zġ-tsga yaḍni n-wasif n-urdun.


Orduan Mariac harturic liberabat vnguentu aspic finez precio handitacoric, vncta citzan Iesusen oinac, eta ichuca citzan bere adatsaz: eta etchea bethe cedin vnguentuaren vrrinez. 	 tnkr maryam tawi-d yat-tbuqqalt n-tujjut n-nardin iṣfan, iggut-watig-ns bahra. tẓġur srs iwurzan n-yasuɛ, ar-as-tsfaḍ iwurzan s-wazzar-ns. tɛmmr-tgmmi s-waḍu n-tujjut-an.


Huná, borthan niagoc, eta bulkatzen diát: baldin cembeitec ençun badeça ene voza, eta borthá irequi badieçat, sarthuren nauc harengana eta affalduren nauc harequin eta hura enequin. 	 ha-yyi biddġ ġ-imi ar-ssḍuqqurġ. iġ-illa ma-isfldn i-wawal-inu irẓm-iyi, ra-dars-kšmġ ššġ dids išš didi.


Nola ikassi-ere baituçue Epaphras gure lagun maite eta cerbitzari-quideaganic, cein baita Christen ministre fidel çuendaco: 	 ilkm-kʷn-in f-imi n-abafras lli-didnnġ-itmɛawann, ig ah̬ddam iɛzzan ifulkin l-lmasiḥ f-ssibt-nnun.


Ecin nehorc borthitz baten ostillamenduac, haren etchera sarthuric, pilla ahal ditzaque, baldin lehen borthitza esteca ezpadeça: eta orduan haren etchea pillaturen du. 	 ur-iẓḍar yan a-ikšm s-tgmmi n-yan-idusn a-d-yakʷr ayda-ns iġ-ur-zwar-ikrs ġwalli idusn. iġ-t-ikrs, ġakudan a-rad-as-d-yakʷr tigmmi-ns.


Ethorri ciradenean Mysiara, enseyatzen ciraden Bithiniara ioaiten: baina etziecén permetti Spirituac. 	 lliġ lkmn tama n-misiyya irin ad-kšmn s-tmazirt n-bitiniyya, walaynni ur-tn-yudji rruḥ n-yasuɛ.


Eta apparta ceçan preciotic partebat, haren emazteac-ere çaquialaric: eta cembeit parte ekarriric, Apostoluén oinetara eçar ceçan. 	 iḥḍu i-ih̬f-ns kra zġ-maylli gis yumẓ, isrs ma-iqaman ġ-lgddam n-irqqasn. d-tmġart-ns, illa kullu mayan ġ-ugayyu-ns.


Ordea gauçabat dun necessarió. Baina Mariac parte ona hautatu din, cein ezpaitzayo edequiren. 	 ġir yat-tġawsa a-d-iqqann. hatti maryam th̬tar taġamt lli-ifulkin. ur-illi ma-rad-as-tt-ikkis.»


Baina Iesusec deus etzeçan guehiagoric ihardets: hala non miresten baitzuen Pilatec. 	 imma yasuɛ ur-inni yat aylliġ itɛjjb bilaṭus.


Bada corruptible haur veztitu datenean incorruptionez, eta mortal haur veztitu datenean immortalitatez, orduan eguinen da scribatu dena, Iretsi içan da herioa victoriatara. 	 ġakudan ġ-iwrri idum ma-itrkamn iddr ma-itmtatn, ra-yili ma-ityaran ġ-warra n-rbbi: «nnra lmut, ur-sul-fllannġ-tlli.» «wa-lmut, ma-tnrit? wa-lmut, ma-sul-issiwid-usaqs-nnm?»


Ecen nor da çuetaric guiçona, baldin bere semea ogui esca badaquió, harri emanen draucana? 	 is-gigun-illa ma-mi-iḍalb yus aġrum ifk-as aẓru?


Eztaquiçue ecen Aingueruäc iugeaturen ditugula? cembatez areago vicitze hunetaco gauçac? 	 is-ur-tssinm izd nkkʷni a-ra-iḥkam f-lmalayka? imma ġilad is-ur-nẓḍar a-ntḥkam f-tġawsiwin n-tudrt-ad?


Bada Herodesen sor eguneco bestá eguiten cenean, dança cedin Herodiasen alabá artean: eta Herodesen gogara eguin ceçan. 	 walaynni lliġ-d-iruḥ-wass lli-ġ-ilul hirudus, tkšm-n illis n-hirudiyya ar-ttḥuš ġ-lgddam n-hirudus d-willi dids gawrnin, tssfraḥ-t.


Vezti çaitezte bada Iaincoaren elegitu, saindu eta maite anço, misericordiazco halsarrez, benignitatez, humilitatez, emetassunez, spiritu patientez: 	 kunni, imẓlayn n-rbbi a-tgam. ira-kʷn iẓli-kʷn a-tgm wins. f-mayan a-f-kʷn-d-iqqan a-tɛmmrm s-lḥnant, ar-ttmɛawanm ar-tẓẓimẓaym ih̬f-nnun, ar-ttrh̬um ar-ttṣbarm i-ngratun


Eta han present ciradenetaric batzuc hori ençunic, cioiten, Elias deitzen du hunec. 	 kra zġ-willi biddnin ġin, lliġ-as-sfldn inin: «hati ar-yaqra i-nnabi iliyya.»


Çuec-ere harri vici anço edifica çaitezte, etche spiritual, Sacrificadoregoa saindu, Iesus Christez Iaincoaren gogaraco sacrificio spiritual offrendatzeco. 	 fkat ih̬f-nnun i-lmasiḥ zund iẓran ddrnin, baš a-srun-ibnnu yat-tgmmi n-rruḥ, a-n-gis-tsrasm ġ-lgddam n-rbbi tiwafkiw n-rruḥ lli-s-ra-itrḍu ašku ar-as-tnti-takkam s-ism n-yasuɛ lmasiḥ.


Consideraitzaçue floreac, nola handitzen diraden: eztirade nekatzen, eta eztute iruten: baina badiotsuet, are Salomon-ere bere gloria guciarequin eztela veztitu içan hetaric bat beçala. 	 ẓrat ijddign n-tagant, mamnk a-di-tmġayn. ur-a-tllmn ula-da-ẓṭṭan walaynni rad-awn-iniġ, suliman s-lhibt n-tgldit-ns ur-jju-ilsi zund yan zġ-ijddign-ad.


Baina Christen odol preciosoaz, bildots macula eta satsutassun gabe batenaz beçala: 	 walaynni s-idammn ɛzzanin l-lmasiḥ zund idammn n-yan-ulqqaġ iġusn bla lɛib.


Baina hec populuari minço çaizcala, ethor cequiztén Sacrificadoreac eta templeco Capitaina, eta Sadduceuac, 	 sul a-isawal bṭrus d-yuḥanna i-mddn-an, s-d-uškan inmġurn n-tgmmi n-rbbi, imun-d didsn lqbṭan n-imh̬zniyn n-tgmmi n-rbbi ula kra n-iṣadduqin.


Eta berriz igor ceçan hetara berce cerbitzaribat eta harri vkaldiz hauts cieçoten buruä, eta igor ceçaten desonestqui tractaturic. 	 yazn-asn ah̬ddam yaḍni, rẓn-as ih̬f-ns ssrfufnn-t.


Ecen eztuçue suiectionetaco spiritubat recebitu, berriz beldurretan içateco: baina recebitu duçue adoptionezco spiritua, ceinez oihu eguiten baitugu Abba, erran nahi baita, Aita. 	 ašku rruḥ lli-awn-ifka rbbi ur-kʷn-irur a-tgm ismgan twrrim-daġ tiksaḍm, walaynni irur-kʷn a-tgm tarwa n-rbbi aylliġ a-srs-naqra: «abba, wa-baba.»


Orduan bada testifica ceçan Ioannesec, cioela, Ikussi dut Spiritua iausten dela vsso columba baten guissán cerutic eta egon-ere bacedin haren gainean. 	 izayd yuḥanna ifk tugga-ns yini: «ẓriġ rruḥ n-rbbi igguz-d zġ-ignwan zund yan-utbir ittrs-d fllas.


Guc-ere denuntiatzen drauçuegu çuey gure Aitéy eguin içan çayen promessaz den becembatean: 	 ula nkkʷni nuška-d nawi-awn-d lh̬bar-ad ifulkin, ašku maylli inna rbbi i-imzwura-nnġ f-ma-ra-iskr,


Eta ez hec solament, baina gu-ere Spirituaren primitiác ditugula, gueuroc gure baithan suspirioz gaude, adoptionearen beguira gaudela, gure gorputzaren deliurançaren diot. 	 nssn izd kullu ma-illan ġ-ddunit ar-inddr s-ungaẓ zund tamġart lli-ra-yaru.


Eta baceaquiagu ecen ona dela Leguea, baldin nehorc harçaz bidezqui vsatzen badu. 	 nssn nkkʷni is-ifulki ššrɛ ġ-dar wanna srs iskarn ma-ira rbbi.


Eta anhitz egunez baratch ioaiten guenela, eta nequez Gnidaco aurkara helduric, haiceac permettitzen etzeraucularic, iragan guentecen Creta beherera Salmonen aurkán. 	 kigan d-uwssan ur-a-ntzayad ġir s-imikk, aylliġ bḥra ur-nlkim tama l-lmrsa n-knidus. ur-aġ-yudji-waḍu a-nkmml s-tsga-yan. nk ilmma tasga intln n-igzir n-krit, nzri zġ-tama n-ujarif n-salmuni.


Eta guiçon-bat cen Cesarean, Cornelio deitzen cenic, Italiano deitzen cen bandaco centener, 	 illa yan-urgaz ġ-tmdint n-qayṣriyya ism-ns kurnilyus, iga lqbṭan zġ-rrbɛt n-iɛskrin n-rruman lli-mi-ttinin ‹rrbɛt n-iṭalya›.


Hura cen candela çachecana eta argui eguiten çuena: eta çuec nahi içan çarete appur-batetacotz alegueratu haren arguian. 	 yuḥanna ikka-ttin iga zund yal-lqndil irġan ifaw, trḍum a-srs-tisfiwm yat tasaɛt.


Beharriric duenac ençun beça cer Spirituac 	 wanna dar imzgan, iqqan-t-id a-isfld i-mayd ittini rruḥ lqudus i-imnaggarn.


Eta çuequin nincenean, eta beharra nuenean eznaiz nagui içan eguitecoan nehoren caltetan: ecen ni falta nincena supplitu vkan dute Macedoniaric ethorri içan ciraden anayéc, eta beguiratu içan naiz eta beguiraturen deusetan-ere çuen carga içatetic. 	 imma ġakud lliġ lkmġ f-kra ġ-darun ur-ḍalbġ yan f-yat, ašku aytmatn lli-n-uškanin zġ-makiduniyya iwin-iyi-n kullu mad-ḥtajjaġ. ġmklli skrġ ġ-uwssan-an a-rad-bdda-skarġ. ur-sar-ra-zgigun-ḍalbġ yat i-ih̬f-inu.


Eta hec Iericotic partitzen ciradela, gendetze handi iarreiqui cequión. 	 zrin ilmma zġ-tmdint n-ariḥa, ḍfurn-t mddn ggutn.


Eta nola icituac baitziraden, eta beheititzen baitziraden beguithartez lurrera guicon hec erran ciecén, Cergatic hilén artean bilhatzen duçue vici dena? 	 iksaḍnt-tmġarin bahra knunt ar akal. sawln srsnt irgazn inin-asnt: «mah̬ a-tsiggilmt ġwalli iddrn ġ-gr-willi mmutnin? ur-sul-illi ġid. hati inkr-n zġ-lmut.


Eta berce Ainguerubat ilki cedin aldaretic, çuela bothere suaren gainean, eta ocengui oihu eguin cieçón iguitey çorrotza çuenari, cioela, Eçarrac eure iguitey çorrotza, eta mendemaitzac lurreco mahastico mulkoac: ecen hartango mahatsac onthu dituc. 	 iffuġ-d ilmma yal-lmalak yaḍni zġ-dar ṭṭbla l-lbh̬ur, ig ġwalli igabln lɛafit. isawl s-walli yusin asmmawd imsadn yini-as s-wawal itjhhdn: «luḥ-n asmmawd-nnk, tssmunt tizrmin zġ-ddalit n-ddunit, ašku inwa-waḍil.»


Cein opposatzen eta alchatzen baita Iainco erraiten eta adoratzen den guciren contra: hala non hura iainco beçala, Iaincoaren templean iarten baita, bere buruä eracusten duela ecen iainco dela. 	 ra-issimġur ih̬f-ns ar-itẓi f-kullu mad-tɛbadn mddn ula kullu ma-mi-tẓallan. ra-ikšm ula s-tgmmi n-rbbi igawr gis yini izd nttan a-igan rbbi.


Eta anhitz egun han egonic Festusec Regueri aippa cieçón Paulen eguitecoa, erraiten çuela, Guiçon-bat vtzi içan duc Felixez presonér: 	 gawrn dars kra n-uwssan aylliġ isawl fastus d-ugllid f-tġawsa n-bulus yini-as: «illa ġid yan-urgaz, ifl-t-id filiks ġ-lḥbs.


Ni iraizten nauenac, eta ez recebitzen ene hitzac, badu norc hura condemna deçan: ni minçatu naicen hitzac condemnaturen du hura azquen egunean, 	 imma wanna-yyi-iḥgrn yagʷi a-isfld s-wawal-inu, rad-as-sul-yili ma-fllas-itḥkamn. ašku awal lli-s-nniġ, nttan a-ra-fllas-iḥkam ġ-wass iggʷran n-ddunit.


Eta Iesusec gueldituric mana ceçan ekar lequion beregana, eta hura hurbildu içan cenean, interroga ceçan, 	 ibidd yasuɛ yini i-mddn-an a-t-id-awin s-dars. lliġ-t-id-iruḥ-ubukaḍ isqsa-t yasuɛ:


Eta nola ia berandua baitzén, ethorri içan çaizcan bere discipuluac, erraiten çutela, Desertu duc leku haur, eta ia berandua duc: 	 lliġ idda-wass aškin-d dars imḥḍarn-ns inin-as: «yaġ-uzal, ur-illi yat ġ-lh̬la-yad.


Eta erran cieçadan, Beguirauc eztaguián: ecen cerbitzariquide nauc hire, eta hire anaye Prophetén, eta liburu hunetaco hitzac beguiratzen dituztenén: Iaincoa adora eçac. 	 s-iyi-inna: «a-ur-tskrt ġmkan, ašku ah̬ddam kad-giġ, zund kiyi d-aytmak lanbiya ula kullu willi skarnin s-iwaliwn n-warra-yad. rbbi waḥdut a-ttɛbadt.»


Hunetan da glorificatu ene Aita, fructu anhitz daccarraçuen: eta içanen çarete ene discipulu. 	 ġmkad a-s-ra-itmjjd baba, ašku ra-tskarm lġllt iggutn, iban gigun is-tgam imḥḍarn-inu.


Baina Iesusec dio, Vtzaçue hori, cergatic faschatzen duçue? obra ombat enegana eguin du. 	 imma yasuɛ inna-yasn: «adjat-stt. mah̬ aylliġ dids tšqam? hatti tskr gigi afulki.


Eta orain-ere, anayeác, gommendatzen cerauzquiotet Iaincoari eta haren gratiaren hitzaric, cein baita botheretsu çuen edificatzen acabatzeco, eta çuey saindu guciequin heretagearen emaiteco. 	 «imma ġilad ra-kʷn-flġ ġ-ufus n-rbbi, flġ darun awal l-lbaraka-ns lli-iẓḍarn a-kʷn-issdus išškšm-kʷn s-tmih̬ar ggutnin lli-ra-yili i-kullu willi iẓli ad-gn wins.


Guero itzuliric eriden citzan berriz lo ceunçala: ecen hayén beguiac cargatuac ciraden, eta etzaquiten cer ihardets ceçaqueoten. 	 iwrri yaf-tn-in ṭṭasn, inra-tn iṭs. ur-ssinn ma-rad-as-inin.


Eta irudi cequiztén erguelqueria beçala hayén hitzac, eta etzitzaten sinhets. 	 imma ntni ġaln izd kra n-twargit ifssusn ayd-f-asn-nnant, ur-tnt-uminn.


Guero ikus neçan berce Ainguerubat ceruären arteaz hegaldatzen cela, Euangelio eternala çuela, euangeliza liecençat lurreco habitantey, eta natione, eta leinu, eta mihi, eta populu guciari: 	 ẓrġ ilmma yal-lmalak yaḍni yuyl ġ-wammas n-ignwan, yawi-d lh̬bar ifulkin lli-rad-bdda-yili, a-srs-itbrraḥ i-kullu imzdġn n-ddunit n-kraygatt tasut d-tqbilt d-lluġa d-tmazirt.


Eta ilkiren date seduci ditzançát lurraren laur corneretan diraden nationeac, Gog eta Magog, hec congrega ditzançát bataillara: ceinén contua baita itsassoco sablea beçala. 	 iffuġ-d a-ijlu kullu timizar n-ddunit, issmun imzdġn-nsnt i-imiġ. ntni ‹gug› ula ‹magug› ad-gan, igatn zund amlal n-tama n-umda,


Eta trompetta soinura eta hitzén vozera, cein ençun vkan çutenéc, requeri baitzeçaten guehiagoric ezlaquién dreça hitza. 	 ula tsfldm kunni i-tijjijt n-nnffar ula awal lli-itbrraḥn. ntni, lliġ sfldn i-wawal-an, ḍalbn-t bahra ad-asn-ur-sul-isawl,


Eta ekarri içan da haren buruä platean, eta eman cequión nescatchari, eta harc presenta cieçón bere amari. 	 awin-d ih̬f-ns ġ-yat-tqṣriyt, ifk-t i-tfruh̬t tawi-t-tfruh̬t i-innas.


Hare gure nationearen contra fineciaz vsatzen çuela, gaizqui tracta citzan gure aitác, bere haourrén heriotara abandonna eraciterano, arraçá falta ledinçát. 	 ar-tt-izzray f-imzwura-nnġ ar-didsn-itšqu. yamr-tn ad-ssufuġn tarwa nna-yasn-lulnin, fln-tn-in ad-mmtn ġ-lh̬la.


Emazte gazteac instrui ditzatençát moderatu içaten, bere senharrén onhetsten, bere haourrén maite vkaiten: 	 ar-asnt-malant mamnk a-tga tayri lli-s-rad-tɛawannt irgazn-nsnt ula tarwa-nsnt.


Guero ethor cedin Iesus bere discipuluequin Iudeaco lurrera: eta han egoiten cen hequin, eta batheyatzen ari cen. 	 tiġurdin n-mayan iddu yasuɛ d-imḥḍarn-ns s-tmazirt n-yudaya, iqama ġin ar-issddam mddn ġ-waman.


Eta ceren Abrahamen haci diraden eztirade halacotz guciac haour, baina Isaactan haci deithuren çaic hiri. 	 ula tarwa n-ibrahim, ur-gin kullutn ayt-ibrahim. ašku inna rbbi: «zġ-tarwa n-yuk isḥaq a-zġ-ra-tili tasut-nnk.»


Edo gobernadorén, harçaz igorri içan diradenén beçala, gaizquiguilén mendequiotan eta vnguiguilén laudoriotan. 	 ula s-willi-d-itazn ad-utn lɛqubit f-willi skarnin ma-yʷh̬šnn, alġn ġwilli skarnin afulki.


Baina hec hitz haur etzuten aditzen, eta hetaric estalia cen, hala non ezpaitzutén hura senditzen: eta beldur ciraden haren interrogatzera hitz huneçaz. 	 walaynni imḥḍarn ur-ssinn ma-ira ad-asn-iml s-wawal-ad. tntl fllasn lmɛna-ns aylliġ ur-t-fhimn, iksaḍn ur-ẓḍarn a-t-fllas-sqsan.


Eta keinu eguin cieçón huni Simon Pierrisec, galde leguión, cein cen harc erraiten çuena. 	 inɛt-as-d simɛan bṭrus a-isqsa yasuɛ manwa-f-isawl.


Baina Iesusec erran ceçan, Hiri diossat Pierris, eztic ioren egun oillarrac, hiruretan ni neçaguála vka deçaqueán baino lehen. 	 imma yasuɛ irur-as: «wa-bṭrus, rad-ak-iniġ, ġ-iḍ-ad ur-ra-iġr-ufullus ard tinit kraṭṭ-twal ur-iyi-tssint.»


Ezgaunçala bada lo berceac beçala, baina gauden iratzarri eta garén sobre. 	 mayad a-f-aġ-d-iqqan a-ur-nṭṭas zund mddn yaḍni. illa fllannġ a-bdda-nrar lɛaql ar-ntnbaḍ ġ-ih̬f-nnġ.


Eta gauça hauc etzitzaten eçagut haren discipuluéc lehenetic: baina Iesus glorificatu içan cenean, orduan orhoit citecen ecen gauça hauc harçaz scribatuac ciradela, eta hari gauça hauc eguin cerautzatela. 	 mayad ur-t-fhimn imḥḍarn-ns ġ-uwssan-an, walaynni tiġurdin n-ma-ityalal yasuɛ s-lmjd fhmn izd fllas a-f-tyaran iwaliwn-ad, ktin-d mad-as-skrn mddn.


Hala çuec-ere ikus deçaçuenean gauça hauc eguiten diradela, iaquiçue ecen hurbil datela borthán. 	 ġmkan a-ra-yili. iġ-tẓram timitar-ad s-awn-nniġ ar-jrrunt, tissanm is-d-yakmur, hatin ġ-imi.


Ioan cedin bada, eta has cedin predicatzen Decapolisen cein gauça handiac eguin cerautzan Iesusec: eta guciéc miresten çuten. 	 iddu-urgaz ar-itlulli ġ-tmazirt n-mrawt-tmdinin ar-isawal f-kullu mad-as-iskr yasuɛ, ar-tɛjjabn mddn kullutn.