Tan-awa, ibundak ko siya diha sa higdaanag masakiton, ug sila nga makighilawas kaniya akong idan-ok ngadto sa dakung kasakitan, gawas kon ilang hinulsolan ang iyang mga binuhatan; 	 Jadi', kupoporumpai' haki' -i, pai' tauna to mpotuku' gau' -na kupoporumpai' hante kaparia bohe, ane uma rabahakai mpotuku' gau' -na toe.


Ug si Jesus mitungas sa kabungturan, ug didto milingkod siya uban sa iyang mga tinun-an. 	 Manake' -i lou hi panapa bulu' hante ana'guru-na, pai' mohura-imi hi ree.


Ug siya miingon sa mag-aatiman sa parrasan, `Tan-awa, sulod sa tulo ka tuig na karon ako magaanhian sa pagpangitag bunga niining kahoyng igira, apan wala akoy hingkaplagan. Putla kini; nganong pausikan pa man niini kining yuta?` 	 Toe pai' na'uli' mpo'uli' -ki tompodoo pampa-na: `Hilo, tolu mpae-mi ntora tumai-a mpehiloi kaju toei ba ria wua' -na, uma oa' ria. Toki lau-mi! Napa kalaua-na tuwu' hi rehe'i mpe'oti mara rudu' tana'.'


ug ang Ginoo magapatubo ug magapadagaya unta kaninyo sa gugma ang usa ug usa ug sa tanang tawo, maingon sa among ginabuhat kaninyo, 	 Kiperapi' bona katedoo-donihia ahi' -ni, alaa-na momepoka'ahi' mpu'u-koi hadua bo hadua, pai' -koi mpoka'ahi' hawe'ea tauna, hewa ahi' -kai hi koi'.


bisan pa nga kaniadto siya akong gipasipalahan ug gilutos ug gipakaulawan; apan ako iyang gikaloy-an tungod kay sa akong pagkawalay pagtoo gibuhat ko kadto nga wala nako hisabti, 	 Ri'ulu-a mporuge' Yesus, ngasa' mpu'u-a mpobalinai' topetuku' -na. Aga nau' wae, napoka'ahi' moto-a, apa' nto'u toe ko'ia-a-kuwo mepangala' hi Hi'a, jadi' uma ku'incai kalaua-na napa to kubabehi.


Ug nangadto kaniya ang katawhan gikan sa Jerusalem ug sa tibuok nga Judea ug sa tanang kayutaan nga kasikbit sa Jordan. 	 Wori' tauna to hilou hi papada to wao' doko' mpo'epe lolita-na. Ria-ra ngkai ngata Yerusalem, pai' ngkai humalili' tana' Yudea, ria wo'o ngkai ngata-ngata to hampanca'ua ue Yordan.


Ug sila usab nanghingasoy sa nahitabo diha sa dalan, ug giunsa nila pagpakaila kaniya diha sa pagpikaspikas niya sa tinapay. 	 Jadi', to rodua to lako' rata toera mpotutura wo'o-mi-rawo napa to jadi' hi lengko ohea we'i, pai' kara'inca-na Yesus nto'u kampopihe-pihe-na roti.


ug miingon kaniya, `Biyai kining imong yuta ug ang imong kaparyentihan ug umadto ka sa yuta nga ipakita ko unya kanimo.` 	 na'uli' -ki: `Palahii ngata-nu pai' ompi' -nu. Hilou-ko hi ngata to kutudo' -koko mpai'.'


Ang labing daku kaninyo, ma-inyo siyang sulogoon; 	 Hema-koi to doko' bohe tuwu' -na, kana jadi' pahawaa' hi doo-na.


Ug si Juan miingon kaniya, "Magtutudlo, dihay tawo nga among nakita nga nagpagulag mga yawa pinaagi sa imong ngalan, ug amo siyang gidid-an kay wala man siya magasunod kanato." 	 Na'uli' Yohanes mpo'uli' -ki: "Guru, ria kihilo hadua tauna mpopalai seta hante hanga' -nu, aga kitagi-i apa' bela-i topetuku' -ta."


Apan siya giwakli sa tawo nga nagdagmal sa iyang isigkaingon, ug giingnan, `Kinsa man konoy nagtudlo kanimo nga among punoan ug maghuhukom? 	 Tapi' to hadua to mpoweba' -mi doo-na mpotulaka Musa pai' na'uli' -ki: `Hema to mpo'ongko' -ko jadi' pangkeni to mpobotuhi kara-kara-kai?


Ug iyang giduol ug gikuptan siya diha sa kamot ug gipatindog, ug siya gihuwasan sa hilanat ug mialagad kanila. 	 Ngkai ree, hilou-imi Yesus hi poturua-na, nakamu pale-na pai' napopemata-i. Ncaliu mo'uri' -imi, pai' -i mpolayani-ra.


Ug siya miingon, "Dihay usa ka tawo nga may duha ka anak nga lalaki; 	 Na'uli' tena Yesus: "Ria hadua tuama to ria-ki rodua ana' -na tomane.


Apan sa diha nga gipasakaan na siyag sumbong sa mga sacerdote nga punoan ug sa mga anciano, siya walay gitubag. 	 Imam pangkeni pai' totu'a to Yahudi mpodulu mpakilu-i. Aga uma-i winihi.


Apan kanila mitubag siya nga nag-ingon, "Nakita ninyo kining tanan, dili ba? Sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga dinhi wala unyay mahibiling usa ka bato nga pinatong sa bato nga dili pagatumpagon." 	 Na'uli' Yesus mpo'uli' -raka: "Nihilo wa hawe'ea tohe'e-e lau? Bona ni'inca: uma mpai' ria hamehaa' watu to bate pomeduncu-na. Bate ragero omea mpai'."


Apan kinahanglan gayud nga sa kanunay kami magahatag ug mga pagpasalamat ngadto sa Dios tungod kaninyo, mga igsoon nga hinigugma sa Ginoo, kay sukad pa sa sinugdan kamo gipili sa Dios aron mangaluwas kamo pinaagi sa pagbalaan kaninyo sa Espiritu ug sa inyong pagtoo sa kamatuoran. 	 Jadi', ompi' -ompi' to nape'ahi' Pue', toto-na lia-kai mpo'uli' tarima kasi oa' hi Alata'ala sabana koi'. Apa' napelihi-mokoi ngkai lomo' -na bona tehore-koi ngkai huku' jeko' -ni. Tehore-koi ngkai huku' jeko' -ni toe, hante kuasa Inoha' Tomoroli' to mpopajadi' -koi bagia Alata'ala to moroli', pai' hante pepangala' -ni hi kareba to makono.


Ug ang mga tinun-an nahikalimot sa pagdalag tinapay; ug dihay ilang usa lamang ka buok nga tinapay sa sakayan. 	 Hi pomako' -ra tohe'e, ana'guru-na Yesus uma mpokiwoi ngkeni boku, muntu' hameha' roti to ria hi rala sakaya.


apan ngadto sa ikaduhang tabernaculo ang labawng sacerdote mao lamang ang bugtong makasulod, ug kini sa makausa ra sa usa ka tuig, nga magadala ug dugo nga iyang ihalad alang sa iyang kaugalingon ug sa mga sayop sa katawhan. 	 Aga to ma'ala mesua' hi kamar karomeha' -na, muntu' Imam Bohe-wadi. Mesua' -i, hangkani-wadi rala-na hampae, pai' uma-i ma'ala mesua' ane uma-i ngkeni raa'. Raa' toe, raa' porewua to natonu hi Alata'ala bona mpohompo' sala' -na moto, pai' sala' -ra ntodea to uma-hawo ratungkai'.


sila nga nagasubad sa katigayonan sa mga babayeng balo, ug aron sa pagtabontabon niini nagahimo sila sa hatag-as nga mga pangadye. Mahiaguman ra nila ang labi pa ka mabug-at nga hukom sa silot." 	 Mpobagiu-ra tobine tobalu pai' rahagoi tomi-ra. Pai' -ra mpowunii' kadada'a gau' -ra tohe'e hante mosampaya rapomoloe-loe. Huku' -ra motomo lia mpai'."


Bisan kinsa nga dili mopas-an sa iyang krus ug dili mosunod kanako, dili siya mahimong akong tinun-an. 	 Tauna to jadi' topetuku' -ku kana mpopaha'a kaju parika' -na-- batua-na kana sadia-i mporata kaparia ba paiana rapatehi sabana petuku' -na hi Aku'. Jadi', tauna to uma dota mpopaha'a kaju parika' -na pai' mpotuku' -a, uma-i ma'ala jadi' topetuku' -ku.


Kamo mangita kanako apan dili kamo makakaplag kanako; ug diin atua ako, niini dili kamo makaadto." 	 Nipali' -a mpai', aga uma-apa niruai'. Pai' hi kahilouaa-ku uma-koi bisa hilou."


Wala ba diay ing kagahum ang magkokolon ibabaw sa lapok nga kolonon, ug gikan sa mao rang usa ka umol, sa paghimog usa ka sudlanan alang sa halangdong kagamitan ug sa laing sudlanan alang sa timawa nga kagamitan? 	 Ria huraa-na topobabehi mpobabehi kura ntuku' konoa-na moto-hawo. Ngkai haluntea tana' pulu', ma'ala nababehi hameha' kura to napenasa pai' hameha' to uli' kanababehi-na.


Sila nagmatinagdanon kaayo kaninyo, apan dili alang sa maayong katuyoan; buot nilang kasirhan kamo sa gawas, aron kamo magmatinagdanon kanila. 	 Tauna to hantongo' tetura ria, doko' mpu'u-ra ngala' nono-ni. Tapi' patuju-ra uma-hana lompe'. Patuju-ra doko' mpogaa' -koi ngkai aku', bona nituku' -ra hante nono-ni mpu'u.


Midugang pa niini sa tanan, nga maa ang iyang pagbanlud kang Juan sa bilanggoan. 	 Jadi', kana'epe-na Herodes pekamaro Yohanes toe, uma-di nabalii' gau' -na to dada'a, nadonihii lau-di: nahoko' lau-imi Yohanes pai' -i natarungku'.


Ug gawas pa niini, kamo sayud kon unsa nang panahona karon, nga takna na karon nga kinahanglan managmata kamo gikan sa pagkatulog. Kay ang atong kaluwasan labaw pa ka haduol kanato karon kay sa diha nga bag-o pa kitang mitoo; 	 Hawe'ea toe kana tababehi, ompi', apa' ta'inca moto-mi napa to masipato' tababehi hi tempo toi. Memata-tamo ngkai poleta' -ta, apa' neo' rata-mi tempo-na Pue' Yesus tumai mpohore-ta ngkai dunia' to dada'a toi. Ngkai lomo' pepangala' -ta hi Pue' duu' tempo toi, kamoo-mohua' -mi tempo karataa Pue' Yesus toe.


Kamong mga boangboang nga mga buta! Kay hain bay labaw, ang bulawan o ang templo ba nga maoy nagahimo nga balaan sa bulawan? 	 Wojo mpu'u-koi, hewa to wero-koi! Ha ni'uli' -koina bulawa to meliu ngkai Tomi Alata'ala! Hiaa' bo Tomi Alata'ala toe-di to mpomoroli' bulawa to hi rala-na.


Sukad niadtong panahona gisugdan ni Jesus ang pagpahayag ngadto sa iyang mga tinun-an nga kinahanglan moadto siya sa Jerusalem ug mag-antus sa daghang mga pagsakit nga pagahimuon kaniya sa mga anciano ug sa mga sacerdote nga punoan ug sa mga escriba, ug pagapatyon siya, ug sa ikatulo ka adlaw pagabanhawon siya. 	 Ntepu'u ngkai tempo toe, Yesus mpakanoto hi ana'guru-na napa to kana jadi' hi woto-na. Na'uli' -raka: "Kana hilou-a hi Yerusalem. Hi ria mpai' totu'a ngata, imam pangkeni hante guru-guru agama mpobalinai' -a pai' mposesa' -a. Rapatehi-a mpai', aga hi eo katolu-na tuwu' nculii' moto-a."


Kini maoy usa ka dakung tinago, ug niini nagapasabut ako mahitungod kang Cristo ug sa iglesia; 	 Lolita toi, walatu to monala batua-na. Aga patuju-ku hi rehe'i, mpotompo'wiwi-a posidaia' Kristus hante kita' ntodea-na.


Apan magaingon ako kaninyo. Ayaw ninyo pagsukli ang tawong dautan. Hinonoa, kon may mosagpa kanimo sa too mong aping, itahan mo kaniya ang pikas usab; 	 Aga Aku' mpo'uli': neo' tapehawai doo to mpobabehi to dada'a hi kita'. Ane rapa' -na ria to mpohopo' kulimpi-ta hamali, tonu wo'o-ki to hamali.


Ug unya miabut sa Efeso ang usa ka Judio nga ginganlan si Apolos, nga didto matawo sa Alejandria. Siya maoy usa ka tawo nga maayong manulti ug batid sa mga kasulatan. 	 Nto'u Priskila pai' Akwila hi Efesus, rata wo'o hi ria hadua to Yahudi, hanga' -na Apolos. Ngata kaputua-na, Aleksandria. Pante lia-i mololita, pai' na'inca lia ihi' Buku Tomoroli'.


Karon, kon maoy ginabuhat ko ang butang nga wala ko tinguhaa, dili na ako mao ang nagabuhat niini kondili ang sala nga nagalublob sa sulod nako. 	 Tapi' ane kubabehi po'ingku to uma kupokonoi, batua-na bela aku' to mpobabehi tetu. Jeko' to hi rala nono-ku, hi'a-mi pue' bago.


Hain man niining duruha ang nagtuman sa kabutbut-on sa iyang amahan?" Sila miingon, "Ang nahiuna." Ug si Jesus miingon kanila, "Sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga ang mga maniningil sa buhis ug ang mga dautang babaye managsulod sa gingharian sa Dios una pa kay kaninyo. 	 Ngkai ree, mepekune' -i Yesus hi pangkeni agama Yahudi, na'uli': "Jadi', ngkai ana' to rodua toera, hema to mpotuku' hawa' tuama-ra?" Ra'uli' pangkeni to Yahudi toera: "To lomo' -na." Na'uli' Yesus: "Mpu'u ku'uli' -kokoi: tauna topojeko', hewa topesingara' paja' pai' tobine to uma tumotoa gau' -ra, hira' lau-mi to natarima Alata'ala jadi' ntodea-na hi rala Kamagaua' -na, bela koi'.


Ug sa pagkakita nila sa bitoon, sila nangalipay sa hilabihan gayud. 	 Kahilou-rami. Hi lengko ohea, rahilo wo'o-mi betue' to rahilo hi tono' mata'eo-e wengi. Uma-pi mowo kagoe' -ra mpohilo betue' toe. Betue' toe mpori'uluhi-ra duu' -na mento'o hintoto po'ohaa' Ana' toei.


Ug siya mikuha sa kopa, ug sa nakapasalamat na siya, miingon kanila, "Dawata ug bahina ninyo kini alang kaninyo; 	 Oti toe, Yesus mpo'ala' sangkiri' to ihia' anggur, na'uli' tarima kasi hi Alata'ala, pai' na'uli' -raka ana'guru-na: "Ala' -mi tohe'i pai' nibagi-bagi.


Itugyan ngadto kaniya ang inyong tanang kabalaka, kay siya may kahangawa man alang kaninyo. 	 Tonu hawe'ea kakoroa' -ni hi Pue', apa' Hi'a to mpewili' -koi.


Ug diha sa sulod sa balay gipangutana na usab siya sa mga tinun-an mahitungod niini. 	 Oti toe, Yesus pai' ana'guru-na mesua' hi rala tomi. Bula-ra hi rala tomi ana'guru-na mpekune' -i, ra'uli': "Beiwa mpu'u-hawo gau' pogaa' tohe'e we'i-e?"


Apan siya nasayud sa ilang mga hunahuna, ug siya miingon sa tawo nga may kamot nga nakuyos, "Umari ka ug tindog diri." Ug siya mibangon ug mitindog didto. 	 Aga na'inca moto Yesus anu hi nono-ra. Toe pai' na'uli' mpo'uli' -ki tauna to mate pale-na hamali toei: "Mai-moko mokore hi laintongo' rei!" Hilou mpu'u-imi-hawo mokore hi ree.


Ug miingon kaniya ang iyang agalon, `Maayong pagkabuhat, maayo ug kasaligan nga ulipon; sa diyutay kasaligan ka diay, sa daghan pagapiyalan ko ikaw; dumuyog ka sa kalipay sa imong agalon.` 	 "Na'uli' maradika-na: `Lompe' -mi! Nupopomako' lompe' pobago to kuwai' -koko. Wae-pi, apa' lawi' monoa' -ko hi to hangkedi', kusarumaka lau-moko hi to wori'. Mai-moko, mo'oha' hante aku', pai' goe' -moko hangkaa-ngkania hante aku'.'


Apan ang panon sa katawhan gisibahan sa mga sacerdote nga punoan sa pagpangayo nga si Barrabas maoy iyang buhian alang kanila. 	 Aga imam pangkeni mpo'ukei' ntodea, ra'uli' -raka: "Perapi' -koi bona nabahaka-taka Barabas!" Merapi' Barabas mpu'u-ramo.


Apan sila nga maikagon gayud nga mahimong dato mangahulog ngadto sa panulay, ngadto sa bitik, ngadto sa daghang binoang ug makadaut nga mga pagpangibug nga nagaunlod sa mga tawo ngadto sa kamatayon ug sa pagkalaglag. 	 Aga tauna to doko' mo'ua', mojoli-ra rasori mpobabehi jeko', wori' kahinaa to mpohilu' -ra. Kahinaa-ra toe uma ria kalaua-na, mpokeni silaka lau-wadi. Ka'omea-na, manusia' to doko' mo'ua', monawu' hi rala jeko', alaa-na silaka-ramo.


Ug ngadto kaniya gipanagdala sa mga escriba ug mga Fariseo ang usa ka babaye nga hing-abtan nga nanapaw. Ug ilang gipatindog siya sa taliwala 	 Bula-na metudui' toe, rata-ramo guru agama hante to Parisi, mpokeni hadua tobine to rarata bula-na mobualo', rapopokore-i hi laintongo' ntodea.


Karon ngadto kaniya nga may gahum sa pagbantay kaninyo nga dili mangahulog ug sa pagpasundayag kaninyo nga walay buling diha sa atubangan sa iyang himaya dinuyogan sa dakung kalipay, 	 Une' -imi Alata'ala, apa' mokuasa-i mpewili' -ta bona neo' -ta monawu', duu' -na mokore-ta mpai' hi nyanyoa-na hi rala kabajaa-na, uma mpai' ria kasalaia' -ta pai' goe' nono-ta.


sa pagpanghimatuod sa atubangan sa mga Judio ug sa mga Gresyanhon mahitungod sa paghinulsol ngadto sa Dios ug sa pagtoo kang Jesu-Cristo nga atong Ginoo. 	 Kupopo'ingai' oa' -koi omea, lompe' to Yahudi lompe' to bela-koi to Yahudi, bona medea-koi ngkai jeko' -ni pai' mengkoru hi Alata'ala pai' mepangala' hi Pue' -ta Pue' Yesus.


Ug ang manolunda mipalihok sa iyang galab sa ibabaw sa yuta ug iyang gipamutol ang mga bulig sa parras sa yuta, ug giitsa kini ngadto sa dakung pigsanan sa kapungot sa Dios. 	 Kanapesoe-na mpu'u-mi mala'eka to ngkakamu are' toei, mpobintohi wua' anggur ngkai woto-na, pai' napetene' hi rala pompeaa' anggur to bohe. Pompeaa' anggur toe mpobatuai roe Alata'ala to gaga mpokaroe tauna to dada'a.


hinonoa, bisan pa gidagmalan ug gipakaulawan na kami didto sa Filipos, sumala sa inyo nang nahibaloan, kami nagbaton ug kaisug diha sa atong Dios sa pagpahayag kaninyo sa Maayong Balita gikan sa Dios, walay sapayan sa dagkung pagsupak. 	 Kako'ia-kai rata hi ngata-ni retu, rabalinai' pai' raruge' -kai hi ngata Filipi-- ni'inca moto-mi tutura-na ompi'. Aga nau' wori' to mpo'ewa-kai, Alata'ala mporohoi nono-kai bona bia' -kai mpoparata Kareba Lompe' to ngkai Alata'ala hi koi' wo'o.


Kay kini si Melquisedec, nga hari sa Salem, sacerdote sa labing halangdong Dios, misugat kang Abraham sa nagpauli kini gikan sa pagpamatay sa mga hari, ug nanalangin kaniya; 	 Melkisedek toei, raja hi ngata Salem owi, pai' imam wo'o-i, to mpokamu bago mpepue' hi Alata'ala Topejadi'. Nto'u-na Abraham nculii' ngkai panga'ea mpodagi raja-raja, Melkisedek toe-imi to tumai mpotomu-i pai' mpogane' -i.


"Ang yuta sa Zabulon ug yuta sa Neftali, sa dalan padulong sa dagat, tabok sa Jordan, Galilea sa mga Gentil-- 	 "Ane tana' -ra to Zebulon pai' to Naftali, tana' to mohu' hi rano Galilea, pai' tana' to hi dipo ue Yordan. Tana' toe rapo'ohai' wori' tauna to bela-ra to Yahudi.


Siya miingon, "Tinuod kana, Ginoo; ngani bisan pa ang mga iro magakaon man sa mga mumho nga matagak gikan sa lamisa sa ilang mga agalon." 	 Na'uli' tobine toei: "Makono moto-di Pue', aga biasa moto-hawo dike' ngkoni' rupu' koni' to mohewu' ngkai lolo meja' hi tomi pue' -na."


ug si Jose nga iyang bana, sanglit tawo man siyang matarung ug dili buot magpakaulaw kaniya, nakahunahuna sa pagpakigbulag kaniya sa hilum. 	 Yusuf, tauna to mengkoru hi Atura Musa. Toe pai' na'uli' hi rala nono-na: "Kupohu lau-mi pokamae' -ku hante Maria." Aga uma-i dota mpaka'ea' Maria. Jadi', patuju-na bona napohu bongo-wadi, uma mingki' ra'incai ntodea.


ug kon sa usa ka adlaw makasala siya sa makapito batok kanimo, ug sa makapito magabalig siya kanimo ug magaingon, `Nagbasol ako, `kinahanglan pasayloon mo siya." 	 Nau' pitu ngkani rala-na ha'eo-i masala' hi kita', pai' butu ngkani-na tumai-i merapi' ampu, ampungi-i-hawo."


Ug iyang gikuha ang pito ka tinapay ug ang mga isda, ug sa nakapasalamat na siya, kini iyang gipikaspikas ug gihatag ngadto sa mga tinun-an, ug ang mga tinun-an maoy nanghatag niini ngadto sa mga panon sa katawhan. 	 Na'ala' -mi roti to pitu pai' bau' kedi' to ba hangkuja ma'a toe, pai' -i mpo'uli' tarima kasi hi Alata'ala. Oti toe napihe-pihe-mi pai' nawai' -raka ana'guru-na bona rabagi-raka tauna to wori' toera.


Ug tapus niining mga adlawa, sa nakaandam na kami, mitungas kami ngadto sa Jerusalem. 	 Oti toe, ngkarewa-makai, pai' -kai me'ongko' mpu'u-mi hilou hi Yerusalem.


Kini karon mao ang akong ikatulo nga pag-anha kaninyo. Ang bisan unsa nga sumbong kinahanglan paluyohan sa pagpanghimatuod sa duha o tulo ka mga saksi. 	 Tohe'i-e katolu ngkani-na-ama mpai' tilou mpencuai' -koi. Kiwoi-koi lolita Buku Tomoroli' to mpo'uli': "Ane ria tauna to rapakilu mpobabehi sala', kana ria nte rodua ba tolu to jadi' sabi', bona monoa' -mi kara-kara-na."


Si Jesus mitubag kaniya, "Unsa may nahisulat sa kasugoan? Unsa may imong nabasa?" 	 Na'uli' Yesus: "Napa to te'uki' hi rala Atura Pue'? Beiwa to nubasa?"


ug sa pagkatapus na sa fiesta, sa pagpamauli na nila, ang bata nga si Jesus mipabilin ra sa Jerusalem. Ug ang iyang mga ginikanan wala mahibalo niini, 	 Katimpaliu-na eo bohe toe, nculii' -ramo hilou mpotoa' ngata-ra. Aga Yesus-hana, uma-i mpotuku' -ra. Hi ria-i-pidi hi Yerusalem, aga uma ra'incai totu'a-na.


Ug ang batan-on gipapauli sa koronil, gipinahan niya nga nag-ingon, "Ayaw baya pagsulti kang bisan kinsa nga imo akong gikasuginlan niini." 	 Na'uli' kapala' tantara toei: "Neo' nu'uli' hi hema-hema kanulohu-namaka patuju-ra tetu-e." Oti toe, pai' nahubui-imi nculii'.


ug ang pipila usab sa mga punoan sa Asia nga iyang mga higala, nagsugo ngadto kaniya sa paghangyo nga dili unta niya pangahasan ang pagsulod sa tiyatro. 	 Wae wo'o, ba hangkuja dua maradika hi propinsi Asia to mpobale-ki Paulus mpohubui tauna hilou mpo'uli' -ki bona neo' -i hilou hi poromua toe.


Kay ang mga tawo nga managsulti sa ingon nagapadayag nga sila nagapangitag ilang kaugalingong yutang puloy-anan. 	 Tauna to mpo'uli' hewa toe, monoto-mi kampopali' -ra ngata to rakatidai.


Ug kay nagpadayon man gayud sila sa pagpangutana kaniya, siya mitul-id ug miingon kanila, "Kinsa kaninyo ang walay sala maoy paunahag labay kaniyag bato." 	 Ka'omea-na, apa' rajojo mpekune' -i, mebago' -imi pai' na'uli' -raka: "Hema-koi to uma ria jeko' -ni, hi'a-mi to lomo' -na mpopana' tobine toei!"


Ug kinsa man kaninyoy makadugang ug usa ka takna sa gitas-on sa iyang kinabuhi pinaagi sa pagkabalaka? 	 Napa-mi kalaua-na wori' rahi pekiri-ni pai' kakoroa' -ni. Apa' nau' sese' ncuu-ta mpopekiri wori' nyala, uma-ta bisa mpodonihii umuru-ta nau' kampa' hamengi.


tungod sa paglaum nga gikatagana alang kaninyo didto sa langit. Kining maong paglaum inyong nadungog kaniadto pinaagi sa pulong sa kamatuoran, sa Maayong Balita 	 Mepangala' pai' ma'ahi' -koi hewa toe, apa' ncarumaka Alata'ala-mokoi, nipopea napa to natimamahi-kokoi hi suruga, hewa to ni'epe moto-mi hi rala Kareba Lompe' to raparata-kokoi. Kareba Lompe' toe, makono mpu'u-hana,


Niini ania ang gugma, dili nga kita nahigugma sa Dios kondili nga siya mao ang nahigugma kanato ug nagpadala sa iyang Anak nga haladpasighiuli alang sa atong mga sala. 	 Toi-mi to ra'uli' ahi'. Bela kita' to ri'ulu mpoka'ahi' Alata'ala. Alata'ala-hana to ri'ulu mpoka'ahi' -ta, duu' -na mpohubui-mi Ana' -na tumai jadi' tolo' woto-ta bona jeko' -ta ra'ampungi.


Busa kon ang tawo anaa kang Cristo, siya bag-o nang binuhat; ang daang mga butang nagpangagi na, tan-awa, ang bag-ong mga butang nahiabut na. 	 Jadi', ane tauna mosidai' hante Kristus, manusia' to bo'u-imi. Katuwu' -na to ri'ulu timpaliu-mi. Mporata-imi katuwua' to bo'u.


Ug kanila nga motoo maganunot kining maong mga ilhanan: sa akong ngalan ilang pagulaon ang mga yawa; magasulti silag mga bag-ong sinultihan; 	 Pai' hema to mepangala', kuwai' -ra kuasa mpobabehi tanda-tanda to hewa toi: Hante hanga' -ku mpopalai-ra seta. Mololita-ra hante basa to uma ra'incai ngkai baraka' Inoha' Tomoroli'.


Ug nakita ko, ug tan-awa, ang usa ka maluspad nga kabayo, ug ang nagkabayo niini ginganlag Kamatayon, ug ang Hades nagsunod kaniya; ug kini sila gihatagan ug kagahum aron ilang dag-on ang ikaupat ka bahin sa yuta, sa pagpamatay pinaagi sa espada ug sa gutom ug sa kamatay ug pinaagi sa mapintas nga mga mananap sa yuta. 	 Kuhilo-kuwo hama'a jara' to mo'ise. Hanga' tauna to mpohawi' -i Kamatea, pai' hi boko' ria to mpopu'i-i to rahanga' Po'ohaa' Tomate. Hi to rodua toera rawai' kuasa mpopatehi hampobagia opo' ngkai hawe'ea manusia'. Ria to rapatehi hi rala panga'ea, ria to mate mo'oro' ba mate hi rala haki' ropu', ria to napatehi binata topekoni'.


Si Epafras, nga usa sa mga tagadiha sa inyo, ulipon ni Cristo Jesus, nangomusta kaninyo; sa masibuton gayud siya sa kanunay nagalakip kaninyo sa iyang mga pag-ampo aron kamo magabarug nga hingpit ug pinasaligan sa bug-os nga kabobut-on sa Dios. 	 Tabe wo'o ngkai Epafras, batua Kristus Yesus to hingka ngata-ni moto. Mosampaya oa' -i mpekakae-kokoi nte nono-na mpu'u, bona moroho pokore-ni pai' monoto pepangala' -ni mpotuku' hawe'ea konoa Alata'ala hante uma ria ruke-na.


Apan si Pedro mipadayon sa pagtuktok; ug sa pag-abli nila sa pultahan, ilang nakita siya ug nahitingala sila. 	 Jadi', lingku' -na Rode hilou hi rala tomi, Petrus ntora mpokado' wobo'. Rabea mpu'u-mi wobo', rahilo mpu'u-rawo, etu-imi Petrus. Konce lia-ra.


Ayaw ninyo itugyan ang mga bahin sa inyong mga lawas ngadto sa sala aron kini himoong mga galamiton sa pagkadili matarung, hinonoa itugyan ninyo ang inyong kaugalingon ngadto sa Dios ingon nga mga tawo nga nangabuhi gikan sa kamatayon, ug itugyan ninyo ang mga bahin sa inyong mga lawas ngadto sa Dios aron mahimong mga galamiton sa pagkamatarung. 	 Woto-ta neo' taponcawa rewa to tahenta mpobabehi jeko' pai' po'ingku to dada'a. Tatonu katuwu' -ta hi Alata'ala, apa' lawi' tebakaha-tamo ngkai kamatea pai' -ta mporata katuwua' to bo'u. Tatonu woto-ta hi Alata'ala bona woto-ta toe tapake' mpobabehi po'ingku to monoa'.


Ug iyang ginakaloy-an sila nga mga nagakahadlok kaniya, diha sa mga kaliwatan ngadto sa mga kaliwatan. 	 Ma'ahi' -i hi hawe'ea tauna to mengkoru hi Hi'a, duu' rata hi muli-muli-ra.


Ug si Jesus miingon kaniya, "Babaye, toohi ako, taliabut na ang takna nga kamo magasimba sa Amahan dili lamang dinhi ra niining bukira, ni sa Jerusalem. 	 Na'uli' Yesus: "Pangala' -mi lolita-ku toi: Rata mpai' tempo-na, uma-pi wule' hi Yerusalem-wadi tauna mpopue' Alata'ala, uma wo'o hi bulu' toi-wadi.


Sa iyang kaugalingong kabubut-on kita iyang gipanganak pinaagi sa pulong sa kamatuoran aron kita mangahimong ingon sa mga pangunahang bunga sa iyang mga binuhat. 	 Napohowa' -taka lolita-na to makono, pai' hante lolita-na toe napajadi' -tamo ana' -na. Nababehi toe ntuku' konoa-na moto, bona ngkai hawe'ea to napajadi', kita' jadi' pomobohea-na.


Sa nakainom na si Jesus sa suka, siya miingon, "Tapus na." Ug siya, dinuko ang ulo, mitugyan sa iyang espiritu. 	 Kanapemita-na Yesus, na'uli': "Hudu-mi!" Oti toe, ntungka' -imi, pai' modupe' -mi inoha' -na.


Ug siya miingon pa kaniya, "Sa pagkatinuod, sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga makita ra unya ninyo ang langit nga maabli ug ang mga manolunda sa Dios nga magakayab ug magakunsad sa ibabaw sa Anak sa Tawo." 	 Oti toe, na'uli' wo'o-mi Yesus: "Makono mpu'u lolita-ku toi: nihilo mpai' langi' tebea pai' mala'eka Alata'ala ngkahe' pai' mana'u tumai hi Aku', Ana' Manusia'."


Ug kon kini mangayog isda, hatagan hinoon niyag bitin? 	 Ba mpowai' -i ule ane mperapi' -i bau' -e? Uma-hawo.


Sa gitotukan ko kini pag-ayo, akong nakita niini ang mga mananap nga tagup-at ug tiil, ug ang mga manonukob, ug ang mga nanagsaguyod sa yuta, ug ang mga langgam sa kahanginan. 	 Kukamata ihi' -na, kuhilo-kuwo wori' nyala binata to opo' witi' -na, binata to me'ila, binata to menyolo, pai' nte danci wo'o.


Apan sa nakasugo na sila kanila sa paggula sa Sanhedrin, sila nagsultihanay tali sa ilang kaugalingon, 	 Toe pai' rapopalai-ra ulu suro Pue' Yesus toera ngkai porumpua-ra, pai' -ra mohawa',


apan usa ra gayud ka butang ang kinahanglanon; ug hingpilian ni Maria ang maayong bahin nga dili na makuha gikan kaniya." 	 Hiaa' kakono-na, to paraluu nubabehi hanyala lau-wadi, toe-mi mpo'epe Lolita Alata'ala. Ane Maria, napelihi-mi bagia to lompe', pai' bagia toe uma mpai' ra'alai' ngkai hi'a."


kay alang sa bulohaton ni Cristo siya nag-ungaw na sa kamatayon, nga nagtahan sa iyang kinabuhi aron sa paghulip sa kakulang sa inyong pag-alagad kanako. 	 Ngkai pobago-na mpobago-ki Kristus, neo' mate lia-i. Uma-i mpenonoi woto-na moto, apa' doko' -i nipopale hi rehe'i mpotulungi-a.


Sa ingon usab ang Sodoma ug ang Gomorra ug ang silingang kalungsuran, nga sa samang paagi nanagpatuyang sa pagpakighilawas ug sa dili kinaiya nga kaulag, nahimo silang mga panig-ingnan pinaagi sa paghiagum sa silot sa kalayong dayon. 	 Kiwoi wo'o ngata Sodom pai' Gomora owi hante ngata-ngata to ntololikia-na. Pue' ngata toera mpobabehi gau' to dada'a hewa mala'eka toe we'i. Mogau' sala' -ra pai' mpobabehi-ra gau' to dada'a lia, duu' -na ngata-ra raropuhi hante apu. Pehuku' -na Alata'ala hi to Sodom pai' to Gomora toe jadi' tonco hi hawe'ea tauna, pai' ma'ala rarapai' -ki apu naraka to uma ria ka'oraa-na, to mpohuku' hawe'ea bali' Alata'ala.


Ug sa nagpaanud kami salipod sa usa ka gamayng pulo nga ginganlan ug Cauda, uban sa kalisud among gipahigayon nga mahisakay ang bote; 	 Uma mahae ngkai ree, teleru hala' -makai ngkai ngolu' hi kampotara-kai tono' selatan lewuto' to rahanga' Kauda. Nto'u toe, ki'ore' sakaya to kedi' to biasa radii' hi tilingkuria kapal (to rahanga' sekoci). Mokoro lia pobago toe.


Ug ang kalinaw sa Dios, nga lapaw sa tanang pagpanabut, magabantay sa inyong mga kasingkasing ug sa inyong mga hunahuna diha kang Cristo Jesus. 	 Ane nitonu kakoroa' -ni hi Alata'ala, nawai' -koi kalompea' to meliu ngkai pekiri manusia', alaa-na rodo-mi nono-ni pai' pekiri-ni hi posidaia' -ni hante Kristus Yesus.


Ug sa pagkakita nila sa milagro nga iyang gibuhat, ang mga tawo nanag-ingon, "Sa pagkatinuod kini siya mao gayud ang profeta nga moanhi sa kalibutan!" 	 Karahilo-na ntodea tanda mekoncehi tohe'e, momepololitai-ramo, ra'uli': "Hi'a mpu'u-mi-tawo' nabi to rajanci owi-e, to ra'uli' rata mpai' hi dunia' toi-e!"


kay alang kanamo, dili kami makapugong sa pagsulti mahitungod sa among nakita ug nadungog." 	 Ane kai' -kaina, uma ma'ala kipento'oi mpololita napa to kihilo pai' to ki'epe-mi."


ug siya misinggit sa makusog nga tingog maingon sa usa ka leon nga nagangulob; ug sa pagsinggit niya, mitingog ang pito ka mga dalogdog. 	 Pe'au-nami mala'eka toei hewa po'oa singa. Katimpaliu-na me'au, moni wo'o-mi-hawo kuna to pitu hante moni to bohe, molibu' hewa manusia'.


Ug siya miingon kanako, `Pumahawa ka, kay ipadala ko ikaw sa halayo ngadto sa mga Gentil.`" 	 "Oti toe, na'uli' tena-ka Pue': `Bate hilou-moko, apa' kuhubui-ko mpai' hilou hi ngata to molaa, hi tauna to bela-ra to Yahudi.'"


maingon nga maoy akong mainitong pagpaabut ug paglaum nga ako dili gayud magakaulaw, hinonoa, nga inubanan sa tuman nga kaisug karon ug sa kanunay, ako magapasidungog kang Cristo dinhi sa akong lawas, bisan pa kon pinaagi sa kinabuhi o pinaagi sa kamatayon. 	 Konoa-ku pai' to kusarumaka lia, bona neo' -a mporata ea' hi pobago-ku toi. Kusarumaka bate bia' ncuu-a mpo'uli' posabi' -ku-- peliu-liu-nami tempo toi-e-- bona ba tuwu' ba mate-a, hanga' Kristus rapomobohe hi rala woto-ku.


Busa si Pilato miingon kaniya, "Dili ka motingog kanako? Wala ka ba mahibalo nga may gahum ako sa pagbuhi kanimo ug may gahum ako sa paglansang kanimo sa krus?" 	 Na'uli' wo'o-mi Pilatus: "Oja' -ko mpotompoi' -ae? Ha uma nu'incai, aku' toi, ria kuasa-ku mpobahaka-ko ba mpoparika' -ko!"


Kay ako nahadlok nga inig-abut ko diha tingalig makaplagan ko kamo sa kahimtang nga dili ko kagustohan, ug nga makaplagan ako ninyo sa kahimtang nga dili ninyo kagustohan; nga tingali makaplagan ko kamo nga may mga panaglalisay, mga kasina, mga kapungot, mga pag-iya-iya, mga pagdinautay sa dungog, mga linibakay, mga pagpaburot, ug mga paggubotgubot. 	 Apa' koro' -a, nee-neo' mpai' nto'u katilou-ku mpencuai' -koi, kurata-koi uma hewa to kupokono. Pai' wae wo'o koi', uma-a hewa to nipokono. Nee-neo' mpai' kurata-koi nto'u-ni momehono' pai' momepohingii', momepokaroe pai' hore mpopeliu woto-ni moto, momeruge', mometuntui', pai' hore molangko nono. Nee-neo' kurata-koi uma hintuwu' ompi'.


Apan dihadiha kanila misulti siya nga nag-ingon, "Salig kamo, ako kini; ayaw kamo kalisang." 	 Ncaliu na'uli' -raka Yesus: "Pakaroho nono-ni! Neo' me'eka'! Aku' -mile toi-e."


Ug kaniya ilang gipanagdala usab ang ilang mga gagmayng bata aron unta iyang hikapon; ug sa pagkakita niini sa mga tinun-an, ilang gibadlong sila. 	 Hangkani, ria tauna to mpokeni ana'lei-ra hi Yesus bona najama pai' nagane' -ra. Mpohilo toe we'i, moroe-ramo ana'guru-na, mpokaroe-ra to mpokeni ana' -ra toe.


Ug sa sulod sa sinagoga didtoy tawo nga may espiritu sa usa ka mahugawng yawa; ug kini misinggit sa makusog nga tingog nga nag-ingon, 	 Ria wo'o hi ree hadua tauna to napesuai' seta to dada'a lia. Mejeu' -imi na'uli':


unya sa maong adlaw nga, sumala sa akong Maayong Balita, pagahukman na sa Dios ang mga tinagoan sa mga tawo pinaagi kang Cristo Jesus. 	 Jadi', bate hewa toe-mi mpai' to jadi' hi Eo Kiama. Nto'u toe mpai', Alata'ala mpowai' kuasa hi Yesus Kristus bona mpohurai pai' mpobotuhi hawe'ea ihi' nono manusia' to tewunii'. Toe-mi ihi' Kareba Lompe' to kukeni-e.


Ang iglesia nga ania sa Babilonia, nga pinili usab, nangomusta kaninyo; ug maingon man usab si Marcos nga akong anak. 	 Tabe ngkai ompi' hampepangalaa' -ni to hi rehe'i hi ngata Babilon, to napelihi wo'o-ramo-rawo Alata'ala hewa koi'. Wae wo'o ana' -ku Markus, mpakatu wo'o-i-hawo tabe-na.


Sa maong adlaw duha kanila nanaglakaw paingon sa usa ka balangay nga ginganlag Emaus, nga mga napulog usa ka kilometro gikan sa Jerusalem, 	 Hi eo toe wo'o, rodua topetuku' Yesus mako' hilou hi ngata Emaus, kalaa-na kira-kira hampulu' hakilo ngkai Yerusalem.


Ug ang mahugawng espiritu, sa nakapalit-ad ug nakapalimbag kaniya, ug sa nagsiyagit sa makusog nga tingog, migula gikan kaniya. 	 Tauna toei moridi' sabana anudaa', pai' -i me'au, pai' malai-mi anudaa' to mpohawi' -i.


Ug dihadiha midali siya sa pagsulod ngadto sa atubangan sa hari ug kaniya nangayo siya nga nag-ingon, "Gusto ko nga karon dayon ihatag mo kanako ang ulo ni Juan nga Bautista, sinulod sa bandiha." 	 Kanculii' -nami hilou hi Magau', kaliliu na'uli': "Merapi' -a woo' -na Yohanes Topeniu' wae lau, ratu'u hi lolo dula."


Unya miingon ako, `Tan-awa, ako mianhi sa pagtuman sa imong kabubut-on, O Dios,` sumala sa nahisulat mahitungod kanako diha sa basahon nga linukot." 	 Toe pai' ku'uli': Oi-ama Alata'ala, tumai-ama mpobabehi konoa-nu, hewa to te'uki' ami' -mi hi rala Buku Tomoroli' to mpotompo'wiwi-a."


Ug si Jesus miingon kanila, "Ang mga anak niining kapanahonan karon nagapangasawa ug nagapamana; 	 Na'uli' Yesus mpo'uli' -raka: "Tauna hi dunia' toi motobinei pai' motomanei.


Kinahanglan walay sulting mahilas nga magagula gikan sa inyong baba, kondili kanang mga maayo lamang nga makapalig-on ug angay sa higayon, aron makahatag kinig kaayohan ngadto sa mga magapatalinghug. 	 Neo' ria lolita to dada'a howa' ngkai wiwi-ta. Agina mpohowa' lolita to mpotulungi pai' mporohoi nono doo, hewa to masipato'. Lolita to hewa toe mpokeni kalompea' hi tauna to mpo'epe.


Busa, unsa man lang diay ang akong balus? Mao lang kini: nga sa akong pagwali, ang Maayong Balita ikahatag ko nga walay bayad, aron dili ko kapahimuslan ang akong katungod sa pagkamagwawali sa Maayong Balita. 	 Jadi', mpokeni-a Kareba Lompe' pai' uma kuperapi' gaji' hi tauna to kupongkenii kareba. Nau' ria mpu'u huraa-ku mperapi' gaji' hi tauna to kupongkenii kareba, uma kupake' huraa-ku toe. Toe-mile to kuponcawa gaji' -kue: goe' -a mpoparata Kareba Lompe', uma mingki' ra'oli.


Apan ikaw, sa magapuasa ka, kina-hanglan manghiso ka hinoon sa imong ulo ug manghilam-os ka sa imong nawong, 	 Jadi', ane mopuasa' -ta, monoku pai' mokarabii-ta,


Ug ang mga panon sa katawhan iyang gisugo sa pagpanglingkod sa mga balili. Ug sa nagkupot siya sa lima ka tinapay ug duha ka isda, miyahat siya sa langit ug nagpasalamat, ug unya iyang gipikaspikas ang mga tinapay ug gihatag niya kini ngadto sa mga tinun-an, ug ang mga tinun-an maoy nanghatag niini ngadto sa mga panon sa katawhan. 	 Oti toe nahubui-ramo ntodea toera mohura hi kowo'. Kamohura-rami-rawo hi kowo', pai' na'ala' -mi roti to lima meha' pai' uru to rongkaju-e we'i, pai' -i ngkongoa' hi langi' mosampaya. Oti toe napihe-pihe-mi roti toe, pai' natonu-raka ana'guru-na bona rabagi hi ntodea.


ug si Eliud ang amahan ni Eleazar, ug si Eleazar ang amahan ni Matan, ug si Matan ang amahan ni Jacob, 	 Eliud mpobubu Eleazar, Eleazar mpobubu Matan, Matan mpobubu Yakub,


Ug samtang kining mga tawhana nanagpamahawa gikan kang Jesus, si Pedro miingon kaniya, "Magtutudlo, maayo gayud nga ania kami dinhi. Magbuhat kamig tulo ka payag, usa alang kanimo, usa alang kang Moises, ug usa alang kang Elias." Siya namulong niini nga wala makasabut sa iyang gisulti. 	 Kaneo' -ra me'ongko' -mi to rodua toera, na'uli' Petrus: "Guru, lompe' lia-ta mo'oha' hi rehe'i! Agina kibabehi-damo tolu bamaru' hi rehe'i. Hameha' bagia-nu Guru, hameha' bagia-na Musa, pai' hameha' wo'o bagia-na Elia." (Aga uma-hawo na'incai kahompoa lolita-na.)


Ug sa nakasakay na sila sa sakayan, ang hangin milurang. 	 Kangkahe' -ra hi rala sakaya, ncaliu ora-mi ngolu' -na.


Ug daghan ang mga pulong nga ilang gisulti batok kaniya, sa pagpakaulaw kaniya. 	 Wori' wo'o-pidi lolita peruge' -ra mporuge' -i.


Sa mosalig kanako, sumala sa giingon sa kasulatan, `Gikan sa iyang kasingkasing modagayday ang mga sapa sa tubig nga buhi.`" 	 Hewa to te'uki' hi rala Buku Tomoroli': hema to mepangala' hi Aku', ngkai nono-ra mo'ili wori' ue to tuwu'."


mahitungod sa sala, kay sila wala man mosalig kanako; 	 Napakanoto kamojeko' -ra apa' uma-ra mepangala' hi Aku'.


Kon kita magaingon nga may pakig-ambitay kita uban kaniya, apan nagalakaw usab kita diha sa kangitngit, nan, kita nagabakak ug wala magkinabuhi subay sa kamatuoran; 	 Ane ta'uli' hintuwu' -ta hante Alata'ala, pai' momako' moto-ta hi rala kabengia-na, moboa' -tamo pai' uma tatuku' tudui' to makono.


ug uban sa gugma pakamahala ninyo sila pag-ayo tungod sa ilang buhat. Magdinaitay kamo tali sa inyong kaugalingon. 	 Bila' pai' pengkorui mpu'u-ra, pai' poka'ahi' -ra sabana pobago-ra toe. Tuwu' hintuwu' hadua bo hadua.


Ug kon walay pagtoo dili gayud mahimo ang pagpahimuot kaniya. Kay bisan kinsa nga magaduol sa Dios kinahanglan magatoo sa iyang pagkaanaa ug nga siya magabalus ra sa mga magapangita kaniya. 	 Jadi' monoto-mi ta'inca karia pepangala' -na, apa' uma ria tauna to napokagoe' Alata'ala ane uma-ra mepangala'. Apa' tauna to dota mpomohui' Alata'ala kana mparasaya hewa toi: Alata'ala bate ria, pai' bate nahiwili kehi butu dua tauna to mpu'u-mpu'u mpopali' -i.


Ug si Pablo namunit ug usa ka bangan nga mga igsosugnod, ug sa iya na kining gikatam-ok sa daub, usa ka bitin nga malala miwayway tungod sa kainit ug miukob sa iyang kamot. 	 Paulus mporumpu kaju pai' nalobu. Bula-na mpodampa kaju hi lolo apu, hangaa mehupa' hama'a ule ngkai rala kaju, apa' morani' -hawo nanene apu. Ule toe mpotilo' pale-na.


Ug ingon man usab, mao kini sila ang gikasabud diha sa kabatoan, nga sa pagkadungog nila sa pulong, kini dihadiha ilang pagadawaton uban sa kalipay. 	 "Ria wo'o tauna to ma'ala rarapai' -ki hawua' to monawu' hi tana' to watua. Kara'epe-na Lolita Alata'ala, ncaliu goe' nono-ra.


Sanglit nakasala man ang tanan ug nakabsan sa himaya sa Dios, 	 Apa' mojeko' omea-tamo, pai' uma-ta natao mporata bagia hi rala kabohe tuwu' -na Alata'ala.


Apan kinahanglan likayan mo ang binoang nga mga pakiglantugi, ug ang mga kaasuyan sa kaagi sa mga kagikan, ug ang mga pagkasumpaki, ug mga pakiglalis mahitungod sa kasugoan, kay kini mga walay kapuslanan ug kawang. 	 Ria wo'o tauna to ntora momebaro pai' momehono' -wadi, mpomehonoi' atura agama Yahudi ba tutura po'ompi'. Neo' -pi nupiliu-ra metudui'. Pelelii' lau-mi pomehonoa' to rabehi-behi tauna to wojo tetura. Apa' uma ria rasi' -na pai' uma ria kalaua-na.


Ug si Jesus miingon kanila, "Sumunod kamo kanako ug himuon ko kamong mga mangingisdag tawo." 	 Yesus mpo'uli' -raka: "Mai-mokoi ntuku' -a! Uma-pokoi mebau' mpali' uru. Ngkai wae lau, kuwai' -koi pobago mpotudui' tauna mepangala' hi Aku'."


Unya nadungog ko ang daw tingog sa usa ka dakung panon, sama sa kagahub sa daghang mga tubig ug sama sa kagahub sa mga makusog nga paglipak sa dalogdog, nagsinggit nga nag-ingon, Aleluya! Kay nagahari ang Ginoo nga atong Dios nga Makagagahum sa Tanan. 	 Oti toe, ku'epe wo'o to hewa pogora tauna to wori' lia. Pogora-ra toe hewa kapagugu' ue to bohe, pai' hewa pomoni kuna to bohe. Ku'epe-ra mpo'uli': Haleluya! Apa' moparenta-imi Pue' -ta, Pue' Alata'ala! Meliu kuasa-na ngkai hawe'ea.


Kon molungtad man ang bisan kinsang buhat nga natukod sa ibabaw sa patukoranan, nan, siya magadawat ug ganti. 	 Ane pobago tau hadua ntaha hi pomparesa' -na Pue', mporata-i mpai' parasee.


mabudhion, madalidalion, tigpaburot, nga nagahigugma sa kalipayan inay sa Dios unta hinoon, 	 Mpopanawu' doo-ra, mekahia' -ra pai' rika' pekiri-ra, mpopeliu kapantea-ra. Uma-ra mpotuku' konoa Alata'ala, mpotuku' kagoea' -ra-wadi.


aron walay panagkasumpaki sa sulod sa lawas, hinonoa aron ang mga bahin niini masigbaton sa samang pagtagad alang sa usa ug usa. 	 Wae wo'o kita' to mepangala' hi Pue' Yesus: kita' omea hewa bagia-bagia ngkai woto to hameha' lau-wadi, pai' kana momepewili' -ta hadua pai' hadua, bona neo' ria posisalaa-ta.


Samtang uban pa ako kanila, gibantayan ko sila pinaagi sa imong ngalan nga gihatag mo kanako; ug gibantayan ko sila ug wala kanilay nalaglag gawas sa tawo nga pagalaglagon, aron matuman ang kasulatan. 	 Bula-ku dohe-ra-pidi, Aku' to mpewili' -ra hante kabaraka' hanga' -nu-- hante hanga' to nuwai' -ka. Kujaga-ra pai' uma-ra ria to mporata silaka, ntani' -na ngkai to hadua. Hi'a kana silaka, bona madupa' lolita to te'uki' hi rala Buku Tomoroli'.


mao lamay ilang nadunggan ang giingon, "Ang kaniadto naglutos kanato, karon nagawali na sa pagtoo nga kaniadto iyang gisingkamotan sa paglaglag." 	 Lolita doo-wadi to ra'epe to mpo'uli': "Tauna to mpobalinai' -taele wengi, hi'a lau-mi to mpopalele agama to doko' naropuhi-e wengi."


Apan ang bunga sa Espiritu mao ang gugma, kalipay, kalinaw, pailub, pagkamapuanguron, pagkamaayo, pagkamatinumanon, 	 Tapi' ane natete' -ta Inoha' Tomoroli', kehi-ta hewa toi: mpoka'ahi' doo-ta, goe' -ta, rodo nono-ta, mosabara, mo'olu pai' lompe' kehi-ta, tida pepangala' -ta,


Ug ang mga escriba ug ang mga sacerdote nga punoan misulay sa pagdakop kang Jesus niadtong tungora, apan nahadlok sila sa katawhan, kay nasabut man ugod nila nga sila mao ang gitumong niya sa iyang pagsugilon sa maong sambingay. 	 Guru agama pai' imam pangkeni mpo'inca kahira' -na to natoa' Yesus hante lolita rapa' -na toe we'i. Toe pai' ria-mi nono-ra doko' mpohoko' -i hi jaa toe wo'o. Aga uma-ra daho', apa' mpoka'eka' -ra ntodea.


"Ug karon, mga igsoon, ako nasayud nga kadto inyong gibuhat tungod kay kamo wala man mahibalo, maingon sa pagbuhat usab sa inyong mga punoan. 	 "Ompi' -ompi', koi' moto-mi hante pangkeni-ta to mpopatehi Yesus-e. Aga ku'inca moto, napa to nibabehi tetu, nibabehi ngkai ka'uma-na-hawo ni'incai kalaua-na.


Ug didtoy usa ka tinun-an sa Damasco nga ginganlan si Ananias. Sa usa ka panan-awon ang Ginoo miingon kaniya, "Ananias!" Ug siya mitubag, "Ania ako, Ginoo." 	 Hi ngata Damsyik toe, ria hadua topetuku' Yesus, Ananias hanga' -na. Nto'u toe, mopangila-i. Hi rala pangila-na toe, Pue' Yesus mpokio' -i, na'uli': "Ananias!" Na'uli' Ananias: "Oi-a Pue'."


Si Pedro milingi ug iyang nakita nga nagsunod kanila ang tinun-an nga hinigugma ni Jesus, siya nga sa panihapon nagpauraray gani sa dughan ni Jesus ug miingon kaniya, "Ginoo, kinsa ba ang magabudhi kanimo?" 	 Ngkai ree, kame'ili' -nami Petrus, mpohilo-i ana'guru to nape'ahi' Yesus mpotuku' -ra. (Ana'guru toe-mi to mohura ncori Yesus bula-ra ngkoni' ngkabengia pai' mpekune' -i: "Pue', hema-idi mpai' to mpobalu' -koe?")


Magpangomostahay kamo ang usa sa usa pinaagi sa balaan nga halok. 	 Mometabe-tabe-koi hante nono mpu'u ane hirua' -koi hi pogamparaa.


Ug si Jesus miingon, "Ako mianhi niining kalibutana aron sa pagpanghukom, aron kadtong mga dili makakita managpakakita, ug kadtong mga makakita mangabuta." 	 Na'uli' Yesus: "Katumai-ku hi dunia' toi, tumai mpobotuhi kara-kara manusia', bona tauna to wero ma'ala pehilo, pai' tauna to mpo'uli' pehilo moto-ra, wero lau-ra."


Ug sanglit wala may Adlaw ni mga bitoon nga mipakita sulod sa daghang mga adlaw, ug dili gamay ra ang bagyo nga mikusokuso kanamo, nawala na ang tanang paglaum nga maluwas pa kami. 	 Ba hangkuja eo, uma-kai mpohiloi lence eo ba betue', pai' uma ria pento'oa-na uda mpongolu' mporumpa' -kai, alaa-na mere' -mi nono-kai, ki'uli' olo' mpobira' -kai tuwu'.


Ug si Jesus miingon kang Pedro, "Iuli sa sakob kanang imong espada. Dili ko ba diay imnon ang sulod sa kopa nga gihatag kanako sa Amahan?" 	 Na'uli' Yesus hi Petrus: "Unco' nculii' piho' -nu! Ha nu'uli' -kona kupetiboi' kaparia to naponoa' ami' -maka Tuama-kue?"


Kay ang binoang sa Dios labi pang maalam kay sa mga tawo, ug ang kahuyang sa Dios labi pang kusgan kay sa mga tawo. 	 Ane mpopalele-kai kamate-na Kristus raparika', kai' rapakiwojo manusia'. Aga kakoo-kono-na, meliu kapante-na Alata'ala ngkai kapante-ra manusia'. Manusia' mpo'uli' napa to nababehi Alata'ala toe uma ria kabaraka' -na. Aga meliu kabaraka' -na Alata'ala ngkai baraka' manusia'.


Kinahanglan walay pagminaut ang gugma. Dumti ninyo ang dautan, gumakos kamo sa maayo. 	 Poka'ahi' mpu'u doo-ni, neo' rapo'ada-wadi. Tadi kehi to dada'a, kakamu kehi to lompe'.


Ug sa adlaw-adlaw sila nanagpadayon sa paghiusa didto sa templo, ug sa pagpikaspikas sa tinapay sa ilang kabalayan, ug sa pagpangaon nga dinuyogan sa kasadya ug kayano sa kasingkasing, 	 Butu eo-na morumpu-ra hi Tomi Alata'ala. Mpopihe-pihe-ra roti mpokiwoi kamate-na Pue' Yesus, pai' ngkoni' -ra hangkaa-ngkania hi rala tomi-ra hante goe' pai' karoli' -roli' nono-ra.


Ug sa madala na niya sa gawas ang tanan nga iyang kaugalingon, siya molakaw nga magauna kanila, ug kaniya magasunod ang mga karnero, kay sila makasabut man sa iyang tingog. 	 Kanakeni-ra hilou hi mali-na omea, mako' meri'ulu-i ngkai bima-na, pai' bima-na mpotuku' -i, apa' ra'inca mpetonoi libu' -na.


Likayi ninyo ang mga iro, likayi ninyo ang mga magbubuhat ug dautan, likayi ninyo sila nga mga nanagpamutol ug unod. 	 Mo'inga' -inga' -koi hi tauna to mpokeni tudui' to dada'a, kehi-ra hewa dike' to mau. Doko' -ra mpewuku-koi ratini' ntuku' Atura Musa. Neo' -ra nipangalai'! Apa' bela ngkai karatini' -ta pai' -ta jadi' monoa' hi poncilo Alata'ala.


Kay ang suhol gikan sa sala mao ang kamatayon, apan ang walay bayad nga gasa gikan sa Dios mao ang kinabuhing dayon diha kang Cristo Jesus nga atong Ginoo. 	 Hema to mpobabehi jeko' bate mporata gaji', pai' gaji' tetu-le kamatea to mpogaa' -ta ngkai Alata'ala. Tapi' pewai' mara Alata'ala hi kita', katuwua' to lompe' duu' kahae-hae-na. Pewai' mara toe tarata ngkai posidaia' -ta hante Kristus Yesus, Pue' -ta.


Ug sila nanawag sa pagpangutana kon nag-abut ba didto si Simon nga ginganlag Pedro. 	 pai' -ra mepekune', ra'uli': "Ba ria hi rehe'i hadua torata to rahanga' Simon Petrus?"


Apan sa diha nga ang mga sacerdote nga punoan ug ang mga escriba nakakita sa mga kahibulongang butang nga iyang gibuhat, ug sa mga kabataan nga nanaghugyaw sulod sa templo, nga nanag-ingon, "Hosanna sa Anak ni David?" sila nangasuko; 	 Aga imam-imam pangkeni pai' guru-guru agama, moroe-ra mpohilo tanda mekoncehi to nababehi Yesus. Gigi nono-ra mpo'epe ana' to mogora hi rala Tomi Alata'ala to mpo'uli': "Une' -imi muli Magau' Daud!"


Ug kon diha kanilay wala managpanoo, unsa may anaa niana? Kadtong ilang kakulang sa pagtoo nakapahimo bang walay kapuslanan sa pagkamatinuoron sa Dios? 	 To Yahudi to hantongo' uma tida mepangala' hi Alata'ala. Aga nau' wae, Alata'ala bate tida mpo'ihii' tipa' -na.


Karon, sa imong paghunahuna, hain man niining tutolo ang nagpakita nga silingan sa tawo nga nahulog ngadto sa mga kamot sa mga tulisan?" 	 Hudu-mi jarita-na toe, napekune' Yesus hi guru agama toei, na'uli': "Ntuku' pomporataa-nu, ngkai to tolu toera, hema-ra to ma'ahi' hi doo to rarampaki toei?"


ug daghan sa mga Judio ang nangadto kang Marta ug Maria sa paglipay kanila tungod sa ilang igsoon. 	 Jadi', wori' -ra to Yahudi to tumai mpotanta'u Marta pai' Maria hi kamate ompi' -ra toe.


Ug kamo usab magahimog panghimatuod, kay kamo nagpakig-uban man kanako sukad sa sinugdan. 	 Pai' koi' wo'o jadi' sabi' -ku, apa' koi' -mi to dohe-ku ngkai pontepu'ua bago-ku hi dunia'.


Ug ang dragon gisimba sa mga tawo tungod kay ang mapintas nga mananap iya mang gihatagan ug pagbulot-an, ug ang mapintas nga mananap ilang gisimba nga nanag-ingon, "Kinsa bay makasama sa mapintas nga mananap? Ug kinsa bay makahimo sa pakiggubat kaniya?" 	 Mepue' -ramo hi ule naga, apa' hi'a-mi to mpewai' kuasa-na hi binata to dada'a toei. Pai' mepue' wo'o-ra hi binata toei, ra'uli': "Uma mowo binata toei mai! Hema to mpohibalia-ki kuasa-na! Hema to hompe mpo'ewa-i!"


Dinhi ang ikapulo ginadawat sa mga tawong may kamatayon; apan didto ginadawat kini niadtong usa nga gipanghimatud-an nga buhi sa dayon. 	 Wae wo'o, Melkisedek meliu kabohe tuwu' -na ngkai imam-imam muli Lewi. Imam muli Lewi toera, mporata moto-ra hampobagiahampulu' ngkai doo-ra. Aga imam toera, bate mate moto wo'o-ra-wadi-rawo hewa manusia' biasa. Hiaa' Melkisedek mporata hampobagiahampulu' ngkai Abraham, pai' uma ria te'uki' hi rala Buku Tomoroli' to mpokahangai' kamate-na. Jadi', ma'ala ta'uli', tuwu' liu-liu-i-hana.


Apan mangutana ako, wala ba sila makadungog? Oo, nakadungog na sila, kay Ang ilang tingog milanog ngadto sa tibuok yuta, ug ang ilang mga pulong ngadto sa mga kinatumyan sa kalibutan." 	 Aga neo' ta'uli' hewa toi: "To Israel, ko'ia-ra mpo'epei Kareba Lompe'." Ra'epe moto-midi! Hi rala Buku Tomoroli' te'uki' hewa toi: Kareba toe molele-mi hi humalili' dunia'. Lolita toe raparata-mi hi hawe'ea manusia'."


Kay kini ikabaligya baya untag kapin sa tulo ka gatus ka denario ug ang halin ikahatag ngadto sa mga kabus." Busa nangasuko sila pag-ayo batok sa babaye. 	 Ke agina lau-pi-hawo rapobalu' nte oli tolu atu labi doi pera', pai' doi oli-na rawai' -raka tokabu." Toe pai' moroe-ra mpokaroe tobine toei.


Ug si Jesus miingon kanila, "Mangutana ako kaninyo, uyon ba sa kasugoan ang pagbuhat sa makaayo o anga pagbuhat sa makadaut sulod sa adlaw nga igpapahulay, ang pagluwas ug kinabuhi o ang paglaglag niini?" 	 Ngkai ree, na'uli' Yesus mpo'uli' -raka: "Kupekune' -koi ulu. Ntuku' atura agama-ta, to'uma to ma'ala tababehi hi Eo Sabat: mpobabehi to lompe' -di ba to dada'a? Mpotulungi doo ba mpatehi doo?"


Busa, mga igsoon, kita mga anak dili sa babayeng ulipon kondili sa babayeng may kagawasan. 	 Jadi', kita' toi-e ompi', uma-ta-tana hewa ana' Hagar, to tuwu' batua. Kita' toi-e hewa ana' Sara, to uma tuwu' batua.


Apan ang malig-on nga patukoranan sa Dios magapabilin sa pagbarug, nga nagadala niining marka sa timri nga nagaingon, "Ang Ginoo nakaila sa mga iya," ug "Ang matag-usa nga nagapangaliya sa ngalan sa Ginoo kinahanglan magabiya sa pagkadautan." 	 Aga nau' wae, Lolita Alata'ala bate makono pai' ma'ala raparasaya. Lolita Alata'ala hewa parawatu to uma molengo. Hi rala Lolita Alata'ala te'uki' hewa toi: Na'inca Pue' kahema-ra to napobagia," Hema-hema to mpo'uli' Kayesus-na Pue' -ra, kana mpobahakai gau' -ra to dada'a."


Usa sa iyang mga ulo daw may samad nga ikamatay, apan naayo ang iyang samad nga ikamatay, ug ang mga tawo sa tibuok yuta sa kahibulong minunot sa mapintas nga mananap. 	 Hameha' ngkai woo' -na to pitu toe, hiloa-na hewa to weho gaga to natao napomate-ki, aga mo'uri' moto-mi. Tauna hi humalili' dunia', uma mowo kakonce-ra mpohilo kamo'uri' -na binata to dada'a toei, toe pai' mo'iko-ra-damo mpotuku' -i.


Busa, mga igsoon, magbarug kamo nga mga malig-on ug humawid kamo sa mga kalagdaan nga among gikatudlo kaninyo pinaagi sa pulong nga gisulti o pinaagi sa sulat. 	 Jadi' ngkai toe-mi ompi', pakaroho pepangala' -ni, perohoi ngkakamu hawe'ea to kitudui' -kokoi, lompe' to ki'uli' hante wiwi, lompe' to ki'uki' hi rala sura.


Kay ang wala mahimo sa kasugoan nga nahuyang pinaagi sa unod, kini sa Dios nahimo, nga mao: nga sa pagpadala niya sa iyang kaugalingong Anak nga diha sa dagway sa usa ka masal-anon nga unod ug alang sa sala, ang sala diha sa unod iyang gihukman sa silot, 	 Atura Pue' uma bisa mpobahaka-ta ngkai kuasa jeko', apa' hante karohoa-ta moto uma takulei' mpotuku' Atura Pue' toe. Tapi' napa to meliu ngkai pakulea' Atura Pue', nababehi-mi-hana Alata'ala: nahubui Ana' -na tumai hi dunia' mewali manusia'; wotoloka' -na hibalia hante wotoloka' manusia' topojeko'. Pai' Ana' -na toe mate mpotolo' jeko' manusia'. Jadi', ngkai kamate Ana' -na toe-e, Alata'ala mpodagi jeko' to hi rala nono manusia'.


Karon, ngadto sa tawo nga nagabuhat, ang isuhol kaniya dili maisip nga hatag kondili ingon nga bayad kaniya. 	 Ane rapa' -na tauna to mobago ngkoni' gaji', bate ma'ala-i mpesingarai' gaji' -na. Gaji' -na toe bela pewai' mara, bate anu-na mpu'u-mi-hawo.


Apan kon pinaagi man sa Espiritu sa Dios ginapagula ko ang mga yawa, nan, ang gingharian sa Dios nahidangat na diay diha kaninyo. 	 Aku' mpopalai seta hante baraka' ngkai Inoha' Alata'ala. Jadi', ngkai toe monoa' -mi ni'inca karata-nami tempo-na Alata'ala jadi' Magau' hi laintongo' -ni.


Ang manolunda mitubag kaniya, Pagakunsaran ikaw sa Espiritu Santo, ug pagalandungan ikaw sa gahum sa labing Halangdon; tungod niini, ang bata nga matawo paganganlan nga balaan, ang Anak sa Dios. 	 Na'uli' mala'eka: "Inoha' Tomoroli' mpai' mana'u hi iko, pai' kabaraka' Alata'ala to hi suruga ngkamoui-ko. Toe pai' ana' to putu toe mpai' rahanga' moroli', Ana' Alata'ala.


Ug sa paghilabay na nila sa nahauna ug ikaduhang bantay, nahiabut sila sa pultahang puthaw nga agianan padulong sa siyudad. Ug kanila kining pultahana naablig iyaiya ra, ug sila nanggula ug mipadayon paglakaw agi sa usa ka dalan; ug unya sa kalit ang manolunda mipahawa kaniya. 	 Jadi', mako' -ramo hilou mpoliu tantara to mpodongo wobo' to lomo' -na pai' tantara to mpodongo wobo' karomeha' -na, pai' rata-ramo hi wobo' ahe' ohea hilou hi ngata. Wobo' ahe' toe mobea moto-imi-hawo. Kaliliu-ramo mpotara wobo' toe hilou hi rala ngata. Ko'ia-ra mahae momako', moronto ncorobaa-imi mala'eka mpalahii Petrus.


nga sa didto pa siya sa Galilea nanagkuyog ug nanag-alagad kaniya; ug didtoy daghan pang mga babaye nga mitungas sa Jerusalem uban kaniya. 	 Tobine toe-ramo to mpotuku' pai' mpotulungi Yesus bula-na hi tana' Galilea. Pai' wori' wo'o-pidi tobine to ntani' -na to mpotuku' Yesus tumai ngkai Galilea rata hi Yerusalem.


Kamong mga anak, kinahanglan managsugot kamo sa inyong mga ginikanan diha sa Ginoo, kay buhat kini nga matarung. 	 Ana' -ana', tuku' hawa' totu'a-ni hewa kampotuku' -ni Pue', apa' toe to masipato' nibabehi.


Busa ipatuyo ninyo sa inyong mga kasingkasing ang dili pagpamalandong nga daan kon unsaon ninyo sa pagpanubag; 	 Pakaroho ami' -mi nono-ni, neo' -koi mingki' mpekiri ncala' ba beiwa mpai' tompoi' -ni.


Busa magaagad diay kini dili sa kabubut-on sa tawo o sa iyang paningkamot, kondili sa kalooy sa Dios. 	 Jadi', ane Alata'ala doko' mpopohiloi ahi' -na hi tau hadua, bela konoa manusia' to mpobotuhi toe, bela wo'o pobago manusia'. Alata'ala moto-wadi to mpobotuhi.


Ug ang lain pa nga manolunda migula gikan sa templo didto sa langit, ug siya usab may mahait nga galab. 	 Oti toe kuhilo mala'eka to ntani' -na mehupa' ngkai Tomi Pepuea' to hi suruga. Ngkakamu wo'o-i-hawo are' to baka'.


Ug sa iyang atubangan miduol ang nahauna nga nag-ingon, `Senyor, ang imong usa ka mina hingdugangan ug napulo ka mina.` 	 To lomo' -na rata pai' na'uli': `Magau', doi bulawa to hampepa' to nuwai' -ka, ria-mi ana' -na hampulu'.'


Ug siya nagwali sulod sa mga sinagoga sa Judea. 	 Ngkai ree, Yesus hilou mpokeni Lolita Pue' hi tomi posampayaa hobo' hi tana' Yudea.


ug kon si Cristo wala banhawa, nan, ang inyong pagtoo wala lamay kapuslanan ug kamo anaa pa gihapon sa inyong mga kasal-anan. 	 Pai' ane uma mpu'u-i-hawo rapotuwu' nculii', uma ria kalaua-na pepangala' -ni, uma-koi tebahaka ngkai huku' jeko' -ni.


Ug sa nakaundang na siya pagsulti, siya miingon kang Simon, "Palawod kamo ug itaktak didto ang inyong mga pukot aron maka-kuha kamo." 	 Kahudu-na metudui', na'uli' mpo'uli' -ki Simon: "Toko tena hilou hi kanalaa-na, pai' tene' jala' -ni bona mporata-koi bau'."


Ug si Jesus nagpanudlo sulod sa usa sa mga sinagoga sa adlaw nga igpapahulay. 	 Hangkani, Yesus metudui' hi tomi posampayaa nto'u Eo Sabat, eo pepuea' -ra to Yahudi.


Apan si Pedro miingon kaniya, "Ako walay salapi o bulawan, apan sa ania kanako hatagan ko ikaw. Sa ngalan ni Jesu-Cristo nga Nazaretnon, paglakaw." 	 Na'uli' wo'o-mi Petrus: "Uma mpu'u ria doi-ku. Aga napa to ria hi aku', toe to kuwai' -koko: Hante kuasa Yesus Kristus to Nazaret ku'uli', mako' -moko!"


Igo na alang sa tinun-an nga mahisama siya sa iyang magtutudlo, ug sa ulipon nga mahisama siya sa iyang agalon. Kon ang pangulo sa panimalay ilang ginganlan ug Beelzebu, unsa ka labi pang mangil-ad sa ilang ihingalan sa mga sakop sa iyang panimalay! 	 Biasa-na ana' sikola mpotuku' kehi guru-na, pai' batua mpotuku' kehi maradika-na. Jadi', pelompehi, apa' Aku' Pue' -ni, pai' koi' topetuku' -ku. Ane Aku' rahanga' Beelzebul, magau' hawe'ea seta, peliu-nami koi' to mpotuku' -a. Bate raruge' wo'o-koi mpai'.


Kamo nagasimba sa wala ninyo hiilhi; kami nagasimba sa among nailhan, kay ang kaluwasan nagagikan man sa mga Judio. 	 Koi' to Samaria, uma ni'incai kahema-na to nipue'. Kai' to Yahudi, ki'inca kahema-na to kipue', apa' ria pojanci Alata'ala to mpo'uli' kalompea' manusia' mehuwu ngkai laintongo' to Yahudi.


Ug giluksoan sila sa tawo nga gipuy-an sa espiritu nga dautan, ug iyang gidaug silang tanan, ug gibuntog sila, nga tungod niana, sa pagpanalagan na nila gikan niadtong balaya, sila mga hubo ug mga samaran. 	 Ngkai ree, pengkalitadi-nami tauna to napesuai' seta toe, hilou mpo'uko' -ra. Uma radadahi mpo'ewa-i, apa' parimuku mpu'u-i. Petibo' -rami ngkai rala tomi, weho pai' putu lawa-ramo, apa' pohea-ra oti nagani' -gani'.


Ug pinaagi sa daghang mga sambingay nga sama niini, ang pulong gisulti ni Jesus ngadto kanila, sumala sa ilang katakus sa pagsabut niini. 	 Wae-mi Yesus mpoparata Lolita Alata'ala hi ntodea hante wori' nyala lolita rapa', ntuku' pakulea' -ra mpopaha.


Gisulti ko kini aron kamo dili malimbungan ni bisan kinsa pinaagi sa mga pulong nga makabibihag. 	 Patuju-ku mpo'uli' -kokoi toi-e, bona neo' -koi ma'ala rabagiu tauna hante lolita-ra to mpo'oluhi-koi.


Ug nakita ko, ug tan-awa, ang usa ka maputi nga kabayo; ug ang nagkabayo niini may pana, ug kaniya gihatag ang usa ka purongpurong, ug siya milakaw nga nagmadaugon ug aron sa pagpanaug. 	 Kakunaa-na, kuhilo-kuwo hama'a jara' to bula. Tauna to mpohawi' -i mpokakamu rewa mpanga'e to rahanga' panah, pai' rawai' -i songko pedagia. Kahilou-nami hewa topedagi to mpodagi bali' -na.


ug sa iyang ngalan managpanglaum ang mga Gentil." 	 Hawe'ea manusia' mposarumaka-i."


Sa miaging kapanahonan iyang gipasagdan ang tanang kanasuran sa paglakaw sa ilang kaugalingong mga dalan; 	 Owi Pue' Ala mpelele' tauna humalili' dunia' mpotuku' konoa-ra moto.


Ug niadtong tungora sila mitindog ug namalik sa Jerusalem, ug ilang hingkaplagan ang Napulog-Usa nga nagkatigum ug ang mga kauban nila. 	 Pe'ongko' -ra wo'o-mi nculii' hilou hi Yerusalem, mpohirua' -raka ana'guru Yesus to hampulu' hadua, to bula-ra morumpu hante doo-ra.


"Bulahan ang mga maputli ug kasingkasing kay makakita sila sa Dios. 	 Marasi' tauna to moroli' nono-ra, apa' hira' mpai' to mpohilo Alata'ala.


Si Jesus miingon kaniya, "Ako nga nakigsulti kanimo mao siya." 	 Na'uli' Yesus: "Aku' -mile toi-e, to mpololitai-ko wae-e lau."


Maila ninyo sila pinaagi sa ilang mga bunga. Pagapopuon ba ang parras gikan sa mga kasampinitan, o ang mga igos gikan sa kadyapaan? 	 Ta'inca pebagiu-ra ane tanaa wua' pobago-ra. Wua' anggur uma rahopu' ngkai walaa to morui. Wua' ara uma rahopu' ngkai jilata.


Karon mahitungod sa mga kan-onon nga gikahalad ngadto sa mga diosdios: kita nasayud nga tuod "ang tanan kanato nanagpakabaton ug kahibalo." Ang "kahibalo" baya magapaburot apan ang gugma magapalig-on. 	 Kakaliliua-na, mpotompo'wiwi-a pongkoni' to rapopepue' hi pinotau. Makono moto-le to ni'uli': kita' to Kristen, monoto-mi nono-ta omea, ta'inca ka'uma-na ria pue' ntani' -na ngkai Alata'ala. Aga ku'uli' -kokoi: ngkai kamonoto nono-ta toe, ria to jadi' molangko nono-ra. Agina-pi-hawo ma'ahi' -ta hi doo pai' mporohoi nono doo.


Walay makahimo sa pag-ari kanako gawas lamang kon siya pagadanihon sa Amahan nga mao ang nagpadala kanako; ug pagabanhawon ko siya sa kaulahian nga adlaw. 	 Uma ria haduaa to ma'ala tumai hi Aku', ane uma-ra nakeni Tuama-ku to mposuro-a. Pai' kupopemata-ra omea hi Eo Kiama.


Ug si Simon Pedro minunot kang Jesus, maingon man ang lain pang usa ka tinun-an. Sanglit kining tinun-ana nailhan man sa labawng sacerdote, siya misulod uban kang Jesus ngadto sa hawanan sa tugkaran sa balay sa labawng sacerdote, 	 Simon Petrus pai' hadua ana'guru ntani' -na mpotuku' Yesus. Ana'guru to hadua toei, pome'inca-na Imam Bohe. Jadi', mesua' -imi dohe Yesus hi berewe tomi Imam Bohe.


ug mahitungod sa hukom, kay ang punoan niining kalibutan gihukman na man. 	 Napakanoto wo'o kanahuku' -ra mpai' Alata'ala tauna to mojeko', apa' nahuku' -imi Magau' Anudaa' to mpokuasai dunia' tohe'i.


Maingon nga kita nagasul-ob sa dagway sa tawo nga hinimog abog, kita usab managsul-ob unya sa dagway niya nga gikan sa langit. 	 Tempo toi, katuwu' -ta hewa katuwu' -na Adam, apa' woto-ta woto to natao mo'oha' hi dunia' -pidi. Mpeno-damo pai' lako' tuwu' -ta hewa Kristus, pai' nto'u toe mpai' woto-ta natao mo'oha' hi suruga.


Pinaagi niini ang Espiritu Santo nagapasabut nga ang agianan ngadto sa Dapit nga Balaan dili pa binuksan samtang nagabarug pa gihapon ang tabernaculo nga pangunahan 	 Hante ada tohe'e, Inoha' Tomoroli' mpotudui' -ta hewa toi: ane da rii-ria-pidi kamar to lomo' -na, manusia' ko'ia rapiliu mesua' hi rala Kamar to meliu tena Karoli' -na bona mpomohui' Alata'ala.


Sa ingon niini ang kasulatan nagaingon, "Ang unang tawo nga si Adan nahimong binuhat nga buhi"; apan ang katapusang Adan nahimong espiritu nga maghahatag ug kinabuhi. 	 Hewa to te'uki' hi rala Buku Tomoroli': Alata'ala mpajadi' manusia' to lomo' -na, to rahanga' Adam, pai' nawai' -i katuwua'. Aga Kristus ma'ala rahanga' Adam to ka'omea-na. Hi'a to mpowai' -ta katuwua' to lompe' duu' kahae-hae-na.


Ug gitambog ang dakung dragon, ang sirpinti nga karaan, ang ginganlag Yawa ug Satanas, ang maglilimbong sa tibuok kalibutan-- siya gitambog ngadto sa yuta, ug ang iyang mga manolunda gitambog uban kaniya. 	 Jadi', ule naga to bohe toei, ratadi-imi ngkai suruga. Hanga' -na, Ule Ncae, to rahanga' wo'o Magau' Anudaa' pai' Seta, to mpobagiu tauna to mo'oha' hi humalili' dunia'. Rapetadi-imi ngkai suruga hilou hi dunia' hante mala'eka-mala'eka doo-na.


Ug walay kaluwasan pinaagi kang bisan kinsa pa nga lain; kay walay bisan unsa pang lain nga ngalan sa silong sa langit, nga gikahatag ngadto sa mga tawo, nga pinaagi niini maluwas kita." 	 Uma ria ohea ntani' -na mporata kalompea' ngkai Alata'ala, muntu' Yesus-wadi. Apa' hi humalili' dunia', uma ria haduaa tau ntani' -na, muntu' Yesus-wadi to naparia Alata'ala hi manusia', Hi'a-wadi to mokuasa mpohore-ta ngkai huku' jeko' -ta."


ako anaa kanila ug ikaw ania kanako, aron sila mamahingpit nga usa, aron ang kalibutan moila nga ikaw mao ang nagpadala kanako ug nahigugma kanila maingon nga ikaw nahigugma kanako. 	 Aku' hintuwu' hante hira', pai' Mama hintuwu' hante Aku', bona hira' mpai' jadi' hanono lau hante karoli' -roli' -na. Ane hewa toe-damo, hawe'ea tauna mpo'inca kanusuro-ku, pai' kanupoka'ahi' -ra hewa kanupoka'ahi' -ku.


nga walay bisan kinsa nga magmakihilawason o magmadili espirituhanon ingon kang Esau, kinsang katungod sa pagkapanganay iyang gipabayloan ug usa ka pagkaon. 	 Pelompehi bona neo' ria-koi to mobualo' ba mogau' sala'. Pelompehi bona neo' ria-koi to hewa Esau kehi-na, apa' uma-i-hana mposaile' pegane' -na Alata'ala. Pegane' Alata'ala ke to narata ngkai tuama-na, napobalu' lau-di-hana hi tu'ai-na, nasula' -ki halanga koni' -wadi.


Unya si Pedro nga puno sa Espiritu Santo, mitubag kanila, "Mga punoan sa katawhan ug mga anciano, 	 Nto'u toe, Petrus nakuasai Inoha' Tomoroli', pai' -i mololita, na'uli': "Tuama-tuama pangkeni ntodea pai' topohura agama!


Ug sa pagkadungog niya nga kadto mao diay si Jesus nga Nazaretnon, misugod siya sa pagsinggit nga nag-ingon, "Jesus, Anak ni David, kaluy-i ako!" 	 Kana'epe-na Bartimeus Kayesus to Nazaret to liu, kamekio' -nami na'uli': "Yesus, muli Magau' Daud! Poka'ahi' -a-kuwo!"


Unya ang yawa mipahawa kaniya, ug tan-awa, dihay mga manolunda nga miabut ug mialagad kaniya. 	 Ngkai ree, malai mpu'u-imi Magau' Anudaa' mpalahii Yesus, pai' oti toe rata-ramo mala'eka mpomawai-i.


nga bahin kaniya giingon, "Ang pinaagi kang Isaac maoy pagahinganlan nga imong mga kaliwat." 	 Ngkai pepangala' -na Abraham, pai' -i mpotonu Ishak ana' -na naponcawa pepue' -na hi Alata'ala, nto'u Alata'ala mponciloi pepangala' -na. Lomo' -na Alata'ala mpo'uli' -ki hewa toi: "Ngkai ana' -nu tetu-mi mpai', mporata-ko muli to wori', hewa to kujanci-kokoe." Aga nau' wae, sadia moto-i Abraham mpotonu ana' -na to hadudua toe bona rasumale'.


Sultihan ko kamo, nga sa iyang balay mipauli kining tawhana nga mao hinooy gipakamatarung ug dili kadtong usa; kay ang matag-usa nga magapahitaas sa iyang kaugalingon, igapaubos; apan ang magapaubos sa iyang kaugalingon, igapahitaas." 	 Ngkai ree, napohudui Yesus lolita-na, na'uli': "Mpu'u ku'uli' -kokoi: kanculii' -ra hi tomi, topesingara' paja' toe-imi to jadi' monoa' hi poncilo-na Alata'ala, bela to Parisi toei. Apa' hawe'ea to mpomolangko nono-ra, Pue' Ala mpodingkihi-ra. Pai' hawe'ea to mpakadingki' nono-ra, Pue' Ala mpomolangko-ra."


Apan si Jesus miingon, "Ayaw na niana!" Ug iyang gihikap ang dalunggan niini ug giayo siya. 	 Na'uli' Yesus: "Neo' -pi!" Pai' najama tilinga-na napaka'uri' -ki.


Ug si Pablo mitubag, "Mga igsoon, wala ako makaila nga siya diay labawng sacerdote; ug tuod nahisulat man, `Dili ka magsultig dautan batok sa punoan sa imong katawhan.`" 	 Na'uli' Paulus: "Uma-kuwo ku'incai kahi'a-na Imam Bohe-e. Hiaa' ria mpu'u-di to te'uki' hi rala Buku Tomoroli' to mpo'uli': `Neo' ralibui' hapa' pangkeni ngata-ta.'"


Gilutos ko gayud kining Dalana hangtud ngadto sa kamatayon, nga nanggapos sa mga lalaki ug mga babaye, ug nagbanlud kanila sa mga bilanggoan, 	 Jadi', toe pai' kuhuduwukui wengi mpo'ewa tauna to mpotuku' Tudui' Pue' Yesus. Ria-ra to kupatehi. Wori' -ra to kuhoko' pai' to kutarungku', lompe' tomane lompe' tobine.


"Bulahan kamong mga gigutom karon, kay pagabusgon ra unya kamo. 	 Morasi' -koi to mo'oro' tempo toi, apa' rabohui moto-koi mpai'. Morasi' -koi to geo' tempo toi, apa' goe' moto-koi mpai'.


Tungod niini, buhati ang mga tawo sa bisan unsay buot ninyo nga ilang pagabuhaton kaninyo; kay mao kini ang kasugoan ug ang mga profeta. 	 "Hawe'ea po'ingku to tapokono rababehi doo hi kita', toe wo'o to kana tababehi hi doo. Toe-mile tudui' Atura Pue' pai' tudui' nabi-nabi-e.


Ug sa nakuha na niya ang basahong linukot, ang upat ka mga buhing binuhat ug ang kaluhaag-upat ka mga anciano mihapa sa atubangan sa Cordero, nga ang matag-usa kanila nagkupot ug alpa, ug sila may mga bulawang panaksan nga napuno sa incienso, nga mao ang mga pag-ampo sa mga balaan. 	 Kana'ala' -na sura toe, potumpa-rami anu tuwu' to opo' pai' totu'a to rompulu' opo' toera hi nyanyoa Ana' Bima toei. Butu dua-ra ngkakamu kasapi pai' batili bulawa ihia' hante anu mohonga to rahanga' dupa'. Dupa' toe mpobatuai posampaya tauna to napobagia Alata'ala.


Ug tan-awa, miduol kaniya ang usa ka tawo nga nag-ingon, "Magtutudlo, unsa bay maayong buhaton ko aron makapanag-iya ako sa kinabuhing dayon?" 	 Hangkani, ria hadua tomane rata hi Yesus mpopekune' -i: "Guru, kehi napa to lompe' kana kubabehi bona mporata-a katuwua' to lompe' duu' kahae-hae-nae?"


Tungod niining maong hinungdan kami sa kanunay nagaampo alang kaninyo, nga unta ang atong Dios magahimo kaninyong takus sa iyang pagtawag kaninyo, ug pinaagi sa iyang gahum magahingpit sa tanang maayong tinguha ug paningkamot sa pagtoo, 	 Toe-mi pai' kiposampayai oa' -koi ompi'. Hi posampaya-kai toe ki'uli' hewa toi: "O Alata'ala Tuama-kai! Kiperapi' bona to Tesalonika toera nupajadi' to masipato' rahanga' topetuku' -nu, apa' lawi' nupelihi-ramo jadi' topetuku' -nu. Kiperapi' bona hante baraka' -nu nupadupa' hawe'ea patuju-ra doko' mpobabehi to lompe', pai' nuposipolea hawe'ea pobago-ra to rapobago sabana pepangala' -ra hi Pue' Yesus." Toe-mi sampaya-kai mposampayai-koi ompi'.


Ug unya mitubag siya kanila, "Lakaw kamo ug suginli ninyo si Juan sa inyong nakita ug nadungog: ang mga buta makakita na, ang mga bakul makalakaw na, ang mga sanlahon nangahinlo, ug ang mga bungol makabati na, ang mga patay gipamanhaw, ang mga kabus gikawalihan sa maayong balita. 	 Na'uli' -mi Yesus mpo'uli' -raka suro Yohanes toera hewa toi: "Nculii' -mokoi, uli' -ki Yohanes hi retu napa to nihilo pai' to ni'epe: towero pehilo-mi, tokejo momako' monoa' -mi, topohaki' poko' mo'uri', towongo pe'epe, tomate kupotuwu' nculii', pai' Kareba Lompe' kuparata-raka to mpe'ahii' tuwu' -ra.


diin ang ilang ulod dili mamatay, ug ang kalayo dili pagapalongon. 	 Hi ria mpai', tauna nakoni' ule ncuu pai' rasesa' hi rala apu.))


Ikalipay ninyo ang maong panahon, ug pagluksolukso kamo sa kasadya, kay tan-awa, daku ang inyong balus didto sa langit; kay ang mga profeta gibuhatan man sa ingon nga paagi sa mga ginikanan sa maong mga tawo. 	 Apa' wae wo'o gau' ntu'a-ra mpobalinai' nabi-nabi to owi. Jadi', ane rapohewa toe-koi, mohajo-koi pai' pakagoe' moto nono-ni, apa' bohe mpai' rasi' to nirata hi rala suruga.


Apan kadtong tawhana nga dili sa ilang kagikanan midawat sa ikapulo gikan kang Abraham ug nanalangin kaniya nga nagbaton sa mga saad. 	 Melkisedek, bela-i muli Lewi. Aga nau' wae, mporata moto-i hampobagiahampulu' ngkai Abraham. Pai' wo'o, nau' Abraham mporata janci ngkai Alata'ala, bela Abraham to mpogane' Melkisedek, Melkisedek lau-di to mpogane' Abraham.


Ug siya mibangon, ug dihadiha gisakwat niya ang iyang higdaanan ug mipahawa siya sa atubangan nilang tanan paingon sa gawas, nga tungod niini nahibulong silang tanan ug nayagdaneg sa Dios, ug nanag-ingon, "Wala pa kitay nakita nga ingon niini!" 	 Pemata-na mpu'u-mi topungku toei, nalulu ali' -na, pai' -i momako' hilou rasabii' tauna to wori'. Karahilo-na tauna to wori' napa to jadi' toe, konce omea-ramo, pai' -ra mpo'une' Alata'ala, ra'uli': "Ko'ia ria tahiloi hewa to jadi' tohe'i!"


apan ang akong tawo nga matarung magakinabuhi pinaagi sa pagtoo, ug kon siya mosibug man ugaling, kaniya walay kalipay ang akong kalag." 	 Tauna to monoa' hi poncilo-ku, mporata-ra katuwua' to lompe' ngkai pepangala' -ra. Aga ane ria to ngkala'ura, uma-ra kupokonoi."


Kay hain bay labi pang masayon, ang pag-ingon ba, `Ang imong mga sala gipasaylo na kanimo,` o ang pag-ingon ba, `Bumangon ka ug paglakaw`? 	 Aku' Ana' Manusia', ria mpu'u kuasa-ku hi dunia' mpo'ampungi jeko'. Tapi' ane ku'uli' -ki topungku toei mai: `Te'ampungi-mi jeko' -nu,' uma ni'incai ba te'ampungi mpu'u-di jeko' -nae ba uma-di. Aga ane ku'uli': `Memata pai' mako' -moko,' nihilo mpai' kadupa' -na ba ka'uma-na.


Adunay usa lamang ka lawas ug usa ka Espiritu, maingon nga adunay usa lamang ka paglaum nga alang niini gipanagtawag kamo, 	 Hawe'ea-ta to mepangala' hi Yesus Kristus, hewa to hawoto lau-ta-wadi, pai' hadua lau-wadi Inoha' Tomoroli' to hi rala nono-ta omea. Hibalia-wadi poncarumakaa-ta omea, apa' Alata'ala mpokio' -ta jadi' ana' -na.


kaniya mao ang himaya hangtud sa kahangturan. Amen. 	 Une' -imi Alata'ala duu' kahae-hae-na! Amin.


Ug gikan sa panganud dihay tingog nga miabut nga nag-ingon, "Mao kini ang akong Anak, ang akong Pinili; patalinghugi ninyo siya! 	 Mpo'epe-ra topololita ngkai rala limu' to mpo'uli': "Hi'a toi-mi Ana' -ku to kupelihi. Pe'epei-mi lolita-na!"


Kaniya mitubag sila nga nanag-ingon, "Tugoti kami unya sa paglingkod diha sa imong himaya, ang usa anha sa imong too ug ang usa anha sa imong wala,." 	 Ra'uli': "Ane nupopehuwu mpai' baraka' -nu pai' -ko jadi' Magau', piliu-kai mohura pai' moparenta dohe-nu, hadua hi mali ka'ana-nu, hadua hi mali ki'ii-nu."


Ang asawa nabugkos ngadto sa iyang bana samtang kini magapabilin nga buhi. Apan kon ang bana mamatay, siya may kagawasan sa pagpamana kang bisan kinsa nga buot niya, mao lamang nga kinahanglan ang iyang pamanhon magtotoo usab sa Ginoo. 	 Ntuku' atura poncamoko, tobine to motomanei-mi tehoo' -i hi rala poncamoko-na hante tomane-na bula-na tuwu' -pidi tomane-na. Ane mate-damo-hawo tomane-na, tebahaka-imi ngkai ada poncamoko. Ma'ala moto-imi motomanei, asala tomane-na to bo'u to Kristen wo'o-i-hawo.


Apan sa pagkamatikod ni Jesus niini, siya miingon kanila, "Nganong inyo mang samokon kining babaye? Kay maoy usa ka maayong buhat kining iyang gihimo kanako. 	 Na'inca Yesus pekiri-ra, toe pai' na'uli' -raka: "Napa pai' nipedahi nono-na tobine toei! To nababehi hi Aku' toe-le, lompe'.


"Ang magadawat kaninyo magadawat kanako, ug ang magadawat kanako magadawat sa nagpadala kanako. 	 "Hema to mpotarima-koi, hibali mpotarima Aku' -ramo. Hema to mpotarima-a, hibali mpotarima Alata'ala wo'o-ramo, apa' Hi'a-mi to mposuro-a.


Ug si Jesus miyahat sa iyang mga mata ug iyang nakita ang mga dato nga nanagpanghulog sa ilang mga gasa ngadto sa panudlanan; 	 Hi rala Tomi Alata'ala, Yesus mpohilo topo'ua' mpopuna' doi hi rala peti' pompunaa' doi pepue'.


Ug sa paghiabut niya sa dapit, siya miingon kanila, "Pag-ampo kamo aron dili kamo mahidalin-as ngadto sa panulay." 	 Karata-ra hi ria, na'uli' mpo'uli' -raka: "Mosampaya-mokoi bona neo' -koi mporata pesori."


aron nga pinaagi sa iglesia ang nagkaraiyang kinaadman sa Dios ikapahibalo karon ngadto sa mga punoan ug mga kagamhanan diha sa mga langitnong dapit, 	 Patuju-na, bona ntepu'u ngkai tempo toi napopohiloi hi hawe'ea topoparenta pai' anu mobaraka' to hi lolo raoa kamonoto-na mpohawai' butu nyala-na. Napopohiloi-ra toe hi kanapopohintuwu' -ra to Yahudi pai' to bela-ra to Yahudi ngkai posidaia' -ra hante Kristus.


Ug si Zacarias nakulbaan sa iyang pagkakita kaniya, ug giabut siyag kalisang. 	 Kanahilo-na Zakharia mala'eka toei, konce pai' me'eka' lia-imi.


Ug naunsa ba nga ang tagsatagsa kanato nakadungog man kanila nga nagasulti sa atong matag-kaugalingong pinulongan nga natawhan? 	 Hiaa' napa-di pai' ta'epe-ra mololita hi rala basa-ta moto?


aron ang tanang tawo magapasidungog sa Anak maingon sa ilang pagpasidungog sa Amahan. Ang wala magpasidungog sa Anak wala magpasidungog sa Amahan nga mao ang nagpadala kaniya. 	 Nababehi toe, bona hawe'ea tauna mpobila' -a hewa pompobila' -ra Tuama-ku. Hema to uma mpobila' -a, uma wo'o-ra mpobila' Tuama-ku to mposuro-a.


Sa iyang paghisgot ug bag-ong pakigsaad, giisip niya ang nahaunang pakigsaad ingon nga kinaraan na. Ug bisan unsay kinaraan na ug tigulang na, kana hapit na mahanaw. 	 Jadi', ompi' -ompi', hi rala Lolita Pue' toe we'i lau, Alata'ala mpotompo'wiwi Pojanci to bo'u, pai' hante lolita-na toe na'uli' Pojanci to ri'ulu kana rasampei apa' hae-mi. Jadi', Pojanci to hae toe uma-pi rapake', bate ratadi pai' rasampei hante to bo'u-mi.


Si Pablo, apostol ni Cristo Jesus tungod sa kabubut-on sa Dios, ug si Timoteo nga atong igsoon, 	 Sura toi ngkai aku' Paulus, to na'ongko' Alata'ala jadi' suro Kristus Yesus ntuku' konoa-na, pai' ngkai Timotius, ompi' hampepangalaa' -ta, kipakatu tilou hi koi' ompi' -ompi' to mepangala' -mi hi Alata'ala to hi ngata Korintus, duu' -na hi hawe'ea to Kristen to hi propinsi Akhaya.


Siya magapahamtang ug panimalus diha kanila nga wala makaila sa Dios ug kanila nga wala magmasinugtanon sa Maayong Balita mahitungod sa atong Ginoong Jesus. 	 Mana'u-i tumai hante apu to wewo', mpohuku' -ra to uma dota mpo'incai Alata'ala pai' to uma dota mpotuku' Kareba Yesus Pue' -ta.


Ug tapus niini siya milugsong ngadto sa Capernaum, uban ang iyang inahan ug ang iyang mga igsoon ug ang iyang mga tinun-an; ug didto mipabilin sila sulod sa pipila lamang ka adlaw. 	 Hudu susa' toe, hilou-imi hi ngata Kapernaum hante tina-na, ompi' -na pai' ana'guru-na. Mo'oha' hi ree-ramo ba hangkuja mengi.


Ug sa nakita na namo ang Cipro, sa paghisaylo namo niini dapit sa wala, milawig kami padulong sa Siria ug midunggo sa Tiro; kay didto ang sakayan pagahaw-asan man sa mga karga. 	 Bula pomako' -kai toe, mpohilo-kai lewuto' Siprus hi mali ngki'ii-kai, tapi' kaliliu moto-ka-kaiwo, rata hi tana' Siria. Mana'u-makai ngkai kapal hi ngata Tirus, apa' kapal toe kana rapopana'u kenia-na hi ree.


Ug sa gikatugotan na siya sa koronil, sa nagtindog siya sa hagdanan, si Pablo misinyas sa iyang kamot ngadto sa mga tawo. Ug sa diha nay dakung kahilum, siya misulti kanila sa pinulongan nga Hebreohanon, nga nag-ingon: 	 Jadi', napalogai mpu'u-imi. Toe pai' mokore-imi Paulus hi tuka', pai' nahuka' -raka ntodea bona mengkalino-ra. Molino-ramo, natepu'u-mi mololita hi rala basa Ibrani, basa-ra to Yahudi.


Busa magbantay kamo, ug hinumdumi ninyo nga sulod sa tulo ka tuig, sa gabii ug sa adlaw, kamong tanan wala ko undangi sa pagpahimangno uban sa mga luha. 	 Toe pai' mo'inga' -inga' -koi. Kiwoi-koi ompi', rala-na tolu mpae uma kupento'oi mpoparesai' -koi butu dua-ni, lompe' hi eo-na lompe' hi bengi-na, pai' wori' ngkani mo'ili ue mata-ku mpokageoi' -koi.


Ug karon dili na ako dinhi sa kalibutan, apan kini sila ania sa kalibutan, ug ako moanha na kanimo. Amahan nga balaan, bantayi sila pinaagi sa imong ngalan nga gihatag mo kanako, aron sila ma-usa maingon nga kita usa. 	 "Neo' tilou-ama Mama, uma-apa mahae hi dunia' toi. Aga ane ana'guru-ku toira lau, hi dunia' toi-ra-pidi. O Tuama-ku to moroli', pewili' -ramo hante kabaraka' hanga' -nu-- hante hanga' to nuwai' -ka. Pewili' -ramo bona hanono lau-ra, hewa Mama pai' Aku' hanono lau-ta.


Kay makauulaw gayud ang paghisgot sa mga butang nga ginabuhat nila sa tago; 	 Apa' gau' -gau' to rababehi ngkawuni toe, nau' ralolita-wadi me'eai' lia.


Siya nanganak ug lalaki nga mao ang magahari sa tanang kanasuran pinaagi sa olisi nga puthaw, apan ang iyang anak gisakgaw ngadto sa Dios ug sa iyang trono. 	 Mo'ana' mpu'u-imi tobine toei, mpo'ote hadua Ana' tomane. Ana' toei, Hi'a-mi to mpoparentai humalili' dunia' mpai' hante karoho-roho-na hewa karoho-na lua' ahe'. Ke neo' na'ome' ule naga-imi Ana' toei, kate'ore' -nami rakeni hilou hi Alata'ala, bona moparenta hangkaa-ngkania hante Alata'ala hi suruga.


Kay ang didto may mga lima ka libo ka mga lalaki. Ug siya miingon sa mga tinun-an, "Palingkora sila nga magpundokpundok, mga tagkalim-an ang matag-usa." 	 (Kawori' -ra kira-kira lima ncobu paka' tomane-pidi.) Na'uli' Yesus mpo'uli' -raka ana'guru-na: "Hubui-ra mohura mopantuda-ntuda, nte lima mpulu' tauna hantuda."


Kinsa ba sa mga profeta ang wala lutosa sa inyong mga ginikanan? Ug ilang gipamatay ang mga nanaghimog mga profesiya mahitungod sa pag-anhi sa Matarung, kang kinsa kamo karon nahimong iyang mga magbubudhi ug mga mamumuno, 	 Uma ria haduaa nabi to uma rabalinai' ntu'a-ni owi. Rapatehi-ra suro-suro Alata'ala owi to mpo'uli' karia-na mpai' Batua Alata'ala to monoa', Hi'a-mi Yesus. Hiaa' hewa toe lau, koi' -mi to mpobalu' Batua Alata'ala toei hi bali' -na. Koi' to mpopatehi-i!


Apan siya miingon kanila, "Ayaw kamo kahadlok; kamo nangita kang Jesus nga Nazaretnon nga gilansang sa krus. Nabanhaw siya, wala na siya dinhi; tan-awa ninyo ang dapit nga ilang gibutangan kaniya. 	 Na'uli' kabilasa toei: "Neo' -koi konce! Mpali' Yesus to Nazaret-koi, to mate raparika'. Tuwu' nculii' -imi! Uma-ipi ria hi rehe'i. Hilo karatu'ua-na wengi.


Ingon nga mga anak nga masinugtanon, ayaw na kamo pagpahiuyon sa mga pangibog nga diha kaninyo kaniadto sa panahon nga wala pa kamoy alamag, 	 Apa' lawi' napo'ana' -mokoi Alata'ala-e, tuku' -mi hawa' -na, neo' -pi ntora mpotuku' konoa-ni moto hewa owi nto'u-ni hi rala kabengia-na-pidi.


Ug samtang nanagkatigum sila sa Galilea, si Jesus miingon kanila, "Ang Anak sa Tawo igatugyan ngadto sa mga kamot sa mga tawo, 	 Nto'u Yesus hante topetuku' -na morumpu hi Galilea, na'uli' -mi Yesus mpo'uli' -raka: "Aku' Ana' Manusia', ratonu-a mpai' hi kuasa manusia'.


Gikalipay ko ang paghi-abut diri ni Estefanas ug ni Fortunato ug ni Acaico, kay sila naghulip sa inyong pagkawala diri; 	 Goe' -a karata-ra Stefanus, Fortunatus pai' Akhaikus hi rehe'i. Hewa hira' -mi posampei-ni tumai hi aku'.


Palandunga kining akong gisulti kanimo, kay ang Ginoo magatugot kanimo sa pagsabut sa tanan. 	 Poinono paresa' -ku toi, Pue' moto mponotohi nono-nu bona nupaha omea.


Ug niadtong dapita may mga magbalantay sa mga karnero didto sa sibsibanan, nga nanagtukaw sa kagabhion sa pagbantay sa ilang mga hayop. 	 Hi mali ngata Betlehem, ria ba hangkuja dua topo'ewu. Bula-ra mpodoo bima-ra hi papada ngkabengia toe,


Maingon sa maadlaw, magkinabuhi kita nga maligdong, dili sa mga paghudyakabahakhak ug sa mga paghuboghubog, dili sa pakighilawas ug kalaw-ayan, dili sa pakig-away ug pagpangabubho. 	 Babehi gau' to masipato' hi kabajaa-na. Neo' ntora mosusa' palangu-langu. Hi gau' tomane pai' tobine neo' mogau' sala' ba mpotuku' kahinaa nono-ta to dada'a. Neo' motuda' ba mohingi'.


Kay nakita ko nga ikaw anaa sa mapait nga apdo ug sa bugkos sa pagpangdaut." 	 Apa' ku'inca mohingi' lia-ko, pai' napobatua jeko' -moko."


Kining mga pulonga gisulti ni Jesus didto sa tipiganan sa mga halad, samtang nagpanudlo siya sulod sa templo. Apan walay midakop kaniya kay wala pa man moabut ang iyang panahon. 	 Hawe'ea toe na'uli' Yesus bula-na metudui' hi rala Tomi Alata'ala, mohu' peti' pompunaa' doi pepue'. Ko'ia oa' -i rahoko', apa' ko'ia rata tempo-na.


Kay sa among pagpahibalo kaninyo sa gahum ug pag-anhi sa atong Ginoong Jesu-Cristo, kami wala magsubayg mga sugilanon nga maayong pagkaminaomao, hinonoa kami mga saksi-nga-nakakita sa iyang pagkahalangdon. 	 Kitudui' -kokoi kabohe baraka' -na Pue' -ta Yesus Kristus pai' karata-na nculii' mpai' hi dunia'. To kitudui' -kokoi toe, bela jarita to ratamangko-wadi. Ki'inca toe, apa' mata-kai moto-mi mposabii' kabohe tuwu' -na.


Unya ang Kapitoan namauli nga malipayon, nga nanag-ingon, "Ginoo, bisan pa gani ang mga yawa nagapailalum nga masinugtanon kanamo tungod sa imong ngalan!" 	 Ba hangkuja kahae-na ngkai toe, nculii' -ramo topetuku' to pitu mpulu' toera. Goe' mpu'u-mi nono-ra, ra'uli' -ki Yesus: "Pue', bangku' seta wo'o mengkoru hi kai' pai' metibo' -ra, ane kipopalai-ra hante hanga' -nu."


"`Nasayud ako sa dapit nga imong gipuy-an, sa dapit diin anaa ang trono ni Satanas. Hinoon gihawiran mo ang akong ngalan ug wala mo ilimod ang imong pagtoo kanako bisan pa sa mga adlaw ni Antipas nga akong saksi, ang akong sinaligan, nga gipatay diha kaninyo, sa dapit diin nagapuyo si Satanas. 	 Na'uli': Ku'inca hiapa po'ohaa' -ni, hi ngata kariaa-na pohuraa Magau' Anudaa'. Aga tida moto-koi mpangaku' -a. Nto'u karapatehi-na sabi' -ku Antipas, uma wa nisapu kanipangala' -ku. Antipas toei sabi' -ku to tida mpangaku' -a duu' -na rapatehi-i hi ngata-ni retu to nakuasai Magau' Anudaa'.


Ug sanglit gilambalamba man kami pag-ayo sa bagyo, sa pagkasunod nga adlaw ilang gisugdan ang pagpanglabog sa mga karga ngadto sa dagat. 	 Kamepulo-na topobago kapal ntepu'u mpetadi kenia kapal hi rala tahi', bona monangko' kapal, apa' uma ria pento'oa uda mpongolu' mporumpa' -kai.


Busa inyong makita nga ang mga tawo nga adunay pagtoo mao ang mga anak ni Abraham. 	 Jadi', monoto-mi tahilo: hema to mepangala', hira' toe-mi to jadi' muli Abraham.


Ug kang Jesus miduol ang mga tinun-an nga silasila ra ug miingon kaniya, "Nganong wala man kami makapagula kaniya?" 	 Oti toe, Yesus pai' ana'guru-na malai ngkai ree, pai' ana'guru-na mpekune' -i, ra'uli': "Guru, napa pai' uma kipakulei' mpopalai anudaa' toei-e we'i?"


Ug siya gipangutana nila nga nanag-ingon, "Magtutudlo, kami nasayud nga ikaw nagasulti ug nagapanudlo sa matarung, ug nga ikaw walay pinalabi, hinonoa sa pagkatinuod nagatudlo sa dalan sa Dios. 	 Karata-ra hi Yesus, ra'uli' -mi to rapahawa' toera: "Guru, ki'inca hawe'ea lolita-nu pai' tudui' -nu makono omea. Metudui' -ko hante kalonto' -lonto' -na mpo'uli' napa konoa Pue' Ala hi manusia', pai' uma-ko mpelence tauna.


Busa si Jesus gipasugoan sa mga magsoong babaye nga nag-ingon, "Ginoo, ang imong hinigugma nagamasakiton." 	 Ompi' bine-na to rodua toera mposuro tauna hilou hi Yesus, mpo'uli' -ki: "Pue', bale-nu to nupe'ahi', peda' -i."


`Bisan pa ang mga abog sa inyong lungsod nga nanapot sa among mga tiil, kini among paphaon batok kaninyo. Apan hibaloi baya ninyo nga ang gingharian sa Dios nahiduol na unta kaninyo. 	 `Nau' awu ngata-ni to mentaka' hi palanta' witi' -kai, kitonta bona nihilo. Aga kiwoi-koie': neo' rata-mi tempo-na Alata'ala jadi' Magau'!'"


Matinunglo siya nga wala mahigugma sa Ginoo. Maranatha! 	 Tauna to uma mpoka'ahi' Pue' Yesus, kana natotowi-ra Alata'ala. Maranata! Tumai-moko Pue'!


Ug sa nakaawit silag usa ka awit, sila nangadto sa Bungtod sa mga Olivo. 	 Oti toe morona' -ramo hanyala rona' pe'une'. Kahudu-ra morona', malai-ramo ngkai ngata hilou hi Bulu' Zaitun.


apan si Jesus miingon kaniya, "Judas, inubanan ba diayg halok ang imong pagbudhi sa Anak sa Tawo?" 	 Aga Yesus mpo'uli' -ki: "Ee' Yudas, ha hante petabe-nu tetu-tanoe nupobalu' -a, Aku' Ana' Manusia' -e!"


Tungod niini, kami gayud mao ang nagapasigarbo kaninyo ngadto sa mga iglesia sa Dios tungod sa inyong pagkamainantuson ug pagtoo sa taliwala sa tanang mga paglutos ug mga kasakitan nga karon inyong ginasagubang. 	 Toe pai' hi ngata ntani' -na ki'une' -koi hi ompi' -ompi' -ta to mepue' -mi hi Alata'ala. Bohe lia nono-kai, ki'uli': "To Tesalonika toera ria, nau' -ra rabalinai' pai' mporata kasusaa', uma mobali' nono-ra, bate tida oa' -ra mepangala' hi Pue' Yesus."


Ug unya ang babaye usab mamatay. 	 Ka'omea-na mate wo'o-imi-hawo tobine toei.


Kay ang Dios mao ang akong saksi, nga ako gimingaw gayud kaninyong tanan uban sa pagbati sa kalomo ni Cristo Jesus. 	 Alata'ala mposabii' kamakono-na lolita-ku tohe'i. Lentora mpu'u-a ngkalentorai-koi omea, pai' kalentora-ku toi, hewa ahi' -na Kristus Yesus moto.


"Kon ang imong igsoon makasala batok kanimo, adtoa siya, ug tali kanimo ug kaniya lamang, padaygi siya sa iyang sayup. Kon maminaw siva kanimo, nan, nakabig mo siya. 	 "Ane ria ompi' hampepangalaa' -ta to masala' hi kita', hilou-ta mpohirua' -ki, pai' uli' -ki sala' -na. Tababehi toe hante uma ria to ngincai, muntu' kita' tau rodua-wadi. Ane napangala' lolita-ta, lompe' nculii' -mi pohintuwu' -ta.


Siya nga nanaug, siya usab mao ang misaka sa ibabaw, saylo pa sa tanang kalangitan, aron siya magapuno diha sa tanang mga butang.) 	 Kristus to mana'u toei, Hi'a wo'o-wadi to ngkahe' hilou duu' -na mporata-i pohuraa to meliu kalangko-na ngkai hawe'ea to hi langi', bona Hi'a to mpokuasai butu nyala-na.


Ug dihay miingon kaniya, "Ginoo, diyutay ra bay maluwas?" Ug siya miingon kanila, 	 Ria hadua tauna mpekune' -i: "Pue', ba hangkedi' -wadi tauna to mporata katuwua' to lompe' duu' kahae-hae-nae?" Na'uli' Yesus mpo'uli' -raka ntodea:


Gikalipay ko gayud ug daku ang pag-abut sa mga igsoon ug ang ilang panghimatuod sa pagkamatinuoron sa imong kinabuhi, maingon nga sa pagkatinuod ikaw nagasubay man sa kamatuoran. 	 Goe' lia nono-ku, apa' ba hangkuja dua ompi' hampepangalaa' -ta rata hi rehe'i, mpokeni kareba ngkai retu. Ra'uli': tida-ko mpangala' tudui' to makono, pai' po'ingku-nu mpotuku' oa' tudui' to makono.


Ug sa pagkasunod nga adlaw iyang nakita si Jesus nga nagpaingon kaniya, ug siya miingon, "Tan-awa, mao kana ang Cordero sa Dios, nga magakuha sa sala sa kalibutan! 	 Kampeneo-na, Yohanes mpohilo Yesus rata mpotoa' -i. Na'uli' -mi hi ntodea: "Hilo! Etu-imi tumai Ana' Bima to naporodo Alata'ala. Hi'a-mi to jadi' tolo' woto to mpolali jeko' manusia'.


Unya si Jesus milingkod atbang sa panudlanan ug mga halad, ug iyang gipaniiran ang panon sa mga tawo nga nanghulog ug kuwarta ngadto sa panudlanan. Ug daghan ang mga dato nga nanghulog ug daghang salapi. 	 Yesus mohura mohu' peti' pompunaa' doi pepue', pai' -i mponaa tauna to mpopuna' doi pepue' -ra hi rala-na. Wori' tauna to mo'ua' mpopuna' doi uma hangke-ngkedi'.


Ug siya miadto na usab sa tabok sa Jordan sa dapit diin didto gani si Juan nagpangbautismo pag-una, ug si Jesus nagpabilin didto. 	 Ngkai ree, malai wo'o-imi Yesus hilou hi dipo ue Yordan, hi peniua' -na Yohanes ri'ulu, pai' -i mo'oha' hi ria.


Ug si Festo, tapus makigsulti sa iyang mga magtatambag, mitubag, "Midangop ikaw kang Cesar; kang Cesar igaadto ikaw." 	 Mpo'epe toe, Festus mololita hante hingka topohura-na. Oti toe, na'uli' mpo'uli' -ki Paulus: "Bo merapi' -ko mpobua' kara-kara-nu hi pobotuhia Kaisar, wae-pi bate hilou moto-ko hi ngata Roma mpohirua' -ki Kaisar."


ug kinahanglan magbaton kamog maayong kaisipan aron nga sa dihang pagalibakon kamo, maulawan hinoon sila nga managsultig pagdaut sa inyong maayong kagawian diha kang Cristo. 	 Pai' uma ma'ala kasalaia' po'ingku-ta. Po'ingku-ta kana hewa to masipato' hi topetuku' Kristus, bona ane ria tauna to mpobalihi-ta, me'ea' huli' lau-ra-wadi mpai'.


Apan sa pag-abut didto sa mga polis, wala sila makakaplag kanila sa bilanggoan ug namalik sila ug misugilon nga nanag-ingon, 	 Hilou mpu'u-ramo to rapahawa' toera. Ntaa' karata-ra hi tarungku', uma-rapa ria raratai. Nculii' -ramo hilou hi topohura, ra'uli':


Ngani kon himoon ko man ang pagpanghukom, ang akong hukom tinuod kay dili man ako rang usa ang magahukom, kondili ako ug ang Amahan nga mao ang nagpadala kanako. 	 Ane rapa' -na mpohurai-a kara-kara tauna, pobotuhi-ku bate monoa', apa' uma hadudua-ku. Tuama-ku to mposuro-a, Hi'a-mi doo-ku.


Bisan gani ang mga buhok sa inyong ulo naisip na ang tanan. Ayaw kamo kahadlok, kay kamo labaw pa ug bili kay sa daghang mga gagmayng langgam. 	 Peliu-liu-nami koi'. Bangku' kawori' wuluwoo' -ni nabila' pai' na'inca omea. Jadi' neo' -koi me'eka'. Meliu-pi pompewili' -na Alata'ala hi koi' ngkai pompewili' -na rone to wori'.


Maingon sa nahitabo kaniadto sa mga adlaw ni Noe, maingon man usab unya sa mga adlaw sa Anak sa Tawo. 	 "Hewa to majadi' hi tempo nabi Nuh owi, hewa toe wo'o mpai' to jadi' hi eo karata-ku Aku' Ana' Manusia'.


"Ang mata mao ang suga sa lawas. Busa, kon maayo ra ang imong mata, ang tibuok mong lawas mapuno sa kahayag; 	 "Mata-ta ma'ala rarapai' -ki hulu'. Ane lompe' mata-ta, monoto pehilo-ta.


Ug dihadiha, sa pag-abut na sa kabuntagon, ang mga sacerdote nga punoan nanagsabutsabut uban sa mga anciano ug sa mga escriba ug sa tibuok Sanhedrin: ug si Jesus ilang gigapos ug gitaral ug gitugyan ngadto kang Pilato. 	 Mepupulo ngkii, hawe'ea topohura agama nte imam pangkeni pai' guru agama pai' totu'a to Yahudi to ntani' -na, mohawa' wo'o-ramo. Rahoo' -imi Yesus, rakeni hilou rabua' hi Gubernur Pilatus.


Ug iyang gisuginlan sila sa daghang mga butang pinaagig mga sambingay. Ug siya miingon: "Usa ka magpupugas miadto aron sa pagsabod ug binhi. 	 Wori' nyala lolita rapa' natudui' -raka, na'uli': "Ria hadua topohawu' hilou mohawu'.


Sumala sa hiyas nga nadawat sa matag-usa, gamita ninyo kini alang sa usag usa ingon nga mga maayong piniyalan sa nagkalainlaing grasya sa Dios: 	 Alata'ala mpowai' butu dua-ta pakulea' to mosisala. Kana tapake' pakulea' -ta toe mpotulungi doo, kana tapobago lompe' pobago to nakolai' -taka Alata'ala ngkai kabula rala-na.


Ug ang napulog-duha ka mga pultahan hinimog napulog-duha ka mga mutya, ang matag-usa ka pultahan hinimog usa lamang ka buok mutya; ug ang kadalanan sa siyudad lunsayng bulawan, matin-aw morag bildo. 	 Wobo' -na to hampulu' romeha' toe paka' ngkai watu to masuli' oli-na to rahanga' mutiara. Butu meha' wobo' rababehi ngkai hameha' mutiara to kama. Ohea rala ngata toe bulawa mara, meringkila' hewa kaca to mekaho'.


Apan ang takna taliabut, ug karon mao na, nga ang tinuod nga mga magsisimba magasimba sa Amahan diha sa espiritu ug sa kamatuoran, kay kini ang ginapangita sa Amahan nga maoy managsimba kaniya. 	 Tapi' rata mpai' tempo-na-- pai' toi-mi tempo-na-- tauna to mepue' mpu'u-mpu'u hi Alata'ala to Tuama, kana mpopue' -i hante kuasa Inoha' Tomoroli', pai' ntuku' ohea to makono. Pepue' to hewa toe-mi to napokono Alata'ala to Tuama.


Apan sa nangadto na sa fiesta ang iyang mga igsoon, siya usab miadto, dili pinasundayag kondili ingon nga siyasiya ra. 	 Hilou mpu'u-ramo ompi' -na Yesus hi Yerusalem bona mpokaralai Posusa' Pobamaru' hi ria. Ntaa' metuku' bongo moto-idi-hawo Yesus-e, aga hadudua-na bona neo' ra'incai ntodea.


kay ipakita ko kaniya unsa kadaghan ang kinahanglan iyang pagaantuson tungod sa akong ngalan." 	 Ku'uli' moto-ki mpai' kaparia to kana natodohaka sabana petuku' -na hi Aku'."


Mao kana ang daku ug unang sugo. 	 Toe-mi parenta to meliu kabohe-na, pai' to lomo' -na mpu'u.


Ug sa ila nang natuman ang tanang nahisulat mahitungod kaniya, siya gihugos nila gikan sa kahoy, ug ilang gibutang sa usa ka lubnganan. 	 Hudu-mi rababehi hawe'ea to te'uki' owi to mpolowa-i, rapopana'u woto-na ngkai kaju parika' -na pai' -i ratana.


kay Ang tanang pagkatawo sama sa tanaman ug ang tanang kaanyag niini sama sa bulak sa tanaman. Ang tanaman malaya, ug ang kabu-lakan mapulak, 	 Hewa to te'uki' hi rala Buku Tomoroli' owi: Katuwu' manusia' -le, hewa kowo', hawe'ea kancolaa-ra hewa sehe kowo'. Kowo' molaju, sehe-na roda',


Ug sa nagtambong siya sa kan-anan uban kanila, siya mikuhag tinapay ug nanalangin, ug kini iyang gipikaspikas ug gihatag kanila. 	 Mohura-ramo hangkaa-ngkania bona ngkoni'. Yesus mpo'ala' roti, naposampayai, napihe-pihe pai' natonu-miraka.


ug nga karon iyang gikapadayag kini pinaagi sa pagpakita sa atong Manluluwas nga si Cristo Jesus, ni kinsa gilaglag ang kamatayon ug pinaagi sa Maayong Balita ang kinabuhi ug ang pagkawalay kamatayon gidala niya ngadto sa kahayag. 	 Pai' hewa toe lau, napadupa' mpu'u-mi patuju-na toe, apa' rata-imi Yesus Kristus jadi' Magau' Tompohore-ta ngkai huku' jeko' -ta. Yesus mpodagi kamatea-- batua-na: nau' mate-ta mpai', napotuwu' nculii' moto-ta hi eo mpeno pai' nawai' -ta katuwua' to uma ria kahudua-na, ane mepangala' -ta hi Kareba Lompe'.


Ug si Pedro mitubag kanila, "Paghinulsol kamo, ug pabautismo kamo ang matag-usa kaninyo sa ngalan ni Jesu-Cristo tungod sa kapasayloan sa inyong mga sala; ug madawat ninyo ang gasa nga Espiritu Santo. 	 Na'uli' Petrus: "Medea-mokoi ngkai jeko' -ni, pai' -koi raniu' butu-butu dua-ni jadi' topetuku' Yesus Kristus. Ngkai ree mpai', Alata'ala mpo'ampungi jeko' -ni, pai' nawai' -koi Inoha' Tomoroli'.


Ug sa diha nga mihuros ang mahinay nga habagat, sa pagdahum nga nakab-ot na nila ang ilang tuyo, giisa nila ang angkla ug migikan sila nga nagpapiliw sa Creta, duol sa baybayon. 	 Nto'u toe, ngolu' ngkai selatan lompe' pewui-na. Toe pai' ra'uli' topobago hi kapal, ma'ala-ramo mpokaliliu pomako' -ra hante kalompea' -na. Jadi', ra'ore' -mi ahe' to mpotaha kapal (to rahanga' balango'), pai' -ra kaliliu mewiwi' hi lewuto' Kreta.


ug kini ilang gibaylo sa yuta sa magkokolon, sumala sa gitugon kanako sa Ginoo." 	 pai' ra'oli-ki tana' topobabehi kura. Tohe'e majadi' ntuku' hawa' Pue' Alata'ala hi aku'."


Hukasa ninyo ang inyong daang pagkatawo nga dala pa sa inyong karaang paggawi sa kinabuhi ug nga nadunot pinaagi sa mga malimbongong pagpangibog, 	 Ratudui' -mokoi hewa toi: kana nibahakai po'ingku-ni to ri'ulu to nituku' kako'ia-ni mepangala' hi Pue'. Hawe'ea kahinaa to nituku' nto'u toe mpopanawu' -koi pai' mpogero katuwu' -ni.


ug nakatagamtam na sa pagkamaayo sa pulong sa Dios ug sa mga gahum sa kapanahonan nga umalabut, 	 ra'inca moto kalompe' -na Lolita Alata'ala, pai' rarasai hi rala katuwu' -ra baraka' to ngkai dunia' to rata mpai'.


Busa, mga higala, sumalig kamo, kay nagatoo ako sa Dios nga kini mahitabo gayud sibo sa gikasulti kanako. 	 Toe-mi ompi', pakaroho nono-ni. Apa' bate kupangala', napa to na'uli' -ka Alata'ala kana madupa'.


Ug kon ang buhat ni bisan kinsa masunog ra, nan, siya makaagum ug kapildihan; apan siya maluwas, bisan nga daw nag-agi siya latas ug kalayo. 	 Ane pobago-na uma ntaha pomparesa' -na Pue', bate rugi-i mpai'. Batua-na, tebahaka moto-i ngkai huku' jeko' -na, aga uma-i mporata parasee ngkai pobago-na. Hi'a ma'ala rarapai' -ki tauna to mampu tomi-na: hawe'ea rewa-na moronto, woto-na mara-damo to uma nakoni' apu.


Kay siya nahibulong man ugod, ug ang tanan nga mga kauban niya, tungod sa mga isda nga ilang nakuha; 	 Simon mololita hewa toe, apa' hi'a pai' hawe'ea doo-na wilingkoroa mpohilo kawori' bau' to nawoko' jala' -ra.


Si Juan maoy usa ka suga nga nagsiga ug nagdan-ag, ug sulod sa usa ka panahon gikahimut-an ninyo ang pagkalipay diha sa iyang kahayag. 	 Yohanes toei hewa lampu to mehini pai' ngkeni kabajaa-na hi koi'. Pai' koi', goe' lia moto-koi mpo'epe lolita-na. Aga kagoe' -ni tetu hampai' -wadi.


ug igapusdak ikaw sa yuta, ikaw ug ang imong mga kabataan sa sulod kanimo, ug dili nila ikaw binlan ug usa ka bato nga magapatong sa bato; kay ikaw wala man makaila sa panahon sa pagduaw kanimo." 	 Raropuhi mpai' ngata-ni hante hawe'ea ihi' -na, duu' -na uma-pi ria watu to bate pomeduncu-na. Apa' uma-koina nisaile' karata-na Pue' Ala doko' mpotulungi-koi."


Unsa man lang diay si Apolos? Unsa man si Pablo? Sila mga mag-aalagad lamang nga ang matag-usa gikapiyalan sa Ginoo ug bulohaton, nga pinaagi kanila kamo nanagpanoo. 	 Ane aku' pai' Apolos-le, pahawaa' Alata'ala-wadi-ka-kaiwo, to mpotete' -koi bona mepangala' hi Pue' Yesus. Kai' hore-hore mpobago bago to napopokoloi-kakai Pue'.


nga tungod niana ila na gayud ganing gipangdala ang mga masakiton ngadto sa kadalanan, ug gibutang sa mga lantay ug mga higdaanan, basin na lang aduna kanilay mahilandungan sa anino ni Pedro inig-agi niya. 	 Wori' tanda mekoncehi to rababehi suro Pue' Yesus, alaa-na wori' topeda' rakeni ntali ali' -ra, rapopoturu hi wiwi' ohea. Apa' rasarumaka ane liu-ipi mpai' Petrus hi ree, nau' ba kampa' kao' -na bela hi woto-ra, mo'uri' -ra.


Inyong gihukman ug silot, inyong gipatay ang matarung; siya dili lang mosukol kaninyo. 	 Koi' mpohuku' pai' mpopatehi tauna to uma masala', to uma-ra bisa mpo'ewa-koi.


Nagadahum ba kamo nga wala lamay hinungdan ang pag-ingon sa kasulatan, "Uban sa pangabubho, siya gimingaw sa espiritu nga iyang gipapuyo sa sulod nato"? 	 Ba nipekiri-koina wae-e ompi', uma ria tuju-na ihi' Buku Tomoroli' to mpo'uli': Alata'ala mpajadi' nono manusia', tapi' nono-ta toe uma mowo hina-na.


Ug nakakita ako sa diha nga ang Cordero mibukhad sa usa sa pito ka mga timri, ug nadungog ko ang usa sa upat ka mga buhing binuhat nga nag-ingon, sa tingog nga daw dalogdog, "Umari ka!" 	 Oti toe kuhilo Ana' Bima mpobongka saa' to lomo' -na ngkai saa' to pitu toe. Ku'epe hama'a ngkai anu tuwu' to opo' toera mekio' mpesukui hewa moni kuna, na'uli': "Tumai-moko!"


Kinsa man ang mopakanaug sa hukom sa silot? Siya ba si Cristo Jesus, ang namatay, oo, ang nabanhaw gikan sa mga patay, ang anaa karon sa too sa Dios, ang nagapangamuyo gayud alang kanato? 	 Hema to daho' mpo'uli' kana rahuku' -ta! Apa' Kristus Yesus moto-mi mate mpotolo' jeko' -ta. Pai' meliu ngkai toe: rapotuwu' nculii' -imi, pai' mohura-imi hi mali ngka'ana Alata'ala. Kristus Yesus toe-imile to mpome'alai' -ta hi nyanyoa Alata'ala-e.


siya miingon kaniya, "Pamation ko ikaw inig-abut na sa imong mga magsusumbong." Ug iyang gisugo nga pabantayan siya didto sa palasyo ni Herodes. 	 na'uli' -mi: "Wae. Kuparesa' moto kara-kara-nu ane rata-ra-damo mpai' bali' -nu." Oti toe, nahubui tantara-na mpojaga Paulus hi rala tomi bohe to nawangu Magau' Herodes owi.


kay kini nabalaan na man pinaagi sa pulong sa Dios ug sa pag-ampo. 	 Ntuku' Lolita Alata'ala, hawe'ea ma'ala takoni', pai' taposampayai wo'o bona nagane' -taka.


malaumon ako sa pagpakigkita kaninyo inig-agi ko diha paingon sa Espana, ug aron ikahatud ako ninyo sa akong paggikan paingon didto sa diha nga masinati ko na ang kalipay sa pagpakig-uban kaninyo sa makadiyot. 	 kusarumaka ria-mi mpai' loga-ku mehani hi ngata-ni pai' mpohirua' -kokoi ompi'. Apa' ane hilou-a mpai' hi tana' Spanyol, bate liu hi ngata Roma-a. Jadi', ka'oti-ku mpai' goe' -goe' dohe-ni hampai', kusarumaka nipope'ongko' lompe' -a kaliliu hilou hi Spanyol.


Ug siya milugsong ngadto sa Capernaum, usa ka lungsod sa Galilea. Ug sa adlaw nga igpapahulay iyang gipanudloan sila; 	 Oti toe, Yesus hilou hi ngata Kapernaum hi tana' Galilea. Karata-na hi ree, metudui' wo'o-i hi tomi posampayaa hi Eo Sabat.


Ug sa nagpanudlo si Jesus sa sulod sa templo, siya miingon, "Unsaon ba sa mga escriba sa pagpakaingon nga si Cristo anak ni David? 	 Nto'u-na Yesus metudui' hi Tomi Alata'ala, na'uli': "Napa pai' guru agama mpo'uli' Magau' Topetolo' muli-na Magau' Daud?


Kay nagaingon ang kasulatan, "Ang tanan nga nagatoo kaniya dili maulawan." 	 Hi rala Buku Tomoroli' ria te'uki' hewa toi: "Hawe'ea tauna to mepangala' hi Hi'a, uma-ra mpai' hala'nawu'."


nga nanag-ingon, "Dalaygon ang Hari nga nagaanhi sa ngalan sa Ginoo!" Kalinaw sa langit ug himaya sa kahitas-an!" 	 Ra'uli' hi rala pe'une' -ra: Pue' Ala mpogane' Magau' to tumai mpokeni hanga' -na!" Une' -imi Pue' Ala to hi suruga, apa' nawai' -tamo kalompea'."


Ang nagabaton sa akong mga sugo ug nagatuman niini, kini siya mao ang nahigugma kanako; ug ang nahigugma kanako pagahigugmaon sa akong Amahan, ug ako mahigugma kaniya ug magapadayag sa akong kaugalingon ngadto kaniya." 	 "Tauna to mpotarima pai' mpotuku' hawa' -ku, hira' -mi to mpoka'ahi' -a. Tuama-ku mpoka'ahi' tauna to mpoka'ahi' -a, pai' Aku' wo'o mpoka'ahi' -ra, pai' kupopohiloi-ra woto-ku."


"Kon nahigugma kamo kanako, inyong pagatumanon ang akong mga sugo. 	 "Ane nipoka'ahi' -a, nituku' -mi hawa' -ku.


Ug didto iyang gikakita ang usa ka tawo nga ginganlan si Eneas, usa ka paralitiko nga nag-ilaid sa iyang higdaanan sulod na sa walo ka tuig. 	 Hi ngata Lida toe, mpohirua' -ki hadua tomane, hanga' -na Eneas. Eneas toei walu mpae-imi pungku, uma-i tepemata ngkai poturua-na.


Mga igsoon, ingon nga panig-ingnan sa pag-antus ug pagpailub, palandunga ang mga profeta nga nanagsulti tungod sa ngalan sa Ginoo. 	 Ompi' -ku hawe'ea! Kiwoi-koi nabi owi to mpokeni Lolita Pue'. Mosabara-ra pai' tari-ra mpotodohaka kaparia. Agina tatuku' posabara-ra.


Kay ang kasugoan gihatag pinaagi kang Moises, apan ang grasya ug ang kamatuoran miabut pinaagi kang Jesu-Cristo. 	 Ngkai nabi Musa tatarima Atura Pue' Ala. Tapi' ngkai Yesus Kristus toe-mi pai' ta'inca mpu'u-i Alata'ala, pai' kabula rala-na hi kita'.


nan, karon, ikaw nga nagapanudlo sa uban, dili ba usab nimo tudloan ang imong kaugalingon? Ikaw nga nagawali batok sa pagpangawat, nagapangawat ka ba? 	 Jadi', kita' mpotudui' tau ntani' -na. Hiaa' napa-di pai' uma tatudui' woto-ta moto-e! Tatudui' doo bona neo' manako. Hiaa' beiwa-mi ane manako moto-tae!