ANALYSIS LOGIC A C07 A 


LIBRI S. LUC AM 


QUI INSCRIBITUR 
ACTA APOSTO- 


L OR UM, 


UNA ©uM SCHOLIIS ET Off 
ſervationibus locorum doctrinz. 


A uthere— 


M.Jorannsa PISCATORE, SACRARUM 
lterarum inilluſtri ſchola Nafſovica- 
»- _.. SigenenſiProfeliore., £1- 


LONDINT, 
Excudebat Felix Kingſtonus. 


cla. ID, xcVIL 


n—_ 


LED Bn LT 
> ELUSTRIBUS AC CENE. 
1 ROSIS DOMINIS: 


DOMINO PHILIPPO- 


-"LUDOVICO COMITIT'IN 
HANAW ET' RIENECK, DO- 
nuno.in Mintzcenberg,ſecs 


& 


DOMINO WOLFGANGO- 
ERNESTO. AB ISEMBURG, CO 
miti ii Blidingen, &c. 


Grdtiam && pacemr i Dev Patre per Dominum no- 


ffrum Jeſum Chrilturs, 


EX) Lluftres ac generofi. domi- 
SS || ni/Quum ad glotiam Dei 
= inhoc mundo illufirandain 
S259 & hominum falutem pro- 
zl] movendam plurimum fa- 
WAEe ay! cat rea arque legitima 
=== VS SS, confſtitutio Religionts jure 
laudantur illi magiſtratus, qui hanc ante omnia 
fibi curzefſe paciuntur; quippe quum hoc ipſum 
officiumeord poſtuler quimque Deus jam olim 
opetaillorum ad hanc rem fit uſus.Etenim in po- 
pulo Iſraelitico, quem fibi ur peculiarem elege- 
rat, religionem & culrum ſui publicurn conſtituit 
per Moſen, quem cundem populo illiducem ac 
A? veluti 


TYP; 


PRAEPFATIO. 

yclutiregem przicceratutyidereeſt in librisMo+ 

fis poſterioribus quatuor pafſim, Per hunc enim 

Exod.12. Principig Yratlitasex Egypto educturus, facra- 
* 33- mentum victime Paſchals & Azymorum ritum 
inſtituit, Perhunc deinde ciſdem, quum jam ex 
Exod.1g, gy pro edudti ad monterh Sinai petvenitſent, 
fignificavit fe feduscum es renoyare,cos by le- 

ibus obſtringere, obſervanteſq; amoxeproſequi 
velle, & annuentibus triduumn ad ſe ſanctifican- 

Fxo.21, dos atque comparandosindixit. Huic poſtremo 
& dein- leges varias,quas populo | ——— tum civiles 
Loviico ive politicas, tum Ceremoniales five Ecclefia- 
tore.Nu ſticas,tum etiam morales ad pleniorem Decalogi 
rum bo. declarationem pertinentes,tradidit.Quas ipſasle- 
na par e. pes ide Moles paulo ante morte ſuam, qui IſraE- 
Denr.z. litasJamad finesterrzpromuſlz perduxifſet, dili- 
& dein- pGter apud cosrepetivit & explicavit,ad canimq; 
*% obſequitiiplosexhortatus elt. Arq; inillisipſis1es 
gem expreſſam regi futuro tulit de legibus divis 

nis obſervandis,ac proinde de religione divinitus 

D.vt.y. inflituta conſeryanda ac tuenda. Quum infide« 
v-13'5- bir, inquit, ſolioregni ſui, deſcribito fibi exeplum 
,, «jus legis in libro exeo, qui eritin conſpectu ſas 

,, ccrdotum Leviticorum : &eſto penes cum,& le- 
,, Yito in coomnuibus dicbus vitz ſuz : ut diſcatti.” 
,,mete Jehoyam Deum ſuum, obſervare omnia 

,, verba hujus legis & (tatutailta,faciendo ca: ut ne 

, <fteratur animuscyusprefratribus ſuis,neve rece- 

., dat ab hoc precepto dextrorſum aut finiftror- 

,, {um ;ut prolongetdiesin regno fuo,ipſe & filii e- 
,z 15, i medio Ifrachs, Tum idein Moſes, _ 
ibi 


PRABPATIO.: 
ſbi paulo poli moriendam efſe cognoviſſet : Jo- 
ſuanrſucceſſorem,Deijufſu,illis prefecit, Legem Deur.zr, 
deſcriptam ſacerdotibus & magiſtratibus tradi- 
dir, ac ſeptimo quoque anno | e—_ legi jufſir, 


| DeindeMoſe mortuo,Deusiple quoque Joſuani 


alloquutus,obſeryantiam Legis iiſdem pene ver- 
bis,quibusjam antearegi futuro id praceptum 
erat,ei commendavit.Confirmare,inquit,& for- *& Jo. 1. 
tis eſto valde,ut cumobſervitia facias protſus ſe- © '*75; 
cutdumlegem iilam, quam tibi prxcepit Moſes © 
ſervus meus : ne recede abeo dextrorſum aut fi- 5 
niftrorſum : ut ſecunderis,quocunque iveris, Ne *< 
diſceditoliber ifielegisexore tuo -fed meditator «* 
inco interdiu& nou: ut cum obſeryantiafacias © 
omnino uticriptumeſt in co. Tuncenim proſpe- © 
zaberis in viis tuis,& -tunc ſecundaberis, cc 

- Ex fane huic Dei mandato non ſolum Joſua, 
ſed &poſt illum alij plurimi populi Deiprincipes 
obediverunt : fe Religionem legitimeconflitu- 
rariz4uendo, five collapſam mſtaurando. Nam 
Joſvaquidem mox polt Jordanem trajeum ac 
populuiaDeti in terri promiflam introductii,ſpe- 
cial Dei mandato monitus, interruptum circiici- ,,-_ 
Gonis uſum Gilgale infirauravit,ibidemgz prefti- 
tnto tepore palcha celebravit. Deinde penitius in 


tercanyingteſſus,akareexLegispreſcripto ad fa- j,r g.,, 


erificandia Jehoyz Deo Iſraelis in monte Ebalis 30-% de- 
exfiruxit, Decalogiilapidibus inſculplit,& bene. "> 

dichones ac malediftiones Legi annexas pronun-= 

tiari curavit. Poſtremo id6 morti vicinus, omnes Joly, 

Hradlitatri Senjores(iigutem crant magiſtratus & 

ett A3 judices) 


Ibid.v.7 


Jul! . C. 
ver. 25, 


&1eq. 


1.Sam 7 


Paanvyarto, 
judices) convocavit, & officitillos ſbi fideliter ad- 
monunt,expreſse exhortans, ut obſeryarenti8& fa- 
cerent quicquid ſcriptumeſt in libro )egisMofne 
ne recederent ab eo dextrotſum aur finiftrorſum. 
Poſt mortem vero loſuz; remporibus Jddicuni, 
quum DeusGidconem ad Iſratlitas a direptio« 
nibus Midjanitarum ſiberandos vocaret: inirum 
ille a reformatione religions fecit : dum alcari 
Badlis diruto ; & luco,qui jurta illud erar; fuceis: 
ſo;alcare ex( _— ehovz;eiq; holocauſtumob+- 
tulic.Similiter Judicumpoſtremus Sarnel,quuma 
Iſraclitz proprer graves oppreſſ5ones, quas a Phi« 
liſtzis ferre cogebantur, miſer& lamentarentur 2 
Jlle coeru totius populi corvocato,ante omniaad 
emendationem religions jamdiu corruptz ex- 
hortatus eſt, ut ſcilicet auferrent deos alienigen: 
rum ac nominatim Baalimos & Aſchtharothas, 
& Jehovam colerent ſolum. quod etiam ab cis 
impetravit, & altare Jehovz extruxit, Nec mino- 
rem cultus Dei recte conſtituendi curampoſtea 


-.Sam.6 geſſerunt pii Reges t inter quos primus David 


2.5am.7 


initio ſtatim regni ſui, pofteaquam Philiftzos, 
qui jamdiu temporibus Saulis populum Dei gra- 
viter afflixerant , ſubegiſſer 2: nihil prius habuir, 
quam utarcam Dei incivitatem ſuam dedjicerer: 
in cujus deportatione'ipſemet omnibus viribus 
ex ſummalztitia coram Jehova ſaltayit,ſulimq; 
hoc factum cofitra exprobrantem uxorem gravi- 
ter defendir. Deinde quum Dominusei quietem 
dediflet circumquaq; abomnibus hoſtibus ejus.: 
confilium de zdificando templo cepit, illudque 

cum 


| 


; narulorum cel 


PrarraATlo. 

cam Nathane Propheta commun.cavit: indignia 
ſeiicer rarus, ſe quidem habitare in domocedri- 
na,arcam vero Dethabicare inter aulza, in taber- 
naculo nimirum quodei in civitate ſuatetende- 
rat. Quod-ſanctum Davidis confillum Nathan 
ws quidem approbavit,poltea yero Dei jul- 

ex declaravit, idex vocatione ipfusnon cflc:in- 
ceran vero filium eipromiſir, qui confilium illud 
fideliter exſequuturus etter, Er ſane ita evenit, 


Nammnatus cit epoſtea ex Bathſabea Salomon, * 


quitemplum Deo: fyrwoliffimum zdificayit, 
pretiofithmis arque magnificentiſſimis 
exornaxit; res 2 Davide pacre eanſecraras , puta 
argencum & aurum & yaſa, in theſauris illus re- 
it : arcam Zijone in adytum, tabernaculum 
vero 8vaſaſacta Gibeone mn theſaurum templi 
mrulits ubi quum Deus przſentiz ſuz fignum 
aſpeRabile edidiſſer, ipſe una cum ci be- 
nedixie, conceptiſqg precibus ſacrificavit, domil 
Dex(id _— eonſecravic, feftumtaber- 
vir, ae poltremo populum ad 

atusditmfit, Quin etiarn holocau- 

ta & euchariftics facrificiaſuper altare,quod ]e- 
hove exitruxcrar, obcubr, & luftitumineo quod 
erat coram Jehova(ideſt, inthymiaterio, quod 
antevclum adyri collocatum erat) adoleri cura- 
vit. Obtult autem- quad. quibuſquetermporibus 
Aatutum erat a Moſe': quibuſque fabbathis 8 
noviluniis [tatiſqueternporibus ter quiotannis: in 
eſto ſrilicer azymorum,& in felto hebdomadi, 
in feſto tabernacalorum, Conlituiteriam ſe- 
A 4 cundum 


4 


2 
ke 8 
w 


2.Chro. 
Fl 


| PrArATI1O:;! 
cundum rationer a Davide patre inflitutdmdi- 
{tributiones ſacerdorum in-miniſterio corumj8& 
Levicarum in cuſtodiis i ,ad laudandum 
& miniftrandum coram1acergotibus;ad quodaz 
officiumdmrnumdie ſuo':!] anitores quoque per 


diftributiones Corum invaamquamque 

r:Reg.1.-Veruntamen idem ileSaloreen in hieſas 
| mulcarum exterarum fſaxmimanum.conſort;o:cors 
ruptus,inidololatriam laptus eſt; adeo utexcelſa 
xdificiric Camoſo idolo:Mogbicarum & Mole- 
cho idoloAmmonitacum;deniqj omfibusidg- 

lis uxorum fuarum alicnigenatum. Refipui 
ro randem videtur, & quitum Deicinſiaucavilics 
id quod:colligitur rum exdibraEcclebaſte;quem 
abillo admodum ſcnedcripri eſſcapparet; tum 
2. Chr, Ex verbis Chronicorum de filio& ſuccefiote-ips 
11.17. Gus Roboamo: qui dicitur' triennio ambulduille 
2. Chro. ity via Dayidis & -Salomonis;/WMo ycro triennio 
Mn clapſo kegem Jchovz reliquip: unde ſubditi-czus 
"25;;. exiruxerunt (1bi exceliate ſtanias aclucos: ſuptt 
t-Reg.15 omnem collem altum,; & ſubo:nni arbore yirene 
” te. Tum Abjja quoq; filus &ſuccefforRoboarni 
Ibid v.12 it Omnibuspeccatis/patrisfui ambulavic.Aſa ve» 
ro ſucceſlar& filius Abijze;fecjr:.quod retumres 
rat in oculis Jchovz ſicut David patter iplus Jta» 
que omne$deos ftercorcos,ques fecerantmazor 
res ipfius,amovit, Quin ctiamipſam avian ſuang 
Maachamamovit,necfletaugulta,co quodfece- 
rat horrendam ftatuam-cum Juco: Ratuamqueil» 
Jam fuccidit & combuſke; Excelſa ramen-non 
prorſusamoyit.Atque illius yeſtigiis inkitix jou 
& » | pnat 


Pranratro,”) 

filius 2 qui quidem fingularemin legitimo 1.Rey/22 
culcuconſervando curan adhibuie. Erenim _ *** 
rextio regni ſut anno prefeRtos'8& Levitas & ſa- we 
cerdotes in unjverſum regnum ditnifit : qui om- & (eq. 
nes civitates obeundo, populum ex libro Legis | 
Jebovzdeofficioiplius docueriit. Unde Jehova 
metum omnibus ww acpopulis incuſ- 
ſir,utcotra Jolaphatum bellum gerere non aude- 
rent, Poflea ſub regibus nonnullis cultu Dei ice- 2.Reg.re 
rum corrupto, tadem Joas parricidio quod Aral. * '*: 
ja mater in R__ hlios exercuerat,creptus, & 

a Jajada facerdote educatus, templum Dei in- 
ſtaurari juſſit Ejus veſtigiis infliticilkus Amazias, 
itcinque nepos Azarias,quialias Ulſias: necnon *Rez "4 
os Jatham, Hiskias vers (quivulgo Eze- y...z:, 
chias)cultumDei ſub patreiphus Achaſo cortup» Res 18 
tum quam diligentiſhme inſtauravit : quemad- 
modum libro Chronicorum ſecundo pertotatria , _ 
capita copiose-narratur, Summa eſt, quod rex & 31+ 
conftitutus-llico-Dei-cultum' reſtituern : ſacer- 
dotibus lanAificationem ipſorumtempliq; pur- 
ationem imperarit : inque co deindecum popu- 

o per Sacerdotes & Leyitas multas oblariones 
magnacumlxtitia obtulerit. Item quod Judzis 
Paſcha.indixerit. Er denique quod Sacerdotes ac 
Levitas in ſuis muneribus & diftriburionibus re- 
ſituerit,deque c1bario eorurn-proſpexerit, revo- 
cata primitiarum decimarimque lege. Similem - 
huic zelum oſtendit jllius prodepos Joſtas. Is 6 
nim cultum Dei,ſub Manafle avo & Amone pa- 
tre foediſlime corruptum, fideliflime reſtituit, Ac 

| primo 


* 
. 


. 3-Reg. 


PrRanFATIO. 


prims ſurnmum ſacerdotem Hilkijam adtemplg 


507 inftaurandumurfir: deindelibro Legis autbenti- 


34-& 35. 


Efdr.. 


Ibid. = 
4+ V, _ . 


Ibid.ca, 
5-&-$. 


co reperto,lepi illum fibi curavir :eniſq; letio- 
ne RP Bone conſuluit: ons 
Qo hbi populo, cum Deorenovavit, templum '&& 
regnum ab idololatria repurgavit,idololatriz ay- 
rhores caltigavit , paſcha ex Dei mſtituro car 
ſumma ſolcnnitare celebravir. 


Arque hac Is ata ® piis regibus. _ 


Isſecutis vero remporibus,quum ſequentes 

idololatriam S————_ nec ab ills ſe — 
per prophetas paſſ eſſent,ac proitderandern tri- 
bus Judz in Babylonicum exilumeſſer abduRat 
elaplis ſeptuaginta exiliiannis,quwy Cyrus, Ba- 
byloniz regno occupato, Judzisin patriam re- 
vertendi templumque rezdificandi poteſtatem 
conceſliſſet : i princeps, cum 
magna populiparte reyerſus, itemqz Jolua prin. 
ceps ordinis Levitici, adhibicis cognatis ſuis, ex- 
firuxerunt altate Dei Iſradlis:eoque in ſede fua 
ftatuto,obtulerunt in co holocaultaJehovz,uno. 
quoque mane& yelpere: its celebrarunt feftum 
tabernaculorum, Hcur preſcripmm erat, Item 
holocauſtum juge & in noviluniis & in omnibus 
ſtatis feriis Jehove res ſacras, Poſtea templi re- 
zdificationem alacricer aggrefſi, nova illius fur. 
damenta,jubilante populo, jecerunt, In quo qui- 
dem exſiruendo quum per annos circiter qua- 
draginta unum ab hoſtibus ſuis impeditieſſent : 
tandem tamen de divina voluncate per —_— 
tas moniti,opasdiu intermiflum reſumſerunt, & 


quaimy1s 


% 


Prafatrios! 
quamvis invitis atque reluctantibus inimicis fe- ' 
lciter abſolyerunt & conſecrarunt,legitnnumg; 
Dei culrum refticuerunt. Non-mulcis vero annis 
poſt,quum Nehemias nuntivm-de muro Hiero« 7." 
folyinz nondum in{taurato- accepiſiet : yenia & mia. 
rege Artaxerze Moemone imperrata, in patriam 
profectus, murun-urbis impedimentis gravifhs 
mis ſuperatis jaſtauravit : coqueexzdificato, of 
fictadomus Dei recognovic, tabernaculorum fe+ 
Rom fummo-ttudioac religione celebrari curae 
vit; otdinibus Hraelitarum oranibus author furr, 
ut fedus ————— leſe ad Legis & 
culcus 'ipſius obfervationemr obltringerent. Pos . 
Reems repem revyerſus, pol? aliquot 
annos Hieroſolymam rediiſfer ;| inftrumenta cu- 
jusdam Tobiz'domeſticacx attio:temph cecit, 
& inlirumenra facra.illac rewulic 2 Levitas quin - 
etiam & Muficos, qui in'fouum quifq; agrum dif- | 
—— reſtituit,; quzſiores 
os fu 108: te avit : denique 
ſabbathi yaſtationem mulciplics graviſſime cor» . 
rexit, Hzc ſunt przclaniſhmz 4ariorim populi 
Dei magiſtratwi pro legirimo Dei cultu ſuſcepra 
ata: - fmiljaquam & yos(Uluftres ac ges 
_— ini)in ecrlefisveſtris reformandis ous , * 
r ſeciſle conſterrgratulorrobisipietaremhanc, :; - 
Titus cohorrox, 5 6 quid in heetantto hom : 
adbuc reſtat,conſtanter id perficerefludeatis;Id- 
que'eo magis, quod Deusralbus magiſtratibus 
& ſucceſſum & omne benediionisgenus pro» 
milzg, Sic enim inter aliaaffarus eftolim Joſuam: 
d | ; Quem- 


. fr 


| PrRarFaTIO” 

Jol '. ,, Qemadmodumfuicum Moſe, ira —_ : 
"T. ,, Nondeſeran te, nequederelinquam te. Ecquum 
ke fHlum * obirranatain Legis rack hare. ef< 

,, ſerfubjunxit,Tancenim profperaberis inviis tuis, 

4 &runc ſecundeberis. Ita quum Salomon guber- 
nacularepni capeſſens, ſapientiam gubemandia 

| Deo petiviſler: reſponſym hoc amplifiimarum 
1Rez. Promiſtionum accepit: E6 quod periifti rem is 
3-1-1  tam,8non perijſtitibidies multos, heg; periifli. 
Wage 2s CIT vitam initnicorum tuos/ 
- » rum +Sed periiftitibi diſcretioneth ad intelligens 

»» dumjudicaum :ecce facio ſecundiim ſermonem 

»» tutim :eccedotibranimum fapiecicem; & intelli« 

»» gentem,adev, ut par nonfuerit tidi amore,8: poſt 

,, tenon furrefturus fit partibi:Inſupeteriam quod 

2» non petiiſti,dotibi, rumdivitastum gloriam : a« 

»» deO ut non hit partibi ullus:inter reges omnibus 

» diebustws. Quod &ambulayeris in vis nicis,ob» 

»» ſervandoſtatura mea &pracepta meazquemad? 

-» modum ambulayis Dayidpatermuus; ctiam pro4 

» longabo diestmos;: 1 1 one 1 nt 
E fanc Deus fuccefſum inreligione. conflieu 
enda czteriſq; negotiis adminiftrandis,tuns iſtis} 
cumaliis plutimis t fui principibiis prefti« 

ofu'0. tit. Tic _ aleerrk rw are one 
12-&14. populum Hracliticum in terram promiſſam IN 
. Mo treduxerit; Mamqzinter os diftribueric. Sic Das 
:. yidi ab omnibus jpſus inimicis circcumquaque 
quietem declit. Sic Salomoni.dominatum dedit 

in omniaregnainde a fluinine: cad terri 
»F<2-4- uſque Philifietmum, &-uſquead rerminum Ab 
© gyptiorum 5 


P.agnÞAT1 0.” 
gyptiorum : ita utilli munexa <4 offerrent ac ſer | 
virent omnibusdicbus viez: ejus. Dedit quoque v5 
c_ ab-ommbus lateribus-circumquaque': 
d vt ſederer.Jehuda & Iiratl ſecure, unulquiſs 

que ſub vite ſua& ſub ficu ſua, a Dane Bericba» 
bum uſque, omnibus diebus Salomonis. Tum tbia.v. 
fplendorem quoq; domeſticum ei conceſſit mas 246 
[1g mes. : Gicutin hiſtoriaRegum populi ' © 

{raclirici per partes narratur. Przrerca (quod 
longe maj al iedidi Deus ſapientiam Salg. 29 
moni, quanta eli arena in littore maris: ade& ut 31.& 34. 
ſapientia omnes: Orientales & A pyptios, & po- 
pulares quoque ſuos antecelleret, nomenq; ejus 
in ones circumquaque gentesperyaderet,mul» 
tique ex omnibus populis adaudiendam ejus ſa» 

ientiam adyenirent. Sic quia Joſaphat require. 2: Chro- 

Deumparrisſui, & in przceptiseius ambula- {zq, © 

bat ; ideo TIS wor y regnum- in many 
ejus: ita ut ci omnes Judzi darent munera, ipscqz 
inde & divitiis & gloria admodum augeretur. Sis 
Ezechiam ab obhdione formidabililiiwa Aſly- 
riorum potentifſune magnificemiſſimcquelibe- 
ravit, rage longs maxima per angelum in caſtris Ma 
illorum edita,centum ſcilicet otoginta quinque 
millibus una nocte percuſſis, Czterum Serubba- 
belis & Nehemiz piis in reſtituendo legitamo 
Dei cultuconatibus ira favit,utille quidemaltare £43. & 
& templum,i(te vero (ant urbismurum rexdi- trehe. - 


- fiearit, + & 4+ 


Eh autem vobis(illuſtresac generofidomini) 


nondumex yoto omnia in ſulcepta apud vos re» 
fo ligionis 


PaasyAT3o.' 

ligionis. reformarione ſuccedant, ſed: multx ad- 

huc perturbationes jntercurrunt :nontam# fpem 
abijcere oportet: -ſed poruts conſtanter ofhcium 
faciendum Dcofidendum, Deus orandus, atque 
gratiz ei profcliciillo initio, pro falutari illa & a- 
mabili yerbidivini tuce,ceremoniarumquepuri- 

rare agendz.Quippeplacetdivinz fapicntiz non 

uno momento nos 'plene beare, fed per gradus 

fuas nobis beneditionesdiſpentfare: ut illz tanto 

pluris 4 nobis fiant, minis vileſcant, pratiori ani- 

mo uſurpentur ne maturiore ſuccefſu(ut homi- 
nesſumus) inflemur, prudentiana noftram exoſ- 
culemur aut commendemus, atq; itaDeum om- 
nisboni daroreqadebita'laude ſpoliemus, Do-« 
mini,quibonum juber, opuseſt, idem promove: 

re. Quijuber, isetiam an. noſtrum eſt jubenri 
obſequi, dequeipſius auxilio optimam ſpem ale- 

re. Quando & quantum laboribus-noſtris bene- 

dicete ipſum expediar, ipſe 0mnium optime no- 

vit. Quineriam ob venies hic ponenda exempla 
piorum principum : qui ip quoque mundiodia 

& injurias propter divini cultus repurgationem 
experti ſunt,ſultinuerunt & divina ope ſuperaritt, 

Jud. v, Gideonem, quum altare Baalis diruifſer luciimqz 
30-31. adjuntum ſuccidiſler : cives ejus ad necem hbi 
dedia parre illius poſtularune: ſed fruſtra. Joſa- 

2.Chre. phat reformarione cultus Dei ſuſcepra, excelſa & 
'7:5 Jocos ex Jehuda ptorſus abolere conatus eſt: to- 
Ibid. ca, t0q; regno viſitato, ſubditos ad Jehoyam Deum 
15-4 patrum ipſorum revocavit: veruntamenut excel- 
fa prorſus amoyerentur, obtinere non potuit: eo 


quod * | 


LM 5 cc” og R W_9 06 . 


nv WW 3 eo JF" Tv 57 WB ue © ow= Wo WS 


bY —_—_ AF —_— 
q1 animum non COmPas Tbid.ea; 
raverantergaDeum patrum ſuorum, Serubbabel 3*-33- 
yix jecerat templi rexdificandi fundamenta, & 
eccc boltes Judzorum afluſfiruguram illus co- ,,., 
pat ſunt impedure, offerendvillis ſuain in zdifi- 
candooperam; {ed fraudulento confilio; ut illis 
incermiſti, operances inter ſeſe commitrerent, & 
ita opus intezyerterent, Quiamque 4 
czccriſque primonibus repullam paſſi efſent : im- 
pedunenta quzcunque poteranpobjecerunt ; & 
tandem regesduos,Xerxem & Artaxerxem Lon- 
irganum, contra Judzos inflammantes, inter- 
Gum Rum exftrucnditempli obtinuerunt: quod de» 
inde armis tutati ſunt : adeo ut templi ex(trutio 
per annos Circiter quadraginta fit impedita. 1d- 
Nehemias quoque ininſtaurandaurbe cx- 
penuseſ?, Erenim holtes Judzorum quum 4 Nehe.4. 
tam urbis inftaurationern (quam primum luditt- 
cabantur) ſuccedere intelligerent,concra illos c6- 
ſpirayerunt, ut Hieroſolymam: oppugnarent, aut 
ſaltem impedimentum inſtaurationi illius after- 
rent. Sed trulira, Nehemias enim conf{piratione 
corum intellecta,Deum precatus et,8& dilciplinz 
milicarem inſticuit, Ita divinitushoſtium conatus 
uritifaRti,ipsumq; inſtaurationisopus procellit. 
nw yer0 hic conſfidergndum, Satanam 
potiſſimum in. Novo Teſtamento, ubi doctrina 
czle(tisde ſalure noftra clariis patefaQtacſt, om- 
ni conatu jam inde 2 principioſeſe illi opponere 
ſolitum efle. Teſtatur hoc hiſtoria Evangelica: 
ubi legimus , quomodo Scribz & Pharilzi do- 
arinam 


POEGILS ._ .. ...... SOA 
rinamiplus' ,farnmi\ .& 
Apoſtol: atque Portificis profeſſionis noftrz;re- 
jecerint t atque inſuper attocifſimis eum convis 
ciis proſciderint, appellantes cum hominem edas 
Matr.n, cem & vini potorem, publicatiorum ainicurn 8 
Joha, 8. Peccatorum, item Samaritanum; im6 dicentes 
a cum habere demonium: deniq; quomodoitdem 
v.64-65. Una cum facerdotibus iflum propterveritatis cons 
| * 66. fefſionem tanquam blaſphemam morte c6dems 
uC.23- k 3. . 
v. 2.8 5. Darint, ac polteatanquam ſedactorem populi 8& 
Mat.27 ſeditioſum apud Pilatum accufarint, &ad-cru- 
"*"23. cem poſtulatint, nec ante quieverint quam in 
crucein ſublatum yiderine. Teſtatur id ipſum hic 
liber,cujus analyfin ad vos mitto : Acta inquam 
Oy Apoſtoli poſt Domini in cxlum 
A2..4.v. alcenſionem, Hierololyme, ut-juſh erant, Evan- 
8. pelium prxdicare cceperunt: ſed hoc eis mox 4 
Cap.s.v. Magiſtraru interdiftum fuir, meerdictum 
45 quum il} eſſent tranſgreſſi,, ue qui ſcirent Deo 
potuis obedienditquam hominibus: virgisprop- 
Cap.6. tereaczſiſunt, Non longe poſt vir Apoſtolicus 
& 7+ Stephanus,unuse ſeptem prims creatis diaconis, 
vir plenus fide ac Spiritu ſanRo,propter defenſio- 
nem doQtinz Apoftolicz de Chriſto, per furio« 
Cap.s, ſum impetum lapidatus eſt. Perquod ipſum tem- 
pus perſecutio magna adyerſus Ecclefiam, quz 
Hieroſolymiserat,orta eſt : itaut omnes diffu 
rent, przter Apoſtolos. Saulus verd yaltabat Ee- 
cleFam,intrans in fingulas.domos : &trahens yi- 
Cap.9. ros ac milieres,tradebat eos carceri, Neque cott- 
rencus ita graſſari Hieroſolymis, ſpirans _ 
cxdem * 


6 TY &=- & © + ve _OY_ = UW W 


'  _FPnx#rartio! 

cxdem adverſus diſcipulos Domini,Pontificem . 
max.adiit : & epiſtolas ab co;Damaſcum ad ſy- 

nagogas petivitt ut {1-quos invenifſet hujus 7 
&z, tum viros tum mulicres, cosvinctos Hiera. 
folymam ducerer. Neq; fic diabolus conquievitt 
ſed quum Eccleſtam nihilominus creſcere & A- 
poſiolos in Evangelio praxdicando pergere vide- 
ret,excitavit fegem Herodem: qui nonnullos'ex 
Eccleſia male accipere aggrefſus, Jacobum fratrs 
Jobannis gladio interemit:-Petrum yers in car- 
cerem conjecit,codem ſupplicio(nifi Neus mira» 
biliter eum eripuiſler) aftecturus. Atq; fic Ecclc= 
fiz novi Teſtamenti primim naſcenti in Judza 
ſeſe oppoſuit Satan : idem vers & poſtea apud 


Gentes quoque fecir... Quum enim Saulus ad Cap.1;, 


Chriſtum converſus & ad Apoſtolatum yocatus; 
iut{u Spiritus ſanRizuna cumBarnabs, ab Eccle» 
fia Antiochena in GrzcianvadEvangeliam pras 
dicandum dimifſusefſet: & ininſula Paphoſer- 
monem Dei Sergio Paulo proconſuli annuntia« 
ret : obſtitit ei magu3 quidam pgs 
ra, quia apud proconſulem degebat : ſed' cum 
magno ſuomalo'obſtirix, ſubiro ſcotomate pet 
Pauli (qui hoc nomen tunc recens acceperat) 
mmprecationem percuſſus, Deindequum venif- 
ſent Antiochiam Pifidiz , ſermonemque Dei-in 
ſynagoga annuntiafſent, & mediocrem nume- 
rum ad fidem Chriſti adduxiffent : Judzi invidil 
repleti, Paulo contradixerunt, dottrinamque e- 
Jus blaſphemarunt; 8 deniqueperſecutioriead= 
verſirs ipſum & Barnabam one , finibus ſis 

cos 


{rivbdinden ecednieminapenn 
Capay. eopcjecerunt; Ade e 
ed Jude! quierantin urbe Iconio: im6 decerid, 
Nam confilio deillis lapidandis,quum ipfi 
reintelleti > wat perfugiſſent: inſecuti cos, 
Lyftrenſes commoyerunt, ut Paulum lapidarene 
&exrraurbem traherent, exiftimantes mortuum 
Cap.rs. effe, Nec ſolim crudelicate perſecutionis Evan- 
gelii curſum impedirexconatus eſt Satan: yerum 
ctiam alla doctrina finceritatem illius corrume 
tentayit. Excitavit eaim Pſeudapoſtolos 
quoſdam , qui Hieroſolymis Antiochiam ſeſe 
confercntes , docebant : Chriſtianos non poſle 
#tcrnam falutem conſequi, nifi ritu Mofis cir- 
cumciderentur. Unde orra ſeditione ac diſcepta= 
cione non exigua Paulo ac Barnabz adycrſus il- 
los : exdecreto Ecclefiz tum illi tum alii qui- 
dain ad Apoſtolos ac presbyteros Hicroſlolymam 
miſfi ſune, percontaturide hac quzſtione.Poſtea 
Dap16. quum PaulusalleRo Sila yeniſſe Philippos Ma- 
| cedoniz urbem, ibique ſpiritum Pythonisex an- 
cillula quadam ejecifſet : domini illius, viden- 
res abiiſle ſpem quzſtus ſui, prehenſum Paulum 
&Silam traxerunc in forum ad magiſtratus : 8& 
- Oftercnces eos przfeRtis, dixerunt : Homines iſti 
»» conturbant civitatem noſtram quum fint Ju- 
» dzi : & annuntiant rirus quos non licet nobis 
» ſuſcipere neque uſurpare; quum fimus Romani. 
Inde fatum, ut turba adyerſus eos inſurrexerit* 
& prxfecti diruptis corum veſtibus, virgis cos 
cxdijufſerint, atqueinſuper muktis plagis impo+ 
{ris, incarcerem conjecerunt,: Similiadeinde cis 
| | eve» «+ 


PraAWar,3,; 
eyenerunt Theſfaloniez,'" Quumenim Paulubin ©:7-17. 
Synagoga Chriftum predicafſer: & nobnulli Jus. 
dzorumaſlenfi, ſele ci & 'Silz:conſocjaſſentt) .. 

& inſuper- religioſorum. Grzcorum multitido-. 

magna ; muliereſque 'ptimariz' nom [pauczi; 
Judeiqui in t erant'; invidia commoti;; -- | 
aſſumtis quibuſdam cirxcumforangis , viris' fe! 
leratis, ac-turba coafta, permbarunt: urhems , 

& adorti domum Jalonis, ftuduetunt eos ad pes: 
pulum. adducere. Sed quuntion inveniflent es 
os,traxerunt Jaſonem 8&quaſdarnfratres ad prz-. . 
fectos urbis,clamantesHiſuntquiorbisterramum 5c 
ftatumſubyertunc, & hicquoqueadfunt.;-Quos 4, 
excepit Jaſon: quiomnes contra decretaCzaris «© 
faciunt:regem alium dicencesefle,nempeſJcturn. 5 
Deinde iidem Theſſalonicenfes Judzi,ut cogno» 
yerunt, Bereez quoque 2 Paulo ſermonem'Dei- 
annuntiatum cſſe:ycncrunt etiam illuc,tutbamq; ' 
concitarunt. Poltea quum Paulus degeret Corins Cap.18, 
thi: Judziproconſule Achaiz Gallione,concor-' | 
diterinillum inſurrexerunt,8&ad tribunal adduc+. 
eum,his yerbisaccuſarunt:Iſe (inquiebanr Jper- «e 
ſuader hominibus colere Deum contra lege. Ve- cc 
runtamenihiliſtaaccuſationeprofecerunt.Epheſi 
vero,in celeberrimailla Afigurbe,quum degerer Cap.19. 
Paulus,8 multostum Judzos tym Grzcos ad ft 

dem Chriſti adduxifſet: rumultus non paryus4 
Demertrio quodam, fignatore argenti,qui facic- 
batteplaDuanz argetea,excitatuseſt contra Pau= 

Jum: quiii videret quz(ifi ſuum per doQrini/ilms 

perire, Re cnim apudopificesquibys illeiquarſi 

_ B 2 przbebar, 


Pr AFATIO: | " 
ue plens::excandeſcentia -exclamarent ; Magna ' 
”» rr WTI er vt ad duascirciter horas : 

aovixtandemaſcribaledarentur. Erquanquam 
nihit-arali tunc Paulo ab Epheſiis evEnit ; tamen 
Cap. pottea:quum Hieroſolymam 'rediiflet i: quidam 
Judziex Alia, quatn.cumintemplo;conſpicati 
cf{emgtoram turbam concitarunt,& manusin c- 
umipjeceranm;clamantes:Viri Hradlice, ſuccur- 
, [ize:Hictett homoitle;:qui adverſus populum. & 
, loger & locumr hunromnts ubique docet c at.- / 
,; queadeoGrzcos jntroduxit intemplum, & pol- 
»; huictanftumlocunmciftum. Quo clamore:quum 
commots eflet urbstota , & factus popjlicon- 
curſo: /Paulum prehenſume templo traxerunt, 
verbgrarunt, & denique rnicidare conati funt. 
SedUleztribuno ecreptis, &n vinculaconjetus, 
tandem/Romam(quo appellaverat ad Czeſarem) 
Cap.ult.deductus clt.  Qua:quim perveniſler; & primis 
Judzorum ad fe yocatis, vinculorum m 
,, caufam expoſuiſſer:tumallivelimus, mquiiebant, 
,; audire quz fentias. nain de (eta ifta (Chriltia- 
,; niſmum-intcelligebant)tiotoin eftnobis, ubique 
,, ci contradici, 4 1 101 Tt 
"Ex bis quz cx-preſente'Atorum Apoſtolo- 
rumlibroreciravi;abunde perſpicitur, nibil novi 
efle,quod ob doftrinamEuat;yelii rurulcus ori- 
untur.' Quaproprer hhodigjdem experiamur: ne 
moveamurtanquirenovads infolita:ncye prop- 
tered: vol.de veritage dodtrinz, caypliis dubice- 
19s; :yel de officionottto'in illa propaganda rc. 


A699 2,1 - mittamus. 


5 


Pa Arartlo. 

mittamus. Sed id unum agamus, ut cumreligio- 
nis yer profeſſione & propagatione vitam ſanc- 
tam & religioni illi conformem ducarnus. Odia 
imperitorum patienter feramus, lucrifacereillos 
Chriſto fidelibus monitis & ſapiente inſtitutio- 
neftudeamus : conſcientia officiifaRti nos eriga- 
mus & conlolemut ; eventum Deo committa- 
mus,nec dubitemus illum & nobis & alijs electis 
falutarem fore, Quod ur & vyobis ( illuſtres ac 

enerofi domini) & omnibus aliis piis magi- 
| 974 qui veram religionem vero zelo tute 
ri & ad poltcros propagare Rudent, Deus opt. 
max. largiatur,toto pectoreexopto, Sigenz, 18. 


Junii. 1 597- 
Veſirar, Generoſitatum 
Obſeryantiſſimus 


Johannes Piſcator. 


-, 
0 , 4 
#4434 + * F "Fw 
- 
s - 
; i 
[1 "\_ # =y «4+ 4 #411 
+ » 
. - : \ F 
x #, 
. s 4 4 34 . . 
: # , 
, . 
*\ #4 $ * z I 6 6 
v" 7 , "IF | i ' 
= = —_— & p, . 
- 
, 4 . 4 % . 
, #" L - 244 GELS 4 #7 


+: . 
p n , ; " 
i $. « A ».. # 
i 
TN CITI | . | *s 
. Ca - 
= 4.+3) OM % * & $+274 ww 
gy -0 =? } £456 
"Y FEST AST w 
27 progn 
PF « « # . s #4 4 & + 
L . 
: bs 


ef LT INE VELO 


% ' . "A 14 / x 
ANAEYSIS LOGICA 
LIBRI S. LUCE&A, QUIT INSCRI- 
bitur Ata Apoſtolorum, 


ARxGUMENTUM LiBzi, | 
| Avratur in hoc libro, quid ApoFFoli trnn wat. 
werfotum in ſpecie Petrus, Jobannes, Jacobus 
& Pamins; ac preter ilies ali quidan ſantH 
7 wiri; ut nominatin Stephanus diaconus, Þ hi- 
I = Lppus Evangelifia of Barnabas comes Pan, 
int ac perpeſſs ſins propter Chrietum 75 Eccleſram, inde ab 
So illins, | 

Primion autem narranti ea, que ills egerunt ac perpeſſs 
funt Hiereſolymis inde 4 Domini aſcenſione uſque ad Eccleſia 
per eos collefte perſecutionem atque diſper onem , 4 principio 
bibri uſque ad capiths 8.V 4. - 

Deinde que Samarie,cap.8.4 Y.y.vr deinceps. 

Tum que Damaſci,Lydde & Joppecap yg. 

. | Poſtea que Coſarteap.10.07 11. | 

T ns r#ur ſus que Hitroſobyma cap.12, 

Poftrems que variis im (oe egis ac perpeſſiu oft Panius,4 
cap.1 3 .nſque ad finem {ihri.\1bi tamen inſeritur attio onnium 
Apoſtols).1m commune, videlicet congilium habinon Hieroſs- 
hme,cap.1y. 


———— —_—_ 


, 
: 


—_——__ 


ANALYSIS CAP. L 


 ARGUMENTUM. 

Przter tranſtioncm , quz continctur tribus \c1g 
verſibus, duz ſunt hujus capitis partes : videlicet hiſto- 
ria alccnſionis Domini, a 9.4. uſque, ad 15. & ary 12 em 
Marthiz in numerit Apoſtolorum, a V.15.uſq; ad inem., 


P Rinuen quidem bbruns confeci, Theophile,de onmibus que 
capit Jeſus & facere op docere, 
2 Ad cum »ſqne diem que quem 2 "©" 
B 4 | 


2 ANnAlysS1is LoG1CA 
Poli per Spiritum ſavthim,quo: clegerat ſurſum receptus eſt 

3 Quibus thiam paſſin fuit,e xhilmit viuum 
willts indubitaths fignuyper dits quadtaginta conſpethr ab 
eu,ty dicens que ad reonm Dei ſpectant, 

Tranſitio ab Evangelio Lucz ad hunc librum: con. 
ſtans ſola reperirione. Hzc reperitio Hfhiſtraruc antitheſi 
rerlitiorum, 3d eff Priieipi Sinks hiſtorian Eranys 
lis'Lticz propofire, Prinicipium ſett terminus 4quog in- 

tur Yr. Finis ſeu terminus ad queza, indicatuir Ys. 
Fumtempus fniproximum illuſtratur commemorarie-* 
nit generali faftorum & dictorum Domini,&Tpeciali ni. 
weri indicatione, Y.z. p 


PARS PRIMA, 


Hiſtoria aſtenſionis Domini. 

4 Ft cum ills comrveniens, denuntiavit tis ne abſcederent 
Hieroſolymis, ſed ut exfptflarent promiſſionem P atris, Quan 
inquit audi/Fis ex we. 

5 Nam Johannes qnidem baptizavit aqua ; V01 autre 
bipt;robimini Spend To poſt dies boſce nm meeltox. 

*"y Iu, igitar quum conven;ſſint, interrogariint eun,dicen- 
tes, Domine num hot thmpore ref7irues vegmunt Iſrael? 
"7 Dixit alteth"ad lids, Non off weſtruninoſſe 1» npora fi 


9 Er quan hec dixiſſet,aſpicientibus ipſis elevaius eſt : op 
nubes ſuſceprum eum ehFiulit ab ecultreorum. 

ro Ft quumreſſent imtentis in celum oculs eo proficiſcente; 
ecce,viri duo aFftitermm illis albo veflinn * . 

11 Oui &< dixerunt Siri Galilei, quid ftlatir intuentes in 
telwm ? hic Jeſus qui ſurſwm receptus eft 4 vobis in celum, ira 
ul quemadmedum conſpexiHtis exm proficiſcentem in ce- 

m. . 

Iz Tunc reverſi ſunt Hiereſolymam 4 monte qui vocatur 

Obveri,qui eft prope Hieroſolymam diftans ttinere Sabbavhi. 


13 Et 


AcT; Aro. capt, 3 

" I3 Fs quan introiſſent, aſcenderunt in cenacnbim , nbi 
commorabaninr g7 Petrns. &> Jacobus, & Johannes o&> An. 
dreas,Philippus & Thomas, Bartholamens &+ Mattheus, Ja- 
cobus filius Alphei or Simon Zelotes, on Judas Jacobi frater. 

14 Hi onnes perdurabant concorditer in oratione or de- 
precatione,cum uxoribus &© Maria maire Jeſu, & cum ipfuus 
frarribus, 

Aſcenſionis hiſtoria tria membra continet: quorum 

primum eſt przparatio ad ullam, a V.4. uſque alnchs- 
rum ipſa forma,Y 9. tertumeventa,s Y.ro,uſquead x5. 
Przparavit Dominus Apoſtolos ad ſpe&tandum aſcenſi- 
onem ſuam duobus modis: primim congregando eos in 
montem Ol:veti,deinde dando certa mandata ac pro- 
miſſa, Mandarta fucrunt duc:unum,ur exſpeQarent Hie- 
rololymz miſsionem Spiritus ſanRi, Y.4. alrerum,ut cl- 
ſent fbi teſtes per przdicationem Evengelii, V.8. Pro- 
wills fuerunr cm duo : unum, quod aceepturi eficnt 
paucis'poſt diebus Spiritum fan&um, Þ,5. & 8;alterum, 
qu6& virrure $piritus $ freride ipſo int reftaruri,} 8, 
.* Promiſsionem prioremprimum amplificart collatione 
wo ris EE Ee Abad —_ Deinde 
i ancitheſ iſmi is,c ra fi- 
milirudine hr V5, Tum ctiam 4 canta 
remporis, qu6d promilsio ilJa non multo peſt implenda 
fitbid. Prarerea antitheſi reprehenſionis, qui repreh<- 
dit Apoſtolorum curiofirarem in cognolcends rempore 
mceprionis regni Chriſti,Y.,7.Quz reprehenſi illaftra- 
eur & ſua occatione, videlicer interrogatione dilcipulo- 
rum, Y.6. Poſteriorem promiſsionem, ſimulque manda- 
rum , amplificat commemorarione fubjeforum loco- 
rum,ubi Apoſtoli Evangelium int predicaturi,V.8. 

Forma aſcenſionis illuſtratur ex.adjun&o teſtimonio 
aſpeus diſcipulorum : &e ſubjeRto vehiculonub's. 

* Eventa,alia ex alits conſecuta,narrantur rria, Primum 
eſt apparitio duorum angelorum, qui juſlerunt diſcipu- 
los abire ; & ſimul teſtati ſunt, Jeſumaliquandd codem 
modo redirurum, Y.10.& 11. Alterum eſt abirus diſcipu- 
lorum: ubi fimul deſcribitur locus unde Dominus _ 

erat, 


4 'Anaty$19 Locica 
derar,F.12.Tertium cſt commeratio inurbe & 

tio miſsionts Spirius ſanCti, VY.13.& 14. ub: fmul narra- 
eur ex quibus & quabbus perſonis catus ille conſticerir, 


PARKS SECUNDA, 


Cooprtatio Matthiz in numerum Apo- 
ſtolowm. 

15 Et per eos dies quem txſurrexiſſet Perrus in medio dife 
cpm (erar autern turba capitim eodem loci qua 
cenmm vigints,) | | | 

16 Viri fratres, eportuit impleri Scripturam hanc, quans 
predixit Spiritus ſandtus per 0s David de Jude, qui fur dux 
wie tis qui comprehenderunt Jeſum : Eh 

17 Annumerabanr enim nebiſcum, or ſortitns eras 
tem miniflexi; buyus, | 
| 18 1: igittor acquifiuit agrum ex mercede injuſtitie t & 
\ gracipitaius crepuit medins, Cr effuſa ſunt omni viſcera #5 

I 9 Innonweq; omnibus habuantibus Hiereſe : adeb 
ws vocetur agerilie propria ipſorum lingud, 4 eſt, 
ger ſangunys. | 

20 Scriptum eft enim in libro Pſalmorum, Fiat comnvora- 
tio e515 deferta, or non fit quihaburt in ea, Ex, Epiſcoperum 
£15969 4c c1piat altus, | ; t" : 

21 Oportet igitur ex iis viiis qui nobiſcum convenernnd 
roto tempare.que Dominu Jeſus verſatus efl inter nos, 

22 Exorſuws 4 baptiſmo Johann, ad exn uſque diem 
ſen ſum receprus oft a nobu, unum fiers nobiſcum rfter reſuer- 
reflonis eu, 

23 Stauverunt dginur duos, Joſephum qui vocabay Bare 
ſab11,qui cognominatus eft Juſins,e Mainthiam, 

24 FEtprecantes dixerunt; Tw' Domine,qui corda onatti:on 
no {1:,9frtnde miruw! elegeris ex bu duobus, | 

25 Ut acripiat ſorrem minifterii hujus & ApoFtolatie, 4 
que aberraws Jndaryt abires in locwns (win. . 

26. Jrceruns igitar ſortes eoris « o& cecidut ſors ſuper Mat- 
thian:; q-4s (0,5104n4645 calcialts alebiin; &ji crun undecin An 


p57 lis, 
Cooptatio 


Aer: Apo$T; CAP. I, 5 


Cala g ond 
racur primum expolicione caulz impultivz, ulque ad Y. 
23. deinde ex loyal thor ws 


nempe ——_ wbus pal Heroflymie 
nomeporigu cinde SE 


Matthzo cap. 27. _ — FJ. 3. Aliud vers 
citatur expreſs6 ex Plal. 69. F,26: Poltrems rettimoniuma 
dc Judzſycceſidre cit2tur expreſxe ex Plal.tog.Y.8, Ex 
ne Perrus pe ſuam. concludir, Y.z1. r 2.2, 

#0 numer Boys Apoſtolas {i Ker 


ligendus. 
we forma poſira Fair partim in eleRione, 
IG enum c _———__ 


:; itaqueſortem ſuper Calen: jecernnt, Y.26. Hzc 
ſortutio amplificatur ab adjunftis bs goectins, P.24. K35- 
Poſtrems6 narratur evencus,in finc Y.26. 

" SCHOLIA IN CAP. L 


TE Primon quidem Lbrum con feci. Toy ply pwr Abgoy 6- 
AE 39-4 vetb, Priouen quiders ſermonem feci. Ineelli- 
pt 


6  $cnolia IN, +» 
giraurem hiſtoriam ſuam Evangelicam. De onorbut 
capit. <ies main dr Spfarre, Pro, ei maine nite, 
de omnibus ills quzcepir. Grecilmus,'' » 

2 Ad ewm vſque diem quo quaen mandate dediſer iy 
aytbing llerduurnne. Pro dye ine'me nylons 5 ehtialprarcs, Grot- 


caſmus, quals mods. Surfien receprus eft,aonogtn, Nempe 


in cxlum: uc Marc.ulr.F.penulr, 


3- Exhiibuis, mgigyen, Greco verboreſponderGerma- 


nicum darſteUen. Muitis.c & oNuic, Ad verb.1u mults,Pro, 


ut videre _—_— _ 20, & 221 
Dei ſpeFant, v4 1 eſt Barihelag 4 >8n, Ong id 
eft,caquz ſunc vel eranrde regno Deitdicendas  - 

4 Ne | 4bſcederent gat 5wgitany,. den. = rr 


yel potius ye me ,Neſe © nar > Thy bs 
wry ywAies, Id am; videlicers.S, werks 


ratur verl. ſeq. Hor vers adjunQs. Audiftr, muvorcrs, 
Nemwpe Johan14i15.& 16,capitid.& —— eaves, 

5" Spirit ſanflo, & nl purn dy/»; Ad\verd, Ins 
fan#o, Pro,he er udler 4x, vel 10 pan ex. H 
mus. Poft dies hoſte non nultos, iv jury welt ens Spe, 
Non poſt multss hos dies, Trajeftio verborum. +2! 

6 Reffitnes, Souwgdreth 4; Ad verb. RefTianis. Enallage 
temporis. Regnum, my Baoimeies, Articulus reſpicit prey 
miſfsionem 4 DeofaRtam per Propherss : qualts cirarur 
inf cap.15. V.16. 1FatÞ,xd Topain Popul Uratlitico, 
poſteris Iſraelis five Jacobi. Meronymia efficientis, 

8 Uſq, ad wltinias terras Juc is dre mee. Ad verb. Uſy, 
ad extremii terre. Id eſt,extremam partem.ig/drs,ſcil.pupre, 

9 Suſceptum exm alſtulit ab oculix, Unite fir ed wy Kors # 
igdu pars. Ad verb, Suſcepiteum ab oculis,Elliplis Hebrai- 
ca.Pro, Unttzfs x; deei\ilo, * 

10 Yrs. «9p. Id eſt, Angeli ſpecie-vifotum. Sicur 
Gen.8. Abo veftitu,.  ioYim Mei, Sic poſt Domini re- 


lurreionem, . 


aw hed Ln F* WW = " 


Acr. Avrosr, Cap? 1, 7 
furregionem.Matth.ulr,F. 3.Marcuule,Y, 5. Jobanzew. 
11 Qyid:7. Progdtent, Fropter quid. Cur. 
1s Diftani. iz, Pro, emizer. Jtinere; idin. Pro xe din. 
Elliplis, Itimere /abbarhs; Wir mefbire, Id eſt, quantum 
conficere in ſabbatho licebar Judzis ; nempe circiter 
duo millia paſſuum minorum, id- eſt, circiter milliareu-. 
num: ut docet I remellius in hunc locum ad para 
Syriacam,quz reddidic yerbailla, Fere ſepremſiadiis. Sed 
qaiconyemthoc cum narratione Luce hiſtoria Evan- 
gelica cap.ule.F.50.& 51. qu6d Jeſusin cxlum aſcende- 
ric prope Berhaniam : quz-teſte Johanne cap.11.9.18. 
ſtadus tere quindecim, id eft, millianibus circiter duobus 
ab Hicroſolyma aberat? Nempe montis Oliveri extiewa, 
ſcu radices ab Hieroſolyma aberanc ſtadiis fere ſcprem :* 
at Bethania in-illo monte fica erat retro, ita ut quinde- 
cim fere millaribus ab Hieroſolyma diſtarec. 

14 Deprecatione. d\iavs, A verbe diaz, quod propric 
ſignaficat Egeo ; unde adic, egenus: deinde precor,per 
metonymiam efficienus. nam egeſtas preces parit., Fra-. 
tribus, «Adgcie. Id clt,cognatis.Synecdoche ſpeciei. 

15 Per 00: dies, < veic yulpace Twwre;, Id eſt, quodam. 
dierum illorum, Synecdoche integri. Capitum. 5:ogea my, 
Ad vetb. Neminum. Id eſt, hominum.In Grzcoeſt mero- 
nymia 2djun&i: in Latino, ſynecdoche membri. 

17 Sortiens eras. es, SOIte Acceperat. 5oIte autem, 
ideſt, providenti3 Dei. Metonymia ſubjeQi. nam ſors 
providentia Dei gubernatur. Sarrem minifterii, * xaignr 
Tic Naxorias, Id oſt, miniſterium ranquam torrem, id eſt, 
rem quz forte obvenit. Minifterii bujus, The haxoieg rae 
Tc, Nempe predicandi Evangelium apud quolvis, ſeu 
fungendi apoſtolatu. | 

18 Acqu;ſiital.owle. Id eſt occalionem dedit Judzis 
utilli acquirerent, mercede cilicetilla cis reddie4, Mes 
ronymia cffe&ti. Mercede, weS8. Triginta (cil. argentels 
nummis, Matth.26 15, InjuFFitie: mic dI/ag, 1d eft,inju- 
ſi facinoris,nempe proditionis Jeſu. | 

19 Akeldama. Anda, Voces Syriacz duz ſunt, 
no1, pn Hakel-dema. 


_ 26 Fiat 


8 ' SEHOLIA In 7-0. 
BE 26 Plat commoratio ejus,ohc, qaSine 5 lrantar dr7 eve. 
Verba Pſalmi fic habent t Sit caFFellum coriom deſolanum, in 
tentoriis exrum ne fit-habltacor, Quibus verbis Chriſtug 
(quiinillo Plalmo ſub Davidis tanquam typi perſona lo- 
quetis'incroduckur) judicium Dei — perſecu. 
roribus ſuis, im quorum'numero & Judas. Ad quem Pe- 
erus imprecationem iſtam mutatione numeri ſpeciatim 
accommodatr. Epiſcopetum, — dicas, inſpe- 
Rionem, Hebraic& rnpe pekudSh,id eft curario, vel 

cis offictum cujus curatio alicui commiia eſt. In P 

wn8 gy op gs 1 a nappa wry pe 
bus ſuis : Davidis i un- 

Glut Jadrprotinn, 

21 Verſatus eff. 53) ifixtn, Ad verb. Ingreſſus op e« 
greſſua eft.Phrafis Hebraica.Id eſt, munere publico(nem- 

docendi) inter nos funRus eſt, Sicur optime exponit 
D.Beza ex Deut.z1.,r. &2.Paralip.r.10, 

22 A baptiſm Jehannis.Sori F Ganiioude Tudne, Id eſt, 
ab co tempore quo baptizatus fuit 4 Johanne: ur liquet 
ex Marth. & 4. & Luc.4. Oo, jc. Pro, ineme 5. Grecil- 
= 1 receptus ef, «50g, Videlicetin cxlum: ur 

rif.1r, 

bw Oftende utrum eleperis ex his duobus, a3df rf in wo + 
wr 7 Ivo bra br ifnite, Ad verb. Offende ex his duobuu unen 


3 20h Ut accipidt. Mafpetr. Pro, Fxaf&y Scil, Inns. Vel ory 
aefeir, Pender hoc verbum 4 verbo precedente ifn\ite. 
Sortem minifleris hujus, T6r 5iggy TH c davariag retwme. Ur 11- 
pri V.17. Er apoſtolarus, * vgruzc, Epexegeſis. Aberra- 
vis. rapifa, Ad verb. T ſſus eft, Ut abiret, rol Sineg, 
Pro, ? mypd/Sirafcil. uae, Ellipfis,qualis mods.Eft aurem 
hoc referendum non ad<confilium propofirimve Jude, 
ſed Dei. Confer infri 2.23.Eſ igitur hic alteraelliplis, - 
nempe verborum 3 349, Qwod faftwnieſt. Similizexem- 
pla vide Matth.2.Y.1 5.,8t 2.3. In loca ſutum. «it # miner 760 
4:9 Suum: id eſt, fibi deſtinatum 4 Deq,nempe gehen- 
nam, unde Judas 4 Chriſto nominarus fuir films perdi- 
tonis, © uyis 716 «we; id eſt, perditioni deſtinarus. 

| af Sorters + 


a” 3 T_T 


_ 


LM EH SE MRAAENMSSLY 


= nA WU WRT WHT F 9 


Act, Arosr.CAP.'T. 9 
26 Sortes eormn, x\bpuc exe, Id ft, quibus alcer 
Petar mr ye. egy os 


OBSERVATIONES EX CAP. L 


ExF.z. Norecur teſtimonium pro articulo fidei, Re. #1). 


ſurrexit& mort#«,Simul eriamex alvs Scripeurs locis no- 
rencur reſurretionis Chriſti frufus qui inde ad nos re- 
dundane: ur quod confirmat fidem noſtram, qu6d parta 
nobis fit-remuſ3io per mortem i Kam, 
4-Þ.ulr. r.Cor.xr5.Y.17. lrem, quod excitatnos ad viram 
noyam, id eſt, ſantam: quatenus nimirum fidem remiſ- 
fonis yo in _ — Rom. 6, + oy 
cap.$.Y.ir. Adhzc q ignit innobi & 
=- ad finulem ——_ — gloriam wr tarde 
z.Cor.15.per torum. 


Ex F. x. Sicur Chriſtus indie Pentecoſtes baptizavit #:). 


Apoſtolos Spiritu ſanto, quantum ad donum lingua- 
rum & propherandi (hoc eft,divinis verbis myſteria reg- 
ni Dei enuntiandi) ita baptizat omnes cleQos Spiritu 
ſanRo,quantum ad donum fidei & ſanfificationis. Eril- 


lius benchiciidivinum teſtimonium eſt baptiſinus aquz 


4 Chriſto inſticutus,& 4Johanne primim adminiſtrarus. 


Ex Y.6.8&7, Abſtinendum eſt a curioligguzſtionibus, ay. 


ac nominatim 4 quzftione de rempore quo Chriſtus 
venturus eſt ad communicandum ejcQis regnum glo- 
rix, Confer Matth.24. 9.36, 


ExP.9.10.& 11. Notencur teſtimonia pro articulo fi- 4,4. 


dei, Aſaendit in celwn, Et fimul ex aliis Scripturz locis 
norencur fruftus aſcenſionis illius: ur gu6d per cam con» 
firmamur in fide remilsjonis peccatorum partz per ſan= 
guinem ipfius, Heb g.Y. 1 2. ac proinde devitti peccati ac 
morris, 4 quibus captivi tenebamur, Epheſ.4. 9.8. ltem 
qu6d per cam conficmamurin ſpe vitz zternz in cxlo 
z,Rom.10.Y.6,Epheſ.: Ys, 


Ex F.14. Spiritus ſanCti gratia aſsiduis precibus 5 Deo my/. 


perenda eſt. Idque £6 magis,qued Chriſtus illam pro- 
aideVideLac.reF.g. > ; 
|; x 


tid). 


#:d]. 


10 OBZSERVATIONES EX 

Ex Y.16.8 fine Y.z5, Ecfireprobi ſuis ſceleribus exiri- 
um fibi accerſunr, ur liquer-in Juda: ramen totum illud 
accidit ex decreto & gubernatione Dei , Deo interim 
ſanto ac juſtopermanente, Conferinfra cap.2.F.23. & 
cap 4. V.27. & 28. Uſus hujus dodrinz eſt, ut in ſana 
Dei voluntare acquicſcamus,8 judicia ipfius aduremus, 
Confer Johan. 6. V. 36. & 37. Matth.ri. V. 25. & 26. 8& 
Romarr,Y.ty. | 

Ex Y,21& 22.Hinc Pontificii primatum Petri aftrue- 
re conan ia Perrus hane Seripturam de novo Apo. 
ſtolo deligendo 8& ſolus expoſuerit inter as, & in- 
defin'tum Dei mandarum folusdefinierir. Ar hinc non 
ſequirar, Perriim primas inter Apoſtolos renuifſe : quia 
ntrumeq; illud erii minimus Apoſtolorfi facere poterar, 

ExF. 24. & ſcquentibus, Doftrina Apoſtolorum eſt 
«vrimgec, quia ipli immediate a Deo vocati & ad docen- 
dum mifsi ſunt. 

Ex iiſdem verſibus, Sortes _ ſunc in rebus 
magni momenti: quz eas exploratur arcana Dei vo- 
lunras, Quare ph. yr a adhibenrin rebus ludicris, ur 
hodic uſitatum eſt in olla quam denominant 4 Fortuna, 
illi lan&tum Dei nomen in vatium uſurpant, 


ANALYSIS CAP. IL 


ARGUMENTUM, 
Quartyuor hic narrantur, Primum miſsio Spirirus ſan- 
Ri in Apoſtolos, uſque ad Y.14 Deinde concio Petri dic 
Pentecoſtes habira ad Judros Hicroſolymis congrega« 
ros,4 Y.14.uſque ad Y. 37. Tum effetum concionis lus, 
2 V.32.uſq; ad Y.q2.Poſtrem6 converſatio & ſtatusnovz 
iltus Apoſtolicz Ecclcliz,s Y.42.uſq; ad finem capitis. 


PARS PRIMA, 
Miſsio Spiritus ſan&iin Apoſtolos. 


Um turem adveniſſer dies PentecofFrs, trant omnes 
cancorditer eodern loci. 


2 Tim * 


NWA S eo 


i Wool of 


RR 4.071 


Acr. Avoir. api rt, 


6 Orto antem hoc ſonitu comv/nit multituds, & confuſa 
air gguid andirer ann puipu propre Ungud ful 11 lquen- 


7 ObfInpeſtebant autem onmes ac mirabantur, dicentes 4- 

_ alios , Nonne ecce onnes ifFi qui loquuntir, Galilei 
wnt f 
8 Quomodo igitur nos audimus cos ſua quiſque lingud in 
naii ſumus ? 

9 Parthigy Med; of Elamite of qui incolimus Meſopo- 
tamiam,Iudeams, er Cappadociam, Pontum & Afiam, 

10 Phrygian & Pamphyliam, Agyptum & partes Li- 


4 bye que eft ſecundgm Cyrenen,gy alveng Romani zum Judei 


nun proſelyth, 

11 Cretes &p Arabes, audimus eos loquenter noffris lin- 
Ty en 

12 ObfFupe cebant autem onmes,or heſrraban dicentes a- 
lius ad alium, Onid hoc ſibi-vult ? | 
oP Afi vers cavillanies dicebant, Vin» awlci pleni ſuns 


Miſsio Spirirus ſan&ti in Apoſtolos declaratur primum 
&þ adjun@to tempore ſeu 4 circumſtantiatemporis, Y.r, 
Deinde 4 cauſaprocararRica,ibid. Tum 4 forma, Y.z. & 
- Forma autem _ errno dic junRis fignis five 

ymbolis, pirirus f; :\entiam & opera- 
rionem Lec ofortt fuir, Illa rr Sor ventus 
& ignis. Ventus declaratur parum ex ad) rempore, 
uiteaterk repent<: partim ex moru ſuo ſeu effetis : 
quz narrantur duo: videlicet vehemens ſonirus , & re- 
plerio dbmus, Ignis declararur partimex adjun&ta figu- 
ra,quod habuerit figaram —_ dilſctarum: par- 
tam 


13  AxaLys1s LoGica 
tim exmoru ſ20,qu6d ſederir ſuper Apoſtolos.Poſtrems 
narrancur effe&a: ac pri quk extiterunt in 
lis,F.4.deinde quz in auditoribus corum, verfibus reli- 

us.Effetain A lis fuerunteffea per ſe,caq; duo: 

$ t novis linguis,& loquutio ipſa,Y.4. Ef- 
fea in audicoribus fucrunt effeRa per accidens, id cſt, 
cventa: quz pro diverſitate auditorum diverſa fuerunr. 
Auditorum cnim ——_— iſtam admirati 
ſunr,V.7, & deinceps: ali impii, hi Apoſtolos irriſerune 
& calumniati vn F.. 3-Prius genus auditorum amplik- 
catur ab adjun&ta yarietate nationum,ex quibus conſta- 
bar,Y.5.9.10.& 11. Cxterum his przmitruntur commu- 
nia utriſque effeRa duo: concurſus & confulio, Y.6. Lo- 
cus etiam rei geſtz exprimitur,F.5, 
PARS SECUNDA, 
Concio Petri indic Pentecoſtes. 

14 Petrus aurem quam conftitiſſes cum Undecim,ſurtulir 
wocem ſnam,ty affatus eſt ear dicens; Vi Judei,ey quotques 
commor a'ini Hieroſolymu, hoc vobu notum eſto, &F auribus 
percipite verba mea. 

I5 Non enim, ut vos exiftimatu, iff ebrii ſunt, quam ſit 
hora diei tertia; 


16 Sed hoc illad eft qued diflum eft per Prophetam Jot- 
lem: 


17 Lc erit ultimis temporibus, (dicit Deus ) effundam ex 

irits meo ſuper quamuis carnen : Of prophetabuns filii ve> 
fig file veſlre, o+ jwuenes veſtri vifiones videbuns, of 
ſeniores weſtri ſomnia ſomniabuns, 3 

18 Es quidem ſuper ſervos meos + ancillas meas in 
diebus ills Fd ro & die meogur — 

I9 Et edam miracula in celo ſurſum, + ſigna in terre 
deorſion, ſanguinem & ignem &> vaporem fri. 

20 Sol convertetur in tenebras, 7 luna in ſanguinem, 
priuſquam veniat dies ille Domini magnus Cr illuſtris. 

21 Et futuirn oft us quicungque invecaveris nomen Do- 
mini ſervenur, 

12 Vid 


Act. AvosT. CAP. I. 13 
22 Virt I acbte,audite ſermones ifFos : Jeſum illum N a- 


2arenum, virum 4 Deo apud wor 
fattis oy miraculir oy que edidit per exm Dets in me- 
dio veftrificus or ipfs noFtis, 


23 Hanc inquam definite illo conſilio &+ prefiituzo Dei 
deditum quam accepyſſeris, manibus ſceleyatis cruci affirum 
inceremiftis. 

24 Quem Dew excitavit ſoluti: dolaribus mortis,es quid 
fteri non poterat ut ipſe ab ea retineretur, 

25 David enim dicit de eo, Profpicieh.am Dominam co- 
ram me ſemper : quoniem oft mihi ad dexterams, ne concutiar. 

26 Proprerea obleflatum eft cor men, oy exultavit lin- 
$u4 mea: arque ade s caro mea commorabitur cum ſþe : 

27 Quoniam non derelinques animam mean in ſepml- 
chro,nec fines SanFum illum tuwm videre corruptionem. 


Davide,cum & obiiſſe & C7 nonimentum e 
eſſe apud no; ad fm. oh <4 wang F A 

30 hey gay gra arecd ciret Deum jure nuran- 
do ſibi ixraſſe, fore, mt ex ! Ipſous, quod ad carnem 
«ttinet,Chrift;; excitares, quem collocaret ſuper #511 throne; 

31 Preſcius loquutus oft de reſurrefione Chrifti, non de- 
rehtam eſſe in ſepulchro animans ejus, neque carnem jms > 
diſſe corruptionem. - 

32 Hunc Jeſum excitavis Deus : cujus rei ones nos ſi 
mas tefFes, 

33 Itaque ad dextram Dei exaltatus, > promiſſion Spi- 
_ nfl ctpes nneftibireg trans. 
flats oy auditis, 

34 Neque enim David aſcendit in celos : ſed dicit ipſe, 
Dixit Dominus Domino meo, Sede ad dextram meam, 

35 Uſquedur ponam inimicos two: ſcabellum pedum tno- 
rum, 


36 Cert6 ſciat ergo tora domms Iſratlir,qued Deus hunc 


fecerit Dominum & Chriftum ; bunc inquam Jeſum quem 


V9: crncifixaftis. 
C23 Hic 


14 ANALYSTS LoGrica 

Hic fermo Perri conſtat procenuo & contenrione- 
Procemium continet egrpwmerr, & petitioner audien- 
tiz ſeu atrentionis,Y.1 4, Contentio conſtat refuratione 
calumaniz illorum irriſorum, F.15. & confirmatione ve- 
CI ara 2 cnmmnerorntne circumſtan- 
ria remporis. Veritas quam proponirt, qui : 
annceioorating eAedetes ecu anAinGa Siri. 
rus ſanRti. 2. Jeſum,quem nuper cruci rrexil- 
ſe 4 mortuis, 3.Eundem aſcendifle in czlum 8& conſe- 
difſe ad dexteram Dei, 4. Eundem effudifle Spiritum 
ſanfum in Apoſtolos. 5. Poſtrem6 cundem effe Chri- 
ſtum. 

Primum pronuntiatum illuſtrar collatione yaticinii 
Joelis, Y.17.18.19.20.21. Secundum pranuntiatum de- 
monſtrat teſtimonio Davies : quod oftendit non poſſe 
de iplo Davide intelligi,& inde infert intelligendum efle 
de Chriſto. Demonſtratio fic habet. Is qui loquirur in 
Plalmo,non fuirt ſenſurus ——_— min ſepulchro, ur 
ex yerbis Pſalmi patet, Atqui David corruptionem in 
ſepulchro ſenfir. David igitur non eſt is quiJoquitur in 
Pfalmo, Reftar igirur, illum efſe Chriſtum : quum cer- 
rum fit, Dauidem de Chriſto propherafſe : quum & pro- 
phera fuerit, & promiſsionem de Chriſto ex fe oriruro 
accepcrit. Teruum pronuntiatum demonſtrar alio teſti- 
mono Davidis Pſal.110, Quartum & quintum pronun- 
riarumex demonſtraris infect, 

Czrerum de Jeſu verba faturus, commendart illum 
ab effeRtis ſeu fats : eamque comnmendationem contir- 
mart teſtimonio conſcientiz auditorum, Y.zz. Deinde 
occurrit ſcandalo crucis ſeu _— quo affe&us erar, 
commemorando ſupremum illus aurhorem, & interim 
excuſationem adimendo caufis ſecundis,V.23. 


PARS TERTIA, 


EffeRa concionis Petri. 
37 His ante auditis, compunt: ſunt corde, of dixeriums 
ad Perrum ac reliques ApoFtolos, Quid facienmsguiri fratres? 
38 Petrus 


Ld w—_— ww uXIS Oo& Vy95 vs | | C——_ 


* & + dk ST 39 


Acrt. ArosT, CAP, It. I5 

38 Perrus ante ait ad e01,Reffipiſcite,&y baptizencr unuſ- 
qriſque vefirium in nomen Jeſw Chri#ti in remiſſionem pec- 
cazorum : op accipietis donuns Spiritns ſantti, | 

39 Vettra enim eft bac promiſſio,& berorum veſtrorum 
& omuium qui long + ſunt, quoſcungque videlicer aduecaverit 
Dominuas Deus noſter, 

40 Aliſg, ſermonibus plurimis obteftabatur, &F exhorta., 

cens, Servamini ex natione fla prava. : 

41 ergo libenter receperunt ſermonem e jus, baptivati 
ſunt: tA ſunt Eccleſiz die yh anime quaſi m—_— 

EffeRa five evenra concionis Petri,quorum alia cx a- 
liss conſequura ſunt, narrantur quatuor. Primiim audi- 
torescopundti ſunt corde: id eſt,doluerunt animis quod 
crucitixiflent Chriſtum,Y, 37.Deinde periverunc a Perro 
czreriſque Apoſtolis confilum : quid ſcilicet fibi facien- 
dum eſler ue ſceleris iſtius veniam conſcquerentur, ibid. 
Tum Petrus confilium cis impertivit,V.38. 39.8.40.Par- 
res illius confilii ſunt quatuor. 1.Ut relipiſcant: id eſt, 
concipiane ſerium propoſitum arque ardens ſtuduun ſer - 
viendi Deo ſeu pic vivendi. 2.Ut credant in Jcſum Chri-. 
uns remiſsionem peccatorum per illum. 
3- Ur hanc per ſuſceptienem Baptiſmi profitean- 
cur. 4.Ur ſeparent ſe a natione iſta prava , hoſtium ſcili- 
cer Jeſu,ſacerdorii,ſcribarum & Phariſzorum. Tres par- 
res priores confirmat ab effe&u utili,videlicer donanione 
Spiritus ſan&ti, Y.3 1. quam ipſam confirmat teftimonia 
promiſsionis Dei, 9.39. newpe illius ex Jotle in princi- 
pio concionis recitatx. Quam ificat diſtributione 
corum ad quos pertineat : quos diſtribuit in Judzos & 
Genres : quas circumſcribit ex adjunttis adhzrentbus, 
bs 9 5 populo Dei, & qu6d adillum fine 

.cod. 

IE evenrum fuir, qu6d multi ex illis confilio 
Petri morem gefſerunt,ac proinde baprizati,leſc Ulis ad- 
juaxerunt,V,41. | 


- 


C3 PARKS 


SCHOLIA IN 


PARKS QUARTA, 


,  Converſatio&ſtarusnovz Ecclelix. 
42 Erantg, perduramtes in dotfrina Apoftolorum & com- 
wunicatione,& frattione panis, 0 precibus. 

43 Oborius eft autem omnibus tamor: multaq; miracula or 
figna per Apeſtols; fiebant, : 

44 Omnes auzem quicredebant,crant eodens loci, & habe- 
bant omnia communi a. 

45 Et poſſeſſiones ac faculeates wendebant, & diſpertie- 
bant ea omnibus, promt cuique opts eras. 

46 Et quotidie perdurantes concorditer in templo ac fran- 
gence: domatim mae ang cabrm cuns exultatione op 
ſamplicizate cords ; | 

47 Laudantes Deum,ty habentes gratiam apud totum po- 

ens, 

Hic narratur converſatio & ſtatus novz illius Apo- 
ſolicz Eccleliz, Ad converſationem quod artriner:com- 
memorantur primum actiones quatnor laudabiles,Y.42, 
Deinde una ex illis, videlicer communicatio bonorum, 
ſpecialius declaratur,y. 4.4.4 5.& 46. Ad ſtarum quod at- 
tinet: Prinatim fuerunt omnibus terroxi,propter miracu- 
la Apoſtolorum,F.4z.Deinde fucrunrin — po- 
pulum,Y. 47, Poſtrem6 audi ſunt numeroquocidic, ibid. 


SCHOLIA IN CAP. IL 


T7 Quum auter advenifiet dies PentecoFles, x mf ovpe- 

Fuel Thy rg m5 eve, Ad verb. Et inc 
diem (id eſt, dum compleretur dies ) PentecoFies, Id eſt, iplo 
die Penteceſtes _ jam ageretur dics quinquage- 
fimus 4 paſchare. Capitur autem hic nomen e1/Jaz-c3 
ſubRanuive ad fignificandum certum feſtum ; quum re- 
vera fic nomen adjeRtivum, ad quod ſubaudiri operter 
namen iugx, Intelligitur enim dies quinquageſfimus 4 
Palchate :qui apud Judzos fcſtus erat, propterea qu6d 
| ul 


Acrt. Avosr. CAP. 11, 4 
in illo data efler Lex: ur videre eſtExod. 19. fi illius capi 
tis verſus 1.& 11.inter ſe conferantur, Nominatur & 
ſtum hebdomadum, Exod. 34.22. quia exaQtis inde Paſ- 
chate ſeprem hebdomadibus celebrabatur,Deur.16.) 9. 
& 10. Onmes, «mare, Videlicet Apoſtoli, ex collatione 
Y.ulr cap.prxced.&. 4.14.8 r 5.infrs. 

p F Conſpette ſrt pr IT _ 

« ſuns eis; p r _ V 4, IC 
ccntratine inwian rgnificat non + 22. 0g 
lorum, ſed opinationem mentis, Ei-autem,id ct, ab cis. 
a_— var” amy, Cu Hoe eſt, Ipli viderune 

eu pexerunt : nempe alii capira aliorum, ue 

teclarant verba ſequentia. fl ke «ee mic. Id cft, 

Linguz illz cram quaſiignez. Genitivus mareriz, Con. 
ſiditz,. cxa2i 79, Sive ignis ille,id eſt linguzillz ignez : 

fire Spirirus ſanQus,cujus fir mentio vertu ſequente.Spi- 

rims ſanfus aurem conſedir,id eſt, linguz ilize ignez que 
erunt fignam przſentiz ſfingularis Spiritus lancti, Mcto- 

nynia N 

4 Onmes. Snare. Sci. Apoſtoli,ex collatione }. 14. 8 
r5.infra, Quare inept ſunt —_ >, in 
medio A orum pingunr deſcendente Spiritu ſan- 
Fo. Nec redte illud defenditur ex co, qu6d Y.1.dicitur, 
omnes fuifſe pariter in eodem Joed. Nam ibi de folis A- 
poſtolis ſermoeſt, ur ante oſtendi: licer interimnon ne- 
gerur, Mariam quoque & alios cum Apoſtolis runc con- 

fuiſſe. Sane fiin c#reros —_ Spiritus ſan- 

s tum illapſus effer, ill quoque aliis linguis magnalia 
Dei cfſenteloquuri : quum ad hoc ipſum datus illis fue- 
rirSpirirus ſan&us.Ar iſtud Lucas de folis Apoſtolis nar- 
rat,Y.14.&15. 

* 5 Eorrm qui ſub cls ſunt. 31 09h * veguir, Subaudi 7+ 
Ter, 

6 Hoc ſonitn, vic evierawae. Ad verb. Voce hac,Synec- 
doche ſpecici zxer=3quus, Hebrxis uſirara. 

' 10 Proſehti, aggridumr, Sic dicebantur gentiles qui 
ſc Judzis aggregarant,cortimque religionem amplexi 
cranc. Vide Matth.23.15. 

_ C 4 IZ Quid 


18 : SCROLIA IN 

12 Quid bee ſibi ule. & Warnindra Ad verb. Quid 
Gelit boc eſſe? 

14 Cum Undecin, our u5ic btn. Scil, Apoſtolis, colle- 
gis ſuis, Auribus percipite, cenion2;, Verbum cunt; (o- 
nat quali dicas Inawrire, id eft,in AU;CS ICCIPETe : EX pr- 
poſitione & & nomine #c, «ne, Videtur fattum ad a 
mendum Hebraicum pwr: heesin. 

15 Tertia.me&/m. Scil.ab ortu folis. 

17 Er, igry. Id eſt, Fier, 24riovny, Uizimu temporibus.c 
Talc ig4e res dnhagec Ad verb. /n wulitmis diebus, Synecdo- 
che ipecici Hebraica, Fro hoc veritas Hebraica haber, 
Pofiea, Dicit Dew, Niz4 3 Ove, Hzc ſunt verbaPerrigqui- 
bus monet, quis loquatur apud Joglem verba illa quz 
recitat, E x ſpiritu meo. S271 vs m4 oy agg Hebrai- 
Ca, Spiritum mewn. Synecdoche une MIMNWH. TH ous, 
Hanc vocem hic eccipi diſtriburive,li vere lequentibus, 
Non igitur noxat fingula individua,ſed varia geners. Ca 
nem. exjxa, 1d elt,homines, Meronymia mcnibri Hebra- 
ca, Er homines: id eſt,cives populi Dei. Synecdocke Lan 
neris., Prophetablns. eo$i'd/een, Id ct, 
fata magnifice ac divine cx afflawu Spiritus nt effs 
buntur, /frenes videbuns. iggioec 3{orny, Id eſt, percipient 
revelaciones myſteriorum cxleſtium 4 $.S. Sicur olim 
hebar per viſiones & ſomnia. Synecdoche ſpecici. Vide. 
Num,12.6. 

18 Ez quidem. 29/24. Veritas Hebraica, Atque etian, 
Ubi Etiam eſt nota majoris, Quai dicat,non ſolum ſuper 
liberas perſonas (quales hatenus commemorate ſunt) 
cffundams de\{piritu me9: ſedetiam, (quod magis mira- 
bile eſt & majoris gratiz opus) ſuper perſo ſervas., 
Meo:. ws, In Hebrze pronomina illa non ſunt addita.Sed 
Perrus addir, ut moneat : ſervos & ancillas Hebrzorum 
non eſſe contemnendos: : quia fint ſcrvi & ancillz Dei. 
Hoc auteayintelligendum eſt de pus. 

19 Miracula,niggr. Signa irz Dei contra contemto- 
_ prongny: qualia conſpeQa fucrunt ſub interirum 
urbis Hicrololymz. $ nem Cf bgnems Of c, al pr 3, Ps 
&C. Czdes Kendia. ” 

20 5 


—_— 2 oF 4% 


AcT. AposT. CAD, It. 19 
20 Sol comverienn ghd nu0- wrmoexriorm,&c.1 eſt, 
Tantz calamurates prement homines, ur putaturi fing 
omnia tenebris referta elle ; neque folem neque lunam 
amplius lucere. Metonymia cfhicicnts hyperbulica. Dies 
ille.n izaiggr, Newpe dies judicii, Domins. Kugss,Chritti, 

22 Approbatum, xmd\deryytv. Demonflratum,Newpe 

wa eller is quem ſe efle profitebarur, videlicet Chri- 
us. Preftantibus fattis, Swan, Ad verb, £ otentiis, Mc 
ronymia cfficientis. 

23 Prefliimo, egy rs. Precunte decreto, Confer 
Rom 8.29. & 1.Pctr.1.20, Man:bus ſceleratis,dra yepy aih- 
juan, Vel, Manibus ſceleratorum, Ur fit elliphis articuli ante 
«35a : Ex per mos aj4xc intelligantur mulices Pilati. 

24 Excitavit, «iignos, Nempe a mortuis, Solwtis dolo- 
ribus mortis,/aug T«c w dinag; F Twas, SEU, dum ſofvit do- 
lores,o7c. Id eſt, dum ſolvit mortem dolorum, per bypal- 
lagen: hoc eſt,ad quam per dolores graviſsimes adattus 
fic, Cxteriim apparet Petrum hic uſur. yerbis quz ex- 
ſtanc Pſal. 18.6,ubi in Grzco habetur irs £4+:atin Hee. 
brzo legunur xv +12 cheble- ſches), id eſt,funcs lepul- 
chri. Interdum autem eA voce per meta dolores 
ſignificantur. Lucas igitur in citands {equutus videtur 
verfionem Grzcam tum receptam. Attaigen nomen fu- 
nium huc magis quadrare videtur : ut dicatur Deus ſol- 
vile funes ſeu vincula mortis,quibus ſcil mors Chriſtum 
quaſi conſtritum tenebar : ficur Perrus hic ſubjicit, Re- 
tineretr, xpareigy, Nempe perperuo,aur faltem diu. 

25 Deco, es dvnwrs Ad ”D Ineum,live, ad eu, (cilic, 
reſpiciens. Proſpiciebam <egnpejpuar,&c.T otus hic locus ci- 
ratur ut exſtat un-yerlione Grzca, quz nominatur 1 x x, 
EXCepra Unic2 yoce £d«;pro qua illic lJegirur #/,Hic au- 
rem veritas Hebraica habet umy ſchivvithi, ideſt, poſui, 

uum —_ dicit Chriſtus , Poſus Jehovam coram me : 

cdicere, (ec in lis fuis, quas r noſtra pec- 
Cata expertus i Yana GR——_ Dei. de 
pelong, ſua, trum promiſsionem de ſui conſervatione, 
rum vero ctiam potentiam in ſc conſervando. Ne, ir« ws 
Hebr. 12 baLid cſt,non, 


26 Proprerea, 


20 ' SCHOLIA IN 

26 Propterea. Is Tir, Nempe illam Domini 
prxſentiam,de mods dime in ine verſ 35, 
mee, u »5e54 pax, Hebr. 1122 chebodi, id eſt, gloria mea. 
Metonymia ſubjeRi & ſynecdoche generis: quia lingua 


piorum occuparurin canenda & praxdicanda gloria Dei. 


Caro mea, 5 wnlp? we. Id eft, corpus meum. Synecdoche 
membri., Commuorabitur. xzrarxmere, Scil. in ſepulchro, 
Com ſpe.in inaridy, Scil. reſurreRionis & preſervationis 
ſui a putredine : ur declaratur verſuſeq, Non derelingues. 
6x xe. O Deus, Apoſtrophe ad Deum patrem, 
Animam meam. ww vg pes. Id eſt, me.Synecdoche mem. 
bri Hebraica. Fe Mc, id eſt, corpus meum. Altera ſynee- 
doche, ſuperiori contraria, videlicer integri. Quz cxpo- 
firio c arur ex collatione membri ſequentis, ubi 
candem ſentenriam aliis verbis repetens ait, Nec finer 
SanTum illum nem ſentire cor uptienem. In ſe vic of = 
Fe. Scil. Jaxar: pro, & £Yv, ſcil. Sixp : id eft, in Plutonis five 
Orci dvmo. Vide ſcholia noftra in Luc. 16. 23. Verſio 
Grxca,eic £/w Pro & £y. Hebr, "mew? liſche6], Nomine 
autem "nav ſches! _ Pn locus = damnaro- 
rum ſignificetur, infernus , in ſcripruris ge- 
henna quench. wo tamen hic, ut & alibi paſbie Gena 
catur ſepulchrum: utex hac ipſa citatione Petri mauife- 
ftum eſt; ficut eriam ex citatione Pauliinfra 13. verſ{.34, 
& 35. Sines. Neeu. Ad verb, Dabis. Santlum Fd 10001, 
+ 5514» ox, Id cft, Me qui ſum ſanfus ille rnus, Confer, 
Marc.1,24.Hebr.qren hafidech3. 1d eſt, beneficum num. 
Ercerre Chriſtus eximie beneficus fuit : quanquam iftud 
nomen etiam aliis ſanRis tribuatur :qui benefici ſunt ad 
exemplum parris ſui czleſtis, Marth. 5, 44.8 45.V idere. 
iter. Id cft, ſentire ſeu experiri. Synecdoche ſpecici, Sic 
yerl.31. Corruptionem, dheq%egs. Id ct, putrefationem, 
Hebr. n-7w ſchaihath: quo nomine etiam fovea (ignifica- 
rur, lic difta ab cffetu, quod cadavera ibi corrumpan- 
tur ac putrefiant, Quz figni huc minus quadra- 
bir, fi nomine fovez incelligere velimus ſepulchrum. 
nam ſepulchrum cerrte vidit Chriſtus catenus, quate- 
nusin co repoficus fuit, Interim tamen non vidir Ylud 
| ratione 


a Aa a na uw tw .X 


2.8 Notas mibi fecifti vias vite, ryugonic par kduus Hig, 
Id eſt,Reduxiſti me in vitam,camg; longe jucundiſsim3, 
Hebraica veritas habet, Norm mi facies iter vine, Re- 
plebis me jucunditate quar eſt cum facie tua. naups/recc wa bow 
$2590vmc pate F agyours os. Heb. Satietes Letitiarum eſt cuns 
facie tua, Quod Grzce lic ſonat, m\nvuurs Wpgpovreny ign pav= 
Te F eggrwms ov, Id eſt, Ex aſpeftu benevoli vultus tuinaſe 
citur ſumma lztitia.Confer.Pſal.17.15. 

29 Licet. if. Scil, ii, Pro, ir. Hebraiſmus. Mon. 
mentun, m6 wine, Id eſt, Sepulchrum, Apud nes, a wir, Ad 
verb, Innobis:id cſt, inter nos. ah 

39 Ex fruftu lumbi ipfius, ix zapri wit 9dr drnd, Id 
eſt,ex virgine Mariaquz ſuotempore ex lumbis Davidis 
ranquarn fruftus crat proditura, Periphraſis 
ca & ſynecdochica.Camem.ouprs. Id elt,corpus.Synecdo+ 
che membri. Loew collocares, »g9;cau, Progr nghinm. Sil, 
mom id eſt, collocandi gfaria, ſive ut collocarer, icilicet 

um. A 

31 Animam ejus. iy durs, Scil.Chriſti. Hoc eſt no- 
randum contra expoſitionem corum qui in difto illo 
Pſalmi verba illa, Animam meam interpretantur per no- 
men Chriſti: quaſi David Chriſtum appellarit animam 
ſuam, id eſt, vitam ſuam. Ar Perrus, oprimus interpres, 
vocabulum Animz interpreratur de anima Chrifl : ac 

roinde docex,ibi loqui Chriſtum : non autem Davidem 
ve Ecclcliam. 

33 Excitavit. «vicuos, Scil, 4 mortuis. 

33 Ad dexteram Dei exaltatus, 5 N{1a F Ons owt, 
Id eſt,wpic Thr Aþ1e3, ut alibi Scriprtura loquitur, Dativus 
hic candem vim haber, quam in illo Vugjliano, I cla» 
mor czxlo, Er fic quoque vertit Arabs, ut refertD.Beza. 
Arq; hzc expoſitio confirmatur ex collatione F.34.Pro- 
miſe Spiricum ſanflum. wy imayſinias 7:9 & vis mb prer Or- 
Ad verb. Promiſſjonem Spirizus ſanf7i, Nomen imy{o\a 
accipiturprore ia, per metonymiam adjunct, ur 
ſupra cap.r,ver({.4. Genitivus autem norat m——__ * 

0 


22 * SCHOLIA IN 
allo Roman.4-1 1. Sigmey: circumciſionis. Nam fi quarras, 
Quam rem promiſlam adeprus eſt? reſpondetur, Spirit» 
rum lanctum, 

34 Neque enim David aſcendit in celos.x 9 8:81 &e. 
Hic declaratur id quod antca dixerat, Jeſum eflc exalta- 


rum ad dexteram Dei. Cum aſcenfione enim in czlum - 


comprehendit: hic Petrus ſeſsionem ad dexteram Dei, 
per {lynecdochen membri: quia illa cum iſta individuo 
nexut conjunRa fuir,8& propter cam ſuſcepra. Iraque Pe- 
trus alcenhonem Chriſti probaturus, adducit focum 
Plalmi 110. quieſt de ſelsione cjus ad dexteram Dei.Do- 
minus. + wer, Hebr, mr» Jehovah: quo nomine Dei 
paging eribus perſonis communi, hic intelligitur De- 
us Pater,per ſynecdochen generis. Domino meo, my wwe 
4<.Heb. 11m? ladoniUbinomen px adon general eſt, 
qudd ali3s eriam hominibus puris tribuitur. Notatur au- 
tem co poteſtas arque authoritas in ſubjeftos. Sede ad 
dexteram meam, ng: in {war pre, Id oft, Regna tanquam 
proximus a me. Meraphora 4 conluerudine hominum: 
apud quos intcrdum filius nomine patris regnart, & in 
honors atque poteſtatis illus reſtimonium ad dexteram 
cjus ſedere folet. Confer.r.Cor.15.25, 

:36 Demus, ju. Familia, gens, populus. Mctony- 
mia uſicara. 

His awtem and;1is, dxvowre JN, Scil. rem: nempe po- 
ulares qui confluxcrant orto ſonim illius flarus, ſupra 
.6, I1deſt,aliqui ex ullis. Synecdoche integri. Compundls 

ſunt corde. z&T7r/ymors 11 5pdVe. Id eſt, ſenſerunt acutum 
animi dolorem : quod gimirum Chriſtum crucifixiflent, 
cx collatione V.23. & verſus proxime przcedentis, Quid 
faciemus. m1 mohr:46, Ur fel. a Deo conſequamur remil- 
fionem ranti peccati. 

38 In nomen. im Ty hn. Pro, ec 14 inpat ut alibi 
Scriptura loquitur, ur Marth. ulr.verſ penuls. Infra 19.5, 
Irem 1,Cer.1.13. In remiſonem peccatorm. ic dgwny a gp» 
ney, Ideft, in teſtimonium remulsionis peecatorum : ur 
habeatis ſcil.teſtimonium divinum,qu6d Deus vobis re- 
muſecic peccara veſtra propter Jeſum Chriſtum, in yu 
creditis. 


Act. AposrT, CAP. 11. 23 
creditis. Non autem, Ad conſequendum remiſsionem 
peccatorum per hec medium five inſtrumentum. quia 
_ fides medium illud five inſtrumentum eſt, quo re- 
miſsionem peccatorum in Evangelio a mus. 
Bapriſmus autem eſt nadie fo inſtrumen - rm quo 


um F Spiricus ſanftusytitur ad fidem confictnandam. Nec pe- 
Xl, | denthzc verba a verbo Reſſpiſcire & yerbo Baprizerur fi- 
Juo | mul,ur quidam traduntſed & ſolo verbo Baptremr.Nam 
Pe- IN fiira efſerztum admirrenda effer expofitioilla,quam mo- 


d6 falſam eflc oſtendimus. Nec ver6 conſcquens eſt, ut 
fi verbailla, In remi/ſionem peccatorum,hic difto modo ex. 
ponantur , proprerea eodem modo exponenda finr in 
verbis Domini, Hoc eſt ſanguis meus qui pro multis ef- 
funditur in remiſsionem peccatorum. Nam fatis eſt u- 
rrobique notari finem prxpolitione «ic; at inrerim cer- 
rumeſt, alium eſſe finem effufioni; ſanguinis Chriſti, a- 
lium vers Baptiſmi cxterorumq; Sacramentorum. Nam 


m J ſanguisquidem Chriſt cffuſus eſt ad remiſsjonem pec- 
Ne catorum nobis promerendam : at facramenta inſtizura 
in ſunt ad meritum illud nobis reſtificandum,argq; ita fidem 
m noſtram confirmand4. Et accipieris, x; >44104:, 1d eſt, Tura 
accipieris : quum ſcilicer fueritis baprizati. Accipictis 
as autem five omnes quotquot bepricabienini: hve aliqui 
ſalrem ex yobis,quorum ſcilicer operi Deus uti voler in 
do Evangelio annuatiando. Doneun Spiritus ſands, th Jup+2 
a F 44x erwpar©.1d cſt,Spiritum ſanftumyqui cſt donum 
hi Dei,ſeu quem vobis donabit Deus. Genitivus nocar ſpe- 
n ciem, ficut ſupra Y.33. Spiritus ſani aurem nomine in- 
t telligic Perrus donum loquendi novis linguis & prophes» 
d rand1,ur apparet cx Yerſu ſequente. 
- 29 Veftra enimeft, 0uiryls ion, Ad verb. Vobizenimeſt, 


Id eſt,ad vos pertinet. Hec promiſſſo, » imzyſ0is. Nempe 
paulo ante 4 me allara ex Joele,fupri F .17. & deinceps. 
Qi longe ſunt, Tic eic paxegr.Scil. sory Et, vis paxey', ſub» 
aud1 dy, Quaſi dicat, Qui long vii abſunt a nobis. hoc 
eſt,quilonge a nobis dilcrepanr religione, Eſt periphra- 
ſis Gentium. Confer Ephel\.2.17. ubi nominantur 4 a- 
xgr, Proger x7) praney's, Et hanc expolitionem — 

verba 


24 SCROLTA IN _ 
verba _—_— uoſcunque advocaverit Domintus 
nofer : i OE ra dread nos aggregaverir. Et 
complementum hujus promiſsionis narratur infra cap. 
x0 in domeſticis & amicis Cornelii centurionis. Iraque 
eli ipſa _ admitrir,urt hic locus accipiatur de Judz- 
orum illorum poſteris, & eur, Tic eic paxggr, [cil. 
toredperr hoc efſt,qui longe poſt fururi ſunt: fubaudito no- 
mine &gxr ad nomen pang: tamen rationes allarz iſti 
expolitioni refragantur. qu6 accedir ratio ita omniuua 
graviſsima, quod donum linguarum & propherandi, de 
quo hic proprie ſermo habetur, non diu duravit: ur hxc 
des; p6ſt futuros competere non 

(sir. 
io: 40 Plurimis,a\cior1, Ad verb. Plauribus, Comparativus 
pro ſuperlativo,ur r.Cor. 13.13. Videtur ramen hic pro- 
pria ſignificatio retineri poſſe. Ex natione 1fFa prava. vr 
Thc zeae 8c. Scribas & Phariſzos intelligir, ac omnino 
hoſtes Domini Jeſu, 

41 Eccleſie. Hoc ſupplementum ſumwum eftex F.ulr. 
infri. Anime, oy=, Id eſt, homines. Synecdoche mem- 
bri Hebraica. 

42 Indoftrina Apoſlolerum.z IJay»,&cScil.quotidie 
audienda ex ore ipſorum, & meditanda. Communicatione. 
of zamvria, Scil.faculratum : ur declaratur verſ 44. & 45. 
Fraftione panus, Ti weton F dps. Ideſt,celebratione coenae 
Domini. Synecdoche membri : qualis infri 20.7, Quod 
ipſum clara paraphraſi expreſiirt Syrus,vertens, In fra#;- 
one Exchariftie.ubi per nomen Grzcum Jzaevie; intel- 
ligit panem illum facrum qui in Euchariſtia ſeu coena 
Domini adhiberur. 

43 Omnibus. rar 1uxs, Ad verb. Onni anime. 1d ct, 
omni homini. Synecdoche membri, qualis paulo ante 
9.41, Ec, Ommns homini, ſcil.degenti Hieroſolymis, nec 
azgregato ad iſtum caxrum. Synecdoche generis, 

45 Frangentes oc. waivre we &c, Nempe divites fran- 
gebant (id eſt d:ſtribuebanr arque communicabant) pa- 
nem pauperibus, Quo ſenſu dictum cf illud, Frange e- 
ſurienti panem ruum,Efa, 58.7, on 


Acrt. ApyosST, CAP. IT, 25 
OBSERVATIONES EX CAP. II, 


Ex quatuor primis verfibus. Confiderandum hic ct, 
cur Spiritus ſanus miſſus fit in Apoſtolos in dic Pente- 
coſtes : deinde cur fe parefecerir per talia f ,yen- 
rum ſcil,vehementem & linguas igneas di Acpri- 4:4, 
miim ad circumſtantiam ———__—_ arrinet,per m&- 
tionem dici Pentecoſtes videtur nobis in memoriam re- 
vocari promulgatio Legis quz olim dic illo fata erat in 
monte Sinai, Exod.1g, & 20. Placuirt igitur Deo 
die promulgare Evangelium: ur ſciret us Dei, Je- 

ilum Nazarenum efle propheram lum Deut.18, 
promiſſum per Moſen,qui ab omnibus fir audiendus, lo- 
quens per Apoſtolos ſuos & alios doores quos mifſu- 
rus erat. Deine ad ſymbolum veri quod artiner, co mo. , 
nemur, Spiritum ſanQum per przdicationem Evangelii __ 
afflare corda eleforum, excitando ea ad aftiones Deo © 
placentes : ac inprimis ad confeſsionem veritatis czle- 
ſtis,non obſtance ulla periequurione. Sicut ventus vehe- 
mens non patitur ſc impediri aut retineri, qu6 minus 
a+ ac penerret: ade6utetiam robuſtas ſxpe ar- 

res radicitus cvellat, Er ita Chriftus per Evangelii 
prxdicationem dominatur in medio inimicorum ſuo- 
rum: ut juſſus eſt 4 PatrePſal.110, 

Porr6 quod arttiner ad linguas igneas diſſeRas : mo- 
nemur Spirirum ſanfum per linguas doorum Evan- 
gelii inſtar ignis corda auditorum illuminare cognitio- 
ne Dei, & accendere dileQione tum Dei tum proximi : 
idque in linguis ſeu dialeRis variis, ac proinde corda c- 

rum in populis variis. _ 

Ex Y.5. & ſequentibus uſque ad 14, Quum mirificis wy}. 
Dei operibus movemur & in admiratione rapimur cum 
rimore Dei conjunam, acceptum id feramus gratiz ip- 
fius : quum 4 natura xque mali ac perverſi omnes fimus, 
ow vers videmus, alios opera Dei & — my 
eſte uridere & calumnjari:ne ca ur, 
quum vidcamus ſanos Apoliclorticm CXPertos __ 


10 OsZ$SERVATIONES EX 
$i), ExV.14.& ſequentibus uſque ad 37. id cſt,ex concio- 
by ne Petri, —_—_ demonſtrario EY fidei Chriſtia- 
nzx,qu6d ſcil, Jes ille Nazarcnus in quem credimus,fit 
Chriſtus: quia cz perfecit que Scripturz ſacrz de Chri- 
ſto prxdixerunrt: pura, reſurrexit a mortuis, aſcendit in 
czlum, conſedit ad dextcram Dei, miſir Spiricum fan- 
cumin Apoſtolos. 

#id), ExY.2;.lmpiorum ſcelera e 4 decreto Dei: 
quia Deus decrevir permirtere Saranz, ut cos ad ſcelera 

i t. Interim ver6 Deus maner ſantus,& ill; nullam 

rur excuſationem:quippe quitmi nec Deus maliti- 
awillis inſtillet,nec th reſpiciant ad voluntatem Dei,ſed 
adexplendum libidines ſuas, oy contra exprefla in- 
terdita Dei. Confer infra cap.4.V.27.& 28, 

ix), Ex y. 27, Non derelingues anmmm meam in ſepulchro. 
Fals6 ex his verbis ſtatuune Ponrificii, animam Chriſti 
deſcendifle (moru ſcil.locali ſeu mutarione loci) in infer- 
num, locum ſcil. datnnatorum. quia vox wav ſched], 
qua hic utitur David, non fignificar hic infernum, id eft 
locum damnatorum qui aliis dicitur gehenna:ſed ſepul- 
chrum. Ernomine animz per nenden Hebraicam 
—_ torus homo : ac rurſus per alteram ſynecdo- 

en corpus hominis. Hzc expoſitio confirmatur partim 

ex collatione membri ſequeris, ubi more prophetico ca- 
dem ſenrentia aliis verbis repericur,his ſcilicer: Nec dabis 
ſanFum tuum,five(ut in Hebrazo haberur ) beneficrom tum, 
videre corruptionem, unde perſpicitur xquipollere hic 1- 
- ſtaduo, Animam meam & B tw : iremque iſta, 
Derelinqui in ſcheol, & Videre corruptionem. Deinde idem 
conficmacurex przſente allegarione Perri: quirotum il- 
lud ditum ad nihil aliud probandum cirar, quam qu6d 
Chriſtus a morruis reſurrexcrit : ut planum eftex V.24, 
& deinceps.nam V.24. proponit hanc ſententiam, Quem 
(ſcil. Jeſum Nazatenum) Dexs excitavir, ſolutis doloribus 
mortis c,Neinde V.25 annefir probarionem his verbis, 
David enimdicit de eo &c ubi inter alia hoc ipſum dictum 
recirar, ltem Y.31. expreſsc dicit, Davidem1nullis verbis 


loqruurum eſſe de reſurrettione Chriſti. 


Ex 


; as 5 a 9 0% 


Act, ArosT. CAP, i1. : 

Ex f.3 3.8 34. Quum Chriſtus ideo afcenderitin cx. t., 
Jum, ut ſederer ad dexteram Dei: falfum igitur docenr 
qui dicunc, illum ad dexreram Dei conſedifle in utero 
marris. At feſsionem aſcenſioni ſucceſsifſe, ex pluzibus 
Scriprurz locis liquer; ur Roman.8.34. Heb. 1.3.& cap, 
10.V.12. . . 

Ex Y.z7.EleQtide peccatis ſuis ex verbo Dei admoni- 1. 
ti,compunguntur corde, & Deo reconcuiari defiderant, 

& modum reconciliationis ex Dei verbo cognoſcere Ex- 
perunt. Uſus hujus dotrinz duplex eſt: unus,ut verbum: -q4, 
Dei ſedul6 audiamus ſpe tanti frutus: alcer,ur quum cf- uy, 
fea illa in nobis ſenſcrimus, argumentum habeamus 
noſtrx eleftionis, 

Ex 9.38. Adconſequendum 4 Dro remiſsjonem pec- 9: 
catorum opus eſt refipiſcentia & fide in Chriſtum: ur qui 
omnibus reſipiſcentibus & in ipſum credentibus remiſ- 
ſionem peccatorum ſua mortre imperrarit : ur paſsim 
Scriptura docet. 

Ex codem verſu.Bapriſmus eſt divinum teſtimonium, :-/. 
credentibus in Chriſtum remilla cfſe peccata proper 
mortem illius. 

Ex Y.40. Quibus ſalus ſua cordi eſt, ſegregent ſeſe 4 7. 
fallis doRoribus: quales hodie ſunt inprimis Jeluirz,na- 
tio vere prava & contorta, Confer Plal.r.Y.r. 

Ex Y.4'.Edfinon omnes qui ſermonem Evangelii au- 5,4, 
diunt,per itlum convertuntur:tamen quories Deo viſum. 
eſt, magnus audientium nume1 us convertitur : arque 
ade6 ſubinde aliqui converruntur. Confer infra Y.ulc. & 
cap.4.9.4.& cap.5.V.1 4. 

Ex 9.42. Notenrur hic verz Eccleſiz figna quatuor, ,, , 
cademg; officia verorum Ecclefiz civium: videlicer do- 1 
arinz Apoſtolicz pradicatio & auſcultatio, communi- : 
catio faculratum cum fratribus egenis, Jegitima admini- 
ſtratio Sacramentorum,& communes preces. dd}, 

Ex Y.4.3- Dominus, quoties expedit, hoſtium Eccle- 7%. 

-_ rabiem frenar, ut Eccleſia plantari & recreari pol- _—_ 
ir. B.* deince 

Ex $.44 & 45-Etcant Ancdepdifin ga exiſto exem= :ag -” 

plo 


"SS as 
28 AnaLlys1s Lo'Giea' 
communionis bonorum regulam 
ana yr rnn To. 
bus ſuſcepta. Conkerinfri cap-5.#.4. | 


TY end 


ANALYSIS CAP, IIL 


ARGUMENTUM. 

Narratur quomodo Perrus & Johannes ſanaverine 
clandum : uſque ad 9.12. deinde quomodo Perrus c4 oc- 
caſione przdicaverit Chriſtum, a Y.r2, uſque ad tknem. 
Ira tunt quz partes. | 


PAKS PRIMA, 


Sanatio claudi per Perrum & Johannem. 
I—_ Perrus or Johannes ſimul aſcendebant in 1em- 
plum, ſub horam precationis,nempe nonam: 

> Quudam auem vir clandus ab nterd matris ſue, ports- 
baeny : quem ponebant quotidie ad portam temph que dicitnr 
Specioſa, ut peteret eleemoſynam ab iis qui ingrediebantur in 
tem 

T Is quinn Vvidiſſet Petrum a: Johannem ingreſſuros in 
temp lum,rogavit ut eleemoſynam acciperer. | 

4 imtentis autem in cum oculis Petrus cam Johanne, dix- 
is 3 Aſpice ad nos, 

5 llle igitur attendebas eo:,ſprrans ſe aliquid ah cis accep- 
Er 1008. 

6 Petrius autem dixit, Argentum Or aurum non eft mihi : 
quod autem habeo hoc ubido;, In nomme Jeſu Chrifti Naxa- 
reni ſurge & ambula. 

I. Et prehensa manu 6) us de xterd, erexit eum : illico ve- 
76 confirmati ſunt pedes ipſnes ac malleob. 

$ Er exſiliens ſtetit, &- ambulzvis, & ingreſſuu oft cnn ei 
in templim,ambulans o'» pn—_ laudans Derm. 

9 Piditg; eum totus porwlus ambulantem of laudantew 
Deum : 


10 Fe eum agnonernnt illum efſe qui _—_— 
| mona 


AcT. Aposr. CAP, 111, . 29 
moſynam fedebas ad Specioſam prrvam templi : Of impleti 
ſum prove oy fiugore ſuper ev quod 6 comigeras. 

11 Quan auten claudus ille qui ſana furrat, tenerer 
Perrum oy Johannem, ccrorrit rorms popwins ad e:5 in porti- 
cum que appellatier Solomons ,expaveſattus. 

Narratio {anati claudi conſtat ex quatuor principali- 
bus membris: yidelicet occaſione, caufis inftrumentali- 
bus, forma, &eventis. Occafionem huic fanationi-prz- 
buir partim a&tio Perri & Johannis,pattim aftionesclau. 
di. Atio Horum fuir ," fimul aſcenderune in rem- 
plum, F.r. Hzc a&io illuſtratur ab adjanQo rempore, 
qu6d afcenderinr ſub horam precationis,nempe nonam. 
Ubi fimul noratur finis : qu6d ſcil. aſcenderint precandi 
caus3. AQtiones claudi fuerunt duz : una, quod curavir 
ſe deportart & poni ad portam templi quz dicebatur 
yo_ 2, Hzc actioi/luſtratur 4 fine qui erat, petere 

nam ab iis qui ingrediebanrur in remplum, Ar- 
que irz funu) ndicatur locus ubiille ſanarus fiur. Adhxc 
morbus claudi amplificatur 4 cauſa procreante, qu6d 
claudus fuerit —— ab urero marris:iremque 
ab adjunRa duratione, quod claudus fuerit per omnem 
vicam; quippe-ab urero matris. #{tera claudi aftio fuit, 
qu6d perivit 4 Petro & Johanne eleemoſynam,V.z.Arq; 
hzc de occahione. 

Cauſz inſtrumentales,id &ft, ationes ad hanc ſanati- 
onem adhubirz, narrantur quinque: quarum aliz tuc- 
runt Petri & Johannis,aliz claud:, Primum Petrus cum 
Johanne threridft in claudum oculos, Y.4. ur nimirum 
intuirt illius afficerentur ad impetridum ci arcanis pre- 
_ ſanarionem 4 Domino. Secunds Petrus juſt il- 
um ipſos aſpicere, ibid. Ut nimirum eum erigeret in 
rank wan. ipfis accipiendi. Terris —_— At- 
rendit,V.5, Hze atio illuſtratur ab adjuntta fpe accipie- 
di abillis cleemoſynam, Quarts Petrus juſsir enkan 
furgere & ambulare in nomine Jeſu Chriſti, e3demque 
oper4 ſanationem illi promifir, Y.6. Hzec promiſsio iJlu- 
frrartur antichefi diverſorum,quod non fit daturns ilh ar- 
genrum vel aurum, Cujus I omilsionem Wo 

2 r 


30 Anarys1s Loorca ' 

fat commemoratione cauſz corrumpentis, vidclicet in- 
opiz ſux, Quint6 & poftrems6 Perrusprehenſ3 claudi 
*nanu dextera,crexiteum,V.7. 

Forma ſanationis hujus miraculoſz fuir, qu6d illico 
confirmati ſunt claudi pedes ac walleoli: quum primum 
ſcilicerille idem adbibuir promiſsioni per Perrum fate, 
ut colligitur rum ex cohzrentia ſententiarum,guum ex V. 
16.infra. Miraculi ergo ratio fiir in fubira illa confirma- 
tione virium claudi per porentiam De. 

Eventa diſtribuuncur 6 perſonis, ranquam ſubjeRis 
recipientibus. Alia enim evenerunt in iplo claudo ſana- 
to, alia in populo, In claudo cvenerunt hxc quinque, 
1.Exfiluc, 2.Sterit. 3. Ambulayit. 4.Saliit. 5, Laudavir 
Deum. | 

Ambulatio ilJuſtratur partim ex adjunQiis comitibus, 
Petro ſcilic.& Johanne: partim& ſubjeRo loco, videlicer 
templo, Eventa in populo iterum diſtribuuncur 6 populi 
membris, in ea ſcil. quz evencrunt in populo jamrum 
przlente, Y.9. & 10. & in caquz evenerunt in populo 
rumablente, verſ.11. Urrique pavore & ſtupore repleti 
ſunt : illi quidem adduRi conſpeRu claudi ſanari, iſti ve- 
r6 accurrentes ad illum videndum, fimulque Perrum & 
Johannem. 


PARS SECUNDA. 


Concio Petri. 

12 Quo viſo Petrus reſpondit 6; Viri IſracGte,quid 
C—— hes ? —_—_ mo ocules - no: habetu, 
quaſi propria vi aut pierate effecerimms ut hic ambulet ? 

13 Deus ille Abrahams & Iſaacs oy Jacobi,Dexs inquam 
Patrum noſtrorum glbrificauu Filium ſnum Jeſum, quem 0s 
rradidiſtis &> abnegaſtis in conſpeftu Pilati,quum ille judicaſ< 
ſet eſe dimittendum, 

I4 Vos aurem ſanwm illum & juſium abnegaſis, & po- 
{ «laſts: fir anne ute wobs : of 4 

IF Ducem autem Vite trucidartis, quem Dew excitavit 
« morimis : ins rei nos tefies ſums. 

16 E8 


. ” _* = %»W 


Act. AyosrT, CAP. 11. 31 

16 Exper fidem in nomen ipſues, hunc quem conſpicitis ae 
no/Fir,confrmavit nomen ivſins : fides inquam que per ipſuns 
clt,dedit 5/7; integritatem banc coram omnibus vobu, 

17 Sed nunc, fratres, ſcio 04 per ignorantiam iſta feciſſe, 
ſcent ex primores vefiros. 

18 Deus autem que prenuntiaveras per 6s onmium pro- 
phetarum ſuorum,Chriſtum paſſurnm,ita implevit. 

19 Reſpiſcire igirar, oy convertite yos, us deleantur pec- 
cata veſtra : poftquans venerint tempora refrigerationis A 
conſpetu Domuns, 

20 Et miſerit prementiatum vobic Jeſion Chrictum: 

21 Quem oportet quidems us celum capiat, uſque ad tem- 
pora reftutionis omnium que loquutus eſt Dews per 05 0m- 
nium ſanftorum ſuorum 4 ſeculo Prophetarum. 

22 Moſes etenim ad Pazres dixit ; Prophetam ſuſcttabit 
vob;s Dominas Deus veſter ex fratribus vefiris, ſicut me : 
andietis ens in omnibus que loquutus fuerit vobis. 

23 Futurum eft autens ut quiſquis non audierit Prophe« 
14m ilium difperdatur e populo. 

24 Sed & ommes Prophete 4 Sammele or iis qui deinceps 
fuerunt,quorquot loquur; ſunt, etiam prenuntiariat dies iſtas, 

25 Vos eftis filis Prophetarum &3 pact quod pepigit Deus 
erga patres nofires,dicens ad Abrahamum,Et per ſemen runs 
bened:iFionem conſequentur omnes familie terre. 

26 Vobis primiom Deus excitatum Filium ſunm Jeſum 
miſst,qu1 benediceres yobis,unoquaque ſeſe avertence 4 pravi- 
$atibus ſwis, 

Concionis hujus quinque ſunt partes. Primo repre= 
hendit falſam populi opinionem de miraculi per ſe & Jo- 
hannem faRti cauſis procreitibus,Y.r 2. Secunds indicat 
authorem verum, 9.13.8 16. Terti6 reprchendir popu- 
lumqud6d Jeſum crucihxiſent,Y.1 3.14.8 15.Quarts eos 
contra iſtius ſceleris c6{cientiam conſolatur, V.17. &.18, 
Quints hortatur cos ad ponitentiam & fidem in Chri- 
ſtum,Y.19.& deinceps. 

Qued ad primum, negar ſc & Johannem propria vi 
aut pierate miraculum illud effecifſe, Quod ad ſecun- 


dum,affirmar authorcm illius miraculi cfſe Deum & Fi- 
D 3 lium 


32 AnartyYsrs LoGica 
PC ASAY Deum deſcribitex O_— icer 
at $ antiquis erga paties, Sim nem 
Cairaceb indicar: ut ſel. Jelum Gerifcarer famcairen- 
do nimirum deitatem illus & majeſtarem cxleſtem.De- 
inde Y.16.idem reperit,& ſimul cauſam ſine qua non,c6- 
memorat,videlicerfidem rftwus claudi quam habuit pro- 
wiſsioni ſibi fatz in nomine Jelu. Quod ad tertium, 
crucihixionem Domini amplificar antitheſibus quaruor. 
1. Vos Jelum tradidiſtis Patocructhgendum & cum co- 
rain 1]lo abnegaſtis: at Pilatus 'udicavit eum ablolven- 
dum,V.13. 2.Vos Jeſum abnegaſt1s: arrame ille fuir lan- 
cus & juſtus, V.14. 2:.Poſtulaſti> vobis donari homic1- 
dam,videlicet Barabbam: at Jeſum,principem vitz, tru- 
cidaſtis, V.14. &15. 4. Vos Jeſum trucidattis: art Deus 
exciravit eum 4 mortuis. Quod ad quartum,conſolatur 
cos duobus argumentis:primum 4 cauſa impulſiva,vide- 
licet ignoranna ipſorum,Y.17.deinde ab eventu urtili,vi- 
delicet impleriene ſcripturarii prophetantium de Chri- 
ſto:cujus evErus cauſam efficicntem per ſe fimul indicar, 
nempe Deum,V.18.Quod ad quintum, ad pernitentia & 
fidem eos horrarur ab efteHis utihbus,videhcer remiſsio- 
ne peccatorum & vita #terna, per Jeſum Chriſtum ipſis 
donanda, Y.19. Ubi vitam zternam ſcu gaudia czlecſtia 
nominat tempora refrigcrationis : & donationem illius 
declarat a circumſtantia temporis fururi,nempe adven- 
rus Chriſti ad judicium, Y.20. Quem ipſum adventum 
amplificar antitheſi ſtatus preſentis, quod ſcil, mrerim 
dum advenier, eum oporteat clo capi, Y.21, Ubi diem 
jucicu vocat tempora reſtitutionis omnium. Ejuſg; ad- 
ventum confirmat teſtimonio generali prophetarum. 
Deinde adducit reſtimonium ſpecialc Mokis, .22. & 22, 
Ubi ex mentione exitii quod manct contemtores Chri- 
ſti,relinquitur inte]bgenda falus credentium in llum,ex 
narura contrariorum. Tum reperit teſtimonium gene- 
rale,V.24. Poſtca aliud inſtirutz horrationis argumen- 
tum afferr, quod ſumtum eſt 4 cauſa impulfiva, qu6d ſcil. 
ipfi fint filii propherarum & pai quod pepigitDeus er- 
ga patres. Docet igitur ut credant isonibus Pro- 
pberarum 


al ET EEE £4 4.5 - 


Acr. Aposr, CAP, 33 __© 


pherarum de Chriſto, in paRto ſeu ſedereulio comprehe- - 
{is. Poſtrems adhuc unum argumentum addir, quod & 
ipſum 4 cauſa impulſiva ſumrun eſt, videlicer quod Deus 
ipſos hoc honore afficiar, ut cis primwm exciraget & mit- 
reret Chriſtum,in principio V.26, Ubi repetit duo argu» 
menta prima, quz ſumta ſunt ab effeRis utilibus : quz 
comprehendit nomine benediRionis : & addit tertivin, 
videlicet renovationem Spirirus ſan&i, qua avertantur 4 
pravitatibus ſeu ſceleribus ſuis. | 


SCHOLIA IN CAP. IIL 


1 Nonam.wiw indry, Scil. ab ortu folis a qua incipic- 
bat veſpera, & ance occaſum folis offerebatur juge lacri- 
ficium veſpertinum. 

6 In nomine, i» niniuan, Id cit,Ex mandato. Hoc au- 
tem mandatum includebar promiſsionem valerudinis eo 
iplo momento dandz ifti claudo, fi crederet. Dicit enum 


tea P ci irtatem per fidemin nomen 
pA Perrus,daram ci integri pe l 


7 Confirmati ſunt. inywitnow. Ad verb.Conſolidati ſunt, 
Pedes, ai pure, Ad verb.Greſſis. Metonymia ctteCti, 

I1 Teneret, xp«wyr &-, Eis adhzreret,non paſlus lc ab 
cis divelli: ſed eos ſeftarus ut benefaRores ſuos, Expa- 
wefattus, invepufrr, Ad verb. Exparefatti. Scilicer popula- 
res, Convenit cum nomine >a non voce, {ed icniu. 
Syneſis, 

12 YV;, June, Dictate. Lonfers, Qux impetraveri- 
_ a Deo ac meriti fimus ut in noſtram gratiam ſanaret 

n, 

13 Glorificevit, tn, 1d eſt a mortuis excttarum in 
ſummam gloriam cxleſtem cvexit,ira ur ille per miniſte. 
rium noſtrum nunc edar talia miracula. Filium, rr mids, 
Vel, purrnns, utinfri 4.9.25. 1d eſt,miniſtrum ſeu ſervum, 
Confer Eſa 53.11, Tradidiftis. mapdwrgrne, Pilato, crucih- 
gendum. Abnegeſtis. iprionth, Negaſtis, lum cfle regem 
veſtrum,ſcilicer Chriſtum. 

14 Homicidam, «itex 442. Ad verb.0cciſorem. Nempe 

D 4 


Barabbars. 


34 1? SCHOLIA IN ' 
Barabbam. Cendoneri, 2a: 351. In gratiam veſtram di- 
mirti,& a merico ſupplicio liberari: poſtularo interua Je- 
ſu innocente ad crucem. | 

15 Ducen, «;59291r.ld cſt,authorem. Vie, whe Evie, Scil, 
Xrernz. 

16 Per ipſum. di dur3, Videtur hic idem fignificare 
quod ir &vmy) vel &c voy, id eſt,in eo vel in eum, Syrus 121 
deb<h: quod exponi poteſt rum di «vrs,tum 5 & don. Ex 
Petrus Syriace [ants illa voce haud dubie uſus fwr. 

I 9 Ut deleantur peccata veftre, eis Th ifwergtuve, KC. Id 
eſt,ur deleris ſeu remiſsis peccatis veſtris recipiamini in 
cxlum ad fruendum zternis gaudiis. Synecdoche mem - 
bri. PofFquam.imo: «s, Pro, iredzy. Vide annotationes D. 
Bezz. Refrigerationis, «i--vFwn, Recreationis piorum 
qui in hoc mundo variis calamitatibus & perſecutioni- 
bus ſubjei ſunt, Myſerit, Ym5oas, Nempe denud, in fe- 
cundo adventu, 

21 Quemoportes quidem ut celum capiat. » 46 wpary wh 
NE agg. 1d cſtyo4i ira dpar NNEwny avi), my x8/597:Oparret 
ur czlum capiatipſum,nepe Chriſtum.Inverſio conſtru- 
Qionis in relativo pronomine,Petro ubirara Sic 1.Pcr.z, 
21.9 %; nugic e37iTmer voy owe Bxxdiona. Senſus eſt,Baprile 
ma correſpondens conſervationi Noe m aqua, nunc ſer- 
vatnos,Sic 2.Pct.1.19. « xganc mucins agg91 ore, Sentetia 
eſt.Recte facitis quod arrenditis ſermoni ulli Prophetico. 
Er hanc ſyntaxin confirmar nativa ſigntficatio verbi J- 
4 : quod fignificat recipere in ſe vel ad (e. Unde apte 
dicitur, Czlum 447, recipit Chriſtum, nempe in le, ur 
locus rem locatam : non autem apte dicererur, Chriſtus 
Jy cxlum, Cxterum calumniancur qui verbum illud 
Capere exponunt per Concludere tanquar in carcere. Nam 
verboillo bon authores utuntur, de libera five commo- 
ratione five habitatione loquentes.ut Terent. Heauront, 
aR.z, ſcen.z. ubi Syrus de adventante mulicrum turba 
loquens ait . D# bon, quid nwrbe eft ? edes nofire vix ca» 
pient ſcio. Sic Cic. Offic. lib. x. ubi de focietatis humanz 
gradibus differens, inter alia fic ait: Sequwntar fratrum 
con junttiones,poft conſobrinorim, ſooriner iunque ; qu quum 

#7 


Act, AposT. CAP. 11 35 
1nd dome jam caps non poſſint,in alias domos tanguam in colo- 
nias exennt. Uſque ad rempora reftitutionis onminen, «201 
acirer Yonegraged wer mw rw, 1d eft,uſque ad diem judicit u- 
niverſalis,quo omniareſtituentur in integrum que nunc 
propter peccatum vanitati ſubjefta ſunt.Confer, Roms8, 
ver[{.20. & 21, Que lquntuseſt, &v da now, Pro iccirey d, 
vel weinwaow: proutrelativum refertur vel ad proximum 
nomen mzwmwr,vel ad remotius zeomr, A ſeculo.ar) ain, 
Pro, i «'r" aisr©>, {cil. ;ayorinmn: id eſt, qui 4 ſeculo fue- 
rune, Ur fit elliphis geming. Vel, «7 a/5rG> regitur 4 ver- 
bo iba, loquutus eſt : & tum vertendum, Que 4 ſeculs 
loquutns eſt per 05 omnium ſantlorum ſuorum Prophetarum. 
ex" eisy&- autem, hic valet, inde ab origine mundi, ut 
Johan:g.F.z32.Ex illis Prophetis fuir Enoch,de quo in e- 
piſtola Judz Y.14. 

22 Dixit. dw, Scil,Deut.18.Y.15. Propherams. in agg” 
$%7lw. Conjunttio *n {ervitmimeſi. Prophetam autems 
id eſt, dotorem eximium extra ordinem a Deo muſſugn 
Sicur me, &c ive, Talem qualis ſum ego, ſeu fimilem mihic 
nempe excellentem ſapientiadottrinz czleſtis, & mag- 
nitudine miraculorum, & inſuper mediatoreminter De» 
um & populum Dei. Andietis eum. 277 «xi7i0r, Id eſt, 
audirore cum. Enallage Hebraica. Hoc eſt, obeditore ci. 
Synecdoche membri. Sic verſu ſequente. 

23 Futurum eſt aute ut diſperdatur gz J\,;t0%llrovny, 
Ad verb. Erit autem,diſperdetur, Appolitio Hebraica: qua 
verbo generali apponitur ſpeciale cum illo conveniens 
in numero & perſona. Quſquis, mz Jury ims. Ad verd. 
Onmis anima que, Id eſt, Omnis homo qui. Synecdoche 
membri Hebraica. Diſperdatur 6 populo. £20598,2mowny 
7 ax#, Apud Moſen habctur, Ego repoſcam( ſeu requiram) 
ab illo, hoc eſt,puniam illum. 

24 Et iis quideinceps fueriit.x, * 13$t3: Silom, 

25 Patt; quod pepigit. l122n'xme nc ime, Program be 
xeims #v Hibere, Dicens, >45a1, Scil.Gen.22.13.Namyhic po- 
ticis locus citari videtur quamille Gen. z. Y.z; Quippe 
inquonon habetur, In ſemine tmo:ſed,/n re, Per ſemen tuii, 
my amppan 03, ld oft, dia F appar 7, Viderur aurem hic 

legendum, 


Hd}. 


Hd. 


9s). 


#19). 


56 \OBSERVATIONES BY \ 
& Til exper os, Nam fic legiturloco citato, 


Familie, «| rw74. Apud Moſen Gen.22, Y.18. habetur, 


Gentes, Sed nomen mes; pro ullo repolirum eft ex 
Gen.12.Y.3. 

26 Excitatum miſit, «iz5tou; dricy)a, 16d oft, Excitavit 
& miſir. Excitavit aurem,id eſt, exhibuir & in lucem proe 
duxir. Sic infra cap.13..22.& 23.& 32. Falium,ry mitt, 
Vel, Pzerwn. ut ſupra V.13. Unoquog, ſeſe averrente, © mp 
Yoepigerr I-2gpy, Vel, Comvertendo uniamquemgue wvefftrinn. 
Ira ur hc aftio ad Chriſtum referarur, 


OBSERVAFIONES EX CAP. 111. 


Ex V.1, Etfivrile eſt cerras horas in Ecclefiis Chriſtia- 
nis quoridie conftirutas efſe,quibus populus Chriſbanus 
ad audiendum Det verbum & preces communes con. e- 
niat: ficur olim ex Dci midatopopulus Itaclticus quo- 
ridic bis conveniebar, mane ſci}.& veſper) rempore jugis 
facrificii,de quo Exod. 29, .38. & deinceps. tame iltiuſ- 
modi horarum obſervatiovacare deber opinione neceſ- 
firatis & cultus divini : quum non firin N. T. a Deo prx- 
cepra. 

Ex y.2. & deinceps. Confiderandus eſt finis hujus mi- 

racul;,ſanari {ci), claudi per Perrum. Is fuit,ut hoc modo 
obſignarerur ipſius cxtcrorumque Apoſtolorum dafti- 
na, Quare do&rinam Apoſtolorum pro cerra & indubi- 
rata ampleCtidebemus, 

Ex Y.6. Sicut ex verbis Petri dicentis claudo,Swurge ey 
ambula, fals6 colligeretur, ullum vires jam rum habuiſſe 
ad furgendum 8& ambulandum: ita ex mandatis divinis 
ad nos in verbo pronuntiaris fals6 colligunt nonnulli, 
nos jam antea vires habere adilla exſequendum.Deinde 
ficur Chriſtus, dum Perrus in nomine ejus claudum fur- 

ere & amabularejuſsir, hoc ipſo mandato (quatenus 1]- 
ud promiſs1onem includebar) & tidem fururz per wſum 
ſanationis in claudoeffecir, & vires ſurgendi atq; ambu- 
landi et infudit: ita idem Chriſtus, dum per miniſtr6s 
verbi ad parnicentiam & fdem hortatur peccarores, 8& 
pemtentubus 


K WF 4 


Act. AposTt. CAP, 11H. 97 
penitentibus atque credentibus gratiam ſuam promir- 
tit, hoc ipſo vires illis (dummodo ex numero eleftorum 
fiat) infundir,quibus & refipiſcant & in ipſum credant, 

Ex Y.8,&g. Excmplo illius claudi, beneficio aliquo 4 749). 
D co affeRti, gratis animis bountatem ejus laudemus atg; 
celebremus, 

Ex Y.1o.Exemplo illius populi, mirifica Dei opera ad. ***! 
miremur,8 ad finem corum attendamus : quieſt ut con= 
firmemur in fide dorinx czleſtis per ſervos Dei, per 
quos lla opera Deus edidir,traditz, | 

Ex 9.12, Miraculaquz Apolteli fecerunt,nec propria 44 
potentia fecerunt : nec ſua picrate apud Deurs promert- \ 
Uſunt,ur per ipſos illa facerer. 

Ex Y.14. Notandum teſtinonium de ſanficate Chri- 414}, 

Ni. Er ſimul noranda illius cauſa finalis, Ea autem fuir,ur 
Chriſtus pro nobis eſſe pofſet fanus ſacerdos & ſana 
victuma ad expiandum noſtra peccata. Vide Heb.7.26. 
T lis nos decebat pontifex, pius ſive ſanttus, io1G- &c. Item 
I.Perr.r, 18, & 19. Redemts eftis pretioſo ſanguine Chrifti, 
tanquam agni immaculati oy incontaminati, Et cap.3.V.18. 
Chriftus ſemel! pro peccatis paſſus fave, jufius pro imjufFn. 

Ex Y.15. Notandum teſtimonium de merito & effica- 9), 
cia Chriſti. Nominatur enim dax vue , urriuſque reſpe- 
Qu: quippe qui & morte ſua vitam nobis eſt promeritus, 
& Spiritu ſuq nos vivificat per 6dem,atque ctiam fandi 
cat ad vitam & gloriam czleſtem, 

Ex Y.16, Sicut claudus ille per fidem in nomen Chri- 914 
ſti, ſanitarem corporis adeptus eſt, quatenus nimirum 
credidit promiſsioni ſanationis nomine Chriſti a Perro 
fibi fa&tz : ita nos per tidem in nomen Chriſti conlequi- 
mur ſalutem animz, quatenus credinus promilsionirte- 
miſsionis peccatorum quz nomine Chriſti a miniſtris 
verbinobis proponicur. . 

Ex Y.17.cio vos per ignorantiam if+4 feciſſe.ficnt & pri= «7, )us,, 
mores vefFros, Quzri poteſt, quomode conveniat hoe 
pronumtiatum, quantum quidem ad primores Judzo- 
rum atriner, cum pronuntiatis Chriſt, quibus exprobra- 
vit Phariſzis nonnull.s , qued blaſphement Spirnum 


. F 
aT, 17, 


hd. 


FM 


ry 


'"OBSERVATIONES EX. 
fanAaum, Matth.12.9.31.& 32. Irem qu6dfi czci effent, 
non haberent peccarum, Joh.g.V.41 wr & 24+ 


Dicendum, Petrum hoc loco non intelligere primores 
omnes,ſed aliquos : indefinite autemloqui, ut e6 plures, 
bþe veniz propoſit3Jucrifaciat, * | 


Ex cod.verſu, Quzri poteſt & hoc,an illi ranttm ſpem 
veniz habere poſsinr, qui peccantex ignorantia'? hoc c- 
nim _ racitam antitheſin innuere videntur verba Petri. 

1 diceret : Qu6d fi non per ignorantizm occidifſeris 
hriſtum, ſed contra conſcientiam : non efſer vobis ſpes 
veniz reliqua.Reſpondeo: Perrus hoc loco peccatum ex 
ignorantia admiſlum non opponit cuihber peccato con= 
tra conſcientiam, ſed rantum peccato inSpiritum ſan- 
Rum. Non poterart utiq; ignorare quiquam Judzorum, 
quod nonefler occidendus homo ſanRus & juſtus, qua- 
lem Jeſum efle ſciebant: & ita co occidendo contra con- 
ſcientiam peccabant omnes: ſed aliqui rantiim exipſis 
erant quiin animis ſuis convidti crant, Jelum eſſe dotta- 
rem 4 Deo mifſum, ac proinde doQrinam ejus efle ver: 
& tamen cum ranquam ſeduforem accuſabant &rtan- 
quam blaphemum morte damnabant. Hipeccabant in 
Spiritum ſantum,8& his nulla relifa erat veniz ſpes. 

Ex Y.18. Mirabilis eſt Dei ſapientia & boniras:qui ma- 
lis hominum volvdratibus & a&onibus utitur ad bonum: 
quemadmodum apparet in paſsione Chriſt, 

Ex Y.19. Quos pergratiam Deipeccatorum admiſſo- 
rum pcenitet, & remiſsionem eorum deſiderant, & in 
Chriſtum credunr:illi ſcianr,& remiſsionem peccatorum 
& vitam x#ternam fibi a Deo promiſlam efle, cerroque 
przſtari / 

Ex Y.z1. Quem oportet quidem ut celum capiat &c. Re- 
Qe ex his verbs colligitur,corpus Chriſti non efle hodie 
in terris,ac proinde nec in pane coeng Dominicz,8& qui- 
dem in fingulis cruſtulis quas hoſtias in Paparu nomi- 
nant.Quum enim Chriſtus hodie corpore ſuofitin czlo, 
ibique manſurus fit uſque ad diem judicii univerſalis, te- 
ſte Perro : quumque habeat corpus verum, quippe nobis 
kimilis faRus per omnia,cxcepto peccato:& yero nullum 

verum 


Ll 


F 
. 


AcT, AposrT, CAP. 1117. 29 
yerum corpus ſimul efſe poſsit in pluribus locis: ſequiruc 
cert&,corpus Chriſti non efſe hodie in terris, ac per con» 

Snec in totmille hoſtiis. 


Ex F.22.8& 23, Nerctur teſtimenium de munere pro» 91}, 


phetico Chriſti, Porr6 quum Chriſtus nobis 4 patre or- 
dinatus fit in propheram citra exceptionem audi : 
ſedul6 doQrinam cjus cognoſcamus,8 obſcrvemus, 


= _— _ 


ANALYSIS CAP, I11IL 


ARGUMBNTUM. 

Hic primim narrancur events concionis Petri ſupe- 
riore capite recitatz, ac inter illa inprimis aQtio judicia- 
lis contra Petrum'& Johannem a primeribus populi in- 
ſicura,uſque ad F.2 3, Deinde recitatur precatio creden- 
tium pro Apoſtolis, 4 f.23.uſqj ad F.z2. Poſtrems com- 
memoratur ceredentium conyerlatio & ſtatus, a verſ.32. 
uique ad fincm, 


PARS PRIMA, 


Adtio judicialis contra Petrum & 
Johannem. 
[| <_—_—_ autem ipſir ad popmlrnns, ſwpervenerunt Sacer - 
dotes oy prefettus templo or Sadduces : 

2 Molefle ferentes quid docerent populum, op annuntia- 
rents in nomine Jeſureſurrefionem ex mortuis. 

3 Et injtcerunt eis manu, proſmerumsy; tos in cuſiodiam in 
pofterim dicm, Nom erat jam veſpera, 

4 Multi vers rorum qui audierant ſermonem , credide- 
runs © Of fatins eft numerus virorum quaſe quinquies mille, 

5 Fattumeſi autem poſiero dic us cogerentror primores ea» 
$972 &'> ſeniores or Scribe quicrant Hieroſolymis: 

6 Et Annas Pontifex maximus, & Cajaphas & Johannes 
& Alexander, & quotquot erant ex genere Pontificio, 

7 Cuum igitar flatwiſſent eos in medio, percontati ſunt, 
Lua porentia aut qno nomine vs hoc feciſtis # c 

8 Towns 


J 


Anatys1s Logcica 
8 Tunc Petrus repletus Spiritu ſanffo,drxit eu; Primeres 
populs o& ſeniores Iſrachis, po E - 4 
9 Quandoquidem de nobis hodie queſtio habetur ſnper be- 
neficie in hominem agrorm collato, quomode videlicet iſte 
ſervanse ſit : 

To Nernmm fit omnibus vobis op tots popmlo Iſraelis ,per no- 
men Jeſu Chriſti N aqareni,quem v03 crucifixiflis, quem Deus 
excirevit 4 moriu, per hoc inquam iſtum adſtare in veftro 
conſpeffu ſanum. 

11 Hic eſt laps ille pro wihils habitus 4 vobla eadificanti- 


bus ,qui f.1ftus eft caput anguli: 

12 Neceſt inalio ſalus.nec enim alind mmen e/! 
fub celo quod datum fit inter hominer , per quod oporieat nos 
ſervari, . 

"13 Conſpefl2 vers Peers in dicends bbertave &f Johan- 
ni,compertog, homines eſſe illiteratos o&y idioras, admiraben- 
rr, Cr ay ofcbens eos em Foſw ful. 


14 Wim vers videnves flamem cum th qui ſanamne fue- 
rat,nuhil poterant contradicere. 
Is Juſſic autemipſic extra concilium abire,conferebant in- 
ver ſe, | 

» Dicentes, Quid faciemus hominibus ifFis ? nam conſpi- 
cum ſignum editum efſe per eos, manifeſium eftt: emnibua ha- 
baewilas Hieroſolyme,nec poſſumms negare : 

17 Sed neid ampliks ſerpat in populum,"minaciter inter« 
minemur eis ne poſthac ull; homimam loquantur m nomine ifto. 

rs /taque vocatis ipſis denuntiarunt ne omnino loqueren- 
tur vel docerent in nomine Jeſw. 110 

19 Petrus autem & Johannes reſpondentes, dixerunt ei ; 
An juſtum ſit apud Deum,vobis potires auſcult are quam Deo, 
judicate, 


20 Non enim poſſinms nos que vidimus ty audivimus, 
haws. | 


21 1lh verb,non invenientes quomodo punirent eos, addi- 

ris minis eos dimiſerunt , propter populum ; quia omnes glori- 
ficabant Deum ſuper eo quod fattum furrat, | 

22 Annoruwn enim erat ampli quadragintd homo ille in 

que editum fuerat ſignan iftud ſanationi,, | 

Eventa 


Act. AposrT. CAP, 111. 41 

Eventa concionis Petri quz aftionem illam judicia- 
lem prazcefſcrunt, ſunt ſta, 1.Primores popuh ſuperve- 
nerunt. 2.Moleſte tulerunt, qu6d Petrus & Johannes 
docerent, Cujus indignationts cauſa cxprimitur, videli- 
cet qu6d docerent relurre&ionem ex mortuis per Je- 
ſum. 3.Polverunt cos m cuſtodiam. 4.Multicorumqui 
ſermompm Petri & Johannis audierunt, crediderunc. 
Hzc mulr1tudo credentium illuſtratur indicatione ſpe- 
ciali,quod fuerint cuciter bis mille; id quod fign:ficatur 
ex cfteQu, quia per illorum acceſsionem numerus cre- 
dencium eftcfus eſt quaſi quinquies mille : quiantea c- 
rat raduun ter mille, _ 2.41. Quanquam heri poteſt 
yt inter) plures accctſermr: ut yiderur poſle colligi ex 
capms iccundi verſu ultumo. Nifi dicamus,illic conuneri 
ſentenuam generalem pomnys per exempla decla- 
rerur : £quibus exemplis hoc primum eſt, hzc inquam 
acceſvrycredentium tata per termonemillum Petri qui 
reciratur capite tertio. Arque iſta quatuor eventa aCtio- 
nem judicialem przceflerunt : quz fuir eyentum quin- 
rum:& defcribirur a Y.5. & deinceps. Actioilla deſcribi- 
ruc primum 4 circumſtantia temporis, qu6d ſuſcepta fir 
poſtridie quam Petrus & Johannes in cuſtodjam fucrane 
poliu,).5.Deinde ab caumeratione atorum corundem- 
que judicum:quz enumeratio partim eſt generum,id eſt 
ordinum < quibus judicium five concilium illud conſta- 
bar,Y.s partim ſpecierum five perſonarum ſingularium, 
9.6. Tum narratur quzſtio Petro & Johanni propofita : 
Y.7, cujus ſcopus ef , acculare illos ſcditionis, quippe 
qu6d docuiſſen in remplo & claudum ſanaſlent abique 
poreſtate ſibi ab ipſis, canquam roagiſtratibus & guber= 
natoribus popult Dei,concefla, Quart recitatur reſpo- 
fio Perri: cujus ſumma eſt,qu6d iſta fecerint ex poreſtate 
fibi data 4 Jeſu Nazareno:quodg; ille reſurrexerit a mor- 
ruis,$ fir Chriſtus. Hzc reſponſio prumium amplificatur 3 
cauſa procreante,vidclicer Spiriru ſan&9:guo Perrus fuir 
replerus,9.8. Deinde partemillam ſermonis qua affr- 
mar Petrus, Jeſum efſe Chriſttum: confirmart vaticinio 
Pal. :18.quodin Jclu fir implerii,Demoſtratio fic haber: 


Laps 


2 . AnaLyY$1s LoG1CA 

Lapis ille cujus fit mentio Pſal.118 oft Chriſtus, 

Atqus Jeſus Nazarenus quem vos crucifixiftu, eft ille 

laprs, Ergo &nc., 

Tum amplificar iſtius pronunciati conſequens adhibi- 
ra definitivne;F.12. qu6d ſcil, Chriſtum eſſe nihil aliud 
fir, quam hotninibus efſe authorem ſalutis, eamque uni- 
cum. Arque hoc quartum iſtius ationis membram ef, 
 Quint6narrancur iſtius reſponſionis eventa partim in a- 
Roribus,parrim in reis. 1.Admirati ſunt aftores Perri 8& 
Johannis in dicendo hbertatem:cujus admirationis cau- 
la per ſe exprimicur, quod noveranc eflc homines illire- 
ratos & idiotas,Y.13. 2.Non auſi ſunt cortradicere. Cujus 
merus cauſa per ſe exprimitur,pr#ſencia claudi ſanari,y, 
14. 3.Decretum fecerunt de interdicenda illis annun- 
tiatione nominis Jeſu,Y.r5.16.8 17.Hoc decrerii ampli- 
fcatur primiim tacira anritheſi & negatione decreti du- 
rioris,nepe de afficiendis Ulis ſupplicio capitis: qua ne- 
gatio innuitur comemorarione cauſz corriipentis, qu6d 
non poterant negare, manifeſtum _ ive miraculit 

rillos efſe edirum. Deinde amplihcatur decretum il- 

d & fine : ne ſcil. notitia Jeſu amplitis ſerpar in populfi: 
ub1 relinquitur intelligendus finis alter, it principalis : 
ne ſcil. ipli confunderentur, quod Chriſtum, principem 
vitz, crucitixiſſenc, 4 Decrerum illis proponunt, P.1$, 
5.Perrus & Johannes contri proteſtati ſunt, proficeres ſe 
nolle decrero iſti obedire, Hzc proreſtatio confirmatur 
2 cauſis impulfivis duabus, videlicet mandato Dei con- 
trario,V.19 & conſcicntia veritatis, Y.20, 6,Cum minis 
eos dimiſcrunt, Quz dimilsio primum amplificatur ab 
adjun&ta cupiditace puniendi: deinde declaratur <& cauſa 
impulfiva,videlicer mertu populi,Y.2r. Qui iple merus E 
ſua cauſa declararur : quod vidclicet populus Deum lau- 
darer proprer miraculum per Petrum & Johannem edi- 
tum : ibid, Quod ip/um miraculum amplificatur ab ad- 
junRa ſanari ztate,V.2zr. quz zras ſpeciem haber cauſe 
corrumpentis : quaſi ſcil.fierinon potuerit ur illi anregri- 
ras virium darctur propter diururnam morbi duratio- 
nem,unde radices cgerat & habitum contraxerat. 


PARS . 


Act. APUSTi Can, Trrr, 43 


. yo A% tay $4.14 
= nt py 


- 
3 1 F 5 F* 14 79 4 + Z . j ECTOTEET _ 
- ” S LOO 


. |, + Precatio Ecclefiz pro Apoſtolis,., 


23 Dint#ſſ anrers Hit venerum ad fuot, or ammntiaus. 
runt que principes Sacerdorum of ſeniores ipſis dixerant. 

24 1/4i ver6,quum Wzc andiſſent, contordrter ſuftulerunt 
vocem ad Deum, dAixeruntq;,Nomine, tn es Deus ille qui feci- 
ft calum ac terram nave, onnia que in tis ſunt : 

25 Quiper 0: Davidic peri rus dixifti, Cur PRs 
eget = wn medirari ſunt _ _—_ 

iterunt ferre; or proncipes coatt eodem 
loci adverſh, Doniwen, dy Chrifiun rn = 

Pt C 5 enim fnerunt vers adverſus ſanfum Fi. 

ruum Jeſum quem unxiFti, Herodes &© Pontius Pilatus 
_— of populis Ifrachs c * 

28 Ur facerent quacungue Manns tua &+ confilions F297 
prides definierat mt fierent, 

29 Nune Spier Domint intwere 5 in minas eorum, ada 
ſervis tuis ut cum omni libertare ſermonem num, 

30 Manutwa 4 te extenſt ad ſanzndum, atque figna or 
miraculs edantar per nomen fant; Filii ti Jeſu, 

2 I Crum autem precati eſſent,concuſſus eſt locus in quo t- 

© > replets ſunt m_ Spiritu ſanto, & lo- 
wats ſunt ſermonem Dei cum libertate, 

7, Nerreidaticujwemetiben principalia ſune eria. Pri. 
mim enimnarrarur cauſa hujus precationis impulliva, 
P.23. Deinde recitatur precatio ipſa, Y.24. & deinceps. 
Poftrem6 narrantmr illius evenra;V.z1, Cauſa ii va 
fuir'relacio inrerdi&i, de quo ſupri Y.17,” Precatio ipſa 
emplificatur ab adjun&a' concordia precantium, atque 
adeo 4 precantium enkiruine qu videlicer creden- 
res omnes precatiſinr,in principis Y,24.Partes ſunt tres 
procemium },24. Narratio, { -25.ulq; ad F;29.& Per- 
oratio,Y.19.8 zo, In procemio laudant Deum ab opere 
creationis,ad confirmandum ſuatn fidem confiderarione 
omnipotentiz Dei. Narratio continet hoſtilia fataho- 
ſtium Jeſu ergailluor ne REG 2 + 


riz 


44 _ {1 SCHeLIAIN 4 > / 
nz Davidis Pſal.2. adhibita ad conſolandum ſeſe contra 
injurias Domino Jefwillatas, confideratione voluntaris 
ac providentiz Dei, ur apparet cx V.8. Peroratio conti- 
net petitionem triplicem, ur paret: Arque'bxc de ipſa 
procationes EVEnca NAFLARTUL Wiaut patct in Fi. - 


PARS TERTIA. 


Converſatiacredentium. 

32 | Mult ieudinis antem corum qui crediderant,erat cor of 
N51 na ; nec quiſquam aliquid eorum que habebat, ſnum 
efe dcebat, ſed erant ei3 omnia communie. . 

33 Et ApoFtol; magna petentia edebant teflimonjurs re- 
ſorreflionis Domini Jeſu : o&7 gratia magna eras ſuper eo; 
omnes, 

34 Nullus enim erat egens inter tos. quotquet enim erant 
poſſeſſores agrorim aus domorum,vendent es adferebant pres ia 
corum que vendita fuerant : 

35 Es deponebant ad pedes ApoFlolorum, diftribuebatur 
autem hoc ſinguli: prout cuigne opus erat. . 

36 Joſes ergo qui cognommatus oft Barnabas ab Apartolis 
(quedeft, ſe interpret eru,filius conſolationis ) Levites, Cyprius 
genere, 

37 Quumhbaberet wvendidit eum, op attulit pecu- 
niemAdepoſuits, ad pedl; ApofFolorum. 

Narrationis hujus ſumma cſt, quod canverſatio cre- 
dentium fuerit amica & benefica:quodque Apoſtoli ſtre- 
nue przdicarint Chriſtum: & denique quod magngom- 
nium fueric gratia & authoricas apud populum, Beneti- 
centia autem quam divites erga egenos Cxercuerunt, il- 
Juſtrarur faRo ſpeciali,F.34.&.3.5.Cujus tai cxemplum 
ſpeciale ſubjicirur yerfb,duob.ultimis. 


SCHOLIA IN CAP. 11IL, 


3 Inpofterum diem. vieglus Sages. Scil. ;ulggr, i 
4 Sermonem.n 391, Nempe Petri, fupracap.z.F.12, 
8. ſequentibus, Itaque articulus cft afaqugazicy Et fatns 


eft. . 


Acry.:AroST.7 Cap, ITT, 45. 

ef. ») vive, Id eft, Erica fatus oſt, ire þvbne nem- 
per acteionem illorum jqui{etunda illa concione 
ctri ad fidem fucrant addufti. Etcnim yerbisillis nota- 
rur v6: ſeu-qorotiarium,quor figoificauur quig cx eo 
evenerit, qu6d rum quoque mult crediderunt; nempe 
ut numerus credentium' neaagnata ſunmamexcrove- 
rir,&: fereduple auGus fucri.Quod (ide ills loquerecur 
Lucas quirum credidernne,dixilies,germe 3ras ole ues» 
Ic mirre, Qui erant circiter quinque millia. /irorrn, Xs 
«Jer. Nempodllorum quiadberebanc Apoſtols, ee 

wes Mille. are 2014s 57s, Quum antes £ 

= mulle,fupr3 2.41, | 

s Poftere die," ris Sree cid.conipe, Proge 75 fvgar 
Us cogere nmr nag Sinus Seu rngregarentur. Lui erans 
Hieroſolymis, e's Iw20whu, Proj cr lipertn;eScil.irne, 
lipks aroculi,&enallage prepobtionis Hebraica. Hse- 
num verþis diſtinguyncur Seripe Hieroſulymirani 4 cz- 
reris qui extra'urbemin ahis oppics degebant, 

7 Eo, ret, Perrum & Johannem. Que porentia, 
mie dunx1cs, Ad verb. Inquali potentia.Þra redun- 
dar ex Hebraiſmo: & vis ponirur pro m1: per Grzciſ- 
mum. Sententia eſt, Cujus potenri4 feciſtis hoc ? Qus 
nomine,cy mig irigari, Ad verb, In quali nmnine, Hebrail- 
mus & Grzcilmus, qualis mods anteceſsit, Senſus eſt, 
Cujus nomine ſeu mandato? Hoc, 4#m.Sanationem clau- 
re eondoruidem.., Vel,Shnidem, Projne vel 

o &, Ve ISiqus m. Pro ina vel weody, 
Ne at haberur. 1% aiavyirowTre. Ad verbs Nos 
judicam, © womado, < Tivi, Vel, Per quem, Prage wE:; 
Servatus fi, ov rucey, Sanarus, Synecdoche generis, 

10 Per nomen &c ri & mW. Hec verba pendent 
a verbo wapiowney, ad fFave, in fine verſus, 

11 Hjc. 77G, Jeſus Nazarenus. Qi fattweſt caps 
$34 eic xanevir, Ad verb, Qui fattns ft in capeat> :deſt, 
ut fir caput anguli. 

Iz Inclio. ix ld cſt,Per alium. 4liud nomen, inyx 
7rezpr. Id eſt Jalus, Mcronymia adjunct, Per quod. &,Ad 


verb, /n 9uo, 
ot E 2 17 Mi- 


46 OBSERVATIONES EXD : 
17 ' Minaciter interminentur. <xne05 «wedncd jute, Ad- 

verb. Minis minemur.Pleonaſaas Hebraicus,ſed 

ricus4 pro,Graviſsimemineamar, * * ot tr 

| 21 Quomods, mir, Qua ſpecie reQti, quove pretextu 
watt? 7 | | 


7 £5 Signs, w audi Miraculum, > 
''24 I) Vers.o:1 8, Progetunt IN, Tues Dens. ov 3 Os. 
Scil. 4, Ellipfis Hebraiea, 7 | 
25 Puers twi, % mate vs, 1d eſt, ſervi-rui. 'Sic ſupra 
cap.z.9.13:8 16. Hebraiſmus; Sic Joſua, quamvis ztace 


vir, vocatur puer Moſis. Eſt 9 : 
pueri inpeiacls achibonene ad ſerviendum, Cur. tv« wy 
verb, Ur quid. Sic Grzci inrerpreres ir Pſalmis 
exprefſeranc vocem Hebraicam no\ :id ct, Ad' 
quid, ve},propter quid. er -, vel Nar!, * | 
27 Coatti ſunt. ewihy now; Vel,Congregati ſunt, Filium,. 
m/z, Vel; puerum. Sic paulo p6ſt'F. 30.'Confer ſupra 
cap.3.Y.13, Unxifti,$4wa;. Scil. Spiritu ſanfto ad fet- 
viendumtjbi in munere Prophetico,ſacerdorali &regjo. 
28. Ur facerent ge. mibony; Pro, wu mihow. Scil. bars, 
COOD ma ern yeip os, Confer ſupra cap. 
LV 25. | | 
32 Cor. »«2pd ie. Seil. pie. utum.Per vant4ypin, 
33 " Porentia, Jw2juer, Scil.perſuadendi. 


OBSERVATIONES EX CAP.111., | 


Ex. t. & ſequentibus, Contra perſecutionem qua 
hodie mwuki, qui principem in Eccleſia Jocumrenent, 
rum przlati Ecclefiaſtici , rum magiſtrarus pelirici, nos 
propter Evangelii profeſsionem variis modis perſegquum- 
rur:-confolemur nos- exemplo' Apoſtolorum , quibus i- 
dem © przlatis & magiſtratibus Hieroſolymitanis eve- 
nit. whe, 

Ex V8. & ſequentibus. Quorties de fa&isnoftris aur 
rehgione noftra ab illis qui rerum petiuntur, interroga- 
mur: debemus exemplo Petri ingenuam confeſsionem 
edere. Confer 1,Perr,z.15.Matthao. 32. 33. 


 . or, AposT. CAP,” 1111, 47 
-* ExF8.ex verbis, 7 anc Pertms yeplerns Spiview ſanfto, my. 
Quum nobisedenda eſt kdei noſtf confeſsio coraprin- 
cipibus & magnatibus quosſcimus illi adyerſari bond a- 
nimo etantes nos Spiritu ſanto replerum mi'ad 
veritatetn rete exponendam & ex verbo Des 
demonſtrandam. Hoc enim promiſit Chriſtus omAibus 
confefſoribusſuis,Luc.21.F.15. SEEEEEE 

Ex 9.11. Chriſtus eſt fundamentum Ecclefiz: faper 91.) 
quod per fidem my quotquor ſalutem 2-< 
m_—_ adepturi ſunt. Conter Ephel.2.).20.& leqr.,Per. 
3, 4.& . - 0 

2, Chriſtus eſt author falutis xternee,quo 9-1 
ad mermum.' Nam ipſe folus illam nobis eſt pronieritus 
morre ſua: quarenus per illam abolevit peccara noſtra; 
Heb.g.25. arque ita nos ſanflificavit, Heb.1o..10,12:14. 
Deoque nos reconciliavit,Rom.s. F. 10. & malediftione 
4 nobis ſublara beneditionem nobis attulir, Gal.z;Y.1 3, 
& 14. &denique libertacem ingrediendi in cxlum con- 
rulic, Heb.ro.y.19, Quo ad efficaciam ver6,illa commu- 
nis eſt Chriſto cum Deo Patre & Spirnu ſanto. Hune e- 
nim ipſe mittir 4 Parre in cordacleRorum, ut in illis per 
Evangclii przdicationem efficiat fidem qua meritum ip- 
fius ampleRantur ſibique applicenr,& fludium bonorum 
operum per quod tanquam: viam in czlum ambulent, 
Faceſſant ergo hinc merita hominum, quz fingunt in + 
Papatu: nec non commentitia media meriti Chriſti ap- 
plicandi; ur ſunt celebrariones miſſarum, indulgentiz, 
opus (ur yocant) operatum in perceptione Baptiſmi 8& 
Cznz Domini, 

Ex P.13.8 ſequentibus. Quiodium veriratis c#leſtis, 1), 
ambirione & avaritia duQti, ſemel conceperunr :illi eri- 
aimſi ica fucrint in animis ſuis conviti, ur contradicere 
yeritatis confeſſoribus no poſsint, ramen quoad pofſunr, 
curſum illius impedire,camque opprimere & zterno (i- 
lentio ſepelire conanrur. Caveamus igitur ambitionem mw. 
& avaritiam, & oremus Deum ut corda noſtrafleftar in 
yeritatis verbo ſuo patcfatx amorem. 

Ex Y.19. & 20, Si ſuperiores aliquid nobis mandent, 74. 

E 3 quod 


q. .* OB S2RvATIONES BR 4 

cum mandato Dei, non dehemyureis obe- 
Lee Conferins $-29;Manh 10.37: 224215 2 5.1 
-. ExF.21.Deus quotics viſumeſt, cohibes, farorem he- 
tur Evangeli, ne quantum vellcnt, ſzyare in confel- 
pee polsint.. Hae conjciloribus folaium.afferre 


Ex Y.24 & ſequentibus, Minis hoſtium Evangelii op 


of ponerc debemus megitationem omaipotentix ac pro- 


videmiiz Dci, & preccs ut nobis det conſtantiamn veri- 
tazeconbrenda, _ , 7 4-407 

Ex Y.z1. Deus preces ex fide profeCtas & ad glorian 
iphius direRas exaudir. "Eg 
. Ex#,32.& {cqueniibus; Chriſtianosdgcetge faculta- 
tibus tvisfratriþus cgenis communicare, ne,quid cis ad 
vitamſuſtentandam deſit; Interim errant Anabapriſte, 
qui communionem bonorum qua nihil cuiquam pro- 
prium gelinquarur, a ſingulis poſtulant. Neque enim ta- 
ls.communio 4 primjs allis Cluiſtianis fuit obſervata: & 
illa quam oblervarunt,bonorum ſyorvum cormunicatio, 
newini fuir prxcepra, ſcd. libere ab illis obſervata; ur i- 
quet ex yerbis Petri caps, Y.4+ "Fes 


_— _—_— D OOm—— —_— 


ANALYSIS CAP. V. 


ARGUMENTU N, 

Tria narrantur, Prinuam quomodo Deus puniverit 
bypocritin Ananiz & Sapphirz, uſque ad Y.tz. Deinde 
quis fucrit Eccleſiz ſtatus, 4V.12,uſque ad 17, Poſtre- 
m6 quomodo primores populi ſcu magiſtratns Hieroſo- 
Izmitani novam perſccutionem ſuſceperint adverſus A- 
poltolos, a V.r7.uſque ad finem, | 


PARKS PRIMA, 


Hypocrifis Ananiz & Sapphirz,punita. 
MW r aurem quidam nomine Ananids, cnn Sapphira Kx078 


ſs vendidit poſſeſſions m: 


3 Es 


Acer.' Avosyr.icar, v6 47 
'2 Et Mitervertis dd perro 


a ret ee ReGemanks 
mann! nog gs ey rg & invervendndirpretis 

4 NSrme provſue tas 
i! 97 006.1-. 7 000440" ent Ripe YpemmnggN ae 
non e5 mentitus hominibus ſed Dev, ' pL. v.99 

5 Audiens aver ueqioblofirnemce erik hranatl- 
— Brew afitrapquiatice ethers. 


"- yo ponders: jrenoccophneine glam ſe 
« (yl "7 oma autem forme bor rum rriuns' invervalien, 

Fry v0 cue]; wg ipfinsſeens ful fararing 
8: Diviv ave #4 Peers Dicmli mm tntipredinn 

vendidiffis'? ſavers dixit y Etiamuanti 1 (org! 
9 Petrns auremalixis ef, Quid oft cur cantatricinen_er 

KB LENSAVER(S ' Domanz frecce 

bierunt wee eur oftinm rat 9ewergs 
ro Hirs'\Wers cecidit ad pederemus, or iexanimate eſe: int 

$eſo ante jiwvenes inrvenerunt eam morimam, Of EW 


pelieriont juxta virun finan, | 

11 Bt or Weak donertes _arx tort Ecelefie, > omnibus 
qui hec andiebant. 

Narrationis hujus partes ipales ſanr zres. Pri- 


a—_ s Ananiz & ore expanitur, F.1.6 
Ananjasa Petro punutur,Y.3.8 deinceps. Po- 
fremGpuniturs Sapphira,a V. _ ad 12. Hypocri- 
fis ſen faFum hypocricicum fuir, qu6d partem de pretio 
pred a ſe vendirz S———_ ky pedes Apaſta- 
ſe ferenres;ſe deponere row. Puta- 

runt igitur ſe - Elle cre Apoſtulos, & quantumin jpfis fur, 
fefellerunr : & quzſiverunt gloriam beneficentiz crga 
pauperes, & diffiſi fucrunt providentiz Dei : quali ort2 


perlecutjone ac diſperſione diſcipulorum, fame {bi per- 
E 4 cundum 


Axainoris Logies 


mum illius ad ambitionem, P.z. Dend: + remocne 
caulz uvpullive probabilis : non fuerit £i 
ſtalis mandatum moms Cm pants 
illius deponerer, Y.q. Tym'additur amplificatio ab 2þ- 
jedo-menddcii Ananiee, jdeſt perſonz- cu mcnntus c- 
rat,per ubi at, Nan. Pon 
hominibuz, ſed Deo.ibid.C xdes fuit miraculoſa : quia ta- 
um audul ceprehenfione Peri , concidis Ananias & a- 
nimam —— F.s. Hzc punitio illuſtratur ab events 
pr nr ny OI 


DE Ananiz,F.6, Repre- 
_— 16 AC punitio Sa fire illuſtratur primiim ab-ad- 
Ara rie.crium foxmehorarum 

marizum incerfetum, 


declazacur ex 
Fe hs "my v8. Prazterca 
reprehenfio declaratur ab on mendacji Sapphirz, 


agendi, qu6d interi & 6 —_ iſto.mendacio 
convenerit, nes ex propoluo &deliberaro 
—_— mencit are eg" Tum addizur denun- 


atio penz divinz imminentss, tbid, Cxdes Sapphire 
fenilicer ur __— fun muaculoſa,Y,1 oollrem nar nar- 
rantur eventa fepultura Sapphirz 2 & the 
mor inde obortus,Y,1t. . : 


nd! of ',,, PARSE 


Act. AposT.car nn wh 


PARKS SECUNDA 


StawsEceklize..._. . 

12: Per mans. autem Apoitttornm edebanzns figne & 
nuracula mlae in popule : ( >87art concord/ter onmes in 
porticu Solomonis, , 

» 'I;3 - Ceverorim auzem nemo eudebat ſe ipfs adjungere; ſed 


magnificabat eos poplus, | 
I 4 - {196-ver6 adjiciebantur qui crederent Domino, wwl. 
14tudines virorum ſimul ac muliernma, ) « 


-.15 Adeomin plateaefferrent agrotos,gr ponerens in-le- 
flis ac grabatis, us venientis Peri vel wmbra inumbraret a- 
1 £0714778. - 


16 Conveniebas antem etiam wig vicnarwn whinm 
Hieroſolymam, ſerentes grotos ac vexatos 4 ſpiritibus imp 
nis.: qui /anacbantur omnes, - Vis 

Scatus Ecclefiz narr2cur glorioſus. Gloriz illuspar- 
tes narranturiquinque. 1.Miracula Apoſtolorum,Eeelc- 
fix illius przfetorum,Y.12.cem 158 16. 2.Frequentia 

m iaſacrocatu, Yrs. z3.Tcrror mjeQus 
reliquis,ne-audcrent ſeic iplis aggregare, V.13, 4.Pra- 
dicatio populi,ibid. 5.Incrementum cu accelsio quoti- 
diana diſctpulorum, Y.14. Miracula narrantur primim 
ap — Deinde ſpecialiter,Y.15.& 16.Specia» 
ret toriga wor = cur diſtribution = e cx objeRis,id — 
| is'19 quibiis illa fuertne edt uz perlonz dil. 
cernuntur & ſubjeQtis locis: Alia enim inipla 
urbe, P.15. aliz "extra urbem, .16. Utrumque,genus 
perſonarum illuſtrarur ex adjunto ſtudio amicorum o- 
pem illis ferentium & miraculolz ſanationi Apoſtolgs 
rum eos offerentium, Ac priores quidem elati fuerune 
in platcas: poſteriores in urbemallati, Pretered priorum 
ſanatio iHuftrarur ex modo agendi, yidelicet inumbra- 
tione aPetrotranſcunte, - 


PARS 


FL AnAaLYs1s Loca, 


PARS TERTIA, 


Perſccutio Apoſtolorum nova. 
17 Exfurgens autem Pontiftx maximas ; o& ones qui 
or IEF HOY m— 


18 Ft injecernne mani in olos, eas in 
_— Apott poſuernnts, 

19 Sed Angelus Domini notem apernis ores earceric; 
eduffiſg, tlis,dxit, - f 

' 20 TIre,e conſeftentes > 7 prpmi in tompl 975n14 
verb vite buyws, 

21 Uh vers quum hac axdiſſent, introjerunt ſub dilucs- 
tum in templum, & docebant, Adveniens autem Paontife x 
FRd-x 00, + qu _ ma ces nn conculinm of 
wnkuerſum ſenatmum filioruom Iſrachs ; m m_ in carcerens 
wt i{l; adducerentur. 

22 Dum autem veniſſent EC ———Ts 
in carceve: quod reverfi annuntiavernns, mn 

23 Dicentes, Carcerems quidem mvenina; clayins quiz 
entifime,o cuftodes extrd ftantes ante fores : a YA 
fem: amtem neminem intus inoeni mus, ; 

24 Ut vers audierunt hos ſermenes & Pontifex ma tins 
& prefect: templo,principeſy; Sacerdotrum, —_ de al- 
bu quonam hoc euaſurumeſſet, 

25 Adveniens autem quidam nuntiavit eg Fece wvirh 
9%05 conjeceratis in carcerem, flaxs in templo, & decent po» 


26 Tune prefettu; abiens cum miniftris, edduxit eos, non 
ramen per vim. ( timebant enim populum ne lapidarent wy. 

* 37 ob rn ws concilio : op anae, = 
gavit eos Pontifex maximus, 

28 Dicens, Nonne etian atque etians dnanletinus Us- 
bis ne deceretis in nomine ito ? gy ecce, repleuvithis.Hieroſo- 
Iymam dectrina veftra, er wwltts ſuper nos inducere ſangui- 
nom hominss [fFixes. 

29 Reſprndens amtem Perrue of Apoftoli, dixernmt ; O+ 

bedirg 


LH 


— =— » 
- --d 


Act. Arosr; CAP.Y.. 


interfeciflir ſuſenſuon in lmgno. 

1 Hunc Dew im ducem of ſervatort exaliarun dexrer# 
fy det reſipiſc.entians Iſraeli + remiſſionem peccatorum, 

32 'E# nos ſummus ej teſtes rerium iſtarmm : enpiveticn tht 
ritus ſanitus,quem dedit Dena iis qui obediantipſs. 

33 Atili his arditic frendebant, or confilim eubent eo 
interimend;, 

4 Surgens axtem in concilio quidem Phariſeus, nomine 
Gamaliel, Legis dolor, quem torus populss in pretia habebar, 
Ju/ſit m: pankiſper abducerent foras Apoſiolos: 

35 Er dixicillis; Viri Iſratlute, attendite vobis ipfe quod 

ad iſto; homines atriner, quid fatturi fitis, 

36 Nam ante hec tempora exprin: ef} T heudas, Ucens ſe 
eliquems efſe,cui adheſir numerns virorim civeiter quadrin- 
geniormm © qui nteremrns GS omne: qui aſſenſs ſuns ez,diſe 
foluti ſunt,c> ad nihilum redat7 

37 Poſi bunc exortus oft June ile Galilans getmporibus 
deſcriptionis, & avertit populum multum poſt ſe : etiam ile 
periit,eh: ommes qui aſſenſ; fuerant ti diſperſe ſunt. | 

38 Nunc itzque dico vobis,abſftinete ab hominibus ifin, &y 
Jnuze eos 5 quoniam fi eft ex honunibus conſjilun foe opus 
hoc ,Aſſolverur, 

39 Sm ex Deoeff, non poreFÞ diſſotvere ; & viderc ne &- 
tim cums Des pugnare c Jamini, 

40 Paruernnt — quam advocaſſent Apottolos, 
cefis denuntiarunt tt loquerentur in nemine Jeſu ; & dimi- 
ſerunt eos, 

41 Ipſs ergo 4 conſpettu concitis abjerunt gaudertes, quod 
digns babiti efſens qui pro nomine Jeſu contumelia afficeren- 
our, 

41 Evquotidie int &> dow non ceſſabant duceve oy 
evangelizers Jeſum C 

Perſecutio hxc Apa declaraturex cauſaim- 
pulfiva,8 partibus, & partium eventis. Cauſa impulſiva 
fuit invidia- perſequentium, Y.a7. Partes perſecutions 
fucruat duz, Prior,qu6d Apoſtoli conjecti fuerune in 


CArcerem, 


4  AnaLivsr3:LoGreas 
carcerem, Þ.18. mes E. 
| x Apoſtolic edudti ſunr wg 
I carcere per 19. 
2 Juſsi co 9 A | 
3 Docueruntin 
4 Fuſsi func ——tetaadiaAac, 
: Non ſunt in carcere invent!,V,z2. 
6 Inopinarusille evfrus annuntiatus eſt chcilio,F.13. 
7 Nuntio illo obſtupefaQtum eſt concilium,F.24. 
+ $ Obſtupefatis annuntiatum eſt » Apoltolosddcere 
in templo,V.25. 
9 Inde adduQti _ Apottlin concilium,Þ. 26. 
ro Obqurgatiſunta Pon max, cranſgreſ- 
nn OP LTER 
- T4 Ferrus ©o- 
peripredicavit Jeluw,F.29.30.31.32. F 
12 Concilium exacerbatum copit conſultare de ille- 
rumnece,}.z3. 
| , 13 Confilio i interceſcit Gamaliel, 9.34-35.36.33. 
+$3-9, 
14 Czreri confilioGamaliclis paruerunt$'40. 
- 5 Curarunt Apoſtolos flagellari,ibid. 
16 Inrerdixerunt cis prxdicatione lelugibid. 
17 Dimiſerunc cos,ibid. 

Arque hzc de eventis incarcerationis,in quorum nu- 
mero eſt & alrera perſecutions pars, videlicet flagelatio 
Apoſtolorum. Cujus eventa narrantur duo, 
Primum, quod Apoſtoli garif = -41.alkerum, qu6d 
in officio {uo ſtrenue — 

Czterum ſermo Perriduas haber partes:defenſionem 

& prxdicationem Jeſu. Defentio coſtat expolitione cau- 

{z impulſivz,in hanc rr Deus nos juſsit przdi- 

retefecrmus ill aviwus. 

bt names um - 5-976, Ye ER 

diendum Deo quam hominibus. Hzc apologiaperita c(t 

fique w_ Tr. - ronmragedvarrry rye 
ria, acc1dat ur nonpo 

rer ————————————— : tum obediendum 

majori , 


ACT. APOST..CAPF, v. 


bus Spiritus ſanctus teſtimonium ullud dicar,Y.32. 
Porr6 Gamaliel laudarur ab adjun&tis duobus, videli- 
I TEA fucrit door Le- 
&1 5 
ningento bebeae F.fq Como cmen Gori 
conſtartribus membris: propoſitione,con- 
firmatione & concluſone: Propoſitionis ſenrentia' eſt : 
Nolite iſtos homines damnare ad mortem,Y.z5. rr 
" matiopetitacſt ex cyentis per disjunftionem : 
pus hoc autſponte rr diflr 5 vob non 
poterit. Approbario per cauſis procreantibus, 
DN eked paces hadendaltan, feerms ſponte diſ- 
ſolvecur:auc ex Deo,& runc difloly: a vobis non 
9.38.8 39. Prior dilemmaris pars confirmatur duobus 
exemplis: uno Theudz,Y.36.akero Judz Galilzi,}:37. 
Poſterior dilemmatis pars amplificarur collatione even- 
ti dererioris, videlicet cxitio propter Suyaxier,ſ.z39, Cx- 
tertim concluſio inſeritur in principio Y.z8. 


SCHOLIA IN CAP. V. 


2 Intervertit, croog ior, auit clim ut fibi retine- 
ret ad ſuos uſus. bo mn 
3 Cur implevit Satanas eredran imihegon s Zawrar Ke 
deft, Cur dedifii lecumSaranz, cur celsiſti tentationi 
cjus, 


56 oy rIA 
leres Spirirum ſanttum, $dhoudej 02 0 Ge n 2nd oft, 
ur tallere conareris &c. SpirizumsS antTum, i m0 pus md» 
aa, 1deſt, Nos Apoſtotos in quibus agir Spirirus ſandus, 
& quibus revelar quz opus cit ad zdifications Ecclefiz, 
Metonymia adjungi. Ee interverteres. x noplexdy, Id eſt, 
Incervertendo ſeu dum imerverriſti ex pretio pradii, & 
interim ramen videri voluiſti deponere apud nos totum., 
'4 Nonne prorſus manebat tibi ? #24 pulvor ov fares, Ad 
verb. Nowne manens tibi manebat ? Conſtruo fic, ut wry 
regatur & verbo wr, & fir geminatio verbi Hebraica ad 
emphaſin. quaſi dicat : Omnino res ira haber ue dico, li- 
cuirtibiprzdium iſtud tuum retinere,nec vendere pretii 
apud nos deponendi caus1. Yenundatwn. agg, Seu 
veaditum.Scil.prxdium, > e4.1d eſt, preium predii 
vendici, Metony mia efhicientis, vel fubjet. 

4 Induceres in aninum. tw <4 Ti 1g3J/« 7%, Ad verb. 
Poneres in corde two, Hebraiſmnus, Hominibus, a32ys'woir. 
Nempe nobis Apoſtolis : ur tu quidem propofitum tibi 
habuiſti. Deo. -5 ©«5. Nempe Spiritui ſanRo, quiin no- 
bis agir, & arcana, quum opus eft,nobis revelat. id quod 
tunon atrendiſti, 

5 Cecidit, ey exenimanu eft, mor Slots, Vel,Collapſus 
animan efflavit,fhve exſpirevis. eq 

6 Juvenes.; 117294 Graecum Latino expreſsius prop - 
rerarriculum : quo notantur juvencs qui membra crant 


Ccarrus, 

7 \Ingreſſz eſt. eo,» Sive in templum,five in domurg 
aliquam.Confer ſupra 2.46. 

9 Virum.71» «Jes. Id eft,mariti. Synecdoche generis. 
Sic V.ſeq. Te.ov Scil.poſteaqui collapſa fucris morrua. 

16 Ferentes, $logyre, Conſtrunur cum nomune 7 24+ 
8, vulgus, per (yneſin; quan vulgo fyntheſin appellant. 
Sanabantur, nogrtorn, Ad verb. Carabantnr, Pro, is. 
Mertonymia cfhcientis - «rs 24952%s, 

20 Omnia verba wvite buns, was re 1s were whe Foie 
were, Videtur efle Hebrailmus, pro, www wi. wears vic 
(au rake, Ong bec verbs wie lacciigunrur autor _ 


* = 8 W's CR TWP 


Act. APOST. CAP. v;) FY 


ba Dngions ſune verba vitz #torne : ut noniinan- 
aur 5 Perro ) 6. 9.68. 1d eft, quz credenti afferunc 
- 23. Quan emeiſhme. & meoy <ogeeig. Ad verb, Inouns, 
ſecuriteze:id eſt,cum omni ſecuritate, Hebrailmus,- -,- -- 
P... Es ecce, %; ids. Vel, Os amen _ Nam 

«in wr. Sanguinem, Tv alu. anguinis, 
effuli ſcil, 4nobis. Mctonymia efficientis : qualisanillo, 
Sanguis e jus veniat ſuper nos 3 iberos nottres, Matea7.25, 
Homunis i/Hius;% a3 pe/ms Txm%, Scil. Jeſu Nazareni. 

39 Excieavit. 35epn, Vocavitad fungendummunere 

Chriſti. /» 6gne.' 2x. Id cſt,cruce lignea, Mcronymia 
materiz. Sic Deur.21.23. 4.Petr.3.24- 
31 Indxew. «,5879v. Pro, «' 4,279, Id cft, ur fir dux El- 
lipfis przpoſitionis,qualis Rom.4.11.Accepit fignurscir- 
cumciſionis,operzds : proge operon, in ligillum,id eſt, 
ur cfler ſigillum, Confer ſuprs 2,36. Poceſt ramen & lic 
yerti: Hunc Den ut ducem & ſervatorem exaliavit ad de x- 
teraws ſnan.ut Ti N14 valcat age Thi difie) ficur ſupra 2, 
33. Ut der, Sdrey, Pro, w Jwirn, Scil, irogs, Ifracliny Iogghh, 
Id eſt, Iſratlitis, Meronymia efficientis, 

32 Rerum ifFarim. 7 jopginn nr, Ad verb. Yerbo- 
borum iFlernes, Metonymia Hebraica. . 

34 Paxiiſper. bears nm. Scil. ul 5% 24%, Sic Heb. 4. 

37 Temperibas, mh; 1dpaue. Ad verb. In diebus, He- 
braiſmus, 


38 Name itaque. x, = 161, Progiy 5, Hebraiſmus. 
9 Er videte ne, wwren, Pro, x flor puren, Elliplis 
Hebraica,qualis Gen. 3.22+ 
4> Non ceſſabans docere orc, is jomuorn Id exe. ec. 
Pro, hdr x, Lay/va. to; Helleniſmus. 


OBSERVATIONES EX CAPDP. V. 
Ex P.r. & ſfequentibus, Quam \mu$,Catibus wap, 


noſtris admuxtes efle hypocrizas: c ROS CREM- 
plo Ecclefiz Hicrololymnanz, cut iden event, Porro 


exemplis puntorum Ananiz & yapphua moni ; hy. 
portibn 


56 Senor TH 724 
teres Spiritum ſanFum. {drnirej ox 0 due » 6. [d oft, 
ur fallere conareris &c, SpirizamS antFum, w mG ua mo 4+ 
-+.1deſt,Nos Apoſtolos inquibus agir Spirirus ſanQus, 
& quibus revelarquz opus eit ad zdification< Ecclefiz, 
Metonymia adjungi. Er interverceres. x, noploxiy, Id eſt, 
Incervertendo ſeu dum interverciſti ex pretio prxdii, & 
interim ramen videri voluiſti deponere apud nos totum. 
'4 Nonne prorſus manebat tibi ? x34 plviy ov) furs; Ad 
verb. _ manent _—_— ? Conſtruo fic, ur = 
regatur a verbo wr, & fir geminatio verbi Hebraica 
emphaſn. quaſi dicgt : Omnino res ita haberur dico, li- 
cuirtubiprzdium iſtud ruum retinere,nec venderepretii 
apud nos deponendi causi. Yenundatwn. amegd1y, Seu 
venditum.Scil.przdium, m ;we«.[d eſt,pretum praxdi 
venditi, Metony mia cfhcientis, vel fubjeti. 

4 Induceres in animum. tv & Ti »g91/e.7%, Ad verb. 
Poneres in corde mw, Hebraiſmus. Hominibus, a32pa'mcc, 
Nempenobis Apoſtolis : ur tu quidem propoſitum tibi 
habuiſti. Peo. -5 ©«s, Nempe Spiritui ſanRo, quiin no- 
bis agir, & arcana, quum opus eſt,nobis cevelat. id quod 
tunonatrendiſti, 

5 Cecidit, cp exenimatu eft, mort» SEiluts, Vel, Collapſus 
animan efflavitfive exſpirevis. / 

6 Juvenes.; 11i4regs, Graecum Latino expreſcius prop - 
rerarriculum : quo notantur juvenes qui membra crant 

- 7 Ingreſſaeſt. 03211 Sive in templum,five indomurg 
aliquam.Confer ſupra 2.46. 

9 Yaum.T» «Jes. ld eft,mariti.Synecdoche generis. 
Sic V.ſeq. Te.or.Scil.poſteaqui collapſa fucris morrua. 

16 Ferentes, giegyree, Conſtrunur cum nomine Tv 7An- 
8-,vulgus, per ſyneſin; quan vulgo fynthelin appellant. 
Sanabantur, iegrforn, Ad verb. Curabantur, Pro, iavn. 
Meronymiaefhcientis »arazq=me. 

20 Omnia verba vite hujus. murs ms jhunra vic Luic 
rewne, Videtur efſe Hebraiſmus, pro, wwm wi {uae whe 
{was rears, Omnia hec verba vita Lacelliguntur auten yr 

| a 


ACT. -APOST. CAP, v;) Yu 
ba E i ſunc rerba vitz #torna : ut noniinan- 
zur 4 Perro ) 6. 9.68. 1d eft, quz credenti afferunt 
yiram Xtcrnam, Genitiyus effeRi, ie 7 
- 23. Quan miſhme. & ry copaeie. Ad verb, lnouns, 
fecuritaze:id eſt,cum omniſecuritate, Hebraiſmus,}.. -, - - - 
FP... Ez ecce, x, ids, Vel, A ramen _ Nam 

«in or. Sanguinem, Ti afjun, ,penam ſanguinis, 
effuli ſcil, 4nobis. Mctonymia efficientis : qualisanullo, 
Sanguis e jus veniat ſuper nos C3 liberos notftres, Mat.27.25, 
Haomungs i/Fius;; + ar pores xn, Scil. Jeſu Nazareni. 

39 Excitavit. 554941, Vocavitad fungendummiunere 
Chriſti. /» go. £ vx. Id eſt,cruce lignea, Mcronymia 
materiz. Sic Deur.21.23. 1.Petr.3.24+ 
31 Induces. «58251. Pro, «'s 4075", Id ct, ur fie dux El- 
lipfis przpoſitionis,qualis Rom.4.11.Accepir fignunacir- 
cumciſionis,opgr7e : progeis operyion, in ligillumid eſt, 
ur cfler ſigillum, Confer ſupra 2.36. Poteſt ramen & ſic 
yerti : Hunc Deus ut duce oy ſervatorem exaltauit ad dex- 
teram ſuan.ut Ti N15 valcat ogge Thu digies,ficur ſupra 2, 
$3. Ut det, $dry, Pro, w% Jorg, Scil, ing, Iſfracl,my Irggh, 
Id eſt, Ifratlitis, Meronymia efficientis. 

32 Rerum i/Farum. Tf prin 7/7, Ad verb. Verbo- 
borum iferum, Metonymia Hebraica. . | 

34 Paniiſper. beard m, Scil, ulp-m% 245, Sic Heb. 4. 

37 Temporibns, < mc yulpaus, Ad verb, Indicbus, He- 

38 Nanc itaque. x, = 151, Progfy 2, Hebrailmus... 

39 Er viderte ne, won, Pro, x kan purer, Elliplis 
Hebraica,qualis Gen. 3.22» X 
| 4>- Non ceſſabant docere orc, 3x (morn du exams ec. 

Pro, hiwoxcir x, Layſoriticy, Helleniſmus, 


OBSERVATIONES EX CAD. V. 


Ex P.r. & ſequentibus. Quum comperimus,cotibus wp. 

noſtris admixtos elle hypocricas: OE ROS Cxem- 

plo Ecclefiz Hicroſolymiranz, cui idem evenis, Porr 

excmplis punitorum Ananiz & Sappbirz monixi,; my 
poct 


bidyx, 


$3 Ovenovarronts: + 
porn rehemar, Dedmqe crew neil corp: 


| wy 13.8 14.Quorics Deo viſum eſt, etiart inter wes 
dios Pvangeli hoſtes Ecclefiam fibi magnam colligit per 
przdicationemverbi, Arqueita Chriftus dominatur in 
medio nimicorum fuorum;Plal.rro, + - 
'ExF.t5. Hic locus nihil valet ad confirmandum fu- 
perſtitioſum illum contaftum reliquiarum SanRorium, 


ps org zgrotiilliumbram Perri venerdbantur:nec 


$eſt,fi Deus tunc per umbram Petri (yon ta- 
men virtue Ylius umbr#z)' zgroros voluit finare, idem 
velle efficere-per contatum ofsium SanQorum defun- 
Rorum. nec verbum'Dei ullum ad hanc Deirokmratem 
demonſtrandam poreſt afferri: nec fi pofler, inde ſeque- 
remur,offa illa effe veneranda. 

Ex F.17.18.40.41.8 42; Si fideles miniftri verbi Dei 
proprer doftrinam Evangelii ab hoſtibus itlius conjici- 
antur in carcerem & verberibus aliiſve contumeliis affi- 
cizntur,confolencur ſe _ Apoſtolorum, quibus i- 
dern evEnit. Imo6exemplo ifforum gaudeant: &dimiſsi, 
conſtanter in Evangeliodocendo pergant. * 

ExY.t9.Domints, quorties viſum eſt, ideles ſnos ſer- 


Angelos ex-periculis liberat.- Conferinfrs cap« ' 
#98 


Ms y.10. Loquintini omnia verba vite hujw,"Quum E- 
Kum fir verbuny vitz, id eſt, per cujus preedicatio- 
& auſcoſtationem' Deus in cordibus audirorum o- 
patleaciram xrermam : ergo ſtudios6 iNhud uiGamus., 
Confer Joh. 6.68.Rom 1.16, &infri26 18, 
"EXP. 21. & ſeq, Dotninus ex alto rider hoftium! ſu0- 
rum conatus.B, - ' 
Ex Y.26, Tyranni Deum non metuentes , coguntur 
ſervos ſuos meruere.B. 
Ex Y.27.& 28. _ p_—_ eſt, mandata ſua 
pro omni ratione obtrudere. 
* Exf.24.Nulli hominumniſi i ſecundiim Deum paren- 
dumeſtB. * 
ExF.3031.852. Vella cxleſtis ingenie mm" 


Act. AposT, CAP. V+ 59 
da eſt,eriamſi id zgre ferantillius hoſtes. 

Ex Y.31. Us det refipiſcentiam Iſraeli & remiſſionem pec= Hs), / 
catorum, Renulsio peccatorum nemini datur nili refpil- 
cenu, 

Exiiſdem verbis. Poenirentia eſt donum Dei, nempe g,q, 
peenirentia ſaluraris,fine qua nemini datur remilsio pec- 
catorum. 

Ex V.z2. Veritas dotrinz de ſalute per Chriſtum, du- 1). 
plici teſtumonio confirmatur:uno externo Apoſtolorum, 
altero interno Spiritus ſanCti. 

Ex Y.z3. Hoſtes veritatis cxleſtis quum verbis refu- 4,4, 
tare cam non poſsint, i opprimere conantur.Confer Jo- 
haa.8.9.43.& leq. 

Ex 9.34. & lequentibus, Chriſtus in ipſa hoſtium tur- 4,9, 
ba,quories expedit,excirat cauſz ſux patronos,B. map, 

Ex iiſdem verſibus. Quari poteſt, an confhilum hoc ,,, ,./,. 
 Gamaliclis fucrir reQtum ? Mihi quidem parrim retum 
videtur fuiſſe, partim non. Rectum fuit prumimratione 
finis ſeu ſcopi : qui fuit ut impedirer ne effunderetur ſan- 
guis innocens, quippe quum Apoſtolos judicaret inno- 
centes eſſe. Deinde reum fuir ratione ſententiz de me- 
rito cauſz,quatenus ſignificavit, ſe Apoſtolos pro inno- 

. centibus habere:quippe qui ca,propter que ſupplicio cos 
afficere collegz volebant, agerent divinitus, nempe ex- 
preflo aliquo mandato Dei, aut faltem impulſu Spicitus 
ſanRi.hoc fignificavit quum dixit: Videte, ne quo modo & 
tiam cuns Deo pugnare comperiamini, Sed non fuit rectum 
ratione illius connexi, $i eft ex hominibns conſulium ſive 0+ 
pr hoc,difſolvetur:quatenus yoluir collegas inde collige- 
re,non igitur eſſe ipfis claborandum ur opus illud diflol- 
vant. Nametli novationes humano conlilio & audacia 
ſuſceprz,tandem dillolvuntur: ramen officium magiſtra- 
ruseſt operam dare utillas compeſcant & prohubeanr, & 
ejuſinodi novatores pro merito puniant,tcd prxcunte le- 
gitima cognitione caulx, Iraque peccavit Gamalicl in 
defeftu, quatenus & ſemtentiam ſuam de innocentia A- 
peſtolorum (quam tum ex illa //97is Perri hominis il 


literati, tum ex alla mirabili Apoſtolorum & carcere cva- 
F fione 


60 OBSERVATIONES EX 

fone & in docendo conſtantia ſatis videtur perſpexiſſe) 
non fatis aperte eſt profeſſus, & collegas non eſt horta- 
rus ad inquiſitionem cauſz, ut ſcil. doctrinam Apoſtolo- 
rum dil1genter cognoſcerent & ex verbo Dei judicarentz 
acrum vel cam ampleRerentur fi veram comperirent: 
ve! fideprchenderent falſam, Apoſtolos punirent. Ani- 
moſius in {imili caſu egit Nicodemus : qui quum audiſ- 
ſer, collegas Jeſu, velle condemnare caus4 nen cogni- 
ra,expreſs6 eos reprehendit, inquiens : Num lex noffra 
condemn:t quempiam,niſi pritis audieris ab ipſo, & cognove» 
rit quid faciat ? Johan.7.51. 


ANALYSIS CAP, VL 


ARGUMENTUM. 
Duo hic narrantur:unum,quomodo Eccleſia Hieroſo- 
lymitana conſtituerit diaconos,id eſt,diſpenſatores pecu- 
niz publicz: uſq; ad Y.8.alterum,quomodo Stephanus 4 
nonnullis Judxorum doQoribus perſecutions paſlus fir, 


PARS PRIMA, 


Diaconorum creatio, 
ED F teriem per eos dies quum multiplicarentur diſcipul:, or- 
rm eft murmur Gracorum adverſis Hebrec0s,quod ipſo- 
r:1m vide aeſpicerentur in miniſterio quotidiano, 

2 Itzaque dundecim itt, advocata multitudine diſcipulo- 
rum, dixerunt, on eft equum nos derelitfo ſermone Dei, mi+ 
1niftrare men(:s, 

2 Diſ}zcite ervo, frarrer,ex vobis viros ſeptem, idoneo te- 

fnonio ornatos, plenos Spirituſantto & ſapientia, quos pre- 
firtar;us buic neguto ; 


precious o&* adminiflratione Sermonys pers 


4 7\vs VErG in 
dur abinns, 

s Plarivit autem hec oxatio tots muliztudint : or elege- 
1-nt Scermanum , Virum plenum fide ac Spiritu ſanfto, op 
DPlLhppus, & Prochorum, & Nicauorem o& T inonem, & 

Parmenan, 


Act. APpoST. CAP. v1. Gr 
Parmenan & Nicsliuns proſelytum Amtiochenſem. 

6 Qmsſtatuernnt in conſpettu ApoFolorum : qiti quum 
precati eſſent ,impoſuerunt eu mans, 

7 Itaque ſerino Dei creſcebat, 9 valde multiplicabatur 
mumerns d:ſcipu/orum Hieroſo!ymis : multag, mnrba Sacerdo- 
cum aiefatuſini fidei, 

Narratio de coſtitutione diaconorum tria principa- 
lia membra conriner : cauſam impulfivam, formam ſeu 
modum agendi,&eventa. Cauſai1mpulſiva fuit ſualio A. 
poſtolorum,V.2.3.8& 4 Hzxc ſuaſho illuſtratur E tua cauſa 
1mpulſiva, videlicet murmure Grzcorum, V.r. Fints i- 
girur ſeu ſcopus ſnaftonis fuir, ur murmur illud tollcrenr 
& concordiam diſcipulorum foverent, Suafio confirma» 
eur a fine, ur {cilicer Apoſtoli poſsint vacare prxdicatio- 
ni Evangelii, Y.2. & 4. Iluſtratur antew 4 diaconorum 
cligendorum adjunQis tribus: numc1o, honcfta exiſti- 
matione, & donis Spiritus ſanRi, V.z. Forma ſcu modns 
agendi, duobus conitat membris : elefione, Y.4. & con» 
firmatione ſeu comprobatione,V.s. El:&io 1lluftratur ec. 
numeratione Felettorum.. Confirmatio dec)ararur & 
membris duobus , videlicer precibus Apoſtolorum & 
impoſitione manuum, Eventa narroantur duo : incre- 
mentum prxdicationis Eyangelii, & incrementum dit- 
cipulorum: quod poſterius illuſtratur ind:catione ſpe- 
ciei cximiz , videlicet Sacerdotum : quz ipfa indica- 
rio amplificatur ab adjunfto numero , quod *t:crir tur- 
ba mulra. 


PARS SECUNDA 


Stephaniperſecutio. 

8 Stephanus vers plenus fide ac potentia, edebat mizacula 
& ſigna magna in populs, 

9 Exorii ſunt autem quiddmn & (ynagoga que dicitur Li- 
bertinorum, &> Cyreneorum, & Alexandrinorum, C> eorum 
qui ſunt ex Cilicta o7 Aſia diſÞutanzer cum Stephano. 

/ OT Ss 
.10 Sed non potuernnt refrfrere ſapientie o Spirient per 


quen loquebatur, 
F 2 11 Tun 


62 ANaly$1s LoG1ca 

11 Tunc ſubjecerunt qui dicerent, ſe aud;viſſe 
eur loquentem verba b in Moſen &r Dewm, 

12 Commoveruntq; plebem gs ſeniores gp Scribas; o&f exon 
adorti,correptum adduxerunt in concilinm, 

13 Satueruntg, falſos refies qui dicerent, Homo ifte non 
ceſſar loqui wverba blaſphema adverſus locum hunc ſanftum 
e> Legem, 

14 Audivimus enim eum quum &iceret, Jeſum iſtum Na- 
qarenum deftrutturum hunc locum, & mutaturum ritus quos 
tradidit nobus Moſes, 

15 Twnc intents in eum oculis, omnes qui ſedebant in con- 
cilis,uiderunt faciem ejus quaſi faciem Angel, 

Perſecutionis Srephani narratio quatuer membra 
conrinet : occalionem, cauſam impulſivam, formam ſeu 
modum agendi, & cventum, Occafionem huic perſecu- 
tioni przbuir altercatio quorundam doGorum cum Ste- 
phano: qui diſtribuuntur in quinque claſſes e locis ubi 
degebant, Y.9. Ipſa aurem altercatio illuſtratur e cauſa 
impulſiya,videlicet miraculis Stephani,V.8. Quz cauſa 
fuir procatarCtica: antecedens autem fuit adycriatiorum 
Stephani invidia. 

Cauſa impulſiva perſecutionis fuit confufio illorum 
per Stephanum : quemnon poterant diſputando vince- 
rc,ſed ab ipſo vincebantur : Cujus rei cauſa procreans ſi- 
mul indicarur, videlicet Spiritus ſanus, #-x0. Forma 
perſecutionis quatuor partibus conſtart, Primum ſubje- 
cerunt contra Stephanum falſos teſtes, /.1 1.Deinde c0- 
cirarunt contra eum plebem, & ſeniores & Scribas,)V.1 2. 
Tum hoſtliter cum adorti, corripuerunt & in concilium 
adduxerunt, ibid. Poſtrems per falſos ſuos teſtes illum 
blaſp/-emiz criwine accuſarunt,Y.1 3.8 14' Criminatio- 
ms lyllogyſmus eſt. 

14 dicitlocum hunc deſtrutum & rit1s Moſaicos alro- 

gatum iri,us blaſphemat, 

At Stet hanus id dixit, 

Ioi:nr blaſphemevit, 

Propoſ'tio omillacſt. Conclufio pracedir, Y.13. Aſ- 
ſur: tio ſequitur, Y.14. S:d propoſitto eſt falla. Ran 

| alsa 


Acrt. AyryosT, CAP. vi. 63 
fals3 opinione Judzorum illius remporis de perpetua 
rempli & cultus Mofaici duratione,8& quaſi Deus templo' 
& ritibus Moſaicis dcleQerur per ſe, Afſumtio veroin- 
certaeſt: artamen veriſimilis,aut certe poſsibilis, Even- 
cum iſtius criminationis fuir conſtans & imperterritus 
Stephani animus,qui ex ipſo vultu clucebar,Y.r5. 


SCHOLIA IN CAP. VL 


1 Grecornmmiy nuvi), Id eſt, profelyrorum qui ex 
Grzcis oriundi, religionem Hebrzorum jam antea tuc- 
rant amplexi. Deſpicerentur, mw;2p5170, Id eſt, neglige- 
rentur, In minifFerio quotidians, & 15 diaxey.« Th KxSMark- 
. Id eſt, in diſtributone rerum ad vicum riecefiaria- 
rum, ur percipitur cx fine verſus ſequentis. Synecdoche 
generis, 

3 Quos preficiamms huic negotio. is 1amagy,owpplp An whe 
xecia; mayTic, Ad verb. Quos conflitnamus ſuper hac neceſſi- 
tate, 

5 Placuit toti multitudini, iperiv ynmy marc To TH, 
Ad verb. Placuit coram omni multitudine Hebraiſmus, 

7 Turba auſculrabant IzX&- #mixew,, Synelis,quz vulgo 
ſynrheſis,qualis in illo,7urba rwwnt, Fidei, 15 ics, Id eſt, 
Evangelioquodeſt dotrina fidei ſeu fide apprenendEda. 
Metonymia adjunQi.Sic Gal.r.23.Confer etii Rom.1.F, 

9 Libertinornm, AiSip miner, Obſcura cſt yvocis hujus ra- 
tio. Quidam judicant efle Latinann : alii ex Xgyptiaca 
Lubratenu corruprtam. Vide Bezam in hunc locum, & 
Fran, Junium in paraphraſi Syriaca. Diſputantes, ou2iiy- 
ms. Vel,diſeqwirentes, Verbum Gracum Hgnificat proprie 
uni cum alio quzrere ſeu inquirere veritatem,per fami- 
liare ſcilicer colloquium. Quanquam iſtis Stephani col- 
locutoribus non yeritaus inquiſitio,ſed oppreisio propo- 
ſita fuir. 

10 Sed, x, Copulativa pro adverſativa, Per quem. &. 
Progy' e, | 

' 13 Nonceſſat loqui, « mwrry Nady, Pro, Mods, Cree 


ciſmus, 
F 3 15 Quaſi 


Hd. 
ey). 


64 Oz SERVATIONES EX: / 

15 Quaſs fariem Angeb wart eptowno Ayyids, Reſplen- 
dentem icilicer ſcu mln, Argumentumanimi ſbi 
bene confſcii 8 Spiritu ſan&o pleni, 


.OPSERVATIONES EX CAP. VI. 


Ex V.r.Si piidiaconi,quibona Ecclefig fidei ſux com- 

miſta,helicer adminittrant, experiicur abquorum mur- 

1ur,quali non haberent xquam ipſorum rationem: con- 
ſolentur ſe exemplo Apoſtolorum quibus idem evcnir. 

Ex V.2, Diverſa ſunt ( anthoribus Apoſtolis) nec te- 
mere conJungenda, docendi verbi & adminifrandi zra- 
ri Eccleſhaſtici munera.B, Qu6d autem diaconi ab Apo- 
ſfols inſtuuri tuerint ad ſacrx quoque inenlx & (ut Pa. 
piſte Joquuntur) aitaris miniſterium , necnon ad Evan- 
gclii pradicationem : ex hoc loco demonſtrari non po- 
reſt, Videntur quidem Apoſto)i uſi opera tumillorum, 
tum altorum quorundam, in Eyangelio prxdicando (ur 
viderur colligi pole ex cap.8.Y.1.4.& 5.)ied quod ad hoc 
iplum cos ordinaiint,quim eos ordinarunt in diaconos, 
quodg; proinde hxc tuerit diaconatus illorum pars, id 
vero neque ex hoc loco,nec aliunde probari porelt, 

Ex V.3.5.&6.Diaconi a ccetu fidehum cligendi; a pas 
ſtoribus vers fi 14onej comperiantur,ordinandi {unt, 

Ex V.z, Indiaconis cligendis tum honeſtas ac probi- 
cas, tum ſapicntia ad id munus necefſaria,ipetanda cit. 
Confer 1.Tim.z.).8.6& deinceps. 

Ex Y.7. Quuinminiſtri Ecclefiz ſtrenue officium fa- 
ciunt, Dcus laboribus illorum abunde benedicit, Cujus 
bened:Qtonis ſpe miniſtros ad ſedulitarem in officio ſuo 
admir.iſtrando exCirari docer, Nec tamen animis defe- 
tiſci cos decer, fi non ſemper ex voto habeant compoſi- 
tos auditores, 

Ex Y.9- & 16, Vera fapientia (nempe quam Spiritus 
ſanttus ex yerbo Dei ſuggcrit) omnia adverfariorum ſo- 
phi{mara convincit ac confundit, Frgo verbum Dei dies 
nocteſque meditemur, & ſuggeri illud nobis 4 Spiritu 
lancio petamus, quoties cum adycriariis veritatis con- 

gredicndum 


AcT., APosT. CAP, vIL. 65. 
grediendum exit: nec nobis ab illorum ſophiſmatis me- 
tuamus, 

Ex Y.11.8& ſequentibus, Hoſtes veriratis,quum veri- 
ratem argumentis refutare non poſſunc, ad manifeſtas 
calumnias & falſas crimmationes converruntur, ut ita 
veritatis confelſores opprimant aur © medio tollant. Ira 
ranquam filiidiaboli, mendacium ſtabiliunt homicidio. 
Confcr Johan.8.7. 40.8 deinceps, 

ExV. the Bona conſcicntia tarryrum ctiam cx facic 
iplorum clucer, 


ANALYSIS CAP. VII. 


ARGUMENTUM, 

Hic recitatur oratio Stephani ad concilium Hieroſo- 
Iymicranum,una cum reliqua cjus perſecurione, vidclicer 
lapidatione, Sunt autem tria principalta hujus capitis 
membra : Cauſaorationis Stephani impulſiva,oratio ip- 
{a,& orationis eyenta. 


PARS PRIMA, 


Cauſa impulſira orationis Stephani. 
Ix:t autem Pontifex maximus, Num igitur hec ita has 
bent? 
Cauſa impulſiva fuit interrogatio Pontificis maxitni: 
quz habuir vim mandati, ur Stephanus ad objefta cri- 
mina (de qubus capire przcedente) reſponderct. 


PARS SECUNDA. 


Oratio Stephani- 

2 Ipſe vers dixit, Viri frazres o&> vatres, andite, Deus ille 
glorie viſus eft patri noſtro Alrahe quun efſes in Meſopota= 
mia, prinſcuam habitaret in Charrhan : 

3 Etdixitei, Exit terra tra, oy ex cognatione td, 07 ves 


4 in terram quam oſtengers tibi, 
F 4 4 T inc 


d1. 


66 Axartrs1s LoGica 

4 Tunc exiit 6 terra Chaldeorum, or babitavit in Chare 
than,Et illinc, poſtquam mortuus eft pater ejus,zranſinlit en 
in terram hanc in qua nunc vos habutatis, 

5 Necdedit ei poſſeſſjonem in ea, ne veſiigiam quidem pe- 
dis : quamvi pollicitus efſet ſe illam darurum ei obtinendam, 
Of ſemini ezus poſt eum,quum non haberet prolem, 

6 Loquutus autem eſt ita Deus, Quid futurum efſet ſemen 
ejus inquilinum in terra aliena, quodq; ſer vituti ſubjeFuri 
eſſent illud 75 melt accepturi annos quadringentos. 

7 Sed gentem cu ſervierint puniam egodArxit Den: & poſl 
hec exibunt, g ſervient mik;i in loco iſto, 

$ Deditg, ei fedus Circuncifionis: &3 ita Abraham genuit 
Iſaac,& circuncidit eum die ofFav0 © Iſaac autem genuit Ja- 
cob,& Jacob duodecim patriarchas, 

9 Patriarche vers invidi4 mots Joſephum vendiderunt 
abducendum in A.-yprum.ſed erat Deus cum eo, 

10 Er ernit eun ex omnibus ipfius affit Aionibus,deditg, ei 
gratiam &> ſapientiam coram Pharaone rege Agypti ; qui 
confÞtruit eum prefeftum F.g ypto or tori dommni ſe, 

11 Venit autem fames in univerſam terram Agypti o& 
Chanaan, & affliclio magna : & non inveniebant cibos Pa- 
rresnoftri, 

12 Quum audiſſet autem Jacob eſſe triticum m Fg ypto, 
wiſe Patresnoſtros primiim. 

13 Ertinſecunds profeRtione agnitus eft Joſeph & fratri- 
bus ſuis, innotuit Pharaoni genus Joſephi, 

14 Miſs autem nuntiis Joſeph accerſiuit prtrem ſuum 
Jacob, omnemque cognationem ſuam , capitum ſeptuaginta- 

ningue. 
I yh Deſcendit ergo Jacob in Fgyptum : obiitg, ipſe &r pa- 
tres noſtri, 

16 Et tranſlati ſunt in Sichem, & poſiti in ſepulchro quod 
emit Abrahaw pretio argenu 4 filiis Emmor patris Sichem, 

I7 Qunm auem appropinquaret tempus promiſſionis qua 
juraverat Deus poo crevit populus &# multiplicatus eft 
in Agypto, 

13 Uſque quo excrius ef) alins rex qui non nroerat Joſe- 


19 Hit 


7 _ | 
Act, AposT. CAP. vir. 67 

19 Hic aftutt premens gens noſtrum, male accepit parres 
noſtros,adeo ut exponerent infantes ſuo: ne ſoboleſcerent. 

20 Qu2 tempore nats eſt Moſes,qi fuit divinitus venu- 
fius ;, oy nutritus fuit tres menſes in domo patris ſui, 

21 Expoſitrm autem illum ſuſtulit filia Pharaonis, oy nu- 
&ivit ex ſibi pro filio, 

22 Fr ernditus eft Moſes omni ſapientia Fgyptiornm : e- 
r4tque porens diffis oy fatlis, 

23 Ut vers explerum eſt ei quadraginta"annorim F Y 
ſubiit in cox e jus wt inviſeret fratresſwos filios Iſracl, 

24 Et quum vidiſſer quendam injuria affici,tutatus eſt, &3 
percreſſo Fgyptio,vindicavit eum qui opprimebatur, 

25 Exiflimabat autem fratres ſuos intelligere, Deumper 
mana ipſins dare eu ſalutem. At illi non intelle xerunt. 

26 Porr6 ſequenti die viſus eſt ipſis pugnantibus, & com- 
pulir eor in pacem, dicens, Viri, fratres eſt vos ; cur aliz alios 
injuria afficitis? 

27 Is autems qu injuria afficiebat proximum, replit enum, 
dicens, Quis te conſtituit principem & judicem ſuper nov? 

28 Num 1 me vis interimere, quemadmodum interemiſti 
beri F.gyvtium? 

29 FY4 hunc autem ſermonem Moſes fugit,ey fattus eft ad- 
vena in terra Madiamubi genuit duos filios. 

30 Expletis vers annis quadraginta,viſu eft ei in deſer 
80 montis Sina Angelus Domini in flammeo igne rubs, 

31 Moſes antem ut conſpexit, admiratus eſt viſum : &y 
quum accederet ad confiderandum,ex#ritit ad eum v9x Domis 
m,dicentis, 

32 Ego fum Deus ille patram tworum, Deny Abraham, oy 
Deus Iſaac, & Deus Jacob, Tremefaus autem Moſes non 
andebat confiderare, 

33 Dixit autemei Dominws, Solve ſoleas pediam tworum 7 
locus enim in quo flas terra ſanta eſt, 

34 Vid, vidi vexationem popwli mei, qui eſt in Fgypto, 
& ſuſpiria eorum andivi,ey deſcend; ut eruam eos : nunc ergo 
adeſdum,mittaw te in Fgyptum, 

35 Hume Moſen quem abnegaverant, dicentes, Qus te 
#-nſtituis principem 7 judicem ? hunc inquam Deus prin- 

capes 


68 AnaLysS1s LoG1CA 

cipers Oo redemzorem miſit,auttu Angel qui wviſms fi uerat 65 in 
rubo. 
36 Hic eduxit illos editis miraculis &p ſignis in terra AE- 
£2pt, & m 1tro 11414, 09 in deſerto,annos quadraginta, 

37 Hiceſt Moſes ille qui dixit fulis 1ſracl, Prophetam 
ſuſcitabit vobis Dominus Deus vetter © fratribus weriris fi» 
cn me c eu audite, 

28 Hi: ille eft qui quum coventus agerttur in deſerto, fuit 
eum Angelo gui loguebatur ei in monte S1ma, C7 cum patribus 
noſtris,quique excepit viva eloguia que nobys rraderes. 

39 Cui noluerunt auſcultare patres noftri, ſed repulerunt 
cum, & averſe ſunt cordivus ſuis in AE gyprum: 

40 Dicentes Aharoni, Fac nobis deos qui preeant nobr. 
Moſs enim ft qui eduxit nos e terra AEgypu,neſcimus quid 
acciderit, 

41 Et vitulum fecerunt per illos dies, obtulernntg, [acrifi+ 
cium iſts idolo,g> exhilararunt ſeſe operibus manmoem ſnarum. 

42 Veriit autem le Deus, &+ tradidis eos m# ſeryirent ex- 
ercimu celi; ſicut ſcriptum eft in bro Prophetarim, Num Vie 
Himas & elationes obiul:flis mihi annis quadraginta in de- 
ſerto,domus Iſracl? 

43 1m6 bajulafty tabernaculum Moloch, os (i{us dei ve- 
fri Remphan, quas figuras fecifti« ut eas adoraretis ; itaque 
transferam vos ultra Babylonem. 

44 Tabernaculum reHtimonii fuit patribus noftris in de 
ferro, prout preceperat is qui dixeras Moſs ut faceret illud ſe- 
eundiem exemplar quod Giderat. 

45 Quod etirm acceprum introduxernt patres noftri 
cm j eſu in poſſeſſronem Gentium,quas expulis Dews a conſpe- 
Hu parrum noftrorum uſque ad dies David. 

45 Quinattus ef} gratiam apud Deum , petiitq, ut come 
pararet tabernacalum Deo Jacob, 

47 Solomon amtem adificavuit ei edem, 

48 Sed excelſi/imus ile in manufatlis templis non habi- 
ter, ficut Propheta dicit, 

49 Celummihithronueft; terra autem, ſcabellum pediom 
meorm, Quan evem edificabiti migdicis Dominus:aut quu 
eſt locus requieuuismeet? 
| 59 Nonne 


Acr. AposST,: CAP. V1, 69 

50 Nonne manus mea fecit hec omnia? 

51 Durs cervice, & incircuncifs corde &7 auribus , vos 
ſemper Spiritui ſantlo obnitimins,ſicut patres veſtrizita g3 vos, 

52 Quem Prophetarum non ſunt perſequmi patres veſtri? 
grucidarunt, inquam, eos qui prenuntiarint adventum jufth 
Mlhus gnyus nunc vos proditores oy occiſores fubFtis, 

53 2wuz accepi/tu Lecem per Giſpcſitionem Angelarum, 
nec ſervattis, 

Orationis hujus ſcopus viderur efſe,ur refurer Stepha- 
nus accuſationis ftundamentum : nimirum opinionem 
qua nititur ſyllogilmi accuſatorii propoſitio, Quaſi (cil. 
Deus templo & ritib, Moſaicis deleGtetur per ſe, & quaſi 
utrumque perpetuso durare velit, 

Contrarmum oſtendit Stephanus quing; argumentis: 
exemplo Abrahamizteſtimonio Moſis, exemplo impiorii 
patrum, qui vixeruntinde a conſtrutto tabernaculo uſq; 
ad cxſtrutum remplum,exemplo piorum patrum qui iil- 
dem remporibus vixerunt, & denique tcſtimonio ipfius 
Det Ab cxemplo Abrahami ratiocinatur ad hunc mo- 
dum. Abraham re&e Neum coluir , ancequam vel rem- 
plum vel rabernaculum efler cxſtrutum, ritulve a Moſe 
traditi: Ergoreftus Dei cultus non eft prxcise alligatus 
ad cemplum &rirus Moſaicos.Antccedens declarat nar- 
ratione patefaCttionum Dei Abrahamo faarum, in qui- 
bus illi dedic mandata & promitsiones : quorum ills A- 
braham obedivir, iſtas vero amplexus eſt hide, & ita De- 
ui rectec coluir. Narrat autem primiim vocationem A- 
brahamiex Ure Chaldzorum,V.2,& 3. Dcinde vocatio- 
nem ejus ex Harane in cerram Chanaan,V.4. &5, Tum 
promilsionem de poſteris Abrahz,poſt aliquor ſecula 8 
antecefiuram ſcrvitutem in AEgypto, in terram Chanai 
introducendis,V.6.& 7. Ad hzxc inſtiturionem Circum- 
ciltonis, ,8, Atque cx hac narratione pictas Abrahas 
mi clucer, Poſtea promilsionem illam Abrahamo datam 
(quam narravit Y.6. &7.) illuſtcat narratione eventus, 
quomods ſcilicer Dcus lam mirabiliter iwpleverit; ac 
prunum qua occaſione poſteri Abrahz habitare coepe* 
ruin AEgypto,a Y.9.uique ad 16,Verluautem 16,com- 

me 


70 ANALYSTS LoGcica 

mendatur pictas Jacobi & Joſephi, qui fidem ſuam pro- 
fefsi ſunt, dum ſuis mandarunt, ur ipſorum offa devche- 
rent interram promiflam,ibique ſepelirent, Deinde nar- 
rat Stephanus, qua occaſione & quam mirabilirer effe- 
Qum fit ur poſteri Abrahz ex Agypto educerentur per 
Moſen,a Y.17. ufque ad F.37. Arque ita traftarur argu- 
mentum primum. 

Secundum argumentum, vidclicer teſtimonium Mo- 
fis,cx occaſione recitatur,V.37, Teſtimonio illo teſtarur 
Moſes,Chriſtum fururum propheram,qualis fit ipſe. quo 
fignificat, inſtirururum novos ritus & legationem ſuam 
miraculis confirmaturi. Id quod Jeſus jam ipſe fecerar, 
dum adhuc n terris degeret : & rum quotidie faditabar 
per Apoſtolos, Ergo fats6 opinabantur Judzi, ritus Mo- 
faicos ex Dei voliitare perperu6 duraturos: quum Moſes 
prxceperit ut novum illum prophetam audirent,id eſt,ei 
obedirenr. Porrs huic teſtimonio authoritatem conci- 
liata commercio Moſis fingulari cum Deo,quo lic illum 
dignarus fuir : itemque a reverentia piorum patrum, qui 
dia cjus og difta legati Dei exceperir,}.38. De- 
inde per occaſionem narrat faftum contrarium impio- 
rum patrum: qui Moſi auſcultare noluerunt,& contra il- 
lus preceptum vitulum aureum fecerunt & adorarunt, 
V.39.40.8 41. Cujus narrationis ſcopus videtur efle, ur 
ſeſe conſolerur Stephanus contra adverſariorum ſuorum 
rebellionem : quaſi dicar,non debere mirungyideri, fi iſti 
obedientiam derreftent propherz illi novo, nempe Jeſu 
Chriſto : quum fimiliter obedientiam derraftarinr impii 
parres Mofi. Atque hzc de argumentoſecundo. T ertii 
argument), quod ſumrum eſt ab exemplo impiorum pa- 
rum qui yixcrunt its temporibus quibus culrus Det alli- 
garus erat tabernaculo, hze videtur efle vis. Patres illi 
quanrumvis culrum Dei externum exercerentin taber- 
naculo,tamen interim Deum non re&e coluerunt : quia 
ſacrificia ſua obtulerunt idols, Y.42.& 43. Ergo pari ra- 
rione non eſt ſatis, externum Dei cultum obire in rem- 
plo; ft interim culrores illi obſervent tradiriones huma- 
nas: id quod Judzi, & maxime Phariſzi, tum temportis 

faQitabant, 


Act. AposT, CAP, v11. ”r 
faftirabant. Antecedens probatur teſtimonio prophet 
Amos, Hoc argumentum przcedentibus anneCtit cx oc- 
caſione : quia mentionem fecerat fimilis idololatriz ve- 
terum patrum. Jam quartum argumentum ſuperiori an- 
neQi viderur per proleplin, Ne enim videatur Stephanus 
rabernaculiuſum prorlus rejicere, narrat primos patres 
illo rec uſos, idque uſque ad tempora Davidis,inclulive 
ſci]. Vis aurem argumet hxc cſt.Tabernacul: uſus cerro 
rantuim tempore durare debuit : Ergonon debet ablur- 
dum videri, h idem ftatuarur de duratione templi. Eſt e- 
nim par ratio. Tumibi per occaſionem narrat de exſtru- 
Qione templi: quomodo David illud exſtruere cupiverit, 
9. 46.Solomon autem exſtruxerit,Y.47. Et hac occaſio- 
netranſit ad argumentum quintum & poſtremum, vide- 
licer teſtimonium Dei de templo : quod ſuperioribus an- 
neCtit per prolepſin. ObjeRtio: Deus repudiato taberna- 
culo voluir fibi xdificari remplum:Ergo magis deleQatur 
templo: ac preinde in illo habirare perperus decrevit. 
Reſponder Stephanus negando: & negationem ſuam co- 
firmat reſtimonio ipfius Dei ex propheta Eſaia, Y.48.49. 
& 50. Poſtrems Stephanus ex rota illa narratione dedu- 
cit reprchenſionem patrum illorum qui in concilio ſede- 
bant : qua reprehendit corum rebellionem, ut qui obni- 
rancur Spiritui ſanfo, qui tum loquebatur cis per Apo- 
ſolos & alios Dei ſervos, ade6que ipſum Stephanum,Y, 
51. Item crudelitatem corum, per quam occiderant Je- 
ſum,Y.s 2, Rebellionem amplificat antithefi circumciſio- 
nis.quaſi dicar,Eſtis circumciſi carne: at non corde. Item 
excmplo ſimili patrum, Crudelitatem fimiliter amplifi- 
cat exemplo ſimili patrum : qui pari crudelitate occide- 
runt prophetas. Deinde antithefi cauſz corrumpenns 
duplicis: 1. Jeſus fuir juſtus:& ramen cum occidiſtis. 2.De 
Jetu ranquam Chriſto prophetarunt ſanRti propherz : & 
ramen cum occidiſtis. Poſtrem6 aroto: Violatis legem 
Deinon ſolum homicidiis, ſed etiam in aliis partibus,Y, 
$3.Hanc violationem amplificat antithefi cauſe corrum- 
pentis, qua debucrant a legis violatione deterreri: quia 
{cilicer rradita fuir per diſpolitionem angelorum. 

'PARS 


72 AnaLYsI1s LoGica 


PARKS TERTIA, 


Evenra orationis Stephani. 


54 Anudientes autem hec , frendebant cordibut ſuit, & 
Pridebant dentibus in eum, + 

55 Quumautem eſſet plenns Spiritu ſanto, intentis in 
celum oculis vidit gloriam Dei, & Jeſun ad/iantem ad dex- 
zeram Dei: 

56 Et ait ; Fcce,conſpicio celos apertos, & Filium hominis 
adffantem ad dexteram Dei, 

57 Exclamantes autem 1lli voce magna, compreſſerunt au= 
res ſnas, 7+ irruerunt concorditer in eun:, 

58 EtejeTum eum extra urbem lipidabant : teſtes autem 
depsſueriit pallia ſua ad pedes adoleſcetis qui vocabatur Saulus, 

59 Lapidarunt igitur Srephanum , invvcantem & dicen- 
tem ; Domine Jeſu, ſuſcipe ſpiritm meum, 

60 Poſitu autem genibus,clamavit voce magna; Domine, 
ne ſtatuas eis hoc peccatum, Ft quums boc dixiſſet,codormivis. 

Evenra orationis Stephani, quorum alia cx aliis con- 
ſecura fuerunrt,narrantur tredecim. 

1 Parres illi offenſi oratione Stephani, frendebant 
cordibus,V.5 4. 

2 Stridebant dentibus,ibid. 

3 Stephanus vidit gloriam Dei & Jeſum ſtantem ad 
dexteram Dei,V.s 5. 

4 ldipſum yerbisprofeſſus eſt,Y.56. 

5 Patres eo audito exclamarunt,V.57. 

6 Compreſflerunt aures ſuas,ibid. 

7 Irruerunt concorditer in eum,ibid, 

8 Ejeccrunteumex mbe,V.58. 

9 Lapidarunteum,ibid. 

T0 Teſtes pallia ſua depoſuerunt ad pedes Sauli,ibid, 

11 Stephanus dum lapidaretur,commendavit Domi- 
no Jeſu ſpiritum ſuum,Y.59. 

12 Pofitis genibus oravit pro iis 4 quibus Japidaba- 
rur,V.ulr, 

13 Eo fatto obdormivit,ibid. 

SCHO.. 


Act, Arosr. CAP. vii #73 
SCHOLIA IN CAP. VIL 


2 Dewille glorie.c ©. we Stn. Id oft, Deus ille glo- 
rioſus,ſeu gloria & majeſtate plenus. Genitivus adjunRi, 
Sic 1.Cor.2,8. 

5 Poſſe/irnem. wazzropler. Ad verb. Hereditater, 

6 Loquautus eft, dv2wn, Scil.Gen.ig.Y.13., nod futus 
raw eſſer ſemen cus 7c. im gry 75 amipun «vis &CSIC vertl, 
utnimirum mimeſis {ic obliqua, omnino poſtulat prono- 
men 4. Pro quo filezeretur os, tum ellet mumelis re- 
Ra, ac rum veriendum, Eris ſemen tmm inquilinum 7c . 
Cum quo quidem ſermone melitis cohzrer verſus ſeq, 
Semen autcm pro poſteris, per meronymiam materiz 
Hebraicam dicitur.lz ierra alienz.cy y5 414mg. Videlicer 
in Atgypto. Annos quadringentos, {ry 7r7e:x 712, Hi anni 
incipiunt a nato I{aaco, Quadringenti autema & triginta 
anni qui narrantur Galar.3.17. incipiunt ab exitu Abra- 
hami ex Ur Chaldzorum, Vide annotationes D.Beze, 

7 Sed, ,.Copulativa pro adverſativa, ut ſupra 6.10. 
Puniam. x21. Ad verb, Judicabo, Synecdoche gencris, 
Sic 1.Cor.11.31. Ft ſervient mihi in loco ifto, tyanl/r2m 
petcy my) rut, Hxc verba non reperiuntur prace- 
dentibus adjunta Gen.15.ſed exſtant his affinia Exod. 3, 
12.jn{crmone Domini ad Moſen. 

$ Fi. «und, Scil. Abrahamo, ex collatione verſus ſe- 
cundi, Feds circrmeſionis, d12fn xn errepuric, Id eſt fedus 
grariz quod oblignayit ei circumcilione, Genitivus ad- 
juncti. 

9 Sed «Ut V.7., 

14 Capitum, © tu;zir, Ad verb, In animabus. Vide fu- 
pra 2.41. Ry ; . 

16 Tranſlati funt, LATTY 20s, Scil. a: mrrip'c rw v, pa» 
rres noſtri: hoc elt, duodecim patriarchz. 1d cſt,oila eo- 
rum eranſ}ara funt,Synecdoche integri, Nenipe una cum 
ofsibus Joſcphi, de quibus vide Gen. ulr.verſib.duob. ulr. 
& Jol.ulr.verl.,pertulr, Nam ad Jacobi ofſa quod attiner, 


la 4 Joſephs tran(lara ſunt Hebronem, ibigz ſepulra in 
ſpeluaca 


74 - S$Cnorna IN 

ca Macpela, Gen. ulr. Y.13. Qued emit Abrahaw, 
$ «riowre Aber, Hic manifeſtum eſt mendum 11 nomi-= 
ne Abrahami: quum certum fir ex Gen.3 3.19.& Joſ.ult, 
y.z2. hzc ad Jacobum pertinere. Quare probarur mihi 
conjefura D.Bezz, quod nullum plane proprium no- 
men hic ſ{criprum fucrit,ſed %7 x15 ad verbum e'vivzrs 
reperendum fuerit nomen Jacobi cx verliculo prxce- 
dence. quod aliquis non attendens, temere inſeruit no- 
men Abrahami, lapſus memori3 hiſtorix, quum ſcilicer 
de Abrahamoquoque talis emtio ſepulchri apud Moſen 
narretur,nempe Gen.23.55. 

17 Tempus promiſſionts.s 225v0- mic imeyſvizg,Quo pre- 
ſtanda crar promiſs1o Abrahz faRta de educendis ex ter- 
ra aliena & a ſerviture liberandis ipſius poſteris, Quan 
furaverat, ”: ef uoow, Proguzeimc wy &worrr.Quam Juraverat, 
id cſt,cumjuramento fecerat. Hoc autcm juramencum 
nonexprelse narratur Gen.1s. {cd fignificarur nomine 
federis,ibid. Y.18, Exprimitur autem juramentum illud 
Gen.22.Y.16. 

20 Divmitus. ml ©45. Id eſt, vai 4% ©17, a Deo,fingu- 
lari confilio Dei : ur ſcilicer pulchritudine pueruli mora 
filia Pharaonis,jillum fibi adopraret arque educarer, 

2t Suffulit. «erm evi, Pronomen «vr» redundat 
ex Hebraiſmo, ; 

23 bit, eiifa. Aſcendjt. Hebraiſmus, Fratres, vc «+ 
$2.9: Popularcs. Synecdoche ſpecici. 

24 Injurid affici. «Ira yay, Pro, dIrncigy, Greciſmus, 
Percuſſo. rent}, 1d cſt,occiſo. Synecdoche generis, 

25 Dare.in didv71.1d eſt, daturum, Dare eis ſalutem, 
in din dunic owe; ar Id eſt, hiberaturum 3 ſervitute X- 
gyptorum, Synecdoche generis. 

29 Ob bunc ſermonem. c mi 14 T«7»,Ad verb. In ſer< 
wore hoc. Hebraiſmus, 

39 In flanmeo igne. & q)y T5. Ad verb. In flamma ig- 
ws, Hebraiſmus duplex. Primim hypallage Hebraica, 
pro,c mer $\z9c, inigne flammz : deinde ſubſtantivum 
nomen vice epitheti, 

33 Soleas, ri variſyue, Graco appellatio 5 —_—_— 


Act. ArosT.,\CAP. vii. 
dita cſt,8& fonar ſubligar ſeu ſubligaculum: id eſtcaleea- 

'' 34 'Vidi,uids. ili 6d, Vel, Omnine vidi, Ad verb. #5- 
dams di, Geminatio Hebraica-ad emphaſin. - - 

- 135 Redemcorem, Ywwerla, id eft, hberatorem. Synec- 
doche- ſpeciei ««mgq7u, mam wip+mic proprit dicitur, 
qui aliquem folvit & vinculis, cxpenſo>u5pe, id eſt, pretio 
redemtionis, Dus, o' 3»e#'. Ad verb.in manu. [deit, per 


-:36* He, Tz O-, Scil, Moſes. In terre Agypti. 13 Ade 
v7, deft, in terra ſeu regione illa quz nominatur A- 
gyprus; Genitivus ſpeenti:- ' 

7 Audite, axxovhn, Ad verb. Audierss, Enallage modi 


-1 33 - Cann convent agerttnr. & 16 ana. Ad verb. 
In Id a congregati efſenc filti Iſrael 
ad imorivem Sinai,Exod. 19, & deinceps. Vrva eloquia, M6- 
2 Z9»ra, Id eſt,vivi voce pronuntiata & auribus acceprat 
non autem. per ecſtaſin aut ſomnium. Confer Num.12. 
y9.6.7.8.Nam ut {rm hic exponarur per {m:51ma, id eft 
vivitca/fient Johan. 6.51. alienumeſt 4 natura Legis, de 
qua hic (falrem prineipalicer) ſermo eſt. 

© Moſs enim ifi.3 49 Moc ir Or. Nominativus abſo- 
js 4 ers Hebr#orum.quah dicatur : Ad Moſen 
enim iſtum attinet 8&c, neſcimus quid accidetit ei. 
Quid acciderit.m/ 59m darn. Vel, Q wid fatlum fit eo, 

41  /7tuhum ftcernnt.iucoomieres, Quaſi dicas, Vitulifr= 
carunt, Obtulerunt, «thay, Ad verb. Suduxerunt. Cata- 
chrefis, Pro,aggoterzyr. [FFs idols, my cider. Nempe vitulo 
quem fecerant. Articulus vim habet araqcecciv, Exhilara- 
runs ſeſs. 2ppzivorre. Nempe edendo, bibendo & ludendo: 
ur Moſes narrat. Operibus manuwm ſuarum. < mic ipyyic ? 
x0061dvF Id eſt, Virulo illo aureo quem conflaverant 
per Aharonem, Periphraſis ſynecdochica,innuens con- 
remrum, 

42 YVertit autem ſe. iprl« Si, Mutavit fe ex benefico 
patre in ſeverum judicem. Tradidi: eos, magiſoniy o'v7 x6, 
Nempe in mentem omnis judicii cxperiem, & «fixer 

. G ”u 


| SCHOLIA IN' 
»cr, ut loquirur Paulus Rom. 1.28, Exerclens coli, wy * 
$pzTi& 4% x 9997, Ideſt, ſtellis. Meraphora. In libro Pro- 
& fie # eggnld. Scil. minorum, qui in uno 
vyolumine erant deſcripti. Locus.cxſtat Amos 5. 25. &: 
deincep3. Obtliftis mibi. egzomizagm poi, Accentu ex- 
cfſo in pronomine /, non autem per iynaiey «, 
hy propter iſtius vocas in hoc loco emphaſin, He 
nim racita antitheſis : quaſi dicar, Non Mi Ks obwli- 
ſtis, ſed dxmonibus : ur aperte cis exprobrat. -Moſex: 
Dcur.32.17. Hanc expolitionem confirmat collatio ver- 
ſus 


43 Imo bajulafTis, x aivaBmre, Key pro «we, more He- 
brxorum, Item e/a\«uþz'r3x,luſcipere live ſuſtollexe,pio 
ſublarum in humeros portare ſcu bajulare, perf ., 
chen membri metonymicam Hebrzis uſiratam.7 abern- 
crulxm Moloch, tha ome T% Marky, Quomodo hc verba & 
ſequentia varient ab Hebraica veritate, vide apud D, Be-- 
zam, Ultra Babylonem, mize Baer, Videlicer in 
Perſida & regionem Caſpiorum: ur docet Fr, Junius an- 
notationibus in hunc locum Propherz. 

44 T abernaculum tefiimonil, + oxare t% pagprovgs's. Apud 
Moſen vocatur 1116 "wm 6hel mohed, id eſt, tenrorwm 
condiionis, c6 quod indium cfſer Ifra&liris ur ed can- 
venirent conſulturi Dominum, Exod,go.2. collato cum 
Exod.33.7. Nomine deduQto & verbo 3» jahad,quod ſig- 
nificart indicere fire condicere.Ar Grzci interpretes pu- 
rarunt ortum a radice inuſitata 17 hid,unde 1" hehid, 
reſtificatus eſt, 

45 Acceptum.HheSNfdphnr.Quum kper ſucceſsionem ac- 
cepifſenr. Cum Jeſu, pers lars, Qui aliis Jolua, I» poſſeſſi- 
nem. & Ti tg rage, Þ ro, us mw xgrmigacn, Enallage He- 
braica. Porr6»zmgen%, derentio ſeu obtentio pro terra 
quz obrinetur,per metonymiam adjunEti. quo modo & 
polleſsio apud Latinos, pro re quz polsidetur, Genus 
quas expnlit, fs rv os now, Pro, inciren of, 

46 Natius eft pratiem oye. Sp gaew &c. Sic Luc.r. 
30, Compararer, & c».1d eſt,zdificarer. Ad verb. Imvenire, 
Hebrailmus, 

$1 Obnizimins, 


Acr. Aposr. CAP. vit. 7 
Fr Obnitimeni, «Imen{a9ere, Arr emialerr eſt E regione 
EX _— _ more hoſtili, Jef 
52 Jufti ilims, div. Nempe Jelu Nazareni, 
vos ur maleficum rrucidaſtis, PTE 
$3 - Legem. 70116109, Nempe Legem Dei. Grzcum ex- 
sius propter articulum. Per diÞoſitionem, ec farnras, 
Id eft; Miniſterio, Confer Gal.3.19. | 
55 Gloriam Dei, lite ©1f1d cft, gloriofam illam 
8& maieſtatis plenam conſtirurionem cxli, quieſt thro. 
nus Dei. 
58 Fibum hominis. ti» 4 * eityums, Jeſum Chii- 
tum, »«v p 
59 Spiritum. 79 i ue, Animam, 
60 Obdormivit, ixzupatn. Mortuus eſt. Meraphors. 


OBSERVATIONES EX CAP. VII. 


Ex ſermone Stephani prim6 diſcendum eſt, verum 9). 
Dei cultum non conſiſtere in obſervatione ceremonia- 
rum etiam 4 Deo ipſo przſcriptarum,quaſi Deus illis per 
ſe deleRerur: ſedin fide erga promiſsjones Dei, & in o- 
bedicntia erga ipſius mandata,maxime moralia.Hoc do- 
cet Stephanus exemplo ſanRorum patrum, ac inprimis 
Abrahami: ut qui Deum reQte coluitetiam ante ceremo- 
nias illas Moſaicas 4 Deo inſtiruras : coluzt enim cum fi- 
de & obedienria. Þ.4. & ſeq. 

Deinde ex codem ſermone diſcendun eſt, Ceremoni- 4.7. 
as Moſaicas non fuifſe 4 Deo inſtiruras ur durarent p2r- 
peru6: ſedtanttim uſque ad adventum Chriſti: quippe 
qui tanquam propheta eximius ac Moſi finlis,novas ce» 
remonias fuirinſtj $,ipſo Moſe reſtec.Y.37. 

Tertio: Sicutolim gratia Dei non fuir alligara tem- 9, 
plo Solomonis: ira nec hodie alligatam efle ullis rebus 
exrernis, ac proinde nec Sacramentis, Baptiſmo & Cz- 
nz ue .48, - 

uart6 : Nihil effe novi,fi etiam hodie in populo Dei 
ſeu Eccleſia viſibili reperiantur homines mali,refraftari, = 
idololatre,perſecurores deniq; piorum doRorum: = 
| G3 tales 


& IEE 


014. 
Ad). 
Id). 


598. ANnatys1s LoGtca 
cales jamolim in Dei reperti finr, utex narratio- 
ne Stepani parer,Y.z 9.& ſeq.lrem F.51.8 ſeq. 

ExV.54 Satan $ furic.B, 

Ex Y.55.8 $6. Quo mags ſupplicium fibi imminere 
vident marryrcs, e6 magis a Deo confirmantur, & c6li- 

- 5 — lus hypecricarum | cries 

Ex Y.57, & (eq. Zelus rum Z , um 

£1 Serkes- randem in manifeſtam rabiem exir.B. 

Ex Y. 59. & 60. Fides & chatiras veros Dei ſervos ad 
extremum uſque halirum comitancur,B, 

Ex 7 $9. Spiritus ſeu anim# piorum poſt diſcefſum & 
corpore transferuncur in czlum. F: 

Ex F.60. Mortui ſuo tempore evigilabune,id eſt vitz 
reſtimci excirabunrur & reſurgent. 


- _ ANALYSIS CAP. VIIL 


ARGUMENTUM, 

De duabus prxcipue rebus natrratio hic continerur: 
primim de Eccleſia Samaritana, uſque ad Y.26. deinde 
de AEthiope Eunucho ad fidem Chriſti addu&o, reliqui 
Capitts part, 

PARS PRIMA, 


De Eccleſia Samarirana. 

Anlus autem ultr conſtnſeras in necem equs, Onta eft ve- 

r6 ills die perſequaurio adverl{us Eccleſia que erat 
Hiereſolymis : & onmes diſperſs ſunt per regiones Judee o& 
Samarie,preter Apoſtolos, | 

2 Compertarunt auters Stephanmn ors relogiofs, fecerant- 
que plantFum mage ſuper eum. 

3 Sawins vero vaſtabat Eccleſia, intrans paſſim in do- 
ws - of trahens Vir: ac mulieres tradebat cos in cufiodiam, 

4 11h igitur qui diſperſi furrant peragrabant regionew, 
evangelizantes ſermonem, 

5 Phil-ppus vero quan deveniſſer in wrhem Samarie, 
predicabar ers Chriftuan, 

6 Atten- 


&» 


Act, Aposr. CAP, viii. 97g 

6 Attendebant auten turbs concorditer ea qua 4 Philippe 
dicebentur,audientes & videntes ſizna que edebat, 

- 7 Spiritus enim impuri ex multis qui cis tynebantuy, exi- 
ant, clamantes voce magna : multique paralytici o&f lands 
ſanati ſan, : 

8 Er gaudiom magnum exftitit in illa urbe. 

9 Vir autem quidam nomine Simon , anzea in urbe ill 
exercueras ariem magicam, & gentem Samarie obfinpefece- 
rat dicens ſe eſſe quempian magnum, 

10 preg ow omnes 4 minimo u{que ad maxi. 
rum, dicentes, Ifte eff potemtia illa Dei magna, 

11 Attendebant auten exm propterea quod nmulto tempore 
magic artibus eos s 

132 Quwm vers iſſens Philippe evengelizanti que 
ad regmom Dei & nomen Jeſu Chriſti pertinenc, beptixg- 
banter num viri tum mulieres. 

13 Simon vers op ipſe credidit : &p baptizaths perdure. 
_—_ Philippum : &p conſpiciens ſigna &+ virtmes mag- 
nag » f, 

14 Cm antem andiſſent Apoſtoli qui erant Hieroſoly- 
wis, Samarians recepiſſe ſermonem Dei, muſerunt ad eos Pe- 
trum ac Johannem. | 

15 Qui quen deſcend:ſſent, precati ſunt pro tis ut accipe« 
rens Spiritum ſantfrwn, 

16 (Nondum enim in quemquam ilorum illapſus fueras, 
ſed baptizati tentiin furrant in nomen Domni Jeſu) 

17 Deinde impoſuernnt tis manu, Of receperuntilli Spi- 
ritum ſantlun, it 

18 Ounm autem conſpexiſies Simon , per impoſitionem 
n——_— Apoſtolorum dari Spirinum [anti 3 obtmlix tia 


I9 Dicens; Date etiam mihi poteflatem ifl am, ut cug+ 
20 Perrns amtens dixit ei, Pecunia ta tecum pereas, qui 
dorm Dei exiſlimari« pecuniis acquiri. 
21 Noneſt tibi pars ann Slay; 
tron non of reflum in Dei conſpeu. 
22 Refipiſce igitur ab 1fta malitia tua, & roge Den, ſi 
G 3 fone 


hec nege1io : cor enim 


$0 Anatrsrs Log1ck / 
remittatur tibi machinatio cords twi, 
K. Video enim 12 in felle amariſſiom oe nexu jnjuſii2ia po- 
168. 
2.4 Reſpondens auten Simon dixit, Deprecamini ve pro 
me apud Domimumne quid me invadat iſtorum que dixiftu. 


25 Il; igitur CO loquuti ſermonems Domini, re- 
werſs ſunt Hieroſolymam, & multis Vicis Samayitancerum e- 
wvangeliqarunt 


De Eccleſia Samaritana duo przcipue narrantur: 
plantatio cjus & amplificatio. Plantatio a principio ca- 
icis uſque ad Y.14.amplificatio dcinceps.Plantatio illu- 
atur primiim ex occaſione feu caula procreante per 
accidens, gone primis verfbus : deinde cx caufis in- 
ftrun ibus, P.$.6.7. tum ex cventis, verſibus reli- 
quis, Occafionew huic plantationi przbuir diſperſio diſ- 
_ cipulorumquiagebant Hicrofolymus : quz dilperſio illu- 
ftrarur © cauſa procreanre, vidclicer perſcquutione, Y.1. 
Quz ipſa perſecutio illuſtrarur exemplo {peciali unius E 
ECO. Verſu autem —_— mats ſe- 
rurx ni,quakſi per prolepfin: cat Lucas, 
:r(i boſtes Jeſu diſcipulas ulius yalde perſcquebantur, 
ramen id illi obſtare fibinon ſunt paſsi, quo minus Ste- 
phanum canquam condiſcipulum & virum pium honeſte 
ſepelirent.Cauſz inſtrumentales duorum ſunt generum; 
unum agentis : is fuir Philippus, unus & ſeprem illis dia- 
conis de quibus ſupra _ Alterum aftionum: quarum 
alix fyucrunt Phlippi, aliz Sawaritanorum, Phulippus 
przdicavit Chriſtum,Y.5. & pradicationem ſuam mura- 
culis confirmavir, V.6, Samarirani przdicationi Philippi 
atrenderunt,& miracula ab = edita viderunt, .6. E- 
venta narrantur quatuor, Primium gaudium magnum 
ortum fuitinilla urbe,9.8, Quod gaudium nimirum ex- 
ſtitic partim ac przcipue ex notitia ſalutis per Chriſtum 
partz* partim etiam ex ſanatione zgrotorum. Deinde 
abjecerunt falſam epinioncm de Simone mago, quaſi 
ipſe cfſer virtus Dei magna,Y.10,& 12, Quz opinio de- 
claratur e caufaprocreance,videlicet profeſsione & ma- 
gicis artubus iſtius Siymanis, quibus cos ——_ 
| H- 


Act. AvosT.” Cap. vitr. S8r 
nomen Jeſu, F.12.Hzc 


e exornatio illius Ecclefiz fuic parrimin col- 
eden nidclicer dad i lin- 


A en ng 
impulſiva,videlicet :Quzi 

fio declaratur & ſua cauſa impulliva, videl. fama de plan- 
tatione Ecclefiz Samaritanz,F.14. Attionesillorii nar- 
rantur dug : precatio,.15. & impofitio manuum,V.17. 
Ipſa aurem doni collario illuſtrarur antithefi diverſo- 
ee een chintepatede | Paws 

m 

& ſohanneur biderent poteſtarem conferendi donum 
Spirirus ſanRi,F, 18.8 19. Deinde Perrus illum propter 
hypocrifin graviſsime reprehendir & ad reſipiſcenuam 


gavit, ur Dominum pro ſe orarent, F.24, Arque hzc de 


prima i ' | 
rapars fuit przdicatio Evangelii per Petrum & Johan: 
nem : cui annecuneur duo eventa : unum, « 4G reverſi 


PARKS SECUNDA 


De Zchiope cunucho ad fidem Chriſti adduQto. 
26 Angels exexy Deins loan of Fiien Grms 
4 $6 


$82 »AnAlY393S-LoOGica '" 


ſolymam,adoratur us: 

28 Ez revertebatur &+ ſtdebat in crrrn uo, legebatg, Ke 
ſcan Probe. = a 

29 Dixit autem Spiritus Philippo ; Accode, Op adjunge tt 
ad cnrrum iſtum, 

39 Accurrens auters Philippus audivvis ern 
Eſaiam prophetam,es dixit,Newpe uncelligia que legia ? 

31 Atille ait, Qu; enim poſſm ſi ques mibi preveri:? Ex 
precatuseft Philippum mt aſcenderet,conſideretg, ſocxm, = 

323 Locus are Scripture quem legebathic erat, Ut ovis 
«d matlationem dutius oft : 3 nt agnue coram ſue tonſore 
mtu hta non apernyi os 

33 1n ipfius dejeftione judicium e5us ſublanam oft: ſect 
bum autern ej145 quis enarrgbit t quonians zollitur e terra Vita 


£16, 

34 Reſpondens avzem exmmchus Philippe, dixis ; Rogo te, 
de quo propheta hoc dicis ? de ſeipſo,an de alio quopiam ? 

35 Tum Philippus aperiens os [nuns or incipiens 4 ſcripe 
Pura iflacvangeliyavit ei Jeſum, 

36 Quam vers in vie, venerwnt ad quandam 
#7ari 

37 Diaat vers Philippus, $; credis ex t0to corde,lices. Re- 
| ——_—_ ille dixit, Credo Jeſum Chriftum eſſe Files 
Dei, 

38 Juſſitq, fits currum : ac deſcendernnt ambo in aquam 
iam,Philippus ſimul 3 eunnchus; dy ille baptizguit exm. 

39 Quum autem pr; ay Spiritns Domins 
rapuzt P kilppum, nec amplites vidit eum cunuchus : pergebas 
enam in via ſua,gaudens, 

40 Philippus antem inventus eft Atoti ; of preteriens 
evangeliyayit omnibus wrbibus , nſquedum h 4 nn Ceſa- 
ream, 


Hic 


Act. Aposr. carp. 'vmr, 87 


quis. Cauſz ſine quibus non, ſeu | ma 
aliz cx aliis nexz fucrunc, onal anduics Prims 
Philippus ab angelo Domini juberur ire ad viamillam 
qua cioccurſuruscrat AEthiops,Y.25, Secunds Philip- 
ug gommaray He T OPS ci OCCurTiIE, 
uarto, AEchiops tum legebat in Pro+ 
phera Eſaia de paſsione & reſurreione Chriſti,9.28. 32, 
& 33. Quinto,Spiricus juber Phil; ad currum Eu- 
nuchi accedere, Y.29. Sexts, Phili accedic, Y.30. 
Seprims audit illum legentem, ibid. Oftav6,Quzrit ex 
e2 an intelligar quz legebar, ibid. Non, ille negat ſe 
incelligere, Y.zx. Decims, rogac Phalippum uc currum 
conſcendat, ibid. Undecims, cum, ut fibi locum 
illum Efaiz declarer,Y.z4.Arque hz ſunt cauſz fine qui» 
bus non. Inſtrumentales ſuac duplicis generis: periona 
agens,% illius aRtio. Perſona fuir Philippus : atio,prxdi- 
cario Evangelii, ſeu evangelizatio Jeſu, F.35. Eventa, 
quorum alia ex aliis conſecura funt,narrantur oo. Pri- 
m6, Eunuchus perivit baptizari : quz petitio illuſtratur 
indicatione occaſionis, Y.z6. Secunds, Philippus id ci 
promiſit ſub conditione,Y.37. Terti6,Eunuchus condi- 
tionem implevit,ibid. Quart6,baprizacus eſt: quz aftio 
illuſtrarur ex modo —_ 9.38. Quints, Spiritus Do- 
mini abripuir Philippum, F.z39. Sexr6, Eunuchus per- 
rexit in itinere ſuo gaudens,ibid. Seprimo,Philippus in- 
vencus eſt Azoti,.ule. Otavo,Prxreriens 
vit urbibus,donec venirer Czfarcam,jbid. 
SCHOLIA IN CAP. VIIL 
1 Uttrs conſenſerat in necem ejwns.31 ouubaſuxdy Tf aicunk- 
a «v3%, Vel, Jpprobaveras necem «jus: vel, acquieveret in 


nece ejus, Omme:, mere, Nempe omnes doQores illius 
Ecclefiz: 


34 "SCH OLIA IN 
ſea Fageaaamega ters. 
pe Julgnrts Camactun/excalioens hujus verſus) & 
numero fuit P 
pus,unus ary merrrmagk werfiien Er fortalsis cx 
eodem numero fucrunt czreri quoque draconi, 

2 Comporteruns, ouuuiuons. Collatis opetis exporta- 
runt. Stephamas.+ Irigars, Corpus Srophant. Synecdo- 


3 ectts in domos. x7 Tit Taxes oro Light, 
Przpofitio x7 notat diſtributionem, ſed indetinits: ut 
Matt. 24,7.Tradebat. nnpudids Scil.magiſtraribus Confer 
infr5 cap.9.F.1,2.In cu/Fodiam ic quis, Scil,abducen- 

mandarentur. 


= Synecdoche 


urbem Samariam. Cs fork ut no s. 
6.& 49. 
: 6 Awdientes & videntes,cy my  xserv x, Þrinrerr, Ad verb. 
In axdiends &4 videndo.quod dicirar per Hebraiſmum,prs 

co quod eſt, Audiends & widendo : id eft, dum audicbant 
& videbant : vel,e6 qu6d audicbant 8& videbant. Signa, wi 
mule, Miracula. S generis. 

7 Sanati ſunt, \neari/2now, Pro, id mnow, Metonymia 
cfiicientis xamzenmark, 

8 Exfiitis. rffrn. Sive,ornum off 

10 A minimo uſe ad maxizuas, tht puntys hs para. 


Ad verb. 4 parue «ſq, ad magnwn.[d cſt,tam magni quam 
parvi, 
11 Multo tempore. ixgrs 24%, Ad verb, Sufficient 


rempore. 

13 Credidit. Ann, Id eſt,profeſſus eft fidem. Meto- 
nymia ſubjeRti, Yireues, Awajunc. Td eſt, miracula, Ad 
verb, potentias : id eſt, opera potentiz Dei. Metonymia 
Me een .Cor.r1z 5 aS9 

14 Samarieng Zug. Id cit,Samaritanos. Merony- 
mia ſubjects, 


15 Pre 


Act, AvoST.' CAP. YL 35 
-15 Protis. cies dov4. Pro, 
rebatur ad prxdicandi E 


ris commune crat. Spiricum ſanthum, m0 dyes, Id eſt, 
donailla fingularia Spiritus ſanti, quz tum lerviebane 
ey tm um: & on —_ J —_ 
28.& dei inprimis ver inguarii & p . 
randicur liquer ex collatione cap.10. infra Y.44.& ſequs- 
abus,ite cap.1 9.Y.5. Meronymia efficientis.Sic deinceps, 

16 Iapſusfuerast ir Armateoric, Sic infri 10.44. In no- 
men,gc mw input Marth,:8.1g. &1.Cor.r.1z.1d cit, in 
hunc finem ut teſtarentur ſe credere in Dominum Je- 
fuax necnon in Deum Patrem & Spiritum ſanQum : qui 
ſimul hic incelligendi ſunt per ſynecdochen membri. Je 
ſus autem nominatim unitur propter principatum 

17 Et recepervnt, x, daufarr, Conjundio x conneftic 
hic diverſas perſonas,ur ſupra 6.6. 

20 Pecunia tna.m ajy/cair ov Ad verb. Argentum nm, 
Metenymia materi, 7 ecruun pereag. ov1 ov! tn off of m)eren. 
Vel, Tecum maneat in exitium, Id oft, Tibi mancat & tbi 
cedar in exitium. 

21 Inhoc neg9tio, < my Miyg Tre. Ad verb. Inſermone 
hee, ſive in verbo hoc, Metony mia adjuntti Hebraica. 

23 In felle amariſſimo poſutum, eic 5) 29a; brra. Poni- 
rar «c 28/7, progo 503, per enallagen Hebraicam. Et 54- 
kb mxpias pro 25 mepz,, per {yntaxin Hebraicam. Et 5rvs 
pro?) per Grzciſmum. Hiſce aurem verbis meraphorice 
deſcribit malitiam Simonis, videlicer hypocrifin & am- 
bicionem cjus ; qua animus ejus veluti devinus erar, 
quique Deum graviſsime offendebar,ut amaritudofellis 
offend;t hominis _ 

24 Iftorii que dixiflic, © eipmgrs, Pro, ineiner of eiphngers, 
Gryciſmus. Dixiſtis.ciphugrn. Nempe ww Perreg&tu Johan- 
nes. hinc perſpicitur, Johannem verba Perri . 

35 Ill; igituor v1 pay bY Scil, Perrus & Joh.fupr y. I4s 

36 11 igitnr ſurgens, x8 «ja5uc, Hic rurſys per con- 

junionem 


1-1 $EROLIA IN 7 
peice Jovnfirad damperenam fps Fo 
-27 Quidam Aahiopt,aily «S4.Ad verd.Vir AEthions, 
Hebraiſmus, Exomchns nes Wniyx@& trig, Horam 
nominum prius per poſterius explicarur, Nominancur 
enim in Scripruracunuchi,regum & reginarum rum cu- 
bicularii, rum alii principes quorum miniſterio illi in au- 
lis ſais uruncur, Vide Gea-35 .Þ. alc. & cap4o. Y.1.Item 
Eſther 4... 5, Candaces. Kaduxac. Nomen hoc commune 
_ fuifſe I — Pharaonis no- 
—— gypti. Opibua.tis jad, Vo- 
cem —— nm Packians rradunt. Ycnerat Hieroſolymamn, 
adovanmrus. Dale egonruntony ac Iiyzowige, Vel,V enereat, 
ador atirus Hiereſolyme, Er fic « Iwvowiy politum crit 
pro, & I,wnayu ; quz cnallage frequentiſsima eſt, Con- 
fzrinfr2 24.11, —_ : - 

9 irs. To 16 ja. SIVE anQus,inrus: ſive 
fore nga us ile Domini de ND F.16. Prius malo. Ad- 
jrnge te, —_— , five agglutinato 
re. Meraphora «gmzenmi 

32 Locks, 5 wews. Proprie comprehenſ#id oſt, pars ſer. 
monis qua continerur certum pronuntiatum certive 
pronuntiata. Coram ſao ronſore. carne wv nelogrr Or a'v roy, 
Ad verb. Coram tondenze zpſum, Aperuit, ejoizer, Ad verb, 
Aperis,Pro argyer, 

33 nipſuurdejeFfione orc.cr if rexrendons duve &c. He 
hraicus textus haber, A corfZatione of 4 judicio rollituy. 
Vide Fr. Junium annor.in Eſaiam. Seculm.rhs jars, Sive 
aratenſeu even, Id eſt,durationem vite. | 

35 927 te) 4 te 1 «v4, Id eſt, Com- 
ponens ſe ad dicendum. Sic Matth 5.2. 4 Ainipears ifle. 
Yors he yraqe reve, 1d eff, ab iſto Scripture loco, fupri 
y.zz.Sic Johan, 19.37. 

36 Aquam. du, Id eſt, fluvium vel amnem vel ſtag- 
num. Synecdoche generis. Tum, x, Progr. 

37 Jeſum Chriftum efſe Film illon Deb. ov by + ©45 Th 
TvIevy 22:55), Parres cnunciati in Grzco ſunt rranſpo- 
fiezs: ſed roftumcntinmmiices aninubes nomini ex» 


39 Rapmis. 


Act, APo$T; CAP: EEE. 32 
39 Rapwit. pr, Confer 1, DRIES 
40 w__ &c A{wre, Pro, < 
HA. Peragrans regionem illaw, | 


OBSERVATIONES EX CAP. VIll. 


ExF/x, Pii hodie pariuntur perſecutiovem prop- 
er rangi docrnam, coofolentur ele cxemplo Ec» yo 
clcbz Hierofolymutanz. 

Ex V.a, Pu defuridti, lugendi & honeſts ſepeliedi ſunt. 

ExY.4. Perlccutiones, quibus EIT ; 
tur Evangglu proamavendo per 
dentiam lerviunr, Hoc fc 3d porn, pexlequua _ 
I owt ts 

Ex Y.6.& 12. Mixaculorum imos Evangelii pre, 7, 
cones ror wa fu, ue udaresexiarcu angelipey; Us 
attendendum doerinz ipſorum, ita per doctrines 
auſculrationem ad fidem mdem——t 

Ex Y.#.Ob Leibenefcia gaudendum eſt, Deo gra- mus), 
tix agendz. 

Ex Y.9. &ſeq. Chriſtus Saranam , quories libuir, vi- Hide. . 
Aum vclur in triumpho ducir, iis iplis ſpeRtantibus quos 
wy” ne 

Ex V.13.collare cum 18.19.& 23«, Reproborum quogz 74, 
nonnull: per Evangeli: aulcultationem fidem cus con- . 
cipiunc,ſed non veramillam quzeſt firma de gratia Dei 
p<rſuaſio, finceram Dei & proximi dileQtionem cx lele 
pa:iens: ſed remporariam quz radices non agit,nec ex 
le parit Dei & proximi finceram dilecionem. Confer 
Martth.r3.21. 

Ex 9.14. Paſtores Eccleſiz operam dare debene, ur 
quantit vocationis ipſorum ratio patirur,vicinas 
Eccleſias,praiertim recens plantatas,adjuvent,uc in bde 
cohrmenur & in cognitione myſtery Evangelu creicic. 

Ex 9.15.16.& 17. Fruſtra hunc locum ad fimm il- ;,, 
Iud Confirmartionis ſacr-mentum adhiberi,ex eo judica- 
ri poceſt, qn6d rradune, per iftud ſacramencum conterri 
augmentu regencrauonis & renoyations Spiritus fan - 


$$ Ovuzrevarroney Ex 


effca regenerationis propria : quum cadant etiam in 
: urconſtatex dito Domini Marr,7.21. Mn/ 
dicent mibs in ills he ,Domine domine, nonne per nomen rum 
eve. tum profitebor &is, N anquam no Vi Vos, 
diſcedite x me qui operamini iniquitatem. 
tA. Ex V.18.8 19.Ambitio & avaritia hypocritas tandem 
E ſuis larebris eliciumt B. 
#1, Ex 9.20. Simonis non Petri, ſed magji,ſunt ſucceſſo- 
res,qui res ſacras aur emunt aut yendunt B, 
way), Ex F.22. Bene de ſummis ctiam peccatoribus ſperan- 
dum: quoad cjus fieri 
my}, Excodem verſu, i poſt profeſsionem fidei Chri. 
ſtianz in manifeſta peccara labunrur,4 miniſtris verbi ad 
penirentiam exhorrandi ſunt, & ſj _ di. 
ad;'s, Exeodem verſu non reRe colli thcii, lapſis 
poſt bapriſmum ſecundam quali ow poſt naufragi- 
um & proximum remedium efle peenirentz aftionem, 
id eſt, atam illum poenitentialem in Paparu uſiratum, 
quem ſacramentum nominant. Neque enim hic de tali 
au Joquirur Petrus,ſed de vera panitentia quz in cor- 
de conſiſtir, 
winds, Fx verbis Petri, Si forre remitzatzy 1ibi &c. non rete 
col!!gunr Papiſtz,ne peenirentes quidem cerram ſpem 


Venue 


OTDES grave Wn non — huma- 
nitus) dubirare quis poſzir, an veniam illus fr impetra- 
rurus. Idc6 autem hanc peccati gravitatem Simoni lig- 
nificavit,ur illum co magis ad veram ac ſeriam porniten- 
nitentibus habebar,ſcribens,air,cos $C1n ' 
redemri ſing per Chriſtumr.Perr,F.18.& 19. 

Ex. 26. & ſcqq. Hiſtoria cunuchiillius nos moner, ,, , 
Deum aliquando mirabilicer eleQos ſuos ad ſalvificam 
ES 

EXercent, nomine N 

axe pur] dale ———_ 
V.3z6.&1eqq 1 antequam bapti ' 
IE, on RR 

Ex Y.37.Non ore pt :: ſedi in 1}. 
corde Crnem elle oporter. Confer Jac.z,Y.14. & dein- my}. 


"I p.39.Vera fides ex ſe parit gaudium:qued gaudiums 1}, 
eſt initium viz zternx, Vide Rom.1 4.17, 


—_— 


ANALYSIS CAP. IX 


ARGUMENTUM 

Quauer in hoc capite narrantur: Conyerſio Sauli & 
vyocauo ad Apoſtolarum, uſque ad F.z1. Ecclebarumin 
Judza, Galilza & Samaria ſtatus,F.z1. Sanatio Ancea 
paralyrici per Perrum in oppido Lydda,i F.32. uſque ad 
36.& excitatio Tabithz per Perrum in wbe Joppe, 4 F. 
35.uſque ad faem. 


PARS PRIMA, 


Converfio Sauli,& yocatio ad Apoſtolarum. 
Coons adbnc ſprrans minas ac cadem adverſus diſ- 

ember Deanins,adiia Pom hs. ; 
, 'Y7 


0 her f als 
on Gs Apagpanbadate ods 
4 E: collapſus- in terram, audrvuit ocem dicentem ſobi z 
my porſequeris = | 
fm Jf MG eantennt darn facie rib one 
us 836 y con 
Ego ſian Jeſus ques ex perſtqueris 


. 6 Is ver6 eremens & paven: dixit, Dome, quid me vis 
Tum Demhirins ad exen ; Surge of ingredere urbem, or 
dicetur tibi quid te facere. | | 
7 Virl amen ili qui cum Santo iter faciebant, fleteruns 
attonits, andiantes quidem Vocem neminens autem videntes. 
8 Surrex/t autem Savlus 6 terra : apertiſque oculis ſuis; 
neminem widebat : Ui vers manuducente! eu introduxe- 
C Fulrque tres dies, non videns : of non comedit, neque 


10 Erat autem quidem diſcipulus Dataſets, nomine And- 
nias ; ad quem d1xis per viſionem Dominus, Anania. Et ille 
ain, Ecce,ego ad'um Domine, 

11 Twm Domini ad eum; Surge, &f vade in vicwn qui 
vocatur Reffus, & quere in domo Jude Saulum quendam 
nomine,T arſenſem.ecce enim precauuer, 

12 Es vidit per viſionem virum Ananiam nomine gniroe- 
wurem, of inponentem fi6i manzum wt vſum recipiat. 

13 Reſpondit antem Ananias; Domint, andiui ex multi 
de viro ifto ques matis affecerit ſanfFos nos Hieroſolymis, 

14 Quinetion hoc loco babet poteflatem 4 principsbus 
Sacerdotum,vinciendi omnes qui invocant nomen tn. - . 

15 Dixit autem ad eum Dominus,V ade ; nam infirumen- 
rum elefum ft mihi ifle,nt porter nomen menm in conſpettun 
Gentiznm,eo regjam, go filiorum Iſrael, 

16 Fgo enim oftendam ei quan multa oporteat ipſum pro 

17 Abiit igitr Ananias, & introivvit domwmn illem, oy 
impeſitis 


AP0s9] ©nÞ: 1% ſr 


Acrt/ 
7 Aixit San! fr aver, Dominucs 
ſos inquamy. que conſpecfus of vid In'via qua venitbas ) us 


:ac f 

9 pune br 7 pram Weed ; _ —_—_ 

20 Et flaring in s predicavis Chriftum, 
an —ormny > morons Frog 

21 TO nt rn tins ay ns om 
cehant; None hic eft 9ui vaftavit Hieroſolymi 7 
vecebite netwy ifful] eyhac idebes ; erat guard wee 

ad principes Sacerdotum ? 

23 autem magis invaleſcebat, &> confundebat Ju- 

deos qui habitabant Damaſei,collats teſtimoniis demanſlirans, 
fo autem rempore, inierum inter ſe Judes 

or Bow recover 

24 Sed intellefe ſuns Sanls infidie eorum. adſervabant 
autem portas die ac note gut = interimerent, 

25 Accepnam igitar exon diſcipuli nofte,per murum demi- 
Pho es mans. norm gon E 

26 Omumvers Saulus adveniſſes Hieroſolymam, tenta« 
bat ſe adjungere diſcipuli : ſed onmes timebant em, non cre- 

27 Barnabas antens acceptum tim duxit ad ApoFtolos, oy 
narravit eis quomods in via vidiſſer Dommum, & quid lo- 


c— et, &» quomodo Damaſe; libere loqrntus eſſet in 


28 Verſabarur ergo cum cis Hieroſolyme, 

29 Et libert in nomine Domini Jeſu loquehatuer & diſpu> 
tabat cur Greci: ili vers conabantur eum interimere, 

30 Onod quan cognoviſſent fratres deduxernns enm C &- 
ſaream, & emiſerum T arſum, 

Tria ſunt principalia hujus narrationis membra. Pri- 
mtiim'enm) narratur converſio Sauli,uſque ad Y.9.Dein- 
mb mp cjuſdem vocatio ad Apoſtolatum, verl.g. 
Poſt narranrur utriuſque ( rm converfionis in- 

| H quam, 


93 Analys1$:Loolca: 


uſque ad 9. Cauſa corrumpens quz per ſe & naturd ſus 
poterac converlionem impedire, fur perſecutio Sauli; 
quz declararur c Sanli actionbus, rum jnteriaribus,tum 
exterioribus, Interior aftio fuit , quod ſpiravit minas ac 
cxdem adrerſus dilcipulos domini,Y.1.Exteriores ati» 
ones fucrunt: qu6d adur Pontificem maximum, F. 1. & 
peturabeco epiſtolas Damaſcum ad fynagogas, &c. Y.z. 
Denique quod Dawalcum iter fecit, utinde Chriſtianos 
vin&os adducerer, Y. 3. Forma converfionis declaratur 
tunecx ativnibus Domini Saulum convertentis,tum ex 
actionibus Sauli, ranquam aRionumgLomini effeRis:in 
quibus notandi ſunt certi gradus. Huic aurem.narrationi 
forme premictitur indicatio Joci , ubires hac geſta tuir, 
videlicer in via prope Damaſcum,Y.z.ARio Domunipri- 
ma fuir,quod in Saulum immilit fulgur, Y.z, Hinc orta 
foir prima aftio,vel porius paflio Saulis, quod ceciditin 
rerramyperculius ſcil,meru ex ſenſu/maicitatis'divinz,). 
4.>ecunda Domini aCtio fur, qu6d Sauld allocurus eſt, 
expoltulans cum eo de fui perſecutione,Y.cod. Hinc or- 
ta fui: achio Saul ſecunda, qua rogavit Dominum quis 
efſer,V. 5, Tertia Domini actio fur, quod-Deminus {ec 
Saulo parefecir, fimulque 4 perſequendis diſcipulis ſuis 
dehorratus eſt,argumemto ab cfteftu pernicioſo:quodil- 
Jultratur finul fub modo loquendi proverbiali,V.5.Hinc 
nata uit aQtio terria Sauli, qua profeſſus eſt te paratum 
cflc a1 capctlendum Domini mandata.y.6, Quarra Do- 
nzm1 adtio fuit, quod julsit Saulum ingredi urbem & ibi 
mandata ſua ex!pectarc,V.cod. Hinc exſtitit aQtio Paul 
quartazqua mandatum Domini exlequutus fuit,Y/.8.Ce- 
terum V.-.inferitur iNuſtrario prxcedentium attionum 
Eexaniuheli eventuum diveriorum in comitibus Pauli : 
que anttheits duorum eſt membrorum. Prunim enim 
1 Nererunt: Saulus autem ceciderart, Deinde alli audi- 
yorunttaarum yocem Domiri, ipium autem non vide- 
_ runt: 


bir4 yerbis Domini, opezam ſuam & obſcquiume: obtu- . 
lit, Poſtrem6 mandato:ius prompte oblequums fuir, 
Ex his aftianibus vera. Sauk bdes cJucer. Nam milicre- 
didifler, Jelum cfie Chriftum, quem is ſc eſle Avc- 
rat ; nunquam ill; ſuum obſequium ita obrulifler , nee 
mandato cjUs obſecurus A vocatia £jlig.ad An 
Ggnibcarur F.'9. diſc:ee auicm: exnponiur - 
-15.\ex cujuy collatione thic<ſt, zoterpretanders, Nam 
= Saulus toto rridus videndi uſu caruir, & neque c- 
irneque bibir : argumento <> illum per id rempus oc- 
1onibus per quas Domi- 


94 AxaLys1s Logos cr 
adjicinuy mandari reperitio,& excuſarionis dilutiooF.ry, - 


Damaſteni'inde p.21. Non6, Smulus diſ- 
putando:confadit Judzvs Damaſcenos,F.22.'Decims, 
ſudziſtroxeruac ei infidias;}. 13. Undecim6,Saulus in- 
ſidias eorum effugir,F.24.6 25. Duodecim6,vediit'Hie- 
roſolymam, F.26. Decimorerri6, rentavix fe | 

diſcipulis; bid. Decimoquarts, non fur admi id, 
Decmoquints, per Barnabam adduftus eſt ad Apoſto- 
los, F239. Decimoſexts,verſarus eſt cum illis,#.28; De- 
cimoſeprims,prxdicayit Chriſtum,F. 29. Decimooav6 
Grzcis,ibid, Decimonon6,Greci cona- 


diſceprtavirrum 
interimere,ibid. Vi 6, per fratres abdu- 
DO Inge DIS 


'../3: 4». PARS EECUNDA 


£1 -, Srarus Ecclefiarum. 

31 Eccltſce igitmr per ro2am Judeam of Galilee of Sa. 
mriam habebant paces, & edificabantur : o& pergentes in. 
tingove Domini, conſolation fantts Spiritus, muttiplicaben- 
eur, y TILL 094 

Hic narratur ſarus Feelefierutn que rum erantin Ju- 
dwa,8Gulilzxa & Samaria, Is Rams fignificarur fuifle fe- 
lix, Felicitas i}a declaraur per partes : quiz ira poſſutit 
diſtingui. ' Felices erate Becket We coor wennedm 
cafti6hTea toppus, rum} ſecund(im' ſpiritum ſeu" enim; 
$0etnddirh earnem: quie hrabebant pacem, id eſt,exper- 
rcvEfahr perfecntions. SecundiimT{pirieuny vers felices 
fuerume;; Parcim quia rdificabantur, partime vef6 quia 
— Adifieationts imcligiur 
c ndtio fidelium: mutplicationis ver6 nomine fig- 
niReatar-Noverum tidelioma feu a gr we" 

213315: [ibs 'Þ Porr 


ACT, Acginh ;QAP.,'Ix. 95 
illa ſeu Nem- 


mor , 
Domini, filiali ſcilicer, ex. qua wanar ſanta 
erga hom Spa  —— 


PARS TSAEIG 


| Sanatio Enez paralytici per Petrum.. | 
32 Fatſum oft autem us Petrusdm per owne; pereranſs- 
ret, deveniret etiam ad ſanto: Lydde. 
33- 3. Rep ence ill quence mamine Amcor, ab arm 
yam oflodecumbentem in grabato,quierat paralyn ours, 
34 Etd:xitei Perrus en Ny Chriftus for» 


$60 femne nibiip/. Is 
35 Et widernns exm nero Lyddem. & 


$arona,qui cyruerternnt (e ad Domumnum. 
Narratio hujus ſanationis miraculoſz quinque con- 
ſtar membris, Prims narrarur hujus miraculi LOC- 


cafio, videlicer advcntus Perri in oppidum Lyddam, ac 
nominatim ad hunc Aneam, F.32. & 33-Adventus iſte 
illuſtratur 6 cauſa finali,quod vidclicer aſcenderit es ad 
inviſendum ſan&os, Secunds indicatur morbi gravitas 
ex adjunfta durarione,F.3z3. Terti6narratur fanationis 
modus, qu6d- ſcilicer Petrus AEncam illum ſanaverir 
verbo ſeu ſermone,Y.34.Sexmo autem ille duob.conftat 
membris: promiſzione & mandato. Promiſsiorys verba 
ſunt; Anes, ſanus te Jeſus Chrifins.Id cit, Jamjam te ſana- 
One rer armani arr 
non prius 
fu warts narratur miraculi ipſum, n&pe quod A- 
neas ille farrexerir, P. oo & poſtrems 
narratureventus, nempe converſio Lyddanorum & Sa- 
ronenfum;V.z5. 
| PARS QUARTA, 
Excitatio Tabithz per Perrum in urbe Joppe. 
36 Joppe wers fait Tn | cm T abitha ; 


que, 


"ANIDPs O's? Ldoxea® 


38 Qumantem Faeftopin open; tiſtipadd and, 
20 Perrum illic eſſe, duos wires miſerunt ad eu, rogantes ne 
cunttaretur nſque ad +yſdsprogreds: 


39 Exſurgens dg#ther Perris wvenit cnn tis : —_—_— 
fir, daneriis br canatitin'ab! ad Flichrant ef ines vidue 
flenng offendenges _— Tas at Dorcas fa. 
cievat £18800 Wn4am 

40 Fyethis vers nnwins foray Peru poſtpone 
C454 ts: & converſus ad corpus dixit, T abitha _—_— 
ww®b ape-4it ocialos ſmonyey wiſe Perroreſe tis. ... : 

4! Datd arvem 66. man re '& wores 
Santtis ac vidus,cam Vivam repreſenta 

42 Id arters inmoruit per Pug nn & ants credide. 
runs in Dommim... :*. 

: 43  Patin e/7 aurene nt dies nonleos maneret Joype apud 
$520mens quendam coriarinew. 

' Narratis hxc ſeptem conftat membris.. Prim6 expo- 
nitur nomen, Tabitha: Y/;36. Secunds iplas fats Jauda- 
wurabid. Terti6 narrarur ejus mor: » tanquam cauſa fine 
quanon. Mors autem ills declaratur partim< cauſa cfh- 
cienteperic & nataraliinempe'morbo; 1cx adjun- 
His: cadaveris: quod fuit lot 8 incenacu- 
_ "_— exponitur cauſa impulliva,videlicer pe- 

opciorum Joppnhun, #3, 9 9.38. ods Petinioulla 
Rs partim exocealione, partime membris.Occa- 
fionemperitioni przbur przfentia Perrin loco vicino, 
Y.38; Membra peritionis fucrunt duo,Primum enim ro- 
-garunr Ru urad ſe veniret, Y.z8, "— —_— 
excirarer, 39, poſterior peutio expruminur, 
Fgnificarur EX A deſtinatis : qux commemoraneur 
tria: unum,qu6d duxerumt cum ad cadaver Tabithz: al- 
terum qu6d1bi adftirerunt viduz flentes: tertium,quod 
oſtenderunt Pctro operaillins artificioſa.Quint6 narra- 
rur forma ſeu modus miracul rea 

c© 


. . Aer. Aporr. Cap, 1%. oy: 
ca BEE Prirnfim' Pertus omnes tjecits 
caenacul6 gibi Tabithe cadaverjatebar. Deinde poſitis 
genibus proceme eſt. PoſtremG6 converſus ad corpus,dix- 
it, Tabitha ſurge. Sext6 narratur miraculum iplum his 
verhis : 1/la vers apermit oculos fuos, Septim6 & pollrems 
nartrantur events numero ſex. r. Tabitha vifo Verro, re- 
ſedir. z.Perrus dara ei manu,crexiteam:. 3.Vocaris fanc- 
tis ac viduis, cam vivam illis ftirit. 4. Miracthurh hoc in- 
notuit per toram Joppen, 5. Multi eo moti cugdiderunc 
in Domihum, 6.Petrus dies mulros manſir Joppz apud 
Simonem quendam coriarium. ; 


SCHOLIA IN CAP. IX. 


1 Spirans minas & cedem, wu «rn:>ic x, give, Ad 
verb. Spirans minarum & cedis. Syntaxis obſcura. Vide- 
cur ſfubaudienda przpoſitio #»z. quaſi dicaruy rSpirans; 
quod ad minas & cxdem artiner, 

2 Hina ſee. wc 645, Sol. rewme, Ad verb. Hujus vis 
Hebraiſmus, Nempe religionis Chriſtianz. | 

4 Saul. Za, Grzcum diflyllabum eſt,ficur & Hebrz- 
um wv Schail. 

5 Purum. owacyr, Difficile; Meraphora. = 

7 Steteynnt, eichweony, Reftiterunt, vel, ſubFriterwnt. 1d 
eſt,non aufngerunt, nam alioquin ipfi quoque uni cum 
Saulo proftrati fuerunc, infr4 26. 14. Yocem, vic qavic, 
Nempe illus qui loquebattr cum Saulo: ut colligitor < 
verbis Toquibdelbod, r infra 22 9. Paulus ait, quod ro- 
cem illins nba audierint. Hicnqdus videtur izafolyen- 
dus, qudd audierint confuſuni vocis ſonum, non autem 
exprefſi verba, Nemnem. padre, Scilicer qui loquere- 
tur cum Saulo, Synecdoche generis. 

12. Ervjdje. v &/\, Dubium eft, continuerturne hic 
ſermoDominiad Ananiam: anvers fint hc verbaLu- 
cx, Prius mihi veriſimilius : iraque in fine verſus pro re- 
ciperet repoſui recipiat, 

15 Inftrumentuan eteftum. oe83O- wowyrc, Ad verb. In- 


Arrumentum eleFjons Hebraibnus,oul 2 autE generalem 
H 4 ligniticas 


dA. 


On$SERVATIONES EX 


NY 

Fgnifcaranem baber, ur apudHebrzos va cell: gni 
ficans ſcilicernon ſolum vas ſeu recepraculum, ſed quod- 
yis inſtrumencum atgue urenfile. | = 4 

20. Hunc, vrG- Sl Jelam Nazarcnum nuperHiero- 
ſolymis crycifixum. Sic Y.22. 

3 Mate tempore. uaieg ixgnuy', Ad verb.Diehus ſuſſeci- 
entibws, Dies pro tempore, per ſynecdochen Hebraicam: 
& ixazw-pro wu, per Graciimum. 

26. $ed, yg. Copulativa pro adverſativa, 

27. Innanize. < mwinen, Vel, De nowne. Hac enim 
figniticatione interdum apud Hebrzos accipitur prxpo- 
fio Beth, Sic .29. 

28 Verſabatur com e3s. iy pail! 7% exomoplight&r ny ioen 
rb5uh©-. Ad yerb.Erat cum eis ingrediens & egrediens.He- 
braiſmus, | 

29 / Gracos, ivniete, Qui ex Grzcis ſeugentibus am- 
plexi-fuerant religionem Judaicam , nondum autera 
Chriſtianam. 

32 Per enne:.d)z mr, Nempe ſanftos, ex collagione 
verborum ſcquentium. Synecdoche genenis. 

35 Converterunt ſe, imigp en, Scil, moti miraculoſa fa- 
natione Ancz per Petrum. 

36 Qua, «r.Prog.Graciſmus, | 

40 £jefs. cular, ldeft, exirciuſbis. Sic Marc.h.40. 

41 Repreſentavit, maghgcnon. Coram ev: flitis. 

43 Crediderunt Faigdow, Moti ſcilicet miraculo exci- 
ratz 2 morruis Tabithz per Perrum. 

43 Multos, ixgric, Ad verb. SufficienesGreciſmus, 


OBSERVATIONES EX CAP. IX. 


Ex Y.1.& ſeqq- In hiſtoria Sauli ad Chriſtum converti 
proponitur nobis illuſtre exemplum miſcricordiz Dei 


erga peccatores. Confer 1.Tiw.1.Y.15.16.Confer etiam- 
cxempla alia: ut Davidis,Perri, Mariz Magdalcnz,latro- 
nis in cruce,item regis Manaſzis. 

Ex Y.10. & ſeqq. Miniſterium verbi Dei in pretio ha- 
berdum eft : quia Deo placuit illo uti ad erudicndum 
nos de voluntate ſua. 


Ex 


5g Act. Ap e37; CAP, I'X. 99 
x Y.20, Exemplo Pauli monemur,quum primiim 
eemaDeicecccntarneneachiccmtentun 
ſed illam fine mora ac {edul6 exſequendam. Confer 
Gal.1.9.16.8 17. Confer ctiam exemplum Abrahz im- 
molaturi Iaacum.Gen.2z2.Y.2.& 3. 


Ex F.22. Quum Paulus, jam Apoſtolus, reſtimonia 
Scripturz Pw on dofirinam fs. 
dei: mulro magis id ab als Eccleſiz doQtoribus requi- 
ritur., 

Ex P.2.3.&ſeqq. Quum experimur infidias nobis ſtruj ey, 
ab hoſtibus air Ka le i proficemur , eonſole- 
mur ngs exemplo Pauli, cui idem accidir: fcnon libe- 
rationis qua ex iſtis inſidiis Jiberatus fuir. Deus enim nos 
non minus liberaturus eſt,fi ei placuerit operi noſtra di- 
utits uti in Eccleſia zdificanda. | 

ExY.z5. Hoſtium infidias vitare licer,quoad falvavo- 4:/, 
catione id hieri poteſt. Confer exemplum Chriſti Marth. 
12.15.Johan.7.1.&8.59.ltem aliud exemplum Pauli, in- 
fra Y.z0.iccm cap-17.Y.13.8 14. Item Pauli & Barnabz 
fimul,cap.14.9,5.&6. Confer ctiam przceprum Chriſti 
Matth.10,23. # 

Ex V.26. Non temere in familiaritatem noſtram ad» ,,.,., 
mirtendi,quornm fides nobis jure ſuſpeRa eſt. 

Ex 29. Periculacx periculis exſpefandaconftanti- m7. 
bus Dei ſervis; ſed Deus lemper pro cis excubar,B. _— 

Ex ” 31. Quotics Deo ritmeſt, Ecclefiz uz pacem 19). 
= plures erudiri & in iplam adduci pol- 


nr. 
Ex 9.34.Si cx ita vilitatione Ecclefiarum res colli- ;, 


gitur primarus Petri, & Papa eundcm primatum jure 
Rcerfionia ſhi rec a - —— fadum 
Perri,& ipſc Ecclchias obcar ac v1 | 

Ex P.3 3.& ſeqq. Quum dodtrina Petri infignibus mi- ws], 
raculis confirmara fit:non eſt quod de illius veritate du- 
biremus.Quid autcm docuerit,continetur partim in hoc 
libro, partim in epiſtolis cjus. Vide ſupri capa. V.z2.& 
deinceps. Item cap.z..13.8& deinceps.lrem cap. 4; 8.8 

i cap.$.Y. z0.&dcinceps. FR 


100 Anatrs1s Locrca” 


ANALYSIS CAP. X, 


nerd cre 6 
Hic narrardr,quomodo centurio in urbe Cz- 
farea,nomine Cornelius, un$ cum familia fua, ad fidem 
Jeſu Chriſti per Perrum adduGtus fir. 

Sunc aurem hujus narrationis membra princi 
_ Primiim enim cauſe efficientes ſer- 

— ornelius ad fidem Jeſu adduftus 

fuir,uſque F be. Deinde ſe fermo Pexireclema ha 
duz funr capitis parres. ' | 


PARS PRIMA, 


Cauſz efficienres ſermonis Perri apud 
Cornelium habiti. 
| pv quidam erat Ceſaree, nomine Corntlins, centarid tx 
cohorte que woratur Italice, 
2 Pits ac timens Deum, cums t9ta domo ſut, qui or pte- 


ſteht eleemoſynas mula: popris, & Denmn precabatur omni 


rempore. 
3 Hic vidir per vifonem manifefte quaſi hora tiei nona, 
Dei introcumtem ad ſt & dicenrem fibi,Corneb. 
4 Mt ille intentis ornlis in tum & expitoefatius' dixis ; 
Owl off Domine ! Dixit tztem ti, Preces tar th * 
1n2,aſcenderunt in memoriam coram Deo. 


5 Nunc on mirre — & accerſe Aides 


wo Hic Sr apnd Simonem quendaw c corjarium, 
rh non rg: hic dicet tibs quid ze opotteat fa- 


wy Ut zutem diſceſſit Angelus qui loquebatur Corntlio,v0- 
cavit duos ex famulis Ars mie plum ex es qui cum 
#9ſo afſidni erant ; 

8 Fr quem tis expoſuiſſer omnia,miſit ear Joppen. © 

, Pofiridie ver illis iter facientibus,ty —_—_— 


Act, AposrT. CAP. x; ror 
a wrbl,aſcendis Perrus in tefbam nt precererur circa horam 
extam, | 
10 Correprucef} zutem fame, woluirg; e cibum 
rnaibue antens illsjncidie im ens member ex- eff as 
11 Conſpexit q, celum apertum, ac deſcendens ad ſe yas 
quo:idam wt lnteum magnum, quatuor extremir devintlum, 
quod demittebainr in terram : 
"12 1s evans j | terre, & fera, 
= _ queerpedia fera, & 
T3 Keenflcie void ene; Swrge Pere, matta gy weſcere. 
I4 Peres ame dixit, Nequaquam domine : nangquam 
enim ed quicquam commune vel impuor um. 
I; Twmwx rurſus ad enmſenind6, Que Den purgavit, 
89 ne communia feceris, Ny? 
16 Hoc awtem fattuan eff ter : & rurſum receprum 
illud in celum, f wo " x7 on 
17 Cum ane fſefe amnl's Perrns, qu 
A+ . ap momnty a Drinnes_cveles wn 
Cornelio, percontatj de domo Simon.s, ſupervenerum ad ve» 


18 BE evocato quopiam, percontati ſunt, an Simon. qu 
copnomindrery Petrus, illic diverſarener. 
x9 Pearo.ver6 cogitante de viſions, d3xit es Spiritus ; Ece 
a8, [TEL VIII QMET UNE 12 7 "1 
20 Surgens itaque deſcends, &4 nihil haſitans proficiſcere 
comm Gis't nans £90 cos miſo, | | 
ww ergo Petrus ad yivos qui ad ipfiun wiſh 
forrant 4 Corneliodixit ; Eeee,ego is (um quens quaritiz:que 
cauſaelt repter quam adeFtis ! 
- 22> dpſverb dixerunt, Cornelins centurio, vir juſins of 
rimens Dewn, oy teffimonio ornatns 4 tota gents 
divinitne admenitns eft ab Angelo ſanto ut accerſeres te do- 
mn ſnam, or ab: te quedam audiret, . 
- 24 "Intr6--00catos igituer eus accepit boſpitio. Pofiridie ve- 
16 Petrus abiit cum eis, or quidans ex fratribus Jappenſibus 
24 Es peftridie introieruns Ceſaream.Cornelius aut? ex- 
| 25 Cum 


202 ANALYS19Loorca: 

25 Cem au vin fries Lerner 
e3 Cornelius, accidens ad ejms pedesadoravi 

25 Petr were erexit enmpdicens ; w—_ ego iſe 
wo ſun. 

- Et colloques cum hoſed jenny wn go 


CONDEREHENE f 


[ne tne in ma wvenerunt coram Deo. 


2 Mine ergo Joppen;es arcerſe Simonem qu eognomin 1- 
dave en Gentnglbes Simons coriay:i apud 
mare : qui quia adfueritlequetr thi. 

33 Eodem igitur momento miſt ad te © & tw bene feciFli 
qu adveneris. Nunc ergo omnes nos in Dei adſi- 
w1Ks,u1 audiamns omnia quent precepa 4 Dev. 

Caufarume- poluzoni premitritur def n= 
Cornelii,de quo hzc tota narratio 
ruta. Is igitur deſcribitur 4 ſexrebus. : 

1 Alocoubidegebat : qui fuir urbs Calares,fia.” 


incurs) qu6d fucrit ceneurio, 


ſeu gente :qudd orundas fuerit ex gen- 
Faces nr EI cnn 
« lake tld icebatur [talica,ibid, 
a # Ab adjunta pictate: quod fuerir pius ac timens 
,V 2. 


5 Ab adjunR familia: : qu6d fuerir pius cumtorado- 


mo ſua,ib 
6 AfaQtis: qu6d elcemoſynas multas doderiepopu- 
lo;qu6dque afsidue precatus 
Hae perſong deſcriprione przinitſa,aggrodicurLucas 
exponere 


A&t.'APOST{:CAP; x. 107 


exponere cates eficienres ſermonis Petri apud Corne- 
lium habici: ac primim exponit cauſas i vide- 
lier emCornelii, 4 F.z; ulgzad 9. & mandarum 


Dei,a Y.s uſque ad 21.Dcinde caulas fine quibus non,vi 
delicer confenſomi Perri, & Fur. ad 24. &adven- 
rum ad Cornelum,i 9.24. uſque ad 28 , Tum cauſam 
impulfivarn,newpe peritionemCornclii, repetir,a Y.28. 
6d 34. 

eritionis Cornelii narrario prior illuſtratur primim 
expoſirione cauſe impullivz, qua ſcil, impulſus Corne- 
lius,peritionem illam apud Perrum fecir,ur ad ſe venirer 
& ſermonern ad ſc haberer:deinde expoſitione caufzx in- 
firumentalis. Cauſa impulfivafuir mandatum divinum 
per angelum allarum: ubi narrantur quinque. 

1 Qualiter Angelus Cornelio apparuerit, nempe vi- 
giianti,V.3. 

2 Quotempore ci apparuerir,nempe circirer horama 
dici novam: quo ſcil. rempore us Dei Hierololymez 
ad preces &ad ſacrificium inum convenicdat in 
remplo: ibid.quo tempore ipſe quoque Corncliusprecas 
batur,ex collatione,F.30. 

3 Vbiei apparuerit Angelas,nempe domi, ipſius in 
conclayi ubi precabarur. Dicitur enim Angelus ingref- 
ſus,cod.F.$. | 

4 Quomodo Cornelius ex Angeli conſpeRu fuerit 
affe&tus,&quomods illum exceperit:nempe qu6d fuerit 
expavefattus;F.4.conſpeRto ſcil.fptendore czleſti in An- 
gelo: (ex collatione P. 30. ) quddque eum incerrogarit, 
quidnam effer,hoc eſt,quidille ſe rellerybid. 

5 Quibus verbis Angelus mandatum Dei Cornelio 
propoſuerit, Quiſermo contimerduo membra:laudario+ 
nem pictaus Cornelii,F.q, (qtaJaudatione continerur 
promiſijo/novi beneficti Dei,per ratiocinationem 4 cau- 
fa ad effetum)& mandatum de Petro acceciendo ac au- 
diendo,F.$.8-6. : 

Arque hzc de eauſa impulſiva, qua motus Cornelius 
Perrum accerſivit. Cauſa inſtrumentalis fuerunt' mini- 
fir;,per qti6s Vim accerfivit; ubinarrancur rria. 

1 Quan- - 


ANALYSTS: LoGrea/ 


_ Quomode ridelicer przemiſſa expoltione appar 


"Arque mot narratione cauſz impulſivz 
oris, nempe petiuonis Cornelii ad Petrum. Jam ad _— 
ram caulam impulfivam ſermonis Petri quod arrinet, 
nempe mandatum Dei: illud fuit geminum. Primum 
propoſitum ei fuitin genere ſeu indefinite, idgue per vi- 
fum : alrcrum in ſpecie ſeu definite, idgue per revelatio. 
nem. Quod ad vitum Perro exhibirum attiner, dc illo 
narrantur quinque. 

1 Ubihoc vilum Petro oblatum fit, newpe ſupra do- 
m_—_ Simonis coriarii hoſpitis ſui,V.9. 

_— egerit — ci vilumoſferrerur,nem- 

pe ny fucrit precatus,ibig, 


| 3 Quotemporeidfadtum irgnempe circa horam ſex- 


"7 Quid Domino prxbuerit occafionem ad tale vi- 
m_ Petro offcrendum , nempe qu6d ille valde eſurizer, 

10. 

5s Viſum ipſum narratur. Cuus finis ſeu ſcopus erat, 
docere Perrum, non eſſe paſthac vieandam converſacio- 
nem cum Gentilibus: quia ex illis quoque nonnulli fint 
fanttticandi & ad populum Dei aggregandi, 4 y.11. uſq; 
ad 17.Confer verlum 28, 

Arque hxc de mandato primo , quod fuir generale. 
Jamad alterum mandarum,idque ſpeciale,quod artiner: 
narratio illius membra- continct duo, videlicet cauſas 
unpulſivas duas & mangdatum iptum. 

x Cauſa una fuit, quod Perrus de vihi ſignificatione 
ambigeret,Y.17, 

2 Altera cauſa fuir,qu6d nuntii Cornelizjam adefſent 
& de Petro percontarenturyibid. & P18, 

3' Mandarum iplumnetrarur,y.r9.& 20. 
Adhuc expoſitz ſunt caulz impullivz ſgrmonis Ber 


interv 
non habuiſſec, Ejus generis cauſz exponuntur duz:con- 
na Poniia perinem Comal Cadvenmeteliend 


um. 
Conſenſus Petrii exeffeQis quaruor, 
; Sek Connie ord mit Þ ds jam 
rat per revelationem admonitus,Y/,21, 


2 Quzbvir,quid c relleng hu ent,ibid. 

3 aro illorum audiri, hoſpitio eos cxcepit, P. 
22.& 23, 

4 Poſtridie cumeis abiit: Qui abitus illuſtratur ab 
adjunis comitibus, V.2z3, - 

Arque hzc de conſenſu Petri, Jam de adventu illius 
ad Cornelium narrantur quatuor, 

; A. ilum Cornelus uni cum amicis exſpeRta- 

rit,9.24+ 

2 Qu6dadvenicntem adoratit,Y.25. 

- 3 QuodPetrusid prohibuerit,F.26, 

4 Qu6dcollocutus cum co,ingreffus fit,F. 27. 

Adhuc expolitz ſunt cauſx ſermonis Perri fine qui- 
bus non: ſequitur irerata narratio cauſe impulſiyz,nem- 
pe petitionis Cornelii,ab ipſomet ſcil. Cornelio przſenti 
jam Perraexpoſicz, Ubi principaliter duo narrantur,oc- 
caſio periti a a peririonis ipſius narratio. 
Occafionem o przbuit ſermo Petri. 

1 Qu6 primiim exponit cauſam cur non recuſarit ad 
jpſos venire,circumciſus ſcil.ad incircumciſos F.28. 

2 Quaricquid ſe veline,F.29. 

3 Cornelius cauſamexponit cur eum accerfiverit,at- 

ue ita petit coram ur ſe ſuoſque de religione magis eru- 
Jat: 4 };0.uſque ad 34; 


PARS SECUNDA. 


Sermo Petri ad Cornelium & amicos ejus. 
34 Tanaperwt Petrus ot & dixit; Vere conperis Dev 
non accipere faciem. 
35 Sec 


rof . Antrys1s Locret = _ - 
45>) arg uct emtnk oh 2679 Eon 


36 Onod attinet ad ſermonem quem miſit ; Iſratl, an- 
nuntianspacen per Jeſus Chriftum ; (hi: eft onminm domi- 
mae.) 


Vos noftis finm eft in tote Judes, mnitio fatto 
4 Gableapeſ roam er predicevit Johannes: © 

38 Quod inquaim attines ad Jeſum N azaremom,vos no- 
ſtis quomods unxeri eunt Dit Spiritu ſanto & potivia ; 
obambulzvit beneficits afficitns &r ſanans ommes ſub diabols 
poreſi.zcem red atfos ; quoniam Deus erat crm eo, 

39 Quorum omnizum-que & in regione Judeoram op 
Hieroſolymis fecit,no: veFtes ſumus : quem interemerunt ſuſ- 
penſum in ligno. 

49. Hun Dew excitdvit tertio die, fec/rque ut conſpicuus 
fieret : 

41 Non tot; popwlo,ſed teftibus prifcs defignetit ab ipſo : 
nimirum nob44,q44 comedinzus ac rents, 9p-hia 
reſurrexit 4 morenis, : 

42 Precepit autem nobis #1 predicaremus populo, ac reſt; 
Parti! an eſſe qui definirus fit 4 Deo judex viverim ac 
Wor FOTO. 

43 Huic onnes Prophet 'reflimenium dant, remiſionem 
Peccarorum acceprimum per non;en ejus quenruis qui credide- 
rit in eu, . | 

44 Adbnc loquenze Petro werha iFta, illapſus eft Spirit 
ſanctus in omnes qui audiebant hunc ſermonem. 

45 Fidele: auzem qui erant ex circumciſront,quotquot ve- 
nerant cum Petro,obftupmerunt : quod etiam in Gentes effu- 
ſum eſſet donum Spiriens ſantt1, 

45 Audiebant enim eos loquentes linguiz,ac magnificantes 
De»m.Tunc reſpondit Petrus, 

47 Num quis aquam prohibere poreſt 0 minus baptizen- 
eur 571 qui Spiritum ſantum :t 0.3.5.6 oa or nos? 

48 Jiuſſicq; eos bapneari in nomen Domini, T uncrogave- 
run4 0107 ut bi permaneret ad dies aliquor. 

Prumium ano verbo indicatur prxparatio ad hunc {cr- 
monem,).z 4. Dcinde ſermo ipſe recitatur, a V. 34. _ 


AcT. APOFT, CAP. x. 197, 
ad 44. Poltrems narrangux lermonis iſtius evenca, Y 44, - 
ulque 4d 8nem capitis. ; off picom 
His ſermo Perrj tribys. principalibys membris con- 
ſtat ; exordio, propolitione, &,conk;matione. Exordmum 
RESINS leu ſentenua AY benevolen« 
tia Dei-orga pigs cujulvis genus: quz thebs per tacitam 
antihebn conciner Haagtalls opinions de cadem 
qua opmyone anteFimb mferas Perius, & adhucillo 
tempargambuti eraos Judgi z quali il. Dems bene uelles 
Judais propter 2 feifices ori ellent ex gente lan- 
Qaſeu qued c u Abrahz. Cxtcriun thelin ſuam 
confirmat Petrus teſtimonio experientiz ſeu excmpli 
ſpecialis przſcntis, bengvolentix nimirum quam Deus 
jam cceperardeclarare &.qunc.declarabar erga Corncliii 
& amico$illius, homines echaicos,, Eſt autem ſta theſis 
exornata Ichemare exclamationis,que vim haber afleve» 
randi,. Peorr6 benevolentam Dei.crga pigs declarat cx 
cauſFpracreante,' videlicer pace aa per Jeſum Chri- 
ſtum: quam iplam caulam caabrmar teſtimenio doto- 
ram Fyangely,quorum alii luperionbus annis predica- 
rYerank,als eviam tunc pradigabant blis lirapl:quieranr 
 JobannesBapriſta, Jeluswpſe & Apoltoli. Propokclih: 
Jekuen elle Chriſtum tg of Ht PPP yoo CIC» 
deotuum ox quacungue gems: mne .35, Contematio 
due continet argumentorum genera: unuwn a fats, al- 
rexum 4 roſtimoniis. Fafta Jeſu quibus probart jplum clle 
Chriſturs, crwm ſunt generum. Prunum genus cit nu» 
neris Prcophecici : quad tanqiiam Prophets alle 3 Moſe 
promillys & Spiricu lan&o ad eyangclizandpma unRus, 
docyeritin Judza & doQripam fuam miracylis, confir- 
marit,V.z37 &38, Horumfattorum commempgationem 


confirmat teſtimonio duplici :. uno,conſcicnusz 


auditorum, ubi air, Fos noftu, Y.37. alrtero, ſfuo iphus & 
collegarum, Y.39. Sccungu {por m genus eſt mune- 
ris Sacerdotalis : quz fat je cat his verbis, Quem in- 
tere merunt ſuſpenſum in ligno, Y.cod. Ternumgenusfa- 
forum eſt muneris Regu; cujuſmod; Ange y4/7 pe 
MOLArL,CAreras auicm lybiniclligit. Prumum efl,quod re- 

les 2 yes 


108! ANatlys1s Locrca 
ſutrexir 5 morruis, F. q0./& 41. Quod ipſursconfinmar 
reſtimonio ſuo & collegarum , ur qui redivivam vide- 
rint arque ades cum cocderinc ac biberine, Sub hoe fa- 
Ro firaulincelligenda relinquuntur aſcenſio in c#lum & 
ſefsivatt dexteram Dei. Aﬀterum faftum reg quiod 
commemerar,cft cmiſsio Apoſtslorum ad pt#dicandam 
wh TEE. y. hz. Tertium faftum ct future celebra- 
tio judicii univerſalis,quo hoſtes ſuos 2d zrernos crucia- 
rus relegabir,culrores autem ſuos in communionem reg- 
ni ſui recipier : P.cod. Arquehxc yr uote vl ng 
COD addir probationemra teſtimoniis Prophe- 
rarum,Y.43. | 

Arque hzc de Petri ſermone. Jam ad eventa illius 
ſermonig quiod arriner,canarranturquatuor.” --  ? 

I Spirirus ſanQus illapſuseſt in omnes qui illam' au- 
dicbanr,Y .44.ideſt, in eſteis donum foquendi lin- 
guis & propherandi, ſeu ſernione P icocelebrandi 


m;yſterium ſalutis : ur pertipnurex collatione 46; 
2' Comites Petri t,V a5. >: 


af _ jukir ewd— > baptizari, NR & 48. Hoc man- 
n1 atur ex  cauſz:quia aceeperint Spi- 
rich fantum : id cſt, non ſohkim donum mc 
prophetandi, ſed etiam fidei Chriſtianz. Er cauſz hujus 
expofirioilluſtrarur a pari, ſen exemplo ſimili Petri 8: c0- 
mutum ipſus,ubi ait,Sicnt gy nos, Ing OH, 
4 Cornelius cum ſuis Togavir Perrum, ur ad dies 'sli- 
quor ſecum perleverarer. Hie relinquuntur incelligenda 
eventa duo:unum,qu6d Cornelius & amici ejits fuerune 
(ur Perrus juſſerat)baptizari : quod fuit eyentuin ordine 
quirtum: alterum,qu6d Perrus cum Cornelio & amicis 
ejus (ſicutirogayerant) per' aliquor dies manſerir: quod 
fuircyenttum ordine ſextum. ©, - 


'SCHOLIA IN'CAP. X. 


z Dotvs. mſn». Familia, Metonymia ſubjeRi, 0%) & 
preftabar the, musrre &c. Sic verto propter conjuntios 
nem 7 quz Eregione reſpondet proxime {equenti con- 


junctionj 


Acrt. AÞTos$T..CAP.'x. 109 
junRtioni x Deinde ance 6/3» ſuppleo pronomen 87>, 
cam paraphraſe Sy. © Omni tempore His marrde. Sil, Leove; 

'g' Here, 6 aw), Pro, nx? Sew, Nona, Gve'rlw, Scilab ex- 
orru ſolis. Id elt, incipiente vElpera: cui cedebanc res 
poſtremz dies horz'cx duodecrm. Ec cuncoffetcharur 
nape facrificaun,de quoExod. 29. Y.yr. Cum quo ſacti- 
hcio conungebaritur preces. Ad ſerwgyr dvriy, Pro, wes 
iay7s, Sibi; ava. Projemmy. x 

4 Expavefattus. {eb O- HooaOy, Vel, rimore reple« 
anc wid efl, 6:9Sic judico hic fcribendum verbum 
ſubſtantivum curr'accentu, proper gmphatin, : rept 
diatienchſi..Domine; were, erbetue nomen prinam 
lizeram habere deber-ceceris ſnnulern, non- aurem mas 
juſculam :ne pu figniicare Deum; febrx1dioune 
rj wadoni, id oft, domme ni : quumuiro alicui.hono- 
rem habenc- Pio! viro enimi hune angelum aſpiciebar 
Cornelius, QAſcenderans' ics memoriam cornm Dev, avifigons 
cit pirmuc runs order tri; Pro, ur pwnjeoovnny, Eſt au- 
_ Hebraicazqualis, 4 Jeers enConſes! in- 
fray.31 

5" Nunt igitiar 3; 16s, Hebraiſmus, 115 vehairdh, Ys 
ques, eIJexc. Ad verb.Fire;tichr iſmns, >! . 

9 In reflym.vi Az. Vide icholianofiram Marth; 
24.7, Us precarenncry 'nenr/tndy. Pro, ms aggr tag; Scil. 
*ru2 Sextam. wnflanScilicctab ortu folis. Id eft, mericie. 
Confer Plal.55. 9.18, Ty '» 

'70 —_— HO nba ive. RaTus 
eft famelicus affamis. Capere tibam. yon 
Ad verb. ye nyo Metonymia effeQi deſtmmri.'nam ide6 
cibos guſtamus,ut fi ſapianit,comedamus, Mentwexceſſig, 
dze7ic, Quum quis quak extra fe ipſum conftiruicur, ur 
nihil extra ſe pofirura ſenſu. percipiar; ſed nence rota 
converratur in imagines intus objectas, ; 

It Conſpexit, 2wydi. Set. mente, Ex collmiads verſus 
przccedetis, Prontwpace, E xtremis. s p15; "Ad vead. [nivie, 

22 Quevis, nexra, Omnis generis: Sior;Viw.2.4.Ce- 
x9 a7, Quz volantin czlo, fci), infmro, id eſt, atre, 
Synecdoche generis: & genitivus ſubjeRi, 
-"U'2 © I 2 14 De- 


110 ."SCHOLTA n 
-14- Domine. xvexs. Urverl4. Quicquem, mij. Sic miow 
expt, ullacaro, Rom,z.20. Commune, x44, HOC NOX CX- 
ponicur per vocabulum Opponitur aurem com- 
zaune lancts, Vide {choli in Marth. 15.11. ; 
1.15 Ny rommenid feceris. pat neivsn Id oft; ve communia 
dixeris. dic exponicur infra Y. 28, Talfgnificatione u- 
furpantur verba ywwwr& pron tuſtificare & improbitea« 
re,Proverb.17.15.& alibi paſsim JE jiwlp Cn, beatihca- 
reLuct.48.Roma.F.6,& 9 
. 7 LQuidnameſſes. o/ «6 ey, Ideſt, Cujusrei igumeF- 
ſerſeuquidnam rt, Metonyreza ſubject, 

19 De wiſrone, alas 1s efyar(@ Gracum expreſxius 
propter articulum ejapoguar, GRE vedigas. Nempe 
Sparitus ſanfus.: | - 

20 Reſatanigh On Arenpind; of wdicio in di- 
yerſas quaſi pattespropendere,nune ſcilicct in Tg 
HOYEm, NOX 1N negationem : & vicu/aim-- . 

. 23 Poftiidie,ns imwen, Scilbeet bade:Sic verſuſeq.. 

27 Invenitquery Weio, Orc. CEOS cntepans 
praxſenri. Enallage,pro,pue, 

28 Judeo. ate; I:da's, Ad veib. iro Judeo, —_ 
nem. xoiy-r, Ut ſupra v.14 Hamigen, _$idporner, Poreſt in 
1erſione omitti. Nam! PONitUT mkeguiae, 

29 Quam 0b cauſam. n'n yg, Ad.verb. Quardiegs 
Vel, Quam ob rem, Si noamen>63©-Accipiatur per meto» 
nymiam Hebraicam. 

30 Hora'none; tha coatiwu & ogy, Snbaudi #2, Quid. 
#i:p Ad verb. i. Synecdoche ſpeciei Hebraica. 

3' In memoriam ven runs core Dec; undanonr ox wary te 
©.#. Eadem phrafis occurrit Apoc.16 \-19. 

33 Eodews igiomr momento, oi; duris 82. Scil.o ggc. Uo 
diams. xo Prom excozy. Sil. vis. 

34 Apernit os, aroifas Ty gruums Ur ſupra 8.35. Verkin? PA 
Seine Ad verb. /n veritare, Periphralis adverbii Hebrai- 
ca. Nom eccipere faciew, mn 51 meggmenednine, Hujus mex 
_— rativnem reddidi Rom;2.11. 

5 Qnais. man Ut & ow Y.12, Confirmwatur autern 


wy expoſiria ex antigheſi, b A 
3 : 


Act. Avosrt, CAP.,'Y, Fr 
36 attinet ad ſermonem, 1i1>b391, Accuſativus po- 
firus re, Sic Marth.2 1.4.2. P4ces. claim, Nempe $ 
cam Deo & inter ipſos eleftos homines.Confer Ephel.2, 
y.13. & ſequentibus. Ommnizn, veurwr, Sive, omnium re- 
rum : five emnium hominum. Confer Rom. 3. 2 9. 

37 Okod gefium eft. i (arighar (apa, Ad verb. Verbun 
quod faftum eff, Meronymia Hebraica, 

33 Onod inquan attmet ad Jeſum Nexerenum, Inefy + 
Yoo O__ Irerum accuſativus abſolute poficus, ur ſu- 

riV.36. 
: 39 Nos.5utir, Nos Apoſtoli. /n bgno, Ar Eine, Ur fu- 
pra 5.30. 

41 Prikudefignatis, aenungroormuire. Verbum Gre- 
cum norat propic eletionem per ſuffragia ſeu manuum 
elationem, Eſt igirur Metaphorarameru, Ab ipſo.vas 
7% ©:#. Ad verb. A Deo. Antecedens repetitum loco re» 
lativijmore Hebrzoruny. 

43 Quemvis. mira, Cujuſcunque genris fit. Confer 
ſupri 3s. | 

"Spri ſanfius.1d eſt, donum Spiritus ſanRti, vide- 
licer donum Toquendi linguis & p andi: ut decla- 
ratur duobus verſibus ſequentibus. Meronymia cfhcicris, 

49 In nomes. < mf iv/wen. Progeic nu, Enallage He- 
braica. Confer ſupra 8.16. 


OBSERVATIONES EX CAP. X. 


Ex toto capite. Hiſtoria de Corvelio & iis qui cum ip» 
ſo eranr,m Ecclefiam receptis,oftendi: Genres in N.T, 
fine circumciſione & cxteris ceremoniis Molaicis in Ec+ 
clefiamrecipiendas efle,idgq ue per bapriſmum. 

Ex Y.g. Preces tw4 o tleemoſyne twe afcendernne in nee 
moriam coram Deo, Deus bona opera remuneratur:& gra- 
tiam ſuarm auger iis qui bene 11} oruncur, Incerin ecuc- 
dum, ipſam bowum gratiz uſum donum Dei efle; qui 
pe: qui dar & velle &perficere, Sedquzritur hic, qui fa» 
Qdlir ut precey & cleemolyng Comelii placuerint Deo: 
quum ille videatur adhuc expers tuilſe fidei,ur quiadhuc 

I 3 1gnorarct 


hd. 


my. 


wee), 


I-12 WS... ATIONES "EX : 
ignoraret Chr : kne fide autemimpoſeibile fie pla- 
cere Deo.ReſpondeatErfi Cornelius ignoravit, Chriſtum 
jam venille ; & Jeſum tum Nazarenum nuper Hicroſo- 
lymis crucihxum,efe Chriſtum:tamen crediditin Chri- 
ſtuw,ſed ranquam venturum.Dicitur enim fuifle pius ac 
tens Deum,)Y.z.wcm teſtimonio ornatus & rota gente 
Judzorum,y.2:.dgenique dicitur precatus effec hori no- 
n3,quz {cil. hora precationi erat deſtinata apud Judzos, 
ſupra 3.1. Ex quibus emnibus colligitur, Cornelium ex 
auſculratione Legis 8& Propherarum in Synagogis do- 

Qrinam de vero Deo & Chriſto percepiſſe, & fide appre- 
hendifle : ex qua fide & Deum colebart aſsiduis a 
$& proxupis egenis eleemolynas dabar ex charitate 4 
Dcoin Lege mandata, Simile, pietacis ecxemwplum pro- 
poniur in Centurion illoqui agebar Capernaumi, Mar. 
8.6 Luc.7. At 

Ex Y.14.& ſeq. Petrus autem dixit, Nequaquam domi- 
Ne nm gnim enim ed quicquam commine gc. Quum Pe- 
rum quoq; poſt acceprum in die Pentecoſtes Spiritutn 
ſanQum oportuerit incognitione beneficiihriſti prohi- 
ccrezquippe qui tempore hnjus vifionis c ignoravit, 
leges Moſis ceremoniales abrogandas,& Genres abſque 
circumciſione & aliarum hs ceremoniarum 0b- 
ſervatione populo Dei aggregandas efle : non cit quod 
quiſquam noſtrum ſibi perſuadear, ſe perfeRam illus 
myſterii_cognitionem habere, Quare ſingulisex aſsidua 
medicatione Scripturarum proficiendum eſt Interim e- 
lei anti beneficii Chriſti notitia donantur,quanta fin- 
gulis ad ſalurem ſufficx, Conter 1.Cor.13.J.9. Phil.z.Y. 
$ &ſcqu, r.Pcr.1.12, 

Ex V. 23. Intr6 vocatos igitur eos accepit hoſpitio. In Pe- 
tro proponitur nobis exemplum hoſpitalitatis, Confer 
Hebr.1z.Y.z. 

- ExV.24. Cornelius awten; exſpeflabat eos &c.In Corne- 
hoproponitur nobis exemplum ſtudii adhibendi in au- 
diendo verbo Dei. Exſpectabatille uni cum convocatis 
cognatis & amicis adventum Perri,ur ex ullo audirer ver- 
bum Detnon diffcrebat convocationem illius carrus do- 
nec 


| 


nec adyeniſſet Petrus. Ira decert Chriſtianos in commu Ec, 
clefiz audiruros verbum Dei, mature regazi,& mi; 
niſtrum verbi Dei exſpeQare. __ 240": 2 


ExY.25.826. Adoratiareligiola uni Deo convenit: Tye), 


civilis aurem & ipſa periculose miniſtris verbi utibuitur, 
B.Confer Apoc.19. Y.10. - 22:0 
' Ex 30, Nudiuſquartus uſque ad hanc horam eram jeju- 


nus, ce hare non precabar, Jeiunii legirimus uſus, eſt ur He), 


ſcryiar precibus reRe concipicndis, 

Ex Y.31.& 32, Ex&plo Cornelii mgnemur,Deum pre- 
ces ex fide profectas exaudire : ac nominatimſi peramug 
ampliorem jpfius cognitionem. Confer Luc 11.Y.13, 


Ex. 34. Vere compgrio, Deun non accipere perſonam, 1, 


Hoc Petri pronuntiato abutuntur , qui inde inferunt 
Deum ex genere humano in peccatum lapſo non elegi(- 
ſe certos aliquos ad vitam #ternam, c2teris reprobatis, 
Nam etſi hoc fecit Deus,ur paſsim Scriptura tradit; hing 
ramennon ſcquitur, cum efſc agjnorwinin, acoeptorem 
perſonarum,yvel potius acceprorem facici, Nam egyrwm- 
»rafuc 15 demum j vor? ad benefaciendum alicui in. 
digno moverur conſideratione alicujus qualitatis iIli ad- 
hzreacis, quz homini apud alios bomines favorem vel 
authoriratem conciliare foler : cujuſmod: qualitates ſunt 
divitiz, porentia, nobilitas, patria,forma: clegantia, & fi 
quid eſt aliud hujus generis. Sic Perrus hoc loconegar, 
perſonarum acceptorem efſe Deum, quia nondiſcernat 
inter Judzos & Gentiles : ur confideratione gentis illis 
benefaciar,iſtos negligat. Similier yr cligerer Deus cer- 
ros ex genere humano,nullius hujuſmodi qualitatis con- 
ſiderationemorus fuir ; ſed id ex bberrima ſua poteſtate 
& miſericordia fecit. Si quis excipiat,adhuc videri egy- 
ewrwiriw Deum, fi quum omnes mileri peccagores finr, 
aliquibus ranttim milericordiam exhibear, reliquos vero 
pro merito judicet: quum nemo dubirer, judicemillung 
egg clic, qui ex duobus reis qui in pariculpa 
ſunt, unum ex milcricordia ablolvat, alterum pro ip- 
fius merito damner: ſciendum, diſftinulem eſſe Dei 8& 
hominis ratianem. Homo enim judcx tenetur judicare 

—_ ſecuny 


de), 


K, 


7 . b 
«Tv f, 


| hl. 


114 Og$SERVATTONES BY | 
& Deo fibilataty, ac proindeex werits 
caule:atDeus nullilegi ſubjeRus eſt, ted iberam haber 
azendi poteſtare., ; n 
"Ex Y.55.Sed im quaviigents accoptinm ei 6fſe 
meat, & operetur jn flitiam, Queeri hic pote 
mus nobis amorem Dei noſtr3 pierate? Hoc enim vie 
denturfignificare verba Petri; Scd quomodo iftud con- 
venir cam verbis Johannis: In hoc tft charitas # non quid 
nos dile xerimus Deum,: ſed qubd uþſe dilextrit noz Be. 1. Jo- 
hang. io. rem ctith verbis Pauli 2:09r.4./18; Hee au- 
111 Wminia ſunt ex Dto qi reconciliaruit mor fobi per Jeſu 
Chriftam. Reſporides: upd ad ptimam conciliatio- 
rem amoris Det attiner, i1la non cfficitur per noſtram 
picratem, fed contra' pieras noftra fluit ex illat nam 
qtios fibi Deusex gratvito atnore conciliavitper Chri- 
ſtuin,coveriam ſahCtifiesr per Spitirum fuurn : & de hac 
ebhcilintione loquumur difta allegata, Quodver6 ats 
tiner ad amoris Dei nobis ſetm8l conciliati- conſervatio- 
nem & imcretnentuth;illa ſari efficitur ex noſtra pierace; 
ciijus quidem radix eſt vera in Chriſtum fides : & de hac 
loquitur lic Petrus. 
Ex PF. 36. & lequeritibus, Oued artimet ad ſermonem 
g_ filiss Iſratl $0 Ex =_ concione _ — 
ne prcipua capita ky i ſu doctrine defalure per 
Chriſhitm. Ea Hpa)y  hriſtus nobis dliniGrecie pms 
cetn(P.36. ſeu remilsionem peccatorum(V .4z.) nempe 
quarenus ſuſpenſus in hgno(F. 39.) fatus eft pro nobis 
maledi&o,Gal.z.rz;Aewſacrificium pro peccato hve ex- 
piarornim, Rom 8.3; Heb.9,26, & cap,to. Y.1z. Deinde 
qu6d reſurrexerit & mortuis(P.41, Jridelicer proper ju- 
ſtificationem noſtri, Roman.4.2 5. id eſt, ad demonſtran. 
dum qu6d ſi$ morrte nobis juſtification ſeu remiſsio- 
nem peccatorum cert6 acquifiverit. Irem qu6d& czlo 


quis. exm 14+ 


rediturus fit ad judicandum vivos & mortuos (V.42.) ac 
proinde ad plen& begtos reddendos eos qui in ipſum cre- 
diderint Deoque ex illa fide ferviverint: dum eos hbera- 
bir ab inhabitanre peccato & caſtigationib.propter quo- 
tidiana peccata, & a | 


mundi, transferenda 
At 


. Act. AposT. CAP; £. Its 
eos glorificaros & plene ſanfificaros in cxlum ad fraen- 
dum #ternisgaudis & cxlefti gloria, Deniq; qu6d hanc 
falutis doftrinam ipſemet annuntiari, F. 36: quodque 
Deus prxdicationem cjus ſtabiliverir ſeu cofirmarit cum 
fingulari ac divina ctoquentia”4 Spiriru ſanto diftara; 
tum miraculis adjun&is,Y.38, Et quidem miraculis offi- 
cio ipſius,ac ſervatoris,accommodariſsimis: per quz ſcil, 
benefecit hominibus, ſanands cos 4 varits morbis & vi- 
r15 corporis, &4iberando ab inhabiratione malorum ſpi- 
ritaum: ut ita ſignificarer, ſe ſanaturum quoque animas 
& a poteſtatediabali {pirirualiterliberaturum. 


Ex Y. 37, Poſt baptiſma quod predicauit Joharnes. Bap- 4), 


tiſmi adminiſtrationem pr&cedere deber przdicatio E- 
vangelii: qua vel ip6 baptizandi,fi adult fine ; vel eorum 
parentes ac fidejuſſores, fi fint infantes: erudiantur ad- 
moneantiiryede falure per Chriſtum parta omnibus in 
iplum credentibus , & de ipſorum gratitudine erga De- 
um pro t-nto benehicio. Porro quum prxdicandi munus 
interdiQum ſit mulicribus: ſequirur baptiſmi quoq; ad- 
miniſtrationem eis interdiftamefie. Quorum enim eſt 
baptizare,cotundem cſt & prxdicare. 


Ex Y.43. Huic onmes Prophete teft:1monium dant, remiſ- ,, 


foonem peccatorum accepturum &c, Quum patribus quo- 
que in vetere Teſtamento xternz {alutis ratio annun- 
wata fir: conſequens eſt, i]lorum quoque nonnullos ter» 
yatos eſſe,idque eadem ratione qua nos in novo | eſtas 


mento ſcrvamur, newpe per fidem in. Chriſtum. Conrra ;,, 


errorem Anabapuſtarum. 


Ex Y.44. & duobus ſequentibus. Proponirur hic ima* 4,q, 


go operationis Spiritus ſandti perprxdicationem Evan- 
gelii, Nam ficur per przdicationem Petri Spiritus ſan- 
Qus,quo ad donum lonquedi linguis ac propherandi, il- 
lapſus fuit in Cornelium & illos qui cum co congregati 
erant ; ira idem per przdicationem cujuſvis paſtoris Ec- 
clefiz Chriſtum annunrianis illabitur, quoad donum ti- 
dei, chariraris & fpei, in corda quorumvis eleforum qui 


audiunc ſermonem, Ergo ſermo Eyangelii reyerenter & ,e,q 


Ex 


4 


x16 ANaLyS1s Lo015A: b 
Ex V.47.8& 48, Adultidequibus conſtat ex probabili- 
bus argumentis, qu6d credant in Chrifium, per bapuiſ- 


= ——_— —T___—n — 


ANALYSIS CAP. XL, 


ARGUMENTUM. Fs 
Duo hic narrantur : primum,apologia,Perri apud fra- 
tres Hicroſolymitanos de ſuo ingreſſu ad Cornelium,uſ- 
que ad Y.1g. Dcinde plantatio Ecclebarumin Pheonicia 
.& Cypro,& maxime Antiochiz,a Y.1g. & deinceps. 


PARS PRIMA, 


Apologia Petri,de ſuo ingreflu ad Cornclium. 
SED antem Apoftoli oy fratres qui erant in Judea, 
Gemtes etiam recepiſſe ſermanem Des, 
2 Quum igitur aſcendiſſet Petrus Hieroſolymam, alter- 
£414 ſunt cum eo qui erant ex circumeiſfione, 
3 Dicentes; Ad virot preputium habentes imtroiFti, op 6 
difhi cum en. | 
4 Exorſus autem Petrus,omnia expoſuit eu ordine,dicens, 
5 Egoeram in civitate Joppe precans : & wiſtonem in 
ments exceſſu vids, nempe deſcendens ves quoddam,cen lin- 


£e30m ,9u0d quaner exrremu denuttebatur 6 calo; o 
ad me ns vent. . 


6 In quod quwum intendiſſem oculos, confaderavi, oy vids 
qnadrupedia terre, or feras,  reptilia,ey wolucres celi. 

7 Audrui autern etiam vocem dicentem mihi; Surge Pe» 
tre,matia gy veſcere. 
- $8 Dixivers, Nequaquam domine : nan nihil commune 
ant IMPUTHM WNGNAA Entr08 Vit Gn 05 MEN. 

9 Reſpendit autem mibi vox ſecunds e calo, Que Dens 

avit,,u ne communia feceris, 

10 Idqite ter fattum eft : & rurſus omnie ſurſum retrac- 
re ſunt in celum, 

11 7 ecce , eodem momento tres uiri ſupervenernnt 


Act. ApoST,: CAP. 1x, 17 
in ades in quibus erans, Caſared miſſi ad me. : 

12 Dixit vers mbi Spiritus us irem cum es, nibil he« 
fitans. Venerunt autem mecun etiam ſexiiti fratres, op in- 
gre/fs ſumus domum viri illics : 

I3 Qui annuntiavit nobis quomedo vidiſſet Angelum do- 
mi ſng, qui adfiitiſſes ac dixiſſer tpſi;, Mine aliquos Joppen, 
& accerſe Simonem qui cognominatur Petrus : 

14 Qui tibiea dither ef per que ſervers tu oy tora do- 
W145 FA, 

I5 Qu autem capiſſem loguilllapſus eft Spiritus ſanc- 
tus in e05,quemadmodum v7 in nosin principis. 

16 Recordatus ſum vero illins difti Domini,quum diceret; 
Johannes quidem baptizauit aqud, vos vers baptizabimini 
Spiritu ſantto, 

17 Poftquan igitur par illud donum dedit ew Deus ut oy 
nobjr,quum credidiſſemus in Dominum Jeſu Chriftum; quis 
eram ego qui Deum poſſem prohibere ? 

18 His autem auditis quitverwnt, or glorificaverunt De 
wm ,dicentes, Nempe etiam Gentibus Deus reſipiſcentiam de- 
dit ad vitam. 

Tria ſunt principalia hujus narrationis membra, Pri- 
mum enim narratur Petri accuſatio ſeu reprehenſfio, id 
ng ille fuit accufarus feu reprehenſus, tribus primis 
verhibus. Deinde cjuſdem apo ofa, ua !c-iple defen- 
dit, a Y.4. uſque ad 18, Poſtremo els ithus even- 
ra,Y.18, Accuſationis ſeu reprehenſionis narratio allu- 
ſtratur primiim ex caufis impulſivis,deinde ſpeciali indi- 
catione accuſatorum,tum recitatione veriborum forma- 
liym. ' Cauſz impullivz quz fratres illos ad reprehen- 
dendum Petrum moverunt,indicancur duz: prior, quod 
audiviſſent, Gentes ctiam recepiſſeſermonem Dei: id 
eſt,Cornelium cum ſuis a Perro inſtitutum fuiſle in doc- 
rrina Evangelii. Poſterior, qu6d Perrus Hierololymam 
rediir, Specialis indicatiofrarrum illorum qui Perrum 
reprehenderunt,continerur his verbis, Qu4 erant ex cir- 
cumcifione. Id eſt, qui erant Judzi,8 circumcifionem ur- 
gebant in genulib, qui Evangelium ampleQebahtur,Ec- 
clelizque lele adjungebant, Verba formalia continen- 

eur 


1x3 AnaLys1s'Locrea” 
nem. 3 fogiſms amem hiceſt, = 

Juders qui familiariter vivit com gentiibus ytcear.quuia 

ſcil. Deus tali converſatione interdixir. 

Tn Petre, qui Juder ed fecifts, 

Peccafts igitur, 
Apologia Perri conſtat demonſtratione eontrarii, nem- 
pe ſenon peccaville, ſed reQe = Id quod oftendir 
duplici genere argumentorum, Primiim a cauſa impul- 
fiva legitima, videlicer mandaro Dei : deinde ex evencu 
felici,tanquam teſttmonio Dei taftum pins approban- 
tis. Mandatum Dei narrat Petrus triplex. Primi </+c5- 
4rd & ſubobſcurum, viſum ſcilic. omnis generis ani- 
malium, de quibus a Deo juſſus eſt edere, cum hac pro- 
nuntiatione,quod nullum eorum immundurm fit,ſed om- 
nia fint 4 Deo purgara, ſeu pura & munda conftiura, 4 
P.5. uſque ad 11.Secundum mandatum fuir manifeſtuny 
ac diſertum: quo juflus eſt 3 Spiriru ſanRoire cum nun- 
ris Cornel:i abſque ulla hefiratione,Y.11.& 12.Tertium 
mandatum criam diſerrum & apertum fuit: videlicer 
mandatum Cornelio darum per Angelum de Petro ac- 
cerſendo,Y.13. & 14. Atque hac de mandatis. Eventus 
fuiri!lapfio Spirirus _ in Cornelium & foctos lus 
quo facto Deus iple fA&tum Petri approbauir,F.r5.Hune 
eventum Petrus illuſtrat exerwplo ſimili, Y, cod. Iſtud 
autem ipſum exemplum illuſtrac 4 fimilt,, videlicer £ 
promiſctone cellata cum eventu,f, 16, Er poſtrems ex 
illoeventudeducic conclufionem,nempe 
ſux innocemtr,V.r7. amplificatam ab eventn abfurdo 
contrarit : nempe niſi fic egifſer, futurum fnifſe Supgdyer, 
ur qui Deum prohibere veller, ne pro ſuoplacito adfſeiſ- 
cererpopulo ſuo quoſcunque & quocunque' modo vel- 
ler. Haftenns apologia Perri: ex qua poteſt incelligi,pro- 
poſttionem ſyllogiſmi accufarori illo tempore (licur eti- 
amnumn hodie) fuiſſe faſam: etli ante id tempos effer ve- 
ra : quia Deus runc diſcrimen lud inter Judzos & reli- 
quas gEres volebar tollere,& cireiictfione abolra genres 
q20q; in focictatE populi Dei admitrere per bapriſmum, 
Eventa 


Act. APOST. CAP. x1. 119 
.. Eventaillius apologiz narrantur duo; unum, 
accuſatores Perri acquieverunt : alrerum , qu6d Deo 
grayias egerunt pro -conyerlione Cornelii & amico- 
rium illius,F.18, 


PARS SECUNDA, 
Plantatio Ecclefiarum in Phornicia & Cy- 
oa pro & Amtiochia, 
19 Caterhm qui diſperſe fucrant ex affliction orta ob 
Stephanans, per venerunt uſque in Phaniciam oo Cyprum op 


entre, ind. es ſermonem niſe (plis Judeis. 
a9 augem quidam tx iis Cypris fp Cyr 5, q06 
ingre/]} Antiochias 444 ſts Ong 
winum Jeſu. 


21 Fat autens mangy Domins ciom tis ; naeltieſque nume- 
rus credidis & convertit {e ad Dominzon. x 

23 Perutnit aucem bic rumor ad awres Eccleſia que erat 
mes mg ; Woſernns igiguar Bar nabaw ut pergeres Autio- 


que. _ Y > a 

23 Qa«iquum edyeniſſet & vidiſſer gratiam Dei ; ga- 
wiſus et, & hortatus eft omnes wut propoſeco cordis permante 
rent cum Domino, _ = | 

24 Nam eras vir bonus gy plenus Spiritu ſandto of fide, 
& adjuntta eft mnl1a turba Domino. 

25 Abiit autem Barnabas Tarſum,ut requireret Sauluns : 
& rum in yventum duxit Antiochiam, 

26 Fawn ef awen ut ennm 014m convenirent in Ec- 
eleſir,docerintque t1rbam multam, op diſcipuls nominareniur 
primiem Aniiochie Chriftiani, 

27 Per id tempt autem deſcendernnt Hieroſolymis Pro. 
phete Annothians : | 

28 Er unns corum ſurgens nomine Agabus,ſignificavit ug 
Spiricion, famem magnam futuram in toro terrarmm orbe «3 
que etiam fuir ſub Claudio Ceſare, | 

' 29- Singuls vers diſcipulormn, trout cnique ſuppetebat,de- 
erevernnt ſubminifFrationss canca mittere aliquid frazribus 
bab;tantiln in Judas, 

zo Lyed 


120 "AnaLyS1s Locrean 
' 30 Quid of fecernnt, mittentes ad ſenjorer per manu 
Barnabe & Sui. 235 


Primdmt-de-iſtis tribus Jocis natrarur in communi, 
P.19. deinde de Antiochiain ſpecie, verſib. reliquis: in 
communi duo indicantur : authores iſtus plantations, 
& obje&um ſeu ſubjeRum oceupans,” Authores fucrune 
diſcipul illi qui diſperfi fucrant Hierololymis ex oppreſ- 
fione orta'eb Stephanum : Obje&um, id eſt, homines 
in quibus plantandis & ad fidem' Chriſti adducendis ela- 
borarurit, fuerunrſoli Judzi. Atque hee de tribus Wis 
locisin communi. Jam in ſpecie de Antiochenz Eccle- 
fix planratione narrantur oo. Primim indicaturaliud 
objeum ,' videlicet Grzci. wangzy : id eſt proſchyti e 
Graxcis,F.20, Deinde ſuccefſus ſeu felix evenrus ex bes 
nedictione Domini,F.zr. Tum adjunRa confirmatio'& 
augmentario per adyentum Barnabs be,V.22.23. 8 24-ubi 
inlcritur laus Barnabz ex adjunRis inhzrenribus. Prz- 
terea confirmatio & au atio per Saulum fimul 8& 
Barnabam,F.25.8& 26.Adhzc adjun&um novum nomet 
diſcipulorum, in fine Y. 26. Poſtea adventus Prophers- 
rum ex urbe Hittoſolyma, P.:7. Tum prophertia Aggbi 
de fame, Y.:8. Poſtrem6 eleemoſynz colle&z ac mi 
ad fratres in Judza,V.z9. & 30. . & 


SCHOLIA IN" CAP. XI. 


2 Qui erant ex cirenmciſione; 31 is t#exrzife. Scilicer is- 
me. Id eſt;qut volebanr ur gentiles qui fidem Chriſtianam 
reciperent,circumciderentur, *' 

9 Communia feceris. xaire, Vide ſapri 10.15, | 

12 Viriilus, t ej. Nempe de quo mecum expo- 
ſtulaſtis, qu6d ad cum introierim & eos qui cum ipſo &- 
rant,fupriy.3. Articulus vim habet evzp:2:x#r. ; 

14 Per que, <9; Pro, dy s». Hebraiſmus : qualis in 
illo, Howe que feceris hecviver in eis, 

15 In principio. & «55, Scilicer fn&ionisnoſtre A- 
poſtolicz apud quoſliber. Nempe indie Pentecoſtes,ſu- 
pra Cap-2- _ | 
16 Quan 


SE EAST wTTPngG a 


Act. 'Apo8T; "CF: 'x1. 124 
6 Quapus dicerer. oc Veyw. Suprh 45; Spirineſantlo. & 
wdnur dx'e, Vide foprs I.5+ bh 

19 Seymonem. 2 apr, Scil, Dei," cr: ur exprimitur 
ſage Pn Wife ſoll. vigus 1”, Vel, Nif ſollen. Redun- 

dat autem poſterior vox, 

20 Gratis, meye vt Enaricets, Urſupras. 29. 


- 21 Mane, $4; 1d eſt, Potentia, ' ia ſubjeR&i 
metaphorica. Credidit & convertit ſe; mp%ou; imcprym, 
Vel,Fidems amplrxn comvertit ſe, 


22 Pervenis auten hic rumer ad anres. nx« An NN 54/0» 
eic wm, Ad verb. Anditue oft autem hic ſermo in awres,” 

2.6 "Convenirent.oun2; Me. Vel,Congregarentnr, 

27 Per id tempus..cy Trwras tic ulgeis Ad verb. Inifiis 
Gebus, Hebraiſmus. 


OBSERVATIONES EX- CAP, XL 
-(ExF; 1:8edeineeps.Nullius paſtorisecleGe rantade- 1. 


ber cfle authoritas, ut non tenearur rationem fattorum my}, 
ſuorum reddere fratribus, 

Ex F.18. De veritate incompertaquzrentes, placide 1,9, 
audiendi : ſed yiciſsim cjuſdem declarationi acquieſcen- 
dumeſt.B, * 

Ex nate rr aliquem. piorum diſpergi vi- ,,, 
—_ eſt nimium perturbemur:quia per Dei 

E__ nr nr x7 conltevir, _ & occalione doftrina 
,o- rills r & Chriſto Jucrihanc. 

ExY.1o0; ante ns Eccleſia per miniſtras 14, 
extra ordinem vocatos plantatafit:non eſt quod in play- 
randis Ecclefiis ſemper ordinariam vocationem requira- 
mus : dummodo qui extra ordinem vocantur, Domunum 
Jelum evangelizenr. 

Ex P.21, Deus piis & ſanftis laboribus fidelium mini- ,,, 
ſtrorum verbi benedicir ,ut-per ipſes multi ad fidem & 
picratem adducaiirur. Hac ſpe freti fideles miniftriver«. 
bi,ſeduls in docendo & exhortandaclaborent. 


"ExFf, 22. & 23. Extraordinaria vocatio non temerge 42). 


damnanda cſt;ſed prudenter ex effetis — , 


323 Qs exiafyurvoat ie 


VI Þ ale a4 —_ TH TOO TY. ha . —... Mt. tut. | 


ANALYSIS CAP. XiL 


AR GUNMEN TUM, 

Quihque hic nattancur. 1, Mors Jacobi fratris fo. 
hannis. 2. Petrie carcere liberatio. 43, Exitus Herodis, 
4. Scarus Eccleſiz Hierofolymitanesy $. Recaus Barna- 
bz & Pauli Antiochiam. - 


 FARS PRIMA: 


Mors Jacobi frarris pate 9 
Com—_—_ Lemnp1s 111; echt ans. 


2 Inceremit erage. 

De morre Jacobi duo indicantur: author & forma, 
Author fur Herodes,.z. Forma,fuit por — tory gladii, 
p. 2. Hoc ſupplicium ampliticatur collatanc 


cncuploram,F, I. 


PARS SECUNDA. 


Liberatio Pexri & caxcere, 
3 Ez quem vidiſſer hoc grarum offe Jndeir, perrexis 
comprehendere eticon- Perrin : (erancaxters dies Az ymu- 
rum, ) 


4 Quem etiam prehenſum me 


 Aer> Apo ri can, xt. 


quemedo D omnus eduxiſſer & carcere ; dixit hg droner- 
a Jenks yin, Bo egreſs, prefolia of in a 


_ K 3s Oreo 


| Anan219 Loorca: A 


Cn phoned 


Ny tr nr » bs, 5 wan 4 


I 
r 1a,quz rr 
—_ na fe A yr _ 


delicer i efſus fic illa note, 
erat \Irem 
quurtalaberatio Petria 
prxſentiadnonimn militum, carenis Perri, & | 
ne cuftodifnante oftmum. Unde colligitur, Deum cuſtes 
dibus ills alrum ſoporem injeciſſe, ne ſentirene —_ 
carcerec &cum Þcrto ageteturaAngehits (uo. 
carcerem Uinnn nc eplorigell.Puw ko 
'3-Pullato 


ſer videre..: 

citur catenz caderent ex: reg 
accingeretitineri. 6, Eduxitenm, ar mrnken com = 
promamgolecundam na 8. Effccr ut —_ 

rea per 

_— eduxigi in Clyitatcmn, 9. aProgretite CS 
unum. 


Act. A>6dsr,: cap; 


LS 


pofſant ex objeftis,videls 

eniny evenerunt in iplo Perro:aliam amicis cjuzalia de 
 in-cuſtodibus carceris, Sunt autemin.univerſurn 
alia ex afns conſecutatunt hoc ordine. 
rare nprens vv 


vit, 5. De elifnts 6. Na in fax fr 
perſeveravir. 7. Reſponderunt,angelum Petrieflſe, 8.Pc. 
trus perſcveravit pulſands, 9. Aperuerunt ci. 10. Viſo 
eo,obſtupnerunt, 11. Perrus manu eis indixit flentium. 
Fe ienc4d annuntia- 


LEG EASE SAR SSALEE.CESSLC 


datos tld 02,1 
bt 0\b iy) C 


| Eres amiſs e Judas Ceſarean, bi commer 


© 20 oder anew infor ans ee in Tyrios & Sido« 


Pens pro tribunal, unali,concienabatur ad eos. 
» un Poprobng vers acclemabas,; Vox Dei, &4 non hominu, 
K 2 23 Illice 


ES RG IDOS SS FI H..O7T 


126 ANALys1s:boGica it 


- Hisverbis ho — 


fe bevlicom, d corpus artinet : quia poſt Here- 
din dice euice aliqua 8: betas libertas colicedebarur ſan- 
Roo pt ym upon pie, © Fe 


T wi? 4 . 


PARS QUINTA. 


Reditus Bacnchn Sauk daciochien. 
275 Barnabas amem of Sanln ſuns Hieroſolymu, 


expleto miniflerio, ſnl iflime eiath Jo __ yoga”: 
nabatur Marcns, * 


Hic redirus illuſtrarur partim 3 tempore, img potted 
adun&Qo comire. Redierunt Antiochiam due4 
quara expleverant Hierofolyma-miniſterium illud _ 
£15 exar mandarum 4 frarribus 


Antiochenis,nempe affe 
rendi fratribus Hierololymiranis eleemofynam , urs 
cap.r1.}.29, hon ron go wr 


7" SC HO- 


> ww ©7173 OF ” Wo - 


Acn: hpob 2. CAP. xf1., ET” 127; 


"SCHOLIA. IN CAP, X11. —_ 
ſon / Paryenieamprobonls, econidrn evnaſhin, Ad verd.. 
Hebraiſmus. 


'4 Producere. wax; Ideheczen,urf.s. 
7 Incarcere. & mf ona). Ad verb. ts Gn 
in conclirys 


«vedic wil eng cre, Aer es hes | 
filerent: id eft,quum cis decuſiione manus lignificafſer ſe 
cupere ut filerent. Sic infra 21.40, Ar infra = 32.habe- 
num. Quz vyidetur prima 6& aris wor ve - 
raxis "Tok poſtea di | 4 agraroin, per flip per crocs 
x4es. Er tandem, ranquam »@mwews ſignificer in genere 
dare,adjun&us fuir dativus inſtrumenti -$ xee-', 
18 Quidnam Hum effer Petrom dog i 15S ifflerre, Ad 
verb. Cnidnam fe/tur efſer Petrus, 
20 Ex regia agro, Say wit Pier Danke, Subaudi, 26/6; Id 


eſt,ex agro R 


22 Yor _— 5 £4. Scil. Low bon, hzc eſt. 
24 COreſcebat. iv} en. Id eſt, 3 multis recipicbacur. Me- 


25 Expleto minifterio, wngglourre hs Swurier, id eft, 
rradica fratribus collet3 miſerant Antiocheni,ſu- 
pra 11. 9.29. & 30. Synecdoche generis, Grzcum vers 
cxpreſsius eſt propter cenendee elvagoganiy, 


OBSERVATIONES EX CAP. XIL 


ExP.1.Concedit y inducias Ecclefiz ſuz Do-',, " 


minus,fed ad rempus. 
= 2.83. Es —_ verus <> a a—_ fan- gg, 


——_— ,— HY ryrannorum ,, 

— 45 Deo imperrant, carcerem perfrin- 
}——Jor amet diffolvunt, Sarana denique profligato Ec- 
K 3 Ex 


a 


he). 


Anu ALYSIS Looresay. 


Ex Y.1 $vDicebant, Angeluirjereh, Ex ho retince- 
bgiturveteres Hebrzos perſualos 
rum angelum ranquam cuftodemn efle- my ry 
ramen ex Scriptura dentenlirespaliobond widaer-4 videqur. 4 
rerijns Scriprura cerrum. eſt, Angelos cfix 
cuſtodiam porumive ingu ls certi pr For uns 
cyſtades perperui: five promiſcue nunc-hic nun i ad; 

mittacur,quum neceizas poſtulax, A 

ExP. 7. Cedendum quidem interdum{ furon: edits | 
ur nihilonegligenti(is har opus Domini. B. 

 Ex-$48;A.19, Quityrannis ſerviunc in perſequendis 
piis, ilk intorduym dignam mercedem ab ills 
ur ſcilicer in offenſionem illorum incurrences, © "media 
tollancur. Quare vitanda tyrannorum neceſirudo. 

ExP. wy ſcquentibus, Hoſtes "hg tandem tri- 
ſtem ac pudendum ſortiunrur | 

Ex F.22.Popularis adulatio | infarua.B. 

Ex Y.23.Superbis Deus refiſtic.B, ; 

Ex Y.24. Tyrannj veritatis cxleſtis przdicationem 
opprimere non poſſunt: ſed qu6 magis id conantur, e6 


waghs (la inſtar palove: {ele exagt, 
ANALYSIS CAP, XIIL O 


Qs , bers He —_ 
atwor hic narrantur, Pri profeQtio auli & 
Barnabz ad gentes: deinde quid its. eva : tum 


quid Paphi: poſtrem6,quid 


PARS PRIMA, 


ProfeRio Pauli & Barnabx ad gentes. 
Rent amtems Antiochie in Eccleſia que illic erat, quidam 
Epos & deflores, Barnabas or Simeon qui hy =" 
iger 


-* |. 


ARS EEE ALI 


___AcriAvdsricarountt. ri 


; AER i I GoTyZC3 
1s minifirarens Domino o& Mmeanes 
mw GP ApRAEE 

0p 14 quataw albeagul 


apeſtolatu incer genres. Locus in quent: 
rims pervencrunt, & ubi prims (Ip TI-HYOCE 
Fane mf COR. 


PARS: $1CUNDA. 


- Quidegerint Salamine. hiv 
« Danny, perveni Salpacingcmmmaiaiins; fleas 
Eos heehaw axvirs iniam Jo. 


_ _— narrantur. Unum, qudd Barnabas & Paulus 
carint in-urbe Cypri Salamine:ur quz 
occurreras,Er 


lis ri Sprint d15 infulam 
r= _ 


qu6d (oulpre- 
dicarintin ſynagogis 


Few 


r Anatsry :bogrca). 


KA On Paulo, ure 
Ll reoreme ln wds = 1 


T 9: Ganlurewem(qui 7 Pan) reps Spirits fxih, 
inventi in exam oculis, 

10. Dixie 0 plenecmni delay anni maleficentiasfili e- 
— TIC inrvertere vias Domini 


WT wart ner acer nant Domini abverſuneteceriſque 
caruynon videns ch Ihice vers. incidit in exm 


eter ahege #19790, 29k peers" 


-©93 Tape Tapc Propretor vidiſhs fall from, 
credid;t,perculſus ſuper nes gu 
Summa narrationis 9 Paulus & Barnabas Pa- 
_ ad fidem Chri proprztore. Mem- 
ranzrrationis ſuntquinque.Prims indicarur cauſa cor- 
videlicervir 


9 rt ms rd Tree 


minis proprxrorem ad fidem 
partim ex duabus adjunQis malis. 


SY. CAP xi. 132: 


Ac "Y Avo 


predicandum,ncmpe 
cauſz corrumpenti 


rur eventa duo cxcitas Barjelu,F.1r & fides proprarto» 


ris,}.12. | 
PARS QUARTA. 
uid Paulus & Barnabas egerint Antio- 
>» chi in urbe Pile, . 

I3 Provetti autem Papho Panlus & qui cum eo eram, 
uenerune Pergen urbem. Johannes vers abſce - 
= ' 

14 At perrexi venernnt Antiochiam 

15 Poſt leffionem autem Legis &4 Propherarum miſerunt 
rafetti [nagoge ad eos, dicentes ; Viri fratres, ſoquis oft in 

is ſermo exhortationis ad popium, dicite. © 


16 Quay ſurrexiſſer jgitur Panic, manu filentio yoftu- 
lato,au; Viri [ſratlite, &r qui timetis Deum,andite, 

17 Den populi hnjus Iſraelis elegis parres noftror, op po- 
prota mw 79 TEE Agypri,ey ex e46- 


18 Es circiter quedraginta annorum rempus mores corum 
pertwlt in deſerts, 


-AWALTSIS LoGrc as: p 


1. 21 Etexinde petierunt regem,deditg, eis Dews Seremſ 
bum Cls,virum ex tribu Benjamin anuu quadraginie. 

22 Es amotoillo, Excitauis eis Dawdemt iarregem : cn e+ 
tiam tefFimonio dato dixit, Imveni Davidemfalum Jeſſe, vin 
vu: ſecundiam cor menm, qui exſequetur omnes voluntates 
meas. 

\- 23 Hujue { ſemine Deus ſecundiom promiſſoncms exc 
wvit {ſraeli Servatorem Jeſum : F 

. 24 Quinn anti predicaſſet Jahonnc coram #6 jam ad- 
wencante, Bapeiſmumnreſipiſcentie tors popule Ifracls, 

25 Que axzem expleres Johannes car ſum dixit, Queny 
me ſnſpicamini eſſe? non «= +4» "ER 
Jus pedum ſoleam non ſun dignus qui ſolvam, 2 

26 Viri fratres, filii generis Abrahe, & qui inter w0s ths 
ment Dewm,vobic ſermo ſalutis hujus miſſnee 

a7 Lai enim habitabant Hieroſotymis, &r primores eoril, 

W7IC rarent, C7 voces Prophetarum one 
YE. 57" riplo ample —"_ 

28 Et causd wortis invents, periernns d : Pilate us 
MECaTerar. 

39 Qqomns vers perfeciſſen onania gre de ſeries ſunt 
dnrallun gm peforamin ann. | 

+30 Deus antes excita Vit em & morene:, 

31 Qu conſpetiuseſt per dies complures is qui fanned aſ- 
cenderant cum e0 4 Galilea Hieroſolymam, qui ſunt grgjnr 
apud populum, 

32 Et nos vobis Evangelizamns , eam promiſſionem 
P etribus _—_ ch Ce filiis illorrm, 1d oft wy 
excitato 

33 Ur etiam in 7 ſalmo ſecrndo ſcriptunm of; Filius mend 
6: lego hodie y enwi 16, 

34 Quod autem excitaverit eum 4 mortaia, non ampli tus 


ms + > gg 314 dixit ; Dabo vobie firmas ilias 
oy: 3s Henan, gs — vi- 


36 Nam 


Acr.-Aposr: _—— 133" 
cp 

Dei bt nfm, 7 pp ſparbus ſu eg 

corpuptionens : © 


87 At ingpanst Deierevatanic en ridirenmiptionam 
l :38 41 99-cvtm ny ui) fragve, mmmquieei elle 


b "39 © bound ile per gem Maſs julferinn 
o8wsſtis ,qnenruis qu credas, juſtificari., 
P42 Padur wg ne wow ger was quod Gltns of in, 


41 Vide contemtores, albert evaneſciter 
operor #n diebus *, REQUAGQUANS 
= 3 -—_ F 
42 Egreſſie, aviens « ſynegege Judeis, regarmnt enioe 
___ proxies ſequans Sabbathum, diqerentuar fobi bac. 


43 FAT old conventu, ſequuti ſome onule; ex Judas 
tt os Barnabam : |= Wii 
#94, perfuaſerumt eig ut permanerent in gratia Dei, 

44 Sequeute vers Sabbarko rb: prope tota congregaia oft, 
«d eudiendum ſermonem Dei. 

45 Vaud autem turks, Judei replegi | ſunt invidia, &r con- 
Cation ly pron Senedrhenny romeo e: ac blaſ< 


46 Tame libertate uſi Paulus ac Barnches dixeruns, Vo- 
te novo fr Ro expons ſermonem De: : poſiquam au- 
ind ignos 105 ipſos decernitis aterns Vis 
Xp th tio thommde bn 
47 Sk enim nobis mandavit Domins, dicens, Conflitul 
ve ws for lax Gentiumaus ſir ſaluri uſque ad ultimas terras. 

- 48 Gentcr amtemhec pr wth gaviſe ſuns, tr glarifica« 
bent ſermenem Domini ; & credideruns quotquot erant ordi-, 
nail ad vitam eternon, 

49 Perferebatur ancens ſermo Domini per tozam illaw re- 
jonem. 


6 $0 Jude; vers jon gn mulieres ow oy 
nardtes , or promes ere 
Paulum ac MN INOng eos 7 _ 


= —— —— 7-2 OO 9 > —— 


I 


——_ 


——— 


PIE, <= = 0 20 tt WAIT Ge EPICENTER Res ERIE PEN Ys IE I <-> Aron os 


_ AAKALTS15- LdGica. : 


pens farts wes 
Lankan, 
52 Fr Dieu onirmihens gan a ſandhe. 
Summa narrationis eſt, quod Paulus it ſermo-- 
rem in ſynagoga. Parres narrationis ſunt Pri- 
mim narratur quid Paulo & Barnab 3c m irine- 


requum Papho Anciochii proficiſcerCtur, wry 

deſerti fine 4 miniftro ſus Johanne Marco; in urbe Pam« 
ATR Perga,F.r 3. Deinde narratur Ermonis illius cau- 
impulſiva,videlicer wrap przfetorum Ynagoge _ 


ene furevie eine mona lenridct 16 {Ur wares 
cicaturſermo i ; np. rms ym ne 


9.16. Narratio eſt beneficiorum © 

raeliticum przrericorum:quz in genere duo _ 
hunc elegit : alterum, qu6d cum cxalta. 

vit:F.17. Exaltario autcm iſta declaratur per $ nUl- 


deletis: Y. r9.qu6deis dedir judices,F.20: d 

dedir cis Reges,& in his Davidem:cni promifie 

EX ——— .21.8 22.Propofitio eſt,qu6d Telus ll- 

fir Chriſtus ſive ſervaror populi Dei, P. 23." 

Confirmatioduobus conſtart argumentis: reſtumonio 

hannis Baptiſtz,F.24 8& 25: &eventis Chriſti propriis,P.. 

27.8&deinceps.Verfn aurem 16.renovatur atrentzo, ut a- 

nimiprxparentur ad ſequfrem demonſtrationem. Sum- 
ma demonſtrarionis eft : In hoe Jeſu eyenerune eaquiz 

de 


\ 


© 


F. 


Nonumhic credideranr Devin bi, T7 
excitarns, Decimumeertium ibi, Ar ils, D 1quartil 
jbiy Feneru Ironieas, Decimumguintd tbi,Diſcipn vers. 
VE T1TNGD THEBRUGICA: 913 C1101 rt os; My" 
- - -#GHOLIA.IN. GAP, XL, 


bY 2) Sq wwe a _ - 


IC&4 EX IeY 
incererat : qualis 


wo /"$0NOLI4On T2 & 
& Infals; 647: AUR; VikeligerS lems, ee 

Lp — amp ptoprractouuny/ 

been: TY P25 Do ih) 

& of Are Lf Merlin Ari Pe 


bed.npo 2 *ilra1n ; / S; ii 
oa 


met g vo 
com 4. 49% io 9p ates 


ny COIN Dt Bede” pom 
— Toros BA el ew MParmddc aſe 


aque _ rn 20 + | 


way Fn: ” 


= FF  * FF YT I TOE 


a. 


AcTt. AppoSn.:CcAa?; £117, 137 
6 ING exodus if elavd dv : 
*. 


verb. Ante fanom ingreſſus cus 
25 Curſum, + Jeyjmer; Sui ſlicer miniſter. 
ra. Is. Scil.Chriſtus, » +: hoy _—_— 
27 Es wores, Sides Bis incipir apedoGs 
EEE EIEELEDDS 
a re vie 
7: erm, wrote . xplerrec, Ad verb = 
juticaſſensſerlisct Jefum 3 cujusfaa mentio F.23. Judi- 
care autem pro condeminare per ſynecdochen generis. - 
-. 2s Nwmlla cansd mortis invents, jpuadiales eines davis ive 
&rre. 1d eſt, Quanquam nullam cauſam mortis inveniſ< 
ſenc,tamen petierunt Kc, . » 

2129 6 mouoy {6s Scil.crucis, Gracum expreſcius 
propter articulum, Poſwerunt. iMuxe, Hoo accipienduns 
ranquamm diGum impecionalier: neque enim referti po- 
teſt ad illos de quibus difta que proxume. precedunt, | 

31 Complures,Aeive. 7 org + won s.Nems 
pe per dies quadraginta, ſuprs 1.3. Tees ajws. prope 
«o7s, Qui dc ipo reſtantur. Genitivus 

11,36 Excitato.wagirar Id coſt, extubiro cur ſupr5 F, 23, 
Neg enum hic lequitur de excitatione Amortuis-ut pla» 
——— Yate 6 —__ ws 
2.7 33 Filitus meas i KC. jus 
Rireperier innoſtraanalyſiHeb.1 5. 

.- 34 Sepmklrtom rages. Ad verb. Corruptiontys, Meto- 
_—_— effe&j vel. lubjecta Hebraica, nam fovearn,& per 
hrs rags Senatiapticarany leery goenRantony 
cſt, corruptionem: qu6d cadavera ibi fcpulta 
purreſcanc  — Firmas illas Devidii benefi- 
centi 1s, me 38 12 dale}, m6 magaty Sel, Certifſima Wie Davidu 
benefica. id eſt, Davidi a rdelc.ca hlio pofiefſuro 
regnum xcerntl,z Sow. 7-Ad verb. Sentla Nawdic fiia.Sic 
exiiar in verſione Gravegriquinomen -wn chavid,quod 
fignificabar beneticum, verterunt 6 5044: temgz,o mh cha- 
fadi,quo fiyrubcantur beticia,reddiderunt wn 364e. 
3s. Alibicr nipy. Scil, vop,yelve b. Drew. Scil, 
 —— David. ; 
36 Now 


; 

39 9 Abomnibus & quibue. Antibas Deo; Net ward 
dy' 61, Per legem.cof vis, Proghd & vow, Hebraiſams, 
. dag Si>g, Juſti a'Deopromnuntiari. 

40 in Prophetis,& wc rt nn 9 II 


tarum minonuyn,nempe in | 
chemntegrizqualis ſupr4 7,48,» 5 ©» 
.- 41 0.contenttuves. 5s wet ApodProphermle 
id eſt, urnen 
eres 7 ado} nn Eden 


he em = 


088 (rw: vec fir policum pro 62 Fed? dicarur, woyyas 
1a? owBB-lray;1cu). 23656. 1d oft, itvtewpore ſabbarkis.4s 
rerjcQo,dicbuns ſeilicerprofeſitis." '* | cr. fl 
43 Cortventn, th owi25ry8t, Vel, Congregatione, Profit 
hts. exonulre. Nis bag Th egyo0as Hya, QUOd ac- 
erfiranrad rebgionem Judzorum. Vide ſupri > 
eruns . 


-4 


© S737 ww” DTF 


S % 


de eB SOS Sen os MS £4 AG oo 


Acr, Aposr; 'CaP, x11. 139 
Jinftunit oi nderetss, Vel;ſuaſcrran eine | - 

- 94 Urbe, 5 20)vc, Ideſt,cives. Mctonymia ſubject, 

a Us fr lux. eic $55. Ad verb, /n lucem. Id cit, «ici 
$5. U/gne ad nlcimas terras. ies igetrs 7 yas. Ad verb, Uſe 
que ad extreme terre. 

148 Ordinats.rrm» 24/0. Pradeſtinari, 

49. > ror ney wr wn" 
fas partes terebarur, 

59 Rebgioſa4, mic ovſfeordpa;.Religionent i Judaicam am- 

Honoratas, Tac wy tova;. 

Fl Excuſſs putvere, ixtivafdyhpur + notiepryr, Canſer 

——— 


OBSERVATIONES EX CAP. XIIL 


Ex V.x. & ſequ. vum Apoſtolus Paulus "ls 
re mandatum Sirins fant emiſſus fit ad _— 
non eſt qu6d de veritate doctrinz cjusdubiremus. ' 

Ex P.3.Impofitio manuum in ordinandss Eccleliz pa- 0-1. 


Roribus exemplo Ecclefiz Anriochenz comprobarur. 
ventbus. Satan iclc Chriſto opponens, 1), 
uſtrar.B, 

ns. I3. — &#c. Nihil novi eſt, fi 14). 
in Ecclefia aliqui 4 prazclaris coptis, moleſtys frat ac 2p. 
vict,refiliant,& fux quieticonſulanr. 

ExF.14.& ——_ $icut olim in ſynagogis Ju- 741+ 
dzorum lepebarur OG rextus aliquis E lacraicriptura: 
demde ab alzquo addebarur exhortauo : irain 
ccetibus quogue 7s on ma fieri decer, 

—_ I6. & ſequentibus, Exillo ſermone Pauli przci- 1). 

wr, ts qua oſtenditur, Jelum ul. 

_— Nazarenum, Hierololymis crucifxum, efſe Chri- 

ſtum ſeu ſervarorem mundi: quia ſcilicert in co cvenerunt 

quz Propherz de Chriſto przdixcrant. Natus eſtenim 

c ſemine Davidis,Y.23. Hef habuir Johannem 

Baptiſtam,F.24. Crucifpus cſt 2 civibus Hierofolymita» 

nis fine mo merito,F.27,& 28.Sepulcus cſt,9.29, Excita- 

rs eta mortnis,F.z0, E 

x 


Od. 


did}. 


OB $SERVATIONES BY 

Ex 9.38. & »$.inter ſe collacis, Juſtificatio hominis co+ 
ram Deo,mhil alud eſt quim remiſsio peccatorum, Ju- 
ſtificarur autem homo per fidem: dum ſcil.credit, ornia 
peccata ſua 4 Deo fibi efle remifla proprer obedicnuam 
mortis Chriſti,qua pro iJhs judicio Dei ſatisfecit. | 

Ex V.40.& 41.Nihulnovi cſt fiincotu corum, quibus 
przdicatur Evangelium, reperiancur contemtores.. Sed 
1h Deo rand. m poenas dabunr, 

ExY.zz.& 4 RO Dei non _— annun- 
riare: ſed lemper aliqui repermntur qui illud cum gaudio 

Ex Y. 43. Ut permanerent in gratia Dei, Non eſt ſatis 
wy 1ner n ſed in gratia Dei perſeverandum.nam 
is demum ſcrvabitur, qui perſeveraverit uſque ad finem. 
Hzc autem perſeverantia in fide quum fir donum Dei, 
ficut ipſum fidei initium: precibus ; Deo impetrandacſt, 
& adtibenda continua verbi Dei meditatio. 

Ex Y.45-Nihil novieſt, quum veritati czleſti 3 multis 
contradicitur, 

ExYV 46. Indignos vos ipſos decernitis etern4 vits. Do- 
Arina Eyangeli affert vieam zternam credentibu-.Ergo 
fide ampleQenda, & diligenter cognoſcenda. Sic Perrus 
dicebat Chriſto Johan.6.YVerba vite erterne habes, © Pau- 
lus Rom.1, Evangelium eft potentia Dei ad ſalutem onns 
credents, ; 

ExV. 47. Conftitni te ut fr lux gentiam. Qu6d nobis 
quoque qui ex Gentibus orti ſumus, 1lluxir dotrina fal+ 
vificade Chriſto: id zterno Dei decreto atque benepla» 
cito acceptum ferre debemus, 

Ex V.q 8.Gentes aurem hc audientes,gaviſe ſuns. Verum 
gaudium illud demum eſt, quod naſcitur ex confidera- 
none benevolentiz Dei erganos in Chriſto, 

Ex cod. verſu, Et crediderunt quosquot erant ordinati ad 
vitam arernam. Fides non eſt omnium : ſed tantum ele- 
Eorum Dei : quippe quz cx eleftione depender. Tn.1.1, 
Rom,8$.30. 

Ex Y.0, Si contingat nos perſcquutionem pati prop- 
ter doftrinam Eyangelu: confolemur nos exewplo Pauli 

ac 


Act, AvoST; EAV.' ity, Yar 
a Berniabz,fidelifsirtiortten Dei ſervorum: quibus idem 


2ecidin 7 CIS 


"Bx'V*5t.Exen/fs pulopropethn ſuorum in cor, Perlequu- ,, » 


rorey confefforum Evangelii maner zrerma. 
niſi reſipuerine, 


ANALYSIS-_CADP. X1V, 


, ARGUMEN TUM, : 
Mite centinuatur hiſtoria legationis Pauli _— 
adgentes:& narranrur quinque. Primim quid egerine 
ac perpeſsi fine Jeonii: Geitige quid Lyſtris: wok id 
Derbx, & tcrum Lyſttis, Jeon, & Antiochiz Pi "di : 
poſtca 4 id Pergz: poſtrems quid Antiochiz Syriz, 
quum eo efſentreverſi, 


PARS PRIMA. 


uid Paulus & Barnabas egerine ac per- 
bo pelsi fine look, 2 
Atum ef autem itidem Iconi ut introirent ſynagegam 
Judeorun, &7 ita loquerentur, ut crederet pointy be 
o&f Gretirum magna mult ituds, 
2 Qui vers increduli fuerunt Judei, incitarunt & mals 
vs reddidernnt animos Gentium adverſus fragres, 
3 Mulnan igitr rempuribi egertont libere loquentes, fre- 
r= Domino,qui teftimonium dabat ſermoni gratis ſue dabats, 
ut & miracula ederentur per manus eorum. 
4 Sciſſa eft autem multitude urbis : & alii quidem erans 4 
Jrderr,alit vers ab ApoiFolis. | 
5 Quum autem faffus efſet impetus Gentium ac Judes- 
rum una ctanif ſhes primoribus, ad eos injurmns afficiendos o&f la- 
, 6 Re confidera14, perfugerumt in cruitates Lycaonie, Lys 
fram & Derben,c& circumjacentem renionem : 
Summa eſt,qu6d prxdicarint Evangclumprumum in 
Fnagoga,V.r.dcinde paſtimin urbe,V.3.quodque _ 
L 2 culis 


1 


142 Analys1s Loonca. 

rem evEnit ur experirentur odium & perſecutionem in« 
credulorum tum Judzorum tum Genrium; Y.2:4.5. ac 
randem fugerent,Y.6,ubi indicatur,in que loca fugerins, 


PARS SECUNDA, 


Quid egerintac perpeſsi fine I yſtris, 

7 Et illic evangetnabant. 

8 Quidam autem vir Lyſtris capt pedibus ſedebat,clans 
dus ab utero matris ſug,qu: nnguam ambulaveras. 

9 Hit audivit Panbon loguentens ; qui intendiſſes 
in eum oculos, & vidiſier quad fide eons Th 

10 Dixit voce magna; Surpe in peder twos vetius., Tum 
Ule exfiliis hap Ne. CPN ALI bw x 

11 Tube vers quum vidiſſent quod feceras P anbus, ſuſtu- 
lerunt vocem ſuan, Lycaonict dicentes ; Dii aſſimulati homini- 
bus,deſcenderunt ad nos, 

12 Vocabantg, Barnabam quidem Jovem : Paulum vers, 
Mercurinm : Quonian is erat dux ſermons, , 

13 Sacerdos autem Jonjs collocati ante illorum urbem, 
quum tawros vittates ad veſtibula adduxiſſet, volebar cuns 
twrba ſacrificare. 

14 Cuod quam audiſſent Apeſtoli Barnabas & Paulus, 
diruptis palliis ſuis infilierint in turbam,clam ances, 

I5 Aedicentes ; Viri, cur ifte facitis ? nos quogue ſuns 
homines tiſdem quibus vos affetionibus obno xii, annuntian- 
tes 4 4 Vanis iftis rebus convertatis 1c1 ad Dewn illun ti 
vVum,qui fecit celum o terram C7 mare, oy onmia que in en 

ws ? 
4 16 Oni preteritis atatibus ſuit omnes Gentes ſuis ipſa- 
rum vits mcedere, 

17 QOnmnquam non paſſuc eft ſe elle expertem teftimonii, 
nobis bencf'rciends, {ans nobis celitus pluruias ac tempera fru 
Hiftra, impiens cibo o3 letitia corda noſtra, 

18 Er hecduemes, via compeſcuernnt rurbam ne ipfic ſ4- 
crificaret, 

- 19 Supervenerims antem Judei Amiochia & Iconio; 


qu 


PaTti 


” 
7) 


Act. AposT. CAP. XIv. 143 
noe tees hr lapidarunt,tcraxermnnt g, #xtra ur- 
ex:ftimantes exn mornuum eſſe. | 
20 Sed quam circumftetifient exm diſcipuli, ſurrexit, & 
ingreſſus eſt urbem : & poftridie abiit Derben can Barnaba, 
Quaruor hicnarrantur, Paulus ſanar quEdam chu- 
dum, 2, Lyſtrcnſes voluar ipfi & Barnabz facrificare. 
3- Ipſi cos compeſcunt. 4. Paulus lapidarur. Ad fanatio- 
nem claudi quod artinet : primum deſcnbitur illus mi. 
ſcria,.8.Demde occaſio ſanationis,nempe qu6d audie- 
rit Paalum loquentem, 9.9. Tum cauſa impulfiva quz 
Paulam ad fanandum .illum movit, nempe qu6d viderert 
lum habere fidem,YV.cod. Poſtea modus agendi,nempe 
qu6d dixerit yoce magna, Swrge exc. Y.to, Poſtrem6 mi- 
raculum iplum, 1bid. Quod ad conatum facrifcandiin 
Lyſtrenfibus: exponitur primum cauſa illius impulſiva, 
nempe qu6d vieiflent miraculi a Paulo editum in clau- 
do,qu6dq; inde concepiſlent opinionem, illos efſe Deos, 
Y.rr.Que opinio luſtrarur indicarione ſpecierfi;nempe 
qu6d Batnabam habuerint pro Jove : Pauhurn vers pro 
Mercurio,Y.1 2, Deinde narratur ipſum fatum,nepe ſa- 
crific *di conarus,Y.1z, Quodadcohibitionem iſtius co- 
natus attinet: Barnabas & Paulus illos cohibuerunt rum 
fatis,rum verbis.FaQis:qu6d diruperunt pallia & inblie- 
runt in turbam,Y. 14 Verbis: quod cum —_ cos de- 
horrati ſung, Y.15.16.& 27, Quarum aftionum evencus 
indicatur, Y.r8. Porto dehorrationis ſux argumentum 
hoc affcrunt, qu6d honos ille debearur foli Deo vivo ac 
yero. Erfimul rerum Deum deſcribunt ex effec is, vide- 
licet opere creations, P.rg. opere gubernationis homi- 
num,F.16.8 opere fuſtenrationis,.r7. Quod ad lapida- 
rionetn Pauli arrihet : indicantur lus authores,F.19. & 
eventa tria. Primum ibi, Traxeruns, Secundum ibi,Sed 
,wman tihaxiſſen, Teruum ibi, Er poftridpe. 


PARS TERTIA, 
Quid egerintDerbz,8&irerum Lyftris &c. 


»1 Quumgz evangelizaſſent mrbi ill; 23 diſcipulos mulros 
L 3 feciſſent, 


144 ._AnaixS19-LoGy on; A 
feciſſent reverſs ſunt Lyſiram o&3 Iconiam oy Antiochiam: 

22 Corfirmentes es Gene perme»- 
werent infide, & dicentcs oportere per muleas affliffiones nos 
ingredi in regnum Dei,  , ” IE 

. 23 Quumgq;ipſcs per ſuffragia creaſſent per ſougulas Eccle., 
fras Prexhyterosprecatiqne efjent cum jequnucs, commedarune 
eos Damina in quem creiderant, CLI 

Summacſt,qu6d Derbz evangelizarint: Y. 21. Lyſtris 
vero,lconu & Antiochiz (nempe Pihidiz).animos dilct- 
pulorum confitmarint, V.22, & presbyteros per ſingulas 
Eccleftas crearinr, Y, 33, & denique Daining cos cam 


PARS QUARTA, 


Quid- cgorint Perge, 
24 Peragrataque Piſutia,uenerunt in Pamphyliam. 
25 Ac Perge locuti ſermonem, deſcenderunt Attalian. 
Primiim indicatur itcrquo venerunt Pergam, Y. 24. 
Deinde quod Pergz cvangelizarine, Y. 25. Poſtrem6 
quod indedeſcenderintArraliam,rediruricilicet Antio» 
chiam Syrix, , "YT 9 6g 


PARS-QYINTA, 


vid cgerint Antiochiz Syriz,quium _.. 
ov cg elſentreycrſi, - "<6 

26 Et illine abnavigerunt Antiochiam , unde fuerant 
commendat grauie Dei ad opus quod explenerant. 

27 + Quan autem Veniſſent oy congregaſſens Eccleſiam, re- 
mlerunt quecungue Deus per ipſos effeceras, eumque «peruſe 
Gentibus oftium fidei, 

28 Er eger«nt illic non per um uempus cum diſcipulic. 

Tria narrantur, Primim quod Antiochiam Syriz re- 
dicrint, legatione verfundd, P. 26, Deinde qu6d rerule- 
rintEcclef1z quid cgifſent arque effeciſlent, F. 27. Po- 
ftrem6 qu6d ibidem commoran ſing, 


S CHO- 


Ww> 


F Vw W 


KW 


Act. ApoOST. CAP. xIv. _ gp 
SCHOLIA IN CAP. XIV, 


. 1 Ttidema7 ms dann, 'Scil. urmuper Anaiothizin PiG- 
diaſupra 13.14. 

z —= vers increduti fuerunt. i: IN dmatirre; Vel, 
w__ non obediverunt Evangeho, qui non 
pa bi pertuaderi vernatem Evangehi. Ma- 

nddadn, drgirwony, Animos. rec ures. Ad 
_ | animas, Adwverſus fratres. 19:wi Thy dddgar, SIC 
nominart credentes , ut qui untun in czlis parem in- 
vocent & fraterno amore ſele murus complecgan- 
ur, 

3 Multan tempus. irawty 245, Ad verb. Sufficiens tem 
pres, Greciſmus, Egerunt, Sinner, Vel, commorati ſunt. 
Ad verb. Contriverune. Phraſis Graca, Frets: Domino, 
iA©n' wi Kvern. Ad verb. Swper Domino. Subaud, i mmiten- 
res, tanquam ſuper {cipione, Sermon: gratie. mW My 
Ti z5e4r@-. Id cft , quo annunrtiatur Dei gratia;cre- 
_— in Chriſtum, Genitivus ſubje&i, & peziphra- 

sEvangclii. Dabauque oe, u, dorm: &c E Is, 
Detlarat tus verbis, 'quomodo Dominus wy mm _ 
In Pauli & Barnabz. Confer. Marc.ult. | 

4 Sciſſa eF, ig{Sn. Sic Virgil, Scindizur incertzom fludia 
incontravia vulgus, Eraut a Juden. 3ozy oy mis ledavok. Ad 
verb. Cups Judeis, Stabant a parabus Judzorum, facic- 
bant cum Judzis, 

a 6 Et circum jacenten regionem, », Thu eeixuegr, Subau- 

8. 

7 Evangel:abant. 3 Jour bayſwstigfy:i, Ad verb. Eras 
ovaogiliqendes. 

::8 dyfirs. cet regs Scu, «pud Ly#fires : fi Av we noe 
men populi eſt, ur Ares urbis. Captus pabonbalane 
nie mes. Ad verti. (mputens pedibus. 

9 Seliberatumiri. t9outnirgy, Ad verb. Se ſarvaembri 
Ideſt, ſe anatum iriſeubberarum ir a vitioſuicorporis, 
Synecdoche generis. . | 

3 L 4 10 Exſilth, 


146 AnxaLlvss Locrca | 
10 Exfiliis, ivr, Ad verb. Salit. 

13 Jowis collocati. 1% avie 6 br bd eft, tatux Jovis 
collocatz. Mcronymia ſubje&ti. Collocati. m4 iyrG-, Ad 
verb. Entisy ſeu,que erat, T ateros wittatos Tees ky ov mpuctrets 
Ad verb. 7 amos & coronas, iy d1% Sivir, Vide annotationes 
D.Bezz. file jv . 

14 A 'B 44 Ere.bt Yard geo Bapre fag, De 
ſtolacu wx vide ſupri 13.2. Wi 

16 Preteritus,m; meu ulian, Ad verb, PrevervetTy, 

17 Cibs  laitia, Tgic %, iargewins, Id oft, lawtia ox 
cibi copia iſ abi. . 

19 Traxenm:, ov, Nempe per terram: quz clt em- 
phaſis Grzc1 verbi : unde ſyrma,veſtis caudata matron#- 
rum nobilwum,cujus c: uda per folum trahitur. 

21 Diſcapules feriſſent. uzyure/ owree, Sic Marth, vic F. 
19. Matos, ixavrc, Ad verb, Suſcientes, Grecilmus. Artis 
ochians. Arvioyres, Scil, Pilidiz, Supri 13.14. 

25 Sermonem, 'r:7 1, Scil. Dei. | 

26 Antiochiam. «c Arriby1es, Seil. Syrix. Frermm com- 
mend. 3 ow wa, adi));44/04, Supra cap.13.in principio, 

27. Retulernns, avi/evar, Ad verb. Renuntiaryunt, Per 
ipſes. wil 4 6. Ad verb. Cum ipſis, Pro, i «8. urhabe- 
cur anfr4 1 5. 12. Aperuiſſe vftinm fidei.3r1 nuts Seger miguac, 
[d eſt, przbuiſſe ampliſsimam occafionem perveniendi 
ad fidem falviticam, Mertaphora. g 

28 Egerznt, l\inerfr. Urſupri Y.z. Non parvum rem- 
pus. 245yer ir i/gor, Vel,non parum remporis. 1d oſt, bene Jon» 


gum tempus, Aron, | 
OBSERVATIONES EX CAP. XILYVv. 


Ex Þ.1.Miniftri verbi Dei ſtrenue in przdicando ver- 
bopergere debent: przſertun quumillud nunquam fine 
frucu prexdicervr, : of 

Ex V.2. Nihil novi eſt quum increduli Gdeles Evan- 
gchn przcones hoſtiliter nvadunt. ve 

 Exy.z, Quum dofrina Evangelii miraculis confir- 
mata fir,non eſt quod de illus vericate ubitcuaus, © - 
| x 


Act; Avosrt. Cav.” xtv. 147 

Ex 9.4 Nihil novi eſt 6 ſcindatur aliqua civitas, quum 44, 
Evangelum predicatur:icd culpa ejuimodi ſeditionis eſt 
mEvangeli hoſtibus qui ferre illuj non+pofſunr. Huc zap, 
os Ayer Non veni miſſurns pacem,ſed gia * 


Ex Y.5.&6, Quum hoſtes Evangeliivim intentant, 9, 
fugere licer. 

Ex Y.8.8 ſequentibus. Sicur Deus per verbum Pauli 4, 
ſanavu claudum : tra necelle eſt ut nos quoque fanerper 
a Evangehi, uct ambulare poſsunus in mandatis ip- 

Us, | 

Ex F.11- & ſequentibus. Homines 4 natura immerſi 4), 
ſunt craſsiſs1.m# 1gnorantize veri Dei, & contri propenfi + 
ad idololarriam ſeu cultum falforum deorum. lraq; Deo my}. 
gratias agamus,qu6d-mentes noſtrxs vera & ſabvicea ſut 
cognitione per certum verbum illuſtravie. 

ExYV.15. Convertatis vos ad Deum illum vivum &c. 11d), 


Deus verus non nifi unus eſt, 
Ex codem-veriu « Qui fecis celum &c, Mundus non fiir 4:1, 
ab zrerno: ſed a Deo crearus eſt. 0M 


Ex 9.16. Conſuotudo, quantumlibet vetus,non excu- 91), 
far idololatras.B,' 

Ex codem verſu, Qu6d non incedimus in viis noſtris, 1-7. 
id eſt in falſo Dei culru, arque ades in ignoratione veri 
Dei, ſed verum DeumreRte colimus ex przſcripto verbi 
ipfius, id fingulari ejus gratiz accepuum ferre debemus: 
quianatur3 non. ſumus meliores gentibus illis priſcis, 
quas Deus fivit mulus ztatibus incedere in viis iplarum. ww 

Ex Y. 17. Nullus hominum excufationem habet co- 419). 
ram Deo,fi ilurm non agnovit neg, coluirt ur decet : quia 
Deus per opera creationis abunde reſtaram fecir omni- 
bus porentiam, ſapientiam, bonuraterw,denique majeſta- 
rem ſuam, ConicrRom.r, | 

Ex Y.19 &20. Diabolus in extremum redactus, tan- 79), 
dem aperte furit: ſed fruſtra, tunc quoque quum videtur 
efſe ſuperior, B, 

Ex Y.21. Per medias mortes nitulominus un vocatio® m4). 


nc 
i: Ex 


did}. 


248 Anarrs 1s LoG1ca' 
Ex Y.22. Miniſttorum eſt, non tanuwm docere: ed e- 
riam iam dottos conhrmare & ad crucem przparare:B.. 
Ex evdem verſu: Oportere per nualtas afflittiones &e., 
Quum ita 4 Des decrerum atque ordinatum fit ur per 
mulcas afflictiones in cxlum ingrediamur,cadem tcthcet. 
via quanos antecefſer dux noſter JelusG hnftus:rantum 
abcit ur perturbari debeamus fi propter docrinamE- 
clu affligamarguc pots co nomine nobis gauden-- 
dum ſir.Conſer Math.Y.1o & 11, Iicm ſupra caps. V.qr: 
Ex Y.23. Paſtores certis Ecclelus addict, prumitlis ab 
Apoſtols conſtituri fuerunt B, 
Ex V.27. Aperniſſe Gentibus ofiizam fadei, Per Evengelii 
1 ma spcritur hominibus oſtum fider: pee 
uod oftrum qui edi noluerint in Ecclefiam que cf 
> no Dei, iliis - ny czh (quod Og 
cſt) in zrernuns daudetur. = 


A— ——_— 
TY wy ry y= ” — 
z 


ANALYSIS CAP, XV. 


 ARGUMENTUM, 

Duo hic narrancur. Primum, quomodo conciliuun 
Hicrolymis celebratum fit per Apoſtolos propter con- 
troverſiam Antiochiz exortam de circumedionc Genth4 
wn fidem Chrifitanam amplexarum,$8 de wſtificanione, 
Deinde quomodo P aulus & Bernabasin diſ>iduum fivg 
diſcordiam inciderint propter Johanheas: Marcum. - 


PARKS PRIMA, 


Concilium Hicrofolymis cclebratum. 

yo! quidam qui deſcenderant & Judas, docebant fratrer, 

& diccbant, Nsſt circuncidamini ritw Meſis,non porefiig 
ſervari, 
. 2 Ortd igitur nantia ac tatione 1% e x4 Pans 
&Þ &F yn." —_ illos, ſepa furs we —_ 
Paulus: 3 Barnabas op quidam alts tx viiis ad Apoſiolos dc 
Preaiyzercs Hieroſolymaw, percontaturi de bec gneſlione; ; 
3 ub 


I BELT BB 


AcT, APOST, CAP, Rv. 149 
3 Ik ergo dedutliab Eccleſia, paragrarunt Phanicen &> 
Samariamnarranes conver fionem Genzaom ; oy adferebant 
gandium magmen onmibus fratribus, : z 
4 Carnmanien adveniſſent Hieroſolyma, excepti ſunt 
Eccleſia &7 ab Apoſtolis ac mERER & ———_ 
gue Deus per ipſos effecerat, 

5 Sed (aicbant) > ſurrexerun « ſefta Phariſze- 
rum qui crediderunt, dicertes oportere circuncidere eos , op 
pracipere as obſervent Legens Moſis, | 

6 Congreger ſuns igicur Apoſtoli & Presbyteri mt diſpi- 
cerent de hoc negoire, | 

7 Quin a'tem multa diſceptatio fuiſſet , ſurgens Petrus 
d:xis cis, irs fr atres,cu0s ſeitis Dewn jaupridem inter nos e= 
tegiſſe mc, ms per 03 menm audirens Gentes ſermonem Evan. 
gelii,ely crederent. | 

$ Et ; nowt corda,dedir eis refimonium, dato ip [is 
Spiritn ſano,ficut or nobis, 

9 Nohilg; diſcrevis inter nos Cr illos, mt qui fide purgarie 
vorda eorum. 

Io Nuncergo quid tentatis Dewn, imponendo juguan cer- 
vict diſcipmlor um quod neque patres noffri neque nos portare 
val mus? £5 

11 moper gratiam Domini Jeſu Chriſti credimns nos ſer» 
UVarum ari, e&7 ill, 

12 Tacuis autem gta multituds, or audicbant Barnalam 
& Paulum exponentes querungque Deus edideras ſigna, & 
miracula per ipſos inter Gentes, 

13' Poſtquam autem ipfi conticuiſſent , reſpondit Jacoins, 
dicens; Viri fratres audite me. 

14 Symeon expoſuit quamsds primum Deus reſpexirit 
Gentes,ut ſmmeret ex it fir populuum romini ſuo, 

r + huic rei conſonant verba Prophetarum: ſicut ſcxigy 
tne ef, 

16 Poſt hac revertar, & reſtaurabs tabernaculum David 
collapſums, gy ruinas ejus reftaxoabo,th rurſus erigamiliud; 

17 Us requirant reliqui homines Dominum , & anwes 
Gentes que vocate fuerint de nomine meo: dicit Dominus qu 
facit hec ona. _ 
is Nota 


r50 ANALYSTS Logerta: 
"18 Note ſwnt Deo ab omni £vo onmia opera ſlut, 
19 Quemobrem ego cenſeo non eſſe AFL e067 #X 
Gentibus qui ad Dewn ſe contertwnt. 
20 Sel ad cor feribendum or abflineant 4 pollutionibus - 
A—_—_ ſcortatione oy ſuffocato, oy Os 
21 Moſes enim ab ttatibug antiquis 


823 habet 9uu th ipſum predicent, ſn ay gu CN en 
wor PF x 


22 Tunc WM ef} Apoſtolis &4 Presbyteris cam ro8a Eco 
F SEX /e eſe wviros mittere Antiochiam cum P aunty of 
Barnaba ; nempe Judam qui cognominabarur Barſebas ; & 
Silam,vh os primarios inter fratres: 

23 Iſtis per eos ſeriptis: Apoſtoli &4 Presbyters &y fratrer, 
iis qui ſuns Antiochie ty in Syria & in Cilitia i fraeribus qns 
= ex Genttbus ſalutem. 

+. aps voniam quasdam & nobu egreſs; indioimine 101 ture 
beſt erbis labefaFantes animas veſtras, dicentes oportere 
yos circuncid), o& fernare. Legem, quibus hoc non Manddvee 

YOHKHS © 

25 Viſum eff nod concorditer congreg4tu deleflo wviros 
mrtere ad vos cnn AiletF:s noftris Barnaba or Pats, 

26 Hominibus qu werims animas nominee 
Domini noſtri Jeſw Cope _—_ 

27 Miſamus ergo & Silaw, & 4obis eas 
dem verbis reforons, _- Le 

28 YViſumeſt enim Spirieni ſanto ecnobiopuedued anpl. 
1s Imponeremus Vobis onus preter nereſſwria iſta. 

- 29 Videlicet w'abſtineatis ab iis que ſunt immolara i. 
dobis , of ſanguine, & ſuffocato, & [cortatione; & quibus fo 
ſeruens Vos integro:,bene agetis,Valete, 

39 Il; igirur dimiſſi venerunt AtidOary congrega- 
ta multitude redderunt epiſtolam, 

Jr I FIR quien ral: gaviſe ſunt ſuper opherraaows; 

ent Of P ta, 
rant gy rome many. gud ng 


= =_ ati ſunt fratres, > 
33 Xe y_ nk a A PINE. d\ ot 09 pa- 
ce 4 fratri 


$4 Sed Cils _ eft rp Wanere. 


Tria 


Fax 


AcT. APoST. CAP. xy, 5t 
Tria func principalia narrationis hujus membra. Pri- 
mm narrantur concili iſhug cauſz procyeantes, uſque 
ad 9.6. Deinde ta concilii afta,a Y.6, uique ad zo. Po- 
ſtrem6 eventa, 4 V. 30, uſque ad 35. Cauſz concilii pro- 
creantes narrantur quinque:quarum aliz ex aliis conſe- 
curz fune;Prima & originalis cauſa fuir dogma quorun- 
damquidetcenderanta Judza, F.1. Secunda cauſa fuir 
cogmatis illus oppugnatio per Paulum ac Barnabam, 
ſcu controverha inde nata,F.2. Tertia cauſa fuir decre- 
rum Ecclcfiz Antiochenz de mittendis legatis ad Apo- 
ſtolos Hieroflymamybid.Quarta cauſa fuirdecreti illi+ 
us exſccuno,ſewipla legatorum miſsio,F.z,Quinta cauſa 
fuit legarorum apud Apoſtolos propofitio atque peritio, 
Y.4 & 5. Harum cauſarum quarra illuſtratur c ſajecti? 
locis perque legariilli profeRi fuerunt : & ex corundem 
fafto ſeu atione laudabili in illis Jocis:cjutdemg; aRtio- 
nis eventu. Quinta autem cauſa illuſtratur ex adjunta 
narratione rerum ab illis legatis geſtarum apud Gentes. 
Czrcrum controverhia fuit duplex, quarumunaalteram 
ſecum traxit.Prima tuit,an gentiles qui rum fidem Chri- 
ſtanam amplexi crant in Eccleſia Antiochena, fint cir- 
cumcidendi? Phariſzi qui Hicrololymis Antiochiam de- 
ſcenderantyid affirmabar: Paulus & Barnabas negabanr. 
Afﬀfirmationem ſuam probabZr illi hoc argumento, qu6d 
ſecus nonpoſlent ſervari: quod argumentum fundaba- 
tur in hac ſententia wa, Neminem pole ſervarini- 
h per circumcifionem,& ex conſequente per obſervatio- 
nem legjs Mofaicz. Id quod rurſum Paulus & Barnabas 
negabanr, Syllogilinus igitur Phariſxorum hic erat. 
Si nemo poreft ſervari niſs per corevmcs y «c onmine 
per obſeruationem legis Moſaice ; cerre Gentiles qui fi 
dem Ch: iftianam fuerint ample xigcircumcidi opor ret: f 
mud /e vari velins. 
Atqui nemo poreft niff per circumci ac omnino Legs 
Moſaice obſer vationem [ervari, 
Ergo Gentiles illos circumcids op tet, {e ſervari velint. 
Hujus yllogi/mi aſſumtionem negabant Paulus & Bar- 


nabas : & hc crat mi xpnixdua, atque controverha prin- 
cipalis 


152  AnALysrs Loctea 
cipalis. HaRerms de concilii caufis procreanribns. | - 
Jamad a&S$ip quod artiner, ex narrantur yup 
Primum de quzſtione propofira fuit diſcepratum, Y.7, 
Deinde Petrus fuam pronuntiavir ſententiam , conchi- 
dendo parrem negativam. videlicerGentes non effe cir 
cumcidendas, & {alurem non pendere ab obſeryatione 
legis Moſaicz,i Y.7:uſque ad 12. Tum Batnabas & Pau- 
Jas narrariicres 4 ſe oefias apudGenres,Y.r2 Poſtea Ja 
cob ſententiam dixit: qua & ſententiam Petri confirma-+ 
vit, & aliquid adjecir de abſtinentia 4 certis quibuſdam 
rebus oblerratidh Genrilibus ad Chriftum converſis, $ 
P.13.uſq;ad 22. Poſtrems rotum conciſum fecit decre- 
rum de ſenretia 4 Perro & Jacabopropoſira Ecclefig An- 
riochene exponenda parrim per legatos,P, 2 ::partim per 
epiſtolam,que recicarur 4 V.23.uſque ad zo.Crreriim ad 
ſermonem Petri quod attiner, duofunr principalia ilius 
membra. Priore oftendit,gentiles qui rum Chriftianam 
fidem ample&ebantur, non efle circumeidendos, P.7.8, 
& 9. Poſtcriore oftendit,falutem non pendere ab obſer. 
vatione legis Moſaicz,).1e.& 11.Priot demonſtratio di- 
, reQa eſt contra ſyllogilmi Phariſrorum concdlufonem': 
poſterior contra aſſinationem, Priorem ſententiam pro- 
bar Perrus 4 pari, videl. excmplo gentiſium minifteriy 
ſuo ad fidem addutorum Czſarez apud Cornelium ce. 
rurionem, Nam fi gentiles Antiocheni,aliique quirum 
Chriſtianam fidem ampleRebantur, fuifſent circumci- 
dendi: pari ratione circumcidendj fuiſſent gentiles Yfi 
Czfarcenſes. Arilli non fucrunt circumcidendi.Nec iſti 
igitur. Aſſumrionem probar teſtimonio D&, quod poſi» 
cum eſt in fa&o, videlicer donatione Spirirus fantti. Nam 
niſi Deus gFciles illos gratos atq; accepros habuifſer abſ- 
que circumciſione propter ſolam in Chriſtum fidem:non 
_— cis y_ ſanQum, i. rye p i 
cu myſteria cxleſtiaenarrandi rinis lin Aqui 
dedit cis Spirit ſan&tum, Ergo Lens: A ills Habuir abſ 
quecircumciſione.Arque hxc de ſententia priore.Poſte- 
riorem probat Perrus duobus argumentis. Primiim 4 
conſequente abfirdo, Namſ ſalus pendererab obſerva- 
riore 


Act. APoST, CAB: Av. 153 
cione Legis Molaicx,nemo (ervarerur. Ar cermm eſtali- 
guos ſervatum iri, Non igitur pendet falus ab obſervati- 
one Legis Molaicx, Connexumprobat ab adj Le- 
gi i th in hac vita,quod icilicer Lex fit onus im- 

: id eſt, quod obſervaru impoſzibilis fit. Quam 

rentiam wy & awplificac diſtriburione, ub air: 
Neque patre: noſtri, neque nos portare potwimus, Cujus im» 
polubleacs caula eſt naturalis impotentia homunis per 

plum pcumorum parenrum corrupti & peccato infeQi. 
Deinde 1dem probar 4 contrario. Quicunque ſervantur, 
ſcrvantur ex gratia Dei propter Chriſtum: Nemo igirur 
ſcrvacur per obſervationem Legis: ſic enim ſervarerur a= 
liquis ex mcrito,ac proinde nonex gratia.Antecedes il- 
luſtrac diftribucione, ub1 ait: Credimus nor ſervarum iri, 
g————_—_ & ilb,videlicer patres,ſervati fuerunt. Hic 

rmo Petriilluſtratur ex evento,quod ſcil.cora multitu- 
do cacuerit,id eſt, ſilentio ſuo ſentenvam Peri approbas- 
rit, Jam ad ſermonem Jacobi quod aruner,illius quogz 
duo principalia membra ſunt. Nam prunium contrmar 
fſententiam Perris Y,14. uſque ad 20. Deinde aliquid 
adjicit,Y,20. & 21, Scntentiam Petri confirmat primum 
reſtimonio prophertz Amos ex cap.9. Y.11.& 12. Deinde 
4 natura Det, videlicet a Dei ſapienria : cujus ca eſt ra- 
tio ut quicquid in tempore agit, id ab zterno agere de- 
creverit,Y,18, Unde ſequitur, ab zrerno quoque decre- 
vifle Genres abſq; circumcifione in communionem po- 
puli ſui yocare per Evangelii prxdicationem: quippe qua 
illud iſto rempore jam facere coeperit. Contra decreta 
aurem Dei non eſt tas homini quicquam moliri aut age- 
re. Ex iſtis at gumentis deducir concluſionem, Y.19: hide- 
les ex gentibus non elſe obturbandos , adigendo (cilicet 
cos ad circumcifionem, 

Adjetio Jacobi eſt de abſtinetia i quatuor rebus, qui- 
bus gentes alſuctz crant: quum tamen una ex illis,vide- 
licet {cortatio,prohibira ficlege morali:reliquz vero6rres 
cjuſmodi (int,ur Judzi plane abillis abhorreret. Gentes 
ver6 ablq; ulla difficulcate abſtinere ab illis pofſear, Per 
pollutiones autemidolorum intelliguntur carnes idols 

immolarzx, 


154 »v»AnatyS18 Locrca 

ex collatione #.29 Hane adje. 
rn nods 
offcndantur fideles ex Judzis. Forte aurem vt oftendan- 


rur.probat & yy ns mT 
de te illixrebmn hauſcrant jam EX 
legum Mofaicarum, quibus res i eur, F, 21, 
Unde pii abills merit6 abhorrebant. Atque hac de fet- 
mone Jacobi. Jam epiltola concilii rribus-principalibus 
partibus conſtar,lalutatione,Y.23.expoſitione deereti & 
conclufione. Ex decreti rurkum duabus conſtar 
partibus : expoſi.onc cauſe impullivz, 9 24. & indica- 
tione membrorum: quz duo ſunt: unum de legaris miv- 
rendis,Y.25.25.& 27 : alrerumde ſcribendo ſuo 
to, 9.28, & 29, Concluſio eſt ibi : A quibus ſs ſervetis wor 
ec. Arque hzc de concilii aftis, Jam cventa narrantur 
ſeprem. 1.Legati venerunt Antiochiam, 2.Coa&i mul- 
ricudine reddiderunr epiſtolam, 3. 111: epiſtol3 ledl.ga 
viſi ſunt ſuper exhortatione. 4. Judas 8 REI nh 
mirum, cos confirmarunt. 5. Aliquandiu illic ſubſtire» 
runt. 6, Tandem & frarribus Anuochenis Es 
5. Silas ramen remanſir, 


PARS SUCUNDA. 


Diſsidium Pauli & Barnabe. 


35 Pavuluantem or Barnabas egernnt Antiochie, docen- 
ger 77 evangelizantes cm aliis eviam multy ſermonem Do» 
$4ni. 

36 Poſt aliquot autem dies dixit Barnabe Paulus, Rever- 
fi imuiſamus fratres noftros per omnes civitates in —_—— an- 
nuniavimu: ſermonem Domini, cognituri quomodo ſe has 
bean:, 

3” Barnabe vers confilium erat aſſumere ſecum Johan- 
nigm: qui vocab aticr Marchs : 

38 Parlu auteys eu cenſebas, exm non ſimul :ſſuame- 
re,qui by 5 Mg zpſis ex Pamphyliagnec cuan 19ſt profilin 
eſſer acl 

39 = ic initur Air ſuns exacerbatiau alter ab altero dſcederet 

& 


CO OO NTT ETHRROETOCOaBnmTaYy 


Te CO-OP FEY 


qo 


Act. AFo$t; CAS. xv. 55 
Marco enevigeres im Cyprom - | 
40 Pavius verb alleffs Sils abit, cormenderu gratia 


Oe - 

- 47 Peragrevity: Yriam ac Ciliciam,confirmans Eccleſias, 
Fria'junr principalianarrationis hujus membra:Cau- 

ſz procreamtes d&{sidii,difsidium ipſum, & eventa. Cau- 

fe p' narranterduz: quarituna fuit in Barna- 


Pauſum & Barnabam declaratur & cauia procreante, vi- 
chenos,F.z 5. Diſsidium ipſum awplificatur vocabulopa- 
roxyfini ſeu exacerbationis animorum,F.z9,Eventa nar- 
ranturquatuor. I. Alter ab alterodiſceſsit, 2. Barnabas 
afſumpto Marco navigavitin Cyprum. 3. Paulus alle&to 
Sila abiir,commendatus gratiz Dei 4 fratribus, 4. Idem 
peragravit Syria ac Ciliciam,conficmans Ecelcfias, 


SCHOLIA IN CAP, XY. 


2 Repugnantid. cairuer. Pro, aimcelowr. Non exigua. wt. 
hae. Id cit, maxima. Amine, Confliceutum fuit, irafes, 
_ Confiitnern. (cilicet frarres qui cram Antio- 
chix, 

3 Adferebant.mibey, Ad verb, Faciebant, 

4 Per ipfos, pil «v8. Urfupri 14.27. 

5 Ecs, avrss, Nempe Gentes fidem Chriſtianam am<- 

Legem, w 1wor. Nonſolum moralem, ſed & ce- 
remonialem: idque ad promerendum vitam #rernam. 
Ex collatione Y.10, 

M 6 Ds 


156 ++ SCHOLA IN A 
& chumewh ti Saleen ded. Daher 
bec 


idem, a9' eSriexfe, Vel Vel, Jaw inde ab ins 
Scil. tg alcanfonces Exanagin, AC 
verd. A dzebus _— ng we, an igaifam,. Vi 
pra Caplio, 

8 Spiritu ſanflo. ni mcua w dyn, Vide polo 

44.& ſeq 

10. Imponends, An%irg. Id eſt, of Anarg. tm lee 
imponerc. Jugem. {pn Newpe Legem Moſis. Ex colla» 
tionc 7.5.Mect Qu FR Es F 

11 Ims, «na, Qua at, per Legem ur. cuju 
perfe&a obſervatio fir impoſsibilis ) ſed per gratiam, 
LQuemadmodum 79 illixg? ir agimoy xexdnu, Scilicet lervan 
ti fucrunt,iowmmous, 1 aurem,id infer noſtricx cols 


promrum erat quzrere, Tondo rar rur lervati UAE : & 
item nos ſervemur qui1 

tare non polsimus. Reſponder, Per gratiam. on Chrifh, open: 
per gratiam Dci partam morte Chniſt, Sic genitivus no» 
tar cauſam efficientem. | 

12 Tota multizudo.wa Ti mib@-Scilicer Apoſtolorum 
& Presbytcrorum, ex callatione Y.6. ad quem zene icit 
articulus aiz0cecxi, Nift malinus nomine m ; 
intelligere Ecclefiam,cujus mentio fit infri Y.22. 

14 Reſpexerit, muminlem, Ad verb. YVifreaverit, (cu, in- 
Vs ſerie, Reſpexerit Gentes #8 ſumerer ex pf. $,umionanecro Nets 
Fer 5 res, Ad verb. Viſu eaverit accipere ex gentibus, No- 
mini ſus. &n' Ti puns «v7, cl, ſub nomine ſo. Id eſt, qui 
nominarctur zpGus populus,ex collatione Y. 17. | 

17 Que wvocate Y 0L/ de nonme meo, is” 6 CIn14 xr 
3% Grojegs pus in” 4074s » Ad verb, Super quos invocatuum frerit 
nomer. meum ſuper ipſos, Hebraumus geminus ; wws, in 
phraſi,alcer in repeutione pronominis. 

19 Non e/]e oburbandos. ual map ireghein, Scilicet den Elv 
liphs Grzeca. 

20 A pollutionibus idoloriom, Seri # 2, NUTPWA TY Ts 61 FAR 
41»: $ wv , * 


Mg” TR = cc ij rc ia ic a a.cTD,. 


LOL 


Act. Arosr. CAP; xv. 157 
».Heft,4 carnibus polturis per idola, e6quddillis fue- 
runt immoiarx.(QQuz infri Y.2 9, nominantur ei/wilvvra, 
Genitiyus %V 4//++y notar cauſin efficientem, 

"27 ' Per ſingulas crvitacres, x mroduy, Viderur ſubaudien- 
dum Wow: Stcur extatinregre infri F. 36, Er fic mox di- 
Cit,x7 mi oxfÞa7), Ipſum, «v79), Id eſt, dotrinam ipſms. 
Meronymia adjunQi. Sic mox : Quam legatur, icilicet 
Moles: id eft,bri Moſis. $ 

'23 1fTirper eos ſcriptis. yeutarre Is yeregt Loffs mb, 
I Arun arhaalate ſcriptis ac miſsis per cos, Ellipfis 
uficara. Per eos. 14 xricyc «v8, Ad verb. Per manzon eo- 
79m, id eſt, miniſterio corum. Hebraiſmus. Quanquam 
hoe accipi poteſt proprie: quia literz quz alio mitrun+ 
tur,daneur in manum ei qui fert.Salurems. 1ajprir. Ad verb. 
Gandere,Quem Grzciſmum imicatus eſt Horarius in c- 
piſtola quz mcipir,Celſo gawdere, 

24 Oportere vos circumcidi.oherriundx. Scil. deir Vdc, 
Ellipfis gemina. Legem. # »huor, Urſupra V.y. 

25 *Concorditer congregatis. yubuhjore ewodunedly, Vel, 
Concorditer conſentienuibus, Ad vetb. Fatty nnevimiter, 
Delefos viros minere. xt 21y/x5 aidoug miney, Vel,oneige« 
&9», Debgere viros & mittere, Ad verb, Pottquamdelegiſſe- 
mus Viros,mittere COS. 


26 Quiexpoſuernnt reggSSornir1, Ad verb, Qui tradis 
dernnt 


; 27 Verbis.d) 5x. Ad verb.Per ſermonem. 

28 Yifum eſt. Hts, Vel, Placuit. Spiritui ſanFo ac nobis, 
mi 12/4 1% per x 1 1d eſt, Viſum eſt nobis ex inſtinitu 
live ſyggeſtione Spiritus ſan. inhailvs, Preter neceſſaria, 
mMNiv# immayxic. Prof 23x85, Nomen indeclinadile, 
Nik forte fir adverbium,8& ſubaudiatur izgrw; & dican- 
rur md inw/23u4e 720m, ea que ſe habent necefſaris, 
per periphrafin. Neceffaria autcm hic intellige ad pa- 
cem Ecclehiz, quz rum erat , roleranttam intir- 
morum: non autem necef{aria ſemper 8& ubique, nec 
neceffaria ad ſalucem per ſe & fimpliciter. Except2 
ramen ſcortatione. Que quidem ide6 hic inter a+ 
diaphora enumerarur , quia a Gentibus non _ 

M 


ag On $ERVATIONES BY +. 


acur proflagitio: ur videre eſt ex 2.Cor.6.15. & dein- 
ceps: tenorteſtcxills Terfriano; Nene 
crede)adoleſcentulum ſcorbilti &rc. Mcen.2./ 


29 Abiuque ſunt immolate idolis. eidwdoti/rwr. Confer 
1.Cor 8, 

32 Propbete. a:zeim.[d cſt,doQores Eccleſiz,prediti 
ſingularidono interprerandi Scripturas propheticas. 

33 Er quam egiſſent tlic <liqvamdin. mochorerrec od. agory, 
Subaudi T2: ut 2s py infra 18. 23. kem 
ante w_ —_— Verbum autem mer itt 
hac phra(i uſu r,ut Latinos verbum Agere, 
—_ vel dogers Vide ſcholia noſtrain Jac.4.1 3. 

35 Egerunt. Hingifr, Sel, Ty 2girm, Id eſt, Contrive» 
runtrempus. Ellipfi; Grzca. 

36 Reverſs inviſenus. Fncpolarrs Fonds, Vel, 
Revertamur Ef inviſamus. Per exmes cvitates in quituc. 
x7 7eouy 79)J..9 © ale, Ad verb, Per omen ciuitarem inqui- 
bus, Relativum refertur ad ſenſum,non ad vocem. 

37 Conſilium eras. \forevoum, Verus 1 dra wr & Sy- 
mn pn ovy- Os Volebas. Videntur i cgille ifs 


" Qui abſceſſiſſet. ir Ycuires, Supri13.13. Adilind 
0p, etc 7% 4797, Sc1L conficiendum. Nempe opus illudad 
quod-ipſos advoraverat Spiritus ſancus,fupra 13.2. Ar- 
ticulus igirur eſt #3 2pcccric. 

39 Sic rg/ter ſunt exacerbati. iyvrr I» mazgtvouec, Ad 
verb, Fate cit igitur ( vel, exftitis igiuur ) exacerbatio, 


PSERVATIONES EX CAP, XV. 


Ex V.1. Nihil eſt novi ex doRoribus Ecclefiz exori- 
zntur qui failarn de cauſis faluris doftrinam eradant: 
quur videamus id accidfle Eccleftiz Antiochenz quz 
Clariſsions doctoribus abundabae. 

Ex Y.2. Fa!ſ> docertibus de caufis faluris, acriter reſfi- 
ſtencum eſt: 119uc neceſsitas poflulet,cognitiocaut a» 
Ins 93184 dr>Ctoribas,Gefe Sg communi 1lorum con- 
c:: ;54 veritas ſtabiliawr, ” 


RAT RAT 


AcT. APos$T."CAP; Xv. 159 
_ Ex F.3, adferebent gandium Ec. Quum audimus Ec+ 74s), 
wy i debemus. ny +1 
Ex F.z. Quecunque Dens per ipſas effeceras. acia my}, 
pry ants Confer 1. Cor, 
3.V.$. & dei 
Ex} .' Congregatl funt &Fe, Comtroverliz de religio. 71). 
ne On Ecclefiz congregaros dijudicandz funt 
'Ex F.g. Ur qui fide purgarit corda corn, Declarandum 40). 


hic,quomodo per fidem Deus purgert corda.Id aurem fa- 


. . 


cit, per fidem imputat obedientiam mortis 
Chriſti ad juſtitiam ſeu in remiſfionem peccatorum, 
morre Chriſti pactam, Nam ſanguis Chriſti purgat nos 
ab omni peccaro, r. Johan. r, quatenus nimirumpro no- 
bis effuſus eſt in cruce cum ſenfſuirz Dei. Vide Heb.g 14. 
& capao. F.22. & 23. 

ExF.ro. & 11. Salutem ſeu vitam zternamnemo per -\. 
bona operain Lege Dei 'mereri poteſt-quia ne- 
moilla perfeRe a fd der falus ex gratia 
13quicreduntin Chriſtum, idque propter meritum illt- 
us 7quippe qui judicio Dei pro neſtris, peccatis ſatisfecit 
lucende poenamillorum,arque ira favorem Dei (qui vitz 
zrernz fons eſt) nobis conciliavir. 

"'ExF.rr ; Quemadhodum & ili;, Santti patresin V.T, 4:4). 
non mints quam nos in N.T, per gratiam Chirſti /quip- 
pe in quem ranquam venturum- crediderunt } feryati 
ſunt. Huc pertinet illud Heb 13 8. Jeſms Chriftus hers £5 
hodieidem efI,g in ſecnla. Treriitiud, Johan. 8.46. Aabra- 
hans geftivit ut videret diew menns (ait Chriſtus) Ef wvidis 
ac gaviſuu efF, Confer eriam Hebr.11. 
Ex Y.12. Tacuit autem tota multirso, Si quis in fynodo wy, 
reriatem c2leſtem clare expoſterit,ur hic fecit Perrus: 
rum czrer aquieſcere, & Deo gloriam dare, 
Hac pertiner um parumin concilio Niceno am- 
pleQtenrium ſententiam Paphnucii, contradicentis legi 
hve canonide omitrendo clericis feu miniſtris Eeelefie 
concubiru cum uxeribus, Hiſt'rriparr. ib. 2.cap 1 4- 

ExPF.14. & ſequentibus. Qui in ſfynods authoritate my, 
pre czreris valenc,uti runc Hierofolymis valebat _ 
. M 3 S? 


ways), 


did}. 


160 On$SERvVAtIONEs BY | 
bus: illos decer veriratem ab aliquo cx frarribusexpolts 
beaded 


rar rem 
Ex F.20, Ut abfiineans 4 pollutionibus idelorun &rc; 1 
rebus mediis (ſeu adiaphons ) hactenus communican» 
dum cum fratrum infrmicace, ut cis concedatur diſcen- 
di ſparium.B. - ASM 
Ex V.21. Moſes enim &xc.Sicut olim Judai fingulis fab- 


cro canone continentur. Confer 2.Cor.16.2, | © 
Ex F,22.8 feq. In legitima fynodo nec itquibus pers 
mruwur judicium , quicquam tyrannice ftaruunt : nec 
communis ccotus tumultuose ſe opponit ſedenribus ex 
Dei verbe judicibus : nec diſsimilis ratio- obleryarurin 
Ggnificandis & ſtabiliendis quz ira fucrint decreta.B, 

Ex V.28. Viſum eft enim Spiritui ſanilo op nobis, Ea de- 
mum eſt legitima ſynodus cui Spirirus ſanftus prxeſt.B, 
Is aucem tunc przcſt,quum quicongregati ſunt,illum ex 
vero corde a Deo perunt, Luc.11.Y,13. 

Ex eodem verſu. Preter neceſſaria iſta. Charitas res p#- 
rur3 {03 liberas ſeu medias atq; indifferentes, ranquam 
neceſſarias obſervat in gratiam fratrum infirmorum: ne 
intempeſtivo earum uluilli offendancur. 

Ex Y.z1. Gaviſs ſunt ſuper exhortatione, Quum contro» 
verſiz in Eccleſia exorrz,ex verbo Dei per legitimos pa- 
ſtores deciſz ſunt: Eccleſia conomine gaudere deber & 


Dco gratias agere. | 

Ex Y.32. Adhor:ati ſunt fratres &4 confirmarans. Fide- 
hum verbi miniſtrorum eſt, nullam prters 
mirtere rudes crudiendi,& infirmos in 


Ex Y.36.Inviſens: frarres, Non eſt ſatis, Eccleftas paſ- 
ſim plantare:ſed perperua inſpeftione ac crebra viſiratio- 
ne opus eſt,ur finguli in officio contineantur, 

Ex F.37. & ſeq. Si contingat przcipuz aurhoritaris 
paſtores vehementiuis crga ſe mutus cxacerbari: deplo- 


aa” A__ aa AA R 


—_ 7. Avosr; Cav. Lv. rr 


by 4 hd te 


— — ———— 
_ — 


"9719 "ANALYSIS CAP. XVI. 


petliank Mk ARGUMENTUM. 
*- Hiic niarrarar primGim,quid _ Paulus rum Lyſtis 
rum in ali! , ubi antea un4 cum BarnabaEccle- 
ae planebrernpig od F. Deinde quid ci acciderit vq- 


in Afia & Birhynia;F.6.& 7. 
ary. wry qpeari neem aro 4 9.8. uſq; ad duodecimi 


medium, Poſtreni6 crit ac perpetius ſir Phulippis, 
ay. mo i 


ww PRIMA, 


 Quidegerie Paulus Lyſtris &in czteris 
; urbibus illius regionis. 
P Ervenit autem Derlen &* Lyſtram : o& ecce, Nam 097 
ouid amy erat illic nomine T imotheus, filius mulieris cujuſe 
dam Julze fidelir, patrir autem Gre: i. 

2 Huuc dabant tefiimoniens frarres qu | Lyfiris erant & 
Teonid. 

3 Emmitaque voluit Pani ſecurm proficiſc : & 1/ſum- 
rem cum cireuncedie , propter Judo: qui in lis locis erat : 
ſceiebant enins omnes patrem ejus Gracum eſſe. 

'4 Prout autem pertranſibant urbes,tradebant ei: ſorvands 
inftiemer que decreta frerant ab Ap: FFolis oy Prezbyteris nd 
Hierofolymu erant. 

'-$ Traque Ecclefie confirm ibantar fide , &> exuberabans 


Duo principalicer narrantur :nnum quod Pauſns Ly 
ſtris aſfireſerircamirem Timothenm, tribus primis ver- 
ſibus : alterum, quod una cum Sila Eccleſus quias ow 
”— M 4 at 


ANALYSIS. Lob1ca\ 


usdeſcnbirur 4 cauſis —— videlicer parenti 

_ de C—_ afſumprn ad 

flius loci de Timor rxparauo prope- 
firum iter fuic circuciho : 2. illuſtratur ex caula fina- 
li,videlicet nc Judai quibus Paulus cum focus predica- 


wuscrat,i Timotheo abborrerent: qu 
ineBgghogeonommoioncy abolian radio de- 
creti Hieroſplymitaniulluſtraures evendis,vigelicer Ec» 


Hlekgnagy tum confirmatione tum increments, 
PARS SECUNDA. 


uid Paulo acciderit volenti przdicare in 
by Aſia & Bithynia, = 
6 Phrygid autem ard g—_— ione,prohib.. 
#4 ; Spirian ſantto rar yan y 
7 Quum veniſſens.in gets mecha verſus 4 
——_ : ſed von ſevit eo are Sprejting, 
Summaeſt,qu6d Paulus & focii 5 Spiritu Canto fg 
A———_ in Aſia & Bitbynia przdicarens. 


PAKS TERTIA, 


OS Quid Paulo acciderit Troade. 

$ Preterit4 autem Myſid de Troads, 

.' 9. Ee viſum per noffem eft Paulo: Vir Mace». 

q14dam adftabat precans ewn, gy dicens,Trajice in Mace- 

& ſuccurre nobu, 

, TO Us axtem hec viſum vidit, flatim ftuduingus abire in 
M, em,collat « argumentis colligentes quod advocaſſes 
yos Dominuy ut tis evangelitarentu. 

11 Provefi igitur Treade, reftum crorſum teenie Sa- 
moon am ay Negely 


12 Ei: 


| 


v_ w- + @ <4 a KD<4 as 


FF 3 &@ $5 & YT 3" 


4#:29,W+s &F 4, 


Aer; APOST. CAP: xv T. 16g 
215 | —_—_ 
50 op =, REAP 


Summacſt, Paulum uni cum fociis divinitus evoca- 
rum efie Troade m Macedoniam ad predicandum lic 
E declaraturex forma ſeu mode 

,qu6d ſcileeetyir Macedoin viſo nofurno roga- 
verit Paulum, ur Macedonibus fuccurrerer,Y.g Hoc vi- 
ſum luſtratur.cx eventis: ques (cilicer Paulus & ſecii 
inde collegerans ſuam vocationem, F.10,quodgue mox 
inMacedoryam _ profeti,ac primuym yeacrine Phubip- 
pos,V.ir.& i. 


ni "PARS QUARTAs | + 
Quid Paulus & Silas egerine Philippis,qui 
| yn a Ppi5,quidg 


Eginnus autemn in ea urbe 


99 eds Sabbarhiexveſſs Ria, 
bat eſe precatio « ubi quum confadiſtmns, alloqumt: ſmatns 


—_—_ que convenerent. a 

14 becomes gue prer prey a78 
Mes er rn ne om 9 ! #4 
jus Dominta adapernit cor ws attenderes ea qua dicebantar 4 
Paulo, 


I5 Comer beptizate effet, & domme enms, rogavic 
nos,dicens ; $5 judicafti: me fidelen: efſe Domino,jngreſſs do« 
mum meam manete. Er adegit nos, 

16 Fatthum eft autem proficiſcentibus, nobis ad precatio- 
nem, #8 ancillbela quedam habens ſpirirm Prihonis occurre- 
ret noby ; pgno guaginns magnum prebebat domini: ſnw, vati- 
cinande. 


17 Her ſubſequare Pann ac nos, clamabet dicens ; ii 
ys Sage, <oey=s Des illius altiſis, qui annuntiant vobis 
Haar ſalwunn, 

: 18 Hoc antew faciebas ad multos dies. ſed moleſlet ferens 
Paulus, & ſeſe comvertens, ſpirits 5; dixit ; Precipio ubi 
per nomen Jeſu Chriſti us exea; ab ea, Exit igitier eodemn illo 


"Bomentio, 
. 19 Videntes 


163 *"Anirynrs Loorew 
Fidertes autem illinu doming ,abiifſe oem queFne 
prabqnſic Panium & Silam EE Reno mg 


ftracus. 
| 20 Et quran adduxiſſtnt eot ad pretores dixerumt ; Hen. 

21 Ev anmentiant ritus quos non ices nobis fuſcipere, ne» 
que ſtor pare,qmem ſims Romani. np) 

22 Und autem inſurrexit mrba adverſus eos : op prette- 
* 23 Ommy, multa: plagar eis umpoſuiſſent , conjecernnt 
©0s in carcerem, additis mandatis commentarienſs ut txt6 eo 


24 Qui qman tale mandatum accepiſſet,congecit eos in in- 
rivcum carcerem,vy pedes eornm adftrinxit noonglle. 

25 Medid ater notle precantes Paulus bf Siler hyumnis 
landabant Deum : & qui vinHi erent,txaudjebant eos, - 

26 Repente vers terremonns magnne exſtitiajta ut concu- 
verentar & carceris : & illico aperta ſun onnts fo- 
res, onnizan vVincula laxata, | 

27 Expergefaftus autem commentarienſis, quunm wideret 
fores carceris apertas, edutto yladis erat ſeipſin interemptu- 
rus,exifFimans Vinttos ffugiſſe : | 

28 Clamavit antem voce magna dicens ; Ne quid 
feceris tibiipſt malt : onmes enim hic ſuns, ; 

29 7: wer petito laanine irrupit, &4 rremefatiiu accidit 
Paulo & Sile ad pedes. «F141 
| 30 Etproduttic ipſec foras,ait; Domini, quid me oporees 
facere nt ſerver. 

30 Atill dixeron, Crede in Bomimum Jeſuan Chriftun, 
&F ſervaberis tu ac domus tha. , 

32 Et loquiuti ſuns ti ſermonem Donuni, & onumubus quei 
orant domi ipfius. + +44 
33 Ipſe veriillcaſſumin 64 ipes hors neftis lavit corum 
—_ pe beptizatu- eſt ipſe —_ domeſtici allius ithics. 

34 Et ipſis dedutiy domem ſuam, appeſmit menſam i op 
exultavit quod enm univerſe domo ſua credidiſſet Deo, 
© 35 Die amcemexoriopretores Wſerunt viatores qui dices 

' rent, Dimizte homines illos. E 1 Y 
36 Anniutn- * 


SS STATAYP: RS 


Act.'AFosT. CAP. xvt. 16g 
gf Anmnticur' ao comment arienfis bet ſtrmenes 
Pantr, Aifermat;inequi Lanecamind nencigh 
egreſſi j1e in pace. 
97 Pantus auttm tixis eis ; Ceſtr mas public, indif72 
CAMs 4,70I088 mms Romani, conjecernnt im cercerem s, or nice 
clam nos ejiciant ? non profjett5 : ſed veniant ipfr, on no; edu- 
cant, | , 

33 Remawarum autens pretoribus wviareres verba ifta; 
timueruntg; andito cos Romanos eſſe. TY 

39 Er veniemes precati ſunt eos, Cr edutTos rogdrune 

exurbe. | Ki: 

40 Egreſs autem & carcere introjermnt ad Lydiam: &y vi + 

frazribus, conſulati fant eor,ty egreſs ſunt... 

Narrationis hujus partes principales ſunt quingz: vis 
delicerconverfio Lydiz, uſque ad Y.15.Ejx&io ſpuiuus 
Pythonis ex ancillula quadam,4 F.16auſque ad F.19.-la+ 
juriz arque contumeliz Paulo & Silz a quibuldam ula- 
rx,a ag. uſque ad :5. Converfio commentrarienſis ſeu 
cuſtodis-carceris,a V.2 5.uſque ad 35.Erpoſtren-o diuxul- 
fio Pauli & Silx 6 carcere,verſibus religuis. 

Converko Lydiz i!luſtratur primum a tempore quo 
accidit, vidclicet die fabbathi,Y.13,Deinde aloco ubi ac- 
cidit, Yidelicet extra urbem ad flumen ubi folebar cfſe 
prec?tio,tbid. Tum a cauſa inftrumentah,videliccr ſer- 
mone Pauli,Y.13.% 14. Poſtea ab alia caula inſtrumen- 
tali,videlicet auſculratione Lydiz,F.14.Prxtercaa cauſa 
procreante principali, videlicet apertione cordis Lydiz 
per Dominum,ibid. Poſtrem6 ab cventis numero 
1Baprizara eft, 2. Curavit baptizari domeſticos ſuos. 
3. Excepit Paulurg cum fociis hoſpitio. Que exceprio 
lluftratur recitarione verborum quibus ullos rogayu: & 
awplificatur verbo adigendi,Y.15. | 

Ejethio ſpiricus is ex ancillula declaratur pri- 
movie 4 cauſa i va, deinde a forma ſeu modo agen- 
di, Cauſai va quz Paulum ad ſpiritum illum cjici- 
endum movr, fuit- pronuntiatum illus de Paulo & ©- 
ciis quo teſtimonium illis dedir vocations & dodarinz, 
F.17. Iſtudpronumtiatum — 

r 


266 Anailrsrs Loonc a 
licer occurſu ancillulz iſtms,Y.16. Icem ab adjunda ke- 


ratione,#.18. Forma ſeu modus agendi furr mandavum 


cpm Rind acti dened cages & Semin 

_ del. 0s rm ſpe —_— 
m 

| etlery ik roocounnder Seas 

EEE 

bane a teſtumonio communis conſenſus i 


inilla urbe degenrium, F.20., x nt ry nr pa—— 


I onmecedet, Qaets 
veſtibus juſſerunt cos __ ibid 


ears Beanpeks coldem. rium 
nl pre concuſla ſunt fundamenta 
carceris, & illico fores omnes apertz ſunt, omniGmque 


qu6d fuerit y.27. quod viderit fores car- 
ceris aperras, ibid. quod voluerit ſe ipſe interimere gla- 
dio,jbid. qu6d cohbirus fir a Paulo, F.28. qued tremefa- 
&hus acciderir Paulo 8& Sil:x ad pedes,Y.29.quod produx- 
erit cos foras, F.zo0. quod petiverit ab1llis inftirui de ra- 
rione ſalute, ibid. Przdicatio Evangelii 
per Paulum & Silam apud iftum commentarienſem am- 
plificarur ab adjundto Jus comitatu, quod videlicer do- 
meſticig * 


B QB Dan m 


wm AS 6+ 4 «6 A. 1» 4 + 


* ” a Y WUwaAAWWSCTY 


EET BUHBITBTOSETEYTL BY 


Acr; AvosY. CAP; vi. 


parum | 
laru viatorum de querela Pauli & Barnabe ſuper injuria 
incarcerationis, & inde orto mer in przfettis, Y.zp. & 
8.parrim ex evcntis in Paulo & Silazquz narrancur tria 
Oo 1.Egreſvie carcere introierunt ad Lydiam. 2.Vi- 
fis frarribus conſolati ſunt eos. 3.Egreſsi ſunt urbe. 


SCHOLIA IN CAP. XVL 


2 Fidebs. mic. Id cft, credencis in Chriſkum. Grzci, 
ina@-. Tum narione (ci].rum religione, 

2 Hue dabans teftimonium fratres ic quggrupeire vant © nw 
Jogcn Vel, Cri teflimonio ornabatur & fratribus, Porr6 re- 
latryum pronomen retertur ad nomen Timothei. 

3 Propter Judeo He wc Iudeu've, Urne repudiarent ib 
lum Judzi, ranquam incircumciſum : quia nondum in- 
relligebant, circumcifionem eſſe abrogaram. Sciebant #« 
wi onmes,patren ejues Grecum eſſe Ju om yo of were The Tow 
veg 2'vrs or: ian varipy wv Ad verb. Sciebant enins ones pe» 
trem 611u5,quid Gree efſer, Helleniſmus. 

z Inflinue. rw lueam. Vel, Placita : Vel,decreta.No« 
men conjugaturm eſt verbo 4u«ci1,quo uſus fuir Lucas lun» 
(pra 15.28. 

5 Exberabant. me/oown. Ideſt augebanrur. 

7 TI Inn © 

Ira, 


1638 -$Secnontii nw 7 
Spiritus. 0 eVjes: In nonnallis exernplaribus;teſteD, 
Beza,addirumeſtnomen Jeſt, oo 1 een 

9 Adflabat. ir iguic, Ad verb. Erdtflans.” * 4732 
- 10 Sruduiugs, ifrriongdy), Ad verd. 

11 P:ovetts, #zy2irrc, In alum i. Sic ſopri 
t3.13- Er ſequenti die, «i w« Ando, Scil. axis, Ad verb; 
Snccedence die. Hine vorO- BnvorD-. | In 

12 Egmu, 5p Sangre, Vel, Commorats ſumius.Prog 
Song Briu, Scilicer® zee, Graciimus geminus, © 
"15 Sabbathi, 4 rnfbere, Prog my wnfbd're, Ur fuprs 
13.14. Solebar. iuitere, Noi, pro, moris effcfive int 
more poſirum efle,repericur paſsim apud Grecos autho- 
res: ut exemplis confirmat Henr;Sreph.inſuo rhefauro!; 
Pr ocatio, wnyoww1"g. $ raſtes vertir domon pre- 
cationis, Er ſane ne has £ quibus convenire foes 
banr Judzi ad legendum Scripeuram & precandum, ap- 
pellabant, egx2wz : quam vocem Romani quoque tt4 
ſurparunt,nominantes proſcuchas, quaſi dicas oratoria. 
Sed iſtam interprerationem hoc quidem loco repudiant 
verba cmuitire 7), | 

Is Deus. 5 4iz6y. Id eſt, familia. Metonymia fub- 
jeRi. Domino. md Kvers, Chriſto ſcilicer. 

16 Ad precationem. ec egxrwyls, el, Ad proſencham,id 
eſt, domum precationjs. nam iſta expofitio huc quadrar, 
Spirizum Pythonieym us m/%1©-,1d eſt, Spirirum pytho- 
nem. Genitivyus ſpecici. Dicitur autem 1/vy ſpirirus Ya- 
ticinans, ſzy:01% uarriaiy,nomine deduRto ab urbe Pho- 
cidis Pyrho five Pythone,quz aliis Delphis: ubiralis ſpi- 
ries reſponſa dabar confalendbus dque ſub nomine A- 
pollinis,c vencre anus faridicz. 

18 MolefFe ferens, diaries. Quaſi dicas, moleftatns, 
ſeu,molefti4 confeFus. Per nomen. & wy iviuaen Ad verb.ln 
nomine.Hebraiſmus.Id eſt,ex mandato, | 

19 Illus, &v1is, Scil. mis mafioxc, ancillulz, ex F.t6. 
Grzcumctarius propter cerminarionem formininam, 

20 Ad pretores. mic gpxmryic. cyxmry} propric duces 
exerctius,o 9 ovrec Ty pay, Vide annotationes D.Bczz, 

a1 Ritns, in, Mores, | ; 

| 22 Juſſe-' 


—, 


_, 


SS, FR 


? Fa 


eo 


OB TT .RHECTLESR 


3 CE 


Acr. APOST. CAP,/x VI. 2169 


. . Sx F es. 
nxt ut ipſorum p 
mia effeQi ſynecdochica. Nwumells, vs Ti $401, Advend, 


29 Irrupit. ciovnidyn. Vel jnſihir.ſeu, intrs ſails, | 

31- Domus tug, 5 HG ov, Familia tug, Mcronymia 
ſubjei. Sic F.34- 

33 Zevitcorum plages duon Yon 7 m)rir, Ad verb. La- 
vis cos 4 plagu.1d purgavit. mE- 
bri metonymica. Vel clliplis, ſubaudito participio x#v- 


eG. 

$ Vieterer, Tc jad»: Sic difti apud Gracos,qued 
al ſeu virgas,vage 7 1201 ja f&uc. Vide an- 
natariones D.Bczz, 

37 Init: cauid, dxgraxpirec, Sive jndenmanes : id eſt, 
non damnatos, Er neunc clam nos ejiciunt ? x; af Rey ot 
ifleiouenm ; io eſt indignantis : quaſi dicat,Ne- 
quaquam len Chee be 

38 Audito, down, Quum audiſſenr, 

49 Ad Lydiam. «ic thu Avda, Progaegg th wd\er. Nift 
forte legendum, etc rhs Avdag, Scil. 5:zias, Ur fupri P.15. 
Egreſſ ſunt. Scilicer cx urbe. 


OBSERVATIONES EX CAP. XVI, 


ExF.2. Huic dabant reftimonium, Teſtimonio piorum 4g, 


ornarum efſe oportet cum qui ad miniſterium verbi Dei 
yocandus eſt. 

Ex Y.z. Circunmc;dit proprer Judeor. Exemplo Pauli & 
Timothei ne gravemur ad lucrifaciendum infirmos, e+ 
tiam res $,quas alioquin bona conſcientia omir- 
rere poteramus,ſuſcipere.Confer 1,Cor.g,F.19.8& ſeq, 


 Ex.4. Tradebant tis ſervanda inflitma oc, Servands way}, 


in rebus mediis charitas; tum ur infirnus,turm urEccle+ 
{iz paci conſulatur,B, = 


Hs). 
did}, 


#1}. 


6:d}. 


70 -Oustkvartokts th" 


- Ex .6, Prohibret 4 Spirien ſantto we, Et Y 9. Non fois 
eos Spiriens, Deus ſua momenra C 
_— ut fir prorfus gratuna rum tle&o tum vort 

ExF 9. Sdtcurre mobi, Evangelii miniftri ii ſung 

= Dominus pereuntibus opitularur. B. Sie Chritus 
poſtolos ad E mm in tetra Iſra&lirica predican- 

dum emmntcns,dicebart : Proficiſcimini ad over perditas do+ 

mus Iſrael, Matth.1o,y,s, Pia | 

Ex P.10.S:4tim finduinmur oc. Cognits Dei voluntate, 
prointe & abſque morailli obſequendum eft, Confer ex+ 
emplum Abrahz,Gen.22.3. ; 
 ExP.14. Cuctam avrem muler fe, Deus 5 mulijercu- 
Ir converfione ſium m Macedonia auſpicars, 
oftendir nullam efle in Evangelio perſonarum acceptio- 
nem.B. 

Ex codem verſu: Cujus Dominus adaperuit cor de,” Do« 
minus quidem unus cor aperit, ſed ad audiendum ver- 
bum quod przdicarur,B, 

Ex Y.15. !ngreſfs domum meam o&yc.Verain Chriftum fi 
des continu6 ex fc gignit charirarem ac beneficentiani 
erga proximum,'nprimis erga fidos Chriſti ſervos, 

Ex V.13.Sed moleſte ferens Panlnr &4c.,Diabolus criam- 
fi vera loquatur, non ramen audiendus eſt. quia verum 
incerdumteſtando, hoc agit, ut poſtea cov qui iph attres 
przbenr, fallar. Confer exemplumChrifti Marc.r.25.1- 
rem pronuniatum Johan. 8.4.4, 

Ex eodem verſu, * xii: igiewr, Mandato Chriſti obedi. 
une mali ſpirits vel inviti Hine divina ejus porentia per- 
ſpicitur. Confer exempla dxmoniorum ab ipſoChrifto 
unmedirare ejetorum, | 

Ex P.19. Abiiſſe pem ques [u;,Cauſa quz multos ad, 
perſequendum confeſſores veritetis czleſtis mover, 
cupiditasquzſtus ſeu ayaritia : quz,reſte Apoltolo,radix 
eit omnium malorum, 

Ex V.20.Hominer iſti conturbant crvitatem oe.Perſecu. 
rores veritatis prerexunt avaritiz ſux ttudium tum pub- 
licz pacis,tum ctam picratis,B, Ay 


5 YTOER FEOc 


5 PBAE 


- 6 —_ wy b n An Le "6 a FY g: 
F ”  - 
. - 


Acnifirbam:earixy is 


+ EwF.21, ſrnnas Romns. ppp un Deioppo- 04 
cerenearatomans 
On 64 


= 


Ex'P.26; pps cnturnteatbdcaſibiaſtitie 4:4, 

&terram concuciunt,B, to | 
-ExF027.& leq. yrs." lar. af 
fs proponicur nobis inſigne exemplum milericordiz 


a. Crede ge, Br ver. 33. Lavic corum pla 
Er 9.34. Appoſuit eis menſam, Saluris via eſt fides in - 
_ : quzrquidem fides per diledtionem operatic; Gal. 
11.2.8 


mil:$s eſt curare ut domeftici fa veram 
cum iplo ampleGantur;uriica uni cum iploſervemtar; 
Confer exeniplum Abrahz Gen.r8; r9.& Cornehiifupri 
10.z-lrem praceprum Dei prabee Domaly ſpecia- 
le,Exod.12,Y.26.8 27. n3 


Ex#.35,Yeniant iff &c; Nenſunt quidemrevaliande n=). 


injuriz, ſed nikilominns teadutec adwiniculis 3Do- 


os ar « nok Dei, fed homi. 9 
nuny mera moyentur : & Deus bac ctiam ratiene als 
proſpicit,quum opus eſt. B, F 

ExÞ.39, Er venientes precati ſuns Hye. vi wart 41s 
dem iniquorum magiſtraruum merces.B. 


Ex y.40. Introierunt ad Lydiam &9 c. Sic vicanda peri mayo), 
roſhcium,B. 


cus, attoyben negigancs 


+» 


N ANALY> 


Excodem very, Serudheris ea ac dominii tne, Parrkifo? my), 
un3 


” Cl © 


— —_— WEI - s Sd 


"11:1 ANALYSIS CAP. XVIL 


a AKRGUMENTUMN. 

hon —_—. to pemaieteg 
jaar ad 36: poles chem F164; ad finem. 
tresdlanc caputis partes. 


»* 


41+ af bj, . PARS PRIMA:, 


QuidPaulus ec ac perpticc Theffloniew 
——_—  . utnphipolio 0+ 4 4, 
6 


m—— Nr E Loda op 
ho ym ents nar 3 ONION 
& 
Slungoe rm & hn of inde nempe Jfom 
p24 ne orgs i ern ek mo ſis fo ſunt 
Panle Site, — > = v5 
Cr ex mulieribus 


5 Sed invidid commati commas Jaded ncrel r ne? 
enibuſi.cnm cir cunfor aneie,uiris ſeeleratn,ac 
rrbaverent pr emer & adorti domun oy aro ow 

eo; adducere ad Jef yu 

£4.46 Ex non Inveni ent eortr axeriis onem op 
dew CR wy ma ciuratis.clamande, LiFi qui orb 
err arrt flatum ſub verterwis,eticom bic adſunt, 

7 Qu0s accepit Jaſon : qui omnes contra decreta Ceſariz 
facinnt,regem alizem dicentes eſſe nempe Jeſum. 

8 Conmeveruns auzem tan bam C5 magiftratus civitatis 
hec audientes. 

9 Qui camen quum ſatis accepiſſent ab Jaſone o&4 cetery, 
dimiſerunt eos, 

10 Fratres vers ſlatins per notlem emiſeruns Panizen fi- 
wal Silam Beraam. 


Summa 


" "Anazvysrs Locrca\ 


a << ws wa Hwi T4 R a a Aa 


—— a xa @4 6 at —c 


We 


Acy. Aveir:coun avis = _ 
| # lt wit X64 (oe p Y (7 


*X - 


& Silas noQu per fracren'e- | 


- . . a ; | | 
miſsi fint,F.10, . w ww 3 ae MN hay yt voy ik oy 
id a - . A . = 4 
Teak SETS RS Tl ROY 0” Is OL 


- 


TIS of F * , 
a "ARS zFRCUNDA : very 
I” — =” IIK! 4 ; ; 


ce quoridie ſcrmtantes $. ; era;,anhec ite fe haberenk, ** "© 
"T2" Mnls3 igitvir e* trididerun t; i Gratarun F 
rum honoraterum, &þ virerum non panci, (0/43 L168. 
15 "Ut enters cognovernnt Theſſclenicenſe: Judi, Bivets 
qoqne anmentiatum offe 4 Penis Dei; venernnt e-- 
1iam illuc,concitantes turban, | ( 
"14" Sed flirting rune Pale emiſernnt frames, ut ivet ve- 
birad mare : Silas autem & Jo remenſerure ilbic, 

15 Qui vers Panium ſuſceperant nuto loco conflituendun . 
deduxerunt eum Athenas uſq, : Op acceyto mandato ad Silam 


rucbe partio re 
de facto Pauli, },r31 a EX ——_—— 
4 au 


wh cs 


feta vn3 SN LIITY 


: : r v5 dare 3 95 
«| ui eaio!iiunon ———_ 972:T: bi rv 97 1.35 vs 215 
of > wngte: == STS) 1192 G10 %b 


vn te -2tlgbry 1027304 pri nr> icon 
? ara Saran" do. 


Ci BbInAunS A lax Fe 4nrt xe my 2977504 


zor iſle diners # Alter e 
——— LIP $0 rfirathenis rrgr=wieog 
bats. ha? v "2 ( anus, TI "Ys RAR av 
*KSd 1199 Tuxg untin 108; bcenver 
a as ſire que ſ ite nova Weeane neperewcaths 
ma — TANG 
quedan, mn ris axrihs mafic ye. 
_ many nr > 1.4 4 w_ 
» «ſk (Glraiiait-tthonienſer ones e7radvene beſpvreegm- 
mw amſs Are” 7. ors Phan, 
mot ! e@.ny 
wy -Qopen axitom confluiſhen.Ramny.. in nt 
OED ————— quak, 


r 257. Pertranſcens enim or yonfemplancſacre oeliacinvmnd 
efinm ata <cui mſcroptun oat, Ignate Leo Luem erge UE 
norantexolitiehnncego volitanrenntihy' 9-42 ene 

24-.frat:qis fecrs mandy. oy emnia que im. ed ſunt, 
pnrſwncbes tratltinni jnovenſsGi1 vemplie we. Mar: 


"oo 7 44 


$13 


- 2$:'Ner amber Sins etiow; alanine nebagongy 
quum ipſe det only viten eo baht &r onmwe.' 1, :; 
26 Fecitque ex uno ſenguine: tore penrem- homineun, us 
habidarene ſuper Dk terra Aefinitiofitys -—< 
porivus, 


"00" »” SS 


3O'E 


#4 


O_ 


9.0 -n ET 
» 
monorfn 176g 2201002 Mb 


[ 


. xv o * 


PReidioo, up Mal; aummod $1137 AS31235) 
of Uh FA AIR eB TWGHl, © aevlv 15 211 


virs 
pits Aremagind 


"ITE EST. 


| peregrinos deos-4. Traxerunt —wod 
or cum 05 xp novitatis do&rinz: 
Ns que 


S5ſ> 


. 


$4131.11 729X821 | gr atO% 2001135 G11 oi: , 
», 411 LL On < 2 12'L ' 143446, 433£f, (£1979 ei. 00172 1 — 'O- 


: 14 


by £ 


is 3 nm" 


4 OR2 »® IM To. 


1 3 3s. 45 3s 


* = OW —y "ww war's GY Ww u&® Y T0 


_AcT. Apovr. "CAP; Xv11. : 7 
SCHOLIN' TN CAP. XVTL * 
=" Snepys.iownyrs, Anicakuhoc locorimbube 


z Poker fl etiwoisuwefeitic 95 WW eiwhe 
——_ eo. Pro, 65 Fai\G- evi\ve AO day, 


_ Explicans, then Ad verb. Adaperiens.) 
Ob oculos ponent, wager 19:4. Chriftum, 241551. 
jg :urLuc.24.26, ate Tegighiarye 
4 1 ſunt. irelnors, AQ V ero- 
1” nr Confociati ſuns, exyrragy tres. Ad- 


incredulj erant.ol «merdorre. Ur fupr5 14.2.7 r= 
Barbera Aipor, fecerune ur rumulruarerur civitas. (a- 


_ * Quterbit rerarus latin ſubverrenne.d ral eeept 
<jerourre, Vel, qui orbem terrarum ad ſedjitonem exci- 
raruns. Vetbo aiwwrtsy deduto 5 nomine e//re7 ic, qua- 


| ali adverſam a- 

tiorinſurguor NT, 

przter Czlarem. 

© } Quwm ſeris « repiſſent. XaBlrrec To ingowby, Fe ac- 
ns frdejuſſores, Ay” eng Nen ſci], fidejufferunr, 
qa6#yelſein judicio filtere, ith elaberenrur. Cwins 
. l Scit.Bercyam. ih autemacts ate 
11 Sermonen, #11, Scilic, Dei. Grzcuiti Siprefiits 
articulum. Scrwrentes. ejexpirorme. fervor ory 


102. Nifi forts erxxphurer polirum eſt pro ovyapinrre, id eſt, 


EE 
&enſum,vel W799 
12 Gracarum mulerums hl inaridnpunaacS'. i Sellle- Gn 


N 4 "2 Concs- 


17h (+ SCROLL 38 - 
13 Concitantes, owd/orre, Quatientes,concutientes, Me- 


taphoraabmeheiiegua popmrigaaur yeope, 

Is 2u4 vers Þ ſuſceperans rus loco conflitnendean, 
% Axptewrs Haig, Ad verb, Qui conflicuebent Raw 
ben. Id eſt, in co kVA Wales ſal. mq 
loco.Metonymia cffc&iſcufmis, & fynecdoche generis. 
Vide annotationes D.Bezz. | 

16 Sparitus. To amiga. Id eft,animus. Hebrailwus. | 
17 Religpoſur. rvis orBexdpois, Prolelytis nimirum. quod 
nomen additur ſupra 1343+. 

18 Conferebant cum eo, ouvifere eunry, Scilabzacid ft, 
ſcermonem,Elliplis. Blzcqrator.g ampuonir. V elSemini- 
legs. Tradit enum Euſtathius, refarente Henrico Stepha- 
No, empueriyus Arricis pawinari Thc Vet (farhgua. th Care 
dane forras, nuvirum be m3 ain; ms in 7 gopriey Some 
ing ute er OI ſeu ſe. 
mina colligynt e ſaccis cffula,arque i guzziig, 
Significantur c crgo hoc nomine homines viley &-con- 
temri, Aliis placer, fic dici blateronem five garrylpry per 
meraphoram, qudd ſimilis fit avi quz nominatur avys- 
0. Lacine fruglega: Giazoſtro refolla nine legic 


nitur, 


277 Pe”: novi.r) pnwkocn, Pros Th, ages 


| on 
- -In Tack. or iphone vireue ipſius. 
Non NT Eir. » x $&- born hac 6x 


29 Newpelcnpwra os, mp pale gs 
Ti 
C* 


e- 


"Df - 


+ > 42 4A ah f - oy 


Aert.:AvosT. carr xvii 29 

Twy, Quia 'commemoraverat folas marerias: nuncde- 

claratſc ingelbgere warerias illas certa-figura informa» 

Lasgjd Semiprure ertificiort e xcogi 

ex mani has 5 amgumuc, Ad verb.  Senipture we. 

artificii\ 7 pagypabionts inſtar, & x enitivi notantes catle 
m efficientem, 

30+ "Diſſmwmlatis. vaſpidtoy, 

31 Jufte.o xarour. Ad verb. In juflitia. Periphraſs 
Hebraiea,Per cum virmm.cr aides. Pro, i e#Hess. ticbtoil- 
mus. Quem definiit.s - & con Þ ro,ixcive iy weeos. Grecilmus, 

34 vers, mms IN e3Jp;e.Ad verb. Quidamvers 
viri. Synecdoche ſpecici Hebraica: ur Jiquer © ex co.quod 
mox interallos qui eredaderune; COmmenoratur mullier 
urea. 


OBSERVATIONES EX CAP. XVI. 


Exf, 2, Difſerpic cums 6s ex Senipenri.Verizgadofris mad), 
nz Chriſtians, cx .teſtunonijis, Scripure demoallran- 
dacſ. 

Ex Y.3. Opertaiſſe Chriſlum pati. oy reſurgere & mortmis, |. nA. 
Duo principalia dodtrinaz Chriſtianz capita ſunt; Chri- 


elle palliyn propter peccata poſtra, ſclicer expian- 
: & 3 moriuis.refurcexi ationem.no- 
wer .Roms. .ulg Lucuul. 9,26, 


1,C6r 15.9.3. 4. 
Ex £4. Verbum Dei nunquam fruſtr5 przdicarur: A... 
ſed ſemper aliquos reperit qui afſenſu 1) ei prabeanc. 
Ex V5. &fq4:Piabolus ſemper aliquos excirar, qui a4, . 
k verbho Dei opponantg& doQeres zllaus apprimere cor 
nenuyr, Non igitus eſt quod hac re tanquam nova & 1R- muy, 


folirani 

v5, ; quiet bit cerrarum atum ſubverternnt. Ho- 4:1, , 
hero cli culpam mowuum ac lediyonum, quz cx0- 4 
contoxunt in precones 


Hine, fales arflemmerird, 
Ex P.7,. Regan qlivan dicemeseſſe, Nihilnovieſt, 6 ho- IMs. 


— "Hh 


Oz$SLRVATIONES. Ex / 


reſpount : argumentum 
poteſtaris Det : qua cujus vule, miſcrerur : & 
dns Fur nan, 18, 
Ex P.13. Haber ctiam Satan zelotas ſuos: & eos qui- 
dem quos minime oportuit.B, 
—=_ 14. Non eſt confiliam, nec rabies contra Domi- 


keP. Iy. Decer pios,ue paſtorumſuorum ſaluti,quoed 
ExF.16. Pius vclus et, exacerbari proper idalorum 


cultum. 
 —_ Sidlenaodutretretiontinhatie. 


Ex Þ.18 Religionem Chriſtianam i munda- 
ni irrident: politici ver6 mundani quum ani- 
madverrunt cam rec idololatriz adverfari. F Kot 

ExP.z1. Vanitas eſt, novis dicendis ac audiendis ni- 
Cond um 
cognoſcendi ſtatum Eccleſiz in peregrinis locis,fi bunc 
fcopum h vel cum gaudentibus gaudeamus, vel 
cum flentibus :ideſt,ur vel: Deo groted 

: orcmus quum 


ExP. ms Reccaboniminmligiens rudes 
informandi 


Ex $.28, Teftimonirs humanis in doQrina Chriſtia- 
na, quz euidem cum verbo Dei conſentiunt,uti licek 


quum | 


"= TT = Lib 


Act,ArogsY. CAP: xvi; +3 


 fpes eſt nos <6 faciluis vericarem illis quibuſcgzun 
= Es 5 Down ig alu Ryraeur neat: 


quia tas cxus. minuitur.Confer Rom.1.23.  _ , 
Ex Y.30, Veruſtas erroris errantes.non excular, ſed 4:9}. 
Dei patieptiam commendac : quitamen futurus eſt ju- 


ks CONLEMTOrum » 
Ex f.31. Natewur reſtimonium pro articulo Fidei, In- 71+}, 
eft ad judicandum yivas &mortuos. = 
Ex V.32, Quum. reſurreRio morruozum rationi hu- T9, 
ridicula videatur : noſtrumeſt,fidem noſtram ful- 4:9, | 


cie conhder potencix ac voluntaris 
yang reſtimoniis in Scriptura patefecir, Confer 


Ex F.34. Verbum Dei nunquam fine frudu predi- 14. 


« , £ , 
4 3's bi bþ $4 44% 14-6 


pn I INI I —— 


AD La Tore. F — 
ANALYSIS CAP. XVIIL 


4k GEV 14404 A A GUMENTU AM. | 


MT IT” s PARs PRIMA... 
. + QuidPaulusegerirac perpefſus fi Corinthi, 
Td Ofes Eeubn gran ti Athenis,venis Corinubuay : 
2 Es reperto quodam Judeo, nomine Aquila, Ponttcs 
þ waar ex /taba, & Priſcilla mxore 611, 


_ Medi Clandans uy omumes J dei Rama excederend) 


4 
TOO agoed & ; 
rahaner i eras nm art ilornm confoeere rencorie, REY 
| } 4 - 


"Anarvsrs Loorcs 


6 DRY 
= - dome WE; 


9 Dixit ate Dominus nofte per viſionem Pills ; oth 
ed one tiemerie; \ © 


, 7. coudrs's 8-41 


10 Nam ego ſum tecum, o& nemo te invadet ut tibi widle 
_ fas = wk hr | 
1 Commoratid Haque | nienſes, 45. 
cens apud eos ſermhotiem Des. \ mirrae rf 
I2 Qunum autem Gallio eſſet Proconſul ns. 
evuny encentives fayhts be P znlums- add x bmadduxert; cuns 
T  LIARTION QI coy 6 


i$55wnal, 
ma Dhener, 1 pſradrbooltarenbrs Down on 
Fe Lejent 119 FBIVE ©. 4h0080k 2nvxb33 117293 


4 Panty 96 Fanrut airs ; df Gall's Jude; ; | 


eſſer v01 tolerarem : p56 o_Yy Ny 
15 Sinvers queſiio eft de nine & nominibus & Lege 
veſtrace,ipfi videritis: pddtx tim efo 1flarum rerum eſſe now, 


16 Ftabegit eps 4tribunali 


17 Prehenſam Bike onants Gy.46) SYMedenl Y6efeftuns 
verberabant anne Bakunul 
© Oarap—z_ *" > ay =] 


—— rinci Jad terracivnds 4. 
CEE princips jaar Pg. 


per- 

ſus eſt ante proconlulatum Gallionis, ulgfit4d'F.Y3: 
-Feinidequr ibrrſtgerpeſine ſabMheveantbery, 

Jeliquis, Quz Paukis ante” Gallivrifs proton 


Corinthi 


OGG. od. ee. ES es 46 at ma ac aca os ac SLES. 


—S 


LET 2 


AM — ww w- 


Agy: APDST.; CAP, xvIL 183 
eſt,ſunt hac oQto. Prim6,con; 


la illuſtrayur expolitione.cauſe:quia qu 
illa non conveniar ſuo foro, Quz ipſa excuſatio $A 
cacur antithefi quzſtionumn diverſarum foro ſuo conve- 
nientium:Abattio illa amplificatur ex eventu,videl.con- 
rumelioſa verberatiohe Softhenis principis accuſarorum 
Per GI&c08,: Aque inpunicanniverce Gallione,Y,17. 


ene OY 
"Quid Paitus cgerit tediens Aatiochiam Syriz, 
\ 28. Paulus yerb quam adhuc illic permanſ;ſſe: dies mml- 
tos, vale-difto fratribus, gh, aj Syriam : of com 66 
Priſcilla && Aquila,quawm torondiſſes caps Cenchreis c habe+ 
har enive vor... _ 1 1 


: 19 Perviniamas Shen ch eve ihiraqns Ipſe ve» 
ro ngreſſus (ynagogam, d;ſſeruit cum Judeis, 

20 Rogantibus —_—_ ns dintins aprd 12ſ03 maneres, 
mon ermnde 2 OO TETT "IT 


21 Sed 


i94 ©Avnatysrs Lore.” 


rnd pttgy | +975 
Narrationis hujets moemtbra late devetn.” Prin, Pa 
lus Anriochiam angenin Sram ind Ter: 


Corinthi,Þ.18.Sect _ 
ES 
jp ilam requr 19. Sexro ord, Dn 


Fulzis difſervit, did 
nere,promiſirque ſe ad nk ears pate 20:8 ORs 


CH faluravir —_— .22,Non6,Antio- 
c wget nkes nerdy 2 —_ inde 


abiens peragravit 
confirmans omnes F.23. 


Pans YTERXTIA. 


'24 R— awrem quidem Apolior nomine, Hlexandrinud 
natione,vir eloquens,pervenit Epheſians poten: in Scripturis, 
Anas ht 99 wrt &f ferGens Firitn, ho- 
=_ , fine Jokes acurate ea que ſunt Domini, chens tan- 
26 Cepity; tibert loquiin fynagoga, Quem quem andiſ- 
ene Aquite & Pre, omſerant cum; & expuiket 
expoſuerunt viem Dei. 
WW... y: prirurdeerdn ad in Acheiaw, frarres eu 
rrat wt exciperent evan. 
afvenifis, meld contulie tis qus wy aged gon 


tam, 


28 Magna enin contentione Judeos megis —__ 
| darg 


oa. as aw a> Ot Ano - ate w*G 


** eos YI "CO CC CAT © <4 Ls tt LY 


Acr. AvoST. CAP; xvii. 


SCHOLIA IN CAP. XVIIL 


2 E6 ——_ Rs Hinc Harafew, 
coninamnes cdita lmperatorumin jure 


3 Erazenin ar: illoran conficere tentoria. Jew yÞ on» 


5 E Macedonia Sew * MaxadwiasConfer ſupr5 17.9.14, 
& 15. y gy” # wp Animo. Pergens teflificars, fa- 
Hoyer pr. V exprumirur vis 
nis x frdraplar par anger As no- 
ret penctrationem controverſiz. Jeſu == 
x57) Iaeer. Scilicer 7). Quod verbum exprimicur infra 
verſu yultimo. Poreſt eriamexprim articulus, ut dica- 
ne =p.  Chicorper Prophutaaper- 
miflum. 

6 Excnſfs veſtibus, vernnet «(dp > we ipgirin, Confer ſu- 
pra lg-.gl. Sanguis weffer alta jugs coprey neifrans.n] eyes 
val hs wv Wap co Supple has. 
la Marth.37.25, Quaſi dicac: Deus peccarurs y 


capiti veſtro quaſi unponar, atque ira merito 
vos 


196 111 $cnoLA 8 4 14 
co: dice dlunforlonroratn tenkidnkine Jade 


axum,opug ſolcbant teſtes imponere manus cepiri 
rei.quo widen reftes ETCaci 


dz,: juſmods manus 
rur,ut andere ft Levic. ole 3-2. Ire Exodag.10. San. 


ny , 
rr ef phy nine ares, Pore ye is 
26. Id eſt, innofns,950-.Scil. 2 (: eſt, 
Ego nullamculpifiſtineoexirii Sic infrs 2046. - 
9s Denm.o-þ:4s + ©, 14 eſt, proſclyti, Po 

riphrafis, 

8 Domo.ml Jes, Famili |, Me yr "ens ) 

10 Teinvadet. Fina2owny ov, erb, Swperponet tibj, 
Scil. rl xex,manum. Ellipfis Greca. | 

11 Commoratierefl. ix#2w7, Ad verb.Conſedjs, 
mia cffeRi deſtinati, Apud £05 or exurule. Adverb. In eu; id 
eſt,inrer cos. + 

13 Contralegem mag # hits Seilioct hoftrimyer cod 
latione V 15.Pcrmiſerant enim Romani'Judzis iptoruta 
religionem. 

14 Jamor apertwrro uno O- eolyow wi what Confer fe- 
pra $3.36, Quatenus equmm efſes. x7 on, EVO. Sode- 


dim rationem. 


18 Dies multos, 34dggs ingexe, Ad verb. Sufficientes. Sie 


ſpe in hoclibro. 

21 Hieroſolymis. tic icngo% un, Pro, & ieggrouucte, Fnal- 
lage Hebraica: qualis ſupra 8.27. ProveFus i, erby24.Ur 
ſoapri 13.13. 

22 Amuochian, ec AyTibyeres, Receptum eſtur Latin 
pronunticrur Anz: 6cbia per i brevem ir. penultima. At 
ex ratione originis pronuntiandurs crat Anvierhea pere 
Jongam : ficur in prmcipio verſus, Ceſarea, ex xgjoupeia, 
idem judicandom denomine Alexandriz, 

23 umm epiſſerillic al-qnaninm temporis, wmoikors 2060 
Te, Vide ſupra 15.33- 
25 Initiatus” 


th —= Se aca Sa — 


PO? FHEEEAY 


PT-. 


8 


Act. Avosr/ cap, xvmr iy 
55 Inithitw rung 44G. Vivl voce infticurus. #32 Do- 
wink rh 506% Loo Subaudi Erincellige doftrinam 
CO RIIIEY Catia eectideratce 
vus 
647 ibibo: Animo. Sed alerum Ia ine'Ty- 
&. Sciens, Flag, Quamyis ſtirer. B Johamnic. 
i Plniqua Tere, we bn ms wry > he 1 Jos 
_ & baprilmare obſignarerar i 


26" Vian Dei. vin' % ©47 i, Doftrinam de Deo, 

27 Multum contuls iis oc, cant m0w Bee, Id oft, 
mulenin cos, mulreung adjument cis attulir. Per 
gration. be gry Ambiguum eſt an hec verba re- 


gantur 4 io remodondon, an 4 verbo our .Sy- 
rus quidem rem ſyntaxin ſequurus eſt, Urraque 
veram Tencentiam gignit. | 


OBSERVATIONES EX CAP, XVIIL 


Ex Y.3.Vetiminiſtri ade6non' quzrunt 
at ſho fe uleGremmnrione; porids quim = 220" 
_— vangelii progreſſes. B. Confer 1.Cor.g, Fi 


.&ſcq. 
"PxF 4.5. In Paulo proponitur miniſtris yerhi ex+ 
| ſeduliraris, Conſe elm exemplum Chrith "" 
Marg.iy.Lac4.43.Et rurſus Pauli, Rom.r5.Y.19.& 

Ex P.6. Omnibus fruſtra tencaris,non deſfiſtendum 
opere: ſed contumacibus omilzis, ad mcclgwediudls: 
undumB. 

ExP.9.8& 10. Dominus conſtantiz ſeryorum ſuorum = 
vindex & afſertor cit.B, 

Ex Y.10. Populus eft mihi multus. Noterur reſtimonium MM 
Oe ne .21,Rom.1r.2., 

Ex Y,12.& icq. Im agendo non defatigantur? 4 
ſed Dominus rm cot miris modis irridert. B. - 
Confer Plal.2. 

ExF:14. Judicis civilis eſt cognoſcere de injuriis, & aw}. 
innocenres yindicare. no 


$40 * 


myo], 


- -.. orciſtas.,5, Quam 


283 +; OBSERFATIONES BY: /. 


Ex V.15. Sapieniz eſt, detreQare. judicium. contro» 
verliz quam non incelligas. 
| Ex Far Peccarjudex,qui ad manifeſtas injurias con- 


_ 18, Exemplo Pauli debemus omni feri omni- 
no nate et Ren Canes, .Cor.g.V. 
194 ieq 

Ex #39, Apoſtalinon bomigum arbirrio, ſed Spiricus 
fan&idu@u tucrunt el Foc hd "P 

ExVis Non ſatis: eſt I- 
cer & exiamconfrmare Ws 

. Ex.Y,24. & Newinew quanrumvisdoftum &di- 

pudere ut; -- - - -—pis2Anxeoa 

tiam 0 4 vii condwionis horumbus, | 


— 


AWALTSIS CAP. XIX. 
bs ARGUMENTUM, "M 
Hic narratur,quid Paulus. egerit ac - 
(cram gel Face reverlus. _—_ 
rem principales iſtus.narrationis partes, , oy > cn 
rit Paulus cum duodecim quibuſdam nidibus 
pn gn yt. $*; 
dodrin o_—_ aj; rr nary yy ——_ 
a & mirac erta (int contra EX= 
eas fue dvumg hue ml 
Us audirarum. 6, Propolitum cjus, preficilcgndi Hie- 


roſolymam & Romam. 7, Tumultus contra ipſum & 
diſcipulosexcitatus per Demetrium quendam fabrum 
argcntarium. 


2.29 PARS PRIMA. 


uid Paulus egerit cum duodecim quibuſ- 
p dam rudibus diſcipulis, " 
| Sx eſt aucem interim dum Apollos eſſer Corinthi, »8 
Paulus peragratis ſuperioribus partibus veniret oe. 


Sd wW & & 45 7 ©» 


Acer; AvoSr: Cam: XIX. 139 


..2 Doxiteiy Num Spiricum ſandlum 
credidiflis? At li drxernnt any) Sin ate te 
an ſis ſpiritus ſantlus, 

3 Trne d-xit ons 1 guid ergo bagginati eftie ? At ill; dixe- 
4 Dixit atten ka » Jobrmes guiidens baptizatid bap- 


11ſmaze reſipiſcenthe, dicens ineun qui venrnrug e + 
rat pol ipfuomgridrent/hece ning efien... 
5 Lomeniow her ao ons ſung i in owen 


6 Fe gnome innpaſcnſſet ae mans Plantar, venit Sporiuny 
ſan Tus in Loy & lbquebantur _ propherebats.; 
' 7 Erantantern ones ifli viri 

Summa eſt,quod Paulus Clapulonllovers crudireritde 
—_— — atque ira cis perſuaſerit ut itequm 


bapcinanis ne gTING onde 
an ID ug! linguarum-& pheran- 
ns 


mi menim interrogati, terry 
(id eſt donum linguarum & prophetandi) quum recens 
fidem Chriſttanam anplexi eſſen zreſpondene, ne hoc 
quidem ec audiviſſe an _—_ Spiricus ſanRus,Y.z, Qur (a- 
ne magna crartullirasan iis quil fe proficebantur diſci- 
__ : quum diſcipuli ſolereng baptizari mm nomen, Dei 

arris & Fiu &Spirirus lanRti, Deinde iterum interro- 


zati int; c,ln 
op ep po eng nn, 7 ab illis afar» 
mabarur quum.do&ringm Johannis non rene- 


rent: ſicur apparer ex.eVentu. 4 Paws 
ho dedodrig Jabangia efſent ao m Vis 
delicer docuile,]eiagillum Naxgramum offs Chribums 


" 


AnAtye ry” Lorca 
rum demum baprizantur in nomen illius, P.4. & 5. Cel-. 
Jatiodonilinguarum Pohmrents modo agendi,videli- 


PARS" SECUNDA 


; <bſcedens 
DD ar I ſthel Tyr ann 
enjuſe 


Io Hoc awtem ſatu off per biennium : / ena#omnes ga 
btn gun Jus re Gre euro fc 
— 


PARS TEKTIA. | 


Miraculs Pauli Ephefi edirs. 

it Virtmeſq, wt nr hence 

12 Trawt eniinbind agreces deferycain 4 corport ejnaſu- 
daria ſen ſemicinFia, ot mere dt——sy Grffeiven 
re pepommnyn——" 
<ggormy 1/1 per” Paulamedirs narrancur in ge- 
hog ane pre k E het 
tori, mi ſpiriromm; Fe urrumque ge- 
nus illuſtracur 5 modo , Ry we") , 


AcT., Ap OST, CAP,. prod 
; emicin&borum quz conratta 


PARS QUARTA. 


men Domins Jeſm, dicentes;, Ad) ERS aw Jbegues 
Ty 

4 Erant auzem eniden Sceve Judei primarii S4- 
cerdetin ſexoems gu loefacieben 

Is Cn wars Prima malaeide; Jeſuns novi, £5 
Pau luan ſcie : v01 ante qu eſtis ? 

16 Et infliit in eos homo in quo erat ſpiritus mains, & ſu- 
peratis dlhis, inualis contra 004,514 ns nudi & wrunerats effis- 
; gerent ex doo dla. 

' 17 Id ver{ innotuit omnibus. tun Judeie, tam Green qui 
hebizabens Epheſs o&+ incidie timor in eo; omnes, 07 magnifi- 
] por rants En, eſu. 

Aſſertio doQrinz & miraculffrum Pauli polica fuic in 
yulneratione ſeprem exorciſtarum ab homine dxmo- 
niaco & quo conabancur ſpiritum malum ejicerc, adju- 
rando illum per Jeſum;quem Paulus pradicabat. Hinc 
enim apparutt, illos non cfle ſervos Dei : ſerum vers 
Dei efſe Paulum 3 Grippe quo RT ſpurixus ex 
obſeſsis exibant. . 


= y = RY ISS 


PARS QYINTA. 


Efficaciadodtine Pauli. | 
18 Ez multi eorum qui crediderant, veniebant conficentes 
& indicantes falla ſua. 
19 Mulei verb ex 1 9% anveſe ite exercuerant,compen- 
2atos libros combuſſerunt in omnium conſpeFu : quart 
ſuppmtatie- previis , NOT denarioram quiequeyinis 


20 Lun forier ſehen Demin + vaſe gs. 


t9s "Mnitvsrs' Loorth 
=mplificarur corrumpente,que terat 


ia 


PAKS SEXTA, 


Propofirum Pauli proficiſcendi Hiero- 
folymam & Romam, ... | -. 

_ 21 His anzem expletis, induxit in animwnn P ant, perde 
ward Macedonid or Achaii proficiſei Hierofolymam ;dicens z 
Poftquam furs illic,qporterwe etiam Romens vittere, + 

-2: Miſfs autem in Macedoniam duobus tx in qui ming- 
frrabant e5, videlicet Timotkeo & Erafto; ipſe ſubHinis ad 
temp in Aſia. I 

Primiim fignificarur propofiri iſtius cauſa impulfiva, 
ubi dicitur, His ater explers, Nempe quod judicabar 
Paitus'fa4 prefentii non pere poſthac forc opus 
Epheff: quum videret doftrinam ſham rantos fruftus ru- 
life, Deinde indicarur gia per quam iter Hud voluit fa- 
cere, e per M am B& Achajam : quo innui- 
rur,prop cifuifſe mrtranfiru inviſere eccleſiasinil- 
lis regronibus £ ſe planraras.Poſtrem6 indicatur,quomo- 
do fe cceperir ad iter illud preparare; premiſlisin Mace- 
doniam dupbus ex miniſtris ſuis, WF chad 


- 


PARS SEPTIMA, 


Tumu]rvs contra Paylum excitatus per De- 
metrium fabrum argentarium. 

23 Ortmeft autem ills tempore nanult's non ob 

24 Nam quidrm nomine Demetrius, fignator argenti, qui 
— v4 rags, pgs jeg mA IE 

25 Qnibus ille congrega3is, th iftiuſmodiverm opificibue, 
dxit; Viri, ſcitis ex hoc quaftu nefiras efſe copias: - | 

26 Erfpetatir' & auditis Pani iffium non ſolum E- 
Gi 4 MS, pheſonan, ; 


+ ACT: Avosr/ cai xxx, 194 
| | 


iſe quid pant 

27 Non periculum eft ne ifIud quod nobu ef 
pecubGare, nobs probroſiam evadet : ſed etiam ne mayne dee 
Diane templam pro nibilo puterur , futnrums, ſit ut etians 
defirnamr majeftas ejus ; quam t3r24 Aſia oy orbis colie, 

28 His autem aud/tis, pleni excandeſcent/4, clamaverunt 
dicentes; Magna eft Diana E 

29 Er » oat: aft efl covitas t/a confuſſone : ex trruerunt 
concordiver in theatrum, correpto Gaio oy Ariftarchs Mace- 


donibns, ſociis p is Paul, 
30 nom pn pea pan; non ſfuerun 
en 


__ Ned of eies're\fireko genes ans of anich, 
nuntiis dew miſſis,rogarunt ne ſe daret in 
ph Als igitur 9 —_ concio Hl con- 
oF plerique neſci 061149 IC £414 COnveni 
3 'Ex turba verb a—notrns vw 
bros ms yoann > Er Ho me 
am dicore 
ba... Ss , vox exffieis mie 
b s; Magna oft Dia> 


” 9 a pony repreſſiſſes rerbam — Vir E» 
_ 


36 Cuz igitur 3Fienon poſſi matic; oporyet = 
Pa... eſſt,ynec quicquam preceps facere, 
37 Adduxiftis enim homines ifFos, £6 47 ſacrilegor, nes 
que contumdlioſds in deam vefiram. 
38 ©u6d fs Demetrius & qui cum eo ſunt artifices, negs- 
aliquo ; ager0er forum, Premade Js6- 
bi altos in Jus wocent 
39 Siquid auters de rebwus albh reqguiriticgn gitimarcon- 
cione | 
40 ron onkglats "Y ne peflulens ſeditionss propter 
diem »dlernm ,qunm nulle ffs —_ ob quan poſſonce 


194 Anartrsis/LoG1ca ) 
reddere rationem concerſus ifliu. Ez quam bec dixifſtn, di- 
mit comclomem. | MII 
rumukus, Tumulcus narratur-uſque ad verf.3 4..Sedatio 
verſibus reliquis. Narratoni rumulcus premittitur pro- 
poſitio alis V.23. ubi indicatur cumulcus | 

ſeu pres) rater hang ha: reyes Bomini, id eſt,ob do- 
Arinam Pauli de ſalute conſequenda per fidem in Jeſum 
Chriſtum. Deinde ver6 in narratione ſpeciali deſcribi- 
cur primiim author rumulws 7.24, Demde ſermo 
tumuſrum exciravit, 4 F.25. ad 28. Tum fcrmonis ill; 
effecus, videlicer ipſe rumulmus,). 28. & 29. Poſtea ad- 
duncur evema alia: videlicer quod Paulus yoluit prodire 
ad populum, compeſcendi (cilicer rumultus caus4 : ſed 
adducts prohibiws 4 diſcipulis, Y.30. Item 3 primo» 
ribus Afix, Y.z1. Verſu aurem $2, repetitur narratio tu- 
multus: & poſtea anneRuntur eventa alia: nempe pro- 
dudtio Alexandri tanquam unius & fociis Pauli, verſ.z 3. 
Prohibitio illius ne ſermone fe defenderer,F.z4.Sedatio 
tumuſtus effeRa fuir per ſermonem Scribz , qui illos a 
tuwulm ac ſeditione tribus argumentis. pri- 
miim, qu6d non kabean rumultuandi cauſam : quum 
nemo fit qui ipſotum pronuntiatio de cultu Dianz 
contradicar; 9.35.36. & 37. At hocerarfalſum: conera- 
dicebatenim Paulus, & omnes qui Epheſi erant Chriſti- 
ani. Deinde qu6d poſzint agere legitime , fiquid contra 
aliquem habeant,avr f quid aliud requirant,Y.38. & 39, 
Poſtrem6 poltulentur apud Cz- 


qu6d periculum fir ne 
ſarem ſeditionis,Y.4o, 


SCHOLIA IN CAP. XIX. 
2 Spivieum ſanSlus,mEua <2. Ideft,donum loquen- 
dilinguis & propherandi,ex collatione verſus 6.Metony- 


mis efficientis,ut ſupr5 10.9.44. 8 47.Ne hoc quidems &+c. 
«x.' 4 &c. Quaſi dicant, Ne dum ut acceperimus Spi- 


cieum ſantum, 


3 ingw 44 efbu ? em Sr anita 3 
” gud ergo baptingti efiuat ec ; 


Acr. \Aox. Avoer, CAP. XIX, 


295 
 audi- 


atris 

a nr eo tpn am le 
z quippede quo antca fucruntedo- 

r yo hoc ignoreus : quzro,in quid {itis 


clicer tradicam , & C_— 
tam, Meronymia adjunRi,Quod ipſum Paulus mox tan- 


falſum refurar, Unde videntur ab aliquo diſcipulo 
Johannis baptizer; fills idque non reQe : quia non in 


k ohannes,ſedi 
nomen Je Rum ergcarne /- covey a Aur 
Jobanni honorem Chriſti — 


han. 3. 26. & ſeq, 

4 Johannes quidem orc, Tuaine 1 8c. Hzc eft fyllo- 
gilmi propoſitis, Aſſumtio eſt ſubaudienda: nempe, At 
w6s non efis baptizess in ——— Jeſu Chrifti. a. 


ws = rin ant 3, Nepe dug- 
hs dai WTTT.1:.3 cpec 
decim; Paulus alloquebarur. Nam ut 


jo loquendi 
quaqua adrirrir. Dicendum ena faite, % 53 «'xourr 
ixeire, VEI POTS of 5 dxmracrhc inciv : :id eſt, Qui vers audj- 
—— fi po —_— 9 eons ; £a- 
men ityius Lucz in ro et exponi 4: ov, per 
«vn ii, Exempla loquutionis prioris, fine ſcilicer arti- 
culo,ride fuprs 2.37.& 5-21..tem 33.8 11,18. &17.32. ]- 
rem infra hoc cap. 9.28.8 22.2, i ris lo- 
quutionls, cum articulo cilicet, $-33+& 4. 23, 
inf u1.20.Nec ver6 veceſſe f us conjuadtio oi 6 Ere- 


i a in pio verſus 
gione reſpandeat con princ3 


panczae vio — _—_ & in locis illis paulo 
annotatis. /n nowen Demini Jeſu. #5 T9 oyagact T.Kugy's 
laos, 


lh. 2% A a I WOTTTT ANTE OTET SYS SE r- 


: "SEXdDETN" 48. x9 tf 
men Jef ld in momen Janie: pucenes Maw of 
Chriſtum. 


'6 Spiriens ſanfus, wo aendan cd 45, Ur faprb 2.58 
loquebantur eve. Laherre &c, Nerwpe ex afflary Spirirus 
fanQi. Prophetabant. exywirdnr. Sermone' oo © ac 
fivino IS gy op 

. = OO >. iſtianz, 

9g Doviailla, ru 5931. 1d eſt, dedoftrina ile;nempe 
Chriſtiana.Confer ſupr$ 18.25 .Tyranns. -yzirs,Omnino 
videtur hic efſe nomen 1m, 

20 Serwonens DominyJoj & ps < Roti Ted, Id c, 
de Domino Jeſu. Genirivus ſubje&i. 

11 Virtmres, Juvd prect, 76-06 nend 

12 'Et diſcederent hb cis morbi. », ardougternty on a'vhs 
wic viewe, Id eft, Er Giberarentur yes md tout 
mar vo die rep pr :id eſt, Et ipft iberarenter & 


Hypallage 

16 Swperatis illis.y grazueit/ou; av. 

19 Denariorum quinquaginta millia, {yyvers piugrd ta; 
mm. Adyerb. Argentimyriades quinque, Vide arinotatio- 
nes D.Bezz. 

20 Creſcebat ſermo Domini. 3 >4y©- 4 LO __ Ur 
fipri 12.24 

21 His auzem expletis, ors imtaggiSn walls Ideft, 

' tis. Phrafis Hebrza, /nduxit in aninven.idrm & mi 

vi, Ad verb. Poſit in fpiritu, Phrafis Hebr. Sic enim He- 

brzi dicunt, Ponere cor ſure. 

22 Sub/titit,wniga. Ad verb, Inhilnis/ Sal. ſuſtepram 
profetionem. Ad tempme. aeine, Id eft,v7) axory 1 ive. In A- 

" fla. eie YATies, CORSET  nempeEpheſi,ur fiquer ex 

ſequenre hiſto 

Sd Nm parti os 0 deft; maxitnitis. X6#67ur, Os 

 Viamillem.oet + 3H8, Ur ſuprs Fg. 05 

24 Signaror argenth. eppuopxon >, Facithar la ar- 
geneea, 01S y 1220 Epyorrc, ' Nempe parvila. parvila, Vl: Temple 
ſtulmodi imprimebat nummis ques pereuizedat: Vide 
annotationes D. Bezz, 

26 Mub , 


35 T7 


a. QC 


Act. AÞDogy. CAT, XIX 97 


27 Probroſim evadut, e's amweyusr inbeir, Ad-verb; in 
7 wenias . 


37-4£x 4 Koiappgsr. Vide anno, D.Berz, 
32 Contio HMls, 4 iwbans, Conventus ille civium qui 
in thearrum 29, Articulus eſt«/=pcg:ec, 
mper! 


cuſſiſer manu, Vide ſupti r 3416.& 12.17, Canſam dicere, 
wwaxdiiny, Defendere ſe ſermone. ' - -- - / 

34 Ab omnibus os. marw, Proves mu'ney,yel tors warn. 
'" 37 Haninerdwdogri Nikos, > ” 

38 Negotium, wv, Ad verb,Sermenem. Hebraiſmus,ut 
fupri8.21. Agrtur forum. «19puic! dyrmy. Fortatle legen- 
dum,aospuns : id eſt, fafidics aguntay. 

40' Propeer dyem hodievmm.<fei of onpuaesr, Scil.ouiege . 


OBSERVATIONES EX CAP. XIX. | 


Ex f,2. Primis illis Eccleſiz Chriſtianz \temporibus 4), 
multi qui rec&ns fidem Chriſtianam erant awpicxi,do- 
nabantur iDco faculeate.loquendi variis knguis & pro- 
pherandi, id eſt, myſteria regni czlorum. per afflatum 
Spizicus, anti cnuntiande: ur. Evangelii dodtrina hoc 
modo & commendarerur & faciluis propagaretur, 
 Exf, 3.4.5. Siaccidaturquisnon ret baptizerur, 1}, 
1s baptizato habendus eſt,ac proinde fi Ecclefiz: 
Chiſtiang wembrum habert velitrecte baptizandus eſt. mo}, 
ReRe aurem baptizatur qui baptizatur in nomen Dei 
Parris & Filii & Sprititus Rs | cſt,in dofrinam de ve- 
ro Deginfſacris liccris traditam; idque ab alquo verbi 

ix Fg, Quilegitin addocendumaE clium, fun 

| mw —— DET Lg EM 

YOcar) | ms TED omni- 
bus,ſedi igeros aliquos experianur: ablcedere ab 
iis debenr, & duſcipulos ſeparare, exemplo Pauli. Iſtud 
' þ ; quum 


> 


: On2nRv ATIONES EX” 


raculis di 
ebrce. Quam doctrinamquizetnene Ele 
dunt,ab illis nullo jure miracula nova 
he. ExP.13.& ſeq. Noranduin exemplum nnd Hr 
, nxineosquiſanito nomine aburuncur. 
_ ExP. OOTY jr fides confeſsionem deli- 
Grmmnen pea he Dei & zdificationem Ec- 


wyd), ExPV. 19, Libri perniciofi comburendi ſunt, aull$- ha- 
biri ratione pretu corum, 

wy), Ex Fai. lnPaulo propenirar ninitels 7 yerbi cxen- 
I TT ne hanger re 

#1}. Ex V.23.8 ueſtus vera cauſa idololarrig - 

” rinacrerdeſendends: ſedhzc ab dololeeris pallier fo- 
e &B ::; 

ways}, EE L< conftantia decer verbi 
miniſtros : cm rar lan prudenuil modcſte ſe 


r 
id}, Pr oxide Idololarris pro omni ratione fuffciune r- 
Pie) 


EY: eq. Hominhs poltci cxemplum, menda- 
. 5.8 
ciis dans rediments.B 


: FT YET TY ht. AM. Ao 


ANALYSIS CAP. XX, 


ARGUNMENTUM. 

Quaruor hic narrancur, Prizes, quideorkinaibus 
Paulus Epheſo venerit Troadem, uſque ad F.y, _ 
—_ roade cgerit, 4.7. uſq; ad 13. Tam 

Troade venerir Miletum,4 p, 15,6 1 Poſire- 
m6 quid cgerit Mileti,a F.17, 0% AHI 


PARS | 


« ww 


Aer. Avosr;' "CAP. XN. 199 


PARS PR IMA, 


Quibus iveribus Paulus Epheſo ves .. 
Troadetn. 


Piu%s nin 


men ttt ow— 


queen 65 in 
ol on Jones rome 
Cl CT in A Be- 
Gs an firs Hype 6 


pou 
OD boma'p 


payed — -in Syriam : ſed inf- 
dias Judzorum veſt in Macedoniam. 4. Ex Ma- 
cedonia rediitin Afiam, ac venit Troadem. Hic enume- 
ranrur comites qui ſe ei-in Macedonia adjunxerune,F, 


PARS $BCUNDA, 
Quid Paulus egeriz Troade. , 
FR yt non mrcrmm rInf 
frengendum panem; Paulus ſermonem 
bas Moir plied gdaioy ferment imme 
CRn_ | 8 Erand 


200 Anatysrs'LoGrca 
8 Erant verb ap laſs 0117S 


gregati, TIE G 
9 Sedens —_—_— edges nomine Emtychug m 


gum pnlgfretinnd 
e&r cum complex dan; I ——_ erm 


ejus iniplerſ.” 
11 Quan igitur aſcendiſſet, ſeri; paners, + chun 
DET rg grade al-eurancss 


_ ry 7 Enter puerims vm & rene fon 
non mediocriter, 
| Quawer hic ata Pauli norrancur, Primiim babuie 
ſermonem ad diſcipulos, Y.5.8 8, Deinde Eurychum ex 
caſu morruum vitz reftiruit,Y.9.8& 10, Tum panem fre- 
, > wg > 6 gh 
Poker oftrems dir cum cis collocutus ulq; ad diluculy, abit. 
Bgcitnis Spent: ; mm, 


$i om 


PARS' TESTLA. 


.. Quibwineribs SPSPLNEIG 7 _ 
ric Miletum. 7 ore bel nb 
oc pg ad never, provedt; func Aſſew, 


I = "Up anutem n cojunar lenge pu ſi; no recep 
80 eo venimus Mitylenen, 

I5 Et quum illinc abnavigaſſemns, ſequent! die aber) 
mus & regione Chit : poftricve werb us Somum : of 
quum drverſati effemas ons Treg, ”, ſequenti die Vent- 
wits Milerm. + 

16 Decrebvrat enim Pao prtenevgen Ehſe 
ti contimgeres rerr-pus terere in Aſia bertinabat enim, fi oſt 
bile ex efgre gut dic Pentecofieceſſet Hh ieroſolymis, 

Irincra ſunt hc. 1, Troade yEnit ry ny 2 Aſovetic 

Mity- 


-_— = = = 


? 


+ F-23257 


PTE £2 


WG & 3 


woe TT 3 & s* 


' Act APOST, CAP.. XX. 20z 
Mirylenen. 3. Mixylene venit contra Chium, 4.Chio ve- 
nit Samum. 5, Samo YEnit Trogyllium. 6,Trogyllio ve- 
nic Milerum. Ver{.16, exponitur cauſa cur Paulus non 
redierit Ephcſum,quum jam tam prope inde abefler. | 


PARS QUARIA. 


| Quid Paulus egerit Mileri. 
- ena 
—_ Eccleſia, 
13 ad ipſiew veniſſentdixit eis;, Vas ſeitiaggye- 
weed rom pc Aſoam, vobiſcuon per id 
omme tempus 
Serviaws Domaine onmi mode/tia, o& mualais lacry- 
a qcmqaeeting eco ob infidias Judeo» 
rum, 


© Us pili ſubrerfogerim epram que vobis conducerent, 
queminny en vobis CEE wake 


21 Tethiflcans Judeis fanul op. Grecis conver ſunem ad 


eaten Role Fed ing 
D 


ſcao non ampliks viſuros faciem 1 mean 


25 Ex woe 


' whos ex jmanep ous ante tranſiui predicens regwuns 


bs ibn bdrm py perm ecſr 


77 — enim ſubrerfugi quominus ennuntiarem v0bis 
— »& roti greg} quo Vos 


Spiricus ſortine conſtiz uit epiſcopor, ad paſc prey 


202 wy; non dhnee cory 


Dei, quans proprio ulo ſanguine acqmiſioi, | 

29 Ego enim hoc novi, poſl d:ſceſſumy meu bper grever, 
on tres Salfyh contdats goblin urea 

30 Frex e 9” a, bet 
d:ſcipmlos poſl ſe abſtrahens. 

31 g_ vs 0 nee noe o& die 
non ceſſaſſe cum lachrynus 

32 wap." + vor Des & ſermond 
CR pln oy ſuperſtruere, & date wobie have- 

33 Argentam ant anrum ans veſtem nulbur coneupio, 

$4 m6 ipſineflis gafsons meis,gy 45s qu mecun ſunt manu 
iſtas maniftraſſe, 

35 In onmibus offend) vobis, vgortere fie laborentls ſuſc;. 
pere infirmor, & memtiniſſe verborum Domint Jeſhjyſum vi 
Eelicer dixiſce ; Beatum eft dare pottics quam accipere, - 
* 36 E} quo bec bzifon, Pofieu genibue fins of avis cm 
ills onmibls, 

37 Magnus autem fletus onmium ortus eft : Of raentes in 
ear Pruli ,deoſculabantur em : | 

z8 Cruciati maxim ob fermonem quens dixerat, Ipſdr non 
__ & deduuxernawenm ad 
navim, 

Friahic narrantur quz M ir Parts, Pricmim 
accerlivit es mk F.17.Dein- 
de valedixir cis,5 Y.18. uſq; ad 36. Poſtrems oravircum 


,przdiQtioncm cneurarum, 
rarionem ad vigilanriam pro falure eccleflz fibi commiſ: 
ſz, valeditionem ipfam.Horum membrorum primum 
proponitur port ery ſermonis, Y.18, 19. .2.0, & 
z1:partimmin me 26.8 27: partimdeniqueinextre- 
mo,V.3 3.34.& 35.Secundam membrum concinetur,s y. 
22, uſque ad 26. Tertinm continetur,4 F.:8.uſque ad 3 2. 

Canning _— .32.Commemoratienem ſuz viez confirmat 
monio conſcientiz ipſorum,Y.18.Commemorart au- 
by tae tx quer ad arvreh, tina on queradiiaticaie v- 
poſtolatus 


Acrt. APosT. CAP. Xx, 203 
poſtolarus pertinent. De moribus ſuis commemorat vir- 
rutes quatuor : modeſtiam, patienciam, puritatem ab a« 
varitia,& ſedulitatem in laborando ad parandum fibi ſu- 
iſque victum, Y.1 9. 33. & 34. De functione apoſtolatus 
commemorat hc: ſtudium glorix Domini,abz air, ſe ſer- 
viviſſe Dome, 9.19, dcinde fideliratem in docendo, P, 
20. & 27.rum afsiduitatem in docendo, V.20, & 31. (Cx. 
ceriim Y.21. ſfimmam doftrinz i ſe propoſirz indicat, 
duob.capitib.conftantem,Poenitenrize & Fidei)Poſtrems 
ftudium lucrifacied: infirmos, F.z 5. Quod fuum ſtudium 
amplificat corollario exhorrationis,qua illos hortatur ad 
excmplum ſium imitandum. Er exhortationem illam 
_"_ confirmat ab adjuntta Age qu6d bea- 
tum fit dare potitis quam accipere. Quod ipſum 
nuntiatum limoate Chriſh us een has de 
primo membro. Jam prxdiio rerum fibi eventurarum 
duas parres haber, Primimenim prxdicit, ſe Hieroſoly- 
mis manere vincula & afflitiones: deinde ipſos non am- 
plids viſuros faciem ſuam, id eſt ſenon awplitis ad ipſos 


rediturum, Y.z5. Priorem prediftionem partim decla- 


rat,partim confirmat,partim denique amplificat, Decla- 
rat antitheſfi,ubi air, ſe ignorare que [65 eccrrſura fins Hie- 
roſolymis, Y.22., nempe quz affl:;Qtiones in ſpecie. Vulr di- 
cerc, ſe ignorare an ibi ſupplicio capitis afhiciendus fir, 
Confirmar prxditionem vinculorum, teſtimonio S.ſan- 
Qi: five hoc intelligat de revelarionibus arcanis ipſimet 
faQtis, five de illis quz hiebant aliis deipſo: cujus rei ex- 
emplum occurrer infr4 cap.21. F.r0. & 11, Ampliticat 
aurem hanc prxdiftionem parrim ex cventu inopinato, 
ubi air, ſe pararwm efſe ad vit 1191 amittendum proprer g/{rians 
Chrifti o&+ ſalmem Eccleſie, .2 4. Parrim vers corollario 
proteſtationis ſive obreſtationis, V.26. ubi proteſtarur ic 
in culpa non efle, i quis ex cis quos Epheſi & in reliqua 
Aſia ; Irena ter arque ita redit ad commemoran- 
dum fidelitarem fuam in Tngetide apoſtolatu, Y.27, At- 
que hxc de ſecundo membro. Porro ad vigilantiam in 
gerenda cura pro ſalute eccleſiz cos exhortatur quarnor 
argumentis, Primim a -_ impulliva, videlicer man- 


data 


204 Anatys1s Locica 

dato Dei,F.28. Deinde 4 comparatis,quod Deus ipſe ec- 
clefiam plurimi faciat,quippe quam proprio languine ac- 
quifivent,ibid. Tum ab alia cauſa impulſiva,videlic. cxo- 
rirura ſeduCtione per falſos dotores, Y,29 & 30. Quo- 
rum noxios conatus illuſtrar & amplificat finuli,dum cos 
vocat ipos graves, [tem diſtribuit cos in duas claſſes ; u- 
nain corum qui ingreſſuri ſuit,alteram corum qui ex ip- 
ſiſmer fint exorituri, Poſtrems hortationem inſtituram 
conhtrmart 4 ſuo exemplo,quod cis imitandum proponit 
9.31. Arque hxc de raembrotertio. Valediftio conriner 
vorum quo cemmendat cos Deo: & rationem vou 4 Dei 
potentia & volunrate : quarum illam expreſs nominar, 
hanc ſignihcat vocabulo ſanFificatorum.Quos enum Deus 
ſanRibicasit,cos vulc ſalvos facere. Votum autem ampli- 
ficatexpolitione caule mnſtrumentalis qua Deus utitur in 
ele&tis luis confolandis & ſalvandis, nempe ſermone gra- 
zie id eſt ſermone Evangelitde gratia Dei propter Chri- 
ſtum erga omnes credentes, HaRenus de ſermone Pau- 
li. Terria cjus aQtio, videlicer oratio five precatio illu- 
ſtcatur ab adjunRogeſtu, qu6d oraverit politis genibus. 
Item ab adjunRo comitatu,quod otaverit cum presbyte= 
ris ills omnibus, Eventa iſtius ſermonis narrantur tria, 
1. Magnus omnjum fletus orrus eſt. 2,Rucres in collum 
Pauli, dcolculati funrt cum, 3, Deduxcrunt cum ad na- 
vim. Flewus ile lluſtratur expolitione caulz przcipuz,in 
principio verſus ultimi, 


SCHOLIA IN CAP. XX. 


3 Ee ibi commoratus wmenſe: tres.muiou; re jali3 a; weic. De 
hac phcafi vide ſupra 15.33. + 

5 Exſpetarani, ior, Ad verb, Marſerunt.Metonymia 
effetideſtinati, 

7 Intra dies quinque. d ;4: egy more. Ad verb. Uſque 
a1 dies qrinque. Id eſt, proficilcendo ad quirtum uſque 
dicm. Egimus. divenlaul Vel, commorati ſvmns. Ad verb. 
conr! vim Sc]. zene, rempus.Elliplis Gr XCa. 

7 Primoautemdie. 5 76 pui, Subaudi 1a, Eſt au- 


rem 


"oO Y' aS DkSc4a = DH _ | > _ 9-|þÞ HGH. _ as 


Act. APOST. CAP. XX. 205 
rem Hebraiſmus geminus : unus in prxpobitionis expre1- 
fione, alrer in ances nominis numeralis cardinals pro 
ordinali, nempe 14 pro megry, Hebdomads. 7 ouClamn. 
Ad verb. Sabbatorum. Enallage numer, & ſynecdoche 
membri. Ad frangendum panem, e wad ou 4370 Sil, rea, 
Id eſt, ad celebrandury cxnam Domini. Synecdoche 
membri, ut ſupr4.2.4 2. Sermonem habebas ad eos, Sexiguro 
«vnic, Ad verb. Diſſerebas cis, vel, cum cis. Confurmarur 
autem noſtra interpretatio per verba ſequentia, mepirerys 
4 26391 Kc, 

8 Mule, ixar2i. Ad verb, Sufficientes, Phrafis crebrs 
occurrens in hoc libro. 

9 Pre ſomno, Si ts 57s. Ad verb, A ſomns : id eſt, vi 

ſomni. 
10 Prolapſur eſt, imimwrsy Vel, illapſr eft.Ur olim fece- 
rat Eliſzus, 2.Reg,q. 32, Anime enim ejus in ipſo eft, n 8 
oy «vis & «vn '. Sic loquitur, yel quia anima iltius a- 
doleſc&tis jam in ipſius corpus redieraz,poſt preces nimi- 
rum Pauli inter illum compleRendii conceptas:vel quod 
cert6 confiderct, mox efle reverſuram. quomodo Chri- 
ftus ajebar,puclli excitarurus: Non eft morina,ſed dormit, 

11 Fregiſſetq; panem. xaous aproy. Nempe panem Do- 
mini in K-64 ſacra cxna.Cibwm cepsſſer, 44voriyp Or, 
Ad verb. Gu#iaſſet.ut ſupri 10.10. Nempe in agapis quz 
cum celebratione cxnz Domini conjungebancur. Dim, 
1p! ix2y, Subaudi zgomw, Ad verb, Ad ſufficiens,(cil. Phraſis 
Lucz uſitata, 

12 Puerm.+ mils, Grecum expreſsius propter ar- 
riculum : qui cſt «#zp:eaxoc.Supra Y.9. vocavit riariav,ado- 
leſcentem, Recrears ſont, map :x2b3nomy, Conſolatione affetts 
ſunt, Nen meducriter. « wreine, Id oft, valde.humims, 

13 Recepenri, wins ajaauBiijen, Scilicer in navem. 
Mandarai, iy henmy&. Vel, conſtituerart nobilcum, 
Apud Aſſun.eic Thu Noon, Progress Thy Acorn, 

15 Sequente die. 5 Pniry Scil.zutpe, | 

16 Die pentecoftes Thy nuiegy * mwmanegis Subaudi 
-zrs, fr diem prnrecoſtes incellige diem quo celebratur 
feltum quod nominatur pentecoſte, Vide ſupra 2-t. 

P 2 Hiers- 


206 SCHOLIA IN 
Hieroſolymis. eic Teggri\ujuc, Pro & Terouporr, 

19 Tentationibus, TH RIS), Id eft, Sw, afflitioni- 
bus.Sic 1.,Pet. 1.6. 0b inſidias, x F i8-ra5c. Ad verb. In m- 
{idiis, Hebraiſmus, , 

21 Converſionem, pwerdrues, Ad verb. Reſipiſcentiam, 
Confer cum mandato Chrith Luc.2 4.47. 

22 VinFus Spiritu.SS1 4) O- my mYVuri A Spirinu fan- 
Qo imprſlſus, 

24 Manere, dj, 1d eſt,exſpeRare,parata mihi efle, 

24 Vita. mw yi, Ad verb. Animam, Mctonymia cf- 
ficientis, Us peragam curfnm menm, &' med ow Tor degjuor 
4s, Confer 2,T1m.4.7. Et minifterium, x, Tiw Iaxovias, 
Epexegelis. Ad reft;ficandum, hupapr/exty Prog drinnay- 
T/egX,. Scilicet bug, Evangelinum gratie, mc Þayſinun 7 xe 
er, Id eſt, quod teſtatur de gratia. Genitivus ſub- 
jecti. 

25 Per quos, 4 ik.Prodt' es, 

27 Onme Dei confilium. miozv tu) fel 4% O15, Scil de 
veſtra faJure.Synecdoche generis. 

28 Atzendite. Tg;&\ 47. 1d eſt,cavete;Gregs. mi mij. w, 
 Multitudini fidelium, Metaphora. Epiſcopos. Anoximree, 
InſpcRotes, ſeu curatores. Ad paſcendam. Toipcvery, Me- 
ncrt in metaphora, quia Eccleſfiam nominaverat gre- 
gem. Dei. 1% Oco, id eſt, Chriſt, Filii Dei unigenri : 
qitiz una cum Patre & Spiritu ſanto unus ile & verus 
Deus eſt. Synecdoche generis, qua nomen tribus per- 
ſons commune, ſpecialiter ameligime de perſona (c- 
cunda. 

29 LInpos.2%x4. Sic vocat plcudoprophertas ſeu falſos 
doRores = metaphoram,quam ipſe mox ſeq. verlu per 
cpeccgelin declarat.Confer Matth.7.15.Sregi. is 7upurixs 
Li cſt,Pccletiz.Manct'in metaphora, 

30 Frexoriiuror,y, aianirory, Reperenda 7; xcivg con- 
junctio 77: ex verſu pracedente. | 

32 Sermons oratie, wif 253m 7 aiour Id eſt, quo an- 
nuntiatur gratio, Geniti us ſubje&,& periphraſis Evan- 
gelii. © 3 poteft, mi Swarys, Ambiguum cſt,referendiim- 


Ni boc fit ad nomen ſermonis,an vers Dci.,Prior _ 


1110 


a—_—_ dc o@ CT lc a FO —=9 


AcTt, APOST. CAP, XX. 207 
ficio congruit cum co quod alibi pronunciatur de Evan- 
gelii minuſtris,nempe 1.Tim 4.16, At paſteriori mags ta- 
vet verbum d5rm, SwperfFraeve. worſt ur oz, Videhcer 
ſuper Chriſtum,canquam Ecclefiz fundaimcniam, Con- 
fer Eph.2.V20,21.22,Hereditatem. xnyymaes, Nempe vi- 
ram Xternam, , 

34 Manus iflas miniftraſſe. vowirnour ai gies Zum, 
Confer ſupra :8.3 & 1.Cor.,9.15.& deinceps. 

35 Infirmos, i «&werren, Scilicetin fide, Confer Ro- 
man.14.1, 

37 Magn. ixaric, Ad verb. Sufficiens, Pro, zwwus, vel 
H4 yes. Phrafis Lucz ulicata. 

38 Quem dxeratis thu. Progizems % wpnca, 


OBSERVATIONES EX CAP. XX. 


Ex V.1.&3.Furorti hoſtiumEvangelii,quoad falva vo- ,,,,q. 
catione licer,cedendum elt., ; 

Ex .3. Prepoſterus zeius, ctiam homicidiorum ma- 7,7. 
giſter c(t.B, | 

Ex V.7, & ſeq. Notturni <ctus per ſe damnari nec tid, 
poſluar nec debent , quum juſta corum cauſa lubeſlc 
poſsit,B, 

Ex V.7, Ad frangendum panem, Quum tota cxnx Do- 5,4 
minicz attio 4 trattione panis denomimetur : id argume- 
rocſt,lam ab Apoſtolis fuifle adhibitam; ac proinde hc- wy, 
dic quoque ab Eccleſiz miniftris effaadhibendam. 

Ex Y,g.& ſeq. Quz Diabolus mokus ad I fi), 
rurbationem, ca Deus convernt ad ejuſdem a= ape 
tionem, ., 

Ex Y.18.8& ſeq. In exemplo Pauli obſervent atq; imi- ,wg. 
rentur paltores Eccleliz veras doftoris Evangchcr vu- 
rutes., | v4-Q 
Ex Y,27..Dottina Apaſtolica.eſt ownibus mois ab- 7,7, 
foluciſsima.B, : 

Ex Y.28,Sanguis quo Eccleſia acquiſtaeſt, eſt longe 7.4, 

retiofiſsimus : quippe quumſit ſanguis Dei, nempe Lt- 
t Dei, Domini noſtri Jelu Chriſti, Quare non eſt qc d muy, 


P 3 dubncemus, 


NA. 


208 -— AwnatyvSis Locnea 
dubiremus, illo ſanguine pro noftris peceatis plenifime 
efle judicio Deifaafathird.Confer 1.Joh.1.7, 

- -*Ex.29.8 30. Ut quis to vero Ecclefiz paſtore ha- 
bendus fir,non eſt ſartsleginime efſe vocatum'1{ed inpri- 
mis retinere oporrert ſanam doftinam ab Apoſtolis tra- 
diram. Quam qui abjiciunt aur corrumpunr, illi ex pa- 
ſtoribus in lupos degeneranr, 1d quod viderus accidiſſe 
in Papatu. 

Ex P.32.5pes Chriſtianorum duobus quaſi fulcris ni- 
titur: porentia Dei & yerbo Dei ſeu promilsione gratiz, 

Ex, 37. Evangelium non tollit, ſed regir narurales 
aſfeRus.B, 


ANALYSIS CAP, XXL 


ARGUMENTUM. 

Duo in ſumma hic narrantur : primum,quibus itineri- 
bus Paulus Milero petvenerit Hierofolymam, & quid in 
illoitinere ci memorabile acciderit,ulque ad P.17,Dein- 


de qutid egerir arque perpeſſus fir Hieraſolymz, 


PARS PRIMA, 


Quibus itineribus Paulus Mileto venerit Hicroſo- 
lymam,& quid in illo itinere memorar 
bile ei acciderit, 
J7 autem provetTi fumnies,avulſi ab oi ; refto curſu venimu 
"Corumges ſequents die Rhodum,es illivic Patora, 
2 Et invent4 navi que irajiciebat in Phernicen, &4 con- 


- "french, proveti ſumns. * 


3 Quaum autom capifſet nobir apparere Cyprus, &r eam ad 
ſmiftram rel.quiſſemus , navigavimus in Syriam, & deve; 
finmnus Tynum : illic enim navu expoſunra erat onus, 

4 Quumg, imveniſſemus diſcipulos, permanſimns ibidem 
dies ſeptem,invents diſcipuls : qui Paxlo dicebant per Spiri- 
1108,xe aſcenderet Hieroſolymans. | 

5 Sed quan expleviſſems illes dis: ,tgreſſs iter ſuſcepimus, 


=] 


ſo 


AcTt. AposT. CAP. XXT. 209 
emnmubus deducentibus nos cum nxoribus o> liberis, extra wr- 
bem uſque ; & pofitis genibus in litoreprecati ſums. 

6 Et alii alios complexi, conſcendnos navim : ili antems 
reverſs ſunt domum, | 

7 Nos ver6 n&vigatione perfefÞs, pervenimms Tyro Pto- 
lemaida : of ſalutati; fratribns manſimus diem nnil apud eos, 

8 Poftridie vers egreſs Panlus & qui cmm eo erant, ve= 
nerunt Ceſaream : o ingre/ſi domum Philipps Evangelifte, 
(qus erat ume ex illis ſeprem )manſinms apud cum. 

9 Huic autem erant quatuor filie vi” gines prophetanzes, 

10 Er quan illic permenſs/ſewm dies complures, deſcendit 
ex Judea quidem Propheta nomine Agabus : 

It Oui quem veniſſet ad nos, &4 ſumſiſſet 2onam Pauls, 
vinfTis fibi manibus ac pedibus,d1x58 ;, Hee dicit Spiritus ſan-- 
Tus, Virum cnjus eft h.ec $ona, ita Vincient Hieroſolymis 1u- 
dei,tratentque im manus Gentium, 

12 Us vers ifta audivinmn rogabamus C5 nos oy tjus les 
ci incol.e,ne aſcenderes Hieroſolymam. | 

13 Sed reſpondit Paulus, Quid facinis, flentes gy commi- 
nuentes cor menum ? Nam eg9 non ſollom vinciri, ſed oy mori 
paratus ſam H ieroſolymis pro nomine Domini Jeſu. 

14 Quum igituy non aſſentirerny, acquievimas, dicences, 
Fiat Domunt voluntas. 
15 Porr poſt dies iſtos colle tis ſarcinis aſcendimus Hiers- 


16 Unt autemoreſetTi ſunt etiam aliqui ex diſcipulis Co- 
ſarea nobiſcum, adducentes apud qnem boſpitaremur, Mnaſo+ 
nem quendam Cyprium,antiqumy diſcipulun. | 
Itinera quibus Paulus Mileto Hieroblymam perv& 
nir, ſunt ifta, t, Milers vent Coum. 2. Coo Rhodum., 
3.Rhodo Pararz. 4: Pataris Tyrum.. y. Tyro Prolemiai- + 
da. 6.Pcolemaide Celateam. 7.Czfarea Hieroſolymam, 
In iſto itiniere duo memorabilia Paulo accideruntunum 
Tyri,alterem Cxſarez : urrumque ejuſdem generis, vi- 
delicet qu6dei difſuaſum fuirt 4 propheris & fratribus ne 
pergerer Hieroſolymam, propter periculum quod illic 
cum manerer. Ac Tyri quidem qui iecri[lud diffuade- 
rent,fucrunt complures, >” Caſarez ver6 unus, Y.10, 
: P4 Utraque 


210- ANaAaLys1Is LoGica 
Urraque difſuaſio illuſtratur narratione eventus,nempe 

Paulus c3 non fucrit paſius 4 propolito itinere ſe 

eri,icd Hicroſolymam perrexerit.Czterium conti- 
nuatio itincris e Tyroilluſtratur ex adjunRa honorifca 
deduQtione fidelium, item precatione & valediCtione,). 
5.& 6. Diſlualio ver6quz accidit Calarez, illuſtratur 
primum 4 loco ubi accidu, videlicer domi Philippi Evan- 
geliſtz,}.8, Qui Philippus defcribirur partim ab adjun- 
to honorthico officio diaconatus, Y.8. partim ab adjun&o 
honorifico comitatu filiarum,Y.g,Deinde a nomine illius 
qui prophetiam de vinculis Pauli protuli : unde diſſug- 
ſoilla nata fuit, Y.1ov. Tum 4 modo agend1 quo prophe- 
taille lus fuit,V.11.Prxterea indicatione corum qui iter 
Hicroſolymitanum diſſualerunt, Y.1 2, Poſtrems ab e- 
ventis,videlicet Pauli recuſatione,Y.13. fratrum conſcn- 
ſu,V.14, & Paulicum fociis profeCtione, F.15.& 16. Ubi 
namningtm indicatur ex comitibus Pauli unus, quo hol- 
pite Hicrofolymis uſurus erat. 


PARS SBCUNDAMA 


Quid Paulus ex Afia Hieroſolymam reverſus, 
illic egerit ac perpeſlus ſir. 

17 Quum igitur perveniſſemus Hieroſolymam , libenter 
exceperunt nos fratres, 

18 Sequenti vere die introiit Paulus mobiſcanm ad Jaco- 
bum : & onnes Presbyters adfuerunt, 

19 Quos complexus, expoſuit ordine ſingulz que Deus fe- 
ceru inger Genres pez ipſous mmifterigm. 

20 As Hi his auditis,gtarificauverunt Dominum: & dixe- 
rung 84,Conſpicts frater quot fint milba Judeorum qui credide- 
rns ; ſuntq; ones accenſi eo Legis. 

. 21 Andierunt autemde te ex aljorum ſermone,te defettio- 
nem 4 Moſe docere onmes qui inter Genaes ſunt Judeos,or di- 
cere eos non debere circuncidere filios, nequs ſecundiam ritus 
ambutlare. 

22 Quideft ergo { emning oportes convenirs myultirudi- 
Hem andiens enim it evi, : ot 

23 Hoe 


Act. APoST. CAP. xx1. 211 

2.3. Hoc ipituor fac qued tibi dicimms : Sunt nobis viri qua- 
guor voto obnoxit : 

24 His aſſumtis, ſanftificator cum ei, &> adde ad eorms 
ſumtus,ut radant caput : & norint omnes nthil eſſe torum gue 
de re fama acceperum, ſed te quoque ita incedere. us Legem 
obſerves, 

25 De143 autem qui crediderunt ex Gemtibus, nos ſeripſs- 
mus ad.cos, & decrevimus nequid hujuſmod obſeryent, miſt 
ut caveant alt iss queſunt immolaia idolis, £7 4 ſanguime, & 
ſuffocato, &+ ſcortatione. 

26. Tum Paulus aſſumtzs wiris illis, ſequente die cum eis 
ſanthificarns ingreſſus eſt in templum. denuntians explctionem 
derum ſantFficationis, uſquedum. oblata fuit pro unoquoque 
coarum . ; 

27 Qnuum autem ſepteni illi dies iam eſſent explendi, qui 
ex Aſia advenerant Jud.ei,eum conſpicati in templo, contur- 
barunt totam rurbam, or an jecerunt mani in enm : 

28, Clamantes; Viri Iſraelite, ſuccurrite : hic eſt homo ille 
qui adverſus populum gy Legem oF locum hunc omnes ubique 
dacet : atque ade Grecos introduxit in remplum, o3 polluit 
Colton iftum, p 

29 (Viderant enim amiea.T rophimum Epheſoum in urbe 
cum 60, quem exifiimabant fuiſjſe 4 Paulo miroduttum in 
remplun.) 

30, Commota eſt igitur urb: tota,oy fatus eft concurſus por 
pul; : oy prohenſum Paulagn trabebant 6 zemplo ©: flatimque 
clauſe ſunt fores. 

31 Studentibus autem ipſis erm trucidare, pervenit rh- 
wor ad T ribunum cohortiag0ta Hieroſolymam conturbata eſſe. 

32 Qu4eo ipſo momento aſſwmtis militibus ac Centiuric- 
nibus, decurrit ad illos, At ili quien wideſſent T ribunum 
militer,ceſſarunt verberare Pautum.. | 

33 T anc appropinquans T ribunns prebendit eum, Cy juſ- 
ſit wincivi catenis duabus : &3 percontatus eſt quiſnam eſſet,Cr 

34 Alii autem aliud clamabant in turba : & quam non 
poſſes certi quicquam cognoſcere propter rumuitum , jib 
enm duct in caftra, | 

35 Quow 


212 Anartys1s LocG1ca 

35 Om autems perveniſſet ad gradus,gvenit ut portare- 
eur 4mulitibus propter violentiam rurbe, 

36 Sequebatur enivy multitudo populi , clamans, Tolle 
eam. 

37 Et quien jam futurum efſet ut introduceretur in caftra 
Paulus dicit Tribuno ; Liceime nuhi aliquid tibi dicere ? Qud 
dixit,Gract nofti ? | 

38 Ninnetu es Fgyptine ille qui ante hos dies ad ſedi:io- 
nem concitavit & eduxit in deſertum quatuor illa millia fica- 
rior0w 7 

19 Dixit entem Paulus, Fgo quidem ſun Judens Tarſen- 
ferurbis in Cilicia non obſcure civis : careriim rogo teqpermit- 
re mihi nt alloquar popula, 

40 Lum igirur alle permifiſſet;, Pau lus ſians in gradibus, 
manu filentium poſtulavit 4 plebe : 7 magno filentto fatlo,al- 
loqumtss eſt cos lingud Hebrea,dicens, 

Hic primGm narratur quid Paulus Hieroſolymam ire- 
rum reverſus egerit, uſq; ad Y.27.deinde quid perpeſſus 
Gr,verfibus reJiquis, Atta Pauli narrantur in ſumma duo: 
relatio rerum i ſe intcr Gentes geſtarum apud presbyre- 
ros,& ſanAificatio cum quatuor fratribus voto obnoxiis. 
Relario illa amplificarur ex eventu,quod presbyreri Do. 
minum glorificarint, Y.20. SanQtificatio vers Pauli de- 
claratur ex cauſa impulliva, videl.ſualu arq; rogatupreſ- 
byterorum,Y.20 & deinceps. Suafionis ratio eſt ab even- 
tis: videl.eventuutili i parear, nempe ur toleretar 4 Ju. 
dzis fidclibus : & contra eventu pernicioſo, nifi parear, 
videlicer deteſtatione & rejeione 4 fratribus His, Urra- 
quehec ratio fignificatur per eventum priorem, nempe 
opinionem Judzorum illorumde Paulo, qu6d & ipſe ri- 
rus Legis obſerver,non autem conremnar, fieur iſti fam 
acceperant,Y.24, Hzc- ratio amplificauur antitheſi de fi- 
dchbus Genrilibus,quod ſcil.ab illis non poſtulent obſer- 
yati ritus Moſaicos, exceptis iis tanttum de quibus jam 
antea fatum fuerat decretum, Y. 25. SanRificatio Pauli 
& actiones legales cum ea connexz,narrantur V.26.Ar- 
que hzc ſuntquz Paulus egit. Jam quod atrinet ad ca 
quz perpeſflus eſt, quzg; exilla Pauli ſanRificatione e- 


venerunt, 


Act. AposT, CAP. XX» +19 
venerunt,eaſunt oo, Primim concitara eſt contra ci 
turbaa Judzis quibuſdam ex Afia, P. 27. Deindeinjece- 
runt manus in cum,ibidem. Tum criminati eum ſunt 15- 

am falſum doorem & violatorem templi, 9.28.8 29; 

zterea traxerhnreum eremplo,#.30. Adbzc ſtudue- 
runteum trucidare,Y.z1.Poſtea prehendit cum tribunus 
cohorris & catenis duabus vinciri juſſir, Y.zr1. 32. & 23. 
Przterea quum in caſtra ducererur,cvenir ut portarerure 
£ militibus-proprter violentiam rurbz,V.34 35.8 36. Po- 
ſtrems ſvſpeFus fuir rribuno, qu6d efler Agyptins qui= 
dam quinuper concirarat ſeditionem,Y.37.& 18.Contra 
quam ſaſpicionem Paulus ſe purgavit arque defendir, Y. 
39. Ei randem dicend! copia a tribuno wpetrata, ad di- 
cendum eſe comparavir,).utr, 


SCHOLIA'IN CAP. XXL 


2 Ou trajiciebat, diavriggy Ideſt,quy rrajeftura erat: 
ſeu cujus dominis propofitum erat rrajicere. Enallaye 
temporis, & metonymia adjuncti vel ſubjeRi. AdjunGti, 
quarenus navi uruntur vetores, SubjeCi, quarenus ea- 
dem continentur. . 

3 Q:uem Capiſier nobis dpparert Cypriv, wiaqurire'T lus 
Kuapr, Projetparcionc ipiy of Kveys. Hypallage ? qualis in 
illo Rom. 3. 2. #151/2youy (34 15/201) mh 2.53424 7% O15 ,Creilita 
ſunt ei eloquia Dei Sic 1.,Cor.g.17 .ocmmple meow pen di[- 
perſatio eredita eft mihi, Expoſitura erat. 13 Yonquprigun, 
Sive,exoneratura. A nomine 94m+»,quo fignihcatur onus, 
mzeg 76 $487, 4 ferendo. On. # 15:1, Id eſt, merces im- 
poſiras, Significat enim 59G propric onus quo repleta 
eſt navis, mxgg wv 2444, id eft, plenum ele, 

4 Diſcipulos, Tu jcndures, Pro, {nur r11as. Argaculus 
xquipollens nomini indefinito, ur ſupri 19.7. Dicebant 
per Spiritum,ne aſcenderet Hieroſolymam. ©.439v 4:4 ns The 
pany, wi elatulrey 'c rar bghp. Hoc et, Dicebant per 
Spiritum ſeu ex revelatione Spirirus ſan&ti, foreur Pau- 
lus Hierofolymis in maximo pericuſo cfjet. qua reve- 


latione ipfi mori, ſuaſcrunr ci cx chacirate , ne _ 
| ret 


SCRHROLIA IN 


deret ymam, ad illud periculum ſcilicetevitan- 
nes deterrere 4 propoſito, Er hac ratione conciliandus 
eſthic locus cumillo ſupra 20.22, 4 

6 Dom. eic ms idie, Ad verb. Ad propriafige ad ſua, 

7 Navigatione perfeta, my 71.51 hearowrres Verbo die- 
ve» peculiariter uruntur ſcriptores Grzci,quura de pro- 
fetionum vel itincrum abſolurione loquunur. . 

8 Poitridie, Th od} mean, Scil, 1ien. Panlus £5 qui 
cam 60 erant, © wei 4 Nair, Ad verb. Cuicirca Paxlun: e- 
rent, Synecdoche membri : qualis ſupra 13.13, Evangeli- 
fee, T4 Leyſvuiss. Id clt,annuntiatoris ſeu preconis Evan- 
gelii,Sic Eph 4.11, Item 2,Tin.4.5. Ex Us ſepteri, px i 
in7z, Scilicet diaconis, Vide ſupra cap.6, mMsciguciva- 
4p, Diverſati ſumus apud cum,hoſpitio cjus uſi ſumus, 

9 Prophetantes, waygmr om. Hoc videtur intelligen- 
dum de dono prxdicendi futura. nam munus docendi 
in Eccleſia ſexui mulicbri interdicitur, r1.Cor,r4. 34. & 
x1. Tim.2, 1 2, Si magis placet hoc incelligere. de interpre- 
ratione Scripturz propheticz per fingularem revelatio- 
nem $S,San&ti : rum hoc exemplum fur ſingulare,ex quo 
non licet facere regulam, 

10 Agabus. Aza&&-. Ne quo & ſupra 11.28. 

R I1 1a vincent, © dox74, Impletionem yide infra 
. 3. , . 

m 2 Rogabamus, rep:29544. Ex charitate. 

13 Comminuentes, (uu wor, Vel, Frangentes. Sic 
malo,quam emolfzenzes, nam iſta ſignificatio per lynecdo- 
chen generis huic verbo trnibuitur, quum ſermo eſt de 
Juxu,quo animus veluti frangitur, Ar hic ſermoeſt de 
lachrymis, quibus cor dicitur frangi ſeu comminui g- 
Taqnemis, Hieroſolymis. eis Iipsodgu, Progr Tyxodgny.. 

14 Lun non aſſentiretter. jul reivylys Ad yerb. Quum 
non perſnaderetur, hoc eſt, quum non paterctur ſibj- per- 
ſuaderi. Meronymia efficientis. 

16 Aliquiex diſcipmiis.  wea2nrJ, Subaudi mic. Mna- 
fonem. Mrcowni, Pro M1zw1a,Coheret cum articulo &, in 
way” of, 
17 Qum 


= ww 


Act, AyosT. CAP, xX1. 21g 

17 Quum prey. em, youudg'w. Pro, regen /or. 

19 Expoſuis ordine ſmngula que orc. itnycim r39 b inggay 
«1 inoby7w Grzca fic confiruenda ut» { ſeparerur ab 
i1:5ov,8 3501 regatur ab ifny«7%,8 denique ixgor as cx» 
ponatur per iz5or bre{voy &. 

21 Audiernnt ex aliorum ſermone. 126215, Quaſi 
dicas, Sons imbuti ſunt. A Moſe. Yoo Mnov's, Id eft, 5lege 
Mofis,quam ſcilicer tulit Moſes, Metonymia adjun&ti, Fi- * 


. lios, rh inen, Liberos,Synecdoche generis. Secundfgm ritus, 


mis i291, Id eſt,y7 mw iSn, five & 7:is i204, Intellige ricus 
in Lege Mofis przceptos. 

23 Votoobnoxii, Il torres ig) inurf, Ad verb. Votum 
babentes ſuper ſe. 

24 Forum que fam accepernnt, «' 1g yfunmy. Projind « 
voy of sf iofurrey 

25 De iis anten &c wer 5 4 &c, 1d oft, Ad eos autres 
quod attinet qui orc, De iis qui crediderunt ex gentibus. wel 
rem waimer i951, Ad verb, Be gentibus que credidernnt, 
Synecdoche og Scripſimus ad £08, niveau, Scilic, 
«'vr5i;, Lirteras miſimus ad eos. Vide ſupra cap.ts. 

26 Sequente, tj i22/n, Ad verb. Continente, 

27 Oumantem ſepteni illi dies Jam eſſens explendi, oc 4 
ano af ie peg Cwlnd dy. 1d cſt,Quum aurem lep- 
tenorum illorum dierum finis inſtarer : hoc eſt, _ 
ante finem ſeprenoruw illorum dierum,hocefſt, ** __ 
hebdomadum quz numerabantur 4 die oblationis ma- 
nipuli ſpicarum uſque ad diem pentecoſtes : utin anno- 
tatione ſua docer D.Beza. Qui ex Aſia advenerant. #: 
Su Tac Arras. Scil. mnexyfviutur ſeu meayprine, qui ad- 
venerant ad feſtum pentecoſtes celebrandum. Conzur- 
barunt awul;an, Ad verb. Confuderunt. Sic V.z1. 

28 Pollujt, xaxcivuns, Vecl,profanavir, Ad verb.Commu- 
nem fecit.Ur ſupra 10.15. 

31 Studentibus. &ils'rrov, Ad verb, Querentibus, Per- 
venit.aviBn. Ad verb. Aſcendit. 

32 Eo ipſo momento, «uric. Scil. px. Ad illos,ior” wt» 
7«c, Vel, contra il/os, Ceſſarunt verberare, imavoayre TV 7+ y- 
re. Pro,w/ntr, Grzecilmus, 

35 Perbeniſſes 


id). 


216 "On$SEnRvATIONES Bx. / 

35 Perveniſſes. 5d, Id eſt, nupr3ju ih, 

36 Tolle. ategy SciLe medio.Id eſt,occide, 

37 Liceme,« 52. Ad verb. $; Gcet.Graciimus, 

39 Cilicia. f Kiurizg, Ad verb. Cilicie, Sed ſtudendum 
fuir perſpicuitati, 

40 Manuſilentium poftulauit 4 plebe. zariouon TV (des 
w 6, Ad verb.Decnſſit manu pepude, id cit, adpopulum, 
ſeu verſus populum. Vide ſupra 12.17. Alloguutuseft cos, 
T2wiesd mr, Scil,zumic, Ex collauone Y,z.cap.ſcq. 


OBSERVATIONES EX CAP. XXL 


Fx Y.4.& ſeq. Item ex Y.10.8& ſeq. Vocationis curſum 
interdum homines non tantizm amici, ſed etiam Spiritu 
Dei przditi, conantur remorari : ſed noſtrum officium 
eſt,ubi nos vocari 4 Deo ſcimus, fine ullaprorſus excep- 
rionepergere.B, 

-Ex Y.14. Dei voluntas omnium affetuum frenum eſt 
in iis qui Dei gloriam ſerio quzrunt.B. 

Ex V.19. Deus author celebrandus omnium ree di- 
Qorum & fattorum.B. 

Ex V.20. & ſeq. In rebus mediis ſeu adiaphoris o_ 
les rempore Pauli erant legales ceremoniz , tantiſper 
dum plenis patchierer Judzis Chriſtiana libertas )prz- 
cipit chariras , ut fratribus non prexfrate & malitiose 
rcluQtantibus veritari , ſed nondum plene inſtituris, 
quoad ejus fieri poteſt (przxſcrtuum quum de tora aliqua 
multitudine agitur) nos accommodemus.B. Confer ſu- 

ra 16.3, 

Ex V.27. & ſeq. Zelus prxpoſterus, maximz confuſio- 
nis & magnorum ſcelerum ſxpe cauſa cxiſtit.B, 

Ex verſ[. 31. Dominus interdum ctiam profanorum 
hominum oper3 ucitur in fidelibus fuis ſervis prote- 
gcngls. 


ANA- 


F, 


* - oa Rw 


Acr. APOST. CAP. XX10. 


—_—_— 


ANALYSIS CAP. XXIL 


AR GUMENTUM, 
 Duohicnarrantur: ſermo Pauli ad populum Hiero- 
folymuanum,& ſcrmonis ullius everta. 


PARS PRIMA, 


Sermo Pauli ad pop. Hicroſolymicanurn, 
Iri fratres op Andie meam, qua nunc apud vyo1 u- 
On nz 


2 ( Quyum audifgent autem enm Hebred lingud ipſos allo- 
qui,magyu prebuerunt ſe quietos, 07 dixit,) 

3 Ego ſum Judeus, natus Tarſs, urbe Cilicie, nue 
#ritus vero in hac ipſa urbe apud peder Gamalielis, iniitutus 
ad exquifitam formam pazrie Legis,zels Dei accenſus,ſicus oy 
95 omnes eſt hodie, 

4 Qu hanc viam perſequutus ſian »ſque ad mortem, vin- 
ciens ac rradens in carceres tum viros rum mulieres, 

5 Ut of Pontifex maximus mihi teftis eft, op torus ſinio- 
rum ordo : 4 quibus etiam epiftolis ad fratres acceptis,Damaſ- 
erm proficiſcebar addutturu etiam eos qus illic eſſent, vinttos 
Mommies , 

6 Evenit autem mihs iter facienti, & appropinquanti Da- 


waſco circiter meridien,us repente & celo cir erit me 
lux nmulta: 

7 Cecidiq, in ſolum, t4 andivi vocem dicentens muhi; Saul, 
Saul,quid me perſequeris? 


8 Ego ver6reſpondi, Q is es domine ? Dixitg, mihi, Ego 
ſum Jeſus ile Nayarenus,quem tw perſequeris, 

9 Porrg qui mecum erant Jucem quidem conſpe xerunt, or 
expavefat; ſunt : vocem autem non andierunt ejus qui le- 
quebaiur mecun, 

10 Dixi ver, Quid faciam domine ! Dominus antem 
dixit mibi,Surge ac vade Dam aſcum : & illic bi dicerur de 
#emubus qua confrientum oft 165 us facias, 

11 LCuas 


278 "AnaLyYs1s LocGirca 
. 11 Own verb non viderem, pre claritate Incis ilhusma- 
ers deduFus gh its qui mecumn erant,veni Damaſcum. 

I2 Andiiias autems quidam, vir pins ſecundizm Legem, te. 

ftironio ornatus ab omnibus 11lic habitantibus Judeis, 

13 Veniens ad me ex atflant dixis mihi; Saul frager ſuſpi- 
ce, Er ego todem illo momento ſuſpexi m enum. 

14 1pſe amtem dixit, Deus Patrrum noftrorum deſignavit 
te qui cognoſceres ipſius voluntatem, oy videres Juſtum illum, 
& audires wocem ex ore ipſius. | 

15 Namerizei reftis apud omnes homines,corum que vi. 
difti oy andifti, : 

16 Nunc igitur quid cunfFaris? Surgens baptizator, &+ 
abluitor & peccatis tmis,invocato nomine Domini. 

17 Evenit autem mihireverſo Hieroſolymam ua &p quan 
precarer in zemplo,raperer extra me, 

18 Ft viderem eunm dicentem mihi; Feſlina, & exi cits 
Hieroſolymis : quoniam non accipient reftimonin'y tuum de 
me 


19 Etego dixi; Domine, ipſs ſciunt me pertraxiſſe in car. 
cerem &+ verberibus affeciſſe per fingulas ſynagogas eos qui 
credehant in te, 

20 Et effunderetur ſangurs Stephani martyris tw ; 
ego aha ,0r a & prod 8 —_ pay ( 

odiebam pallia eorum qui interficiebant eum, 

21 Twumis dixit mihi, Proficiſcere : nam ego te procul ad 
Gentes emitta'n, 

Sermonis hujus ſcopus eſt,ur Paulus ſe defendart;P.r. 
Id eſt, ur oſtendat ſuam innocentiam, ſe ſcilicet nullam 
cauſam prebuiſſe iſti tumului quipropter ipſum erat ex- 
cirarus, & in quo ipſe tanquam noxius erat comprehen- 
ſus & verberarus, Verſu 2.inſerirur expoſicio cauſz, qua 
fakum eſt ur loqui incipienti prexberent filentium. Ser- 
mo ipſe continert narrationem bimembrem. Prius mem- 
brum eſt de ſuo zelo pro religione Judaica contraChri- 
ſtianam,), 3.4-& 5. Poſterius membrum eſt de ſui con- 
vcrhone ad religionem Chriſtianam & vocatione ad a- 
poſtolatum, verſibus reliquis. Scopus narrationis eſt, ur 
oltcadar ſc in nulla verſari culpa, qu6d nunc religi 

C 


F 
Fi — 


na an Be 


ANY NDOT, 
Chrprfionew yer 


IR _ I Logue h 


«117 » 


nx hag od YH 4.0 44 
16 109121 pe P il "ON Si A 2037 (m1) 


N37 ado, [644 453043 
£33 T1. RPSETTC 1-PEPT TA Ty 
-2n. antem Eos 


” hy nn FA M44 bx.ags ha or # 
—_ Se Tt 


Pore ore fo cet 
an_w 


s autems rs tile Dk thin 
5 r le dixjt,Etian. 
4 Tribune; inulrd ſunmd croltatem 3- 
aule, autem 41 611, Ego ver eriam nan frm 


Mp Ton WRran4g qui fnerant in evan in 
WB, earn ibienut times copnito erm Renananreſe, 

30 rSrmcteeet Ano Ge Seth dons fake enjme ret aecw- 
ſevencr 7 Jud4i,, jobvit enum 7 vincilis, ey juſſit _ 
. cerdotes ventre corn Ipſorum Ur &« 

burns flatuit coram es. 

Evenca ſermonis Pauli, ac nominarim clauſulz wlti- 
"mz de ſuo apoſtolaru fu 


.duo. Primum, tumulcuatio y.23. Alrerum; pro- 
poſitum tribuni inquiremdi in Paulum per flagellatio- 


nem, 


AcT, APOST..CAP, Xx17, 


ern 
lacione llius ad.cribunum, Y.36. patina i IP, Wit, 
buni apud Paulum,Y.27.% 28, Ports. evcnra alliys pro- 
acer rage ins 10 Palm va: 
—__ tio cjus Ev 1que COnvocas 
tio ſynedrii ad cum audicadum,Y, ulc, , 


SCHOLIA-IN CAR..XX1L. 


I Defenfonem. zene MIR rl, o'r Me 
> _ ſe quiezos, mapigp) wvyxiar. Ad verb, Prev 


n CEO <vp Lui. Ad verb, Vir Judews. Apnd pe- 
des Gamalicla, apap 745 widag Fawn Scil Sedens,ut dil- 
cipulus, Cxteriim de iſto Gamalitle mentio quoque fir 
gas 5.34: Adexquiſitam formam. x97 «xi. Ad verb. 


ACcuxarionow. 

4 Viem. dy Id cſt,rcligionem.Metaphora Hebraica. 
U/que ad uortew. xg Teexrs. Id cit,eo ulgue ur cus reli- 
g1onis confeſforcs ad mortem.tradidegim. 

5 Senioramordo, Th wpofuriggins, Videlicet 7) ow wdgrr, 
Alibi ſigniþcat hec vox ordinem {enjori qualis inſtira- 
rus fuirin Ecclchis per Apoſtolos platgeisgur 3. Tin,4.4. 
Epuſtolis acceptis Fngaas Sg: Vide ſupra cap.9. Ad 
fraeres. tegs 185 41ugir, — aslupra es 

6 Luxnulte,qic ingrin, Ad a y jeus, Phraſis 
Lucz ufirata, 

$ Domine, wen. Non ſcribendum in text per nia- 
p—_ ab iniuo, quia capitur gencraliter, ur verbum 

noris 

9 Expauefa Tiſun, {ug br ya, Meru repleti ſunt. 

Q : Vocen 


9m '"$CHOLMX 10" -»/ 
Victim evtem non endiermntcvics 5 qurles in hreeun, Confer 


ſapr$ 5.7. 

Yo De onwnibus que conflenencs of). rater bervours 
wa Pro gee? wafer breirey Heburre Bcc. CorufFimnenm off ribs. 
ni tuxrknf obe, ldeſt,Decremmieſt 4 Deode te.-. - 

"tt -fvee gleria, dow  Sitec, Ad verd. jideſt, Vi 
oapacreieſura—— __ .40.8& 41, 
13" Suffice, «2x6; eapud Cicer. inSomn.Scip. in 


een qulegib gs fine Solehe, Ut wv2Þ\imrw Non Lit ave- 
4 ubdverr Th ts Gritty Suiquny, ed eFubdren Hanc expe- 
ſiconem confirmant vyerba 

14 Juffurg hen Sixgpr, Jelam Chriftum. 

15 Eorum qe vidifti.s1 is' exrg; Pro gacire & i in ERXSE. 

16 "Name igivnr. 4; v6v, Ad verb. Ernie. Hebraitmus. 
F1 zbinitor Sohnalirake ria ouy welt {piyipriar Cv. Verbo 
-5>10w4 ACCepto paſsive, ut capitur proxime , 
1 x\tory: & prapofitione » mg — 


17 Us & pra pricey Oe. omen Conjuntii 
heap pond eonjunRioni & in principio veriu 


18 0 Rin iden, in ecſtaf. excvllarione ver- 
borum prxcedentium, 

19 Mepertraxiſſe in carcerem.ir1 ry huku quvanar, Ad 
verb. Ou ego eram carcerans, 

20 £ffimdererur. Sym, Per lapidationem , ſupra 
cap.6.in fine. Maryyris mi. ws pgroeys Ce Sive, teffs rad; 
hoc eſt,qui tibi teſtimonium perhibuir qu6dſis Chriſtus; 

- Genirivus ſubjeRi, Porr6 nomen Graeum gy 0s 
atinis 


_ _. AposT. "CAP; Xx. 3223 


mr 


Tu — pm gen yo po vs Sic 
8.r. 
— Ad buncuſe; ſermonen.dog: mins -rabye: Vel,ad hoc 
—_— > OI em eee of Ve 
Thy Toic $4710, bay Wren at. poſitum pro 4ialer 
ut intelligatur diſtentio membrorum corporis quz fir 
pre gs be 
antem produxiſſint eum ad lora, id eſt, 
ut loris cxdererur. Vel, Q xa 6bjeciſſent exm loris, Num. 
Ad verb.sSi, Cre ated paulopcſt V,z7, 
28 Mules fumms. mox\s xpera's.Ad verb, Malo cepite, 


= forer. 
30 Poflere amen dic. wi $ inzgun, (cilicet iyulps, Cer- 
tw. i dowe4r, Ad verb. Securum, tatum, Conſeſſium, w6 
eu Igy.Sive concilium,ſive ſemarum.Coram #4. «vec. 
Id cftyrege tore, 


OBSERVATIONES EX CAP. XX1L 
Ex 9.3. & ſeq. Exemplo Pauli, quotics vel necefiras 


poſtulae yel morum »dificario fuader, wm peccara 
tot rum De erps nos benckeia commemorare deb 


Qz Ex 


ſenti aſpetu meriarur.B.Confer exemplum Pilari 
_—_ Chriſtum , ztem comparantis cum cum B 
one. al 
Ex F.25, Licethomini Chriſtiano juſtis adminiculis 4 
Deo ſubminiſtratis inquriam repellere.B, 


— 


<—— 


" ANALYSIS. CAP. XXI1L 


AR GUMENTUM, 

Duo in fumma hic narrantur.Primium,quid Paulo ac- 
CD En ic ry quod tri- 
bunus iplura .11, Deinde, quomodo 
ereprus firex inſidiis Judzorun,yverſibus reliquis, 


- PARS PRIMA, 


Quid Paulo acciderit coram ſynedrio 
quidveillc ibiegerir, 
| —— in conſeſſum aculis Paulus ait; Viri fratres, 
ego ones conſcientia bond ſervivi Deo ad hunc uſque diem, 
2 Ananias autem Pontifex maximus imperavit iis qui 
ipfi adFtabant,ut 0: equs percuterent, | 
3 Tum Paulus dixit ei; Futurum eff ut percntiat te Dems, 
parier dealbare. oy m_ judicans me ſecundion Legem, of 
Legem traſprediens jubes me percuts ? 
- as yr ad/Fabans —. Pontifici maximo Dei 
conviciars ? 
5 Dixit autem Paulus, Noſciebam, fratres, Pontificem 
eſſe maximum. ſcriptum eſt enim, Principi popmls tui non ma- 
(edices. ' 


s& Quum vers Paulus unam quidem partem 
Pr nes Pheriſcerys, clamaVvit m___ 
+ ; Viri ſramcs.gg0 Phariſeus ſum filins Phariſe : de ſpe & 


26 Whol eb LY 
2 | axe 


I5 Nunc erg Vos rarer Glide 
12,91 e100 Tas Vos pt ores ticbynhtn+ 
ror de iis que ab tum viper hos 296 yr aps ea 
PTE fag earn} oy wn Interimere. 

us foveris Pal audifſet Inſlics Pas, 
vine Loſes in cdftrd arntiunniztvis Pauls _—_— 
Bo 1h dude advetats. ore 
Adobefniew hunc abduc al T babet 
annuntiet a, , 


theattiy. 
STS Freltdn 


20. ty aktemn dixit Judi thiiffirutrunt tt Togare ut 144 
P aubem be es in ſſo uf aliquid exiſts per- 
? Nd lp Wet ik 
ent that : > nhitie ungprguenbge.c+ ren 

exſpeflames quid a te Fentunitbetity. 
22 Tribunus igiter dimiſit © =px%abias 65 prece- 
piſſe us mall; fre rae ipfr indiedfſer. 

3 Ezaduecatis duohnu guibuſdawex 


Centurienibus,P a- 
—_ mibtes ducentes qui Proficyſcamtur ng ——_ 


Gat, inte, & flipazores ducentos, 4 rertia 


24 Es 


Act. Ayost, Car wan, _ $27 
_ 24 Er jiementa jreberent, ut imyoſitum Paukns 
war perducerens ad Felicens prefidenms Er 

25 Scriptd epiſtdle que hane ſunmawtcontineret, 

26 Clandins Lyſias preflantiſſime prafid; Felits ſabaen. 

27 Virumbanc comprehenſum i ' 15pm; revert 
rum efſtt ths ab ris imterimerernr , ſwperveniens cum mulitens 
man ernbmurm cognoviſſem Rowanun eſſe, | 

28 Et volens ſcire cauſam cur emm criminarentir, deduxi 
eu in ipſorum con ſeſſum. 

29 Quemcomperi accuſari de queſiionibus Legiz ipſorum, 
nulljus autem criminis reum efſt quod ft digneam morte aut 
vinculs, 

30 Indicetisautem mhi infidiis adverſiu hunc virum e> 
venturis 4 Jud cis, eo ipſo moments miſs cum ad te : ox de- 
nuntiavi quoque accuſatoribus ms que habent adverſiu tum, 
dicant apud te. Vale, 

zt Miles igitar, ficnt ipſſs praceptum eras , aſfurttuns 
P tnium duxtrum: nofte Antiparride. | 

32 Poftero autem die, reverſi ſunt in caftre, reli equi + 

33 QCuiqunm veniſſent Ceſarean, & reddidiſſons epifto- 
lam Prefidi fliterunt coram co etians Paniumn, | 

34 Cmwmlegiſſet antem literas Praſts, © interrogeſſis 
ex qua provincia efſet,ac cognoviſſet eſſe ex Cilicia : 

35 Audianm tt inquit,qunm accnſatores quogue twi adfur- 
rint. Juſſ14, in pretorio Herodi: ipſum cuftodiri. 

' cin fumma narrantur : przparatio Pauli 
contra metum fururarum infidiarum, infidiz ipſx, inhi- 
diarum dete&io, Pauli ex inſidiis ereptio per tran{latio- 

nem Cxſaream, & denique Pauli exceptio C#farex 4 


aF.12.uſque ad 16. 
DereQtio infidiarum tres haber gradus, Primvm in- 2 

norucrunt infidiz iſte i Paulj ex ſorore, Y.16, De- ; 

inde per illum deteRz funr Pail, ibid, Poſtrem6 mo- 


5 


228 + $CHe@LIAIN 1 > 4 
nie. Pauli & I 293 Cenrurionis p.s.cundem indicatx 


ad 
| nsF EE ac cnſlatc Ealirram var: 
cn Fg age ag, Unpamn mdenen ale 


: put2 tum miniſtri, F243 : rum juments, 
22 Deinde recitatur adjunRa cpiltola de cauſa iſtius 
tranſlationis, F.z5. & deinceps. Tum deduQtio Pauli & 
tranſlatio ipla,V.31.33-& 33s 
Exceptio Paul a preſide narratur duobus verſibus ul. 
timis.Summa eft, quod przſes Paulo promilerit audien- 
tian : &qu6d cum juſleric cuſtodiri. 


SCHOLIA IN CAP. XXIIL 


3 Paries dealbate, Tizg narriactys, 1d eſt, hypocrita, 
Periphraſis meraphorica.Confer Marth. 23.27, 

5 Neſciebam gyc. ws iden &c. Def eſt, dixerine 
Panlus iſta ſeri, an ver6 per ironiam, Priori ſententiz 
favet collatio verborum Etium, Scriptumeſt enim oc. 
Quaſi dicar: Si ſcivifſem efle pontificem maximum, ab- 
Rinuiſlem 4 convicio,memor interdidti diviniQuod fi i- 
ſta dixit per ironiam, tum verbailla ſcquentia nda 
cru Lucz, m exponenti rationem, cur adſtan- 
res Paulum rep int Y.praccd. 

8 Neque ſpirit. jhre 146 /an. Id oft, animam : Gqui- 
ROI: Nifſe potius dicenduw, nomine 

imtelligendum Angelum: ac promde illa verba, 

pad dS yſoor, tenquan gloſſema in contextum irrepſiſſe. Cui 
conjecturx favgt verbum ſequens,mi apupirige. Ambe ifta, 
7s «pugirnge. Id Oe Ec reſurreRtionem corparum & ange.- 
los arque animas: quz duo hie tacit ad unum genus 
referuncur. 


9. Spiriou. mi ve Id oft, Spiritus aliquir, indefinite : 
non enim dicitur 7» ©, ut intelligidebear de Spiritu 
ſanQo. Spirirus autcm vocabulointe rAngelum a- 
liquem,ficut Lucas mox exponit, ſubjungens 5 «>/2G-: 
ut mw iplo zgre faciant;Sadduczis, quos {cicbant An- 

gelos negar chic locus confirmat conjeGuram quam 


annotavi _ 


Act, ArosT; CAP. xxtit. 
annotayi ad verſum precedentem, qu6d illud zad\ «2/4- 
NT ——_— 
mmlua, Ne | i 
Angelum miſerir ad Paulum, | 

11 Hieroſolymis.cic lawozaus Progr Iproig diomox, 
#fc Po/uubw., proc Papa. 

12 Fate comone, miboarrs oveggelw, 1d oft conjura- 
tione ſcu conſpiratione. Donec, ic 5, Subaudi zi. 

. 13 Plaresquadraginta, mheix; meruoginares maeſve 

5 rvtpgixerrs, Plures quam quadraginta. Sic infra V.21, 

I4 Drevotione devovinns. 4vaWuears avivyurr og, Id 
eſt, graviſsime devovimus Hebraiſmus. 

IF Indicate, \upayiorenn, Quak dicas,dlucidate, Ex con- 
ſeſſs voluntate.ows my rwntzie, Ad verd,Cum conſeſſuleu 


21 Neipſraſſentitor. pi merb5e done. Ur ſupri 21,14, 

22 Adoleſcentem.i yuvies. Gracumexpreſius propter 
articulum c124cecxcy, Qu6d hec iſt indicaſſer. int rare v6 
v=o weye we. Ad verb. Quid hee declaraſts (ſeu parefecifli) 
apud me.Similia perſonz murarz cxempla vide ſupra 1.4» 
& 15.5.& 17.3. | 

23 Stipatores. Ntwhafes, Forte legendum 4&0. 
Vide annotationes D.Bezz. | . 

24 Etus jumenta preberent, dive re magggh on, Hic ler- 
mo reus permutatur obliquo, unde exiſtit <rauaric. 
Nam ur. ſermo efler regularis; aur hic dicendum fuir, 
xlavn + meggguonere , ra Vinſiooourre; + Their daowoure &c. 
Vel verſu przcedente fic,@nw{vel ixiifliow)eroyudory rew- 
nm; &c, Impoſurrm, Fnbipiournc, Verbum Gracum 
ſpecialius eſt,& proprie lignificat efficere urquiscoſcen- 

atjumentum. Sic Luc.1 9.35, 

25 Hanc ſuonam.+ Tim wer, Sive, Hanc forman. 

27 Er. Sirnipluy dvr. In Greco redundat prono- 
men ex more Hebrzorum. Quo c Jem war, Ad 
verb. Cum didiceſem. Motonymia 1 deſtinati: ide 
enim diſcimus ut cognoſcamus. | 

29 Nullius criminu 1eum effe, puadiy Hywaus iggrres Ad 
verb. Nulbuen crimen habentem,id elt,habcre.Greciimus, 

30 Es 


229 


Nd. 


OnSERvVATIONES 1x 
moments, of vric. Subaudi ere. E veſtigio. 
CINE Anquayoes 


eſt e/agopcner, 
32 P, enced revrffans Sf) inmlgndo. 
me &c, In Greco ſergentiae ſune rrajeRz. 
33 2d. Gros, Scilicet cquites. 


35 Alien. Hani) vx Quak dicas, Per and, 
OBSERVATIONES EX "CAP. XXII. 


Ex a dens Coguntt byporrs i ord in- 


remperie ſe .B. 

Ex F.3. De injuriis queri, & impios ad Dei tribunal 
citare licet: modG id fine odio & ſedaro anumo fiar.B. 
M_ ve , quam 4 famulo pontificis 


_ ExF.s. Magiſtratibus ex animo deferendus honor,e- 


tiam 
MN. y.6.lm Impios licet interdum inter ſe commitrere, ut 
ab oppugnarione veritatis defiſtant : mod6id nulla veri- 
ratis jaQtura fiat. B, 
Ex Þ.7.Infirma eſt malorum concordia,quantumliber 
ad opprimendam vericatemm conſpirenc.B. 


refis eſt B, 

Ex Þ.g.Dominus inter ipſos hoſtes invenic, quum Li- 
ber,cauſz ſuz patronos.B, 

ExY.10.& 11, Deus ſuos ad extremum non deferic.B. 

ExY.rz.& ſeq. Stulto zelo correpti,mentiri & occide- 
re,quidvis wean —rag rea ye ipfo 0- 
ſtendunt, ſe efle diaboli filios, Johan 

Ex FÞ.1>. Cum fimplicitare - ———— i WR 
nia ſpiritus.B, 

Ex Y.22, & ſeq. Non eſt conſilmum concra Dominum 


& ipfus ſervos. B, 
ANA- 


« wa == 


57 


AcT, APOFT, C4 P, XV. $33 


—_—— 


ht tt h—_—_——_— 


ANALYSIS CAP. XXIV. - - 


ARGUMENTY Me. 


If © Never te diutitcs inverpellem, precor oe we. atidias N02 
js pro ma tquitaze, C 

P*5 <Jenplienwonie ew ene efſe peflevs , of 95 m0- 

wveat ſeditionem omnibus Juden per orbems terranins, of anie- 


accnſaroribue ad VEenire ; ox ers 
fn habit d,de purely} maltats Sk 
N05 C1078 ammns 


5 Conſenſerons antem eviam Judei,dicemtes bas ita ſe ha- 
- | 


" Reſponds: antes Panius , qu meme; et 6 Prefer ut 
2 loqueretur, \ 


2134 VAxattnif Lords 
hr ene pro Yoſto,e 
me Ls 
T2 Cum aipe exactos eſſe dies 

quam duodecim ex quo aſcend; adoraturns Hieroſolymis. 
me in templs iroenerin: cum aliquo diſ- 


ahnyre more 
TIAL "5 Why nbere pſi 64 de qu ns we te 


14 HerWlOaMionanyn)/pnmdier eden pac 

bereſin dicunt, ita ſervire patrio Dev, ut qui credam omnibus 

gue in Lege ES in ipra front: 

rs eta Band fcennr ies 4 ipfi ex- 
CE Nye vos num inju- 


17 anrem annis inter wwe ex 
WE nn 

' 18 Inzerquie invenermmt we ſanflificatam in temple, non 

eammttn,quidam ex Aſia Judei. 

"- ow apud ie adeſſe, &7 accuſare ſiquid babe» 


—_ 0s Es md in me injuſie fa- 


in conſeſſu. 
_ yr im, (5 Mr quum inter 801 fog + 
ves, De reſurreflione mortuorum ego in nudicinm Uocor he- 
die 4 vobis, 

13 Auditir antem his, Felix difilit eos. Poftquam ex- 
quiſrtths pernvvere que ad viam iftam pertinent, inquiens, 
quem Tribunus Lyſias deſcenderit, pernoſcam veftrum ne- 

Jun, 

Brin Tria principaliter hic narrantur: accuſatio Pauli-per 
Tertuſlum nomine Judzorum Hicroſolymitanorum, a- 
pologia Pauli, & ſententia judicis Felicis. Oratio-Ter- 
rulli ccſtarquatuor membris:exordio. propolitoncypro- 
leph & conclufione. Exordium comparatum eſt ad cap- 
randum tun benevolentiam judicis, tum attentionem. 


Bcnce 0 


ca ud  @&6@o00c0wolb TY RE 


AcT. AvosT/ CAF.'xxIvo. 233 
t laudatione illius, = 0m 
- Paulum accularunt: 


. 


cis: $1 homo aſte contrariam veſtrz docet religionemyfi- 
que profanare tentavit tewplum veſtrum: cur non judi- 
Caſtis eumſecunddm veſtram legem, ſed permiſiſtis cau* 
fx hajus cognitionem ad me deterri? Terul- 
li : Id non noſtr3,ſed Lyſiz cribuni culp3 faftum cit, Nos 
enim prehenſum” illum yoluimus ſecundum legem no- 
tram judicare : ſed interveniens tribunus Lylias magni 
viabduxitcum & manibus noſtris, juſsis ipſus acculato- 
ribugad tevenire,}.6.7.88, Conclufio continet peri- 
rionem, ur Felix inquirar & caulam cognalcat,).8. Huic 
orationi adjicicur narratio de illus. conhrmatione per 
tonſenfurn que teſtimonium Judzorum qui coram 
'Felice comparuerant,Y.9. Apologia Pauli tribus princi- 


palibus membris conſtat: cms 5 ad crim- 
n2 objcRa innocentiz ſux atione, In cxor- 


-dio profiterur ſuam zquanimitatemin cauſa dicenda co- 
. ram hocjydice,ur qui ad hoc judicium fi idoneus:quum 


ei de iſtis criminibus polsit con P.10, &11, In re- 
ad crimina' utitur —_ inficiatione,partim 
confeſsjone, / Inticiarur crimen profanati a ſe cempli,&: 
motz ſeditionis, F.ra. icem 17. &.48, Conkcerur ſe am- 
pleQifidem Chriſtianam : ſed negat illam cfic ſeam, 
id eſt, religionem ab hominibus excogiraram ac proinde 
falſam,Y.r4. Hanc autem confegionem .illuſtrar c 
mcmoratione vitz ſux ſantx;/c 4.8 16.8 fidei lux f- 
ve religionis verieacem  confirmat a conſenſu Legis 8& 
Propherarum, Y; z4« Item ex parte 4 conſenfu ſuorum 
adyeriariorum,F.t5..Porrs innocenticm ſfuam 
ſtrar partim4'defettu teſtiug. idoncorum, yer{. 13.8 
19.parums dcefgRuuſtz caule jrcirationis adverſario- | 
| rum, 


{ 

3is > 121 01192 1N-iarr” 72/3 | 
12PARS SECUND > | As | 
, l ; * l 


dFvis em de fide qua oft in Chnifluns, | | | 
25 Biſſerence azem ipſe de juftitia, 7 commeniin, of ji 
antons natius accerſam tec (2 FAD HOKE 


cem & uxorem illius contraris vitiis Tum ad- 
duntur evenca tria : unumqu6d Felix fucrit expayeta- 
— dodrinade judicio fuquro: alterum , qu6d 
Panlum 4 ſe dimiſeric cum filentio (id eſt, non cxpale2 
fſentenna$ (14 de dodtrina abillo propat3,) & cum pro- 


Acz. bt cnt, ev, 235 


ER INS 
core. T { pe» 
cuniam 4 Paulo cam exvinculis exiol, 
yeret Free: quipe quannie Paula Felicem bene cr- 
lc eſſe attefum. Termua attio, ad cundem feo/2niag 
hart Fr 


& poſtrema aQtio fui ex provinciadecedes, 
Paulumn relqui atioulluftratur a 
nempe ddpaluaricguariams i inire 4 Judzia. 


SCHOLIA ah CAP, XXIV. 

+ Declanennit oak; que bnlchew mines P alan, 
Prone allppeongedyt Itz/xs, Ante,cew ſubau- 
dio ws : & pn ems: ron gona np pant 
tiam infri 2547977 +: + 
© $ Semper, waſh, hey aghanl vetere interprete, 
ou —— vquth can Omnibuntannger 


4 Pancis, evi uee SuccinAe, Scilies apo, di- 


Qturos. 
5s Peftem. war llekt, 
Metonymia effeMi Neb, peticncem fm pace 
emi lu} 41x24 /Stbandi wir. Ad veal Per hekitabilem, 
ſcilicerrerram. Anteſignanum, oggreceirlu, Metapho- 
ra 4re miltari,narhevprcu'nc diditur qui primus ſtat 
in acie- Harefle, wit aupiou. Id ct, corum qui ample- 


yocat religionem Chr: 
pump pm ampleRanrur doftrinam Jeſu Naza- 


go” | Inteyveniens. mp So v, ue pe 

8 De quibus. &, 

10 Pro meidefenſione - wo Sway s ugh Pro, Nonoym- 
way. 


11 Ducd:cim, I\mg./'s, Pro, dildug. Sic ſupra 197 
R Ex 


Ld  _ = 


2956 VYOngmrvarionts ax 
Bi quo aſton 0s evifes. Id ctw” dine halge } 24 
CC: At 
effetti deſknact 111415228 092 11 4 
1; Prnbare. mez«ciouj, Ad verb. Siffers. 
14 Via. iy. 14 eſt; religionem, ur fupr4 27.4- Di. 


| cunt. *6yv011.Scil,accuſarores mer. Confer fupri V. Ss rt 


16 Imtered. & Tum. Scil. 3 drawer, is 
eſtHe meer $458, 

17 Oblationes. ey79:0xc. Confer fupr431 2:26. 

4 Ini#%4#4)c1 ol, 1d eſt, Quz dum ago. n 

21 Voce ua clamavi.euric kc ixege. Progf Legte. 

22 Diffkit e05. drier dine, No, ampliavis eos. Id 
eſt,cognitionem cauſz, & ſententiz pronunnationem 
rejecit un tliud #empus, Ad view iam: we: ic ods 
Nempead religionem 97150 a, pang Tercullus 
nominaverat herefin Naza 

23 Edixit etiam, d «vet ute we, um, Shades +1198 
drrdExtd, Aclitxaretar, yer re dren, Ad verb. 
reſt #awetmr.dumibaribusn% ine Adverd "Peg 

25 Repereſulis, ig O- wack Mem one 
ſen replerus.” _1 

27 Gratiam inire 4 Judew., homer cording wi Ive 
Fair. Ad yerb. outro Boks 


OBSERVATIONES EX GAP. XXIV. 

ExF.1.8& Hypacritz nec'vi nec fraude 
\QEx#.0-t8q/ th price quod ni B, | 

Ex YF.ro. &leq.Ex Exemplo Pauliyeritas coram judice 
intrepid&8&fincere confirenda ac narrandaeſt, 

Fx V.23,FHiduveſt ſuorum cuſtos Dominus:& incre- 
dibilis quzdam virrus yeritatis, etiam inter homines a» 
loqui profanos,B. 

Ex y.25.& 26.Homines profani & avariexpaveſcunt 
quidem admonati de judicio Deitled non peninus affi- 
cxuntur, ita ut ſeri6 ſtudeant cognoſcere quomodo in 
allo poſsintconfiſtere, o 

Ex 


Acrt. AposST, CAP, XXV. 237. 
Ex a7. Cunegs eſt cordi pieras,jilli in grayam 4:9, 
elcrunt nuſeros quos tutari aut cripere 
PRRETARE ac devebant RET 


LN 
/ . 


ANALYSIS. CAP. RXV, 


AKGUMENTU 

Hic narratur quid Czſarex cum Paulo afum fir, 
Primiim coram przfide. Fefto, uſque ad Y.13, Deinde 
coram regs Agrippa,yerlibus reliquis, 


PARKS PRIMA. 


Quid Czſarex cum Paulo aRum fir coram 
| dean ergo ingreſſus provindan , tiduo poſt aſcends 
Hiereſolyman Ceſared, 
2 Declararunt autens et; Pontifex maximus oy primaris 
ex Judeioquz hobebis congre Pauli, of ex precati ſunt, 
3 Petentes grazia ad verſus eum, ut accerſeret eum Hie- 
roſulyman; fathuri inſidias ut exe in Via mierimerens. 
4 Fettus amtem reſponds, ſervari Partum Ceſare, ſe 
vers cit6illuc profetturum. 
ergo inter vas inquiz,peſſunt. una z deſcendant, & 
Phy 7h hec iro improbum,accuſent enm. 
6 Quan autens contrivnſſee apud eor dies non plures 
quam decem deſcendir Ceſaream, & porters die quum con- 
frdiſſes: un sribunals,juſjis Paulum adduci. 
7 Qui quam veniſſet,corcumHteterune cum qui Hiers- 
ſabmiz deſcenderant Judei,multas & graves criminationes 
ovens adverſus Pavinmts quas non valebaut demon- 


ry Quane ipſe pro fad  defenſione dicerer, Neque in legem 
udaorian, neque in templum, neque in Ce/arem quicqnans 


peccavi. 
9 Sed Feffus volens gratiam inire 4  Judeis, reſpondens 
R z Parnlo, 


_ 


238 ANAtyYS1s LoGirea" 
Paulo dixtt ; Vis Hierofolymin aſcendere,op illic de hu ju- 
dicari apud me? 

10 Dixit autem Paidu, Ad tribimal Caſaris flo, ubi 
me oportes judicari. Judi: nulls in re injuriam feci, ficus 
& mm pulchre noft1. 4 abiguid fe 

11 Nan fiqnan innrion at dip moree id fe- 
ci,non recuſo mori : ſin vers nibul eft corum quorum ifti 
me accuſant, nemo pueſi me illis condonare : Ceſarem ap- 

lb # 


" 12 Tunc Feftus city confitto 5, reſpond#v, C4- 
ſarem fi? ad Ceſarem Tis, 

Tria hic principaliter narrancur. Primum quz pro- 
ceſſum iſtum judicialem coram Feſto prxceflerune : 
deinde proceſlus jpſe: eventus. Procefſum 
prxcefſerunctria. Primyum Judei 4 Feſto Hierofolyme 
petiverunt,ut Paulum <6 acterſerer,tribus primis ver- 
tibus, ſta pecirio iſluſtrarur £ fine : qui fair,ur Paykun 
in of _ interimerent, = brane Feſtus 
recuſavit Pa Hierofolymam accerſcre,&potcfta- 
rem fecit Judzis ur fecum deſcendentes Carfatedm, 
iffic eam coram ſ{e-accuſarent,F.4.6 5. Poſtreims Ju- 
dzi cum Fefto Czfareatn profeRti ſunr;F.s. Proceſſiy 
duobus conftar princi membris :aGione uirer 
parres Jitigantes & aftione jidicis cum reo. Prior a- 
Gio rurſum duo haber miembra, accuſationemn, verſ.7. 
& negationem criminum objetorum,yver{.8. Atio ju- 
dicis cum reo,fuir obliqua ſuaſio-ur ſe judicio lifterer 
Hierofoſymrz, verſ. 9, Hzc a illuſtratur ex event, 
videlicet recuſatione Pauh & appellatione Czfaris, 
verſ.r6.8 11. Recuſarioil'uſtratur ex adjeRa'tatione, 
videlicer innocentia Panli & injuſtiria peritionisFe- 
licis , verfibus iiſdem. 'Eventus rorius procefſas fuir 
ſencentja Felicis, quod Paulo ad Cziarem fir proficiſ- 
cendum,yerl.12, | 


PARS 


Act. APPpST, CAP, XXY. 239 
PARKS $ECUNDA 
Quid Czfareg cum Paulo atum fit coram 
rege Agrippa. | 

13 Diebus ante aliquot exattis, Agripparex or Ber- 
nice venerunt Ceſarean, ſalutaturi Feſtum. 

14 Fr quinn dies complures illic contriviſſent, Fefius re- 
gi expoſuit que ad Þ aulum ſpeRtabant, dicens, Vir quidam 
eft relfFns a Felice in yinculss : 

I5 De quo, quum eſſen Hieroſdlymis, declararunt mibs 

ncipes Sacerdotum Cf ſeniores Judeorum, perentes dam- 
nationem adver ſus en. : 

16 Quibus reſponds, nom eſſe Romanis morons, quenm- 
piam perdendum concedere, prizſquam 1 cs accuſatur, 
confbetu habeas accuſareres &y locum defenſionis atcipias ſu- 
per criminazzone. ; 

17 Quum ergo huc comveniſſent, abſque wila dilatione, 
conſequent die quam conſediſſew in 3rihunali, juſt adduct 


18 De quo accuſateres qrinm 4dſiarent, nullum crimen 

19 Sed queſtiones quaſdam de ſua ſuperſiitione habe- 
bant adverſus ewn,or de quodam Jeſu defuntto,quem aff - 
mabat Pawlus vivere. a 

20 Dubitans autems ego quod ad queſtionem de har re 
«ttines dixi num wells profigiſti Hieroſalynam, & ilhe ju- 
dicars ſuper iftis, 

235 Quan vers Raniureppeliaſſer nt ſorwarence Aug - 
ti cognitions, juſſs eum ſer vari dones miytarem cnn ad Ce- 


22 Ag wink dny Fefte Velimg &> fe hongnen 
i $49 G4 —_ | ris 


23 - Poffero igirnr die quay veniſſes Agriph® & Br - 
nice cum multa »ſtentatione, op introiſſe: in anditarinM cunt 
Tribunis &7 eminentrbyt tus wrbis cimbus; jubente Feito, 
addufius eft Panius, 


R 3 24 Tru 


240  $EHOLEF HT ON 

24 Tum Feftus, Agrippa 7 onmes q15 ſrl 
adeflis nobiſcum, Gloom omnis © ney 
Judeorum compellavirine C4 Alierofe —_ & bic, wociſe> 
rantes Hom oportere exnm uiyere amp 

25 Egowvers quum comperiſſem mhil dignum morte exam 
feciſſe, &+ uipſe appellaſſet anguſium, decre6i eum mittere, 

26 De quo cervl quid ſcribam deamin», non habes. a 
provter podmxi cum ad 101, tr maxime ad te, rex Agrippa, 
ut inquiſitione habit2 habe.zm quod ſcribam. 

27 Nam preter rationem mihi widernr, quan miners 
wvinilum , non etiam crimina in eum collata maſzes- 
care. 

Duo in ſurnma hic narrantur ir *primim oecafioqua 
faftum eſt ur Paulus in conſpe&um Agrippx produce- 
retur, uſque ad V.23, Deinde produttio ipſa, verſibas 
reliquis.Occaſi lonem huic i przbuir adyen- 
tus Agrippz Czfaream, ad inviſendum Feſtumrunde 
fatum vr caus4 Pauh ex iſo auditd, pererer ipſumtner 
audire, ProduRtio ipſa illuſtracur priepcen 4 magnifi- 
centia perionarum m quaruim conſpetum addattus 
fuit Pavus,F.z3.Deinde 4 ſermone Feftr ad Agrippam 
cxteroſque auditores de cauſa car Pauſum ad eos pro- 
duxerit : nempe ur ex ſermone iltms crimina in eum 
callara cogiioita cat, caque ad Gzſarem perſcribar,Y.24. 
& deinceps, 


'SCHOLIA IN CAP: XXV. 


2 Qux habebanc contra Panlim pores laws. Sadau- 
dio raw, urfupri 24.1. 

3 Fawi infidias, cridewr mute. ou, muon 1 (3 
ſcil.Feftirs ipforurn petitionifecumdedifſer. 

o Gratiam inire 4 Jndou, mic tePwive ;dlem nar edt. 
Ad verb.Jadeis Jy vldii Wop Sic fupra 24-17; Hpud 
mein” in. Vel,Sub me. | 

T0 Nulla in ve, £4». Subaudi «*. Palchye, RENrer, Ad 
verb, Pulb/is, 


11 Nam 


Act. "NWesT, CAp.vxy 241 
32 Naw ff quan tn Ore. «i 1h 48 <5, Ad 
verb, Naw ſs inquriam facio,vel uno yerbo, inywrier, E- 
nallage temporis. Eorum quorum Accuſant.esy rgroryppao t. 
Progixeirey « ary des, 

© 13 Cron confilio, tem ated, . Ideſt, cum iis qui 
Feſto canquam judiccs alsidebant, Mctonymia lubje- 
Ut: nam in cond inter ſec _— judices 
zecupancur. Er hoc tropo Cicero quoque ulus eſt pro 
Roſc. Amerino, ubt judices affatur his verbis: Qus ex 
Gvitate in ſenarrm propter dignitatem , ex ſenatw'in hoc 
a_ deletli eftis proper ſeveritazem. Ceſarem appel- 
? ad Cafarem yrs Kuoneg ind arge ; Vn" 
Keongy mpd/cy, Elcgans loquendi forma. td eſt, Quo- 
niam Cefarem ape ad Cxſarem proticaſceris, 
Aﬀinia exempla .Cor.7.18 & 21-& 2-, item:Ro- 
man.13.3. Quz ramen in hoc differunt 4 przſenteox- 
ny in illis e«pofirio faci&da eſt non per Oo- 
per $4: id af, non per cauſalem conjun@ho- 

—_ per connexivan. 

14 In vinculw.\NowOGr. Ad verb. Vinflw.nominali- 
ter voce accepta. Ide6 conſulendum fuir perpentcath 
he Vindus puetii# clſe- participmum , quod regatur 
vetbis illis, A Felee': _quum fie women nomen quod regear 5 
veubo RelifFns eft. % 

15 Hieroſolymis, ei 4:7aFrida a. 4 & : Tegan, 
Daermiiatione m. CIT :excollationeverlus 

.Synecdatche vene 

'.16 Perdendin. gd Ad ve Alt perditie- 
new, Concedere, 2821 Cady | UDonare, Catachrefis. Nam 
ne cauſa quidem cognit3, Romani reum adverſarus 
nag > ſeu” coficedebant pro __ L rapes 

17 Conſequenti die. Ti Sic. Scilicers nupe, igtpick 
Vw ir0eg. Ad verty; FInu iy, fiempe Paakitiuoim 
arziculus oft «agent, - ber * Z 190; 7 

18 De quo, wei 5, Hzc pendenc4 verbo 
jiciebanr, 0byiciebans, rmiqueyy. Vel, Proferebant in med is 

*b 1. 5. R 4 afferebant, 


242 ©  _- Opsrvarranasnx 
pm «1 warm re. Pro, 


| 20 Quad ad queftionens de bus ve adtinete vi vie hey 
Tire Garnet, Subaudio 2vA\imwr, reſpiciens. Ni max - 
ujs er (iro pohicum pto & Smio1gper enallagen Lucz 
ulicatam, - Num vellet, & Bodom. Ad verb. & wales 


CE 
jv wares, Sic honoris causi nommas 
Cofarcn exmore Romanorum, t 
23 Oftentatione, parmoia;. Vel , ſplendore, Lucherue 
reddit accommodatiſsimo vecabulo. Emineniibus, mas 
no” fon for. Ad verb. Qu ſecandiun emineniam five 
excellen;iam erant, Jubente, x, w04carr&-, Conjunto 


x-aut redundar;aut ponitur 
=» hic enim mncipit a periods, {eu conlequens 
cnunati : quod eſt relativum temyporis, 
26 Certiquide<rpedic 1n.Sielupri 12.30 Domine my 
Da AS AITA AINS- xa 
OBSERVATIONES EX CAP, XXV, | 


-—_— & ſeq. Diligentes ſunr. winiſtri Saranz in 
occafionibus : ſedexcubans Domi- 
nus pro m— omnia corum confi nullo negotio wn- 


oo Doninu meſoems conlu non tas 
tim avertit,ſed c lorum.caput retarquer,B 

Ex F.rg.& ſeq, * Stogalas De! providentia fe,nr.n- 
rat piorum mags, ac Wagyy in lucem proferas 


” BnP,rg. Profanz ex-ingedinis,doftorum Ecdefa 
rixis occalionem verz _— — azxiphr 


uae. B.-' 44." 3 «ty 
 Exif62.Howines = 2 incerdum 
noſeere do mm cxlcſtem,ſcd CER == 


A 722 


ANA- 


” *% TY 207 uv 


ACT. a CAP, XXY. 243 


, . 
s ————_ 


AM 


2m 1-5 


"ANALYSIS CAP, XXVL 


" CARGUNENTU Ms 
Concinuemroantaaia kperiore capite coepta,de a- 
Qis Pauli coram rege : ac duo in lumaa nar- 
rantur, ſermo Pauli ad illum czreroique auditoxes, & 
ſermonis illus eventa. 


PARS PRIMA, 


| SermoPauli ad Agrippam, © 
A Grippa vers Panlo dixit, Perittitur t4hi pro teipſe 
«T ive P anlus extets manuuhac yayone nſus eſt, 
2 Smper omnibus de accufor 4 Judeic, rex Agr 
pa,bearum me duce aa ram uri 
3 Maxime C1419 OTWSRUMNTS GH A + 
pud Judeos ſunt & coſted — queftionum, — 
$9 te 149 patienter me audiai 
4 Vitam igitur weem afam 4 juventnre,que 4, 4 _ 
copia fave in gence mea Hieroſooymis, feinns nmnes Judas 


5 Us qui antea noverins, me jam inde 4 majeribus (fo 
welins teftar;) op ex - ——wiy diam hereſin no- 


ftre religionis vixifſe Phariſeum 
Fo ws Nymnc wers —__ promiſſconss patribus fatte 4 Deo, 
ing 


7 jars rribus noftre, Deco nofte or die 
antente —_— ant ſe peruenturas. de gua/pe dc 
for.rex Agripy 4 Jude, 

8 Quid ? incredibila judbcatur apud Une guid Deus 
0770s Excites ? 

9 Equidem flatueram apud me , aluorfe nomen Jeſu 
Pa Bos cement Saba 

10 Quodetiam feci Hieroſolyms : & multos ſanflorum 
ego carceribus incluſs,g princoyibus Sacerdorum poteFiaie ac- 
ago @ gears ab ci ncerumerentr, ſuſfrginm gp 

Yy It 46 


- Anatrsis Locica' 


3 < ws via wvidi celitus lucem, que ſplen. 
pr wn gy 447 os hag $row a 


4 "— autem omnes nos collepſs eſſemus in terrems, 
eud;vi vecem tlloquentem me , ac dicenrem Hebraicd lin- 
gud ; San, San},quid me perſequeris ? drm Crit tibs con- 

wa flimulos calcitrare. 

15 Ego autem dixi, Quires Domine ? At tle dixit, E 
from Jeſus quem tw perſequeris. 

16 Sedexfurge, &+ ſia in pedes tuos : idcdrco enim 
715 t5bi we deſignarem te miniſtrum ac teftem, tum eortan 
que vidfFi,tmn eorum in quibus apperebo tibis = . 

17 Ernenste ex hoc popu'o, & Gentibus,ad quos ninc 
re mitro, 

18 Ut aperias oculos eorum, 7 corvertas eos 4 tenebri 
ad lucem, & 4 poteFtate Satane ad Deremus remiſſionem 
peceatorum &® ſortem inter ſanfificatos accipiant, per fdem 
que oft in me. 

19 Unde,rex Agrippanon fis rebelly celefti ih appa- 
1itions. 

20 Sed 4is qui ſunt Damaſci primicm, Hierofolynic, 
&s in omni regione Judee deinde o& Gentibus annuaytiavi 
we repiſcerent & converterent ic ad Deum, opera facien- 
te; comvenientia reſipiſcentie. 

21 Horwm caus Judei me in templo comprehenſum 
tentarumt manibus (us interficere : 

22 Sed auxilium quod cſt 4 Deo naftus perflic in bare 
nſque diem teftificans iſta num parvis rum magnis, nec Qeic- 
quam dicens extra ea que Prophete ac Moſes futura pre- 
dixerums : 

23- Nempe Chris faiſſe paſſuric,ae primum ex reſurre- 
hone mortnor is, lucem anniiiiaioris kaic popula o Genegh. 


Sermoni 


d 
_ 


dum o admods — —— 


Act. Apor. cv; xv. 


-» Sermoni premitritur io, in duabus rebus 
Pdbera:permiſcione dicendi & diQturigeſtu;Sermocon- 
ſtar exordio, narratione virtz Pabli,& demonſtratione 
dodrinz ipfius.” In exordioproficetur gaudium ſuum, 
qu6d fibi'caufa dicenda' fir coram Agrippa , peritque 

nem inaudiendo;verſ[.2.8& 3. Narratio virz tria 
Haber principalia membra. Primam enim narrar que 
egit ance ſuam ad fidem Chriſtianam converſionem, 4 
F.4.uſque ad 12.deinde narrat converſionem ipſam, u- 
n4 cum vocatione ad apoſtolarum,4 F.1 2.nſque ad 19. 
poſtrem6quz egit poſt iHam,Y.19.8 20. In narratione 
vocationis Pauli ad apoſtolatum continetur pulchra 
apoſtolarus deſcriprio ex finibus,iiſdemg; effefis , nu- 
mero quinque; videl.converſione,fide,remiſsione pec- 
carorum,ſandtificatione & vita xterna,Y.18. Dof&rini 
ſiam demonſtrat primim 4 reſtimonio ſanctorum pa- 
trum, Þ.6. deinde 4 reſtimonio ſxnRorum Judzorum 
illius zraris, Y.7, rum 4 porentia Dei, 9.8. Poſtrems6 & 
reſtimonio Scripturz,V.22.8& 23. 


PARS SECUNDA, 


Eventa ſermonis Pauli ad Agrip- 
24 Hae antem ipſo ad ſu defenſionem dicente, Feftus 
-magnd voce air; Inſanis Panle ; mnit# literate ad inſa- 
niam adigunt. 
25 Tunc ille, Non inſanio, inquit, prefiantiſſime Fefle, 


Ned vera ac ſobr14 verba eloquor, 


26 Scit enimiHe vex, apud quem etians libert loquor : 
nam latcre eum quicquam horum nequaquam mibi perſue- 


#e9 eque enim id in angul peffum oft. © 


' 27 Credirrex Aprippa Prophetis ? ſcio te credere, 
28 Agrippa vers dixit P auto, Propemodum perſuades 
muhi we fiam Chriftianu. 
29 Tum Paulu dixit, Ontarim 4 Deo ut of propeme- 


$SCHOLIA- IN / 
rales qualss ego ſur, exceptis iſlis vinculis, 
30 Mangas &xiſſet, ſurrexic rex ac Preſes, on 


0 cum en, "1 
Ez eceſſſent k dren, 
nes Niki N_ aut vinculis facit hamo if3e... 


"- 


32 Agrippa vers para. Damitti poteras homo 
ate miſs appellaſſet Ceſarem. 


Eventa ſermonis 5 Paulohabitinarrancur quatuor, | 


Primum in Feſto: ſecundum in Agrippa : tertium in 
roro conſefiu ; quartum iterum in Agrippa. Feſtus 
dixit Pauluminſanire,ver{24. Huic criminationi Pays 
_ contradixit, & ay wg ad judicium Agrippe, 

25.26, & 27, Agrippa ic prapemodum perſua- 
dent Chetan 28. Paulus excepit, ic id ex- 
oprare tum i}; rum reliquis qui aderant, Y.29. Tormus 
conſeſſus dixit inter ſe,Paulum efle innocentem, F.30. 
_ >, —_— poruiſſc-Paulum dimini ai 
appcllaflet 


SCHOLIA IN CAP. XXVI 


2 Dnco. 35g. Progry7 ug. 

3 wry te gnarum efſe ſciam, ugduree yo le 
irra 01 ci//c, Deeſt in nonnullis exemplaribus partici- 
pium. «do : {cd illud redditum eſt a paraphrafte Syro. 
Conſuctydinur. iter, Id colt, rinuum ſeu ceremoniarum. 
Synecdoche generis, 

4 Vitam am. ? Plea, Quaſi dicas,vi&ionem. 

5 Hereſin, ap17n, Sive ſefaw, Erarg enim wactres 

hacer npſeltaopud Jedaes :Phariſzorum,Sagddu- 
czorum & Eflenorum. 

6 Patribus. @25e Tus FUNES. dd patres. Scil. noltros, 
quog innuit arriculus. Ste. isxg. Ad yerb, Set}. Enal- 

teMpOTGs, bs jaadschunm Vocarms, xpirowgs V elyveus: 
cl, judicor, 

_ Ad quars, eic vr. Scilicet imzy/0vey, promiſsionem, 
id eſt, rcm proguſlangacmpe vitam etcrnaw. Mero- 

nymia 


—_—_ES To. 


_ VF Wow 


Acr. AposT; Cab, xvi, 247 
nymia adjun&i.. Vel, Ad Ideft, rem s 
ram. Eodem ſenſu, & per Ss ton 
wibus. rs ound ports, Id thn So Sorponacd. Intents, & 
ies, Pro wn” ifhnefa;, cum incentione. 'Periphraſis 

- Yo Er wultoc. <wwbe. Id cft, Nam mares, Sequitur 
enim declaratio ſpecialis confeſsionis generalis quz 
prxcelsit, nan grins 4rgn. Ad verb. De- 
twls calculum. Id 1. Confer fupra 22.20, 

TI Furens ativerſar eos, ppanirighd © &oriis, Pro, jan 
ro;hv©r cr evra, id —_ _ . 

12 Imer que& );. Ur 24.18, A principibus ſa- 
cerdotum hnd-rages ey py 4 

16 Tum rorum que vidiſh dc. wy wr fe, &y 2 op3%on- 
Find 891, Prog ava dei cn woalrer os dic on Shovprh (or. 

17 Gentibus ad quos. 3 W161 re ic,Progic db, Syn- 
raxis referturnon ud vocem,ſed ad ſenfurn,Per gentes 
enim intelliguntur homines. 

19 Rebellu.cre5, Sive,inobedicns, Cele7; lh appa- 
ritioni. Ti 4 egriu infaria, Quid inrerſic incer omW/27 iar,ap- 
paritionem,8& geo» live 3ea4z, vilionem leu viſum,dixi 
an 17.3. 

' 20 Et in omni'vegione. oic wiozy Te 1125 yeuegn, Pro, o 
matey 13 75 18d oge, Hebraica, Anmuntiavianwhyſs- 
or, Quidam .codices habent «mz 4a. Scilicet Suu, 
Per Hebraiſmum, Convenientia reſipiſcentiz. {fa 7 wa - 
menie;. Ad verb. Digna reſipiſcentia, Syrus wanna jw 
deſchavin lartej de eſt, qui «quale: ſins conrverſio- 
ms : hoc eſt,qui deccant converſionem. 

-22 Quod eſt 4 Deo.Ff wag F O15, Scil, yenine, Tram 
parvis nm magnis, pigs m4 % pure), Ad verb. Er parvo 
& magno, [d eſt, tum plebeiis tum illuſtribus perſonis. 
Exma ea que Prophets ac Moſes futura predixerunt, une 
&y 7401 agygimy duos jarbme yindey x; Mxofc, Pro, 
dx ixcivey Tf) wornrbrmey yivicorey ef $4 Te megpirrey Dal nous * 
Urone, 

23 Nempe Chriftum fuiſſe paſſurum &c. « ma2nri 6 
284558 


by 


248 Ovservarioners BY 
21576 &eec Ad verb. Si paſſibilis Chrifhis, ſo primuns ex re- 
ſurreFione mortuworum lucem annuniaturus ſie: 1d eſt Att 
fururum firur patianiir Chriſtus, an primus &c, Ex re- 
ſurreflione mortuorum, ' SJ; a regiouwes veggrr, Bifariam 
poteſt accipi. Vel, Ex iis qui reſurgunt 4 mori: vel, 4 
mortuorum,id eſt, reſfurrexerit a 
morruis, Secundum privrem expolitionem 
rio '«& pendet 4 nowine eeg7G-: ſecundum poſtcrio-' 
rem 4 verbo zesmyarnr, Priori expolitieni congruit 
ditum Paul Colofl1.18, i ir a; wen wn v7 
verges v, ' | 
25 Vera ac ſobria verba, dnSea; x; ongorown para. 
Ad verb, YVeritatis oy ſobrietatis verba, Hebraiſmus, 
26 Nequaquam mibi perſuades. & weivyugy xdiv, In 
Grzco gemina ncgatio, forritis-negans, more Gre- 
corum. | 


31 Facit. aggiore, Pro, fecit, mioegys. Enallage, 
OBSERVATIONES EX CAP. XXVI, 


Ex Y.2. & ſeq. Exemplun ingenuz defenſionis, & 
confeſsionis doctrinz czlefſtis, 

Ex Y.18. Evangelii finis ſeu ſcopus eſt, ur homines 
adducar ad fidem in Chriſtum, & per fidem ad poflcksi- 
onem vitz #tcrnz. , 

Ex Y. 22, Dodrina Evangelii cum doFrina Moſis 
& Propherarum conlentir, arque adeo in illis fundarea 
eſt. Quare libri Moſis & Propherari in Ecclehia Chri- 
ſtiana lun retinendi & proponendi atque explicandi, 
Confer Joh.5.9.39. & 46. Luc. ult. 44. 1.Cor.15. Y.3 
& 4. 2.Pcr.1.Y.19. 

Ex 9.24.8 25. Sapientia Dei eſt profanis hominibus 
inſania: ſed nthilominus conſtamer aflerenda eſt re- 
ritas,B, Confer 1,Cor.1.Y.18.& ſeq. 


AN A- 


MS. ae  .& © £ * 


A@T, ABST. CAP, XXYVITL, 249 
AY IY 4 $\ Wer 71 by 


_. 


»+i:.z ANALYSIS. CAP,' XXVIL.. .. 

> 4p ARGUMENTUM, 

| Hic narratur,quibus itineribus Paulus, Ramam de- 
dugendus,uni cum fociis ſeu veRoribus reliquis vene- 
ritin inſulam Melitam: & quomodo iple ung cum Ulis 
ex nautragio lalvus cyalcrin. - 


LJF.ovcm decretur fruit ut nos abnavigarenus in alia, 
tradiderunt tuns Þ aulum , tran quoſdam aljos vinttos 

Centurioni nomine Julio,cohortis Auguite, | 

. 1 Conſcenſo igitur navuigjo Adramytteno,nauigaturi ſe- 

cundim Aſie regiones,provetth ſum, > nobiſcunms erat A- 

Xftarchus Macedo T heſſelonicenfis. 

3. Hltera ater dic deveti ſumus Sidonem. & Julius 

humaniter tratato Panlo, pernwſit us ad amicos profetiia, 

@b ihe cmraretur, | ; 
4 linc vers provefti ſublegomus Cypruny, quid vents 

adver 


aſſes adverſs, 
s Et pela ug quod eſt ſeaundiam Ciliciam Hd P amp ns 


imus Myra urbem Lycie. 

6. Et illic naflus Centurio navem Ale xandrinam navis- 
gantem in Itakiam mpoſuit nos mneam, 

7 Lame, multis diebus tarde navigaremm,, vixq, per- 
wveniſſemu ſecundiom Gnidum, non admittente nos vents, 

ſabitg ian Cretam ſecundum Salmonen : 

'8 Etillam vix preteriegentes , pervenimus in locum 
quendam, quem wocans Pulctros portus, cui propinqua erat 
cuitas Laſaa, 

9. Mito antem 1empore elapſe z or qunm jam efſes peri- 
cwloſa navigatio,quid jam etiam jejunium preteriiſſet, ad- 
hortabatur cos Panlus, 

Io Dicens ers; Viri, vides cum injuria multoq; dane 
non ſlim oneris of navinſed etiam capitny noffrarnn, ju- 
Fram navigationen, 

I1 Centurio 


_ , 


— V6616s 


i: oma hr Nunn eee. 
oe dwheutwokepg 
— Ver hd nds pO AG be as aa Id 
rin? egos re oo 
ann 
6 Et quandam inſulam que Ola 
un ws der ct Fbdeiew 
res 
4 Qua ſubduBla, adfjumentir wtebentur, futeihigtitt 
: inciderent, Y 
——_ im meme ne in Syrtin. » ſunonfſis vel 
8 wn antes bementi Fate jat?, 
guns FF jafuram Pres MM TT le po. 
19 Actertio die ipfi nofris manibus armamenta nevi 


abjecimus. 

20 Quaes antem neque ſolneque ſider  Qperniſfnt of 
complures dies ;, &+ tempeftas non parua incumberer, jam 
ablata erat onmis ſpe: ſalutis noftre. 


21 Et quam multa jam friſſet inedia , rams Paws 
conftitiſſet in medio eorumdixit; Oportebat 
þivimnibs obediendo non provehi 4 Creta, & vitare infw- 


 riam hanc & dammumn, 


22 Sed nunc adhortor v01 ut bono animo ſitis : jafinte 
enim nM erit cujuſquam ex vobirſed tant iam navis. 

23 Adfiitit enim mihi bac noffe Angelus Dei, cujus 
ſtan ego,cui etiam ſer via, 

24  Dicens ; Ne metue Pamle,oportet te Ceſari fefts: op 
dccocontimenct tibi Deus onmes qui tecum navigant, 

25 Propterea bono animo eftore, viri : credo enim Des, 
ta fore quemadmodinn loqrun: eſt mihi, 

36 in 


* 


Ac. Avbar. CAP, XXVII, 


31 Dixl Paul Centuriont &- militibus, Nifs 47s in 
nevi manſerint,y0: ſer vari non poteſiu.. 

32 Twnc abſcideruns mubites fines ſcapha, oy ſroernnt 
cam excidere, 

$3 es to nay re 
ommnes ut caperent cibum,dicens ; Dies hic eft decimuſquar- 
26s £x quo exſpefianter , jejuns permanetis, nihul cibi ſis- 


MENLEs. 
- .34 ideo wor hortor us ſunmati cibum : hoc enim ad ſalu+ 
cem veffram {peftant. nullius enim vefirum capillus ex 
capire cadet. 

35 Ex quum hec dixiſſet, & accepiſſer panem, gratias e- 
, —_ in conſpetiu omnium ; o&9 quam fregiſſet, capit #- 


36 Orme: vers quam jam bono anims eſſent, ſumſeruns 
37 Eranus amtem univerſe capita in navigiogucents 


muginma ſex. 
= —_— apy; cibo allevabant navim, pro jiciemes 


& 4 


pmonemns aniem wdic or8us efſer, terram lam non ag- 

2 S ; finum vers quendam animaduerterunt haben- 

CO in quem conſilium ceperant, fi poſſent, expellere 
nav 

40 Igitur anchori MD” Ry 

laxati 


252 'rANALY$18'LOGICA: 
laxatis wiinewlis & ſnolato artemone ad. 
vents litres, 


41 gre cidfeneia locum bimarem,illiſerant ne» 
Vem : ac prora quiders infixa manebes immec4, pmppia verb 
ſolvebatur pre undarum violentia. 

43> Mibumum autem conſuliunmn e748 ut wvindlas wncide- 
rent ne quis quum enataſſet effureres. 

43 Sed Centurio volens conſervare Paniuns , prohibuit 
ev ab hoc conſilio : juſſitg, nt qui poſſent natare,abjicerent 
le primos,Cf m terram evederent : 

44 Reliqui vers partimn exbmlis, partem in qui 
navis fragmentis. & 41a « fallow eft wt onmeeſe/vr evade. 
rent in; terram, 

Itinera quz hic conqanyligs iſta. x Cafares Ve- 
nerunt.Sidanem,).3.: 2.Sublegerunt Cyprum, verl.4. 
3-Emenhi pelagus quod eſt ſecundum Ciliciam & Pam» 
phyliam, devenerunt Myraurbem Lyciz, Y.5. 4.Na- 
vigantes ſecundum Cnidum, ſublegerune Cretam-fe+ 
cundiumn Salmonen, Y-7. 5.Pervencrunt ad Pulchres 


reus, V8, 6. re, Creram, Y.13.  7.De- 
ati ſanranfra inſulam C V.16. — 
Ro evatrunt in infulam Melitam,Y.ulr, ex 
verſus primi,cap ſequentis, Artque hzc fuerunt itine» 
ra. Jam ad nautraguum quod atunet: quatuofprinci- 
polacr narrantur, przmouitio Pavli, periculum nau- 
frag1, naufragium ipſum, & evatio naufragorum.Prexe 
monano Pauli narratur ver{.9:10. Er illuſtrauir even- 
tu,vide/icer diverlo judicio Centurionis & gubernato» 
115 & naucleri, Y.1r, Pcriculum naufragu narrarer 4 
verl.14. uſgue ad 41. Erilluſtratur ex cffeRtis varusvi- 
delicet rum fattis deſiinans ad rs aut ſalrem 
ſi1bwrechonis evitationew,tum fatis adcon* 
{ol2tionen\/atque recreationem ex metu. Ut,quod af- 
jumſerunt ſcapliam repertam, Y.16. Qu6d ſcapb3il- 
la fubduca, navim ſuccinxerunt,Y.17,Quod vela fum- 
iniſerunt,ibid. Qusd jauram tecerunt, Y.:8. Qu6d 
armamenta navis abjecerunt, Y.19, Qued Paulus (o- 


cos 


AeT.' Apo ST; CaP.wxyn. 253 
tios confolarus eft promifxione divina cvalionis & 
naufragio, 4 ver{. 21. uſquenad 274 Qu6d naucz bolts 
dem'demuſerunt, idque bis, veri.28, Qued iidem an- 
choras quatuor & puppt jecerunt,V,29, Quod naurz 
ſtuduerunt fugere & Eee denn ſcaph4 m mare,verſ. 
30. /Qu6didem monitu Pauli rerenti ſunt innayi,V, 
31.& 32, Quod yeRoresamnes hortatu Paul jumic- 
runtebum,a}.33- uſque ad 38. Quod projecerunt 
frumenaum in marcut alle varcut navim,verL 38. Quod 
nautz conati ſunt nayimn expellerc in finum quendam 

ihabebac Intus, verl.39.8 49. Atque hec de neu- 
x periculo & cffeQusillius. Naufraguun iplum de- 
birur, Y.41. Evalio naufragorum narratur yerfibus 
in Ac priwum ſpecialicer cvaſio vintorum de- 
claratur remotione cauſe corrumpentis.. Nam anuli- 
tes volebant illos occidere : ne quis quum:enerallcr, 
effugercr, ver{. 42. Sed Centurio contervandi Pauli 
grand id-protuburr, yerſ.43z. Deinde evalio-umverto- 
rum declaratur ditribucone. Alu enim cvaſerumt na- 
rando,V.43 : reliqui vero partum in tabulis, partum un 
navis,Y.ulr. 


ca $CHOLIA IN- CAP, XXVIL 


1 Vines. Sowa, Alias Sowmice. 

- Altero antem dit. T5 T4 mips Scil. ipuups, Abies en 
VEYEET. Ganpue3ia; Tx fiv. Ad verb.Curationem Corum con- 
ſoquererer. Id eſt, officia humanitatis ad corpus curan- 
dum perrinenua ab cis perciperet. 

6 Natiu. ves? Ad verb. Quun inveniſſes. Impoſuit. 
eriBifao»), Effecir ur inſcenderemus, 

9 Jejunium, mw ce, Articulus innui: aliquid cer- 
thnempe vw 2 Is fair gd eft;jcjuruum Judzorum: ut 
Syrus declarar : hoc eſt, 4 Judzis ooſervari foluum, 
wn teſto (ciliccrt expiationis, quod incidebart in ſepti- 
num menſem ad occaſum Vergiliacum : quod tem= 
pus .incommodum eſt navigatkibus , Jejuruum 

dS 2 autcm 


- 


i 


muon mo  — —— 


-Anenty $19 'EoG1ck'. 


10 Capitum noftrevum, # <yy331 ijudr, Ad verb.utni- 
mers nefiycrues. id of; vicernaiies, Meronymia etti. 


cientis. 
11 Afſenticbatur, ireivwre, vel, obediebatr, Adverb. 
Perſuadebatur, Metonymia efficientis. £224.48 


12 Adhybernandum, mh maggie, Quaſi dias, 
Ad hybernationem, Sol vendi. dSveyvhhu, Ut — 


aur. 
14 Impegit in eam, ids nawt? Covi . Veljerndelw cnn 
Metaphora ab irruptione hoſtium in bello, 7 4 
16 Scaphe, i evgipac, Progorgont Twos, 
18 Sequenti die.mi (fic, SCil, hupe. 
- 19 Tertiodie. mi nei, Scil.nquipe.” 

20 Santis nofive. owed nee, Id ct, i 
HWY, 

21 Vitere injuriam hanc.nuth ou Thy 6 Bec rewrln Ad 
verb. Lucrdri ec. Metonymia Eros 
juriam hanc,lucrum facere. ' 

22 Cnjuſquam, ge, Ad verb, Anime : 1d eſt hombi 
nis. Synecdoche membri Hebraica, Sed tantiom. mAlw. 
Ad verb, Preterquam, Genus loquendi przcifum ſeu 
inerrxby, deficientibus particults Exegeticis mor” jr, 
Ad quas quidem parrticulas v5 x0/y5 quzdam vetb#ex 
przcedente membro repetends ſunt, quaſi ira dicere- 
eur : Soon 9 Yoo vl det ia '&L 0%, ren'en Yoſt 
i Sbozba Tomy WAL we _ Jaftura enim nulla erit cnnuſ- 

uam ex vobis; hoc eſt, Jaftura nulla crit preterquam 
Sooke Similem ellipfin annotavi Gal.2.16. , 

24 Condonzvit tibi, xeo4ie4cu] 001. Th am gratiam 
vivos conſervabit,ne pereant naufragio. 

26 Excidere. irereiy, Nempe ab inſtiruro cicſu"ab- 
errantes. 

27. Ounm jattarenmer, Nagios M8. Wi ry 
Quan differremwr, id eſt huc illuc ferremur,naveſalt- 
cet 4 ventis agitat4. Appropinquare fibi, weytyers + 


TUL, 


Acrt. AposT.- CAP, xxvil., 255 
ee, Vel accedere «d ſe, Adverd. Addvcere, (cil. ſeiplam, 
Hypallage. pro, ſe accedere ad regione m aliquam. 

34 Ad ſaline. nhic wwme; ag, Id eft, conſervationem 

is & vitz, Nulling enim vefiriim capilius re, » 41+ 
ys 29 &c. Id eft, Nam ne capillus quidem ex capite ul. 
lins veſtrum cader. quaſi dicar: Multo minis vitam 
quiſquam amitret,, -/, | | 

37 Univerſa capita, «i mio; {vy4i,Ad verb. Omnes a- 
nime Synecdoche membri : qualis fupra Y.22. 

40 Ad venti flatum. 75 mw'cy. Subaudi dves, vel 
»z: quo vocabulo ad figniticandum ventum uſus cſt 
ſupra 2.2. 

44 Satvi evaderent in terram. diuzow2 vau Gu Th iv 
Id eſt heowSirra; if iirg An wu 141, Elliplis Hebraica, 


' OBSERVATIONES EX CAP. XXVII. 


ExF.9.& ſeq. Providentia Dei, etiam quum acceſir ,, x 
I evenrus x" cauſlas — _ 34 
: ſed ordinar poritis ac t retum illacum 1 
—_ ny - F Yor w 
ExYV.1t. & ſeq. Homines profani ſuz potius pru- 
denriz quam —4 os —— — nk. aa. 
& obtcmperantes, ultr6 leſe in maxima pericula con- 
jciune, B, 
Ex Þ.21. & ſeq. Deus parcic eriam impiis ad tem- , 1 
propter electos ſuos. B. Confer Gen.18. reſpon. * 
nem Domini ad intercelsionem Abrahz pro Sodo- 
mitis, --. -- 

+ ExF.32.Erfi promiſsionum Dei exitus 4caufis me- __ 1 
diis fmpliciter non pender: ramen Dei beneficentis © 
mdignas fc reddunt, quioblata media vel remere vel 
difidentia non amplectunrur.B, | 

ExP.33. & ſeq. Trepidante mundo,ſoli fideles non 4, 
mods quieti manent,ſed alios etiam ſuo cxemplo con- 
firmant.B, 

| —— ingratum.B. 4, 

3 


Ex 


— > — 
<< . 


256 Avarivs1s Locrca® 
Ex#.43,Deus inrer Mos etiam AR PORT: ho 


rum opera ſuos con{grver.B.” 
Ex verl, 44- Na malirgm VYIACIt De boni 
ras.B, 


tl —__ _— 


| — we EET 


ANALYSIS CAP. XXVIIL- 


ARGUMENTUM. | 
Tria hic in fumma narrantur, Primum,quid memo- 
rabile Paulus egerir in inlula' Melite : deinde quibus 
irineribus inde venerit Romam: poſtrem6 quid Rome 
egerit memorabile. 


PARS PRIMA, 


Ada Pauli in inſula Mclicte. 
| 23d quam ſalvi evaſifient, tunc agnoberunt inſulam v0- 
cari Melitam, 

2 Barbari vers preflabant nobis non unl;arem humas 
nitatem. accen'a enim Þyra, acceperunt nos _ propier 
imbrem urgentem,&y propter frigus. 

Qr1m anrem converriſſet Panius nonnbil Guntcts 
F107 , &> mupoſniſſes in prram, vipera © calore gates in- 
waſh t ej145 manu 

4 Ut vers barbari viderunt pendentem beſtiam 7 man 
ej11,al; als dicehant; Omnino homicida eſt homo ifle,ques 

ſervatum e mari who non ſuit Urugre. 

s Mille xewſsd beft12 in ignem,nbil mals paſſus of. 

6 11h; vero exſpelabant dum intumeſceret ant llabere- 
#1er repente mortiens £ ſed quam din exſpetlaſſent, op: vide- 
rent mhul incommods ill accidere, mute1i, Sconces eſe 
Deum. 

7 Carerion circa locum illuwm man pradis primario in- 
Stronniee Publio,qui nos exiepros, tridus peneigs "hoſgs- 
ves Damn, 


8 Fatinn oft amen wit peter Prblis ſrinito ac eve 


Act; A>G5T. Can xvi, 245 
Jy TIT er 0 


ei manibus, ſanavit en. 
fatto, rebqui etiom qui morbu tenebantur 
Þ illa i RN ole £9 ſanabantur, 
10 Oui etiam multis honoribns nos honoyarune , oy 
proveheremur impoſuernnt que u/ii nobis evans, | 

AQa' Pauli in” infula Melice narrantur in ſumma 
duo : excuſsio viperz in ignem, quz manum ejus in- 
vaſcrat,ita utnihil abillalzderetur :& ſanatio xgroto- 
rum, Caſus ille de vipera illuſtratur cx effeQis contra- 
riis, videlicet contrariis judiciis incolarum: qui pri- 
pum judicarune Paulum efſe homicidam, V.4, dein- 
de efſe Deum,erſ.6. Sanatio xgrotorumilluſtratur di- 
ſtributione: primitim enim ſanavit 4 febri & dyſenre- 
ria parrem primari inſul#, verl.7. & 8. deinde reli- 
quos inſfulanos 4 morbis variis, verl.9, Hoc beneti- 
cium ilJuſtratur ab effeRy, videlicer gratii ab inſula- 
nis rclara,)Y.10. 


PARS SECUNDA, 


Itinera Pauliinſula Mclitain urbem 
Romam. 

11 Tribuci itaque poſs menſibus provett ſunmus navi A- 
lexandrind, que in illa inſuls byem-:ueras, cui eras inſigne 
Cattor &r Pullux. 

12 Es deve; Syracuſas illic wanſimus triduam. 

13 Unde circumlegentes devenins Rheginm « &f alte- 


r0 poſt die quam ſuperveniſſet Auſter, ſecundo die venimu 
Puzevios, 


14 Ubi repertis fratribus,rozati ſumms nt permanerentas 
apud e043 dies [eprem, & ita comtendimus Romam, 
15 Unde quaen audiſſent fratres de rebus nofiru , pro- 
dierunt nobis in occurſum uſque ad Appii forum & Tre: t4- 
bernas : ques quis vidiſſet  avulus, grauiis attis penn 
fiduciam, 
+46 Qua vers ng —_ Contaris Svadldic 


wvind!as 


25$- | Avalysrs LoaGrca: 
vines prefefo exercitnunm ; fed oft Pani we. 
babes goons 


- leinera fuerunt hc. 1 x iiula Mclite venerune 
Syracuſas,Y.12. 2.DeveneruntRhegium,Y.1tz.. 3, Ve- 
nerunt Putcolos,).cod. 4.Pureolis venerunt Romam, 
V.14. Adventus Roman illuſtratur pattuim abexcep- 
tione fratrum ad Appii forum & Tres tabernas, Y.15. 
war qurag traditione prafeto excrcituum & kh» 

ali cuſtodia,Y.16. 


PARS TERTIA., 


Ada Pauli Rome, 

17 Fatlumeſt aut? ut tertio poſt die convocaret D auizy 
Judeorum primos : qu whi comveniſſent, dixit ew; Ego,uirk 
fratres,quum nihl fecerim adverſus populum aut Titus pa- 
trios, vinttus traditus ſum Hieroſolymis in nanus Roma- 
norwn : 

18 Quiqueftione de me habita, volebant me demiite* 
re,quod nullum fit inme crimen capital: 

19 Sed contradicentibus Jud is coatFns ſum appellare 
Caſarem : won tamen quaſt babeam de quo gemtem meam 
accuſem. 

20 Oh banc igitur cauſam vos advocavi, quos viderem 
& alloquerer. nam proprer ſpem Iſraelis circundatus ſum 
hac catena. 

21 Uh wero dixerumt ei, Nos neque literas accepimus de 
teex Judea : neque adveniens quiſquam fratrum annun- 
favs aut loquietus eft aliquid de te mall. 

22 Velinuus auters ex te audire que ſentias, nam tle be« 
refs ifÞa notum eft nobis,ubig, ei contradici, 

23 Quan igitur confiituiſſent. ei diem, venernmm ad 
exon in hoſpitizom complures : onibus cum reftificatione ex- 
ponebat regnum Dez, fludens tis perſuadere que de Jeſu 
Chrifto ſuns, ex Lege Moſes &4 Prophetu, 4 mane uſque ad 


boy Es alij quidens «ffeticbentar ii1 que dicebentwr, 


Acr. Avasr. CAP. twur. 259 
quidems vers now credebant, 

25 Quan eutem incer ſe diſcordes ofſens, digreſs ſunt 
quam P aulns boc werbum dixiſſes , Refe ſant Spiritus 
eagy loquutus eft per Eſaiam prophetam Pairibus no. 

r18s 

26 Dicens ;Vade ad populuns iſtum, ex dic ; Anditican- 

diets &-mon invell;geris : &r videntes adebitis,gy ton cer- 
netis, 
27 Pinguefathum enim eff cor popwli- htajus, &p anribus 
grauiter audiernnt, & oculis ſuis comnivernnt : ne cernant 
oculu, Cr auribus andiant, or corde incelligent, & corrver- 
tant lele o ſanem eos. 


28 Notum ergo fit wobis, miſſam efſe Gentibus hanc Dei 


$ : 

29 Qramnergo hec dixiſſet,exiernnt Judei,mulian has 
benzes inter ſe doſreptationem, . . 

zo Manſfit auters Panins biennian is 
condutto : & excipiebat omnes qui ad ipſion ingre 
Boer 7 h 

1 Predicans regnun Dec doctns want de Domi- 
0 Jef Chriſto cum omni — bente. 

Acta narrantur tria: quorum duo ſunt ſpecialia,ter- 
tium generale. Primum eſt, quod Judzis convocatis 
ad ſe expoſuic ſuam cauſam atque innocentiam,a Y.17, 
_ 23. Hzc atio illuſtratur ex eventis duobus, 
videlicert acceptarione excuſationis Pauli,V.21: &pe- 
tirione expoſitionis fidei Chriſtianz, F. 22. Secunda 
aftio fie expolitio fidei Chriſtianz apud Judzos,). 
23. Que illufratur ex eventis quatuor. 1.Ali ſunc 
allenf,F.24; 2- Alii non crediderunt,F.cod. 3 Pau- 
lvs contra incredulos illos ad confirmationem cre- 
dentium protulic prophetiam Elaiz, Y.25.26. & 27. & 
adjecir, Gentibus hoc myſterium pofthac communi- 
candumeſic, Y.28. 4. Judzi exicrunr, diſceprantes in- 
ter (e,#.30. Terria aQtio eſt generalis, videlicet prz- 
dicatio Evangelii apud omnes 4 quibus inviſebatur, 
duobus verſibus ultimis, Es 


go  SchoLzannf 14h 


$CHOLIA IN- CAP. XXVIL \- 
2 Urgentem, ni picaſa, Qui ingruerar & nos pre» 
mebar ' 


- $ E calore prorepens, in Tie Tipps i0rgon, Vel, wy 
calorie egreſſa, nempe ex pyrailla. Inveſit; vaviive, Ad 
verb. Attigis. 

4+ — . (ir 2 eierw, Ita de Paulo lo. 
quuneur,ac fi jam cflet mortuus : quia pro certo habe- 
bonr paulo pol moriturum. Simile exemplum vide fu- 
pra 20.10, 

6 Exſpeftabans dum intumeſceret &rc rpondWnuy dwroy 
prince ainmeadry, Ad verb. Exfpefiabans fore ut intu- 
meſceret : id eſt,c:ſpeRtantes purabant. Ex 
re intelligitur antecedens. Us inrameſceres. eviulwgog dre, 
Ad verb, Ut incenderexwr, nempe ex veneno Vviperz. 
Meronymia efficientis. Din. Aw nov. Scil, uip Or av peers: 
ad multam partem temporis. Mmutati. wrazfdyiudper, Ad 
verb. Mwtentes ſeſe.td eſt,murati ſencentia, 

9 Qumimorbistenebantur, vt terre dats, Ad verb. 

Oui habebant infirmitates, Sanabantur, igri orm, Ad 
verb. Curabantar, Metonymia effeti deftinari nam eu- 
ed, nam Paulusnon curabat adhibitis medicamentis, 
fed ſanabat miraculose per nomen Jetu, 

10 Impoſuernt, mri. Scil.in nave. 

14 Contendimns Roman. eic vim Popfiu ob. Ad 
verb. Rowam veninms, Metonymila cffefti, vel cauſx fi- 
nalis, Sic Johan.6.17. Luc.15.20, 

16 Habitaret ſeorſam. dye 19% iauriy, Ad verb. Ma- 
werer ſecund ian ſe. 

17 Ritus. i291 Ad verb. Conſuetudines, 

18 Crimen capitele. a(Tizr S29/7s, Ad verb.Canſa more 
us. | accipi limpliciter: vel ut «rri2 per (y- 
nec n generis notet crimen, & Swz'rs habeat vim 
epicheri more Hebrzorum. Crimen mortis,id cſt,mor- 
te dignum,morte pleendum, 

20 Propter 


AcrTt, Av6$T; CAP; wivilr, 26t 
; 20 Proper ſptm Iſracls, ran i Dor S Or 4% Iraghd, Id 
eſt,proprer refurreionem mortuorum 8& vitam zter« 
nam,quam Iſraelicx ex promiſsione Dei ſperant & ex» 
ſpeftanr. MeronymuizadjunGti., 

22 Hereſi, cipiawee, 1d eſt, religione. 1/74, rene. 
Nempe Chriſttana: quam ludzi hzrefin Nazareno- 
rum- appellabane; ſupra 24.5. Ubique ci contradict. irs 
muy; zr1 m7. Ad verb. Q15d (herefisilla) wbique 
contradicinnr, id eſt, contradictionem paritur. Sic Luc, 
2:34. Hic poſitus efl &'s onudin «'wrdsy beter, in ſignum cus 
gontradicitver, 

23 Studens cis perſuadere. rein «uric, Ad verb. Sua- 


1 els, 


24 Aſſentiebentyr, vreivorror, Ad verb. Perſnadeban- 


a7, ut ſupra 21.14. 
27 Pinguefatins rfl. mean, Ad verb. Incraſſatum 


28 Hene Dei ſalute. th owrigar 44 Oxf, Pro, thu) ow- 
mere % 2+7,Sic Luc.2.30, Id eft, quz 4 Deo revelatur 
& przſtatur credenribus promifsiont iplus. Genitivus 
adjunRti occupari,vel cfhicientis. /pfs etiaom audient,4 uri 
 «'x/wyry Hzc verba non pendent aconjunftione an, 
ſed anneQuntur per Fhow/2\v. 

31 Libertate. ws;/nr1a;, Dicendi liberrate. Nemine 
prohibente, «xw1w/nse, Quaſi dicas,improhibite. 


OBSERVATIONES EX CAP. XXVIIIL 


Ex P.2, In Melitenfibus proponitur excmplum hu- 
gnaniratis erga peregrinos afflitos. 

Ex Y.3.& ſeq. Pios pericula quidem ex periculis ma- 
nent,ſed Horiol ſemper exitu.B, 

Ex Y.4 Erſi res adverſz ſunt peccatorum pernt# : ta- 
men quum Deus affligendis homin'bus non ſemper re- 
ſpiciar peccata,remere judicant qui vel non exſpectant 
exirum, vel ex rebus proſperis aut adverſus unum- 
quemque zſtimanrt,B, n 

x 


muy), 
Nd. 
Tp, 

ma, 


[3 8 


> 
& 


: _ 


© O#23vartOuns w_ 


Ex unquarm penituic.B, 

Ex Y.1o. Deus in ſuorum gratiam etiam exteris qui 
cum iplis verſantur,benefacit.B, 

Ex. 11. Idola ſanRos nullo modo conſentientes 
non polluunrt.B. 

Ex mmnmngae: ſupra vi- 
res affligi, B. 

ExY.17 &ſeq. Miniſtri verbi operam dare debenr, 
_ "—_ de ſe ſuſpicionibus quamprimum occur- 


© Ex ag Eranglidodin fundamentum haber in 


c—_ 24.& ſeq. Evangelium credentibus odor vitz 
eſt,contumacibus odor morris.B. 
Ex Y.26.8 27. > 2 TIE 


Ex 9.28, Incredulitas reproborum poteſt irri- 
x non 
—— E lt ſed Evangelii 
ExY.29. Non Ev conreme 
tus,diſsidiorum cauſa 
Ex duobus yerſibus ultimis. Verbum Dei non poreſt 
vinciri,B. 


bt 
_ Damn attirn & « 


FINS. 


ANALYSIS LOGIC A 


LIBRI S. LUC X 


QUI INSCRIBITUR 
ACTA APOSTO- 
LORUM., 


UNA CUM SCHOLIIS ET OB. 
ſeryationibus locorum doctrine. 


eAuthore_ 


M.Jonanne PISCATORE, SACRARUM 
literarum in illuſtri ſchola Naſſovica- 
Sigenenh Profeſlore, 


LONDINT, 
Excudebat Felix Kingſtonus. 


clo. I'2. xcVII. TE S* T 


150 AnatyS1s Locica 

18 Note ſunt Deo ab omni eve omnia opere ſue. 

9 Quamobrem ego cenſeo non eſſe obturbandos ene ex 
Gentibus qui ad Dewn ſe convertunt. 

20 Sed ad eos ſcribendum wi abſtineant 4 pollutionibus 5 
dolorum, oy ſcortatione e&> ſuffocaro, oy ſanguine, 

21 Moſes enim ab etatibus antiqus per ſingulu civitge 
es habet qu i 3þſum predicent, quum in G—_ per fmgula 
Sabatha leganur. 

22 T une viſum ef} Apoſtolis & Presbyreris um tota Ec. 
cleſia,deleftos ex ſeſe viros mittere Antiochiam cum Pauls o 
Barneba : nempe Judam qui cognominabarur Barſabas , & 
Silam,uiros primarios inter franes: 

23 Iſt per eos ſeriptis: Apoſtoli ox Presbyteri & frames, 
34s qus ſunt Antiochie 79 in Syria & in Cilicia fraribus qui 


ſunt ex Gentibus,ſalurem. 

24 Quoniam quosdam & nobu egreſs; andioimu vo, te- 
baſſe verbis labefaFantes animas veſtras, dicentes oportere 
vos circuncidi, & ſernare Legem, quibu hoc non mania. 
TIM 2 

25 Viſum eft nobjs concoyditer congregatu delefles vnu 


minere ad yo cums dileFis noftris Barnaba & Pans, 

26 Hominibus qui expoſuerunt animas ſus pro nomint 
Domini noſtri Jeſw£l Chriſti, 

27 Miſanu pa—_ & Silam, qui of ipft vobis ee- 
dem wverbis 

28 YViſiom eft enim Spiritui ſanto ac nobis nequod onyl- 
us imponeremus vobis onus preter neceſſaria iſta. 

29 Videlicet we abſtineatis ab iis que ſunt immolatsi- 
dolis , & ſanguine, &r ſuffocato, & ſcortatione; 4 quibu ſi 
ſeruens bor integros bene egetis,Valete, 

39 1lb igitur dimiſi vererunt Antiechiam: & congrige- 
1a nus{titndene,redidern 


t epiſtolary, 
- 1 Onan —_— epi. gaviſi ſunt ſuper e xhortatime, 


ws qunem efſ\nt &7 ipſt Prophets, 
_ y_ atiſunt + a. confirmerunt. 

ww” naps 9 illic abquandin,dmiſſs ſunt can pe- 
cea rar 


$4 Sed print Ar ib; manere. 


Tria 


AcT. APOST. CAP..xy. ISy 
Tria ſun principalia narrationis hujus membra. Pri- 
mm narrantur concilii iſtius cauſe procreantes, uſque 
ad f.6, Deinde ipſa concilii aa, F.6, uſque ad zo. Po- 
ſtrem6cventa, 4 V. 30. uſque ad 35. Cauſz conciliipro- 
creante's narrantur quinque:quarum aliz ex aliis conſe- 
cutz ſunt.Prima & originalis cauia fuit dogma quorun- 
dam qudelcenderant a Judza, Y.1. Secunda cauſa fuir 
dcogmaris 1Mus oppugnati» per Paulum ac Barnabam, 
ſeu controverſia inde nata,F.i. Tertia cauſa fuir decre- 
run Eccleliz Antjochenz de mutendis legatis ad Apo- 
ſtolos Hieroiolymam,ibid. Quarta cauſa fuitdecreti illi- 
usexſecuro, ſeu ipla legatorum milsio,Y.z.Quinta cauſa 
fuic legatorum apud Apoſtolos ficio atque petitio, 
f.4&5. Harum caularum quarta illuſtratur & ſubjeQis 
cis per quz legati ill: proteRifuerunt: & ex corundem 
fa lcu aftiane Llaudabul in illis locis:cjuidemg; aio- 
nis eventu. Quinra autem cauſa illuſtratur ex adjun&ta 
narratione rerum abillis legatis geſtarum apud Gentes, 
Czrcrum controverlia fuit duplex, quarum una alteram 
ſecum craxit.Prima fuit,an gentiles qui tum kdem Chri- 
ſtianam amplexi cranr in Eccleſia Antiochena, fint cir- 
cumcidends? Phariſzi qui Hierofolymis Antiochiam de- 
{cenderantyid affirmabar: Paulus & Barnabas negabane. 
Afficmationem ſuam probabir illi hoc argumento, quod 
ſecus non poflent ſervari: quod argumentum fundaba- 
turin hac ſenrenria — Nemincm poflc ſervari ni- 
kipercircumcifivaem,& ex conſequente per obſervatio- 
nem legis Moſaicz. Id quod rurſum Paulus & Barnabas 
negabant, Syllagiſmus igitur Phariſzorum: hic erat. 
$i nemo poreft ſervari niſfs per circumciſionem, ac omnino 
per obſer vationem legis Moſaica : certs Gentiles qu fi- 
dem Chriftianam furrint ample xi,circumcid; oportes: fo 
mods [ar vari velint, 
Atqus nemo poteFt niſi per circunciſionens ac omnino Lega 
Moſaice obſervationem ſervari, | 
Ergo Genziles illos circunmcidi oper tes, ſi ſervari velit, 
Hujus lyllogifmi afſumtionem negabant Paulus & Bar- 
nabas ; & hic cxat ms xprigdper, arque controyerſia Fo 
cipalis. 


t52 "AnAtrs1is Locrcea 
cipalis. Haters de concilii caufisprocreantibus, 

Jam ad aRta ipla quod artinet, ea narrantur uinque, 
Primum de quzſtione propofiry fur diſcepratum, y 7, 
Deinde Petrus fyam pronuntiavit ſentent:am, conclu. 
dendo partem negativam, videlicer Gentes non efle cir« 
cumcidendas, & faluretn non pendere ab obſeryatione 
legis Moſaicz,4 F,7.afſque ad 12. Tum Barnabas & Pay. 
las narrarvieres 5 ſe'g apudGentes,Y.r2 Poſtea Ja. 
cob ſententiarn/dixit: = & ſenrtentiam Petri confirma. 
vit, & alquid adjecir de abſtinentia 4 cerca quibuſdam 
rebus obtervanda Genrilibus ad Chriftum converhs, 5 
y.r+.ulq;ad 22. Poſtrems torum concilnm fecn decre. 
tum de fente&ia 4 Petro & Jacobo propofita Ecclehie An. 
riocheng exponenda partim perlegaros,},22:partim per 
epiſtolam,querecitatur a V.z3.uque ad zo.Czreriim ad 
ſermonem Petri quod atriner, duo ſunt principali1 illus 
membra, Priore oftendir,gentifes qui rumChriſtianam 
fidem ampleRebantur, non effe circumcidendes, 9.7.8. 
& 9g. Poſtcriore oftendit,ſalurem non pendere aboobſer. 
varione legis Mofaicz,V.10.8 11.Prior demonſtratiodi- 
rea eſt contra ſfyllogrtmi Phariſroram conchufionem: 

ſterior contra affiuntionem, Priorem ſenrentiampro- 

t Perrus 4 pari,' vide. cxemplo gentifium miniſter 
fuo ad fidem adduftbrum Cxſarez apud'Cornelium 
eurionem. Nam' | gefriles Antiocheni ahigue quitum 
Chriftianam'fidem ample&ebancur , foifſent circumci- 
dendi: pari ratione circumcidendi farſfent gentiles ili 
Crzfareenſes. Arilli non fucrunt circameidendi.Necifti 
igitur. Aſſumrionem probart teſtimonis Dei, quod poſi- 
eum eſt in fa», videhret donarione Spiritus ſantti, Nam 
nifi Deus gFtiles loggratos arq; atceptos habviſſer abl- 
que circumciſione propter folam in Chriſtum fidem:non 
dedifſer cis Spirit (anctum, i. e.facuftatem propherandi 
ſeu myſteria cxleftia enarrandi peregriniix linguns: Arqui 
dedir cis Spiritiifan&umi, Ergo acceptosfilns habuic abl- 
quecircumcſione.Arqtithwc de ſententia priore.Poſte. 
norem probar Perrus duobis argumienitis. Primim a 
conſequente abſurdo, Nami ſalus pettdererab obſerve 


, uore 


, 
1 
- 
e 


CT. APOST, CAP. XV. 153 
done Legis Molaicz,nems lcryaretur. Ar certum eſt ali- 
quos ſervatumiri. Non igitur pender falus ab oblervari- 
one Legis Moſaicz, Connexum probat ab adjun@o Le- 

| —_— in hac vita,quod icilicer Lex fic onus im- 
portabile : 1d eſt, quod obſervaru impoſibilis fit, Quam 
lenrentiam uluſtrar 8& awplificar diſtriburione, ub air: 
Neque pazres noftri, neque nos portare potuimus, Cujus im» 

(sibiliracrs cauſa eſt naturalis ir-porentia hununis per 
Lode pcimorum parentum corrupti & peccato infeQi. 
Deinde 1dem probat 4 contrario, Quicunque lervanuur, 
ſerrantur ex gratia Dei propter Chriſtum: Nemo igitur 
lervatur per obſervationem Legis: fic enim ſervarerur a» 
lquis ex mcrito,ac proinde non ex gratia.Antecedes il- 
luſtcar diftriburione, ubt1 ait: Credimus nos ſervatum iri, 
png & #,videlicer patres,ſcrvati fuerunr, Hic 

mo Petriilluſtraruc ex cventn,quod ſcil.cora mulcitu- 
dotacuerit,id ef}, ſilencio ſuo ſenrenvam Perri approba- 
tit, Jaw ad ſermonem Jacobi quod arriner,illius quogz 
daoprincipalia membra ſunt, Nam primiim conhrmar 
ſencentiam Pettis Y.14. uſque ad 20. Deinde aliquid 
adjicit,/.2o. & 21, Sententiam Perri conftrmart primum 
teſtimonio prophet Amos ex cap.g. V.11.& 12. Deinde 
inatura Det, videlicet a Dei ſapientia ; cujus ca eſt ra» 
tiourquicquid in tempore agit, id ab a:terno agere de. 
creyern,},18, Unde ſequitur, ab zrernoquoque decre- 
nfle Gentes abſq; circumciſione in communionem po- 
pulifui yocare per Evangelii przdicationem: quippe quit 
illud iſto rempore jam rs cceperit. Contra decreta 
aurem Dei noneſt fas homini quicquam molir1 aut age- 
je, Ex iſtis ax gumentis deducir concluſionem, Y.19: tide- 
les ex gentibus non efle obtutbandos , adigendo {cilicer 
eos ad circumcilionem, 

Adje&io Jacobi eſt de abſtinetia 3 quatuor rebus, qui- 
bus gentes afſuctZ crant: quum tamen una ex illis,vide- 
licer ſcorratio,prohibira ſic lege morali:reliquz vero tres 
ejuſmodi fint,ur Judzi plane abillis abhorrercr. Gentes 
rer6 ablq; ulla difficulcate abſtinere ab illis poſſent, Per 
pollutiones autemidolorum incelliguntur carnes idolis 
immolatz, 


Ra : OGICA 
iwwolarx, ur pe ex collatione Y 29. Hanc adi 

Qion.m confirmar Jacobus a cauſa finali, ne (cil, —_ 
offendantur fideles ex Judzis, Fore aurem ut offendan- 
rur.probar 4 caula procreice,videlicet perſualione quam 
de illis rebus hauſerant jam longo tempore ex lc&tione 
legum Moſaicarum, quibus res iftz prohibentur, y, 21, 
Unde piiabillis meri6 abhorrebant. Arque hzc de (er- 
mone Jacobi. Jam epiſtola concilu rribus principalibus 
partibus conſtar,ſaluration?,Y.23.expoſitione decren & 
conclufione. Expoſuio decreti rurſum duabus conftat 
partibus : expofitione cauſe impulſive, Y.24, & indics- 
tione membrorum : quz duo ſunt: unun de leganis mix- 
rendis,F.25.25,8& 27: alrerumde ſcribendo (uo poſtula- 
to, P.28. & 29, Concluſioeſt ibi : A quibus ſr ſerveti; vor 
ec. Arque hc de concilii aRtis. Jam eventa narranur 
ſeptem. 1.Legati venerunt Antiochiam, 2.CoaQ3 mul. 
 tirudine reddiderunr epiſtolam, 3. 11l:epiſtolile&3,ga- 
viſi iuntſuper exhortatione, 4. Judas & Silas, legati ni- 
mirum, eo* confirmarunt. 5, Aliquandiu llc (ubſtite- 
rune. 6, Tandem & fratribus Anziocheuis dimiſsi ſunt. 
7. Silas ramen remanſir, 


AnatysS18s 


154 


PARS SECUNDA. 


Difsidtum Pauli & Barnabz. 
35 Paulin ante of Barnabas egerunt Antiochie, docen- 
re: > evangelizamtes cnny alvis eviam multy ſermonem 00+ 
pain. 


36 Poſt aliquot autem dies dixic Barnebe Paulus, Rever- 
Finviſamns fratres noftros per omnes civitates in quis an- 
nuniavims ſermonem Domini, Cognituri quomado ſe ha- 


þeant, : | 
37 Barnabe vers confilium erat aſſumere ſecron Johan- 

nem qui vocab atur Marcns : 
$ Panlus antem' cenſebas, enum non ſimul «ſume- 
re,qui abſceſſiſſet ab ipfis ex Pamphylia,nec cum 1pſ#1 profecima 

eſſe ad illud opus. 

39 Sic igirny ſunt exacerbati,us alter ab altero «/ſcederet: 
& 


E2RPYCPES6hMySSTDmD 


Acr. AvosT. CAP. xv. 55. 
& Beynabas affumts Marco enen)igaret in Cyprum : 

40 Paulus vers alleffo $114 abiit, commendatus-gratia 
Det 4 frarribus, 

41 Peragravity; Syriam ac Ciliciam,confirmans Eccleſias, 

Tria ſunt principalia narranons hujus membra:Cau- 
ſz procreantes d:{s1d1;,difsidium plum, & eventa. Caus: 
le procreantes narrantur duz: quariunatuit in Barna-+ 
ba, alrera in Paulo: illa quidem per accidens cauſa, vi- 
dehicer confilum Barnabz de Johanne Marco ad com- 
munc cer aſſumendo,Y.z7: iſta vers per ſe,videlicet ju- 
dicium Pauii: de iniquitate rei a Marci lus in- 
dignitarem,Y:38. Czreriim conlilum Barnabz declara- 
tur 6fuaoccalione,videlicer conventione cum Paulo de 
ſuleiptendo irinere ad inviſendum fratres re 
y.36. ubi larer cauſa impullivaa fine: Ideo __ . ns 
ſult Barnabas, ur miniſtrum in itinere haberent:-quo 
aimirum & anrea uſi fuerant.,, Porr6 iſta conventio inter 
Paulum & Barnabam declaratur < cauſa procreante, vi- 
delicer conjunRtione ipſorum in dacendo apud Antiv- 
chenos,Y 35. Diſsidium ipſum amplificatur vocabulo pa- 
roxyſmi ſeu exacerbationis animorum,V.z9,Evenca nar- 
rantur quatuor. I. Alter ab alrcrodiſceſsir, 2. Barnabas 
aſumpto Marco navigavitin Cyprum. 3..Paulas alle&o 
Sila abuit,commendarus gratiz Deia fratribus. 4. Idem 
peragravit Syriam ac Ciliciam,conficmans Ecclefias. 


SCHOLIA IN CAP. XV. 


2 Repugnantid; geirwes, Pro, wingalows, Non exigua. we 
vx. Id ct, maxima, Amime, Conflicutum fuit, trafes, 
_ Conftirneruns. (cilicet frarres qui crant Antio- 


3 Adferebant. imijzsy. Ad verb. Facicbant, 

4 Per ipſos, wil «8. Ur ſupri 14.27. 

5 Eos, av7s's, Nempe Gentes fiden: Chriſtianam am+ 
WY pletas. Legem. mn 19uer. Non ſolfum moralem, ſed & ce- 
temonialem: idque ad promercndum vitamaternam, 
Excollatione Y.10, 


M 6 De 


- SCHOLIA IN + 

6 De hocnegotio. ei «Yrs TT, Ad verb. De ſermone 
hoc.tAcrogymia Hebraica. 

5 Jampridem, «g' iueg» «paper. Vel, Jam inde ab initio, 
Scil, przdicati poſt Domini aſcenſionem Evangelii, Ad 
verb. A diebus antiquis, Elegiſſe me. in itviten, Vide ſu- 
pra cap.10, 


{ 
8 Spirins ſantlo. 7 -mi7us w der, Vide ſupri cap.10, 
9.44.&ſcq - 
10 Imponendo, An%iva. Id eſt, nf AnJry, Dum vultis 
imponere. Jugum. 2-251, Newpe Legem Moſis. Ex colla- p 
ger ee <L,IEV ; wy 
11 Im. «va, icat, Non (ut cujus 
perfeta - fir impolab) fed per gratiam, ba 
Qnewmadmodum 7 illivg?' ir apa naxdiver, Scilicet ſerya- 
U tuerunt,iow2now, 1; aurem,id eſt, patres noſtriex col- p , 
latione verſus prxcedentis. Quum enim duaſler, ne pa- = 
tres quidem poruifſe porgare jagum Legis Moſaicz : pil 
promcum erat quzrere, quomodo igitur ſervati fint : & Et, 
quomodoitem nos ſetvemur qui nidem idem jugumillud por- [ 
tare non polsimus.Reſponder, Per gratiam Chrifti,id eſt, K 5 
per gratiam Dei partam morre Chriſtz, Sic genitivus no- Poo 
tat caulam efficientem. | 
I2 7 044 multieudo.mej r; 7155&- Slicer Apoſtolorum wo ; 
& Presbyterorum , ex callatione Y.6. ad quem reſpicit yy 
arriculus erage, Nili maltmus nomine. multicuduus Pg 
intelligere Ecclefiam,cujus mentio br infra Y.22. TR 
14 Reſpexerit. rickilam, Ad verb. YVifieaverit, ſeu, in- d 
wiſerit, Reſpexerit Gentes ut ſumeret ex ipſis,orunuvlan Nas has 
Pei oz rear, Ad verb, Kiſtraverit accipere ex gentibus, No- href | 
mini ſus. Gn" a) vue: «v7, Vel, ſub nomine ſuo.1d eſt,qui WY « 
nominarecur ipſius populus,cx collatione Y.17. We fore 
17 Que vocate Cs de nomine meo, iq” «. Pawan wt h 


To any. ws ir 4 wnis. Ad verb. Super 03 SNUVOCArON furs MX peri 
nomen meum ſuper ipſas, Hebraiſmus geminus : unus n ahong, 
piraſi,alcer in repeuutione pronominis, c 
19 Noneſſe obiurbandos jus mepwo)iy, Scilicet 6d. El- 
bpſis Graca. 
20 A polirejonibus idolorimn, Yor 7 2/uoymugine I 67% 
8's 


Act. ArgsrT. CAP. xv; 5 


runt immoiatz.Quz infra V.2 9. nominantur «/o\itura, 
Genitivus 5F ei» notar caulam cfficiencem. 

21 Per fongulas ciutates, x7 i)iv. Viderur ſubaudien- 
dum row: Sicut extat integre infra V.36, Er fic mox di- 
cit,x" vai ouPeerer, Ipſum, v7), 1d eft, doftrinam ipſius, 
Meronymia adjunQti. Sic mox : Quzun legatur, lcilicet 
Moſes: id eſt, hibri Moſs, 

24 Iftis per eos ſeriptis, yoalam dx: yriege £7 rd, [d 
eſt,[ſtis quz ſequuntur ſcriptis ac miſsis per eos, Ellipſis 
uficata; Per eos, He yoigge «v3, Ad verb. Per manum co- 
ram, id eſt, miniſterio corum. Hebraiſmus, Quanquam 
hoc accipi poteſt propri&: quia literz quz alio mittun+ 
tur,dantur in manum ei qui tert. Salutes. apr. Ad verb, 
Gaudere, Quem Graciſmum imirarus eſt Horatius in c- 
piſtola quz incipir,Ce/ſo gawdere, 

:4 Oponere vos circumcidi,oerripn3y. Scil., Jeiv Suge, 
Ellipfis gemina, Legem. # rior, Ur ſupra V.s, 

15 Concordizer congregat ”, Muerdpore vuomuaad)y, Vel, 
Comcorditer conſentientibus, Ad verb. Faftu nnazimiter, 
DileFlos wiros mittere, uct nudes aiSo1g miley, Vel pueign- 
#, Delrgere wires & mittere, Ad verb. PotFquamdelegiſſe- 
Wu ror MIrere COS. 


-— Oui expoſuerunt regxHduxic:i, Ad verb. Qui tradi 


' & Varbio.1# Mia. Ad verb. Per ſermonem. 
8 Yiſum eft.iHþ4. Vel, Placuit, Spiritui ſanFo ac nobia, 
vis rYVuzri x wir 1d eſt, Viſum eſt nobis ex mſtinCtu 
ire ſuggeſtione Spiritus ſanRi. iNa/ve, Preter neceſſaria, 
M7 imuayuc. Prog atayzajer, Nomen indeclinabile, 
Ni forte fic adverbium,8& ſubaudiarur i359» mv; & dican- 
ur nt inn 2ynee Torr, ca que ſe habent necefſaris, 
x periphralin. Necellaria autem hic intellige ad pa- 
em Eccleſiz , qux tum erat , | roleranciam infic- 
rum: non aurem neceſaria ſemper 8& ubique, nec 
jecefſaria ad ſalurem per ſe & fimpliciter. Excepr3 
ſcortatione. Que quidem 1ide6 hic inter a- 
hora enumeratur , quia 4 Gentibus non habe- 
M 3 baruf 


s 
(0 
n 
1- 


[ys 
Ws 


a9, Id eſt,4 catnibus pollutis per idola, e6qu6d dirs 


tid, 


 crede\adoleſcentuluns ſcortari exc. Adelph.aR.r.ſcen., 


158. OBSERVATIONES BY 
barur proflagitio: ur videre eſt ex 1.Cor,6.t5, & dein- 
ceps: & notucit ex illo Terecnano,Non ef flagitizem( miki 


29 Abinque ſunt immoltta idols. eidwolimw. Confer 
1.Cor 8, 

32 Prophere. oc;gimy. ld eſt,doQores Ecclefizyprediti 
ſingularidonointerpretands Scripturas propheticas. 

33 Er quum egiſſent illic ./iquamdin, mthowrrs, di yciny, 


Subaudi 1»; ut plenc loquitur Lucas infrs 18; 23. ltem | 
ante 2c fubaudiendum x27. Verbum autem muy in c 
hac phraſiulurpatur,ut apud Latinos verbum Agere, pro ( 
Vruere vel degere. Vide (cholianoftrain Jac.4.13. m 
25 Egernnt. Himgifor, Scil. rr 24699, Id eſt, Contrive- al 
runteempus. Ellipfts Grzca, bj 
36 Reverſs inviſamu, Foopolerrs rnoxeande, Vel, & 
Revertamur £7 inviſamus, Per onmes avitates in quabuy, 
x7 meory mo .uy of «1c, Ad verb. Per omnem civitaten in qui bor 
bus, Relativum refertur ad-lenſum,non ad vocem. mo 
37 Conſilinm erat. \fuMvoum, Verus i es & Sy- us 
rus paraphraſtes, Yolebaz. Videntur igitur legille iþs- < : 
AST?, yer 
38 Quiabſceſſiſſet, rr Yoroeryers, Supra 13.13. Adilld Ttet 
ops, exe 7. (£591, Sci. conficiendum. Nempe opus lud ad EF: 
quod plos advocaverat Spiritus ſanus,ſfupra £3.2. Ar- non | 
t:culus igitur eſt «rapcexxcc, pe in 
29 Sic igirur funt exacerbeti. ter 31 macgtveuec, Ad ſunt, 
verb. FaTa cif igimr (vel, exitilit igitur ) exacerbatio, _= 
{ 
OBSERVATIONES EX CAP. XV. © on 
Ex 
Ex Þ.1. Nihilcſt novi fiex doRoribus Eccleſiz exori- WM rericar 
antur qui faltam de caufis ſaluris doGtrinam. tradant: Wi tim : 
quum videamus id accidafle. Ecclefiaz Anuochenz quz WW Hucpe 
clariſsimes doftoribusabundabar. Petter 
kx Va. Falſadacentibus de cauſis falutis, acriter ref 


ſtendumeſt: fique necclcitas poſtuler,cognitio cauſe 2- 

his tis $>Roribus,deferenda,ur canmubny uiorum con- 

&aſu veritas ſtabuliawur, : 
63 x 


Act. APOST, CAP, xv. 


clefias alibiplantari,gaudere debemus. 


Ex Y.q. Quecunque Dens per ipſos effecerat. Efficacia mo), 
miniſteri: verbi Deo accepta ferendaelt. Confer 1. Cor, 


3. }.5. &deinceps. 


Ex Y.6. Congregati ſunt EFc, Controverſiz de religio. T4), 


ne '< / ng Eccleſiz congregatos dijudicandz funt 
x 

hic,quomodo per fidem Deus purget corda.1d aurem fa- 
cit, quatenus per fhdem impurat obedicnrtiam mertis 
Chriſti ad juſtitiam ſeu in remiſsionem peccarorum, 
morte Chriſti partan:, Nam ſanguis Chriſti purgat nos 
ab omni peccaro, 1. Johan. 1. quarenus nimirum pro no- 
bis effuſus eſt in cruce cum ſenſu irz Dei, Vide Heb.g. 14. 
& cap.10; y.21.& 23, 


Ex V.1o. & 11. Salutem ſeu vitam xrernam nemoper 1}. 


bona opera in Lege Deiprecepra mereri poteſt-quia ne- 
moilla perfeRe przſtare poteſt: ſed datur ſalus ex gratia 
usqui creduncin Chriſtum, idque proprer meritum il[i- 
us: quippe qui judicio Dei pro neſtris, peccatis ſatisfecit 
luendo peenamillorum,arque ira favorem Dei (qui vitz 
zternz fons eſt) nobis conciliavit. 


Ex Y.11. Quemadmodum & i145, Santi patresin V.T, 14, 


non minus quam nos in N.T, per gratiam Chirſt /quip- 
pe in quem tanquam venturum crediderunt) ſervati 
ſunt, Huc pertinet iJlud Heb 13 8. Jeſies Chriftes heri £9 
bodie iden eFF, gh in ſecula, rem 1llud, Johan. 8.56. 4bra- 
baw gefFivit us videres d:emmenm (ait Chriſtus) £7 vidit 
« gaviſics eff, Confer eriam Hebr.r1. 

Ex V.12. Tacnit autem tora multieu40, Si quis in fynodo 
reritatem cleſtem clare expoſuerir,ut hic fecit Perrus; 
tutn cxterorum eſt aquieſcere , & Deo gloriam dare. 
Hucpertiner exemplum patrum in concilio Niceno am- 
peftenrium ſenrentiam Paphnutii, contradicentis Itgi 
bve canonide omirrendo clericis ſeu miniſtris Ecclefiz 
concubiru cum uxeribus, Hift, rriparr. ib. 2.cap. 1 4- 


ExF.14. & ſequentibts. Quiin ſynods authoritare mov, 


prz cxreris yalenr,uri tunc Hicroſolymis valebat- J:co- 
M 3 bus ; 


Y59 
Ex P.z, Adfrrebant gaudium fc. Quum audimus Ec- myo), 


«9, Ur qui fide purgarit corda eorum, Declarandum 9) 


eee RE TI " 


160  OBSERVATYIONES EX 

bas: illos decet verirarem ab aldhuo'ex frarribus exyo(i. 
ram non ſolum una — approbarc,ledetiam per 
teſtimonia Scripturz c ara | 

Ex Y.,20, Ut abHineant 4 pollutionibus idolorum ye. In 
rebus mediis (ſeu adiaphoris) hatenus communican- 
dum'cum tratrum infhrmicare, ut cis concedatur diſcen. 
di ſparium.B. 

Ex Y.z1. Moſes enim &xc.Sicut olim Judzi fingulisſab- 
batis convenerunt ad Iegendum & audiendum ſcripta 
Moſfis: ita in N. T.debent Chriſtiani convenire (ingulis 
diebus Dominicis ad Jegendum & audiendum ſcripta 
tum Molis, tum Propherarum & Apoſtolorum quz f@- 
cro canone continentur, Confer 1.Cor.16,2, 

Ex P.22,8 ſeq. In legitima fynodo nec ii quibus per- 
micticur jud:cium , quicquam _—_ ſtatuunt : nec 
communis cctus tumulcyose ſe opponit ſedcntibus ex 


Dei verbo judicibus : nec diſsimilts rario obſeryarurin 

fignificandss & ſtabiliendis quz ira fucrint decreta.B. 
Ex Y.:8. Vifum et enim Spiriani ſanto gg nobis, Eade- 

mumeſt legitima fynodus cui Spiritus ſanQus przelt.B, 


Is autem rwunc prxeſt,quum qui congregati ſuntgillumex 
vero corde a Deo petunt, Luci, tz. 

Ex endem verſu, Preter neceſſaria iſia. Charitas resna- 
turi ſu3liberas ſeu medias arg; indifferentes, tanquam 
neceflarias obſervat in gratiam fratrum infirmorum: ne 
intempeſtivo carum uſu illi offendantur, 

Ex V.31. Gavifi ſunt ſuper exhartatione. Quum contro- 
verfiz in Eccleſia exorrz,ex verbo Dei per legitimos pa- 
ſtores deciſz ſunt: Ecclefia conomine gaudere deber& 
Deo gratias agere. 

Ex .32. Adhortati ſunt fratres &5 confirmarunt, Fide- 
lum verbi miniſtrorum eſt, nullam occaſionem pretet- 
mittere rudes erudiendi,& infirmos in fide c 

Ex Y.36, Inviſanu: frarres, Non eſt ſatis, Ecclefias pal 
fim plantare:ſed a inſpeRione ac crebra vilitatio- 
ne opus eſt,ur Cepbinotr contineantur, = _ 

Ex f.37. & ſeq. Si contingat przcipuz authoritatis 
paſtorcs : deplo- 


ticis erga ſe mutuo a 


” 


Pe eee ores 


Act. AposTt. CAP. XV. 161 
randa quidem eft naturz humanz infirmiras, vetunta- 
men ca rc non nimis nos offendi oporrtet : quum videa- 
mus idem ſanctifsimis viris Barnabz ac Paulo accidiſſe, 
& deum cjuſmodi diſtraRionibus yt amplificandam fu- 
am Eccleſiam uti ſolere, 


ANALYSIS CAP. XVI, 


L m— 


ARGUMENTUM, 

Hic narrarur primiim,quid egerit Paulus rum Lyſtris 
* wminaliis urbibus, ubi antca uni cum Barnaba Eccle- 
fias plantaverar,uſq; ad Y.6.Deinde quid ci accideriryo- 
lent Evangelium przdicare in Afia & Birhynia, V.6.8 7. 
Tum quid ci accideric Troade, a P.8. uſq; ad duodecimi 
medium, Poſtrem6quid cgerit ac perpeſlus ſir Philippis, 
i7.1Lufque ad finem. 


PARS PRIMA, 


uid egerit Paulus Lyſtris &in czteris 
WV urbibus —w urn 
Ervenit autem Derben g& Lyſtram : &y ecce, diſcipulm 
dam erat illic nomine T imotheus, filius mulieris eujuſ< 
Gon Jules fidelis, patris amrony Greti, _ 

2 Huic dabant teftimoninm fratres qui LyFtris erans 
conii, 

3 Eumitaque voluit Paulus ſecrum proficiſci : & aſſion- 
run eur circuncidis , proprer Judeos qui in illir locis erant : 
ſutbant enim omner,patrem e jus Grecum eſſe, 

4 Prot antem pertranſibant urbes,tradebant el: ſorvands 
: mftinna que decreta fuerant ab Aportolis op Presbyteris qui 
. WH Hinoſolmu rant. « 

, 5 liaque Eccleſia confirmsbantar fide , &f exuberaben 
- WH munero quoridbe, | 
Duoprincipaliter narrantur : unum,qu6d Paulus Ly« 
s Wl frafumſerircomitem Timorheum, tribus primis ver- 
fibus ; alcerum, quod un cum Sila Ecclefis quas invi- 
't M 4 


ſcbar 


162 ANALYSTS: LOGIEA | 

ſebattradiderit ſervandum decrewumconcil:iHieroſoly. 
mitani, de quoin capite prgcedence, 4. & 5. ſung 
Timothei illuftratur primum ab illus deiccipiione, Pr, 
Deinde ab aſſumeng: caula impuliiva,/ a, Poltiems ab 
aſſumti praparatione ad propoſuum iter,#, 3, Timthe- 
usdeſcribitur a cauſis procreannibus, videlicer parenti- 
bus,Caula afſumendi impulſiva fuit reſtunonium frarum 
illus loci de Timotheo. Przparario aflumpr ad propo- 
fitum iter fuit circumcifio: quz il]uſt: aur ex cauſa fina- 
li,videlicert ne Judzi quibus Paulus cum locirs predice- 
turus crat,a Tmortheo abhorrerent:quippe qui nondum 
intcligebant,circumciſionem abolcam ele. I raduwde- 
creut Hieroſolymitaniilluſtracur ex evenus,videlicetEcs 
cleGarum tum confirmatione tum increments, 


PARKS SECUNDA- 


Quid Paulo acciderit volenti predicarein 
Aſia & Birth ynia, 
6 Phrygid autemperagratd o& Galaticd regione,probibi. 


8 4 Spiritu ſantlo loqui ſermonem in Aſi.s, 

7 Qumum veniſſentin My ſian tentabant ire verſus Bithys 
mica © ſed non ſovit eoc ire Sproitugs, 
.Suama eſt,qu6d Paulus & focii 4 Spiritu ſane ling 
prohibitune in ala & Bithynia przdicarenc. 


' PARS TERTIA, 


Quid Paulo acciderit Troade. 

8 Preteritd autan Myfc2 deſcenderunt Troads, 

- 9 Ee wiſum per nottem conſpettum ef Pani: Vir Mace- 
dam adFt abat precans exm, or ticens,Trajice in Mact- 
doniam, ty ſuccurre nob, 

To Us emer hoc viſum vidit, flatin fiuduimes abire in 
Macedoniam,coll:tis arguynentis colligentes quod advocaſſet 
$0; Donginius ut tis evangelqaremm. 

11 Provefii igitur Troade, reftum crſum tenmin 54- 
wothracen, es ſequenti dig Neapolins + - 
WT Iz 


T. APOST, CAP. XVI, 16s 
12 Etilline Philippo;,que tft prima hnjus partis Macedo- 
pe wrbs,colonta, | 
Summaeſt, Paulum un cum ſociis divinitus eyoca* 
wm etic Troade in Macedoniam ad przdicandumallic 
_—_— evocatio declaraturex forma ſeu modo 
agends, qu6d-(caltcer vir Macedo in viio nottu.rno rega- 
verit Paulum, ut Macedonbus ſuccurreret,Y.g. Hoc vi- 
fum illuſtratur ex eventis: qu6d ſcilicer Paulus & tocti 
inde collegerint ſuam vocationem, V.10, quodque mox 
in Macedoniam fint profeGti,ac primum venerint Phuli 
posV.11,& 12. 


PARS QUARTA, 


Quid Paylus & Silas egerint Philippis,quidq; 
ibi finc perpelsi. 

Egimus autem in ea urbe aliquot dies, 

13 Et die Sabbathi egreſſ; ſumus ex wrbe ad flumen,ubi ſo. 
lebat eſſe precatio : ubi quum conſediſſemns, alloqum: ſnuns 
muleres qua cCOmDenerars. 

14 Quedam autem mulier nomine Lydia, que purpuranm 
vendebas in urbe T hyatirorum, Dern colens,nos audivit: cu- 
+ qi tes cor us attenderes ea qua dicebantar 4 
Pawo, 

15 Quany vers baptizata efſet, & dons equs, yopavia 
nos,dicens ; $4 judicaFtis me fidelem: eſſe Domino,ingreſſs do- 
my mean manere, Ei adegit nos. 

16 Faltun ef! autem proficiſcentibus nobis ad precatio- 
em, ut ancillula quedam babens ſpiritum Prihonis occurre- 
ret nob4s ; que queſium magnum pr ebebat dominis ſins, Vathe 


17 Hec ſubſequuta Panlun ac nos, clamabat dicens ; 1Ft 
bomines, ſer vs ſuns Des illus altiſhins, qus annuntiant vobis 
view ſalutu, 

18 Hoc autems faciebas ad mmltos dies. ed moleſle ferens 
Paulus, & ſeſe comvertens, fpiritns ill; dixit ; Precipio tibb 
per nomen Jeſs Chriſti us exeas ab £4, Exi4t igitur coder ills 
momento 


| 19 Videntes 


T6z mga wt OGICA. 
--. 19 Videntes iftinus don F _ 
ndagics Rb Sulam nt 4 RAS 


20 Et quum adguxiſſent eo: ad prateres,dixerunt ; Hong. 
wes ifti conturbant civitaztem noftram,quwm fins Jude; 

21 Et — non lices nobis ſuſcipere, ne. 

| wrpare Romani. 
you Und > inſurrexit mrba adverſus tos : o prete- 
ves diruptis eorum veftibus juſſernnt cos virgia cedi. 

23 Qnamg, multas plagas eis smpoſuiſſent , conjecerunt 
C05 in carcerem, <dditis mandatis commentarienſi ut 1ut6 eo: 
aſſervarer. 

24 Qui nm tale mandanm accepiſſetconjecit ein in- 
Lim carcerem, & pedes eormm adſirinxit numella, 

25 Media autem noffe precentes Pavlus & Silwbymny 
landabant Dexm : & qui vinili erant,exandiebent eos, 

26 Repente ver6 terremorns mags exſtitityhta ut concu- 
terentwr carceris* & illco aperte ſunt unne: fo- 
res, o& onnizum Vvincula laxata. 

27 Expergeſatus autem commentsarienſis, quam videre 
fore: carceris apertas, edutto gladis erat ſeipſian interemptu- 
rus,exifFimans Gino: « ffugiſſe : 

- 28 Clamavit antem Panins voce magna, dicens ; Ne quid 
feceris tibiipſi malt ; omnes enim hic ſums. 

29 11 vers petit humine irrupit, of tremefatiu accidi 
Pawlo oy Sile ad pedes.. 

30 Et produftis ipfis forar,ait ; Domini, quid me oportt1 
facere ut ſerver. 

31 Azill dixerims, Crede in Pominum Jeſu Chriftan, 
& [ervaberis the ac dowwes tha. 

32 Et loquuti ſunt © ſermonem Donzini, & onmubu qui 
erant dons ioſius. 

33 Ipſe vero ils ofſruntis 84 3psd hora nofTulaviteorm 
play as: ty baptizatus ef ipſe & omnes domeſtici llixu ilice. 

34 Et ipſir dednTu dann ſnam, appeſuit menſam: 
extltavis quod cum univerſe domo ſua credidiſſet Deo. 

35 Die ance exortopretores Wuſerunt viatores quide- 
rent, Dizniztc homnes illas, 

36 Am 


CT."APOST. CAP. XVI. 165 
--36 Annuntiavit autem enſus hes ſermones 
Fanle; Miſerunt,inquir, pretores us dimittamini: nunc igituer 
egre/ſgre in pace. 

- $7. Panlus autem dixis eis ; Ceſor nos pwblice, indif74 
eau 4,91 firms Romani, conjecerunt in carcerem ; & nune 


clam nos ejiciunt ! won profetts : ſed venians ipfi, ep nos edu- . 


cant, 
33 Renuntiarunt autem pretoribus wiateres verba iflaz 
' timueruntg; audito eo: Romanss eſſe, 
39 £1 venientes precats ſunt eos, Cf edutlor rogarunt us 
ex tarbe, 
40 Egreſſi autem & carcere introierunt ad L ydiam : & vi + 
þ HE ſunt eos, or egreſſh ſunt, 

Narrationis hujus partes principales fant quing: vi- 
delicercon;erſio 1. ydix, uſque ad F.15, EjeRtio ſpiritus 
Pythonis ex ancillula quadam,i F.16.ufque ad Y.19, In- 
juriz arque contumeliz Paulo & Silz a quibuſdam il}a- 
tz,iY.19. uſque ad 25. Converfio commentarienſis ſeu 

 cuſtodis carceris,a Y,z5.uſque ad z5.Er poſtrem6 dimif- 
| fo Pauli & Sx & carcere,verlibus religuis. 

Converfio Lydiz illuſtratur primim @ rempore quo 
accidit, videlicetdie fabbatii,7.13.,Dcinde a loco ubi ac- 

d WF cidie, vidclicer exera urbem ad flumen ubi folebar efſe 
precotio,ibid. Tum a cauſa inſtrumentah,yidelicer ſer- 
t WH none Pauli, Y.13.8 14. Poſtca ab alia cauſa inſtrumen- 
tali,videlicet auſcultatione Lydiz,Y.14.Prattereaa cauſa 
1 Wy procreante principal, videlicer apertione cordis Lydiz 
per Dominum,ibid. Poſtrems ab cventis numero tribus, 
1, Baptizata eſt, 2. Curavit baptizari domeſticos ſuos. 
3, Excepit Paulum cum fociis hoſpitio, Quz exceprio 
{luſtratur recitatione verborum. quibus illos rogayut: & 
awplificatur yerbo adigendi,Y.15. 
EjeQtio ſpiritus nis ex ancillula declaratur pri- 
mim 4 cauſa i va, deinde 4 forma. ſeu modo agen» 
& Cauſaimpultiva que Paulum ad ſpiritumilhum ejici- 
endum moyit, fuir pronuntiatum lus de Paulo & o- 
+ BY cis quo reſtimonium iKis dedir vocationis & doQtrinz, 
.17, Itudpronumiatum Yluſtratur cx — 
cect 


GG > = 


ANnaLySts LoOG1CA 

licer occurſu ancillulz iftws,Y.16. Item ab adjunQa ire. 
ratione,Þ.18, Forma ſcu modus agendi fuit mandawm 

Injuriz atque contumeliz Paulo & Sile illatz narran- 
rur ſeptem. Prims, cra&ti ſunt ad wagjſtrarus 4 dominjs 
Ylius ancillulz,V.19. Quz injuria illuſtrarur 4 cauſa im- 
pulfiva, videl. dolore ob ademtam ſpem quzſtus quem 
facere ſolebantex ancillulz varicinationibus. Secundg, 
fals6 accuſati ſunt quod turbent civitatem ſua do&trina, 
ac proinde qu6d tradant falſam do&rinam: Id quod pro- 
bant 4 teſtumonio communis conſenſus idololatrarum 
in illa urbe degentium, F.20. & 21. Tertiis, turba adver- 
fus eos inſurrexit,Y.22, Quarr6,przfeRidiruptis corum 
veſtibus jufſerunt eos virgis cxdi, ibid. Quints, multas 


plagas cis impoſucrunt,Y. 23. Sext6, conjecerunteos in | 


carcerem,ibid. Hzc injuria amplificatur ab adjun&o ſin- 
gulari mandato ad commentarienſem de eis tur6 afſer- 
vandis. Septim6, commentarienſis conjecit cos in in- 
timum carcerem , & pedes corum adſtrinxit numella, 
verſu 24. 

Converfio commentarienſis declaratur partim « cau- 
fis procreantibus, partim ex effeRis. Caulz procreantes 
narranrur duz: miraculum editum in Paulo & Sila, & 
przdicario Evangelii per coſdem, Miraculum fur,qu6d 
ſis canentibus rerrxmoru concuſla ſunt fundamenta 
carceris, & illicofores omnes apertz ſunt, omniumque 
vincula laxara,Y.25.& 26. Ny miraculo Deus teſtimo» 
nium innocentiz Paulo & $1lz przbuir, atq; ita illorum 
doArinam de conſequenda ſalute confirmavir. Iſtud mi- 
raculumilluſtrarur ex efteis in commentrarienſ:;nempe 
qu64 fuerir Ts Y.27. quod viderit fores car- 
ceris aperras, ibid. quod voluerit ſe ipſe intcrimere gla- 
dio,ibid. qu6d cohibirus fir a Paulo, Y.28. quod tremefa- 
tus acciderit Paulo $& Silz ad pedes,Y.29.quod produx- 
erit eos foras, F.30. quod petiverit ab illis inſtirui de ra- 
rione conſequendi ſalutem, ibid. Przdicatio Evangelii 
per Paulum 8&Silatn apud iſtum commentarienſem am- 
Plificarur ab adjunRo illius comiratu, quod ay" do- 

meſticis 


SEBESBRAR 


8 


pſi 


Act. APOST. \CAP., XyT. 167 
meſticis ejus ſimul pradicarinc, Y.31.8& 32, Effeta con- 
verſionis in commentarienſi narrantur ſex. 1.Lavir pla- 
gas Pauli & Silz, 2.Baprizarus eſt, 3, Baprizari curavir 
omnes domeſticos ſuos. 4. Paulum & Silam duxit do- 
mum ſuam, 5.Appoſuit eis menſam. 6,Exultavit quod 
cum univerſa domo ſua crediditiet Deo,#,33.& 34. 

Dimiſsio Pauli & Silz e carcere illuſtratur ex aRioni- 
| bustribus. Primum, prafeRi urbis per viatores manda- 
runt commentarienk ur illos dimitrerer, F.35. Dcinde, 
commentarienſis mandarum illud Paulo retulit, atque 
ita abeundi poteſlatem cis fecir,Y,36, Poſtrem6, prefeRi 
ipl venictes precati ſunt eos ut & carcere exirent,& edu» 
&os rogarunt ut ex urbe egrederentur, Y,3z9, Hzc tertia 
aQiodeclaratur partim ex caulis impultivis, videlicertre- 
lacu viatorum de querela Pauli & Barnab# ſuper injuria 
incarccrationis, & inde orto metuin prefetis, Y.39. & 
3$,partim ex eyentis in Paulo & Sila:quz narrantur tria 
Yule, 1.Egreſsi © carcere introierunt ad Lydiam, 2.Vi- 
bs frarribus conſolari ſunt cos. 3.Egreſsi ſunt urbe, 


SCHOLIA IN CAP. XVL 


1 Fidels, 54. Id eſt, credentis in Chriſtum, Grzci. 
weGr, Tum natione (cil.tum religione. | 

2 Huic dabant teflimoniuon fratres 2c iugproptim ard # of 
Wer. Vel, Oui teftimonio ornabatur 4 fratribus, Porro rea 
laiyum pronomen retertur ad nomen Timothei. 

3 Proprer Judensd\s wx; Isdau'sc, Urne repudiarent i= 
lum Judzi, ranquam incircumciſum : quia nondum in- 
relligebant, circumcifionem efle abrogatam. Sciebant e- 
nim ommes,parrem ejus Grecum eſſe,sSareays dmayrec Thy oa 
mer 4uTs 071 ivy Varipy er, Ad verb. Sciebans enim omner pas 
trem epi quid Greco efſes, Hellenifrus. 

4 Inflinma. ms 65uar, Vel, Placita : Vel,decrera,No- 
= conjugatum eſt verbo Ju«eir,quo uſus fuir Lucas ſus 

415.28, 

* Exuberabant, meg oown, Id eſt, augebantur. 


7 Sed, x8,, Copulativa pro adverfativa,ex Hebraiſma, 
Sprritas, 


168 Scnotia'in 
Spirinus, bees Ii nonnullis exemplaribus,teſte D. 
Beza,additurn eſt nomen Jeſu, 

9 AdFtabat. &r iguwc, Ad verb. Erat flans. 

10 Studuimr. ifrnivu;d. Ad verb. Queſtuins. 

11 Provetti. #dzy2rre, In altum ſubveRti, Sic ſupri 
13.13. Ee ſequenti die, vi 1 ners/; Scil, apr, Ad verb, 
Swccedente die. Hinc <7 ©- Fro, 

12 Egnmu. 3 hater Berne, Vel,Commorati ſimusPro, 
Irng/E40þ, Scilicer #324, Grecilmus geminus, 

13 Sabbaths. FS o:þBs'rer, Pro, is orfBbrire, Ut ſupri 
13.14. Solebat. cnpi{yr, NewiZeay, pro, moris efle,five in 
more poſicum eſſe, reperitur paſsim apud Grecos autho. 
res: ut exemplis confirmat Henr.Steph.in ſuo thefauro., 
Precatio, we9w:4. Syrus paraphraſtes vertit domwn pre- 
eationis, Er ſane domos illas in quibus convenire fle- 
bant Judzi a legendum Scripturam & precandum, ap- 
pellabant, agar : quam vocem Romani quoque u- 
furparunt,noininarices wm. s w60 dicas oratoria. 
Sed iſtam ineerptetationem hoc quidem loco repudiant 
verba cru 7. 

I5 Domes: 5 le, Id eft, familia. Meronymia ſub- 

jeRti. Domino. my Kver's. Chriſto ſcilicer. 
16 Ad precationem. &c eeynyfed,Vel, Ad proſenchem.id 
eſt, domum precat'onis. nam iſta expoſitio huc quadrar, 
Spirizm is. m9 a2 140-1 eſt, Spiritum pyrho- 
nem. Genirivus ſpecici. Dicitur autem 7/%» ſpiritus va- 
ticinans, 4%'/#yr azrridr,nomine deduRo ab urbe Pho- 
cidis Pyrho five Sym. ws alias Delphis: ubiralis ſpi- 
firs reſponſadabar conſulentibus,idque ſub nomine A- 
pollinis,e ventre anus fatidice. 

18 Moleftt ferent, lawonieic. Quaſi dicas, woleFFatuo, 
feu,notef732 conftFus. Per nomen. & wi inuen Ad verb. In 
nomine. Hebraiſmns.Id eſt,ex mandato, 

" 19 Ihr, dv1i;., Scil. mic mafionn, ancillulz, ex }.16. 
Grzcumclarius propterterminationem foemininam. 

20 Ad pretores. Tyic FPXTMJPIC. SPRINIPL proprie duces 
exercitus,ol Some Vy panty, Vide annocationes D.Bczz. 

21 Ritns,itn, Mores, 

22 Juſſe- 


CT. APOST. CAP, XVI, 169 

22 Juſſerunt virgis cadi, ixtdavey jafditew, Ad verb. Juſe 
fans virghs cadere. Grzcilmus.Id eſt , jufſerunt ur mini+ 
ri eos virgis cxderent, 

23 bo *n%rrse,Nempe miniſtri,ſeu liores. 

24 AdFrinxit. izganiown, Quaſi dicas, aſſecuravit. Id 
eftjra aſtrinxir ur ſecurus efler de ipſorum fuga.Metony- 
mia effei ſynecdochica, Nwmella, «is ns £107, Ad verb, 

In bye. Metonymia materiz. . 

19 Irrupit. ciovnid\n, Vel jinſibirſeu,intrs ſabis, 

31 Domus tua. 5 dx os, Familia tua, Mcronymia 
ſubje&i. Sic Y.34- . 

33 Laviteorum plagas Dom Sers # hurdr, Ad verb. La- 
vit eos 4 plags. Id eſt, layando purgavir. Synecdoche mE- 
þri metonymica, Vel ellipſis, ſubaudito participio x#3w- 
vn, 

5 Viaterer, Txc {apdv xc. Sic difti apud Grazcos,qued 
bacillos ſeu virgas,mags 7 % p85. Vide an- 
notationes D. Bczz, 

37 Inf causd, dygraxyirvc, Sivejndemnatos : id eft, 
tn damnaros, Es myne clam nos ejiciunt ? x, vo deeg nut 
kþ2Nwe:r 3 Incerrogatio eſt indignantis : qualidicar,Ne- 
quaquam ira fieri deber. fr 

33 Audio, duowre, Quum audifſent. 

40 Ad Lydiam. ec mus Avi\'as, Progagyc tw AvdVer. Nifk 
forte legendum, els 7iw AvdYas, Scil. i:xies. Ur ſupra V.15. 
bieſſs ſans.t3>%. Scilicer ex urbe. | 

OBSERVATIONES EX CAP. XVI, - 

ExF.z, Huic dabent reftimonium. Teſtimonio piorum Addy 
omarum effe oportereum qui ad miniſterium verbi Dei 
veandus eft. | 

ExY.z. Cirenme;dit propter Judeos. Exewplo Pauli & 
Timothei ne gravemur ad lucrifaciendum infirmos, e+ 
tam res molelen uas alioquin bona conſcientia omir- 
ere poteramus,fuſcipere. Confer 1,Cor.g,Y.19.& ſeq, 

Ex Þ.4. Tradebant eis ſervanda inftitma oc, Servanda mys}. 
inrebus mediis chariras; tum ur infiraus,tumur Eccles» 
ix paci conſulatur B. 4 

s 


170 OrSERVATIONES EY 

Ex Y.6. Prohibui & Spirien ſanto eye, Et Y.7.Non fouit 
eos Spiritzs, Deus ſua momenta conſtitwrpatefaciendx 
yeritati: ut (ic prorſus graruca rum eleQio tum voca- 
110.B, 4 
” ExY 9. Swecurre nobis, Evangelii miniftri ii ſunt per 

s Dominus-pereuntibus opirulatur. B. Sic Chriſtus 

Apoſtolos ad Evangehum in terra Iſraelitica przdican- 
dum emutens,cicebat : Proficiſcimini ad ove: perditas do+ 
mus Iſrael, Marth.10.V.6. 

Ex Y 10. Sratim findwimus gc. Cognita Nei voluntate, 
promre & abſque morailli obſequendum eſt, Confer ex- 
emplum Abrah#,Gen. 22.3. 

ExY.14. Cuedam antem mulier gc, Deus 4 muliercu- 
Le converſione ſaum in Macedonia regnum auſpicatus, 
oftendir nullam efle in Eyangeho perſonarum acceptio- 
nem.B, 

Ex eodemverſu: Cujus Dominus adaperm cor gpc,”Do« 
minus quidem unus cor aperit, ſcd ad audiendum ver- 
bum quod przdicarur.B, 

* Ex Yrs. ſngreſf domum mem o&e.Veraim Chriſtum fi- 
des comtimGex fe gignit chariratem' ac beneficentiam 
crga proxumum,inprimis erga fidos Chriſti ſervos, 

Ex Y.18.Sed molefteferens Paulus &c.Diabolus ctiam- 
fi vera loquarur, non tamen audiendus eſt: quia verum 

mrerdumreftando, hoc agir, ur poſtea cos qui ipſi aures 
prebent, fallar, Center exemplum Chriſti Marc,r.25.I- 
teropronuntiatum Johan 8.44. 

Ex eodem verſu, F xiit igieer, Mandato Chriſti obedi- 
© une mali ſpirirns vel inviti Hinc divina ejus porentia per- 
ſpicicur. Confer excmpla dxmoniorum ab ipſo Chriſto 
unmedirate ejeorum, 

Ex P.19. Abiiſſe ſpem queFu ſui,Cauſa qua multos ad 
perſequendum confefſores veritaris czleſtis mover, eſt 
cupiditas quzſtus ſeu ayaritia : quzteſte Apoſtolo,radix 
eſt omnium malorum. 

' Fx F.20.Homines ifti comurbant civitatem oc. Perſect 
rores veritati. pretexunt avaritiz ſux ſtudium rum pub- 
licz pacts,ftum cuam pictatis,B, __ 


oE  DoOr ru -oOony mon Cr Pp S+CCR28 2 


Ls 


AcT.vpb gr cap,xvi 171 


ExF.21. n_—_ —ocera Impii verbo Dei oppo- HA. 

ExY.z2. xr er .Iniquoram magiſtra- 0}, 

tym exemplun, furori obſequentwum,B.Confer 
cxemplum ban: Geanmads Chit, 


1 "fx » 46, Ropprnd werdi rerrammmurexftiade, Sanorbima id}. 
<> &rerr@n-concutiunt, By {cr 
-ExP.27.& leq. lA convertione ting cdeimcatptien Nd. - 
£s proponitur nobis infigne- exemplugs miſeticordiat 
Del 


Ex verl.31. Crede &fc}Er verſ.33.' Lavit eorum pla 


Ecy, bi qe cis menſam, Saluus via open F- 
Ee 5 


Gd}, 
quidem fiderper 


cum ipſo poet yy ns 
Conferexemplum Abrahz Gen.rs. 1g. & Cordelithprs 
ro.2-lrempreceprum-Dei generale,Deur6, 71K ſpecta» 
le,Exod.12.Y.26.8& 27. pri: £15 wan 

ExF:397,Yeniax 3pſs ere, Non funrquidemreraliandz mu. 
imjurie, ſed nihilominus utendum eſt adoinicuhis 4 Po. 
mino pony CERA 
fakem aliis fimilirer noceane.B, 

Ex F.38. Timuertnts, oc. incn Dd, fed bomb hell. 
nit emeru_ moventur-: 6& Deus hac ctiar rarione- ſuis 
proſpicit,quum opus eft.B, {6264 Bb YIaNkhs. wc 

wxP.29. Er venientes precati fit wee, Ignominia ran- Id, 
dem merces.B.” 


Ex 9.40. introieruns ad Lydiam opc. Si vitds peri my, 


, mT 
| N bi ANALY» 


-” 


Funrans L b $2% ew reN. 


_— 


rift ANALYSIS, CAP. XVIL. 


AR GUMENTIEN. 


| Mere qi Patr og eats 


19.4{que ad 16: 1 3 SIDE 
lea zrea ſunt capitis partes, rig « 


nk PARKS PRINAs -\ x 
- QuiBomego acperpttie ſe Theſlonee, \ 


Quins iſſens per Amphipolin & 4 a4 
ar rd 4 ep 620 
Pg ; 

Sabbatbe 


& Scrk 
ip I eb enke prentcepermſhchnſees pr 
erneſurgire 


Amornuis ; ekanra Chriſtum,nempe Jeſuns 
Qeemeg annuntio 
| ig ttur earum afſenk ſuns, & conſociagi ſunt 
Path & Sile, Ct religiofornm Grecorum muleitudo magna, 
Of exmulieribus primariis non pace. 
5 Sed invidid commoti Judi qui ener oa 
quitnſtam circunfor eneiaguiris ſceleratingac 
rerbaverion cvitatem, oe adorti down Tefanis, hedeham 
eo adducere ad populum, 
- * 16 Enqumamnin ain inveniſſint eoqgreneriis Jaſenem & 9oſ- 
dam frarres ad mayiftrarrus ciunatit,clamends, Lit gw.90y 
; ſubverteron,etiam hic adſiort, 
7 Qu0: accephy Jaſon : qui: annercontra decreta Coſaris 
facinns,regem alrum dicentes eſſe,nempe Jeſum. 
8 Commoverunt auen rar bans £5 magiftratus civitats 
buec apdients s. 
9 Quiramen quum ſatis accepiſſem ab Jaſone &y caters, 
dmiſe ernnt eos, 
10 Fratres vers fiatins per noclem emiſerunt Paniun fi- 


nz or Silam Bera ann. 
. Summa 


wo 


"ES TEOIAaCTTE2 


 EXN-3 


z 
Pry 


"'FEFESER *#ÞF FT ET 


Acr. A a tr men XVII. 


gum fc 
ur ns Rab 

cur ex effetu, videlicer aflenfione os ; 
dzorum tum Grzcomm,Y 47 Inquifitio declararur & lo- 
co ubi quzfiti fucrunr, videlicet domo Jaſonis,Y.s; & c- 
vencis : qu6d'tion Ling inverti®Þ. 619u6d Jaſon? & quidam 
fracres rraQi ſine - prefe@vodcbis,t accuſatidodtrinx 
ſedirioſtr,ibid, & F.y : qu6diſta accufarione prieQizyr- 
—_ :qu6d Jaſon & ceteridatiſdatione.fate di- 

HoujuldDecia Ss Silas nodty "wept : 
hor 9.10, . 0\ CHEE wt $0.2 C40) hi 
14? + pg. v5"A ud wen nOQ ot 


PARSE rag 7; thc » I1'k quan 


DOCSIS Nh 
CS abierunt in Les gam Jud coruem, 
5 ws 


| ne nth 
rogue cmminathnns ofe £ P anis ſtrmanems Dei, venenentes. 
yam illuc,concitantes turbam, |; 


| r5 Qui vers P aulum ſuſceperant tuto loco ' 
rr Bhs fc entre intro Hem 
ad ipfoun 


bus cum concitati.eſie. E io Pauli 
declaraturex ive wr Berceenſes Juc $ dofrines 
Jus receperine,8 e Scripruris examinarint,F,11.quos c- 
tiam ex Grzcis non pauci crediderint,F'.x2, Conciatio 


rucbz alluſtratur parti —_ cauſa impulliva, videl.rumore 
« ati Par p 3: _ 7 ex A————_— 


1 AWAmrS2IS"LOGHC A: 9 4 
10ne per. ' 
rhenas aſgue, & 


, PAKS TSA IA. T? 


to ty LOT gu — CALTY 


py F i» 
LY tg Quid Pays. a pes l 
4c wh, yor i D&? ies £7 2975 p* 


"x6 "Pans qaem Athens tibs exſpeAXante, +> gy 


En 


twin ipfi wee 


pong &rx{ In WIS wy) 0 TIE 0% Kats a 1 
wing #7 prebanſin ew duxerunt in Arcopagen, dicenter; 
Poſſianh/ 


þ— 1 «} EY 2 premag 


bor 2 quails 6 ingeris nndhc neftic V0- 
lumus ergo ſcire yo ever Tri 

»agy7 Rank "athetrionfe x anew Gradcenolefitccnt. 
induenuataben;nſtrad dicendim yanendiantus abyaid 
nos, ) /t% matt 

-23 5 Own antdys on/Fniſſer Pratlne" in wad ddevpegs 
dj x11 36% Mthenianſes yeumino Sts Lars __ 
faworpovanitns 33 $30 COURT AIRS +, 


nh 7 rl qui fr 

- dd: ———_—t abjeujur ve; ages; 
trim ipſe x re, TY uw ee £2 6h 

es Feet ex ny toram gerrers Hominum, ut 

oem ferent Frofenmecepubu er rw 

por o 


SID ZS {E. 


"23 
-— 


SSOETSLT NT: 


"= 


Sands +40 OCEEoREDBPSEZLS 


NA"... ATOosRICAP: x41, 


ir pn Damn fore pan re 
enblos wry cr arr 
7:72: 9hni2C Tomb nog 


ql err peer gore (ans huepuo progenies 

tvignt ſubtaslti” (3! 16. INEINGD MWIbTOXd, , 

te 4 ; Db) gin flea; noe debevins. exif 
Rn n= or 


ſintblo vi CP en® DOD 


bare _ — 
vow cviakenr ata EST 
dobaort; 24 (L991 5 ame: of 15) &ilg>255d 
WET 1B} Jie P ale exbidrOmtdis vorning] + "6 1v JED 244 
of Se bo ines opal 
or many Daten cas 


wnneNMdyt ;pirtmologntmyzon 


recorder Deinde Mets ubi,8& 4 perſbnicgeuin qui- 
6, 
! busdeſertie* nempe ears Feet rom fagnotee 


4 - - \ Pxolar 7 o$ » vY 1 Dn v4 14 "I 
Pecado adeclrarperanis Cn: 
rem vs. 
carunt, 3. Ali - vi- 
annuntiare peregrinos deos. 4.Traxcrunt hum 

m. 5.I1bicum accuſarunt novicatis doQtrinz: 
Ns qua 


— _—_— m — . 
3 meth —— — F RCIDILSS 
-- a _ Ig EPS _ 6 ty 
=—_—AL === r=}; <= SAGE: 
ALD” aa ——_— - - - + | — >= CP PRs 
S - "Sg —_y —_ Fo _ > BS « STS. p 


Cr rnn——_— 
EPS 


+ IT" 


awe - 
A EY "II OY 

: "= 

: . 


== wee 
eptcr luperitiapemy 
canes 


n+ Ts. fit yerus Dean eyooe el palbrededuy 
Qumguanaderyeris Doan hr, 


_ pgs 
[ Myvanclc lolwpqui r mundyum, rote 
FR czli & terrx dominus : item - ————_ 
bus dar vitam & helium; omnje; quique ox pe ſan- 


« vitary 


nd yo we bee 


a cid Goh and 


. % 
f ; 7 7 Z 6 | 133 0 
"4, ' # . ® 
- 


. 14.4 +Ch 4 COMLTE 45947] 90 
I 44d GRE MOTTO PP SYITSIIE COL G & 


Ts 
F .5 


irs 7 
_—_ 

pps rat locoYÞ o FRM = 
=" Pens Ro wwifidend hin boir. 13 | 
Gare door, Pros Penta TALL ea On, 


my ES hunbyan Ad verb; Adaperiens. en gen 
Ob oculo 4 ry Ayn - Fog . - 


«\ 


hah @ dmePrmc. Urſuprs 1h.t. Thr 
Fecexiimeur — Log 


gory TLITg (Rf 4 nh > VB IM Sg 'Þ METO os &. 


fl OB Hirianos Pla ſlboirterwne i los 
ira owes, Vel, qui orbem terrarum ad ſediriomn i at 
tanint. Verbg ajkrwrvy deduts 5 nomine «fret, qua- 
rents eo Fomificatur infurteAts, quam alii adyerſiun': a” 
lios nſutguht pro quo ufirace dicitur cw2rr, ſedirio., 

7 Alum, ing, Nem prxrerCxſarem, "PO IIvO 
9 Dann (tt acc \ Meflayrec To Irony, Sytus; Ex ac- 
ceperunt fide juſſores, reofiouf ores :qui ſcil, fidejufſettnir, 
quddYellent ſe judiciof fi ali claberentur, Sy 
advjentſſint macgo44, Sdil.Berceatn. ? 203.9 WEE 

11 Sermonem.'# x43); Scflic; Pei; Grecumn 
propret articulum. Scrutames. ejanghirre. Veljs 1 
fer, o—— <izxpivyrey m eft pro ovyxyinerree, 1 

mh pram col co ati lem dprcenteran den 
reg 

12 | —_ xeon OOO URN Scilie; th 


Was Bit eninibbe loco van{44ix. \£7I91 2 
N 4 13 Conci- 


\« 1$ CROLIAAY ; nw A 
Concitantes, ozad, 


T1 


ores, Quatientes,concutientty, Me- 


71w 
2lat 
(as, 
ey 
j 
i 

? 
Hel 
mu 
bl 
vir. 
mo 
qu: 
© 


3 AY RY —_ C 
CDS Apa 


hm Earns rm Re alas es _ 
nitur. 
-2+ Mdas'5 71 ropingh, IE Te, Compan- 
emppfopoſiine 
 afares, FD UG RY Nowminis vherwentiores. 
Nama: eſt Jer fur, Quaſi wa 76 xjjaarner, Me 


33 Pertranſiens ding ©. Scil.viw da. urbem,. | 
Nos pak tt 7.0. a 


- yp  aey-Fpry ware TID 
Fo Fuimng prrye goyrens tarp Vhrkan hoc ©x 
> —m og 


29 | > = p< 26ur71, Appolitio hay 


STI; > 4 


SRP POD & 8: 


5\'2 5% F 


+ AY Þ- 


Acr. Aposr, car, avi, M9 
«ns. Quia commemoraveract ſolas marerias 'nuncde- »,,... 
Uaratſe in matertas illas cena higura- -informa- 
a. Sculpture aryificin e yoogt te. 32+ 
exyjunrrt Thy ts ringusonc. Ad verb. Scrpaer.c artte( 40 


£7 1B {9hm0r4e —— * pens NOLANTES Cas. 
Cientemn, "Y 


dr JufZ.0o haanooy, Adverd, injudlitia Periphys 
Hebrai@a«Rev cunt virwm.ce nid6h;Þ 19, i *<iF29;, Hebraiſ= — +1 
mus, Quem definiit.u ws Ge40% \Þ ro,xeine © oy 5E408, Grzcifinus VE 
1-34: Ruidem vers, rric tripe tid verb 0 yidamorres vs 
vii.Synecdoche ſpecici Hebraica: up laquer 6x c04quod 
OE vuatfes £4 
que am 


TOTÞ? 6141.24 


*OBSERVATIONES EX Cap. Xl, 
fouls 


'E Dilrnls cnn-845 6x Scrivearin Veriras dodtir 
Tye), 
ca Thorac Series Aemonlirahy 
oy uh Chrilum, pati., i 61 whe _ AG 0.4 Mdos yr 
trinzx Chciſtianz capita ſunt ſunt: 


| Y- 7 2 d 
wi faornaks EE FOO hon 
Ex V;5. & £99, Diabolus emper aliquos excizar; qui 9, , 
& nab Deb oppemnar/® dovieres (ou opprumere 5% Y 
nimis p 
. Ex#.6. Uh gui arhi terraram y ul ; 0 Rnd, Hs. ti... 
fe Ev uculpam MOTyWUm.ac lediuonum, quz £x0- 
| | rune a Pr5SmeS 


