Libertatetan çaretenéc beçala, eta ez libertatea malitiaren estalquitan bacendute beçala, aitzitic Iaincoaren cerbitzariéc beçala. 	 zzriyat ussan-nnun mknna tram, walaynni a-ur-ttinim d-ih̬f-nnun: «ha-yaġ nẓḍar a-nskr mknna nra. nkrat a-nskr ma-yʷh̬šnn.» zzriyat ussan-nnun ġmklli-d-iqqann ih̬ddamn n-rbbi.


Eta ençun çutenean Ierusalemen ciraden Apostoluéc, nola Samariac recebitu çuen Iaincoaren hitza, igor citzaten hetara Pierris eta Ioannes. 	 sfldn irqqasn ġ-urušalim f-ayt-samira is-qbln awal n-rbbi, aznn bṭrus d-yuḥanna s-darsn.


Manamendu haur gommendatzen drauat, Timotheo ene semé, aitzinetic hiçaz içan diraden prophetién araura, heçaz bataillatze onez batailla adinçát: 	 wa-iwi timutaws, fkiġ-ak luṣit-ad ġmklli fllak nnan aytmatn ġayd izrin s-iwaliwn lli-asn-imla rbbi. amẓ ġ-iwaliwn-nsn baš a-tbkist ar-tkkatt takrrayt f-ufulki.


Halacotz Iaincoaren sapientiac-ere erran du, Igorriren ditut hetara Prophetác eta Apostoluac, eta hetaric hilen duté eta persecutaturen. 	 d-ġayan a-f-tnna-tḥkimt n-rbbi: ‹rad-asn-aznġ lanbiya d-irqqasn, nġn gisn kra ssrfufnn kra.›


Eta eguinen ditut gauça miraculuzcoac ceruän garayan, eta signoac lurrean beherean, odol eta su eta kezco vapore. 	 rad-skarġ timitar ġ-tattuyt n-ignwan ula lmɛjizat f-iggi n-wakal. rad-ilin idammn d-lɛafit d-imdla n-waggu iggutn.


Baina ikussi çutenean hura Sacrificadore principaléc eta officieréc, oihu eguin ceçaten, cioitela, Crucifica eçac, crucifica eçac. Dioste Pilatec, Har eçaçue ceuroc, eta crucifica eçaçue: ecen nic eztut erideiten haur baithan hoguenic. 	 lliġ-t-ẓran inmġurn d-imh̬zniyn n-tgmmi n-rbbi ar-ssġuyyun ar-ttinin: «agʷl-t f-uggjdi. agʷl-t f-uggjdi a-immt.» yini-asn bilaṭus: «awiyat-t kunni tagʷlm-t f-uggjdi. ha-yyi ur-gis-ufiġ kra l-lɛib.»


Eta escua hedaturic hunqui ceçan hura Iesusec, cioela, Nahi diat, aicén chahu. Eta bertan chahu cedin haren sorhayotassuna. 	 iggr-as yasuɛ s-ufus-ns yini-as: «riġ nkki. ġus.» yitti zġ-gis ljdam ġakudan iġus.


Eratchequi ceçan haur-ere berce gucién gainera, eçar baitzeçan Ioannes presoindeguian. 	 imma hirudus izuyd i-kullu ġayan, iluḥ-n yuḥanna ġ-lḥbs.


Orduan eguin cedin chistmist eta hots eta igorciri: eta lur ikaratze handia eguin cedin, nolacoric ezpaita içan guiçonac lurraren gainera diradenaz gueroztic, lur ikaratzeric diot hain handiric. 	 ar-kkatn-uwsmann, immass iggig s-uqqryan itjhhdn, immass-wakal ula ntta bahra. ur-jju-immussi-wakal ġmkan zġ-lliġ ityawh̬laq bnadm ġ-ddunit.


Baina alhargun gazteagoac refusaitzac: ecen bridá largatu dutenean Christen contra, ezcondu nahi dituc: 	 walaynni a-ur-tšškšmt timẓẓiyin ġ-warra n-thjjalin, ašku ra-ttirint ad-tahlnt tis snat-twal. ra-ttidunt ard ttunt lmasiḥ


Ezteçaçuela iugea apparentiaren araura, baina iugemendu bidezco batez iugea eçaçue. 	 a-ur-ttnbaḍm s-ma-d-ibann i-mddn walaynni tnbaḍat s-lḥqq.»


Baina denuntiatzen dugu Iaincoaren sapientia mysteriotan dena, diot estalia, Iaincoac ia dembora gucién aitzinetic gure gloriatan determinatu vkan çuena: 	 walaynni ar-nsawal s-tḥkimt n-rbbi lli-intln ġayd izrin issbayyn-t-id ġilad. ašku rbbi, ur-ta-ih̬lq ddunit, iqṣad ad-aġ-išškšm s-lmjd-ns.


Çuec-ere aiutatzen gaituçuelaric guregatic eguinen duçuen orationeaz: anhitz personaren respectuz eguin çaicun dohainaz, anhitzez guregatic esquerrac renda ditecençát. 	 illa fllawn ula kunni a-ttḍalabm rbbi f-ssibt-nnġ. ġmkad a-s-rad-aġ-ttɛawanm, igatn ġwilli tškarnin rbbi f-lbarakat lli-aġ-d-yakka f-ssibt n-tẓulla ggutnin.


Eta baldin cerbait bidegabe eguin badrauc, edo çor bahau, hura niri imputa ieçadac. 	 aynna-yak-iskr yʷh̬šn nġd aynna-yas-tḍfart, ḥasb-t flla.


Sarac Abraham obeditzen çuen beçala, hura iaun deitzen çuela, ceinen alaba eguin içan baitzarete, vngui eguiten duçuela, eta eceinere iciapenen beldur etzaretela. 	 ġmkan-nnit a-tga sara, ar-tsflid s-ibrahim ar-as-ttini «sidi.» ula kunninti ġilad, istis n-sara a-tgamt, iġ-a-tskarmt afulki bla-da-ttiksaḍmt yat.


Orduandanic haren discipuluetaric anhitz guibelerat citecen: eta guehiagoric etzabiltzan harequin. 	 ġakudan ma-iggutn zġ-imḥḍarn-ns fln-t, ur-a-sul-dids-tmunun.


Eta ian çutenac ciraden borz milla guiçonen inguruä, emazteac eta haourrac gabe. 	 ġwilli ššanin rad-gn ma-itggan smmus id-walf n-urgaz, ilint ula timġarin d-tarwa mẓẓinin.


Agrippac orduan erran cieçón Festusi, Nahi niquec neurorrec-ere guiçona ençun. Eta harc, Bihar, dio, ençunen duc. 	 isawl ilmma agribbas yini-as i-fastus: «ula nkki riġ ad-sfldġ i-urgaz-ad.» yini-as fastus: «ar ṣṣbaḥ rad-as-tsfldt.»


Benedicaitzaçue çuec maradicatzen çaituztenac: eta othoitz eguiçue oldartzen çaizquiçuenacgatic. 	 ḍalbat rbbi a-ibark ġwilli-kʷn-rgmnin, tḍalbm-t a-irḥm ġwilli-kʷn-ssrfufnnin.


Ecen bekatuac eztu çuen gainean dominationeric vkanen: ecen etzarete Leguearen azpian, baina gratiaren azpian. 	 ur-ra-kʷn-nrun ddnub ašku ur-tgim ġwilli-f-illa ššrɛ, walaynni tgam ġwilli-f-tlla lḥnant n-rbbi.


Ecen partez eçagutzen dugu eta partez prophetizatzen. 	 ašku tḥudda-twassna lli-darnnġ-illan, iḥudda mad-aġ-imala rbbi.


Ecen gauça hauc erraiten dituztenéc, claroqui eracusten dute ecen bere herriaren ondoan dabiltzala. 	 kullu winna ittinin ġmkan, iban gisn is-a-ttirin yat-tmazirt yaḍni a-tg tinsn.


Eta erran cieçón, Ilki adi eure herritic, eta eure ahaidetaric, eta athor nic eracutsiren drauädan lurrera. 	 yini-as: ‹fl ayt-dark d-tmazirt-nnk, tddut s-tmazirt lli-rad-ak-mlġ.›


Orduan Paulec erran ceçan, Ioannesec batheyatu vkan du emendamenduco Baptismoaz, ciotsala populuari, haren ondotic ethorteco cena baithan sinhets leçaten, erran nahi baita, Iesus Christ baithan. 	 yini-asn bulus: «ikka-ttin yuḥanna ar-issddam ġwilli ranin ad-fln ddnub-nsn wrrin s-rbbi, walaynni isawl-asn f-walli ra-d-yašk tigira-ns, a-t-igan d-yasuɛ. yuṣṣa-tn ad-srs-amnn.»


Eta conta cietzoten Ioannesi bere discipuluec gauça hauc guciac. 	 ddun imḥḍarn n-yuḥanna amsddam inin i-yuḥanna f-kullu tiġawsiwin-ad. iġr ilmma i-sin zġ-gisn s-dars,


Cein templearen profanatzen-ere enseyatu içan baita, eta hatzamanic nahi vkan diagu gure Leguearen arauez iugeatu. 	 ġmkan a-iskar aylliġ ira a-issḥrm tigmmi n-rbbi, namẓ-t nkkʷni ġakudan.


Eta badacussaçue eta badançuçue nola ez Ephesen solament, baina quasi Asia gucian Paul hunec sinhets eraciric itzuli duela populu handi, erraiten duela, ecen eztiradela iainco escuz eguiten diradenac. 	 walaynni tsfldm i-ġwan mi ttinin bulus tẓrm ġaylli iskar, ar-ittini ilahat lli-skrn ifassn n-bnadm urd ilahat ad-gan. hati irur mddn ggutnin ijlu-tn ġid ġ-afsus ula ġ-kullu tamazirt n-asiyya.


Halacotz, gueçurra kenduric, minça çaiteztez eguiaz batbedera cein çuen hurcoarequin: ecen elkarren membro gara. 	 mayan a-f-rad-awn-iniġ, kkisat fllawn kullu tikrkas. illa f-kud yan a-isawal d-gʷmas s-lḥqq, ašku nga kullwaġ yan ġ-ddat l-lmasiḥ.


Baina orain banoa ni igorri nauenaganát, eta çuetaric nehorc eznau interrogatzan, Norat oha? 	 imma ġilad ġ-rad-dduġ s-walli-yyi-d-yuznn, ur-iyi-isqsa yan gigun manis rad-dduġ.


Senharrác, on erizteçue çuen emaztey, eta etzaiteztela samint hayén contra. 	 imma kunni a-irgazn, illa f-kraygatt yan a-itḥnnu ġ-tmġart-ns bla-da-dids-itšqu.


Israeltar guiçonác, ençun itzaçue hitz hauc: Iesus Nazarenoa, guiçon Iaincoaz approbatua çuec baithan obra excellentez eta miraculuz eta signoz, cein eguin baititu Iaincoac harçaz çuen artean, ceuroc-ere daquiçuen beçala: 	 «wa-irgazn ayt-rbbi, sfldat i-ma-rad-awn-iniġ. yasuɛ gu-naṣira, tlla gis lbaraka n-rbbi, iskr ġ-darun lquwwat d-lmɛjizat d-tmitar tjhhdnin. kullu mayad, imla-yawn-t rbbi.


Eta cioela, Emenda çaitezte: ecen ceruètaco resumá hurbil da. 	 «flat kullu ma-tskarm yʷh̬šn, ašku takmur-d-tgldit n-ignna.»


Cein mundu hunetaco princietaric batec-ere ezpaitu eçagutu vkan: ecen baldin eçagutu vkan baluté, gloriazco Iauna etzuqueten crucificatu. 	 ur-illi yan ġ-inmġurn n-ddunit issn mayad. mrad is-ssnn mayad, ikun ur-akkʷ-rad-nġn bab l-lmjd f-uggjdi.


Ecen norc hi reputationetan eçarten au? eta cer duc recebitu vkan eztuanic? eta baldin recebitu vkan baduc, cergatic gloriatzen aiz recebitu ezpahu beçala? 	 ašku ma-k-ibḍan d-wiyyaḍ? ma-dark-illan bla-yak-t-ifka rbbi? walaynni lliġd rbbi ad-ak-t-ifkan, mah̬ aylliġ a-tssfurrugt zund iġd ih̬f-nnk a-d-ikka?


Aser-en leinutic, hamabi milla seignalaturic: Nephthaliren leinutic, hamabi milla seignalaturic: Manasseren leinutic, hamabi milla seignalaturic: 	 d-ašir d-naftali d-manassi


Eta igorriric Macedoniara aiutatzen çutenetaric biga baitziraden Timotheo eta Erasto, bera gueldi cedin dembora batetacotz Asian. 	 yazn ilmma sin imɛawann-ns timutaws d-arastus a-t-zwurn s-makiduniyya, imma ntta sul-n-iqama yan kra ġ-asiyya.


Eta iarriric cegoela Oliuatzetaco mendian templearen aurkán, interroga ceçaten appart Pierrisec eta Iacquesec, Ioannesec eta Andriuec, 	 lliġ iskiws yasuɛ ġ-uwrir n-zzitun ġ-umnid n-tgmmi n-rbbi, isqsa-t bṭrus d-yaɛqub d-yuḥanna d-andraws ntni waḥdutn,


Nic cerçaz haraguian-ere confidança dudan badut-ere. Baldin cembeit bercec vste badu confidançaric duela haraguian, nic guehiago. 	 mrad is-riġ nkki, illa dari ġ-ddat-inu ma-f-a-bnnuġ. ašku iġ-illa kra n-yan iġaln is-dars kra-f-a-ibnnu f-iskkirn n-ddat, illa dari mayan s-uggʷar.


Bada manamenduaren fina duc charitate bihotz chahutic eta conscientia onetic dena eta fictione gaberico fedetic. 	 ġmkan a-s-k-uṣṣaġ ašku riġ a-nzayd ar-ntɛmmar s-lḥnant n-willi dar ul iġusn issann is-ur-gisn lɛib amnn s-lmasiḥ s-nniyt ikmmln.


Ecen anhitz abusari sarthu içan da mundura, ceinéc ezpaitute confessatzen Iesus Christ haraguitan ethorri içan dela: halacoa abusari da eta Antechrist. 	 han kigan d-ayt-tkrkas ar-tkkan ddunit, agʷin ad-inin: «yuška-d yasuɛ lmasiḥ zġ-rbbi, iwrri s-ddat n-bnadm.» wan mddn-an, ayt-tkrkas ad-gan, gn inuwwašn l-lmasiḥ.


Vste duçue ecen lurrean baquearen eçartera ethorri naicela? ez, diotsuet, baina diuisionearen. 	 is-tġalm is-d-uškiġ ad-skrġ lhna ġ-ddunit? uhu, rad-awn-iniġ urd lhna walaynni tibḍit.


Eta ihardesten çuela Iesusec erran ciecén, Interrogaturen çaituztet nic-ere çuec gauça batez: erradaçue bada niri, 	 isawl yasuɛ yini-asn: «ula nkki ra-kʷn-sqsaġ yan-usqsi. iniyat-iyi,


Maiteá, fidelqui eguiten duc cer-ere eguiten baituc anayetara eta estrangeretara. 	 wa-gʷma iɛzzan, afulki ayan tskart lliġ a-ttɛawant aytmatnnġ, bahra ġwilli dark ganin iġribn.


Baina çuec baduçue vnctionea Sainduaganic, eta eçagutzen dituçue gauça guciac. 	 kunni tssnm lḥqq kullukn, ašku illa gigun rruḥ lli-awn-ifka ġwalli igan amẓlay n-rbbi.


Causa hunegatic bada deithu çaituztet, ikus cinçatedan eta minça nenguiçuençát: ecen Israeleco sperançaren causaz cadena hunez inguratua nago. 	 mayan a-f-ḍalbġ a-kʷn-ẓrġ sawlġ didun. ašku tyawkrrafġ ġilad s-ssnasl f-ssibt n-rrja lli-ġ-n-rjan ayt-rbbi.»


Eta manamendu haur dugu harenganic, Iaincoa maite duenac, maite duen bere anayea-ere. 	 ġmkad a-tga luṣit-ns: wanna ittirin rbbi, iqqan-t-id a-ittiri ula gʷmas.


Eta auançatzen cen Iaincoaren hitza comarca hartan gucian. 	 sfldn mddn i-lh̬bar n-siditnnġ ġ-kullu tamazirt-an.


Neure haourtoác, ceinéz berriz ertzeco penatan bainaiz, Christ forma daiteno çuetan. 	 wa-tarwa-nu ɛzzanin, ha-yyi ġilad giġ zund tamġart lli-ra-yaru, izri-flla-ungaẓ n-tlalit-nnun ard gigun timġur-tḥkimt l-lmasiḥ.


Erran ciecén bada Iesusec, Oraino dembora gutibatetacotz çuequin naiz, guero banoa igorri nauènaganát. 	 isawl yasuɛ s-mddn yini-asn: «ġir kra idrusn a-ra-sul-didun-iliġ, wrriġ ilmma s-walli-yyi-d-yuznn.


Ecen haraguian guinenean, bekatuén affectione Legueaz ciradenéc indar çuten gure membroetan, herioari fructificatzeco. 	 ġayd izrin nkka-ttin ar-ntlhu s-ma-ittiri bnadm i-ih̬f-ns, ar-aġ-itrara ššrɛ a-nswingim s-uggʷar ġ-lh̬ʷšant lli-ittiri-uwl-nnġ, aylliġ a-nskar lġllt yʷh̬šnn lli-d-itawin lmut.


Eta hec erran cieçoten, Cergatic Ioannesen discipuluéc barur eguiten dute maiz eta othoitz eguiten, halaber Phariseuenec-ere: baia hiréc iaten eta edaten dute? 	 sqsan-t: «mah̬ aylliġ a-bahra-taẓumn ar-tẓallan imḥḍarn n-yuḥanna ula imḥḍarn n-ifarisin, imma imḥḍarn-nnk kiyi ar-šttan ar-ssan?»


Halacotz, guelditzen çayó sabbathgoabat Iaincoaren populuari. 	 imma ġilad ra-sul-ifk rbbi asunfu ikmmln i-mddn-ns, ġmklli isunfa ntta ġ-wis ssa-uwssan.


Hayén ahoa maledictionez eta karminduraz bethea da. 	 imi-nsn ar-d-issufuġ nnɛlat d-trggam.


Guero bere discipuluetaric, berce batec erran cieçon, Iauna, permetti ieçadac behin ioan nadin neure aitaren ohorztera. 	 isawl-d ilmma yan yaḍni zġ-gr willi dids itmunun yini-as: «wa-sidi, adj-iyi zwar ad-wrriġ ard-n-mḍlġ baba.»


Regeneraturic ez haci corruptibleaz, baina incorruptibleaz, Iaincoaren hitz viciaz, eta eternalqui egoiten denaz. 	 ašku tlulm talalit n-tudrt l-ljdid, urd s-wamud lli-ifnnun walaynni s-wamud lli-ur-ra-ifnu, a-t-igan d-wawal n-rbbi, ig awal iddrn iqama-bdda.


Eta erran ceçan Pierrisec, Ananias, cergatic bethe du Satanec hire bihotza Spiritu sainduari gueçur erraitera, eta landaren preciotic appartatzera? 	 inkr bṭrus yini-as: «wa-ḥananiyya, mah̬ aylliġ tudjit šiṭan a-ikšm s-uwl-nnk baš a-tsskarkst f-rruḥ lqudus tḥḍut kra zġ-maylli tumẓt ġ-igr-nnk?


Eta haren beldurrez, ici citecen goardác, eta hilac beçalaca citecen. 	 ggʷdn imh̬zniyn lli-ḍufnin amḍḍal ar-trgigiyn s-tawda, ḍrn s-wakal zund iġ-mmutn.


Eta guertha cedin hequin mahainean iarriric cegoela, oguia harturic gratiác renda baitzitzan, eta hautsiric eman baitziecén. 	 lliġ didsn iskiws ġ-imnsi yamẓ aġrum, iškr rbbi fllas, ibbi-t ifk-asn-t.


Eta baldin Christ resuscitatu içan ezpada, beraz vano da gure predicationea, eta çuen fedea-ere vano da. 	 walaynni iġ-ur-d-inkir lmasiḥ, ur-illi ma-f-a-ntbrraḥ ula illa ma-s-a-ttamnm.


Eta complitu cituztenean harçaz scribatu ciraden gauça guciac, çuretic kenduric, eçar ceçaten monument batetan. 	 ġakud lliġ skrn ntni kullu maylli fllas ityaran zġ-isizwar, zzugzn-t zġ-uggjdi, srsn-t-in ġ-umḍḍal.


Eta bercéc erraiten çuten, Vtzac, dacussagun, eya ethorriren denez Elias horren emparatzera. 	 inin wiyyaḍ: «zgayat, a-nẓr is-ra-d-yašk iliyya a-t-ijjnjm.»


Eta haur bera scribatu vkan drauçuet, ethor nadinean tristitiaric eztudançát alegueratu behar nincenetaric: çueçaz gucioz fidaz ecen ene alegrançá, çuen guciona dela. 	 mayan a-f-n-uriġ tabrat-an, ur-n-darun-uškiġ, ašku ur-riġ ad-iyi-darun-ṭiyyr kunni lli-f-illa a-yyi-tssfrḥm. ašku ssnġ iġ-frḥġ nkki ra-didi-kullu-tfrḥm.


Hurbil çaquitzate Iaincoari, eta hurbilduren çaiçue: garbitzaçue escuac, o bekatoreác, eta purificaitzaçue bihotzac, o gogo doblatacoác. 	 akmurat-n s-rbbi, yakmur-d srun. wa-kunni lli-iskarn ddnub, sirdat ifassn-nnun. wa-kunni lli-ikkatn f-sin iġarasn, ssġusat ulawn-nnun


Eta spiritua oihu eguinic eta hura gaizqui çathicaturic, ilki cedin: eta haourra hila beçalaca cedin, hala non anhitzec erraiten baitzuten ecen hil cela. 	 yut ljnn s-yat-tġuyyit issmḥakka afruh̬ iffuġ. iwrri-ufruh̬ zund iġ-immut aylliġ iggut ma-innan: «hati immut.»


Iuduetaric recebitu vkan dut borz aldiz berrogueirá colpe, bat guti aldian. 	 smmust-twal a-yyi-ssġuršn ayt-yudaya ar-iyi-ššušan kraṭṭ id-mrawt d-tẓa (39) n-ḍḍrbt.


Ecen vngui cerbitzatu duqueitenéc grado ona acquisitzen dié beretzat, eta libertate handia Iesus Christ baithango fedean. 	 winna skarnin tawuri-ad n-imɛawann s-nniyt-nsn, rad-ɛzzan dar mddn, zɛmn bahra ġ-uġaras l-lmasiḥ yasuɛ.


Ceini behatzen baitzaizquión chipienetic handieneranoco guciac, cioitela, Haur da Iaincoaren verthute handi hura. 	 ar-tt-gis-tawin mddn kullutn, udmawn mqqurnin ula wiyyaḍ, ar-ttinin: «argaz-ad tlla-gis-tḥkimt n-rbbi lli-mi ism-ns ‹amqqur›.»


Eta haur erran çuenean, hats eman ciecén eta erran, Recebi eçaçue Spiritu saindua. 	 iṣuḍ gisn yini-asn: «amẓat rruḥ lqudus.


Baina abatituac consolatzen dituen Iaincoac consolatu vkan gaitu Titeren ethorteaz. 	 walaynni rbbi lli-issfjjijn ul n-willi ḍɛfnin, issfjjij-aġ ula nkkʷni, ašku yiwi-d tiṭus s-darnnġ.


Hauc dirade ithurri vr gabeac, hodey haice buhumbaz erabiliac, eta ilhumbezco lanhoa seculacotz beguiratzen çaye. 	 imma mddn-an, zund lɛyun qqurnin ad-gan, ula zund imdla idḥi-tn-waḍu itjhhdn. iskr-asn rbbi adġar ġ-tillas aggugnin.


Eta ikussi içan da anhitz egunez, harequin batean Galilearic Ierusalemera igan içan ciradenéz, eta dirade haren testimonio populua baithara. 	 ar-d-itban kigan d-uwssan i-willi dids munnin zġ-jalil s-urušalim. gn ntni inagan, ar-akkan tugga i-ayt-rbbi f-mad-ẓran.


Eta erran cieçón norbeitec, Iauna, gutiac dira saluatzen diradenac? Eta harc erran ciecén, 	 isqsa-t yan yini-as: «izd a-sidi ġir kra idrusn a-ra-injm?» isawl yasuɛ yini-asn:


Eta harturic hura iraitz ceçaten mahastitic campora, eta hil ceçaten. 	 ġwin-t luḥn-t-in s-brra n-igr nġn-t.»


Eta iauciric gueldi cedin çutic, eta baçabilan: eta sar cedin hequin templean, ebilten eta iauzten cela eta laudatzen çuela Iaincoa. 	 yakʷi ibidd f-iḍarn-ns iftu. ikšm didsn s-tgmmi n-rbbi ar-ifttu ar-itakʷi ar-italġ rbbi.


Orduan liuraturen du anayeac anayea heriotara, eta aitác haourra: eta altchaturen dirade haourrac aita-amén contra, eta hil eraciren dituzté. 	 ra-yili ma-ra-n-idḥi gʷmas i-lmut, yili ma-ra-n-idḥi yus, nkrn-d tarwa f-ayt-darsn nġn-tn.


Eta erdi cedin bere seme lehen iayoaz, eta bandatoz trocha ceçan hura, eta eçar ceçan mangederán, ceren ezpaitzén hayendaco lekuric ostalerián. 	 taru arraw-ns amzwaru, tssmuttl-t ġ-uḥzzam tsrs-t-in ġ-yan-usds, ašku ur-ufin kra n-tḥanut ih̬wan ġ-lfndq.


Eta batzuc behinçát inuidiaz eta contentionez, eta bercéc vorondate onez-ere Christ predicatzen duté: 	 ssnġ kra gisn ar-ttirin ad-zzwurn ssimġurn ih̬f-nsn, ġayan ka-f-a-tbrraḥn f-lmasiḥ. walaynni illa sul mad-dar-tlla nniyt iṣfan,


Eta hetaric batzuc sinhets ceçaten, eta Paulen eta Silasen compainiaco eguin citecen, eta Iaincoa cerbitzatzen çutén Grecoetaric compainia handia, eta emazte ohoraturic ez guti. 	 amnn kra n-ayt-yudaya s-maylli-asn-ittini, ntni ula yan-mnnaw zġ-ibrraniyn lli-tɛbadnin rbbi, d-kra n-tmġarin ist-tgʷmma mqqurnin ġ-tmdint-an, wrrin kullu biddn d-bulus d-sila.


Erranen duc bada, Hautsi içan dirade adarrac, ni chartha nendinçát. 	 imma kiyi ra-tinit «rbbi ibbi tiṣṭṭwin zġ-tazitunt baš a-yyi-n-gis-ilqqm.»


Eta Iesusec hayén bihotzeco pensamendua ikussi çuenean, haourtchobat harturic eçar ceçan bere aldean: 	 yasuɛ issn mamnk ad-swingimn, yawi-d yan-warraw imẓẓin issbidd-t ġ-tama-ns


Hala, diotsuet, bozcario içanen dela Iaincoaren Aingueruén aitzinean, bekatore emendatzen den baten gainean. 	 ġmkad a-s-rad-awn-iniġ, ar-tfraḥn lmalayka n-rbbi s-yan-n-ifln kullu ma-iskar yʷh̬šn iwrri-d s-uġaras n-rbbi.»


Niri bada saindu gucietaco chipienari eman içan çait gratia haur, Gentilén artean Christen abrastassun comprehendi ecin daitenaren euangelizatzeco, 	 wah̬h̬a mẓẓiġ bahra ġ-gr kullu imẓlayn n-rbbi, ifka-yyi lbaraka-yad ad-tbrraḥġ i-ayt-tmizar n-ddunit f-tmih̬ar l-lmasiḥ lli-ugʷrnin kullu iswingimn n-bnadm.


Eta Paul populua baithara sarthu nahi cenean, etzeçaten vtzi discipuluéc. 	 bulus ira a-iftu s-wammas n-mddn-an a-srsn-isawl, walaynni ur-t-udjin aytmatn.


Ecen içanen dituc guiçonac bere buruentár, auaritioso, vantari, vrgulutsu, disfamaçale, aita-ametara desobedient, ingrat, Iaincoaren menospreciaçale, 	 ašku rad-tsalan mddn ġir ih̬fawn-nsn ar-tsalan iqaridn, ar-talġn ar-ssimġurn agayyu-nsn ar-rggmn wiyyaḍ. ur-rad-sflidn s-ayt-darsn ula-da-tškarn yan ula-da-ttirin rbbi.


Eçagut eraci drauzquidac vicitzearen bideac, betheren nauc bozcarioz eure beguitharte aitzinean. 	 tmlit-iyi-d aġaras n-tudrt. ġ-dark a-ġ-ra-yyi-tɛmmrt s-lfrḥ.›


Lehenago desobedient ciradeney, behin beha cegoenean Iaincoaren patientiá Noeren egunetan, appaincen cenean arká: ceinetan gutiac, da iaquiteco, çortzi arima salua baitzitecen vrez: 	 a-tn-igan d-willi rurnin tiġurdin-nsn s-rbbi ġ-uwssan lli-ġ-didsn-iṣbr bahra. ġ-uwssan-an a-ġ-iskr nuḥ anaw, njmn gis kra n-mddn drusnin zġ-waman, tam mddn ad-gan.


Sacrificadore oroc bada assistitzen çuen egun oroz administratzen eta maiz sacrificio berac offrendatzen cituela, ceinéc iagoitic bekatuac ecin ken baitzitzaqueizten: 	 ass f-wass ar-tbddadn inmġurn n-ayt-yudaya ar-skarn tawuri-nsn, ar-n-ssakmurn kigan d-tġrsiw lli-ur-ẓḍarnin ad-ssittint ddnub.


Baina ceren ikustera ilki içan çarete? guiçon abillamendu preciosoz veztitu baten? huná, abillamendu preciosoetan, eta delicioetan diradenac, reguén palacioetan dirade. 	 walaynni ma-s-a-ttidum a-ti-tẓrm? izd kra n-urgaz ilsan ibrdan šwanin? han ġwilli dar ibrdan šwanin d-tġawsiwin ġʷlanin, ġ-tgʷmma n-igldan a-ġ-llan.


Eta scribatu drautaçuen gaucéz den becembatean, on da guiçonaren emazteric ez hunquitzea. 	 imma tiġawsiwin lli-f-di-turam, rad-awn-fllasnt-iniġ: išwa i-urgaz a-ur-yawi tamġart.


Eta minça cequizquión Iaincoaren hitzaz hari, eta haren etchean ciraden guciey. 	 sawln srs s-wawal n-siditnnġ nttan d-ayt-tgmmi-ns kullutn.


Huná, ethorten da hodeyéquin eta ikussiren du hura begui oroc, hura çulhatu vkan dutenéc-ere: eta plagnituren dirade haren aitzinean lurreco leinu guciac: bay, Amen. 	 hati ra-d-iftu ġilad ġ-gr imdla, ẓrn-t kullu mddn, ẓrn-t ula ġwilli-t-ssyaggasnin. rad-allant-kullu-tmizar n-ddunit f-ssibt-ns. ġmkad a-ra-yili, amin.


Eta hec baciharducaten berén artean, cioitela, Baldin erran badeçagu, Cerutic: erranen du, Cergatic beraz eztuçue sinhetsi hura? 	 bdun ar-ssmqsan i-ngratsn ar-ttinin: «ma-rad-as-nini? ašku iġ-nenna ‹rbbi a-t-id-yuznn› rad-aġ-yini ‹mah̬ aylliġ ur-tuminm mad-awn-inna?›


Bada çazpi anaye içan dituc, eta hetaric lehena emazte harturic hil içan duc, haourric gabe. 	 ha-ssa n-aytmatn. yiwi-umzwaru tamġart, immt ur-d-ifil tarwa.


Eta discipuluéc eguin ceçaten Iesusec ordenatu cerauen beçala, eta appain ceçaten Bazcoa. 	 skrn imḥḍarn s-ma-f-tn-yuṣṣa yasuɛ, jjujadn imnsi n-usurf.


Eta ioaitera vtzi cituztenean ethor citecen bere gendetara, eta conta ciecén cer-ere Sacrificadore principaléc eta Ancianoéc erran baitzerauècén. 	 lliġ-asn-rẓmn iwrri bṭrus d-yuḥanna s-dar mddn-nsn, sawln-asn f-kullu mad-asn-nnan inmġurn n-tgmmi n-rbbi d-imġarn n-tmazirt.


Eta erran cieçón Iaunac, Baina çuec Phariseuoc coparen eta plataren campoco aldea chahutzen duçue: baina çuen barnean dena, bethea da harrapaqueriaz eta gaichtaqueriaz. 	 isawl srs siditnnġ yini-as: «wa-kunni n-ifarisin ar-tssġusm lkas d-tmkilt zġ-brra, imma agʷns iɛmmr s-tmh̬h̬art d-lh̬ʷšant.


Eta iguzqui sartzean, anhitz eritassun motaz eriric çuten guciéc ekar citzaten harengana: eta harc escuac hetaric batbederari gainera eçarriric senda citzan. 	 lliġ-n-tḍr tafukt aškin-d mddn ggutnin s-dar yasuɛ, ar-di-tawin ġwilli uḍnnin s-tmuḍan ggutnin. ar-n-isras ifassn-ns f-kraygatt yan gisn ar-tn-ijjujji.


Eta harc ihardesten çuela erran ceçan, Ene Aita ceruètacoac landatu eztuen landare gucia erroetaric idoquiren da. 	 isawl yasuɛ yini-asn: «ra-yakuf kud asġar nna-ur-iẓẓi baba rbbi n-ignna.


Eta iracasten ari cen egun oroz templean: eta Sacrificadore principalac eta Scribác eta populuco principalac hura hil eraci nahiz çabiltzan. 	 kraygatt ass ar-isslmad ġ-tgmmi n-rbbi. imma inmġurn n-tgmmi n-rbbi d-imslmdn n-ššrɛ d-imġarn n-tmazirt-an ar-siggiln mamnk a-s-ra-t-hlkn.


Considera eçac bada hitan den arguia ilhumbe eztén. 	 awi-tt ġ-ih̬f-nnk ad-ur-th̬si tifawt lli-gik-illan.


Huná, nic Paulec erraiten drauçuet ecen baldin circoncidi baçaiteztez Christ etzaiçuela deus probetchaturen. 	 sfldat-iyi nkki bulus, rad-awn-iniġ: iġ-tram a-ttġusm s-tẓallit n-ddat ur-rad-awn-yili yat ġ-lmasiḥ.


Ecen Gentilac diradela herederoquide eta gorputz batetaco bereco eta haren promessean participant Christean Euangelioaz. 	 iml-aġ-d lh̬bar ifulkin n-is-rad-kšmn ayt-tmizar yaḍni ġ-lbarakat n-ayt-rbbi ula ġ-umnaggar n-willi ganin wins, amẓn ula ntni kullu ma-inna rbbi rad-aġ-t-ifk f-uwdm l-lmasiḥ yasuɛ.


Ilhun bitez hayén beguiac, ikus ezteçatençát: eta hayén bizcarra bethiere makur eçac. 	 ad-llasnt-walln-nsn a-ur-isfiwn, ar-bdda-knnun ġ-ddu taẓayt n-tmmariw.»


Eta interroga ceçaten bere discipuluéc, cioitela, Cergatic beraz Scribéc erraiten dute ecen Elias behar dela lehen ethorri? 	 sqsan-t imḥḍarn-ns: «mah̬ aylliġ a-ttinin imslmdn n-ššrɛ iqqan-d nnabi iliyya a-d-yašk izwur-d ġwalli igan lmasiḥ?»


Eta hunec cituen laur alaba virgina prophetizatzen çutenic. 	 ilint dars kkuẓṭ istis ur-tahilnt, ar-ttinint iwaliwn nna-yasnt-imala rbbi.


Hala gu-ere haourrac guinenean munduco elementén azpiratuac guinén suiectionetan: 	 ula nkkʷni nkka-ttin nga ġmkan. ġakud lliġ sul nmẓẓi, nga zund ismgan ġ-ddu-ssulṭa l-larwaḥ n-ddunit-ad.


Erraiten deno, Egun baldin haren voza ençun badeçaçue, eztitzaçuela gogor çuen bihotzac tharritamenduan beçala. 	 ġmklli inna: «ġassad iġ-tsfldm i-wawal-ns, ad-ur-tssiqarm ih̬f-nnun zund imzwura-nnun lli-gigi-rggmnin.»


Eta icidura ethor cedin aldiri hetaco gucién gainera, eta Iudaco herri mendiçu orotan publica citecen hitz hauc guciac. 	 ggʷdn ġwilli zdġnin ġin, awin lh̬bar f-kullu mayd ijran ġ-tmazirt-an n-iwrar n-yudaya kullutt.


Baina orain Leguea gabe Iaincoaren iustitiá manifestatu içan da, Leguearen eta Prophetén testimoniagea duela. 	 imma ġilad imla-yaġ rbbi aġaras lli-s-iskr sslamt ġ-gras d-mddn. urd ššrɛ a-s-tt-iskr, walaynni ar-nnit-imala ššrɛ ula lanbiya izd lḥqq a-iga.


Baina hayen beguiac luluratuac ceuden hura eçagut ezleçatençát. 	 wah̬h̬a-t-ẓran ur-t-ukʷzn.


Ecen baldin etsay guinela reconciliatu içan bagara Iaincoagana haren Semearen herioaz, anhitzez areago reconciliaturic saluaturen gara haren viciaz. 	 ašku lliġ sul nga wid tẓinin d-rbbi, iskr sslamt ġ-gratnnġ dids s-lmut n-yus. imma ġilad ġ-tlla sslamt ġ-gratnnġ dids, nssn s-uggʷar is-rad-aġ-ijjnjm s-tudrt-ns.


Cioitela, Presoindeguia behinçát eriden dugu ertsia diligentia gucirequin, eta goardác campotic borthén aitzinean ceudela: baina irequi dugunean, nehor eztugu barnean eriden. 	 «nufa-n lḥbs iqqn, rglnt-tflwin-ns, biddn ingabaln kullutn ġ-tama n-imawn, walaynni lliġ-tn-nrẓm ur-n-nufi yan ġ-ugʷns.»


Cer erranen dugu beraz? egonen gara bekatutan, gratiá abunda dadinçát? 	 ma-ra-nini f-mayad? is-a-nzayd ġ-ddnub baš a-ttigat lḥnant n-rbbi?


Eta hec ihardets ceçaten, Ioannes Baptista, eta bercéc Elias, eta bercéc Prophetetaric bat. 	 sawln imḥḍarn inin-as: «kra ar-ittini tgit yuḥanna amsddam, kra ar-ittini tgit nnabi iliyya, kra ar-ittini tgit kra n-yan zġ-lanbiya n-zman.»


Eracustaçue tributeco monedá. Eta hec presenta cieçoten dinerobat. 	 mlat-iyi-d yan-uqarid n-ḍabiyt.» fkn-as-d yan-uqarid.


Han ciraden halaber anhitz emazte vrrundanic beha ceudela, cein iarreiqui içan baitzaizcan Iesusi Galileatic, hura cerbitzatzen çutela. 	 ilint-ġin-tmġarin ggutnin, biddnt ġ-tuggugt ar-tmnadnt kullu ma-ijran. munnd-d ntnti d-yasuɛ zġ-tmazirt n-jalil ar-ti-tɛawannt.


Considera eçaçue bada diligentqui nor den halaco contradictionea bere buruären contra bekatoretaric suffritu vkan duena, çuen gogoetan faltaturic akit etzaiteztençat. 	 swangmad-d yasuɛ lli-iṣbrn i-tnuwwašt iggutn f-ifassn n-mddn ʷh̬šnnin, baš a-ur-irmi-uwl-nnun ihruṣṣi.


Ecen nehorc eztic deus secretuan eguiten, estimationetan içan nahiz dabilanec, baldin gauça hauc eguiten badituc, manifesta ieçoc eure buruä munduari. 	 ašku yan iran a-ityawssan ur-a-itḥḍu iskkirn-ns. iġ-a-tskart tiġawsiwin-ad, ih̬ṣṣa-k a-di-tssbayynt ih̬f-nnk i-ddunit.»


Dacussaçuenean bada desolationearen abominationea, Daniel Prophetáz erran içan dena, behar eztén lekuan dagoela (iracurtzen duenac adi beça) orduan Iudean diratenéc, ihes albeileguite mendietarát: 	 «ra-tẓrm tajlh̬it lli-ifnnun tnkr ġ-illiġ ur-dars lḥqq a-gis-tili. wanna yaqran, illa fllas a-yissan lmɛna. ġakudan winna llanin ġ-tmazirt n-yudaya iqqan-tn-d ad-rwln s-idrarn.


Bacén prophetessabat-ere Anna deitzen cenic Phanuel-en alaba, Aser-en leinuco, cein baitzén ia adin handitacoa, eta vici içan cen senharrarequin çazpi vrthez bere virginitateaz gueroztic. 	 tili ġin yat-thjjalt ar-tsawal s-mad-as-d-imala rbbi. iga ism-ns ḥanna illis n-fanwil zġ-tqbilt n-ašir. tmqqur bahra, tzzri d-urgaz-ns ssa n-isggʷasn zġ-lliġ-tt-ila,


Aita iustoá, munduac hi ezau eçagutu, baina nic hi eçagutu aut, eta hauc eçagutu dié ecen hic ni igorri nauäla. 	 wa-baba rbbi ifulkin, ur-k-ssinn mddn n-ddunit-ad, walaynni ssnġ-k nkki. ula ġwid, ssnn ntni izd kiyi a-yyi-d-yuznn.


Eta sasoinean igor ceçan laborari hetara cerbitzaribat, mahastico fructutic lemotençat: baina hec hura cehaturic igor ceçaten hutsic. 	 lliġ-d-iruḥ-uzmz yazn yan-uh̬ddam-ns s-dar ih̬ʷmmaṣn, ad-as-d-fkn ma-t-id-yuškan ġ-lġllt n-igr-ns. walaynni ih̬ʷmmaṣn ġwin ah̬ddam-an, ssġuršn-t rarn-t bla yat.


Ecen ethorri da Ioannes çuetara iustitiazco bideaz, eta eztuçue hura sinhetsi: baina publicanoéc eta paillardéc sinhetsi vkan dute: eta çuec hori ikussiric, etzarete emendatu guero, haren sinhestera. 	 yuška-d darun yuḥanna iml-awn aġaras n-ufulki, ur-ti-tuminm. imma ayt-nkkas d-tmgganin, ntni umnn yuḥanna. tẓrm-tn ar-ti-tamnn, sul ur-trim a-ti-tamnm kunni twrrim-d s-uġaras.»


Eta hurbilduric Scriba batec erran cieçon, Magistruá, iarreiquiren natzaic hiri, norat-ere ioanen baitaiz. 	 s-d-dars-yuška yan-umslmd n-ššrɛ yini-as: «way-amslmd, rad-didk-munġ s-innas ra-tddut.»


Eta cergatic gu periletan gara ordu oroz? 	 ula nkkʷni, mah̬ aylliġ a-nttiri a-bdda-nskar f-lmut?


Ceinéc fedez combatitu vkan baitituzte resumác, fedez eguin vkan duté iustitia obtenitu vkan dituzte promessac, boçatu lehoinén ahoac, 	 ntni, f-ssibt n-mad-umnn awal n-rbbi a-f-nran tiglday, zzgan lḥqq, amẓn ma-f-asn-inna rbbi, qqnn imawn n-izmawn,


Eztute hec blasphematzen çuen gainean inuocatu içan den Icen ona? 	 is-urd ntni a-irggmn ism ifulkin n-walli mi tgam wins?


Eta cantatzen çutén cantu berribat, cioitela, Digne aiz liburuären hartzeco, eta haren ciguluén irequiteco: ecen sacrificatu içan aiz, eta redemitu garauzcac Iaincoari eure odolaz, leinu, eta mihi, eta populu, eta natione orotaric. 	 ar-ttirirn yan-umarg l-ljdid ar-ttinin: «kiyi a-isthllan a-tasit arra-yad tfsit ṭṭwabɛ-ns, ašku ttyawġrast tfrut mddn s-idammn-nnk zġ-kraygatt taqbilt ula kraygatt l-luġa ula kraygatt tasut ula kraygatt tamazirt, trart-tn ad-gn kullu win rbbi.


Eta iratzarri cenean mehatcha ceçan haicea, eta erran cieçón itsassoari, Ichil adi, eta gueldi adi. Orduan cessa cedin haicea, eta tranquilitate handi eguin cedin. 	 inkr yasuɛ yamr aḍu a-ifssa, yini i-umda: «zga, thnnat.» s-ibbi-waḍu iwrri-umda ihnna bahra.


Eta cen haren seme çaharrena landán, eta ethorten cela etcheari hurbildu çayonean, ençun citzan melodiá eta dançác. 	 imma yus lli-imqqurn illa-n ġ-igran ġ-tasaɛt-an. lliġ-d-yuška yakmur-d s-tgmmi isfld i-uḥwaš d-tġurit,


Eta eman dieçoançat saluamenduco eçagutzea haren populuari, hayén bekatuén barkamenduaz. 	 ra-tmalat i-mddn-ns mamnk a-s-ra-tn-ijjnjm, iṣamḥ-asn f-kullu mad-skrn yʷh̬šn.


Ecen cer probetchu du guiçonac baldin mundu gucia irabaz badeça, eta bere buruä destrui deçan, eta gal dadin? 	 ma-ra-yili i-bnadm iġ-iwrri iṭṭaf ddunit kullutt ijlu ih̬f-ns ih̬sr-t?


Guero berriz has cedin iracasten itsas bazterrean: eta bil cedin harengana gendetze handi, hala non bera vncira sarthuric, iarriric baitzegoen itsassoan: eta populu gucia itsas costan leihorrean cen. 	 izayd yasuɛ ar-isslmad ġ-tama n-umda. munn-d fllas mddn ggutnin aylliġ-t-id-iqqan a-ikšm s-tanawt, iskiws gis ġ-umda, akmurn-d mddn ar tama n-waman.


Resurrectionean bada hetaric ceinen emazte içanen da? ecen çazpiéc vkan dié hura emazte 	 ini-aġ, ġ-tnkra lli-ġ-rad-nkrn kullutn, tamġart n-manwa gisn a-ra-tg? hatti tkka-ttin tga tamġart-nsn s-ssa.»


Eta hec berriz oihu eguin ceçaten, Crucifica eçac. 	 rarn-as ar-ssġuyyun: «agʷl-t f-uggjdi.»


Ecin daidit nic neure buruz deus: dançudan beçala iugeatzen dut: eta ene iugemendua iusto da: ecen eznabila neure vorondatearen ondoan: baina ni igorri nauen, Aitaren vorondatearen ondoan. 	 «ur-ẓḍarġ ad-skrġ yat zġ-ih̬f-inu, walaynni ar-tḥkamġ s-mad-iyi-imala baba. s-lḥqq a-s-a-tḥkamġ ašku ur-a-skarġ s-ma-ttiriġ nkki walaynni s-ma-ittiri ġwalli-yyi-d-yuznn.


Eta baldin cerbait ikassi nahi baduté, etchean bere senharrac interroga bitzate: ecen deshonest da emaztén Eliçán minçatzea. 	 iġ-rant ad-issannt kra, illa fllasnt ad-sqsant irgazn-nsnt ġ-tgmmi. iġ-tsawl-tmġart ġ-wammas n-umnaggar, han lɛib ayn tskr.


Eta bestan largatzen ohi cerauen presonerbat, ceinen-ere esca bailitez. 	 ikka-ttin lḥakm ġ-kraygatt lɛid n-usurf ar-asn-gis-irẓẓm i-yan-uḥbbas nna-ran.


Ecen haren obrá gara Iesus Christean creatuac obra onetara, cein preparatu baititu Iaincoac hetan ebil guentecençát. 	 ašku rbbi ad-aġ-iskrn ġmkan, ig-aġ d-win lmasiḥ yasuɛ baš a-ntnawal ifulkitn lli-aġ-zwar-ijjujad a-tn-nskar.


Baina eztié guehiagoric auançaturen: ecen hauén erhogoá claro içanen duc gucietara, hayena-ere içan den beçala. 	 walaynni ur-rad-bahra-tzayadn ġ-ġayan, ašku ra-iban i-kullu mddn is-ffuġn ih̬f-nsn ġmklli iban ġ-sin irgazn-an.


Eta cerurat beguiac fincatuac çadutzatela hura ioaten cenean, huná, bi guiçon presenta citecen hayén aitzinean veztidura churitan: 	 sul a-n-ssmuqquln ġ-ignwan s-illis ifta, s-d-fllasn-biddn sin irgazn s-tmlsa mllulnin


Ecen batbedera auançatzen da bere affariaren hartzera iateracoan: eta bata da gosse, eta bercea da hordi. 	 ašku kraygatt yan ar-itzayad ar-ištta bla-da-itql s-wiyyaḍ, ar-gigun-ittili kra yaġ laẓ, ar-ittili kra inufl s-tissi.


Hala çuec-ere dacusquiçuenean gauça hauc guciac, albeitzinequite écen borthan hurbil datela. 	 ġmkan a-ra-yili. iġ-tẓram kullu timitar-ad s-awn-nniġ, tissanm is-d-yakmur, hatin ġ-imi.


Consola ditecençát hayén bihotzac, elkarrequin charitatez iunctaturic, eta adimendu guerthuqui seguratuaren abrastassun gucian, gure Iainco eta Aitaren eta Christen mysterioaren eçagutzetan. 	 walaynni ar-skarġ kullu mayad baš ad-zɛmn-uwlawn-nsn, gn kullu yan s-tayri n-ingratsn, tili-asn lbaraka n-twassna ikmmln f-maylli intln ġayd izrin. ašku rbbi issbayyn-aġ-d lmasiḥ,


Baina ethorriren da Iaunaren eguna, ohoina gauaz beçala, ceinetan ceruäc habarrotsequin iraganen baitirade: eta elementac beroz deseguinen dirade, eta lurra, eta hartaco obra guciac choil erreren dirade. 	 walaynni ass n-siditnnġ ra-d-yašk zund amh̬h̬ar. rad-ittin ignwan s-ijjij itjhhdn, ifnu kullu ma-gisn-illan s-lɛafit, tjdr akal ula kullu ma-gis-skrn mddn.


Eta ikussi eta ençun vkan duguna, diot, denuntiatzen drauçuegula, cuec-ere communione duçuençát gurequin, eta gure communionea da Aitarequin eta Iesus Christ haren Semearequin. 	 nawi-awn-in lh̬bar f-ma-nẓra ula ma-mi-nsfld, baš a-tkšmm ula kunni ġ-tamunt-ad darnnġ illan. ašku tlla-yaġ ġilad tamunt d-rbbi babatnnġ d-yus yasuɛ lmasiḥ.


Har citzaten palma adarrac, eta ilki cequizquion aitzinera, eta oihu eguiten çutén, Hosanna, Benedicatu dela Iaunaren icenean ethorten den Israeleco reguea. 	 ffuġn-d ġakudan a-t-id-mnaggarn, asin talḍayin n-tayniwin, ar-talln awal-nsn ar-ttinin: «huṣanna, ambarki a-iga ġwad-d-yuškan s-ism n-sidi rbbi. ambarki a-iga-ugllid n-ayt-rbbi.»


Baina itzuliric hetarát Iesusec erran ceçan, Ierusalemeco alabác, eztaguiçuela nigarric ene gainean: baina ceuron buruén gainean eguiçue nigar, eta çuen haourrén gainean. 	 igrawl-d gisnt yasuɛ yini-asnt: «wa-ist-urušalim, ad-ur-flla-tallamt. allamt f-ih̬fawn-nnunt d-tarwa-nnunt.


Salutatzen çaituztez Timotheo ene aiutariac, eta Lucioc, eta Iasonec, eta Sosipaterec ene lehen gussuéc. 	 ar-n-fllawn-itsllam timutaws lli-didi-ith̬damn, ntta d-lukyus d-yasun d-susibatrus lli-ganin zġ-ayt-dari.


Eta iganic Adramytteco vnci batetara, Asiaco comarquetara ioaitera parti guentecen, eta gurequin cen Aristarche Macedo Thessaloniceanoa. 	 nġli s-yan-wanaw ikka-d tamdint n-adramita, yiri lmrsat lli-llanin ġ-tsgiw n-asiyya. imun didnnġ aristarh̬us, iga gu-makiduniyya zġ-tmdint n-tasaluniki. nffuġ nssudu ġ-umda.


Guero itzuliric erideiten ditu berriz lo daunçala: ecen hayen beguiac sorthatuac ciraden. 	 iwrri-daġ yaf-tn-in ṭṭasn, inra-tn iṭs.


Hiruretan cihorrez açotatu içan naiz, behin lapidatu içan naiz: hiruretan naufragio eguin vkan dut: gau eta egun itsas hundarrean içan naiz. 	 kraṭṭ-twal a-yyi-tnt-ššušan ayt-rruman s-ukuray. yat-twal rjmn-iyi mddn s-iẓran. kraṭṭ-twal ad-iyi-trẓa tanawt ġ-umda, kġ iḍ d-wass ġ-waman.


Eta othoitz eguiten cegoela, haren beguitharteco formá mutha cedin, eta haren abillamendua churit eta chist-mista beçain arguit. 	 lliġ a-itẓalla tbddl ssift n-uwdm-ns, wrrint-tmlsa-ns mllulnt bahra aylliġ a-ssmrqiqiynt.


Baina hire vorondatea gabe eztiát deus eguin nahi vkan bortchaz beçala ezlicençát hire vnguia, baina gogo onezco. 	 walaynni ur-riġ mayad abla s-wawal-nnk, baš a-tskrt afulki s-lh̬aṭr urd s-bzzez.


Eta haur ençun çutenean haren ahaideac ilki citecen hatzaman leçatençat: ecen erraiten çuten, çoratu cela. 	 ula aytmas n-yasuɛ sfldn fllas. aškin-d ntni a-t-awin ašku nnan: «iffuġ ih̬f-ns.»


Eta Mariac beguiratzen cituen gauça hauc guciac, bere bihotzean ehaiten cituela. 	 imma maryam ar-ttḥḍu tiġawsiwin-an ġ-uwl-ns ar-gisnti-tswingim.


Hauc aitzinerát ioanic iguriqui guençaten Troasen. 	 ddun ntni zwurn-aġ s-tmdint n-truwwas ar-srnnġ-tqln.


Haur da ene manamendua, batac bercea maite duçuen, nic maite vkan çaituztedan beçala 	 ġmkad a-f-ra-kʷn-uṣṣaġ. tḥnnwat i-ngratun ġmklli gigun tḥnnuġ.


Eta miratu çutenean, ikus ceçaten harria aldaratua cela: ecen guciz handia cen. 	 allnt alln-nsnt s-n-ẓrant ifir yitti zġ-imi.


Maiteác, othoitz eguiten drauçuet, estrangeren eta bideazcoén ançora, beguira çaitezten haraguiaren guthicietaric, ceinéc guerla eguiten baitute arimén contra: 	 way-aytma ɛzzanin, ḍalbġ-kʷn ġilad a-tgm ih̬f-nnun d-iġribn d-ibrraniyn ġ-ddunit-ad, tluḥm s-ma-ttiri ddat n-bnadm, ašku tiġawsiwin n-ddat ar-tmmaġnt d-uwl iṣfan.


Eta reuelatu içan çaye, ez bere buruey, baina guri administratzen cerauzquigutela orain çuey denuntiatu içan çaizquiçuen gauçác çuey Euangelioa predicatu drauçueçatenez, cerutic igorririco Spiritu sainduaz, cein gaucén contemplatzeco desira baitute Aingueruéc. 	 walaynni issbayyn-asn-d rbbi is-urd f-ssibt n-ih̬f-nsn a-f-a-sawaln f-tġawsiwin-ad walaynni f-ssibt-nnun. imma ġilad tsfldm f-kullu mayad f-imi n-willi-awn-in-iwinin lh̬bar ifulkin, ar-darun-tbrraḥn s-tḥkimt n-rruḥ lqudus lli-d-ityazann zġ-ignna. imma tiġawsiwin-ad, ula lmalayka ar-bahra-ttirin ad-issann mamnk ad-gant.


Guiçon anayeác eta aitác, ençuçue orain çuec baithan emaiten dudan defensá. 	 yini-asn: «way-aytma d-id-h̬ali, sfldat-iyi. rad-awn-mlġ mad-giġ ula mad-skrġ is-ur-yʷh̬šin.»


Eta hec erran cieçoten, Sinhets eçac Iesus Christ Iauna baithan eta saluaturen aiz hi eta hire etchea. 	 inin-as: «amn s-siditnnġ yasuɛ tnjmt kiyi d-ayt-tgmmi-nnk.»


Eta ethorri ciradenean Macedoniaric Silas eta Timotheo, Paulec Spirituaz hersturic testificatzen cerauen Iuduey Iesus cela Christ. 	 lliġ-d-ilkm sila d-timutaws zġ-tmazirt n-makiduniyya, afn-in bulus ilha s-tbrraḥt n-wawal n-rbbi, ar-isawal s-ayt-yudaya s-lmɛqul yini-asn: «yasuɛ a-igan lmasiḥ lli-s-a-ttqlm.»


Fedez, Moysesec ia handituric refusa ceçan Pharaoren alabaren seme deithu içatera: 	 ula musa lliġ-d-imqqur, f-ssibt n-ma-yumn awal n-rbbi a-f-ur-iri ad-as-ttinin mddn «yus n-illis n-firɛawn.»


Eta comparatione gabe etzayen minçatzen: baina appartean bere discipuluey declaratzen cerauzten gauça guciac. 	 mddn-an ġir s-lmɛni a-s-a-srsn-isawal. walaynni imḥḍarn-ns, lliġ llan waḥdutn ar-asn-imala tiġawsiwin-ad kullutnt baš a-tnt-issann ġmklli gant.


Eta Barbaroéc humanitate handi eguin cieçagutén: ecen sua vizturic recebi guençaten gu guciac, gaineancen çaicun vriagatic, eta hotzagatic. 	 aškin-d imzdġn-ns skrn ginnġ afulki, ssrġn lɛafit ssmrḥban srnnġ kullwaġ ašku illa-unẓar d-usmmiḍ.


Eta Pierris iarriric cegoén lekorean salán: eta ethor cequión nescatobat, cioela, Hi-ere Iesus Galileanoarequin incén. 	 imma bṭrus sul igawr ġ-brra ġ-wammas n-tgmmi. tašk-id yat-th̬ddamt tini-as: «ula kiyi tllit d-yasuɛ gu-jalil.»


Orduan ikus neçan bestiabat itsassotic igaiten cela, çazpi buru eta hamar adar cituenic, eta bere adar gainetan hamar diadema: eta bere buru gainetan basphemiotaco icen-bat. 	 ẓrġ ilmma yan-waġʷẓn iġli-d zġ-umda. iṭṭaf mraw-waskawn d-ssa n-ih̬fawn, yili f-kraygatt isk yan-ttaj imẓẓin, ityara f-kraygatt ih̬f yan-ism igan targgimt i-ism n-rbbi.


Baina norc-ere scandalizaturen baitu ni baithan sinhesten duten chipi hautaric bat, harc hobe luque vrka lequión bere leppoan asto-errota harribat, eta hunda ledin itsas hundarrean. 	 «walaynni wanna issḍrn yan zġ-imẓẓiyn-ad lli-sri-umnnin, yuf-as mrad is-as-ityaggal-uẓru n-uzrg imqqurn ġ-umggrḍ-ns ih̬si-n ġ-tdrut n-umda.


Baina Iesusec eçaguturic hayén pensamenduac, erran ciecén, Bere contra partitua den resuma gucia, deseguinen da: eta bere contra partitua den hiric edo etchec, eztu iraunen. 	 imma yasuɛ issn iswingimn-nsn yini-asn: «tagldit nna-itmmaġn d-ih̬f-ns ra-th̬lu. tamdint nġd tigmmi nna-itmmaġn d-ih̬f-ns ur-tẓḍar a-tqama.


Eta pena eçar deçaçuen baquez içatera, eta çuen eguiteco proprién eguitera, eta çuen escu propriéz languitera, manatu çaituztegun beçala: 	 iriyat a-bdda-ṭṭrrḥm ar-ttlhum s-twuri n-ih̬f-nnun ar-tth̬damm s-ifassn-nnun, ġmklli-awn-nenna ġayd izrin.


Ecen baceaquian inuidiaz hura liuratu çutela. 	 ašku bilaṭus issn inmġurn-nsn is-ḥsadn yasuɛ, ġayan ka-f-t-id-dḥin.


Baina baldin questione bada hitzaz eta icenéz eta çuen Legueaz ceuroc ikussiren duçue ecen gauça horién iuge ni ez naiz nahi. 	 walaynni ur-tgi h̬tad ġir taġawsa n-iwaliwn d-ismawn ula ššrɛ-nnun. zaydat tssnfaṣalm-t kunni i-ngratun. ur-rad-tḥkamġ nkki f-wan tiġawsiwin-ad.»


Ecen harçaz ençunic emaztebatec, ceinen alabatchoac baitzuen spiritu satsua, ethorriric egotz ceçan bere buruä haren oinetara, 	 ġakudan tsfld fllas yat-tmġart, dars illis imẓẓin illa-yas gis yal-ljnn yʷh̬šnn bahra. tašk-id tḍr-d ġ-dar iḍarn n-yasuɛ.


Ordea obratzen eztuenari, baina gaichtoa iustificatzen duena baithan sinhesten duenari, bere fedea iustitiatan contatzen çayó. 	 imma wanna yumnn s-walli yakkan sslamt i-mddn ʷh̬šnnin, ra-t-ig rbbi d-wad-f-irḍa f-ssibt n-ma-yumn, urd f-ssibt n-kra iskar.


Eta bestián ikussi dituán hamar adarrac dituc paillardari gaitz eritziren draucatenac, eta hura desolaturen dié eta haren haraguia ianen eta bera, suan erreren dié. 	 walaynni mraw-waskawn d-waġʷẓn lli-tẓrit, ntni rad-krhun tamggant, kkisn-as kullu ma-dars-illan, fln-tt bla yat. rad-ššn tifiyi-ns jdrn-tt kullu s-lɛafit.


Egun hartan çuec duçue eçaguturen ecen ni naicela neure Aita baithan, eta çuec ni baithan eta ni çuec baithan. 	 ġassan a-ra-tissanm is-lliġ ġ-baba tilim gigi iliġ gigun.


Ceinen publicaçale ni ordenatu içan bainaiz, eta Apostolu eta Gentilén doctor. 	 f-lh̬bar-ad a-f-iyi-iẓli rbbi ad-gġ abrraḥ-ns d-urqqas-ns d-umslmd fllas.


Bidetan anhitz aldiz, fluuioén periletan, gaichtaguinén periletan, neure nationecoetaric periletan, Gentiletaric periletan, hirian periletan, desertuan periletan, itsassoan periletan, anaye falsuén artean periletan. 	 ar-bahra-tmudduġ. zriġ ġ-lh̬aṭar n-isaffn d-iqṭṭaɛn. zriġ ġ-lh̬aṭar ġ-gr mddn-inu n-ayt-yudaya ula ġ-gr ayt-tmizar yaḍni. zriġ zġ-gis ġ-tmdinin ula lh̬la ula amda. zriġ zġ-gis ġ-gr ayt-tkrkas lli-ittinin is-gan ayt-lmasiḥ.


Eta signo hauc sinhetsi duqueiteney iarreiquiren caizté Ene icenean deabruac campora egotziren dituzté, lengoage berriz minçaturen dirade: 	 ra-ifk rbbi timitar-ad i-willi umnnin, rad-ssufuġn ljnun s-ism-inu, rad-sawaln s-iwaliwn l-ljdid.


Beraz hatsean-danic ençun vkan duçuena çuetan hego: ecen baldin çuetan badago hatseandanic ençun vkan duçuena, çuec-ere Semea baithan eta Aita baithan egonen çarete. 	 zgayat-bdda ġ-maylli mi tsfldm ġ-isizwar. ġmkan a-s-rad-bdda-tzgam ġ-rbbi babatnnġ ula ġ-yus.


Eta hec erran ceçaten, Cer guehiago testimoniage falta gara? ecen gueuroc ençun dugu beraren ahotic. 	 nkrn ġakudan ar-ttinin: «ma-s-sul-nra tugga n-wiyyaḍ? nsfld kullu i-ġayd inna.»


Baina Christ içateco ciraden onén Sacrificadore subirano ethorriric, Tabernacle handiago eta perfectoago batez, ez escuz eguinaz, erran nahi baita, ez creatione hunetacoz: 	 imma lmasiḥ yuška-d a-ig anmġur ihiyyan l-lbarakat lli-aġ-illan ġilad. ah̬iyyam lli-ġ-iskr tawuri-ns yuf ġwalli-sttin-ikkan, yagʷr-t bahra. urd ġ-ddunit-ad a-ġ-illa, ula ityawskar s-ifassn n-bnadm.


Abrastassun handiago estimaturic Christen iniuriá, ecen ez Egypten ciraden thesaurac, ecen recompensara beha cegoen. 	 iḥasb ntta tadallit lli-ġ-illa f-ssibt l-lmasiḥ is-tɛzza uggʷar n-tmih̬ar n-miṣr, ašku ar-n-itrju ġ-lbaraka lli-ra-yili tigira.


Orduan ilkiric Chaldeoén herritic habita cedin Charranen. Eta handic, haren aita hil cenean Iaincoac eraman ceçan hura çuec habitatzen çareten lur hunetara. 	 iffuġ ilmma tamazirt-ns n-ayt-kaldan iddu izdġ ġ-ḥaran. lliġ immut babas, yawi-t-id rbbi s-tmazirt-ad lli-ġ-tzdġm ġilad.


Eta ethorri cenean templera, Sacrificadore principalac eta populuco Ancianoac, hura iracasten ari cela, ethor citecen harengana, cioitela, Cer authoritatez gauça horiac eguiten dituc? eta norc hiri eman drauc authoritate hori? 	 ikšm-daġ yasuɛ s-tgmmi n-rbbi ar-gis-isslmad. aškin-d inmġurn d-imġarn n-tmazirt-an sqsan-t: «ma-k-id-yuznn a-tskart kullu ġayad? awal n-mi ayd-s-a-ti-tskart?»


Eta hurbilduric lot citzan haren çauriac, emanic olio eta mahatsarno, eta hura eçarriric bere abrearen gainean, eraman ceçan ostaleriara, eta pensa ceçan. 	 iddu s-dars ig zzit d-waman n-waḍil iktin i-tiggas-ns yass-as-tnt. issni-t f-lbhimt isslkm-t s-yal-lfndq igabl-t gis.


Bada Iaincoac eztraue iustitia eguinen bere elegitu gau eta egun hari oihuz dagozcaney, hayén alde asserretzera luçatzen badu-ere? 	 imma rbbi is-ur-ra-ifukku mddn-ns lli-as-aqranin ġ-iyḍ ula azal? is-ra-imaṭl ad-asn-ifk maylli zġ-gis ḍalbn?


Baina ihardesten çuela Aingueruäc erran ciecén emaztey, Çuec eztuçuela beldurric: ecen badaquit Iesus crucificatu içan denaren bilha çabiltzatela: 	 isawl lmalak s-tmġarin yini-asnt: «ad-ur-tiksaḍmt. ssnġ is-a-tsiggilmt yasuɛ lli-immutn f-uggjdi.


Eta bertan iaiquiric hayén aitzinean, eta altchatu çuenean bera cetzan ohetchoa, ioan cedin bere etcherát, glorificatzen çuela Iaincoa. 	 inkr ġakudan ġ-lgddam-nsn yasi maylli-f-ign iddu s-tgmmi-ns ar-italġ rbbi.


Hunec erran du, Deseguin ahal dirot Iaincoaren templea, eta hirur egunez hura reedifica. 	 inin: «argaz-ad nsfld-as inna ‹nkki ẓḍarġ ad-h̬luġ tigmmi n-rbbi bnuġ-tt-daġ ġ-kraḍ-uwssan.›»


Baina harc ihardesten çuela erran ciecén, Natione gaichtoa eta adulteroa signo esquez dago: baina signoric etzayo emanen, Ionas prophetaren signoa baicen. 	 imma ntta irur-asn: «tasut yʷh̬šnn ifsadn ayad, tḍalb tamatart. ur-rad-as-ttyawfka kra n-tmatart abla tamatart n-nnabi yuna.


Ereiten da desohorezco, resuscitatzen da glorioso: ereiten da infirmo, resuscitatzen da botheretsu. 	 ttyawmḍal th̬sr, tnkr-d tfulki. ttyawmḍal tḍɛf, tnkr-d s-lquwwa.


Bada Iaun baquezcoac bethiere diçuela baquea manera gucian. Iauna dela çuequin gucioquin. 	 ar-ntḍalab siditnnġ lli-igan bab n-sslamt ad-awn-yakka sslamt ġ-kraygatt tasga d-kraygatt tasaɛt. a-didun-yili siditnnġ kullukn.


IESVS CHRIST Dauid-en semearen, Abrahamen semearen generationeco Liburuä. 	 arra n-tlalit n-yasuɛ lmasiḥ yus n-dawd yus n-ibrahim.


Ecen Iaincoaren cerbitzari duc hire onetacotz: baina gaizquiric badaguic, aicén beldur: ecen eztic causa gabe ezpatá ekarten: ecen Iaincoaren cerbitzari duc, mendecari hiratan, gaizqui eguiten duenaren gainean. 	 ašku iga ah̬ddam n-rbbi f-a-gik-iskar lh̬ir. walaynni iġ-a-tskart ma-yʷh̬šnn, illa dark ma-f-a-ttiksaṭṭ, ašku lḥakm dars lḥqq a-yut lḥukm, ig ah̬ddam n-rbbi f-a-issḍr lɛqubit f-willi skarnin ma-yʷh̬šnn.


Paulec Iaincoaren vorondatez Iesus Christen Apostolu içatera deithuac, eta gure anaye Sosthenesec, 	 zġ-bulus arqqas l-lmasiḥ yasuɛ ġmklli ira rbbi lli-yyi-iẓlin i-twuri-ad, d-zġ-gʷmatnnġ sustanis.


Ken deçaçuen leheneco conuersationeaz den becembatean guiçon çaharra, enganagarrizco guthicién araura corrumpitzen dena: 	 tlmdm is-kʷn-ih̬ṣṣa a-tbddlm zġ-ugʷns-nnun, a-ur-sul-tgm ġmklli tgam ġayd izrin lliġ ttin-tkkam ar-tskarm ma-ira ih̬f-nnun, tġalm is-išwa, ur-tssinm is-a-kʷn-itawi s-lhalak.


Eta eguinic açotebat kordatoz, guciac egotz citzan templetic, eta ardiac eta idiac: eta cambiadorén monedá issur ceçan, eta mahainac itzul citzan. 	 yasi izakarn iftl-tn, iṭṭay srsn mddn-an kullutn zġ-tgmmi n-rbbi, ntni d-uwlli d-izgarn, igllb lmyadi n-iṣrrarfin ffin iqaridn-nsn f-wakal.


Cein igorri vkan baitut çuetara berariaz, eçagut ditzançát çuen eguitecoac, eta consola ditzançát çuen bihotzac, 	 mayad a-f-awn-t-in-uznġ, baš a-tissanm mamnk a-nga izzɛam ulawn-nnun.


Maiteác, artha handi dudalaric çuey scribatzera saluamendu communaz, necessario içan çait çuey scribatzera, exhorta çaitzatedançát bihotz hartzera behin sainduey eman içan çayen fedeagatic. 	 way-aytma ɛzzanin, skrġ f-ad-awn-in-araġ s-lfrḥ f-ujnjm lli-s-kullu-nnjm nkkʷni didun, walaynni ufiġ-n is-iyi-ih̬ṣṣa ad-awn-in-araġ f-a-kʷn-zzɛamġ a-ttjaḥadm f-ulmmud l-liman izgan lli-d-issbayyn rbbi i-imẓlayn-ns.


(Çuec eta ene spiritua Iesus Christ gure Iaunaren icenean bildurric, Iesus Christ gure Iaunaren botherearequin.) 	 iġ-tmunm kullukn ġilad, illa-didun-uwl-inu tili didun ula taḥkimt itjhhdn n-siditnnġ yasuɛ,


Persuasione hori ezta çuec deitzen çaituztenaganic. 	 iswingimn-an ur-d-kkin rbbi lli-awn-iġran,


Eta conseillu harturic, eros ceçaten heçaz topinaguile baten landá estrangeren ohortz leku. 	 mšawarn-daġ i-ngratsn, sġn srsn ‹igr n-ufh̬h̬ar› a-gis-tmḍaln iġribn.


Biharamunean itsassoaren berce aldetic gueldituric cegoen gendetzeac ikussi duenean ecen berce vncitchoric etzela han bat baicen, ceinetara haren discipuluac sarthu içan baitziraden, eta etzela sarthu bere discipuluequin Iesus vncitchora, baina haren discipuluac berac ioan içan ciradela: 	 ndid azkka ktin-d mddn lli-n-qamanin izd yat tanawt ka-illan ġin iḍgam, issann is-ur-ini yasuɛ d-imḥḍarn-ns walaynni ssudan ntni waḥdutn.


Baina nic erraiten drauçuet, ecen nor-ere asserretzen baitzayo bere anayeri causa gabe, iudicioz punitu içateco digne datela: eta norc-ere erranen baitrauca bere anayeri, Raká, hura conseilluz punitu içateco digne datela: eta norc-ere erranen baitrauca, Erhoá, suzco gehennaz punitu içateco digne datela. 	 imma nkki rad-awn-iniġ, kullu wanna ikurhan gʷmas, illa fllas lḥukm. d-wanna irgmn gʷmas iqqan-t-id a-izri zġ-lmḥkama, d-wanna-yas-innan ‹kiyi wašš a-tgit› isthlla lɛafit n-jhnnama.


Ecen Iaincoaren arauezco tristitiác, penitentia obratzen du, vrriquimendu gaberico saluamendutara: baina munduco tristitiác herioa obratzen du. 	 ašku yan mi ṭiyyr iswangm ġ-rbbi, hati ra-ifl iskkirn-ns ʷh̬šnnin injm. ur-ra-ti-tigʷraẓ f-mayan. imma yan mi ṭiyyr iswangm ġ-ddunit, ur-rad-as-d-yawi mayan abla lmut.


Hala çuec-ere estima eçaçue bekatuari hil çaizquiotela, baina Iaincoari vici çaizquiotela Iesus Christ gure Iaunaz. 	 ġmkad a-kʷn-d-iqqan ula kunni a-tgm ih̬f-nnun d-willi mmutnin i-ddnub tddrm i-rbbi f-ssibt n-ma-tgam win lmasiḥ yasuɛ.


Eta Moysesec (hambat cen terrible eracusten cena) erran ceçan, Icitu naiz eta ikaratu) 	 ula musa iksuḍ bahra zġ-kullu maylli-n-iẓra yini: «ar-sri-tkkat tawda.»


Baina hauc, animal brutal bere sensualitateari darreitzanac beçala, hatzamaiteco eta deseguiteco eguinac dirade, aditzen eztituzten gauçác vituperatzen dituztela, bere corruptione beraz deseguinen dirade: 	 walaynni imslmdn-an ar-rggmn ġ-ma-ur-fhimn, gn zund luḥuš šqanin lli-skarnin walaynni ur-ssinn mah̬ aylliġ a-skarn, ar-tlaln ġir baš a-tyamaẓn tyawhlakn. ula mddn-an ra-tyawhlakn zund luḥuš.


Guero ethorriric bi talentac recebitu cituenac-ere diotsa, Nabussiá, bi talent eman drauzquidac, huná, berce biga irabaci citiat heçaz. 	 yašk-id ilmma ġwalli dar snat luznat yini-as ‹wa-sidi, ha-snat luznat lli-dari-tflt, rurġ-d srsnt snat yaḍni nnigatsnt.›


Ezaicela suffritzeco dituán gaucen beldur: huná, deabruac çuetaric batzu presoinean eçarteco citic phoroga çaiteztençát, eta vkanen duçue tribulatione hamar egunez: aicén fidel heriorano, eta emanen drauát vicitzeco coroa. 	 imma ġilad, ad-ur-tiksaṭṭ tanukmut lli-ra-fllak-izri. hati ra-k-yarm iblis iluḥ-n kra gigun ġ-lḥbs. ra-trfufnt mraw-uwssan. zga ġ-uġaras-inu ar lmut, fkġ-ak ttaj n-tudrt.


Nola sarthu içan cen Iaincoaren etchean eta propositioneco oguiac hartu cituen, eta ian cituen, eta eman ciecén harequin ciradeney-ere: hetaric iatea Sacrificadorén baicen sori eztelaric. 	 ikšm s-tgmmi n-rbbi, yasi aġrum lli-ityawfkan i-rbbi. ur-iḥlla i-umššu abla i-inmġurn n-tgmmi n-rbbi. išš-t dawd ifk-t i-usmun-ns.»


Ecen behaçun gucizco karminean, eta iniquitatezco estecailluan aicela badiacussát. 	 ašku ẓriġ is-tɛmmrt s-wasmmum, tyassast s-iskraf n-ddnub.»


Hitz segura duc haur, eta gauça hauc nahi diat affirma ditzán, artha dutençát obra onén entretenitzera Iaincoa sinhetsi dutenéc: huná, guiçonen on eta probetchutaco diraden gauçác. 	 awal izgan ayad. riġ zġ-gik a-tzzgat tiġawsiwin-ad ġ-dar willi umnnin awal n-rbbi, baš ad-tlhun ih̬f-nsn s-iskkirn šwanin. ifulki mayad, ra-infɛa kullu mddn.


Gauça guciac eguin itzaçue murmuratzeric eta questioneric gabe: 	 zaydat ġ-kullu mayad bla-da-ttngmugm ula-da-ttẓim,


Eta ioan cedin berriz Iordanaz berce aldera, lehen Ioannes batheyatzen ari cen lekura: eta egon cedin han. 	 iddu-daġ yasuɛ s-tsga yaḍni n-wasif n-urdun, s-illiġ-ttin ikka yuḥanna ar-issddam. iqama ġin,


Baina Iaincoac resuscitatu duenac eztu ikussi vkan corruptioneric. 	 imma ġwad-d-issnkr rbbi, ur-t-yudji a-irkm.


Eta igan nendin reuelationez, eta hæy communica niecén Gentilén artean predicatzen dudan Euangelioa, baina particularqui estimatan diradeney, neholere alfer laster aznaguian edo eguin eznuen. 	 imla-yyi rbbi is-iyi-d-iqqan ad-dduġ s-ġin. mnaggarġ ġakudan d-willi mi ttinin inmġurn. nniġ-asn ġ-griyi didsn f-mamnk a-iga-wawal l-lh̬bar ifulkin lli-s-a-tbrraḥġ ġ-dar ayt-tmizar aggugnin, ašku ksuḍġ a-ur-ra-tili lfaytt ġ-mad-skrġ ula ġ-mayd sul skarġ.


Eta nic Ioannesec ikus neçan Ierusaleme berrico Ciuitate saindua iausten cela Iaincoaganic cerutic, appaindua sposa bere senharrarençat appaindubat beçala. 	 ẓrġ tamdint tamẓlayt, a-stt-igan d-urušalim l-ljdid, tgguz-d zġ-ignna zġ-dar rbbi. tfulki bahra zund yat-tslit ilsan timlsit n-tmġra, tujad a-tmnaggar asli-ns.


Eta populua beha cegoela, eta guciéc bere bihotzetan pensatzen çutela Ioannesez, eya hura liçatenez Christ, 	 ar-bahra-swingimn mddn ġ-yuḥanna, ar-ssmqsan i-ngratsn: «izd ġwad a-igan lmasiḥ lli-ra-d-yazn rbbi?»


Eta costumatu etziraden verthuteac eguiten cituen Iaincoac Paulen escuz: 	 ar-iskar rbbi lmɛjizat f-ufus n-bulus, ur-jju-ẓrin mddn zund ntnti.


Eta eguin cieçón banquet handibat Leuic bere etchean, eta cen publicanoezco eta berce hequin mahainean iarriric ceudenezco compainia handibat. 	 iskr-as lawi yan-imnsi imqqurn ġ-tgmmi-ns. gawrn didsn id-bu-nkkas ggutnin d-inbgiwn yaḍni.


Ecen behar du harc regnatu, etsay guciac bere oinén azpian eçarri dituqueeno. 	 ra-iḥkam lmasiḥ ard ig rbbi kullu inuwwašn-ns ġ-ddu iḍarn-ns.


Eta egon cedin han Herodesen finerano, Iaunac Prophetáz erran çuena compli ledinçát, cioela Egyptetic deithu vkan dut neure Semea. 	 qaman ġin aylliġ immut hirudus. ġmkad a-s-yuwfa maylli inna sidi rbbi f-ils n-nnabi ġayd izrin: «zġ-miṣr a-zġ-d-ġriġ i-iwi.»


Halacotz igorri drauçuet Timotheo, cein baita ene seme maitea eta fidela gure Iaunean, harc orhoit eraciren drauzquiçue ceric diraden ene bideac Christean, leku gucietan Eliça orotan iracasten dudan beçala. 	 mayad a-f-rad-awn-in-aznġ timutaws. iga iwi iɛzzan ġ-siditnnġ, ar-bdda-iskar kullu ma-fllas-illan. rad-awn-d-issktay tinbaḍin-inu lli-s-a-ttiduġ ġ-uġaras l-lmasiḥ yasuɛ, ar-srsnt-sslmadġ ġ-kullu imnaggarn n-aytmatn ġ-kraygatt mani.


Eta sarthuric templean, has cedin, hartan saltzen eta erosten ari ciradenén campora egoizten. 	 ikšm yasuɛ s-tgmmi n-rbbi, inkr ar-zgis-iṭṭay ġwilli gis zznzanin,


Garaithuren duenac, heretaturen ditu gauça guciac: eta içanen natzayo hari Iainco, eta hura içanen çait niri seme. 	 imma wanna inran, rad-as-fkġ lwrt-ad: rad-gġ rbbi-ns, ig ntta iwi.


Eta comarca hetan ebili cenean, eta exhortatu cituenean hitz anhitzez, ethor cedin Greciara. 	 ar-itkka tisgiw-an ar-isawal s-mddn ar-tn-izzɛam, aylliġ ilkm tamazirt n-yunan.


Ecen haraguian ebilten garelaric, ez gara haraguiaren araura bataillatzen: 	 wah̬h̬a nzdġ ġ-ddunit-ad, ur-a-ntmmaġ s-ġaylli-s-a-tmmaġn mddn n-ddunit-ad.


Ala eztu lur-tupinaguileac orhe ber batetaric eguiteco bothere, vnci bataren ohoretaco, eta bercearen desohoretaco? 	 afh̬h̬ar, illa dars lḥqq a-iskr s-idqqi mknna ira. iẓḍar a-iskr snat-tmkilin zġ-yan-uṭṭib, tili yat i-tmġriwin tili tayyaḍ i-kraygatt ass.


Eta assignatu vkan ceraucatenean eguna, ethor citecen harengana ostatura anhitz: eta testificationerequin declaratzen cerauen Iaincoaren resumá, eta eracusten cerauztén Iesusez diraden gauçác, hambat Moysesen Leguetic nola Prophetetaric goicetic arratserano. 	 izzga didsn ass yaḍni baš ad-d-dars-daġ-munn. lliġ ilkm-wass-an, iggut ma-d-yuškan s-illiġ izdġ bulus. ar-asn-isawal s-lmɛqul zġ-zikk ṣbaḥ ar iḍ f-mamnk a-tga-tgldit n-rbbi. ar-fllasn-yaqra zġ-ššrɛ n-musa d-warratn l-lanbiya baš ad-asn-iml is-yʷġẓan ma-ittini f-yasuɛ.


Recrubatzen duçuelaric demborá: ecen egunac gaitz dirade. 	 skarat afulki nna-mi-tufam kraygatt tasaɛt, ašku iggut ma-yʷh̬šnn ġ-uwssan-ad.


Eta deliuraturen niauc Iaunac obra gaichto gucitaric eta emparaturen bere resuma celestialeco: hari dela gloria secula seculacotz. Amen. 	 ra-yyi-ijjnjm siditnnġ zġ-kullu ma-yʷh̬šnn, issruḥ-iyi-n ġ-laman s-tgldit-ns n-ignna. nttan a-bahra-ntalġ ġilad ula kullu mayd-d-iftan. amin.


Baina çuec eztuçue sinhesten: ecen etzarete ene ardietaric, nola erran baitrauçuet. 	 ur-tuminm kunni ašku ur-tgim zġ-uwlli-nu.


Gueroztic Ananias Leguearen araura Iaincoaren beldur cen guiçombat, han egoiten ciraden Iudu gucietaric testimoniage ona çuena, enegana ethor cedin. 	 «yašk-in dari yan-urgaz ism-ns ḥananiyya, ig yan bahra ittirin a-irḍu rbbi, ar-iskar s-kullu ma-illan ġ-ššrɛ, ar-ti-tuqqarn kullu ayt-yudaya lli-zdġnin ġin.


Ihardets ceçan Iesusec, Eztut nic deabrua: baina dut ohoratzen, neure Aita, eta çuec desohoratzen nauçue ni. 	 yini-asn yasuɛ: «ur-iyi-ikšim kra l-ljnn. nkki ar-tuqqarġ baba, imma kunni ur-a-yyi-ttuqqarm.


Ecen hura oraino bere aitaren guerruncean cen, Melchisedec Abrahami bidera ilki içan çayonean. 	 ašku sul-n-illa lawi ġ-ugʷns n-ddat n-ibrahim, ur-ta-jju-d-ilul, a-imnaggar d-malkiṣadq.


Ceren Iaincoa eçagutu vkan dutenaren gainean, ezpaitute Iainco beçala glorificatu, ez regratiatu: baina vano eguin içan dirade bere discursuetan, eta hayén bihotz adimendu gabea ilhumbez bethe içan da. 	 walaynni wah̬h̬a ssnn mddn mamnk a-iga rbbi, ur-t-uqqirn ġmklli-tn-d-iqqann ula-da-ti-tškarn. jlan ntni s-iswingimn-nsn h̬wanin, iwrri illas lɛaql-nsn aylliġ ur-fhimn yat.


Cer bada? nola-ere baita, bada fictionez, bada eguiaz, Christ predicatzen da: eta hunetan alegueratzen naiz, eta alegueraturen-ere. 	 imma nkki, ma-rad-iniġ? abla-ad-frḥġ iġ-a-sflidn mddn i-tbrraḥt f-lmasiḥ, ig-iyt f-imi n-ayt-sin-uwdmawn nġd wid dar ul iṣfan. hati rad-sul-frḥġ,


Guciac bat diradençát, nola hi Aita baitaiz nitan, eta ni hitan, hec-ere gutan bat diraden: sinhets deçançat munduac ecen hic ni igorri nauäla. 	 ḍalbġ-k a-baba, ad-gn kullu yan, ġmklli nga nkki dik yan. ḍalbġ ad-gn ula ntni yan didnnġ, baš ad-wrrin amnn ayt-ddunit-ad, issann izd kiyi a-yyi-d-yuznn.


Eta erraiten duçue, norc-ere iuraturen baitu aldareaz, ezta deus: baina norc-ere iuraturen baitu haren gainean den oblationeaz, çordun da. 	 ar-ttinim ‹yan iggullan s-uẓru n-tġrsi, ur-fllas-illi yat, walaynni yan iggullan s-twafka lli-ittrsn f-uẓru iqqan-t-id a-issafu tagallit-ns.›


Orduan dei citzan hamabiac, eta has cedin hayén igorten birá: eta eman ciecén bothere spiritu satsuén gainean. 	 iġr-d i-imḥḍarn-ns s-sin d-mraw s-dars, yazn-tn sin s-sin ifk-asn taẓḍḍart ad-ssufuġn ljnun ʷh̬šnnin.


Eta hori ençunic haren discipuluac ethor citecen, eta eraman ceçaten haren gorputza, eta eçar ceçaten thumbán. 	 lliġ sfldn imḥḍarn n-yuḥanna f-mayad, aškin-d awin ddat-ns mḍln-tt-in.


Eta berriz gurthuric scribatzen çuen lurrean. 	 iknu-daġ ar-itara ġ-wakal.


Diotsa bada Iesusec maite çuen discipulu harc Pierrisi, Iauna duc. Simon Pierris bada, ençun çuenean ecen Iauna cela, bere iuppáz ingura cedin (ceren billuzgorria baitzén) eta egotz ceçan bere buruä itsassora. 	 isawl-d-umḥḍar lli-iɛzzan dar yasuɛ yini i-bṭrus: «hati siditnnġ ayan.» lliġ isfld simɛan bṭrus izd siditsn ayan, ibkis ašku ilsa ġir ma-ifssusn, yakʷi-n ġ-waman.


Ceinetan donoac eta sacrificioac offrendatzen baitziraden, cerbitzua eguiten çuenaren conscientiá, ecin sanctifica ceçaquetelaric. 	 lmɛna-yad tmla-yaġ mamnk ad-gan ayt-yudaya sul s-ġassad. ar-n-ssakmurn tiwafkiw d-tġrsiw lli-ur-ẓḍarnin ad-ssġusnt ulawn n-willi-srsnti-tɛbadnin.


Eta cen throno aitzinean beirazco itsasso crystala irudi çuen-bat: eta thronoaren erdian, eta thronoaren inguruän laur animal beguiz betheac aitzinean eta guibelean. 	 yili ula ġ-lgddam l-lɛrš kra irwas yat-tmda n-jjaj iṣfan zund adfl. ẓrġ kkuẓṭ lmh̬luqat ddrnin, lullint i-lɛrš, kraygatt yat ġ-tsga. ggutnt-gisnt-walln, lan-tnt zġ-lgddam ula tiġurdin.


Eta Agrippac Festusi erran cieçón, Larga ahal cieitean guiçon haur baldin appellatu içan ezpaliz Cesargana. 	 isawl agribbas s-fastus yini-as: «argaz-ad, tẓḍarm ad-as-trẓmm mrad is-ur-issġli taġawsa-ns s-gr ifassn n-qayṣr.»


Baina ethorten dun orena, eta orain dun, noiz adoraçale eguiazcoéc adoraturen baitute Aita spirituz eta eguiaz: ecen Aita-ere halaco adoraçalén galdez diagon. 	 walaynni rad-d-aškin kra n-uwssan, hatni-nnit lkmn-d, lli-ġ-rad-ilin kra n-mddn ar-tɛbadn rbbi babatnnġ ġmklli ira, s-tḥkimt n-rruḥ lqudus ula lḥqq. zund ġwid a-ira babatnnġ a-ti-tɛbadn.


Iaiquiric ioanen naiz neure aitagana, eta erranen draucat, Aitá, huts eguin diat ceruären contra, eta hire aitzinean. 	 rad-dduġ ġilad wrriġ s-dar baba iniġ-as: wa-baba, ffuġġ bahra zġ-maylli ira rbbi ula ma-trit kiyi.


Baina campoan içanen dirade orac, eta poçoaçaleac, eta paillartac, eta guiça-erhaileac, eta idolatreac, eta norc-ere maite baitu eta eguiten falseria. 	 imma ġwilli rkanin ra-n-qaman ġ-brra. gan-tn ġwilli skarnin ssiḥr d-willi tfsadnin d-willi nqqanin d-willi tɛbadnin ilahat n-ddunit, ntni ula kullu willi sskirkisnin ar-tfraḥn s-tkrkas.


Iauna cerbitzatzen nuela humilitate gucirequin eta anhitz nigar chortarequin, eta Iuduén celata egoitetaric ethorri içan çaizquidan tentationéquin: 	 ar-th̬damġ i-siditnnġ s-ṣṣbr iggutn d-imṭṭawn ula ġ-trfufnt lli-yyi-mddin ayt-yudaya.


Orduan hec eçar citzaten bere escuac haren gainean, eta hatzaman ceçaten. 	 grn-in fllas ifassn amẓn-t.


Eta han cerbait dembora eguin çutenean, igorri ican ciraden anayéz baquerequin Apostoluetarát, 	 tigira n-ma-darsn-gawrn kra n-uwssan, safḍn-tn aytmatn s-sslamt, wrrin s-dar ġwilli-tn-uznnin.


Baina biz çuen hitza bay, bay: ez, ez: eta hauçaz goiticoa, gaichtotic da. 	 illa fllawn a-ig-wawal-nnun ‹iyah› nġd ‹uhu›. aynna tzuydm i-mayan, han iblis a-d-ikka.


Eta Saul enflambaturic oraino mehatchuz eta hiltzecaz Iaunaren discipuluén contra, ethor cedin Sacrificadore subiranoagana. 	 imma šawl ar-sul-iskar ma-s-a-issiwid imḥḍarn n-siditnnġ ar-tn-itnuwwa s-lmut. iddu s-dar-unmġur ihiyyan n-tgmmi n-rbbi,


Orduan ihardesten çuela Pierrisec erran cieçon, Declara ieçaguc comparatione hori. 	 yini-as bṭrus: «ml-aġ ma-tqṣadt s-lmɛna-yad.»


Eta ethorri ciradenean Golgotha deitzen den lekura (cein erran nahi baita hambat nola bur-heçur lekua) 	 lkmn adġar lli-mi-ttinin ‹gulguta›. tga lmɛna-ns ‹adġar n-tʷh̬šašt n-ih̬f›.


Eta guciéc testimoniage emaiten ceraucaten, eta miraz ceuden haren ahotic ilkiten ciraden hitz gratiazcoéz, eta erraiten çuten, Ezta haur Iosephen semea? 	 ar-tɛjjabn mddn kullutn ġ-iwaliwn šwanin lli-s-a-isawal, ar-ttinin i-ngratsn: «ifulki-urgaz-ad.» ar-ssmqsan i-ngratsn: «is-urd yus n-yusf ayad?»


Eta guciéc bihotz harturic, har ceçaten hec-ere iateco. 	 zɛmn ula ntni ġakudan, bdun ar-šttan.


Baina cer dio Scripturac? Egotzquic campora nescatoa eta haren semea: ecen eztic heretaturen nescatoaren semeac librearen semearequin. 	 ma-ittini-warra n-rbbi? ar-ittini: «ssmsr tismgt nttat d-yus, ašku yus n-tsmgt ur-ra-iṭṭaf taġamt ġ-lwrt n-babas. ra-ig lwrt kullut win yus n-talli igan tamġart bla iskraf.»


Eta nor-ere minçaturen baita guiçonaren Semearen contra, barkaturen çayo hari: baina nor-ere minçaturen baita Spiritu sainduaren contra, etzayo barkaturen hari ez secula hunetan, ez ethorteco denean: 	 wanna isawln ġ-yus n-bnadm, iẓḍar rbbi ad-as-iṣamḥ. walaynni yan irggmn rruḥ lqudus, ur-rad-as-iṣamḥ, la ġ-ddunit ula ġ-lih̬rt.


Legueco doctor içan nahi diradelaric eta aditzen eztituztelaric erraiten eta asseguratzen dituzten gauçác. 	 ar-ttirin ad-gn imslmdn n-ššrɛ, walaynni ur-fhimn ma-ttinin ula ssnn tiġawsiwin lli-s-a-sslmadn s-zzɛamt.


Vnci pilotu guciac-ere, eta vncietaco compainia gucia, eta marinerac eta cembatec-ere itsassoan baitiharducate, vrrun egonen dirade. 	 hati ġir tasaɛt idrusn a-ġ-kullu-laḥ timih̬ar-an.› «biddn-in ġ-tuggugt kullu willi tkkanin amda, rrways n-wanawn d-willi gisn ssudunin d-willi gisn th̬damnin.


Bada Regue eternalari, immortalari, inuisibleari, Iainco çuhur berari dela ohore eta gloria secula seculacotz. Amen. 	 imma ġilad rad-bahra-ntalġ agllid lli-idumn. ur-ra-immt ula iẓra-t yan. nttan waḥdut a-igan rbbi, yili-as lmjd d-luqr, ġilad ula kullu mayd-d-iftan, amin.


Eta hura traditzen çuenac, eman cerauen seignale, cioela, Nori-ere pot eguinen baitraucat, hura da: çatchetzate hari. 	 ġwalli izznzan yasuɛ imla-yasn-yad tamatart-ad yini-asn «wanna ssudnġ, ġwan a-t-igan. amẓat-t.»


Baina harc bere buruä iustificatu nahiz, erran cieçón Iesusi, Eta nor da ene hurcoa? 	 walaynni amslmd-lli n-ššrɛ ira a-issbayyn ih̬f-ns, isqsa-t: «ma-igan adjar-inu?»


Ciotsala seigarren Aingueru trompettá çuenari, Lachaitzac laur Aingueru Euphrateco fluuio handi gainean estecatuac diradenac. 	 iġr i-lmalak-an wis sḍiṣ lli-yusin nnffar yini-as: «rẓm-d i-kkuẓ lmalayka lli-tyamaẓnin ġ-dar-wasif n-furat imqqurn.»


Eta harc ethorriric adora ceçan hura, cioela, Iauna, aiuta neçac. 	 imma nttat tuška-d tḍr-d ġ-lgddam-ns tini-as: «wa-sidi, ɛawn-iyi.»


Egun hartan etche gainean datena, eta bere ostillamendua etchean badu, ezalbeiledi iauts haren eramaitera: eta landán dena, halaber ezalbeiledi itzul guibelecoetara. 	 «imma ġassan, rad-awn-fllas-iniġ: wanna illan ġ-iggi n-tgmmi, iqqan-t-id a-ur-igguz a-d-yasi tiġawsiwin-ns zġ-tgmmi. ula wanna-n-illan ġ-igran, a-ur-iwrri a-d-yawi kra.


Eta, Hic hatseandanic, Iauna, lurra fundatu vkan duc, eta ceruäc hire escuen obrác dituc: 	 yini-daġ fllas: «kiyi a-sidi rbbi a-izzugzn llsas n-ddunit ġ-isizwar. f-ufus-nnk a-f-tyawskarn ignwan.


Baina Tite-ere, cein baitzén enequin, Grec bacen-ere, etzedin bortcha circonciditu içatera. 	 imma ntni ur-aġ-uṣṣan a-nẓẓall i-ddat n-usmun-inu tiṭus wah̬h̬a iga gu-yunan.


Cerbitzariác, obeditzaçue gauça gucietan çuen nabussi carnalac, ez beguiaren araura cerbitzatzen dituçuela, guiçonén gogara eguin nahi bacindute beçala, baina bihotzeco simplicitaterequin, Iaunaren beldur çaretelaric. 	 wa-ih̬ddamn, skarat-bdda s-wawal n-id-siditun n-ddunit-ad. a-ur-ttirim ġir a-tn-trḍum ġakud nna-gigun-tmnadn, walaynni h̬dmat s-nniyt n-uwl-nnun s-mklli ttirim a-trḍum siditnnġ.


Hura baithan egoiten denec eztu bekaturic eguiten: norc-ere bekatu eguiten baitu, eztu ikussi hura, eta eztu eçagutu hura. 	 wanna izgan ġ-lmasiḥ ur-a-iskar ddnub. imma wanna itzayadn ġ-ddnub ur-ta-ifhim ula issn mamnk a-iga lmasiḥ.


Orhoit caretencát Propheta sainduéz aitzinetic erran içan diraden, hitzéz, eta gure manamenduaz, cein baicara Iaunarén eta Saluadorearen Apostolu. 	 riġ a-di-tktim iwaliwn lli-s-nnan lanbiya n-rbbi ġayd izrin, tktim-d almmud lli-f-kʷn-yuṣṣa-unjjam siditnnġ f-imi n-irqqasn-nnun.


Erran ciecón orduan Mariac Aingueruäri, Nola içanen da hori, guiçonic eçagutzen eztudanaz gueroz. 	 tini-as maryam i-lmalak: «mamnk a-ra-yili mayad? ur-jju-ssinġ kra n-urgaz.»


Ecen testimonio içanen atzayo guiçon guciac baithara, ikussi eta ençun dituan gaucéz. 	 ra-tgt inigi-ns ġ-dar kullu mddn, tsawlt-asn f-ma-tẓrit ula ma-mi-tsfldt.


Bada haur gucia eguin içan da Prophetáz erran cena compli ledinçát, cioela, 	 ijra kullu mayad baš a-yafu ma-inna rbbi f-ils n-nnabi ġayd izrin inna:


Garen bada beldur guertha eztadin çuetaric cembeit haren reposean sartzeco promessa vtziric, priuatua eriden eztadin. 	 isawl rbbi s-wawal izgan, yini is-ra-ifk asunfu i-mddn-ns. imma ġilad, illa fllannġ a-nrar lɛaql a-ur-ginnġ-yili ma-ur-ra-yiẓḍar a-srs-ikšm.


Guiçon hunec hassi du edificatzen eta ecin acabatu du. 	 ar-ttinin: ‹ġwad igra a-ibnu walaynni ur-iẓḍar a-ikmml.›


Gratia dela çuequin gucioquin. Amen. 	 ad-awn-tili lbaraka n-rbbi kullukn.


Ecen miraz iustoagatic nehor hiltzen da: baina aguian norbeit ventura leite cembeit vnguieguilegatic hiltzera. 	 is-ur-ra-išqu a-immt kra n-yan f-yan iskarn lḥqq? iẓḍar a-yili ma-ra-izɛm ard immt f-yan ifulkin,


Diotsa Iesusec, Emazteá, cergatic nigarrez ago? noren bilha abila? Harc vstez ecen baratzeçaina cela, diotsa, Iauna, baldin hic eraman baduc hura, erradac non eçarri duán: eta nic kenduren diat. 	 isawl-d yini-as: «wa-tamġart, mah̬ aylliġ a-tallat? ma-s-a-tsiggilt?» imma nttat tġal is-iga angabal n-uwrti, tini-as: «a-sidi, iġd kiyi a-t-yusin, ini-yyi maniġ-t-in-tsrst, ad-dduġ a-t-awiġ.»


Eta guiçón gaztebat iarreiqui içan çayón gorputz billuciaren gainean inguru mihisse batez estaliric, eta hatzaman ceçaten hura guiçon gazte batzuc. 	 iḍfur-t-sul yan-uɛyyal ur-ilsi ġir aḥayk.


Diotsate, Cesarena. Orduan erraten draue, Renda ietzoçue beraz Cesaren diradenac, Cesari: eta Iaincoaren diradenac, Iaincoari. 	 inin-as: «win qayṣr.» irar-asn yasuɛ: «fkat i-qayṣr ma-igan win qayṣr, tfkm i-rbbi ma-igan win rbbi.»


Beguirauçue nehorc eztieçón gaitza gaitzagatic nehori renda: baina vnguiari bethi çarreitzate, bata berceagana eta gucietara. 	 rarat lɛaql iġ-illa mad-awn-iskrn kra yʷh̬šnn, ad-as-t-ur-trarm s-lh̬ʷšant. gat-n tiqqi-nnun a-bdda-ttirim a-tskarm afulki ġ-gratun ula d-kullu mddn.


Baina baldin cembeitec Iaincoari on badaritza, hura harçaz iracatsi içan da. 	 walaynni yan ittirin rbbi, hatin ityawssan dar rbbi.


Eta ioanic leku hartaco burgés batequin iar cedin, eta harc igor ceçan bere possessionetara vrdén bazcatzera. 	 iddu a-ih̬dm ġ-dar yan ġ-imzdġn n-tmazirt-an, yazn-t s-igran a-ikssa alfan.


Ethorten da bada Samariaco hiri Sichar deitzen den batetara cein baita Iacob-ec bere seme Iosephi eman ceraucan possessionearen aldean. 	 ilkm-d yat-tmdint ġ-samira ar-as-ttinin suh̬ar. tlla ġ-tsga n-igr lli-ifka yaɛqub i-yus yusf.


Nitan fructu ekarten eztuen chirmendu gucia, kencen du: eta fructu ekarten duen gucia, chahutzen du, fructu guehiago ekar deçançát. 	 ar-zgigi-itkkis tiṣṭṭwin nna-ur-iskarn lġllt. ar-ifrrn kraygatt taṣṭṭa nna-yakkan lġllt baš a-tigat lġllt-ns s-uggʷar.


Eta Oziasec engendra ceçan Ioatham. Eta Ioathamec engendra ceçan Achaz. Eta Achazec engendra ceçan Ezechias. 	 ɛuzziyya yuru yutam, yutam yuru aḥaz, aḥaz yuru ḥazqiyya,


Ecen badacussaçue çuen vocationea, anayéac, ecen etzaretela çuhurrac anhitz haraguiaren arauez, ez borthitzac anhitz, ez nobleac anhitz. 	 way-aytma, swangmad-d ma-sttin-tkkam tgam-t lliġ-awn-d-iġra rbbi. idrus gigun ma-iṭṭafn taḥkimt ġmklli ġaln mddn n-ddunit-ad. idrus gigun ma-n-illan s-wawal. idrus gigun ma-igan yus n-tgmmi imqqurn.


Iaunbat, Fedebat, Baptismobat: 	 yili yan siditun ula yan-uġaras lli-s-tumnm ula yan-udum lli-s-tddmm ġ-waman.


Guero arriua cedin Derbera eta Lystrara: eta huná, discipulubat cén han Timotheo deitzen cenic, emazte fidel baten seme, baina, aita Grec-baten. 	 ar-itmuddu bulus aylliġ izri zġ-tmdint n-darba iruḥ tamdint n-listra. yili ġin yan-umḥḍar l-lmasiḥ ism-ns timutaws, ig yus n-yat-tmumnt ullt-yudaya imma babas iga gu-yunan.


Bi guiçon igan içan ciraden templera othoitz eguitera, bata Phariseu eta bercea publicano: 	 «ha-sin mddn kšmn s-tgmmi n-rbbi ad-ẓẓalln. yan iga afarisi, ig wayyaḍ bu-nkkas.


Berriz comparatu da ceruètaco resumá sare itsassora egotzi batequin, eta gauça mota gucietaric biltzen duenarequin: 	 «tagldit n-ignna tga zund ššbkt, luḥn-tt-in ingʷmarn ġ-umda ssmunn-d gis kraygatt rrhḍ n-islman.


Eta baldin hil bagara Christequin, sinhesten dugu vicico-ere harequin garela: 	 lliġ nmmut d-lmasiḥ, namn is-ra-dids-nddr,


Erraiten drauca, Bay, Iauna, nic diat sinhesten ecen hi aicela Christ Iaincoaren Seme mundura ethorteco cena. 	 tini-as-d: «umnġ-t a-sidi, amnġ is-tgit lmasiḥ yus n-rbbi lli-f-nsfld ra-d-yašk s-ddunit.»


Ni nauc hetan, eta hi nitan, perfecto diradençát bat berean, eta eçagut deçan munduac ecen hic ni igorri nauala, eta maite dituala hec ni maite vkan nauán beçala. 	 nkki didsn ula kiyi didi. riġ ad-munn kullu s-tamunt ikmmln, baš ad-issann ayt-ddunit-ad izd kiyi a-yyi-d-yuznn, issann is-a-tn-ttirit ġmklli-yyi-ttirit nkki.


Erran ceçaten bada Iuduéc, Horra nola maite çuen. 	 inin mddn i-ngratsn: «ẓrat mnšk a-dars-iɛzza.»


Baina erraiten çuten, Ez bestán, tumultoric eztençát populuaren artean. 	 walaynni nnan i-ngratsn: «urd ġ-uwssan l-lɛid baš a-ur-duyn mddn.»


Nehorc hire gaztetassuna ezteçala menosprecia: baina aicen fidelén exemplu hitzean, conuersationean, charitatean, spirituan, fedean, puritatean. 	 ad-ur-tadjt yan a-k-iḥgr f-ssibt n-ma-sul-tmẓẓit, walaynni skar-bdda f-ufulki s-iwaliwn-nnk d-iskkirn-nnk, ar-ttḥnnut ġ-wiyyaḍ ar-ttamnt awal n-rbbi s-uwl iġusn, baš ad-ẓrn imumnn mamnk a-tskart irin ad-skarn ula ntni ġmkan.


Hayén escuz scribatzen çutela seguitzen dena, Apostoluéc eta Ancianoéc eta anayéc Antiochen eta Syrian eta Cilician Gentiletaric diraden anayey, salutatione. 	 aznn didsn yat-tbrat, tyaran gis iwaliwn-ad: «zġ-aytmatun irqqasn ula imġarn, i-aytmatnnġ n-tmizar yaḍni ġ-anṭakiyya d-suriyya d-kilikiyya. ad-awn-tili sslamt.


Eta hi Capernaum cerurano altchatu içan aicena, iffernurano beheraturen aiz. 	 imma kunni ay-ayt-kafrnaḥum, is-tram a-tlkmm ignwan? han ra-kʷn-in-iluḥ rbbi ġ-tdrut n-wakal.»


Ihardets ceçan Iesusec eta erran cieçon, Nic eguiten dudana, hic eztaquic orain: baina guero eçaguturen duc. 	 yini-as yasuɛ: «ur-tssint mayd skarġ ġilad, walaynni ra-tissant tigira.»


Eta arrastu cenean, vncia cen itsassoaren erdian, eta hura bera leihorrean. 	 ḍrnd-d tillas, truḥ tanawt ammas n-umda. imma yasuɛ iqama-n waḥdut ġ-wakal.


Suaren emaitera ethorri naiz lurrera: eta cer nahi dut guehiago baldin ia irachequia bada? 	 «uškiġ-d nkki ad-luḥġ lɛafit ġ-ddunit. amar yufan a-tznd ġilad.


Ecen çuey eguin çaiçue promessa eta çuen haourrey, eta vrrun diraden guciey, cembat-ere deithuren baititu gure Iainco Iaunac. 	 ašku maylli inna rbbi f-ma-ra-iskr ifulki, inna-yawn-t kunni ula tarwa-nnun ula kullu wiyyaḍ aggugnin, yini-t i-kullu ma-mi-d-iġra rbbi siditnnġ s-dars.»


Halaber erran ceçan, Guiçon batec cituen bi seme: 	 izayd yasuɛ yini-asn: «ha-yan-urgaz dars sin tarwa.


Diotsate, Ceren nehorc ezpaiquaitu alocatu. Dioste, Çoazte çuec-ere ene mahastira, eta bide datena recebituren duçue. 	 inin-as: ‹ur-aġ-yiwi yan.› yini-asn: ‹wah̬h̬a, aškad-d ula kunni th̬dmm ġ-igr-inu n-waḍil.›


Eta baldin infideletaric cembeitec gomitatzen baçaituztez, eta ioan nahi baçarete: aitzinera eçarten çaiçuen orotaric ianagaçue, deus galdeguin gabe conscientiagatic. 	 iġ-awn-iɛrḍ kra n-yan ur-issinn rbbi, iġ-tram a-dids-tmunm, šttayat aynna-yawn-in-isrs bla tsqsam ula tškkam ġ-uwl-nnun.


Heretage corrumpi ecin daitenera, ez macula, ez chimal, ceruètan çuençát conseruatura, 	 ifk-aġ yal-lwrt lli-ur-ra-ifnu ula ra-ih̬sr ula ra-imdu, iḥḍa-yawn-t ġ-ignna.


Gutan dagoen eta seculacotz gurequin içanen den eguiaren causaz: 	 ašku lḥqq a-ginnġ-izgan kullwaġ, rad-bdda-didnnġ-yili.


Gauça gucietan esquerrac emainzquiçue: ecen haur da Iaincoaren çuetaraco vorondatea Iesus Christez. 	 ar-ttškarm rbbi ġmknna iga lḥal, ašku ġmkad a-gigun-ira ġ-tamunt l-lmasiḥ yasuɛ.


Bada erran cerauenean, Ni naiz, guibelerat citecen, eta eror citecen lurrera. 	 imma ntni lliġ-as-sfldn inna «nkki a-t-igan,» wrrin tiġurdin ḍrn s-wakal.


Eta eroriren dirade ezpataren ahoz, eta captiuo eramanen dirade natione gucietara, eta Ierusaleme aurizquia içanen da Gentiléz, Gentilén demborác compli daitezqueno. 	 ra-immt kra ġ-imiġ, krfn wiyyaḍ awin-tn s-tmizar aggugnin. rad-akʷln ibrraniyn f-urušalim ard ikmml-uzmz-nsn.


Baina Iaincoac emaiten diraucac gorputza nahi duen beçala, eta hacietaric batbederari ceini bere gorputz propria. 	 walaynni rad-as-ifk rbbi ddat lli-iqṣad ntta, ifk i-kraygatt amud ddat lli-as-igan.


Eta gauça haur eçagutu içan da Ierusalemeco habitant guciéz: hala non deithu içan baita landa hura hayén lengoage propriz, Haceldama: erran nahi baita, odol landa. 	 sfldn fllas kullu ayt-urušalim, ar-ttinin i-igr-an s-wawal-nsn ‹ḥakal-dama›. tga lmɛna-ns ‹igr n-idammn›.


Eta miraz cegoén hayéc incredulitateagatic, eta inguratzen cituen burguäc inguru, iracasten ari cela. 	 itɛjjb yasuɛ ġ-mddn-an, ašku ur-rin a-srs-amnn. iddu ar-itkka iduran n-tmazirt-an ar-isslmad.


Cein gauçatan alegueratzen baitzarete, dembora appurbat orain (baldin behar bada) tristetuac çaretelaric tentatione diuersetan: 	 frḥat s-kullu mayad, wah̬h̬a iġ-d-iqqan ad-awn-ṭiyyr yat-tasaɛt f-ssibt n-tnukmut ula tassast lli-kʷn-itarmn.


Eguiaz diotsuet, ecen eztudala edanen hemendic harat aihenaren fructutic, hura berriric Iaincoaren resumán edanen dudan egunerano. 	 lḥqq a-rad-awn-iniġ, ur-sul-rad-suġ zġ-lġllt n-waḍil ar ass lli-ġ-ra-t-suġ zġ-ljdid ġ-tgldit n-rbbi.»


Eta baldin anayea edo arrebá billuciac badirade, eta peitu eguneco vitançaren: 	 mal-lfaytt gigun illan iġ darun gʷmatun nġd ulltmatun ilkm f-ma-ilssa nġd ma-ištta


Baina Festusec atseguin eguin nahiz Iuduey, ihardesten ceraucala Pauli, erran ceçan, Nahi aiz Ierusalemera igan eta han gauça hauçaz iugeatu ene aitzinean? 	 walaynni fastus ira a-irḍu ayt-yudaya, isqsa bulus: «is-trit a-tddut s-urušalim a-tbiddt ġ-lgddam-inu ġin trart awal f-iṣraḍ-nsn?»


Onhetsiren duc bada eure Iainco Iauna, eure bihotz guciaz, eta eure arima guciaz, eta eure pensamendu guciaz, eta eure ahal guciaz: haur duc lehen manamendua. 	 a-ttirit rbbi sidik zġ-ttmi n-ih̬f-nnk d-ttmi n-uwl-nnk d-ttmi l-lɛaql-nnk d-ttmi n-tẓḍḍart-nnk.›


Ikus ceçan Iesusec Nathanael harengana ethorten cela, eta erran ceçan harçaz, Huná eguiazco Israelitabat ceinetan enganioric ezpaita. 	 yasuɛ iẓra-n natanayl ifta-d s-dars, yini fllas: «ġwad a-igan s-ṣṣaḥt zġ-ayt-rbbi, iṣfu-uwl-ns.»


Oraino eztuçue aditzen ecen ahoan sartzen den gucia, sabelera ioaiten dela, eta retreitera egoizten dela? 	 is-ur-tssinm izd kullu ma-ikššmn zġ-imi n-bnadm ar-izray zġ-waḥlig-ns s-lh̬la?


Eta segur, baldin harçaz orhoit içan balirade ceinetaric ilki içan baitziraden, itzultzeco dembora baçuten: 	 ašku mrad is-a-swingimn ġ-tmazirt n-ddunit-ad lli-zġ-d-uškan, ikun ẓḍarn a-srs-wrrin.


Ezta beraz gauça handia baldin haren ministreac-ere iustitiataco ministretara transformatzen badirade: ceinén fina hayen obrén araura içanen baita. 	 a-ur-ntɛjjab iġ-nẓra ih̬ddamn-ns ar-tbddaln ssift-nsn baš ad-rwasn ih̬ddamn n-ufulki. imma ntni rad-asn-yili mad-asn-igan.


Baina Ananias deitzen cen guiçon batec, Sapphira bere emaztearequin sal ceçan possessionebat: 	 illa yan-urgaz ism-ns ḥananiyya, ntta d-tmġart-ns saffira. izznza yan-igr,


Diotsa Iesusec, Habil: hire semea vici duc. Eta sinhets ceçan guiçonac Iesusec erran ceraucan hitza eta ioan cedin. 	 irar-as yasuɛ: «zayd, ra-iddr yuk.» iftu-urgaz yamn mad-as-inna yasuɛ.


Bada auisatzen çaituztet, anayeác, declaratu drauçuedan Euangelioaz, cein recebitu baituçue, ceinetan egoiten-ere baitzarete. 	 way-aytma, riġ ad-awn-d-ssktiġ lh̬bar ifulkin lli-s-awn-in-tbrraḥġ. tsfldm srs tzgam gis


Eta erran ciecén, Çatozte ceuróc appart leku desertu batetara, eta reposa çaitezte gutibat: ecen anhitz ciraden ethorten eta ioaiten ciradenac: eta iateco aicinaric-ere etzutén. 	 yini-asn: «aškad-d kunni waḥdukn s-kra n-mani ġ-ur-llin mddn, a-tsunfum imikk.» ašku ġ-uwssan-an ggutn mddn ar-ttidun ar-di-ttaškin aylliġ ur-ufin mamnk ad-šttan.


Bada Paul, bada Apollo, bada Cephas, bada mundua, bada vicitzea, bada herioa, bada presenteco gauçaric, bada ethorthecoric, guciac dirade çuen: eta çuec Christen, eta Christ Iaincoaren. 	 ig-iyt bulus nġd abullus nġd bṭrus, ig-iyt ddunit nġd tudrt nġd lmut, ig-iyt ma-illan ġilad nġd ma-ra-yili. kunni a-mi-illa,


Baina gaineracoaz, necessario da dispensaçaletan leyal batbedera eriden dadin. 	 imma ah̬ddam, illa fllas a-ikmml tawuri lli-as-ifl sidis.


Ecen baldin sinhesten badugu Iesus hil eta resuscitatu dela, halaber Iesus Iaunean lo daunçanac-ere Iaincoac erekarriren ditu harequin. 	 ašku numn is-immut yasuɛ, inkr-d zġ-lmut. namn is-ra-dids-yawi rbbi kullu willi mmutnin umnnin s-yasuɛ.


Eta baldin haour bagara, bayeta heredero: heredero, diot, Iaincoaren, eta Christen herederoquide, baldin ordea harequin batean suffritzen badugu, harequin batean glorifica gaitecençat. 	 lliġ nga tarwa-ns, nissan is-ra-nṭṭaf lwrt lli-ra-yili i-mddn n-rbbi, ra-nkšm ġ-lwrt l-lmasiḥ. iġ-dids-nmun ġ-urfufn, ra-dids-nili ġ-lmjd.


Baina luçaquiago eduqui ezeçadan, othoitz eguiten drauat ençun gaitzán gutibat eure ontassunagatic. 	 imma ġilad ur-riġ a-k-ssmaṭlġ. ra-k-nḍalb ad-aġ-tskrt afulki-ad, tsfldt i-kra n-iwaliwn drusnin f-maylli darnnġ ijran.


Erradaçue Leguearen azpico içan nahi çaretenéc, Leguea eztuçue ençuten? 	 wa-kunni lli-iran a-tskarm kullu s-ššrɛ, ra-kʷn-sqsaġ f-ššrɛ: is-ur-tssinm ma-gis-ityaran?


Halacoaren Satani liuratzera haraguiaren destructionetan, spiritua salbu dençát Iesus Iaunaren egunean. 	 iqqan-kʷn-d a-n-tdḥim argaz-an ġ-ufus n-šiṭan, baš a-tyawhlaknt ššhwat n-ddat-ns tnjm rruḥ-ns ġ-wass lli-ġ-ra-d-yašk siditnnġ yasuɛ.


Salutatzen çaituztéz saindu guciéc, eta principalqui Cesaren etchecoéc. 	 ar-n-kullu-fllawn-tsllamn imẓlayn n-ġid, bahra ġwid ganin zġ-tgmmi n-qayṣr.


Ecen oraino haourrac sorthu gabe, eta hec vnguiric ez gaizquiric eguin gabe (Iaincoaren ordenançá electionearen araura legoençát, 	 lliġ ur-ta-d-luln-warraḍn-an isawl rbbi s-rifqa, ur-ta-skirn kra yʷh̬šnn ula kra išwan. yini-as fllasn: «amzwaru ra-ig ah̬ddam i-wis sin.» ġmkad a-tn-ibḍa rbbi ašku iqṣad mayan, urd f-ssibt n-kra skrn ntni.


Eta hura iarriric cegoela Oliuatzetaco mendi gainean, ethor cequizquión discipuluac appart, cioitela, Erraguc, noiz gauça hauc içanen dirade? eta cer signo hire ethortearenic eta munduaren finarenic içanen da? 	 lliġ iskiws yasuɛ ġ-uwrir n-zzitun aškin-d dars imḥḍarn-ns waḥdutn sqsan-t: «ini-aġ managu a-ra-yili ġayd-s-tnnit? ma-ra-ig tamatart n-is-d-yakmur-wass lli-ġ-ra-di-twrrit kiyi ula isiggʷra n-ddunit?»


Eta iarreiqui içan çaizcan Simon eta harequin ciradenac. 	 iḍfur-t simɛan d-willi dids llanin.


Eta Iesusec erran cieçón, Oha, eure fedeac saluatu au. Eta bertan recebi ceçan ikustea, eta iairreiquiten çayón Iesusi bidean. 	 isawl yasuɛ yini-as: «zayd ġilad, ha-kiyi tjjit ašku tumnt.» yisfiw ġakudan, iḍfur yasuɛ ġ-uġaras.


Eta gobernadoretara eta reguetara eramanen çarete ene causaz, hec eta Gentiléc testimoniage haur dutençat. 	 jurrn-kʷn s-lgddam l-lḥukkam d-igldan f-ssibt-inu, baš a-flla-takkam tugga i-mddn-an ula i-ayt-tmizar yaḍni.


Eta gauçá consideraturic ethor cedin Maria Ioannesen, icen goiticoz Marc deitzen cenaren amaren etchera, non baitziraden anhitz bilduac eta othoitze eguiten ceudela. 	 lliġ ifaq bṭrus i-mad-as-ijran, iftu s-tgmmi n-maryam innas n-yuḥanna lli-mi-ttinin marqus. llan ġin mddn ggutnin munn-d kullu ar-tẓallan ar-tḍalabn rbbi.


Halacotz recebi eçaçue elkar, Christec-ere gu recebitu gaituen beçala Iaincoaren gloriatan. 	 mayad a-f-awn-nniġ a-ttqbalm i-ngratun ġmklli-kʷn-iqbl lmasiḥ, baš a-gigun-ibayyn lmjd n-rbbi.


Beraz, bada nic, bada hec, hunela predicatzen dugu, eta hunela sinhetsi vkan duçue. 	 zund nkki zund ntni, ġmkad a-s-a-ntbrraḥ, ġmkad a-s-tumnm.


Çareten patient çuec-ere eta confirmaitzaçue çuen bihotzac: ecen Iaunaren aduenimendua hurbil da. 	 ula kunni, illa fllawn a-ttṣbarm ar-tzzɛamm ulawn-nnun, ašku yakmur-d-wass lli-ġ-ra-d-yašk siditnnġ.


Bethiere neure orationetan othoitz eguinez, baldin cerbait maneraz noizpait-ere bide moldezcoric eman badaquit Iaincoaren vorondatez, çuetara ethor nadin. 	 ar-ti-tḍalabġ ad-iyi-issnm aġaras iġ-ira, baš a-n-darun-aškġ ġ-mayd-d-yakmurn.


Eta inguratzen çuen Galilea gucia Iesusec, hayén synagoguetan iracasten ari cela, eta resumaco Euangelioa predicatzen çuela, eta sendatzen çuela eritassun mota gucia, eta langore mota gucia populuaren artean. 	 izayd yasuɛ ar-itkka tamazirt n-jalil kullutt, ar-isslmad ġ-tgʷmma n-tẓallit, ar-itbrraḥ s-lh̬bar ifulkin n-tgldit n-ignna, ar-ijjujji mddn zġ-kraygatt tamaḍunt ula kraygatt aṭṭan nna-gisn-illan.


Eta segur neure muthilén eta neure nescatoen gainera egun hetan erautsiren dut neure Spiritutic, eta prophetizaturen duté. 	 hati ġ-uwssan-an ra-n-zzugzġ rruḥ-inu f-ih̬ddamn-inu d-th̬ddamin-inu, rad-sawaln s-iwaliwn lli-rad-asn-malaġ.


Eta noiz ikussi augu arrotz, eta recebitu augu? edo billuci, eta veztitu augu? 	 managu a-k-nẓra tgit aġrib nšškšm-k-id s-darnnġ, nġd yaġ-k-usmmiḍ nfk-ak ma-tlssat?


Eta çuec aitéc eztitzaçuela prouoca despitetara çuen haourrac, baina haz itzaçue instructionetan eta Iaunazco remonstrationetan. 	 imma kunni a-id-babatsn rad-awn-iniġ, a-ur-tssqlaqalm tarwa-nnun, walaynni rbbat-tn s-ulmmud n-siditnnġ ar-asn-tmalam mamnk a-s-srs-skarn.


Eta igan citecen lurraren çabaltassunera, eta ingura ceçaten Sainduén campoa, eta Ciuitate maitea: baina iauts cedin sua Iaincoaganic cerutic, eta irets citzan hec. 	 ar-zziggizn ard kn ddunit kullutt, sutln i-untal n-imẓlayn n-rbbi a-t-igan d-tmdint lli-dars-iɛzzan. imil tḍr-d fllasn lɛafit zġ-ignna thlk-tn.


Cen bada Bethania hurbil Ierusalemeren hamaborz stadioren inguruä: 	 aduwwar-an n-bitɛanya yaggug zġ-urušalim s-ma-itggan kraḍ kilimitr.


Eta iaiqui cedin Saul lurretic, eta bere beguiac irequiric nehor etzuen ikusten: eta escutic guidatzen çutela, eraman ceçaten Damascera. 	 inkr šawl zġ-wakal walaynni lliġ irẓm alln-ns ur-isfaw yat. amẓn-as afus awin-t s-dimašq.


Eta Philippec laster eguinic ençun ceçan hura, iracurtzen çuela Esaias prophetá: eta erran cieçón, Baina aditzen duc iracurtzen duana? 	 yazzl filibbus s-dars, isfld-as ar-yaqra ġ-warra n-nnabi išaɛya. isqsa-t filibbus: «is-tssnt lmɛna n-mayd taqrat?»


Haur ethor cedin Iesusgana gauaz, eta erran cieçón, Magistruá, baceaquiagu ecen Iaincoaganic magistru ethorria aicela: ecen nehorc ecin eguin citzaquec hic eguiten dituán signo hauc, Iaincoa harequin ezpada. 	 yuška-d s-dar yasuɛ ġ-iyḍ yini-as-d: «way-amslmd, nssn izd rbbi a-k-id-yuznn a-tsslmadt, ašku ur-iẓḍar yan a-iskar lmɛjizat lli-tskart iġ-ur-dids-illi rbbi.»


Eta hec diruä harturic eguin ceçaten iracatsi içan ciraden beçala: eta publicatu içan da propos haur Iuduén artean egungo egunerano. 	 amẓn iqaridn, skrn ġmklli-tn-uṣṣan. ilin iwaliwn-ad ġ-dar ayt-yudaya sul s-ġassad.


Ceruètan çuey beguiratzen çaiçuen sperançagatic, cein Euangelioaren eguiazco hitzaz lehen ençun vkan baituçue, 	 ašku illa darun rrja iṣḥan f-maylli-awn-in-iḥḍa rbbi ġ-ignna. mayd-ġ-a-ttrjum, tsfldm fllas ġakud lliġ-kʷn-in-ilkm-wawal l-lḥqq lli-igan lh̬bar ifulkin.


Eta laur animaléc erraiten çuten, Amen: eta hoguey eta laur Ancianoéc egotz citzaten bere buruäc bere beguithartén gainera, eta adora ceçaten vici dena secula seculacotz. 	 inint kkuẓṭ lmh̬luqat: «amin.» ḍrn-in imġarn sjdn-as.


Hayén artean nengoela oihu eguin nueneco voz bakoitz haur baicen, Hilén resurrectioneaz ni accusatzan naiz egun çueçaz. 	 ur-skirġ yat, abla awal-ad ad-nniġ s-jjhd lliġ biddġ ġ-lgddam-nsn, nniġ-asn: ‹ha-yyi biddġ ġ-ddu lḥukm-nnun ġassad f-ssibt n-mad-umnġ s-tnkra n-willi mmutnin.›»


Eta hi haourtchoá, Subiranoaren Propheta deithuren aiz: ecen ioanen aiz Iaunaren beguitharte aitzinean, haren bideac appain ditzançat, 	 imma kiyi a-iwi, rad-ak-ttinin ‹nnabi n-rbbi amattuy›. ra-tzwurt siditnnġ ad-as-tjjujadt aġaras.


Eta iuratzen duenac ceruäz, iuratzen du Iaincoaren thronoaz eta haren gainean iarriric dagoenaz. 	 d-wanna iggullan s-ignna, s-lɛrš n-rbbi a-s-iggulla ula s-walli fllas igawrn.


Eta canela, eta vssain on, eta vnguentu, eta encensu, eta mahatsarno, eta olio, eta irin flore fin, eta ogui bihi, eta behor eta ardi, eta çaldi, eta carriot, eta sclabo, eta guiçonén arima. 	 d-lqrfa d-lḥnuḍ d-tujjut imimn d-usafar lmurr d-lbh̬ur d-waman n-waḍil iktin d-zzit d-uggurn d-irdn d-imugayn d-uwlli d-yissan d-lkrarṣ d-ismgan d-mddn tyamaẓnin ġ-imiġ.


Eta ecin eguin çuen han verthuteric batre, cembeit eri bakoitz, escuac hayén gainean eçarriric, senda baitzitzan baicen. 	 ur-yufi a-ġin-iskr kra l-lmɛjizat abla isrs ifassn-ns f-kra n-imuḍan drusnin ijjujji-tn.


Eta erran cieçon, Oha garbitzera Siloe, igorria erran nahi deneco ikuzgarrira. Ioan cedin bada, eta garbi cedin, eta itzul cedin ikusten çuela. 	 yini-as: «zayd, tsirdt ġ-ifrḍ n-silwam.» tga lmɛna n-silwam ‹amazan›. iddu-ubukaḍ ilmma isird, iwrri-d isfaw.


Eta ihardesten çuela Iesusec erran ciecén, Çoazte eta conta ietzoçue Ioannesi, ençuten eta ikusten dituçuen gauçác: 	 isawl yasuɛ yini-asn: «zaydat tinim i-yuḥanna f-ma-mi-tsfldm ula ma-tẓram.


Eta ihardesten ceraucala Pierrisec erran ceçan, Iauna, baldin hi bahaiz, mana neçac hiregana ethortera vr gainez. 	 yini-as bṭrus: «wa-sidi, iġd kiyi ayan, amr-iyi a-n-dark-ftuġ f-iggi n-waman.»


Ihardets ciecen Iesusec, Orain sinhesten duçue? 	 isawl-d yasuɛ yini-asn: «is-tumnm ġilad?


Hura manifesta deçadançát, minçatu behar dudan beçala. 	 walaynni ḍalbat rbbi a-yyi-iɛawn ad-tafaġ iwaliwn ma-s-a-ssfhamġ mddn ġmklli-yyi-d-iqqan.


Ecen deus ecin daidiquegu eguiaren contra, baina eguiaren alde. 	 ašku ur-nssugir yat i-lḥqq. ur-nẓḍar abla a-srs-nskar.


Eta Simonen ama-guinharreba cetzan helgaitzarequin: eta bertan minçatu içan çaizcan harçaz. 	 afn-in taḍggʷalt n-simɛan tgn tuḍn s-tawla, inin-as fllas.


Eta aitzinean cioacenéc, eta iarreiquiten ciradenéc, oihu eguiten çuten, cioitela, Hosanna, benedicatu dela Iaunaren icenean ethorten dena. 	 frḥn bahra ġwilli zwarnin i-yasuɛ ġ-uġaras ula ġwilli-as-ggʷranin, ar-talln awal-nsn ar-ttinin: «huṣanna, ambarki a-iga ġwad-d-yuškan s-ism n-sidi rbbi.


Eta erran ciecen, Eztaquiçue comparatione haur? Eta nolatan comparatione guciac eçagutiren dituçue? 	 izayd yini-asn: «is-ur-tssinm ula lmɛna-yad? mamnk a-s-ra-tissanm lmɛni yaḍni kullutnt?


Ezaicela bada ahalque gure Iaunaren testimoniageaz, ezeta niçaz, bainaiz haren presonér: baina aicén participant Euangelioco afflictionetan, Iaincoaren puissançaren araura: 	 f-mayan a-f-rad-ak-iniġ, a-ur-ttḥšamt a-tsawalt d-mddn f-siditnnġ, ula-da-flla-ttḥšamt nkki lli-illan ġ-lḥbs f-ism-ns. walaynni bkis s-tḥkimt itjhhdn n-rbbi a-didi-ttrfufunt f-lh̬bar ifulkin.


Baldin nehorc captiuitatera eramaiten badu, captiuitatera eramanen da bera: baldin nehorc ezpataz hil badeça, behar da hura ezpataz hil dadin: hemen da sainduén patientiá eta fedea. 	 «wanna-d-iqqann a-ityamaẓ ra-ityamaẓ. wanna-d-iqqann a-immt s-taẓẓit ra-immt s-taẓẓit. mayan a-f-illa f-imẓlayn n-rbbi a-gis-amẓn, zgan ġ-uġaras-ns.»


Erran cieçoten bada, Hi nor aiz? Orduan erran ciecén Iesusec, Hatseandanicoa, badiotsuet. 	 inin-as-d: «ma-tgit kiyi?» irar-asn yasuɛ: «nniġ-awn-t ġ-isizwar.


Orduan Iudas Iscariot hamabietaric bat ethor cedin Sacrificadore principaletara, hura liura liecençat. 	 ġakudan inkr yahuda ish̬aryuṭ lli-igan yan zġ-sin d-mraw n-umḥḍar, iddu s-dar inmġurn n-tgmmi n-rbbi baš ad-asn-izznz yasuɛ.


Eta bere ahoa irequiric iracasten cituen, erraiten çuela, 	 ibdu ar-tn-isslmad yini:


Ecen Herodes hunec gende igorriric har ceçan Ioannes, eta esteca ceçan presoindeguian, Herodias bere anaye Philipperen emaztearen causaz, ceren hura emazte hartu baitzuen. 	 ašku hirudus a-yuznn ad-amẓn yuḥanna krsn-t-in ġ-lḥbs f-ssibt n-hirudiyya. nttat yiwi-tt hirudus wah̬h̬a tga tamġart n-gʷmas filibbus.


Ecen eure hitzetaric iustificaturen aiz, eta eure hitzetaric condemnaturen aiz. 	 f-iwaliwn-nnun a-f-rad-awn-yili rrḍa. f-iwaliwn-nnun a-f-rad-awn-yili lhalak.»


Bada haur gucia eguin içan da, Iaunac Prophetáz erran vkan çuena compli ledinçát, cioela, 	 kullu mayad ijra baš a-yafu maylli inna sidi rbbi f-ils n-nnabi ġayd izrin inna:


Orduan Paul guiçon hec berequin harturic, eta biharamunean hequin purificaturic sar cedin templean denuntiatzen çuela purificationeco egunén complimendua, hetaric batbederagatic oblationea offrenda ledin artean. 	 ndid azkka yawi bulus irgazn-lli, ikmml didsn asġus ġmklli iga dar ayt-yudaya. ikšm ilmma s-tgmmi n-rbbi yini i-inmġurn f-man ass a-rad-kmmln ussan n-usġus-nsn baš a-n-ssakmurn tiġrsiw i-rbbi f-kraygatt yan gisn.


Eta Iesusec erran cieçon, Arreit niri, eta vzquic hilac bere hilén ohorztera. 	 imma yasuɛ inna-yas: «ašk-id mun didi. fl ġwilli ur-ṭṭafnin tudrt a-n-mḍln winna-yasn-mmutnin.»


Badaric-ere gauça hauc badute cerbait sapientia irudi bere vorondatezco deuotionean, eta spirituzco humilitatean, eta gorputza guppida eztuten becembatean: eztirade ordea eceinere preciotaco, ceren haraguia ressasiatzen duten gaucetara beha baitaude. 	 kra n-mddn ġaln is-gant lmɛqul ašku ar-trarant mddn ad-bahra-tɛbadn ar-tadrn i-ih̬f-nsn ar-ssrfufunn ddat-nsn, walaynni ur-ẓḍarnt luṣiyat-an ad-kkisnt ššhwat ʷh̬šnnin zġ-bnadm.


Eçagut ceçan bada aitác ecen oren hartan cela Iesusec erran ceraucana, Hire semea vici duc. Eta sinhets ceçan berac, eta haren etche guciac. 	 issn izd tasaɛt-an a-ġ-as-inna yasuɛ «ra-iddr yuk,» yamn srs ntta ula kullu ayt-tgmmi-ns.


Eta guertha cedin hura Ierusalemerat ioaitean iragaiten baitzen Samariaco eta Galileaco artetic. 	 izayd yasuɛ ġ-uġaras n-urušalim, izri ġ-gr-tmizar n-samira d-jalil,


Baina içan gara eme çuen artean, vnhide batec bere haourrac delicatuqui hatzen balitu beçala. 	 wah̬h̬a nẓḍar a-zgigun-nḍalb ma-iggutn f-ssibt n-ma-nga irqqasn l-lmasiḥ, nrh̬a-bdda didun zund tamġart lli-stt-itawin ġ-tarwa-ns mẓẓinin.


Eta orduan baldin nehorc badarraçue, Huná hemen Christ, edo, Hará han: ezalbeitzineçate sinhets. 	 «ġakudan iġ-awn-inna kra n-yan ‹ha-lmasiḥ illa ġid› nġd ‹hatin illa ġin› a-t-ur-tamnm.


Eta hec erran ceçaten, Batzuc, Ioannes Baptista: eta bercéc, Elias: eta bercéc, Hieremias, edo Prophetetaric bat. 	 sawln imḥḍarn inin-as: «kra ar-ittini tgit yuḥanna amsddam. kra ar-ittini tgit nnabi iliyya. kra ar-ittini tgit irmiyya nġd kra n-yan zġ-lanbiya n-zman.»


Eriac senda itzaçue, sorhayoac chahu itzaçue, hilac resuscita itzaçue, deabruac campora egotz itzaçue: dohainic recebitu duçue, eta dohainic emaçue. 	 jjujjiyat imuḍan-nsn, ar-tssnkarm ġwilli mmutnin, ar-tssġusm injdamn, ar-tssufuġm ljnun. akkayat bla-da-ttamẓm yat, ašku tumẓm bla tfkam yat.


Anayeác, çareten gogo batez ene imitaçale, eta consideraitzaçue hala dabiltzanac, nola gu baiquaituçue exemplutan. 	 way-aytma, skarat kullukn zund nkki, tḍfurm ġwilli munnin d-uġaras lli-awn-nmla.


Orduan Iaunac hari erran cieçon, Iaiquiric oha Çucena deitzen den karricara, eta bilha eçac Iudaren etchean Saul deitzen den Tharsianobat: ecen hará, othoitzetan diagoc. 	 yini-as siditnnġ: «nkr tddut s-tgmmi n-yahuda ġ-tsukt lli-mi-ttinin ‹tasukt inmn›, tsqsat ġ-yan-urgaz gu-ṭarsus ism-ns šawl. ašku ar-itẓalla,


Ceren Sainduén eta Prophetén odola issuri vkan baituté, hic-ere odol eman vkan drauec edatera: ecen digne dituc. 	 ašku ffin ntni idammn n-imẓlayn-nnk d-lanbiya. hatni ġila idammn ad-asn-tsswat. ġmkan ad-asn-igan.»


Eta quasi gauça guciac Leguearen arauez odolez purificatzen dirade, eta odol issurtze gabe barkamenduric ezta eguiten. 	 ġmkan a-iga ššrɛ, iqqan-d kraygatt kra-illan a-itġus s-urušš n-idammn. idrus ma-ur-itġusn ġmkan. iġ-ur-ffin idammn, ur-ra-tittin ddnub.


Scribatua da Prophetetan, Eta içanen dirade guciac Iaincoaz iracatsiac. Norc-ere beraz ençun baitu Aitaganic eta ikassi, hura ethorten da enegana. 	 ityara ġ-warra l-lanbiya, ‹rbbi a-ra-isslmd kullu mddn.› kullu wanna isfldn i-baba ilmd zġ-gis, ra-d-sri-yašk.


Ohortze içan gara bada harequin batean Baptismoaz haren herioan: nola resuscitatu içan baita Christ hiletaric Aitaren gloriaz, hala gu-ere vicitze berritan ebil gaitecençát. 	 ntyawmḍal dids s-udum lli-irwasn i-lmut baš a-nddr s-tudrt l-ljdid, ġmklli-d-inkr nttan zġ-lmut s-tḥkimt n-rbbi babas.


Cein eguiatic erauci içan baitirade, erraiten dutela ia resurrectionea eguin içan dela, eta erautzen dié edocein batzuén fedea. 	 jlan ntni zġ-uġaras l-lḥqq, ar-traran ula wiyyaḍ a-ur-sul-amnn. ar-ttinin ur-rad-nkrn mddn ġ-lih̬rt walaynni ġir ġ-ddunit-ad a-ġ-d-nkrn.


Guero ençun dié voz handibat cerutic, hæy diostela, Igan çaitezte huná: eta igan dituc cerura hodey batetan: eta ikussi citié bere etsayéc. 	 ġakudan sfldn inagan-lli i-yan-wawal itjhhdn zġ-ignna yini-asn: «ġlyad-d s-ġid.» tyalaln ilmma s-ignna ġ-yat-tmdlut ġ-lgddam n-willi-tn-kurhanin.


Halaber ordea hauc-ere lokarturic bere haraguia satsutzen duté eta seignoriá menospreciatzen eta dignitatéz gaizqui erraiten duté. 	 imma ġilad ar-skarn ayt-twargiwin-an ġmkan ġ-darun. ar-ssyʷh̬šann ddat-nsn, ur-a-tuqqarn ġwalli itḥkamn, ar-rggmn ayt-ignwan.


Eta ihardets cieçoten bere discipuluéc, Nondic hauc hemen nehorc ressasia ahal litzaque oguiz desertuan? 	 inin-as imḥḍarn-ns: «maniġ ra-naf aġrum ġ-lh̬la-yad ma-s-a-nššbaɛ kullu mddn-ad?»


Bada gauça hauen barkamendua den lekuan, ezta guehiago oblationeric bekatuagatic. 	 ġmkad a-s-imla is-fllannġ-issitti lmasiḥ kullu ddnub lli-nskr. ur-aġ-sul-ih̬ṣṣa a-n-nssakmur kra n-tġrsiw yaḍni.


Baina harc ihardesten çuela erran cieçón bere aitari, Huná, hambat vrthe dic cerbitzatzen audala, eta egundano hire manuric eztiat iragan, eta egundano pitinabat eztrautac eman neure adisquidequin atseguin hartzeco. 	 imma ntta irur-as: ‹hati mnnaw isggʷasn ayd dark kkatġ tammara, ar-bdda-skarġ s-wawal-nnk, walaynni ur-jju-yyi-tfkit wah̬h̬a ġir tikrut a-srs-frḥġ nkki d-imddukkʷal-inu.


Baina Iesus bera etzayen fida, ceren harc eçagutzen baitzituen guciac: 	 imma yasuɛ ur-gisn-yumin ntni, ašku issn kullu mddn mamnk ad-gan.


Eta ikus deçaçuenean Ierusaleme gendarmeriaz inguratua, orduan albeitzinequite ecen hurbil datela haren destructionea. 	 «iġ-tẓram tamdint n-urušalim sutlnt-as lḥrkat n-iɛskrin, tissanm is-d-yakmur-wass ġ-ra-th̬lu.


Baina niri guertha eztaquidala gloria nadin Iesus Christ gure Iaunaren crutzean baicen: ceinez mundua niri crucificatu baitzait, eta ni munduari. 	 imma nkki ur-rad-alġġ abla aggjdi n-siditnnġ yasuɛ lmasiḥ. ašku s-uggjdi l-lmasiḥ a-s-mmutġ i-ddunit, immt-iyi ma-igan win ddunit.


Eta harturic çazpi oguiac eta arrainac, gratiac rendaturic hauts citzan, eta eman cietzén bere discipuluey: eta discipuluéc populuari. 	 yasi ssa n-tngʷal d-tslmin, iškr rbbi ibbi-tnt ifk i-imḥḍarn-ns, bḍun-tnt f-mddn.


Eta interroga citzan, Cembat ogui dituçue? Eta hec erran ceçaten, Çazpi. 	 isqsa-tn yasuɛ: «mnnawt-tngʷal ad-darun?» inin-as: «ssa.»