Gibut-an sa Dios ang pagpaila ngadto kanila sa kadaku gayud sa mga kadagaya sa himaya sa maong tinago alang sa mga Gentil, ang tinago nga si Cristo anaa kaninyo, ang paglaum alang sa himaya. 	 Alata'ala doko' mpopo'incai hawe'ea topetuku' -na beiwa kalompe' patuju-na hi koi' to bela-koi to Yahudi. Patuju-na toe: bona Kristus mo'oha' hi rala nono-ni, bona monoa' kamporata-ni kabohea tuwu' dohe Alata'ala. Patuju-na Alata'ala toe mo'atu-atu mpae-mi ko'ia ra'incai manusia'. Tapi' hewa toe lau patuju-na toe rapakanoto-mi hi hawe'ea tauna to napobagia.


"Ayaw na kamo pagkahadlok, gamayng panon, kay gikahimut-an sa inyong Amahan ang paghatag kaninyo sa gingharian. 	 "Koi' to mpotuku' -a, uma-koi hangkuja-na. Aga nau' wae, neo' -koi me'eka'. Apa' Alata'ala Tuama-ni mpopelihi-mokoi ngkai kabula rala-na, napajadi' -koi ntodea-na hi rala Kamagaua' -na.


Dili ba siya mao man ang anak sa panday sa kahoy? Dili ba ang iyang inahan ginganlan si Maria? Ug dili ba ang iyang mga igsoong lalaki mao man sila si Santiago ug si Jose ug si Simon ug si Judas? 	 Bo ana' topowangu tomi-i-wadi-hawo. Tina-na, Maria. Ompi' -na hira' Yakobus, Yusuf, Simon pai' Yudas.


Nasayud bitaw ako nga kamo mga kaliwat ni Abraham, ngani gitinguha ninyo ang pagpatay kanako tungod kay ang akong pulong dili man makakaplag ug luna diha kaninyo. 	 Ku'inca moto-le kamuli-na Abraham-koie. Aga ria-koi to doko' mpatehi-a, apa' uma nipoinono lolita-ku.


Ug ang tawo miadto sa ikaduhang anak ug iyang gisultihan siya sa ingon, ug siya mitubag kaniya, `Moadto ako, Tay, apan wala siya moadto. 	 "Ngkai ree, hilou wo'o-i hi ana' -na to tu'ai, na'uli' -ki: `Uto', hilou-ko mobago hi bonea.' "Natompoi' ana' toei: `Io', hilou moto-a Mama.' Ntaa' uma-idi hilou-e!"


nga tungod niini walay bisan kinsa nga makapamalit o makapamaligya gawas kon anaa kaniya ang maong marka, nga mao ang ngalan sa mapintas nga mananap o ang numero sa iyang ngalan. 	 Uma-ra ma'ala me'oli ba mobabalu' ane uma ria tanda toe hi pale-ra ba hi wingke-ra. Tanda binata toe, hanga' -na moto binata to lomo' -na ba angka to mpowalatu hanga' -na.


Ug sa sunod nga adlaw hing-abtan niya sila nga nag-away ug buot unta niya nga pasig-ulion sila. `Mga tawo,` matud pa niya, `kamo mga magsoon ra. Nganong nagdinagmalay man kamo?` 	 "Kamepulo-na, nahilo wo'o rodua to motuda', paka' to Israel. Jadi', apa' doko' napopohintuwu' -ra, toe pai' na'uli' -miraka: `Napa pai' motuda' moto-mokoi, koi' ntali ompi'?'


Ug ang yawa miingon kaniya, "Kay ikaw Anak man sa Dios, sugoa kining bato nga mahimong tinapay." 	 Na'uli' Magau' Anudaa' mpo'uli' -ki Yesus: "Ane Ana' Alata'ala mpu'u-ko, wae-pi hubui watu toe mewali pongkoni'!"


Ug karon, tan-awa, nahisakpan ka sa kamot sa Ginoo, ug ikaw mabuta ug dili na makakita sa Adlaw sulod sa usa ka panahon." Ug dihadiha mitakyap kaniya ang kangiob ug kangitngit, ug nagsukarap siya nga nangitag tawong makaagak kaniya sa kamot. 	 Wae lau, hilo pe'! Pue' mpohuku' -ko! Ngkai wae lau wero-ko, uma-poko pehilo ba hangkuja eo kahae-na!" Hinto'u toe, Elimas mporasai ria to mo'eta hewa rangahu mpoleru mata-na, alaa-na mogao' -gao' -i-damo mpopali' tauna mpotete' -i.


Ug dili kamo magbagolbol, ingon sa gibuhat sa uban kanila nga tungod niana gilaglag sila sa Maglalaglag. 	 Pai' neo' ngkunuti, hewa ria-ra hantongo' to mpobabehi, pai' alaa-ra mate napatehi mala'eka topepatehi.


Ayaw kamo pagpahiangay sa inyong kaugalingong kauban sa mga dili magtotoo diha sa mao rang usa ka yugo. Kay unsa may kigkomboyahan sa pagkamatarung ug sa pagkadautan? O unsa may pakig-ambitan sa kahayag ug sa kangitngit? 	 Neo' -koi mposidai' -raka tauna to uma mepangala' hi Pue' Yesus. Uma ntoto natao. Ha ni'uli' -koina hibalia-wadi tauna to mpobabehi konoa Alata'ala pai' tauna to ncapuaka Alata'ala? Ha jadi' -hana baja mogalo hante bengi?


Sa gawas anaa ang mga iro, ug ang mga lumayan, ug ang mga makihilawason, ug ang mga mamumuno, ug ang mga magsisimbag mga diosdios, ug ang tanang nagahigugma ug nagabatasan sa pagpamakak. 	 Aga tauna to dada'a, topedoti, to mogau' sala', to mepatehi, to mepue' hi pinotau, tauna to moboa' pai' tauna to mpokono to boa'-- hawe'ea tauna toera, uma-ra rapiliu mesua' hi rala ngata toe.


nga niini ako nahimong ministro sumala sa diosnong katungdanan nga gipiyal kanako alang kaninyo, aron sa pagpahayag sa hingpit sa pulong sa Dios, 	 Alata'ala mpo'ongko' -a jadi' pahawaa' -na, nasarumaka-ka aku' bago toi, bona aku' -mi to mpoparata hawe'ea Lolita-na hi koi' to bela-koi to Yahudi.


apan ang kasugoan wala magsukad sa pagtoo, kay "Siya nga nagabuhat niining mga butanga mabuhi tungod niini." 	 Ane doko' jadi' monoa' -ta hi poncilo Alata'ala hante petuku' -ta hi Atura Musa, batua-na mposarumaka po'ingku-ta moto, uma-ta mepangala' hi Alata'ala. Apa' ria te'uki' hi rala Buku Tomoroli' to mpo'uli': "Hema to mpobabehi hawe'ea atura toe, hira' -mi to mporata katuwua' ngkai atura toe."


ug sa uban nga si Elias nahitungha, ug sa uban nga usa sa mga karaan profeta nabanhaw. 	 Ria wo'o to mpo'uli' Yesus toei nabi Elia owi mehupa' nculii'. Ria wo'o to mpo'uli' Yesus toei hadua nabi to owi memata nculii'.


Ug mibalik sila ug nanugilon sa uban, apan sila wala nila toohi. 	 Ponculi' -rami to rodua toera mpo'uli' -raka doo-ra kampohilo-ra Yesus. Aga uma wo'o raparasaya.


Ang gugma dili tigpaburot, dili bastos, dili maakop-akopon, dili masuk-anon o maligotguton; 	 Uma mokasara hi doo, uma-ta ntora mpopali' konoa-ta moto, uma jolia morani' nono, uma mowuku nono.


Si Jesus mitubag kaniya, "Imo ra ba gayud kining pagkasultiha, o may nagtug-an ba kanimo niini mahitungod kanako?" 	 Na'uli' Yesus: "Pompekunea' tetu ngkai Gubernur moto, ba pololita tau ntani' -nadi?"


Ug si Felipe miingon kaniya, "Ginoo, ipakita kanamo ang Amahan, ug igo na kana kanamo." 	 Na'uli' Filipus: "Pue', popohiloi-ka-kaiwo Tuama-nu, bona oha nono-kai."


Ug si Pilato wala maniguro nga siya namatay na; ug sa natawag niya ang kapitan, iyang gipangutana kon si Jesus patay na ba. 	 Konce-i Pilatus mpo'epe kasohi' -na mate Yesus. Toe pai' nakio' -mi tadulako tantara napompekunei' ba mahae-imi Yesus mate.


Pagbinuotan kamo sa inyong paggawi ngadto sa mga tagagawas, nga magapahimulos kamo sa pahahon. 	 Ane niposigalo-raka to uma hampepangalaa' -ta, pakanoto mpu'u nono-ni, pai' pake' lompe' loga to ria hi koi', nibawai-ra mepangala' hi Pue'.


Ug kay wala man silay ikabayad, silang duha iyang gipasaylo. Karon kinsa man kanila ang labing mahigugma kaniya?" 	 Ngkai ka'uma-napi rakulei' mpobayari inta-ra, na'uli' -mi tauna to rapohentai toei: `Uma-pi mingki' nibayari inta-ni.' Jadi', hema ngkai hira' to rodua toera to meliu ahi' -ra hi popa'intaa-ra?"


ug kamo motagad kaniya nga maanindot ug bisti ug moingon kaniya, "Ari ka diri lingkod sa maayong dapit," samtang sa tawong kabus moingon kamo, "Oy, pagtindog," o "Lingkod diha sa salog," 	 Ane meliu pebila' -ta hi tauna to lompe' pohea-na toe, pai' ta'uli' -ki: "Mai-ta mohura hi pohuraa to lompe' tohe'i," hiaa' hi tauna to kabu ta'uli': "Mokore hi retu-moko mai," ba ta'uli' -ki: "Mohura retu-moko hi ila',"


Kay tungod sa grasya kamo nangaluwas pinaagi sa pagtoo; ug kini dili sa inyong kaugalingong kahimoan, kini hatag sa Dios-- 	 Alata'ala mpohore-ta ngkai huku' jeko' -ta, muntu' ngkai kabula rala-na-wadi, sabana pepangala' -ta hi Yesus. Nahore-ta toe, bela ngkai kalompe' kehi-ta. Toe bate pewai' mara Alata'ala hi kita',


Ug kaniya siya naghimog pakigsaad mahitungod sa pagsirkunsisyon. Ug si Abraham nanganak kang Isaac ug kini iyang gisirkunsidahan sa ikawalo ka adlaw; ug si Isaac nanganak kang Jacob, ug si Jacob nanganak sa napulog-duha ka patriarca. 	 Oti toe, Alata'ala mpobabehi pojanci posidaia' -na hante Abraham, pai' nahubui bona Abraham pai' hawe'ea muli-na ratini'. Ada petini' toe jadi' tanda pojanci-na Alata'ala hante muli Abraham. Jadi', putu mpu'u-mi ana' Abraham to rahanga' Ishak, natini' -imi hi eo kawalu-na. Oti toe wo'o-hawo, Ishak mpotini' Yakub ana' -na. Pai' Yakub mpotini' ana' -na to hampulu' rodua. Pai' hira' toe-mi to jadi' ntu'a-ta kita' to Yahudi.


Ug sa pagkadungog ni Elisabet sa pangomusta ni Maria, ang bata miulpot sulod sa iyang tiyan; ug si Elisabet napuno sa Espiritu Santo. 	 Kana'epe-na Elisabet petabe-na Maria toe, pongkale-nami ana' to hi rala puanaka-na, pai' Elisabet, nakuasai Inoha' Tomoroli' -imi.


Ug unya didto sila mangagi sa kayutaan sa Frigia ug sa Galacia sanglit gidid-an man sila sa Espiritu Santo sa pagmantala sa pulong didto sa Asia. 	 Inoha' Tomoroli' uma mpiliu-ra Paulus pai' doo-na mpoparata Lolita Pue' Ala hi propinsi Asia. Toe pai' rabalii' -mi patuju-ra, pai' hilou-ramo mpodaoi' tana' Frigia pai' Galatia.


Kini mao ang Moises nga miingon sa mga Israelinhon, `Usa ka profeta gikan sa inyong kaigsoonan igapatindog sa Dios alang kaninyo, maingon sa iyang pagpatindog kanako.` 	 Musa toe wo'o-mi to mpo'uli' -raka to Israel owi hewa toi: `Alata'ala mpai' mpo'ongko' hadua ngkai ompi' -ni jadi' nabi hewa aku' toi.'


Ug sa nakasakay si Jesus sa sakayan, siya mitabok ug miabut sa iyang kaugalingong lungsod. 	 Ngkai ree, mehawi' sakaya wo'o-imi Yesus hante doo-na, pedipo-rami nculii' hilou hi po'ohaa' -ra hi ngata Kapernaum.


Ang magamadaugon pagatugotan ko sa paglingkod sa akong trono uban kanako, maingon nga ako usab nagmadaugon ug milingkod uban sa akong Amahan diha sa iyang trono. 	 "Hema to medagi, kupiliu-ra mohura pai' moparenta dohe-ku hi Pohuraa-ku, hewa Aku' wo'o, medagi-ama, pai' wae lau mohura-ama moparenta dohe Tuama-ku hi Pohuraa-na.


Kay bisan kinsa nga magakaulaw tungod kanako ug sa akong mga pulong, siya igakaulaw man sa Anak sa Tawo inig-abut niya diha sa iyang himaya ug sa himaya sa Amahan ug sa mga balaang manolunda. 	 "Hema to me'ea' mpangaku' petuku' -na hi Aku' pai' mpoka'ea' tudui' -ku, Aku' wo'o mpai' me'ea' mpangaku' kahi'a-na topetuku' -ku ane rata-apa mpai' ngkai suruga. Nto'u toe mpai', Aku' Ana' Manusia' mana'u tumai hante mala'eka-mala'eka to moroli', mehini-a hante baraka' -ku pai' hante baraka' -na Tuama-ku.


Kay kaninyo mianhi si Juan nga nagtultol sa dalan sa pag-kamatarung, ug wala kamo motoo kaniya, apan ang mga maniningil sa buhis ug ang mga dautang babaye mitoo kaniya; ug bisan pa sa nakita na ninyo kini, wala gihapon kamo maghinulsol sa kaulahiay ug wala motoo kaniya. 	 Apa' Yohanes Topeniu' mpotudui' -koi ohea to monoa', aga uma-koi dota mpopangala' -i. Hiaa' topesingara' paja' pai' tobine to uma tumotoa gau' -ra, rapangala' -i-rana. Pai' nau' nihilo-mi toe, uma oa' nibalii' gau' -ni pai' uma oa' nipangala' -i."


Ang mga maniningil sa buhis miabut usab aron sa pagpabautismo, ug sila miingon kaniya, "Magtutudlo, unsa may among buhaton?" 	 Rata wo'o-ra-rawo topesingara' paja' mpopeniu' hi Yohanes. Mepekune' -ra, ra'uli': "Guru, napa-kaiwo to kana kibabehi-e?"


Ipangomusta usab ako sa iglesia nga anaa magtiguman sa ilang balay. Ipangomusta ako sa akong hinigugma nga Epeneto, nga mao ang unang kinabig sa Asia alang kang Cristo. 	 Parata wo'o tabe-ku hi hawe'ea tomepangala' hi Pue' Yesus to mogampara hi tomi-ra. Tabe-ku hi Epenetus to kupe'ahi'. Hi'a toe-mi to lomo' -na mepangala' hi Kristus hi propinsi Asia.


Kanila mitubag si Jesus nga nag-ingon, Sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga kon aduna kamoy pagoo ug dili kamo magduhaduha, makahimo kamo dili lamang sa nahimo ngadto sa kahoyng igira, kondili bisan pa kon moingon kamo niining bukid, `Pahawa ug umambak ikaw ngadto sa lawod,` kini mamahimo. 	 Na'uli' Yesus: "Mpu'u ku'uli' -kokoi, ane nipangala' pai' uma-koi morara', ma'ala wo'o-ko-koiwo mpobabehi hewa to kubabehi hi kaju toe we'i. Pai' uma muntu' tohe'e, ma'ala-koi mpololitai bulu' tohe'i: `Te'ongko' -moko, pengkanawu' -ko hi rala tahi'!' bate majadi' tetu.


Busa ginaantus ko ang tanang butang tungod sa mga pinili, aron sila usab makabaton sa kaluwasan nga diha kang Cristo Jesus inubanan sa himayang dayon. 	 Toe pai' ku'agi-mi mpengkatarii hawe'ea toi-e. Nau' -a rabalinai', kupalele oa' Lolita Alata'ala, bona tauna to napelihi-mi mpo'epe pai' mpopangala', duu' -na mporata-ra kalompea' pai' katuwua' to ncola duu' kahae-hae-na ngkai posidaia' -ra hante Kristus Yesus.


Nagasulti ako niini alang sa inyong kaayohan, dili ingon nga paggalong kaninyo, kondili aron sa pagdasig sa mga kalihokan nga angay ug aron kamo dili magkapuliki sa inyong pag-alagad sa Ginoo. 	 Pai' ku'uli' -kokoi tohe'i ompi', kalompea' -ni moto. Uma-a dota mpohoo' -koi hante wori' nyala parenta. Patuju-ku bona po'ingku-ni natao pai' masipato' oa' -wadi, bona ma'ala-koi mpotuku' Pue' hante uma ria to mposaleroi-koi.


Ug ang mga sacerdote nga punoan mipasakag daghang mga sumbong batok kaniya. 	 Wori' nyala pepakilu to raparata imam pangkeni hi Pilatus.


Sukad sa sinugdan sa kalibutan, wala pa gayud igdungog nga dihay nakapabuka sa mga mata sa usa ka tawong nahimugso nga buta. 	 Ngkai lomo' kajadi' dunia', ko'ia ria ta'epei tutura-na tauna towero ngkai lomo' kaputu-na ma'ala rapaka'uri'.


Ang tinun-an dili labaw sa iyang magtutudlo, apan ang matag-usa nga katudloan sa hingpit mahisama sa iyang magtutudlo. 	 Pai' uma ria ana' sikola to meliu karabila' -na ngkai guru-na. Ane hudu-miki posikola-na, pai' lako' hibalia-idi hante guru-na.


Kay gikan sa langit ginapadayag ang kapungot sa Dios batok sa tanang pagkadili diosnon ug pagkadili matarung sa mga tawo nga nagababag sa kamatuoran pinaagi sa ilang pagkadautan. 	 Ngkai suruga Alata'ala mpopohiloi roe-na mpokaroe hawe'ea manusia' to uma mengkoru hi Hi'a pai' to mpobabehi po'ingku to uma monoa'. Ngkai po'ingku-ra to uma monoa' toe, manusia' mposapuaka tudui' to makono.


Sanglit daghan man ang nangako sa pagtagik ug kaasoyan mahitungod sa mga butang nga nahitabo sa taliwala namo, 	 Teofilus to rabila': Wori' -mi tauna mperao mpo'uki' dala ngkatuwu' -na Yesus, hewa to jadi' ba hangkuja mpae to liu hi laintongo' -ta.


Kay tan-awa lang unsa ang pagkamasingkamoton nga misangpot diha kaninyo gumikan niining inyong diosnon nga pagkasubo, unsa ang pagkamaikagon sa pagpanalipod sa inyong kaugalingon, unsa ang kasuko, unsa ang kahadlok, unsa ang pangandoy, unsa ang pagkamainiton, unsa ang kamapig-uton sa pagsilot! Sa tanang butang kamo nakapamatuod nga kamo wala diay ing sala labut sa maong butang. 	 Kasusaa' -ni mpobasa sura-ku toe wengi, mpu'u-mpu'u kasusaa' to ntuku' konoa Alata'ala. Penonoi lompe' -koi ba napa wua' -na kasusaa' -ni toe. Ngkai kasusaa' -ni toe, ria mpu'u nono-ni doko' mpobabehi to monoa'. Ni'uli' uma-koi tono' hi tauna to mposapuaka-kai. Nipokahuku' jeko' -ra tauna to masala', nipoka'eka' mpotuku' kehi-ra. Lentora-mokoi mpokalentorai-a, nituku' -mi hawa' -ku, sadia moto-koi mpohuku' tauna to masala'. Hi butu nyala-na monoto-mi kamoroli' mpontolumanu' -na nono-ni hi kara-kara toe.


Ayaw usab kamo pagpatawag nga mga agalon, kay kamo adunay usa lamang ka agalon nga mao si Cristo. 	 Pai' neo' wo'o-koi doko' rakahangai' `Pangkeni,' apa' Pangkeni-ni hadua-wadi, Hi'a-mi Magau' Topetolo'.


Gipadala ko siya kaninyo alang niining maong tuyo aron masayud kamo sa among kahimtang ug aron siya makadasig sa inyong mga kasingkasing. 	 Toe pai' kusuro-i tilou bona mpo'uli' -kokoi hi retu kabeiwa-nakai, bona tetanta'u nono-ni.


Ginakalipay ko karon ang akong mga pag-antus tungod kaninyo, ug dinhi sa akong lawas ginapuno ko ang mga kasakit nga nakulang sa mga pag-antus ni Cristo alang sa iyang lawas nga mao ang iglesia, 	 Hewa toe lau ompi', goe' moto-a mpokolo kaparia sabana pobago-ku mpotulungi-koi. Apa' ria-pidi kaparia to kana kutodohaka sabana pobago-ku hi Kristus, pai' kaparia to kurata tempo toi, kurata sabana pobago-ku hi hawe'ea topepangala' hi Kristus. Kita' omea to mepangala' hi Kristus ma'ala rarapai' -ki woto-na.


Ug sa paghangad pa nila, ilang nakita nga ang bato naligid na; kay kini daku man kaayo. 	 Hi lengko ohea momepololitai-ramo, ra'uli': "Hema-mi-tawo to mpotulungi-ta mpoderu' watu po'unca wobo' daeo'?" Apa' watu toe ria bohe lia. Ntaa' we'i, karata-ra hi daeo', rahilo-rawo tederu' -mi watu.


Apan sa nasayran ni Jesus ang ilang mga hunahuna, siya miingon kanila, "Nganong nagahunahuna man kamog dautan diha sa inyong mga kasingkasing? 	 Ntaa' na'inca moto-di Yesus to hi rala nono-rae. Toe pai' na'uli' -raka: "Napa pai' kedi' rahi nono-ni!


Tungod niini, si Tito among giagda nga tibawason usab niya diha kaninyo ang pagpaamot nga iya nang nasugdan kaniadto. 	 Jadi', mpohilo kalompe' nono-ra to Makedonia toe-e, toe pai' mohawa' -kai hi rehe'i mpopahawa' wo'o-imi Titus tilou hi koi' ompi'. Hi'a moto-mi wengi to lomo' -na mpotulungi-koi mporumpu doi to doko' nipakatu hilou hi tana' Yudea. Jadi', toe pai' hi'a wo'o-mi to kihubui tilou mpaliliu pobago to lompe' toe hi laintongo' -ni.


Ug si Jesus mitubag, "O dili masinaligon ug sukwahi nga kaliwatan, unsa ba kataas sa panahon nga gikinahanglan pa sa akong pagpakig-uban kaninyo ug pag-antus kaninyo? Dad-a dinhi ang imong anak." 	 Na'uli' Yesus: "Uma mowo-koie'! Ko'ia oa' -tano mepangala' -koie! Mesapuaka oa' -pidi-koi mposapuaka konoa Alata'ala! Ni'uli' -koina hangkuja tena-pi kahae-ku dohe-ni, hangkuja tena-pi kahae-na kupengkatarii kalente pepangala' -nie! Keni tumai ana' -nu!"


Busa, ang nagasultig mga dila kinahanglan mangamuyo nga unta makabaton siya sa gahum sa paghubad sa kahulogan niini. 	 Toe pai' ku'uli' -kokoi: hema to mololita hante basa to ngkai Inoha' Tomoroli', agina merapi' -i hi Pue' mporata pakulea' mpotoli basa toe bona hawe'ea doo-na mpopaha batua lolita-na.


Ug dihadiha ang manok mitogaok sa ikaduha. Ug si Pedro nahinmdom sa mga pulong nga giingon kaniya ni Jesus, "Sa dili pa ang manok motogaok sa makaduha, igalimod mo ako sa makatulo, "Ug sa nakapamalandong siya niini, siya mihilak. 	 Nto'u toe, turua' -mi manu' karongkani-na. Nakiwoi-mi Petrus lolita-na Yesus ngone to mpo'uli' -ki: "Kako'ia-na turua' manu' karongkani-na, mpolia' tolu ngkani-moko mposapu kanu'inca-ku." Kageo' -nami Petrus kaka'utu-utu.


Si Simon mitubag, "Sa akong paghunahuna, siya nga gipasayloan ug daghan." Ug si Jesus miingon kaniya, "Husto ang imong hukom." 	 Natompoi' Simon: "Ba tauna to wori' inta-na tu?" Na'uli' Yesus: "Makono tompoi' -nu."


Ug si Jesus mipadayon sa iyang paglakaw agi sa mga kalungsuran ug kabalangayan, nga nagpanudlo ug nagpanaw padulong sa Jerusalem. 	 Rala pomakoa' -na hilou hi Yerusalem, Yesus mpotara ngata to bohe pai' ngata to kedi', mpotudui' tauna.


Diha kaniya usab kamo nakadawat sa sirkunsisyon nga dili hinimo sa mga kamot, kondili sa sirkunsisyon nga pinaagi kang Cristo sa diha nga nahukasan kamo sa unodnon nga lawas; 	 Ngkai posidaia' -ta hante Kristus, ma'ala-mi ta'uli' ratini' -tamo. Karatini' -ta toe, bela petini' to rababehi manusia', tapi' petini' hi rala nono-ta to nababehi Kristus. Batua-na, nabahaka-tamo ngkai kuasa jeko' to hi rala nono-ta.


Ug ang napulo ka buok sungay nga imong nakita, kini sila mao ang napulo ka mga hari nga wala pa managpakadawat sa harianong kagahum, apan ilang pagadawaton ang pagbulot-an ingon nga mga hari sulod sa usa ka takna, kauban sa mapintas nga mananap. 	 Tonu' to hampulu' to nuhilo toe we'i mpobatuai hampulu' magau' to ko'ia ntepu'u moparenta. Magau' to hampulu' toera rapiliu moparenta hangkaa-ngkania hante binata toei. Aga poparenta-ra toe hajaa-wadi kahae-na.


Unya mitul-id si Jesus ug miingon kaniya, "Babaye, hain na sila? Wala bay mihukom kanimog silot?" 	 Ngkai ree, mebago' -imi Yesus pai' mpo'uli' -ki tobine toei: "Hiapa-ramo we'i to mpakilu-koe? Ha uma-rapa ria to doko' mpohuku' -koe?"


Ang Anak sa Tawo mianhi nga nagakaon ug nagainum, apan sila nanag-ingon, `Tan-awa kana siya, usa ka tawong ulitan, palahubog, ug higala sa mga maniningil sa buhis ug sa mga makasasala!` Apan ang kaalam ginamatarung baya pinaagi sa mga binuhatan niini." 	 Hiaa' katumai-ku Aku' Ana' Manusia', nginu-a pai' ngkoni' -a. Rapoka'oja' wo'o-a-wadi, ra'uli': `Hilo-i! Tojampa, topalangu-langu, bale-ra topesingara' paja' pai' doo-ra topojeko'!' Aga nau' wae, ta'inca kamonoto-na patuju Alata'ala ane tanaa gau' topetuku' -na."


Unom ka adlaw sa wala pa ang Pasko, si Jesus miabut sa Betania, diin didto si Lazaro, ang gibanhaw ni Jesus gikan sa mga patay. 	 Ono eo kako'ia-na Eo Paskah, hilou-imi Yesus hi Betania, ngata katidaa-na Lazarus, to napotuwu' nculii' -e wengi.


Ug ang mga Fariseo miingon kaniya, "Tan-awa ra, ngano ba nga nagahimo man sila sa dili matarung pagabuhaton sulod sa adlaw nga igpapahulay sumala sa kasugoan?" 	 To Parisi to hi ree mpo'uli' -ki Yesus: "Napa-di-rana pai' ana'guru-nu mpotiboki atura agama-tae? Mobago-ra-rana hi eo pepuea'."


Usa sa iyang mga tinun-an, siya nga hinigugma ni Jesus, nagpauraray sa dughan ni Jesus. 	 Hadua ana'guru-na to nape'ahi', mohura hi ncori-na.


Siya mao ang nagbuhat sa tanang nasud sa katawhan gikan sa usa ka tawo, aron papuy-on sa tanang dapit sa yuta, tapus niya maandam ang mga gitagal nga kapanahonan ug ang mga utlanan sa mga dapit nga ilang pagapuy-an, 	 Ngkai hadua tauna, napopomuli hawe'ea manusia', pai' nahubui-ta mpo'ohai' humalili' dunia'. Napakatantu ami' -mi ngkai lomo' -na sipa' tana' po'ohaa' butu negara pai' tempo poparenta-na.


Ug ang imong igatisok dili mao ang lawas nga magamao unya, kondili kini karon usa lamang ka liso, kaha sa trigo o sa uban bang mga binhi. 	 Pai' napa to tatuja', unto' mara-i-wadi, ba pae-i ba tinuja' to ntani' -na. Uma-hawo tapuna' hi rala tana' hamuli to ntali kaho-na pai' rau-na. Unto' mara-wadi-hawo to tatuja' -e.


ni moadto sa Jerusalem ngadto kanila nga mga apostoles nga una pa kanako, kondili miadto hinoon ako sa Arabia, ug unya mibalik pag-usab sa Damasco. 	 Uma wo'o-a hilou ncala' hi ngata Yerusalem mpopetudui' hi tauna to jadi' suro Pue' Yesus ri'ulu ngkai aku'. Pe'ongko' -kumi hilou hi tana' Arab, pai' ngkai ria nculii' wo'o-ama hilou hi ngata Damsyik.


Kay samtang niining panahona karon angayan na unta kamo nga mahimong mga magtutudlo, nagakinahanglan pa man diay hinoon kamo nga adunay magasubli pa sa pagtudlo kaninyo sa mga sinugdan sa nahaunang mga pagtulon-an sa pulong sa Dios. Nagakinahanglan pa diay kamog gatas, dili sa kan-onon nga magahi; 	 Mahae-mokoi mpotuku' Pue' Yesus. Kakoo-kono-na tempo-namile jadi' pangkeni Lolita Pue' -koie. Tapi' lence-na, kana mekaguru oa' -pidi-koi hi tau ntani' -na, apa' ko'ia oa' ni'incai mpu'u tudui' agama Kristen ngkai lomo' -na. Bangku' tudui' to mojoli ko'ia nituku' lompe', peliu-nami mpai' tudui' to mokoro! Hewa ana'lei-pidi-koi: ko'ia nikulei' mpokoni' koni' to mokara, ntii' -pidi to nikule' -na.


aron ako makaila kaniya ug sa gahum sa iyang pagkabanhaw ug sa pag-ambit sa iyang mga kasakit, nga mahisama kaniya sa iyang pagkamatay, 	 Kahinaa-ku mpu'u, doko' ku'inca-i-kuna Kristus, doko' kurasai baraka' to mpotuwu' -i nculii' ngkai kamatea. Doko' kurata kaparia hewa to narata, duu' -na ba mate-a hibalia hante Hi'a,


Ug didto gidalitan siya nilag panihapon. Si Marta mao ang nagsilbi, apan si Lazaro usa sa mga mitambong sa kan-anan uban kaniya. 	 Mpobabehi-ra karamea, apa' goe' -ra mpotarima Yesus hi ngata-ra. Marta moruhe, Lazarus mpohimpohura-ki Yesus pai' torata ntani' -na.


"Suginli ninyo ang babayeng anak nga Sion, Tan-awa, ang imong hari nagaanhi kanimo, maaghop ug nagakabayo sa asna, ug sa nati nga anak sa asna." 	 "Uli' -raka pue' ngata Sion: Hilo, etu-imi tumai Magau' -ni! Dingki' nono-na, mpohawi' -i hama'a keledai, mpohawi' -i hama'a ana' keledai to mongura."


Ug mituyhad si Jesus sa kamot, ug siya gitapin-an niya nga nag-ingon, "Buot ako; magmahinlo ka." Ug dihadiha nahinloan siya sa iyang sanla. 	 Yesus mpojama-i, pai' na'uli' -ki: "Ma'ala moto. Kupaka'uri' -moko!" Hampinisi mata mo'uri' -imi, uma-pi ria haki' -na.


Apan ang Jerusalem nga anaa sa itaas may kagawasan, ug siya mao ang atong inahan. 	 Sara ma'ala rarapai' -ki Yerusalem to hi suruga. Sara toe-imile to tapotina kita' toi-e ompi', apa' uma-i tuwu' batua, pai' kita' uma-ta napobatua Atura Musa.


Si Jesus miingon kaniya, "Ang nakaligo na dili kinahanglan manghugas pa gawas sa iyang mga tiil, hinoon mahinlo na ang iyang tibuok nga lawas. Ug kamo mga mahinlo na, apan dili hinoon kamong tanan." 	 Na'uli' Yesus: "Tauna to lako' oti moniu', uma-pi babo', me'itu' -mi hobo' woto-na, uma-pi mingki' rabohoi' tena. Muntu' witi' -na-damo to kana rabohoi'. Koi', tebohoi' -mokoi, aga uma hawe'ea-ni."


Kaniya mitubag si Jesus nga nag-ingon, "Kon buot ikaw mamahingpit, lumakaw ka, ibaligya ang imong kabtangan ug ang halin ihatag sa mga kabus, ug makabaton kag bahandi didto sa langit; ug unya umanhi ka ug sumunod kanako." 	 Na'uli' Yesus: "Ane doko' -ko mpotuku' Alata'ala hante karoli' -roli' nono-nu, lou-moko ulu mpobalu' rewa-nu, pai' doi oli-na wai' -raka tokabu. Ane nubabehi hewa toe, bohe mpai' rasi' to nurata hi rala suruga. Oti toe, pai' tumai-moko mpotuku' -a."


Kay kon ang mga nangamatay dili man pagabanhawon, nan, si Cristo wala diay usab banhawa; 	 Apa' ane uma-ra-hawo rapotuwu' nculii' tauna to mate-e, tantu wae wo'o-wadi-hawo Kristus uma-i-hawo rapotuwu' nculii'.


Kon mahimo, sumala sa inyong takus maarangan, kinahanglan makigdinaitay kamo uban sa tanang tawo. 	 Ane ma'aa-ala, kita' kana mpohudukulei' mpopali' ohea-na bona momekalompei' -ta hante hawe'ea tauna.


samtang ginaingon pa, Karong adlawa, inigkadungog ninyo sa iyang tingog, ayaw ninyo pagahia ang inyong mga kasingkasing ingon niadtong pagpangsupil nila batok kanako." 	 Momerohoi ngkanono-koi butu-butu eo-na, hewa to te'uki' hi rala ayat to tabasa we'i to mpo'uli': Eo toe lau, ane ni'epe-damo libu' Alata'ala-e, neo' nipakatu'a nono-ni, hewa ntu'a-ni owi to mesapuaka."


Ug didtoy usa ka lalaki nga ginganlan si Zaqueo. Siya punoan sa mga maniningil sa buhis, ug siya dato. 	 Hi ngata toe, ria hadua topo'ua' to mpokapalai' topesingara' paja', hanga' -na Zakheus.


Sa pagkatinuod, sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga kon adunay magatuman sa akong pulong, siya dili gayud makasinatig kamatayon." 	 Makono mpu'u lolita-ku toi: Hema to mpotuku' lolita-ku, uma-ra mate, tuwu' -ra duu' kahae-hae-na."


Ingnon ko kamo, Dili; hinonoa, gawas kon maghinulsol kamo, kamong tanan mangamatay usab sa ingon. 	 Uma-e' waetu! Ku'uli' -kokoi: ane uma-koi medea ngkai jeko' -ni, bate rahuku' wo'o-koiwo mpai' omea.


diin ang ilang ulod dili mamatay, ug ang kalayo dili pagapalongon. 	 Hi ria mpai', tauna nakoni' ule ncuu pai' rasesa' hi rala apu.


Bangon kamo ug manglakaw kita; tan-awa, ania na sa duol ang akong magbubudhi." 	 Memata-mokoi! Hilo, etu-imi tumai tauna to mpobalu' -a. Kita-mi lou."


Sultihan ko kamo, nga bisan dili siya mobangon sa paghatag unta kaniyag bisan unsa tungod kay higala niya, apan tungod sa iyang pagsigisiging hangyo siya mobangon na lang ug mohatag kaniya sa bisan unsa nga iyang kinahanglanon. 	 Uma mpai' hewa toe tompoi' -na. Nau' bale-ta uma dota memata pai' mpowai' -ta napa-napa, aga apa' uma tabahakai pai' uma-ta me'ea' mperapii' -i, memata oa' -i mpowai' -ta napa to taparaluu.


Ug unya namauli sila sa Jerusalem gikan sa bungtod nga ginganlan ug Olivo nga duol sa Jerusalem, nga may gilay-on nga sama sa malakaw sa usa ka adlaw nga igpapahulay. 	 Ngkai ree, nculii' -ramo suro-na ngkai Bulu' Zaitun hilou hi Yerusalem. Bulu' Zaitun toe, ba hakilo kalaa-na ngkai Yerusalem.


Kon kita magaingon nga wala kita makasala, siya atong gipakabakakon, ug wala kanato ang iyang pulong. 	 Ane ta'uli' uma-ta mojeko', mpakiboa' Alata'ala lau-tamo, pai' uma tapoinono lolita-na.


Apan unsa may nakuha ninyong balus gikan niadtong mga butang nga inyo nang pagakaulawan karon? Ang sangpotan sa maong mga butang mao ang kamatayon. 	 Napa-mi-hawo rasi' to nirata ngkai katuwu' -ni to ri'ulu tetu? Nipoka'ea' lau-mi po'ingku-ni to ri'ulu tetu. Po'ingku to hewa tetu mpokeni kamatea to mpogaa' -koi ngkai Alata'ala.


Ang grasya sa Ginoong Jesus maanaa kaninyo. 	 Pue' Yesus mpogane' -koi!


Akong pasidan-an ang tanang magapatalinghug sa mga pulong sa profesiya niining basahona: kon adunay magadugang niinig bisan unsa, kaniya igadugang sa Dios ang mga hampak nga gihisgutan niining basahona. 	 Hi butu dua tauna to mpo'epe lolita pelowa to hi rala sura toi ku'uli': Ane ria to mpodonihii napa-napa hi lolita sura toi, Alata'ala wo'o mpai' mpodonihii huku' -ra hante pesesa' to te'uki' hi rala sura toi.


Mga anak, kini karon mao na ang katapusang takna; ug sumala sa inyo nang nadungog nga moabut ang anticristo, tuod man daghan karon ang mga anticristo nga nanagpanungha; busa kita sayud nga karon mao na gayud ang katapusang takna. 	 Ana' -ana' -ku, neo' rata-mi kahudua dunia'. Pai' hewa to jau-mi ratudui' -kokoi, bate rata mpai' hadua to rahanga' Bali' Kristus. Wae wo'o, tempo toi wori' -ramo to mehupa' to jadi' bali' -na Kristus. Toe-mi pompetonoi-na kaneo' -na rata mpu'u-mi kahudua dunia'.


Unya gitawag ni Jesus ang iyang mga tinun-an ngadto kaniya ug kanila miingon siya, "Naluoy ako sa katawhan, kay tulo na karon ka adlaw lng asila nagauban kanako, ug wala silay makaon; ug dili ako buot nga mamauli sila nga walay mga kaon, kay tingali unyag panguyapan sila sa dalan." 	 Oti toe Yesus mpokio' ana'guru-na, na'uli' -raka: "Tuna-kuna nono-ku mpohilo tauna to wori' toera lau. Tolu eo-ramo dohe-ku, uma ria pongkoni' -ra. Uma lau nono-ku mpohubui-ra nculii' ntali oro' -ra, molinga' -ra mpai' hi ohea."


Apan dili hinoon nga daw napakyas ang pulong sa Dios. Kay dili ang tanang misanay gikan kang Israel nasakop sa Israel, 	 Tempo toi, kaworia' to Yahudi uma napobagia Alata'ala. Aga neo' ta'uli' hewa toi: "Alata'ala uma mpo'ihii' janci-na hi to Yahudi." Uma makono lolita toe! Apa' uma hawe'ea muli Israel to napelihi Alata'ala jadi' bagia-na.


Ug ang Ginoo milingi ug mitutok kang Pedro. Ug si Pedro nahinumdom sa pulong sa Ginoo, sa iyang pag-ingon kaniya, "Sa dili pa motugaok ang manok karong adlawa, igalimod mo ako sa makatulo." 	 pai' Pue' me'ili' mponaa-i. Ngkai ree, nakiwoi-mi lolita-na Pue' to mpo'uli' -ki: "Kako'ia-na turua' manu' bengi mpai', mpolia' tolu ngkani-moko mposapu kanu'inca-ku."


Ang mata dili makaingon sa kamot, "Wala ako magkinahanglan kanimo," maingon nga ang ulo dili usab makaingon sa tiil, "Wala ako magkinahanglan kanimo." 	 Mata uma ma'ala mpo'uli' -ki pale: "Uma-kuna kuparaluu-ko!" Ba woo' mpo'uli' -ki witi': "Uma-kuna kuparaluu-ko!"


Apan si Pablo ug si Bernabe mipabilin sa Antioquia, ug inabagan sa daghan pa usab, sila nanagpanudlo ug nanagmantala didto sa pulong sa Ginoo. 	 Ane Paulus pai' Barnabas, mahae hala' -ra-rana hi Antiokhia, mpotudui' tauna pai' mpoparata Lolita Pue', hante wori' tau ntani' -na.


Ug iyang giasoyan sila sa lain pang sambingay, nganag-ingon, "Ang gingharian sa langit samag liso sa mustasa nga gidala sa usa ka tawo ug gipugas niya diha sa iyang uma; 	 Oti toe Yesus mpo'uli' tena hanyala-pi lolita rapa' hi ntodea, na'uli': "Ane Alata'ala jadi' Magau' hi dunia', kajadi' -na hewa jarita toi: Ria hadua tauna ngala' unto' hawi, lou nahawu' hi pampa-na.


Ug silang tanan nahibulong ug nanag-ingon ang usa sa usa, "Unsa ba kining pulonga? Kay uban sa pagbulot-an ug sa kagahum siya mosugo sa mga mahugawng espiritu, ug sila manggula." 	 Konce omea-ramo tauna to mpohilo, pai' momepololitai-ramo, ra'uli': "Uma mowo kabaraka' lolita-nae'! Napake' kuasa-na mpopalai anudaa', malai mpu'u-ramo-rana."


Ug si Saulo miuyon nga paga-patyon si Esteban. 	 Saulus wo'o-hawo mpokagoe' karapatehi-na Stefanus toe.


"Ang tanang butang ikatugot kanako," apan dili ang tanang mga butang makaayo. "Ang tanang butang ikatugot kanako," apan dili ako magpaulipon sa bisan unsang butang. 	 Ria-koi to mpo'uli': "Apa' Alata'ala mpobahaka-ta ngkai huku' jeko' -tae, ma'ala moto-ta mpobabehi napa konoa-ta." Makono moto tetu, aga aku' mpo'uli': ane tababehi mpu'u napa konoa-ta, uma mpai' mokalaua omea hi kita'. Ma'ala moto-a mpobabehi napa konoa-ku, aga uma-a dota napari'une' ba apa-apa.


Ang tanan nga nagapabilin diha kaniya dili magapakasala; ang tanan nga nagapakasala wala makakita kaniya ni makaila kaniya. 	 Jadi', hawe'ea tauna to tida hintuwu' hante Hi'a, uma-rapa mpobabehi jeko'. Hawe'ea tauna to mpobabehi jeko' oa', uma-ra mpohiloi-i pai' uma-ra mpo'incai-i.


Apan kon tinuod kita nga nakasusi sa atong kaugalingon, kita dili na pagahukman. 	 Jadi', ane taparesa' mperi'ulu moto-hawo kehi-ta, uma-hawo nahuku' -ta Pue'.


Ug sa ilang pagkadungog niini sila nasilag ug naninggit, "Dakuan ang Artemisa sa mga taga-Efeso!" 	 Kara'epe-na lolita Demetrius toe, moroe-ramo, pai' -ra ntora mogora: "Une' -imi Artemis, anitu-ta to Efesus!"


Alang sa maong tawo, igo na ang silot nga gikapahamtang kaniya sa kadaghanan kaninyo; 	 Kaworia' -ni hi Korintus, nihuku' -imi-hawo. Jadi', ku'uli' -kokoi, hono' -mi-hawo pehuku' -ni tetu-e.


Maingon man usab, agdaha ang mga lalaking batan-on sa pagpugong sa ilang kaugalingon. 	 Wae wo'o tomane-tomane to mongura, tudui' -ra bona monoto nono-ra, pai' bona ra'inca mpengkatarii butu nyala kahinaa nono-ra to dada'a.


Ug si Moises gitudloan sa tanang kaalam sa mga Egiptohanon ug siya makagagahum sa iyang mga pulong ug mga buhat. 	 Jadi', Musa rapoposikola hi hawe'ea kapantea to Mesir, pai' alaa-na mokuasa mpu'u-i hi pololita-na pai' hi pongkale-na.


"Kamo mao ang kahayag alang sa kalibutan. Ang siyudad nga mahimutang sa ibabaw sa bungtod dili gayud mahisalipdan. 	 "Koi' to mpotuku' -a, hewa baja to mpobajahi hawe'ea tauna. Ngata to rawangu hi lolo bulu' uma kalerua.


Sa ingon niana, ang may bili dili ang nagtanum o ang nagbisibis, kondili ang nagpatubo, nga mao ang Dios lamang. 	 To mpohawu' pai' to mpobowohi, bela hira' poko-na. To poko-nale, Alata'ala-hana, apa' Hi'a to mpopotuwu'.


Ug sa diha na ako uban kaninyo ug hingkabsan ako sa mga kinahanglanon, wala ako magsamok kang bisan kinsa, kay ang akong mga gikinahanglan gihatag man kanako sa mga igsoon nga nangabut gikan sa Macedonia. Busa ako midumili ug magapadayon sa pagdumili sa pagsamok kaninyo sa bisan unsang paagi. 	 Hangkani ria kakuraa' -ku nto'u toe, aga uma-a merapi' hi koi'. Apa' rata-ra ompi' to ngkai tana' Makedonia mpokeni doi to mpohonoi' kakuraa' -ku. Kujagai lompe' bona uma-a mperapii' -koi nto'u toe, bona neo' mpakasusa' -koi. Pai' bate hewa toe oa' mpai' pobabehi-ku, uma kupomperapii' -koi.


Ug niadtong panahona si Jesus gikan sa Galilea miadto kang Juan sa Jordan aron sa pagpabautismo kaniya. 	 Nto'u toe, Yesus tumai ngkai tana' Galilea rata hi ue Yordan. Rata hi ria, mpopeniu' wo'o-i-hawo hi Yohanes.


Kay ang bana nga dili magtotoo ginabalaan pinaagi sa iyang asawa nga magtotoo, ug ang asawa nga dili magtotoo ginabalaan pinaagi sa iyang bana. Kay kon wala pa, nan, ang inyong mga anak dili unta mga binalaan, apan kini sila karon mga binalaan. 	 Apa' tomane to uma mepangala' tetui, tetonu hi Pue' -imi sabana tobine-na. Pai' tobine to uma mepangala' tetonu hi Pue' wo'o-imi-hawo sabana tomane-na to mepangala'. Ane ke uma hewa toe, tantu ana' -ni hibalia ana' -ra to uma mpo'incai Pue'. Tapi' toe-e, ana' -ni bate tetonu hi Pue' -ramo sabana pepangala' totu'a-ra to hadua.


Ug siya miingon usab sa mga panon sa katawhan, "Inigkakita ninyog dag-om nga muotbo sa kasadpan, kamo moingon dihadiha, `Adunay ulan nga taliabut`; ug kini mahitabo tuod. 	 Na'uli' wo'o-mi Yesus hi tauna to wori': "Ane nihilo limu' mehupa' tono' hi kasoloa, ni'uli' udaa mpai'. Udaa mpu'u.


Ug si Jesus misud-ong kanila ug miingon, "Sa mga tawo dili gayud kini mahimo, apan sa Dios mahimo kini, kay sa Dios mahimo man ang tanan." 	 Yesus mponaa-ra pai' na'uli' -raka: "Ane hante pakulea' manusia' -le, uma ami' hema. Aga ane Alata'ala, ma'ala oa' madupa', apa' hi Alata'ala uma ria to uma madupa'."


Ug misamot kadaghan ang mga magtotoo nga nahidugang sa Ginoo, mga panon sa mga lalaki ug sa mga babaye, 	 Kahaa-haea kawoo-woria' tauna to mepangala' hi Pue' Yesus, lompe' tomane lompe' tobine.


Ug sa pagkadungog nila niining mga pulonga, ang kapitan sa templo ug ang mga sacerdote nga punoan nangalibog pag-ayo mahitungod kanila, kon maunsa na kaha kini. 	 Kara'epe-na toe, ingu' -ramo kapala' polisi Tomi Alata'ala hante imam pangkeni, ba napa to jadi' hi suro toera. Pai' koro' wo'o-ra, ba napa-di mpai' to jadi'.


Apan karon, sanglit niining mga dapita wala na man akoy luna nga kapangabudlayan pa, ug sanglit gipangandoy ko man gayud sulod na karon sa daghang katuigan ang pag-anha diha kaninyo, 	 Aga tempo toi, hudu-mi bago-ku hi rehe'i lau. Jadi', apa' mompae-mpae-ama doko' tilou mpencuai' -koie,


Gisakmitan ko ang ubang mga iglesia pinaagi sa pagdawat ug hinabang gikan kanila aron lamang ako makaalagad kaninyo. 	 Bula-ku hi ngata-ni wengi, to Kristen to hi ngata ntani' -na lau-di to mpakatui-a doi. Ma'ala-mi ta'uli' hira' to morugi, bona ma'ala-a mobago mpokeni Kareba Lompe' hi koi'.


usa ka kahayag alang sa pagbanwag sa mga Gentil, ug alang sa kadungganan sa imong katawhan nga Israel." 	 Topetolo' toei, hewa baja to mponotohi nono tauna to bela-ra muli Israel. Pai' -i mpokeni karabilaa' hi kai' muli Israel to nupobagia."


Sa katapusan, magmalig-on kamo pinaagi sa Ginoo ug sa kusog sa iyang gahum. 	 Ka'omea-na ompi', kana moroho-ta hante karohoa to tarata ngkai kabaraka' -na Pue', lawi' mosidai' -tamo hante Hi'a.


Ug kay ang pamanhonon nadugay man sa pag-abut, silang tanan nanagpirat ug nahikatulog. 	 Apa' mahae rahi karata topemua', tetunu' -ramo toronaa toera, ka'omea-na leta' omea-ramo.


Si Pedro miingon kaniya, "Ginoo, nganong dili man ako makasunod kanimo karon? Ihalad ko ang akong kinabuhi sa pagpakamatay alang kanimo." 	 Na'uli' tena Petrus: "Ha napa pai' uma-a ma'ala mpotuku' -ko wae-e lau Pue'? Ku'agi mate sabana petuku' -ku hi Iko!"


Ug sa pagkasawomsom na, ang tag-iya sa parrasan miingon sa iyang piniyalan, `Tawga na ang mga mamumoo ug bayri sila sa ilang mga suhol, sugod sa mga naulahig tangka hangtud sa mga nahiuna.` 	 "Limpa-mi eo, na'uli' -mi pue' bonea hi mantoro' -na: `Kio' -ramo topobago toera ria, pai' wai' -ramo gaji' -ra. Wai' ulu gaji' hi tauna to lako' ntepu'u mobago jaa lima we'i. Oti toe, wai' gaji' hi tauna to ntepu'u mobago jaa tolu, duu' rata hi tauna to mobago ngkai mepuloa.'


Sa pag-ingon ni Jesus kanila, "Mao ako," sila misibug ug nangatumba sa yuta. 	 Nto'u kana'uli' -na-raka Yesus: "Aku' -mile toi-e," ngkala'ura-ramo pai' modungka-ra hi tana'.


Ug kay dili man gayud siya patoo, miundang na lamang kami ug miingon, "Ang kabubut-on sa Ginoo maoy matuman." 	 Jadi', apa' uma oa' napangalai' petagi-kai, kipento'oi lau-mi mpotagi-i, ki'uli': "Kadota Pue' -damo to jadi'."


Apan kanila nga mga minyo na ang akong tugon-- dili hinoon akoa, kondili iya sa Ginoo-- mao nga ang asawa dili gayud magbiya sa iyang bana 	 Hi ompi' -ompi' to ncamoko-mi, ohe'i hawa' -ku-- aga bela aku' pue' lolita, Pue' Yesus-hana pue' lolita: tobine to motomanei, neo' -i mpogaa' -ki tomane-na.


Kay sanglit ang kalibutan pinaagi sa kaalam niini wala man moila sa Dios diha sa iyang kaalam, gikahimut-an sa Dios pinaagi sa kaboang sa atong ginawali ang pagluwas kanila nga nagatoo. 	 Apa' nau' hewa apa kapantea-ra manusia', uma ra'incai Alata'ala hante kapantea-ra toe. Apa' ntuku' kanoto nono-na Alata'ala, nabotuhi bona hema-hema to mepangala' hi Kareba Lompe', nahore-ra ngkai huku' jeko' -ra. Tapi' ane kiparata Kareba Lompe', tauna to uma mepangala' mpo'uli': "Lolita tauna to wojo tetu."


Ug dili usab sila makapadayag kanimog kamatuoran sa ilang mga sumbong karon batok kanako. 	 Hiaa' uma wo'o-di ma'ala rapopohiloi-ko kamakono-na pangadua' -ra toe we'i to rapangadu' -ka.


Kay kami ugod, mga igsoong hinigugma sa Dios, nasayud man nga kamo iyang gipili; 	 Ki'inca moto ompi', Alata'ala mpoka'ahi' -koi pai' napelihi-mokoi jadi' bagia-na.


Ug kini dili hinoon ikahibulong, kay bisan gani si Satanas nagatakuban man sa iyang kaugalingon ingon nga manolunda sa kahayag. 	 Aga uma wo'o takehelei kehi-ra toe, apa' Magau' Anudaa' wo'o-hawo mengkatibali' hewa mala'eka to ngkeni kabajaa.


Ug kinsa may makahimog pagdaut kaninyo kon lamang magamainiton kamo sa pagbuhat ug maayo? 	 Ha hema-hana to mpodaa' -tae ane tida-ta mpobabehi po'ingku to lompe' -e?


Ug dihadiha siya mibangon sa ilang atubangan, ug misakwat sa iyang gihigdaan, ug mipauli nga nagdayeg sa Dios. 	 Pemata-na mpu'u-mi topungku toei, rasabii' tauna to wori', na'ongko' poturua-na, pai' -i nculii' hilou hi tomi-na. Pai' hi lengko ohea ntora mpo'une' Alata'ala-imi.


aron nga kon mahimo makab-ot ko ang pagkabanhaw gikan sa mga patay. 	 bona rapotuwu' nculii' wo'o-a-kuwo mpai' ngkai kamatea.


Busa, unsa man? Ang Israel napakyas sa pagkab-ot sa iyang gipangita. Ang mga pinili nakakab-ot hinoon niini, apan ang uban gipagahi, 	 Jadi', lolita powoe-na hewa toi: to Israel doko' mpotuku' ohea-ra moto bona ngalai' jadi' monoa' -ra hi poncilo Alata'ala, aga uma raratai napa to rapali' toe. Ria moto-ra to mporata, aga hangkedi' -wadi, paka' to napelihi ami' -ramo Alata'ala. To ntani' -ntani' -na mengkabatu hi pekio' Pue',


apan kon ang hingpit moabut na, nan, ang dili hingpit igahiklin na lang unya. 	 Aga ane rata-damo mpai' tempo-na Alata'ala mpakahono' hawe'ea-na, uma-pi taparaluu pakulea' to uma hono' toe we'i lau.


Sila magapakiggubat batok sa Cordero, apan pagadag-on sila sa Cordero, kay kini siya mao man ang Ginoo sa kaginoohan ug Hari sa kaharian, ug sila nga uban kaniya maoy mga tinawag ug mga pinili ug mga kasaligan. 	 Manga'e-ra mpanga'ei Ana' Bima toei. Aga Ana' Bima toei mpodagi-ra, apa' Hi'a-mi Pue' ngkai hawe'ea pue' pai' Magau' ngkai hawe'ea magau'. Pai' dohe Ana' Bima toei, ria wo'o-ra-rawo topetuku' -na to nakio' pai' to napelihi-mi, to tida mpotuku' -i."


Sa pagkatinuod ang Anak sa Tawo mopahawa, sumala sa gimbut-an; apan alaut gayud kadtong tawhana nga mao ang magabudhi kaniya!" 	 Aku' Ana' Manusia' bate kana mate hewa to napakatantu Alata'ala. Aga mpe'ahii' tauna to mpobalu' -a tetui!"


Ug iyang gisuginlan silag usa ka sambingay, nga nag-ingon, "Ang yuta sa usa ka tawong dato mihatag ug daghang abut. 	 Ngkai ree, Yesus mpololitai-ra hante hanyala lolita rapa', na'uli': "Ria hadua topo'ua' to tebua' lompe' -ki polia' -na.


Apan lumakaw kamo ug suginli ninyo ang iyang mga tinun-an ug si Pedro nga siya moadto nga magauna kaninyo sa Galilea; didto igakita ninyo siya sumala sa iyang giingon kaninyo." 	 Wae-e lau, hilou-mokoi, uli' -raka Petrus pai' ana'guru-na to ntani' -na katuwu' -na nculii' -mi. Uli' -raka hewa toi: Hilou meri'ulu-i hi tana' Galilea. Hi ria-damo mpai', pai' -i nihilo, hewa to oti na'uli' -kokoi wengi."


kay samtang ang paugnat sa lawas may diyutayng kapuslanan, ang pagkadiosnon mapuslanon gayud sa tanang paagi, sanglit kalauman man kini alang sa kinabuhi karon ug usab alang sa kinabuhi nga umalabut. 	 Apa' ane tarohoi wotoloka' -ta, hangkedi' -wadi kalaua-na. Tapi' ane tarohoi nono-ta mengkoru hi Alata'ala, wori' kalaua-na, apa' pengkoru-ta hi Alata'ala toe mpokeni rasi' hi katuwu' -ta tempo toi, pai' hi katuwu' -ta hi eo mpeno-na wo'o.


Kini sila, bisan ila nang nasayran ang pagbuot sa Dios nga ang magabuhat sa maong mga butang takus sa kamatayon, dili lamang kay nagabuhat niini kondili giuyonan usab nila ang mga tawo nga nagabuhat niini. 	 Ra'inca moto hawa' Alata'ala to mpo'uli' hema-hema to mogau' hewa toe masipato' rahuku' mate. Aga nau' wae, rababehi oa' gau' to hewa toe, pai' rapokono lau-mi ane ria doo-ra to mpobabehi-e.


Maingon man usab si Abraham "mitoo sa Dios, ug kini giisip ngadto kaniya ingon nga pagkamatarung." 	 Ria lolita Buku Tomoroli' to mpotompo'wiwi Abraham, hewa toi moni-na: "Abraham mpopangala' Alata'ala, pai' ngkai pepangala' -na toe Alata'ala mpotarima-i napomonoa' -i hi poncilo-na."


Ug sa pagkakita niya sa ilang pagsalig, siya miingon kaniya, "Tawo, ang imong mga sala gipasaylo na kanimo." 	 Kanahilo-na Yesus kabohe pepangala' -ra, na'uli' -mi hi topungku toei: "Ompi', te'ampungi-mi jeko' -nu."


nga magapaabut sa atong bulahan nga paglaum, sa pagpadayag sa himaya ni Jesu-Cristo nga atong dakung Dios ug Manluluwas, 	 Apa' bula-ta tuwu' -pidi hi dunia' toi, tapopea kajadia' to uma mowo kalompe' -na pai' to tasarumaka lia. Nto'u toe mpai', hawe'ea tauna mpohilo kabaraka' -na Alata'ala to bohe tuwu' -na pai' Magau' Tompohore-ta ngkai huku' jeko' -ta, Hi'a-mi Yesus Kristus.


Unya miduol si Pedro ug miingon kaniya, "Ginoo, hangtud ba makapila makasala ang akong igsoon batok kanako, ug pasayloon ko siya? Makapito ba?" 	 Oti toe, Petrus mpomohui' Yesus pai' mpekune' -i, na'uli': "Pue', ane ompi' hampepangalaa' -ku masala' hi aku', hangkuja ngkani kana ku'ampungi-i? Nte pitu ngkani?"


siya mahisama sa usa ka tawo nga nagtukod ug balay, nga nagkalot ug lalum, ug nagpahiluna sa patukoranan diha sa ibabaw sa bato; ug sa pag-abut sa baha, ang bul-og mihasmag niadtong balaya, apan wala makatay-og niini, kay kini maayo man nga pagkatukod. 	 Hadua tauna mpowangu tomi, nakae tana' napomonala pai' nahu'a parawatu to moroho. Rata uda bohe pai' ue mowo' mporumpa' tomi toe, aga uma-i molengo apa' moroho parawatu-na.


Kay ang mga kabus kanunayng anaa kaninyo apan ako dili kanunayng ania kaninyo. 	 Apa' tokabu-hana, ria oa' loga-ni mpotulungi-ra apa' ria oa' -ra doo-ni. Aga Aku', uma-a mpai' ria oa' doo-ni.


Ug nahitabo nga sa didto siya sa usa sa mga lungsod, didtoy usa ka tawo nga nalukop sa sanla; ug sa iyang pagkakita kang Jesus, siya mihapa ug kaniya nangamuyo siya nga nag-ingon, "Ginoo, kon buot ka, makahinlo ikaw kanako." 	 Hangkani, bula-na Yesus hi rala ngata, rata hadua tauna to mohaki' poko' hobo' woto-na. Kampohilo-na Yesus, powingkotu' -nami, lio-na dungku hi tana'. Merapi' -i hi Yesus, na'uli': "Pue', ane ma'ala, paka'uri' -a-kuwo!"


pinaagi kang kinsa nadawat namo ang grasya ug ang pagkaapostol aron, nga alang sa kadungganan sa iyang ngalan, ang mga tawo sa tanang kanasuran among madala ngadto sa pagkamasinugtanon sa tinoohan, 	 Hante wiwi Yesus toe-mi Alata'ala mpowai' -a rasi' bohe na'ongko' -a jadi' suro-na, bona aku' to mpokeni Kareba Lompe' hi tauna hi humalili' dunia', mpotudui' -ra mepangala' pai' mengkoru hi Pue' Yesus, bona hanga' Yesus rapomobohe.


Ug tan-awa, miabut ang usa ka babayeng Canaanhon nga taga-didto, ug misinggit nga nag-ingon kaniya, "Ginoo, Anak ni David, kaloy-i intawon ako; ang akong anak nga babaye ginasakit pag-ayo sa usa ka yawa." 	 Ria hadua tobine to Kanaan, bela-i to Yahudi. Tobine toei tumai hi Yesus ntora mekio', na'uli': "Pue', muli Magau' Daud! Poka'ahi' -a-kuwo! Ana' -ku tobine kahawia' seta, hangaa uma-ipi katonoa toe-e ria."


Gisulatan ko kamo, mga amahan, kay kamo nakaila man kaniya nga diha na sukad pa sa sinugdan. Gisulatan ko kamo, mga batan-on, kay kamo kusgan man, ug ang pulong sa Dios nagapabilin diha kaninyo, ug inyong gidaug ang dautan. 	 Ku'uki' hi koi' ana' -ku, apa' ni'inca-imi Tuama-ta. Ku'uki' hi koi' tuama-tuama, apa' ni'inca-imi to ria ngkai lomo' -na. Ku'uki' hi koi' kabilasa pai' toronaa, apa' moroho-mi pepangala' -ni, nipoinono Lolita Alata'ala, nidagi-imi anudaa'.


Ug sa gikapagula na ang yawa, ang amang nakasulti; ug ang mga tawo nahibulong nga nanag-ingon, "Sukad masukad, wala pay nakita sa Israel nga sama niini." 	 Wae kanawuso-na Yesus seta to mpesuai' -i toe-e, howa' -imi-hawo mololita. Konce-ramo ntodea mpohilo to jadi' toe, ra'uli': "Uma mowo kabaraka' -nae'! Ko'ia ria hangkania tahilo to hewa Hi'a toe hi tana' to Israel!"


Ug nahitabo na usab ang pagkasumpaki sa mga Judio tungod niining mga pulonga. 	 Kara'epe-na to Yahudi pololita-na Yesus toe, momehono' wo'o-ramo.


nga managdili sa pagpangasawa ug magapilit sa mga tawo sa pagdumili sa mga kan-onon nga gibuhat sa Dios aron nga uban sa pagpasalamat pagadawaton nila nga nanagtoo ug nahibalo sa kamatuoran. 	 Metudui' -ra bona tauna neo' ncamoko pai' neo' mpokoni' to rapalii'. Hiaa' hawe'ea konia' toe, napajadi' Alata'ala bona rakoni'. Kita' to mepangala' hi Kristus pai' to mpo'inca-mi tudui' to makono, ma'ala takoni' pongkoni' toe pai' -ta mpo'uli' tarima kasi hi Alata'ala.


sa kaluwasan nga imong giandam diha sa atubangan sa tanang katawhan, 	 to nuporodo hi hawe'ea manusia'.


mao lamang nga kinahanglan ang pagkamainantuson inyong tugotan sa hingpit nga pagbuhat aron kamo mamahingpit ug masangkap nga walay makulang. 	 Toe pai' kana tari ncuu-ta duu' hi kahudua-na, bona moroho mpu'u pepangala' -ta pai' uma ria kasalaia' -na ba kakuraa' -na.


ug ilang isalibay kini ngadto sa hudno nga magadilaab; didto ang mga tawo managpanghilak ug managkagot sa ilang mga ngipon. 	 Tauna to dada'a rapetadi hi rala apu naraka. Hi ria-ra mpai' ntora geo' pai' ntodohaka."


Sa diha nga mahisulod na kamo sa usa ka lungsod ug pagadawaton kamo nila, kumaon kamo sa bisan unsa nga ilang igadulot kaninyo. 	 "Ane mesua' -koi hi rala ngata pai' -koi ratarima, koni' -mi-hana napa to ratonu-kokoi.


Gipasidan-an ko sila nga nagpakasala kaniadto ug ang tanang uban pa, ug magapasidaan ako karon kanila samtang wala pa ako karon diha uban kanila, maingon sa ako kaniadtong gibuhat diha sa akong ikaduha nga pag-anha, nga kon ako mahianha na gani diha pag-usab, pailhon ko gayud sila sa walay kokalooy-- 	 Bula-ku dohe-ni karongkani-na wengi, kupopo'ingai' -ramo to mojeko'. Jadi', tempo toi, bula-ku molaa-pidi, kuhulii' wo'o-mi paresa' -ku hi hira' pai' hi hema-hema to mparaluu paresa' toi: ane rata-apa mpai', karapo' mpu'u-a, uma-ra mpai' haduaa to tebahaka ngkai roe-ku.


Ug sa diha nay lihok sa mga Gentil ug mga Judio, uban sa ilang mga punoan, sa pagdagmal ug pagbato kanila, 	 Ka'omea-na tauna to bela-ra to Yahudi pai' tauna to Yahudi hante pangkeni-ra wo'o, mohawa' -ramo doko' mpobalinai' pai' mpowatuhi-ra Paulus pai' Barnabas.


Kon aduna may buot nila pakisayran, adto na sila sa ilang balay mangutana sa ilang mga bana. Kay makauulaw sa babaye ang pagsulti sulod sa iglesia. 	 Ane doko' -ra mpo'inca ba napa-napa, agina rapekune' hi tomane-ra hi tomi, apa' uma-hawo natao ane tobine ntora mololita hewa tetu rala pogamparaa.


hinonoa, gihaw-asan niya ang iyang kaugalingon diha sa iyang pagsagop sa kinaiya sa ulipon, diha sa iyang pagkahisama sa mga tawo. 	 Nabahaka omea-mi tetu, pai' -i tuwu' mpobatua. Mewali manusia' -i hante wotoloka' manusia'.


ang maong sugo nga nagsaad ug kinabuhi nasuta nga nagdalag kamatayon alang kanako. 	 pai' masipato' -a rahuku' mate pai' ragaa' ngkai Alata'ala. Kakono-na, patuju-na Atura Pue' bona mporata-a katuwua' to lompe'. Ntaa' we'i, kampo'inca-ku Atura Pue' toe, mojeko' lau-ama alaa-na masipato' -a rahuku' mate pai' ragaa' ngkai Alata'ala.


Apan sa tanang midawat kaniya, sa tanang mitoo sa iyang ngalan, kanila naghatag siyag kagahum sa pagkahimong mga anak sa Dios, 	 Tapi' hema-hema to mpotarima-i pai' mepangala' hi Hi'a, nawai' -ra huraa jadi' ana' Alata'ala.


Ug sa itaas gidala siya sa yawa ug gipakitaan, sa usa ka paglantaw, sa tanang gingharian sa kalibutan, 	 Oti toe, Magau' Anudaa' mpokeni-i hilou hi kalangkoa-na. Hampinisi mata-wadi napopohiloi-i hawe'ea kamagaua' hi dunia',


`Gitokahan bitaw namo kamog plawta, apan wala man kamo mosayaw; nagminatay kami, apan wala man kamo magtampoktampok sa inyong mga dughan.` 	 ra'uli': `Kibawai-koi molalowe, uma-koi dota goe' dohe-kai. Kibawai-koi motantangi', uma wo'o-koi dota geo' dohe-kai.'


Ug ang Ginoo miingon, "Patalinghugi ninyo ang giingon sa dili matarung nga maghuhukom. 	 Oti toe, na'uli' Pue' Yesus: "Pe'epei-koi napa to na'uli' topobotuhi toei. Nau' uma monoa' nono-na, dota moto-i mpotulungi tobalu to ntora mperapii' -i.


ug gihimo mo sila nga usa ka gingharian ug mga sacerdote ngadto sa atong Dios, ug sila magahari sa ibabaw sa yuta." 	 nupajadi' -ra magau', nupajadi' -ra imam to mpokamu bago mpepue' hi Pue' -kai Alata'ala, pai' moparenta-ra hewa magau' hi wongko dunia'."


Ug unya daghan ang mosibug gikan sa pagtoo, ug magabudhiay ug magadumtanay ang usag usa. 	 Wori' tauna ngkala'ura ngkai petuku' -ra hi Aku'. Ria to mpewai' doo-ra hi bali' -ra. Wori' tauna momepokahuku'.


Ug ikaingon man gani nga bisan si Levi, nga nagadawat sa ikapulo, mihatag sa ikapulo pinaagi kang Abraham, 	 Imam muli Lewi mporata moto-ra hampobagiahampulu' ngkai doo-ra. Aga ma'ala-mi ta'uli': imam muli Lewi toera mpobayari hampobagiahampulu' hi Melkisedek.


Ug ngadto kaniya iyang gitawag ang panon sa katawhan uban sa iyang mga tinun-an, ug siya miingon kanila, "Kon adunay buot mosunod kanako, kinahanglan magadumili siya sa iyang kaugalingon, ug magpas-an sa iyang krus, ug magasunod kanako. 	 Oti toe, Yesus mpokio' tauna to wori' bona morumpu hangkaa-ngkania hante Hi'a pai' ana'guru-na. Na'uli' -raka: "Hema to doko' mpotuku' -a kana mpobahaka konoa-na moto, pai' kana napaha'a kaju parika' -na-- batua-na: kana natuku' hawa' -ku nau' napomate-ki. Oti toe-di pai' lako' ma'ala-i mpotuku' -a.


ug gikalubong kamo uban kaniya diha sa bautismo, nga niini kamo usab gibanhaw uban kaniya pinaagi sa pagtoo sa gahum sa Dios nga nagbanhaw kaniya gikan sa mga patay. 	 Nto'u karaniu' -ta hi rala hanga' Kristus, ma'ala-mi ta'uli' mate pai' ratana wo'o-ta hangkaa-ngkania hante Kristus. Pai' nto'u karaniu' -ta hi rala hanga' Kristus toe, ma'ala ta'uli' rapotuwu' nculii' wo'o-tamo hangkaa-ngkania hante Hi'a, sabana pepangala' -ta hi baraka' Alata'ala to mpopotuwu' -i nculii' ngkai kamatea.


Sa katapusan, mga igsoon, manamilit ako kaninyo. Usba ang inyong mga gawi, tumana ang akong mga tambag, panag-uyonay kamo ang usa sa usa, pagpuyo kamo nga magdinaitay, ug ang Dios sa gugma ug kadaitan magauban kaninyo. 	 Ka'omea-na ompi', kana goe' -koi. Pakanoto petuku' -ni hi Pue', pakaroho nono-ni hante paresa' -ku, hanono lau-mokoi pai' tuwu' hintuwu'. Pai' Alata'ala mpodohei-koi: napopohiloi-koi ahi' -na pai' nawai' -koi kalompea' tuwu'.


Ug sanglit nakabaton man ako sa panabang nga gikan sa Dios hangtud niining adlawa karon, busa ania ako nagabarug dinhi nga nagapanghimatuod ngadto sa mga gagmay ug sa mga dagku, sa walay pagsulti sa bisan unsa gawas lamang sa gipahayag sa mga profeta ug ni Moises nga kinahanglan magakahitabo: 	 Aga nau' wae, Alata'ala mpotulungi-a ngkai lomo' -na duu' rata hi eo toe lau. Toe pai' mokore-a hi rehe'i mpo'uli' posabi' -ku hi tauna omea, lompe' maradika lompe' ntodea. Napa to ku'uli' tohe'i, uma ria ntani' -na, bate hibalia hante napa to nalowa ami' -mi nabi Musa pai' nabi-nabi ntani' -na owi,


ug unya mosugod siya sa pagpamospos sa iyang mga masigkaulipon, ug magakaon ug maga-inom kauban sa mga palahubog, 	 Ngkai ree, natepu'u-mi mpoweba' hingka batua-na, pai' -i ntora ngkoni' pai' nginu hante tauna topalangu-langu.


"Ngano bang lapason man sa imong mga tinun-an ang kalagdaan nga gikabilin-bilin sa mga katigulangan? Kay inig-pangaon dili sila manghunaw sa ilang mga kamot." 	 "Napa-di pai' ana'guru-nu mpotiboki ada totu'a-tae? Hangaa ngkoni' -ramo, uma-ra mowano ncala' ntuku' atura."


Ang matag-usa nga gipanganak gikan sa Dios dili magahimog pagpakasala; kay ang binhi sa Dios magapabilin man diha kaniya, ug siya dili makasala tungod kay siya gipanganak man gikan sa Dios. 	 Hawe'ea tauna to napo'ana' Alata'ala, uma-rapa mpobabehi jeko' oa', apa' mporata-ramo katuwua' to bo'u ngkai Alata'ala. Uma-ra bisa mpobabehi jeko' oa', apa' napo'ana' Alata'ala-ramo.


Apan diha kanilay nanag-ingon, "Dili ba kini siya nga maoy nakapabuka sa mga mata sa buta, makahimo usab unta aron dili mamatay si Lazaro?" 	 Aga ria wo'o-ra to mpo'uli': "Tauna towero napaka'uri'. Ha uma-i bisa mpaka'uri' Lazarus bona ke uma-i-hawo mate-e?"


ug gihatagan niya siyag kagahum sa pagpanghukom tungod kay siya Anak man sa Tawo. 	 Nawai' wo'o-a kuasa mpobotuhi kara-kara manusia', apa' Aku' Ana' Manusia'.


Ug kini usab gilimod ni Pedro ubos sa panumpa, nga nag-ingon, "Wala gayud ako makaila nianang tawhana." 	 Nasapu wo'o-wadi Petrus hante mosumpa, na'uli': "Uma-kuna ku'incai-i tau tetui!"


ug dili alang sa nasud lamang, kondili usab sa pagtigum aron magkahiusa ang nagakatibulaag nga mga anak sa Dios. 	 Pai' uma muntu' to Yahudi-wadi. Ngkai kamate-na Yesus toe mpai', hawe'ea ana' Alata'ala to pahawu' -hawu' hi humalili' dunia' rarumpu pai' rapahantuda lau.


Ako nakaila kaniya, kay ako gikan man kaniya ug siya mao man ang nagpadala kanako." 	 Aku', ku'inca-i apa' ngkai Hi'a pehupaa' -ku, pai' Hi'a to mposuro-a."


Mao kana siya ang gihisgutan ko sa akong pag-ingon, `Sunod kanako moanhi ang usa ka tawo nga gikapahimutang na unahan kanako, kay siya una pa man kanako.` 	 Hi'a-mi to ku'uli' -e wengi. Ku'uli' rata-i ngkabokoa' ngkai aku', aga meliu kabaraka' -na ngkai aku'. Apa' kako'ia-ku putu, mpolia' ria-imi-hana.


aron matuman ang gisulti pinaagi sa profeta nga si Isaias, nga nagaingon: 	 Yesus mo'oha' hi ree, alaa-na madupa' -mi lolita to napohowa' nabi Yesaya owi, hewa toi moni-na:


Busa pagtukaw kamo, kay wala kamo mahibalo unsang adlawa moabut ang inyong Ginoo. 	 Toe pai' ku'uli' mo'inga' -inga' -koi, apa' uma ni'incai nto'uma Pue' -ni rata.


ug maingon nga sa akong Amahan gitagan-an akog gingharian, maingon man usab tagan-an ko kamog gingharian 	 Jadi', hewa Tuama-ku mpowai' -a kuasa moparenta, wae wo'o Aku' mpowai' -koi kuasa moparenta.


Kay inyong mapaniguro kini, nga bisan kinsang tawhana nga makihilawason, o mahugaw, o tawong dalo (nga sa ato pa, tigsimbag mga diosdios), wala gayud siyay mapanunod sa gingharian ni Cristo ug sa Dios. 	 Apa' bona ni'inca: hema-hema to mobualo' ba to mpobabehi gau' to babo' ntani' -na ba to mpokahina anu doo, uma ria bagia-ra hi rala Kamagaua' Kristus pai' Alata'ala. Tauna to mogau' hewa toe, ma'ala-mi ta'uli' mepue' -ra hi napa to rapokahina toe.


Pagtukaw ug pag-ampo kamo aron dili kamo mahidalin-as ngadto sa panulay; sa pagkatinuod ang espiritu matinguhaon, apan ang lawas mahuyang." 	 Mojaga pai' mosampaya-mokoi, bona neo' -koi mporata pesori. Hi rala nono-ni dota moto-koi mpobabehi to makono, aga uma nidadahi apa' manusia' bate lente."


Human niini, gikahibalag siya ni Jesus sa sulod sa templo, ug si Jesus miingon kaniya, "Tan-awa, maayo na ikaw! Ayaw na pagpakasala aron dili mahitabo kanimo ang labi pang mangil-ad." 	 Uma mahae ngkai ree, Yesus mpohirua' -ki tauna toei hi Tomi Alata'ala, pai' na'uli' -ki: "Mo'uri' -moko, neo' -pi-hawo mpobabehi jeko', bona neo' mpai' narumpa' -ko ba napa-napa to meliu kada'a-na."


Mga hinigugma, ayaw ninyo himoa ang panimalus, hinonoa hatagi ninyog higayon ang kapungot sa Dios; kay nahisulat man kini nga nagaingon, "Akoa ang panimalus, ako mao ang magabayad, nagaingon ang Ginoo." 	 Ompi' -ompi' to kupe'ahi': neo' pehawai kadada'aa doo. Pelele' Alata'ala moto-hawo to mpohuku' -ra. Apa' hi rala Buku Tomoroli' Alata'ala mpo'uli': Aku' -damo to mpehawai. Aku' -damo to mpohuku'." Wae-mi ponguli' Pue'.


Ingon nga kahayag mianhi ako sa kalibutan aron ang tanang mosalig kanako dili na magpabilin sa kangitngit. 	 Tumai-a hi dunia' toi jadi' baja, bona hawe'ea tauna to mepangala' hi Aku' uma-pi mo'oha' hi rala kabengia-na.


Ug siya gibadlong sa mga nanag-una, sa pagpahilum kaniya; apan siya misamot pa hinoon sa pagsinggit nga nag-ingon, "Anak ni David, kaloy-i intawon ako!" 	 Tauna to momako' ri'ulu ngkai Yesus mpokaroe-i, ra'uli': "Ngkalino-ko!" Aga hangkedi' kanapesukui-na mekio', na'uli': "Muli Magau' Daud, poka'ahi' -a-kuwo!"


Ug dili ba hatagan sa Dios ug hustisya ang iyang mga pinili nga nagatuwaw ngadto kaniya sa maadlaw ug sa magabii. Langay-langayan ba niya sila? 	 Peliu-liu-nami Alata'ala doko' mpotulungi topetuku' -na to mekakae ncuu hi eo-na pai' hi bengi-na. Ba ni'uli' -koina, napeka'au ncala' pai' lako' natulungi-rae?


Apan kita nagatoo nga kita maluwas pinaagi sa grasya sa Ginoong Jesus, maingon man usab sila." 	 Uma-ta tebahaka ngkai huku' jeko' -ta hi kampotuku' -ta parenta pai' palia hewa tetu. Taparasaya kamporata-ta kalompea' muntu' ngkai kabula rala-na Pue' Yesus-wadi. Wae wo'o-rawo hira'."


Ang inyong kadato mangadunot ug ang inyong mga bisti pangotkoton sa mga tangkob. 	 Ka'uaa' -ni moronto-mi. Pohea-ni ntoto' -mi.


Apan kon adunay magalakaw sa gabii, siya mahipangdol kay ang kahayag wala man diha kaniya." 	 Aga tauna to momako' hi bengi-na, bate tewinci' -ra, apa' uma ria to mpobajahi-ra."


ug ang pipila ka mga babaye nga nangaayo gikan sa mga dautang espiritu ug sa mga sakit, nga mao sila si Maria, ang ginganlag Magdalena, nga gigulaan ganig pito ka yawa, 	 Ria wo'o ba hangkuja dua tobine to mpodohei-ra. Tobine toera, tobine to napaka'uri' Yesus ngkai haki' -ra ba ngkai anudaa' to mpohawi' -ra. To hadua, Maria to biasa-na rahanga' Magdalena. Ria-i hangkani Yesus mpopalai pitu anudaa' ngkai Maria toei.


Ug bisan unsay inyong pagabuhaton, sa pulong o sa buhat, buhata ang tanan sa ngalan sa Ginoong Jesus, nga magahatag kamo sa mga pagpasalamat ngadto sa Dios nga Amahan pinaagi kaniya. 	 Napa-napa to tababehi, to talolita, babehi pai' lolita-mi hi rala hanga' Pue' Yesus. Pai' uli' tarima kasi hi Alata'ala to Tuama hi rala hanga' Pue' Yesus.


nga kinahanglan inyong hinumduman ang mga profesiya sa balaang mga profeta ug ang sugo nga gihatag sa Ginoo ug Manluluwas pinaagi sa inyong mga apostoles. 	 Patuju-ku bona nikiwoi lolita to raparata nabi-nabi to moroli' owi, pai' bona nikiwoi wo'o hawa' to ngkai Pue', Magau' Tompohore-ta ngkai huku' jeko' -ta. Hawa' -na toe ni'epe ngkai kai' suro-na to mpokarebai-koi.


Kay lahi sa kadaghanan, kami wala magsambog sa pulong sa Dios; hinonoa, sa atubangan sa Dios kami nagasulti diha kang Cristo ingon nga mga tawong maminatud-on, ingon nga mga pinadala sa Dios. 	 Aga uma wo'o-kai hewa tauna hantongo' to doko' mponcawa babalua' -ra Lolita Alata'ala. Moroli' patuju-kai, makono lolita-kai, apa' Alata'ala-mi to mpohubui-kai ngkeni Kareba Kristus, pai' Hi'a wo'o to mpotiroi-kai.


Alang sa maayong katuyoan kanunayng maayo ang pagkamatinagdanon, ug dili lamang sa diha nga maanaa ako uban kaninyo. 	 Lompe' lau-di ane ria to doko' ngala' nono-ni. Uma muntu' bula-ku dohe-ni, lingku' -ku wo'o, lompe' oa' ane ria to doko' ngala' nono-ni, asala patuju-ra lompe'.


Ug si Felipe mitubag kaniya, "Ang duha ka gatus ka denario dili pa igong ipalit ug tinapay aron ang matag-usa kanila makadawat ug diyutayng ikatimo." 	 Na'uli' Filipus: "Nau' ro'atu doi pera' tapope'oli-ki pongkoni' pai' butu dua-ra tawai' hore hangkedi' -wadi, uma oa' hono'."


Ug ang tanang tawo giabut ug kahadlok; ug pinaagi sa mga apostoles nangahimo ang daghang mga kahibulongan ug mga ilhanan. 	 Wori' anu mobaraka' pai' tanda mekoncehi to rababehi suro Pue' Yesus. Toe pai' me'eka' lia-ramo ntodea.


Apan sultihan ko kamo, nga bisan kinsa nga masuko batok sa iyang igsoon, mahiagum na sa hukmanan; ug bisan kinsa nga moingon, `Kuwanggol ka!` mahiagum sa Sanhedrin; ug bisan kinsa nga moingon, `Boang ka!` mahiagum sa infierno nga kalayo. 	 Aga Aku' mpo'uli': hema to mpokaroe doo-na, bate rapohurai mpai' kara-kara-na. Hema to mpotipo' doo-na, bate-na rakeni hi topohura bohe. Pai' hema to mpakiwojo doo-na, masipato' lia-i ratadi hi rala apu naraka.


Walay tawo nga magatapak ug bag-ong panapton diha sa daan nga sinina; kay kon mao pa, ang igatapak mabitas ra gikan niini, ang bag-o gikan sa daan, ug unya mahimo na hinoon ang labi pa ka dakung gisi. 	 Oti toe Yesus mpo'uli' lolita rapa' to ronyala-pi, na'uli': "Uma ria haduaa tauna to mpotelepei baju to hae hante pontaia' to bo'u. Apa' pontaia' to bo'u mongkuru' mpai', duu' -na mpoheu' baju to hae toe, alaa-na kaboo-bohea lau-mi heu' -na.


tungod kay si Herodes nahadlok man kang Juan, sanglit nahibaloan man niya nga siya maoy matarung ug balaan nga pagkatawo, ug iyang gipanalipdan siya. Ug sa iyang pagkadungog kaniya, siya nalibog sa hilabihan; ngani iyang gikalipay ang pagpatalinghug kaniya. 	 apa' Herodes mpohubui tantara-na mpojaga-i hi rala tarungku'. Me'eka' -i mpatehi Yohanes apa' na'inca, tauna to monoa' -i pai' moroli' wo'o-i. Ane Herodes mpo'epe Yohanes mpololitai-i, mokarara' nono-na, aga goe' wo'o-i mpo'epe-i mololita.


Ug sa pagkasawomsom, sa pagsalop na sa Adlaw, ilang gipanagdala ngadto kaniya ang tanang mga masakiton ug mga gipangyawaan. 	 Ncimonou' toe, limpa-mi eo, wori' tauna tumai hi Yesus mpokeni hawe'ea to peda' ba to nahawi' seta.


Ug sa nakita sa kapitan nga nagtindog sa atbang kaniya, nga sa ingon nabugtoan na siya sa ginhawa, siya miingon, "Sa pagkatinuod kining tawhana anak sa Dios!" 	 Tadulako tantara to mokore mponyanyohi kaju parika' toe mpohilo beiwa kamate-na Yesus. Na'uli': "Ana' Alata'ala mpu'u-i-tawo'!"


Ug ayaw kamo pag-ambit sa mga dili mabungahong buhat sa kangitngit, hinonoa kinahanglan ibutyag ninyo kini. 	 Jadi', neo' tapenau' gau' -ra to hi rala kabengia-na-pidi, apa' uma ria gau' to lompe' to mehupa' ngkai kabengia-na. Agina tapolonto' lau-mi kadada'a-na gau' -ra toe.


Ug si Pedro miingon kaniya, "Bisan pa kon mosibug silang tanan tungod kanimo, ako dili gayud hinoon mosibug." 	 Ngkai ree, na'uli' -mi Petrus: "Nau' hawe'ea tauna molengo pepangala' -ra hi Iko Pue', aku' uma!"


sa iyang pag-ingon, Ipahayag ko ang imong ngalan ngadto sa akong mga igsoon, sa taliwala sa katilingban pagadayegon ko ikaw." 	 Na'uli' Yesus mpo'uli' -ki Alata'ala hewa tohe'i: Kupomobohe hanga' -nu hi ompi' -ompi' -ku. Hi poromua topetuku' -nu morona' -a mpo'une' -ko."


Tapus niini gitudlo sa Ginoo ang laing kapitoan pa, ug sila iyang gisugo sa pag-una kaniya nga magtinagurha ngadto sa tanang lungsod ug dapit nga iyang pagaadtoon. 	 Oti toe, Pue' Yesus mpelihi wo'o-mi pitu mpulu' topetuku' to ntani' -na pai' nahubui-ra momako' rodua-rodua meri'ulu ngkai Hi'a hilou hi butu-butu ngata to natara mpai'.


kay ako nasayud nga kining akong lawas dili na madugayng pagabiyaan, sumala sa gipadayag kanako sa atong Ginoong Jesu-Cristo. 	 Apa' ku'inca neo' rata-mi ioa' -ku, hewa to na'uli' -ka Pue' -ta Yesus Kristus. Jadi', ane da tuwu' -tuwu' -a-pidi, masipato' ku'uli' oa' lolita-ku mpo'apui nono-ni pai' mpopokiwoii-koi hawe'ea toe lau.


Ug didto ang atabay ni Jacob; ug si Jesus, sanglit gikapuyan man siya tungod sa iyang panaw, milingkod tupad sa atabay. Ug kadto may ikaunom na ang takna. 	 Neo' tebua' -mi eo-na, rata-imi hi ngata to Samaria to rahanga' Sikar, uma molaa ngkai tana' to napewai' Yakub owi hi Yusuf ana' -na. Hi mali ngata toe, ria hameha' buwu to rahanga' buwu Yakub. Mohura-imi Yesus hi wiwi' buwu toe, apa' lenge' -imi momako'.


Ug ang ubang binhi diha mahulog sa ibabaw sa bato; ug sa nakapanurok na, kini nangalaya kay wala may kaumog. 	 Ria wo'o to monawu' hi tana' to watua. Tuwu' moto hinawu' toe, aga kaliliu molaju apa' bangi tana' -na.


Ug ang mga Fariseo mitubag kanila, "Nagpahisalaag ba diay usab kamo? 	 Mehono' to Parisi toera: "Ei' -e! Ha nabagiu wo'o-moko-koiwo koi' -e?


ug misakayg sakayan, ug mitabok sa lanaw ngadto sa Capernaum. Mangitngit na ug si Jesus wala pa mahiabut kanila. 	 Rapopea duu' mobengi, ko'ia oa' -i rata. Jadi', mosakaya moto-ramo hilou mpotoa' ngata Kapernaum.


Ug nahitabo nga si Herodes nasilag pag-ayo batok sa mga taga-Tiro ug sa mga taga-Sidon; apan kini sila nangadto kaniya sa tingob; ug tapus nila madani si Blasto, ang tigtagad sa lawak-higdaanan sa hari, sila nangamuyo nga makigdait sa hari sanglit ang gisaligan sa ilang kayutaan alang sa pagkaon mao man ang kayutaan sa hari. 	 Hangkani tempo, moroe lia-i Magau' Herodes mpokaroe pue' ngata Tirus pai' Sidon. Toe pai' mohawa' -ramo to Tirus pai' to Sidon hante hanono lau mposuro tauna hilou hi ngata Kaisarea doko' mpali' kahintuwuaa' hante magau'. Apa' to Tirus pai' to Sidon toera mporata pongkoni' -ra ngkai tana' to naparentai Herodes. Lomo' -na, kako'ia-ra mponyanyo magau', ra'oluhi hadua pahawaa' -na to mpo'urusi tomi magau', hanga' -na Blastus, bona tono' hi hira' -i, pai' lako' hilou-ra mponyanyo magau' mpali' kahintuwuaa'.


Tungod sa pagtoo si Rahab nga dautang babaye wala malaglag kauban sa mga masukihon, kay iya mang gihinangop ang pagdawat sa mga maniniid ingon nga mga higala. 	 Ngkai pepangala' -na Rahab, uma-i rapatehi hangkaa-ngkania hante hingka ngata-na, to uma-ra-rana mengkoru hi Alata'ala. Rahab toei, tobine to uma tumotoa gau' -na. Aga nto'u-na ba hangkuja dua-ra tantara to Yahudi hilou mpokamata ngata Yerikho, napopehani-ra hi tomi-na, pai' natulungi-ra.


Sa iyang pagkamatay siya namatayng dayon ngadto sa sala; apan sa iyang pagkabuhi siya nabuhi ngadto sa Dios. 	 Mate hangkani-i-wadi mpodagi kuasa jeko' duu' kahae-hae-na. Pai' hewa too-toi, tuwu' liu-liu-imi mpotuku' konoa Alata'ala.


Ug ang iyang gisaad kanato mao kini: ang kinabuhing dayon. 	 Pai' toi-mi janci-na hi kita': katuwua' to lompe' duu' kahae-hae-na.


Kay tungod niini ang mga tawo sa karaan nanagpakadawat sa langitnong pag-uyon. 	 Ngkai pepangala' -ra, tauna tempo owi napokagoe' Alata'ala.


Ug unya sa may mga walo ka adlaw tapus niining mga pulonga, iyang gidala uban kaniya sila si Pedro ug si Juan ug si Santiago, ug mitungas sa ibabaw sa bukid aron sa pag-ampo. 	 Kira-kira hamingku ngkai pololita-na toe, Yesus mpobawai Petrus, Yohanes pai' Yakobus manake' hilou hi lolo bulu', lou mosampaya.


Ug sa nagkatapok ang usa ka dakung panon sa katawhan ug sa diha nga ang mga tawo nanagpanugok kaniya gikan sa tagsatagsa ka lungsod, siya misulti kanila pinaagi niining usa ka sambingay: 	 Uma ria kaputua tauna ngkai ngata ntani' -na tumai hi Yesus. Wori' -mi tauna to morumpu, Yesus mpololitai-ra hante lolita rapa' toi, na'uli':


Kon ang tibuok mong lawas mapuno sa kahayag, nga walay bahin niini nga mangitngit, nan, ang tibuok mong lawas magadan-ag maingon sa suga sa diha nga magabanwag kini kanimo pinaagi sa iyang kahayag." 	 Ane Pue' mpobajahi nono-ta duu' -na uma-pi ria kabengia-na, mobaja mpu'u katuwu' -ta omea, hewa tomi to nabajahi palita."


Tungod niini, hukasa gikan kaninyo ang kabakakan, ug ang tinuod kinahanglan maoy isulti ninyo nga matag-usa ngadto sa iyang silingan, kay kita mga bahin man sa usa ug usa. 	 Toe-mi ompi', bahakai mpu'u-mi po'ingku-ni to ri'ulu toe: neo' -pi moboa', agina mpo'uli' to monoa' hi doo, apa' kita' omea bagia ngkai Woto Kristus-tamo.


Ug kanila motubag ang Hari nga magaingon, `Sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga maingon nga gibuhat ninyo kini ngadto sa usa sa mga labing gagmay niining akong mga igsoon, gibuhat usab ninyo kini kanako.` 	 "Pai' Aku' Magau', kutompoi' -ra: `Bona ni'inca: napa to nibabehi mpotulungi ompi' -ku tohe'ira lau, nau' hadua ompi' -ku to kedi' lia katuwu' -na, batua-na, hibalia nibabehi hi Aku' -mi.'


Ug ang iyang mga masigkaulipon, sa pagkakita nila sa nahitabo, nasubo pag-ayo; ug nangadto sila sa ilang agalon ug ilang gisuginlan siya sa tanang nahitabo. 	 "Karahilo-na batua to ntani' -na napa to jadi' tohe'e, peda' lia-mi-rawo nono-ra. Hilou-ramo hi magau' mpo'uli' kehi batua toei-e we'i.


Kita nasayud nga kita iya sa Dios, ug nga ang tibuok kalibutan anaa sa gahum sa dautan. 	 To ta'inca-na: kita' toi napo'ana' Alata'ala-tamo, pai' humalili' dunia' toi nakuasai Magau' Anudaa'.


Apan kini nahitabo aron matuman ang pulong nga nahisulat sa ilang kasugoan nga nagaingon, `Kanako nanagdumot sila nga walay naingnan. 	 Aga bate kana hewa toe, bona madupa' lolita to te'uki' hi rala Buku Atura-ra to mpo'uli': 'Rapokahuku' -a nau' uma ria sabana.'


Apan iyang gigunitan siya diha sa kamot ug iyang gisangpit nga nag-ingon, "Inday, bumangon ka." 	 Oti toe, Yesus mpokamu pale-na ana' toei pai' na'uli' -ki: "Memata-moko ana'!"


Apan siya nagahatag ug labi pa ka dakung grasya; busa ginaingon, "Pagasantaon sa Dios ang mga mapahitas-on, apan sa mga mapaubsanon siya nagahatag ug grasya." 	 Aga petulungia to nawai' -taka Pue' ngkai kabula rala-na meliu-hana kamoroho-na ngkai hawe'ea hina nono-ta. Toe pai' ria te'uki' hi rala Buku Tomoroli': "Alata'ala mpo'ewa tauna to molangko nono-ra. Tapi' tauna to dingki' nono-ra, natulungi-ra ngkai kabula rala-na."


Ug sa paghikawas na nila sa sakayan, dihadiha nakaila kaniya ang mga tawo, 	 Pehompo-ra ngkai sakaya, rahilo-rawo pue' ngata Kayesus-na to rata hi ngata-ra.


Gipahibalo ko kini kaninyo karon, sa dili pa kini mahitabo, aron nga inigkahitabo na niini motoo kamo nga ako mao ang Cristo. 	 Tohe'i ku'uli' ami' -mikokoi kako'ia-na jadi', bona ane madupa' -pi mpai', nipangala' -mi lolita-ku to mpo'uli' kahema-ku.


Apan kay nagsulti man ako sa kamatuoran, kamo dili motoo kanako. 	 Jadi', toe pai' uma-a nipangala', apa' mpo'uli' to makono-a-kuna.


Apan naunsa nga makakita na man siya karon, kami wala mahibalo; ug wala usab kami mahibalo kinsa ang nagpabuka sa iyang mga mata. Pangutan-a lang siya, kay daku na man siya. Mosulti siya alang sa iyang kaugalingon." 	 Aga beiwa pai' alaa-na pehilo-i, uma-kaiwo ki'incai. Pai' hema to mpaka'uri' -i, uma wo'o-kaiwo ki'incai. Kama-imi-hawo, pekune' -ki hi'a moto-mi-koiwo. Ma'ala-imi metompoi' moto."


Ug kini gibuhat niya sulod sa daghang mga adlaw. Apan si Pablo nga gisamokan gayud kaniya, miatubang ug miingon sa espiritu, "Sa ngalan ni Jesu-Cristo, ako nagasugo kanimo sa paggula gikan kaniya." Ug kini migula dihadiha. 	 Rala-na ba hangkuja eo, bate toe oa' -mi lolita-na, alaa-na oha-imi Paulus mpo'epe-i. Ngkai ree, pe'ili' -nami Paulus pai' na'uli' hi anitu to mpesuai' tobine toei: "Hante hanga' Yesus Kristus, palai-ko ngkai tobine tetui!" Palai-na mpu'u-mi-hawo anitu toei.


Ang mga Judio usab nangapil sa pagsumbong, nga nanagpahayag nga kadtong tanan maoy tinuod. 	 Hawe'ea to Yahudi to ria hi retu, medulu wo'o-ramo-rawo mepakilu pai' mporohoi lolita Tertulus toe.


Apan si Pedro miingon, "Dili ko, Ginoo; kay wala pa gayud akoy nakaon nga dili binalaan o nga mahugaw." 	 Na'uli' Petrus: "Uma-e' Pue'! Ko'ia ria kukoni' to rapalii' ba to ra'uli' babo' ntuku' ada agama-kai."


Kay kamo mga igsoon, gipanagtawag ngadto sa kagawasan; mao lamang nga dili ninyo paggamiton ang inyong kagawasan ingon nga pasangil sa pagtagbaw sa lawas, kondili nga pinaagi sa gugma mag-inalagaray kamo ang usa sa usa. 	 Alata'ala mpokio' -ta jadi' ana' -na, bona tebahaka-tamo. Aga neo' ta'uli' hewa toi: "Ane tebahaka mpu'u-ta ngkai Atura Musa, ma'ala-ta mpobabehi napa konoa-ta." Neo' ompi'! Kana momepoka'ahi' pai' mometulungi-ta hadua bo hadua.


Ug nangaon silang tanan ug nabusog. 	 Ngkoni' omea-ramo duu' -ra bohu.


kay wala kitay bisan unsa nga gidala nganhi sa kalibutan, ug siguro na lang gayud nga dili kita makadalag bisan unsa ngadto sa gawas sa kalibutan; 	 Apa' uma ria hanyalaa to takeni tumai hi rala dunia'. Pai' uma wo'o mpai' ria hanyalaa to takeni mpalai.


Tan-awa unsa ka dagku sa agi sa mga titik niining akong pagsulat kaninyo pinaagi sa akong kaugalingong kamot. 	 Petonoi-e'! Bagia sura tohe'i-e ku'uki' hante pale-ku moto. Nihilo moto kabohe ntanii' ukia' -ku.


Ug si Jesus miingon kaniya, "Nakakita na ikaw kaniya, ug siya mao ang nakigsulti kanimo." Ug siya misimba kaniya. 	 Na'uli' Yesus: "Nuhilo-imile! Hi'a-mile to mpololitai-koe."


ug unya matulog siya sa gabii ug mobangon sa adlaw, ug ang binhi mogitib ug motubo sa paagi nga dili niya mahibaloan. 	 Hi bengi-na turu-i, hi eo-na memata-i. Kahae-na toe, tinuja' -na tuwu' kaboo-bohea. Aga beiwa tinuja' -na tuwu' pai' jadi' bohe, uma-hawo na'incai.


Ug sa sulod sa bilanggoan dihay usa ka tawo nga ginganlan si Barrabas nga nahibanlud sa bilanggoan kauban sa mga misupil batok sa kagamhanan ug nanagpakapatay sa panahon sa kagubot. 	 Hi mpae toe, ria hi rala tarungku' hadua to me'ewa hi topoparenta, to rahanga' Barabas. Barabas pai' doo-na, ria-ramo mpopatehi tauna rala pe'ewa-ra hi topoparenta.


Himoa ang gugma ingon nga maoy imong kalab-uton, ug sa dakung kasibut tinguhaa ang mga hiyas nga espirituhanon, ug ilabina gayud aron unta magahimo ikaw ug profesiya. 	 Jadi' ompi' -ompi', to kana tapopori'ulu mpu'u, mpoka'ahi' -ta doo. Pai' oti toe, kana tahuduwukui wo'o mporata pakulea' to ngkai Inoha' Tomoroli'. Pai' pakulea' to meliu mpu'u kamokalaua-na, pakulea' mpohowa' lolita Alata'ala.


Siya nagasul-ob ug bisti nga gikatuslob sa dugo, ug ang ngalan nga gitawag kaniya mao kini: Ang Pulong sa Dios. 	 Pohea-na telolo' hi rala raa'. Pai' rahanga' -i "Lolita Alata'ala."


Sukad niadtong higayona si Jesus misugod sa pagwali nga nag-ingon, "Pag-hinulsol kamo, kay ang gingharian sa langit haduol na." 	 Ntepu'u ngkai ree, Yesus mpoparata Lolita Pue', na'uli': "Medea-mokoi ngkai jeko' -ni, apa' neo' rata-mi tempo-na Alata'ala jadi' Magau' hi dunia'."


Maut! Kuhaa una ang troso gikan sa kaugalingon mong mata, ug unya makakita ka na pag-ayo sa pagkuhit sa puling gikan sa mata sa imong igsoon. 	 Neo' mpetolompei' kehi! Kana talali ulu wince' to hi mata-ta, bona monoto mata-ta mpolali gege' doo.


Ug sa sulod sa templo iyang nakita ang mga nanagbaligyag mga baka ug mga karnero ug mga salampati, ug ang mga tigpangilis ug salapi nga diha sa ilang pamatigayon. 	 Hi berewe Tomi Alata'ala, mpohilo-i tauna to mpobalu' japi, bima pai' danci mangkebodo. Ria wo'o tauna to mposula' doi mohura hi ree.


Ug ang Dios makahimo sa pagtagana kaninyo sa tanang panalangin sa madagayaon gayud, aron kamo magabaton kanunay ug igo sa tanang butang ug magatagana nga madagayaon alang sa tanang maayong buaht. 	 Mobaraka' lia-i mpowai' -koi hawe'ea rasi', duu' -na uma ria kakuraa' -ni ba napa-napa, mporata-koi hawe'ea to niparaluu ngkai Alata'ala. Patuju-na mpowai' -koi rasi' toe, bona nipakule' mpobago butu nyala pobago to lompe' mpotulungi doo.


Kay nahisulat kini sa kasugoan ni Moises, "Ayaw pagbusali ang baba sa baka nga nagagiok!" May kahingawa ba ang Dios alang sa mga baka lamang? 	 Hi rala Buku Atura Pue' to na'uki' Musa, te'uki' hewa toi: "Japi to rapopobago mpotodu gandum, neo' ramumu' nguju-ra, pelele' moto-ra ngkuku' ngkalako'." Ha japi mpu'u to natoa' Pue' -e?


kay maingon nga ang babaye gibuhat gikan sa lalaki, mao man usab karon ang lalaki-- natawo gikan sa babaye. Ug ang tanang mga butang gikan sa Dios.) 	 Apa' hewa tobine to lomo' -na rapajadi' ngkai tomane, tomane wo'o-hawo putu ngkai tobine. Hawe'ea-na ngkai Alata'ala.


Apan kon ako, mga igsoon, nagwali pa gihapon mahitungod sa sirkunsisyon, ngano man lagi nga ginalutos pa man gihapon ako? Sa ingon niana nawagtang na diay ang kapangdolan tungod sa krus. 	 Ompi' -ompi', ria tauna to mpo'uli' aku' moto mpotudui' tauna mpotuku' ada petini' Atura Musa. Uma-hanae' makono lolita toe! Ane ke hewa toe tudui' -ku, ke uma-a ra'ewa to Yahudi. Tudui' -kule: kita' kana mepangala' hi Kristus, apa' muntu' ngkai kamate-na Kristus raparika' pai' -ta jadi' monoa' hi poncilo Alata'ala-e. Ngkai tudui' -ku toe-die pai' alaa-na ngasa' -ra to Yahudi mpo'ewa-ae.


Sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga bisan kinsa nga magaingon niining bukid, `Pahawa ug umambak ikaw ngadto sa lawod,` ug dili magduhaduha sa sulod sa iyang kasingkasing, hinonoa magmasaligon siya nga matuman gayud ang iyang gikaingon, kini pagabuhaton alang kaniya. 	 Mpu'u ku'uli' -kokoi: Ane rapa' -na ria tauna to mpo'uli' -ki bulu' tohe'i: `Te'ongko' -moko, mengkanawu' hi rala tahi'!' bate majadi', asala neo' morara' nono-na pai' mepangala' mpu'u-i napa to na'uli' bate madupa'.


Dili kinahanglan sa lalaki nga magpandong siya sa iyang ulo sanglit dagway ug himaya man siya sa Dios; apan ang babaye mao ang himaya sa lalaki. 	 Tomane to mosampaya ba mpohowa' lolita Alata'ala, neo' mokaramuai, apa' tomane rapajadi' hi rala lence Alata'ala bona hanga' Alata'ala rapomobohe. Tobine-hawo kana mokaramuai apa' tobine mpomobohe hanga' tomane-na.


Ug ang mga tawo mitubag, "Giyawaan ka! Kinsa bay naninguha sa pagpatay kanimo?" 	 Ra'uli' ntodea: "Wuli-ko! Hema to doko' mpopatehi-ko?"


Ug ang pipila sa mga escriba mitubag, "Magtutudlo, maayo ang imong pagkasulti." 	 Oti toe, ba hangkuja dua guru agama mpo'uli' -ki Yesus: "Lompe' lia petompoi' -nu Guru."


Ug gawas sa uban pang mga butang, anaa ang adlaw-adlaw nga pagpiit kanako tungod sa akong kabalaka alang sa tanang mga iglesia. 	 Ntani' -na ngkai hawe'ea toe, motomo wo'o kinolo-ku butu eo-na, mpopekiri to Kristen hi butu ngata.


Kay buot kami, mga igsoon, nga inyong masayran ang kasakit nga among nasinati didto sa Asia; kay kami gidaugdaug sa hilabihan gayud sa paagi nga dili maantus nga tungod niana nawad-an na kami sa paglaum nga mabuhi pa. 	 Ompi' -ompi', bona ni'inca, gaga rahi kasusaa' to mporumpa' -kai wengi hi propinsi Asia. Motomo lia kasusaa' toe, meliu ngkai pakulea' -kai, alaa-na mere' -mi nono-kai, ki'uli' olo' mpobira' -kai tuwu'.


Ug sa nagsulti pa siya niini, dihay babaye sa panon nga mipatugbaw sa iyang tingog ug miingon kang Jesus, "Bulahan ang tiyan nga maoy nagsabak kanimo, ug ang mga suso nga imong gisus-an!" 	 Bula-na Yesus mololita, hadua tobine hi laintongo' ntodea mpo'uli' mpesukui: "Morasi' mpu'u-i-hana tobine to mpo'ote pai' to mpentii' -ko!"


Usab, ang bag-ong bino wala igasulod sa mga daang sudlanan nga panit; kay kon mao pa, ang mga sudlanan mobusisi, ang bino mobuhagay, ug ang mga sudlanan madaut; apan ang bag-ong bino anha igasulod sa mga bag-ong sudlanan nga panit, busa ang duroha motunhay." 	 Wae wo'o uma lompe' mpotua anggur to bo'u hi pontu'ua to hae. Apa' ane dede' -i-damo, mopengka pontu'ua to hae toe, alaa-na mobowo lau-mi anggur, pai' mpadaa' wo'o-mi pontu'ua-na. Anggur to bo'u kana ratua hi pontu'ua to bo'u, bona lompe' omea."


Ang tawo nga dili magapabilin kanako, igasalibay siya sama sa sanga ug malaya; ug ang mga sanga pamuniton ug igaitsa ngadto sa kalayo ug mangasunog sila. 	 Hema to uma tida hintuwu' hante Aku' bate ratadi, hewa karatadi-na ra'a to mohepi' duu' -na jadi' bangi. Ra'a to hewa toe, rarumpu pai' ratene' hi rala apu.


Kasaligan siya nga nagatawag kaninyo, ug kini iya gayud nga pagatumanon. 	 Alata'ala mpokio' -ta mpotuku' -i. Jadi', Hi'a wo'o-wadi to mpopadupa' hawe'ea tohe'e, apa' napadupa' oa' janci-na.


Karon ang tigpataliwala dili makapataliwala sa usa ka bahin lamang; apan ang Dios usa ra. 	 Jadi', Atura Musa rata hi ntodea mpake' tauntongo'. Tapi' nto'u-na Alata'ala mpobabehi janci-na hi Abraham, uma-hana ria tauntongo'. Alata'ala hadudua-na-wadi to mpobabehi janci toe.


ang uma mao ang kalibutan, ug ang maayong binhi mao ang mga anak sa gingharian; ang mga bunglayon mao ang mga anak sa dautan, 	 Bonea, mpobatuai dunia' toi. Hawua' to lompe', mpobatuai tauna to jadi' ntodea-na Alata'ala hi rala Kamagaua' -na. Kowo' mpobatuai tauna to mpotuku' Magau' Anudaa'.


Ang akong sugo kaninyo mao kini, nga kinahanglan maghigugmaay kamo ang usa sa usa. 	 Toi-mi hawa' -ku hi koi': Momepoka'ahi' -mokoi!


Ug si Saulo mibangon gikan sa yuta; ug sa pagbuka pa niya sa iyang mga mata, siya dili na makakitag bisan unsa. Ug ilang gipanag-agak siya sa kamot ug gidala ngadto sa Damasco. 	 Ngkai ree, mokore-imi Saulus mpobini' mata-na, aga uma-ipi pehilo. Jadi', ratete' -i-damo hilou hi rala ngata Damsyik.


Tapus niini si Jesus nagpakita na usab sa iyang kaugalingon ngadto sa mga tinun-an didto sa Lanaw sa Tiberiades; ug siya nagpakita sa iyang kaugalingon sa ingon niini nga paagi. 	 Oti toe, Yesus mpopehuwu woto-na hangkani-pi hi ana'guru-na, hi wiwi' Rano Tiberias. Hewa toi tutura-na:


Ug sa dihang gibuhian na sila, nangadto sila sa ilang mga kauban ug ilang giasoy ang gisulti kanila sa mga sacerdote nga punoan ug sa mga anciano. 	 Ka'oti-na Petrus pai' Yohanes rabahaka, hilou-ramo mpohirua' -raka doo-ra, pai' ralolita napa to ra'uli' -raka imam pangkeni pai' pangkeni to Yahudi ntani' -na.


Apan walay tawo nga arang makapaaghop sa dila--nga maoy usa ka dautan nga nagahigwaos, puno sa hilo nga makamatay. 	 Aga uma ria tauna to ma'ala mpomou' jila' manusia'! Jila' manusia' dada'a lia-i, pai' uma-i ma'ala hawaia'. Lolita to tapohowa' hante jila' -ta hewa rasu to mepatehi!


kay kon mao pa, gikinahanglan unta nga magsublisubli siya sa pag-antus sukad sa pagkatukod sa kalibutan. Apan ingon sa karon, sa makausa ra ug sa wala nay pagsublisubli, siya mitungha sa katapusan sa kapanahonan aron sa pagwagtang sa sala pinaagi sa paghalad niya sa pagpakamatay sa iyang kaugalingon. 	 Apa' ane ke hewa toe, tantu ngkai lomo' kajadi' dunia' ke wori' ngkani wo'o-i-hawo mporata kaparia duu' -na mate. Jadi', hi tempo kamohua' Eo Kiama toi-e, mehupa' hangkani lau-i-wadi hi rala dunia' toi bona mpopori jeko' manusia' hi kampewai' -na woto-na rapatehi.


ug aron si Cristo magapuyo diha sa inyong mga kasingkasing pinaagi sa pagtoo; aron kamo, ingon nga mga pinagamut ug pinasukad diha sa gugma, 	 duu' -na Kristus tida mo'oha' hi rala nono-ni ngkai pepangala' -ni. Mosampaya-a bona katuwu' -ni telihii hante ahi' Alata'ala, pai' ahi' -na toe morali' hi rala nono-ni.


"Ako mao ang Alfa ug ang Omega," nagaingon ang Ginoong Dios, nga mao ang sa karon ug ang sa kaniadto ug ang sa umalabut, ang Makagagahum sa Tanan. 	 Na'uli' Pue' Alata'ala: "Aku' -mi to lomo' -na pai' to ka'omea-na. Ria ami' -a ngkai lomo' -na, ria-a wae lau, pai' bate ria ncuu-a duu' kahae-hae-na. Meliu kuasa-ku ngkai hawe'ea."


apan sa iyang bahin wala ni Jesus isalig ang iyang kaugalingon ngadto kanila, 	 Aga Yesus uma mpangala' -ra, apa' na'inca nono hawe'ea tauna.


Ug ang mga ulipon sa pangulo sa panimalay miduol ug miingon kaniya, `Senyor, dili ba maayo man kadtong binhi nga gipugas mo sa imong uma? Naunsa bang anaa may mga bunglayon?` 	 Rata-ramo to ngkoni' gaji' mpo'uli' -ki topobonea toei: `Tuama, hawua' to lompe' moto-di to tahawu' -e. Ngkaiapa-di kowo' toe-e ria?'


Kay kini mao ang mga adlaw sa panimalus aron matuman ang tanang nahisulat. 	 Apa' tempo toe mpai', tempo pehukua' Alata'ala, bona madupa' -mi hawe'ea to te'uki' hi rala Buku Tomoroli'.


Ug maingon nga ang halas giisa ni Moises didto sa kamingawan, maingon man usab kinahanglan igaisa ang Anak sa Tawo, 	 "Owi hi papada to wao', nabi Musa mpobabehi lence ule ngkai ngkala, pai' natu'u hi doe hampole kaju pai' natunya' napopokore. Hema-hema to natilo' ule, ane rangoa' lence ule ngkala toe, tuwu' moto-ra. Jadi', hewa ule ngkala toe rapokalangko owi, wae wo'o mpai' Aku' Ana' Manusia' kana rapokalangko,


Atimana ang maong mga katungdanan, ug usaha niini ang imong panghunahuna, aron ang imong pag-uswag makita sa tanan. 	 Neo' nubahakai mpobago hawe'ea toe, nuparipoko mpu'u, bona monoto hi hawe'ea tauna kabaka' -nu mpokamu pobago Pue'.


ug sa pagpahayag ngadto sa tanang tawo kon unsa ang laraw sa tinago nga sulod sa mga katuigan gililong sa Dios nga mao ang nagbuhat sa tanang mga butang; 	 Nawai' wo'o-a bago mpakanoto hi hawe'ea tauna beiwa Alata'ala mpopohintuwu' to Yahudi pai' to bela-ra to Yahudi ngkai posidaia' -ra hante Yesus. Ngkai owi, Alata'ala to mpajadi' langi' bo dunia', ko'ia napopehuwu patuju-na toe.


Apan dihay mitindog nga mga magtotoo nga mga sakop sa pundok sa mga Fariseo, ug miingon, "Kinahanglan gayud nga sirkunsidahan ang mga Gentil nga nanagpanoo, ug sugoon sila sa pagtuman sa kasugoan ni Moises." 	 Aga ria wo'o ba hangkuja dua to Parisi to mepangala' -mi hi Pue' Yesus. Pokore-rami to Parisi toera, ra'uli': "Tauna to bela-ra to Yahudi tetura, uma hono' ane mepangala' -ra hi Yesus-wadi. Kana ratini' wo'o-ra pai' rahubui mpotuku' Atura Musa."


Ug didto sa gawas sa siyudad, ang pigsanan gipanaggiukan, ug gikan sa pigsanan mibaha ang dugo nga may kahabog nga mosangko sa bokado sa kabayo, sa gitas-on nga tulo ka gatus ug kaluhaan ka kilometro. 	 Jadi', wua' anggur toe rapea' hi mali ngata, pai' ngkai pompeaa' tohe'e mo'ili-mi tumai raa' hewa po'ili ue halu'. Kalaa po'ilia-na, ria nte tolu atu kilomete. Pai' kanala-na, neo' romete.


Ug gipaadtoan ug gipatawag ni Jose ang iyang amahan nga si Jacob ug ang iyang tanang kaparyentihan, nga kapitoan ug lima ka tawo; 	 Oti toe, Yusuf mpakatu kareba hilou hi Yakub tuama-na, mpo'uli' -ki bona hira' hantinaa mentoli hilou hi tana' Mesir. Kawori' tauna to mentoli hilou hi Mesir toe, pitu mpulu' lima.


Buhata ninyo ang inyong nakat-onan ug nadawat ug nadunggan ug nakita kanako; ug ang Dios sa kalinaw magauban kaninyo. 	 Napa to nipenau' ngkai aku', lompe' tudui' -ku to ni'epe-mi pai' to nitarima, duu' -na gau' -ku to nihilo moto-mi, toe-mi to nibabehi. Ane hewa toe-pi kehi-ni, Alata'ala mpodohei-koi pai' mpakarodo nono-ni.


Unsa? Wala ba kamoy mga balay diin adto kamo makapangaon ug makapanginom? O buot ba ninyo pagatamayon ang iglesia nga iya sa Dios ug pagapakaulawan ang mga kabus? Unsa may akong igaingon kaninyo? Dayegon ko ba kamo tungod niini? Dili gayud hinoon ako modayeg kaninyo tungod niini. 	 Ha uma-koi tomia-e? Agina ngkoni' pai' nginu moto-mokoi rala tomi-ni ntuku' konoa-ni. Napa pai' hewa toe kehi-ni hi pogamparaa-e? Ba nipokedi' -ra-rana hingka doo-ni to napobagia Alata'ala? Doko' ni'eai' -ra to uma nakariai-e? Napa to kana ku'uli' -kokoi tohe'i-e? Ha taoa-na ku'une' -koi? Uma-hanae'! Hi gau' -ni tohe'e uma-koi ku'une'.


Ug si Jesus miingon kaniya, "Higugmaa ang Ginoo nga imong Dios sa tibuok mong kasingkasing, ug sa tibuok mong kalag, ug sa tibuok mong salabutan. 	 Na'uli' Yesus: `Kana tapoka'ahi' Pue' -ta Pue' Alata'ala hante nono-ta mpu'u, tatonu hawe'ea katuwu' -ta hi Hi'a, pai' tapoka'ahi' -i hudu inca-ta.'


Kanila si Jesus mitubag nga nag-ingon, "Sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga sa bag-ong kalibutan, sa diha nga ang Anak sa Tawo magalingkod na sa iyang mahimayaong trono, kamo nga mga nanagsunod kanako magalingkod usab sa napulog-duha ka mga trono ug inyong pagahukman ang napulog-duha ka mga banay ni Israel. 	 Na'uli' Yesus: "Mpu'u ku'uli' -kokoi: hi eo mpeno-na nto'u Alata'ala mpobo'ui omea, Aku' Ana' Manusia' mohura hi pohuraa to ncola moparenta. Nto'u toe mpai', koi' to mpotuku' -a toi-e, mohura wo'o-ko-koiwo hi pohuraa to hampulu' romeha', mpoparentai to Israel to hampulu' rontina.


Unya si Satanas misulod kang Judas nga ginganlan ug Iscariote, nga kauban sa Napulog-Duha; 	 Ngkai ree, Magau' Anudaa' mesua' hi rala nono Yudas, to rahanga' wo'o Iskariot, hadua ngkai ana'guru-na Yesus to hampulu' rodua.


apan kini mao ang giingon sa profeta nga si Joel: 	 To jadi' tohe'i-e, kadupa' -na to nalowa ami' -mi Pue' Ala owi hante wiwi nabi Yoel, hewa toi moni-na:


Ug kini nabantug sa tibuok Jope, ug daghan ang mitoo sa Ginoo. 	 Kajadia' toe rajarita hobo' hi ngata Yope, alaa-na wori' tauna mepangala' hi Pue' Yesus.


diin ang inyong mga ginikanan misulay kanako ug nakita nila ang akong mga buhat sulod sa kap-atan ka tuig. 	 Na'uli' Alata'ala: `Ntu'a-ni mposori-a pai' mpemai-mai roe-ku, hiaa' bo rahilo hante mata-ra moto-mi napa to kubabehi-raka rala-na opo' mpulu' mpae.


Tanan kining mga butanga nga dautan nagagikan sa sulod, ug mao kini ang makapahugaw sa tawo." 	 Hawe'ea gau' dada'a to hewa toe-mi lau mehupa' ngkai nono manusia'. Toe-mi to mpakada'a tauna hi poncilo Alata'ala-e."


kay ako nasayud na man sa inyong pagkamaikagon, nga tungod niini ginapasigarbo ko kamo ngadto sa mga tawo sa Macedonia, sa pag-ingon nga ang Acaya andam na sukad pa sa miaging tuig; ug ang inyong kadasig nakapaikag sa kadaghanan kanila. 	 Ku'inca ami' -mi kadoko' -ni lia metulungi-- baa' ku'une' ami' -madakoi hi to Makedonia-e, ku'uli' -raka: "Ane ompi' -ta to hi tana' Akhaya-le, ngkai mpae to liu-ramo-rana sadia mpewai' doi petulungi-ra." Jadi', mpo'epe kamongura nono-ni mewai' toe-di, te'apui wo'o-rawo nono-ra to Makedonia, alaa-na wori' -ra to doko' mewai'.


Kay managgubat ang nasud batok sa nasud, ug ang gingharian batok sa gingharian. Ug mahitabo ang mga linog sa nagkalainlaing mga dapit, mahitabo ang mga gutom. Apan kini sinugdanan lamang una sa mga kasakit. 	 Nto'u toe mpai', wori' ngata mosipanga'ei, magau' hadua mpo'ewa magau' kahadua-na. Hiapa-apa ria linu pai' oro'. Aga hawe'ea toe lau lako' pontepu'ua-na-pidi, hewa pontodohaka hadua tobine to neo' mo'ana'.


Ug si Jesus miingon kaniya, "Husto ang imong pagkatubag; buhata kini ug mabuhi ka." 	 Na'uli' Yesus: "Kono-mi petompoi' -nu. Babehi-mi hewa tetu, mporata moto-ko mpai' katuwua' to lompe'."


Ug sa nagtungas si Jesus paingon sa Jerusalem iyang gipinig ang napulogduha ka mga tinun-an, ug diha sa dalan miingon siya kanila, 	 Nto'u toe, Yesus mako' mpotoa' ngata Yerusalem. Hi lengko ohea nakio' -ra ana'guru-na to hampulu' rodua morumpu mopatani', pai' na'uli' -raka:


Ug iyang ipakita kaninyo ang usa ka dakung lawak sa itaas, nga sinangkapan ug andam na; paghikay kamo didto alang kanato." 	 Pue' tomi toe mpai' mpotudo' -kokoi hameha' kamar to hi lolo-na to bohe. Kamar toe teporodo ami' -mi, hono' -mi rewa-na. Hi retu-mokoi mpai' mporodo-taka pongkoni' Paskah-ta."


Ug ang piniyalan miingon sa sulod sa iyang kaugalingon, `Unsa may akong buhaton, sanglit langkatan na man ako sa akong agalon sa katungdanan sa pagkapiniyalan? Wala akoy igong kusog aron ako magbugwal, ug maulaw ako sa pagpakilimos. 	 "Mokanono-imi topobago toei, na'uli': `Napa-le' to kubabehi-e? Naleso' -ama mpai' sepu' -ku ngkai bago-ku. Momangki uma kukulei'. Kakarapi' -rapi', me'ea' -a.'


Ang gugma mapailubon ug mapuangoron. Ang gugma dili masinahon, dili tigpagawal. 	 To ra'uli' mpoka'ahi' doo-le, mosabara pai' lompe' nono, uma mohingi', uma mpope'une', uma molangko nono.


sumala sa nabatasan sa pagkasacerdote, siya maoy nahitungnan sa ripa aron sa pagsulod sa templo sa Ginoo ug sa paghalad sa incienso. 	 Ntuku' ada-ra, mpenoa' -ra ba hema-ra to rapelihi mesua' hi rala Tomi Alata'ala mpotunu dupa'. Zakharia-mi to mpela pompenoa' -ra.


ni sa pagtagad sa tinumotomo nga mga sugilanon ug sa dili matapus nga kaasuyan sa kaagi sa mga kagikan, nga ang maong mga butang nagapadasig hinoon sa paglalislalis inay sa langitnon nga pagkabinansay diha sa pagtoo; 	 Tagi-ra bona neo' -pi ntora mpenonoi jarita-jarita boa' pai' tutura po'ompi' to uma ria kahudua-na. Apa' tauna to ntora mpenonoi jarita pai' tutura toe, ntora momehono' -wadi, uma ratuku' patuju Alata'ala to ta'inca ngkai pepangala' -ta hi Hi'a.


Kamo gikaanak pag-usab, dili sa binhi nga madunot ra, kondili sa binhi nga walay pagkadunot pinaagi sa buhi ug nagapadayong pulong sa Dios; 	 Apa' mporata katuwua' to bo'u-mokoi, pai' katuwua' -ni to bo'u toe, bela-pi ngkai manusia' to kana mate. Katuwua' -ni toe, ngkai Alata'ala to uma-hana ria kamatea-na. Mporata-koi katuwua' to bo'u toe, apa' mepangala' -mokoi hi Lolita Alata'ala to tuwu' pai' to tida duu' kahae-hae-na.


Apan unsaon na man unya pagkatuman sa kasulatan, nga sa ingon niini mahitabo gayud kini?" 	 Aga ane ta'ewa-ra to mpohoko' -a toi-e, uma mpai' madupa' lolita to te'uki' hi rala Buku Tomoroli' owi to mpo'uli' hawe'ea toe lau kana majadi' hi Aku'."


Sa ingon niana, maila ninyo sila pinaagi sa ilang mga bunga. 	 Kaju to uma mowua' lompe', bate ratoki pai' raropu. Wae wo'o Alata'ala bate mpohuku' nabi to boa' toera. Ta'inca kaboa' -ra ane tanaa wua' pobago-ra.


Kay niining gabhiona karon dihay mitindog tupad kanako nga usa ka manolunda sa Dios ni kinsa iya ako ug kang kinsa nagasimba ako, 	 Apa' ngkabengia ngone, Alata'ala to kupue', Alata'ala to jadi' Pue' -ku, mpopahawa' mala'eka-na mpohirua' -ka.


Hinaut nga ang kalooy, kalinaw, ug gugma padagayaon unta kaninyo. 	 Wori' tabe: mekakae-a hi Alata'ala bona nawai' -koi kawoo-woria' rasi', kalompea' tuwu' pai' ahi' -na.


Dumuol kamo sa Dios ug siya moduol kaninyo. Mga makasasala, hugasi ang inyong mga kamot! Mga maduhaduhaon, putlia ang inyong mga kasingkasing! 	 Mohui' -imi Alata'ala, pai' Hi'a wo'o mpomohui' -koi. Koi' to mojeko', bahakai-mi mpobabehi jeko'. Koi' to morompenga nono-ni, pomoroli' nono-ni.


Kumaon kamog bisan unsa nga ginabaligya sa mga baligyaanan sa mga kan-onon sa walay pagsusi mahitungod niini alang sa kaisipan. 	 Napa-napa to rapobalu' hi pasar, ma'ala moto ta'oli pai' takoni'. Uma mingki' tapekune' ncala' ba to rapopepue' hi pinotau ba uma-di. Ma'ala takoni' hante uma morara' nono-ta,


Ug kon ang ngalan ni bisan kinsa dili makaplagan nga nahisulat diha sa basahon sa kinabuhi, siya itambog ngadto sa linaw nga kalayo. 	 Hawe'ea tauna to uma te'uki' hanga' -ra hi rala Buku Katuwua' toe ratadi hi rala tahi' apu. Oti toe, uma-pi ria kamatea, uma-pi ria po'ohaa' to mate, apa' hawe'ea tauna to uma te'uki' hanga' -ra hi rala Buku Katuwua' bate ratadi hi rala tahi' apu. Toe-mi to rahanga' kamatea karongkani-nae, huku' hi rala tahi' apu toe.


nga dili na sila magsultig dautan mahitungod kang bisan kinsa, dili makiglalison, hinonoa magmaaghop, nga magapakita sa hingpit nga pagkamatinahuron ngadto sa tanang mga tawo. 	 Neo' metuntui', neo' momehono'. Kana rapaka'olu kehi-ra, pai' rapakadingki' oa' nono-ra hi hawe'ea tauna.


Nganong dili man kamo makasabut sa akong sinultihan? Tungod kay kamo dili man ugod makabati sa akong pulong. 	 Uma ami' ni'incai batua-na lolita-ku, apa' uma-koi ntaha mpo'epe tudui' -ku.


Kitang mga taga-Partia, ug mga taga-Media, ug mga taga-Elam, mga molupyo sa Mesopotamia, Judea ug Capadocia, Ponto ug Asia, 	 Kita' toi, wori' nyala basa-ta. Ria-ta ngkai tana' Partia, Media, Elam, ngkai Mesopotamia, Yudea pai' Kapadokia. Ria-ta to ngkai tana' Pontus pai' Asia,


Ug sa nakasaka na si Pablo ug nakapikaspikas sa tinapay ug nakakaon, siya nakigsulti pa kanila sa hataas hangtud namanagbanag na ang kabuntagon, ug unya migikan siya. 	 Oti toe, ngkahe' nculii' -imi hilou hi tomi, mpopihe-pihe roti, pai' ngkoni' -makai hangkaa-ngkania. Mololita tena-i Paulus duu' mobaja. Oti toe, me'ongko' -imi.


Likayi ang mga pangibog nga iya sa kabatan-on ug tinguhaa ang pagkamatarung, ang pagtoo, ang gugma, ug ang pakigdinaitay, uban kanila nga nagasimba sa Ginoo uban sa putli nga kasingkasing. 	 Toe pai' kuparesai' -ko Timotius, neo' nutuku' kahinaa nono to biasa hi tauna to mongura. Huduwukui mpotuku' gau' to napokono Pue', perohoi pepangala' -nu hi Pue' pai' ahi' -nu hi doo. Tuwu' hintuwu' hante hawe'ea tauna to mekakae hi Pue' ngkai karoli' nono-ra.


Tungod niini nakita ko kini ingon nga usa ka balaod, nga sa dihang buot ko nang buhaton ang maayo, ang dautan duol kanako. 	 Toe-toe oa' to jadi' hi rala katuwu' -ku: dota-a mpobabehi po'ingku to lompe', hiaa' to dada'a ria ami' -mi hi rala nono-ku.


ang ikaduha maoy nangasawa sa balo, ug unya namatay nga wala magbilin ug anak; ug mao usab ang gibuhat sa ikatulo; 	 Tu'ai-na mpotobine balu-na. Mate wo'o-i-wadi-hawo, hiaa' ko'ia-i mo'anai'. Wae wo'o to majadi' hi katolu-na,


Uban kaniya among ipadala ang igsoon nga nabantug na sa tanang mga iglesia tungod sa iyang pagsangyaw sa Maayong Balita; 	 Dohe Titus, kihubui wo'o hadua ompi' -ta tilou. Hawe'ea topepangala' hi Pue' Yesus mpo'une' ompi' -ta toii ngkai pobago-na mpokeni Kareba Lompe'.


Apan siya mitubag nga nag-ingon, "Ang sa tawo dili mahimo, sa Dios mahimo." 	 Na'uli' Yesus: "Ane hante pakulea' manusia' -le, uma ami' hema. Aga nakule' moto Alata'ala mpobabehi to meliu ngkai pakulea' manusia'."


Kay pinaagi sa usa ka Espiritu kitang tanan-- mga Judio o mga Gresyanhon, mga ulipon o mga tawong gawas-- nabautismo ngadto sa usa ka lawas; ug kitang tanan gipatuhop ug usa ka Espiritu. 	 Wae wo'o kita'. Kita' omea hewa hameha' woto-tamo, apa' Alata'ala mponiu' -ta omea hante Inoha' Tomoroli' to hibalia. Ba to Yahudi-ta ba bela-ta to Yahudi, to tuwu' batua ba to tuwu' maradika, kita' omea mporata Inoha' Tomoroli' to hibalia.


Ug nanagtigum ang mga apostoles ug ang mga anciano aron sa pag-usisa niining butanga. 	 Toe pai' morumpu-ramo suro Pue' Yesus pai' totu'a ntani' -na, mpohurai kara-kara toe.


Ug ako, sa ikaisa na ako gikan sa yuta, magakabig sa tanang tawo nganhi kanako." 	 Aga Aku', ane rapokalangko-apa mpai' hi wongko dunia', kukeni hawe'ea tauna tumai hi Aku'."


Si Jesus miingon kaniya, "Usab nahisulat kini nga nagaingon, `Ayaw pagtintala ang Ginoo nga imong Dios.`" 	 Natompoi' Yesus: "Aga ria wo'o te'uki' hi rala Buku Tomoroli' to mpo'uli' hewa toi: `Neo' tasori Pue' -ta, Pue' Alata'ala!'"


Ngano ba gayud nga gitugot man kini kanako, nga ako pagaduawon sa inahan sa akong Ginoo? 	 Ha hema-a-kuwo aku' toi-e, pai' iko tina-na Pue' -ku tumai mpokinomo-a!


Sultihan ko kamo, nga sa adlaw sa hukom ang mga tawo magahatag unyag husay bahin sa matagpulong nga walay pulos nga ilang ginali-tok; 	 Jadi', bona ni'inca: hi Eo Kiama mpai', butu dua tauna kana mpotangku butu mela lolita-na. Nau' lolita to uma motuju, kana natangku.


Si Tiquico akong gisugo nganha sa Efeso. 	 Tikhikus kuhubui tilou hi Efesus.


Hinoon, kon kamo aduna may uban pang mga sumbong, kini mahusay sa nabatasang tigum sa katilingban. 	 Jadi' ompi' -ompi', ane ria-pidi kara-kara-ni, kara-kara tetu kana rapohurai hi porumpua ntuku' atura topoparenta-hana.


Kay ang maong mga tawo maoy mga apostoles nga mini, mga magbubuhat nga malimbongon, nga nagatakuban sa ilang kaugalingon ingon nga mga apostoles ni Cristo. 	 Tauna to hewa tetura lou, suro to boa'. Mobago-ra hi laintongo' -ni, ntani' hewa suro Kristus mpu'u-ra, ntaa' topebagiu-radi!