Eta hala nola ordenatu baitzaye guiçoney behin hiltzera, eta guero iugemendua: 	 iqqan-d kullu mddn ad-mmtn yat-twal, lkmn ilmma lḥukm.


Halaber othoitz eguiten drauçuegu, anayeác, admonesta ditzaçuen vicitze desordenatutacoac, consola ditzaçuen gogo chipitacoac, sustenga ditzaçuen flaccuac, çareten spirituz patient gucietara. 	 ra-kʷn-nḍalb ay-aytmatnnġ, a-ttnṣaḥm wanna ur-ittirin a-ih̬dm, ar-tzzɛamm wanna itiksaḍn, ar-ttɛawanm wanna iḍɛfn, ar-ttṣbarm d-kraygatt yan.


Cituán bada çazpi anaye: eta lehenac har cieçán emazte, eta hiltzean etzieçán leinuric vtzi. 	 ha-ssa n-aytmatn, yiwi-umzwaru tamġart immt ur-d-ifil tarwa,


Eta igor ceçan bere cerbitzaria affal ordutan, gomitatuey erraitera, Çatozte, ecen gauça guciac prest dirade. 	 lliġ-di-tlkm tasaɛt n-imnsi, yazn ah̬ddam-ns a-n-yini i-willi tyawɛraḍnin: ‹aškad-d, ha-kullu yujad.›


Eta guertha cedin hura Iericorát hurbiltzen cela, itsubat baitzén iarria bide bazterrean esque cegoela. 	 yakmur-d yasuɛ s-tmdint n-ariḥa. illa ġin yan-ubukaḍ igawr ġ-tama n-uġaras ar-itḍalab.


Eta hura ilkiten cela bideari lequionçat, norbeitec harengana laster eguinic, eta haren aitzinean belhauricaturic, interroga ceçan, Magistru oná, cer eguinen dut vicitze eternala hereta deçadançat? 	 inkr yasuɛ, ra-d-iffuġ s-uġaras s-d-yuzzl yan-urgaz iḍr f-ifaddn ġ-lgddam-ns isqsa-t: «way-amslmd ifulkin, ma-rad-skrġ baš ad-ṭṭafġ tudrt l-lih̬rt?»


Eta testificatzen draucu Spiritu sainduac berac-ere: ecen aitzinetic erran duenaz gueroz, 	 ula rruḥ lqudus ifka-yaġ tugga f-mayad inna:


Gauça hauc erran citzan synagogán iracasten ari cela Capernaumen. 	 ġmkad a-s-asn-isawl yasuɛ lliġ isslmd mddn ġ-tgmmi n-tẓallit ġ-kafrnaḥum.


Orduan barur eta othoizte eguinic, eta escuac hayén gainean eçarriric, igor citzaten. 	 zaydn ilmma ġ-uẓum d-tẓallit, srsn fllasn ifassn-nsn safḍn-tn.


Eta Pierris gogueta cegoela visioneaz, erran cieçón Spirituac,Huná, hirur guiçon hire galdez diaudec. 	 nttan sul a-iswingim ġ-lmɛna n-twargit s-as-inna rruḥ lqudus: «ha-kraḍ irgazn ar-srk-siggiln.


Eta handic aitzinachiago ioanic, ikus citzan Iacques Zebedeoren semea eta Ioannes haren anayea, hec-ere vncian bere sareac adobatzen cituztela. 	 izayd iftu yan imikk s-n-iẓra yaɛqub yus n-zabdi ntta d-gʷmas yuḥanna. llan ġ-tanawt-nsn ar-tɛdaln ššbayk.


Eta erran ceçan, Nor aiz Iauna? Eta Iaunac erran ceçan, Ni nauc Iesus hic persecutatzen duana: gogor duc hiretaco akuloén contra ostico eguitea. 	 yini: «wa-sidi, ma-tgit kiyi?» yini-as: «nkkin a-igan yasuɛ lli-tssrfufunt.


Eta menditic iausten ciradela, mana citzan Iesusec, cioela, Nehori ezterroçuela visionea, guiçonaren Semea hiletaric resuscita daiteno. 	 lliġ-d-ftan ġ-ugsar n-uwrir, yuṣṣa-tn yasuɛ: «ad-ur-tinim i-yan f-ma-tẓram ard-d-inkr yus n-bnadm zġ-lmut.»


Eta Ierusaleme aldera ciradenean, eta ethor citecenean Bethphagera, Oliuatzetaco mendi aldera, orduan Iesusec igor citzan bi discipulu, 	 akmurn-in s-tmdint n-urušalim. lliġ lkmn awrir n-zzitun ġ-tsga n-bitfaji, yazn yasuɛ sin zġ-imḥḍarn-ns


Eta harc prometta ceçan: eta gendetzeric ezlicenean haren hæy liuratzeco dembora propiren bilha çabilan. 	 imšaška-d didsn, iwrri ar-iswingim mamnk a-ra-tn-iɛawn ad-amẓn yasuɛ ġ-kra n-tasaɛt ġ-ur-llin mddn.


Çuec-ere çareten suiet halacoén, eta gurequin languiten eta trabaillatzen ari den guciaren. 	 ḍalbġ-kʷn ġilad a-tsflidm s-mddn zund ġwid ula kullu wanna ith̬damn ar-itnhataf didnnġ f-twuri-ad.


Eta ençun citzatenean Sacrificadore principaléc, eta Phariseuéc haren comparationeac, eçagut ceçaten ecen heçaz minço cela. 	 lliġ sfldn inmġurn n-tgmmi n-rbbi d-ifarisin i-lmɛni-ad, issann izd fllasn a-f-isawl yasuɛ.


Baina harc erran ciecén comparatione haur, cioela, 	 isawl yasuɛ yut-asn lmɛna-yad isqsa-tn:


Eta seditione handi eguin içanic, Capitainac beldurturic, heçaz Paul çathica ledin, mana ceçan gendarmesac iauts litecen hayén artetic haren harapatzera eta fortaleçara eramaitera. 	 zaydn ġmkan aylliġ gis ruḥn timiġt. ar-kullu-lddin ġ-bulus, aylliġ iksuḍ-unmġur n-iɛskrin a-t-gn d-igzman. yamr iɛskrin ad-gguzn ad-asn-t-id-kkisn s-ifaddn awin-t s-lqṣr.


Bada hamabi Apostoluén icenac dirade hauc: lehena, Simon erraiten dena Pierris, eta Andriu haren anayea: Iacques Zebedeoren semea, eta Ioannes haren anayea. 	 ġmkad ad-gan ismawn n-irqqasn s-sin d-mraw: amzwaru simɛan lli-mi-ttinin bṭrus, ntta d-gʷmas andraws, d-yaɛqub yus n-zabdi, ntta d-gʷmas yuḥanna,


Dohatsu çarete orain gosse çaretenoc: ceren asseren baitzarete. Dohatsu çarete orain nigarrez çaudetenoc: ceren irri eguinen baituçue. 	 imbarkin a-tgam a-willi yaġ laẓ ġilad, ašku kunni a-ra-išbɛ. imbarkin a-tgam a-willi allanin ġilad, ašku kunni a-ra-iḍṣṣa.


Daquiçuençat bada ecen guiçonaren Semeac baduela bothere bekatuén barkatzeco lurrean (diotsa paralyticoari) 	 walaynni rad-awn-mlġ is-dari taẓḍḍart ġ-ddunit ad-ssittiġ ddnub, nkki lli-igan yus n-bnadm.» igrawl ġ-ukušam yini-as:


Ceinec behar den becembat ignorantéz eta falta eguiten dutenéz pietate ahal baituque: ceren bera-ere infirmitatez inguratua baita: 	 iẓḍar-unmġur a-itrh̬u d-willi ur-ssinnin aġaras d-willi zgis jlanin, ašku iga bnadm ula nttan iḍɛf.


Eta nescatoa berriz hura ikussiric, has cedin han ciradeney erraiten, Haur hetaric da. 	 tẓr-t-daġ-th̬ddamt-lli, tini fllas i-willi biddnin ġin: «ġwad iga yan zġ-gisn.»


Voza Rhaman ençun içan da, deithore eta nigar eta auhen handi. Rachel bere haourracgatic nigarrez egon, eta ezta consolatu nahi içan, ceren eztiraden. 	 «taġuyyit a-mi-n-nsfld ġ-tmdint n-rama, ar-ssġuyyun ar-tnuwwaḥn. ar-talla raḥil f-tarwa-ns, ur-tẓḍar a-tṣbr ašku ur-sul-llin.»


Ecen gaizqui ari den guciac, gaitz daritza arguiari: eta ezta arguira ethorten, haren obrác reprehendi eztitecençat. 	 kullu wanna iskarn ma-yʷh̬šnn, ar-itkrhu tifawt. ur-a-ittiri a-d-iffuġ s-tifawt a-ur-d-bayynn iskkirn-ns.


Ecen hartan habitatzen da diuinitatezco bethetassun gucia corporalqui. 	 imma lmasiḥ, nttan a-ġ-illa-kullu-ufulki n-rbbi ikmmln ġ-ddat-ns.


Baina are erranén du edoceinec, Hic fedea duc, eta nic obrác citiat, eracuts ieçadac eure fedea eure obrác gabe, eta nic eracutsiren drauat hiri neure obretaric neure fedea. 	 walaynni ma-rad-iniġ iġ-illa kra n-yan inna-yyi «liman a-dark-illan, imma nkki llan dari ifulkitn»? rad-as-rarġ «ml-iyi liman-nnk bla ifulkitn, mlġ-ak liman-inu s-ifulkitn lli-skarġ.


Eta goicean hirirát itzultzen cela, gosse cedin. 	 zikk ṣbaḥ iwrri-d yasuɛ s-tmdint, yaġ-t laẓ.


Ecen çuec baithan guinenean aitzinetic erraiten guendrauçuen ecen afflictione iragan behar vkanen guenduela, heldu-ere içan den beçala, eta badaquiçue. 	 ašku ġ-uwssan lli-ġ-didun-nlla nenna-yawn bahra is-ra-ntrfufun. tẓrm ġilad is-ijra ġmklli nenna.


Orduan hura du eramaiten deabruac Ciuitate saindura, eta du eçarten templeco pinacle gainean. 	 yawi-t ilmma iblis s-tmdint n-urušalim, issbidd-t f-iggi n-ukfaf n-tgmmi n-rbbi


Hauc hara iautsi içan ciradenean othoitz eguin ceçaten hecgatic, recebi leçatençát Spiritu saindua. 	 lliġ-n-lkmn, ẓẓalln ḍalbn zġ-rbbi a-d-ifk rruḥ lqudus i-willi umnnin.


Saluta eçaçue Vrban, gure aiutaria Christean eta Stachys ene maitea. 	 ar-n-tsllamġ ula f-urbanus lli-didnnġ-ith̬damn ġ-twuri l-lmasiḥ, ntta d-umddakkʷl-inu iɛzzan stah̬is.


Eta hi Capernaum cerurano altchatu içan aicena iffernurano beheraturen aiz: ecen baldin Sodoman eguin içan balirade hi baithan eguin içan diraden verthuteac, egungo egunerano egon çateán. 	 imma kunni ay-ayt-kafrnaḥum, is-tram a-tlkm ignwan? han ra-kʷn-in-iluḥ rbbi ġ-tdrut n-wakal. han lmɛjizat lli-skrġ ġ-darun, mrad is-tnt-skrġ ġ-tmdint n-sadum, ikun tqama sul s-ġassad.


Biga içanen dirade elkarrequin errotan ehaiten duqueitenic: bata harturen da, eta bercea vtziren. 	 rad-ilint snat-tmġarin ar-ẓẓaḍnt, ra-titti yat tqama yat.»


Baina Semeaz den becembatean dio O Iaincoa, hire thronoa secula seculacotz duc: eta hire Resumaco sceptrea duc, çucenezco sceptrea. 	 walaynni lliġ isawl f-yus inna: «lɛrš-nnk a-rbbi a-rad-bdda-idum, ur-ra-sar-itmmu. iga-uɛmud n-tgldit-nnk aɛmud l-lḥqq.


Eta erideiten etzutenean nondic hura barnera liroiten, gendetzearen causaz, iganic etche gainera, teuletaric erauts ceçaten ohetchoarequin artera, Iesusen aitzinera: 	 walaynni ur-ufin mamnk a-t-šškšamn ašku tɛmmr-tgmmi s-mddn ggutnin. ssġlin-t ilmma s-ukfaf f-iggi n-tgmmi, zzugzn imjdin lli-f-ign zġ-gr lyajur s-wammas n-mddn ġ-lgddam n-yasuɛ.


Bada vnguiguitez ezgaitecela enoya: ecen bere sasoinean bilduren dugu, baldin lacho bilha ezpagaitez. 	 a-ur-ntrmay ġ-ufulki-ad nskar, ašku ra-nmgr ṣṣabt ġ-uzmz-ns iġ-ur-nhruṣṣi.


Eta cein da çuetaric aitá, semea ogui esca badaquió, harribat emanen draucana? edo baldin arrain esca badaquio, ala arrainaren lekuan suguebat emanen drauca? 	 is-illa yan ġ-willi gigun ṭṭafnin tarwa mẓẓinin, iḍalb-as yus aslm ifk-as algmmaḍ?


Eta ekar ceçaten asto-vmea Iesusgana, eta eçar cietzoten berén abillamenduac gainean, eta iar cedin haren gainean. 	 awin-d asnus i-yasuɛ grn-in fllas islhamn-nsn, ini fllas.


Eta emendatzenago cen Iaunean sinhesten çutenen compainiá, hambat guiçonez nola emaztez) 	 walaynni ar-ttigatn ayt-umnaggar, irgazn ula timġarin lli-umnnin s-siditnnġ.


Othoitzen aut bada neure seme Onesimo estecailluetan engendratu vkan dudanagatic: 	 riġ a-k-ḍalbġ f-iwi unisimus, ašku wrriġ giġ babas ġ-tagʷmat l-lmasiḥ ġ-uwssan-ad ġ-tyawkrrafġ s-ssnasl.


Ezdeusten duçuela Iaincoaren hitza ceuroc ordenatu duçuen ordenançáz: eta hunelaco berce gauçaric anhitz eguiten duçue. 	 ġmkad a-s-a-ttanfm i-wawal n-rbbi s-lɛada-nnun. kigan d-tġawsiwin a-tskarm zund ġayad.»


Eta çacussatenean sendatu içan cen guiçona hequin present cela, ecin deusetan contrasta ahal citaqueen. 	 walaynni ur-darsn ma-ttinin ašku ẓran argaz lli-ijjin, ibidd didsn.


Administrationén differentiac-ere badirade: baina Iaun ber-bat: 	 ggutnt-twuriw, walaynni yan siditnnġ a-illan.


Eta bercea ethor cedin, cioela, Iauna, huná hire marcoa, cein eduqui baitut gorderic oihal batetan: 	 ikšm wayyaḍ yini-as: ‹hay-aqarid-nnk a-sidi. ḥḍiġ-t ġ-yat-tummʷist.


Baina Israelez den becembatean erraiten du, Egun gucian hedatu vkan ditut neure escuac populu desobedientagana eta contrastatzen denagana. 	 walaynni izuyd rbbi inna f-ayt-dars: «ha-yyi ass kullu mdiġ-n ifassn-inu i-mddn lli-sri-rurnin tiġurdin-nsn, agʷin ad-sflidn s-wawal-inu.»


Guero handic partituric Cypre beherera io gueneçan, ceren haice contreac baitziraden. 	 nzayd ilmma nffuġ ġ-umda, nzri zġ-tsga intln n-igzir n-qubrus ašku iḍaḍḍ-aġ-waḍu.


Eta bere gloriazco abrastassunén eçagut eraciteco misericordiazco vnci gloriataco apprestatu dituenetara? 	 iṣbr ašku ira a-issbayyn timih̬ar l-lmjd-ns i-willi irḥm lli-f-iskr ad-kšmn ġ-lmjd.


Eta guero baçabilan Iesus Galilean: ecen etzén Iudean ebili nahi, ceren Iuduac baitzabiltzan hura hil nahiz. 	 tiġurdin n-mayan ar-itlulli yasuɛ ġ-tmazirt n-jalil. ur-iri a-iffuġ s-tmazirt n-yudaya ašku ar-ttirin imġarn n-ayt-yudaya a-t-nġn.


Baina ceren eppel baitaiz, eta ezpaitaiz hotz ez eraquin, vomituren aut neure ahotic. 	 walaynni tulbit, ur-tsmmiṭṭ ula trġit. ġayan a-f-ra-k-ssufsġ zġ-imi-nu.


Eta atseguin hartu behar çuán eta alegueratu, ceren hire anaye haur hil baitzén, eta viztu baita, galdu baitzén, eta eriden baita. 	 ifulki a-nfrḥ ar-nštta ašku gʷmak lli-immutn hati iddr, ġwalli ijlan hati nufa-t.›»


Ençun eçaçue, Huná, ereillebat ilki cedin ereitara. 	 «sfldat, hay-afllaḥ iffuġ a-n-iluḥ amud.


Berriz bada Iesus minça cequien, cioela, Ni naiz munduaren arguia: niri darreitana ezta ilhumbean ebiliren, baina vkanen du vicitzeco arguia. 	 isawl-daġ yasuɛ s-mddn yini-asn: «nkki a-igan tifawt n-ddunit. wanna didi itmunun rad-as-tili tifawt n-tudrt, ur-ra-sar-ifttu ġ-tillas.»


Eta badaquigu ecen Iaincoaren iugemendua eguiaren araura dela halaco gauçác eguiten dituztenén gainean. 	 nssn izd s-lḥqq a-s-a-ikkat rbbi lḥukm f-willi skarnin tiġawsiwin-an.


Orduan ethor cedin enegana çazpi ampola azquen çazpi plaguéz betheac vkan cituzten çazpi Aingueruetaric bat, eta minça cedin enequin, cioela, Athor, eracutsiren drauat Bildotsaren emazte sposa. 	 yašk-id ilmma yan zġ-ssa l-lmalayka lli-usinin ssa n-taṭṭasin lli-ɛmmrnin s-ssa n-tguḍiwin ggʷranin. isawl-d sri yini-yyi: «ašk-id mlġ-ak taslit lli-igan tamġart n-ulqqaġ.»


Eta barka ietzaguc gure bekatuac: ecen guc-ere barkatzen dirauèagu guri çor draucuten guciey. Eta ezgaitzala sar eraci tentacionetan, baina deliura gaitzac gaichtotic. 	 tṣamḥt-aġ f-ddnub lli-nskr, ġmklli ntṣamaḥ i-kullu wanna ginnġ iskrn lh̬ʷšant. tssanft-aġ i-ma-rad-aġ-ijllu.›»


Aitá, glorifica eçac eure icena. Ethor cedin orduan vozbat cerutic, cioela, Eta glorificatu diat, eta berriz glorificaturen. 	 walaynni ḍalbġ-ak a-baba, a-d-iban lmjd n-ism-nnk.» ġakudan a-d-isawl yan-wawal zġ-ignwan yini: «ssbayynġ lmjd-ns, d-ra-t-in-sul-ssbayynġ.»


Baina orain Iesus Christean, çuec noizpait baitzineten vrrun, hurbildu içan çarete Christen odolaz. 	 imma ġilad issakmur-kʷn-d s-dars f-ssibt l-lmut l-lmasiḥ yasuɛ, kunni lli-sttin ikkan taggugm-n.


Orduan harc dioste, Eta çuec ni nor naicela dioçue? Eta ihardesten duela Pierrisec diotsa, Hi aiz Christ. 	 yini-asn yasuɛ: «imma kunni, ma-flla-ttinim? mad-giġ nkki?» isawl bṭrus yini-as: «tgit lmasiḥ n-rbbi.»


Eta bedratzi orenetan oihu eguin ceçan Iesusec ocengui, Eloi, Eloi, lammasabachthani? erran nahi baita, Ene Iaincoa, Ene Iaincoa, ceren abandonnatu nauc? 	 tasaɛt tis kraṭṭ yut yasuɛ s-yat-tġuyyit itjhhdn yini: «aluy, aluy, lama šabaqtani?» tga lmɛna-ns «wa-rbbi-nu, wa-rbbi-nu, mah̬ a-yyi-tflt?»


Eztrauzquiçuet gauça hauc scribatzen ahalque çaitzatedançát, baina neure haour maite anço auisatzen çaituztet. 	 uriġ-awn-in mayad, urd a-kʷn-srs-ššḥššamġ, walaynni uṣṣaġ-kʷn zund tarwa ɛzzanin.


Baldin beraz nic ikuci baditut çuen oinac Iauna eta Magistrua naicelaric, çuec-ere behar drauzteçue elkerri oinac ikuci. 	 walaynni iġ-sirdġ iḍarn-nnun, nkki lli-igan siditun d-umslmd-nnun, yili fllawn ula kunni a-tsiridm iḍarn n-ingratun.


Eta ençunic ecen Iesus Nazareno cela, has cedin oihu eguiten eta erraiten, Iesus Dauid-en semeá, auc pietate niçaz. 	 lliġ isfld izd yasuɛ gu-naṣira ayd izrin ar-itġuwwat ar-ittini: «wa-yasuɛ yus n-dawd, ḥnnu gigi.»


Erran nahi da, eztiradela haraguiaren haour diradenac, ha1acotz Iaincoaren haour: baina promessaren haour diradenac estimatzen diradela hacitan. 	 ġmkad a-s-imla manwi gisn a-ra-ig tarwa n-rbbi: urd ġwilli lulnin ġmklli tlaln kullu mddn, walaynni ġwilli lulnin s-wawal n-rbbi.


Eta ilkiric Pierris iarreiqui cequión, eta etzaquian eguia cenez Aingueruäz eguiten cena: baina vste çuen cembeit visione ikusten çuela. 	 iḍfur-t bṭrus iffuġ zġ-tḥanut. ur-issin kullu mayn iskar lmalak izd ṣṣaḥt a-iga. iġal izd ġir kra n-twargit ayan.


Orduan interroga ceçaten, Nor da hiri erran drauan guiçon hura, Altcha eçac eure ohea eta ebil adi? 	 sqsan-t: «ma-iga-urgaz lli-ak-innan ‹asi imjdin-nnk tddut›?»


Eta egotziren dituzte labe daichecanera: han içanen da nigar eta hortz garrascots. 	 luḥn-tn-in ġ-ufarnu l-lɛafit. ġin a-ġ-rad-allan ar-tgẓaẓn uh̬san-nsn.


Ecen cer da baldin batzuc sinhetsi ezpadute? ala hayén incredulitateac Iaincoaren fedea ezdeusturen du? 	 walaynni lliġ ur-zgan kra n-ayt-yudaya ġ-iwaliwn n-rbbi, is-iffuġ nttan zġ-iwaliwn-an?


Compli ledinçát Esaias prophetáz erran içan cena, cioela, Harc gure langoreac hartu vkan ditu, eta gure eritassunac ekarri vkan ditu. 	 ġmkan a-s-yuwfa-wawal n-nnabi išaɛya inna «nttan a-issittin timuḍan-nnġ, yasi aṭṭan-nnġ.»


Eta ceren tempestate handiz tormentatzen baiquenén biharamunean egoizte eguin ceçaten 	 walaynni izuyd-waḍu d-umda s-uggʷar aylliġ nkrn ibaḥriyn ġ-wis sin-uwssan ar-n-tluḥn sslaɛt ġ-umda.


Eta hori eguin çutenean, enserra ceçaten arrain mola handibat: eta ethencen cen hayén sarea. 	 grn-tnt-in ġakudan, s-tnt-in-ufan ɛmmrnt s-islman ggutnin aylliġ rad-bbint.


Eta berce partebat eror cedin leku harriçuetara, non ezpaitzuen lur anhitzic: eta bertan ilki cedin, ceren ezpaitzuen lur barnetassunic. 	 iḍr-n kra ġ-gr iẓran ġ-illiġ idrus-wakal, imġi-d ḥayna ašku ur-t-bahra-idil-wakal.


Eta anhitzetan sura egotzi dic eta vrera, deseguin leçançat: baina deus ahal badaguic, hel aquigu, guçaz compassione harturic. 	 mnnawt-twal a-t-in-itluḥ ġ-takat ula ġ-waman baš a-t-ihlk. walaynni iġ-tẓḍart a-tskrt kra, ḥnnu ginnġ tɛawnt-aġ.»


Eta issurten cenean Esteben hire martyraren odola, ni-ere present ninduán, eta consentitzen nián haren hiltzean, eta beguiratzen nitián hura hiltzen çutenén arropác. 	 ula ġassan ġ-nġan inigi-nnk stifanus biddġ nkki ġin, frḥġ s-lmut-ns gablġ timlsa i-willi-t-nġanin.›


Ecen orain mirail batez ikusten dugu ilhunqui: baina orduan beguithartez beguitharte ikussiren dugu: orain eçagutzen dut partez, baina orduan eçaguturen dut eçagutu-ere naicén beçala. 	 ašku kullu mayd nẓrra ġilad, iga zund iġ-a-ntmnad ġ-lmri illasn, imma ġ-uzmz-an ra-nẓr udm s-uwdm. ssnġ ġilad imikk, imma ġ-uzmz-an rad-issanġ kullu ġmklli-yyi-issn rbbi.


Ceinéc Iaincoaren çucena eçagutu badute-ere (nola halaco gauçác eguiten dituztenéc, herio mereci dutén) eztituzté eguiten solament, baina are halacoric eguiten dutenac fauoratzen dituzté. 	 ntni ssnn awal n-rbbi lli-s-inna lmut a-d-iqqann wanna iskarn tiġawsiwin-ad, walaynni ar-tnt-sul-skarn ar-nnit-tfraḥn s-wiyyaḍ nna-tnt-skarnin.


Baina Iesusec harén escua harturic, chuchent ceçan hura, eta iaiqui cedin. 	 imma yasuɛ yumẓ-as ġ-ufus issnkr-t-id, ibidd f-iḍarn-ns.


Baina Iaincoa eçagutzen etzendutenean cerbitzatzen centuzten naturaz iainco eztiradenac. 	 ġayd izrin ur-tssinm rbbi. tkkam-ttin tgam ismgan i-kra l-lquwwat lli-ur-ginin rbbi.


Emazteác, çareten suiet çuen senharretara, bide den beçala gure Iaunean. 	 wa-timġarin, illa f-kraygatt yat a-tsflid s-urgaz-ns ġmklli ira siditnnġ.


Daquiçuelaric ecen Iaunaganic recebituren duçuela heretageco alocairuä, ecen Christ Iauna cerbitzatzen duçue. 	 ašku tssnm izd siditnnġ a-rad-awn-ifk tiġrad-nnun, išškšm-kʷn s-lwrt-nnun ġ-ignna. ašku siditnnġ lmasiḥ, nttan a-mi-tth̬damm.


Eta ecin beguiac derraqueo escuari, Hire beharric eztiat: edo berriz buruäc oiney, Çuen beharric eztut. 	 ur-ra-tiẓḍar tiṭ a-tini i-ufus «ur-k-ḥtajjaġ,» ula-ra-yiẓḍar-ugayyu a-yini i-iḍarn «ur-kʷn-ḥtajjaġ.»


Ian ceçaten bada, eta ressasia citecen: eta altcha citzaten çathi soberatuetaric çazpi sasquitara. 	 ššn kullu mddn-an aylliġ šbɛan. ssmunn-d tuffaẓ lli-d-qamanin, ɛmmrn ssa n-tryalin.


Bada barazcaldu ciradenean, diotsá Simon Pierrisi Iesusec, Simon Ionaren semeá, hauc baino hobe dariztac? Diotsa, Bay Iauna: hic badaquic ecen on dariçadala. Diotsa, Bazcaitzac ene bildotsac. 	 lliġ ššan, isawl-d yasuɛ s-simɛan bṭrus yini-as: «wa-simɛan yus n-yuna, is-a-yyi-ttirit uggʷar n-ma-yyi-ttirin ġwid?» irar-as bṭrus: «iyah a-sidi, tssnt is-dari-tɛzzat.» yini-as-d yasuɛ: «ks ilqqaġn-inu.»


Orduan scribariac gendetzea appacegaturic, erran ceçan, Epheseco guiçonác, cein da guiçona eztaquiana ecen Epheseco hiria dedicatua dela Diana handiaren, eta Iupiterganic iautsi içan den imaginaren cerbitzura? 	 qaman ġmkan aylliġ inkr-uktatbi l-lmḥkama. issfssa-tn yini-asn: «way-ayt-afsus. is-illa ma-ur-issinn tamdint n-afsus a-igabln tigmmi n-arṭamis tamqqurt d-uẓru n-ṣṣurt-ns lli-d-iḍrn zġ-ignna?


Eta igorri dugu hequin gure anayea, cein experimentatu baitugu anhitzetan anhitz gauçatan diligent, eta orain vnguiz diligentago çuetan dudan confidança handiagatic. 	 nazn-n didsn yan gʷmatnnġ yaḍni, nẓra mnnawt-twal mnšk a-bahra-ittiri a-iɛawn wiyyaḍ. d-nttan, lliġ isfld f-ma-tnawlm ifulki, yiri s-uggʷar ad-awn-gis-iɛawn.


Eta erran ceçan, Eguiazqui diotsuet, ecen alhargun paubre hunec berce guciéc baino guehiago eçarri vkan duela. 	 yini i-imḥḍarn-ns: «lḥqq a-rad-awn-iniġ, tahjjalt-ad tamẓluṭṭ, hatti tfka uggʷar n-ġwid kullutn,


Baina creatione hatsetic, arra eta emea eguin cituen Iaincoac. 	 walaynni ur-igi ġmkad ġ-isizwar n-ddunit. ġmklli ityaran ‹rbbi iskr awtm d-tawtmt.›


Ecen eztirade, çuec vste duçuen beçala hauc hordi, ikussiric ecen egunaren heren orena dela 	 mddn-ad ur-swin aman n-waḍil iktin ġmklli tġalm. hati bḥra-di-tlkm tasaɛt tis tẓa n-ṣṣbaḥ.


Hi nor aiz berceren cerbitzaria iudicatzen duana? bere Iaunari fermu egoiten edo erorten ciayóc: baina fermaturen dic: ecen botheretsu duc Iaincoa haren fermatzeco. 	 ma-tgit kiyi aylliġ trit a-tḥkamt f-uh̬ddam n-wayyaḍ? sidis a-ra-fllas-irḍu nġd nttan a-ra-t-irgm. s-ṣṣaḥt ra-fllas-irḍu, ašku sidis iẓḍar a-t-ig d-wad-f-irḍa.


Esaias-ere oihuz dago Israelen gainean, Israeleco haourrén contua itsassoco sablea beçala licen orduan, restançác dirade saluaturen 	 ula išaɛya ikka-ttin yull awal-ns yini f-mddn n-ayt-rbbi: «wah̬h̬a ggutn ayt-rbbi zund amlal n-tama n-umda, idrus ma-ra-gisn-injm.


Ecen Iaincoaren manamendua vtziric, guiçonen ordenançá eduquiten duçue, hala nola, cubén eta goporrén ikutzeac: eta hunelaco berce gauçaric anhitz eguiten duçue. 	 ha-kunni ar-tfalm luṣiyat n-rbbi, ar-tamẓm lɛadat n-bnadm.»


Cein bada hirur hautaric irudi çaic gaichtaguinetara erori içan denaren hurco içan dela? 	 isqsa-t yasuɛ: «manwa tnnit ġ-kraḍ-ad a-iwrrin iga adjar i-walli iḍrn ġ-ifassn n-imh̬h̬arn?»


Ciostela, Guiçonác, badacussat ecen itsassoan ioaitea ez solament cargaren eta vnciaren, baina gure vicién-ere peril eta calte handirequin içanen dela. 	 «wa-irgazn, iban is-ra-išqu-umuddu-nnġ bahra ġilad. iggut ginnġ ma-ra-itthlk, urd ġir sslaɛt ula anaw walaynni ula tudrt-nnġ nkkʷni.»


Eta Pilatec miresten çuen baldin ia hil baliz: eta Centenera deithuric, interroga ceçan hura, eya baçuenez heuraguiric hil cela. 	 itɛjjb bilaṭus lliġ isfld is-yad-immut. iġr i-lqbṭan n-iɛskrin isqsa-t: «mnšk ayd-s-immut?»


Eçagutzera eman draucuten beçala lehen hatsetic ikussi dituztenéc eta hitzaren ministre içan diradenéc. 	 ġmklli-aġ-nnan ġwilli-tnt-ẓranin zġ-isizwar, gn fllasnt inagan awin-aġ-d lh̬bar-nsnt.


Iaunaren Spiritua da ene gainean, ceren vnctatu bainau: paubrey euangelizatzera igorri nau, bihotzez hautsien sendatzera, 	 «illa flla rruḥ n-sidi rbbi. iẓli-yyi ad-d-awiġ lh̬bar ifulkin i-imẓlaḍ, iniġ i-willi tyamaẓnin ‹rbbi rad-awn-ifsi,› iniġ i-ibukaḍn ‹rbbi ra-kʷn-irar a-tisfiwm.› yazn-iyi-d ad-fukkuġ ġwilli-f-iḍr lbaḍl,


Baina Iaincoaren gratiaz naiz naicena: eta haren ni baitharaco gratiá, ezta vano içan, aitzitic hec guciac baino guehiago trabaillatu içan naiz: badaric-ere ez ni, baina Iaincoaren gratia enequin dena. 	 walaynni rbbi iskr-iyi afulki ifk-iyi ad-gġ mad-giġ ġilad. urd bla lfaytt ad-iyi-iskr afulki, ašku wrriġ ar-th̬damġ uggʷar n-kullu wiyyaḍ, wah̬h̬a urd nkki a-t-iskarn walaynni lbaraka n-rbbi lli-dari-illan.


Ecen bat da Iaincoa, ceinec iustificaturen baitu circoncisionea fedetic, eta preputioa fedeaz. 	 ra-kʷn-sqsaġ ġilad: izd rbbi win ayt-yudaya ka-iga? is-ur-igi win ayt-tmizar yaḍni ula ntni? s-ṣṣaḥt, iga rbbi n-ayt-tmizar yaḍni,


Gauça hauc praticaitzac, eta aicén gauça hautan attento: hire auançamendua agueri dençat gucién artean. 	 fk ih̬f-nnk i-twuri-ad ar-srs-ttlhut, baš ad-ẓrn kullu mddn mamnk a-gis-ttzayadt.


Halacotz enoyatu içan naiz generatione hunez, eta erran vkan dut, Bethiere huts eguiten duté bihotzez, eta eztituzté eçagutu vkan ene bideac. 	 mayan a-f-ḥašaġ mddn-an iniġ fllasn ‹ar-bdda-jllun ih̬fawn-nsn. ur-jju-ssinn aġaras-inu.›


Halaber çuec-ere campotic guiçoney eracusten çarete iusto, baina barnean hypocrisiaz eta iniquitatez betheac çarete. 	 ha-kunni tbanm zġ-brra is-tfulkim, imma agʷns-nnun iɛmmr s-ddnub d-lh̬ʷšant lli-gigun-irgsn.


Eta hura ikussiric adora ceçaten: eta batzuc duda ceçaten. 	 ẓrn-t ġin ḍrn s-wakal sjdn-as, walaynni illa sul gisn ma-iškkan.


Eta Patriarchéc inuidiaz mouituric, sal ceçaten Ioseph Egypterát eraman ledinçat: baina Iaincoa cen harequin: 	 «walaynni id-babatnnġ usin tanuwwašt f-gʷmatsn yusf, zznzn-t a-ig ismg ġ-tmazirt n-miṣr. imma nttan, illa dids rbbi


Baina hunec, ceren eternalqui egoiten baita, Sacrificadoregoa perpetualbat du. 	 imma yasuɛ iga wad ur-sar-itmmin, ig anmġur idumn.


Eta hori ençunic Iesus parti cedin handic vnci batetan leku desertu batetara appart: eta ençunic gendetzeac oinez iarreiqui içan çaizcan hirietaric. 	 lliġ isfld yasuɛ f-mayd ijran, iftu issudu ġ-yat tanawt s-yan-udġar ġ-ur-illi yan. sfldn mddn is-idda, ftun f-uḍar zġ-iduran-an ḍfurn-t.


Gogoauçue, anayeác, çuetaric cembeitetan eztén bihotz sinheste gabetaco gaichtoa, Iainco viciaganic reuoltagarri: 	 way-aytma, rarat lɛaql a-ur-gigun-yili ma-mi-yʷh̬šn-uwl-ns yagʷi a-yamn irar tiġurdin-ns s-rbbi lli-iddrn.


Çarreitzate chariteari, eta çareten dohain spiritual guthicioso, baina guehienic prophetiza deçaçuen. 	 skarat kullu s-lḥnant, tirim bahra ad-awn-ilint-twafkiw n-rruḥ lqudus, s-uggʷar a-ttinim s-mad-awn-imala rbbi.


Baina gauça hauc guciac eguinen drauzquiçue ene icenagatic, ceren ezpaituté ni igorri nauena eçagutzen. 	 kullu mayad rad-awn-t-skrn f-ssibt n-ma-tgam winu, ašku ur-ssinn ġwalli-yyi-d-yuznn.


Bada, eznaiz nagui içanen gauça hauçaz bethiere çuen orhoit eracitera, iaquinsu eta confirmatuac baçarete-ere eguia hunetan. 	 riġ-bdda a-yawn-d-ssktayġ tiġawsiwin-ad, wah̬h̬a-tnti-tssnm tzgam ġ-lḥqq lli-mi-tsfldm.


Maledictione çuen gainean guidari itsuác, ceinéc baitioçue, Norc-ere iuraturen baitu templeaz, ezta deus: baina norc-ere iuraturen baitu templeco vrrheaz, çordun da. 	 «taguḍi a-rad-awn-yili a-iguwwadn bukḍnin. ar-ttinim ‹yan iggullan s-tgmmi n-rbbi ur-fllas-illi yat, walaynni yan iggullan s-uwrġ lli-illan ġ-tgmmi n-rbbi iqqan-t-id a-issafu tagallit-ns.›


Baina baldin nehor ebil badadi gauaz, behaztopatzen da: ecen arguiric ezta hura baithan. 	 imma yan ifttun ġ-iyḍ ra-ti-tut-tbayḍḍrt, ašku ur-isfaw.»


Ecen çuen obedientiá batbederaz eçagutua da: Aleguera naiz bada çueçaz den becembatean: baina nahi dut çuhur çareten onean eta simple gaitzean. 	 imma kunni, frḥġ f-ssibt-nnun ašku sfldn kullu mddn f-mamnk a-tumẓm ġ-lmasiḥ. walaynni riġ a-twrrim tissanm kullu ma-ifulkin, tanfm i-kullu ma-yʷh̬šnn.


Eta harc erran ciecen, Ekaztaçue huna. 	 yini-asn: «awiyat-tnd-d s-dari.»


Eta eguiatic beharriac itzuliren baitituzté, eta fabletara emanac içanen baitirade. 	 ur-rad-irin ad-sfldn s-lḥqq, walaynni ra-stti-tawin ġir ġ-tḥajiyin h̬wanin.


Orduan iustoéc arguituren duqueite iguzquiac beçala, bere Aitaren resumán. Ençuteco beharriric duenac ençun beça. 	 imma ġwilli-f-irḍa rbbi, ġakudan a-rad-isfiwn zund tafukt ġ-tgldit n-babatsn. wanna dar imzgan a-srsn-isflid, illa fllas a-isfld.


Bada, fedezcoac benedicatzen dirade Abraham fidelarequin. 	 ġmkad a-s-nssn is-ra-ibark rbbi kullu wanna yumnn ġmklli ibark ibrahim lli-yumnn.


(Eta haur erraiten çuen hura baithan sinhesten çutenéc recebitzeco çuten Spirituáz: ecer oraino Spiritu saindua etzén eman, ceren Iesus oraino ezpaitzén glorificatu) 	 awal-ad, inna-t yasuɛ f-rruḥ n-rbbi lli-ra-d-igguz f-willi srs umnnin. ġ-uwssan-an ur-ta-yasn-d-ityawfka rruḥ, ašku ur-ta-ityalal yasuɛ s-lmjd.


Eta goitico guiçon plaga hauçaz hil etziradenac bere escuezco obretaric etzitecen emenda, adora ezlitzatençát deabruac eta vrrhezco eta cilharrezco eta cobrezco eta harrizco eta çurezco idolác, ceinéc ecin ikus baiteçaquete ez ençun, eta ecin ebil baititezque: 	 imma kullu willi ur-mmutnin s-tguḍiwin-an, sul ur-ta-rin ad-fln ġaylli skarn s-ifassn-nsn. zuydn ntni ar-tɛbadn ljnun ula laṣnam n-uwrġ d-nnuqrt d-wanas d-uẓru d-ukššuḍ lli-ur-tmnadnin ula-da-sflidn ula-da-fttun.


Eta guertha cedin populu gucia batheyatzen cela, eta Iesus batheyaturic othoiztez cegoela, irequi baitzedin cerua: 	 tiġurdin n-ma-issddm yuḥanna kullu mddn-an, issddm yasuɛ ula ntta. ibidd yasuɛ ar-itẓalla, s-rẓmn ignwan


Berriz bada Pilate minça cequién, Iesus largatu nahiz. 	 isawl-daġ bilaṭus s-mddn-an ašku ira a-irẓm i-yasuɛ,


Eta aduertitu içanic guiçon huni Iuduéz eguiten çaizcan celatéz, bertan igorri vkan diát hiregana: manamendu eguinic accusaçaley-ere, hunen contretaco dituzten gauçác hire aitzinean erran ditzaten. Vngui aicela. 	 walaynni lliġ-iyi-d-ilkm lh̬bar n-izd kra gisn mšawarn fllas a-t-nġn, aznġ-ak-t-in. iniġ i-willi srs taštkkanin ad-as-ṣrḍn s-lgddam-nnk.»


Guero igan cedin mendi batetara, eta dei citzan beregana nahi cituenac: eta ethor citecen harengana. 	 iġli yasuɛ s-yan-uwrir iġr-d i-willi ira, aškin-d s-dars.


Baina ez anhitzetan bere buruä offrenda deçançát, Sacrificadore subiranoa leku sainduetan vrthe guciaz berceren odolequin sartzen cen beçala. 	 nssn is-a-ikššm-unmġur ihiyyan n-ayt-yudaya kraygatt asggʷas s-tḥanut ityawqdasn, ar-dids-itawi idammn lli-ur-ginin wins. imma lmasiḥ, urd kigan d-twaliw a-ikšm s-ignna a-n-isrs ih̬f-ns.


Sperançazco Iaincoac bada compli çaitzatela bozcario guciaz eta baquez sinhetsiz, sperançaz abundos çaretençát Spiritu sainduaren verthutez. 	 ḍalbġ rbbi lli-yakkan rrja, a-kʷn-iɛmmr s-lfrḥ d-sslamt iggutn ġilad ġ-srs-tumnm, baš a-bahra-gigun-ittigat rrja-yad s-tḥkimt n-rruḥ lqudus.


Eta eraman ceçaten hura Iesusgana, eta eçarriric berén abillamenduac asto-vme gainean, eçar ceçaten gainean Iesus. 	 awin-d asnus i-yasuɛ. grn-in fllas islhamn-nsn, ssnin yasuɛ.


Ecen harçaz aitzinecoec testimoniage vkan duté. 	 mayan a-s-irḍa rbbi f-imzwura-nnġ lli-zrinin.


Ihardets cieçón Iesusec, baldin gaizqui minçatu banaiz, testifica eçac gaizquiaz: eta baldin vngui erran badut, cergatic ioiten nauc? 	 yini-as yasuɛ: «iġ-illa kra yʷh̬šnn ġ-mad-nniġ, ml-iyi-t. walaynni iġ-nniġ ṣṣaḥt mah̬ aylliġ-iyi-tutt?»


Cembat bere buruä glorificatu vkan baitu, eta deliciotan içan baita, emoçue hambat tormenta eta nigar: ecen bere bihotzean erraiten du, Iarria nago reguina, eta eznaiz alhargun, eta vrthueriaric eztacusquet. 	 tɛbbrm-as tarfufnt d-tguḍi s-lɛbrt lli-s-tɛbbr i-ih̬f-ns lmjd d-lh̬ir. ašku ar-ttini nttat ġ-uwl-ns: ‹ha-yyi tagllitt ad-giġ f-lɛrš-inu. ur-giġ tahjjalt, ur-sar-kkin imṭṭawn alln-inu.›


Ecen eçagutzen duçue Iesus Christ gure Iaunaren gratiá, nola çuengatic paubre eguin içan den abrats celaric: haren paubreciáz çuec abrats cindeiztençát. 	 tssnm lḥnant n-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ. wah̬h̬a iṭṭaf ma-iggutn, iwrri bla yat f-ssibt-nnun. ifl kullu ma-dars-illan, baš a-twrrim teṭṭafm ma-iggutn.


Eta gauça hauc hunela ordenatuac içanic, lehen Tabernaclean bethiere sartzen ciraden Sacrificadoreac cerbitzuaren colllplitzeagatic. 	 walaynni lliġ kullu ngaddant-tġawsiwin-an, ar-kššmn inmġurn s-tḥanut tamzwarut ad-skarn tawuri-nsn.


Hura gure Iaunean recebi deçaçuençát sainduey dagoten beçala, eta assisti çaquizquioten çuen behar içanen den gauça gucietan: ecen hura anhitzen ostatessa içan da, eta neurorren-ere. 	 ssmrḥbat srs s-ism n-siditnnġ ġmklli-s-d-iqqan imẓlayn n-rbbi. ɛawnat-stt s-aynna-n-darun-tḥtajja, ašku nttat tɛawn mddn ggutnin tɛawn-iyi ula nkki.


Baldin cembeitec ikusten badu bere anaye bekatu eguiten duela heriora ezten bekatuz, escaturen çayó Iaincoari, eta emanen drauca hari vicitze: bekatu eguiten duteney diot ez heriora. Bekatua denean heriora, eztiat erraiten harengatic othoitz daguián. 	 iġ-illa ma-iẓran gʷmas iskr kra yʷh̬šnn lli-ur-igin zġ-ddnub lli-itawin s-lhalak, illa fllas a-iḍalb rbbi f-gʷmas. rad-as-d-irar rbbi s-tudrt. nniġ-awn mayad ġir f-willi skrnin ddnub lli-ur-itawin s-lhalak. ašku llan kra n-ddnub lli-ra-yawi s-lhalak, ur-awn-nniġ a-ttḍalabm f-ddnub-an.


Beraz baldin Demetriusec eta harequin diraden officieréc eguitecoric baduté cembeiten contra, gorte eduquiten da, eta badirade Proconsulac, elkar accusa beçate. 	 iġ-ira dimitryus ula imddukkʷal-ns ad-ṣrḍn i-kra n-yan, illa fllasn ad-ddun s-lmḥkama. ašku skrn imġarn l-lmḥkama ussan a-gisn-sflidn i-mddn. ra-tiẓḍarm a-n-darsn-tmṣaraḍm,


Magistruá, Moysesec scribatu vkan diraucuc, baldin cembeiten anayea hil bada, eta vtzi badu emaztea, eta haourric vtzi ezpadu, har deçan haren anayac haren emaztea, eta eguin dieçón leinu bere anayeri. 	 «way-amslmd, yura-yaġ musa inna ‹iġ-immut kra n-yan ifl-d tamġart-ns bla tarwa, illa f-gʷmas n-urgaz-an a-itahl tamġart-an a-dids-iskr tarwa f-ism n-gʷmas lli-immutn.›


Laudatu dela Iaincoa cein baita Iesus Christ gure Iaunaren Aita, ceinec benedicatu baiquaitu benediçoin spiritual gucian, ceruètan Christ baithan: 	 ar-bahra-ntalġ rbbi babas n-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ, ašku ibark-aġ f-uwdm l-lmasiḥ s-kullu lbarakat n-rruḥ lli-llanin ġ-tgldit n-ignna.


Baina cembeit islatara egotzi behar gara. 	 walaynni iqqan-d a-n-nḍr ġ-kra n-igzir.»


Eztituc mundutic, nola ni-ere ezpainaiz mundutic. 	 ntni ur-gin win ddunit, ġmklli ur-giġ nkki win ddunit.


Baina Ierusaleme gorá, libre da, cein baita gure gución ama. 	 imma tayyaḍ tga zund urušalim yaḍni lli-igan tin ignna. nttat tga innatnnġ sara, ur-akkʷ-tgi tismgt.


Maledictione hiri Corazin, maledictione hiri Bethsaida: ecen baldin Tyren eta Sidonen eguin içan balirade çuec baithan eguin içan diraden verthuteac, aspaldi çacurequin eta hautsequin emendatu ciratequeen. 	 yini-asn: «taguḍi a-rad-awn-yili ay-ayt-kurazin. taguḍi a-rad-awn-yili ay-ayt-bitṣayda. han lmɛjizat lli-skrġ ġ-darun, mrad is-tnt-skrġ ġ-tmdinin n-ṣur d-ṣayda, ikun lsan lh̬iš ġakudan, gn iġd f-ih̬fawn-nsn, fln kullu mad-skarn yʷh̬šn.


Hitz haur cen hatsean Iaincoa baithan. 	 illa dar rbbi ġ-isizwar,


Eta anhitz testimonioren artean eneganic ençun dituan gauçác, iracats ietzec gende fideley, cein bercen-ere iracasteco sufficient içanen baitirade. 	 maylli mi zgigi tsflidt ġ-gr inagan ggutnin, akka-t ġ-gr ifassn n-mddn zganin ẓḍarn ad-sslmadn wiyyaḍ.


Ecen baldin fin hartu behar çuena glorioso içan bada, vnguiz gloriosoago da dagoena. 	 s-lmjd a-s-d-yuška maylli ur-iqaman, walaynni uggʷar l-lmjd-an a-ra-yili lmjd i-mayd rad-bdda-idum.


Maledictione çuen gainean Scriba eta Phariseu hypocritác: ecen detchematzen dituçue menta eta anisa eta cuminoa, eta vtziten dituçue Legueco gauça piçuagoac, hala nola, iugemendua eta misericordia eta leyaltatea: gauça hauc eguin behar ciraden, eta hec ez vtzi. 	 «taguḍi a-rad-awn-yili a-imslmdn n-ššrɛ d-ifarisin. ayt-sin-uwdmawn a-tgam. ar-takkam i-rbbi yat zġ-kraygatt mrawt l-liqamt d-lbsbas d-lkmmun, walaynni ar-tettum tinbaḍin timzwura n-ššrɛ zund lḥqq ula laman ula lḥnant. ha-tiġawsiwin-ad a-fllawn-illan a-srsnti-tskarm, bla tflm tiyyaḍ.


Gauça hauc scribatzen drauzquiat, sperança dudalaric ecen sarri hiregana ethorriren naicela: 	 ar-trjuġ a-n-dark-aškġ ġ-mayd-d-yakmurn, walaynni uriġ-ak-n tiġawsiwin-ad baš a-tnti-tissant iġ-d-maṭlġ,


Baina cergatic deitzen nauçue Iauna, Iauna: eta ez eguiten, nic erraiten ditudanac? 	 «mah̬ aylliġ a-yyi-ttinim ‹wa-sidi wa-sidi› walaynni ur-a-tskarm s-wawal-inu?


Iesusec bada çaquizquialaric haren gainera ethorteco ciradenen gauça guciac, aitzinaraturic erran ciecén, Noren bilha çabiltzate? 	 yasuɛ issn kullu ma-rad-as-ijru, iffuġ srsn yini-asn: «ma-s-a-tsiggilm?»


Eta iraunguiric ordenancetan gure contra cen obligançá, cein baitzén gure contrario, baina harc kendu vkan du hura artetic, crutzeari eratchequiric: 	 isfiḍ talluḥt l-lḥsab lli-fllannġ-iḥkamn s-luṣiyat lli-s-ur-nskir. ikkis-t-in fllannġ, yut-as tigusin f-uggjdi.


Eta presenta citzaten testimonio falsuac erraiten çutenic, Guiçon haur ezta ichiltzen blasphemiotaco hitz erraitetic leku saindu hunen, eta Leguearen contra. 	 šškšmn kra n-mddn a-fllas-akkan tugga n-tkrkas ar-ttinin: «ġwad ar-bdda-irggm ġ-tgmmi tamẓlayt n-rbbi ula ššrɛ n-musa.


Biharamunean hec bidean cioacela, eta hirira hurbiltzen ciradela, igan cedin Pierris etche gainera othoitz eguitera sey orenén inguruän. 	 ndid azkka sul llan ġ-uġaras akmurn-in s-yaffa, iġli bṭrus s-ukfaf n-tgmmi a-iẓẓall. tga tasaɛt tis snat d-mrawt ġ-ṭuẓẓunt n-wass


Bada halaco diradeney denuntiatzen drauegu, eta othoitz eguiten Iesus Christ gure Iaunaz sossegurequin trabaillatzen ari diradela bere oguia ian deçaten. 	 zund ġwin, ra-tn-nuṣṣa ġilad s-ism n-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ, nnṣḥ-tn ad-th̬damn ass f-wass baš ad-amẓn mad-šttan f-twuri lli-skarn.


Baceaquizquiat hire obrac eta hire charitatea eta cerbitzua eta fedea eta hire patientiá eta hire obrác: eta hire azquen obrác lehenac baino guehiago dituc. 	 ssnġ kullu ma-tskart ula mamnk a-yyi-ttirit, tzgat ġ-uġaras-inu ar-tskart tawuri-nu bahra, ar-ttṣbart ġ-tnukmut nna-fllak-izrin. ssnġ is-a-tskart ġilad uggʷar n-maylli tskart ġ-isizwar.


Halacotz, ezgara naguitzen: baina are baldin gure guiçon campocoa corrumpitzen bada-ere: barnecoa ordea arramberritzen da egunetic egunera. 	 mayan a-f-ur-akkʷ-a-ntrmay. wah̬h̬a da-ttḍɛaf ddat-nnġ, ar-itdus-uwl-nnġ ass f-wass.


Baina nic erraiten drauçuet, Eztieçoçuela resisti gaizquiari: baina baldin norbeitec io baheça eure escuineco mathelán, itzul ieçóc bercea-ere. 	 imma nkki rad-awn-iniġ, a-ur-tmmaġm d-yan gigun iskrn ma-yʷh̬šnn. iġ-k-yut yan f-umadl afasi, gllb-as-n aẓlmaḍ.


Eta ethorriric euangelizatu vkan drauçue baquea, çuey vrrungoey, eta hæy hurbilecoey. 	 lliġ-d-yuška lmasiḥ yawi-d lh̬bar n-sslamt i-kunni lli-n-aggugnin, wala i-nkkʷni lli-srs-akmurnin.


Eguin itzaçue bada fructuac emendamenduaren digneac. 	 skarat afulki baš a-iban is-tflm ma-yʷh̬šnn.


Ecen ni nauc hirequin, eta nehorc eztrauc escuric eçarriren hiri gaizqui eguitera: ecen populu handia diat hiri hunetan. 	 hati lliġ didk, ur-illi ma-ra-k-ilkm s-gar, ašku ggutn mddn-inu ġ-tmdint-ad.»


Eta deithuric bi Centenér erran ciecén, Eduquitzaçue prest ber-ehun gendarmés Cesarearano ioaiteco, eta hiruroguey eta hamar çamaldun, eta ber-ehun archer, gauaren heren oreneco. 	 iġr-unmġur n-iɛskrin i-sin zġ-lqbṭanat-ns yuṣṣa-tn yini-asn: «ssmunad-d sin id-miyya (200) n-uɛskri d-ssa n-id-mraw (70) n-umnnay d-sin id-miyya (200) n-willi ṭṭafnin aḥriš, ad-ujadn ad-ddun s-qayṣriyya ġ-iḍ-ad ġ-tasaɛt tis tẓa.


Hunegatic herioac gutan lan eguiten du, eta vicitzeac çuetan. 	 ġmkad a-s-a-ntmmaġ d-lmut baš a-teṭṭafm kunni tudrt.


Eta baldin nehorc hæy gaizquiric eguin nahi badraue, sua ilkiten duc hayén ahotic, eta iresten citic hayén etsayac: ecen baldin nehorc gaizquiric eguin nahi badraue, harc hunela heriotara eman behar dic. 	 iġ-inawl kra n-yan a-tn-ihlk, ra-di-tffuġ lɛafit zġ-imi-nsn tsu-n ġwilli-tn-kurhanin. iqqan-d a-immt wanna iran a-tn-ihlk.


Bada Iaunac chuchent ditzala çuen bihotzac Iaincoaren amoriora, eta Christen beguira egoitera. 	 imma ġilad, nḍalb siditnnġ a-kʷn-ihdu baš a-ttḥnnum ġmklli itḥnnu rbbi, ar-ttṣbarm ġmklli itṣbar lmasiḥ.


Eta bertan iaiqui cedin nescatchá, eta baçabilan: ecen hamabi vrthetacoa cen: eta spantamendu handiz spanta citecen. 	 ġakudan tnkr-tfruh̬t ar-tfttu. nttat tga illis n-sin d-mraw n-usggʷas. ar-bahra-tɛjjabn mddn.


Eguiaz eguiaz erraiten drauçuet, nigar eta lamentatione eguinen duçue çuec, eta mundua bozturen da: eta çuec triste içanen çarete, baina çuen tristitiá conuertituren da bozcariotara. 	 lḥqq ayad, lḥqq a-rad-awn-iniġ. rad-frḥn mddn n-ddunit-ad, ṭiyyr-awn kunni ar-tallam, taġ-kʷn-tguḍi. walaynni ra-tggʷru-tguḍi-nnun s-lfrḥ.


Ecen Iaincoac ertsi vkan ditu guciac desobedientiatan, guciey misericordia leguiençát. 	 ašku rbbi yudja kullu mddn a-n-tyawkrrafn s-uffuġ zġ-wawal-ns, baš ad-asn-kullu-ifk rrḥmt-ns tigira.


Dioste haren amac cerbitzariey, Cer-ere erran baitieçaçue, eguiçue. 	 imma innas tzuyd tini i-ih̬ddamn: «skrat aynna-s-awn-inna.»


Baina nic diotsuet, ecen norc-ere vtziren baitu bere emaztea, salbu paillardiçaren causaz, adulterio eguin eraciten draucala: eta nor-ere vtziarequin ezconduren baita, harc adulterio iauquiten duela. 	 imma nkki rad-awn-iniġ, wanna ifran i-tmġart-ns f-kra yaḍni bla zzna, hati irur-tt a-tznu. d-wanna itahln tanna-d-ifran, han zzna ayn iskr.


Egun hartan ene icenean escaturen çarete, eta eztrauçuet erraiten ecen nic othoitz eguinen draucadala Aitari çuengatic. 	 ġ-uwssan-an urd nkki a-ra-itḍalab baba f-ssibt-nnun walaynni ra-ti-ttḍalabm kunni s-ism-inu.


Eta Clauda deitzen den islato baten beherera iragan guenenean, nequez batelaren iabe içan ahal guenen. 	 lliġ nzri ġ-untal n-tgzirt n-kuda, mmaġn ibaḥriyn ad-qqnn tanawt lli-izukur-wanaw.


Bada guiçonaren Semea dathorrenean bere glorián, eta Aingueru saindu guciac harequin, orduan iarriren da bere gloriaren thronoan. 	 izayd yasuɛ yini-asn: «ġakud lliġ rad-d-wrriġ s-ddunit-ad, munn-d didi kullu lmalayka s-lmjd iggutn, rad-skiwsġ nkki lli-igan yus n-bnadm f-lɛrš n-tgldit-inu,


Harc bada iratzarri eta, har citzan haourtchoa eta haren ama, eta ethor cedin Israeleco lurrera. 	 inkr ilmma yawi aḥšmi d-innas s-tmazirt n-ayt-rbbi.


Erran cieçon Iesusec, Berriz scribatua duc, Eztuc tentaturen eure Iainco Iauna. 	 irar-as yasuɛ: «han ityara ‹a-ur-tarmt rbbi sidik.›»


Informatzen ciradelaric noizco edo cer demborataco Christen Spiritu prophetiazco hetan cenac declaratzen cituen Christi ethorteco çaizcan suffrançác eta hayén ondoco gloriác: 	 ar-sqsan man azmz a-ġ-ra-yili ula mamnk a-ra-ig-uzmz lli-f-a-ittini rruḥ l-lmasiḥ lli-gisn-illan lliġ a-yasn-imala arfufn lli-ġ-ra-izri lmasiḥ ula lmjd lli-rad-as-yili tigira.


Gratia dela çuequin eta baquea Iainco gure Aitaganic, eta Iesus Christ Iaunaganic. 	 ad-awn-tili lbaraka d-sslamt zġ-rbbi babatnnġ d-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ.


Sinhets neçaçue ecen ni Aita baithan, eta Aita ni baithan dela: ezpere obra beracgatic sinhets neçaçue. 	 amnat-iyi iġ-awn-nniġ ‹nkki d-baba yan a-nga, illa gigi iliġ gis.› nġd amnat-iyi f-ssibt n-mad-skarġ.


Orduan egu-erdi haicea emequi altchatzen hassiric, bere intentionearen complimenduan ciradela vstez, partituric, costabazterca ceçaten aldetsuaz Creta. 	 iṣuḍ-d imikk n-uzuzwu zġ-ljanub, irwas-asn is-iwrri lḥal iga ġmklli ran. ssukfn ilmma aggus a-nssudu. nzayd nḥada akal n-krit, ur-dids-nmgallay yat.


Ecen baldin norbeit ethor baledi guc predicatu eztugun berce Iesusbat predica lieçaçuenic, edo baldin berce spiritubat recebitzen bacinduté recebitu eztuçuenic, edo berce Euangeliobat recebitu eztuçuenic, hura vngui paira cineçaquete. 	 ašku ar-tsflidm s-wanna-n-darun-yuškan ar-itbrraḥ s-kra n-yasuɛ ur-igi yasuɛ lli-s-awn-nbrrḥ nkkʷni. hati ar-ttqbalm wanna-yawn-yakkan kra n-rruḥ ur-igi rruḥ lli-tqblm yadlli. ar-ttamnm wanna-yawn-in-itawin kra l-lh̬bar ifulkin ur-igi lh̬bar ifulkin lli-s-tumnm f-imi-nnġ.


Baina orain exhortatzen çaituztét çareten bihotz onetaco, ecen çuetaric baten-ere galtzeric ezta içanen, vnciarenic baicen. 	 imma ġilad rad-awn-iniġ, thnnayat. hati ur-ra-immt yan gigun. ġir anaw a-ra-itthlk.


Eta io ceçan harçazco fama hunec Iudea gucia eta inguruco comarca gucia. 	 ar-bahra-sawaln f-yasuɛ awin lh̬bar-ns s-tmazirt n-yudaya kullutt ula s-tmizar lli-as-lullinin.


Halaber nehorc eztu eçarten mahatsarno berria çahagui çarretan: ezpere mahatsarno berriac lehertzen ditu çahaguiac eta mahatsarnoa issurten da, eta çahaguiac galtzen dirade baina mahatsarno berria çahagui berrietan eçarri behar da. 	 ur-illi ma-itggan aman n-waḍil iktin l-ljdid ġ-ilmawn iqdimn. iġ-iskr ġmkan rad-stġn-waman l-ljdid ilmawn iqdimn ffin-waman h̬srn ilmawn. walaynni ar-tggan aman n-waḍil l-ljdid ġ-ilmawn l-ljdid.»


Ceinéc behar baitzutén hire aitzinean comparitu, eta ni accusatu, baldin deus ene contra baçutén. 	 walaynni llan ġin kra n-ayt-yudaya zġ-tmazirt n-asiyya. ntni iġ-darsn kra flla, illa fllasn ula ntni ad-d-aškin ṣrḍn-iyi ġ-lgddam-nnk.


Halacotz, baldin viandác ene anayea scandalizatzen badu, eztut ianen haraguiric seculan, neure anayea scandaliza ezteçadançát. 	 mayad a-f-rad-awn-iniġ, iġ-ra-iḍr gʷma f-ssibt n-mad-šttaġ, ur-sar-rad-ššġ tifiyi, baš a-ur-ssḍrġ gʷma.


Çuec beraz eztaguiçuela galderic cer ianen duçuen edo cer edanen: eta etzaiteztela dudán iar 	 a-ur-tlhum s-ma-tšttam ula ma-tssam, ula-da-tssiḥilm ih̬f-nnun s-yat.


Baina orain eçarri vkan du Iaincoac membroetaric batbedera gorputzean, nahi vkan duen beçala. 	 walaynni iskr rbbi igzman n-ddat, kraygatt agzzum ġmklli-t-ira ntta.


Orduan ikussiric Simonec ecen Apostoluen escuen paussatzez emaiten cela Spiritu saindua, diru presenta ciecén. 	 ġir iẓra simɛun is-d-yuška rruḥ lqudus lliġ fllasn srsn irqqasn ifassn-nsn, yawi-d iqaridn


Orduan Iesusec itzuliric eta hura ikussiric erran ceçan, Aun bihotz on, alabá, eure fedeac saluatu au. Eta senda cedin emaztea ordu berean). 	 igrawl yasuɛ issmaqql gis yini-as: «thnna a-illi, tjjit ġilad ašku tumnt.» ġakudan a-tjji-tmġart.


Bada guiçonaren Semea Sabbathoaren-ere iabe da. 	 mayad a-f-giġ sidis ula n-wass n-usunfu, nkki lli-igan yus n-bnadm.»


Baina eçagutu çutenean ecen hura Iudu cela, altcha cedin gucietaric vozbat, quasi bi orenez oihu eguiten çutela, Ephesianoén Diana handiá! 	 walaynni lliġ ẓran izd gu-yudaya a-iga, nkrn-daġ ar-ssġuyyun ar-ttinin: «tamqqurt a-tga arṭamis n-ayt-afsus.» zaydn snat tasaɛin ad-ssġuyyun s-wawal-an.


Eta gauic han ezta içanen, eta candela arguiren, ez iguzqui arguiren beharric eztuté: ecen Iainco Iaunac arguitzen ditu hec: eta regnaturen duté secula seculacotz. 	 ur-sul-ra-yili iḍ, wala ra-sul-ḥtajjan tifawt l-lqnadl ula tin tafukt. ašku sidi rbbi a-igan tifawt-nsn, d-ntni a-ra-iḥkam. ur-ra-sar-itmmu lḥukm-nsn.


Eta biga edo hirur Propheta minça bitez, eta bercéc iugea beçate. 	 adjat sin mddn nġd kraḍ a-ttinin s-mad-asn-imala rbbi, ar-tuzzann wiyyaḍ awal-nsn.


Ezteçála hic viandaren causaz Iaunaren obra deseguin: eguia duc gauça guciac chahu diradela, baina gaizquia duc scandalorequin iaten duen guiçonaren. 	 a-ur-thlkt tawuri n-rbbi f-ssibt n-umššu. iḥlla-kullu-umššu, walaynni yan iššan kra issṭarn wayyaḍ, han lh̬ʷšant ayn iskr.


Presentatu drautaçue guiçon haur populuaren nahatsale beçala: eta huná, nic çuen aitzinean interrogaturic, hoguenic batre eztut eriden guiçon hunetan, çuec accusatzen duçuenetaric: 	 yini-asn: «argaz-ad, tiwim-t-id s-dari, tinim fllas ‹ar-ijllu mddn kullutn.› ha-yyi ġilad sqsaġ-t bahra ġ-lgddam-nnun f-ma-iskr, walaynni ur-ufiġ ġ-urgaz-ad kra l-lɛib zġ-ġaylli s-a-srs-ttaštkkam.


Honorable da gucién artean ezconçá, eta ohe macula gabea: baina paillartac eta adulteroac iugeaturen ditu Iaincoac. 	 illa f-kud yan a-ig littihal d-tġawsa ifulkin ihiyyan, ula-da-išškšam yan ma-ihršn s-tisi-nsn. ašku rbbi ra-yut lḥukm f-wanna ifsadn ula wanna iznan.


Sal itzaçue çuen onac, eta eman itzaçue elemosynatan. Eguin itzaçue ceurondaco çahartzen eztiraden mulsác, ceruètan thesaur nehoiz-ere falta eztaitembat: nora ohoinic ezpaita hurbiltzen, eta non cerrenec ezpaitu deseguiten. 	 zznzat ma-teṭṭafm tbḍum-t i-imẓlaḍ. skarat i-ih̬f-nnun iqrban lli-ur-ra-imdu, yili-awn-wayda ġ-ignna illiġ ur-ra-zgis-ityattay yat, ula iruḥ-t-umh̬h̬ar, ula tšša-t-twukka.


Bira çuen guerrunceac guerricatuac, eta çuen candelác irachequiac. 	 «bkisat tssrġm tifawin-nnun


Erraiten çutela, Leguearen contra hunec incitatzén ditu guiçonac Iaincoaren cerbitzatzera. 	 inin fllas: «argaz-ad ar-itrara mddn ad-ffuġn zġ-ššrɛ n-musa ar-tɛbadn rbbi s-mamnk yaḍni.»


Orain maniferta daquiençat Eliçáz ceruètaco principaltassuney eta botherey Iaincoaren sapientia anhitz maneraz diuersa: 	 ašku ġilad f-ufus n-umnaggar n-imẓlayn-ns a-f-ira rbbi a-issbayyn i-ssulṭat ula lquwwat n-ignwan mnšk a-bahra-tggut-tḥkimt-ns


Orduan ethor cedin Iesus Galileatic Iordanera Ioannesgana, harenganic batheya ledinçát. 	 ġ-uwssan-an a-ġ-d-yuška yasuɛ zġ-tmazirt n-jalil s-wasif n-urdun baš a-iddm f-ufus n-yuḥanna.


Guero ikus neçan, berce bestiabat igaiten cela lurretic, eta cituen bi adar Bildotsarenac irudi: baina dragoina beçala minço cen. 	 ẓrġ ilmma aġʷẓn yaḍni iffuġ-d zġ-wakal. iṭṭaf sin-waskawn zund askawn n-ulqqaġ, ar-isawal zund algmmaḍ.


Leku gucietan bethiere Iesus Iaunaren mortificationea gorputzean ekarten dugula Iesusen vicitzea-ere gure gorputzean manifesta dadinçát. 	 nusi-bdda lmut n-yasuɛ f-ddat-nnġ baš a-ttban ula tudrt n-yasuɛ ġ-ddat-nnġ.


Edo hauc beróc erran beçate baldin cerbait gaichtaqueria eriden baduté nitan, ni conseilluan presentatu içan naicenean. 	 nġd adj ġwid ad-flla-inin is-gigi-ufan kra l-lɛib ġakud lliġ biddġ ġ-lmḥkama-nsn.


Ecen Iuduetaric anhitz haren causaz ioaiten ciraden, eta sinhesten çuten Iesus baithan. 	 ašku f-ssibt-ns ayd-s-wrrin mddn ggutnin n-ayt-yudaya ar-tamnn s-yasuɛ.


Eta harc erran ceçan, Guiçon anayeác eta aitác, ençuçue, Gloriazco Iaincoa aguer cequión gure aita Abrahami Mesopotamian cenean , Charranen habita cedin baino lehen: 	 isawl stifanus yini-asn kullutn: «way-aytma d-id-h̬ali, sfldat-iyi. iban-d rbbi l-lmjd i-babatnnġ ibrahim ġ-tmazirt n-masubuṭamya, ur-ta-iddi a-izdġ ġ-tmdint n-ḥaran.


Çareten ni beçala: ecen ni-ere çuec beçala naiz: anayeác, othoitz eguiten drauçuet: ni deusetan eznauçue iniuriatu vkan. 	 way-aytma, ḍalbġ zġ-gigun a-didi-tbiddm ġmklli-bdda-didun-tbddadġ. ġayd izrin ur-jju-gigi-tskirm kra yʷh̬šnn.


Ecen behinere lausenguzco hitzez eztugu vsatu vkan, daquiçuen beçala: ezeta auaritiataco occasionez: Iaincoa da testimonio. 	 tssnm is-ur-a-kʷn-ntalġ ġ-uwssan-an s-iwaliwn h̬wanin ula-da-nskar sin-uwdmawn baš a-ntamẓ kra f-wawal-nnġ. rbbi a-fllannġ-igan inigi.


Eta harc erran cieçón, Alabá aun bihotz on eure fedeac sendatu au: oha baquerequin. 	 yini-as yasuɛ: «way-illi, tjjit ġilad ašku tumnt. zayd s-sslamt.»


Eta erran cieçon Iesusec, Cergatic deitzen nauc ni on? nehor eztuc onic bat baicen, eta hura, Iaincoa. 	 isawl yasuɛ yini-as: «mah̬ aylliġ-iyi-tgit d-wad ifulkin? ur-illi yan ifulkin abla rbbi waḥdut.


Diotsa Nathanaelec, Nondic naçaguc? Ihardets ceçan Iesusec eta erran cieçón, Philippec dei ençan baino lehen, ficotze azpian incenean ikusten indudan. 	 yini-as-d natanayl: «ma-s-iyi-tssnt?» irar-as yasuɛ: «lliġ ur-ta-yak-iġri filibbus, ẓriġ-k-in ġ-ddu tazart.»


Orduan has citecen pensatzen Scribác eta Phariseuac, cioitela, Nor da blasphemioac erraiten dituen haur? Norc barka ahal ditzaque bekatuac Iaincoac berac baicen? 	 bdun imslmdn-lli n-ššrɛ d-ifarisin ar-swingimn d-ih̬fawn-nsn: «ma-iga ġwad ar-isawal s-lkufr? ma-iẓḍarn a-issitti ddnub abla rbbi waḥdut?»


Eta berceari fedea, Spiritu harçaz beraz: eta berceari sendatzeco dohainac Spiritu harçaz beraz. 	 yan yaḍni, ar-as-yakka s-rruḥ-ad a-bahra-yamn. yan yaḍni, ar-as-yakka s-rruḥ-ad a-ijjujji imuḍan.


Eta bertan gendetze gucia, hura ikussiric, spanta cedin: eta harengana laster eguinez saluta ceçaten. 	 imma mddn-an, lliġ ẓran yasuɛ tɛjjbn kullutn, azzln-d s-dars ar-fllas-tsllamn.


Erran ceçan bada Iesusec, Vtzi eçac, ene sepultura eguneco hori beguiratu dic. 	 isawl yasuɛ yini-asn: «adjat-stt ad-as-yili mayad ar ass n-tmḍlt-inu.


Ecen eztuc vtziren ene arimá sepulchrean, eta eztuc permettituren hire Sainduac corruptioneric sendi deçan. 	 ur-ra-yyi-tflt ġ-udġar n-willi mmutnin, ula ra-tadjt amẓlay-nnk a-irkm ġ-umḍḍal.


Baina alferretan cerbitzatzen naute, iracasten dituztela doctrinatzat guiçonén manamenduac. 	 bla lfaytt a-yyi-tɛbadn ašku ur-a-sslmadn ġ-ulmmud-nsn abla tinbaḍin n-bnadm.›


Orduan erran ceçan mahasti iabeac, Cer eguinen dut? igorriren dut neure seme maitea: aguian haur dacussatenean ohoraturen duté: 	 iswangm bab n-igr d-ih̬f-ns yini: ‹ma-rad-skrġ ġilad? rad-aznġ iwi iɛzzan. ntta, ra-t-uqqrn.›


Halacotz dut atseguin hartzen infirmitatetan, iniurietan, necessitatetan, persecutionetan, Christengatico hersturetan: ecen noiz bainaiz impotent, orduan naiz botheretsu. 	 ar-tqnaɛġ nkki ġakud nna-ḍɛfġ, ula ġakud nna-yyi-rgmn mddn ula ġakud nna-kkatġ tammara ar-trfufunġ ar-zrayġ ġ-tnukmut f-ssibt l-lmasiḥ. ašku ġakud nna-ḍɛfġ, hati tjhhdġ.


(Ceini erran içan baitzayón, Isaactan deithuren çaic hacia) 	 wah̬h̬a-yas-inna rbbi s-wawal-ns izgan: «zġ-tarwa n-yuk isḥaq a-zġ-ra-tili tasut-nnk.»


Ierusalem, Ierusalem, Prophetác hiltzen eta hiregana igorriac lapidatzen dituaná, cembatetan bildu nahi vkan ditut hire haourrac, oilloac bere chitoac hegalen azpira biltzen dituen beçala, eta ezpaituc nahi vkan? 	 «wa-urušalim, wa-urušalim, wa-talli inqqan lanbiya n-rbbi ar-tkkatt s-iẓran ġwilli-d-srm-yuzn. mnnawt-twal ad-riġ ad-d-ssmunġ tarwa-nnm ġmklli-di-tssmunu-tfullust ikiyyawn ġ-ddu ifrawn-ns, imma kunni ur-trim.


Eta diruäc iraitziric templean, retira cedin, eta ioanic, vrka ceçan bere buruä. 	 iddu yahuda iluḥ-n iqaridn ġ-tgmmi n-rbbi, iffuġ yagʷl ih̬f-ns s-yan-izikr immt.


Bada, nitan den becembatean prest naiz çuey Roman çaretenoy-ere euangelizatzera. 	 mayad a-f-riġ bahra ad-tbrraḥġ s-lh̬bar ifulkin ġ-darun ula kunni lli-zdġnin ġ-ruma.


Eta cioitela, Hic templea deseguiten duanorrec, eta hirur egunez edificatzen, empara eçac eure buruä: baldin Iaincoaren Semea bahaiz, iauts adi crutzetic. 	 «wa-kiyi lli-ra-ih̬lu tigmmi n-rbbi tbnut-stt ġ-kraḍ-uwssan, jjnjm ih̬f-nnk. gguz-d zġ-uggjdi iġ-tgit yus n-rbbi.»


Ezteçála menosprecia hitan den dohaina, cein eman içan baitzaic prophetiaz, Ancianoén compainiaren escuén impositionearequin. 	 a-ur-tettut tawafka n-rruḥ lli-gik-illan, ifka-yak-t rbbi s-wawal lli-d-imla ġakud lliġ-n-munn imġarn, srsn fllak ifassn-nsn.


Eta ni ethorri içan naicenean çuetara, anayeác, eznaiz ethorri eloquentiazco edo sapientiazco excellentiarequin, Iaincoaren testimoniagea denuntiatzen nerauçuela. 	 ġakud lliġ-n-darun-uškiġ ay-aytma, urd s-iwaliwn ġzzifnin ula s-lɛaql n-bnadm a-s-a-yawn-tbrraḥġ f-lḥqq lli-aġ-d-issbayyn rbbi.


Orduan hec-ere ihardetsiren draucate, erraiten dutela, Iauna, noiz ikussi augu gosse edo egarri, edo arrotz, edo billuci, edo eri, edo presoindeguian, eta ezaugu cerbitzatu? 	 ġakudan ra-yyi-sqsan ula ntni ‹managu a-sidi a-k-nẓra yaġ-k laẓ nġd irifi, nġd tgit aġrib nġd yaġ-k-usmmiḍ nġd tuḍnt nġd tllit ġ-lḥbs ur-n-dark-nuški a-k-nɛawn?›


Eta reuelationearen excellentiagatic altchegui eznendinçát, eman içan çait escardabat haraguian, eta Satanen aingueruä ene buffetatzeco, altchegui eznendinçát. 	 walaynni ityawfka-yyi yan-usnnan ġ-ddat-nu, baš a-ur-allġ ih̬f-inu f-ssibt n-tġawsiwin ggutnin lli-yyi-issbayyn rbbi. asnnan-an iga amazan n-šiṭan, ar-iyi-issrfufun baš a-ur-wrriġ ar-tallġ ih̬f-inu.


Ioannesen Baptismoa nondic cen? cerutic ala guiçonetaric? Eta hec baciharducaten berac baithan, cioitela, Baldin erran badeçagu, Cerutic: erranen draucu, Cergatic bada hura eztucue sinhetsi? 	 yuḥanna, ma-t-id-yuznn a-issddam mddn? izd rbbi nġd bnadm?» bdun ntni ar-ssmqsan i-ngratsn ar-ttinin: «iġ-nenna ‹rbbi a-t-id-yuznn› rad-aġ-yini ‹mah̬ aylliġ ur-tuminm mad-awn-inna?›


Eta etzeçan permetti nehor iarreiqui lequión Pierris, eta Iacques, eta Ioannes Iacquesen anayea baicen. 	 ur-yudji yan a-dids-imun abla bṭrus d-yaɛqub d-yuḥanna gʷmas n-yaɛqub.


Ecen bekatuaren gageac, herioa: eta Iaincoaren dohaina da vicitze eternala Iesus Christ gure Iaunaz. 	 ašku tiġrad n-ddnub lmut a-stt-igan, walaynni tikki n-rbbi tga tudrt idumn f-uwdm l-lmasiḥ yasuɛ siditnnġ.


Eta harc mana ceçan nehori ezlerrón: baina ohá, diotsa, eracuts ieçoc eure buruä Sacrificadoreari, eta presenta eçac eure chahutzeagatic Moysesec ordenatu duen beçala hæy testimoniagetan. 	 yuṣṣa-t yasuɛ yini-as: «a-ur-tinit i-yan f-mayad, walaynni ddu tmlt ih̬f-nnk i-unmġur n-tgmmi n-rbbi, tfkt-as f-usġus-nnk tiġrsi lli-f-yuṣṣa musa, a-tg tugga i-mddn.»


Segur iaquin beça bada Israeleco etche guciac, ecen hura Iaun eta Christ eguin duela Iaincoac: Iesus çuec crucificatu duçuen haur diot. 	 way-ayt-rbbi kullukn, iqqan-kʷn-d a-tissanm mayad. yasuɛ lli-tnġam f-uggjdi, iga-t rbbi d-sidis n-bnadm ig-t d-lmasiḥ-nnġ.»


Eta cen orduan Bazcoco preparationea, eta sey orenén inguruä: orduan dioste Pilatec Iuduey, Huná çuen Reguea. 	 yili mayan ġ-wass lli-ġ-a-tujadn mddn i-lɛid n-usurf, tlkm-d ṭuẓẓunt n-wass. isawl-daġ bilaṭus s-mddn-an n-ayt-yudaya yini-asn: «hay-agllid-nnun.»


Eta ençun neçan vretaco Aingueruä, cioela, Iusto aiz Iauna, Aicena eta Incena eta Saindua: ceren gauça hauc iugeatu baitituc: 	 sfldġ i-lmalak lli-igabln aman inna: «wa-rbbi amẓlay lli-illan ikka-ttin bdda illa, s-lḥqq a-s-tutt lḥukm-ad f-bnadm,


Asserre çaiteztez, eta bekaturic eztaguiçuela: iguzquia eztadila etzin çuen asserretassunaren gainean: 	 iġ-tqlaqlm a-ur-tadjm ġayan a-kʷn-idḥi ard tskrm kra yʷh̬šnn. ssittiyat aqlaqal-an ur-ta-n-tḍr tafukt,


Berriz bigarren aldian ioan cedin, eta othoitz eguin ceçan, erraiten çuela, Ene Aitá, baldin possible ezpada copa haur iragan dadin eneganic, hura edaten dudala baicen: eguin bedi hire vorondatea. 	 iddu tis snat-twal iẓẓall yini: «wa-baba, iġ-ur-iẓḍar ad-iyi-yanf lkas-ad bla-t-swiġ, a-yili ma-trit kiyi.»


Cein baita gure heretagearen errésa, haren possessione conquestatuaren redemptionerano haren gloriaren laudoriotan. 	 iga tamatart n-is-ra-issafu rbbi kullu timih̬ar lli-f-inna ra-tnt-ifk i-mddn-ns. matta ġunškad s-iggut lmjd n-rbbi, ar-t-ntalġ bahra.


Çoazte, huná nic igorten çaituztet çuec bildotsac otsoén artera beçala. 	 zaydat, uznġ-kʷn ġilad zund ilqqaġn ġ-gr-uwššann.


Halacotz gauça hauc absent naicela scribatzen ditut, present içanen naicenean seueritatez vsat ezteçadançát, Iaunac edificationetacotz eta ez destructionetacotz eman drautan botherearen araura. 	 mayan a-f-awn-in-uriġ tabrat-ad, ġilad ġ-d-fllawn-aggugġ. iẓli-yyi siditnnġ ad-awn-malaġ ma-kʷn-d-iqqann a-ti-tskarm, urd f-a-kʷn-hlkġ walaynni f-a-kʷn-ɛawnġ. walaynni ġakud lliġ ra-n-darun-aškġ ur-riġ a-n-afġ is-iyi-ih̬ṣṣa ad-didun-šquġ.


Damaseco hirian regue Aretasen icenean cen gobernadoreac, eçarri vkan çuen goaita Damasecoen hirian, ni hatzaman nahiz. 	 lliġ ttin kkiġ ġ-tmdint n-dimašq, inkr lḥakm lli-illan ġ-ddu-ugllid ḥarit, yuṣṣa iɛskrin ad-ḍufn imawn n-tmdint baš a-yyi-amẓn.


Ala eztituçue etcheac hetan iateco eta edateco? ala Iaincoaren Eliçá menospreciatzen duçue, eta ahalquetzen dituçue eztutenac? Cer erranen drauçuet? Laudaturen çaituztet hunetan? etzaituztet laudatzen. 	 mah̬, ur-darun tigʷmma-nnun a-gisnti-tšttam ar-gisnti-tssam? is-tḥgrm amnaggar n-rbbi tirim a-tššḥššamm ġwilli ur-dar yat? ma-rad-awn-iniġ? is-tram a-kʷn-alġġ f-wan ġayan? uhu, ur-ra-kʷn-fllas-alġġ.


Baina harc erran ciecén, Berce hiriey-ere euangelizatu behar drauet Iaincoaren resumá: ecen hartacotzat igorri içan naiz. 	 imma ntta inna-yasn: «iqqan-iyi-d ad-dduġ ar-tawiġ lh̬bar ifulkin f-tgldit n-rbbi i-tmdinin yaḍni, ašku mayad a-f-iyi-d-yuzn rbbi.»


Ecen guiçonaren Semea ethorriren da bere Aitaren glorián bere Aingueruèquin: eta orduan rendaturen drauca batbederari bere obrén araura. 	 imma nkki lli-igan yus n-bnadm rad-d-aškġ s-lmjd n-baba rbbi d-lmalayka-nu, baš ad-rarġ i-kraygatt yan f-ma-iskr.


Ecen haur da Iaincoaren vorondatea,çuen sanctificationea, paillardiçataric beguira çaitezten: 	 ašku ira rbbi a-issġus ulawn-nnun, yiri gigun a-tanfm i-lfsad.


Eta bertan uncira sarthuric bere discipuluequin, ethor cedin Dalmanutha bazterretara. 	 ikšm s-tanawt ntta d-imḥḍarn-ns, ssudun ġ-umda s-tsgiw n-dalmanuta.


Baina mahatsarno berria çahagui berrietan eçarteco da: eta biac beguiratzen dirade. 	 walaynni iqqan-d a-bdda-tggan aman l-ljdid ġ-ilmawn l-ljdid.


Ecen Iaunean deithu içan den sclaboa, Iaunaren libre da: eta halaber libre dethua, Christen sclabo da. 	 ašku wanna igan ismg ġakud lliġ-as-d-iġra siditnnġ, hati iwrri iga win ih̬f-ns ġ-lgddam n-siditnnġ. imma wanna igan win ih̬f-ns ġakud lliġ-as-d-iġra, iwrri iga ntta ismg l-lmasiḥ.


Ecen alegueratu içan nauc haguitz ethorri içan diradenean anayeac eta testificatu vkan dutenean hire integritateaz, nola integroqui ebilten baitaiz. 	 frḥġ bahra lliġ-d-uškan kra n-aytmatn sawln-iyi f-mamnk a-tzgat ġ-lḥqq, ar-ttidut ġ-uġaras l-lḥqq.


Baina regnatu vkan du herioac Adamganic Moysesganano, bekaturic eguin eztutenén gainean-ere Adamen transgressionearen façoinera cein baita ethorteco cenaren figura. 	 walaynni ar-kullu-tmtatn mddn-an. ar-tn-ttnru lmut zġ-uwssan n-adam d-sul ġ-uwssan n-musa, ar-ttnru ula ġwilli ur-ffuġnin zġ-kra n-wawal n-rbbi ġmklli iffuġ adam s-lmɛṣit lli-iskr nttan. irwas adam i-yasuɛ lli-d-yuškan tigira-ns.


Baina çuec iniuria eguiten duçue eta calte: eta are anayey. 	 imma kunni ar-ttakʷrm ar-ttɛddam f-ingratun, wah̬h̬a-nnit tgam aytmatn.


Ceinec precio handitaco perlabat eriden çuenean, ioanic sal baitzeçan çuen gucia, eta eros baitzeçan hura. 	 lliġ yufa yat taljuhrt iggut-bahra-watig-ns, iddu izznz kullu ma-dars-illan isġ taljuhrt-an.


Instructionearen araura den hitz fidelaren eduquile, doctrina sanoz exhorta-ere ahal deçançát, eta contrastatzen diradenac vençut. 	 iqqan-t-id a-yamẓ ġ-iwaliwn zganin lli-s-a-nsslmad. ġmkad a-s-ra-yiẓḍar a-izzɛam wiyyaḍ s-ulmmud yʷġẓann, irar awal i-wanna-t-iḍaḍḍn.


Ez gure neurrico etzén gauçaz gloriatzen guinadelaric, erran nahi dut, berceren trabailluetan: baina sperança dugularic ecen çuen fedea handi dadinean, gu-ere frangoqui handituren garela assignatu içan çaicun neurrian. 	 ur-akkʷ-a-ntalġ ih̬f-nnġ f-kra-ur-nskir ula f-mad-skrn wiyyaḍ, walaynni ar-n-ntrju ġ-igr n-darun a-gis-tigat-tmgra lliġ a-ttzayadm ġ-liman.


Eta haraguiaren affectionea, herio da: baina Spirituaren affectionea, vicitze eta baque: 	 wanna itlhun ih̬f-ns s-ma-tra ddat rad-as-tili lmut. wanna itlhun s-ma-ira rruḥ lqudus rad-as-tili tudrt d-sslamt.


Baina hec heyagoraz iarten ciraden, erraiten çutela, Crucifica eçac, crucifica eçac hori. 	 imma ntni rurn-as ar-ssġuyyun: «agʷl-t f-uggjdi. agʷl-t f-uggjdi a-immt.»


Ene anayeác, cer probetchu, baldin norbeitec badarra fede baduela, eta obrác eztituén? ala fede harc hura salua ahal deçaque? 	 way-aytma, mal-lfaytt a-ra-yili iġ-inna kra n-yan «ha-yyi umnġ» walaynni ur-a-iskar ifulkitn? is-ra-t-ijjnjm wan liman-an?


Eta nola gendetze handia biltzen baitzen, eta hiri gucietaric anhitz harengana ioaiten, erran ceçan comparationez, 	 aškin-d mddn s-dar yasuɛ zġ-tmdinin kullutnt n-tmazirt-an. lliġ-d-fllas-munn s-kigan yut-asn lmɛna-yad yini-asn:


Ceinec ezpaitu bekaturic eguin vkan, eta eceinere enganioric ezta eriden içan haren ahoan. 	 ityara fllas: «ur-akkʷ-iskir kra n-ddnb. ur-jju-kkint-tkrkas imi-ns.»


Ihardets ceçan bada harc, eta erran ceçan, Gaichto denez eztaquit: gauçabat badaquit, ecen itsu nincelaric orain badacussadala. 	 isawl ntta yini-asn: «ur-ssinġ is-iffuġ aġaras nġd uhu. taġawsa-yad ad-ssnġ. kkiġ-ttin bukḍġ, imma ġilad ha-yyi sfawġ.»


Munduan cen, eta mundua harçaz eguin içan da, eta munduac eztu hura eçagutu. 	 yuška-d s-ddunit, d-srs a-s-ttyawh̬laq ddunit, walaynni ur-t-ukʷzn ayt-ddunit.


Çuen gloriatzea ezta ona: Eztaquiçue ecen altchagarri gutibatec orhe gucia altcha eraciten duela? 	 han ur-šwin isfurrugn-nnun. is-ur-tssinm izd «tah̬mirt idrusn a-issktayn lɛjin iggutn.»?


Ecen Gentiley liuraturen çaye, eta escarniaturen eta iniuriaturen eta thustaturen da. 	 ra-yyi-dḥin s-gr ifassn n-ibrraniyn, ṭnẓn gigi rgmn-iyi ssufsn flla.


Eta haur da Iaincoa baithan dugun confidançá, ecen baldin cerbait esca bagaitez haren vorondatearen araura, ençuten gaituela. 	 mayad a-yaġ-izzɛamn ġakud nna-n-ntakmur s-rbbi, ašku nssn is-a-yaġ-isflid iġ-zgis-nḍalb ma-t-irḍan.


Guiçon haur Iuduéz hatzamana, eta ia heçaz hiltzeco cegoela, ethorriric garniçoinarequin edequi diraueat, eçaguturic ecen Romaco burgés cela. 	 argaz-ad, ġwin-t ayt-yudaya, irin ntni a-t-nġn. afġ-t-in is-iga yan iṭṭafn taġamt ġ-ayt-ruma, nlkm-n nkki d-iɛskrin-inu nkkis-asn-t-id.


Iautsi içan den hura bera da igan-ere dena ceru gucién garaira, gauça guciac bethe litzançát. 	 ašku ġwalli-d-igguzn a-igan ġwalli yattuyn tigira s-iggi n-ignwan baš a-ikmml kullu ma-illan ġ-kraygatt mani.


Egun hetan, gucizco gendetze handia cen becala, eta ezpaitzuten cer ian leçaten, dei citzan beregana Iesusec bere discipuluac, eta erran ciecen, 	 yan-wass ġ-uwssan-an, lliġ-d-munn-daġ mddn ggutnin ur-darsn-illi mad-šttan. iġr-d yasuɛ i-imḥḍarn-ns s-dars yini-asn:


Norc-ere bekatu eguiten baitu, Leguearen contra-ere eguiten du: eta bekatua da Leguearen contra dena. 	 kraygatt yan iskarn ddnub, hati iffuġ zġ-ššrɛ n-rbbi, ašku ddnub a-igan uffuġ n-ššrɛ.


Eta gaizquiguile vrkatuetaric batac blasphematzen çuen hura, cioela, Baldin hi bahaiz Christ, empara eçac eure buruä eta gu. 	 ar-t-irggm ula yan zġ-imh̬h̬arn lli-dids-tyaggalnin yini-as: «is-urd lmasiḥ n-rbbi a-tgit? jjnjm ih̬f-nnk tjjnjmt-aġ didk.»


Hec mundutic dirade, halacotz munduaz minço dirade, eta mundua hæy behatzen çaye. 	 ntni gan win ddunit, ar-sawaln s-ma-igan win ddunit, ar-srsn-sflidn ayt-ddunit.


Baina Centenerac Paul emparatu nahiz, harçara citzan conseillu hartaric, eta mana ceçan igueri ahal laiditenac, bere buruäc egotziric lehenic, lurrera empara litecen: 	 imma lqbṭan ira a-iḥṣar f-bulus ġ-laman, ur-tn-yudji ad-skrn ġmkan. yamr-tn wanna issnn a-iɛum a-n-iḍr ġ-waman izwur s-wakal.


Hic bada trabaillu suffri eçac Iesus Christen gendarmés on anço. 	 bkis ar-didnnġ-ttrfufunt zund aɛskri ifulkin l-lmasiḥ yasuɛ.


Baina baldin edoceinec vste badu ecen desohore duela haren virginác bere adin florea iragan deçan, eta hala eguin behar dela: nahi duena begui, eztu bekaturic eguiten: ezcon bitez. 	 imma wanna iġaln is-a-iskar ma-ur-ifulkin d-talli-n-iḍalb ar-fllas-tssayk ššhawa-ns yiri a-stt-yawi, adjat-tn ad-tahln. ur-ra-ig mayan ddnub.


Aitzitic Christen afflictionetan communicatzen duçuen becembatean, aleguera çaitezte: haren gloriaren reuelationean-ere, atseguin hartzen duçuela aleguera çaiteztençát. 	 walaynni frḥat lliġ tkšmm d-lmasiḥ ġ-trfufnt, baš a-tfrḥm s-uggʷar ġakud lliġ ra-d-iban lmjd-ns i-kullu mddn.


Eta amorio handitan eduqui ditzaçuen, eguiten dutén obragatic. Auçue baque elkarren artean. 	 mlat-asn mnšk a-s-darun-ɛzzan f-ssibt n-twuri-nsn. gat s-sslamt i-ngratun.


Huneçaz cer seguric scriba dieçodan iaunari eztut. Halacotz ekarri vkan dut çuetara, eta principalqui hiregana, regue Agrippá, informatione eguinic cer scriba dudançát. 	 imma nkki ur-dari kra izgan ma-s-a-fllas-taraġ i-qayṣr. hati ssḥaḍrġ-awn-t-id ġilad, ssbiddġ-t-id ġ-lgddam-nnk ay-agllid agribbas, baš a-gis-nsiggl naf ma-s-a-fllas-taraġ.


Eta keinu eguin ciecén berce vncico laguney, ethorriric lagun lequiztén: eta ethor citecen, eta bethe citzaten bi vnciac hundatzerano. 	 sillfn-in i-imddukkʷal-nsn ġ-tanawt yaḍni ad-d-aškin ad-asn-ɛawnn. lliġ-tn-d-ruḥn ar-didsn-ssmunun islman aylliġ ɛmmrnt snat tanawin-lli, ftunt ad-ddmnt.


Orduan discipuluetarat itzuliric erran ceçan, Gauça guciac niri neure Aitaz eman çaizquit, eta nehorc eztaqui nor den Semea, Aitác baicen: eta nor den Aita, Semeac baicen, eta nori-ere Semeac manifestatu nahi vkanen baitrauca. 	 yini ilmma i-mddn-an: «ġ-ddu-ufus-inu a-ġ-iga baba kullu ma-illan. ur-illi ma-issnn yus n-rbbi abla babas, ula illa ma-issnn baba abla nkki lli-igan yus d-willi qṣadġ ad-asn-t-mlġ.»


Baina baldin viandagatic hire anayea tristetzen bada, ezabila ia charitatearen araura: ezteçála eure viandagatic hura gal, ceinagatic Christ hil içan baita. 	 iġ-tssnt is-ra-ityaggas gʷmak s-ma-tšttat kiyi, urd lḥnant ayn-s-a-dids-tskart. a-ur-tadjt amššu-nnk a-ihlk ġwalli f-immut lmasiḥ.


Eta minço ciraden elkarren artean heldu içan ciraden gauça hauçaz guciéz. 	 ar-sawaln i-ngratsn f-kullu mayd ijran.


Eta murmuratzen çutén Phariseuéc eta Scribéc, cioitela, hunec gende vicitze gaichtotacoac recebitzen ditu, eta iaten du hequin. 	 ar-tngmugn ifarisin d-imslmdn n-ššrɛ ar-ttinin: «han argaz-an ar-ištta d-willi ʷh̬šnnin ar-srsn-itfraḥ.»


Eta lehen cadirey synagoguetan, eta lehen placey banquetetan: 	 iɛzzu darsn ad-zggurun s-lgddam ġ-tgʷmma n-tẓallit ula ġ-uskiws n-imnsiwn.


Eztuçuela vste ecen nic accusaturen çaituztedala çuec Aita baithan: bada norc accusa çaitzaten, Moyses, ceinetan çuec sperança baituçue. 	 a-ur-tġalm izd nkki a-ra-srun-yaštkka ġ-dar baba. illa wayyaḍ srun yaštkkan, a-t-igan d-musa lli-ġ-n-trjam.


Eta ençunen dituçue guerlác eta guerla hotsac: beguirauçue trubla etzaitezten: ecen gauça hauc guciac eguin behar dirade, baina ezta oraino içanen fina. 	 ra-tsfldm f-imaġn ula lh̬barat n-imaġn. rarat lɛaql a-ur-tġuwḍm, ašku iqqan-d a-yili ġayan, walaynni ur-ta-d-iruḥ isiggʷra.


Erraiten cerauen bada harenganic batheya litecençat ethorten ciraden gendetzey, Vipera castá, norc auisatu çaituzte ethorteco den hirari ihes eguiten? 	 aškin-d mddn ggutnin s-dar yuḥanna, irin a-tn-issddm ġ-waman. imma ntta inna-yasn: «wa-tarwa n-ifaġrn, mad-awn-innan izd ġmkad a-s-ra-tanfm i-lɛqubit lli-ra-ittut f-ddunit?


Eta bilduren dirade haren aitzinera natione guciac, eta bereciren ditu batac bercetaric, artzainac ardiac akerretaric beretzen dituen beçala. 	 aškin-d s-lgddam-inu kullu ayt-tmizar n-ddunit. ra-tn-aṭṭuġ i-ngratsn ġmklli yaṭṭu-umksa ihray zġ-waġaḍn.


Hunetan agueri dirade Iaincoaren haourrac eta deabruaren haourrac: norc-ere iustitia ezpaitu eguiten, eta ezpaitu bere anayea onhesten hura ezta Iaincoaganic. 	 ġmkad a-s-a-ntissan tarwa n-rbbi zġ-tarwa n-iblis: wanna ur-iskarn s-lḥqq ur-igi win rbbi, d-wanna ur-itḥnnun ġ-gʷmas ur-igi win rbbi.


Iaten duenac, iaten eztuena ezteçan menosprecia: eta iaten eztuenac, iaten duena ezteçan iudica. Ecen Iaincoac hura bere recebitu vkan du. 	 imma ġwalli išttan kraygatt kra, illa fllas a-ur-iḥgr ġwalli itkkisn kra zġ-umššu, yili f-walli itkkisn a-ur-iḥkam f-walli išttan kraygatt kra, ašku rbbi a-t-iqbln.


Halacotz ni-ere ençunic Iesus Iaunean duçuen fedea, eta saindu gucietaraco charitatea, 	 f-mayad a-f-a-bdda-fllawn-tškarġ rbbi, ašku sfldġ f-mamnk a-tumnm s-siditnnġ yasuɛ, ɛzzan darun imẓlayn n-rbbi kullutn. ġakud nna-tẓallaġ ar-kʷn-d-swingimġ,


Orain bada cer berancen duc? Iaiqui adi eta batheyadi, eta chahu itzac eure bekatuac, Iaunaren icena inuocaturic. 	 imma ġilad mah̬ aylliġ sul tgawrt? nkr a-k-ssddmġ ġ-waman, tġrt s-ism n-siditnnġ a-k-issġus zġ-ddnub-nnk.›


Eta harc erran cieçón, Leguean cer da scribatua? nola iracurtzen duc? 	 irar-as yasuɛ: «ma-ityaran ġ-ššrɛ? ma-gis-tġrit?»


Baina bihotzeco guiçon gordea, spiritu eme eta sossegu batetaco incorruptionean consistitzen dena, cein baita Iaincoaren aitzinean precioso. 	 walaynni ih̬ṣṣa a-ig-ufulki-nnunt afulki intln n-uwl ihnnan iɛmmrn s-lḥnant. ur-sar-iḍr-ufulki-ad, iɛzzu bahra dar rbbi.


Ecen Dauid-en ciuitatean iayo çaiçuela Saluadorea, cein baita Christ Iauna. 	 ašku ġassad ġ-tmdint n-dawd ilul-awn-d-unjjam lli igan lmasiḥ siditnnġ.


(Ecen oraino hetaric batetara-ere etzén iautsi içan, baina solament batheyatuac ciraden Iesus Iaunaren icenean) 	 ašku ġakudan ur-ta-d-fllasn-igguz rruḥ lqudus. ġir ddmn ntni ġ-waman s-ism n-siditnnġ yasuɛ.


Cein harengatic beragatic igorri vkan baitut çuetara, iaquin ditzaçuençát gure eguitecoac, eta consola ditzançát çuen bihotzac. 	 mayad a-f-awn-t-in-uznġ, baš a-tissanm mamnk a-nga, izzɛam ulawn-nnun.


Halacotz bada Iaincoaren vorondatez affligitzen diradenéc, creaçale fidelari beçala bere arimác gommenda bietzote vngui eguinéz. 	 mayad a-f-rad-iniġ i-kullu winna rfufnnin f-ma-ira rbbi: fkat ih̬fawn-nnun ġ-ufus n-walli-kʷn-ih̬lqn lli-bdda-izgan ġ-wawal-ns, tzaydm ar-tskarm afulki.


Eta Zorobabelec engendra ceçan Abiud. Eta Abiud-ec engendra ceçan Eliacim. Eta Eliacimec engendra ceçan Azor. 	 zarubbabil yuru abihuda, abihuda yuru alyaqim, alyaqim yuru ɛazur,


Eta harc itzuliric erran cieçón Pierrisi, Guibelerat adi eneganic Satan, empatchu atzait: ecen eztituc aditzen Iaincoaren diraden gauçác, baina guiçonén diradenac. 	 igrawl-d gis yasuɛ yini-as: «itti-n zġ-gigi a-šiṭan. tabayḍḍrt ad-iyi-tgit. ašku ur-a-tskart s-ma-ira rbbi, walaynni s-ma-ira bnadm ka-s-a-tskart.»


Eta cituzten biloac, emaztén biloac beçala: eta hayén hortzac ciraden lehoinenac beçala. 	 ig-wazzar-nsnt zund azzar n-tmġart, gn-uwh̬san-nsnt zund uh̬san n-izm.


Manamendu haur beguira deçán macula eta reprotchu gabe, Iesus Christ gure Iaunaren aduenimendurano: 	 iniġ-ak a-bdda-tskart s-tnbaḍin-ad baš a-ur-gik-yili kra l-lɛib ula kra f-a-irggm yan, ar ass lli-ġ-ra-d-yašk siditnnġ yasuɛ lmasiḥ ibayyn.


Vtzi eçac han eure oblationea aldare aitzinean, eta habil: lehen appointadi eure anayerequin, eta orduan ethorriric presenta eçac eure oblationea. 	 fl-n tawafka-nnk ġ-tama n-uẓru n-tġrsi, tddut tṣalḥt d-gʷmak, twrrid-d ilmma tfkt tawafka-nnk i-rbbi.


Ecen Leguea gabe bekatu eguin duten guciac, Leguea gabe galduren-ere dirade: eta Leguean bekatu eguin duten guciac, Legueaz iugeaturen dirade. 	 winna skarnin ddnub walaynni ur-ssinn ššrɛ n-rbbi, rad-kullu-tyawhlakn bla ššrɛ. imma winna ssnnin ššrɛ ar-sul-skarn ddnub, ššrɛ a-ra-fllasn-iḥkam.


Orduan mana ceçan populua lurrean iartera. 	 yuṣṣa mddn ad-skiwsn s-wakal


Huná, nic igorten çaituztet çuec, ardiac otsoén artera beçala: çareten bada çuhur sugueac beçala, eta simple vsso columbác beçala. 	 «uznġ-kʷn ġilad zund ilqqaġn ġ-gr-uwššann. rarat lɛaql zund algmmaḍ, tzrim s-sslamt zund atbir.


Eta bil citzaten, Hebraicoz Arma-gedon deitzen den lekura. 	 rad-ssmunn igldan-lli ġ-udġar lli-mi-ttinin ‹harmagaddun› s-wawal n-ayt-yudaya.


Comparatu da ceruètaco resumá, bere semearen ezteyac eguin cituen regue batequin. 	 «tagldit n-ignna tga zund yan-ugllid iskr tamġra i-yus.


Eta igan cenean Pierris Ierusalemera iharduqui ceçaten haren contra circoncisionecoéc, 	 lliġ iwrri bṭrus s-urušalim, nkrn srs ġwilli ttirinin ad-ẓẓalln mddn i-ddat-nsn inin-as:


Ceinetaco ministre eguin içan bainaiz, Iaincoaren dispensationez, cein eman içan baitzait çuec baithara, Iaincoaren hitzaren complitzeco: 	 wrriġ giġ ah̬ddam i-umnaggar-ad lliġ-iyi-iẓli rbbi ad-skarġ tawuri-ad, sslkmġ-awn-in kullu iwaliwn-ns.


Eta emazteaganat itzuliric erran cieçón Simoni, Badacussac emazte haur? hire etchean sarthu içan nauc, vric ene oinetara eztuc eman: baina hunec ene oinac nigar vriz arregatu citic, eta bere buruco adatsaz ichucatu. 	 igrawl ilmma ġ-tmġart-lli, yini i-simɛan: «is-tẓrit tamġart-ad? ha-yyi uškiġ-d s-tgmmi-nnk, ur-iyi-tfkit aman ma-s-a-siridġ iwurzan-inu, imma nttat hatti tsird iwurzan-inu s-imṭṭawn-ns, tsfiḍ-tn s-wazzar-ns.


Eta populuac erraiten çuen, Haur da Iesus Prophetá Galilean den Nazareteco. 	 sawln-d kullu willi dids munnin ar-ttinin: «ġwad iga nnabi yasuɛ gu-naṣira ġ-jalil.»


Eta Iesus Spiritu sainduaz bethea parti cedin Iordanetic, eta eraman cedin Spiritu beraz desertura, 	 iffuġ yasuɛ zġ-tsgiw n-urdun, iɛmmr s-rruḥ lqudus.


Merkatuan iarriric dauden, eta bata berceari oihuz dagozcan haourtchoac beçalaco dirade ceinéc baitioite, Chirula soinu eguin drauçuegu, eta etzarete dançatu: eressiz cantatu drauçuegu eta eztuçue nigarric eguin. 	 rwasn tarwa lli-skiwsnin ġ-ssuq, ar-n-yaqra kra s-kra ar-ttinin ‹nut-awn taɛuwwatt ur-a-ttḥušm. nasi-awn amarg ur-a-tallam.›


Bere buruä beheratu vkan du obedient eguin içanic heriorano, are herio crutzecorano. 	 lliġ iga s-ssift n-bnadm, yadr-d i-ih̬f-ns, iskr kullu ma-gis-ira rbbi aylliġ immut s-lmut išqan f-uggjdi.


Scribatu drauçuet epistolán, nahasta etzaitezten paillartequin: 	 uriġ-awn-in-yad yat-tbrat, iniġ-awn gis a-ttanfm i-willi tfsadnin.


Gauça horriblea da Iainco viciaren escuetara erortea. 	 han tiksaḍ iggutn a-ra-yili i-wanna iḍrn ġ-ufus n-rbbi lli-iddrn.


Eta lasterca cioacen biac elkarrequin: baina berce discipulu hura aitzin cequión Pierrisi, eta lehen ethor cedin monumentera. 	 amḥḍar yaḍni izwar bṭrus s-dar-umḍḍal,


Baina etzeçaten recebi, ceren haren beguithartea baitzén Ierusalemerat ioiten cenarena. 	 walaynni ayt-tmazirt-an ur-t-rin ašku ssnn izd urušalim a-f-iskr.


Guero hassiric Moyses baitharic eta Propheta gucietaric, declaratzen cerauzten Scriptura gucietan harçaz beraz ciraden gauçác. 	 isawl-asn ilmma f-iwaliwn n-musa ula win lanbiya kullutn, iml-asn ma-fllas-ityaran ġ-kullu arratn n-rbbi.


Eta erd cedin seme ar batez ceinec gobernatu behar baitzituen natione guciac burdinazco berga batez: eta harrapa cedin haren haourra Iaincoagana eta haren thronora. 	 taru yan-warraw, ig yus lli-ra-iḥkam kullu timizar n-ddunit s-uɛmud n-uwzzal. ityattay-warraw-ns ġakudan s-lɛrš n-rbbi.


Eta sarthu ciradenean etzeçaten eriden Iesus Iaunaren gorputza. 	 kšmnt srs, walaynni ur-n-gis-ufint ddat n-siditnnġ yasuɛ.


Eta hec heyagoraz ceudela, eta bere arropác iharrosten eta airerat errhautsa iraizten çutela. 	 ar-ssġuyyun bahra ar-ssususn islhamn-nsn ar-talln agdrur s-nnigatsn.


(Lehen descriptione haur eguin cedin Cyrenius Syriaco gobernadore cenean) 	 tawala tamzwarut ayan ġ-ḥasbn mddn, ijra ġ-uwssan lli-ġ-iḥkam kirinyus tamazirt n-suriyya.


Halacotz beraz electionea ezta nahi duenaren, ez laster eguiten duenaren, baina Iainco misericordia eguiten duenaren. 	 mayad ur-n-iqama ġ-ma-ira bnadm nġd ma-iskar bnadm walaynni iqama-n ġ-rrḥmt n-rbbi.


Eta cer ikussi eta ençun baitu hura testificatzen du: baina haren testimoniagea nehorc eztu recebitzen. 	 ar-yakka tugga f-ma-iẓra ula ma-mi-isfld, walaynni ur-illi ma-yumnn tugga-ns.


Ecen escatzen den guciac recebitzen du: eta bilhatzen duenac erideiten du: eta bulkatzen duenari, irequiren çayo. 	 ašku kullu wanna-t-iḍalbn rad-as-ifk, d-wanna dars isiggiln ra-dars-yaf, d-wanna-n-issḍuqqurn rad-as-irẓm.


Eta içanen da norc-ere inuocaturen baitu Iaunaren icena, saluaturen baita haina. 	 d-kullu wanna izawgn ġ-ism-ns, ra-injm.›


Eta ihardesten çuela Iesusec erran cieçón hari, Dohatsu aiz Simon Ionaren semeá: ecen haraguiac ez odolac eztrauc hori reuelatu, baina ene Aita ceruètan denac. 	 yini-as yasuɛ: «ambarki a-tgit a-simɛan yus n-yuna, ašku urd bnadm ad-ak-imlan mayad, walaynni imla-yak-t baba rbbi lli-illan ġ-ignna.


Eta hec erran cieçoten, Eman ieçaguc, bata hire escuinean, eta bercea hire ezquerrean iar gaitecen hire glorián. 	 inin-as: «fk-aġ a-nskiws yan f-ufasiy-nnk d-yan f-uẓlmaḍ-nnk ġakud lliġ ra-tkšmt s-lmjd n-tgldit-nnk.»


Ihardets cieçoten Iuduéc, cioitela, Obra onagatic ezaugu lapidatzen, baina blasphemioagatic, eta ceren hic guiçon aicelaric eguiten baituc eure buruä Iainco. 	 rarn-as-d: «urd f-kra n-ufulki a-f-ra-k-nut walaynni f-iwaliwn-ad l-lkufr. bnadm ka-tgit walaynni ar-ttggat ih̬f-nnk d-rbbi.»


Orduan vncian ciradenéc ethorriric adora ceçaten hura, cioitela, Eguiazqui Iaincoaren Seme aiz. 	 sjdn-as ġwilli llanin ġ-tanawt ar-ttinin: «s-ṣṣaḥt kiyi tgit yus n-rbbi.»


Eta erran ceçan, Eguiaz erraiten drauçuet, baldin conuerti ezpaçaitezte, eta haourtchoac beçalaca ezpaçaitezte, etzarete sarthuren ceruètaco resumán. 	 yini-asn: «lḥqq a-rad-awn-iniġ, iġ-ur-tbddilm twrrim tgm zund tarwa mẓẓinin, ur-sar-tkšimm s-tgldit n-ignna.


Ecen ezgaitu deithu vkan Iaincoac cithalqueriatara, baina sanctificationetara. 	 ašku iġra-yaġ-d rbbi a-nġus, ur-akkʷ-iri a-nrku.


Orduan baldin nehorc badarraçue, Huná hemen Christ, edo han: ezalbeitzineçate sinhets. 	 «ġakudan iġ-awn-inna kra n-yan ‹ha-lmasiḥ illa ġid› nġd ‹hatin illa ġin› a-t-ur-tamnm.


Scribaitzac ikussi vkan dituan gauçác, eta diradenac eta hauén ondoan eguin behar diradenac: 	 imma kiyi, ara mayd tẓrit, ma-illan ġilad ula ma-ra-yili tigira.


Eta nor-ere vici baita, eta sinhesten baitu ni baithan, seculan eztun hilen. Sinhesten dun haur? 	 imma wanna iddrn yamn sri, ur-ra-sar-immt. is-tumnt mayad?»


Eta habita dadin Christ fedez çuen bihotzetan: 	 baš a-izdġ lmasiḥ ġ-uwl-nnun ġmklli srs tumnm. ḍalbġ-t a-kʷn-iẓẓu ġ-lḥnant izzga-kʷn gis,


Dioste Nicodemo harengana gauaz ethorri içan cenac, cein baitzén hetaric bat, 	 illa yan ġ-gr ifarisin-an ism-ns niqudimus, ikka-ttin yuška-d dar yasuɛ. isawl ġakudan yini-asn:


Ecen altchaturen da nationea nationearen contra, eta resumá resumaren contra: eta içanen dirade lur ikaratzeac lekutic lekura, eta gosseteac eta nahastecamenduac: dolorén hatseac, hauc. 	 ra-di-tnkr-tqbilt s-tqbilt tnkr-d-tgldit s-tgldit, ilint zznzalat ġ-kra n-tmizar yili-uġni. walaynni ġayad iga ġir azbbar amzwaru n-tlalit.


Ecen hunela da Iaincoaren vorondatea, vngui eguitez, guiçon erhoén ignorantiari ahoa boça dieçoçuen: 	 ašku rbbi ira gigun a-bdda-tskarm ma-ifulkin, baš a-ur-afn mddn fssusnin ssibt ma-s-a-gigun-sawaln s-tnuwwašt-nsn ih̬wan.


Norc-ere iragaiten baitu, eta ezpaita egoiten Christen doctrinán, Iaincoa eztu: Christen doctrinán egoiten denac Aita eta Semea baditu. 	 ašku wanna issurfn almmud l-lmasiḥ iffuġ zġ-gis, hati issngara ih̬f-ns d-rbbi. imma wanna izgan ġ-ulmmud l-lmasiḥ, ra-iqama ntta ġ-tamunt n-rbbi babatnnġ d-win yus.


Eta erran cieçoten, Cer authoritatez gauça horiac eguiten dituc? eta norc eman drauc authoritate hori gauça horiac eguin ditzán? 	 inin-as: «ma-k-id-yuznn a-tskart kullu ġayad? awal n-mi ayd-s-a-ti-tskart?»


Guero iauts cedin Capernaumera, bera eta haren amá eta haren anayeac eta haren discipuluac: eta egon citecen han, ez anhitz egun. 	 iftu yasuɛ ġakudan s-tmdint n-kafrnaḥum, ntta d-innas d-aytmas d-imḥḍarn-ns. gawrn ġin kra n-uwssan.


Baina maledictione çuey abratsoy: ecen baduçue çuen consolationea. 	 «walaynni taguḍi a-rad-awn-yili, a-willi dar iggut-wayda, ašku tkmml taġamt l-lh̬ir-nnun.


Eta bedratzi orenén inguruän oihuz iar cedin Iesus ocengui, cioela, Eli, Eli, lama sabachthani? erran nahi baita, Ene Iaincoa, Ene Iaincoa, ceren abandonnatu nauc? 	 tasaɛt tis kraṭṭ yut yasuɛ s-yat-tġuyyit itjhhdn yini: «aluy, aluy, lama šabaqtani?» tga lmɛna-ns «wa-rbbi-nu, wa-rbbi-nu, mah̬ a-yyi-tflt?»


Gauça guciac permettitzen çaizquit, baina guciac eztirade probetchutaco: gauça guciac permettitzen çaizquit, baina ni eznaiz deusen botherearen suiectioneraco. 	 kra n-mddn ar-ttinin: «iḥlla dari kraygatt kra.» walaynni ur-ra-k-infɛa kraygatt kra. «iḥlla dari kraygatt kra,» walaynni ur-rad-adjġ yat a-yyi-ikrs zund ismg-ns.


Orduan Pierrisec diotsa, Cer da iunctatu içan baitzarete çuen artean Iaunaren spirituaren tentatzera? horrá, hire senharra ohortze dutenén oinac borthán, eta eramanen aute hi. 	 izayd bṭrus yini-as: «mah̬ aylliġ tswangmm a-stti-tzzrim f-rruḥ n-rbbi? hatnin ġ-imi, ġwilli-n-mḍlnin argaz-nnm. ra-km-asin ula kmmi.»


Eta han Centenerac eridenic Alexandriaco vnci Italiarát ioaiten cen-bat, hartara sar eraci guençan 	 yaf ġin lqbṭan yan-wanaw yaḍni, ikka-d iskandariyya yiri tamazirt n-iṭalya, issġli-aġ srs.


Baina nic erraiten drauçuet, Onhets itzaçue çuen etsayac, benedicaitzaçue maradicatzen çaituztenac, vngui eguieçue gaitz daritzuèney: eta othoitz eguiçue oldartzen çaizquiçuenacgatic, eta persecutatzen çaituztenacgatic. 	 imma nkki rad-awn-iniġ, ḥnnwat ġ-inuwwašn-nnun, tḍalbm rbbi a-irḥm ġwilli-kʷn-ssrfufnnin.


Baina eçagutzen çaituztet ecen Iaincoaren amorioa eztuçuela çuec baithan. 	 walaynni ssnġ mamnk a-tgam, ur-gigun-tlli tayri n-rbbi.


Eta iniquitatezco abusione gucirequin galtzen diradenetan, ceren eguiaren amorioa ezpaitute recebitu vkán saluatu içateco. 	 s-kullu kra igan lh̬ʷšant a-s-ra-ijllu ġwilli llanin ġ-uġaras l-lhalak agʷin ad-irin lḥqq njmn.


Eta çareten hitzaren eguile eta ez solament ençule, ceuron buruäc enganatzen dituçuela. 	 illa fllawn a-tgm wid skarnin s-wawal n-rbbi, urd wid sflidnin ukan. a-ur-tjllum ih̬f-nnun,


Ecen ichilic sarthu içan dirade guiçon batzu, lehen ia aspaldian damnatione hunetacotz enrolatuac, gende Iaincoaren beldur gabeac, gure Iaincoaren gratia cambiatzen dutela dissolutionetara, eta Iainco Iabe bakoitza, eta Iesus Christ gure Iauna renuntiatzen dituztela. 	 ašku kšmn-in kra n-mddn s-gratun s-tntla. ityara fllasn zġ-isizwar f-lḥukm lli-ra-fllasn-iḍr. ntni ur-a-tuqqarn rbbi. ar-tfsadn ar-ttinin izd ġmkan a-tga lbaraka n-rbbi. rarn tiġurdin-nsn s-yasuɛ lmasiḥ, d-nttan waḥdut a-igan bab-nnġ ig siditnnġ.


Ecen bere buruz lurrac fructu ekarten du, behin belhar, guero buru, guero ogui bihi bethea buruän. 	 hati akal a-t-id-issmġayn. ġ-isizwar gant agʷlas, yan kra gnt tizlfin, ġ-isiggʷra gnt ṭumẓẓin ɛmmrnin.


Diotsó, Cein? Eta Iesusec erran ceçan Eztuc hilen, Eztuc adulteraturen, Eztuc ebatsiren, Eztuc testimoniage falsuric erranen. 	 isqsa-t-uɛyyal: «mal-luṣiyat?» yini-as yasuɛ: «‹a-ur-tnġt. a-ur-tznut. a-ur-takʷrt, a-ur-tfkt tugga n-tkrkas.›


Orduan ihes eguin ceçan Moysesec hitz hunegatic, eta arrotz eguin cedin Madiango lurrean, non engendra baitzitzan bi seme. 	 lliġ isfld musa i-mayad irwl, iffuġ miṣr iddu igawr ġ-tmazirt n-madyan. laln-in dars sin tarwa ġin.


Baina gu ezgara perditionetara appartatzen garenac, baina fedeari iarreiquiten guiaizquionac arimaren saluamendutan. 	 imma nkkʷni ur-ngi zġ-willi wrrinin tiġurdin tyawhlakn, hati nga zġ-willi umnnin njmn.


Ni naiz guiçon Iudua, Tarse Ciliciacoan iayoa, baina hacia hiri hunetan berean Gamalielen oinetan, aitén Leguearen perfectionean instruitua, Iaincogana zelotaco nincela, egun çuec guciac-ere çareten beçala: 	 «giġ nkki gu-yudaya, lulġ ġ-ṭarsus ġ-tmazirt n-kilikiyya, mqqurġ ġ-tmdint-ad n-urušalim. kkiġ-ttin ar-aqraġ ġ-ddu-ufus n-gamalyal, ar-tlmadġ kullu ma-illan ġ-ššrɛ n-imzwura-nnġ. iriġ bahra ad-rḍuġ rbbi zund kunni kullukn lli-llanin ġid ġassad,


Sarden den Eliçaco Aingueruari-ere scriba ieçóc, Iaincoaren çazpi spirituac eta çazpi içarrac dituenac gauca hauc erraiten citic. Baceaquizquiat hire obrác, ecen icena duc vici aicela, eta hila baitaiz. 	 «ara awal-ad i-lmalak n-umnaggar ġ-tmdint n-sardis: ha-ma-inna ġwalli dar ssa l-larwaḥ n-rbbi ula ssa n-itran. ssnġ kullu ma-tskart. ar-ttinin mddn is-tddrt walaynni tmmutt.


Hemendic harát nehorc enoyuric eztidala: ecen nic Iesus Iaunaren mercác dacazquet neure gorputzean. 	 imma ġilad, ḍalbġ-awn a-ur-sul-izayd yan i-tkrrayin-inu. ašku ibrrayn-ad usiġ ġ-ddat-inu, ntni timitar n-yasuɛ ad-gan.


Salutaitzaçue Tryphena eta Tryphosa, gure Iaunean trabaillatzen diradenac. Saluta eçaçue Persida, nic maite dudana eta anhitz trabaillatu dena, gure Iaunean. 	 ar-n-tsllamġ f-th̬ddamin n-siditnnġ trifina d-trifusa. ar-n-tsllamġ ula f-uwlltmatnnġ iɛzzan barsis lli-bahra-ith̬damn i-siditnnġ.


Eta guertha cedin, egon baitzedin anhitz egun Ioppen Simon deitzen cen larru appainçale batenean. 	 igawr bṭrus ġ-yaffa yan-mnnaw-uwssan ġ-dar yan-udbbaġ ism-ns simɛan.


Cein Spirituz carceleco spirituey-ere partituric predicatu vkan baitraue, 	 iddu ilmma yawi lh̬bar i-larwaḥ tyawkrrafnin,


Beharriric duenac ençun beça cer Spirituac erraiten drauen Elicéy, Victoriosoari etzayo calteric eguinen bigarren herioaz. 	 wanna dar imzgan, iqqan-t-id a-isfld i-mayd ittini rruḥ lqudus i-imnaggarn. kullu wanna inran, ur-akkʷ-ra-ti-tlkm lmut tis snat.


Eta naturaz den preputioac baldin Leguea beguira badeça, ezau iugeaturen hi, letraz eta circoncisionez Leguearen hautsle aicenor? 	 ġmkad a-s-kʷn-ufn ayt-tmizar yaḍni ašku ntni ar-skarn s-ššrɛ wah̬h̬a ur-darsn taẓallit n-ddat, imma kunni n-ayt-yudaya tffuġm zġ-ššrɛ wah̬h̬a tẓẓullam i-ddat ilin-warratn n-ššrɛ ġ-gr ifassn-nnun.


Eta alliança haur eneganic vkanen duté, Kendu dituquedanean hayén bekatuac. 	 rad-asn-fkġ lɛhd-ad ġakud nna-fllasn-ssittiġ ddnub-nsn.»


Gosse ciradenac bethe ditu onez: eta abratsac igorri ditu hutsic 	 iššbaɛ s-tmih̬ar ġwilli inġa laẓ, irar ayt-wayda bla yat.


Baina hic barur eguiten duanean vncta eçac eure buruä, eta ikuz eçac eure beguithartea: 	 imma kiyi ġakud nna-ttaẓumt sird udm-nnk tsrft azzar-nnk


Eta orduan ioaiten da, eta hartzen ditu berceric çazpi spiritu bera baino gaichtoagoac: eta sarthuric habitatzen dirade han: eta eguiten da guiçon haren azquen conditionea lehena baino gaichtoago. 	 iddu ilmma yawi-d ssa l-ljnun yaḍni lli-t-yugʷrn ġ-lh̬ʷšant, kšmn kullutn zdġn ġ-urgaz-an ard iwrri isiggʷra-ns yʷh̬šn f-isizwar-ns.»


Eta ethorri ciradenean Salaminara denuntia ceçaten Iaincoaren hitza Iuduén synagoguetan: eta baçutén Ioannes-ere lagun. 	 kšmn s-tmdint n-salamis ar-tbrraḥn s-wawal n-rbbi ġ-tgʷmma n-tẓallit n-ayt-yudaya. iwin didsn yuḥanna lli-mi-ttinin marqus, ar-tn-itɛawan ġ-twuri.


Ecen hic bay esquerrac emaiten dituc, baina bercea eztatec edificatzen. 	 wah̬h̬a tfulki-tẓallit-nnk ur-srs-tɛawnt ġwalli yaḍni.


Çuec-ere bada hunetara berera diligentia gucia ekárten duçuelaric eratchequi ieçoçue gainera çuen fedeari verthute, eta verthuteari scientia: 	 f-mayan a-f-kʷn-d-iqqan a-n-tgm tiqqi a-tzaydm f-liman-nnun a-bahra-tfulkim, tzaydm f-ufulki a-bahra-tissanm rbbi,


Berriz bada hura hartu nahiz çabiltzan: baina itzur cedin hayén escuetaric. 	 nkrn-daġ a-t-amẓn, walaynni injm-asn.


Ecen, anayeác, çuec libertatera deithu içan çaréte: solament beguirauçue, libertatea eztén haraguiari occasionetan: baina elkar charitatez cerbitza eçaçue. 	 way-aytma, iġra-yawn rbbi a-trẓmm zġ-iskraf. walaynni a-ur-ttinim «ntyawrẓam ġilad, nẓḍar a-nskar aynna ira ih̬f-nnġ.» ašku illa fllawn a-ttḥnnum ar-ttqasam i-ngratun.


Eta Salomonec engendra ceçan Roboam. Eta Roboamec engendra ceçan Abia. Eta Abiac engendra ceçan Asa. 	 suliman yuru raḥbɛam, raḥbɛam yuru abiyya, abiyya yuru asa,


Eta haur da haren manamendua, Sinhets deçagun Iesus Christ haren Semearen icenean, eta elkarri on daritzogun, manamendu eman dracun beçala. 	 ġmkad a-tga luṣit-ns, yini-aġ a-namn s-ism n-yus yasuɛ lmasiḥ, ar-ntḥnnu i-ngratnnġ ġmklli-s-aġ-yuṣṣa lmasiḥ.


Cioitela, Magistruá, Moysesec erran dic, Baldin norbeit hil bada haourric vkan gabe, haren anayeac aliançagatic harturen du haren emaztea, eta leinu eguinen drauca bere anayeri. 	 «way-amslmd, inna musa ‹iġ-immut kra n-yan ifl-d tamġart-ns bla tarwa, illa f-gʷmas n-urgaz-an a-stt-itahl a-dids-iskr tarwa f-ism n-gʷmas lli-immutn.›


Ezta discipulua bere magistruaren gaineco: baina nor-ere içanen baita discipulu perfect, içanen da magistru beçala. 	 amḥḍar ur-yugʷr amslmd-ns, walaynni kraygatt amḥḍar iġ-ikmml almmud-ns ra-ig zund amslmd-ns.


Berçalde manamendu berribat scribatzen drauçuet, cein baita eguiazco hartan eta çuetan: ceren ilhumbea iragan baita, eta eguiazco arguiac ia eguiten baitu argui. 	 walaynni luṣit-ad-awn-in-uriġ tga tin ljdid, iban is-tga lḥqq ġ-lmasiḥ ula gigun kunni. ašku ar-zraynt tillas ar-di-ttisfiw tifawt l-lḥqq.


Ecen erraiten drauçuet, guehiagoric eztudala ianen hunetaric, compli daiteno Iaincoaren resumán. 	 ašku rad-awn-iniġ, ur-sul-ra-t-ššġ ard yafu ġ-tgldit n-rbbi.»


Resurrectionean bada, çazpietaric ceinen emazte içanen da? ecen guciéc vkan dié hura. 	 ini-aġ ġilad, ġ-tnkra lli-ġ-rad-nkrn kullutn, tamġart n-manwa ġ-ssa-yad a-ra-tg? hatti tkka-ttin tga tamġart-nsn kullutn.»


Eta Iauna gauça hauçaz hæy minçatu içan çayenean, goiti cerurát altcha cedin, eta iar cedin Iaincoaren escuinean. 	 siditnnġ yasuɛ, tiġurdin n-ma-srsn-isawl, ityalal s-ignna iskiws f-ufasi n-rbbi.


Maledictione çuen gainean Scriba eta Phariseu hypocritác, ecen itsassoa eta leihorra inguratzen dituçue, proselytobat daguiçuençát, eta eguin denean, gehennaco seme eguiten duçue dobláz ceuroc baino areago. 	 wa-id-bu-sin-uwdmawn, taguḍi a-rad-awn-yili a-imslmdn n-ššrɛ d-ifarisin. ar-ttbbim imdwan d-ikalln baš a-trarm ġir yan s-uġaras-nnun, d-ntta iġ-ti-trurm tsswrrim-t iga yus n-jhnnama uggʷar-nnun s-snat-twal.


Baquea vtziten drauçuet, neure baquea emaiten drauçuet: eztrauçuet munduac emaiten duen beçala, nic emaiten çuey. Eztadila trubla çuen bihotza, eta eztadila icit. 	 imma ġilad flġ-awn sslamt. sslamt-inu ayd-awn-fkiġ. ur-ra-tiẓḍar ddunit ad-awn-tti-tfk ġmklli-awn-tt-fkiġ nkki. a-ur-tiksaḍm ula tudjm taġuft a-tkšm s-uwlawn-nnun.


PAVLEC Iesus Christen presonerac, eta anaye Timotheoc, Philemon gure maiteari eta lagunari, 	 zġ-bulus aḥbbas f-ism l-lmasiḥ yasuɛ, d-zġ-gʷmatnnġ timutaws. i-umddakkʷl-nnġ iɛzzan filimun lli-didnnġ-itmɛawan ġ-twuri-ad,


Eta içanen natzaiçue çuey Aita, eta çuec içanen çaizquidáte seme eta alaba, dio Iaun bothere gucitacoac. 	 rad-gġ babatun, tgm tarwa-nu d-isti. mayad inna-t sidi rbbi lli-iḥkamn kullu ma-illan.»


Ordea harçaz etzaiteztela aleguera, ceren spirituac suiet eguiten çaizquiçuen: baina aitzitic aleguera çaitezte, ceren çuen icenac scribatuac baitirade ceruètan. 	 walaynni rad-awn-iniġ, a-ur-tfrḥm f-ssibt l-ljnun ar-skarn s-wawal-nnun, walaynni frḥat f-ssibt n-ma-tyaran ismawn-nnun ġ-ignna.»


Eta huná, presenta cieçoten paralyticobat ohean cetzanic: eta ikussiric Iesusec hayén fedea, erran cieçón paralyticoari, Auc bihotz on, semé, barkatu çaizquic eure bekatuac. 	 aškin-d dars kra n-mddn awin-as-d yan-urgaz ikušmn ign f-imjdin-ns. yasuɛ iẓra mamnk ad-bahra-srs-umnn, isawl s-ukušam yini-as: «thnna a-iwi, ittin fllak ddnub-nnk.»


Eta cantatzen çuten quasi cantu berribat throno aitzinean, eta laur animalén, eta Ancianoén aitzinean: eta nehorc ecin ikas ceçaqueen cantua ehun eta berroguey eta laur milléc baicen, cein baitirade lurretic erossiac: 	 ar-kullu-tasin yan-umarg l-ljdid ġ-lgddam l-lɛrš ġ-dar kkuẓṭ lmh̬luqat d-imġarn. ur-iẓḍar yan a-yissan amarg-an, abla miyya d-kkuẓ id-mraw d-kkuẓ-walf (144.000) n-mddn lli-ifra rbbi zġ-ddunit.


Harequin ohortze içanic Baptismoaz, ceinez harequin batean resuscitatu-ere baitzarete, Iaincoaren fede botheretsuqui operatzen duenaz, ceinec hura hiletaric resuscitatu vkan baitu. 	 ašku ġakud lliġ tddmm s-udum n-waman, ttyawmḍalm d-lmasiḥ tnkrm-d dids, ašku tumnm s-tḥkimt itjhhdn n-rbbi lli-t-id-issnkrn zġ-lmut.


Cein baita hayén perditionetaco seignale, eta çuen saluamendutaco, eta haur Iaincoaganic. 	 bla-da-ttiksaḍm zġ-willi-kʷn-ssrfufunnin. ġmkad a-s-rad-ẓrn is-llan ntni ġ-uġaras l-lhalak tilim kunni ġ-uġaras n-ujnjm, ašku rbbi a-ra-kʷn-ijjnjm.


Eta iracasten cerauen comparationez anhitz gauça, eta erraiten cerauen bere doctrinán, 	 ar-tn-isslmad s-lmɛni f-tġawsiwin ggutnin, yini-asn:


Fedez Henoch eraman içan da, herioa ikus ezleçançát: eta ezta eriden içan, ceren eraman baitzuen Iaincoac: ecen eraman cedin baino lehen, testimoniage vkan ceçan Iaincoaren gogaraco içan cela: 	 ula ah̬nuh̬, f-ssibt n-ma-yumn awal n-rbbi a-f-ityalal s-ignna ur-immut. ur-ẓḍarn mddn a-t-afn ašku rbbi issitti-t zġ-ddunit. lliġ ur-ta-ityalal, imla-yas rbbi is-fllas-irḍa.


Empara eçac eure buruä, eta iautsi adi crutzetic. 	 jjnjm ih̬f-nnk tgguzd-d zġ-uggjdi.»


Eta othoitz eguiten drauçuet, anayeác, badaquiçue Estebenen familiá Achaiaco primitién artean dela, eta sainduén cerbitzura bere buruäc eman dituztela: 	 way-aytma, tssnm izd stifanas d-ayt-tgmmi-ns a-izwarn is-umẓn aġaras l-lmasiḥ ġ-tmazirt n-ah̬aya, fkn ih̬fawn-nsn ad-th̬damn i-imẓlayn l-lmasiḥ.


Baina Iainco gure Saluadorearen benignitatea eta guiçonetaraco amorioa aguertu içan denean, 	 walaynni rbbi anjjam-nnġ issbayyn-d mnšk a-ifulki iḥubbu bnadm.


Ceric da bada Iuduaren abantailla, edo ceric da circoncisionearen probetchua? 	 imma ġilad, ma-ra-nini f-ayt-yudaya? is-ur-darsn timih̬ar n-rbbi uggʷar n-mddn yaḍni? imma taẓallit n-ddat, is-ur-gis-tlli kra l-lfaytt?


Demborén complimenduaren dispensationean gucién elkargana biltzera Christean, hambat ceruètan diradenén nola lurrean, hura bera baithan: 	 yiri a-t-issafu ġ-isiggʷra n-ddunit. hati ra-issmun kullu ma-illan ġ-ignna ula ġ-ddunit, ig-t kullu ġ-ddu-ufus l-lmasiḥ.


Eta ethor cedin Scribetaric cembeit, hec disputatzen ençunic, eta ikussiric ecen vngui ihardetsi cerauela, harc interroga ceçan, Cein da manamendu gucietaco lehena? 	 yašk-id yan-umslmd n-ššrɛ isfld-asn ar-tmjaḥadn. lliġ iẓra mamnk a-tn-irur yasuɛ s-lmɛqul, isqsa-t: «mal-luṣit a-kullu-ihiyyan ġ-luṣiyat n-rbbi?»


Cembatez areago Christen odolac, ceinec Spiritu eternalaz bere buruä macularic gabe Iaincoari offrendatu baitrauca, chahuturen du obra hiletaric çuen conscientiá Iainco viciaren cerbitzatzeco? 	 walaynni uggʷar n-ġmkan a-rad-aġ-issġus lmasiḥ s-idammn-ns. ašku isrs-n ih̬f-ns lli-kullu-iṣfan ġ-lgddam n-rbbi s-tḥkimt n-rruḥ lli-idumn. issġus ulawn-nnġ zġ-iskkirn mmutnin baš a-nwrri ng ih̬ddamn n-rbbi lli-iddrn.


Baciharducaten bada Iuduéc elkarren artean, erraiten çutela, Nolatan hunec guri bere haraguia eman ahal dieçaquegu iatera? 	 bdun mddn-an ar-tmjaḥadn i-ngratsn ar-ttinin: «mamnk a-iẓḍar ġwad ad-aġ-ifk ddat-ns a-zgis-nšš?»


Eta inguru behatu çuenean haren inguruän iarriric ceuden discipuluetara, dio, Huná ene ama, eta ene anayeac. 	 issmaqql ġ-willi dids skiwsnin yini-asn: «ha-inna d-aytma.


Guc badaquigu ecen iragan garela heriotic vicitzera, ecen on dariztegu anayey: anayeari on eztaritzana, herioan dago. 	 walaynni nssn is-nzri nkkʷni zġ-lmut s-tudrt, ašku tlla ginnġ tayri n-aytmatnnġ. walaynni yan ur-ittirin aytmas, hati sul iqama ġ-lmut.


Eta ihardesten cerauela, erran ceçan, Ceinec çuetaric astoa edo idia putzura eror badaquió, eztu bertan hura idoquiren Sabbath egunean? 	 yini-asn: «ma-ra-tskrm iġ-awn-in-iḍr iwitun nġd tamugayt-nnun ġ-wanu ġ-wass n-usunfu? is-ur-ra-tazzlm a-ti-di-tldim?»


Etzaiteztela abusa, ene anaye maiteác. 	 way-aytma ɛzzanin, a-ur-tjlum ih̬f-nnun.


Halacotz egun batez ethorriren dirade haren plagác, herio eta vrthueria eta gossete: eta suz erreren da: ecen Iainco Iauna borthitz da, ceinec iugeaturen baitu hura. 	 f-ġayan a-f-ra-stt-utnt-kullu-tguḍiwin-ns ġ-yan-wass. ra-fllas-iḍr-waṭṭan d-taġuft d-uġni, ar-tti-tjddr lɛafit. ašku rbbi siditun lli-ra-fllas-izzugz lɛqubit, hati itjhhd bahra.


Ecen scribatua da, Alegueradi steril ertzen ezaicená: dendadi eta heyagora eguin ertzeco penan ezaicená: ecen guehiago ditun vtziaren haourrac ecen ez senhardunarenac. 	 ašku ityara: «wa-tamġart lli-ur-jju-yurun, wa-kmmi lli-f-ur-jju-izri-ungaẓ, nkr ġilad tfrḥt ar-tssġrutt. ašku kmmi lli-n-ifl-urgaz ra-tarut uggʷar n-talli iṭṭafn argaz.»


Baldin Christen icenean iniuriatzen baçarete, dohatsu çarete ecen çuen gainean reposatzen da gloriaren eta Iaincoaren Spiritua, heçaz den becembatean blasphematzen dena, baina çueçaz den becembatean glorificatzen dena. 	 imbarkin a-tgam iġ-a-kʷn-rggmn f-ssibt n-ma-tgam win lmasiḥ, ašku igguz-d fllawn rruḥ l-lmjd lli-igan rruḥ n-rbbi.


Ecen nola gorputza spiritu gabe hila baita, hala fedea-ere obrác gabe hila da. 	 han immut liman ġ-ur-llin ifulkitn, ġmklli ttmtat ddat nna-ġ-ur-tlli rruḥ n-tudrt.


Eta bildu cituenean, mana citzan ezlitecen parti Ierusalemetic, baina iguriqui leçaten Aitaren promessa, Cein, dio, ençun baituçue eneganic. 	 lliġ didsn igawr yasuɛ ġ-uwssan-an yini-asn: «ad-ur-tffuġm tamdint n-urušalim, walaynni qlat s-lbaraka lli-f-inna baba rbbi rad-awn-tt-ifk, sawlġ-awn fllas.


Bada ioaiten aicenean eure partida contrastarequin magistratuagana, enseya adi bidean haren menetic ilkiten: tira ezeçançat iugeagana, eta iugeac eman ieçon sargeantari, eta sargeantac eçar ezeçan presoindeguian. 	 iġ-ak-iṣrḍ kra n-yan s-lmḥkama, g-n tiqqi-nnk a-d-dids-tmšaškat ġ-uġaras, a-k-ur-izukr s-dar lqaḍi, idḥi-k lqaḍi i-umh̬zni, iluḥ-k-in-umh̬zni ġ-lḥbs.


Eta baldin çuen anayey solament beguitharte eguiten badraueçue, cer guehiago eguiten duçue? eztute publicanoec-ere horrela eguiten? 	 iġd ġir imddukkʷal-nnun a-da-ttnsallamm, man afulki tskrm uggʷar n-mddn yaḍni? is-urd ġmkan ad-skarn ula ġwilli ur-ssinnin rbbi?


Harengana hurbiltzen çaretelaric cein baita harri vicia, guiçonéz arbuyatua, baina Iaincoa baithan elegitua eta preciosoa. 	 akmurad-d ġilad s-walli igan aẓru iddrn. luḥn-t-in mddn, walaynni iẓli-t rbbi, iɛzzu dars.


Elkar saluta eçaçue pot saindu batez. Salutatzen çaituztez saindu guciéc. 	 tnsallamat i-ngratun s-unsallam n-tagʷmat.


Eta handitu cenean belharra, eta fructu eguin çuenean, orduan aguer cedin hiraca-ere. 	 lliġ-d-mġin irdn ssufġn tizlfin, imġi didsn wazkkun.


Eta seigarren hilebethean igor cedin Gabriel Aingueruä Iaincoaz Galileaco hiri Nazareth deitzen denera: 	 zrin ilmma sḍiṣ-iyrn, yazn rbbi lmalak jibrayyil s-yat-tmdint ġ-tmazirt n-jalil ism-ns naṣira,


Ene anayeác, ezteçaçuela mirets baldin çuey gaitz badaritzue munduac. 	 way-aytma, a-ur-ttɛjjabm iġ-kʷn-kurhan ayt-ddunit.


Bada beneficentia eta communicationea eztaquizquiçuela ahanz: ecen halaco sacrificioéz placer hartzen du Iaincoac. 	 a-ur-tettum a-tskarm afulki ar-tmɛawanm i-ngratun, ašku wan tiwafkiw-an a-s-a-itrḍu rbbi.