text: Resumen: Kay k'uski yachayqa Qhichwapi rimarisqa rimay jap'inamanta "Pragmática de los enunciados en el quechua" ñispa sutinchasqa. Kay laya k'uskiyqa (investigación) yampara qhichwamanta allinta phaskaran, jinamanta sut'inchantaq. Yampara qhichwa rimayqa jaqay Chuqichaka departamento jap'iypi kan. Chay chiqanpi yampara qhichwata parlaqkunaqa unay pachamanta kawsakusqanku. Kunan pachapiri, paykunaqa qhichwa kawsayta yachaspa, qhichwa kawaypi tiyakuspa, kikin sumaq kawsaymanjina allin puriymanjina kawsakunku. Jinataq paykunap qhichwa rimayninqa allinpuni kachkan ñisunman. Chayta yachaspataq, Wulliwya mama llaqtapi, qhichwataqa astawan parlananchikpaq, qillqananchikpaq, yachananchikpaq ari. Kay k'uskiy p'anqaqa Universidad Mayor de San Andrés suntur-wasipi 2000 watapa tesis p'anqajina riqsichisqa karqa; kunanri, tukuy k'uskiqpaq, qhichwamanta yachaq runakunapaq rikhurichisqa kachkan.