Baina gauça hauc scribatu içan dirade, sinhets deçaçuençát ecen Iesus dela Christ Iaincoaren Semea, eta sinhesten duçuela vicitzea duçuençát haren icenean. 	 walaynni tyarant h̬tid baš a-tamnm is-iga yasuɛ yus n-rbbi ig lmasiḥ-ns, tili-awn tudrt s-ism-ns iġ-srs-tumnm.


Guiçon onac bere bihotzeco thesaur onetic idoquiten du gauça ona: eta guiçon gaichtoac bere bihotzeco thesaur gaichtotic idoquiten du gauça gaichtoa: ecen bihotzeco abundantiatic haren ahoa minço da. 	 yan ifulkin, ar-d-issufuġ ma-ifulkin zġ-lh̬zin n-ufulki lli-issmun ġ-uwl-ns. yan yʷh̬šnn, ar-d-issufuġ ma-yʷh̬šnn zġ-lh̬zin l-lh̬ʷšant lli-issmun ġ-uwl-ns. ašku aynna-s-iɛmmr-uwl a-s-a-isawal imi.


Ecen gauça haur guiçombat beçala da, ceinec lekorerat ioaitean dei baitzitzan bere cerbitzariac, eta bere onac eman baitzietzén. 	 «ra-tg-tgldit n-ignna zund yan-urgaz ira a-imuddu, iġr-d i-ih̬ddamn-ns s-dars, ifl kullu ayda-ns ġ-ifassn-nsn.


Baldin cembeit gainean edificatu duenen obrá badago, sari recebituren du. 	 wanna mi ur-ijdir maylli ibna f-llsas-an, rad-as-ifk rbbi tiġrad-ns.


Eta appur-baten buruän ethor citecen present içan ciradenac, eta erran cieçoten Pierrisi, Eguiazqui hi-ere hetaric aiz: ecen eure minçatzeac-ere declaratzen au. 	 yan imikk s-as-nnan ġwilli biddnin ġin: «s-ṣṣaḥt tgit kiyi zġ-gisn, ašku ar-tsawalt ġmklli sawaln ayt-jalil.»


Orduan ekar ceçaten harengana: eta ikussi çuenean, bertan spirituac çathica ceçan hura, eta lurrera eroriric iraulzcatzen cen haguna lariola. 	 awin-as-t-id. ġir iẓra-t ljnn s-yut s-ufruh̬, iḍr s-wakal ar-itknuki ik-as-d-ukškuš imi.


Ethorten da orduan Simon Pierris hari darreicola, eta sar cedin monumentera, eta ikus citzan oihalac han eçarriac: 	 ilkm-d simɛan bṭrus tiġurdin-ns ikšm s-umḍḍal, iẓr išddadn ttrsn gis.


HATSEAN-DANIC cena, ençun vkan duguna, gure beguiéz ikussi vkan duguna, contemplatu vkan duguna, eta gure escuéc hunqui vkan dutena vicitzeco Hitzaz. 	 ġwalli illan zġ-isizwar, nsfld-as nẓr-t nssmaqql gis nggr-as. iga nttan awal n-tudrt.


Egu-erdico reguiná iaiquiren da iudicioan natione hunequin, eta harc condemnaturen du haur: ceren ethor baitzedin lurraren bazterretic Salomonen sapientiaren ençutera, eta huná, Salomon bainoagoa hemen. 	 ra-tnkr-tgllitt l-ljanub ġ-wass l-lḥsab ġ-gr mddn n-tasut-ad, taštkka srsn, ašku tuška-d nttat zġ-ttmi n-ddunit a-tsfld i-tḥkimt n-suliman. imma ġilad illa ġid ma-yugʷrn suliman.


Eta norc-ere scandalizaturen baitu ni baithan sinhesten duten chipi hautaric bat, hobe luque errota harribat haren leppoaren inguruän eçar ledin, eta itsassora egotz ledin. 	 «wanna issḍrn yan zġ-imẓẓiyn-ad lli-sri-umnnin, yuf-as mrad is-as-ityaggal-uẓru n-uzrg imqqurn ġ-umggrḍ-ns ityawgar-n ġ-umda.


Baina orain scribatu drauçuet etzaitezten nahasta, baldin cembeit anaye deitzen denic paillard bada, edo auaritioso, edo idolatre, edo gaitzerraile, edo hordi, edo harrapari: halacoarequin ian-ere ezteçaçuen. 	 walaynni uriġ-awn tabrat-an ad-awn-iniġ a-ttanfm i-wanna igan ih̬f-ns d-gʷmatun amumn walaynni ar-itfsad nġd ar-itamẓ ma-iggutn i-ih̬f-ns nġd ar-itɛbad ilahat yaḍni nġd ar-irggm ġ-wiyyaḍ nġd ar-issnuful ih̬f-ns s-tissi iktin nġd ar-itakʷr. wan ġwad, anfat-as. ula tirmt, a-ur-tt-dids-tdrum.


Diotsa emazteac, Iauna, badiacussát ecen Propheta aicela hi. 	 tini-as-d-tmġart: «wa-sidi, ssnġ ġilad izd kra n-nnabi a-tgit.


Ezta haur charpanter? Mariaren seme, Iacquesen eta Iosesen eta Iudaren eta Simonen anaye? eztirade hunen arrebac-ere hemen gu baithan? Eta scandalizatzen ciraden hartan. 	 is-urd anjjar ayad, yus n-maryam, gʷmas n-yaɛqub d-yusi d-yahuda d-simɛan? is-urd istmas ayd-didnnġ-illan ġid?» ntni bzgn fllas.


Eta beldurtassun handia eguin cedin Eliça guciaren gainean, eta gauça hauc ençuten cituzten gucién gainean. 	 ġuwḍn kullu ayt-umnaggar bahra, ntni ula kullu wiyyaḍ lli-sfldnin f-ma-ijran.


Ecen Christec-ere behin bekatuagatic suffritu vkan du, iustoac iniustoacgatic: gu Iaincoagana eraman guençançát, haraguiz mortificaturic, baina viuificaturic Spirituaz. 	 ašku lmasiḥ, yat-twal a-immut f-ssibt n-ddnub, immt ġwalli ifulkin f-ssibt n-willi ʷh̬šnnin, baš ad-aġ-d-irar i-rbbi. nġan-t mddn ġ-ddat-ns, issddr-t rbbi ġ-rruḥ-ns.


Nola Iaincoac reuelationez eçagut eraci drautan mysterioa (lehen hitz gutitan scribatu drauçuedan beçala: 	 imla-yyi-d taġawsa-yad lli-intln kullu ġayd izrin, uriġ-awn-in fllas kra ġ-tbrat-ad.


Eta recebitu çutenean, murmuratzen çuten aitafamiliaren contra, 	 bdun ar-tngmugn f-bab n-igr


Eta guiçonaren etsay beraren domesticoac içanen dirade. 	 han ayt-tgmmi-nnun a-ra-ig inuwwašn-nnun.


Ecen eztrauçuegu eçagutzera eman Iesus Christ gure Iaunaren botherea eta aduenimendua, fable artez desguisatuey iarreiquiz: baina gure beguiéz haren maiestatea ikussi dugunoc beçala: 	 ur-a-nbnnu f-kra n-tḥajiyin tyawskarnin s-lɛaql n-bnadm ġakud lliġ-awn-nsawl f-mamnk a-d-yuška siditnnġ yasuɛ lmasiḥ s-tḥkimt itjhhdn. ašku nkkʷni nẓra timuġra-ns,


Dio Iesusec, Altcha eçaçue harria. Diotsa Marthac, hil içan cenaren arrebác, Iauna, kirestu duc gaurguero: ecen laur egunetacoa duc. 	 yini-asn yasuɛ: «ssittiyat ifir.» tsawl-d marta ulltmas n-walli immutn tini-as: «wa-sidi, ra-iÿÿu ašku kkuẓ-uwssan ayd-s-t-in-nmḍl.»


Baina hec trublaturic eta icituric, vste çutén spiritubat çacussatela. 	 ggʷdn iksaḍn, ġaln izd kra n-rruḥ ayd-asn-d-ibann.


Eta consolatzen eta requeritzen, ebil cindeizten bere resumara eta gloriara deitzen çaituzten Iaincoari dagocan beçala. 	 ar-kʷn-ntnṣaḥ nini-awn a-tskarm ġmklli-d-iqqann ġwilli ganin win rbbi lli-awn-d-iġran a-tkšmm s-tgldit-ns ula lmjd-ns.


Haur da ceinez erraiten bainuen, Ene ondoan ethorten da guiçon-bat, cein ni baino aitzinecoago baita, ecen ni baino lehen cen. 	 ġwad a-igan ġwalli-f-awn-nniġ ‹rad-yašk tigira-nu yan yugʷr-iyi ašku illa ur-ta-lliġ.›


Ihardets ceçan harc eta erran ceçan, Eta nor da, Iauna, sinhets deçadan hura baithan? 	 irar-as-d: «ini-yyi a-sidi manwa-t-igan, baš a-srs-amnġ.»


Vtzi ceçan bada bere vncia emazteac, eta ioan cedin hirira, eta erran ciecén leku hartaco gendey. 	 tnkr-tmġart tfl agdur-ns tftu s-tmdint, ar-ttini i-mddn n-ġin:


Erran nahi dut, çuen eta ene elkarrequilaco fedeaz consola nadinçát. 	 riġ-nnit a-nzzɛam i-ngratnnġ nkki didun ġ-uġaras l-lmasiḥ.


Orduan diotsa Pilatec, Eztançuc cembat gauça hire contra testificatzen duten? 	 yini-as bilaṭus: «is-ur-tsfldt i-mnnawt-tġawsiwin ayd-fllak-ttinin?»


Ecen gu baicara anhitz, oguibat gara eta gorputzbat: ceren guciac ogui batetan participant baicara. 	 yat-tngult a-illan ašku yan a-nga nkkʷni lli-iggutn, ar-kullu-nṭṭaf taġamt ġ-tngult-an.


Haur daquigularic ecen gure guiçon çaharra harequin crucificatu içan dela, deseguin dadinçát bekatuaren gorputza, guehiagoric bekatua cerbitza ezteçagunçát. 	 nssn mayd-aġ-ijran. immut zġ-ginnġ bnadm aqdim lli-sttin-nkka nga-t. immut d-lmasiḥ f-uggjdi baš a-titti lquwwa n-ddnub zġ-uwl-nnġ a-ur-sul-ng ismgan i-ddnub.


Baldin lurreco gauçác erran badrauzquiçuet, eta sinhesten ezpadituçue? nolatan baldin ceruco gauçác erran badietzaçuet sinhetsiren duçue? 	 ar-awn-ttiniġ f-tġawsiwin n-ddunit-ad, ur-iyi-tuminm. mamnk a-ra-yyi-tamnm iġ-awn-nniġ f-tġawsiwin n-ignna?


Eta enequin ciradenéc, arguia ikus ceçaten, eta icit citecen, baina enequin minço cenaren voza etzeçaten ençun. 	 ġwilli didi llanin ẓran tifawt walaynni ur-fhimn awal lli-d-sri-isawln.


Ecen eztut nehor hain gogo bardinetacoric, eguiaz çuen eguitecoéz arrangura duqueenic. 	 ur-dari yan iswingimn zund nttan, ar-tt-itawi bahra ġ-mamnk a-tgam.


Requeri deçatençát goitico guiçonéc Iauna, eta Gentil guciéc, ceinén gainean inuocatu içan baita ene icena: dio gauça hauc guciac eguin dituen Iaunac. 	 baš ad-wrrin kullu ayt-tmizar yaḍni ar-siggiln s-sidi rbbi, ula kullu ibrraniyn lli-mi-ġriġ ad-gn winu.


Biharamunean partitzean idoquiric bi dinero eman cietzón ostatuari, eta erran cieçón, Errequeitu emóc huni, eta cer-ere guehiago despendaturen baituc, nic itzul nadinean rendaturen drauat. 	 ndid azkka ildi-d sin iqaridn n-nnuqrt ifk-tn i-bu-lfndq yini-as: ‹thalla gis. iġ-fllas-tssh̬srt uggʷar n-mayd-ak-fkiġ, rad-ak-t-zaydġ ġakud nna-d-wrriġ ġ-uġaras-ad.›»


Ni naiz ogui vicia cerutic iautsi naicena: nehorc ian badeça ogui hunetaric, vicico da eternalqui, eta nic emanen dudan oguia, ene haraguia da, nic munduaren vicitzeagatic emanen dudana. 	 nkki giġ aġrum iddrn lli-d-igguzn zġ-ignna. wanna iššan zġ-uġrum-ad, rad-bdda-iddr. aġrum lli-rad-fkġ iga ddat-inu, ra-stt-fkġ a-srs-tddr ddunit.»


Eta baldin nehorc ken badeça deus prophetia hunen liburuco hitzetaric, kenduren du Iaincoac haren partea vicitzeco liburutic, eta Ciuitate saindutic, eta liburu hunetan scribatuac diraden gaucetaric. 	 iġ-idda yan ard ikkis kra zġ-iwaliwn lli-d-issbayyn rbbi ġ-warra-yad, rad-as-ikkis taġamt n-usġar n-tudrt ula ġ-tmdint tamẓlayt lli-ibdr ġ-warra-yad.


Vngui hel daquiançát eta vicitze lucetaco aicençát lurraren gainean. 	 ašku izuyd inna: «baš ad-ak-yili lh̬ir, tġzzif tudrt-nnk f-wakal.»


Baina Aingueruäc baino chipichiago eguin içan cena, ikusten dugu cein baita Iesus, bere herioco passioneagatic, gloriaz eta ohorez coroatu içan dela: Iaincoaren gratiaz guciacgatic herioa dasta leçançát. 	 walaynni nẓra yasuɛ lli-iwrrin illa-d ġ-ddu l-lmalayka yan imikk, nẓr-t yattuy s-lmjd d-lhibt f-ssibt l-lmut lli-s-immut a-srs-issruḥ rrḥmt n-rbbi i-kullu mddn.


Eguia da, nic batheyatzen çaituztet vrez, baina harc batheyaturen çaituzte Spiritu sainduaz. 	 nkki ssddmġ-kʷn ġ-waman, imma ntta ra-kʷn-issddm s-rruḥ lqudus n-rbbi.»


Ceinen ministre eguin içan bainaiz Iaincoaren gratiaren dohainaren arauez, cein eman içan baitzait haren botherearen operationearen arauez. 	 ibark-iyi rbbi ifk-iyi ad-skarġ tawuri-ad l-lh̬bar ifulkin s-tḥkimt-ns itjhhdn lli-gigi-illan.


Eta hauc dirade halaber leku harriçuetara hacia recebitzen dutenac: eta ençun dutenean hitza, bertan bozcariorequin recebitzen dute hura. 	 kra n-mddn gan zund amud lli-iḍrn ġ-gr iẓran. sfldn i-wawal amẓn-t ḥayna, frḥn srs.


Ecen Aitác maite du Semea, eta berac eguiten dituen gauça guciac eracusten drauzca, eta hauc baino obra handiagoac eracutsiren drauzca hari, çuec mirets deçaçuençát. 	 ašku rbbi baba, ɛzzaġ dars, ar-iyi-imala kullu ma-iskar. rad-iyi-sul-imala kra n-iskkirn ugʷrn ġwid, rad-bahra-gisn-ttɛjjabm kunni.


Eta iarreiquiric harequin Galileatic ethorri içan ciraden emaztec-ere mira ceçaten monumenta, eta nola eçarri içan cen haren gorputza. 	 nkrnt-tmġarin lli-d-munnin d-yasuɛ zġ-jalil ḍfurnt yusf, ẓrnt amḍḍal ula mamnk a-n-gis-tettrs ddat n-yasuɛ.


Eta minçatu cenean, othoitz eguin cieçon Phariseu batec barazcal ledin hura baithan, eta Iesus sarthuric iar cedin mahainean. 	 lliġ ikmml yasuɛ iwaliwn-ad, iḍalb-t yan-ufarisi a-dids-išš imkli. ikšm yasuɛ s-dars iskiws a-išš.


Eta nola haourra-danic letra sainduac eçagutu vkan dituán, ceinéc çuhur ahal baiheçaquete saluamendutacotz Iesus Christ baithan den fedeaz. 	 kiyi zġ-mẓẓiy-nnk a-zġ-tssnt arratn n-rbbi lli-ẓḍarnin a-k-ssfhmn mamnk a-tamnt s-lmasiḥ yasuɛ tnjmt.


Orduan ihardesten çuela Pierrisec erran cieçón, Huná, guc vtzi citiagu gauça guciac, eta iarreiqui gaitzaizquic hiri: cer içanen da beraz gure? 	 isawl bṭrus yini-as: «ha-nkkʷni nfl-n kullu ma-darnnġ-illan, našk-id nmun didk. ma-rad-aġ-yili nkkʷni?»


Iudas bada harturic soldadozco bandabat, eta Sacrificadore principaletaric eta Phariseuetaric officierac, ethor cedin hara lanternequin eta torchoequin eta harmequin. 	 iftu yahuda s-ġin, yawi dids iɛskrin n-rruman ula kra n-imh̬zniyn uznn-tn inmġurn n-tgmmi n-rbbi d-ifarisin. asin didsn lfnarat d-isufa d-imqlad.


Hala da onhassun handiac beretaco biltzen dituena, eta Iaincoa baithan abrats eztena. 	 izayd yasuɛ yini-asn: «ġmkan a-iga kullu wanna issmunun i-ih̬f-ns bla-yas-illa yat ġ-dar rbbi.»


Orduan Iesusec hayén fedea ikussiric, erran cieçón paralyticoari, Semé, barkatu çaizquic eure bekatuac. 	 yasuɛ iẓra mamnk a-bahra-srs-umnn, isawl s-ukušam yini-as: «way-iwi, ittin fllak ddnub-nnk.»


Norc-ere bada bere buruä humiliaturen baitu haourtcho haur den beçala, hura da handiena ceruètaco resumán? 	 wanna iẓẓimẓin ih̬f-ns zund arraw-ad, nttan a-imqqurn ġ-tgldit n-ignna.


Orduan ethorriric Iesusgana appart discipuluéc erran cieçoten, Cergatic guc ecin campora egotzi vkan dugu hura? 	 aškin-d imḥḍarn s-dar yasuɛ waḥdutn sqsan-t: «mah̬ aylliġ ur-nẓḍar nkkʷni a-t-nssufġ?»


Guertha cedin bada hil baitzedin paubrea, eta eraman baitzedin Aingueruéz Abrahamen bulharrera: hil cedin bada abrats hura-ere, eta ohortze içan cen. 	 immt-ilmma-umẓluḍ-lli, asin-t lmalayka s-tama n-ibrahim. immt bu-wayda ityawmḍal,


Desertuan oihuz dagoenaren voza da, Appain eçaçue Iaunaren bidea, plana itzaçue haren bidescác. 	 ha-yan-wawal ar-itbrraḥ ġ-lh̬la ar-ittini ‹jjujadat aġaras n-siditnnġ, tssnmm tiġarasin-ns.›»


Eta gorputza harturic Iosephec mihisse churi batetan barna eçar ceçan. 	 iddu yusf yawi ddat issmuttl-tt ġ-lkttan išwan iġusn,


Hec bada igorriric Spiritu sainduaz, iauts citecen Seleuciara: eta handic embarca citecen Cyprera. 	 ddun ntni ġmklli-asn-imla rruḥ lqudus s-lmrsa n-salukiyya, ssudun ġ-umda s-igzir n-qubrus.


Ihardets ceçan Iesusec, Baldin nic glorificatzen badut neure buruä, ene gloria ezta deus: ene Aita da ni glorificatzen nauena, ceinez erraiten baituçue çuec ecen çuen Iainco dela. 	 isawl yasuɛ yini-asn: «mrad is-a-talġġ ih̬f-inu ur-iyi-igi yat, walaynni baba lli-mi-ttinim rbbi-nnun, nttan a-yyi-italġn.


Lehendanic eçaguturic (baldin testificatu nahi baduté) nola neure aitzinecoacdanic gure religioneco secta gucizco excellentaren arauez vici içan naicen Phariseu. 	 kigan d-isggʷasn ayd-iyi-ssnn. ẓḍarn ad-ak-flla-fkn tugga iġ-ran ntni, inin-ak is-giġ wad iskarn s-tnbaḍin n-ifarisin lli-igan lmdhb kullu inukman ġ-ddin-nnġ.


Eta saluatu içan diraten nationeac haren arguian ebiliren dirade: eta lurreco reguéc bere gloriá eta ohorea hartara ekarriren duté. 	 s-tifawt n-tmdint a-s-ra-ttidun ayt-tmizar kullutn, rad-as-d-awin igldan n-ddunit tirzzifin l-lmjd-nsn.


Eta arguitu cenean, Iuduetaric batzuc eguinic biltzarre eta vot maledictionerequin, lioitela, ezlutela ianen ez edanen Paul hil leçaqueteno. 	 ndid azkka ġ-ṣṣbaḥ mšawarn kra n-ayt-yudaya i-ngratsn, ggalln ur-šttan ula swan ard nġn bulus.


Eta populua vtziric har ceçaten hura vncian cen beçala: baina berce vncitchoac-ere baciraden harequin. 	 fln mddn ġin, kšmn imḥḍarn s-tanawt lli-ġ-illa yasuɛ. munn didsn kra n-mddn ġ-tanawin yaḍni.


Orduan harc mehatchatzen cituelaric mana citzan nehori haur ezlerroten: 	 yuṣṣa-tn s-lmɛqul ad-ur-inin mayad i-yan.


Ecen nahi dut daquiçuen cein batailla handia dudan çuengatic eta Laodiceacoacgatic, eta haraguian ene presentiá ikussi eztuten guciacgatic: 	 riġ a-tissanm mnška n-tkrrayt ad-kkatġ f-ssibt-nnun ula f-ssibt n-aytmatn n-lawdikiyya ula f-kullu wiyyaḍ ur-jju-ẓrinin udm-inu.


Eta harc erran ciecén, Cer gauça? Eta erran cieçoten, Iesus Nazarenoaz, cein içan baita guiçon Propheta, eguinez eta erranez botheretsua, Iaincoaren eta populu guciaren aitzinean. 	 yini-as: «ma-ijran?» inin-as: «ġaylli ijran i-yasuɛ gu-naṣira. iga yan-nnabi imqqurn s-iskkirn-ns ula s-iwaliwn-ns. ifrḥ srs rbbi ula mddn kullutn.


Eta hec menditic iausten ciradela, mana citzan, nehori ezlietzoten erran ikussi cituzten gauçác, guiçonaren Semea hiletaric resuscitatu licenean baicen. 	 lliġ-d-ftan ġ-ugsar n-uwrir yuṣṣa-tn yasuɛ: «ad-ur-tinim i-yan f-ma-tẓram ard-d-nkrġ nkki lli-igan yus n-bnadm zġ-lmut.»


Beldurric ezta charitatean: aitzitic charitate perfectoac campora egoizten du beldurra: ecen beldurrac tormenta du: eta beldur dena ezta complitua charitatean. 	 lḥnant ur-gis tiksaḍ, walaynni lḥnant ikmmln ar-n-ttluḥ tiksaḍ s-brra. imma yan iksuḍn, ur-ta-gis-twufi lḥnant ikmmln, ašku wanna iksuḍn ar-sul-iswingim ġ-lɛqubit.


Hala non segurançarequin erran ahal baiteçaquegu, Iauna ene aiutaçale, eznaiz beldur içanen guiçonac ahal daididan gauçaren. 	 mayan ad-aġ-izzɛamn a-nttini: «sidi rbbi a-igan aɛwin-inu. ur-ksuḍġ yat. ma-rad-iyi-iskr bnadm?»


Eta Ioannes Baptistaren egunetaric oraindrano, ceruètaco resumari bortha eguiten çayo, eta keichuéc harrapatzen dute hura. 	 «zġ-uwssan n-yuḥanna amsddam sul s-ġassad mmaġn mddn ad-kšmn s-tgldit n-ignna, ar-ttirin ayt-imiġ a-stt-ġwin s-jjhd.


Baina abrats dena, gloria bedi bere bachotassunean: ecen belhar lilia beçala iraganen da. 	 imma wanna gigun dar iggut, illa fllas a-ifrḥ iġ-t-izzugz rbbi. ašku ra-izri bu-wayda zund ajddig n-tuga,


Etzarete herssiqui habitatzen gutan: baina enserratuac çarete ceuron halsarretan. 	 urd nkkʷni a-n-srun-irurn tiġurdin, walaynni kunni a-d-srnnġ-irurn tiġurdin.


Baina baldin guc-ere, edo Aingueru batec cerutic euangelizatzen badrauçue, euangelizatu drauçuegunaz berceric, maradicatu biz. 	 walaynni iġ-n-yuška kra n-yan ar-awn-imala kra mi ittini ‹lh̬bar ifulkin› ur-igin lh̬bar lli-awn-in-niwi ġ-isizwar, ra-fllas-iniġ «a-t-ihlk rbbi» wah̬h̬a nkki nġd kra l-lmalak zġ-ignwan.


Fedez, Rahab paillardá etzedin gal incredulequin batean, espiác baquerequin ostatuz recebitu vkan cituenean. 	 ula tamggant raḥab, f-ssibt n-ma-tumn a-f-tɛawn imazann, ur-tmmut tigira d-willi ur-rinin rbbi.


Eta irequi cedin bertan haren ahoa, eta haren mihia lacha cedin: eta minço cen laudatzen çuela Iaincoa. 	 s-ifsi ils n-zakariyya ġakudan, ar-isawal ar-italġ rbbi.


Eta nic eztut neure gloriá bilhatzen: bada bilhatzen duenic, eta iugeatzen duenic. 	 ur-a-skarġ f-a-yyi-tuqqarn mddn, walaynni illa yan itḥkamn, yiri mddn a-yyi-tuqqarn.


Ceinetan circonciditu-ere içan baitzarete, escuric gabe eguiten den circoncisionez, haraguico bekatuén gorputzaz billuciric, Christen circoncisioneaz: 	 nttan a-kʷn-issġusn, urd s-tẓallit lli-tbbin mddn ġ-ddat-nsn, walaynni issġus-kʷn zġ-ma-issrkan ul n-bnadm.


Oraino hura minço cela, ethor cedin cembeit synagogaco principalarenetic, hari ciotsala, Hil içan duc hire alabá: ezteçala fatiga Magistrua. 	 sul a-dids-isawal yasuɛ s-d-yuška yan zġ-tgmmi n-umġar yayrus, yini-as: «han illik tmmut. a-ur-sul-tssiḥlt amslmd.»


Eta cen han mendi aldean vrdalde handibat alha cenic. 	 tlla ġin yat-tuwrut iggutn n-walfan, ttyawksa ġ-uwrir-an.


Eta ethor citecen Phariseuac, eta has citecen harequin iharduquiten, hari cembeit signoren cerutic galdez caizcala, hura tentatzen çutela. 	 aškin-d ifarisin s-dar yasuɛ, irin ad-dids-tmjaḥadn. ḍalbn zġ-gis kra l-lmɛjizt ad-asn-tg tamatart n-izd rbbi a-t-id-yuznn, irin a-t-armn.


Erroçue Siongo alabari, Huná, eure reguea ethorten çain mansoric, eta asto emearen, eta vztarricoaren vme arraren gainean iarria. 	 «iniyat i-tmdint n-ayt-rbbi, hay-agllid-nnm yuška-d srm. yudr i-ih̬f-ns, ini f-uġiyyul ula f-usnus n-tġiyyult.»


Eztira borz parra-chori bi dirutchotan saltzen, eta hetaric bat ezpaita ahanciric Iaincoaren aitzinean ? 	 is-ur-a-nzzan smmus-waÿÿawÿn s-snat-tqaridin? walaynni rbbi ur-a-gisn-itettu yan.


Ihardets ceçan emazteac eta erran cieçón, Eztiát senharric. Diotsa Iesusec, Vngui erran dun, Eztiát senharric. 	 «ur-dari argaz.» yini-as yasuɛ: «tʷġẓant lliġ tnnit ur-darm argaz,


Guero itzuliren naiz, eta berriz edificaturen dut Dauid-en tabernacle eroria, eta haren ruinác berriz edificaturen ditut, eta berriz altchaturen dut hura. 	 ‹tigira n-mayan rad-d-wrriġ, bnuġ tigmmi ih̬ʷlan n-dawd, bnuġ iġurban-ns lli-ḍrnin. ra-stt-id-ssnkrġ


Eta baldin badaquigu ecen harc ençuten gaituela, cer-ere esca bagaitez: badaquigu ecen baditugula galdeguiten drauzquiogun esqueac. 	 lliġ nssn is-a-yaġ-isflid ġakud nna-zgis-nḍalb, nissan is-rad-aġ-yili maylli zgis nḍalb.


Regueacgatic, eta dignitatetan diraden guciacgatic, vicitze baquezcoa eta emea eraman deçagunçát pietate eta honestate gucirequin. 	 illa fllasn ad-tẓallan f-igldan ula kullu willi tḥkamnin, baš a-nddr s-lhna d-sslamt nskr afulki ula kullu ma-ira rbbi.


Eta partitu cenean Corneliori minço çayón Aingueruä, dei citzan bere cerbitzarietaric biga, eta harequin ardura ciradenetaric hommedarmes deuotbat. 	 lliġ-t-ifl lmalak iġr kurnilyus i-sin imqasan n-tgmmi-ns ula yan-uɛskri-ns lli-itɛbadn rbbi.


Harren behar da içan suiect ez hiragatic solament, baina conscientiagatic-ere. 	 mayan a-f-fllawn-illa a-tskarm s-wawal l-lḥukkam, urd ġir baš a-tanfm i-lġaḍab n-rbbi, walaynni f-ssibt n-ma-ttirim ġ-uwl-nnun a-bdda-tskarm ma-yʷġẓann.


Persona gucia potestate goragoén suiet biz, ecen ezta potestateric Iaincoaganic baicen: eta diraden potestateac, Iaincoaz ordenatuac dirade. 	 illa f-kraygatt yan a-iskar s-wawal n-willi tḥkamnin tamazirt. ašku ur-illi yan itḥkamn bla-t-iẓli rbbi i-twuri-an. ula ġwilli ḥkamnin ġilad, rbbi a-tn-iẓlin.


Orduan ethorten dirade haregana Iacques eta Ioannes Zebedeoren semeac, dioitela, Magistruá, nahi guendiquec cer-ere escaturen baicara, eguin ieçagun. 	 yašk-id yaɛqub d-yuḥanna tarwa n-zabdi s-dar yasuɛ inin-as: «way-amslmd, nra ad-aġ-tskrt kra.»


Eta ezta nehor çaharretic edaten duenic, bertan berritic nahi duenic: ecen erraiten du, Çaharra hobe da. 	 wanna iswan aman n-waḍil iqdimn ur-ra-yiri win ljdid, ašku ar-ittini ‹aqdim a-ifulkin.›»


Baina baldin erran badeçagu, Guiçonetaric populuaren beldur gara: ecen guciéc çaducaten Ioannes eguiazco Propheta içan cela. 	 walaynni izd-nnit-a-nini ‹bnadm a-t-id-yuznn›?» ntni ksuḍn zġ-mddn, ašku ar-kullu-ttinin izd yuḥanna yan-nnabi a-iga.


Eta hec seducitzen cituen deabrua, iraitz cedin suzco eta suphrezco stagnera, non baitirade bestiá eta propheta falsua: eta tormentaturen baitirade egun eta gau secula seculacotz. 	 ittluḥ-n iblis lli-tn-ijlan ġ-tmda l-lɛafit d-lkbrit lli-ġ-illa-waġʷẓn d-nnabi bu-tkrkas. rad-kullu-ġin-trfufunn ġ-iyḍ ula azal s-urfufn ur-sar-itmmin.


Eta adora ceçaten, bestiari bothere eman ceraucan dragoina, eta adora ceçaten bestiá, cioitela, Nor da bestia irudi duenic? haren contra nor combati ahal daite? 	 ar-tɛbadn algmmaḍ ašku ifka taẓḍḍart-ns i-waġʷẓn, ar-tɛbadn aġʷẓn ula ntta ar-ttinin: «ma-itjhhdn zund aġʷẓn? ma-iẓḍarn a-t-inru?»


Eta Iesus eraman cedin Gobernadorearen aitzinera, eta interroga ceçan Gobernadoreac, cioela, Hi aiz Iuduén Reguea? Iesusec erran cieçón, Hic dioc. 	 ibidd yasuɛ ġ-lgddam l-lḥakm bilaṭus. isqsa-t lḥakm yini-as: «is-tgit agllid n-ayt-yudaya?» irar-as yasuɛ: «kiyi a-t-innan.»


Eta bertan io ceçan hura Iaincoaren Aingueruäc, ceren ezpaitzeraucan Iaincoari gloria eman: eta harabarturic hil cedin. 	 ġakudan a-t-id-yut yal-lmalak n-sidi rbbi s-twukka ar-t-tštta ġ-ugʷns-ns aylliġ immut, ašku yumẓ lmjd lli-igan win rbbi.


Orduan borzgarren Aingueruäc trompettáz io ceçan, eta ikus neçan içarbat cerutic lurrera eroria, eta eman cequión abysmeco putzuaren gakoa. 	 yut wis smmus lmalayka nnffar-ns, s-ẓriġ yan-itri iḍr zġ-ignwan s-wakal. ttfk-as yat-tsarut i-itri-an, igan tin-tdrut n-wakal.


Eta ciraden comarca berean artzain campoetan ceunçanac, eta gauazco veillác bere arthaldearen gainean beguiratzen cituztenac. 	 ilin kra n-imksawn ġ-tmazirt-an gabln ulli-nsn ġ-lh̬la ġ-iyḍ.


Gauça hauc hunela complitu ciradenean delibera ceçan Paulec Spirituaz, Macedonia eta Achaia iraganic Ierusalemera ioaitera, cioela, Han içan ondoan, Roma-ere ikussi behar dut. 	 tigira n-mayan iswangm bulus, iml-as rruḥ lqudus is-t-id-iqqan a-izri zġ-makiduniyya d-ah̬aya s-urušalim. inna: «tigira n-mad-kkiġ ġin, iqqan-iyi-d ad-ẓrġ ula tamdint n-ruma.»


Nehorc erran ezteçan ecen neure icenean batheyatzen ariçan naicela. 	 f-a-ur-yini kra n-yan izd s-ism n-bulus a-s-iddm.


Eta igorriren ditu bere Aingueruäc trompetta soinu handirequin, eta bilduren dituzte haren elegituac laur haicetaric, ceruèn bazter batetic hayén berce bazterrererano. 	 ra-ittut nnffar itjhhdn, aznġ lmalayka-nu ad-ssmunn ġwilli ganin winu zġ-kraygatt tasga, zġ-ttmi n-ddunit ar ttmi yaḍni.


Aleguera albeitzinteizte egun hartan, eta bozcarioz iauz: ecen huná, çuen saria handi da ceruètan: ecen halaber eguiten cerauecen prophetey hayén aitec. 	 thnnayat iġ-a-skarn ġmkan, tfrḥm bahra, ašku tggut lbaraka lli-rad-awn-yili ġ-ignna. han ġmkan ad-skrn imzwura-nsn i-lanbiya lli-zrinin.


Eta itzuliric Apostoluéc conta cietzoten Iesusi, eguin cituzten gauça guciac. Orduan hec harturic retira cedin Iesus appart. Bethsaida deitzen den hirico leku desertu batetara. 	 lliġ-d-wrrin irqqasn s-dar yasuɛ inin-as f-kullu mad-skrn. yawi-tn waḥdutn ddun s-tsga n-yat-tmdint lli-mi-ttinin bitṣayda.


Eta hec bertan partituric ihes eguin ceçaten monumentetic: ecen ikarac eta iciapenec har citzan: eta nehori deus etzeraucaten erraiten: ecen beldur ciraden. 	 ffuġnd-d-tmġarin zġ-umḍḍal ar-srsnti-tkkat tawda ar-trgigiynt. rwlnt ur-nnint yat i-yan ašku ksuḍnt bahra.


Cioitela, Azquen hauc orembat eguin dié lanean, eta gure bardin eguin dituc, ekarri baitugu egunaren cargá, eta beroa. 	 inin-as: ‹ġwid ggʷranin ur-h̬dimn ġir yat tasaɛt, walaynni tfkit-asn ġunšk lli-aġ-tfkit nkkʷni lli-iklan ar-nkkat tammara ass kullut ġ-tafukt-ad iḥrran.›


Bada ordu hura ethorri eta, iar cedin mahainean, eta hamabi Apostoluac harequin. 	 lliġ-di-tlkm tasaɛt n-imnsi, iskiws yasuɛ a-išš d-irqqasn-ns,


Orduan Sacrificadore subiranoac bere arropác erdiraturic erran ceçan, Cer guehiago testimonio behar dugu? 	 lliġ-as-isfld-unmġur n-tgmmi n-rbbi, ibbi timlsa-ns yini-asn: «ma-sul-nra inagan-ad?


Bada sacrificio hetan bacén vrthe oroz bekatuen commemoratione arramberritubat. 	 walaynni tiġrsiw-an, ntnti a-tn-d-itraran ad-swingimn ġ-ddnub-nsn asggʷas ar asggʷas,


Guiçonen manamenduén eta doctrinén arauezco gauça hauc gucioc vsança berez galdu doaça. 	 walaynni kullu tiġawsiwin-an ar-zraynt. iġ-tnt-nšša ur-sul-qamant. han luṣiyat-an, ġir iwaliwn n-bnadm d-ulmmud n-bnadm ad-gant.


Orduan dioste, Ene copá edanen baduçue, eta ni batheyaturen naicén baptismoaz batheyaturen baçarete: baina ene escuinean edo ezquerrean iartea, ezta ene emaiteco, baina emanen çaye ene Aitaz appainduric dauèney. 	 irar-asn yasuɛ: «s-ṣṣaḥt, lkas lli-rad-suġ nkki ra-ti-tsum kunni, walaynni askiws f-ufasiy-inu ula f-uẓlmaḍ-inu ur-igi winu baš a-t-fkġ abla i-willi-mi-t-iskr baba rbbi.»


Eta haren buru gainean içan cen crobitcheta, ez oihalequin eçarria, baina appart biribilgatua leku batetara. 	 iẓr ašrwiḍ lli-s-sslullin i-ugayyu n-yasuɛ, imuttl waḥdut ur-n-ittrs f-iggi n-išddadn.


Ecen segur naiz ecen ez herioc, ez vicitzec, ez Aingueruèc, ez principaltassunéc, ez botheréc, ez presenteco gaucéc, ez ethortecoéc: 	 walaynni kullu ġayan, nnra-t bahra s-ism n-walli ginnġ iḥnnan.


Baina çuec saindua eta iustoa vkatu duçue, eta requeritu duçue guicerhailebat eman lequiçuen: 	 tluḥm-n s-umẓlay n-rbbi lli-iɛmmrn s-ufulki-ns, tḍalbm ad-awn-d-irẓm i-yan inqqan. tnġam ġwalli yakkan tudrt,


Eta huná, hiri gucia ilki cequión Iesusi aitzinera: eta ikussi çutenean hura, othoitz eguin cieçoten retira ledin hayen comarquetaric. 	 aškin-d kullu ayt-tmdint ad-ẓrn yasuɛ. lliġ-t-in-mnaggarn ḍalbn-t bahra a-iffuġ tamazirt-nsn.


Eta iura ceçan secula seculacotz vici denaz, ceinec creatu baititu ceruä eta hartan diraden gauçác, eta lurra eta hartan diraden gauçác, eta itsassoa eta hartan diraden gauçác, ecen guehiago demboraric eztela içanen: 	 imma lmalak lli-ẓriġ ibidd f-umda d-wakal, yull afus-ns afasi s-ignna,


Eta ihardesten çuela Simonec erran ceçan, Vste diat ecen guehiago quittatu içan çayonac. Eta harc erran cieçon, Bidezqui iugeatu duc. 	 yini-as simɛan: «irwas-iyi izd ġwan mi iṣamḥ ġ-uggʷar.» yini-as yasuɛ: «tʷġẓant.»


Huná, nic diát hura eçarten ohean: eta harequin adulteratzen dutenac gucizco tribulatione handitan, baldin bere obretaric emenda ezpaditez. 	 han ra-stt-in-luḥġ f-tisi n-waṭṭan a-gis-taḍn nttat d-willi dids tfsadnin. ġmkad a-rad-asn-skrġ iġ-ur-d-wrrin zġ-iskkirn-ns.


Eta hayén ahoan ezta eriden enganioric: ecen macula gabe dirade Iaincoaren throno aitzinean. 	 kra n-tkrkist ur-tkki imi-nsn. kra yʷh̬šnn ur-gisn-illi.


Behar da beraz gurequin bildu içan diraden guiçon hautaric, Iesus Iauna gure artean ioan eta ethorri içan den dembora gucian, 	 f-mayan a-f-d-iqqan a-nsti yan yaḍni a-didnnġ-yakka tugga f-tnkra n-siditnnġ yasuɛ zġ-lmut. iqqan-d a-ig yan zġ-willi didnnġ llanin kullu ussan lli-ġ-a-ntmunu d-siditnnġ yasuɛ, zġ-ġakud lliġ iddm ġ-waman f-ufus n-yuḥanna ar ass lli-ġ-fllannġ-ityalal.»


Quasi bere epistola gucietan nola punctu hauçaz minço baita: ceinétan baitirade batzu aditzeco gaitzic, ignorantéc eta fermetate gabéc makurtzen dituztenic, berce Scripturac-ere beçala, bere buruén destructionetan. 	 ġmkad a-ittini f-tġawsiwin-ad ġ-kullu tibratin-ns. kra ġ-ma-itara, ur-irh̬i a-t-nfhm, imma kra n-ibujadiyn d-mddn fssusnin ar-sslullin iwaliwn-ns zund mad-sslullin igzman yaḍni ġ-warratn n-rbbi. ar-di-traran lhalak f-ih̬fawn-nsn.


Ethor citecen bada officierac Sacrificadore principaletara eta Phariseuetara, eta hec erran ciecén, Cergatic eztuçue hura ekarri? 	 wrrin imh̬zniyn s-dar inmġurn n-tgmmi n-rbbi d-ifarisin. sqsan-tn ntni: «mah̬ aylliġ ur-t-id-tiwim?»


Orduan populu guciac hori ençunic eta publicanoéc iustifica ceçaten Iaincoa, batheyatu içanic Ioannesen baptismoaz. 	 lliġ sfldn mddn-an ggutnin d-id-bu-nkkas i-mayad, inin i-ngratsn: «rbbi ar-bdda-iskar afulki.» ašku f-ufus n-yuḥanna a-f-ddmn ġ-waman.


Iaincoaren Eliça Corinthen denari, Iesus Christez sanctificatuey, saindu içatera deithuey, Iesus Christ gure Iaunaren icena leku orotan inuocatzen duten guciequin, cein baita, hambat hayén nola gure Iaun: 	 i-ayt-umnaggar n-rbbi ġ-tmdint n-kurintus, a-tn-igan d-willi iẓli rbbi f-uwdm l-lmasiḥ yasuɛ ad-gn imẓlayn-ns, zund kullu wiyyaḍ ġ-kraygatt mani lli-zawgnin ġ-ism n-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ, ig siditsn ig siditnnġ ula nkkʷni.


Diotsa Iesusec, Hic erran duc: baina are diotsuet, Hemendic harat ikussiren duçue guiçonaren Semea iarriric dagoela Iaincoaren botherearen escuinean, eta ceruco hodeyetan ethorten dela. 	 irar-as yasuɛ: «kiyi a-t-innan. walaynni rad-awn-iniġ, yan imikk ra-tẓrm yus n-bnadm iskiws f-ufasi n-rbbi itjhhdn, iftu-d ġ-gr imdla n-ignwan.»


Egun oroz çuen artean nincén templean iracasten ari nincela, eta ez nauçue hartu. Baina behar da compli ditecen Scripturác. 	 lliġ-n-bdda didun kraygatt ass ar-sslmadġ ġ-tgmmi n-rbbi, ur-iyi-tumẓm ġ-uwssan-an. walaynni ijra ġmkad baš a-yafu ma-ityaran ġ-warratn n-rbbi.»


Eta ihardesten ceraucala Eunuchoac Philipperi, erran ceçan, Othoitz eguiten drauat, norçaz Prophetác erraiten du haur? bere buruäz, ala cembeit bercez? 	 isawl-daġ lwazir isqsa filibbus: «ini-yyi, ma-f-isawl nnabi lliġ inna mayad? izd f-ih̬f-ns nġd kra n-yan yaḍni?»


Ecen gosse içan naiz, eta eztrautaçue eman iatera: egarri içan naiz, eta eztrautaçue eman edatera. 	 ašku yaġ-iyi laẓ ur-iyi-tfkim ad-ššġ, yaġ-iyi irifi ur-iyi-tfkim ad-suġ,


Eta animal hec emaiten ceraucatenean gloria eta ohore eta remerciamendu thronoan iarria cenari, secula seculacotz vici denari: 	 kullu mad-kkant ar-talġnt ar-tmjjadnt ar-tḥmadnt ġwalli iskiwsn f-lɛrš, ig ġwalli bdda illan rad-bdda-yili.


Baina guc, Iaunaz onhetsi anayeac, behar drauzquiogu bethi esquerrac eman Iaincoari çueçaz, ceren hatseandanic elegitu baitzaituzte Iaincoac saluamendutara Spirituaren sanctificationez, eta eguiazco fedeaz: 	 walaynni iqqan-aġ-d a-bdda-ntškar rbbi fllawn ay-aytmatnnġ lli-f-iḥnna siditnnġ, ašku iẓli-kʷn zġ-isizwar a-tnjmm, issġus-kʷn s-rruḥ lqudus baš a-tgm wins f-ssibt n-ma-tumnm lḥqq.


Eztuçuela maite mundua, ez munduco gauçác: baldin cembeitec maite badu mundua, ezta Aitaren amorioa hura baithan. 	 a-ur-ttirim ddunit ula kra illan ġ-ddunit. iġ-a-ittiri yan ddunit, ur-gis-tlli tayri n-rbbi babatnnġ.


Guciagatic-ere Michel Archangelua, deabruaren contra ciharducanean disputatzen cela Moysesen gorputzaz, etzedin ventura maledictionezco sententiaren emaitera, baina erran ceçan, Iaunac mehatchaçala. 	 urd ġmkan a-iskr lmalak imqqurn mih̬ayl lliġ immaġ d-iblis f-manwa gisn a-ra-yamẓ ddat n-musa. ur-izɛm ntta a-irgm iblis. ur-as-inni abla: «a-k-issfssa rbbi.»


Haur ikus ceçanean Iesusec cetzala, eta eçaguturic ecen ia dembora lucea çuela, diotsá, Nahi aiz sendatu? 	 lliġ-t-iẓra yasuɛ yissan izd kigan d-isggʷasn a-ġin-ign, yini-as: «is-trit a-tjjit?»


Orduan inguru behaturic Iesusec dioste bere discipuluey, O cein nequez onhassundunac, Iaincoaren resumán sarthuren diraden! 	 igrawl-d yasuɛ issmaqql ġ-imḥḍarn-ns yini-asn: «mnšk a-s-išqa f-willi dar iggut-wayda ad-kšmn s-tgldit n-rbbi.»


Orduan eraman ceçan Ierusalemera, eta eçar ceçan templeco pinacle gainean: eta erran cieçón, Baldin Iaincoaren Semea bahaiz, egotzac eure buruä hemendic beherera. 	 yawi-t ilmma iblis s-tmdint n-urušalim, issbidd-t f-iggi n-ukfaf n-tgmmi n-rbbi, yini-as: «iġ-tgit yus n-rbbi, luḥ-n ih̬f-nnk zġ-ġid s-iyzdar,


Ecen haur gauça ona eta atseguinetacoa duc Iainco gure Saluadorearen aitzinean, 	 išwa mayad, irḍu srs rbbi anjjam-nnġ


Eta bercea eror cedin lur-onera, eta eman ceçan fructu goratzen eta handitzen cenic, eta ekar ceçan bihi batac hoguey eta hamar, eta berceac hiruroguey, eta berceac ehun. 	 iḍr-n kra ġ-wakal ifulkin, imġi-d yimġur ifk ṣṣabt, ifk yan kraḍ id-mraw, ifk wayyaḍ sḍiṣ id-mraw, ifk wayyaḍ miyya.»


Eta handic embarca citecen Antiochera, nondic gommendatu içan baitziraden Iaincoaren gratiari, complitu çuten obracotzat. 	 amẓn anaw ssudun ġ-umda aylliġ ruḥn anṭakiyya. tamdint-an a-zġ-tn-safḍn aytmatn ġ-isizwar lliġ-tn-fkan ġ-ufus n-rbbi a-ibark ġ-twuri-nsn. ġmkan a-s-kmmln tawuri-an.


Notchalent eguin etzaiteztençát, baina fedez eta patientiaz promessac heretatzen dituztenén imitaçale. 	 a-ur-ttrmaym tflm ma-kʷn-d-iqqann, walaynni skarat zund kullu willi umnnin ṣbrn aylliġ kšmn s-tmih̬ar lli-f-asn-inna rbbi.


Eta haren oinac cobre fina beçalaco, labean beçala çachetéla: eta haren voza vr handién hotsa beçala. 	 ar-ssmrqiqiyn iḍarn-ns zund anas iṣfan ityawmzayn s-ssql. itjhhd-wawal-ns zund ijjij n-isaffn n-waman ggutnin.


Salutatzen çaituzte Epaphras çuenac, Christen cerbitzariac, bethiere bataillatzen delaric çuengatic othoitzetan, çaudetençát perfecto eta complitu Iaincoaren vorondate gucian: 	 ar-n-fllawn-itsllam abafras. iga zġ-gigun ula ntta, ig ah̬ddam l-lmasiḥ yasuɛ. s-nniyt-ns a-s-a-itẓalla bahra f-ssibt-nnun, baš a-tdusm tzgam ġ-uġaras n-rbbi ar-tskarm kullu ma-gigun-ira rbbi.


On eritzi draucac iustitiari, eta gaitz eritzi draucac iniquitateari: halacotz vnctatu vkan au Iaincoac, eure Iaincoac bozcariotaco olioz, eure lagunetaric abantail. 	 ar-ttrḍut s-ufulki, ar-ttkrhut lh̬ʷšant. mayan a-f-k-iẓli rbbi lli-igan rbbi-nnk s-uẓġur l-lfrḥ issayk-k nnig inggan-nnk.»


Eta nola nahi baituçue eguin dieçaçuen çuey guiçonéc, çuec-ere eguieçue hæy halaber. 	 skarat d-mddn ġmklli tram a-t-didun-skarn.


Arrotz nincén, eta eznauçue recebitu: billuci, eta eznauçue veztitu: eri eta presoindeguian, eta eznauçue visitatu. 	 giġ aġrib ur-iyi-tšškšimm s-darun, yaġ-iyi-usmmiḍ ur-iyi-tfkim mad-lssaġ, uḍnġ iliġ-n ġ-lḥbs ur-iyi-tgablm.›


Compli eçaçue ene bozcarioa, sendimendu ber-bat duçuelaric, charitate ber-bat duçuelaric, gogo ber-batetaco eta consentimendu ber-batetaco çaretelaric. 	 lliġ darun illa kullu mayan, ra-kʷn-ḍalbġ ad-iyi-tkmmlm lfrḥ-inu, tgm kullu yan ġ-iswingimn-nnun ula tayri-nnun, tmunm ġ-yan-uġaras, tmšaškam-d ġ-yat-tnbaṭṭ.


Eta haren manamenduac beguiratzen dituena, hura baithan egoiten da, eta hura haina baithan: eta huneçaz eçagutzen dugu ecen hura egoiten dela gutan, da iaquiteco, eman vkan draucun Spirituaz. 	 wanna iskarn s-luṣiyat-ns, nttan a-izgan ġ-rbbi izga rbbi gis. ġmkad a-s-nssn is-ginnġ-izga, ašku ifka-yaġ rruḥ-ns.


Orduan iaiquiric conseilluan Phariseu Gamaliel deitzen cen Legueco doctor batec, cein populu guciac ohoratzen baitzuen, mana ceçan lekorerat appurbat retira litecen Apostoluac: 	 walaynni inkr yan gisn ġ-wammas l-lmḥkama, ism-ns gamalyal. iga zġ-lmdhb n-ifarisin, ig amslmd n-ššrɛ, ar-ti-tuqqarn mddn kullutn. yini-asn ad-ssufġn irqqasn yan imikk.


Hori ikussiric Pierrisec ihardets cieçón populuari, Israeltar guiçonác, cergatic miraculuz çaudete huneçaz? edo cergatic guregana beguiac çorrozturic çaudete, gure verthutez edo saindutassunez haur ebil eraci baguindu beçala? 	 lliġ-tn-iẓra bṭrus yini-asn: «wa-irgazn ayt-rbbi, mah̬ aylliġ a-ttɛjjabm ġ-mayad? mah̬ a-ginnġ-tssmuqqulm? is-tġalm izd s-tḥkimt-nnġ ula s-ufulki-nnġ a-s-njjujji argaz-ad aylliġ a-ifttu f-iḍarn-ns?


Guero ethorriric etchera, deitzen ditu adisquideac eta auçoac, diostela, Aleguera çaitezte enequin: ecen eriden dut neure ardi galdua. 	 iruḥ-d tigmmi iġr-d i-imddukkʷal-ns d-wadjarn-ns yini-asn: ‹aškad-d tfrḥm didi, ha-yyi ufiġ tahrwit lli-yyi-ijlan.›


Eta dioste, Eguiaz diotsuet, ecen Prophetaric batre eztela gogaracoric bere herrian. 	 lḥqq a-rad-awn-iniġ, ur-illi kra n-nnabi qbln ayt-tmazirt-ns.


Huni testimoniage on ekarten ceraucaten Lystran eta Iconion ciraden anayéc. 	 aytmatn ġ-listra ula ġ-iquniyya ar-kullu-ttinin f-timutaws is-iga amumn ifulkin.


Eta laster eguin çutenean inguruco comarca hura gucia, has citecen ohetan erién ekarten, non cela hura ençuten baitzuten, hara. 	 ar-di-tazzaln zġ-tmazirt-an kullutt, ar-di-tawin imuḍan f-imjdan-nsn s-illi mi sfldn illa gis yasuɛ.


Baina hura da Iudu, barnetic dena: eta circoncisionea da, bihotzetic dena, spirituan ez letrán: cein Iuduren laudorioa ezpaitatorque guiçonetaric baina Iaincoaganic. 	 a-igan gu-yudaya s-lḥqq d-walli issġusn ul-ns. issġus-t s-tḥkimt n-rruḥ lqudus urd s-warratn n-ššrɛ, ibddl zġ-ugʷns-ns urd brra-ns. wanna iskarn ġmkad, urd bnadm a-ra-t-yalġ walaynni rbbi a-ra-t-yalġ.


Eta hec campora idoquiric dio, Iaunác, cer eguin behar dut saluatu içateco? 	 yawi-tn ilmma s-brra l-lḥbs yini-asn: «wa-id-sidi, ma-yyi-d-iqqann a-t-skrġ baš ad-njmġ?»


Haur erran çuenean thu eguin ceçan lurrera, eta eguin ceçan lohi thutic, eta lohi harçaz frota citzan itsuaren beguiac: 	 lliġ inna mayad issufs f-wakal yaḍr tallaġt s-ilufsan-ns, iġm-tt i-walln n-ubukaḍ.


Eta ethor cedin Nicodemo-ere (ethorri içan cena Iesusgana gauaz lehenic) ekarten çuela myrrhazco eta aloesezco quasi ehun liberataco mixtionebat. 	 imun-d dids niqudimus lli-sttin ikkan idda ġ-iyḍ s-dar yasuɛ. yawi-d niqudimus ma-itggan kraḍ id-mraw kilu n-isafarn n-tmḍlt, yili gisn lmurr d-ṣṣabra.


Hire elemosyná secretuan dençat: eta eure Aita secretuan dacussanac, rendaturen drauc aguerrian. 	 akka ġ-tntla, tili-ak lbaraka dar babak lli-itmnadn kullu ma-intln.


Baina Iaincoaren hitza auançatzen cen eta multiplicatzen. 	 ar-bahra-itzayad-wawal n-rbbi ġ-uwssan-an, iggut ma-srs-isflidn.


Scribatzen drauçuet, haourtoác, ceren çuen bekatuac barkatu baitzaizquiçue haren icenagatic. 	 uriġ-awn-in a-tarwa ɛzzanin, ašku rbbi issitti fllawn ddnub-nnun f-ism l-lmasiḥ.


Bada hamalaurgarren gauä ethor cedinean, hara huna erabilten guenela itsas Adriaticoan, gauären erditsuan, estima ceçaten marineréc, ecen hurbiltzen litzeyela cembeit comarca. 	 wis kkuẓ d-mraw n-wass, sul ukan a-yaġ-idḥay-waḍu ġ-wammas n-umda n-adriyya. ġ-ṭuẓẓunt n-iḍ-an irwas i-ibaḥriyn is-nakmur s-kra n-wakal.


Nola regnatu baitu bekatuac heriotara, hala gratiác-ere regna leçançát iustitiaz vicitze eternaletara, Iesus Christ gure Iaunaz. 	 hati lquwwa n-ddnub ar-di-ttawi lmut, imma lquwwa l-lḥnant n-rbbi ar-di-ttawi sslamt d-tudrt idumn f-uwdm n-yasuɛ lmasiḥ siditnnġ.


Eta Ierusalemetic, eta Idumeatic, eta Iordanaz berce aldetic: eta Tyreco eta Sydoneco inguruètan habitatzen ciradenetaric gendetze handi, ençunic cein gauça handiac eguiten cituen, ethor citecen harengana. 	 lliġ sfldn wiyyaḍ f-ma-iskr, aškin-d zġ-yudaya d-tmdint n-urušalim ula tamazirt n-idumiyya d-tsga yaḍni n-wasif n-urdun ula tisgiw n-ṣur d-ṣayda.


Ecen segur eztitu Aingueruäc hartu vkan, baina Abrahamen hacia hartu vkan du. 	 iban is-urd lmalayka a-f-iskr mayan walaynni «iskr-t f-mddn n-tasut n-ibrahim.»


Ecen cer remerciamendu Iaincoari renda ahal deçaqueogu çueçaz, gure Iaincoaren aitzinean çuen causaz alegueratzen garen alegrança guciagatic? 	 mnšk a-bahra-ntškar rbbi fllawn. mnšk a-bahra-ntfraḥ f-ssibt-nnun ġ-lgddam n-rbbi-nnġ.


Cer erranen dugu beraz? Leguea bekatu da? Guertha eztadila. Aitzitic bekatua eztut eçagutu vkan Legueaz baicen. Ecen eznuqueen eçagutu guthiciá baldin legueac erran ezpalu, Eztuc guthiciaturen. 	 imma ššrɛ, ma-ra-fllas-nini? is-yʷh̬šn? uhu, urd ġmkan a-ra-nini, ašku ššrɛ a-yyi-imlan ddnub. mrad is-urd ššrɛ a-innan «a-ur-ttirit ma-igan win wiyyaḍ» ikun ur-rad-issanġ is-bahra-yʷh̬šn ad-iriġ ma-igan win wiyyaḍ.


Baina gauça guciac, camporatzen diradenean arguiaz, manifestatzen dirade: ecen gucia manifestatzen duena, arguia da. 	 imma kullu ma-d-iffuġn zġ-tillas s-tifawt ra-d-iban ġmklli iga,


Norbeitec dei açanean ezteyetara, ezadila iar lehen lekuan, guertha eztadin, hi baino ohoratuagobat harc deithu duen: 	 «iġ-ak-iɛrḍ kra n-yan s-tmġra a-ur-tamẓt askiws l-lgddam, a-ur-n-ikšm kra n-yan-k-yugʷrn


Cer date bada baldin ikus badeçaçue guiçonaren Semea igaiten lehen cen lekura? 	 ma-ra-tinim iġ-iyi-tẓram tyalalġ, nkki lli-igan yus n-bnadm, s-illiġ ttin-kkiġ lliġ?


Eguin leçatençát cer-ere hire escuac eta hire conseilluac lehenetic eguitera determinatu baitzuen. 	 skrn kullu ma-tqṣadt zġ-isizwar s-tḥkimt-nnk itjhhdn.


Erran ceçan bada, Guiçon noblebat parti cedin leku vrrun batetara, resuma baten conquestatzera, guero itzultzecotán. 	 yini-asn: «ha-yan-urgaz iga yus n-tgmmi imqqurn, iskr f-a-imuddu s-yat-tmazirt yaggugn, baš ad-as-fkn lḥqq a-iḥkam tamazirt-ns iwrri-d ig fllas agllid.


Cioela, Eztrauçuegu manamendu expressez defendatu etzineçaten iracats icen horretan? eta huná, bethe duçue Ierusaleme çuen doctrináz, eta nahi duçue gure gainera erekarri guiçon horren odola. 	 «is-ur-kʷn-numr a-ur-tsslmadm s-ism-an? imma kunni mayd tskrm ġilad? hati tɛmmrm urušalim s-ulmmud-nnun, tirim ad-aġ-tqlldm s-idammn n-urgaz-an.»


Baldin hayén artean nehorc bercec eguin eztituen obrác eguin ezpanitu, bekaturic ezluquete: baina orain ikussi dituzté, eta gaitz eritzi draucute niri eta ene Aitari. 	 mrad is-ur-skirġ ġ-gratsn maylli ur-jju-iskir kra n-yan yaḍni, ur-ra-fllasn-ilin ddnub-nsn. walaynni ġila ẓran iskkirn-inu, krhun-iyi sul nkki ula baba.


Baina dembora lucez ian gaberic egon içan ciradenean, orduan çutic Paulec hayén artean, erran ceçan, O guiçonác, behar çatequeen ni sinhetsiric Cretatic ezquinén partitu, eta ihes eguin peril eta calte huni. 	 ntni ur-sul-a-šttan yat ġ-uwssan-an, inkr bulus ibidd ġ-wammas-nsn yini: «wa-irgazn, mrad is-sri-tsfldm, ikun ur-d-nffuġ krit ula trfufnm ġmkad ula tssh̬srm kullu mayad.


Eta ikussiric Iesusec hura haguitz tristetu cela, erran ceçan, Cein gaitz den onhassundunac Iaincoaren resumán sar ditecen! 	 yasuɛ iẓra is-ti-tʷgraẓ, yini-asn: «mnšk a-s-išqa f-willi dar iggut-wayda ad-kšmn s-tgldit n-rbbi.


Harc-ere edanen du Iaincoaren hiraco mahatsarnotic, bay, mahatsarno pur haren hiraco copara hustutic: eta tormentaturen da suz eta suphrez Aingueru sainduén aitzinean eta Bildotsaren aitzinean. 	 ntni rad-sun zġ-tissi iḥrran n-ssh̬ṭ n-rbbi lli-s-iɛmmr lkas l-lġaḍab-ns. rad-rfufnn s-lɛafit d-lkbrit ġ-lgddam l-lmalayka n-rbbi ula ġ-lgddam n-ulqqaġ.


Ceric cen bada çuen dohainontassuna? ecen testificatzen drauçuet, baldin possible içan albaliz, çuen beguiac idoquiric eman cendrauzquedetela. 	 ma-s-iggʷra lfrḥ-nnun lli-s-sri-tfrḥm? ssnġ ġ-uwssan-an mrad is-tẓḍarm a-tssukfm alln-nnun ikun tfkam-iyi-tnt.


Nola Iaincoaren eguiá gueçurretara cambiatu vkan baituté, eta adoratu baitituzté eta cerbitzatu creaturác, vtziric Creaçalea cein baita eternalqui benedicatua, Amen. 	 agʷin lḥqq n-rbbi amẓn ġ-tkrkas. ar-tɛbadn ar-ssmqasan lmh̬luqat, urd ġwalli-tnt-ih̬lqn. nttan a-isthllan a-t-ntalġ ġilad ula kullu mayd-d-iftan, amin.


Eta bertan nincén spiritutan: eta huná, thronobat cen eçarria ceruän: eta norbeit throno gainean iarriric. 	 yawi-yyi rruḥ lqudus ġakudan, s-ẓriġ yal-lɛrš ġ-ignna, ẓrġ ula ġwalli fllas iskiwsn.


Orduan Iesusec beregana deithuric bere discipuluac erran ceçan, Compassione dut populu huneçaz: ecen ia hirur egun du enequin dagoela, eta eztute cer ian deçaten: eta eztitut baruric igorri nahi, bidean flaca eztitecençat. 	 iġr-d yasuɛ ilmma i-imḥḍarn-ns s-dars, yini-asn: «ha-mddn-ad qaman gigi bahra, ašku kraḍ-uwssan ayd didi llan, ur-darsn mad-šttan. ur-riġ a-tn-aznġ d-ntni inġa-tn laẓ a-ur-tġašan ġ-uġaras.»


Guero seigarren Aingueruäc issur ceçan bere ampolá Euphratesco fluuio handira: eta agor cedin hartaco vra, appain ledinçát iguzqui ilkite aldeco Reguén bidea. 	 iddu lmalak wis sḍiṣ iffi-n taṭṭast-ns f-wasif n-furat imqqurn, s-iwrri iqqur zġ-waman, baš a-ig aġaras yujad i-igldan lli-ra-d-yašk zġ-usġlay n-tafukt.


Eta halacotz duda gabe ethorri içan naiz deithuric. Galdez nauçue bada cer causaz ni erekarri nauçuen. 	 f-mayan a-f-d-uškiġ lliġ-n-sri-tuznm, ur-sul-mšawarġ d-ih̬f-inu. imma ġilad riġ ad-iyi-tmlm ma-f-iyi-di-tġram.»


Eta hura oraino minço cela, huná, Iudas hamabietaric bat, ethor cedin, eta harequin gendetze handia ezpatequin eta vhequin, Sacrificadore principalén eta populuco Ancianoén partez. 	 sul a-isawal s-d-iruḥ yahuda lli-igan yan zġ-sin d-mraw n-umḥḍar. munn-d dids kigan d-mddn asin-d lkmami d-iɛmad. uznn-tn-d inmġurn n-tgmmi n-rbbi d-imġarn n-tmazirt-an.


Ecen deliberatu çuen Paulec Ephesez aitzinago iragaitera, demboraric gal ezleçançát Asian: ecen lehiatzen cen baldin possible balitzayo Mendecoste egunean Ierusalemen içatera. 	 yiri bulus a-yanf i-afsus a-ur-n-imaṭl ġ-tmazirt n-asiyya, ašku ira bahra a-yili ġ-urušalim ġ-lɛid n-win smmus id-mraw iġ-iẓḍar a-n-gis-yili.


Eztuçuela deusez ansiaric: baina gauça orotan othoitzaz eta supplicationez esquer emaiterequin çuen requestác notifica bequizquió Iaincoari. 	 a-ur-tasim taġuft f-kra, walaynni tẓẓallat ar-ttḍalabm rbbi f-kraygatt kra, ar-ti-ttškarm ar-as-ttinim f-aynna-kʷn-ih̬ṣṣan.


Eztu iraitzi Iaincoac bere populu lehenetic eçagutua. Ala eztaquiçue Eliasez cer erraiten duen Scripturác? nola requesta eguiten draucan Iaincoari Israelen contra, dioela, 	 rbbi ur-n-iluḥ mddn-ns lli-issn zġ-isizwar. is-ur-tssinm ma-ityaran f-nnabi iliyya ġ-warra n-rbbi? ar-issmummʷi iliyya f-rbbi f-lh̬ʷšant lli-skarn ayt-rbbi yini-as:


Eta Paul eta Barnabas-ere egon citecen Antiochen, iracasten eta euangelizatzen çutela anhitz bercerequin-ere, Iaunaren hitza. 	 imma bulus d-barnaba qaman ġ-anṭakiyya, ar-sslmadn ar-tbrraḥn s-wawal n-siditnnġ ntni d-wiyyaḍ ggutnin.


Eta iraitz cedin dragoin handia, sugue çahar hura, Deabru eta Satan deitzen dena, ceinec mundu gucia seducitzen baitu: iraitzi içan da bada lurrera, eta haren Aingueruäc harequin iraitz citecen. 	 ityawgar-n-ulgmmaḍ-an imqqurn s-iyzdar. nttan a-mi-ttinin ‹iblis› ula ‹šiṭan›, ig abnkal aqdim lli-ijllun kullu imzdġn n-ddunit. ityawgar-n s-wakal ntta d-lmalayka-ns.


Guero sartzen dirade Capernaum-en, eta bertan Sabbath egunean sarthuric synagogán, iracasten ari cen. 	 ruḥn tamdint n-kafrnaḥum. ġ-wass n-usunfu ikšm yasuɛ s-tgmmi n-tẓallit ar-isslmad mddn.


(Ecen Atheniano guciac eta han egoiten ciraden arrotzac eçeinere berce gauçatara etziraden applicatzen, cembeit berriren erraitera edo ençutera baicen) 	 ġmkad ad-gan ayt-atina ula kullu willi zdġnin ġ-tmdint-an, ur-a-sslhawn ih̬f-nsn abla ad-sflidn ar-sawaln f-aynna igan taġawsa l-ljdid.


Eta çuec hantuac çarete, eta eztuçue nigar lehen eguin, ken ledinçát çuen artetic eguitate haur eguin duena. 	 illa fllawn a-tallam, walaynni kunni ar-tssfurrugm. illa fllawn a-tssufġm ġwalli iskarn ġayan, a-ur-sul-didun-itmunu.


Eta perfectionea ethorri datenean, orduan partez dena abolituren date. 	 walaynni iġ-d-yuška ma-ur-dar ttmi, ra-issitti ma-iḥuddan.


Hunetan eçaguturen dute guciéc ecen ene discipulu çaretela, baldin charitate baduçue batac berceagana. 	 ġmkad a-s-rad-issann kullu mddn izd imḥḍarn-inu a-tgam, iġ-a-ttḥnnum i-ngratun.»


Halacotz bada baldin vicitze hunetaco gaucéz gorteac badituçue, Eliçán estima chipitacoen diradenac eçar itzaçue iar-lekuan. 	 iġ-darun-illa kra n-uṣraḍ, mah̬ a-ttirim a-ti-tsslkmm i-willi ur-ginin yat dar-umnaggar n-aytmatn?


Eta lurreco habitantéc bozcario vkanen dié hayén gainean, eta atseguin harturen dié: eta presentac igorriren dirauecé elkarri: ceren bi Propheta hauc tormentatu dituqueizten lurrean habitant diradenac. 	 rad-frḥn imzdġn n-ddunit s-lmut-nsn. rad-bahra-ḍṣṣan i-ngratsn ar-akkan tarragin i-ngratsn, ašku ur-sul-ddrn sin inagan lli-zzuguznin tammara iggutn f-bnadm.


Baina Herodes hil eta, huná, Iaunaren Aingueruä aguer cequión ametsetan Iosephi Egypten, 	 lliġ immut hirudus iban yal-lmalak n-sidi rbbi ġ-twargit i-yusf ġ-miṣr yini-as:


Beldurra dut çueçaz, alfer trabaillatu naicén çuec baithan. 	 ha-yyi usiġ fllawn taġuft. izd bla lfaytt ad-h̬dmġ nhatafġ ġ-gratun?


Eta virginéz den becembatean Iaunaren manamenduric eztut: baina coseillu emaiten drauçuet, Iaunaganic fidel içatera misericordia vkan dudanac beçala. 	 imma ġwilli ur-ta-tahlnin, ur-dari fllasn kra l-luṣit zġ-siditnnġ. walaynni rad-awn-iniġ mad-swangmġ nkki lli-f-irḥm rbbi ig-iyi d-wad izgan ġ-uġaras-ns.


Norc-ere bada ençuten baititu ene hitz hauc, eta hec eguiten, hura dut comparaturen guiçon çuhur bere etchea arroca gain batetan edificatu duenarequin: 	 «kullu wanna isfldn i-iwaliwn-ad-inu ar-srsn-iskar, irwas argaz iṭṭafn lɛaql, ibna tigmmi-ns f-isli.


Eta berceac iciduraz saluaitzaçue, sutic arrapatzen dituçuela, haraguiaz maculatu arropari-ere gaitz daritzoçuela. 	 tkkism-d kra i-lɛafit ar-tn-ttfukkum. tḥnnum ġ-wiyyaḍ tiksaḍm zġ-mad-skarn, ar-ttkrhum ula timlsit nna-imsln s-irkan n-ddat.


Maledictione çuen gainean Legueco doctorác: ecen eçagutzearen gakoa kendu duçue: ceuroc etzarete sarthu içan, eta sartzen ciradenac beguiratu dituçue. 	 taguḍi a-rad-awn-yili a-imslmdn n-ššrɛ, ašku tkkism i-mddn tasarut n-twassna. ur-di-tkšimm kunni, ula tudjam ġwilli ranin ad-d-kšmn.»


Harc erran ciecén, Huná, hirian sarthu eta, bathuren çaiçue guiçombat, pegarbat vr daramala: hari çarreitzate sarthuren den etchera: 	 yini-asn: «ẓrat, ra-n-tkšmm s-tmdint, tmnaggarm yan-urgaz yusi-d agdur n-waman. ḍfurat-t s-tgmmi nna-s-ikšm,


Vngui: hec infidelitatez hautsi içan dituc, eta hi fedez çutic ago: ezadila vrguluz hant, baina aicén beldur. 	 tʷġẓant, ibbi-tnt ašku ur-rint ad-amnnt, tilit gis ašku tumnt, walaynni ad-ur-tškrt ih̬f-nnk f-mayad. illa fllak a-trart lɛaql.


Eta cen han Iacob-en ithurria: Iesus bada bidean vnhatua berehala iar cedin ithur bazterrean: ecen bacén sey orenén inguruä. 	 illa-ġin-wanu n-yaɛqub. igawr yasuɛ ġ-tama n-wanu ašku irmi ġ-uġaras, ig lḥal ṭuẓẓunt n-wass.


Eta harc dio, Sinhesten diat, Iauna. Eta adora ceçan hura. 	 irar-as-d: «ha-yyi umnġ a-sidi.» iḍr f-ifaddn-ns ġ-lgddam-ns.


Ecen ezgaitu ordenatu Iaincoac hiracotzát, baina saluamenduaren vkaitecotzát Iesus Christ gure Iaunaz, 	 ašku ur-iqṣad rbbi a-fllannġ-yut lɛqubit, walaynni iqṣad ad-aġ-ijjnjm f-uwdm n-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ.


Eztu ahoan sartzen denac satsutzen guiçona: baina ahotic ilkiten denac satsutzen du guiçona. 	 urd maylli ikššmn zġ-imi n-bnadm a-t-issḥramn. walaynni ġaylli-d-itffuġn zġ-imi-ns, nttan a-t-issḥramn.»


Eta Herodesec hura galdeguinic eriden etzuenean, goardez informatione eguinic, mana ceçan punitzera eraman litecen: eta iautsiric Iudeatic Cesareara, han egon cedin. 	 yazn hirudus ma-srs-isiggiln, walaynni ur-t-ufin. isqsa ingabaln bahra, issufġ-tn ilmma a-tn-nġn. iffuġ hirudus tamazirt n-yudaya iddu s-qayṣriyya igawr ġin.


Ecen erran duenac, Eztuc adulteraturen, erran du halaber, Eztuc hilen. Bada baldin adulteratzen ezpaduc, baina hiltzen bay, Leguearen transgrediçale eguin aiz. 	 ašku rbbi lli-innan «a-ur-tznut» inna-daġ «a-ur-tnġt.» iġ-tunft i-zzna walaynni tnġit, hati twrrit tgit wad iffuġn zġ-ššrɛ.


Eta hatzamanic eçar ceçan presoindeguian, eta eman ciecén laur laurnazco gendarmesi beguiratzera: bazco ondoan hura populuari presentatu nahiz. 	 ig-t-in ġ-lḥbs, ar-ti-tgabaln kkuẓṭ rrbayɛ n-iɛskrin, ilin kkuẓ ġ-kraygatt rrbɛt. yiri hirudus a-fllas-yut lḥukm ġ-lgddam n-kullu mddn tigira l-lɛid n-usurf.


Ecen guciéc soberaturic çutenetic eman vkan duté, baina hunec eman du bere paubreciatic çuen gucia bayeta, bere sustantia gucia. 	 ašku ntni fkan zġ-maylli darsn iggutn, imma nttat, wah̬h̬a tḥtajja, tsrs-n kullu ma-dars-illan, tfk lmɛišt-ns kullutt.»


Ecen asco içateco çaicu ceren gure vicico dembora iraganean Gentilén vorondatea complitu dugun, conuersatzen guenduenean insolentiétan, guthiciétan, hordiqueriétan, gormandicétan, edatétan, eta idolatria abominablétan. 	 ġayd izrin tkkam-ttin ar-tskarm ma-iɛzzan dar ġwilli ur-ssinnin rbbi, imma ġilad yuwda-kʷn ġ-ma-yʷh̬šnn. han ntni ar-tfsadn ar-tšthun, ar-ssnufuln ih̬f-nsn s-tissi, ar-tmunun f-lh̬ʷšant, ar-skarn lɛib i-ngratsn, ar-tɛbadn ilahat n-ddunit-ad s-tjlh̬it-nsn.


Philippe eta Bartholomeo: Thomas eta Mattheu publicanoa: Iacques Alpheoren semea eta Lebeo, icen goiticoz Thaddeo. 	 d-filibbus, d-bartulamaws, d-tuma, d-matta lli-sttin-ikkan iga bu-nkkas, d-yaɛqub yus n-ḥalfa, d-taddaws,


Ancianoaren contra accusationeric ezteçála recebi biga edo hirur testimonioren azpian baicen. 	 a-ur-tsfldt s-yan itaštkkan s-umġar iġ-ur-d-yiwi sin nġd kraḍ inagan.


Nola sarthu içan cen Iaincoaren etchean, eta propositionezco oguiac ian cituen: hetaric iatea ez haren, ez harequin ciradenén, Sacrificadorén baicen sori etzelaric? 	 ikšm s-tgmmi n-rbbi išš aġrum lli-ityawfkan i-rbbi, ur-iḥlla a-t-išš ntta ula asmun-ns. ġir inmġurn n-tgmmi n-rbbi a-mi-iḥlla.


Bayeta segur gauça guciac calte diradela estimatzén dut Iesus Christ neure Iaunaren eçagutzearen excellentiagatic: ceinagatic gauça hauçaz gucioçaz neure buruä billuci vkan baitut, eta gorotz beçala eduquiten ditut, Christ irabaz deçadançát. 	 ḥasbġ kullu tiġawsiwin-an zund ur-gint yat, ašku tlla dari ġilad ma-tnt-yufn bahra, a-stt-igan d-twassna l-lmasiḥ yasuɛ lli-iwrrin iga sidi. f-ssibt-ns a-f-giġ tiġawsiwin-an d-irkan, flġ kullu ma-dari-illan baš ad-iyi-yili lmasiḥ,


Puritatez, eçagutzez, spiritu patientez, ontassunez, Spiritu sainduaz, hypocrysia gaberico charitatez, 	 walaynni iban ginnġ is-iġus-uwl-nnġ nissan ma-yʷġẓann nṣbr bahra, ar-ntɛawan wiyyaḍ, nɛmmr s-rruḥ lqudus, ar-ntḥnnu ġ-mddn s-nniyt iṣfan,


Eta baldin badathor bigarren veillán, eta heren veillán badathor, eta hala eriden ditzan: dohatsu dirade cerbitzari hec. 	 mnšk a-s-ra-ifulki iġ-tn-d-yufa ujadn, wah̬h̬a-d-yuška ġ-ṭuẓẓunt n-iyḍ nġd zikk zikk ṣbaḥ.


Baina ençun ceçanean Iacob-ec bacela ogui Egypten, igor citzan gure Aitác lehenic. 	 isfld yaɛqub is-illa imndi ġ-miṣr, yazn id-babatnnġ ad-ddun s-ġin tawala tamzwarut.


Eta goicean aldetic iragaiten ciradela ikus ceçaten ficotzea erroetarano eyhartua. 	 zikk ṣbaḥ n-ndid azkka lliġ zrin ġ-uġaras ẓrn tazart-lli, tqqur zġ-iẓuran-ns.


Gaztetassunaren guthiciey-ere ihes eguiéc, eta iarreiqui aquió iustitiari, fedeari, charitateari, baqueari bihotz purez Iauna inuocatzen dutenequin. 	 aggug zġ-ššhwat n-iɛyyaln, tirit a-tɛmmrt s-ufulki lli-s-irḍa rbbi ar-ttamnt awal-ns ar-ttḥnnut ġ-wiyyaḍ ar-tzrayt s-sslamt, kiyi ula kullu winna aqranin i-siditnnġ s-uwl iġusn.


Beharriric duenac ençun beça cer Spirituac erraiten drauen Elicey. 	 wanna dar imzgan, iqqan-t-id a-isfld i-mayd ittini rruḥ lqudus i-imnaggarn.»


Ni naiz borthá, nitaric baldin nehor sar badadi saluaturen da: eta sarthuren da eta ilkiren da, eta bazca eridenen du. 	 imma nkki giġ imi. yan zġ-gigi ikšmn ra-injm, ar-itffuġ ar-ikššm ar-itafa ma-ġ-a-iffrd.


Orduan harc erran cieçón, Eure ahotic iugeaturen aut, cerbitzari gaichtoá: bahaquian ecen guiçon gogorra naicela, hartzen dudala eçarri eztudana, eta biltzen dudala erein eztudana: 	 yini-as sidis: ‹way-ah̬ddam yʷh̬šnn, s-wawal-ad tnnit a-s-rad-fllak-ḥkamġ. tssnt izd argaz išqan ad-giġ, ar-di-tasiġ ma-ur-n-srsġ ar-d-mggrġ ma-ur-krzġ.


Ceinetan baitzén lurreco animal laur oindun gucietaric, eta bassa bestietaric eta herrestez dabiltzanetaric, eta ceruco chorietaric. 	 ilin gis kigan d-luḥuš d-ibnkaln d-igḍaḍ n-tagant.


Ecen eztugu, anhitzec beçala, traffiquic eguiten Iaincoaren hitzaz, aitzitic integritatez beçala, aitzitic Iaincoaganic beçala Iaincoaren aitzinean, Christez minço gara. 	 ur-ngi nkkʷni zund ma-iggutn ar-tbrraḥn s-wawal n-rbbi ġir baš ad-srs-qqʷayn iqaridn. ašku nkkʷni s-nniyt n-uwl-nnġ a-s-a-nsawal s-ism l-lmasiḥ, nissan izd rbbi ad-aġ-yuznn ar-aġ-bdda-itmnad.


Huná, badrauçuet bothere suguén eta scorpionén gainean ebilteco, eta etsayaren puissança guciaren gainean: eta deussec eztrauçue calteric eguinen. 	 hati fkiġ-awn taẓḍḍart a-takʷlm f-ilgmmaḍn d-iġrdmiwn, tnrum kullu taḥkimt n-unuwwaš, ur-ra-kʷn-isshrš yat.


Guero ilkiric parti cedin costumatu beçala Oliuatzetaco mendirát: eta iarreiqui içan çaizcan bere discipuluac-ere. 	 iffuġ yasuɛ zġ-tmdint iddu s-uwrir n-zzitun ġmklli-bdda-ittidu s-ġin. munn dids imḥḍarn-ns.


Eta Annas Sacrificadore subiranoa, eta Caiphas eta Ioannes, eta Alexander, eta Sacrificadorén arraçatic ciraden guciac. 	 yili-didsn-unmġur ihiyyan n-tgmmi n-rbbi ism-ns ḥannan, yili qayafa d-yuḥanna d-iskandr d-wiyyaḍ n-ayt-unmġur n-tgmmi n-rbbi.


Ecen guiçonaren asserreac Iaincoaren iustitiá eztu complitzen. 	 ašku yan itqlaqaln ur-ra-yiẓḍar a-iskar afulki lli-itrḍun rbbi.


Eta ressasiatu içan ciradenean erran ciecén bere discipuluey, Bil itzaçue soberatu diraden çathiac, deus gal eztadin. 	 lliġ šbɛan, yini i-imḥḍarn-ns: «ssmunat tuffaẓ lli-qamanin a-ur-ih̬sr yat.»


Orduan has cequién hunela reprochatzen haren verthuteric anhitz eguin içan cen hiriey, ceren emendatu etziraden: 	 ġakudan ar-itẓi yasuɛ ayt-tmdinin lli-ġ-iskr kigan d-lmɛjizat-ns, ašku ur-rin ad-fln kullu mad-skarn yʷh̬šn.


Eta hambat miraculu eguin baçuen-ere hayén aitzinean, etzuten sinhesten hura baithan: 	 ggutnt lmɛjizat lli-iskr yasuɛ ġ-dar mddn-an, walaynni ur-rin a-srs-amnn.


Eta cen hurbil Iuduén bazcoa, eta igan cedin anhitz Ierusalemera comarca hartacoric bazco aitzinean, purifica litecençat. 	 yakmur-d lɛid n-usurf n-ayt-yudaya. ġ-uwssan-an ar-di-ttaškin mddn ggutnin zġ-iduran s-tmdint n-urušalim, baš ad-ssġusn ih̬fawn-nsn ur-ta-d-iruḥ lɛid.


Ecen behar da heresiac-ere çuen artean diraden, phorogatuac manifest eguin ditecençat çuen artean. 	 ašku iqqan-d a-yaṭṭu kra f-kra baš a-gigun-iban manwi-f-irḍa rbbi.


Ecen ni vici nincén Leguea gabe noizpait: baina manamendua ethorri denean, bekatua berriz vitzen hassi içan da. 	 ula nkki kkiġ-ttin ddrġ lliġ ur-ta-ssinġ ššrɛ, walaynni ġakud lliġ sfldġ i-luṣit bdun ddnub ar-gigi-tmġayn aylliġ-iyi-ssruḥn i-lmut.


Ala extugu bothere iateco eta edateco? 	 is-ur-dari lḥqq ad-šttaġ ar-ssaġ ula nkki?


Eta spanta cedin populu gucia, eta erraiten çuen, Ezta haur Dauid-en semea? 	 ggutn ġwilli-t-ẓranin, iḍr-asn lɛjb kullutn ar-ssmqsan i-ngratsn ar-ttinin: «izd ġwad a-igan yus n-dawd lli-s-a-ntql?»


Fundamenta eçarri duqueen ondoan, eta ecin acabatu duqueenean, ikussiren duten guciac harçaz truffatzen has eztitecençát, dioitela, 	 a-ur-izzugz llsas yaf-n is-ur-iẓḍar a-t-ikmml. ġakudan ra-gis-ḍṣṣan kullu winna-t-ẓranin


Orduan erraiten cerauen Iesusec hura sinhetsi vkan çuten Iuduey, Baldin çuec perseuera badeçaçue ene hitzean, eguiazqui ene discipulu içanen çarete. 	 isawl-daġ yasuɛ s-willi srs umnnin ġ-gr mddn-an n-ayt-yudaya yini-asn: «iġ-tzgam ġ-wawal-inu, s-ṣṣaḥt imḥḍarn-inu a-ra-tgm.


Ceinec rendaturen baitrauca, batbederari ceini bere obrén araura: 	 ašku rbbi ra-irar i-kraygatt yan f-ma-iskr.


Egunac beguiratzen dituçue eta hilebetheac, eta demborác eta vrtheac. 	 han twrrim ġilad ar-tskarm f-uwssan l-lɛid-nsn d-iyrn-nsn d-izmaz-nsn d-isggʷasn-nsn.


Erran cieçoten bada, Iauna, eman ieçaguc bethiere ogui hori. 	 inin-as-d: «wa-sidi, akka-yaġ-bdda aġrum-ad.»


Eta hunetan eçagutzen dugu ecen eguiatic garela, eta haren aitzinean seguraturen ditugu gure bihotzac. 	 ġmkad a-s-ra-nissan is-nga win lḥqq nsshnnu ul-nnġ ġ-lgddam n-rbbi iġ-a-itġuwḍ-uwl-nnġ f-ssibt n-ma-ur-nfulki.


Baina (cioiten) altchatu içan dirade Phariseuén sectaco sinhetsi çuten batzu, cioitela, ecen circonciditu behar çutela, eta manatu Moysesen Leguearen beguiratzera. 	 walaynni nkrn kra n-imumnn l-lmdhb n-ifarisin inin-asn: «iqqan-kʷn-d a-tuṣṣam ibrraniyn ad-ẓẓalln i-ddat-nsn ar-skarn s-ššrɛ n-musa.»


Saluamendutaco casqueta-ere har eçaçue, eta Spirituaren ezpatá, cein baita Iaincoaren hitza. 	 gat f-ih̬f-nnun asddul n-‹ujnjm›, tamẓm ġ-ufus-nnun taẓẓit n-‹wawal n-rbbi› lli-awn-ifka rruḥ lqudus,


Han içanen da nigar eta hortz garrascots: ikus ditzaçuenean Abraham, eta Isaac, eta Iacob eta Propheta guciac Iaincoaren resumán, eta çuec campora iraizten çaretela. 	 mnšk a-s-ra-tallam ar-ttgẓaẓm uh̬san-nnun ġakud nna-tẓram ibrahim d-isḥaq d-yaɛqub d-lanbiya kullutn ġ-tgldit n-rbbi, imma kunni iluḥ-kʷn-in s-brra.


Iracasten gaituela, infidelitateaz eta munduco desiréz renuntiaturic, sobrequi, iustoqui, eta religiosqui vici garén presenteco secula hunetan: 	 ar-aġ-isslmad a-ntanf i-kullu ma-t-ur-irḍin ula ššhwat n-ddunit-ad. ar-aġ-isslmad a-ntnbaḍ ġ-ih̬f-nnġ ar-nskar s-lḥqq ula kullu ma-t-irḍan ġilad ġ-sul-nqama ġ-ddunit.


Eta ençun neçan voz handibat cioela ceruän, Orain eguin da saluamendua, eta indarra, eta gure Iaincoren resumá, eta Christ harenaren botherea: ecen gure anayén accusaçalea iraitzi içan da, ceinec accusatzen baitzituen gure Iaincoaren aitzinean egun eta gau. 	 sfldġ ilmma i-yan-wawal itjhhdn isawl ġ-ignna yini: «ġilad ad-aġ-ijjnjm rbbi-nnġ, tban-d-tḥkimt-ns itjhhdn, tašk-id-tgldit-ns, yamẓ lmasiḥ-ns lḥukm. ašku ġwalli itaštkkan s-aytmatnnġ ġ-lgddam n-rbbi-nnġ ġ-iyḍ ula azal, hati ityawlwaḥ s-iyzdar.


Eta ez aker edo aretze odolez, baina bere odol propriaz behin sarthu içan da leku sainduetan redemptione eternala obtenituric. 	 ġir yat-twal a-srs-ikšm ntta, urd s-idammn n-waġaḍn ula win imugayn walaynni s-idammn n-ddat-ns. ġmkad a-s-aġ-ifra zġ-ddnub-nnġ s-ujnjm idumn.


Eta igorten dituzte harengana bere discipuluac Herodianoequin, dioitela, Magistruá, baceaquiagu eguiati aicela, eta Iaincoaren bidea eguiazqui iracasten duála, eta nehoren ansiaric eztuála: ecen ezago guiçonén apparentiara behá: 	 aznn-d dars kra n-mddn-nsn d-kra n-imddukkʷal n-ugllid hirudus inin-as: «way-amslmd, nssn izd lḥqq ayd ttinit, ar-tsslmadt aġaras n-rbbi ġmklli iga. ur-a-tskart f-mad-swingimn mddn, ašku ur-a-ttmnadt udmawn n-mddn.


Etzaudetela batbedera cein çuen commoditatetara behá, baina bercerenetara-ere. 	 illa f-kud yan gigun a-ur-iswingim ġir ġ-ma-ira i-ih̬f-ns, walaynni a-iswingim ula ġ-ma-rad-irin wiyyaḍ.


Orduan seigarren Aingueruac io ceçan trompettáz, eta ençun neçan vozbat Iaincoaren beguién aitzinean den aldare vrrhezcoaren laur adarretaric proceditzen cenic, 	 yut wis sḍiṣ lmalayka nnffar-ns, s-sfldġ i-yan-wawal isawl-d zġ-dar kkuẓ-waskawn n-tġmrin n-ṭṭbla n-uwrġ lli-illan ġ-lgddam n-rbbi.


Eta orduan ikussiren duté guiçonaren Semea ethorten dela hodey batetan bothere eta gloria handirequin. 	 ġakudan a-ra-yyi-ẓrn, nkki lli-igan yus n-bnadm, ftiġ-d ġ-yat-tmdlut s-lquwwa d-lmjd iggutn.


Condemnatu eta hil vkan duçue iustoa: eta eztrauçue resistitzen. 	 tssḍrm lbaḍl f-ayt-ufulki tnġm-tn, ur-n-rurn f-ih̬f-nsn s-yat.


Eta hura da Eliça gorputzaren buruä, eta hatsea, eta hiletarico lehen iayoa: gauça gucietan lehen lekua eduqui deçançát. 	 iga lmasiḥ ih̬f n-ddat lli-igan amnaggar n-mddn-ns. nttan a-igan amzwaru, ig ih̬fddi n-willi-d-nkrnin zġ-lmut, baš a-ig nttan anmġur n-kullu ma-illan.


Emazteari senharrac çor draucan onheriztea renda bieçó: eta halaber emazteac-ere senharrari. 	 illa f-urgaz a-ifk i-tmġart-ns lḥqq n-tmġart, yili f-tmġart a-tfk i-urgaz-ns lḥqq n-urgaz.


Baina iaquin ceçatenean Thessalonicaco Iuduéc ecen Beroen-ere Iaincoaren hitza Paulez denuntiatu içan cela, ethor citecen hara-ere, populua tharritatzen çutela. 	 imma ayt-yudaya ġ-tasaluniki sfldn f-mamnk a-itbrraḥ bulus s-wawal n-rbbi ġ-biriyya. ddun sshiyysn mddn ssduyn ula tamdint-an.


Bada baldin resuscitatu içan baçarete Christequin, garayan diraden gauçác bilhaitzaçue, non baita Christ Iaincoaren escuinean iarria. 	 s-tnkra l-lmasiḥ a-s-kʷn-d-issnkr rbbi zġ-lmut. mayan a-f-kʷn-d-iqqan a-bdda-trarm lɛaql s-ma-igan win ignna, ašku ġin a-ġ-illa lmasiḥ, iskiws f-ufasi n-rbbi.


Confessa ietzoçue batac berceari çuen faltác, eta othoitz eguiçue batac berceagatic, senda çaiteztençát: ecen anhitz balio du iustoaren efficaciorequin den orationeac. 	 f-mayad a-f-rad-awn-iniġ, qrrat s-ddnub-nnun i-ngratun, ar-ttḍalabm rbbi f-ingratun baš a-tjjim. hati taẓallit n-yan irḍan rbbi ar-di-ttawi kigan.


Guero elkar bessarcaturic, vncira igan guentecen, eta berceac beretarát itzul citecen. 	 nmsafaḍ didsn, nġli-daġ s-wanaw, wrrin ntni s-tgʷmma-nsn.


Eta harc beguiac altchaturic erran ceçan, Badiacusquiat guiçonac, ecen ohartzen nitziayec arboreac diruditela dabiltzala. 	 abukaḍ yull-d alln-ns yini-as: «ẓriġ mddn zund isġarn ar-fttun.»


Diotsa Iesusec, Ikucia denac, eztic mengoaric oinac ikuz ditzan baicen, baina duc chahu gucia: eta çuec chahu çarete, baina ez gucioc. 	 isawl yasuɛ yini-as: «yan yarudn ur-t-ih̬ṣṣa a-isird abla iḍarn-ns, ašku tġus kullu ddat-ns. tġusm kunni, walaynni urd kullukn.»


Eta pietateari anayetassunezco onheriztea, eta anayetassunezco onherizteari charitatea. 	 tzaydm f-mayan a-bahra-ttḥubbum mddn, tzaydm f-mayan a-bdda-tḥnnum ġ-wiyyaḍ.


Eta erran ciecén Pilatec, Badituçue goardac: çoazte, segura çaitezte daquiçuen beçala. 	 irar-asn bilaṭus: «hatin darun imh̬zniyn. zaydat tḍufm kunni ġmknna tram.»


Orduan erran cieçoten Iuduéc, Orain eçagutu diagu ecen deabrua duala: Abraham hil içan duc eta Prophetác: eta hic dioc, Baldin nehorc ene hitza beguira badeça, eztu dastaturan herioa seculan. 	 rarn-as-d mddn-an: «iban gik ġilad is-k-ikšm kra l-ljnn. immut ibrahim ula lanbiya, imma kiyi ar-ttinit ‹wanna izgan ġ-wawal-inu, ur-sar-immut.›


Eta Paphotic partitu ciradenean Paul eta harequin ciradenac, ethor citecen Pergera Pamphiliaco hirira: orduan Ioannes hetaric partituric, itzul cedin Ierusalemera. 	 iffuġ bulus d-usmun-ns zġ-bafus, ssudun ġ-umda s-tmdint n-barga ġ-tmazirt n-bamfiliyya. ibḍu didsn yuḥanna lli-mi-ttinin marqus, iwrri s-urušalim.


Eta ethorri ciradenean populuagana, ethor cedin harengana guiçombat, haren aitzinean belhauricatzen cela, 	 lliġ wrrin s-dar mddn yaḍni, yašk-id yan-urgaz iḍr-d ġ-lgddam n-yasuɛ yini-as:


Bada haur eguin eta, islaco berce eritassunic çutenac-ere ethorten ciraden eta sendatzen. 	 lliġ sfldn mddn i-mayad ar-d-dars-ttaškin kullu winna uḍnnin ġ-igzir-an, jjin.


Beraz baldin perfectionea Sacrificadoregoa Leuiticoan içan baliz (ecen populuac Leguea haren azpian recebitu vkan du) cer behar cen goitiric berce Sacrificadorebat Melchisedech-en façoinera altcha ledin, eta ezladin Aaronen façoinera erran? 	 rbbi iskr inmġurn zġ-ayt-lawi baš ad-zzgan ššrɛ. gan ntni zġ-tasut n-unmġur harun. walaynni mrad is-ẓḍarn ad-šškšmn mddn s-kullu-ma-iqṣad rbbi, ur-rad-ḥtajjan mddn ad-asn-d-yašk yan-unmġur yaḍni igan zund malkiṣadq.


Norc erraiten baitu hura baithan dagoela, behar du, nola hura ebili baita, hala hainac-ere ebili 	 ašku wanna ittinin is-iga win lmasiḥ, iqqan-t-id a-iskar ġmklli iskar lmasiḥ.


Cein eçarri vkan baitu gauça gucién heredero, ceinez mundua-ere eguin vkan baitu: 	 imma ġ-uwssan-ad ggʷranin isawl-d srnnġ f-imi n-yan igan yus. nttan a-s-ih̬lq kullu ma-illan, iẓli-t a-iwrt kraygatt kra.


Ecen hunetacotz hiley-ere euangelizatu içan çaye: condemna litecençat guiçonén arauez, haraguiz: eta vici liraden Iaincoaren arauez spirituz. 	 mayan a-f-idda lmasiḥ a-yawi lh̬bar ifulkin i-willi mmutnin ula ntni lli-f-iḍr lḥukm l-lmut n-ddat ġmklli iṭṭar f-kullu mddn, baš ad-wrrin ddrn s-tudrt n-rruḥ ġmklli iddr rbbi.


Orduan ethor cedin harengana Zebedeoren semen amá bere semequin, gurtzen, eta cerbait escatzen çayola. 	 tašk-id innas n-tarwa n-zabdi s-dar yasuɛ, nttat d-tarwa-ns s-sin. tknu s-wakal ġ-lgddam-ns tḍalb-t ad-as-ifk kra.


Iracasten dituçuela nic manatu drauçuedan guciaren beguiratzen: eta huná, ni çuequin naiz bethiere munduaren finerano. Amen. 	 ar-tn-tsslmadm ad-skarn kullu ma-f-kʷn-uṣṣaġ. ha-yyi bdda didun ar isiggʷra n-ddunit.»


Ecen haur da ceinez scribatua baita, Huná, nic igorten diat neure mandataria hire beguitharte aitzinean, ceinec hire bidea appainduren baitu hire aitzinean. 	 ašku yuḥanna a-f-ityara ġ-warra n-rbbi ‹hati rad-aznġ arqqas-inu ad-ak-izwur, ijjujad-ak aġaras-nnk.›


Desiratzen duçue eta eztuçue vkaiten, inuidioso çarete eta bekaitz, eta ecin ardiets deçaqueçue: combatitzen çarete eta guerla eguiten duçue, baina eztuçue desiratzen duçuena, ceren ezpaitzarete escatzen. 	 ar-ttirim kra ur-tlkimm, ġakudan ar-tnkkrm a-tnqqam. ar-ttẓuẓḍm ma-mi-ur-tẓḍarm, ġakudan ar-tmmaġm ar-fllas-tkkatm. han ur-a-teṭṭafm ma-ttirim ašku ur-a-ti-ttḍalabm zġ-rbbi.


Ecen hambatez haur Moyses baino gloria handiagoren digne estimatu içan da, cembatez ohore handiagotan baita etchea edifiçatu duena, ecen ez etchea bera. 	 walaynni nssn is-isthlla yasuɛ luqr uggʷar n-musa. ašku abnnay, ar-ti-tuqqarn mddn uggʷar n-tgmmi lli-ibna.


Ecen recreatu vkan dituzte ene spiritua eta çuena. Eçagut itzaçue bada halaco diradenac. 	 ssfjjijn ul-inu ula nkki ġmklli ssfjjijn winnun. tuqqarat mddn zund ġwid.


Hala complitzen da hetan Esaiasen prophetiá, ceinec baitio, Ençutez ençunen duçue, eta ez adituren: eta dacussaçuela ikussiren duçue eta etzaizquiote oharturen. 	 illa gisn ġaylli-f-inna rbbi f-imi n-nnabi išaɛya inna: ‹rad-bahra-tsflidm walaynni ur-ra-tfhmm ma-mi-tsfldm. rad-bahra-ttmnadm walaynni ur-ra-tissanm ma-tmnadm.


Eta beldurrez leku gaitzetara eror litecen laur angura vnci guibeletic egotziric, desiratzen çutén eguna ethor ledin. 	 ksuḍn a-yut-wanaw kra n-ujarif, luḥn-in kkuẓ iggusn zġ-tġurdin-ns, ar-n-trjun a-di-takmur-twaġla n-tafukt.


Orduan presentatzen draucate gor nequez minço cembat, eta othoitz eguiten escua gainean eçar lieçón. 	 aškin-d dars kra n-mddn awin-as-d yan-urgaz iga atitaw aḍrḍur. ḍalbn-t a-fllas-isrs afus-ns.


Eta eztugu nehoren oguia dohainic ian: baina trabaillurequin eta nequerequin gau eta egun languiten ari guinadela, çuetaric nehoren phorogu ez guinadençát. 	 ur-jju-nšši aġrum n-yan bla-yas-nfka atig-ns. nkka-ttin ar-nth̬dam ġ-iyḍ ula azal, ar-nkkat takrrayt baš a-ur-nẓẓay f-yan gigun.


Circoncidituric norbeit deithu içan da? ezterakarran preputioa: preputioan norbeit deithu içan da? eztadila circoncidi. 	 wanna iṭṭafn taẓallit n-ddat-ns ġakud lliġ-as-d-iġra siditnnġ, a-ur-yiri a-ig zund ġwilli ur-tti-ṭṭafnin. imma wanna ur-iṭṭafn taẓallit-an ġakud lliġ-as-d-iġra, a-ur-yiri a-iẓẓall i-ddat-ns.


Ihardets ceçan Iesusec eta erran ciecén, Nic neurorçaz testificatzenagatic sinhesteco da ene testimoniagea: ecen badaquit nondic ethorri naicén, eta norat ioaiten naicen: baina çuec eztaquiçue nondic ethorten naicen, ez norat ioaiten naicén 	 irar-asn yasuɛ: «iġ-akkʷ-fkiġ tugga-yad f-ih̬f-inu hati lḥqq ad-gant tugga-nu, ašku ssnġ manizġ-d-uškiġ ula manis rad-dduġ. ur-tssinm kunni manizġ-d-uškiġ ula tssnm manis rad-dduġ.


Guri eçagut eraciric bere vorondatearen mysterioa, bere placer onaren araura, cein lehendanic ordenatu baitzuen bere baithan: 	 ašku issbayyn-aġ-d taġawsa-yad intln, iml-aġ-d ma-ira a-iskr irḍu srs iqṣad-t f-ufus l-lmasiḥ,


Baldin niri on badariztaçue, ene manamenduac beguiraitzaçue. 	 «iġ-a-yyi-ttirim, ra-tskarm s-luṣiyat-inu.


Eztramaçuela ez mulsaric, ez maletaric, ez çapataric: eta nehor bidean ezteçaçuela saluta. 	 a-ur-tasim awmmis ula aqʷrab ula turẓiyin. a-ur-tbiddm ar-tnsallamm d-yan ġ-uġaras.


Ecen Iaincoaren Spirituaz gobernatzen diraden guciac, Iaincoaren haour dirade. 	 kullu winna sflidnin s-rruḥ n-rbbi, gan tarwa n-rbbi.


Eta Iesusec erran ciecén, Eguiaz diotsuet, ecen çuec niri iarreiqui çaizquidatenóc, regenerationean iarriren denean guiçonaren Semea bere maiestatearen thronoan, iarriren çaretela çuec-ere hamabi thronoén gainean, iugeatzen dituçuela Israeleco hamabi leinnuac. 	 yini-asn yasuɛ: «lḥqq a-rad-awn-iniġ, ġakud lliġ rad-gawrġ nkki lli-igan yus n-bnadm f-lɛrš l-lmjd-inu ġ-ddunit l-ljdid, ra-tgawrm ula kunni lli-didi-itmunun f-sin d-mraw l-lɛrš ar-ttḥkamm f-kullu ayt-rbbi.


Baina hura recebitu duten guciey, eman draue priuilegio Iaincoaren haour içateco, haren icenean sinhesten duteney: 	 imma kullu winna-t-ranin amnn srs, ifka-yasn lḥqq ad-gn tarwa n-rbbi.


Itsuéc ikustea recrubatzen duté, eta mainguäc badabiltza, sorhayoac chahutzen dirade, eta gorréc ençuten duté, hilac resuscitatzen dirade, eta Euangelioa paubrey denuntiatzen çaye. 	 ha-ibukaḍn ar-ttisfiwn, ikušamn ar-fttun, injdamn ar-tġusn, iḍrḍar ar-sflidn, ġwilli mmutnin ar-d-nkkrn ula imẓlaḍ ar-tn-ilkkm lh̬bar ifulkin.


Eta cerere eguin baiteçaçue hitzez edo obraz, Iesus Iaunaren icenean eguiçue, esquerrac emaiten drautzaçuela gure Iainco eta Aitari harçaz. 	 kullu ma-ttinim ula kullu ma-tskarm, skarat-t s-ism n-siditnnġ yasuɛ, ar-ttškarm rbbi fllas.


Berriz igor ceçan berce cerbitzariric lehenac baino guehiago, eta hæi halaber eguin ciecén. 	 yazn-asn ilmma kra n-ih̬ddamn yaḍni uggʷar n-willi zwarnin, skrn-asn ula ntni ġmklli skrn i-imzwura.


Ecen cer-ere Iaincoaganic iayo baita, garaitzen çayo munduari: eta haur da victoria munduari garaithu çayona, gure fedea. 	 ašku kullu wanna-d-iluln zġ-dar rbbi ar-itnru ddunit. mayad a-s-a-ntnru ddunit, ašku numn awal n-rbbi.


Halaber copa-ere har ceçan affaldu cenean, cioela, Copa haur da Testamentu berria ene odolean: haur eguiçue, noiz-ere edanen baituçue, ene memoriotan. 	 yasi ula lkas ġmkad ġ-isiggʷra n-imnsi yini: «lkas-ad iga lɛhd l-ljdid ġ-gratun d-rbbi s-idammn-inu. skarat mayad ġakud nna-zgis-tssam, a-yyi-d-srs-tswingimm.»


Eta nola Moysesec altcha baitzeçan suguea desertuan, hala altcha dadin behar da guiçonaren Semea: 	 ġmklli yull musa algmmaḍ n-wanas f-iggi n-uggjdi ġ-lh̬la, ġmkan a-yyi-d-iqqan ad-tyalalġ ula nkki lli-igan yus n-bnadm,


Ecen ezta hura Iudu, gainetic dena: ezeta gainetic haraguian eguiten dena circoncisione. 	 ma-igan gu-yudaya bab n-tẓallit s-lḥqq? ur-t-igi ġwalli issġusn ddat-ns s-tẓallit lli-itbann i-mddn.


Ecen Iaincoaren sapientian munduac Iaincoa eçagutu eztuenaz gueroz haren sapientiatic, Iaincoaren placera içan da predicationearen erhogoaz sinhesten dutenén saluatzera. 	 ašku rbbi s-tḥkimt-ns a-s-iqṣad ġ-mddn n-ddunit-ad a-ur-iẓḍarn ad-wrrin issann rbbi s-lɛaql-nsn, walaynni irḍa a-ijjnjm winna umnnin s-tbrraḥt-nnġ lli-f-a-ttinin «tga anufl.»


Gogoa emoc eure buruäri eta doctrinari: perseuera eçac gauça hautan: ecen baldin haur badaguic, eure buruä duc saluaturen eta hiri behatzen çaizquianac. 	 awi-tt-bdda ġ-ih̬f-nnk d-ulmmud-nnk, tzgat ġ-kullu tiġawsiwin-ad, ašku ġmkad a-s-ra-tjjnjmt ih̬f-nnk tjjnjmt ula imsflidn-nnk.


Eta huná, hetaric biga ioaiten ciraden egun hartan berean burgu batetara hiruroguey stadio Ierusalemetic vrrun, Emaus deitzen cenera: 	 ġassan-nnit ad-ftan sin zġ-gisn ġ-uġaras lli-itawin s-uduwwar n-ɛimwas, yaggug f-urušalim s-ma-itggan yan d-mraw kilimitr.


Bi gauça mutha ecin daitezquenez (ceinétan impossible baita Iaincoac gueçurric erran duen) consolatione segura dugunçát, recursa dugunóc proposatu içan çaicun sperançaren vkaitera: 	 ašku sin-ad, ur-illi ma-iẓḍarn a-tn-igllb ula iẓḍar rbbi a-fllasn-isskarks. ġmkan a-iskr f-ssibt-nnġ nkkʷni lli-gis-izawgn, baš a-bahra-nzɛm namẓ s-uggʷar ġ-rrja lli-aġ-ifka.


Escuac eztietzoala nehori bertan eçar, eta ezteçála communica berceren bekatuetan, eure buruä pur beguireçac. 	 a-ur-tzrbt a-tsrst ifassn-nnk f-yan a-ti-tẓlit i-twuri n-rbbi, a-ur-imil-tkšmt ġ-ddnub n-wiyyaḍ. gabl ul-nnk a-bdda-iġus.


Erran ciecén Iesusec, Eguiaz eguiaz erraiten drauçuet, Abraham cedin baino lehen, ni naiz. 	 isawl yasuɛ yini-asn: «lḥqq ayad, lḥqq a-rad-awn-iniġ, lliġ nkki ur-ta-illi ibrahim.»


Hari gloria eta indar secula seculacotz. Amen. 	 nttan a-mi-tlla lquwwa ġilad ula kullu mayd-d-iftan, amin.


Bay Aitá, ceren hala içan baita hire placer ona. 	 ašku ġmkad a-s-trḍit a-baba.»


Fedez, Moyses sorthu içan cenean, gorde içan cen bere ahaidéz hirur hilebethez, ceren haour ederra baitzacussaten, eta ezpaitziraden beldur Regueren ordenançaren. 	 ula babas n-musa d-innas, f-ssibt n-mad-umnn awal n-rbbi a-f-t-ḥḍan kraḍ-iyrn tiġurdin n-tlalit-ns, ašku ẓran is-iga arraw ifulkin, d-ntni ur-ksuḍn lamr n-ugllid.


Eta haur eçagut cedin Ioppe gucian eta sinhets ceçaten anhitzec Iauna baithan. 	 ar-sflidn kullu ayt-yaffa f-ma-ijran, aylliġ iggut ma-iwrrin yumn s-siditnnġ.


Iaiqui çaitezte, goacen: huná, hurbildu da ni traditzen nauena. 	 nkrat a-nddu. ha-walli-yyi-izznzan yuška-d.»


Huná, heldu naiz sarri: dohatsu da liburu hunetaco prophetiazco hitzac beguiratzen dituena. 	 inna yasuɛ: «hati ġir yan imikk ra-n-aškġ.» ambarki a-iga wanna iskarn s-iwaliwn lli-d-issbayyn rbbi ġ-warra-yad.


Eta nahi dut daquiçuen, anayeác, ecen niri heldu çaizquidan gauçác Euangelioaren auançamendutarago ethorri içan diradela: 	 way-aytma, riġ a-tissanm ġayad-iyi-ijran izuyd ġ-twassna l-lh̬bar ifulkin,


Eta erraiten cerauen, Vztá handi da, baina languile guti: othoitz eguioçue bada vzta Iabeari, irion ditzan languileac bere vztara. 	 yini-asn: «tggut-tmgra walaynni drusn ih̬ddamn. ḍalbat bu-tmgra a-yazn ih̬ddamn ad-ssmunn tamgra-ns.


Pergamen den Eliçaco Aingueruäri-ere scriba ieçóc, Bi ahotaco ezpata çorrotza duenac, gauça hauc erraiten citic, 	 «ara awal-ad i-lmalak n-umnaggar ġ-tmdint n-bargamus: ha-ma-inna ġwalli dar taẓẓit imsadn zġ-snat-tsgiw.


Eta bacén Ierusalemen egoiten ciraden Iudu Iaincoaren beldurra çuten guiçonetaric, ceruaren azpico natione orotaric. 	 ġ-uwssan-an llan ayt-yudaya ġ-urušalim, uškan-d zġ-kullu timizar n-ddunit, ar-bahra-ttirin ad-trḍun rbbi.


Eta hec ihardesten çutela erran ceçaten, Ioannes Baptista: eta bercéc, Elias: eta bercéc, ecen cembeit Propheta lehenagocoetaric resuscitatu içan dela. 	 inin-as: «kra gisn ar-ittini tgit yuḥanna amsddam. kra ar-ittini tgit nnabi iliyya. kra ar-ittini tgit kra n-yan zġ-lanbiya n-zman inkr-d iwrri-d.»


Baina hetarat behaturic Iesusec dio, Guiçonac baithan impossible da, baina ez Iaincoa baithan: ecen gauça guciac possible dirade Iaincoa baithan. 	 issmaqql gisn yasuɛ yini-asn: «ġ-dar bnadm ur-iẓḍar a-yili walaynni ġ-dar rbbi. ašku ur-illi kra mi ur-iẓḍar rbbi a-t-iskr.»


Condemna ditecençat eguia sinhetsi vkan eztuten guciac, baina iniquitatean placer hartu vkan dutenac. 	 ġmkad a-s-ra-tḍr lɛqubit f-kullu willi ur-umnnin s-lḥqq frḥn s-ma-yʷh̬šnn.


Eta gogoa demogun elkarri charitatera eta obra onetara incitatzeco: 	 illa fllannġ a-stt-ntawi ġ-ingratnnġ baš a-ntmɛawan a-nissan mamnk a-ntḥnnu ar-nskar kullu ma-ifulkin.


Ecen ezta gutaric nehor bere buruäri vici, eta ezta nehor bere buruäri hiltzen. 	 kullwaġ, iġ-nddr ula iġ-nmmut, urd ih̬f-nnġ a-ntrḍu.


Eta nabussi fidelac dituztenéc, eztitzatela menosprecia ceren anaye diraden: baina aitzitic cerbitza bitzate, ceren fidelac eta onhetsiac diraden, ontassunean participant diradelaric. Gauça hauc iracats itzac eta exhorta. 	 wanna mi iga sidis amumn, ih̬ṣṣa-t a-ur-iḥgr sidis f-ssibt n-ma-iga gʷmas. illa fllas a-ith̬dam s-uggʷar d-nniyt, ašku ġwalli itamẓn lh̬ir ġ-twuri-ns iga amumn ig zġ-aytmas ɛzzanin. sslmad tiġawsiwin-ad i-aytmatn ar-asn-ttinit ad-skarn ġmkad.


Ikussi vkan çuenean bada dragoinac ecen iraitzi içan cela lurrera, persecuta ceçan arraz erdi içan cen emaztea. 	 imma algmmaḍ, lliġ iẓra ih̬f-ns is-n-ityawlwaḥ s-wakal, iddu ar-iṭṭay tamġart lli-yurun arraw.


Requeritzen aut bada nic Iaincoaren eta Iesus Christ Iaunaren aitzinean, ceinec bere aduenimenduan eta resumán viciac eta hilac iugeaturen baititu: 	 ra-k-uṣṣaġ ġilad ġ-lgddam n-rbbi d-lmasiḥ yasuɛ lli-ra-d-yašk a-ikšm s-tgldit-ns yut lḥukm f-willi ddrnin ula ġwilli mmutnin.


Eta iar cedin hil içana, eta has cedin minçatzen. Eta eman cieçon hura bere amari. 	 inkr-d ġwalli immutn, ibdu ar-isawal. yawi-t yasuɛ ifk-t i-innas.


Gauça hauen ondoan ordena citzan Iaunac berce hiruroguey eta hamar-ere, eta igor citzan hec birá bere beguitharte aitzinean, bera ethorteco cen hiri eta leku gucietara. 	 tiġurdin n-mayan isti siditnnġ ssa n-id-mraw d-sin (72) n-umḥḍar yaḍni, yazn-tn sin s-sin a-t-zwurn s-kraygatt tamdint ula kraygatt mani lli-zġ-ra-izri ntta.


Guero ikus neçan ceruä irequiric, eta huná, çaldi churibat, eta haren gainean iarriric cegoena deitzen cen Fidela eta Eguiatia, eta iustoqui iudicatzen duena eta combatitzen dena. 	 ẓrġ ilmma ignna rẓmn, s-iyi-d-iban yan-wayyis umlil. amnnay-ns, ar-as-ttinin ‹lḥqq› ula ‹ġwalli izgan ġ-wawal-ns›. s-lḥqq a-s-a-ikkat lḥukm ar-srs-itmmaġ.


Eta dioste Iesusec, Cembat ogui dituçue? Eta hec erran cieçoten, Çazpi, eta arraintcho batzu. 	 isqsa-tn yasuɛ: «mnnawt-tngʷal ad-darun?» inin-as: «ssa n-tngʷal d-kra n-tslmin mẓẓinin.»


Baina ethorriric officieréc etzitzaten eriden presoindeguian, eta itzuliric conta ceçaten, 	 walaynni lliġ kšmn imh̬zniyn s-lḥbs ur-tn-in-ufin, wrrin s-lmḥkama inin-asn:


Eta Iesusgana alliança berrico Arartecoagana, eta Abelenac baino gauça hobeac erraiten dituen odol issurira. 	 takmurm-d s-yasuɛ lli-iskrn lɛhd l-ljdid ġ-gr rbbi d-bnadm, ula s-urušš n-idammn-ns lli-ifkan rrja uggʷar n-idammn n-habil.


Eta Iessec engendra ceçan Dauid reguea. Eta Dauid regueac engendra ceçan Salomon Vriasen emazte içanaganic. 	 yassa yuru dawd agllid. dawd yuru suliman (innas n-suliman tkka-ttin tga tamġart n-urriyya).


Eta hil ceçan Iacques Ioannesen anayea, ezpataz. 	 yamẓ yaɛqub gʷmas n-yuḥanna inġ-t s-taẓẓit.


Eta bil citecen Apostoluac Iesusgana, eta conta cieçoten eguin eta iracatsi çuten gucia. 	 wrrin-d irqqasn lli-yuzn yasuɛ, inin-as f-kullu mad-skrn d-kullu mad-sslmadn.


Haur da harri çueçaz edificaçaleoz arbuyatu içan den hura, cein eguin içan baita cantoin buru. 	 nttan a-f-ityara ġ-warra n-rbbi: ‹aẓru lli-n-tluḥm kunni a-ibnnayn, nttan a-iwrrin iga ih̬f n-uġẓu.›


Eta cantatzen çutén Iaincoaren cerbitzari Moysesen canticoa, eta Bildotsaren canticoa, cioitela, Handi eta miraculuzco dituc hire obrác, Iainco Iaun bothere gucitacoa: iusto eta eguiazco dituc hire bideac, sainduén Regueá. 	 ar-ttirirn asin amarg n-musa ah̬ddam n-rbbi d-umarg n-ulqqaġ ar-ttinin: «wa-sidi rbbi lli-iḥkamn kullu ma-illan, imqqur kullu ma-tskart, lɛjb a-iga. way-agllid n-tasutin, yʷġẓan kullu ma-ttnbaṭṭ. lḥqq a-iga.


Hala Christec-ere eztrauca bere buruäri ohore haur eman vkan Sacrificadore subirano eguin ledin, baina hari erran vkan draucanac,Ene Semea aiz hi, nic egun engendratu aut hi. 	 ula lmasiḥ ur-issmqqur ih̬f-ns a-inawl tawuri n-unmġur ihiyyan, walaynni rbbi a-t-srs-iẓlin yini-as: «kiyi tgit iwi. babak ad-giġ ġassad.»


Gorputzbat da eta Spiritubat, deithu-ere içan çareten beçala çuen vocationearen sperança batetara: 	 yat-ddat a-tgam, yili gigun yan rruḥ, ġmklli darun yan rrja lli-mi-kʷn-iẓli rbbi.


Bada partitu eta, predica eçaçue, erraiten duçuela, Ceruètaco resumá hurbil da. 	 ar-ttbrraḥm ġ-uġaras ar-ttinim ‹takmur-d-tgldit n-ignna.›


Haur cen Iesusen hitza compli ledinçát, cein erran baitzeçan aditzera emaiten çuela cer herioz hil behar luen. 	 ġmkad ijra baš a-yafu-wawal lli-s-inna yasuɛ f-mamnk a-ra-tg lmut lli-s-ra-immt.


Eta eriden citzan templean idi eta ardi eta vsso columba salçaleac, eta cambiadoreac iarriric ceudela. 	 ikšm s-tgmmi n-rbbi yaf-n mddn ar-gis-zznzan izgarn d-uwlli d-itbirn, iẓr wiyyaḍ skiwsn ġ-dar lmyadi-nsn ar-tṣrrafn iqaridn.


Baina çuey scribatzen drauzquiçuedan gaucetan, huná, badiotsuet Iaunaren aitzinean, ecen eztiodala gueçurric. 	 mayd-awn-in-uriġ, rbbi issn is-ur-gis-sskarksġ.


Eta hec alha ciradela, erran ceçan, Eguiaz erraiten drauçuet, ecen çuetaric batec tradituren nauela. 	 lliġ a-šttan yini-asn: «lḥqq a-rad-awn-iniġ, ra-yyi-izznz yan ġ-gratun.»


Ihardets ceçan Iesusec, eta erran cieçón, Baldin norbeitec on badarizt niri, ene hitza beguiraturen du: eta ene Aitac onhetsiren du hura, eta harengana ethorriren gara, eta hura baithan egoitza eguinen dugu. 	 yini-as yasuɛ: «wanna-yyi-ittirin, ra-iskar s-wawal-inu. ra-t-yiri baba, našk-id dars nili-bdda dids.


Cer sari dut beraz? Euangelioa predicatzen dudanean, Christen Euangelioa deus hartu gabe predica deçadan, ezteçadan gaizqui vsat neure bothereaz Euangelioan. 	 imma ġilad ma-igan tiġrad-inu? a-tnt-igan d-mayad. ẓḍarġ ad-sslkamġ lh̬bar ifulkin i-mddn bla zgisn ḥtajjaġ yat, ula-da-zgisn-tḍalabġ mad-sthllaġ f-twuri-ad n-tbrraḥt.


Baina sey orenac ciradenean, ilhumbe eguin cedin lur guciaren gainean bedratzi orenetarano 	 lliġ tlkm tasaɛt tis snat d-mrawt ḍrnd-d tillas f-tmazirt-an kullutt ar tasaɛt tis kraṭṭ n-tdggʷat.


Ecen arguiac ilhumbetic argui leguian erran duen Iaincoac, argui eguin du gure bihotzetan, Iesus Christen beguithartean Iaincoaren gloriaren eçagutzera illuminatzeco. 	 ašku rbbi lli-innan «ra-di-tisfiw tifawt zġ-wammas n-tillas,» nttan a-ifawn ġ-uwlawn-nnġ ġilad s-tifawt n-twassna l-lmjd-ns lli-d-ibann ġ-uwdm l-lmasiḥ.


Berce comparationebat ençuçue. Cen aitafamiliabat, ceinec landa baitzeçan mahastibat, eta hura hessiz ingura baitzeçan, eta hartan hobibat eguin ceçan lacotzát, eta edifica ceçan dorrebat, eta aloca ciecén laborariey: eta camporat ioan cedin. 	 yini-asn yasuɛ: «sfldat i-yat lmɛna yaḍni. ha-yan-urgaz iẓẓa aḍil ġ-igr-ns, isslulli-as ifrig iġza agʷḍi i-lmɛṣṣrt ibnu yal-lbrj, ifl-t i-ih̬ʷmmaṣn iftu imuddu.


Ecen Iaincoaren hirá claroqui eracusten da cerutic, eguiá iniustitiatan daducaten guiçonén infidelitate eta iniustitia ororen contra: 	 ašku iban-d ġilad lġaḍab n-rbbi. igguz-d zġ-ignna f-mddn ʷh̬šnnin lli-srs-rurnin tiġurdin-nsn, ar-ssrgasn lḥqq s-lh̬ʷšant-nsn.


Ecen ceuroc badaquiçue vngui ecen Iaunaren eguna ethorriren dela, ohoina gauaz beçala. 	 ašku tssnm izd zund amh̬h̬ar n-iyḍ a-s-ra-d-ilkm-wass n-siditnnġ.


Erran ciecén halaber, Ala candela ekarten da gaitzurupean, edo ohapean eçar dadinçat? eza candelerean eçar dadinçat? 	 isawl-daġ yasuɛ yini-asn: «is-ra-di-tawim lqndil a-ti-tsrsm ġ-ddu lɛbrt nġd ġ-ddu tisi? is-urd f-iggi n-mani yattuyn a-f-ra-t-in-tsrsm?


Halacotz orduco mundua vr dilubio batez estali içanic galdu içan da. 	 tdl ilmma ddunit n-uwssan-an s-waman, ttyawhlak kullutt.


Baina baldin Iaincoaren erhiaz campora egoizten baditut deabruac, segur heldu içan da çuetara Iaincoaren resumá. 	 walaynni iġd s-tḥkimt n-rbbi a-s-a-ssufuġġ ljnun, issanat is-d-darun-tuška-tgldit n-rbbi.


Eta ahamenaren ondoan sar cequión Satan. Eta diotsa Iesusec, Eguiten duana eguic fitetz. 	 ġir yumẓ yahuda tuffaẓṭ s-t-ikšm šiṭan ġakudan. yini-as yasuɛ: «ġayad ra-tskrt, zayd skr-t ġil ġil.»


Ezteçala nehorc bere buruä seduci: baldin cembeitec vste badu çuen artean çuhur dela mundu hunetan, erho eguin bedi, çuhur dadinçát. 	 a-ur-akkʷ-ijllu yan ih̬f-ns. wanna iġaln is-iṭṭaf lɛaql n-ddunit-ad, ih̬ṣṣa-t a-iwrri zund iġ-ur-issin yat baš a-iṭṭaf lɛaql iṣḥan.


CEREN anhitzec escu eçarri baitu narratione baten scribatzera complituqui gure artean certificatu içan diraden gaucéz, 	 ggutn ġwilli granin a-taran f-tġawsiwin lli-darnnġ-jranin


Salutaitzac Prisca eta Aquila, eta Onesiphororen familiá. 	 ar-n-tsllamġ f-briskilla d-akila, ntni d-ayt-tgmmi n-unisifurus.


Ecen promessaren hitza haur da, Dembora hunetan ethorriren naiz, eta Sarac vkanen du semebat. 	 ašku rbbi ifka awal-ad izgan i-ibrahim inna-yas: «rad-d-wrriġ imal ġ-uzmz-ad, yili i-sara yan-warraw.»


Ia çuec chahu çarete nic erran drauçuedan hitzagatic. 	 ha-kunni ġilad ttyawfranm s-iwaliwn lli-s-awn-nniġ.


Eta alchatu baitraucu saluamendutaco adarra Dauid bere cerbitzariaren etchean. 	 issmġi-d ġ-gr tasutin n-uh̬ddam-ns dawd yan igan anjjam itjhhdn,


Ecen eguiten dudana, etzait on: ecen eztut cer nahi baitut, hura eguiten: baina ceri gaitz baitaritzat, hura eguiten dut. 	 ur-a-tfhamġ mad-skarġ. ur-a-skarġ afulki lli-riġ, walaynni lh̬ʷšant lli-kurhiġ kad-skarġ.


Demola hari othoi Iaunac eriden deçan misericordia Iauna baithan egun hartan: eta cembat anhitz cerbitzu Ephesen-ere eguin drautan, hic guciz vngui daquic. 	 ḍalbġ siditnnġ ad-as-issigt rrḥmt ġ-wass l-lḥsab. tssnt mamnk a-yyi-iɛawn bahra ula ġ-tmdint n-afsus.


Hura da mustarda haci bihibat beçala, cein lurrean ereiten denean, baita lurrean diraden haci gucietaco chipiena: 	 trwas yat taqqayt l-lh̬rdl. lliġ-n-tḍr ġ-wakal, tmẓẓi f-kullu taqqayin n-imadn lli-llanin.


Orduan ethor citecen harengana Phariseuac tentatzen çutela, eta ciotsatela, Vtzi ahal diro guiçonac bere emaztea eceinere causagatic? 	 aškin-d kra n-ifarisin irin a-t-armn, inin-as: «is-iḥlla a-ifru-urgaz i-tmġart-ns f-ssibt nna-dars-illan?»


Eta han predicatzen çutén Euangelioa. 	 ar-ġin-tbrraḥn s-lh̬bar ifulkin.


Baceaquizquiat hire obrác: huná, eman vkan drauát eure aitzinera bortha irequia, eta nehorc ecin erts ceçaquec hura: ceren indar gutibat baituc hic, eta beguiratu baituc ene hitza, eta ezpaituc renuntiatu ene icena. 	 ssnġ kullu ma-tskart. hati rẓmġ yan-imi ġ-lgddam-nnk, ur-ra-yiẓḍar yan a-t-iqqn. ssnġ is-ur-tẓḍart i-ma-iggutn walaynni tumẓt ġ-wawal-inu, ur-tnnit ur-iyi-tssint.


Baina harc erran ceçan, Ez, aita Abrahám: baina baldin hiletaric cembeit ioan badadi hetara, emendaturen dituc. 	 yini-as bu-wayda: ‹uhu a-baba ibrahim, walaynni iġ-n-darsn-yuška kra n-yan zġ-gr ġwilli mmutnin rad-fln ddnub-nsn wrrin s-uġaras n-rbbi.›


Guero ilki ciradenean Iuduén synagogatic, othoi citzaten Gentiléc hurreneco Sabbathoan hitz hauc hæy declara lietzén. 	 iffuġ ilmma bulus d-barnaba zġ-tgmmi n-tẓallit. ḍalbn-tn mddn a-n-wrrin imal ass-an n-usunfu ad-asn-sawln s-uggʷar f-tġawsiwin-ad.


Ecen batheyatu içan çareten guciéc Christ iaunci vkan duçue. 	 ašku kullu wanna gigun iddmn s-udum n-waman baš a-iml is-iga win lmasiḥ, hati iwrri iddr s-tudrt l-lmasiḥ.


Eguiaz erraiten drauçuet, norc-ere ezpaitu recebituren Iaincoaren resumá haourtcho anço, ezta hartan sarthuren. 	 lḥqq a-rad-awn-iniġ, wanna ur-irin a-ikšm s-tgldit n-rbbi zund arraw imẓẓin ur-ra-srs-ikšm.»


Eta iracasten ari cen, ciostéla. Ezta scribatua, ecen Ene etchea orationetaco etche deithuren dela natione gucietan? baina çuec hura gaichtaguin lece eguin duçue. 	 ibdu ar-tn-isslmad yini-asn: «is-ur-ityara ġ-warra n-rbbi ‹tigmmi-nu rad-as-ttinim tigmmi n-tẓallit i-mddn n-kullu timizar?› imma kunni, hati trurm-tt tga ifri n-imh̬h̬arn.»


Eta mehatcha ceçan hura Iesusec, cioela, Ichil adi, eta ilki adi horrenganic. Eta deabrua, hura artera egotziric, ilki cedin harenganic, eta calteric batre etzieçon eguin. 	 isawl yasuɛ yamr ljnn yini-as: «fssa, tffuġt zġ-gis.» iluḥ-t ljnn s-wakal ġ-wammas-nsn iffuġ zġ-gis, ur-t-issrfufn s-yat.


Eta Phariseuetaric batzuc erran ciecén, Cergatic eguiten duçue Sabbathoan eguin sori eztena? 	 sawln srsn kra n-ifarisin inin-asn: «mah̬ aylliġ a-tskarm ġ-wass n-usunfu ġaylli ur-gis-iḥllan?»


Cergatic? ceren ezpaita haur içan fedez, baina Legueco obréz beçala: ecen behaztopatu içan dirade behaztopagarrico harrian. 	 mah̬? ašku s-iskkirn-nsn a-s-a-ttirin ad-trḍun rbbi, urd s-liman. ġmkad a-s-utn aẓru n-tbayḍḍrt.


Eta ihardesten çuela Iesusec erran ceçan, Eztirade hamarrac chahutu içan? Bedratziac bada non dirade? 	 isawl yasuɛ yini: «is-urd mraw a-iġusn? manza tẓa yaḍni?


Orduan vrdainéc ihes eguin ceçaten: eta ethorriric hirira, conta citzaten gauça guciac, eta cer demoniatuey heldu içan çayen. 	 rwln imksawn, wrrin s-tmdint, awin lh̬bar f-kullu mayan ula f-ma-ijran i-imjnan.


Ihardets ceçan Iesusec, Hura duc nic ahamen trempatua emanen draucadana. Eta busti çuenean ahamena, eman cieçón Iudas Iscariot Simonenari. 	 isawl-d yasuɛ yini-as: «a-t-igan d-ġwan mi rad-ssaykġ tuffaẓṭ-ad ġ-uruku fkġ-as-tt.» issayk ilmma tuffaẓṭ n-uġrum ġ-uruku ifk-tt i-yahuda yus n-simɛan ish̬aryuṭ.


Eta batzuc sinhesten cituztén erraiten ciraden gauçác, baina bercéc etzituzten sinhesten. 	 iwrri kra gisn yumn awal-ns, imma wiyyaḍ agʷin ad-amnn.


Eta han eridenic vnci Phenicerát trebessatzen çuen-bat hartara iganic parti guentecen. 	 naf-n ġin yan-wanaw ira a-ibbi s-tmazirt n-finiqiyya, nġli srs nssudu gis.


Eta eguin cedin bataillabat ceruän: Michele eta haren Aingueruäc bataillatzen ciraden dragoinaren contra, eta dragoina combatitzen cen eta haren Aingueruäc: 	 ġakudan inkr imiġ ġ-ignna. inkr lmalak imqqurn mih̬ayl d-lmalayka lli-llanin ġ-ddu-ufus-ns mmaġn d-ulgmmaḍ. irar-fllasn-ulgmmaḍ d-lmalayka-ns, mmaġn didsn


Cen bada Phariseuetaric edoceimbat Nicodemo deitzen cenic, Iuduén arteco principaletaric bat: 	 illa yan-urgaz zġ-lmdhb n-ifarisin, iga ism-ns niqudimus, ig yan zġ-imġarn n-ayt-yudaya.


Eta dohatsu da scandalizaturen eztena nitan. 	 ambarki a-iga wanna ur-gigi-yufin ma-f-a-yas-ṭiyyar.»


Halacotz gauça hauc-ere suffritzen citiat: guciagatic-ere eznauc ahalque: ecen baceaquiat nor sinhetsi dudan: eta segur nauc ecen hura botheretsu dela ene depositaren beguiratzeco egun hartarano. 	 mayan a-f-a-trfufunġ ġmkad. walaynni ur-akkʷ-ḥšimġ, ašku ssnġ ġwalli-s-umnġ. wrriġ issanġ is-iẓḍar a-igabl lamant-inu ar ass iggʷran.


Eta populua oihuz iar cedin, Iaincoaren voza, eta ez guiçonarena! 	 alln ntni awal-nsn inin: «awal n-yan-ilah ayad, urd awal n-bnadm.»


Biharamunean Iesus ioan nahi içan cen Galileara eta eriden ceçan Philippe, eta erran cieçon, Arreit niri. 	 ndid azkka iskr yasuɛ f-a-iddu s-tmazirt n-jalil. imnaggar filibbus yini-as: «ašk-id, mun didi.»


Maiteá, ezteçála imita gaitza, baina ona: vngui eguiten duena, Iaincoaganic duc: baina gaizqui eguiten duenac eztic ikussi Iaincoa. 	 wa-gʷma iɛzzan, a-ur-tskart zund mddn ʷh̬šnnin walaynni zund ġwilli šwanin. wanna iskarn afulki, win rbbi a-iga. imma wanna iskarn ma-yʷh̬šnn, ur-issin rbbi.


Eta cerere galde eguinen baituçue orationean sinhesten duçuela, recebituren duçue. 	 ġakud nna-ttẓallam rad-awn-yili kullu ma-tḍalbm iġ-nnit-tumnm.»


Eta hiri auci eguin nahi drauanari, eta eure iaccá edequi, vtzi ieçoc mantoa-ere. 	 iġ-ak-iṣrḍ yan yiri ad-ak-yawi aqššab, fk-as ula aslham.


Eta gure Iaunaren patientiá saluamendu estima eçaçue: Paul gure anaye maiteac-ere hari eman içan çayón sapientiaren araura scribatu vkan drauçuen beçala: 	 swingimat f-mamnk a-didun-iṣbr siditnnġ baš a-twrrim tnjmm, ġmklli-awn-in-yura ula gʷmatnnġ iɛzzan bulus s-tḥkimt lli-as-ifka rbbi.


Beraz fedea ençutetic da: eta ençutea Iaincoaren hitzaz. 	 walaynni ġwilli sflidnin, ntni a-ra-yamn. ġwilli mi-n-ntawi lh̬bar l-lmasiḥ, ntni a-ra-isfld.


Guero sar citecen elkarrequin dispután, eya hetaric cein cen handiena. 	 bdun imḥḍarn ar-tmjaḥadn i-ngratsn f-manwa gisn a-ra-ig anmġur.


Bi hautaric ceinec eguin çuen bere aitaren vorondatea? Diotsate, Lehenac. Dioste Iesusec, Eguiaz erraiten drauçuet ecen publicanoac eta paillardác aitzincen çaizquiçuela Iaincoaren resumara. 	 isqsa-tn yasuɛ: «manwa ġ-sin-ad a-iskrn ma-ira babas?» inin-as: «amzwaru.» irar-asn yasuɛ: «lḥqq a-rad-awn-iniġ, ar-kʷn-zggurunt-tmgganin d-ayt-nkkas s-tgldit n-rbbi.


Eta ioan cedin borz talentac recebitu cituena, eta traffica ceçan heçaz, eta eguin citzan berce borz talent. 	 iddu ġwalli mi ifka smmust luznat n-nnuqrt ar-srsnt-isaġ ar-izznza aylliġ-d-srsnt-irur smmust luznat yaḍni.


Eta cein da cerbitzari leyala eta çuhurra, nabussiac muthillén compainiaren gaineco eçarri duena, hæy demborán vitança deyençat? 	 «manwa igan ah̬ddam ifulkin bab-lɛaql? nttan a-mi-ra-ifl sidis tigmmi ġ-ddu-ufus-ns, baš a-yakka i-ih̬ddamn yaḍni ad-šttan kraygatt yan ġ-tasaɛt-ns.


Eta Iesusec Galileaco itsas aldean çabilala, ikus citzan bi anaye, Simon, Pierris erraiten dena, eta Andriu haren anayea, egoizten çutela sarea itsassora (ecen pescadore ciraden.) 	 iftu yasuɛ ġ-tama n-umda n-jalil, iẓr sin aytmatn, simɛan lli-mi-ttinin bṭrus d-gʷmas andraws. ingʷmarn n-islman ad-gan, grn-in ššbkt ġ-umda.


Ala eztaquiçue ecen çuen gorputza temple dela çuetan den Spiritu sainduaren, cein baituçue Iaincoaganic, eta etzaretela ceuron buruèn? 	 is-ur-tssinm ddat-nnun is-tga tigmmi tamẓlayt, izdġ gis rruḥ lqudus lli-awn-ifka rbbi. ur-tgim win ih̬f-nnun,


Nolatan çuec sinhets ahal deçaqueçue, batac berceaganic gloria recebitzen duçuelaric, eta Iaincoaganic beraganic heldu den gloriá ezpaituçue bilhatzen? 	 mamnk a-ra-tamnm lliġ a-ttirim a-ttalġm i-ngratun bla-da-tskarm f-a-kʷn-yalġ rbbi lli-igan waḥdut?


Orduan asserre cedin dragoina emaztearen contra, eta ioan cedin guerla eguitera haren hacico goiticoén, Iaincoaren manamenduac beguiratzen dituztenén eta Iesus Christen testimoniagea dutenén contra. 	 imma algmmaḍ, nkrn-d gis iriyn ggutnin, ṭiyyr-as bahra f-tmġart. iddu a-itmmaġ d-tarwa yaḍni n-tmġart, a-tn-igan d-kullu willi skarnin s-luṣiyat n-rbbi ar-tamẓn ġ-tugga n-yasuɛ.


Eta maingu sendatu içanac Pierris eta Ioannes çadutzala, laster eguin ceçan hetara populu guciac Salomonen deitzen den galeriara, spantaturic. 	 ẓrn-t sul yumẓ ġ-bṭrus d-yuḥanna, azzln kullu s-illiġ llan ġ-ulḥni lli-mi-ttinin ‹alḥni n-suliman› ar-bahra-tɛjjabn.


Eta Iesusec eçaguturic erran ciecén, Cer diharducaçue ceurón artean, fede chipitacoác, ceren oguiric hartu eztuçuen? 	 issn yasuɛ ma-ttinin, yini-asn: «mah̬ aylliġ a-tssmqsam ġmkad f-uġrum ur-darun-illi? is-ur-tuminm?


Eta ethorri, içan cenean Pierris Antiochera, bekoquiz resisti nieçon hari, ceren reprehenditzeco baitzén. 	 walaynni ġakud lliġ-d-yuška bṭrus s-tmdint n-anṭakiyya, nkrġ srs ġ-lgddam n-aytmatn, ašku ur-a-iskar s-lḥqq.


Baina bide eguin behar diat egun eta bihar eta etzi: ecen eztuc guerthatzen Prophetaric batre hil dadin Ierusalemetic lekora. 	 walaynni iqqan-iyi-d ad-munġ d-uġaras-inu ġassad d-uzkka d-naf-uzkka, ašku ur-iẓḍar yan igan nnabi a-immt abla ġ-urušalim.›


Eta hec erran cieçoten, Iauna, bacitic hamar marco. 	 inin-as: ‹ha-ntta mraw ad-dars-illan, a-sidi.›


Halacotz erran drauçuet ecen çuen bekatuetan hilen çaretela. Ecen baldin sinhets ezpadeçaçue ni naicela hura, çuen bekatuetan hilen çarete. 	 mayad a-f-awn-nniġ ra-tmmtm ġ-ddnub-nnun. iġ-ur-tuminm is-giġ ġwalli bdda illan, rad-nnit-tmmtm ġ-ddnub-nnun.»


Eta io ceçan haren famác bertan Galilea inguruco comarca gucia. 	 ġakudan ar-bahra-sawaln mddn f-yasuɛ, awin lh̬bar-ns s-kraygatt mani ġ-tmazirt n-jalil kullutt.


Eta aitafamilia iaiqui datenean, eta borthá ertsi duqueenean, eta has çaiteztenean campoan egoiten, eta bortharen bulkatzen, erraiten duçuela, Iauna, Iauna, irequi eçaguc: eta ihasderten duela erranen drauçue, Eztaquit çuec nongo çareten. 	 ašku ġakud nna-ġ-inkr bu-tgmmi iqqn imi, ra-tbiddm ġ-brra ar-n-srs-tssḍuqqurm ar-ttinim: ‹rẓm-aġ a-sidi.› imma ntta rad-awn-yini: ‹ur-ssinġ mani-di-tkkam kunni.›


Gauça hauén ondoan beha neçan, eta huná, tropela handi nehorc conta ecin ceçaqueen-bat, gende eta leinu eta populu eta mihi gucietaric, throno aitzinean eta Bildotsaren presentián ceudela, arropa luce churiz veztituac, eta palmác bere escuetan: 	 lliġ izri mayan ssmaqqlġ-n ẓrġ mddn ggutnin bahra, ur-ra-yiẓḍar yan a-tn-iḥasb. gan ntni zġ-kullu timizar d-tqbilin d-tasutin d-lluġat n-ddunit. biddn ġ-lgddam l-lɛrš ula alqqaġ s-tmlsa tumlilin, asin talḍayin ġ-ufus-nsn.


Eta etche gainean datena, ezalbeiledi iauts deusen bere etchetic eramaitera: 	 wanna illan ġ-iggi n-tgmmi, iqqan-t-id a-ur-ikšm a-d-yasi kra.


Eta orduan erranen drauet claroqui, Egundano etzaituztet eçagutu: parti çaitezte eneganic iniquitate eguiten duçuenóc. 	 ġakudan rad-asn-iniġ ‹ur-akkʷ-kʷn-ssinġ. ittiyat-n zġ-gigi kunni lli-iskarn lh̬ʷšant.›