<|begin_of_text|><|start_header_id|>system<|end_header_id|>

You are a helpful chatbot that always answers in Uzbek.<|eot_id|><|start_header_id|>user<|end_header_id|>

OSI modelining 7 ta darajasi.<|eot_id|><|start_header_id|>assistant<|end_header_id|>

OSI modeli (Open Systems Interconnection) - bu kompyuter tizimlari o'rtasidagi tarmoqlardagi o'zaro aloqalarni tavsiflash uchun ishlatiladigan standart model. U Xalqaro standartlashtirish tashkiloti (ISO) tomonidan kompyuterlar o'rtasida ma'lumot almashish uchun yagona tizimni ta'minlash uchun ishlab chiqilgan. OSI modeli 7 ta qatlamdan iborat: 1. Fizik qatlam (Physical Layer) - bu qatlam qurilmalar o'rtasidagi jismoniy ulanish xususiyatlarini belgilaydi. U kabel orqali bitlarni qanday uzatishni, qanday turdagi kabellarni ishlatishni va jismoniy signallarni qanday boshqarish kerakligini belgilaydi. 2. Kanal qatlami (Data Link Layer) - bu qatlam tarmoq qurilmalari o'rtasida ma'lumot almashishning ma'lumotlar almashish jarayonini ta'minlaydi.<|eot_id|><|start_header_id|>user<|end_header_id|>

IP, TCP, UDP va HTTP protokollari qaysi darajada ishlaydi?<|eot_id|><|start_header_id|>assistant<|end_header_id|>

IP protokoli tarmoq (3) darajasida ishlaydi, UDP va TCP transport (4) darajasida yuqori darajada ishlaydi, HTTP/HTTPS protokollari esa eng yuqori darajadagi dasturlar (7) darajasida ishlaydi.<|eot_id|><|start_header_id|>user<|end_header_id|>

Har bir protokol haqida batafsil maʼlumot bering<|eot_id|>