Αληθως σας λεγω οτι δεν θελει παρελθει η γενεα αυτη, εωσου γεινωσι παντα ταυτα. 	 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, a naˈmxtaq kybˈaj kyimxjal, a iteˈ tojjo tqˈijil jaˈlin, aj t‑xi xkyejo jniˈ luˈn.


Καλαμον συντετριμμενον δεν θελει θλασει και λιναριον καπνιζον δεν θελει σβεσει, εωσου εκφερη εις νικην την κρισιν 	 Ex mi chi el tikyˈin ayejo numjninqe. Tuˈnpetziˈn, mi kubˈ twaqˈin jun tal tqan ptzˈan tal kox, ex mi kubˈ tyupin jun tal ttzaj yaj, a noqx tal chˈin nsbˈen, tzmaxiˈ aj t‑xi tqˈoˈn kyoklin, aj tkubˈ tqˈoˈn Tkawbˈil, a tzˈaqlexix.


Ο Ιησους λοιπον γνωρισας οτι μελλουσι να ελθωσι και να αρπασωσιν αυτον, δια να καμωσιν αυτον βασιλεα, ανεχωρησε παλιν εις το ορος αυτος μονος. 	 Me liwey el tnikyˈ Jesús tiˈj kyximxjal, qa kyajtaq tuˈn tok kyqˈoˈn te nmaq kawil kyibˈaj te jun majx. Tuˈntziˈn ikyjo, bˈeˈx el tpaˈn tibˈ Jesús kyiˈj, ex bˈeˈx jax twiˈ wutz tjunalx.


Αφου δε ηλθεν εις τον τοπον, ειπε προς αυτους Προσευχεσθε, δια να μη εισελθητε εις πειρασμον. 	 Atzaj teˈ kykanin, iky xi tqˈmaˈn kye kyjaluˈn: Kux chi naˈnqiˈy Dios, tuˈntzintla mina chi kubˈ tzˈaqa toj tqˈobˈ tajaw il.


Και εδιδασκεν αυτους δια παραβολων πολλα, και ελεγε προς αυτους εν τη διδαχη αυτου 	 Exsin ok tentz xnaqˈtzil noq tukˈa techil tiˈchaqku tiˈ; ok ten yolil tiˈj jun awal exsin tqˈma:


Λεγει λοιπον η δουλη η θυρωρος προς τον Πετρον Μηπως και συ εισαι εκ των μαθητων του ανθρωπου τουτου; Λεγει εκεινος Δεν ειμαι. 	 Me ante txin, a xqˈuqil tjpel ja, xi tqanin te Pegr: ¿Ma nyapela ajin jun t‑xnaqˈtzbˈin xjal lo? Xi ttzaqˈwin Pegr: Mina, nyaqin wejiˈy.


διοτι οσους προεγνωρισε, τουτους και προωρισε συμμορφους της εικονος του Υιου αυτου, δια να ηναι αυτος πρωτοτοκος μεταξυ πολλων αδελφων 	 Quˈn tkyaqil nimil noq ojtzqiˈnl tuˈn Dios atxix naˈmtaq tkubˈ xkye tkyaqil, ex ax jaw skˈoˈnkye, tuˈn kyok te tkˈwal, ex tuˈntzin tokjo Tkˈwal, a Jesús, te tnejil kyxol tkyaqil nimil.


Και η ειρηνη του Θεου ας βασιλευη εν ταις καρδιαις υμων, εις την οποιαν και προσεκληθητε εις εν σωμα και γινεσθε ευγνωμονες. 	 Kyqˈonxsin kyibˈa tuˈn tkawiˈn tnukˈbˈil Crist toj kyanmin, tuˈn kyoka te junchˈin Ttanim, ikyx tzeˈnku t‑xim Dios, tej kyjaw skˈoˈn tuˈn. Tuˈn ikyjo, kyqˈonxa chjonte te.


Τινων ανθρωπων αι αμαρτιαι ειναι φανεραι, και προπορευονται αυτων εις την κρισιν, εις τινας δε και επακολουθουσιν 	 At junjun xjal n‑el tnikyˈtzajil liwey qa aj ilqe. Me ex at junjuntl tzmaxiˈ k‑elil tnikyˈtzajiljo, aj tok toj xjelbˈil tuˈn qAjaw.


Ακουσας δε Ηρωδης ο βασιλευς, εταραχθη και πασα η Ιεροσολυμα μετ' αυτου, 	 Atzaj teˈ tbˈinte Herodes, a nmaq kawil, bˈeˈx najx tnabˈl kyukˈa tkyaqilxjal toj Jerusalén.


Και οτε ηνοιξε την σφραγιδα την εβδομην, εγεινε σιωπη εν τω ουρανω, εως ημισειαν ωραν. 	 Tej tjaw tlaqin tal Tal rit twuqin jupbˈilte uˈj, bˈeˈx kubˈ nume toj kyaˈj nikyˈjin or.


Αγρυπνειτε λοιπον, διοτι δεν εξευρετε την ημεραν ουδε την ωραν, καθ' ην ο Υιος του ανθρωπου ερχεται. 	 Tuˈnpetziˈn, xi tqˈmaˈn Jesús kye: Noq tzaj kywatla toj kynimbˈila, quˈn mi bˈiˈn kyuˈn tiˈ qˈijil mo alkye or chin ula, ayiˈn Tkˈwal Ichin, chiˈ.


και μη ευρουσαι το σωμα αυτου, ηλθον λεγουσαι οτι ειδον και οπτασιαν αγγελων, οιτινες λεγουσιν οτι αυτος ζη. 	 Ex bˈeˈx ẍi ajtz meltzˈaj, quˈn tuˈn ntiˈ t‑xmilil xknet kyuˈn. Me atzin jaˈlin, tzun nchi yolin tiˈj, qa ma chi iwle kabˈe t‑angel Dios kyuˈn, ex ma tzaj qˈmaˈn kye, qa itzˈ te Jesús.


Εισηλθε παλιν εις το πραιτωριον ο Πιλατος και εφωναξε τον Ιησουν και ειπε προς αυτον Συ εισαι ο βασιλευς των Ιουδαιων; 	 Okx juntl majl Pilat toj ja te kawbˈil, ex okx ttxkoˈn Jesús, ex xi tqanin te: ¿Atzin tejiy nmaq kawil kye aj Judiy?


Και οι λογοι αυτων εφανησαν ενωπιον αυτων ως φλυαρια, και δεν επιστευον εις αυτας. 	 Me kykyˈeˈtaq kye t‑xnaqˈtzbˈin tuˈn t‑xi kynimin, quˈn toj kynabˈl nyakuj noq toj kywiˈtaqjo qya otaq tzˈokx.


Ελθετε προς με, παντες οι κοπιωντες και πεφορτισμενοι, και εγω θελω σας αναπαυσει. 	 Tuˈnpetziˈn, ku kytzaja wukˈiy, ayiˈy sikytlin iteˈy, ex ayiˈy ma chi yajxa tojjo kychwinqila. Ex kxel nqˈoˈn ajlabˈl kyeˈy te jun majx.


Δια τουτο δεν ηδυναντο να πιστευωσι διοτι παλιν ειπεν ο Ησαιας 	 Exla qa ikyjo, nlayx txi kynimin, quˈn atx juntl yol kyij ttzˈibˈin Isaías kyjaluˈn:


και να κηρυχθη εν τω ονοματι αυτου μετανοια και αφεσις αμαρτιων εις παντα τα εθνη, γινομενης αρχης απο Ιερουσαλημ. 	 Ex qa toj tumil nbˈiˈy, il tiˈj tuˈn t‑xi yolit kyeˈ jniˈ xjal, a iteˈ toj tkyaqil twutz txˈotxˈ, qa il tiˈj tuˈn tajtz tiˈj kyanminxjal tukˈa Dios, tuˈntzintla tkubˈ nnajsiˈn jniˈ kyil. Antza tuˈn ttzaj xkye tqˈumle yol lo toj txˈotxˈ te Jerusalén.


Πως δε βλεπει τωρα δεν εξευρομεν, η τις ηνοιξε τους οφθαλμους αυτου ημεις δεν εξευρομεν αυτος ηλικιαν εχει, αυτον ερωτησατε, αυτος περι εαυτου θελει λαλησει. 	 Me mi bˈiˈn qe quˈn tzeˈn tten ẍi jqet twutz, ex alkye xkubˈ qˈaninte. Kyqaninxa te; quˈn ma bˈet tabˈqˈe, ex ax kqˈolte tqanil.


μηδεις λοιπον ας μη εξουθενηση αυτον. Προπεμψατε δε αυτον εν ειρηνη, δια να ελθη προς εμε διοτι προσμενω αυτον μετα των αδελφων. 	 Tuˈnpetziˈn, mix aˈl jun kye tuˈn tel ikyˈinte. Qalaˈ bˈaˈn tuˈn kyoniˈn tiˈj toj tbˈe tukˈa tnukˈbˈil qMan Dios tibˈaj, tuˈn ttzaj wukˈiy. Quˈn loqin nchin yoˈn tiˈj ex kyiˈjjo erman, aye nchi bˈet tukˈa.


σηκωθεις λοιπον καταβηθι και υπαγε μετ' αυτων, μηδολως δισταζων, διοτι εγω απεστειλα αυτους. 	 Weˈksa, kux kuˈxa, ex kux txiˈy kyukˈa; ex mina ja kaˈmin tkˈuˈja, quˈn ayin weˈ ẍin tzaj chqˈonkye.


Τωρα ομως καυχασθε εις τας αλαζονειας σας πασα τοιαυτη καυχησις ειναι κακη. 	 Me metzin kye kyuˈn, tzunxix nchi labˈte kyeˈ, tuˈn kyyolbˈiˈn, ex tuˈn tbˈant kyuˈn kyjunala. Tkyaqilxjo luˈn, a nja kyiˈn kyibˈa, nya wen ikyjo.


Και ηρχισαν να κατηγορωσιν αυτον, λεγοντες Τουτον ευρομεν διαστρεφοντα το εθνος και εμποδιζοντα το να διδωσι φορους εις τον Καισαρα, λεγοντα εαυτον οτι ειναι Χριστος βασιλευς. 	 Twutz Jesús i bˈaj ok ten stzˈimilte jniˈ yol tiˈj. Chi chiˈ kyjaluˈn: Ma tzˈel jyetjo ichin quˈn lo, a tokxix tilil tuˈn, tzeˈn tuˈn kyjawe naje qxjalila. Tok qˈmalte kyexjal, qa nya il tiˈj tuˈn t‑xi kychjoˈn kˈaybˈil teˈ nmaq kawil, ex tzunxix ntzaj tqˈmaˈn, qa aku a Crist, a skˈoˈnxix tuˈn Dios, ex qa nmaq kawil.


ειπε λοιπον προς ημας, Τι σοι φαινεται; ειναι συγκεχωρημενον να δωσωμεν δασμον εις τον Καισαρα η ουχι; 	 Tuˈnpetziˈn, ¿Tzeˈntzin chˈin te toj twutz? ¿Wenpela tuˈn t‑xi qchjonjiˈy kˈaybˈil te kawil te Rom, mo minaj? Xi kyqanin ikyjo quˈn kykyˈeˈtaq Parisey tuˈn t‑xi chjet kˈaybˈil, me ayetziˈn kyukˈa Herodes, kyajtaq. Ikytziˈn, iltaq tiˈj tuˈn tkubˈ tzˈaq Jesús kyuˈn toj til kywutzjo jun chˈuq xjal lo.


Ικανον λοιπον καιρον διετριψαν λαλουντες μετα παρρησιας περι του Κυριου, οστις εμαρτυρει εις τον λογον της χαριτος αυτου, και εδιδε να γινωνται σημεια και τερατα δια των χειρων αυτων. 	 Tuˈnpetziˈn, nim qˈij i kyij Pabl ex Bernabé, aye tsanjil, antza. I yolin jikyin wen tiˈjjo tkˈuˈjbˈil Dios, quˈn tuˈn qˈuqletaq kykˈuˈj tiˈj tAjaw Tkyaqil. Tuˈnpetziˈn, i tzaj mojin tiˈjjo nkyqˈmaˈntaq tuˈn tAjaw Tkyaqil, ex tzaj qˈoˈn kyoklin, tuˈn tbˈant techil tipin Dios kyuˈn.


Σας παρακαλω λοιπον εγω ο δεσμιος εν Κυριω να περιπατησητε αξιως της προσκλησεως, καθ' ην προσεκληθητε, 	 Tuˈnpetziˈn, exla qa intinkuxa toj tze tuˈn tpaj qAjaw, nchin kubˈsin nwutza kyeˈy tuˈn kyanqˈiˈn, tzeˈnkuxjo tuˈn tbˈant, a ayiˈy o chi txokliˈy tuˈn Dios tuˈn kyoka te te.


Και οτε ηρχισε να θεωρη, εφερθη προς αυτον εις οφειλετης μυριων ταλαντων. 	 Atzaj teˈ tok ten bˈinchilte lo, attaq jun, ma ninxtaq txqan tkˈas.


Διοτι εαν και περισσοτερον τι καυχηθω δια την εξουσιαν ημων, την οποιαν εδωκεν εις ημας ο Κυριος εις οικοδομην και ουχι εις καθαιρεσιν σας, δεν θελω αισχυνθη, 	 Exla qa ma jaw nnimin wibˈa tibˈajxi wokliˈn, nlay chin tzaj txˈixwiˈy tuˈn, quˈn ax qAjaw ma tzaj qˈoˈnte wokliˈn tuˈn kychˈiya wuˈn toj kynimbˈila, ex nya noq tuˈn kykubˈ numja.


Διοτι ο Θεος ημων ειναι πυρ καταναλισκον. 	 Quˈn atzin tkawbˈil qMan Dios ikyjo tzeˈnku jun nim qˈaqˈ, a o kˈwel bˈaj tkyaqiljo nya bˈaˈn tuˈn.


Και τοτε θελει φανη το σημειον του Υιου του ανθρωπου εν τω ουρανω, και τοτε θελουσι θρηνησει πασαι αι φυλαι της γης και θελουσιν ιδει τον Υιον του ανθρωπου ερχομενον επι των νεφελων του ουρανου μετα δυναμεως και δοξης πολλης. 	 Ex kylaˈbˈila twutz kyaˈj a techiljo ayiˈn Tkˈwal Ichin, aj wula. Tkyaqil xjal twutz txˈotxˈ kchi bˈaj jawil oqˈ, aj nxi kykaˈyin a ayiˈn Tkˈwal Ichin, aj ntzaja toj muj twutz kyaˈj tukˈa tkyaqil wipiˈn ex jniˈ nqoptzˈajiyila.


Και οτε εγεινεν ημερα, τινες των Ιουδαιων συνομωσαντες ανεθεματισαν εαυτους, λεγοντες μητε να φαγωσι μητε να πιωσιν, εωσου φονευσωσι τον Παυλον 	 Atzin tej qsqix, i kyij jun jteˈbˈin Judiy toj wen, tuˈn tkyim Pabl kyuˈn. Kubˈ kyqˈmaˈn kyxolx kyjaluˈn: Kˈwel qkˈluˈn twutz Dios, qa nlay qo waˈn, ex qa nlay qo kˈwan, qa mina xkyim Pabl quˈn.


Και οτε εισηλθεν εις την οικιαν, επλησιασαν εις αυτον οι τυφλοι, και λεγει προς αυτους ο Ιησους Πιστευετε οτι δυναμαι να καμω τουτο; Λεγουσι προς αυτον Ναι, Κυριε. 	 Atzin tej tokx Jesús toj jun ja, i tzaj laqˈe moẍ tkˈatz, ex xi tqanin kye: ¿Oktzin kxel kynimiˈn, qa aku tzul Dios kyeˈy wuˈn? Ex tzaj kytzaqˈwin: Ok, Tata, chi chiˈ.


Και τοτε θελει αποστειλει τους αγγελους αυτου και συναξει τους εκλεκτους αυτου εκ των τεσσαρων ανεμων, απ' ακρου της γης εως ακρου του ουρανου. 	 Ajtzin nkˈula twutz txˈotxˈ, kchi tzajil nsmaˈn n‑angela, tuˈn kyok chmetjo jniˈ skˈoˈnqe wuˈn toj tkyaqil twutz txˈotxˈ.


Ο δε Ιησους εκραξε και ειπεν Ο πιστευων εις εμε δεν πιστευει εις εμε, αλλ' εις τον πεμψαντα με, 	 Xi tqˈmaˈn Jesús tukˈa tqˈajqˈojil twiˈ: Ankye te knimil wiˈja, nya oˈkqinxa kchin xel tnimin; qalaˈ aku nMaˈn, a tzaj chqˈon weˈy.


Διοτι ο Αδαμ πρωτος επλασθη, επειτα η Ευα 	 Quˈn ate Adán bˈant nej tuˈn Dios, exsin kubˈ bˈinchinxilte Eva.


Και εαν τις σας ειπη τι, θελετε ειπει οτι ο Κυριος εχει χρειαν αυτων και ευθυς θελει αποστειλει αυτα. 	 Ex qa at jun saj qaninte jun tiˈ kyeˈy: At tajbˈin te qAjaw, me jaˈlinx tzul quˈn, chichkujiˈy.


Και εισελθων εις το ιερον, ηρχισε να εκβαλλη τους πωλουντας εν αυτω και αγοραζοντας, 	 Tbˈajlinxitziˈn ikyjo, okx Jesús tojjo tnejil ja te nabˈl Dios, exsin ok ten lajol kyeˈ jniˈ xjal, a tzuntaq nchi kˈayin.


Οθεν ευαρεστουμαι εις τας αδυναμιας, εις τας υβρεις, εις τας αναγκας, εις τους διωγμους, εις τας στενοχωριας, υπερ του Χριστου διοτι οταν ημαι αδυνατος, τοτε ειμαι δυνατος. 	 Ex nchin tzalaja tzeˈn ntiˈl wipiˈn tuˈn waqˈniˈn toj tbˈi Crist. Ex nchin tzalaja aj wok yisoˈn, ex qa ntiˈl at weˈy, ex qa ma chi ok tenxjal lajol weˈy, ex qa ma tzaj bˈis toj wanmiˈn. Nchin tzalaja toj tkyaqiljo lo, quˈn tzeˈnku ntiˈ wipiˈn tuˈnx wibˈxa, atzintza jaˈ nyekˈine jniˈ tipin Dios toj nchwinqila.


Εκεινοι δε ακουσαντες εδοξαζον τον Κυριον, και ειπον προς αυτον Βλεπεις, αδελφε, ποσαι μυριαδες ειναι εκ των Ιουδαιων οιτινες επιστευσαν, και παντες ειναι ζηλωται του νομου. 	 Tej kybˈinte ikyjo, i nimsin tbˈi qMan Dios, exsin xi kyqˈmaˈntz te Pabl kyjaluˈn: Kutzin, ay erman, chi Santyaw te Pabl. Ma tzˈok tkaˈyiˈn, qa ilaˈ mil xjal kyxol Judiy o chi nimin, ex kykyaqilx n‑ok tilil kyuˈn, tuˈn qok lipe tiˈj tkyaqil tkawbˈil Moisés.


Τοτε ερχονται προς αυτον οι μαθηται του Ιωαννου, λεγοντες Δια τι ημεις και οι Φαρισαιοι νηστευομεν πολλα, οι δε μαθηται σου δεν νηστευουσι; 	 Jun maj, i pon t‑xnaqˈtzbˈin Juan, a Jawsil Aˈ, tkˈatz Jesús, ex xi kyqanin te: ¿Tzeˈntzin tten qeˈ exqetziˈn Parisey noqx nqo paˈnkuy waˈyaj tuˈn qnaˈn Dios, ex ayetzin kyeˈ t‑xnaqˈtzbˈiˈn mina?


Και ιδου, ηλθεν ανθρωπος ονομαζομενος Ιαειρος, οστις ητο αρχων της συναγωγης και πεσων εις τους ποδας του Ιησου, παρεκαλει αυτον να εισελθη εις τον οικον αυτου, 	 Tzuntaq nbˈajjo ikyjo, tej tpon kanin jun ichin tkˈatz Jesús, Jayr tbˈi, nejinel tojjo muˈẍ ja te kynaˈbˈl Dios aj Judiy. Atzin tej ichin anetziˈn bˈeˈx kubˈ meje t‑xe tqan Jesús, exsin kubˈsin twutz, tuˈntzintla t‑xiˈ Jesús tzmax tja,


Ταυτα δε, αδελφοι, μετεφερα παραδειγματικως εις εμαυτον και εις τον Απολλω δια σας, δια να μαθητε δια του παραδειγματος ημων να μη φρονητε υπερ ο, τι ειναι γεγραμμενον, δια να μη επαιρησθε εις υπερ του ενος κατα του αλλου. 	 Ayiˈy werman, ma tzˈok qqˈoˈn qibˈa tukˈa Apolos te jun yekˈbˈil, tuˈn tajbˈin kyeˈy, ex tuˈn mi chi xi lipeyiˈy tiˈj juntl xnaqˈtzbˈil tiˈj Tyol Dios, a kyij tzˈibˈit te jun majx, ex tuˈn mi kubˈ kyqˈmaˈn, qa nimxixtl toklin jun taqˈnil qMan Dios tzeˈnku juntl. Quˈn noq tuˈn tpajjo ikyjo, njaw kynimsin kyibˈa jun tukˈa juntl.


Και εμετρησε το τειχος αυτης, εκατον τεσσαρακοντα τεσσαρων πηχων, κατα το μετρον του ανθρωπου, ηγουν του αγγελου. 	 Ex kubˈ tmiloˈn a tiˈjile bˈinchink, ex attaq oxe ech tpimil, a tzeˈnku kymalbˈilxjal; ataqtzin n‑okin tuˈn angel.


Ειναι αληθεια του Χριστου εν εμοι οτι η καυχησις αυτη δεν θελει αποκλεισθη εις εμε εν τοις τοποις της Αχαιας. 	 Twutzxix nyola erman, ex ojtzqiˈn wuˈn qa lu Crist nbˈin wiˈja: Ntiˈ jun xjal toj tkyaqil txˈotxˈ te Acay aku qˈmante qa ma tzˈonin wiˈja, ex qa nya twutzx nyola.


λεγοντες Ευλογημενος ο ερχομενος Βασιλευς εν ονοματι του Κυριου ειρηνη εν ουρανω, και δοξα εν υψιστοις. 	 Iky kyqˈmaˈ kyjaluˈn: ¡Kyˈiwlinxitjo a Nmaq Kawil, a luˈ ma tzul tiˈj tbˈi tAjaw Tkyaqil! Noqit jun nukˈbˈil toj kyaˈj, ex nimxitjo toklin tbˈiy toj tnajbˈila.


Ο δε Φηστος, θελων να καμη χαριν εις τους Ιουδαιους, αποκριθεις προς τον Παυλον ειπε Θελεις να αναβης εις Ιεροσολυμα και εκει να κριθης περι τουτων ενωπιον μου; 	 Me quˈn tuˈn tajtaq te Festo, tuˈn tkanbˈitjo kyajbˈil Judiy tuˈn, xitzin tqanintz te Pabl kyjaluˈn: ¿Tajtzin te tuˈn t‑xiy tzma Jerusalén, tuˈntzintla toka toj xjelbˈil antza?


φυλαξατε εαυτους εις την αγαπην του Θεου, προσμενοντες το ελεος του Κυριου ημων Ιησου Χριστου, εις ζωην αιωνιον. 	 Chi weˈxixa wen toj kynimbˈila, quˈn ma chi ok kˈuˈjlin tuˈn qMan Dios. Ex kyayoˈnkuxixa wen tukˈa tkyaqil kykˈuˈja, ajxi tul qAjaw Jesús, a ktzajil qˈoˈnte qchwinqil te jun majx, quˈn ma qˈaqˈin tkˈuˈj qiˈj.


Και το καταπετασμα του ναου εσχισθη εις δυο απο ανωθεν εως κατω. 	 Atzin xbˈalin tokxtaq tojjo tnejil ja te naˈbˈl Dios, bˈeˈx kubˈ laqj te kabˈe; tzaj xkye tiˈjjo ttxaˈn jawl, tuˈn tkˈul kanin tiˈjjo juntl ttxaˈn twutz txˈotxˈ.


Ητο δε τις ασθενης Λαζαρος απο Βηθανιας, εκ της κωμης της Μαριας και Μαρθας της αδελφης αυτης. 	 Attaq jun ichin aj Betania, Lázaro tbˈi, yabˈtaq. Junxtaq iteˈ kyukˈa tanebˈ, Mariy tukˈax titzˈin Mart.


αλλα αληθευοντες εις την αγαπην να αυξησωμεν εις αυτον κατα παντα, οστις ειναι η κεφαλη, ο Χριστος, 	 Atzin qe, qo yolin tiˈjjo twutzxix tukˈa jun yol te tqˈaqˈbˈil kˈuˈjbˈaj, tuˈntzin qchˈiy toj tkyaqil tumil, mujleqo tukˈa Crist, ajo nejinel tibˈaj Ttanim, a t‑xmilil.


Και αφου απελυσε τους οχλους, ανεβη εις το ορος κατ' ιδιαν δια να προσευχηθη. Και οτε εγεινεν εσπερα, ητο μονος εκει. 	 Tej kybˈaj tqˈolbˈin Jesús xjal, jax twiˈ jun wutz naˈl Dios tjunalx. Tej qok yupj, ex tjunalxtaq Jesús at.


Και ειτε θλιβομεθα, θλιβομεθα υπερ της παρηγοριας σας και σωτηριας της ενεργουμενης δια της υπομονης των αυτων παθηματων, τα οποια και ημεις πασχομεν ειτε παρηγορουμεθα, παρηγορουμεθα υπερ της παρηγοριας σας και σωτηριας και η ελπις, την οποιαν εχομεν, ειναι βεβαια υπερ υμων 	 Exla qa ma tzˈikyx quˈn tuˈn tpaj tbˈi Crist, mo qa nqo tzalaja tuˈn chewsbˈil qanmiˈn tuˈn, tkyaqiljo lo n‑ajbˈin te chewsbˈil kyanmiˈn, ex te kolbˈil kyeˈy, tuˈntzintla kyweˈxixa toj kynimbˈila toj tkyaqiljo yajbˈil n‑ikyˈx kyuˈn, tzeˈnkuxjo qeˈ n‑ikyˈx quˈn.


και Αννας ο αρχιερευς και Καιαφας και Ιωαννης και Αλεξανδρος και οσοι ησαν εκ γενους αρχιερατικου. 	 exsiˈn tnejilxix pale, Anás tbˈi; junx tukˈa Caifás, Juan, Lejantr ex ilaˈ ichin t‑xjalil Anás.


ωστε ημεις θαρρουντες να λεγωμεν Ο Κυριος βοηθος μου, και δεν θελω φοβηθη τι να μοι καμη ανθρωπος; 	 Tuˈnpetziˈn, qexix qkˈuˈj tiˈjjo tmojbˈil Dios qiˈj, tuˈn t‑xi qqˈmaˈn: Ate Dios onil weˈy. Tuˈntzin ikyjo, nlay chin tzaj xobˈa tuˈn tkyaqiljo aku tzˈok kybˈinchin xjal wiˈja.


ωστε παρεκαλεσαμεν τον Τιτον, καθως ηρχισεν, ουτω και να τελειωση προς εσας και την χαριν ταυτην. 	 Tuˈnpetziˈn, ma qo kubˈsin qwutza te Tito, tuˈn t‑xiˈ juntl majl kyukˈiy, tuˈntzintla tjapin kyuˈn tuˈn kywenila, tuˈn tja chmetjo oyaj, a otaq txi xkye tuˈn.


Ο δε Ιησους ετι δεν απεκριθη ουδεν, ωστε ο Πιλατος εθαυμαζε. 	 Noq jaw kaˈylaj Pilat, tuˈn mix xi ttzaqˈwine Jesús.


Και αφησας την Ναζαρετ ηλθε και κατωκησεν εις Καπερναουμ την παραθαλασσιαν εν τοις οριοις Ζαβουλων και Νεφθαλειμ. 	 Me mix kyjaye tene toj tnam Nazaret, qalaˈ bˈeˈx xiˈ toj juntl tnam toj txˈotxˈ te Galiley, Capernaum tbˈi, jun tnam nqayin taˈ ttzi nijabˈ, toj txˈotxˈ, a xi qˈon kye tyajil qtzan Zabulón ex te qtzan Neftalí, ayeˈ tkˈwal qtzan Israel.


Και αφου υπεστρεψαν ητοιμασαν αρωματα και μυρα. Και το μεν σαββατον ησυχασαν κατα την εντολην. 	 Atzaj teˈ kypon kanin kyja, i ok ten bˈinchil teˈ jniˈ qˈanbˈil, a n‑ajbˈin te kˈokˈjsbˈil t‑xmilil jun kyimnin, exsin qˈanbˈil, a tuˈn tok suˈyit tiˈj, tuˈn mi tzuwixe. Me bˈeˈx i ajlantz tojjo qˈij te ajlabˈl, tzeˈnxjo nqˈumlajtz toj Tyol Dios.


Διοτι τι με μελει να κρινω και τους εξω; δεν κρινετε σεις τους εσω; 	 Quˈn ntiˈ wokliˈn tuˈn nkawiˈn kyiˈj xjal, a nya nimilqe; oˈkx te Dios kkawil kyiˈj. Me atzin kyeˈ toj Ttanim Dios, bˈaˈn tuˈn kykawin te kyibˈa kyxolxa, ayiˈy nimilqiˈy, tiˈjjo kybˈinchbˈiˈn.


Τωρα ειναι κρισις του κοσμου τουτου, τωρα ο αρχων του κοσμου τουτου θελει εκβληθη εξω. 	 Quˈn atzin jaˈlin, chˈixxix tul kanin tqˈijil te kykyaqil xjal twutz txˈotxˈ, tuˈn kyok toj paˈbˈin twutz Dios, ex ilxix tiˈj tuˈn tex lajet tajaw il, quˈn twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa kˈwel tiˈj wuˈn te jun majx.


Οσα δε σας γραφω, ιδου, ενωπιον του Θεου ομολογω οτι δεν ψευδομαι. 	 Kxel nqˈmaˈnjiˈy luˈn twutz qMan Dios: Tkyaqiljo ma txi ntzˈibˈiˈn kyeˈy, twutzxix.


Τεκνια μου, δια τους οποιους παλιν ειμαι εις ωδινας, εωσου μορφωθη ο Χριστος εν υμιν 	 Ayiˈy wermana, nyakuj tal nkˈwalqiˈy; juntl majl n‑ikyˈx kyixkˈoj wuˈn, ikyxjo tzeˈnku n‑ikyˈx tuˈn jun qya, aj tjaw qˈiˈn tukˈa tal, noq tuˈn kytijinkuy toj kynimbˈila, ex tuˈn tok qe kykˈuˈja tiˈj Crist.


η δι' ημας βεβαιως λεγει τουτο; διοτι δι' ημας εγραφη, οτι ο αροτριων με ελπιδα πρεπει να αροτρια, και ο αλωνιζων με ελπιδα να μετεχη της ελπιδος αυτου. 	 Qalaˈ nyolin qiˈj, quˈn bˈiˈn quˈn qa jun kjol exsin jun waˈbˈil triy qˈuqle tkˈuˈj tiˈj tawal, tuˈn tjaw, quˈn atzin chojbˈil teˈ.


Δια τουτο, εχοντες την διακονιαν ταυτην, καθως ηλεηθημεν, δεν αποκαμνομεν, 	 Tuˈnpetziˈn, mi qo kubˈ numj, quˈn axte Dios tukˈa tkyaqil tqˈaqˈbˈil tkˈuˈj, ma tzaj toqxenin taqˈin qe toj akˈaj tumil, tuˈn kykyijxjal toj wen tukˈa.


Ο δε ειπε Ταυτα παντα εφυλαξα εκ νεοτητος μου. 	 Iky xi ttzaqˈwin ichin kyjaluˈn: Tkyaqiljo lo bˈeˈx japin bˈaj teˈ wuˈn, atxixj tej ẍin ntzaja toj nqˈayila.


Εγογγυζον λοιπον οι Ιουδαιοι περι αυτου οτι ειπεν, Εγω ειμαι ο αρτος ο καταβας εκ του ουρανου, 	 Junjun aj Judiy i ok ten yolbˈil tiˈj Jesús, tuˈn otaq tqˈma qa aku wabˈj ma kuˈtz toj kyaˈj.


Τοτε υπαγει και παραλαμβανει μεθ' εαυτου επτα αλλα πνευματα πονηροτερα εαυτου, και εισελθοντα κατοικουσιν εκει, και γινονται τα εσχατα του ανθρωπου εκεινου χειροτερα των πρωτων. Ουτω θελει εισθαι και εις την γενεαν ταυτην την πονηραν. 	 Bˈeˈxsin k‑okixtz toj tanmin xjal me nya tjunalx jaˈlin; qalaˈ kyukˈa wuql tukˈa xininqexix toj il tzeˈnku a. Ex kykyaqilx kchi najal toj tanminjo xjal jaˈlin. Atzaj xjal noqx kyja kxeˈlix toj il tzeˈnkuˈ ttentaq te tnejil. Ikytzin kbˈajiljo kyukˈa xjal jaˈlin, a nya nimilqe.


Τα κατ' εμε παντα θελει σας φανερωσει ο Τυχικος ο αγαπητος αδελφος και πιστος διακονος και συνδουλος εν Κυριω, 	 Ate qerman Tíquico, a kˈuˈjlinxix quˈn, at tzaluˈn wukˈiy, ex nimxix nmojin wukˈiy toj taqˈin qAjaw. Atzin kxel qˈinte nqaniljiˈy, tzeˈn intiniˈy.


Διοτι χαραν πολλην εχομεν και παρηγοριαν δια την αγαπην σου, επειδη τα σπλαγχνα των αγιων ανεπαυθησαν δια σου, αδελφε. 	 Noq tuˈn nim tkˈuˈja at, werman, ma tzaj tzaljbˈil, ex nimsbˈil nkˈuˈja, quˈn ma chewx kyanminjo kykyaqil nimil tuˈn.


Μηπως δια τινος εξ εκεινων, τους οποιους εστειλα προς εσας, δι' αυτου επλεονεκτησα απο σας; 	 ¿Me tzeˈntziˈn ikyjo? ¿Ma maˈtzin chi kubˈ nsbˈuˈn tukˈa jun ichin, a xi nsmaˈn kyukˈiy?


Διοτι τινες ενομιζον, επειδη ο Ιουδας ειχε το γλωσσοκομον, οτι λεγει προς αυτον ο Ιησους, Αγορασον οσων εχομεν χρειαν δια την εορτην, η να δωση τι εις τους πτωχους. 	 Quˈn ataq Judas qˈilte chˈuˈẍ tkˈwel pwaq, at junjunqe kubˈ ximinte, qa xi tqˈmaˈn tuˈntaq txiˈ Judas laqˈolte chˈin qwaˈy tuˈn tajbˈin toj nintz qˈij, moj qa tuˈn t‑xiˈ qˈol chˈin pwaq kye tal yaj.


και μη φαντασθητε να λεγητε καθ' εαυτους, Πατερα εχομεν τον Αβρααμ διοτι σας λεγω οτι δυναται ο Θεος εκ των λιθων τουτων να αναστηση τεκνα εις τον Αβρααμ. 	 ¿Tzeˈntzin tten nkubˈ kybˈisintza, qa aku chi kleta noq tuˈn Judiyqiˈy, a tyajil qtzan Abraham, ex nya tuˈn tajtz tiˈj kyanmiˈn? Tuˈnpetziˈn, kxel nqˈmaˈn kyeˈy, noqpetzin at kolbˈiltz ikyjo, majqexpetla kyeˈ abˈj luˈn, aku chi ok tqˈoˈn Dios te tyajil Abraham, tuˈn kyklet.


Ευλογειτε τους καταδιωκοντας υμας, ευλογειτε και μη καταρασθε. 	 Mi txiˈ kyqaniˈn qanbˈil kyibˈajjo nchi bˈinchin mibˈin kyiˈja, qalaˈ kyqaninxa tkyˈiwbˈil Dios kyibˈaj.


εκ φυλης Ζαβουλων δωδεκα χιλιαδες εσφραγισμενοι εκ φυλης Ιωσηφ δωδεκα χιλιαδες εσφραγισμενοι εκ φυλης Βενιαμιν δωδεκα χιλιαδες εσφραγισμενοι 	 Ex kyxoljo tyajil Zabulón, kabˈlajaj mil; ex kyxoljo tyajil Jse, kabˈlajaj mil; ex kyxoljo tyajil Benjamín, kabˈlajaj mil.


Ουαι εις εσας, οδηγοι τυφλοι, οι λεγοντες Οστις ομοση εν τω ναω ειναι ουδεν, οστις ομως ομοση εν τω χρυσω του ναου, υποχρεουται. 	 Bˈisbˈajilxla kyeˈy, ayiˈy xkol moẍ. Quˈn nkyqˈmaˈn qa at jun xjal xkubˈ tqˈmaˈn jun tyol, exsin ma kubˈ tqˈmaˈn tbˈi tnejil ja te naˈbˈl Dios tiˈj, nyaxix il tiˈj tuˈn tjapin bˈaj tyol tzeˈnkux tqˈma. Me qa ma kubˈ tqˈmaˈn jun tyol, exsin xkubˈ tqˈmaˈn tbˈi qˈanpwaq toj tnejil ja te naˈbˈl Dios tiˈj, ilxixpen teˈ tiˈj tuˈn tjapin bˈaj, chi chijiˈy.


Και ο Ιησους αποκριθεις ειπε προς αυτον Βλεπεις ταυτας τας μεγαλας οικοδομας; δεν θελει αφεθη λιθος επι λιθον, οστις να μη κατακρημνισθη. 	 Xi tqˈmaˈn Jesús te: Tbˈanilqex kye junjun tij ja nchi ok tkaˈyiˈn, me twutzxix kxel nqˈmaˈn tey, qa tkyaqilx kchi kˈwel yuchˈj, ex ntiˈx jun abˈj kyjel tibˈaj juntl, aj tpon tqˈijil.


και δεν αφινε να περαση τις σκευος δια του ιερου, 	 Ex mix ttziye tuˈn kyokx juntl majljo kˈayil.


Το δε εις την καλην γην, ουτοι ειναι εκεινοι, οιτινες ακουσαντες τον λογον, κρατουσιν εν καρδια καλη και αγαθη και καρποφορουσιν εν υπομονη. 	 Me atzin teˈ ijaj, a xpon chitj toj tbˈanil txˈotxˈ, antza nyoline teˈ kyiˈjjo xjal, a tbˈanilxjo kyanmin ex at‑xixjo kyajbˈil tuˈn kybˈin ex tuˈn tkubˈ kybˈinchiˈn a ntqˈmaˈn Tyol qMan Dios. Tuˈntziˈn, jikyinxix iteˈye toj kynimbˈil, ex tbˈanilxjo kywutz n‑el toj kychwinqil, chi Jesúsjo kye.


Και τριτος αγγελος ηκολουθησεν αυτους, λεγων μετα φωνης μεγαλης Οστις προσκυνει το θηριον και την εικονα αυτου και λαμβανει χαραγμα επι του μετωπου αυτου η επι της χειρος αυτου, 	 Ex xi lipe jun toxin angel, a ntqˈmaˈn tukˈa tqˈajqˈojil twiˈ kujxix: Qa at jun ma kˈulin twutzjo ma tij txuk, mo twutzjo twutzbˈiyil, ex qa ma txi ttziyin, tuˈn tok techil tiˈj tplaj, mo tiˈj tman qˈobˈ,


Η επραξα αμαρτιαν ταπεινονων εμαυτον δια να υψωθητε σεις, διοτι σας εκηρυξα δωρεαν το ευαγγελιον του Θεου; 	 ¿Ma nyapela bˈaˈn xbˈant wuˈn kyiˈja, tuˈn ẍin yoliˈn Tbˈanil Tqanil kolbˈil kukxjo, ex mi s‑el nqaniˈn twiˈ nkˈuˈja? Noqpe kyja xkubˈ nmutxsin wibˈa, noq tuˈn kyjawku nnimsiˈn toj kynimbˈila tuˈn nyola.


Εδιδασκε δε εν μια των συναγωγων το σαββατον. 	 Jun majjo ikyjo, toj jun qˈij te ajlabˈl, otaq tzˈok ten Jesús xnaqˈtzil toj jun muˈẍ ja te kynaˈbˈl Judiy Dios.


και πεποιθως οτι εκεινο, το οποιον υπεσχεθη, ειναι δυνατος και να εκτελεση. 	 quˈn elnintaql tnikyˈ te, qa at tipin Dios tuˈn tjapin bˈaj Tyol, a tqˈma.


Επειδη τι θελει ωφελησει τον ανθρωπον, εαν κερδηση τον κοσμον ολον και ζημιωθη την ψυχην αυτου; 	 ¿Quˈn tiˈxsila tajbˈin tuˈn tkanbˈit tkyaqiljo ajbˈil tzaluˈn twutz txˈotxˈ, exsin tuˈn tnaj tanmin? ¿Ma akutzin tzˈok tkyaqil tqˈinimil te klol tanmin?


αλλ' εαν καμνω, αν και εις εμε δεν πιστευητε, πιστευσατε εις τα εργα, δια να γνωρισητε και πιστευσητε οτι ο Πατηρ ειναι εν εμοι και εγω εν αυτω. 	 Me exla qa mi ẍinx kynimiˈn, me antza k‑elile kynikyˈa te te jun majx, noq kyuˈn jniˈ nbˈinchbˈiˈn bˈaˈn, qa a qMan Dios mujle tibˈ wukˈiy, ex qa ayiˈn mujleqin tukˈa.


και ειπε προς αυτους οτι ουτως ειναι γεγραμμενον και ουτως επρεπε να παθη ο Χριστος και να αναστηθη εκ νεκρων τη τριτη ημερα, 	 Chiˈ kyjaluˈn: Tzˈibˈin taˈ teˈ, qa iltaq tiˈj tuˈn nkyima, ayiˈn Crist, me toj toxin qˈij, iltaq tiˈj tuˈn njatz anqˈiˈn juntl majl kyxol kyimnin.


πλην εγω εδεηθην περι σου δια να μη εκλειψη η πιστις σου και συ, οταν ποτε επιστρεψης, στηριξον τους αδελφους σου. 	 Me ayin weˈ ma chin kubˈsin nwutz tiˈja te Dios, tuˈntzintla mina kubˈ numja toj tnimbˈila. Ex ajtzin tmeltzˈaj juntl majla toj tnimbˈila, wetzin mojintltza kyukˈa tukˈiy, tuˈn kyweˈxix wen toj kynimbˈil, chi Jesús te Pegr.


και εις νεας διαθηκης μεσιτην Ιησουν, και εις αιμα καθαρισμου το οποιον λαλει καλητερα παρα το του Αβελ. 	 Ex ma qo pon tkˈatz Jesús tej qnimin. Ex noq tuˈn tchkyˈel, at qmujbˈil qibˈ tukˈa Dios. Ex noq tuˈn tchkyˈel, ma txjet qanmin tuˈn jun akˈaj tumil, tuˈn qkyij toj wen tukˈa Dios. Quˈn nya ikyjo tzeˈnku tchkyˈel Abel, a bˈeˈx qanin tibˈaj Caín. Me metzin te Jesús tchkyˈel, nya tuˈn tqanin qibˈaj, qalaˈ n‑ajbˈin te qˈol najsbˈil qil.


Διοτι εαν επιστευετε εις τον Μωυσην, ηθελετε πιστευσει εις εμε επειδη περι εμου εκεινος εγραψεν. 	 Quˈn noqit ma txi kynimin kyeˈ tkyaqiljo kubˈ ttzˈibˈin Moisés, matla txi kynimin kye nyola, quˈn wiˈjxa xyoline Moisés.


Εχεις ολιγα ονοματα και εν Σαρδεσι, τα οποια δεν εμολυναν τα ιματια αυτων, και θελουσι περιπατησει μετ' εμου με λευκα, διοτι ειναι αξιοι. 	 Me at junjun kyxola toj Sardis, ayeˈ mi nkubˈ kybˈinchin il, ex toj nwutza, ma chi ok tzeˈnku jun xjal txjoˈn t‑xbˈalin wen. Ex kchi bˈetil wukˈiy toj kyaˈj tukˈa kyxbˈalin sjanin wen te t‑xeljo wen xbˈant kyuˈn, quˈn at kyoklin toj nwutza.


Και τινες εξ αυτων επεισθησαν και ηνωθησαν μετα του Παυλου και του Σιλα, και εκ των θεοσεβων Ελληνων πολυ πληθος και εκ των πρωτων γυναικων ουκ ολιγαι. 	 Tuˈntzintzjo, ilaˈ Judiy, a nchi naˈntaq tbˈi Dios, me naˈmxtaq kynimin, i jaw nimin, junx kyukˈa txqan qya nim kyoklin, ex txqan xjal aj Grecia; ok kymujbˈin kyibˈ tukˈa Pabl ex Silas.


Διαμαρτυρομαι λοιπον εγω ενωπιον του Θεου και του Κυριου Ιησου Χριστου, οστις μελλει να κρινη ζωντας και νεκρους εν τη επιφανεια αυτου και τη βασιλεια αυτου, 	 Kxel woqxeninxixa teˈy twutz qMan Dios ex twutz Crist, a Jesús, a Nmaq Kawil tibˈaj tkyaqil, ex chˈix tul kawil kyiˈjjo tkyaqil xjal, a itzˈqex ex kyimninqe:


Και τωρα πεμψον εις Ιοππην ανθρωπους και προσκαλεσον τον Σιμωνα, οστις επονομαζεται Πετρος 	 Tuˈnpetziˈn, chqˈonxa jun aˈla toj tnam te Jope, tuˈn ttzaj Simun, a ojtzqiˈn tukˈa juntl tbˈi, Pegr.


Και μετ' αυτου συνυπεκριθησαν και οι λοιποι Ιουδαιοι, ωστε και ο Βαρναβας συμπαρεσυρθη εις την υποκρισιν αυτων. 	 Ex majqex kyeˈ txqantl nimil toj Antyokiy, a Judiyqe, ok lipe tiˈjjo t‑xmiletzˈil anetziˈn tuˈn tkaˈmin kykˈuˈj. Ex majxl te Bernabé ok lipe kyiˈj.


και πεμψας αυτους εις Βηθλεεμ, ειπε Πορευθεντες ακριβως εξετασατε περι του παιδιου, αφου δε ευρητε, απαγγειλατε μοι, δια να ελθω και εγω να προσκυνησω αυτο. 	 Ex bˈeˈxsin i xi tchqˈoˈn tzmax Belén, ex xi tqˈmaˈn kye: Ku kyxiˈy antza, ex kyxjelinxa wen tiˈjjo tal neˈẍ. Ajtzin knet kyuˈn, kysmaˈntza tqanil weˈy, tuˈntzin ex ikyx wejiˈy tuˈn nxiˈy kˈulil twutz.


Λεγει προς αυτην ο Ιησους Εγω ειμαι, ο λαλων σοι. 	 Xitzin tqˈmaˈn Jesús te: Ayin wejiˈy Crist, a nchin yoliˈn tukˈiy.


Παλιν ομοια ειναι η βασιλεια των ουρανων με ανθρωπον εμπορον ζητουντα καλους μαργαριτας 	 Ex ikyxjo, a Tkawbˈil Dios, a at toj kyaˈj, tzeˈnku jun kˈayil njyoˈn tiˈj jun tal abˈj tbˈanilxix.


Πλην τους εχθρους μου εκεινους, οιτινες δεν με ηθελησαν να βασιλευσω επ' αυτους, φερετε εδω και κατασφαξατε εμπροσθεν μου. 	 Ex ikyqexjo wajqˈoja, a kykyˈeˈtaq tuˈn woka te nmaq kawil, kux chi tzaj kyiˈn tzaluˈn, ex kybˈyonqekuy nwutzxa.


Ειπε προς αυτον ο κυριος αυτου Ευγε, δουλε αγαθε και πιστε εις τα ολιγα εσταθης πιστος, επι πολλων θελω σε καταστησει εισελθε εις την χαραν του κυριου σου. 	 Xi tqˈmaˈn tajaw pwaq te: Chjontiy. Jun aqˈnil, a tbˈanilx wen ex tzˈaqlexix. Atzin jaˈlin, quˈn tuˈn nimx xbˈant tuˈn tukˈa tal chˈin, nimxixtl kxel nqˈoˈn tey. Ku toktza ex ku ttzalaja wukˈiy.


Η δεν εχω την εξουσιαν να καμω ο, τι θελω εις τα εμα; η ο οφθαλμος σου ειναι πονηρος διοτι εγω ειμαι αγαθος; 	 ¿Ma ntiˈtzin weˈ woklin tiˈj npwaqa, tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn noq alqe wajiˈy? ¿Mo qa nloˈchj kyeˈ kykˈuˈj, tuˈn soˈjqiˈn?


Ωστε και οι πασχοντες κατα το θελημα του Θεου ας εμπιστευωνται τας εαυτων ψυχας εις αυτον, ως εις πιστον δημιουργον εν αγαθοποιια. 	 Tuˈnpetziˈn, aye n‑ikyˈx kyuˈn, tzeˈnkuxjo tajbˈil qMan Dios, bˈaˈn tuˈn tok tilil kyuˈn, tuˈn tkubˈ kybˈinchin wen, ex tuˈn t‑xi kyoqxenin kyanmin toj tqˈobˈ Dios, a Chˈiysilkye, quˈn kukx njapin bˈaj Tyoljo.


διοτι ειχε θυγατερα μονογενη ως ετων δωδεκα, και αυτη απεθνησκεν. Ενω δε επορευετο, οι οχλοι συνεθλιβον αυτον. 	 quˈn tuˈn chˈixtaq tkyimjo jun tkˈwal txin, a junchˈinxtaq, bˈalaqa te kabˈlajaj tabˈqˈe. Tzmataq nbˈet Jesús, tuˈn tkanin tja Jayr, tej tok jitzˈle kyxolxjal, quˈn tuˈn nimxtaq xjal lipcheqetaq tiˈj.


Δια τουτο και υπηντησεν αυτον ο οχλος, διοτι ηκουσεν οτι εκαμε το θαυμα τουτο. 	 Tuˈntziˈn ikyjo, i bˈajetz xjal toj tnam kˈlelte Jesús, quˈn otaq tzˈok kybˈiˈn techil tipin tbˈanilxix tiˈj Lázaro.


Δεν ειμαι αποστολος; δεν ειμαι ελευθερος; δεν ειδον τον Ιησουν Χριστον τον Κυριον ημων; δεν εισθε σεις το εργον μου εν Κυριω; 	 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, quˈn at wokliˈn te tsanjil Jesús, ex nchin yoliˈn jikyinxix wen tiˈj Tyol, ex ma chin tzaqpaja tjaqˈ kykawbˈil tkyaqil xjal. Tzeˈnku weˈ, ma nliy qAjaw Jesús, ex ayetzin kyeˈ ẍi ok te waqˈnbˈiˈn toj taqˈin.


αλλ' ουδε ο Ηρωδης, διοτι σας επεμψα προς αυτον και ιδου, ουδεν αξιον θανατου ειναι πεπραγμενον υπ' αυτου. 	 ex ikyx te Herodesjo, ntiˈ tilx xjyet tuˈn. Quˈn tzeˈn ttentz saj tmeltzˈintl. Kan lo, ntiˈ tetz il ma bˈant tuˈn, a atit kyimin tiˈj.


Απεκριθησαν και ειπον προς αυτον Ο πατηρ ημων ειναι ο Αβρααμ. Λεγει προς αυτους ο Ιησους Εαν ησθε τεκνα του Αβρααμ, τα εργα του Αβρααμ ηθελετε καμνει. 	 Xitzin kyqˈmaˈn Judiy te: A qejiˈy qman, a Abraham. Xi ttzaqˈwin Jesús kye: Noqit ax twutz qa tkˈwal Abrahamqe kyeˈ, tzuntla nkubˈ kybˈinchiˈn a tzeˈnkuˈ xbˈant tuˈn.


Και αφου υπεστρεψε λαβων την βασιλειαν, ειπε να προσκληθωσι προς αυτον οι δουλοι εκεινοι, εις τους οποιους εδωκε το αργυριον, δια να μαθη τι εκερδησεν εκαστος. 	 Me bˈeˈx tzaj qˈoˈnx tetz toklin te nmaq kawil, ex bˈeˈx ajtz tuˈn tul kanin toj ttanim. Atzaj teˈ tul, bˈeˈx i tzaj ttxkoˈn ayej aqˈnil, a jaˈ otaq txi tqˈoˈne pwaq, tuˈntzintla tbˈinte jteˈn otaq tkanbˈe junjun.


Οτε δε ηλθον εις Ιερουσαλημ, υπεδεχθησαν υπο της εκκλησιας και των αποστολων και των πρεσβυτερων, και ανηγγειλαν οσα ο Θεος εκαμε δι' αυτων. 	 Tej kykanin Pabl ex Bernabé toj Jerusalén, i kˈmet tukˈa tzaljbˈil kyuˈn tsanjil, junx kyukˈa jniˈ nejinel ex tkyaqil Ttanim Dios. Xitzin kyyolintz tkyaqiljo otaq bˈant kyuˈn, noq tiˈj tbˈi Dios.


Διοτι συνηχθησαν επ' αληθειας εναντιον του αγιου Παιδος σου Ιησου, τον οποιον εχρισας, και ο Ηρωδης και ο Ποντιος Πιλατος μετα των εθνων και των λαων του Ισραηλ, 	 Twutzx teˈ, chi chiˈ, qa i ok kychmoˈn Herodes ex Poncio Pilat kyibˈ tzaluˈn toj Jerusalén, junx kyukˈa aj Israel ex kyukˈa nya aj Israel, tuˈn kyjyon qˈoj tiˈj xjan taqˈnila Jesús, aj jaw tskˈoˈn te Kolil.


Οθεν οι δυνατοι μεταξυ σας, ειπεν, ας καταβωσι μετ' εμου, και εαν υπαρχη τι εν τω ανθρωπω τουτω, ας κατηγορησωσιν αυτον. 	 Tuˈnpetziˈn, aye kawil kyxola, il tiˈj tuˈn kyxiˈ wukˈiy tzma Cesarea, te patil te Pabl tuˈn kyyolin antza, qa at til toj kywutza.


Και εζητησαν οι αρχιερεις και οι γραμματεις να βαλωσιν επ' αυτον τας χειρας εν αυτη τη ωρα, πλην εφοβηθησαν τον λαον διοτι ηνοησαν οτι προς αυτους ειπε την παραβολην ταυτην. 	 Ayetzin kyej kynejil pale exqetziˈn xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil, texjo paq anetziˈn kyajtaq tuˈn tok kytzyuˈn Jesús, quˈn tuˈn bˈeˈx kanin toj kynabˈl, qa kyiˈjtaq nyolineˈ techil, a kubˈ tyolin Jesús. Me bˈeˈx tzaj kyxobˈil kyexjal.


και θελουσιν εξελθει οι πραξαντες τα αγαθα εις αναστασιν ζωης, οι δε πραξαντες τα φαυλα εις αναστασιν κρισεως. 	 ex kchi jaw anqˈintl. Ayeˈ wen kybˈinchbˈin, kchi jawil anqˈin, tuˈn tten kychwinqil te jun majx. Ex ayetziˈn nya wen kybˈinchbˈin, ex kchi jawil anqˈin kye, tuˈn kyxiˈ toj najin te jun majx.


Διοτι ο νομος, εχων σκιαν των μελλοντων αγαθων, ουχι αυτην την εικονα των πραγματων, δεν δυναται ποτε δια των αυτων θυσιων, τας οποιας προσφερουσι κατ' ενιαυτον παντοτε να τελειοποιηση τους προσερχομενους 	 Tuˈn tkyaqiljo lo, bˈiˈn quˈn qa atziˈn ojtxe tumil, a tzajnin te Moisés, ntiˈ tipin tuˈn tsaqsit kyanmin xjal tuˈn. Quˈn atziˈn ojtxe tumil noq te jun yekˈbˈil te tkyaqiljo bˈaˈn qa iltaq tiˈj tuˈn tul kanin. Ex atzin yekˈbˈil lo, ikyxjo tzeˈnku jun t‑xlekemil jun tiˈ, quˈn nya twutzxixjo jun t‑xlekemil, qalaˈ noq jun yekˈbˈil. Tuˈn ikyjo, atzin ojtxe tumil ntiˈtaq nchi okx xjal tzˈaqlexix tuˈn. Tuˈntzin ikyjo, iltaq tiˈj tuˈn t‑xi oyittaq chojbˈil kyil toj junjun abˈqˈe.


Και εξελθουσαι ταχεως απο του μνημειου μετα φοβου και χαρας μεγαλης εδραμον να απαγγειλωσι προς τους μαθητας αυτου. 	 Ayen kyej qya jun paqx i etz rinin ttzi jul tuˈn kyxobˈil ex tuˈn kytzaljbˈil. Nchi ajqelin wen tuˈn kyxiˈ qˈmalte kye txqantl.


Και παντες οι αγγελοι ισταντο κυκλω του θρονου και των πρεσβυτερων και των τεσσαρων ζωων, και επεσαν κατα προσωπον ενωπιον του θρονου και προσεκυνησαν τον Θεον 	 Ex kykyaqiljo angel waˈlqetaq tiˈjile qˈuqbˈil, ex kyiˈjile nejinel ex kyiˈjile kyaje ajbˈil, ex i kubˈ meje twutzjo qˈuqbˈil, ex kupin kyplaj twutz txˈotxˈ; i kˈulin te Dios,


Και εν τη ογδοη ημερα, ηλθον δια να περιτεμωσι το παιδιον, και ωνομαζον αυτο κατα το ονομα του πατρος αυτου Ζαχαριαν. 	 Teˈ tbˈaj wajxaq qˈij tulin itzˈje, ul aqˈbˈaj techiljo qˈa, tzeˈn nchi tenetaqjo jniˈ kykˈwal aj Judiy, a qˈaqetaq. Atziˈn teˈ tuˈntaq tok tbˈi, Zakariytaq tbˈi tuˈntaq tok qˈoˈn, tzeˈnkuxjo tbˈi ttata.


Εκειτο δε εκει αγγειον πληρες οξους και εκεινοι γεμισαντες σπογγον απο οξους και περιθεσαντες εις υσσωπον προσεφεραν εις το στομα αυτου. 	 Attaq jun xar tkubˈ antza, nojnin tukˈa jun wiq vin txˈamxix wen. Kux kymulin jun bˈuˈẍ toj, exsin ok kykˈloˈntz tiˈj jun tqˈobˈ tze, tuˈn tjapin tzma toj ttzi Jesús.


Και περιηρχετο ο Ιησους τας πολεις πασας και τας κωμας, διδασκων εν ταις συναγωγαις αυτων και κηρυττων το ευαγγελιον της βασιλειας και θεραπευων πασαν νοσον και πασαν ασθενειαν εν τω λαω. 	 Nxnaqˈtzintaq Jesús tiˈj Tkawbˈil Dios ex tiˈj Tbˈanil Tqanil kyojile jniˈ muˈẍ ja te kynabˈl Judiy Dios. Kyojile jniˈ tnam ex kojbˈil nqˈanintaq tkyaqil wiq yabˈil kyiˈj xjal ex tkyaqil wiq kyixkˈoj.


Ο δε Σαυλος ητο συμφωνος εις τον φονον αυτου. Και εγεινεν εν εκεινη τη ημερα διωγμος μεγας κατα της εκκλησιας της εν Ιεροσολυμοις και παντες διεσπαρησαν εις τους τοπους της Ιουδαιας και Σαμαρειας, πλην των αποστολων. 	 Nmojintaq te Saulo antza tukˈa tumil, tzeˈn tuˈn tkyime Esteban. Iteˈ junjun nimil i kyij muqulte, ex ox chi oqˈxix wen tiˈj. Tojxjo qˈij anetziˈn, xi xkye jun joybˈil qˈoj tiˈj Ttanim Dios, a attaq toj Jerusalén. Kykyaqilx nimil xi kysipin kyibˈ toj tkyaqil txˈotxˈ te Judey ex Samaria. Oˈkqex tsanjil i kyij toj Jerusalén.


Ουτος θελει εισθαι μεγας και Υιος Υψιστου θελει ονομασθη, και θελει δωσει εις αυτον Κυριος ο Θεος τον θρονον Δαβιδ του πατρος αυτου, 	 Tbˈanil ichinx ex k‑okil qˈoˈn tbˈi te Tkˈwaljo Dios nimx toklin. Ex ax Dios k‑okil qˈonte te kawil, tzeˈnku qtzan t‑xeˈchil, a David,


Οφειλομεν να ευχαριστωμεν παντοτε τον Θεον δια σας, αδελφοι, καθως ειναι αξιον, διοτι υπεραυξανει η πιστις σας και πλεοναζει η αγαπη ενος εκαστου παντων υμων εις αλληλους, 	 Erman, kukx nxi qqˈonjiˈy chjonte te qMan Dios kyiˈja. Ex il tiˈjjo lo tuˈn tkubˈ qbˈinchiˈn, quˈn a kynimbˈila nchˈiyxix wen, junx tukˈa kykˈuˈjbˈila teyile junjun.


Διοτι το καυχημα ημων ειναι τουτο, η μαρτυρια της συνειδησεως ημων, οτι εν απλοτητι και ειλικρινεια Θεου, ουχι εν σοφια σαρκικη, αλλ' εν χαριτι Θεου επολιτευθημεν εν τω κοσμω, περισσοτερον δε προς εσας. 	 Atzin jaˈlin nqo tzalaja tiˈjjo lo: Quˈn a qanmiˈn qˈmante qa bˈaˈn ma qo bˈetiˈy kyxolxjal, ayeˈ nya nimilqe, ex ikyxjo kyxola tukˈa jun qchwinqila saqxix ex junchˈin tumil. Atziˈn lo tzajnin tuˈn t‑xtalbˈil qMan Dios, ex nya te jun kynabˈlxjal te twutz txˈotxˈ.


Διοτι περιπατουσι πολλοι, τους οποιους σας ελεγον πολλακις, τωρα δε και κλαιων λεγω, οτι ειναι οι εχθροι του σταυρου του Χριστου, 	 Tuˈntziˈn ikyjo, ilaˈx maj, o txi nqˈmaˈn kyeˈy, ex jaˈlin nxi nqˈmaˈn juntl majla tukˈa taˈl nwutza, quˈn tuˈn at ilaˈ nchi bˈet nyakuj ajqˈojqe tiˈj tcruz Crist, quˈn nkyqˈmaˈn qa nya noq oˈkx tuˈn tkyimlin Jesús at kolbˈil, qalaˈ il tiˈj tuˈn qqitin qechil tiˈj ttzˈumil qchibˈjil tuˈn qklet, chi chiˈ.


Δεν θελει εισελθει εις την βασιλειαν των ουρανων πας ο λεγων προς εμε, Κυριε, Κυριε, αλλ' ο πραττων το θελημα του Πατρος μου του εν τοις ουρανοις. 	 Quˈn nya kykyaqiljo nkyqˈmaˈn weˈy: WAjaw, wAjaw, kchi okix toj Tkawbˈil Dios toj kyaˈj. Qalaˈ okqexjo, ayeˈ nkubˈ kybˈinchin a tajbˈil nMaˈn, a at toj kyaˈj.


Ο Θεος, αφου ελαλησε το παλαι προς τους πατερας ημων δια των προφητων πολλακις και πολυτροπως, 	 Toj ilaˈx maj, yolin Dios ojtxe kye qxeˈchil, ex kyukˈa ilaˈ wiq tumil, yolin noq kyuˈn xjal, ayeˈ yolil Tyol.


Και παραλαβων αυτον ο Πετρος κατ' ιδιαν ηρχισε να επιτιμα αυτον, λεγων Γενου ιλεως εις σεαυτον, Κυριε δεν θελει γεινει τουτο εις σε. 	 Me bˈeˈx ex telsin Pegr tjunalx, ex ok tentz qˈol tumil te Jesús: WAjaw, nlay taqˈ te Diosjo ikyjo. Nlay bˈajte ikyjo tiˈjach.


Διοτι πολλοι εψευδομαρτυρουν κατ' αυτου, αλλ' αι μαρτυριαι δεν ησαν συμφωνοι. 	 At junjun noq tiˈchaqku bˈaj ja bˈant tuˈn tiˈj, me ayeˈ txqantl, mina nkytziyintaq.


Διοτι εκουσιως αγνοουσι τουτο, οτι με τον λογον του Θεου οι ουρανοι εγειναν εκπαλαι και η γη συνεστωσα εξ υδατος και δι' υδατος, 	 Me noq tuˈn kykyˈeˈ tuˈn tel kynikyˈ te, ex tuˈn tzaj kynaˈn, qa nya ikyx te tten tzeˈnkuxjo tzaj xkye ojtxe. Quˈn noq tuˈn Tyol Dios, kubˈ tbˈinchin kyaˈj, ex kubˈ tbˈinchin txˈotxˈ toj tkˈuˈj aˈ, ex tuˈn aˈ tzaje tqˈoˈn Dios kychwinqil tkyaqil twutz txˈotxˈ.


Ενω δε ο Πετρος ητο εν απορια καθ' εαυτον τι εσημαινε το οραμα, το οποιον ειδεν, ιδου, οι ανθρωποι οι απεσταλμενοι παρα του Κορνηλιου ερωτησαντες και μαθοντες την οικιαν του Σιμωνος εφθασαν εις την πυλην, 	 Bˈeˈxsin jaw bˈisin Pegr, ex kubˈ t‑ximin tzeˈntzila tzˈelpineˈ wutzikyˈ anetziˈn. Tzuntaqtzin bˈisin, tej kykaniˈn ichin ttzija, ayeˈ xi tchqˈoˈn Cornelio. Tzuntaq nchi qanlaj tiˈj tja Simun.


και προς τους πωλουντας τας περιστερας ειπε Σηκωσατε ταυτα εντευθεν μη καμνετε τον οικον του Πατρος μου οικον εμποριου. 	 Ex xi tqˈmaˈn kyeˈ nchi bˈaj kˈayin palom: Kyimetza kykyaqiljo lo tzma peˈn. ¿Ma mitzin nchi txˈixweˈy tuˈn ma tzˈok kyqˈoˈn tja nMaˈn te jun kˈaybˈil?


Διοτι θελει εισθαι μεγας ενωπιον του Κυριου, και οινον και σικερα δεν θελει πιει, και θελει πληρωθη Πνευματος Αγιου ετι εκ κοιλιας της μητρος αυτου, 	 Quˈn nimx k‑ajbˈila tkˈwala te Dios. Nya txˈujtinel, ex naˈmxtaq tul itzˈje, noq nojninl tanmin tuˈn Xewbˈaj Xjan.


Και οτε τους επτα εις τους τετρακισχιλιους, ποσας σπυριδας πληρεις κλασματων εσηκωσατε; Οι δε ειπον Επτα. 	 Ex tej tbˈaj nsipinjiˈy wuq wabˈj kyxoljo kyaje mil, ¿Jteˈn chiˈljo tbˈuchil jaw kychmoˈn? Xi kytzaqˈwin juntl majl: Wuq.


προσκεκολλημενος εις τον πιστον λογον της διδασκαλιας, δια να ηναι δυνατος και να προτρεπη δια της υγιαινουσης διδασκαλιας και να εξελεγχη τους αντιλεγοντας. 	 Ex il tiˈj tuˈn tok lipe tiˈj Tbˈanil Tqanil, a ma tzaj yekˈin, tuˈntzin tbˈant tnimsin kykˈuˈj txqantl tukˈa jun xnaqˈtzbˈil bˈunin, ex tuˈn t‑xmoxin kyiˈjjo a nchi yolbˈin tiˈj.


τουτο γινωσκοντες, οτι ο παλαιος ημων ανθρωπος συνεσταυρωθη, δια να καταργηθη το σωμα της αμαρτιας, ωστε να μη ημεθα πλεον δουλοι της αμαρτιας 	 Quˈn bˈiˈn quˈn, qa a ojtxe qten ntiˈ tipin qibˈaj, quˈn nyakuj o jaw pejkˈit twutz cruz junx tukˈa Crist tuˈn tkyimlin, tuˈntzintla ntiˈ tipin il toj qchwinqil jaˈlin, ex tuˈntzintla mi qo okine te taqˈnil il tuˈn qil,


και η θαλασσα υψονετο, επειδη επνεε δυνατος ανεμος. 	 Bˈeˈx tzaj jun nim kyqˈiqˈ xupil te aˈ, tuˈn tja pulj tiˈj bark.


και βλεπει δυο αγγελους με λευκα ιματια καθημενους, ενα προς την κεφαλην και ενα προς τους ποδας, εκει οπου εκειτο το σωμα του Ιησου. 	 Ex xi tkaˈyin kabˈe angel, sjanin kyxbˈalin tok, ex qˈuqleqetaq jaˈ okxi qˈoˈn t‑xmilil Jesús, jun, jaˈ tkubˈetaq twiˈ Jesús, ex juntl jaˈ iteˈkutaq tqan.


Μηδε ας πορνευωμεν, καθως τινες αυτων επορνευσαν και επεσον εν μια ημερα εικοσιτρεις χιλιαδες. 	 Ex mi chi bˈaj kyˈaˈjiˈn tzeˈnku kye junjun aj Israel, ex tuˈn ikyjo, bˈeˈx kyim 23,000 toj junx qˈij.


Και ειδον, και ιδου Αρνιον ισταμενον επι το ορος Σιων, και μετ' αυτου εκατον τεσσαρακοντα τεσσαρες χιλιαδες, εχουσαι το ονομα του Πατρος αυτου γεγραμμενον επι των μετωπων αυτων. 	 Ex ikyxjo, xi nkaˈyinjiˈy tal Tal rit, ajo Jesús, waˈltaq twiˈ wutz Sion, junx kyukˈa 144,000 xjal, a toktaq tbˈi tal Tal rit tiˈj kyplaj ex tbˈi Ttata.


Διοτι δεν ελαβετε πνευμα δουλειας, δια να φοβησθε παλιν, αλλ' ελαβετε πνευμα υιοθεσιας, δια του οποιου κραζομεν Αββα, ο Πατηρ. 	 Quˈn a Xewbˈaj Xjan ma txi qkˈmoˈn, nya noq tuˈn qok te aqˈnil te jun majx, ex tuˈn qbˈinchin tzeˈnku ntqanin qxmilil. Quˈn qa ikyjo, at qxobˈil teˈ kawbˈil kujxix te Dios. Qalaˈ, a Xewbˈaj Xjan tzaj tqˈoˈn qoklin te tkˈwal Dios. Tuˈntzintzjo, nxi qqˈmaˈn te Dios: Ay ntatiˈy, qo chiˈ.


Δια τουτο δεν αποκαμνομεν, αλλ' εαν και ο εξωτερικος ημων ανθρωπος φθειρηται, ο εσωτερικος ομως ανανεουται καθ' εκαστην ημεραν. 	 Tuˈnpetziˈn, mi qo tzaj numj. Exla qa a qxmilil lajoˈn tuˈn tbˈaj, me mete qanmin noq kyja tuˈn t‑xi kuˈxinix teˈ junjun qˈij.


Που, θανατε, το κεντρον σου; που, αδη, η νικη σου; 	 Tuˈnpetziˈn, qo xmayiltz tiˈjjo kyimin, tzeˈnku kyij tzˈibˈit toj Tuˈjil Tyol Dios: Ay kyimin, ¿Jaˈn taˈ tipiˈn jaˈlin, ex jtojtzin bˈaˈn qkubˈ tbˈyoˈn?


Οταν λοιπον συνερχησθε επι το αυτο, τουτο δεν ειναι να φαγητε Κυριακον δειπνον 	 Me kxel nqˈmaˈn qa ajo paˈbˈl lo ntiˈ tajbˈin, ex ajo Xjan Wabˈj, a nchi waˈn tiˈj, nyaxla xjan twutz qAjaw.


μη αμελει το χαρισμα, το οποιον ειναι εν σοι, το οποιον εδοθη εις σε δια προφητειας μετα επιθεσεως των χειρων του πρεσβυτεριου. 	 Mi kubˈ tyajinjiy tokliˈn ma txi tqˈoˈn qMan Dios, tej xkubˈ kyqˈoˈn nejinel toj Ttanim Dios kyqˈobˈ tibˈaja, tuˈn toka te kyikˈlel, quˈn ikykuxtaq taj Diosjo.


δεν εκαμετε αρα διακρισιν εν εαυτοις και εγεινετε κριται πονηρα διαλογιζομενοι; 	 Qa ikyjo kyuˈn, ayiˈy ẍi qˈmante s‑el kypaˈnjiˈy a nya nim toklin; nya wen kynabˈla ikyjo.


Εξευρω και ειμαι πεπεισμενος εν Κυριω Ιησου οτι ουδεν υπαρχει ακαθαρτον αφ' εαυτου ειμη εις τον οστις στοχαζεται τι οτι ειναι ακαθαρτον, εις εκεινον ειναι ακαθαρτον. 	 Quˈn bˈiˈn wuˈn tuˈn qAjaw Jesús, qa ntiˈx jun tiˈ nya wen tuˈnx tibˈx, quˈn a nya wen ntzaj noq tuˈn qxim. Tuˈnpetziˈn, qa at jun tiˈ nya wen toj twutz jun xjal, exla nya wentz tuˈn tkubˈ tbˈinchin.


οι ποδες αυτων ειναι ταχεις εις το να χυσωσιν αιμα 	 Ex jun paqx njaw kyikyˈin tuˈn kybˈujin.


Και αυτη ειναι μαρτυρια, οτι ζωην αιωνιον εδωκεν εις ημας ο Θεος, και αυτη η ζωη ειναι εν τω Υιω αυτου. 	 Ex atzin tqaniljo lo: Qa ate Dios o tzaj qˈoˈnte qchwinqil te jun majx, ex atziˈn chwinqil luˈn a tzaj tqˈoˈn noq tuˈn Tkˈwal.


Ητο δε μακραν απ' αυτων αγελη χοιρων πολλων βοσκομενη. 	 Nqayintaq nbˈaj wane txqan kuch.


και παλιν Εγω θελω εχει την πεποιθησιν μου επ' αυτον και παλιν Ιδου, εγω και τα παιδια, τα οποια μοι εδωκεν ο Θεος. 	 Ex juntl tumil chi Tkˈwal Diosjo kyjaluˈn: Kqebˈil nkˈuˈja tiˈja. Ex juntl majl tqˈma: Ex loqiˈn lo, junx kyukˈa tkˈwala, ayeˈ o chi tzaj tqˈoˈn weˈy.


Ακουσας δε ταυτα εις των συγκαθημενων, ειπε προς αυτον Μακαριος οστις φαγη αρτον εν τη βασιλεια του Θεου. 	 Tej kybˈij teˈ yol lo kyuˈn xjal, a qˈuqleqetaq tiˈj meẍ, at junte, xi qˈmaˈnte te Jesús kyjaluˈn: ¡Kyˈiwlinxla teˈ xjal, a ok k‑okil qe waˈl tiˈjjo meẍ, a ok ktenbˈil toj Tkawbˈil qMan Dios!


Και ουτος ηρχισε να λαλη μετα παρρησιας εν τη συναγωγη. Ακουσαντες δε αυτον ο Ακυλας και Πρισκιλλα, παρελαβον αυτον και εξεθεσαν εις αυτον ακριβεστερα την οδον του Θεου. 	 Ok ten Apolos yolil tukˈa tkyaqil xjal toj ja te kynabˈl Dios Judiy. Me tej tbˈijte tuˈn Priscila ex Aquila, bˈeˈx xi txkoˈn, exsin xi qˈmaˈntz te, tzeˈnxix tzˈelpineˈ tumil tbˈeyil qMan Dios; xi tnimin ikyjo.


Και γυνη τις εχουσα ρυσιν αιματος δωδεκα ετη, ητις δαπανησασα εις ιατρους ολον τον βιον αυτης δεν ηδυνηθη να θεραπευθη υπ' ουδενος, 	 Kyxoljo xjal, a lipcheqetaq tiˈj Jesús, attaq jun qya, a otaq bˈant‑xiˈ kabˈlajaj abˈqˈe ttzyetlin tukˈa kyyabˈilqya, ex mix jaˈ nqenetaq. Ex tuˈn ikyjo, otaq xbˈaj tyajiˈn tibˈ kyukˈa qˈanil, ex otaq bˈaj tyupin jniˈ attaq te, te twiˈ tqˈanbˈil, me mix aˈltaq otaq qˈaninte.


Μετα δε την μετοικεσιαν Βαβυλωνος Ιεχονιας εγεννησε τον Σαλαθιηλ, Σαλαθιηλ δε εγεννησε τον Ζοροβαβελ, 	 Axsa toj Babilonia ante Jeconías ok te ttata Salatiel, a ttata Zorobabel,


Ευχαριστω εις τον Θεον μου οτι λαλω πλειοτερας γλωσσας παρα παντας υμας 	 Nxi nqˈoˈn chjonte te qMan Dios, tuˈn tbˈant‑xix chˈintl nyoliˈn toj noq tzeˈnchaqku yol tzeˈnku kyeˈ.


Εαν λοιπον εχης εμε κοινωνον, δεχθητι αυτον ως εμε. 	 Tuˈnpetziˈn, qa ma qe tkˈuˈja wiˈja, qa qukˈa qibˈ, kˈmomtzintza nyakuxitlaj ayiˈn.


Ευθυς λοιπον απεσυρθησαν απ' αυτου οι μελλοντες να βασανισωσιν αυτον. Και ο χιλιαρχος ετι εφοβηθη γνωρισας οτι ειναι Ρωμαιος, και διοτι ειχε δεσει αυτον. 	 Tuˈntziˈn toklin Pabl, bˈeˈx el kypaˈn kyej xoˈl qˈaqˈ kyibˈ tiˈj, ayej tuˈntaq kyok laqtzˈinte, ex majx tej tnejil xqˈuqil, bˈeˈx tzaj t‑xobˈil, tuˈn otaq bˈaj tkˈloˈn.


Αληθως σας λεγω, Οπου αν κηρυχθη το ευαγγελιον τουτο εις ολον τον κοσμον, και εκεινο το οποιον επραξεν αυτη θελει λαληθη εις μνημοσυνον αυτης. 	 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, jaˈchaqx kubˈeˈ yolite nyola twutz txˈotxˈ, ex kˈwel yolitjo a ma bˈant tuˈn qya wiˈja, ex kˈwel naˈyit.


Και ελαβεν ο αγγελος το θυμιατηριον και εγεμισεν αυτο εκ του πυρος του θυσιαστηριου και ερριψεν εις την γην. Και εγειναν φωναι και βρονται και αστραπαι και σεισμος. 	 Ex atzin angel jaw ttzyuˈn tkˈwel storak, ex kux tnojsin tuˈn txol qˈaqˈ tibˈaj t‑altar Dios, ex bˈeˈx xi t‑xoˈn tibˈaj txˈotxˈ. Ex bˈeˈx poqˈle qˈankyaq, ex tqˈajqˈojil ntinin wen, ex xloqˈlin kyaˈj nqoptzˈaje wen; ex bˈeˈx tzaj jun kyaqnajnabˈ.


τρεχω προς τον σκοπον δια το βραβειον της ανω κλησεως του Θεου εν Χριστω Ιησου. 	 ex tuˈntzin nkaniˈn tojjo a lajoˈnx wuˈn, ex tuˈn tkanbˈitjo a oyaj toj kyaˈj, qˈoˈntz tuˈn qMan Dios, atxix tej xqo ttxok, tuˈn qmujbˈin te qibˈ tukˈa Crist, a Jesús.


Και ο Πετρος απο μακροθεν ηκολουθησεν αυτον εως ενδον της αυλης του αρχιερεως, και συνεκαθητο μετα των υπηρετων και εθερμαινετο εις το πυρ. 	 Najchaq lipchexitaq Pegr tiˈj Jesús. Atzaj teˈ tkanin tpeˈn tja tnejilxix pale, axsa kyja qeye xqˈnel qˈaqˈ kyxoljo xqˈuqil tnejil ja te naˈbˈl Dios.


Εαν λοιπον και ο Σατανας διηρεθη καθ' εαυτου, πως θελει σταθη η βασιλεια αυτου, επειδη λεγετε οτι εγω εκβαλλω τα δαιμονια δια του Βεελζεβουλ. 	 Ikytzin taˈye te satanásjo, a tajaw il. Qa ma tzˈetz tlajoˈn tibˈ tuˈnx tibˈx kyoj kyanminxjal, paˈnla ttentz tiˈjx, ex atzin tkawbˈil nlay chˈiy. ¿Ma man kubˈ numjjo tipintz? Nxi nqˈmaˈn weˈ ikyjo, quˈn loqiˈy nchi yolin kyxoliliˈy aj qa noq tuˈn tipin Beelzebú, a tajaw il, nchi etz nlajonjiˈy taqˈnil. ¿Ma akutzin tzˈok meltzˈaj tajaw iltz kyiˈjxjo taqˈnil?


προς Τιμοθεον το αγαπητον τεκνον ειη χαρις, ελεος, ειρηνη απο Θεου Πατρος και Χριστου Ιησου του Κυριου ημων. 	 Nxi ntzˈibˈinjiˈy uˈj lo tey, a ay Timotey, nyakuj nkˈwala, kˈuˈjlinxixa wuˈn. Noqit ax qMan Dios ex qAjaw Jesucrist tzaj qˈoˈnte t‑xtalbˈil, ex qˈaqˈbˈil tkˈuˈj, ex jun nukˈbˈil toj tkyaqil tibˈaja.


Μετα ταυτα ειδον, και ιδου, οχλος πολυς, τον οποιον ουδεις ηδυνατο να αριθμηση, εκ παντος εθνους και φυλων και λαων και γλωσσων, οιτινες ισταντο ενωπιον του θρονου και ενωπιον του Αρνιου, ενδεδυμενοι στολας λευκας, εχοντες φοινικας εν ταις χερσιν αυτων. 	 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, xi nkaˈyiˈn nimku xjal te tkyaqil twutz txˈotxˈ, aˈlchaqx kye kyxeˈchiltz, kyyol ex kytanim. Ex waˈlqetaq twutzjo qˈuqbˈil ex twutzjo tal Tal rit. Ma nintz kybˈaj; mix aˈl jun aku bˈant tajlankye. Toktaq kyxbˈalin sjanin wen, ex qˈiˈn t‑xaq palma toj kyqˈobˈ.


Και προσταξας τους οχλους να καθησωσιν επι τα χορτα, και λαβων τους πεντε αρτους και τα δυο οψαρια, αναβλεψας εις τον ουρανον ευλογησε, και κοψας εδωκεν εις τους μαθητας τους αρτους, οι δε μαθηται εις τους οχλους. 	 Ex xi tqˈmaˈn kye jniˈ xjal, tuˈn kybˈaj kubˈ qe tibˈaj kˈul. Ex i jaw ttzyuˈn jweˈ tal wabˈj exqetziˈn kabˈe tal kyiẍ, ex jaw tkaˈyin twutz kyaˈj, ex xi tqˈoˈn chjonte te Dios kyiˈj. Ex i bˈaj tpiẍiˈn tal wabˈj, ex tzaj tqˈoˈn qeˈy, ex xi qsipiˈn kyexjal.


Και στραφεις προς την γυναικα, ειπε προς τον Σιμωνα Βλεπεις ταυτην την γυναικα; Εισηλθον εις την οικιαν σου, υδωρ δια τους ποδας μου δεν εδωκας αυτη δε με τα δακρυα εβρεξε τους ποδας μου και με τας τριχας της κεφαλης αυτης εσπογγισε. 	 Xitzin kaˈyin Jesús toj twutzjo qya, exsin xi tqˈmaˈntz te Simun kyjaluˈn: ¿Man tzˈiwle qya lo tuˈn, a ma chi el ttxjoˈn nqaˈn tukˈa taˈl twutz, ex ma chi el tsuˈn kyukˈa tsmal twiˈ tuˈntzintla kytzqijtz? Me metziˈn te, ma chin tzaj ttxkoˈn tuˈn woktza toj tjay, me ntiˈ chˈin aˈ saj tqˈoˈn te txˈajbˈilkye nqaˈn.


και αν σε αγγαρευση τις μιλιον εν, υπαγε μετ' αυτου δυο. 	 Ex qa ma tzˈok qˈoˈn il kyiˈja, tuˈn t‑xi kyiqin jun iqtz toj nikyˈjin ajlabˈ, majx kyiqinxa toj juntl ajlabˈ.


Οθεν και φιλοτιμουμεθα, ειτε ενδημουντες ειτε αποδημουντες, να ημεθα ευαρεστοι εις αυτον. 	 Tuˈnpetziˈn, qqˈonktzin tilil tuˈn qel wen twutz qMan Dios, exla qa otoˈ tojjo qxmilil tzaluˈn, mo qa ma qo aj tukˈa.


Οτε δε ανεβησαν εκ του υδατος, Πνευμα Κυριου ηρπασε τον Φιλιππον, και δεν ειδεν αυτον πλεον ο ευνουχος αλλ' επορευετο την οδον αυτου χαιρων. 	 Tej kyjatz toj aˈ, bˈeˈx xi qˈiˈn te Lip tuˈn Xewbˈaj Xjan. Antej aj Etiopía mix tlonte juntl majl, me nojnin tanmin tuˈn tzaljbˈil, xi tiˈn tbˈe.


διοτι ημεις ειμεθα η περιτομη, οι λατρευοντες τον Θεον εν Πνευματι και καυχωμενοι εις τον Χριστον Ιησουν και μη εχοντες την πεποιθησιν εν τη σαρκι, 	 Qalatziˈn qe, awoxixqe at qechil tuˈn Xewbˈaj Xjan, a awo nqo kˈulin twutz qMan Dios. Ex tuˈn ikyjo, nqo tzalaj tuˈn ma qo ok te Crist, a Jesús, jaˈlin, ex nya tuˈn jun techil tiˈj ttzˈumil qchibˈjil, quˈn nya tuˈn qbˈinchbˈin kqebˈile qkˈuˈj te kolbˈilqe.


Θελετε δε παραδοθη και υπο γονεων και αδελφων και συγγενων και φιλων, και θελουσι θανατωσει τινας εξ υμων, 	 Toj tkyaqiljo lo, atkula maj ayex kytatiy, ex kyitzˈiˈn, mo ayex kyxjalila mo jniˈ kyukˈiy kchi okil meltzˈaj kyiˈja, tuˈn kyxi kˈayita. Iteˈla junjun kyeˈ ok kchi kˈwel bˈyoˈn kyuˈn,


Απεκριθη λοιπον ο Ιησους και ειπε προς αυτους Μη γογγυζετε μεταξυ σας. 	 Bˈeˈxsin i xi ttzaqˈwiˈn Jesús: Kytzaqpinxa tuˈn kyyolbˈiˈn.


Σταθεις δε ο Πετρος μετα των ενδεκα, υψωσε την φωνην αυτου και ελαλησε προς αυτους Ανδρες Ιουδαιοι και παντες οι κατοικουντες την Ιερουσαλημ, τουτο ας ηναι γνωστον εις εσας και ακουσατε τους λογους μου. 	 Jawtzin weˈks Pegr junx kyukˈa junlajajtl tsanjil, ex tukˈaxix tajqˈojil twiˈ wen, xi tqˈmaˈn: Ayiˈy nxjalil, aj Judiy, ex kykyaqila najleqiˈy toj Jerusalén, bˈiˈnku kyuˈn ex kybˈinkuxixa wen a kxel nqˈmaˈn kyeˈy.


Αποκριθεις δε ο Πετρος και οι αποστολοι, ειπον Πρεπει να πειθαρχωμεν εις τον Θεον μαλλον παρα εις τους ανθρωπους. 	 Xi ttzaqˈwin Pegr exqetziˈn txqantl tsanjil: Ate qMan Dios ilxix tiˈj tuˈn tkubˈ qnimiˈn, ex nya aye ichin.


Και εκτεινας την χειρα ο Ιησους ηγγισεν αυτον, λεγων Θελω, καθαρισθητι. Και ευθυς εκαθαρισθη η λεπρα αυτου. 	 Noq ok tmikoˈn Jesús, ex xi tqˈmaˈn te: Waja. ¡Bˈeˈx ma qˈanita jaˈlin! Noq tej t‑xi tqˈmaˈn Jesúsjo yol ikyjo, bˈeˈx qˈanitkux te jun majx.


Και ειπε προς αυτους Βεβαιως θελετε με ειπει την παραβολην ταυτην Ιατρε, θεραπευσον σεαυτον οσα ηκουσαμεν οτι εγειναν εν τη Καπερναουμ, καμε και εδω εν τη πατριδι σου. 	 I xitzin ttzaqˈwin Jesús: Tuˈn kyxima ikyjo, bˈalaqa aku tzaj kyqˈmaˈn jun yol weˈy kyjaluˈn: Jun qˈanil aku kubˈ tqˈaˈnin tibˈ jaˈchaqx taˈyitz. Ikytziˈn, akula tzaj kyqˈmaˈn weˈy, tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn tzaluˈn tkyaqiljo techil wipiˈn xbˈant wuˈn tzma toj tnam Capernaum, tuˈn tel kynikyˈa wiˈja.


αλλ' ενω εκοιμωντο οι ανθρωποι, ηλθεν ο εχθρος αυτου και εσπειρε ζιζανια ανα μεσον του σιτου και ανεχωρησεν. 	 Tej tok bˈaj, bˈeˈx ajtz. Me tej qok yupj, ul jun ajqˈoj, ex xi tchtoˈntl jun wiq kˈul toj triy, ex bˈeˈx oq.


Και επειδη επεμενον ερωτωντες αυτον, ανακυψας ειπε προς αυτους Οστις απο σας ειναι αναμαρτητος, πρωτος ας ριψη τον λιθον επ' αυτην. 	 Me noq tuˈn tzunx nchi labˈte tiˈj Jesús, jaw weˈks, ex xi tqˈmaˈn kye: Ankye jun kyeˈ a ntiˈx jun til, bˈaˈn tuˈn tok t‑xoˈn tnejil abˈj tiˈjjo qya lo.


εις τον οποιον εχομεν την απολυτρωσιν δια του αιματος αυτου, την αφεσιν των αμαρτιων 	 Noq tuˈn tkyimlin Jesús te qxel, ma qo klet, ex ma kubˈ najsit tkyaqil qil.


Και τοτε θελουσιν ιδει τον Υιον του ανθρωπου ερχομενον εν νεφελη μετα δυναμεως και δοξης πολλης. 	 Aj tul kanin tkyaqiljo lo, okpetzin kchin iwliltza, a ayiˈn Tkˈwal Ichin, aj ntzaja toj muj twutz kyaˈj tukˈa tkyaqil wipiˈn ex jniˈ nqoptzˈajiyila.


Αληθως σας λεγω οτι θελει καταστησει αυτον επι παντων των υπαρχοντων αυτου. 	 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, bˈeˈx kxel tqˈoˈn tajaw ja toklin te nejinel tibˈaj tkyaqiljo at te.


και κατεβη το Πνευμα το Αγιον εν σωματικη μορφη ως περιστερα επ' αυτον, και εγεινε φωνη εκ του ουρανου, λεγουσα Συ εισαι ο Υιος μου ο αγαπητος, εις σε ευηρεστηθην. 	 ex atziˈn Xewbˈaj Xjan kˈul kanin tibˈaj, ex iky kaˈyiˈn tzeˈnku jun palom. Ex qˈajqˈojin jun yol toj kyaˈj, ex tqˈma: Axixpen te nkˈwala, kˈuˈjlinxix wuˈn, a o jaw nskˈoˈn.


Προσεχετε τους κυνας, προσεχετε τους κακους εργατας, προσεχετε την κατατομην 	 Kykaˈyink kyibˈa kye xjal, a nya bˈaˈn nbˈant kyuˈn, a nya toj ttxolil nxaˈye kynabˈl. Noq kyaj tuˈn tok kyqitin jun techil tiˈj ttzˈumil kychibˈjila, tuˈn kyoka te kye, ex tuˈn kybˈinchiˈn jun tiˈ tibˈaj kynimbˈila tiˈj qAjaw Jesús.


Και ενεθυμηθησαν τους λογους αυτου. 	 Bˈeˈxpetziˈn, i ul julkˈajjo tyol Jesús toj kykˈuˈj.


διοτι τους λογους, τους οποιους μοι εδωκας, εδωκα εις αυτους, και αυτοι εδεχθησαν και εγνωρισαν αληθως οτι παρα σου εξηλθον, και επιστευσαν οτι συ με απεστειλας. 	 Quˈn ma txi nqˈonjiˈy tqanil, a saj tqˈoˈn weˈy, ex ma txi kynimin, ex ma tzˈel kynikyˈ te, qa twutzxix tukˈiy ẍin tzajiˈy, ex qa ay saj chqˈoˈn weˈy.


Αλλα μεγαλητεραν χαριν διδει ο Θεος οθεν λεγει Ο Θεος εις τους υπερηφανους αντιτασσεται, εις δε τους ταπεινους διδει χαριν. 	 Me luˈ te Dios kmojil, te qˈol tumil, tzeˈnku ntqˈmaˈn Tyol. Chiˈ kyjaluˈn: Njaw tikyˈin te Dios kyukˈa a njaw kynimsin kyibˈ, me metzin kyukˈa a mutxsin kyibˈ, nchi tzaj tmojin.


Και ο Πετρος ειπε προς αυτους Μετανοησατε, και ας βαπτισθη εκαστος υμων εις το ονομα του Ιησου Χριστου εις αφεσιν αμαρτιων, και θελετε λαβει την δωρεαν του Αγιου Πνευματος. 	 Xi ttzaqˈwin Pegr: Kux chi meltzˈaja, ex kytxˈixpinks kynabˈla, tuˈn kybˈeta toj tumil twutz Dios, ex kux chi kuˈxa toj aˈ, te jawsbˈil aˈ teyile junjun tiˈj tbˈi Jesucrist, tuˈntzin tkubˈ najsin kyila tuˈn qMan, ex tuˈn ttzaj qˈoˈn Xewbˈaj Xjan kyeˈy.


και ελθοντες εις την οικιαν ευρον το παιδιον μετα Μαριας της μητρος αυτου, και πεσοντες προσεκυνησαν αυτο, και ανοιξαντες τους θησαυρους αυτων προσεφεραν εις αυτο δωρα, χρυσον και λιβανον και σμυρναν 	 Atzaj teˈ kyokx tuja, kyli tal kˈwal tukˈax tnana, a Mariy, ex bˈeˈx i kubˈ meje kˈulil twutz. Ex xi kyoyin qˈanpwaq, exsin storak ex jun kˈokˈjsbˈil, mir tbˈi.


Σας λεγω δε Πας οστις με ομολογηση εμπροσθεν των ανθρωπων, και ο Υιος του ανθρωπου θελει ομολογησει αυτον εμπροσθεν των αγγελων του Θεου 	 Kxel nqˈmaˈn kyeˈy jaˈlin, chi Jesúsjo, ankye te mi kubˈ tewin kywutzxjal, qa nimil wiˈja, a ayiˈn Tkˈwal Ichin, ex ikyx wejiˈy mi kubˈ wewiˈn twutz t‑angel nMaˈn, a at toj kyaˈj.


Οι δε εδωκαν εις αυτον μερος οπτου ιχθυος και απο κηρηθραν μελιτος. 	 Xitzin qˈoˈn chˈin kyiẍ te, a tzqˈajsin toj qˈaqˈ,


Πρεσβυτερον μη επιπληξης, αλλα προτρεπε ως πατερα, τους νεωτερους ως αδελφους, 	 Mi chi ok tmiyonjiy xjal ma chi tijin, qalaˈ chebˈe xmoxinqeka nyakuqexitlaj ttatiy ex tnaniy. Ex ikyqexjo kuˈxin qˈa, nyakutlaj titzˈinqiy; ex ikyqexjo txin nyakutlaj tanebˈqiy. Mi kubˈ tbˈinchin jun nya bˈaˈn kyiˈj, tuˈntzin mix aˈl jun jaw yolbˈin tiˈja.


Και οτε επλησιασαν εις Ιεροσολυμα και ηλθον εις Βηθφαγη προς το ορος των ελαιων, τοτε ο Ιησους απεστειλε δυο μαθητας, 	 Tej qkaniˈn tukˈa Jesús nqayin tkˈatz Jerusalén, o poˈn ttxaˈn jun kojbˈil Betfagé tbˈi, nqayin t‑xe wutz Olivos. Xi tchqˈoˈn Jesús kabˈe qxola,


Και σεις λοιπον τωρα μεν εχετε λυπην παλιν ομως θελω σας ιδει, και θελει χαρη η καρδια σας, και την χαραν σας ουδεις αφαιρει απο σας. 	 Ikytzin kyejiˈy jaˈlin, chi jawil bˈisiˈn; me chin ultla lol kyeˈy juntl majl. Bˈeˈxpen knojil kyanmintza tukˈa tzaljbˈil, a mix aˈlx aku tzˈel qˈinte.


Μαρτυρομαι δε παλιν προς παντα ανθρωπον περιτεμνομενον, οτι ειναι χρεωστης να εκτελη ολον τον νομον. 	 Kxel nqˈmaˈn juntl majla: Ankye taj tuˈn tkubˈ tnimin ojtxe kawbˈil, noq tuˈn tok techil tiˈj ttzˈumil, ilxix tiˈjtz tuˈn tjapin bˈaj tuˈn tkyaqiljo ntqˈmaˈn ojtxe kawbˈil.


Υποκριτα, εκβαλε πρωτον την δοκον εκ του οφθαλμου σου, και τοτε θελεις ιδει καθαρως δια να εκβαλης το ξυλαριον εκ του οφθαλμου του αδελφου σου. 	 Xmiletzˈa. Il tiˈj tuˈn tetz tiˈnjiy te nej a ma tij tze tokx toj twutza, tuˈntzin tlontejiy tal netzˈ tzˈis tokx toj twutz termana.


Οι δε γραμματεις και Φαρισαιοι, ιδοντες αυτον τρωγοντα μετα των τελωνων και αμαρτωλων, ελεγον προς τους μαθητας αυτου Δια τι μετα των τελωνων και αμαρτωλων τρωγει και πινει; 	 Tej tok kykaˈyin Parisey exqetziˈn xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil nwaˈntaq Jesús kyxolxjo xjal anetziˈn, xi kyqanin kye t‑xnaqˈtzbˈin: ¿Tzeˈntzin toke ikyjo, a kyxnaqˈtzila nwaˈn kyukˈa xjal peyil pwaq, ex kyukˈa noq tiˈchaqku maˈ xjal, a ntiˈ tajbˈin? chi chiˈ.


προσευχομενοι εν παντι καιρω μετα πασης προσευχης και δεησεως δια του Πνευματος, και εις αυτο τουτο αγρυπνουντες με πασαν προσκαρτερησιν και δεησιν υπερ παντων των αγιων, 	 Kybˈinchinkujiˈy tkyaqiljo luˈn tukˈa naˈj Dios. Kukx chi kubˈsin kywutza, ex chi qanin te Dios noq tuˈn Xewbˈaj Xjan. Tuˈn tbˈantjo luˈn kyuˈn, chi weˈkuxixa twutz tkyaqiljo nya wen, ex mi chi numja; qalaˈ kukx chi naˈn Diosjiˈy kyiˈj tkyaqil Ttanim Dios.


ανθρωπων οιτινες παρεδωκαν τας ψυχας αυτων υπερ του ονοματος του Κυριου ημων Ιησου Χριστου. 	 quˈn ayetzin kye o txi kyqˈoˈn kyibˈ te kyimin, noq tiˈj tbˈi Jesucrist, a tAjaw Tkyaqil.


αλλ' εις των στρατιωτων εκεντησε με λογχην την πλευραν αυτου, και ευθυς εξηλθεν αιμα και υδωρ. 	 Me atzin jun xoˈl qˈaqˈ jun paqx okx t‑xyuˈn toj t‑xukˈ Jesús tukˈa jun tbˈujbˈil, chˈut twiˈ, ex jun paqx, etz ulbˈin chikyˈ tukˈa aˈ toj.


Διοτι πολλοι θελουσιν ελθει εν τω ονοματι μου, λεγοντες οτι εγω ειμαι, και πολλους θελουσι πλανησει. 	 quˈn ilaˈxte tzul, ex k‑okil kyqˈoˈn kyibˈ tzeˈn ayiˈn. Chichkuˈ kyjaluˈn: Ayin weˈ Crist, ex nimx xjal kbˈaj kˈwel kyuˈn, tuˈn kybˈaj ok lipe kyiˈj.


και ειχε τειχος μεγα και υψηλον, ειχε και δωδεκα πυλωνας, και εις τους πυλωνας δωδεκα αγγελους, και ονοματα επιγεγραμμενα, τα οποια ειναι των δωδεκα φυλων των υιων Ισραηλ. 	 Ajo tnam attaq jun tiˈjile bˈinchink ma tij tweˈ, ex attaq kabˈlajaj tjpel, ex tiˈjjo tjpel, attaq kabˈlajaj angel, ex tzˈibˈinktaqjo kybˈi, a kybˈi kabˈlajaj tyajil Israel.


Σας παρακαλω δε, αδελφοι εξευρετε την οικιαν του Στεφανα, οτι ειναι απαρχη της Αχαιας και αφιερωσαν εαυτους εις την διακονιαν των αγιων 	 Ojtzqiˈn kyuˈn aye tbˈaj Estéfanas, a tnejil nimil toj tkyaqil txˈotxˈ te Acay. Ex ma txi kyqˈoˈn kyibˈ tuˈn kyajbˈin kyxol txqantl nimil.


Και εαν αγαπατε τους αγαπωντας σας, ποια χαρις χρεωστειται εις εσας; διοτι και οι αμαρτωλοι αγαπωσι τους αγαπωντας αυτους. 	 Quˈn qa oˈkx ẍi ok kykˈuˈjlinjiˈy ayeˈ nchi ok kˈuˈjlin kyeˈy, ¿Tiˈtzin jun tbˈaniltz nkubˈ kybˈinchiˈn ikyjo? Quˈn ikypen kye bˈinchil iljo nbˈant kyuˈn.


λεγων Κριτης τις ητο εν τινι πολει, οστις τον Θεον δεν εφοβειτο και ανθρωπον δεν εντρεπετο. 	 Chiˈ kyjaluˈn: Toj jun tnam attaq jun kawil, a mina ntzajx tchewil Dios tiˈj, ex ntiˈxtaq chˈin kyiwle jniˈ xjal te.


Διοτι η αμαρτια, λαβουσα αφορμην δια της εντολης, με εξηπατησε και δι' αυτης με εθανατωσεν. 	 Quˈn noq tuˈn il, bˈeˈx txˈixpitjo kawbˈil, ex ma chin kubˈ sbˈuˈn, tuˈn nxiˈy toj najin, noq tuˈnxjo kawbˈil, a nqanintaq wiˈja, tuˈn tpaj wila.


και ο καθημενος ητο ομοιος κατα την θεαν με λιθον ιασπιν και σαρδινον και ητο ιρις κυκλω του θρονου ομοια κατα την θεαν με σμαραγδον. 	 Me atzin a qˈuqletaq antza, ikytzin kaˈyiˈn tzeˈnqeku tal abˈj nchi qoptzˈaj wen; nchi tilkˈaj ex manyor chikyˈxix kaˈyin. Ex atzin tiˈjile qˈuqbˈil, attaq jun t‑xew kan nqoptzˈaj wen tzeˈnku jun tal abˈj esmeralda.


Αφου δε εξημερωσεν, ητο ταραχη ουκ ολιγη μεταξυ των στρατιωτων τι αρα εγεινεν ο Πετρος. 	 Atzaj teˈ qsqix, nim labˈil jaw kyxol xoˈl qˈaqˈ, quˈn mix ele kynikyˈ tiˈjjo otaq tzikyˈx tiˈj Pegr.


Και αφου απελυθησαν, ηλθον προς τους οικειους και απηγγειλαν οσα ειπον προς αυτους οι αρχιερεις και οι πρεσβυτεροι. 	 Tej kytzaqpaj Pegr ex Juan, i xiˈ, ex ok kychmoˈn kyibˈ kyukˈa nimil, ex xi kyqˈmaˈn tkyaqiljo otaq bˈaj kyqˈmaˈn kynejil pale ex qe nim kyoklin kyxol aj Judiy.


Αλλ' αυτος εκβαλων εξω παντας και πιασας την χειρα αυτης, εφωναξε λεγων Κορασιον, σηκωθητι. 	 Me atzin te Jesús, xiˈ teˈ tzyulte tqˈobˈjo txin, exsin jaw tiˈn tqˈajqˈojil twiˈ. Chiˈ kyjaluˈn: ¡Weˈksa, txin!


Αλλα ταυτα παντα θελουσι καμει εις εσας δια το ονομα μου, διοτι δεν εξευρουσι τον πεμψαντα με. 	 Tkyaqiljo luˈn k‑okil kybˈinchin kyiˈja noq tuˈn npaja, quˈn mi ojtzqiˈn a saj chqˈoˈn weˈy kyuˈn.


Και πιασαντες αυτον, εξεβαλον εξω του αμπελωνος και εφονευσαν. 	 Bˈeˈx tzaj kytzyuˈn, ex kyiˈn tzma ttxaˈn txˈotxˈ tuˈn tkubˈ kybˈyoˈn.


Κατελαβε δε απαντας φοβος και εδοξαζον τον Θεον, λεγοντες οτι προφητης μεγας ηγερθη εν ημιν, και οτι επεσκεφθη ο Θεος τον λαον αυτου. 	 Jotqexjo xjal, a iteˈtaq antza, bˈeˈx tzaj kyxobˈil, tej tiwleˈ a otaq bˈaj. Tuˈntziˈn, bˈeˈx ok ten nimsil teˈ tbˈi qMan Dios. Chi chiˈ kyjaluˈn: Luˈ jun nmaq yolil Tyol Dios ma jaw anqˈin qxol, ex: Luˈ te Dios ma tzul klol teˈ Ttanim, chi chiˈ.


Τι πρεπει λοιπον; Θελω προσευχηθη με το πνευμα, θελω δε προσευχηθη και με τον νουν. Θελω ψαλλει με το πνευμα, θελω δε ψαλλει και με τον νουν. 	 ¿Tzeˈntzin k‑okiltz wuˈn? Nyala tzeˈntz; qa ma chin naˈn Dios toj wanmiˈn, me il tiˈj tuˈn tel nnikyˈa te titziˈn nxi nqaniˈn; ex qa ma chin bˈitziˈn tukˈa wanmiˈn, ex il tiˈj tuˈn tel nnikyˈa te titziˈn nxi nbˈitziˈn.


Και ειπε προς αυτον Ευγε, αγαθε δουλε επειδη εις το ελαχιστον εφανης πιστος, εχε εξουσιαν επανω δεκα πολεων. 	 Kutzin chtej nmaq kawil te aqˈnil. Jun tbˈanil aqˈnil te, quˈn tuˈn toj tumil ma tzˈaqˈniniy tojjo chˈin taqˈin xi nqˈoˈn. Tuˈnpetziˈn, ok k‑okil nqˈoˈn tokliˈn te kawil kyibˈaj lajaj tnam.


Και οπου πιαση αυτον σπαραττει αυτον, και αφριζει και τριζει τους οδοντας αυτου και ξηραινεται και ειπον προς τους μαθητας σου να εκβαλωσιν αυτο, αλλα δεν ηδυνηθησαν. 	 Noq ja taˈ, aj ttzaj tiˈj, ex bˈeˈx nkubˈ tzˈaq tuˈn, ex nbˈaj n‑etz plut toj ttzi, tzunx nchi juˈchˈin tste, ex bˈeˈx n‑el ttxˈiˈlin tibˈ. Ma txi ntqˈmaˈn kye t‑xnaqˈtzbˈiˈn, tuˈn tex kylajoˈn taqˈnil tajaw il toj tanmin, me mina n‑ex kyuˈn.


Και ενεμενον εν τη διδαχη των αποστολων και εν τη κοινωνια και εν τη κλασει του αρτου και εν ταις προσευχαις. 	 Kykyaqilxix qˈiˈntaq kyibˈ tuˈn tkubˈ bˈinchitjo kyyol tsanjil. Ex nkymojin kyibˈ kyxolilex, i naˈn Dios, ex ok kychmoˈn kyibˈ tuˈn tkubˈ ikyˈsitjo Xjan Wabˈj.


και πασα γλωσσα να ομολογηση οτι ο Ιησους Χριστος ειναι Κυριος εις δοξαν Θεου Πατρος. 	 Tuˈnpetziˈn, tkyaqilx tuˈn tkubˈ nabˈlinte, ex tuˈn tkubˈ qˈmante, qa oˈkx Jesucrist, a tAjaw Tkyaqil, ok te nimsbˈilte tbˈi qMan Dios.


οτι εχω λυπην μεγαλην και αδιαλειπτον οδυνην εν τη καρδια μου. 	 Qa nimx bˈis nnaˈn, ex tzunx nchyoˈn wanmiˈn


και ησαν διαπαντος εν τω ιερω, αινουντες και ευλογουντες τον Θεον. Αμην. 	 Axsintza, i kubˈe tene tkyaqil qˈij toj tnejil ja te naˈbˈl Dios, ex nimx i qˈoˈn chjonte te.


του Ιεσσαι, του Ωβηδ, του Βοοζ, του Σαλμων, του Ναασσων, 	 Ataqtzin te Natán kˈwalbˈajtaql teˈ te David, a tkˈwaltaq Isaí, a tkˈwaltaq Obed, a tkˈwaltaq Booz, a tkˈwaltaq Sala, a tkˈwaltaq Naasón.


Και θελω σοι δωσει τα κλειδια της βασιλειας των ουρανων, και ο, τι εαν δεσης επι της γης, θελει εισθαι δεδεμενον εν τοις ουρανοις, και ο, τι εαν λυσης επι της γης, θελει εισθαι λελυμενον εν τοις ουρανοις. 	 Ex kxel woqxeninjiˈy Nxnaqtzbˈila tey nyakutlaj jun tal tal tjpel ja, tuˈntzintla noq tiˈj ktqˈmaˈbˈila, tzˈele kynikyˈxjal tiˈjjo Tbˈanil Tqanil Tkawbˈil Dios. Ex qa ma kotpitjo xjal tuˈn toj kyil, noq tuˈn ktqˈmaˈbˈila tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ex aj kyok toj paˈbˈin twutz Dios toj kyaˈj, kchi kotpajil te jun majx. Ex qa mi xi kynimin a ktqˈmaˈbˈila, ma chi kˈlet tuˈn kyil tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ex aj kyok toj paˈbˈin twutz Dios toj kyaˈj, chi xel toj najin te jun majx.


Πας ανηρ προσευχομενος η προφητευων, εαν εχη κεκαλυμμενην την κεφαλην, καταισχυνει την κεφαλην αυτου. 	 Quˈn qa ma jax tktxuˈn ichin twiˈ tzeˈnku qya toj tja Dios, aj taqˈe naˈl Dios, mo qa aj tyolin Tyol Dios, n‑el tikyˈiˈn tmujbˈil tibˈ tukˈa Crist.


ξενος ημην, και δεν με εφιλοξενησατε, γυμνος, και δεν με ενεδυσατε, ασθενης και εν φυλακη, και δεν με επεσκεφθητε. 	 Tej woka bˈetin xjal, mix tzaja kyqˈoˈn nwatbˈila. Ex tej tel bˈaj nxbˈaliˈn, mix in oka kyktxuˈn. Ex tej nyabˈtiˈy, mix i xtajiˈy qˈolbˈil weˈy. Ex tej nkuˈxa toj tze, mix i xtajiˈy lol weˈy.


Αληθειαν λεγω εν Χριστω, δεν ψευδομαι, εχων συμμαρτυρουσαν με εμε την συνειδησιν μου εν Πνευματι Αγιω, 	 Twutzxix kxel nqˈmanjiˈy luˈn, quˈn nimilqiˈn tiˈj Crist, ex nya noq njaw bˈant wuˈn, ex ax Xewbˈaj Xjan toj wanmiˈn nkujsinte qa twutzxixjo nyola luˈn:


Και ακουσαντες οι δεκα ηγανακτησαν περι των δυο αδελφων. 	 Atzaj teˈ qbˈintiy, awoˈy lajajtl t‑xnaqˈtzbˈin ikyjo, bˈeˈx tzaj qqˈoja kyiˈjjo kabˈel kyitzˈin kyibˈ.


Ειπε δε παραβολην προς αυτους, Μηπως δυναται τυφλος να οδηγη τυφλον; δεν θελουσι πεσει αμφοτεροι εις βοθρον; 	 Kubˈtzin tyolin Jesús jun techil kywutz kyjaluˈn, tuˈn mi cheˈxe lipe kyiˈjjo xnaqˈtzbˈil nya wen: ¿Ma akutzin bˈant tuˈn tkubˈ nej jun moẍ, yekˈil teˈ tbˈe juntl moẍ? ¿Ma nyapetzila kykabˈilx aku chi kux lankˈaj toj xaq?


Και ο εβδομος αγγελος εσαλπισε και εγειναν φωναι μεγαλαι εν τω ουρανω, λεγουσαι Αι βασιλειαι του κοσμου εγειναν του Κυριου ημων και του Χριστου αυτου, και θελει βασιλευσει εις τους αιωνας των αιωνων. 	 Atzin twuqin angel xi toqˈsin tchun, ex i bˈijte tqˈajqˈojil wiˈbˈaj kujxix wen toj kyaˈj, a nkyqˈmaˈn: Atzin txˈotxˈ, a jaˈ nkawinetaq tajaw il, ma tzˈok tetzin qAjaw, a Crist, a jaˈ kkawile te jun majx.


Συνεβουλευθησαν δε οι αρχιερεις, δια να θανατωσωσι και τον Λαζαρον, 	 Ayetziˈn kynejinel pale bˈeˈx i kyij toj wen tuˈn tkubˈ bˈyet Jesús majx Lázaro tukˈa,


Τοτε προσελθοντες οι μαθηται προς τον Ιησουν κατ' ιδιαν, ειπον Δια τι ημεις δεν ηδυνηθημεν να εκβαλωμεν αυτο; 	 Atzaj teˈ tok qchmon qibˈa qjunalxa, exsin xi qqanintza te Jesús: ¿Tiquˈn mi xbˈant qe qlajoˈn teˈ taqˈnil tajaw il toj tanminjo qˈa?


Το δε πλοιον ητο ηδη εν τω μεσω της θαλασσης, βασανιζομενον υπο των κυματων διοτι ητο εναντιος ο ανεμος. 	 Me noqx nnikyˈjinku nijabˈ tuˈn bark, tej ttzaj txqan kyqˈiqˈ, ex bˈeˈx okx piqˈj txqan aˈ toj.


Οτε δε εξεβληθη ο οχλος, εισελθων επιασε την χειρα αυτης, και εσηκωθη το κορασιον. 	 Me bˈeˈx i bˈajetz tlajoˈn xjal peˈn. Atzaj teˈ tokpin Jesús tuja, ex jaw ttzyuˈn tqˈobˈjo tal txin, ex bˈeˈx jaw weˈks.


Διοτι οι τοιουτοι δεν δουλευουσι τον Κυριον ημων Ιησουν Χριστον, αλλα την εαυτων κοιλιαν, και δια λογων καλων και κολακευτικων εξαπατωσι τας καρδιας των ακακων 	 quˈn mi nchi ajbˈin te qAjaw Jesucrist; qalaˈ texjo kyachbˈil nchi ajbˈine. Ex noq tuˈn kyyol ponix wen, nchi kubˈ kysbˈuˈn tal xjal, a mi ojtzqiˈn kyuˈn.


Επειτα παλιν επεθεσε τας χειρας επι τους οφθαλμους αυτου και εκαμεν αυτον να αναβλεψη, και αποκατεσταθη η ορασις αυτου, και ειδε καθαρως απαντας. 	 Teˈ kyok tmikoˈn Jesús juntl majl twutzjo moẍ, bˈeˈx el spikyˈeˈ kyiˈj twutz, ex bˈeˈx bˈant tkaˈyin wen. Texjo tqan, bˈeˈx ul Dios te ichin.


αλλα φιλοξενος, φιλαγαθος, σωφρων, δικαιος, οσιος, εγκρατης, 	 Qalaˈ, jun nejinel toj Ttanim Dios il tiˈj tuˈn tkubˈ t‑xkˈaˈmin bˈetin xjal toj tja, ex tuˈn tbˈinchin bˈaˈn toj tkyaqil, ex at‑xix tnabˈl, ex tzˈaqle toj tchwinqil, ex tzyuˈn tibˈ tiˈj jniˈ nya bˈaˈn.


Νευει λοιπον προς τουτον ο Σιμων Πετρος δια να ερωτηση τις ειναι εκεινος, περι του οποιου λεγει. 	 Tuˈnpetziˈn, xi tyekˈin Simun Pegr tqˈobˈ te jun techil, tuˈn t‑xi nqaniˈn te Jesús alqiˈj nyolineˈtaq.


Ητο δε εκει Μαρια η Μαγδαληνη και η αλλη Μαρια, καθημεναι απεναντι του ταφου. 	 Me ante Mariy, aj Xleˈn, tukˈaxjo juntl Mariy i kyij qe ttzi jul.


Καθως δε επλησιαζεν ο καιρος της επαγγελιας, την οποιαν ωμοσεν ο Θεος προς τον Αβρααμ, ηυξησεν ο λαος και επληθυνθη εν Αιγυπτω, 	 Tbˈajlinxitziˈn ilaˈ abˈqˈe, otaq chˈiy kybˈaj aj Israel, a tyajil Jacob, toj txˈotxˈ te Egipto, tej chˈixtaq tul kanin tqˈijiljo, a jaˈ tuˈntaq ttzaj tqˈoˈn Dios txˈotxˈ kye tyajil Abraham, a tzeˈn otaq tqˈma.


Ενω δε επορευετο, υπεστρωνον τα ιματια αυτων εις την οδον. 	 Tej t‑xi xkye tbˈe Jesús, bˈeˈx i ok ten kyexjal likyˈilte jniˈ kytxoˈw tojile tbˈe.


Αλλ' εαν εγω δια Πνευματος Θεου εκβαλλω τα δαιμονια, αρα εφθασεν εις εσας η βασιλεια του Θεου. 	 Me metzin weˈ noq tuˈn tipin Xewbˈaj Xjan, a T‑xew Dios, nchi etze taqˈnil tajaw il wuˈn toj kyanminxjal; atzin jun yekˈbˈiljo qa ma tzul Tkawbˈil Dios kyxola.


ερευνωντες εις τινα η ποιον καιρον εφανερονε το εν αυτοις Πνευμα του Χριστου, οτε προεμαρτυρει τα παθη του Χριστου και τας μετα ταυτα δοξας 	 Nimx i xpichˈin tiˈj, tuˈn tel kynikyˈ te, ankye ex jtojtzin bˈajjo a otaq tzaj tqˈmaˈn T‑xew Crist, a Xewbˈaj Xjan, toj kyanmin, tej t‑xi tqˈmaˈn qa iltaq tiˈj tuˈn tikyˈx yajbˈil tuˈn Crist, ex yajxi tuˈn tjaw nimsit tbˈi, tbˈajlinxiˈ yajlajtz.


Η βασιλισσα του νοτου θελει σηκωθη εν τη κρισει μετα της γενεας ταυτης και θελει κατακρινει αυτην, διοτι ηλθεν εκ των περατων της γης δια να ακουση την σοφιαν του Σολομωντος, και ιδου, πλειοτερον του Σολομωντος ειναι εδω. 	 Ok kjawil weˈks ajo qya, a nmaq kawil tzajnin te najchaq te twutz txˈotxˈ, tuˈn kykubˈ tzˈaqxjal toj kyil tuˈn, ayeˈ iteˈ kyojjo qˈij jaˈlin. Quˈn ajo qya anetziˈn bˈeˈx xiˈ bˈilte tnabˈlxix qtzan Salomón. Me ajo t‑xilin naˈbˈl wiˈja jaˈlin, nimxixtl toklin tzeˈnku te Salomón.


Και ηρχισεν ο Πετρος να λεγη προς αυτον Ιδου, ημεις αφηκαμεν παντα και σε ηκολουθησαμεν. 	 Ok ten Pegr qˈmalte te Jesús: Ma kyij qtzaqpinqejiˈy tkyaqiljo jniˈ attaq qeˈy, ex loqoˈy lipcheqok tiˈja.


Και εαν ελθη ο Τιμοθεος, προσεχετε να ηναι αφοβος μεταξυ σας διοτι το εργον του Κυριου εργαζεται καθως και εγω 	 Ex qa ma pon Timotey, kykaˈyinka tuˈn tten kyukˈiy tukˈa tzaljbˈil, quˈn n‑aqˈnin toj taqˈin qAjaw tzeˈnkuxjo weˈ.


και την τριτην με τας ιδιας ημων χειρας ερριψαμεν τα σκευη του πλοιου 	 ex toj toxin qˈij, i ok ten xoˈl teˈ tkyaqiljo a tokxtaq te tzˈaqtzbˈilte bark, a ntiˈxixtaq kyokin, tuˈntzintla mina t‑xi mulqˈaje toj ttxuyil aˈ.


Ουτοι εχουσιν εξουσιαν να κλεισωσι τον ουρανον, δια να μη βρεχη βροχη εν ταις ημεραις της προφητειας αυτων, και εχουσιν εξουσιαν επι των υδατων να μεταβαλλωσιν αυτα εις αιμα και να παταξωσι την γην με πασαν πληγην, οσακις εαν θελησωσι. 	 Me ayetzin kujsil yol luˈn at kyoklin tuˈn mi tzaja jbˈal kyojjo kyqˈijil, aj kyok ten yolil tiˈj Dios. Ex at kyipin tuˈn txˈixpit aˈ tuˈn tok te chikyˈ, ex tuˈn kyqanin tkyaqil wiq yajbˈil tibˈaj txˈotxˈ, tzeˈnku kyaj.


Ευρισκει Φιλιππος τον Ναθαναηλ και λεγει προς αυτον Εκεινον τον οποιον εγραψεν ο Μωυσης εν τω νομω και οι προφηται ευρηκαμεν, Ιησουν τον υιον του Ιωσηφ τον απο Ναζαρετ. 	 Ex xiˈ te Lip jyol Natanael. Tej tel jyet tuˈn, xi tqˈmaˈn te: O jyet qeˈ Crist quˈn, aj tzeˈnku kyij ttzˈibˈin Moisés exqetziˈn jniˈ yolil Tyol Dios toj Tuˈjil Tyol: Jesús aj Nazaret tbˈi, a tkˈwal Jse.


και το εθνος, εις το οποιον θελουσι δουλωθη, εγω θελω κρινει, ειπεν ο Θεος και μετα ταυτα θελουσιν εξελθει και θελουσι με λατρευσει εν τω τοπω τουτω. 	 Me ex tqˈma Dios te Abraham kyjaluˈn: Ok chi kˈwel nkawiˈn weˈ xjal, a k‑okil qˈonkye tyajila te aqˈnil, a nya chjoˈn twiˈ kykˈuˈj. Tbˈajlinxiˈ ikyjo, ok chi elitz tyajila antza, ex chi ajbˈil weˈy tojjo txˈotxˈ lo, chi Dios.


Ελεγον λοιπον προς αυτον οι αλλοι μαθηται Ειδομεν τον Κυριον. Ο δε ειπε προς αυτους Εαν δεν ιδω εν ταις χερσιν αυτου τον τυπον των ηλων και βαλω τον δακτυλον μου εις τον τυπον των ηλων, και βαλω την χειρα μου εις την πλευραν αυτου, δεν θελω πιστευσει. 	 Atzaj teˈ t‑xi qqˈmaˈn te qa otaq qliˈy qAjaw, tzaj tqˈmaˈn qeˈy: Qa mix nliˈy tkyˈixlbˈin tqˈobˈ, ex qa mi s‑okx nlimoˈn twiˈ nqˈobˈa kyojjo jaˈ okxi kxbˈil; ex qa mi s‑okx nqˈoˈn nqˈobˈa toj tẍutil t‑xukˈ, nlayx txi nnimiˈn.


οι δε σπειρομενοι παρα την οδον ειναι οι ακουοντες, επειτα ερχεται ο διαβολος και αφαιρει τον λογον απο της καρδιας αυτων, δια να μη πιστευσωσι και σωθωσιν. 	 Atziˈn ijaj, a xpon chitj toj bˈe, antza nyoline teˈ kyiˈjjo xjal, a nchi bˈin tiˈj Tyol qMan Dios, me liwey n‑ul kanin tajaw il najsilte toj kyanmin, tuˈntzintla mina txi kynimin, ex mina chi klet.


ο λεγων να μη μοιχευωσι μοιχευεις; ο βδελυττομενος τα ειδωλα ιεροσυλεις; 	 Ex ay, a nqˈmaˈnte qa nya wen tuˈn qkyˈaˈjin, ¿Tiquˈn akul te nkubˈ bˈinchinte nej? Ex ay, a nqˈmaˈnte qa nya wen tuˈn qkˈulin kywutzjo twutzbˈiyil juntl dios, ¿Me akupe te ma tzˈokx elqˈil toj tja kydiosxjal?


σεις ομως λεγετε Εαν ανθρωπος ειπη προς τον πατερα η προς την μητερα, Κορβαν, τουτεστι δωρον, ειναι ο, τι ηθελες ωφεληθη εξ εμου, αρκει, 	 Me ankyeˈ nkyqˈmaˈn, qa at jun manbˈaj mo jun txubˈaj xkanin qanil jun tiˈ te tkˈwal mo te tal, bˈaˈn tuˈn t‑xi tqˈmaˈn kˈwalbˈaj te: Mina. Nlay txi nqˈoˈn kyeˈy, quˈn jotxjo jniˈ at weˈy corban, atzin n‑ele kxel nqˈoˈn te Dios, aj nkyima.


Διοτι προς εσας τα εθνη λεγω, Εφ' οσον μεν ειμαι εγω αποστολος των εθνων, την διακονιαν μου δοξαζω, 	 At jun nyola kyukˈiy, ayiˈy nya Judiyqiˈy, quˈn ma tzaj tqˈoˈn Dios wokliˈn te tsanjil kyxola. Tuˈnpetziˈn, tokxix tilil wuˈn toj waqˈiˈn,


αλλα δε επεσον επι τα πετρωδη, οπου δεν ειχον γην πολλην, και ευθυς ανεφυησαν, επειδη δεν ειχον βαθος γης, 	 Ex at pon chitj kyxol abˈj, me quˈn tuˈn ntiˈxix twutz txˈotxˈ antza, liwey ul twiˈ.


Και μεθ' ημερας παλιν εισηλθεν εις Καπερναουμ και ηκουσθη οτι ειναι εις οικον. 	 Tbˈajlinxiˈ jun jteˈ qˈij, teˈ tmeltzˈaj juntl majl Jesús kyukˈa t‑xnaqˈtzbˈin, ex el tqanil, qa attaq toj jun ja toj tnam Capernaum.


Και εγω θελω παρακαλεσει τον Πατερα, και θελει σας δωσει αλλον Παρακλητον, δια να μενη μεθ' υμων εις τον αιωνα, 	 Ex kchin kubˈsin nwutza te qMan, tuˈn ttzaj tchqˈoˈn juntl Onil kyeˈy, ex Qˈuqbˈil kykˈuˈja, a Xewbˈaj Xjan, a twutzxix, tuˈn tten kyukˈiy te jun majx.


Και επεπληττον αυτον πολλοι δια να σιωπηση αλλ' εκεινος πολλω μαλλον εκραζεν Υιε του Δαβιδ, ελεησον με. 	 Bˈeˈx ok kyyisoˈnxjal, tuˈn tkubˈ qen, me noqx kyjaˈ jawe ẍchˈine: Tyajil David, qˈaqˈintz tkˈuˈja wiˈja.


Ειπον δε οι ακουσαντες Και τις δυναται να σωθη; 	 Me atzaj teˈ kybˈinte xjaljo yol lo, bˈeˈx xi kyqanin te Jesús kyjaluˈn: Qa nlay chi okx qˈinin toj kyaˈj, ¿Yajtzila qetza? ¿Altzila kye k‑okixtz?


εκ φυλης Ιουδα δωδεκα χιλιαδες εσφραγισμενοι εκ φυλης Ρουβην δωδεκα χιλιαδες εσφραγισμενοι εκ φυλης Γαδ δωδεκα χιλιαδες εσφραγισμενοι 	 Kyxoljo tyajil Judá, kabˈlajaj mil; ex kyxoljo tyajil Rubén, kabˈlajaj mil; ex kyxoljo tyajil Gad, kabˈlajaj mil.


Ειπε δε ο Ιησους Καμετε τους ανθρωπους να καθησωσιν ητο δε χορτος πολυς εν τω τοπω. Εκαθησαν λοιπον οι ανδρες τον αριθμον εως πεντακισχιλιοι. 	 Tzaj ttzaqˈwin Jesús qeˈy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin: Kyqˈmaˈnxa kyeˈ, tuˈn kybˈaj kubˈ qe kykyaqil, quˈn attaq tal kˈul antza. Bˈeˈxsin i kubˈ qeˈ xjal, bˈalaqa jun jweˈ mil ichin.


Συ λοιπον μη πεισθης εις αυτους, διοτι ενεδρευουσιν αυτον πλειοτεροι των τεσσαρακοντα ανδρες εξ αυτων, οιτινες ανεθεματισαν εαυτους μητε να φαγωσι μητε να πιωσιν, εωσου φονευσωσιν αυτον και τωρα ειναι ετοιμοι, προσμενοντες την παρα σου υποσχεσιν. 	 Me mina txi ttziyiˈn, quˈn bˈalaqa jun kaˈwnaq ichin kchi ewil toj bˈe, ex kˈwel kyayoˈn, tuˈn tkubˈ bˈyet, quˈn ma kubˈ kykˈluˈn twutz Dios, qa nlay chi waˈn ex nlay chi kˈwan, qa mina xkyim Pabl kyuˈn. Atzin jaˈlin, noq nchi ayon qa kxel ttziyin kye.


βλασφημουμενοι παρακαλουμεν ως περικαθαρματα του κοσμου εγειναμεν, σκυβαλον παντων εως της σημερον. 	 ex chebˈe nxi qtzaqˈwiˈn, tzeˈnku nchi yolbˈin nya wen qiˈja. Ex ikyxjo jaˈlin, ikytzin ma qo okejiˈy kywutzxjal, tzeˈnku jun tiˈ, a ntiˈx tajbˈin, noq tuˈn t‑xi xoyit toj tzˈis.


Λοιπον, αδελφοι, χαιρετε, τελειοποιεισθε, παραμυθεισθε, φρονειτε το αυτο, ειρηνευετε και ο Θεος της αγαπης και της ειρηνης θελει εισθαι μεθ' υμων. 	 Atzin jaˈlin erman, oˈkx nyoljiˈy. Noqit chi tzalajxa. Tzˈokx tilil kyuˈn, tuˈn kyoka tzˈaqle toj kynimbˈila. Kyqˈuqbˈink kykˈuˈja kyxola, ex junxit kynabˈla tukˈa nukˈbˈil. Ex Dios, a Tajaw tkyaqil kˈuˈjbˈil ex nukˈbˈil ktenbˈil kyukˈiy.


λεγον Υπαγε προς τον λαον τουτον και ειπε Με την ακοην θελετε ακουσει και δεν θελετε εννοησει, και βλεποντες θελετε ιδει και δεν θελετε καταλαβει 	 Kux txiˈy, ex qˈmaˈnxa teˈ tnam lo: Mixla tuˈn chi bˈiˈn tiˈj, nlayx tzˈel kynikyˈ te. Ex mixla tuˈn tzˈok kykaˈyin, nlayx kylonte.


Ενω δε αυτος ελεγε ταυτα, ηλθε νεφελη και επεσκιασεν αυτους και εφοβηθησαν οτε εισηλθον εις την νεφελην 	 Tzmataq nyolin Pegr, tej tkubˈ juktzˈaj jun muj kyibˈaj. Tuˈntziˈn, nimx kyxobˈil tzaj.


Και καθως απεδοκιμασαν το να εχωσιν επιγνωσιν του Θεου, παρεδωκεν αυτους ο Θεος εις αδοκιμον νουν, ωστε να πραττωσι τα μη πρεποντα, 	 Ex noq tuˈn kykyˈeˈ tuˈn tel kynikyˈ te Dios, ax Dios xkyij tzaqpinkye, tuˈn kyxiˈ tojjo kynabˈl te najin, a tuˈn tjapin bˈaj kyuˈn a nya wen tuˈn tkubˈ kybˈinchin.


να υποτασσησθε και σεις εις τους τοιουτους και εις παντα τον συνεργουντα και κοπιωντα. 	 Tuˈnpetziˈn, nchin kubˈsin nwutza kyeˈy, tuˈn tkubˈ kyniminjiˈy xjal tzeˈnku kye Estéfanas, exqetziˈn txqantl nchi mojin toj taqˈin qMan Dios.


διοτι εαν ο Θεος δεν εφεισθη τους φυσικους κλαδους, προσεχε μηπως δεν φεισθη μηδε σε. 	 Quˈn qa ma chi el ttxˈeˈmin Dios aj Judiy, aye tqˈobˈku tqan lobˈj, ex ikyxjo kyeˈ, ¿Tin quˈniltz nlay chi el txˈemin kyeˈ, qa ma tzˈel kyiˈjliˈn?


Υπεστρεψαν δε οι εβδομηκοντα μετα χαρας, λεγοντες Κυριε, και τα δαιμονια υποτασσονται εις ημας εν τω ονοματι σου. 	 Tzunx nchi tzalajx kyej kabˈlajaj toj jun mutxˈ xjal, tej kymeltzˈaj. Chi chiˈ kyjaluˈn: Taa, majqexpe kyeˈ taqˈnil tajaw il nqo kubˈ nimiˈn kyuˈn, tzeˈnku nqo yoliˈn toj tumil tbˈiy.


Μη φοβου, μικρον ποιμνιον διοτι ο Πατηρ σας ηυδοκησε να σας δωση την βασιλειαν. 	 Mina chi tzaj xobˈa. Nchin kaˈyin kyiˈja, quˈn tal nritqiˈy, a nya ilaˈ tal kybˈaja. Me noq tuˈnjo twenil Manbˈaj, a at toj kyaˈj, nimx ntzalaj tuˈn t‑xi tqˈoˈn kyokliˈn tojjo Tkawbˈil.


αλλα σεις δεν πιστευετε διοτι δεν εισθε εκ των προβατων των εμων, καθως σας ειπον. 	 Me mi nxi kynimiˈn, quˈn naˈm kyoka te nrita, tzeˈnkuxjo xi nqˈmaˈn kyeˈy te tnejil.


χαρις ειη υμιν και ειρηνη απο Θεου Πατρος ημων και Κυριου Ιησου Χριστου. 	 Chjonte qMan Dios tuˈn t‑xtalbˈil ex tnukˈbˈil kyibˈaja, a qTata ex qAjaw Jesucrist.


Και μετα ταυτα ηκουσα ως φωνην μεγαλην οχλου πολλου εν τω ουρανω, λεγοντος Αλληλουια η σωτηρια και η δοξα και η τιμη και η δυναμις ανηκουσιν εις Κυριον τον Θεον ημων, 	 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, xi nbˈiˈn jun tqˈajqˈojil nyakuj tqˈajqˈojil twiˈ nimku xjal toj kyaˈj. Nkyqˈmaˈn: ¡Aleluya! Nimxitjo tbˈi qMan Dios; ajo kolbˈil, ex tqoptzˈajiyil ex nimxix tipin, quˈn teqe te qMan Diosjo.


Λεγει προς αυτην ο Ιησους Ο αδελφος σου θελει αναστηθη. 	 Xi tqˈmaˈn Jesús te: Kjawil anqˈintl te t‑xibˈinch.


εις τα οποια και σεις περιεπατησατε ποτε, οτε εζητε εν αυτοις 	 Quˈn tkyaqiljo nya bˈaˈn lo, tzuntaq kubˈ kybˈinchiˈn tojjo ojtxe kychwinqila, tej naˈmtaq kynimiˈn.


οιτινες αφου με ανεκριναν, ηθελον να με απολυσωσι, διοτι ουδεμια αιτια θανατου υπηρχεν εν εμοι. 	 Atzaj teˈ xbˈaj qanin weˈy, mataq chinx tzaqpiˈn, quˈn tuˈn mi xjyet tumil kyuˈn, tuˈn nkubˈ kawiˈn te kyimin.


Και σηκωθεις ο Ιησους ηκολουθησεν αυτον και οι μαθηται αυτου. 	 Jaw weˈks Jesús, ex bˈeˈx i xiˈ junx qukˈiy, awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin.


Αλλ' ουαι εις εσας τους Φαρισαιους, διοτι αποδεκατιζετε το ηδυοσμον και το πηγανον και παν λαχανον, και παραβλεπετε την κρισιν και την αγαπην του Θεου ταυτα επρεπε να καμητε και εκεινα να μη αφησητε. 	 Bˈisbˈajilxla kyeˈy, ayiˈy Parisey. Quˈn nxi kyqˈoˈn twutz Dios tlajajin tnej tal menta, tal rud ex tkyaqil wiq itzaj, tzeˈnkuxjo ntqˈmaˈn toj ojtxe kawbˈil. Me mi nxi kyqˈoˈn ambˈil tiˈjjo xnaqˈtzbˈil, a nimxixtl toklin toj kawbˈil: A tuˈn kynajaˈn tzˈaqle, ex tukˈa tqˈaqˈbˈil kykˈuˈja tiˈj Dios. Atzin tuˈn tbˈantjo kyuˈn, ex tuˈn mi kyij kytzapinjiˈy txqantl.


Αυτοι δε περασαντες απο της Περγης, εφθασαν εις Αντιοχειαν της Πισιδιας, και εισελθοντες εις την συναγωγην τη ημερα του σαββατου εκαθησαν. 	 I ex Perge, tuˈn kykanin tzma tojjo juntl Antyokiy, jun tnam toj txˈotxˈ te Pisidia. Tojjo qˈij te ajlabˈl, tojjo tnam anetziˈn, i okx toj ja te naˈbˈl Dios, ex i kubˈ qe.


οιτινες απεπλανηθησαν απο της αληθειας, λεγοντες οτι εγεινεν ηδη η αναστασις, και ανατρεπουσι την πιστιν τινων. 	 quˈn ma chi el txalpaj toj kynimbˈil. Nkyqˈmaˈn qa mi qo jaw anqˈin juntl majl kyxol kyimnin tukˈax qxmilil, qalaˈ o bˈaj teˈ toj qanmin, chi chiˈ. Tuˈntzintzjo luˈn, ma chi ok ten meltzˈil tumil, tuˈn kyjaw naj junjun toj kynimbˈil.


Και ηκουσα φωνην μεγαλην εκ του ναου λεγουσαν προς τους επτα αγγελους Υπαγετε και εκχεατε εις την γην τας φιαλας του θυμου του Θεου. 	 Ex xi nbˈiˈn jun tqˈajqˈojil twiˈ kujxix, a etz toj tja Dios toj kyaˈj. Xi tqˈmaˈn kye wuq angel kyjaluˈn: Ku kyxiˈy qolte tibˈaj txˈotxˈ a wuq laq, a nojnin tuˈn tyabˈ twiˈ Dios.


Και παλιν επεμψε τριτον. Αλλ' εκεινοι και τουτον πληγωσαντες απεδιωξαν. 	 Tzaj chqˈoˈn juntl, me ikyx ikyˈjo tiˈj, noqx techx bˈaj kybˈyoˈn, ex bˈeˈx aj kylajoˈn.


Ετρεχετε καλως τις σας ημποδισεν ωστε να μη πειθησθε εις την αληθειαν; 	 Ayiˈy werman, tnejil lajoˈnxixtaq kyuˈn wen toj kynimbˈila, tzeˈnqeku rinil, tuˈn kykanbˈinte jun chojbˈil. ¿Me aˈltzila xqˈmante kyeˈy, tuˈn tkyij kytzaqpinjiˈy Tbˈanil Tqanil, a twutzxix?


Ουτοι ειναι κηλιδες εις τας αγαπας σας, συμποσιαζοντες αφοβως, βοσκοντες εαυτους, νεφελαι ανυδροι υπο ανεμων περιφερομεναι, δενδρα φθινοπωρινα ακαρπα, δις αποθανοντα, εκριζωθεντα, 	 Ayeqetziˈn xjal luˈn, nchi okx kyxola te elsil kytxˈixewa, tzeˈnku n‑ok tchmoˈn Ttanim Dios tibˈ, ex qa at jun nim waˈn nbˈaj. Aye xjal n‑ok kyqˈoˈn kyibˈ te nimil, me nya nimilqe. Noq nchi tzeˈn ex nchi xmayin kyiˈja. Noq nchi bˈet waˈl, ex mina n‑el kynikyˈ te, tzeˈn t‑xilin kychwinqil twutz qMan Dios. Oˈkx n‑ok tilil kyuˈn te kyex, ex ntiˈ nchi bˈisin tiˈj juntl. Ntiˈ tajbˈin, ikyxjo tzeˈnku muj ntiˈ jbˈal toj, ex bˈeˈx nxi tiqin kyqˈiqˈ. Ex aye xjal luˈn ikyqexjo tzeˈnqe tze nchi jatz xbˈoqit; nyakuj kabˈe maj nchi kyim: Tnejil, tuˈn ntiˈl kywutz n‑el, ex tkabˈ, ntzqij kylokˈ. Tuˈn ikyjo, kxel toj qˈaqˈ te jun majx. Ex ikyxjo ok chi xeˈljo xjal luˈn toj qˈaqˈ.


Και ευχαριστω τον ενδυναμωσαντα με Ιησουν Χριστον τον Κυριον ημων, οτι ενεκρινε πιστον και εταξεν εις την διακονιαν εμε, 	 Kxel nqˈoˈn chjonte te qAjaw Jesucrist, a ma tzaj qˈoˈnte wipiˈn, quˈn ma chin ok tqˈoˈn tzˈaqle twutz, ex ma chin kubˈ tqˈoˈn toj taqˈin.


Απεκριθη ο Ιησους και ειπε προς αυτους Εν εργον εκαμον, και παντες θαυμαζετε. 	 Ex xi tqˈmaˈn Jesús kye: ¿Ma noq tuˈn tqˈanit jun xjal wuˈn toj qˈij te ajlabˈl, ma chi jaw labˈtey tiˈj?


Ο δε αποκριθεις ειπεν Ο εμβαψας μετ' εμου εν τω πινακιω την χειρα, ουτος θελει με παραδωσει. 	 Ex tzaj ttzaqˈwin Jesús qeˈy: Atziˈn jun, a nkux tmulin twa junx wukˈiy; atzin kxel qˈoˈn wejiˈy toj kyqˈobˈxjal.


Ο δε ατενισας εις αυτον και εμφοβος γενομενος, ειπε Τι ειναι, Κυριε; Και ειπε προς αυτον Αι προσευχαι σου και αι ελεημοσυναι σου ανεβησαν εις μνημοσυνον σου ενωπιον του Θεου. 	 Atzin te Cornelio xi kyim tiˈjjo angel, ex tukˈa nim t‑xobˈil, xi tqanin: ¿Tiˈn te taj, Tata? Xitzin ttzaqˈwin angel kyjaluˈn: O tzaj tbˈiˈn Dios tkubˈsbˈil twutza, ex ma tli mojbˈil, a ma txi tqˈoˈn kye yaj.


και εν παση απατη της αδικιας μεταξυ των απολλυμενων, διοτι δεν εδεχθησαν την αγαπην της αληθειας δια να σωθωσι 	 Ex kˈwel tbˈinchin tkyaqil wiq il, noq tuˈn kysbˈetku xjal tuˈn, aye kyjaˈ kyxiˈ toj najin, quˈn kykyˈeˈ tuˈn kynimin tiˈjjo Tbˈanil Tqanil kolbˈil, a twutzxix, tuˈn kyklet.


Εαν εκεινους ειπε θεους, προς τους οποιους εγεινεν ο λογος του Θεου, και δεν δυναται να αναιρεθη η γραφη, 	 Atziˈn jaˈlin, bˈiˈn quˈn, a tzˈibˈiˈn toj Tuˈjil qMan, tzˈaqlexix ex ntiˈ tkyˈi. Quˈn qa ax Dios ok qˈoˈnte kybˈi te diosqe, a ayeˈ i xiˈ kˈmoˈnte Tyol ojtxe,


διοτι ησαν ως πεντακισχιλιοι ανδρες και ειπε προς τους μαθητας αυτου Καθισατε αυτους κατα αθροισματα ανα πεντηκοντα. 	 Attaq jun jweˈ mil ichin antza. Me chi Jesúsjo kye t‑xnaqˈtzbˈin kyjaluˈn: Kyqˈmanxa kyexjal tuˈn tok kychmoˈn kyibˈ toj chˈuqin, lajaj toj ox kˈal tuˈn tten toj junjun chˈuq, ex tuˈn kykubˈ qe.


Ο δε αποκριθεις προς τον ειποντα τουτο προς αυτον ειπε Τις ειναι η μητηρ μου και τινες ειναι οι αδελφοι μου; 	 Me ante Jesús xi tqˈmaˈn te a xi qˈmante ikyjo: ¿Ankyeqe weˈ nnana, ex ankyeqe weˈ witzˈin?


δοξα δε και τιμη και ειρηνη εις παντα τον εργαζομενον το αγαθον, Ιουδαιον τε πρωτον και Ελληνα 	 Me meqetzin kyeˈ xjal, a nchi bˈinchin bˈaˈn, kchi jawil nimsin tuˈn Dios, ex ktzajil qˈoˈn kyoklin ex jun nukˈbˈil toj kyaˈj te jun majx; tnejilxix kye Judiy, ex ikyxjo kye nya Judiyqe.


Οι δε λοιποι των νεκρων δεν ανεζησαν, εωσου πληρωθωσι τα χιλια ετη. Αυτη ειναι η αναστασις η πρωτη. 	 (Me ayetzin kye txqantl kyimnin, mix i jawe anqˈintl tzmaxiˈ aj tjapin mil abˈqˈe.) Atzin tnejil anqˈbˈiljo.


Αμαρτανοντες δε ουτως εις τους αδελφους και προσβαλλοντες την ασθενη συνειδησιν αυτων, εις τον Χριστον αμαρτανετε. 	 Quˈn qa noq tuˈn kypaja, kchi jawile tzˈaq kyermana, ma kuˈx kyila ikyjo twutz Crist.


και δια ταυτην χρεωστει, καθως περι του λαου, ουτω και περι εαυτου να προσφερη θυσιαν υπερ αμαρτιων. 	 Ex tuˈn xjalqe, iltaq tiˈj, tuˈn t‑xi kyqˈoˈn chojbˈil tnejil tiˈjjo kyilku, exsin tkabˈ, tuˈn t‑xi kyqˈoˈn chojbˈil tiˈj kyiljo txqantl xjal.


Εκεινη υπηγε και απηγγειλε προς εκεινους, οιτινες ειχον σταθη μετ' αυτου, ενω επενθουν και εκλαιον. 	 Me ante qya bˈeˈx xiˈku qˈmalte kyeˈ nchi bˈaj bˈisintaq ex nchi bˈaj oqˈtaq tiˈj, quˈn i bˈaj bˈet tukˈa.


και επεθυμει να χορτασθη απο των ψιχιων των πιπτοντων απο της τραπεζης του πλουσιου αλλα και οι κυνες ερχομενοι εγλειφον τας πληγας αυτου. 	 Tajtaq teˈ tal yaj anetziˈn, tuˈn tnoj tkˈuˈj tuˈn jniˈ tbˈuchil wabˈj, a n‑eliktaq tzˈaq tibˈaj tmeẍ qˈinin, me mi xi tqˈoˈne jun tiˈ te, ex majqexpeˈ ttxˈyan qˈinin nchi pon laqˈetaq leqˈil teˈ taˈljo txˈaˈk.


και εθετον εις τους ποδας των αποστολων και διεμοιραζετο εις εκαστον κατα την χρειαν την οποιαν ειχε. 	 Atziˈn pwaq nxi kyqˈoˈntaq kye tsanjil, tuˈn tkubˈ sipit teyile junjun, qa attaq tajbˈin kye.


Και επειδη αυτοι ηναντιουντο και εβλασφημουν, εκτιναξας τα ιματια αυτου ειπε προς αυτους το αιμα σας επι την κεφαλην σας εγω ειμαι καθαρος απο του νυν θελω υπαγει εις τα εθνη. 	 Me ayetzin kyej Judiy, bˈeˈx i ok meltzˈaj tiˈj, ex i ok ten yisolte. Tuˈn ikyjo, bˈeˈx el tchtoˈn tej Pabl tiˈj t‑xbˈalin, tuˈn t‑xi tyekˈin kye, qa nya wentaqjo yasbˈilte otaq tzˈok qˈoˈn, exsin xi tqˈmaˈn kyjaluˈn: Ayexa at kypaja, qa ma chi naja toj paˈbˈin, ex nyaqiˈn at npaja, quˈn kykyˈeˈy tuˈn t‑xi nchikyˈbˈin Tyol Dios kyeˈy. Tuˈn ikyjo, ma chinka kyukˈa nya Judiy, chi Pabl.


Και εξελθων εκειθεν ο Ιησους ανεχωρησεν εις τα μερη Τυρου και Σιδωνος. 	 Tej tetz Jesús antza, bˈeˈx xiˈ toj txˈotxˈ te Tiro ex te Sidón.


Διοτι εξευρω οτι τουτο θελει αποβη εις εμε προς σωτηριαν δια της δεησεως σας και δια της βοηθειας, του Πνευματος του Ιησου Χριστου, 	 Ikytziˈn, qˈuqle nkˈuˈja tiˈj kynaˈj Diosa wiˈja, ex ikyxjo tiˈj Xewbˈaj Xjan, ax T‑xew Jesús, lu nmojin wiˈja tuˈn njaxa tzaluˈn toj tze.


Εχω λοιπον καυχησιν εν Χριστω Ιησου δια τα προς τον Θεον 	 Ex nim nchin tzalaja tuˈn waqˈnbˈiˈn tiˈj qMan Dios, noq tuˈn Crist, a Jesús.


και εν τη δευτερα ανεγνωρισθη ο Ιωσηφ εις τους αδελφους αυτου, και εφανερωθη εις τον Φαραω το γενος του Ιωσηφ. 	 Tej kyxtaˈj toj tkabˈ majin, xi tqˈmaˈn Jse: Ayiˈn weˈ kyitzˈiˈn. Tzmaxitziˈn, el tnikyˈ Faraón alkyetaq t‑xjalil Jse.


Το στομα ημων ηνοιχθη προς εσας, Κορινθιοι, η καρδια ημων επλατυνθη 	 Ayiˈy werman aj Corint, ma qo yoliˈn kyukˈiy tukˈa tkyaqil qanmiˈn, quˈn nimxix tqˈaqˈbˈil qkˈuˈja kyiˈja.


Και λεγει προς αυτους Ας υπαγωμεν εις τας πλησιον κωμοπολεις, δια να κηρυξω και εκει επειδη δια τουτο εξηλθον. 	 Xi ttzaqˈwin Jesús kye: Qoˈqe toj junjuntl tnam qˈmal Tyol Dios, quˈn tuˈnpetziˈn ẍin tzaja weˈ.


Ησαν δε οι φαγοντες τους αρτους εως πεντακισχιλιοι ανδρες. 	 Atziˈn kybˈajjo ichin bˈaj waˈn, jweˈ mil.


Δεν ειπεν η γραφη οτι εκ του σπερματος του Δαβιδ και απο της κωμης Βηθλεεμ, οπου ητο ο Δαβιδ, ερχεται ο Χριστος; 	 Quˈn ntqˈmaˈn toj Tuˈjil Tyol Dios, qa t‑xeˈchil David te Crist, ex qa iltaq tiˈj tuˈn titzˈje tojxjo tnam Belén, a ttanim David.


Πας ο αρνουμενος τον Υιον δεν εχει ουδε τον Πατερα. Οστις ομολογει τον Υιον εχει και τον Πατερα. 	 Ex alkye n‑el tiˈjlin Tkˈwal Dios, ntiˈ qMan Dios tukˈa. Me ankyeˈ, a n‑el tnikyˈ te qa ate Jesús Klolqe, at qMan Dios tukˈa.


Εξω δε ειναι οι κυνες και οι μαγοι και οι πορνοι και οι φονεις και οι ειδωλολατραι και πας ο αγαπων και πραττων το ψευδος. 	 Me ayetzin kye aj ilqe: Aye yuẍqe, exqetziˈn jniˈ kyˈaˈjil, exqetziˈn bˈyol xjal, ex tkyaqil nchi kˈulin twutzjo twutzbˈiyil, ex jniˈqe sbˈulqe ntiˈ kyoklin tiˈj tkyaqiljo bˈaˈn tukˈa Ttanim Dios.


Αφου δε ανεχωρησαν οι απεσταλμενοι του Ιωαννου, ηρχισε να λεγη προς τους οχλους περι του Ιωαννου Τι εξηλθετε εις την ερημον να ιδητε; καλαμον υπο ανεμου σαλευομενον; 	 Tej kymeltzˈajjo t‑xnaqˈtzbˈin Juan, bˈeˈx ok ten Jesús yolil tiˈj Juan kyukˈaxjal. Xi tqˈmaˈn kye kyjaluˈn: Tej kyxiˈy lolte Juan toj tzqij txˈotxˈ, ¿Tiˈtaqtzin wiq ichin kyajtaqa tuˈn kylontiˈy? ¿Ma noqpe jun ichin kabˈe tkˈuˈj, tzeˈnku jun ajlaj meltzˈaje tuˈn kyqˈiqˈ?


Σας παρακαλουμεν δε, αδελφοι, περι της παρουσιας του Κυριου ημων Ιησου Χριστου και της εις αυτον επισυναξεως ημων, 	 Atziˈn tiˈjjo tulil qAjaw Jesucrist, ex tiˈjjo aj qchmet junx tukˈa, qo kubˈsil qwutza kyeˈy, erman,


Προσεχετε εις εαυτους, δια να μη χασωμεν εκεινα, τα οποια ειργασθημεν, αλλα να απολαβωμεν πληρη τον μισθον. 	 Tuˈnpetziˈn, kykaˈyinktzin kyibˈa, tuˈn mi kyij najjo a chojbˈil kyaqˈnbˈiˈn, a tzeˈnku taj qMan, qalaˈ tuˈntzintla kykanbˈintejiˈy tkyaqiljo a at kyoklin tiˈj.


Και μοι ειπεν ο αγγελος. Δια τι εθαυμασας; εγω θελω σοι ειπει το μυστηριον της γυναικος και του θηριου του βασταζοντος αυτην, το οποιον εχει τας επτα κεφαλας και τα δεκα κερατα. 	 Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx tzaj tqˈmaˈn angel weˈy: ¿Tiquˈn njaw kaˈylaja? Kxel nchikyˈbˈiˈn teˈy a t‑xilin qya, a mix aˈl n‑el tnikyˈ te, exsin ma tij txuk, a iqilte, a at wuq twiˈ ex lajaj tkach.


οστις ηλευθερωσεν ημας εκ της εξουσιας του σκοτους και μετεφερεν εις την βασιλειαν του αγαπητου αυτου Υιου 	 Quˈn ma qo klet tuˈn Dios tjaqˈ tipin tkawbˈil il, a qxopin toj qanmin, ex ma qo tzaqpet te tipin tkyaqil nya bˈaˈn, tuˈn qpon tiˈn toj Tkawbˈil Tkˈwal, a kˈuˈjlin tuˈn.


Αγαπητοι, μη παραξενευεσθε δια τον βασανισμον τον γινομενον εις εσας προς δοκιμασιαν, ως εαν συνεβαινεν εις εσας παραδοξον τι, 	 Ayiˈy werman, at nkˈuˈja kyiˈja. Mi chi jaw kaˈylaja tuˈn tkyaqiljo n‑ikyˈx kyiˈja, nyakuj jun tiˈ, a ntiˈtaq tbˈajil.


Θελω λοιπον να προσευχωνται οι ανδρες εν παντι τοπω, υψονοντες καθαρας χειρας χωρις οργης και δισταγμου. 	 Waja tuˈn kynaˈnxjal Dios tkyaqil twutz txˈotxˈ. Ex aj tja kyiˈn kyqˈobˈ twutz qMan toj kynaˈn Dios, kybˈinchim tukˈa kyanmin saqxix, nya tukˈa qˈoj, ex nya tukˈa yolbˈil tiˈj juntl.


Σολομων δε εγεννησε τον Ροβοαμ, Ροβοαμ δε εγεννησε τον Αβια, Αβια δε εγεννησε τον Ασα, 	 Ante Salomón ttata Roboam, a ttata Abías, a ttata Asa,


Εν τω νομω ειναι γεγραμμενον οτι δι' ετερογλωσσων και δια ξενων χειλεων θελω λαλησει προς τον λαον τουτον, και ουδε ουτω θελουσι με εισακουσει, λεγει Κυριος. 	 Quˈn ikytzin ntqˈmaˈn toj Tuˈjil Tyol Dios: Kchin yolila kyukˈa nmaq tnam lo toj junxil yol; junxilqel kchi okil nqˈoˈn te yolil wiˈja. Me mixla tuˈnxj nlayxla chin kubˈ kynimiˈn, chi tAjaw Tkyaqil.


Αληθως, αληθως σοι λεγω, οτε ησο νεωτερος, εζωννυες σεαυτον και περιεπατεις οπου ηθελες αφου ομως γηρασης, θελεις εκτεινει τας χειρας σου, και αλλος θελει σε ζωσει, και θελει σε φερει οπου δεν θελεις. 	 Ay Pegr, kxel nkujsin teˈy, qa tej qˈaxtaqa, tzun n‑ok tkˈloˈntaq tkˈuˈja tuˈnx tibˈxa, tuˈn t‑xiˈy noq jaˈ tajiy tuˈn t‑xiˈy. Me ajtzin ttijiˈn, kxel kˈloˈn kyuˈnxjal tuˈn t‑xiˈy toj tze, ex kxel tjajin tqˈobˈa tuˈn tkyima.


και εβλασφημησαν τον Θεον του ουρανου δια τους πονους αυτων και δια τα ελκη αυτων, και δεν μετενοησαν απο των εργων αυτων. 	 me mix tuˈn ikyjo, mix ajtze tiˈj kyanmin tuˈn kybˈinchin nya wen, a nbˈanttaq kyuˈn. Qalaˈ, i yolbˈin tiˈj Dios te toj kyaˈj kujxix wen, tuˈn tpajjo tkyixkˈojil exsin tkyixkˈojil txˈaˈk kyiˈj.


εχουσα χρυσουν θυμιατηριον και την κιβωτον της διαθηκης πανταχοθεν περικεκαλυμμενην με χρυσιον, εν η ητο σταμνος χρυση, εχουσα το μαννα, και η ραβδος του Ααρων η βλαστησασα και αι πλακες της διαθηκης, 	 Ex tojxjo Najbˈil Xjanxix attaq juntl meẍ, a bˈinchinxix wen tukˈa taˈl qˈanpwaq, jaˈ nkubˈe patit storak te Dios; ex attaq jun kax, ex ikyxjo bˈinchinxix wen tukˈa taˈl qˈanpwaq, te yekˈbˈilte qa otaq bˈant tiˈj, tuˈn kykyijxjal toj wen tukˈa Dios. Tojjo kax anetziˈn, attaq jun xar bˈinchin tukˈa qˈanpwaq, a jaˈ tkuˈxetaq jun piẍ maná, a tzaj tqˈoˈn Dios kyexjal, tej kybˈet toj tzqij txˈotxˈ ojtxe. Ex axsi tkuˈxetaqjo ttze Aarón, a ẍok twiˈ, a at t‑xul, junx kyukˈa tzˈlan abˈj, jaˈ tzˈibˈineˈ lajaj tkawbˈil Dios.


Και ο Παυλος ειπε Δεν ηξευρον, αδελφοι, οτι ειναι αρχιερευς διοτι ειναι γεγραμμενον. Αρχοντα του λαου σου δεν θελεις κακολογησει. 	 Xitzin tqˈmaˈn Pabl: Ayiˈy werman, noq sameqiˈy, quˈn nya bˈintaq weˈ wuˈn, qa a tnejilxix paleˈ; quˈn toj Tuˈjil Dios ntqˈmaˈn kyjaluˈn: Mina qanbˈin tiˈjjo kawil toj ttanim.


Τοτε οι στρατιωται απεκοψαν τα σχοινια της λεμβου και αφηκαν αυτην να πεση εξω. 	 Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx el kytajkˈin kyej xoˈl qˈaqˈ aqwil, a kˈalbˈil teˈ muchˈ bark, ex bˈeˈx xi kytzaqpiˈn, tuˈn t‑xi mulqˈaj toj ttxuyil aˈ.


Η ουδε αυτη η φυσις δεν σας διδασκει, οτι ανηρ μεν εαν εχη κομην ειναι εις αυτον ατιμια, 	 Quˈn ¿Ma nyatzin twutzx, qa ttxˈixew te ichiˈn tuˈn tkubˈ tchˈiysin twiˈ tzeˈnku twiˈ jun qya?


Επειδη ομως τινες εσκληρυνοντο και δεν επειθοντο, κακολογουντες την οδον του Κυριου ενωπιον του πληθους, απομακρυνθεις απ' αυτων, απεχωρισε τους μαθητας, διαλεγομενος καθ' ημεραν εν τω σχολειω τινος, οστις ελεγετο Τυραννος. 	 Me iteˈ junjun, a noq xi kychˈuẍsin kyanmin, tuˈn mina t‑xi kynimin, ex noq i ja yolbˈin kywutzxjal tiˈjjo nimbˈil tiˈj Jesús. Tuˈn ikyjo, bˈeˈx etz Pabl toj ja te kynaˈbˈl Dios Judiy, junx kyukˈa nimil, exsin i xi tkˈleˈntz toj jun ja te xnaqˈtzbˈil, a tetaqjo jun ichin, Tirano tbˈi.


και ηρωτησαν αυτον και ειπον προς αυτον Δια τι λοιπον βαπτιζεις, εαν συ δεν εισαι ο Χριστος ουτε ο Ηλιας ουτε ο προφητης; 	 Qa nya tejiy Crist mo Elías mo jun yolil Tyol Dios, ¿Ankye saj qˈonte tokliˈn tuˈn kykux tqˈoˈnxjal toj aˈ, te jawsbˈil aˈ?


Επειδη εξευρω την προθυμιαν σας, την οποιαν καυχωμαι περι υμων προς τους Μακεδονας, οτι η Αχαια ητοιμασθη απο περυσι και ο ζηλος σας διηγειρε πολλους. 	 quˈn ojtzqiˈn wuˈn, qa kyajxixa tuˈn kyoniˈn kyiˈj, ex nimx nchin yolin kyiˈja kyxol nimil aj Macedonia, qa ayiˈy toj txˈotxˈ te Acay kubˈ kybˈisiˈn tuˈn kyoniˈn atxix tojjo abˈqˈe xbˈaj. Ex atzin yekˈbˈil lo ma qe kykˈuˈj nim aj Macedonia tiˈj, ex tok tilil kyuˈn, tuˈn kymojin tiˈjjo onbˈil anetziˈn.


αφου ομως αναστηθω, θελω υπαγει προτερον υμων εις την Γαλιλαιαν. 	 Me ajtzin njaw itzˈjiˈy juntl majl, nej chin pon kaniˈn kywutza toj Galiley.


Εγω οσους αγαπω, ελεγχω και παιδευω γενου λοιπον ζηλωτης και μετανοησον. 	 Ex nchex nmiyoˈn, ex nchex nkawinjiˈy kykyaqiljo a kˈuˈjlinqe wuˈn. Tuˈnpetziˈn, ku tajtz tiˈj kyanmiˈn, kymeltzˈintz kyibˈa wukˈiy.


Και ειδον και ηκουσα ενα αγγελον πετωμενον εις το μεσουρανημα, οστις ελεγε μετα φωνης μεγαλης Ουαι, ουαι, ουαι εις τους κατοικουντας επι της γης δια τας λοιπας φωνας της σαλπιγγος των τριων αγγελων των μελλοντων να σαλπισωσι. 	 Ex tzmataq nchin kaˈyiˈn tiˈjjo luˈn, xi nkaˈyiˈn jun tˈiw nlipintaq toj nikyˈjin kyaˈj. Ex ntqˈmaˈn tukˈa tqˈajqˈojil twiˈ kujxix wen: Bˈisbˈajil, bˈisbˈajil, bˈisbˈajil kye iteˈ twutz txˈotxˈ, quˈn chˈix kyoqˈjo oxel chun kyuˈn oxel angel.


Τεκνια μου, ταυτα σας γραφω δια να μη αμαρτησητε. Και εαν τις αμαρτηση, εχομεν παρακλητον προς τον Πατερα, τον Ιησουν Χριστον τον δικαιον 	 Ayeqiˈy werman, nimxix nkˈuˈja kyiˈja, a nyakuj tal nkˈwalqiˈy; nxi ntzˈibˈiˈn tkyaqiljo luˈn kyeˈy, tuˈn mi chi bˈinchiniˈy il. Me qa at jun nbˈinchin il kyxola, at najsbˈil, quˈn at jun Yolil qiˈj twutz qMan Dios, a Jesucrist, a tzˈaqlexix.


Τοτε ερχεται προς τους μαθητας αυτου και λεγει προς αυτους Κοιμασθε το λοιπον και αναπαυεσθε ιδου, επλησιασεν η ωρα και ο Υιος του ανθρωπου παραδιδεται εις χειρας αμαρτωλων. 	 Atzaj teˈ tmeltzˈaj jaˈ iteˈye oxe t‑xnaqˈtzbˈin, xi tqˈmaˈn kye: ¿Ma tzunxsin nchi ktaˈn, ex nchi ajlaˈn? Ma pon or tuˈn nxi qˈoˈn ayiˈn, a Tkˈwal Ichin, toj kyqˈobˈ aj il.


Ειπε δε προς αυτους την παραβολην ταυτην, λεγων 	 Tuˈnpetziˈn, kubˈ tyolin Jesúsjo jun techil lo kyexjal. Chiˈ kyjaluˈn:


Εγω δε ειπον Τις εισαι, Κυριε; Και εκεινος ειπεν Εγω ειμαι ο Ιησους, τον οποιον συ διωκεις. 	 Noq samexixa, wAjawa. ¿Ankye te? Tzajtzin ttzaqˈwin weˈy: Ayin wejiˈy Jesús, ex ayinxjiˈy a ma chin el tikyˈiˈn.


μεταξυ των οποιων εισθε και σεις προσκεκλημενοι του Ιησου Χριστου, 	 Tuˈnpetziˈn, ikyqex kyejiˈy, o chi txokliˈy tuˈn qMan Dios, tuˈn kyoka teku qAjaw Jesucrist.


Και ελαβον αυτην οι επτα, και δεν αφηκαν σπερμα. Τελευταια παντων απεθανε και η γυνη. 	 ex ikyx bˈajjo kyiˈjjo txqantl. Ex bˈeˈx kyimljo qya.


εαν ομως ηναι εκ Θεου, δεν δυνασθε να ματαιωσητε αυτο, και προσεχετε μηπως ευρεθητε και θεομαχοι. Και επεισθησαν εις αυτον, 	 Me qa tuˈn qMan Diosjo lo, nlay chi kanbˈiˈn kyiˈj. Qalaˈ bˈaˈnqexi, quˈn noq chi jyoˈn qˈoj tukˈa Dios. Ayetzaj xjal kubˈ kynimiˈn chˈin tumil tzaj qˈmaˈn kye tuˈn Gamaliel.


πλην εκεινο, το οποιον εχετε, κρατησατε εωσου ελθω. 	 qalaˈ, chi bˈet‑xixsintza toj kynimbˈila tzmaxiˈ aj wula.


Οταν δε ιδητε την Ιερουσαλημ περικυκλουμενην υπο στρατοπεδων, τοτε γνωρισατε οτι επλησιασεν η ερημωσις αυτης. 	 Ajtzin t‑xi kykaˈyinjiˈy tnam Jerusalén, aj tok kytxolbˈin xoˈl qˈaqˈ kyibˈ tiˈjile, bˈiˈnkutzintz kyuˈn, qa chˈixtaq tkubˈ yuchˈin.


Και εναγκαλισθεις αυτα, εθετε τας χειρας επ' αυτα και ηυλογει αυτα. 	 I jaw tchleˈn kˈwal, ex i kubˈ tkyˈiwlin tukˈa tqˈobˈ.


Στοχασθητε δε ποσον μεγας ητο ουτος, εις ον ο Αβρααμ ο πατριαρχης εδωκε και δεκατον εκ των λαφυρων. 	 Atzin jaˈlin, kykaˈyinktzintza jniˈtzin toklin Melquisedec kywutzjo txqantl pale, ayeˈ tzajninqe tiˈj Leví. Quˈn tuˈn Abraham, a ojtxe qxeˈchil, ex nim toklin, xi tqˈoˈn te Melquisedec a tlajajin tkanebˈ tiˈjjo otaq tkanbˈe toj jyoj qˈoj kyukˈa aye kawil.


διοτι εαν και σας ελυπησα δια της επιστολης, δεν μετανοω, αν και μετενοουν επειδη βλεπω οτι η επιστολη εκεινη, αν και προς ωραν, σας ελυπησε. 	 Bˈaˈnxe atziˈn uˈj xi ntzˈibˈiˈn kyeˈy bˈeˈx i jaw bˈisiˈn chˈin tuˈn, me mi nja kaˈmin wanmiˈn tuˈn jaˈlin. Bˈaˈnxe tzaj chˈin nbˈisa te tnejil, quˈn bˈeˈx i jaw bˈisiˈn tuˈn, me noq te chˈin tqan.


Εαν δε εις τα γεγραμμενα εκεινου δεν πιστευητε, πως θελετε πιστευσει εις τους ιδικους μου λογους; 	 Me mi nxi kyniminjiˈy a xkyij ttzˈibˈiˈn Moisés. ¿Tzeˈntzin ttentz tuˈn t‑xi kynimiˈn a xi nqˈmaˈn?


Προ δε τουτων παντων θελουσιν επιβαλει εφ' υμας τας χειρας αυτων, και θελουσι σας καταδιωξει, παραδιδοντες εις συναγωγας και φυλακας, φερομενους εμπροσθεν βασιλεων και ηγεμονων ενεκεν του ονοματος μου 	 Me naˈmxtaq txi xkyeˈ lo, aye kyeˈ nej kchi okil tzyuˈn kyuˈnxjal, ex ktzyetil kylajchiy. Ok kchi xel qˈiˈn tojjo muˈẍ ja te kynaˈbˈl Dios Judiy, tuˈn kykawita. Ex ok kchi kˈwelix qˈoˈn toj tze, ex ok kchi xel patiˈn kyuˈnxjal kywutz nmaq kawil ex kywutzjo txqantl nejinel noq tuˈn npaja.


Μη νομισητε οτι ηλθον να καταλυσω τον νομον η τους προφητας δεν ηλθον να καταλυσω, αλλα να εκπληρωσω. 	 Mi kubˈ kyximiˈn qa ma chin ula yupil teˈ tkawbˈil Moisés exqetziˈn kyxnaqˈtzbˈin yolil Tyol Dios ojtxe. Quˈn nya ma chin ula yupilte tkyaqiljo luˈn, qalaˈ tuˈn tjapin wuˈn tkyaqil t‑xilin.


Οστις δεχθη την μαρτυριαν αυτου επεσφραγισεν οτι ο Θεος ειναι αληθης. 	 Me qa at jun xi tnimin, a ntkujsin qa twutzxixjo Tyol Dios.


Ηρωτησε λοιπον αυτους την ωραν, καθ' ην εγεινε καλητερα. Και ειπον προς αυτον οτι Χθες την εβδομην ωραν αφηκεν αυτον ο πυρετος. 	 Atzin teˈ ichin xi tqanin kyeˈ taqˈnil jniˈ or tchewx kyaq tiˈj. Ewe tikyˈlinxi kabˈlaj, chi chiˈ.