ang agalon sa maong ulipon moabut ra sa adlaw nga wala siya magpaabut kaniya ug sa takna nga wala niya hibaloi, ug iyang pagasilotan siya ug ibutang niya ipon sa mga dili kasaligan. 	 Ntaa' we'i, bula-na lempe' moto hewa toe, muu-mule' rata-mi maradika-na hi eo pai' hi jaa to uma na'incai. Batua toei raweba' ntarurua' pai' rapetadi hi mali-na, raponcawa tauna to uma mepangala' hi Alata'ala.


Daku ang akong pagkalipay diha sa Ginoo nga karon sa katapusan gibuhi na usab ninyo ang inyong kahangawa alang kanako; sa pagkatinuod hinoon kamo kanunay man nga may kahangawa alang kanako, mao lamang nga kamo wala makagayon sa pagpakita niini. 	 Goe' lia nono-ku ompi', pai' -a mpo'une' Pue', apa' nau' mahae-tamo mogaa', nipakatu wo'o-mi petulungi-ni hi aku'. Uma-le ku'uli' ba uma-apa nikiwoi. Nikiwoi oa' -a, ka'uma-na ria loga-ni-wadi mpotulungi-a.


Ug siya miingon, "Sa pagkatinuod, sultihan ko kamo, nga kining kabus nga babayeng balo nakahulog ug labaw pa kay sa tanan kanila; 	 Na'uli' Yesus: "Mpu'u ku'uli' -kokoi: tobalu to mpe'ahii' tuwu' -na tohe'e mai, meliu pewai' -na ngkai pewai' hawe'ea tauna toera lau.


Ug usab daghan ang gipagulaan ug mga yawa nga nanagsinggit, "Ikaw mao ang Anak sa Dios!" Apan iyang gibadlong sila ug wala niya tugoti sa pagsulti, kay sila nakaila man nga siya mao ang Cristo. 	 Pai' wori' wo'o seta napopalai ngkai tauna to rapesuai'. Seta to napopalai toera, kaka'au-au-ra, ra'uli': "Iko-mi Ana' Alata'ala!" Aga natagi mpu'u-ra bona neo' -ra mololita, apa' ra'inca Kahi'a-na Magau' Topetolo'.


Ug ang tibuok Galilea gisuroy niya nga nagwali sulod sa ilang mga sinagoga ug nagpagula sa mga yawa. 	 Ngkai ree, kahilou-nami Yesus hante ana'guru-na mpokeni Lolita Alata'ala hi hawe'ea ngata hi tana' Galilea. Metudui' -i hi rala tomi-tomi posampayaa, pai' -i mpopalai seta to mpesuai' tauna.


Sa ingon niini natuman ang gisulti pinaagi sa profeta, nga nagaingon: Sa akong baba magabungat ako sa pagsulti pinaagig mga sambingay, igapamulong ko ang mga butang tinago sukad pa sa pagkatukod sa kalibutan." 	 Ngkai toe, madupa' -mi lolita to na'uki' nabi owi-e: Kutudui' -ra hante lolita rapa'. Kuparata-raka tudui' to tewunii' ngkai lomo' kajadi' dunia'."


Sa pagpahiubos kaniya, sa katarungan gihikawan siya. Ni kinsa pa man pagaasoyon ang iyang kaliwatan? Kay ang iyang kinabuhi gikuha na man gikan sa yuta." 	 Raruge' -i pai' rahuku', hiaa' uma ria sala' -na. Uma ria haduaa tauna to mpotutura karia muli-na apa' rapatehi-i-hana."


ayaw ninyo pagahia ang inyong mga kasingkasing ingon niadtong pagpangsupil nila batok kanako, sa adlaw sa pagpanulay didto sa kamingawan, 	 neo' nipakatu'a nono-ni hewa ntu'a-ni owi, to nakeni nabi Musa malai ngkai tana' Mesir. Ntu'a-ni owi mposapuaka Alata'ala pai' rasori-i hi papada to wao' raponciloi-ki kamosabara-na.


Ug kaniya ilang gidala ang usa ka tawo nga bungol ug may pagkaamang; ug ilang gihangyo si Jesus nga unta itapion niya ang iyang kamot diha kaniya. 	 Hi ree, ria to mpokeni hadua tauna to wongo pai' to neo' uma howa' mololita. Merapi' -ra bona najama-i-hawo.


Ug kon ang imong kamot o tiil mao ang makaingon kanimo sa imong pagpakasala, putla ug isalibay kini gikan kanimo; kay maayo pa alang kanimo nga magasulod ka sa kinabuhi bisan pungkol o bakul, kay sa may duha ikaw ka mga kamot o duha ka mga tiil apan igabanlud ikaw ngadto sa kalayo nga walay pagkatapus. 	 "Ane rapa' -na pale-ta hamali ba witi' -ta hamali to mpakeni-ta mojeko', pua' lau-mi pai' petadi. Agina hamali-damo pale-ta ba witi' -ta, asala mporata-ta katuwua' to lompe' dohe Alata'ala. Agina lau-pi toe, ngkai palea ntimalia pai' witia' ntimalia, hiaa' ka'omea-na ratadi-ta hi rala apu to jela' ncuu.


Si Pablo, ulipon sa Dios ug apostol ni Jesu-Cristo, aron sa pagpausbaw sa pagtoo sa mga pinili sa Dios, ug sa ilang kahibalo sa kamatuoran nga nahitukma sa pagkadiosnon, 	 Sura toi ngkai aku' Paulus, batua Alata'ala pai' suro Yesus Kristus. Na'ongko' -a jadi' suro-na, pai' nahubui-a mporohoi pepangala' tauna to napelihi-ramo Alata'ala. Nahubui wo'o-a mpotudui' -ra tudui' to makono. Ane tatuku' tudui' to makono toe, mengkoru-ta hi Alata'ala,


Tungod niini misalig kaniya ang daghan sa mga Judio nga nangadto uban kang Maria ug nakakita sa gibuhat ni Jesus. 	 Wori' to Yahudi to mpokinomo Maria nto'u toe, pai' rahilo napa to nababehi Yesus. Pai' wori' -ramo to mepangala' hi Hi'a.


Unya nakita ko ang laing usa ka manolunda nga mikayab gikan sa silangan sa Adlaw, ug nagdala sa timri sa buhi nga Dios. Ug sa makusog nga tingog iyang gisinggitan ang upat ka manolunda nga hinatagan sa kagahum sa pagpangdaut sa yuta ug sa dagat, 	 Oti toe, kuhilo opo' mala'eka mokore hi opo' huno dunia'. Mala'eka toera mporata kuasa ngkai Alata'ala bona mpoporumpai' dunia' hante pesesa', lompe' hi tahi' lompe' hi role-na. Mpotaha-ra ngolu' ngkai opo' huno dunia' bona uma ria ngolu' mewui hi tahi' pai' hi role-na pai' hi wana'. Pai' kuhilo mala'eka kahadua-na mehupa' tono' mata'eo. Ngkeni-i posaa' to ngkai Alata'ala to Tuwu' duu' kahae-hae-na. Mala'eka toei mekio' mpesukui mpo'uli' -raka mala'eka to opo' toera we'i, na'uli':


Ug bisan ako dili kaha batid nga mamumulong, ngani sa kahibalo ako wala kakulangi; sa tanang paagi kini amo nang gikapadayag kaninyo diha sa tanang mga butang. 	 Apa' nau' uma rahi ku'incai mololita, aga bela-a tauna to wojo-e'. Ku'inca tudui' to makono. Ni'epe pai' nihilo moto-mi toe hi butu nyala gau' -kai dohe-ni.


Si Jesus mitubag, "Ang akong pagkahari dili iya niining kalibutana. Kon ang akong pagkahari iya pa niining kalibutana, nan, moaway unta ang akong mga alagad aron dili ako ikatugyan ngadto sa mga Judio. Apan ang akong pagkahari dili gikan niining kalibutana." 	 Na'uli' Yesus: "Kamagaua' -ku bela ngkai dunia' toi. Ane rapa' -na magau' hi dunia' toi mpu'u-a, tauna to mpotuku' -a bate me'ewa bona neo' -a rahoko' pai' rapewai' hi topoparenta to Yahudi. Tapi' Kamagaua' -ku bela ngkai dunia' toi."


Ug bisan unsay inyong pangayoon pinaagi sa akong ngalan, pagabuhaton ko kini, aron ang Amahan kapasidunggan diha sa Anak. 	 Jadi', napa-napa to niperapi' hante hanga' -ku, bate kuwai' -koi, bona to kubabehi toe mpobila' Tuama-ku.


Ug si Jesus mihunong ug gitawag sila niya nga nag-ingon, "Unsa may gusto ninyong buhaton ko alang kaninyo?" 	 Mento'o-imi Yesus, pai' -i mpokio' -ra tumai, na'uli' -raka: "Napa to nipokono kubabehi-kokoi?"


Ayaw ninyo hatagig higayon sa pagkapangdol ang mga Judio o ang mga Gresyanhon o ang iglesia nga iya sa Dios, 	 Neo' mpobabehi napa-napa to mpopanawu' doo, ba to Yahudi-ra ba bela-ra to Yahudi ba hingka doo-ta to Kristen to napobagia Alata'ala.


Walay tawo nga magatapak ug bag-ong panapton diha sa daan nga sinina, kay ang igatapak mabitas ra gikan sa sinina, ug unya mahimo na hinoon ang labi pa ka dakung gisi. 	 Oti toe, Yesus mpo'uli' lolita rapa' to ronyala-pi, na'uli': "Uma ria haduaa tauna to mpotelepei baju to hae hante pontaia' to bo'u. Apa' pontaia' to bo'u mongkuru' mpai', duu' -na mpoheu' baju to hae toe, alaa-na kaboo-bohea lau-mi mpai' heu' -na.


"Ngano nga kining pahumot wala man hinoon ibaligyag tulo ka gatus ka denario, ug ang halin ihatag sa mga kabus?" 	 "Masuli' lia oli-na lana tetu, nte tolu atu doi pera'. Napa-di-hana pai' uma rapobalu' lau, pai' doi-na rawai' -raka tokabu!"


Unya mitungha ang usa sa pito ka mga manolunda nga may pito ka mga panaksan nga napuno sa katapusang pito ka mga hampak, ug kanako misulti siya nga nag-ingon, "Umari ka, ipakita ko kanimo ang Pangasaw-onon, ang asawa sa Cordero." 	 Oti toe, tumai hadua ngkai mala'eka to pitu to ngkakamu batili-e we'i to ihia' hante pitu nyala pesesa' to ka'omea-na. Tumai mala'eka toei mpo'uli' -ka: "Mai-moko, kutudo' -koko tobine to napemuai' Ana' Bima."


nga nag-ingon, "Ginoo, sa balay atua ang akong binatonan nga giparalisis, nagahigda nga nagaantus sa hilabihan gayud." 	 na'uli': "Tuama, batua-ku peda' lia-i ria hi tomi. Ntora turu-i-wadi, pai' ntora ntodohaka-i."


ug unya pagaluwason ang tibuok Israel, ingon sa nahisulat: Ang Manluluwas moabut gikan sa Sion; pagahinginlan niya ang pagkadili diosnon gikan kang Jacob"; 	 Ngkai ree mpai', hawe'ea to Israel tehore ngkai huku' jeko' -ra. Kajadia' toe, hintotoa hante lolita to te'uki' hi rala Buku Tomoroli' owi. Na'uli' Alata'ala: Rata mpai' tempo-na, Topetolo' mehuwu ngkai Bulu' Sion, pai' napori hawe'ea kadada'aa ngkai muli Yakub.


Walay Judio ni Gresyanhon, walay ulipon ni gawas, walay lalaki ni babaye; kay kamong tanan usa ra diha kang Cristo Jesus. 	 Alata'ala uma mpelence ba to'apa-ta: to Yahudi ba bela to Yahudi, to tuwu' batua ba to tuwu' maradika, tomane ba tobine-- hi poncilo Alata'ala hibalia omea-koi sabana posidaia' -ni hante Kristus Yesus.


Busa karon, uban sa Sanhedrin, ipahibalo ninyo sa koronil nga si Pablo kinahanglan iyang ipadala kaninyo, nga daw buot kamo pakisayud sa labi pang sibo mahitungod kaniya. Ug kami andam sa pagpatay kaniya sa dili pa siya mahiabut sa duol." 	 Wae-pi, kiperapi' hi tuama-tuama hante topohura agama bona nipakatu sura hilou hi kapala' tantara to Roma, mperapi' bona Paulus rakeni nculii' mponyanyo-koi, ntani' raparesa' tena kara-kara-na. Ntaa' kilede-idi pai' kipatehi hi lengko ohea-e!"


Ug siya miingon, "Ang nagagula gikan sa sulod sa tawo mao ang makapahugaw sa taw0. 	 Na'uli' tena-raka: "Aga kehi pai' gau' -ta, toe-dile to mpakada'a-ta hi poncilo Alata'ala-e, apa' kehi pai' gau' -ta toe mehupa' ngkai nono-ta.


Taudtaud dihay lain nga nakakita kaniya ug miingon, "Ikaw usab kauban nila." Apan si Pedro mitubag, "Oy, tawo, dili baya ako." 	 Uma mahae ngkai ree, kahadua-na mpohilo Petrus pai' na'uli' -ki: "Iko wo'o-mi hadua doo-ra ngone!" Na'uli' wo'o Petrus: "Uma! Bela aku'."


Kay panahon na nga pagasugdan ang pagtuman sa hukom diha sa balay sa Dios; ug kon kini magsugod man kanato, unsa man kahay dangatan sa mga tawo nga wala magtuman sa Maayong Balita sa Dios? 	 Neo' rata-mi tempo-na Alata'ala mpohurai kara-kara butu dua tauna. To napohurai mperi'ulu, kita' to napo'ana'. Hiaa' ane kita' to ri'ulu napohurai kara-kara-ta, peliu-liu-nami mpai' kagaga pehuku' -na ane mpohurai-i kara-kara-ra tauna to uma dota mpangala' Kareba Lompe' to ngkai Alata'ala.


Ug sa paghiabut na nila, siya miingon kanila, 	 Rata mpu'u-ramo hi Miletus, na'uli' Paulus mpo'uli' -raka: "Ompi' -ompi', ni'inca moto-mi beiwa po'ingku-ku dohe-ni, ngkai lomo' karata-ku hi propinsi Asia toi duu' hewa toe lau.


Ug si Jesus milingi ug iyang nakita sila nga nanagsunod kaniya, ug siya miingon kanila, "Unsay inyong gipangita?" Ug sila miingon kaniya, "Rabi (nga sa ato pa, Magtutudlo), diin ka magpuyo?" 	 Yesus mewili', nahilo-ra mpotuku' -i. Napekune' -ra: "Napa to nipali' -e?" Ra'uli' -ki: "Hiapa po'ohaa' -nu Guru?"


Mga anak, kinahanglan maghigugma kita dili lamang pinaagi sa pulong o sa sulti, kondili pinaagi sa buhat ug sa tinuoray gayud. 	 Ana' -ana' -ku, neo' ma'ahi' hi wiwi-wadi, neo' ta'uli' kampoka'ahi' -ta ompi' -ta pai' uma tababehi napa-napa mpotulungi-ra. Ma'ahi' -ta hante kehi-ta, apa' toe-mi ahi' to makono mpu'u.


Ug tan-awa, magasamkon ikaw ug igaanak mo ang usa ka bata nga lalaki, ug siya imong paganganlan si Jesus. 	 Motina'i-ko mpai', pai' -ko mo'ana', hadua ana' tomane. Ana' tetu mpai' kana nuhanga' Yesus.


kang kinsa nagadawat ug ngalan ang matag-usa ka banay sa langit ug sa yuta, 	 to Tapotuama omea, lompe' kita' to hi dunia', lompe' hawe'ea ihi' suruga.


dili sa pag-alagad nga linigoy ingon sa magapahimuot sa mga tawo lamang, kondili ingon nga mga ulipon ni Cristo, nga sa kinasingkasing managtuman sa kabobut-on sa Dios, 	 Neo' nibabehi toe nto'u-na nahilo maradika-ni-wadi bona ngalai' ra'une' manusia' -wada-koi. Mobago-koi hewa batua Kristus to mpotuku' konoa Alata'ala hante nono mpu'u.


Ug sa pagkakita ko kaniya, natumba ako nga daw patay diha sa iyang tiilan. Apan gitapin-an niya ako sa iyang too nga kamot, ug miingon siya kanako, "Ayaw kahadlok; ako mao ang Sinugdan ug ang Katapusan, 	 Wae kakuhilo-na, kamodungka-kumi tetumpopo' hi nyanyoa-na, hewa tauna to mate-ama. Ngkai ree, nadampa pale ka'ana-na hi woto-ku, pai' na'uli' -ka: "Neo' me'eka'. Aku' -mi to lomo' -na pai' to ka'omea-na.


Alaut ako nga tawo! Kinsay mopagawas kanako gikan niining lawasa nga iya sa kamatayon? 	 Aku' manusia' to silaka mpu'u toi-e! Hema-mi-kuwo to mpobahaka-a ngkai woto to mpokeni kamatea toi-e?


Busa sila nga nagaantus sumala sa pagbuot sa Dios kinahanglan magabuhat ug maayo, ug magapiyal sa ilang mga kalag ngadto sa usa ka magbubuhat nga kasaligan. 	 Toe-mi ompi', ane ria-ta to mporata kaparia apa' lawi' wae-mi konoa Alata'ala, tatonu-mi katuwu' -ta hi Alata'ala Topejadi'. Bate napadupa' janci-na hi kita'. Pai' neo' tabahakai mpobabehi po'ingku to lompe'.


Ug sa nadala na nila si Pablo ug si Silas ngadto sa mga maghuhukom, ang mga agalon nanag-ingon, "Kining mga tawhana nga mga Judio nagapagubot sa atong siyudad. 	 Karata-ra hi topoparenta to Roma, ra'uli': "Tauna tohe'ira to Yahudi, tumai-ra mpobalinai' ngata-ta.


Siya walay amahan ni inahan ni kagikanan, ug wala usab siyay sinugdanan sa mga adlaw ni katapusan sa kinabuhi, hinonoa ingon nga nahisama sa Anak sa Dios, magapadayon siya nga sacerdote hangtud sa kahangturan. 	 Ane tabasa tutura-na, uma rakahangai' tuama-na ba tina-na ba tauna to mpomuli-ki, uma ria to mpotutura pontepu'ua tuwu' -na ba kahudua tuwu' -na. Ma'ala-mi ta'uli': Melkisedek toe hibalia hante Ana' Alata'ala, apa' jadi' imam ncuu-i duu' kahae-hae-na.


Ug si Jesus nangutana sa amahan niini, "Unsa na kadugay ang iyang pagkaingon niini?" Siya mitubag nga nag-ingon, "Sukad pa sa pagkabata. 	 Mepekune' -i Yesus hi tuama-na ana' toei, na'uli': "Hangkuja-mi hae-na narata haki' toi-e?" Na'uli' tuama-na: "Ngkai kakedia' -nami-hana.


Ug ang tanang mga profeta sukad pa kang Samuel ug sa mga nagsunod kaniya, ang tanan kanila nga misulti, nanagpahibalo usab mahitungod niining mga adlawa. 	 Nabi-nabi to mpokeni Lolita Pue' owi, ntepu'u ngkai nabi Samuel duu' rata hi nabi-nabi to rata ngkabokoa' ngkai Samuel, hawe'ea-ra mpolowa to jadi' tempo toi.


Ang kawatan moanha aron lamang sa pagpangawat ug pagpatay ug paglaglag. Ako mianhi aron sila makabaton ug kinabuhi, ug sa pagpakabaton niini sa madagayaon gayud. 	 Patuju-na topanako-le, tumai doko' manako, mepatehi pai' megerohi. Tapi' Aku' tumai bona manusia' mporata katuwua' to uma mowo kalompe' -na.


kay wala man ugod sila makasabut mahitungod sa tinapay, hinonoa nagmagahi ang ilang mga kasingkasing. 	 Apa' nau' ko'ia-ra mahae mpohilo tanda mekoncehi to nababehi hante roti-e ngone, ko'ia oa' monoto hi rala nono-ra kahema-na mpu'u-i Yesus. Morara' oa' -pidi nono-ra mepangala'.


Ug sa pagkasunod nga adlaw ang panon sa katawhan nga nagpabilin sa pikas nga daplin sa lanaw nakamatngon nga usa ra man kabuok ang sakayan nga nahiadto didto, ug nga si Jesus wala man makasakay sa sakayan uban sa iyang mga tinun-an, hinonoa nga ang iyang mga tinun-an nanggikan nga silasila ra. 	 Kampeneo-na, wori' tauna hi dipo rano mpopali' Yesus, ra'uli': "Hiapa-imidie? Uma-idi mohawi' sakaya dohe ana'guru-nae ngone. Hiaa' uma ria sakaya ntani' -na hi rei ngone, muntu' sakaya to rahawi' ana'guru-na-wadi."


Ang iyang dagway sama sa kilat, ug ang iyang sapot maputi sama sa nieve. 	 Lence-na mekiroi' hewa kila', pai' pohea-na bula ngehe.


Ang gugma dili mohimog dautan ngadto sa silingan; busa ang gugma mao ang katumanan sa kasugoan. 	 Ane tapoka'ahi' doo-ta, uma-hawo tababehi to dada'a hi doo-ta toe. Jadi' ane ma'ahi' -ta, ta'ihii' -mi Atura Pue'.


Busa wala sila makatoo, kay si Isaias miusab man sa pagsulti nga nag-ingon, 	 Jadi', uma-ra bisa mepangala', apa' ria wo'o Lolita Alata'ala to na'uki' nabi Yesaya owi, to mpo'uli':


Apan ingon nga mao karon, ang mga bahin gipahimutang sa Dios diha sa lawas, ang matag-usa kanila sumala sa iyang gikahimut-an. 	 Toe pai' Alata'ala mohawa' bona woto-ta rababehi ngkai wori' nyala bagia, butu nyala bagia natu'u hi woto-ta ntuku' konoa-na, hore-hore hi pontu'ua to taoa-na.


dili ba may pinalabi kamo sa inyong taliwala ug nangahimo kamong mga maghuhukom nga may mga hunahunang dautan? 	 batua-na, tapoposisala hingka doo-ta, pai' tapelence tauna hante patuju to dada'a.


Ug si Juan mitubag, "Walay tawo nga makadawat ug bisan unsa gawas sa ihatag kaniya gikan sa langit. 	 Na'uli' Yohanes: "Kita' manusia' uma mporata napa-napa ane uma pewai' -na Alata'ala.


Apan miliso siya ug miingon kang Pedro, "Pahawa diha, Satanas! Maoy usa ka babag ikaw alang kanako; kay ang imong gikabanaan dili ang mga butang sa Dios, kondili ang mga butang sa mga tawo." 	 Hampe'ili' Yesus mpo'uli' -ki Petrus: "Palai-ko topesori! Doko' nulawa' -a, bona ngalai' neo' -a mpotuku' konoa Tuama-ku? Pekiri-nu tetu-le pekiri manusia', bela pekiri Alata'ala."


Ug sa maong panahon, si Herodes nga hari mibakyaw sa iyang mga kamot aron sa pagdagmal sa pipila ka mga sakop sa iglesia. 	 Nto'u toe wo'o, Magau' Herodes Agripa ntepu'u mpobalinai' ba hangkuja dua topepangala' hi Pue' Yesus.


"Nakita namo ang bilanggoan nga maayo gayud nga pagkasira, ug ang mga bantay nanagtindog sa mga pultahan; apan sa amo nang pag-abli niini, walay tawo nga among nakaplagan sa sulod." 	 "Kihilo-kaiwo wobo' tarungku' bate-na moto tehohoki piri. Pai' polisi topojaga bate-ra moto mpojaga wobo'. Kibea-kaiwo wobo', uma ria haduaa tauna kiratai hi rala-na!"


Apan kamo nadihugan niadtong Balaan, ug kamong tanan nahibalo na. 	 Aga koi' ompi' -ompi', nitarima-mi Inoha' Tomoroli' to ngkai Kristus. Toe pai' hawe'ea-ni mpo'inca tudui' to makono.


Kaniya mitubag ang Ginoo nga nag-ingon, "Mga maut! Dili ba sa adlaw nga igpapahulay ang matag-usa kaninyo maga-badbad man sa iyang baka o sa iyang asno gikan sa pasungan, ug dad-on kini sa gawas aron paimnon? 	 Na'uli' Pue' Yesus: "He koi' to lompe' hi mali-na-wadi! Hi Eo Sabat, hema-ta to uma mpobahaka japi ba jara' -ta, takeni hilou hi mali gimpu pai' tapoponginu?


Ug sa mga tulo ka takna tapus niini, misulod ang iyang asawa nga wala mahibalo sa nahitabo. 	 Ba ria nte tolu jaa ngkai ree, rata wo'o-imi-hawo tobine-na Ananias hi Petrus. Aga uma-hawo na'incai napa to jadi' we'i.


si Pablo miingon sa kapitan ug sa mga sundalo, "Kon kining mga tawhana dili gani pabilin sa sakayan, dili gayud kamo maluwas." 	 Mpohilo toe, na'uli' Paulus mpo'uli' -ki tadulako hante tantara-na: "Ane malai-ra topobago toera ngkai kapal, bate uma-koi mpai' tuwu'!"


Si Judas, ulipon ni Jesu-Cristo ug igsoon ni Santiago, 	 Sura toi ngkai aku' Yudas, batua Yesus Kristus pai' ompi' -na Yakobus, kupakatu tilou hi ompi' -ompi' to nakio' Alata'ala to Tuama jadi' ntodea-na. Napoka'ahi' -koi pai' napewili' oa' -koi duu' hi karata-na nculii' mpai' Yesus Kristus.


ug unya nanglingkod sila aron sa pagbantay kaniya didto. 	 Oti toe, mohura-ramo hilau mojaga.


Kamo mao ang mga saksi niining mga butanga. 	 Koi' -mile to jadi' sabi' ngkai hawe'ea tohe'e-e lau.


Ug ang gugma mao kini, nga kinahanglan managgawi kita subay sa iyang mga sugo; ug ang iyang sugo, ingon sa inyo nang nadungog sukad pa sa sinugdan, mao kini, nga kinahanglan managgawi kamo diha sa gugma. 	 Toe-mile to ra'uli' ahi' -e: mpotuku' hawa' Alata'ala. Pai' toi-mi hawa' -na to ni'epe ami' -mi ngkai lomo' -na: kana momepoka'ahi' mpu'u-tamo.


Busa si Pedro migula uban sa usang tinun-an ug nangadto sila sa lubnganan. 	 Hilou-ramo Petrus hante ana'guru to hadua toei hi daeo'.


Kay kon masanagon man gani ang pag-alagad sa hukom sa silot, labaw pa gayud kaayo niini ang pagkamasanagon sa pag-alagad sa pagkamatarung. 	 To Yahudi owi jadi' masala' hi poncilo Alata'ala apa' ratiboki Atura-na. Aga nau' wae, uma mowo kabaraka' -na Alata'ala to rahilo to Yahudi nto'u toe. Jadi', hangkedi' kabaraka' -na Pojanci Alata'ala to bo'u, apa' Pojanci-na toe mpomonoa' -ta hi poncilo-na.


Ug sa kalit ang iyang kabantug mikaylap sa tanang kasikbit nga dapit sulod sa kayutaan sa Galilea. 	 Ngkai ree, kamolele-nami kareba to mpotompo'wiwi Yesus hobo' hi tana' Galilea.


Kon niini rang kinabuhia may paglaum kita kang Cristo, nan, sa tanang mga tawo kita mao ang labing takus pagakaloy-an. 	 Ane rapa' -na Kristus mpotulungi-ta bula-ta tuwu' hi dunia' toi, pai' hudu ree-wadi petulungi-na hi kita', batua-na ngkai hawe'ea tauna hi dunia' kita' toi-mi-tana to mpe'ahii' lia.


Ug siya miingon, "Ang Anak sa Tawo kinahanglan magaantus sa daghang mga butang, ug igasalikway siya sa mga anciano ug sa mga sacerdote nga punoan ug sa mga escriba, ug pagapatyon, ug sa ikatulo ka adlaw pagabanhawon siya." 	 Na'uli' wo'o-mi: "Aku' Ana' Manusia' kana mporata wori' kaparia. Rasapuaka-a mpai' totu'a ngata, imam pangkeni hante guru agama. Rapatehi-a mpai', aga hi eo katolu-na tuwu' nculii' moto-a."


Apan wala siya mosugot ug milakaw ug iyang gipabilanggo kini hangtud nga makabayad sa utang. 	 Aga uma napangalai' pomperapia' -na toe. Napopesua' lau-imi hi rala tarungku' duu' -na tebayari omea inta-na.


Maingon nga ang kamatuoran ni Cristo ania kanako, ako magaingon nga walay bisan kinsa nga makapugong kanako sa akong pagpasigarbo niini diha sa tibook kayutaan sa Acaya. 	 Mololita-a hi rehe'i hi rala hanga' Kristus. Hewa kamakono-na to na'uli' Kristus, wae wo'o napa to ku'uli' hi rehe'i bate makono. Bohe nono-ku apa' uma-a mperapi' gaji' hi koi' ba hi hema-hema to hi retu lou hi tana' Akhaya. Kabohe nono-ku toi bate uma kubalii'.


Ug bisan kinsa nga magasultig batok sa Anak sa Tawo, siya mapasaylo; apan bisan kinsa nga magasultig batok sa Espiritu Santo dili gayud siya pasayloon, bisan niining panahona karon o niadtong kapanahonan nga palaabuton. 	 Jadi', bona ni'inca: hawe'ea jeko' pai' lolita pesapuaka manusia' ma'ala ra'ampungi. Ane ria tauna to mposapuaka-a ka'Aku' -na Ana' Manusia', ma'ala-pidi te'ampungi sala' -na toe. Aga ane mposapuaka-i Inoha' Tomoroli', uma ria ampungia-na, lompe' tempo toi, lompe' hi eo mpeno-na."


Ug kita nakakita ug magapanghimatuod nga ang Amahan mao ang nagpadala sa iyang Anak ingon nga Manluluwas alang sa kalibutan. 	 Kai', kihilo-imi-kaina Ana' Alata'ala, pai' kisabii' Kahi'a-na to nahubui Alata'ala to Tuama tumai jadi' Magau' Tompohore hawe'ea manusia' ngkai huku' jeko' -ra.


"Mga igsoon, kinahanglan nga matuman gayud ang kasulatan nga gipamulong daan sa Espiritu Santo pinaagi sa baba ni David, mahitungod kang Judas nga nahimong magtotultol sa mga nanagdakop kang Jesus. 	 "Ompi' -ompi', napa to te'uki' hi rala Buku Tomoroli' kana madupa'. Owi hante wiwi Magau' Daud, Inoha' Tomoroli' mpolowa ami' -mi Yudas, to mpakeni tauna to mpohoko' Yesus.


Sila hingmatud-an sa tinuod nga sanglitanan nga nagaingon, "Gibalikan sa iro ang iyang kaugalingong suka; ug tapus madigo ang anay, sa yanang mobalik siya sa paglunang." 	 Ria lolita rapa' to mpo'uli' hewa toi: "Dike' ngkoni' nculii' koja' -na, wawu to teniu' -mi hilou motampo' nculii' hi rege'." Lolita toe bate soso' mpu'u hi tauna toera, apa' rakanculihii-rana kadada'aa to rapalahii-mie wengi.


Ug unya iyang gisugdan ang pagsugilon kanila nga ang Anak sa Tawo kinahanglan magaantus sa daghang mga butang, ug nga igasalikway siya sa mga anciano ug sa mga sacerdote nga punoan ug sa mga escriba, ug nga pagapatyon siya, ug nga tapus sa tulo ka adlaw mabanhaw siya. 	 Oti toe, natepu'u-mi Yesus mpotudui' ana'guru-na napa to kana jadi' hi woto-na. Na'uli' -raka: "Aku' Ana' Manusia' kana mporata wori' kaparia. Rasapuaka-a mpai' totu'a ngata, imam pangkeni hante guru agama. Rapatehi-a mpai', aga tolu eo oti toe, tuwu' nculii' moto-a."


Ginasulti ko ba kini sa tinawhanon lamang? Dili ba ang kasugoan nagasulti man ug sama niini? 	 Napa to ku'uli' toe, lolita rapa' ngkai katuwu' -ta eo-eo-na. Tapi' bate hibalia wo'o-wadi tudui' to tarata hi rala Atura Pue'.


Ug ilang gipagula ang daghang mga yawa, ug gihidhiran nilag lana ang daghang mga yawa, ug gihidhiran nilag lana ang daghang mga masakiton ug gipang-ayo sila. 	 Wori' seta to rapopalai. Pai' wori' wo'o tauna to peda' ragelai' hante lana pai' rapaka'uri'.


Samtang anaa pa kaninyo ang kahayag, sumalig kamo sa kahayag, aron mahimo kamong mga tawo nga may kahayag." 	 Mepangala' -mokoi hi Aku' bula-ku ria-pidi dohe-ni mpobajahi-koi, bona mobaja nono-ni." Ka'oti-na Yesus mpo'uli' hawe'ea toe, malai-imi ngkai ree, pai' uma-ipi mpopehuwu woto-na hi ntodea.


Ug siya miadto ug iyang gikuha ang basahong linukot gikan sa toong kamot niadtong naglingkod sa trono. 	 Pomako' -nami Ana' Bima toei mpo'ala' sura toe ngkai pale ka'ana-na to Mohura hi Pohuraa Magau'.


ug sila nga nagapahimulos sa kalibutan, nga daw wala kaayo magpahimulos niini. Kay ang urog niining kalibutana molabay lamang. 	 Tauna to sese' mpali' katuwua' -ra hi rala dunia', neo' ntora mpenonoi katuwu' -ra hi dunia' toi-wadi. Apa' dunia' to tapo'ohai' toi neo' kahudua-nami.


Ug sa paglakaw na nila, si Jesus misugod sa pagsulti ngadto sa mga panon sa katawhan mahitungod kang Juan. Siya miingon kanila: "Unsa bay inyong giadto aron tan-awon didto sa mga awaaw? Ang usa ba ka bagakay nga ginakusokuso sa hangin? 	 Kanculii' -ra suro Yohanes Topeniu' toera, mololita-imi Yesus hi ntodea, mpotompo'wiwi Yohanes. Na'uli': "Napa patuju-ni hilou mpohirua' -ki Yohanes hi tana' to wao'? Ba doko' -koi mpohilo tauna to morara' nono-na, to hewa pimpi to nawui ngolu' molue hilou tumai? Uma-hawo, apa' uma hewa toe kehi-na Yohanes.


Nabahinbahin ba ugod si Cristo? si Pablo ba ang gikalansang sa krus alang kaninyo? O gikabautismohan ba kamo sa ngalan ni Pablo? 	 Ha lompe' -koina, koi' to mpotuku' Kristus tebagi-bagi hewa tetu-e? Ha aku' to mate raparika' mpotolo' jeko' -nie? Ha raniu' bona jadi' topetuku' -kukoi?


Ug iyang gitudloan sila sa daghang mga butang pinaagig mga sambingay, ug sa iyang pagpanudlo siya miingon kanila, 	 Wori' nyala to natudui' -raka hante lolita rapa'. Hewa tohe'i na'uli' -raka:


Apan kaniya si Juan misulay sa pagsalanta nga nag-ingon, "Ako mao ang may kinahanglan nga imong pagabautismohan, ug ikaw na hinoon ang mianhi kanako?" 	 Tapi' Yohanes, uma-i daho' mponiu' -i, pai' na'uli' -ki: "Kakoo-kono-na, aku' toi-dile to toto-na mpopeniu' hi Iko-e, hiaa' Iko lau-di to tumai hi aku'!"


Ug sa pagkadungog niini sa mga tinun-an ni Juan, nangadto sila ug gikuha nila ang iyang lawas ug gipahiluna kini sa usa ka lubnganan. 	 Kara'epe-na topetuku' -na Yohanes kamate-nami, hilou-ramo-rawo mpo'ala' woto-na, pai' ratana.


Apan daghan sa mga tawo ang misalig kaniya; ug sila nanag-ingon, "Kon mahitungha na ang Cristo, himoon ba kaha niya ang labaw pa ka daghang milagro kay sa nahimo niining tawhana?" 	 Wori' hi olo' tau ntodea to mepangala' hi Hi'a, ra'uli': "Magau' Topetolo' mpu'u-i-tawo', baa' wori' -di tanda mekoncehi to nababehi-e."


Sa ingon niana, ang mga tawo nga adunay pagtoo mabulahan uban kang Abraham nga may pagtoo. 	 Batua-na, hewa Alata'ala mpogane' Abraham sabana pepangala' -na, wae wo'o hema-hema to mepangala' hi Yesus bate nagane' Alata'ala hangkaa-ngkania hante Abraham.


Siya miingon kaniya sa ikaduha, "Simon, anak ni Juan, gihigugma mo ba ako?" Siya mitubag kaniya, "Oo, Ginoo, nasayud ka nga gihigugma ko ikaw." Siya miingon kaniya, "Tagda ang akong mga karnero." 	 Oti toe, Yesus mpekune' Petrus karongkani-na: "Simon, ana' Yohanes, ha nupe'ahi' -a?" Na'uli' Petrus: "Io', nu'inca moto Pue', kakupoka'ahi' -nue." Na'uli' Yesus: "Ane wae, ewu-ra bima-ku."


Apan si Miguel, ang manolunda nga punoan, sa iyang pakiglantugi batok sa yawa sa ilang panag-ilog sa lawas ni Moises, wala gani siya mangahas sa paglitok ug mapasipalahong hukom batok kaniya, kondili miingon lamang, "Ang Ginoo magabadlong unta kanimo." 	 Hiaa' bangku' Mikhael moto-hawoe', to mpotadulakoi hawe'ea mala'eka, uma-i daho' mporuge' ba mpokamaro Magau' Anudaa'. Nto'u kamate-na nabi Musa, momehono' -ra mpome'agoi woto-na Musa ba hema-ra to mpo'ala'. Mikhael, uma-i daho' mpokamaro Magau' Anudaa' hante kuasa-na moto. Sampale-di na'uli' -ki: "Pue' moto mpai' to mpokaroe-ko!"


apan wala siya makigduol kaniya hangtud gikaanak niya ang usa ka bata nga lalaki, nga iyang ginganlan si Jesus. 	 Aga ko'ia-ra hampoturua, duu' -na Maria mo'ana'. Kaputu-na ana' toei, Yusuf mpohanga' -i Yesus.


Ug nangamuyo siya pag-ayo kaniya nga unta dili niya pag-abugon sila sa gawas niadtong yutaa. 	 Rajojo seta toera merapi' hi Yesus bona neo' -ra napopalai ngkai ngata toe.


Ayaw na kamo pagbuhat ug bisan unsa sa tuyo sa pagbahinbahin o sa kawang pagpagarbo sa kaugalingon, hinonoa uban sa pagpaubos isipa ang uban ingon nga labi pang maayo kay sa inyong kaugalingon; 	 Neo' mpomobohe woto-ni moto-wadi, neo' mpope'une'. Agina-pi-hana hore-hore mpakadingki' nono, ta'uli' doo melabi ngkai kita'.


Mao ba kini karon ang akong pagdani ug mga tawo, o sa Dios ba? O ang pagpahimuot bag mga tawo? Kon nagpahimuot pa gihapon akog mga tawo, dili unta ako karon ulipon ni Cristo. 	 Jadi', beiwa-mi ompi'? Ha mpope'une' hi manusia' -a mpo'uli' lolita-ku toe-e we'i? Uma-e'. Doko' mporata pe'une' ngkai Alata'ala-a-wadi-kuna. Ba ni'uli' -koina wae-e ompi', doko' ngala' nono manusia' -a-wadi? Ane ke rapa' -na doko' ngala' nono manusia' -a-wadi, ke uma-a jadi' batua Kristus!


Kay kaninyo nanagpakasulod sa hilum ang pipila ka mga tawo nga dugay nang gikatagana alang niining maong pagkahinukman sa silot, mga tawong dili diosnon nga nanaghimo sa hiniwi nga pagpadapat sa grasya sa atong Dios alang sa ilang pagpatuyang ug nanagpanghimakak sa atong Bugtong Agalon ug Ginoo, si Jesu-Cristo. 	 Ompi' -ompi' to kupe'ahi'! Patuju-ku lomo' -na, ke mpo'uki' -kokoi sura mpotompo'wiwi kalompea' to tarata hangkaa-ngkania ngkai Alata'ala. Aga wae lau, kurasai hewa ria to mpewuku-a mpobalii' patuju-ku to lomo' -na. Apa' ria tauna to mesua' hi laintongo' -ta to ngkeni tudui' to sala'. Toe pai' ku'uli', agina ku'uki' -kokoi sura to mporohoi nono-ni bona ni'ewa-ra to mpokeni tudui' to sala' toe. Apa' Alata'ala mpoparata tudui' to makono hi hawe'ea tauna to napobagia bona tapangala', pai' tudui' toe uma ma'ala rabalii'. Tauna to mpokeni tudui' to sala' toera, mesua' -ramo hi laintongo' -ta, ra'uli' ompi' hampepangalaa' -ta moto-ra. Ntaa' we'i uma-radi mengkoru hi Alata'ala-e. Ra'uli' -rana, ma'ala moto-ta mpe'ohai konoa nono-ta to dada'a, apa' ma'ahi' -i Alata'ala. Dada'a lia tudui' -ra toe, apa' mpomewoli' lau-ra tudui' kabula rala-na Alata'ala, pai' ncapuaka-ra Magau' pai' Pue' -ta to hadua lau-wadi, Hi'a-mi Yesus Kristus. Bate rahuku' -ra mpai' guru to boa' toera. Ngkai owi, ria ami' nabi to mpolowa huku' to napakatantu-raka Alata'ala.


ug pasayloa kami sa maong mga sala, kay kami gayud usab nagapasaylo man sa tanang nakautang kanamo; ug ayaw kami itugyan ngadto sa panulay.`" 	 Ampungi jeko' -kai, apa' kai' wo'o mpo'ampungi hawe'ea tauna to masala' hi kai'. Pai' neo' -kai nupelele' rasori."


apan nga kon ang babaye adunay tag-as nga mga buhok, kini maoy usa niya ka garbo? Kay ang iyang buhok gihatag kaniya ingon nga igpapandong. 	 Aga ane tobine moloe wuluwoo' -na, ta'uli' lompe'. Wuluwoo' -na to moloe toe kancolaa-na-hana, apa' wuluwoo' to moloe rawai' -raka tobine raponcawa mua-ra.


Ug sa nagsingabut na ang tingpamopo, ngadto sa mga saop gipaadto niya ang iyang mga ulipon aron sa pagdawat sa bunga nga iyang bahin. 	 Rata-mi tempo pohopua' wua' anggur, napahawa' -ra ba hangkuja dua batua-na hilou mperapi' bagia-na.


Ug unya nakita ko ang usa ka dakung trono nga maputi ug ang naglingkod niini, gikan sa kang kinsang atubangan ang yuta ug ang kalangitan nanagpangalagiw, ug walay dapit nga hingkaplagan alang kanila. 	 Oti toe kuhilo hameha' Pohuraa to bula pai' to bohe, pai' kuhilo wo'o Hadua To Mohura hi lolo Pohuraa toe. Ngkai baraka' -na langi' pai' dunia' moronto hi ntololikia-na, duu' -na uma-pi ria.


Kay ang mga pangibog sa unod kasupak sa Espiritu, ug ang mga tinguha sa Espiritu kasupak sa unod, kay kining duha nagakasinupakay man ang usa sa usa, aron kamo dili makahimo sa buot ninyong pagabuhaton. 	 Apa' kahinaa nono to dada'a mosisala hante konoa Inoha' Tomoroli', pai' konoa Inoha' Tomoroli' mosisala hante kahinaa nono to dada'a. Ane tatuku' to hanyala, uma tatuku' to hanyala-na. Ane tatuku' konoa Inoha' Tomoroli', uma tababehi kada'aa to hi rala nono-ta.


Kay ang mga mata sa Ginoo magasudong nga uyon sa mga matarung, ug ang iyang mga dalunggan gipa-abong sa ilang mga pangamuyo. Apan ang nawong sa Ginoo batok sa mga nagabuhat ug dautan." 	 Apa' Pue' mpewili' tauna to mpotuku' konoa-na, pai' na'epe pekakae-ra. Aga na'ewa tauna to dada'a gau' -ra."


siya nga maoy tawong tagurhag panghunahuna, nga mabalhinon sa tanan niyang mga paagi. 	 Apa' tauna to hewa toe morompenga nono-na, uma ria kanoo-noaa' -na hi rala katuwu' -na. Toe pai' neo' nasarumaka kanarata-na ba napa-napa ngkai Pue'.


Busa, kon ang tibuok nga iglesia magakatigum ug ang tanan magaiyahay pagsultig mga dila, ug unya mosulod ang mga walay alamag kon ang mga dili magtotoo, dili ba ang ilang isulti mao nga kamo nangaboang? 	 Rapa' -na morumpu-koi hangkaa-ngkania mogampara, pai' mololita omea-koi hante basa to ngkai Inoha' Tomoroli'. Ane mesua' tauna to bela-ra to Kristen ba to ko'ia mpo'incai Lolita Alata'ala, napa-mi mpai' to ra'uli' -e? Tantu ra'uli' wuli-koi.


Kay maingon nga pinaagi sa pagkamasupilon sa usa ka tawo daghan ang nahimong makasasala, mao man usab nga pinaagi sa pagkamasinugtanon sa usa ka tawo daghan ang mahimong matarung. 	 Adam toei, uma-i mengkoru hi parenta Alata'ala, alaa-na wori' tauna jadi' topojeko' -mi. Wae wo'o-hawo Yesus, mengkoru-i hi parenta Alata'ala, pai' ngkai pengkoru-na toe-mi, wori' tauna jadi' monoa' hi poncilo Alata'ala.


Ang mahigugma sa iyang amahan o inahan labaw pa kanako, dili takus kanako; ug ang mahigugma sa iyang anak nga lalaki o anak nga babaye labaw pa kanako, dili takus kanako; 	 "Tauna to mpoka'ahi' tina-na ba tuama-na meliu ngkai ahi' -na hi Aku', uma-i masipato' jadi' topetuku' -ku. Tauna to mpoka'ahi' ana' -na meliu ngkai ahi' -na hi Aku', uma-i masipato' jadi' topetuku' -ku.


Kay wala kamo makadawat sa espiritu sa pagkaulipon aron mangahadlok na usab kamo, hinonoa maoy nadawat ninyo ang espiritu sa pagkainanak. Sa dihang managtuwaw kita sa pagpangamuyo nga magaingon, "Abba! Amahan!" 	 Ri'ulu, bula-ta tehoo' -pidi hi Atura Pue', me'eka' -ta mpoka'eka' pehuku' -na Alata'ala. Aga hewa toe lau, uma-tapa me'eka', apa' mporata-tamo Inoha' Tomoroli'. Apa' Inoha' Tomoroli' toei mpopajadi' -ta ana' -ana' -na Alata'ala. Pai' ngkai kuasa Inoha' Tomoroli' toei, kita' mpo'uli' -ki Alata'ala: "O Mama! O Tuama-ku!"


apan sila mibaktas gikan sa Perge ug miabut sa Antioquia sa kayutaan sa Pisidia. Ug sa pagkaadlaw nga igpapahulay sila misulod sa sinagoga ug nanglingkod. 	 Ngkai Perga, rapokaliliu pomako' -ra rata hi ngata Antiokhia hi tana' Pisidia. Hi Eo Sabat (eo pepuea' -ra to Yahudi), hilou-ramo mohura hi tomi posampayaa to Yahudi.


Apan sa pagkadungog niya nga si Arquelao naghari sa Juda puli sa iyang amahan nga si Herodes, siya nahadlok sa pagbalik didto, ug sa napahimangnoan siya pinaagi sa damgo, siya mipahilit ngadto sa kayutaan sa Galilea. 	 Tapi' na'epe Yusuf, Arkelaus ana' Herodes mposampei tuama-na jadi' magau' hi tana' Yudea. Toe pai' me'eka' -i hilou hi ria. Ngkai ree, ria wo'o-mi petudui' Pue' to nahilo Yusuf hi rala ompo' -na. Toe pai' hilou-ramo hi tana' Galilea,


Ug may lain pa sa iyang mga tinun-an nga miingon kaniya, "Ginoo, tugoti una ako sa pag-adto ug paglubong sa akong amahan." 	 Oti toe, ria wo'o hadua topetuku' -na to mpo'uli' -ki: "Pue', piliu-a-kuwo ulu nculii' hi tomi-ku. Ane mate-damo tuama-ku pai' -i ratana, bo kutuku' -moko."


Kay kon pinaagi sa imong baba magasugid ikaw nga si Jesus mao ang Ginoo, ug magatoo sa sulod sa imong kasingkasing nga siya gibanhaw sa Dios gikan sa mga patay, nan, maluwas ikaw. 	 Ane tapangaku' hante wiwi-ta: "Yesus Hi'a-mi Pue'," pai' ane tapangala' hi rala nono-ta Alata'ala mpotuwu' -i nculii' ngkai kamatea, bate tehore-tamo ngkai huku' jeko' -ta.


Mao usab ang nahitabo sa ikaduha ug sa ikatulo, ug hangtud sa ikapito. 	 Ko'ia wo'o rapoka'alai mo'anai', mate wo'o-imi-hawo to tu'ai toei. Wae oa' -mi majadi' hi katolu-na duu' -na hi kapitu-na.


apan si Jesus miadto sa Bungtod sa mga Olivo. 	 Tapi' Yesus hilou hi Bulu' Zaitun.


Ug unya ang mga polis namalik ngadto sa mga sacerdote nga punoan ug sa mga Fariseo nga nangutana kanila, "Nganong wala man ninyo siya dad-a dinhi?" 	 Topojaga Tomi Alata'ala to rahubui mpohoko' Yesus, nculii' -ramo hilou hi to Parisi pai' imam pangkeni. Uma-ra oko mpohoko' -i. Ra'uli' pangkeni toera: "Napa-di pai' uma-i nihoko' pai' nikeni tumai-e?"


Kay dili ang mga nagapatalinghug sa kasugoan maoy matarung sa atubangan sa Dios, kondili ang mga nagatuman sa kasugoan mao ang pakamatarungon. 	 Bela tauna to mpo'epe Atura Pue' to jadi' monoa' hi poncilo-na. Tauna to mpotuku' Atura Pue', hira' -di to monoa' hi poncilo-na.


Kinsa bay dili mahadlok ug dili magahimaya sa imong ngalan, O Ginoo?" Kay ikaw mao lamang ang bugtong nga balaan. Ang tanang kanasuran mangabut ug managsimba kanimo, kay gikapadayag na man ang imong mga hukom." 	 Hema to uma mpengkorui-ko Pue'! Hema to uma mpangaku' kabohe tuwu' -nu! Apa' Iko-wadi to moroli' -e. Hawe'ea manusia' bate kana tumai mponyompa-ko, Apa' ra'inca kamonoa' pobotuhi-nu hi hawe'ea kara-kara."


Ug sa pagkadungog niini sa napulo ka mga tinun-an, misugod sila sa pagkasuko batok kang Santiago ug kang Juan. 	 Kara'epe-na ana'guru-na to hampulu' pomperapia' Yakobus pai' Yohanes toe, moroe-ramo.


Apan kon kamo dili motoo sa iyang mga sinulat, unsaon man ninyo pagtoo sa akong mga gipamulong?" 	 Bangku' to na'uki' Musa uma nipangala', peliu-liu-nami ka'uma-na nipangala' lolita-ku."


Ug nabuka ang ilang mga mata. Ug kanila si Jesus mitugon sa hugot gayud nga nag-ingon, "Magmatngon kamo nga walay bisan kinsa nga mahibalo niini." 	 Kaliliu pehilo-ramo. Ngkai ree, Yesus mpotagi-ra, na'uli' -raka: "Neo' nilolita hi hema-hema napa to kubabehi hi koi' toi-e'!"


Ug sa katilingban sa mga nanagpanoo usa ra ang kasingkasing ug usa ra ang balatian, ug wala kanilay nag-ingon nga iya rang kaugalingon ang mga butang nga iyang gihuptan, hinonoa ilang gipanag-usahan sa pag-ambit ang tanang butang ingon nga katigayonan sa tanan. 	 Hawe'ea topepangala' hi Yesus, tuwu' hintuwu' pai' hanono lau-ra-damo. Uma ria haduaa to mpo'uli': "Tohe'i anu-ku moto-kuwo." Hawe'ea to ria hi hira' rapodulua hangkaa-ngkania.


Panagkaguol ug pagbangutan ug panghilak! Ang inyong katawa himoa nga pagbangutan ug ang inyong kalipay himoa nga kasilo. 	 Kana soho' nono-ta pai' geo' -ta mpokiwoi kamojeko' -ta. Apa' ane ta'inca karia-na jeko' -ta, uma-hawo lompe' tapokagoe', kana taposoho' nono-hawo pai' tapokageo'.


Ug sila miingon, "Unsa man kahay iyang ipasabut nianang `hamubong panahon`? Wala kita makasabut niining iyang gisulti." 	 Momepekune' ncuu-ra, ra'uli': "Napa pai' na'uli' oa' 'Hampai' -damo'? Uma ta'incai batua-na."


Ug sa gikahukman na nga kinahanglan manggikan kami sakay sa sakayan padulong sa Italia, si Pablo ug ang uban pang mga binilanggo ilang gitugyan ngadto sa pagbantay sa usa ka kapitan nga ginganlan si Julio sa Panon ni Augusto. 	 Oti toe, Feliks mpobotuhi bona Paulus rapopehawi' hi kapal hilou hi tana' Italia. Jadi', Paulus pai' ba hangkuja dua tau ntani' -na to ratarungku' ratonu hi Yulius, tadulako hi rala tantara to Roma to rahanga' Pasukan Kaisar.


Ug kanila mitubag siya nga nag-ingon, "Tinuod nga si Elias mouna sa pag-anhi aron sa pagpasiuli sa tanang mga butang; ug dili ba nahisulat man mahitungod sa Anak sa Tawo nga sa ingon magaantus siya sa daghang mga butang ug pagatamayon? 	 Na'uli' -raka: "Makono mpu'u-di. Elia kana rata mperi'ulu, apa' hi'a to mporodo hawe'ea-na. Aga beiwa-ama Aku' Ana' Manusia'? Napa pai' hi rala Buku Tomoroli' te'uki' kamporata-ku wori' kaparia pai' -a raruge' tauna?


Ug sa iya nang nalaglag ang pito ka mga nasud sa yuta sa Canaan, ang kayutaan niini iyang gihatag kanila ingon nga kabilin sulod sa mga upat ka gatus ug kalim-an ka tuig. 	 Pitu magau' hante ntodea-ra hi tana' Kanaan nadagi bona tana' -ra nabagi-bagi-raka to Israel bona hira' -mi pue' -na.


Mahitungod kaniya ang mga kaigsoonan sa Listra ug sa Iconio may maayong pagpanghimatuod. 	 Timotius toei, tauna to rabila' hawe'ea ompi' hampepangalaa' -na hi ngata Listra pai' Ikonium.


Alang sa maong Maayong Balita ako gihimong sulogoon sumala sa gasa nga grasya sa Dios nga gihatag kanako sumala sa paglihok sa iyang gahum. 	 Jadi' aku' -mi to mpokeni Kareba Lompe' to mpo'uli' beiwa ohea-na Alata'ala mpopohintuwu' to Yahudi pai' to bela-ra to Yahudi. Pobago-ku mpokeni Kareba Lompe' toe kuponcawa rasi' bohe, apa' ngkai kabula rala-na Alata'ala, na'ongko' -a jadi' topobago-na, pai' narohoi-a hante karohoa to ngkai Hi'a moto bona kukule' mpokamu bago toe.


Kay bisan kinsa nga buot magpatunhay sa iyang kinabuhi, mawagtangan hinoon siya niini; ug bisan kinsa nga magawagtang sa iyang kina-buhi tungod kanako, makakaplag siya niini. 	 Hema to mpentaei konoa-na moto, uma-i mpai' mporatai katuwua' to lompe'. Aga hema to mpobahaka konoa-na moto sabana petuku' -na hi Aku', nau' napopate-ki, hi'a mpai' to mporata katuwua' to lompe'.


apan gitonton ako sulod sa bakat agi sa bintana sa paril, ug nakaikyas ako gikan sa iyang mga kamot. 	 Aga doo-ku mpotulungi-a. Ra'ulu-a hi rala karanci ntara hameha' wulou' wala, pai' -a tebahaka.


Mahinumduman ko ang imong tinuod nga pagtoo, ang pagtoo nga sa sinugdan diha sa imong apohang babaye nga si Loida ug sa imong inahan nga si Eunice ug nga karon, ginasaligan ko, anaa usab kanimo. 	 Motarima kasi mpu'u-a hi Alata'ala, apa' kukiwoi moto pepangala' -nu hi Pue' Yesus hante nono-nu mpu'u. Lomo' -na to mepangala' hi Yesus, ntu'a-nu Lois pai' tina-nu Eunike. Pai' iko wo'o Timotius, kuparasaya pepangala' -nu bate hewa pepangala' -ra tina-nu pai' ntu'a-nu.


Nagasugod ba kami karon sa pagdayeg pag-usab sa among kaugalingon? O gikinahanglan ba namo, ingon sa uban, ang mga sulat sa pagpaila sa among kaugalingon, mga sulat nganha kaninyo o gikan kaninyo? 	 Aga neo' ni'uli' wae, mpope'une' wo'o-makai toi-e! Uma-kai hewa guru agama to hantongo' tetura lou. Karata-ra hi ngata-ni, mpopehuwu-ra sura pe'une' ngkai doo bona nitarima-ra. Pai' ane me'ongko' -rapa ngkai ngata-ni, merapi' wo'o-ramo sura pe'une' ngkai koi'. Kai' uma mingki' mporata sura to hewa tetu.


Apan sila napuno sa kapungot ug ilang gipanagsabutan kon unsay ilang pagabuhaton kang Jesus. 	 Ngkai ree, uma mowo karoe-ra guru agama pai' to Parisi. Toe pai' mohawa' -ramo mpali' reke-ra, ba rapopai-i Yesus.


Ang mga pamunoan ug kagamhanan iyang gihuboan sa mga hinagiban ug iyang gipasundayag sa kadaghanan, diha sa iyang pagdaug batok kanila pinaagi sa krus. 	 Nto'u Kristus rapatehi hi kaju parika', nadagi-mi hawe'ea anudaa' to mokuasa pai' to mobaraka', pai' napalele pedagia-na toe hante kanoto-noto-na.


Ug dihay pipila sa mga escriba nga nanaglingkod, ug diha sa ilang mga kasingkasing nangutana sila nga nanag-ingon, 	 Ria wo'o-ra-rawo ba hangkuja dua guru agama Yahudi to mohura hi rala tomi toe. Kedi' nono-ra mpo'epe lolita-na Yesus toe, ra'uli' hi rala nono-ra:


Ug daghan ang nangadto kaniya; ug sila nanag-ingon, "Si Juan walay nahimong milagro, apan tinuod ang tanang gisulti ni Juan mahitungod niining tawhana." 	 Wori' tauna hilou mpohirua' -ki, ra'uli': "Yohanes uma mpobabehi tanda mekoncehi. Aga hawe'ea to na'uli' mpotompo'wiwi Yesus, makono omea."


Ug paningkamotan ko aron nga bisan kon unya patay na ako, makahimo gihapon kamo sa paghinumdom niining mga butanga bisan kanus-a. 	 Toe pai' kuhuduwukui wo'o bona ane mate-apa mpai', ma'ala oa' -koi mpokiwoi hawe'ea toe lau.


Sinugdan sa Maayong Balita mahitungod kang Jesu-Cristo, ang Anak sa Dios. 	 Tohe'i-mi Kareba Lompe', tutura katuwu' -na Yesus Kristus, Ana' Alata'ala.


ug karon ania man gani siya dinhi nga may pagtugot gikan sa mga sacerdote nga punoan aron sa pagpanggapos sa tanang magapangaliya sa imong ngalan." 	 Hiaa' tumai wo'o-imi hi rehe'i, hante kuasa ngkai imam pangkeni, bona mpohoko' hawe'ea tauna to mekakae hi Iko Pue'."


Unsa may inyong gusto? Anha-on ko ba kamo nga dad-an ug bunal, o gugma ba inubanan sa espiritu sa kalomo? 	 Jadi', to'uma to nipokono: ane rata-a pai' ko'ia oa' nibalii' kehi-ni, ngkerepa' mpai' lolita-ku mpoparesai' -koi. Tapi' ane mobali' -mi kehi-ni, mo'olu pai' ma'ahi' -a mpai' hi koi'.


Ug ang uban kanila mitoo ug miipon kang Pablo ug Silas, maingon man ang kapid-an sa mga masimbahong Gresyanhon ug ang daghan sa mga inilang kababayen-an. 	 Ria-ra to Yahudi to mpangala' lolita toe, pai' -ra mpotuku' Paulus pai' Silas. Wori' wo'o-ra to Yunani to mengkoru hi Pue' Ala pai' wori' wo'o tobine to bohe hanga' -ra, mepangala' wo'o-ramo-rawo hi lolita to nakeni Paulus toe.


Kay sultihan ko kamo nga daghan ang mga profeta ug mga hari nga naninguha sa pagtan-aw unta sa inyong nakita, apan wala sila niini makakita; ug sa pagpatalinghug unta sa inyong nadunggan, apan wala sila niini makadungog." 	 Apa' wori' moto nabi pai' magau' owi to doko' mpohilo napa to nihilo koi' toi, aga uma-rana rahiloi. Doko' lia-ra mpo'epe napa to ni'epe-mi koi', aga uma-rana ra'epei."


Ug kini nagpadayon sulod sa duha ka tuig, nga tungod niana nakadungog sa pulong sa Ginoo ang tanang nanagpuyo sa Asia, mga Judio ug mga Gresyanhon. 	 Toe bago-na rala-na rompae, duu' -na hawe'ea tauna to hi propinsi Asia, lompe' to Yahudi lompe' to bela-ra to Yahudi, mpo'epe-ramo Lolita Pue'.


Busa, sila nga anaa kang Cristo Jesus dili na karon mga hinukman sa silot. 	 Jadi' ngkai toe-mi, uma-pi ria pehuku' hi kita' to mosidai' hante Kristus Yesus.


Apan si Pedro nga nagpaantaw minunot kaniya hangtud sa hawanan sa tugkaran sa balay sa labawng sacerdote, ug sa paghisulod na niya milingkod siya uban sa mga bantay aron sa pagtan-aw sa sangputan. 	 Petrus metuku' ngkawao-wadi, duu' -na rata hi berewe tomi Imam Bohe. Mesua' -i hi berewe pai' -i mohura dohe topojaga, apa' doko' na'inca ba napa mpai' to majadi' hi Yesus.


nga gisamukan tungod sa ilang pagpanudlo sa katawhan ug sa ilang pagmantala Nga diha kang Jesus nakita ang pagkabanhaw gikan sa mga patay. 	 To Saduki, uma-rana raparasaya katuwu' -ra nculii' mpai' tauna to mate. Toe pai' moroe lia-ra mpo'epe Petrus pai' Yohanes mpotudui' ntodea katuwu' -na nculii' Yesus. Apa' tudui' -ra toe mpakanoto katuwu' -ra nculii' tauna tomate.


kay si Bernabe usa man ka tawong maayo, puno sa Espiritu Santo ug sa pagtoo. Ug nahidugang ngadto sa Ginoo ang usa ka dakung panon sa mga tawo. 	 Barnabas toei, tauna to lompe' nono-na. Nakuasai-i Inoha' Tomoroli' pai' moroho pepangala' -na. Toe pai' wori' tena to Antiokhia mepangala' hi Pue'.


Kini ilang gisulti sa pagsulay kaniya aron aduna silay ikasumbong batok kaniya. Ug si Jesus mitikubo ug nagsulat sa yuta pinaagi sa iyang tudlo. 	 Patuju pompekunea' -ra toe, mpali' kedo', bona ma'ala-ra mposalai' Yesus. Tapi' Yesus, uma-i winihi. Motungka' -i-wadi mo'uki' hi tana' hante karawe-na.


Ug kini dili nga walay panumpa. 	 Meliu ngkai toe, Yesus jadi' imam hante sumpa Alata'ala. Imam-imam to ntani' -na, uma-ra-hawo ra'ongko' jadi' imam hante sumpa.


sanglit usa ra man ang Dios; ug iyang pagamatarungon ang mga may sirkunsisyon pinasikad sa ilang pagtoo ug ang mga walay sirkunsisyon pinaagi sa ilang pagtoo. 	 Apa' hadua-na-wadi Alata'ala, pai' Hi'a to mpomonoa' to Yahudi ngkai pepangala' -ra, pai' Hi'a wo'o to mpomonoa' tauna to bela-ra to Yahudi, ngkai pepangala' -ra wo'o-wadi.


Mao kini ang hinung-dan ngano nga magasulti ako kanila pinaagig mga sambingay; kay bisan tuod sila magatutok, dili man sila makakita, ug bisan tuod sila magapaminaw, dili man sila makabati ni makasabut. 	 Toe pai' mololita hante lolita rapa' -ae ane mpololitai-a ntodea, apa' tilingaa moto-ra aga uma ra'incai batua-na to ra'epe. Mataa moto-ra aga uma ra'incai batua-na to rahilo.


kang kinsa nakighilawas ang mga hari sa yuta, ug sa kang kinsang bino sa pagkamakihilawason nangahubog ang mga nanagpuyo sa yuta." 	 Magau' -magau' hi dunia' mogau' sala' hante hi'a, pai' hawe'ea tauna to mo'oha' hi dunia' napoponginu hante ininu-na to melanguhi, batua-na: nabawai-ra mpotuku' gau' -na to uma tumotoa."


Unya misugod na usab si Jesus sa pagpanudlo didto sa lapyahan sa lanaw. Ug midugok ngadto kaniya ang usa ka dakung panon sa katawhan, nga tungod niana misakay siya ug milingkod sa usa ka sakayan diha sa lanaw; ug ang tibuok panon diha sa mamala sa lapyahan sa lanaw. 	 Rala-na hangkani, metudui' wo'o-imi Yesus hi wiwi' rano. Wori' lia tauna morumpu mpotololiki-i. Ngkai kawori' tauna, toe-mi pai' hilou-i mohawi' sakaya to hi lolo ue, mohura-i hi rala-na pai' tauna to wori' mokore hi talinti.


Apan mitubag si Jesus nga nag-ingon, "Wala kamo mahibalo sa inyong gipangayo. Makahimo ba kamo sa pag-inom sa kopa nga akong pagaimnan?" Ug sila mitubag kaniya, Makahimo kami." 	 Na'uli' Yesus mpo'uli' -raka: "Uma ni'incai napa to niperapi' tetu. Ha nipakule' mpai' mpokolo kaparia to kana kukolo-e?" Ratompoi' ana'guru to rodua toera: "Kipakule' moto!"


bantayi ninyo ang inyong kaugalingon diha sa gugma sa Dios; paabuta ninyo ang kalooy sa atong Ginoong Jesu-Cristo, alang sa kinabuhing dayon. 	 Aga koi' ompi' -ku to kupe'ahi'! Napoka'ahi' -koi Alata'ala. Jadi', pelompehi mpu'u-koi bona tida-koi hi rala ahi' -na toe. Neo' nibahakai mome'apui ngkanono bona moroho pepangala' -ni-- apa' tudui' to tapangala' toi moroli' mpu'u. Mosampaya oa' -koi hante petete' Inoha' Tomoroli'. Pai' mpopea rasi' to nawai' -taka mpai' Pue' -ta Yesus Kristus ane tumai-ipi. To nawai' -taka mpai', katuwua' to lompe' duu' kahae-hae-na.


apan bisan kinsa nga magabantay sa iyang pulong, sa pagkatinuod ang gugma alang sa Dios nahingpit diha kaniya. Atong mahibaloan nga kita anaa kaniya pinaagi niini: 	 Tauna to mpotuku' lolita Alata'ala, hira' toe-mi to mpoka'ahi' Alata'ala mpu'u-mpu'u. Toi-mi pompetonoi-na bona ta'inca kahintuwu' -ta hante Alata'ala.


Ug ang ikaupat nga manolunda miyabo sa iyang panaksan diha sa ibabaw sa Adlaw, ug ang Adlaw gihatagan ug gahum sa pagpaig sa katawhan pinaagig kalayo. 	 Oti toe, mala'eka ka'opo' -na mpobowo ihi' batili-na hi eo, pai' eo toe rawai' kuasa mpomampuhi manusia' hante penene-na.


Ug samtang nagpanalangin pa siya kanila, siya mipahawa gikan kanila ug gibayaw ngadto sa langit. 	 Bula-na mpogane' -ra toe, kate'oo-ongkoa' -imi mpogaa' -raka pai' hilou-imi hi suruga.


ug kamo mahibalo sa kamatuoran, ug ang kamatuoran magahatag kaninyog kagawasan." 	 Pai' ane topetuku' -ku mpu'u-mokoi, ni'inca mpu'u mpai' tudui' to makono, alaa-na tebahaka-mokoi."


ug ang manumpa tungod sa langit, nagapanumpa tungod sa trono sa Dios ug tungod sa nagalingkod niini. 	 Pai' ane tauna mosumpa mpokahangai' suruga, batua-na mpokahangai' -i pohuraa Alata'ala, pai' mpokahangai' wo'o-i Alata'ala to mohura hi pohuraa toe.


Sa ingon usab niana, ang pagtoo patay kon kini walay binuhatan. 	 Wae wo'o hante pepangala' -ta: ane ta'uli' mepangala' -ta hi Pue', pai' po'ingku-ta uma mpotuku' konoa-na, batua-na mepangala' mara-ta-wadi. Pepangala' to hewa toe, hewa pae to lopa'-- uma ria ihi-na.


Apan mahitungod sa Anak siya nagaingon, Ang imong trono, O Dios, hangtud sa kahangturan, ug ang imong matarung nga sitro mao ang sitro sa imong gingharian. 	 Hiaa' hi Ana' -na toei, Alata'ala mpo'uli' -ki hewa tohe'i: O Alata'ala! Iko Magau' duu' kahae-hae-na, moparenta-ko hante kanoa' -noa' -na.


Ug siya miingon kaniya, "Umari ka." Busa si Pedro mikawas sa sakayan ug milakaw sa ibabaw sa tubig ug miadto kang Jesus. 	 Natompoi' Yesus: "Tumai-moko!" Pehompo-nami Petrus ngkai rala sakaya, momako' hi lolo ue mpototopa Yesus.


Ug diha sa panon sa katawhan may nanagsinggit nga mao kini, ug ang uban mao kadto; ug kay wala man gayud niya matino ang tinuod tungod sa kaguliyang, misugo siya nga dad-on si Pablo ngadto sa kuta. 	 Ria-ra to mpo'uli' hewa toe, ria wo'o to mpo'uli' hewa tetu. Apa' mewongoi rahi, uma lau-pi na'incai napa mpu'u to jadi' toe. Toe pai' nahubui-ramo tantara-na mpokeni Paulus hilou hi rala tomi tantara, bona raparesa' hi ria-i-damo.


Ang gipamulong ko kaninyo sa ngitngit, isulti ninyo kini sa hayag; ug ang inyong nadungog nga gihonghong kaninyo, imantala ninyo kini diha sa ibabaw sa mga atop. 	 "Napa to ku'uli' -kokoi to uma ra'epei tau ntani' -na, kana nilolita hi hawe'ea tauna. Napa to kuwara' -wadi-kokoi hi tilinga-ni, uli' pakalonto' hi tilinga ntodea.


Walay nakasaka ngadto sa langit gawas lamang kaniya nga nanaug gikan sa langit, nga mao ang Anak sa Tawo nga anaa sa langit. 	 Uma ria haduaa tauna hi dunia' to manake' hilou hi suruga. Muntu' Aku' -wadi to mpo'inca napa to jadi' hi suruga, apa' Aku' Ana' Manusia' to mo'oha' hi suruga ngkai owi pai' to mana'u tumai ngkai suruga.


Ug si Agripa miingon kang Pablo, "Gitugot kanimo karon ang pagsulti laban sa imong kaugalingon." Ug si Pablo mituyhad sa iyang kamot ug misulti sa iyang panalipod sa kaugalingon, nga nag-ingon: 	 Oti toe, na'uli' Agripa hi Paulus: "Rapalogai-moko-kowo mololita, mpo'uli' noa' -nu." Paulus mpo'ongko' pale-na, pai' -i mpo'uli' noa' -na. Lolita-na hewa tohe'i:


Busa, unsa may atong ikasulti mahitungod niini? Kon ang Dios dapig kanato, kinsa pa man ang batok kanato? 	 Ane tapenonoi hawe'ea to nababehi Alata'ala toe, teperohoi-mi nono-ta. Ane ntoa' Alata'ala tono' hi kita', hema mpai' to hompe mpo'ewa-ta!


hubo ako ug inyo ako nga gibistihan, nagmasakiton ako ug inyo ako nga giduaw, nabilanggo ako ug miadto kamo kanako.` 	 Uma ria pohea-ku, niwai' -a pohea. Peda' -a, nikinomo-a. Hi rala tarungku' -a, nipencuai' -a.'


Ako, si Pablo, pinaagi sa akong kaugalingong kamot, mao ang nagasulat niining bahin nga pangomusta. Mao kini ang akong sinulatan. 	 Tabe ngkai aku', Paulus. Kahudua sura tohe'i-e, pale-ku moto-mi to mpo'uki'. Hewa tohe'i lence ukia' -ku hi rala hawe'ea sura-ku, bona monoa' ni'inca kasura-ku mpu'u.


Siya miingon, "Tan-awa, nagatungas kita karon padulong sa Jerusalem; ug ang Anak sa Tawo igatugyan ngadto sa mga sacerdote nga punoan ug sa mga escriba, ug ilang pagahukman siya ngadto sa kamatayon ug igatugyan ngadto sa mga Gentil; 	 Na'uli': "Epe-koi! Hilou-tamo tohe'i-e mpotoa' Yerusalem. Hi ria mpai', Aku' Ana' Manusia' ratonu hi imam pangkeni pai' guru agama, pai' rabotuhi bona rapatehi-a. Oti toe ratonu-a hi tauna to bela-ra to Yahudi.


ug pinaagi kaniya nahimuot kini sa pagpasig-uli, nganha sa iyang kaugalingon, sa tanang mga butang sa kayutaan o sa kalangitan, ug naghimo sa kadaitan pinaagi sa iyang dugo diha sa krus. 	 Alata'ala mpohubui Ana' -na tumai mate hi kaju parika', bona hawe'ea to ria rapopohintuwu' nculii' hante Hi'a, lompe' to hi dunia' lompe' to hi suruga. Kamate-na Yesus hi kaju parika' toe-mi to mpopohintuwu' hawe'ea-na hante Alata'ala.


ug miingon sila kaniya, "Pinaagi ba sa unsang kagahum gibuhat mo kining mga butanga, ug kinsa may naghatag kanimo sa maong kagahum sa pagbuhat niini?" 	 Mepekune' -ra hi Yesus, ra'uli': "Uli' -kakai, ngkaiapa huraa-nu mpobabehi hawe'ea tetu hi Tomi Alata'ala! Hema to mpowai' -ko kuasa hewa tetu-e?"


Kay diha kaniya nagapuyo sa pagkalawas ang bug-os kinatibuk-an sa pagka-Dios, 	 Jadi', neo' -koi ma'ala rabagiu, apa' hi rala woto-na Kristus hawe'ea kehi pai' baraka' Alata'ala mo'oha' hante uma ria kakuraa' -na.


Buot ko unta nga kamo mahigawas sa mga kabalaka. Ang lalaki nga dili minyo may kasibut alang sa mga butang nga iya sa Ginoo, kon unsaon niya sa pagpahimuot sa Ginoo; 	 Konoa-ku ompi' bona neo' -koi sese' mpenonoi katuwu' -ni. Tauna to uma motobinei, mpenonoi Pue' -i-wadi, doko' mpakagoe' nono Pue'.


Ug sa paghiduol niya niadtong tungora, siya nagpasalamat sa Dios ug misulti mahitungod sa bata ngadto sa tanang nanagpaabut sa pagtubos sa Jerusalem. 	 Jadi', nto'u Yusuf pai' Maria hi Tomi Alata'ala toe, rata wo'o-imi-hawo Hana, mpo'uli' tarima kasi hi Alata'ala, pai' ntora mpotompo'wiwi Ana' toei hi hawe'ea tauna to mpopea tempo-na Alata'ala mpobahaka to Yerusalem ngkai bali' -ra.


Ug si Jesus sa mingtubag mingon kanila: Ang mga maayog lawas wala magkinahanglan sa mananambal; kondili ang mga masakiton. 	 Na'uli' Yesus mpo'uli' -raka: "Tauna to uma peda', uma mingki' rapokulii'. Tauna to peda' -wadi-hawo to paraluu rapokulii'.


Ug ingon sa gitagna ni Isaias: Kon ang Ginoo sa mga kasundalohan wala pa magbilin kanatog mga kaliwat, mahisama unta kita sa Sodoma ug mahimo unta kitang ingon sa Gomorra." 	 Ria wo'o lolita pelowa nabi Yesaya to mpo'uli': Ane rapa' -na Pue' Alata'ala to mobaraka' uma mpetoro-taka ba hangkuja dua pomuli, ke ropu' mpu'u-tamo, hewa pue' ngata Sodom pai' Gomora owi."


Usa niana ka adlaw nga igpapahulay, si Jesus naglakaw agi sa kaumahan sa mga trigo; ug samtang naglakaw sila, ang iyang mga tinun-an misugod sa pagpangutlog mga uhay. 	 Hangkani hi eo pepuea', Yesus pai' ana'guru-na ntara rala bonea. Bula-ra mpotara bonea toe, ana'guru-na mpotepo' wua' gandum pai' raru'a.


Ang babaye miingon kaniya, "Senyor, ikaw wala ganiy arang ikatimba, ug ang atabay lalum; asa man nimo kuhaa kanang imong buhi nga tubig? 	 Na'uli' tobine toei: "Ngkaiapa-kona ue to tuwu' to nu'uli' tetu-e, bo uma-di ria potolou' -nue, hiaa' buwu toi monala-hana.


Ug sa ikatulo ka adlaw, pinaagi sa ilang kaugalingong mga kamot ilang gipanglabog sa dagat ang mga kasangkapan sa sakayan. 	 Kamepulo-na tena, topobago hi kapal mpotadi rewa-rewa kapal hi rala tahi'.


apan mao lamang nga kinahanglan ang tanang mga butang pagahimoon sa paagi nga maligdong ug mahusay. 	 Hawe'ea kana rababehi ntuku' ohea to natao pai' ntuku' aku-na.


Ug dihay usa ka tawo sa mga Fariseo, nga ginganlan si Nicodemo, nga punoan sa mga Judio. 	 Ria hadua tauna to rahanga' Nikodemus. Nikodemus toei, to Parisi pai' pangkeni agama Yahudi.


Dili pa ba gihapon kamo makasabut? Wala ba kamo mahinumdom sa lima ka tinapay alang sa lima ka libo, ug kon pila ka bukag nga mga tipik ang inyong nahipos? 	 Ko'ia oa' -tano nipaha-e! Ha uma-pi nikiwoi roti to lima meha' to kupokoni' -raka tauna to lima ncobu-e? Pai' hangkuja luncu-pi toro-na to nirumpu?


Tapus sa tulo ka bulan kami nanggikan sakay sa usa ka sakayan nga nagpalabay sa tingtugnaw niadtong dapita, sakayan nga taga-Alejandria nga may bansiwag nga dagway sa Kaluhang Lalaki. 	 Hono' -makai tolu mula hi lewuto' Malta, me'ongko' wo'o-makai mpohawi' kapal to ngkai Aleksandria. Kapal toe mahae-imi-hana mento'o hi lewuto' mpeka'au katimpaliu-na tempo lengi'. Hanga' kapal toe, Anitu Moropa'.


Si Jesus miingon, "Dihay usa ka tawong tigpahulam ug kuwarta; ug kaniya nakautang ang duha ka tawo, ang usa utangan kaniyag lima ka gatus ka denario ug ang usa utangan ug kalim-an ka denario. 	 Na'uli' Yesus: "Ria rodua tauna to mo'inta hi tauna to ma'ala rapohentai doi. Hadua mpohenta lima atu doi pera', to hadua lima mpulu' -wadi.


Apan kon namatay kita uban kang Cristo, kita nagatoo nga mabuhi usab kita uban kaniya. 	 Jadi', ane ntoa' mate-ta-damo hangkaa-ngkania hante Kristus toe-e, taparasaya bate tuwu' wo'o-ta mpai' hangkaa-ngkania hante Hi'a.


hinonoa pagtigum kamog mga bahandi alang kaninyo didto sa langit diin walay tangkob ni taya nga magakutkot ug diin walay mga kawatan nga magapanakasaka ug magapangawat. 	 Kana mporumpu-ta rewa hi rala suruga. Rewa-ta hi rala suruga toe, uma mpai' moronto, apa' uma-hana ria to meta'igaraai' hi ria, pai' uma ria anutuwu' to mposerohi, pai' uma ria to mpanako.


Sa pagkatinuod ang tanan akong ginaisip nga kapildihan tungod sa labawng kabililhon sa pagpakaila kang Cristo Jesus nga akong Ginoo. Tungod kaniya napildihan ako sa tanang butang, ug kini sila ginaisip ko ingon nga mga biya na aron lamang maako si Cristo 	 Meliu ngkai toe, butu nyala-na ku'uli' mepakarugi omea-wadi, apa' to meliu kalompe' -na, mpo'inca-ama Kristus Yesus Pue' -ku. Jadi', kubahaka-mi hawe'ea to ntani' -na, kuponcawa momo-damo, bona ma'ala-a mporata Kristus,


Si Pedro miingon kaniya, "Dili ako pahugas kanimo sa akong mga tiil." Si Jesus mitubag kaniya, "Kon dili ka pahugas kanako, nan, wala ikaw ing bahin kanako." 	 Na'uli' Petrus: "Neo', Pue'! Neo' mpu'u nubohoi' witi' -ku!" Na'uli' Yesus: "Ane uma-ko kubohoi', uma ria posidaia' -nu hante Aku'."


Dili ba ang lima ka gagmayng langgam ginabaligya man ug duha ka daku lamang? Ngani walay usa kanila nga mahikalimtan sa atubangan sa Dios. 	 "Lima ma'a rone biasa-na rapobalu' nte rompepa' doi see-wadi. Aga nau' wae, uma ria hama'aa to uma nakiwoi Pue' Ala.


Apan kon ang usa ka tawo magahigugma sa Dios, kining tawhana pagailhon sa Dios. 	 Aga tauna to mpu'u-mpu'u mpoka'ahi' Alata'ala, Alata'ala mpo'inca ihi' nono-na.


Apan sila walay anak kay si Elisabet apuli man, ug silang duha tag-as na kaayog panuigon. 	 Aga uma-ra mo'anai', apa' Elisabet lalo, pai' tu'a-ramo roduaa-ra.


Kay ang Anak sa Tawo mopahawa sumala sa nahisulat mahitungod kaniya; apan alaut gayud kadtong tawhana nga mao ang magabudhi sa Anak sa Tawo! Maayo pa lang unta hinoon alang niadtong tawhana kon wala siya matawo." 	 Makono mpu'u, Aku' Ana' Manusia' bate mate hewa to ralowa hi rala Buku Tomoroli' -e. Aga mpe'ahii' tauna to mpobalu' -a tetui. Ke lompe' lau-pi ane uma-i na'ote tina-na."


"Ang ilang baba napuno sa mga panghimaraut ug sa mapait nga mga pulong." 	 "Lolita-ra paka' peruge' pai' petipo' -damo."


nga miadto sa langit ug anaa karon sa too sa Dios, ug nga kaniya nailalum ang mga manolunda ug mga langitnong kamandoan ug kagahuman. 	 Katuwu' -na nculii' toe, hilou-imi hi suruga, pai' -i mohura hi mali ka'ana Alata'ala. Hawe'ea mala'eka pai' topoparenta pai' pue' -pue' to mobaraka' ntani' -na, rapopengkoru hi Hi'a omea-ramo.


kay siya gimingaw kaninyong tanan, ug naguol pag-ayo tungod kay kamo nakadungog man nga siya nagmasakit. 	 Lentora lia-imi hi koi' omea ompi', pai' susa' nono-na, meka' ba lue' ni'epe-mi kapeda' -na wengi.


Panagkaangay kamo sa inyong panghunahuna, ang usa ngadto sa usa; ayaw kamo pagpahitaas, hinonoa pakigharong kamo sa mga timawa; ayaw ninyo palabihi ang inyong pag-isip sa inyong kaugalingong pagkamakinaadmanon. 	 Hintuwu' hante doo-doo-ta. Neo' mpokalangko nono-ta, agina pohintuwu' -raka tauna to dingki' tuwu' -ra. Neo' -ta mpopeliu kapante-ta ngkai doo-ta.


nga nagatudlo kanato sa pagbiya sa pagkadili diosnon ug sa mga pangibog nga kalibutanon, ug sa pagkinabuhi nga mapugnganon sa kaugalingon, matarung, ug diosnon dinhi niining kalibutana karon, 	 Ngkai kabula rala-na toe, natudui' -ta mpobahakai kehi-ta to uma napokonoi pai' kahinaa nono-ta to tatuku' kako'ia-ta mepangala' hi Hi'a. Natudui' -ta mpenotohi nono-ta, tapakanoa' kehi-ta, pai' -ta mengkoru hi Hi'a bula-ta tuwu' -pidi hi dunia' toi.


Ug unya ugaling ang masupilon igapadayag na, ug pagapatyon kini sa Ginoong Jesus pinaagi sa ginhawa sa iyang baba ug pagalaglagon kini pinaagi sa pagpadayag sa iyang pag-abut. 	 lako' mehupa' -idi tauna to dada'a toei. Aga ane rata-ipi Pue' Yesus hante kabaraka' -na to mehini, ora-mi kuasa tauna to dada'a toei, pai' Pue' Yesus mpopatehi-i, natohoo hante inoha' to ngkai nganga-na.


Ug iyang gidala sila si Pedro ug ang duha ka anak ni Zebedeo. Ug siya misugod sa pagbati sa kaguol ug pag-antus. 	 Aga Petrus pai' ana' Zebedeus to rodua, nabawai-ra hilou dohe-na. Nto'u toe, susa' pai' mokaratu-mi nono-na.


Busa lugori ninyo ang inyong kaugalingon sa tanang buling ug sa naghingapin nga pagkadautan, ug dawata ninyo sa kaaghop ang tinanum nga pulong nga arang makaluwas sa inyong mga kalag. 	 Toe pai' kana tabahaka hawe'ea gau' to babo' pai' po'ingku to dada'a to jadi' kabiasaa-ta, pai' tapakadingki' nono-ta mpe'epei lolita to nahawu' Alata'ala hi rala nono-ta. Apa' lolita-na toe-mi to mobaraka' mpobahaka-ta ngkai huku' jeko' -ta.


ug nagpakiluoy sila kaniya nga pahikapon lamang unta sila sa borlas sa iyang kupo; ug nangaayo ang tanang nakahikap niini. 	 Merapi' -ra hi Yesus, bona napiliu-ra mporeo nau' kampa' wuntu baju-na-wadi. Hawe'ea to mporeo baju-na, haliu mo'uri' -ramo.


Apan aron mahibalo kamo nga ang Anak sa Tawo may kagahum diay dinhi sa yuta sa pagpasaylog mga sala"-- siya miingon sa paralitico-- 	 Aku' Ana' Manusia', ria mpu'u kuasa-ku hi dunia' mpo'ampungi jeko'. Tapi' ane ku'uli' -ki topungku toei: `Te'ampungi-mi jeko' -nu,' uma ni'incai ba te'ampungi mpu'u-di jeko' -na ba uma-di. Aga ane ku'uli': `Memata-moko, lulu-mi ali' -nu pai' momako' -moko,' nihilo mpai' kadupa' -na ba ka'uma-na. Jadi', kupopohiloi-koi karia-na kuasa-ku mpo'ampungi jeko'." Ngkai ree, kamewili' -nami hi topungku toei,


aron kamo magkinabuhi sulod sa panahon nga nahibilin pa sa lawas dili na tungod sa pagbuot sa tawhanong mga pangibog kondili tungod sa pagbuot sa Dios. 	 Jadi', bula-ni tuwu' -pidi hi rala dunia' toi, neo' -pi nituku' konoa manusia', mpotuku' konoa Alata'ala-mokoi.


Ug ang mga sacerdote nga punoan ug ang mga anciano sa lungsod nanagtigum sa balay sa labawng sacerdote nga ginganlan si Caifas, 	 Nto'u toe, imam pangkeni pai' totu'a to Yahudi morumpu hi tomi Imam Bohe to rahanga' Kayafas.


Apan ang pakighilawas ug ang tanang kahugaw o kadalo, ayaw gayud ninyo kini paghisguti sanglit dili kini angay sa mga nahimong balaan. 	 Aga neo' mpu'u ria to mobualo' ba to mpobabehi gau' -gau' to babo' ntani' -na ba to mpokahina anu doo. Gau' to hewa toe uma natao hi kita' to napobagia Alata'ala. Agina to hewa toe neo' rapotompo'wiwi hi laintongo' -ta.


Ug sa sunod nga adlaw, sa naglakaw sila gikan sa Betania, si Jesus gigutom. 	 Kamepulo-na, me'ongko' wo'o-ramo ngkai Betania lou hi Yerusalem. Hi ohea, mo'oro' -i Yesus.


Kay gumikan kaniya kamo anaa kang Cristo Jesus nga iyang gihimo nga atong kaalam, atong pagkamatarung ug pagkabinalaan ug pagkatinubos; 	 Muntu' ngkai Alata'ala-hanale pai' -ta mosidai' hante Kristus Yesus-e. Ngkai Kristus Yesus, ta'inca-mi kanoto nono-na Alata'ala: Hi'a-mi to mpomonoa' -ta hi poncilo Alata'ala, napomoroli' -ta jadi' bagia-na, pai' nabahaka-ta ngkai hawe'ea to dada'a.


Siya miingon kanila, "Nganong nalisang man kamo, O mga tawong diyutayg pagsalig?" Ug mibangon siya ug iyang gibadlong ang mga hangin ug ang lanaw; ug miabut ang dakung kalinaw. 	 Na'uli' Yesus mpo'uli' -raka: "Napa pai' me'eka' -koi! Kura' rahi pepangala' -ni." Pemata-nami Yesus mpo'uli': "Mento'o-ko ngolu'! Rodo-moko balumpa!" Hangaa molino-mi omea.


Ug dihay usa pa ka laing tilimad-on nga nagpakita sa kalangitan; tan-awa, usa ka dakung dragon nga mapula, nga may pito ka buok ulo ug napulo ka buok sungay, ug pito ka buok purongpurong diha sa iyang mga ulo. 	 Pai' kahiloa wo'o hi langi' tanda kahanyala-na: hama'a ule to molei, hanga' -na ule naga. Ule naga toei, bohe lia. Woo' -na pitu, pai' tonu' -na hampulu'. Hi butu meha' woo' -na ria songko magau'.


Kami ginasakit sa tanang paagi, apan wala manghiubos; nangalibog, apan wala kawad-i sa paglaum; 	 Ngki'ii ngka'ana narumpa' -kai kaparia, aga uma-kai te'upi'. Pontu-na tuhu-mi nono-kai, aga uma mere' nono-kai.


Ug si Pedro nga nagpaantaw misagnunot kaniya hangtud sa sulod, sa hawanan sa tugkaran sa balay sa labawng sacerdote; ug siya milingkod uban sa mga bantay, ug nagpadangdang sa kalayo. 	 Petrus metuku' ngkawao-wadi, duu' -na rata hi berewe tomi Imam Bohe. Hi ria mohura-i moneru dohe topojaga.


Ug si Natanael nangutana kaniya, "Naunsa ba nga nakaila ka man diay kanako?" Si Jesus mitubag kaniya, "Sa wala ka pa tawga ni Felipe, samtang nagpasilong ikaw diha sa kahoyng igera, nakita ko ikaw." 	 Na'uli' Natanael: "Ngkaiapa kanu'incaa-ku Guru?" Na'uli' Yesus: "Kako'ia-na nakio' -ko Filipus, kuhilo-mokole, hi tawu kaju ara toe-e ria."


Ug dihadiha mipahawa siya sa sinagoga, ug kinuyogan ni Santiago ug ni Juan, siya misulod sa balay nila ni Simon ug Andres. 	 Kanculii' -ra Yesus hante ana'guru-na ngkai tomi posampayaa toe, hilou-ramo hi tomi-ra Simon pai' Andreas. Yakobus pai' Yohanes hilou wo'o dohe-ra.


Ug milakaw siya ug didto sa Decapolis misugod siya sa pagpanugilon unsa ka daku sa gihimo ni Jesus alang kaniya; ug nahitingala ang tanan. 	 Hilou-imi-hawo hi tana' Dekapolis (batua-na: Hampulu' Ngata), mpopalele napa to nababehi Yesus hi woto-na. Konce hawe'ea tauna to mpo'epe.


ug mabulahan ikaw tungod kay sila dili man makabalus kanimo. Ikaw pagabalusan ra unya sa pagpamanhaw sa mga matarung." 	 Ane wae pobabehi-ta, Pue' Ala mpogane' -ta mpai', apa' tauna to hewa toe uma mpokulei' mpohiwili kehi-ta. Kehi-ta tetu nahiwili moto mpai' Pue' Ala hi Eo Kiama, nto'u kanapotuwu' -ra nculii' tauna to monoa' hi poncilo-na."


Apan sa pagkadungog ni Jesus niini, siya miingon kang Jairo, "Ayaw kahadlok; sumalig ka lamang ug mahiulian ra siya." 	 Kana'epe-na Yesus lolita toe, na'uli' mpo'uli' -ki Yairus: "Neo' mere' nono-nu. Pangala' -mi-hana, mo'uri' moto-i mpai' ana' -nu."


Ayaw ninyo paghagoi ang kalan-on nga mawagtang ra, kondili mao hinooy hagoi ninyo kanang kalan-on nga molungtad ngadto sa kinabuhing dayon nga igahatag kaninyo sa Anak sa Tawo; kay sa Dios nga Amahan gikapadayag siya nga tinuod." 	 Neo' -koi mobago mpali' pongkoni' to sohi' oti pai' waha'. Mobago-koi mpali' pongkoni' to uma ria kawahaa' -na pai' to mpowai' katuwua' to lompe' duu' kahae-hae-na. Aku' Ana' Manusia' to mpowai' -koi pongkoni' tohe'e, apa' Alata'ala to Tuama mpotudo' ka'Aku' -nami to napelihi pai' to napokono."


ug sa labing mga maayong lingkoranan sulod sa mga sinagoga ug sa mga halangdong lingkoranan diha sa mga kombira, 	 Goe' -ra rapopohura hi pohuraa karabilaa' hi tomi posampayaa. Goe' -ra ane rapopohura-ra hi pohuraa to lompe' hi posusaa'.


Ug labut pa, dihay mga babaye nga among mga kauban nga nakapatingala kanamo. Didto sila sa lubnganan sayo ganinang buntag, 	 Hiaa' toe-e, ba hangkuja dua tobine doo-kai mpolahoi ta'i-kai, apa' hilou-ra hi daeo' -na mepupulo ngone,


ilang gidala ang asna ug ang nati, ug kini ilang gihapinan sa ilang mga sapot, ug mikabayo siya niini. 	 Rakeni keledai to ntali ana' toera, ralampii hante baju-ra. Oti ralampii, mehawi' -imi Yesus.


Ug sa diha nga isulod na si Pablo sa kuta, siya miingon sa koronil, "Makahimo ba ako sa pagsulti kanimo?" Ug siya mitubag, "Makamao ka ba diayng mosultig Gresyanhon? 	 Neo' mesua' -ramo hi rala tomi tantara, na'uli' Paulus hi kapala' tantara: "Ma'ala-a-kuwo mololita kampa' hampai'?" Na'uli' kapala' tantara toei: "Ha nu'inca basa Yunani-e?


Ug siya milugsong kuyog kanila ug nahiabut sa Nazaret, ug siya masinugtanon kanila; ug kining tanang mga butanga gitipigan sa iyang inahan sulod sa kasingkasing niya. 	 Oti toe, hidohea-ramo nculii' hilou hi Nazaret, pai' bate mengkoru-i hi hawa' tina pai' tuama-na. Tina-na mpotimamahi hawe'ea to jadi' toe hi rala nono-na.


Busa sultihan ko kamo, nga bisan unsay inyong pangayoon pinaagi sa pag-ampo, toohi nga inyo na kini nga nadawat, ug kamo magadawat niini. 	 Jadi', pe'epei lolita-ku toi: Ane mosampaya-koi mperapi' napa-napa, pangala' -mi-hana kanawai' -nimi Alata'ala napa to niperapi', pai' bate nitarima.


Kamo nagapangayog mga butang apan dili managpakadawat niini tungod kay dinautan man ang inyong pagpangamuyo, aron lamang gastohon kini sa pagtagbaw sa inyong mga pangibog. 	 Ba nau' niperapi' -mi, uma oa' -koi rawai', apa' sala' patuju-ni. Apa' napa to niperapi' tetu, doko' nipake' mpoka'oha nono-ni-wadi.


ug ang mga bitoon mangatagak gikan sa kahitas-an, ug matay-og ang mga gahum sa kalangitan. 	 "Jadi', nto'u toe mpai', ane timpaliu-pi tempo kaparia toe, hawe'ea anu to mobaraka' hi langi' ralengo. Eo mobali' mobengi, wula uma-pi mehini, betue' roda' ngkai langi'.


Ug sa pagkadungog niini sa napulo, nangasuko sila batok sa duha ka magsoon. 	 Kara'epe-na ana'guru-na to hampulu' pomperapia' doo-ra to rodua toera, kamoroe-rami mpokaroe-ra.


ug diha sa iyang agtang nahisulat ang tinago nga ngalan: "Babilonia nga Bantugan, ang Inahan sa mga Dautan nga Babaye` ug sa mga Kangil-aran sa Yuta." 	 Hi wingke-na te'uki' hanga' to mpowalatu kehi-na: BABEL TO BOHE: TINA HAWE'EA TO ELE' PAI' PEHUPAA' BUTU NYALA GAU' TO UMA TUMOTOA HI DUNIA'


Ug kini nahibaloan sa tanang nanagpuyo sa Efeso, mga Judio ug mga Gresyanhon; ug silang tanan giabut ug kahadlok; ug gipakadaku ang ngalan sa Ginoong Jesus. 	 Hawe'ea tauna to mo'oha' hi Efesus, lompe' to Yahudi lompe' to bela-ra to Yahudi, mpo'epe to jadi' tohe'e. Toe pai' me'eka' -ra, pai' hanga' Yesus rapomobohe.


Ug sa pagkakita sa panon sa katawhan nga wala didto si Jesus, ni ang iyang mga tinun-an, sila misakay sa mga bote ug miadto sa Capernaum aron sa pagpangita kang Jesus. 	 Kara'inca-na ntodea ka'uma-napi ria Yesus hi ree, ntahawe' ana'guru-na uma wo'o-pi ria, mosakaya wo'o-ramo-rawo hilou hi Kapernaum mpopali' -i.


Ug sa pagkagabii niana, ang Ginoo mitungha kaniya ug miingon, "Sumalig ka, kay maingon nga nanghimatuod ikaw kanako sa Jerusalem, kinahanglan nga manghimatuod usab ikaw didto sa Roma." 	 Bengi karomengia-na Paulus hi tomi tantara toe, muu-mule' mokore-imi Pue' Yesus hi ncori-na, na'uli' -ki: "Pakaroho nono-nu. Oti-mi nuposabi' -ka hi Yerusalem rei, pai' bate nuposabi' wo'o-ka mpai' hi ngata Roma."


Matngoni nga wala kaninyoy magabalus ug dautan sa dautan, hinonoa tinguhaa ninyo sa kanunay ang pagbuhat ug maayo ang usa ngadto sa usa ug sa tanan. 	 Ane ria to mogau' dada'a hi kita', neo' tapehawai hante gau' to dada'a wo'o. Agina-pi tababehi oa' to lompe' hi doo-ta pai' hi hawe'ea tauna.


Sa kanunay magapasalamat kami sa Dios, ang Amahan sa atong Ginoong Jesu-Cristo, inig-ampo namo alang kaninyo, 	 Butu ngkani-na kiposampayai-koi, mpo'uli' tarima kasi oa' -kai hi Alata'ala Tuama-na Pue' -ta Yesus Kristus,


Sa ingon niana ang matag-usa kanato magahatag unyag husay ngadto sa Dios mahitungod sa iyang kaugalingon. 	 Jadi', butu dua-ta kana mpotompoi' pompekunea' Alata'ala hi kehi-ta.


ug sa pagkatinuod, kamo nagahigugma man sa tanang kaigsoonan sa tibuok Macedonia. Apan magatambag kami kaninyo, mga igsoon, sa paghimo niini sa labi pa gayud, 	 Nipoka'ahi' hawe'ea ompi' hampepangalaa' -ni hi Makedonia. Aga kiperapi' mpu'u ompi', bona nidonihii tena-pidi po'ingku-ni tetu.


"Ug inig-abut na sa Anak sa Tawo diha sa iyang himaya, ug sa tanang mga manolunda uban kaniya, siya molingkod diha sa iyang mahimayaong trono. 	 "Aku' Ana' Manusia', ane rata nculii' -apa mpai', mehini mpu'u-mi baraka' -ku, pai' radohei-a hawe'ea mala'eka-ku. Mohura-a mpai' moparenta hewa Magau' hi pohuraa to ncola.


"Apan sultihan ko kamong mga nanagpaminaw, Higugmaa ninyo ang inyong mga kaaway, buhati ninyog maayo ang mga managdumot kaninyo. 	 "Aga hi koi' to mpo'epe lolita-ku wae-e lau, ohe'i hawa' -ku: Kana tapoka'ahi' bali' -ta, mo'ingku lompe' hi tauna to mpokahuku' -ta.


Tungod niini, sa wala na ako makaantus, nagsugo ako aron masayud mahitungod sa inyong pagtoo, sa kahadlok nga tingali nagpatintal kamo sa maninintal ug nga nakawang lamang ang among pagpangabudlay. 	 Jadi', toe-die pai' kuhubui-i Timotius tilou-e, bona ku'inca kabeiwa-na pepangala' -ni, apa' uma mpu'u-pi kudadahi kalentora-ku. Pai' koro' -a, nee-neo' nasori Magau' Topesori-koi duu' -na napanawu' -koi pai' uma-pi ria kalaua lenge' -kai mpokeni Kareba Lompe' hi koi'.


Ug ang iyang sugo mao kini: nga kinahanglan magasalig kita sa ngalan sa iyang Anak nga si Jesu-Cristo ug maghigugmaay kita ang usa sa usa, sumala sa iyang gisugo kanato. 	 Toi-mile hawa' -nae: mepangala' -tamo hi Yesus Kristus Ana' -na, pai' momepoka'ahi' -ta hadua bo hadua, ntuku' to nahawai' -taka.


"Ako walay arang mahimo sa akong kaugalingong pagbulot-an; sumala sa akong nadungog, ako magahukom. Ug ang akong hukom matarung, kay wala ko man tinguhaa ang pagbuhat sa akong kaugalingong kabubut-on kondili sa kabubut-on sa nagpadala kanako. 	 "Aku', uma-a bisa mpobabehi napa-napa ntuku' konoa-ku moto. Kubotuhi ntuku' to nahawai' -ka Alata'ala. Pobotuhi-ku monoa', apa' uma-a mpotuku' dota-ku moto, mpotuku' -a kadota-na Pue' Ala to mposuro-a.


kondili may kalabutan lamang bahin sa kan-onon ug ilimnon ug sa nagkalainlaing mga pagpanghugas, mga tulomanon alang sa lawas nga gipahamtang aron pagatumanon hangtud sa panahon sa pagpatarung sa mga butang. 	 Apa' hawe'ea ada toe, ada to mpobelahi wotoloka' -ta-wadi, hewa rapa' -na ada pai' palia hi pongkoni' pai' ponginu, pai' wori' nyala ada peniu' agama. Alata'ala mpowai' ada toe hi topetuku' -na bona ratuku' bula-ra mpopea tempo-na nababehi pojanci to bo'u, aga hudu ree-wadi kalaua-na ada toe.


Ug diha sa Espiritu gidala niya ako ngadto sa usa ka daku ug hataas nga bukid, ug iyang gipakita kanako ang balaang siyudad nga Jerusalem nga nanaug gikan sa langit gikan sa Dios, 	 Kanakuasai-kumi Inoha' Tomoroli', pai' mala'eka toei mpakeni-a hilou hi lolo bulu' to bohe pai' to molangko. Ngkai ree natudo' -ka Yerusalem, ngata to moroli' toe. Kuhilo ngata toe mana'u tumai ngkai Alata'ala hi suruga,


nga nanag-ingon, "Magtutudlo, si Moises nag-ingon, `Kon ang usa ka lalaki mamatay nga walay anak, ang iyang igsoong lalaki kinahanglan mangasawa sa balo ug magpaliwat ug mga anak alang sa iyang igsoon.` 	 Rata to Saduki toera mpo'uli' -ki Yesus: "Guru, nabi Musa metudui' hewa toi: Ane hadua tomane mate, hiaa' uma-ki ria ana' -na, pudupuhe-na kana mpotobine balu-na, bona ria-ki-hawo muli-na tomate toei.


sukad sa pagpangbautismo ni Juan hangtud sa adlaw sa pagbayaw kaniya gikan kanato--usa niining mga tawhana kinahanglan himoon nga uban kanamo saksi sa iyang pagkabanhaw." 	 Ngkai ree, napokaliliu Petrus lolita-na, na'uli': "Ompi' -ompi', toe pai' kana ria hadua ngkai olo' -ta tapelihi jadi' sabi' mpodohei-kai mposabii' katuwu' -na nculii' -mi Pue' Yesus. Tauna to tapelihi toe, kana hadua to biasa ami' -mi dohe-ta nto'u-na Pue' Yesus mako' hilou hiapa-apa hante kita', ntepu'u ngkai pobago-na Yohanes Topeniu' duu' rata hi kara'ongko' -nami Pue' -ta ngkai laintongo' -ta."


Ug sa pagkasawomsom na niadtong adlawa, ang nahaunang adlaw sa semana, samtang tinakpan ang mga pultahan sa dapit diin didto ang mga tinun-an tungod sa kahadlok nila sa mga Judio, si Jesus mitungha ug mitindog sa ilang taliwala ug miingon kanila, "Ang kalinaw magauban kaninyo." 	 Ngkabengia eo Mingku toe, ana'guru-na Yesus morumpu hi tomi to tehohoki wobo' -na, apa' mpoka'eka' -ra topoparenta to Yahudi. Muu-mule' rata-imi Yesus mokore hi laintongo' -ra, pai' natabe-ra, na'uli': "Kalompea' rata hi koi'."


Sukad karon, ayaw na ako ipasamok ni bisan kinsang tawo; kay ginadala ko sa akong lawas ang mga timaan sa marka ni Jesus. 	 Ka'omea-na, kuperapi' bona neo' -pi ria tauna to mposusai' -a. Apa' rari' webaa' to hi woto-kue, tanda ka'aku' -nami batua Pue' Yesus.


Siya mao ang magausab sa atong timawa nga lawas aron kini mahisama sa iyang mahimayaong lawas, pinaagi sa gahum nga nakapahimo kaniyang takus bisan pa sa pagsakop sa tanang mga butang sa ilalum kaniya. 	 Ane tumai-ipi mpai', wotoloka' -ta to lente toi, nabalii' bona hibalia hante woto-na to uma mowo kabaraka' -na. Ma'ala-hana nababehi toe, apa' meliu kuasa-na ngkai hawe'ea kuasa to ntani' -na. Hante kuasa-na toe, napopengkoru butu nyala-na to ria.


Mga igsoon, kon ang usa ka tawo mahiligas ngadto sa kalapasan, kamong mga espirituhanon mao ang magpahiuli kaniya uban sa espiritu sa kalomo. Palandunga ang imong kaugalingon, basi ikaw matintal usab. 	 Ompi' -ompi', ane mpohilo-ta ompi' hampepangalaa' -ta mpobabehi gau' to sala', kita' to nakuasai Inoha' Tomoroli' kana mpotete' nculii' -i-hawo hi ohea to makono. Aga neo' -hawo ngkerepa' lolita-ta, kana tapololitai-i hante ka'olu-olu-na. Pai' pelompehi, bona neo' mpai' kita' wo'o rasori mpobabehi jeko'.


Ug igapasundayag ko sa itaas ang mga katingalahan diha sa kalangitan, ug sa ubos ang mga ilhanan diha sa yuta-- dugo, ug kalayo, ug gabon nga aso; 	 Kupopohiloi-koi anu mekoncehi hi langi', pai' tanda mekoncehi hi wongko dunia' wo'o. Ria mpai' raa' pai' apu pai' rangahu to bue'.


Bulahan ug balaan ang tawo nga makaambit sa nahaunang pagkabanhaw! Sa mga tawong ingon niini ang ikaduhang kamatayon walay gahum sa pagbuot, hinonoa sila mahimong mga sacerdote sa Dios ug ni Cristo, ug uban kaniya magahari sila sa usa ka libo ka tuig. 	 Marasi' pai' moroli' -ra tauna to rapotuwu' nculii' hi pemataa to lomo' -na toe. Hira' toe, bate uma-ra rahuku' hi rala naraka. Pehukua' hi rala naraka toe to rahanga' kamatea karongkani-na. Tauna to rapotuwu' nculii' hi pemataa to lomo' -na toe jadi' imam to mpokamu bago mpepue' hi Alata'ala pai' hi Kristus. Moparenta-ra mpai' dohe Kristus rala-na hancobu mpae.


ug among gipadala diha si Timoteo, nga among igsoon ug alagad sa Dios, sa Maayong Balita mahitungod kang Cristo, aron sa paglig-on kaninyo ug sa pagdasig kaninyo sa inyong pagtoo, 	 Ka'omea-na, uma-pi kidadahi kalentora-kai. Toe pai' ki'uli', agina aku' mepopea hi ngata Atena, pai' ompi' -ta Timotius kipahawa' tilou hi koi' ompi' -ompi' hi Tesalonika. Timotius toei, doo hampobagoa-kai hi rala pobago Alata'ala, apa' natulungi-kai mpokeni Kareba Kristus. Jadi', kipahawa' mpu'u-imi Timotius tilou, ki'uli' -ki: "Iko-mi to hilou mpokinomo ompi' -ta hi Tesalonika, nurohoi pai' nupomotede' pepangala' -ra."


Nahibalo kita nga ang tibuok kabuhatan nanagduyog sa pag-agulo sa pagbati hangtud karon; 	 Apa' ta'inca moto ompi', wori' kasusaa' hi rala dunia' toi. Ma'ala-mi ta'uli' dunia' toi ntora ntodohaka, mpopea tempo-na Alata'ala mpobo'ui omea. Pontodohaka-na dunia' toi hewa pontodohaka hadua tobine to mpopea po'anaa' -na.


aron kita dili malupigan ni Satanas; kay kita nasayud na man sa iyang mga laraw. 	 Toe pai' ku'uli' agina ta'ampungi-i-hawo, bona neo' mpai' napoka'alai Magau' Anudaa' mposori-ta. Apa' ta'inca moto-mi akala-na.


nga namatay alang kanato aron nga bisan magatukaw kita o magakatulog, kita mabuhi uban kaniya. 	 Yesus Kristus mate mpotolo' -ta, bona ane rata-ipi mpai', tuwu' hangkaa-ngkania hante Hi'a-tamo, ba tuwu' -ta-pidi nto'u toe ba mpolia' mate-tamo.


Kay sila nga mga nagakatulog, nangatulog sa kagabhion; ug sila nga mga nagakahubog, nangahubog sa kagabhion. 	 Apa' tauna to turu pai' malangu, turu pai' malangu hi bengi-na.


`Sultihan ko kamo, nga siya nga adunay iya pagahatagan ug labaw pa; apan siya nga walay iya. pagakuhaan sa bisan unsa nga anaa kaniya. 	 "Na'uli' magau': `Mpu'u ku'uli' -kokoi: Tauna to ma'ala rasarumaka hante anu to rawai' -ki, rawai' tena-i-pidi. Tapi' tauna to uma rasarumaka, anu hangkedi' to ria hi hi'a, ra'alai' lau-i.


Kay sa diha nga ang usa magaingon, "Ako iya ni Pablo," ug ang usa, "Ako iya ni Apolos," dili ba kamo igo lang nagagawi ingon nga mga lawasnon? 	 Hadua mpo'uli': "Aku' tono' hi Paulus-a." To hadua mpo'uli': "Aku' tono' hi Apolos." Ha uma tohe'e-mi kehi tauna to ko'ia mpo'incai Pue'?


Ang anciano nganha kang Gayo nga hinigugma, nga sa pagkatinuod akong ginahigugma. 	 Sura toi ngkai aku' Totu'a, kupakatu hi bale-ku Gayus, to kupoka'ahi' mpu'u.


Ang mga anciano nga maayo sa ilang pagdumala kinahanglan pagaisipon nga takus sa dubli nga pagtahud, ilabina kadtong nagapangabudlay sa pagwali ug sa pagpanudlo; 	 Pangkeni agama to lompe' pompakeni-ra, toto-na lia-ra rawai' gaji' rongkani lau kawori' -na ngkai tau ntani' -na, peliu-liu-nami pangkeni to metudui' pai' mpoparata Lolita Pue'.


Apan wala sila makasabut niining sultiha ug gililong kini kanila aron dili nila masabtan, ug sila nahadlok sa pagpangutana kaniya mahitungod niining sultiha. 	 Aga ana'guru-na uma mpo'incai patuju-na, apa' tewunii' -raka batua-na, alaa-na uma rapaha. Hiaa' uma wo'o-ra daho' mpekune' -i ba napa batua lolita-na toe.


sa ingon niini gipahigawas na ninyo siya sa pagbuhat ug bisan unsa alang sa iyang amahan o inahan, 	 Hiaa' koi' metudui' hewa toi: uma-pi mingki' tabila' tina pai' tuama-ta, asala ta'uli' -raka hewa toi: `Napa to masipato' kuwai' -kokoi totu'a, oti-mi kupajadi' pepue' hi Alata'ala.' Tauna to mpo'uli' hewa toe, nibahaka-imi ngkai kinolo-na mpotulungi tina pai' tuama-na.


"Ug unya tapus sa kap-atan ka tuig, mitungha kniya ang usa ka manolunda didto sa kamingawan sa Bukid sa Sinai, diha sa nagsilaob nga kahoyng talungon. 	 "Opo' mpulu' mpae ngkai ree, mehupa' hadua mala'eka mpohirua' -ki Musa hi tana' to wao' mohu' Bulu' Sinai. Mala'eka toe mehupa' hi rala julumpu to jela'.


Ug si Maria nangutana sa manolunda, "Unsaon ba pagkahimo niini nga wala man akoy bana?" 	 Na'uli' Maria mpo'uli' -ki mala'eka: "Beiwa-hawo kajadi' -na to nu'uli' tetu-e? Apa' ko'ia-a-kuwo motomanei."


Hala, pun-a pa gayud ninyo ang taksanan sa inyong mga ginikanan. 	 Wae-pi, pokaliliu lau-mi mpobabehi jeko' hewa to rababehi ntu'a-ni tetu!


Ang kasugoan misaliut-ot pagsulod aron sa pagpadagsang sa kalapasan; apan diin gani midagsang ang pagpakasala, ang grasya milabi pa hinoon usab sa pagdagaya, 	 Ane Atura Pue' to naparata Musa, patuju-na Alata'ala mpowai' Atura toe hi manusia' bona lonto' kamasala' -ra, apa' wori' petiboki-ra hi Atura-na toe. Tapi' nau' hewa apa-mi kabohe-na jeko' manusia', kaboo-bohea lau-di kabula rala Alata'ala hi manusia'!


Kay bisan gani silang mga may sirkunsisyon wala man magbantay sa kasugoan, apan sila naninguha nga kamo magpasirkunsisyon aron ilang ipasigarbo ang inyong mga lawas. 	 Hiaa' kakoo-kono-na tauna to mpotuku' ada petini' tetura, uma wo'o-ra-wadi-rawo mpotuku' hawe'ea Atura Musa. Patuju-ra, ke ratini' -koi bona bohe nono-ra hi kampotuku' -ni hawa' -ra.


Ug ang napulo ka buok sungay nga imong nakita, kini sila ug ang mapintas nga mananap mao unya ang managdumot sa dautang babaye, ug siya ilang pagalaglagon ug pagahuboan, ug ang iyang unod ilang pagakan-on ug siya ilang pagasunogon pinaagig kalayo, 	 Rata mpai' tempo-na binata toei hante magau' to hampulu' to dohe-na mpokahuku' tobine to ele' toei. Rarampaki-i, ralawahi, ihi-na hantongo' rakoni', pai' toro-na rasuwe.


Ingon man usab, ang mga diyakono kinahanglan magmaugdang, dili duhag sinultihan, dili tig-inom ug daghang bino, dili maikag sa pagpanapi pinaagig limbong; 	 Wae wo'o-hawo kehi to ratuntu' hi tauna to jadi' topetulungi hi pobago Pue'. Kana to monoto kehi-ra pai' to natao rabila'. Uma ma'ala to boa', uma ma'ala to nginu nta'uo' to melanguhi, pai' uma ma'ala to mpopekiri doi-wadi.


Inigpadayag na unya ni Cristo nga mao ang atong kinabuhi, nan, kamo usab igapadayag man uban kaniya sa himaya. 	 Apa' kita' toi, ma'ala ta'uli' mate-tamo hangkaa-ngkania hante Hi'a. Pai' tarata-mi katuwua' to bo'u ngkai Kristus, to mo'oha' dohe Alata'ala hi suruga. Kristus toe-imile to mpowai' -ta katuwua' to bo'u. Tempo toi, ko'ia-i tahiloi. Tapi' ane rata nculii' -i-damo mpai', napopehuwu-mi kabohe tuwu' -na. Pai' kita' wo'o mpai' ompi', rapomobohe wo'o-ta-tawo hangkaa-ngkania hante Hi'a.


Apan usa ka Samarianhon, sa nagbaktas siya, nahiabut didto kaniya; ug sa iyang pagkakita kaniya siya giabut ug kaluoy, 	 "Uma mahae ngkai ree, liu wo'o-hawo hadua to Samaria to bula-na hi pomakoa' -na. Kanahilo-na tauna to weho toei, metumu' -mi ahi' -na.


Apan kon kini pinaagi man sa grasya, nan, dili na kini pinasikad sa mga binuhatan; kay kon mao pa, ang grasya dili na grasya. 	 bela ngkai po'ingku-ra. Apa' ane rapa' -na napelihi-ra sabana pohiwili-na ngkai po'ingku-ra to lompe', batua-na kabula rala Alata'ala bela kabula rala mpu'u.


busa, buhata ug bantayi ninyo ang tanan nga ilang ginaingon kaninyo, apan ayaw ninyo pagbuhata ang ilang ginabuhat; kay sila maayo rang mosulti apan dili mobuhat. 	 Toe pai' kana nituku' omea napa to ratudui' -kokoi. Aga neo' nipenau' po'ingku-ra, apa' hira' toe uma mpotuku' napa to ratudui' -kokoi.


Ug unya kon adunay magaingon kaninyo, `Tan-awa, ania ra ang Cristo!` o `Atua ra siya!` ayaw gayud kamo pagtoo niini. 	 "Nto'u toe mpai', ane ria to mpo'uli' -kokoi: `Hilo, Magau' Topetolo' ohe'i-imi,' ba `Ohe'e-i mai,' neo' nipangalai'.


Unya miadto siya pag-usab ug iyang nakita sila nga nagkatulog, kay nagpirat man pag-ayo ang ilang mga mata; ug wala sila mahibalo kon unsay ilang itubag kaniya. 	 Oti toe, nculii' wo'o-imi mporata ana'guru-na, leta' wo'o-ra-wadi apa' mopoke' rahi mata-ra. Nakehele-ra, aga uma-ra winihi apa' uma ra'incai ba napa to ra'uli' -ki.


Kay gikatugot kaninyo nga tungod kang Cristo kamo dili lamang kay igo rang motoo kaniya kondili nga kamo manag-antus usab tungod kaniya, 	 Neo' -koi me'eka', apa' Alata'ala mpelihi-koi uma muntu' mepangala' hi Kristus, tapi' napelihi wo'o-koi bona mporata kaparia bona hanga' Kristus rapomobohe.


pagmapasalamaton kamo sa tanang higayon; kay kini mao ang pagbuot sa Dios diha kang Cristo Jesus, alang kaninyo. 	 pai' mpo'uli' tarima kasi hi Alata'ala nau' ba napa to jadi', apa' toe-mi konoa Alata'ala hi kita' to mosidai' hante Kristus Yesus.


kay ang mahisulod ngadto sa kapahulayan sa Dios, moundang man usab sa iyang mga pagpamuhat maingon sa pag-undang sa Dios sa iyang mga pagpamuhat. 	 Apa' ane mento'o-ta dohe Alata'ala, batua-na, tabahakai-mi ncarumaka hi pobago-ta moto, ncarumaka hi Alata'ala-ta-damo. Ma'ala-mi ta'uli', mento'o-tamo ngkai bago-ta, hewa Alata'ala wo'o mento'o ngkai bago-na hi eo kapitu-na.


ug iyang nakita ang usa ka kabus nga babayeng balo nga mihulog ug duha ka kuwartang diyot. 	 Mpohilo wo'o-i hadua tobalu to mpe'ahii' tuwu' -na mpopuna' rompepa' doi ngkala.


Ug gitugot kaniya ang paghatag ug gininhawa ngadto sa larawan sa mapintas nga mananap, nga tungod niini ang larawan sa mapintas nga mananap makahimo na gani sa pagsulti, ug sa pagpatay niadtong mga dili mosimba sa larawan sa mapintas nga mananap. 	 Binata karoma'a-na toei rawai' kuasa mpowai' inoha' hi pinotau to molence binata to lomo' -na, alaa-na pinotau toe howa' mololita. Napehubui bona hema-hema to uma mpopue' pinotau toe bate kana rapatehi.


Kay siya wala man ugod mahibalo kon unsay isulti, kay nangalisang man sila sa hilabihan. 	 Kakono-na, uma-hawo na'incai Petrus napa to na'uli' toe, apa' nto'u toe bula-ra me'eka' lia.


Ang tawo nga makalapas sa kasugoan ni Moises pagapatyon sa walay kukalooy pinasikad sa panghimatuod sa duha o tulo ka mga saksi. 	 Tauna to uma mposaile' Atura Musa owi, ane ria-mi rodua ba tolu tauna to mposabii' kamakono-na mpu'u-i masala', uma ria ampungia-na, bate rahuku' mate-i.


Kanila mitubag si Jesus nga nag-ingon, "Aduna akoy ipangutana kaninyo; tubaga ako ninyo, ug unya tug-anan ko kamo pinaagi sa unsang kagahum gibuhat ko kining mga butanga. 	 Na'uli' Yesus: "Aku' wo'o, ria pompekunea' -ku hi koi'. Tompoi' -ka ulu, pai' lako' ku'uli' wo'o-kuwo kangkaiapa kuasa-ku mpobabehi hawe'ea toe lau.


Ug si Pedro miingon kang Jesus, "Magtutudlo, maayo gayud nga ania kami dinhi; magbuhat kamig tulo ka payag, usa alang kanimo, usa alang kang Moises, ug usa alang kang Elias." 	 Ngkai ree Petrus mpo'uli' -ki Yesus: "Guru, lompe' lia-ta mo'oha' hi rehe'i. Agina kibabehi-damo tolu bamaru': hameha' bagia-nu Pue', hameha' bagia-na Musa, pai' hameha' wo'o bagia-na Elia."


Ug dihay nanagtindog sa duol nga sa pagkadungog nila niini miingon, "Nagtawag siya kang Elias." 	 Ba hangkuja dua to mokore mohu' hi kaju parika' -na mpo'epe pe'au-na toe, ra'uli': "Epe, mpokio' nabi Elia-i!"


"`Nasayud ako sa imong mga nabuhat, nga ikaw dili mabugnaw ug dili usab mainit. Kon mabugnaw ka pa unta o mainit! 	 Na'uli': Ku'inca napa to nibabehi. Uma-koi molahe', uma wo'o-koi morani'. Agina ke molahe' lau-koi, ba morani' lau-koi.


Siya mokalagiw kay siya sinuholan man lamang ug walay kahangawa alang sa mga karnero. 	 Tauna to ragaji' toei metibo', apa' mobago baha ragaji' -wadi. Uma-i mposaile' ewua-na.


Ug sultihan ko ikaw, nga ikaw mao si Pedro, ug sa ibabaw niining bato pagatukoron ko ang akong iglesia, ug ang mga gahum sa kamatayon dili gayud makabuntog kaniya. 	 Jadi', toe pai' rahanga' Petrus-ko-- batua-na `watu.' Pai' hi lolo parawatu tohe'i kuwangu tomi-ku-- batua-na, kurumpu hawe'ea tauna to mpopangala' -a. Hawe'ea kuasa anudaa' uma mpokulei' mpodagi-ra.


Siya nga gikan sa Dios makabati sa mga pulong sa Dios. Ang katarungan ngano nga dili kamo makabati niini mao nga kamo dili gikan sa Dios." 	 Tauna to napo'ana' Alata'ala doko' mpo'epe Lolita Alata'ala. Tapi' koi', uma-koi dota mpo'epe lolita-ku, apa' bela-koi ana' Alata'ala."


Sa tanang mga butang gikapakita ko kaninyo nga ang mga maluyahon kinahanglan inyong tabangan pinaagi sa ingon nga pagbudlay, nga magahinumdum kamo sa pulong sa Ginoong Jesus, nga siya gayud mao ang nagsulti, `Labi pang bulahan ang paghatag kay sa pagdawat.`" 	 Hi butu nyala-na, kupopohiloi-mokoi tonco, beiwa-ta kana mobago mpotulungi doo-ta to uma mpakulei'. Apa' kana takiwoi oa' lolita Pue' Yesus to mpo'uli': `Morasi' -pi tauna to mewai' ngkai tauna to mpodoa.'"


Kay nasabtan man ugod niya nga tungod lang sa kasina gitugyan siya sa mga sacerdote nga punoan ngadto kaniya. 	 Pilatus mpo'uli' hewa toe, apa' na'inca ka'uma-na-hawo masala' -i Yesus; imam pangkeni mpotonu Yesus hi hi'a ngkai kamohingi' -ra-wadi.


Apan si Pablo mitubag kaniya, "Ako ania nagabarug sa atubangan sa hukmanan ni Cesar, diin kinahanglan anhi ako hukmi. Ngadto sa mga Judio wala akoy nahimong paglapas sumala sa imo nang nasayran pag-ayo. 	 Na'uli' Paulus: "Tuama Gubernur! Toi-e, bula-ku mokore hi rehe'i hi kantoro' Gubernur, apa' Gubernur to jadi' wakele' Kaisar, magau' -ta hi Roma. Pai' bate topoparenta to Roma to natao mpobotuhi kara-kara-ku. Nu'inca moto ka'uma-na ria sala' -ku hi to Yahudi.


Ug ang mga sacerdote nga punoan ug ang mga Fariseo nagpakanaug ug sugo nga kon adunay masayud diin si Jesus, kinahanglan pahibaloon sila aron ilang dakpon siya. 	 Ane imam pangkeni pai' to Parisi, ria ami' parenta-ra hi ntodea to mpo'uli': "Hema-hema-koi to mpo'inca kahiapa-na Yesus, ncaliu ni'uli' -kakai, bona rahoko' -i."


Likayi ang pakighilawas. Ang tanang ubang sala nga pagabuhaton sa tawo anaa ra sa gawas sa iyang lawas; apan ang tawong makihilawason nagapakasala batok sa iyang kaugalingong lawas. 	 Neo' mpu'u-koi mogau' sala' ompi'! Ngkai hawe'ea jeko' to rababehi manusia', uma ria jeko' ntani' -na to mpakada'a katuwu' -ta hewa jeko' pogau' sala' toe. Hema to mogau' sala' hante tobine doo ba hante toronaa, jeko' -na toe mpakada'a katuwu' -na moto.


O sa pito ka tinapay alang sa upat ka libo, ug kon pila ka alat nga mga tipik ang inyong nahipos? 	 Pai' beiwa wo'o hante roti to pitu meha' kupokoni' -raka tauna to opo' ncobu-e? Hangkuja luncu wo'o-pi toro-na to nirumpu?


Apan bahin sa pipila ka butang nagsulat ako kaninyo sa maisugon gayud agig pagpahinumdum kaninyo, tungod sa grasya nga gihatag kanako sa Dios 	 Aga nau' wae, hi rala sura-ku toi-e, uma-a me'ea' mpoparesai' -koi, mpotompo'wiwi ba hangkuja mela tudui'. Patuju-ku toe, mpopokiwoii-koi ompi', apa' lawi' toe-mi bago to nawai' -ka Alata'ala ngkai kabula rala-na.


Ug sa nagpabilin kami didto sulod sa pipila ka adlaw, usa ka profeta nga ginganlan si Agabo nahilugsong gikan sa Judea. 	 Ba hangkuja eo-makai hi tomi Filipus toe, rata hadua tauna ngkai Yudea, hanga' -na Agabus. Agabus toei, ria pakulea' -na mpohowa' Lolita Alata'ala.


Busa kinahanglan atong alimahan ang mga tawo nga sama kanila, aron mahimo kitang kaabay sa kamatuoran. 	 Jadi', masipato' lia-ta mpotulungi-ra, bona hewa to tadohei-ramo hi rala pobago-ra mpokeni kareba to makono.


Apan ang grasya gihatag ngadto sa matag-usa kanato sumala sa sukod sa gasa gikan kang Cristo. 	 Aga nau' ria kahibalia-ta toe, uma hibalia kola' -ta, apa' hi butu-butu dua-nata hore-hore rawai' pakulea' mpokamu bago Pue', ntuku' napa to nakolai' -taka Kristus.


ug sa pag-ila sa gugma ni Cristo nga nagalabaw sa tanang kinaadman aron mapuno kamo sa bug-os nga kahupnganan sa Dios. 	 Mosampaya-a bona koi', hangkaa-ngkania hante hawe'ea topepangala' hi Kristus, mpo'inca ka'uma-na mowo kabohe-na ahi' Kristus hi kita'. Ahi' -na toe uma hudu ra'uli', uma ma'ala rapetudu kanala-na, pai' uma takulei' mpohuka' kabohe-na. Mosampaya-a bona nirasai ahi' -na toe hi rala katuwu' -ni, bona hawe'ea to ria hi Alata'ala ria wo'o hi koi'.


Ug sa nakasulti na si Jesus niini, siya naguol diha sa espiritu, ug nagpanghimatuod siya nga nag-ingon, "Sa pagkatinuod, sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga usa kaninyo magabudhi kanako." 	 Ka'oti-na Yesus mololita hewa toe, susa' -mi nono-na, pai' na'uli': "Makono mpu'u lolita-ku toi: Hadua ngkai olo' -ni mpai' mpobalu' -a hi bali' -ku."


Unya giyahat niya ang iyang mga mata ngadto sa iyang mga tinun-an ug miingon: 	 Yesus mponaa topetuku' -na pai' na'uli' -raka: Morasi' -koi tokabu, apa' koi' to jadi' ntodea Alata'ala, pai' Hi'a jadi' Magau' -ni.


Sa tulo ka higayon ako giposposan; makausa ako gibato. Makatulo ako malunod; usa ka gabii ug usa ka adlaw nag-utaw-utaw ako sa dagat; 	 Tolu ngkani-a rahuku' to Roma: raweba' -a hante lua'. Hangkani wo'o-a radulu tauna rapana' -a hante watu doko' mpatehi-a. Tolu ngkani kapal to kuhawi' matala hi rala tahi'. Hangkani-a nangko hi lolo tahi' hamengia ha'eoa.


Ug mao kini ang akong gibuhat didto sa Jerusalem; dili lamang kay gipamilanggo ko ra ang daghan sa mga balaan ubos sa pagtugot sa mga sacerdote nga punoan, kondili usab sa diha nga gipapatay na sila ako mihatag sa akong pag-uyon batok kanila. 	 Hiaa' ku'ewa mpu'u-ra hi Yerusalem. Hante sura kuasa ngkai imam pangkeni, wori' tauna to mepangala' hi Yesus kutarungku'. Kupokono wo'o-kuwo ane rahuku' mate-ra.


"Apan mahitungod sa maong adlaw o takna, walay nasayud niini, bisan pa ang mga manolunda sa langit, bisan pa ang Anak, gawas sa Amahan lamang. 	 "Aga ane eo pai' jaa kadupa' -na hawe'ea toe, muntu' Tuama-ku-wadi to mpo'inca. Uma ria to ntani' -na to mpo'inca. Bangku' mala'eka to hi suruga-hawoe', uma wo'o-rawo ra'incai. Bangku' Aku' Ana' -nae', uma wo'o-kuwo ku'incai.


Ang matuod nga kahayag nga nagaiwag sa matag-usa ka tawo, kini nagsingabut sa kalibutan. 	 Lolita toei, Hi'a-mi poko baja to mpobajahi nono hawe'ea tauna, rata-i hi rala dunia'.


Ug ang tanan nanagsultig maayo mahitungod kaniya, ug ilang gikahibudngan ang madanihong mga pulong nga nanggula gikan sa iyang baba. Ug sila nanag-ingon, "Dili ba kini siya ang anak man ni Jose?" 	 Konce omea-ramo to mpo'epe-i, ra'uli': "Lompe' lia pololita-na! Uma mowo kanoto-na! Hiaa' bo ana' Yusuf-i-wadi-hawo."


palakta na sila sa pagpangadto sa silingang kayutaan ug mga kabalangayan aron makapamalit silag ilang makaon." 	 Agina tahubui-ramo tauna toera lau hilou hi ngata pai' tomi hi bonea to mohu' bona mpo'oli pongkoni' -ra."


Isul-ob ninyo ang tibuok hinagiban sa Dios, aron makabarug kamo batok sa mga malipatlipatong kaugdahan sa yawa. 	 Henta-mi hawe'ea rewa mpanga'e to naporodo-taka Alata'ala, bona moroho pokore-ta mpo'ewa akala-akala Magau' Anudaa'.


ug ang inyong kaugalingon usab, ingon nga mga buhi nga bato, ipahimo ninyong espirituhanon nga balay, nga mahimong balaan nga pagkasacerdote, alang sa paghalad ug espirituhanong mga halad nga pagakahimut-an sa Dios pinaagi kang Jesu-Cristo. 	 bona napajadi' -koi hewa watu-watu to tuwu' to rapake' mpowangu tomi pepuea' hi Alata'ala. Napajadi' wo'o-koi imam-imam to moroli'. Apa' hewa imam mpotonu pepue' hi Alata'ala, wae wo'o koi' mpotonu nono-ni hi Alata'ala, niponcawa pepue' -ni hi Hi'a. Pai' pepue' -ni toe bate mpakagoe' nono-na, sabana petauntongoi' -na Yesus Kristus.


ngitngiti ang ilang mga mata aron dili na sila makakita, ug boktota ang ilang mga bokoboko hangtud sa kahangturan." 	 Pakabengi pekiri-ra, bona neo' ra'incai ohea to makono. Pakasusa' -ra, bona bungku' -ra mpokolo kasusaa' -ra toe."


aron sa paghatag ug kahayag ngadto sa mga nagalingkod sa ug sa landong sa kamatayon, aron sa pagmando sa atong mga tiil ngadto sa dalan sa pakigdait." 	 Tumai-i mpobajahi nono tauna to hi rala kabengia-na pai' to me'eka' mpoka'eka' kamatea. Natete' -ta hi ohea to mpotoa' kalompea' tuwu'."


Ako nahibalo nga ikaw mamati kanako sa kanunay, apan gipamulong ko kini tungod sa panon sa katawhan nga naga-alirong, aron sila motoo nga ikaw mao ang nagpadala kanako." 	 Ku'inca, bate nu'epe oa' lolita-ku. Aga tohe'i kupesukui mpo'uli', bona ra'epe tauna to wori' to hi rehe'i lau, bona rapangala' ka'Iko-na mpu'u to mposuro-a."


Ug siya nagpanudlo matag-adlaw sulod sa templo, ug ang mga sacerdote nga punoan ug ang mga escriba ug ang kadagkuan sa mga katawhan naninguha sa pagpatay kaniya; 	 Butu eo-na Yesus metudui' hi Tomi Alata'ala. Imam pangkeni hante guru agama pai' pangkeni to Yahudi ntani' -na mpali' akala-ra doko' mpatehi-i,


Ug sultihan ko usab kamo, pangita kamog mga higala alang sa inyong kaugalingon pinaagi sa malimbungon nga bahandi, aron nga inigkahurot na niini kamo ilang pagadawaton ngadto sa dayong mga puloy-anan. 	 "Toe pai' ku'uli' -kokoi: Kana tapake' ka'uaa' hi dunia' tohe'i mpotulungi doo, bona ane uma-pi mpai' mokalaua ka'uaa' dunia' toi, ratarima lompe' -ta hi po'ohaa' to tida duu' kahae-hae-na.