.. 


R.  P.  F.  THOMAE 

DE  TRVXILLO, 

ORD.  PRAEDICAT. 

Sacra:  Theologia:  Pr$fcnrati,  Sc  Pr?dicatoris  Generalis, 
nccnon  Sacra  Scriprura  in  Ecclefia  Cathe- 
drali  Baicinonenfi  Ledtoris, 

* 4 

CONCIONES  QVADRVPLICES 


QVADRAGESIM  ALES, 


Una 


cum  Aduentu , Septuagcfima  > Sexagejfoaf'&t&K 
& Quinquagejima . 

IIS  AllthorihllS  rum  anrinninimic 


Ex  varijs  Authoribus  turn  antiquiflimis , turn  recentioribVis 
nunc  denuo  excerptar,  & duobus  Tomis  bipartitar.  ' 
Cum  Elencho  ad  Dominion  & Feftiuitates  pr&cipuas  per  totun 
annum  vttlijfimo,  (y  Indicibus  locorum  facrafcriptura, 
ae  rerum  memorubilium—j . 


Addita  etiam  inprincipio  Sccundi  Tomi  Tabula  quadam  nurea,  ad 
Condones  breuiter  conftruendas,&  memorix  iniigendas. 


venetiis.  m.  d;  xcii. 


Apud  Damianum  Zen  arum . 

B.FONS.AR. 


I 


fi.FONS 


ILLVSTRISS. 

ET  REVERENDISS. 

DOMINO, 

D.  IOANNI  DISMAE  LORIS 
Epifcopo  Barcinonenfi  vigilantifsimo, 
&deConcilio  S.  C.R.M. 

FRATER  THOMAS  T R V G IL  LO 
facr&  T heologia  Vrufentatus,  Or  dints 
Tr&dicatorum , S.  T.  T>* 

Iae Claris  si  ma  qui 
dem  ilia  humanitas, 
& dementia  tua  fin- 
gularis , Antilles  lllu- 
ilrifsime  , qua  fupe- 
rioribus  annis  reliqua 
volumina  noflra  inclyto  tuo  nomini 
confecrata,  acccpifli,  mihi  profedto 
animum  addidit,  vt  hoc  Concionunu 
Quadrageftmalium  opus  induosTo- 
mos  dillributum , in  tuo  etiam  nomi- 
ne typis  mandarenu.  Quamobremac- 
cipies  hocnoftrummunufculum,  ea- 

a 2 dcnu 


dem  vulrus  hilaritatc  atque  dementia, 
qua  confueuilti  dientulorum  tuorum 
munera  accipero . Fuerunt  equidem-> 
volumina  ilia  omnibus  multo  gratifli- 
ma  & iucundifsima , beneuolis  videli- 
cet : nam  inuidis  fatis  fcio  omnia pro- 
pemodum  difplicere  & iniucunda , at- 
que iniuauia  efle,  tametfi  pulcherrima 
& formofifsima  fint^.  Caeterumnon-, 
tam'propter  acumen  ingenij  nollri  gra 
ta  extitifie  mihi  pcrfuadeo,quam  quod 
iub  clariisimo  tuo  nomine  in  vulgus 
prodierint  . Quapropter  eodem  etiam 
Fauore  hos  noftros  quamuis  immatu- 
ros  fortafle  frudius,  iulcipias  oro  atque 
obtellor . Quern  Deus  Optimus  Ma- 
ximus turn  cadeftibus,  turn  terrenis  do 

is,  magifque  exornet 


ms 


in  dies  ma 
& locupleteC . 


___j ^ cclejia  Cathedra, - 

Its  Barcinonenfis  L etior  ejfem y 
pie  Le&or  & amantijfimey  at - 
queDeus  Opt.  Maximus  banc 
ciuitatem  uifitare  dignaretury 
in  qua  plufquam  njiginti  mille  y mt  ferunt  y 
grajfante peSle  occubuerunt  y nec pojfem primo 
quoque  tempore  inde  exire  negotijs  quibuf- 
dam  occupatus 3 turn  ex  parte  huius  Cathedra- 
Its  Ecclejia  3 turn  etiam  ex  parte  Ciuitatis  y 
widens  quodintra  priuatam  Cellam  me  con - 
tinere  deberem,  cum  nufquam  exeundi  dare - 
tur  fncultas:  decreui  ex  maarijs  Author ib us 
has  condones  excerpere  3 quibus  ipfe  dumta- 
xat  ad  meum  mfumy  commodumque  mterer - 
Atqueita  Quadruplices  Condones  conjcripfi y 
in  quarumprima  litter  am  ipfius  Euangelij  de 
clararem  y cut  ret  T hefaurus  quern  ante  a con - 
fcripferamy  magno  mih  't  fuit  adiumento  y cum 
in  eo  mult  a ex  r varijs  Autboribus  turn  uete- 
'lbusy  turn  neotericts  congejftjfem : in  altjs  me 

a 3 ro 


ro  tria  fere  capita  &*  inflit uta  propono , atque 
in  ipfis  rvaria  hinc  inde  conger o ex  clajflcis  e- 
tiam  author  ibas  deprompta > quos  batten  as 
njidere  licuit . Cum  itaque  a multis  requifi- 
tas  effem,  njt  hac  Typis  mandarem  in  omnium 
<utilitatem3  nulla  excufatione  quamuis  diu  re 
luttatus  fubterfugere  potui  3 neque  ilia  qui- 
dem  quod  omnia  hinc  inde  ex  njarijs  autho- 
ribus  decerpfljfem : flquidem  dice  bant  3 eos  om 
nes  hoc  tempore  plauflbiliores  efle3  qui  it  a fcri 
berent  3 modo  felettiora  quaque  ex  author  i- 
bus  eligerentjpcut  de  me  ipfiproculdubio  fpe- 
rabant . Quod igitur  ego praftiti 3 pie  Lettor> 
apertijflme  <uides  3 adhibui  flquidem  ad  njti- 
liora  quaque  ftp  felettiora  deligenda  3 maxi- 
mam  diligent  iam , njt  iam  nihil  neceffe  habeas 
immenfa  euoluere  <~jo lamina  3 fed hunc  in  lo- 
cum conge fl a fint  omnia-* . oAccedit  hue  etiam 
alia  rut ilit as  > quod  nihil  necejj'e  habeas  <-vul - 
gari  lingua  confer iptas  Condones  euoluere > 
non  quod  aliquid  ex  ipfls  hue  deriuauerim  > 
aut  quod  eas  dottas  eff  'e  negem3fed  ne pofthac 
d <T?etulis  ar guar  is  > quod  qua  dixitti , ip  fa 
tarn  legerint  in fuo  codice  njulgari . Tfoc  porro 

infli- 


inftitutum  meum  a beneuolis  (jjf pijs  approba 
ri fit  is fcio ; mor  daces  autem  qui folent  publi - 
ce  alijs  detrabere3  cum  tamen  ipfi  in  occult o ex 
alienis  labor  ibus  magnam  Jibi  laudem  comp  a- 
rent 3 'Vt  ait  D.Hiero.parum  euro.  Hi  enim> 
•-ut  ait  Sene.fua  <-vtuntur  mordendi , (ffp  de- 
trabendi  confuetudine . Quale s funt  qui  de 
,noftru  alijs  libris  3quos  Tbefiuros  infer  ip (i- 
mus  3 obmurmurarunt 3 dicentes  3 quod  Ji  ex 
bis  njtilitatem  aliquam  uellemus  deprcmerey 
bibliotbecis  opus  ejfit  Athenienfbus  3 AEgy- 
ptijs  3 Gratis  3 & Alexandrinis  3 de  qui  bus 
meminerunt  Aulus  Cell.  Amia.  Plutar. 
Strabo. fed fortajfi  id  dicunt3quod  eorum  acie 
ingenij  non  *• valeat  eorum  Librorum  rvtilita - 
tern  penetrate^  ficut  penetrauit  docliffimus  ti- 
le njir  M.Anto.Marfilius  Columa  Bononien. 
C.Arcbiepif.Salernitanus3in  opere  illo  fuomi 
ra  eruditionis  3 infer ipto  Hydragiologia3  fiue 
de  aqua  benedi£la3  Roma  imprejfo  i x 87  .ftj 
in  lndice  Author um . ‘Penetrauit  etiam  eru - 
ditifimus  njir3  Cafir  Baronius  S or  anus 3 con 
gregationis  oratorij presbyter  3 in fuo  Romano 
*Martyrologio y Venetijs imprejfo  1x87 . qui 

a 4 pajfm 


fkjfim  author  em  T hefauri  tit  at . Penetrautt 
etiam  doclijfmus  pater  MagiHer  frater  Ge- 
rardus Mofanus , Dominic  anus,  Germanus, 
in  fua  Bibliotheca  homiliarum  prifiorum  Ec - 
define  patrum , inquatuor  Tomos  digefta,  ftj 
imprejfa Lugduni  i s 8 8.Penetrauit  denique 
Reuerendus  admodum  pater  MagiHer  frater 
Vincentius  luHinianus  Valentinus  Ordinis 
Prnedicatorum  , in  fuoillo  libello  eruditijjimo 
de  plagis JanShe  Catherine  Senenps,  imprefo 
Valentine , ftj  Barcinone  i s 8 3.  Penetrarunt 
etiam  illi,  ad  quorum  petitionem  tarn  rvarijs 
imprefionibus  diSii  libri  excufifunt , nempe 
imprejjione  Colonienfi,  Romana , Veneta  an- 
no 1 s 86 . (ff  quidem  fiepe,  item  Parifienfi 
1 s 8 6.  Lugdunenfi  / / 8 2 . Meliora  igitur 
nobis  dent,  qui  nos  clanculum  mordent . Sed 
h<ec  haSlenus.  Sgo  interim  omnes  oro,<Tn fi for 
te  njjf  iam  offender imus,  nobis  njeniam  dent, 
atque  pro  nobis  apud  Dominum precibus  fuis 
inter  cedant.  Vale  candide  Lettor . 


' 

f* 


QVID  CENSORES 

INFRA  SCRIPTI 


DE  HOC  OPERE 

IVDICAVERINT. 


P 


Erlegimvs  diligenter  & attente  ex  commifjione 
jl  nobis  fatta  ab  Illuftrifs.  & Reuerendifmo  Epifc.  Bar 
cinonenfi , hoc  opus  Concionum  Quadrageftmalium  Qua- 
druplicium  in  duds  tomos  diflributum , nilqueineo  inueni- 
mus  quod  fidei  & bonis  moribus  contradicat : quin  potitts 
affirmamus  opus,  ejje  mix  a eruditione,pietate , atque  vtili- 
tate  refertum , ac  denique  tali  Author e dignum.  Quern  no- 
uimus  in  concionando  peritijfimum , & in  aim  libris  quos 
Typis  mandauit  fuijfe  omnibus  longe  gratifjimurru . isic 
propterea  cenfemus  digmjjimum  ejfe  hoc  opus , vtprxlo 
mandetur , & in  omnium  manws  perueniat , ac  prafertim 
Concionatorum,  cu  vtiliffimum  valde  fit  omnibus  futurum. 
fn  cuius  rei  [idem , noftra  hie  nomina  fubferipfimus . 


F.  Gafpar  de  Saona  Mag. 
Auguftinianus. 

F.  Petrus  Soler. 
Francifcanus. 


F.  loan.  3 i Pedrolo  Mag. 
Cartnelitanus. 

Petrus  Egidius  focietatis 
lefu  . 


/ 


VI  s I s approbationibus  ex  commifjtone  noftra  Re~ 
uerendorum  patrum  Adagffirorum  hums  opcris , cu~ 
ius  titulus  efl , Condones  Quadr  age fim  ales  Quadriiplices 
. quia  etiam  fads  pcrjpetta  nobis  efi  erudido  ipfius  stutbo 
ns  , turn  ex  ahjs  libris  quos  impreffit , turn  etiam  ex  lettio - 
mbus  quas  legit  in  noftra  Catbedrali  Ecclefia,  damus  licen- 
tiarn  imprimcndi  hoc  opus  in  nojlra  Diacefi . 

'Datum  Barcinone  in  noHro  Talatio  Epifcopali%  die 
i $.  esfuguHii  S9o.  r 


I.  Epifcop.  Barcinonenfis . 


i 

\ 


/ 


i 


Q^VID  PATRES 

INFRA  SCRIPTI 

CENSVERINT 

DE  HOC  LIBRO. 

Ex  commifsioneadmodum  R.  P.  F.  Ioannis  Loazes, 
facrne  Theologiaj  Magiltri , 8cJProuincialis 
Ord.  Prardic.  in  prouincia  Aragoni*. 

LE  g i m v s , ac  perlegimm  hoc  opus  Concionunu 
Qmdragefimalium , in  duos  tomos  diHributum , & ' 
inuenimus  confonum  quidem  ejje  fam  dottrin* , & bonis 
moribuSy  exquiftt&que  cruditionis  efje , & materiarum  fe- 
lettifjimarum , ex  purijfimis  ac  limpidifjimis  facrorunu, 
uduthorum,  Gracorum,  & Latinorum  fontibus  exhaufta- 
rum , &y  vt  vno  verbo  dicamus,  noftra  quidem  fcntentia-> 
opus  hoc  tanta  eft  diligentia  confeftum , quod  dignijftmum 
vt  d quota's  Concionatore  plurimi  habeatur . ‘ Vigniffi - 
mm  liber  vt  ab  omnibus  legatur , & ad  vtilitatem  publi- 
cum prslo  mxndetur ; DigniJJimus  Author  vtei  detam 
pio  & fan  ffo  lab  ore  gratias  ingentes  habeamus . 

F.Raymudus  Pafqual  Mag.  F.Raphael  Riphos  Mag. 
F.  Saluator  Pons  Mag.  F.  Michael  Ferrer  Mag. 


i 


1 


t - • \ 

CV  m ex  ‘Reueren.  Tat  rib  m Magiftris  quibus  hoc 
opus  recognofcendum  commiftmm , acceperimm  nit 
in  co  contineri  quod  Catholic a fidei , aut  bonis  moribrn  re - 
pugnet,  imo  potius  dignum  valde  ejfe  opus  quod  in  omnium 
perueniat  manus,  ac prafertim  ipforum  Concionatorum  & 
Pmdicatortm , quibus  longe  vtilijjimum  eft : & quia  alia 
eiufdem  autkoris  volumina  grata  etiam  omnibus fiterunt , 
idcirco  damns  eifhcultatem  diftum  opus  imprimendi , ft 
modo  prim  licentiam  habeat  Ordinary , iuxta  decretal 
Sacrofantti  Concilij  Later anen.  & T ridentini . 

‘Datum  Valencia  innoftro  conuentu  Fradicatorunu , 
die  6.  May  i jpo . 


F.  loan.  Loazes  Mag.  & Prior 
Prouincialis . 


F.  FRANCISCVS 

OLIVERA  LVSITANVS 

ORD.  PRAEDICAT. 

In  laudem  & encomia  Libri , 
&eius  Authoris 


EPIGRAMMA. 

QV  i d praceps  quarts  die  leftorcandide  £ robur,  ^ 
" Quo  regum  -vires  vincerc  vbique  queas  £ 

€ft  ne  Dei  charitas  nimium  quod  habere  requiris  £ 

Poena  an  folamen , triflitiaque  fera  £ 

€si  ne  in  terrenis  fuperi  feu  gloria  cceli  £ 

An  funt  viUricis  ferta  decora  duds  £ 

Quid  £ funt  diuitia  fuperantes  tempus  & auum  £ 

An  virtue  qua  ornat  quicquid  in  orbe  nitet  £ 

Spes  ne  eft,  an  mortis gelido  medicina  veneno  £ 

EH  errore  carens  Candida  & alma  fides  £ 

€n  Robur  Charitas,  Solamen , Gloria , Serta, 

Diuitia , Virtus,  Spes , Medicina,  Fides . 


t 


IN  L A v d;e  m 

LI  B R ORVM 

R.  P.  F.  THOMit  TRVSILII, 
Prsefentati  Ordinis  Praedicat. 

Carmen  ad  LeSiorems . 

FRANCISCO  CALCA  EQVITE, 
& Do&oreclarifsimo  Authore . 

CO  p i a dicendi tibi ft , facundaque fylua 
Sermonum  grata  ett,  fto  rida  prat  a vide s : 

Qua  fummojiudio  Frater  T rufilius  aufta 
Ejfecit  varijs  floribns , & violis . 

Sunt  congeflainibi  qua  Grad  y quaque  Latini 
Perdofte  varij  compofuere  viri . 

Sunt  &peccanti  percommodapharmaca  multa  , 

Vita  bunc  vtpraua  pomituijfe  iuuet . 

. ( oncionatorem , populo  qui  dicer e curat 
Optima  verba , fuis  inflruit  ifle  libris . 
ft  facit  vt  paruo  fimul  adjint  multa  labore 
Dicenti , auditor  qua  cupide  accipiat . 

Quifnam igitur  Hudium  id  tam  multis  vtile , incptum 
Dixerit,  out  aufit  Jpargere  conuicijs  ? 

Quin  fiterit  potius ter  dignus ineptus  baberi t 

Si  quenquam  facer e id  permouet  inuidia . > 

ffi  labor  baud  modicus  Dotlorum  cuoluere  libros : 

Hinc  violas , atque  bine  lilia  colligere . 

Jd  Hudium  fuerit  ft  quando  perutile  multis : 

Zoile  cur  aufis  roderedente  tuo  ? 

Jll^J 


i 


) 


fUe  quidem  vigilat  cunftis  percommodus : at  tu 
Obgannis,  grunnis , rumperis  inuidia . 

2fegligit  is  ronchos  blajphemaque  verba  latrantum 
Contentus  ttudijs  vtilis  ejje  fuis . 

Qmtentus  placuijje  Deo , placuijje  virifque , 
Improba  quos  nunquam  corripit  inuidia _/ . 


J 


ELENCHVS 

VTILISSIMVS, 

Deferuiens  Dominicis,&  fcftiuicatibus 
\ prsecipuis  totius  anni : 

Vbiprimum  ponuntur  Suangeliorum  loca,qu<e  explicantur 
in  bis  duobus  tomis : deinde  vero  annotations  aliquot 
circa  aliquas  claufulas  Euangelij . 

Aduertendum  autem  quod  iftg  annotations  verfantur  circa  capita 
ilia  qua?  in  fecundis,  tercijs,&quartisconcionibus  verfancur, 
ad  finem  vlque  ea  pcrduccndo:  atque  ita  amplifti- 
maad  diccndum  luppetit  materia . 


Dominica  infra  oft  anas  Na 
tiuitatis  Domini . 

Rant  lofeph  <&  Ma 
rta  mater  lefu  mird- 
tes  fuper  hit  qtu  dice 
bantur  de  illo.Luc.  2. 
Pojitus  eft  hie  in  ruinam , & 
refurreclionem  multorum  . to.  I. 
fol.3^.c.&  417.C 

Anna  prophetijfa  procejferat 
in  diebus  mult  is.  to.  2 . f.  1 2 4 .d 
JT  Ecte  pojitus  efl  hie  in  ruinam. 

(Non  eratquidcm  Chriftus  cau- 
ruin*  & Icandali,  led  mali  in- 
dc  Icandalum  libi  fua  pcrucrlita 
tc  fumebant , nolentcs  in  ipfurn 
credere , & eiusdo&rinam  am- 
pledi.  Sed  hoc  tempore  multos 
videas  qui  dedita  opera  occalio- 
nem  fcandali  alijs  prarbent  pra- 
I uo  fuo  exemplo . Atquc  ita  tra- 
ftare  poteris  quantfi  noceac  pra 


uum  exemplum.  to.2.fol.2o£.b 

Vixerat  cum  viro  fuo  annit 
feptemd  virginitate  fua.  Vita  in 
qua?  cam  breuis  eft, bene  & fan- 
de  traducamus.to.2.fol.24;.d. 
& 2<?7.b 

V l qtu  ad  annos  ofluaginteu 
quatuor , qua  non  difeedebat  da 
templo.  Vide  quam  ftudiose  tern 
puscollocarethfcfenex  mulier, 
atque  ita  differerc  poteris  qua- 
les  efle  debcat  fenes.t.2.f.  1 t$.h 

Loqitfbatur  deillo  omnibus  qui 
txpeUabdt  redsmptionem  lfrael. 
Dilferere  poteris  qualia  elfedc- 1 
beam  colloquia  noftra.  como  1. 
fol.^o.d 

‘Dominica  infra  oftauas 
Epiphanies . 

Cutn  faQus  effet  lefus  anno- 
rum  duodeeim.  Luc. 2. 

b 


I 


Intu- 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


lnuenerunt  ilium  in  templo . 
to.i.fo.z93*h 

Pater  tuus  (y  ego  dolentes  qua 
rebamus  te.  to.l.fo.ij8.d 
Nefciebatis  quia  in  bis  qua  pa 
tris  mei  funt  op  or  let  me  ejfef  to.*. 
foJ.pj.b 

Et  erat  fubditus  illis.  tomo  I. 
fol.if  ?.a 

Proficiebat  fipientia,& atate. 
to.2.fol.  124.I1 

Afctndentibus  parentibut  eius 
Hierofohmam.  Die  quomodo  pa 
rentes  it  gerere  debeanc  erga  li- 
beros.to.i.fo.437.d 

Exifiimetntes  autem  ilium  ejfe 
in  comitatu.  Exidimabat  fponfa 
cum  elfe  cum  fponfo,  & vicidim 
fponfus  exidimabat  eum  efl'e  cu 
1'ponfa:  quandoquidem  non  afee 
debanc  viri  fimul  cum  mulieri- 
bus  promifeue,  vt  omnis  occafio 
male  fufpicandi  tollerctur . Sic 
ergo  nos  occafiones  omnes  ofFen 
dendi  Deumamputcmus.  to.i. 
fol.i79-g-&  to.2.fol.93.h 
Eterat  fubditus  iT/ir.Dicquo 
modo  Chriftus  prxlatum  bond, 
& bonum  fubditum  repraefenta 
uit.to.i.fol.3i7*f 

Potes  cciam  tradtare  quod  fi- 
lij  obediant  parentibus.tomo  z. 
fol.i87.d 

4 Dominica  prima  poji  ofta- 
uas  Epipbanix . 

Nuptu  fatta  funt  inChana 
Calilaa.  Ioan.2. 

Et  deficient e vino.  Tcmperan- 
tia  vtamurin  conuiuijs.como  z. 
fol.297.d 


Quodcunque  dixerit  v obis, fa- 
rite.  Obediamus,&  obtempere- 
mus  Deo.  to.i.fol.ztf3>f 
Tu  autem  feruafti  bonum  vi- 
nutn  vfque  adhuc . Solet  Dcus 
cximia  gaudia  ad  finem  vlquc  vi 
t£  referuare  leruis  fuis,  videlicet 
in  gloria, ergo  mudi  gaudia  con- 
temnamus.to.i.fol.4i.g 

‘ Dominica  II.  pofloftauas 
Epipbanix . 

Cum  defcendijfet  lcfus  de  mon 
te,fcutp  funt  eum  tttrba  mult  a, 
Cpecce  leprofus . Mat. 8. 

Domine  fi  vis  potes  memunda 
rr.to.i.fol.zi8.e 

Ego  homo  fum  fub  poteflate 
confiitutus.lo.  i .F0I.3 2 1 .d 

Multi  aboriente , <5*  Occident e 
venient,&  recumbent  cum  Abra 
ham.  to.z.fol.  132.3 

Secure  funt  eum  turba  mult  a. 
Qua*  fequebantur  eum  etiam 
propter  (uauitatem  doftrina*  . 
Die  quam  fuaue  fit  verbum  Dei, 
quanesque  dulcedinis.t.i.f.9P.f 
Vide  netnini  dixeris . Nonde- 
ledabatur  arrogantia , &ambi- 
tionc.  Die  quam  fintdetedabi- 
les  arrogantes.to.2.fo.227.f 
Atcefftt adeitm  Centurio. Hasc 
qujefequuntur  in  hoc  Euange- 
lio,  fufe  cxplicata  habes  feria  f . 
poit  Ctne.to.i.fol.ij  2.h 

Dominica  III. pofloftauas 
Epipbanix . 

A fc indent e left  innauiculam 
fecuti  funt  eum  difeipuh  eius,  (y 

eca 


ELENCHVS  tl 

ottemotus  magnus . Matthxi  8. 
Mar.4.Luc.8. 

Dominefalua  nos,  perimtts. to 
mo  i.fol.y.c 

Ip  ft  vero  dormiebat . tomo  i. 
fol.i  8o.e 

Afcendente  lefts  in  nauitulam. 
Bom  quotidieafccndunt,&  ma- 
li  defeendunt.  to.  i .fol.  i op.  b 
Eccemotus  magma  fan  us  eft 
in  mari . In  mari  quidem  huius 
vita:  nunquam  defunt  tempefta- 
tes  a!iqua?,&  procellx,atq;  ren- 
rationcs.to.i.fol.zotf.g 

lpfe  vero  dormiebat . A ffligi 
permittir  Dcus  bonos.  tomo  X. 
fo.  z6.b.8c  zp.c 

tDom.  IIIl.  pojl  oil  an  as 
Epipbania . 

Simile  faftum  eft  regnum  etlo - 
rum  homini , qui  femtnauit  bo- 
num  ptmen  in  agro  fuo.  Mat.  1 3. 

Venit  inimicus , (y  ftiperfemi- 
nauit  Xilama.  to.  1 .fol.8  i.h 
Sinite  vtraque  crefcere . to.  1. 

foI.287.fi 

Cum  autem  dormirent  homi- 
nes. Ncgligentia,& otiofitas  dc- 
teffabiJis.to.i.fo.84.a 

V enit  inimituseius . Daemon 
excarcat  negligentes,vt  pereant. 
to.2.fo.io  b 

Superfminauit  %izania.  Hgc 
eft  maloru  conditio, fern  marc  di 
lcordias  inter  fratres.t.i.f.33<f.f 

Dominica  in  dibit. 

Cumfero  ejfet  die  ill 0 vna  fab- 
bat  horum.  loan.  20. 


evangeiia. 

Stetit  in  medio  eorum . tom.  I. 
fol.j2.g 

Mult  a quidem  & alia  ftgnafe 
tit  lefus,  qua  nonfunt  feripta  in 
libro hoc.  to.i.fol.27  j.b 

Stetit  in  medio  eorum  . Die 
quomodo  principes  , & pntlati 
debeant  in  medio  verlari,&  non 
potius  in  vnam  partem  quam  in 
aliam  incIinari.to.2.fo.3i.h 
Pax  vobis.D'ic  quam  vtilis  lit 
pax,  & quanti  momenti.  tom.i. 
fol.  3 ip.d 

Quorum  remiferitis  peccata . 
Die  de  confeflione.  tomo  2.  fol. 
6.J1.&  jo.c 

Thomas  vnus  ex  duo decim  no 
eratcum  eis . Die  de  bona  focie- 
tate,&  virtutis  ftudiofa  quarum 
confcrat , Sc  conducat,  & contra 
quantum  noccat  mala  focietas . 
to.l.fo.43  5.I1.&  t0.2.f.Z2I.C 

‘ Dominica  II.  post 

Pafeba-t . 

Ego  fum  paftor  bonus.  loan.  10. 
Ego fum  paftor  bonus,  to.  t .fo. 
37 *d.&  327-.l1 

Alias  ouet  habeo,qus.  non  funt 
ex  hoe  o«//i.to.i.fol.274.d 
Et  cognofcoouesmtas. tomo  z. 
fol.3  iy  d 

Ego  fum paftor  bonus,  tomo  I. 
fol.i  y 3.  b 

Mercenarius  autem . Die  de 
malispaftoribus.  r.z.f.  3 itf.d 
Cogno fount  me  met . Die  qua* 
les  elie  debeant  lubditi.totno  1, 
fol.i  y 4.  h 

Et  alias  oues  habeo , quo  non 
funt  ex  hot  outli : & illas  oportet 

b a me 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


me  adducere.Dic  quomodo  cum 
Deus  tantum  nos  adiuuet , nos 
viciflim  aliquid  ex  parte  noftra 
iuuare  debeamus , & ftatim  ad 
Deum  reuerti.  tomo  i.folp6.e 
&2J4-C 

'‘Dominica  III.  poH 
‘Tafcha.j. 

Modicum  6*  iam  non  videbi- 
tit  me.  loan. i 6.  * 

Gaudtum  vejlrum  nemo  toilet 
a vobis.  to.i.fol.py.d 

Modicum  O'  iam. Die  de  bre- 
uitate  vita?,  8t  quomodo  earn  be 
ne  ac  laudabiiitcr  traducere  de- 
beamus, fi  ad  patrem  volumus 
acccdere . tomo  x.  fol.x4j.  d.  & 
x6 7.  b 

Plorabitis  flebitis  vos  . Die 
quomodo  mittat  Deus  labores , 
& caJamitates  feruis  fuis . t.  i.fo. 
jy.b.&to.  x.fo.i97-h 

Gaudebitcor  vejlrum,  &gau- 
dium  vejlrum  nemo  toilet  a vo- 
bis{.  Die  quam  optimus  rctribu- 
tor  fit  Dcus.  to.x.fol.y.h 

* Dominica  1 1 II.  pofi 
Dafcka-j. 

Vado  ad  turn  qui  mijit  mej . 
loan.  1 6. 

Si  autem  abiero,  mittam  turn 
ad  vos.\o.  1.651.384.3 

Vado  ad  eum.  Die  de  cura  qua 
adhiberedebemus,  vt  camus,  in 
caclum.to.i.fo.3  i7.h 

Ego  veritatem  dico  vobis.  Dif- 
ferere  potcris  quam  ftudiofieffe 
debeamus  veritatis  inquirendae, 


& ore  proferenda? . to.  i.fo.  48  .g 
Si  ego  non  abiero  , parade  tut 
non  veniet  ad  vos.  Die  quomodo 
dcle&ationcs  corporis , & lafci- 
uia?,impedimento  finr,  & oblla- 
eulo , quo  minus  fpirituales , & 
catleftcs  accipiamus  dclc&atio- 
ncs.to.  i.fo.3x6.c.  & to.x.f.£i.e 

Dominica  F.  posi 
'Pafcba-j. 

Si  quid  petieritis  patrem  in  no- 
mine meo,  dabit  vobis . loan.  16. 

Si  quid  petieritis  : PctCrC  qui 
dem  a domino  in  oracione  debe 
mus,ea  quf  fubftantialia  funt,Sc 
qus  pra?cipue  ad  animz  falute 
pertinent.to.  i.fol.»79.g 
Petite  & accipietis.  Die  qua  fit 
neceli’aria  & vtilis  oratio  ipia.to. 
i.fo.i4S>.g 

lpfe  enim  pater  amatvos.  Die 
de  cximio  illo,&  ineftabili  amo- 
re , quo  nos  Deus  Temper  coin- 
ple&itur,  & complcxus  ell.  to.  1. 
fol.334.g.&  to.x.fol.37d.f 
($uia  vos  me  amajlis.  Debc- 
mus nos  vicilfim  amarc  Deum, 
cum  tantopere  nos  amct,&  dili- 
gat.to.  x.fo.334-*» 

Feria  II.  & III.  in  Ro - 
gationibus. 

Quit  vejlrum  habebit  ami - 
cum.  Luca  1. 

Amice  commodamihi  tret  pa 
nes.  to.2.fol.3?i.d 

6)aisex  vobis  patrem  petit  pa 
tieto.tOri  .ful . 2 y o.  h .&  3 S 3 .d 
Si  vos  cu  fitis  malt. ui.f.273  b 
Quit 


ELENCHVS  IN  EVA  N G ELI  A. 


Quit  vtflrum  habebit  amici  . 
Vera  amicitia  qualis  efl'e  debeat, 
tomo  z. folio  ipp.  b 

Si  perfeuerautrit  pulfans.  Die 
quatum  nobis  coducat, & quam 
vtile  fit,  vt  in  virtute  perfeuere- 
mus,  & aftidue  infiftamus.to.i. 
fol.  3 z.a.&  to.z.fol.iz8.b 
Quit  ex  v obis  pattern  petit  pa 
turn.  Ediflerere  poteris  de  maxi- 
ma fiducia  , quam  habere  debe- 
mtis  in  Domino, cum  nos  diligat 
paterno  quodam  amore,&  fit  no 
iter  parens.  Dicetia  quantus  fit 
paternusamor,  & quant u paren 
tes  liberos  fuos  diligere , atque 
amare  (bicant.  to.  i.fol.z  8z.b 

Feria  II 1 1 . in  Rogatio- 
nibus  , fiue  in  vigilia 
slfcenftonis . 

Subleuatit  lefts  oculis  in  toe- 
lum,  dixit:  Pater  venit  hot  a,cla- 
rificA  filiftm  tuum . loan.  1 7. 

Opus  confummaui , quod  dedi- 
fii  mihi.lo.  1 .fol.;  z.d 

Subleuatit  lefus  oculis  in  coe - 
lum.  Die  quantum  nobis  condu 
cat , quamq;  opera*  pretium  fit, 
vt  oculos  noftros  ad  carlum  di- 
rigamusjpotiufquam  ad  terrena 
vilia,&  caduca.to.  1.  fol.  ioo.h 
• Sicut  dtdifli  ti  poteftatem  om- 
nis  carnis . Die  dc  iudicioextre- 
mo,&  horribili,  & quanta  bona, 

& commoda  nobis  (uppediten- 
tur,  & proueniantex  huiufmodi 
prxclara  quidem  , & falutifcra 
confideratione.to.  i.fol.!4P.e 
. Ego  pro  tit  rogo . Die  quatum 


poffint , & valcant  apud  Denm 
orationes  piorum,&  iulloru  ho- 
minum,  quantum^;  fit  vtile  no- 
bis,vt  eorum  orationibus  nos  to 
tos,&  vere, atque  ex  animo  com 
mendcmus.to.  1 . fol.  z 8 7.d 

Dominica  infra  oftauas 
j4fccnftonis . 

Cum  verier  it  parade  tut.  loan . 

IJ.&  16. 

Venit  hora , vt  omnis  qui  in - 
terficit  f 0/.  to. 2. fol. zoo. f 

Abfque  Synagogis  facient  vos. 
Die  de  fruftu  vberrimo,&  copio 
fiflimo  quxftu,  quern  ex  ipfis  ca 
lamitatibus , & pcrfccutionibus 
metimusj&reportamns.tomo  2. 

folio  ;o.f 

Venit  hora  , vt  omnis  quiin- 
terficit  vos . Die  quantum  Deo 
difpliceant  Momicidx  viri,&  cru 
deles, in  proximos  fuos  ita  deba- 
chantes,&  fxnietes.t.2.  f.zfp.g 

H tc  facient  vobis,  quia  non  no 
turunt  patrem , nequemt . Die 
quod  malorum  hominum,&  im 
proborum  conditio  fit , & inge- 
niu,  impedire  & conturbare  vir- 
tutum  progrelfus,  & (ruduj, 
quos  aliqui  videbanturreporta- 
turi.to.i.foLu  j.f 

Dominica  prima  pofi 
Pentecofien . 

Eflotemiftricerdes . Luc*  t. 
Matth.7. 

Men  fur  am  bon  am,  confer  tarn, 
& coqgitatam.t.i.f.77.g.8c  1 7$.d 
Efiott  mifericordes.  Die  quam 
b 3 vti- 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


vtile,&  falutare  nobis  fit,  vt  mi- 
fcricordes  fimus  erga  proximo* 
noftros,  & benigni , ac  liberales 

erga  ipfosfimus.to.z.fol.  184. d 
Nohte  iudicare . Die  quam  di 
ligentcr,&  (edulo  euitare  debea 
mus  , & fugere  iudicia  temera- 
ria,quadoquidem  tam  facili  nc- 
gotio  pollumus  decipi,  & falliin 
alienis  defedibus  explorandi$,& 
tcmerc  iudicandis.  to.2.f.2i8.h 
Dimitt  ite  , & dimitt  emini . 
Die  qoomodo  debeamus  libcn- 
tiffime  quidem  miurias  nobis  il- 
latascor.donarc,&  dimittere,  ad 
imitationem  prsfertim  Chrifti 
- Domini.quietiaprocrucifigen- 
tibusipfum  orauit.  to.z.f.zoz.d 
Quid  ait t cm  vidcs  feflucam  in 
ttulo  fratris  tui  f Die  quomodo 
1 alienos  defedus  facile  ftatim  ex 
plorare,&  contueri  foIeamus,cu 
interim  ad  noftros  explorandos 
cscutiamus , & fimus  talpa  cx- 
ciorcs.to.i.f.3Pf  .b.&  t.z.f.j  y.h 

‘Dominica  II.  pojt 
Pentecojien  . 

Homo  quidam  fecit  coend  ma- 
gnd,(y  vocauit  multoi.  Luc.  14. 

luga  bourn  emi  quinque.  to.z. 
folio  87.d 

Vxorem  duxi.  to.z.fol.loo.  d 
Vocauit  mult  os.  Vocat  nos  De5, 
& tn  nolumusad  Dcu  acccdere, 
&appropinquare.  to.  z.  f.zjo.g 
JEt  coeperunt  omnes  fimultx - 
cufare  . Die  quomodo  mali , & 
improbi  homines  lolcant  paftim 
excufationes  captare,&  aucupa- 
ri, quo  minus  virtucc  ipfam  cxer 

V.’-  ' 


ccanr,&  profiteatur.to.2.fr£.h 

Vxorem  duxi.  Die  quomodo 
Coniugcs  in  familia  gererc  fe  de- 
beant,  quam<$;  pacifice,&  cocor 
diter  viuere.to.z.fol.344.g 

Dominica  III.  pojl 
Pentecojien. 

Erant  appropinquantes  ad  le- 
fumpublicani , fapeccatores,  vt 
audtrent  ilium.  Luc.  1 j. 

Gaudiu  erit  cord  angelis  Dei 
fuper  vno  peccatore  paenitentiam 
agente.  to.i.f.  1 8<?.d.&  t.z.f.,9<>.g 

Erant  appropinquantes  ad  le- 
fum  publicani.tj  pec  cat  ores.  Die 
quodinomni  state  reuerti  dc- 
bemus  ad  Dhm  Deum  noftifi , 
& vcre,atque  ex  animo  couerti, 
fivfquam  in  vita  aberrauimus, 
quamuis  publicani,&grauiftimi 
peccatorcs  fuerimus.to.i.f.8f.e 

Et  murmur abant  pharifai. 
Rcprehende  detradores,& ma- 
ledicos , qui  facile  ftatim  folent 
de  prsclaris  fadis.&cum  virtu- 
te  coniundis  murmurare,&  fin- 
gulorum  vitam  mordere,&  lace 
rare.to.i.fol.jotf.e 

Gaudiu  erit  in  coelo  fuper  vno 
peccatore  pccnitentiam  agente . 
Die  quam  fit  vtilis,&  laudabilis 
ipfa  pa-nitentia, quanta^;  lucra, 
& commoda  nobis  adportarc  fo 
leat.to.i.fol.z70.d 

Dominica  1 1 1 1 .pojl 
Pentecojien . 

Cum  turba  irrutret  in  lefum, 
vt  audirent  verbum  Dei , (T  ip  ft 
Rabat 


elenchvs  in  evangelia 


Rabat  fecus  ffagnu  Getie\areth. 
Luc«  y. 

Rcgauit  turn  a terra  reducer e 
fufillum  to.i.fol.iy4.h 

Per  totam  no  Bern  lab  or  antes 
nil  capimus.  t.i.f.  I4i.d.&43i.b. 
& to.z.fol.2oo.h.&  1 6p.c 
In  verba  tuo  laxabo  rete. to.  2. 
folio  2 z i. c 

Exi  a me  Domine,  'quia  homo 
peccator  fum.  to.  I .fbl.3  70. dj 
Cum  turba  irruerent.  Edifle- 
requam  auide,quamq;fiuctcr, 
& fiudiose,audire  debeamusvcr 
bum  Dei , &non  ofcitanter,  & 
frigide , vt  multi  facere  confue- 
uerunt . tomo  2 . fol.11 1.  d.  & 
33a  e 

Luxate  retia  veflra  in  captu- 
ram.  Die  quomodo  concionaro- 
resipfi  vigilanter,&  neruosepro 
ratione  fui  muneris  incumbere 
debcatin  capturam  animarum , 
vt  cas  quidem  pollint  ad  rete  do 
mini  adducere,  dodtrina  fana,  & 
catholica.to.2.fol.  1 08. g 
Exi  a me,  quia  homo  peccator 
fum  Domine.  Die  quantum  no- 
bis emolumentum  adfcrat,&  pa 
riat  lucrum,  ipfa  cognitio  l'ui,  & 
propria?  confcicntia?  intuitus.to 
mo  z.fol.z^p.f 

4 Dominica  V.  poH 
Pentecofien. 

Nifi  abundauerit  iuflitia  ve- 
fir  a plus  quam  feribaru,  & pha- 
rifaorum,  non  intrabitis  in  regnit 
toelorum.  Matth.y. 

Ni/i abundauerit.  to.  I.f.zp.a 

Plus  quam  fcribarum,&phn 


tifaorum . Die  quomodo  Cfiri- 
Uiani  pra?  ceteris  quidepopulis, 
ad  multa  obligentur, propter  plu 
ra  beneficia  diuinitus  a Deo  op- 
timo  maximo  concefla.  tomo  r. 
fol.  itf  y.f  ♦ 

irafeitur  fratri  fuo . Die 
quam  pernitiofa , & deteftabili* 
fit  ipfa  ira,  & quomodo  cam  fn- 
gere  debeamus.fol.j  z.h.&  to.z. 
folio31tf.il  / 

Fade  priut  reconciliari  fratri 
tuo.  Die  quam  diligenter,&  ftu 
diose  debcamus  ftatim  condo- 
nare  fratribiis  nolhis , & proxi- 
mis,a  quibus  nobis  iniuriarinfli- 
Ctx  fuerunt,  & contumelia:.  to- 
mo 2.  fol.itftf.h 

Dominica  FI.  pofi 
Pentecofien. 

Cum  turba  multa  effetcum  It  • 
fu,  nec  haberent  quod  m undue  a- 
rent.  Mar.8.Matth.iy. 

Mifereor  fuper  turbam , quid 
ecceiam  triduo  fuftinent  me.  to- 
mo i.fol.27tf.a 
Mifereor  fuper  terram  ..  Die 
quomodo  debcamus  condolere 
pauperibus,&  miferabilibus  per 
lonis , atque  his  qui  in  affliftio- 
ne  aliqua  quidem  verlantur.to- 
mo  2.folio  73.  d 

Ecce  iam  triduo  fuftinent  me. 

Die  quanta  emolumeta,&com- 

moda  nobis  promanent  ex  ipfa 
tolerantia , & patientia  in  labo- 
ribus,  & rebus  aduerfis.  tomo  1. 
folio  fia-d 

E regie  & dab  at  difeipulis  fuist 
vt  apponcrcnt  turba . Die  quam 
b 4 fit 


/ 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


(it  excellens,  atque  illudris  ipfa 
clecmofyna.t.i.f.i57.f.&  sji.e 
Vide  praetcrea  plurimaacco- 
modata  huic  EuangeJio  Domi- 
nica quarta  Qiiadragcfimas.to- 
mo  2. folio  i i7.h 

‘ Dominica  FI  I.  poji 
Pentecoften. 

At  t indite  a falfis  prophet  it; 
Matth.7.  Luca;  6. 

Veniunt  ad  vos  in  veftimentis 
ouium.  to.a.fol.aSo.c 

A fruclibus  eorum  cognofcetit 
««j.to.i.fol.a8.c.&  38o.a 
Omnis  arbor  qua  non  facit  fist 
Bum  bonum.  tomo  1 .folio  42.  d. 
& 73.C.&  to.a.fol.2i5-d 
Attendite  a falfis  prophetit. 
Dillererequide  poteris  de  per- 
uerfis , & fimulatis  moribus , & 
gcdibus  ipforum  hypocritarum. 
tomo  1.  folio  3 79.  b 

Omnis  arbor , qua  non  facit 
frutlum  bonum,  excidetur,  & in 
ignem  mittetur.  Die  quam  fedu 
lo , & diligenter  incumbere  de- 
beamus  bonis  opcri'ous  prsftan- 
dis  , nearbores  Emus  infrugife- 
xx-  tomo  i.foI.a8.b 
- Sff*  facit  voluntatem  patris 
met,  intrabit  in  regnum  calorum. 
Die  quomodo  obnixe  coniti  dc- 
bcamus  femper,  vt  Dei  volunta- 
tem faciamus.to.a.fol.i  J4.d 

‘Dominica  Fill,  poji 
Pentecoften.  ' 

Homo  quidamerat  diues , qui 
habebat  villicum.  Lucx  1 6 . 


Quid  fact  am,  quia  Do  minus 
mens  aufert  a me  villicationem . 
tomo  i.folio2  8.d 

Factte  vobls  amicos  de  mam- 
mon* miquitatis.l o.I.fo.23  I.h. 
& to.a.fol^oi.a 
Quafi  dsjfipajfet  bona  illius . 
Die  quod  difpenfatoresquidem 
Emus,  & nondominibonorumf 
& diuitiarum,quas  quide  podi- 
demus , & propterea  non  debe- 
mus  eas  did!  pare,  & dilapidare, 
cutndridam  qtiident  rationcm 
earum  reddituri  fimus  Domino, 
tomo  1. folio  401. h 

Redde  rationem  vel/icationis 
tua . Diderere  quidem  poteris 
quam  cautc,&circumfpede  vi- 
uere  debcamus , atque  quotidic 
perdiligenterconlcientia;  nodrg 
Enus  omnes.&angulosexplora- 
rc,  cum  praefertim  exafta  ratio- 
nem Deo  eorum, qua;  gedimus, 
reddere  debeamus.  to.a.f.aaS.d 
Quid  faciam , quia  Dominus 
meus  aufert  d me  villicationem  i 
Die  quomodo  confiderantes , 8c 
antcoculos  nobis  condituentes 
mortem  ipfam,arcuratius  multo 
& prxdatius  vita  nodra  difpona 
mus,&  ordinemus.to.a'f.374-h 

Dominica  IX.  poji 
Pentecoften . 

Cu  appropinquarct  Iefus  Hie - 
rufalem,videns  ciuitatem,  fleuit 
fuperillam.  Luca:  19. 

Videns  lefus  ciuitatem . to.  I. 
fol.46.a.&  1 19.b.&’t.z.f.i68.b. 
& i88.e.8r  329.f 

Quia  fi  cognouiffes,  (y  tu.  Die 
* quam 


ELENCHVS  IN  EVAN  GELIA. 


qtiam  negligetcs,  & fecordcs  fi- 
mus  circa  ca,qux  ad  animx  no* 
fax  falutc,&  profcftu  pertinct, 
atq;  vtilitate.to.2.f.pob.&  p j.c 
Ad  terrain  projlernent  te.  Po- 
teris  diflererequanti  fitemolu- 
mcnti,  & vtilitatis quidem , ipfa 
mortis  aflidua,  & crebro  repeti- 
ta  confidcratio,&quod  ad  terra 
quide  proftrandi  fimus,&  in  ter 
ram  conuertendi.to.i.fol.io7.d. 
& i8<>.d.&idcm  to.i.fol.3  jtf.c. 
&to.2.fol.i8j.h 

lngrejfus  intetnplumcfpiteij- 
cere  ementes,&  vendentes  in  illo. 
Die  quam  fedulo,  & quam  affi- 
due , ac  reuerencer  frequentare 
debeamus , & venerari  templa . 
to.i.fol.z84.b.&  to.z.fol.  106. b 

Dominica  X.  pofl 
Pentecoften. 

Dixit  lefus  ad  quofdam , qui 
in  ft  confidebant  tan  quam  iu/li , 
& ajpernabantur  cater 01 : Duo 
quidem  homines  afeenderunt  in 
ttmplum , lit  orarent,vnus  phari 
feus, O alter  publtcanus.  Luc. 18. 

Velut  etiam  hie  publicanus . 
tomo  z.foj.z  2 z.f 

leiuno  his  in  fabbatho,  tom.  1. 
fol.zotf.b.  & 247.I1.&  to.z.fol. 
apg.&  ziy.b 

ft  exalt  at  humiliabitur . 
tomo  i.fol.f7.a 

§}ui  in  ft  con fidebant.  D i flbre- 
re  poteris  quo  non  debeamus  in 
nobis  confidere,  neque  de  nobis 
ipfis  prefumerc.fed  potius  de  di 
uino  auxilio , fauore , & miferi-  ' 
cordia  erga  nos.to.  i.foLz88.d 


Gratias  tibi  ago  Deus.Dic  qui 
grati  efle  debeamus  erga  Dcum 
optimum  maximum  , pro  tot , 
tantisq;  diuinitus  a fua  libcra- 
liffima  manuacceptis  benefieijs 
& ampliflimis  niuneribus,  ac  do 
nis.to.i.fol.4i8.a 

Non  fum  ficut  caters  hominS. 
Die  quam  turpiftimum,&  igno- 
miniofiftimum  quidem  fit,  (e  ip 
fum  laudare , & inaniter  atque 
inloleter  iaftare,more  pharif^o- 
ru, ficut  nunc  conftat  ex  hoc  pha 
rifxo.qui  turpifiime  fc  ia&ar,& 
gloriatur,  exteros  interim  depri 
mens, atq;  vitupcras.t.z.f.zd2.e 

Dominica  X /.  poll 
Pentecoften . 

Extern  lefts  de  finibus  Tyri, 
venit  perSydonem  ad  mare  Ga- 
lilee. Mar.7. 

Apprehtndes  eii  deturba  fcor- 
fum ..  Dilferere  quidem  poteris 
quanta  nobis  emolumenta  qui- 
de, & vtilitaccs  lolitudoipfaad- 
fcrre,&  adportarefoleat : fiqui- 
de  videmus  Chrifium  Dnm  no 
ftrG  nonhuncin  turbareliquifi* 
fe,  vt  eum  fanarer,  fed  potius  de 
turba  feorfum , & feparatim  ip- 
fum  apprehcndilTe , vt  perfe&a, 
& fuis  numeris  abfoluta  ipfi  qui- 
de fanitate  reftitueret.  t.uf.6p.b 
Mtfit  digit ot  in  aures  . Vide 
quomodo  vt  melius  audiret  hie 
furdus,ipfi  quide  prius  Chriftus 
Dns  aures  digitis  fuis  occlude- 
ret,&  obturaret.vtinde  quidem 
intelligamus,  q*  fi  ceeleftia  arca- 
na audirc  volumus, prius  qdera 
debea- 


ELENCHVS IN 

dcbeamus  aurcs  nollras  exclu- 
dcrc,  & oblerarc,  ne  audut  hxc 
vilia,  & terrena , neve  murmu- 
rationes , & detradiones  proxi- 
morum,  qua:  fiunt  a malcdicis, 
& detradoribus.  to.  i .fol.?2.h 
Loquebatur  relle . Die  qtto- 
modo  fit  compcfcenda,  & refras 
nanda  lingua  nofira,vt  rede  lo- 
quatur.to.z  fol.i  i.f 

Bene  omnia  fecit,  & fitrdos  fe- 
cit audire,  & mulos  quid e loqui. 
Dicquomodo  miracula  Chrilti 
oftcndcrent  quidem,&  declara- 
rent  eius  virtutem  fingularem, 
atque  inefFabilem.to.  z.f.i  13.  a 

Dominica  XII.  pofl 
Pentecoflcn. 

Beat i oculi,  qui  vident  qua  vos 
videtis.  Lucre  10. 

Quid faciedo,  vitam  aternam 
pojfidebo  ? to.  i.fol.zS.e 

Homo  quidam  defeendebat  ab 
Hierufalein Hierico . t.i.f.zij.d 
In  lege  quid  feriptum  eflt  quo- 
modo  legis  ? to.i.fol.^^.b 
Hoc fae,& vines. tomo  i.fol. 
28.I1.&  2ii>.b 

Tentans  t'//«r».Difierere  qui- 
dem  poteris  quam  varij,&  mul- 
tiplices in  mundo  lateant  doli , 
& qua  multi  nobis  paflim  inten 
dantur  laquei,quam  varijsq;  fal 
lacijs,&  machinis  foleat  nos  ho 
ftesnoftri  inuadere,vt  hoepado 
nos  decipianr,ac  penitus  conuin 
cant,&  proftrent. to. i.fol. 2 jp.b 
In  lege  quid  feriptum  eft?  quo- 
modo  legis?  Die  quo  lex  Domini 
landa,fic  via  quadam,  nos  reda 


E V ANG  ELI  A. 

in  coeluni  ipfum  dirigens, atque 
ferens , & perd  (teens : & idcirco 
toto  quide  pedorc, atque  cona- 
tu  tpfi  meumbere  debemus  , & 
eamafiiduc  fequi.  to.i.  f.3  J2.g 
Dtliges  Dominie  Deum  tuum 
ex  toto  cordetuo.  Dilfererequi- 
de  poteris  quanta  fit  pratllantia, 
& cxcclletia  ipfius  amoris,&  cha 
ritatis,qua  in  Deum  prrrlertim, 
& in  proximu  deinceps  ferimur, 
& indinamur.to.2.fol.26;.g 

Dominica  X 111. pofl 
Pentec often. 

Cum  iret  lefus  in  Hierufalemt 
trdftbat  per  medium  Samarium . 
Luca:  17. 

lefu pr  peep  tor  mifererenoftri  . 
Dicqfio  cum  calamitatibus,& 
arHidionibtiSjvel  infirmitatibus 
afficimur,  &premimur,  debca- 
mus  liatim  ad  Dfitn  Deumno- 
Itru  fellinare,&  accurrere,  vt  ita 
alleuarionem,  & conlolationcm 
maximam  in  necelfitatibus:no~ 
(Iris  inueniamus.  to.  i.fol.  7.9. d 
Ite,  oftendite  vos  facerdotibus, 
Dilferere  quidem  poteris,  quo- 
modo  liatim  pollquam  faccrdo- 
ti  pcccata  nollra  cxpoluimus,fin 
gularc  illudabfolutionis  benefi. 
cium  impetramus.  to.2.fol.48.g 
Turn  praetcrea  diflerere  etiapo 
tcris  quanta  reuerentia,  & obfer 
uatia  facerdotes  ipfos  profequi , 
& colere  debeamus.to.  1 £3  70.f 
Noneftinuetus  quirediret,(gp 
daretgloriam  Deo.mfi  hie  aliens- 
gena?  Tradare  quidem  hoc  loco 
percotnmode  poteris,  quantum 
- ' pla- 


I 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


placeat  Deo , vt  grati  limns  atqj 
inemores  beneficiorum  a libera 
JifTima  Dei  manu  acceptorum . 
to.i.fo.i$3.b 

‘ Dominica  XI  III.  pofl 
Pentecoflen. 

Nemo  pot  duobus  dominis  fer- 
uire itAox.6.\MC.  i z.&  1 d>. 

Nemo  poteft  duobus  dominis 
feruire.  to.  I .fo.  3 2 3 .f 

Non  poteflis  Deo  feruirt , fir 
mammon a.  to.  i.fo.,97.d 

Nonneanima  plus  eft  quam— > 
#/?/i?co.i.fo.243.f 

Si  fcenttm  quod  bodie  efl , (y 
eras  in  clibanum  mittitur , Dens 
fie  ve/lit.  to.z.fo.  13  i.e.&  f.243 . 
c.&  41  x.f 

Pritntim  qu&rite rtgnum  Dei. 
to.l.fo.8£.g 

Non  poteftis  Deo  feruire , (y 
mammont . DilTcrcre  hoc  loco 
poteris  commode  quam  fugaces 
& falbces  lint  diumar , & opes 
mundane, quantumque  fxpilfi- 
meofficiant,&  incomodent  pof- 
feflonbtis  liiis,in  qnantofque  la- 
byrinthos,  & irremeabiles  erro- 
res  faepc  fuos  pofle /Tores  conij- 
ciant,atq;  demergat . t.t.f.  ioz  .d 
'Ne  fcliciti  fitis  animf  veftra 
quid  manducabitis  . Die  quanta 
lolicitudine  rerum  temporalium 
afficiantur,  & milerabiliter  iaftc 
tur  hoc  tpc  homines,  t.i.f.  1 43  .g 
Etde  veflimento  quid  foliciti 
v eftis . Die  quantQ  abhorrere  de-; 
beamus  a prophanis,&  immode 
ratis  vellibus,&  quam  multi  fine 
hoc  feculo,qui  ft  nimis  delicate, 


& curioseexornent  atqueexpo- 
liant , plus  quqrn  eorum  datum 
dccere  videatur.  to.i.fo.40z.g 

‘ Dominica  XF.  pofl'  Pen- 
tecoflen . 

lbat  lefus  in  eiuitatem,  qua 
voeatur  Naim.  Luc. 7. 

Vide  feria  quinta  poll  quar- 
tamdominica  Qnadragcfimx . 
to.z.  fo.  177.  vbi  inulta  quidem 
inuenies  acconimodatilfima:,  cu 
idem  proponatur  Euangelium. 

Dominica  X FI.  pojl  Pen - 
tecoflen . 

Cum  intraret  lefts  in  domum 
cuiufdnm  principis  pharifitorum, 
fabbatho  manndurare  panem-j . 
Luc.i4.Matth.lz. 

§lsti  fe  exalt  at  bumiliabitur . 
to.z.fo.z33.h 

Cum  intraret  lefts . Dillerere 
fane  hoc  loco  peropportune,  & 
accommodatillime  poteris,  qua- 
lia  efle  debeanc  conuiuia  nollra, 
hoc  ell  qua  modcrata,  &fobria, 
ita  vt  fugiamus  immodcratos,  & 
intolerable*  fumptus,&  compo 
tationcs,  quibus  multi  hoc  tem- 
pore indulgere  folent , & pluri- 
nnim  debacchari.  to.i.fo.404.b 
& to.2.fo.77.h 

At  ill's  tacuerunt . Vt  fcilicet 
pranas  cogitationcs  quas  mente 
fua  impura  verfabant,  & rumina 
bant, melius  occultare  podent  & 
abfeondere , videlicet  quomodo 
polfent  Chrillum  dominum  ca- 
lumniari,  & apud  omnes  infama 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


re.  Vnde  commode  quidcm  age 
re  poteris,&  diffcrere,  quantum 
incommodent  cogitationes  im- 
purx  atque  perncrfx,  quataque 
lecum  mala  adferant,  & trnpor- 
tent.  to.i.f.  3 57-g-&  t.2.f-3  2 i.d 

Qui  fe  humihat  exalt abitur . 
Hortaread  humilitatc,qu£tam 
eximia  eft,tamque  preclariffima 
virrus , & dchortareac  cxecrarc 
ipfam  ambitionem,&  fuperbia , 
ex  qua  tarn  innumcrabilia  inco- 
moda , & damna  infligi  homini- 
bus  folent,  quxquemundum  ip 
fum  valde  conturbat  ,8c  totum 
propeinficit,cum  longe  lateque 
graffetur.  to.  i .fol.  1 3 6.b 

Dominica  X VI I.  poft  Pen- 
tecofien . 

Eharifni  auditntes  quid  ltfut 
Jilentium  tmpofuiffet  Sad  duci.it . 
Matthxi  si. 

Et  interrogauit  eum  vnus  ex 
eis  legisdoRor,tentans  eum.  Tra- 
ftare  poteris  quam  longe  late^; 
pateat  hominum  malitia,cum  vi 
dcas  Scriba$,&  Pharifxos  ex  ta- 
tis  do!is,&  fraudibus  concietos. 
Vidc.to.2.fo.iJ5.d 

Diccre  etiam  potcris  quanto- 
pere  abutcretur  ille  fcicntia  ipfa 
in  fuam  perniciem  atque  interi- 
tum.nos  igitur  non  lie  faciamus, 
fed  potius  Iitteris,&  fcicntia  be- 
ne ac  laudabiliter  vtamur . to.  2. 
fol.  1 42. c 

Diliget  D ommum  Veum  tuum 
ex  toto  corde  tuo , & proximum 
Jtcutteipfum . Differ  ere  quidem 
potcris  dcprxlbntia,  & exccl- 


lentia  ipfius  amoris  & charitatis, 
atque  inflammare  oesad  ta  fin- 
gularis,&  diuinx  virtutis  lludiu 
atque  complcxum.  to.2.f.2$f  .g 

Ex  toto  corde  tuo.  Dicquomo 
do  Temper  mentem  & cogitatio- 
nem  nollram  bene  ac  laudabili- 
ter occupata  habere  dcbcamus, 
fugientes  manes,  & aercas  cogi- 
tationes,& eas  qux  nobis  nocitu 
rx  funt,  atque  interitu  allaturx. 
to.  1. fol. 9 1. e.  & to.2.fo.i27.a 

Dominica  XVIII.  poft 
'Tentecoflen . 

Afcendens  lefus  in  nauiculam 
transfretauit,  (yvemt  in  ciuit to- 
tem fuam.  Matth.9. 

Offerebant  ei  paralyticum  ia~ 
centem  in  ItElo . Vide  quomodo 
hie  paralyticus  hominum  fauo- 
ribus  ac  remedijs  deftitutus  ac- 
cedat  ad  Chriilum  dominum, fa 
nitatis,  & incolumitatis  benefi- 
cium  humiliter  pctiturus.  Vbi 
traftare  quidem  poteris  quomo 
do  dominus  nobis  liberaliflime 
fubueniat,cum  nosangulliarum 
aclaborum  mole  fentimus  op- 
preffos,tum  etiam  quomodo  x- 
gregie  iuuet,  vt  labores  patietif- 
lime  feramus  ac  1'uftineamus.to. 
i.fo.3 14.  f 

Videns  fidem  illorum  . Die  de 
excellentia  & prxlbntia  ipfius 
fidei,  quantumqueapud  Domi- 
num impetrare  valeat,  & acqui- 
rere.to.i.fo.H7.b 

Videntes  autem  turbf  timue - 
runt , (y  glorificauerunt  Deum . 
Vide  qualcm  pepererit  effedhun 
timor 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


timor  Dei,  videlicet  laudem  ip- 
fius  , vt  inde  doceas  populum 
Deum  timere.to.  2.fo.ipi.b 

* Dominica  XIX.  poft 
'Tentecoflen. 

Simile  efi  regnum  alarum  bo- 
mini  regi , qui  fecit  nuptias  filio 
fuo.Mat.il. 

Quomodo  hue  intraftinon  ba- 
bens  veftem  nuptialem  ? tomo  2. 
fol.$88.a 

Ltgatis  manibus  (y>  pedibus, 
mittite  eum  in  tenebrus  exterior 
ret.  ro.i.foI.77.d 

Qui  fecit  nup  tins  filio  J uo.DlC 
fcrcrc  quidem  potcris  appofitif- 
fime,quanr*  fit  excellentia:  bea 
titudo  ipla  atque  gloria,  ac  quaa 
topere  niti  debeamus,  & vigilan 
tiftime  elaborare,vt  diuino  qui- 
dem  muniti  atque  adiuti  auxi- 
lio,valeamus  tales  nuptias  digne 
intrare.  to.i.fo.itf4.a.&  tom.  2. 
fol.j4S.d 

Mi  fit  firuos  fuos  hoc  are  inui - 
tat  os. Die  quomodo  Dcus  opti- 
mus  maximus  nos  vocet,  8e  inui 
tet  fin's  fan&is  ac  ditlinis  infpira 
tionibus,  atque  aflidue  inftet,  & 
pulfet  penetralia  cordis  nofiri , 
ac  propterea  qtiidcm  infpiratio- 
nes  diuinas  auide,&  fitientcr, at- 
que ex  animo  complc&i  debe- 
mus , ac  eas  exccutioni  quidem 
tnandarc.  to.  1 .fol.2j>8.f 

llli  autetn  r.eglexerunt  & abie 
runt,  alius  in  n ill  am  fuam,  alius 
veroad  negotiationcm  fuam^i . 
Tradla  qu  omodo  lolicitudo  ipfa 
ac  nimia  cura,&  lludium  rcrum 


temporalium  , nobis  cslefletn 
viam  impediant,  efficiantquc  vt 
maximopere  retardemur  ab  eo 
curfu  , quem  caeperamus  eundi 
in  patriam,&  caelefictn  beatitu- 
dincm.to.i.fo.i  io.d 

‘ Dominica  XX.  posl 
Tentecofieu. 

Erat  quidam  regulus.  loan.}.. 

Cuius  filius  infirmabatttr.  Die 
quomodo infirmitates,  & labo- 
res  ipfi  nobis  a Deo  mittantur, 
& ad  profeftum  quidem  noflru, 
& commodum  fingulare.tom.i. 
fol.i44-h 

Vefcende  priufqua.  moriatur . 
Vide  q.  arroganter,  & quanto  cu 
fupercilio  po(lularctifte,vtChri 
fius  apud  ipCum  diucrtcret:  ac 
propterea  traftareappofite  po- 
teris  cum  hie  diet  in  huiufmodi 
dignitate  confiitutus,  quani  fine 
periculofa?,&  varijsexpofitj  ca- 
fibus  atque  xrumnis  dignitates 
ipfa:  in  virisarrogantibus , & in- 
gentis  fupcrcilij . tomo  1.  folio 
33.1. b 

Credidit  ipfe.&domus  eius  io- 
ta. Vide  quomodo  fiatim  crcdi- 
deritipfe  regulus, itaetiam  pari 
ter  crcdidcrit  iota  eiusdomus , 
&familia, atque  idcirco  popu- 
limi  doccrcj&infiruerc  potcris 
quantum  condqcat , quantum- 
qucemolumetum,  & quam  ma 
gnum  pariat  bonum  exempli) , 

& prxfertim  ciusqui  prxcllali 
cui  domui,  & communitati . to- 
mo 1.  folio  37 6.  c.  & tomo  2. 
fi)1.22£.g 


Demi- 


ELENCHVS  INEVANGELIA. 


*. Dominica  XXI  pofl 
‘7'entccoflen . 

Simile  ejl  regmim  calorum  ho- 
miniregi , qui  ^ oluit  rationem  po 
tier e cum feruis fait.  Mat.  1 8. 

P ebebat  decern  millia  talent  a. 
to.i.fo.pp.d.&  fo.l7i.f.&  to. 2. 
fo.38.a.&  to. 1 1 3-d 

Sic  pater  mens  c&lefiis  facie t 
vobis,  nifiremifceritisvnufquif- 
que  fratrt  fto.to.i.fo.  1 6?.f 
Qui  vo lu it  rationem  ponere 
cum  feruis  yiMr.Diflerere  poteris 
quomodo  tcneamur  omnes  di- 
iiridam  Deo  rationem  rcddere 
omnium  quae  geflimus in corpo 
re  nofiro,  vt  ita  pro  meritis  reci- 
piamus  mcrcedem  a Domino  fi- 
ue  repulfam,  qui  reddet  vnicu:- 
que  iuxta  opera  fua.  to.l.f.77.e 
Patientiam  habe  in  me  . Die 
de  patientia*  prgRantiflimx  vir- 
tutis  frudibus,  quam  multi  tint, 
quantique  commodi,  & emolu- 
menti,vt  hoc  pado  Rudeant  om 
nes  pro  vinli,vt  patientiam  pofi 
fideant,&  ea  liiftulti,acerba  qu£ 
que&  amarifiima  fufi'erantatq; 
fuRineant.  to.i.fo.pS.d 

Mifertus  autetn  dominus  fer- 
uiillius.  Die  quam  clementes,& 
mifcricordes  clfe  debcamus , e- 
xemplo  domini.qtii  ta  benigne, 
& perliberalitcr  ferui  huius  mi- 
(eretur.to.  2.fo.  1 84. d 

T evens  fuffocabat  eum,  dicens, 
redde  quod  debes . Die  contra  eos 
qui  crudelitatcm  excrcent,  & fae 
penumero  immanibus  etiam  fe- 
rn funtlonge  fa: uiores,  quanta: 


fcilicet  culpxaffincs  lint,  & in 
quam  graui  verfentur  criminc, 
& tcclere,vt  hoc  pado  mitelcat, 
& ferino  animo  depofito,&  exu- 
to,bcnigni  fint,a(Fabiles,  ac  man 
fueti,  ne  aliter  ab  omnibus  con- 
temnanttir,  & ludibriohabcan- 
tur.ficut  fere  fieri  videmus,vtra 
les  homines  odio  habeantur  ab 
omnibus , & vix  reperiatur  qui- 
dem  qui  libenter  corum  focieta 
ti  fe  immifeeat  atqueconiungat. 
to.i.fo.244.  b .&  2 j2.b 

‘Dominica  XXII.  pofl 
rPentecoflcn . 

Abeuntes  Pharifei  confilittm 
inierunt.vt  caperent  lefum  in  fer 
move.  Mat.22.Luc.20. 

Confilium  inierunt . Die  q Co 
torda  deprauata  generarefoleac 
peRimas , & impurascogitatio- 
nes,  quibus  mifere  quidem  con- 
turbacur,  nee  plane inueniunt le 
data  conRlia  atque  pacifica , & 
tranquil  la . to.  2.fol.  3 2 f .c 

Magi  fer  feimus  quia  verax  es, 
fy  viam  Dei  in  veritare  doces  . 
Diflerere  hoc  loco  opportune 
potetis,quam  fit  execrabile  vitiu 
adulatio  ipfa,&  quantopere  earn 
fugcreociflime  debeamus,  non 
autem  eamampledi  ficut  multi 
hoc  tempore  faciunt,  qui  ad  au- 
rium  potius  voluptatem  , quam 
ad  rei  veritatem  loquuntur.to.k 
fol.267.fc 

Viam  Dei  in  veritate  docet . 
Die  quomodo  hoc  pado  fe  gcre 
re  debeant  ipfi  concionatores,vi 
dclicetdoccndoviam  Dei  in  ve- 
ritatc: 


T3j 


A 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA 


ritate  : fed  tamcn  hiscalamitp- 
fifliimis  tcporibus  funt  plerique, 
qui  non  fatis  fuo  miineri  refpon 

deant, nequeattenteconlidcrent 
qu*  fui  funt  muneris  & officij . 
to.i.fol.£3.c 

* Dominica  XXIII.  poll 
' Tentecoften . 

Loejuente  left*  ad  turbas , ecce 
princeps  vntts  accejftt , & adora- 
bat  eum  dilens , T)orr.inc filia  men 
mododefundaeft.  Mat.p.Mar.j. 
Luc.  S. 

Si  tetigero  fimbriam  veflimen- 

*•  eius.to.i.fo.z77.a.Sc.fo.z87.c 

§lt*is  metetigit.  to.  I .£277.3 
Ecce  princeps  vnus  accejftt , 
adorabat  eum  . Vide  quomodo 
perviam  laborum  & caiamitatG 
duxerit  Deus  hunc  principem  vt 
ad  fc  accederet,  & ipfum  adora- 
ret : ac  propterea  dilferere  pote- 
ris,  quomodo  calamitates  ac  af- 
fliftiones  nobis  immittcrefoleat 
L>eus , vt  hoc  quidem  pafto  ad 
ipfum  conuertamur,&  ad  melio 
rem  nosrecipiamusfrugem,  qui 
ha&enus  in  ibrdibus,&  vitijs  vo 
Jutati  fumus.  to.  i.fo.2  76.I1 
Et  fur  gens  lefts  feqtubatur 
eum . Vide  quomodo  Chriftus 
hue  humiliterac  perbenigne  fe- 
queretur,&  eius  petitioni  conde 
icenderct : ac  propterea  quidem 
perquam  commode  diifererepo 
terisquam  prsclara  fithumilita 
tis  virtus,&  quomodo  ei  incum- 
bere  debeamus,  vt  hoc  pa  do  ar- 
rogantiam  omnem  & fuperbiam 
a nobis  quaui  iongiffime  propel 


Jamus.tomo  2.  folio  342,0 
N on  eft  mortua  pudla.feddor - 

mit . Die  quomodo  mors  bono- 
rum  potius  viderur  appellandus 
fomnus,quam  mors atque  inter! 
tus,  & idcirco  diflererc  eciam  po 
teris  quantum  diftent , & quam 
longi/Timainteruallo,  & interca 
pedine  feparentur,&  di/iinguan- 
tur,  mors  bonorum,  & intcruus 
malorumac  impiorumhommu. 
to.  1/0.405  g 

t 

Dominica  XX II II.  pofi 
‘ Tentccofien . 

Cum  videritis  abominationem 

defolationis,  qua  didst  eft  d Da- 
niel* propheta.ftantem  in  loco  fan 

do.  Mat.24.Mar.i3.Luc.21. 

Sicutf ulgur  exit  ab  oriente,  fr 
paret  vftjne  in  Occident em.to.  1. 
folio  7<S.g 

Cum  videritis  abominationem. 
Die  quomodo  prima  pars  euan. 
gelij  traftet  de  grauiffimis  illis 
calamitatibus , Sraffliflionibus, 
quzfupcruenturx  funt  tempo- 
re ipfius  nequiffimi  Antichrilli, 
ac  propterea  /?  voles  diflerere  po 
teris, qfio  calamitates  ipfar.labo- 
res,&  afflidliones,  nos  in  timore 
domini  Dei  noftricontineant,& 
nobisquafi  fr^num  quodda  in ii 
ciant,  ne  in  mundi  delicias  hos 
pra>cipitemus,tum  £t  quam  pra: 
dare  nos  mftruant,  & erudiant, 
vtcaute quidem  & circumfpeae 
nos  gcramus  in  noftris  aftioni- 
bus&  operibus.to.i.fo.iy  i.b 
N ifi  abbreuiati fuijf.nt  dies  il- 
li,  non  fteret  falutt  omnis  taro  . 

Dilfc- 


ELENCH VS  IN 

Diflerere  hoc  loco  poteris  , quo 
fit  nobis  optimus  adiutor  Dcus 
in  opportunitatibus,  & quomo- 
rlo  nobis  fubneniat  ac  fuccttrrat, 
cum  nobis  vttlc,  & commodum 
foreconfpexerit.  to.  i.fo.izp.f 

Sol  obfcurabitur,  & luna  non 
dabit lumen  fuum.  Dicerequide 
poteris appofitifli me,  quam  (it 
formidabile,&  horribile  iudiciii 
extremum, quamque  eiusconfi- 
deratio  debeat  homines  compe- 
fcere  & fr^nare,  ne  in  vitiatur- 
piflimc  labnntur.to.  i.fo.no.d. 
& fol.2i^.d 

Sequuntur  fefla  mobilia-j. 
In  die  slfcenfionis  . 
Domini. 

Recumbentibus  vndecim  difci - 
p ults,  apparuit  Hits  lefus . Marc. 
J6.8t  Luc.24. 

lilt  autem  profeBi  predicant * 
runt  vbique  domino  cooper  ante . 
t0.2.fbl.242.h 

Exprobrauit  incredulitatem  il 
lorum faduritiam  cordis . Vide 
quam  patientirtiine  fuitinuerinc 
humiles  dii'cipuli  huiufmodi  re* 
prehenfionem , & corre&ionem 
domini . Scd  tamcn  hoc  tempo- 
re paucidimos  admodum  repc- 
riasqui  pjtienti  aurecorrcttio- 
nes  ipfas  audire  velint,&  eifdem 
parerc.to.z.fo.4y.g 

Etduritiam  cordis.  Diflerere 
quam  commode  poteris, quam 
fit  noxia , perniciofitfima , & le- 
thalis,  ditritiaipfa  & cordis  obfli 
ratio, quae  in  plerifqueimprobis 
viris  confpicitur.to.  2.fol.  248.6 


EVANGELIA. 

Euntes  in  mundu  vnisurfum > 
predicate  Euangelium  omni  crest 
' ture . Dicquomodopraedicato* 
res  quidem  ipfi  81  euangciizan- 
tes  Dei  vcrbfi,  fint  nuntij  & mi- 
niftri  Dei,qui  per  mundum  lon- 
gelatequedifcurrentes,  annun- 
tiant  ipfi  homini  doftrinam  carle 
Item  & falutarem.to.j.fol.42  y .h 

fn  die  fanffifjimo  Pente- 
coftes . 

Si  quis  diligit  me , fermonem 
meum  feruabit.  loan- 14. 

Ad  eum  veniemus,  manfio - 

ne  apud  eum  faciemus.t.  2 . f.i  1 y .g 

Pacetn  meum  do  vobis  . to.  1, 
fol.3  20. d 

Qui  non  diligit  me , fermonem 
meum  non  feruet . Opportune 
quidem  hoc  loco,  & tempcfliuc 
diflerere  poteris,  & traftare,qua 
les  cfl’e  dcbeant  auditores  verbi 
Dei,&  quibuscdditionibiis  prr 
diti  efle  debeat, vt  fru&uose  pof 
fint  Dei  verbum  audire, & ex  co 
vtilitatem  max  imam  reportare , 
&ampliflimos  progreffiis.  to.i. 
fo.27  i.h.  & to-1.ro.282  h 

1 lie  vos  docebit  omnia,  & fug- 
geret  uobis  omnia.  Die  quam  va- 
ries,& mirificis  modis  nos  (oleae 
Deus  in  anima  ipfa  interius  in- 
ftruere  & erudire,fiiggcrendo  ca 
quar  ad  animar  noltrar  falutem  , 
incolumitatcm,&  profedu  pertt 
nent,  & fpc&ant.tp.2.fo.2i6.d 

Non  quomodo  mundus  dat,eg<f 
do  vobis. Diflerere  refte  poteris, 
quam  fit  impofior  mundus,  & 
quancis  dolis,  fraudibns.fallacijs 


ELENCHVS  IN  EVANGEIIA. 


& impofluris  abfidet,vt  hoc  qui- 
dcm  paftoin  fuos  laqueos  poflir 
pcllicerc  varios,&  attrahere.nec 
fjcili  quidc  ncgotio  poflint,&  va 
leant  fe  a tatis  nodis  , & laqueis 
enodarc  & extricate,  tomoi. 
fol.i  92.  b 

Non  turbetur  cor  veftrum,ne - 
que  formidet.  Die  quam  firmiter 
& conlianter,  atque  intrepide  de 
beamus  virtuti  ipfi  incum  bere,& 
infudarc,adco  vt  nullis  titillatio 
nibus,&  lafciuijs  mundams, nul- 
la <$*,  drmonis  arte  atque  fallacia 
coinotieamur  vnqua,  8e  deturbe 
mur  a virtutis  curlu,  & coplexu, 
fed  firmiflime  perpetuo  ipfi  ad- 
bsreamus,&  nos  totos  ei  trada- 
qius  & mancipcmus.  to.i.f.3  2.a 

Fer.  II.  pofi  Pentecofl. 

• Sic  Deus  dilexit  mundum,  vt 
filium  fuum  vnigenitum  dnret . 
Joan.  3. cap. 

Sic  Dens  dilexit  mundum.  t.l. 
fo.3^p.a.&  to.2.fol.234.c 

Vt  omnis  qut  credit  in  eum,non 
pereat.D  itt'crerc  poteris  <j  multi 
fintqui  videanturia  penicusme 
turn  oem,  & formidincm  a fe  q. 
longiflimepropuliflb,&  abiecif- 
fe,pj narum  & tormentorum  tar 
tareorumacinferni,cum  tn  ram 
duratura  fint.&  in  lempiternum 
protcndcnda,tumetia  longegra 
tiiflima  fine , & atrociffima,  & q 
obnixe  velis , & rctnis  adhibitis 
fugere  debeamus.  to.i.f.4io.h 
Sed  hake  at  vitam  at  cm  am  . 
Dicere  quidem  poteris, qua  aui- 
de,  & fitientergloriam  ipl'arn,  & 


beatitudinem  (empiternam  deft 
derate , Sc  appetere  debeamus , 
quantaque  fit  cius  pulchritudo, 
decor, & exce)lcntia,adeo  vt  fa- 
cile fi  vel  modicum  tantum  eius 
fuauitas,  & dulccdo  ctiam  cogi- 
tatione  attlta  hie  dclibetur,om- 
nes  pofi  fe  trahat , & currere  fa- 
cial in  odorem  vnguentoru  fuo- 
rum.to.i.fol.33i.c 

Non  enim  mijit  Deus  filium 
fuu  in  mundu,vt  iudicet  mundu. 
Tra&are  quidem  accurate  potc- 
ris,  quam  facile  ftatim  foleamut 
nos  aliena  vitam,  & fa£b  cxplo- 
rare,ac  temeraria  iudicia  profer- 
re-&  ctiam  quanta  fint  reprehen 
fione  digna  talia  iudicia  temers- 
ria,  & quam  diligentiflime  ea  fu 
gere  ac  vitare  debeamus,  fi  mo- 
do  anima*  noftrat  faluti  confultfi 
cupimus.ro.  2.fo.  2 2. d 

Qui  male  agit,  odit  tucem,  fr 
non  venit  ad  luce,  vt  non  arguan - 
tur  opera  eius.  Accommodatifli- 
me  profefto,  & peropportune 
hoc  loco  di(Tcrere,&  tra&arepo 
ten's  quam  fitfrugiferum,&  vti- 
le,  falutaria  monita,  8c  correftio 
nesaudire,  atque  ipfis  quidem 
parereacobtemperare,ficut  fer- 
ui  Dei  fa&itarc  confiieuerunt  : 
at  veroictfpij  homines,  8c  im- 
probi  falutares  correftiones  re- 
fpuunt  ac  fugitant,  nequeipfas 
etiam  auditu  folo  dignas  e(Te  in- 
dicant , fed  potius  pro  fuo  arbi- 
tratu  faciunt^ue  & viuunt , ob- 
furdefeentes  cum  quis  vtiliterip 
fos  monet , 8c  lajubxiter  quidem 
exhortatur.  torho  1.  fol.30.fi  8c 
to.2ibl.324c. 

In 


c 


ELENCHVS  IN  EVANGEL!  A. 


Jn  fefio  fanttijjima  T ri-' 
nltatis . 

"Data  eft  mihi  omnis  pctcftas 
in  ctdo  (y  in  terra. Mat.28. 

Docete  omrusgmtes . tomo  I. 
fol.  irfi.g 

Data  eft  mihi  omnis  poteflas . 
Hie  dicere  poteris  quodquam- 
uis  Ch  rift  us  dns  omne  haberct 
poteftatem,nihiIominus  tn  cum 
in  corpore  mortal i viucrct , no- 
iuit  ad  przdicandum  accedere 
nili  trigelimum  attigilfetannu : 
vt  inde  intclligant  qui  conciona 
di  muncre  fungi  volur,  quod  de 
bitam  xtarem  etiam  prxtcrcx 
tcra  rcquilita  habere  debcat,ne 
fortafle  propter  iuuenilem  ni- 
mis  xtatem,percxiguos  aut  fere 
nullos  remetcrent,&  rcportarec 
frudus.  to.i.foi.;8.d 

Docete  omnes  genres.  DilTerere 
quidem  hoc  loco  appolittffime 
poteris,  quanta  cfltt , quamque 
ineffjbihs  caritas,  & amor  Chri 
iii  din,  qui  qnanniis  multas  cx- 
cepiflet  iniurias,  contumclia,  & 
opprobria,non  folu  a ludcis.led 
ct  a gentilibus , nibilommus  tn 
tanq.  horum  oium  obhtus.inte- 
dit  comodu,  & vtilitatem  totius 
mundi,prxcipiedo  Apoftolis,vt 
doceant  vniuerfum  mundum,  & 
catholica  dodrina  informent  ac 
erudiant.-poterisetiam  dilferere 
quanta  lit  pr*llantia,&  cxcellc- 
tia  iplius  charitatis , & pietacis . 
to.i.fo.8o.d 

Ecce  ego  vobifeum  fum  vfque 
adconfummationem  ftcttli.  Tra- 
dare  poteris  quo  Deus  nobifeu 


et  aflidue  verlcf,  & habitet  fiii# 
diuinis  infpirationibus,tum  etia 
illuminando  nos , & erudiendo 
perfuos  nuntios  & angelos,  qui 
nobifeum  etiam  verlantur,&  co 
morantur.to.2.f.22o.b.  Tiimec 
diflerere  poteris, quod  cum  ante 
Dei  quidc  prxfentiam  politi  li- 
mns, & nihil  poflit  cius  conlpc- 
dum  fubterfugere , cu  ola  nuda 
lint.&aperta  ocu!iseius,dcmus 
proptereadiligcntcr,&  accurate 
prjeauere  ne  turpe  aliquid.Sc  ta 
tx  maieftatis  octilis  indignQ  ad- 
mittamus,fed  reuerenter,  & de- 
center ante  eius  conlpedu  ver- 
femtir,nealiter  tanta  offenden*- 
tes  maieftatem,  & grauia  quidc 
perpetrantes  fcelera  ac  peccata , 
a Deo  nollro  excludercmurpp 
turpitudinem  & fxditate  nolira 
grauiflima  & peftilete.t.i.f.i8i.d 

In  feiio  fantlifjimi  Corporis 
Chrijii . 

Caro  mea  tere  tft  cibus .lo.tf  ,c. 

Hie  pants  qui  de  cilo  defcen- 
dit . to.  l.fo. 7 y.b.  & 562.I1. 

Qui  manducat  hunc  panem.vi 
uet  in  aernum.  to.2.fo.  5 a8.g 

Qui  manducat  med  carnem , 
& bibit  tneum  fnnguincm.  Appo 
litillime  quidc  & conuenienter 
hoc  in  loco  tradare,&  fudffime 
dilferere  poteris  & valebis,quan 
ta  cum  reuerentia,  dcuotione,& 
prxparatione  animi,  lit  acceden 
dum  ad  lacrolandum,&  tremen 
dum  F.ucharifiix  facramentum, 
li  frudus  aliquos,&  eos  quidem 
longc  vberrimos,  & copiolilfi- 
mos  , inde  perciperc , & referre 
exopta- 


ELENCHVS  IN 

exoptamus,  alitcr  cnim  procul- 
dubio  fi  indigncacccderemus.iu 
diciutn  manducaremus , & gra- 
uiflimum  incurrercmus  fcelus . 
t0.2.fol.  13  I.C 

Qui  manducat  me,  & ip  ft  vi- 
uet  propter  me.  Dicere  hoc  lo- 
co poteris, quata  animi.puritate 
& humilitatc  accedcre  deamus 
ad  facrofanda  Euchariftiam  fu- 
menda.fi  cupimushuiul'cemodi 
fuauiflimos  irud®  decerpcrc,  & 
delibare,qui  nobis  in  hoc  fim&o 
Euagclio  a Chrifio  domino  pro 
ponuntur.to.2.fol.3  82.e 
Qui  manducat  huncpanem, 
viuet  in  aternum.  Dicere  hoc  lo 
co  poteris,  qua  cxiguos  fru&us 
propter  culpam  noftram  refe- 
ramus  ex  facrofanfto  Euchari- 
ilix  lacramento  : fiquidcin  tepi 
de , & frigide  folemus  accedcre 
adfumprionem  huiuslacramen 
ti,  nec  volumus  qos , vt  oportcc 
prarparare , & difponcrc  ad  tam 
dimnum  facramentum  fumen- 
dutn,&  recipiendu.to.2.f.3  *8*b 

Sequuntur  fefia  Immobilia. 
In  die  Circuncifionis 
Domini. 

PofiH  confummati  funt  dies 
*8o,vt  circucideretur  puer.hu. z 
Vt  circuncideretur  puer  . Vo- 
Iuit  quidem  Chrittus  doniinus 
circunodi,  ad  initru&ioneni , & 
cxeniplum  noitrum,nempe  vtin 
tclligapius  quod  dcbcamus  vitia 
noiira  amputare  , & diligenter 
circuncidere,prarlcrtimque  car- 
ais  vitia, qua;  nos  plurimum  qui 


EVAN  GELIA. 

dem  infeftant,  & maxima  nobij 
exhibcnt,&  infligut  molefiiam, 
& qua:  nobis  quodam  modo  do 
meihea  efle  videntur.  poteris  et 
diflerereqium  grauiter,  & cnor 
miter  Deh  oftendant  illiqui  lu- 
xuria,  et  lalciuia  difluunt,fcque 
carnis  vitijs  coinquinare  conliie 
uerut,ac  propterca  nccc/Tarium 
quidem  elfc,  vt  circuncidant  hu 
iufmodi  vitia,  & fcelera,  fi  Deo 
placere  et  ante  orulos  eiusdigne 
apparere  defiderant.  to.2.f.??.d 

V t circuncideretur  puer.  Pote 
ris  infuper  hoc  loco  traftate  de 
luda  , & pugnagrauifiima  quae 
inter  carne,&  fpiritfi  cernitur,& 
quantfi  caro  ipfa  (piritui  aduer- 
retur,cotradicat&repugnet,  ita 
vt  paribus  inter  fe  fiudi;s,pari^; 
appetenria  no  conlonenr,  & con 
ueniant.to.i.fb.13  i.d 

Vt  circuncideretur  puer.  Diffe 
rere  item  poteris,  quo  vanos,  ec 
fuperfhios  fumptus,  et  ornatus 
circucidere  ct  amputare  debea- 
mus,ne  quid  in  nobis  fuperuaca 
ncum,&  luperfluum  reperiatur: 
Die  pterca  quanta  fint  reprth6 
Eone  dignx  fiiperfiuirates  quas 
faciunt  plerique  holes  tu  in  velli 
tu,tum  in  xdiRcijs,  Sc  alijs  huiu 
feemodi  dooms , ct  famiiia:  fuar 
nametis  et  apparatu.  t.i.f.5  i4.b 

fn  Epipbania  Domini. 

Cum  natusejfet  lefut  in  Beth- 
leern  ludi  in  diebusHerodis  regts, 
tcce  Magi  ab  or iente  vener iit  H14 
rofolymam.Mit.z. 

Turbatus  ejl  rexHerodet.tt  Oft 
Hierofolyma  cum  il'o.  to.  1 .f.  10.4 
c 2 Sci- 


I 


ELENCHVS  INEVANGELIA. 


Scifritabatur  ab  eis  vbi  Chri - 
Hus  nafcereturxo.zSo.x^.b 
Cum  inumer itis  r enunciate  mi 
hi.  to.2.fo.i7  r.h 

Magi  videntes  Helium  gauifi 
funt  gaudio  magno  valde.  tom.  3. 
foI.37J>.g 

Obtulerunt  ei  munera.  to.  3. 
fo.i43.b 

T urbatus  eft  Rex  Her  odes  , 
Diflercre  quidem  hoc  loco  ac- 
commodariftimc  quibis , quo  ec 
rincipibus,rcgibus,&  magnati- 
us  euenireinterdum  foleant  va 
rix<onturbationes,ita  vt  hincin 
deiadatuseorum  animus , duni 
in  dubio quidem  eft,facili  fane 
ncgotio  paulo  et  momento  hue, 
illuc  impeilatur , & modo  in  his 
curis&  i’olicitudinibus  anxie  ver 
ferur,modo  vero  in  alias  fubinde 
& identide  defeendat  cogitatio- 
nes  grauiflimas,  ac  propterea  ct 
tradare  quide  conuenientiffimc 
potcris,  & valebis  quarn  fine  mu 
rabiles,  & ad  quamuis  fere  aura 
flexibiles  humans  dignitatcs,& 
feculares,fiueinfimx  etiam  fine, 
fiue  maxims , quam  caducaque 
fspenuinero  fine  dominia  ipla  at 
que  imperia.to.i.fo.66.d 

Et  omnis  Hierofolima  cum  il- 
/o.Poteris  hie  diccre  quovniuer 
fa  Hierololyma,&  cundus  popu 
liTs.vt  popularem  auram  fibico- 
ciliarct  Herodis,&  eius  familiar! 
tatem  aucuparctur,& venarctur, 
(e  turbatos  et  oilenderet,  ac  plu 
rimu  ea  dere  gauderent,  & fibi 
placerent.  Vnde  eriam  dicere  po 
ten’s  de  adulatoribus,  qQo  adula 
trombus  fuis,&  fido  ac  fimulato 


vultu  & geftu.multos  decipiant, 
ac  fal]ant.to.2.fo.27?.d 

Scifritabatur  ab  eis  vbi  Chri - 
ftusnafeeretur.  Sic  igicur  hoc  lo- 
co differere  potcris  quo  no  fide 
& fimulnte  ficur  Herodes  , fed 
potius  vere,  8c  ex  animo  cu  pro- . 
bis,&  pi  js  viris  confultarc  debea 
mus  de  his  qus  ad  animj  nollr£ 
falutcm  pertinent,  vt  hoc  quide 
pado  minus  dccipiamur,  & falla 
mur,quin  potius  reda  quandam 
viuendi  normam  difeamus,  quae 
maximu  fit  emolumentu  animae 
noHrs  allatuia.to.2.fo.3  io.a 
* . • 

In  feflo  fanfta  Eulalia  Bar- 
cinonenfis  vir.&  mar. 

Simile  tftregnum  ctlorum  the - 
fauroabfeondito  tn  agro.  Mat.  1 3. 

Simile  eft  regnum  cctlorum  the 
fauro.io.  l.f-96.c.8i  to.2.f.i78.g 
Vendit  vniuerfa  qua  habet,  & 
emit agrum ilium,  to.z.fo.pp.c 
Exibunt  angeli  & feparabunt 
males  de  medio  iuftorum.  torn.?. 
fol.i6.c.&  23o.g.&  234  b.&to. 
3.fol.222.C. 

Ibi  erit  fletus  fe  ftridor  den- 
tium.  to.2.fo.3  14. d 
T hefauro  abfeondito  in  agro.  Die 
quo  veri  thefauri  in  cslo  inue- 
niantur,(ed  th  auari  holes  in  hac 
vita  eos  inueniunt.Vnde  et  dice- 
re  potcris  qualcs  fint  auarorum 
diuitum  mores.to.i.fo.40f.U.& 
quam  fit  deteftabilis  auaritia.to. 
I.fol.2  io.d.&  2 7 3 -h 

Prfgaudio  illius  vadit  & vtn 
dit  vniuerfa  qua  habet. Dicquo 
hoc  tjre  in  rebus  potius  tempo- 
ralibus 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


ralibus  folicitudo  expend at«r,& 
ideo  tra&are  poteris  quantu  no- 
ceat  cupiditas  reru  tcmporaliu. 
to. i.fo  4i8.c.&  to.z.fo.q  1 4.h 
Hcmini  negotiatori . Die  quo 
non  perinde  diligences  in  bono , 
atq;  in  malo  fumus.to.2. £308.0 
Item  die  quod  nondebemus 
efle  negligences  in  negotijsani- 
mg,  cum  drmon  ipfe  cxcaecct  ne 
gligentes,  vt  pereanc.  co.  i.f.  1 o.b 
DilTerere  cciam  poteris  <j  fit 
permciofa  ipfa  otiofitas.co.  1 .fol. 
8o.f.&  84.3.  & to.z.fo.  1 13.I1 

In  fejlo  Purificat.  beatifjima 
eJHaria  Pirg. 

Po/lqud  impleti  funt  dies  pur- 
gation! s Maria  fccundum  legem 
Moyfi.  Luc.x.c 

Par  turturum,aut duos pullos 
eolumbarum.  to.  x.fol.j  jo.d 
Nunc  dimitt  is  feruum  tuum 
domine. to.  i.fo.4io.d 

Ecce  homo  erat  inHierufalem. 
Videquam fingularis  mentio 
fiat  dc  hole  hoe,  qui  erat  in  Hie 
rufalcm,  & quo  nominatim  dica 
tur  g»  homo  erat  in  HierufaJe  , 
vt  inde  mtciligas  mira  paucitatc 
& penuriam  talium  hominu  , & 
quam  firraraauisinterris.Vnde 
nierico  diffcreie  propterea  pote 
ris.quo  mali,&  deprauati  holes, 
acvitioru  icntine>vix  videant  ho 
minis  nomen  promereri,cu  pras 
fbntium  , & Jaudabiliu  hominu 
ftudiofa  opera,  & cu  uirtute  con 
iunfta  non  faciant,  fed  potius  vi 
tiofa  & ignominioia.to.  1 . f.6  7.g 
Venit  mfpiritu  in  ttmplum  . 


Die  qua  fedulus  fucrit  obferua- 
tor  hie  fan  (fins  lenex  infpiratio- 
num  fanftarum,qu£  ipfi  a domi 
no  proponebantur , cum  vencrit 
in  Ipintu  in  tcmplu,ac  propterea 
nos  tam  venerabilis  fenis  propo 
fito  nobis  prxclariffimo&  luci- 
difiimoexcplo , infpirationibus 
diuinis  acquielcamus,  & parca- 
mus,nequaquam  ipfis  comradi- 
centcs  atque  reluaantes.to.i.f. 
414. d.&  to.z.fo.i^o.h 

Nunc  dimittis  feruum  tuum 
domine  fecundum.  verbum  tuum 
in  pace.  Die  qua  vehementer  dc 
fidcrarct  fanitus  fenex  Simeon, 
ex  hac  mortali  vita  cocedcre,  & - 
lemigrare,  cum  fibi  viderctur  in 
ergaliulo  corporis  pofitus  tang, 
oblcunJlimo  quoda  carccre  con 
clufus  & compcditus,&  prxfer- 
tim  poiiquam  cclcltes&  diuinas 
dcluias  cgpcrat  degultare,  & dc 
libare , qux  quideni  cfhciebant 
planiftime  atque  prxftabant,  vt 
fibi  vilcfccrent  hxc  terrcna.atq; 
defiperent,  & acerbifiima  atque 
infipida  iudicarencur.  Vndcetia 
merito  profefto  traftare  poteris 
quam  fit  nobis  vtile,&  commo- 
dum,vt  cxlcllia  °uliemus,&  de 
Jibemus  , vt  hoc  quidem  pa  do  , 
tandem  aliquando  terrena,  & ca 
duca  faftidiamus , 8c  contemoa* 
mus  pcnitus.to.z.fo.84.g 

fn  fejlo  S.Thomx  de  Aqui- 
no dottoris  Ecclefice . 

Vos  ejlis  fal  terrg.  Mat.  f . Vid« 
in  feito  bcatifiimi  patriarchal, & 
patris  noliri  fanfti  Dominici. 

c 3 In 


1 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


Jn  feflo  Annunciationis  bea- 
tiffim £ virg.  Marti. 

Miff  us  eft  Angtlut  Gabriel  a 
T>eo  in  ciuitatem  GaliUt,  cui  no- 
men Nazaret , ad  virginem  de- 
fponfatam  viro,  cui  nomen  erat 
lofeph.  Luc.  i. 

Vabittlli  Dominus  Deut  fide 
Dastid  patris  eius , jy  regnabit 
in  domo  Jacob  in  sternum . to.  r. 
fol.i8p.c. 

Et  ingrejfus  Angelus  ad  earn. 
Die  qOoinuenerit  earn  non  infe 
nellra,  fed  i penetralibusdomus 
pofitam,  cum  debuerit  ad  ea  in- 
gredi,  vt  ipfani  alloqueretur,  ibi 
enim  in  iolitudine  pofita,&a 
confortio,  et  turba  femora,  ora- 
tioni  vacabat,&colIoquijsdiui- 
nis, atque  rebus  cxleftibus  aedi 
uinis  meditationibus  intedebar. 
Vnde  propterea  tradare  etia  ap 
pofitifsime  quibis , quantu  con- 
ferat  atque  conducat  folitudo  ip 
fa,& feceffus  a turba,  vt  hoc  qui 
dem  pado  longe  edmodius  pof 
fimus  orationi  intenderc,  & re- 
bus diuinis,  ac  cadefiibus  medi- 
tationibus occupari.to.i.f.  jiC.b 

Cogitabat  qualis  effet  ifta  fa- 
lutatio . DicqQo  nos  prius  dili- 
gentifsime,  & folertifsime  cogi- 
tare  debeamus  ac  meditari  fine 
ipfarum  rerum , ne  erremus , et 
hallucinemurinipfismedi;'s  jp- 
fequendis,et  feligendis:atq;  hoc 
qmdem  pado  diicernemus  com 
mode  cogitationes  noftras,  neq; 
ipfa*  nos  conturbabunt , et  pro- 
trudentinmala  muita,  ficut  in 
plerilque  pr«cipuibus,et  incou- 


fidcratis  hominibus  fieri  pafsim 
videmus  , et  reipfa  experimur . 
to.i.fo.4?.g 

Ecce  ancilla  Domini,  fiat  mi-' 
hi  fecundum  verbum  tetum.  Ap- 
pofitifsime  profedo  hoc  loco, 
et  eomodifsime  docere  poteris , 
quanri  fintfrudns,etvtilitatcs 
ipfius  humilitatis.quantaquc  bo 
na  et  emolumenta  ex  ipfa  nobis 
proueniant, atque  promanent,vt 
hoc  quideni  padoobuijs  vt  aiOt 
vlnis,eam  compledamur,  etam 
plexemur.to.i.fol.U3.b. 

Turn  et  contra  tradare  pote- 
ris, quanta  incommoda  et  detri- 
menta  nobis  ex  ipfa  ambitions 
atque  fuperbia proueniant,  et  q, 
graue  fit  ipforum  fuperborti  ac 
arrogantium  hominum  fcclus , 
vt  hoc  quidem  pado  ambitione 
ipfam  deteftemur,  et  fuperbiam 
execremur,ac  toto  conatu  fugia 
mus,humilitatem  vero  Itudiofc 
compledamur, et  ea  pro  viribus 
retinerc  ac  conferuare  procurc- 
mus,et  connitamur.to.i.f.i36.b 

Jn  feflo  S.  Francifci  de  Pau- 
la ducts  inclyti  fratrum 
mmimorum . 

Nolite  timer e pufillus  grex , 
quia  complacuit  patri  ueftro  dart 
nobis  regnum.Luc.  l z. 

Facie e nobis  facculos,  qui  non 
veterafcunt.lo.  1.60.302.3 
Nolite  timers. Tradare  quide 
poteris, qOo  boni  cum  Deum  ha 
beant  fibi  propitium,et  ipfosiu- 
uantcm,nequaqua  timeant  ma- 
les, quum  ipfi  fatis  mali  fua  con 
fetentia 


elenchvs  in  evangelia. 


fcientia  fint  iam  pertcrriri,&  co- 
turbati  , & nodiftent  procul  ab 
infcrni  fempiternispenis,qu£  ip 
fos  mancc,  in  perpctuum  quidc 
Huraturf  ,&  a quibus  feextricarc 
nulla  vnqua  rationc,  & pado  po 
terunt  ac  valebunt.to.2.f.263.f 
Puftllus grex . Djc  quo  dele- 
detur  Deus  pufillis , & humili- 
bus  viris,quatumq;  placcat  Deo 
ipfa  humilitas,qua?non  inflatur, 
ncc  fe  extollit,  fed  potius  dci  jcit 
ac  demittit  propter  Deu  .Scd  tfi 
jam  propemodfi  nunc  in  mundo 
videttirhuiufmodi  virtus  extin- 
da,ac  propc  delcta,cu  regnetam 
bitio,&  fuperbia,ac  longe  late<^j 
grafietur , & imperiu  fuum  pro- 
tendat,&  fines  producat.Merito 
propterea,atque  optimo  iure  tra 
dare  poteris,  & difierere  quan- 
ta fit  ambitio  ipfa  hominG  hoc 
praefertim  tepore,&  quibus  ctia 
rebus  talis  ambitio  conferri  va- 
]eat,&  com  para  ri.  to.i.fol.  y 3. a 
Vendite  qua  pojjfidetis,  (y  date 
eleemojyni . Die  quomodo  hxc 
dodrina  potifiimG  dirigi  videa- 
tur  ad  eos  qui  non  folum  prxce 
pta , fed  etiam  falutaria  con  (ilia 
euangelica  obferuare  volunt,  & 
ad  perfedionis  culmen  paulatim 
confcendere,&  peruenireoptat. 
Quod  inditutu,  filibucrit.pau- 
lo  fufifas  profequi,  ac  protende- 
re,  vide  to.z.fol.izf.h 

Uateeleemofynam.Hoc  quidc 
lococduenictifiimetradare,  & 
fuse  difierere  poteris, qua  fit  pre 
tiofa  ipfaeleemofyna,  quanta^; 
apud  altiflimum  impetrarc  va- 
]eat,&  adipifci.tai.fol.z6.b 


In  fefio  Natiuitatis  fanffi 
loamm  Faptiftx. 

Elizabeth  impletu  eft  temp  us 
pariendi.  Luca?  r. 

Peperit  filium  Die  quatopere 
triftarentur  fandiflimi  coniuges 
loachim  & Anna,  cum  vidcrent 
(e  iam  mortiappropinquare,nec 
tamen  habere  fuccefl'orcs  libe- 
ros,  quibus  poflent  bona  fua  , & 
locupletifiimarelinquere . Vn- 
de  merito.atque  optimo  iure  tra 
dare  appofitiflime  poteris, quo- 
modo fubuenit  nobis  Deusop- 
timus  maximus  in  grauioribus 
periculis,&  necefiitatibus.  to.i. 
folio  3 1 4.f 

Quia  nemo  eft  in  cognation tj 
tua,  qui  vocetur  hoc  nomine.  Die 
quomodo  quaplurimi  reperian- 
tur,  qui  facile  llatim  glorientur 
de  generis  fui  nobilitate,clarisq; 
fiemmatis , & quidc  multo  ma- 
is  qua  quod  fint  ferui  Dei.  Vn- 
e conucnienter  difierere  potc- 
ris  quam  fit  turpifiimfi,  & igno- 
miniofifiimum , de  gencre  po- 
tius atque  profapia  gloriari,  qui 
de  virtutibus,&  laudabilibus  ani 
oiz  ipfius  ornamentis . tomo  1. 
fol.f?4.h.&  442. d 

Bentdiflus  Dominut  Veus  lf- 
rati.  Die  quam  gratum  fe  exhi- 
bcat,  & vere  quidem  ofiendat, 
ipfe  fenex  Zacharias  ante  Domi 
num  pro  acceptis  bentfieijs , 8c 
fibi  diuinitus  collatis,  &concef- 
fis . Itaque  commode  hoc  loco 
tradare  poteris,  quanta  gratitu- 
dineprxditi,&  exornati  tlfede- 
beamus.  to.a.foI.Sj.f 

c 4 In 


ELENCHVS  IN  EV ANGELI A, 


Jn  feflo  fanftortm  vlpofto  fo- 
rum Petri,  & Pauli . ' 

Venit  lefus  in  partes  C a fare a 
Philippi . Matth.  1 6.  Marc.  8. 5c 
Luce  p. 

Quern  dicunt  homines  ejfe  fi- 
lm/n  bominisf  to.  t.  fol.247.e.& 
2P*.b.&  3 i i.d.&  333.I1 

Vos  autem  quern  me  ejfe  dici- 
tisf  to.i.fol.344.a 

Egodico  quia  tuts  Petrus. to- 
xno  r.foLi74.d 

Et  porta  in  fir  i non  prxualebut 
aduerfus  earn.  to.  i.fol.3  y 6.h 
Vos  autem  quern  ms  ejfe  did - 
tist  Die  quomodo  Chrillus  Do 
minus  altiorem  quadam  & fub- 
tilioiem  cognitionem  fuiexpe- 
darct  ex  ipfis  difeipulis , quam 
in  popularibus  requirerct.  Vn- 
de  potcris  ctiam  copiose  prole  - 
qui , quomodo  Ecclefiaftici  viri 
debeant  niagis  virtuti  incumbe- 
re. to.2.  fol.i3p.b 

Et  tibi  dabo  claues  regni  coelo - 
rum . Hoc  quidem  loco  appofi- 
tilfime  quidem, & conuenientifi- 
lime  tradare,  & fufiflimepore- 
ris,&  valebis,  quanta  fit,  quam- 
que  maxima  facerdotis  ipfiusdi 
gnitas  . Qua  de  re  & inftiruto 
Iege.to.2.foI.47.c 

Et  quodcunque  ligaueris.  Die 
quam  egregie  quide,  & perlibe- 
raliter  copenfcr  Chriltus  confef 
fionemquam  Petrus  feccracde 
ipfo  , vt  inde  intclligamus  fane 
apertiflime  quam  fit  liberalilfi- 
mus  rccributor,  & remunerator 
Dcus  optimus  maximus.  tom.  2. 
folio  y.h 


In  fcfio  Vifitationk  beatiffi- 
ma  Virgmis  Mari  a . 

Exurgens  Maria  abijt  in  mon 
tana  cum  fifiinatione.  Luca:  x. 

Vnde  hoc  mihi,  vt  venial  ma- 
ter Domini mei  ad  meti.i  .f  3 70.d 
Exult auit  in  gaudio  infant  in 
vteromeo.  to.2.fol.278.g 
Magnificat  anima  meaDomi 
num.  to.  2.  fol.i2<».b 

Abijt  in  montana.  Die  quo  to 
ta  Maria;  vitafuit  afcel’us  quida 
de  virtutein  virtutc, donee  vidic 
tandc  Dcu  deorO  in  Sion.  Vnde 
apte  quidem  diflerere  poteris,vt 
nos  pariter  exeplo  virginis  profi 
ciamus  femperde  virtutein  vir- 
tute,  donee  tandc  ad  perfedio- 
nis  monte  confcedamus,  & per- 
ueniamus.  tomo  2.  folio  1 24.  d. 
& 3 12. d 

Cum fifiinatione.Dic  quo  qu£ 
ad  Dei  cultu,&  obfequium  (pe- 
dant,non  quide  frigidc,&  fom- 
nolenter,fed  excitanlfime, ac  di- 
ligcntiflimeprarfiada  funr,&ef- 
ficienda.  Ac  propterca  fane  de- 
bemus  omnem  tarditatem,&te- 
piditatcm  quam  longiffimc  ab 
iplo  animo  noftro  cxpellere,at- 
que  propellere.  to.2.fol,276.h 
Na  certe  fecordia  nolira. I'om 
nolentia,  & tarditas  grauiflima, 
& maxima  cli  circa  ca  exerccn- 
da,  qua:  ad  virtutem  ipfam  per- 
tinent, & fpedant.  to  i.fol^oi.f 
Et  vifitauit  EliXabet.  Die  quo 
pijlfima  Virgo  & mifericors  cha 
ritate  quada  incenfa,  & inflam- 
mata,  vifitauit  ipfam  Elizabeth 
cognata  fuam : ac  propterca  noa 
tanto 


ELENCHVS IN 

tanto  Virginis , tam^j  fingulari 
propofito  exemplo,dcbcmus  vi- 
fitare  miferabiles  perfonas,  & in 
carccre  pofitas , vel  infirmitate 
aliqua  detentas,  vel  alia  calami- 
*ate  oppreflas.to.i.fol.xp7.b 

In  feflo  beat#  Maria 
Magdalena . 

Pogabat  Jifum  quidam  Phari 
fasts.  Lucae  7-cap. 

Lacbrymis  caepit  rigare  pedes 
eiut.  to.  i .fol.  1 74*d 

Duo  debitorts  erdt. t.I.T.  1 4-b 

Vide  praetcrea  fufiflime,&  co 
piofifliinecxplicatum  hoc  Eua- 
geliiim  , & conuerfionem  ipfius 
Magdalena:, feria  V . poll  Domi 
nicamin  Paflione.to.i. f. a8y.c 

In  feflo  B Jacobi  Jpofloli. 

Accept  ad  lefum  mater  filio- 
rum  Zebedai.  Matth.  10. 

Vide  hoc  Euangelium  proli- 
xe,&  vberrime  quidem  explica-, 
turn,  & declaratum  feriaquarta 
pod  fecunda  Dominicam  Qua- 
dragefima?.  to.  i .fol. 38  i.d 

Jn  feftofariffifs.  Patriarch a 
■ Dominici  patris  nofiri. 


Vosejlis  fal  terra.  Matth. c.f. 
Mar.p.Lucae  14- 

Vosejlis  lux  mundi.  to. 2.  fol. 
I39.C.&  l6q.C 

Sic  luceat  lux  veftra  coram  ho 
minibus,  to. i.f.  J i8.e.  & 37^-h. 

& 377.c.&to.2.  fol.X32.e 

Vos  eft  is  fal  wne.Hoc  fane  lo 
co  fufiflima,&prolixaorationc 
diflerere  poteris,&  cxplicarc  qua 
Jis  elTe  debeat  prxlacus  > & quas 


EVANGELIA. 

coditiones  habere  debeat, & pof 

fidcre.to.i.f.36.f.&to.2.f.  i3o.e 

Sic  luceat  lux  veftra  cor  am  ho 
msnibus,  vt  vidrant  opera  veftra 
bona.  Diflerere  quide  poteris  co 
piose  qua  ardeter  & obnixe  vir- 
tutem  quide  ipfam  fequi/atque 
coplefti  debeamus.to.2.f.aix.c 
Tu  ptereaqua  maxima  fit, atqj 
intolerabilis  pigritia  noftra,&  fe 
cordiain  virtutis  curfu  ftrenue, 

& iugiter  profequcdo.t.i. £302.0 
yt  videant  opera  veftra  bona. 
Die  quomodo  cocionatorcs  ipfi  _ 
facere  debeat, & executione  qui- 
dem diligentiffima  praeflare,  ea 
bona  & fludiofa  opera, qua:  pras  . 
dicant  alijs  facienda.  t.  i.f.3 7&.b / ” 

Jnfeflo  T ransftgurationis  jr  : 
' Domini . f § 

AJfumpfit  lefts  Petru.& 
bum,  cr  loanni fratri  eius,(y  dtt.  • 
xit  tiles  in  montem  excel fum  for 
fum,  & trasfiguratus  eft  ante  eos . 
Matth.  1 7.  Mar.  .9.  Luc.p. 

Bonum  oft  nos  hie  ejfe . tom. I. 
fol. 3 iz.  f.&  326.I1 

Ceciderunt  in  facie  fua,  & ti - 
1 jitter  tint  valde.  to.  1 .atque  f.i  o.b 
Vide  prattcrea  huius  euagelij 
fufiflimam  , & copiofiflima  exT 
plicatione,  & declarations  Sab- 
batho  poll  primam  Dominican! 
Quadragcnma:,&Dominica  fe- 
tuda  Quadragefimx.t.i  .f.3°9«h 

Jnfeflo  fanfti  Laurcntij 
marly  ris. 

Uiji  granum  frumenti  cadent 
in  ter  ram  mortuu  fuerit , ip  fum 
folum  manet.  loan.  12. 


Ri 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


Si  autem  mortuS  fuerit,  mul- 
tutn  fruftum  adfert . Difl’erere 
quidem  hoc  in  locofiififlimepo 
tcris,  quam  ampliflima  repor- 
tcmus  prxrnia,  &quam  vberri- 
mos  metamus  frudtis,  cx  labo- 
ribus  ipfis,&  calamitatibus,quas 
propter  amorem  Chrifti  paticn 
tifllmequidem  fuftinemus,&  to 
lcramus.to.i.foI.35>i.e 

Qui  amat  ariim a fuam , ptr- 
det  earn.  Dicere  potcris  accom- 
modatifiune  quo  tandem  redu- 
cantur,  & rediganturdelitixip- 
fx  mundanx,  & delitiofi  homi- 
nes, qut  vitarn  ducut  dclicatam, 
nequemanum  admouere  volfit 
alicui  laboriofx  rci,  fed  earn  po- 
tiusretrahunt.to.  i.fol.4o6.f 
Me  fequatur. Die  qua  fit  fa lu 
tare  vt  DcD  fequamur.t.i.f.  xi  7.d 
Honorific  abit  eum  pater  mens. 
Diffcrere  hoc  loco  poteris, qfit  li 
beraliffimusremunerator  Deus 
laborO  pro  ipfius  nomine  perpef 
forum, & toleratoru.  1. 1 .f.3  xp.c 

In  feflo  AJJumptionis  bea- 
tijjima  Firgims . 

Intrauit  lefus  in  quoddam  ca 
Helium.  Luc*  10. 

Sedes  ficus  pedes  Domini,  au- 
■diebat  verbis  illius . Di flerere  po- 
teris  fufa  quada  oratione,  quata 
cum  auidiratc  debeat  auditorcs 
Dei  verbumaudire.t.2.  f.io6.a 
Turn  prxterea  quod  animx 
faluti  diligeter  incumbamus.to- 
mo  i.fol.42x.g.&to.x.f.2i>4.f 
Item  tradare  poteris,  quod 
oiaii  non  au  diant  quidem  liben- 


tcr  verbum  Dei.to.x.fol^xr.a 
Martha  autem  fatagebat  cir- 
ca fequens  minifltriutn.  Dtliere- 
re  hoc  loco  potcris , quam  dili- 
gentes  effe  dc  beam  us , & feduli 
in  diuinis  obfiequijs,  St  quam  frt 
gidi  fine  multi,  & in  hyeme  ver- 
lentur.to.x.fol.27^.f 

Turbaris  erga  plurima . Die 
quomodo  hxc  fanda  muJier  to- 
ta  occuparetur  in  varijs  oble- 
quijsDco  pre(ladis,at  vero  mul 
tos  videas  hoc  tempore  ,qui  fe 
rebus  imitilibus,&  friuolisappli 
cant,  nequead  xdifirationcani- 
mz  pertinentibus.Vndcappofi. 
te  quidem  dicere  poteris  quan- 
tum incommodent,&  obfint  va- 
nx curiofitates.  to.i.fol.434.g 

In  feflo  beati  Augufiini 
Ecclcfite  Dottoris . 

Vos  eflisfal  terra.  Vide  in  fe- 
flo beati  Dominici. 

In  feflo  Natiuitatisbea- 
tifflmee  Virginis. 

Liber  generations  IefuChrifli, 
Matthxi  1. 

Liber  generations  lefu  Chri - 
fli.  Dillerere  poteris  quam  aper 
turn  fit  ex  obituhorum  qui  re- 
ccnfontur  in  hoc  catalogo,  certa 
nos  manerc  mortc  ipfam,cfi  no- 
bis in  quadragintaduobus  gene- 
rationibus  tot  viros,  foeminas^; 
propofitas  videamus,  qui  omnes 
mortuifuerunt.Appofite  igitur 
tradare  poteris, q,  mors  ncmini 
quidem  parcat.to.2.fol.  1 8x.b 
Pote- 


eienchvs  inevangelia. 


Poteris  ptcrea  differere,  qua 
<int  caduca  mundana,cum  tot  vi 
deamus  rcges.principcs,  & mo- 
narchas  fm'i  obijfle  diem,  & ali- 
uos  ex  his  fortafle  cG  sGmo  de 
ecore,&  ignominia.t.z.f.34I.b 
Die  ct  qua  fit  vtile,vt  mundi 
gloria  contemnamus.t.j.f^i-g 
Infuper  etiam  dicere  poteris, 
qGo  ex  alienis  periculis  cxemplG 
fumere  debeamus,  cG  videamus 
neminem  ex  tam  multis  euafifi- 
Ic  mortem,  to.  i.foI.4iz-h 

In  fefto  Exaltationis  fait- 
Cruets . 

Nuc  iudieiii ejlmndi.lo.nxi. 
Ego  ft  exult  at  us  fuero  d ter- 
ra, omnia  traham  aimeipfum . 
to.i.fol.3tf£.g.&  3 6?.d 

Dicere  poteris  quanta  fit  re- 
uerctia  digna  Crux  Chrifti  Do- 
mini. to.i.fol^tfz.g 

Ego  ft  exaltatus  fieero  d terra, 
omnia  traha  ad  me  ipfum . Tra- 
ftare  quidem  hoc  loco  commo- 
de poteris  quanta  fit  Dei  proui- 
dentia  circa  nos.  to.i.f-4zi.e 
Hoc  ante  dicebat  fignifieds  qua 
morteeffet  moriturus  . Tr  a ft  are 
quide  potcris,cur  tam  fepifiime 
niors  ipfa  & paflio  Chrifti  nobis 
admemoria  reducat,  t.t.f.  i li.e 
Tu  ctquatu  cofcrat,  & coducat 
ipfi*  aflidua  meditatio.t.i.38tf.g 
Nos  audtuimtts  ex  lege,  quia 
Chriffus  manet  in  aternum,  &c. 
Die  quomodo  malitia  horfi  pha 
rifatorG  animos  excrcaret , turn 
etiam  quantopere  tales  fint  rc- 
prehcndendi.to.a.fol.3zp.c 


In  fefto  beati  Alatthdi  Apo» 
Jioliy  & Euangelifhz . . 

Cum  tranjiret  lefts, vidit  ho- 
mine  fedete  in  Teloneo,  Matthau 
nomine . Macth.p.Mar.z.Luc.f. 

Sedente  in  Teloneo.  Dicquatn 
detellabile  vitium  fit  vfura,qua5 
intcrdG  exercctur  abhis  qui  l'c- 
dent  in  Teloneo.  to.t.fol.zf i.e 
Die  etiam  quomodo  ifti  tales 
auaritia  laborcnt.to.z.fol.i4i.b 
Surgens  fecutus  ejl  eum . Die 
quomodo  furgere  debeamus.  a 
vitijs , & ad  Dominum  conuer- 
ti,&  p^nitentiam  vere,atque  ex 
ammo  agere.  to.i.fol.4y.h 
Square  cum  public anis,  & pec- 
cat  or  ibus  . Die  quanta  & quam 
acri  reprthenfionedigni  fint  de- 
traftores  ipfi,  & murmuratorcs 
tomo  i.  fol.  306.0 

In  fefto  fanffi  Michaelis 
Archangeli . 

Accejferunt  difeipuliad  lefum 
dicentes : Quit  put  as  masor  ejl  in 
regno  caelorumf  Matt.  1 8. Mar.?* 
Luc.9.atquc  I7.cap. 

Nifi  quit  bumiliauerit  fe  Ji- 
cut  paruulus  ifle.  to.  I.  (.3 1 3>h. 
& to.2.fol.33?.b 
Expedst  ei,vt  fufpendatur  mo- 
la  afinaria.  to.z.fol  zoC.d 
St  oculut  tuus  fcandalifjst  to » 
to.z.folj?4.f 

Angelt  eor  u femper  tiident  fa - 
eiem  patris  mei,  qui  in  ccelit  eft . 
to.  i.fol.z  1 3-h 

Dicere  etiam  hoc  loco  appo« 
fitilfime  poteris,  quomodo  fue- 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


tint  angcli  ipli  ad  noftrum  mini 
fieri  uni  a Deo  optimo  maximo 
creati.  to.  I. fol.  213.0 

El  efficiamini  ficut  pariutli  . 
Die de  iiu militate, quam  miri  li- 
ce nobis  Tub  his  verbis  commen 
detur.to.i.fol.43.d.&  isy.g 
Videte  ne  contemnatis . Die 
quomodo  ct  paupercs  contcm- 
nerc  non  debemus.to.  i.f.4o8.a 

In  fejlo  bead  Hieronymi 
ecclefia  Doff  or  is. 

• Vos  e fits  fial  terre.Matthxi  y. 
Vide  in  fefto  beati  Dominici. 

In  fejlo  beati  Francifci  Con- 
fefforis , & duels  inclyd 
. fratrum  Minorum.  \ 

Ccnfiteor  tibi  pater,  do  mine  toe 
li>& terra.  Mntth.i  i.Luc.io. 

Abfcondifli  hoc  a fapientibus, 
& prude tibus,  & reuelajli  ea  par 
uulis.  tom.i.fol.44.g.  & 3 8 y.h. 
&to.2.fol.iy2.f 

Sic  placitum  fuit  ante  te.to.z. 
folio  296.C 

Venire  ad  me  omnes,  qui  labo- 

r*/«.t.i.f.6i.c.&iop.d.&  277. 
c.  & 287.C.  & 367.1 1.  & 43  2.C.& 
to.z.f.2yr.a.&  3oi.h.&  34o.f 

Bifcite  d me,  quia  mi  tit  fum , 
& humilis  corde.  to.i.  fol.43.il. 
& x i4.a.  & 428.3.  & tom.z.fol. 
*y7-d.&  334.d.&  361.C 

lugum  rneum  fuaue  eft . to. I. 
f.3?6.a.&  to.z.f.pr*terea  31  z.g 
Confiteor  tibi  pater.  Ide  eft  ac 
it  diceret,gratias  ago.Vbi  diflere 
re  poteris  quam  grati  cfle  debea 
mus  Deo,&  hoibus.  t.1.  f.i  i8.f 


Reuelafti  ea  par  uulis  . Quali 
dicat  non  ambitiofts . Vnde  tra- 
ftare  poteris  qua  ftc  ainbitio  ip- 
fa  deteftabilis,&  exccrabilis.  1. 1 . 
fol.i  14. e.  & 145.C.  & 

zoy.d.  & 38o.b.atquect  3sj2.l1 
Bifcite  d me,  quia  mi  t is  fum , 
& humilis  corde . Tra&are  prx- 
terea  hoc  quidem  loco  poteris  , 
quanti  lit  mometi  manfuetudo 
ipfa,&  paticntia.to.  z.fol.  1 y.e 

In  fejlo  omnium  fanfforum . 

Videns  lefut  turbas , afeendit 
in  montem.  Matth.y. 

Beati  pauperes Jpiritu. t.l.f.  2 f. 
1.&P7.C.&  356.3.  &to.2.f.p3.c 
Beati  qui  lugent. to.  2.f.  1 80. h 
Beati  qui  efuriunt , & jitiunt 
iuflitiam . to.  1 . fol.  3 6 6 . d 

Beati  mifericordes.t.x.f.z 3 2 . h 
Beati  qui  perfetutiomm  pa- 
tiutur  propter  iuftitid.  t.t.f.2£.h 
Beati  eft  it,  cum  maledixerinC. 
v obis  homines,  to.  2.  fol.  i 52. f 
Beati  pauperes  ^/mw.Tra&a 
re  poteris  quo  debcamus  pauper 
tatc  ftudiose  coplefti.t.2.f.j»2.g 
Beati  mites.  Die  de  pntietia, 
& nianluetudine  quanti  lint  mo 
menti.to.2.foI.iy.e 

Gaudete  & exult  ate,  quoniam. 
merces  veftra  copiofa  eft  in  coelis . 
Hoc  loco  li  voles, dilfcrerc  pote- 
ris,quatopere  fpes  iplius  prf  mi  j 
nos  ad  Jabore  inuitet.t.2.f.i22.a 

In  Commcmoratio.  omnium 
jidelium  Defunfforum. 

Amen,  am  e dico  vobis,quia  ve 
nit  hora,  & nunc  eft,  quando  mor 
tui audit t voce  filq  Dei. Io.y.ca. 

Venit 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


Vmit  horn,  & nunc  eft.  to.  2. 
fol.83.cl 

Quando  mortui.Tradtare  po- 
teris de  confident!  one  mortis 
quantum  conducat.  to.  i.f.p  t.e 
Item  quam  lit  laudabiie  mor 
tuos  (epelire  to.z.fol.i83.d 
A udient  vecem  filij  Dei,  & qui 
audierint  viuent . Hoc  loco  tra- 
dare  er  poteris  de  vltimo  iudi- 
cio,&  die  ere  quale, & quam  hor 
ribile  futurum  fit.to.  i.f.zi4.h 
Qui  vero  mala  egerunt , in  re- 
furrettionem  iudieij.  Qua  fi  drear, 
condemnabuntur.Potcris  igitur 
traftare  deatrocibus  fiue  maxi- 
mis  inferni  pamis.  to.  i.fol.  233.C 
9c  to. i.f.  1 3 7.H.&  146.C 

fn ftfto  dedicationis  Ec- 
clefiA . 

lngrejfus  lefts  perambulabat 
Hierico , & tcce  vir  nomine  \a~ 
chats.  Luc.  1 9. 

Zaihae  feflinans  deftende . to* 
mo  z.foI.4i.f 

Ecce  dimidium  honor  urn  meo- 
rum  do  pauperibus . to.z.fo.  y i.b 
Venitenim  filius  hommis  qua- 
rere,  & faluumfactre  quod  perie 
rat.  to.z.foI.373*g 

Poterisquide  hoc  die  accom 
modatiflime  diflererc,&  trafta- 
re,quam  magnifice  et  fumptuo- 
fetemplum  Deiextrui,etorna- 
ri  debeat.to.i.fol.23p.f 

Templa  prxterea  et  dies  fe- 
fli, quanta  in  veneratione  haben 
da.to.z.fol.^p.h 

Murmur abant  dicentes , quod 
ad  hoiem  peccatorem  diuerttjfet. 


Traftare  poteris  de  londirione 
malorum,quam  peflima  fit,et  q, 
mali  talcs  exiftimant  reliquos, 
quales  ipfi  funt.to.Zff.y  7.b 
Ecce  dimidium  bonorum  mco - 1 
rum  do  pauperibut.  Traftare  po 
tens  fi  voles, quo  Zachams  pra*- 
nimiacupiditatererum  tempo- 
ralium,  plurima  hincinde  corra 
fillet, et  conuafafl'et  fortaflc,qug 
rellituere  deberet.  Vnde  et  com 
modatiflime  quidem  et  appofi- 
tiflimediflerere  poteris,  q.  mul- 
ti fine  qui  cupiditate  nimia  rerfi 
temporaliGjCt  bonorum  terreno 
rum  excatcentur,  et  propemodu 
ct  demcntentur.to.  i.fo.z4o.h 

« 

Jn  fefio  B.  Cat  her  in  a virg, 
& martyris. 

Simile  eft  regnum  c thrum  de- 
cern virginibus  Mat.zy. 

Domine , domine  aperi  nobis , 
to.i.fo.  r<5.b.  ct  73. b.ct  to.z.fo. 
itfS.f.et  247.h.et  zt>7.c 
Amen  dico  vobis , nefcio  nos, 
to.  i.fol.  ipo.a 

Simile  eft  regnum  ulorum-^s , 
Traftare  quidem  hoc  loco  fufe, 
et  perquam  opportune  poteris  , 
cur  regnum  cxlorum  rebus  crea 
tis  , et  temporalibus  ac  terrenis 
confcratur  etcomparetur.  Qua 
de recofnlc.  to.i.f.78.g,et  8z.g 
Vigilateitaque , quest  nefeitis 
diem  neque  boram.DiQereie  hoc 
loco  poteris, quam  catitc,  et  cir- 
cunfpe&c  viuendum  nobis  fit  in 
hoc  leculo.  to.i.fo.3po.f 
Nefeitis  diem  neque  hor  am , 
Traftare  poteris  qua  incerta  fit 

hxc' 


ELENCHVS  IN  EVAN.GELIA, 


hxc  mortalis  vita  no(lra,et  cadu 
ca,  quamque  minima  fccuritatc 
habeamus.to  i.f.zoj.c.et  3 8 7.h 
Turn  przterea.  to.  2 19$  .d 

Jn  feflo  fantti  Andrea 
zsfpojloli. 

Ambulant  lefus  iuxta  mare 
Galt  Us. , viditduos  f rat  res.  Mat- 
thxi  4-Mar.  1.  Luc.  f.et  Io.r.ca. 

Re  lid  is  retibus  fecuti  fun  team. 
to.  1 .fol.3  8i.li 

Facittm  vos  fieri  pi  feat  ores  he 
minum.  Traftare  hoc  Joco  aptif- 
fimepoteris,q.Iiberaliffimiis,  et 
amplifiimus  quide  remunerator 
Ct  rctributor  ficDcus.t.  I.f.i74.c 

Rtliftis  retibus  CT  patre  fecuti 
funteum.  Dfflcrcre  commodifli 
me  hoc  Joco  potcris , ct  valcbis, 
quanta  fit  vis , ct  cfEcacia  verbi 
Dei.quantalque  habcat  vires, ct 
robur.  to.i.f  ^j.c.et  t.2.f.ti8.f 

Secuti  funt  eum . Traftare  po 
teris  quantum  nos  impcdiant,ct 
retardent  fecularia  ipfa  negotia, 
quo  minus  /piritualia  lequamur 
ct  diligcntiffimc  ntqueaccura- 
tilftmc  quidetn  compJeftamur. 
to.3.f.i36.f.et  X43-g 

Jn  feflo  Concept! onis  Beatif- 
fima  virg.  Afariec. 

Liber  generation’s . Matth.  t. 

Hoc  EtungcJiu  fufifsime  qui 
dem  explicatum  inuenies  in  fe- 
flo Natiuitatis  virginis  Maria: . 

Jn  feflo  fanfti  Tboma 
csfpofloli. 

Thomas  vnus  ex  duodecimal 


dicitnr  didimus.  I0.20.cap.H0c 
Euageliu  habes  Dom.  in  Aibis. 

Jn  feflo  Natiuitatis  Domini 
noftri  Iefu  Cbrifti. 

Inprincipio  erat  verbu.lo.  1 1 

Omnia  peripfum  facia  funt. 
to.l.fol.3  13/. 

Quotquct  autem  receperunt 
eum , dedit  illis  potefiatem  fUsos 
Dei  fieri,  to.  i.fo.64.b.&  f.i6n.d 
8c  fo.2j8.h .verbum  caro factum 
ryZ.t02.f0l.  1 

Gloriam  ejuafi  vnigeniti  d pa 
tre  plenum  gratia  veritatis  . 
to.t,fol.338.d 

Verbum  caro  factum  efi.  Tra- 
ftare  hoc  loco,  et  difTcrcre  acco 
modatifsime  quidem,  et  fufifci-. 
me  potcris,quantiun  ct  qua  ma 
ximum  fucrit  hoc  Dei  bcncficiu 
erga  nos,quod  fcilicct  pro  nobis 
homo  faftus  fit,vt  indeintelliga 
mus  quanta  fit  fccordia.ct  negli 
gentia  no  (Ira circa  falutcmani- 
mx.-proptcr  qua  Dcus  in  afiutn 
pta  came  tanta  pati  voluir,  ct  fu 
flinerc  tormenta.  to.2.fo.j>7.h 

Tu  prstcrea  diccrc  potcris, 
quod  fi  tantum  Dcus  in  honorc 
& vtilitatem  nofiram  quidem  fe 
cit,non  debemus  nos  ciJe  ingra- 
ti,fcd  pot  ius  Dei  honorem  fern 
per  quxrcre.  to.2.fol.x  f 7.I1 

Infuptr  traftare  potcris  quod 
inter  duo  quidem  animaliaChri 
flus  dominus  noficr  nafeivoluit, 
vtinteJIigant  , qui  erteris  pra:- 
funt , quomodo  medium  in  fuo 
regimine/et  gubernatione  tcnc- 
re  debeanr.io.  i.fol.j  1 .d 
Tumprxtcrca,  vt intclligamus 
/ quam 


ELENCHVS IN 

quam  fit  vitiofa  ipfa  pcrfonaru 
acceptio.to.  2.60.3 1.  h 

Rurfu;  et  dicere  potcris  quod 
pauper  quide  atque  humilis  na- 
fcatur,  vt  nos  doceat  & erudiat 
quantopcre  fuperbiam  ipfam,  & 
ambitionem  detellari,&  auerfa- 
ri  debeamus.t.i.f.i4j.b.&  i6i.c 

Jnfefto  fantti  Stepbani  pro - 
tomartyris . f 

Eece  ego  mitto  ad  uos  prop  be- 
tas & fapientes,& fcribas.  Matt. 
23.Luc.13. 

Ego  mitto  ad  vos  propbetas . 
to.z.fol^oy.e 

vt  veniat  fuper  vos  omnis  fan 
guts, qui  ejfuftsefl.  to.i.f.3PZ.g 
Quemadmodum  gallina  eon - 
gregatpullos  / uos  fub  alas.  to.  2. 
folio  io.h 

Ex  illis  occidetis  et  crucifigetis. 
Traftare  poteris  cotra  crudeles 
& homicidas,  quantum  fciiicet 
Deo  difpliceant.to.z.f.2  jp.g 
A fanguine  Abeliujli , vfque 
*4  fanguinem  Zaeharia  filij  Ba- 
rachia.  Dicqfiomineturipfis 
grauifitme  pttnientur , cum  imi- 
tati  fuerint  crudelitate,  & faeui- 
tiam  maiorum  fuorum:  cfi  enim 
fatisipfis  compertum  effet,  qfio 
punita  eflent  crudelia  fafta  ma- 
iortim  fuorum , non  tamen  pro- 
ptcrea  deftiterunt  ab  imitatione 
eorum,fed  prauum  quidcm  ipfo 
rumexemplum  confeftati  funt. 
Quapropter  traftare  poteris  co 
tra  illos  qui  prauum, & peftilcn- 
tiffimu  m dat  etiam  cxcmplum . 
eo.z.fo.z<?8.e 


EVANGELIA. 

Qtumadmodum  gallina  eon- 
gregat  pullos  fuos  fub  alas.  Dice 
re  poteris,  q>  Chrillus  dominus 
Te  quidcm  huic  aui  coparet,pro- 
pterea  quod  eft  tarn  lolicita,  & 
pia  erga  pullos  fuos : vt  inde  in- 
telligamus  quidern  apertiftime, 
qua  certc  fit  mifericors , & pijf. 
fimus  pater  Deus . to.z.f.  i 1 z.d 

Et  noluifii . Traftare  quidcm 
hoc  loco  perquam  opportune, 
& commode  potcris , contra  ip- 
fos  obftinatos,  & protemos  qui, 
nolunt  pxnitentiam  agerc  pec- 
catorum  fuorum.  to.i.fo.44.h 

Turn  etiam  doccre  potcris  in 
quanta  verfentur,  &pofiti  fine 
miferia.  to.i.fol.z4j.d 

Jti  feflo  S.  Ioannis  u4pojioli 

& £uangclijla . 

% 

Dixit  lefts  Petrc,  fequere  me. 
loan.  2 1. 

Vidit  ilium  difcipulum,  quern 
diligeb at  lefts.  Die  qdilcftus 
eflet  Deo  gloriofus  Euangelifta 
Ioanncs.qui  pure  & calleadolc- 
feentiam  fuam  traduxerat,&  vir 
tutis  quide  ftudiofiftimus  erat , 
Vnde  traftare  comode  poteris 
quantum  conducat,vtadolefcen 
tesdiligentifiime  Dcoferuiant. 
to.i.fol.4i3.g 

Do  mine,  hie  autem  quid?  Tra 
ftare  poteris  quomodo  cum  pro 
bis,  et  ftudiofis  viris  confultare 
debeamus.  to.i. 60.387.° 

Die  priterea  quo  Petrus  ex 
maximo  amorc  quo  loanhe  di- 
ligebat  perc ontabatur , hie  autc 
qd?  Sic  igit  nos  demus  nos  inui 
cc  diligere, & amare.t . z.f.  1 7 5 .d 
Difl'c- 


ELENCHVS  IN  EVANGELIA. 


DifTercrc  etiam  poteris  quo 
Ioanncs  ab  omnibus  certatim  a- 
maretur  pp  fuam  eximiam  vir- 
tutem,&  amabilesanimi  mores. 
Sic  ergo  nos  igitur  nitamur , vt 
animarn  noftram  virtutibus  , & 
prxclaris  atqueilluftribus  qui- 
dem  moribus  diligentitfimc,  & 
prxclariflimc  inltruamus,&de- 
coremus.to.i.fbl.  Z78.b 

In  fejlo  SS.  Innocentium 
martyrum. 

Angelas  domini  apparuit  in 
fomnis  lofeph,  Aictns  . Surge,  & 
accipe  puerum  & matremeius  , 
(yfuge in  Aegyptum . Mar.  a. 

Fuge  in  Aegyptum . Trafta,rc 
fane  hoc  loco  tempeftiue,&  op- 
portune poteris, quod  fxpe  qui- 
dem  permittat  Deus  bonos  , & 
iudos  viros,affli&iones  aliquas , 
laborcs  & calamitates  pati,  & id 
quideni  3d  maius  eorum  como- 
dum,&  vtilitatenr.to.  1 .fol. 2 6.b 
& $ s-b.&  to. 2.  fo.zoy.b 

Dicere  prxterea  opportune 
quidem  hoc  loco  poteris , quod 
fi  tarn  illutires  perfonas  videli- 
cet Chriftum,  matrem  eius  fan- 
ftiflimam,  & fan&u  lofeph  turn 
etiam  gloriolos  martyres  Inno- 
ccmes  videmuscalamitatibus,& 
affliftionibus  affici,  & tentarira- 
pertiflime  fane  colligere  nos  pof 
fe,quam  fit  pcfiimum,pernicio- 

F I N 


* ?nic 


fumqj  indicium,  eorum  impro- 
borum,&  pefsimorttm  honiinu, 
qui  tentationes  nullas  vnquam  , 
& dxmonis  machinas,  atqueim 
pugnationes  experiuntur.  to.i. 
fol.  2 1 1. h. 

Futurum  ejl  enim,  vt  Herodet 
quirat  puerum  ad  perdendum 
eum.  Traftare  quidem  poteris 
qfio  hie  impiiis  vir  fenfim  & pau 
latim  fuisfceleribus , ad  hac  ran 
tarn  crudelitatem  deuenerit.Vn 
de  etiam  die  quantopere  mala 
confcientia  aliquem  torqueat . 
to.  i.fol.i46.f.Tum  etiam  quod 
conlcientiam  nofiram  diligenter 
expurgemus.  to.  a.fo.28 1 .f 

Qui  fur  gens  accept  t puerum 
(y  matrem  eius  node , & fectffie 
in  Aegyptum.  Dicquam  patien- 
ter  hanc  calamitatem  fuftinue- 
rint:  ac  propterea  tra&are  pote- 
ris quam  fit  vtile,vt  calamitates 
paticter  fufiineamus.t.i.f.nj.c 
& 3 oy.a.c.  et420.ct  t.2.f.i6i.d 

Fuge  in  Aegyptum . Die  quo 
occafioncs  malorum  fugere  de- 
beamus,&  declinare.t.  i.f.z37.e 

Hxc  habui  qux  in  hoc  longe 
vtilifsimo  Elenchoconfcribcrc, 
&quafi  digitosin  fontesinten- 
dens.commonllrarem . Quod  fi 
alia  Euangelia  per  annu  tibi  oc- 
currerint,prxter  ilia  qux  attigi- 
mus, poteris  etiam, fi  indices  di-. 
ligenter  ferutabere,  ilia  diligen- 
tifsime  prxdicare. 


or- 


f 


)igil 

1 


LOCORVM  SACRAE 

SCRIPTVR  AE, 

Qui  (parfim  ab  Authore  cxplicantur, 
& citantur  in  vtroque  tomo, 

Index  fecundum  ordinem  Librorum  veter is, 

& nout  T eftamenti . 


EX  GENE  SI. 

CAp.  i.  Fiat  lux, &fa&a  eft 
lux.to.2.fol.4-d 
Diuific  aquas , qua?  erant  Tub 
firmamento.to.i.fol.zy  3-g.&  to- 
mo  i.fol.pj.f 

Producat  aquae  reptile  animj 
viuen t is.to.  2 . fol.  3 7 4 h 

Crcauit  Ocus  homincm  ad 
imaginem,&  fimilitudine  fuam. 
tomo  i.folio  72.b 

Vidit  Deus  cunfta  quz  fece- 
rar,&  erant  valde  bona.  to.  1 .fol. 
zP4-h.&  to.i.fol.274.f.& 330.C 
Cap.  2.  Requieuit  ab  vniucr- 
fo  opere  quod  patrauerat . to.  2* 
folio  6+.g 

Pofuit  eum  in  paradifum  vo- 
luptatis  vt  operaretur.tomo  1. 
fol.  7 3 ,d.&  to. 2. fol.  1 lo.h 
Adduxiteaad  Adam,  vt  vide 
ret  quid  vocaret  ea.  ro.i.f.3  7.d 
Cap.  3.  Cur  przeepit  vobis 
Deus,  vt  non  comederetis  ex  om 
niligno  paradifi  ? to.l.  f.  I J4.g. 
& 3 24.e.&42^.b 

Defruftu  lignorum  qu£  funt 


in  paradifo,vercimur.tomo  2. fo- 
lio 345.0 

Nequaquam  moriemini.to.i. 
fol.i78.h.&to.2.foI.384.d 
Vidit  quod  bonu  effet  lignum 
ad  vefcendum.to.  i.fol.248.h.  8c 
tomo  2. folio  22. f 

Aperti  funt  oculi  eorum.  to- 
mo 2.fol.<<4.c 

Fecerunt  fibi  perizoraata.  to- 
mo t. fol. 22  i.d 

Ambulabat  Dominus  ad  au- 
ram  port  meridiem  . to.2.f.4i.e 
Adam  vbi  es  ? to.i.fol.22o.c. 
& tomo  2.fol.96.h 

Vocem  tua  audiui , & timui, 
& abfeondi  me.  to.2.fol.  3 7S.i1 
Mulierquamdedifti  mihi.to- 
mo  2.fol.i7.d 

Terra  comedes  omnibus  die- 
bus  vitxtur.to.i.fol.24i  d 
Puluises,  & inpuluercmre- 
uerteris.to.2.fol.ip^.d 

Nc  forte  mittat  manC  fuam  , 
& 111  mat  dc  ligno  vita: , & viuat 
in  £ternum.to.2.fol.3  79. h 
C/i/>.4.Rcfptxit  Dns  ad  Abel, 
& ad  munera  cius.  to.  1. fol. ^2. b 
d Qua- 


INDEX  A VTHORI T ATVM 


Quare  iratus  es,  & cur  conci- 
dit  facies  tua  ? tomo  2.fol.276.e 
Nunqd  cuftosfratris  mei  futn 
cgo?to.i.f.4i8.h.  &to.i.f.36.e 
Vox  fanguinis  fratris  tui  cla- 
mat  ad  me  de  terra.  to.2.f.4i.d. 
& 24?.  b.&  260  c 

Malcdi&us  eris  fuper  terram. 
tomo  i. folio  zfp.g 

Cap.6.  Videresfilij  Dei  Alias 
hominum,quod  elfent  pulchrx. 
tomo  i.folio  248. h 

Gigantes  erant  fuper  terram. 
tomo  i.folio 425. f 

Et  bitumine  linies  intrinfecus 
& extrinfecus.to.2.  fol.i8o.d 
Bina  de  omnibus  ingredien- 
tur  tecum.tomo  2. fob  3 y y .f 
C*p.8.Nequaquam  vltra  ma- 
ledicam  terra  propter  homines, 
tomo  i.fol.i3^.c 

Sefus  & cogitatio  hominis  ad 
malu  pronafunt.  to.2.fol.3i8.h 
Cap.  9.  Terror  veltcr , ac  tre- 
mor fit  fuper  cunfta  ammalia  ter 
ra.tomo  2,fol.2  63.a 

Cum  didiciflct  Noe  quf  fece 
rat  ei  filius  fuus  minor  .t.2.f.86c 
MalediftJChanaa.t.2.f.i87.e 
Cap.  1 1 . Coeperunt  hoc  face- 
re, nec  defiftent  a cogitationibus 
fuis.como  2. folio  40.fi  & 213-d 
Cap.iz.  Tulit  fccum  animas 
quas  feccrat  in  Hara-t.2.fi 230.d 
Inualeficebat  fames  fuper  ter- 
ram. tomo  i.fol.i83.g 

Die  obfecro  quod  Co ror  mea 
fis.tomo  t.fol.xSi.g.c 

Cap.  1 3 . Surge  ergo&pambu 
la  terra  in  logitudine.t.  2.f.  83.I1 
Faciam  femen  tuum  ficut  pul 
uerem  terra?,  to.z. fol.  iz6.h 


Cap.  14.  Da  mihi  animas,' car- 
tera  tolle  tibi.t.i.fiiy  3 .g.&  21  z.f 
Cap.  1 $.  Numera  ftellas  fi  po- 
tes.tomo  2.  fol.  1 26.I1 

Abigebat  aues  Abraham  & fa 
crificijs  baculo.  to.  i.folio  144.2. 
& i86.a.&  to. 2. fol.  1 24. f 
Cap.  18.  Apparuitei  dontinus 
in  feruore  diei.to.2.  fol.ioi.f 
AfFeram  pauxillQ  aqu£,&  la- 
uentur  pedes  veftri.  to.  2.  f.3  o.a 
Accelera  tria  fata.t  2.f.3op.a 
Ipfe  vero  ad  armetfi  cucurrit, 
& tulit  indc  vitulu.  to.  i.f.  i76.d 
Scio  quod  Abraham  prace- 
pturus  fit  filijs  fuis,vt  cuftodiant 
viain  Domini.to.i.fol.438.b 
Clamor  SodomorG  venit  ad 
me,defccda  & videbo.t.2.f.i  y.d 
Nunquid  perdes  iuftumcum 
impio  ? to.  1 . fol.3  2o.g 

Si  fuerint  quinquaginta  iufti 
in  ciuitate.tomo  1 .fol.3  76.  h 
Loquar  ad  Dominu  meum  , 
cum  fim  puluis,  & cinis.  tomo  u 
folio  i3^.e.&  to.2.fol.2^.f 
Cap.  19 . Nolitequxfo  fratres 
mei,  nolite  malu  hoc  facere,  ha- 
beoduas  filias.tomo  i.fol.z76.b 
Surgite  & egredimini  deloco 
iilo.tomo  i.folio  iz.f 

Verfa  eft  in  ftatuam  falis.to.1. 
fol.iop.h.&  to.z.fol.ioy.d 
Cap. 20.  Redde  viro  fuo  vxo- 
rem.tomo  2.fol.66  d 

Cap.  2 1.  Abraham  fecit  gran- 
de conuiuium  in  die  abla&atio- 
nis  filij  fui.tomo  2. folio  6 y.d 
Cum  vidilfct  Sarra  filiu  Agar 
Acgyptix  ludentem  cum  Ifaac 
filio  fuo.tomo  2. folio  6y .d 
Cap.  22.  Vade  in  terram  vifio- 


SACRdB  SCRlPTVRAi. 


nis,  atque  ibi  offeres  eum  in  ho- 
locauftum.tonio  i.folio  <5i.c 
Expedate  hie  cum  afino,ego 
& pucr  illuc  properantes , poft- 
qua  adorauerimus , reuertemur 
ad  vos.tomo  i.folioi7J-f 
Quia  fecifti  rem  hanc,  & non 
pepercifti  filio  tuo  vnigenito. to- 
rn o i. folio  izz.h 

Cap. 23.  Audi  nos  Dotnine, 
princeps  Dei  es  apud  nos . to.  2. 
folio  2i*.h 

Cap. 24.  Dominus  bcnedixic 
Domino  meo,  valde  magnifiea- 
tus  eft,&  dedit  ci  oues,&  boucs. 
tomo  ’.folio  11 6.d 

Cognouit  Ifaac,  & ftatim  de- 
feendit  decamelo.to.i.foLi46.d. 
& ifoJi 

Cap. zf . Collidebant  in  vtero 
eius  paruuli.  tomo  2.fol.202.h 
Due  gentes  funt  in  vtero  tuo. 
tomo  t'.folio  ntf.d 

Da  mihi,de  codionchacruf- 
fa.  tomo  t.  folio  23  3.  g 

Cap.i6.  Benedixitilli  Dns,  & 
locuplctatus  ell.  to.2.fol.270.c 
Cap.  27.  Vox  quidem  vox  Ia- 
cob,manusautem  Efau.tomo  r. 
folio  3^7.d 

Cum<$;  eiulatu  magno  fierce 
Efau.tomo  1. folio  425 .c 
Veuiet  dies  ludus  patris  mei, 
& occidam  Iacob  fratre  meum . 
tomo  2. folio  i88.b 

Cur  vtroque  orbabor  filio  in 
vnodie?  tomo2.fol.26o.f 
Cap.  19.  Dedit  ei  Lia  pro  Ra- 
chelc.tomoi. folio  393.  h 
Cap. 30.  Iufium  ellvt  aliquan 
do  prouideam  etia  domui  mcar. 
tomo  i.folio  90.  h 


Cap.i  1 .Immutafti  mercedem 
meam  decern  vicibus.  tomo  2. 
folio  137.C 

Tumulus  ifte,&  lapis  fint  in 
teftimonium  inter  me,  & te  ho- 
die.tomo i.folio  24f.f 

Cap.  32.  Domine  qui  dixifti 
mihi,  reuertere interram  tuam, 
erue  me  de  manu  fratris  mci.to- 
mo  2.folio  if  3-f 
Vidi  Dhm  facie  ad  faciem,& 
falua  fa  da  eft  anima  mea . to.  1. 
folio  a84.c 

Cap. 1 3. Paruuli  funt  quos  do 
nauit  mihi  Deus.to.2.fol.  1 f 4.b. 
& 2S0.  g 

Cap. 34.  EgrefTaeftautem  Di 
na  t vt  videret  mulieresregionis 
illius.tomo  2. folio  65. b 

SicircQcidamus  mafculosno- 
ftros,fubftatia  eorum,&  pecora, 
& cunda  qua:  poffident . noftra 
erunt.tomo  i.folio  243. e 
Cap. 3 f . Surge  & afeende  Be- 
thel,&  fac  altare.to.2.fol.83.h 
No  vocaberis  vltra  Iacob,  fed 
Ifraelerit  nomen  tuum.tomo  2. 
folio  2i8.h 

Cap.  3 7.  Accufauitque  fratres 
fuos  crimine  peflimo  apud  pa- 
trem.tomot.fol.2P4.g  . 

Cap. 38.  [dcircopcrcu flit  eum 
DomiRus,  eoquod  rem  detefta- 
bilem  faceret.  to.  z.fol.py.e 
Nefciebat  cnim  quod  nurut 
fua  elfet.tomo  1 . fol.  3 3 7.g 
Mcndacij  non  poteft  nos  ar- 
guere.tomo  2. fol. 21  i.c 

Producite  earn  vt  combura- 
tur.tomo  2. folio  64A 
Cap. 19.  Qui  relido  in  mami 
eius  palliofugit.to.z.foi.l.g 
d 2 Cap, 


I 


INDEX  AVTHORITATVM 


Cap. 40.  Memento  mei  dum 
bene  tibi  fuerit.  to.i.  fol  3 ij.b. 
& 341. h 

Cap.  41.  Abfque  me  Dcus  re- 
fpodebitprofpera  Pharaoni.  to- 
mo  2.fol.2^1.g 

Cap. 42.  Quarenegligitis?au- 
diui  quod  triticum  venundetur 
in  Aegypto.to.i.fol.82.d.  Sc  to- 
OIO  2.fol.l?I.g 

Erat  aute  fames  in  terra  Cha- 
naam.to.tfol.  183^ 

Merito  hxc  patimur  , quia 
peccauimusin  fratrem  noftrum. 
tomo  1. fol. 23  3. h 

Nuquid  no  dixi  vobis , nolite 
peccare  in  puerum?  to. 2. f. 245. c 
Quidnameft  hoc,  quod  fecit 
nobis  Deus>eo.2.fol.28o.g 
Cap. 43.  Mitte  pucru  mecum; 
nifi  reduxero,  Sc  reddidero  cum 
tibi,  ero  peccati  reus  in  teomni 
tern  pore.t  o.  2 . fol.  6 4 .e 

Sumite  de  optimis  terrat  fru- 
gibus  in  vaiis  vefttis.  t.2.f.  183.3 
Cap. 4 f . Ofculatus  eft  eos  di- 
censj  Nolitetimere.  t.i.f.i77.a 
Ncirafcaminil  via.t.2.f.i7^.d 
Cap.  48.  Pofuit  Ephraim  ad 
dexteram  fuam.to.i.fol.io.e 
Do  tibi  partem  vna  extra  fra- 
tres  tuos.t.i.f.p6.f.8c  t.z.f.^9.g 
Cap.  49.  Non  aufereturfce- 
ptrum  deIuda.to.i.fol.32i.a 
Fiat  Dan  coluber  in  via.  to.r. 
folio  342.d 

Cap.  10.  Pater  tuus  praccepit 
nobis,  antequam  moreretur , vt 
hxc  tibi  verbis  ilhusdiceremus: 
ob(ecro,vtobliuifcaris.t.2.f.i^i.d 
Afportate  ofia  mea  vobifeu. 
tomo  1.  folio  y.e 


EX  EXODO. 

Cap.  1.  Quanto  opprimebant 
eos,  tanto  magis  multiplicaban- 
tur.to.  1. fol.  1 1 6.f.  8c  fol.  1 f 7.g 
Bene  ergo  fecit  Deus  obftetri 
cibu$.to.2.fol.i  1 3 .d 

Cap.$.  Cura^; minaflet  gre- 
gem  ad  interioradeferti.tom.2. 
folio  23  3. b 

Videbatquod  rubus  arderet , 
8c  noncobureretur.  t.i .(. 2 io.g. 
Sc  to.2.fol.p.e.8c  3 j i.f 
Solue  calccamentum  de  pedi 
bus  tuis.  to.2.f.io$.e.8c  132.C 
Vidi  affli&ionem  populi  mei. 
to.i.fol.2pi.h.8c  to.  2.  fol.  1 13.C 
Ego  fumquifum.  t.i.f.34P.a 
Cap,  4.  Mitte  manum  tuam  in 
ftnum tuu.to.2.f.4J.b.&  I27.d. 
Sc  2 io.h 

Sponfus  fangtiinum  tu  niihi 
es.to.2.fol.84.e.8c  277.C 
Cap.  f.  Ex  quolocutus  fum 
Pharaoni , affiixit  magis  populfi 
tuum.to.i.fol.2t3.h 
Cap. 6.  Ecce  filij  Ifrael  non  at> 
diuntme.to.x.fol.24y.e 
Cap.  7.  Indurabo  cor  Pharao- 
nis.to.i.fol.4f.e 

EJucaexercitumeu  filioslf- 
rael  de  terra  Aegypti.t.2.f.i3  o.d 
Indurabo  cor  Pharaonis . to- 
mo  i. fol. 347. d 

Cap.  8.  Abominationes  Aegy- 
ptiorum  immolabimus  Deo  no* 
ftro?  tomo  i.fdl.353.f 
Cap. 9 ■ Pofui  te,vt  oftedam  in 
te  fortitudinem  mea.t.i.f.j  22.C 
Congrega  iumenta  tua  Sc  ola 
quxhabes  inagro.  to.2.f.28y.b 
Cap.  1 0.  Cudi  greges  pergent 
nobi- 


SACR-®  SCRIPTVRiE. 


nobifcum,  non  remanebit  ex  cis 
vngula.  to . i .fol.  2 3 8 .d 

Cap. n.  Sanguis  agni  Pafcha- 
lis  in  poftibus,  & fuperliminari- 
bus.to.i.fol.i  1 i.h 

FaftD  eft  in  noftis  medio  pcr- 
cuftit  Dnsomneprimogenitum 
in  terra  Aegypti.  to.i.fol.3f4.f 
Cap.  13.  Erit  quafi  fignum  in 
manu  tua,&  quafi  monimentum 
anteoculos  ruos.  to.i.fol.ptf.d 
Tulit  quoque  Moyfesolfa  Io 
feph  fecum.to.i.fol.i83.f 
Nunqnam  defuit  columna  nu 
bis  per  die, neque columna  ignis 
per  noftem.  to.  1 .fol.3  6 1 .d 
Cap.  1 4.  Dnspugnabit  pro  vo 
bis,&  vos  tacebitis.  to.i.f.  307.C 
Quid  clamas ad  me?  tomo  1. 
folio  40-  b 

Loqucrefilijs  Ifrael,vt  profi- 
cifcantur.to.2.fol.i  Z4.f 

Cap  t y.  Tunccecinit  Moyfes 
& filij  Ifrael  carmen.t.i.f.iip.d 
Dcfccnderunt  inprofundum 
quafi  lapis.to.i.fol.4J.f.&  347* 
d.&  tO.2.f.203.f 

Deuorauit  eos  terra.t.i.24i.b 
Cap.'i6.Collig3t  vnulquifque 
ex  co  quantum  fufficit  ad  vdcen 

dum,gomor.t.2.f.32.b.&  132.ll 

Audiui  murmur  veftrumco- 
tra  Dominum,  nos  vero  quid  fu 
mus?tomo  i.fol.307.b 

Manhu , quod  fignificat  quid 
eft  hoc?  tomo  2.fol.  1 3 2.d 
Cap.  17.  Eftne  Dominos  in 
nobis,  annon?  to.  1 . fol.  1 5 6 .d 
Aaron  autem  & Hur  litften- 
tabant  mantis  eius.to.  1 .f.no.a 
Cap.  1 8.Prouide autc  de  om- 
oiplebe  viros  fapientes,&  tinjen 


tes  Dcum.  tomo  1.  folio  37y.lt* 
& tomo  2. folio  32.f 

Cap. ip.  Vosipfi  videtisquo- 
modo  portaucrit  vos  fuper  alas 
aquilarum.tomo  i.fol.jpfi.c 
Cauete  ne  afeendatis  in  mon 
tem,nec  tangatis  fines  illius.  to- 
mo z.foliorfy.b 

Oip.io.Vindicas  iniquitatem 
patrum  in  fiIios.to.i,foI.2po.c 
Sabbathum  Domini  Dei  tui 
eft.  tomo  2.fol.  1 40.b 

Cap. 21.  Si  quisper  induftria, 
& infidias  occiderit  proximum 
fuum,ab  altari  meo  auelles  cum 
vt  moriatur.to.i.fol.24p.d 
Si  quis  aperuerit  cifternam,& 
non  operuerit  earn,  to.i.f.  24p.d 
C«p.23.Sivideris  afinu  odien 
tis  te  iacere  fub  onere . tomo  i. 
folio  iy6.g.&  173.3 

Cap.  24.  Omnia  qux  locutus 
eft  Dominus  faciemus,&  cri- 
mus  obediences.  to.i.fol-3o8.d 
Cap.  28.  Sumesq;  duos  lapi- 
des  onychinos , & lculpes  in  eis 
nomina  filiorum  Ifracl.M.  f.3  7>b 
Cap  30; Facies  labrum  gneum 
ad  lauandum.to  i.foI.i4p.a 
Cap.  3 2.Sedit  populus  mandu 
care,&  bibere,  & furrexerunt  111 
derc.  tomo  2.fol.  1 14.C 

Ne  quxlo  dicant  Aegypti;  $ 
callide  eduxit  eos , vt  intcrfice- 
rct.tomoi.  f0I.2S0.l1 

Quiefcat  iratua,  & efto  placa 
bilis.  tomo  x.fol.  1 1 2 f 

Quid  tibi  fecit  populus  ifte  » 
vtinduceres  fuper  eu  peccatum 
grande ? tomo i. fol.3 7* a. & lo* 
mo  2.fol.4C.d.&  2 24*f 

Aut  dimiue  cis  hanc  noxam, 
d 3 auc 


INDEX  AVTHORITATVM 


aut  fi  non  facts,  dele  me  de  libro 
tuo.tomo  i.fol.  1 73. a.  & jao.f. 
& tomo  2. folio  69. f.  & I7$.b 
Cap.  3 3.  No  afcenda  tecQ,  q.a 
popul9  durf  ceruicis  eft.  t.  2.1 3 .d 
Noui  te  ex  nomine.t.i.f.3  j>S.a 
Si  no  cu  ipfe  praecedas.ne  edu 
casnos  de  loco  ifto.to.2.f. 208. h 
Cap.  3 4.  C 0 dilatauero  tcrmi- 
nos  tuos,  nullus  infidiabit  terrae 
tux,afcedente  &apparcteincon 
Ipe&u  dni  ter  in  anno.t.2.f.i26.c 
Ignorabat  quod  cornuta  eftec 
facies  fua.tomo  2. folio  26a.g 
Qui  videbant  facie  egredietis 
Moyfi  efle  cornutam,  fed  operie 
bat  ille  rurfus  facie  fua.t.i.  340.C 
Cap. 38.  Fecit  & labru  amefi 
cum  ball  fua  de  fpeculis  mnlie- 
rum.tomo  2.fol.  2 1 o.g.&  3 8 y ,a 

EX  LEVITICO. 

Cap.  1.  Detrafta^;  pclleho- 
fiiar,  artus  in  fruftraconcident. 
tomo  2.folio233.b 

Cap. 6.  Vas  aute  fiftileinquo 
coda  eft,confringetur.t.i.f.2^7.c 
Cap.  19.  Nonquatras  vltione, 
nec  memor  cris  iniuriz  ciuium 
tuorum.  to.i.f.  16  y.g.&  167.I1 
Diliges  amicum  tuum  licut  te 
ipfum.tomoi.  folio  156.I1 
Nolite  facere  iniquu  aliquid 
in  iudicio,  in  regula,&  pondere, 
inmenfura.to.t.fol.38.h.&  yi.h 
Cap.  20.  Qui  maledixerit  pa- 
tri  fuo,  aut  matri,morte  moria- 
tur.tomo  i.fol.43p.d.&  273. g 
Cap.  2 1 . Homo  de  femme  tuo 
qui  habuerit  maculam,non  offe- 
ree panes  Deo  fuo.to.2.fol.48.c 


Cap. 22.  Siuebosfiueouis,no 
immolabuntur  vna  die  cum  fx • 
tibus  fuis.tomo  2. folio  36p.g 
Cap. 26.  Fugietis  neminc  per- 
fequente.tomoi.  folio  148.  d 
Terrebit  vos  fonitus  folij  vo- 
lantis.tomo  1. folio  22p.e 

EX  NVMERIS. 

Cap.  1 1 . Ortum  eft  murmur 
populi  quaff  dolentium  prae  la- 
bore  contra  Dnm.to.i.fol.27.g 
In  mente  nobis  veniuntcucu- 
meres,&pepones,porriq;  &cae- 
par.tomo  2. folio  105. d.&  236. g 
N unquid  ego  cocepi  omnem 
hanc  multitudinc?  to.  i.f.38p.a. 
& 3py.a.&tomo  1. folio  176.C 
Cogrega  mihi  feptuaginta  vi- 
ros  de  fenioribus  Ifrael.tomo  1. 
folio42p.f.&  107.I1 

Quid  emularis  prome?vti- 
nam  propnetent  omnes.tomo  1. 
folio  120.C.&  tomo  2.fol.i07.d 
Cap.  1 4.  Vtinam  mortui  elfe- 
mus  in  Aegypto , &non  in  hac 
vafta  folit udine. tomo  i.fol. np.f 
Coftituamus  nobis  dbcem,& 
reuertamuri  Aegyptfi.t.1.322  a 
Quia  no  poterat  introducerc 
populu  in  terra, pro  qua  iuraue- 
rat , idcirco  occidit  cos  in  folitu- 
dinc.to.i.f.:8o.h  & to.2.f.  nz.f 
Nolite afeendere,  noenim  eft 
Dns  vobilcum.toa  .fol.270.b 
Cap.  if.  Vt  faciant  ffbi  fimr 
brias  per  angulos  quatuor  pal- 
liorum. tomo  1. folio  3tf8.b 
Cap. 16.  Sufficiat  vobis  , quia 
omnismultitudo  fanftorumeft. 
Si  ipffs  eft  Deus.  to.i.f.267.11 

Cap: 


SACR A SCRIPTVRjE. 


Cap.  ip.  Qui  tetieerit  cada- 
ucr  hominis  feptem  diebus  eric 
immundus.tomo  i.  folio  6o.c 
Cap. zo.  Quare  nos  fecifti  a- 
fcendere  de  Acgypto,  & cduxi- 
fti  in  locum  iftum?  to.  x.f.  i iy.b 
Cap.z  3.  Obfecramus  vc  nobis 
tranlire  liceat  per  terrain  tuam. 
tomo  1. folio  ijz.c 

Quomodo  maledica,cui  non 
maledixit  Deus?  to.  1 .fol.  2 67.  b. 
Sc  tomo  2.folio  264.C 

Moriatur  anima  mea  mortc 
iuftorum.tomo  2.  folio  7p.d 
Non  eft  idolum  in  Iacob.  to- 
mo z. folio  z^4.d 

Cap.  24.  Quam  pulchra  taber 
nacula  tua  Iacob.  to.i.fol.2f?.f 
Cap.  27.  Cum<$;  videris  earn, 
ibis&  tu|ad  populfi  tufi,ficut  iuit 
frater  tuus  Aaron.to.  1 f.  1 8£.g 
Prouideat  Dominus  de  homi 
ne,qui  lit  fuper  multitudinem 
hanc.tomoi.fol.36.h.&  1*3. h 
Cap. 1 z.Fili  j aut  Rub£  & Gad 
habcbat  pecora  multa.t.z  .214.0 

EX  DEVTERON. 

Cap.  z.  Tranlibit is  per  termi- 
nos  fratrfi  veftrorfi,  & timcbunt 
vos : videtc  ergo  diligenter , ne 
mouearaini  cfitra  eos.t.t.f.^if.f 
Cap.  f.  Quis  det  eos  tale  ha- 
bere mentem,vt  timeant  mcAo- 
mo  2. folio  1 76.  b 

No  declines  ad  dexteram,ne- 
que  ad  liniftram.  to.i.  fol.  3 y 2.g 
Cap. 6. Audi  Ifrael,Dns  Oeus 
vefter,Deus  vaus  eft.t.z.f.274.a 
ErOt  verba  hare  in  corde  tuo. 
COmO  I.  folio  j)  6. C 


Caue  diligenter  ne  obliuifca- 
ris  Domini  Dei  tui.to.i.f.3  i3.b 
Non  tetabis  Dominu  Deum 
tuum.tomoi. folio  37y.d 
Cap. 7.  Non  inibis  foedus  cum 
eis.tomo  2. folio  87.C 

Ipfe  cofumet  nationes  has  in 
conl'pe&u  tuo. tomo  i.fol.27.h 
Cap.S.  Adduxit  te  Dominus 
quadraginta  annis  per  defertfi . 
tomo  z. folio  zoz. c 

Cap. 9.  Ne  dicas  in  corde  tuo, 
propter  iuftitiam  meam  introdu 
xit  me  Dominus,  vt  terram  hanc 
poftiderem.tomo  1 fol  370.3 
Etprocidi  ante  Dominum  li- 
eu t prius  quadraginta  diebus. to- 
mo 1.  folio  2 5o.e 

Cap. it.  Terra  ante  ad  quam 
ingredieris  poflidcndam.non  eft 
ficut  terra  Aegypti.  to.i.Ejpi.f 
Cauete,  ne  forte  decipiatur 
cor  veftrum,  & recedatis  a Do- 
mino, iratus^;  Dominus  daudac 
caelum,  tomo  t. fol. 27*d 
Cap.  14.  Non  coqucs  ha?dfi  in 
bdematris  fux.to.z.fol.36y.g 
Comedes  tu  coram  Domino 
& Leuita.tomo  1 .fol. 404. b 
Cap.16.  Non  accipies  perlo- 
nam,neque  munera,quia  mune- 
raexcscant.tomo  i.fol.yz.g 
Cap.  17.  In  ore  duorum,vel 
trium  tedium  peribit  qui  interft- 
cietur.tomo  2. fol. 2 1 i.b 

Cap.  1 8.  Prophetam  de  gente 
tua  fufeitabit  Dns.to.  2.fol.8y.d 
Cap. 20.  Quis  eft  homo  for- 
midolofus,&  corde  pauidus.  to- 
mo z.folio  1 30.I1 

Cap.  si.  Sigenuerit  homofi- 
iium  contumacem.to.i . f.43^  d 
d 4 Cap. 


INDEX  AVTHORITATVM 


Cap.  22.  Si  videris  afinu  fra- 
tris  tui  cecidifle  in  via.  t.2 .f.jtf.f 
Non  tenebis  auc  cu  fili  js,  vcl 
ouis,fed  abire  patieris.t.a.3  69.  g 
Cap.i6.  Refpexithumilitate 
noftram,& laborem.  to.i.f.So.d 
Cap.  28.  Percutiat  te  Deus 
amentia, & catcitatc.  to.  2.  f.30.5 
Dabic  tibi  dominus  cor  paui- 
dum.tomo  2.fol.276.d 

Cap.z9.  Non  dedit  vobis  dfis 
corintclligens.to.i.fol.3o8.c 
Cap. 30.  Madatum  hoc, quod 
ego  praecipio  tibi  hodie,nonfu- 
pra  teeft.tomo  2.fol.iyp.f 
Teftes  inuoco  hodie  coelum , 
& te rram.tomo  i.fol.24f.f 
Cap. 3 2.  Audite  coeli  qux  lo- 
quor.tomo2.folio  z6  f 

Incraflatus  eft  dile&us,  & re- 
calcitrauit.  tomo  1.  folio  41 6. h 
Srronioa.folio  114.C  , 

Adiracundia  concitaruntdo- 
minum. tomo  1. folio  27.3 
Gens  abfque  cofilio  eft,  & fi- 
ne prudentia  , vtinam  fapercnc. 
to.i.fol.4^.b.&  I2j.h.&  204.g. 
&4i3>a.&  tomo  2.foI.i68.d 
Quomodo  perfequebat  vnus 
mille.tomo  2/01.3  47/ 

Ego  occidam,&  ego  viuere  fa 
ciam.to.i.fol.i2.d.&  422.d 
C«^.34.AfccditMoyfes  in  m6 
tc,mortuusq;  eftibi.  1. 1/407.2 

EX  IOSVE. 

Cap. 2.  Qui  oftiudomus  tux 
fnerit  ingreftus.fanguis  ipfius  e- 
ritin  captiteius.tomo  z.fol.66.c 
Cap.6.  Vocifcramini , tradidit 
enim  vobis  dhs  ciuitate.t.2.7p.g 


EX  LIB.  IVDICVM. 

Cap. 1 .Percuflit  de  Philiftijm 
fcxcctosviros  vomere.t.i.f.207.c 
Cap. 7.  Gladius  domini,&  Gc 
deonis.tomo  2/01.347.11 
Cap. 9.  Ierunt  Jigna,  vt  vnge* 
rent  fuper  fe  regem.  to.  1 /.  3 2 1 .g 
Quod  me  uidiftis  facerecito 
facite.tomo  a.fol.aotf.h 

Euagina  gladiO  rufi,&  percu- 
te  me,ne  forte  dicatur,  qd  a foe- 
mina  interfefhis  fum.t.i.f.i96.d 
Cap.  10.  Ite&  inuocate  Dcos 
quos  eIegiftis.to.  2/01. 2 *3  / 
Cap.  11.  Quicunque  primus 
fuerit  egrelTus  de  foribus  domus 
mex,eum  holocauftum  offeram 
domino,  tomo  i.fol.86.g 
Cap.  12.  Die  ergo  Sibboleth, 
qd  interpretat  fpica.  t.i.f.i  1 i.d 
Cap.  13.  Oblecro  te  domine, 
vt  vir  Dei  que  mififti,ueniat  ite- 
rum.tomo  i.folio  2 8 3 .d 

Cap. 16.  Quomodo  dicisqj 
amas  me,  cum  animus  tuus  non 
fit  mecum?  tomo  z.fol.234.d 
Et  claufum  in  carcere  molere 
fccerunt.tomo  2.  folio  268. h 
Dominus  De9  memeto  mei , 
& redde  mihi  fortitudinc  meam 
priftinam.tomo  i.folio  277.a 
Cap.  18.  Deos  meosquos  fe- 
ci mihi,tuliftis,&  dicitis,  quid  ti 
bi  eft  ? tomo  i.fol.62.b.  & 410.2 

EX  I.  REGVM. 

Cap.  i.  Vfqucquo  ebriaeris? 
to.x/ol.307.c 

Cap.  1.  Dominus  pauperem  fa 
cit,&  ditat,humiliac  & fubleuat. 


S ACR £ SCRIPTVR/E. 


tomo  t.  fol.  2 7/  & 7^-d 

Si  peccaucrit  homo  in  holem, 
rogabit  £ eofacerdos.t.2.f.34.d 
Cap.  3.  Non  poterat  viderelu 
cernam  donee  extingueretur.to. 
2.fol.z3i.h^27o.d 

Vocauit  dns  Samuel, qui  re- 
fpodens  ait,  ecceego,&cucurrit 
ad  Heli.to.i.fol.43.b.&  yo.h.& 
ipp.d.  81 437.  f.  & to.2.fo.4P.d 
Cap.  8.  Non  enim  teabiecc- 
runt  fed  me,  ne  regne  fuper  cos. 
tomo  1.  fol.  tyy.f 

Cap.9.  Filius  Iemini  ego  fum 
de minima tribu  Ifrael.t.i.f.7i-c 
Cap.  1 2.  Si  timueritis dnm,  & 
audieritis  vocem  eius , eritis  vos 
& rex  qui  imperat  vobis,&c.  to- 
mo 1/01.309.0 

Cap.i 3. Filius  vniusannicrat 
Saul  cum  regnare  ccepiffet.to.i. 
fol.  341.3 

Cap. ty.  CG  paruulus  efles  in 
oculis tuis.tomo  i.fol.37o.d 
Melior  eft  obedientia  quam 
viftima.to.2.fol.y2.h 

Sicut  fecit  abfque  liberis  mu 
liores  gladiustuus . to.i.f.  1 74-g 
Cap.  1 6.  V fqucquo  tu  luges 
Saul?  tomo  2.fol.ixy.e 

Ad  immolandum  domino  ve 
ni.tomo  2.fo.  2 1 1 .c 

Ecce  vidi  filitim  Ifai  feientem 
pfallere.to.  1/0.32  3/ 

Cap.  1 7.Quare  venffti, 8r  qua- 
rcdercliquifti  paucubsoues  il- 
las  in  deferto.  tomo  1 .fol.i  84.I1 
N6  vales  refiftere  Pbilifth^o 
huic.tomo  j.fol.i77.c 

Limpidiflimos  lapides  de  tor 
rente.to.i.fol.i99.b 

Venis  ad  me  cum  gladio  & ha 


fta,&  clypeo.tom.T.foLi  77 A.  8t 
207.C.&  367/ 

Videntes  Philifthijm , quod  * 
mortuus  effet  fortiffimus  corum 

fugerunt.to.i/ol.i  f i.a 

Cap.  1 8.Tiniuit  Saul  Dauide, 
co  quod  eiflet  dominus  cum  eo. 
tomo  2.  fol. 263. g 

Cap. 20.  Ecce  fagittx  intra  te 
funt.to.2.fol-3o^.a 

C4p.22.Conuenerunt  ad  Da- 
uid  omnes  in  anguftiaconftituti. 
tomo  2.fol.i7?-d  • 

Cap.  2 y .Sit  fratrib.meis  pax  & 
tibi,&  domui  tux  pax.t.i.f.  1 y i.d 
Non  erit  tibi  hoc  in  lingultu, 

& infcrupulucordis.t.2.f.i38.h 

Benediftus  Deus  Ifrael , qui 
mifit  te  hodie  1 occurfum  mcu. 
tomo2.fol.28o.g 

Cap.zfi.  Quare  ergo  no  cufto 
dis  dnm  tuum  regcm.t.i.f.82.e , 
Cap.  18 . Quid  interrogat  me, 

cu  Deus  reccflerit  a te?t.  2/313/ 

v _ \ 

EX  II.  REG V M. 

Cap. 2.  Benedifti  vos  a domi- 
no,qui  feciftis  mifericordia  hac, 

& fcpcliftiscum.  to.2.f.  1 83.0 

Recede  & noli  mefequi , ne 
compellar  teconfodere  in  tcr- 
ram.tomo  t.  fi9fat38.il  • 

Cap.  3.  Dauid  prbficicns , & 
lem  per  fe  ipfo  robuftior.  tom. 2. 
fol.i2y.a.&  129/ 

Cap.C^Mkhoi  filiaSaul  vidit 
Dauid  faltantem  coram  domi- 
no^ defpexiteBm.ba.'z/o.|84. 
h.&to.2.fo.278.g  7.  ...1  u.j?  ,3 
Cap. 8. Iofapbad filius  Ahuud 
erat  sUomcutarijs.  to.u  fo.m/ 

Cap. 


INDEX  AVTHORITATVM 


Cap.9.  Nunquid  fupereft  ali- 
quis  de  domo  Saulis  , vt  faciati 
cum  illo  mifericordiam  domini. 
to.  i So.  3 oo.a.&  to.  2.  fb.  203.3 
C/tp.n.Faftumeftaut  verte 
te  anno,eo  tpe  quo  folcnt  regcs 
ad  bella  procedere.to.i.fol.8i.a 
Area  dei  Ifrael  habitat  in  pa- 
pilionibus.to.  i .fol.  1 3 8.b 

Cap. iz.  Viuic dominusquo- 
niam  filius  mortis  eft  vir  qui  fe- 
cit hoc.to.2.fo.^4.d.&  2 io.h 
Dominus  tranftulit  peccatum 
tuum.  to.  2.fo.  21 8.  h 

Quoniam  blafphcmarc  feci- 
fti  inimicos  nomen  domini.to.i. 
fo.4itf.h.&  tomo  2.fo.4.c 
Ieiunauit  Dauid  ieiunio , & 
ingrelfus  feorfum  iacuit  fuper 
terram.tomo  iSo.i66.d 

Cap.  1 3 . Ego  fum  qui  pcipio 
vobis,no!ite  timere.to.  i.f.i  ?7.e 
Cap.  i4.Sicut  aqu£  diiabimur 
omncs.tomo  i.fol.407.b 

Cap.  1 y . Videntur  mihi  fermo 
nes  tui  boni , & iufti  fed  non  eft 
qui  te  audiat,conftitutus  a rege. 
tomo  i.fol.2^7.h 

Vadam  & reddam  vota  qua; 
voui  in  Hebron,  to.a.fo.  271. h 
Cap.  1 tf.Dns  enim  pcepit  ei,  vt 
malediceret  Dauid.to.s.f.28o.g 
C4p.24.Ego  (urn  qui  peccaui, 
iftiqui  oues  funtquid  fecerunt? 
tomo  2.60.300.0 

EX  III.  REGVM. 

Cap.  2.  Vade  in  Anathot  ad  a- 
grum  tuum,&  quidem  vir  mor- 
tis es.to.2.fo.i  13.3 

Cap. 6.  Fedtque  in  templo  fc- 


neftras  obliquas.to.  2.fo.22  8.e 
Cap.io.  Major  eft  lapientia & 
opera  tua,quam  rumor  quem  au 
diui. tomo  i.fo. 77.g 

Cap.  18.  Non  ego  turbaui  Is- 
rael, fed  tu,  & domuspatris  tui. 
tomo  i.fol.203.h 

Vfqucquo  claudicatis  in  duas 
partes^tomo  i.fo-3f3.e 

Cap.  1 p.  Surge, & comede,gra 
disenim  tibi  reftat  via.t.i.f.i8y.h 
Et  port  ignem  fibilus  aur£  te- 
nuis, tomo  2. fol. 3^  h 

Cap. 22.  Ego  odieum, quia  nS 
prophetat  mihi  bonum,fed  ma- 
lum.tomo  z.fo.  2 6 2.h 

EX  IIII.  REGVM. 

Cap. 2.  Viuit  Dns,&  viuic  aia 
tua,q.a  no  derelinq.  te.t.2.f.i78.b 
Pater  mi,  pater  mi,currus  Id 
rael,&  aurigaeius.  to.  i.f.327.11 
Cap. 4.  Nonfurrexitpuer.  to- 
mo 2. fol. 226. d 

Cap.%.  Pater  fi  rem  grandem 
dixillet  tibi  propheta,  certe  face 
redebueras.  tomo  i.ibl.j.te-f 
Concede  mihi  feruo  tuo , ve 
tollam  onus  duorum  burdonum 
de  terra,  tomo  1 .fo.  1 1 4.h 
Cap.6.  Noli  timere , plures.n. 
nobifeu  limt.  t.2.f.  11.3.&  ld^.g 
Cap.  1 3 .Vidit  enim  anguftiam 
Ifrael,  quia  attriuerat  eos  rex  Sy 
riz.tomo  i.fo.2pi.h 

EX  IL  PARALIP. 

Cap.  9.  Bcati  vir i tui , & bead 
ferui  tui , hi  qui  aftiftunt  coram, 
te  omni  tempore,  tomo  1S.37S 
Gap . 


SACRA  SCRIPTVRA. 


Cap.ii.  Vosreliquiftisme,& 
ego  reliqni  vos  in  manu,  &c.to- 
mo  .2. fol.  178.3 

Cap.  i p.  Impioprarbcs  auxi- 
lium.  tomo  2. fol.  1 1 3 .a 

Vidctequidfaciatis,  no  enim 
hominis  exercetis  iudicium,  fed 
domini.tomo  z.fo.jo8.c 

Cap.i o.CC  ignoremus  q.dage 
re  debeamus,hoc  folu  habemus 
refidui,vt  oculosnoftros  diriga- 
musad te.to.z.f.j io.b.&  3 87. g 
Cap. 36.  Incuruatus  fnm  mul- 
to  vinculo  ferri,  & non  eft  refpi- 
ratio  mihi.tomo  i.fo.242.g 

EX  I.  ESDRA. 

Cap .3.  Qui  viderant  tepltim 
prius  cum  fundatum  eflet,&  hoc 
templum  , in  oculis  eorum  fle- 
bant.to.z.fo.2  2 8.f 
Cap.  4.  Fadum  eft  vt  populus 
terra?  impediret  manus  populi 
Iudx  in  gdificando.  to.i.fol.6p. 
f.&  to.2.fol.87.  b 

Cap.  9.  Deus  meus  confundor 
& crubefco  lcuare  faciem  meam 
ad  ce.  t.i.f.i78.h.&t.2.f.if  y.b 
Cap.  1 o.  Separamini  a populis 
terra;,  to.  2 . fol . 2 2 1 . d 

EX  TOBIA. 

Cap.  2.  Vade  & adduc  aliquot 
de  tribu  noftra  timentes  Dcum , 
vt  epulentur  nobifcu.t.2.f.  2?7.e 
. Ex  nido  hirundinu  dormienti 
illi  calida  ftercora  &c.  t.i.f.  81. h 
Vbi  c fpcs  tua,^  qua  eleemofy 
nas  &fepulturas  faciebasft.i.8o.e 
Videte  ne  furtiuus  fit.  tom  >2. 
fol.  1 j8.c 

" «,» />o i'l 


Cap .3.  Cum  iratus  fueris  mKe 
ricordij  recordaberis.t.i.  f.  1 j 1. 
6.8c  2?i.f.&  to.  2.  fol. 200.  h 
Cap. 4.  Omnibus  diebus  vitar 
tux  honore  habobis  matri  tua*. 
to.z.fol.  y 3 .h.  & to.a.fol.  iS7.e 
Ex  fubftantia  tua  fa c elccmo- 
fynam.to.2.fol.2p.c 

Noli  auertere  faciem  tttam  ab 
vllopaupere.to.  i.fol. 24p.h. 

Eleemofyna  ab  omni  peccato 
& morte  liberal. t.z.f.ip.g 
Noli  timerefili  mi,pauperem 
quide  vita  gerimus.  to.i.f.428.d 
Cap.j.  Egofum  Azarias  ma- 
gni  Ananix  filius.to.i.fo.  213-d 
Onfiqua  fuilfet  ipfa  pecunia 
p qua  miftmus  peregrinari  lumc 
oculoru  noftrorum.  to.i.f.i  1 i.d 
Cap. 6.  Pifcis  imtnanis  exiuit 
ad  deuorandu  eum.to.  l.f.iox.b 
Exemcra  pifcem,  & cor  eius , 
& fel.to.i.f.233.c 

Cap. 7.  Benedicat  tc  Deus  If- 
rael,  quia  filius  es  optimi  viri,  & 
iufti,&  t imentis  Deli.  1. 1 .f.  3 4*» 
Cap.  10.  Lumen  oculorum  no 
ftrorum,(olatiu  vit£.to.2.f.i38.f 
Cap.  12.  Qui  autemfaciunc 

£eccatum,&  iniquitatcm,hoftes 
mt  animx  fux.  to.  2.fo.27<J.d 
Cap.i 3.  Ipfecaftigauit  nospp 
iniquitates  noltras,  & ipfe  falua- 
bit  nos  propter  mifericordiam 
fuam.to.  i.fo.pp.c.&  ao5.d 

EX  IVDITH. 

Cap. 2.  Cecidic  timor  illius  fu 
per  omnc4  inhabitantcs  terram . 
tomo  a.fol.  xji.e 

Cap.  5.  Perquirc  ft  eft  aliqua 


xm 


index  a vthoritatvm 


iniquiras  eoru  in  confpe&u  Dei 
corum, afccndamus  ad  illos.t.i. 
fol.152  f 

Cap, 8.  Omnes  qui  placuerunt 
Deo  , per  mulras  tribulationes 
tranfieruntfideles.to.2.fol.20i.f 
Non  vlcifcamur  nos  pro  his 
quar  patimur,fed  rcputantcs,&c. 
tomo  i.foI/js>4.  d 
Cap.  1 1.  Egonunquam  nocui 
viro,  qui  feruire  voluitregi  Na- 
buchodonofor.to.  z.fol.3  2 y .a 
Cap.  12.  Nunc  non  poreroma 
ducareex  his  qua?  mihi  pra?dpis 
tribui,  neveniat  fuperme  often- 
fo>.  romo  i.fol.  27y.f 

Cap.i  i-  Laudate  dominum. 
qui  interfecic  inimicum  & hofte 
populi  fui.to.z.fol.  28  i.a 
Cap.  1 y.  Cumqueomnis  exer 
citus  dccollatum  Holophernem 
vidiflet,  fugit  mens  & confiJium 
ab  eis.tomo  i.fol.  j 52  a 

EX  HESTHER. 

Cap.i.  Regis  iufta  eft  indigna- 
tio.romo  i.fol.  268. 

CWp^.Eftpopuluspocspufn 
tiasregni  tui difpfos.  t.z.f.27i.h 
Cap.  4.  Si  enim  nunc  filueris, 
•per  alia  occafionem  liberabitur 
populus.tomo  i.fol.  2po.d 
Cap. 7.  Si  inueni  gratia  in  ocu 
lis  tuis  6 rex,  dona  mihi  animam 
mea  pro  quarogo.  to.2.fol.244. 

Etiam  reginam  vult  oppri- 
mere  me  prjfente  in  domo  mea. 
tomo.2.fol.  1 4 1.  a 

Cap.i 3.  Domine  dominerex 
omnipotent, in  ditione  enim  tua 
cunfia  font  pofita.to.a.fo.i  y*.c 


EX  I O B. 

Cap.  1.  Quadam  autcdic  cum 
yemflent  filij  Dei,  vt afliflerenc 
coram  domino , adfuit  inter  eos 
fatham.tomo  i.fol.  102. b 
Nunqd  cofidcrafti  feruu  meu 
Iob.to.i.fo.3iy.c.&t.2.f.  123. f 
Nunqd  fruilra  lob  timet Dcu? 
nonnc  tu  vallalti  eu?  t.i.f.zo7.g 
&402-b.  & to.z.f.i6.f.&f.y7.a 
Extcde  paululu  manu  tuam . 
to.  i.fol.  1 8z.g.&.to.2.fol.3  3$-*» 
Euafi  ego  folus,vt  nuntiarem 
tibi.tomo  2.fo.247.f 

Vcncrut  Chaldaei ,8c  feccrunt 
trcs  turmas.to.2.f.3  78.b 
Nudus  egreffos  fom  de  vtero 
matris  mef.to.i.f.2p.e.&  107.I1 
Dns  dcdit,Dns  abftulic.to.  1. 
f.i^7.b.&to.2.f.28o.h.&  3^i.d 
Cap.  2.  Qui  tefta  faniem  rade- 
bat  fedens  in  flerquilinio.tom.2. 
fol.itfi.g 

Bcnedic  Deo,&  morere.to.z. 
fol.i^.g 

Si  bona  fofcepimusde  manu 
Domini,  to.i.f.27  .e.&  pp.c 
In  omnibus  his  non  peccauit 
lob  labi  js  fois.to.  i.fo.3  3 1 .a 
Cap.i . Noftem  illam  tencbro 
fus  turbo  po(lideat.to.z.f.2^4.h 
Quafi  eftodietes  thefaurum , 
gaudetcjivehemcter.t.z.f.2tf4.h 
CAp.4,Quis  enim  vnquam  in- 
nocenspen;t?to.2.f.  Ip8  a - 
Cap.i • Voca  ergo  fi  ell  qui  ti- 
bi  reipondeat.to.2.fo.7<».c 
Paruulum  occidit  inuidia. to- 
mo 2. fol  2.2  z. h 

Nihil  in  terra  line  caufa  fit.to 
mo  i.fel.422.f  ! • J 

Homo 


■Diaitla 


SACR-*  SCRIPTVR/E. 


Homo  nafcitur  ad  labore.  to. 
mo  i.fo.8i.g.etto.2.fo.po.h 
Apprchcdit  fapientes  in  aftu 
tiaeorum.  to.2.f.io4.f.&  3 1 8.d  , 
Cap.6.  Nunquidrugict  ona- 
ger,cum  habuem  herbamPto.r. 
fol.toy.g 

Quis  poterir  guftare  quod  gu 
(latum  adfert  mortc  ? t.l.f.87.h 
Qua*  prius  nolcbat  tangere 
anima  mea,nunc  przanguftiaci 
bi  meifunt.to.2.f.H4-h 

Quis  det,  vt  veniat  petitio 
mea.et  quod  expe&o  tribuat  mi 
hi  Deus?to.i.f.277.f 
Quae  eft  enim  fortitudo  mea, 
vtfubfiftam?to.2.f.378.c 

Neque  fortitudo  lapidum  for 
titudo  mea , neque  caro  mea  x- 
nea  eft.  to.  2X3  78  .c 

C*/>.7.Militia  eft  vita  hominis 
fuper  terram.to.  i.f.  103  .d 
Sicut  mercenarius  prxftola- 
tur  finem  operis  fui.to.  2.f.  1 2 2.b 
Quid  eft  homo,quia  magnifi 
caseum?to.i.f.ip6.a.&  37i.d 
Quare  me  pofuifti contrariu 
tibi?to.  1.  fo.  1 8i.g 

C«/>.8.Nunquid  viuerepoteft 
fcirpus  abfque  humore?tomo  2. 
fol.27p.d 

Non  ei  placebit  vgcordia  fua. 
tomo  i.fo.2oy.f 

Sicut  tela  aranearum  fiducia 
eius.to.2.f.2^p.b 

Cap. 9-  Si  repente  interroget, 
quis  refpondebit  ei?  t.r.f.  3 J4.h 
Dies  mei  perfpnlierunt  qua 
ii  naucs  poma  portantes  . to. 2. 
fol.3zi.t 

Verebar  omnia  opera  mea.  to 
mo  2.f.i8i.d 


Cap.  10.  Nunquid  oculi  car- 
nei  tibi  funt?  t.i.fo.  173-d. 

Memento  quzfo , quod  ficut 
lutum  feceris  mc.to.i.f.i  3 tf.e.Sc 
tomo2.fo.378.d 

Pelleet  carnibus  veftifti  me. 
to.i.fo.4i3.f 

Inftauras  teftes  tuos  contra 
me.to.i.fo.22f.b 

Dimitte  me,vt  plangam  pau- 
lulumdolorem  meu.to.  t.f.230. 
d.et  to.2.fo.245.g 

Vbi  nullus  ordo,ied  (empiter 
nus  horror  inhabitat.  to.i.f.7y. 
a.et4io.h 

Cap.  12.  Interroga  iumcnta , 
etdocebuntte.to.i.fo.ioS.a.  & 
25d?.d.&to.2.f.i  J4.h 
In  antiquis  eft  fapientia.to.2. 
fbl.i  i£.h 

Cap.  13.  Etiam  fi  meoccide- 
rit,fperabo  in  eum.to.i.f.8o.f.& 
28p.g.&30f.b.5c  to.2.fo.iP4.h 
& 2oi.g.&  3 74. f 

Manum  tuam  longe  fac  a me. 
to.2.fo.ij4.h 

Contra  folium  quod  vento  ra 
pitur  oftendis,  &c.to.  1 .fo.  2 zo.b 
Pofuifti  inneruopcd£  nieu  . 
to.i.fo.jSp.h 

Cap.  14.  Quad  flos  egreditur 
& contcrit  ur.  to.  1 . fo. 1 o S.c 
Nunqua  in  eodem  ftatu  per- 
manet.  tomo  i.fol.p.h.  & to.2. 
fo.2i3.b 

Quis  poteft  facere  mundum 
de  immundoPto.  j.fo.364.11 
Breues  dies  hominis  funt.  to- 
mi.o  f.iji.d.c 

Quis  mihi  tribuat,  vt  in  infer 
no protegas  mc?to.i.fol.io.a.& 
fol.2  j4-h 


Cunftis 


INDEX  A VTHO  RITA  TV  M 


Cun&is  diebus  quibus  nunc 
tnilito.to.2.foJ.39-b.&  82. g 
Operi  manuG  tuaium  porri- 
gesdexteram.  to.  t.fo.joi.b 
Cap.  j j.  Bibit  quad  aquamini 
quitatem.to.  2.  fol.  2 74.5 

Sonitus  terroris  Temper  in  au 
ribus  impij.to.2. fol. 229.0 
Impius  cu  pax  (it,  ille  Temper 
inddias  TuTpicatur.  to.i.fol.247. 
h.&  to.2.f.f7.c.&  1;  1. a 

Non  ditabitur  neque  pcrTcue 
rabit  fubftantiaeius . to.t.f.73.b 
Cap. 16.  Ecce  in  cxlo  teftis 
mens.  to.  z.  fol.  2op.g 

Cap.  1 7.  Solum  mihi  Tupereft 
Tepulchrum.  to.  2. fol.  1 82.f 
Non  peccaui,&  in  amaritudi- 
nibus  moracur  oculus  meus.  t.2. 
fol. 2 28. h 

Pone  me  iuxtate,  & cuiuTuis 
manus  pugnet  contra  me. to.  i.f. 
323. g.  & to.2.fol.288.c 

Putrcdini  dixi,  pater  meus  es 
tu.to.  i.fol.  13  6.g.  & if  i.e 
Cap.  1 8.Deuoret  pulchritudi- 
ncm  cutis  eius.  to.  2.foI.23o.d 
Cap. 19.  Ecce  clamabo  vim  pa 
ties,&  ncmoaudict.to  i.f.392.d 
Quad  euulfx  arbori  abftulit 
fpem  meant  to.t. fol. 289. g.&  to. 
2.foL374.f 

Vcnerunt  latrones,&  Tecerunt 
fibi  viam. to.  i.fol. 92.f 

Dcrelift.i  funt  tmmodo  labia 
mea  circa  detes  meos.c.i.f.330.11 
MiTeremini  mei , miferemini 
mci.t.i.f.  1 78.e.  & to.  2.fo.  1 84.  c 
Manus  domint  tetigit  me.  to. 
l.fol.2  2o.a 

Rursu  circundaborpelic  mea. 
to.2.fol.  iS3.g 


Gaudium  hypocritar  ad  inftar 
punfti.to.i.fol.  199.C.  & to. 2. fol. 
92.C.&  24^.  b 

Cap.  20.  Si  afeenderit  vfque 
adexium  Tuperbia  cius.to.  i.fol. 
I4^.b.&  1 0.2. fol. 20.  g 

Veluc  iomnium  auolans  non 
inuenietur.to.  2.fol.  1 83  .a 

Olfa  eius  plena  Tunt  vitijs  ado 
Jefcentiz  Tu z. to. i.fol. 8 6.f.&  to. 
2.fol.2i4.b 

Cum  enim  dulce  Tuerit  in  ore 
eius  malunt , abfeondit  iliud  Tub 
lingua  eius.  to.t.fol.2 1 4.  b 
No  videat  riuulos  fluminis  to 
retismellts&  butyri.r.2.f.ioo.f 
Reuelabunt  czli  iniquicatem 
eius  to. i.fol. 2 20.  g 

Cap.  21.  Tenent  tympanum  Sc 
cithara,ducGt  in  bonis  dies  fuos, 
& in  punfto  ad  inferna  defeen- 
dunt.to.i.fo.$>o.d.&  7f  .b.&  t‘92. 
f.&  to.  2.  fol.  2^7. c 

Vbi  eft  dornus  principis,&  vbi 
tabernacula  impioruPt.i.f.  i4<J.e 
Cap. 23.  VcliigiaeiusTecutus 
eft  pesmeus.t.2.f.i78.b.&  2i7*e 
Deus  molliuit  cor  meum.  to. 
I. fol.  3 01.  a 

C*/>.24.0culus  adulteri  obfer 
uat  caliginem.  to.2.fol.ioo.  d 
Malcdi&a  (it  pars  eius  in  ter 
ra.to.i.fol.3i.g 

Adnimiunt  calorem  trandet 
abaquisniuium.  to. i.fol. 234.  b 
Pauit  cniut  ftcriles,&  qux  n5 
parit.to.i.fol- I93«d 

Eleuati  fufct  ad  modicum , & 
no  Tubfiftet.*f.i46.  c.  & 2 34.d 
Cap. 2f.  Nunquid  eft  nunte- 
rus  militum cius.to.  i.fol. 2 13.  c 
Stellg  non  Tunt  ntundz  in  co- 
(pedu 


SACR^  SCRIPTVR  JE. 


fpeftu  eius.to.i.  fol.iy.c.  & to. 
2.fol.nx.e.&  173.  d 

Gigantes  gemunt  Tub  aquis. 
tax.fol.370.  b 

Column?  cadi  pauent  ad  nu- 
tum  eius.to.  j.fol.22i.b 

Cap.i  7.  Viuit  Dcus,qui  abftu 
lit  iudicium  meum  , & omnipo- 
tens,qui  adamaritudincmaddu- 
xit  animam  mea.to.i.fol.3oy.  g 
Donee  deficiam,  non  recedam 
ab  innocentia  mea.  to.  2.  f.hp.  b 
Cap. 28.  Lapis  folutus  calore, 
in  xs  vertitur . tomo  2. fol. 97-  b 
Qui  fecit  ventis  pondus.to.i. 
fol-434-b  . 

Cap.  29.  Qu  is  mihi  tribuat,vt 
fim  iuxta  menfes  priftinos?  to.i. 
folio  1 2p.a 

C«/>. 30. Pharetram  fuam  ape- 
ruit,&  afllixit  me.to.  1.  fo.27i.a 
Mutatus  es  mihi  in  crudelc . 
to.i.fol.276.f 

Eleuafti  me, & quad  fuper  ue 
turn  ponens  elififti  me.  tomo  1. 
folio  ipS.c 

Frater  fui  draconum,&  focius 
ilruthionum.tom.  i.fol.43  6.f.8c 
to.2.fol.333.f 

Cap. 3 1.  Ab  infantia  mea  cre- 
dit mecum  miferatio.t.2.f.8o.  h 
Si  defpexi  prxtereuntem , eo 
quod  non  habuerit  indumentu . 
to.i.fol.  1 7 1 .f 

Semper  enim  quad  tumentes 
fuper  me  flinftus  timui  Deum.to 
mo  1 .fol.  1 79.  d 

Si  vidi  folcm  cum  fulgeret.to. 
i.fo  39-d.&2o6.a  ‘ 

Si  ofculatus  fura  manfi  mea. 
tomo  2.fol.2i5.h 

Si  gauifusfumadruina  iniroi 


a mei.t.t.f.i73>b.  & t.z.f.  3 y 6.  d 
Si  abfcondiquafi  homo  pecca 
turn  meum.to.2.f.yo.h.&  ip7.d 
Cap.} ; 2.  Non  accipiam  perfo- 
nam  viri.to.2.fol.3o8.  c 

Cap.  33 . Ecce  & me  ficut  8c  te 
fecit  Deus,&  de  eodem  luto.to. 

1. fol.i  y i.d.&  to. 2. fob  3 7f • a 
Increpat  quoque  per  dolorem 

in  leftulo,&  omnia  ofla  eius  mar 
cefcere  faci  t.to.  1 .fol.  1 4 y .d 
C/i/>.34.Regnarefacit  homi- 
nem  hypocritam  propter  pccca- 
ta  populi.to.2.fol.3i6.h 
Cap.  36.  Non  tefuperet  ira,  vt 
aliquem  opprimas.to.  2.  fol.  3 y.  d 
Cap.  3 S.Vbi  eras  quando  pone 
ba  fundamenta  terrzfr.z.f.zic.h 
Circudedi  illud  terminis  meis, 
& dixi,vfquc  hue  venies , & non 
procedes amplius.  to.i.fol.  183. 
b.&  3C0.I1 

Cap. 39.  Nunquid  ad  prxce- 
ptum  tuumeleuabitur  aquila?t» 

2.  fol. 3 io.h.&  34C.C 

Vnum  locutus  fum,quod  vti- 
nam  non  dixidem.to.2.fol.8.  h 
C4p.40.Si  babes  brachiu  ficut 
Deus,  circunda  tibi  decorem.to. 
i.fol.403.g.&  to. 2. fol. 2 1 y.g 
Ecce  abforbebit  flumina  , & 
non  mirabitur.to.i.fol.244.b.& 
to.  2.  fol.  378.  b 

Cap.41.  Corpus  eius  quad  feu 
ta  fufilia.tomo  2.fol.  1 7.d 

De  ore  eius  procedunt  lampa 
dcs.to.2.fol.54-c 

Halitus  eius  prunas  ardere  Ta- 
cit, to.  1. fol.  197.  g 

Cor  eius  indurabitur  tanqua 
lapis.tomo  i.fol.4$.e.&  fo.347. 
d.&  3(2.  f 

Non 


INDEX  AVTHORITATVM 


Non  eft  potcftas  fuper  terra 
qux  comparetur  ei.  to.z.fol.  11. 
c.&  fol.zotf.g 

Idcirco  ego  me  reprehedo,  & 
pxnitentiam  ago.  to.i.  f?iyo.h 
& 370.3 

Iobautem  feruus  meus  ora- 
bit  prouobis.to.2.f.7<*. 

EX  PSAL. 

Pfal.  i.Beatus  vir  qui  no  abijt 
in  cofilioimpiorum.  t.z.f.zz  i.d 
Et  in  cathedra  peftilentix  nd 
fedit.tomo  i.fol.z8o.b 

In  lege  domini  fuit  voluntas 
cius.tomo  z.fol.  ipo.e 

Sed  in  lege  eius  meditabitur 
die  fit  node,  tai.fol.  368.  c 
tanejuam  lignum  quod  plantatfi 
eft  fecus  decurfus  aquarum.  to. 
1 .f.  3 po.d.  & 3P 1 .a.&  4 1 7.3 
Frudu  fuum  dabit  in  tempore 
luo.to.z.fol.  1 z8.  e.  & 284.  g 
Non  fic  impij  no  fic,  fed  tan- 
quam  puluis.romo  i.fol.7  y.h 
Pfal. 2.  Qui  habitat  in  cslis, 
irridebit eos.  tomo.z.f.  zp.a 
Ego  autem  conftitutus  fum 
rex  ab  co.tomo.z.fol.  367.C 
Poftulaa  me  & dabo  tibi  gen 
tes  hxreditatem  tuam  . tomo.r. 
fol.z74.b.&  to.z.fol. 87  g 
Tanquam  vas  figuli  cofringes 
eos.tomo  i.fol.4i7.g 

Apprehenditedifciplinam,ne 
quando  irafeatur  dominus,&'  pe- 
reatis  dc  via  iufta.  to.  1 .fol.yp.h. 
& tomo  2/0.3  60.  f 

Pfal.  4.  Filij  hominuvfquequo 
graui  cordc?  tomo  i.fol.38o.h. 
& 3py.  a.  & 42 y.  d.  & tomo  z. 


fol.zz3.c.  & z3z.f.g.&  343. d 
Irafcimini  & nolite  peccarc . 
tom.z.fo.3<?.  h 

In  pace  in  idipfum  dormiatn 
& requiefcam.to.i.fo.  z88.g 
Pfal .y.  Scpulcrum  patens  eft 
guttur  eorum. to.z.fol.  z8o.d 
Pfal.fi.  Quoniam  non  eft  in 
morteq.  mentor  (it  tui.t.i.f.73.a 
In  inferno  autem  quis  confice 
biturtibi?to.z.fol.itf4.h 

Laboraui  in  gemitu  mco . to. 
z.fol.i  10.C.&  zz8.g 
Lauabo  per  lingulas  nodes  le 
du  meu  , lachrymis  meis  ftratu 
meu  rigabo.to.i.  f.tfo.c.  & i8p.d 
& to.z.fol.  1 8p.c.&  1 88. h 

Inueteraui  inter  omnes  inimi 
cos  meos.  to.  i.fol.304.f.g 
Conuertantur  & crubefcant 
valde  velociter.to.z.fol.2p  i.d 
Pfal.7.  Domine  Deus  meus 
(i  feci  iftud,  (i  eft  iniquitas  in  ma 
nibus  meis.to.i.fol.3  y 6.  d 
Si  reddidi  retribuentibus  mi- 
hi  maIa.to.i.fol.i73.b 

Deusiudex  iuftus,fortis  & pa 
tiens  nuquid  irafeetur  per  (ingu 
los  dies  ? 1. 1 .f.  y .g.&  t.  z .f.  1 7 1 -d 
Nificonucrfi  fueritis,  gladiu 
fuum  vibrauit.to.  z.fol.  1 54.  h 
Ecce  parturit  iniuftitia,conce 
pit  dolorem.to.z.fol.y  3.C.&  toi. 

Pfal.  8.  Domine  Dominus 
nofterquam  admirabile  eft  no* 
men  tuum.tomo  i.fol.  7pf 
Quid  eft  homo,  uodmemor 
es  eius?  to.z.fol.2  2o.e.  & zp£.a 
Omnia  fubiecifti  fub  pedibus 
clus.to.  i.fo.z43.g.&  to.2.f.z5.e 
Pfal.9.  Qui  exaltas  mede  por 
tis  mortis,  to.  z.fol.  178. c 

Con- 


r . 


SACRiE  SCRIPTVRJE. 


Conucrtantur  pccca cores  in 
infernum.  to.  a .fo.  1 69.  c 

Patientia  pauperum  non  peri 
bicin  finem.to.i.fo.i7<s.d 
Vt  feiant  oes  getes  qm  homi- 
nes funr.to. j.fo.prxterea  io7.h 
Vt  quid  dominc  receflifti  Ion 
ge.to.i.fo.i77.d 

Laudatur  peccatorin  defide- 
rijs  amnia:  fux,  & iniquus  bene- 
dicitur.to.2.fo.62.d.e 

Non  eft  Dcus  in  confpedu 
cius.to.2.fo.i82.c.&  t.2.f.  1 16.( 
Inclinable  fe,  & cadet  cum  do 
minatusfuerit  pauperum . to.i. 
fol.vero  1 13.I1 

Propter  quidirritauitimpius 
Deum.to.a.  fo.prxterea  172/ 
Qnoniam  tu  Jaborcm  & dolo 
rem  conlidcras.  to.  1. fol. 27. d.  & 
84. f.Sf  fo.l7i.d 

Tibi  derelidus  eft  pauper, or- 
phano  tu  eris  adiutor.to.  i.f.prx 
terea  170.C.&  i7i.d.Tum  etiam. 
to.2.fol.73.f.  & fol.ctiam  160.C 
& fol.prxterea  17p.l1 

Cocere  brachiO  peccatoris,  & 
maligni,qu£returpcccatfi  illius, 
& noninuenietur.  to.  1/0.30/ 
Pfal.  x o.  Vt  fagittent  in  obfeu 
ro  redos  corde.tomo  2/oI.prx- 
terea  36.I1 

D ominus  in  teplo  fan  do  fuo. 
to.i.fol.2?5.h 

Pfal.  11.  Saluum  me  fac  do- 
mine,  quoniam  defecit  fandus . 
to.  1 .fol.  292. d.&  to.prxterea  2. 
fol.  2 62. h 

Qni  dixerunt  lingua  noftram 
magnificabimus , labia  noftra  a 
nobis  (unt.  to.2.fol.vero  28o.h 
Tu  dominc  feruabis  nos  & cu 


ftodies  nos  a gencrationc  hac  in 
xternum . to.  t.f.prxterea  207.f 
In  circuitu  impij  ambulant, 
fecundum &c.  to.  i.tp.vcro  352. 
& fol.  3 90. e.  &I0I.34I’  b.  Turn 
etiam. to.  2.fol.vcro  268.I1 
Pfal.lt.  llluminaoculos  me- 
os,ne  vnquam  obdorniia  in  mor 
te.to.  1J0I.3 99.  d.  & prxterea. 
tomo  2.  fol.po.f 

Pfal.i$. Dixit  infipiens  in  cor 
deluo,  non  eft  Deus.to.i.  folio 
vero  37p.b 

Sepulchrum  patens  eft  guttur 
eorum.ro.  1. fo.  3 5 c.h 

Venenum  afpidum  fub  labiis 
eorum.to.2.fol.  1 j 2.h.Tum  prz 
terea  fol.238.ft 

Qui  deuorant  plebcm  meam 
ficut  cfcam  panis.tomo  1 .fol.  ve- 
to I70.b 

P/4/.14.  Dominequis  habita 
bit  in  tabernacuIotuo?to.i  .folio 
347.b.  Turn  etiam.to. 2/0.48. b 
& fol. 23  2.3 

Et  opprobrium  non  accepit 
aduerfus  proximos  fuos.  tom. 2. 
fol.vero  1 f 2.d 

Ad  nihilum  dedudus  eft  in 
confpedu  eius  malignusrtimen- 
tesautem  dominum  glorificat. 
tomo  2.  fol.74.b 

Pfal.  if.  Multiplicatx  funt 
infirmitates  eorum,poftca  acce- 
lcrauerunt.tomo  i/ol.vero  78/ 
Turn  prxterea.f0l.3p 2. a 

Dominus  pars  lixreditatis 
mex,  & calicis  mei.tomo  2/0I10 
prf  terea  21 6/ 

Prouidebam  dominu  in  con- 
fpedu mco  lemper.  to.  2/0.8  f.d 
&126/ 

c Quo- 


' 


INDEX  AVTHORITATVM 


Quoniam  a dextris  eft  mihi 
ne  comouear.to.i.f.jSterea.  207.2 
P/al.  1 6.  Propter  verba  labio- 
rtim  toorum  ego  cuftodiui  vias 
duns,  to.i.fol.3  52.  h.  &prxte- 
rea.co.x.fol.  i6i.e 

Adipcm  luum  conclufcrunc. 
to.T.foI.i7i.c 

Oculos  fuos  flatuerunt  decli- 
narein  terram.to.  i.fol.  ioi.b.& 
109. f.&  2 4i.d.&foI.  prxterca. 
393-d. & to.2.fol.84.c 

Sufceperunt  mequafi  Ieopa- 
ratus  ad  prxda.t.2.f.  vero.3  6 1.  H 
Tunc  fatiabor  cum  apparuerit 
gloria  tua.to. i.fol.  1 10.fi.  & fol. 
3 2 3 .h.&  fol.  prxrerea.  3 5 3 . b 
P/al.  1 7.  Laudansjinuocabo  do 
minum.to-  i.fol.4i8.h 

Torrentesiniqtmatis  contur- 
bauerunt  me.  to.i.f.vero.jj6.  d 
Commota  eft  & contremuit 
terra.to.2.fol.283.f 

Pofuit  tenebras  latibulu  fuu. 
tomo  1. fol.  41 4.  h 

Et  intonuit  decoelo  dominus, 
&altilfimusdedit  vocem  fuam. 
tomo  a.fol.vcro  202. b 

Etrctribuet  mihi  dominus  fc 
cundum  iuftitiam  mcam.t.2.fol. 
vcro  lotf.c 

Cum  fan  do  fanfius  eris,&  cu 
peruerfo  peruerteris.to.2.fol.ve- 
ro 

No  in  virtute  nica, fed  in  Deo 
meo  tranlgrediar  murum.  tomo 
l.foliojj.g 

Protc&or  eft  omnifi  fpcrantiu 
in  fe.  to.  2.foI.prartcrca  201. f 
Difciplina  tua  corrcxit  me  in 
fincm.to,2.fol.77.d. 

P/al.  1 8.  In  omncm  tcrram 


exiuit  (onus  corum.  to-i.fol.ve- 
to  87.C 

Exultauit  vt  gigas  ad  curren-- 
d^m  viam.to.i.fo.58o.g 

Lex  domini  immacniata  con- 
ucrtens  animas.  t.  i.fo.  veto  ifu 
e.&  to.a.fo.m.h 

Teftimoniu  domini  fidc!e,fa- 
pientium  prxftans  paruulis.  to- 
mo i.fol.  vero  prxrerea  44-g 
Iuftitia  domini  vera  iuftifica- 
ta  in  femetipfa  to.i.fo.99.e 
Deliderabilia  fupcr  auru,&c. 
tO. I. fol. 2 2t*.C 

In  cuftodiendis  illts  retribu- 
tio  multa.  to.i.fol.8o.d 

Ab  occultis  meis  munda  me 
domine,&  ab  alienis  parccferuo 
tuo.to.2.fol.i  ^4g 

Si  mci  non  fuerint  dominati  » 
tuncimmaculatus  ero.to.i.  folio 
3 jtf  .f.&  to.  2.  fo.  3 1 9.  f 

P folio.  Pones  eos,  vt  diba- 
num  ignis.to.  i.fo.77.b 

Pfol. 21.  Intefperauerunt  pa 
tres  noflri.to.  1. fo.  1 tfS.d 

Ego  autcm  fum  vermis,  & n6 
homoto.  i.fo.  3 8 7.b.&  foLprae- 
terea  421.3 

Faftum  eft  cor  meum  ficutce 

ra  liquefcens.to.i.fo,347.f.g 
Circumdedcrunt  me  cane* 
multi. to. i.fo.2  74.c. & tomo  2. 
fol.  3 £3.  f 

Concilium  malignatium  ob- 
feditme.to.2.fo.3io.g 

In  medio  Ecdefix  laudabo 
te.to.2.fo.230.g 

Edent  paupercs  & faturabuo- 
tur.to.i.fol.prxterca  3 17*<1 
Reminifcentur,&  comiertcn- 
tur  ad  dominum.  to.  1 . fol.  3 3 ? •* 


5 A C R jE  SCRIPTVR-E. 


Pfal.ix.  Dominus  regit  me, 
& nihil  mihi  deerit.to.i./Ti  y4.h 
Pfal. 23.  Domini  eft  terra,  & 
plenitudo  eius.to.i.fo.67.d 
Innocens  manibus,  & mundo 
corde.to.  i.fo.  3$i.d 

Pfal.  24*  Deli&a-  iuuentutis  ' 
mef  ,&  ignorantias  meas  ne  mc- 
mineris.to.i. fol. 454.3 

Dulcis  & redus  dominus. to- 
mo  i.fol.io*  .g 

De  neccflitatibus  mets  erue 
me.to.  i.fo,  324^ 

Pfal.  if.  Non  fedi  cum  conci 
!io  vanitatis.to.2.fol.2  2i.d 
Lauabo  inter  innoccntes  ma- 
tius  meas.  to. i.f.praecerea  263.3 
Pfal.  16.  Dominus  illumina- 
tio  mea,&  Talus  mea, quern  time 
boPto.i.fol.28p.d 

Dominus  protedorvitj  mej , 
i quo  trepidabo  ? tomo  x.fo.  ve- 
to 288.0 

Exquifiuit  te  facies  mea.to.2. 
fol.92.b 

Ne  declines  S ira  a feruo  tuo, 
ae  atu  rtas  faciem  ttiam  a me.to 
mo  2.fol.i2  j.e 

PfaLij.  Qui  loquuntur  pa- 
ccm  cum  proximo fuo, mala  au- 
ccm  incordibus  eorum.  to.  i.fo. 
veto  2^4.h.&  tomo  pratterea  2. 
fol.vcro  280.  d 

Pf  LiS.  Vox  domini  in  virtu 
tc,vox  domini  in  magnificentia. 
to. i.fo.  1 g.&  fo.etiam  426.C 
In  templo  eius  o nines  dicent 
gloriam.tom.x.fol  io6.g.  atquc 
folio  i4o.b 

Tfal.19.  Egoautem  dixi  in  a- 
bundamia  mea , non  mouebor. 
to.i  fol.  ij>4.d 


Pfal. 30.  Eftomihiin  Deum 
protedore,&  in  locum  refugij . 
to.i. fol. 388.3 

Fadus  Turn  tanquam  vas  per- 
ditum.to.2.fol.vero  343.3 

Quoniam  veritatem  requirec 
dominus.  to.i.fol.prsterea4?.f 

P/4/.3 1.  Bcati  quorum  remif- 
fae  fuiit  miquitates,&  quorum  te 
da  Turn  peccata.  to.i.f.przterea. 
i88.b.atque  etiam  fol. 43  2. f 

Beatus  vir  cui  non  imputauit 
dominus  peccatum.ro.  i.f.2.?6.g 

Tues  refugium  meumatri- 
bulatione,qua?  circundcdit  me. 
tomo  2.  fo.7 9-C.&  1 77.b. 

In  chamo  & frzno  maxillas 
eorum  con  (fringe,  to.  2.  fol.  prac- 
terea  205  .e 

Pfal. 3 2.  Et  omnia  opera  eiut 
infide.to.2.fo.io2.d. 

Ponens  in  thefauris  abiflos. 
to.2.fol.284.d 

Dominus  diftipat  confilia  gc- 
tium , & cogitationcs  populorG. 
to.2.fol.io4.g 

Pfal.11.  Accedite  ad  eum,  & 
illuminamini.to.i.fo.vcro  287.C 
& ro.a.foJ.Sf.f 

Guftate  & videte  quoniam 
fuauis  eft  dominus.to.t.fol.vero. 
21 2.h.&  fol.prattcrea  «?4  g & f. 

114.  d 

Quiscft  homoqui  vult  vita, 
diligit  dies  vidcrebonos?  to.i.f. 
veto.  1 j2.f 

Prohibe  linguam  tuam  a ma- 
lo,&  labia  tua  nc  loquitur dolu. 
tomo  z.fol.42.d 

Oculi  domini  fuper  iuftos , & 
aurcseius  in  preccs  eorum, vul- 
tus  atitem  domini  fuper  facicn- 
ex  tes 


INDEX  AVTHORITATVM 


tes  mala.tomo  2.foI.vero  pr^te- 

rea  l49‘8  n , • § • • • 

Prope  eft  dominus  his  qui  rri 
bulato  funt  corde.to.i.fo.i7P  h 
Mule*  tribulationcs  iuftoru , 
& de  omnibus  his  liberauit  cos 

^ominus.to.i.fo.ioz.d 

Cuftodit  dominus  omnia  ofla  ' 
eorum.to.i.fol.  lo.h 

pfal.  34.  Retribnebant  mihi 
mala  pro  bonis.to.2.fo.3^4.d 
Cum  mihi  molcfti  eftenc , in- 
duebar  cilicio.to.2.fo.  1 6i.g 
Diflipati  funt  nec  compunfii. 
to.i.fo.zy.c.  & to.2.fo.zoo.h 
Pfal.  35.  Noluit  intelligcrc, 
vt  beneagcrct.to.  i.fo.7j.b 

Inebriabuntur  ab  vbertate  do 
mus  tu*.to.2.fo.34o.f 

No  veniat  mihi  pes  fuperbig. 
tomo  i.fo.262.2 

Pfal  3 6.  Adnuc  pufillum  , & 
non  erit  pcccator.  to.  2.fol.i6o.d 
Gladiumeuaginauerunt  pec- 
catores,&  intendcrunt  arefi  fufi. 
tomo  i.fo.43^.d 

Intret  in  corda  ipforum  gla- 

dius  corum. to.i.fo.42S.d 

Melius  eft  modicum  iufto  fu- 
per  diuitias  peccatorum  multas. 
tomo  2.(0.313.0 

Nouit  dominus  dies  imma- 
culatorum.to.2.fo.3  2p.d 

Inimici  domini  mox,vt  hono 
rificati  fucrint  & exaltati.dcficie 
tes  quemadmodum  fumusdefi- 
cient.to.i.f.42.g.&  to.2.f.34i-h 
Cum  ceciderit  non  collide- 
tur.tomo  i.fo.io.h.&to.z.folio 
204-g.&  20P.g 

Vidi  impium  lupercxaltatu , 
& elcuatum.  to.2.fo.i3  7-f 


Pfal.  3 7.  IniquitatCl  me*  fil- 
pergreft*  funt  caput  meum  , 8c 
ficut  onus  graue  grauat*  funt  fu 
per  me.  to.i.fo.2P3.e.  & 43 
& to.  2 .fo.  1 3 7.a.&  2 4p.f 

Putruerunt  & corrupt*  funt 
cicatrices  mcx.to.  2. fo.  1 tfp.h 
Tota  diecontriftatus  ingredie 
bar.to.2.fo.p6.f 

Dercliquit  me  virtus  mca.  to 
mo  2.fo.zpz.h 

Ego  autem  tanquam  furdus 
non  audiebam.to.i.fo.4zo.d 
Qui  retribufit  mala  pro  bonis 
dctnliebant  mihi.to.a.fo.2P3.h 
P/al.  3 8.  Dixi  cuftodiam  vias 
meas  , vt  non  dclinquam  in  lin- 
gua mea.tomo  2.fo.8.h 

Pofuiori  meo cuftodiam.  to- 
mo 2.fol.^3«f 

Obmutui,&  humiliatusfum, 
& filui  a bonis,  tom.i.folio  330. 
atqueto.2.  fo.367.b 

Etfubftantia  mea  tanqua  ni- 
hilum  ante  te.to.i.fo.3  ip.b 
Verumtamen  vniuerfa  vani- 
tasomnis  homo  viuens.tomo  1. 

fo.3  40.c.&  393^ 

Verumtamen  in  imagine  per- 
tranfit  homo.  to.  i.fol.2i7.h.& 
58p.b.&  4i3.e.&  to.2.fo.i2y.c, 
Obmutui  & attendi , quonia 
tu  fecifti.to.i.fo.i5p.c 

Auribus  percipe  lachrimas 
meas.  to.i.fo.2jo.f 

Aduena  ego  funt  apud  te , & 
peregrinus  ficut  omnes  patres 
mci.tomo  i.fo.3 3p.g 

Py«/.39.1ncapite  libri  feriptt* 
eft  dc  me.  to.  2.fol.pr*tera.iy4.e 
Circundedcrut  me  mala, quo 
ru  non  eft  numerus.to,2.f.  3 i6.c 
Conj- 


SACRiE  SCRIPTVRjE.  t 


Cbmprehenderuntme  iniqui 
tates  mex.to.i.fo.43  2.d 

Pfal. 40.  Beams  virquiintcl- 
ligitfitperegenum  8c  paupere  . 
tomo  i.fo.zitf.b 

Qui  cdcbat  panes  meos,ma- 
gnificauit  fuper  me  fupplanta- 
tioncm.  to.  1 . fol.4 1 6.h 

Pfal. 41.  Qucadmodu  defide 
rat  ceruus  ad  fonces  aquarfi,  ita 
defiderac  anima  mea  ad  tc  Deus. 
t.  i.f.3 1 7.b.&4  lo.d. 8c  t.z.  1 89.  d 
Abifl'usabifluminuocat.to.2. 
fol.2  7.a.&  i73-f.&  z8p.g 
• ' pfal. 42.  Quare  me  repul ifti, 
8c  quare  triftismccdo  ?to.i.fol. 
veto  1 77-d 

Pfal. 43.  Vendidifti  populum 
tuum  fine  pretio . to.2.fo.2 14. g 
Humilialti  nos  in  loco  affii- 
dionis.tomo  i.fo.So.d 

Ipfe  cnim  nouit  abfcodita  cor 
dis.tomo2.foL3 19.C 

Exurge , quare  obdormis  do> 
"minc?to.  i.fo.2  j.h.&  150. d 
Pfal. 44.  Diftiifa  eft  gratia  in 
labijs  tuis.  to.  2.fol.  1 8p.g 
Obliuifccre  populum  tufi  , 8t 
donium  patris  tui . to.2-fol.6f  .f 
Omms  gloria  eius  filial  regis 
ab  intus.to.i.fo.43.h.&4i3.d 
Pfal. 4 f.  Deus  nofter  refugiu 
6c  virtus.to.i.fo.io.d 

Adiutorin  tribulationibus.to 
mo  2. fol.339.fi 

Fluminis  impetus  lartificat  ci 
uitatem  Dei.to.z.fo.pi.h 
Concurbatar  font  gentcs, 8c  in 
dinata  lunt  rcgna.to.2.  fo.329.lt 
Vcnite  8c  videte opera  Dei, 
terribilis  in  confilijs  hominum . 
10.1.284.0 


Vacate  & videte  quooia  ego 
fum  Dcus.to.z.fo.i4o.d 

/y«/.4S.Siuuil  in  vnum  diues 
8c  pau per.to.  i.fo.  1 03. c 

Non  dabit  Deo  placationem 
fuam.  to. i.f. 221. g.&  fo.399.fi 
Et  relinquent  alicnisdiuitias 
fuas.  to.  1.  fol.vcro  6o.d.8c  folio 
1 io.f.8c  13 1. b 

Homo  cu  in  honore  diet, non 
intellcxit.  to. i.fo.67.h.&  f.68.c 
atque  436.d 

Sicut  oues  in  inferno  pofiti 
iut,mors  depalcet  eos.  t.i.f.76.h 
Ne  timneris  cum  diijes  faftus 
fucrit  homo,  tomo  i.fo.  I4.h 
Cum  interierit  n6  fumet  01a , 
ncc  defeedet  cum  eo  gloria  eius . 
to.i.f.42.g.  8c  f.pra:terca.25  3.  b 
Pfal.  49.  Deus  manifefte  ve- 
niet , Deus  nofter  8c  non  fiiebit. 
tomo  i.fol.vero  2i4-g.&  praete- 
rea.tomo  2.fo.2f9.e 

Inuoca  me  in  die  tribulatio- 
ni$,erua  te,  8c  honorificabis  me. 
to.  i.fo.pritcrea  289.3 

Si  videbas  furcm,currebas  eft 
co.to.2.fo.62.e 

Os  tuum  abundauit  malitia , 
8c  lingua  tua  concinnabat  dolos. 
tomo  a.fol.28o.a 

Arguam  te,8c  ftatuam  contra 
facicm  tuam.  tomo  1 .fol.praete- 
rea  38.fi.8c  to.2  fo.j6.b 

Pfal.jO.  Milercre  mei  Deu* 
fecundum  magnam  mifericordiS 
tuam.  to.-1.fo.286.  c.atque  prac- 
terea.to.2. fol.33p.fi 

Quoniam  imquitatem  meant 
egocognofco.  to.i.fol.xo6.g  8c 
praeterea.tomo  2.fo.7.a&  f.i7.d 
e.&fol.203.c 

e 1 Pcc- 


INDEX  AVTHORITATVM 


Peceatum  meum  contra  me 
eft  fempcr.to.  i .fo.  1 07.  e 

Tibi  fbli  peccaui,  & malu  co- 
ram te  feci.t.  1 .f.  prretcrea  432.3 
Ecce  cnim  in  iniquitatibus  co 
ceptusfum.to.i. fo.283.fi 

Alperges  me  dfie  hyfl'opo,  & 
mundabor.  t.i.f.prxteica  267.3 
Lauabis  me , & fuper  niuem 
dealbabor.  to.i.fo.4iy.b 
Cor  mundu  crea  in  me  Dcus, 
& fpiritu  return  innoua  in  vifee 
ribus  meis.  to.i.f.33.e.&  f.y8.h 
Ne  proijcias  me  a facie  tua.t. 
j.f.3  5 2.c.atque  ct.to.2.f.3z6.d 
Redde  mihi  l^titiam  faluta- 
ris  tui.to.i.fo.19  i.d 
Spiritu  principali  cofirma  me. 
to.i.fo.42f.b 

CorcStritum  & humiliatum 
Dcus  non  defpicics.to.i.f.n^.h 
& to.2.fol.i4o.g 

ffal.ii.  Sperauitinmultitu- 
dincdiuitiarG  fuaru.to.i.fo.^.h 
P/i/.f  2.Qui  dcuorant  plcbe 
mca  (icuteica  panis.t.2.f.3  i6.h 
Pfal.i}.  Voluntarie facrifica- 
bo  tibi.to.  2.fol.  3 3 7.d 

Pfnl. 5 4.  Quisdabh  mihi  pe- 
nas  ficut  columbx?  tomo  2. folio 
vcro6y.h 

Etnon  dcfecit  dc  plateis  cius 
vfura,&  dolus. to.2.f.vcro  248.3 
Si  'inimicus  mens  maledixif- 
fet  mihi.fullinuifFem  vtiqite.to- 
mo  i.fol.i6z.a.&  to.i.f. 36o.e 
Veniat  mors  fuper<llos,&  de 
feendant  in  infernum  viucnccs . 
to.i.fo.prxtcrca  377.8 

Vefperc,  & mane , Scmeridie 
narrabo.t0.2.fo.£2.a.  atque  fol. 
etiam  i68.h 


Iafta  cogicatum  tuum  in  do* 
mino,&  iple  te  enutriet.  to.  1 So, 
prxtcrea  243-d 

Virt  fanguinum  &dolofinon 
diniidiabunt  dies  fuos.  to.z.foL 
1 6 8.b.atque  fo.  1 69.C. 

Pfal.n.  Pro  nihilo  faluos  fa- 
cies illos.to.2.fo.4i.b 

Pfal.  j 6.  Mifereremci  dne# 
quoniam  conculcauit  me  homo 
tota  dic.to.z.fo.^8.a 
Lingua  eorfi  gladius  acutus  • 
to.i.  fol.jy.h.  & prxterea.to.2. 
fol.  J7.c 

Pfd.il.  Sicutafpidisfurdx, 
& obturantis  auresliias.  to.i.fo. 

62.d.&  tO. 2. f.  204. b.  & f. 225>.t> 

atque  prxtcrea  folio  etiam  231. 
c.&  3 3 o.f 

Supercecidit  ignis,  & non  vi- 
derunt  folcm.to.  i.fo.77*d 
Manus  fuas  polluit  in  fangui- 
guine  peccatons.  to.  1 .fo.  1 78T 
Pf»l.i%.  Non miferearis om- 
nibus qui  operantur  iniquitate. 
to.i.fojoi.h 

Conucrtentur  ad  vefperatn  , 
& famem  patietur,vt  canes.to.t. 
foI.vero30i.h.&  i6i.f 

Fortitudinem  meant  ad  tccu 
ftodia  m . to.  1 . fo.  3 20. c 

Mifericordia  cius  prxueoice 
me.to.2.fo.3oi.a 

Dcus  ollendit  mihi  fuper  ini- 
micos  meos,nc  occidas  cos.  to.  a. 
fol.vero  202.e 

Pfal.  i 9.  Dedifti  metuenti- 
bus  te  fignificationem,  vtfugiae 
a facie arcus.to.i.fol.30.c.atque 
fol.  2 2 1. H 

Da  nobis  auxilium  detribu- 
latione.to.2  fol. 80. d 


SACK-*  SCRIPXVK*. 


tfal.il.  Mendaces  fiJij  homi 
Bum  in  ftateris.to.i.fo.y  2.d 
Diuitix  fi  aflluant  nolite  cor 
apponere.to.i.fol.vero  1 3 1 .b & 
fol-36.c.&  fol.4oy.a.&  fol.prx- 
tcrca  41 3-e 

Pfal.ii.  In  terra  defcrta , in> 
uia,&  inaquofa-to.  i.fol.ytf.d.  & 
fol.etiam  70.3.  turn  prxterea  to 
mo  z.fo.ioi.g 

Sic  mcmor  fui  tui  fuper  ftratG 
mcum.to.2.fol.vero  no.g 
Pfal.il.  Exacuerunt  ,-vr  gla- 
dium  linguas  fuas.to.i.fo.ps.h 
Narraucrunt,vt  aUconderent 
Jaqucos.to.  i-fo-36o.d 

Acccdet  homo  ad  cor  altfi,& 
exaltabitur  Dcus.to.2.fo.i26.b 
Pfal.ij.  Oculi  cius  ad  gcntes 
refptci  u n t . t o.  2 .fo.  2 y 6 .d 

Tranfiuimus  per  ignem,  & a- 
quam.to.i.fo.zoo.d 

£t  eduxifti  nos  in  refrigeriG . 
CO.  2 -fo  1.20  if 

Holocaufta  medullata  oflcra 
tibi.to  2.60.348.0 

Venite  & audite  omncs  qui  ti 
metis  Deum  quanta  fecit  animg 
roex.  to.  i.fol.2?4.c.  & to.z.fol. 
prxterea  1 74.3 

Pfal.67.  luili  epulcntur  &e- 
xuitent  in  confpe&u  Dei . to.  1. 
fol.vcro  404.C 

Pluuiam  voluntariam  fegre- 
eabis  Deus  hxrcditati  tux.t'0.2. 
?ol.279.c.&  z8i.d 

Parafti  in  dulcedinc  tua  pau- 
pcri  Deus.to.  1. fo.  3 S4.b 

J’/a/.68.Raucx  fa&x  funt  fau 
ces  mex.to.i.fo.yo.h 

Non  erubcfcant  in  me  qui  ex 
pedant  te  Doounc.to.i.f.  376.8 


Propter  te  fuftinuiopprobrifi 
totadie.to.z.fol.368.e 

Non  me  deroergac  tempeflas 
aqux.to.  i.fol.  3 48  .b.atquc  ctia. 
to.2.foJ.yo.g 

Oblcurenuir  oculi  eorum  ne 
videant.to.2.fol.y6.f 

Apponciniquitateliipcr  ini* 
quitatem  eorum.to.2.fol.4ii.b 
Pfal.  70.  Replcaturosmeum 
lauce.to.  i.fo.4i8.f 

Ego  autcin  fempcr  fperabo, 
adijciam  fuper  omnem  laudem 
tuam.to.  i.fol. 2 8y.g.atque  to.  2. 
fol. i7.d.&  374. f 

Domine  memorabor  infliciae 
tux  folius.to. 2. fol. 264. b 
Deus  docuiiti  me  a wuentu- 
te  mea. to. i.fol. 3 Si>  d 

Vfque  ad  fencfla  , & feniG  ne 
derelinquas  me.to.  i.f.vcro  8tf.d 
Qui  ledes  fuper  chcrubim.to 
mo  2. fol. 341. c 

Pfal.  71.  Cora  illo  procident 
Aethiopes.to.z.fo.vcro  io6.h 
Oes  getcs  feruiet  ei.t.i.f.87.b 
Pfal.  72.  Quia  zelaui  fuper 
iniquos  pacem  peccatorum  vi- 
dcns.to.i.fol.3p2.d 

In  laborchominum  non  funt. 
to.  i.fol.?  i.d 

Ideotcnuit  eos  fuperbia.to.i. 
fol-autcm  44. f 
Iniquitatem  incxcelfo  locuti 
funt. to  2.fol.l  J2.C 

Dies  pleni  inuenicntnr  in  ei«» 
to.2.fokvero  264.I1 

Vtiumctumfaftus  fumapud 
te.to.i.fo.i5  5.a.&  fo.2j)S.h.at- 
quc.to.2-fo.  1 54-h 

Mihi  auc  adhxrerc  Deo  bonfi 
i t.i.f.43  x.c.  acq;  et.t.x.f.iy?.g 
e 4 Pfal. 


INDEX  A V^HORIT ATVM 


Pfal. 73.  Deusautemrexno- 
fter  operatus  ell  lalu tern  in  me- 
dio terrx.tomo  i.fol.yi.d 
Thus  ell  dies , & tua  ell  nox. 
tomo  2 .fol.  16  8.3 
Pfal. 74.  Cum  accepero  tern- 
pus , ego  iuditias  mdicabo.to.  1. 
fol.vero  3 50.  b 

Hunc  hum  iliac,  &huncexal- 
tar.to.  i.fpl^oy.d 

Pfal. 7*.  Nihil  inuenerunt  vi 
ri  diuitiarum  in  mambus  fuis.to. 
x. folio  vero.xtfp.c 

Tu  terribilis  es  ,&  quis  refillet 
tibi.  to.  1.  folio  230/ 

Qui  auferc  (piritu  principfi  . 
to.2.fo.iS2.d.atque etia f.iSy.e 
Pfal  7<>.Renuit  confolari  ani- 
ma  mearmemor  fui  Dei,&  dele- 
status  furri.  t-2.f.  2 1 3>b.&  243. f 
atque  pra?terea.fol.37J«b 
Anticipauerunt  vigilias  oculi 
mei.to.  i.fol.zpi.b 

Turbatusfum,&  non  fum  lo- 
cutus.to.2.foI.3  23. a 

Meditatusfum  node  cum  cor 
dcmeo.to.2.fol.2  2 8.g 

Pfal. 77.  Filij  Ephrem  inten- 
dentes  & mirtentes  arc  11  m,  con- 
uerfi  funt  in  die  belli,  to.  2. f.  1 28. 
d.&  2 1 3 . c 

Adhucefcf  erant  in  oreipfb- 
nim , St  ira  Dei  del'cendit  ftiper 
eos.to.i.fol.i  8z.h 

Cum  occideret  eos,qtigrcbat 
eum.to.2.fol.20o.c 

Tradidit  in  captiuitatc  virtu- 
tem  eoru.  lo.i.f.iof .g.&  f.3  7p.g 
Eduxitcos  de  Acgypto  inlr- 
titia.to.2.fol.3<58.b 

Pfal.79.  Potu  dabis  eiscu  la- 
ebrymisin  menl*ura.to.a.f.2pi.g 


Vifita  vineam  iflam,&  perfice 
cam,  quam  platauit  dextera  tua. 
tomo  2. folio  3^8.b 

Pfal. 80.  Dilata  os  tuu,  & im- 
plebo  illud.to.i.fol.300.  g 
No  audiuitpopulus  meus  vo- 
ccm  mcam.ro.  1. fol.  2 y.c.  atque 
ctiam.to.z.fol.ipi.h 

Dimili  cos  fecundtim  defide- 
ria  cordis  eorum.to.  1 .fol.  2 3 j .h. 
& to.2-fol.183  d 

Pfal.ii.  fudicate  egeno  & pu 
pil!o.to.2.fol.4o8.c 

Nefcierunt  neq;  intellexerut, 
in  tenebris  ambulat.to.i.f.3  z8.d 
Vosauteni  ficut  homines  mo 
riemini.to.2.fol.i82.e 

Pfal.ii.  Deusquis  fimilisti- 
bPto.i.fol.389.  d 

Imple  facies  eorum  ignomi- 
nia,&quxrent  nomen  tuum  Do 
miue.to.  1. fol.  177.  d 

Pfal.ii.  Quam dile&a taber 
nacula  tua  Domine  vircutG  . to. 
z.fol.3 18.  d 

Alcenfiones  in  corde  fuo  di- 
fpoluit.to.  2. fol.  3 2 y .f 

Ibunt  devirtute  in  virtutem. 
to.  i.fol.iop.b.  & fol.  prxterea  . 
2p3.b.&  to.  2. fol.  2 7.  a 

Melior  ell  dies  vna  in  atrijs 
tuis  luper  miliia.  to.  2.  fol.  do.  b 
Gratiam  & gloriam  dabit  Do 
minus.to.2.fol.340.h 

Pfal.i 4.  Milericordia  & veri- 
tas  obuiauerunt  fibi.to.  1.  folio 
prxterea.tf.b 

Veritas  de  terra  orta  eft.to.r. 
fol.  itfy.f 

Pfal.ii.  Miferere  mei  Domi 
ne , quoniam  ad  te  damaui  tota 
die.to.  i.fol.xy  i.c 

Rcfpicc 


SACR£  SCRIPTVR^E. 


Refpicc  i me,&  miferere  mei. 
to.  2ifol.II  2>d 

- Pftd.ZT.  Repleta  eft  malis  ani 
ma  mea  > led  tu  Domine  vfque- 
quoJto.i.foI.i8d.  b 

Nunquid  cognofccntur  in  te- 
nebris  mirabilia  tua?t.2.f  206.  d 
Pfal. 88.  Domini  eft  atfum- 
ptio  noftra.to.i.fol.343.g 
Vifitabo  in  virga  iniquitates 
eorum.to.  i.fol.2  5 .a 

Exardefcet  ficut  ignis  ira  tua. 
to.  i.fol.2tf  j.e 

Nunquid  vane  c6ftituifti  om 
nes  filios  hon>inum?to.  1 .f.243  .g 
atqueetiam.ro.2.fol.itf4  d 
Pfal.X?.  Mille anni  ante  ocu- 
los  tuos , tanquam  dies  hefterna 
qux  prxterijt.to.i.fol  vero.  1 2 6. 
g.tumprxterea.to.2.folio  \6o,  f 
Superueniat  manfuetudo , & 
coiripiemur.to.2.fol.3p.h 
Pfal.  90.  A fagitta  volante  in 
die,  anegotio  pcramb'ulantcin 
icncbris.  tom.  1.  fol.26z.c.  turn 
etiam.to.i.  fo.i£6.d 

Cadent  a latere  tuo  mille , & 
decern  millia  a dextris  tuis.to.i. 
fol  vero  383-d 

Angelis  fin's  Deus  mandauic 
de  te,  vt  cuftodiat  re  in  vijs  tuis. 
to.  1.  fol.  10.  h.  & fol.  2 1 3.  b.  & 
214.C.  turn  prxtcrea.to.2  f.i  i.d 
&fol.2  2od.e 

PfaL  91.  Quam  magnificata 
funt  opera  tua  Domine. to.  1 .fol. 
78.h.&  fol.  3 8 7.  d 
Bfnl.9 3.  Exaltarequi  iudica9 
terram.to.t.fol.practerea.2  2 2.  d 
Vlquequo  peccatores  Domi- 
ne,  vfquequo peccatores  gloria*. 
buntur?to.  x.fol.5  04.  f 

A 


Qui  plantauit  autem  non  au- 
diet?to.l.fol.428.h 

Secundum  multitudinem  do- 
lorum  meorum  in  corde.meo,co 
folationcs  tux  Ixtificauerunt  ani 
mam  meam  . to.i.fol.So.  f.  turn 
prxterea.to.i.fol.3  56.  e 

Pfal.9 4.  Prxoccupemus  facifi 
eius.to.i.fol.4i2.g.  tu  prxterea 
to.2.fol.i8S.h 

Quibusiuraui  in  ira  mea, fi  in 
troibunt  in  requiem  meam.to.2. 
fol.  5 o.  h 

Pfal. 91-  Omnesdij  gentium 
dxmonia.to.2.fol.2  74.a 

Pfal.96.  Nubcs  & caligo  in 
(ircuitu  eius.to.  i.fol.io.c 
Ignis  ante  tpfum  prxeedet.  to 
mo  1 . fol.  2 20. h 

Pfal.  100.  Mifericordiam  & 
indicium  cantabo  tibi  Domine. 
to.2.fol.H3.f 

Detrahentem  fecreto  proxi- 
mo fuo  hunc  perfequebar.  to.  2. 
folio  42.d 

Ambulas  in  via  immaculata, 
hie  mihi  mimflrabat.tomo  r.fol. 
vero.38tf.d 

Non  habitabit  in  medio  do* 
mus  mex.qui  facit  fuperbiam.to 
mo  l.fol.347.c 

In  matutino  interficicbam  om 
ncs  peccatores  terrx.to  2X3  2. g 
PySr/.lox.Aruit  cor  meu,quia 
oblitus  fum  comedere  panem 
mcu.to.i,  fol. 360.  f.tum  etiam. 
to. 2 folio  autem. 37p.f 

Tu  exurgens  Domine  mifere 
beris  Sion.to.2.foIio  i3o.d 
Pfal.  102.  Qui  fanat  omnes 
infirmitates  tuas.  tomo  1.  folio 
prxtcrca.2  88.g 

Non 


INDEX  AVTHORITATVM 


Non  fecundu  peccata  noftra 
fecit  nobis,  to.i.  folio  prxterea. 
I36.d 

Qnomodo  miferetur  pater 
filiorum,  mifertus  c-fl  Dominus 
timentibus  (c.  to.z.fol.3  i$.  b 
Ipfecognouic  figment um  no- 
ftrum.  to.  z.f.  1 5 S.c.  tu  prxterea. 
to.2.fol.43.c 

Homo  ficut  fxnum.to.  i .folio 
autem  ioB.c 

Dies  cius  tanquam  flos  agri. 
to.  z.fol.  246.3 

Mifcricordia  autem  Domini 
jb  xtcrno.to.z.fol.  i yy.b 

Memores  funt  madatoru  cius 
ad  faciendum  ea.to.i.f.vero  z8.g 
Facientes  verbum  illius  ad  au 
diendam  voeem  (ermonum  eius. 
to.z.fol.xzf.c 

P/al.103.  Quifacis  Angelos 
tuos  fpiritus.to.z.fol.vero  xzy.c 
Ec  miniltros  tuosignent  vren 
tem.to.  z.fol.z4<J.a 

Panis  cor  hominis  confirmee. 
to.2.fol.?83.d 

Erodij  domus  dux  efteorum, 
monies  cxcelfi  ceruis , petra  re- 
-fugium  erinaeijs . to.x.fol.ztftf.c 
Qui  refpicit  terram , & facit 
earn  trcmere.ro.  z.foJ.  3 69.  h 
Pfal.  1 04.  Eduxit  eos  cum  ar 
gento&auro.to.z.fol.i  y 3.^ 

Pfal.  loy.  Confitemmi  Domi 
no  quoniam  bonus,  to.z.  fol.7.d 
Immolauerunt  filios  fuos  & fi 
lias  fuas  dxmonijs.to.i.fol.prz- 
tcrea.3  J3.h 

Et  commix  ti  funt  inter  getes, 
8c  didiccrunt  opera  eorum.to.  1. 
folio  43  6.c 

Pfal.  \ c6.  Errauerunt  in  loli- 
tudinc.to.t.fol.ij>i.g 


Omnem  clcam  abominata  eft 
anima  eius.tomo  z.folio.47.c.  8c 
folio  ioz.f 

Mi  fit  verbum  fuum,&  fanauic 
eos.to.i.fol.i4i.d 

Alccndunt  vfque  ad  cxlos,8c 
defeendunt  vfque  ad  abyflos.  to. 
1. folio  io»>.c 

Pofuit  flumina  in  delertum. 
to.  1. folio  I43>d 

Videbunt  redi,&  lxtabuntur 
to.  1. folio  4.C 

Iniquitas  oppilabit  os  fiium. 
tomo  1. folio.  24f.g.atqueetia. 
tomoz.  folio  138.3 

Pfal.  108.  Dctrahebant  mi  hi, 
ego  autem  orabam.to.z.fol.  prae 
terea.i^7*b 

Conftiruefuper  eum  peccato 
rem , & diabolus  bet  a dextris 
eius.tomo  i.folio  40<f.d 

Oratio  eius  fiat  in  peciaturo. 
to.z. folio  yy.c 

Fiant  contra  Dominum  Tem- 
per, to.z. folio  306.C 

Maiedicent  illi,  & tu  benedi- 
ces. to.z. folio  264.C 

Pfil.109.  Tecum  principium 
in  die  virtutis  tux  in  fplendori- 
bus  fanftorum . tomo  1.  folio 
3P-c 

Tu  es  facerdosin  xternum  fe 
cundum  ordincm  Mclchifedec . 
tomo  z.folio.3  5 z.d 

Pfal.  1 10. Magna  opera  Domi 
ni,  exquifita  in  omnes  volutates 
cius. to.z. folio  3 i8.f 

Pfal.  111.  Bcatus  vir  qui  timet 
Dominum.  tomo  2.folk>  prxte- 
rea 192.I1 

Gloria  & diuitix  in  domo 
eius. to  i.folio 333. b 

lucudushomoqui  miferetur 
& com- 


SaCKJE  SCRIPTVKA. 


& commodat.  to.i,  folio  prxtc- 
>1  tea  111.C.&  folio  1 66.  h 

Peccator  videbit,&  irafeetur. 
f tomo  i.folio  143T 

ffii.uu  Suicitans  de  terra 
inopc,  & de  ftcrcore  crigens  pan 
pereni.  tomo  i.  folio  6.d 
Quihabicarcfacit  fterilem  in 
domo.to.i.t'ol.prxcerea  3 I7.b 
Pfil.  113.  Quid  efttibi  mare 
quod  fugifti  ? A facie  Dm  mota 
ert  terra,  a facie  Dei  lacob.  to.i. 
foJ.2t>3.h.&  z84.d.  tumetiam 
to.i. f.vero  218.x  atque  f.  2 83^ 
Conuertit  petram  in  llagna 
aquaru,&  rupem  in  fontes  aqua* 
ruin. (onto  1.  folio  45;. f 

No  mortui  laudabunt  te  Do* 
nine,  tomo  1.  folio  347.3 
Pfil.  114.  Dilexi  quonia  exau 
diet  Dominus  vocem  orationis 
mex.tomoi.  folio  i6$.f 

Tnbulationc,  & dolorem  in* 
ucni.tomo  i.folio  p6.f 

ffid.  1 1 y.  Hgo  dixiin  exceflu 
meojomnis  homo  mendax.  too. 
folio  prxeerea  zpo.b 

Quid  rctnbuani  Domino  pro 
omnibus  quar  rctribuit  milu?to- 
mo  i.  fol.vero  2 i4.c.atque  prx- 
terea  to.i.lol.i  y.h.&  288. f 
Preciola  in  conJpe&u  Domi- 
ni,mors  ftn&orum  eius-tomo  2. 
folio  verb  iytf.d 

Dirupiiii  vincula  mea,tibi  la- 
enheabo  hofliam  laudis , & no- 
men Domini  iuuocabo.  tomo  1. 
bl.4Oif.g-  & 43  2.c.  atque  etiain 
01  no  2.fol.z%s>.d 
J?/hL  117.  Circundedcrut  me 
cur  npcs.  to.  z. fol.  i8o.d 
ImpuiluB  eucrfus  fum  vt  car 


dercm,&  Dominus  fufeepit  me. 
tomo  i.folio  verb  78.d 

Vox  exultationis,  & falutis  in 
tabernaculis  iuliotum . tomo  1. 
folio  prxrerca  4 1 S.h 

Dextcra  Domini  fecit  virtu* 
tern  , dextera  Donum  cxaltauit 
me.  tomo  i.folio  verb  2841.0 
Conftituite  diem  Iplemnem 
in  ccndenfis.to.i.fol.2y6.d 
Deus  meus  es  tu,  & exaltabo 
te.tomo  1 .folio  prxterea  4 1 8.f 
Pfal.  1 1 8.  Bcati  nnmaculati 
in  via,qui  ambulant  in  lege  Do- 
mini.to.i.foJ.prxterca  588.C 
Bcati  qui  ferutantur  ccltimo- 
nia  eius.to.t  .fol.vero  3 64  .a.  turn 
etiain  38y.g 

Tu  mandafti  mandata  tua  cu- 
flodirinimis.to.2  fol.vero  1 yp.e 
Confitebor  tibiin  dircdionc 
cordis,  to.  2.  fol.2  2ji.d 

Incorde  meoabfeddi  eloquia 
tua,vt  non  pcccem  tibi.tomo  i.fo 
lioya.fg.&  y<5d.tum  prxterca 
fol.  1 00.  c.  atque  etiam  tomo  2. 
folio  1 12.b.&  1 y y.a 

In  via  teliimoniorum  tuorum 
delegatus  fum  ficutin  omnibus 
diuitijs.to.  2. fol.2 1 2.g 

Via  iniquitacis  amouca  me* 
tomo  i.folio  279  g 

Vum  mandatotu  tuorum  cu* 
curri.t.2.f.7s>.e.&  f.prerca  212.  h 
Dcduc  me  in  lemitam  man* 
datorum  tuorum.  to.a.f.zo8.h 
Aucrte  oculos  meos  ne  vi- 
deant  vanitatem.  to.  /.fol.  249.3 
Memorfui  iudicioru  tuorum 
ileculo  Domine.to.z.fol.itfy.a 
Porno  mea  Dnedixi  cultodi- 
rc  lege  tua.  to.i.f.prxtctea  s >6.g 
Fuaes 


TNDEX  avthoritatvm 


Funes  pcccatoru  circumplcxi 
flint  me.como  i.fol.Si.c.  atque 
etiam  361.I1 

Media  noftc  furgeba  ad  con- 
fitcndtim  tibi.tomo  2. folio prae- 
terea  no.f 

Bonitatem  & diftiplinam , & 
fcientiam  doce  me.tomo  2. folio 
veto  T4?-c 

Bonum  mihi  quia  humiliafti 
me.tomo  2.fol.i8i.b 

Faftus  fum  ficut  vter  in  prui- 
ua.tomo  2.fol.  ioS.c  ^ 

Narrauerunt  mihi  iniqui  fa- 
bulationes.  tomo  2.fol.22o.g 
Ordinatione  tua  perfeuerat 
dies.tomo  j.fo!.264.f 

In  £temum  non  obliuifcariu- 
flificationes  tuas.tomo  2. folio 
prarterea  3 i2.h 

Super  inimicos  meos  pruden- 
tem  mefecifti.tomo  1.  fol.i72.c 
Super  fenes  intellexi,quia  ma 
data  tuaquxfiui.  to.2.fol.i42.e 
Qua  dulciafaucibus  meiselo 
quia  tua.to.i.fo.verd^p.e.atque 
etiam  to. 2.fol.ui.e 

Lucerna  pedibus  meis  verbu 
tuum,&  lumen  femitismeis.to- 
010  i.fol.j28.e.atque  3513. h 
Inclinaui  cor  meum  ad  facien 
das  iuftificationes  tuas  in  gternu 
propter  retributionem.  tomo  1. 
folio  praeterea  4^.g 

Iniqtios  odio  habuf,  & legem 
luamdilexi.to.T.fol.lf  7.b 
Dcclinate  a me  maligni,& 
feru tabor  mandata  Dei  mei.  to- 
mo i.fol.vero  I02.b 

Confige  timore  tuo  carnes  . 
mcas,a  iudicijsenimtuis  timui. 
tomo2.folio22j?.f 


Tempus  faciendi  Dfie.difltpa 
uerunt  legem  tuam.to  i.f.3  77.d 
Redime  meacalumnijs  ho- 
minum.tomo  2.fol.$’7.d 

Exitus  aqtiarum  deduxerunc 
oculi  mei.  to.i.f.pra?tcrca  267.5! 

Ignitum  eloquiu  tuumvehe- 
memer.tomo  i.fol.zq  i.b 
Tribulatio,&  anguftia  inuene 
runt  me.tomoi  fol. 276.I1  atque 
etiam  to.  2 .fol. loo.d.  & 3 64. f 
Praeucnerunt  oculi  mei  ad  te 
diluculo.to.  2. fol. 3 2 i.c 

Longe  a peccatoribus  falus  , 
quia  iullificationes  tuas  non  cx- 
quifierunt.to.i.fol.4i3.g 
Vidi  prsuaricantes,&  tabelec 
bam. tomo  2. fol. 236.(1 
Omnes  vix  mex  in-cofpedhl 
tuo.tomo  1 .fol.  1 8 j .g 

Erraui  ficut  ouis  qua;  perijt « 
tomo2.fol.44.a 

Quaere  leruum  tuum  Domi- 
ne.tomo  2.fol.2P3.h 

Pfal.\\9 • Domine  libera  ani 
mam  meam  a labijsiniquis,  & i 
lingua  dolofa.  tomo  2.fol.if2.a 
Sagitta:  potentis  acuta:.  to.i. 
folio  vero  303. f 

Hcu  mihi  qa  incolatus  meus 
prolongatus  eft.to.  2.  fbl.347.a. 
turn  etiam  376.b 

Pfal.  1 20.  Leuaui  oculos  me- 
os in  montes,  vnde  veniet  auxi- 
lium  mihi.romo2.fol.28i.c 
Ecce  non  dormitabit  neque 
dormiet,  qui  cuftodit  Ifracl.  to- 
mo i.fol.io2.a.&  tomo  etiam  z. 
folio  2i*.d.&  2p4-f 

Dominus  cultodit  te  ab  omni 
malo.  tomo  2. fol.  a 27. d 

P fed. mi.  States  era nt  pedes 


SACR*  SCRIPTVR.E. 


tioflri  in  arrijs  tuis  Hierufalcm. 
tomo2. folio  34i.f 

Hierufalem  qu£  fdificatur  vt 
ciiiitas.tomo  z.fol.aoi.h 

Cuius  participatio  eius  in  id* 
ipfum.to.i.fo.2£f  .a.&  jip.g 
Illuc  emm  ai'cenderut  tribus, 
tribus  Domini, teftimoniu  Il'rael 
ad  confitendum  nommi  Domi- 
ni.tomo  i. folio  vero  243. h 
Pfal.  1 24*  Quia  noreiinquet 
Dominus  virgam  peccaioru  fu- 
per  fortem  iulioru.  co.i.fo.  1 834a 
Pfal.  1 2 Qui  feminant  in 
lachrymis,in  exultatione  meter, 
tomo  1. fol.  3 2 6.  g 

Euntcs  ibant,  & flebant  mit- 
tentesfemina  fua.to.i.fol.407,e. 
& tomo  2. fol. 277.3 

Pfal.  1 2 6 . Vanum  eft  vobis 
ante  luceni  furgere . tomo  1.  fo- 
lio prafterea  2oj.g 

Pfal.  127.  Labores  manuum 
tuarum  quia  manducabi$,beatus 
es.tomo  1. folio  verb40j.il 
Pfal.i  28.  Supra  dorfum  meG 
fabricauerunt  peccatores . to. 2. 
folio  19 1.  a 

Pfal.  1 2 9.  De  profundis  cla- 
maui  ad  te  Domine. tomo  1 . fo- 
lio verb  J7.d 

Si  initiates  obferuaueris  Do 
mine,  Domine quis  luthnebit? 
tomo  2. folio  verb  1 1 2.e 

Apud  te  propitiatio  eft . to.2. 
folio  1 84. g 

Suftinuit  anima  mea  in  verbo 
cius.  tomo  ]. folio  27 J.f.  atque 
27<!.b 

Pfal.  1 30.  Dne  non  eft  exal- 
tatum  cor  meum.  to.i.fol.44.b. 
atque  etiam  to.2.fol.  verb  1 5-g 


Pfal.i 31.  Memento  Domi- 
ne Dauid.tomo  2.fol-3  j 7.C 
Pfal.  1 3 2.  Ecce  quam  bonum 
& quam  lucundum.  tomo  1.  fo- 
lio vero3ip.f 

P7W.133.  Ecce  nunc  benedi- 
cite  Dommum.to.i.foL  1 19.  h 
Qui  ftatis in  domo  Domini . 
tomo  i.fol.i4o.d 

Pfal.  134.  Omnia  qujecBque 
voluit  fecit.to.2.fol.vero  3 1 8.g 
Fulgura  in  pluuiam  fecit,  to- 
mo 1. folio  I4?.b 

Pfal.136.  Super  tiumina  Ba- 
bylonis  illic  ledimus , & fleui- 
mus.to.  1 .folio  4op.e.tum  etiam 
tomo2.folio  1 12. a / 

Qnomodo  cantabimus  can- 
ticum  Domini  in  terra  aliena  ? 
tomo  1.  folio  autem  2 1 2. f.  turn 
etiam  tomo  2.folio  88.d 
Si  oblitus  fuero  tui  Hicrufa- 
1c,  obliuioni  detur  dexteramea. 
tomo  2. fol  i^S.f 

Exinanite,exinanite  vfque  ad 
fundainentu  in  ea.toa . fo.  1 8 4.f. 
tomoprsterea  2.fol.244.f 
Beams  qui  tenebit , & allidet 

Jaruulos  fuos  ad  petram.to.i.fo- 
ioyi.g.&tomo  2.  fol.  iox.a.b. 
& 30p.d.&  3 is>.f.&  326. g 
Pfal.  1 3 7 . Alta  a loge  cogno- 
fcit.tomo  2. fol.  3 19.2 

Pfal.  138.  Tu  cognouifti  let 
ftonem  meam.  to.2.tol.3  lp.c 
Mirabilis  fafta  eft  Icicmia  tua 
ex  me.tomo  1 .foj. 7>>.d 

Quo  ibo  a fpititu  tuo,  & quo 
a facie  tua  fugiam  ? tomo  1.  fo- 
lio 431. h 

Tenebra*  non  obfeurabuntur 
atc.tomo  i.folio428.1i 

Sicut 


INDEX  AVTHORITATVM 


Sicut  tcncbrx  cius,  ita  & lu- 
men eiiis.romo  i.fol.4otfg 
Imperfeftum  meum  viderOt 
oculi  tni.to.i.  fol.jSo.b.  & to.  2. 
folio  rtf8.c 

Perfe&o  odio  oderamillos. 
tomo  t.  folio  is  7.3 

Pfal.  140.  Pone  Dns  cufto- 
diam  ori  meo.  to.i.f.3  >.fi&  5»3-f 
Non  declines  cor  mcQ  in  ver- 
ba malitiz.to.z.fol.i7>e 

Oleu  autem  peccatorisno  im 
pinguet caput  meum.to.i.f.47.g 
Pfal.  1 4 1 . Effundo  in  conlpe- 
ftu  eius  oratione  mea.t.t  .f.iotf.a 
In  via  hie  qua  ambulaba  ab- 
fconderunt  ftiperbi  laqueum  mi- 
hi  to  i.fol.3<5o.d.&  388.C 
Educde  cullodia  anima  mea. 
tomo  1 . folio  200.I1.&  3 itf.f.at- 
que3tfo.g 

Pfal. 141.  Non  intres  iniudi- 
cinm  cum  (eruo  tuo  Domine.  to 
mo  1.  folio  Z96. g 

Quia  non  iufttficabiturinco- 
fpedu  tuo  omnis  viuens.  tomo  t. 
folio  196. g.  & to.z.fol.i  iz.e 
Anima  mea  ficut  terra  fine  a- 
qua  tibi.to.2.fol.2  7p.c 

Doce  me  facere  voluntatem 
tuam.to.z.foI.3o8.e 

Spiritus  tuns  bonus  deducct 
me  in  terram  rc&am.tomo  z.fo- 
lio  2o8.h.8f  32  i.g 

Pftl.  1 43  • Qui  docet  manus 
measad  pr-elium.  to.i.fol.no.c 
Emitte  manutuam  dcalro, 
eripe  me , & libera  me  deaquis 
truiliktomo  r.fol.3op.g 

Promptnaria  eorum  plena,  to 
mot. folio  itfp.g 
v Bcatum  dixerunt  populum, 


cui  hare  funt.to.2.fol.iftf.b 
Pfal.  144.  Voluntate  timen- 
tium  fefjcict.to.1foI.2tff. a 
Pfal.  i4f.  Noliteconfidere  in 
principibus.to.t.fol.i4p.a.  & to- 
mo 2. folio  iSz.e.Sr  3 jp  h 
Dominus  fbluitcompeditos  . 
tonio  1. folio  30.e 

Pfal.146.  Humilians  autem 
pecCatores  vfquc  ad  terram . to- 
mo i.  folio  f 3-g 

Etpullis  coruorum  inuccan- 
tibus  eum.to.tfol.  z 74-g 

Bcncplacirum  eft  Domino  fit 
per  timentes  eum.to.z.f.ipi.g 
Pfal.  148.  Ipfe  dixit , & fad* 
funt.tomoi.  folio  141.fi  & to  2. 
folio  24P.a 

Ignis,  grando,  nix,  glacies,  fipi- 
ritus  procellarum  , qua*  faciunc 
verbum  eius. to.t.fo. vero  234.0. 
atquc  pranerea  tomo  2.folio  ve- 
to z8o.h 

Pftl.149.  Exnltabunt  fandi 
ingloria.tomo  2.fol.  1 22. f 

EX  PROVERB. 

Cap.  1.  Fili  mi  fi  te  ladauerint 
peccatores , non  acquiefcas  eis  . 
tomoi.  folio  P3.b 

Pedes  enirn  illoru  ad  malum 
currunt.to.z.fol.4  i.h 

Fruftra  iacitur  retcanreocu- 
los  pcnnatorum.to.2.f.28o.b 
Viqucquo  paruuli  diligitis  <n- 
fantiam?  tomo1.fol.3po.fi  & fo- 
lio 42f  d.&  t0.2.f0i.  If  tf.g 
Quia  vocaui,&  rcnuiftis.to.i. 
folio  24 1. e 

Profpcritas  ftultorum  perdet 
illos.tomo  1.  folio  3 y z.f 

Cap. 


SACRX  SCRlPTVRjE. 


Cap.  2.  Lartantur  cum  male 
fccerint.  to.i.  fol.  130.5.  & to, 2. 
folio  jzy.b 

Cap. 3.  Neinnitarisprudcti* 
tuae.co.i.  f.  3 S f.g.&  to.z.f.26  j.d 
Ne  fis  fapiens  apud  temetip- 
fum.to.  z.fol.2*  i.d 

Honora  Dominil  de  tua  fub- 
(tantia.co.i.  fol.2i8.e 

Qucm  diligir  Dcus,  corrigit. 
tonio  2.  folio  3 pi.  a 

Noli  prohibere  benefacereeG 
qui  potell.fed  li  vales, & ipfe  be- 
hefac.  tomo  2.  fol  348.g 

Cap. 4.  Omni  cuRodia  ferua 
cor  ruum.  tomo  2.  folio  ^4,g.  & 
& 2 2p.d.&  3 22.C 

Remoue  a te  os  prauG,  & de- 
trahentia  labia  lint  procula  te. 
tomoi.  folio  P3.d 

Cap.f.  Fauus  diflillans  labia 
meretricis.tomo  z.fol.pp.d 
Iniquitates  Cue  capiutimpiu, 
&funibus  peccatorum  l'uorum 
ooniiringitur.to.i.fol.2^.e 
Cap. 6.  Vade  ad  formicam  pi- 
gcr.to.2.fol.  iC8.d.&  213.C 
Congregat  in  melfe  quod  co- 
xnedat.tomo  1 fol.  i27.e 
Vfquequo  piger  dormis?  to.i. 
folio  vero  73. e 

Sex  funt  qua*  odit  Dominus, 
& feptimum  dereRatur  animae- 
ius.tomo  2. folio  301.C 

Cor  machinans  cogitationet 
pcflimas.to.i.  fol. 360.3 

Liga  ea  in  cordc  tuo  iugiter , 
& circunda  gutturi  tuo,cum  am 
bulaueris  gradiat  tecG.  t.i. f.prf.e 
Nunquid  poteft  homo  abfcon 
derc  ignem  in  finu  fuo?  tomo  1. 
folio  verb  338.b.&to.a.f.2i3.a 


Cap.  7.  A fpcrfi  cubile  meant 
myrrha  & aloe. to.  2.fol.  1 o.c 

Veni  inebriemurvberibuf.to- 

mo  i.fol.i82.d.&4if.g 
Quali  bos  dudus  ad  vidimi. 
to.  1.  lol.vero  pra-terea  182J 
Cap. 8.  Ludens  in  orbe  terra* 
rum.  tomo  1.  folio  78.I1 

Delitiar  me*  efl'e  cu  fili/sho- 
minum.to.2.fol.27i.e 
Cap.9.  Noli  arguerc  derifore, 
nc  forte  odcrit  te.to.2.fol.3 
Doce  iuilum,  & fcllinabit  ac- 
cipcre.  to.  1 .fol.  2 3 7.C 

Aqua*  fnrtiua*  duldorcs  funt. 
tomo  2.folio  23.3 

Cap.io.  EgeRate  operata  eft 
manus  remiira.to,2.fol.3op.b 
Subftantia  diuitis  vrbsfortita 
dinis  eius.to.  1 .fol.4  2 8.f 

In  multiloquio  no  decrit  pec 

caturo.to.i.f.tfy.e.&  to.2.f.7p.a 

Cap.  11.  Statera  dolola  abomi 
natiocR  apud  Deum.to.i.fj  i.h 
Vbi  autem  ell  humilitas , ibi 
fapientia.to.  1 .fol.44.g 

Bene  facit  animx  fuas  vir  mi- 
fcricors.  to.i  .fol.  1 7 j . h 

Si  iulius  in  terra  recipit,quaa 
to  magis  impius,&  peccator?to- 
mo  1. folio  2 84. g 
Cap.  12.  Vifcera  impioru  cru- 
delia.tomo  2. folio  64. d 

Qui  autem  fapienseft.audiet 
confilia.tomo  1 folio  386.C 
Manus  fortium  dominabitur* 
qu*  autem  remifla  efl , tributis 
lcruiet.  to.2.fol.3op.b 

Cap. 1 3.  QuicuUoditosfuu, 
cuRodit  animam  fuam.  t.i.f.6  j.f 
Vult,  & non  vult  piger . to.  1. 
fplio  jcp.g 


Ami- 


index  avthoritatvm 


Amicus  ftu!torum,fimilis  cffi 
cietur.tomo  i fol. 4?  j.h 

Qui  parcit  virgar.odit  filium 
futtm.to. i. fol. 44 1 h 

Cap.  14.  Ambulans  refto  iti- 
uere,&  timers  Deum  defpicitur 
ab  co, qui  infamigraditur  via.to 
mo  2. folio  28.I1 

Eft  via,  qua;  vidctur  homini 
infta,  nouiftima  autcm  eius  du- 
cunt  ad  mortem,  to.  1 . fol.3  94-c 
Rifus  dolore  mifcetur , & ex- 
trema gaudij  luiftus  occupat.to- 
010  2 folio  verb  9 i.c 

Innocens  credit  omni  verbo . 
tomo  2.fol.i 5 i.b 

Qui  patiens  eft,  multagubcr 
natur  prudentia.to.  2.fol-3  5 S.b 
In  malitia  fua  repelletur  im- 
pius.to.i.fol.4io.g 

Cap.  iy.  Refpofio  mollis  fran 
gitiram.to.2.f.i j.f.g  & 227.d 
Secura  mens  quafi  iuge  conui 
uium.  to.  2.  fol.  2 29.C 

Cap.  16.  Domini  eft  guberna- 
rc  linguam  . tomo  2. folio  8.g.  & 
2 3#.d 

Pondus  & ftatera  iudicia  Do- 
mini funt.to.i.fol.23  i.d 

In  hilaritatc  vultusregisvita, 
& dementia  quafi  miber  fcroti- 
nus.tomo  2. fol. 3 ip.b 

Qui  dominat  ammo  ftiome- 
lior  expugnatore  vrbium . to.i. 
fol. 2 5 6g.&  to. 2. fol.  3 5 6.c 
Cap.  17.  Qui  in  ruina  lxtatur 
a!terius,non  erit  impunitus . to- 
mo 2.fol.32t.b 

Plus  proficit  corredio  apud 
prudentem,quam  centum  plagx 
apud  ftu!tum.to.2.fol.4o.a 
Munera  dc  finu  impius  acci- 


pit,  vt  peruertat femitas iudic ij, 
tomo  1. folio  f i.g 

Qui  modcrat  lermones  fuos, 
dodus,&  prndenseft.  to.  i..6y.f 
Cap.  18.  Norecipitftultus  ver 
ba  prudentia?,nifi  ea  dixeris,qn£ 
verfautin  coideeiu».t.2.f.266.e 
Impius,  cum  in  profundum 
veneritpcccatorum,  contemnit. 
tomo  2. fol. 7 1. h & p8.d 

Spiritum  verb  ad  irafeendum 
facilem  quis  poterit  fuftincre?to 
mo  a.folio  33.C 
Mors  & vita  in  manibus  lin- 
gu£.to. i.foI.s>3.h.&  to.2.f.  1 i.f. 
& 42.e.&  yj.e 

Qui  muenit  muliereni  bona , 
haunt  iucunditatem.t.2.f.  1 1 ?.d 
Qui  autem  tenet  adulteram, 
ftultus  eft.to.2.fol.  1 1 y.d 
Cap. 19 • Diuitif dantur  apa- 
rentibus,  a Domino  autem  pro- 
prie  vxorprudens.to.2.f.i  i6.d 
Abfcondit  piger  maoii  fuam 
fub  a(eella,nec  ad  os  fuum  appli 
cat  cam. to. 1.  fol. 378. d .1 

Cap.  20.  Honor  eft  homini, 
qui  feparat  fe  a contentionibus . 
tomo  2.folio3  23. f 

Propter  fngus  piger  arare  no 
luit,  mendicabit  ergo  f ftate.  to- 
mo i.f.73.b.&  I27.e.f.&  i67.b. 
& tomo  2. folio  i68.f 

Pondus  & pondus, menfura  & 
mcnfura,vtrunque  abominabile 
eft  apud  Dcum.tonioi.fol.3p.a. 
& s i.h.&  52.d 

Qui  maledicit  patri  fuo  & ma 
tri  fux.to.i.fol.43p.f 

Ncdicas,  reddam  malum  pro 
malo,expe<fh  Dominum,&  ltbe 
rabit  te.tomo  i.lol.pp.a 

Cap . 


SAC R SCRIPTVR^ 


Cap. u.  Gaudium  iufto  face* 
reiudicium.tomo  i.fol.  i4$.a.& 
2 iS.e.tomo  z.fol.  2 1 z.g 

Non  cR  confilium  contra  Do 
minum.to.2.fol.i04.g.  & 3 18. g 
Cap. 22.  Melius eftnomcn  bo 
num,quam  diuitix  multi. to.  1. 
folio  82. b 

Diues  & pauper  obuiauerunc 
jjbi.tomo  1.  folio  4o6.a 

Adolefcens  iuxta  viam  fuam, 
cum  lenuerit,  nonrecedit  abea. 
to.i.fol.437.d.  & to.2.fol.2 14.C 
Dicit  piger,leo  ell  foris,x  me- 
dio platearum  occidendus  fum . 
tomo1.folio419.l1 

Ne  trafgrediaris  tcrminos  an 
tiquos.quos  pofuerfit  patres  tui. 
tomo  1. folio  301. d 

Cap. 23.  Quando lederis vf  co 
medas  cum  principe, diligctei>at 
tende,quz  pofita  lunt  ante  facie 
tuam.tomo  2. folio  1 1 i.h 
Ne  comedas  cu  homine  ira- 
cundo,&  ne  defideres  cibos  eius. 
tomo  1. folio  260.3 

Ptj.be  fili  mi  cor  tuum  mihi. 
tomo  1.  folio  92.C.&  35  8.d 
Cui  vz? cuius patri  vxJcuiri- 
xx5cui  lemper  vx,nonne  his  qui 
morantur  in  vino.  to.i.fol«4o6.h 
Neintuearis  vinu  quando  fla 
uefcir.to.2.fol.2 1 3 .h.&  280.C 
Cap. 24.  Et  erit  falus  vbi  mul- 
ta  confilia.to.  i.fol.386.c 

Ell  abominatio  hominum  dc- 
tra^or.tomo  z.fol.  1 t %-H-  < . 

1 Cum  cecidcrit  mimicus  fcflus, 
ne  gaudeasitomo  1.  folio  i73wC. 
& tomo  2.folio  22. h • ■ (> 
Cum  detra&opbus  ne.qomr 
mifcearis,tomo  2<fol.i  5.2.6.110: 


Tranfiui  per  vineam  viri  ftul- 
tij  & ecce  totam  repleuerant  vr- 
ticx.tomo  i.fol.7o.h 

Et  maceria  lapidum  deftruda 
erat.tomo  2. folio  3 2 y.h 

Cap.  25.  Lingua  mollis  cofrin 
gitduritiam.to.2.foI.i  y.g 
Dens putridus,  & pes  lafliis. 
tomo  i.fol.2i.b 

Vctuas  quilo  diflipat  pluuias, 
& facies  triftislinguam  dctrahen 
tem.tomoz.fol.iy  2.d 

Cap.  16.  Nercfpondeas  (iulto 
iuxta  ftultitiam  fuam,neefficia- 
ris  eifimilis.tomo  i.folio  305.0 
& tomo  2.folio3.d 

Sicut  qui  mittit  Japidenqin  a- 
ceruum  Mercurij,ita  qui  tribuit 
infipienti  honorem.to.i.f.3  2 2.d 
Sicut  canis  qui  reuertitur  ad 
vomitum.to  i.fol^oS.c 

Dicit  pigcr,  leo  eft  in  via.  to- 
mo z.folio  iz7.e 

Sicut  oftium  vertitur  in  car- 
dinc  fuo,ita  pigcr  in  lcftulo  fuo. 
tomo  z.folio  I27.e 

Cap.  27.  Laudet  tealienus,  & 
non  os  tuum.  tomo  1.  folio  57 .f. 
& tomo  z.folio  zop.g.S;  z62.f 
Impetum  cocitati  ipiritus  tc- 
nerequis  potciit?to.z.fol.33.c 
Quomodo  probatur  incofla- 
torioargcntu>&.in  fornacc  auru, 
fic  probatur  homo  ore  laudatis . 
to.i.f,35.h.&  to.j.fol.vero  71.C 
fflpri;8.,Quiabfcondit  fcele- 
ra  fua  non  daigctur.t6.t.Gol.7.a 
ZJcdrus  homo  qui  femper  eft 
pauidus.tomo  t.foLu.e.  & 74- 
d.e.&204.d.f.&  3:88. d.&  zi8.c. 

& .J07.ll  .VI 

Cap.  29.  Vjroqui^orripietena 
f dura 


INDEX  AVTHORITATVM 


dura  eertiice  contemnit,repenti- 
pus  foperuenict  intcritus . to.  a. 
folio  40. e 

Homoqui  blandis  , fidisifjue 
fcrmonibus  loquitur  amico  foo, 
retc  cxpandit  greflibus  eius . to- 
moi.  folio  47.d 

Princeps  qui  libenter  audit 
verba  medacij,omnes  minillros 
habet  impios.to.z.fol.3P9.f 
Puer  quidimittiturvolunta- 
ti  fuar,  pudefacit  matrem  luam . 
tomo  a. folio  verb  foc.d 

Abominantur  impij  cos, qui 
in  rcda  via  font.  to.  z.  folio  prac- 
tcreaquidem  z8h 

Cap. 10.  Duorogaui  te,nede- 
negcs  mihi  antequa  moriar : va- 
nitatem  & verba  mendacij  lon- 
gefaca  me.tomo  z fol.tft.c 
Diuitias  ne  dederis  mihi,  tri- 
buetantum  vidui  meo  necefia- 
na , ne  forte  fatiatus  illiciar  ad 
ncgand&,&  dicam,  quis  eft  Do- 
minus?  to. z.fol  zoj.d  & jiy.c 
Oculu  qui  fobfannat  pattern, 
& qui  dclpicit  partfl  matris  fuar, 
fuft'odiant  cu  corrui  tomo  z.fo- 
lioprarterea  1S7  g 

Pertria  mouet  terra, & quar- 
tG  non  poreft  fuftinere,  ancillam 
cu  fucrit  h^rcs  dominae  fiiar, &c. 
tomo  z folio  3 z$.d 

Leo  fortiflimus' bcftiarum,ad 
nullius  pauebit  occurfom . to.  1. 
folio  verb  z 1 f c.  turn  prartcrea 
tomo  z.fol'o  4o.b 

Cap  1 1.  Noli  regibus  dare  vi- 
num.tomo  1. folio  404  e 
• Quxfoiit  lanam  & linum,  6c 
eperaueft  confilio  manuu  lua- 
rum.tomo  z. folio  izp.c  • - 


Conliderauit  agrum,  & emit 
cum. tomo  i.fqjio  fj.f 

Accinxitfortitudine  Iumbos 
fuos.tomo  z.fol.  1 17. f 

Manum  foam  militad  fortia. 
tomo  z. folio  po.g 

Et  digiti  eius  apprehenderunt 
fufom.to.z.fol.t  1 i.c.&  itfy.a 
Manum  foam  aperuic  inopi  . 
tomo  1. folio  40i.h 

Fortitudo  & decor  indumen- 
tum eius  to.  i.fol.i  85  d 

Fallax  gratia,  & vana  eft  pul- 
chritudo.to.z.foLz86.a 

EX  ECCLESI ASTE. 

Cap.  1.  Vanitas  vanitatum,  8c 
omnia  vanitas.tomo  1.  fol.yz.a. 
& i4i.d.  atque  prartcrea  folio 
3za.g.tum  etiam  3 3 p.b.  atque 
4oy.g.&  4zp.a.  tG  etiam  43  y.g. 
& prartcrea  to.z.  fol.vero  z68.o 
Ad  locum  vnde  excut  flumi- 
nareuertuntur,vtitcrum  ffoanr. 
tomo  z.  folio  verb  1 z i.d.  atque 
folio  etiam  Z17.C 

Non  fatiatur  oculus  vifu,  nec 
aurisauditu.  to. z.fol. verb 6 y.g 
Quid  eft  quod  foil?  ipfom  qd 
futuru  m eft.  to.  1 .fol.  1 p 1 .h 
Hanc  occupation^  peflimam 
dedit  Deus  fill js  hominum . to- 
mo z. folio  prarterca  zpz.h 
Cap. z.  Eton  quae  defideraue 
rut  octili  mei,no  negaui  eis.to.z. 
fol.p8.g.atque  etiam  fol.3  a*  qg? 

Vidi  in  omnibus  vanitatem  , 
8c  affliftionem.to.i.fol.p7*b 
Quid  eft  inqua  homo,  vt fit- 
qui  poftic  Regem  fadorem  fuG  ? 
tomo  z.folio  verb  a 3 4.g 

Cap. 


SACRAE  SCRIPTYR^E. 


Cap. 3.  Omnia  tcpus  habent. 
Co.z.fol.i68.g.atque  243.  a 
Tempus  flendi,  & tempus  ri- 
dendi.tomo  i.fol.316.11 

Vnus  eft  interims  hominis,& 
aumentorum.to.i.fol.68.d 
Cap. 4.  Verti  me  ad  alia,&  vi- 
di  calumnias , qua*  fub  Sole  gc- 
rumur.to.  1 .fol.vero  406. d 
Ncc  latuntur  oculi  eius  diui- 
tijs.tomo  i.fol.z  lo.d 

V«  foli , quia  cum  ceciderit , 
non  habetfubleuantcm  fe,  to.i. 
folio  vero  154. g 

Funiculus  triplex  difficile  ru- 
J>itur.to.i.fol.28o.b.&  z87.l1 
Quod  & de  carcere,catenis^; 
intcrdum  quis  egrediatur  ad  re- 
gnu  m.to.i.fol.4op.g 

Cap.  5 . Nc  temete  quid  loqua 
ris. to.i. fol.vero  8.f 

Auarus  non  implebitur  pecu 
nia.to.i. fol.vero  1 io.g 

Saturitasautem  diuitisnofi- 
nit  eum  dormire . tomo  t . folio 
vero  404.  h 

Cap. 6.  & aliud  malum  , 

quod  vidi  fub  Sole  , & quidem 
frequens  apud  homines  ,vir  cui 
dedit  Deus  diuitias,  &c.  tomo  1. 
folio  pr  xrerea  401.3 

Cap. 7.  Noli  c lie  iuftus  mul- 
tum  tomo  1.  fol.vero  ijj.e.f 
Neque  plus  fapiat  quam  ne- 
celTe  eft.  to.  1. folio  vero  43  j.c 
Ne  impie  agas  multu,  & noli 
e(TcftuItus,nc  moriaris  in  tempo 
re  non  tuo.to  i.folio  8C.c.  atquc 
ietiam  to.  z.fol . 2 9 1 ,f 

Qui  timet  Deum , nihil  ne- 
#?git.to.i.fql.z37,f 

Jat  inueni  amariorem  inorte 


mulierem,  qua:  laqueus  venato- 
rum  eft.tomo  z. folio  vero  99. g 
Cap. 8.  Sapientia  hominis  lu» 
cet  in  vultu  eius.to.z.fol.zzp.d 
Multa  hominis  affiidio , quia 
pra>terita  ignorat,&  futura  nullo 
feire  pot  eft  nuncio,  to.  z-f.  3 io.b 
Sunt  iufti  quibusmala  proue 
niunt, quail  opera  egerint  impio- 
rum.tomo  z. folio  295. b 

Cap. 9.  Omni  tepore  fint  vefti 
menia  tua  Candida,  to.i.fol.  z 1 8.f 
Quodcuque  faccre  poteft  ma 
nus  tua  inftanrer  operate . to.i . 
fol.77-d.&  t88.f.&4oo.h.atque 
etiam  tomo  z. folio  3 yrf.a 
Et  qui  in  vno  peccaucrit, mul- 
ta bona  perdcr-to.z.fol.ij.e 
Cap.  10.  Mufcs  moricces  per- 
dunt  fuauitateni  vnguenti.  to.i. 
folio  pr^terea  idz.b.&  4 j6.e 
Corfapicntisin  dexteraeiu*. 
tomo  z.folio  f 7.d 

Stultus  ambulans , cum  ipfe 
inftpiens  lit,  omnes  ftultos  *fti- 
mat.to.z.fol.57.b.&  zpz.d 
Vidi  feruos  in  equis,&  princi 
pes  ambulantes  fuper  terra  qua- 
il feruos.  to.i.  fol.370.c.  &to.z. 
folio  vero  3 1 7.f 

S i mordeht  ferpens  in  filerio , 
nihil  eo  minus  habec  qui  occul- 
tcdetrahit.tomo  z.folio  237  g 
Cap.  1 z.  Memcto  creatoris  t ui 
in  diebus  iuuentutis  tuar.  to.qui- 
demi.  folio  vero  86. c 

Verba  lapientum  licut  ftimu- 
li>  & quaft  claui  in  altum  defixi. 
tomo  i.folio  49  b 

Ctmfta  qui  hunt , adduce t 
Deus  in  indicium,  tomo  1;  (olio 
vero  prxtcrca  223.  b '• 

' f a EX 


INDEX  AVTHORITATVM 


EX  CANT.  CANTIC. 

t...  » . 

Cap.  i . Mel i ora  funt  vbera  tua 
vino,  tomo  i. folio  4i8.e 

Oleum  eftulum  norue  mum. 
tomo  2.  folio  quidem  pratterea 

24>p.e 

Trahc  mepoft  ce,  in  odorem 
vngucntorum  tuoru  curremus . 
tomo  quidem  1 .folio  vero  7 p.e. 
& folio  2 1 8. f 

Nigra  film,  fed  formofa.to.  1. 
fol  423. h.  turn  prxterca  to.z.fo 
Jio  verb  291.3.  & 344-h 
_ Filij  matns  me®  pugnauerut 
aduerliim  me . tomo  quidem  2* 
folio  verb  1 1 i.d  & 291. a 
Indtca  mihi  vbi  pafcas,  vbi  cu 
bes  in  meridic.  tomo  2.  fol.prx- 
eerea  359  h 

Palce  hxdos  tuos  iuxta  taber 
nactila  paliorum.  to.  quidem  1. 
folio  verb  i66  g 

Dumclict  Rex  in  accubitu. 
tomo  quidem  2. folio  3 48. b 
Fafciculus  myrrh®  diic&us 
incus  mihi.tomo  2. folio  205. h 
Cap.  2.  Sicut  lilium  inter  fph- 
lias  tomo  quidem  1. folio  301.C. 
turn  eciam  tomo  2.folio  344.h 
Sicut  malus  inter  iigna  lylua- 
rum.tomoi  folio  191.3  * 

Sub  vmbra  illius  quern  defi- 
deraueram  fcdi.to.i.fol.8o.f 
Ne  fufcitetis  dilevlam  donee 
ipfa  velit.tomo  2 folio  64. h ■ j 
Ecce  ific  venit  (aliens  in  mon 
tibtis,  tranliliens  colles . to.  qui* 
dem  1. folio  ]oj,f 

En  ipfe  Hat  poll  paneteni  no 
dlrnm.to.quidcm  i.foJ.i8i.h.& 
41  f.a.  tfi  prxiereflto.2if.22i. a 


lam  enim  hyems  rranfi/t.to.f. 
folio  4io.h.&  to.2.foI.ip8.h 
Vox  turturis  audita  eft  in  ter- 
ra nollra.  tomo  1.  folio  2 5 o.f.& 
374.f 

Vcni  columba  mea  in  forami- 
nibus  petrx.tomo  i.folio  207.3 
Ollende  mihi  facicm  tuam  , 
fonct  vox  tua,&c.to.i.fol.io6.a. 
& 3 1 8.f.tum  etiam  to.2.f.  1 1 6. c 
Cap.  3.  In  ledulo  meo  per  no 
ftem  quxfiui  quern  diligit  ani- 
ma  mea. tomo  2.folio  247.h 
Quxfiui  ilium, & non  inueni. 
tomo2.folio2  47-e 

Per  vicos , & platcas  quxliui 
ilium,  & non  inueni.  tomo  qui- 
dem 2.folio  i37-d 

Vniufcuiufqueenlisfuper  fe- 
mur luum.tomoi. folio  ir.e 
Egredimini  filia*  Sion , & vi- 
dete  Regem  Salomoncra  .to. 2. 
folio  367.f.&  377.b 

Cap. 4.  Quam  pulchraesami 
camea,ocuh  tlii  columbarum . 
tomo  1. folio 43.I1.&  ijo.b.at- 
que  etiam  folio  392.  b 

Fauusdidillans  labia  tua  fpon 
fa. tomo  i.folio  verb  2$ o.g 
Mel  & lac  fub  lingua  tua.  to- 
mo 1 .folio  2 3 .d.  & tomo  prae- 
terea  2.folto  i8y.g 

Cap,  y.  Veniat  dileftus  meus 
in  hortum  fuum.  to.2.fol.28  i.b 
Ego  dormio,&  cor  meum  vi- 
gilat.'tomo  i.folio  21.I1.  & prx- 
terca  tomo  2. folio  71. f 

Aperi  mihi  foror  mea  fponla. 
tomo  i.folio  72.a.tumprxterea 
tomo  2 .folio  i7ig 

Laui  pedes'  meps,  quomodo 
inquinabo  illos?  to.i‘.fdl.i7.h 
Dile- 


SACRA*  SCRTP-T  VITAE. 


Diledus  metis  candidus,&  ru 
bicundus . tomo  i.  folio  jtfp.d. 
atque  etiam  423.I1 

Manus  iliius  tomatilesaure£. 
tomo  i. folio  vero  229.C 

Diledus  meus  eft  totus  deft* 
derabilis.tomo  2. folio  217c 
Cap. 8.  Ne  fufcitctis , neque 
cuigilare  faciatis  fponfam,  do- 
nee ipfa  velit.  tomoquidem  2. 
folio  vero  72. g 

Quxeftiftaqux  afeendit  de 
deferto?  tomo  1.  folio  374.  h. 
turn  prxterea  folio  440. b 
Fortis  quidem  eft  vt  mors  di- 
ledio.tomoi.  folio  zpy.g.atque 
etiam  377*0 

Soror  noftra  parua  eft,&  vbe- 
ra  non  habet.tomo  2.fol.  1 y7.l1 
Qux  habitas  in  hortis,  amid 
aufcultat : fac  me  audire  vocem 
tuam.tomo  1. folio  2.97.C 

EX  LIB.  SAPIEN. 

f 

Cap.i.  In  maleuola  animam 
non  introibit  fapientia.  tomo  2. 
folio  prxterea  I43«d 

Cuftodite  ergo  vos  a murmu 
ratione,  &a  detradione  parcite 
lingux.tomo  2 .folio  23  7.C 
Cap.  2.  Exiguum  , & cum  tx- 
dio  eft  tempus  vitx  noftrx . to- 
mo 1.  folio  3yt>.  g atque  etiam 
tomo  2. folio  3 7<*.d 

Venire  ergo , & fruamur  bo- 
nis.tomo  2. folio  vero  jo.c 
. Coroncmus  nos  rofis , rnte- 
quam  marcefcant.to.i.fol.440.c 
Nullum  pratum  fir, quod  non 
pertranfeat  luxuria  noftra.  to.  2. 
folio  }7f.b 


, Circumneniamus  iuftum,co- 
trarius  eft  operibus  noftris . to- 
mo 2. folio  prxterea  3 24-e 
Grauis  eft  nobis  etiam  ad  vi- 
dendum.tomo  2. folio  324^ 
Cap.  3.  luftorum  autem  ani- 
mx  in  manu  Dei  funt . tomo  r. 
folio42o.h 

Vifi  funtocttlis  infipientiura 
mori.tomo  1. folio  30.C 

Tanquam  aurum  in  fornace 
probauit  eledos  Dominus . to- 
mo 2.folio  2oo.d 

Nationes  iniqux  dirx  funt  c6 
fumationis.tomo  2.fol.37y.h 
Cap. 4.  Adulterine  piantatio- 
nes  non  daluint  radices  alias. to- 
mo 2. folio  23 1.  d 

Senedus  venerabiliseft,  non 
diuturna,&c.tomo  2.fol.2f i.g 
Fafcinatio  enim  nugadrads 
obfeurat  bona,&  incoftantia  con 
cupifccntix  tranfuertit  fenfum  • 
tomo  1. folio  prxterea  243. g 
Confummatus  in  brcui,exple 
uittempora  multa  to.i.fol.86.b. 
& tomo  prxterea  2.  folio  6o.b. 
& 3 12  h 

Quoniatn  difrumpet  illos  in- 
flatos  fine  voce. to.  1 . fol.4 1 o.b 
Cap.  y.  Tuncftabunt  iufti  in 
magna  conftantia.to.  r.  f.  2 2 z.d 
Videntes  turbabuntur  timorc' 
Jiorribili.to.t.fol.4.c.A’  iyo.b 
Nos  inlenfati  vitam  illorum 
eftimabamus  infaniam,  & fincm 
illorum  fine  honorc.ro.  1 f-3o.d. 
&80.C.&  17y.fi  atque  eda  442. 
h.&tomo  2. folio  y7-d 

Ergo  errauimus  a via  verita* 
tis.tomo  2. folio  ioo.g 

L^fiati  iutnus  in  via  iniquita- 
f 3 us. 


J 


INDEX  A VTHORI T ATVM 


tis,8t  perdit  ionis . to.  i . fol.  73  .g. 
& 3 1 y .d.  atque  43 1.  b.  & to.*. 
fol.?3.e.&  26J.C. atque  269.9 
Ec  ambulauimus  vias  diffici- 
les.tomo  2. folio  237*3 

Diuitiaru  iaftantia  quid  con- 
tulit  nobisPtomo  1.  folio  406.0 
Tranfierunt  omnia  ilia  ficue 
vmbra,&  tanqua  nauis  qua;  per- 
tranfit.tomoi  fol.?o.h.&  13  i.b. 
& ipi.g.  & 192.  a.  & 234.  f.& 
3 22.f.&  404.l1.tum  pratterca  to 
mo  2. folio  32I.f 

Sic  & nos  nati  continuo  deli* 
nimuselTe.to.i.folio  2i7.f.atque 
pee  terea  folio  4 11.  f 

Spes  impij  tanquam  fumus, 
qui  a vento  diffufus  ell.tomo  x. 
folio  vero  1p2.l1 

Et  armauit  creaturS  ad  vltio- 
nem  inimicoru.to.i.f.ver6  23o.g 
Pugnabit  cu  illo  orbis  terra* 
rum.tomo  1.  folio  2.h.&  ijo.f 
Cap.  6.  Quoniam  iudiciu  du- 
riflimum  in  his  qui  prxfunt  fiet. 
tomo  2. folio  1 57.g 

Potentes  au tern  potenter  tor 
menta  patientur.to.i.  folio  prar- 
teica4i  1. a 

Pufillum  &magnu  ipfcfecir. 
tomo  i.folio  I4&.g 

Prxoccupat  cos  qui  fc  concu- 
pifcunt.to.  1. fol.  293.  h 

Cap. 7.  Nemo  enim  ex  regi- 
bus aliud  habuirnatiuitatis  ini— 
tium.tomo  i.folio  1 y i.d 

Infinitus  enim  thelaurus  eft 
bominibus.co.  2. fol.  1 1 2.b 
Spcculu  fine  macula  Dei  ma- 
icftatis.tomo  i.folio  i6*.e. 

Cap.H.  Attingic  a fincvfque 
ad  finem  fortitcr.to.^.f.i  y 7.f.g 


Cap. 9.  Corpus  quod  corrrnn 
pitur,acgrau3tanimam.tomo  r. 
fo.prxteiea  43  r.e.&  t.2.f.  2 1 z.c 
Cap.  10.  Tranfuexit  illos  per 
aqua  nimiam,  inimicos  ante  eo- 
rum demerfic  mare.  to.  2.f. 200.  d 
Cap. 11.  Vt  feirent  quia  per 
qua:  pcccat  quis,  per  hxc  & tor- 
quetur.  to.quidem  1.  fol.  386.3 
Sed  omnia  in  menlura,&  nu- 
mero,  & pondcre  difpoluilti.  to- 
mo 2. folio  132.I1 

Quoniam  tanquam  .momen- 
tum ltaterx  fic  eit  ante  te  orbis 
terrarum.to.i. fol.  vero  3 iji.b 
f/ip.13.  Vaniautcm  fimtonn 
nes  homines, in  quibus  no  fubeft 
feientia  Dei.to.  1. fol. vero  83.f 
Cap. iy.  Sed  & eftimaueriine 
lulu m elle  vitam  noftram . to.  1 . 
folio  vero  304. b 
Cap.  16.  In  memoria  enim  ler 
monu  tuorucxterminabantur,& 
velocitcr  fanabantur  t.  2. £309.0 
Neque  herba , neque  malag- 
ma  lanauit  eos.fcd  tuus  domine 
fcrmo.comoi.  fol. vero  426.I1 
Homo  aurem  occidit  qiiidcm 
per  malitiam  ammani  fuam.  to- 
mo 2. fol. 83. b.&  249.I1 

Pane  de  carlo  prarflitilH  illis 
omne  deleftamentum  in  fc  ha- 
bcntem.to.quidem  2,fol.i07.f 
Cap.  1 7.  Aut  refonas  de  altiG. 
fimis  montibus  Echo.tomo  qui- 
dem  i.folio pra: terea  268.d 

EX  ECCLESIASTICO. 

Cap.i.  Timenti  Dominu  be- 
ne ent  in  cxtremis.to.quidem  u 
atque  folio prxterea  330.C 

Ini- 


SaCKX.  scriptvr/e. 


loitium  fapientiar  timor  do- 
mini. tomo  quidem  i.atqucetia 
fo.infuper  n.b. 

Cap. i.  Filiaecedens  adferui- 
tuiem  Dei  fta  in  timorc,  & iufli 
tia.  to.  quidem  i.atqtic  ctiam.fo 
lio  ul.g.atque  to.2-fo.25  f.e 
Indolore  luftine,&  in  humili 
tate  tua  paticntiam  habc . to.  1. 
' fol.yp.c 

V*  duplici  corde,&  pecca to- 
ri terrain  ingredicti  duabus  vijs. 
to.  1.  fo.prxterea  quidem  353.C 
atqueto.z.fo.28o.c 

Va?  his  qui  perdiderunt  fufti- 
nentiam.tomo  quidem  i.atque 
etiam.fol.33.b 

Qui  timent  dominum  prxpa 
rabunt  corda  fua.to.i.  fol.quidc 
38j?.g.  atque  3i»j.c 

dV*p.3.Qui  diligit  Deum  exo 
rabit  pro  pcccatis,  & continebit 
fcab  illis.to.i.  fo.iyi.b 

Sicutqui  thefaurizat , ita  qui 
honorificat  matrem  fuam . to.2. 
foJ.187  d 

FiJi  liifcipe  feneftam  patris 
tui.to.2.fol.53.g 

MaJedi&us  ell  a Deo  qui  exa 
iperat  matrem.to.  2.fo.  1 88.b 
FiJi  in  mafuetudinc  opera  tua 
pcrfice.to.2.fo.i  f.g.&  284. c.d 
Quanto  magnus  es  humilia 
tcin omnibus.to.  1.  fol.  I4<5.d.& 
370.C 

Cor  durum  male  habebil  in 
nouilTimo . to.t.fol.44.h.&  4 y.f 
& 347.d.to.2.fo.85.d  e 

Cap. 4.  Fili  cleemo/ynam  pau 
peris  nedefraudes.  to.i.f.22*.c. 
tO.2.  fol.  78.3 

Et  oculos  tuos  nc  traofuertas 


i paupere.  to.  t.fo.  73  .g 

Ab  inopc  ne  auertat  oculot 
tuos. to.  1.(0402.0 

Maledicetis  enim  tibiin  ama 
rittidine  animx  exaudietur  de- 
precatio  illitis.rO. 2. fo.do.d 
Congregationi  pa  11  per  u ama 
bilem  tc  facito.  to.2.fo.74.b 
Ne  accipias  facicm  aduerlitc 
faciem  tuam.to.2.fol.3  3?.g 
Ncc  retineas  verbum  tempo- 
re falutis.  to,  i.fol.34.e 

Cap.<;.  Noli  efie  ficutlco  in 
domo  tua.to.2.fol.3.e 

Noli  attendere  aa  pofleflio- 
nesiniquas.to.i/o.4o?.c 

Pcccaui,  & quid  mihi  accidie 
triftc?to.  i.fo.i3.f.to.2.fo.2  34.h 
Altiftimus  cnim  eft  patient 
redditor.to.  i.fo.  i i.c 

De  pfopitiatu  pcccatoru  noli 
eJTefinemctu  .to. 2. folio  179. a 
& 293-d 

Ncqueadijcias  peccatu  fuper 
peccatum.to.2.  fo.82.a.&  1 13.F 
Non  tardes  conuerti  ad  domi 
num,  & nc  difteras  de  die  indie. 
to.i.f.72.d.  to.z.f.  19I.3.&  247. 
C.&  2f3-d.&  2PI.C. 

Noli  anxius  elTc  in  diuitijs  in 
iuftis.to. 2/0.3  >f<c 

Elio  firmus  in  uia  domini.to- 
mo  i.fo!. 93  .h 

Elio  manfuetus  ad  audiedum 
rerbum  Dei.to.i.fo.ioo.g 
Cap. 6.  Non  tcextollas  in  co- 
gitatione  anirnc  tuar  vt  hit  tau- 
rus.to.2.  fol.  2 1 $.e 

Vcrbfi  dulce  irultiplicat  ami 

C0S.t02.f0.217.d 

Si  humiliaucrit  fc  contra  tc  • 
to.  t.fol.ic7.b 

f ♦ Cap. 


INDEX  A VTHORIT ATV M 


Cap. 7.  Noli  facere  mala,&  no 
te  apprehcndent.  to.a.fol.z8p.  c 
Difcede  ab  iniquo  & deficient 
mala  abs  tc.tomd  1.  folio  P4-C-& 
43 

Fili  non  femines  mala  in  fulcts 
iniuftitix.to.2.folio  171.  b 
Noli  quxrere  ab  homine  dii- 
catum.to.  i.fol.  142.0 

Noli  quxrere  fieri  iudex,  nifi 
valeas  virtute  irrumpere  iniqui- 
tates.to.2.fai74*b.  & 3o8.e 
Gratia  enim  verecudix  illius 
fupcr  aurum.to.2.  fol.2po.f 
In  tota  anima  tua  time  domi 
num,  & (acerdotes  illius  lan&ifi- 
ca.to.i  .fol.3  70. h 

Mortuo  non  prohibeas  gra- 
tiam.to.2.fbl.i8o.d 

Memorare  nouiffima  tua.  to- 
mo  i.fol.4<>.b.&  io7.d.tomo2. 
fol.i82.f.&  24f.e 

Cap.S.  Mulrosenim  perdidit 
aurum  & argentum. to.  i.fo.p8.c 
-6c  1 02.f 

Non  incendas  carbones  pecca 
torumargucns  eos.  to.2.fo.3p.e 
Coram  cxrraneocofilium  ne 
facias,  to.  2. fo.  2 6 2. d 

Non  dcs  mulieri  poteftatera 
animx  tux,  nc  ingrediatur  in  vir 
tute  tua.to.2.fo.  1 1 6.( 

Omnis  mulierqux  eft  forni- 
caria , quafi ftercus  in  via . to.2. 
fol.3  26. a 

In  medio  laqueorum  iogre- 
dieris.  to.i.f.26o.h.to.2.f.  z68.f 
via  iufti  fine  tibi  conuiux . to.2. 
fol.2p7.e 

Secundum  iudieem  populi  fic 
& miniftri  eius.to.2.fol.  1 78.C.& 
263-a 


Omnis  iniurix  jpximi  ne  me- 
mineris.to.2.fo.35<>.c 

Nihil  agas  in  operibus  iniu- 
rix. to.  2. fol.3  5 <?.d 

Quid  fuperbit  terra  & cinis  ? 
to.ima.  11  j.a.&  i$6.e 

Nihil  eft  iniquius  quam  ama- 
re  pecuniam.to.  i.fo.  1 4i.l1 
Omnis  potentatus  breuis  vi- 
ta.to.  i.fo.iy  i.d 

Languor  prolixior  grauat  me 
dicum.to.l.fo.i34.d.&  278. d 
Sicut  & rex  hodie  eft , & eras 
morietur.to.i.fo.ipp.e 

Quoniam  initium  omnis  pec 
catielt  fupcrbia.  to.i.fol.ii4,d. 
to.2.fo.p3.d 

Bona  & mala , vita  & mors  , 
ppupertas  8c  honeftas  a Deo  sQt. 
to.  2.fo.i6.a.&  3 j7-h 

Facile  eft  enim  in  oculis  Dei 
fubico  honeftare  pauperem  . to- 
mo  2.fo.y7.c.&if  i.b.&  2io.c 
In  die  bonorum  ne  immemor 
fismaIorum.to,i,f.4<*.a.&  103. 
e.&407.h 

A lcintilla  vna  augetur  ignis, 
& ab  vno  dolofo  augec  fanguis . 
to.  i.fo.3o7.a 

Cap.  13.  Qui  tetigerit  picem, 
inquinabitur  abea.  to.2.fo.93.b 
Poodusfuper  i'c  toilet, qui  ho 
neftiori  fecommunicat.  tomo  1, 
fol.438.e 

^Jitiori  te  ne  focius  fueris.  to- 
moi.  fol.vero  2to.e 

Omne  animal  diligit  fibi  fimi 
le.to.2.fo.i7y.e 

Vcnatio  leonis  onager  in  ere- 
mo,&c.to.  1 .fo.4o6.f 

Diucs  locutus  eft,&  omnes  ta 
cucrunt.to.i.fo.2  68.d 

Cor 


SACRiE  SCRIPTVR  Al, 


Cor  hominis  immutat  faciem 
eius.to.2.fo.z8^.c 

Cap.  14.  Beatus  virquino  eft 
lapfus  verbo.to.  i.fo.6y.f 
Viro  cupido  & tenaci  ad  quid 
aurumrto.i.fo.21  i.g 

Qut  fibieftnequam,  cui  alij 
bonus  erit?to,2.fo.i8.g 

Ante  mortem  benefac  amico 
tuo.to.2.fo.234.g.&  2P4-g 
Ante  obitum  operare  iufti- 
tia.to.i.t'o.i87.f.&  to.2.f.i<>4  h 
& nsp.h 

Cap.]  f . Non  eft  Ipeciofa  iaus 
in  orcpeccatoris.to.i.fo.307.f 
Deus  ab  initio  conftituit  ho- 
niincm,&  reliquit  in  manu  con- 
filij  fuj.to.  1 fo.2op.d 

Appofuit  tibiaquam,  & igne 
&c.to.i.fo.2os».d 

Cap.  16.  Omnis  mifcricordia 
faciet  Jocum  vnicuique,&c.to.  t, 
fol,  i8y.a  , 

Cap.  17,  Mandauit  vnicuique 
de  proximo  fuo.to.2.fo.?6.h 
Ante  mortem  confitere.to.2, 
fol.  vero  164.I1 

Omncs  homines  terra  , & ci- 
■pis.to.  1.  fait  36.C 

Cap,  18.  Cumconfummaue- 
rit  tunc  incipict,to,  i,fo.  3 y6.f.& 
to.z.fo.;  I2.g 

Ante  iudicium  para  iuftitiam 

tibi.to.2.fo.  j.h 

Vfquead  mortem  iuftificare, 
&c.to.  i.fo  vero  S6.b 

Antcorationem  prxparaani 
mam  .to.  2 ,fo.2  2p.c 

A mane  vfque  ad  vefperd  mu 
tabiturtempus.  to.2.fol.  J7.C.  8c 
ffi.c .&  2 io.c 
Sapiens  in  omnibus  metuit , 


tomo  i,  folio  1P3.  f 

Cap.  19,  Poft  concupifeentias 
noneas.to.i.fo.3  i.f 
Cap. 20.  Qui  modica fpernir, 
paulatim  decidet.  to.  i.fol.zoo.f 
&to.2.fo.27.b 

Ami&us  corporis,  rifus  den* 
tium,&c.to.  i.fol.405».d 

Crfp.21.Quam  bonum  eft  cor 
reptum  manitertare  p^nitcntia. 
t0.2.fol.40.f 

Quafi  a facie  colubri  fugs 
peccartim.tow  fo.i34-a.9c  to. 2. 
fol.253.e.&  2?4.g 

Qui  odit  corredionem,  vefti* 
gium  eft  peccatoris.  to.2.fo.40,f 
Qui  timet  £)eum  conuerte- 
turad corfuum,  to.  i.fo. 246. h 
Cor  fatui  quafi  vas  contra* 
ftum.t0.2.fo,J42.g 

In  ore  fatuorum  cor  illorum. 
to.  i.fo.  3 y9.l1 

Cum  dormienteloquiturtqui 
narrat  ftultofapicntiamtopio  I, 
fo.2f4.h 

Op.  2 4.  Modicum  plorafupcr 
mortuum.to.  1 . fo.4 1 o.a 

Quis  dabit  ori  meo  cuftodtf? 
to.i.to.Cy.f 

Cap. 24.  In  omnibus  requiem 
qu«fiui.to,i.fo.440.d 

In  pledis  mcis  mitte  radices , 
to.  z.fo.  23  i.e 

In  plateisficur  cinnamomBt 
ro.i,fo.376.c. 

Flores  mci  frudus  honoris , 
to.  2.fo.  1 28. a 

Cap.  2 y*  Ties  fpecies  odiuit 
aninia  mc3,pauperem,  &c.to.i, 
fol.H7.g 

Quam  fpeciofum  caniciei  ill* 
ditium<to>»  fo-lil-h 

Cap, 


INDEX  AVTHORITATVM 


Cap. if . Si  non  in  timore  do-  tur  ? tomo  i.  folio  44  i.g 
mini  tenueris  te,&c.to.i.fo.2i8.  Vnus  ardificans , & vnus  de- 
d.&  to.z.folup.f  " flruen$,&c.to.i.fol.367.c.&  to- 

Homofanftus  infapietiama  mo2.fo.ioy.c 
net.ro.  2/0. 264. d Qui  baptizat a mortuo  f &c. 

Cap.  18.  Lingua tertia  multos  to.2.foJ.274.h 
commouit.to.  2.  to.  68. f.&  23  8.e  £4^.3  y.  Non  defpicies  prcces 

Flagclli  plaga  liuore  facit  &c.  pupilli.to.i.fo.  1 79.fi 
to.i.foJ.3  y S.e  C4p.37,Opraffumptioncquif 

Sepiaures  fpims&c.  tomo  x.  fima,&c.to.x.fo  ii  y.e 
folio  79.b  Noli  confiliari  cu  foccro  tuo. 

Verbis  tuis  facito  ftateram.to  to.i.fo.3  86.f 
mo  1. folio  33  t.b  * Aconfiliariolerua , &c. to.s. 

Cap. 19.  Gratiam  hdeiuflbris  folio  26 2. d 


ne  obliuifcaris.to.  2.fo.  1 ^4.a 
Cap.  30.  Equus  indomituseua 
detdurus.  to.  1. 60.442. c 
Lada  (ilium  tuum,  & pauen- 
tem  te  faciet,&c.to.  2.fo.6o.d 
Non  des  illi  poteftatem  in  iu- 
aient  ure.  to.  1 .fo.  x 8 3 ,d 

Curua  ccruicem  eius,  &c.  to- 
mo i.fo.283.f.&442.a 

Non  eft  cenfus  fuper  cenfum 
Ialutis.ro.  i.fo.41 3. d 

Cap. 3 1 . Qui  aurC  di!igit,non 
iuftificabitur.to.i.fo.iox.f 
Cap. 1 2.  Vbi  auditus  non  eft, 
non  eiTundas  (ermonem.to.  2 .fo- 
lio I72.d 

Sine  confilio  nil  facias.to.  z.fo 
iio  26i.d 

Cap. 33.  Contra  malum  bo- 
nu  m.to.  1 .fol.4  3 3 .h 

Duo  contra  duo.  10.2.63  83  .f 
Ego  nouiflimus  euigilaui,&c. 
to.  i.fol.86.a 

Multam  malitia  docuit  ocioft 
tas.to.i.fo.Si.g 

Cap.  14.  Qua/i  qui  apprehen 
dit  vmbram,&c.fo.3  22. 

Ab  immundo  quis  mundabi- 


Anima  viri  fanfti  enuntiat  ali 
quando,&c.  to.  t.fol.386.c.&  to 
mo  2.fo.i43.a 

Non  teeftuodas  fuper  omn£ 
efcam.  to.  1 .fo.  xo9.e 

Cap. 38.  Mcmor  efto  iudicij 
mei,&c.to.i.fol.io7.d.&  i24.<l 
& to.x.fo.  178.5 

Sapientiam  fcribe,&c.  tom.x. 
fol.^4.g 

Cap. 39.  Iuftus  cor  fuum  tra- 
diditad  vigilandum  diluculo.  to 
mo  i.fo  2yo.f 

Cap.40.Ad  hre  mors  fanguit 
Ac.fupcr  iniquos.to.i.fo.27o.f 
Omnia  qua:  dc  terra  funt,&c. 
tO.I.fo.J  2p.f 

Subftantia:  iniuftorum  (icut 
fluuiusficcabuntur,&c.  tomo  1. 
fol  43. f 

Tibiar&  Pfaltcrium  fuauem 
faciunt  melodiam,&c.t.2.f.i89.f 
Cap. 41.  O mors  quam  ama- 
ra eft  memoria  tua  to.i.fo.iod.a. 
&407.b.to  2.60.376.8 

Cap. yi.  Vidctequia  modieff 
laboraui,&  inueni  mibi  multam 
rcquicm.to.2.fo.i20.d 

ISA- 


SACR-*  SCRIPTVR A* . 


v I S A I A. 

Cap.  i.  Auditecfli.&auribus 
pcrcipe  terra,  to.  i .fo.  2 3 1 . b 
Filios  enutriui  & exaltaui,ip- 
fiautem  fpreuerunt  me.to.i.  fo. 
416.I1.&  to.i  .fo.  2tf.e.&  po.f 
Vx  gcnti  peccatrici , populo 
graui  iniquitate.to.  i.f. 3 3 z.e.  & 
to.i.fo.  1 ip.b.&  2op.c .&  264. b 
Dereliquerunt  dominu , bla- 
/phcmauerunt  (andum  Ifracl.to 
fno  i.fo.60  h 

Super  quo  percutiam  vos  vi- 
tro, to.i.fo.  30.  b.&  24^.b.&3J2 
f.arqucto.  2.fo.itf3.h 

Aplanta  pedis  vfque  ad  vcrti- 
cem  capitis  non  eft  in  eofanitas. 
to.2.fol.i78,d.&  36<-.b 

Vulnus  & liuor,  & plagatu- 
mens.to.2.fo-3^.d 

Et  derelinquctur  (ilia  Sion  vt 
vmbracttlum  in  vinea  . to.x.fol. 
306.C.&  34J-f 

Quomihi  multitudine  vidi- 
marum  veftrarum?to. i.fo.i3.h 
Incenfiim  abominatio  eft  mi- 
bi.  to.  2.fo.284.h 

Neomeniam,&  Sabbathum , 
Si  feftiuitates  alias  non  feram. 
to.i.fo.ipf  .h 

Calendas  vcftras  & folcmni- 
tates  veftrasodiuit  anima  nica. 
to.  1.  fo.px.  c 

Laboraui  fuftincns.  to.i.f.8 f. 
f.&  305. c 

Lauamini,mundi  cftote.to.i. 
fo.5  o.d.to.  i.fo.  28tf.l1 

Auferte  malum  cogitation^ 
veftrarum.  to.  1 . fo. 9 1 .fi.  & to. 2. 
fol.3 ’5.C 

Difcitc  benefacete.  tomo  1. 


fo.28.l1.  & to. 2.  fol.8o.g.h 
Qu  Trite  indicium, fubucnite 
opprefto,  iudicate  pupillo.to.1. 
fol.i88.g 

Quomodo  fada  eft  meretrix 
ciuitas  fidelis?to. i.fo. 2ft. g 
Vinum  tuum  mixtu  eft  aqua. 
to.i.fo.43^.b.&  to. 2. f. 2 22. a 
Principes  tui  infideles.  to.  a. 
(0I.40.C 

Pupillo  non  iudicant,&cau(a 
vidua;  non  ingreditur  ad  illos.to 
mo  i.fol.36i.d 

Heu  ego  confolabor  fuper  ho 
flibus  meis.to.i.fo.i  16. h.&  to- 
mo i.to.4i.h 

Excoquam  ad  purum  fcoriam 
tuam.to.i.fo.14  f .b 

Erubefcetis  fuper  hortis,quos 
elegcratis.to.  i.fo.  271.  d 

Cum  fueris  velut  quercus  de 
ftuentibus  folijs.to.2.fo.if  o.a 
Et  cnt  fottitudo  veftra,vt  fa- 
uilla  ftups.  torn.  2.  foLpracterca 
quidem  341.C 

Cap.  2.  Et  fluent  ad  cum  om- 
nes  gentes.to.i.  fo.87.b 

Repleta  eft  terra  argento  fit 
auro.to.  i.fo.)  io.g.&  3 6 4 .d 
Et  incuruabitur  altitudo  viro 
rum. to. i.fo. in. b 

Quiefcite  ab  homine,  cuius 
fpiritus  in  naribus  eft  . tomo  1. 
fol.207.C 

Cap. 3*Et  dabo pueros  princi- 
pes  eoruni,  & effrminati  domi- 
nabuntureis . to.2.fol.z83.d.  Sc 
fol.  3 1 6 .h 

Apprehendet  enim  vir  fratre 
fiium  domefticum  patris  fui,  ve- 
ftimentum  tibi  cft,princepscfto 
ooftcr.to.i.fo.jzi.e 


Pecca- 


INDEX  AVTHORITATVM 


Peccatum  fuum  quafi  Sodo- 
ma  prxdicauerunt.  to.i.fo.joo.f 
& 3f2.a.to.2.fol.27f.b 

Diciteiufto  quoniam  bene, 
quoniam  fruiftum  adinuentio- 
niim  fuarum  comcdec . tomo  2. 
fol.zo4.g 

Popule  meus  qui  tc  beatum 
dicunt,ipfi  te  decipiunt.tomo  i. 
fol.2  8o.e 

Dominus  ad  iudicium  venicc 
cu  lenioribus  populi  fui,  & prin- 
cipibus  eius.to.  i .fo.  2 3 o.g 
Vos  enim  depafti  elbsvineam 
meam.co.  1 ,fo.46o.f 

Ambulauerunt  extento  col- 
]o.to.2.fo.$  S.h 

Cap.  j.  Cantabo  dilefto  meo 
canticum  quad  pacruelis  mei.  to 
mo  i.fo.4zi.d 

* Quid  eft  quod  dcbuivltra  fa- 
cere  vinex  mex,  & non  feci  ei  ? 
to.i.fo.}6p.c 

Auferam  lepem  eius,&  erit  in 
direptioneru.to.  2/0.  ipi.h 
Et  nubibus  madabo  ne  pluat 
fuper  earn  imbrem.  tomo  2.  fo- 
lio 279.C 

Vx  qui  coniungicis . tomo  1. 
fo.I11.b.&  2j2.g.&  428.C 
Vxqui  confurgiris  mane  ad 
ebrictatem.to.i.fol.vero  iP3-a. 
& foI.248.e 

Et  opus  domini  non  refpid- 
tis.to.i.fo.83.g 

. Dilatauit  infernus  animam 
fuam,  & aperuit  os  fuum  abfque 
vllo  termiqp.to.  i .fo.  1 P3  .h 
Vx  qui  dicitis  malum  bonu , 
tc  bonum  malum.  to.2.fol.2  ip.f 
Vx  qui  potetes  eftis  ad  biben 
du  vinum.  to.i.f.iop.d.&  302.C 


Qui  iuftificacis  impium  pro 
muneribus,  & juftitiam  iufti  au- 
fertis  ab  eo.to.i.fo.5  2.g 

Et  fafta  funt  morticinaeorG, 
quafi  llercus  in  medio  platearft . 
to.  i.fol.30o.g.to.2.fo.3o8.e 
Et  ecce  fcliinus  velociter  ve- 
niet,to.2.fo.2  7f.c. 

Cap.6.  Audite  audiences  , & 
nolite intelligerc.  to.i.fo.iip.g 
Excxca  cor  populi  huius . to- 
mo i.fol.i  01. b.&  ips.d 

Cap. 7.  Nifi  credideritis  non 
intcl  ligetis.to.  1 .fo.3  6 2 .c.d 
Nolitimerca  duabus  caudis 
titionum  fumigantium  iftorutn. 
t0.2.fo.244.C 

Pete  tibi  lignum  a domino 
Deo  tuo  in  profundum  inferni . 
tomo  1. folio  31  ia.  & 34f.g.  & 
3 79*  d 

Vt  Iciatrcprobare  malum , 8c 
eligere  bonum.  to.  2.  fo.3  3 j.e 
Cap. 8.  Voca  nomen  eius  acce 
lera.fpolia  detrahe,  feflina.to.  r. 
fol.3  8o.g.&  3 88.g 

Cap. p.  Lxtabuntur  coram  te 
licut  qui  Ixtantur  in  mefte.to.i, 
fol.ip.a 

Paruulus  enim  natus  eft  no- 
bis^ films  datus  eft  nobis,  to.2. 
fol.4I.b 

Et  erunt  qui  beatificant  popu 
lum  ilium  feducentes . tomo  1. 
folio  26o.e 

Succenfa  eft  enim  quafi  ignis 
impictas,veprem,  & fpinam  uo- 
rabit.to.2.fol.i38.g 

Cap.  10.  Quid  facictis  in  die 
vifitationis , & calamitatis . to.t. 
fol.214.l1 

Vx  Afliir  virga  furoris  mei  5c 
baculus 


limp 

Ultll 

uni 

btoi 

oft 

itoi 

1118,1 

0.11f 

iius.1 

I 

tis  B 

:.d 

it* 

fion> 

Joins 

10® 

4H1 

liW 

ill!  *3 

aw: 

ram 5 
«fci 

:|i» 

i>> 

tp^ 

i®#1, 

i if 

oiuo 
in  ft 

.to* 

nci 

10 


SACRJE  SCRIPTVRaE. 


bacillus  ipfc  eft.  tomo  i.fo.27.g 

tomoz.fo.i^7.b 

Cofummatio  abbreuiata  infi- 
dabit  iuftitiam.to.i.fo.3  ip.g 
Cnp.ii.  Spiritus confili j , & 
fortitudinis.to.  2 . fo.  2 3 i.d 

Quia  repleta  eft  tetra  fcien- 
tia  domini  ficut  aqua  maris.to.i. 
fol.3  $ i.h 

Ipfum  gentcs  deprecabuntur. 
to.i.fo.274.b 

Onus  BabiJonis.to.i.fo.302.b 
Cap.i$.  Et  refpondebunt  ibi 
vlular  in  diebus  eius.tomo  1. fo- 
lio 341.3 

Ecce  dies  domini  venit  crude 
lis,  & indignationis  plenus.to.i. 
fol.i.c 

Cap.  14.  Infcrnus  fubter  te  c6 
turbatus  eft  in  occurfum  aduen- 
tus  tui.to.i.fo.2d2.g 

Et  tu  vulneratus  es  ficut  & 
nos,noftri  fimilis  efle&us  es.  to- 
mo  i.fo.i  1 j.c 

Tu  popuium  tuutn  occidifti . 
to. 2.  fo-171.I1 

Quomodtt  cecidifti  lucifer , 
qui  mane  oriebaris->to.  i.fo.  y 7.g 
In  caelum  confccndam,  fuper 
aftra  Deiexaltabo  folium  me& . 
to.  i.fo.4i5,h.to.2.fo.2<sp.h 
Sedcbo  in  monte  teftamenti 
in  lateribus  aquilonis.to.2-f.21. 
b.to.  z.fo.  2 23  *b 

Et  ponam  earn  in  poffeflione 
erinacij.to.  i.fo.4  20. a 

De  radice  enim  colubri  egre- 
dictur  regnh1s.to.2fo.  1 60. d 
Cap. t?.  Onus  Moab.tomoi. 
folio  302. b 

Cap.i  6.  Emitte  agnum  domi- 
ne  dominatorem  terrae  de  petra 


deferti  ad  montem  filix  Sion,  to 
mo  i.fo.327.g 

Audiuimus  fuperbia  Moab, 
fuperbus  eft  valde.to.  i.fo.}p}.c 
to.2.fol.i  1 y.g 

Cap.  1 7.  Onus  Damafci.  to.r. 
folio  302. b 

Eritindie  illadominus  ficut 
congregans  in  mefle.  t.2.f.i23.c 
Cap. 19.  Onus  Aegypti.  to.i. 

fol.302.C 

Et  conc'urrere  faciam  Aegy- 
ptios  aducrfus  Aegyptios,&  pu- 
gnabit  vir  contra  fratrem  luurn . 
tomo  2.fol.32p.h 

Stulti  fa&i  funt  principesTha 
neos , dominus  milcuit  in  medio 
eius  fpiritum  vertiginis.  tomo  1. 
folio  3P4.b 

Cap.  21.  Vifio  dura  nunciata 
eft  mihi.to.i.fo.220  e 

Corrui  cum  audirem,  conti? 
batus  fum  cum  viderem.tomoi. 
folio  242.C 

Cap. 22.  Et  vocabit  dominus 
Deus  exercituum  in  die  ilia  ad 
flerum,  & ad  plan&um.tomo  2, 
folio  32p.f 

‘ Quafi  pilam  mittet  te  in  ter- 
ram  latam,&  fpatiofam,ibi  mo* 
rieris.to.2.fo.pi.b 

Et  dabo  clauc  domus  Dan  id 
iuper  humeros  eius.  t.t.f.j2i.d 
Cap.  23.  Erubefcc  Stdon  ait 
mare.co.2.fo.202.h 
C4^.24.Ecccdns  diftipauitter 
rani,&nudauit  ea.  to.  2.  (0.248.0 
Terra  infefta  eft  ab  habitato- 
ribus  (uis.to.2.fo.3o.h. 

Ingemuei  unt  omncs  qui  Ixta 
bantur  corde.to.  1 .fo.3  ztf.g 
Formido  & fouca,  & laqueus 
fiiper 


1 


INDEX  A VTHORIT ATVM 


fupertequi  habicator  c $ terra?, 
lomo  i. folio  35  s.c 

f/»/>.26.Impius  no  videbitglo 
riam  domim.como  i.folio  77.b. 
& 3 io.f 

Omnia  enim  opera  noftra  ope 
raws  eft  in  nobis  dominus.tomo 

a.  folio  245. h.&  262. g 

In  anguftiarequiGerut  tc.co. 
I. folio  277-d 

Concepimus  & quafi  parturi- 
uimus  & peperimus  fpiritum  fa- 
lutis.to.2. folio.  193.3 

Viuenc  mortui  tui , interfedi 
mei  non  rcfurgcnt.to.fol.22.  b 
Vade  populus  meus  in  cubicu 
la  tua.tomo.2. folio  20o.f 
Cap. 27,  Qms  dabit  fpinam  & 
veprem  in  prarlio.to.  1 .fol.249.g 
Vjc  corona?  liipcrbiar.t.i.f.44. 
Cap.iS.  Pedibus  conculcabi- 
tur  corona  fupcrbiaf.to.i.fj  i8.f 
Manda  rcmanda:expcda,reex 
peda.  to.  i.folio  3 54. d 

Hjpc  eft  requies  mea,  reficite 
laflum.to.2.fol.<>.a.&  I7^.b 
Percuffimus  fatdiis  cum  mor- 
te,&  cum  inferno  fecimus  paftu. 
tomo.  1. folio  27 /.d.&  t?4.e 
Ecccego  mittam  in  fundame- 
tis  Sion  bpidem  Angularem.to- 
mo  i.folio  417*0 

Qui  crcdident  non  fcllinet . 
to.i.‘ol.289.b.h.ro.2.fol.  194.  h 
Sola  vexatio  dabit  intelledfi 
auditiii.to  i.fol.5f.a.&  298. b 
Coangnftaimn  eft  enim  llratii 
ita  vt  alter  decidat,palbi:m  bre- 
ue  eft,vmur.qnc  operire  non  po 
tell. tomo  i.folio  3i3.g.  &’3  53* 

b. Sr  3fV-g-&  440. b.&  253  a 
Cap.  29.  Populus  ific  orei'uo 


& labijs  fuis  glorificat  me.  to.  r. 
fol.too.f.tomo  2. folio  102.C 
Pcribit  fapientia  a fapictibu* 
eius.tomo  2<folio  I42.g 
; Cap. 30.  Vf  filij  defertores,  vt 
faceretis  c6filium,&  non  ex  me. 
to.i.f.438.c.  to.  2. folio  310.C 
Filij  mcndaces  , filij  nolentes 
audire  legem  Dei,  quidicum  vi- 
dcntibus.tomo  i.folio  3<>y.b 
Loquimini  nobis  placentia.to 
mo  i.folio 47.e 

Sicut  conteritur  lagena  figuli 
contritione  perualida.to.  1.  folio 
123.C.&  234.3 

Si  reuertamini&quiefcatis, 
falui  eritis.  tomo  2.folio  1 69.  b 
Propterea  expedat  dominos, 
vt  mifereatur  veftri.tomo  1.  fob 
rfo.d.to.2. folio  309.2 

Etcrit  luxlunx  ficut  lux  fo- 
lis,&  lux  folis  feptcmpliciter.t.i. 
folio  i.d 

Prxparata  eft  enim  ab  heri 
Tophet.tomo.i.foI.3f6.  g 
Cap.  3 1.  Ve  qui  defeendunt  in 
Aegyptum  ad  auxilium,in  cquis 
fperantes.tomo  2. folio  i2^.d 
Quomodo  fi  rugiat  leo  & ca- 
tulus  leonis  (uper  pra?dam  fuam. 
tomo  2. folio  1 26. d 

Cap. 32.  Pnncipes  in  iudicio 
prseeunt.to.2.folio  i3o.f 

Beatiqui  fcminaiisfiiperom- 
ncs  aquas.co.  i.folio  1 59. c 
Cap. 33.  Concipietis  ardore, 
& parietis  ftipulam.to.2.foI.6  y.f 
Cap.$ 4.  Etorictmirindomi- 
busemsfpina?,&  vrtica?.tomo  2. 
folio  13. b 

Erit  cubijc  draconum  , & pa- 
idia  ftruthiouuiii.to.2.f.  343.  h 

Cap . 


SACK.*  SCRIPTVRAL 
Cap.  3 f.Tncubilibusin  quibus  igne  non  comburcrii,  & flamma  / 
dracones  prius  habitabant,  orie-  non  ardebit  in  te.  to. i.fol. 1 93  .f 
tur  viror  ca!ami.to.i.fol.  z y 4.  h Non  me  inuocalii  Iacob,  nee 
Via  fanda  vocabitur,&  pollu-  laboraiii  in  me  Ifraci.t.i.f.  14.* 
cus  no  trafibit  pcrea.t.i.f.  J47>b  Ego  fum.egofum  ipfe, qui  de 

Cap  $6.  Ecce  confidis  fu  per  leo  iniquitates  tuas.to.i.fo.xStf. 
baculum  arundineu.to.z.f.  199.C  b.tomo  z.folio.fC.c 

Cap.  37-  Quia  venerunt  fiJij  C<ip.4f.  Egodominus,  &noo 
vfque  ad  partum.to.z.fol.  13 1.  d eft  alter  formans  carlu,  & creant 
Cap. 38.  Vidi  lachrymas  tuas,  tenebras.tomo  1.  folio  4:.  c 
& fanaui  te.tomox. folio 41. d Cap. 46.  Faftafunt  fimulacr* 

Recogicabo  tibi  omnes  annos  corum  bellijs  & iumentis.  to.  t. 
meosi amaritudincanimj  meg.  folioiyj.a 
tomo.i. folio  s6. h Qui  portamini  a meo  vtero , 

Ecce  in  pace  tamaritudo  mea  qui  geltamini  a mea  vulua.tomo 
amariffima.tomo  i.folto2ii.f  i.folio.zSd.e 

C4p.4o.Loquimioi  ad  corHic  Redite  praruaricatores  ad  cor. 

rufalem.tomo  2. folio  ios».b  to.i.foI.38.g.&fol.79.c.&  390. 

Vox  damantis  in  deferto.to-  e.&  43  i.d.&  iC7.f.tomo  2.  fol. 
mo.  1 .folio  $6?.g  200.C.&  248.3 

Omnis  caro  fcenum,&  omnis  Audite  medurocordc.  tom.i. 
gloria  eius  ficut  flosagri.to.  l.f.  foI.4j.d 
67  g. tomo. 2. fol. 20. h.  & 1 3 1.  e C*p.47.Defcende,  fede  in  pul 
Sictit  pattorgregem  fuum  pa  tietefilia  baby lon.to. i.fol.  333. 
(cet.tomo  2.foIio20i.b.&  37 6.f  e.tomo.z.folio  339.C 

Omnes  gentes  quad  non  lint.  Et  dedi  eos  in  manu  tua,  non 
tomo  1.  folio  3 19-b  pofuiili  eis  mifcricordias . to.  2. 

Qn'dat  lallo virtutem.  to.i.  lolio  2 8 5 .b 
fo.2  7i.d.t.2.f.79.c.&fo.ioi.d.e  Neque  recordata  es  nouifli- 
C<*p. 41.  Triturabis  montes,&  mitui , fed  diccbas  in  fempiter- 
comminues.&  colles in  puluere  num  erodomina.to.  i.fo.47.e  1 
pones.tomo  i.folto  224.  g Non  fedebo  uidua,  & ignora- 

Egeni&  pauperesqu^runt  a-  • bo  flerilitatem.to.z.fo.z^p.h 

Suas,  & non  funt,  lingua  coruin  Cap.48.Sc1m  cnim,quia  durut 

ti  arnit.tomo  z.folio  2 79.  d es  tu,neruus  ferreus  ceruix  tua , 
Cap. 42.  Tacui Temper  , lilui,  from  tua  xrca.  to.  i.fo.45. a*  &• 
pattens  fui , ficut  partmiens  lo-  3 5 2 .a.  to.  2^0.36 f.d 
quar,tomo  i.fol.  j.e.&  fol.  305.  Egodominus  Deus  docens  tel 
c.&  tomo  z.iol.ios.g.A  367.  d vtilu.to. z.fo.ro9.d 

Qui  aperta*  babes  arncs, non  Vtinam  attendees  mandata 
nc  audis?tonio  1. folio  244-d  mea,  ada  fuilfet  ficut  flume  pax 

Cap-?}.  Cum  ambulaueris  in  tua.  io.i.iol.3  xo.b 


INDEX  A VTHORITATVM 


Egredimini  dc  Babilone,fugi- 

tca  Chaldeis.to.i.fol.321.  d 

Cap.49>  Pofuit  os  meum  qua- 
il gladium  acutum.to.i.fol. 

In  vacuum  laboraui  ,fine  cau- 
fa  & vane  fortitudinem  meam  co 
fumpfit.to.  1 .fol.  8 5 .f.to . a.  folio 
ipo.c.Sc  3*3.f 

Nunquid  obliuifci  poteft  mu- 
lier  infantem  fuum?t.i.fo.  1 3 1 •** 
Cap. so.  Dominus  Deusape- 
tnit  mihiaurem,  egoautemnon 
contradico.to  i.folio  7i*b*&  fol. 
87.e.to.i.fol.33i.e 

Cap, yi.  Solitudincciusquafi 
hortum  domini.to.a.fol.343*h 
Caeli  ficut  -Jfumus  liquefeent. 
tomo  i.folio  35*? *g 

Noli  timere  opprobrium  ho- 
fhinum.tomo  i.folio  i$3.d 
Ego  ipfc  confolabor  vos.to.i. 

folio340.f  ... 

Quis  tu  vt  timeas  ab  nomine 
mortalihomo  i.folio.3  5£.g 
Audi  hxc  paupercula  & ebria 
non  a vino.tony>  i.folio.  3 2 3-d 
Cap.i [1.  Noadijciet  vltra  vt 
pertranfeat  per  te  incircumcifus 
& immun.ius.tomo  i.folio.jji.g 
Solue  vincula  colli  tuicaptiua 
filiaSion.to.2.fol.io.g 

Rcccditc,  reccdite,exiteir>de. 
tomo  i.folio  385. f 

Pratcedct  enim  vos  dominus 
& congregabit  vos.  tomo  1.  fol. 

S,08.h  ; 

Cap. Ecafcendet  ficut  vir 
guli u m coram  eo.to. i.fol. i6y.f 
Notftfpecies  ei  nequedecor. 
tomo  1 .folio.  1 1 3 .g.  tomo.  1 Jfol. 

$66.  b 

Ddjdcrauimus  eum  defpeftu 


& nouiflimum  virorum.tomo  2. 
folio34i.f  . j 

Vere  languores  noftros  ipfe 

tulit.to.2.folioz88.h.&  3f?.d 

Vulncratus  ell  propter  iniqui 
tates  noftras.totno  2. folio  3 S S *c 
Omncs  nos  quafi  oucs  erraui- 
mus.tomo  2.folio.44<a 

Oblatus  ell  quia  ipfe  voluit.- 
tomo  i.folio. 3 3 7*d 

Quafi  agnus  coram  tondente 
feobmutcfcet.tomo  i.fol.3i7-h 
tomo  2. folio  3d7-b 

Gcnerationcm  eius  quis  enar 
rabit?to.  2. fol.  1 s o.c 

Pro  tranfgrelibribus  rogauit  • 
tomo  2.folio  i^2.b 

Cap.  J4.  Ad  punftum  in  modi 
codereliqui  te,&  in  miferationi- 
bus  magnis  congregabo  te.  to.  2. 
folio  2oo.e 

In  momentoindignationis  ab 
fcondi  faciem  meam  parumper 
a te.tomo  2. fol.  4 1 «f-g 

Cap-SS • Omnes  fitientes  veni 
te  ad  aquas. tomo  i.folio  I73  *5* 
&2fi.a 

Venice, emite  ablque  auro  8c 

argento.tomo  i.folio  84-c.to.  2. 

folio  2 5 i.a 

Quare  appenditis  argentum 
noninpanibus,&  laboremveftru 
non  in  laturitate.to.i.fol.244.d. 
tomo  2.folio  268. d 

Quaerite  dominum  dum  inuc 
niri  potelt.  tomo  i.folio  i6.b. 8c 
7 7.e.&  i88.g.to.2.folio.24i.f.8{ 
245.h.247.b.i67.C 

Non  enim  cogitationcs  rneae 
cogitationes  vcltrx  , neque  vi$r 
yellrx  vix  mcx.to.  1.  folio  56.il 
Quomodo  delcendit  imber 
^ & nix 


SACR JE  SCRIPTVRA5. 


’<c  nix de  caelo.to.2.fo.i8p.h 
Cap. 56.  Omncs  belli  at  agri 
vcnitc  ad  deuorandum.tomo  2. 
Fol.2.64.e 

Canes  muti  non  valefitcs  la- 
trarc.to.a.fo.264.f 

Cap.  5 7.  Super  quern  dilatafti 
os  , & eiecitli  lingaam  ? tomo  1. 
fol.  3otf.g 

Immolantes  paruulos  in  tor- 
rentibus  fubter  eminentcs  pe- 
tras.to.  i.fo.3  73.I1 

Quia  ego  tacens,&  qua(i  non 
vidcns,&  mei  oblitaefl.tomo  1. 
fol.  18  i.h.to.2.fo.22i.a 

Imp:  j autem  quail  mare  fer- 
Hens.to.  r .fo.  3 20.h 

Non  eft  pax  impijs . tomo  1. 
fol.310.l1 

Cap.%  8.  Clama  ne  cefles , & 
quad  tuba  exalta  vocem  tuam . 
to. i.fo.48.h.&  3<?7.d 

Quare  ieiunauimus  , & non 
afpexifti?  to.i.fo.iop.g 

N uquid  tale  eft  iciuniu  quod 
elegiJto.i.fo  i3o.f 

Frange  efurienri  pane  tuum . 

tO. I. ft).  I 26.f.t0.2.fo.2£.g 
Tunc  inuocabis  ,&  dominul 
exaudiet.to.2.fo.8o.d 

Suflollam  te  fuper  altitudinc 
terra:, & cibabo  te  hatreditate  la 
cob.to.2.fo.246.g 

Cap.f?.  Telas  aranca:  texue- 
runt.tomo  1.  fol. 40  y.g.  tomo  2. 
foI.i6?.b 

Corruit  in  platea  veritas . to- 
mo 2.fo.232.a 

Cap.(> o.  Qui  funt  ifti,  qui  vt 
nubes  volant?  tomo  1.  fol^oj.f 
&36y.e 

Ego  qui  loquor  iuditiam , 4 


pugnator  Turn  ad  falutem . to.  2. 
fol.  1 ytf.c 

Miferationum  dominirecor- 
dabor.to.i.fo.2prf.d 

Cap.6 3.  Fafti  fumus  velut  a 
principio,  cum  nondominareris 
noflri.  to.  1.  fol.  1 6 6. b.  & 308.C. 
to.2.fo.io4.d 

£■<»/>. 64. Oculus  no  vidit  Deus 
abfquete.quz  praeparafti  diligc 
tibus  te.to-  i.foi.i7y.d 

Quafi  pannus  meftruat*.  to. 
I.fo.i4^.d.to.  2.f.44.b.&  30o.e 
Expandi  manus  meas  totadie 
ad  populum  incredulum . to.  t. 
fol.35J.d 

Qui  graditur  in  via  non  bona 
pod  cogitationes  fuas.t.  t.f.9  8 .g 
Quomodo  fi  inueniaturgra- 
num  in  botro,  & dicatur  ne  aiffi 
pes  illud.to.  i.fo.  1 44.3 

Et  faciebatis  malum  in  oculis 
meis.  to.2.fo.22i.a 

Puer  centum  annorum . to.  I. 
fol.429.f 

Antequa  clamet  ad  me,  exau 
diam  cos.  to.  1.  fol.  1 1.~&  to.2. 
fol.8o.d 

Qua*  eft  ifta  domus,qua  zdi 
ficabi  s m i h i . to.  2 . fo.  2 7 1 .e 
Ad  quern  autem  refpicia  nifi 
ad  pauperculum,&  contritu  fpi- 
ritu.to.2.fo.6y.h.&  iyi.g 
Audite  verbum  domini  qui 
tremitis  ad  vevbum  eius.tom.2. 
fol. 23  i.e 

Ad  vbera  portabimini.  to.i. 
fol.u.a 

Vermis  eorum  non  morietur, 
& ignis  corum  non  extinguctur. 
tomo  i.fol.5<?.e.fo.76.h.tom.2. 
fol.2^7.f 

HIE- 

f 


g 


INDEX  AVTHORITATVM 


HIER  EMIi£. 

Cap.u  Vt  euellas,&  deftruas, 
& difpcrdns,&  dtllipes,  & edifi- 
ces, & plantes.to.i.fol.yj.d 
Virgain  vigilantem  ego  vi- 
deo.to.2.fol.  i i.c 

Eccc  ego  conuocabo  omnes 
gentcs.to.i.fol.347.b 

Cap.z.  Sanftus  Ifrael  domino 
primitive  frugum  eius.to.i.f.8tf  .g 
Et  ambulauerunt  poll  vanita- 
tem,&vani  fafti  funt.t.i.f.i7ib 
Vbi  eft  dominus,  qui  afeende 
re  vos  fecit  de  terra  Aegypti?to- 
mo  z.folio  i J3-c 

Sacerdotes  non  dixerunt,  vbi 
eft  dominus  , & tenentes  legem 
nefeierunt  me.to.a.fol.i3p.c 
Et  paftores  prxuaricati  funt 
in  me.to.a.fol.i3p.c 

Me  dereliquerunt  fontem  a- 
qux  viuz.to.  i.  fol.m.d.  to.  2. 
folio  243. d.&  25  i.e 

Quid  ttbi  in  via  Aegypti,  ve 
bibas  aquam  turbidam , arguet 
temalitia  tua.to.z.fol-£74.h 
Arguet  te  malitia  tua . to.  1. 
folio  2 6 6.  g 

A lcculo  confregifti  iugum 
meum.to.z.fol.i  ?4.d 

Et  fub  onini  Iigno  frondofo 
profternebaris  nieretrix  . to.  2. 
fol.3  2. 5.  h 

Quomodo  diets  non  fum  pol 
]uta?to.z. folio  300.C 

Onager  afluctus  in  folitudi- 
ne.to.  1. folio  ^oz.f 

Vcrterunt  ad  me  tergtim  & 
non  faciem.to.i.folio  i87.f 
Et  in  tepore  afliiftionis  fux 
diccnt,  furge  & libera  nos.  to.i. 


folio 61. f.  & 303.fi 
Secundum  numcrum  qufppe 
ciuitatum  erant  dij  tui  Iuda.  to. 
1. folio  364.C 

Fruftra  percufli  filios  veftros, 
difciplinam  non  acceperunt.  co- 
mo  i.folio4zz.b 

Nuquid  obliuifeetur  virgo  or 
namenti  fui?  to. z.folio  234.  h 
Innoccns  ego  fum,  proptcrea 
auertatur  furor  tuus  a me.  to.  z. 
fol.2yo.e 

Quam  vilis  fafta  es  iterans 
vias  tuas.to.i.fo.3o8.c.&  3 5 z.d 
Cap.  3.TU  autem  fornicata  es 
cum  amatoribus  multis  : tamen 
rcuertcre  ad  me.to.i.fol.4Z4.h. 
tomo  2.fol.^7.a.&  z87.a 

Leuaoculos  tuos  in  dire&u  , 
& vide  vbiproftratafis.to.z.  fob 
300.f.&  32f.l1 

Frons  mulieris  merctricis  fa- 
eft  tibi , noluifti  erubefcerc. 
tomo  1. folio  I7p.a 

Et  vidit  prsuaricatrix  foror 
eius  Iuda.to.  i.fol.41  z.h 

Et  facilitate  fomicationis  fua* 
contaminauit  terram.to.  2. folio 
172. f 

Annunciate  in  I uda&  in  Hie 
rufalem.to.i.folio  13.  a 

Cap. 4.  Sapictes  funt  vt  faciat 
mala , bene  autem  facere  nefcic- 
runt.to.i.f.375'.g.to.2.fo.  307.3 
Contepferunt  anfatores  mi. 
tomo  1. folio  387. b 

Circuite  vias  Hierufalem  & 
afpicite.to.z.folio  23  i.g 

Cap.*;.  Pcrcuflifticos,  & non 
doluerunt.to.x.fol.z46.d.&  fol. 
fol.27i.a  & 35z.f.&4zz.c 
Indurauerunt  facies  fupra  pe- 
tram, 


i by 


( 


< 


SAC  RAi  SCRIPTVR A!. 


tram,&  noluerunt  reuerti.  to.  i. 
folio4f.a.atqueetiam  3op.a.& 
tomo  i. folio  283^ 

Forfitan  pauperes  funt  & flul 
ti  ignorances  viam  domini,&  iu- 
dtcifi  Dei  fui.  Ibo  igitur  ad  opti- 
matcs,&  loquar  eis.  t.xf.i  f 6.c.d 
Satnraui  eos,&  machati  sue. 
to.  i.  folio  31 7.d 

Audi  popule  flulte,qui  non 
habes  cor.to.2.  fol.  1 f 4.C 

Et  no  dixerunt  in  corde  fuo , 
metuamus  dominG  Dcum  tuu , 
qui  dat  nobis  pluuiam  tempora- 
neam  & ferotinam.to.  2.f.  1 2 1 . d 
Magnificati  funt  & ditati , in- 
craflati  funt  & impinguati.  to.i. 
folio  228. h 

Stupor  & mirabilia  fa  ft  a sGt 
in  terra, propheta?  prophetabant 
mcndacium.to.i.fol.  3 6 y .c 
V£vobis,quia  dedinauit  dies. 
to.i.fol.77.g 

Sicut  frigidam  fecit  cifterna  a 
quam  to.2.fol.27.f.&  27f.e 
Erudire  Hierufalem,ne  forte 
rccedat  anima  mea  ate.to.z.fol. 

vero.2  yo.a 

Cui  loquar  aut  quern  conte- 
ftafcor?to.  1 . fol.87.d 

Ecce  verbum  domini  faftum 
eft  illis  in  opprobriG.t.2.f.i90.  d 
A minore  quippe  vfq;adma- 
iorem  omnes  auaritix  ftudent. 
tomo  2. folio  I44.g 

Frultra  conflauit  coflator.to- 
mo  2. folio  2S3.b 

Cup. 7.  Nolitecofiderc in  ver- 
bis medacii.t.i.f.i3.h.t.2.f.277.e 
Locutus  fum  ad  vos  mane  cd 
furgens  & loquens,  & non  audi. 
ftis,&  vocaui  vos  & non  refpon- 


diftis.tomo  2. folio  tpi.h. 

Nonne  vidcs  quid  ifti  faciunt 
inciuitatibus  Iuda.to.i.fo.i7^*c 
Filij  colligunt  ligna,  & patrea 
fuccendunt  ignem.to.2.f.27f.  b 
Et  mifi  ad  eos  omnes  feruos 
meosprophetas.to.i.foI.8j.  h 
Tonde  capillu  tuu  & proiice, 
qa  proiccit  dns  & reliquit  gene- 
ratione  furoris  fui,  to.2.  f^of.f 
Et  aedificautrunt  excelfa  to- 
phet,qux  eft  in  valle  filij  Enno. 
tomo  2.  folio  244. d 

Cup .8.NulIus  eft  qui  agat  poe 
nitentiam  fuper  peccato  fuo.to- 
mo  2. folio  3qo.b 

Omnes  conuerfi  funt  ad  cur- 
fum  fuum  quafi  cquus  impetu 
vadens  ad  prxlium.to.i.f.  27f.c 
Miluus  in  ca?lo  cognouit  tem 
pus  fuum . to.2. f.  1 6 8. g.  & 300.b 
Dabomulieres  eorum  exte- 
ris.tomo  2. folio  30.d 

Nunquid  refina  no  eft, in  Ga- 
laadftomo  z.fol.3  28.I1.  & 3 39  • 
d.&  fol.383.d 

Quis  dabit  me  in  folitudiurf 
tomo  1. folio  437.a.  h 

Cape-  Vnufquiftjue  fc  a pro- 
ximo fuo  cu(lodiat.to.z.fo.94«* 
Sagitta  vulneras  lingua  coru . 
tomo  2. folio  238. b 

Afcendit  mors  per  feneftrat 
noftras.tomo  2. folio  178. b 
Non  glorietur  fapiens  in  la- 
pientia  fua.tomo  2.folio  142. e 
Quis  non  timebit  te  o rex  g* 
tiumi’to.z.fol.z^o.d 

Cap.  10.  Stultus  faftus  eft  cm 
nis  homoafcietiafua.t.i.f.37^.a 
Et  Ifrael  virga  hxrcditatis 
cius.tomo  1.  folio  ifC.e 

S 1 Quid 


INDEX  AVTHORITATVM 


Quid  eft  quod  diledtis  meus 
in  domo  mea  fecit  fcelera  mul- 
ta?  to.  2.  folio  lotf’.d 

Cap.  1 1.  Mittamus  lignum  in 
panem  eius.tomo  i. folio  jtf.g 
Cap.  i z.  Quare  via  impiorum 
prorperaturPtomo  i.  folio  ip8.  e 
Prope  es  tu  ori  eorum,&  Ion 
gearenibuseorum.tomo  i.fol. 
ioo.f 

Si  cum  peditibus  curres  labo 
rafti.tomo  i.folio.4oj.h 
Nam  & fratrcs  tui , & domus 
patris  tui  etiam  ipfi  pugnauerut 
aduerfum  te.to.2.fo.z  j 7.3 
Reliqui  domum  mcam,  dimi 
ft  harreditatem  mcam . tomo  2. 
fol.2y<J.a 

Defolatione  defolata  eft  om- 
nis  terra, quia  nullus  eft  qui  reco 
gitet  corde.to.  i.fo.3  8p.e 
Cap. i j.Tu  enim  docuifti  cot 
aduerfum  tc.to.z.fo^op.e 
Si  mutare  poteft  Aethiops 
pellem  fuam.to.i.fo.8  j.a 
Cap.  14.  Cognouimus  domi- 
ne  impietates  noftras . tomo  1. 
fol.2  jo.d 

Cap. if.  Si  fteterint  Moyfes , 
& Samuel  coram  me,noncftani 
ma  mea  ad  popnlum  iftum . to- 
mo x.fol. P4.d.&  if  8. d. tomo  2. 
fol.2oz.h 

Laboraui  rogans.tomo  1.  folio 
vero  8f.g 

Solus  (cdebam,quoniam  com 
minatione  replefti  me . tomo  1. 
fol.i7p.d 

Etfi  feparauerit  pretiofum  ac 
vilequafi  osmeum  erir.tomo  a. 
fol.47.a 

Ec  bellabuQt  aduerfum  te,  & 


non  prarualebGt, quia  ego  tecum 
fum.to.2.fo.io4.f 

Cap. 16.  Et  feruietis  ibi  dij* 
alienis  die  ac  node, quia  non  da- 
bunt  vobis  requiem,  to.  i.f.  1 02. 
g.fol.43  i.b 

Et  poll  h arc  mittam  eis  mul- 
tos  venatores,&  venabuntur  eos 
dcomni  monte.to.2.fo.i  3 a.b 
Peccatum  Iuda  fcriptum  eft 
ftylo  ferreo  in  vngue  adamanti- 
no.to.i.fo.4f.b.  & to.2.fo  i3p.d 
& i6p.d.248.e 

Maledi&us  homo  qui  cofidic 
in  homine.  to.i.  fol.288.f.to.a. 
fol.ipp.c 

Benedidus  vir  qui  confidit  in 
domino,  & erit  dominus  fiducia 
eius.to.x.fo.288.g 

Prauum  eft  cor  hominis , & 
infcrutabiIe.to.2.fo.3  ip.c 
Perdix  fouit  quas  no  peperit. 
to.z.fo.30.b.& 43«d.&  3oo.f 
Et  diem  hominis  non  defide- 
raui.tufcis.  to.f.2otf.b.&  301.C 
Vade  & fta  in  porta  filiorutn 
populi  mei.to.z.fo.io7.c 

Nolite  portare  podera  in  die 
Sabbathi.to.  1 .fo.  zp3  .d 

Cap.  18.  Delcende  in  domum 
figuh.to.i.  fo.347-g.t.2.f.240.c 
Si  parnitentiam  egcrit  gens  il 
la  a malofuo.to.i.fo.24o.f 
C«p.20.Maledidus  Vir  quian 
nunciauit  patri  meo  dices,  natus 
efttibi  puer mafculus.t.2.f.tf  i.h 
Cap.  21.  Iudicate  mane  iudi- 
ciG , ne  forte  egrediatur  vt  ignis 
indignatio  mea,&  fuccedatur,& 
non  fit  qui  extinguat.  t.2.f.i73»* 
Cap. 22.  Etfanftificabofiiper 
teintcrficicntem  virum,  & ai  ma 

eius. 


s 

* - - Digitized  by. 

% 


C 


S ACRjE  scriptvr*. 


eius.  tomo  2.  folio  202. b 

Cap.  23.  Prophcta  namque,& 
facerdos  polluti  funt,&  in  domo 
meainueni  malum.to.2.f.236.c 
Non  mittebam  prophetas,  & 
ipfi  currebant , non  loquebar  ad 
eos,&  ipfi  prophctabant.  tom.i. 
fol.?8.h 

Si  flctiflent  in  concilio  meo , 
& nota  feciflent  verba  mea  popu  1 
Io  meo.to.  1X0.33. h 

Putas  ne  Deus  e vicino  ego 
fum.dicit  dominus, & non  Deus 
de  longe?co.i.fb.289.h 

Cxlum  & terram  ego  imuleo 
dicit  dominus.to.  1 .fo.  1 82.d 
Quid  paleis  ad  triticum  ito- 
moi.fol.  407.6 

Nunquidno  verba  mea  quafi 
ignis  ?tomo  i.fo.atf  i.f. &to.i. 
fo.in.e 

Cap. 2 ? . Pro  eo  quod  non  au- 
diftis  verba  mea, ecce  ego  mitta, 
Si  afluma  vniuerfas  coenationcs 
Aquilonis.to.2.fo.3  i.n.&  167.C 
Quia  ecce  ego  in  ciuitate  in 
qua  inuocatum  eft  nomen  meG , 
indpiam  affligere,  & vos  immu- 
nes  eritis.to.  1 .fo.2  84. f 

Cap.nf.  Ego  fum  iudex  & tc- 
ftis,dicic  Dominus.  to.i.f.  1 81  .h 
Infanabilis  fra&uta,  &c.  to.  1. 
fol.24tf.b 

Plaga  inimid  percuffi  te.to.i. 
fol.24g 

Cap.  3 1 .In  ebaritate  perpetua 
dilexi  te . 10.2X2?  i.b.&  28p.d 
Caftigafti  me  domine,&  eru- 
ditus  fum.to.iXol.af  .a.  & to.x. 
fol.3?2.e 

Conuerte  me , Sc  conucrtar . 
to.i.fo.7i.h 


Statue  tibi  fpeculum,  pone  tl 
bi  amaritudines,  dirige  cor  tuG  • 
to.i.fo.n.e.&  3 jy.g 

Vfquequo  delieijs  diffolucris 
filia  vaga!*to.  1X0.407.C 

Omnis  homo  qui  comederit 
vuam  accrbam,obftupefcent  dc- 
tcseius.to.i.fol.4i4.c 

Cap. 34.  Ecce  prxdico  vobit 
libertDtem  ad  gladium,ad  pefte, 
Sc  adfamem.to.2.f«.i82.c 
C/»^.3tf.Reuertatur  vnufquif- 
que  a via  fua  peftiraa  t.  1X3  fi.g 
Cap. 42.  Omneverbu  inqud 
miferit  te  Dominus  Deus  ad 
nos,faciemus.to.  2X0.3  3 6.d 
Cap. 44.  Hierufalem  cafliga- 
beris  in  gladio,fame,&  pefte  to- 
mo 2Xol.vero  3 i.b 

Sed  facientes  faciemus  omne 
verbum  quod  egreditur  dc  ore 

noftro.to.i.foI.2<Si.g 

Et  faturati  fumus  panibus , & 
bene  nobis  erat,  malumquenon 
vidimus.to.i.fo.2i2.h 

Cap.47.0  mucro  Dni  vfque- 
quo  non  quiefees?  to.2.f.i67.g 
Cap.tf.  Date  florem  Moab  , 
quia  flores  egreditur.  MX.364X 
Malediftus  qui  fadt  opus  Do 
mini  fraudulenter.to.i.fo.3tf4*f 
Malediftus  qui  prohibet  gla- 
diG  fuum  afanguine.  MX.364X 
Cap.^o.  Recedite  de  medio 

Babylonis.to.2Xol.22  i.d 

Cap. fi.Curauimus  Babylo- 
nem,&noneft  fanata.  t.iX.af.c 
Egredimini  de  medio  eius  po 
pulus  meus,&  vnuiquifquc  ani- 
mam  fuam  ialuet.  to.  1X0.266. a 
Sic  fubmergetur  Babylon,  & 
non confureei.  to.i.fo.  1 ? 6.d.c 
g 3 THRE- 


INDEX  AVTHORITATVM 


T H R E N O. 

C ap.  i.  Vif  Sion  lugent,  &c. 
to. i fo.isu.d 

Viderunt  cam  holies, &deri- 
ferunt  Sabbatha  eius.t.  i.f.  297.3 
Peccatum  peccauit  Hierufa- 
1B , propterea  mllabilis  fada  eii . 
to.r.fo.jop.d 

Sordescius  in  pedibuseius, 
nec  record.ua  ell  finis.to.  i .f.4 6. 
c.&  8 6. {.8c  to.a.fo.i54.g 
Omnis  populus  eiusgemcns, 
& qujrens  panem,dcdcrunt  prat 
tiofa  quxque  pro  cibo . tomo  2. 
fol.  290.3 

Cap.z.  O vos  omnes  qui  tran 
ficis  per  viam . to.x.fol.jSS.c.  & 
10.2/0.362.3 

CogitauitDns  diffi pare  mu- 
rum  filial  Sion. to.  2/0.3  4 7. c 
Confurge,  lauda  in  node , in 
principio  vigiliarum , & effunde 
iicut  aqua  cor  tuum  ante  Domi 
num.to.i.fo.io?  .h 

Cap.7,.  Rccordare paupertatis 
tranfgrelfionis  mex.  tomo  2. 
fol.3  5 i.h 

Bonumeft  virocum  portaue- 
rit  iugurn  ab  adolelccntia  fua,ip 
fius  Domini.ro.i.lol.Sf.a 
Sedebit  folitarius , & lcdebic 
& leuat  Ic  liiper  le.  to.  2/0.3  f p.g 
Cap. 4.  Dil'perfi  funt  lapides 
fanduarijin  capite  omnium  pla 
tearum. 10.2/01.3  79.0 

Fili;  Sion  inclyti , & amidi 
auro  purilfimo.to.2.fo.2i3.b 
. Candidiores  Nazarxi  cius  ni 
RC.to.i.fol.  13  1. a 
Dcnigrata  ell  fuper  carbones 
facies  coru.  to.  i,ii6  7/8(42  j.c 


Melius  fuit  occifis  gladio^uS* 
interfedis  fame.to.  1/0. 4.06. d 
Manus  mulierum  coxeruntfi 
lios  Cuos. to.  2/0.30.11 

Non  crcdidcrunt  reges  terrj, 
& vniuerfi  habitatores  orbis.  to- 
mo 1/0.367.6 

C/tp.y.Seruidominati  funt  no 
ftri.to.2/0.3 17/ 

Propterea  mar  Hum  fadu  eft 
in  dolorecornoftrum  t.a.f.j  i.d 

B A R V C H. 

Cap.$.  Nam  fi  in  via  Dei  am- 
bulalles,habitafles  vtique  in  pa- 
ce fuper  terram.to.2.fo.2i2.g 
Difce  vbi, fit  prudentia,  vbi  vir 
tus,vbi  intelIedus.to.2.fol.72.c. 

Vbi  funt  principes  gentium  , 
& qui  dominantur  fuper  beilias. 
to.i/ol.iS7.d.e 
Cap.  4.  Nutriui  enimilloscG 
iucuditate , dimifi  autem  illos  cu 
fletu,&  lu du. to.  1 .fo.  192.C 
Sicutenim  fuit  fenfus  vefter  > 
vt  erraretis  a Deo,  decies  tattins 
iterum  conuertentes  requirctis 
cum. to.  i.fol.86.a.&  271.C 

EZECHIEL. 

Cap.  1.  Scd  vnumquodque  co 
rum  coram  facie  fua  ambulabat. 
to.2.fol.55.b 

Et  totum  corpus  oculis  ple- 
num.tom.  1 /o.440.e.&  tomo  2. 
fol.308.l1 

Cap  2.  Hxc  vifiofimilitudinis 
glorix  Domini,  & vidi,  & cecidi 
in  faciem  mcam  • tomo  1.  folio 
341.  b 


Mitto 


SACRA!  SCRIPTVRA 


Mitto  ego  tcad  films  Ifrael. 
to.r.fo.58.g 

Fili  hominis  ne  timeas  eos, 
quoniam  increduli,  & fubuerfo- 
res  funt  tecum,  & cum  fcorpioni 
bus  habius.to.z.fo.3  3 3.C 
A peri  os  tufi  & comede  qua;- 
cuque  ego  do  tibi,&  vidi  & ecce 
mantis  mifTaad  mc.to.i.fo.f  p.b 
Cap. 3.  Domus  autem  Ifrael 
nolunt  audire  tefquia  nolunt  au 
dire  me. to.  i.fo.3  yi.f 

Vt  adamantem  & vt  filicem 
dedifacicm  tuam.to.i.fo.27.a.& 
306.C.&  420. h 

Fili  hominis  fpcculatore  dedi 
tedomui  Ifrael.  to.  2.fo.2<?4.e 
Ipfc  impius  in  iniquitate  fua 
morietur.  to.  2.fo.  23 1 .h 

Cap. 4.  Sumeribi  laterem , & 
pones  eum  coram  te , & deferi- 
i>es  in  eo  ciuitatem  Hierufalem. 
to  i.fo.45.d.&  fo.tf$.c.h.&  8y.g 
& t.2.f.203.e.  & 223. e.&  33  3.C 
Cap.%.  Ft  contemplit  iudicia 
mea,vt  plus  elfet  impia  qua  gen 
tes.to.2.fo.i?p.a 
Cap. 6. Vrbes  defertar  erunt,& 
excel (a  dcmoJientur  . tomo  1. 
fol.4i.h. 

Venit  contritio  fuper  te  qui 
habitasin  terra.to.i.fo.33p.f 
Cap. 7.  Venit  tempus , appro- 
pinquauit  dies, qui  emit, non  Ix- 
tetur.to.2.fo.24S.c 

Ft  ornamentum  moniliu  fuo 
rum  in  fuperbia  pofuerunt.  to.  1. 
fo.  102. e.&  to.z.fo.2yo.g 
Cap. 8.  Fili  hominis  fode  pa- 
rictem  .to.  z.fo.  228.6 

Quail  vigintiquinque  viri  dor 
(a  kabentes  contra  templum  Do 


mini,&  facies  ad  orientetn.to.l. 
fol.6o.g.&  to.2.fol.2jtf.c 
Cap. 9.  Vnufquifque  vas  inter 
feftionis  habebit  in  manu  fua  . 
to.i.fol.vero  230.I1 

C«p.ii.Auferam  cor  lapideQ 
de  came  eorum,  & dabo  eis  cor 
carneum.to.  i.fol.3c>7.h.&  to.  2. 
fol.vero  196. h 

Cap.  12.  Fili  hominis  in  me- 
dio domus  exafperantis  inhabi- 
tas.to.2.fo.2 1 4. a 

Quioculos  habentad  viden- 
dum,&  non  vidcnt.to.i.f.ioi.a 
Cap.  1 3.  Pax,  pax.  & non erac 
pax.10.2  fo.4p.c 

Ft  cum  capcrent  animas  po- 
puli  mei,  viuificabant  animas  eo 
rum.to.i.fo.i57.d 
Ft  violabant  mead  populum 
meum.to.2.fo.i72.f 
Propter  pugillumhordei,& 
buccellam  panis.  to.2.fo.z68.e. 
&343-g 

Cap.  1 f.  Fili  hominis  quid  fict 
deligno  vitisPto.  i.fo.7o.n 
Cap.  16.  Pater  tuus  Amor- 
rh«cus,&  matertua  Cxthxa.to. 
i.fol.63.h.&  437.e 
Vidi  te  conculcatam  in  lan- 
guine  tuo.to.i.fol.xy8.a 
Perfedacrasin  decore . to.z. 
fol.344.b 

Omnibus  merctricibus  datur 
mcrcedes.to.z.fol.2  87.a 
Hxcfuitimquitas  Sodom*, 
fuperbia,  & faturitas  panis, & a- 
bundantia,&  otium.to.i.fo.Ga.f 
& to.2.fo.7s».a 

Cap.  17.  Quia  ego  Dominus 
hunuliaui  lignum  fublime.  to.  j. 
fo.iSy.c 


S + c*b 


v 


INDEX  AVTHORITATVM 


Cap. 1 8.  Si  autcm  impius  cge 
rij  pznitentiam.tomo  i.fol.  jo. 
c.&  tomo  2.folio  2f  3-g 

Cap.  19.  Mater  tua  Lexna  in- 
ter leones  cubauit.to.i.f.3  86.  d 
Cap.  z z.  Viri  detra&ores  fue- 
runt  in  te.to.  1 .folio  93.  e 
Vfuram  & fuperabundantiam 
non accipietis. tomo  i.fol. 23  y.h 
Ecce  coplofi  manus  mcas  fu- 
per  auaritiam  quam  fecilti.to.i. 
folio  zy  3.I1.&  4 py.f 

Cap. 23.  Etinfaniuit  in ama- 
tores  fuos.tomo  2. folio  pp.e 
QuorG  carnes  funt  vt  carnes 
aftnorum.tomo  1.  folio  68.e.  & 
tomo  z. folio  Z7.f 

Cap.z4.Vx  ciuitati  fanguinu. 
tomo  z.fol.z83.b 

Multo  labore  fudatum  eft,  & 
non  exiuit  de  ea  nimia  rubigo 
cius.tomo  1. folio  42z.b 

Cap. 28.  Et  eleuatum  eft  cor 
tuum  in  roborc  tuo.  tomo  i.fol. 
5>7-b.Sr  393. 

Fili  hominis  leua  plan&um 
fuper  regem  Tyri.to.z.fol.344.c 
Cap.iz.'Ei  irrigabo  terram  fas 
tore  fanguinis  tui,&  operiam  cG 
extinchis  foeris  caslos  , & nigre- 
feere  faciam  ftellas  cius.tomo  1. 
folio  i.c 

Qui  fonitum  buednas  audi- 
uit,&  non  fe  obferiiauit,fanguis 
eius  in  ipfo  erit . tomo  1.  folio 

J4f.d 

Nolo  mortem  impij.tomo.  1. 
folio  z 9\.(.  & to.z.fol.  i6p.b 
Et  audiunt  fermones  tuos , & 
non  faciunt  cos , quia  in  canticG 
oris  fui  vertunt  illos.to.  1.  folio 
3 54.C.&  tomo  z. folio  z8z.  h 


Et  es  eis  qua  ft  carmen  mufi- 
cum.  to.i.foi.  ioo.a.  & tomo  z. 
folio33i.b.&283.h 

Cap.  34.  In  pafeuis  vberrimis 
paftamouesmeas.to.2.fol.p2.  a 
Etcum  puriffimam  aquam  bi 
beretis,reliquam  pedibus  veftris 
turbaftis.tomo  1. folio  $6j.g 
Cap.36.  Fili  hominis,  domus 
Ifrael  habitauerfit  in  humo  fua  . 
tomo  z.folio  i6z.( 

Eteftundam  fuper  vos  aqua 
mundam.tomo  i.folio4zy.b 
Et  auferam  cor  IapideG,  & da 
boeiscor  carneum.t.i.f.347.g 
Et  dilplicebunt  vobis  iniquita 
tes  veftrs  & fcelera  veftra.  to.i. 
folio  56.I1 

Cap.  3 7.0fla  arida  audite  ver 
bum  Dei.tomo  2.  folio  83.C 
Cap. 3 8.  Commouebutur  a fa 
cie  mea  pifees  maris  & volucres 
casli.to.i.folio  6S.b 

Cap.4.6.  Quiingredieturper 
portam  Aquilonis  , egredietur 
per  viam  porta:  meridianar.to.  1. 
folio  3 2p.f.&  413,0 

DANIEL. 

Cap.  1.  Dentur  nobis  lcgumi- 
naad  vefeendum.  tomo  z.  folio 

Cap. 2.  Rex  fomnium  fuum  di 
cat  feruis  fuis.to.z.fo.i.g 
Ipfeautem  Daniel  erat  info 
ribus  regis.to.2. folio  2 3 o.d.e 
Cap.  3.  Ecce  enim  Deusno- 
/fter  quern  colimus,  poteft  eripe- 
re  nos  de  camino  ignis  ardentis. 
tomo  1. folio  28 8. h 

Cap. 4.  Magna  arbor  & fortis , 
fubter 


1 


SACRATSCRIPTVR-®. 
fubter  earn  habitabant  animalia  compagcs  mer.to.  M W;  J4M 
&c.tomo  i.folio  3 itf.e  ?*M3;  Q™* cgrcffa eft  in  . 

Succidite  arborem,&  prxcidi  quitas  de  babylone  a fcnionbut 
,te rainos eius.to.  i.folio  i6t.d  ludicibus.tomo  i .folio  przterea 
Cor  eius  ab  humano  mute-  $6.e.atque  etiam.to.a.fo.1  1 6.h 

tur,&  cor  ferae  detur  ei.tomo  2.  Ecce  oftia  pomarij  c,au&  Sl,t» 
a ' & nemo  nos  videt.to.  i .fo.i78.h 

Confilium  meu  placet  tibi , Anguftiae  funt  mihivndique, 
& peccata  tua  eleemofynis  redi-  fed  melius  eft.roihi  abfque  ope 


me.tomo  i.folio  233.2 

. Nonne  haic  eft  Babylon  ciui- 
tas  magna.quam  ego  ardificaui  ? 
tomo  i.folio  43. f 

Cap.^.  Tu  quoque  filiusems 
Balthafar  no  humiliafti  cor  tuft'- 

tomo  i.folio  41 2.I1  , 

Appenliis  es  in  ttatera,&  inuc 
tus  es  minus  habcns.t.i.fo. 

Cap. 6.  Allatufquecft  lapis 
vnus,  & pofitus  eft  fuj>er  os  laci, 
que  obfignauit  rex  annulo  fuo . 
tomo  i.folio  244*f  . . 

Cap. 7.  Millia  millium  mim- 
ftrabantci,&  decies  centena  mil 
lia&c.tomo  i.fol.77.g  & 3*3;“ 
Cap. 8.  Intellige  fili  hominis. 

tomo  i.folio  113 -b 

Cap. 9.  Pcccauimus,  iniquita- 

tem  fccimus.to. i.folio  300.  c 

Nequeenim  in  iuftificatiooi- 
bus  nottmproftemimus  preces. 
tomo  2. folio  7*?.h 

Cap.  10.  In  diebus  illis  ego 
Daniel  lugebam  triuni  hebdo 
niadarum  diebus. to. i.fol. 250. f 
Vidi  vifionem  grande  hanc,& 
non  remanfit  in  mefortitudo.to 
ino  I.folio  342. Cy 

Et  ego  veni  jfpter  fermones 
tuos,  pnneeps  autem  regni  per- 
farum  reftitit  mihi. to.  1 .f.  2 1 3 . f 

« : r JiUrtlnr-p  in  nr 


re  inciderein  manus  veftras.’to- 
mo  i.folio  2«4-d.&  tomo  2.fgl, 
MP.h 

■ / OSE£, 

Cap.  t - Vade,  fume  tibi  vxorfi 
fornicariam  tomo  2.folio  24.C 
Cap.%.  Ecce  ego  fcpiam  via 

tuamfpinis.tomo  i.folio  ?4f-b, 

& z44.e.&  tomo  2.foljo  2 i4-h» 

& 357  h.&  37^-h  . . 

Et  argentum  multiplicaui  ew 
& aurum,qux  feccrunt  BaaLtp? 
mo  i.folio  102. d 

Ecce  ego  laftabo  & educam 
cam  in  folitudinem,&  loquar  ad 
cor  eius.to.  i.fol.  -d.  & 69-b?& 
to.i.folio  6 y.h.&  3 fp-g  . 

Et  fponfabo  tc  ixtihi  in  fide, 
tomo  i.folio  2 yy.g 

Cap.  4.  Non  eft  cnim  ventas, 
non  eft  mifericordia , & non  eft 
feientia  Dei  in  terra.  t-j.E-3  59-  h 

& to.2.fol.27$.f  ..... 

Et  oblfta  es  legis  Dei  tuiiobll 
uifear  filiorumtnorum.tomP  Jr 
folio  42*.g 

Fornicatio&  vmum.&Cbrie^ 

tas  aufernnt  cor  .tomo  2.  foliq 

99.  d.e  . . . 

Spiritus  formcationnmdcf^ 


rUID rciiiui  uuiii.iw.  1 «*• « < i ^ 

In  vilionc  tua  fnnt  piteqs.tq.2.fql.43.e 


§\)f>CT 


/ 


INDEX  A VT 

Super  capita  montium  lacri- 
ficabant.to.i.fo.377.f 

Non  vifitabo  fuper  filias  ve- 
ftrasciim  fuerint  fornicatar.to- 
mo  i.  fol.ay.b.  & tomo  2.  folio 
$o6.d 

Cap-5.  Et  refpondebit  arro- 
gantia  Ifrael  in  facie  fua.  tom.i. 
fo-379-f 

Quoniam  ego  quad  Lex na 
Ephraim, & quafi  catulus  leonis. 
ro.a.fo.24p.g 

Cap. 6.  In  tribitlatione  fua  ma 
neconfurgent  ad  mc.to.2.fo.3 1. 
e.&  ip8.e 

Et  veniet  quafi  imber  nobis 
temporancus,&  fcrotinus  terra;. 
to.2.foI.i2p.g 

Mifericordia  veftra  quafi  nu- 
bes  matutina.  to.2.fo.  1 84.e 
Mifericordiam  volui , & non 
facrificium.  to.2.fo.i8y.c 
Cap. 7.  In  maJitia  fua  lottifica- 
uerunt  rcgem.to.2.fo.62.c 
Omnes  adulterantes  quafi  cli 
banus  fuccenfus  a coqucnte.  to- 
mo i.fol.ip4.d 

Ephraim  faftus  eft  fubcincri- 
tius  panis.to.2.fol.3z.c 

Super  triticum  , & vinum  ru- 
minabant.to.2.foI.2f.d  v. 

Cap. 8.  Ipfi  regnauerunt,&  no 
ex  me.to.a.fo^itf.g 

Venrum  feminabutit,&  turbi 
■cm  metent.to.i.fo.3f4.h 
Cap. 9.  Noli  If  tari  Ifrael, noli 
ex ul tare  ficut  populi.  tomo  1. 
fol.  1 7p.d 

Area  & torcubr  non  palcet 
eos,&  vinum  mentietureis.  to.i. 
fol.  3 02. a 

Profunde  peccaucrunt  ficut 


HORITATVM 
in  diebus  Gabaa . tomo  2.  folio 
36-  g- 

Sed  & va;  cis  cum  recefiero 
abeis.to.2.  fol.i4p.h 

Cap.  10.  Ephraim  vitula  do- 
^a  diligerctrituram.tomo  i.fo. 
8o.c.  & folio  242.  h.  & tomo  2. 
fol.  49. c 

Cap.  1 1 .Ego  quafi  nutritius  E- 
phraim  pertaba  eos  in  brachijs 
meis.to.2. fol. 131.3 
Cap.  1 2.  Diueseftc&us  fiun  » 
inticniidolum  mihi.tomo  1.  fo- 
Ji©428.f 

Cap.  1 3 . Et  ego  ero  eis,  quafi ' 
ieatna,  occurram  cis  quafi  vrfa  ra 
ptis  catuIis.to.2.fo.23p.h 
Perditio  tua  Ifrael , tantum- 
modo  in  me  auxilium  tuum.  to- 
mo i.fol.y.h 

Cap.14.  Couertere  Ifrael  ad 
Dominum  Dcum  tuum  . to.  2. 
folio  7.  h. 

IOEL. 

Cap.x.  Expergifcimini ebri;  , 

& flete,  & vlulate  omnes  qui  bi- 
bitis  vinum  in  dulcedinem.  to.i . 
foJ.4o£.g 

Et  ficum  meam  decorticauic 
nudans,  fpoliauiteam,  & proic- 
cit,  albi  fafti  funtrami  eius.to.i. 
fol.i28.d.&  to.2.fo.8i.f 
Et  plangite  lacerdotes  , quo- 
niam interijtde  domo  Dei  ve- 
ftri  facrificium.to.2.f.3i.g 

Vocate  cattum,  congregate  le 
nesto.  t.fol.287.h 
Et  damate  ad  Dominu , quia 
prope  eft  dies  Domini . tomo  2. 
foi.i4j.h 

Com- 


SACRA  SCRIPTVRA. 


Computruerurtt  iumenta  in 
ftercore  fuo.  tomo  i.  folio  6 8.d. 
& tomo  z. folio  17.C 

Cap.  z.  Quia  bcnignus  & mi- 
fericors  cft,patiens  & mules  mi- 
fericordis,&  prsftabilis  fuper 
malitia.tomo  1.  folio  43  3 .h 
Sol  conuertetur  in  tenebras . 
tomoi.  folio  z.a 

Omnis  quicunque  inuocauc- 
rit  nomen  Domini , laluus  crit . 
tomo  1. folio  zpi.f 

Cap. 3.  Montes  ftillabunt  dul 
cedinem  , & colles  fluent  lac , & 
mcl.tomoi.folio  3 I7.d 

AMOS. 

Cap.  1.  Super  tribus  fceleri- 
bus  Damafci,  & fuper  quatuor 
non conuertam  eum.to.j.f.6i.b. 
&to.z.fol.38.b.&  3ff.g 

Cap. 3.  Si  erit  malum  inciui- 
tate,  quod  non  fecerit  dominus. 
tomoi.  fol.  <>£.b.  & 4zz.d.&  to- 
mo z. folio  3 j6.f 

Non  faciet  Dominus  verbum 
nil!  rcuelaucrit  lecretum  fuum 
ad  feruos  fuos  prophetas.tomo  1: 
folio  jyi-f 

Cap. 4.  Egodedi  vobisltupo- 
rem  dentium.to.z.fol.zoy.e 
Cap.i.  Odiohabueruntcorri- 
pientem  in  porta,  & loquentem 
perfedc  abominati  funt.tomo  1. 
folio  4z*.  h.&  to.z.fol.3  z4-d 
Idcirco  pro  co  quod  diripie- 
batis  psupere,  & prsda  eledain 
tollcbatis  ab  co.to.i.fol.43^.f 
Odi  & proieci  feftiuitates  ve- 
jlras.to.i.fol.zj>;.h.&  z^7.a 
Cap.  6.  Vs  vobis  qui  opulenti 


eflis  in  Sion,  qui  dormitis  in  le- 
dis  eburncis.  to.i.  foI.2  49.b.&  f. 
atqucto.z.fol.73.f 

Cap.  7.  Non  fum  Propheta  , 
nec  Alius  Prophets.  tomo  z.fo- 
li°38.g 

Cap. 8.  Occidet  Sol  in  meri- 
die,  & tenebrefeere  facia  terram 
in  die  luminis.  to.z.fol.z70.d 
Et  conuertam  fefliuitates  ve- 
ftrasin  Iudum.to.i.fol.4  ip.d 
Mittani  famem  in  terra,  non 
panisjfcd  audiendi  verbum  Dei. 
tomoi. folio  4z6.d 

Cap. 9-  Nunquidnon  vt  AJius 
Aethiopum  vos  mihi,  dicit  Do- 
minus ? to.  1.  fol. 81.  b 

A B DIAS. 

Cap. t.  Oporiet  te  confuflo, 
& penbitis  in  eternum.  tomo  z. 
folio  1)9  g.&  ztfo.g 

Bibent  oes  geDtcs  iugiter , & 
cruntquafino  lint.  t.z.f.zz8.a.b 

ION  AS. 

Cap.i.  Quidrantoperedepri 
meris.tomoi.  folio  8z.d.&to.z. 
fol.ipi.h.&  zps.c 

Venite&  mittamus  fortes,  Sc 
feiamus  quarc  hoc  malum  lit  no 
bi*tomo  z. folio  3 z.d 

Dominenedes  fuper  nos  fan 
guinem  innocctem.  to.i.f.z?6.b 
Cap.  3.  A dime  quadraginta 
dics,&  Niniue  fubuertctur.io.  1. 
fol.  z 5 6.(.8i  to.  z .fol.  IP3  b 
Et  operiantur  laccis  homines, 
& dament  ad  Dominum  in  for- 
titudinc.to.  1 .fol.  Z70.g 

Mir 


index  avthoritattm 


MICHvEjE. 

Cap.  i . Omnes  mercedcs  co- 
burcncurigne.  tomo  I.fol.zn.c 
Cap. 2.  Vac  qui  cogitatis  inu- 
tilc.romo  i. folio  p2.h 

Cap .3.  Quiviolcnter  tollicis 
pclles  corum  defupercis.  to.i. 
folio  4o6,f 

Cap. 7.  Inimici  hominis  dome 
{lici  eius. to.z.fol. 26.3 

Nc  literis  inimica  mea  fuper 
me, quia  cecidi,  confurgam  cum 
fedcro.romo  2. folio  37j.l1 
Iram  Domini  portabo,  quan- 
do  peccaui  ei.tomo  i.fol.2P3.b. 
& tomo  z.folio28p.f 

Depone  iniquitates  noftras . 
tomo  2. folio  370.d 

NAHVM. 

Cap.  1 . Non  confurget  duplex 
tribulatio.to.t.fol.2p6.f 

Cap.  2.  Cor  tabefcens,&  diflo- 
Jutio  gehiculorum . tomo  2.  fo- 
lio 3 07.d 

Cap.  3.  Etreuelabo  pudenda 
tua  in  facie  tua.to.2.fol.iSS.b 
Intra  in  lutum , & calca  fubi- 
gens  tene  laterem.to.  1.  fol.44.b 

ABACVC. 

Cap.  1.  Vfquequo  dominecla 
mabo,&  non  exaudies  ? tomo  1. 
folio27^.f.&  3P2*d 

Et  facies  homines  ficut  pifccs 
maris.romo  2.folio  37  j.a 
Propterea  immolabit  iagenae 
fua?,  & facrificabir  reti  fuo , quia 
jniplis  incraffata  ell  pars  eius. 


tomo  1. folio  244.b 

Et  cibus  eius  eleftus . tomo  1. 
folio  200.g.&  21  2.g 

Cap. 2.  Super  cultodiS  meam 
ftabo.  tom.i.fol.ix.e.&  179.C.& 
2 I 8.d.&  t0.2.foI.22p.f.  & 2P3.f 
Si  moram  fecerit,expefta  eu, 
quia  veniens  veniet.to.2.f.i7p.g 
Vx  qui  congregat  auaritiam 
magna  domui  lua?.to.2.f.  143. g. 
& 3P3.d.&  to.2.fo].i72.a 
Quia  lapis  de  pariete  clama- 
bit.tomo  2.foI.24J.b 

Cap.  3.  Ficus  enim  non  fl ore- 
bit,  & non  eritgermenin  viaeis. 
tomo  2.  folio  3 1. d 

SOPHONIjE. 

Cap.  1.  Etiurantin  Domino, 
&iurant  in  Melchom . tomo  1. 
folio  3f3.e 

Vifitabo  fuper  principes,&  fit 
per  omnes  qui  induti  funtvefte 
peregrina.to.i.fol.3p7.c 

Violate  habitatores  pilae . to- 
mo 2.fol.200.1l 
Difpcrierunt  omnes  inuoluti 
argento.to  l.fo!  io2.h 

ScrutaborHierufalem  in  Io- 
cernis.to.i.fol.2i4.h 

Et  vifitabo  fuper  viros  defi- 
xos  in  fscibusfuis.to.i.fol.42  2.f 
Dies  ilia  dies  ira;,  dies  tribu- 
lati  onis,&  anguftis.to.i.fol.  1 5 .h 
Et  ambulabut  vt  c2eci,quonii 
Oho  peccauerunt.  to.i.f.3  P4.b 

AGG^EI. 

Cap.  2.  Interroga  facerdotes 
legem  Domini : nam  fi  tulerie 
homo 


SAC R it  SCRIPTVRit. 


homo  camem  fan&ificata  in  ora 
vclHmcnti,&c.to.2.fol.207.d 

ZACHARlit. 

Cap.  i . Conuertimini ad  me, 
& ego  conuertar  ad  vos.  tomo  /. 
folio  50. c. & 2pi.  f.  & tomo  2. 
folio  1 6p.d 

Et  ira  magna  ego  irafcor  fu- 

Eer  gentes  opulentas.tomo  2.fo- 
o 206-g.Sc  33i».b 
Cap.  2.  Et  ego  ero  ei',  ait  Do- 
minus  , murus  ignis  in  circuitn . 
tomo  2. folio  264.C 

Qui  tetigerit  vos,  tangct  pu- 
pillam  oculimei  .to.i.  fol.io.h. 
& 3 i.h.&  to.i.fol.  16 i.h 
Cap.%.  Et  ecce  talentu  plum- 
bi  portabatur.tomo  1.  fol.3  5 2.c. 
& tomo  2.fol.ipi.d.Sc  28p.i1 
Cap. 7.  Indicium  verum  iudi- 
cate.to.2.fol.248.d 

Et  noluerunt  attendere,&a- 
uerterunt  fcapulas  recedentes,& 
aures  fuas  aggrauaucrunt  ne  au- 
dirent.to.  1 .fol.3 02  f 

Et  cor  fuum  pofuerunt  vt  ada 
mantem  . tomo  1.  folio  44  h.  Sr 
tomo  a.folio  203. e 

Cap.  1 o.  Sibilabo  eis,8c  cogre- 
gabo  eos,quiaredemi  eos  . to.*, 
folio  2io.b 

Cap.  1 1 . Ecce  ego  ttadam  ho- 
mines , vnumquemque  inmanu 
proximi  fui.to.a.fol.3 1-S 
■Adhuc  fume  tibi  vafa  pa  (lor  is 
fiulti.to.i.fol.37y.h 

O pallor  Sc  idolum  derclin- 
quens  gregem.to.i.fol.37j.h.8c 
tomo  2.folio3  iC>.g 

Cap.  14.  Ecce  dies  Domini  ve- 


nient,  dicit  Dominus,8c  diuiden 
tur  fpolia  tua  in  medio  tui.  to.i. 
folio  4oj.g 

M ALACHIiE. 

Cap.  1.  Si  ergo  pater  ego  fum, 
vbi  ell  amor  meus  ? to.2.f.2 18c 
Qui  ell  in  vobis  qui  cl  udat 
oflia , Sc  incendat  altarc  meum 
gratuito?  to.2.fol.2  y 1 .d 

Maledidus  dolofus  qui  habet 
in  grege  fuo  malculum,  Sc  immo 
lat  debile. to.i. fol. 8 6.h.&  I76.d. 
& 43 4.f.  Sc  tomo  2.folio  183. b< 
Sc  348.C 

Cap.z.  Ecce  ego  proijciam  vo 
bis  brachiD  , Sc  difpergam  fuper 
vultum  vellrum  (lercus.tomo  2. 
folio  148. b 

Nunquid  no  Deus  vnus  crea- 
uit  nos  ? Quare  ergo  defpicit 
vnufquifquc  vellru  fratrem  fuu? 
tomo  2.foJio  176.C 

Cap.} . Ecce  ego  mitto  Ange- 
lum  meum  ante  faciem  tuam  . 
tomo  1. folio  iyy.h.8c  36P. g 
Cap. 4.  Ecce  ego  mitta  vobis 
Eliam  prophctam.to.i.fol.4o.f 

I.  MACHAB. 

Cap.  2.  Et  dateanimas  vc  liras 
pro  teflamcnto  vdtrorum.  to. 2. 
folio  1 j8.f 

Quia  gloria  eius  iiercus , Sc 
vermis,  to.i. fol.  406. a 

Cap. 3.  Et  perambulakat  ciui- 
tates  Iuda,Sc  perdiditimpios  ex 
eis.to.2.fol  i6iAi 

Quoniam  noXan  multitude 
ne  exercitus  vidoriS  belli,  led  dc 


INDEX  A VTHORITATVM 


ctrlo  fortitude)  eft.  to.  2.fol.8o.c 
Cap. 4.  Ne  timueritisin  mul- 
titudine.to.z.fol.i  y3*f 

Non  coctipilcctis  fpolia,  quia 
helium  contra  nos  eft . tomo  1. 
folio  207. h 

Cap.  1 2.  Habentes  folatio  fan 
ttos  libros , qui  (tint  in  manibus 
noftris. tomo  2. folio  142.C 

II.  machab. 

Cap.  1.  Noninueneruntignc, 
fed  aquam  craflam.  tomo  a.fo- 
lio  234.6 

Cap. 7.  Tu  quidem  lccleftilTi- 
mc  in  j>r*fenti  vita  nos  perdis . 
tomo  1.  folio  3 1.  c 

Cap. 9.  Iufttim  eft  fubditu  effe 
Deo,  & mortalc  non  paria  Deo 
lcntire.to.i  .fol.3  6.  d 

Cap.  12.  Duodccim  millia 
drachmas  argenti.to.  2.fol.  1 8 3 .g 

MATTH/EVS. 

Cap.  1.  Cum  effet  defponfata 
mater  Iefu  Maria  lofcph  .to.  1. 
folio  325. b & 377»d 

Cap. 2.  Turbatus  eft  Rex , & 
omnis  Hierololyma  cum  illo.to 
moi.  folio  to.a 

Scifcitabaturabcis  vbi  Chti- 
fius  nafceretur.to.  2.fol.  J 43  *b 
Cum  mueneritis  renunciatc 
mihi.to.2.fol.27i  h 

Magis  videntes  ftcllam  gauifi 
funt  gaudio  magnovalde.  to. 2. 
folio  2 78.g 

Obtuleruntei  Aurum.Thus, 
&Myrrham.t<>  2 (01.183.6 
Cap. 3.  Progenies  viperarum 


quis  oftenditvobis  fugcrea  ven 
tura  irar  to.  i.foI.2  6.d 

lam  cnim  fccuris  ad  radicetn 
arboris  pofi ra  eft . to.i . fol.  y o.a. 
& tomo  2 folio  3 13.C 

Ego  quidem  baptizo  vos  in 
aqua.to.t.  fol.37.lt 

Cuius  ventilabrum  in  manu 
eius.to.j.fol.407.e 

Permunt'abitaream  fuam. to- 
mo 1. folio  1 1 y.g 
.Cap. 4.  Die  vt  lapidcs  ifti  pa- 
nes fianc.toa.  fol.3  24.f 

Mitte  te  deor(um.to.2.f.2o.c 
Angclis  luis  mandauit  detc. 
tomo  1.  folio  30i.d 

Kcli&is  retibus  fecuti  funt  eu. 
tomo  t.folio  382.6 

Cap. y.  Bcati  pauperes  fpiritu. 
tomo  i.fo.2y.f.&yio.c.&P7.c.d. 
& 3 y6.a.&  to.2.fol.s>3.c 

Bcati  qui  Iugent.to.2.f.l8o.h 
Bead  qui  efuriut,  & fitiunt  iu 
llitiam.to.i.fol.3<J6.d 

Beatimi(ericordcs.t.i.f.232.h 
Bcati  qtii  pcrfecutionepatiun 
tur  propter  iuftitia  to.i.fol.2p.h 
Beati  eftis  cum  maledixerinc 
vobis  homines,  to. 2. fol.  1 f 2.f 
Vos  eftis  lux  nuindi.  tomo  2* 
folio  13P.C.&  2<?4.d.e 

Sic  luceat  lux  veftra  cora  ho- 
minibus.to.i.fo. I28.C.&  376.H.- 
& 377.C.&  to. 2. fol.  1 32.0 

Nifi  abundauerit  iuftitia  ve- 
ftra.to.i.fol.iy.a 

Qui  dixerit  fratri  fuo,  fatue  . 
tomo  2. folio  2y7.f 

Qui  viderit  mulierem  ad  con 
cupilcendum  eam.to.2.f.3  19c 
Non  potes  vnu  capjllu  album 
facerejautnigruui.to.2.f.i  i6.c 


S ACRAi  SCRlPTVRit. 


Si  quis  te  percuflerit  invnam 
maxillam.to.2.fol.33p.e 

Si  quis  te  angariauerit  millc 
oafliis.to.  z ,fol.  1 6 1 .f 

Diligite  inimicos  veflros.  to- 
mo  i.folio  3i3.h.&tomo  2.fo- 
lio  3 1 2.d.&  3 ip.h.&  3 6o.h 
Vt  fitis  filij  patris  veftri  qui  in 
c«cliseft.to.2.fol.3  jtf.a 

Qui  folem  fuum  oriri  facit . 
tomo  2. folio  203.3 

Cap. 6.  Atteditc  ne  iuflitiam 
veftram  faciatis  coram  homini- 
bns  , vc  videamini abillis.to.i. 
fo.i2i.b.&  379.e.&  to. 2 f.i7.b 
Tu  autem  cum  oraueris  intra 
in  cubiculum  tuum . tomo  2.fo- 
lio  102. b.&  387. d 

Orates  autem  nolite  multum 
loqui.tomo  i.folio  25  J.b 
Panem  noftruin  fupcrfubftan 
tialem.to.  1 .fol.2  j 3.0 

Si  dimiferitis  hominibus  pcc- 
cata  eorum.to.2.fol.37.f 

Cfi  ieiunatis,  nolite  fieri  ficut 
liypocritx  trifles,  to.i.fol.  1 2p.g 
Nolite  thefaurizare  vobis  the 
fauros  in  tcrra.to.i.fol.p7.d 
Thefaurizate  vobis  thefauros 
in  coelo.to.2.fol.302.a 

Vbi  efl  thefaurus  tuus,  ibi  eft 
cor  tuum.  tomo  1.  folio  ip.b.  & 

21  i.b.&404.h 

Nemo  poteft  duobus  domi- 
nis  feruire.to./.  f.p7.d.&  323.fi 
Nonneanima  plus  eft  quam 
efca,&c.to.i.fol.243  .e 

Refpicite  volati  Jia  cocli.  to.  1 . 
folio  7 9.e 

Quis  autem  veflrum  cogitans 
poteft  adijeere  ad  ftatura  fuam 
cubitum  vnum  ? to.  1 .fol.  1 1 6.  c 


Si  enim  fxnum  agri  Deus  lie 
vefti  t.tomo  1 .fol.  2 43  .c.&  4 1 i.fi. 
& tomo  2 .folio  1 3 1 .e 

Quxriteergo  primfi  regnum 
Dei.  to.2.fol.86.g.&  42p.b 
Cap. 7.  Quid  vides  feftucam 
in  oculo  fratris  tui.to.2.fol.  j i.h* 
Nolite  fandum  darccanibus. 
tomo  i.folio  333. f 

Lata  porta  & fpaciofa  via  eft, 
qux  ducit  ad  perditionem.  to.x. 
folio  ioi.b 

Arda  eft  via  qux  ducit  ad  vi- 
tam.tomo  i.fol.3  2.e.&  u6.h.5c 
3 j 2.h.&  to.  2. fol.  2 1 2 .g 

Vcniunt  ad  vos  in  veftimeotis 
ouium.to.  2. fol.  2 8o.c 

A fruftibus  eorum  cognofce* 
tis  eos.to.  i.fol.2  8.c.&  380.3 
Omnis  arbor  qii£  no  facit  fru 
(ft u m bonu,cxci(!etur,  & in  igne 
mittetur.  to.i.fol.42.d.  & y^.c. 
&tomo  2. folio  2if.d 

Omnis  qui  audit  verba  mea 
hxc,  & facit  ca,  fimilabitur  viro 
lapicnti.to.i.fol.277.h.  & 3op.b 
Similis  eft  viro  liulto  qui  gdi-r 
ficauit  donuini  fuam  fuperarc- 
nam.tomo  i.folio  31p.l1 
Cap.S.  Domine  fi  vis  potea 
memundare.to.i.fol.2i8.e'.  . 

Na  & ego  homo  fum  fub  po- 
teflatc  conliitutus . to.i.f.3  2i.d 
Multi  ab  oriente,&  occidente 
venienc.to.2.fol.i32.a 

Vulpes  foueas  habcnt.tomoi. 
folio  <;6.d.&  3 j6.a 

Filius  autem  hominisnonha 
bet  vbi  caput  fuum  reclinet . to- 
mo i.folio  1 13.C 
Dimictc  mortuos  fepelirc  mor 
tuos  fuos.to.2.fol.^i.c.&  249. h 
Do- 


index  avthoritatvm 


Pomine  falua  nos,perimus.to 
tno  i.  folio  9.c 

Si  eijcis  nos.hirtc  mittc  nos  in 
gregem  porcorum.  to.2.f.22tf.e 
Non  polfiirit  filij  fponfi  luge- 
tc,quamdiu  cum  illis  ell  fpofus. 
tomo  i. folio  273. t 

Cap.  10.  Tetigit  fimbriam  ve- 
Jlimcnti  eius.t0.2.fol.iS7.e 
Tolerabilius  ctit  terras  fodo- 

feiorum.to.2.fol.247.d 

• Ecce  ego  mitto  vos  ficut  oues 
in  medio  Iuporu.to.l.fol.2  2 3 .g 
Eftote  ergo  prudentes  ficut 

rcrpentes.to.2.fol.3  s^.b 

Qui  perfeuerauerit  vfque  in 
finem,faluus  erit.to.J.fol.30p.c 
Cum  autc  perfequentur  vos 
in  vnanjciuitatem.td,i.f.237*d 
Non  eft  difcipulus  fuper  ma- 

giftrutn.to.2.fol.!f  2.F  ^ 4 

Nolite  timerc  cos  qui  occi-> 
Hunt  corpUs.to.l.fol.3  3 6.» 

Nonneduo  pafleres  affe  v*- 
heunt.to.!bfoI.4ii*d 

Quicunque  potfi  dedcrit  a- 
ftui  frigidas.to.t.fol.4ii'H 
Cap. 11.  Qui mollibus  veftiO- 
tur,  in  domibus  regum  funt.  td- 

hio  i.folio  4°3-f 

Regntim  coelorutp  vim  pati- 
hlr.  tomo  1.  folio  84.d.&  py.c. 

& 3°7-t  . . r 

Vx  tibi  corozam.  tomo  2.to- 

liolli.a  . 

Confiteor  tibi  pater,  quia  ab- 
tcondifti  hasca  prudcntibus,&c. 
tomo  1.  folio 44-g* 
tomo  a.folio  i?2.f 

Sic  placitum  fuitante  te . to- 
fiio  2. folio  196.0 

Venire  ad  me  bmrtes  quila- 


boratis,  & onerati  eftis.  to.!,  fo!.  . 
6 r.e.&  iop.d.&  277.C.&  287.C. 

& 3<!7.h.&432.e.&  tomo  2.fo- 
Jio  25  i.a.&  30i.h.&34o  f 
Difcite  a me,  quia  mitis  fum, 

& humiliscorde.  to.i.  fol.43.l1. 

& iH.a.&  428  a.&  t.2.f.2j7.d. 

& 334.d.&  361.C 

Iugum  mefi  fuaue  eft,&  onus 
meum  leuc.  tomo  i.folio  396,3. 

& tomo  2. folio  2 1 2.g 

Cap.  1 2.  Omneregnum  in  (e 
diuifiimdelblabitur.  tomo  2. fo- 
lio 330b 

Omne  peccatD  remittitur,  fpi 
ritus  autem  blafphemia?  non  re- 
mittitur.to.t.fol.2  5 4-e 

Bonus  homo  de  bono  thefau- 
ro  fuo  profcrt  bona,  tomo  2. fo- 
lio 32^.e  >■ 

Viri  Niniuitf  furgent  in  iudi- 
cio  cum  generationeifta.tom.2. 
folio  3 5 7-g 

Ecce  plufquam  Salomon  hie. 
tomo  2.  folio  93.  e 

Ex  verbis  tuis  cbdemnaberis, 
& ex  verbis  tuis  iullificaberis.to- 
mo  i.folio  93. h 

Cap.i}.  Ventt  inimicus,&  fu- 
perfeminauit  zizania  . tomo  1. 
folio  8 1 h 

Sinitc  vtraquecrefcere  vfque 
admefiem.to  2.fo!.i87.h 
Simile  eft  regnom  coelorG  fer 
mento.to.i.fol.3<l  x.a 

Ibi  ent  fletus , & ftridor  den- 
tium.tomo  2.fol.jl4.d 

Fulgebut  iufti  ficut  Sol  in  re- 
gno patris  eorum.  to.i.  fol.33  i.f 
Simile  eft  regnum  ccelorutn 
thefauro.  tomo  1.  fol .96.0.  & to- 
mo  i.folio  278.2 

Veil- 


S ACR JE  SCRIPTVRjE. 


Vendit  vniuerfa  qus  habet , 
& emit  agru  ilium,  to.z.fol.^p.c 
Exibunt  Angeli,  & fcparabfit 
malos  de  medio  iuftorum.  to.i. 
fol.i6.c.&  i30.g.&  i34.b.&to- 
mo  2. folio  zzz.c 

Nonne  hie  eft  filius  fabri?to.i. 
fol.38.a.&  to.z.f.  i47.g.&  »7<>-e 
Cap.  14.  Modicx  fidci  quare 
dubitafti?  to.  1 .fol.  1 8 1 .a 

Cap.  if.  Deus  dixit.-honora  pa 
trem  tuum.to.2.fol.i87.h 
De  corde  exeOt  cogitationes 
mals.tomo  1.  folio  378/ 

Cap.  16.  Quem  dicunt  homi- 
nes elfe  filium  l^ominis?  tomo  1. 
folio  247-e.  &zj'p.b.Sc  3ii.d. 

& 333  h 

Vos  autem  quem  meefledi- 
citis  ?tomo  i.folio  344.8 
Et  ego  dico  tibi,quia  tu  es  Pe 
trus.tomo  i.folio  I74.d 

Et  ports  inferi  non  przuale- 
bunt  aduerfus  earn . tomo  1.  fo- 
lio 356.I1 

Vade  port  me  Sathana  . to.  1 . 
f.iff.f.Sc  zz  i.b.  & to.  z.f>3  77'C 
Si  quis  vult  poft  me  venire. to 
mo  i.folio 3 1 1. f.&  3 38. h.&  to- 
mo z.folio  z 1 i.g.&  z 1 7.0 
Quid  prodelt  homini  ipfi,  fi 
mundum  lucretur?  tomo  1.  fo- 
lio 3 i3-g.&  4z8  g 

Filius  bominis  venturus  eft  in 
gloria  patris  fui  cu  Angelis  fuis . 
tomo  i.folio  8 i.d 
C*p.  1 7.  Bonu  eft  noshicefle, 
fivis,  faciamus  tria  tabernacula . 
tomo  i.folio  3iz.f.&3Z7.h 
Ceciderunt  in  faciem  fuam , 
& timuerunt  valde.to.i.fol.io.b 
Hoc  genus  dxmoniorum  bon 


ei  jcitur  nifi  per  orationem,&  ic- 
iunium.to.  1 .fol.  1 3 z.e 

Cap.  18.  Nil!  efficiamini  ficut 
paruuli,  no  intrabitis  in  regnum 
c^lorum.tomo  i.folio  31 3. h.  & 
tomo2.folio33y.b 

Expedit  ei  vt  fufpendatur  mo 
la  afinaria  in  collo  eius.  tomo  z. 
folio  2o6.d 

Si  oculus  tuus  fcandalizat  te . 
tomo  2.  folio  i>4.f 

Angeli  eorum  Temper  vident 
facie  patris  mei , qui  in  eglis  eft . 
tomo  i.folio  z 13. h 

Corripe  efi  inter  te , & ipfum 
folum.tomo  z.folio  Z37.d 
Si  duo  ex  vobis  confenferint 
de  omni  re  fuper  terram.  tom.z. 
folio  79.g 

Vbi  enim  font  duo , veltres 
congregati  in  nomine  meo.  to.z. 
folio  no.f 

Non  dico  tibi  fepties  , fed  fe- 
ptuagies  fepties.  to. 2. fol. 3 7-f 
Debebat  decern  millia  talen- 
ta.tomo  1.  folio  sap.d.  & I7z.f.& 
tomo  z.folio  38.a.&  1 1 3-d 
Sic  pater  meus  coeleftis  facict 
vobis,  fi  non  remiferitis.  tomo  z. 
folio  16  7.f 

Cap.  1 9.  Quicunque  dimiferie 
vxorem  foam  nifi  ob  fornicatio- 
nem.tomo  z.folio  1 1 y.d 

Diues  difficile  intrabit  in  re- 
gnum corlorum.to.i.fol.404.h 
Facilius  eft  Camelum  per  fo- 
ramen acus  tranfire.  to.i.f.21  z.g 
Ecce  nos  reliquimus  omnia, & 
fecuti  fumusft.i.f.  1 io.f.&  i74«e 
Omnis  qui  reliquerit  domu , 
vel  fratres,aut  patre  propter  me. 
to.i.fol.437.f.&  to.z.fol.5  5.  a 
h Cap . 


INDEX  A VTHORITATVM 


. Cap. to.  Murmurabant  aduer 
fus  pacrcm  familias.  tomu  i.  fo- 
lio 243. f.&  40 y.f 

Mulct  funt  vncati , pauci  veto 
eledi.to.2.foJ.2p4.h 

Nelli  tis  quid  petatis.tomo  1. 
folio  142. e.&  3 20.h.&  ziz.c 
Cap.  z 1.  Ite  in  caiiellum,quod 
contra  vos  eft.  to.  t . fol.  1 07.  b 
Strauerunt  veftimenta  fua  in 
via,&  ciamabant  bcncdi&us.  to- 
mo  (.folio  2p  h 

Arefadaeft  cotinuo  ficulnea. 
to.i.fof.367.e.  & 3pc.b.&  402.C 
Cap. 11.  Vxorem  duxi,villam 
emi.tomo  2. folio  137.C 

Quomodo  hue  intrafti  no  ha 
bens  veftem  nuptialem?  tomo  2. 
folio  381I. a 

Ligate  manus  & pedes  & mit- 
titeeum  in  tenebras  exteriorcs . 
tomo  t. folio  137.C 

Cap.  23.  Omnia  opera  fuafa- 
ciunt,vt' videatur  abhominibus. 
tomo 2. folio  287.3 

Patrc  nolite  vocare  fuperter- 
ram.tomo  i.folio  3 68.c.  & to. 2. 
folio  289.I1 

Excolates  culiccm,Camelum 
autem  gluticntes.to.2.fol.i  y.h 
Ecce  ego  mitto  ad  vos  prophe 
tas,&  fapicnies.co.2.fol.305.c 
Vt  veniat  fuper  vos  omnis  fan 
guis  qui  etfufus  eft.  to.  2X392.  g 
Quemadmodu  gallina  congre 
gat  pullos  i'uos  fub  alas.t.  2.f.io.h 
Cap.  24.  Quoniam  abudabic 
iniq.cas,refrigelcet  charitas  mul- 
torum.to.2.tol.i#$.h.&  270.h’ 
Sicutfulgur  exit  ab  Oriente, 

. & parct  vfijuc  inOccidcntcm.to 
wo  i.folio  7^.g  ,j 


De  die  autem  illa,&  hora  ne- 
mo  lcit.to.  1 .fol.  2 20.e 

Ideo  & vos  eitote  parati.quia 
qua  hora  non  putatis. tomo  i.fo- 
lio  iy  i.h 

Cap. 15.  Si  dixerit  mains  fer- 
uus,morani  facit  dominus  incus. 
co.i.fol.i82.c.&  304.d.&4ty.h 
Dominc  Damme  apert  nobis. 
to.i.fol.i^.b.&  73X.  & tomo  2. 
folio  1 68. f.&  247. h.& 267.C 
Intra  in  gaudium  Domini  tui. 
to.  i.fol.77.f.&  i6y.d 

Cum  venerit  filius  hominis  in 
ledemaieftatis  fua; . tomo  1.  fo- 
lio 1 13.C 

Venitc  benedifti  patris  mei, 
percipitercgnuni.  to-i.fol.142 i> 
Efuriui,&  dediftis  mihi  man- 
ducare.tomo  i.folio  28. f 

Quandiu  feciftis  vni  de  his  fra 
tribus  meis,mihi  feciftis  to.i.fo- 
lio  12  i.h.&  297«c 

Difcedite  maledifti  in  ignem  * 
(ternum.tomoi.  folio  228. b.  & 
166. a.  & 33P. d 

Efuriui , & non  dediftis  mihi 
manducare.to.i.fol  41  i.d.&  to-* 
mo  2. folio  204-h 

Ibunt  hi  in  fuppliciuni  ster- 
num.tomo  i.fol  i4.d 

Cap.  16.  Vtquid  pcrditioh^c. 
tomo  i.folio  1 8y.b 

Hoc  eft  corpus  meum . to.  2. 
folio  369X 

Si  oportuerit  me  mori  tecum 
non  te  negabo.  1 0.1. fol.  3 1 2.g 
Non  potuiftis  vna  horavigi- 
lare  mecum.to.i.fol.82.d 

Spiritus  quide  promptus  eft, 
caro  autem  infirma . tomo  2.  fo- 
lio 43.  e 


/ 


Recor- 


SACR M SCRIPTVRiE. 


Recordatus  eft  Petrus , & e- 
greffus  foras,fleuitamare  .to.i. 
folio  i67.b.&  281.C 

Cap.  27.  Quid  ad  nos  tu  vidc- 
ris.tomo  2. folio  48.h 

Sciebat  cnim,  quod  per  inui- 
diam  tradidilfent  cum . tomo  2. 
folio  joz.d 

Innocensego  fumafanguine 
iufti  huius.to.t.fol.2  56.b 

Terra  mota  eft,  & petr*  fcif- 
fa*  fimt.to.i.fol.i.  & to.  2.f. 224  b 
Recordati  fumus  quia  l'edu- 
dor  illc  dixit  adhuc  viucns . to- 
mo 1. folio  8.e 

Cap.  28.  Docete  omnes  gen- 
tes  baptizates  in  nomine  Patris, 
& FiIij,&c.to.i.fol.irf2.g 

M ARC  VS. 

Cap.i.  Cuius  non  fum  dignus 
procumbens  foluere  corrigiam 
calceamcntorum  eius.  tomoi. 
folio  20.  d 

Quid  nobis  & tibi  Iefu  Na- 
zarene  venifti  ante  tempus  per- 
derenos.to.2.fol.77.g 

Cap. 2.  Ferentesparaliticum , 
quia  quatuor  portabatur.  to.i. 
fol.Il6.g.&  to.i.  fol.io6.f 
Tolle  grabatum  tuum»&  am- 
bula.tomo  2. folio  85. c 

Cap. 3.  Exierunt  tenereeum , 
dicebantenim  quoniam  infuro- 
rem  verfuseft.to.2.fol.io8  g 
Cap. 4.  Sic  eft  regnum  Dei » 

Zuemadmodum  ft  homo  iaciat 
imentem  in  terram.  tomo  2.fo- 
lio  2 1 7-a 

Erat  ipfe  in  pupi  fuper  cerui- 
cal  dormiens.toi.fol.  1 8 o.e 


Cap.i.  Adiuro  teper  Dcutn 
neme  torqueas.  to.2.fol.226  e 
Quis  tetigit  veftimenta  mea . 
tomo  2. folio  1 3 i.h 

Cap.6.  Herodesautcmliben- 
tcr  Ioannem,Sfc.  to.2.fol.2  77.e 
Confiditc,  ego  fum  noliteti- 
mere.to.i.fol.207  b 

Cap.  8 Mifercor  luper  turba. 
tomo  i.folio  2 76. a 

Non  recordamini  dequinque 
panibus  f to.2.fol.i  5 3-f 

Cap.  9.  Ronum  eft  nos  hie  ef- 
fe.tomo  i.folio  3 26. h 

Si  potes credere, omnia  pofti 
bilia  funt  credenti.toa.fo.  275.3. 
& 288. h 

Et  exdamans  daemon,  & mul 
turn  difcerpenscumexijt  ab  eo. 
tomo  i.folio  27 9 A 

Bond  eft  tibi  debilem  introi- 
re  in  vitam  qua  duas  manus  ha- 
bentem  ire  in gehennam. tomoi. 
folio  76.I1 

Cap.  10.  FaciliuseftCamclum 
per  foramen acus  tranftre . to.r. 
folio  97.  d 

Cap.  n.  Amedico  vobis  quo- 
niam vidua  hate  pauper  plus  om 
nibus  miftt.tomo  2.fol.2p.d 
Cap.i  $.  No  relinquetur  lapis 
fuper  lapidem  qui  nondeftrua- 
tur.tomo  2. folio  147  a 

Cap.  14.  Ipfe  vobis  demonftra 
' bit  catnaculum  grande  ftratum  . 
tomo  2. folio  13 1 .f 

Abba  pater  omnia  tibi  pofli- 
biliafunt  to.2  fol.72.a 

Vigilate  & orate  vt  non  intre- 
tis  in  tentationem.  to.i  .t.3  8 p.e 
Ipfeautem  coepitanathcma- 
tizare,&  iurarc.  to.i.fol.asi.d 
h 2 Ma- 


INDEX  AVTHORITATVM 


Maria  Magdalene , Iacobi,  & 
Salome  emerunt  aronv.ta.  to.z. 
folio  42. d 

Quisreuoluet  nobis  lapidem 
ab  oltio  monumenti  ? tomo  1. 
folio  1 1 6 h 

Illi  autem  profefti  prxdica- 
uerunt  vbique,  Domino  coope- 
rance.  tomo  1. folio  z42.h 

IV  CAS. 

Cap. 1.  Erit  magnus  cora  Do- 
mino.tomoi.folio  5 5 -d 

Occultabat  fe  menfibus  quin 
que.tomo2.foho  347. g 

Dabit  illi  Dominus  Deus  fe* 
dem  Dauid  patris  eius.  tomo  1. 
folio  iSp.c 

Vnde  hoc  mihi,  vt  veniat  ma- 
ter Domini  Dei  ad  me?  tomo  1. 
folio  3 7o.d 

Exultauit  in  gaudio  infans  in 
Ytero  meo.to.2.tol.278.g 
Magnificat  anima  mea  Domi 
num.tomo  2. folio  i26.b 

Sufcepit  Ifrael  puerum  fuum. 
tomo  2.  folio  j6.e 

Benedidus  Dhs  Deus  Ifrael . 
tomo  1. folio  42  i.b 

Salutem  ex  inimicis  noftris . 
to.i.fol.i66.h.&  to.2.fol.3 
Cap. 2.  Exijr  ediftum  a Cx- 
fare  Augulio.to.i.fol.i  $ y.c  « 
Reclinauiteum  in  prxfcpio. 
tomo  1. folio  ii3.e.&403.g 
Par  turcurum  , aut  duos  pul- 
los  columbarum.  to.2.fol.3  f o.d 
Nunc  dimittis  feruum  tuum 
Domine.to.i.fol.4io.d 
Ecce  pofitus  eft  in  ruinam.to- 
mo  1. folio  j^.c.&  417.C 


Anna  prophetifla.tomo  2.fb- 
lio  1 24. d 

Inucnerunt  ilium  in  templo 
fedentem  in  medio  Doftorum  . 
tomo  1. folio  293. h 

Pater  tuus,&ego  dolentes 
quxrcbamus  tc.to.i.fol.25  8.d 
Nefciebatis  quia  in  his , qua: 
patris  mei  funt,oportct  me  efle? 
tomo  2. folio  95. b 

Et  eratfubditusillis.  tomoi. 
folio  1 y 5 .a 

Proficiebat  fapicntia,  & sta- 
te, tomo  2. folio  i24.h 

Cap. 3.  Genimina  viperarum 
quis  oftendit  vobis  fugere  a ven- 
tura  ira.  tomo  i.folio  50.3 
lam  enim  (ecuris  ad  radicem 
arboris  pofita  eft.  tomo  1.  fo- 
lio 3p£.b 

Omnis  ergo  arbor  non  facicns 
fruftum  bonum.to.i.fol.yo.a 
Qui  habet  duas  tunicas,  dec 
nonhabenti.to.i.fol.233.b 
Nemincm  concutiatis,ncquc 
calumniam  faciatis  . tomo  2.  fo- 
lio 347-f 

Exiftimante  autem  populo  dc 
Ioanne,  ne  forte  ipfe  eflet  Chri- 
ltus.tomo  1 .folio  4 7.3 

Cap. 4.  Quid  nobis  & tibi  le- 
ft Nazarenc?  to.z.fol.  226.3 
Cap .?.  Rogauitvta  terra  re- 
ducat pufilluin.to.i  .fol.  1 5 4-h 
Prxccptor  pcrtotam  noftem 
laborantes  nihil  cepimus.  to.  1. 
folio  i4i.d.&  43  i.b.&  tomo  2. 
folic)  20o.h.&  26p.c 

In  verbo  tuo  laxabo  rete . to- 
mo 2.  folio  I2I.C 

Exi  a me  Domine,quia  homo 
peccator  fum.to.i.fol.3  7o.d 

Et 


SACRyE  SCRIPTVRjE. 


Et  non  inucnientes  qua  parte 
ilium  inferrent  prs  turba . to. I. 
folio  69.C 

Cap. 6.  Erat  pernoftas  in  ora- 
tione.to.i. folio  19  y.b.&  tomo  2. 
folio  71. h.&  iio.c 

• m y 

Virtus  Dei  de  illo  exibat , & 
fanabat  omnes.to.z.fol.  1 23  ,b 
Beati  qui  nunc  efuritis , quia 
laturabimini.to.i.fol.202.e 
Vx  vobis  diuitibus,  qui  habe 
tis  confolationem  veilram.  to.i. 
folio  po.b 

Va?  vobis  qui  faturati  eftis, 
quiaefurietis.  tomo  i.fol,202.c. 
& tomo  2. folio  pz.d 

Omni  autem  petenti  tribue- 
tur.tomo  i.fulio  408. g 

Eftote  ergo  mifericordes.  to- 
mo  2. folio  j84.d 

Ex  abundantia  enim  cordis  os 
loquitur.to.i.fol.  3 77A 

Cap. 7.  Similes  font  pueris  fe- 
dentibus  in  foro.to.i.fol.303.b 
Lachrymis  c^pit  rigare  pedes 
cius.tomo  i.folio  i74.d 

Duo  debitores  erant  cuidam 
fceneracori.to.i.fol.  i4.b 

Cap. 8.  Aliud  cecidit  fupra  pe 
tram,&  natum  aruit.to.i.f  4 y.e 
Rogabant  eum , vt  permitte- 
ret  eis  intrare  in  porcos.  tomo  1. 
folio3op.g 

Quia  eft  qui  me  tetigit?  to.f. 
folio  277.3 

Quid  enim  proficit  homo , fi 
lucrccur  vniueriiim  mundum.fe- 
ipfum  autem  perdat?  tomo  2.fo- 
lio  3 14.I1 

Cap. 9.  Qui  me  erubuerit  co- 
ram hominibus . to.2.fol.230.g, 

& 163.C 


Qui  non  eft  contra  vos , pro 
vobiseft.to.2.foI.l07-d 

Faciem  fuam  firmauit,  vtircc 
in  Hierufalem.to.2.fol.277.b 
Vis  dicamus,vt  ignis  decoelo 
defcendat?to.t.fol.iy.f.  &to.2. 
fol.i£.g.&  27.a 

Sine  mortuos  fepelire  mor- 
tuos  ruos.to.i.fol.3  3^.b 
Nemo  mittens  manum  fttam 
ad  aratrum,afpiciens  retro,  to.z. 
folio  ioy.e.&  128. h 

Cap.  10.  Rogatedominu  mef- 
fis,vt  mittat  operarios  in  meftetn 
fuam.to.i.fol.357.c 

Neminem  per  viam  falutaue- 
ritis.tomo  i.folio  3 8 8.c 

Videbam  Sathanam  ficut  ful- 
gur  de  coelo  cadentem . tomo  1. 
folio  109.C.&  374.h.&tomoz. 
folio  2i.b.&  223.C.&  378.C 
Ecce  dedi  vobis  poteftatem 
calcandi  fupra  ferpcntes.tomo  1. 
folio  198. h 

Magi  Iter  quid  faciendo  vitam 
£ternam  poflidebo?  tomo  1.  fo- 
lio 28.e 

In  lege  quid  (criptu  eft,  qtto- 
modo  legis?  to.t.foI.3<>4.b 
Hoc  fac&  viues.to.t.fo.  28.i1. 

&2I9.b 

Homoquidem  defeedebatab 
Hicrufalem  in  Hierico.tomo2. 
folio  227.d 

Cap.  1 1.  Amicecommoda  mi- 
hi  trespanes.to.3.fol.3  y i.d 
Quts  ex  vobis  patre  petit  pa- 
nem,nunquidlapi^cmdabittlli? 
to. i.fol.zyo.h.&  383-d 

Si  ergo  vos  cum  fitis  mali,no- 
ftis , bona  data  dare  filijs  veftris. 
tomo  i.folio  273. b 

h 3 Iu 


INDEX  AVTHORITATVM 


In  Belzebub  principe  daemo- 
niorum  eijcit  dxmonia.  tomo  z. 
folio  i66.a 

Fiu.c  nouifflma  hominis  illius 
peiora  prioribus.  to.i.fol.zi  3-f 
Beat)  qui  audiunt  verbu  Dei, 
& cullodiunt  illud.  tomo  i folio 
X3^.f.& tomo  z. folio  zzy.e 
Si  oculus  tuus  fuerit  (implex, 
tomo  i. folio  i6o.f 

Quod  fupereft  dare  elecmo- 
(ynam.  tomo  i.folio  2 3 3. a. & to- 
mo z. folio  zs>  h 

Cap. iz.  Nc  terreaminiab  eis 
qui  occidunt  corpus,  tomo  i.fo- 
lio 3p1.fi 

Capilli  capitis  veftri  omnes 
numerati  funt.to.  i.fol.  l o.h 
Homoquis  me  conftituit  iu- 
dicem  1'upra  vos  ? to.  z.  fol.3 i y .h 
Anima  babes  multa  bona  po- 
fita  in  annos  plurimos . tomo  z. 
folio  m.a.Si  iSz.f 

O ftulte  hac  node  animam 
tuam  repetent  a te . tomo  1.  fo- 
lio 108. c.&  zf4.b.&  tomo  z. fo- 
lio 171. a 

Hate  omnia  adijcictur  vobis. 
tomo  1. folio  4Z9.b 

Facite  vobis  facculos  qui  non 
vetera  faint,  to.  z.  fol.  3 o 2. a 
Bt  tranfiens  mini  Arabic  illis . 
tomo  i.folio  77. f 

Qnis  putas  e(t  fidelis  feruus, 
& prudens.tomo  i.folio  373. h 
Moram  facit  Dominus . to.i. 
folio  304-d 

Seruus  qui  cognotiit  volunta- 
tem  domini  fui,  & non  facit.  to- 
mo i.folio  23  6. g & tomo  z.fo- 
liozzy.f. & 331. h 
Bapcifmo  autem  habco  bapti- 


zari:&  quomodo  coardor  vfque 
dum  perficiatur.  to.  i.fol. 3 iz.e. 
& tomo  z.folio  zyi.b.&  3 77.b 
Cap.  13.  Putatis  quod  hi  Ga- 
lilei prz  omnibus  Gali'l^is  pecca 
tores  fuerint  qui  talia  pa(fi  font  ? 
tomo  z.folio  Z7f.g 

Nifi  poenitentiam  habueritis 
omnes  (imul  peribitis . tomo  1. 
folio  i76.g.&  to.z.fol.  I4f.h 
Domine  dimitte  illam  & hoc 
anno  vfque  dum  fodiam  circa  il-' 
lam, & mittam  Aercora.tomo  z. 
folio7tf.c.&  349.I1 

Nefciovos  vnde  fitis,difccdi- 
te  a me.tomo  i.folio  397.I1 
Ibi  erit  fletus,  & ftridorden- 
tium.tomo  i.folio  z34.b.  & to- 
mo z.folio  303^ 

Cap.  14.  Qui  fe  exaltat  humi 
liabitur,  & qui  (e  humiliat  exal- 
tabitur.to.  z.fol.z  3 3 .h 

Iuga  bourn  emiquinque . to- 
mo z.folio  S7.d 

Vxorem  duxi,  & ideo  non  pof 
fum  venire.to.z.fol.ioo.d 
Cap.if.  Gaudium  erit  in  eglo 
cora  angelis  Dei  fuper  vno  pcc- 
catore  poenitentiam  agente.to.t . 
fol.  iS9.d.&  to.z.fol.ji6.g 

Mifit  ilium  in  villam  fiiam,vt 
pafcerct porcos.  to.z.fol.z3tf. 

Quanti  mercenarij  indomo 
patris  mei  abundant  panibus.to. 
mo  i.folio  8 y.g # 

Hie  fame  pereo . tomo  z.  fo- 
lio Z78.g 

Pater  peccaui  in  caelum, & ca 
ram  te.  tomo  1 . folio  6 3 .h.&  to- 
mo z.fol  U3.d.&  I7z.h 

Adducite  vitulum  faginatu  s 
& occidite.to.z.fol.38o.h 

Frater 


SACR JE  SCRIPTVR.P. 


Prater  tuus  hie  mortuus  erat, 

& reuixit.to.i.fbl.24j>.h 

Cap.  1 6.  Quid  faciam, quia  do 
minus  meus  aufert  a me  villica- 
tionem.to.  i .fol.  2 8.d 

Facite  vobis  amicos  de  Mam- 
mona iniquitatis.  to. i.fo.2'3  i.h. 
& tomo  2. folio  302.3 

Audiebantautem  omnia  hxc 
pharifxi  qui  crantauari.tomo  I. 
folio  2f2.ll 

Et  nemo  illi  dabat.tomo  t.  fo- 
lio 14  4.f 

Canes  lingebant  vlcera  ei.to- 
mo  2. folio  3^8. d 

Mortuus  eft  autem  dines , & 
fep  ultus  in  inferno. to.  i.fol. ,97.0. 
& 2ip.c 

Pater  Abraba  miferere  mei . 
tomo2.foJ.2<*7.c 

Rogo  ergo  te  pater,  vtmit- 
tas  cum  in  domo  patris  mci.  to- 
mo  2.fol.p.b.  & 6i.c.  & 138.I1. 
& 1 7 i.d 

Cap.  17.  Cum  feceritis  omnia 
qua;  prxeepta  funt  vobis, dicite, 
ferui  inutiles  fumus.  tomo  1 . fo- 
lio 14 p.d.&  261.  f 

Memoreseftote  vxorisLoth. 
tomo  2: folio  toj.d 

Cap.  1 8.  Oportet  lemper  ora- 
te^ no  deficere.to.  i.fol.i  jo.e. 
& 286. c 

Iudex  quidam  erat  in  quadam 
ciuitate,  qui  Deum  no  timebat. 
tomo  2. folio  270.I1 

Velut  etiam  hie  publicanus . 
tomo  2.folio  222.  f 

Ieiuno  bis  in  Sabbatbo,  deci- 
mas  do  omnium  qux  poftideo. 
to.  1. folio  2o6.b.&  247. h.&  to- 
mo 2 .folio  2p.g.  & 2 1 j .b 


Cap.19.  Zachxe  feftinans  de- 
fcende.to.2.fol.4i.f  > 
Diinidium  bonoru  meorum 
do  pauperibus.to.2.fol.j  i.b 
Vcnit  cnim  filius  hols  qu f re- 
re,  & faluum  facere,  quod  perie- 
rat.tomo  2.fol.373.g 

Negociaminidum  venio.to.t. 
folio  84.a.&  to. 2.fol.  1 4 2-g 
Videnslefus  ciuitatcm.fleuit 
fuper  illam . tomo  1.  folio  46.3. 
& 1 16. b.  & tomo  2. folio  i68.b. 
& 188. e.&  32^.f 

Cap. 11.  Vidua  hxc  pauper 
plusquam  omnes  mifit.  tomo  1. 
folio  78  c.&  pz.c.  & tomo  2. fo- 
lio T 2 2.d 

Hxc  qux  videtis  venient  dies 
inquibus  non  rclinquetur lapis 
fuper  lapidem.to.i.fol.4^.d 
In  patientia  veftra  poflidebi- 
tif  animas  veftras.  tomo  2.  fo- 
lio 40.  h 

Refpicite,  & leuate  capita  ve- 
ftca , quia  iam  appropinquat  re- 
demptio  veftra.to.t  fol.jo.e 
Cum  videritis  hxc  fieri  Icito- 
te,quoniam  propeeft  regnum 
Dei.to.i.fol.joy.f 

Attendite  ne  forte  grauentur 
corda  veftra  crapnla.  tomo  1 .fo- 
lio 43  l,f.  & to.  2.fol.78.h 
Cap. 22.  Defiderio  defideraui 
hoc  Pafcha  manducarc  vobifeu  . 
to.  1.  fol.388.h.  & to.2.f.377.b. 
& 383-g 

Ecce  Sathanas  expetiuit  vos , 
vt  cribrarct  ficut  triticum  . to.2. 
folio  37 7.f 

Quando  mill  vos  fine  faccu- 
lo,&  pera,nunquid  defuit  vobis? 
tomo  a.folio  tf$.e 

h 4 Cap. 


index  avthoritatvm 


Cap.i$.  Huncinuenimusfub- 
uertentem  gentem  noftram  . to- 
mo 2.10.304.  a 

Nolite  Here  fupcr  me,  fed  fu- 
rvosipfas  flete . to.z.fo.<»9.f. 
76.C 

Dicenc  montibus,cadite  fuper 
nos.to.i.fo.ijf.a 

Si  in  viridi  ligno  hoc  faciunt, 
inarido  quid  bet  ? tomo  1.  folio 
184.  g 

Pater  dimitte  illis,  non  enim 
fciunt  quid  faciunt . tomo  x.  fo- 
lio 26 1. a 

Pater  in  manus  tuas  commen 
do  fpiritum  meum  . tomo  i.fo- 
lio  z 6.  a 

Vere  hie  homo  iuftus  erat.  to 
mo  z.fo.z4z.c 

Percutientes  pedora  fua  rc- 
uertebantur.to.i  .fo.3  j o.d 
Cap. 24.  Oportuitpati  Chri- 
ftum , & ita  intrarc  in  gloriam 
fuam.  to.  I.  fo.77.h-  & 3 io.c.  & 
to.  2.fo.  261.3 

Et  pra»dicare  in  nomine  cius 
peenitentiam  , & remiflionem 
peccatorum.tomo  z.fo.zoz.g.& 
a44-e 

IOANNES. 

Cap.  1.  Omnia  per  ipfum  fa- 
da  funt. to.  i.fo.  313. f 

Quotquot  autem  receperunt 
eum,  dedit  cis  poteftatem  filios 
Dei  fieri,  tomo  1.  folio  i6z.d.& 
2 j8.h 

Verbum  caro  fadum  eft , to- 
mo 2.fo.itf;.f 

Gloriam  quafi  ynigeniti-a  pa 
tre.to.t.fo.338.d 


Iuxta  quern  videris  fpiritum 
defeendente  de  czlo,&  manen- 
tem.to.i.fo.29z.e 

Cap.  z.  Cum  fecifietquafi  ft  a 
gcllum  de  funiculis  . tomo  1. 
fol.io.b 

Eiecit  omnes  vendentes , 8c. 
ementes  de  templo.  tomo  i.fo- 
lio  3 y 3- f 

Quadraginta  & fex  annis  as- 
dificatumefttemplumhoc.  to- 
mo 2.fo.2i3.e 

Cap. 3 . Nifi  quis  renatus  fue- 
rit  ex  aqua,&  fpiritu  fando . to- 
mo i.fo.29.a 

quod  natum  eft  ex  carne  caro 
eft.to.i.fo.38z.b 

Sic  enim  Deus  dilexit  mun- 
dum,vt  filium  fuum  vnigenitum 
daret.  to.i.fol.36p.a.&  tomo  2. 
fol.234.c 

Qui  male  agit  odit  lucem.to- 
mo  i.fol.3 y 2.a.& 438.e.&to.z. 
fol.i7.b.&  iytf.d 

Ilium  oportet  crefcere,me  au 
tern  minui.to.i.fo.io.d 

Cap.  4.  Fatigatus  ex  itinere  fe- 
debat  fic  fupra  fontem.  tomo  1. 
fol.  328.3 

Non  enim  coutuntur-  Iudxi 
Samaritanis.to.2.fo.2z6.f 

Dcdiflet  tibi  aquam  viuam  . 
to.  i.fo.So.d 

Qui  autc  biberit  exhac  aqua, 
quam  ego  dabo  non  fitiet  iterfi . 
to.  z.fo.  243  *c 

Venit  hora  quando  veri  ado- 
ratores  adorabunt  patrem.  to.z. 
fol.2j8.g 

Mens  cibus  eft , vt  faciam  vo- 
luntatem  eius qui mifit  me.  to- 
mo z.fol.383.11 


SACRiE  scriptvr^. 


C0p.  f.  Eccefanus  faftuses, 
iam  noli  peccare.to.i.fo.257.h 
In  iudiciumnon  veniet,fed 
'“tranfieta  morte  in  vitam . to.i. 
fol.4op.h 

Venit  hora  quando  mortui 
au  diene  vocem  filij  Dei.tomo  z. 
fol.  8 3.  d 

Vos  miliftis  ad  Ioanncm,  & 
teftimonium  perhibuit  veritati . 
to.i.fol.47.a 

Quomodo  poteftis  credere , 
qui  gloriam  ab  inuicem  accipi- 
tis?to.  i.fol.342,e 

Cap.  6.  Iefus  ergo  cum  cogno- 
uiflet  quia  venturi  eflent,vt  face 
rent  eum  regem, abfeondit  fc.  to 
mo  i.fo.jzi.g 

Quod  ergo  tu  facis  lignum  , 
Vt  videamus,&  credamus  tibi?to 
mo  i.fol.z?4.d 

Nemo  poteft  venire  ad  me  ni 
li  pater  qui  militme  traxerit  eu. 
to. z.f.zi8.e. & z8^.d.  & joi.3 
Erunt  omnes  docibilcs  Dei . 
to.2.lo.iz6g 

Ego  fum  panis  viuus  qui  de 
coelo  defeendi.  tomo  l . fol.  7 7.  b. 
& 362. h 

Qui  manducat  hunc  pancm , 
viuetin  a’ternum.  to.2.fo.3z8.g 
Verba  vit*  sterna:  habes.  to- 
mo 2.fo.i8p.g 

Ego  vos  duodecim  elegi , & 
vnus  ex  vobis diabolus  ell.  to.i. 
fol.  65. c 

Cap. 8.  Digito  leribebat  in  ter 
ra.  tom.i.fol.zzo.d.  &tomo  z. 
fol.i^p.d 

Qui  line  peccato  eft  veftru  , 
primus  in  illam  lapidem  mittat. 
to.2.fo.44.f.&  <S4. d 


Moriemini  in  peccato  veftto . 
to.z.fo.zi3.h 

Qui  facit  peccatum.feruus  eft 
peccati.to.i.foI.z5.f.&  241. d.& 
ip6.a 

Vos  ex  patre  diabolo  eftis.to- 
mo  i.fol.64.b.&  zyp.d.&  275. g 
Illc  homicida  erat  ab  initio . 
to.i.fo.zz8.f 

Mendax  eft  & pater  eius.to.z. 
fol.  3 id.b 

Quis  ex  vobis  arguet  me  de 
peccato?  to.z.fo.44.d 

Qui  ex  Deo  eft,  verba  Dei  ail 
dit.to.i.fo.3Po.d 

Samaritanus  es  tu , & dzmo- 
niumhabes.to.i.fo.zpz.d 
Abraham  pater  vefterexulta 
uit,vt  videret  diem  meum.to.z. 
fol.zoj.g.&  37o.b 
Cap.9.  Magillcr  quis  peccauit, 
hie  an  parentes  eiu$,vt  carcus  na 
fceretur?to.i.fo.2  7.d 

Vcnit  nox  quando  nemo  po- 
teft operari.to.  i.fo.73.a.&  423. 
f.&  to.z.fo.p8.h.&  Z4tf.b 
Non  eft  hie  homo  a Deo  , 
quia  fabbathum  non  cuftodit.to 
mo  i.fol.3ii.d 

Si  exei  eftetis  non  haberetis 
peccatu  m.  to.i.fo.  z z z.g 

Cap.  10.  Qui  non  intrat  per 
oftium  in  ouile  ouium . tomo  2. 
fo.3  itf.b 

Ego  fum  pallor  bonus.tom.i. 
fo.37.d.&  3Z7.h 

Cognofco  ones  meas.  tom. 2. 
fol.3ip.d 

Alias  oucs  habeo  qu£  no  funt 
ex  hoc  ouili,  & illas  oportet  me 

adducere.to.i.fo.z74*d 

Oues  mex  vocem  meam  au- 
diunc. 


INDEX  AVTHORITATVM 


diunt.to.x.  folio  2 1 7-e 

Ec  ego  vitam  sterna  do  eis. 
tomo  2. folio  1 2 2.h 

Ego  & pater  vnura . tomo  x . 
folio  4.3 

M ulta  bona  opera  oftendi  vo- 
bisex  patre  meo.to.  2/01.3  10.  h 
De  bono  opere  no  lapidamus 
te,  fed  de  blalphsmia.  to.  1.  fo- 
lio 31  i.d 

Cap.  1 1.  Si  mihi  no  vultis  ere 
dere,  operibus  credite.  to.i.  fo- 
lio 2i.h 

Domine  fi  fuilfcs  hie,  fratcr 
meus  non  fuiflet  mortuus.  to . 2. 
folio  i78.a 

Domine  iam  fatter, quatridua 
nus  enim  eft. to. 2. folio  19.3 
Venient  Romani , & tollent 
locum  noftrum,&  gentem.to.2. 
fol.27i.h 

Cap.  12.  Domus  impleta  eft 
ex  odore  vnguenti . to.2.fo.  f 7.d 
Quare  hoc  vnguentum  non 
venijt  trecentis  denarijs  ? to.i. 
fol.279.l1 

Si  exaltatus  fuero  a terra  om 
niatraham  ad  meipfum.to.i.fo. 
3^2.g.&  3s»5.d.&  to.2.fo.r  jtf.b 
Dilexerut  gloriam  hominum 
magisquam  gloriam  Dei.  to.i. 
fo.342.e 

Cap. it,.  Cum  dilexiffet,  qui 
erantin  mundo,  infinem  dilexit 
eos.to.x.fo.x  y i.b 

Vos  vocatis  me  magifter , & 
domine,  & bene  dicitis.  tomo  1. 
fol.^  x8.d 

Cjuod  facis  faccitius.  to.i.fo. 
303.g.  & 3 py.f.&  to.2.f.4i.f.& 
25  i.b.&  377»b 

Quo  ego  vado  vos  non  pote- 


ftis  vcnire.to.r.  fol.j47.c.&  to- 
mo 2.fo.  2 4 I*f 

In  hoc  cognofc£t  omnes  quia 
difeipuli  met  erti$,fi  diledionem 
habucritis  adinuicem.  tomo  1. 
fol.2??.a 

Cap.  14.  In  domo  patris  mei 
manfiones  mult  at  lunt . to  1 .fol. 
77.h.8f  41  i.a. 

Ego  fum,  via  veritas,  & vita. 
t0.2.fo.2  I I.C 

Ad  eum  veniemus,&  manfio 
nem  apud  eum  faciemus.tom.z. 
fol.ny.g 

Pacem  meam  dovobi$,paceni 
relinqtio  vobis.to.  l.fo.  3 zo.d.to 
mo  2/0.330.3. 

Cap.if.  Omnem  palmitcm 
in  me  non  ferentem  frudum.  to 
mo  i.fo.x8.g 

Sine  me  nihil  poteftis  faccre . 
to.  2/0.3  87.a.&  2i8.e 

Hoc  eft  prarceptum  meum, 
vt  diligatis  inuicem.to.  i.fo.3 1 9. 
e.&to.2.fo.i7i.a 

Pofui  vos,  vt  eatis  & frudum 
afferatis.to.x.fo.  1 2 8.f 

Si  de  mundo fuifletis,mundus 
quod  luum  crat  diligeret . to.  2. 
fo.z8.d.&  iftf.d.&  26j.g 

De  mundo  non  eftis,  fed  ego 
elegi  vos  de  mundo.tomo  2.  fo- 
lio 266.C 

Si  non  veniflem  , & locutus 
fuiflcmeispcccarum  non  habc- 
rent.to.2.fo.2  2 j.f.  & 330.0 

Cap.  1 6.  Vcnit  hora  vt  omnis 
qui  intcrficit  vos  arbitretur  fe 
obfequium  prxftare  Deo.  to.z. 
fo.200.f 

Si  autem  abiero  mittam  eum 
ad  vos.to.  1/0.384.3 

Gaudium 


SACR^E  SCRIPTVRA*. 


Gaudium  veftrum  nemo  toi- 
let a vobis.to.i.folio  d 
Confidite,  ego  vici  mundum. 
tomo  i .folio  zo6.g 

Cap.  1 7. Opus  cdfumaui  quod 
dedifii  mihi  vtfaciam.t.i.f.32.d 
Sa&ifica  cos  in  veritate.to.z. 
folio  274.b 

Rogo  pater  vt.vnum  fint  ficut 
& nos  vnumfumus.to.z.f^f  f.h 
Volo  vt  vbi  ego  fum  & illic 
lint  mecum.to.i. folio  241. f 
Cap.  18.  Abierunt  recrorfum . 
tomo  1. folio  io.b 

Si  ergo  me  qu^ritis  Unite  hos 
abire.tomo  2. folio  6p.f 

Erat  autem  Petrus  cum  eis 
calcfaciens  fe.tomo  2.fol.27o.h 
Ipfi  non  introierunc  in  prxto 
rium,  vt  non  contaminarentur. 
tomo  2.  folio  y i.h 

Gens  tna  & pontifices  tui  tra 
didcrunt  tcmihi.to.r.fol.  lo.d 
Regnum  meu  non  eftde  hoc 
mundo.to.2.fol.336.g 

Ad  hoc  veni  in  mundum,  vt 
teftimonium  perhibeam  verita- 
ti.to.2.folio  f 5.d 

Cap.  xp.  Non  haberes  potefta 
tcm  aduerfum  me  viiam,nift  ti- 
bi  datum  eflet  defuper.  toil.  fo- 
lio i£<?.c 

Qiii  me  tradidit  tibi  maius 
peccatum  habet. to.  1. folio  357. 
a. & to.  2. folio  261. e 

Non  habemus  Rege  nifi  Cx- 
farem.to.i.folio43.  b 

Erat  autem  tunica  inconfuti- 
lis.tomo  i.folio  i8f.c 

Stabat  autem  iuxta  crucem 
Iefu  mater  cius.to. i.folio  258  d 
Rogaucrunt  Pilatum  vt  fran- 


gerentur  corum  cmra  & tolle- 
rentur.tomo  2. folio  f 2. a 
Cap. 20.  Stetit  in  medio  eorC 
& dixit  pax  vobis.to.t.fol.yz.  g 
Multa  quidem  & alia  ligna 
fecit  Iefus,  qux  non  funt  fcripta 
in  libro  hoc.to.i  folio2  7j.b 
Pafccagnos  meos.tomo  i.fo- 
lio 421.  b 

AD  ROMANOS. 

Cap.  1.  Gratias  ago  Deo  meo 
per  Iefum  Chrillum.  tomo  2. 
fo.z^o.b 

Sxpe  propofui  venire  ad  vot 
& prohibirns  fum  vfque  adhuc  i 
tomo  2. folio  2 3o.b 

Sapientibus  & inlipientibu* 
debitor  fum.10.2. folio  loy.d 
Noncmmerubefco  Euange- 
lium.to.2  fol.t27  d & 263. e 
Indus  autem  cx  fide  viuit.to- 
mo  i.folio  3 6i.d 

Rcuelattirenim  ira  Dei  fuper 
omnem  impietatem.tomo  2. fo- 
lio 1 iz.b 

Inuifibitia  Dei  per  ea,qu.r  fa 
da  funt  intelie&a  confpicitrntur. 
to  i.folio  79. h.&  3^5'.d 

Euantieruw  in  cogitationibus 
Ibis. tomo  2.folio  3 2i.h 

Dicentes  lee(fefapientes,flnl 
tifafti  funt.to. i.fol.i^4.d 
Tradidit  illos  Deus  in  repro- 
bum fenfum.  to.i.  fo!.i8i.c.  & 
281. f.&  354. h.&  to. 2 fo-3o<.c. 
& 3s2.l1 

Detraftoies  Deoodibilcs.  to 
mo  i.fo.93  d^oiS.h 

Qui  talia  agOt  digni  sOt  mor 
te,  non  folum  quiea  taciunt  led 
cuam 


INDEX  AVTHORITATVM 


etiamqui  confenciunt  facienti- 
bus.to.i.fo.8y.f 

Cap.  2.  In  quo  alterQ  iudicas  , 
te  ipfum  condemna$.co.2.fo.44. 
d.&  4f -d 

An  diuitias  bonitatis  Dei  con 
temnis?to.i.fo.yp.d.&  2P9.b.& 
com. 2. fo.  1 71.C 

Secundum  duritiam  tuam,  & 
imp^nitens  cor  thefaurizas  tibi 
iram  in  dieirf.tom.i.fo.4j.e.& 
6z.d.  & 222.3.  & 2^4. b.&  to. 2. 
fo!.28p.f 

Reddec  Deus  vnicuique  fe- 
cundum  opera  eius . tomo  i.fo- 
lio  78.b.e 

' Non  eft  acccptio  perfonarum 
apud  Denm.to.i  fo.?o8.c 
Qyicuque  enim  fine  lege  pec 
cauerunt,  fine  lege  peribunt.  to- 
mo 2.fo.po.b 

Non  enim  auditores  legis  iu- 
fti  flint  apud  Deum,fed  fadores 
legis  iuftificabuntur.to.  r.fo.28. 
g.&  to.  2. folio  zzf.e 

Iudicabit  Deus  occulta  homi 
mim.to.i.folio  92. h 

Qui  ergo  alium  doces,  te  ip- 
fum  non  doces  ? tomo  1 . folio 
37 5.a.&  378.d 

Si  autem  prruaricator  legis 
fis,circuncifio  tua  prgputium  fa- 
da  eft.  to.  2.  folio  1 f8.h 

Cap .3.  Nunquid  iniquus  eft 
Deus, qui  infert  iram?t.2.f.  2 8p.f 
Cap.f.  Gloriamur  intribula- 
tiombus.to.  i.folio  27.b.  & 420. 
d.&  tomo  2.folio  zof.h 

Commendat  autem  charita- 
temfiiam  Deus  in  nobis,  tomo 
i.folio  26p.d.&  to • 2. folio  202. 
d.&  3 y y.d 


Quia  cum  inimici  eflcmuii 
to. 2. folio  i62.b.&  3 jp.  tl 
Per  vnum  hominem  peccatu 
intrauitin  huncmundum.to.  1. 
foI.i87.b.&to.2.folio  ip6.d.  & 
2fo.b.&  28p.f 

Vbi  abundauit  delidum-  fu- 
perabundauit  & gratia . tomo  1. 
folio  2J4.C 

Cap  6.  Quicunque  baptizati 
fumus  in  Chrifto  Iefu,  in  mortc 
ipfius  baptizati  fumus  . tomo  1. 
folio  363.fi 

Vctus  homonofter  ftmulcru 
cifixus  eft.to.2.fol.i27.h 

Non  regnet  peccatum  in  ve- 
ftro  mortali  corpore.to.  2.fo.i.c. 
& 1 3-h.&  122. h.&  2op.c 
Nec  exbibeatis  membra  ve- 
ftra  arma  iniquitatispeccati.to- 
mo  i.folio 35:6.0 

Non  enim  fub  lege  eftis  fed 
fub  gratia. tomo  i.folio  itff.h 
Sicut  exhibuiftis  membra  ve- 
ftra  feruire  iniquitati  &c.  to.  1. 
folio  109.C.&  270.d.  & tomo  2. 
folio  i47.b*&  287.C 

Quern  frudum  habuiftis  in 
his  in  quibus  nuc  erubefcitis?to- 
mo  2. folio  268.d 

Stipendia  peccati  mors.to.  1. 
folio  3 1 f.e 

Cap. 7.  Ego  autem  viuebam  (I 
ne  legealiquando.  to.2.fo.po.b 
Peccatum  vt  appareat  pecca- 
tum,per  bonum  operatueft  mi- 
hi  mortem. to.2.fo.26.d 

Ego  autem  carnalis  fum  ve- 
nundatus  fub  peccato.to.i.f.if.e 
Velle  adiacet  mihi , perficcrc 
autem  bonum  non  inuenio . to-i 
mo  2.fol.2I2.d 


Video 


SACRjE  scriptvr^. 


Video  aliam  legem  in  mebris 
meis  repugnantem  Jegi  mentis 
mez.tom.i.fo.7i.a.&  ipz.c.  & 
i<?3.a.&  3<fo.g.to.  2.fo.2i  z.e 
Infelix  ego  homo,quis  me  Ii- 
berabit  de  corpore  mortis  hu- 
ius3  to.i.fol-200.h.&  202. h.  & 
410. d 

Cap.  8.  Qui  enim  fecundum 
carnem  funt,qua*  carnis  Turn  fa- 
piunt.to.2.fo.po.e.&  2pi.a.b 
Sapientia  carnis  inimica  eft 
Deo , legi  enim  Dei  non  eft  fu- 
biefta.to.2.fo.p8.b 

Siquis  autem  fpiritum  Chri- 
fti  non  habet,hic  non  eft  eius.to 
mo2.fo.4.c.&2  2J.h.&  343 -h 
Si  enim  fecundum  carnem  vi 
xeritis,moriemini  .to.  1 . fol.  7 6.b 
& IP3.C 

Non  enim  accepiftis  fpiritum 
feruitucis  iterum  in  timore.to.t. 
fo.2ip.g.&  to.2.fo.2 8 1 .c 

Accepiftis  fpiritum  adoptio- 
nis  filiorum.to.2.fo.274.c 
Hxredes  quidem  Dei  cohz- 
redes  autem  Chrifti.  to.  1 .fo.8 1 . 
g.&  2y8.l1 

Si  compatimur,  & conregna- 
bimus.to.  i.fo.34i.g 

Non  funt  condignz  paftiones 
huius  feculi  ad  futuram gloria. 
to.i.fo.77.e.g.  & I7y.d.&  to.2. 
fol.i  22.C 

Scimus  enim  quod  ois  creatu 
ra  ingemilcit.  to.  1.  fol.302.a.& 
to.2.fo.2^.d.&  224. b 

Nos  primitias  fpiritus  haben 
tes  intra  nos  gemimus  adoptio- 
nem  filiorum  Dei . &c.  to  mo  1. 
fo.42?.c 

Spe  falui  fadi  fum*.t.i.f.8o.c 


Quid  oremus  ficut  oportet 
ncfcimus.to.i.fo^oy.e 

Ipfc  fpiritus  poftulat  pro  no- 
bis gemitibus  inenarrabilibus.to 
mo  2.fol.247.c.d 

Diligetibus  Deu  omnia  coo- 
perantur  in  bonum.  to.  i.fo.i38j 
c.&  3pi.f.  & tomo  2.  fol.227.l1. 
& 264. c 

Si  Deus  pro  nobis  quis  cotra 
nosrto. i.fo.4.b.&  to. 2.fo. 288.C 
Qui  proprio  filio  fuo  non  pe- 
percit.lcd  pro  nobis  omnibus  tra 
didit  ilium. to.i. f.  16. a. U 3 6p.e 
& 382.C 

Quis  nos  feparabit  a charita- 
te  Chnfti?to.2.fo.376.g 

Nequc  mors,  neque  vita,  nec 
angeli  poterunt  nos  feparare  a 
charitate  Dei.to.i.f.ioo.f.&  to- 
mo 2.fo.i8.a 

Cap.99 • Optabam  enim  ego 
ipfe  anathema  efle  a Chrifto  pro 
fratribus  meis.  to.  2. fo.8  i.b.d 
Non  volentis  neque  currctis: 
fed  mifercntis  eft  Dei . tomo  2. 
fol.86.f 

Suftinuit  in  rnulta  patientia, 
vt  oftederet  diuitias  gloria:  fuz> 
to.i.fo.2S7.d 

Cap.  10.  Ore  autem  confeftio 
fit  ad  falutem.  tom. 2.  fohi.g.& 
248. d 

Quomodo  prxdicabunt  nili 
mittamurPto.  1 .fo.  y 8.h 

Cap.  1 1.  Ego  fum  gentiu  apo- 
ftolus,minifterium  meum  hono 
rificabo.  to.  1 .fo.  3 7 8.c 

Tu  autem  cum  oleafter  efles 
infertus  es  in  olca  . tomo  2.  fo- 
lio 21J.C 

Si  enim  Deus  naturalibus  ra- 


INDEX  AVTHORITATVM 


mis  no  pepercit.to.  i.fol.  43  y .d. 
& to.  2. folio  25  i.g.&  3<»i*g 
Vide  ergo  bomtatcm,&  leue- 
ritatem  Dei.to.2.fol.37y.h 
Cap.  1 z.  Obfccro  vos  fratres, 
vt  exhibeatis  corpora  veftra  ho 
iiiam  viuentcm.to.i.fol.264.  d. 
& 36  i.e.&  to.2.f.p2.f.&  1 10.  b 
Nolite  conformari  huic  fatcu 
lo.tomo  ». folio  2 66.g 

Dilc&io  line  limulatione.  to- 
mo  i.folio  i6i.h.&  to.2.f.  199.C 
Solicitudme  non  pigriifpiricu 
feruentes.  tomo  I.  folio  82.C.  & 
Como  2.folio  ny.c 

Oraiioni  inftantcs  .tomo  1 . 
folio  25  t.c 

Neceftitatibus  fan&orum  co 
muni,  antes,  tomo  1.  folio  170.3 
Gaudciccu  gaudentibus.  to- 
mo 2 .folio  3 yy.h 

N 11 1 li  malu  m pro  malo  redd  e 
tes.tomo  2.  folio  40.g 

Non  vofmctipfos  deffenden- 
tcsclniiftimi. to. z. folio  y^.b 
Date  locum  ira:. 1.1.60.237. d 
Mihi  vindiftam,  & ego  retri- 
buam.to. i.folio  f5  7.g.  &to.  2. 
folio  41.C.&  folio  3 67. h 

Noli  vinci  in  mslo . fed  in  bo- 
no  vince  malum. to.  1.  folio  1 69. 
a.&  t.2.f.40.h.&  23  y.b.&'  36i.l1 
Cap.  13.  Qua:  autem  funt  a 
Deo  ordinata  lunt.to.2-f.132.  h 
Qui’enim  diligit  proximum 
iegcm  impleuit.to.2.fol.8i.b.& 
2 7 a.f 

Plenitudo  legis  eft  ctyle&io . 
tomo  2. folio  4 1. b 

Propior  eft  noftra  falus  qua  in 
cum  credidimus.to.i.  folio  iy.b 
Nox  praeceftit,  dies  autem  ap 


propinquauit.tOyi.  folio  S7.  f 
Non  in  commelTationibus,  8c 
cbrietatibus.to.  i.fo.3V7.c 
Induimim  dominum  Iefum 
Chriitu.to.i.  fo.2<?4.h.&  375.I1 
Carniscuram  ne  feccritis  in 
defidei  ijs. to.  1 .fo.i  P3  .f 

Cap  14.  Qui  no  maducat  ma 
ducante  non  (pemat.t.z.f.iy  i.c 
Tu  quis  es  qui  iudicas  alienu 
fcruum?  to.  1. 60.2^3. a. & 37y.l1 
O m nts  enim  ftabimus  ante 
tribuual  Chriili.to.i.fo.zptf.g 
Non  eft  enim  regnu  Dei  efca 
& potus.to.i.fo  201.C 

Bonu  eft  non  manducare  car- 
ncm  & non  bibcrc  vinum,in  quo 
frater  tuusoffendit,to.i.f.377.b 
Cap.  if.  Vnulquifque  veftru 
proximo  luo  placeat  in  bonum. 
to  2-fo.2p9.d.e 

Per  pauentiam,  & confolatio 
nem  icripturarum  fpem  habea- 
mus.to.i.fo.So.f 

Audacius  autem  fcripli  vobis 
fratresproptergratiam  qua:  da- 
ta eft  mihi.to.2.fo.28o.n 

Non  cnimaudco  aliquid  lo- 
qui  corum  qux  per  me  non  cffi 
cit  Chriftus. 10.1.60.378.0 
Obfecro  ergo  vos  fratres , vt 
adiuuetis  me  in  orationibus  ve- 
ftris.to.2.fo.76.c 

I.  CORINT.  I. 

Cap.  1.  Non  lint  in  vobis  fci£> 
mata.to.  2.60.49.6 

Ego  quidem  fum  Pauli  ego 
autem  Apollo.to.2.fo.io7.d 
Nunquid  Paulus  cruciftxuc 
eft  pro  vobur'to.i.fol.z.c 

Non 


SACRaE  SCRIPTVRAE. 


"No  in  fapictiaverbi  vtnoeua 
cuetur  Crux  Chrifti.t.  1X364^ 
Perdam  fapientiam  fapicntu, 
& prudentiam  prudentium  re- 
probabo.to.z.fo.72.h 

Stultam  fecit  Dens  fapientia 
Emins  mundi.t0  2.f0. 144. f 
Nos  pr^dicamus  Chriftum 
Crucifixum.to.i.fo.32  8.h 
C^uar  ftuhafunt  mundi  elegit 
Deus,  vt  confundat  fapientes.to 
mo  i.fo.  1p4.l1 

Infirma  mundi  elegit  Deus, 
vt  confundat  fortia  to.  i.fo.442. 
h.&  to.  2.fo.8p.h.&  23  r.g 
Qui  fa  ft  us  eft  nobis  fapientia 
atque  iuftitia.to.2.fo.? 8.d 
Cap.z.Ve ni  ad  vos  non  in  fu- 
blimitate  fermonis.  to.i.f.^^.e 
Oculus  non  vidit,nec  auris  au 
diuit,qua?  pratparauit  Deus  dili 
gentibusfe.to.i.fo.io.c.&  313.C 
& 3 34.e.&  33S.g.&to.2.f.p2.d 
Quis  enim  fcit  homo  qua: 
funt  hominis  nifi  fpiritus  homi- 
nis  qui.in  ipfo  eft  ? to.2.fo.2  ip.e 
Animalis  aute  homo  no  per- 
cipit  eaqua:  funt  fpiritus  Dei. to 
mo  I.fo.42».f.&  t0.2.foI.242.f 
Cap. 3.  Tanquam  paruulis  in 
Chrifto  lac  vobis  potum  dedi , 
non  efcani.to.2.fo.  iop.d 
Cum  enim  (it  inter  vos  zelus 
& contentio,no  ne  carnalcs  eftis  ? 
to.i.fo.377.h 

Nequequi  platat  eftaliquid, 

[•  neque  qui  rigat,fed  qui  increme 

tumdat  Deus.t.2.f.  1 21.&  3 12.e 
50  Vnufqtiifque  propriam  mer- 

cedcm  recipiet  fecundum  fuum 
a laborem.to.i.fol.Si.g.  & i8j.c. 

&to.2.fo.3?6.g 


Dei  enim  fumus  ad iu tores . 
tomo  2.  folio  229. b 

Vt  fapiens  architeftus  funda 
mentum  pofui.to.i.fo.3.7f.f 
Templumenim  Dei  fanftum 
eftis.  t. 2.f.io6.^.&  2 7i.e.&3  z6. d 
Cap. 4.  Nolite  ante  tempus  iu 
dicare.to.2.fo.2  ip.d 

Qui  iudicat  me  dominuseft. 

to.2.fo.i73.d 

llluminabit  abfeondita  tene- 
braru.to.i.f.i88.b.&  t.z.f.28o.a 
Quid  habes  quod  non  accepi 
fti?to.2.fo.84.e 

Laboramus  operantes  mani« 
bus  noftris.to.  1 .lo.84.h 

Speftaculu  fnfti  fumus  Deo, 
& angeljs,&  hominibus.tomo  1. 
fo.323.e 

Maledicimur  & benedidmus. 
t.J.f.  177.3. & 3o^».c.&t.2.f.7P.b 
Tanquam  purgamenta  huius 
mundi  fafti  fumus  omniu  perip- 
fema.to.2.fo.3o6.h.8t  324.I1 
No  enim  1 fermone  eft  regnii 
Dei  fed  in  virtute.  to.i.fo.28.d 
Cap.<j.  Modicum  fermentum 
tota  madam corrumpit.  to.2.fo. 

1 7i-b.&  207.b.&  22i.h.&  3 8i.b 
Auferte  malum  ex  vobis  ip- 
fis.to.2.fo.3o4.b 
Cap. 6.  Fugite  fornicationem . 
to.2.fol.  joo.c  s 

Empti  enim  eftis  pretio  ma- 
gno.to.i.fo.i  i2.b.&  2^4.g 
Cap.  7.  Nolite  fraudareinui- 
cem.to.2.fol.34;.d 

Vnufquifquc  in  qua  vocatio. 
ne  vocatus  eft, in  ea  permancat  • 
to.  1.  fo.3  2.d.&  3P3.d 

Tempus  enim  breue  eft.to.  r. 
foI.26i.a 

Qui 


1 


INDEX  AVTHORITATVM 


Qui  gaudent  tanqua  non  gau 
dentes  fint.to.i.fo.46.a.&  117. 
h.&  360.C.  &407.h  &4i9.d 

Praeterit  figura  huius  mundi . 
to.i.fo.io8.g.&  i*>*?.f.&  zi7-g 
&to.z.fo.i4i.e 

Qui  matrimonio  iungit  virgi 
nem  iuam,bene  facit,qui  no  iun 
git, melius  facit.to.i.fo.4Z3-g 
Cap.S.  Scientiainflat.tomo  z. 
fol.i43*d 

Sic  autem  peccates  in  fratrcs 
& percuticntes  confcientiam  eo 
rum  infirmam  in  Chriftum  pec- 
catis.to.z.fo.z73-f 

Cap. 9.  Non  alligabis  os  boui 
trituranti.tomo  1. folio  8o.c 
Cum  liber  efl’em,  me  feruum 
fcci,  vt  plures  lucri  facerem.to.  1 . 
folio  3 j?6.g 

Omnibus  omnia  fa&us  fum , 
vtomnes  facercm  faluos.to.z.fo 
lio  86. c 

Nefcitis  quod  hi  qui  in  Radio 
currut,  omnes  quidem  currunt? 
to.T.fol.3i3*e.&  to.z.fol.z4*>.c 
Siccurrite  vt  comprehenda- 
tis.tomo  1. folio  3z.d 

Omnisenim  qui  in  agoneco- 
tendit,  ab  omnibus  fe  abllinet.to 
mo  i.folio  3z4.l1 

Sic  curronon  quafi  in  inccr- 
tum.to.  t.fol.3  4-h 

Caltigo  corpus  meum  & in 
feruitutem  rcdigo.to.l.fol.i  34. 
a.&  Z03.C.&  z66.a.&  388. d.  & 
tomo  z.folio  3 77.h 

Cap.  10.  Omnia  in  figura  c6- 
tingebant  illis.tomo  z.fol.z  f 9.  d 
Qui  fe  exillimat  ftare,vidcac 
ne  cadat.to.i.fol.zo7.d.&  388. 
d.&  to. z.fol.z  io.d.&  36z.g 


Fidelis  Deus,  qui  no  patietur 
vos  tentari  fupra  id  quod  pote- 
ftis.  to.  i.folio  z*a.e.&  I77.e.  & 
i8z.h.&  tomo  z.folio  z 1 z.f 
Non  poteftis  caliccm  domini 
bibere  & Dxmoniorum.tomo  i. 
folio  353. b 

Siue  manducatis  Cue  bibitic  , 
omnia  in  gloriam  Dei  facite. 
tomo  z.folio  z3o.e 

Ego  per  omnia  omnibus  pla- 
ceo.tomo  z.folio  zpp.e 

Cap.  1 1.  Hoc  facite  quotief- 
cunquc  bibcritis  in  meam  com- 
memorationem.to.  z.fol.3  8 1 .d 
Probct  aut  fe  ipfum  homo,  & 
lie  depane  illoedat.  t.z.f.384.e 
Ideo  inter  vos  multi  infirmi 
& imbecilles.to.z.fol.Z78.f 
Si  nofmetipfos  diiudicare— 
mus,  non  vtique  iudicaremur.to 
mo  i.fol.iotf.f.&  to.z.fol.zyi.d 
Du  iudicamur  a domino  cor- 
ripimur.tomo  z.folio  77.d 
Cap.  iz.  Siquid  patitur  vnum 
membrum,compatiuntqr  omnia 
membra.to.i.f.i7i.f.&  zptf.d.e 
Si  linguis  hominum  loquar  & 
angelorum.tomo  z.folio  19  y.  g 
Fadus  fum  velut  a?s  fonans. 
tomo  i.folio  Z89.C 

Sihabueroomncm  fidem  ita 
vtmontes  transferam . tomo  1. 
folio  117.6 

Chari  tas  patienseft,  benigna 
eft.to.i.f.iop.c.&  i$7.f.&  ZZ3. 
e & 305. b.  & 3 1 ;.d.&  to. z.fol. 
9.C.&  Z3.C.&  377.C 

Charitas  non  quaerit  qua*  fua 
funt.to.z.fo.zzz.d 

Charitas  omnia  credit,  to.  z. 
fo.zpz.e 


Vide- 


S ACR^  SCRIPTVR.E. 


Videmus  nunc  per  fpeculum 
in  snigmate,  tunc  aute  facie  ad 
facicm.to.  i.folio  77.I1.&  340.3. 
& 361. h 

Cap.  1 4.  Orabo  fpiritu  orabo 
& mente.to.2.folio  277.  b 
Noluc  pueri  effici  fenfu.to.2. 
folio  z6j.d 

Linguf  in  lignum  funt  non  fi- 
delibus  fed  infidelibus.  to.  2.  fo- 
lio 124. b 

Mulicrcs  liquid  autem  volfit 
dilcere : domi  viros  fuos  interro 
gent.tomo  2.folio34f-c 
Cap. if.  Non fum  dignus  vo- 
cari  apoftolus.to.i.fol.68.h 
Perfecutus  lum  ecclelia  Dei.  - 
tomo  i.folio  f 6.g 

Gratia  Dei  fum  id  quod  fum. 
to.i.f.37C.a.&  to. i.folio  28o.h 
& 2 9<$.a 

Abundantius  illis  omnibus  la 
boraui.to.i.fo'io  86. a 

Non  ego  fed  gratia  Dei  me- 
cum.tomo  2. folio  340.  c 

Si  mortui  non  refurgunt,man 
ducemus  & bibamus.t.2.f.3 
Corrumpunc  bonos  mores 
colJoquia  praua.  to.  2. folio  9 4.e 
Stimulus  autem  mortis pec- 
catum  elhto.  i.folio  4 io.f 
JEliotc  immobiles  aoundan- 
tes  in  omni  opere  domini  & se- 
per.to.i.  fol  33.b.&  to. 2 .(.91.  b 
Cap.  1 6.  Vigilate,  Hate  in  fide, 
viriliteragite.to.t.lolio  32.g 

II.  CORINT. 

Cap.  1.  Benedidus  Deus,qui 
cofolatur  nos  in  omni  tribulatio 
ne  nollra.to.  2 .fol.  2 00  .g 


SicutabDdantpaffiones  Chri 
IK  in  nobis,  ita  & per  Chriftum 
abundatconfolario  noftra.  to.  1. 
fo.3if.d.&  to.2.fo.3f 6.e 
Super  modum  grauati  fumus 
fupra  virtutem.to.i.fo.78.a 
Deus  dc  tantis  periculis  nos 
eripuit  adiuuatibus  vobis  in  ora 
tione  pronobis.to.i.fo.287.h 
Gloria  noftra  hxc  eit  tellimo 
nium  confcientig  noftrar.tom.i.. 
fol.44.a.  & 442. f.&  tomo  2.  fo- 
lio 228. e 

Quotquot  cnim  promilfio- 
nes  Dei  funt  in  illoeft.  tomo  2. 
fol.2f9.c 

CV*/>.2.Quis  eft  qui  me  {artifi- 
cer nifi  qui  contnftatur  ex  me . 
to.2.fo.40.b 

Chrifti  bonus  odor  fumus.  to 
mo  2.fo.26o.h.&  to.2.fo.  206. h 

& 2 99.0 

Cap.  3.  Epiftola  noftra  vos  c- 
ftis.to.i.fo.2  3o.b 

Sufficietia  noftra  ex  Deo  eft. 
to.i.fo.iSS.e 

Quod  fi  miniftratio  mortis 
littens  deformata  in  lapidibus 
fuitin  gloria,  to.i.fo.370.11 
Cap. 4.  Nec  adulterantes  ver- 
bum  Dei.to.2.fo.io8.h 

Deus  huius  feculi  excxcauit 
mentes  infidelium.  to.i.f.3fp.e 
Semper  mortificatione  Chri 
fti  in  corpore  veftro  circumferen 
tes.to.2.  fo.2  3o.c 

Licet  hie  qui  foris  eft  nofter 
homo  corrumpatur.  to.i.f.267. 
d.&  3 18.C.&  to.2.fo.2pi.g 
Momentaneum  eft  quod  de- 
leftat.to. i.fo.2  0o.c.&  20 1. h 
Cap.  5.  Qux  videntur  tempo- 
i ralia 


INDEX  AVTHORITATVM 


ralia  funt  qua;  non  videntur  s- 
ternafunt.  to.i.fo.3  t f.e.  34o.d 

Quandiu  fumus  in  cor  pore 
peregrinamur  a domino.  com.  1. 
fol  147-c 

Omnes  enim  nos  manifeftari 
oportet  ante  tribunal  Chrifti. 
to. i.  To.  1 123.3.  & to. 2. 

fo.i87.b 

Proolbusmortuus  eft  Chri- 
ftus.to.  1 .fo.4 1 8.C.&  to.  2.f.  8 3.f 
• Pro  Chrifto  legationefungi- 
murtanquam  Deo  exhortante 

£er  nos.to.  1 .fo  3 7 x .g.  & to.  2.fo 

oi3p.h.&  i47.g.&  27P-b 

Cap. 6.  Nein  vacuum  g'ratiam 
Dei  recipiatis.  to.  i.fo.266.c.  & 
to.2.fol.i  2f.b 

Eccenunctempusacceptabi- 
Ie.to.i.fo.  i6.b.&  77.e.&  tom. 2. 
fo.i<S7.d.&  X38.b 

Nemini  dances  vllam  often- 
fioncm.to.x.fo.33.h.&  28i.a.& 
376.f 

In  omnibus  exhibeamus  nos  » 
mecipfos  ficut  Dei  miniftros.to. 
l.fo.i26.a. & 366.e.&  377  b 
Qux  enim  participate  iufti- 
tix  cum  iniquitate^to.i.fo.2f  3. 
a.&  4;^.d 

Qua;  autcm  communicatio 
Chrilli  ad  Belial?  to.2.fo.z86.b 
Cap. 7.  Quje  enim  fecundum 
Dc-um  triftma  eft,  p^nicentiam 
in  falutem  llabilcm  operatur.  to 
mo  x.fo.iz8.e 

Cap.  8.  Altiftima  paupertas 
com m abundauit  in  diuitias  fim 
plicitatis  corum . tomo  2.  folio 
!73.a  . .. 

Vcftra  abundantia  illoru  ino- 
piam  fupleat.to.  i.fo.  3 66,f 


Cap. 9.  Qui  parcefeminat  par 
ce  & metet.to. i.fo.jM.f.Sc  175:. 
f.&  407. e 

Multiplicabitfcmen  veftrum, 
& augebit  incrcnienta  frugu  iu- 
ftitia;  vcftri’.to.i.fo.iz  1 .e 
Cap.  10.  Arma  militix  noftras 
non  carnalia  fed  fpiritualia  funt. 
t0.2.fo.I  I.d.&  I22.g.&  2 2 3 .f 
Non  enim  qui  feipfumcom- 
mendat  ille  probatus  eft, fed  que 
Deus  commendat.  to.  i.fo.  5 7.  f 
& 2op.g 

Cap.  M.In  carceribus  abunda- 
tius.to.i.fo.  174.I1 

In  labore  & xrnmna,  in  vigi- 
lijs  multis.  to. i.fo.  183. g 

In  fame&  fiti,  in  frigore  , & 
nudicatc.to.2.fo.3  3 p.g 

Cap.  1 2.  Siue  in  corpore  fiue 
extra  corpus:nefcio,Deus  fcic.to 
mo  i.fo.8y.e 

Audmi  arcana  Dei  qur  non 
licet  homini(!oqui.to.i.fo.77.g. 
&j78.a.&  3pi.g 

Ne  magnitudorcuelationuin 
extollat  me. to.  i.fo.3  8o.g.&  to- 
mo  2.foI.i3o  d 

Propter  quod  ter  dominum 
rogaui.to.i.fo^oj.e 

Placeomihi  in  infinnitatibus 
mcis.to.2.fo.  ip8.f 

Signa  apoftolatus  mei  fafta 
funt  fuper  vos  in  omni  patictia. 
to.2.fo.7p.b.&  357.3 

Ego  autcm  libentiftimc  im- 
pend.! ni,&  fupcrimpcndar.to.  2. 
foUp.f 

Tirneo  enim  ne  forte  cum  ve 
nero,  non  quales  volo  mueniam 
vos.to.i.fo.34  d 


AD 


. $ACR*  SCRIPTVR  A*. 
AD  GALATAS 


Cap.  i.  Nonacquieui  cami& 
languini.to.2.fol.6i.e.  & i77g 
Cap.z.  Noiuftificatur  homo 
exjoperibus  legis  nifi  per  fidem 
Iefu  Chrifti.to.  i. folio  1 17.  f 
Chrifto  confixus  fnm  Cruci  .* 
to.i.fol.7o.g.&  to.  z.fol.  3^ z.  a 
Dilexifmc  & tradidit  l'eme- 
tipfum  pro  me.  to.  i.fol.  346.8. 
&to.2.fol.83.a.&  3 j4-h 

Cap .3. 0 infenfati  galat£  quis 
vos  fafemauit  non  obedire  verita 
ti?to.i.fol.3oS.h.&  364. b 
Cap. 4.Vbi  venit  plcnitudo  te 
poris,mifit  Deus  filium  fiifi  . to- 
moz.folio  I2p.g.&  2y7.l1 
Si  fieri  potuiflet,  oculos  ve- 
ftros  eruiffetis,  & dedifl'etis  mi- 
hi.to.a.folio  264. g 

Filiolimeiquos  itertim  partu 
rio donee  formetur  Chriftus  in 
vobis.to.i.fol.idy.  h 

Qui  fecundum  carnem  natus 
fuerar , perfequebatur  cum  qui 
fecundum  fpirittim.to.t.f.i  it>.c 
Cap.f. In  Chrifto  Iefuncque 
circucifio  aliquid  valet  nec  pri- 
putium.to.i.foJ.64.  b 

Fides  qui  per  charitate  ope- 
ratur.to.i.fol.i  I7.e.&  28  b 
Currebatis  bene,  quis  vos  im 
pediuir.to.i  .folio  3 2.  h 

Qui  aute  conturbat  vos  por- 
tabit  iudicium.to.2.fol  d.e 
Vtinam  abfeindantur  qui  vos 
conrurbant.  to.  1.  folio  23  tf.e 
Quod  fi  ad  inuice  mordetis 
& comeditisjvidcte  ncabinuice 
confumamini.  to.2.  folio  3 19.  h 
Spiritu  ambulate  & defideria 


carnisnon  perficietis.t.2.f.p8.  g 
Caro  enimconcupifcit  aduer 
fus  l'piritu  m . to.  1 . fol.  1 97, . a.  & 
tomo  2. folio  3 24.e 

Si  fpiritu  ducimini,  non  eftis 
fub  lege.to.  i.fol.  iP4-f 

Manifefta  funt  autem  opera 
carnis.to.2.folio  2pi.b 

Fruftusautc  fpirituseft  cha- 
ritas,  gaudium.  to.  2. folio  2 2p.d 
Qui  autem  funt  Chrifti  car- 
nem fuam  crucifixeruntcum  vi- 
tijs.tomo  x.folio  2i2.d 

Si  prioccupatus  fuerit  homo 
in  aliquo  delifto.to.i.f.i3<S.c.&  ■ 

374-h 

Huiufmodi  inflxuite  in  fpiri- 
tu Jcnitatis.tomo  2.  folio  34-C.& 
3J.C.&  3P-d.e 

Vnpfquifque  onus  fuum  por- 
tabit.to.i.fol.ip.a 

Qui  enim  feminauerit  ho- 
mo hic&  metct.to.i.fol.  22 zi 
h.&407.e 

Qui  feminat  in  came  fua,  de 
carne  & metet  corruptionem  . 
to.i.fo.iS7.g 

Dum  tempus  habemus  ope- 
remur  bon0.t.i.f.77.c.&232.d. 
& to.2.f.p8.h.&  164.I1&  2pi.f 
Mihi  autem  abfit  glorian  nifi 
in  cruce  domini  noftri  Iefu  Chri 
fti.to.i.fo.27.b 

Ego  aut  ftigmata  domini  Iefu 
in  corpore  meo  porto.  tomo  2. 
fol.3J2.a 

AD  EPHESIOS. 

Cap.  1.  Venit  filius  Dei  inftau 
rare  omnia.to.  1 .fo.  1 5 7.C 

In  quo  etiam  nos  forte  vocati 
i 2 Hi- 


INDEX  AVT 

fumus  pra?deftinati,to.i.f.243.h 
Cap.  i.  Dcus  autcm  qui  diues 
eft  in  mifericordia . tomo  2.  fo- 
lio 1 1 z.c 

Propter  nimiam  charitatem 
fuam  qua  dilexit  nos.t.z.f.i  3 4-c 
Cap.  3.  Ego  Paulus  vinftus 
Chrifti  Icfu.to.2.fo.i3o.h 
Flefto  genua  ad  patrem  do- 
mini  noftri  Icfu  Chrifti.  tom.z. 
fol.ioi.e. 

In  interiori  homine  Chriftu 
habicare  per  fidem  in  cordibus 
veftris.to.  i.fo.  ioo.f 

Supereminet  omnem  feientia 
non  folum  hominum,  fed  eciam 
angelorum.to.z.fo.3  54.h 
Cap. 4.  Obfecro  vos  ego  vin- 
Gus  in  domino,  to.  i.fo.3Pz.g.& 
to.  i.fo.  33p.d 

Nec  fimus  paruuli  fludtuates. 
to.i.ro.3  2.d.to.z.fo.i2p.b 
Non  ambuletis  ficut  & getes 
ambulant. to. i.fo.  1 6 y h 

Alienatia  via  Dei  perignora 
tiam  qui  eft  inillis.to.i.f.ioi.b 
Deponite  vos  fecundumpri- 
ftinam  couerfationem  veterem 
hominem.to.i.fo.z6y.c.&  Z74. 
e.&2pi.f 

Renouamini  in  fpiritu  mentis 
vettra?.to.z.fo.z77-h.&  32<?.e 
Sol  non  occidat  fuper  iracun- 
diam  veftram.to.l.  fo.47.c.&  to 
mo  z.fo.77.b 

Nolite  dare  locum  diabolo  . 
to.  2.fo.  5 .b.&i 1 i.b.&  246.3 
Magis  autcm  laboret  operan 
do  manibus  fuis,vt  habeat  vnde 
tribuat  neceflitatem  patienti.  to 
mo  2.fo.372.g 

Cap.f  .Formcatio  & omnis  im 


HORITATVM 
munditia  non  nomineturinvo- 
bis,tom.t.fol.20Z.a.&  44°-d.& 

Surge  qui  dormis,#  illtimma 
bitte  Chriftus.  to,l.fo.2P3-b.& 
432.b 

Videtc  fratres  quomodo  cau- 
te  ambuletis.to.z.fo.i^7.h 
Gratias  agite  Temper  pro  otn 
nibus.to.  i.fo.  np.a 

Cap.6.  Educate  filios  veftros 
in  dilciplina  , & corre&ione  do- 
mini.to.i.fo.283.d 

Induitevosarmaturam  Dei. 
to.i.fo.207.d 

Non  cftNnobis  colluftatio  ad- 
uerfuscarnem,&  fanguine.to.2. 
fo.io.h.&  ?7.a.&  377-h 

Et  gladius  fpiritus  qtf  eft  ver- 
bum  Dci.to.i.fo.p?.h.& 96.0 
Orantes  omni  tempore  in  fpi 
ritu  pro  me. to.  1 .fo.3  6f.b 

AD  PHILIPPENSES. 

Cap. 1.  Magnificabitur  Chri- 
ftus m corporc  meo.  tomo  1 . fo- 
lio 3 7<f.c 

Cupio  diftolui  & eflecu  Chri 
fto.to.i.fo-4io.d.  & to.z.fo.2tf. 
f.8c  8y.e.&  207.g.&  34#;. h 
In  nullo  terreaminiab  aduer- 
farijs.to.i.fo.428.c 

Vobis  donatum  eft  pro  Chri 
fto  non  folum  , vt  in  cum  creda- 
tis,fed  vtctiam  proillopatiami 
ni.to.i.fol.i8;.d 
Cap. 2.  Inhumilitate  fuperio- 
res  inuicem  arbitrantes.to.i.fo. 
384.C.&  to.2. fo.ytf.g 

Non  rapina  arbitratus  eft  efte 
fe  squalcm  Deo.  to.i.fo.3 13. g 
Habitu 


SACRiE  SCRIPTVRjE. 


Habitu  inuentus,vt  homo.to 
io  1-fo.397.cl 
Cum  metti  & tremore  veftra 
alutem  operamini.to.  i.fo.  Uz.d 
5c  to.z.fo. 2.45. h 

Deus  ell  cjui  operatur  invo- 
bis  velle,&  perficere.to.2.f.iitf. 
a.&  340.11.387.3 

Oes  enim  qua;  fua  funt  qua;- 
runt,non  qua;  Iefu  Chrifti.to.i. 
fo.34.C.&  tO.  2.fo.  2 2 2.d 

Suaqusrentesnon  qua;  Iefu 
Chrifti.t.i.f.i8<j„f.&  t.2.f.i2f:.h 
Cap. 3. Quae  mihi  fucrunc  lu- 
cra,  haec  arbitratus  fum  propter 
Chriftu  detrimenta.to.2.f.8j.b 
Propter  quern  omnia  detri- 
tnentum  feci,  &arbitror,vt  iter 
cora , vt  Chriftum  lucrifaciam. 
to.  i.fo.  1 44. g.&  4oy.a 

Extendens  meipfum  ad  dcfti- 
natum  pcrfequor  brauium.to.2. 
fol.i2y.b 

Quxquidemretrorfum  obli 
uifccns  ad  deftinatum  pcrfequor 
brauium.to.i.fo.i  io.c 
Inimicos  crucis  Chrifti,  quo- 
rum finis  interitus.  to.2.f.37v.h 
Quorum  Deus  venter  cft.to 
mo  1 .fo.ioi.g.  & 2 3 f 7. 
b.&to.2.fo.96.f 
Noftra  couerfatio  in  eg  lis  eft. 
to.i.fol.349.f.&  407.8.  & to.2. 
fo.8f.c.&  83.d.&  34 1. f 
Reformabit  corpus  humilita- 
tis  no(lr£  configuratum  corpori 
claritatis  fuae.to.i.fol.3  lo.d 
£4p.4.Modeftiaveftranota  fit 

1,  omnibus  hominibus.t.J.f.  3 77.b 

Dominus  prope  eft, nihil  foli- 
t citi  fitis.to.2-fo.5r  i.d 
,j  Cum  gratiarum  aftionc  peti- 


tiones  veftra;  innotclcant  apud 
Deum.to.2.fo.iy4.a 
Pax  Dei  qua;  cxuperat  om- 
ncm  fenfum.to. i.fo.320.a 
Si  qua  virtus:  ft  qua  Jaus  difci 
plina;:h£c  agiteque  & didiciftis 
& vidiftis  in  me.  to.  i.fo.378.b 
Omnia  poftum  in  eo  qui  me 
confortat.to.i.  fo.  ipe>.c.&  323. 
g.&  389.C.&  to.2.fo.7p.e 

AD  COLOSSENSES. 

Cap.i.  In  omni  operc  bono 
fruftificante%,  & crcfcentes  in 
fcientia  Dei.to.2.fo.i24.h 
Qui  eft  imago  Dei  inuiftbi- 
lis.to.  j.fo.3 19. g 

Si  permanetis  in  fide  fundati, 
& ftabiles.to. i.fo.So.e 

Cap. 2.  Videte  nequisvos  fc- 
ducatperphilofophiam,  &ina- 
nem  fallaciam.to.i.fo.202.  a.  & 
to.  i.fo.  109.  e 

Delcsquod  aducrfus  nos  erat 
chirographum.to.2. fo.391.fi 
Ca^.Qua:  furfum  funtqug 
rite  non  qua;  fuper  tcrram.to.  1. 
fol.332.d.e.&  3 3 3 .f 

Mortui  enim  cflis , & vita  ve- 
ftra  abfcondita  eft  cum  Chrifto 
in  Deo.to.i.fo.32^.h.  & 406.3. 

& to.2.fo.2yp.d 

Mortificate  mcbra  veftraqug 
funt  fuper  terram.to.i.fo.pi.f 
Auaritia  eft  ftmulacrorD  ler- 
uitus.  to. i.fol. I02.g.  & tomo  2. 
foJ.14  i.f 

Expoliantes  veterem  homi- 
nem.to.i.fo.^7.h 

In  Chrifto  Iefu,  nec  gentilis, 
occ  fcrutis  & liber,  fed  omnia  in 
i 3 omni- 


‘INDEX  AVTHORITATVM 


omnibus  Chriftus.  to.i.fo.340. 
g.&  442. h 

Grati  cftote.to.  i.fo.  r ip.a 

Omne  quodcuque  facitis,om 
nia  in  nomine  Iefu  Chrifti  fa- 
cite.  to.r.  fol.  12  j.h.  & tomo  2. 
fol.234.g 

Non  eft  perlonarum  acceptio 
apud  Deum.to.  2 .fo.  1 2 3 .h 

THESSALONIC.  I. 

Cap. 2.  Neque  enim  aliquan- 
do  fuimus  in  fermone  adulatio- 
nis.ro. i.fol.2 io.h  • 

Memores  enim  fafti  eftisfra 
tres  laborisnoftri.to.1.  fol. 84. h. 

&26f.g 

Cap. 4.  Nolumus  vos  ignora- 
re  de  dormientibus,  vt  non  con- 
triftcmini.ro.  2.  fo.iptf.b 

Cap.  y. Dies  Domini  ficutfur 
ita  in  nofte  veniet . to.  1 .fol.  8.d. 
& to.2.fo.27^.b 

Cum  cnim  dixerint  pax,  & 
fccuritas,  repecinus  fuperueniet 
interitus.to.  2.fo.i  8 2 . h 

Siue  vigilemus  fiue  dormia- 
mus  fimul  cu  Chrifto  viuamus . 
to.i.fo.iSi.g 

In  omnibus  gratias  agite.t.i. 
fo.  1 1 9.3.8c  to.  2 .to.  1 5 4.a 

THESSALONIC.  II. 

Cap. 3 . Rogamus  vos  fratres , 
vt  fubrrahatis  vosab  omni  fra- 
tre  ambulance  inordinate,  to.i. 
foI.p4.d 

No  inquieti  fuimus  inter  vos. 
to,2.fo.i37.d 

Qui  non  vult  operari,nec  ma 


ducet.  to.  i fol.4o8.f 

Nolitedeficere  benefacietes . 
to.  i.fo. 8 1 .a 

Nolitc  quafi  inimicum  exifti- 
mare,  fed  corripite,  vt  fratrem . 
to.  2.  fol.  3 f.  a 

I.  A D T I M O. 

Cap.  1.  Finis  autem  praecepti 
eft  charitas.to.2.fo.2i  2.d 
Soli  Deo  honor  & gloria,  to- 
mo 2.(o.2'.6.b 

Cap.i.Qm  vult  omnes  homi- 
nes faluos  ficri.tom.  i.fo.46.h.& 

33!*h 

Non  in  tortis  crimbus,vel  ve- 
fte  praeciofa.to.i.fo.402.g 
Nupta  faluabitur  per  ftliorG 
generationem,  ft  permanlcrit  m 
fide.to.2/o.344.h 

Si  quis  epifeopatum  defide- 
rac,  bonum  opus  dcftdcrat.to.i. 
fo.424-b 

Vt  non  incidant  in  laqueum 
diaboli.to.i.fo.  2 3 7-h 

Cap. 4.  Catiterizatam  haben- 
tes  confcientiam . tomo  1.  folio 
*4f-d 

Nemoadoiefcentiam  tua  con 
tcmnat.to.  i.fo.378.g 

Exemplu  m efto  ftdelium.  to- 
mo t.fo.377  b 

Attcndc  leftioni.to.i.f.3  17.C 
& to.2.fo.fo.a 

Cap. 5.  Seniorem  ne  increpa- 
ucris.to.2.fol.3p.c 

Viduas  honora  quae  vere  vi- 
dua? funr.to.2.fol.Jvd 

Vidua  qua?  in  delitijs  eft,  vi- 
uens  mortuaeft.to.i.  fol.  407.0. 
&to.2.fo.2<f4.h 


Si 


SACR^  SCRIPTVRJE. 


Siquis  fuorutn  & maxime  do 
mefticorum  curamnon  habct. 
tomo  i. folio  2.28.3.  & 442.C.& 
to.2.fo.  i8.h.&  184.fi 

Peccantem  coram  omnibus 
argue.to.i.fo.377-f 

Cap.6.YL[\  autcm  quiftus  ma 
gnus  pietas.  to.z.fo.j>3.a 

Habentes  autcm  ahmenta,  & 
qnibus  tegamur,  hiscontenti  fi- 
mus.to.  i.fo.3zy.d 

Qui  voluntdiuitcs  fieri  inci- 
dunt  in  tentationem.to.  i.fi^.po. 
b.&  to. 2.  fo.3-15.fi 

Radix  omnium  maloruni  eft 
cupiditas.to.i  fo.210  h.&  241. c 
& 252. h.&  32<?.f.&  428.f.&  to- 
mo 2.  fo.3 3-b. & p3.fi.  & 303.C 
Diuitibus  huius  fpculi  prxci- 
pe  non  fublimefapcre  . tomo  t. 
fo.P7.a 

II.  AD  TIMOT. 

Cap.  1.  Noli  erubefcere  tefti- 
monium  Domini  noftri , ncque 
me  vin&um  eius.  to.z.  fo.Z3o.h 
Cap. 2.  Nemo  militans  Deo 
implicat  fe  ncgotijs  fxcularibus. 
to.  2.fol.  137.C 

Nocoronafiiturnifi  legitime 
certauerit.to.i.fol.307.11.  & to- 
mo 2.fo.2i3.e 

Laborantem  agricolam  opor- 
tet  primum  defru&ibus  cdere. 
to.2.fol.2P5.h 

Omnia  fuftineo  propter  ele- 
ftos.to.  2.fo.iz6.h 

Solicite  autem  cura  te  ipfum 
probabilcm  exhibere  opcrariuni 
inconfufibilem.tomo  t.fol.34.a 
&Gi.a 


Sermo  eoru  m , vt  cancer  fer- 

pit.to.i.fo.3o6.h 

Vt  refipifcant  a diabolis  la- 
queis,a  quo  captiui  tcnentur. to- 
mo 1. folio  z6.f.&  tomo  z.  folio 

1. t'.&  2I4.f 

Cap. 3.  In  nouiflimis  tempori 
bus  inftabunt  tempora  periculo 
fa.to. i.folio  38. h.&  2jj?.f 
Omnesquipic  voluntviuere 
in  Chnflo  Iefu,  perfccutionem 
patiuntur. tomo. i.folio  2 7.b.  & 
212. b.&  143. h 

Omnis  fcriptura  diuinitus  in- 
fpirata  vtilis  clt  ad  doccndum. 
tomo  i.folio  364.fi 

C«p.4.Pra?dica  verbum,  infta 
opportunejimpommcargue.to- 
mo  2. folio  i64.f.&  333.fi 
Argue, obfccra.mcrepa  in  om 
ni  paticntia-to.  i-fol.48.l1 

£rit  cnim  tcmpus  cum fanam 
doiftrinam  non  fuftincbunt.to.i. 
f.4^.h.&  87.d.&  100.C.&  38tf.d 
& 425.I1  & tomo  2. folio  1 1 j.b. 

&33i.f 

Tu  veto  vigila,  in  omnibus  la 
bora.to.i.fol.8j.g.&  321. d 
fionum  certamen  certaui.  to- 
mo i.folio  12.I1.&  32.c.&tomo 

2.  folio  267.6 

Repofitaeft  mihi  corona  tufti 
til. tomo  i.folio  8 i.d.&  265. h. 
& tomo  2. folio  377. h 

Alexander  avarius  multa  ma 
la  mihi  oftendit.to.  1. folio  18  j.b 

AD  TITVM. 

Cap.  1.  Confitentur  fe  ,nofle 
Dcum,  faftis  autcm  ncgant.  to- 
mo i.folio  11 8.a 


index  avthoritatvm 


Cap. 1.  Sobrie  iufte  & pie  vi- 
uamus  in  hoc  faeculo  expe&an- 
tcs  beatam  ipem.to. i.fo.8o.c.& 
to.2.fol.4p.b.&  290.C 

Cap .3.  Hxreticum hominem 
poft  vnam  & fecundam  corre- 
pcioneni  dcuita.to.2.fol.38.d 

A D HEBRjEOS. 

Cap. 2.  Abundantius  oportet 
obfcruare  nos  ca  quae  audiui- 
mus.tomo  2. folio  ii8.f 

Cap. 4.  Feftinemus  ingrediin 
illam  requiem.to.2.fol.i  io.a 
Viuus  ed  enim  fermo  Dci.to. 
i.folio  py.h 

Omnia  autem  nuda&aperta 
funt  oculis  cius. to. i.folio  12.  & 
tomo  2. folio  3 ip. a 

Non  enim  habemus  pontifi- 
cem,  qui  non  poftit  compati  in- 
firmitatibus  noftris.to.2.fo.4f.f 
Cap. ?.  Cumclamore  valido 
& lachrymis  praices  Deo  patri 
pro  nobis  obtulit.to.  1.  fol.  1 1 3 .f 
Faftus  elt  omnibus  obtempe 
rantibus  fibi  caufa  falutis  arter- 
nx.to.  i.folio  3<?4.d 

Cum  deberetis  magidri  efle 
propter  tempus  rurfum  indige- 
tis  vt  vos  doccamini  qua:  fint  ele 
mcnta  exordij  fermonum  Dei. 
to.  i.folio  41  j.d 

Cap.6.  Terra  enim  fa?pe  ve- 
niente  fupcr  fe  bibens  imbrem 
& germinans  herbam . tomo  2. 
folio  JpO.C 

Qui  confugimus  ad  tenenda 
propofitam  fpem.to.i.folio  8o.b 
Cap. 7.  Melchifedec  rex  fale 
& Dei  facerdos  fine  patre  fine 


matre  to.  i.folio  442T 

Tranflato  enim  facerdotioine 
ceffe  ed  vt  legis  traslatio  fiat.to- 
mo  i.folio  3 1 3 .g 

Ncminem  ad  perfeftum  ad- 
duxit  lex. to. i.folio  2p2.d.e 
Cap.  9.  Intrauit  fcmel  in  fao- 
fta.to.  i.folio  in.  h 

Chridus  aflidens  pontifex  fu 
turorum  bonorum.to.i.f.328.b 
Omnia  pene  in  fanguine  (ecu 
dum  legem  mundantur.tomo  2. 
foli^i  1 2. a 

Statutum  ed  hominibus  fe. 
mel  mori.tomo  i.fol.i 22. f.  to- 
mo 2. folio  itfp.e 

CVj/>.io.Irritam  quis  faciens  le 
gem  Moyfi  fine  vlla  mifcratio- 
ne.tomo  2. folio  23 6.f 

Quanto  magis  putatis  dete- 
riora  mereri  fupplicia  qui  filiutn 
Dei  conculcaucrit.to.  2.fo.  3 78.g 
Horrendum  ed  incidere  in 
manus  Dei  viucntis.tomo  2.fol. 
160. e.&  ipi.d 

Nolitc  amitterc  confidentia 
vedram.tomo  i.folio  i.&  folio 
290.3 

Patientia  enim  vobis  neccfla- 
riaed.to.  i.folio  420.0 

Cap.  11.  Fides  ell  iiibdantia 
rerum  fpcrandarum.tomo  i.fo- 
lio 3^2.d 

Sme  fide  impoflibile  eft  pla- 
cere  Deo.tomo  i.folio  1 17.b.& 
folio  277.  b 

Fide  qui  vocatur  Abraha  obe 
diuit  in  locum  exirc  quern  acce 
pturuserat  in  haereditatem.  to- 
mo i.folio  264. h 

Abraha  demoratus  eft  in  ter- 
ra repromiftionis  tanquam  alic- 


SAC RJE  SCRIPTVRiE. 


T»a  in  cafulis  habitando.  tomo  i. 
folio  3 2 4>d.  to.  2. folio  181.C 
Nonconfunditur  Deus  voca- 
ri  Deus  eorum.to.z  folio 
Fideobtulit  Abraham  Ilaac 
cum  tentaretur.to.i.  folio  Z7y.e 
Moyfes  negauit  leefle  filium 
filise  Pharaonis.  to.i.fol.  20.  g. 
& z6. g.  & tomo  2. folio  8 j.b.& 
api.  c 

Alij  vero  ludibria , & verbe- 
ra  experti.ro.  i.fol.  2tf.g.  & pp.d 
Circumierunt  in  melotis,  & 
in  pellibus  caprinis.tomo  i.fol. 
4op.d.&  413. d 

Cap.  1 2.  Per  paticntiam  cur- 
ramus  ad  propofttum  nobis  cer- 
tamcn.tomo  i.fol. pp.d.&  172T 
Recogitate  cum  qui  talem  fu 
ftinuit  a peccatoribus  contradi- 
dionem.tomo  1. folio  386.  h.  & 
tomo  2.folio  3J7.f 

Quern  enim  diligit  Deus  ca- 
fligat.tomo  2. folio  3 i.b 

Omnis  aut6  difciplina  in  pra» 
fenti  quidem  no  cum  gaudio  his 
qui  in  ipfa  fuerint  exercitati  &c. 
to.i.fol.z$,.e.&  to.  2.fo.  2 2 1 . h 
In  difciplina  perfeucrate.to.i. 
fol.  32.C 

Remiflas  manus,5f  foluta  ge- 
nua erigite.to.i.fol.yy.a 

Accefliftis  adfanguinisafper 
fioncm  melius  loquentem  quam 
Abel.to.2.fo.i73.f 

Cap.  13.  Honorabile  connu- 
bium  thorusimmaculatus.to.2. 
foI.34J.d 

Optimum  quidem  eft  gratia 
ftabilire  cor.to.  2.fo.i28.e 
Non  habemus  hie  manentem 
ciuitatem.to.i.fo.tf7.b.&  3 x8.b 


& 3 3 i.d.&  to.  2.60.302.3 

Beneficentise  autem  eius  no 
litc  obliuifci.to.2.fo.84.f 

Ipfi  enim  peruigilant  quafi  ra 
tionem  pro  animabus  reddituri. 
to.  2.60.130.0 

ACTA  APOSTOL. 

Cap.  z.Et  apparuerunt  illis  di- 
fpertitx  iingux  tanquam  ignis, 
to.i.fol.4i3.g 

Quid  facicmus  viri  fratres  ? 
Petrus  autem  adillos,  poeniten- 
tiam  inquit  agite.  to.2.fo.48.h. 

& 24I.g 

Cap. 3.  Argentum  & aurum 
non  eft  mihi.tomo  2.fol.74.c.& 
2j8.f 

Vos  autem  fandum  , & iuftu 
negaftis.  to.2.fol.43.f 

Petiftis  virum  homicidam  do 
nari  vobis , autorem  autem  vi- 
ta* in  ter  feci  ft  is  . tomo  2.  folio 

3*5-?  . 

Scio  quia  per  ignorantiam  fe- 
ciftis.to.2.fo.yi.d 

Cap. 4.  Multitudes  creden- 
tiurn  erat  cor  vnum , & anima 
vna.to.i.fol.3  ip.e.&  tomo  2. fo- 
lio 330.3 

Diuidebatur  autem  Hngulis 
pro  vt  cuiqucopus  erat.  tom.  i* 
fo.33(5.d 

Cap Cur  tenrauit  Sathanas 
cor  tuum  mentiri  tc  fpiritui  fan- 
do  , & fraudare  de  pretio  agri  ? 
to.2.fo.3o8.h 

Vt  veniente  Pctro  faltem  vm 
bra  illius  obumbrarct . tomo  2. 
fol.i3o.f 

Ibant  Apoftoli  gaudentes  d 


INDEX  AVTHORITATVM 


confpeftu  confilij.  to.2.foI.8f.f. 
& ii9-e 

Digni  habiti  Hint  pro  nomine 
Iefucontumeliam  pati.tomo  I. 

fol.^ng 

Cap. 6.  Non  eft  aequum  nos 
derelinquere  verbum  Dei,&  mi 
mftrare  menfis.to.i.fo.^C.a 
Cap.8.  In  felleenim  amaritu- 
dinis , & obligationciniquitatis 
video  te  efle.to.  2.fo.2  7<?.h 
Ecceaqua,quisprohibct  me 
baptizariPto.t  .fo.  1 8 8.f 

Cap. 9.  Saule  Saule  quid  me 
perlcqueris?  tomo  i.fo.227  a.& 
348.a 

Ego  fum  Iefus  Nazarenus , 
quem  tu  pcrfequcris.tomo  t.fo 
lio  146.C 

Durum  eft  tibi  contra  ftimu- 
lum  calcitrare.to.2.fo.  ioo.g 
Domine  quid  me  vis  facerc  ? 
to.i.fol.3  i4.d.&  to.a.foI.277-g 
& 288.3 

Apertisqucoculis  nihil  vide- 
bat.to.  i.fol.87.h 

Domine  audiui  a multis  qua- 
ta  mala  fecerit  fanftis  tuis  inHie 
rufalem.to.2.fo.i  j i-d 

Ego  oftenda  illi  quanta  opor 
teat  cum  pro  nomine  meo  pati . 
to.2.fo.i77.d 

Et  confeftim  cecidertint  ab  o- 
culis  eius  tanquam  fquamx.  to- 
mo 2-fo.17.d- 

Saulusautcm  magisconuale 
Icebat , & confundcbat  Indxos  . 
to.2.fo.ioi.d.&  124. f 

Cap.  10.  In  veritate  eompcri, 
quia  non  eft  pcrfonarum  acce- 
ptor Deus.  to-2.fo.32-a 

I pfe  eft  qui  conftitutus  eft  a 


Deo  iudex  viuorum,&  mortuo- 
rum.to.i.fo.223  a 

Cap.  t 2.  Prxcingere  & calcia 
te  caligas  tuas.to.  i.fo.  238^ 
Cap.\$.  O plcne  omni  dolo  , 
& omni  fallacia,  filidiaboli  non 
deftnis  fubuertere  vias  Domini 
r eftas.  tomo  2.  folio  112.  c.& 
ipo.  d 

Vobis  oportebat  primum  lo- 
qui  verbum  Dei , fed  quoniam 
repellitisillud, & indignos  vos 
iudicatis  xternx  vita:  : ecce  con 
uertimurad  gentcs.  tomo  2.  fo- 
lio ly.g 

Cap.  1 4.  Per  multas  tribula- 
tiones  oportet  nos  intrare  in  re- 
gnum  cxlorum.to.i.fol.2  9.b.  & 
91' d.  & 3 io.d.&  330.C.  & 341. 
g.342.g&to.2.fo.i<S.g 

Cap.  16.  Nunc  ergo  artenta- 
tis  imponere  iugum  fuper  cer- 
uicespopulorum  , quod  nee  nos 
neque  patres  noftri  jportare  po- 
tuimus?to.2.fo.i5p.f 

Cap.  17.  Athcnienfesad  nihil 
aliud  vacabant  nifi  aut  dicere 
ant  audire  aliquid  noui.to. 2. fo- 
lio 284.3 

Vin  Athenienfes  per  omnia 
quafi  fuperftitiofos  vos  video.to. 
1. folio  ioo.c 

In  quo  viuimus,  mouemur  & 
fumus  ficut  quidam  veftrorum 
poctarum  dixerunt  .tomo  i.fo- 
lio  7t-d 

Cap.  1 9-Contulerunt  libros  & 
combuflcruntcos  coram  omni- 
bus. to.  i.fol.  394.3 

Cap.  20.  Seruiens  Domino  fur 
cum  omni  humilitate  & lachry- 
mis.tomo2. folio  164.  f 

Attcn- 


SACRyE  SCRIPTVRiE. 


Attcndite  vobis , & vniucrfo 
gregi,in  quovos  Spiritus  fan&us 
pofuit  Epifcopos  regcre,&c.  to- 
moi.folio  37.C 

Cap.z$.  DeuouerOtleneque 
manducaturos,  neque  bibituros, 
donee occiderenc  Paulum.  to. 2. 
folio  240.d 

Cap. 24.  Sperans  quod  pccu- 
nia  ei  daretur  a Paulo . tomo  2. 
folio  103.fi 

Cap.  2 f . Non  eft  Romanis  con 
fuetudodamnarealiquem  homi 
ncm  priufquam  isqui  accufatur 
prffentes  habeat  accufatores.to- 
mo  2. folio  103.fi 

Cap.i6.  Opto  apud  Deum,& 
in  modico,  & in  magno  non  tan- 
tum  te,  fed  etiani  omnes  qui  au- 
difit,  hodie  fieri  qualis  ego  fum, 
exceptishis  vinculis.  tomo  2. fo- 
lio i58.a 

Cap.zS.  Vt  viderunt  barbari 
pendente  beftiam  demanu  Pau 
li.to.2.fol.228.h 

Propter  fpem  Ifrael  Catena 
hac  circundatus  fum . tomo  2. 
folio  230.I1 

IACOBI. 

Cap.  1.  Omnc  gaudium  cxi- 
flimate  fratres.  cum  in  tentatio- 
nes  variasincideritis.  tomo  1. fo- 
lio 223-d.  & tomo  2.  folio  i6.b. 
& 3*7-h 

Patientia  opus  pcrfcftum  ha- 
bet.to.i.fol.223.h 

PeccatP,  cum  confummatum 
fuerit,  generat  mortem,  tomo  1. 
folio  7^.b 

Omne  datu  optimum, & om- 


ne  donum  pcrfeftum  defurfum 
eft  defeendens  a patre  luminum. 
romoi. folio  if o.e  & 437.h.  & 
tomo  2.  folio  if 7.f.&  iif.b.& 
218. d 

Voluntarie  enim  genuit  nos 
verbo  veritatis,  vt  fimus  initium 
aliquod  creature,  tomo  2.  fo- 
lio f8.d 

Sit  autem  omnis  homo  velox 
ad  audiendum,  tardus  autem  ad 
loquendum , & tardus  ad  iram  . 
tomo  i.folioCf.g 

In  manfuetudme  fufeipite  in- 
fitum  verbum , quod  poteft  fal- 
uare  animas  veftras.  tomo  1. fo- 
lio too.g 

Eftotc  fa&ores  verbi , & non 
auditores  tantum.  to.  1. fol.28.fi. 
& 1 J7.I1.  & tomo  i. folio  2 2f.e. 
&33i.e 

Si  quis  autem  ptitat  fe  reli- 
giofum  efle,  non  teframans  Jin- 
guam  fuam,  huius  vana  eftreli- 
gio.to.  2.fol.238.d 

Cap..  2.  Nolite  inperfonaruni 
acceptione  fidem  habgre.  to.  2. 
folio  74.3 

Qui  totam  legem  feruauerit, 
offendat  autem  in  vno,  faftus  eft 
omnium  reus,  tomo  2.  fol.f.e. 
& 281. h 

Iudiciu  fine  mifericordia  fiet 
illi,qni  non  fecit  milericordiam. 
tomo  1.  folio  171.C.  & 21  f g4& 
2 3’.e. & 397.  b.  & tomo  2.  fo- 
lio 1 74.h.&  1 84.  h 

Snperexaltat  autem  miferi- 
cordia iudicium  • tomo  2.  fo- 
lio I02.d 

Daemonestredunt,  & contre- 
mifcunr.to.i.fol.i  i8.b 

Fide* 


INDEX  AVTHORITATVM 


Fides  fine  opcrib9  mortua  eft. 
to.i.f©l.z8.b.&  to.2.fol.  i i8.a 
Ex  operibus  iuftificatur  ho- 
mo, &non  exfidetantum.to.i. 
folio  i I7.e 

Cap. 3.  Lingua  modicum  qui- 
dem  membru  eft,  & magna  exal 

tar.to.i.fol.330.d.&  33  i.b 
Omnisnatura  bcfiiarumdo* 
matur,linguam  autem  nullus  ho 
minum  domare  poteft . tomo  2. 
folio  23. ‘b 

Ex  ipfo  ore  procedit  maledi- 
ftio,&  benedi&io.  to.i  fol.47.h 
Nunquidfons  decodenifora 
mine  emanat  dulce  , & ainaram 
aquam?  to.2.fol.y  y.g 

C»p. 4.  Deus  fuperbis  refiftit , 
humilibus  autem  dat  gratiam. 
tomo  1.  folio  7$.g 

Cap.*;.  Agite  nunc diuites plo 
rate , vlulate  in  miferijs  veftris , 
quas  aduenient  vohis.tomo  i.fo- 
lio  2ii.b.&  423. c 

Ecce  agricola  expe&atpretio 
fum  fruftum  terrx  patienter  fe- 
rens, donee  accipiat  tcmporaneD. 
tomoi.  folio  i8o.d 

Infirmatur  quis  in  vobis,indu 
cat  presbyterosecclefiae.tomoi. 
folio  i40.b 

Fratres  mei  fi  quis  ex  vobiscr 
raucrit  a veritate,  & conuerterit 
quis  eum  feire  debet, quod  falua- 
bit  animam  fuam.  to.i.  fol.  3 4.f 

I.  PETRI. 

Cap.  1.  Succin&i  lumbos  men 
tis  veftr x fobrij , perfefti<^;  fitis. 
tomo  1.  folio  202. e 
In  timore  incolatus  veftri  tern 


pore  conuerfamini.  to.i.f.204.d. 
& tomo  2. folio  ipo.d 

Non  corruptibilibus  auro,  vel 
argentoredepti  eftisde  vana  vc- 
ftra  conuerfatione  paternx  tra- 
ditionis.to.t  .fol.  1 1 2.b 

Cap. 2.  Deponentesigitur  om 
nemmalitiam  , & omnem  dolu, 
ficuYmodo  geniti  infantes,  to.2. 
folio  i3o.h 

Ipfi  tanquam  lapides  viui  fu- 
pcrard.ficamini.to.z.fol.zzS.d 
Vos  autem  genus  eleftum, re- 
gale facerdotium , gens  fanfta, 
populus  acquifitionis.tomoi.fo- 
lio  7 1 .d 

Obfecro  vos  tanquam  adue- 
nas,&peregrinosabftinerevos  a 
carnalibus  defiderijs.tomo  1.  fo- 
lio I 30 .f.  & t0.2.fol.230.f 
Sertii  fubdici  eftotc  in  omni 
timbre  dominisnon  tantum  bo- 
nis,fed  etiam  difcolis.tomo  i.fo- 
lio  iyy.b 

Cum  malediceretur,non  ma- 
Jedicebat.  tomo  1. folio  i^7.g.& 
I72.f.&  227.C 

Cap.  3.  Non  reddentes  malum 
pro  maio.to.2.fol.4o.g 

Quis  eft  qui  vobis  noceat  ,G 
boni  ^mulatores  fueritis  ?to.  2. 
folio  264. b 

Cap.  j.  Pafcite  qui  in  vobis  eft 
gregem  Dei.to.i.fol.i  j4.d 
Deus  fuperbis  refiftit,  humi- 
libusautem  dat  gratiam.tomo  /. 
folio  76. g 

Humiliamini  fub  potenti  ma- 
nu  Dei,  vt  vos  exaltet  in  tempo- 
re vifitationis.to  i.fol.44.c 
Fratres  fobrij  eftotc, & vigila- 
te.to.i.fol.3^o.h.&  397.C 

Deus 


SACRjE  SCRIPTVRjE. 


Deus  aute  omnis  gratia*,  qui 
vocauit  nos  in  gterna  l'uam  glo- 
riam.to.  z.fol.  2oo.g 

II.  PETRI. 

Cap, i.  Maxima,  & prxtiofa 
nobis  promifia  donauit.tomo  2. 
folio  8p.b 

Vt  per  hoc  cftkiamini  diuina* 
conforms  naturs.to.i.fol  3>>o.d. 
& to.  2.  fol.  266.  c 

Satagite  vt  j>  bona  opera  cer- 
tam  veftram  vocationcm  facia- 
tis.  tomoi.  folio  zS.f 

No  enim  indo&as  fabulas  fe- 
cuti  notam  fecimus  vobis  Domi 
ni  noftri  Iefu  Chrifti  virtutcm  . 
to.i.fol.56a4.b.&  338.6 

Cap.z.  Dcus  angelis  peccan- 
tibus  non  pepercit.  to.i.  fol.  j p.e 
Voluptatem  exiftimantcs  di- 
ci  delitias.to.  1 .fol.3  o 1 .g 

Cor  cxercitatum  inauaritia  . 
Errauerunt  fecuti  viam  Balaam, 
tomo  1. folio  24 i.b 

Hi  funt  fontes  line  aqua,&  nc 
bills  turbinibus  cxagitata?,  qui- 
bus  caligo  tenebrarum  rclcrua- 
tur.to.i.fol.i7i.b 

Melius  crat  c is  non  cognofce- 
re  viam  iuftitia?,quam  pod  agni- 
tam  retrorfum  conuerti.tomoi. 
folio37p.b.  &tom.z.fol.  ifj.h. 
& 22f.f 

Cam's  reuerfus  ad  fuum  vomi 
turn. tomo  1. folio  jo.d 

I.  IOANNIS. 

Cap.  1.  Quodaudiuimus,  qd 
vidimus  oculis  noftris,quod  per- 


Ipcximus,  & manus  noftra*  con- 
tre&auerunt.to.  1 .fol.3  3 8.d 
Sanguis  Iefu  Chrifti  filij  Dei 
emundar  nos  ab  omni  peccato. 
tomoi.foho  1 1 2.b 

Si  dixerimus  quoniam  pecca- 
tum  non  habemus,ipfi  nos  fedu- 
cimus.to.2.fol.44.c.&  173-d 
Cap. 2.  Aduocatumhabemus 
apud  patrcm.to.2.foI-7.a 

Qui  dicit  fe  node  Deu,&  man 
data  eius  non  cuftodit , mcndax 
ell.  to.  1. fol.  1 iS.a 

Nolite  diligere  mundum,  ne- 
quc  ea  , qua?  in  mundo  funt.  to- 
mo i.fol.^7.b.  & to. 2. fol.  1 4 1 .f. 
& 341.I1 

Tranlit  mundus  , &concupi- 
fcentiaeius.to.i.f.ioS.f.&  1 pp.e 
Filioli  nouiftimahora  eft.  to- 
mo 2. folio  246.b 

Cap.  3.  Nunc  filij  Dei  Annus, 
& nodum  apparuit  quid  crimus. 
tomo  i. folio  71. b 

Qui  habuerirfubftantiam  hu 
ius  mundr,&  viderit  fratre  fuum 
necelfe  habere , &c.  tomo  2.  fo- 
lio 406. d 

Filioli  non  diligamusverbo  , 
neque  lingua,  fed  opere,  & veri- 
tate.to.2.fol.20o.a 

Si  cor  nollrum  non  reprehen- 
derit  nos , fiduciam  habemus  ad 
Deum.to.i.fol.  2 74T 

Cap. 4.  Non  quali  nos  dilexe- 
rimus  Deum , fed  quoniam  iple 
prior  dilexit  nos.  to.  2.fol.2 1 8.c. 

& 2p6.b.&  337.C 

Si  quis  dixerit}  quia  diligo 
Dcum,&  fratrem  fuu  odit,  men 
dax  eft.  to.2.fol.i7?.f 

Cap.  y.  Tres  funt  qui  teftimo- 


INDEX  AVTHORITATVM 


nium  darn  in  coelo,  Pater  & Ver 
bum,&  Spiritus  fan&us.tomo  1. 
folio  34 1 .h 

Si  tertimonium  hominum  ac- 
cipitis  , tellimonium  Dei  maius 
elt.to  1 .fol*3  6 2.c 

Totus  mundus  in  maligno  po 
fitus  elhto.i.fol.tf3.c.&  316.G 

IVD^  EPISTOLA. 

Cap.  1.  Nubes  fineaqua,arbo 
res  autumnalcs  infruftuofa?.  to- 
mo  a. folio  i6p.a 

Ecce  veniet  Dominus  in  fan- 
ftis  millibus  fuis  facere  iudiciu 
' contra  omnes,  & arguereomncs 
impios.to.i.fol , 2 2y.l1 

APOCALYPSIS. 

Cap.i.  Beatus  qui  legit, & au- 
dit verba  prophetic  huius,&  fer 
uat  ea.qui*  in  ca  fcripta  funt.to- 
mo  z.folio  ipo.c 

Dilcxit  nos,&  lauit  nos  a pec- 
catis  nollris  in  fanguinc  fuo.  to- 
tno  1. folio  111  -h 

Vidi  fimilem  filiohominis  ve 
ftitum  podere,  & pratrintfum 
ad  mamillas  zonaaurca.  to.l. 
folio  i6y  g 

Cap.i . Scio  opera  tua  & labo- 
rem  & paticntiam  tuam.tomo  1. 
folio  34-g.&  J^.d 

Age  pamitentiam , & prinia 
opera  fac , fin  autem  venio  tibi , 
& mouebo  candelabrum  tuum. 
como  1. folio  81. d 

Age  peemtentiam,  alioquin 
mouebo  candelabrum  tuum.to- 

010  2.  folio  14  f.h 


Qui  vicerit  no  laedetur  a mor 
te  fecunda.to.2.fol.227.f 

Dcdit  illi  tempus  vtpccniten 
tiam  ageret,&  non  vult  poeuite- 
re.to.2.fol.283.d 

Cap. 3.  Nome  habes,quod  vi- 
uas,&  mortuuses  to.i.fol.76.b. 
& tomo  2.folio  3 3P.d 

Vtinam  frigidus  efles,'aut  ca- 
lidus,  fed  quia  tepid  us  es.  to.2. 
folio  21  y.h.&  277. f 

Dicis  quod  diuesfum,&  locu 
pletatus , & nullius  egeo,  & ne- 
feis  quia  tu  es  mifer,&c.  tomo  1. 
fo!.8i.a.&  103.C 

Collyrio  inunge  oculos  tuos 
vt  videas.to.i.fol.  109  a 

Ego  flo  ad  oftium  , & pulfb  . 
to.i.fol.2pp.c.&  to.2-fol.28  j.d. 

&37^h  * 

Cap. 4.  Quatuor  animalia  vn- 
dique  plena  erant  oculis.tomo  1. 
folio  204-e.&  3Pi.d 

Cap. 6.  Et  vidi , & ecce  equus 
pallidus,&  qui  ledebat  fupcreQ 
nomen  illi  mors.to-i.fol.143  f 
Dicent  motibus,  cadite  fuper 
nos.&ablcondite  nos  a facie  fe- 
dentis  fuper  thronum . tomo  1. 
folio  223. b.&  2 28. d 

Cap. 7.  Nolitenocere  terrae, 
& niari,neque  arboribus  quoad 
vfque  fignemus,  &c.  tomo  1 .fo- 
lio 363.cl.8t  to.2.foI.23o.h 
BeneJi&io  & daritas  & fapie 
tia , & gratiarum  aftio , honor  , 
virtus,&  fortitudo,&c.tomo  1. 
folio  313-d 

Hi  funt  quivenerunt  ex  ma- 
gna  tribulatione . to.a.fol.aoi.fl 
& 284-d 

Non  efurient , neque  fitienc 
am- 


t 


SAC  R iE  SCRIPTVR£. 


amplius,  nec  cadet  fuper  illos 
Solrnequevllus  gftus.tomo  i. 
folio  33  3. b 

Cap. 8.  Va*,vx  habitantibusin 
terra.to.i.fol.3  3 p.g.&  407.3 
Cap.9 • Vidi  eqnos  in  vifione , 
& qui  fedebat  fuper  eos.habebat 
loricasto.i.fol.is  i.h 

Cap.  jo.  Dcuoraui  librum,  & 
erat  in  ore  meo  tanqua  mel  dul- 
cis.to.i.fol.;4.c 

Cap.  1 2.  Ecce  draco  magnus , 
&ruffus  habens  capita  feptem, 
& cornua  decern,  to.i.fol.390.11 
Cauda  eius  trahebat  tertiam 
partem  ftellarum  coeli . tomo  1. 
folio  2i2.h&  to.i.fol^jy.a, 
Fadum  eft  prehum  magnum 
in  coelo,  Michael , & angeli  eius 
pratliabantur  cum  draconc . to- 
mo z.fol.77. 

Vx  terra;,  81  mari,  quia  venit 
diabolus  ad  vos.to.i.  fol.ipp.d. 
& 303. d.&  to.z.fol.io.b 

Cap.  13.  Beftia  habebat  cor- 
nua decern. to. 2.  fol. 377  g 
Cap.  14.  Etcatabunt  quail  can 
ticum  nouum  ante  fedem,&  an- 
te quatuoranimalia.to.i.f.ipi.e 
Hi  funt , qui  cum  mulieribus 
non  funt  coinquinati,  virgines 
cnim  Hint:  hi  fequunturagnum. 
tomo  2. folio  2i7.e 

Hi  fequuntur  agnum  quocu- 
queierit.to.i.fol.3  3.3 

Si  quis  adorauerit  bchia,cru- 
iabitur  igne,  & fulphure.  to.i. 
olio407.d 

Nechabent  requiem  die,ac 
lofte  qui  adorauerint  bcftiam , 
It  imaginem  eius . tomo  2.  fo- 
io  zS^.h 


Beati  mortui  qui  in  Domino 
moriuntur:  Amodo  iam  dicit 
Spiritus,vt  requiefcant  a labori- 
bus  fuis.to.i.fol.S  i.h 

Opera  cnim  illorum  fcquun- 
tur  illos.to.i.fol.ip.a.&  222. f.& 
tomo  2.folio  1 27. h 

Cap.  1 f . Magna , & mirabilia 
funt  opera  tua  Domine  Deus 
omnipotens.to.i.fol.3  4*h 
Cap.  1 7.  Vidi  mulierem  feden 
tern  fuper  beftiam  coccinea  ple- 
nam  nominibus  blafphemiz.  to- 
mo i.folio  i42.f.g 

Cap.i'i.  Cecidit,cecidit  Baby 
Ion  magna,  & fa  da  ell  habitatio 
datmoniorum,  & cuftodia  omnis 
volucris  immunda;,&odibilis. 
tomo  i.folio  i42.h 

Quantum  glonficauit  le,&  in 
delitijs  fuit,tantum  datcilli  tor- 
mcntum,&  ludum.  to.l.fo.77,e. 
&20i.h.&  222.f.&4ii.a.& to- 
mo 2. folio  147. b 

Sedeo  vt  regina , & vidua  non 
fum,&  ludum  non  videbo,ideo 
in  vna  die  venient  plags  eius.tc- 
mo  2. folio  245. b 

Vx.vx  ciuitas  ilia  mapna  Ba- 

. . . _ , O 

bylon  ciuitas  ilia  fortis:  quonia 
vna  hora  venit  judicium  tuum. 
tomo  i.folio  146. d.e 

Poma  defidcrati  animx  tux 
difcelferunt  a te.to.2.fol.  ioo.e 
Et  lux  lucernx  non  lucebit  in 
te  amplius,  & vox  fponfi,&  fpon 
fx  non  audieturadhuc  inte.  to- 
mo 2. folio  i6o.f 

Vide  ne  feceris,coferuus  tuus 
fum,Deum  adora.to.i.fol.i4f.h 
Cap.  ip.  In  capiteeiusdiade- 
mata  multa.to.  2 .fol.  1 1 2 .c 

Rex 


' . 


V 


INDEX  AVTH.  ! 
Rex  Regum, & Dominns  do- 
minantium.to.  i .fol.  z z 3 .a 
Venite  congreganuni  ad  cce- 
nam  magnam  Dei,vt  manduce- 
tis  carnes  regum  . to.z.f.13  8.e 
Cap.io.  Vidi  AngelQ  defcen- 
dentem  de  coelo  habentem  cla- 
uem  abyfli.to.z.fol.i  i.a 

Et  vidi  thronum  magnum,  & 
fedentem  fuper  eum,a  cuius  con 
fpeftu  fugit  terra,  & coelum.  to- 
tno  i. fol. 23  i.b 

Libri  aperti  funt,&  alius  liber 
apertus  eft,  qui  eft  vit.?,&  iudi- 
cati  funt  mortui  ex  his,  qua:  feri 
pta  erant  in  libris  lecundum  ope 
ra  ipforum.to.  1 . fol.  z 2. 5. a 


ACRjSL  SCRIPT. 

Cap.  1 1.  Abfterget  Deus  om- 
nem  lachrymam  ab  oculis  fan- 
ftorum , & mors  vltra  non  erit , 
neque  luftus,  neque  clamor:  ne- 
que  dolor  erit  vltra.  tomo  i. fo- 
lio 4.e.  & tomo  z. folio  i8^.d.& 
ip8.h.&  zoz.a 

Cap. zz.  Vide  ne feceris,  con- 
feruusenim  tuus  fum , & fratru 
tuorum  prophetarum . tomo  1. 
folio  3 t5>.a 

Qui  nocet  noceat  adhuc.  to- 
mo z. folio  z 66.c 

Qui  infordibus  eft,(ordelcat 
adhuc.to.i.fol.34J.f 

Quiiuftuscft  iuftificetur ad- 
huc. tomo  1. folio  ii7.e 


F I N I S . 


.!  , . 1 .oi . ■■  < 


/ 


» 


^ONCIONVM 

Quadragefimalium^ 

2^P.  F.  T hom&  de  *T ruxillo , 
Ord.  Pr&dicatorum . 

TOMVS  PRIMVS. 


DOMINICA  PRIMA 
in  Aduentu  Domini . 
concio  PRIMA. 

Ivnt  figna  in  Sole,  & Luna,  & St  tilts. 
Luc.z1.Macth.24.Mard  13.  Animad 
uertedum  quidem  ftatim  initio  cenfui 
fratres  charifsimi , vt  indepotiffimum 
noltra  cxordiaturoratio,  vndc  Euange 
lica  exorfa  eft  hiiloria : q>  cu  hie  Chri- 
tius  defuturis  calamitatib.  prophetet, 
ca  etiam  vtitur  phrafi  & locutione,qua 
prophets  confueuerunc  afFeftum  eoru  qui  snfigni  aliqua  cala 
mitate  percelluntur,graphicc  deicribere . Hunc  enim  per  te- 
nebras  Solis  ac  Lunar, necnon  p molelliam  llellarii  delineanr. 
Cuius  quidem  rei  locupletiflimu  nobis teftimoniu  exhibuit 
Euangelicus  ille  vates  I fains, cu  de  atrocilllma  ilia  Babylonia: 
deualtationeita  loquitur.  Ecce,  inquit, dies  domini  veniet  cru 
delis  & indignationis  plenus,&  irs,furorisq;  ad  ponedam  ter 
ram  in  folitudine,  & peccatores  eius  conterendos  de  ea : qm 
Rells  Cfli,&  fplcndor  earum,non  expandent  lumen  fuu.Ob- 
tenebratus  ell  Sol  in  ortu  fuo,&  Luna  no  fplendebit  in  lumi 
nefuo,&  vifitabo  filper  orbis  maIa,&cotraimpios  iniqtiitate 
eorum.  Et  auicfcercfaciamfuperbiaminfidelium,  & arrogan 
ciam  fbrtiu  humiliabo.  Turn  prftereaex  Ezechielis  vaticinio 
hoc  iplum  planiffimecolbt : hie  enim calamitates&  milerias 
Pharaoni&  eius  regno  impendences, denuntiare  volens, inter 
cartera  ita  iotonuir,Irrigabo  inquit  terra  f^torc  fanguinis  tui. 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  A infir- 


Clau.Gu. 
fuper  Mac 
tb.24. 


Thrafet 
prophet* • 


Ilai.13. 


Suptrlos 
quomodt 
humiliet 
Deus. 
Ez.ech.3 1 
loci.  3. 


Dom.  /.  in  Aduentu  Domini  . * 

infuper  montcs  & valles  impJebuntur  ex  te.  Et  opctiam  cum  E 
extin&us  fueris  los,  & nigrefcere  faciam  ftellas  eius.SoIem 
nubetegam,&  Luna  non  dabit  lumen  fuu:omnialuminariac£ 
li  mf  rcre  faciam  fuper  te,&  dabo  tcncbras  fuper  terram  mam. 
Abul.  lit-  Porro  djligentiflimus  ille  vir  & doftiffimusAbulenfis,  de 
per  Matt,  ifta  obtenebratione  loquens . Durabit,  inquit, forte  hjcfolis 
24.q.3 j.  obtenebratio  maiori  tempore  quam  durare  foleant  cclipfes  , 
vt  aperte  conftet  non  faftum  elTenaturaIiter,fetLcx  Dei  iolius 
operatione.  Et  tunc  inquit  non  procedet  inconueniens  de  Iu> 
minis  Solis  & Lun3eaccrcmento,qfiquidem  lignum  iftud  erit 
Matt.  24.  ante  diem  iudici;, & tunc  Sol  & Luna  ad  tempus  patientur  hu  F 
iufmodi  obfeurirate:  at  rurfus  confuctum  remeabjt  lumen,  vc 
fieri  moris  eft  eclipfibus  finitis,&in  illo  manebit  lu  mine  vlque 
in  diem  iudici;, & tuncaugebitur  lumc,  ita  vt  fit  lux  Luna;  fi- 
Ifaia  30.  cut  lux  Solis,  & lux  Solis  feptempliciter,iuxta  Ifa.30.c-  Nan 
Glo.  ordi.  vt  pra?c!areordinaria  teftatur  Glolfa,Sol  & Luna,&  ftellg,ad 
in  Matth.  tps  fuo  lumine  priuabutur,v:  vicinum  indicent  aduentu  Dnir 
fed  perafto  die  iudici  j miido  innouato,maius  lumen  recipiet, 
vel  iuperueniente  claritate  veriluminis,  videbuntur  obfeura- 
Simile.  ri  & nullius  eireluminis:ficutpraefentcfoIe,nulliusrferelumi- 
Glo.Lyrg  niseflevnr  Luna  & ftellae.  Quin  & Lyranus  ait, a corpora  eg  Q 
in  Matth.  leftiatuncmanebuntinfuanaturaintegra,  led  ilia  obfeuritas 
24.  erit  relpeau  noftri  per  interpofitione  alicuius  corporis  opaci, 

queadmodum  fit  in  eclipfi.Stellf  aut  cadent  non  quantu  ad  ea  < 
rfi  fubftantiani  cum  lint  incorruptibiles, fed f m apparentiam, 
quia  verae  ftella;  abfcondentur  per  nubiu  denfitate,  & de  nubi 
bus  terra  verfusdefccdetcxhalationcs  ignitf  ,qttg  dnrftellg 
Abu.  fup.  cadctes:  vnde  & Abulefis  ait,  q>  circa  die  iudici;  cadet  multa; 
Matt.  24.  dehisexhalationib.  ignitis,  quales  & inquato  numeronunq, 
q.  8 y . pi.  ante  hac  ceciderat,ne  exiftimerur  hoc  naturalitcr  euenire,  led 
& P2.  ad  aliqcT  magnu  fignificandC  Deus  volet,  q>  ilia  figna  no  lo Ifi  H 
fint  magna,  fed  et  in  fc  lint  terribilia,&  inducat  holb.  timore. 
Gorra.  in  Erunt figna  in  Sole  & Luna . In  Sole,vt  Gorranus  ait,fign5 

Luc.  2 1.  quonda  legitur  triplex  fuilfe:  primo  ftatim  tpe  Iofuc,fecundo 
retroceflio  vel  rctrogradatio  tpe  Ezcchix  ,tcrtio  occultatio 
vel  obfeuratio  tepore  Pallionis  Chrilii : aliudinfuper  fignu  eo 
futurum,dc  quo  hodiernum  loquitur  Euangeliu.Primumau 
Exo.  10.  tem  lignum  accidit  pro  pcccato  /Egyptioru,vt  coftat  Exo.  10. 
Ifa.38.  fecundum  veto  pro  mcredulitate  Ezcchia;,  vtconftat  Ifa.38. 

Tertiu  pro  peccatis  Iuda?orfi,vt  coftat  Mat.zy.fignum  tame, 
quod  futurum  eft  in  die  iudici;, erit  pro  peccato  omnium  tan 
Iudxorum  qua  gentium, vt  habetur  hic:&  hare  quidem  obfeu 

ratio 


Concio  Trim  a . 2 

{.  ratio  vocatur  hoc  loco  fignu  infolc . Explicansaut  Angelicus  Matt.  27. 
Dodor  hunc  locum, ita  het.  Vr  obijci  ad  id  quod  dr, Sol  ob  D.Tho.in 
fcurabitur.quia  dicitur  Ifa.30.  Et  erit  lux  Luna:  ficut  lux  So-  Matt.  24. 
lis,&  lux  Solis  fcptemplicitcr : vndc  ad  hoc  videndum  debcs  Iiaia  30. 
diftinguere  tria  tcpora.tcmpus  ante  aducntum,tepus  in  aduc- 
tu,&  poll  aduentum.  Ante  aduentu  Chrifti  huiufmodiobfcu 
rationes  Sent,  de  quibus  hie  dr,  & loci  s.  Sol  conucrtetur  in  loci  2. 
tenebras:in  Chrifti  aduentu  non  murabunturfm  fubftatiam, 
fed  fecundum  coparationem  , quia  tantacrit  claritas  Chrifti 
& fandoru,g>  nccapparebitlux  eoru,iuxta  illud  Ifa.24.  Eru-  Ifa.24. 

B befeet  Luna,&  confundecur  SoLfed  poll  diem  iudicij  augebi- 
tur  claritas  Luna:  & ftellarum,&  tGc  erit  verum,quod  dicitur 
Ifa.jo.fcilicetquod  Solis  Lumen  erit  feptemplici  ter,  ficut  Lu  Ifa.30. 
men  feptem  dieru:vt  igitur  cum  quis  moritur,  oculi  amittunt 
fua  lucem,c6cutiuntur  mebra,  & fluit  aluusjita  oculi  mundi.  Simile. 
quilimtSol,  Luna,  & ftell*,  lumen  perdent.quaticntureius  Pau.de  pa 
ofi'a,qu*  funt  c£ li,&  fluet  magno  mugitu  mare,qd  aluus  mun  la.in  Mat. 
di  elt.Si  aut  eg lum  iram  defeendentis  ferre  nequit,fed  obtene  24. 
bratur  & defluxu  patitur  ftellaru, quid  peccator  ferre  poterit? 
porro  p angelos  medif  Hierarchic,  qui  virtutes  dnr,ad  quos  Soarez . 

Z opationes  miraculoru  fpedat,ignit£  qua:da  exhalationes  figu  Epifc.  in 
ra  habetes  ftellaru  cadent  de  cglo,&  forte  ab  ifto  igne  decide-  Mat  .24. 
te  in  modu  ftellaru, aduret  terra,  & elemeta  calore  foluecur. 

Erunt  figna  in  Sole &Lun*  Rellis . Domine  q<f  qua*fo  Peccatum 

patrarunt  malu  Sol  & Luna,q>  ita  eos  punias,  & luce  cos  pri-  quant  opt- 
ues  ? led  quamuis  illi  planet*  non  peccauerint,  tn  punientur,  re_»  oderit 
quia  peccatoribus  feruierunt.  Confidera  igitur, 6 peccator, vi-  Deus. 
gilanter&  »eruose,quantopere  Deus  peccatum  oderit:  fiqui- 
de  & peccatum  danat,  & inftr m ctiam  peccati:  vnde  praecepit 
dhs  Mofi , vtquandoexpugnarent  filij  Ifrael  aliquam  ciuita-  Dcut.  20, 
> tem  inimicorum,deftruerent  ligna,arbores,&  Syluas.Sic  Sau  1.  Reg.i J. 
li  pra:cepit  dhs,vt  dellrueret  boucs,  oues  & omnia  qu*  erant  Iofue  6. 
.Amalech,qu*  quide  non  peccauerunt,  ficut  nec  muri  Hieri-  Gcn.3. 
cho.  Turn  ctDeusoptimus  maximusferpcnte,qui  hominem 
decepit,puniuit  diccnsrfuper  pedus  tufi  eradicrisrqui  quidem 
ferpens  culpa  non  habebat,cii  diabolus  Joqueretur  in  eo;  fed 
quia  inllrumetum  fuit  peccati  punitur.  Quare  diligentiflime  Creatur* 
& excitatiflime  tecum  ipfe  peccator  ruminare  debcs,  g>  kina  puniuntur 
ip  fa  qua:  te  nodu  illuminat  qh  ad  peccandum,  vt  pote  adulte  quia-,  non 
random,  autfurandum,  te  confers , & Sol  qui  te  reficit  & re-  infurrexe- 
creat,quando  inique  agis,Lucc  orbantur,ciim  non  infurrexe-  runt  totrn 
rint  contra  tc.quando  Deum  creatorem  fuum  & tuum  often-  pete  antes . 

Ax  debas. 


V- 


Judith  2. 
Simile. 


Timor  hot 
ribilis  in 
dit  iudtcij. 

Exo.  ZO. 


Similicu 
pule  hr* . 
Exo.  io. 


4SM*1 


Grego.  in 
Euang.ho 
mil.  i. 


Hay  m. ho 
mi.  in  do* 
mi.  2.ad- 
tientus. 


Dorn.  I.  in  Aduentu  Domini • 

debas.  Quin  & terra  ipfa coburetUr.qua*  te  peccatis  indulged  ^ 
tem  non  abforbuit.  Atquehxcquidem  omnia  pra>dat  Deus 
inipforum  peccatoru  detedationem,  & vt  metum&  formidi 
nem  pcccatori  incutiat,pr£caueatq;  & meditetur  (jatrox  fup 
plicium  ipfum  maneat  autorem  videlicet  fcelcrum,  fiquidem 
fenl'u  carctcs  creaturas  tantoperc  punit  Deus,q>  peccanti  de- 
feruicrint . Cum  olim  Holophernes  vadaf&t  & fiibiugaflcc 
terram  Madian,defcendit  in  campos  Damafci  in  dieb.  medis, 

8c  fuccendit  omnia  fata,omnefq;  arbores  & vincas  fecit  incen 
di,  &cecidittimorillius  fuper  omnes  habitantesterram.  Sic 
plane  vt  tota  menteatque  omnibus  artubus  cocremifcant  pec  f 
catores,(icut  Holophernes  arbores, ica  Deus  fucccndet  terra, 
Solem  etiam,Lunam  & Stellas  obtenebrabit.Quod  6 eclum 
iudicis  defcendentisexcandelcentia  ferre  nequit,fed  tenebri* 
potius  fqualet  & obfordcfcit,qd  obfecro  tunc  demifero  pecca 
tore  Set?  Filij  quide  Ifrael  meru  pcrculfi,videntes  tot,talia^; 
tonitrua  & fulgura.dixerunt  Moyfi;  Loquere  tu  nobis,nelo- 
quatur  nobis  Deus, quid  igitur  dicetq;  focietq;  peccator,  tot, 
tantilque  cofpedis  figms,prodigi  js.atque  porcctis*  Si  reformi 
dant  homines  folis  obfeuritate  in(olita,(i  non  confuetas  borre 
feunt  tencbras,licut  Aigyptij  de  quibus  in  Exo.dicitur,  fa-  q 
ftae  funt  tenebrae  horribiles  m vniuerla  terra,  & tribus diebu* 
nemo  vidit  fratre  l'uu,nec  mouit  fede  loco  in  quoerat.  Si  pa 
uentterremotGjfi  ventorum  vehemcntiam.fi  fluftusmaris,fi 
nofturnos  ftrepitus,fi  leonum  rugttus:  qua  to  quarfo  magis,8c 
intimis  quide  feniibus,exanimantia  ilia  figna  timido  (anguine 
refugient  & perhorrefeent?  fed  iam  quid  fequatur  audiamus. 

Et  in  terris  prejfuragentiu,pr*  confufione fonitus  marts 
Buum.Li bet  ftatim  hoc  loco  elegante  quandam  & falutarem 
Gregori j Magni  paramefim  fubijeere . Redemptor  noder  in- 
quit,  paratos  nos  inueniredefiderans,  fenefeente  mundu  qux  H 
mala  fequatur  denuntiat,  vt  nos  ab  eius  amore  copelcat,  vt  (i 
Deum  metuere  in  tranquillitate  no  volumusjfaltem  vicinum 
eius  iudiciu  timeamus.  Ilium  ergo  die  ffatres  charifsimi  ante 
oculos  ponite,&  quidquid  modo  graue  credituf,in  eius  copa- 
ratione  leue  dicite : quia  ab  ilia  tribulatione  vltima  tato  fune 
id*  tribulationes  didimiles , quantu  a potentia  iudicis  ^fona 
prarconis  didat.  Vnde  & Haymon  pra?clare  ait,q»  prseuidens 
dhs  human*  fragilitatis  tribulationes  & prediiras , qua:  circa 
fin£  feculi  ventura:  funt, longe  ante eas  prsdicere  vohiit,vtt3 
to  facilius  tolerarentur, quanto  ab  ipfo  longius  prxdifto*  reco 
lutur.iudum.n.ed  vt  infenfati  homines  qtu  in  cuftis  peccaue* 

runt. 


Xi 


Concio  Prim* . 5 

THnt,per  eunda  ferianturjideft  G peccauerunt  per  aeris  (ereni 
xatem,feriatur  per  tempeftates,  & fic  ab  infenfatis  rebus  alijs 
4eriantur,vt  impleatur  id  quod  fcriptum  eft  Sap.  5 . Pugnabit 
cum  illo  orbis  terrarutn . Immutatis  cnim  celoru  virtutibus, 
confequens  cft,vt  omnia  dcinceps  qua?  fub  celo  funt,&  a c$le 
fti  virtute  dependent, immutetur.  Hoc  cnim  ferediuinx  pro- 
tiidentia?  munuseft,vt  infigncs  rerum  humanaru  ftrages,for- 
midolofis  antea  (ignis, auc  prophetaru  vocibus  prasniiciet.Sic 
cnim  priufquam  Antiochusrex  horrendam  illam  clademiu- 
daris  intulit,inqua  oftuaginta  hominu  niillia  Hicrofolymis 
E£  trucidauit , totidemq;  captiuos  duxit,  & facratiffimu  templu 
facrilego  furore  temerare  & fpoliare  aufus  eft , quadraginta 
dieru  (patio  armati  exercitus  in  aeredimicantes,aliaq;horrc 
da  figna  vifa  funt.Merito  igitur  peccatores  tot  tanta<^;  a cglc- 
(iibus  creaturis  patieturrquia  enim  claritate  Solis, & Lunas, & 
Stellaru,abu(i  funt, videndo  per  ea  quid  cocupifceret,  & quid 
mali  faceret,  vertetur  cis  fol  in  tcnebras;  quia  vero  pace  tpaji 
per  ftultafecuritate  male  vfi  funt, fiet  cofufio  maris  &fluduQ. 

Arefcentibus  hominibus  pretimore,  & txpeflatione,  qtufn- 
peruenient  vniuerfo  orbi.  Arefcentibus,  ait  Gorranus,  pra?  ti- 
C more  maloru  inftantiu,&  expeftatione  futuroru  adhuc  diftan 
tium.Hxcaut  mala  fuperucnient,ideft  defuper.f  de  c^lo  ue* 
ment  vniuerfo  orbi,&  nullus  erit  locus  refugij . Non  eft  miru 
ft  homines arefeent  prx  timore,  na  virtutes  celoru  ideft  ange 
Ji  mouebuntur, ideft  ad  modfi  trementiu  (e  habebunt.Illa  qui 
dem  tribulatio  eft  vtcumq;  to!erabilis,vt  inquit  Haymon,poft 
cuius  (inem  gaudiu  fperatur:  ilia  vero  dura,afpera  & intolera 
bilis,qua?  cum  fua  prasfentia  cruciet,in  futuro  et  maiora  com 
mmatur . Vtrumque  aur  reprobis  ilia  tribulatione  continget : 
quia  & prasfentia  mala  fuftinebunt,  & in  futuro  maiora  expe- 
D dabunt,  qui  & foris  p^nam,  & intus  timorem  habebunt,  nec 
de  prxfentibus , nec  de  (uturis  lecuritatem  habere  poterunt . 
Arefcentibus  hominibus, ideft  cundis  hominibus  praslcrtim  in 
iuftis,quia  pra:  magnitudine  formidinis  & mxroris,  corpora- 
te harmoniaquanda  deficcationc  & extenuatione  incurret  in 
eis.Sedtftquamuisaccrbiflima  lint, qua?  tunc  homines  pati6 
tur,magis  th  eos  futuroru  prx(agia  qua  prxfrntia maloru  in- 
comoda  cruciabunt.-id  quod  iufto  Dei  iudicio  fiet, vt  qui  futu 
roru  Temper  obliti  prxfentia  Temper  cogitabant,tCc  & prxfen 
tibus  torqueatur,&  futurorfi  metu  multomagis  excrucictur. 

Nam  virtutes  cflorum  mouebuntur. Omnes  angcli,  ad  quo* 
pertiaet  mouerc  cjlos,&  faccrc  exteraquas  circa  cjlos  funt, 
> A 5 babebunc 


i.  Mac.  I. 


Rhud.  Ar 
den.  ho.i. 
donuadu. 


Gorra.fii- 

perLu.2U 


Hay.  ho. 
in  dom.2. 
aduen. 


Dion.Car 

thu.inLu* 

ii. 


4 w\  IHuv 


V 


Dom.L  in  Aduentu  Domini . 

Abul.  in  habebunttfic  fpeciales  operationes,  maiores  quas  nunqua  ha  E 
Matt.  24.  buerunt,ita  vt  in  comparatione  prxcedentium,ifta:  efle  ope- 
q-  4 p.  rationes,  & ad  has  moucri  dicantur  angeli,  & priores  dicatur 
Chryfoft.  efle  quies  qua?da,&  otium.Merito  autem,vt  ait  Chryfoft.mo 
in  Matth.  uebnntur  virtutes  C£lorum,cum  tanta  mutationem  rcru  per- 
hom.77.  fpicient.Mirabuntur  cnim  videntes  vniuerfa  commutari,con- 
fcruos  rones  vitae  referre,  orbem  oem  terribiliafliftentem  tri 
bunali  ac  omnes  qui  ab  Adam  ad  aduentum  vfque  ilium  fadi 
Autor.  funt,operum  rationem  reddere.  Si  cnim  mutatio  Lunj  tatos 
Similitu-  acceflus  & defedus  parit  in  mari:  & fi  eius  cum  Mercurio  con 
do . iundio,gignit  tantas  procellas:  fi  coiundio  Iupitris  & Saturni  F, 
pot  tantas  mutationes  in  terra imprimere:  Si  propter  mutuos 
planetarum  afpedus  tanta:  fiunt  mutationes, quid  quaelo  fu- 
curum  eft  cum  aftra  oia,planeta?  & figna  dc  fun  fede  dimoue- 
bfitur  aut  perturbabuntur,&  oes  denique  c£li  cardines  como 
• _ a uebuntur  ?perfpicuii  fane  eft, qmquidemhicadeopendemus 
Ariftot.in  ex  fuperioribus,  vt  teftatur  Ariftoteles,  & in  illis  tanta  eft  fu- 
lib.  Mete,  tura  perturbatio,  hie  etiam  perturbanda  omnia  fore . 

Et  tunc  vidtbunt ) ilium  hominis  venientem  in  nubc,  cum  po 
teffate  magna  (y  maieftatc.  Sicutin  nubeafeendit  in  cjlu  ab 
Xyran.  in  ApoftoIis,pp  quod  dicitur  Ad.i.HicIcfusquiafliimptuseft  G 
Matt.  24.  a vobisinc£lum,fic  veniet . Cum  poteftate  inquam  veniet  & 
vt  dns,qui  primo  venit  vtferuus . Hunc  etiam  locu  explicans 
Bedal  fer.  venerabilis  ille  Beda  ait, in  poteftate  & maieftate  vifuri  f'unt > 
a.adu.  quern  in humilitatepofitumaudirenolucrunt,  vt  virtute  eius 

tantotunediftridiusfentiant , quanto  nunc  ceruice  cordis,  in 
eius  patientiam  no  inclinant.Poteft  aut  efle  qu£ftio,vt  ait  bea 
D.Tho.in  tus  Thomas, vtrum  tarn  boni  quam  mali  fint  eum  vifuri  in  fpe 
Matt.  £4.  • ciegloriofa.&dicendum  quod  fic:  & roaflignatur  Ifa.z6.vbi 
Ifa  .16.  difputans  dns  cum  Propheta  dicitjNon  videbis  gloriam  donii 

ni , & refpondet  Propheta  , Domine  exaltetur  manus  tua,vt  H 
Simile.  non  vidcant.Cui  refpondit  dominus,videant,  &confundatur: 
vnde  boni  videbunt  ad  la?titia,mali  ad  cruciatum  & triftitia  : 
qn  enim  aliquis  timet  puniri,quato  maior  potelbs  iudicis  con 
tra  ipfum  apparet,magis  aftligitur,  fic  quanto  Chriftus  magis 
apparebit gloriofus,  tanto  magis cruciabutur  mali.  Porroqua 
lis  futura  fit  haec  poteftas.aperte  in  fando  Euangelio  declara 
Simile.  tur  cum  dicitur,q»  erunt  figna  in  Sole, Luna, & Stcllis.Si  enim 
- edipfis  naturalises  per  horam  durat, vfque  adeo  holes  ter- 
ritat,quantus  putasfuturuseft  terror  cum  uidebunt  homines 
Simile.  tantam  fyderum  obfeuritatem  & obtenebrationc?  Si  exiguus 
terrxmotus  omnes  perterrefacerc  folet,  quid  tunc  dicenduifl 
. ...  ccnfesj 


nib! 

d# 

ft.K 

jpC' 

L,C® 

OTB 

nftfi 

tin 

10  CCC 

jibe 

titUCi 

loft- 

HOUC- 

toms 

'CUE! 

di* 

usedi 

u«i 

lid's 

loot) 

ecus 
lii>® 
it  bo 

infpe 

(t.vin 

donji 

aflff 

itu: 

sftfl 

nags 

i'qfl 

tlaO 

rtiiffl 

;tCf- 

lino 

PUB! 

diiQ 


Concio  Trim* . 4 

^ cenfes,quando  conturbabuntur omnia?nam  virtutes  inquit c$ 

lorum  mouebuntur,idcftexercitus  angelici,  qui  colligentofTa  Virtutes 
per  varios  tumulos , variaq;  orbis  terras  loca  longe  late^;  di-  c{lorum—> 
fperfaromnes  afit  homines  prat  timorc  prope  examinabuntu  r,  que  fint . 
ct  culpa  carentes.  Sicut  acciderc  folct  in  familia,tum  pater  ip  Horribtlis 
fefamiliasiraincanduerit:  item  virtutes  c^Ioru  mouebuntur,  diet  domi~ 
ideftipfafydera  & planets  quodammodo  ceu  horologium  di  n't. 
fturbabuntur.  Poteft  et  inteiligi  quod  cjli  quamuis  fortiflimi  Similia . 
& incorruptibiles,atque  perpetui,  nihilominus  cotremifcent,  cploru  mm 
&quodammodoturbabuntur:  turn  et  ipfaluminariaincglo,  tationes . 
jj  & faxaimmania  in  terra. Quemadmodum  cnim  qn iudex  ali-  Simile, 
quis  a rege  mittitur  pp  atrocitatem  alicuius  criminis  , ct  qui 
nulli  culps funt  addifti contremiAunt,ciim  videant  alium  pu 
niri  q>  male  locutus  At , alium  vero  q-  tacucrit : Ac  plane  dies  Mutatit- 
domini  horrendus  erit,  in  quo  et  e!cmcnta,qus  quodammo-  net  varia 
do  peccatorem  diflimulafle  videntur,punientur:  tale  eft  cnim  in  mundo. 
ipfum  peccatum,vt  mimdum  et  ipAim  in  quo  p^tratu  eft,con 
turbet  atquc  diripiat.  Tr.nc  quidem  creators  omnes  cotra  ho 
minem  armabuntur,vtdicitur  Sap.y.  cum  videant  creatorem  Sap. 
fuum, qui  pro  homine  pafluseft,abeodem  impugnari.Quod 
C A Paulus  ait  Rom. 8. Si  Deus  pro  nobis, qui  cotra  nos?optimc  Rom.  8. 
quidem  etdicerepoterimtts,  A Deus  contra  nos,quis  nonpu- 
gnabit  aduerAim  nos?  Ac  boni  quidem  hoc  die  l£tabfitur,iux 
ta  illud  Pfal.iotf.Videbunt  rcfti,&  lstabunturrmali  aut  con-  Pfal.106. 
tra,c6iurbabuntur&  pcrterreAent,  iuxta  ac dicitur  Sap. y.  Vi  Sap.  f. 
dentes  turbabunturtimorehorribili.  Iuftum  ctcnimcrit  Dei 
iudicifi,vt  qm  Aelera  tua  in  hac  vita  fecreta  aliqua  corrcftio-  Confufio- 
ne  emendate  no  vis, vtpote  inArmitate  aliqua,  velcalamitate  ne  jujlint 
qua  nefeis  vnde  ueniat,tucquidc  in  publico  theatro  ianftoru  bunt  mat* 
omniujignominia  afficiaris  & codemneris.Quam  quide  igno  in  die  iudi 
D minia  prscedct  Agna  in  fyderibus;Acutqfi  domus  aliqua  rui-  ry. 
na  molir.aut  mors  alicuius  inftat,Agna  aliqua  pcedere  f’olcnt. 

His  autem fieri  incipiftibus.refpictte  & leuate  capita  veflra,  Beda  ler.U 
quoniam  appropinquat  redemptio  veflra . In  Ariptura  Sacra  vt  do.aducn. 
ait  Beda,fapc  caput  pro  mente  ponitur,quia  Acut  a capite  re  Glo.  ordi. 
guntur  membra, itaa&ioncs  a mentedifponuntur.  Lcuareita  in  Luc.zi. 
que  capita  eft  mentes  noftras  ad  gaudia  patris  c^leftis  erige-  Greg.  ho. 
re,quaft  dicat,  vt  ait  Glofta, exhilarate  corda  vcftra,quiadum  i.Aiper  E- 
Anitur  munduscui  amici  non  eftis, prope  eft  redemptio  quam  uang. 
qusAuiftis:  qui  ergo  appropinquante  mundi  Ane  non  gaudet,  Anr.  Bro. 
vtait  Greg,  amicum  fceflcillius  teftatur:  ex  mundi  euini  de-  in  Eu.i.p* 
ftru&ione  lugere,  eorum  eft,  qui  radices  cordis  in  eiu  s a more  a.  113* 

A 4 planta- 


tDom,  /.  tit  Aduentu  Domini . 

pIantaucrunt,nos  aut  qui  cfleftis  patriz  gaudia  zterna  cogno  £ 
uinuis,fcftinare  ad  earn  citiffime  debemus. A tcollitc  capita  ve 
lira,  qm  in  propinquoeritregnum  Dei  (ait  Deus  bonis  & iu-\ 
ftis)  in  quo  nulla  iam  erit  aftlidio,  fed  perpctua  tranquillitas, 
Apoc. 2 1 . iuxta  illud  Apoc.  11  abfterget  Deus  oinnc  lachrymam  ab  ocu 
Jthudol.  lis  fandornm.  Quare  penfatediligeter.vt  ait  Khudol.  Arden. 
Arden.  quam  ineftabiliter  gaudcbunt  eledi,qh  ueniet  fpes  fua,defide 
rium  fuum,Deus  & Dns  luusiqn  transferet  eos  a vallelachry 
marum  ad  altitudmem  gaudioru,ab  exilioad  patriam,  a mile 
ria  ad  beatitudinem.  Leuatc  capita  ve(lra:vulgo  cnim  dici  t'o- 
let, cum  aliquis  eft  triftis,  q»  demiffo  capite  ambulet;  cimi  afic  F 
Jztus  eft,q>  credo  incedat  capite:  turn  ct  dicimus  Pctrum)vel 
Ioanne, caput  ia  crcxiUc,vnde  lob  io.  dr, Non  leuabo  caput. 

Videte  jiculneam  & omnes  arbores . Hzc  clt  Prophctia  ait 
D.Hier.in  Hieronymus  folia  nata  funt  verba  przlentia,  zllas  verb  proxi 
Mar.  1 3.  ma  dies  ell  iudicij,in quo  vnaquzque  arbor  manifellabit  quae 
intus  habuit,an  aridu  ad  combtirendu,an  vindc  ad  plantandu  . 
D.Tho.in  Scitii  quasi  am  prope  eft  a ft  as.  Arbores  in  Hycme,vt  ait  An 

MatC.Z4.  gelicus  Dodor,visam  habent,tn  occultam,  vnde  non  produ- 
cunt  folia, neque  frudus,  fed  in  principio  veris  incipiunt  pullu 
lare,&  tunc  apparet  uita, fic  et  landi  modo  no  apparent, vt  ha  Q 
beturad  Coloii 3-Mortui ellis,&  uita  veftraabfcondita  clt  cu 
Chrilto,fed  tunc  vita  fandorum  apparebit  cum  ueniet  zftas  , 
ideft  zterna  retributio.Comparat  aut  arbores  humano  gene- 
D.Bona-  ri,vt  tellatur  Seraphicus  ille  Dodor  Eccleliz  S.  Bonauentu- 
uent.  in  ra,quia  licutimpolTibilc  ell arbore  fecus  vtam  frudusad ma- 
Luc.i  I.  turitatem  fcruare,/ic  difficile  elt  hominem  iuxta  munduni  ui 
Simile.  uentem,  ztatem  immaculatam  vlque  ad  linem  tenere . Sicuc 
et  arbores  frudifieantabfente  Hycme,lic  homo  frudfi  habet 
Cant.z.  polltnbulationem,Can.2.Iam  hyems tranfijt,  & paulo  polt, 

ficus  protulit  grolfosfuos,hicfrudus  eft  per  tolerantiam  tri-  H 
Hebr. 1 2.  bulatiomsjad  Heb.  1 2.0mnis  difciplina,in  przfcnti  quidc  vi- 
lla. 2 j.  detur  elTenon  gaudij  fed  mzroris , poltea  aut  frudum  pacca- 
Tob.  3.  tiffimum  exercitatis  per  earn  redder  iuititix:  in  haczltatecef 
Cyp.addc  fabit  pluuia  Jachrymarunijlfa.a  j.  Auferet  Dns  Deus  lachry 
metrianu  mam  abomni  facie.  & Tob.3.  Poll  tempeftatem  tranquillum 
circa  prin-  facies.  Scire  debemus  fenuiileiam  mundu,ait  Cyprianus,non 
dpifi  epif.  illis  viribus  flare  quibus  prius  Hctcrat,nec  vigore  & robore  eo 
Mundus  valcre,quo  antea  przualebat.Hoc  et  nobis  tacentibus,&  nul- 
iam  fene-  la  dc  feripturis  farfdis,przdicationibusq;  diuims,  documenta 
feit  de - promentibus,  mundus  ipfc  iam  loquitur,  & occaliim  fui,  rerfi 

bilitatur . labentium  probatione  teibuur.Non  Hyeme  nutriendis  femi* 

i . nib  us 


QK 

b 

ia 

ioa 

dc 

ft 

it, 

NS 

ii> 

X 

F 

Itf 

tea 

I)!! 

DCS. 

Ai 

«• 

nil 

ikl 

Id 

lii 

w- 

IB- 

IEJ- 

nui 

KK 

J« 

A 

0-1 

:«• 

fl- 

td' 

kit 

so 

]0» 

:» 

4 

flU 

fl» 

S1‘ 


Concio  Vrima . 5 

A nibus  tanta  imbrlum  copia  eft , non  frugibus  xftare  torrendis 
folita  flagrantia  eft.  Minus  auri  & argent!  opus  fiuggerunt  cx- 
haufta  iam  metalla,&  pauperes  venx  bretiiantur  in  dies  fingu 
los,&  decreicit  in  amis  agricola, in  mari  nauta, miles  in  caftris, 
innoccntia  in  foro,iuftitia  in  iudicio,  in  amicis  concordia , in 
moribus  difciplina . Putas  nc  tu  tantam  polle  fubftantiam  rei 
fenefeentis  exiftcre, quanta  prius  potuit  nouclla  adhuc  & ve-  Virtutet 
geta  iuuenta  pollerePMinuatur  necefte  eft, quidquid  fine  iam  tarn  refri - 
proximo  in  occidua  & in  extrema  deuergit . Sic  fol  in  occafib  ge fount  in 
fuo  radios  minus  claros  & ignei  fplendoris  iaculatur . Sic  dc-  mundo. 

S clinante  iam  curfu,exolctis  cornibus  Luna  tenuatiir,  & arbor 
quae  fuerat  ante  viridis  & fcrtilis , arefeentibus  rnmis  fit  poll 
modum  fterilis  & fene&ute  deformis.  Hxc  fententia  mundo 
dataeftihxc  Dei  lex  eft,  vt  omnia  ortaoccidant,  &auda  (ene 
(cat,vtinfirracturfortia&  magnaminuatur.Olim  vltraofhn  Hominum 
gentos&  nongentosannos  vita  hominfi  long^ua  procedcbat,  vita  bre- 
& vix  nunc  pot  ad  ccntcnariu  numerfi  pcrucnire,  canos  uidc-  uis . 
mus in pueris,capilli dcficiuntanteq  crcfcant,nec  £tas  in  lene  Pueri  ft*- 
dutc  peruenit.  Sed  nullus  mirari  debet  fingu  la  in  mudocfpif  ttm  cane- 
fc  dcficere , qn  totus  ipfeia  mudus  in  dcfe&ionc  fit  & in  fine . ft  mil.  . 

C C(lum  & terra  Iran  ft  bunt,  verba  ante  me a non  prdtertbunt.  Greg.  ho. 

Nihil  in  corporu  natura,cclo,&  terra  durabile  ent,fcd  tranfi-  x .in  Euan 
bit  velocius  quam  ferrno  meus.-ait  crgo,Cglum  & terra  tranfi  ge.  & glo. 
but,  quafi  dicat, omncqcT  apud  vos  durabile  & fine  mutatione  ordina.  in 
eft, ad  xtemitate  durabile  no  eft:&omnc quod  apud  me  tran  Luc.  n. 
fire  cernitis,fixum  & fine  tranfitu  tenet, quia  fermo  meusqui 
tranfitjlcntctias  manentes  exprimit Itaque  cG  verba  mca  ita 
ablquc  dubio  fint  implenda.videtc  nc  cotra  prolationc  verbo  i.ad  The. 
ru  meoru  fins  dediti  crapulx  & ebrictati  & lecularibus  defidc  ; . 
rijs  & curis, ficut  quidam  corn  if»c  imminentis  iudicij,dequi- 

D bus  dr,cG  dixerint,pax  & fecuritas,fuperueniet  repentinus  in- 
terims. Ifaias  dicit,  Celi  ficut  fumus  liquefcent,&  terra  ficut 
veftimentu  attcretur,  & habitatores  eius  ficut  hxcimerib&t, 
falusaut  mca  in  fempiternfi  erit,  & iuftitia  mea  non  deficiet. 

Cxteru  Deus  optimus  maximus  tanej.  bonus  Venator,  prxda  D.  Hiero. 
iplam  fuo  loco &t4>ec6gruefttiprxftolat,  videlicet  in  die  iudi  in  Ifa.  lib. 
cij  nos  expeftat,&  mortis  tpc, omnibus  .n.nobis  vclimus  noli  14.  c.  j 1. 
mus  fubeunda  & experiunda  mors  eft.  Sic  plane  in  die  iudicij  to.;, 
probabitapertequisfuerit  fpicabonoru  operfi,&quis  paleas 
tm  ignecofumendas  habebit;  ipfi.n.fuis  operibus  locupletifll 
mu  de  fe  teftimoniu  exhibebuc.  Cxteru  qtu  coducat  fxpe  in 
memoria  reuocare  mortales  fimus , & mortis  iugu  a nobis 

depel- 


Dom,  1.  in  Aduentu  Domini . 

depellere  nulla  ratione  poflimus , teftatus  eft  Tan&us  ille  Pa-  g 
triarcha  Iofeph  prajcipicns  Hebra?is,  vt  fimul  et  qn  ouantes 
Gen.  JO.  & gloriofi  de  Aigypto  cgrcdcrentur,ofl'a  ipfius  afportarenc,vt 
mortaliscoditionis  Temper  mcmores,  nihil  tuipe  vnquacom 
Gen.7.  mitterent.  Quin  & viri  dofti  aflerunt,  q,  quando  Noe  ingref 
fus  eft  arcam.exhumauit  ofTa  protuparentis,  qua?  quide  poft- 
quam  egrefliis  eft  dcarca,fil:js  fuis  d/ftribucda  cen(im,vt  hoc 
pa&onon  tam  protoparentis  membra  conferuarent , q,  mor- 
tis memoriam  diu  multumq;  apud  fe  retincrcnt , & uitar  fuae 
honeftam  & lau dabilem  inircnt  rationem . 

Dominica  prima  Aduentus. 

CONCIO  SECVNDA. 


Autor. 

Ioan.13. 


I fa.  42. 


Tettattu 
nojlra  Dei 
iram  pro - 
uocant . 

PlaJ.7. 


Tob.3. 
Sap.  1. 
Ofnat  13. 


R v n T figna  in  Sole,  & Luna,  6*  Jitllis . Luc.  21. 
Matth.24.Mar.  13.  Quid  hocnoui,autmonftri  fi 
mile,agnusbcnignc  & manfuete?  Contra  homine 
ipfum  tantis  opus  eft  tonitruis,portctis  atque  pro- 
digijs?Contra  folium  quod  ventorapitur  oftendis  potcntiam 
tuam,&  ftipulam  ficcam  perfequens?  aliquid  mihi  credite  fra 
tres,mirabileeftin  hacre,  & aliquod  falutare  myfterium  deli  q 
tefcit.vultis  fcire  quid  fit, inquit  Deus  per  Ha.  Tacui  Temper, 
fihu,pntiensfui,ficut  parturiens  Ioquar.diffipabo,  & abTorbe- 
bo  fimul, deTertos  faciam  montes  & colles,  & omne  grame  co 
ru  exiccabo.&  ponam  flomina  in  inftilas,&  ftagna  areTaciam  • 
Exuberant  iam  & inundant  peccat  veftra,  acpropterca  tanto- 
pere  comoueor  & incandeTco.  Si iratus  Turn , veftra  eft  culpa, 
vobis  ipfis  hoc  aflignate, non  mihi:  ego  enim  hoc  pra?fto  quaff 
inuitus,&  a vobis  quafi  ad  fingulare  certame  prouocatus.Nun 
quid  non  debeo  iraTci?  iudex  enim  iuftus  Tum,&  fortis.  Quod 
n non  quafi  inuitus  hoc  facerem,certe  nemine  Tubmonerem  j H 
at clamo  Temper, & pra?  tantis  clamoribus , raucse  iam  propc- 
modum  fada?  funt  fauces  mca?.Nonquideni  vultte  percute- 
reaut  la?dere,qni  femper  clamando  Tubmonct.caue  tibi  pecca 
tor,cbferua,cofiderato.Si  ego  de  veftra  punitione  oble&arcr, 
nunqua  tam  fa?pe  vos  admonerem:  non  enim  dcledor  in  pcr- 
ditionibus  vcftris.Deus  enim  mortem  no  fecit.ncc  deleftatur 
in  perditione  viuoru:&  OTea?  ij.Pcrditiotualfrael  exte.Ex 
vobis  igitur  prouenit  tanti  mali  culpa  & Teges . Caeterum  ne- 
queo  plane  intelligere  qua  mecumqjin  partem  cogitatione 
conuertam,quid  nam  fibi  proponant  homines,  aut  in  quo  ha- 
rundineo  baculo  confidant,  vt  non  pertimeTcere  debcant  hor- 

ribilcm 


Concio  Secunda . 7-  6 

A ribilem  ilium  iudicij  diem . Nequeintelligoquarationetam 
deprauatam  vitientcs  vitam , poflint  fperare  in  diuina  miferi  • 
cordia,nunquam  a peccatis  celfarc  uolentes.  Nam  certc  mihi 
(acrasliterasutriufqucteftametino&urna  diurnaq;  rtianu  uo 
luntati,varia  occurrGt  fuppliciorum  genera, hominibus  a Deo 
optimo  maximo  et  prominoribus  dcliftis  infli&a , nedu  pro 
maioribus  & atrocioribus.  Quis  enim  vnqua  autumaficr,pro  Num.l  y* 
deliftoillo  colligendi  ligna  in  Sabbatho,  vfqueadeo  homine 
pimiri , vt  lapidibus  obrutus  interiret  •>  Contemplare  infuper  Num.  1 1.  _ 
Mariam illam  fororem  Aaron, qua? licet efletfumma: uirtu- 
3 tis,quiatfiobmurmurauit,punitur.  VideMoyfifamiliaritate  Num.  xo. 
& intimam  cum  Deo  confuetudinem  ore  ad  os  frequentatam, 
qui  tn  in  con  tradi&ionis  aqua  feuere  a Deo  punitus  eft . finis 
plane  non  elTet,fi  fpatiari  hac  in  parte,  & uoluntati  indulgere 
vellem.Si  igitur  cum  tanta  afperitate  fegerit  Deus  in  amicos, 
quid  qua? Co,  de  magno  peccatorc  fict?Si  iuftus  vix  faluabitur, 
impius  & pcccator  vbi  apparebunt?  Egoquidem  ut  ueru  inge  Prou.i  i. 
nue  profitcar,cum  video  Dei mandatum.vt  ofiferaturaries  fi-  i.Pet.4. 
nc  macula,  vel  uitulus  pro  eo  qui  per  ignorantiam  deliquerit,  Leuit.  4. 
& vt  (acerdos  pro  eo  oret  ad  Dei  iram  lenicndam:tacitus  me-  & y. 
q cum  ipfc  Syllogizo;  fi  ita  Deus  pro  peccatis  perignoratia  co- 
nriiflis  placadus  eft , & q oblecro  expiatio  pro  ijs  facis  ldonea 
cfic  poterit,qui  per  malitia peccarint?fane  cum  Oza,  vel  ex-  2.Reg.tf. 
tremis  tantu  digitis area  attigit , repentino  concidit  interitu: 

& tu  perfri&a , & impudenti  frontc  tanqua  Jutulenta  (us  in 
peccatoru  olum  casno  volutaris?  Age  ia,  quid  im  admiferant  AQo.f. 
Ananias  & Saphira,  vt  ambo  accelerato  mortis  telo  e veftigio 
tranfuerberatiinterirent?QuinctChriftum  audi  mterminan  loan.  I 
tern  Petro  infernum,  fi  vel  pedes  fibi  lauari  non  permitterct. 

Ettu  tanta  propofita  fuppliciorG  nube  & tenebricofo  l'pefta- 
j)  cuIo,totis  adhuc  prarcordijs  in  uitiorum  Iefto  ftcrtisfCxterfi 

de  hoc  argumento  plura  tibi  Bafilius  de  iudicio  Dei  in  prxfa  D.Bafi. 
tione  tomo  3 .fitppcditabit.Illud  tenaci  mente  nunquam  exd 
dar,q>  in  hoc  terribili  & formidabili  die,  Deus  ipfe  non  foltim  D.  Greg, 
index,  fed  & teftis  futures  eft:  nam  per  Hicremiam  vatem  di-  9.  Mora. 
&um  eft.Ego  fum  iudex  & teftis,  dicit  Dns.  Arrige  igitur  au-  cap.  1 7. 
res,&  confidera  fi  quishominum  inficiari  queat  quod  ipfe  di-  Hiet.ip. 
cet,aut  cotradicere  tanto  tefti  omni  cxceptione  maiori . Hinc 
ergo  proucniet,q>  erent  boni  iufte  pr*miati,faciedo  bona  fua 
in  abfeondito,  quadoquidem  eadem  uidet,&  eorfi  futures  eft 
remunerator  & teftis:&  contra  mali  c6terentur  & feueriflime  A e 

punientur.Nam  quemadmodum  fulmina  fortifhma,fortiores 

ccjxm 


Dom.  /.  in  Aducntu  Domini . 

etiam  oblatas  res  c6terut,&  funditus  cfifumut,  atque  vbi  ma-  E 
iorem  offendunt  repugnantia,&  luda,ibi  virtutc  fuani  magis, 
magis^;  exerut,tot  talia<$;  coburcdo.q  aut6  minus  refiftGt,il- 
PIin.lib.2.  laefa  relinquunt,  vt  cxperictia  magiftra  didicimus,  & Pliniu* 
sat.  hill.  aflirmat:Sic  vtique  vcturus  ad  iudicandu  Deus.fuperbos  qd6 
elatos,tumidos,  proteruos,&  arrogantes,  fua  virtuteprofter- 
net,ac  rigide  puniec:  humilcs  vero,&  dido  parentes,no  modo 
non  puniec, veru  feetia  illis  pium,&  difluauiadum  cxhibebit. 
Cyril.ora.  Timeo, inquit  bcatus  Cyrillus, mortem, qu£  mihi  elt  acer- 

dc  cxitu  ba;  timeo  infernu,quia  £ternus;  timeo  tcnebras,quia  nihil  ha 
ani.  & fe-  bent  lucis ; timeo  verme  illu  venenofum,quia  ntinqua  inccri-  F 
cun. adue.  bit;  timeo qn  cogito  diem  illfi  horrcndu,qui  no  poteft  pretio 
Judicium  immutari.  Horreolcde ilia, & tribunal  horrendum.  Formido 
vltimum  iudiccm  incorruptu , formido  igneu  quoddam  flumen , quod 
borribile.  currit  ante  tribunal  cQ  voraciftima  ilia  flamma.  Formido  cru- 
deles  illas  poenas,&  fuppliciu  fine  fine.  Timeo  catenas, & car- 
ceres  (uccenfos,firidorem  dentiu,  fletum<$;fineconfolatione. 

V efcriptio  Non  indigebit  iudex  ille  accufatoribus,telbbus  aut  probation 
admirabi-  nibus,  quin  pocius  quidquid  cogitauimus,  diximus,  fecimus, 
lit,  qua  vi  ante  oculos  nobis  ipfe  proponer.tali  modo  vt  nihil  inficiari  va 
uis  color i-  leamus.  Tunc  no  erit  qui  nobis  faueat,  aut  nos  dcfcndarnon  G 
but  extre-  erit  pater, non  mater, non  filij, no  cognati, non  amici, no  vici- 
mum  iudt  ni,non  pccunia,non  potefias, omnia  ha:cperibunt,&  tmrelin 
tium  depin  quetur  reus  folus  comitatus  fuis  delidis : quanto  cD  terrore  > 
tit.  & pudoreputas  tecodieexpugnandu , ciim  videris  miniftro* 
illos  tartareos  ta crudeles  tam^;immanes?Quoru  vel  vifiones 
tm  horrendar  excedunt  tormeta  omnia  humana.Ingemi(cenC 
mali,&  nullus  coru  miferebitur : voces  edent  ex  penetralibus 
illis  , & abditis , ac  horrendis  locis,  & non  erit  qui  exaudiat. 
Quid  na  ibi  faciet  iadatia?  quid  tunc  de  vanagloria?  quid  de 
diuitiis?  quid  dedclitiis,&  lautitiis?  quid  de  mundanis  appa-  H 
Parati  tf-  ratibus,de  vcllitu,&  nobilitate generis?  Confiderandum  crgb 
fedtbemut  fratres  diligcnter quales  cfle  debeamus,vt  fine  timorc  acccda- 
ad  redden-  mus  ad  illud  iudiciu,  in  quo  minima  quzque  no  modo  fa&a, 
dam  ratio  led  dida  etia  & cogitata  numerabuntur . Necfolitm  hate, fed 
nem  iniu-  etia  otiofa  dida,neque  iolum  verba  otiofa,fed  etia  cogitatio- 
dicio.  nes  otiofa* . Confidera  pratterca  quanta  futura  eft  lstitia  no- 
flra,fi  Dei  benignitatetalia  fuerint  opera  noftra,vt  mereamur 
collocari  non  in  finiftra,(ed  in  dextera  iudicis  ipfius,  audire^; 
Puer'tiniu  fuauiflimaillam  voce;  Venitcbencdidi  patrismei,polfidete 
dicio  Uta-  paratu  vobis  regnum . Contemplemur  autcm,vtad  hoeper- 
btmttir.  uenumus,  fuppliciO  £tcr  num  maloru,  quanto  pudorc  confufi 

appa- 


- 


ur> 

iUI,Jr 

lima 

'Sqi-i 

oflo- 

mein 

ibdft 

{an- 

ihilli 

fflttfr 

price 

inri 

,<]WC 

low 

,Jtca- 

mo* 

)bJ» 

'am®! 

dii« 

bn«‘ 

loiio 

mrtl* 

irorti 

inifc1 

ilioK* 

nilfo1 

fjHW 

IllJift 

rnill^ 

upp1 

metp 

icfffr 

> fife 

ZC|W 

iUDO- 

lilDO- 

«twit 

dirtfli 

m 

icpff- 

:oo&fi 

P1* 


. Concio  Sccunda . ‘ 7 

A apparebunt  ante  iudicem  , videndo  fc  feparari  ad  (ini  ft  ram . 
Quidquarfo  mente  voluent,  cum  verba  ilia  in  ipfos  proferen- 
tur?  Ite  maledidi  in  ignem  fternu.  Quidnam  dicent.quado  Mali  in  iu 
tradentur,&  reporiabuntur  in  locum  tarn  teterrimum,&  hor  dicio  trifii- 
rendfi  , quern  etiam  dasmones  videntes  terrentur  ? Non  erit  tia  afficte- 
tfic  modica  perturbatio, inquit  Chryfoftomus,totius  vniuerfi,  tur . 
cum  fit  futura  tarn  horrenda,vt  pp  tanta,&  regis  maiettate,  Chryfoft. 
& vcxilli  fux  fandiflimx  Crucis,fft  obfeuradus  Sol  Sc  Luna,  jn  Matth. 
& mouebuntur  virtutes  coeloru , mirabuntun!j;cum  videant  homjl.77. 
cantam  ret  mutationem . Non  quidem  obfeuraretur  Sol,  nifi 
B fplendor  ille  tantx  maieftatis , & vexilli  Crucis,  fplendorcm  Crux  chri 
lyderum  fuperaret . Cauendum  igitureft,  nepp  minimas,&  fii  quanta 
breues  dele&ationes , in  voracifiimam  £ temam^;  flammam  Jpledeat  in 
coniiciamur : & ne  cum  recufemus  breui  aliquo  tpe  fultine-  iudicie. 
re  labores  aliquos  , non  admittamur  ad  gaudia  fempiterna . 

Quod  autemcerto  nos  hie  dies  tremedus  maneat,  certu  fane  Judiciu  ge 
ex  eo  ell,q>  in  mfido  fieri  videamus,vt  peccent  multi, quorum  ntrale  cur 
etfi  aliqui  hie  punianturtum  per iudices  teporarios, turn ctia  fiat,  qud- 
per  alia  flagella  a Deo  infli&a , tn  complures  all j peccatores  Hit  prtcef. 
forte  peiores,&  nequiores,in  hac  vita  pro  fceleribus,nec  a tc-  fierit  par- 
C porariis  pleftuntur  iudicibus,nec  a Deo, fed  in  fummo  potius  ticulart . 
honore,&  £ltimationea  mundo  habetur.  Quare  hinc  plane, 
vel  lippisi&  tonforibus  notumeft,q>cum  Deus  non  faciat  ac- 
ceptionemperfonaru  , tamq; amicus  iuris  fuicuique  redden* 
di  fit,  vltimum  hunc  diem  conftituere  debent  8c  prxfigerc,in 
quo&illi  plcdantur , qui  procommifiis  deli&ishicnonfue- 
re  puniti,  atque  fimul,  & lemel  totam  poenam  exoluant,tum 
etiam  viri  bene  morati,  qui  in  hoc  mundo  tanquam  omnium 
peripfema  fafti  funt , debitis  prxmiis  non  defraudtntur. 

Confiderans  porroiubarillud  EcclefixlpIedidum,Augu-  AuguC  ad 
B ftinusjhunciudicij  diem, ita  air  rOfratresquamformidabilis  fra.  in  ere. 
erit  dies  ille,  cum  Dnsnotter  Iefus  Chriftus  ad  iudicandum  fer.63.to- 
venietcum  flamrna  voraciffima  comburete  inimicos  omnes . mo  10.  & 
Ante  quern  vniuerfa  contremifcet  terra , arefcct  mare;  de-  defan.fer. 
fluent  montes  ficut  cera  . In  ilia  die  trudentur  mali  in  £ter-  40.  to.  1 o. 
nos  carceres,  vbi  Indus  erit  fine  conlblationc.  Vxillis,qui  ad 
tarn  tetra  mittentur  loca,in  quibus  infernalis  ille,  & tartareus 
fumusinomnia  perdurabit  fecula.  Vbinunquam  ignisextin-  Ilaiar  vlt. 
guetur,nec  vermis.  Non audientur  tunc  ali£  voces  prxtergc- 
mitus,no  fupererit  aliud  refrigeriu,nifi  quod  proueniet  a ra-  EmidemtH 
picifiima  ilia  flamrna.  Emenda  igitur  frater  vitam,  dum  tern*  vita  dum 
pus  datur : imploremus  auxilium  din  mum,  cum  locus  datur.  licit . 

Fleto 


ogle 


*Dom.  /.  in  Aduentti  Domini . 

Fletonunc,dum  lachrymis  non  interduditurvia.  Noli pee-  g 
nitentiam  difFerre.dmn  in  hoc  tempore  viuis, in  quo  tantum 
eius  fruftus  commodillimus  eft,  & vtilis . Dum  viuis  confule 
tux  faluti,  &antcquam  te  mors  ipfainopinata  abripiat,prx- 
ueni  tc  ipfum , ac  prxpara . Et  <juia  deinde  manus  , & pedes 
funtcolligandi,  ne  poftisopusaliquod  cxercere,  nunc  iam  tc 
Chryloft.  in  bonis  operibus  cxerceas,  cumdaturanfa,&occafio.  in  hac 
homiLn.  quidem  die,  vt  ait  Chryfoftomus,nullus  alteri  patrocinari  po 
ad  po.  to-  tcrit.  Tametfi  enim  iudicem  deprecetur  fanftus  Noe,  vel  pa- 
mo  y.  tieriflinius  Iob,aut  iuftus  illc  Daniel,vel  Patriarcha  Abraha, 

aut  eleftus  Ifaac,vel  dileftus  Iacob,aut  omncs  Patriarchy, & y 
prophetx,aut  omncs  Apoftoli,autinuidi  martyres,vel  vtle- 
mel  dica,omnes  fimul  Dei  amiciftimi,ctiam  matrem  interce- 
dente  ac  Dei  genitrice  fecura  adfereotes,no  poterunt  veniam 
reis  ipfis  a iudiceimpetrare,neque  poterunt  eundem  placate. 

In  iudicio  ne  malos  puniat,&  caftiget.  Dices, vbi  na  funt  indicia  id  often 
non  admit  dentia , & quomodo  noi'cam  tunc  fan&oru  preces  ccflaturas  , 
tentur  de-  atque  intercludendu  omnino  additum  ad  diuinam  mifericor- 
precatores.  diam  ? Id  quidem  planu  faciam  ex  facra  Scriptura . Contem- 
Matth.z.  plare  obfecro  ilium  in  Euangelio  non  veftitum  vefte  nuptiali 

tantopere  reprehenfum,  & a conuiuio  eic&u, atque  in  perpe-  q 
Matt. ay.  tuum  carceremconie&um  , adeo  vtnequerexplacatusfuerit 
Lucx  1 9>  confideratione  fefti  folennis,nec  etia  parccre  voluerit, tametfi 
client  nuptix  fili  j,ncc  quod  mirabilius  eft, inter  omnes  conui- 
uas  vllusinuetuseft,quiproeointerccderct.  Vide  quomodo 
Matt.ay.  animaduertit  in  eO,qui  talentu  occultauit.nec  fuit  quilquam 
inuentus,qui  eius  cau  lam,  patrocinium^-  fufeiperet . Rccolc 
mente,&  cogitatione,quinqucillas  fatuas  virgines,  qux  quia 
oleG  no  habuerunt  in  lampadibusfuis  veniente  fponfo,repuI- 
Lucx  1 6,  fam  pallx  funt , & exclufx  fuerunt  a bcatitudine,  adeo  vt  nee 

profuerint  clamores  ad  referandas  lemel  occlulas  valuas,  & u 
obferatas : nec  inuctus  fuerit,quod  mirabilius  eft,deprecator 
aliquis,qui  ftomachabundu  fponfum  mitigaretjaut  verbis  de- 
mulceret  .*  Fac  tibi  prxterea  ante  oculos  proponas  auaru  illfi 
diuitem,qui  cum  peteretrem  tarn  minimam, videlicet  aqua* 
gutta,eam  tn  nec  pius  Abraha  concelfit,nec  mendicus  Laza- 
rus poftulare  voluit,  nec  denique  in  toto  Abrahx  iinu  aliquis 
In  iudicio  fefeobtulitad  ca  rem  patronu,ac  dcprccatorem.  Ita  planilfi- 
nulla  falu  me  res  fe  habebit  in  tarn  horrcndo,&  ftupendo  iudicio, vide- 
tts  Jpes  re - licet  vt  fedufis  ad  lxuam  malis  tanqua  vitiorum  omniu  fenti- 
inejuaur  na,&  capite damnatis,nullus  futurus  fic,qui  orct  pro  cis  iudi- 
mali*.  cem,au t qui  fautorem,  vel  verbo  tantum  fefe  illis  exhibeat. 

Erunt 


Condo  Secundd . 8 

A Erunt  figna  in  Sole,  & Luna,  dr  flellis.  In  inundo  quidcm  Timor e eg 

vniuerfo  ta  ftupenda  erunt  figna , vt  vel  ad  confpedu  corum,  tutientur 
duntaxat  tabelcant  homines, & arefcant  prz  expeftatione  fu-  mail  no  ft 
turoru.  Quafi  dicat, hsc  quid c perexigua  funt,  fi  ad  ea,  qua;  lu propter 
futura  funt,  conferantur.  Si  ralia  funt  figna,  qualia  putas  fore  conjpicua 
fignata?  Si  tales  prfCones,qualis  putas  futurus  eft  iudex?  Age  figna,  fed 
obfecrojfi  Ciceroni  ha»c  cnarrada  proponerentur, quanto  fen  etiam  pro 
tentiaru  pondere,&  verboru  luce  vteretur?  quam  viuos  adhi-  pter  txpe~ 
beret  colores,  vt  rem  ta  ftupenda,  & admirabile  perfuadcret?  Rationem 
fed  facr*  liter*  fola  veritate  contents, huiufmodi  pigmetis,  futuroru 
B & orationeno  indigent . Quare  tu  peccator  fic  diligenter  te-  m alarum. 
cum  meditate, atqucanimo  verfa,q>  ta  bonoru  premia, quam 
maloru  fupplicia  futura  (int  fempiterna.  Vide  quo  conqucra- 
tur  Deus  per  Hieremia : Audi,inqiiit,popule  ftulte,qui  non  Hiere.y. 
habes  cor,qui  habentes  oculos  non  videtis , & habentes  aurcs 
non auditis.Et  Amos  3.dicitur;  Leo  rugiet.quis  non  timebit?  Amos  3. 
Me  no  timebitis  ait  Deus,  qui  pofui  arena  tcrminfi  maris,qui  H iere.  y. 
polfum  in  ignem  cternu  mitterc,qui  nullu  aliud  llatui  reme-  Timeri 
dium  poftcondemnationem  veftra.me  inqua  non  timebitis  ? vult  Dt*. 

Erunt  figna.  Satis  aperta  inde  nobis  lit  bonitas,&  mifericor 
C diaDei,q.  figna  prius  vult  mitterc,vt  noscmcdarcpoiTimus, 
ficut  iudex  a!iquis,q.  veturus  ad  iudicandu, prius  monct:&  fi- 
cut  paterfamilias, qui  ne  forte  in  ipfo  fa&o  deprehendat  inco- 
pofita,  & dcbacchantc  familia,  prius  ftrepitu  pedu  comouet. 
Aduerteetia  quatfi  doleat  Deus  depditione  noftra,  qui  vult  DoletVeus 
creaturas  ipfas  pp  hois  interitu  vefte  lugubri  amiciri,&  quod  de  perditio 
fenfimi  queexprellertint  in  morte  fui  creatoris,nunc  etia  ex-  ntnofira.\ 
primat  in  morte  peccatoris,quod  obfeuretur  Sol, quod  pate- 
fiant  monumenta,  & alia  multa  contingant  figna.  Conndera 
etiam, qnquide  feiratu  aduerfus  peccatores  Deus  oftedet, 

I)  fic  etia  crestu  rat  armabutur  c6traeofdc.  Quod  olim  fentics  Genef^. 
Cain  diccbat.Ecce  eiicis  me  hodie  a facie  terra;, & a facie  tua  Simile. 
abfcodar,&  ero  vagus, & profugus  in  terra : 01s  igit,  qui  inue-  Luc.22. 
nerit  me,  occidct  me.  Attcndequa  fedfi,  & turpe  fit,vt  crea-  Matt.  24. 
tura»  vultO  Itiu  cotegant,ne  videant  Icelera  tua ; tu  vero  inte-  i.Thefiy. 
rim  no  erubefcis,fcd  procacior  & pctulatior  in  dies  euadis;  fi-  §luomodt 
mills  vtique  Pharifixis, qui  in  Paftione  Dhi, cum  viderenttur  erit  ficut 
ba  reuertete,&  percuticcc  peftora  fua,  ipfi  interim  n6  erube  fur  diet 
/cebar.no  cofundebatur  ob  rantu  perpetratu  crimc.Sed  obii-  Domini  fi 
cies,fi  tot  figna  fkedere  debet  Aducntfi  Dhi,  cur  ait  Paulus;  debet  pro 
Dies  Dhi  ficut  fur  in  nocieita  veniet?&  Matthgus  ait, quod  cedere  tot 
£cut  fulgur  exit  aborictc : vbi  obiter  ob(crua,q>  no  ait,  ficut  figneu. 

torntru , 


cDom.  /.  in  Aduentu  Domini • 

tonitru,quia  ante  hoc  apparet  nobis  fulgur.  Ad  quod  refpon-  E 
demus,q>pro  malis  prarfcrtim  dicctur  dies  Domini  ficut  fur* 
qui  quidem  ita  in  vitioru  cxno  volutabuntur,  &inha?refcent» 
vtquamtiis  tot,  & tanta  prxeedant  figna,  nihilominus  tamer) 
cos  dominus  imparatps  inueniet , & in  fragrante  crimine  de- 
prehendet.  Nam  qua*  maiora  obfecro  figna, quam  qua:  acci- 
derunt  in  Paffione  Chrifii?  &tamen  tantKabfuit,vtconuer- 
Matt.27.  terctur  Phari(xi,&  Scribse.quin  potius  Pilatodicerent;  Dne 
recordati  fumus,quia  fedu&or  ille  dixit  adhuc  viues,poft  tres 
dies  refurga : iubc  ergo  cuftodiri  (epulchrum  vfquein  diem 
tertium  , ne  forte  veniantdifcipulieius,& furentureum  . J 
Erunt  figna . In  obitu  magnoru  principfi  videmns  euenire 
interdu  aiiqua  prxetdetia  figna,  vtpote  comctasaliquos.vel 
Simile.  ' aiiqua  eiufcemodi  portenta,  qux  talem  obitum  prxdiccre  vi- 
Cometa  & deantur:  fie  igit  non  erit  miru.fi  in  hominfi  interitu,jip  quo* 
alia  figna  totusmundtis  conditus  eft , aiiqua  ctiam appareant  figna , 8c 
aliquando  prodigia.  Adde  cp  ficut  qn  eft  aliquis, qui de  regefuoobmur- 
apparet  in  murat,reperiuntur  etia  qm  proeo  rclpondent : fic  plane  cum 
morte prin  modo  peccator  fuis  vitiis,&  lcclcribus  dc  Deo  fuo  tmmurmu 
cipum . ret , tandem  aliqn  creaturar  etiam  fenfiu  carentes , qua?  nunc 
Creaturt , quodammodo  diflimulant , pro  rege  fuo,&  creatore  refpon-  Q 
qua.  nunc  debunt,  feque  ipfas  contra  pcccatores  armabunt.  An  non  tibi 
quodamo-  videtur  £quu,vt  fi  quis  te pra?fentc,cui  lumen  praefcrs,&  que 
do  dijfimu  in  Icribcndoilluminas,  feribit  contra  te,  & multa  tibi  inurac 
hntpecca-  infanda,ei  lume  ipfiim  obfcurcs,&  extinguas?  Sic  plane  jquG 
tahominu  eft,vt  Deus  ca  tibi  luminaria  obfeuret,  &obtenebret,quoru 
in  iudicio  luce  abuteris  contra  Dcuni  faftorem  tuum,  qui  te  illuminar. 
contra  pec-  Cxterum  attente  confidera  quantu  peccatores  perterreficnr, 
catores  in-  & exanimabuntur,  cum  fe  dereliftos,  & fine  Deo  fa&orcftio 
furgunt . inueniet.  Si  enim  filij  Ifrael  exigua  etia,  & permodica  abfen 
Simile.  tiam  Moyfi  ferre  no  poterant,  quin  potius  tanqua  fi  fine  Deo  j£ 
Simile . eflent  ftatim  fibi  idolum  confinxerunt, in  cuius  confpeftu  fibi 
Exodi  3 z.  viderentur  aliquantulu  acquiefcere:  quid  in  iudicio  facinorofi 
Abjintia  homines  fcntient,cum  (corbatos  prxientia  Dei  fui  videbunc 
D«  quan-  in  fempiternu?  fiquando  Deus  dixit  ad  Moyfen;  Vade,  Afcen 
tu  erucia-  dede  loco  ifto  tu,&  populus  tuus,quc  eduxifti  de  terra  Aegy 
bit  damna  pti,&  mitta  prxcurforc  tui  Angelu , non  enim  afeenda  tecG: 
tot . tancopereluxit  populus  , & nullus  ex  more  indutuseftcultu 
Exodi  3 3.  fuo, quid  tunc  miferis  fiet,  cum  audient  terribile  ilia  vocemj 
Oet  ertatu  Ite  maledifti  in  ignem  ^ternum?  Sane  ficut  cum  Hebraeus  po 
ra  feruiut  pulus  Deo  fuo  feruiebat,  ocs  etia  creatura?  ipfi  populo  defer- 
Pti*  • uiebant : na  & mare  eos  Jibere  tranfire  permittebat,  & celum 

manna 


. V Convio  Secundd . 9 

A manna fuppcditabat,& acr  coturnices  miniArabat;.fc  Angeli 
roiniAeriaexhibebant  in  columna  ignis &nubis,&laxa  deni- 
qucipfa  limpidam  aquam  propinabant : cum  autem  populus  v. .. 
a Deo  fuo  auertebatur,etiam  creaturae  contra  ipfuminfurgc 
bant.  Sic  plane  pi js  & fandis  viris  omncs  creaturx  erunt  fau  . \ ■ [ 

trices, malts  vero  atque  impijs  ini  mica:  & adtierfatrices. 

Et  in  terrisprejjura  gentium  . Quhfi  dicax, homines  verfa-  Mali  in  itt 
buntur  in  maximis  anguAiis  & perplexitate,  ah;  alijs  aifocia-  dtcio  jud 
buntur,&  nullaminuenientc61b)ationem,imomagis  afthgcn  topereaffli 
tur, ficut  continget  in  inferno, vt  quanto  pltires  illuc  rendunt,  gentur. 

B tanto  maiorfit  confufio.  Vndediues  ille  Auarus  tantopere  Luc.  i<*. 
experebat  ne  fratres  fui  illuc  irent,  ac  magis  confunderctur . Creatur * 
Aduerteigiturquod  creaturx  fine  Deo  nullam  nobis  cxhibe  Deo 

re  pofiunt  confolationem,  Deus  tamen  potefi  fine  ipfis.  Vndc  nullam  ex 
mali  cum  fine  fine  Deoyquem  ipfimet  dcrelinqucre  voiuerut,  hibent  cm 
ideo  requiem  nullam  inuenientes  milerabiliteraffliguntur  : folatione. 
vndc  PfalmiAa  dicebat;  Timor  & tremor  vencrunt  luper  me,  Pfai.  y 4. 

& contexerunt  me  tenebrx . 

Pnconfufione  fonitus  marie.  Solet  etiam  mare  fuos  edere 
. fonitus, & vehementer  homines  perterrere . Vndc  non  imme  Matth.  8. 
C rito  dicebantdifcipuli;DominelaIuanos,perimus.  Videetia 

quam  terribiliter  iadatusfuerit  amarilonas  Propheta.Siigi  Iona:  1. 
tur  contra  Dei  amicositainfurgitmare,qualitcrputas  contra  Si  Jigntu» 
inimicos  intumelcet  ? fi  talia  func  tempefiatis  initia , qualem  malorti  in 
putas  fore  ipfam  tcmpcAacem?Sane  cum  Chri Aus  Dns  venit  iudtcio  td 
in  Ierulalem,etipfi  pueri  clamantes  ChriAi  benignitatem  & horrendous 
manfuetudincm,atqtie  humilitate  per fonabant:  in  iudicio  au  erunt, qua 
tern  vcl  fenfu  carentes creaturx ciusiuAitia  prxdicabunt.Et  li»  erunt. 
fane  ficut  in  corporali  mortc  hxc  cura  vehementer  vrit  homi  Jignata  ! 
ncm,cum  cofiderat  quid  de  fe  futurum  fit,&  in  quo  ftatu  poA  Simile. 

£>  mortem  verfabitur:  fic  plane  in  iudicio  vehementer  homines  Maliiniu 
timebunt,fintnefu;uripaleaantriticum,oucsanhxdi,  &an  dicio  vthe 
in  fornacem  nnlli  excant, tanquam  leledum  & probatum  au-  mentor  co- 
rum-, an  verb  denia  & rubiginofa  fpce  fint  omnino  obducendi.  an  git  Ha  — 

Pra  ttmore&expeflatione.  Hxc  maloru  futuroru  expeda-  buntur  . 
tio  vchemeter  diAorqucbit  malos, ficut  ille  qui  capite  damna  Simile, 
cus  eA, vehementer  cruciatnr.qh  fentit  ad  fe  venicntecarnifi- 
ccm,quideipfofuppliciu  fumpturuseA.  Eritigitur  magnum 
diferime  in  iudicio  inter  bonos&  malos  in  iplaexpcdatione: 
na  malis  erit  hxc  expedatio  tanqua  initium  quoddani  p^na- 
rum  inferni, bonis  verb  erit  tanq.  initium  quoddani  lxtitix  & 
tucuditatis:  vnde  rubus  illequiardcbat&  non  ebburebatur, 

Cone.  Quadr.  Tom.  I.  B figni- 


Dom . /.  in  Aduentu  Domini . 

Ixo. t.  fignificat  buiufmodi  expe&ationem  in  bonis, qui  tametfi  earn  E 

Exo.  7.  8.  fentiant,non  tamcn  confumentur.necipfi  fuccumbent : JEgy 
9'  & 10.  ptiacx  autcm  plagx  denotant  calamitates  malorum.  Et  certc 
ficut  eifdem  plagis  triilabantur  /Egyptij  , & Jxtabantur  He- 
Exo.  14.  brxi,ficerit  dehacexpe&atione;&  ficut  idem  mare  alios  de- 
merit,& alijs  iter  prxbuit,  fic  erit  in  iudicio  quado huiufmo 
di  mala  euenient.Vnde  Chriflus  dixit  viris  pijs , Refpicite,& 
D.Hiero.  lenate  capita  veftra . Quod  fi  B.  Hieronymus  ctin  prxfenti 
Si  folaiu-  vita  coniiitutus,fibi  videbatur  audire  clangentem  tubam:  fur 
dicij  eogi-  gite  mortui,vcnite  ad  iudicium:  & maximopere  commoueba- 
latio  hor-  tur: quanto putas  tcrrore  cocutientur  mali, tot tantifq;  valla-  F 
rihihs  eft,  ti  malorum  gcneribus?  Hoc  etiam  in  hac  vita  vfu  venire  vide- 
quato  hor  mus,  vt  fcilicet  boni  in  mortetanquam  in  portu  tranquilifli- 
ribilius  ip  mo  maximc  deleftcnturj& contra  mali,veiiementiflime  cru- 
fum  iudi - cientur : fiquidcm  boni  in  hac  vita  fentiunt  fe  exules  & in  me 
tiutn  futu  dio  ftruthionum  ambulare , & ideo  gaudent  in  difceflu  : mail 
rum  eft  f vero  triftantur  cp  derelinquant  dclicias  fuas  & voluptates  qui 
Mors  ho-  bus  tantopere  oblcftabantur : borti  deleftantur  quod  venerit 
pi;  grata,  iam  tempus colligendorum  fruftuum,nam;  Quae  leminauerit 
malts  acer  homo,hxc&metet,vtait  Apofiolus.  Et  Pfalmiftaair.  Eun 
htu.  tesibant  & flebant  mittentcs  femina  fua;  venientcs  autem  G 
Gal.  6.  venient  cum  exultatione  portantes  manipulos  fuos. 

Pfal.  1 if.  Tunc  vide  hunt  filium  hominis . Inhocquidem  iudicijdic 
In  iudicio  apertiflime  Deusquam  fit  iuftus  declarabit,  & mali  ct  hoc  ip 
Veus jp fuo  fum  tellificabuntur,  cum  fe  confufos  videbunt  ante  confpe&u 
honore  & filij  hominis.  fi  enim  ante  ipfum  confefTorem  folum,erubefci 
iufiitia  re  mus  prx  pudore  & verecundia  maximopere , & vix  audemus 

f iondchit . peccatum  vnum  aut  alterum  aperire : quanta  putas  erit  tunc 
imile.  verecundia  & confufio  faciei  peccatoribus,  cum  viderint  pec- 
Erubefcet  cata  fua  omnia  Deo,  Angelis  & hominibus  in  publico  Thea- 
vehemen  - tro  manifeftari  ? Non  tamen  crubefccnt  boni  quamuis  in  vi-  j£ 
ter  in  iudi  ta  pcccauerint , quandoquidem  vulnera  peccarorum  fuorum 
tio  mali . paenitentix  pharmaco  curarunt  & abftcrferunt, ficut  nec  eru- 
Simile.  befcit  inuiftus  miles  vulnera  fua  patefacere,  qux  fibi  pro  re- 
Hoc  quidc  gis  fui  gloria  infli&a  funt : tunc  videbunt.  confidera  peccator 
tempus  eft  quod  fit  nunc,  & tunc:  nunc  quidem  tuumell,  tunc  aut  Dei  z 
nunc  malo  quando  igitur  magis  nunc  in  delieijs  verfaberis,  tanto  magis 
r«  , fed  iu  tunc  ingemifccs  & punieris  . Tunc  quidem  abfeondita  multa 
diciu  erit  & fecreta  nobis  manifeila  ficnt,qux  nunc  nos  latent,  vt  quo- 
tunc  Dei.  modo  Iudas  qui  erat  Apoftolus  danatus  fit , & latro  qui  erac 
facinoroiiis  faluus  fa&us  fit:  cur  mali  profperentur  & boni  af- 
fligantur : cur  facinorofi  homines  fxpe  plus  viuant  quaro  bo- 
rn, 


fits 

■A 

ter 
r It 
os  i 
iul'n 
aid 
m 
m'le 

IKS 

nib 

:wfc 

ailis 

ieot 

in® 

:od 

of 

art 

jDtS 

.&* 

sins 

djit 

boc» 

$ 

jbfta 

CfflB 

:to« 

rp» 

[bo- 

jnfri 

OtOB 

:bii- 

ort- 

cater 

Dei; 

n$ 

unis 

quo- 

in* 

ni^ 

nbo* 

it 


. Ccncio  Secundd.\  .w<\(X  io 

. ni,qui  etiam  in  tenera  attate  frequenter  moriunair . Vir  hia-  Multtu 
lus  nunc  omnia  fibiputat  licere  ,8t  in  omnibus  fup&he  fege-  nune 
rit.ncque  Dei  fui  recordatur:  vnde  Pialmifta  ait  • Dixit  infi-  jfunt  occul 
piensincorde  fuo,  noncftDeus . Sed  tamencaueatfibidili-  ta,  pate- 
gcter,quia  quanto  plus  nunc  Dei  patientia  abutitur,  rato  ma  bunt  in  iu 

gis  tunc  Dei  vltioncexperietur&fubibit.  Prxclare  quidem  ditto. 
orribilem  hunc  diemprarcauebat  & prxuidcbat  S. lob, cum  Pfal.fa. 

>diceret ; Quis  mihi  hoc  tribuar,vt  in  inferno  protegas  me,  & lob  14. 
a bfcondas  me  donee  pertranfeat  furor  tuus?  Quod  fi  ante  Matth.  2. 
Chrilium  recens natO  con  tremi  Icunt reges  in  prxl  epio,  fi  He  Ioan.z . 

$ rodes  & 01s  Hierofolyma  cu  eo  coturbatur : fi  in  came  adhuc  loan.  1 8. 
mortali  pofitus,principes  Synagogx  flagcllo  de  templo  expel  Matt.  27. 
lit; fi  /olo  verboarmatoscotra  (emilitcs  inhorto  profternit;  Luc.  25. 
fi  in  cruce  ligatus,cxlumquc  terramque  fonitu  concutir,faxa  Matt. 17. 
cofringit,monumenta  pandit,mortuos  exfufeirat,  velum tepli  Mar.p. 
difeindit:  quid  putas  folutis  manibus  faciet,&  in  corpore  glo-  Pfal.  96. 
rificatocbfiitutus  ?fi  in  mote  Thabor  tres  firmiflimas  colum  Nullus  po 
rias  Ecdefixpcrtcrret  & demolitur  /olo  verbo, quid  tunc  futu  tefi  fatis 
rum  eft  cumdnsin  maieftateveniet,  &ciimnubes  &caligo  pro  digni- 
erunt  in  circuitu  eius?  lane  meaquidi  fententia  itares  habet,  fate  berro 
C ficut  fatis  pro  fua  atrocitatepeccatu  ipfum  nullus  poderare  rem  dieivl 
pot,&  quanta  fit  cius  grauitas  patefacere : fic  nullus  fatis  pro  timi  aperi 
dignitate  aperire  poteft  quam  horrendum  futurum  fit  ipliim  rt> . 

Dei  iudicium.  Et  ficut  nec  oculus  vidit,nccaurisaudiuit,nec  i.Cor.2. 
in  cor  hominis  afcendit,qtT  prxparauit  Deus  diligentibus  fe:  Simile, 
fic  nullus  fatis  debite  xftimare  valet  quantu  futuru  fit  malo- 
rum  fiippliciu  in  illo  tremedo  dic,&  irf  ac  calamitatis  pleno. 

Leuate capita  veflra.Dkem  quidc  mali  bonis  in  vltimodie,  Quid  in- 
cur  oblecro  tata  ante  oculos  propofita  calamitatum  mole,  in  ttrrogabiit 
]xtitia&  gaudio  verfamini  ? qui  refpondebunt  malis  quodre  mali  bones 
fpondebantolim  filii  Ifrael,  cum  captiui  in  Babylonia  define-  in  iudicio. 
rentur, tempore  Cyri  & Darii  regis : nihil  nos  hare  mala  pre-  2.Par.jd. 
mtmr,quandoquidem  poftipfaftatimlibertatem  & quictem  i.Eldr.  I. 
confequemur.Vnde  Pialmifta  dicebat.Deusnofterrefugium  Pfal.  4J. 
& virtus,  propterea  non  timebimus . Porro  in  hoc  vltirno  die  Sortes  com 
lortes  & vices  commutabuntur;  nam  mali  tunc  erunt  in  Hye  mutabun- 
mc,qui  in  hoc  mundo  fua  habucrut  xftatem;  & boni  tunc  iu  tur  malo- 
eundam  habebunt  xftatem, qui  hie  feuam  Hyemem  perpe/fi  rum  & be 
funt:  item  qui  hiefuerut  in  dextera  deJiciarum  & voluptatu,  norum~>. 
tunc  erunt  in  finiftra  miferiai  mn  & calamitatO:  & contra  boni 
potientur  tunc  amxnirate  ilia  & iucunditate  fempiterna , in 
dextera  colIocati.Cotinget  igitur  quod  dim  filiis  Iofeph  con 

B 2 tigilfe 


o r T)om.  l^wAtHtteniu  Domini, 

Gen.  48.  tigiffc  faers  ceftantur  liters.  Nam  cum  lofeph  exiftimaret  cp  j 
t f.  Mana(rcfiliutfprimogenitus,quihitdextrahabebac,etinbe- 
nedi&ionc  patrisfui  Iacob  dextera  diet  habitants, &Ephrain 
• v.i  “ finiftram,commutans  tame  manus  Iacobi  in  dextera  Ephrain 

t i .r.  * conftituit,  &in  finiitra  Manaflen , non  valuit  vnquam  lofeph 
commutatas  manus  transferre,  licet  apprehenfampatris  maa 
Sentential  num  leuare  conatus  fit  de  capitc  Ephrain , & apponere  litper 
•vltimi  in-  caput  Manafle.  Sicprofe<ftb  in  die  iudicij  nullus  potent  vl  Jo 
dkif  irre~  pa&ocomutatas  manus  transferre,fcd  potiusqui in  hoc  mun 
uocabilis . do  dexteram  habuit,tunc  habiturus  eft  finiftram  rnec  valebfit 

cxlicolsaliqui,aut genitrix  virgo(qui  ramen  n&intercedent)  p 
aliqua  ratione  tanquam  lofeph  huiufmodi  fortes  immutare, 
t quin  potius  in  fempiternum  mali  in  finiftra coflituentur,  qui 
hie  in  delieijs  vixerunt,  & boni  in  dextera  confidebunr,  qui  in 
hoc  mundo  pro  Chrifto  tot  tantofque  Jabores  fnftinuerunt,& 
perfecutiones  pafli  funt  :atqueitaftBrigidam  Hyemem  expe 
rientur,hi  verb  arftate  fempiternx  beautudinis  perfruentur. 

\ . : :■  :* ; .1 /•  Tj  » / * i . i /.:ff 

Dominica  prima  Aduentus. 

CO  NCIO  TERTI  A.  G 

Time nrn*  R v N T fisna  tn  Sole  & Luf!a>  (S'  Kellis . Luc.  2 1. 

Deum qui  Matth.24.  Mar.  13.  Aiqufi  planeelfct,  vt  p!opte^ 

/^i^<>rri/f-  amorem  Dei  apcccatis  ccflaremus:  fedqnhxc 

cus  veniet  noscura  no  tagit,  faltem  pp  cius  horribiles  pena* 

in  iudicio.  metuamus,&  vitiofam  vita  deponamus.  Na  & poeta  canthar 
Oder tmt  peccare  boni,  virtutis  amore  : 

Oderunt  peccare  tnaliformidine  p ana. . 

Mulraquidem  exempla  dc  vtroque  horum  recenferi  pofl 
funt  ex  facris  literis.  Ad  amorem  enim  nos  facile  mouere  pot,  H 
fi  confideremus,  quantum  Deus  fuos  amet  & diligat,  vnde  et 
Zacha.2.  dicit  ; Qiti  vos  tangit,tangitpnpillam  oculi  mei.Item,Anee 
Pial.jto.  lisfuis  mandauitdcte,  vt  cuftodiantte  in  omnibus  vijstuis  : 
in  manibus  portabunt  te,ne  forte  offendas  ad  lapidem  pedem 
Pfal.  3d.  tuum.  Et  rurfum,  Si  cccidcrit  non  col!idetur,quia  dnsfuppo 
Pfal.  3 3.  nit  manum  fuam . Item,  Cuftodit  dortiinus  omnia  ofla  eoru 
Luc.  1 2.  vnum  ex  his  non  cotcretur.  Et  per  Luc3m  Dominus  aitjOrn 
Ua.  66.  nes  capilli  capitis  veftri  numerati  funt . Et  Ifaias  quidem  di- 
cit,c.dd.  Ad  vbera  portabimini  fnpcr  genua  blandictur  vo 

I fa.  dy.  bis.Et  alibi,  Antequam  clament  ad  me.exaudiam  eos.videct 

qnam  magnificc  & perliberaliter  exprnet  feruos  fuos : na  Elt- 

faeus 


Co/tclo  Tiertid . •'  ^ 


ii 


IMtl 

tin* 


iofcf 
ro  tr- 
eble 
nu!» 
NM 
tics 
mb 
nutzt 
w,« 

If" 

naM 

mc» 

raw 


IGH 

.■ops 

|ite 

PCM 

nth 


ripof- 
tpSi! 
lit  it 
Atjt 
i tins'. 

fupp 

eorif 

;;0s 
m ■& 
ur» 
idcS 
ifip 


A faeus  8c  multi  alij  Deiferui  in  nomine  Domini  mortodsfiifu  4 .Reg. 4. 
tsrtint.  Qnis  igitur  tam  ferreus  fcrit  & excors,qtii  Deitm  e*  tci  An.ernut 
to  corde  non  amet  & diligat,  curtiMhto  iple  n6s  prolequatnr  Deum  qui 
amore?  Quod  fi  prxterea  tellimonia  qu  arras, pp  qti*  Deum  ttmtopere 
timere  debeas,quod  quaeiu  telfirrtoniu  locupletius  cflepotell  run  umati 
ijuam  hodiernum  Euangelium.in  quo  fit  metio  dehorribiliil  Timcamus 
h>  iudicij  die-?  Si  igitur  te  Dei  amor  a peccatis  non  cohibct  & iterna  fup 
Cdctcit,  at  certe  te  prohibeat,  terreatq;  timor  iuditij , inetus  plicitu . 
gehenns,  terreant  laquei  mortis, dolpres  inferm,  ignis  vrens, 
vermis rodens,&  tartarea  flamma,  ex  talium  quide  confidera 
JB  tione  Deum  time, & haecoo  formidabis.  Noueris  proindete, 
difee qua;  peccantibus  Deus  cominctur : et  cum  timcas,qtiia 
Inirium  lapientiar  timor  Dni.Naoi  certequcmadmodu  ex  no  Ecd.  r. 
titiarua  venit  in  te  timor  Dei,  atqueex  Deinotitia  nalcitur 
amorfic  e contrario  de  ignoratia  toi  fuperbia,ac  de  Dei  igno 
rantia  venit  defperatio.  Eli  plane  illeamor&  timor  Dei/vt 
Clemens  Alexandrinus  ait,coluna  ilia  ignis  atque  nubis.qua;  Cle.  Ale- 
filios  Ifracl  in  delcrto  pra*ccdebat.Nubis  enim  inquit  ell  refri  xand. 
gerare, ignis  vero  contra  comburerearque  vaftare.Quosergo  Exo.  14. 
hubes  non  fotiet, ignis  vaftatj  & ideo  quifquis  rci jcit  vmbram 
C rcfrtgerantc,ignem  fenitetcomburemc.  Idem  et  fub  alia  Me 

taphoraapud  Hieremiam  Propbetam  Dns  fignificauit,ait.n.  Hier.  r. 
■Quid  tu  vides  Hieremia?Et  ille,viigani  vigilante  ego  video . Amemur 
, Abcodem^;  rurfus  interrogatusquid  uidcrct,olla  inquit  fuc  & timta- 
-cenfam  ego  vidco,&  facie  eius  a facie  Aquiloms.Hoc  fane  ta  musDtu. 
to  virga;  nomine  paternadifciplinam  Dei  intclligimus,qua  is  . 

■flagellar  oem  quern  recipitfiliu, no  vtcuertar,fed  utcorrigat.  Hebr.  zz. 
Quemadmodu  enim  pallor  virga  vtitur,  qua  ones  a deuijs  iti  Simile, 
nenbus  ad  redla  deducat,  non  qua  oucslardat;  ita  Dns  facere 
colueuit.Quid  aut  fignificetolia  fuccenfa,declarat  D.Chryf.  D.Chryk 
d}  dicens,q>  ei  qui  pa  ter  na?  virga?  caltiga  tione  no  rccipit,olla  fiic 

cen/a  ideft  gehenna  ignis  parata  elt : porro  elefti  vt  ait  Greg.  Greg.  lib. 
?|diu  in  hac  vita  lunt,(ecuritatis  fibi  confidencia  non  promit-  20 . Mo- 
tunt.Horis.n.omnibuscbtratentamctalufpefti.occulti  hoflis  ral.c.j. 
infidias  metuut.qui  ct  tentatione  ceHante,vel  fola  grauiter  fii  Serui  Dei 
fpicioneturbant.Na  multis fjpegraue perictilu  incauta lecuri  cautt  vi- 
us  fuit,  vt  callidi  hollis  infidias  no  tentati  fed  ia  prollrati  co-  uunc.. 
gnolceret.  Vigilandu  quippe  Ip  ell,  vt  mens  continue  folicita  In  virtu - 
nunq.  relaxet  intetione  luperna,ne  laboriofa  deferes  in  cogita  tit  officio 
tiomb.  fluxis  quafi  in  quibufda  mollib.flrametis  iaces, venieti  femptr  con 
corruptori  diabolo  mes  le  relbluta  pllituat.at  verb  ell  ad  cer-  tinere  not 
tame  aduerfarij  erigedus  aninms;fcmp  cotta occultas  infidias  dtbtmus. 

‘ B 3 caucela 


■<  Dom.  L in  Aduentu  Domini . 

A • « » ••  * » l • 4%\'«  ^7  % 

Abac. z.  cautcla  prouidenda.  Hinc emm  Abacuc  Prophetaait;  Super  £ 
Hier.3.  cuftodiam  meam  llabo.  Hinc  rurfiim  feriptum  ell:  Statue  tibi 
fpcculu,  pone  tibi  amaritudines,  qui  Euangclizas  Sion.  Hinc 
Prou.jtf.  per  SalomonediciturjBeacus  vir  qujfempcreftpauidus.Hmc 
Cant.  3.  iterurn  dicitj  Vniufcuiufque  enlis  fuper  femur  fuum  pp  ti- 
niores  no&urnos : nofturni  quippe  timorcs  funt  inlidis  tenta 
tipnis  occults ; ends  aut  fuper  femur  ell  cuftodia  vigi Ians, car 
Carnis  ille  nis  lllecebras  piemens.  Neergo  nofturnus  timor,idell  occul- 
tebra  fn-  ta  & repentina  tentatio  fubrepat,lemper  needle  ell,  vt  femur 
nade.  funt.  nolirum  fuperpolitus  cuftodis  cnfisprcmat.Csterum  quatn 
Mutij  See  magnificis  quslo  verbis  feriptores  gentium  illam  Mutij  See-  F 
uols  exe-  uols  altitudmem  & inut&ianimirobur  predicant,  quo  breui 
plum . quodam  temporis  fpatio  extremum  brachium  face  ignis  lup- 
Seneca.  pofita,immotus  retinucm?  Ego  inquit  Seneca  non  dubito  ma 
lnftrnicru  gislaudarc  truncam  & retorridammanum  Mutij, quameuiu- 
tiatus  fa-  leunque  viri  fortiflimi  faluam  atque  illslam.lletit  inquit  ho- 
tis  explica  Ilium  flammarumq;  contemptor,  & manu  liiam  in  hollili  fo- 
ri non  po - culo  diftillante  fpetfauir,  donee  Porlenna  rex  cuius  fauebac, 
tefi  quan-  gloria:  inuidit,&  inuito  ignem  cripi  iuflit.  Si  igitur  immancm 
tusfit.  cruciatu  iudicamus  brachium  lolum  in  igne  ad  breue  tempo- 
Solus Deut  ris  fpatium  torrendum  deftituere : Quis  verbo exprimere  aut  Q 
comp reben  mente  confequi  poterit , qualis ille  cruciatus  futurus  lit,  cum 
dere  potefl  non  brachiO  lolum,fed  et  corporis  membra , non  ad  tempus  , 
qudtus  fit  fed  in  omni  sternitate  vltricibus  flanimiscruciada  funt?Qug 
inferni  cru  igitur  mens, qus  ratio,  hoc  tin  fupplicium  squa  lance  ponde 
ciatus . rare  queat?Non  dubium  quin  id, quod  nulla  temporis  menfii 

ra  circunfcribitur,  nulla  et  creata  mente  comprehendi  polfit . 
Sola  igitur  increata  mens, hoc  eft  Dei  fiiius,qui  huius  tati  ma 
li  magnitudine  perfe&e  comprchendit,gemitu  ct  fuo  eius  ma 
gnitudinem  declarauit  & aperuit . Quare  et  atque  et  cogita, 
Bern.  fup.  vt  ait  Bcrnardus, cuius  lit  formidinis&  terroris,tuu  atque  om  H 
Cant.  Ter.  niu  contemplilfefa&orem,&  dnm  maiellatis  offend  1 He. Maie 
16.  ftatis  quidem  ell  timeri , domini  eft  timeri,  & maxime  huius 

Simile . maiellatis, huiufquc  domini.  Quod  li  rcum  Regis  maiellatis 

Ejfrontes  quamuis  humans , humanis  legibus  capite  truncari , ple&iq; 
funt  plane  lancitum  eft, quis  oblecro  finis  contemnentiumdiuinam  om- 
feccatores.  nipotentiam  elfe  poterit  ? Et  qua  tandem  fronte  tantam  maie 
. ftatem  audebit  irritare  vilis  puluiculus , vnico  leui  flatu  mox 
Laur.Iuft.  dilpergendus,  & minime  recolligendus  ? 
li.de  ligno  Cum  ergo  tarn  magni  ponderis  lit  timor  dni,ait  Laur.Iuft. 
vits . c.  4.  intelligamus  qus  lint  ilia  qus  humano  cordi  poftint  incutere 
de  timo.  umoretu.  Primo  iuque  occurrit  cbfiderauo  vehementiflima: 

palfionix 


v Concio  T ertia . 12 

«A  paflionis  Chrifti,ex  qualitate  ftquidem  pharmaci  cognofdtur 

facile  vehementia  languoris;  cofpui  namque  Chriftus  uoluir,  Timor  Dei 
vc  nos  lauaret:  velari  uoluit,vt  vclamen  culpx  & ignorantix  a quibus  con 
cordibus  noftrisauferret:  in  capitc  pcrcuti,vt  caput  noftru  fci-  fiderationi 
licet  Adam  fanitati  reftitueret : colaphis  c£ di  & verbis  deride  bus  nutria 
ri,vtnoslabijs&operibusipfum  laudaremus:  demum  occidi  tur.  * 
tur,vt  vulneribus  noltris  prxtiolofanguinis  illius  Balfamo  me  Prim a con 
deatur:  fufus  ftquidem  eft  cruor  mcdici,  & fa&us  eft  medica-  fidcratio. 
mentum  phrcnetici.  Agnofcamus  igitur  iam  tandem  qua  gra- 
uia  lint  noltra  vulnera,pro  quibus  necefle  fuit  dnm  Ielum  vul 

£ nerari.Sccundbadhibcredebemus  confiderationcnoftrxcul  SecundacS 
px . Si  cnim  tm  timet  aliquis  quidem  vir  criminofus,  qui  feit  fidcratio. 
le  rcum  e(Teuniuscriminis,cum  eft  in  confpeftu  terreni  prin- 
cipisjquancum  horrerc  debet  qui  multorum  reu  I'c  efle  agno- 
feit  deliftorfi,de  examine  regis  xterni  ? & ft  tanta  cura  perti- 
mefeitur  iudiciu  pulueris>qua  intentjonc  cogicandii,  & qua  di 
ligentiaformidandft  eft  iudiciu  tantx  maicftatisrlta  ergo  pr£ 
fentis  temporis  eft  agenda  lxtitia,vt  nunqua  amaritudo  & ti- 
mor  fequetis  iudicij  recedat  a niemoria.  Tertio  adliibere  de-  Tertia  con 
bemus  conftderatione  mifcricordi^  Dei,quam  nobis  exhibet  fidcratio. 

.C  in  prxfenti,quxeftindiciumagnicudinisiuftitixquaexhibc 
bitin  futuro;  lento  enim  gradu  ad  vindida  Dei  procedit  ira , 
tarditatemfy  iupplicij  grauitatecopenlat;  Altiflimusctenim  Eccl.f. 
patiens  eft  redditorrpatiens  vero  redditor  dr, quia  quos  diu  vc 
conuertantur  tolcrat,non  conuerfos  dunus  damnat:  & quato 
diutius  expc&at  vt  emendentur,  tanto  grauius  iudicabit  ft  ne 
glexerint.  Quarto  adhibere  debemus  conftderatione  operum  Quart*  cS 
tuftitixqux  a deo  fa&a  legunturfi  enim  Angelis  peccatibus  fideratio. 
Deus  non  pepercit,  quanto  uiagis  qui  habitant  domos  lutcas  Simile. 
&terrenQhabentfundamentri,con(umenturveluta  tinea,  ft  lob 4. 

D Dei  madata  prxterierintPRecordareobfccroquatopereappa  Gen.  7. 
merit iuftitia  Dei  indiIuuio,inrubuerftoncSodomx,&alijs  Gen.ip. 
huiufmodi  naufragi  js,  & inde  facile  colliges  quo  cum  vult  ca- 
ftiget  Deus.Quintoadhiberedebemusconfiderationcm  faci  Quint* cS 
licatis  labendi  turn  fpirituali ter,tum  ct  corporalitcr,quod  quo  fidcratio . 
cidiein  multis  cernitur.vnde  nimium  prxeeps  eft,qui  tranftre 
contendit,  vbi  confpcxerit  ahum  cecidifle;&  vehenieter  effrj- 
nis  ac  proeax  eft,  non  timens  ex  alieno  cafu : amator  aut  falu- 
tis  fiix  eft,  qui  alienx  mortis  incurfu  ,&  cladibus  exterorum 
atque  naufragi  js  prouidus  vitx  fux  faftus  eft  gubernator.Sex  Scxta  con - 
to  habere  debemus  conftderationem  omnipotentix  Dei , cui  fidcratio. 
rciiiterc  nemo  p6t»&  quern  nullus  poteft  eftugere,de quo  per 

B 4 Moyfeu 


rDom.  /.  in  Aduentu  Domini  . 

•Moyfetr  dicitur.  Videte  q>  ego  fum  folus,  & non  He  alias  prx-  £ 
» ter  me,ego  occidam,&  ego  viuere  faciam:  Ec  alibi  iegitur,  VI 

Septim * co  tionem  cjpiam,&  nonrehftet  mihi  homo.  Septimo  adhibere 
Jideratio.  debemus  confidcratione  iapientix  Dei  perfpicuc  videntis  om 
Heb.4.  nia,qus  nuda  & aperta  funt  oculis  ems.Magnaq;  proind^de- 
mentia  eft,fi  diftimularc  volumus  & non  timere,  inditia  nam 
t que  nobis  eft  quxdam  probitatis  necellitas  , cu  agamus  cora 

08  an*  co  oculis  iudicis  cun  da  ccrncntis.  Odaub  adhibere  debemus  co 
Jideratio.  fideratione  zeli  dtuinx  iuftitix , qui  ex  hoc  apparer,  q,  Dcus 
pater  potius  voluit  vt  vmgeniius  fuus  penam  qua  debebat  ho 
Horn. 8.  minfi genus, foluerct, qua li earn iple gratis di(nuteret;q> lino  f 

pcpcrcit  proprio  filio,nunquid  parcel  figmentorNunquid  par 
Nona  con-  cetferuo  nequam?Nono  adhibere  debemus  confiderationem 
Jideratio.  extremi  iudicij, cuius  mentio  fit  in  S.  Euangelio  hodicrno,at- 
Securitate  que  vt  cxiftimo,qiiia  tam  fxpe  lllud  prxdicari  auditis,  co  bre 
habemus  uiorcs  & mobihorcs  radices  in  veilris  aniniis  agit  ac  propaga- 
falfam  c-  tur.  Olim  quide  vt  facra  teftatur  paginajmilit  Dens  duos  An 
bliuifcetes  gelos  ad  Loth,prxdicaturos  fubuerfionc  Sodomx  & aliaru  ci 
hue  diem.  uitatu,qui  hocipfum  generis  fuis  denuneiauitjdicensjfurgite, 
Gen.  1 9.  egredimini  de  loco  iito,quia  dclebit  Dhs  ciuitatc  hanc:  viftis 
Timeam9  in  cftcis,vt  ibidem  dicit  feriptura,  quafi  ludens  loqui.  fandu  G 
lominatio  ct  Noe  vniuerfalediluuifi  prxdicantcm,  ocslubfannabant,cu 
net  Dei.  diceret  eis  pp  inundantia  peccata  fore  ct  aquaru  inundatione 

delendu  orbem.Et  tn  quid  accidcrit  vide,na  & illi  igne^;  ful- 
phureq;  conflagrarunt,  & hi  aquaru  colluuione  atqucabyfio 
pcrierunt.Quidigiturfratres  velut alias  resagentes&ofcita- 
bundi  hodierna  auditis  do&rinam?Quid  cundamini?  Quor- 
fum  nonarrigitis  aurcs  ? Certc  fiiuftam  viucrcmus  vita, non 
Deum  obit  eflet  quod  metticremus  hmoi  diem,imo  verb  ilium  totis  prar 
uifeuntur  cordijs  anhelaremus,expe&antes  cu  Apoftolo  beatam fpc,& 
qui nonjje  aduentu  glorig  magni  Dci,&  faluatoris noftri  Iefu  Chriftijcu  H 
rant  etui  th  vitiofe  viuamus,  & tanqua  meflem  nulla  in  ilia  zftate  re- 
mercedem.  portaturi.idcirco  cunftamur,ofcitamus,ncgligimus : boni  ve- 
ro lztantur  plurimu  confiderantes  hmoi  diem, in  quo  immar 
cefcibili  corona  corpusq;  animus^;  donabutur:  dicentq;  cum 
2.Tim.4.  Paulo,  Bonum  certamcn  certaui,curfum  confummaui,fidem 
Solet  nos  feruaui:  in  reliquo  repolita  eft  mihi  corona  iuftitiz,quam  red 
Deus  mono  dec  mihi  Dhs  in  ilia  die  iuftus  iudex,  non  folum  aut  mihi, fed 
re  vt  corri  & his  qui  diligunt  aduentu  eius.  Caeterum  monet  nos  Chri- 
gamur . ftus  Dns  in  hodierno  Euangelio  de  his  quat  cotingere  debent 
in  iudicio,vt  cu  uenerint,prxmcditati  accedamus:  folet  enim 
Dcus  multo  antequa  aoimaducrtatin  malos , cofdcm  mone- 

re,  vt 

X . . , • ^ 


Concio  T ertid . 13 

A.  re,vt  caueant  fibi,ne  imparaci  inueniantur.  Hincmdnuit  He- 
brxum  populu  priufquam ei  calamitates  mfligerec  dicens per 
Hicr.  Annuntiatein  Iuda,&  in  Hierufalcm  auditu  facite:  lo-  Hier.  4. 
quimini  & canite  tuba  in  terra,clamate  former.  Adde  q>  poft  Gen.  6. 
quam  in  diiuuio  cominatus  fuit , adhuc  per  totos  ccntu  annos  & 7. 
ad  p£ nitetiam  oes  expedauit,&  plures  adhuc expedaflct  an- 
nos,  nifi  id  illoru  demerita  prxclufiifcnt . Quin  & dlgyptios 
. pueros  Hebrgoru  fubmcrgentes  & multa  alia  nefanda  patran  PrafloU- 
tes,expedaui  t ad  penitentia  oduaginta  annos,  & cos  fubinde  tur  Deus 
monuitde  varijscafamitatibus  impendentibus.Iudxosetip-  tnalos  vt 
.35  fum  crncifigcntes, ad  penitentia  quadraginta  annos  prxflola-  ppniteat. 
tus  eft  vtconuercerenrur,  atqueuariasipfis  miferias,  varia^; 
prodigiaeuentura  fx pe  denuntiauit,adeo  vt  ct  in  acre  armati 
difcurrentesapparcrentfuper  Hierufalem,&  varix  horribiles  z.Mac.f. 
voces  audirentur.  Hoc  ct  prxltac  in  hodierno  cuangcIio,ccr- 
tos  nos  reddens  dc  futuris  calamitatibus  in  iudicio : nec  mirfi 
plane, ft  enim  Iudxos&  alios  populos  dc  minoribus  calamita 
tibus  monuit,quid  ni  maiores  iftas  & noftram  mente  fuperan 
tes  crudeliflimas  pfnas  denuntiaflet  ? Et  certe  quemadmodu  Similitu- 
cu  taurusaliquisfunbunduscurfu  exagitandus  eft,  prxconis  do  fplen- 
C vocemonenturoe$,vtfibidiligenterattendar,&prouidiparc  dida. 
tes  chariffimos  fibi  gnatos  monent,  vt  in  feneftras  aliquas  vel 
editiflima  teda  conicendant,ne  a tauro  lxdatur:  ftc  plane  ho 
dierno  euangelio  tanqua  prxconis  vocemonemur,vt  nobis  di 
ligenterprofpiciamus,nc  forte  cu  iratus  Chriftusdhs  in  vlti- 
mo  die  ucniet,eius  terribili  lententia  feriamur,&  in  perpetuu  Maxims 
condemnemur.C^teru  diligenter  c6fiderarcdebernus,quato  perfruetur 
gaudio&  Ixtitia  perfruetur anima  viri  iuftil  hoc  die, qn  cum  latitia  ant 
corpore  coniungetur,  vt  in  ipfum  etgloriam  fua  refundat,&  muiufti  cu 
qm  particeps  fuit  laborum,et  tanti  prxnu j tantxq;  iucundita  corpori  tS 
X>  tis  exors  non  fit, habeatq;  fibi  angelum  aftiftente  & miniftran  iungetur. 
te,fibi  dcitii  ftatim  atquein  haneprodijt  lucc,&  vitalescarpfic  Maxima. + 
auras; qui  quide  maxime  Ixtabitur  de  fui  clictuli  profpero  & affeietur 
terq;  quaterq,  felici  fucccflu  & ftatu.Cotra  vero  viri  mali  ala  triftitia  a- 
in  nuximoerit  ludu  & fqualore,qft  in  corpus  feremeaturam  nimaimpif 
rentier, ipfumq;  diris  execratiomb.perlequetmalediceshora  quado  cor 
in  qua  tale  fibi  comite  nada  eft.  O me  infeliee  dicct,q  vt  tibi  port  coniu 
placcre,  & tuis  voluplatibus  atque  delieijs  inferuirem,  in  tm  getur. 
miferiaru  gurgitem  demerfa  fum.Quare  accede  ia  infelicifli-  Dialogif- 
mC  corpus, vt  fis  ct  particeps  tormentoru,cum  fueris  hortator  musanimp 
malorfi:  malcdida lingua  q tot  tantasq;  blafphemias  & periu  impij  cum 
riaprotulifti;  maledidx  tnanus  q aliena  diripuiftis.maledidi  corpora . 

oculi 


v *Dom,  I.  in  Aduentu  Domini . 

octili  qui  carnis  delicias  cocupiuiftis:  maledifta?  aures  qu*  ad 
proximorum  ignominias  audiendas  patefatfa?  eftis.-malediafi 
dcmquc  cor, in  quo  tanqua  in  fornace  tam  horrenda  fcelerum 
n j j ■ §enera  fabrefada  funt.  Quid  porro  dicet  huius  anima?  cufto- 

Suidduat  d«*  pr*pofitus?Oteinfelicem  ait  anima, quam  imprudcnter 

Ang.prepo  meis  falutanbus  monitis abufa es.  Quam  fxpc mihi  reftitifli? 
Jitui  cuflo-  quanta  nefanda  me  prxfente  facere  non  erubuifli?  Secede, fe- 
dta  vtrt  tm  cede  ig.tur  iam  a me,&  dignam  tuis  fceleribus  recipe  merce- 
ry . dq,tormenta  vjdcJicct  fempiterna.atque  hornficos  cruciatus. 

Qualisquxfotuncemmaloru  fenfus?quam  intimis  fenfibus 
ingemilcentr'Quarc  age  iam  peccator.dum  hie  viuis, facte  an 
teatta?  vita?  pjmteat.emenda  qua?  perperam  comififti:  pro  fo 
_ r!bus  *e  cxpcftatdiuina  benignitas  & longanimitas  ad  penite 
Angelos  no  tiam.  Angelum  ncc  minimu  ad  pgnitentia  expeftat,fed  ttatim 
txpeSauit  pumt.te  vero  per  tot  annos  ia  pridem  expeftat,  vt  refipifeas 
Veus  adpt  ne  abutaris  qua-fo  tanta  Dei  Opt.Max.patientia,nec  t.bi  per- 
nuenttam.  Juadeas , co  q,  ftatim  non  puniaris , te  cfle  in  obliuione  a pud 

ffe1/. S ; f 1 ,JIud  E.ccl ejaftid;  Peccaui,&  quid  mihi  acci 

Mali  aits-  dit  trifle  ? alciflimus  emm  efl  patiens  redditor . Videas  certe 
tuntur  Det  quofdam  Dei  benignitate  abutentes,  qui  qm  in  prime  ftatim 
pattentta.  pcccato  non  pumuntur,  nihil  verenturaliudatquealiudadii-  , 
cere  pcccatG, ignorantes  miferi  q,  quanto  plus  diffimulat.tan 
to  grauius  deincepspumet.Sicutarcus  quo  plus  intenditur.co 
vehementius  lagitta  ipfam  extorquere  eonfueuit.Solen  t qui- 
dem  ahqunn  eo  fibi  placere  & magnam  fibi  fccuritatc  pollice 
_ ri  quod  uideat  fealiqua  bona  opera  admifeereinter  tot  & tan 

Leuit.23.  ta  mala.  Sed aliter  in Leuitico figuratum uidemus ; nam  qui 

__  /•/•/*  tot.  ,.ePr0“ls5rat,n°lta*mmunduscenferi  vidcbatur,atque 
Malt  ft  fe-  qui  ahquam  tm  corporis  parte  Jeprofam  habebat:  vt  inde  in- 
euro,  art,-  tell.gamus  difficilliorem  videri  curatione  eius  qui  confidit  dc 
Uatur  pro  qu.bufda  bonis  operibus  a fe  faftis  inter  multa  malorf.  gene-  I 
fteraltqua  ra,qnquidemiftc  fe  ia  m tutoeflearbitrabitur,&  fibi  falfam 
bona  ope-  fccumate  ommnopollicet.  Noliteait  Hier.  cofidere  in  verbis 
inendacibus,dicentes:templu  dni,templu  dni  eft:  putabant.n. 
Iudxi omnia  tuta,vt  Ifa.ait;  eo  quod  ofterret  multa  lacrificia. 

& celebrarent  multas  folennitates  & dies  feftos.  Contra  t'fi  di 
citDcus.Quo  mihi  multitudine  viftimarfi  veftraru,dicit  dns^ 
plenus  fumuncenfum  abominatio  elt  mihi:  Neomenia,&  Sab 
bathu  & feftiuitatesalias  non  feramjmanus.n.veftra?  {anguine 
plena?  funt.  Itaqueilli  fefeciiros  putabant.fi  boues  maftaret , 
Calendas,&  alias  folennitates  feruarcr,manusqj ad  celos  ex- 
tendercc.Scd  qm  nianus  foedatas  habebat  innoccntiu  cruore, 

audie- 


rtu 
Hier.7. 
Ila.  i. 


Concio  T ertia . 1 4 

.A  audierunt  omnia  hate  odifteanima  Dei.SicigiturquibulHam 

Chrifticolis  videcur,q>  fecun  la  (inr,&  omnia  fibi  liceat.ppea  Aliquijt » 
rem  facra  audicrint, vel  ieiunauerint,  vel  rofarij  preces  eflfu  titer  mul- 
derinr,vel  eleemofynam  dedcrint,  vel  horas  canonicas  pronu-  ta  commit 
ciauerinc  j ftatim  enim  fe  putant  ccelu  digito  contingere  pof-  tune  mala 
le.fibi^;  proptcrea  licere  in  ommu  vitiorum  cjno  volutari,  ttfifideq- 
abfque  vllo  Dei  timore,&tremedieiusiudicij.  Tales  vtique  bufdambo 
fimiles  lunt  Simoni  illi  lcprofo , qui  depeccacriceiudicabac,  nit  optri- 
& fua  lepra  non  agnofcebat,fed  Chriltfi  non  Prophetam  de-  bus . 
darabit,&  aim  fe  foluerc  arbitraretur  nihil  oportcre,parabo  Lucx  7. 

B lamaudiuit,quxcudebitorcarguebat.  Illos  vero  peccatorcs  Mali  alio - 
pcccarrix  ilia  adumbrabat,qui  in  fe  nihil  prxter  mala  cogno-  rum  exf>lo 
lcunt,qui  fe  intus  erubefcctes  facile  omnia  fua  peccata  omni-  rant  defe- 
potenti  medico  oftedere  no  veretur.  Sic  vtique  facere  dcbct,  Rut , intc- 
cjui  in  tarn  tremendo  iudicio  liberi  cuadcrecupiut,in  quo  ve-  rim  in  fuit 
niec  Deus cu  millibus  fanftis,  vt  bene longe  ante populo  He-  ctcutietes. 
breo  fanftus  Moyfes  fidixerat  in  vltima  ilia  benediftione,qua  Accufem9 
longu  vale  ipfi  dixit, vt  alta  mcntc  repofitum  femper  haberent  not  antej 
huiufmodiiudicij  tremendu  diem.  Sed  die  bone  Chriftc, cur  Deum  do 
obfecro  cu  tot  millibus  fanftis  ad  iudicandum  vemes,quippe  fitlenbus 
C qui  habeas  tantas angelicas  copias,acque  exercitus?  Hoc  qui-  commijftt. 
de  facia  ait,vt  confundantur  mali,&  peccatorcs,  quorQ  alij  fe  Deut.  3 3. 
excufando  dicut  no  polTe  ieiunare,&  abftinetcr  viucretquibus  Cur  veniet 
occurret  cu  Baptifta:  alij  dicct  fe  non  poffe  iniurias  codonare,  ad  iudican 
quibus  occurret  cu  Stephano:  alij  denique  circa  alia  virtutum  dum  do— 
opera  fe  excufabunt,  quibus  occurret  cu  tanta  viroru  fanfto-  minut  in 
rii,&  omni  virtutu  genere  exercitatorum  multitudinc.  Quod  comitatu 

3 uidc  egregic  cofiderans  beatus  Auguliinus  diccbat,Tot  iu-  fanRoru . 
icibus  inops  aftabo,quot  me  prxcelferunt  in  opere  bono.  D.  Auguf. 
Tra&ans  quidedehuiufmodi  tremendo  die  Chnftus  Dns  Matt,  if . 
D dixit  per  Matthxu;  IbunthiinfiipplicifigternQ.iuftiautcin  luditijvl- 
vitam  eterna.  O infclicilfimos  illos, iftos  vero  feliciftimos,&  timi  cofide 
millics  beatos,qui  tata  gloria  perfruetur,illi  verb  tata  confu-  rationes . 
(ione,&  tali?Dicite  obfecro, fi  qs  reuelaret  vos  effe  de  numero  Quod  vti- 
beatoru.ficut  Paulo  reuelatu  fuit,&  latroni, quid  quxfo  face-  que  prajla 
rctis?  Videmini  ftatim  dicere,q>  proftraretis  vos,&  immorta-  remus , fi 
les  Deo  gratias  ageretis  pro  ta  fingulari  collato  beneficio:  ite  nobit  no— 
quod  nil  vobis  accidcre  poflet  quantumuisacerbiftimu,  quod  fir  a falut 
no  facile  tolerarctis, omnia  etia  cotemneretis  mDdana.illa  fo-  reuelare- 
lanixic6fideratione,q.poft  rapidu,&  citiffimu  hoc  vitae  cur-  tur , tam 
riculum, ftatim  in  gternam  foelieitatem  femigradum  vobisef-  nut  ftdulo 
let : neque  vos  iabores  mold  tar  cur,  ncc  voluptates  inefcaret:  prtfiemut. 


rDom.  1.  in  Aduentu  Domini. 

nee  fama.nec  infamia  coturbarenr,aut  diuinu  vobis  obfequiu  f. 
: retardarent.  Cur  igitur  manus  no  rcfpondet  lingua??  Aut  cur 

aliud  in  ore,&  aliud  in  pe&orcgeftatis?  Hoc  quod  dicitis,fa- 
cite  viriinfenfati,&  viuetisjccrtiflimi  enim  eftis,g,  fi  ha?cprc. 

• ftiteritis,vtique  fcmpiternam  beatitudine  confequemini.  Ve- 

rum  mirabileillud  profe&o  eft,  g*  cum  concionatores  ipfi  tail- 
topere  nos  moncant, & coeleftia  bona  ex  parte  Dei  nobis  pol- 
liccantur,  nihiiominus  tamen  cxiguos  referant  fruftus,  atque 
Simile.  nos  furdasaures  eis  exhibeamus  . Quod  fi  in  hoc  feculo  ad 
tpale  aliquod  incommodu  vitandfi,  niultam  adhibemus  foli— 
citudinc,cur  no  maiore  adhibebimus  ad  gternam  penam  eui  p 
Confidera-  tandam  ? Sed  reucra  illud  in  caufa  eft,q>  parum  cofideremus, 
uonum  bo  qua?  in  alia  vita  nos  manet  pra?mia,fiue  fupplicia.  Etenimta- 
naru  ino-  metfi  hie  nofter  ignis  comburerc  (bleat,  nihiiominus  th  fi  le- 
pes  fumus.  niter  admodu,&  obiter  nianu  per  fiamma  duxerimus,  no  nos 
c.  } at  fi  Paul°  diutius  ibi  nianu  continucrimus,vehemen- 

Simile.  tiflime  commouebit : fic  plane  & in  re  propofita  accidere  no- 
bis  lolet;  q>  (cilicet  cum  parum, & frigide  admodu, atque  ofei- 
Conjider/t - tanter  cclcftia  cofideremus, aut  £ternam  gehennam,ita  etiam 
mus  frigi-  nos  Ieuiter,aut  nihil  afticiant  ha?c,fiue  premia, fiue  fupplicia. 
di,  qtiind  C^teru  m criminofi  homines  in  hacvita,vtiuftitia,iudiciumq;'Q 
falutiani  etfugerequeant.multa  fibidift'ugia  quarritant,  multasq;  com 
mt.  pertt-  mimfcutur  tergiuerfationes,  quibuspoflint  libere  cuadere,& 

. vitam  fua  diutius  conferuare . Interdu  enim  fubornatos  pro- 

Simile.  ducunt  teftcs,nonnunqua  fallacem  expolcunt  procraftinatio- 
nem,quandoque  verb  medicata  fuftragia  qua?runt : at  verb  in 
futuro  iudicio  his  omnibus  locus  nullus  relinquetur , neque 
Pfal.  48.  etia  pecunia?,qua  fa?pc  iudicia  corrumpfitur.  Vnde  Propheta 
aitj  Ne  timueris,ciim  diues  fa<5tus  fucrit  homo,&  cum  multi- 
plicata  fuerit  gloria  donuts  eius ; qm  cum  interierit,no  fiinict 
lob  8.  omnia, neque  defeendet  cum  co  gloria  eius.  Item, lob  8. dici- 

tur  de  his,qui  cofidunt  in  rebus  mundanis;  Sicut  tela  aranca- 
rum  fiducia  eius . O mundanorum  hominum  ingens  mileria, 
o laborcs  vanos,inaniterq;  cbfumptosjb  cogitationes  aereas, 

& caducas,  quxin  medio fpatio fa?pe franguntur,& corruunt, 

Cng.  ho-  antequam  lalutis  portfl  confpicerepotuerunt.Tantum  fi  cau- 
miJ.'j.  in  Cidiceda  fit  apudiudicemterrenum, qua?  aliqucm  metum  ex 
Leuit.  legibus  habere  videatur,  & omnibus  vigiliis  excubatur,  & ad- 
uocato  munera  pratparantur,  etia  fi  anceps  pcriculum  fit,  aue 
etia  lolius  nota?  metus,  vel  dni  ratio : & nos  ha?fitamus,  dor- 
miturimus,  negligimus,  quos  ftare  oportet  ante  tribunal  Dh* 
noltri  Iefu  Chrifti,vt  referat  vnulquifque,proutgeflit  in  cot- 

pore 


"*111 


‘ Concio  Quart  a . " if 

'A  pore  fuo,liuebonum,(iue  malu?  Tunc  enim  omnia  manifelta 
fient,  nec  erit  methodus  aliqua  criminolo  viro,  qua  valeat  fa- 
cinora  fua,etia  vfquead  minima  quamqueculpamoccultare. 
Nam  certe,  queadmodu  qui  maculas  habct  in  corpore,priuf-' 
quam  vclte  nudentur,eas  opertas,  ac  plurimis  ignotas  ferunr, 
fppe  pretiofiflima  etia  ornati  velle,cum  forte  intrinfecus  quo- 
que  formofi,ac  venulli  ex  illoexteriorecultu  iudicarentur ; 11 
tamen  ad  tunicam  vlqtie  intima  denudcntur,&  in  balneo  ali- 
quoconfpiciantur, contra  quam  putabantur  ridiculi,&  foedif- 
Itmis  inligniti  maculis  apparent , ncqtie  iam  obfcuru  efl'e  po- 
23  cell,  nudato  pcnitus  fub  omniu  oculis  corpore,vbi  nam,  qua- 
il's,quanta^;  (It  macula, fed  limulat^;nudata  ell, omnium  fcle 
oculis  exhibet  fpefianda : ita  & nos, cum  velamc  carnis  exue- 
rimus,anini£  noilrx  maculas  obducere,aut  abfcondere  nulla 
ratione  poterimus,fcd  potius  fub  omnium  obtutibus  nudi,at- 
que  confpicui,quxpriuscorporequafi  vellecontc&i  minime 
habere  putabamur,  ca  nudata  le  omniu  oculis  ingercnt,  nul- 
lusq;  iam  vel  negation!,  vcl  defcnfioni  erit  locus, quandoipfa 
ccrnentur  opera  infuoautoreconfpicua:  Non  enim  confuse, 
aut  fummatim,&  indigelle  res  ipfa?  cernentur,fed  (ingulf  per 
C partes,  & vt  rcuera  fe  habet,tanquam  in  pidura  aliqua  tacite 
quodammodo  loquente,cognofcentur.  In  hoc  ctiam  die,ficut 
rege  aduenicte  in  aliquam  ciuitatem,  hi  qui  honoribus,&  di- 
gnitatibus  prxfulgent , cum  fumma  confidential  impertur- 
bato  vultu  regis  ingrclfum  cxpcftant , longeq;  ante  portas  ei 
occurrut,  aducnientcm^;  excipiunt : rei  autem,&  criminibns 
obligati, intra  muros,  atque  adeo  in  iplo  carcere  continentur, 
regiam  expe&aturi  fententiam  : ita  profefto  , quandodomi- 
nus  maiellatis  ad  iudicandum  veniet,viri  iufti  & omnium  vir- 
tutum  ornamento  decorati , confidenter  quidern  ei  obuiam 
X>  proccdent  in  aera : impij  vero,&  fcelerum  contagioneinfefti, 
tanquam  in  anguloahquo  delitefcentcs  contabelcent . 


Dominica  prima  Aduentus. 

CONCIO  QVARTA. 

Kvnt  ftgna.  in  Sole,  fir  Luna,  fa'ftellis . Luc.  2 1. 
Matth.24.  Mar.  1 3.  Aperte  quidern  in  hodierno 
Euangclio  manifellatur,  vt  ait  beatus  Chrylolh 
quod  ita  futurumcll  terribileiudicium  vltimum, 
vc  nulla  innoccntia  libi  cofidat.  Et  certe,quis  ell  homo  natus 
■ i de  mu- 


Similitu- 
do  fplen- 
dida. 


Manifefta 
butur  in  it* 
dicio  mul- 
ta,qua  hit 
occulta  ty- 
rant. 


In  iudicio 
ultimo  no 
erit  locus 
ntgationi , 
vel  defen - 
ftoni. 
Simile. 

Cofidenttr 
quidern  in 
iudicio  bo- 
ni  obuiam 
Chriftopro 
cedent . 


D.  Chry- 
lolt.  in  no 
ablolu.  ho 
mil. ; 2. 


*1)0™.  I.  in  Aduentu  Domini . 

demnliere,  qui  credit  iullum  feelfeinueniendum  in  confpe- 
Iob  if.  fiu  illius,dequobeatiiT>musIobdicit,  q>  Stellxin  confpe- 
ftu  eius  non  flint  mundx , & ccelum  fine  crimine  non  eft  ? Si 
Simile.  ergo  impcccabilis  natnra  ftellarum,&  coeli, quantum  ad  iufti- 
tiam  Dei  mueniturefle  pcccatrix,quomodoanteeum  homo 
apparcat  iuftus,  qui  fi  dixerit  fe  peccatum  non  habere , men- 
Roman.7.  dax  vtique  habebitur  ? Vnde  Apoftolusdicebat : Egoautem 
carnalis  fum,vcnundatus  fub  peccato.quod  operor,non  intel- 
ligo:  nonoperorillud,  fed  quod  habitat  in  me  peccatu.  Tan- 
tus  crgoerit  timor  tunc  omnium  etiam  fanftorum  , vt  vix 
quifquam  fperet  fe  iuftum  effe  inucniendu,  fed  adhuc  timear, 
T'tmebunt  ne  forte  reus  exiftat . Quis  enim  poteftad  perfeftum  diiu- 
etiam  bom  dicarcconfcientiam  fuam,  & cognolcere  cor  fuum,  cum  fcri- 
in indict* . ptu  fit,  quia  de  omni  verbo  otiofo  reddituri  fumus  rationem? 
ntdumali.  Quomodo  ergo  pro  peccatoribus  tuc  intercedant  fanfti.ciim 
Matt.  1 a.  timeant  ipfi  de  fe  ? Nam  ficut  tcmpus  mifericordix, indicium 
non  fufcipit,  fic&  tempos  iudicij  mifericordiam  non  recipit. 
Xucx  9.  Ideo in  primoaductu,  ciim  tempus  cftet  mifericordix, diccn- 
tibus  Apoftolis , cum  viderent  inhumanitatem  quorundam  : 
Mtftr  icor  vis  dicannis  , vtdefeendat  ignis  de  ccelo  ? Refpondit  Icfus  j 
die  no  erit  Nefcitis  cuius  fpiritus  eftis : no  enim  veni  iudicare  inundum, 
locus  in  iu  fed  faluare : oftendens  videlicet,  quia  cum  venerit  in  fecundo 
ditto , net  aduentu, iudicium  illud  locum  mifericordix  non  habebit,nec 
dtprccato - interceflio  vlla  valebit . Illo  in  tempore  inter  anguftias  di- 
ribus . uerforum  terrorum  videtes  fe  peccatores  anxiabuntur,&  cur- 

Viigcnti 4 rent  hue  & illuc  ad  facerdotes,  do&rinam  & poenitentiam  (?. 
nihil  pro-  bi  quxrentes : ali  j autem  interrogates  quid  eos  oporteat  fa- 
derit  in  iu  cere  j fed  feflinante  iudicio  , & neceflitatibus  aliisfuper  alias 
dicio.  concurfantibus,  cum  non  fitdocendilicentia,  nec tempus  fa- 
Grego.fu-  cicndx  iuftitix,a'utngendxpoenitentix,feftinatioeorum  va- 
per  Euan-  cua  erit . Veniet  quippe,  vt  ait  Gregorius,  ille  qui  taftu  fuo 
gcl.ho.12.  elementa  concutir,  incuiusconfpectu ccelum, & terra contre 
Soph.  1 . mifeit . Pcnfate  fratres  chariflimi  ante  confpeftum  tanti  iu- 
Magncu  dicis  quifham  in  illo  die  terror  erit , quando  iam  in  poena  re- 
futurn  cfl  medium  non  eric . Qux  ilia  confufio,  cui  reatu  fuo  exigente 
tnalcrum  continget,  in  conurnui  omqjfi  angelorum  , hominumq;  eru- 
trifhtin  in  bcfccre : qui  pai'or.cum  quern  & tranquillum  mens  luimana 
iudicio, Or  captre  non  valet, cernere  iratum  ? Quern  diem  bene  prophe- 
boncrum  ta  intuens  ait ; Dies  irx  dies  ilia,  dies  tribulationis,  & angu- 
Uiticu . ftix,  dies  calamitatis , & mtferix  . Penfate  ergo  fratres  cha- 
riflimi, extremi  die  iudicij  (uper  corda  reproborum,  quaafpe 
ritate  prof  heta  vidit  amarcfccrc , quern  tot  appcllationibus 

non 


H 


BTx  ■f'f  f?-  S 6-  s»  » a g r-  1 I'l?  ?S  SS  9-  3 ? § 9"  to  ? '> 


* 


Concio  Quart d . 1 5 

A non  valet  explicarc . Quanta  veto  tunc  crit  elc&orum  Ixti- 
tia,  qui  de  eius  merentur  vifione  gaudere,de  cuius  confpc&n 
videntelementa  omnia  contremifcere  ,cum  eo  fimul  ad  nu- 
ptias  intrare,  qui  in  Iponfi  nuptiis  gaudent,&  tamen  ipfi  funt 
fponfa,  cui  in  illo  eterni  rcgis  thalamo,  vifioni  noftrx  Deus 
coniungitur.  Qux  fcilicetvifio  nunquamin  perpettium  ab 
amoris  fui  complcxibus  auelletur . Tunc  regni  ianua  lugen- 
tibus  claudetur , qua;  modo  quotidie  pceni  tentibus  aperitur . 
Erit  namquc  & tunc  paenitenria , fed  fru ftuofa  iam  non  crit ; 
quia  nequaquam  tunc  veniam  inuenit , qui  modo  aptum  ve- 

B nix  tempus  pcrdit.  Hinc  etenim  Paulus  ait ; Eccc  nunc  tem- 
pus  acceptable,  ecce  nunc  dies  falutis.  Hinc  etiam  Propheta 
ait ; Quxrite  Dominum,dum  inucniri  poteft,inuocatc  eum 
cumpropeeft.  Vnde& virgines fatuas inuocates dominus n5 
audit, quia  interclufa  regni  ianua, is  qui  nunc  perexauditione 
prope  efle  poterat,  prope  iam  non  erit.  Et  alibi  idem  Grego- 
rius ait;  Quid  ergo  indieillaafturuseft,qui  a confpedu  iu- 
dicis  rapitur,abele&orum  focietatefcparatur,qui  tenebrefeit 
a Iumine , cruciatur  f terna  combuftione  ? Sic  enim  erit , ait 
Chriftus,  in  confummatione  feculi ; exibunt  angcli , & fepa* 

C rabunt  malos  de  medio  iuftorum , & mittent  cos  in  caminum 
ignis . Hoc  iam  fratres  chariflimi  timendum  eft  potius,quam 
exponendura : aperta  etenim  vocetormenta  peccatium  dida 
funt , ne  quis  ad  ignorantix  fux  exculationem  rccurrerct , ft 
quid  de  jterno  fupplicio  obfeure  diceretnr.  Hinc  etia  Euan- 
gelium  hodiernu  aperte  ait,  quod  erunt  figna  in  Sole,  & Lu- 
na , & Stellis  i quafi  dicat , non  fungentur  iam  pofthac  folitis 
officiis,  & muneribus,qux  non  erunt  neceftaria . Nam,  vt  ait 
Chryfoftomus,  ftcut  vites , cum  vuarum  fru&ibus  prxgra- 
uantur,  foliorum  auxilium  neccflarium,  vtprotegantur,  ex- 

35  pofeunt : cum  autem  depofuerint  frudum,  necefle  eft,vt  fo- 
liis  denudentur,  ftc  ie  haberhocleculum  , quandiu  habuerit 
in  fehumanum  genus,  tenebit  & coelum  ftellas , ftcut &vitis 
folia : nam  node  percunte  fine  dubio  ftellai  urn  vtilitas  fimul 
cum  nofte  deficiet ; quemadmodum  corpus  iam  aduentante 
morte  innumeris  malis  afficitur:  & domus  prope  cafum, in  ri- 
mas  fatifcit,ita  orbis  terrarum  ad  fincm  properans  tantis  ma- 
lis conteritur . Cunfhquidcmhrc,  vtait  Lau.Iufti.de  diui- 
nx  prodeuntthcfaurisiuftitix,  qux  vnicuique  reddit  fecun- 
dum  opera  fua  . Quis  ad  tantx  non  paueat  prxfentiam  ma- 
ieftatis  ? Quis  non  iudicis  huius  formidet  afpeftii?  ipfe  qui- 
dem  line  paftioneiudicat , fine  cotnmotionc  terret , abfquc 

compaf- 


2. Cor  .6, 
Ifaix  j f. 
Matt.if. 


D.Grego. 
in  Euang. 
homil.n. 
Matt.  13* 


Monet  not 
Deus  , nt 
ignorant id 
pojfimus  f- 
tendert . 


Chryloft. 
homil.  ad 
Neophi. 
Simile. 


Lau.Iufti. 
lib.  de  ca- 
fto  connu. 
verbi,&  a- 
ni.cap.i5. 


Variapro- 
digia  in  it* 
dicio . 


Pfal.  7?. 
Paenitetid 
non  diffe- 
ramus . 
lob  9- 


D.Auguf. 
lib.  Medi. 
Horreoda 
inferni  tor 
went  a . 
Augu.lib. 
de  tripli. 
habita.c.i. 
tomo  9. 
Lud.  Gra. 
Alcxand. 
Aphro.  in 
epiftol.ad 
Anto.  Pifi 
Iinperat. 
Inturiam 
Vto  infert 
maxima , 
qui  tollit 
abeo  pre- 
mia bono- 
ru.crfup- 
pltcta  ma - 
lorum . 


* Dorn . /.  in  Aduentu  Domini  • 

compaflione  damnat.  Vx  iuxta  Propheta:  voce  genti  pecca-  B 
trici.populo  graui  iniquitate,fcmini  nequam,  filiis  (ccleratis, 
qui  dereliquerunt  dnm,blalphemauerut  fanftum  Ifrael,alie- 
natiq;  funt  retrorfnm,  qui  tanti  iudicis.,  nifi  pccnitentiam  hie 
caerim,non  effugient  fcntentia . Obtenebrefcer  lux  in  taber- 
naculo  lplbrum.aretobuntur  grelfiis  virtutisillorum,&  omne 
cor um  confilium  pra?cipitabitur.  Vndique  terrebunt  cos  for- 
midines,  deuorabitq;  brachia  illoru  priinogenita  mors,  calca- 
cabitqj  eos  quad  rex  interitus.  Rapit  vtique  iudex  hie,  cum 
vult,neceftqui  eripiat,auteius  valeat  refifterepotcftati,vnde 
Prophetaait;  Tuterribilises,  & quisrefiftet  tibi?  Porrone-  p 
mo  falutisfua:  prxfidiutnin  fola  extrema  poenitentia  ponit; 
ante  oculos  enim  ilia  beati  lob  fententia  Temper  habenda  eft: 
Sirepenteintcrroget  ,quis  refpondebit  illi  ? Repenteautcm 
Dns  interrogat,  cum  homincm  in  ea  hora  imparatum,&  null 
tis  fceleribus  irretitum  inuenit . Quid  ergo  tunc  teporis  ho- 
mo peccatis  afliietus  refpondeve  equiflimoiudici  poterit,  qui 
totics  etiam  abeo  adrr.onitus  refipifcerenolnit  ? In  inferno, 
ait  Augulh  erit  flerus  & gemitus ; ftndor , & clamor  ; timor, 

& dolor ; labor,  ardor, & foetor ; obfcuritas,&  anxietas ; afpe- 
ritas,&  acerbitas ; calamitas , & c geftas ; anguftia,  & triftitia;  q 
torfioncs,  & puftiones ; amai  itudines,&  terrores;  fames,  fitis, 
frigus,fulphur,&  ignis  ardens.  Et  alibi  ait;  Malaautem  infer- 
ni, vt  funt,dicerc,vcl  cogitate  nemo  poteft , peiora  valde  func 
quam  cogitantur.  Locus  inferni  plcnus  eft  tenebrarum,&  di- 
fcordix,odij,  ftultitie,  turpitudinis,  offlmfionis,doloris, fitis, 
famis,  ignis  inextinguibilis,  triftitia?,  & vindidxperennis,inef- 
fabilis  mali,  quod  ncque  dici,ncc  cogitari  poteft.  In  lacu  mi- 
ferix  perenis  nil  videtur,nil  auditur,nil  fentitur,nifi  quod  di- 
fplicet.nifi  quod  oftendit, nifi  quod  cruciat.  Porro  q>  Dcus  fit 
caftigaturus  malos,&  bonosprxmiaturus,  phtlofophietia  no  H 
fincmagna  rationeconfefli  unit.  Alexander  enim  Aphrodi- 
fxusclarus  in  piimis  philofophusin  Epiftolaad  Antoninum 
Piu  ita  philofophatur.  Si  Deus  bonoru,&  maloru  rationem 
no  Iiabec : id  erit,aut  quia  res  humanas  ignorat,aut  quia  non 
poteft  meritas  p£nas,&  prf mia  bonis,&  malis  pcrfolucre,auc 
certequiacu  iciat&  poftit,nolit  tamen.  Sidixeriseu  res  no- 
liras  ignorarc.adimisei  fapientia:  fin6pofleprxmiis,autp£-. 
nis  bonos,&  malosafficcre,tollis  abeo  potentiam:  fi  verb  di- 
xeris  cu  quamuis  fciat,&  poflit, nolle  tamen  pro  meritis  cui- 
que  reftituere,  fpolias  eum  iuftitia,gratitudine,  bonitate,  & 
prouidentia:inuidxenim,&iniqux  naturx  eft,meliora  cum 


/ 


Concio  Quart  a . i 7 

fioffisfaccre,quodvtrumqueaDeoeftalicni(fimurn . Dcni- 
qucquilquisaliud  ilatuit,  quod  di&u  quoq;  netas  ell,  Deum 
facit.aut  lapidem  ant  lignum,  vt  nil  magis  rcfcrac  Deum  cole 
re,quam  colereipfum  lapidem  aut  lignu,  cum  nil  magis  ab  eo 
qua  ab iftis  fperare  vel  timerc  poffis.  Quare  vchementer  nos  Autor . 
prsparare&  folicitedebemusad  terribile  iudiciO  fubeundu  : Parati  ac- 
Si  enim  parati  & bonis  operibus  indrufti  reperiemur,  & c.rlc  ctdere  dt- 
Uis  rcgnicoronam  confequemur,  & fempiternapanarum  in-  betnus  ad 
cendia  euademus. Contra  vero  fi  a caufa  cadamns,&  fempiter  indicium . 
num  illud  rcgnumamittcmtis,&  in  fernpiterna  fiipphcia,nun- 
quamindeextrahendi,dctrudemur.  Quidaliudquxfbin  vita 
agere,quidanimo  verfare,quid  dies  noctesqj  vigilantes  atquc 
adeo  dormietes  traftaredeberemus,  quarn  vt  in  1JI0  extremo 
& (ummo  pericnlo  parati  inueniremnr  & expediti  ? Qnis  qlo 
hoc  no  videat?  Quis  negareaudcatrquxmc.v,quxratio,quod 
indicium,  hac  fir  nuilimu  ratione  non  c6moueatur?Quis  extre 
mam  hominumcxcitatem  circa  hoc  argumentum  non  intelli 
gat,qui  hoc  tantum, quod  impendet  pcriculum,ncc  videt,nec 
cogitant,nec  fc  ad  illud  opportune  prxparant?  Quid  ergo  fra  Magna  ca- 
tres  nos  ita  dcmentauitPQuis  fic  excxcauit.vt  hanc  tama  rem  citatis  tjl 
C nec  videamus,ncc curemus,  nec  vlla  eius  recordatione  tanga-  non  timere 
murfHoc  vel  vnu argumentfi  fatise(l,vt  intelligamus,in  nmn  indicium. 
do  efle  principes  tcncbraru,fuggeflorcs,incentoresq;  maloru,  Dfmonim 
qui  & prxltigijs  (uis  horribilcs  tenebras  mentihus  noflris  ita  poflereona 
inijciunr,vt  in  mericiana  luce  caligemus,  hallucincmur,cxcu  tur femper 
tiamus:&  fuggellionibus  ad  mnlu  fic  incitant.vt  qux  forte  iu  nobis  Mu- 
dicio  & ratione damnauimusjamplcftamurj^pfcquamur, per-  dtru. 
fictamus.  Et  certc  feculu  quotidic  finiri  videmus,  & t aqua  ma  Mali  vcht 
li  fenuiamalbdcenteaurora,adhucdormimus:napeccatores  meter  obit 
homines  nunqua  putant  fccuii  finem  efle  futuru.&quid  miru  utfeuntur 
j)  fi  quod  audiunt  non  credant,  cum  neque  illud  crcdant,  quod  iudiciu  CP 
quotidic vidcnt?na quotidic manibus (uis elfcrut  monuos, & mortem . 
mottalesfe  efle  non  putant.  Ilia:  lunt  prxftigiae  & impolturx  Simile, 
rdiaboli.quanto  magis  appropinquat  mors  & iudiciu,tato  plus 
nobis  imponere  & maiora  nobis  pcricula  ailruere  molitur.Na 
quemadmodu  fxpenauigantibus,  cum  propc  portu  funt, gra- 
uia  imminent  pericula,ua  etia  mortis  inflame  hora  folent  nos 
aduerfari j noflri  varijs  tentationibusinuaderc&  impugnare. 
Ambitiofum  tuc  hoflis  vehemeter  tentat  de  honoribus  leculi  Varia  tcr~ 
quos  rclinquat,  anaru  dc  dimtijs.tfi  etia  minima  peccata  gra-  tationes  in 
lufiima  illirepr^fcntat.Vt.n  piSoradhibitismedijscoionbus  flante  mcr 
iolei  extremos  colorcs  apparctiores  & illuflrioies  rcddcrc,ita  10 . 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  C calli- 

; V ■ «.  ...  - (' 


*1)0771.  /.  in  Aduentu  Domini . 

callidiflimus  pi  dor  & impoftor  d^mon  inftante  morte  lolec  E 
Tentator  hominibus  plurimum  illuderefnis  fallacijs,  technis  &impo- 
mfiutus  da  /Kiris.  Cxterum  inter  p^nas  damnatorG  maxima  elfe  collar, 
mon.  illius  fummx  & infinite  pulchritudinis  confpedu  perpctuo 

L ud.  Gra.  abdicari.  Haeccnim  pjna  bis  infinitaeft,q>ea  videlicet  & infi 
dam  nito  bono  prmat,&  per  infinita  tempora,hoc  eft  nunquam  fi- 
ni  bn  infi • nienda  fpatia  durat.  Sed  iunc  tanta  penam  Icelerati  homines 
ni/4 . minus  formidant,quia  quale  illud  donum  lit,  ncc  cogitatione 
quidem  attingere  poirunt:  at  vero  cu  ignis  pena  quotidie  ex- 
pcriantur,qui  fieri  pot  vt  xternO  ignis  incendium  non  exhor- 
reant ; Qualis  vero  ha»c  p^na  fit, hoc  indicio  conicduram  alt  f 
Adrianus  quam  facere  poteftis . Adrianus  Imperator  ira  atque  furore 
Imper.  cbrius,hoccrudeliflimomartyrij  gcnereB.Eullachium,vtNi 

Niceph.in  cephorus  refert,cruciari  prxeepit;  iuflit.n  & illu  & coniugem 
eedef.  hy-  & duos  fimul  filios  in  tauro  arneo  includi,&  igne  fuppofito  ibi 
ftoria.  deni  concremari.  Nunc  expendite  fratres.cfi  landi  viri  in  cxi 
Crudelitas  guo  illo  candcntis  ferri  finu,in  horredis  illis  tenebris,in  angu 
maxim  au  ftiflimo  fpatio,vbi  nullum  elfet  corporibus  voluendi  atque  le 
tuiufdam  gyrandi  locus, torquerencur,qn  pius  pater  coniugc  & liberos, 
tyranni . & hi  rtirfus  paretem  hoc  crudeh  mortis  genere  torqueri  ccr- 

ncrent,quodolorcalficercntur,quosgemitus,  quos  clainorcs  q 
in  horrendo  illo  tauri  vtero  cmitterent  ? Horret  animus  ha»c 
meminiirc,&  cor  ipfum  du  hare  rccolit  pauet  & cocremifcit  * 
quid  aut  hie  adeo  formuiabilis  cruciatus  & vmbra  eft^Na  illo 
Confolatio  fandorii  fupplicio  duo  maxima  illos  folatia  (iiftentabat;  alte- 
ne  ahy id  rum  q>  breuilfimo  teporis  fpatio  erat  p^na  ilia duratura ; alte 
habent  tor  rum  q»  poll  breue  illam  morula,  mometanea  pgna  eftet  a»ter 
merit  a hu-  na  foelicitatecomutanda.  Ncutrum  aut  horu  cosquiingehe 
ius  vita  , nacruciacur,nequc.n.vllaautpra*mij  percipiendi.aut  doloris 
non  ita  in-  finiedi,eoru  tormeta  leuare  aliqua  ronepoteft,  cu  & pena  fie 
femi  tor--  arterna,&  fruftra fine  vllo emolumetofubcunda.  Hxcqui  cQ  H 
menta . animo  fuo  cogitat,  etiafi  innoccntia  colat,quia  tn  dum  in  hac 
Secnrusnul  vita  eft, a via  deflederepot,non  totus  cordc  ac  corpore  cotre- 
l<*s  vinat  mifcati’Quod  fi  innocetes  hoc  metii  carercno  debent, qui  fan 
in  hue  vi-  dilfimos  fxpe  viros  folicitabat  quantii  qu^fo  hi  formidare  de 
ta  . bet  qui  in  eo  ftatu  manent,  in  quo  fm  diuinar  iuftitix  leges  fi 

Mart  folet  mors  illos  fubito  intercipiat,quod  euenire  n5  raro  folet,fuImi 
irrumpere  ne  ocius  ad  inferos  exturbabtitur?Nullus  aut  ibi  fenfus,nulla 
repenting,  vis  anima?  eft, quae  no  peculiari  aliquo  cruciatu  comilforu  poe 
Simile.  nas  luat.Vt  hoc  aut  falccm  aliqua  imagine  intelligatis,fingice 
hominc  adeo  vehemeter  podagrx  moibo  laborantc,  vt  nul- 
lum fit  in  totoeius  corpore  oiembru,nullus  in  manibus  pedi- 

bui'que 


l 


Condo  Quart  a . 1$ 

A bufquc  articulus  null*  incruribus,brachijs,humerifqueiun- 
gurx  in  quibus  non  accrbiflimo  dolore  crucietur,  atque  hoc 
tnodo  is  in  le&o  decumbat  tot  veluti  Ipiculis  vndique  faucia-  Tormen— 
tus, voces  & clamores  milerandos  incoelum  tollens.  Hac  igi-  ta  infirm 
tur  imagine, fi  prxlentia  mala  futuris  alTimilari  licet,  paenarG  quo  togno- 
illarum  accrbitatem  potcris  vtcGque  animo  contemplari.His  fiantur . 
autcm  adtGgeatras  illas  tenebras&  profunda  node, cui  nulla 
fuccedit  aurora:  horrendas  dxmonum  laruas,cdacem  colcien 
ti*  vermen,fcorpiones  atque  lerpentes  , aliaque  huiufmodi . 

Hinc  ec  vt  refert  B.  Aug.fiet  illud  quod  dicit  Iob;De  aquis  Aug.  libr. 
2 inquit  niuiu,tranfibunt ad  calorem  nimium.De quibus duob.  de  tripli. 
innumera  pendent  poenarum  genera,  videlicet  fins  intolerabi  habit.c.t. 
Jis,ppna  famis, poena  fgtoris, poena  horrons,  poena  timoris,p£  & 3 . to.j>. 
naangufiix, poena  tenebraru,leuericas  tortoris,  prxlentia  dx  lob  24. 
monu,atrocitas  bc(liarum,crudclitas  miniftrantium,  dilacera  Poena  da - 
tio  immortabu  vermiu, vermis  colcienti*,  ignit*  lachrymf , natoru  de - 
fulpiria,  miferix,  dolor  fine  remcdio,  vincula  fine  folutione , fcribitur. 
mors  sterna  fiue  pcna  fine  fine.ablcntia  Chrilii  quo  ad  vifio- 
nc  eius,qusfola  oiafupradi&a  luperat,  & omnibus  p^nis  in* 
tolerabilior.Vs  igitur  illis  qui  perenne  (iibirc  hxc  omnia  ma 
C la  ct  fine  fine  merentur.prodele&abiliv  horx  fomnio:  taran. 

& tabs  ell  omnis  huius  mudi  gloria  ad  sternam  coparata  glo 
riam. Melius  erat  eis,quod  diftu  ell  de  infelice  Iuda,no  nalci,  Matt.  26. 
qua  mails  fuis  meritis  plagas  inferni  fullincre.  Quid  (lultius,  Mar.  14. 
quid  infanius  ell , q vmbra  & imagine,  & fimilitudine  vers  Magna  eft 
gIorix,verf  deIe&ationis,pulchritudinis,veri  decoris, honoris  acitas  no~ 
more  infantiu  decipi,  fupcrari,&  ipfam  gloria  no  qujrerc.no  jlra  rtlin - 
defidcrare  ? Quis  imagine  auri  in  aqua,ipfo  auro  neglefto  eli  autre  iter 
geret,&  no  llatim  a cudis  fatuus  & ilultus  crederct!1  Quis  or  na  pro  tt- 
be  fobs  in  fpcculo  redditu,  vel  1 qualibet  materia  formatu,plus  poralibut  % 
J)  dibgcret  q iplum  lolem,&  non  ab  oibus  dcrideretur?Duplex  Simile, 
vero  plaga  ell,xtcrno  regno  Dei  fcparari,&  Ip  inferno  cQ  dia  Simile, 
bolo  damnari,  prxfentia  amittere  angeloru,&  terribilem  fern  Duplex  pm 
per  pati  dxmonu  prxlenttam. Quanto  caueri.vitari, inetui  de  na  in  infer 
beat,  nullo  modo  dici  pot . Quis  efi  fiino  lenfu  pro  vmus  diei  no . 
delicijs,ccntuannorump£naeligeret?Vnus.n.diesaIiqna  por  Magna  eft 
tio  ell  in  centum  annorii  Ipatio, quauis  modica  valde:  at  vero  eacttasno « 
ectum  annorurti  fpatia, nulla  proportio  ell  in  ilia  srernitate.  firm- 
Sicut  dies  ilie  confiimmationis  generabs  lecretus  ell  & no  D.Chryfi 
bis  incognitos, fic  plane  dies  co!unmutionis&  moitis  partial  in  epilt.i. 
laris  vniulcuiulquc  nolli  u ell  nobis  incognitus  & inccrtus . Si  ad  Thef.{ 
vero  dicerc  vultis  ait  D.Chryfiquamobrc  ablconditus  fit  dies  horn.?. 

C 2 ilie, 


Simile. 


Confert  no 
Us  die  mor 
tis  ignor si- 
re . 

Mult*  in- 
tonuenien • 

tia  fequi' 

rtntur,  fi 
dtem  mor- 
tis f.irem"% 
Tridpban 
tes  ingre- 
diebantur 
Roma  da- 
tes qui  vi— 
cerant  in 
hello. 

S unfit  m- 
grediutur 
triuphan- 
tes  in  glo- 
ria . 

Laborts  £ 
Deo  toler* 
ti  feltces 
habent  fitc 
eejfus . 

V it  to foru 
quam  in- 
fell x erit 
fucceffus . 
Angnfti * 
milorutn 
in  mortt. 


Dorn.  I.  in  Aduentu  Domini.  Cone. 1111 . 

ille,quare  ficut  fur  in  nofte.ita  & ipfe  vcniet.Ego  quemadmo  E 
dum  res  iftamihi  videtur  habere  dicam . Nemo  fane  virtutis 
vnquam  curam'qiioad  omnem  vitam  attinet  habuiflet,  fed  co 
gnitoquilqucconfummationis  fux  die,poftqua  innumcra  ma 
la  perpetralfctjtum  denni  baptifmi  lauacruin  acccpiflec,arque 
ita  hinc  migraflct.Sicnim  nunctimore  incertitudiniscun&o- 
rum  animos  turbante , omnes  vniuerlam  antea&am  viram  in 
malitia  confumcntcs,  ad  extrema  demum  fufpiria  p$nitentia 
dift'erttnt , fi  etiam  eflentadmodum  de  ifto  perfuafi  .quil'nam 
vllam  quidem  virtutis  curam  haberet?  Complures  fine  illumi 
natione  deceflcrunt,&  nc  fic  quidem  timoriftecrudi.uit,vtdu  p 
viuerent,qux  Deo  probantur  curalfent.  Quod  fi  eria  Gc  me- 
tus  fublatus  effet.quis  vnquam  refipuifTct?i|uisobteperairet? 
Nec  vnus  quidc.  Rurfus  vero  accedit  & altcru,multos  mortis 
metus  & vitx  amor  nunc  cohibet.Si  verb  cognouiflct  quifqua 
omnino  fe crattino  die  moriti(rum,mhiI  vtique  audei e anteil 
lum  diem  veritusfuiflet, led  quos  volmfletoccidiiret,&  inimi 
cos  vlcifccnsjfcipfum  recrea(fet,millcqoe  mala defigna flee. 

Apud  Romanos  in  morepofitfi  erat,  vtimperatores  qui  in 
bellis  ftrenue  fortiterfy  fe  gefiilfent,  & prouincias  bello  fuba- 
ftas  Romano  Imperioaddidiflenc,vrbem  Romaingrederetur  G 
circumfula  captiuoru  turba,qua  pugnando  ccperant.cxteraqj 
geftoru  fuoru  infignia  lecum  ad  virtutis  memoria  reportates. 
Hoc  ergo  niodo  pij  omnes  cxlefte  Hierufale  cum  ex  hac  vita 
dcccdunt.tngrediuntur,  omne  lecum  virtutum  atq;  geftorum 
fuorfi  monumenta  clarilfima  referentes:itaquc  ante  ipfos  pros 
cedunt  mifericordix  opera  qux  fecerunt.ieiunta  quibus  repu 
gnante  carnis  lafeiuia  fubegerut,  plagx  & verbera  quibus  cor 
pus  fuu  attriuerunt , denique  quidquid  ab  eis  prxdare  in  vita 
geftfi  eft,  quidquid  propter  Dcu  largitu  eft,  vlquead  calicetn 
aqux  frigidxpp  Deu  inopi  porre&Ujillosfublequeturdabor  H 
qtiippe  uirtutis  abijt,decus  ucro,meritO  & gloria  nunqua  abi 
tura  quidc  funt.Nec  minus  etia  impius  fua  opera  confequent, 
illosq;  indiuidua  focietatecom!cabuntur,&  ad  tribunal  vfque 
(iipcrni  iudicis,  no  tanqua  comites  aut  defenlores,fed  tanqua 
teftes  & accufatorcs  proccdent. Quale  aute  examen  hoefuta 
rum  eft,  in  his  prxfertim  qui  vitam  omne  in  flagiti  js  confum- 
pferunt.inquo  tarn  multa  fcelcra  congcrcntur^Numcra  mihi 
fi  potVs  omnes  concupiftentias  oculorum,numcra  omnia  fur 
ta,mendacia,odia,penuria,libidines  omnes  & vindidas,&  nu 
mertim  arenx  marts  fuperabis  . Contemplare  quxlo  demens 
quibus  comitibus  ftipatus  ante  fupernu  tndicem  pcrgcs.apud 

quern 


% \ 8* jr  in p i s.-rs  surra  i s-sui  - 8 r 


Bom:  II.  in  Aduentu  Domini.  Cone . 1.  19 

quern  vr  nihil  latere, ita  nihil  impunitu  relinqui  poteft.  Quid 
reitur  extremo  ille  vitae  agone  facies?quo  te  vertcs5quid  con- 
fihjcapies?cum  tot  vallatus  criminibus  antehtinc  iudicem 
apparebis?  verum’enimeft  quod  Apollolusait;  Vnufquilquc  Gal.  7. 
onusfuum  portabit.  Item  beatits  Ioannes  ait ; Opera  enim  Apo.14. 
illorum  fequunturillos : vndefan&i  viri  ibicolligcnt  fru&us 
laborum  fuorum  , ibi  metent  cum  laetitia  , qtiat  com  lachry- 
mis  Teminarunt,  ideoque  laetabuntur  coram  domino,  ficut 
qui  laetantur  in  mefle,  ficut  exultant  vi&ores  capra  prarda , lfit.0* 
quando  diuidunt  fpolia  : opera  enim  illorum  fcquuntur  il- 
los  : opera  enim  velut  indiuidui  comites  funt , quae  xterna  ac 
indiuidua  focietate  hominem  comitantur . Omnibus  autem 
Iaborantibuv  dulcis  eft  finis , viator  libenter  interrogat  vbi  eft 
manfiotmercenarius  frequenter  computat  quando  annus  com 
pletur,  agricola  Temper  tempus  meflisexpeflat . Sic  ergo  & Prouidi  Ji 
ferui  Dei  libenter  dc  die  iudicij  interrogant.  Scriptum  eft  musinhit 
fcnim,  vbi  eftthefaurustuus,ibi  cft&  cortuum.  Sicfan&i  qutperti- 
illum  diem  reTpiciunr,  vbi  repofitam  habentcoronam . Vti-  nent  ad  no 
Ie  eft  tepus  confummationis  cognofcere,  quia  & homo  in  iti-  Jlram  fa- 
nereconftitutus  quanto  magis  appropinquaucrit  in  via  man-  Intern. 
fioni,  tantoamplittsincipitfcftinare.  Hacrarione&  Paulus  Matt. 6. 
exhortans  dicit,  Nunc  enim  propior  eft  noftra  Talus  quam  Simile, 
cum  credidimus , quia  appropinquata  Ipes  excitat  magnani-  Rom.  13. 
mitatis  virtutem . 


Dominica  Secun  da  Ad  uentus . 

CONCIO  PRIMA. 

V m andijfet  Ioanna  in  vintulit  opera  Chrifti.  Mat.  D.  A nto. 
t i.;Luc.7.Cum autem argucret  Hcrodem  Ioancs  1. par. hilt, 
de  inceftu,  & de  adulterio , dicens ; Non  licet  tibi  tit.  j.  ca.i. 
habere  vxorem  fratristui,f  Philippi,  a quo  eaab-  §.  13. 
ilulerattHerodias  ipTa  quae  rcceflerat  a viro  legitimo,&  adhae  Mar.  6. 
lerat  Herodi,odio  habens  Ioanne,  & infidiabatur  ei,&  quaere  Luc.7. 
bat occidere  eu , & ideo  fecit  efi  conijccrc  in  vincula . Talibus  Mat.  14. 
namque  proceftibus  illorum  malitia  graditur,  in  quibus  fic  ar  Simon  de 
Jet  tarn  funeftus  amor.Sed  in  hoc  plus  Heroes  ipfius  excclfit  Cafia.  lib. 
iniquitas,praetcr  id  quod  Ioanne  dedit  cxitio.Nam  etfi  hone-  3.cap.z. 
fiatis  iuftitia  vituperaret  in  alia  muliere,zelare  jptinus  debuie  Maxima 
in  fra tr is  vxore , & quamuis  thoros  omnium  ex  ltbidinc  reuc-  impietat 
]afier,laitem  fratemi  debuit  efle  tutor.  Apud  quern  comenda-  Herodis. 

C 3 tio  < 


r 


Dom . I 1.  in  Aduentu  Domini . 

tio&  cuftodia  fiet  vxoris,fi  frater  fratris  dehoneftat  vxorcm?  E 1' 
Apud  quc  talium  rerfi  fides,fi  frater  dccipic,(i  germanus  reij- 
cit  fidem?  Si  vterinns  honcihim  non  feruat  amorcm?  Ec  certe 
in  omnes  fceleratius  lubditos  peccat , qui  commitcic  ex  male 
, agendi  libidme,quodin  alio  puniredebuilfetex  autontateiu 
ftitia?.Herodes  audita  fama  quidem,cuin  ad  fe  accerfiri  fecit, 
audiendi  & videndi  auiditatecommotus,vt  ait  B.Marcus.Ad 
qucm  loannes  non  frullranteracccflit,fedfuadens  eiquar  iu- 
Marc.  6.  ltr  virie  funt,  & maximequsad  principem  Reipub.percine- 
bant,  difluadebat  facimis,quod  nonfolum  lex  data,  led  ipla 
Adulteriu  ctiam  natural)*  iuftitia  reprehendit,  & confuetudo  ac  mores  F 
eft  contra  hominum  maxime  deteilatur.  Sed  quorfum  his  loannes  He 
legenatu-  rodem  arguebat,  qui  legediuina  carebat,  & qui  Romanus  & 
ralem,  & pagantis  erat?Qma  fcilicet  prartcr  ha>c,ipla  ctiam  naturali  ra 
dtttind,  & none  & iullitia  hoc  facinus  omnibus  homimbus  inhibetur,  & 
human a . leges  prasterea  Perfarum,Medorum,Gra?corum,  & Romano 
Autor.  rumhocmagnisdecretiscauerunt,nempencquisaltcriusvxo 

Eccle.3.  rcminuadat:  ex  quoetiam  intelligimus  verum  eifcquodin 
Exvnopec  Ecclefialtico  legitur,Peccatoradijciet  ad  pcccadum.Frequen 
eato  fro—  terenimcaufa  peccandi  peccatum  eit,  quia  peccatum  quod 
quenterla  per  pcenitentia  non  diluitur,mox  fuo  veluti  pondere  ad  aliud  G 1 
bimur  m rrahit . Harcnonin  Herode  folum,fed  etiam  in  Dauide  ani- 
aliud.  maduertere  licet : vterque  enim  adulceri j peccatum, homici- 

Soarez  c-  dij  peccatocumulauit. 

pifl.  fuper  Cum  audijfet  loannes  in  vtnculis  opera  Chrifti.  Vinculisad- 
Matt.  tra-  ligatur  Beatus  loannes, virtutis  iubar,virtutis  fplendor,&  hor 
£ia.i.  rendum  peccatoribus  exemplum . Si  enim  tatus  loannes  car 
\ cere  clauditur,&  pro  veritate  quam  prsdicabat  capite  pJedi- 

tur , qua  poena  quatfo  peccator  aridus  pro  tot  fceleribus  affi- 
Securita - cietur  ? Si  ilium  in  carcerem  conijciunt  qui  tantum  mel  Syl- 
tefalfam  ueltre  & loculbs  edebat , qua:  igitur  erit  poena  cdentis  & bi-  H 1 

habet  ma  bentis  vfque  ad  crapulam  & cbrietatem  ? Ille  induitur  facco 
li.  ex  camelorum  pilis  contexto , & tamen  ignominioio  carcere  i 

clauditur:  peccator  mollibus  veititus, in  quod  ergailulumtru  i 

detur?  Illequi  cremum  intenera  xtate  iam  petiuit,neleui  fal  i 

Gut.  Tre.  tc  maculare  vitam  famine  po!fet,ica  traftatur,heu  quibus  fa-  t 

in  Euang.  tellitibus  tradetur  peccator  cruciandus.qui  totu  corpus  fubie-  I 

li.4.  c.  14.  cit  delict js  * Si  iQviridi  ligno  omm  virtute  praedito  hxc  hunt,  jt 

Chryf.ex  in  aridoomni  virtute  detiituto  quid  fiet  ? O rcrum  vices  in-  ^ 

va.  Matt,  uerfasi>  Herodes  adulteratur,  & ledctmthronoregali,  loan-  |g 

locis,  ho.  nes  verb  tenetur  in  vinculis.  Dauidrapit  vxoremalienam,&  t, 

1 6.  vir  eius  pro  rege  adultero  militans  ocuditur  in  prxlio,  idque  ; 

non 

■ - y ■ Li 


V 


Concio  Trim  a . 20 

A non  cafu  fed  data  opera.  Tu  adulteriu  facis  Herodcs,&  in  car-  ' V 
cerem  mirtetur  Ioanncs?Siccineiudicare debet  fedens  in  loco  ; 

iudicis?  vbi  iuftitia;  facies  & forma?  Vbi  tuns  pudor,  vbi  fas,  w .. 
lex,&  ipfius iura nature?  Arguet  te igitur  tandem  cofufio pu 
bliea, quern corrigerenon  valuit fecreta  correptio&  priuata . 

Malos  qui  monct,  eos  offend  u;  incurrit  odium  qui  arguit  cri- 
minofos.  Dicebat  Toannes  non  licet  tibi,non  dixit  fcelede,poI 
lute,&  prieuaricatorac  prophanc,conculcadi  legem, contem- 
pfidi  quae  datuta  fimt,  potetiam  tuam  legem  fecidi.  Nihil  in-  Chryffu- 
quam  horuin  dixit, imoinreprehenfioneapparuitomnisma-  per  a.  ad 
B fuetudoviri,dixitenim:Nonlicet;eratfiquidehocmagis  ver-  Cor.  12. 
bum  docentis  q reprehendentis,&  q pumentis,  corrigentis  q horn. 28. 
infultantisi.  Sed  furi  lux  inimica  ell, non  enim  ferunt  huius  ra-  Prtdica - 
d:os,(icut  neefolis  iul>ar,qui  oculorummorbotenentur.  tor  fitmo- 
Cum  audiffet  Joannes . Sicut  moriens  lacob  commilit  filios  deflus  in  re 
fuos  ipfi  Iofepli,  lie  uidens  Baptida  fe  in  carccrem  conie&u  & prehenden 
vicinu  morti,curauitdilcipulos  fuos  Chridocommendandos.  do  . 

Cum  audiffet  Joannes  sn  v intuits.  Si  fandos  etiam  iplos  cru  Simile, 
diunt  carceres  & tribulationes,vt  feruentius  Deum  mente  re-  Gen.  vlt. 
colantrquanto  plus  conducenr  malis,qui  nnnquam  Dei  fui  re-  Calamita - 
C cordanturnificalamitatibusaflidueprematur?Manaflesqui-  tes  homi- 
deminfuisprofpentatibusaDeofegregatused.&tncfitene  nes  exci- 
returcaptiuus  in  Babylonia, couerfus  ell  ad  Deum.i.Par.33.  tant.. 

Cum  audiffet  Joannes  in  vineulis . In  rarcere  polito  Ioanni  z.  Par. 3 3. 
mintiauerut  difcipuli  fui  inuidiofam  querclam,dicentes quod 
Chridus  baptizarct  muitos . Non  eli  autem  hoc  nouum  clfe 
aemulationes  inter  ipfosconcionatores.atqneetiam  iplos  au- 
ditores.  Moyli  quidem  dixerunt.Eccc  prophetant  in  callris , Num.i  1. 
ipfe  vero  rclpondit.Qnid  aemularis  pro  me?  Et  Chrilto  etia  Mar.  9. 
fimilem  querelam  propofuerunt  difcipuli , St  refpondit  ipfe , loan. 3. 

D qui  non  ell  contra  vos,  pro  vobis  ed . Optimum  igitur  reme-  Num.i  1. 
dium  dat  Ioannes  dicensillis,  ilium  oportet  crelcere , me  au- 
tem minui.  Item  Moyfcscum  dixit,  vtinam  prophetent  om-  Bonus  Dei 
nes.Quires  Dei  tradatfemper  hoc  curat  vtin  omnibus  qu£-  gloria  qua 
ratur  gloria  Dei , & quod  omnes  Deum  glorificent , quando  rit  no  fui. 
enim  hoc  non  procuratur,  fatisapertum  ed  quod  non  agitur 
Dei  caufa  fed  propria.  Au4itores  funt  qui  pro  perfona  potius 
pugnant,&  eius  ducuntur  amore  quam  dodrina;  amore,  quae 
quidem  afFedio  periculola  ed , & ita  curabat  Baptida  vt  eos 
potius  fignificando  ignorare  qua;  petebat,  ad  Cbridum  per- 
ducerer,  & fignificando  quod  vellet  a Chrillo  erudiri.  Et  ali- 
quando  dicebat, quod  non  eflet  dignus  foluere  corrigiam  cal-  Mar.  1. 

C 4 ceamenti 


* 


cDom.  I /.  in  Aduentu  Domini . 

Luc*  3.  ceamcnti  eius.  Hocipfnm  Paulus  prxftabac : vidcns  enim,gi>  e 
Ioann.  1.  multi  plus  nimio  ipfum  diligercnt,dicebat  i.Cor.  1.  Nuquid 
i.Cor.i.  Paulus  crucifixused  pro  vobis?  Atque  hoc  ell  contra  multos, 
quibtis  videtur , q>  concioncm  non  libentcr  fint  audituri , nib 
tint  tails  concionatorisjnec  volunt  confiteri,mfi  cum  tali  con- 
Auditorcs  fellatio.  Hoc  igitur  debent  reprehendere  concionatores  apud 
non  fetni-  fuos  auditores,&  cofeflbres  apud  fuos  poenitentes,falutaribus 
nent  emu-  eonfiliis,  cum  fit  res  adeopericulofa  . Ha.'c igitur  crat  affe&io 
lationes  in  Herodiana  in  Ioannem  , cuius  concioncm  libentcr  audiebat, 
ter  concio-  &nudito  eo  multa  faciebat , fed  cum  potius  erga  pcrlonam 
natores . qudm  in  do&rinam  affedus  diet , vide  quid  feceric,  niandans  F 
Marc.6.  eum  in  carcercm  coniici,  & caput  eius  amputari. 

Matt.  14.  In  vinculis . Satis  colligitur  quid  fit  curia,  quandoquidem 
Curuprin  viucns  Ioannes  inter  belluas  in  eremo,  pofuit  vital!)  pro 
tipum  pe~  Chrifto:  Petrus  verb  in  aula,&  curia  negauit  Chridum, 
riculofe. . cum  tamen  extra  curiam  eum  (iepe  confeflus  eflet.  Vnde  in- 
Jn  aulis  re  ter  laudes  loannis ea fuit  non  minima,  quod  non  verlaretur 
gu  omnia  in  aulis  regiis ; nam  in  talibus  magnatum  aulis  omnia  redun- 
abundant,  danter  Juppeditantur,  prxtcreos,  qui  veritatem  dicant , quo- 
f rater  eos,  rum  magna  eftpenuria.  Non  fine  caufa  fandus  Moyfes  no- 
qui  verita  luit  fequi  curiam Pharaonis  Regis,  & negauit  (e  (ilium  ellc  G 
tem  dicat . filia*  Pharaonis,  magiseligens  affligicum  populo  Dei,  quam 
Hebr.x  1.  temporalis  peccati  habere  uicunditatcm,  vt  ait  Paulus ; Non 
Operibus  debebant  ei  placere  ea-, qua; viderar  in  curia.  Nota  autem 
doeere  fu-  quomodo  Chriftus  refpondet  magis  his  difcipulis  operibus  , 
blimius  eft  quam  verbis , ita  & nos  facere  debemus:  (iquidem  hie  mo- 
quamver - dus  docendi  fublimior,  & brenior,  & maioris  efficacia*. 
bis  . Cum  audifjet  Ioannes  in  vinculis . Quam  glonose  quidem 

Mu  dus  hie  Baptifta  repra?fcntauit  in  Theatro  mundi  officium  fibi  com- 
tjl  tnnqtiii  nudum . Ell  enim  ha?c  vita  tanquani  Comoedia  aliqua , quae 
reprafenta  reprarfentatur ; quadoquidem  praner  id,q>  in  ea  manifedatur  H 
tio  alicu—  breuitas,&  duratio  exigua  rerum  pra’fentium,funtetiam  alia 
ius  comae-  multaconucnicntia  5 nos  debemus  imitari  cos, qui  egregic  re-  * 
dia . praelentant  in  Comjdiis,  qui  modo agunt  perionam  regts , & 
paulo  pod  perfonam  pauperis,  & omnia  repra?fentant  debitc, 
prout  quadrare  videtur  (ingulis  perlbnis  fibi  commidis  , & vt 
R tpnfen-  autor  Comgdiar  praeferipferit . Ito  & nos  facere  debemus  re« 
tetqaifijue  potentates  perlbna.  noliram  pro  ratione  nodri  datus,&  ficue 
op  time  eu  Deus  110s  vocauit.  Quod  fi  perfona  aliqn  fit  mntanda,  atque 
tlatum  in  ex  multis  diuitiis  ad  extrema  paupertate  redigamur,vel  con- 
quo pojitus  tra,  qm  ita  Comedix  autor  ordinauerit  fingulas  perfonas  rei 
eft  . prgtentemus,  <j  praeclarc  poterimus,&  cum  hilaritatc:  fiqui- 

H dem 


Concio  Prim d . 


2 I 


A demitafaciuntoptimi  quique  hiftriones  induentcs  fe  vcfti- 
bus  prorationc  pcrfonarum  quas  agunt.Optimequidem  re- 
prxfentauic  lob  tam  cum  diuitiis  abundarct , quam  in  paupe- 
riem  rcdaftus  eft . Optime  etia  Ioannes,  qui  tam  libertatem, 
cjuam  carccrem,  tstu  fonumjCjmm  infjmiflni  lithin  vultu  111- 
ftinebat , & ab  vtero  vfque  matris  fe  exerccre  incoepit . Hoc 
ipfum  Paulus  faciebat,cum  diceret ; Magmficabitur  Chriftus 
in  corpore  meo,  due  per  viram  , due  per  mortem . 

Mittens  duosdedifcipulis  (uis,  aittllis : Tu  es  qui  ventures 
ts  , an  alms  ex  peel. units } Difcipuli  Ioannis  etia  ei  in  vmcuhs 
B afliftebant,&  magiftrum  dium  in  aduerds  non  dcreliquerunt, 
fed  ad  paftionem  vfque,  &fepulturam  ei  diligentcr  mimftra- 
uerunt.  Hinc  difeamus , & nos  fratres  mngiftris,  &amicis 
noftris  in  omni  aduerdtate  conftantiam  exhiberefidelitatis: 
ficut  enim  ignis  aurum , & curfus  equum , ita  aduerdtas  pro- 
bat amicum.  VndeEccledaft.il.  Non  agnofeetur  in  boms 
amicus.  Et Prouerb.if.  Dcsn  putridus  amicus  dcficiens  in 
via.  Vndecarceres,&  vinculorum  moleftianonprohibcbant 
Ioannem , quo  minus  officio  fungeretur  fuo . Hoc  ProPr,”m 
efteovum,qui  vere  ,&ex  animo  feruiunt  Deo.nulhs  alHi- 
C Sionibus  deterreri,  ne  ea  & dicant  & faciant,  & tradcnt,qux 
ad  gloriam  Dei  pertineant . Sic  Paulus  in  mcdiis  vmcuhs 
feribebat  Ecdcdis,  & eas  condrmabat. 

Habuit  fc  Ioannes  hac  in  re.dcut  parctes  moribundi  Ie  ha- 
bent  erga  dlios  fuos.qui  larti,&  hilares  difeedunt  manentibus 
filiis  in  honore,&  ftatu : dc  enim  gloriofus  Baptifta,cum  ie  in 
carcere  reclufum,  & morti  propinquu  animaduerteret,  vche- 
nicmer  optabat  i'uos  relinqucredilcipulos  in  ftatu  pcrfcCtio- 
nis . Quare  vulr  prius  in  agnitione  veritatis  cos  remanerc  , « 
midt  illos  ad  Iefum,vt  videtes  eius doftrinam,  & miracula  cu 
J)  coonofccrent.  Siclegimusin4dib.Regum,g,  cum  Propheta- 
rum  filii  cuperent  de  Elia  feire,  midt  cos  Elifa-us  per  motes, 
& ardua.ac  peragrati  funt  tribus  diebus,&  non  repererunt  em 
non  dubitabat  quide  Elifxus  Elia  raptum  fuilfe  in  c^lum.fed 
tame  ad  tollendu  dubium  eoru  midt  cos  per  niontes.  Noluit 
determinate  Ioannes  mittere  difcipulos  ad  Chnftum  dicens 
ita ; lie  ad  ilium  qui  eft  Meffias,  & ego  non  fum,  vel  quia  ip- 
fe  eft  mclior  me,  quia  crederent  forte  difcipuli, 9*  diceret  hoc 
Ioannes  ex  humihtate,&  ire  nollcnt : ideo  expeftauit  tempus 
ouo  vfque  ipd  difcipuli  annunciarent  de  Iefu  aliquid , pro- 
T«mTd  efe  occafio  umteodi  eos,  & tnif..  duos  . quo,  no. 
ueratfortafle  aliis  purfuafi!»!iores.Qobd  auto  “ 


Philip.i. 

Rhodul. 
Arden,  do 
min.  3.  ad- 
uen. 

Amicitis 
vera. 
Simile . 
Ecclef.  1 1. 
Prou.i  j. 
Idd  Clar. 
in  Luc.  7. 
Ora.  39. 

Perjeuert- 
mus  tft  vir 
tutt->  • 
Simile.  > 
Zrlus  mu- 
ximut . 
Baptiftas 
dgura. 

4.Reg  l. 
Abule.  is 
Matt.  11. 


‘Dom.  II.  in  Aduentu  Domini . 

Rup.  Ab-  Chriftus , hoc  vulr  intelligi,quia  etfi  opera  eius  reuera  eflent  E 
basl  Mat.  opera  Chrifli,  inter  ipfatamcn  opera  Chriftum  eflelepalam 
1 1. lib..?,  non  dicebat,imo  difcipulos  fuos  hoc  diccre  prohibebat,vt  con 
fiat  ex  Luca, cum  pra?ccpit  difcipulis  fuis  ne  etii  diccret  quod 
ipfe  eflet  Chriftus, & ideo  Ioannes  non  ita  interrogauie . 

Tuet  (juiventurus  es?  Ioannes  B.iptifta  de  aduentu  Chrifti 
D.Thom.  in  carne,ait  B. Thomas,  non  qu^fiuit,  quafi hoc  ignorarer,  cu 
2.2.q.2.ar  ipleexprefleid  confcfTiis  fuerit  dicens.  Ego  vidi  & tcftimoniu 
ti.  7.  ad  2.  perhibui,quia  hie  eft  filius  Dei,vnde  non  dixit;  tu  es  qui  veni 
loan.  1.  fti.fcd  tu  es  qui  venturus  es,qua?rens  de  futuro  & non  de  pras 

terito.Similiter  non  eft  credcndum,q>  ignorauenteumad  paf  F 
loan. 1.  fioneni  vcnturu,ipfecnim  dixerat,Ecce  Agnus  Dei,prarnun- 
tians  eius  immolationc  futuram;  & hoc  Prophets?  aiij  ctiani 
non  ignorauerunt,fed  ante  predixerbt, ficut  prscipue  patet  in 
Ila.  0.  Ifaia.  Poteft  ergo  dici  ficut  Gregorius  dicit,q>  inquifiuit  igno 
D.Grcgo.  ram  an  in  infernum  eflet  in  propria  perfona  dcfcenfurus,licet 
hom.  6.  in  feiret  q>  fruftus  paflionis  eius  extendenduserat  vlquc  ad  eos, 
Euang.  qui  in  limbo  derincbantur,fm  illud  Zach.p.Tu  quoquein  fan 
Zach.  9.  guine  teftanienti  tui  cmififti  vinftos  tuos  de  lacu  in  quo  non 
eft  aqua.  Ncc  hoc  tenebaturexplicite  credere  antequam  eflet 
implctum,quod  per  feipfum  deberet  defeendere . q 

Euntes  r enunciate  Ioanni  qua  audtfiis  & vidi/lis.Sciens  Do 
miuus  quia  venturi  erat  difcipuli  ab  Ioanne  ficut  Lucas  dicic, 
Chryf.  in  in  ilia  hora  ait  Chryfi  bonis  hofpitibus  digna  conuitua  pra?pa 
non  abfo.  rabat,  vtetiam  Chrifto  tacentc  ipfa  opera  eius  loqucrcturde 
honii.  27.  eo:  nam  & qui  vocati  fueranrgratias  agebant,&  quidam  dicc- 
to.2.  bant, Quia  vifitauit  Dominus  plcbem  fuam:  alij  autem  dice 
Luc.  7.  bant,  Quia  nunquam  fic  vidimus,  ali j dicebant,  Gloria  deo , 
Mar.  2.  qui  talem  poteftate  dedit  hormnibus.  Sic  ergo  difcipuli  loan-  ' 

CJa.  Gui.  nis  & oculis  & auribus  pafeebantur  mirabilia  famtatum  viden- 
in  Matt.  tes,&  gratiasagentiu  voces  audientes  renunciate  Ioanni,  qua  H 
loan.  10.  fi  dicat  nil  opus  eft  vt  deme  qui  fim  pronuncicm,  quando  ope 
Chryf.  in  ra  qua*  ego  facio  in  nomine  patris  mei,tcftimomum  fatis  per- 
Matt.  ho.  hibent  deme.  Si  non  facio  opera  patris  mei,nolitecredcrc  mi 
37.  hi,fi  autem  facio,  & fi  mihinon  vultis  credere  operibus  credt 

loan. 8.  te.Si  relpondiflet  ait  Chryf.Ego  fum,ofrendiflct  ipfos  relpon 

fum  hoc,&  dixiflent.aut  certe  cogitaflentid,quod  Iudaei  cre- 
Hug.Car.  bro  folebant  dicere,  Tu  de  te  iplo  reftimonium  perhibes : id 
in  Luc. 7.  circo  non  ita  dicit , led  fignis  ipfos  ad  fidem  adducit , vt  omni 
fulpicione  do&rina  eius  carear,  & dilucidior  fit . 

Cui  it  dent,  claudi  ambulant,  Up  r eft  mundantur,  furdi  an- 
diunt, mor tui  rtfurgunt.  Ca?cun  temporalibus,vidct  in  fpiri- 

tualibus 


ConcioPrima.  22 

A tualibus.Cant.y.Egodorinio.&cor  meu  vigilatrclaudi  ad  ma  Cant.  f« 
lum, ambulant  ad  bonum.  ClauJu.s  ell,  qui  tantum  vno  pede 
inmtitur  terre,&  ahcruin  (ulpendit  a terra : duo  autcm  pedes 
funt  neceftieas,&  voluptas.  Ille  bonus  claudus  efl,&  bene  am 
bulat,  qui  pede  necellitatis  tanrum  terr.einnititur,  & pcdem 
voluptatis  fufpenlum  tenet . Hoc  modo  claudus  cffedus  eft 
Iacob  percuGitsabangclo.  Ifaiae  5 y.  Tuncfaliet  ficut  ceruus  Geneva, 
claudus.  Item  Ita.33.  Claudidiripientrapinam.  Vcl  fic.c^ci,  Ifai*  37. 
id  eft  qui  reputant  fecascos , vident:  claudi,qui  reputant  fe  Il'aizjj. 
claudos,  illi  ambulant : leprofrfua  opinione , feu  reputatione 
B mundantur,  vel  potius  mudi  funt : eoiplo  enim,quod  immun 

dos  le  reputat,  mudi  funt : Bafilius  emm  ait, Tamo  eris  apud  D.  BafiL 
Deurn  pretiofior,  quanto  fuerisapud  oculos  tuos  delpcdior. 

Hinc  publicanus  mundattts  eft,  quia  leprofum  fe  elfe  cofelfus 
eft . Pharifrus  autcm , qui  fe  mundum  dicebat , rcceflit  le- 
prol'us : turdi  ad  detradiones,  & mundi  vauitates,  audmnt  le- 
gem Dei : vcl  pauperes  clamantes . Mortui  mundo,  vel  pec- 
cato,reliirgunc  debonoin  melius proficicndo.Ifa.26.  Viuent  Ilaix  26. 
mortui  tui.mterfedi  meirefurgcnr.i. Cor. if. Quod fcminas  2. Cora  f. 
non  viuificatur,mfi  prius  moriacur.ro.  12.  Nifigranu  frumeti.  Ioann.  12. 
C C*c*  vident.  Quandocasci,claudi,leprofi  lnanuna,  non  la-  Autor. 
nantur:  fignu  eft,q>  no  venerit  Chriftusad  cos,  fed  qn  recupc 
rant  ad  virtute, oculos,  & purirate,  fignu  eft  prasdeliinatioms. 

Pauperes  euangeli\antnr.V el  pauperes  ipiritu, vel  operibus 
pau peres,  vt  ait  Hieronymus, vt  nulla  inter  nobilcs,&  ignobi-  D.Hiero- 
lcs,intcrdiuites,&egenosinpdicationediftatiafit.  Hjcc  ma-  ny.  lib.  2. 
giftri  rigorc,  hxc  priceptoris  coprobant  veritate , qn  omnis  in  Matth. 
apud  eu  jqualis  eft:In  mudano  regno,  vt  ait  Dodor  quida  exi  Lud.  Gra. 
mius  cfi  nouaaiiquaaccidfit,priuv  regibus, deinde  potctibus,  Difliuulc. 
& nobilibus  nuncia  tur,&  ciun  tande  ad  plebeioru,  & pauperti 
D aures  deferunttir,ia  principibus  vetcra  funt, & dctnta:fed  cj- 
leftia  bona  prius  denunciatur  pauperibus,ex  quibus  bona  nun 
ciadiuitibusaperientur.  Tpales  quide  diuitix  ex  diuitibus  Difcrimtn 
trahuntur  ad  pauperes, led  fpiritualia  dona  ex  paupcnbus  de-  inter  sliui- 
tegutur  diuitibus, & lftiseuangelizantur,  hoc  eft.datur  eis  bo  tins  corpt- 
nu  nuncifi  regni  cflcftis.  At prasdicatores  noftri  potius diui-  rales  , & 
tibus,quam  pauperibus  Euangeliu  pdicare  volunt,  cum  Chri  ipiritu a - 
ftusintueaturpaupererdeillo  enim  habetur ; Oculi eius  in  4#.. 
paupere  refpiciunt,immo  Herode  miracub  videre  cupiente,  Pfal.  io. 
noluit  fa  cere, at  apud  pauperes  multamiracula  fecit.  lonas  ct  Lucas  23. 
Propheta  Niniuc  milfus  prius  c^pit  cocionan  pauperibus, vn  lonx  3. 
dc  nuncia  regi  funt  allata;ideo  dr,pcrucnu  erbum  ad  regem. 

lonx 


Dom.  11.  in  Aduentu  Domini. 

Ion*  enim  predicatio  dc  vno  ad  altcrum  circumfercbatur,do  E 
nec  ad  regis  aures  peruenit  Leprofietinmquatnornuntiaue- 
4-Reg.7.  runt  in  aula  regis  in  Samaria,  cp  caftra  Syri*  client  plena  ci- 
bis  & diuitijs,  Sr  dertituta  hon.inibus,dixcrunt  enim  ad  inui- 
cem:  H*c  dies  bom  nuntij  efl,nuntiemtis  in  aula  regis.  In  na 
luc.  2.  tiuitateetiam  Saluatoris  primo  Angelus  bona  nfitia  pauperi- 
buspaftoribusreuelauit.  EuangeJium  etiam  prius  a Chrifto 
Z.Cor.I.  domino fiiitpifcatoribus  Apoftolis  rcuelatum : vndc  Paulus, 
Non  multi  potcntes , non  multi  nobilcs  &c.  In  primo  regum 
I.Rcg.30.  habetur  etiam,  q>  feruus  quidem  AEgyptius  dcbilis,  *grotus 

ac  famelicus,attulit  nuntia  Amalcchitarum . Sic  Deus  pau-  F 
peres  Aportolos  & difcipulos  pro  nuntijs  acccpit.  Et  quemad 
Iudic.7.  modum  Gedeon  cum  comitibus  inermibus  & paucis  fuhegit 
potentem  & magnum  exercitum  Madian,  lie  etiam  Chrillui 
paucis  inermibusq;  difcipulis  uniuerfum  orbem  euicit . 

Et  bcatus  eft  qui  non  fuerit  fcandali\atus  in  me.  Nora  q>  in 
his  verbis  fatisfacit  dubitationi  Ioannis,fi  eflet  defcenfurus  in 
perlona  ad  limbum , vt  fupra  diximus  ex  mente  Gregorij,  vt 
poflct  ibi  dare  veram  relatione, & ita  refpondet  Chriilus  huic 
dubitationi  dicens, Beams  qui  non  fuerit  fcandalizatus  in  me? 

Euf.  Emi.  ac  fi  dicerct,vt  ait  Eufebius  Emiflenus , qui  enim  non  horrui  G 
in  dom.3.  virginis  vterum  & tali  mori  morte,  quserit  Iudaeis  fcandalu 
aduent.  & gentibus  ftultitia,  non  vtique  horrebo  ad  inferna  defeende- 
Similc.  rejlux  quidem  ftercore  non  inquinatur,&  mundus  tranfeo  per 
immundu.Defcende  igitur  fecure  qui  prscurfor  mihi  cs.  Va- 
de,pr*curre, nuntia  gaudium  fidelibitsmeis.cito  fcquar  &Ii- 
berabo  eos.Confidera  fr  ater  modo  quanta  l*titia  locus  ille  te 
nebrarum  quantoquegaudio  exultauit.qn  ibi  B.Ioannes  h*c 
verba  narrare  c^pit.  Pofliimus  et  dicere,  q>  hare  fuerit  qu*da 
Hieron.q.  corrcftioartificioladifcipuloru  Ioannis,vt  fentit  Hieronymus 
1.  ad  Al-  ita  dicens:  Quod  infert, beams  qui  non  fuerit  fcandalizarus  in  H' 

ga.  & He-  me, no  Ioannem  fed  difcipulos  eius  percutit,  qui  prius  accefle 
dibi.  to.3.  rant  ad  cu  diccntes,Quare  nos  & pharifgi  ieiunamns  frequen 
Matt.  9.  ter,difcipuli  afit  tui  no  ieiunant?Et  ad  Ioaunem,Magirter,cui 
loan.  3.  tu  perhibuifti  tertimonifi  iuxta  Iordanem,ecce  ia  baptizat,& 
lnnidieu  oes  veniunt  ad  eG.Quo  difto  liuorem  rtgnificant  de  fignorum 
cmnet  in-  magnitudine  ex  innidi*  mordacitate  venientc,  cur  fcilicct  ba 
tmdit . ptizatus a Ioanne ipfe  audeat  baptizare,  &r  multo amplior  ad 
Caie.  in  efi  turba  concurrat,q.  prius  veneratad  loanne.Itcm  portumus 
Matth.  intelligere,  vt  ait  grauiflinuis  quida  doftor,  g>  fubiunxithoc, 

vt  prarberet  occafione  Ioanni  erudiedi  & pr?  muniedi  difeipu  * 
los  fu os  ne  Icandaiizarenc  in  Chrifti  abie&ionc  & parti  one. 

lUis 


% 

t 


Concio  Vr'tma . ' 23 

A ///«  * abeuntibui , cepit  ltfus  dicer e ad  turbot  de  Ioonne. 

Laudat  loannem  ait  Abulenfis,  ne  opinio  plebis  circa  ilium  Abulcn.in 
deficeret.  Fuerat  enim  in  maxima  opinionc  in  cordibus  om-  Matt.  u. 
nium  quando  praedicabac,ita vt putarctur  efle Mcflias.Tepo-  Luc.3. 
re  illo  frullraerat  quod  Chriflus  emn  laudarct,nullius  cnim 
Jnudibusindigebat,  cum  maioradeeo  populus  crederet,  qua 
quifqua  verbis  poterat  cxprimere.Nunc  veto  cum  iam  a die-  Soarez  in 
bus  multis  ab  Herode  viro  fcelcrato  in  carceretencrettir&  Matt,  tra- 
vinculis,ncc  Deus  (uper  hoc  vltionem  vlla  oftcnderet,poterat  ^ . 

infirmari  opinio  enis  in  cordibus  rudis  plebeculj.Optimu  fu-  rtjpg 

B meex  hocexemplum,  vt  cum  videris  famam  alicuius  pericli-  det  pro  fer 
tari,  quas  noueris  virtutes  de  illo  coram  detraftoribus  no  eru  fui,  % 
befcas  referre.  .Sic  enim  expoflulat  charitas,qux  diligit  proxi-  Semper  bo- 
mb fuum  ficut  fe.Pro  Ioanne denique  refpondit  Dcus,vt  no-  „a  de  pro- 
uerintiufti&qui  pro  veritateoccumbunt, Deli  fuarO  virtutu  ximis  lo- 
prarmiatore.  Sciantq;  illfi  efle  proteftorem. Laudat  fanditatc  ejuatnur  el 
loannis  Chriflus,  &de  illo  publice  bene  loquitur,  doces  nos,  teisrefio- 
« cum  de  proximo  agitur,  fi  volumus  rt£lc&  fecund u Euan-  deamus . 
gelium  agere,bona  de  eo  loquamur,non  mala  in  niutuis  confa  Chryloft. 
bulatiombus,reftedc  omnibus  (cntiendo,&  de  omnibus  bene  jn  Matth. 
C nicrcndo,ciimquidcnullusnifiinfidelism,  harrcticus&  fchif  houi.38. 
maticus , viuat  in  mundo qui  & fi  aliqno  obumbretur  delifto, 
non  aliqualem  virtutem  fecu  retincat.Nullus  vtique  Chriiiia 
nus  ell, de  quo  ctfi  jniquus  lit,aIiquidboni  non  pofiit  hauriri. 

Quid  exijiis  in  defend  xideretharundmem  vtnte  a git  at  amt  Defer  u f.e 
Pro  Ioanne  refpodet  oltendcns  no  efle  mutat u ab  ilia  fua  prio  ciuita - 

rcopinione.  Hxcautcnon  flatim  fua  fententia,fedabeorunt  tet  rrtm 
prius  tcllimonio  probat,  oflendens  cos  non  verbis  foluni,  led  ejnentaban 
ctia  fa&is  Habilitate  foanis  reflates  fuiflcrdicit  enim, quid  cxi  \ur  dtfer- 
Hisin  delertu  videre?i.cui  ommiflisciuitatibus&  domibus  ve  ta  /0f<J  vt 
D llris  ad  dciertum  vna  omnes  concumftis?vt  nulerfi  quendam  vidcrftBa 
atque  mobile  hominc  videreris?  Nonpotuifletiscertc  tanto  ptifmm. 
Audio  in  dciertum  impelli,&  tantaru  ciuttatum  populi,ncquc  p>j0,  car> 
ita  facile  omnes  ex  vniuerfa  Iudara  cflufim  fluuiu  Iordane  ve  jn  Luc.  7, 
niiretis,nifl  magnu  quendam  & mirabilcm  virurn  Ioanne  pu-  a,  18. 
talletis,neccnimad  videndum  harundincm  ventoagitata  cxi 
ftis,cui  maxime  funt  fiiuiles  illiqui  nunquam  idem  dicunt.lcd 
hue  atque  illuc  facile  pulfi , modo  hre  modo  ilia  loliciti  funt 
aflerere.  Incollantia  vile  & magnu  ell  vitiu.-ad  Habilitate  vero  i.Cor.if. 
mentis  I'acra  Scriptura  prarcipue  nos  hortatur,  ait  enim  Apof.  2.  The.  t. 
Stabiles  eflote  & immobilcs.abundantcs  in  opere  dui  lemper.  Hcb.  1 3. 
Et  alibi, No  cito  moueamim  a vellro  fenli’.Et  rurfus,Op:itr,G  £cci,  j, 

ell 


Dorn.  I I.in  Aduentu  Domini . 

Arbo.ui  eft  gratia  ftabilire  cor.Ite  in  EccJ.f  .non  te  vcntilcs  in  omnem  E 
Macth.  ventum,cfto  firmus  in  via  Domini  & in  vcritate  fcnl'us  tui . 
Theo.  Digni  funt  vt  cum  harundinc  conferantur , qui  cum  multa 

Soarcr  in  polliciti  fint,  nunquam  tn  ftant  pollicitis,  & qui  pollicitus  eft 
Matth.  Deo,fe  nunquam  rclapfurum  in  peccatu,  & fubito  relabitur  > 
Trac.  i.  leuior  eft  harundine.  Tanta  vigec  in  honiinibus  inconftantia, 
Terftuere-  ait  alius  autor,  vt  uitia  qua;  funt  detcftati,  nedum  lemel  & ite— 
mus  in  bo-  rum,vcrum  & millies  repetant.  Quos  taxillos  hefterna  die  ab 
no  frofo-  horruifti,  cur  hodie  iterum  illis  vacas  ? Qui  die  ab  liinc  tcrtia 
fito.  a peccatorum  cf  no  mundatuses,  hodie  cur  impurus  in  hac  ip 

Euf.  Em;.  fa  deledaris  peccatorum  fece?  Non  eft  harundo  Ioanncs  ait  F 
Domi.3.  Eulebius  Emif.  columna  eft  potius,  non  mouetur  vento,  non 
Aduent.  quatitur  timore,  non  fle&itur  adulaiione , vno  & eodem  vul- 
Conjiar.ti a tu  rcfpicit  & illos  qui  earn  Iaudant  & eos  qui  vituperant , fic 
magna  Ba  inimicos  vt  amicos  diligit:  fic  potentes  arguit . 
ptifia.  Harundiatm  vento  agttatnm  Notat  Cbriftus  Baptifta  con 

Cain  pojl-  ftantiar  m virtttte , mali  funt  mutabiles , hoc  figmficabat  tre- 
quam  occi  mor  illc  capitis  in  Cain  poftquam  occidilfct  fratrem  fuum,  vt 
dit  fratre  grauesautorcs  tradunt:  Jaudat  et  eum  non  veftiatur  molli- 
percuffus  bus,nam  mulieres  funt  qua;  magis  fe  ornant  veftibus  quam  ali 
tfl  quodd  qua  cathedralis  ccclcfia  ornamentis , qua:  fold  pro  uarietate  G 
eapitts/re  feftiuitatumetiam  uariatisvticoloribus&coloratis  veftibus. 
more.  Quid  exiflis  in  defertum  videref  Periclitabatur  quidem  ho- 

Similitu-  nor  loannis  ne  notaretur  inconftantia:,  & ita  Chriftus  pro  eo 
do.  relpondetjVt  nos  ita  faciamus,cum  patitur  detrimemu  honor 

fro  hono-  proximi.  Sic  Chriftus  fe  geflTit  erga  Magdalenam.cum  Phari- 
reproxirni  fa:usde  ea  murmurabat.  Sic  et  pro  difcipulis  refpondit,  cum 
rtffondea  accularentur  9.  non  lauarent  manui.  Sienim  cum  poflimus, 
m us.  bona  proximi  dcfendcretenemur,muIto  magis  honorem . 

Sed  quid  extfiis  viderei  hominem  mollibus  veftitumi  ecce  qui 
Rhu.Ard.  mollibus  vejiiuntur  in  domibus  regum  funt.  Nodamnamus  ve  H 
Domi.  3 . ftes,fcd  vitium  veftibus  abutentiu,fcio  cnim  fub  purpura  plu- 
Aducnt.  res  Deo  p acuilfe,  & contra  plures  fub  facco  Deo  difplicuiflc. 

Sunt  enim  qui  in  purpura  non  efferuntur,  & funt  qui  fe  vefti- 
Ifido.  cla-  tos  facco  vel  dolent  vel  gloriantur.  Magnus  vero  eft, quern  fac 
riusinLu.  cusnon  deijeit  & quern  purpura  non  extoIljt.Talis  erat  Da- 
7. ora. 3 p.  uid,&  talis  Ioanncs  Baptifta,  qm  nec  ille  fub  purpura, nec  ifte 
fubcilicio  erat  harundo  vento  agitata:  in  hac  parte  vehemcn- 
ter  peccant  homines  qui  a veftibus  ac  rebus  fenfu  carentibus 
qu.t runt  honeftari  . Et  certe  fi  iudicamus  dequodaequo,non 
(olum  non  cftimarefolcmus  pretiofas  veftes  fiquibusobtedi 
funt  1 fed  iubemus  et  vt  ea s ilii  durahant,  vt  coiuemplaii  nu- 
dum 


Concio  Print*.  24 

1 , A dum  animal  liberius  liccat.Vbiigiturdehominefaciedumiu  Simile. 

diciu  eft , quem  folus  ratioms  vfus  & virtiis  a ratione  profeda  dorian 
commendare  atque  honeftaredeber,vellea  veliibus  & pretio  deveftibus 
fo  corporis  cultu  laudem  atque  automate  illi  comparare.quis  cr  ornattt 
I non  uideat  rem  effe  non  minus  ridenda , quam  fi  cemeremus  ridiculum 
I afellumonuftumauroobilludaurulaudari.Scgenerofoalicui  e/l. 

equo  anteferri?  Non  ne  hoc  faciunt  hiquicu  moribus&  vitae  Simile, 
ratione  nihil  a multis  pecudibus  difFerant,ob  ornatu  tn  veftifi  De  virtu - 
prxferri  volunt  his  qui  frugaliore  viftu  & cultu  vtuntur,qua-  tibus  pot? 
uis  fummis  virtutibus  prxditi  fint,  qux  folx  Cunt  in  pretio  ha  gloriadum 
f 23  bendx, St  qnibus  omnia  ifta  externa  feruire  debent?  Hoc  qui-  qua  de  re - 
dem  fan&e  feribit  B.Iacobus  in  hxc  verba, Fratres  mei  nolite  bus  tempt 
in  perfonarO  acceptione  habere  fidem  Dhi  noftri  Iefu  Chrifti  ralibus ., 
gloria; . Nam  fi  ingrediatur  in  ertum  vcftru  vir  aurcO  geftans  Iacob.z. 
annulum,&c.  Vide  quid  accident  Herodi  induenti  fe  pretiofa  Ado.  i z. 
vellc  per  leuitatem  Sc  ambitione.  Prxcipuequidcm  hac  vefti  Mulieret 
mentoru  corruptela  mulieres  peccant, qux  fi  cogitarct  quam  qua  fe  ni - 
multis  ex  caufis  abfurdus  fit  iftemos,nonta  client  in  hac  par  mid  omit 
te  difloIutx.Nam  ad  impudicos  amores  multos  prouocant, 8c  quam  per - 
veluti  rete  quodda  funt,quo  Diabolus  vtitur  ad  capiedas  illas  niciofpfint 
G c animas, pro  qnibus  Chriftus  mortuuseft.  Deindeni  mi  j illi  in  Repub. 
fumptus,Sc  qui  nunqua  finem  habent.impediunt  bcneficentia  Iacob.  y. 
in  paupercs,  quod  quam  vehementcr  fit  abominandu,  audite  Diuitia  tt 
quid  dicat  Apoft.Iacobus.  Agitenuncdiuites,ploratc  vlulan-  p or  ales  quo 
tes  in  niilerijs  veftris  qux  aducnict  vobis.diuitix  veftrx  putre  redigatur. 
faftx  f'unt, & veftimeta  veftra  a tineis  comefta  font  8cc.  Nihil  Simile. 
aut  eft  humanu  corpus  quam  ftercus  inuolutu.  Et  quis  vcftru  Pauonis  jp 
vasftercoris  plenfi  patcretur  ornari  pretiofa  veftc,auro & arge  prietas. 
to,qd" vos  corporibus  veftris  facitis?  Pattoncs  fi  q.s  tacitus  fpe-  D. Ambr. 
&et,recondQt  pennas  du  non  laudantur;at  vos  nd  folu  non  lau  fer.  6 4.  in 
H x>  datx  veru  et  reprehenfx  ab  his  recedcre  nefritis  vanitatibus.  nat.S.loa. 

Sed  quid  exijiis  videre?  Prophet  am? etiam  dico  vobis  & pluf-  Bap.&  Au 
quam  Prophet  am.  prxcellit  cunftis  dicunt  Ambrofius  & Au-  gul*.  ferm. 
gulhnus.eminet  vniuerfis,antecedit  Prophctas,fupergreditur  S.Ioa.fcr. 
Patriarchas,  8c  quilquisdemulierc  natuseft,  Ioanne  inferior  z.to.io. 
eft . Anteceflbrcs  Prophetx  Chriftum  futuru  prxcinucrunt,  Ioa.  Mai. 
quem  Ioannes  indice  prodit,  vtin  eius  hymno  concinit  Ecde  h|>  Matt, 
na/an&iffimadicens:  - & Luc. 7. 

Cater i tantum  eecinere  vatum , i.Rcg.  1 7. 

Corde  prtfagio  iubar  ajfuturum : D.  Hicr. 

Tu  quidem  munii  fcelus  auferentem , 

Indue  prodit . 

Aconluo 


if 


fr 


/ 


T^om.  II.  in  Aduentu  Domini . 

A condito  orbe  nullum  vit£  aufteritate ei  £ quiparandtim  de-  ■£ 
dcris,  non  pafcebatur  dimidiato  pane  ac  camibus  cum  Elia  & 
Paulo  primo  Erenuta  ,noncaricis&  fylueftribus  pomiscum 
Hilnrione,Antonio.&ca’teris,fed  aultcrionbus  alebarur . 

Eat  ego  mitto  angtlum  meum , qui  praparabit  viam  tuam 
ante  re.  Quod  graeceangelus,  hoc  latine  nuntius  dicitur,  ait 
D.  Greg.  Greg.  Rette  ego  qui  nuntiarc  fupernum  iudicem  mitcitur,an 
fuper  Eua  gelus  uocatnr , vt  dignitatc  leruaret  nomine , quam  explet  in 
gel.ho.6.  operatione.  Ioannesautem  viant  domino  prxparauit,  nonla- 
pidestolkndo,necafperaco£quando,lcdmenies  hominu  in- 
llruendo,quando  nunciauit  diccns,  p£nitcntiam  agite . y 

” ' 5 • * * * * * 

Dominica  Secunda  in  Aduentu. 

CONCIO  SECVNDA. 

CaUmitates  & tentationes  funt  vtiles . 

V M au  differ  Ioanna  in  vinculis  opera  Cbrifli.Mat. 
i i.Luc.7.vidcciiam Match.  14. &Marc.6.  Quo- 
mam  Chriitus permittit  vt  prscut  lor  & Baptilla  q 
luus  ita  varijs  calamuatibus  aftuiatur, procul  du 
bio  vtiles  funt  & maximi  prerij  ealamitates,  quandoquidem 
eas  Deuscum  I'uis  amicis dillribuit . Dontinus  in  plagis  infe- 
rcndis  quandoque  le  vt  feuerum  iudicem,  quandoque  vt  cle- 
tnentem  patrem  feexhibet,&  aliquando  quidc  amici, aliquan 
do  inimici  animum  gerit.  Hunc  enim  le  habere  oftendit  cum 
Hier.  30.  apud  Hieremia ait;  Plagainimici perculfi  te,  calhgatione cru 
l.Mac.  1 • deli.Qmd  quodgehennaefupplicium  multi  in  hacetiam  vita 
i.Mac.f.  Domino  ptinicntcquodammodo  aufpicancur.  Hocenim  mo 
Matt.2.  do illc impijffimus Amiochus Afiaerex,acciuitatisfandaeat  H 
Ado.  12.  que  templi  valtator,&  vterque  Hcrodes,hoc  citillequi  pue- 
ros  infantes , & qui  lacobum  Apoltolum  occidit,  puniti  fue- 
Malos  in  runt,quorum  grauillima  fuppliciain  hac  vitac£pra,&inalte 
hoc  etiam  ra  conliimmata  funt . Nec  hoc  tempore  vt  arbmor  multi  hac 
vita  inci-  p£nam  elfiigiunr, fed  hac  cadem  pena  pleduntur;hi  videlicet 
pitVeusca  qui  grauilTnnis  morbis  alTcdi,vcl  impatictia  fua,vel  vitx  pra 
y?f>*ro . uitate  Dominum  oftendcre  non  cellant,quos  videlicet  plagae 
Eoni  emtn  a Domino  infhdje,non  ad  p£nitentiam,  led  ad  impatientiam 
dantur  pu  & vitae  negligentiam  inducunt.  Ell  alius  caihgandi  modus  pa 
n stone  Ut-  remits,  illcqutdem  quoad  meliorem  mentem  Dominus  per 
Mina*  • flagella  fldcies  rcuocare  inteudzt,de  quo  idem  in  Pfal.88.  Si 

inquit , 


Concio  Secunda . ■ : i y 

A inquit, dereliqtlerint  filij  eius  legem  meam,&  in  iudicijsmei* 
non  ambulauerint , vifirabo  in  virga  iniquit.ttes  corum , & in 
verbenbus  peccata  eornm , milencordiam  autem  meam  non 
difpergam  abeo.  Sic Hieremias,  Calligafti  ait  me  Domine,  Pfa!.88. 
& cruditus  fum.  Nonigitur  diftidamus , fed  intellig.imus,&  Hier  j i. 
nobis  perfuadeamus  afflidioncs  & laborcs  qui  nobis  contir-  Laborts  im 
gunt,a  Deo  immitti,vt  vitam  emendemus  in  melius.  Hoc  igi  mitrit  De* 
tur  nobis  fupereft  fratres,vt  quas  modo  patimur  calamitates,  vt  emend « 
ad  faiutem  nodram  a Deo  immitticredamus.Qualem  etiam  mur . 
animum  hoc  tempore  gcrcredebcamus,fandaiJla  feminalu  Iudith.3. 
£ dith  nos  docet  his  verbis,  cum  dicit,  Reputantcs  peccatis  no- 

ftris  hie  ipfa  fupplicia  elle  minora, quibus  quafi  ferui  corripi-  Quod  De * 
mur,  ad  emendationem  noftram  non  ad  perditionem  euenif-  nos  hie  pu 
fecredamus . Si  autem  pcccatorum  caftigatio  paternam  erga  nint.pipn* 
nos  Dei  noftri  mifcricordiam  dedarat , coni'equcns  ell  inch-  eft  eius  *- 
gnationis  eius  argumcntuni  efle  in  fcclere  obftmatis  parcere . mores . 
Quod  apertc  pro  magno  fuppiicio  per  Prophetam  dominus  Ofeaf  4. 
peccanti  populo  comminatur  his  verbis  ; Non  vifttabo  fuper 
Alias  veftras  cum  fuerint  forpicacx,  & fuper  uxores  cum  fue- 
rint  adulter*.  Hinc  D.Bemardus , Domine  hie  vre,hic  leca,  D.  Bern. 
C vt  in  xternum  parcas.F.t  Pfal.Non  audiuit  popuius  meus  vo-  Pfal.  8. 
cem  meam,  & Ifracl  non  intendit  mihi,  & dimifi  eos  fccundu 
defideria  cordis  corum, ibunt  inadinuentionibusfuis.  Medici  Simile, 
quoties  in  zgro  aliqua  falutis  fpes  eft,  magna  cura  noxijs  ei  ci 
bis  interdicunt,cui  tamcn  defperata  falutc,  omnia  quz  edere 
voluerit  liberepermittunt.Hier.ji.  Curauimus  babylonem  Hicr.yi* 
& non  eft  (anata,  dcrelinquamus  eam,&  camus  vnulquifque 
in  terram  fiiam , quoniam  peruenit  vfque  ad  coelos  iudicium 
eius, &leuatu  eft  vfque  ad  nubes.  EtPfal.  Diftipatifuntnec  Pfal. 34. 
compundi.  dicamusigiturcum  Hiercmia,Sctutcinur  viasno  Hier.3. 
j)  liras, quxramusquc&  reuertamurad  Dominum. 

Reuera  beatus  eft,  vt  ait  Gregorius  Nyfl'enus,  qui  inimico  Gre.  NyG 
ad  bonum  vtitur  adiutore,  hoc  tamcn  quod  molcftum  cfl'c  vi  li.  de  bca- 
detur,fepe  etiam  fzlicitaris  per  hanc  vitam  caufa  multisexi-  titu. 
flit,  quale  de  Iofepbo  feriptura  indicat.  Idcirco  inagnusillc  Gen.40. 
Stephanus  gaudet  lapidibus  vndique  petitus , ac  veluti  vcrnfi  Ado. 7. 
quendamrorem  crebros  lapidum  idus  inmodum  floccorum 
niuis  incidentium.corpore  cupidc  cxcipit,  ac  benedidionibus 
nefarios  homicidas  profequitur , pro  his  iplis  ne  pcccatu  hoc  li  : 

eisimputareturorans.Itacrucem  Petrus  excepit,gladium  la  is  >u-t 
cobus, & Ioannes.-Nifi  ex  terra pulft  fuerimus  & cicdi,in  ter 
japrorfus  mancmus.Quod  ft  in  terra  male  trademur  & con- 
Conc.  Quadr.  Tom.  I.  D temna- 


tDom . 77.  in  Aduentu  Domini . 

Dei  ferui  temnamur,in  celum  traduccmur.Vides  quo  ducat  bcatitudo,  E 
in  delicijs  per  id  quod  trine  & acerbum  videtur,  tami  boni  fibi  concilia- 
duciit  per-  trix  exillens . Quod  cum  ctiam  Apoftolus  animaduertifiet , 
feci  tunes  Omnis  inqtiit  diiciplina  in  pra?fenti  quidem  no  cum  gaudio  , 
pro  Deo  . his  qui  in  ipfa  fuerint  exercitati . 

Hebr.12.  - Si  igitur  quxras  quare  promittat  Chriftus labores & tribit 
Magna  p-  lariones  pro  eo  tolerantibus  tarn  magnifica  pratmia,  & quare 
tnia  poUt-  tantam  laborum  & calamitatu  copramfoleat  Dcus  nobis  im- 
tttur  Veus  mittcre.  Refpondeo,id  quidem  ideo  fieri, quia  n6s  Dcus  plu- 
kisqui  pro  rimum  diligit , & cum  ita  ordinauerit  n per  labores  beatitu- 
ipfo  labo-  dinein  confcquamur,  idcirco  multam  & facile  obuiam  laboru  y 
res  fujli--  copiam  videmus  a Deo  vbicunque  prxparari.  Ita  enim  in  Sa- 
nenu.  cramentis  nobis  necefiarijs  fecilfeChrillum  uidemus , vt  fei- 
Matth.f . licet  res  facile  obuias  & prxfentes  materiam  Sacramentorum 
& loa.iz.  conflituerit,  videlicet  baptifmi  aquam,Euchariltia?  panem  & 
Simile.  yinum.Ica  igitur  uoluit  frequenter  nobis  adefle  labores  & af- 
Inuentic-  flidiones,  vt  cum  in  his  tolerandis  beatitudo  fita  fit  , facile  & 
tees  multa  vbicunque  promereri  earn  poflimus . Qux  enim  quxfo  do- 
Vei  vt  ho-  mus  eft.qux  ciuitas,  quod  oppidtini,  qui  vita?  llatus  & homi- 
nfines  in  t[  num  conditio,  qua?  vacua  fit  omnino  omul  tribulatione  & af- 
lu  ducat,  flidione?Incitant  nos  etiam  labores  & nobis  calcar  addunt,vt  q 
dando  tit  ad  Deum  facile  ftatim  conciirramus.  Sunt  enim  hx  inuentio- 
meredima  nes  & media  quibus  vtitur  Dcus  ad  nollram  falutem . Sa?pc 

itriam /.  etiam  videas  virum  iullum  clamaread  dominum  in  fua  atfli- 

dione, quern  tamen  itatim  Deus  non  exaudit. V nde  initat  iu- 
5fal.  42,  11ns  diccns,  Exurge,  quare  obdormis  Domine,  quare  faciem 
tuam  auertis , obliuilceris  inopia?  noilrx  & tribulationis  no- 
3.Reg.i8.  ftr®  ? Cxtetum  banc  difterentiam  & dilbimen  flatuit  inter 
Deus  an-  Deum  viutim  & fidum  Deum  Proplieta  Elias,  quod  videli- 
dtt quidem  cet  Deus  verus  tandem  exaudiat  quod  uidcrit  fuis  expedire , 
tlamorts  etiam  fiinterdum  diflimularc  vidoatur,  fidiautem  dij  nun*  jj 
iujlorum  , quam  audiunt , quia  c.xci  funt  & furdi.  V nde  lacerdotcs  Baal 
<5*  ft  inter-  voces  ingentes  emutebant,  Deum  fuumuocantes  & dicctes  ; 
dum  dor-  Baal  exaudi  nos, quos  irridens  Elias  dicebat,  fortalfe  dormit 
mirevidea  Deus  uefter,clamate altius, forte  aliquo  profeduseft.  Cxtc- 
tur . rum  quid  nurum  ell, quod  Dcus  interdum  uidcatur  quafi  dor 
mire  in  medijslaboribus&  calamitatibus  no(lris,qui  unige- 
Rpm.  8.  nito  filio  fuo  non  pcpercit  in  tanris  tormentis  & tribulationi- 
Simile.  bus  i Sicur  igitur  Dei  filius  intelligebat  fe  non  efie  in  perpe- 
Luc.  23.  tn u m derelidum,iinde  & dixit,  pater  m manus  tuas  common 
do  fpiritum  meum.  Ita  etiam  nos  debemus  in  medijs  labori- 
bus  indiuina  miIericordu,patrocinioque  confidcre. 

Bonos 


Xloncio  Sectmda . 

'Bonos  permittit  Lews  affligi. 


2 6 


.uv 


CVm  hodie  nobis  Ioannis  virtus  & Herodis  feritas  re-  Chryf.cx 
fertur,  confunduntur  plane  vilcera , & corda  trcmunt . varijs  in 
Icannes  enim  fchola  uirtutum  , magillerium  uit*,  lan&ita-  Matt,  lo- 
tis  forma,  norma  iuftitiar,  virginitatis  fpcculum,  pudicitiar  as  ho.if. 
via , fidei  difciplina  , loannes  maior  hominc , par  angcJis , le- 
gis  fmnima,  Apoftolorum  vox , filencium  Prophetarum,  lu- 
cerna  mundi,  prarcurlbr  iudicis,  domini  tdlis,  tradiuir  adul- 
B tera: , & addicitur  laltatrici . Ecce  auteni  ait  beatus  Grcgo-  Greg.Ii.tf. 
rius,  dum  beati  Iobvulnera  cruciatusqueconfidero,rcpcn-  Mor.c.4. 
tc  mentis  oculosad  Ioannem  reduco,&  non  fine  grauiftima 
admirationeperpendo,t]uod  ilie  Prophetia*  fpirituintra  ma 
tris  vterum  implerus , atque  vt  itadixcrim  priulqnam  nalce- 
returrenatus.illc  amicus  fponfi  ,i!le  quo  inter  natos  mulie- 
rum  non  furrexit  maior, illc  ita  Piopheta, vt  plus  ctiam  quam 
Propheta , ab  iniquis  in  carccrcm  mittatur,  & pro  puella:  fal-  Ne  dejpt- 
tatu  capite  truncetur,  atque  virtantarfeueritatis  pro  rilu  tur-  res  inaffii 
pium  moriatur.  Nunquid  credcmtis  aliquid  fuill'e  turpe  in  cliontbus fi 
C eius  uita  ,quod  tarn  dcfpe&a  mors  tegcretr  Scd  quando  i!-  quidem  vi 
le  vel  in  cibo  peccauit  qui  locultas  folummodo  & mel  Syl-  dts  a Dto 
ueftreedebat?  vel  in  qualitate  fui  tegminis  deliquk,  qui  ca-  permit tivt 
nielcrum  pflis  corpus  operuit?  Aut  quando  conucrlatione  fuisiontin 
fua  oftendcrepotuit  ,quide  crcmonon  rcccdebai?aut  quan-  gent.. 
do  loquacitatis  reams  cum  polluit,  qui  difiundus  longeab 
hominibus  fuit?  Vel  quandoillum  filentij  culpa  attigit,  qui  Purits* 
malos  ad  le  uenientes  tarn  uchementcr  incrcpauir , dicens , Ioannis . 
progenies  viperarum , quis  dcmonllrauit  vobis  fugere  a ven- 
tura  ira?  Quid  eft  ergo  quod  vir  tarn  fanftiftimus  &om-  Matt.  3. 
nibus  Chrifti  tcftimonio  pradatus,  pro  tenuilcnti  verbis  » Luc.  3. 

’ aqua 

ruod  Deus  omnipotens  tarn  vthementer  in  hoc  fcculo  de-  Matt.  14. 


& in  (altatricis  premium  moriatur  ? Quid  eft  inquam , 
quod  Deus  omnipotens  tamvehementi 
fpiciat,  quosiic  fublimitcr  ante  ficcula  elegit?  Hoc,  hoc  Marc.6. 


ccrtc  eft , quod  idcirco  eos  premie  in  infimis,  vt  uelit  remu- 
jncrari  in  fiimmis  . Hinc  ergo  iam  unulquilque  fibi  colli- 
gat,  quid  illi  fint  random  pafluri,  quos  reprobat,  fi  hie  ficcru 
ciat  quosamat:  autquomodo  in  iudicio  ferientur  qui  ar- 
guendi  funt,  fi  fic  corum  vita  premitur,  qui  ipfo  iudice  te- 
lle Jaudan  tur. 

Duplex  eft  captiuitas,&  duo  funt  genera  carcerum  & via- 

£>  x culorum 


T>om.  Il.m  Aducntu  Domini . 

Male  agi-  culorum : altcrilm  quidem  animr,  alterum  vero corporis, fed  E 
tur  eumvi  en  proprius  captiuitas  appellatur.qua?  animam  ligat , quando 
ro  impro-  homo  in  fcelerum  vinculis  retinetur.  Prou.y.Iniquitates  fur 
to  quod  hie  capiunc  impium , & funibus  peccatorum  fuorum  conftringi- 
non  punia  tur.  Vbi  vides homincm  maleficijs  coinquinatum,clle  in  vin- 

tur . cuIaconiedum:impius&  fi  rcgnet/cruus  tamen  eft, no  vnius 
Captiui-  hominis  fed  quod  peius  eft , tot  dominorum  quoc  funt  uitia 

/as duplex,  quibusobtemperat.  Quid  prodeft  homini  fibi  alios  fubijee- 
Prou.  re, fi  feipfum  fceleribus  fubijeit?  Ha?c  intuens  Ezechiei  de  im 
Vir  malm  pioloquens,  ilJe  quidem,  inquit,  ininiquitate  fua  captuseft. 
millets  do-  Et  Chriftus  dixit, Qui  facit  peccatum,  feruus  eft  peccati . Et  F 
minis  fubij  A poftolus  ait  de  his  vt  refipifeant  a Diaboli  laqueis,a  quo  ca- 
citur.  ptiui  tenentur  ad  ip(ius  voluntatem.  Credo  tamen  niultos  vi^ 

Ezec.33 . /ros  >uft°s  & pietate  prrftantes,  fpiritualitcr  liberos  efle,  cor- 
Ioan.8.  poraliter  captiuos  & in  hominum  impiorumcarcerem  conie- 
2.Tim.i.  dos.Iofeph  omni  (apientia  & charitate  prrftans,fuitin  Aigy- 
Gen^p.  pti  vinculis  retentus,  de  quo  dicitur  in  Jibro  Sapientir ; Dc^ 
Sap.  1 o.  feenditq uc  cum  illo  in  foucam,  & in  vinculis  non  dereliquic  il 

Hier.  10.  lum . Hieremias  fuit  in  vinculis  traditus  in  Iudxa.  Ezechiol 
Ezech.i.  dudus  eftcaptiuusin  Chalda-am.Ioanncs  Baptifta  fuit  ab  ip- 

fo  Herode  in  vincula  coniedus,&  infiniti  ali  j de  quibus  Apo-  G 
Hebr.11.  ftolusaitin  epiftolaad  Hebrxos;  Alij  veroludibria  & verbe- 
Boni  per/e  ra  expert!,  infuper  & vincula  & carceres,  q.bus  dignus  no  erac 
cutione  pa  mundus.  Permittit  aliquando  Deus, vt  fui  incidant  in  xrum- 
tiuntur  vt  nas  & doloribus  premantur , vt  corum  patientia  & conftantia 
nobis  fint  fit  alijs  perfpeda  & explorata . Perpende  quod  licet  Ioannes 
txemplo.  eflet  in  vincula  coniedus , liber  erat;  Herodcs  vero  vinculis 
Marc.6.  peccatorum  aftridus.  Ioannes  non  timebat  Herodem,  Hero- 
des  vero,  vt  Marcus  ait , timebat  loannem . Vide  quam  con- 
trarios  effedus  prxflent  virtus  & vitium.  Vt  enim  folcrs  arti- 
Simile.  fex  Margaritai  ius  facile  patitur  indicum  adamantem  percuti,  H 
& grauibus  idibus  contundi , quoniam  feit  malleum  potius 
& incudem  efie  vulnus  accepturum , quam  adamas  contera- 
Calamita-  tur:  Sic  fapientiftimus illeartifex  Deus  viros  virtutum Iplcn- 
tts  non  op-  dore  fulgentes,charitatis  prr  fidio  munitos,&  firmitudine  at- 
primut  bo  que  conftantia  leptos , in  varias  calami tates  patitur  incidcre  , 
nos  pent-  quoniam  videt  cosquamuis  grauibus  dolorum  moleftiarum- 

tus.  que  idibus  feriantur , e(Te  tamen  in  charitate  permanfuros  . 
Efie  autc  viros  iuftos  fimilcs  adamanti,  oftendit  Deus  dicens 

Ezech.3.  Ezcchicli,  Vt  adamantem  & filicem  dedi  faciem  tuam,ne  ci- 
Simile.  tueas  cos.  Noueris  igitur  viros  charitate  infignes,fii  mos  ada- 

, mantes 


Concio  Secunda. 


2 7 


i fit 

IM 

1b 

* 

r* 

vs 

iiis 

i*[ 

CSC 

id 

.Et 

jt> 

mi- 

ca- 

& 

& 

D* 

Bits 

id 

bir 

ir 

tit 

b* 

us- 

DPI 

100 

:b3 

era- 

St 

#0* 

Stt 

let 

Jt- 

i» 

Of. 

t* 

i> 


A mantes efle, & ideo  Deum  permittcrc  eosvarijs  calamitati-  v.  (<r 

bus  agitari,vr  illorum  amplitudinem  illuftret,  cum  nihil  ma- 
gis  conducat  ad  exiniia?  virtutis  gloriam  magnificcntius  illu-  *,  ..  • 

itrandam,  quam  calamitas  ipfa.  Earn  ob  caulam  ad  Romanos  Rom.  f . 
fcribensD.Paulus,Gloriamur,inquit,  in  tribulatiombus.  Et 
ad  Galatas,  Mihi,  inquit,  abfit  gloriari  nifi  in  crucc  Domini  Gal.  f. 
noftrilefu  Chrifti.vbi  per  cruccm  Chrilli  afHiftiones  intelli- 
git.  EtfcribensadTimo.ait,  Quipic  volunt  viucrein  Chri-  2.Tim.i. 
lio,perfecutionem  patientur.  vbi  vidcsperfecutionem  non  ef- 
fe  iofelicitatem,imo  Chrifttis  eos  beatos  vocat  qui  pcrfecutio  Matt.  5. 

B nem  patiuntur  propter  virtutem  . Etita  non  eilmirum  fiab 
Herode  in  vinculis  detineatur  Ioanncs . 

Salutare qnidem  confilium  e(l,vt  cum  nobis accidunt  ca!a-  deader 
mitates,  nobis  perliiadeamus  propter  culpas  noftrasacciderc.  fop  Exo. 
Nam  quamuts  eas  Dcusnon  immitrat  lemper  pro  pcccatis  2o.&  ali- 
coromiflis  anobis,nihi!ominus  tamcn  bene  facimus  latagcn-  bi . 
tes  ne  forte  ea  de  caufa  a Deo  immittantur,cum  fa>pe  pro  pec 
catis  nobis  contingant,  vt  inducitur  Exo.io.  Vifitans  iniqui-  Exo.  10. 
tatem  patrumin  filios.  Sic  filij  Iacobquandoin  ALgypto  in  Gen.,4i. 
tot  anguftias  coniefti  fuere , dixerunt , merito  bate  patimur , 

C quia  peccauimus  in  fratrem  noiirum , videntes  anguitias  ani- 
mat illius  dum  deprecaretur  nos , & non  audiuimus . Sic  pu- 
tabantpro  peccatis  fuiflenatum  cxcum  ilium  difcipuli,cum 
dicerent,  Magifler  quis  peccauir,  hie  ant  parentes  ems,  vt  ca?  loan.*', 
cus  nafeeretur ?Vndevt in  Deuter. habetur,  cauctene  forte  Deut.ii* 
decipiaturcorveftrum.&recedatis  a Domino,  iratusijue  Do 
minus  claudat  caelum,  & pluuia?  non  dcicendant,neque  terra  ■ 
det  germen  fuum,  pereatis^;  velociter;  cum  ergo  vidcris  hare 
neceiraria  caelum  ncgare,&  alias  lucccderc  ealamitates, arbi- 
trate Deum noftris otfenfum  peccatis.  Aliqui  putant  Deum 
X>  non  eonfiderare  labores  quos  patiuntur  ipfi , & iniurias  qui- 
bus  afficiuntur . Contra  quos  liint  verba  ilia,  qua?  dixit  Deus 
confiderans  affliftiones  populi  fui  in  iEgypto,  vt  dicitur  in 
Exo.  Videndo  inquit  vidi  affliftionem  populi  mei.  Quod  be-  Exo.  3. 
ne  intelligens  Dautd  dicebatjpfc  vero  labores  & dolor es  con  Pfal.  9. 
fiderat.  Ha?c  igitur  fecum  diligenter  meditentur  non  folum 
qui  affliguntur,led  etiam  qui  alios affligunt,  hi  quidcmvtti-  I 

meant,  illi  vero  vt  confolationem  capiant.  Vchemeiuerira- 
tus  fiiit  Deus  contra  Hcbra*os,  vt  habetur  in  Exo.  Ideo  quod  Exo.  1 7. 
cum  ipfis  dcclfet  aqua  indeferto,  dixerunt,  Ell  nedommus 
in  nobis,  annon?  Tale  quidpiam  videntur  till  pracllare,  qui 

D 3 cum 


*T)om.  1 /.  in  Aduentu  Domini . 

Pri/lnt  si  cum  ceflant  crga  ipfos  aliqua  beneficia  Dei , & inuaduntip-  E- 
per  e Vtus  fos  ealamitates , dicunt  (e  c(U:  in  obliuione  apud  Dcum  : qui 
turn  in  pro  quidcm  maximefalluntur  ,quoniam  Deuslemper  eft  nobis 
ileris  <yu&  prxfens.vt  bencficiaconferat.fiue  calamiiatibus'arficiatrque* 
aduerjis . admodum  xgrefcrtdominus  fiinaliuni  eius  beneficia  refe- 
ras,  ita  & fi  in  a!ium  referas  cius  flagella  & punitionesjdomi- 
nus  enim  mortificat  & viuificar,ducit  ad  inferos  & reducir,  vc 
i. Reg.  a.  dixit  Celebris  ilia  AnnaSamuclis  mater  in  fuo  Cantico,  addes 
quoque,  dominuspauperem  facit  & ditat , humiliat  & luble- 
Iob  2.  uat,  I'ufcirat  de  puluere  egenum . Sic  incelligebat  lanftus  lob 

cum  diceret , Si  bona  fiilcepimus  de  manu  domini  &c.  Pluri-  F 
mum  enim  conducit  intelligere  ealamitates  nobis  a Deo  mi- 
's , mitti,  & ita  qui  viftorcs  euadunt  contra  aliquos > non  debent 

hoc  a(cri  here  virtuti  lux,  fed  deotribuere.quiipfis  vliisei* 
tanquam  inftriimcntis  quibufilam , quanuiis  ipfi  quoque pu- 
nientur  pro  crudelitate  & atrocitate  quam  commil'crint,  mx- 
Ifa.  io.  ta  illud.V*  Aflur  virga  furoris  mci,  vt  dicit  Deus  per  Ilaiam. 

Pollquam  in  Deuter!  multx  populi  lmquitates  commemo- 
Deut.  ^ 2.  ratx  fuerunt,  ait  tcxtus,Vidit  dominus,&  ad  iracundiam  con- 
citatus  eft,  quia  prouocauerunt  cum  filij  fui  & filix . Aliqui 
Amt  qui  dc  minimis  laboribus  plurimum  conqitcruntnr,  fi-  (3 
cut  fecit  populus  Hebrxus  appetitui  fuo  defermens,  vt  lube- 
JsJum.  II.  tur  infacro  textu  Numer.  1 1.  Vbi  dieitur : Ortum  eft  mur- 
mur populi  quad  dolentium  prx  labore  contra  Dominum  * 
Pufillani-  quos  vehementcr  Deus  caftigattit.  Vnde  colligas  quam  li- 
mts  fum*.  bentcr  fuftineredebeamus  ealamitates  a Deoimmifias.  Nos 
Conquers-  adeo  delicati  fumus,vt  ftatim  oncri  fuccumbamus,&  dicamus 
tnttr  facile  fuftinerenon  valemus  laborcs  a Deo  immifl'os  j reuera  ta- 
4t  laborib . rnen.fi  libenter  eos  & animofe  fufeiperemus,  etiam  plures  pa 
teremur  quam  nobis  modo  immittantur  • Sicut  igitur  Deus 
te  audit  quando  vera  eft  tua  querela  » iufta , ita  xgrefert  cp  a 
de  minimis  laboribus  itaconqucraris . Item  lunt  multi  iufti  y 
qui  ftatim  tentationes  omnes  volunt  Defi  ab  eis  auferre,  non 
aduertentes,  Deum  fxpe  permitterenos  in  minorcs  incidcre 
• • neindeteriores  incidamus.  Confidamus  igitur  qu6d  Deus  ita 
paulatini  nos  exercebit , & ad  maiora  promouebit ) non  enim 
Deut.y.  ilatim  omnia  expedit  nos  acciptfre , nam  vt  in  Dent,  habetur* 
ipfe  confumet  nationes  has  in  confpettu  tuo  paulatim  atque 
•t  per  partes;  non  poteriseas  delere  pariter , nc  forte  multiple 
centur  contra  te  beftix  terrx . In  quo  datur  intelligi  > quod 
fine  tribulationibus  inmaiori  verfaniur  pcriculo . 


Oper 4 


htfl 
oi:f 
It  mis 

It.'OUt' 

urcfc 

□tit,a 
, jAm 

lijblt- 
:us  W 

Pfol 

fOl®- 

icbet. 

liuti 

uep* 

[,!«• 

faijift 

to» 

icon- 

llif 

ir,^ 

aiur- 

lUfflf 

»fr 
N <* 
n.«» 

i ra- 
■sp3 

tf : 
lb  i 
K#1 

n« 

it* 

iiiti 

J>0 

t 

ii 


. Concio  Seiundd.  • • . ^ Cv*  2 8 

^ * * 7 , ■ * 

^ Opera  bona  faciamus  vt  dc  nobis  bene  teflentur . . n 

A Ducrtcfuperillud  quod  Ghriftus  refpondit.cacci  videt, 

,/\.cIaudi  ambulant , q»  in  his  potcrant  difcipuli  Ioannis  co*  -Hcfi.  pin* 
gnofcere  Ielum  cfle  Chriftum.ex  opcribus  enim  cognolcitur  jn  EzCJ. 
homo.  Vnde  faluator  Iudxis  dilceptatibus  de  eo, dixit;  Opera 
quatego  facio  teftimonium  perhibentdenie.  Nonfatiseft 
Chriltum  cognofccre  per  fide, nifi  ctiam  fidei  iungatur  aftio, 
fine  qua  tides, vt  ait  Iacob.  xnortua  eft.  Fides  enim  quar  valet  Iacob.  x. 
apud  Deum.ea  eft, vt ait  Pauliis,qux  perdileAionem  opera-  Galat.j* 

B tur. Vnde  etiam  ait  Iacobus,  Eftotefaftores  verbi,&  non  au-  Iacob.1. 
ditores  tantum.fallentes  vofmetiplbs . Vtenim  qui  incidit  in  Simile. 
fluimim,fi  necbrachia  mouet,nequemanu$,ncc crura,  ftatim  opera  tut 
obruitur,&  mortuus  in  profundu  decidit;fin  autem  natat.eri-  eu  fide  eon 
pitur;Sic  in  tola  fide  manens,fi  virtutisaftionem  reliquent,in  iungenda. 
profundifli mum  barathri  gnrgitcm  mergitur , qui  autem  ma- 
niis,pedcsq;  agjtauerit.illisq;  remorfi  loco  vfus  fuerir,& fidei. 
coniunxent  opera  charitatis,hicincolumisexibit  interram,  & 
port um  stem*  (ecuritatis  obtinebit.  Opera  diccnt  qux  fit  ar 
bor,ha?c  enim  per  fruAum,  homo  verb  ex  opcribus  cognolci- 
£ turoperibus  crede,non  verbis.Sic  fecit  lfaac,qui  verbis  fidem  Gen.x/* 
adhibere  noluit,  fed  mantis  Iacob  tetigir  iple.  Chi  iftus  nc  de  Mat.  7. 
aliquibus  multO  loquacibus,pauca  vcronnplctibus,dicit;Mul 
ti  dicent  mihi  m ilia  die,domine,domine,ndne  in  nomine  tuo 
prophetauimus?  DicitChryf.  Dens  enim  ideo  hominc  fecit,  Chryfi  ill 
vt  benefaciat,&  ad  gloriam  Dei  perrineat,non  idco  tautum  vt  non  abto. 
non  peccet.Nam  fi  non  faciat  bonu,necell  caulaquarecrca-  hom.j7. 
tus  eft, nam  fine dubio  & ficreatus  non  ftuftet,  peccatum  non  : I 

fieret  ftiper  terram.  Nam  qui  intclligic  myltcriu  diuina?  dilpe 
fationisquare  faAuseft  homo  , cognofcct  qtiia  mcrito  quafi 
jp>  peccans  condcmnetur  qui  iuftitia  non  facit.Ideo  Oeus  creauit 
hominem  corruptibilem  & infirm  um,  quafi  ad  certamCncon 
tra  Diabolum.utquigloriabatureflefefitnilc  Deo,percomi’  Quart  ho- 
ptibilem  naturam  euacuatus  & ui Aus,oftedatur  non  Iblu  non  mo  creatus 
efie quafi  Deus.fed  omni  fragilitate  fragilior.  Dc  uiliico  qui-  fit  eorra- 
dem  illo quern  Chriftusapud  Lucam  laudat,  feribiturquod  ptibilu  & 
dixerit  intra  (e,quid  faciam.’Non  dixit  quid  dicam, fed  quid  fa  infirmut . 
ciamjapud  Deum  enim  plus  ualet  opera  uirtutis,quam  uerba  Luc.  1 6. 

. facunda,iuxtaillud  Apoftoli,  Non  in  fermoneclt  regnfi  Dei,  i.Cdr.'4i 
cpiafi  diccrcr.regnum  cxloru  non  ud  bis  led  openbus  emitur. 

Acceflitad  Chriltum  quidamlcgisdoAor,  uttentaret  eu, 

Ut  ait  Lucas,&  dixit  ci: Quid  fociendo  uita  sterna  poflidebo?  Luc.  1 o. 

D 4 Tametfi 


'Bom,  II.  in  Aduentu  Domini . 

Tametfi  hie  doctor  eflet  malus,non  tamen  adeo,vt  peflimi  lu.  E 
Oper*  bo-  thcrani,  qui  dicunt  opera  nullo  modo  efle  necelfaria  ad  vitam 
na  neceffa - xternam  colequendam,&  folam  fidem  liiffkere.  Hie  namquc 
rtaad  fa-  doftor  bene  intcllexit.vt  in  lege  peritus,  nos  no  polfe  regnum 
Intern . Dei  confeqni  otiofos,  ignauos  & pigros,fed  Iabore  cura  & di- 
ligentia.  V nde  non  dixit : Quid  credendo,  fed  quid  faciendo. 
Mat.i  f . Hinc  ctiam  in  Matth.legimus,quod  iuftis  dicit  Deus,  Venite 

benedifti  patris  mei,  poflidete  regnum  , quod  yobis  paratum 
eftab  origine  mundi,  & fequitur  ftatim,  efuriui  enim  & dedi- 
ftis  mihi  manducare , litiui  &c.  Prxparatum  eis  dixit  regnum 
Mifericor-  ab  xtemo, fed  ftatim  addit  quod  fuitcomparaiu  ab  illis  ope-  F 
ties  fimut.  ribus  mifericordix  & a&ibus  bonis. Aeterna  prxdeftinatio  Ij- 
2. Pet.  i.  ne  nobis  eft  quantum  ad  principium, quia  Deus  fine  nobis  elc 

Mat.  ip.  git  nos,  fed  non  eft  fine  nobis  quantum  ad  finem, quia  fine  no 

Romxi.  bis  non  glorificamur,  ideo  Deus  opera  exigit . Vnde  Petrus 
Pfal.  102.  ait;  Satagite  vt  per  bona  opera  certam  vocationcm  veitram  & 
Mat". 20.  eledionem  faciatis . Certam  ergo  facimus  per  bona  opera  fu- 

turam  gloriam,  ficut  fa!uatorait,Si  vis  ad  vitam  ingredi  ferua 
mandata . non  enim  auditoreslegis  iufti  funtapud  deum , fed 
fadorcs  legis  iuftificabuntur , vt  ait  Paulus . De  iuftis  etiam 

- pfalmifta  ait, quod  memoresfuntmandatorum  eiusadfacien  G 

dum  ea.  Et  ille  pater  familias  non  dedit  denarium  per  quern 
aeterna  rctributio  intelligitur,nifi  illis  qui  in  vinea  Domini  la 
borauerunt,  ideoq;  operarios  conducit  non  verbofos.  Et  apud 
loan  I y.  loan,  i y.Chriftus  ait,Omnem  palmitem  in  me  non  ferentem 
frudum.tollet  eum  pater  meus . Tollere  autem  eum  vt  ipfo- 
met  ait  infra, eft  mittere  in  ignem  vt  ardcat,  no  tamen  eodeixt 
Ifai.l.  mittit  ob  aliud  nifiquiafrudu non  ftcit.Et  Ifaiasinquit,  Di- 
feite  bene  facere,  non  dixit  dilcite  bene  dicere . Ex  his  & ahjs 
infinitis  feripturx  locis,qux  omittimus  breuitatis  caufa  , con- 
ftat  bona  opera  efle  necelfaria  ad  vitam  xternam  confequen-  H 
Luc.  10.  dam.  Vlterius  progrediedo  dixit  Chriftus  illi  legis  dodori,de 
Vita  ater-  quo  fupra  diximus,  Hocfac,&  viucs,quafi  dicat;non  fatis  tibi 
na  hie  inci  cfleputes,q»  quid  fit  optimu  prxeeptu  feias  prx  alijs,  fed  hoc 
pit  per  era  quod  optime  refpondifti, etiam  opere  adimpleto,  & viues  vita 
tiam  . xtcrna,de  qua  quxfiuifti,  qux  hie  qtiidem  incipit  per  gratia, 

& perficitur  per  futuram  gloriam. Non  enim  fufncit  ad  vitam 
legis  cognitio,led  obleruatiorqui  enim  dixit,Nifi  quis  renatus 
loan.  :•  fuerit  ex  aqua  & Spiritulando,  non  intrabit  in  regnum  cxlo-  . 

rum, idem  etiam  dixit, & falutaritcr  quidem  pronuntiauit  at- 
Matt.d.  que  diuine,quod  nifi  abundauerit  iuftitia  veftra  plufqua  fen- 
barum  Sc  pharifxotum, non intrabitis  in  regnum  cxlorum. 


• ConcioT  crtia . 29 

A Dominica  Secunda  in  Aduencu. 

CONCIO  TERTIA. 

Carcerem , & multas  alias  afjiiftiones permittit 
Dchs  feruos  fuospati . 

V M audiffet  loannes  in  vincuhs  opera  Chrifli.Mzt. 
xt.Luc.7. vide  ctiam  Mac.  14. & Mar.tf.  Pracclarc 
qnidem  hodierno  die  in  gloriolo  Baptifta  in  car- 
jj  cercm  conicfto,  vera  cfle  oftendirur  ilia  Apoft.  Aftor.i4# 

fentcntia , Per  multas  tribulationes  oportet  nos  intrare  in  re- 
gnum  catlorum . Dens  tribulationes  irrucrc  permittit,  vtad 
jpfum  frequentius  confugiamus.  Tale  aliquidfaciuntaman-  Simile, 
tiorcs  filiorum  parentes.cum  paruulos  fuos  viderint  a Icqui- 
dem  fan  pc  difcedere  > squxuorum  autem  fuorum  lufibus  de-  inuetiontt 
tineri.  Prajcipiunt  quidem  famulis  terribiliamulta  limulare,  qrlt  Dens, 
vtexagitati  metu  paruuli  ad  maternum  pc&iisconfugere  fe-  vt  homi— 
ftinent : ita  Deus  non  modo  ab  alijs  nos  fa?pe  tribulari  finit , nes  ad  ip - 
fed  nonnunquam  per  plagani  ctiam  minatur , vt  nos  ad  fe  ad-  [Um  cStur 
C ducat.  Si  prius  oportuit  Chriftum  mori,vt  ita  intraret  in  glo-  tantur . 
riam  fuam,quomodo  putamus  nos  ingrefluros  in  carleftcm  pa  LUc.  24. 
triam  delicijsaffluentes  line  vllis  laboribus  & calamitatibus  ? Duett  De- 
Si  Chriftus  tarn  multa  paflus  eft  tormeta,&  in  hac  vita  ctiam  us  amicot 
adduxit  amicos  fuos  & familiares,ficutvidemus  adduxifle  hue  fuos  per  cm 
glorioliim  Baptillam.quomodo  nos  labores  recufamus  & cala  lamitates. 
mitates  patienter  fiilhnere  , ac  virili  animo  pro  Chriftopati,  Delicti  nS 
cum  certilfima  nobis  in  celum  viamcommonllrent5  Quomo  ducunt  ho 
do  nobis  perfuademus  deficits  affluences  pofTcbeatitudmem  mines  ssd 
caeleltem  contingere?  Cum  ha?c  fit  veritas  euangclica,  Nifi  alum. 

P granum  frumenci  cadens  in  terrain  mortuum  fuerit,ipfum  fo  loan.  12. 
lum  manec.  Lau.  lull. 

Non  cnim  in  hac  peregrinatione  ex  qua  emanauic  peccatG,  de  perfec. 
& terra  ex  pcena  delidi  primorum  parentum,  fpinas  & tribu-  Gra.  c.p. 
Jos  germinate  inchoauit,  & homo  caspit  infudorc  vultusfui  Gen. 3. 
corporalem  alimoniam  qu.?ritare,ifla  f'uppctuntcomoda,  fed  Multa  bo - 
alibi  Temper  abundant  & tribuuntur.Hic  inquam  quandiu  cor  na  oriutttr 
rupcibili  indumentotegiturhomo,tentationes&calamitates  ex  tenta— 
habet  varias,qu  x vniuerla  quanquam  non  fimul,tamen  alter-  tiombus . 
natis  vicilfitudinibus  & cafihus  diTpenfatione  irroganturdiui- 
na,  ad  exercitationem  virtutum , rubiginem^ue  vitiorum  de- 
ter- 


*Dom,  II.  in  Aduenttt  Domini . 

tergendam.  Nam  fimul  illata  imbccillitatem  humanam  pror-  1 
fus  opprimercnt,  per  interttalla  tcmporum  Deibonitatemi- 
fericorditcr  agentc  cuenire  permifta,;equo  poflimt  ammo  fu- 
x.Cor.io.  ftineri.  Quod  Apoftol.inftnuare  volens  aiebat,Fidtlis  Dcus, 
qui  non  patictur  vos  tentari  fupra  id  quod  potcftis , fed  faciec 
cum  tentatione  proucntum,vr  poftitis  fuftinererranquam  pius 
pater  crudit  nos  verbenbus  & flagcllis , vt  cmendet  , exciter* 
exerceat,  enftodiat , compcfcat  a malo.  Et  alibi  idem  dodor 
dicit,  Hrcprofcdo perfedorum confummata  virtus  non  1b- 
lum  docct  aduerfa  multimode  ac  qualitercunque  emergen- 
tia  patienter  ferre,fed  etiam  cum  gaudio  & mentis  exultatio-  5 
nc,atque  gratiarnm  adione,imperturbabiliterfuftinere,quod 
robultiflimum  militcm , vinimqtielandiflimum,beatum  lob 
.fcxemplu  videlicet , fecilTe  non  ignoramus . Is  quippe  opulenriflima  a 
maxims  diabolo nudatus  fubilantia,  orbatus  fili;s,&  a planta  pedis  vf- 
que  ad  vertieem  capitis  vlcereperculliis  peftimo , fcilla  vefte 
ac  capi to  tonfus , pronusin  terram  corruens  dominum  adora- 
uit  > ac  benedicens  ait : Nudusegreflus/um  devtero  matrix 
mes*  & nudus  reuertar  iliiic : dominus  dedit,dominus  abftu- 
lit,&c.  Salubcrrima  prorfus  mcdicinadiuimtus  erogata  ad  ani 
. marum  lalutem  * & profedum  eft  humiliatio,  obquam  licet  Q 
cdtflit  ani  peccatores  & iniqui  ex  ignorantiac  atque  impatientie  vitio  de- 
tna.  mtdi-  tcriores  ftant,perfcdi  tamenac  Deum  diligentes  & amantes,  ■* 
etna.  dictim  de  virtutein  virtutem  afcendunt.meritorumdue fuo- 
r • rum  non  mediocriteraggrcgant  cumulum  . 

•a  1 i,,i  ait  Chryro{l- & Prardara  operari  folent.qui- 

criUoi.  ad  bus  Deiis  laborcs  & calicem  tribulationum  immittit , & ipfi 
Ko.  ho.  9 . eundem  propter  Deum  patienter  bibunt . Cum  Hebrsi  op- 
txod.  1.  preflt  erant  & calamitatibusaffedi,  atque  captiuitatis  iugo  fu 
p.^hryf.  bicdi.magna  ammi  humilirate  pollebant;  cum  verolibertatis 
m nonab-  nonmhil  habere esperunr,  delirarequoquegrauiter  inespe-  H 
runt.  Etalibi  dicit  idem  Chryfoftomus.  Cum  Chnllus  di- 
xit apud  Matthsum,Bcari  qui  perfccutionem  patiuntur  pro- 
pter  lufhtiani , non  dixit  beati  qui  a gentibus  perlecutionen® 
patiuntur  propter  idola  non  colenda . Nam  & Ioannes  Bapti- 
eunqueve  lta  neque  propter  hoc  quidem  aliquid  patitur,etfi  a fuis  pati- 
ntamfunt  tur,mercedem  habet:  ideo  omnino  non  pofuit  feriptura  perfo 
vtt-  «»  perfcqucntium  led  folam  caufam  perl'ecutionis,  vt  tu  non  • 
lijjtmapro  a/picias  quis  te  perfequitur,  fed  vt  pp  quid  te  perfequat.  Pon 
derate  confufionem  terrenam  cum  gloria  cclcHi,vidcte  fi  non 
multo  leuius  eft  quod  patitnini  fuper  terram, quam  quod  ex- 
j pedatis 


Simile. 


lau.  Iuft. 
inli.de  hu 
mi.  c.7. 


patientis 
dedit  no- 
bis lob. 
lob.  1. 

llumilitets 


fo.hom.p. 
Mar.  f. 
■Prrficutie 
Ties  vnde- 


ChrifJo  to 
Strata. 


• v Concio  T ertia . 30 

A pe&Atifc  in  ctelo . Sed  forte  diets ; Quis  poteft  blafphematusi 

mendacuer,  non  dicam  gandere,  fed  vel  magnantmiter  ferre?  Virtue  vU 
Quis? qui  vanagloria  non  deleftatur.  Quienim  concupifcit,  rile  anirnu 
quaeinctrlofunt,  opprobria  non  timet  m terris,  nec  cogitat  pofeit. 
quid  loquantur  homines  propter  ipfum,  fed  ejuidem  quid  iu- 
dicct  Deus  dc  ipfo. 

- Solet  Deus  immittere  hominibus  famem,  peftem,  & alias 
calamitates,  vt  fe  emendent,  iuxra  illud  Pfa\.9-  Contere  bra-  Pfalm.p. ' 
chium  peccatoris,  &matighi  , qiixretur  peccatum  jl)ius,& 
non  inuenictur;  quamuis  aliqui  quide  liomines  liint  ita  peni- 
le mi, vt  his  calamitatibus  detcriores  euadant,iuxta  illud  llaiar,  Ifaix  i. 
Super  quo  percutiam  vos  vltra?  Quid  profunt  vobis  medica- 
mina,addetes  prxuaricatiohes  ? Aqua quidem, quae  quofdani  Simile.  I 
demerfit  in  diluuio,  quofdam  etiam  in  area  lubleuauit , & ita  Gcn.7. 
quod  malis  eft  in  ruinam , vt  funt  laborcs,  & interdum  etiam 
failures , bonis  eft  ad  commoditatem  , & profeftum  falutis . 

Idem  ignis  palcas  comburir,&  aurum  abftergtt ; lutum  indu-  Simile.  . 
rat,&  ceram  Jiqucfacit:  deledat  fanos  oculos,&  infellat  infir*- 
mos . Scribitur  in  Exodo,qu6J  Moyles,&  Aaron, & alij  mul-  Exodi  24* 
ti  de  fenioribus  Ifracl,  viderunt  Dcum  Ifracl , & ftib  pedfhus 

C eius  quafi  opus  lapidis  faphynnij  vbi  Pagnmqs  legit,  vide- 
runt DeO  Ifracl,  & ftib  pedibus  eius, ficut  opus  latcris  f'aphy- 
ri.  Fuerunt  oppreflt  Hcbra?i  in  Aegypto  Jateres  conficiendo  Labores  f » 
terreos.fiueex  luto : nunc  verb  vident  latcres  redditos  faphy-  peer  Deum 
rinos  fub  pedibus  Dei,  vtmtclligamusquomodo  (bleat  Deus  pnpeffi  co- 
eonnertere  labores  , & calamitates : etfi  enim  tibi  videantur  uertuntur  ■ 
labores  ignominioft.Dcus  ramen  eos  comiertit,&  reddit  pre*  in  cjuieti . 
tiofos,&  fplendidosjiuxta  illud ;Vifi  liint  oculis  mftpientium  Sapicn  5. 
mori,  illi  ante  fiintin  pace  : & intcnfati  viram  corum  eltimat  Sapien.  5. 
infaniam,  fed  illi  in  pace  funt  labor  illorum  infaphyrum 
verfns  eft,  & margantam . Omnia  humilitatis,&abie£tioniS'  Ignominies’. 
opera  videntur  eflenullius  pondcris , & momenti  ,fed  tamen  homines f- 
apud  Deum  funt  in  niaximo  pretio.  Solent  affliilioncs  , & ducunt  tn 
miferi*  reuocare  homines  ad  fu*  infirmitatis  cognitioncm , Dei  cogni- 
quos  profperitares  ipfx  inobliuioncm  Dei  adduxerant . Sic  tsonem,  (y 
videmuseuenifl'efilio  prodigo,  de  quo  dicittextuvjuodiiife  propria, 
rcuerlus  dixit  j Quanti  mercenari),  &c* 

Expende  conuerfionis  ordinem, priiis  enim  in  fe  teuertitur, 

&dcinde  conuertitur  ad  Deum  , &dertiqtle  emendationem  Luc*  2f- 
proponit,  vt  optime  intelliges*  dilcurrendo  eius  verba . Pro- 
nuttebat  Deus  populo  Ifraelitico,  quod  perduceret  eos  ad  ter  Exod.  3. 
iSm  bonam,&  latam : vndc  CoUig'tur,qu6dtn  hac  vita  fmfti 


, T>om.  Hi  in  Aduentu  Domini . 

funt  tanquam  in  anguloaliquo  eonclufi , ficut  hodie  conflat  E 
, ex  Baptifta  . Quos  videtur  Deus  confolari , cum  ait  apud 
Luc*  2 1.  Lucam  . Refpicite , & lcuate  capita  veftra , quoniam  appro- 
pinquat  redemptio  veftra . Vndc  colligitur,qubdtempus 
fuccedet  vbicrunt  in  latitudine , & libertate,  & deleftationc, 
PIal.14 J*  iuxtailfud;  Dominus  fbluit  compcdiros . Efficaciffima  igi- 
turfunt  remedia,  & nuncij,  calamitatcs , vt  homo  conuerta- 
Pfal.yp.  turad  Deum,  iuxtaillud  P/alm.  Dedifti  lignificationem,  vt 
fugiant  a facie  arcus , vt  libetentur  dilefti  tui. 

(orreftiones  nolimt  aiidire  viri  improbi . f 

Lud.Gra.  /'"N  Vid  indignius, quam fummi, atquediuini  viri  caput 
V^ingratiam  faltatricul*  (cui  puerili  aliquoobfonio  fa- 
tisfieripoterat)amputandumiradere,  co  quod  eiuspeccata 
corrigcret,  quseiam  omnibus  notaerant  ? Sed  aliud  huic  fi- 
2. Par. 24.  mile  nmndi  facinus  audiamus.  Port  mortem  Ioiadar,cum  reic 
& principes  rclifto  Dei  cultu  idola  gentium  colerecf  piflent, 

& Zacharias  Ioiads  filius  & facerdos,diuino  fpiritu.a&us,re- 
gem  & principes  propter  hoc  nefariu  fcelus  corripuillet,  iuflu 
eiufdem  regis  a furentepopuloin  codem  loco  lapidibus  ob-  Q 
rutus  eft,  in  quo  tarn  ingens  ab  illius  patre  beneficium  ingra- 
ExemplQ  tus  acceperat . An  non  igitur,  vel  haec  duo  excmpla  fatis  ef- 
notabilc  fe  debent,  quo  letalem  mundi  phrcnefim  agnofcamus,quan- 
ingratitu-  do  phreneticorum  more,  his  qui  eum  fanare,  & a morte  reuo 
dinis.  care  contendunt , adeo  ingratus,&  infenfus  ell?  Si  talem 
con  Hat  elfe  mundum , qualem  h.rc  eius  opera  declarant , cur 

fid*-  illi  fratrcs  tantopere  fidimus?  cur  tarn  infano  eius  amorc  te- 
tnus  mun  nemur?  Si  famulo  tuo  in  furto  aliquo,  aut  mendacio  dcpre- 
do . henlo,  nil  fidere,  nec  iurato  etia  credere  foies,  immo  fi  quid 

Simile.  exdomo  tua  furto  fublatum  eft , ilium  furripuifle  iudicas, 
quid  mundi iudicium  ,&  fcntentiam  magni  facis,  quern  fcis 
tot  furta, arque  flagitiacommifille? 

Quis  quslo  eft  tarn  perditus  vir , qui  vitam  aufcrri  iubcat 
ei , qui  earn  libi  dat  fuis  verbis , monendode  fuis  defe&ibus? 
Guti.Tre.  Antiochusquidem  ,cum  olimin  venatione  quadam  ftudio 
fuper  Eua  perfequedi  feram  ab  amicis,  & feruis  aberrafl'et,  in  cafam  pau 
gel.  lib.  4.  periorum  hominum  ignotus  intrauit,  ac  inter  cajnadum,cum 
cap.  14.  dercgefermonem  iecilfent,  audiuitdicentes,  bonum  eflcre-. 
Exempla  gem,  led  amicis  flagitiofisvtentem,plurimanegligere,f*pc^ 
Antiochi  ca,  qux  eflent  necellaria  nil  curare,  quod  vcnationis  nimiutrt 
Regis . eflet  ftudiofus . Et  quidem  rex  tacuit  tunc , ac  ctiam  pollea 

quam 


Concio  Tertid.  31 

A quam  fatellites  fimul  cum  die  ad  cafam  illam  venicntes,allata 
purpura,  & diadeinate,  omnibus  cum  nunciaront:  immoad- 
didit , fane  cx  quo  vos  dimifi , cxpi  pri mum  de  me  ipfo  vera 
audire,  necpropterca  quenquam  in  vincula  iuftit  detrudi  ex 
his,  aquibus  veritatcm  audiuit,  vt  fecit  Herodes . Catterum 
Ioanncs  non  ignorabat,  quod  veritas  quam  dicebat  paritura 
cflet  fibi  mortem , nihilominustamen  palinodiam  non  ceci- 
nit,  quia  veritatis  erat  preco.  Cur  enim  ifte  non  facerct,  quod 
Socrates etiam  fecit?  Nam  cumdelationcquorundamconie 
dus  eflet  in  vincula,  & fibi  liceret  permittente  Atheniefium 
B Senatu  vitam  pecunia  redimere,ab  amicis  liberaliter  earn  con 
ferentibuscollata,  noluittamen,  fedmori  prarelegir,  quiafic 
iudicauerunt  Athenienfes;  Ne,  inquit,  dicaturin  populo  me 
tanquamreum  vitam  pecunia  redemifle,  quod  dipt  turpiter 
viuere:  quamobrem  air,nonadmodum  nobis  curandum  eft , 
quid  ifti  de  nobis  loquantur,  fed  quid  dicat  is  vnus,qui  intcl- 
ligit  iufta , & iniufta , atque  ipfam  veritatcm . Ncc  magnifa- 
ciendum  eft  viuere,  fed  bene  viuere.  Et  poftmodum  ait  : 
Scitote  fi  me  occideritis , non  melxdi , fed  vos  magis : nefas 
enim  arbitror  meliorem  virum  a deteriore  latdi , interficere 
C quidem  cum  poteft,  contumcliaafficere,  animam  autem  non 
poteft . Hxcille  ad  populum , & tamen  veneno  periit,  quia 
veritatem  dicebat:  ita  toannes  forturam  vtraqueeodem  mo 
do,  eodem^;  vultu  ferens , pariter  amplexus  eft  mortem , at- 
que Socrates  venenum  haufit . 

Quamuis  tyranni  inhac  vitalaboriofa  crudelitatibus  vtan 
tur , Deum  tamen  habemus , qui  eos  & feiet  & poterit  bcnc 
punire , ficut  olim  dixerunt  fandi  Macchabari  crudcliffimo 
Regi  Antiocho , quando  tanta  adhibita  tormentorum  varie-  • 
tate  ipfos  cruciabat,  pra?fente  eorum  matre : Et  vnus  quidem 
D dicebat . Tu  quidem  fceleftiffime  in  przfenti  vita  nos  perdis, 
fed  rex  mundi  defundos  nos  pro  fuis  legibus  in  £temx  vita: 
refurredionem  fufeitabit . Et  alius  dicebat,  Porius  c-ftab  ho- 
minibus  morti  datos  fpem  expedarea  Deo  iceru  ab  ipfo  re- 
fufeitandos,  tibi  enim  refurredio  ad  vitam  non  erit . Et  alius 
dixit ; Poteftatem  inter  homines  habcns,‘cum  fiscorruptibi- 
lis  ,facis  quod  visrnoli  autem  putare  genus  noftrum  a Deo 
rflederelidum,  tu  autem  paticter  fuftine,&  videbis  magnani 
poteftatem ipfius, qualitcr te&  fementuum  torquebit . Et 
alius  dixit  j Noli  fruftra  errare,  nos  enim  propter  nofirctip- 
fos  hoc  patimur  peccantes  in  Deum  noftrfi  •,  tu  autem  ne  exi- 
flimes  tibi  impune  futuru,quod  contra  Deum  pugnarc  tenta- 

ueris. 


Vix  reperi- 
tur  ejui  vt 
lit  corrigt- 
re  prmti— 
pts. 

Veritas  o- 
diu  par  it. 

Socratis 
exemplu. 
Keo  at  ten 
damut  <id 
nobis  dicat 
aiulatores 
fed  fen- 
tiat  Deus . 
Gentiles  et 
P*Jfi  fine, 
morte  prt 
virtues  i 
Deus  dijjt- 
mulat  in 
hoc  vita  , 
& punit  ty 
rannos  in 
alia. 
s.Mac.7. 
Excpla  mi 
ra  fando- 
rum  Mac- 
chab. 
Maxim  a 
humilitat 
fernorum 
Dei. 


*Z 'idm.  1 1.  in  Aduentu  Domini . 

ueris . Aliquandotamen  Deus  non  referuatomninopunien-  E 
dos  tyrannos  in  alia  vita,  fed  incipit  ctiam  in  hac,  vt  homines 
earn  pnmtionem  hicetiam  vidcant . Iniuere  fiquidem  quam 
.i.Par.24.  infeliei  exitu  occubuitillecrudelisloas.  Confidera  in  quem 
.iJMac.il>  finem  peruerfitasregis  Dcmctrij  denenit  tandem,  quod  ma- 
xime  exticiftct  ingratus  Ionath x ; Attcndc  quo  fine  crudelis 
Eft  her  7.  ille  tyrannus  Ieroboam  columptus  eft.  Superbus  ille  A man, 
quiiniuftc  fupplicium  parauerat  Mardochio,eodem  iplb  pit 
Dan. 13.  nitusfuit.  Duoilli  fenes, qui  inique innoxiam  Sufannam  in- 
tcrimere  voluci  unt.ipfi  imetempt  i funt . Viri  iili,  qui  Danie- 
Dan.14.  lem  imrulcrunc  in  iacum  leonum,iufto  iudicio  ipfi  intrufi  fue  F 
i.Macc.  f . runt  in  cu,&  deuorati.  Iafon,  qui  interfeftos  multos,infepul- 
tosq;  abieccrat,iplc  etia  illamentatus,  & inlcpultus abiicitur. 
z.Macc.p.  Antiq^hus  ille  fcelcratillimus  homicida , atque  blafphcmus, 
l.lleg.f.  foediflimo  morbo columptus  fuit.  lufte  fuit  iudicatus  Agag, 
qui  ablque  libcris  feccrat  matres:  etenim  fimiliter  fine  libe- 
Iudic.f.  ris  inter  mulicres fuit  mater  eitis.  lufte  iudicatus  fuit  Adoni- 
bez.ee,  cui  & amputate  funtrnanuum  fummitates , ficut  ipfe 
lepeuagintaregibus  amputauerat.  Crudelibus,&  tyrannis  co- 
Amos  f.  minatur  Deus  per  propheta  Amos  diccns;  Pro  eoquod  diri- 

piebatis  pauperem,&  prsdam  elefta  tolleb.-uis  ab  eo,  domos  G 
quadro  lapide  fdificabitis,  & no  habitabitis  in  eis,  vincas  ama 
tiflimas  plantabitis,&  non  bibetis  vinum  earnm,  qniacogno- 
lob  24.  ui  multa  fcelera  veftra.  Poftqua  Ian  ft  us  lob  numerauit  mill- 
Tyranni , tas  tyrannides,&  crudelitates,quas  lolet  impius  homo  fncere, 

& crudelei  dicit  taquam  dans  illi  millc  malediftioncs,  Malcdifta  fit  pars 
quum  infe  eius  in  terra, nec  ambulet  per  viam  vincarum,  ad  nimium  ca- 
li ecs babe-  lorem  tranfiet  ab  aquis  niuium,  & vlqucad  inferos  pcccacitm 
but  exit  us.  illius  , obliuifcatur  eius  miiericorJia , dulcedoillius  vermes  5 
Et  alibi  de  malis  ait  eodem  capite,&  de  tyrannis,  Elcuati  flint 
ad  modicum, & non  fubfiftcnt,&  humiliabunturficutomnia,  H 
, • ...  & auferentur,  & ficut  funimitas  Ipicarum  contcrentur.  Mor- 

bos,&  exitum  tandem  miferabilem  Hcrodis  Afcalonitar,  qni 
incarcere  concjufit  Baptiftam,  & erattetrarcha,vidcbi.sapud 
lofeph.  Iofcphum  de  bello  ludaicolib.i.cap.n.&dc  Antiq.lib.  17. 
Hiftor.Ec  c.3.&p.&  10.&  Hiftor.EccIcflib.j.cap  8.&  9.  Qui  vos  tan- 
clcfialt.  git.dicit  Deus  bonis, tangit  pupillam  oculi  jnci ; non  dicit, qui 

Zachar.z.  vos  perlequitur,  ferit,  vel  occidit , fed  qui  vos  tangit : nec  di- 
cit,tangit  me  in  veftibus  autcorpore,  aut  brachio,aut  oculis, 
fed  tangit  pupillam  oculi  mci . Vode  colligas  folicitudinem  , 

& curam  quam  Deus  habet  vindicadi  iniurias,&  afflictiones, 

. quas  infliguut  tyranni  ferui  Dei . 


Fir  mi- 


Cortcio  T ertia . 32 

A Flrmltatem  habeamus  in  virtute^ . .. 

EX  hac quidcm legatione , & intcrrogatione  quam Bapti- 

fta  milit  per  difcipulos  fuos  ad Chrillum.poterant  fufpi-  ‘ 
cari  qui  aderant,  c£  Ioannes  cflet  Ieuis,&  inconftans,  eo  quod 
dubitarec  modo  circa ea , quae  tantopere  antea affirmauerat. 

Si  d tamen  Chriftus,  cum  probe  nofl'et  eius  animum,  & con- 
itanriam , tollic  banc  dubirationem  a cordtbus  omnibus , di- 
ccns : Quid  exiiiis  in  dclertitm  viderc?  Harundinc  vento  agi-  Simile, 
tatam  ? Fuitquidem  Baptifta,  & tales  cfle  debent  ferui  Dei,  Arif.lib.t. 
S fimiLis  quadrats  figurar,nam corpus quidem  quadratu  quo-  Moral, 
cunquevertatur  Temper  manetfixum.  Quamobcnulam  Ari-  Nicoma. 
Hot  ties  aduerfus  cos  difputans , qui  hominis  faelicitatem  in  Simile . 
bonis  cxtcrnisincertis,  & in  calii  litis  collocabant,ait  non  elTc  Li^.Rhe- 
fcelicem  eum,  qui  inllar  Camxlcontis  ad  fpecicm  rerum,qui-  tor. 
bus  admouetur,mutat  colorem ; led  qui  virtutc,&  conllantia  Simile, 
munitus,  quadratus  eft.  Et  alibi  liuius  Prouerbij  mentfonem  Firmita- 
facit.-qucmadmodG  enim  figura  quadrata  in  quacunquc parte  tern  hsibe * 
voltiatur,fui  fimilis  eft.  Sic  vir  virtute,&  fapientia  pftanti,ani-  mtu  in  vir 
mQ  tenet  immobile, ncc  florenti  rerO  ftatu,necaduerfarG  rerfi  tute,  tarn 
C procella  propolitfi  mntat,&  a virtute  detorquer,nec  eft  quiT-  tn  projpe- 
qua.qui  illu  de  fortitudinis,&  tollanti^  gradu  deiiciat.Et  qm  ris , quam 
gentiles  aiebant  Mercuriu  Deum  efl'e  veritatis,  eu  luper  lapi-  adnerjis . 
<lc  quadratGpingebant,fignificantcs  veritatc  elfefirma  libi^j  Fortitude 
coha?rerejmendaciG  verb  tanquam  inftabilefuperglobu  mo-  nem.Crin- 
bilem  nunquam  firmiter  confident  em . St  conftantiam  ipfimi  conjiantid 
in  virtute  vndiqtie  perfe&am , & abfoluta  oculis  cerneremus,  quo  pingt • 
admiraremurablquedubio  eiuspulchritudinem , & prxftan-  rent  anti~ 
tiam,  ipTaq;mirabileserganosfuiipfiusamoresexcitaret.  qui. 
Chriftus  enim  nunquam  ami  (it  conllantia . A pud  Ioanem 
D cum  patre  loquens ; Opus,  inquit,  conlummaui,qitod  dedifti 

mihi  vt  facia ; tu  verb  ne  dc  gradu  lirmitudinis  deticians,  eli-  Ioann.i  7. 
ge  potins  a loco  dimoueri.quam  a vittutc,&  vita  potius  amit 
tere,  quam  conllantia.  Eft  enim  coilantia  animt  firmitudo  in 
propolito  perTeueras,in  hoc  a pcrTeuctatia  differcns,quod  co-  Cor  flan  tia 
iiantia  lit  in  propolito, perfeuerantia  in  operc,qua  philofophi  diffinitio. 
appellanr,in  ratione  bene  conliderata  llabil€,&  perpanS  per- 
nianlione, led  pro  code  TarpcnumeroaccipiGtur.  Vide  quem- 
adiiiodfi  D.Paul.  nos  ad  conllantia  adhorietur j Ne  fimus,in-  Ephcf.4. 
quir.paruuJi  Hii(fhiantes,&  circGferamur  omni  veto  doflrinx.  i.Cor.  7. 
Jid  Cor. Vnufquifque  licutvocauit  Deus  ita an.bulet.Rurfus;  i.Cor.p. 
Sic  currite  vtcoprchcndatis.Ad  Tim.BonG  ccrtamencertaui,  2 .Tim.  4. 

cur  Turn 


Dom . 7 7.  in  Aduentu  Domini . 

curium  confummaui,fide  fcruaui.  Ad  Hcb.  In  difciplina  per-  E 
Hebr.il.  feuerate.  Et  ChriftusDcusnofterapud  Matth.rO  j Quipcr- 
Matt.io.  feuerauerit, inquit,  vfque  in  finem.hic  faluus  erit.  In  rebus  ar- 
Plato  in  duis  aggrediendisdanda  opera  eft,  vtdiflicnltasviconftantiae 
Hippa  ma  fuperet'ur;  nam  vt  Platoait,  Diflicilia qua:  pulchra;  quod ita 
iore , & in  peruulgatum  eft,  vtiam  prouerbij  locumhabeat.  Necquid- 
Cratylo  , qua  tritius.co  quod  ait  Arift.  Ars&  virtusin  difficilibus  ver- 
& lib.4.de  fantur.  Hue  alludit.quod  aitChriftus ; Arda  eft  via.qua:  du 
repub.  citad  vitam,  qua:  conftantia  perficitur.  Vt  ingentes  fludus  in 
Arift. lib.  rupem  firmiffimam  impetum  facicntes.volentes earn  frange- 
moral.t.  re,franguntur,ipfa  immobili  permanente:  fic  molefta  impedi-  E 
Matc.7.&  menta  virum  ftabilem  tentantia,  in  eumq;  incurfionibus  gra  . 
Luc.  1 3.  uiflimis  irruentia,  cominuuntur,  cum  ille  in  propofita  firmi- 
Simile . tudinealiis  aduerfantibus  perfeuerer  coftanter.ld  animo  per- 
Exemplu.  cipiens  princepsquidam  Italus  conftantia  roboratus.pro  mfi- 
gni  ferebatingentem  petram  fludibus  concuflam  cum  litera 
Greg.Na-  hac;  Conantia  frangere  frangit . Et  Greg.Nazian.  Pro  con- 
zian.  ftantia  falamandra  ponit,  qua:  in  medio  igne  omnia  domante 

Simile . non  folum  viuit,&  latatur,fed  illu  penitus  extinguit.  Daniel 
Dan.  1.  &eius  focij  decreuerutabftinentia  leruare,  fed  obtulit  fe  illis 
ExemplQ  impedimentum,  at  in  fanfti  propoliti  conftantia  manctes,ob-  G 
perfeuc—  tinuerunt  id , quo  nihil  erat  illis  tunc  antiquius ; nimirum  ne 
ranti* . alios  ad  regis  epulas  compellerent.  Vere  pueri  erant  ifti  pro- 
pter innocentiam  , fed  viri  erant  propter  animi  fortitudmem  ; 
vnde&  viriliteragcre.eft  forti  & redo  animo  incubere  in  vir- 
l.Cor .6.  tutem,vt  Apoftolus  ait ; Vigilatc,  ftate  in  fide.viriliter  agite. 

Sunt  multi,  qui  libentcr , & ardenti  voluntatc  fcquuntuc 
Chriftum,  fed  qualibet  caufa  ctiam  leuiflima  defiftunt  ab  in- 
Similc.  carpto , fimilcs  canibus  venaticis , fed  ignobilibus , abiedatfc 
ortis,  & obfeura  ftirpe,  qui  quamuis  vehemeute  impetu  ag- 
grediuntur  praedam , earn  tamen  inuento  cadaucre  ftatim  re-  H 
bnquuntj  ficilli  alacri,  & prompto  animo  incipiunt  dare  ope- 
rand virtuti , & Chriftum  fequi,  fed  interpofito  quocunque 
impedimento  etiam  futiliflimo , de  fententia  difccdunt , non 
permanent  in  propofito,fufceptoq;confilio,nifiquandiu  pro- 
lnconfl&tes  fpero  vtuntur  flatu,  in  virtutis  curiu,  a quo  quacunque  tenta- 
auas  ha-  tione  defledunt  ;nam  blandis  voluptatibusducuntur,  terro- 
ltM»t  con-  re  calamitatum  debilitantur.  At  Ecclefialhcus : Elto, inquit, 
dinones . firmus  in  via  Domini,  & in  veritate  fenfus  tui,  & feientia . Ec 
Ecclef  f . D,  PauUd  Gal.  Currebatis  bene.quis  vos  impediuit  veritati 
GaJat.j.  nonobedire?  At  viri  iufti  conftantia  muniti,  veluti  venatici, 

& gencrofi  canes  curruntad  prxdarn  vfquc  ad  fincm,&  chari- 

& taic 


Apoc.i4« 

Simile. 

Remora  pi 
fcis  Plin. 
lib.  ^ 1. 

Simile- 


Eccl.z. 
i. Cor.  i j. 


Concio  Quart  a . , 35 

A tateminflammatijcaelelleminterrisvicam  imitantnr.Etficuc 
dicit  bearus Io.in  Apoc.Sequuntur  agntim quocunque ierit. 

Quemadmodum  remora  in  mari  procellis  agitato  non  fi- 
rit  moueri  nauem,  fic  conftantia  in  mari  calamitattim  non  pa 
tituranimum  a rationisgradu  dimoucri  . Fit  autem  remora 
cxiguus  pifcis,  a jemorando  dibits , quod  n.mcm  cui  affixus 
ftierit  remoretur.  Autor  eft  Plrnius,  quanuuam  ruant  vtnti , 
fxuiant^ue  procellr,tamencogit  ftarc  nauigia,atqtic  tempc- 
ftatnm  vires  compefcit.  Eft  quidem  conftantia  vcluti  ancho- 
ra  firma , qu3m  nullum  ferrum  potcft  prarcidcrcimiito  viro 
JB  conftantc, nulla  tempcftas  labcfa flare.  Hanc  oportct  complc- 
fii,&  nunquam  dcrelinqucrc.  Nam  vr  Eccleliafticm  air,  Vx 
Eisquiperdideruntfuftincntiam.  Et  Apoft.  Itaquc , inquit, 
fratres  mci  dilefti  ftabiles  eftote  & immobilcs , abundantes 
in  omni opere  domini  Temper. 

Dominica  Secunda  in  Aducntu. 

CONCIO  QVARTA.  r>»x 

• • • • * • • * • I . 

Concionatores  aliqui  non  fatis  fuo  muneri  . . 

c rejpondentJ. 

V m audijfet  Joannes  in  vinculis  opera  CbrifliMat. 

1 i.Luc.7.vidc  etiafti  Matt.14.  & Mar.tf.Quama 
eft  tuorum  vinculoru  caula  gloriole  Baptifta-Eft 
ne  forcafte, quia  antra  dclerti  teneris  fubannis,ci 
11111m  rurmas  fugicns,pctifti,ne  leui  faltem  maculate  vitam  fa  Cocionato- 
mine  pofles  ? Aut  quia  vcntrisobtrufopofitus  cubili.fcnferas  res  v'uicu 
rcgem  thalamo  mancntem  ? Non  ccrteea  de  caufa  in  career c public  a cor 
conicdus  eft, led  quia  optimi  cocionatoris  partes  agcbat,quia  rigere  de - 
X)  publica  vitiacorrigebat,  ftcutdecet optimum  concionatore.  bent. 

Scd  heu  deplorandum  lane  eft  quod  noftris  temporibus  tan-  Predicate 
ca  negligentia  circa  munus  fuum  cxplendum  inualcrit  concio  res  in  qut- 
natores.  In  multis  enim  aliqui  deficcre  folent . Prunum  qui-  bus  folcdt 
dem  ingcrendo  lb  tpmo  muneri  abfque  vlla  experientia  & par  deficere. 
tibusrequifitis  ad  tatum  munus, quod  temerarium  plane  eft.  Exod.  3. 
Non  ita  legerebat  fanftus  illc  Moyfes , fed  potius  rccufabat  & 2. 
tantum  munus  inftruendi  & informandi  populfj,adco  vt  fern-  Aliqui  an 
per  reftiterit donee  vidit  Dcum  contra  fe  irafei , Non  ita  ali-  te  ttmput 
qui  modo  fegcrnnt.qu  in  potius  vix  vale  dixerunt  ftudijs,cum  oppormnii 
iam  pra'dicandidefidcrioexardelcunt.Optime quidem  none-  concionari 
rat  Regius  pfaltcs  difficultacem  huius  muneris,quaque  longo  anhclant. 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  E tem- 


.1 


eDom.  11.  in  Aduentu  Domini  • 

tempore  accinfti  quidem  antca  & parati  accedere  ad  illud  de-  E 
Pfal.  fo.  beamus.ciim  dicerec,Cor  mundum  crea  in  me  Deus,&  fpiri- 
» turn  reftum  innoua  in  vifceribus  mcis.Ne  proijcias  me  a facie 

tua  &c.Ctirobfccrofanfte  vates,tam  prarclara  a Deo  inftan- 
ter  pollulas5 Cur  tantam  animi  prxparatione  expetij?id  qui- 
dem  aitfacio,  vtcommodius  pra?dicnrcvaleam,ita  enim  orna 
tus,doceboiniquos  vias  tuas,&  impij  ad  teconuertcntur . Ad 
Mulcts  di-  exenterados  vrfbs  & leones, & ad  pugnandu  contra  PhiliftarD, 
uinis  adits  non  tanta  poflulabat, quanta  petit, vt  poflit  concionatoris  mil 
metis  eget  nus  explore, & progrclfus  aliquos  facere.Multi  tamcn  temcre 
codon  a.  tar  & abfque  prxparatione  aliqua  non  verentur  hoc  nuinus  exer-  F 
ad  m unus  cere,  vnde  fit  vt  condones  nnt  infrugiferar.Vtina  omnes  con- 
fuli  probe  cionatores  fe  ita  difponerent  & prarpnrarent,  vt  auditores  fibi 
exequedu.  perfuaderent,fe  Deum  potiusquam  homincaudire.Sed  ideo 
Cur  inter-  cxiguos  referunt  fru&us,quia  debitam  diligentiam  non  appo 
dumcocio - mint  & cura.atque  folicitudine.-ncque  iacimus  rete  in  nomine 
natoresexi  dni,neque  vt  par  ell  de  dni  benignitate  confidimus,fcd  potius 
guos  refe-  noflrasattedimus  vires, fcientia,fludium,ingeniu&linguam. 
rant  fru - Si  enim  charitas  nos  vrgeret,&  in  domino  cofidercmus,atque 
Hus . falutem  animarum  nobis  ante  oculos  proponeremus , & Dei 
CScionxtor  pra?ceptum,vberiores  profeflorcferremusfrudtus . q 

non  det  de  Secundo  deficiunt  aliqui  concionatores  in  eo  quod  ea  non 
jisa  facul-  faciantqua?  proponuntalijs  facienda.  Si  Dcus  Optimus  Ma- 
tate  inge - ximuslinguani  ioliim  nobis  concefsifl'et  adloquendum , non 
nioq.  con-  ctiam  manus  ad  operandum,  nonefi'et  mirum;  fed  tamcn  cQ 
fidere . dederit  Dcus  vnicam  tantum  linguam  & earn  exiguam,ad  do 

Cocionator  ccndum,duas  vero  longe  maiorcs  manus  ad  operandum, & va 
caret  ope-  rijs  digitisornatas  , nihilominus  tamen  plusloquimurquam 
rari  quod  operemur.  Imo  aliqui  funtquinonfoliimnon  operantur  be- 
fore/. nc.fcd  etiam  mala  faciunt,  & fcclcra  multa  committunt.  Vn- 
Hier.23.  de  mails  concionatoribus  loquitur  Deus  per  Hierc.diccns;  Si  H 
fletiffent  in  confilio mco , & nota  fcciflcnt  verba  mea  populo 
mco,auerti(fcm  vtique  cos  a via  fua  mala,&  a cogitationibus 
fuis  pefsimis  • Qtiafi  dicat ; fi  concionatores  viuerent  circun- 
Ipede,  denote  & Hudiosc,accipcrentdiuinitusfpiritum  ad  co 
Eccl.  II.  uerfione  malorum.Hoc  infinuans  Fcclefiaf.nitjVcrba  fapicn- 
tium  ficut  llimuli,  & quafi  datu  inaltum  defixi,hoceft  corda 
penetrant,  & verba  recondunt  in  interioribus  nnimar  penetra- 
z.  Cor.  6.  libus.VndeApoft.aiebatjNcmini  dates  vllam  offenfionem,vt 
nonvitupereturminifterium  quidem  noftrum  , fed  in  omni- 
bus exhibeamusnofmetipfos  ficut  Dei  mimttros . Hare  qui- 
dem lunt  cu  diligentia  execution!  maiuianda>iuxta  illud  Pail- 


'S 


Concio Quart a . 34 

A li,Tblicit£  autc  cura  te  ipfum  probabilem  exhibere  Deo  ope- 
rarium  inconfufibilem.Quemadmodu  enimnurrix  puerulum 
ediicans,vt  pofsit  faluberrmium  lac  influere.fclettis  vcfci  de-  z.  Tim.z, 
bet  cibis,&  ea  fumere  pharmaca  qua;  non  poteft  infans,vt  pof  Simile, 
fit  commode  eundem  alcrc ; ita  plane  concionarores  qni  funt 
tanquam  nutrices  qua*dam,ralcs  eife  debent  in  vira,vt  exeplo 
fint  fingulari  vniucrlbpoptilo.  Gabellusquide  dixit  filio  To-  Tob.p. 
bia»-,Bcnedicat  teDeus  Ifrael , quia  films  cs  optirni  viri  &iu- 
fii,&  timentis  Dcu.Significans  a patrefiio  virtutem  fibi  quafi  Patres  iu- 
h^reditario  iure  tradita . Vtina  ita  auditorcs  inftruercmus,  vt  (It  pro- 
j$  eoru  confpeftis  prarclaris  operibus,  intelligeremus  qualcs  fue  bt  et  fgre 
rinuis  magiftri,qui  tales  dilcipulos  informaucrimus.  Hoc  qui-  bonos  babe 
dem  pra?ftabimus,fi  opere  coplenmus  quod  prxdicamusjharc  re  folit  & 
enim  fuit  Chrifti  mens  cum  ait,Rogate  dnm  melsis,vt  mitrat  educate  li - 
operarios  in  meflcm  fuam.no  dixit  garrulosjloquaccs  aut  ver  her  os. 
bolbs.  Vna  ex  plagis  Aegypti  fuit  ilia  ranarQ,qug  maxima  mo  Mat.p. 
leftiam exhibebant_pp  fuain  loquacjtate,  fic  & modo  funt  ali  Luc.  to. 
qui cohcionatores  ftudiofi  folum  verborfi,qua?  citiftime  auo-  Exod.8. 
larelblent.Quodautemaximeformidandueft,illud  fane  eft, 
quia,f.  beatus  Paulus  fuo  tempore  vnum  dumtaxat  optimum 
f concionatorem  inueniebat,  videlicet  Timothcum,  fiquidem 

dccarterisait  Philip. z.Omnes  qua*  fua  funt  quirut, non  qug  Philip.z. 
Iefu  Chriftirnefcio  quid  dicendum  fit  noftro  tempore. 

Tertio  dcficiunt  aliqui  concionatores  in  co , g,  non  prxdi-  detonator 
centca  qua? fuis  auditoribus  vident  efle  nccclTaria,  na  hoc  tpe  fud  doftri 
jam  fere  fic,  vtloquamurlbliim  placentia  & prurientia  auri-  na.  prone - 
bus , cum  interim  anima  in  obliuione  mancat  corum  qua?  fibi  cejfttateau 
forrtn  neceftaria.In  Apoc.diciturrDcuoraui  librum,&  erat  in  dientiu  tf- 
ore  meo  tanqua  mcl  dulcis,  & cu  dcuoralfem  illu,amaricatus  fundat. 
eft  venter  mcusrlegein  dhi  loquenti  & vano,dulce  eft  prardi-  Apoc.  10. 
j5  care,  illam  autem  dcuorare&  opere  complereplurimisama-  Auditoret 
rum  eft,atoue  ideo  pauci  cam  dcuorant.Solum  quarrunr  dul-  pendent  ex 
cedinem  verborum,&  curiofitates, non  autem  qtirdodrinam  verbis  dul 
lapiantyharcenim  eft  eisamara,&  ideo  talibus  auditoribus  la-  cib.&pba 
tisfacerefolent  condonatores  in  fuis  concionibus.vt  librntius  Ur  at  is  . 
•aud»anturabhis,qui  fidmifilx  parunrprofpIciunt.Qui  qh  de  Audito— 
virioaliquoreprehendnmnr,  fiirdas (blent  ex hibereaures.  O resobfir- 
qtiam  multi  funtquihus  durum  eft.veritatem  ipfam  attdire  ! defeat  cu 
Quod  probe  inrelligens  Apoft.diccbatjCora  Deo  in  Chrifto  alt^d  ip- 
Ioquimtir,  omnia  ament chai  iftimipp  xdificatiorff*  veftram,  foi  tifit. 
ti'meo  cnim  ne  forte  cG  venero,non  quales  voloinuenia  vos . 

Hi  quidem  non  (atishbenti  animo  ferebant  & audiebant  veri- 

E z tatcin 


/ 


*D(rm.  I /.  in  Aduentu  'Domini . 

а. Cor.12.  tatcmipfam,&fuosdcfeftus:&aduertecpquamuisoIaqiia  E 

cos  docebat  elfent  a Deo,vt  ipfcdicerc  folcbat, tamen  no  au- 
Eccl-4.  diebant  libenter.  Scd  idcirco  tamcn  non  dcbcmus  vitiorfi  re- 
SinnJe.  prchcnfioncm  prxtermittcre , iuxta  illud  Ecclef.  Ne  retineas 
Ha.c  vies  vcrbu  tempore  laIutis,ego  fum  qui  loquor  tecum. Sitnilis  yti* 
fimilis  eft  qite  mihi  videtur  hie  niundus  pyramidularum  ludo,  in  quo  vi 
pyramidu  deas  interdtim  quadiu  durat  ludus,  vna  ex  pyramidtilis  pro 
Jaru  ludo  decern  computatur,  & aha  pro  viginti,  finito  tamcn  ludo,oes 
•varijs  de  fimul  mangulum  reijciuntur,ab(quc  difcuminc  illius  qu f dc- 
taufis.  cem,ant  illuis  qua?  viginti  valcbat.  Has  quidem  pyramidulas 
deijcitdxmon  varijs  tcntationibus  tanquam  globoaliquo  in  F 
hac  vita.  Sicut  igiturin  tali  ludo  poflquamaliquacx  pyrami- 
* dulis  dccidit , deber  aliquis  efle  paratus  ad  earn  llatim  crigen- 

dam-Sic  Vtique  necelfarij  funt  prxdicatores.vt  erigant  & hoy 
tentur  quos  viderint  fore  deic&os , aut  deijeiendos  in  flagitia 
lacob.f.  & fcch-ra.Vnde  lacob.ait;  Fratrcs  mei,fi  quis  ex  vobis  erraue 
rir  a veritatc,  8c  conucrtcritquis  cum , feire debet  q>  (aluabic 
animam  fua.Quafi  dicat, qui  fccerit  quod  in  le  eft  ad  conucr- 
Trtdica—  tedumaliquc,pra?miabhura  Deo.Ca?terumquamuis  liccita 
tor  fit  mo  ftnt,  debet  tamen  concionator  niodeftus  efte  in  reprehenden- 
defius  in  do  Sic  videmus  in  Apoc.  maximum  modcltiam  in  reprehen-  G 
torrigen — dendo,cum  dicitur ; Scto  opera  tua,  & laborem,&  patientiam 
do.  tuam,  & quia  non  potes  fuftincrc  malos,  habeo  tamen  aducr- 

Apoc.2i  fum  tc  pauca.  Quemadmodu  proiiidus  chirurgus,vtaic  Cal- 
Simile.  fianus  fupcrhunc  locum  Apoc. ita curat  vlcusipfum  refecado 
Caflia.  ea  qua?  putrida  (iint,vt  tame  ea  qua?  incolumia  (iint  confcruec 
Quodoflri  & foueat;fic.optimus  concionator  ita  debet  corrigere  vitifi,  vt 
nd  fid  co-  tamcn  delinquents  fama  nec  confcicntia  la?dantur  . Vt  igitur 
donator  di  commode  pra?dicet  concionator,debet  praedicarc  & indigna-- 
spontre  de  tionem,&  mifericordiam  Dei.  In  cuius  rei  typtun  vidit  loan. 
beat.  in  Apoc.  Angelos  cantates  inftrumentis  muficiscanticu  agni,  H 
Apoc.  i j.  diccntes,  nugna  & mirabilia  funt  opera  tua  dhc  Deus  onmi- 
& id.  potens,tu  foJus  pius  cs.Quo  cantico abfoluto,dicit  tcxtus,fi- 
bi  fuifle  data  vafa  ira?  Dei,vt  eftiinderent  fuper  vniucrfam  ter 
Conciona-  ram  . Per  bos  Angelos  intelliguntur  pra?dicatores  & miniftri 
tor  predi-  D ?i, qui  podquam  pr^dicaucnnt  bonitatem  & dementia  Dei 
tet  timore  hominibus,&  viderint  nihil  proficere,poftca  prxdiccnt  ctiatn 
amore . iram  & indignationc  Dei,vt  fahem  hac  via  conuertantur.Hef 
Gencf.  j.  quidem  omnia  cum  multa  patientia  & tolerantia  funt  prpftan 

б.  & 7.  da.Mirum  plane  fuit,  q>  Noe  per  centum  annos  prxdicaucric 

fabricando  arcam,vt  omnes  a diluuio  libc.arentur,&  non  dc- 
2.  Pec. 2.  fjtigabatur,'vt  optime  Petrus  in  fua  Canooica  infmuaiur.cre- 

dibilc 


Concto  Quart*.  35 

A dibile  fane  eft , q>  tam  Iongo  annorum  fpatio  multas  fuftinuic 
moleliias,  & iniurias  ? vnde  meruit  vocari  prxco  iuftitix,licut 
vocat  Petrus  ipfum.  Hacetiam  prxditus  patientia,  & fortitu-  Noe  inji- 
dineprxdicabat  loanes,&  propterea  eft  in  vinculis,&  propter  gtiispradi- 
hanc  etiam  mirificca  Chnliocommendntur,vtconllatex  ho  eator. 
dicrno  Euangelio.  D.  Hieron.  refcrt  in  vita  fandi  Hilarionis  , D.  Hiero. 
quod  cum  aliquando  Alexander  Magnus  accellifl'er  ad  fepul-  in  vita  Hi 
chrum  Achillis,  dixit : O fortunate, quituarum  laudum  prx-  lario. 
conem  Homerum  nadus  fueris : qyato  igitur  fortunatior  fuit  Exemplu 
Baptilla,  qui  Chriftum  Dominant  hahet  prxconem  fuarum  Alexand. 
£ virtutum  ? cum  ait : Quid  cxiftis  in  defertum  videre  ? Magni . 

Labores y O'  calamitates  contingunt  feniis  Dei . 

STatim  certe  quxret  aliquis  caulam  , propter  quam  Deu» 

Optimus  Maximus  permiferit  fcruum  fuum  Baptifla.tan- 
ta»  landitntis  virfi.fic  tradari,  & in  carcerein  coniici,  tantisq; 
afflidionibus  vexari : & idem  etiam  pcrcontabitur  decxtens 
feruis  Dei,quos  tatis  laborious  videt  opprelfos  .v  Cui  quidem 
interrogation!  fapietiflimus  Seneca  etfigentilis  fatisfacere  vi-  Seneca  It. 
detur  pulcherrime  dicens : Solitum  dTe  Demctriu  diccrc  non  de  diuina 
C poll’e  homini  accidere  maius  malum  in  hac  vita , quam  ei  non  proui.  c.3. 
contingerc  labores, & calamitates. Hie  enim  minima  quadam  & 4- 
occafione  turpiter  labetur  ranquam  parum  exercitatus . Non  Senicntia 
f<5let  fortuna  quanta  ipfa  vires  habcat  manifdlare  in  viris  dc-  Demetrij. 
bilibus,&  pulillanimis,quiftatimanimocadunt.&  prollratur. 

Pudet  enim  congredi  cG  hominc  vinci  parato ; Huius  autem 
naturx,  & conditionis  illifunt , qui  non  experiuntur  labores,  Simile. 

& calamitates , ideo  non  vult  fortuna  contra  eos  ptignare : fi 
quidem  valentiftimus  aliquis  vir , & Herculcus  fibi  dedecori 
elfe  ducit  manumconlererecumdebili-viro,&pufillianimt, 

D qaamuis  Iciat  certo  febreui  vidoriam  elfeconfecuturum.  Et 

in  fequeti  cap. idem  Seneca  ait;  Miferum  te  iudico, propterea  Similia . 
quod  non  fuifti  mifer,  in  tempeftate  fiquidem  nautx  pruden- 
tia  tnanifeitatur , & in  ipfa  militia  miles  dignolcitur : vetera- 
nis  quidem  militi bus  negotia  magni  pondcris  comitti  folcnt , 
qui  eade  re  etiam  Impcratori  gratias  agunt.  Quid  enim  viro  CaUmit*- 
inexerritato  magni  poderis  committi  poteft  ? ita  etiam  Deus  tes  quam 
vir  os  magnammos  eligit , quos  calamitatibus , laboribusque  fint  vtiles. 
afficit.  Laeedxmonij  quidem  filios  fuos magnis.&afliduis  ExemplG 
laboribus  affiiefaciebant , & quamuis  culpx  eftent  exortes , Laccdar  - 
cos  umcn  verberibus  cxdebant, vt  ita  afluefadi  venientes  ca-  monioru. 
iamitatcspatientiilime  tolerarcnt , & opprobria  fullinercnt. 

E 3 Facie* 


'Dom.  II.  in  Aduentu  Domini. 

Facies  eorum  qua?  non  eft  afi'uefafta  ventis&alijs  ca?Ii  iniu- 
Simile.  rijs,  ftatim  laedicur  & afScitur,  fi  vei  leuiflimam  quanda  eiu- 
feemodi  rem  fuftinuerit:  & delicatae  manus  leuiulculoquodi 
situ  adutuntur , non  aucem  manus  rufticialicuiusalfiiclacEE 
labori . Item  qui  nauigationi  afl’ucfafti  non  func , ilJtco  marc 
ingredientesnaufeare  loIenr,non  autem  nauta?  qui  crebris  na 
Simile.  uigacionibus  xquora  fulcarunt.Tum  etiam  qui  itineribus  ob- 
eundis  incxcrcitati  funt , ftatim  pedum  tumorem  & dolorctn 
contrahunt,  non  autem  qui  afiidui  viatores. 

Simile.  Sicut  granum  finapis, vt  eius  virtus  oftendatur,  confringen- 

dum  prius  eft,  & conterendum , ita  etiam  virtus  ipla  maxnne 
Lau.  Inft.  cum  laboribus  & calamitatibus  conteritur  , quanta  fit  figmfi- 
catur,nequeex  ca  premium  & fruftum  reportamus,  nifi prius 
Virtus  in  in  afHidionibus  & laboribus  fuerit  mamfeftata.  Quisemm 
laboribus  quaefo  vnquam  manipulos  colliget , nifi  prius  femmauerit  ?, 
manife — Pr  seed  it  certc  in  cunftis  labor  mercedem  : proinde  pati  non 
flatur.  formidetqui  fpiritualibus  ditari  vult,nam  & in  bellopugnan 
Labores f-  tis  virtus oftenditur, omnes pacis tempore  viftores  funt,  cum 
eedert  tie-  non  fit  qui  repugnet, dim  autem  tuba?  infonuerit  vox, cum  di- 
bent  fra-  micandifuperuenerichora,&armorum  fragor  ingrueric,qua- 
tnia.  lis  quifquemaneatapudfenotumfier.  Commcndata  elt  A- 
Simile.  brahx  obedientia  poll  tentationem,i  Iofeph  caftitas  poft  adul 
Gen. 22.  terxinfolentiam,Iob  tolcrantiapoftlobolis  reftitutionemrnc 
Gen.40.  mo  tamen  de  le  confidat,nullus  de  propnjs  viribus  in  hoc  /pi 
lob  1.  rituali  certamine  pra*fumat,totum  afcribat  Deo,totum  le  llli 
Pfal.17.  commirtat.  Non  in  virtutemea,  inquit  propheta,  fed  in  Deo 
Dilfimile.  meo  tranlgrediar  murum  . Sicut  enim  in  corporali  pugna  au- 
Viflidam9  dacia  vires,  ita  in  fpirituali,  liiidiftidcntia  vi&oriamfubmini- 
nobis  et  to  ftrat.  Nonabfque  fpinis  reddens  nalciturrola,neque  fine  ten 
fidamus  tationibus  perficitur  virtus.  Virtus  enim  languct  nifi  exercea- 
JDeo.  tur,  laceifita  autem  crclcit , ignis  quo  plus  agitatur , plus  ler- 
Simile.  pit.  Quis  fufficienter  narrabit  ad  quantum  perfe&ioniscul- 
Tentatio-  men  l'an&um  Iobeuexerit  tentatio  ? Prius  quidem  loll  Deo 
Ves  qnults  notus  erat, prius  menu  inerat  tanquam  nouella  plancatio.polfc 
quijiji  fit  probationem  vero  veluti  ingens  arbor  proficiens,&  per  hunii 
declardt.  litatemaddiuina,  tcrrx  radices  fparfit,  & inaltoforas  eretfto 
culmine  omnem  viriditatefualstificauit  Ecclcfiam . Eiefto- 
■ rum fiquidem virtus tentationum  cxaminataincendio,&rii- 
Pro.27.  bigincm  vitij  amittit , & in  perfe&ione  fua  rutilans  clucefcit . 

Vndefapiensait  j Aurum  probat  fornax , & viros  iultos  exa- 
minatio  tentationis . 

Hmc  plane  colligitur  quanta  fit  Dei  mifericordiaergaiu.  1 
, itos. 


H 


/ 


li  ini«-I 
iiic» 

> quod 
letidt 
oout 
;bru«  | 

j 

ulorti 

f 

ringo- 

lUXJE! 

figafc- 

(ipr® 

ISCDlC 

lUCrK: 

aaofi 

,Ug» 

it,  ci® 
uaw^ 
It,?* 

eSA- 

ft  jJs! 
cm:* 
•jocfy 
jleiill 
nD® 

B3  3U- 

tnia* 

it  i« 

tree* 

i$l  <r: 

uctil- 


bunu 

;rfdo 

cd»- 

&& 

riot* 

i C» 

P* 


Concio  Quart  a . 3 6 

A ftos,&  virtutis  ftudiofos,cum  permittit  tyrannos,&  peruerfos  Bonos  qua 
homines  ad  cruciandos,&  affligendos  bonos,  vt  magis  eorum  re  permit- 
virtus  eluceat,&  innotefcar,  & Chrifti  gloria  illuftrior  redda-  tit  Deusaf 
tur  nobis.Cxtcrum  inter  omnes  labores,quos  vetuftas  tribuit  fiigi. 
Hcrculi,nullus  fuit  maior  illo.que  fubiuit  aduerfus  Hydram.  Herculicu 
Erat  cnim  Hydra , vt  antiqui  feriptorcs  fiftis  fabulis  prodidc-  Hydra  pu- 
runt,  lerpens  quida  multornm  capi«'i,in  lerna  palude  viuens,  gnartqtsid 
quiobid  inuiftus  dicebatur,quiaprovnocapitcexcifo,multa  (ignificet. 
ci  capita  conrinuo  renalcebantur.  Per  Herculem  igittir  Idxa 
virtutis  intelligcbanr,qua  ob  caulam  aiebant  cum  magnos  fu 
B biillc  labores,&  terribilibus  certaminibus  expoficfi  fuilfe,quia 

virtus  magnas  habet  in  hac  vita  ab  impiis  aduerfus  feipfam  co  Virtus  ms 
tradittioncs,accumulatnamq;ocsimpij  cotraca  fuaru  detra  gnat  habet 
flionu  aceruos,&  in  illam  inuehuntnr.  Sed  prxeipua  aduerfus  rontrads— 
virrutc  cotradiftio  ell  inuidia,per  Hydra  lignificata,qux  idco  ihones . 
fingitur  paluftris,&  e cfnofordido  pullulate, quod  non  mli  in  JnuidorS 
abiefto,&  polluto  animo  reperiatur,  & qm  inuidus,  li  cum  in  qualits ~ 
vno  couincas,&  rebus  addicas  nccc(lariis,itcrum  inuidct,&  cx  tes. 
vi&oria  quam  dcillo  rcportalli,  alia  atque  alia  illi  oritur  inui- 
dia,  dixerunt  ideo  vetercs  paru  prodelle  capita  Hydrf  fecarc, 

C cum  ei  coteftim  alia  oriretur : veruntii  qui  in  virtutis  liudium 

toto  pedoreincumbunt,no  debet  cadcre  animo, cum  levide-  , . . 

rint  inuidoru  pondere  premi.  Si  enim  Chriftus  cotradidionc 
fuftinuit,&  vt  de  co  dicit  iuftus  SimeonjPofi'tus  eft  in  ruinam,  Luca;  x.  ■ 
& refurredioncmultorD,&in  lignum  cuicontradicetur,quid 
miru  eft  eos,qui  ciadhsrct,a  mundo  contradiftionesfubirc? 

Sxpc  quidem  nos purgat  Deus  Iaboribus,&  calamitatibtts,  Calamits* 
vtmagisin  virture  proficiamus . Sic  enim  Nabuchodonofor  tes  v tiles  , 
cu  beliiis  leptc  annos  verfatus  cft,vt  fuperbia  fuam  frxnaret,  Dan.4. 

& in  virtutis  ftudio  etia  proficcret.  Quis  prxteren  fuperbiam 
D contriuit  iplius  Antiochi,nili  tribulatto  ? adeo  vt  dicat;  Bonu 
eft  fubditu  clfe  Deo,  & mortalc  non  paria  Deo  fentire.  Quis 
domuit  Manalfcm,nifi  affitdio  ipfa,&  captiuitas,qua  adeo  op  i.Mac.*. 
primebatur,vtvixoculosad  coelumleuarcaudcret  ? Naaman  4,Rcg.y. 
ctia  Syrus  falutem  qiixtcs  corporis  leprx,qua  vexabatur,ctia 
falutem  animx meruit  inuenire.  Sunt  quidem  calani!tatcs,&  Simile* 
Jaborcs  inftarpharmacialicuiusamarifltmi,q>quidc,quamuis 
amaritudinem  prx  fe  ferre  videatur , nihilominus  tame  fani- 
tatem  inducit,  & bona  effick  valetudine : ita  tribulatio  faluce 
animx  inducit, 8cceu  ignis  aurum  nos  piobarc  folcr,&  purifi- 
care.  Quod  ft  inde  non  proficimm,  non  id  quidem  tribuen- 
dum  eft  ipft  calamitati,  ledpotius  tibi,qui  ex  ca  non  proHcis, 

S 4 Aroma- 


Simile, 


D.Bern. 

Simile. 


Simile. 

Simile. 


Exod.  i7. 

Tribula- 
tion!* am* 
rijfimu  ca 
licem  folet 
Deus  fer - 
tits  fuit  in- 
ter dii  pro- 
pinare. 
Exodi  17. 
Pre.la.ti 
quo  ulo 
dud  de- 
beam  . 
Exemplu. 
Pnlatut , 
CTpr  incept 
fuus  effect 
non  debet , 
fed  fubdi- 
torum . 


‘ Dorn . II.  in  Aduentu  Domini . 

Aromatici  quidem  oaores,quo  magis  confricantur,  vel  arden  E 
tibus  prunis  admouentur,eo  ctiam  magis  lolent  redofere , & 
odorem  ex  fe  cfFundere.-ita  fandi,&  vin  iuiti,qtto  pluribus  ve- 
xantur  tnbulationibus,  co  ctiam  magis  virtiutim  opera  exer- 
cere  confueuerunt . Virum  quidem  lultum  comparac  D.Ber- 
nardus  eglo , quod  quidem  tametfi  Temper  prardarillimu  fit, 
atquepulcherrimuin,noftetamcnciuspulchritudo,  & ftclla- 
rum  ornamentum  magis  demonltrari  videtur:  ita  ctiam  in  tri 
bulationis  noCte,&  tempeftate,  virtus  noitra  magis  fplendere 
videtur.  Sumus  quidem  nos  mllar  qucrcuum,  vd  aiiarumid 
genus  arborum,  qua:  fruftum  fuum  non  nifi  variis  ldibus  con  F 
cuil'a?  reddere  folent:inltar  etiam  vitis,qin  nifi  amputetur,& 
circuncidatur , non  folet  accuratum  fruttum  cfFundere . 

Trdatm  quails  ejje  debeat . 

MAxima  certe  confiderationedignum  ell,  q>in  tantisla- 
boribus  collitutus  Ioanncs,nihil  folicitus  litde  fe,&  li- 
bertate  fua,  Ted  potius  totus  occupctur  in  inltrudionc  dilcipu 
Jorum  fuoru,&  in  diuino  obTcquio.Taic  quiddam  oliin  fccille 
fanduni  Moyfen,lcgimusin  Exo.c.i7.Nam  cum  dixiilet  tna 
Deus  lpfi  Moyfi, qua:  lane  videbantur  aTpera,  videlicet, 5.  bre  G 
ui  eflet  moriturus,&  q>  fibi  in  officio  non  debcrct  aliquis  luc- 
cedere  filius,Vel  propinquus, Ted  quern  ipfc  nunqua  cogitailet, 

& denique,q>  non  ingredcretur  terra  promiflionis,quam  tan- 
topere  expetebat,  & circa  cuius  acquifitione  tantopere  labo- 
rauerat.  Nihilomitius  in  Tanftus  Moyfcs  nihil  indignatus  ell, 
neque  obmurmurauit,nequecua  proaliqtio  horu  rccuperan- 
do  liipplicauit , led  potius  communis  bom  folicitus,  & pi  opri  j 
oblitus,ait : Prouideat  Dhs  Deus  fpirituum  omnis  carnis,ho 
mine  qui  fit  liiper  multitudincm  hac,&  polfit  cxirc,&  intrarc 
ante  eos,  &educere  eos,  vel  introducere,  ne  fit  populus  Dili,  H 
ficut  oues  abi'que  pallore.  O viru  adrtiirabilc  ! vide  quo  tpe 
de  iiisfitlblicitus.  Talequidda  pradtar  modo  gloriolus  Ba- 
ptilla,  na  cum  potius  videretur  deberc  fupplicare  Herodi  pro 
Jua  libertate,mittit  tn  duos  dilcipulos  ad  Chriltum,vt  inter- 
rogent  j tu  es  qui  venturuses,an  aliurn  expedamus  ? Optuni 
enira  praelati  propnorum  commodorum  obliuiTci  debet, com- 
muni  fubditorum  bono  inuigilarc.  De  Carfare  autein  propha 
n«  hiftoria:  tradunt,  q>  fe  iple  non  habuit,poilquam  mundus 
cum  principcm  habere  cjpit.  quum  plane  ell,vt  pratlati  hu 
iufmodi  curam  habeant:  quandoquidem  de  fubditorum  pec- 
catis  reddituri  Tunt-rationem , qua:  committent  propter  ip lo- 

rum 


\ 


b! 

.» 

K- 

Iff 

I 

ml' 

W3 

r,i 


sk- 

ill-' 

:if* 

jK 

trJ 

vfi- 

lot- 

fa 


an- 

bo- 

tit. 

■JO; 


rSt. 

Ifc! 


Bi- 

pro 

icr; 

jirt 


5®- 

pb 

iJm 

iU 

n|(> 

s' 


Concio  Quart  a . - 37 

A rum  ncgligcetiam.Qiiod  optime  quidem  Gnclus  Moyfcs  de- 
clarauit,  quado  dixit  ad  Aaron ; Quid  ubi  fecit  populus  ifte, 
vt  induccresfupereum  peccatum  grande?  Vide  quomodocul 
pam  transferat  in  Aaron, & totumomis,vt  intelligamus,qu6d 
qui  negligenter  pnfidenr,  font  cattfa  peccatorutn,qu*  a fub- 
ditis  committuntur , & ipfis  liint  afcrihcnda . 

Vide  obfecro  quant  Icdulus  effec  gloriofus  Baptifta  circa 
fuum  munus  obcundum : fic  ctiam  le  debent  gercre  ipfi  prac- 
lati, Temper  confhlentes  onium  fuarum  Tahiti : turn  eriam  illc, 
qui  Rempubltcam  regrr , fic  erga  Tubditos  fc  grrat . Proeccpic 
B oJim  quidem  Dcus  in  Exod.dicens : Sumcs  duos  lapidcs  oni- 
chinos,&  Tculpes  in  eis  nomina  fiiiorO  Ifrae!,  portabitq-,  Aaro 
nomina  corum  coram  domino  fuper  vtrumqiie  humcrum  ad 
recordationein;  in  quo  quidem  aperte  dcclarauit  Tolicitudi- 
nctn  prrlati  erga  Tuos,Tcilicct,vt  habeat  cos  feriptos,  & reflet 
fuper  humerum,&  peftus,  & no  quidem  atramento  fer iptos, 
ne  facile  obliuifceretur,  led  potius  llylo  fei  reo.  Probe  noue- 
rat  loannes  quam  necefl'irium  elfet  his  duobus  diTcipulis , vt 
Chriftieflcnt  ftudiofi  : fi  quidem  inuidia  qu.ida  duccbantnr, 
videntes  tottantaq;  miracula , qux  a Chrillo  fieri  quotidie 
C audiebant,&  idco  lpfos  mittir,  vt  octilis  propriis  videndo ipfa, 
ad  Chrilli  Tcholamc6fugcrcnr,poilquam  libi  Hcrodes  caput 
amputaflet.  Vidcigiturquantamgereret  ouium  fuatum  cu- 
ram,  vt&  ipfas  cognofccret,  & neceffitatibus  ipfarfj  protride- 
ret.  Sic  fe  bonus  pallor  gererc  debet,  iuxta  illud  A poll.  Cum 
longum  vale  fuis  diTcipulis, dicebat : Attendite,  mquit,vobis, 
A Sc  vnitierlo  gregi,  in  quo  vos  Spiritus  Tanftus  poluic  epifeopos 
regere  ecclefiam  Dei  quam  acquifiuit  Tanguinc  Tuo:  vna  inter 
alias  caufas,quas  Chrillusafiignabar,  cum  diceret  fe  bonum 
efle  paftorem  , ilia  erat,  quod  Icilicet  cognolceret  oues  Tuas. 
D Vndeolim  Dcus  ante  protoparentem  Adamu  conlhtuit  om- 
nia animalin,  vcea  diligenter  inlpicerct,&  cognoTceret,  atque 
ita  couenienrius  polTct  fingulis  accomodata,&  pcppna  indcre 
nomina:  quanto  igitur  plus  vclle  ipfiim  putas , vt  animarum 
pallor  oues  Tuas  cognoTcat  ? DeTcorpionc  quidem  legitur , q> 
(bio  afpeftu  llruthionis  oua  in  luce  edat,  atque  producat  pul- 
los,  qur  tamen  non  aTpexerit,  multaex  his  peribunt.  Oculus 
igitur  prslati  plurimumconfcrt  ipfis  Tubditis.  Vnde&vul- 
go  dici  ToletjOculnm  Domini  impinguare  equum:tum  etiam 
puluerem  pedum  heri  aptiorem  ad  agrum , & legetes  llerco- 
randas.  Hinc  etiam  lacrum  Concilium  Tridcntioum  tarn  ob~ 
nixe  pt  Ecipit,  & commendat  pra?latis  iplam  refidentiam. 


Exotf. 


Exod.18. 


MaxifnA 
folicitudi 
nem  grrat 
fuarum  o~ 
uittm . 

Pa  for  quA 
cur  am  go- 
rtrt  debt  at 
fuarum 
uittm . 

A&.  to. 
Ioann,  to 


GcneT.z. 


Proprietat 

forpltmtt. 

Simile. 


Conc,Tri. 

Sdfio,z$. 


Dorn.  II 1.  in  Aduentu  Domini. 

liapufoe  Hocquidc  bonipraeladmunus  ra  diligenter  adminiftrabat,&  E 
licit  atis  lo  exercebat  Ioannes,vt  cu  neque  carceres, neque  vincula  vllara 
to  ducendu  done  impediret.O  felices  dilcipulos,  qui  talc  diuinitus  nafti 
eft  bonum  eflent  magiftr£i,&  paftore : id  enim  quad  fit  momcnd,&  pon 
ndcifcipa-  deris,pra?darc  quidc  dcdarauit  Regina  ilia  Sabba,  qfi  videns 
Jiortm . prudemiflima  illam  Regis  Salomonis  adminiftrationc,  excla- 
a.Par  mauitdiccns ; Reati  viri  tui,&  beati  ferui  tui,  hi  qui  aftiftunc 
corate  omnit.pe,&audiuntfapientiatua!  Itcpaulopoftait; 
Diligit  Deus  Ifrad,&  vult  (eruare  eu  in  gternum,idcirco  po- 
fuit  te  fuper  cum  regem . Prsterea  ex  bona  adminifttadone 
lofue , etiam  multos  progreflus  in  virtute  faciebat  populus  ; F. 
quandoquidem  tamegregium  paftorem  naftus  fuerat.  Vnde 
Ioioe  24»  ljcer  textus  ait ; Seruiuic  Ifracl  Dho  cunftis  diebus  Iol'uc. 

Dominica  Tertia  in  Aduen  tu. 

CONCIO  PRIM  A. 

Iservnt  ludti  ab  Hierofolymis , facerdotts  & 
leuitas  ad  loarmemy  vt  interrogarent  turn,  T « quit 
Ioan.i.Matth.j.Mar. i.Luc.3.  Generatioma-  Q 
Chryfoft.  P*v3*^*  la,adultera,&  peruerfa,ait  Chryfoft.poft  baptifma 
in  Matth.  Bapdftam  interrogas,&  pcrcontaris  ? Quidhacftulddaftul* 
homil.i  y.  dus  ? Quomodo ad  cum  conueniftis  ? Quomodo  ipfum  per- 
Lucx  3.  contad  eftis  quid  foret  agendum  ? Hate  plane  omnia  a vobis 
Manfuetu  temere,  & fine  ratione  fa  ft  a lunt,  cum  neque  principium,  nc- 
do  maxi-  que  fundametum  intelligatis . Verum  nil  horum  protulit,auc 
tna loan,  obiccit  Ioannes, neque  quidquam  exprobrauit,  fed  omni  cum 
manfuetudinerefpondit,vt  omnibus  corum  manifefta,pcrfpi- 
cuatj;  fieret  malitia . Sa?penumero  Ioannes  Chrifto  tellimo- 
nium  perhibuit, 8r  cum  Iudaros  bapdzaret,frequcter  de  Chri  H 
Matth. 3.  fto  meminit.  Ego  quidem, inquit, bapdzo  vos  in  aqua, qui  au- 
lucx  3 . tem  poll  me  venir,  fortior  me  eft,  & baptizabit  vos  in  Spiritu 
fanfto,&  ignirquibus  verbis  perturbatione  quada  afFefti  (unt: 
mundi  namq;  gloria  affcftantes,&  fecundum  faciem  iudican- 
tes,  loannem  Chrifto  inferiorem  dleindignumarbitrabatur. 
Excelletu  Multaenim  Ioanniscxcellcndam  oftendebant,primum  gene- 
Baptifla . - ris  claritas, cu  filius  eflet  principis  facerdotis,deinde  vitse  afpe- 
ritatc,&  rerum  humanarum  contemptu  infignis  erat.  Siqui- 
dem  domo,menla,lefto,viftu<!];&  cultu  contcmpto,eremum 
abineimte^tateincolunt.  CotraChriftum  dicebant  obfeuro 
generc  natum, quod  cifxpe  obiecerunt,dicentes : Nonnehic 

eft 


Concio  Prim  a.  38 

A eft  filius  fabri?  Nonne  mater cius  dicitur  Maria, & fratres  cius 

Iacobus,&  Iofeph)  Patria  itc  vnde  originc  ducere  pntabatur,  Luc*  1. 
ignonumaquada  notabat,vt  dixit  Nathanael,  a Nazareth  po  Marc.i. 
tellcifealiquidboni?  Turn  conuerfatione  omnibus  comunis  Matt.  13* 
erat  Chriftus,&  vcllimcntacius  nil  a vulgodiffercbant . Non  Ioann.  1. 
enim  Zona  pellicea  cingebatur,  nec  pilofain  veftem  induebat, 
nec  melle,&  locuftis  velcebatur,  led  cu  omnibus  cande  habe- 
batconfuetudincunfamiu  ctia  hominii,&  publicanorfi  conui- 
uiis  aderat,  vt  eos  ad  mcliorc  fruge  reduceret.  Quod  intclli- 
gentcs  Iuda:i,ei  exprobrabat,vt  ide  Chriftusait;  Venit  filius  M.ltt.l3> 
B nominis  manducans,&biben$, Srdicunt.  Ecce  homo  vorax, 

& potator  vini,&  publicanorum,&  peccatorum  amicus.  Cum 
ergo  Ioanncs  ab  fe  Iudaeos  ad  Chriilum  longe  eorum  opinio- 
ne  inferiorem  dimitteret,  fgre  ipfi  ferebant,  & rubore  perfun  Ambitiofi 
debantur,  quippequi  loanncm  potius  magillru  habere  quam  quodtmen 
Chnftum  voluiflcnt : pala  tamcn  id  dicere  vcrchantur . Mit-  tiivemitt, 
tuntautemadeum.vtper  adulationem,Sc  inuidia  iplum  alli- 
ciant  ad  confitendum  le  Chriilum  die.  Mittunt  ergo  no  abic 
dos,  & infimar  fortis  homines,  quemadmodti  cum  Chriilum 
capere  volcbanc  in  fermone , tunc  enim  miferuntdifcipulos  , 

C & Herodianos : nunc  ergo  Saccrdotes,&  Lcuitas  mittunt, nec  Matt.z*. 
vndccunqucjfed  ab  Hicrofolymis,hoc  eft  maioris  autoritatis, 

& nominis  , non  enim  temere  hoc  fignificauit  Euangeliita. 

Ad  Ioanne  mittunt, no  ad  Chriflu,quia  offdndebat  eos  hu-  Ferus  lup 
militas  Chrifti, 8c  indignu  iudicabat  tanto  honore,  cu  quitam  Ioan.i. 
pauper  elfet,  turpe^;  cis  videbatur  ta  pauperem  habere  Mefi- 
fia,&ta  humile.  Eccehoceftingenium  mundi.fempcrhorrct 
crucc,  pudet  eu  humilitatis,&  paupertatis,  indecor ii  putat  cu 
eisconuerlari,quicruce  premantur.et  ft  funt  fandiflimi.vt  pa 
tet  dc  diuite  1II0,  & Lazaro  . Deniquc  omni  honore  indignos  Luc*  1 6. 
D arbitraturcos,q.  paupcres,&  humiles  lint  etfidodiftimi.  Om 
nes  enim  nos  fimiliter  aftedi  fumus,&  eos  ccrtc  cupimusprae 
latos,redores,&  predicatores,  qui  noftris  affcdibus  accomo- 
di  quide  videantur,nec  ft  in  potellate  noftra  eftet,qucmquam  1 

paterc-mur,  qui  obfilleret  alfedibus  noftris,  neDeu  quidem  . 

Miferunt  lud&iab  Hierofolymis.  GrauiilimO  plane  onus  fi- 
bi  impofuerut  Iudari  reddend*  rationis  in  iudicio,q>  cum  tati  Libfter  «n 
facerent  Ioanne, vt  fifeMcfliaconfiteretur,cumIibentiflimc  dimus , tit 
icciperet:  nunc  in, cum  hoc  ipfum  de  Chrillo  predicet,no  ere  quit  nobit 
dant,quod  quide  Ioanis  locupletilfimu  teftimomu  alicnu  ma-  placentitu 
gisab  omni  1'ufpitione  erat, g»de  Chrillo  id  pr£dicaret,qua  de  loquitur  . 
ieipfo.  Vcrunth  eius  fumus  naturae  vt  qh  quisloquitur  nobis 

placcncia. 


*Dom.  III.  in  Aduentu  Domini . 

placentia, eundem  laudibus  & encomijs  in  c^Ium  toIIamus,&  E 
• fan&um  effe  virum  dicam'us;  fin  fecus,  longc  aliter  de  eo  len- 
tiamus  & detrahamus.Mundusquidein  fuiseledionibus  Ion 
geopinionefallitur,  pra*fertim  ciim  pofthabitis  his  qui  bene 
merici  flint, cos  eligat  qui  ditiores  funt,vel  clara?  ftirpis.  Quis 
Gen.41.  vnquam  diceret  Iofeph  idoneum  fore  ad  ALgyptiorum  regi- 
men,adolefcentem  videlicet  hebrxum,  ex  odiolo  genere,qui 
nnper  ex  carcerc  regio  educebatur,vbi  iam  pride  vinttus  erat? 
Notum  qiiidem  eft  humanis  fenfibus  videri  id  abliirdiftimu , 
cum  diet  pauper, & capritius  & iuxta  eoruni  fententia  obfeu- 
ro  geoere;  nihilominus  tn  a Pharaone  eleftus  eft, in  quo  aper  F 
Zlecliones  te  rex  barbarus  nobis  infinuauit  quales  efte  dcbcant  eleftio- 
quales  ejfe  nes noftra?, vt  fcilicet  virtute  magisquam  ca?tcra  requiramus. 
debeant,.  Partim  quidem  profuit  q>  Saul  procero  & egregie  compofito 
eftet  corpore,  adeo  vt  reliquos  omnes  ab  humeris  exccderet , 
fiqitidem  itainique&  imprudenter  gubernauit.  Nihil  ct  ob- 
j.Rcg.p.  fuit  Dauidi,  q>  paftor  eftet  & exiguus,  atque  minimus  fratru , 
quandoquidc  ita  feliciftimcregnum  ipfumadminiftrauit.  Vc 
loan.  2 1.  eligcrct  Chriftusbeatu  Petrum  fibi  vicarium  & caput  Eccle- 
fia?,no  de  literis  aut  potetia  periculu  fecit,  fed  de  amorc  ipfo. 

Plurimu  Interrogauernnt  loannem.Tuquisesf Hoc  etiam  vnicuique  G 

fro  deft  ft-  noftrum  pot  interrogari  de  cognitione  fui  ipfius : hoc  eft  ma- 
ipfum  co - gnafapienti3&fublimisphilofophia,cognofcere  feipfum,d- 
qnofctrtjy  feque  fibimet  prarfentem.  Impij  non  folu  fe  nonintelligunt, 

CT  magnt.  fed  a fe  ipfis  abfunt,&  immenfo  fere  diftant  intcruallo.  Id  in- 
eft  fubtili - telligens  Ifaias  dicebat; Redite  pramaricatorcs  ad  cor.Redea- 
taris . mus  igitur  ad  nos  ipfos,ponamus  nosante  nos,  & coram  facie 

Ifa  C4.  noftra  gradiamur,  ficut  animalia  qua?  vidit  Ezechiel.  Videa- 
Ezech.t.  mus  & opera  noftra, & nos,  &de  nobis  acfiefl'emusalij,(entc 
PJatonis  tiam  feramus.  Hoc  apophtegma.rognofcc  te  ipfum,ait  Plato 
fententia.  fuiffe quondam  in  fonbus  templi  delphici  inlcripmm , veluti  ft 
Amor  pro  dignum  quod  deotribuerctur.  Sed  tn  amor  proprins  nos  ita 
print  exes.  exca?cat , vt  exiftiniem  de  temporibus  hilcc  noftris  dixifle  di- 
c tit  nos.  tium  Paulum,  Inftabunt  tempora  periculofa,&  erut  homines 

z.Tim.j.  fe  ipfos  amantes . Inquodampfalmoloquens  Dcus  cum  im- 
Pfid.4.  pioaliorumcriminaexpifcante,fua^;  no  vidente,  A rguam  in- 
quit, & ftatuam  contra  faciem  tuam.  Ac  fi  diceret, ego  tecum 
difceprabo,tua  fcelera  tibi  oftendam,&  ponani  tecoram  te,vc 
teiplum  plane  afpicias.Non  fe  cognofcit  qui  quid  in  fe  laudac 
aut  diftimulat,in  alijs  execratur,  couj;  luo  nomine  flagttro- 
los  appellat.  Hie  efitra  Dei  legem  duobus  vtitur  ponderibus, 
Leuit.  16.  altero  fibi,altcro  ajijs,  dicente  Deo  iu  Leuit.  Statera  iufla,  fle 

aqua 


Concio  Prima . 


39 


A arqua  fint  ponders.  Et  Salomon  in  Prou.  Pondus  &pondus,  Proii.*. 
mcnfura&  meniiira, abommabilceftapud  Dcum.Vndchxc 
pondcrum  uarictas,  nifi  ex  ignoratione  noftri?  In  Crcra  pro- 
ditum  ell  memorix,  fuifle  labynnthum  quendam  a Dcdalo  Simile. 
fa&um,tot  viarum  ambagibus  inflexum,tot  curfibus  & recur  Labyrin- 
fibus  inextricabilcm,  vt  nemo  in  ilium  ingrcllus  pofl'ct  ad  pri  tbm  Deda 
mum  oftiu  reuerti,  quocfficicbatur  vt  omncs  illuc  introcun-  fr  fi. 
res,pcrirent.  Thefcnmautaccepto  fili  glomcrc  labyrinthum  gnificaret . 
penetrallc , & incolumem  rcgrellum  elfe  ope  fili  quod  manu 
tenebat,  interfe&oq;  Minotauro  viftorem  redijfle . Ego  exi- 
B ilimo  hoc  labyrintho  fignificari  numdum,&  filo  hoc  cognitio 


ncm  fm.Quid  enim  mundi  negotijs  implicates?  Quid  1'uper 
bix,auaritix,  libidinis  & vanitatis  laqueis  incnodabtlius?  In- 
grefli  mortales  falfas  & incxplicabiles  huius  feculi  vias , irre- 
nci eius  fraudibus,  negotijs, blanditijs,  & volnptatibus,  exit u 
ignorant  huilis  labyrinth!  & exilhmantes  irremeabiles  elTc  er 
rorcs  in  quibus  verfantur,  pereunt  in  mundo , terras  maculas 
(ibi  ip(is  inurentes,  & Chriftianx  dignitatis  amplitudinem  la 
bcfa&antcs . At  qut  fee um  afportat  Slum  cognitionis  fuiip- 
iius,exit  efeculo,&  dcoccifoelfifnatoappctitu  vidoriam  ad 
' mirabilcm  reportat,quonia:n  fe  tpfum  cognofcens,&  fragili- 
tatem  fuam  animo  per fpiciens , non  fe  extollit  & infolcntcm 
reddir,  non  vanitatibus  Edit,  non  fe  vitijs  contaminat,  non  in 
falls  gloria  fjpcm  ponit  rerum  luarum  . Qui  huiufmodi  vitae 
curium  conhciunt,cum  glomere  lini  hoc  ell  cum  fui  cognitio 
neinueniunt  exitum.  Agnofcamus  igitur  nos  ip(os,&  cxpul- 
lis  erroribus  atquecupiditatum  errore  rcllir.do,  mundtim  co 
tcmnamus,&  ad  celum  afpiremns . 

Et  confeffus  ef!,(y non  negauit,  (y  confeffus  eft,  quia  no  fum 
ego  Chrijtuf.  Idcoaut  Euangelifta,  vtait  B. Thomas,  ingemi 
) nat  hoc  quod  dicit,&  confclfus  ell  & non  ncgauit,vt  ofiendat 
httmtli  tat  cm  f oannis,qui  licet  cll'ct  t atx  autoritatis  apud  Iu- 
dxos,'tcum  crederent  Chrillum,  non  trn  honorem  fibi  non 
debituin  non  vliirpabat, fed  confeffus  ell  potius,quia  n6  fum 
ego  Chrillus.  Sed  quid  ell  hoc  quod  dicit, confclfus  ell  & no 
negauit?  Vidcturcnim  negauit, quta  dicit  Ic  non  efle  Chri 
Hum.  Sed  diccndum  eli,q>  ideo  non  negauit  veritatem,  quia 
dicit  fe  non  elfe  Chrillum, alias  negaffet  ucriiatcm : non  r.e- 
gavit  veritate.qniaquantumcunquchaberctur  magnus,  non 
ell  cLtus  in  fnpei bia  lumens  libi  honorem  aiicnfi,imirando  il 
Jud  lob, Si  v:di  Idem  efi  fulgerct,&  lunam  inccdcntc  dare . 

Nemo  vt  itultus  Itipra  fcipfum  opinicnc  hominum  rapia- 

tur. 


Impij  in  la 
by  tint  hum 
maximum 
couth  tut. 


i.a 


Cognofca- 
mus  no— 
fir  as  mife - 
rias  ft  pe. 
rire  nolu- 
mus.  . 


D.Thom. 
Icc.  iz.  in. 
c.i.Ioan. 


Fi  deli  fas 
harmis. 


lob  31. 


Dorn.  1 1 1.  in  Aduentu  Domini . 

tur , fi  nouic  fibi  omnino  dcefle  quod  creditur . Spc&at  enjm  E 
Simon,  de  ad  mentis  conftnmiam  exiftimatione  magna  hominu  non  cx- 
Cafi.in  E-  colli:  & etiam  fi  inclfctquod  fama  vulganum  clamat,intra  1m 
uang.  li.3.  militatis  & vilitatis  claultra  fe  famofus  includat.  Ecce  Joannes 
cap.  1 . diuina  non  rapi  t,&  oblata  relpuit:  quod  nouit  efi'e  Chrifti.no 
Smiilitu-  arrogat  fibi.  bufpenduntur  patibulisqui  temporahadiripiut, 
do . qui  domino  inuito  aliena  contreftant : quid  ergo  erit  eis  qui 

diuina  rapiunt,  qui  diuinos  honores  vfurpant,&  qui  ctiam  im 
pertinenter  oblatos  non  rcfpuunt  ? 

Qui  fibi  Et  interrogauerunt  eum.quii  ergof  Elias  es  tu?  Iam  fruftra- 
I )es  hem-  ti  ad  alia  conuertuntur,  internum^;  fiiurn  adumbrare  volen-  F 
rem  vfur-  tes  dicunt,quid  ergo?Elias  es  tu?vt  uideantur fimpliciter ac  It 
pant  quid  nemalitia  interrogate,  fiquidem  expeftabant  etia  uenturum 
meredtur . Eliam,vt  feribitur per  Malachi.Ecce  ego  mittam  vobis  Eliam 
Oecu.  in  Prophetam,antequam  ueniat  dies  Dni  magnus  & horribilis . 
loan.  I.  Non  ( urn  Elias.  Quid  eft  hoc  quod  dicit  Ioannes,  non  fum 
Mala. 4.  fcilicet  Elias, ait  B Thomas,  ciim  Chriftus  dixerit  ipfum  elle 

D.Tho.in  Eliam?  Hanc  qusftionem  foliiit  Angelus  diccns,  ipfe  prree- 
Ioan.  1 . det  ante  eu  in  ipiritu  & uirtute  Elis,  in  fuis  nempe  operibus. 
Lee.  1 z.  Non  fuit  ergo  Elias  in  perfona,  fed  in  uirtute  & Ipiritu  Elis  * 
Luc.  1.  Poteft  autem  attendi  fimilitudoquantu  adtriarprimoquan-  G 

3.  Reg.  19.  turn  ad  officiuni,  quia  ficut  Elias iccundum  Domini  Aduen- 

4.  Reg. t.  turn  prsueniet,itaifteprsuenit  primum.  Secundo  quantum 
j.llcg.ip.  ad  viuendi  modum  , quia  Elias  in  defertismorabatur,parco 

vtebatur  cibo  8c  duris  veftibus  operiebatur.  Tertio  quantum 
ad  Zeltim  , quia  Elias  maximi  Zelifuit,  vndedicebat;  Zclo 
zebtus  fum. 

D.  Chryf.  Prophet  a es  tu  t Non  fum . Non  rogarunt,ait  Chry  f an  ef« 

in  loan,  fet unus  ex  aHorum numero  Prophetarum,fed  articulum  ad- 
hom.  1 5.  didcrunt,ac  fi  dicerent,  Propheta  ne  ille  es  qui  a Moyle  prs- 
Dcut.18.  dittos  eft?  ProptcreanegauitnonleProphetam  efle,fcdcflc  H 
Prophetam  ilium  de  quo  intellexerat  Moyfes. 

Ego  vox  clamantis  in  defirto  . Quod  autem  dicit  cbman- 
D.Tho.in  tis,pot  intclligi  duplicitcr  ait  Thomas, vt  fcilicet  fit  vel  loan- 
loan.  1.  nis  in  deferto  clamantis  & prsdicantis,  vel  Chrifti  clamantis 
Lee.  1 z.  in  ipfo , feeundum  illud , an  experimentum  qusritis  cius  qui 
2.Cor.vlt.  in  me  loquitur  Chrillus  ? Ego  vox  clamantis , id  eft  vox  cla- 
Lud.  Gra.  mans  ait  grsuis  quid  am  dottor . Ioannes  ernt  vox, quia  quid- 
quid  erat  in  Ioannc  vox  erat,  veftis,  manus,  pedes,  caput, lin— 

' gua.totus  denique  erat  vox  damans  & dicens.penitentiam  agi 
tc.  Etiam  fi  os  non  loqtieretur,quidquid  in  ipfo  erat  prsdica- 
bat  coutcmptum  mundi,penitcntia  & amorem  diuinumr  non 

“ illi 


Concio  Trima . 40 

A flli  dicerc  poterant,medice  cura  tc  ipfum,bcnc  omnia  quidem 
vitia  taxare  poterat,  ciini  exemplar  totius  virtutis  & fan&ita- 
tis  elTet.  Mirabilis  certe  cocionator,qui  quafi  alter  Orphxus  Lue.  4. 
duriftima  faxa,id  eft  duriftima  corda.ex  antiqua  peccandi  con  Similitu- 
fuctudinc,diuinis  verbis  emollicbat,ita  vt  publicani  & militcs  do  Orph. 
ad  eum  uenirent  toto  cordepf nitentiam  afturi . Luc.  3. 

Clamantis  in  deferto. Contigit  frpc.vt  in  aliquadomo  mul 
ti  lint  faltantcs,gaudcntes,&  canentes,dum  tamcn  aliqnis  tfic  Simile, 
temporis  oftium  pulfet  & non  exaudiatur,  propter  magnum 
tumultum  due  ftrepitum  eorum , qui  intra  domum  funt : ita  P mentor 
B intra  ipfam  pcccatoris  animam  funt  multi  tumultus  & inordi  in  quanta. 
nati  appetitus,vt  diuitiarum,& vindi&a:  inimicorum,funt  de-  degat  mift 
nique  voluptates  & blandimenta  carnis , & hinc  fit  quod  cum  rieu. 
plena  fit  anima  inordinatorum  appetituum,  quando  Dcus  uo 
cat  non  exaudjtur.  Quod  autc  anima:  defideria  voces  did  pof 
lint,  ex  eo  conftat , quod  cum  orans  efl'ct  Moyfes,  ncctamen  Exo.  14. 
aperiret  os  ipfe  quidem  fuum , nec  labia , dicit  ei  Dominus  , 

Quid  clamas  ad  me?Conturbant  cnim  animam  defideria  car- 
nis & fanguinis,cumquc  magnusfit  ftrepitus,  ctiamfi  Domi- 
nus ad  oftium  pullet, non  exauditur . F.tcertc  quamuis  dede- 
C ris  tuis  inordinatis  appetitibus  & dcfidei  i js  quod  petunt,nun- 

quam  tame  voces  celfant  emittere.  Remedium  afit  vt  Dcum  Appetitut 
clamantem  poflis  audirc,eft  facere  vt  taceat  omnes  illi  qui  in-  fenfitiui 
tus  clamitant.Nunquam  tuis  appetitibus  quod  volunt  concc-  not  pluri - 
das, quia  ncutiquam  tacebunt.  Hxc omnia  mitigabis  confide-  mum  con - 
ratione  breuitads  vita: . turbanc,. 

'Rebias  facite  femitas  eius.  Vise  domini  funt  pra»cepta,8c  fe- 
mitae  eius  confilia  return  iter  ille  facit , qui  ficut  natus  eft  & 
moriturus  eft, ita  uiuit.  In  laboribus  natus  cs  plorans, pauper,  Lud.Gra. 
nudus  & humilis,&  morieris  millcdoloribus,  anguftijs  & ca- 
D lamitatibus  circundatusropus  ergo  eft  fi  reftum  iter  facere  vo  Cenfidera- 
Jucrisjin  lachrymis  viuas,orationibus  & gcmitibus,humilis  & ticnes  ad 
pacificus.  Sedcum  natus  fuifti  ,paruum  tccunabulum  capie-  vitamcor 
bat,  in  morte  etiam  conftitu tus  parua  fepultura  contincbere : rigtndam. 
modo  vero  vix  magna:  & luperba:  domus  poftiint  tc  capcre, 
imo  forte  eo  peruenics  infanix,  vttibi  etiam  mundusparuus 
videatur,quarc  tibi  canito  & confulito . 

Et  qui  mijfi  futrant  erant tx  Phariftis.  Hoc  obferuabis  in-  Orige,  in 

3uit  Orig.  Duas  Ioanni  Baptiftx  fieri  legationcs , vnam  qui-  Ioa.to.tf. 

em  ab  Hierofolymis  a Iudxis,  qui  facerdc^es  & leuitas  mit-  Paulopoft 
tunr,vt  eum  quis  es  interrogent ; alteram  autem  a Pharifafis  prin. 
qui  mittuntur,  qui  ad  reiponfum  datum  vrgent.  Obferua  ctia 

quenv- 


*Z ")om.  Ill * /*  Aduentu  Domini . 

■tecmdum  qnemadmodum  caqusprinio  dicuntur,  cum  manfuetudine  S 
O rigenem  & Audio  quodam  dilccndi  dicuntur,  nempehoc,  Th  quis  es? 
dut  leg a-  Turn  illnd.Quid  ergo?  Elias  es  tu?  Quis  es  vt  refponfum  de- 
tiones  put  mus  hisqui  mifernnt  nos?  Quid  dicisdeteipfo?Nilcmm  con 
Joanne*  tumax, neque  audax  in  horum  videtur  interrogatione,fed  onj 
ma  infant  diligcntibus  Dei  culcoribus  conuementia.  At  qui 
Pharifxi  mifli  erant , ftio  nomine  contumcliofis  atquc  inhu- 
"\  niamoribus  verbis  agunt  cum  BaptiAa  . hoc  modo,  quid  ergo 

bnpiiza$,fi  tti  non  cs  Chrifhis,neque  Elias, neque  Propheta  ? 
Nec  vero  difeendi  Audio  id  dicimt , fed  animo  arcendi cum  a 
baptizandi  mitnere , quod  baptizare  nullius  nifi  aut  ChriAi.,  f 
aut  Elir,aut  Prophet®  illinsprxcipui, opus  & munusefleexi 
D.  Greg.  Aimarent.  Quia  non  Audio  cognofcend®  veritatis,ait  Greg, 
in  Euang.  Sed  maliti-icxcrccnd®  xmulacionis  accedebant , ideo  Euan- 
hom.7.  gelifia  no  tacuiteosdicens.  Et  qui  mifli  fuerant  erant  ex  Pha  * 
rifxis.  Ac  A aperte  dicat, illi  Ioannem  de  fuis  a&ibus  requirfir,  • 
qui  do&rinam  ndciunt  qurrcre,fed  inuidere . 

Et  interrogaucrunt  eum,  & dixerunt  ei,  quid  ergo  bapti\as, 
fi tu  non  et  Chri/ius,neque  Elias,  neque  Propheta  ? Addidit  E 
uangelifia , & interrogaucrunt  cum , vt  intelligercmus  q>  non 
Caiet.  in  ex commiflione  mirtcntium.lcd  ex  proprio  fcnl'u  fubiundam  G 
loan.  1.  interrogationem  feccrnnt.  Commifltim  erat  eis  vt  interroga- 
rent  eum,  Tuquiscs?  Et  non  vt  arguerent  eum  deBaptilmo. 
Videigiturarrogantiam  vcl  inueteratam  malitiam  horum, qt 
Malitieu  arguant  Ioannem,  inferendoeuni  non  debere  baptizare,eo  cp 
non  potcfl  non  eft  Chriflus, neque  Elias, nec  Prophcta.Tantum  proprie 
thee  celari . tribuuntfententi®  & autoritati,vt  dccernant  ncmini  Iicere  ba 
ptizare  nifi alicni  ifiorum  trium,  nec  fohim  id  deccrnunt,  fed 
Thcop.  in  reprehendunt  etiam  Ioannem.  Poilquam  peradulationc  non 
loan.  1.  potucrunt  eum  ad  fuas  partes  trahere,  atrocioribus  & mina- 

cibus  verbis  terrent,  vt  tandem  diccret  quotquoc  volebant,  H 
hoccfl  tonfuerctur  leefl’c  ChriAum.  Nonquxrunc  vtfeiat,  * 
ait  fenftus  Thomas, fed  vt  impediant:quiacnim  uidebant  po 
D.Tho.in  puli  multitudmem  ad  Ioannem  currere,  propter  noun  rituin 
loan.  1.  baptizandi, & extraneum  a ritti  Pharifxorum  & legis,inuide- 

Luc.13.  bant  Ioanni,&conabantur  pro  pofl'eimpedirccins  baptifmfi, 

& ideo  fe  continere  non  valences,  nec  fuam  inuidiam,  dicunr* 
quid  ergo  baptizas  ? 

Ego  baptito  in  aqua}medius  atitem  vefirum  fttUt, quem  vot 
toe  fa  tit . Quafi  dicat,  vt  aitbeatus  Thomas,  non  debetis  mi- 
D.Thom.  rari,fi  ego, qui  non  Aim  Chriflqs,  neque  Elias, nec  Prophetaj 
(iipra . baptizo , quia  baptifinus  incus  non  eA  complctiuus , fed  im> 

perfedus 


frf 

2 

ba 

IT 

k 

0 

k 

lx 

I 

I 

( 

( 


i 

r, 

CE 


1 

n 

c 

t 

i 

ia 

it 

k 

<h 

ut 

* 

W 

Bit 

\ 

&•! 


Condo  Prima . 


4* 


A pcrfeftus.  Nam  ad  perfeftionem  baptifmi  exigitur  !orio  cor- 
poris,&animx;&  corpus  quidem  fecundum  naturam  lauacur 
aqua , anima  vero  non  nili  fpiritu ; vndc  ego  baptizo  in  aqua , 
hoc  ell  corporc,  lauo  corpus;  veniet  autcm  alius,  qui  peri'edc 
baptizabit , fcilicet  in  aqua  & Spiricu  fanfto , Deus  & homo, 
qui  & corpus  aqua,  & fpiritum  lauabit . Hinc  Gteg.air ; Non 
in  fpiritu,  fed  in  aqua  baptizar,  quia  peccara  folucre  non  va- 
lebat. Corpora  per  aquam  lauat,led  tamcn  mentem  per  vcnia 
non  fanat.  Cur  ergo  baptizat,qui  peccara  per  baptifma  no  re- 
laxat?  Vt  fcilicet  praecurfionis  lira:  ordincm  feruan$,qui  nafei- 
P turum  nafcendoprxuenerat,baptizaturum  etiam  baptizando 
prarueniat.  Vnde  baptizati  baptifmo  Ioanni*,ait  Aug.indige- 
bant  poiiea  baptizati  baptifmo  Chrifti. Circa  hoc  dicit  fan&u 
ConciJ.Trident.  Si  quis  dixerit  baptifmum  loannis  habuiffe 
eandem  vim  cum  baptifmo  Chrifti , anathema  fit. 

Cuius  non  fum  dtgnsss , vt  foluam  eiut  corrigiam  calceamtn- 
ti.  Quod  fi  Ioannes,ait  Chryfoft.  indignus,  qui  corrigia  fol- 
ueret , loannes,  inquam,  quo  maior  inter  natos  rnulicru  non 
furrexit,  quo  tandem  loco  nos  numcrabimur  i Caueamus  de 
nobis  iplis  dicere  gloriofa  : hoc  enim  nos,  & hoininibus  inui- 
C fos,&  Deo  abhominabiles  facit.  Et  idcirco  quanto  maiora  fe- 
cerimus  bona,  unto  de  nobis  minus  dicamus:  hoc  enim  modo 
maximam  & coram  Deo  & coram  hominibus  gloriam  confe- 
quemur.  Maxima  non  de  fe  fcntire,tam  magnum  quidem  eft, 
quam  maxima  res  fecifle,  quod  G non  adfit,ncc  res  ills  potc- 
runt  efle  laudabiles.  Itaque  fi  bona  tua  niagna  vis  facere,  noli 
ca  magna  putare,  alitor  enim  magnaeffe  non  potcrunt. 

Huius  exemplo  difeant  faccrdotes,  cum  adtremenda  al- 
taris  myfteria  acccdunt  ,quotimorc,  & reuerentiaiiluc  adire 
debeant,  quando  is,  qui  ab  vtero  matris  Spiricu  fanfto  pienus 
13  erat,  indignum  fecfl'cfatetur,qui  ad  pedes  Domini  procum- 
bens , corrigiam  fbluat  calceamcntorum  cius . Peccator qui- 
dem facile  (uam  humilitatem  agnofeere  deber,  qui  tarn  abic- 
Aus  eft,  cum  hi,  qui  innocent! , & immaculata  vita  vixerunt, 
vt  loannes  & alij  fanfti,  tan  tarn  humilitatem  habeant  ex  con 
Ederatione  diuinc  prouidentix . Nam  qmepunque  habent  & 
poflident,  omnia  agnofeunt  a Deofibi  traditaeilc,nilque  bo- 
il i fuis  viribus  comparaffe. 

Vidua  ilia  iuffu  Elilri  no  fundebat  oleum  nifi  in  vacuis  va- 
<is.  Si  vis  ergo, vt  Detisinfundattibi  gratiam,neccfrum  elthu 
mile  cor,  & abomni  fuperbia  longe  lummotum,&  vacuum  ci 
cltcndas-  Somnia  etuui  Pharaonu  noxeuelauit  Dcus  (apicn- 
Conc.  Quadr.  Tom.  I.  F tibus 


Baptifmus 
quas  ha— 
bent  virtu 


ttt. 


Gregor.in 
Euang.ho 
mil.  7. 


Aug.trac. 
5. in  loan. 
& tra.  So. 
Coc.  Tri. 
Self.  7.  de 
baptifc.i. 
Chryfoft. 
inloa.ho- 
mil.  1 5 . & 
in  Matth. 
homi.3.& 
ad  popul. 
homil.38. 
Humilita- 
tem cjuan- 
ti  faciat* 
Deus. 

Lud.  Gra. 
Cii  magna 
reuerentia 
accededum 
eft  ad  fa— 
cr  of  anti  A 
Euchari- 
ftiam . 

Hum  tlit  as 
comrneda- 
t¥r. 

4.  Reg.  4- 
Gcnef.41. 


Didimus. 

Simile. 

Rhoduh 
Arden.do 
min. 4. Ad 
uen. 


Glo.Ord. 

fuperloa. 


.ftoiv 

£0/  «■ 
& .71J.it n 
-dmidtxu 

2t.%inor{ 


rDom.  111.  in  Aduentu Domini . 

tibus  Aigyptiorum,fed  humili  lolepho . Quin  legimus  etiam  E 
Didimum  quendam  Philofophum  hare  verba  Alexadro  Ma- 
gno  dixilfc : paratus  quidem  ell  Deus  ad  dandam  tibilapien- 
tiam,  fed  non  habes  vbi  earn  recipias,  quia  fupcrbus  es.  Ocu- 
li  etiam  nimium  eminentes  imbeciilem  habct  virtutem  ad  vi- 
dendum : oculi  vero  fnbmifli , melius , & magis  videnc . Sic 
etiam  humiles  melius  diuinamyileriapercipiunt.  Erubefcat 
tandem  prarfumptio , & fuperbia  nofira ; Ioannes  eniin , quo 
inter  natos  mulierum  non  furrexit  maior,  dicit  fcindignu  cal- 
ceamciuol'olucndo,&  tu  dicis  tcdignii  faccrdotio,  & dignum 
pontificatu  ? Tu  inquam  carbo  fumigans,  dicis  te  dignum, qui  F 
corpus  Chrifli  trades  ? 

Her  in  Bethania  facia  funt  tram  lordanem.  vbi  erat  Joan- 
nes baptizans . Dux  funt  Bethanix,  ait  Glofla  ip/a  ordinaria 
fuper  Ioannem  primocapite;  vna  trans  lordauem  fitaelt;  al- 
tera verb  citra  lordanem,  non  longe  a Hierufalcm,vbi  Laza- 
rus quidem  iple fufcitatus  eft. 

Dominica  Tertia  in  Aduentu . 

CONCIO  SECVNDA.  Q 


-ifcl 


. 1 Mundi  gloriam  contemnamus. 

I s E R v NT  ludet  ab  Hierofolymts  Sacer  doles, 

& Leuitas  ad  Ioannem,  vt  interrogarcnt  cum , T u 
quis  es  ? loan.  i.Matt.^.Mar.i.Luc.j.  Huic  qui- 
dem intcrrogationi  quam  miferunt  ad  Ioannem 
Sacerdotes,&  Lcuitx,refpondit;  non  Turn  ego  Chriftus.  Quia 
Gloriam  mundi  gloriam  contempfit , magnam  gloriam  confecutus  eft, 
tnudi  de-  cum  fuerit  a Chrillomirificelaudatus.  Quiquxritmudiglo  H 
j f scant ur  riam,ipfam  non  inuenit,qui  verb  contemnit,adipifcitur  illam. 
jirui  Dei , Cum  minaretur  Deus  per  Ezechielc  populo  Ifi  aelitico  pro- 
Cr  tontem  pter  corum  idololatriam,  aitj  Vrbes  defertx  erunt,  & excclfa 
nunt . demolientur . Quafi  diccret , vrbes  veftrx  erunt  a Babiloniis 
Ezech.6.  cucrfx,S:  in  Iblitudincm  reda ftx,&  loca  cminentia  vbi  dxmo 
Cupiditas  nibusimmolatis,confringentur,  Sc defolabuntur.  Afpice  iufla 
reruns  te-  Dei  iudicia : flagrabant  Iudxi  diuitiaru  cupiditate , & mundi 
poralium  gloria, in  vanitate  conftituta,quas  ob  caufas  Dcum  verum  re- 
qudta  in-  liquerunt,&  gentium  idola  adorarunt:  at  coram  ipfis  idolis,& 
uehat  de-  dxmonum  fimulachrisamiferunt  diuitias,& nominis  amplitu 
jrimenta.  dinem . Contra  veto,  qui  propter  Deuni  diuitias,  & nominit 

dari- 


■A 


nl 

i- 

i* 

► 

* 

t 

10 

;• 

0 

01 

it- 

'll 

it 

* 


y I 


I, 

’0 

ii- 

m 

tia 

fi, 

lo  B 

it. 

0- 

Ifl 

iiis 

no 

fla 

idi 

rf- 

A 

ru 

V » 


•v  , Concio  Sec  undo. . 42 

A claritatem  defpiciunt,  eas ipfas  res  quas amittere.vt  Deii  non  rnr*? 
amit  tcrent.no  dubitabant,  muho  prxftantiores  abfque  dubio 
conlcquuntur.  Moyfiire  Pharaonis  fauorem,j£eypti^;  opcs,&  Exod.  t. 
faftum  contempfic , & poftea  fuit  iplo  Pharaone  illuttrior,  & Hebr.  i. 
potentior : nam  Pbaraoni  parebant  homines,  Moyfi  verb  ho-  Exod.7. 
mines,maria,flumina,rupes,&alixcrcaturx.  Qui  mundi  glo  Exo.14. 
riam  ardenter  quxrit,ipfam  non  inucnir,qui  verb  earn  cotcm-  Exo.  1 7. 
nitjipfani  adipii’citur:  gloriam  enim  contcmnere.c-ft  illam  ob- 
tincre.  Hacrationedu&usaiebat  D.Chryfoftomus.  Contcm  D.ChryG 
tie  diuitias,&  cris  dines ; contemnc  gloriam, & eris  gloriofus. 

3 Cbm  olim  pitSorqmda  infigniseqimm  pinxiflct,  vclletq;  illi  Simile, 
iuxtaos  fpumam  depingere,  nunqua  potuir.  Quo  circa /pon- 
giam  ,in  qua  tergebat  penicilla  ,quam  manu  tenebat,  iratus 
in  pt&uram  proiccit , vt  refert  Plutarchus,  vr illam  liniret,  & Plutarch, 
macularet,  & penitus  euerterer.  Sed  muho  aliter  eucn:c,n.im  Qui  hono- 
fpongi.x  variis  imbues  coloribus,contadu, fpumam, quam  lo-  n m fugit, 
lersartismagifternequiueratefticcrc,  cafu  expreflit,  vbi  exi-  turn  inut - 
ftimauit  pifturam  dillipare,cam  perfecit.  Sic  flniagno ingen  nut. 
ti  artificio  mundi  gloriam  comparare  volueris , id  efficerc  non  Gloria  mi 
potcris : n3m  inanem  gloria  illam  appctere,&  inquirere  igno  da na  f<  in - 
C mifiia eft:  fin autem  huiufmodi  gloriam fpreueris inanem, & feftantef if 
in temcritate  mukicudinis  conftitutam,  ineamq;  proieceris  git . 
contcmptionisfpongiam , veram  profcfto  gloriam  confeque- 
ris . 111a  enim  falfx  glorix  abie&io  eft  verz  gloria*  colecutio. 

Vrarbor, qux  eft  altioribus  defixa  radicibus,  excclfius  fertur  Simile, 
in  fuhlime  : lie  homo  ,quo  profundius  per  humilitatcmabii- 
cicur,  eo  magis  afeendit , & liirfiim  per  vimueui  eleuatur.  Er 
quemadmodum  arbor  in  verticc  montisflta,  vcntortimturbi-  Simile, 
re  concutitur,&  facile  conuellitur:  fle  homo  quanto  in  ma- 
iori  dignicate  conftitutus  eft , tanto  & maiori  peiiculoeft  ob-  Dignitatet 
D noxius.  Vndeait  ingeniofus  poeta:  mudanfpo 

Surnma  petit  liuor , perfiant  altijftma  venti : riculoft  & 

Siimma  petuntdextra  fulmina  miff  a louis . laboriofa . 

Hxc  eft  vnaex  caufis.ob  quas  in  Euangeiio  homo  cum  ar-  Matth.7. 
borecomparatur.  Ciim  igiturarbores  fimns,oportet vt  fiagi-  Marc.8. 
litatis  noftrxcofideratione  radices  profundx  humilitatis  Ion  Lu-3.&tf. 
gius  mittamus,  & in  valle  cognitionis  noftrx  miferix,  in  ftatu 
humilijftd  virtutibus  florcnte.confiti  fimus,&  nulla  nos  pro- 
cella  conuellat,  nulla  vaniras  difperdar, nulla  ambitiocontur- 
bet,  nulla  auaritiacontoi  qucat , nullum  denique  rempus  no*  Humilitm 
poflitabhumilirate,&animiabieAione,&  mundi  cotrmptu,  tutijfimut 
Si  ab  honeftatis  laudibus,  & oruametis  abducerc.  T amo  $di-  tjl  locut  - 

F a ficium 


*1)0771.  Ill . in  A due  mu  Domini . 

Simile.  ficium  erit firmius,&  validius, quanto  eius  fundamentu'ni  fue  B 
rit  profundius  iattnm  . Cum  autem  philofophix  Chriftianae 
Aindamentum  fit  homilitas, quanto  ea  ftterit  profiindior.ran- 
::  to  religion  is  edificium  crit  feciirius,  & permnnentius . Opti- 

muni  lane  horum  omnium  exemplar  nobis  hodierno  die  ex- 
• t-'  hibet  loanncs , rennneians  prxclariflimx  omnium  dignitati^ 

qua:  fibi  a mundo  poteratolferri. 

Tradans  Ecclefialticus  de  ambitiofis  viris,&  arrcgnntibus, 
Ecdef.40.  Corum^  potentiam , & faftum  deridens  ait ; Subftaiitix  ifto- 
rum  ficut  fluuius  ficcabuntur , & ficut  tonitruum  magnum  in 
Human*--  pluuia  perfonabunt.  Comparateos  cum  tonitruo  magno,  F 
potenti a in  quod  terret  mundum , fed  ftatim  confumitur  j nam  ilh  ex  al- 
Jlar  toni—  to  dignitatis  gradu  prxeipitati  ,ad  exitium  ruunt  fempitcr- 
trui  eft  . num.  Quemadmodum  mare  inftabile  Temper  eft,quod  rtlotu  . 
Similitu-  inltabilis  lunx  moueaturj  ita  gloria eins,qui  eft  in  faliaci  mfl- 
do . di  felicitate  conftitutus ; inconilans  Temper  eft , quod  ineon- 

ftantis  niundi  viciflitudinc  agitetnr,&  varietate.  Luna  nullam 
Gloria mi  habet  firmitudinem,mare  nullam  certitudinem,mundus nul- 
di  muta •-  Jam  conftantiam,  impius  felix  nullam  in  felicitate  perpetuita- 
bilis.  tem.  Vnde  Pfalmographus  ; Inimici  Domini, inquit, mox,  vt 
Pfal.36.  lionorificatifuerintj&exaltati,  deficicntes  quemadmodum  fu  Q 
mus  deficient.  Acetiam  fi  toto  vita;  cuffit  mundi  gloria  per- 
mancat  cum  homine  impio,  in  mortecerte  eum  derelinquet, 
PC1I.48.  iuxta  illud  regi j vatis ; Cum  intenerit,  non  lumet  omnia,  ncc 
dcfccndct  cum  eo  gloria  eius . 

Mundana  gloria , &ambitio  malorum  figuratur  in  prodi- 
Dan.4.  giofii  ilia  ftatua  Nabuchodonofor,  de  qua  leribitur  apnd  Da- 
nielem,  ex  auro  ea  confiari  iullit  (uperbiftimus  rex  ad  ma- 
Diuitu  a iorem  diuitiarum  fuarum  oftentationem,  inanem  glonam,  & 
mundams  infolenrem  vanitatem  . Fortafleideoipfeita  iniiuuit , vt  qui 
adordtur.  eum  colererecufarcnt , faltem  colerent  aurum  ipliun . Au-  H 
rum  quo  rex  famulos  fuos  alere  deberet,  pauperes  reficere, 

• templa  veto  Dcoconllruere,  & regnum  fuiim  in  pace,&  iufti- 
•“  tia  continere,  & fiiftcntare , in  fabricanda  vafta  ftatua  Tux  va- 

nitatisdcmouftratrice  confumcbattb  quam  multi  modo  re- 
periuntttr,  qui  fimile  quiddam  patrant , vt  fcilicec  cum  debe- 
rent  potius  ca,  qux  in  obligationem  cadunt  ledulo  curare, va- 
Mundan*  njrnti  potius,  & oftentationi  diuitias  fuas exponunt . Qnxre- 
cflentatic-  bat  ille  gloriam,  Ted  fallam , & inanem . Vera  ac  folida  gloria 
nes  <ju*t a eftvirtutis  fplendor , conlentiens  laus  bonorum  , mcorrupta 
inuechne  vox  beneitidicantium dcexcellente  honeftate.  Huiusglorix 
damn* . fiudio  plcnque  trabuncur  mortales  j nam  ctiam  Philofophi 

inli- 


Cohcio  Secttnda . 43 

A in  lihris,  quos  de  contemnenda  gloria  fcripfcrunt,nomc  fuum 
Jiteris  confignarqnt.  In  eo  iplo,in  quo  Jaudem.nobilicatcmq;  Gloriofum 
defpicicbant,  fe  laudari  dcfidcrabant : vcra,  & grauis  gloria  in  plane  ejl 
falfae , & leuis  gloria:  contemptionc , & defpicicntia  confiflit . mundand 
Quod  ciim  prardare  beatus  Ioannes  intelligcrct,idcircore-  gloria  de- 
fpondit,  quod  fupra  diximus . Jpicari. 

Miferunt  ludei . Admiracione  dignum  cfl , quod  Iudxi , 
relidlo  Chrilio  ad  loanncm  confugcrent,  qui  eos  afperis  infe-  Liuoreex- 
tfabatur  verbis , Chriflus  vero  manliicte  agebar,  & miraculis  ctcdtur  ho 
corufeabat.  Sed  inuidus  vir,  & quern  malitia  cxcacatiit , in  mines. 

£ demonem  potiu:,quam  in  cum,  cuius  liuore  ducitur,fefc  rc- 

gerct.  Talcscrant  ctiam  iili,  ciim  dicercnt;  Non  habemus  Ioan.ip. 
Kegcm  nili  Cxfarem . Tanta  fiquidem  eos  malitia  dementa- 
uerat,  vr  quod  dicerct  Ioannes  minime  credcrent , immo  po- 
tius  relido  Chridoomnes  ad  loanncm  c6fugiebant,tanquam  Similitu- 
aues,quxadduke  canentem  fidulam  conuolant , & tamen  do. 
decipiuntur , & irretiuntur : & ita  homines  falluntur  prxpo- 
nentes  creaturam  creatori,  dcut  olim  Samuel  reJinquens  Dcu  i.Reg. J. 
qui  ipfum  vocabat,ad  hominem  accedebat.  Ita  nos  Dcum  re- 
linquimus,  & ad  creaturas  conuolamus,  etd  ab  cifdcm  perpe- 
C ramtrademur.  In  qua  re  videtur  Dcus  fe  nobifeum  gerere 

indar illius , qui  ciim  melitcnfcm  aliquem  canemab  aliquo  Simile. 
acceperit,nc  is  datim  inantiquam  remeet  domum,fed  potius 
domi  fuz  contincatur , cundcm  cxdi , & verberari  a pndinis 
domedicis  fubmonet , & hortatur,  vtita  nouis  alfuefcat  con*  * 

uiuere  contubcrnalibus. 


Humilitas  commendalur » 


D T Ndantibus  legatis  midis  a Iudxis,&  vrgentibus  Ioannem»  . 

J.  vt  tande  refponderet  quifnam  cflct.vt  refponfum  daret  his, 
a quibus  midi  fuerant , refpondit ; Ego  vox  clamantis  in  de-  Seipsu  Ian 
ferto.-non  dixit  fe  fandificatum,antequam  natus  efl*et,necdi-  dareturpe . 
xic  fe  Prophetam,  & plufquam  Prophetam , & q»  inter  natos 
mulierum non  furrexcratmaioripfo,necdenique alia  multa  i 

dixit, qua:  fibiprxdarecongruebant;  fed  duntaxat  illud  di- 
xit,quod  humano  quidem  iudicio  nullius  videtur  effe  ponde- 
ris,&  momenti,  videlicet  nominans  fe  ipfum  vocem , qux  ci- 
tiflime  datim  prxteruolat . Res  fane  eft  cofiderationedigna,  Humilitas 
quod  cum  Baptida  tanti  fuerit apud omnes , &quando tanta  maxima-* 
Ebi  aperiebatur  fenedra  ad  amphfhinam  omniu  dignitatem , loannis. 

F j tunc 


*Dom,  111.  in  Aduentu  Domini, 

Vir  patens  tunc  fe  vfque  adco  extenuet , vt  vocem  fe  elfc  dicat  ,&  inge-  E 
et  humilis  nue  profiteatur , addatque  Tenon  elledignum  foliicre coir i- 
rareu.  auis  giam  calccamenti  Chriiti  procumbendo  ctiam  . Vbi  cu  inte* 
in  terri'.  rim  aduerte  & perpende  quam  difficile  fit  in  magna  opum  re 
rum^ue  profperarum  affluentia,  humilitatem  animi  Icruare, 
Dan.4.  cxterasq;  virtutes  retinerc . Cum  Nabuchodonolor  viderct 
fuam  illam  celebrcm  ciuitatem  & potcntiam  fuam,ftatim  Tuic 
inflatus  fuperbia>qua  fe  ipfum  macirlauit,  arrogancer  dicens : 
Munda  - Nonne  hcc  efl  Babylon  ciuitas  magna, quam  ego  xdificaui  in 
nt  honores  domum  regni , in  robore  fortitudinis  mex , & gloria  dccoris 
tnultcs  in  mePIn  excelfis  montibus  Gclboe  interfedi  funt  nobiles  Ifrae  f 
foletes  red  litas, & in  excelfitatc  honorum  & dignitatum  mundi  folent  pe 
dunt.  rire  virtutes . Dauid  in  tlatu  abiedo  pepcrcit  pcrfido  inimico, 

1. Reg.  31.  & in  diuitiarum  abundantia,in  regia  dignitatc  collocatus,oc- 
l.Par.  10.  ciditinnocentemamicum.  Saul  prniatus  fuit  humilis,  &ob-t 
j.  Re.  24.  tento  regno  fupcrbus . Nabuchodonoforfuperbia  clatus,cimi 
& 2y.  prxterij  (let  annus  abinterpretatione  Danielis,exiilimauit  Tal 

a.Reg.u.  fumcfl'equod  fibi  prxdixerat,  &opinioncinflattis dixit,  quis 
i.Reg.p.  me  potent  a regno mco  eijccre,  cum  prxtcralia  fim  Domi- 
&10.  nushuius  magnx  ciuitatis J Vide  etiam  quot  diuitias  Deus 
1.  Reg.  1 8.  dcderitBalthafari,&  quid  detriment  illi  attulerint.  Si  non  G 
Dan.j.  fuiflet  dines,  non  tot  haberet  vxores  &concubinas  , non  tarn 
Hx  diui — fplendidum  & fuperuacaneum  conuiuium  pararet , non  ad  ll- 
tijs , impif  lud  vafa  diuino cultui  dedicata  ofterrct , non  denique  tarn  in- 
etcafionem  Tami  morte  fuum  diem  obiret . Hinc  colligas,  quod  ex  hono- 
fttmut  ma  ribus  & mundana  gloria , vnde homines anlam  iumunt  i'uper- 
ln  mult  a biendi,gtorioTus  prxcurfor  occafionem  fumpfit  humiliandi  & 
f strands,  cxinamendi  fcipfum. 

Verahumi  Humilitas animi  cum  landitate  coniungatur,  vera  humili- 
litas  qua-  tas  non  debet  elle  fucata,  nec  fimulationibus  & fallacies  fida, 

Its  ejfc  de-  led  ex animornonenim  humilis  ollentatione  exteriore  ru mu  H 
heat.  fculos  populi  aucupante,  led  cordc&  animoapprobatur.  Vn- 
Mat.  11.  de  Chriilus  dicit,  Difciteamequia  mitis  Turn  & humilis  cor- 
de.  Simulataenim  humilitas  ell  duplex  iiipcrbia,idco  non  po 
tellcllcdiuturna.  Debet  quidem  humilitas  in  exterioribus 
Pfal.  44.  fplendcre,  fed  ex  ammoprodirc,  vt  Ornnis  gloria  fihxregis 
fit  abinceriore,&  foris  etiam  infimbrijs  aureis  circumami- 
Cant.  4.  da  varietate,vt  Canticorum  illud  in  ilia  compleatur,  Quam 
Exod.  2f.  Pulchraes arnica  meal oculi  tuicolumbarum,ablqueeoquo(( 
intrinfecus  latet . Area  tcllamenti  non  lolum  foris  led  intuf-' 
Heb.p.  prxcipue  erat  inaurata,  & diumam  legem,  virgam  Aaronis,& 

Exod.  16.  manna  cibum  cxleltcm  contincbat . Tabernaculum  Molis  in 

parte 


Concio  Secunda . 44 

A parte  interioreeratex  cortinis  & prxftantibus  aulxis  mirabi- 
liter  ornatum , ex  parte  vero  exteriorc  erat  fagis  cilicinis  mi- 
noris  preti j conteftum:  nam  vt  Apoft.ait , Gloria  noftra  hare  i.Cor.l. 
ell  teftimonium  confcientir  noftrx.Vndc  D.Miid  diccbat,Do 
mincnoneftexaltatumcormeum.Idcoteabijce&vilemrc-  Plal.  Tjo. 
puta,&  utuerbis  utardiuini  vatis  Nahum  j Intra  in  lutum,&  Nahum} 
calca,fubigens  tene,  fiuc  tcre  laterem,  hoc  eft  intra  in  temet- 
ipfum,  & fentiens  tc  effc  abiedum  lutum  , conctilca  illud , & 
animi  ample&cre  humilitatem.  Fru&um  enim  & emolumen 
ta  inde  manantia , pulchrc  nobis  bcatus  Petrus  deferibit , di- 
B cens ; Humiliaminifub  potenti  manu  Dei , utuosexaltet in  i.Petrif* 
tempore  uifitationis,ideft  quando  uobis  contingent  calamita 
tes  fiue  in  uita  Hue  in  interitu.Pulchre  quidc  imitatur  beatus 
Ioannes  hodierno  die  Chriftum  Kedcmptorem  nolli  u,qtian- 
do  quidc  ut  feribitur  loan,  fexto.  Cum  cognouiiret  Chriftus,  Ioan.tf. 
quia  uenturi  eflent,  ut  raperent  cum,  & facerent  cum  regem, 
fugit  iterum  in  montem  ipfe  lolus. 

Vis  ad  ueram  afcendcre  dignitatem  ? defeende  per  animi 
abie&ionem  t in  excelfis  xdificijsconftrucndis  folcnt  opifices  Simile* 
lapidcs  elaboratos  furfum  ferre  funibus  uolubili  artificio  m- 
C fublimiconftitutis,&  ut  quanto  plus  funis  ex  una  parte  de- 
^feendit,  tanto  altius  ex  altera  parte  extollitur  cum  lapide : fic  Quito  pi • 
^quanto  fe  quis  abieftius  & demiftius  per  animi  humilitatem  quit  burnt 
profternic , tanto  amplius  & fublimius  alcendit  per  dccus  & Itatur.ta, m 
ornamentum.  Confiftit  enim  uerus  honor  in  fall!  honoris  de-  tomagit* 
fpicientia;  & folet  Deus  eosquos  mundus  abijeir, ft  iplihumi  Dto  txal- 
litatem  ampleduntur,honoreafttcere,  ut  non  lolum  non  de-  tntur. 
litefcant,fed  celebrem  obtineant  nominis  claritatem.Vtlignfi  SimilitU* 
tti  & impetu  ingurgitem  proic&um,  rametfi  uergat  ad  pro-  do . 
fund.fi,  non  potefttamen  diuelfe  fubaquisquin  liirfumalcen 
D dat  & proferatur  in  lucem : fic  uir  pius  uirtute  prxditus  ta- 
metfi  abimprobis  & inuidis  fit  contemptus,eumquein  tumu 
lo  perpetuxobliuionis  (epelirc  curent , non  tamenibi  dm  la- 
tebir,nam  Deus  eum  extoilet, & in  fublimibus  honorum  gra-  D.  Ambr. 
dibus  collocabit.  Id  intuens  D.Amb.  Bona  inquit  bumilitas,  fuper  Lu- 
nihil  appetendo  totum  quod  contemnit  adipifeitur.  Nihil  eft  cam. 
inquit  Diuus  Hieronimus,  quod  nos  ita  & hominibus  gratos,  D.  Hicro. 
&deofaciat,quam  fi  vitx merito  magni , humilitate tamen  incpift.ad 
infimi  fimus.  £c  Diuus  Auguftinus.  Cogicas  magnam  con-  Cclantia  . 
Ititucre  fabricam  celfitudinis,de  fundamento  prius  cogita  hu-  D.  Augu;i 
militatis  . dc  verbq 

Cum  ad  eglum  penetrate  fine  veris  virtutibus  nullo  modo  Domini. 

, F 4 valca- 


'Dom.  Ill . in  Aduentu Domini . 

valeamus  , vcras  autc  virtiues  habere  line  humilitate  no  pot  E 
fimus,  aperte  concluditur,  fine  humilitate  non  cfle  nobis  adi- 
■ .t  -■  ' turn  ad  ledcs  xternas  releratum : Nunc  vero^quod  fine animi 
dolore  dici  non  poteft,funt  multi  qui  non  foliim  humilitatem 
• ' ; non  habent, fed  etiam, fuperbia  gloriantur.  Videbisenim  mul 
tos  qui  lupcrbiam  tanquam  regium  diademailiuftremq;  co- 
Sint  humi  ronam  in  capite  imponunt,  de  qui  bus  dici  poteft  xllud  Prophe 
lit  ate  fal-  ta?,idco  tenuit  eos  fuperbia, quali  dicat, vt  vertit  Sandcs  Pa- 
ui  tffe  ne-  gqinus,ideo  coronauit  eos  fuperbia.  Vnde  videmus,quod  cum 
quimus . in  fuperbos  Iudxos  inucherctur, inquit,  Vx  coronx  fu- 

Sufbta  de  perbix . Deusornat  vnumqucquefuorum  gloria  &honore,  £ 
teflabtlevi  lecundum  illud  Plalm.  Gloria  & honore  coronafti  cum:mun 
tium.  dus  verb  fuos  arrogantia  & fuperbia . Nolunt  illud  perciperc 
Pfal.  72.  Su°d  ait  Ecclefiafticus ; Quid  fuperbis  terra  & cinis<>  Qui  in- 
Ifa.  28.  natur  fuperbia,  etiam  ft  legat  diuinam  fcripturam,nullam  ta- 
Pfal.8.  mcn  confequitur  veram  & folidam lapientiain , quia  eft  cum 
Eccl.io.  humilitate  coniun&a . Id  intelligcns  Propheta  ait  j Teftimo- 
Pfal.i8.  nium Domini fapientiam prxftans  paruulis.  VndeaitSalo- 
Prou.i  1.  mon  > Vbi  humilitas,  ibi  lapientia . Et  Chriftus  dixitj  Confi- 
Matt. r 1.  tcortibi  pater  DominecatJj  & terrx , quia  abfeonditti  hxca 

fapientibus  & prudentibus,  & reuclafti  ea  paruulis, hoc  eft  hu  G 
militate  munitis . 


T'yi'-  Troterui & obHinati  nolunt  panitentiam 

agerc^j  . 

DIcit  gloriofus  prxeurfor,  feefleVocem  clamantisinde* 
ferto,  vtfignificaret  fe  predicate  furdis&  indomitis,  aC 
tordaqui-  barbaris  hominibus.quibus  prxdicare.erat  oleum  & operam 
has  reb.co-  perdere,&  tanquam  in  dclerto  voces  cmittere.Tales  fun*  ho- 
parentur  . die  multi  ex  Chriftianis  , duri  & obftinati,quihus  idre&c  ac-  H 
Zachar.  7.  conimodatur,quod  ait  Zacharias  Propheta:  Cor  fuum  polite 
runt  vtadamantem  . Dc  his  etiam  aic  Eccleftaft.  Cor  durum 
Bcclef^.  malehabcbit  innouiftimo  . Duriores  ifti  omnire  duriftima 
funt , vtpotc  etiam  adamante , nam  & adamas  fanguinc  hirci 
emollitur,  cor  autem  adamantinum  ncque  (anguine  Chrifti 
Dilfimilc.  Domini  liquefit,ncc  confiderationc  eorum,qu£  Chriftus  pro 
D.Oern.  ipfo  paflus  eft,aut  fecit.  Hocintucns  D.Bernar.exclamat  j O 
La.  48.  duri  Sc  indurati  filij  Adam , quos  non  emollit  tanta  vis  amo- 
Hicr.f.  ris  ! Per  Ifaiam  ait  ita  Dcus ; Sciui  quia  durus  es  tu , nerutu 
ferreus  ceruix  tua,  & frons  tua  xrea.  Et  per  H ierem.  Indura- 
..  ucrunt  facifcs  fupra  pctram,&  noluerunt  rcuerti.  Vtinam  hoc 

dc 


toncio  Stcundd . 


45 


A tie  tudxis  tantum  diceretur,  & nullis  Chriftianis  conuenirer. 
Sed  ita  funt  muldfceleribus  imbuti,  libidinibus  dedm,&  con 
tutnacia  indurati  > Yt  veluti  penitus  indomitt  & fere  inlanabi- 
les,finc  lachrymarum  abundantia  deplorandi.Iilis  accomtnq- 
daripoteftid  quod  dixerat  Hieremias  , Pcccatum  Iudafcrt- 
ptum  eft  ftylo ferreo  in  vnguc adamantino fupcr  lacitudmem 
cordis  eorum . O infelices  illos,  6 deplorandos,  6 miieros  ft 
fe  intelligunt,  mileriores  ft  i'e  imelligcre  nolunt, quorum  pec 
cata fimtiiteris indelcbiiibus  in duriflimo corum  corde con- 
fcripta ! Narrat  Pli.cile  fluuium  qucndam  Lucanix  nomine 

B Silarum,  tam  admirabilis  naturx , vt  virgulta  & folia  in  ilium 
immerfa  lapidefcanr.  Huius  naturx  eft  etiatn  fons  in  Germa- 
nia,in  quern  quicquid  proijcitur  durefeit  in  lapidem.  Id  quod 
Albcrtus  Magnus  ait  fe  experientia  comprobafte.  Nos  lumus 
folia  ventorapta,in  Silarum  coniefta,&  flagitiorum  confuetu 
dine  in  lapidem  c6uerla,atquefcderum  duritia  obftinata.Cc- 
cidimus  in  fontem  Germanix,vbiinduratifumus.Hanc  mor- 
talium  duritiem  , & immanitatem  videntes  hi  qui  a gentibus 
idolorum  cultricibus  do&i  habcbantur,dixerunt  hommum  gc 
nus  diluuio  abftimptum,fuift'e  ex  Taxis  a Deucalione.Pynha- 

C due  proit&is,  inftauratum,  non  quod  ita  fuifle  crederent,  fed 
quod  cos  reprehendcrent , qtii  corde  duro,  ingenioque agre- 
Iti,  immanitatem  colunt , & duritia  gloriantur.  Eos  etiam  ex 
faxisnatos  prouerbialitervocamus  . SiChriftus  reprehendit 
difcipulosfuos,&  vt  ait  D. Marcus, exprobrauit  duniiam  cor- 
dis eorum, cum  refpcftu  noftri  client  cera  molliofcs,  quid  fa- 
ciet  noftrx  duritix?  Quibus  fupplieijs  notiram  obiunatio- 
nem  caftigabit  ? Quas  ptrnas  illi  noftrorum  faemorum  dabi- 
mus , qui  vt  equi  eftrxnatifcrocitate  exultantes  > impetu  vo- 
luntario  ad  omnia  flagitiaabfque  vllo  cxlcftis  nominis  metu 

D incitamur  ? _ . 

Tu  6 peccator,  qui  ob  flagitia  tua  non  Dei  films  nomman 
meveris ; Slime  tibi  latercm,  vtait  Etechid , fume  cor  tuum 
durum, & poneillud  iuxtate,namlongcatcdiftat,&defcri- 
bes  in  eo  ciuitatem  Hierofolymam  cxleftemrin  quooltendit 
Deus  peccatoris  cor  durum  efle  terram  rccoctam  , & laterem 
in  lapidem  fercconuerlum.  Vndcpcr  Ifa.  ait , Audite  rnc  au* 
ro  corde  . Hi  nefeientes  quid  agant  > xternam  Tibi  perniciem 
moliunturrideo  D.Paul.ait;  Secundum  duritiam  tuam  & im> 
penitens  cor,  thefaurizas  tibi  iram  in  dicirx,  & reuelatioms 
lufti  iudicij  Dei . Quot  funt  hodiequi  cor  habent  lapideum, 
rupibus  multo  durius?  quorum  cor  eft  petra  dla^dc  qua  ait 


Hier.7. 


Pli.  lib.*. 


Alber.Ma 

gnus. 

Animi  du 
riticu  cui 
ret  comp* • 
retur . 
Ingeniof* 
fabula. 

Mar.  1 6. 
Objiinatos 
Cf proter- 
UOS  quo  pH 
met  Dens. 


Ezech.  4. 

Duritia 
animi  quo 
me  do  mol~ 
Uetur. 
I(in.4  6. 
Kom.i. 


*Dom.  Ill . in  Aduentu  'Domini. 

Iuc.8.  Chriftus , aliud  fcmen  cccidit  fiipcr  petram , & natum  aruit  E 
quia  non  habebat  humorem . Vide  petram  illam , de  qua  ait 
Exod.7.  diuina  fcriputra , Induratum  eft  cor  Pbaraonis.  Talis  eft  ho- 
lob  4-  moimpius&obftinatus,dequo  ait  Iob,Corcius  indurabitur 
D.  Bern,  quafi  lapis.  D.  Bernar.  ait , Cor  durum  eft , quod  contritione 
lib.  de  con  non  fcinditur,  precibus  non  fleditur,  minis  non  cedir,  fiagel- 
lide.  lis  obduratur.Vt  lapis  tendit  ad  centrum, ita  corde  induratus 
Exod.  if.  defcenditad  infernum.  Itadicitur  deobftinatis  Aegyptijs* 
pefcendcrunt  in  profundum  quafi  lapis;  corpora  defcenderut 
in  profundum  man's,  animx  in  profundum  infernorum , ideo 
Ecd.j.  ait  Ecclef.  Cordunimmalehabebitinnouiffimo.  Etdiuina  F 
Exod.  1 7.  Scriptura  narratfuifle  a Moyfc  petram  percuflatn  virga,&  flu 
&Nu.  zo.  xilfeaquarum  abundantiam.  Vtinam  Deus  virgacrucis,  & 
memoria  pafiionis  fu$  percutiat  cor  meum  lapideum,  conte- 
nt duram  cordis  mei  petram, vt  fundantur  lachrymarum  flu- 
Plal.  xo 9.  mina , & conuertat  petram  inftagna  aquarum , & rupem  in 
fontes  aquarum . 


Securitas 
non  ejl  in 
rebus  hu - 
iusfeculi . 

, Finem  re- 
rum confi- 
dertmus. 
Spe  in  Deo 
collocemus 
non  in  reb. 
mundanis . 


Dominica  Tertia  in  Aduentu . 

CONCIO  TERTIA.  G 

Finem  rerum  conftderemusy  & in  medvjs  non 
errabimm . 

Is  E R v N T ludti  ab  Hurofolymis  facer  dotes  & lent - 
tasad  loannem.  lo.i.Matth.j.Mar.i.Luc.j.Re- 
cufauit,&  rciecit  gloriofus  Baptifta  tantam  fibi 
oblatam  dignitatem  a facerdotibus  & leuitis  no- 
mine Synagogs,  confiderans  non  folum  quantopere  errarenc 
legati  ipfi&nuntij , fed  ctiam  quam  minima  conftantia , fir-  H 
micas,  & duratio  fit  in  rebus  his  mundanis.  Contemplatus  eft 
etiam  ipfum  finem , ideft  quam  multa  abfurda  indc  nafeeren- 
tur , quanraque  detrimenta , & infeliciftimi  cafus  non  folum 
contra  iplam  Synagogam , led  etiam  contra  vniuerfum  terra- 
rum  orbem , fi  ipfe  talem  ac  tantam  fibi  oblatam  dignitatem 
non  repudiaflet . Multi  videntesrerum  humanarum  varieta- 
tem  & imbeciJlitatem,  nonilli  fidebant,  quin  potius  munien- 
tesfevirtuteatque  confilio,in  Deo  Ipemomnem  colloca- 
bant.  At  poftea obtinentes  res  profperas  , & ad  voluntatem 
flucntes,exiftimantes  fe  cfle  fecuros,dcdidcru  t fc  otio  & iner- 
tia, ex  quo  cfle&um  eft  vt  mifere  periren  t,  & in  graui  1 fi  mam* 

caia- 


" Condo  T ertia . 4* 

'A  calamitatem  & ignominiam  incurrerent , Jdeo  oportet  vtin 
profperitnte  meminerimusaduerfitatis,nc  turpitcr  excida- 
mus:  ait  enim  Ecde.  In  die  bonorum  nc  immcnior  fis  malo-  Eccl.  4. 
rum. Hoc  fignificarcvolens  Apolt.diccbat,Tanqua  nongau-  i.Cor.7.  1 
dentes.Vidcns  lelus  Hierofolymaquiete&  diuitiaru  affluen  Luc.ip. 
tia  vtente,&  venturas  illi  milerias  ignorantcm,eam  deplora- 
ttit,&  in  illoniagno  triumpho  lachrymas  profudit.  Nos  igi- 
tur  non  ita  gaudcamus,  vt  tutos  nos  cfle  exinimemus,quin  po 
tius  cogitemus  fieri  pofle  vt  ex  lartitia  cxcidentes , lubito  in  Mutarirur 
lachrymis  & mxrorc  verfemur,&  a potentia  ad  mileriam  re-  ft pe  profit 
B cidamus.Id  quodcucnit  B.i!>ylonijs,qui  pcrpctuu  principatu  Ta  in  nd- 
& nominis  cclebritatcm  & propagationcm,nbi  ipfis  pollicen-  uirf . 
tes,in  captiuitatem  & pcrpetuaminfamiam  incurrcrunt . Ifa.47. 

' Ex  fupradiftisperfpicuum  cftquam  vtilefit  fincm  return 
memona  tenerc , carumq;  imbecillitatcm  & internum  con- 
templari,  ideo  Eccle.  Mcmorare  inquit  noniflima,&  in  xtcr-  Eccl.  7. 
num  non  pcccabis.  Et  Moyfcs ait ; Gens ablque  confilio  & fi-  Deut^z. 
nc  prudentia , vtinam  laperent  & intclligcrcnt , ac  nouifiima 
prouiderent,Hiere.  in  luislamentis  vbi  euerfx  Hierofolym*  Thre.  1. 

& pcccatricis  animx  miferam  captiuitatcm  dcplorat,  has  uo-  Quod  pars 
C ces  emittit,  Sordes  in  pedibus  eiu»,  nec  recordata  ell  finis  fui : fenfitiusu 
nomine  pedum  intelligunturaffcftusquibus  anima  mouetur,  imptret  & 
qui  tunc  dicuntur  fordibus  contammati , cum  non  ratio  tenet  non  ratio  , 
imperium,  nec  pro  dignitatequx  funt  pulchra  & appetenda , tttrempmi 
quae  vero  tetra  & aufugienda prxJcribic,fed  eftrxnatus  appe-  ferit eft. 
titus  coeco  impetu  rationk arcem  oppugnans,  animani  ducit , Luc.  1 1. 
cique  Iblnni  opes&  mundi  voluptates  proponens , fine  vlla  Uonnosde 
mortis  & finis  contemplatione.  Hoc  lentiens  Hiere.&  fordes  cipiat  prt - 
pedum  animx, & finis  obliuionem  iamentabatur.Ideo  Chri-  fens  rerum 
itus  cum  ei  difeipulide  magnifico  Salomonis  templo  toque-  quidem/U 
D rentur , cius  fumptuofi  xdificij  pulchritudincm  admirantes , tus,  fed  ft 
ref'pondic,  hxcquxvidecis,  vcnicnt  dies  mqmbus  non relin-  turum  pro 
quetur  lapis  iuper  lapidem  qui  non  deilruatur:  illi  He  re  ilia  Jpiciumus. 
magna  ante  oculos  pofita  loquebantur , Chrillus  verocis  il-  Simile, 
lius  rci  finem  & valiitatcm  in  memoriam  rcuocat.  Voluit  nos 
docere  cxleftis  magilter,cum  cogitauerimus  rem  aliquamhu 
manam  infignem  & ampiam , oportere  cius  finem  in  animo 
verlare  & memoria  repetere.  Projfierita 

- Vt  vinum  iudicmm  turbat  & perdit , at  aqua  temperatum  tes  buma- 
non  nocet:  fic  rerum  humanarum  pulchritudo,  generis  nobi-  nt nos  info 
litas , nominis  claritas  & amplitudo , profperitas  honorum  & lentes  red- 
magillratuum,  diuitiarum  abundantia,  & extera  huiufmodi , dune  • 

1 ad  qux 


fDom.  111.  in  Aduentu  Domini. 

ad  qua;  pleriqoc  mortalium  cq ca  auiditate  infiammati  raplun  E 
tiir,perfeintemperatcrfumpca  func  vinum,purum  illudqui- 
dem  quod  humanum  indicium  Iardi  c & pcrturbat;  at  fi  omnia 
ha;c  fucrint  temperata  memoria  finis, & confideratione  incon 
ftantiz  & imbeciliitatis,  ita  pofliint  fuini,vc  ncquaquam  no- 
ceant,  quin  ctiam  in ipforum  afHuentia  poteris  in  tranquillita 
Vtilijfima  tc  viuere,cupiditatum  ardorcfedato.  Eft enim  mortis  mcmo- 
eff  mortis  ria  aquafalutaris.vini  humanaru  rerum  modcratrix.qua;  non 
tntmoria ► finit  vt  effrarnati  ac  concitati  niotus  auerfi  a ratione  animum 
perrnrbcnt.  Venittibiin  mentein  rcsquardam  qua  nimium 
oble&aris,  fed  qua;  tc  fuis  illccebris  poteft  a Deo  abduccrc  & F 
(eparare,  cogita  ftatim  quam  cito  res  ilia  finietur.  Et  confide- 
ra  quam  ftultum  erit  pro  breui  voluptate.pro  recaduca,incer 
ta  & mortali,  vcllc  amittcre  fummam  illam  inenarrabilem  ac 
N on  comu  atternam  beatitudinem  , vbi  viri  fan&i  qui  e corporum  vincu- 
temus  *.ttr  lis  tanquam  ex  carcerceuolauerunt,  fummo  illoac  fempiter- 
num  ttm • no  bono  fruuntur.  Peritus  gubernator  nauis  non  in  principio 
porali.  & inmcdioambuIat,fed  in  fine, hoc  eft  in  puppi  fedet,  ex  quo 

loco  totam  nauem  regit,  eamque  paruo  clauo  moderator,  & 
Confider a-  ita  ad  optatum  portuin  tandem  peruenit.  Vis  totam  vitam 
tione  tnor • tuam  ita  gubernare  vt  falutis  portum  confequaris  ? non  quie-  G 
tit  optime  fcas  in  medijs  folu  m confiderandis,  fed  refpice  fincm , fedebis 
gubema-  cogitationeinexitu  & fine  rerum  humanarum,&  itatranfibis 
turvit «.  mundi  mare,gubernans,ac  moderans  vita; nauem  dauoratio 
nis, donee  ad  portum  bcatitudinis  peruenias.  Fortaflc  hoc  vo- 
Pfal.u8.  luit  fignificare  diuinus  vates  cunt  dicebatin  Pfal.  Indinaui 
cormeumad  facicndas  iuftificationes  tuas  in  xtcrnfi  propter 
retributionem.  Quafi  diceret, indinaui  cor  mcumadimplen 
da  prarcepta  tua  in  a;ternum  propter  finem.  Ac  fi  dicat, ego  re 
rum  fincm  animo  cotemplans,  mundi  gloriam  contemp(i,qua 
vidi  fugacem  effe  & caducam,&  tandem  confummi  & penitus  H 
interire,&  te  folum  Deum  quxfiui,atquc  ad  legem  tuacom- 
plcndam  animum  pra;paraui . Nosigitur  finem  humanarum 
rerum  alta  mente  perpendamus,ne  nobis  dicatur  id  quod  fu- 
Ifa. 47.  perbz  Babylonia; dixit  Deus  per  Ifa.Ncque recordata es  no- 

uiftimi  tui,fed  dicebas,in  fempiternum  ero  domina . 

Miferunt  ludii.  Non  miferunt  ad  Chriftum,quoniam  fe- 
re fit  vt  homines  ad  libitum  omnia  velint.  Vnde  Pau.dicebatj 
a. Tim. 4.  Venit  enim  tempus,  cum  fanam  doftrinam  non  fuftinebunt  • 

V ndc  fit, vt  amicos  quzramus,  qui  nobis  placcntwi  loquatur  * 

8t  qui  nec  uideant , ncc  audiant  nofiros  deftftus , ficut  Iudzi 
Pial.  113.  Deosiacicbat  fine auribus.  Quod  homines  id, quod  detenu* 

eft. 


Concio  T crtia . 


47 


A eB.eligant,  id  quidem  prouenit  ex  eo quod  propria;  inferuiat 

▼olunrati;  hinc  fit  vt  Iudsei  nollcm  fibi  regem  Samueiem  & fi  i.Reg.ft 
a Deo  datum, fed  regem  poftulabant,qualcs  jpfi  erant.  Pluri- 
num  atgretnlit  Chriftus  quod  ad  Ioanne  talem  legationem  Tnan,  - 
mififlent,  & non  ad  fe,  quandoquidem  eis  id  aliquando  obic- 
cit  dicens.  Vos  mififtis  ad  Ioanne.  Magna  erat  fanftitas  Ioan- 
nis , quando  ex  ea  fibi  perfuadebant  Iudari  ipfum  elle  Chri- 
ftum.  Vnde  Luc.jr.dicitnrjExiftimanteautcm  populo  in  cor  Luc.f. 
de  fuo  de  Ioanne, fi  forte  hie  eft  Chriftus:  aut  fi  non  erat  Chri 
ttus , fi  forte  erat  aiiquis  ex  promiflis  in  fcriptura  ad  liberan- 
2 dum  & redimendum  populum,fecundG  illud  Deure.t  8.  Pro-  Dcut.i8. 
phetam  de  gentetua  &c.  Ad  tantam  euaferat  fan&itate  loan 
res  , vt  Chriftus  putareturj  nos  vero  vix  eo  peruenimus , vt 
Chriftianidici  polfimus. 

Miferunt  ludni.  Nolunt  ad  Chriftum  ire, a quo  veritatem  Veritattm 
audiebant ; iam  enim  mundus  in  eo  verfatur,  vt  foltim  audire  i*m  non  eft 
velit  comprobantes  fuas  peftimas  negotiationes  atque  con-  qui  vtlit 
traftus,  & laudantes  deprauatam  vita;  confitctudinem . No-  audire^ . 
lunt  autem  audire  falutaria  dantes  confilia,  fed  cos  potius  qui 
detcriora , ficut  fecit  Roboam , & idco  decern  tribus  amific . 3. Reg.  1 1. 
C Quod  homines  fint  fui  amantes  & propnum  iudicium  infe-  Mala  con- 
quentesjidcirco  tot  hirefes  pullularunt.  Nam  fere  fit,  victim  fuetndodrf 
aiiquis  deditns  alicui  vitio,  iam  in  co  callum  contraxerit,  tan-  fiaU  Cradi 
dem  aliquando  in  mentis  carcitatcm  proIabatur.Vnde  Pau.dt  cainr, 
cebatj  Sol  non  occidat  fu per  iracundiam  veftram : & quod  de  Ephc.  4. 
ira  infinuat,etiam  de  quolibet  peccato  intellcdum  vult . 

u la  tores  quales  fmtj . 

Dlxerunt  hi  legati  & nuntij  ad  loanncm,  Tu  quis  esJ  ere-  Adulat*. 
dibile fane  eft,qu6d  cum  tantopcrcdcfiderarent,vt  loan  rt}  runt 
D nes  refponderet  fe  efte  Meifiam,  non  ita  frigide  & inornate  multi. 

, 1'uam  legationem  proponerenr,  fed  potius  multis  vetboru  am 
- bagibus.longaque  periphrafi  vterentur,  arqucadulatione.tan 
dem  ad  inftituttim  fiium  deuenientes , dicendo . Tu  quis  cs  ? 

Hrc  eft  enim  adulantium  natura , & hoc  utuntur  artificio,  vt 
tandemoptato  potianturfine.  Vnde  fapiens  ait ; Homo  qui  Prou.'* 
blanditur  proximo  fuo,  fiftis^ue  fcrnionibus  loquitur  amico 
ftio,rcte  expandit  greflibus  eius.  Quali  dicat, oflkium  adula 
toj  is  eft  dare  operam,vr  Manditijs  luis  homines  capiat  & vin- 
,60s  teneat.  Vndeait  D.Chryf.  Quemadmodum oratoris  fi.  D.Chrvf 

r.iseftdiftioncperfuadcre,  & medicimedicinafanare,itaadu  * ^ 

latoris  finis  eit  iiiauieloquio  dccipcrc.Et  Sene.  Malu  mqujt  Simile. 

homi- 


‘Dom.  I U.  in  Aduentu  Domini . 

hominem  hlande  loqucntem,agnofce  tuum  laqucu  cfle.MuI-  E 
Ifa.  50.  **  funt  adulationum  amici, & dicunt  illnd  Ifaix.-Loquimini  no 

bis  plncentia;  ac  fi  dicetcc, definite  nos  illecebris  & verbis  blan 
dis,  audituiq;  gratis.  Nolumus  vcriraccm  audire,  quae  nobis 
Plato  in  afpcra  videtur.  Vndc  Plato adulatorcm  appeJlat  feram  huma 
Phedro.  nogeneri  pelfilentem,fimiIemq;efl'cafleritimpurodxmoni, 
animus  incautos  funeilis  epulis  fouenti , & fordibus  coinqui- 
Plato  in  nanti . Et  alibi  cum  cum  prxftigiatorecomparat  & venefico . 
£xcn.  Hit  quidem  adulator  omni  larrone  deterior  & c3pitalior,quo- 
niam  non  folum  pecuniam.fed  rationis  iudicitim  furripit  & an 
fert.  Earn  ob  caufam  prohibebat  Deus  in  lege  vetere  ofFerri  F 
icuit.2.  mel  in  facrificijs,quia  per  illud  dulcisadulatio  fignificaturrqui 
cnim  blandimentis  & adulationum  dulcedine  perfunduntur  , 
mylleriorum  Deidulcedincm  non  fentiunt.  Quamobrem  pa 
Exo.  12.  fchacomedebaturcumamaritudine,q>fitaufteradiftridio  ve 
D.  Aug.  ritatis.  Duo  (unt  genera  perfeentorum, inquit  Auguftinus,vi- 
tupcrantium,&  adulantium,  fed  plus  perlequitur  lingua  adu- 
D.Hier.  latorisquiimanus  perfecutoris.D.Hiero.Nil  ell  inquit  quod 
tarn  facile  corrumpat  mentes  hominu  quam  adulatio.  Et  rur- 
fnm,  Nos  ad  patriam  fellinantes,  mortiferosSyrenarum  can- 
Adulatio-  tus  furda audire  aure  debenius,  & tranfire.  Et  rede  quidem , G 
res  funL.  nulla enim  ell  inuficaauribus  dulcior&fuauior  quam  adula- 
f ant  us  Sy - tio,fed  nulla  perniciofior  & peftilentior.  Idintelligens  Dauid 
renarum.  aiebat,  Corripiet  me  iuflus  in  mifericordia  & increpabit  me, 
Pfal.  104.  oleum  aut  peccatoris  non  impinguabit  caput  meum.  Quern- 
Simile.  admodum  oleum  damnum  ignis  accendit , fic  adulatio  Crro- 
ribus  fomentu  adminiftrat.  Necredas  adulatori,qm  fubami- 
Simile.  ci  fuauiflimi  perfona.ell  acerrimus  inimicus.  Vt  fpeculu  quid- 

quid  obijeiturimitatur,  & intuentium  imagines  reprxlentat , 
finiftrum  verb  dcxtrum,&  refpicientem  orientem  verfus,  re- 
Adulato-  fert  ad  occidentem:  fic  adulator  voce  & geftuteimitatur,firi-  H 
res  quam  des  cachinnatur,fi  plorasjachrymas  fundit,  fi  detrahis  deali- 
fmt  falla-  quo,  eundem  millcvulneratmaledi&is:  fi  telaudas,  mirificis 
(cs  . te  ipfum  laudibus  cfFerr , verfatiii  ingenio  fuo  hue  atque  illuc 
feipfuin  torquet  & fleflit . Si  orientem  intueris,  tc  reprxfen- 
tat,fed  occafum  intuentem:  te  prxfcntem  laudat.abfentem  ir 
ridet.  Huic  tali  accommodari  poteft  tritum  illud  prouerbium 
Amianus.  natum  ex  Apologo  Amiani;  Ex  codcm  ore  calidum  &•  frigi- 
Iaco.3.  dum  efflatur.  Et  B.Iaco.  ait, Ex  ipfo  ore  procedit  benedidio, 

& maledidio,  non  oportet  fratres  mei  ita  fieri : nunquid  font, 
de  eodem  foramine  emanatdulcem  & amaram  aquam  ? 

Simile.  Qm  falfo  laudibus  ducuntur  .adulatores  fuos  muneribus 

fouent. 


ConcioT ertia . 48 

A Fouent.illivcroeosfpoliant&diripiunt.  Quemadmodum  li-  Simile, 
gnaignem  nutriunt, ignis  autem  ea  inccndio  deuorat:  ficadu- 
lati  fuflentant  adulatorcm, adulator  ante  cos  abfumit.  Quan- 
go viri illi  prifci  qui eruditione habebantur  infigr  es , fidis  fa- 
bulis  memorial  prodiderunt  fuifle  Adxoncm  a canibus  fuis 
quos  alebat  dcuoratuni , ligni ficare  volucrunr,  vt  ait  Phauo-  Phauori. 
rinus  philofophus,  eum  qui  laudumfuarum  ilieccbris  & adu- 
Jationu  blanditijs  delinitur,ab  illis  deuorari  & confumi,  quos  AduUto- 
jpfcfxpcnumero  educauic : & non  fentiunt  miferi  adulatorcs  res  ipfiut 
artcrnas  cfle  pfnas  qua:  comm  fcclcra  fequuntur.  Contemna  adtdati  bo 

B mus  igitur  adulationes,nec  illis  vnquam  acquicfcamus . Nam  no  atque 
vt  vmbra  quidquid  facis  imitatur,  fi  Has,  flat,  fi  curris,  currit , adeo  tpm 
flc  adulatorquocunque  tc  vertas  fcquitur.  Si  tace$,laudat  tub  adulatum 
iilentium:  fi  loqueris,cclebrat  & admiratur  tuam  orationem,  exedunt. 
ft  gaude$,fingit  fe  voluptate  perfundi,fi  prcmeris  dolore,  me-  Simile, 
flum  fe  efleoflendit,  in  omnibus  denique  tibi  refpondet  & te 
comitatur.  Nullum  enim  decoris  fplendorcm , nullam  veram 
eelebritatem  adulationibus  confcquuntur.  Nam  vt  accrefcen-  Adulaio- 
te  vmbra  aut  decrefccnte,corpusipfum  ncc  augetur  needimi  res  ofttiti. 
nuitur,fic  nec  laudibus  meliorcs  fumus,ncc  detradione amit-  Simile. 

C timus  dc  fplendore  verx  dignitatis. Quin  potius  ciim  farpe  vi-  Adulato - 
deamus  homines  impios,  omnique  fcelerum  genere  proflagi-  res  impro - 
tos,  ab  adulatotibus  extolli , & a cxcaatque  temeraria  mill-  boslauddt 
titudme  celebrari ; contra  vero  viros  cxcellenti  ingenio  prat-  et  bonos  vi 
ditos , virtute  & fapientia  prxflantes , in  filentio  lacert , illu-  super avc, . • 
flrius  cfle  exiftimandum  eft  abimpuris  hominibus  nullis  lau-  Turpe  efl 
dibus  efFerri.  Hac  ratione  addudus  Antillhenes , vt  ell  apud  latidariab 
Laertium , cuidam  diccnti,  Multi  te  laudant,  refpondit,  quid  itnprobis. 
mali  feci?  Exiftimabat  infignis  Philofophus,  turpe  cfle  a tur-  Laertius, 
pibus  laudari . 

D Vt  Sylueflria  femina  qua:  figura  & magnitudine  accedunt  Simile, 
ad  triticum,  non  facile  in  cribro  purgantur , fic  adulator  imi-  Adulato - 
tans  amicum,vixcognofcitur,  eamqueobcaufam  difficile  ab  res  folia- 
amicitiareijcitur.  Rcprehenditleucaliquid,vttutius  & liben  «*. 
tiusin  grauibusadulctur,&  ita  Mollitilunt  (ermonescius  fu  Pfal.  74. 
per  oleum,  vt  ait  propheta,  & ipfi  funt  iacula . Quemadmo-  Simile, 
dum  vile  vitrum  imitatur  pretiofum  cryftallum , ita  vulgaris 
adulator  vidcturaliquando  verus  amicus.  Vt  oleum  fidilia  va  Similitu- 
iaquamuisdurapcnctrat&  inficit,ciimip(umfitblandum&  do. 
lene:  ficadulatiocorda  corum  quibus  blanditurquamuis  du- 
ra corrumpit,  & perfundit , cum  ipfa  fit  fuauis  & iucunda ; & 
vt  oleum  prxbet  nutriment  um  flammis,iu  adulatio  peccatis.  Simile. 


rDom.  Ill,  in  Aduentu  Domini . 

Simile.  Vt  apes  in  ore  fcrtint  mcl,&  in  cauda  aculeum;  fic  adulatore*  K 

in  ore  habent  dulcedinem  blanditiarum, retro  veto  fraudcs& 
dolos.  Si  peccant  grauitcr  occultantes  veritatem, quam  non 
debent  filentio  praeterirc , quanto  grauius  qui  fallunt  blandi- 
Simile.  tijs,&  obiurganda  vitialaudibus  efterunt  ? Vt  Patroclus  bel- 
luni  illaturus,  omnia  Achillisarma  fibi  vfurpauit  prxterha- 
ltam,g>  efl'et  grauiflima:  ficadulatores  omncsamicorum  qua 
litates  imirari  videntur,praeter  reprebendendi  libcrtate.  Con 
fuctudo  adulatorum  aperte  indicatur  in  maximis  lamcfnis  & 
Gen.  jo.  eiulatu  Agyptiornm  in  morte  Patriarcha:  lacob:  nam  id  prr 

ftabantadbcncuolentiamlofephconciliandam,&vtipfi  pla-  p 
ccrent, quo  tantopere  indigebant . Quod  ita  efle,  & non  pro- 
Gen.  jo.  ptcr  veram  amicitiam.ex  co  conftat,quia  quando  Iofeph  mor 
cuus  eft , propter  quern  illi  finxerant  tunc  eiulatum  in  morte 
patris, nullum  intimum  expreflcrunt  fcnfum,cum  fibi  iam  vi- 
deretnr  nullum  fuperefle  quern  reucrerentur,  nec  prxterea  le 
indigere  adulationibus,vt  inde  prxmia  aliqua  reportarent . 

► H*  • 

Veritatem  femper  dicamtts  cum  prudently . 

Mend  aces  T | Vic  legationi  refpondit  gloriofus  Baptifta  fidcliffime  ip  Q 
nonfimus.  | fam  veritatem, abfqueahquomundanorefpe<ftu,diccns 
fe  non  efle  Chriftum , nec  efle  dignum  foluere  corrigiam  cal- 
ceamcnti  eius : ita  & nos  faccre  debenrbs , videlicet  amplefti 
veritatem, &nullo  modomentiri  pro  quocunqtic  temporali 
commodo.  Etquamuis  veritas  ipfa  in  ore  omnium  hominum 
Predicate  reperiri  debeat , prxfcrtim  tamen  inueniri  debet  in  ore  con- 
fer r*  pru  cionatoris,  qui  debet  cam  abfquetimorc  pratdicare &huma- 

dentia  ve-  no  refpeclu.  Eli  tamen  magnopere aduertcndtim , ne  ita  dica- 
ritate  pro  tur  veritas, vt  potius  oftendat  quam  profit. Vtenim  perdix  eft 
ferant,.  optimus  ci  bus,  led  non  comeditur  cruda , nullus  eli  cnim  fto-  H 

Simile.  machus,qui  earn  poflit  digerere.Sic  veritas  excellcntiflimum 
Corredio - pabulum  , fed  non  ell  proponenda  cruda , fed  alia  aut  cofta  , ' 
ntscu  pru  &fale  prudentix  temperata.  Nullus  eli  ltomachus  qui  velic 
dentin  ex-  crudam  veritatem  recipcre.  Qucmadmodum  dicenda  eft  ve- 
hibeantur.  ritasdocet  D.  Paulusad  Timo.itafcribcnsjPrxdica  verbum, 

2. Tim. 4.  infta  opportune , importune,  argue,  obfecra,  incrcpa  in  omni 
patientia  & doftrina . Alpicis  D.  Paulum  docentem  efle  cum 
veritate  patientiam  & doftrinam  coniungendam?  Modum  ct 
que  concionator  leruare  debet  in  concionando,docuit  er  pro- 
Ifa.  j8.  pheta  Ifa.dicens;  Clama,ne  celfes,&  quafi  tuba  exalta  vocem 

tua.  Non  dicit  loquerc,fed  clama,ac  fi  dicat, non  fatis  eft  veri- 

tatem 


OR 

rac 

P 

lit 

in 


b 

I n 

t 

IP 

I 

: $ 
1 
1 
1 
1 
i 

} 

1 

c» 


1 

b 

t 

k 

k 

t 

h 


tu 

k 

fore 

bt. 

hi 

«.! 


V;v  ' ConcioTertia.\  • i "•  ^ 

A tatcm  dicere,fed  necefleeft  voccm  eleuarc  ad  tantam  peccato  '*  Ht 
rum  furditatem,  ac  ad  tarn  profiuidum  fomnum  opus  eft  ma-  . 

gnis  clamoribus.  Et  addit  quafi  ruba, vbi  vides  veram  prpdica  > 

lionem  cum  tuba  comparari . Vt  enim  in  fine  mnndi  ad  foni-  i.Cor.i  < 
turn  tubs,  vt  ait  Apoft.&  apud  Mat.ipfa  veritas, mortui  refur  Mat.  24. 
gent, fic  multi  fpiritualiter  mortui,  audita  condone  relurgut.  Simile. 
Comparat  etiam  Deus  concionem  cum  tuba,quoniam  vt  tu- 
ba ad  bellum  vocat  & excitat , fic  concio  fuadet  fort  iter  cum 
m undo, cat  ne,&  diabolo  pugnandum.  Annuncia  populo  meo  Predicator 
fcclera  coruni, vbi  vides  condonatoriscfficium  efle  federate  vitia  cor - 

I prehcndere  , etfi  multi  contradicant.  Prarclare  hoc  notierat  rieat 
beatus  Hieronymus, cti  dicercr,  Licet  Hydra  fibiler.viftoi  6;  D.  Hier. 
Sinon  incendia  iaftet,  nunquam  mcnm  adiuuantc  Chrifto  ft-  . v 

kbit  eloquium, etiam  prscifa lingua  balbutiet . In  Ecdef. ha  Eccl.  iz! 
fcrtptum  icginuu-, Verba  fapientum  quafi  ftimuli,&  quafi  cla-  Mar.  6.  * 

ui  in  altumdtfixi.non  enim  debent  paJpare, fed  pungcre.No-  Mat.  a*  l 
ne  verba D.Ioanniserantftimuli&claui, cum  rcgem  Hero-  A ft  0.7. 

dem  audafter  argueret,&  pharilxos  genimina  vipcrarum  ap-  ’ r 

pcllarct?Iege  concionem  D.Stcphaniadludsos.Sr  vidcbis  fti 
mulos  & dauos  pungentes.ipfos^ue  Iudxos  duritcr  crtician- 

C *€s.  Turn  etiam  refert  plurimum,  vt  in  oreprincipum  veritas 
inucniatur.prxlatorum,  ludicum,  & csterorum  denique  ho- 
minum.  Simandius  rex  Aegyptifepulchrum  fibi  fecit  magni-  Simandiut 
ficunijin  quocrant  flatus  eos  reprxfcntantes  qui  de  rebus  du  rtx  Aety - 
bijs  dilceptabant,  & in  iudieijs  fententias  ferebant,in  quaruni  pti.  t 
medio  erat  flatua  principis,cuius  a collo  fiifpcnfa  veritas  pen-  A enigma, 
debar, in  quam  ipfe  ocuJos,  ad  alia  liibclaulbs,  conijeiebat,  li- 
brorum  cumulocircunftante.  Hs  imagines  prxfeferebant  iu- 
dices  integros  efleoportere , fed  regem  prxeipue , qui  lolam 
deberet  intueri  veritatem,  vt  refert  Diodo.Sicu.  Sed  quiddi-  Diodo.Si- 

D cam  principesfimooportetomnes  homines  efle  fimplices&  cul.  lib.z. 
apertos , fed  & prudentes,  veritatis  cultorcs , mendaci; , & biblio. 
fraudis  uiimicos.  Veteres  cum  veritatem  fignificare  volebant,  Veritas  di- 
verbaque  abanimonon  diferepare , pingebant  pomum  peril-  inaamari. 
cum  cum  foho  quodarn  adhsrefcentej  nam  per  pomum  illud  Aenigma. 

imclligebanc  cor, per  folium  veto  Jinguam,  qus  debet  cflccG 

corde  coniunfta , ab  coque  nullo  modo  abhorrerc  ncc  diflen- 
tire.  Perfolem  etiam  veritatem  fignificabant , & res  apertam 
veritatem  continentes,  affirmabant  efle  luce  meridiana  clario 
res.  Vnde  Pythagoras  monebat  neminem  debereloqui  facie  Pythaa. 
habentem  aduerfus  (olem.hoc  eft  contra  veritatemjat  hodie,  Acnigma. 
H verbis  vtar  diuim  vatis.Diminuc* funt  veritatesa  filijs  htn 
Cone.  Quadr.  Tom.  I,  Q qu. 


D.  Hicro. 
in  epilt.ad 
Celan. 
Simile. 


Pfal.30. 

Simile. 


Terctius. 


Pindarus. 

Mat.  10. 
Pythagor. 
Aelia.  lib. 
I2.dc  var. 
hifto. 
Demofth. 
Maxim. 
fer.K. 


Matth.j. 


*Dom.  lib  iff  Aduentu  Domini . 

minum.Vcritas  fummoperc  eft  diligcnda,  vnde  D.Hierony-  E 
mus,  tantus  inquit  intefit  veritatis  amor , vtquicquiddixe- 
ris,iuratum  putcs.Vt  ciuitas  in  l'ediiione  non  poteft  eflc  bea- 
ta,nec  in  difcordia  dominorum  domtisrlic  homo  a Icipfo  dil- 
fidens,qui  aliud  i'cntit.aliud  loquitur,in  quo  os  & animus  di- 
fcordant , nullam  guftare  partem  tranquillitatis  & huius  vi- 
ta: beatittidinis  potcrit . - 

Vcritatcm  quidem  maximc  diligit  Dens , luxtailludPfal. 
Quoniam  veritatem  requirit  dommus,nam  vita  colentisue- 
ritatem  eft  mufica  apta?  Jyrae.mcndacium  autcm  inter  uerita- 
tes  ettcorda  inepta,  concentum  labefaftans  inter  temperatas  f 
& xquales:nihilominus  tamen  uidemus,qu6d  Veritas  odium 
parit . Mirum  quippc  ex  tarn  pulchra  matretam  turpem  filifi 
oriri,&  quod  mirabilius  uidctur,  ipfe  filius  cum  mcndacio  co 
pulatus,vuit  ablconderc  matrem,eamque  uiuam  fepelire,fed 
tern  pus  earn  in  lucem  profert.  Vnde  Pindarus  ait » Tempus 
certam  ucritatem  prodit,  quodque  latet  inoblcuro,  enarrat. 
Sed  multo  grauius  hoc  ait  his  uerbis  Cbriftus,  cum  dicit, Ni- 
hil opertum,  quod  non  rcuelctur,  nihil  occultum , quod  non 
fciatur.Pythagoras  ut  rcfert  Aelianus,duas  rcslonge  pulchcr 
rirnas  ait  efte  hominibus  diuinitus  datas,nimirum  ucritatem,  Q 
& bcncficentiam,  cum  deorum  immortalium  operibus  com- 
parandas.  Non  diferepat  ab  eo  Dcmofthenes.qui  autore  Ma- 
ximo, interrogatus  quidnam  Deo  ftmile  haberent  homines  , 
grauiftime  quidem  atquc  elegantiftime  refpondit , Bcnignc 
quidem  facere,  ac  ucritatem  ipfam  diligere . 

Dominica  Tertia  in  Aduentu  * 


concio  qvarta. 

(onuertamus  nos  ad  Dcum  & peenitentiam 
agamus . 

jIservnt  ludti  ab  Hiercfolymts  fuerdotes  & l*- 
uittu  ad  loannem,vt  inurrogarmt  earn  , Tu  quit 
esT  loan.  1 .Mat.  3 .Marc.  1 . Luc. 3 . Aperte  quidem 
j-r  mr  m ■ intelligemus  fi  rite  confiderarc  uolumus , qualcs 
ooccs  redderet  Ioanncs,&  quidnam  hominibus  przdicaret,  fi 
legamus  Matthaeum,  qui  ait  cum  dicere,poenitentiam  agite, 
& appropinquauit  regnum  eglorum  :&  quamuis  de  re  tanti 
momcnticos  moneret,tam  paua  tamen  proficiebant,ut  eftft 

plane 


H 


ib 

;aoi 

liDt 

ten 

tan 

I 'ut. 
Rtfp 
3 am! 
ipc 
(pit 
ari 


ttrs 

k 

K 

it 

* 

fil 

me 


Concio  Quart  a . 50 

* E 1 plane  prxdicarein  deferto.  Vnde  irafeens contra iplos  glorio- 
:•  fus  loannes , dicebat,ut  feribit  Lucas ; Genimina  uiperarum  , Luc.  j. 
j-  quis  oftendit  uobis  fugere  a uentura  ira  ? Facite  ergo  fruftus 
t dignos  poenitentix.  Tumetiam  ut  illis  timorem  incutiat , ut  Mat.  3. 

S-  ad  Deum  conuertantur,minatur  dicens;  lam  Jecuris  ad  radi- 
i>  cem  arboris  pofica  ell , omnis  cnim  arbor  qux  non  Tacit  fru- 
dum  bonum,  excidetur,  & in  ignem  mittetur . Si  conuerten- 
il  do  tarn  multoshuiufmodi  uocibus&  minis,  tit  feribit  Lucas.  Luc.  3. 
t-  interrogabant  cnim  eum  curbs  dicentes.quid  ergo  faciemus?  Verbii  Dei 

j-  . Refpondens  autem  dicebat  illis,  Qui  habet  duas  tunicas,  det  quit  as  ha 
as  I B non  habenti,& qui  habet  elcas, ftmilitcr  faciat;  uenerunt  autc  beat  vires. 

m & publicani,ut  baptizareptur,  & dixerunt  ad  ilium , Magi  Her 

!iu  quid  faciemus?  at  ille  dixit  ad  eos,  nihil  ampliosquam  quod 

co  conftitutum  eft  vobis  faciatis:  interrogabant  eu  milites  dicen- 

H tes,Quid  faciemus  & nos?ipfis  etiamfuam  dixit  fententiam.fi 

us  inquam  videndo  tot  peenitentix  figna , nihilominus  fibi  vide* 

it,  batur  q-  in  deferto  prxdicaret,quid  nollri  temporisconciona-  Doled*  eft 

[i-  tores  dicent?  Qui  etfiprxdicent  extremum  judicium  tacre-  quod  mod* 

jn  bro,  & ita  per  lingula  ficut  Chriftus  nos  docuit  & facri  Euan-  ta  extguot 

a geliftx,  vix  tamen  eft  aliquis  qui  ctiam  prx  timore  conuerta-  refirat  frt* 

n,  ( C tur,aut  pcenitentiam  agat,  fed  plane  eft  prxdicarc  in  deferto.  Bus  verbii 

ij.  Ionas  nuntiauit  euerlionem  Niniuitis,  qui  pocnitentia  Deum  Dei . 

y placarunt,& incolumeseuaferunt.  Rex  BaJthafar  noluitpa?- 

i,  nitenciam  agerc.etfi  Deus  maxime  ei  comminaretur,  & eadc  Ion*  3. 

]C  noftefuitinterfedus . Siad  Deum  verum  totoanintoconfu-  Dan.;. 

giffet,confcqueretur  falutcm,  ft  no  corporis, certc  animx,iux  Zacha.I. 
ta  illud,Conuertimini  ad  me,&  egocouertar  ad  vos.Hz  qui- 
dem  erant  voces  quas  emittebat  Baptifta ; Pcenitentiam  agi-  Conuerta - 
te,appropinquauitenim  regnum  Cflorum:acfi  diceret , con-  musnosad 
uertiminiperpoenitentiamadChriftum,  &ipfequieft  regnG  Deuet  if- 
jj  D czlorum,(ufcipiet  vos.  Appropinquauit  dixit  de  prztct  ito,  vt  {*  nos  tom 
eiusquod  diceret  ftgnificaret  certitudinem.Nonnulli  codices  fleBetur . 
habent  appropinquabit,  quaft  dicat, in  propinquo  eft  regnum 
csloru.Hoc  nobis  Deus  per  Ifaiam  commendare  voluiccum  Uai.1. 
y ait;Lauamini,mundi  eftote,  Quaft  diceret,lauacc  animas  ve-  Terfeutrt- 
I,  liras  lachrymis  & poenitentia,  & mundi  eftote, hoc  eft  in  puri-  mus  in  vir 

„ tateperfeueratc.Daceoperam  vtvositerum  noncontamine-  tute. 

5 c is.  Multi  feabluunt,  led  mundi  non  funt,  quia  ftatim  end  an 

g peccata  admittunt , & poll  lachrymas  quibus  fordifi  maculas 
deleredebebat,  eaqug  deplorauerant,iteru  repetuot.Hos  ap 
pellat  D.  Petrus  canes  ad  vomitu  reuertetes;  id  quod  Salomo  1 • Pet. ». 
t ta  Prou.  ficripru  rcliqucrat . Tanra  eft p^nitentix  amplitudo,.  Prou.itf. 

G 1 vis 


f 1 rDom.  1 IL  in  Aduentu'Domini. 

vis  & cxcellentia , vt  per  earn  peccatores  teterrimi  ad  anioii  $ 

. * ' candorem  & piiritatem  perueninnt , & ab  omnium  fcelcrum 
Ezech.i8.  mnculisexpurgentur.iuxta  illud  Ezech.  Siimpius  egeritf£- 
nitentiam&c.  ■ . . ■' 

Priufquam  caperetur  Hierofolyma.hortabatur  diuinus  va- 
Hier.6.  res  ille  Hicremias  Iudzos,imo  Deus  per  Hieremiam,yt  age- 
retlt  poenitentiam,  & gemitu  acplandu,  indutique  cilicioad 
-f  ' Deum  clamarent,&  preces  cx  ammo  fundercnt.  At  illi  Deum 
mCI  contcmncntes,  fe  veluti  pccora  ventri  &.  epulis  tradebant,  & 

laetitia  clati  occidebant  vitulos  ,comedebant  cames,  ingur* 

•'*  »:‘«r  g tabantur  vinodicentes,  comedaruus&  bibamus,  eras  cnim  t 
moriemur;  ac  fi  dicerent,  quoniam  vita  breuis  eft,  quxramiu 
Ifai.  zi.  voluptates  in  hoc  mundo , totosque  nos  delicijs  tradamus. 
Mali  irri-  Videimpiorum  peftilencia  verba, fortafte  verba  ilia, eras  cnim 
detadmoni  moriemur, diccbant  jronice  & irnforic . Cum  cnim  Prophe* 
tionet  Dei  ta  ludzorum  excidium  imminere-prardiceret , illi  verba  eius 
ify  feruoru  derrdebant , dicentes  in  eius  contemptunycomcdamus  & bi- 
eius . bamus.nam  vt  delyrus  ille  ait,  eras  moriemur.  O quam  qui- 
Mali,  & dem  apte  haec  quadrant  hominibus  noftri  feculi  nequiftimisr 
T)ei  timo-  & improbis  ! Quandoquidem  ita  abfque  Dei  tirnore  & ho- 
fe  (y  apud  minum,  fetotos  vitijs obruunt,  & incurgitant.  Emittebant  G 
hates  vere  diuini  vates  pias  & queribundas  voces, hortabantur  Iudzos  ad 
tun  did  a-  poenitentiam,  pietatem  & religionem,  fed  quenudmodum  no 
tnifenmt . dulcefcit  mare  dulcibus  fluniinibus  in  illud  quotidie  introeun 
Simile.  tibus,itanequenos  vitam  noftram  emcndamus,et(i  ftuuij  do- 
Parttm  ex  ftrina  abundantes  ipforum  concionatorum,in  amaritudinem 
tocionibus  noftrorum  vitiorum  influant . Quarc  hate  tibi  in  animo  dili- 
proficimus.  gentcr  propone.  Tu  verb  nolim  cxiftimes,folos  Iudxos  verba 
Pfal.  (Of.  Dei  contempfifle , nos  cnim  Chriftiani , nos  fumus  illi  quos 
Multis  mo  Deus  quotidie  vocat,quique  corum  voces  & clamores  defpi- 
His  nos  vo-  cimus,&  pronihiloputanuis.Clamatadco  Chriftus  non  ce£  It 
eat  Deus  . fans  clamare,vt  dicat  in  Plalm.Raucx  fadz  funt  fauces  mee* 
Simile.  Vocat  nos  per  Prophetas,  per  Apoftolos,per  Euangclium 
i.Reg.j.  fuum,per  concionatores,per  infpiratiqnes,peraniiftiones,pcr 
Res  mun-  profperitatcsj  at  nos  veluti  afpidcs  lurdz , aures  obturamus. 
daru  nos  Vocabat  Deus  Samuelem,  & ille  refpondebat  Hzli.qui  cun* 
eoncurbat  hortabaturvrdormiret.Vocat  nos  Deus,&  refpondemus  mu 
quo  minus  dbnobisfuadcntivtinpcccatisdormiamus,necvnquam  men 
conuerta—  tis  oculosaperiamus,&  ad  Deum  leuemus.  Nos  autem  mun-' 
mur.  do  potius  qu3  Deoobtemperantes,  in  fomno  obliuionis  per-< 

' manemus . O defidiam  noftram  & intolerabilem  amentiam  ! { 

- : - rcfpundeamus  Chrifto  pos  ad  peenitemiam  vocami , furga»» 

. i,  t ^ mus, 


V Concid  QuaYtti  \ .-  ^ yi 

A thus , ne  falfa  mundi  fuafione  decepti , in  perpetua  ignomirtia  Diuinas  in 
Sc  fcelerc  volutemur,atq;  vidcatur  nobis  praedicari  in  dcl'erto.  fpirationtt 
Miferunt  ludti . Confidcra  inconftantiam  Indxornm,  qut  non  Spernee 
cum  inftanter  a Deo  MclIiampoftularent,&  veniflet  iam,ni-  mu*.  • 
<hiloininus  tamcn  vel  cogitatione  folum  quod  Chrilius  tflet , 
ilatim  naufeabant  & moleitiam  maximam  Icnticbant , atquc 
alitim  quxrebant.Sicut  olim  cum  tantopere regem  a Samue- 
le  poftulaflent  ,&ipfe  Saulcmeisconftituiffet  , nihilominus  i.Reg.io. 
tamen  prz  fumma  inconftantia , antequam  impcrarct , iam  _ . 
alium  expoftulabant.  Incipiunt  iam  perfequi  Baptiftam  8c 
*.|3  Chriftum . Fere  enim  fit,  vt  bonos  mali  perfequantur , ciim  Bonos mn- 
tamen  verum  fit  nonamphusduraturum  mundum,quam  du  hper/equi 
ret  praedeftinatorum  numerus  : Si  enim  hoc  mali  confidera*  tur . 
rent,  pluris  certe  facerent  bonos  & fan  (ft  os  viros . 

Tu  guises?  Chrifium  odio  habebant,quod  eorum  vitia  re-  Mali  ami- 
prehenderet,  turn  ctiam  Ioanncm  idco  quodammodo con-  ci  funtdi- 
iemnebant,  quodeis  videreturpauloaufterior.  Voluntvtdi-  fcordia  Ct 
cat  (e  efle  Mefliam,  vt  fine  fchilinata  inter  ipfbs,&  ita  in  tan-  difsefionis . 
ta  feditione  edeitato  populo,  neque  vnum  ncquealtcrum  ad- 
mitteret,  &amboruin  reprehenfioncseftbgerent,  donee  ve- 
niret  alius qui  cum  eorum  monbus  confentiret. 

Non  fum  ego  Chriftus . Noluitaccipcic&  agnofeere  quod  loanes  ob- 
fibi  offerebatur,fed  Dei  honori  in(erimiir,non  autem  fecit,  vt  tines  fedt 
Lucifer.  Non  abfquecaufa  ait  Bernar.  quod  Luciferi  fedem  qudamtfit 
amiflam , fibi  Ioannes  vendicat . Fuit  tanquam  alter  lofeph , Lucifer. 
quinofuitcumdominifuiignominia,aquobencficia  multa  Gen.  39. 
accepcrat,condefcendere  voluntatidominae  fua* . 

• Tu  guises?  Quandoaliquis  vultagere  poenitentiam,dicit  Damon  no 
•ei  daemon,  Tu  quis  es?  Confidera  quam  fis  debilis,non  debes  bis  impede 
iciunare,quia  nimium  extenuabcris,ne  reftituas,quia  firs  pati  re  molstur 
j)  pcr,nc  honorem  detra<fhtmreddas,quiaignominiofus.  Quan  panitetid . 
do  aliquis  eft  peccator,  interrogat  Deus,Tu  quis  es?es  ne  ra-  Monet  Ve- 
tionis  compos  ? es  ne  Chriitianustaum  forte  amens  fadus  es?  us  homi— 
Quare  miferiam  tuam  non  confideras,pericula,&  damna?  net. 

eJAfiedium  tenere  debent  qui  alios  reguiit, . 

Dixit  praeterea  gloriofus  Ioannes  his  nuntijs,dirigens  etia 
verba  fua  ad  vniuerlbs  Iudxos , Medius  autem  veftrum 
ftetit, quern  vos  nefcitis.Vnde  intelligas  illud  regij  vatis,Deus  Pfal.73* 
autem  rex  nofter antefecula  operatus  eft  falute  in  medio  ter- 
rzraefi  diceret,  Dei  filius  vnigenitus,a  caelefti  faftigioad  ter- 
rain defccnden$,hunianam  induit  for  mam,  & m Iudxa  natus 
• , .>  G 3 cli» 


7 <1)0771.  ill  in  Aduentu  Domini, 

?■'  *•'-  eft,  ibi  docuit,  ibi  fuit  vulneribus  affe&us,  ibi  fuit  mortuusft  £' 
fepultus,&  redditus  ad  vita.Et  quoniam  hare  omnium  falua, 
hare  redemptio  fuit  in  [uda?a,quar  eft  in  medio  mundi  Eta, tan 
Judea  ftne  quamintheatropera&afpe&antibus  mortalibu$,ait  diuinus 
dio  mundi  vates,ea  a Deo  fuilfein  terra*  medio  eflfeftam.  Qui  enim  pro 
fitaeft.  mundo  paflus  eft.pulchrum  fuit  vt  in  medio  mCdi  pateretur. 

Sed  moralius  Joquendo,per  hoc  mediQ  intelligitur  iliud  me- 
Trincipesp  dium,  quod  qui  alios  regunt  feruare  debent,  (rue  corpora  flue 
Inti  (yiu-  animas  regnnt,(iue  vtrumque.  Cumquidam  Gymnofophifta 
diets  node  nomine  Calanus,iuiflct  quondam  ad  Magnum  Alcxandrum, 
bent  ejfe  fa  attulit  fecu,vt  narrat  Ioannes  Monachus,  curium  bouis,  durd  f 
Biofi,  fed  admodum  & ficcum,quod  in  terram  proiecit:  cum  aute  fuper 
iseutri.  vnam  eius  extremitatem  pedes  poneret,erigebatur  corium  ex 

loan.  Mo-  altera, & in  omnibus  extremis  partibus  fimiliter  eueniebat,cfi 
na.  autem  fe  in  medio  illius  collocaret  & pedes  figeret , conftitit 

Exemplfi.  corium, & ex  omni  parte  quieuit.  Voluit  hac  re  infignis  philo- 
Qui  regut  Tophus  perfuadere  Alexandro,vt  medium  eligeret,fi  vellct  re 
inedittm  te  gnum  fuum  in  tranquillitatc  feruare.  Cor  hominis  eft  in  me- 
ttere  debet.  dio  corporis,  fol  in  medio  aftroru  errantium,  cent ru  in  medio 
Similia.  Tpherar,virtus  in  medio  extremoru  : ideo  Arift.quanto  magis 
Ari.  lib.4.  inquit  aliquid  accedit  ad  mediO,  taro  melius  eft.  Hora.ita  ait,  6 
poli.  Eft  modus  in  rebus,  funt  certi  denique  fines , 

Hora.  vltra  citrtufi , nequit  confiftere  rccium—j . 

Ouid.  2.  Et  Ouidius  , 

Metamor.  Medio  tutijfimus  ibis. 

D.  Bern.  Et  D.Bern.Medifi  inquit  tene, ft  non  vis  perderemodfi.Quc- 
lib.  2.  de  admodu  motis  elemetis  Tola  terra  quiefeit,  quia  eft  in  medio 
confide.  mundi  conftituta,ficalijs  perturbatione  concitatis,nullaq;  fir 
Simile.  mitudine  confiftetibus,tu  firmus  & coftans  permanebis,  fi  me 
lufiitia  et  diu  tenueris,  ab  eoq;  non  declinaueris. Aequo  pondere  & me 
atjuitas  in  Tura  res  funt  ponderandar,i.cQ  iuftitia  & zquitate.Na  vt  ait  in  h 
cmnib.fer-  pro*  Salomon;  Statera  dolofa  abominatio  eft  apud  Deum.  Et 
uanda . nerti;Pondus  & pondus.menfura  & menfura,  vtrumque  abo- 
Prou.i  1.  minabile  eft  apud  Deu.Etin  Leuit.fcribitur,Nolite  facereini 
Prou.zo.  quQ  aliquid  in  iudicio,in  regiila,in  pondere, in  menfurarftatera 
Lcui.  iy.  iufta,&  arqua  fint  pondera,  iuftus  modius  arquus^;  (extarius. 
Ealfo  'vti-  Etfi  hare  de  pondcribus  & menfuris  intelligantur  ad  litera,tft 
tur  pondc-  exiftimo  cfle  prfeipue  ad  iuftitia  & xquitatem  & animi  iudi- 
re  qui  an-  cium  referenda. Oportet  iuftitiam  qti£  in  arqualitateconfiftie 
ttponet  tl~  feruare,  & res  ocs  iufta  ftatera  metiri.  Qui  ftuxa  prareligunt , 
for  alia.  4.  apud  quos  maioris  poderis  funt  incerta  & caduca,  qua  certa  & 
ttmis.  immortalia,falfam  habet  iudicij  bilance , & mendaces  funt  in 

ponde- 


■V 


Concio  Quart  A . 52  - 

A p6deribus:  Diuitix,magiftratus,mudi  honorcs  & voluptates,  ' .V 
& cetera  hmoi,qux  decepti  morcales  maenificant,in  Salomo 
nis  mortaliu  fapientilfimi  Uatera,nullius  lunt  p6dcris,nullius 
pretij,  vana  funt,  & ipfa  vanitas.  V nde  ipfe  ait;  Vanitas  van i-  Ecclef.  I. 
tatum,&  omnia  vanitas.  Id  dixerat  antea  his  verbis  cius  pater 
in  Pfal.Mendaces  filij  hominu  in  ftateris.  Quafi  dicerer,tanta  Pfalm.dt. 
eft  mortalitim  vanitas,  vt  non  foliim  ignobiJcs,&  plebeij,  fed 
ctiam  clari,&  in  hominum  cclebritate  verfati,  lint  vfquc  adco 
futiles,&  leues.vt  fi  omnes in  vnum  colled i cum  ipfa  vanitate  Leuieret 
ponantur  in  bilance, pra?ponderet  vanitas  ipfa,  & illi  tanquam  funt  mun- 
b leuiores  furfurn  efferantur. Hare  omnia  fequuncnrincommo-  duni  omni 
da  ex  co,  quod  non  feruentur  media  in  confidcratione  rerum.  vunitate, 
Vtinam  omnes,quibus  eft  regendi  cura  dcmandata,vteren- 
tur  medio, pondere,&  menfura, & regula  certa,  & fideJi  in  fua 
gubematione.  At  funt  nonnulli,qui  eorfi,  aduerfusquos  odio 
flagrant,  res  geftas  magnas,  & illuflres,parua  quadam  harms- 
dine  metiuntur,volentcs  corum  gloriam  minuere,&  extenua- 
re , ctli  poflent  penitus  extinguere : eorum  autem  res,  paruac  Qui  gulet 
illasquidem,&minimelaudabiles,quosamoreprofcquuntur,  nant , de- 
longa  virga  metiuntur , eoslaudibus  efferentes,  & njmiis  flu.  bent  teu- 
C diis  celebrantes.  Duas  habent  virgas ; vnam  odij,&  inuidiar;  rot  mttiri 
alteram  deprauati  amoris,&  affedionis.  Itaque  mefurant  res,  uqu m cm- 
non  virga  iuititix  redx,fed  affedus  corrupt i.  Non  deillis  lo-  nibus  men 
quor,qui  iuftitiam  colunt,&  pietatcm,quoru  multos  cfle  non  furtu. 
ignorojfed  de  his,  qui  norma  non  habent  rationem,(ed  volun  Indices  mm 
tate,qui dicunt,flc  volo,flciubeo,flt  pro  ratione  voluntas.Di  livtuntur 
cens  cjuide  gloriofus  fiaptifta;  Mediusaut  veftrum  iletit,vulc  iniquo  port 
iignificare  Chriftu  efle  iuftu  iudiccm,apud  quern  nd  eft  acce-  dere,&mi 
ptatio  perfbnaru.  Redus  iudex,qui  meritoru  momcra  perpen  furtu . 
dit,&  munus  fuu  ad  reda  iuftitiz  in  ^qualitatc  cofiftentis  nor  Chriftusnt 
D mam  dirigit;  vnam  tnr  virgam  habet  reda,  bona  ac  mala  me-  eft  perfonm 
ticntc.Duabus  enim  rebus  rcfpub.corinetur,pra:mio,&p£na.  rum  meet- 
Id  voluit  Iignificare  Salomon  in  Proucrb. vt  fupra  diximus,qn  p tutor . 
dixit ; Pondus,&  pondus ; menfura,  & menfura,  ac  fl  diccrct;  Aequitst 
Bos  deteftatur  Deus,q.  diuerflsvtuntur  poderibus,&  mefuris,  fuftentuu 
•q.  idc  fadu  in  inimico  vituperat,in  amico  laudibus  cfFerur.qui  rempub. 
no  voluntatl  fua, iuxta  leges, quin  potius  leges  ipfas,iuxtalua  Prou.io. 
voluntate  metiuntur.  Adducunt  eas  ad  deprauata  aftedionc,  Mult  vo- 
illasq;  ita  vertunr,&  euertunt,vt  mod 6 videantur  lugere.mo-  lunt.vt lt- 
do  lattitia  geftire,&  triptidiare.  Duos  homines  ide  delidu  pa-  get  turn  tp- 
riter  committentesjfc^;  part  culpa  implicantcsjvnoatqtieeo-  fit  confor- 
dc xcxtu  impariter  indicant:  que  ampleduntur  amicitia,aut  a mentur  . 

G 4 q»o 


( 


s »»  *Dom.  Ill,  in  Aduentu  Domini . 

Indices  ini  quo  munera  acceperunt,libcreabfoluunt;aIteru  autem,quetn  £ 
qui  leges  ip  tali  non  profequuntur  amore , & affeftu , grauitcr  damnant . 
fas  ad  libi  Cum  lex  dcberct  efle  regula  refta,ad  quam  mores  dirigeren- 
tstm  cotor - tur,efficiunt  illi  earn  regulam  lesbiam,  qua:  ad  corum  mores 
quentL, . dirigatur.  Adquamalludit  Arift.  Vt  aranca:  ex  floribus  lalu- 
Simile.  taribus  efficiunt  venen£i,lic  nonnulli  iudices,&  iuris  periti  ex 
Ariftot.  y.  legibus  iultis  conHanc  & libi  & aliis  perniciem.  Ipfe  Deu$  om 
Moral.  nia  menfura,numero,&  pondere  difpofuit,  no  air  in  ponderi- 
> bus,  fed  in  pondere,  nec  in  menfuris,  fed  in  menfura  quidem. 

Duas  habet  menfuras  iudex,qui  refpicit  ad  munera:  nullQ  ell 
Sapient.x.  iudici  vitiii  tetrius  cupiditate,&  auaritia.  Scitum  ell  illud  Pd-  F 
Sc  Ifa.28.  tij  lamnitis,quiaiebat  fcvclle  tunenatu  elfe.quando  Romani 
Judex  non  munera  acciperecjpiflent,  nonenim  pall'us  diet  cos  diutius 
debet  red-  imperare.  Intelligebat  vir  fapics,vix  pofi'e  rempub.llare,  cunt 
fere  dona,  iudices,  & gubernatores  accipiunc  munera . In  Deuter.ait  ita 
& mune-  Dcus;  Non  accipiesperfona, nec  munera.quia  munera  cxcar- 
reu . cant  oculos  fapientum,&mutac  verba  iultorum.  Et  Salomon 
JDeut.  1 6.  jnquitjMuneradclinu  impiusaccipir,vtperucrtatfemitasiu- 
JProu.  17.  dieij.  Et  Ifa.  Vx  qui  iullihcatis  impium  pro  muneribus.Om- 
Ifaix  y.  nis  enim  priful,  & quicunque  ell  in  dignitate  conllitutus,  in 
medio  fuoru  efle  debet,  omnibus  confulens,  ^qualitatem  ler- 
uans,populu  ad  fummam  pacemipcrducens:  Fieri  ncquaquam 
\ potell,vt  pax  exillat,  vbi  inxqualitas  regnat . Chrillus  Dcus 

Ioann. 20.  noller  fuis  apparens  lletit  in  medio  eocu,  & dixit  3 pax  vobis. 
■Juftitia  in  Qui  in  medio  ell  omnibus  prouidens,iullitiam,qux  in  £qua- 
■aqualitate  litateconlillit,  amplcftcns,  hie  fubditos  quidem  fuos  in  pace 
tonfiftit.  conleruabit.  Hoc  non  lolum  Chriftiani,fed  etiani  gentiu  phi— 
trincipem  lofophi  intellexerunt.  Ex  quo  elFeftum  ell,  vt  Mcrcurium,per 
Cr  iudicem  quern  principem  fignificabant,  caduceum  manu  tenentem  de- 
yuc  depin-  pingerent . Ell  quidem  caduceus  virgaquxdam  fe  innice  fer- 
ge rent  an-  pentibus  olculantibus  circundata,&  liipraalisornata.Pervir- 
tiqui . gam  intclligitur  refta  iullitia , per  lerpentem  lignificatur  pru- 

ludex  re-  dentia,  per  ofeulu  lerpentiu  pax,  ideoprincepsiullitiam  colit, 
Hus  is  Deo  & exercet,&  prudentia  munitur,vt  rel'pub.in  pacc,&  fecurita^ 
premiabi-  te  vita  degat.  Qui  autem  ita  rempub.rexerit,alas  habebit  ad 
tur . volandum  in  cglum,vbi  £tcrnam  glorix  corona  confequetur. 

Ambitio  bumana  quanta fityO"  quibus  comparetur. 

Hutnilita - T T Olcns  huiufmodi  nuncios ab  erroreomni  reuocare  loan 
tens  quan-  V nes,&  docerc  quantopere  a Chrillo  ipfe  fuperaretur,quc 
ts  faceret  tn  nolebant  verum  Mcflia  admittere, dixit  fe  no  efledignuniy 
Btpsifteu . procumbendofolucrccorrigiacalceameticius.  Vndc  coliigas 

v;  ’ quanto 


/ 


C<mcioQuartd.  5$ 

X quanto  odio  profequCretur  ambitionc,pra?fumptioncm,&  i a*. 
tfantia,  quxtantopere iu  mundo  regnat,  quarq;  pulchrc per 
Aatua  Nabuchodonofor  fignificatur.  Hie  ell  leculi  llatus,hfc  Dan.l. 

mundi  conditio, nulla  ell  in  eo  firmitas, nulla  perpetuitas,  Honoret^ 
nulla  conftantia.  Intuere  animo  hanc  ftatua  ampla,&  cximia,  mutant  $ 
ex  auro,argeiuo,5re,&ferroconflatam,qua  mundi  rcgna.no-  dibiltaha 
minis  celebritas,diuitia*,&  dignitates  fignificatae  funt-Videbis  biant jun- 
ta fi<3ilem  in  pedibus,  fragilem,&  caduca,  qua:  ruit,  nuxit,&  damenta, 
cuanuit,  & fuit  in  minutiflfimas  fauillas  redafta,  qua:  rapta;  a Ret  mutt* 
vento  amplius  non  appartierunt . Huiufmodi  funt  ea,  ad  qua!  dans,  tan- 
B infipientesmortalesdcfiderioflagratesrapiuntur.  Ciunfeti-  qua  font- 
bi  ante  oculosobtulcrint  mundi  opes,&  honores,  & magnum  niumrepU 
quidpia,  atquegloriofum  tibi  vifum  fueritharfi  rerum  decus,  tide  funt* 
caucne  decipians.  Qn?  in  fummo  a pretiofa  incipiut  materia  Confidera^ 
detriments  curfum  conficiunt,&  tande  in  viliffimam  materia  finemreru 
finiuntur.  Si  huiufmodi  res  tibi  anteoculos  principium  propo  mundantt- 
fuerint.  rcfpicead  carQ  fincm,videbiscasinIutofiniri,&ter-  ru,(3'Par* 
minari.incertasq;  cHe,inltabiles,&  in  cafu  fitas:  carum  funda-  ui  tut  pen* 
mentum  lutu  ell  caducum,&  finis  interitus-,quanqua tin  Isti-  «iro* 
tia  auri  exordirivideantur,  in  m^roremtn  terra:  definunt,&  Simile.  - 
C in  nihilumrediguntur.  Fluausmarisfeinakumextollentes,  PotenttaM 
fonitum  horribile  edentcs.longc  lateq;  fpumantes.cum  attin  humanam 
gunt  terra  littoris,(latim  exteniiatur,&confumuntur:codem  tnors  tpj 
modo  fublimes  mundi  llatus>  ac  fplendidi  tituli , qui  in  mare  ueflrutt • 
huius  mundi  multos  rauco  vanitatis  fonitu  terrebant,cum  at-  SutulitU* 
tingunt  terra  fepulchri,confellim  definunt  efl'c,&  fine  faciunt.  do. 

Infelix  fruftus  bonoru  huiufmodi, & potentatus.  Die  mihi,fi 
maxima  famem  haberes,fuffkeret  tibi  tantum  cibum  videre,  mudantap 
non  comedendo ilium  ? Sed  magisappetitum  excitaret : vide  petttu  non 
qui  honores  ambis,&  feculi  dignitates,  quod  non  de  ills  plus  Jdtuint . 

T)  habes  qua  videre  illas.  Nonenimfatiant.nonquietantappe-  Horatius. 
titum,fed  magis  accendunt voluntatem.Quid prodeft  poUel-  Dtuitu 
fori  diuitiarum,&  honorum,nifi  quod  cernit  diuitias,&  hono-  citant^  ap 

resoculisfuis?  Non  plus  aliiseis  vtitur, &quemadmodum  petttu  tu- 

Tantalus  in  mediis  aquis  (itit.  Tantalus  a labiis  fiticns,fugien 
tiacaptat  fiumina.  Quid  rides  ? Mutato  de  te  nomine  fabula  Projpent* 
narratur.Tu  Tantalus  es,qui  in  medio  diuitiarum,&  honorG,  ttt  hufm*‘ 

fiti peris.  Si  hocdiligentcrcofideraremus.nontacaromun-  nxt  fir* 

danos  honores compararemus . Honores, diuitias.voluptates,  cognojeer 
& qurcunque  mudus  dare  nobis  potell,prius  emimus,  quam  mus,  n 
videamus.  Na  fi  prius  videremus,no  ita  pateremur  pro acqui-  cmto  t 
fitione  cantor G laboru.  Veru  nos,  vtefei  in  omnia  mudi  oblc.  rmut. 

ttamenta 


Prou.j  x. 
Simile. 


Similitu- 
do . 

D.Grego. 
Ji.3  2.  Mo- 
ral. cap.  8. 

Humiles 
Dfus  ex - 
tollit . 

Plal.  145. 
Simile. 


Superior 

humiliat 

Deus. 

Gene/i37. 

Ambitio 
detefiabile 
vitium . 


Xud.  Gra. 


*Dom,  Jill . in  Aduentu  'Domini. 

ftamenta  ruimus,  no  attendcntes  quid  faciamus,  nofmetipfos  £ 
ved6tcs,Iibcrtateq;  noitra  ppea  erogates.  Difce  ergo  ex  hoc 
loco,ij  funt  mGdi  prius  diligeter  afpicerc,q  emerc.Sicde  qua- 
ds anima  fapicte  legitur  in  Prou.Cofidcrauit  agrtl,&  emit  cG. 

v Mihi  vidcntur  accenfx  ftupx  fimilcs  efle  arrogantes : nam 
& ilia  port  i»cendium,tumidu  quid  efle,&  in  ncfcioquid  pr£- 
cipui  immutata  vidctur : modicG  vero  pafla  contaftum,totum 
ami  fit,  omni  puluere  vilior  apparcns.  Tales  funt  illoru  animi: 
altitudo  fi  quidem  valida  non  ell, led  qucmadmodum  aquati- 
cs ampulle  facile  rumpuntur,ita  & illi  facile  pcreunt.  Ambi- 
tiofi  ima  petunt.vt  ait  Grego.  dum  fuperbicndo  altiora  appc-  F 
tunt,&  quomagis  extollendofccrigunr,co  magis  rucdoinfe- 
rius  tendunt.  Terrena  quippe  gloria  qusrunt,&  infima  funt, 
qua;  profpiciunt,dG  fuperbiendoalta  lequuntur.  Vndemiro, 

& diuerfo  modo  res  agitur,  vt  humiles  caelum  petant,  dum  fe 
infcrius  deiiciant , fuperbi  infima  appetant , dum  del’piciendo 
cstcros  quafi  in  altioribus  extollutur . Ilti  fe  dum  delpiciunt, 
cceleftibus  iunguntur , illi  fe  elcuantes  deprimunt . Vnde  de 
talibus  apte  dicitur : Humiliat  autem  peccatorcs, vfque  ad  ter 
ram.  Jfti  fimilcs  funt  concharum  marinarum,qus  in  ipfo  plc- 
nilunio  fefc  pandunt  plenifiimz:  at  vero  decrefcente  Luna  q 
etiam  ipfie  decrefcunt . Sic  etiam  elati,&  ambitiofi,  fi  adula- 
tionibus  quibufdam  laudatur,infolcfcunt : fi  autem  nemo  eos 
laudat,flatim  ipfi  mortui  quidem  fibi  efle  videntur.  Cxtcrum 

2uamalte  hare  honoris,  & principatus  cupiditas  vifceribusno 
ris  infixa  fit,  vt  alia  prstereamus  exempla,  declarat  fratrum 
Iofeph  inuidia,qui  fratris  fomnium  dc  principatu  fuoadeo  in- 
digne  tulerunt , vt  de  indigniflima  eius  nece  peflima  confilia 
imerint.  Vfque  adeo  enim  ambitionis  virus  multorum  pcfto- 
ra  inficere  folet,vt  ne  fomniado quidem  fibi  praeferri  aliquem 
(quoanimopatiantur.  jj 

Dominica  Quarta  in  Aduen  tu . 

CONCIO  PRIM  A. 

SSpSSH]  N N o quintodecimo  Imptrij  Tiberij  Ctfarts,  pro - 
Dj-r rurante Pontio  Pilato  ludaam.  Luc. 3. Vide  etiam 
Matth.3.Marc.  i.Ioan.3.  Familiaris rerum gefla- 
rum  fcriptonbus  confuetudo  ell,  cum  r£  aliquam 
infignem  narrare  volunt , tempus  quo  ea  res  contigit  diligen- 
ter  adnotare , & regis  nomcn , fub  cuius  imperio  ca  res  gefta 

fit, 


' ConcioPrima.  54 

'A  fit,  & annum  & menTem.interdum  etiam  diem,&  horam  Com 
memorare.  Sic  in  huiusEuangelicxleftionis  exordio  diligen 
tiflimcfan&us  Lucas  tempus  deTcripfit,quo  prxcur/orcjpit 
Chriftum  annunciarc.  Poflumus  etiam  diccrc,  vtait  Grego- 
rius. Quia  ilium  prxdicarevcniebat,quitumcx  Iudxa,tum 
ex  gentibus  multos  elcfturus  erat , per  Regem  Gentilium, 
&principcs  Iudxorum  prxdicationis  tempora  defignantnr. 
Imperij  Tyberij  Ct farts , Videquam  citiflime  huiufmodi  Im- 
pcrium  euanuerit.  Gloriaturcompluresde  maiorum  Riorum 
fplendore,  quad  fibi  aureum  quoddam  caput  affingcntes,  ia- 
B &ant  diuitias  & formnas  fuas,  aliaq;  caduca,&  fluxa  feculi  bo 
natquxcerte  gloria  Tortunx  vnicoiadu  mirum  eftquam  ci- 
to  aboleatur . Qua  de  caufa , quo  (ecuriores  in  his  videmur, 
cautiusagercdebemus,  ne  his  tentationibus  Tuccumbamus , < 
dquibusgrauiflima  nobis  imminent  pericula,  fed  Temper  fi- 
mus  parati,&  in  timore,  iuxta  illud  Sapientis;  Beatus homo,, 
qui  Temper  eft  pauidus  . Et  Lyfan'ta  Abilina  Tetrarcha.  Quis 
fuerit  Ly  Tanias  ilte  non  Tatis  inter  vetercs  Tcriptores  conftac. 
Nicephor.namque,  Theoph.&  Beda,  hunc  Herodis  efle  film 
arbitrantur,quod  tamen  non  vTqucadeoverifimilecft;quan- 
C doquidem  /Egefippus  vkinus  Apoftoloru  temporibus,  & lo- 
Tephus , quidiligenter  regni  diuifionem , & nomina  filiorum 
Herodis  retulit,nullam  huius  LyTanix  mentionem  Tacit.  Vn- 
de  videtur  Tyberium  Cxfarem  hanc  regni  partem, qu£  matri 
per  morte  Salomx  teftamento  obuenerat,  huic  LyTanix  ma- 
tris  nomine  gubemandam  commififle . 

Procurante  Pontto  Pilate  ludaam.  Dicit  beatus  Gregorius, 
cum  Ioannes  vemfletad  prxdicandum  Chriftum  eflerege, 
& Taccr dotem , idcirco  mentionem  facit  Euangel i fta  q u ifnam 
eflet  tunc  prxpofitus  tarn  ftatui  ecclefiaftico , quam  leculari. 
D Notandum  Tanc  eft,  q>  Ioannes,  qui  Tan&ificatus  antequa  na- 
tus , qui  nunquam  letaliter  deliquit , qui  a tencris  annis  Te  in 
-deTertum  abdidit,multa  Tentiebat,&prxclare  intelligebat  di- 
uinam  iuftitiam,&  cius  extremum  iudicium  quale  futoru  fit : 
quandoquidem  ita  aTperam  ducebat  vitam,&  poenitentia  age- 
bat;  Quid  putaslenTcratdede!itiremundanis,&  rebus  huius 
feculi,  quando  eas  ita  vilipendebat  ? Credibilc  lane  eft, quod 
aurem  vnam  intentam  haberctgemitibus,&  vlulatibus  infer- 
ni  Tcmpitcrnis ; altera  veto  Canticis , & hymnis  coeleflis  bea- 
mudinis,  atque  tanto  Tanftorum  gaudio , & Tplendori,  atque 
ita  ne  hxc  amitteret  bona , & ne  ilia  pateretut , tarn  rigidam 
agebat  poenitentiam,  atque  aTperrimam  % 

tub 


D.Grego. 
in  Euang. 
horn.  20. 


Gloriari 
de  tennis 
nobtlttate 
vanu  eft  • 


Prou.  18. 


Nicepho. 

Thcophy. 

Beda. 

Aigcfipp. 

Iofephus. 


D.Grego* 


Kigidvfit- 
turum  eft 
iudiciiex- 
t remit,  id- 
circo pani 
cent  id  aga 
mtts. 
Quas  cofi 
deratiems 
ime  debt  a 
ynus  ne  pe- 
reatnus . 


■»  *Dom.l  ///.  in  Aduentu  Domini . 

Lud.Gra.  Sub  principibus  facer  dot  urn  Anna  & Caypha.  Sati?  aperti  E 

conlbt  quanto  redius  hoc  tempore  gentilitas  gubernabatur 
quam  Synagoga,  quandogentilis  populus  cum  adeo  copiofus 
.r-  ^ exifterer,ab  vnotantum  capiteregebatur, nempeab  vnolm- 

■ A multis  peratore;populusautem  Hebrxus  anguftus  & parous,  multa 
cap  it  thus  capita  & moderatores  habebat,vt  patet  ex  ipfo  cotextu,  quod 
detrimtn-  certeerat  indicium  pcrditionisilliusatqueruinx,  cum ruinac 
/«  patitur  fubieda  fit  omnis  refpub.  a varijs  C3pitibus  gubernata,fecun- 
R ejpub.  dum  illud,Omne  regnum  in  fe  diuifum  delolabitur.  Refpub. 
Luc.  1 1,  varijs  capitibus  conltas,rede  gubernari  non  poteft,neque  gu- 
7\utor.  bernatores  ipfi  diutius  conferuari  pofiunt.  Vndetriginta  lena  p 
Athenien - tores  qui  tyrannice  occupauere  rempub. Athenicfem,ita  per- 
fes  cur  rui  peram  earn  moderabantur,  vt  breui  fere  tota  fuerit  proilrata, 
na  expofiti  & ipfi  gubernatores  intra  breuc  tempus  fuerint  per  Thrafybu 
fine,.  Iumimpugnati  &omninodcuidi  ,atquefuis  honoribus  fpo- 
•Iufti.  Ii.f . liati,  vt  refert  Iuftinus.  Quoniam  Hebrari  ambitiofi  erant  at- 
Autor.  que  dominandi  maxime  cupidi  quidcm,ideo  erant  inter  iplos 

tot  capita  & tot  Pontifices,  non  enim  fatis  aduertebantquanr 
torum  malorum  (eminarium  fitambitio.  Certc  dominium  at 
. . que  imperium  vita?  prxfentis  vt  niultum  ad  mortem  vlquc 

.qjirfiV.  tantuni  oftentattir.  Nam  quemadmodum  in  nemorealiquo  G 
dignofeuntur  quidem  arbores  aut  ex  proceritate , aut  frond  i- 
. bus,  vel  alitcr,caf  terum  fi  prxcifx  comburantu  r & conuertan- 

tur  in  cinerem , non  dignofeitur  quis  cinis  fit  huius  vel  illius . 

Dignita-  Sic  quamuis  in  hac  vita  homines  dignitatibus  dignofeantur, 
tes  hum*-  ac  differant  ali j ab  alijs , morte  tamen  interueniente  prxeifi 
n&quore-  & in  cineres  reuerfi,  non  dignofeuntur , neque  cinis  regis  dif  * 
digantur.  fert  ab  aliorum  cincribus . 

Simile.  Sicut  domus  xdificata  fuper  arenam, licet  a nullo  vento  im 
pellatur,ipfacx  lefe  paulatim  fubruitjita  quamuis  homo  hu- 
manis  plenus  honoribusefe  ita  prudenter  habeat.vt  nulius  for  H 
tunx  impulfus  dcpellat  cum  a lede  fua ; nihilominus  tamen 
quia  homo  ell, hoc  ell  ex  humo,caliirus  tandem  per  fc  eft,at- 
que  in  fepultura  deponendus . 

Fattumeflverbum  Domini  fuper  loannem  Zacharit  filium 
''Quarflio.  indeferto.  Cur  Deus  quo  tempore  ludxorum  res  adeo  deie- 
dx  erant, & refpub.eorum  tarn  varie  dilfipata.ac  in  gentilium 
poteftatem  redada,prxcurforem  fuum  ad  penitentiam  homi 
nibus  prxdicandam  dellinauit  ? Hoc  certe  eo  confilio  factum 
Relpon.  vidctur,vtnon  modo  viri  landi  dodrina,  fed  rcrum  etiam  pu 
blicarum  tuina,  magiftra  eis  veritaus  & penitentix  foret,  ea- 
demqj  fpes  omnes  quibus  nitebatur , failaces  & manes  often- 

dcretf 


1* 


\ 


F> 


' Concio  Prima  ■vts'T*  yy 

A deret,  id^uenon  aliunde  quxfit  is  fed  domefticis  ac  familiari-  V* 
bus  exemplis  & arguments  comprobarec . Non  cnim  temere  > 

didum  eli'Sola  vexatio  dabit  intelledum  auditui:&  quos  do  Ifo,  a?.  > 
Arina  non  eiudit,  ccrte  caiamitas  ipfoac  malorum  experimen 
ta  docent . Hoc  autem  medicamcnto  Iudxi  maxime  indige-  LtuLGra. 
bant,qui  Dei  prxlidio  ncgkdo,inania  mundi  prxfidia  conic-  - 1 

Aabmtur.CurSpiritusfandus,qui  huiusftndiviridudorat  * 

que  magifter  erat,  hoc  cam  rigidum  vitx  genus ei  indixerit , 
hoc  vel  maxime  in  caufa  mihi  fuifl'e  videtur,quod  illu  ad  prat-  ' 

dicandum  hoininibus  pjnitentiam  de(linarat,vteius  verba  te 
B ftantur : ideoquectim  Dei  opera  perfeda  lint , non  minim  11  * 
quern  ad  perfuadendum  pjnitentiam  dclegcrat,talem  cfl'e  vo 
luerit,  qui  nonmodo  verbis,  fedfadis  etiamatque  toto  cor- 
poris habitu  p^nitentiam  prxdicaret.D.Hiero.inepift.ad  Ne 
poria.fic  ait,Dclicatus  magifter  eft, qui  pleno  ventre  difputae 
de  ieiunijs.  Sacerdotis  lingua,  mens,  manusq;  concordent.  AI 
tera  vero  ratio  fuit,vt  hoc  modo  dns  tefti  fuo  autoritatem  8c 
magnam  fanditatis  opinionc  conciliaret,qux  ad  cius  teftimo 
ni j fidem  comprobandam  maxime  faciebant.  Homines  enim  Virtutet  * 
qui  corporis  fenfibusducunrur,  cum  earum  virtutumqux  in-  cu  non  cor' 
C tus  in  animo  latent, fplendorem  minime  videant,  eas  maxime  ports  ocu- 
miranturquxcorporcexercemur,  idcoq;  laboribus&  media  Us  cerna-- 
corpus  attercrc, maximum  quiddam  efle  arbitrantur,cum  ip-  mtts  flecci 
fi, corporis  obfequio  perpetuo  addidi  fint.  His  ergo  de  caufis  f*ctmus . 
afperrimum  vitxinftitutum  Spiritu  faudo  iniligantc  dclegit 
Joannes . Adde  his  etiani  quod  hac  ratione  vir  fandus  magis 
magisqj  carncm  fpiritui  lubijeebat ; quo  enim  magis  carono-  Cametn 
ftra  fuerit  inedia  & laboribus  frada  & debilitata , hoc  minora  abjlinetin' 
aduerfus  fpiritum  bellorumincendiafufcitat.QuareIoannes  macere—'' 
non  tarn  vocis  prxdicatione  quam  carnis  cafligatione  Domi-  mus.  * 
D num  laudabat,&  populum  inftruebat.  Hanc autem  eius  virtu 
tern  non  poftremo  loco  Angelus  pofuit , cum  Zacharix  patri 
dixit,  Erit  magnus  cora domino, & vinum  8r  Siceram  non  bi- 
bet . Neque  vero  Ioannes  hoefolo  abftinentix  prxiidiocon-  Luc.  r. 
tentus  fuir,  led  addiditeciam  abftinentix  folitudinem  ,qux  Solttudoin 
maximead innocentiam tuendam  adiuuat.Vndc  percontanti  notentiam 
cur  Ioannes  qui  tarn  inftgni  fanditate  prxdidus  erat , vitam  conjeruat. 
omnfin  folitudinc  rranfcgit?Rcfpondebimus,vt  tanto  ab  om 
ni  eflet  peccato  purior, quanto  ab  omni  peccandi  occalionc  & 

Jhominum  cofuetudine  erat  fecrctior.  Ad  hoc  autem  folitudo  Ptruerfns 1 
maxime  conducit,quz  peccandi  occaliones  vno  idu  ampurat.  occafionts 
Vnde  rogo  taou  virtus  Ioanni  in  erat , vt  fuis  yerbis  tain  dinner**. 
•-  •>  multos 


Dom.  Ill  1.  in  Aduentu  Domini . 

TruBus  multos  conuerteret?  Isplanenoaliud  Euangcliumquam  nos  5 
nmplijji  — prxdicabat:cur  ergo  tot  homines  ad  Chriftum  inducebac,nos 
mosnpor-  veronullosauttampaucosPfiebatidvtique  cum  moribus& 
tabat  loan  vita  etiam  prxdicarer.  Cur  enim  Elix  verbis  rex  Achab  peffi 
ties  pndi-  mus  obtemperauit?  Certequia  in  fuo  confpcftu  homineni  vi 
cationis . debat  penitentia  pallidum,  rigidum,  cilicio  indutum,  noftu  , 
^.Reg.iS.  diudp,  altiflimxcotemplationi  vacantem.-ficctcredebant  otn 
Prtdica-  nes  Ioanni  peliibus  induto  & afpera  penitentia  confefto,  hue 
tor  qui  fa-  omnes  tremebant,&  corda  eoru  in  admirationerapiebantur . 
tit  quod  p-  F a Bum  efl  verbum  Domini  fuper  loanntm  Zac  hart  a filium 

die  at, -v  be-  in  deferto.  Cum  his  qui  a inundo  fegregati  funt,fua  Deus  ne-  f 
res  refert  gotia  traftar,  Vt  enim  traftaret  cum  Abraham, ait,  Egredere 
fruHus.  dc  terra  tua.Et  qn  Deus  elegit  fan&u  Moyfen  in  ducem  popu 
Solitudo  li  fui,in deferto  ei  apparuit,&  collocutus eft.Quandiu  Adam 
vtilis . fuit  folus,non  ell  prolaplus  in  peccatum.Item  Maria  fola  erac 

Gen.  12.  cumadeamacceliit  Gabriel.  Exhisexemplis&alijs  mnltis, 
Exo.3.  qux  commemorare  pofTcmus,fatis  colligitur  quantu  Deo  pla 
Luc.  1.  ceat  folitudo  ipla.  Arbor  qux  folaeft, plus  crefcit  & impingua 

Similitu-  turquam  li  alijsarboribus  conlociata  fit.  Vndc  et  folet  Deus 
do . feruis  fuis  filios  & bona  auferre,  vt  hoc  pa&o  melius  poflint 

lnuentio-  diuinis  vacare  obfequi  ;s,&  ita  purgat  cos  quafi  vites  amputan  G 
ties  qturit  do  palmitcs  qui  noxij  elfc  poffent.Quodquidem  pr^clarc in- 
Deusvt  tu  tellexerat  fanfta  quxdam  mulier,vt  att  Hiero.  cui  cu m Deus 
ferio  ame - eadem  die  coniugem  & filios  abfluliflet, dixit  dulciter  deu  al- 
mus.  loquens,fcio  Chriftequidquxras,qurris  totu  meu  amorem. 
D.Hier.  Predicans  baptifmum  ppnitentU  in  rtmiffionem  peccatoru . 

Amari  Cur  Ioannes  quiinnocentix  laude  ornabatur,  ad  penitentia! 
vult  Deus  virtutem  prxdicandam  potiflimu  dcle&us  eft  ? Noltro  quide 
ex  toto  cor  iudicio  infignis  aliquis  pcccator, queen  th  poflea  fcclerum  fuo 
dej . tu  vere  p^nitui flet ,magis  opportunus  ad  hoc  munus  exequen  / 

Quxftio.  d.uin  videbatur.  Qui  enim  nauigant  mare,  enarrant  pericula  j£ 
Eccl.43.  eius.Dauidcum  poltadulteriu&Vrixcxdem,veniam&  mi- 
2. Reg.  1 1.  fericordiam  a Dho  precaretur, inter  lamentationes  vere cotri 
12.  ti&demiftianimi,ficad  dnmait:  Doccbo  iniquos  viastuas. 

Pfal.  fo.  Cxterum  longe  aliterdiuinx  fapietix  vifum  ell,nam  cum  in 
Refpon.  Ecclcfia  fua  duos  infignes  miniftros  creare  dccreuiflet : alteru 
Penitentia  qui  ad  pgnitentiam  mortalium  animos  incitaret,  altcrum  qui 
fummope-  pgnitentibus  veniam  darcr,  ilium  quidem  innocentifTimfi  efi- 
re  necejfa-  fe  voluit,nempe  loanncm  baptiftam,hunc  verb  et  infirmum, 
rieu.  nempe  Apoftolum  Petrum,diuinocertcc6filio,nempevttaa 

to  darius  intelligercnt  homines  neccflariam  efi'e  pcnitctiam, 
quanto  is  qui  earn  prxdicabat,punor  & inuocentior  erat:  tan- 

to  au« 


Conch  Prim d • 5* 

A to  autem  facilius  veniam  fperarent  (fi  vere  illos  pf nituiflet)  , »{ 

quanto  infirmiorem  ilium  efleviderent  qui  earn  eflct  imperti 
turns, quiquc  in  leipfo  didiciflet  nulli  cflc  negandam . i 

Predicant baptifmum  penitent  it.  Quad  dicat, laborem  p£-  Quid  fie 
nitctia?  praedicabat,  vt  altius  infigcretur  corum  animis  qui  au  bapttfmu 
diebant,quod  ipleprxdicabat.  Illam  aqua-  cercmoniam  exer  pfrsitentia 
ccbat  in  proteftationcm  pfnitentix  faciendx  in  remiflionem  fufciptre, 
pcccatorum : parsenim  ilia  crat  p^nitentix , nudare  fcipfum 
& baptizarc,  ficut  modo  verecundiam  habcmus,  peccata  no* 
lira  confeflori  cnarrando. 

B Vox  clamant  is  in  defer  to,  paratt  viam  Domini,  reftat  facile 

[emit as  cists.  Id  ell, ego  fum  ille,de  quo  fcriptura  dicit  Ifa.40.  (JIo.  Lyr. 
quod  debet  damare  in  defcrto  Iud^ae,  vt  homines  fe  prspa-  jn  loan, 
rent  ad aduentu  Chrifti  in  mundum:  & bene  defignatur  loan  ift.  40, 
nes  in  proprietatc  vocis,  quia  erat  annunciator  verbi  diuini,id 
eft  Chrifti  qui  eft  verbum  patris  fecundum  diuinitatem.  Vox  Abulc.  in 
enim eft  verbi mcntalis exprelGua.Ioannes  loquebatur dead-  Matt.?, 
uentu  Dei  ad  nos,  quia  annunciabat  Mefliam  efle  venturum  , 
ad  quern  recipiendum  debebant  Iudari  parare  viam  fua,  quia 
oportebat  eos  dimittere  antiquam  & carnalcm  conucrfatio-  lmmundi 
C nem,quiaimmundus  Chriftum  fulcipere  no  potcft,&obhoc  nSrtcipiut 
propofuitqubdpenitentiamagerent&cluerentcrimina.Re  Deum  in 
das  autem  facerc  lemitas,iden>  eft.nam  eft  iteratio  fententif , animeu. 

3uod  lolet  fieri  apud  Prophetas,  idem  enim  eft , parare  viam 
omini,  quod  reoas  facere  iemitas  eius . 

Vox  clamantis  in  defer  to.  Omnipotent  pater  ait  Aug.  inno  D.  Augu. 
tefeere  nobis  voleus  fapientiam  & verbum  illud  quod  in  prin  de  land, 
cipio  erat  apud  Dcum,beatO  Ioannem  quali  vocem  per  quam  Scrm.20. 
ad  nos  verbum  fuum  deferret, aflumplit.Vocis  autem  claman 
tisin  (blitudine,ncceftitaseft,vtanimus  qui  & deo  caret, & de 
D fertus  eft  a veritate , redeat  in  viam . Qua;  enim  folitudo,  ait 

Orig.  alia  grauior  & accrbior  eft  anima,qu*  i deo  delerta  eft  Orig.  fu- 
vcritate?Quia  deprauate  ambulant, egensdodrina  ad  dirigen  per  cap.  r. 
dam  dni  viam : quam  viam  dirigit  quidem  is  qui  nequaquam  Ioa.to.6. 
via;  lerpentis  deprauationem  imitatur.  Ioanncs  eft  forma  p£- 
nitentibus,quibus  defertus  locus  eft  congruus,  vbi  non  mole-  Hug.Car. 
flat  hominum  intuitus, vbi  eft  pg nitens  no  mollibus  veftibus,  in  Mat.  3 . 
vbi  cibus eft  parcus.In  dclerto  inqu.im  ell  Ioannes,  vbi  appa-  Sc  fup  Lu 
retDns.Qlej  2.Ducameamin  loIittidincm,&  loquarad  cor  cam  3. 
eius.EtPfal.66.  In  terra  delerta, inuia,&  inaquofa, lie  in  fan-  OCcx  2. 
do  apparui  tibi.  Moyii  exilicnti  in  deferto  apparuit  Dhs ; in  P Oil. 66, 
defcrto  clamat, non  in  palatio,hic  enim  non  damat  Chriilus,  Exo.3. 

imo 


*Dom. 1111.  in  Aduentu  Domini. 

Hiere.36.  imolegitur  Hierem.36.Quod  cum  volumen  Hieremixalla*. 

turn  cl  fee  Regi  in  palatio,fcidit  illud, nc  proiccit  in  ignem.  Vi- 
Guti.Tre.  detisdelertum,ait  alius  Doftor,3uditis  clamatcmjCauetc  ne 
jin  Euarig.  imitemini  afpides  furdas,  obturando  aures , neaudiatis  voces. 
Jib.i.c.2.  Mifceo  quidem  amara  iucundis : ilia , quia  dico  progenies  vi- 
Pfal xn.f  7.  perarum : hf c autcm,quod  appropinquauit  regnum  celorum: 
Paratecrgo  viam  Domini , qui  propediem  venturus  eft. 

Par  ate  viam  Demini,  redns  facite  femitas  eiut.  Via  Domi- 
D.Grego.  ni  ad  cor  dirigitur , ait  Gregor,  cum  ad  prxeeptum  illius  vita 
in  Etiang.  prxparatur.  Vndc  feriptumeft : Siquisdiligit  me,fermonem 
hom  .7.  & meum  feruabit.  Quilquis  ergo  in  iiiperbiam  mentem  elcuar, 
Jib.ip.Mo  cordis  ortium  contra  verit3tem  cl3udir,  Par  ate,  id  eft  in  cor* 
ral.  cap. 3.  de  veftro  venientifapietix  aditum  rel'erate.ficut alias  diciiur; 
Pfalm.67.  Iter  facite  ei,qui  afeendit  fuper  occafiim.  Dominos, ait  Anib. 
D.  Ambr.  non  terrenam  lemita  tenet, led  fecrcta  mentis  incedit.  Si  quid 
dcS.To.Ha  igitur  in  hac  via  fucrit  moribus  afperum,  crudelitatc  durum, 
pti.fer.6 y.  conucrfationc  pollutum,iubemur  id  mundarc,&  componcrc, 
VtrtHti  de  vt  fuperueniens  Dominus  no  oftendat  in  no^is,ied  magis  rc- 
diti  red--  periat  viam  caflitate  puram,procIiuc  fide,&  eleemofynis  emi- 
piunt  Deu  nentcm.Sed  videamtis,ipfe  Ioanncs,quiparare  viam  Domino 
in  anima . iubet,  quam  ip(c  viam  parauerit  Saluatori . Per  omnia  plane, 
adueniente  Chrifto , tramitem  vix  fitx  compofuir,&  direxit, 

. . Nam  fait  ieiunus,humilis,parcus,&  virgo , quascius  virtu tes 

Matth.3.  Euangelifta  defcribcns,ait  3 Ipfeautem  loannes  veftitum  ha- 
Dio.  Car.  bebat  de  pilis  camelorum , & Zona  pellicea  crat  circa  lumbos 
in  Mau.3 . cius , cfca  autem  locuftx  erant , & mcl  Sylucftre . 

Domino  via  prxparare  eft  p^nitentiam  agere:&  quemad- 
modum,cum  terrenus  rex  vrbem  aliquaingrefl'urus  eft, baker 
pra? airfares, qui  viarO  fardes  amoucant,vias  complanct,&  ho 
Simile,  fpitium  ornent : Sic  Chriftus  Rex  c^leftis  ad  hominuni  corda 
venturus, prxmifit  [oannc.qui  fibi  via  prxpararetad  inducen- 
doshqminesad  virtutes.  Alia  eft  enim  via  Dni,& alia  via  no- 
. ftra  : via  noftra,vitia,&  peccatafunt,viaautc  Dni  virtus.  Vn- 

Ifaix  ff.  deapwd  Ifa.Dns  dicitj  No  funt  vjx  mex  vij  vcftrx,nequeco 
gitationcs  mex  cogitationes  vcftrx.  Hgc  via  prxparatur,fi  do 
Ifaiar  3 8,  lorem  peccatoru  noftrorfi  habeamus,iuxta  illud  Ifa.Rccogita- 
bo  tibi  onines  annos  meos  in  aniaritudine  animx  mex.  Ec  via 
Dni  prxparatur  poenitentia  , & dolendode  peccatis  noftris  , 
Ezec.36,  iuxta  illud  Ezech.  Etdifpliccbunt  vobisiniquitates  vcftrx, & 
fcclera  vcllra . Exhortatio hxc;  Parate  via  Dni, eft  valdecon 
Pfalm.2,  formis  illi,qua  regius  vates  attulit  Pfal.z.diccns;  Apprchedi* 
te  dft'ciplmani,ne  quando  iralcatur  pcrcatis  de  via  iu* 


H 


. v Concio  Pr  im  a . 5 7 

A fta, &illiquamadfert  Apoft;dicem,Remiflasmanus &diflo  Heb.  2. 
luta  genua  erigite,  & grdfiis  redos  facitc  pcdibus  veftris. 

Parateviam  Domini. Si  Cola  feneftra  aliqtia  aperta,per  qua  Similitu- 
rutilans  fol  ingrediatur,remotis  tenebris  omnibus,  ita  gaude-  do . 
mus  prat  tanta  folis  daritate,quid  fieri  putas  cfi  ChriftUs  ani-  Simile, 
mum  ingreditur  ? Si  cum  habeas  hofpicium  ahquod,  ad  quod  EfeHus 

aduentare debet  infignis  aliquis  vir , diligentiflime  illud  prat-  qua  opera 
paras, adornando  et  menfam,&  ledum, poflis  eius  beneuo-  tur  Dens , 
lentiam  conciliando,et  ampliorem  recipere  mercedem:  quan  mamma. 
to  plus  incumberedebes  in  dtfpofitione  animat  tux,  vbi  Dcu  Similitu- 
B recipias,a  quo  longe  copiofiorem  es  mercedem  relaturus  ? Si  do . 
auicula  delicate  in  auiario  nutrita  nunqua  ccflat  donee  in  fpa  Anima  nS 
tiofum  aerem  poflit  tandem  conuolare : quomodo  poterunt  quiefeit  ni 
mundana*  delicia?  nos  rctardare,quominus  ad  Deum  conuo-  fi in  Deo. 
lemus,inquo  eft  noftra  beatitudo,quics,&  deledatio  ? Chryf-ho. 

Omnis  val/it  implebitur. Qiiafi  dicat, humilibtis  multa  con  j . de  in— 
firret  Deusbeneficia.Deusquidem  vtait  Chryfi  propter  liia  comp. Dei 
benignitate  non (oliim  bonos  recipit,qui  fe  humihant.verum  natura.to- 
etiam  peccatores,qui  fe  humiliter  accufant.Tantas  habet  hn-  mo  f . 
militas  vires, vt  peccatores  in  C£lum  ducat. Quod  fi  tantfi  va-  Hun.  Hit  as 
C let  in  peccatorehic candor, quantum  putas  humilitas  poflit  in  quantum 
iufto?  Cum  ergo  tarn  ingens  bonu  humilitas  fit,confitere  hu-  pojftt . 
milker  cum  publicann  fcelera  tua,  & exibis  aborationciuftifi  Dan.  3. 
catus,&  vallis  tua  diuitijsimplcbitur.Rccordare  tres  illos  pue  Strut  Dei 
ros  quam  humiliter  loquerentur,  & poll  bona  etiam  opera  (e  quantapol 
cum  humilitate  ante  Deum  profterncrent  dicentes,  non  pof-  leant  hums 
fumusaperireos,confufio&  opprobriu  fadi  litmus  feruis  mis  litate . 

<&  colentibus  te.  Confidera  quatum  poruerit  humilis  horum 
puerorum  deprecatio,qua»  tanquam  proceriftima  arbor  altas 
egerat  humilitatis  radices.  Quod  bene  intelligens  Dauid,tan  Pfal.  1 3.9, 
D quam  a profund  iftima  valle  dicebatjDc  profundis  clamaui  ad 

te  Domine . Quemadmodum  aftra  in  odaua  defixa  fpharra , Simile, 
quamuisgrandia  fine, minima  tn  nobis  apparent,  quod  tanto- 
perebirtc  diftcntac  feparentur:  itaet  humilitatis  opera  ciim  Exemplu. 
grandia  fint  in  cploapud  Deu,  hie  in  mttndohominibusmun 
■danis  & his  qui  de  c£leftibus  guftum  omne  nmiferont,exigua 
videntur,vilia  atqueabieda,  ficut  de  fuunflirate  ilia  ducis  cu- 
iufda m Gallicani,  de  quodicit  Marulus,  q>  poll  eximias  par*  Marulus 
tas  vidorias,hoftesq;innumerabiles deuidos,paupcnbus  dtli  h.i.cxcn* 
genter  miniftrabat,atque  pedes  corum  abluebat,  turn  etia  in  plo. 
inonafterio  fimil/a  humilitatis  ofticia  monachis  ipfis  prjelta- 
bat  j de  humilitate  inquam  ilia  mundant  homines  perperam 
Cone.  Quadr.  Tom.  L H iudi- 


*1)0711. 1 II  I.  in  Aduentu  Domini  - 

Exempli.  iudicabant,&.quide  rebus  carlcftibus  minus  fcntieb£r. Philip  E 
jElianus.  pus  Macedo  refcrente  Aeliano,  port  viftoria  partam  de  Athe 
nienfibus,  cum  viderct  fe  nonnihil  infolefccre  & fuperbire,vni 
ex  puerisprxcepit  vt  matutinis  horis  illfi  afsiduehac  orations 
excitarct,  Memento  rex  tc  hominem  cfleptque  ita  clationem 
Greeo.  in  foam  refr$nabat.  Tanto  necefi'e  eft,  ait  Greg,  vt  vnufquilque 
Euan,  ho-  noftrfi  inhumilitate  lcdcprimat,quantofifit  ele&us  ignorat. 
jnil.zS.  omms  mom  & collis  humilixlntur. Hoc  eft  quod  darius  di- 
Luc.  1 8.  xit  GhrittusjQui  le  exaltat  humilubi  tur.  Percdtatur  D.  Baft. 

D Baft!.  Quid  fit  eiufcemodi  exal  tatio  atque  tumor:&  re(pondet,q>  is 
lib . reg.  fe  exaltat,  qui  pro  fuis  operibus  m.igna  quatda  de  fe  fentit  at-  I 
breui.  in-  que  pratfumit,quique  nimiu  fibi  arrogat,vt  Phariffus.Verus 
tcr.5<t.  quidem  Dei  icruus  non  debet  fe  exalcare,&  mfolenter  effer- 
Lau.  Iuft.  rc.lcdpotius  humilitate  maxima  animuexornare,  vt  tandem 
lib.dchu.  mereatura  dco  exaltari&  commendari.  Noncnim  qui  feip- 
ca.14.  fum  commendat,  illc  probjituscft,  fed  quern  Dcus  conimen- 
a.Cor.t  o.  dat.Dcbet  ergo  rcie&a  propria  fui  confidentia,Gue  de  fuis  vir 
PIal-38.  ribus.in  dco  ipem  iiiam  omne  rcponece&  collocate,  poner* 
etiam  cuftodia  ori  fuo.vt  no  delinquatin  lingua  liia,&  inania 
dcfeia&ct,qux  profofto  inloquentisore  vileftuut,.comma- 
Prou.  17.  culant  confcientia,&  opera  lauaedigna  deturpant.Vndc,  Sap.  6 
Laudct  te  alienus,&  non  os  mi.  Vide  quo  tandem,  pci  ucncrit 
14.  fuperbia  pnmi  angeli,iuxtaullud  Ila  quo  cecidifttLufiferjqui 
mane onebaris.Cxterum  quanuus  vidcas  tumidos  aliquos  Sc 
iniolentes  homines  hie  fiorere  »-  neque  humiliates  reddi,  non 
proptereaidaduerfatur  Chrifti verbis;  non  cmmdicit  de  pr£ 
lenti.q,  (e  exaltat  huniiliatur,fed  de  futuro  humiliabttur:quin 
Superbos  imo  peior  eft  hare  fuperbia  occulta, & qua?  hie  no  htimihatUK, 
humtlix - na  ignotus  languor  etiam  infanabilis  elfc  conuincitur.  Et  triit 
bit  Dtut.  prai*a  in  direUa.ldcii  malotu  corda  per  iniuftitia  dilirada.ad 

regulam  iuftitix  diugcmur. Et afper*  invias p/anas. Id  eft  ina  H 
mites  & iracundx  mentes,  per  infuftonc  gratia?  ad  maniuetu- 
dincm  redibunt,  vt  ibi  praedicator  planaui  viamioucniat,.vbi 
prius  pro  afperitate  greiTum  poner e non  poterat.Er  corda  con 
tra  Chriftuin  mdurata  molhficabuntur,  ficut  patet  de  Paulo, 
A&or.p.  qui  Chrilium  perfequens,a  Chriftoilluftratys,ftatim  ad  man 
Glo.  ord.  fuetudineni  obedientiae  fuit  conuerliis,  dicens,  Doniine  quid 
in  Luc.  3.  roe  V1S  facere?  Et  xidtbit  ommtexra  falutare  Dei.  In  hac  vita 
Glof>  Ly.  omms  homo  Chnltum  videre  non  potuit,ied  in  die  iudici j in 
in  Luc.  fede  maicftatis,&  elefh  & reprobi  pariter  videbunt.Accipiiur 
Gl.  int.  in  hie  omms  caro,i.omnis  homo,quia  aliqui  de  omnibus  hummi 
Luc.  ; . bus  vidcrunt  tu  inter  homines  conuer(antc;diuidebatur  cniip 
5 ...  1 ' .J  O. tUX 


Copcio  Secunda . J 8 

A tunc  communitas  hominti  induas  partes, f.  in  Iudxos  & gen- 
tiles^ multi  de  iftis  & de  illis  viderunt  cum  in  mundocoucr- 
fante.Glo.Inter  dicir,Homo  Iudeus  & gentilis,vir  & mulicr, 
iuuenis  & fenex,oes  vidcburfalutare  Dei.Et  D.Greg.ait,vbi 
ergo  in  hac  (ententia  Propheta  Prophetix  oculu,nifi  ad  extre 
mi  iudicij  diem  tetendit  ? Vbi  efi  apertis  cflis,miniftrantibus 
angelis,confedentibus  A poll.  in  fede  maiclbtis  fux  Chriflus 
apparucrit,oes  hue  ele£ti,&  reprobi  pariter  vidcbutjvt  & iufti 
de  munere  retributionis  fine  fine  gaudcat,&  iniufti  de  vltione 
fupplicij  inperpetufi  gemanr.£r  videbit  omnit  caro  Hxcaucc 
JB  ad  erubefeentia  defidix  mihi  diCta  efle  videt.ur,maiore  enim 
diligentiam  habent  fures  expectances, qua  vos  lalutis  animxj 
vigilant.n.tunc  nealiquidfibi  furripiatur,  vos  verb  quamuis 
certo  feiatis  venturum  Dnm,non  pcrfeueratistn.nequeita  vi 
gilacis,  vt  poflitis  non  imprxparati  ex  hac  vitadilccderc,qua- 
propter  cum  pernicie  dormiemium  dies  ille  venturus  eli. Ma- 
gnus eft  fur  .daemon, ait  Hila.qui  Temper  procurat,vt  nobis  ali 
quid  furripiat,  & nos  improuilos  fpolict,quocirca  vigilare  fo- 
licitedebemus,  & nobis  a tarn  rapaci  furediligentilume  prx- 
caucre.  Vnde  gloriofus  Baptifta,vt  nos  a tam  profundo  exci- 
£ tet  fomno,poftquam  dixit,  & videbit  omnis  caro  falutare  Dei, 
ideft  quod  videbit  omnis  homo  Icfum  Chrift  um,qu*i  eft  faJu- 
tarc  Dei.vt  appellatur  in  multis  leripturx  locis,  nc  cxcufaret, 
dicentes  non  intellexiftecius  fermone , apertius  cum  illis  agit 
dicendo:  Genimina  viperarum  , quisoftendit  vobis  fugcrc  a 
ventura  ira  ? Facif c ergo  fruCtus  dignos  po-niccntix . 

Dominica  Quarta  in  Aduentu . 

CONCIO  SEC  VN  DA. 
Pr&dicatQresy& prdati1&  cateri  Moderators  }debitd 
<ctatemtexperientiami&  feientiam  habeant. 

Nko  Quint  odectmo  Imperij  Tiberij  Cafarit.pro - 
curanie  Pontto  Pilato  ludtam.  Luc.  3.  Vide  cuam 
Mat.j.Mar.i.Io.j.loannes  01  virtute&  cruditio 
ne  cxcultus,  anno  xtatis  trigefimo , exi  jt  verbum 
Dei  pdicare.  Hac  xtate  loleph  ftetit  cora  Pharaone,  & regni 
gubcrnacula  tcnuit,fimilitcr  Dauid  regnarc  c£pic,&  Exechiel 
accepit  munue  prxdicadi:&  Chnftus  Dhs  nolierannos  natus 
tf  iginta  prxdicare  cjpir.  At  nunc  funt  nonulli,qui  ante  dcbita 
state, & priufquain  diuina  feriptura  lcrutcntur,voIuntconcio 
pari: ex  quo  fit  vt  nulla  populo  adferant  vtiluate . Multa  eget 

H % pruden- 


D.  Greg, 
horn.  10. 
in  Euang. 


Chryloft. 
in  Matth. 
horn.  79. 


D.  Hilar. 

cano.tf.  in 
Matth. 

Demon  a- 
ftutijftmus 
fur,  cauea 
mus  nobit 
ab  to. 

Luc.  3. 


Gcn.41. 


Attat  mM 
turarequt 
ritur  in  p- 
dicatort. 


1 


fDom.  1111.  in  Aduentu  Domini . 

prndentia  concionator , multa^ue  cxperientia,  vt  rite  munus  B 
fuum  ex  pleat.  Omnibus  enim  qua:  fiunt  & dicuntur,adhiben 
da  eft  modeftia  Sr  temperantia,  vr  perturbationum  fedatio  cer 
Sciential  natur,  & decorum  conferuetur.  Eft  enim  in  omni  re  confide- 
expericti a randum  quid  aptum  fit,8r  confentaneum  tempori  & perfonf , 
pollen  de-  rfi  quid  in  dietis,a&ione^;  dedeceatrvt  periti  oratores  in  cau- 
bet  condo - fis  agendis  non  vtuntur  lemper  eodem  ftatu,  fed  ilium  accom 
nator.  modant  ad  locum, tempus, Sr  pcrlbnas,prout  controuei fiae  & 
litis  poftplant  qualitates;  fic  prudences  concionatores  & prx- 
fules  non  Temper  afperitate,ncc  Temper  lenitate  vtuntur.Hf  c 
omnia  raro  inueniuntur  in  iuuenili  state, & minus  experien-  F 
Simile.  tia,&  interdum  Icientia.Vt  enim  poma  immature, qu*  vento 
Prudens  tf  decutiuntur,ncc  Tuauitate  habent,nec  ftomacho  proTunt;  Ted 
fe  debet  co-  qus  Tunt  mature, & manu  collc&a,hrc  grata,  & Tuauia  Turn : 
donator  . fic  qui  ante  tempus  hre  exercere  volunt,  gufturtl  offender  au 
Predicate  dientiu,&  niimmos  reTerunt  Truftus;  non  aOt  ita  Te  gcrut  qui- 
res  nimisiu  dem,qui  cumcsteris  rcquifitis,tempusetopportunum  expe 
ueniliata-  £hnt.  SiTacerdotibus  Diana:, qua  gentes  abfquc  fide  inter  fal 
te  prediti,  Torum  ntiminu  vanitates  numerarunt,  tria  tempore  erant  con 
exiguot  re  ftituta,vt  cx  antiquorum  monimentis  conftare videmus;  pri- 
ferunt  fru  mum  in  quo  Tapietiam  diTcerent&  virtutes,  alteru  in  quo  eas  Q 
Bus . exercercnt,tertium  in  qud  alios  inftruerentjquid  facicndu  ccn 

Sacerdotet  Tcs  Euangelicis  concionatoribus,  & animarfi  gubernatoribus, 
Diana.  qui  debent  efleadmirabili  Tapientia  prrditi.infigni  vitx  puri- 
tate  ornati,&  in  magna autoritatc  conftituti?His  omnibus  or- 
namentis  pollebat  Ioannes,ciim  prrdicationem  exorfiis  eft. 

Dicit  Tacrum  Euagelium,qu6d  faflum  eft  verbum  Domini 
fuper  loannem . Vnde  colligas  non  propria  autoritate  Te  in- 
Ezech.z.  gerit , Ted  mittitur  a Deo , ficut  contigit  Ezechieli  cui  dixit 
Deus;  Mitto  ego  te  ad  filios  llracl . Audiant  hoc  Euangclici 
Korn.  10.  concionatores, quo  prrdicabunt  inquit  Apoftolus,nifi  mittan  K 
tur?  Ex  quocolliges  ad  mlnifterium  verbi  ncminem  nifi  mifi. 

Turn  accedere  delacre.Ciim  enim  aftus  concionandi  autorita- 
tem  inuneris  Tupponat.oportet  verbi  Dei  concionatorem  vel 
a deo  mitti  ,vel  ab  eius  autoritatem  gerente.  Qui  hoc  non  cu- 
Hier.14.  rant, a Deo  per  Hiere.his  verbis  reprehenduntur,  non  mittc- 
& z}.  bam  eos,&  ipfi  currebantjnonloquebarad  eos,&  ipfi  prophe 
tabant.  Nec  debet  concionari  Tciens  Te  efte  mortiferis  labibus 
coinquinatum,Ted  prius  animum  expiare,  & fic  ad  concionem 
PTal.  f o.  accedere.Kex  Dauid  priuTquam  diceret.Doceboiniquos  via* 
tuas,has  voces  emifit;  cor  mundum  crea  in  me  Deus, St  Tpiri- 
tu  rc»2u  mnoua  in  vilccnbus  mets:  ne  proijcias  me  a facie  tua. 

Si  li'i- 


Concio  Secunda.  59 

h & fpiritum  fandum  tuu  nc  aufcras  a me.  Rcddc  mihi  lxtitiam 
falutaris  tui,8t  fpiritu  principal!  confirma  me.Vbi  afpicis  eum 
ter  Dei  fpiritum  poftulafle,priu(quam  aliis  viam  jtcrnx  falu- 
tis  confequenda*  demonftrarct.  A bfquc  gratia,  & Dei  miflio-  Cocionator 
ne,cdcionandi  munus  rccufabat.  Eft  quidem  concionatori  ne-  & Dei  fn~ 
ceifaria  puritas  metis,  & ilia  Spiritus  landi  vis, per  quam  ani-  uorem  im- 
mus  fplendoregratiar  illumioatus,  & charitatis  ardorcincen-  ploret,(y  li 
fus,&fortitudine,acconftantiamunitus,popuIum  imbuatdo-  centiam  k 
Arina  fan  da,eredo  animo  vitia  reprehendar,  ad  virtutem  ad-  fuperiorej 
hortetur , & auditores  mirtat  ad  ipfum  (apientix  vberrimum  cbtincat. 

B fontem,  cuius  hauftu,  & potu,  conceptam  vifccribus  fitim  fe- 
dcnt.flanimaniq;  humanarum  rerum  reftinguant:  (icut  facie- 
bat  Baptifta,  qui  in  deferto  facris  orationibus,&  meditationi-  Predica— 
bus  infiftes,  prius  didicit,quz  poftea  alios  docuit.  Hoc  voluit  tor  (it  vir - 
Deus  fignificare,  cum  przeepit  Ezechieli,  vt  volumcn  come-  tutis  liu- 
deret,  feriptum  intus,  & foris ; in  quo  contincbatur,quod  fibi  diefus , (f 
in  populo  prxdicandum  erat,dixitq;  ci  Deus;  Aperi  os  tuum,  orationi  tec 
& comede  quzcuque  ego  do  tibi.  Volebat  Deus,  vt  Ezcchicl,  dtuotioni 
qua:  didurus  erat, prius  comederet. Debet  enim  concionator  deditus  . 
ea,quz  dicit,no  foliim  primoribus  labiis  attingcre,fed  come-  Ezech.z.  > 

C dcre,&  intus  guftare,&  diligenter  perpenderc,&  memoria  re- 
petere  quidem  fua.  Siilleanimi  morbo,&  lenfus  ft u pore  fua- 
uitatem  cuangelicx  dodrinx  no  (entiat,nec  eorum,qux  pr£-  Prfdictuor 
dicat, guftum  habet.qui  fieri  poteft,  vt  aliis  re dc,&  ardenter,  faciMt , qt 
vt  oportet  ad  comedendum  perfuadeat  ? docet . 

‘ Tcenitentia  ad  falutem  neceffaria ^ . 

ET  venit  in  omnem  regiorum  lordanis  pr  idioms  baptifmum 

paenitentuin  remiffionem  peccatorsem.  Propterca  iam  tan-  v , 

dem  oculos  tuos  aperi  peccator,reuertereq;  ad  dnm,qm  fi  diu 
X)  tius  tardaueris  conuerti  ad  Deu , verendu  tibi  eft,  ne  tanto  te 
grauius  puniat, quanto  tenunc  patictius  tolerat;qm,vt  inquit 
grauis  quida  Dodor,grauitateliipplicij,longanimitatis expe-  Lau.  lull. 
Aatione  compenfat  Deus.  Quamobrem  6 tu,qui  hadenus  in  fcr.exhor. 
tuis  extitifti  fceleribus  obftinat tis,ne  ditferas  efiuerti  ad  dnm,  ad  conuer. 
a quo  auerftis  es. An  obfecro  diuitias  longanimitatis  boniratis  Roman,  i. 
eius  contemnis  ? Hoc  enim  fiagis,fecundumduritiam  tua,& 
impgnitens  cor  tuum, thefaurizas  tibi  ira  in  die  irar,&  reucla-  Diturus  im 
riomsjufti  iudicij  Dci.Thefaurizas,inqua,tu  tibi  ira, quia  de-  Jpirationes 
fpicis  diuitias  bonitatis  Dei,quz  te  ad  penitentia  inuitat,  qua  non  {pern* 
iraminime  valebisctFugere,uneglexeris  pjnitere.N5»fi  luxca  mus. 
y\poft.Petri  fcntcntia,Deus  angelis peccantibu*  no  pepercit,  i.Pct-i- 

H 3 tibi 


•Dom.  I III.  in  Aduentu  tlomini . 

tibi  ne  parfet  vcrmiculo,  & in  proximo  moritnro ? Quarcft  t 
oro  dementia  tua , vt  indignationem  Dei  non  verearis  incur* 
rerc,  gchenn®  metum  non  habeas,  mortem  fecundam  non 
Titrieam*  expauclcas,tetcrrimum<j;  infuper  carccrem  fempiternum  in- 
Deum,  & habitare  non  trepides  ? Vbi  vermis  eorum  non  morietur,  nc- 
eius  puni-  que  eorum  ignis  excinguetur,  fed  ftridor  erit  dentiunt,horri- 
tiones.  da  darmonum  vifio,  palpabiles  tenebra?,  fartor  iulphuris,irre- 
Ifais  vlr.  uocabilisqj  fententia . Experire  qua?fo,  vtrum  materialis  hu- 
jnfemum,  in*  flamm*,vel  ad  momentum  poflis  fuftinerc  inccndium  j fi 
e-tus  tor  mutilationcnt  membrortim , fi  carceris  fqualorem , fi  caetera, 
met*  quit  qua?  damnatis  irrogaturfupplicia : ilia  cum  ccrtoexpcrimen-  F 
porerit  to - 10  cogrioueris  elfe  mtolerabilia , dira,  atque  human®  naturae 
lerare  t inimica : refipifce,plora,  de  tuis  emenda  te  crintinibus,&  fru- 
Vita  emen  duofam  ageprrnitcntiam,  ne  te  inuoluant  peccatorum  tcnc- 
demus,  iy  bra*,  nete  repentinus  inuadat  interitus , nete omnium  iudex 
ppnitentii  virga  oris  fui  pcrcutiat : tunc  enim  clamabis,  & non  exaudic- 
agamus . ris>  inuocabis,  & non  erit  qui  te  liberet . 

Chryfoft.  Quid  culpa  tua  futura gloria  fraudaris,  ait  Chryfoft.  cum 
in  IoS.ho-  ad  earn  confcqucndam  totis  viribus  coccndendum  fit  ? nam  fi 
mil.3  8.  praefentis  vitae  gloria  tantoperc  optanda  eft, quid  de  futura  di 
Simile.  cendum,  vbi  nullus  dolor,  nulla  triftitia,  nullus  luftus, nullus  d 
mortis  metus, nullus  bonorum  finis?  beati,&  tcr,&  farpius  in- 
quam  beati,qui  fupernaillafcdcfruuntur,  quemadmodu  mi- 
lcri,&  lirpius  miferi,qui  ea  fe  priuant.  Si  pro  huius  feculi  di- 
gnitate  omnia  noftra  nonnunquam  exponimus,pro  dignitate, 

O bttixeno  quae  in  hactantum  vita  duratura,imo quae  incerdu  paulopoft 
biseUbord  Ctiam  viuentes  deferit , fi  multi  pro  ea  vitain  quoque  poncre 
di  tfl , vt  non  dubitarunt , quid  nobis  milerius  eft,  qui  pro  ilia , qua?  in 
beatitudi-  jtcrnutn  permanliiraelt  gloria,  qua?  nunquam  auferripoteft, 
nem  confe-  ne  parua  quide,ea  qua?  paulopoft,  vel  in  hac  vita  velimus  no- 
quamur.  limus  rclifturi  fumus,dare  patimur?Et  alibi  dicit  ide  Doftor:  H 
Cluyfoft.  Peccatum  fames  eft,  pgna  ferrum  eft  medicinale , ficut  igitur 
homil.  6 1.  faniem  habens , & fi  non  fccatur,  malb  habetj  & cum  non  le- 
ft 4 6.  ad  catur,tunc  eft  in  maioribus  ntalisjita  peccans  etiam  fi  non  pu- 
populum  . niatur,  eft  omnium  mifernmus,  & turn  maxime  mifer,ctim 
Similitu-  non  punitur,&  grauc  nihil patitur : ft  ficut  fplene,&  intercu- 
do . te  laborantesjciim  longa  fruuntur  menfa,&  frigida  potionc, 8t 

Patnireti * delicatis  ferculis,  & faporibus,  tunc  praecipuc  lunt  omnifi  mi- 
t(iph*rm * ferrimi,delitiis  morbum  augentes : fi  vero  fame,&  fiti  fecun- 
tum  cctra  dum  medicorum leges  cruciantur,  aliquant  falutis  fpem  ha- 
peccati  ve-  bent , fie  in  iniquitate  viuentes,  fi  puniantur , fi  pcenitcntiain 
aenum  . agant,bonam  fpemhabent:  fi  verb  cum  iniquitate  delitiis 

fiuant, 


toncio  StcUnddt 


6 o 


A Baam,  St  h ydrope  laborantibus  funt  deteriores . Quare nul- 
lus  corum, <jui  hicpcccat,  finondiflbluerit,illuc  migran$,eo- 
runvpcenas  cftugerc  poierit . Scd  ficut  ex  tcrrenis  carreribus 
cum  catcnis  ad  tribunal  adducuntur:  fic  omncs  pcccatrices 
ammsc  comm  , qui  hie  pamtcntiam  non  egerint,  ciim  hinc 
migrauerint,  variis  peccatoi  um  eattnis  circundatx,ad  tremen 
dimi  aguntur  tribunal  Chrifti . 

Si  volumus  Dei  mifcricordia  potiri,oportcrvt  laborem  ali- 
que  ipfi  adhibeamus,  videlicet  cotritione,&  compundionem 
eordis,&  confctfione  (celcrum  noftrorfi,  adhibcamusq;  ex  no 
£ ftra parte, vtpofliimus,p5nitentia,&Iaborem,atqueaifliAio- 
oem  propter  Deum  libenti  animo  ,&  ex  prompta  voluntate. 
Quod  fignificafle  vifus  eft  Propheia,ciim  dicerctj  Mifericor- 
<fia,&  veritas  obuiauerut  fibi,iuftitia,&pax  olculatx  funt.Na 
turn  Dh&  Holophernis  caput  m manus  Hebraeoi  u traditurus 
tflet,&  vidoria  eis  conceliurus,voluir  prinifi,  vt  fame  pateren 
tur,fitimq;  & laborcs  nuiltos.  Qnauis  enim  Dcus  milericors 
fit  3 vult  tn,vt  ei  obuia  exeamus  cu  dolore,  & ppnitentia  pec- 
catorum  noftroru,  & ficab  co  mifencordiam  poftulemus : ita 
enim  fecit  Abigail,  vt  placarct  iratu  Dauidc,  tametfi  fcirct  eu 
C effe  benignu,clementem,&  pcrhumanO.Erat  lex  in  lib.Num. 
quae  prxeipiebat,  vt  qui  tetigerit  cadauer  hominis,  feptc  die- 
bus  erit  immudus.  Sunt  aliqui  peccatores,qui  poftqua  lachry 
mulas  aliquas  effuderint,&  veniaaliqn  a Deo  poftulauerint, 
& bis  aut  ter  fufpiria  emiferint,liatim  fibi  videturab  omni  cri 
mine expiati, cum  videatiftos  pp  mortui contadu  corporate, 
aut  al terms reiimmundx,  vfque  ad  /optima  diem  expedare 
purgatione . Non  ita  fc  gerebat  rex  Propheta , cum  diceret; 
Per  fingulas  nodes  ledu  meu,  & lachrymis  meis  ftratu  meu 
rigabo.  Loques  Deus  in  Deut.cu  populo  fuo  pcruerfo,&  pec- 
D catorerexhortando  ipfum  ad  ppnitcntia,ait;  Et  bencdicens  ti- 
bi,maioris  numens  te  eile  faciet, quam  fucrint  patres  tuijaut, 
vt  Pagninus  legit, multiplicabit  icmagisqua  patres  tuos.  Su- 
per quern  loou  elicit  grauis  quida  interpresj  Mira  valde  eft  di- 
gnatio  Dm  in  p^nitentes, vt  illis  maiora  bona  conferat,quam 
fi  in  innocentia  permancrenc.non  q,  maius  donum  fit  Dei  p£- 
nitemia.quam  innocctia,  fed  quia  Deus  pcenitetibus  maiora 
promittit,vt  refipifeant.  Vnde  Ifa.ait;  Expedar  Dm, vt  mife- 
reatur  veftri,&  exaltabitur  parcens  vobis.Oftcdit  Dns  fc  ali- 
quid  lucri,  gloria  videlicet  confeqtti  ex  eo,quod  peccatoribus 
parcit.vt  cos  ad  p^nitetia  alliciat.Vnde  videmus  Pctrfi  curnu 
iatius  ornatu, poftqua  de  trina  ncgationcpcnituit,quani  ante, 

H 4 lice 


Simile. 


Lalorts  f 
Chrijlof- 
ptjfi  pluri- 
mum  con - 
ducunt. 
Pfalm.84. 

Iudith  3. 
& 4. 


1. Reg.  if. 
Num.ip. 


Poeniteti * 
perfeuertt 
femper , 

Plaint,  tf. 


Detu.30. 


deader. 


Ifaix  30. 
Ppniunti - 
but  Veut 
Unrfict* 
mult  a (OH 
fort . 


<Dom.  I III.  in  Aduentu  Domini . 

hoc  ell  vbcriorem  confecutum  gratiam,  vc  Doftot'es  omnes,  E 
qui  dc  hac  re  fcnbfit,affirmanc : fie  cnim  fe  folct  Deus  gcrere 
Num.14.  erga  poenitentes.  Item  fuper  ilia  verba  cap.  14.  Num.  Die  pro 
deader.  anno  portatis  penam  imquicatum  veilraru ; dicic  idem  autor, 
a>  aliqui  negligences  agere  p£nitentiam,e\pofiulanc  cu  con- 
felforibus,  q>graues  ipfis  pceoitentias  imponant,nonconfide- 
rantes  interim, q>  hie  Deus  pro  vno  die  deli&i  commifli,annfi 
imponit  penitenti^neque  hoc  pro  homicidio,neque  pro  adul 
terio,nequc  pro  furto,(ed  pro  murmuratione.  In  quo  docen- 
Confejfor $ tur  confeflores , quod  non  leucs  nimis  dent  pcenitentias , fed 
rut  tone  de  cum  deliftis  proportionatas . Et  licet  apud  Ezecb.  dies  poe-  F 
licii  det  pi  nitentip  anni  vmus  peccato  imponatur,meminifle  ta  men  opus 
nttentii  . ell  illam  poenitentiam  iufto  imponi,&  vnam  diem  um  llridae 
Ezech.4.  obfidionis  pro  anno,&  duobus  poile  computari. 

Obsiinatio , & duritia  arum  condemnatur . 

HViufmodi  quide  Baptiftf  monitioncs,&  voces,  progrcA 
fusmultos  reportabant,  cum  ipfosad  penitentiam  inci- 
•vis  vtrbi  tabat : fi  quidem  finita  prxdicatione  tarn  multi  ad  eum  con- 
Dei . . currebant ; publicani  etia,&  milites  ad  eum  veniebant,  vt  ba-  G 

ptizarentur,&  confilium  abeo  poilularent  de  vita?  inftitutio- 
ne,&  a ventura  ira  liberarentur,quam  ipfis  prxdicauerat : nos 
vero  vfqueadeo  obllinate  viuimus,  vt  quamuis  fxpe  a concio- 
natoribus  de  morte,  iudicio,&  inferno,  multa  audiamus,  non 
tamen  mouemur  prx  tanta  proteruia>duritia,&  obilinatione, 
fed  terga  Deo  damus . Hxc  autc  fuit  maxima  ilia  abominatio 
Zzech.8.  quam  ollendit  Deus  Ezechieli, videlicet  quando  ofledit  vigin 
ti  quatuor  viros  dorfa  habetes  contra  templum  Dni,  & facies 
ad  oriente,&  adorabant  ad  ortum  folisj  ideo  hxc  abominatio 
erat  aliis  peililctior,quia  erat  in  locotempli  interiore,&  quia  H 
Dcut.  xx.  quiea  perpetrabant,Deu  p^nituscontemnebant.  In  Deuter. 

prohibuerat  Deus,  ne  Hebrxi  in  Dei  cultu  gentes  imitaren- 
j tur,qux  Deos  fuos  colentes,fe  conuertebant  ad  orientem : at 
hi  Iudxi  terga  vertebant ad  altare,&  ad  folis  ortum  rcfpicien- 
Ilaiz  I.  tes,idola  colcbant.ld  plorabat  Ifa.no  intelligens  iolum  de  Iu- 
dxis,  fed  de  nollra  etiam  perucria  obftinatione,  ciim  dicerctj 
Dereliquerunt  dftm,blafphemauerfitfanftum  Ifrael,  abalic- 
nati  funtretrorfum.Quatuor  idololatrij  genera  numerat  hoc 
loco  diuinus  vatcs,qux  nollrx  imptrnuenti,&  obllinatx  vitas 
Figura  ob-  quadrant : Primu  fuit  itatua  Baal  in  introitu  pnnii  acrij  teni- 
Jlinatori.  pli:  fecundumcultus  pi&uraruminparietcin  amo  fecundo : 

tertiuni 


Concio Stcunda . v;  / gi 

A tertium  fefliis  mtilierum  colctium  Adonidem  in  atrio  tertio  j 
quartum  vulcuum  conuerfioadorientemaduerfus  Deialtarc  - 
in  iplo  templo  in  loco  facratiore,  & interiore . Prima  abomi- 
natio  eft  in  dcfiderio  Hagitij  adhuc  re  ipla  non  commifti,  ideo 
erac  idolum  inintroiru,  qm  turpis  cogitacio  iuitium  eft  fcele-  Gradutf - 
ris : fecunda  eft  perpetratio  delicti : tertia  eft  peccadi  confue-  b9  mali  ad 
tudo : quarta  eft  defenfio  f celcrum  cum  Dei  coccmptu,&  ob-  infernudt - 
ihnatione.  Hxc  vltima  eft  abominatio  maxima, & vlcimus  fe-  fccndunt . 
re  gradus  excidij.Tria genera  flagitioru  codonabii  cibi  Deus, 
ft  ad  ilium  poenitensconfugeris  : ad  quart u quoniam  ad  Deu 
£ non  confugies:  nequaquam, quoniam  elt  impceniteinia, deli- 
cti complacentia , & obftiuacio:  quandiu  cnim  cibi  in  fcclerc 
placiieris,Detimq;  neglcxeris,qui  fieri  potcft,vt  rcmiflionem 
conlequaris  ? Super  tribus  fccleribus  Damafci,  &fuper  qua- 
tuor  non  conucrtameum,dicit  Deus  per  Amos.  Acfidicat,  Amos  I. 
tria prima Icelera  tibi  remitta, quartu autem minime . Quafi 
dicerec,  ft  feme!,  aut  bis  in  fiagitia  incidifl'et,  peperciftcm  illi, 
at  quia  peccandi  nullu  facit  finem , luet  mihi  poenas  omnium  Per  fetter* f 
delidorum.  Si  fueris  ad  dominum  conuerfus,&  confugeris  ad  timm,  Jittt 
facramcntalem  confeflionem,fandumq;  hoc  facramcntu  pee-  obfimatio- 
C nitentiae  fueris  amplexatus,  confequeris  abfque  dubio  remif.  rum  in  pee 
fionem.  Sin  autem  peccandi  ftnem  nullum  feceris,  nunquam  c*to  quo- 
gratiam  confequeris , & dccedens  in  ftnali  impoeni tentia,  ens  modo  pu— 
in  eternos  cruciatus  prxeipitatus.  mat  Vtus. 

Lachrymis  plane  dignum  eft  bone  Deus , quod  hominis,  Obflinati 
propter  quern  paftus  es,  obftinatio  co  deuenent,  vt  no  folum  quo  tandi 
prxeepta  tua  feruare detredet,  fed  nec  ctiam  legem  tuam  au-  ’veniatit . 
dire  vebt,imoiIJud  Danieiis  dicat, Et  pr^cepta  tua  nonaudi-  Dan.3. 
uimus.  Audiuit  te  petra, quado  populo  iiticnci  vim  aquarum  Exo.  14. 
produxit,  auduiit  cc  lordanis  rapidiftimus  fiuuius,  quando  ad:  PfaLdf. 

D tranlicum  Hcbrxorum  teiubente  conuerfus eft  retrorfum : Exo.1,7. 
audiuit  te  161, quando  in  mediocoeliimmotusftetitraudierut;  Nuro.20. 
te  venti, quando  imperafti  vcntis,&  mari,&  fada  eft  tranquil-  Pl'al  77* 
litas  magna:  audicruntte  mortui,  quando dixifti;  Lazareve-  Iofue  3. 
ni  foras,  co  iamfepulto:  & filio  viduz  ciuitatis  Naim;  Ado-  & 10. 
lefccs  tibidicoiurgc:  & fibre  principis  Synagog.r,Puella  fur-.  Mfltt.8. 
ge.  Mortui  te  audiunc,  & viui  te  audircrecufant^audiunt  tei  Mar.4. 
res  omm  i'enfu  dcftitutx,  & nos  quostu  compotes  racionis  ad  loan.i  1. 
imagincm,&  fimilitudinem  tuam  fecifti,  te  audire  renuimus?  Lucx  7. 
Ofurditatem  noftram  miferrimam  ! O contumaciam  deplo-  Matt.d. 
randam!  Quid  Deo  refpondebimus  in  die  ludicij  ? Audimus  Marc.y. 
mundu,cam  nos  vocatad  blandas,  fed  peftilentes  volupcates,  Lucx  X. 

Vt  DOS 


' 


7 ",  ‘Dom.  Ill  1.  in  Aduentu  Domini. 

vt  nos  capiat,  & occidat,  tibi  nutem,  qui  nos  aliquando  terres  E 
Mali  obe-  timore  fupplicij  lempiterm,  vt  vitia  fugiamus,&  virtuti  opc- 
diunt  mun  ram  demns,nolumus  aurcs  pra?bere  ? Vt  blanda  aucupis  vox, 
do , &non  aues  vocantis,&  modulantis,illis  eft  perniciola,non  autem  fo- 
Dto.  nitus  villicid^  terrentis  : Sicmundi  blanditia*,  &illccebr.r , 
Simile . quibus  nos  vult  delinire,  & irretirc,exitiofa?  funt , non  autem 
Dei  verba, & monira, quibus  nobis  iniicit  terrorem  ad  animos 
• • i a vitiis  abducendos , & ad  virtutem  cxcitandos.  Ac  fxpe  uos 

Matt.  1 1.  benigne  vocat,  dicens  ; Vcnite  ad  me  omnes  qui  laboratis,& 
onerati  eftis,&  egorcficiam  vos : fed  nos  obfurdefcimus,&  il- 
ium fuginuis , przbemus  aurcs  mundi  dolis ; diuina  autem , F 
& (alutaria  prarccpta  audirc  recufamus. 

O bedia—  Die  mihi  miferabilis  homo,  fi  in  re, qua*  tihi  vtilis  eft,  qua 

mut  Deo.  tibi  Deus  prarcipit,ita  ci  refiftis, videlicet  cum  tibi  dicit,vtpg 
nitentiaagas,quomodo  ei  obedires  in  rebus  tuo  iudicio  ama- 
rioribus,&  minus  vtilioribus,  fi  tibi  eas  impcrarct?  Mandauic 
Gen.  1 6.  Deus  Abrahx , vt  filium  circuncideret  Ilmaelem , & oinne* 
domefticos  malculos , & quamuis  res  vidcretur  pcriculofa,  & 
doloris  plena , id  tamen  eodem  die  prsftitit,  quo  fibi  price- 
ptum  fuit.non  autem  in  fequetem  diilulit  diem.  Itcrum  pre- 
cepit  ei,  dicens ; Tolle  filium  tuum  vnigenitum,  quern  diligis  q 
Gene.  n.  Ifaac,  & vade  in  terrain  vifionis , atque  ibi  ofteres  eum  in  ho- 
locauftum  : & vide  quam  fedulo  id  executioni  madarc  voluit. 
Magna  quidem  fuit  ianfti  Abrahx  fides,  qui  nequaquam  di- 
Excmplfi  xit ; hxccine  funt  promilla  tua  Deus  ? Quorfum  quatfo  eum 
obedien-  mihi  in  fene&ute  dabas,  fi  paulopoft  efidem  auferre  debebas? 
tix . Nonne  pra»ftitiflet  eum  mihi  a tc  non  dari  ? item  nonne  a te 
homicidium  prohibitum  eft , cum  loquendo  ad  Noe  dixilli ; 
Carnem  cum  fanguine  non  comedes  ? cur  igitur  prxeipis , vt 
innocentem  immolem  adolofcetulum,  & eius  carnifcx  vidcar 
• ; cxiftere?  Credibile  plane  eft,  harc&fimilia  fibi  in  metemve-  h 
nirc,nihilominus  tamen  ftatim  mandatumdomini  executioni 
madare  decreuit,  abfque  lufpiriis,  replicationibus.Iachrymis, 
quxrimoniis,&commemorationchuiusreialicui  ex  domefti- 
cis.  Cum  Deus  tribus  ordinafiet,  & numerariiuftiflet  per fa- 
Numc.x.  milia$,&  domos,vt  in  Num.habcturj  prxcepit,vt  Leuitx  pri 
uilegio  gauderent,  nec  numerarentur , vt  cattcrx  tribus,  & ait 
textus;  Fcceruntfilij  Ifraelfecudum  omnia, qua*  prarccperac 
Deo  obedia  Deus  Moyfi : Ecce  quomodo  ftatim  obedicrunt,  nequecon- 
m9  abfijue  quefta  fitit  tribus  Ifachar,  etfi  copiofior  elfetquam  tribus  Iu- 
vllacotra - da, quod  ei  fubiiccrentur,nullus  murmurat,  nemo  caufatur  fe 
diclioue . aliis  fubefte, quibus  przefie  debucrat,fed  omnes  Imperio  do- 

mini 

"V-  ; . ••  ; , ,• 


Concio'Secunda\ 


6 » 


k 


A mini  obtemperant : quis  darct  nos  talem  habere  mentem  , v{ 
qui  fq  lie  loco  fibi  a Deo  deftinato  ellct  contentus,neque  ft  co 
guaret  pcrfe&iora  alteri  cocefla  dignum  ? Sed  hoc  munus  al- 
tifTimi  eft  . Confidera , & vide  quam  maiora  hare  fint,  quam 
qua?  tibi  dicit , videlicet  vt  vitam  in  melius  emcndes,&  nihi- 
lominusnunquamvisaudire. 

Sicut  in  horto , vel  vibea  noxix  funt  vrt'icx,  & fpinxjatta- 
mcn  eradicate,  & pofitx  pro  fepe  ipfius  vine* , & cullodia, 
conduccre  videntur ; ita  tu  debes  peccatatua  abanimacon- 
uellerc,  & peenitetiam  dc  illis  agere,  habere  tamen  ea  in  me- 
3 moria, ad  hoc,vt  pofthacte  a vitiis cuflodias,atque defcndas» 
Michas  damans  fequebatur  quofda  milucs,qui  fiirati  ei  fuc- 
rant  idola:  dicetibus  autem  illis,  cur  damaret,  refpondebac, 
Deos  meos  quos  mihi  feci  tulillis,&qu£ritis  quid  tibi  efts’  Si 
igitur  miferillc  pro  Deo  fuo  vano,  quern  ipfemet  fibi  fcccrat, 
tantum  plorabat, quanto  magis  debet  quis  depeccatis  dolere, 
& plorare,  cum  vidcat,  quod  perdiderit  Dcum  ftiiim  verum  ? 
Si  filia  Iephte  duobus  menfibus  plorabat  virginitatem  I'uam 
cum  (odalibus  fuis,  quia  mors  appropinquabat  $ quanto  ma- 
gis nos,  qui  nclcimus , an  hodie  reddituri  fimus  rationem  vi- 
C tar  noftrar , plorare  debemus  ? Et  certe  ficut  pluuium  tempus 
mimicum  eft  his , quioppugoant  arcem  aliquam , ita  lachry- 
mal ipfx  maxime  rcpellunt  a nobis  inimicos  noftros,&  holies 
qui  nos  iugiter  impugnant,  atqueinuadunt.  Si  Dauidtanto- 
pere  flebat  propter  pticri  morbum,&  Samuel  tam  vehemen- 
tcr  dolebar  propter Saulem,  an  no  multo  magis  nos  Acre  de-- 
bemus  , atquedolere  obinfirmitatem,  interitum^ue animat 
noftrar,  propter  peccata  contraftum?  Variis  modis  te  vo- 
cat  Deus , ve!  per  internam  infpirationcm  , vel  perexteroam 
pr*dicarioncm,&  cxhortationcm.vel  per  beneficia,autetiam 
D per  flagella , vt  diligenter  cogitcs  quomodo  fuo  tempore  ra- 
ttonem  reddere  pollis  villicationis  tux  . Tu  autem  tanquam 
alpis  obturans  antes  tuas  (urdus  es,ne  audias  vocem  incantan 
tis  fapienter , quaproptcr  theftiurizas  tibi  iram  in  die  irx  , & 
quia  hie  mifcricordiam  vocantem  non  audis,audie$  poltea  iu- 
dicem  dicentem ; Ite  maledifti  in  ignem  fternum . Conuin* 
cet  Deus  malos  deobftinatione.atque  pertinacia  in  vitiis, pro- 
ponensante  oculos  penitentiam  illam  Niniuitarum  in  prxdi- 
catione  lonx : arguet  etiam  de  negligentia , veri  Salomo- 
nis  Chriftifapientiam  negligant , eiusq;  mandata,  & confilia 
contemnatjpropofita  ante  oculos  regina  Sabba,qux  a dittun- 
ftiffinusiegjonibus  acceffit  auditura  fapientiam  Sabmoms . 


OMiftU 
doni  Dii, 


Simile. 


Pptitentia 
qua  fit  far- 
lutaris. 
Iudic.iB. 

Perdertj 
Dei  fum- 
ma  msfe— 
Mil*. 

Iud.itf. 

Simile. 


L 


a.Reg.li. 

j.Rcg.itf. 


Varijs  m 
dis  nos  Ve? 
alLat , (jr 
vocat  . 


4>falm.57. 
Roman.  2. 
Matt.25. 
Matt.  1 2. 
Lucx  it. 


Dom.  1 III,  in  Aduentu  Domini. 

Albertus  Albertus  Magnus  ait  in  Germania  fonte  efre,  in  quem  qua*-  E 
Magnus,  cunque  conijcias,  obdurelcunt  veluti  lapidcsj  ita  quarcunque 
Simile.  fana  confilia  dederis  obftinatis  viris , ea  conuertunt  in  lapidcs 
quofdam  & obftinationem  maiorem  . 

, . | s . * • \ * * m i 1 .'  • j . . i • J-  IlQ 

Donjjnica  Quarta  in  Adnentu. 

;*■  CONCIO  TERTIA. 

* ’ J • Poemtemiam  non  differ amus.  „ 

a«'.-  * . • r 

Nno  Quint  odecimo  Imperij  Tyberijs  C a farts  . 
Luc. 3.  Videetiam  Matth.3.  & Mar.i.&  loan. 3. 
Faftum  eft  verbam  do  mini  fuper  loannem  Zacha 
ru  filium  in  deferto . Satis  quidem  tenera  state 
czpit  Ioannes  afperam  illam  vitam  ducere,  & nobis  excmplu 
prsberenon  differends  nec  procraftinanda*  poenitentis.Vn- 
D.Hiero.  de  D.Hiero.explanans  verba  ilia  Hiere.  In  tempore  affliftio- 
Hier.z.  nis  fux  dicent,  Surge  & libera  nosjfic  ait.  Impudens  poftula- 
tio,  tempore  neceffitatis  & anguftiat  ab  eo  qusrerc  auxilium, 

D.  Aug.  quem  in  profperitate  contempferis.  Hinc  etiam  D.  Auguft.  Gj 
ait,Rogare  morientes  non  delifti  pgnitentia.fed  mortis  vrgen 
tis  admonitio  compellitmec  dignum  eft  in  morte  acciperefo 
latia,quifcnoncogitauitmoriturum.  Non  facile  inueniuntur 
in  aduerfitate  prsfidia,qua?  non  fuerunt  in  pacequsfita.  Pri- 
Venia  in  mum  prudentis  hominis  officium  eftl,  in  finem  ubi  propofitu 
morte  tan  oculos  conijccrc,  &eaquz  ad  finem  confcquendumcommo- 
tum  diftima  & vtiliftima,  atque  aptilfima  funt.eligere.  Quemad- 
ta  difficile  modum  enim  nauigaturi  primum  quidem  quem  debeant  por 
impetra — turn  petere  vident,deinde  eo  nauigationis  curfum  diriguntrita 
tur . vir  prudens  in  quem  finem  fuerit  a Deo  conditus,  prudenter  H 

Simile,  attend  it, deinde  cetera  omnia  prouidet.  Conftat  autc  in  hunc 

finem  hominem  a Deo  conditum  efte,vt  fuse  ilium  fglicitatis 
Dirigam9  & beatitudinis  conlortein  efficeret , quo  fine  nihil  excogitari 
opera  no-  poteftmagnificentius , nihilquefublimius . Huiusautem rci 
/Ira  ad  fi-  vcl  ignoratio,  vel  obliuio,  malorum  omnium  qus  in  mundo 
ne  propter  geruntur  caufa  cft,ciim  homines  finis  lui  obliti,  perdeuiosfal 
quem  codi  tuscrrabOdi  miferriine  vagentur.Siccnim  multi  viuunt,quafi 
ti  fumus . ad  fola  huius  mundi  bona  fruendanati  eflent. 

Simile.  Porro  prudentes  duces  & imperatorcs  aduerfus  hoftiunt 
exercitusdimicaturi,inpace  eafibiprsfidia  atque  arma  com- 
parant,quibus  in  ipfo  certamine  vfuri  funtj  c u erg  ointcr  om- 
nia 


*v. 


JtJtffcJdb’d 


u3- 

'.hi 

arc 

pli 

lo- 

T 

la-  ! 
m» 
ill  G 
•a 
fo 


Concio  T ertia . 6 3 

A nia  quf  futuro tempore  fperamus, nihil  mortecertius,nihil<fc 
lit  pcriculofius,prudenter  ad  hac  viri  boni  tota  fc  vita  ad  hue 
finem  prxparant,  nec  vllum  negotium  huicanteferendu  cen- 
fenc.  Vndc  quemadmodum  prudentesnautx  tranquillomari  Nos  ad 
nauis  armamenta  prxparant  ne  cos  exorta  fubito  tcmpelias  morse  pn 
- imparatos  inueniat.ita  vir  probus atque  prudens.tranqmllo  vi  paremus. 
tx  tempore, futurum  mortis  reddendx^;  rationis  periculu  co  Simile, 
gitatione  prxuenit,&  quibus  fc  ad  illud  rationibus  pararc  pof 
fit, tota  mete  prouidet.Sera  enim  ad  pericula  in  ipfis  pcricuJis  Prouiden- 
prxparatio  eli:improbi  ergo  homines  fatui  appellator, q,  hxc  tia  vs*-- 
B omnia  viri  prudentis  officia  prorfus  negIigant,vtpotc  qui  non  mur  sirs * 
confilio  aut  ratione.fed  temeritate,cupiditate,affeftibus,&  cj  ea  qua  no- 
co  multitudinis  iudicio , vitam  & aftiones  fuas  dirigant.  bis  euentst 
Augetautem  liultitix  & focordix  huius  admiradonem,$  r*  funs. 
vbi  deterrenoaliquolucro  aut  hxreditatequx  poll  mortem  Solieisi  fit 
expeftatur,  agimus,  mors Stincertus  viteexituslolicitos nos  mus  circa 
efficir,&  crebro  illius  memoria  refricamus.  Cum  verb  de  prx  tf. alia, non 
parationeilla,  vnde  Talus  & sterna  vita  pendent,  diflerimus,  ausem  fie 
non  magis  illius  recordamtir , quam  fi  immortales  & xterni  circa ftnri- 
efl’emus.  Itaque  fi  quodvel  principis  vel  ccclcfix  beneficium  tualia. 

C cum  vita  finuilfiniatur.diftumirum  qua  cura&folicitudine  Simile, 
mortis  memores  , damus  operam  vt  illud  ad  hxredes  nollros  Solicits  fit 
pod  mortem  transferattir . Tunc  enim  anxij  litmus,  tunc  de  musnebo - 
incertamorushorafolicititrepidamus,neillaintercepti,be-  na  mun- 
ncficiu  cum  vita  fimul  amittamus.qui  tamen,an  cii  ipfa  corpo  di  amis  sa- 
tis vita  xterna  mors  nobis  liibeunda  fit, nihil  oino  enramus.  mus  , non 
Nec  in  his  foliim  rebus,  fed  in  alijs  etiam  omnibus  in  qui-  fic  de  bonis 
bus aliqua vdlitatis ratio,  incerta mortis  conditio cogitatur.  gloria. 
Qua  de  re  fic  D.Chryfolt.difi'erit;Sxpc  vir  cum  vxorem  du-  D.Chtyf. 
cere  vult,  mortis  meminit  in  defponlatione,&  ddcribit  in  do- 
D temondum  conuixerimt,nequc  miptix  habitx,  & mortem  fta 

tim  definitjnondum  nuptam  vidit,&  mortis  ad  uerfus  ilia  cal-  ’1 

culos  proponitiferibit  enim  in  hunc  modum,fi  mbrtuus fuerit 
vir  ante  muliere,fi  mulier  ante  virum, hoc  & hoc  difponatur. 

Sic  formats  funt  patrix  leges , vbique  omnibus  naturX  func  Incredibi- 
monumenta,&  non  ioJum  corum  qui  funt  & viuunt, mortis  fe  l*m  adhibe 
runtur  fententix,fed  & eorum  qui  nondum  nati.  Quid  eniin  mus  dtligp 
vlrra dicitur  ? Si  autem  natus  fuerit  filius , & mortuus fuerit,  sid netev.- 
nondum  natus, etiam  mortis  fententia  lata  eft.  Haftenus  ille:  porahabc - 
ex  cuius  verbis  colligere  licet, quam  fit  lamentanda  pcrditorQ  na  asriissA 
hominum  fatuitas  atque  dementia : qui  cum  tantam  incert*  mus. 
mortis  rationem  habeant,vbi  aliqua  terrenx  rtilttatis  iaftura 

aut 


*Dom.  II II.  in  Aduentu  Domini. 

aut  commoditas  intercedit , nullam  prorfus  eiufdem  memo-  E 
JLeterniu  riam  retinent , cum  res  omnium  maxima  in  difcrimen  voca- 
recorde—  tur . Quis  igitur  hos  vere  fatuos  & amentcs  non  iudicct , qui 

mur,  qui  cum  tancam  prxfcntis  vitae  curam  habcant,tamcn  nequc  tcm 

tanta  re-  poris  futuri  neque  reddcndae  rationis  vlla  cura  tnnguntuHLo 
rum  tent-  ge  igitur  aljter  fenfcrat  gloriofus  Baptifta,  quippequiin  tam 
poralium  tcncra  xtate,  tanta  cai  nc  macerabat  abftinetia  atque  iciuni js. 
cur a.m g*  Neque dumtaxat  abftinentiar  vacate  dcbcmus,  &ieiunio 

rimus . corpus  a ffligcre.vt  veri  fimus  pa?nitentes,venimetiam  ab  ho- 
Solirudi  - minum  tut  ba  nos  cum  opus  eft  finbducere.ficut  nos  fuo  exem 
rum  ame-  plo  Baptifta  docttit,  qui  non  foliim  abftinentiftimus  erat,  ve-  f 

mus . rumetiam  fieccfiit-in  delcrtum  per  aliquod  tcmporis  fpatium. 
Luc.  i.  Si  enim  tu  aliquando  non  conceft'cris  ab  aftiduo  hominii  ftre- 

pitu  & turba,  aliquid  profedo  tibi  aft'ricabitur  fort  a He  sonta- 
Simile.  gioforum & vitioiorum.  Etenim  videmus  quod  quamuis  fer- 
rum  ipfum  durum  fit,  nihilominus  tame  ft  diutius  Tub  terram 
Seneca  ad  manferit, tandem  in  terram  refoIuctur.Potes  ctiam,ait  Sene-. 
Lucil.  ca,  etiain  in  domo  tua  conftitutus  verfari,  ibique  te  abducere 
a fludu  negotiorum,  tantifperqueotio  vacarc  & contcmpla- 
ri,vt  poftea  animoftor  reddaris  & cautior  ad  ca  qua*  peragen- 
Pernicio—  da  cfl'edecreucris  . Si  enim  durum  fcrruni  tandem  interram  Q 
fas  fodali  refoluitur,ft  Tub  terram  diu  rccondatur,quid  putandum  eft  dc 
tates  fugta  cameo  corde  , ft  diutius  occupetur  in  conuerlatione  quorum- 
tnus.  cunque  hominum,  neque  vnquam  fcadlblicitudincm  medita 
tionemt^uc recipiatfan noneorum  cum  quibustradat  mores 
contrahct  & ingenium  ? Porrodiligentcr  panitens  in  fui  co- 
gmtioncm  incumbere  debet , cogitareqnequantis  benefteijs 
Pra  negli-  fucrit  a Deo  aflxdus,  & quam  mil'crabilis  fit  pcccati  ftatus,ac 
gentia  bo - prxterca  quam  hon ibiles  ftnt  inferni  penx  pcccatis  ipfis  de- 
narie  confi  bitx.JVlultis  etiam  iaihrymis  &gcmitibus  peccatalua  dcflcrc 
derationu  debet , poftmodum  fe  accularc  debet  & fcelera  fua  confttcri , 
perimus.  ficut  filius  prodigus  dicebat, Pater  pcccaui  in  cxlum  & coram 
Luc.  1 5.  tc,iam  non  film  dignus  vocari  filius  tuus:  Pcccaui  inquam  co- 
ram te  iudice  meo , & peccaui  etiam  coram  Angclis , pcccaui 
prxterca  etiam  coram  fandts,qui  interceftbrcs  mci  funt . 

'Degenere  potius  quam  de  virtutibus  gloriari, 
turps  efl . 

Ezcch.z  3 XT  E ccperitis  dicerc,ait,patrcm  habemus  Abraham.  Cum 
X\l  Iudxi  gloriarentur  fe  eJfe  filios  A brahx, vocat  eos  Dcus 
Simile.  filios  Cot  hex  per  Ezcch.  cuius  impias  fuperiiitiones  toque- 
bantur;  oftendit  illis  Dens  vua  nobditatem  non  confiftcre  in 

/ maio* 

1 


'■* 


Concio  Tenia.  \ \ \ 


A maiorfi  celcbritate,(ed  in  propria  virtute.a  qua  illi  erant  dere 
li&i.  Vir  nohilis  vircucu  ornamentis  dccorntus.cil  veluti  cxlG 
fcrenu.pulchrorum  fydcrum  varietate  diftm&u.  £t  qucinad-  Simile, 
xnodu  denfx , terrexq;  nubes  fplendida  obfcurant  fydera , lie  latjfbi fuo 
polteri  degeneres,  & (celerum  labibus  contaminati,  maiorum  rum  clura 
l'plendorem,corum^;  infignium  virtutu  claritatecxtinguunt,  / lemmata 
luoriiq;  vitioru  tenebras  illis  offundunt,vt  etiamfi  fucrinc  no-  denigraat. 
biles, cert  e veniat  inobliuione.Satius  ell  proprijs rebus  geftis 
florerc,quam  opinione  niti;  Non  debent  nobilium  filij  appel- 
lari.qui  in  perpetua  verfantur  ignominia,fed  neiarioru,quorfi 
^ viuendi  rationeimitari  contendunt.  Vnufquiiq;eius  dr  filius, 
cuius  fcquitur  opera.  Ea  ob  caufam  Chrittus  Deus  no(ler,im 
pios  ludxos  apud  Ioannem  filios  diaboli  appellat  quidem.  Et  Ioan.8. 
idem  Ioannes  de  Chrillinnisait,  Quotquotautcreceperunt 
eum,dedic  eis  poteftate  filios  Dei  fieri.  In  Chnllo  enim  Ielii,  Ioan.i. 
vt  ait  D.Pau.nec  circuncifio  aliquid  valet  nec  prxputium,fed  Gal.  i. 
noua  creatura.Significat  Apoll.veram  apud  Deum  nobilitatc  Vera  nobi 
efle animat renouationem  per  fidem  charitate  formatam,que  litas invir 
non  in  ilemmatibus  maiorum  & generis  amplitudine  cofilii cj  tutt  confix 
fedinnouitate  vitx,&mdiuim  luminisimitatione.  Nosqui  filt% 

^ ex  gentibus  originem  ducimus  potius  filij  Abrahx  fumus,  cu  Orofi*  E- 
illius  fidem  referamus,  quam  hi  qui  fe  ortos  ab  illo  putat.nec  -pilc.lib.de 
tamen  domellico  cxemplo  a lcclere & impietate renouantur . nobilitatc 
Cu  enim  in  diuina  cognitione  omnia  fint  a fenfu  corporis  ad  Chrillia. 
mentis  dignitate  conferenda,non  multfi  refert  cuius  fangtiine  Magis  de 
procrcemur,fed  cuius  femita  ingrefli  vita  inllituamus.V t oltc  uirtutibus 
dcrct  quantufupcibafynagogaabantiqnn ilia  nobilitatc  fua  quadegc- 
degcneraiTet,ait  per  Ez.cch.patcr  tuus  Amorrhxus,  & mater  nere  glorie 
tua  Cethxa:  Quafi  diccret;tanta  ell  iniquitas  tua,vt  vidcaris  rnur . 
genitacx  parenubusinfidelibus,  ommuq;  (celerum  colluuio-  Ezec.  if 
j)  ne  contaminatis.  Amorrhxi , & Ccthxi  fuerunt  immanitate  Multi  no - 
barbari.a  veri  Dei  cultu  pemtusalienati,  & incredibilibus  fla  biliu  filij 
gitijs  polluti.  Harum  nationum  vocat  Deus  filiam  Synagoga  vide/ttr  d 
Judxoru,non  quodita  eflet  per  naturam,(ed  per  imitatione.  barbarisa 
Eodcmmodo  loan. nunc  vocat  Iud^os  progenies  vipcraru.Et  gtniti.  -■ 
Chriiius  ait  per  loan.  Vos  ex  patrediaboloeilis.Queni  locfi  Ioan.8. 
cxplicans  D.Cyril.ait,  Confuetudinis  cftlacrx  Sctipturx,  ex  D.  Cyril, 
imitatione  vel  fimiltudine  filios  appellare , vt  hie ; quia  enim  in  Ioann. 
Iudxi  mitati  fiterant iniquitates  Amorrhxorum,  indeparen-  lib. 6.  c.j. 
tes  eos  habuille  dicutur,  dc  quibus  per  fcelerum  propaginem 
nafcerenuir , & cum  quibus  pro  fimili  fcclere  damnarentur . 

Vides  igitur quemadmodu  Ioannes  ludxoru  gloriam.inanem 
...  illam 


*1)0771. 11 11.  in  Aduentu  Domini . 

Simile.  illam  & inutilem  confrcgit,  qui  fc  vane  iadabant  ab  Abraha-  e 
mo, omni  fapientia&  virtute  prxftanti, genus  duccre.  Quid 
Part*  pro-  prodeft  riuuio  Sucre  ex  puro  & falutari  fonte,  fi  ipfc  eft  fpur- 
deft  gene—  citia  plcnus,corruptus,&  omni  ex  parte  c6taminatus?Eodem 
ris  nobili-  modo  quid  prodeft  filio  nobilitas  patris  & ftemma  maiorum, 
tat  altcui  fi  ipfe  eft  vitijs  omnibus  imbutus,&  veneno  flagiciorum  infe- 
rs ipfi  (it  dus>Quinoneftobfadacognitus,nu!laeftlaudecelebratus: 
■vitiofus.  que  clantatem  & nominis  amplitudine  putat  adipifci,fi  alio- 
Simile.  rum  res  geftas,  & prxclaras  virtu tes,fibi  iadabundus  arroget? 
Tuispoti9  Quemadmodum  Aefopicus  graccuius  pulchris  altarum 
virtutibus  auium  plumis  indutus,  pulchritudinem  fibi  vane  aflumebati  f 
gloriari  de  fed  exutus  manfit  irrifus , & propria  nigredinc  affedus,cum 
bet,  cjuam  quxlibet  auium  fuamabeo  pennam  fiiftuliftct.ficquimaiorfi 
maiorum  fuorum  rebus  prxclare  geftis  gloriantur , alioriim  bonis  fefe 
tuorum.  venditat,&  nobilitatem  alienam  fibi  vftirpant,  cum  nulla  fine 
propria  virtute  niuniti,exuunt  ignominiose  in  foro  aliena  in- 
Horatius.  dumenta.  Et  vt  verbis  vtar  Horatij  , 

M out  at  cor  mat  la  rifum , 

Yurtiuis  nudatacoloribus. 

Simile.  Uluftrius  eft  proprijs  virtutibus  & rebus  florere,quam  maio- 
Aliqui  no - rum  opinioneniti.  Ex  terra  fertili  producitur  aliquando  cicu-  Q 
bilt rant  ge  ta  venenofa,&  ex  terra  fterili  nafeitur  pretiofu m aurum.  Qui 
nut  fuum,  maioribus  fuis  honeftate  propria  prxlucent , vt  fi  prius  noti 
aliqui  vt-  nonfuerint,abillis  accipiantinitium  memorix  fux,  funt  ma- 
rt oh  feu—  gnis  laudibuscflfcrendijcontra  veto  qui  vita  turpitcrafta  ma- 
rant.  gins  fuis  oftundunt  tenebras,vt  etiamfi  nobilitate  floruerint, 

Matt.x.  vcnianc  in  obliuionem , funt  acriter  vituperandi . Vndeiufte 
Luc.;.  quidem  hos  monet  Baptifta  vt  ptxnitentia  agant,&  non  fe  ia- 
Paru  pro-  dent  filios  Abrahx,  atqueidcircodeleranteaad  queobligan 
deft  impro  tur.  Voluit  Deus  vt  fui  hiftoriographi  quieiufdc  genealogia 
bo  quod  ex  feripturi  client, in  ea  bonos  & malos  defcribercnt,alienigenas  H 
tlaro  fan - & natiuos,nobiles  & ignobiles,  vt  ocs  intelligent  qua  parum 
guine  fit.  profint  probo  obfcurigenitorcs,fiquidc  vera  nobilitas  in  vniuf 
Hi 'ml  no-  cuiufque  virtuteconfiftit.  Quod  fi  de  tuis  operihus  gloriaris, 
eet  probo  , gloriare  de  virtute,&  non  de  vanitate.Si  cnim  gloriaris  de  for 
quod  exob  titudine  & robore  corporis, fortior  eft  leorfi  de  corporis  agili- 
feura  na - rate,  igilior  multo  eft  ieporarius  canis,aut  ccruus.  Si  de  robu- 
t9  fitftirpe.  ftis  viribusrobufuor  quidc  eft  taut  us: Si  de  corporis  pulchri- 
Vanumeft  tudinc&orr'tu,urnaiior  mill  to  & pulchrioreft  pauoipfe,de 
de  tipora-  licarilfiniis  veftitus  plumis. Quarc  crubefce  iam  tandem, cum 
hbus  bonis  rationis  compos  fis,  de  huiufeemodi  gloriari  rebus,  in  quibus 
gloriari . niuicis  uucuialin  a rauouu  expertibus  animamibus  fuperaric 

& euin- 


ConcioTertidl'  • * 6$ 

b & euinceris.  Quaproptcr  tu  qui  nobilis  es,&  te  ex  illuftri  fan 
guine  ortum  magnificas,tuorum  maiorum  fludiofa  facia, & fe 
qui  & imitari  cures. Nobilitas  namquc  ccnftis  quidam  perpc-  Generis  no 
tuuscft  virtutidebitus,quccxnobilibusprogerutipervmuer-  bilitas  co- 
liim  vitae  fuae  tempus  exoluere  tenentur.  Nam  quiab  hacve-  gere  vide- 
ra  nobilitate  deuianr, monlira  quidam  naturi  funt  a proprijs  tur  ahque 
parentibus  degcnerantia  . quod  -vtr- 

Apud  Deum  plus  valet  animus  quam  genus:  plus  haberi  fo  tutem  ajfi 
let  in  oculis  Dei  pallor!  & pauper  agricola,  probi,  quam  rex,  due  cola c. 
vcJ  Papa,fi  improbi  fint.In  euangelio  Matthii  tres  reges  tol-  D.  Hicro. 

B luntur de  medio, nempeOchozias,loas,&  Amazias, in  Chri-  libroi.in 
&igcnealogia,quiafemifcuerunt  cumfanguincirrpijflime Ic  Matth. 
zabelis , vt  tellatur  D.Hiero.  Vndc  vidcmus  quod  aliqm  ob- 
fcuro  generenati,  generofioris  animi  elfe  folcnt,  & in  virrute 
propenfioris,quam  quife  nobiliorcsiaftant  &digniotes.Hinc 
fa&um  eft  vt  ille  qui  defcendens  a Hierufalem  in  Hierico  in- 
ciditinlatroncs,inuenerit  mifericordiam  , &clemcntiam  at- 
que  fauorem  in  Samaritano,quam  tamen  non  inuenerat  in  fa-  D.  Hier. 
ccrdote,  neque  in  leuita,  vt  fcribit  S.Lucas . Vnde  colligas  q,  Luc.io. 
virtus  ipfa  non  proueniatex  generis  nobilitate  & corporis, fed 

C ex  animi  pnftantia,&  nobilitate.  Veram  nobilitatcm ait  Se-  Scne.li.f. 
neca.fibi  quifque  inchoare  poteft. Virtus  fiquide  ipfa  eft, qua;  epift.44. 
vnumquemque  illuftrem  reddit.  Sic  nobilitatcm  quandam 
afTccutuscft  Socrates, Clcantes, Plato, & alij  huiufmodi  . Ex 
quibus  fequitur  talem  vnumquemque  efl'e,tale^ue  nome  for 
tiri.qualeni  fpiritum  habeat,  qualemq  uc  vitam  lequatur.  Et  Qualiasuf 
quifquis  intra  fe  dsmonis  fpiritum  habet,dxmonisque  mali-  opera.talit 
tiam  & prauitatem  fedatur,  quamuis  ex  illuftriflimo  fit  gene  eft  nobilt— 
re.isdimo  appelLari  poteft.  Vnde  dixit  Chriftus  dc  Iuda, qui  tas  alien • 
tamen  Apoftolus  crat,  None  ego  vos  duodccim  elcgi,&  vnus  ins. 

J>  ex  vobisdiabolus  eft  f Quarc  fi  quando  indc  te  iaftantiaali-  Ioan.6. 
qua  forte  inuaferit,  earn  primo  quoque  tempore  a te  repelle,  Ambition 
illamineundo  cogitationem, quod  puluis  fisaccinis,& quod  nc  qui  fir* 
breui  vermiumefca  futurusfis,atqucideo  tibi  virtutibus  effe  nabimus . 
incumbendum,vt  hac  potius  ratione  immortalem  vitam  con- 
icquarc,  & nobilitatcm  iftam  illuftres. 

Silentium  plurimum  conducit . 

REcepit  fe  in  defertum  beatus  Joannes,  q>  fit  tanqtia  ante  Solitude  f 
morale  quodda,  & nropugnaculu  filentij : nihil  eftquod  pugnaeuli 
anagis  filentiofaucat, quam  lobrudo,  Quantum  autem  ad  wyjfiltntf* 
Cone.  Quadr.  Tom.  L l ltram 


V > <Dom.  Ill  l in  Aduentu  Domini . 

ftram  falutem  conducat  filentiu,&  quantum  noccat  loquaci-  K" 
tas.vix  quifquam  explicarcqueat.Vt  cnim  vafa  inania  longif., 
fime  tinniunt.fic  vani  homines  verafiapietia  deftituti,maxime 
Simile-  garriunt.iuntq;  loquacitateplenilsimi.Frcri  non  poteft  vtgar 
i till  Tint  do&itna  vt  vafa  quae  Temper  eft'undunt  liquorem , n6 
implcntur,fiequi  Temper  loquuntur,  haudquaquam  pofl'unt 
Prou.  io.  fcu-nria  repleri.Ac  plerumque  aliquid  dicunt  noxium,aut  lal- 
tem  otioTum&  inutile;  na  vt  Salomoait,  Inmultiloquio  non 
D.Anguf.  deent  peccatujvbi  D.Auguft.adnotauit,  non  dixiilc  Saloino- 
Jib.i.cotra  ncm,in  multaeloquentia,fed  in  multiloqmo,  quod  ait  clle  ill 
CrcTc.  pcruacaneam  Jocutionc:  quanto  quis  eft  impurior  & flagitio-  f 
fior,tanto  perniciofior  eft  eius  copia,&  dicendi  Tacultas.  Ac  ge 
Prou.  13.  ncraliter  nimia  verborum  vbertas  nocet.  Qua  ob  caufam  viri 
(apientes  filentio  faepennmero  vtunturrna  vt  ait  Tapicns,Qui 
Prou.  17*.  cuftodiiosibum,cuftodit  anima  Tuam.Et  alibi, Qui  mod  era 
tur  Tcrmones  Tuos,  doftus  & prudens  eft,  qui  aute  mconfide- 
Eccl.14.  ratus  eft  ad  loquendu.lentiet  mala.Et  Eccl.ait,Beatus  vir  qut 
Eccl.ia.  non  eft  lapTusverbo  ex  ore  Tuo.  Et  alibi, Quis  dabitorimeo 

cuftodiam,  & Tuper  labia  mea  fignaculum  certu,  vt  no  cadanr 
Iacob.i.  in  ip(is,&  lingua  mea  non  perdat  me?Et  Iac.Omnis  homo  Ac 

Simile.  veloxadaudiendum,tardusautadIoquendu.Vtrtipesobijci-  Q 

tur  flumini  ne  Te  effiindat,fic  ratio  obi  jcienda  eft  lingua, ne  te 
mere  dt-fiuat.  Earn  ob  caufam  natura  ilia  in  ore  poluit,&  tar» 
qua  in  carccrcconclufit,  vbi  cftlabijsac  dentibuscircuTepta, 

D.  Ambr.  D.Amb.Qua  pluresvidi, inquit, loquedo  in  peccatu  incidiflc, 
lib.  1.  offi.  vix  quempiam  tacendo,  ideoque  tacere  nofle  qua  loqui diffi- 
ciliuscft.  Quis  obfecro  eft, qui  interrogatusquidna  inprimis 
Autor.  optime  norit,  refpodeat  vere  fc  probe  nolle  opportuno  & fuo 
tpe  tacere?  attamcn  multi  erut  qui  vere  dicant  Te  probe  nolle 
D.  Bern.  artemloqucndi.Vnde  D.Bcrnar.  aitinquodam  lcrmonc,Te 
Hug.  vifr.  ncrum  membrum  eft  lingua, & tamen  vix  teneri  poteft.Hugo  jj 
Jib.  2.  de  Vi&orinus  ait, Mores  hominis  lingua  paditrqualis  lermo  oitc 
Ani.  ditur,talis  animus  approbatur.Ca(liod.inPlal.Dixicuftodi3. 
Callio.  in  faciliusait,culpa  taccndo  refugitur,  qttam  loquendo.  ATpicis 
Pfal.  3 8.  qtiam  periculofa  fit  loquacitas?Aulus  Gellius,  Sapies  lnquit, 

Aul.  Gel.  Termones  luosprarcogiut,&  examinat  priusinpeftorc,quaia 

lib.  8.  proferat  in  ore.Chilon  Lacedzmonius,vt  refert  Laertius, no 
Chil.Lac.  committendti  efle  dicebat,vt  lingua  an:mu  prarcurreret.Ana 
Anachar.  charfiusinterrogatus  quid  eflet  in  homine  peflimum,&  quid 
apud  Bru  optimum,  relpondit,  lingua.  Thcocrius  ita  a loqUatitate  ab- 
/bnifi  li.3.  horrebat,  & filentium  amabat,  vt  interrogatus  a quodam  lo- 
Thcocri*.  quaci  poeta  qui  multa  rccitauerat , qux  nam  ei  magis  place** 

tent , 


Conctd  Quart i , 66 

A rent, quae  inquit  omififti.  Melius.n.qtf  dixerat,erat  id  q£  non 
dixerat.Aegyptij  Crocodilu  q»  elinguis  cfTer.venerabantur.  Crocodile 
Vehemencer  filentij,&  folitudinis  amicus  Ant  fandus  An-  naturu. 
tonius,  atquc  mundnna  omnia  fpreuit,vt  Chriftum  lucriface- 
ret: Vnde  & idcirco  fc  a mundanis  in  vafiam  folitudir  c abdide  Solitudo  et 
rat,inftar  noltri  BaptiftaEjVtpofietcommodius  cupiditatc  ip-  filentiulon 
fam  vincerc,  & fupcrare , ibique  ardam  quandam  fibi  delegit  gt  utthjft- 
fpecum,  ferpentibus  magisquam  hominum  frequentia  orna-  ma funt. 
ta, atque  ibi  feipfum  ita  conduct  & diligentcrob(crauit,vtin 
fuperna  dutaxat  parte  foramen  quoddam  rcliquilfet, per  quod  Pruclaru 
£ fibi  bis  vel  tcrinannocibustm  porrigeretur.Hic  lam  cum  ha  txepli  fo 
beret  vidos,&  fuperatos  ipfos  daemoncs,audilfes  querulas  uo  litudimc, 
ces  drmonum  dicentturrcDimitte  nos  Antoni, ne  nos  ex  cru-  cr  Jilentig 
ties , fed  mifios  nos  facrtu  enim  tarn  rigida  iita  vita  & fan  da,  Antoni 'j. 
nos  miferos  pcrdis,  miferabilitcrquc  diucxas.  Antonius  verb  D,  Ambr. 
in  fando  filentio  atque  interiori  animi  quiete  viuens,  ita  per-  lib.i.offic. 
durabat  conllantifiime,ut  nec  cfi  eo  quidc  qui  ciluin:  fibi  por  c.2. 
rigebat  colloquium  aliquod  duceret  &prorraheret:in  qua  vi-  Cicero  pr» 
tz  afperitate  viginti  annos  perdurauit.Quid  autcinquir  Am  rums  a lo~ 
bro.prz  ceteris  dcbemus  di/cere,  quam  tacere,vt  poflimus  Jo  quacttuta 
C qui?Ne  prius  vox  mecondemnet  mca,quamab(oluat  aliena.  petijt « 

Scio  loqui  plerofque,  cum  tacere  nefciant.Si  enim  perinde  ta  Socrates, 
cere  nouiflet  Cicero  atque  loqui,  nunquam  in  earn  fortunam  Pli.lib.io* 
dcucniftct.Loqui  male  non  pofle, qui  malinonfunt,  conclufic  defummo 
Socrates,  quemadmodum  refert  Plinius  lib. jo.  de  fummo  bo  bono. 
norqui  enim  linguam  cuftodire  ncfcit,fe  malis  operibus  impli  Arilh  p. 
catum  manifeflat.  Dicit  philofophus,  quod  auis  fi  fub  lingua  anima. 
habeat  venaalbam,generat  filium  album,  fi  nigram,mgium.  Gl.  incog* 
Sic  & moralircrfccundumqualitatcm  & colorem  lingua:, co  in  Pfalm* 
lor  & qualitas  foetus, idelt  operis  fibi  correlpondct . vCr.6  j i. 

D 

Dominica  Quarta  in  Aduentu. 

CONCIO  CLVARTA.  : 

‘ Dignitates  humane  <jr  dominia,  quam  fint  inBa- 
bilia,  dr  caductt-> . 

N n o Quint  odecimo  lmperi \ Tiber ij  C afar  is, pro-  Potetatut 
cur  ante  Pont  to  Pilato  lud&am.  Luc.  3.  Vide  ctiam  (y  domi— 
Matth^.Mar.i.Ioan.j.  Si attente  confidercmus  nia  hum a 
cuangciium  hodiernum,  in  quo  ita  breuiter  per-  naqtta  first 
curruutur  donunia  & impcria  niuudi  ta  in  teporalibus  qua  in  caduca . 

1 2 tpiri- 


Ezech.4. 


Simile. 

Seneca. 
Plin.  li.z. 
c.68. 
Simile. 


Qufin  hoc 
rnundo  vi- 
dentur  mu 
iora\  funt 
infiar  pun 
Hi. 


Bocf.  li.z. 
de  philof. 
conlbl. 


Ezech.  4. 


Out  plitri 
mi  factum 
homines  , 
m De 9 p*r 
uipendit . 


rDom.  1 1 17.  in  Aduentu  Domini. 

fpiritaaribus,qua?  omnia  iaabolita  flint, &extinAa,  facile  in-  E 
telligenius,  qua  inftabilia  & caduca,  atque  infirma  lint  omnia 
munJana,&  fragilia.  Vnde  ad  tantam  fragilitatem  & breuita- 
tem  rerum  mundanarum  delignandam,  uifsit  Dens  Ezechie- 
li,vt  inquodam  latere  depingcrct  vniuerfam  maieftateni  Hie 
rufulale;vtindeintclligas,opes&magiftratus,regna  & impe- 
rial omnia  deniq;  qug  magna  mortalibus  & prfdara  viden- 
tur,parua  efle  & fragilia, litaque  in  pulucre  & paruo  quodam 
luto,  atque  inexiguo  & vili,  fragiliquc  latere . Quod  li  tota 
terra  a Mathematics  punAum  appellatur , quid  obfecroerit 
paruum  quoddam'terra?  fruftrum  & modicum  lutfi?  Hinc  Se-  F. 
neca  ait ; PunAum , & adhuc  punAo  minus  eft  id  quod  coli- 
mus . Plinius  etiarn  non  aliud  elfe  inquit  terram,  quam  pun- 
Aum : eft  enim  in  medio  lita , & ad  vniucrficaeli  complexum. 
punAi  inftar  obtinens , quod  philolophi  centrum  vocant.Sed 
quemadmodum  illam  admirabilem  Babylonis  turrem  in  par 
uo  latere  depiAam  ,refpeAu  pat  uitugurijiuxta  illam  colori- 
bus  repraientati,  incrcdibtlis  magnitudinis  efle  exiftimamus-, 
quiaarcis  illius  Babylonica?  fimtlitudinc  animo  concipimus, 
ilia  autem  piAura adeo  eft  exigua,  vtnummuloquoda  con>- 
prehandatur ; Sic  ca  qu£  in  rnundo  fublimia  & ingentia  nobis  G 
videntur,adco  parua  funt,vtin  terrain  punAo,in  latere  quo- 
dam  luteocontineantur.  Apparent  autem  magna , quia  ea  cQ 
minimis  conferimus,  & quia  corum  magnitudinis  intaginariG 
coceptumapprehendimus,ea  magna  exiftimantes.  Quienim 
fieri  poteft.vt  magna  lint  qua?  pun  Aum  capit  ? Quomodo  no 
minimum  erit,quod  punAo  comparatur?imo  Boetius  terram 
ait  elle  punAum  punAi.Ha?c  eft  iedes  diuitiarum.pro  hac  di- 
micant  mortales,hic  tumultuantur,hanc  maximam,&amplif 
fimam,&  latiftimam,  infipientes  homines cxiftimarit,pro  qua 
ftirrtmis  profcAo  etiam  cupiditatis  ftimulis  concicati , caelum  H 
amittere  non  dubitant . 

Non lolum  iuflit  Dens  prophetae,vt  Hierulalem  depioge- 
ret,ficut  fupra  diximus,fignificans  eiusfragilitatc,  maximam- 
que  breuitatem  ; fed  prarccpit  etiam  ad  maiorem  eius  erube- 
feentiam  & cofufionem,  vt  ibidem  circumducerctur  muri,ac 
celfa?  turresdifponcrentur,minantiaqucinc3elum  aedificia,  & 
quafi  quaedam  capitolia&  collifara,reJiquuque  id  genus  xdiSr 
ciorum,de quibus tantopere  gloriabantur . Qua?  vbi  depi Aa 
fuere,addidit  ctia  vtineodem  latere  potetiffimus  Babylonig 
exercitus.innumirabilefque  copia?  defcriberentur.qua?  vel  1<> 
lacogitationevniuerfum  niundumpcrtcrrcham,ibi  maching 

belltcae 


Lit: 

aco 

dd 

ini' 

* 

tun 

dint 

peri 

nut 

Vb 

Ipof 

tel 

vii 

ot 

111 

k 

* 

n 

k 

a 

tt 

a 


vi  \ Concio  Quarta . 67 

A beUie*  validiffimae,ibiarietcs,ibi  di/poficac acics,ibi  anipliili- 
mi  comeatus,  ibiarmati  viri  tu  equites  turn  pedites,figmfkas 
videlicet  hancetiafortitudincmmundanam,  vana  rande  die 
futura,  & in  ncruu  erupturam  breui  quidem  ac  rapido  quoda  infirm*  tjf 
tpis  curriculo , tametfi  fua  oftentatione  diuturnitatpm  maxi-  potmtia  *t 
mam  polliceri  videretur.Quod  fi  hate, qua?  hominum  oculis  fortitude 
diuturnitatc  maximam  pratleferre  videbantur,  tarn  breui  tpe  human*. 
perierunt,qua  breui  putas  tpc  mifer  homo  peribit, imago  ho 
rum  terrenorum  qua:  confedaris,  ta  fragilium  & mifcrabiliu? 

Vbi  na  tandem  comode  eorum  breuitas , & fragilitas  depingi 
2 poflet?in  qua  material  quo  fubiefto.vt  eorum  breuitate  m- 
telligcresjvilitatemq;  cognofceres?  Si  enim  amplifl'ima  regna 
vaftaqueimperia,potcntesexercitus,latiflima:qiic  vrbes  tarn  Ho  it  qui 
citocorruunt,itaprotinuseua»dcunt,quanracum  maiori  bre  caduca  fit 
uitate  minima  iftaqu£Confedari$  putas  fore  intcritura?Vnde  vita. 
facile  colligas , quam  viii  atftimarcdebeamus  rnundum,  & ea 
qua:  inmudo,ficutdocet  B.Ioan  in  fua  primacanonica,qua-  x.Ioan.z* 
uis  mundanis oculis  hsc pretiofa  videatur.  Vndc  Pan. air, No  Heb.j. 
habemus  hie  manentc  ciuitatem.fed  futura  inquirimus. Qui-  Peregrin* 
cunqueigitur  hoc  modo  peregrinos,  & viatoreslc  dfc  intclli-  fumus  in 
C gunt,  qui  ad  patriamfuam  Temper  afpirant, per  mandatorum  hue  vita. 
diuinorum  viam,quz  ad  illam  ducit,  contendere  debent,  non 
autem  ad  hzcterrena,fragilia  & caduca  animum  demittere. 

Sciens  dnslefus  vifibilem  htmcmundG  in  maligno  pofitu, 
vt  inquit  S.Ioan.innumerabilibus  laqueis  vitioru  refertum,&  i.Ioan.  f. 
laudabiliter  Deo  volentibus  viuere  efle  contrariu.ad  ipfius  co 
temptum  fidelesfuos/icut cxcplo,  itaexhortatusdldtiplids  Mundu  et 
' reinunerationis  promiflorillQ  contepfic,  atque  conteptibilcm  qua  in  ip  fa 
eife  iudicauitmulia  prorfus  habere  dignatus  ell  fubftatia , no  funt  conti 
agros,non  vincas, non  oliueta,nd  prxdia,non  polidlioncs.no  namus. 

D aurum,no  gemmas,neque  ad  edmorandu  habitacula,adeo  vt  Matth.  8. 
diceret,  Vulpes  foueas  habenc,&  volucres  cjli  nidos.filius  aut  Chrifi9am 
hominis  non  habet  vbi  caput  fuureclinet.Tanqua  peregrinus  plexus  eft 
in eo  vixit,&  accola,panii(limo  tm  vfus  eft  cibo, viliq;  cooper-  pauperta- 
tus  pallio,  necnon  exanimis  faftus,  alicno  exticit  humatus  in  tern. 
tumulornullus  iilo  pauperior,nullufque  illo  ditior.Sed  ia  pau 
pertate  audifti,diuitias quoque  audi;Domini  dt  terra,  inquit  Plal. aj. 
regius  vates,&  plenitudoeius.Cu  igitur  poilideret  oia,  eflet- 
que  vniuerforum  dhs,  noluit  th  per  regia  dignitate,vel  hono- 
ris cathedram  infinuarc  quis  eifct,quatenus  imitatoribus  fuis  . 
htimilitatis  leculiqjcontemptusprzbcrctcxcplum,  & nuiius  <-A 

Afnbire  pratfuxneret , quod,  ipfe  delpcraret  habere . Sc  regem  . • ^ 

I 1 indt- 


'Dom.  11 II.  in  Aduentu  Domini. 

inftituere  cupictibus,declinauita  turbis.  Curritchucoes,qui  E 
K oapptta  terrcnns  dignitatcs  concupifcitis,quique  diuturna  vultis  vita, 
mus  hono-  & diligitis  dies  videre  bonos.  Curritc  inquam  & vos,qui  tem 
res  munda  poralibusreru  facultatibus  ditari  defidcratis,  & a:ternx  fapic 
nos , e/uos  tix  polliciutioncs  maximas  cordis  aure  percipite,mcntc  reti 
Chrijl9  dt-  netc,atque  tota  intentione  animx  diligitc,humilitatc  fedami 
Jpexit.  ni,labencis  temporis  f^licitatem  fpernitc.Nolicc  diligere  mun 
Joan. 6.  du.neceaqux  inmundofunt.  Infidiantur plane  animabusin- 
jieterna  a nocentiu,  & decepcionis  multipharix  Jaqucos  parant.  In  iplb 
tnemns,  & itaque  vifibilis  mundi  ftadio  vifibiliter  pyratx  difeurrunt  per 
tempora—  a?quora,latrones  viatoribus  bona  diripiunt,  irrumpunt  habita  F 
ha  dcfpi - cula  fures,potetcs opprimunt  vi  inopes,  fupplatant  dolofi  fim 
tiamus.  pliccs,mali  bonos  xmulatione  laccifunt : in  eo nihil  redu,ni- 
i. loan. 2.  hil  eft  fandum,virtus  perit,ncgatur  veritas, pax  confunditnr. 
Maxima  foluitur  lexrtotus  fiquidc  cu  fit  turbinibus  plenus,  ille  uere  ce 
inmundo  fenduscftfelix.qui  Dei  gratia  prxuentusaridummundufper 
ptricula.  nit.Breue  quide  temporaria?  iftius  & decidu£  vit£,obledame 
Felix  qui  cu  profperitatis  humanx  atque  hilaritatis  , exiguo  tpe  perfi- 
mundu^tr  ftens , accommodatiftimam  eft  apud  propheta  fimilmidinem 
tnandana  fortitu,ciim  ait;Omnis  caro  fgnum,&  omnis  gloria  eius  quad 
totemnit.  flos  agri.  Exiccatu  eft  faenum,  & cccidu  flosrtalcs  fuerunt  oes  Q 
Ilai.40.  potentatus  eoru,de  quibiis  fit  mentio  in  hodierno  Euangelio. 

Mali  & peruerfi  non  merentur  appellari  homines . 

PRzdicabat  Ioannes  baptifmu  penitential  dices, Genimina 
_ viperarG  &c.Impij  holes  & nefarij  finulancur  viperis,fcor 

pionibus,&  alijs  feris  & portctis.Qui  nec  Deu  timet, nec  cius 
Eph.4.  feruat  prxcepta,homo  dici  non  mereturrlicct  enim  ueterc  in- 

duat  hominem,  qui  corrumpitur  lecundG  defideria  erroris,tft 
quia  non  reuouatur  fpiritu  mentis, nec  induit  nouu  hominc , 
qui  fecGdfi  Deum  creatus  eft  in  iullitia  & landitate  ueritatis,  H 
■ bellua  potius  qua  homo  poteft  appellari. Homo  cG  in  honore 

eflet,ait  diuinus  vatcs,no  intellcxit,coparatuseft  iumetis  inli 
picntibus,&  fimilis  faduseft  illis.Vndeait  Apoft.Expoliates 
Pfal.48.  veterc  hominc  cG  adibus  luis,&  induentes  nouu.  Hoc  intues 
C0I.3.  D.Aug.aitjHomofi  viuit  lecundG  came,  pecoribusconiungi 
D.  Augu.  tur,  fi  lecundG  fpiritG,  angelis  fociatur.  CG  Deusftatuifi'et  ex 
trad.  1 8.  oibus  animantibus  lolum  hominc  facere  rationis  participc,& 
in  loan,  carli  cultorc,eum  ad  egli  conteplatione  excrit,vt  illud  al'pice 
Maxima. ret  quo  erat  migraturus,fi  co  muncre  fungeretur, cuius  coledi 
bominisdi  cffiaendiq;  ca,eu  Dcus  fui  pftantiftimi  numinis  fimilccrficie 
initat . hat.  Eft  hoc  animal  proui4u,lagax, multiplex, acutG,  memor, 

& uutx 


iun 


ft 

Mi 

nil 


b 


(Vi 

uh 

h 

w 

Id 

P 

i 


nr 

fa 

K 

Ik 

t 


Hi 

ti 

* 

b 

« 

tB 

it 

i: 

ii 

Mi 

>a- 


\ 


Concio  Quart*.  68 

A Sc  tantx  excellentix,&  dignitatis, vt  fi  fcipfum  vcllct  confide- 
rare,Deum  perpetuofummc  diligeret,  a quo  tanta  acccpcrit 
prxftantia.Et  fi  homo  fit  ex  terra, non  tn  vt  incola  habitator,  Multit  no 
fed  vt  fpedator  reru  fupcrarum,&  celeftiG, quale  fpcdaculum  minibus  o- 
nulli alij  conucnit  gencri  animantiG.  Sed  nefarij,  ac  fiagitiofi  bligntus  t(l 
homines  fu?  dignitatis  obliti,diffiufit  voluptate  virtuti  mimi-  homo. 
ca,qux  boni  naturafallaciterimitandoadulterat,eamq;  Om- 
ni honeftatianteponut.Quarcfehominisabdicantdignitate,  lngrati  fu 
& amplitudinc,&  brutoru  animaliu,  quoru  mores  fequuntur,  mus  ergeu 
nomine  appcllatur.Hinc  procedunt  proditiones,inimiciti.T,&  Deism . 

B dilcordix,  hominudignitati,  & prxftantir  maximc  ininucx. 

Itc  videmus,q»  Dcus  vocct  homines  pifccs  maris, & volucrcs 
ccli>ciim  ait  per  Ezech.  Comouebuntur  a facie  mea  volucrcs  Ezec.39. 
C£li,&  pifccs  maris . Poteris  per pifces  maris  homines  intelli- 
gerc,mGdi  negotiis  irretitos,&  pefiilentibus  voluptatibus  dc- 
ditos,  per  volucres  coeli,  vanos  & fuperbia  elatos : per  beliias 
agri,voraces,&vetriobedietes:perreptiliacupidos,&auaririg 
feruos . Et  qa  folct  diuini  vates  interpretari,  ea  qux  obfeuris 
verbis  proponut,fubdit  ftatim,cundiq;  homines,  q Cunt  fuper 
facie  tcrrx,innuens feper hxc animaha.qux  funt  rationis  ex-  Vitiahomi 
C pertia,  homines  fignificare  maculis  fceleru  contaminates, qui  net  mat  it 
no  homines  appellarimerctur,fed  fcr^.Neque eft  mirfinomi  in  ferns . 
ne  brutoru  holes  intelliei : na  in  Adis  Apott.fuit  vas  brutoru  Ad.  xo. 
animaliu  D.Petroofiefum,per  qux  homines  fignificabantur. 

Super  ilia  verba  regij  vatis ; Homo , cum  in  honore  efler,  Pfal.  48. 
non  intellexitjXoparatus eft  iu mentis, ait  Glo.incog.Magnum  G1  .inco. 
honore  Deus  dedit  homini,quando  ipfum  ad  fua  imaginem,  ver.7 99- 
Sc  fimilitudine  formauit,quia  per  ratione  capax  eft  Dei,&  per 
amore  ei  poteft  ftabiliter  inhxrere.  Et  per  hoc  homo  ordina- 
utrad  f terna  beatitudine.Hanc  autc  dignitatc  carnalis  homo 
D non  mtelJigit,&  hoc  eft,q>  dicit;  Homo,  cum  in  honore elfer,  Homo  nS 
ideft  ad  imagine  Dei  fadus,  no  intellexit,fcilicct  fua  dignita-  cognofcit 
tem,fcilicet  per intelledu  homo  prfcft  iumctis.no  vinbus;  quaufit 
& ideo  perdedo  ratione, ideft  dfi  viuit  fecund  G fcnfualitatem,  dignitn— 
Sc  no  lecundu  ratione, coparatus  eft  iumentis,&  fimilis  fadus  tis . 
cftillisjquiain  nulloeft  homofuperioriumeto,nifi  perratio- 
ne,quapcrdita,noeftfuperioriumeto.Ideodepcccntore,qui  Eccl.j. 
pdita  ratione  bcftialitcr  viuit, dicitur;Vnus  eft  interims  homi 
sis,&  iumcntorfi,&  vtriufquc  fqua  coditio,&  nil  habet  homo 
istmentoamplius.  Hue  allufit  loel,  cum  ait;  Computruerunt  loci  1. 
iumenta  in  ftercore  fuo : coputrefccre  eft  carnalcs  homines  in 
fetors  lux  urjx  vita  finite ; no  enim  elfc  homines, fed  iumenta 
ys : 1 4 deda- 


*Dom,  11 II,  in  Aduentu  Domini , 

Ezec.23.  declaratur,de  quibus  per  propheta  dicitur,  Carnes  afinortim  E 
carnes  corti,&  fluxus  equorum  fluxus  coru  . Sic  ergo  merito 
vocatur  hoies  qui  iuftieix  ratione  fuffulti  funt, lie  & irrationa 
bilia  animalia  vocantur  hi  qui  carnali  deleflationi  delcruiur. 
D.Bern.  ^Explicans  D.Ber.verfum  fupradi&um  propheta;, ait;  Heu 

Pfal.  48.  qu°  de  grege  fafta  eft  egregia  creatura.Puto  dicerenc  iumen 
Gen. 3.  poiient  loqui,Eccc  Adam  fa&useftquaft  vnus  ex  nobis. 

Cum  in  honore  eftct  inquit:in  quo  honore?certe  quia  habita- 
nt in  parade,  in  loco  voluptatis,  conuerfatio  eius  nil  mole- 
ftia*,nihil  indigetia?  lentiebat,odoriferis  ftipatus  malis,fultus 
Pfal.8.  floribus.-gloria  & honore  coronatus,  & coftitutus  Timer  opera  F 

manuu  plafmatoris , magis  aute  obinftgncdiuina:  ftmiJitudi- 
nis,&  imaginis  prsecellebat . Erat  illi  focietas  cD  angelis,&  cu 
omni  militia  cadeftis  exercitus,fed  mutauitifta  gloria  ad  fimi 
PCd.  iof . litudinem  vituli  comcdentis  foenunvinde  eft  g>  panis  angelo- 
rum  fa&us  eft  fgnum  peccatoru.Ergocibushominismutauit 
fe  in  cibu  peccatoris,  homine  mutato  in  pecus.  Heu  triftis  & 
lachrymofa  mutatio,  vt  homo  paradift  accola, terra*  dns,  exit 
ciuis  domefticus  dni  Sabbaoth/pirituum  czlcftiu,&  coheres 
fectutu  in  yirtutum  repentina  le  conuerfionc  inuenerit  pp  infirmitatem 
quanta  mi  lacentem  inftabulo,pp  pecorinam  ftmihtudtncm  indigetem  G 
feria  homi  Taeno,&  pp  indomitam  feritate  alligatum  prifepio.  Agnofce 
ni  dtmer-  tn  hos  poileflorem  tuum,&  aline  praclepe  domini  tui.  Cogno 
ferit.  fee  pecus  quern  non  cognouifti  homo.  Adora  in  ftabulo,quem 

Ilai.2.  fugiebas  in  paradilo;adora  eius pra*fepium, cuius  contempfifti 
imperil!.  Sed  quae  eft  cauTa  tantat  deiedionis?hsc  eft, quia  ho 
mo  efi  in  honore  eflet  no  intellexit.  Ablue  igitur  te  lachrymts 
D.  Ambr.  ait  Ambr.laua  ftetibus.  Si  tu  iple  te  fteucris, alius  te  no  flebit; 
li.in  Lt).(.  na  ft  Saul  defleflet  peccata  fua,  Samuel  eft  non  fleuiflet.  Hec 
i.Reg.i 6,  vnulquifq; q>  fteat mortuos  fuosrmortui fumus  qh  pcccamus; 

mortuus  eft  fermo  malus  qui  exijt  ex  ore, exijt  enim  dc  I'epul  H 
i.Cor.4.  chro  malo.  Ideo dixit  Apoft.  Imitatoresmci  eftote,  vult  nos 
deli&oru  nieminiflenoftroru.Paulus  non  hebat  quod  lugercc 
1. Cor.  1 jr.  ex  quo  in  Chriftum  credidit,&  tfi  priora  dedebat  dices, Quia 
noium  dignus  vocari  Apott.qa  perlecutusliim  Ecclefta  Dei. 
Exo.p.  Antcquam  Deus  mitteret  in  Aigyptum  plagam  ilia  gran- 
Tonitruit  dinis,  prarmiftt  multa  tonitrua  : ita  igitur  cu  ftrnilia  fentimus 
not  monet  tonitrua, intelligamus  Dei  monitioncs,vt  emendemurjfitque 
Deus.  firma  noftra  proteftatio.non  qualis  fuit  ilia  Pharaonis,qui  tm 
Exo.p.  motus  calamitate  populi  ait.peccaui  etiam  nunc, dns  iuftus.fif 
ego  & populus  meus  impij.SoJcnt  enim  mali  ftatim  cum  fen- 
tiunt  afilidioncsjconfiteri  lcpeccatorcs,non  tn  ex  toto  cordc 

peccatum 


Condo  Quart  a. 


69 


n£ 

to 

M 

it 

a 

« 

■it  | 

lj 

tu 

cn  • 

a 

imi 

lo- 

ins 

sS 

:ili 

TO 

an 

cm 

>!ct 

gno 

cm 

m 

1 bo 

mu 

bit; 

\a 

ms 

pall 

not 

mil 

5o 

•JO-  • 
mM 

1® 

15,* 

1(9' 


A peccatum  defentntjnec  p^nitet  ipfos  nifi  cum  vident  affli&io 
nes.Vndeait’Pharao  ad  Moyfcm,Orate  Dnm  vt  dciinantto  Mali  hut- 
nitrua,&  dimittam  vos.Sic  cmendationem  promictunt  mali,  ft  antes . 
fed  cu  fe  vident  liberos  ab  affli&ione,  redeiit  ad  vitiofam  vita:  Exod.  9. 
Multa  polliccntur  mali,  fed  poftmodum  non  ftant  promiflis. 

Solitudo  vtilijjima  eft.  .1 

IN  folitudinc inftru&us  eft  diuinitus  gloriofus  Baptifta , & 
ibi  fa&a  eft  manus  Domini  fupereum,vt  tandem adaman-  • 
tina  conuerteretcorda,idcirccque  iam  a tenera  state  illuc  fe- 
X ccflit , vtfcilicet  folitudini  deditus  poffet  expediting  diuinas 

percipere  reuelationesrita  per  Ofeam  ait  Deiis ; Ducam  cam  Ofcx  z. 
in  iblitudinem,&  loquar  ad  cor  eius:  & ita  contigit  Baptiftx, 
quoniam  vtdicitnrin  Enang.  Faftum  eft  verbum  Domini  fu« 
per  Ioannem  Zacharix  filiumindeferto . Vita  (olitaria  qux  Vita  *cco~ 
agitur  in  fecelfu  & procul  ab  hominum  frequentia,  eft  diuinx  moda  ctle - 
Philofophix  conucnientior,&accommodatior,quam  ca  qux  ft*  Philo fo 
in  foro,  & hominum  cstu  , & celebritate  verfatur.  Defpicit  phi*. 
enim  mundi  vanitates,  & ea  qux  eximia,  & prxclara  plerisq; 
mortalibus  videntur.ftabili  ratione  contemnit,ad  diuina  vero 
<!  ardentcrafpirat.  Decorum  folitudine  loquor,  qui  fcafecuh  Similitu- 
tiimultibits  fegregaruntjtotosque  fefe  diuinartim  rerum  con-  do., 
templationi  dediderunt.Aquila,cxtere4«c  aues  nobiles  folec 
hominum  familiaritatem  declinare,  & ad  loca  deferta  confu- 
gcre;fic  viri  fapientia,  & animi  altitudine  prxfiates,folent  ho 
minum  frequentiam  euitare,&  acxtu  amicortim  mundique 
tumultu,tanquam  in  portum  fefe  in  iolitudinem  recipere. 

M.Tul.Ciccro  laudat & effert  magnificc  Scipionem  Affri-  M.  Cicer. 
canum,q>  re!iftisncgotijs,&  hominum  confortio,fecelferit  in  Exempla. 
folitudinem,ac  dixerit  fe  nunqua  futile  minus  otiofum, quant  Scipio  Af 
3)  cum eflet  in  otio.  Laudat  etiam  Torquatum , poll  partam  frica. 

vi&oriam  rot  nationum , ac  regem  Epirotarum  expugnatum  Torquat*. 
atque  deui ftum , Romam  cum  fuis  tumultibus  dereliquerit , Cincinna- 
fequein  uillant,  ubi  uitam  tranquille  traducercr,  coutulerit . ttis . 
Cincinnatus  etiam  ex  aratro,  ut  Romx  di&ator  eifet , aflum-  Feneftella 
ptus  eft,  qup  omnium  maxima  dignitas  erat,  quemadmodum  li.  de  Ma- 
refert  Feneftella ; fed  poftquam  co  munere  fuit  perfunftus  giftra. 
ntagno  honore  ac  gloria, redijt  magno  ftudio  ad  fount  paupe-  Columel- 
rem  fondum , ut  Columella  etiam  leribit.  Magnus  ilte  Cato  la. 
Cenforinus,  de  quo  fublimia  & maxima  Plinius  feribit,  poll-  Cato  C 
quam  maioribus  Romx  muneribus  perfunftus  fuerat,  ab  ur-  forinu 
be  ftatim  difceflit,&  ad  uita  ruri  agendara  acceffit,ubi  uitam  Plin^* 

finiuitf 


1 


*Dom,  IIll.  in  Aduen.Bomini.  Cone . ////. 

Empedo-  finiuit,lcgens,fcribens,acmeditans.  Empedocles  Agrigetinus  E 
dcs  Agri-  difcipulus  quonda  Pythagorx , nunquam  voluit  accipere  re- 
gentinus . gnum  fibi  oblatu,  vt  Xanthus  affirmat  in  Jibro,  quem  de  eius 
Xanthus . laudibus,&  encomiis  edidit;  imo  lane  vitam  folkari  j,nc  tran- 
quillam  pJuris  fecit, quam  omnes  potcntias,atque  diuitias. 

Cum  adferrent  paraliticum  ad  Chriftum , vt  cum  curaret, 
J.VCX  f . dicit  Lucas,  quod  pro  turba  non  inueniebant,qua  parte  ilium 

inferrent:  turba  enim  impediebat  accelTum  ad  Chriftum. 
i .Efd.4.  Sic  1 .Efdrx  habetur,  quod  populus  iJerrx  impediebat  popu- 

lum  Iudxingdificando.  Populus  terrx,  fcilicet  qui  terrena 
Ecdcf.7.  fapiunt,&  amant,  impedit  populum  Dei . Vndc  Ecdef.7.  Nc  F 
pccccs  in  multitudine,nec  tc  immittas  in  populum.  Difcamus 
Exod.i  3.  ergo  ex  hoc  loco  fugcre  turbam . Exo.  etiam  dicitur : Ne  fc- 
4- Reg- 7*  quaris  turbam  . Et  4-Reg.  dc  quodam  principe  Samarix  di- 
citur  conculcatu  fuilfe  a turba, & interemptum  in  ingreflu  por 
Simile.  tar.  Quadochirurgusaliquisvulneratomcdcri  vult,omncm 
gentem  ale  remouet,  nec  in  platea  ilium  curat,  fed  ingrefl'us 
cubilc,  ibi  medicamcta  apponit : ita  Dominus  curaturus  ani- 
mam  tuam,eam  a multitudine populi  fegregat . Et  cum  fur- 
Marc.7.  du  ilium, & mutu  curare  Chrillus  voluit, vt  lcribitur  Marc.7, 

cum  fegregauit  a turbis : Sic  tu  fuge  a mundi  tumultu,  & fe-  G 
culi  ineptiis,vt  faluti  animx  tux  poflis  confulere,&  Deo  com 
Tumult 9 mod ius  vacate.  Turbam  etiam  Dominus  docuit  remouen- 
retar  Jot.  dam, cum  puellam  fufeitauit . Plurimum  quidem  confert  no- 
Dr»  obfe-  bis  ipfa  folitudo,  & fecefliis  a turba, & ftrepitu  hominum,  vt 
qutum . poflimus  orarc,  & negotia  noftra  cu  Deo  tra&arc.  Siquidem 
Simile . conuerfatio  ifta  mundana , atque  focietas , prxfertim  ft  cum. 

malis, depniiatis  & corruptis  fuerit,  nosinficercfolet.  Vndc 
etiam  ipfi  Philofophi , vt  commodius  contemplationi  vaca- 

rent , in  folitudinem  concedere  folebant ; ficut  de  Platone  le- 
D.  Hicro.  gimus,&aliis Philofophis,  vtlcribit  D.Hieron.  Nequevero  K 
li»z.  a doer  perpetuo,veI  fludiis,  vel  ludo,vcl  contemplationi  incumben- 
fus  Iouin.  dum  eft,  led  alternatim  huiufmodi  excrcitationibus  traduce— 
Sen.lib.de  re  tempus  debemus , vt  inquit  Seneca  . Dc  Arfenio  quidem 
tranquil],  legimus,  quod  amicus  valde  eflet  folitudinis,  cum^;  interro- 
caP*J  ft.,  garetur  a quodam  Abbate,  cur  ita  faceret ; fe  cum  Deo , & 
Arleni J hommibus  ftmul  omnino  cfle  no  polle  relponditj  vlque  adeo. 
Abb. ex  e-  vel  modica  alicuius  intcrpellatione.fe  a dining  contemplatio- 
plum . nis  dulcedinc  auocari  indigne  ferebat . 

D.Hiero.  Varia  quid  6 funt  loca,ait  Hicro.accomodata  ad  conteplan 

• 1!  ol  vacandfi  Deo, atque  ad  inucnienduprptioliftiniu  thelau 

r • rum, qui  in  regno, cjlorfi  poflidetur  perfccUllimej  verutamen 
L;  ‘ folitudo 


I 

etiflB  I 

irtff. 

leas 

:tr» 

us, 

iJft 

ilk 

lira, 

Xf fr 
■rrnu 

?■& 

amcs 

'ek- 
li 
LipOf 
iixn 
tuns 
ju- 
te- 
x-1- 
lie- 1 
:co 
CD- 

no- 

cm 
10 
ie 
2- 
e- 
•$  S 

► 

n 

y- 

i 

i 


Dow.  in  Septuagejima.  Concio  /,  70 

A folitndo  ipfa , & feceflus  a turba  accomodat  ifti  mus  eft  locus  Solieuda 
ad  id  prxftandu.  Vnde  D.Hieron.in  folitudinc  pofitus  multa  vtilijftma. 
quide  prxftabat  egrcgia,acpr*clara  opera, fcribcns  ad  uarias 
orbis  parces  eruditilliinas  cpiftolas,tum  etia  commendatione 
tam  prxclari  loci  folebac  multos  ad  eius  amorc  incitarc. Ma- 
gna equidc  datur  in  deferto  efimoditas  uincendi,ac  fuperandi 
dxmone  iplum.ait  Aug.atqueinueniendi  Deum,  iuxtaillud  D.AitgiiC 
Pfalm.  In  terra  defcrta,inuia,&  inaquofa,fic  in  fanfto apparui  de  tep.ler. 
tibi.  Et alibi  dicit;  Eiafratres,eftotefohtarij,utfitis  angelo-  77.t0.10. 
rum  focij,rufticamini,ut  fitis  ciues  fanftoru,&  domeltici  Dei.  Pi'alm.62- 

B De  Chryfippo  dicit  Seneca, q.  quamuis  no  fuerir  dux  militif , Ad  fra.  in, 
nequegeflcrit  negotia  inter  homines.-fuis  tfi  I'pcculationibus,  ere.  fer. z„ 
quas  folus  & ab  hominibus  femotus  hafccbat,  plufqua  duces  tom.  10. 
eximij  proderat.  Cifria,mundanos<^;tumultus  Arilt.contem  Sen.lib.de 
pfit,&  elegit  potius  folitarie  uiucre,qua  cu  Alexandra  perge-  vita  bcata. 
re  in  Alia.  Itaquc  Athenas  reuerlus,  animu  fuG  ad  conccpla-  Artftot.  ^ 
tionc  adiecit,  ut  feribit  Plntarc.&  Strabo, & multi  alij  graucs  Plu.  in  vi-  - 
autorcs.  Plato  etia, quo  fibi,  aliis^;  magis  prodeflet,  Arheni*  taSyllx. 
reluftis,hoc  eft  populi  frequcntia,in  Academia,folitariu  locG,  Strabo  . 

& quiet  u fc  cotuiit,  ibiq;  doftrinam  fua  aliis  communicabat.  Plato. 

C Cxterum  notandu  eft  pro  his,qui  debent  habitare  in  frequen  D.  Hiero. 
tia,&  populo,quod  ai t Hieron . Solitudinc  laudabilem  poteft  in  epift.ad 
qtiis  habere, ft  modb  uixerit  circumfpefte,quauis  in  vrbe  exi-  Marcel. to  3 
Itar.  Vnde laudas  Seneca  folitudinem  quam  tenebat  Lucillus  mo  1. 
ciusfamiliaris,cum  tamcn  in  vrbe  viueret , dicit  fe  maximo  Sen.  lib. 4, 
exiliregaudio,quod  cum  quxrat,acpercotetur  deeo,referat  cpiftol.  ad 
omnes  fe  quidem  cum  Luciilum  non  uidifl'e , & confpcxiiTe,  Lucill.  epi 
aut  ctiam  feire  nbinamfit,cum  tamcn  in  vrbeipfum  eiTe^cer-  iio.32. 
tiflime  quiucm,  acque ctiam  exploratiftime  Iciatur. 


Dominica  in  Septuagefima, 


CONCIO  PRIM  A, 


I M I L £ tfl  regnum  caelorum  homini  patvifami- 
lias  , quiexijt  prime  mnne  condueere  optrarios  in  Cl.  incog. 
-vine  am  /waw.Matt.zo.Myftice  hxc  vinca  eft  ani  fuperPfal 
ma  noftra,ratione  multiplied  aflimilationis,  qua  mum  79. 
tiincx  £quiparatur.  Primo,qm  ficut  uinea  plantatur  in  terra,  ver.  1 37s>- 
lie  anima  noltra  in  terra  corporis  creatur,  vt  oftedit  Mag.Sct.  Magilt.Se 
Sicut  enim  uinea  no  poteft  fruftu  facere,  nifi  quandiu  in  terra  tent. lib. z. 
nianet  platata,fic  neque  anima  nifi  quandiu  utxiu  corpori  ma-  dift.  1 7- 
, net. 


s 


Magift.Sc 

tc.dift.jo. 

Simile. 


Solicitudo 
tiporaliii 
nos  con— 
turbat . 
Simile. 


Jeccntn  fi- 
ne Dei  fa- 
uoreeui  ta- 
re non  pof- 
fitmtu. 
Matt.26. 
Galac.i. 
Confefiio , 
quam  fit 
necejfaria. 
Prou.18. 
Simile. 
Soliciti  it 
no  fir  a fo- 
late via*- 
mas . 

Prou.i4. 

Simile. 

Charitas 

tommen— 

datur . 

Simile. 


Ezec.if. 


* Dominica  in  Septuagefima . 

net, quia  ftatim  feparata  amplius  no  poteftmercri,  vtoftedit 
Magift.Sent.qm, ficut  vinea  putatur,vtfrudum  plus  adferat, 
quinimonefylueftrisefficiatur;  ideo  enim  putata  plusfrudi- 
ficat,&  melius  conferuatur,quia  virtus  radicis  eius  ad  paucio- 
res  tranfmittitur;&  lie  eius  virtus  magis  vnita  vigorntur  : nam 
putare  no  eft  aliud,  quam  virtutc  ad  multos  palmites  dilpcr- 
fam,ad  vnu  rcducere : fic  & putada  eft  anima  noftra,quia  tota 
virtus  eius  ad  vnu  folum,fcilicct  ad  Deu  eft  reduccnda,vt  fei- 
licet  intelledus  anima;  omnibus  aliis  abiedis  (olfi  ad  Dei  c 6- 
templationc  intedat,  voluntas  ad  Dei  diledione,mcmoria  ad 
eius  recordatione.  Si  enim  ad  multa  fe  velint  ifta  fpargere,fa- 
tis  faciliter  anima  efficietur  Sylueftris.  Tertiu  patet,qm  ficut 
vinea  putata  ligaturad  palum,nead  terra  corruat:  fic  anima 
putata  a vitiis.ne  iteru  ad  terram,id  eft  ad  vitia,&  terrena  ca- 
dat,ad  Chriftu  per  amoris  vinculu  ligari  debet, quia  fine  Chri 
fto  cafum  peccati  vitare  non  poteft.  In  cuius  rei  typum  eft,  <p 
qn  tpe  Chrifti  paflionis  ipfe  in  horto  volcns  orare,a  difeipu- 
lis  fc  diuifit, ftatim  ipfi  dormierunt,nec  potuerunt  vigilare,  ad 
fignificandu,quod  fine  ipfiusfuftentationenullum  bonum  va-i 
leamus  facere,  & ideo  ad  Chriftu  vitem  anima;  fits  ligauerat 
Pau.qui  dicebat,Chriftoaffixus  fum  Cruci.  Quarto  foditur, 
hoc  eft  terra  daufam  aperire,&  ilia  partem,  qux  fubtus  ma- 
nebat  abfconfa,vertere,  & ipfam  defuper  facere  manifeftam; 
hoc  aute  facit  fpiritualiter  confcftio,qu£  occulta  peccata  facer 
doti  facit  manifefta.  Nam  quiab(condit(celcrafua,vt  ait  Sa- 
piens,no  dirigetur;  qui  autem  cofcflus  fuerit.&rcliquerit  ca, 
mifericordia  confequetur.Quinto,ficuteniminter  omnesar- 
bores  vinea, vt  frudu  faciat,maiorem  requirit  occupationem; 
fic  & anima  noftra,vt  frudu  afterar, multa  requirit  diligentia. 
Quod  (atis  patet,fi  confideres  quot,&  qualcs  habeat  inuafo- 
res, qui  eius  frudu  impedire  quf  rant.Vndc  fi  quis  otiofus  ftet 
cotra  anima;  hoftes, ftatim  hxc  vinea  diftipabitur,iuxtaillud; 
Pertranfiui  per  vinea  hominis  ftulti,  & eccc  tota  repleucranc 
vrtica;,&  maceria  lapidum  deftruda  crat,fcilicet  virtutu  coge 
ries  diftipata  eft.Sexto,quia  ficut  fuper  01a  ligna  vitis,dum  vi- 
uit  in  radicatione  frudus  eft  nobilior;  fic  & anima, dum  in  ra- 
dice charitatis  manferit,frudum  nobiliorcni  Deo  reddit . Sic 
e contrario, ficut  vitis  a radice  feparata  inter  omnia  ligna  con- 
teptibilius  eft  Jignu,&  foium  igni  aptum ; fic  & anima  noftra, 
fi  a radice  charitatis  feparata  fuerit,ad  nil  valet, nifi  vt  in  igne 
mittatur : & hoc  eft,  quod  dicitur  apud  Ezech.  Fili  hominis, 
quid  fiet  de  ligno  vius  ex  omnibus  ligms  nemorfi  ? Nunquid 

tolktur* 


H 


ConcioVrlmd . 7 1 

A tolletur,  vt  ex ea  fiat  opus  ? Quafi  dicat  non,fequitur  enim ; 

Ecce  igni  datum  eft. 

Sumus  quidem  vites,&  eftadeo  nobis  infertum  peccatum,  Pa.de  Pa. 
vt  egeamus  affidua  cura  ad  eradicandum  fermcntum  vctus,&  in  Matth. 
amputadum  vcterem hominem,  cum  prxferdm  & Apoft.di-  i.Cor.f. 
cat;  Inuenioaliam  legem  in  membris  mcis  rcpugnantem  legi  Roman. 7. 
mentis  mex.  Hanc  vinca  colimus,  cum  diligentem  animx  no 
ftrx  cura  gerimus,  cum  ab  ea  noxia  vitiorum  germina  cuclli- 
mus,cumfy  virtutu  in  ea  plantas  conferimus.  Similes  quidcm 
fumus  viti,  ac  vines  variis  decaufis ; ell  enim  vitis  arbor  hu- 
£ milis,&infima,  ita  & nos  humilcscerte  fumus, Stabiefti.  Vi-  Author. 

Nis  porro  arbor  eft,qu£  fi  putetur  diligenter,fruftum  maxim  fi 
dat : ita  plane,  vt  quis  op  time  fruftificet,laboribus  agitari  de- 
bet,& quafi  putari : V ids  idem  arbor  eft,qux  hyeme  fxuicn-  Calamity 
te, trifle admodfi  exhibet  fpcftaculum : jftate  verb  beatitudi-  ttt  vtilu. 
nis  £ternx  manifeftabitur  eorfi  virtus  maxima,  atque  nobili- 
tas. Hoc  vifus  eft  infinuafle  D.Io.cum  dixit;Fili  j Dei  fumus,  r.Ioan.3. 
&nondumapparuitquid  erimus.  Tuncquemadmodum,  qui 
vinea  aliquam  poftidet,perpetuo  aliquid  in  ea  inuenit  curan- 
dum,  ita  fi  vnufquilque  feipfum  diligcndus  contempletur , & 

C intueatur,femper  inuenict  aliquid  cmendandu.  Vitis, cum  re- 

nera  eft,dcbet  fupcrfigi,ac  fuftetari  quibufua  fulcris,&  quafi  D efeSlusse 
clatiis,nea  vento facile  cofringatur:  ira  bona  opera  noftra  ta-  perinuenie 
quam  tcneros  quofda  ramos  humilitate  fulciamus,nc  vcntus  mur , quos 
fuperbix  ea  lxdat,&  concutiat.  Ia  verb  etia,vt  vitis  ligone  fo  corrigam9. 
dicnda  eft,vt  herbx  noxix  eradicentur, ita  terra  camisnoflrx  Bona  ope - 
excoli  debct,&  agitari afperitate,ne  herbx  in  ea  enafcatur  ma  ra  burnt li- 
larum  cogitadonfi.  Nonnunqua  vitis  porrbipfaexhumanda  tate confer 
eft  vndique:  nonnunqua  verb  itcru  humanda  quodammoflo,  namus . 
fic  plane  (e  gerere  quilque  debet , nempe  vt  interdfi  humum  Carnem  no 
D iplam  remoueat  cotuens  fi.a  nobili:atem,&  cxcellentia,ideft  ftram  ma- 
confidcrans  fe  cfle  Dei  filifi,&  capacem  vitx  £tcrnx, atque  ita  ctremus. 
fpernet  res  iftas  mfidanas,&  terrenas  tanqua  viles,&  abieftas.  Hiutrfisv- 
Hanc  corrigendi  normam  fcruabat  Apoltolus,quando  Athe-  ti  debemut 
nienfes  reprehcndebar,q»  viles  res  adorarent,dicens  eis,quod  lonfidera- 
vellet  ipfis  annunciare  Deft  viuum,in  quo  viuimus,moucmur  tionibus , 
& fumus, ficut  inquit, &quida  poetarum  veftrorum  dixerunt;  vt  benevi 
ipfius  enim,  & genus  fumus  : genus  ergo  cum  fimus  Dei,  &c.  taminfii- 
Quafi  diccrct,qui  genus  ducunt  a Deo  vino, non  debent  fie  ad  tuamtu . 
hxc  viliadcmittcre.  Hancetiam  tenebat  reprehedendi  vi.im  Aft.  17. 
Petrus, ciim  diccret ; Vos autetn genus eleftum, regale fitcer-  i.Petr.z. 
dotifi,gens  faofta,populusacquifitionis.  Huiufmodi  confide- 

rationibus 


Dominica  in  SeptuAgefima . 


Cu  plij  T>ei 
Jimus,  non 
demitta-- 
iu ttr  advi 
lieu* 

Cinis  fu— 
runs,  nt  fa 
perbiam 9 . 

l.Reg.j*. 
Pial.  143* 

Simile. 
<3hiodmn- 
Its  affiifiio 
ncs  non  con 
tin^dt,tn- 
fauftum. 


2. Reg.  1 8. 
Plus  pare- 
tes  libtros 
amat,qna 
contra  • 


Omne  bo- 
nd d Deo 
manat. 


2Ca\x  jo. 


Viutnas  in 
(pirattencs 
nS  contem- 


namus . 
ii.CT.3x. 


rationibus  curabat  eos  ad  altiores  cuchere  cogitationes. Inter-  E 
dum  etiam  ne  in  fuperbiam  efferatur,  debet  confiderarioncs 
fua«,&  cogitationes  tanquam  radices  humo  opplerc,  confide- 
rans  fe  terrain  efle.cinerem  ac  miferabilem  hominem,qua  cer 
te  cofideratione  maxime  humiliabitur.  Sic  fecit  Saul, cum  vi- 
deret  fead  regiam  dignitarem  promoueri , dixit  enim  ad  Sa- 
muelem;  Nunquid  no  filius  Iemini  ego  film  de  minima  tribn 
Ifirael,  & cognatio  meanouiflima  inter  omnes  familias  de  tri- 
b«  Beniamin?  Qnareergo  locutuscs  mihi  fermonem  ilium? 
Multa etiam  alia  exempla  in  hanc  fententiam  adferri  polfent. 
Videtur  quidem  impiis  laudabilequiddaelfe,&  honorificum  F 
fc  no  purgari  a vitiis  fuis,laboribus,&  calamitatibus,fed  quod 
de  fe  dicatur,no  eft  ruina  maceriae.neque  tranfitus,neque  cla- 
mor in  plateis  eorum.  Sciant  igitur,q>  quemadmodum  vine* 
ipfi  maius  incommodum  acciderc  non  poteft,  quam  ci  puta- 
tionem  negari.  Ita  hi  non  poftiint  plane  infelicius  quid  habe- 
re,quam  in  hac  vita  finefupplicio  vllo  fcelera  fuadilfimulari. 

: Homini  patri  familias . Officium  gerit  pij  patris,  quando- 

quidem  intanta  fccordia  noftra,tanta  falutisquxrit  remedia. 
Belligerabat  Abfalonaduerfus  patrem,&  tamen  pater  duces 
obfecrabat,  ne  fi  vincerent , filio  fuo  noccrent  j contra  vero  fi-  G 
lius  dicebat  tunc  ducibus  fuis,vt  qui  patrem  in  bello  vincerer, 
eunde  interficeret,  vt  folus  Abfalon  regnarct.  Sic  Deus,dum 
ipfum  oftendimus,  nos  pluribus  afficit  beneficiis,  pluuia  mit- 
tit,ferenitatem,falutarem  aerem,  & perfpicuos  folis  radios  ad 
falutem  noftram , ex  quibus  facile  inteliigas  quam  egregius 
fit  pater  familias . 

Exijt  primo  mane . Omnes  vocationcs,&  fanftae  infpiratio- 
ncs  a Deo  prouenifit.  Omnia  bona  noftra,que  agimus,&  qug 
mala  pra»cauemus,&  non  agimus,  funt  .Deo  ai'eribenda : min- 
quamad  eius  vineam  acccderemus,nifi  nosipfe  vocaret.  Nec  H 
fiifpirium  quidem  vllum  eft  bonum,autquiuis  bonus  motus, 
qui  no  a Deo  proueniat.  Quod  nobis  infinuauit  Ifa.ciim  ait, 
cap.  to.  Dominus  aperuit  mihi  aurem , ego  autem  non  con- 
tradico : & ita  nos  debemus  eius  inlpirationcs  audire . Quid 
nrbicraris  in  caufa  eire,quod  cum  lefto  decumbas,ad  teipium 
reuertaris,intel!iga$«!j;  tc  in  Iattali  clle  culpa, & dicas;  Heu  me 
milerum?  Cura  terra  nonablorbeor?  Cur  non  a rtientecon- 
culcordomo?  Nihilplanc  boniabfque  Deo  pratftare  pofla- 
mus.Siipfnminuocamusjipfepriusad  idnosexcitat;  fi  ipfum 
qurrimus,ipfe  prior  nos  quaeric.  Vnde  Hierem.ait,  cap.  3 1. 
Conuerte  me  Domine,  & conucrtar  ad  te.  O bone  Dens, qui 

quamuis 


jam 

MU 


Cti;s. 

sum 

mm 

boh 


Ml 

■oA 
i <jol 
Pm 

DOS 


I 


W; 

ltd 

te 

a 

K 

, k 

Cl J 

P 

n 


D 

ftl 

it 

H 

* 


, *5: 

flu 

Km 


I 


au, 


* 

IE 

I* 

iSi 

10 

:» 

:uc  / 

(ec 

icw 

p 

:d> 

TBC 

piCCr 

ubt 

nbf' 

luff 

rbfr 

:ott 

,dci 

Blit- 

05 11 

rgffi 

atio- 

q“i 

niio* 

N« 

SMS 

lift 

(Ofr 

2^ 

m 

at* 

coo- 

ofr 

jfllO 

'•J1: 


Concio  Trim  a . - • ' • A' v 7 2 

A quamuis  nos  multo  mane  furgamus,tu  tartien  muJto  ante  nos 
pracuenis,vt  ad  te  conuertamur.  Hoe  nos  doeet  Spiritus  lan- 
£hts.  Cant.y.  vbi  dicitur;  Aperi  mihi  foror  mea  fponfa,quo-  Cant.f. 
niam  caput  meum  plenum  eft  rorc ; quafi  dicat , vide  quam 
manefurrexerim  pulfaturusad  odium  tuum,  fiquidem  caput 
meum  tore  plenum  eft . Hoc  etiam  docet  hodiernum  Euan-  Mar.  14. 
geliuni,  cum  dicit,q>  pater  familias  cxiit  primo  rnane.  Hebrei 
non  habent  fuperlatiuum,&ita  ad  illud expritnendum idem 
verbumrepetunr,  ficuteft  illud,  Abba  pater*  quafi  dicat,  ad 
tnodum  pater  : item  illud ; Ad  imaginem  , & fimilitudinem,  Genef.l. 
B quafi  dicat  admodum  fimilem.  Et  ita  in  hodierno  Euangelio. 

Primo  mane,  hoc  eft  multo  mane,vt  innuat,quod  antequam 
nos  cxcitemus,  furrexit  ipfe  vt  nos  excitater. 

• Conuentione  autem  fall  a ex  denario  diurno  . Vnum  tantum 
vitae  ftcrnaedenariuomnesacccpturi  funt,ait  Auguft.  fed  at-  D.  Augu- 
tedite  & vos  fratres  mci,ne  idco  quifque  difFerat  venire  ad  vi-  ftin.  cotra 
neam  . Securus  eft  quidem  ,q>ille  denarius  illi  promittitur,  CrcfiGra. 
led  dilferrenon  iubetur.  Nunquid  enim  & illi,qui  flint  ad  vi-  lib.^.c.**. 
neam  condudi,quando  ad  illosexibat  paterfamilias,  vt  con-  &lib.4.c. 
ducerctquos  inuenit  hora  tertia,  dixerunt  illi:  Expeda,  non  53.  to.7. 
C illuc  imus,  nifi  hora  fexta  ? Si  dicerent  illi  iuuencs  vocati,  ex-  TanitetiA 
peda  : audiuimus  enim  in  Euangclio,quia  o nines  vnam  mer-  non  differ * 
cedem  accepturi  funt,cum  fenes  fuerimus,hora  vndecima  ve-  mus. 
niemus,  refpondcrctur  cuique,&  dicerctur,laborarc  non  vis,  Seenri  nt 
qui  vtrum  viuas  vfq-.iead  fenedam  nelcis?  QuareergodifFe-  fumus  in 
res  vocantem  te,  certu^de  mercede,incertus  de  die?  Videne  haevit* . 
forte , quod  tibi  ille  daturus  eft  proniittendo , tu  tibi  auferas  Senes  eon- 
difteredo  . Et  fihoc  rede  dicitur  deinfantibus,& iuuenibus,  fuldt  fain 
quanto  redius  dicetur  de  decrepitis  ? ifta  enim  duo  occidunt  ti  animet . 
animas  ,dclperatio , & peruerfa  fpes.  Ne  tardes  conuerti  ad 
j)  Dominum,  dicit  Ecclef.nec  difFeras  de  die  in  diem . Ecclef.  j . 

(fhtidhtc  flat  is  tola  dieotiof.  Tradas  Orofius  dodiffimus  Orof.epifi 
de  excel  lentia  bone  occupations, & deotiofitatis  vitio,ita  ha-  lib.  de  ro- 
bot : Nuquam  bonus  colonuserit,qui  non  fucritnauus,&  in-  gi.iufti. 
duftrius,&  rufticarnm  rerum  Audio  vehementer  inccnfus.  Sic  Nos  in  vir 
etiam  qui  pecuariam  faciunt,  nifi  fucrint  in  ea  diligetcs,&  at-  tu/e  exer- 
renti,  minimu  certe  frudum  ex  ea  curatione  percipient.  Opi-  etamus  ,fi 
Aces  etiam  , qui  non  de  multa  node  vigilauerint,  neque  tota  •volumus * 
mente  operi,  cuius  artificiu  tenent,incubucrint,  quid  pofliint  greJfusaL 1- 
efficere.quod  fit  in  eo  gencrcaliquo  prctio,&  ^ftinnationedi-  quosrepor 
gnum?  Quid  dicam  de  ftudiis  artium  maximarum, in  quibus  r«ro. 
nemo  vnqua  progreflus  ell  fine  fingulari  Audio,  & dilige-ntia? 

In  di- 


Dominica  in  Septuage/ima . 

Indiligentia  igitur omniu  artium  difciplinarum,&  officiorum  E 
Ctiofitas  laus,&  ut  ita  dica,uita  cofiftit.  Ell  vcro  otiu  taciturn  quodda 
detejiabi-  venenu,quo  paulatim  omnes  uirtutes  infe&ae  languent,&  om 
Its . nes  artes  pratclarx  in  obliuionem  adducuntur.  Rede  quidem 
M.  Cato.  M.Catofcripfit  uitam  humana  efl'e  vt  fcrru,quod  fi  cxcrceas, 
lib.de  mo  fplcndefcit . Inter  prpterea  grauiflimas  Draconis  leges,  quas 
ribus . Lycurgus  Laccdgmoniorum  legiflator  mitigafle  dicitur;  hate 
Ex  1. Fran,  una  erat,ut  otij  danatus  capite  puniretur.  Scribitet  Diodor. 
Senen.  de  legem  fuillc  apud  /Egyptios,  qua  finguli  cogebantur  nomina 
repub.  apud  prefides  profiteri,&  qua  arte,quovc  lucro  fuftetarentur, 
Licurgus  . oftedere,&  fiqui  metiretur,  aut  iniuftoqugftu  uiueret, capite  F 
Diodorus,  danabantur . Nec  medius  fidius  iniuria;  otiofi  cnim,&  ignaui 
Otiofi flint  iuuenes.uenenu  funt  ciuitatis,proni  adlibidine  funt, bonis  in- 
vtntnu  in  uidct,alicna  appetut,&  denique  feditiofi,&  turbulcti  euadut. 
repub.  Quod  fi  hsc  feucriflima  lex  aliquibusuidebitur,  nonui  pote 
Solon . tit  ilia  Solonis  no  iufta  videri,qua  fanciuit  filiu  nequaqua  pa- 
D.  Ambr.  renti  neceflaria  fubfidia  debere,  a quo  nulla  artem  accepiflet. 
inepift.z.  Ex  otio,ait  Ambr.incdmoda  multaoriuntur.cuni  urgean- 
ad  Thco.  turplcrique  propter  ignauG  otitim  uariis  prell’uris,&  propter 
cap.  2.  id  etiam  homines  aliorum  ope  egeant , & fiant  adulatores,  ac 
Prou.2f.  contempt!.  Vnde  Salomon : Raro, inquit, inferes  pede  ad  ami  G 
Otiofi  in  cum  tuum,ne faturatus  tui  oderit  tc.  Qui  cnim  frequeter  ad 
mult a a-  alienam  menfam  couenit  otio  deditus,aduletur  needle  eft  pa 
linlabun-  fcentife,cumt&religio  noftraadlibertatcm  homines  uocct : 
tur  vitia.  ideofy  fi  quis  maducare  fpernit,  cefict  a labore  ; at  quia  nul- 
D.  Hicro.  lus  fine  cibo  poteft  uiuerc,det  opera  laboradi,uc  arbitrio  fuo 
ad  Deme-  uiuens  Dcu  poflit  habere  propitiG.Diftribuc  comode  tempus 
tri.  dc  vir-  ipfum,ait  Hicro.  & horas  laudabiliter  occupatas  habe  turn  in 
gin . fer.  diuino  cultu , turn  in  aliis  laudabilibus  operibus  cxercendis  . 
Author.  Sienim  ita  tenon  gefieris , proculdubio  quiuis  dieslongior 
Diferrcpi  tibi  nidebitur  nimium  ; breuior  autem  uellongiflimus  quifi.  H 
nitentiam  que , fi  honefte  occupcris.  Atque  hoc  quidc  modo  turn  tibi, 
vfque  ad  turn  aliis  prodcris  uitae  honefiate, atque  fingulari  tuo  cxeplo. 
matte  non  Quid  hie  fiat  is  tot  a die  otiofit  Vita  noftra  tepus  eft  operan- 

eft  fapien • di : mors  uero  mercedis  percipicd.*,n6  abnuo  quide  ad  extre 
tis . mu  ijfque  uitat  halitu  efle  merendi,&  demerendi  tempus;  fed 

Mortis  ho  hora  tii  mortis(quod  negari  no  poteft)  ad  hoc  impeditiflima 
ra  accomo  eft, in  qua  millc  animi  cur£,millcq;  corporis  dolores  ab  ftudio 
datior  ad  penitentif  nosauocat.  Quid  igitur  agis  miler?  Quid  hoc  te- 
mtreedem,  pore  ad  fodienda  uincam  no  pararis  ? Bona  enim  mors,incul- 
qudm  ad  patar^;  uita  fru&ns  eft, nonta  hoc  operandi,quam  rccipien- 
laborer m . dx  mercedis  tempus  eft, non  tain  ligonem  traftadi,ut  uinean* 

fodia$| 


ml 

Hi 

<■ 

a 

o,  ] 

1“ 

la 

or 

ns 

W 

Ifffl 

ja 

tflt- 

lot; 

P* 

ii|» 

ifa 

;cJt> 

join 

s.*; 

lino 

cud 

>cet: 
»<■ 
jf » 
np«i 
min 
ldis. 


e 

quit-1 

tibii 

•plft 

:rM- 


rxtrt 

llS> 

;UlilO 

C& 

•xAe 

)& 

ic« 


ConcioVrima.  73 

A fodias  ,quam  roanus  porrigendi,vt  mcrcedcm  accipias.  Quid 
igitur  ad  vefperam  poenitcndi , & laborandi  tempus  expe&as? 
lam  fero  cit,  jam  inftatnox,  in  qua  homines  non  operari,  led 
ab  operibus  quiefcere  folet.Venit  nox, inquit  Chriftus,in  qua  Ioann.p, 
nemo  poteft  operari.  Et  Propheta  inquit  ; Quoniam  non  eft  Plalm.6. 
inmorte,  qui  memor  fit  tut.  Cuius  ergo  tunc  memor  eft  ho- 
mo ? Memor  eft  plane  dclblata*  vxoris,quam  vidua  relinquit,  Mortis  te- 
& filioru  quos  orphanos  dcferit,&  dolor  uni  corporis,  quibus  pore  tnsel- 
vndique  premitur ; Dei  verb  memoria,vis  dolorum  , & cura-  ta  vera  p( 
rum  angor  pene  totam  extinguit . Quae  igitur  infania  eft  hoc  nitentiam 
£ primum  tempore  ligonem  parare , vt  vineam  fodias , quando  impediut . 

viucre  vix  poftis  ? Propter  frigus,  ait  Sapiens,  piger  ararc  no-  Prou.io. 

• luit,  mendicabit ergo £ftate,& non dabiturei.  Sic  mendica- 

ucrunt  fatux  illx  vjrgmcs,  quae  toto  vitae  tempore  dormien-  Matt. 20. 
tes,aeftatis  hoc  eft  mortis  hora  ad  claufas  coelcftis  regni  fores 
mendicareccperunt,diccntes  ; DomineDomineaperi  nobis.  Ferus  in 
Quod  nam  efle  maius  otium  poteft,  quam  negligenter  cura-  Matth. 
relalutcfuam  ? Quae  maior  negligcntia,quam  vtquis  ftatim 
infhntulusinferatur  Chrifto  per  baptifmu,attingat  veroiam 
feneftutemprope  ; nondum  tamen  virtutis  viam,  & fan&ita- 
C tis  ingreflus  fuerit  ? Quae  etiam  maior  cxcogitari  poteft  ne-  Magna  eft 
gligentia,  quam  abfeonderealta  humo  Dei  talenta,  & dona  ? otiojitasn* 
Quam  maiorem  poteft  quis  ignauia  incurrere,  vcl  amentiam  gltgere  fa - 
potius,  quam  dormire,ftcrtere,nugari,&  otiari  in  mediis  ho-  lutcm  no - 
iiibus?  Iftiomnes  grauiftimereprchendunturinfacrisliteris.  flram-j. 
Prouerb.i.  Vfquequo  piger  dormis  ? Otium,  vt  ait  Chryfoft.  Prou.i. 
radix  fuit,&  inirium  noftrorfi  malorumrquod  praeuides  Deus  D.Chryf. 
Optimus  Maximus , prarcepit  quide  ipfi  protoparenti  noftro  fuper  Ge- 
Adamo,vt  operaretur, atque  etiacuftodiret  paradifum.  Nam  ne.ho.14* 
dices  tu  ceric, vt  qd  indigebat  paradifus  cuftodiaaliqua?iuftir  * 

D profedo  hac  ratione  Deus.vt  protopares  nofter  Adanuis  ope  Genfif.a* 
raretur,atqueetiam  otioficatem  iplam  malorum  omnium  ra- 
dicem,&  efcam  fugcret,&  dcchnarct.  Si  namquc  ipfeab  om- 
ni  prorfus  negotio  liber, atque  etiam  immunis  extitiifet,  repen 
teprofeSo,&  e veftigio  propter  cxuberans,&  nimium, atque 
redundans  otium,  in  varios,  & crafliflimos  crrorcs  prolapfus 
cfl'er,  quemadmodum  & rcuera  prolapfus  turpiftime  fuit . 

Qutd  hie  flatis  totadieotiofs  } Vcrccunda  fanereprehefto, 
prxltrtim  ci,  cui  vna  duntaxat  fuppetebat  hora  diei  ad  labo- 
randum ; fuut  igitur  digni  maxima, & grauiftimareprchefio- 
ncienes  otiofi,  quibus  tarn  exiguum  fupereft  ad  laborandum  Senes  fint 
tempus,  & tamen  nolunt  ire  ad  Domini  vineam,  vt  poftint  fe  diligentes . 

Cone.  Quadr.  Tom.  L K inea 


‘ 'Dominica  in  Septuagejima . 

in  ea  laudabilicer , & gloriosc  exercere . Quod  fi  otiofi  digni  E 
Matth.7.  funt  reprehenfione,quid  dc  his  dicemus,qui  perperam  opera* 
tur  ? Si  omnis  arbor,  qua*  no facit  fruftum  bonum,excidetur, 
Similitu-  & jn  ignem  mittetur,  quid  dicetur  de  arbore  malum  frudum 
do.  producente?  No  fint  igitur  fcnes  fegnes,fiquidem  cum  vide- 

mus  albcicere  fi?getes,dicimus  adefle  iam  metendi  tempusjfic 
Cant  indi-  profedociim  videmus  hominem  aliquem  canefcere,  dicere 
ces  mortis,  pofi'umus  inftarc  iam  mortem , vt  cius  vitam  demetat . Non 
Simile.  crit  igitur,  quod  quzraris  Deum  te  non  fubmonuifie:  fiqui- 
dem  etiam  naturam  ipfam  cxperiris  te  commonefacientem  . 
Iam  velum  album  boncvir,  fupra  caput  tuum  morsipfa  cxtu-  F 
lit  aduerfaria  tua , quad  fupra  arcem  tuam , cane  igitur  recc- 
Sents  all • ptui.  Si  enim  videres  fencm  aliquem  quafi  repucralcentem  , • 
qui  reput * fibi  cunabula  pararc,nonne  diccres  commodius  quidem  fore, 
rafcunt  . vt  fibi  tumulum  ftcrnerct? 

Fr.  Ludo.  Voca  opetarios,  & redde  tilts  mercedem  . Hoc  eft,  voca  non 
Oran.  ftertentes,aut  vagates,  & vita  omncm  in  otio,&  voluptatibus 
Mercedem  tranfigctes,fed  operarios,hoc  eft  in  vinea  Domini  ftrcnue  la- 
noexpeftet  borantes.  Quando  igitur  fideles  operarij  in  vnumcouenient, 
in  futurtt  vt  mercedem  labore  fuopartamaccipiant , qua  frontciniqui- 
vita , qui  tatis  operarij  mercedem  cum  illis  pariter  exigent  ? Mcrito  ibi  G 
in  hac  non  cum  vnoquoque  corum  fidelis  procurator  ad  hunemodu  ex- 
labor  at . poftularcpoterit.  Amice  quid  a me  exigis,quod  no  meruifti? 

Quid  metere  vis, quod  non  feminafti  ? Laborafti  quide  in  via 
imquitati»,&  perditionis,  laborafti  in  operibus  !uti,&  lateris, 
Sapicn.f.  in  obiequio  Pharaonis,hoccft  diaboli,mundi,  cupiditatumi!}; 
Exod.i.  tuaru.  Hi  Domini  tui,hi  dij  tui,adipfos  ergo, non  ad  me  con- 
fuge,vt  laborum  tuorum  tibi  mercede  reddant.  Sic  enim  feri- 
ptum  legis, In  tempore  tribulationis  fuzdicent:  Surge, libera 
Hicre.z.  nos.  Hicre.i.  Vbi  limt  dij  tui.quosfccilii  tibi?  Surgant,&  libe 

rent  tem  teporcafflidiomstuz.  Dijtui  fuerunc  venter  tuus,  H 
' caro  tua,pecuma  tua,  voluptas  tua,&  cztera,quz  fupra  me  di 
lexifti , ad  iltos  ergo  Deos  tuos  confuge  . Quid  ergo  magts 
przpofterum , quam  in  alterius  callris  militare , & ab  altcro*  • 
aduerfus  quern  inimica  arma  tulifti,ftipcndiu  petere  ? Exper- 
Simile.  gifcimim  quzfo,fratrcs,  quz  enimfeminauerit  homo,  hzc  & 
Hie  labore  metet.  Non  enim  video  quonam  modo  hzc  duo  fimul  cohf- 
mus,  [i  vo  reant, ad  ^ternam  vitam  afpirarc,  8c  per  viam  mortis  ingredi : 
lum9  tn  al  mercede  a Deo  cxigere,&  in  vineadiaboli  operari.  Quifquis 
tera  vittu  enim  efficaciter  optat  finem , ea  quoque  adiumenta , quibu* 
prfmiu re-  adilluperuenitur,nondetrc&at.  Qui  vultad  Indos  pergere, 
ferret  . laborem  luuigandi  non  rcculat,qui  a morbo  graui  fanan  defi- 

. . ..»o  derat. 


> 


' Concio  Trim  a . ' ' 74 

A derat, medicamenta  non  refpuit.  Neque  vero  eft, cur  talcs  fibi 
fidant,qui  falutis  lauacro,czteris^;  red£ptionis  noftrae  bene- 
ficiis  abufi  funt,  & talcnta  credita  in  fudario  rcpofucrunt  • 
Voea  operarios  . Mandauit  quidem  Dominus  procurator! 
ordinate  difponi  operarios , vt  cis  mercedem  folueret : fed  in 
hoc  mundo  videasplcraqueinordmata,&  indigcfta.  Ad  quod 
fignificandum  ingeniofus  quidam  piftor  depinxit  arborem.cu 
ius  fruftuserant  omnia  bona,&  mala  huius  nuindi,  in  hancar 
boreni  confcenderat  cxca  quxdam  mulicr,qux  virg^dccu- 
tiebat  arboris  fru&us , Tub  arbore  vero  erant  homines, & be- 
B fti a* : cxcidebant  auicm  ex  arbore  regia*  corona*,  & intcrdum 
fuper  capita  tyrannorum  cadebant : item  infula*  pontificia*, 
quxaliquado  fupcr  hypocritas  cadcbant:  item  virgx  prxto- 
rix , qua*  nonnunquam  fuper  beftias  cadebant : item  diuitiar, 
qua:  fupraauaros  f'xpc  cadebant , fxpe  vero  fupra  prodigos. 
Vera  igiturdiftributio in  corlo  ent,vbi  reddctur  vnicuique 
fccundu  m opera  lua . 

Hi  nouijftmi  vna  hora  fecerunt.  Aduerte,q>  inuidus,inquit 
Abulcn.  non  doletde  fuo  incommodo,  & mercedc  minima, 
fed  inuidet  mercedi  aicerius.  Hi  enim  non  dixerunt, nobis  pa- 
C rum  dedifti,  fed  iftis  dedifti  multum,  & fecifti  cos  pares . In- 
uidia  videtur  habere  fedem  in  oculis.  Dicitur  ergo,  An  oculus 
tutu  ntquam  eft,  Vt  enim  vocamus  peruerfam  linguam  dolo- 
l um  aliquem  hominem , etft  lingua  ex  fe  mala  non  lit ; ita  in- 
uidioculos  males,  &nequa  appellamus,  quamuis  ex  fe  boni 
fintoculi . Erunt  nouijftmi  primi , & primi  nouijftmi . Cum 
dicit , erunt  primi  nouiftimi , deprime  teipftim , quamuis  fts 
quafi alter  loannes  Baptifta,aut  Petrus  Apoftolus clarus  vir- 
turibus . Turn  dicendo,  erunt  nouiilimi  primi,  tolle  defpera- 
tionem  omnem,  quamuis  quafi  Pilatus  aliquis  fucris,  aut  Iu- 
D das.  Quare  nullus  quamuis  optimus  fit, negligenscflcdeber, 
& nullus  defperet,ac  diftidat, quamuis  maximus  peccarorfue 
rit.  Etcerte  quiin  mediisarmis  verfantur,  non  quod  aliquid 
finiftrum,  &aducrfum  obting.it,  animis  ftatim  cadunt,immo 
certe  curant  diligenter,  vt  recuperet  amiffa  in  pernicicm  fuo- 
rum  aduerfariorum  : quod  fi  euincunt , curant  quantum  eft; 
in  fe , ne  illud  amittant,  quod  multo  fudorefibi  pepererunt . 
Sciensergo  Chriltus , quod  multo  labore  ctiam  qu*  amifla 
funt.recuperantur : negligentiaautcm,&  ignauiaetiam.quod 
partu  eft, peril  fxpe,motiedo  vtrofquc  dicit ; erunt  nouiftimi 
primi, & primi  nouiftimi;  debemus  ergo  omnes  peruigiles  ef- 
fe,iuxta  illud  Sapiens ; Beatus  homo  qui  l'emper  eft  pauidus. 

K a Non 


In  mundo 
mult  a pm 

pojlera- . 
Deus  1 fuo 
ittdicio  daf 
cuique,  qt 
fount  ejl . 


Abule.  in 
Matth. 
Inuidi  qu* 
let  font , 
Simile. 


Ferus  in 
Matth. 


Boni  no 
Jint  negli- 
gentes  . 
Mali  non 
dejporent  . 

Simile. 

Neglige  tin 
in  virtu/e 
mala- . 


'Dominica  in  Scptuagefima , 

Prou.28.  Nondcbent  c6temnerc,quicitiusvocatifunt,cosquitardius  E 
Aucor . veniunt,  quia  potes  ell  Deus  efticere,  vt  & perdita  rccupcrct, 
quamuis  fero  veniant,  & ita  premium  confequantur  non  mi- 
nus, quain  qui  vcneruntcitius . Inter  operarios  quidem  tcr- 
renos  no  poteft  quis  tam  diligens  efl'e,  qui  veniens  vefpcri  tan 
turn laboiet,  quantum  is,  qui  pertotumdiem  dcliidauit: 
Dilfimile.  at  verb  in  vinca  lpirituali  breui  tempore  multum  laborari  po- 
teft,&  quod  amiflum  eft, facile  rccuperari. 

Lina  vndecitnam  vero  exijt.  Si  bene  aducrtifti,in  omni  ho 
ra  exifhic  pater  familiasadcoducendosoperarios  in  vineam. 

In  omni  f-  Vnde  Deus  in  omni  £tate  nos  ad  fevocatjvt  indecolligas  F 
tate  not  vq  quantum  falutem  nottram  defidcret,  qui  tam  crebro  monet . 
catDe9  ad  Siita  ardenter  fanftus  illeMoyfes  populi  falutem  defidera- 
pputetia . bar,  vt  diceret ; Aut  parce  populo  huic,  aut  dele  me  de  libro 
Exod.3  2.  vitae ; quanto  auidior  erit  fiilutis  noifre  Deus,  qui  & ardetior 
ell  in  ampre  ? Ex  ijs  igitur  intclliges  inllitutum  Dei  circa  falu 
tern  noftram , fic  paritcr  auiditas  falutis  cuuilquc , ex  mcdiis, 
quibus  vtitur,  deprchcndi  poteft. 

ni  . . ■ 

Dominica  in  Septuagefima^ . G 

CONCIO  SECVNDA. 


Inaftimabile  tempns  nobis  a Deo  conceditur , vt 
in  eiws  vinca  laboremus . 

I M 1 1 E eft  regnum  cotlorum  homtni  patri  fa  mi-  ' 
lias  , qui  exijt  primo  mane  tonducere  operarios  in 
Laur.Iuft.  vineamfuam.  Matt. 20.  Prefens  quidem  vita  no- 
li. devi.  lo  bisad  negotianduin  falutem  noftram  concefla  eft, 

2i.  cap.  10.  quam  tamennos  potius  occupamus  in  vitiis.  Vnaquxquercs 
eo  magis  diligenda  eft  , quo  pluris  cfle  cognofcitur . Preftat 
quippe^ftimationem  rei  ipfiuscognira  virtus,quae  tuncappa- 
ret  amabilisjcum  prim*  innititur  veritati,  & quxftu  fuo  pof- 
felfores  fuos  facit  locuplctes  elle  in  c^lo.  Hinc  indulti  tern po- 
ris  pretiofitascSmendaiur  : quanta  autem  fit,quiscordc  per- 
Tepus  in a cipere,quifve  humana  valet rel'erare  facundia  ? Illam  noucruc 
JlimabiU . optime, qui  ea  carenr.  Omnem  fiquidem  mundi  fubftantiam, 
honores  prelationum,  feculi  pompam,corporis  voluptates,& 
quidquid  fub  coelo  creatum  eft  dcle&abile,  atqueiucundum, 
pro  vnius  diet  fpatio,fi  poflent,voluntariecommutarer.  Inip- 
io  fiquidem  tern  ports  curfii  brcuiftimo,iuUitia  placarcnt  diui- 
> nam , 


Concio  Secunda . 7 5 

A nam,  laetificarcntangelos,  horrendadamnationis  £terna»  ciii- 
tarent  fententiam,  & proculdubioadipilcerentur  regnac^lo- 
rum.  Hi funt,quibus  mifericordia  iam  fecit  occafum,  qui  irre-  Temforej 
uocabiliterin  laqucu  miferiarum  defccnderunt,  vbi  nullus  eft  id  an.  'tjfo, 
ordo,fcd  horror  iernpitcrmis  inhabitat.  Illis  plane  dedi  tem-  eius  utils* 
pus  ad  merendum,  ita  vt  nec  per  feipfos  fibi,  nec  ab  aliis  vllu  tatem  tt- 
refrigerationispoflintc3ptarc  fuffragium . Et  nterito  illis  nul  gnofeemtts • 
lus  locus  venia:  daturad  pra?lens,quippe  qui  oblatu  dum  ad-  lob  io. 
hue  viuerenr,percipei e nolucrunt.  Ncglexcrunt  libi  prfroga- 
tam  gratia,  nec  vt  bene  agerenr,  intclligere  voluerunt,  neque  Pfal.3  y. 

B vltimi  cemporis  neceflitate  pratuidere  curarut : fc  quippe  dc- 
derunrvoluptatibus,carniscur*  indelideriis,conciipieruntq;  ' 
prefentis  vits  pemitiofa  folatia,ac  fi  nunquam  client  moritu- 
ri.  Illis  contingit, quod  per  beatunt  lob dicitur,tenettyir>pa-  Iobzl. 
num,&cytharam,&gaudet  ad  fonituorgani.ducuntin  bonis 
dies  fuos,&  in  punfto  ad  inferna  dcfccdunt.  Hoc  autem  vnde  Atterm 1 j 
illis  accident, intulit  dicens,qui  dixerunt  Deo, recede  a nobis,  ttmporali- 
feientiam  viarunt  tuarunolumus  . Oqiialem  feccruntcom-  bus  cornu- 
mutationem, videlicet  vt  exultaret  in  modico  tempore, & q ter  tare  extrt- 
nocruciarentur  fupplicio  ! Quisillorum  valcat  cofidcrare  ia-  made  men 
C fturam  ? duplicia  cnim  receperunt  de  manu  Domini  pro  vni-  tiaeft. 
tferlisiniquitatibusfuis,  damni  poena  torquentur,&  lenfus. 

Amiferuntnamque  Deum,& cjli  delitias.angclorum  con-  Mali  qua 
lbrtium,meritaeleclorG,agni  nuptias,  beatam  refurrcdlionf,  tddem  re- 
!mmortalitatis(lolam,&  beatam  vitam,in  liis  potillimu  dam-  dtgantur. 
ni  conlillit  poena.  Illis  autem  addita  eft  focictasda?monfi,hor  Matt.  1 3. 
rendus  ipforu  afpeftus, ardor  incxtinguibiIis'ignis,llridor  den  Infernitor 
tium>palpabilestenebra?,interiores  lachrymx,  intproperioru  merit  a-  . 
vociferatio;into!erabilis  litis, fulphureus  f*tor,colcientia?  ver 
mis,carcerabylli,eiiadcdidcfperatio,&  interminabihs  diuinas 
D vilioniscarentia,qua»dolorcsfupercminct  vnmerfos.  Ilia  .in- 
tern li  faperent,  & intelligerenr,  quibus  adhuc  bene  operand! 
pratrogatfi  eftrempus,  impenfa  gratia, ftdilata  (entetia,cqui- 
dem  linouidima  fua  praeuiderent.non  lie  inutiliter  viuerent, 
voluptati  fedarent , proftituerent  vitiis,  indulgerentcorpori,  Cici  /irot. 
diabolo  obteperarent,facultates  qua?rerenr,mundi<^;  pereun-  tnali  * hac 
tem  concupilcerent  gloriam.Veriim  quoniam  futura  n6  pra:-  vitsu . 
cauerunt  mala, & prtelentibus  inherent  bonis, cum  eildcm  li- 
mul  pereunt,  paritenfj;  deficiunt . Sic  filij  hominO  fafti  liulti, 
iudicantes  non  refte,ponentes  tenebras  lucent, & lucem  tene- 
bras,malumq;  dicentes  bonum,&  bonunt  malum. Heu  quam 
jnortalium  eit  ilia plangenda  conditio,  dctellanda  cxcitas.in- 

K 3 fell- 


I 


' Dominica  in  Septuagejima . 

Xf ah  qua-  fclicitas  fugienda.  Abutunturvriqueperuerfi  homines  natu-  E 
to  irt  erro-  ralibus  bonis, gratuita  dona  difpergut,  & venix  tempus  otio- 
reviuant . sc  conuerfando  confumunt.  O fi  agnofcerent  quanti  £lliman- 
dum  fit,  quod  fine  con fideratione  amittunt . 

Tepus  pro  Cxterum  quid  pretiofius  tempore ? Quid  quxfo illo fru- 
tiojijfsmu . duofius?  quid  charius  ? quid  exccllenrius^  quid ve  amabilins? 

• Scd  proh  dolor , penc  ab  omnibus  nihil  habetur  vilius , nihil 

tra&atur  inutilius,  nihil  indignius  polfidctur ! Nullum  tern- 
poris  momentum  prxterit , in  quo  merita  non  valeant  cumu- 
lari  jterna . Cxtera  qua?  habemus  in  mundo , a nobis  aliena 
funt,  tempus  autem  proprie  noilrum  ell,fi  tamen  illo  vtimur  I 
Tepus  ad  ad  lalutem.Illudfiquidem  diuina  nobis  dementia  contulit  ad 
quid  nobis  plangendum  errata, ad  poenitentiam  faciendam,ad  promeren 
toneejfum  dam  indulgentiam,  ad  virtutes  acquirendas,  & virtutes  exer- 
fit . cendas,  ad  multiplicanda  merita,  ad  vcndicandam  gratiam,ad 

inferni  fupplicia  euadenda,  & ad  £ternam  gloriam  conlequen 
dam.  At  vero  quam  rari  I imt,qui  veraciter  agnolcant  ilia,  at- 
Te put  qua  que  labentis  temporis  breuitatem,fruduofa  temper  exercita- 
tittjftmea-  tione  difpenfent ! labiturinquam,&  momentanea  adeodefe- 
uolet . dione  dificurrit,  vt  nunquam  in  eo  prxfens  inuenias , prxtcri- 

tum  autem  reperies , & futurum . Mira  plane  res  eft  ha?c , & Q 
prudenti  confiderationc  digniflima , quo  ordine  vita;  nollrae 
■ prxteritum  tempus  elabitur : quod  autem  prxlens  die  cre- 

ditur , fic  infarigabili  labiturmotu  ,vtineo  momentum  ali- 
Mudiama  quod  nequeat  efle  prxfens.  Vtina  ilia  intelligerc  vellcnt  prx- 
tores  quart  fenti  vitx  amatores, qui  nuneditari facultatibus,nunc  eleua- 
to  in  trro-  ri  honoribus , fauoribus  longe  lateq;  commendari  defiderar. 
re  verfen-  Vt  enim  celebri  memoria  habeantur  digni,  in  vrbe,in  callris, 
tur.  -in  jdibus , in  parietibus  ponunt  figna  lua , & minime  aduer- 
tunt  miferi,  quod  poll  paululum  a confpedu  mortalium  tan- 
Pfalm.  i.  quam  puluis,  quern  proijcit  ventus  a facie  terrx , corum  me*  H 
nioria  deleatur,  & fama. 

Temporis  Magnx  eft  prudentix  temporis  opportunitate  bene>&  lau 
tommodi-  dabiliter  vti , neque  earn  vnquam  deferere . Mater  quidetn 
tat  cm  no  Moyfi  noluit  filium  fuum  in  fiuuium  demittcre , donee  vidit 
defer  am?,  Pharaonis  filia  venientem  ad  lauandu  fe,  vt  ita  audiens  pueri 
Exod.z.  vagitus,eiufdem  milereretur,&  nutrici  earn  tradcrec.  Hie  fo- 
lum,  quandiu  viuimus,  datur  facultas  in  Domini  vmea  labo- 
randi,  qui  quidem  contuetur  nos , vt  nollri  mifereatur,&  la- 
chrymas  exaudiat,  atque  c pcccatorum  fludibus  eripiat , no- 
bis condonet , & tandem  in  c^lo  prxmia  largiatur  laboru  no- 
/Iroruin : non  igitur  cantam  oblaum  occafioncm  ref  "puamus. 

Tempus 


!I1»I 

03> 

jm» 

bb 

biin 

* I 

MS- 

its 

tiosi 

lirii 

ICC 

oc- 
a V 
qua 

»*• 

CIO- 

Itfe- 

!CJ- 

,4 

lira 

tit- 

aii- 

:Z- 

ifl* 

it. 

i*» 

a* 

o- 

e-! 


m 

it 


ConcioSecunda.  76 

A Tempttsquodin  Dei  obfequio  non  expendis,no  meretur  no- 
men rempori$,&  vitaquam  proChrilto  non  impendis,non  vi 
ta  fed  potius  mors  appellanda  eft,  Earn  ob  caufam  lib.  i.Kcg. 
(criptum  legimus , Saulcm  duosannos  regnafle  , cum  ailerat 
in  Adis  D.Pau.eum  ad  quadrageftmum  fui  regni  annum  vi- 
tam  pcrduxifle.Nam  cum  lolumduobus  primis  annis  iuftitia 
■ & religioncm  colucnt,  tempore  illo  tantummodo  didtur  re- 
gnaife , quo  diuinam  legem  feruauit.non  autem  illo  , quoea 
contempta, ratio  nil  valebat, iuftitia  iacebat,  mos  patnus  occi- 
derac,  imo  ncc  tunc  viuebat , led  mortuus  memo  potcrat  ap- 
£ pellari.  Peccatumenimcumconfummatumfuerit  ,generat 
mortem,  vc  uerbisutarD.Iacobi.  Idintuensanimo  D.Paul. 
aiebatj  Si  (ecundum  carnem  vixcritis,moriemini,  & D.Ioan. 
in  Apoc. Nomen  habes  quod  viuas,&  mortuus  es. 

Qma  in  bac  bretii  vita  in  Domini  vinea  labor  are  recti 
famusy  idcirco  in  alia  fempicernum  infemi 
laborem  fuslinebimus . 

HJEc  eft  uinea,  ideft  Ecclelia,  in  quam  Chriftus  conduxic 
operarios,&  conuentione  fada,mifit  eos  in  illam.  Dcus 
obligat  fe  nobis  conuentione,  nos  autem  noltimus  ei  obligari. 
Magna  profedb  mifericordia  eius,  & magna  perfidia  noftra  > 
ftquidcm  potius  eligimus  obligari  fempiternis  tormentis,  ui- 
tiofam  fedantes  uiam,  quam  deo  mancipari,qui  nobis  dena- 
Tittni  diurnum  pollicetur.  Denarius  autem  eft  merces  ster- 
na,eft  palma  uidoriar,  & corona  uitar, quam  repromifit  Dcus 
diligentibus  Ic  . Si  feirent  homines  inferni  denarium  , quem 
Dgmon  pollicetur  laboratibus  in  fua  vinca, qualcs  funt  1;  qui 
fe  totos  uitijs  permittunt , nonequidem  ita  eftixnate  perca 
iD-  rent.  Nil  mihiuidctur,ait  grauis  quidam  dodor,tam  eflicax 
ad  auocandos  animos  ab  iftis  caducis,  quam  cogitatio  inferni. 
Quare  mecum  quxfo  fic  attentiftime  cogitate;Si  mille  anno- 
rum  ultio  intentaretur,debcrent  omnes  fane  horrefeeretnam 
qui  in  hac  uita  aliquot  horarum  fpatioacerbius  torquentur , 
miferrinu  exiftimantur;at  uero  nnlle annis  ignibus  tradicru- 
ciandum, quanto  eft  acerbius?  Multo  verb  magis  (I  decern  aut 
centum  millibus  annorum  hxc  poena  diet  duratura  . Quod 
tamen  fpatium  breuiftimum  uidcretur,  & tantum  momenta- 
neum,  ft  didfi  prius  eftet,  & conuentum  rot  annoru  millibus 
eifein  igne  com  morad  urn, quota  rente  minutula  grana  in  hoc 
tempi©  condudcrcntur.  Curfus  hoc  cua  tantu  fpatium  (quae 

, K 4 enun 


Contuetur 
Dcus  no- 
firos  labo- 
rts,vt  eof- 
dc  premie 
afjiciat. 
i. Reg.  1 3. 
Ado.  13. 
M a lord  vi 
to.  non  me- 
retur »•- 
men  vita, 
Iacob.i. . 
Rom. 8. 
Apoc.  3. 


i.rumte-l 

. q [ 

. t-i  .jclA. 


Mali  qud 
jint  ctxu 

Iftdo.  cla* 
rius  Ora. 
! i.tom.  r. 
Simile. 


Inferni  a - 
trocia  tor - 
tnenta. 


Confident 
tiones  fa- 
lu  tares  ad 
inferni  a- 
ternitati 
intelligen- 
dam. 

Damnato- 


ru  quanta 
erit  mife- 


via. 
Similitu- 
de). 

Fulminis 
conditio. 
Pli.  lib.2. 
Nat.  hill. 
Mat.  24. 
Iacob.4. 
i.Petr.f. 
Altera  fi- 
militudo 


Vitnitates 
human  fpe 
nculofe. 

ll'ii.66. 

Mar.p, 


Pfal.tftf, 


A tali  quo - 
jxwda  in 
rr»- 
(iabuntur. 


'Dominic a in  Septuagefima . 

cnim  fecula  arenam  illam  exhaurirent , fi  millefimo  qtioque 
anno  dumtaxat  granulum  vnum  auferretur?)pro  nihilo  puta- 
retur,fiin  hanepoenam  eacommutaretur,  qua  tenerenturin 
ignem  damnati  tot  annorum  millibus  in  eo  efle,  quantus  arc- 
nx  numcritsin  hoc  toto  quod  inter  cxlum  & terram  tnteria- 
cet  fpatio,c6prehendi  polfct.Ht  tamen  contemplationc  xter- 
nitatis  ( hen  horrendam  rerum  faciem  ) hoc  etiam  tarn  pene 
infinitu  tempus,proregratiflimaoptaretur,&  centies  ac  mil- 
lies  etiam  repetitum,  modo  finis  aiiquis  tadcmaliquandoin- 
ciperct  apparcre . Nam  fine  vllo  vnquam  fine  quempiam  ef- 
fetorquendum,  hoc  verb  vltra  omnes  defperationis  terminos  F 
fertur.Quid  enim  grauius  quam  lemper  velle  quod  nunquam 
crit,&  Temper  nolle  quod  nunquam  non  crit^In  xternum  pec 
cator  non  afi'equetur  quod  vult;  & quod  non  vult,  nihilonu- 
nus  in  xternum  cogetur  pati . 

Quemadmodum  clara  fulminaliquant  aurum,  argentum, 

& xs  , non  combullis  facculis  in  quibus  hxc  recondunturrfer- 
rum  in  capfula  cerca contcrunt , ne  confufo  quidem  figno ce- 
rx,vt  ait  Plinius,duradenique  frangunt,molliaintafta  relin- 
quunt  j ita  vis  liipremi  iudicis  in  extremo  examine , qua?  erit 
ncutfulgurexiensab  Oriente,&  parens  vfquein  occidcntem,  G 
confundct  malos,  & fuperbos , non  tamen  lxdet  bonosatque 
humiles . Vnde  D.  Iacobus  ait, quod  Deus  fuperbis  refiltit, 
humilibus  autem  dat  gratiam  . Et  vt  fulmina,  pinnacula  & fa- 
ftigia  in  acumen  tcndentia,pyramides  in  flammx  formam  do 
finentes,  & altas  atque  natura  munitas  rupcs  petunt,  & deij- 
ciuntjGcaccrbiflimx  xrumnx  iufio  Dei  iudicio  excitat?,  cos 
feriunt,  & frangunt,qui  inanem  mundi  gloriam,inccrtas  opes 
&incafu  fitas  adepti,in  excelfa  dignitatc  confiituti,  alios  con- 
tcmnunt,&  feipfos  vane  ferunt  in  fublime,  de  quibus  ait  Ifai. 
Vermis  eorum  non  morietur,  & ignis  eorum  no  extinguctur.  H 
Etapud  D.Mar.ait  Chriltus;Bonum  ell  tibi  debilem  introi- 
re  in  vitam  , quam  duas  manus  habentem  ire  in  gehennam  , 
ignem  inextirguibilem  , vbi  vermis  corum  non  morietur , & 
ignis  non  extinguctur  . Id  intuensanimo  diuinus  pfaltcsde- 
fcribes  miferabilem  impiorum  cxitum  canebat;  Sicut  oues  in 
inferno  pofiti  funt , mors  depalcet  cos , & dominabuntur  co- 
rum iultiin  matutino  ,&auxilium  eorum  vetcrafcet  in  infer- 
no a gloria  eorum . Vbi  impios  quidem  in  inferno  cruciatos 
cum  ouibus  comparat,  non  ad  animi  manluctudincm,  & vitx 
innoccntiam , quam  non  habueiunt , fed  ad  ignauam  corum 
imbedlliutem  figmficandam,  quanec  cftugcre  nec  depellerc 

fupplicia 


E ipj 


(ju; 


de’ 


1 


w 

n 

& 

1 

BC 

1 

1 


1 


C. 


1 


1 


[jur 
i ft 
loa 

ito® 

r :kt 

10  «■ 
tip 
res 
it® 
tqcf 
ilk' 
sifr 
iiJo 

Id)- 

,ta 

jpfl 

:ofr 

[Tai 

tur. 

vi- 


C 


D 


\ Concio  Secunda . 77 

fupplicia  vnquam  poterunt . Pallor  qui  talcs  palcit  oues,  cru- 
dehflimus  eit,  nempe  mors  sterna,  & fupplicium  quod  nun- 
cjuam  finietur . 

Super  ilia  verba  beati  lob  cap.  y.  In  vaftitate , &fameri- 
debis,  ait  Gregor,  tunequippe  reprobi  vaftitatem  famcmque 
pafluri  funt,  ciim  damnaci  in  extremo  itidicioab  xterni  panis 
vilione  leparantut.  Scriptum  namqueeft;  Tollatur  impius 
ne  vidcat  gloriam  Dei.Et  per  femetipfum  dominus  dicit,Ego 
fum  pams  viuu  , qui  de carlo  defeendi . Simul  ergoeos  valti* 
tas,famefquecruciat,  qui  non  folum  foris  tormenta  fentiunt, 
fed  intus  etiam  media;  pcfte  moriuntur : vaftat  igitur  gehen- 
na  quia  concrcmat,  fames  interficir,quia  fuam  ifii  faciem  re- 
demptor  abfeondit;  bene  namque  retributionem  interim  ex- 
leriufqife  reeipiunt,quia  & cogitando  miferi  & operando  de- 
liquerunt . Vnde  bene  per  Plal.  dicitur ; Pones  eos , vt  cliba- 
num  ignis  in  tempore  vultus  tui , dominus  in  irafua  contur- 
babit  cos,  & deuorabit  ignis.  Quod  enim  ab  igne  dcuoratur  , 
ab  exteriori  parte  accenditur . Clibanus  vero  interius  inflani- 
niatur . Item  fuper  ilia  verba  cap.  io.  Vbi  vmbra  mortis,  & 
nullo  ordo  , fed  lempitemus  horror  inhabitat , ait  idem  do- 
ctor j Sicut  mors  exterior  ab  anima  diuidit  camem , ita  mors 
intetior  a Deo  feparat  animam . Vmbra  ergo  mortis  ell  ob- 
feuritas  vifionis, quia damnatus  quifque cum  arterno igne  fuc 
cenditur,  ab  interno  lumine  tenebratur:  natura  verb  ignis  ell, 
vt  ex  feipfo,&  lucem  exhibeat,&concremationem.Sed  tran- 
fa&orum  vltrix  ilia  flamma  vitiorum  , concremationem  ha- 
bet , & lu  men  non  habet . Hinc  eft  enim  quod  reprobis  Veri- 
tas dicitj  Ligareei  mantis,  & pedes , & mittitc  eumin  tene- 
bras  yxteriores . Si  itaque  ignis,  qui  reprobos  cruciat , lumen 
habere  potuiflet , is  qui  repelliturnequaquam  mitti  in  tene- 
bras  diceretur  . Hinc  etiam  .Plalmus  ait  j Super  coscccidit 
ignis  , non  viderunt  lolem  : vt  foris  dolor  combuftionis  cru- 
der, & intus  poena  cscitatis  obfcurct ; quatenus  qui  autori 
fuo  corde , & corporc  deliquerunt , fimul  corde , & corpore 
puniantur. 

Sed  quid  prodeft  ifta  prarnofle , ft  non  contingat  euadere  ? 
tota  ergointentionecurandum  eft, vt  cum  uocationis  tempos 
accipimus,  bene  viuendi  ftudio,  malorum  vltricia  tormenta 
fugiamus.  Hinc  quippe  per  Salomonem  dicitur . Quodcun- 
que  poteft  manus  tua  facere,  inllantcr  operare , quia  neque 
opus , nec  ratio,  nec  fapientia,  nec  feientia  erit  apud  inferos , 
<juo  tu  properas . Hinc  Ifai. ait,  Quxrite  dominuui  dum  in- 

ueniri 

■ v ‘ • c 


D.Grego. 
lib. 6.  Mo. 
c.  20. 

I fa.  16. 
loan.  6. 

lnfcrnitor 

merit*. 


Pfal.20. 

Simile. 


Lib.p.Mo 
ra.c*4  6. 
Simile. 

Ignis  infer 
ni  tenebro- 
[hs  . 

Mat.  22. 


Pfal.f7- 


D.Grego. 
lib.?.  Mo. 
c.yo. 

Ecc  I.9. 


I faff- 


ijiem 


/ 


'Dominic a in  Septuagefimd . 

i.Cor .6.  ueniri poteft.  Hinc  Paulus  dicitj  Eccenunctempusaccepta-  E 
Gal.  6.  bile,eccc  rlunc  dies  falutis.  Hinc  rurfum  ait,  Dum  cempus  ha 
bemus,  operemur  bonum  ad  omncs  . 


.crivi.f: 


Apoc.i8. 
Rom. 8. 
Eratitudo 
qudta  fit. 


Luc.  19. 
Mat.iy. 


L UC.I2. 
Dan.  7. 

Luc.ff. 

l.Cor.n. 

?.Rcg.io. 

Rom.8., 

i.Cor.if, 

Figura. 


loan. 14. 
Rom.8. 


Luc.  24. 


Reddle  Deus  vnicnique  fecundttnt  opera  fua. 

REddit  Dcus  malis  iuxta  malitiam  eorum, quantum  cnim 
fe  glorificaiierimr,&  in  delicijs  fuerunr,  tantG  lllis  datur 
tormentorum,ut  habeturin  Apoc.Cum  boms  autem  excedit 
Dens  in  pra?mio,  prxmiando  cos  ultra  condignun),fiquidetn 
lit  ait  Apo.  Non  funt  condignx  pafliones  huius  temporis  ad  F 
fiituram  gIoriam,qux  reuelabitur  in  nobisifi  enim  femel  tan- 
tum  in  cxlouideretanima  Deum,excedcretprxmium  labo- 
rem,  ut  intelligasquantu  excedat  gloria  labores  pro  ea  fulce- 
ptos,quam  cum  femel  quis  ingreflus  fnerit  in  cxlo,inea  per- 
manent. Cuilibetcnim  Dei  feruo  dicitur,fiue  plurimu  Hue 
parum  lucratus  fit.Intra  in  gaudium  domini  tui;Qnafi  dicar, 
eifi  totam  gloriam  no  exhaurias,  tu  tamen  intra  in  eam,&  ea 
friiere  in  fempiternum,de  qua  unufquifque  accipiet  pro  ratio 
ne  laborum  fuorum.  De  omnibus  quidem  dicitur>quod  habec 
Lucas,Prxcingetfe,&trafiens  miniHrabic  ilJis,Sed  quomodo  Q 
miniftrabit  illc,cui  feruireregnare  eft  ? ille  cui  millia  millimn 
mini(trabant,ut  habetur  in  DanieIe?Tranfiens  quide  miniftra 
bit,&  tranfibit  & pcrtranftbit  omnia  defideria,  & omncs  afte- 
Ausnoftros  ultra  qua  defiderarepoflumus : ibi  adimplebitur 
quod  ait  Chriftus,Menfurambona,confertam  &c.Non  dice- 
musiam  cum  Apo(toIo,Audiui  arcana  Dei,quxnon  licet  ho 
mini  loqui,fed  dicemus  cu  regina  Sabba,Maior  eft  gloria  tua, 
quam  rumor  quern  audiui.  Item  famfti  dicenr,  Cum  difficult 
tate  uidebamur  credere, q»  non  lint  condignx  pafliones  huius 
feculi  &c.  Donee  hifee  oculis  contemplati  fiimus.Iam  no  per  H 
fpeculum  videmus,fcd  aperte,&  euidenter,atquc  probauinuis 
q>  media  pars  nobis  nuntiata  no  fuit.Mutabilitas  quidem  eric 
fub  pedibus  noftris.ciim  mortal?  hoc^inducrit  immortalitate. 
Vehementer  mirataeft  regina  S>abba,ciim  uiditordinc  mini- 
ftrantium,&  habitacula  fcruorum,&  familiam  uniuerfam,fTn 
gulaque  xftimauit  pro  eorum  dignitate:ita  crit  in  cxlo,iuxta 
illud  quod  Chriltus  ait, In  domo  patris  mei  manfiones  multe 
funt.Quod  fi  Paulus, etfi tantum  laboraffet, tamen dicebat,c£ 
non  flint  condigne  pafliones,  quid  tu  dices,  qui  nihil  pro  ac- 
quirenda  gloria laboras in  Chriftiuinea  ? Inucnilti  neforfan 
alum  viam , quam  Chriltus  inuenerit  ingrcdieadi  ia  cxlum, 

1 J'  dc 


Concio  Secunda . 78 

A de  quo  dicitur,q>  oporcuit  pati  Chriftum,&  itaintrareinglo 
riam  fuam?  Vide  quatum  laboraret  Apoft.qui  dicebat, Supra  z.Cor.i. 
modum  grauati  fumus , & fupra  virtutem  , ita  vt  ta*deret  nos 
viuere;fed  tamcn  la  bores  ailcuabat  cum  confiderarec  prf  miu, 
diccns,N6  funt  condigna*  paflioncs  huius  feculi.Nullus  autc, 
vtdicic  Thomas,  melius  id  diccrepoteratquam  Paulus  ,qui  D.Thom. 
vcrumque  deguftauerat;  laborauit  enim  plnrimum,&  pra?te-  i.Cor.n. 
rea  raptus  ell  vfque  ad  tertium  cadum, vbi  vidir  arcana  Dei. 

Non  legitr.us  m euangelio  hodierno,quod  hisoperanjs  de  in  futur * 
cibo&  potu  prouideretnr,(cd  cantiim  habecur,quod  pail  oc-  nit  a Deus 
3 cafum  folisfolucusfuiceis  denarius,  vtintelligamns quod ity  fins  redan 
terdtim  Deus  permittat  fuos  minus  circa  neceii'ariarcdunda-  datt/er  om 
re, vc  omnia  fimul  fuppedicentur  in  occafu  folis,  idell  in  futu-  nia  (uppe- 
rs vitarmalis  inccrduni  redundanter  temporalia  fuggerit,ciim  ditnt. 
in  alia  vita  iam  non  habeant  qua*  poflideant . Ec  quamuis  di- 
cat in  Euangelio, quod  crunt  nouiflimi  primi, & primi  nouif- 
fimi,non  id  ita  intelligendum  eft, quod  his  qui  plus  labornue- 
rune,  plus  etiam  non  reddacur,(iquidem  illud  verum  eft, Red-  Rom.  2. 
des  vuicuiqueiuxta opera  fuar  fed  fieri  quidem  poteft  , quod 
quis  minore  tempore  plufquam  alius  laborct,&  vchcmentio- 
C ri  quidemfpiritu;  vndc  etiam  fiet,vttamD  iftcrccipiat, quan- 
tum alter,  & plus  interdum . Vnde  Hier.ait,  quod  Deus  non  D.Hie.  & 
indinatur  propter  verborum  multitudinem , fed  propter  co-  habet  de 
rundem  deuotionem . Ec  ita  plus  valcbunt  quinque  Pfalmi  conf.dif.f. 
attentc , & denote  recitati , qiram  totum  pfaltcrium  fi  inde-  c.non  me- 
uote  dicatur . Hint  Greg,  ait  ; Non  refpicit  Deus  quantum , diocriter. 
fed  ex  quanto, vt  conllat  apud  Lucam  deduobus  vidua;  minu  D.Greg. 
tis.  Qui  currens  procedit , interdum  etiam  pernitiofius  cadit,  Luc. 1 1 . 
quam  qui  gradatim  progreditur.  Vndequando  virtutis  femi-  Simile, 
tarn  tenemus,  debemus  circunfpe&e  incedere,  Temper  Dcum  Pfal.  117. 
jp  comple&entes.  Hinc  Dauid  ait;  Impulfus,eucrfus  fum,vt  ca- 
dcrem,&  dominus  fufeepit  me:fortitudo  mca,&  laus  mca  do- 
minus.  Ec  ita  ferui  Dei,  & vici  perfetti , qui  currant  diuinam  Circunfpe - 
femitam,curant  fibi  Temper  Dcum  habere  comitem,&adhje  Bv  vtu/t~ 
rentem,nedcipfis  dicipoflir,Ertint  nouiftimi  primi,  & primi  tnus. 
nouiflimi.  Quod  in  Saule  & Dauide  apertc  oftenfum  eft.Vn-  i.Reg.i  x. 
de  Anna  Samuclis  mater  ait;  Dominus  pauperem  facie, & di- 
tat,humiliat,  & fubleuat,  TuTcitans  de  pulucrc  egenum  , & de 
ftercore  erigens  pauperem,  vt  Tedeat  cumiprincipibus,  & folifi  Mutabili- 
gloris  teneat.  Vide igitur  quod  cum  Saul  diues  diet,  & Da-  tas  bums 
tiid  pauper , nihilominus  tamen  omnia  commutata  Tunt,  cxi-  vits. 
gentibusiddemeritis  Saul, 5c  mentis  ipfius  Dauidis. 

Vidctur 


Virgil. 
Rom.  2. 

1. Cor.3 . 

2. Cor.j>. 


Deo  toto 
affeclu  in 
fruia— 
mus. 


/ \ 
t I 


( 


‘Dominica  inSeptuagefima, 

Videturquidemq*  incoquod  dicitur,Erunt  nouiflimipri-  ] 
ini, imitator  Dcus  mGdi  leges  & mores,  inquibus  videmus  cp 
cquites  ipfi  qui  vita  ducunt  otiol'atn,  delicate  comcdant,  cuin 
interim  pa(lores,&  3gricol£,qui  tantoperclaborant,&  pondus 
portant  diei  & situs, ieiunenr  colligentcs,  qusalij  comedut, 
ita,vt  dicerc  poflevidcanturillud  Virgiliamim,Sic  vosnon  vo 
bis,&c.Ec  cu  ipfi  tantopere  laborent,tamcn  a mundocontem 
nuntur.Vcrumtamennonitafegerir  Deus,l'ed  vtaitPau.Rcd 
dit  vnicuiqueiuxta  opera  fua . Item  alibi  ait Qui  parce  icmi- 
nat.parce  & metet,&qui  feminatin  bencdidiotiibus,dcbene 
di&ionibns&  meter  vitam  stcrnam.Qui  enim  leio  venerunt, 
tarn  obnixe  laborarunt , vt  vna  hora  fuperauerint  vcl  laltcm 
squauerint  aliorum  labores.Fere  fit,  ut  qui  state  tenera  cs- 
perunc  Deo  feruire,  poftmodum  itafrigidc  procedant,ut  alij 
feriusuenientes,maioriadhtbito conatu , nmltis  eos  interual- 
lispolt  ferelinquat;dequibusaitpropheta,Multiplicats  liint 

infirmitates  eorum,  poitea  acceleraueruntj  ficut  contigit  fan- 
fto  latroni,&  multis  alijs  in  hac  uita . 


Dominica  inSeptuagefima^ 

CONCIO  TERTIA. 


Rcgnum  edi  cur  comparetur  rebus  terrenis. 


Pfal.pi. 


Prou.8. 


Im  II  B tfl  rtgnum  ulorum  homini  Patri  T ami- 
lias , qui  exijt  primo  mane  conduetre  optrarios  in 
vineam  fuam . Matth  20.  Comparatur  regnuin 
cxlorum  rebus  terrenis, quoniam  ex  his  in  cogni 
tionem  creatoris  dcuenire  polliimus . Qnamquam  cnim  ani- 
mi  noftri  qtiandiu  in  corporibus  verfantur,longc  abfunt  a cla-  H 
radiuini  numinis  cognitione,quod  eorfiacies  fitcaliginequa- 
dam  circumfufa,  Deus  autem  fit  infinitus,  & immenl'us;  pof- 
funt  tamenex  creatarum  rerum  confidcrationead  tpfiuscrea 
toris  cognitionem  deuenire.Id  intelligens  diuinus  Plaltes  con 
cinebat,Quam  magnificata  funt  opera  tua  demine,  nimis  pro- 
funds  fafts  funtcogitationestus  : vir  infiptens  non  cogno- 
feet,  & ftultus  non  intelliget  hsc. 

Id  quod  nos  habemus  in  Prou.diftum  a Sapientia  in  mun 
di  conltitutione,Ludens in  orbe  tcrrarum,potelt  vtrti  ex  He- 
brso,dclicians  in  vniuerficonlonantia.Eltenim  nuindi  machi 
na  muficaquxdain,  & admirabiiis  confonamia,  Dcum  ipfura 

1'uo 


:cd  t 


foe 

PI: 

lot 

fit 

fo 


in 

Yl 

111 

di 

C< 

n 

« 

n 

II 

fe 

F 

0) 


h 

it 

cj 

1 

I 

t 

I 

di 

d 


I 

m- 

fero 

tio 

Meii 

U 

One 


ConcioT ertu . 79  \ 

/ fuo  modo  pra»dicans,  & laudans,  ficut  Orpharus, Pythagoras, 

Plato, & multi  alij  philofophi  dixcrunt.  Quemadmodum  fi  e 
Jonginquocitharam  audias,ex  multis  varijlqucneruis  compo 
ditam,acutis,grauibus,&  eircumflcxis,qui  omnes  pariter  con- 
fonent,&  dillin&os  interualiis  fonos  fnos,melo(quc conficiar,  Creature 
mtelligis  plane  illic  vnum  efle  peritum  pulfatorem , qui fidiu  nos m*nii 
voces  ex  arte  multca?  ad  harmonia?  concentu  mifceat,  & a?qua  ducunttn 
liter temperet, tametfi ilium  minime  intuearis;  fic ex  concor-  cognitio — 
dia , & confona  mundi  vbiquedifpofitione , vbi  nec  inferiora  nemcrea- 
contra  Cuperiora , nequc  infima  aducrfus  (ublimia  eriguntur,  torts. 

;B  & lnlurgunt , fed  omnia  vnum ordinem  admirabilem  leruant, 
confeitimad  vnum  Deum  omnium  recurris  , omnia  hxcfua 
virtute  mouentem.diuinarq;  fapientis  fplendore  illuftratem. 

Ille  qmdem  rcrum  vniuerbtatcm  vt  lyram  tenons, copulat  ce 

leftia  cu  aereis,  & aerea  cu  terrenis,vniuerfa  cum  fingnlis  coa^  Rtfhlendet 

ptans,&  coagmentans,&  ita  mundi  concentum.ordine  & har-  diuin*  Sa 

momam  congruent  erabfolui  triple  eft  qui  omnia  mouet,  cum  pientia  in 

ipiequidem  immobile  perfeueret  .Emsnutu  cslum  mican-  creaturis 

tibus  aftris  refulget,&  circulortim  fuorum  ordinem  coferuat, 

ingens  oceanus  tcrribilibus  fiu&ibuscrifpatur,  & intumefcit, 

C fed  intra  legitimos  fines  motus  fuos  coercet,&  continet, terra 

varijs  (lirpibus  comata  frondefcit , diffunditq;  berbefcentem  M'trabilis 
vinditatem,  qus  nixa fibris  llirpifi  lenfim  adolcfcir,  & omnia  Deus  in 
tandeni  clementa  inter  fe  dillantia  coherent,  diuinamq;  vir-  creaturis 
tutem  fiuomodooftendunt.  Tota  mundi  machina  eft  veluti  fair. 
ciuitas  quzdarn,  fui  regis  magnitudinem,  & excellentiam  de-  Simile, 
clarans . Vt  enim  vila  ciuitate  ex  multis  varijlque  hominibus 
cqnllantc,magnatibus  & plebeijs,opibus  afflucntibus,&  ino- 
pia  laborantibus,adolefcentia  ftoridis,  & fenedhife  decrepitis» 
vbi  omnes  tamet/i  inter  fc  diuerfi,in  magna  concordia  depant,  luftitia  & 
T)  rtctaqitc  dilciplinacontincantur,ftatim  iudicas  cfleeius  prin-  tat  as  prin 
cipem  iuftum,potenccm,  & fapientia  prrftantem,quanquam  apis  in  rei 
ilium  non  videas : fic  confidcrata  mundi  mole,  eiulque  rerum  pub.ouber- 
interlediftantium  concordia,  & ferie,  totiulque  vniuerfitatis  nan  one  di 
coapntudine, fieri  non  poteft  quin  aliquo  modo  concipias  ani-  gnofeutur. 
moeflefummum  quondam  harum  rerum  creatorcm  & con-  Homo  par 
feruatorem  . Nec  folimi  excognitionc  magm  mundi , fed  e-  uus  muss - 
tiam  parui,hoc  eft  hominis , qui  a philolophis  microcofmos,  dus. 

-ideft  partius  mundusappell3tur,  in  cognitionem & admirabi-  n< 
lem  Deifcictiam  peruenimus.  Vnde Dauid  Deum alloqucns  PfaL  it 8. 
canebat,Mirabilisfada  eft  (cientia  tua  ex  me;ac  fi  diceret,  ex 
cognitione  mei  afeendi  domine  in  admirabilem  Icicntiam  tui; 

ideo 


Wat.  6. 
Luc.  ii. 
Ifai.46. 


Pfal.8. 


Dominica  in  Septuagejima . 

ideo  Dcus  non  folum  nos  mittit  ad  aliarum  crcaturarum  co 
gnitionem  & confiderationcm,  vt  quando  ait,  Confiderate  vo 
latiliacaali  & lilia  agri,  fed  ad  confiderationcm  noftri  cum  di- 
cit,Prfuaricatorcs  rediteadcor;&  cum  noshodiead  vincam, 
hoc  ell  ad  nos  ipfos  ire  iubet,vt  a cognitione  noftra:  fragilita- 
tis,ad  cognitionem  Dei  virtutis  afeendamus . 

Poftquam  diuinus  vates  fuit  diuino  amore  incenfus,&  alta 
Dei  arcana  animo  profpexit, redibat  ad  contemplationem  glo 
borum  ca?lellium,&  intuens  folem,Iunam,&  reliqua  afira.di- 
uini  numinisperpetua  monimenta,  contemplabatur  fingula- 
rent  Dei  erga  homines  amorem  , qui  illis  tarn  eximia  opera 
condidillct,  & memor  tanti  efte&oris  aiebat,  Quoniam  vide- 
bocslos  tuos, opera  digitortim  tuorum,lunam  & deltas, qua; 
tu  creafti. Quid  ell  homo, quod  memor  es  eius!>&  in  fine  plal. 
diuino  quodam  amore  abforptus  , has  voces  emittebat , Do- 
mine,  dominus  nofter , quam  admirabilceft  nonientuum  in 
vniucrla  terra  ! Intuere  quemadmodumacrentoriscontem- 
plarione,ad  creaturas  contemplandas  reuertitur,  vt  ab  illis  ad 
Creature.  ilium  redeat  cuius  amore  flagraret.  Ciim  animus  fe  a corpo- 
noi  a.i  Dei  risobfequio  feiungit,voluptatemque  vcluti  pelliferam  labcin 
cognitione  honellatis  rcfpuit,  feque  Dei  amore  incendit , ipfum  carium , 
terrain, mare,  rerumqdeomniun  naturamintuetur,&qua»,vn 
de  gcnerata,quo  recurrant, quado&  quomodo  peritura,  quid 
fluxum  & mortale.quid  Habile  & sternum  contemplatur , in 
hoc  confpe&u  & cogitationc,  & reruni  magnificentia , Deus 
immortalis.quantogaudioafficitur?  Quanta  fortitudine  deli 
cias  mundi  periturascontemnit,  &eaqus  infipientes  morta- 
les  expetenda  exifiimant,pro  nihilo  putat,&  ad  cxleftia  & im 
mortalia  ardenticharitateinflammatusrapitur?  Vnde  Apoli. 
aitrlnuifibilia  Dei  a creatura  mundi  per  ea  qua  fafta  fiunt  in- 
tellcda  confpiciuntunacfi  diceret,  per  Dei  efle&us,  refquc  ab 
eo  creatas , fenfibus  expofitas , intelligunttir  eius  inuifibilia  a 
creatura  mundi, hoc  elia.conltitutione  mundi , ex  quocondi- 
Relucet  De  tus  ell  mundus.  Ea  enim  ill  return  a Deo  creatarum  pulchri- 
us  in  fuis  tudo  & difpofitio,vt  nemo  fit  tanta  barbarie  & immanitateaf 
creaturis . fcfhis , qui  earum  excellentem  ordinem  & admirabilem  fpc- 
ciem  lentiens.non  poflit  cximium  earum  efFeftorem  contcm- 
plari,&  a lenfuexteriore  ad  interiorem  intelligentiam  diuinas 
fapientis  & porentis, & bonitatis  pcrduci  .Plato in Timaro 
vnum  efi'e  pnncipem,&  originem  rerum  fcnfit  & docuit, cuius 
maieltateni  tantam  dTe  ailcruit,vt  nec  poflet  lingua  cxplicari, 
nec  animo  comprehendi . 

Spet 


G 


due  unt. 


Deumplu 
timi  fati- 
mus  ex  co 
gnitiontj 
creatura - 


rum — 1. 

Rom.  i. 


Plato  in 
Timgo. 


■> 


c 


CCS 

an 

Ka 

* 

lbs 

k 

is 

ti 


C ( 


0 

t 

t 

tr 

P 

t 

1 1 

*1 


*1 

fit 


N 

** 

4, 


k 


Concio  T ertia . 


80 


Spes  pr&mij  nos  animare  debet , vt  vebementius  in  vi- 
nca. domini  laboremus . 

CVm  infidcles  non  nouerint  prafmium  promiflum  laboran 
tibus  in  vinca, & eius  mandata  feruantibus,inde  eli  quod 
nos  irrideant.  Nolira  igitur  fpes  nititur  promifiis  Chrifti,  re- 
rum  illarum  inuifibilium,iuxta  illud  Pau.  qui  confugimusad  Heb.tf. 
tenendam  propqfitam  fpem , quam  ficut  anchoram  nabcmus 
animr  tutain  ac  firmam,&  inccdentcm  vlque  ad  interiora  ve- 
B lamims.Dicit  anchoram, nam  ficut  anchora  (tibaquam  ab/con 

dira  cli,&  ibi  naius  adhxrct  & in  ea  fidit,  fic  fpcs  nolira  eit  po  Simile, 
fita  in  rebus  illis  inuifibilibus  . Ec  idco  nos  irridcnt , led  ipfi 
erunt  potius  confufi,&  dicent  cum  erunt  in  inferno,  illud  Sa-  Sap.  f. 

f>icn.Hi  funt  quos  aliquando  habuimus  in  derifum,&  in  fimi-  In  domino 
icudinem  improperij , nos  infenfati  vitam  illorum  xftimaba-  Jpertmus. 
mus  inlaniam , & fineirr  corum  fine honore , ccce  quomodo 
computati  funt  inter filios  Dei , & lors  illorum  inter  fanftos . 

Quare  fratres  mei , vt  monet  Pau.  Sobric,  iulie,  & pie  viua-  Tita. 
mus  in  hoc  fcculo  , expeftantes  beatam  fpcni , &aducntum 
C gloria*  magniDei , & faluatorisnoftri  lefu  Chrilii . Quam- 
uis  nobis  Dei  mandata  grauia  videantur  propter  carnis  infir- 
niitatem.tamcn  propter  prxmij  magnitudincm  amabilia  ma- 
xime  fiunt . Ofeas  ait,Ephrain  vitula  doftadiligeretrituram:  Ofcx  io. 
triturarc  laborioliim  opus  eft,  tamcn  quia  bos  triturans  fimul  Simile, 
palciturpaleis,  & grano,  diligit  ilium  laborem.  Vnde  Apolt.  J.Cor.p. 
ait, quod  in  lege  fcriptumeli,  Nonalligabis  os  boui  trituran- 
ti , nunquid  de  bobus  cura  eft  Deo  ? Propter  nos  ergo  dicit , 
quibus  non  deerit  premium  laboris  noliri . Non  eli  Deus  in- 
iulius,  vt  obliuifcatur  laborum  noiirorum,  ficut  ait  A port,  ad 
D Heb.  fed  ampliflimus  eli  remunerator  operariorum  in  vinea,  Hcb.6. 

& corum  qui  leruant  c us  mandata,  mxta  illud  Plal.In  culio-  Plal.  1 1 8. 
diendis  illis  retribmio  multa  . 

Hxcfcilicet  (pea confolata eft  me  in  humilitate  mea,  ait 
PCtltn.  ideft  in  afflidione  mea  . Humilitas  cnimin  fenptura  Plal.ti. 
interdum  fignifkat  afHi&ionem,  iuxta  illud  Pfalm.  Huniilia-  Pfal.34.  • 
fti  nos  in  loco  afhiftioiiis . Et  illud.  Deut.  Refpexit  dominus  Dcu.2 6. 
humilitatem  noliram,idefi  affliftionem,&  laborem . Spes  er- 
go fortiflimum  lolamim  eli  in  omni  affliftione  iuiiorum. 

Mandauit  Deus  in  Lcuit.  vt  palferqui  pro  emundationelc-  Louie.  20. 
profi  immolabatur , in  aquis  viuis  ma&aretur:  ill  £ aqux  viua:  loan. 4. 
funcquasChriiiuspromifit  Samaritanx.  Sandi  ergo  in  his 

viuis 


i Dominica  in  Septuageftma . 

viuis  aquis  deIibantur,immolantur,&  ma&antur, propter  hac  E 
quippe  fpe  futnrorum  bonorum  fanguinem  (uum  fiindcbant 
Bom.8.  & mundabantur  tali  baptifmate.Vndc  Pau.ait,Spe  falui  fafti 
Tob.z.'  fumus.Hac  nitebatur  Tobias  in  cxcitateciim  deriderent  euni 
diccntes,  vbi  eft  fpcs  tua,  pro  qua  clccmofynas , & fepulturas 
faciebas*  Tobias  vero  inct epabat  eos  dicens,  Nolite  ita  loqui, 
quoniam  filij  fanftorum  fumns , & vitam  illam  expeftamus  , 
quarn  Deusdaturus  eft  his  qui  fiduciam , & Ipem  nunquam 
Col.  I.  auertunt  ab  eo.iuxta  illud  Apoft.Si  permanctis  in  fide  funda- 
ti&  ftabiles,  Sf  immobilesa  fpe  euangelij  quod  audiftis . Hgc 
lob  15.  fpes  confolabatnr  beatum  lob  in  fuis  laboribus  cum  diceret  F 
RomA  Etiamfi  mcocciderit , fpernbo  in  cum  , Hoc  eft  quod  ait  Pau. 

Per  patientiam  & confolatione  feripturarum  fpem  habcamus. 
P&l.j;.  Vnde Dauid diccbat hoc confidcrans; Secundum  multitudinc 
dolorum  meorum  in  corde  meo,confolationes  tux  lxtificauc- 
Can.i.  runtanimam  mcam . Et  fponfa  videbatur  iam  frui  rebus  qua* 
fperabat,cum  diceret,  Sub  vmbraillfus  quern  dcfidcraucrani, 
fedi;&  fruftus  eiusdulcis  gutturi  mco. 

Simile.  Si  ad  incerta  premia  obtinenda  ita  homines  laborant , quid 
tantopere  fegnes  funt  tantis  propofitiscertiflimis  prxmijsin 
Simile.  vinea  domini  laborantibusPAn  no  miles  vt  tandem  dux  vel  an  q 
tefignanus  cuadat,valentiflime  fe  gerit , & in  varia  pericula  co 
Deo  fer—  nijcit,cum  tamen  interdum  nullum  fruftum  , fed  fola  vulnera 
u'tamus  cu  reportet?  An  non  multi  varias  fubeunt  tempeftates,  donee  tan 
ius  Pm—  dem  optatiftimum  portumcontingantPnonne multi  bona  fua 
tnia  funt  confumunt  in  aula  regia,  vt  tandem  regisauram  captent  & be 
tertijjima.  neuolentian^Sxpc  tamen  nihil  proficiunt.  Sed  non  fic  inanes 
Simile.  redeunt.qui  in  domini  vinca  laborant. 

Quod  videamus  diuitem  aliquem  aut  infirmum  otiantem, 
Laborer, n9  non  curamus,nec  quod  fefto  die  pauperem  etiam  videamus  fe 
in  baevi-  riatum.etfi  fanitate  fruentem : attamen  quod  pauper  & fanus  h 
ta,  vt  in  profeftisdiebusotietur,prxfertimque  fi  filios&  coniugem  ha 
alia  renut  beat,&  ampliflinia  laborandi  fe  ofl'erat  occafio,id  vero  turpifi- 
turemur.  fimum  eft.  Quodangeliin  cx!o&  beatiqni  locupletiflimi 
funt, non  laborent,  cum  iam  habeantredundanter  fibi  omnia, 

D riaripau  mirum  non  eft.  Item  quod  d.inati  in  inferno,  quibus  nulla  eft 
ports  dam  meritorie operandi  occafio,&  quibus  nihil  boni  prodeft.otio- 
roModitas  fi  fint,ron  eft  mirum  , fiquidem  iam  tempus  laborandi  in  vi- 
adejl  labo-  nea  domini  auolauit,vt  habetur  Ioann.p.  & foliirn  adeft  tem- 
r.u)di,tur - pus  in  rempiternum  patiendipt  verb  quod  nos  pauperes  otie- 
pe  tft.  mur,  deteftabileeft : talcs  verb  fumus  omnesquamdiu  viui- 
musin  prxfcnti  vita,ctfi  maxitnc diuites  fimus,  iuxta  illud 


unlit 

idelar 

luific 

me# 

lulnta 

alw 

hir.Hi 
in  qua 
dunk 
is  .Hit 

dices 
lit  P» 
icania 
jiuditi 

it  at 

USQ^ 

utriO' 

t.qri 

a »/« 
vela 

full  CO 

ulnen 

letw 

tufa 

&bc 

WlK' 

item 
I us  A 

farits 

iiT^ 

flimi 

ini3» 

larf  | 

)»>• 

n* 

■fflV 

its- 

ri#*- 

iW 


Condo  T ertia . 8 1 

A Apoc.  Dicis  quod  dines  fum  & locupletatus,  & nullius  egco,  Apoc.  3. 

& nef<:is  quia  tu  es  mifer,&  milerabilis,&  pauper,  & cxcus,& 
nudus.Quarefrater,vt  Paul,  monet, foliate  colidera  teipfuin  2.  Tim. 2. 
probabilemexhibere  Deo  operarium  inconfofibilem.Et  alibi 
jdemait;  Audiuimusenim  inter  vos  quofdam  ambularein-  2.Thef.3« 
quiete.nil  operantes,fed  curiofc  agentes:  & addit, Vos  aucem 
fratres  nolitcdeficerebenefacientes.VidcnsigiturDeusmifc  Vocat  nos 
riam  nollram,  nos  inuitat  fxpe  ad  laborandum  in  vinca  in  om  Deus  om- 
ni  aerate  & temporcjatque  etiam  prxmium  proponit,quo  ani  ni  at  ate  & 
marifolemus,  videlicet  denarium  fignificantcm  beatitudine  tempore. 

JJ  fempiternam.  Vnde  intclligasdiuinam  boniratem  & liberali- 
tatem.qui  non  loliim  ea  nobis  dat,quibus  negotiari  poflinius, 
fed  etiam  prxmium  ampliflimum  largitur.ctli  limus  eius  ca-  i.Pet.z. 
ptiui  pretiofiflimo  {anguine  redempti.qui  omnia  ei  debemus,  Diflimile. 
nihilominustamcnollrum  laborem  compenfat.  Qiiotufquif 
que  obfecrorepcritur  dominus,  qui  ita  cum  captiuo  fuo  fc  gc- 
rat 3 Quod  autem  eius  ferui  linuis , illud  apertiffime  docet , 
perproplietam  Amos diccns,Nunquid non  filij  Aethiopum  Amos 9- 
vos  mihi  eflis,  dicit  dominus  ? Ncc  vero  loluni  nobis  Jabores 
compenfat , fed  etiam  cum  omnia  bona  opera  noftra  fua  lint , 

C fingulis  reddit  pro  cuiufquc  operibus . Quae  cum  ita  lint,quis 
oblecro  tarn  deles  erit , qui  non  in  eius  vinca  laborct  3 

Non  eft  autem  nobis  dubitandum  de  celfitudinc  prxmij 
nobis  dandi,  etfi  labores  nollri  cxigui  fint  momenti.Siquidem  Simile, 
vt  annulus cupreus  prctiolillimoadamanteornatus  , fummi 
valoris  ell , non  ob  cuprum  , fed  ob  gemmam  inxllimabilcm 
cupro  ip(i  inclu(am:/Ic  bona  opera  nollra  vitam  aeternam  me- 
rentur.non  quod  nollra  1'unt,  quia  lie  vt  cupru  flint  parui  pre-  Opera  in 
tij,  led  quia  Hunt  in  gratia , & infignita  Cunt  tanquam  inaefti-  gratia  fa- 
mabili  adamantemerito  mortis,  & paflionis  Chrifli , cui  per  Raquanti 
D gratiam  adhaeremus,  qui  nobis  ob  milericordiam  liiam  , bona  funt  me- 
opera  in  gratia  facientibus  , denarium  vitae  xternx  pronulit . riti. 

Vnde  D.Pau.inquit.In  reliquo  repolita  ell  mihi  corona  iulli-  2.  Tim. 4. 
tiae , quam  reddet  mihi  Dcus  in  ilia  die  iullus  index  , non  fo- 
lum  autem  mihi,  fed  & his  qui  diligunt  aduenium  eius.  Pre- 
mium fuorum  operum,hoc  ell  vitam  xternam, appelf.it  coro- 
nam  iullitix,  quod  cam  mcrucrit,  & Deum  ellc  earn  ei  datu- 
rum  dicit,  quod  iullus  lit  iudex  . Illud  c-ll  aduertendum  , non  Redelet  De 
dixilfc,  quam  dabit  mihi  dominus , fed  quam  reddet  nuhi  do-  us  cutout 
minus : reddere  enim  ell  quod  debeturdarc.  Volens  Chi  illus  fetttndum 
lsancollendere  veritatem,aitapud  Mat.Filiushominis  ventu-  opera  fua. 
l us  ell  in  gloria  patris  fui  cum  angclis  fuis,&  tunc  reddet  vni-  Alac.i  6. 

Cone.  Quadr.  Tom.  I.  L cuique 


Dominic*  in  Septuagejima , 

euiqncfecundum  opera  cius.Etita  in  hodierno  coangelio  ait;  £ 
Tide;  mm  Voca  operarios,  & redde  illis  mcrccdem.  Mcrces  elf  id  quod 
Cperib'9  fo-  debeturcx  memo.  Afpicis  igiturexigi  opera  ad  artcrnam  fa- 
eianda  eft.  Intern, per  qti£  illamconfcquimur.non ex  ipforum  opcrum  in 
fe  dignitate,  led  ex  illis  cum  fide, fpe,  & charitateconiunftis, 

\ per  quat  cx  Dei  mifericordia  ita  nobifcum  pacifcentis , vitatn 
aeurnam  dicimur  mereri . 

Otitm  res  pernicioftfjima -» . 

Seneca.  ✓''XTiuni  quidcm  vocat  Seneca  fepulchrum  hominis  ; de  f 

D.  Auguf.  quo  ait  ingcniofus  poeta , 

lib.  i»  dc  Otia  ft  toil  as , penere  Cupidinis  arms  . 

Ci.Dei.  Et  D.Aug.  Otic, inquir, perijt  Roma,dcletaCarthaginc.  Et 
Chrylo.in  Chryfoft.  Otiumqnincm  maintain  docec . Ciimaliquando 
Gene.  interrogaretur  Cleomencs.vt  narrat  Plutarchus,cur  Laced  f- 
Cleomen.  momj  cum  Argiuos  farpe  vmcerent.cos  non  delerent?  Nolu- 
Plutar.  mus  inquit,  vt  Libenmusquxiiiuenesnoltrosexerccantrpara 
bant  fipe  Argiui  helium  aduerlus  Leceda?monios,&  erat  bel 
lum  illud  vcluti  cos,  vbi  iuucnes  Lacedcmonij  acucbantur,  & 
poliebamur,ne  turpi  otio  diffluentes  fortitudinem  amittercr,  q 
Simile.  i'cque  vitijs  coinqumarent.Quemadmodum  fax  immota  tor- 
pet, & paulatim  cxtinguitur , mota  autem  & agitata,  relfituic 
flam  mam;  lie  vita  otiola  extinguit  (enfim  virtutem,fed  Jabore 
lob  % . excitata,eam accendit.  Ideo  dicitur  in  lib.Iob;  Homo  nafcitur 
Eccl.3  3 . ad  laborem.  Et  Ecclefiaflicus , Mukam, inquit, malitia  docuic 
2. Tim. 4.  otiofitas.Eam  ob caulam  ait  D.Paul.Tu  veto  vigila.inomni- 
i.Cor.3.  bus  labora . Et  alibi , Vnulquifcjuepropriam  mercedem  acci- 
Regu.  iur.  piet,fecundum  fuum  laborem. Aiuntiureconfulti  hxrcditate 
Rom.  8.  acquiri  cum  (uo  onere;  cum  autem  vere  Chriftiani  fine  hxrc- 

des  Dci,coh*redes  aut  Chrilli,  ut  ait  Apoft . oportet  vt  hanc  n 
fimilem  haeieditatcm  cum  onerc&  laboreconfequanttir . Si 
nos  dederimus  lomno  & otio , erimus  a Daemonc  deceptima 
Mat.  13.  cum  dormirent  homines, vt  verbis  vtar  Euangelij,venit  inimi 
cus,  & luperfeminauit  zizania.  Etita  ChriUusm  hodierno 
Premium  cuangclio  otiD  damnat,dicei»s:Qmd  hie  Aatistota  die  otiofif 
eperarijs  Et  paulopoft,  Voca  operarios  ad  metccdemrnon  otiofl.ad  mer 
datur.  cedem  vocantur,  fed  qui  laboraucrunt , vocantur  a Jabore  ad 
requiem, a paupertateaddiuitixs,acalamitatibusad  volupta- 
Apoc.14.  tes  fempiternas . Itaque  beatimortui qui  in  domino  monun- 
tur:amodoemmiam  dicit  fpiiitus,  vt  rcquiefcant  a laboribn* 
Tob.x.  fuis.Cum  dormiret  Tobias,  cecidit  luper  eius  oculos  imnuur. 

. - • , ■'  dicta. 


Conc'toTertia . 82 

A ditla  ex  nidohirundinum,qnx  ilium  obca*cauit;  itadormien- 
tibus  nobis  fomnootij.&ignauiar,  cx  nido  cordis  cxctmt  co- 
gitationes  nefaria?,&  pcftilentes,  quae  obcrcant  intelle&nm : 
otitim  eft  fentina  omnium  malorum,ait  D.Ber.  D.Bem. 

Cum  Rex  Dauid  dcberctad  bellum  proccderc,domi  otio-  »•  Reg-i  I. 
fus  renianfit , & in  illo  oriofadulteritim>&  homicidium  com- 
roifit.VidequampericuIofum  fitotiofumefte.Equus  illcala- 
tus,quc  veteres  poeta?,  & infignes  philofophi  ex  (anguine  Me  Otittm  4e- 
•dufar,c]iiam  Perfeus  intercom,  natum  eflefiftis  hiftorijs  me-  tefiabile. 
moria?  prodiderunt.-Medufa  ilia  morralibus  pcrniciofa,  rurpe 
£ otium  eft,eqnus  alatus  fama  eft,  & nominis  celebritns,&:  am- 
plitude, qua?  ex  morre  pefttlentisotij.excpdcillius  deteftan- 
di  monftri  nomine  Medufa?  (ignificati  abfque  dubio  nafcitur: 
interfice  otium, & orietur  fama . Ideo  aiebat  Euripides  labo-  Eurip. 
rem  die  patrem  fama?:  & He(iodus,virtutem  per  labores  ince  Hefiodus. 
dere  aflerebat.  Ha?c  eft  fama  ilia , virtutifque  (plcndor  & da-  Prou.  20. 
ritas,  de  qua  ait  in  pro.  Salomon,  Melius  eft  bonum  nomcn,  Cafliodo* 
quam  diuitia?  multx.Et  Cafliod. Lahore  quippe  non  refugit,  epift.  24. 
qui  virtutis  gloriam  concupifcic . Occidc  igitur  turpe  otium, 

& nominis  celebritatem  con(cqucris,qui  inliar  effufi  odoriferi 
C vnguenti , odorem  longius  emittet . Quemadmodum  vt  glo-  Simile, 
bus  ferreus  extedatur,  vt  ex  eomagna  fiat  lamina, antea  opor  l»- 

tet  mittiinignematquein  incude  niallco  contundi,  lie  vtfa-  bore  par a- 
ma  propagetur  longius, neceflc  eft  vt  igne  Jaboris  confletur,&  tier . 
moleftiarum  ignibus  tundatur. 

Putamus  fat  eflc,fi  pcccata  (cmel  confiteamur,  deinde  viui  Otiu  quan 
mns  orioli,&  in  vtramqucaurem  dormimus:at  prxfentiftimu  tuminrom 
periculum  eft  nobis  ex  otio : otium  cnim  apent  portas  hofti  model. 
intrare  cupienti.  Ideo  Paul,  admonet,  vt  ftnius  (olkitudine  Rom.  12. 
non  pigri,fpiritu  feruentes, domino  leruientes,  orationi  inftan  Phil* 

15  tes.  Et  alibi,  Veftram  falutem  cum  timorc,&  tremore  opera-  Apoc.  2. 
mini.Et  domini  verbum  eft,prima  opera  fac,idcft  non  otiola, 

& ordinis  infimi,  led  primi.  Mundabis  te igitur  quotidic,  do- 
lens  quotidtana  crimina,  ornabis  te  quotidie,  & quotidie  do- 
na augercc6tendcs.Reprehcndebatquidtn)  filiorum  fuorum  Gcn.41. 
ncgligentiam  patriarclu  Iacob, dices, Quaie  negligiiis?audiui 
quidemquod  rriricum  venundeturin  Aegypto,ddcendite,& 
emite  vobis  neccil.iria,vt  poflin  us  viuerc,&  no  confumamur 
inopia.  lonasfuitgrauiterreprchenfusanautis,quod  tarn  (a?-  Ion*  I. 
uaimpendente  temped. itc  fomnoindulgetet.  Chriftusdomi-  Mat.  26. 
hus  reprehendit  difcipulos  fuos , quod  non  vigilarenr,  fed  po-  ludi.  4. 
tius  dormirenc  orationis,  & paftioms  tempore . Silaia  iaccns,  ludi.  1 

L a clauo 


1. Reg.itf. 

2.  Reg.  4. 
Mat.  if. 
Gen.z. 


Perfeuere - 
mi*s  in  vir 
tutej. 


Czech.  7. 


Greg,  fu- 
pcr  euan. 
Simile. 


Simile. 


Empodo. 


* Dominica  in  Septuagefima, 

clauo  transfixus  eft.  Sanfon  dormiens  in  gremio  Dalilar,  vin-  E 
duseft  a . PhiliClaeis.  Quia  Abner  negligens  cuftoseratipfius 
Saulis,  facile  hunc  Dauid  poterat  occidere  ft  voiuifletrvnde  & 
Dauid  ipliun  rcprehendit  cx  fummitate  motis,diccns,Qnare 
noncuUodisdominfi  tuum  regem  ? Non  eft  bonum  hoc  quod 
fecifti.  Isbofeth  dormiens  fuper  le&um,interfe&us  eft  . At- 
tende  pratterca  quid  propter  negligentiam  acciderit  fatuis  il- 
lis  virginibus . In  Gcnefi  habctur , quod  tulit  dominus  Deus 
homincm  , & pofuit  cum  in  paradifum  voluptatis  , vt opera- 
retur,&cuftodiret  ilium.  Non  vult  Deus  homincm  efleotio- 
fum,  quia  nouit  quanti  mali  caufa  fit  otiofitas.  Pra?cipit  vt  pa  f 
radifum  cuftodiat , qui  fcipfum  nefciuitcuftodirervbi  duo  no- 
bis prscipit , nempe  vt  nofipfos  diligenter  excolamus , quan- 
doquidcm  eius  paradifus  fumus,  & pra?terea,vt  diligenter  cu- 
ftodiamus  qua?  colucrimus . Qnidenim  proderit  diligenter 
excoluiflc  virtutibusanimum,  fi  partanefciasconleruare  pra: 
defidia  & otio?  Inter  alia  mala  qua?  propheta  illc  Ezcchiel 
reccnfct  de  Sodoma,  hoc  vnum  numerat,  videlicet  otij  abun- 
dantiam . 


Dominica  in  Septuagefima-, . G 

CONCIO  Q_VARTA. 

Regnum  c&lorum  cur  comparetur  rebus  crcatis 
& tempor  dibits . 

I M I L E t(l  regnum  ctlorum  homini  Patri  Fami- 
l‘as’  fXy(  Prim0  mane  ton^uctre  opprarios  in 
fVjVM  vineam /uam.Mmh.io.  vt  Gregor.ait.idcirco 

regnum  cadorum  terrenis  rebus  fimilc  elle  dici-  H 
tur,  vtper  eaqu;e  animus  nouit,  furgat  ad  incognita  que  non 
nouit. Sicut  itinerantes  in  a?ftate  folent  ex  paruo  aqua?  nuulo 
fontem  petere.alcendentcs  collem,&  inuento,fitini  cxtinguc- 
rej  ua  ex  cognitione  crcaturarum  afeendere  debes  ad  creatorc 
vbi  anima  fatiatur,&  inuenit  omnium  rcru  affluentiam.  Con- 
fpicilia  leu  ocularia  non  delcruiunt,  vt  homo  fcipfum  velut  in 
fpeculo  vidcat,fcd  vt  alias  res  contcmpletur.  Pari  modo  crea- 
turs  faftx  non  funt , vt  homo  in  ipfis  fcipfum  intueatur , auc 
glorieturjed  vt  Dcum  afpicitcreatorem,&  cum  diligat. 

Deus  ctfi  fit,  vbiqueeft  tamcnincomprehenfibiIis,incircuit 

fcriptibilis,&  inliuitus . Vnde  diccbat  Empedocles , Deus  eft 

fphrra 


Digitized  by  G 


Concio  Quart  a. 


in- 1 

la 

i 

■ 

« 

It. 

i 

ra 

«■ 

»- 

P 

*• 

in- 

fo- 

re 

if* 

iid 

ID- 


l 


It" 

0 

CO 

>1 

IS 

|o 

re 

* 

it 

> 

t 

i 

\ 


83 

A fphjra  incomprchcnfibilis, cuius  centrum  eft  vbic]ue,circunfe 

rentia  nulquam  . Et  alter  philofophus  nomine  Sccundus , Sccundus. 
Oeum  vocat  celfitudincm  inconceptibilcm  , inquifitionem 
incogitabilem.Nihilominus  tarnen  ex  rebus  ab  co  crcatis,eius 
bonitatem  cognofcimus . Vndettiam  in  hodierna  p.4rabola 
mamfeftatur  Dei  prouidentia,  & immemfa  bonuasflibcrali- 
tas,&  milcncordrajqux  cum  fit  nobis  inuifibilis,ex  vifibilium 
tamcn  comcmpl  atione  videtur , iuxtaillud quod  Apoft.ait,  Rom.i. 
Inuifibilia  ipfius  a creatura  mundi  per  ea  qux  fada  (unt  intel 
leda  confpiciuntur . Acfidiceret,  Dei  boniras  & fapicntia,& 

£ fimilia  intcllcda , ex  ipfius  eifedis  a mundi  crcatione  conlpi- 

ciuntur.  Ex  rerum  enimcrcatarumequtdcm  confideratione  , Simile, 
ad  creatoris  cognitionem  tanquam  a riuis ad  fontem  perueni- 
re  potcrimus.Hinc  clfedtim  eft,  vt  quidam  comm  qui  quon- 
dam fapientes  vocabantur,  fpeculum  hoc  quoddam  reru  inui- 
fibilium,  quidam  earum  librum , alij  vero  vtrumqueappella- 
rent.Nam  Trifmegiftus  has  voces  cmifit,  Tota  mundi  conlpi  Trilmegf. 
ratio, & rerum  pulcherrimus  ordo,  contemplandi  Deum  fug-  in  3.  pa. 
gerit  matcriam  . Eft  enim  natura  velut  libervnus  diuinitate  mand. 
plcnus,fpcculumque  diuinorum.Id  oftendit  grauiter  & fapicn  Simile. 

C ter  Athanafius  in  oratione  quant  habtiic  aduerfus  idoia  . Et  D.  Atha. 
magnus  Bafilius  inquit,  Vniuerfa  hxc  rnGdi  moles  perinde  eft  D Baf.ho. 
ac  liber litcrisexaratus,palam  edteftans  atquc  prxdicans  Dei  1 i.in  Exa. 
gloriam,illiusqueauguftiftimam  maieftatem.  EtD.Augufti-  D.Aug.in 
nusjDuoinquit  funtquxin  Dei  cognitionem  nos  adducunt,  pfal.34.in 
feriptura  fcilicet&creatura.  Item  alibi  ait,  Tple  fpecics  crcatu  plal.26. 
rarum, voces  funt  quxdam  creatorem  laudantium . Anto.Ere 

Cum  beatus  Antoniuseremita  acxtu  hominum  frequen  mit.excp. 
tiaque  tanquam  in  portum  fein  folitudincm  rcccpifi'et  inter-  Nice.hift. 
rogatus  a quodam  viro  dodo, qui  fieri  poterat  vt  in  eremo  fi-  Ecdc. 

D ne  libris  vitam  degeret?  refpondit  vt  refert  in  Hift.Eccle.  Ni-  Ex  creatu 
ceph. librum  fount  mundum  cfl'e  & rerum  creatarum  natura,  ris  in  ere s 
vbi  quandocrat  opus , Dei  oracula  legebat : ibi  enim  Dei  fa-  toris  cogni 
pientia , potentiam  & virtutem  admirabatur.  Terra  odoratis  tione  af— 
floribus  cooperta,  pulchritudo  opacaru  atquc  feracium  plan-  furgimni. 
tarum,metalla,flumina,fontcs  fcaturientes,&  pecorum  varie-  Miru  pla- 
tas,&  vt  de  carlo  loquamur,(ol  quafi  in  media  fere  regione,  lu  ne  uiderej 
na  qux  in  infimo  cxlo  radijs  folis  incenfa  conuertitur,  extera  cfcordiam 
queaftra  tarn  fixaquam  vagantia,que  circulos  fuos  confkiunt  tlemltori 
ccleritate  & conftantia  mirabili , omnia  hxc  quid  aliud  funt,  cum  rami 
quant  diuitix  fapientix  &potentix,  & bonitatis  Speculum  ni  fint  con— 
tens, Sc  liber  quidam  lueris  aureis  exaratus?  Quis  mtuens  cx-  traria. 

L 3 iclletn 


1 


Digitized  by  Goo^* 


Dominica  in  Septuage/imd  \ 

leftem  ambitum  &3flroruni  curfus,  diucrfos  illos  quiJerrt  , £ 
fed  in  diuerfitate  ilia  ordinem  fuum  xqualiter  feruantes  , non 
fecum  ratiocinetur  efle  Tapientidiniom  earum  rerum  condiio 
• rem  & gubernatorem?  Quis  item  afpiciens  quatuor  elementa 
inter  fe  contraria  die  ita  coaptata , vt  harmoniam  quandam 
confidant, calida,frigida,ficca  & huniida , no  ftatim  cogitct  8c 
animo  percipiat  fummam  harum  rerum  creatoris  & modera- 
Deusopti - toris  vim  & potedatem  ? Non  cnim  pugnantiaex  ipfa  natura 
ma  contor  in  vnumcoalefcerent,nifi  Deuscuihxcobtcinperant,infinita 
dta  ejeiliat  facilitate  & fapientia  prxIlarct.Eos  qui  Dei  inuifibtlia  nolunc 
elementa.  ex  vifibilibuscogrtofcere,voCatdiuinafi:ripturainIib.Sapien.  f 
Sapien.13  vanos,  vbiadliteram  hxc  fimt  verba,  Vani  flint  omnes  homi- 
nesjin  quibus  non  Tubed  feientia  Dei , & dc  his  qua;  videntur 
bona, non  potucruntintelligcre  eum  qui  cd.Et  Paulo  poft  ;i 
magnitudinefpeciei  & creaturx,  cognofcibiliter  poterit  crea- 
Sapien.  1 3 tor  horum  videri . Et  alio  in  loco , Et  hoc  quod  continet  om- 
nia, feientiam  habet  vocis3ac  fidiceret,mundus continet  vni- 
uerfa  , feit  luo  modo  Deum  laudibus  extollcre , omnes  enim 
Creatura  creaturx  ad  diuini  numinis  cognitionc  ducunt,&  dc  eius  lau- 
lauiant,  dibus  haud  quaquam  conticefcunt . Vnde  Ifai.in  illos  inuehi- 
Deum . tur,qui  creaturarum  confiderationem  contemnunt,ita  dicens,  q 

ITaL  3.  Vx  qui  opus  Dei  non  refpicitis,nec  opera  manuum  eius  con- 
fideratis.Eam  obcaufam  rerum  naturam  Dcus  admirabiliter 
condituit,huiu(que  vniuerfitatis  machinam  pulchrc  con dr u- 
; xit,vt  qui  fuapte  natura  erat  inuifibilis,po(Tet  ex  operibus  co- 

gnofcijSaepcquide  ex  operibus  cognofcuntur  artifices  ctiamfi 
Phidias  oculis  minime  perfpiciantur.  Id  referunt  de  Phidia  infigni 
ftatua—  ftatuario,  quern  imagines  Tux  ex  commcnfione,  Tymmctria  , 
rius  > & partium  inter  fe  proportione,  etiam  abfentem,  & vultu  in- 

cognitum  reprxfentabant.Itaquoquefed  multo  exccllentius 
abfque  vlla  comparatione  , ex  mundi  conditutione  , ordine, 
pulchritudine,  & conlonantia,  ed  eius  opifex,  & conditor  in- 
4-  • telligendus,  tametfi  intuitum  nodrum  fubterfugiat,  ncc  pofi- 

fit  corporis  oculis  fpedari . Quid  ed  mundus  nifi  congrucns 
vndecumque  difpofitio,&  concentus  inuifibilia  Dei  odendesP 
Mar.  Tul.  Marc.TuLDcus , inquit,  ed  aliquis  qui  regit,  qui  gubernac  > 
lib.  1.  de  qui  curfum  adrorum , qui  murationes  temporum , rerum  vi- 
rat.  Deo-  ciflitudinesordinefqucconferuat.  Et  alibi,  Quid,  inquit,  po- 
rum.bb.i.  ted  efl'e  tarn  apertum  tarnque  perfpicuum.cum  cxlum  fufpe* 
de  na.deo.  ximus,cxlediaque  contcmplati  fumus,quam  efle  aliquod  ntt 
men  prxftantiflimx  mentis  quohxcregantur?Et  La&antius* 
Lad.  Fir*  Nemo,  inquit,  tam  rudis vnquam  fuit,  tamque  feds  moribus, 

..  . . q»in 


Concio  Quart  a . 


84 


leSfi 

,» 

w 

til 

tei 

b 

m 

fa 

j!cc 

pi3 

OH1 

OT 

it 

CSr 

oov 

ra- 

sa 

Is- 

itt 

ttt 

Ha- 

lite 

In- 

to- 

im£ 

ieni 

Hi 

in- 

[itt! 

«il 

ifr 

iof- 

ens 

«' 

S’ 

* 

a 

» 

ft 


A quin  oculos  fuos  in  caelum  tollcns  , aliquam  Dei  prudentiam  r, 

intclligat  ex  ipfa  rerum  magnicudinejmotUjdirpofitionCjCon- 
ftantia,vtilitare  & pukhritudine . 

T^egligentia  & otio/icas  deteftabilis . 

9VodChriftusdicitapud  Lucam,  Ncgotiamini  dum  ve-  Luc.ip.  ' 
nio,  fignificat  certumquodda  tempus  effe  prxfcriptum 
finitumipfi  negotiation*,  quale  ell  prxiens  vita,  cum  di- 
cat, dum  vcnio:  quemamodum  enim  certum  quoddam  min-  Simile. 

55  dinispraefinitur  tempus,  in  quoqui  volunt  cmere,  vel  vende- 

re,ver»dunt , & emunt;  ficetiam  nobis  praefens  vita  conllituta  Prtfens  vi 
eft  ad  merendum  vel  demerendum  . O felix  vitae  tempus , in  ta  ad  alii 
quo  fine  magno  labore  pofTumus  vitam  xternam  obtinerc  ! mgonadi 
Si  tantum  tritici  copix  emendae  daretur  in  foro  nobis  tern-  concejfa . 
pus,  vtique  multi  emcrent;  nunc  autem  in  re  maioris  pondc-  Simile, 
ris  comptjjanda,  videlicet  fitlute  xterna,  defides  litmus  atquc 
ignaui,  cum  tamen  tantum  nobis  commoditatis,  & temporis  Simile, 
in  prxfcnti  vita  concedatur.  Quod  fi  tantam  videris  tritici  co 
piam,&  vilitatem,vt  argenteo  vno  viginti  tritici  modios  cme- 
C re  polfes , & poll  ododfies  tanta  eflet  poenuria , vt  fi  centum  In  vtilitm 
pro  fingulis  granis  dares , inuentu  efient  difficillimi , llultum  te  noftram 
fane  efiet  emptioncm  illam  viliorem , tempore  Congruc  non  nunc  tepo- 
praeuenire . Nunc  ergo  cum  tarn  minimo  pretio  poflimus  no-  ris  comodi 
bis  cpleftcregnum  cmere, fiultum  plane  eft  id  nolle  praefiare.  sate  cbla- 
Hoc  quidem  fignificauit  Ifai.cum  ait,Vcnite&  cmitc  abfque  ttu  via — 
auro  & argento. Accipiter  quidem  uclocitcr  folet  inuaderc,&  mur. 
»iolenterprxdam  ip/amjita  plane  til  debes magnum diligen-  Ifai.j 
fiam  , & vclocitatcm  ad  cxleite  regnum  comparandum  adhi-  Simile, 
bere . Nam  regnum  cxlorum  vim  patitur,  & violenti  rapiunt  Luc.i  1. 

D illud.  Caue  ne fi  tardaueris,  & procrafiinaueris  dedie  in  die,  Iudi.  ip. 
tibi  conungat  ,quod  olim  contigit  Jeuitxilli,&  vxori  cius  Coutrfionf 
pro  nimiaejusrarditate , & procraftinationc , vt  fcilicet  node  non  differ* 
aduenientc,  hofpitium  non  inuenias,  aut  fi  inueneris,erit  qui-  mus. 
dem  illud  cum  magno  tuo  incommodo,  & detrimento.  Qua- 
re  nitamur , vt  primo  fiatim  mane  ad  domini  vineam  accc- 
damus . 

Non  eft  hoc  tempus  cum  (omnolentia  traducendum,opus 
eft  vigilandi  diledi.nam  miles  quoque  no  dormit  in  ledo.fed  Similia. 
humi,pilcator  non  dormiens  pilcatur,fed  ftans  aliquando  per-  D.  Chryf, 
agit  nodem  . Agricola  omnem  exhibet  vigilantiam  nc  domi-  ad  popu. 
PJ  vineaiardatur.  Ht  paftor Tub  dioftans,  nodenj  confummat  horn  zi. 

I 4 gYegnrt 


\ Dominica  in  Septuagefima . 

Gen.j  r.  gregem  euftodiens , ficut  Iacob  dicebat , Fui  ardens  a*ftu  per  E 
diem,&  gelu  perno&em,&  fomnus  receilerataboculismcis. 
Etquxipfius  vigilix  ratio?  nevlla  ouisferx  captiua  fieret.  Si 
verb  tanta  dc  irrationali  pccorecura,  qualcs  eile  dccet  dera- 
VigiUmus  tionali  anima  folicitudinem  gercntcs  ? Animainquam  omniu 
in  cuflodia  preciofiffima  nec  xquiualcntem  totum  pariter  orbem  haben- 
anim t.  te,  qua;  fimul  nobifcum  rcfurgit,  paritcrque  defenditur,&  di- 

uino  tribunali  fimul  affiftit . 

D.  Amb.  Quid  qua;fo,vt  ait  D. Ambr.  oportet  te  pro  falute  tua  face 

re,quando  tot  labores  atque  adeo  crucc  ignominiofam  Chri- 
ftum  pro  te  fubire  videas  ? Sed  cur  o bone  Iefu  aliena  falus  te  F 
tantopere  folicitat,ciim  nos  nulla  eiufdem  cura  tangat?In  cau 
Pfal.  9.  fa  certc  eft  immenfa  charitas  & fapientia  tua . Tu  enim  folus 

Jaborem,  & dolorem  confidcras . Tu  folus  human*  falutis 
pondus  atque  dignitatem  intelligisrtu  cernis  glorix  magnitu- 
dinem,tu  pxnaru  gehennx  accrbitateni,  qux  hominibus  con 
ftitutj  funt,  pleniflime  pcrfpicis:  ideoque  cximia  charitas  tua 
facit,ut  nos  omni  ratione  a tantis  malis  ereptos,ad  fempiternj 
Simile.  foelicitatis  gloriam  perducas.  Quemadmodum  enim  pius  pa- 
ter pro  phrenetic!  filij  falute  anxius  atque  folicitus,  varia  vn- 
dccunque  medicamenta  conquirit , Sc  quo  magis  filius  ridct,  0 
atque  delyrar,  alijfque  delyrijs  fuis  rifum  incutit,  hoc  maiori 
Ctipativi-  cura  atque  dolore  pius  pater  conficitur:ita  Chnftus  dominus 
dotur  De9  fefe  erga  nos  gerit,qui  phreneticorum  more  malorum  noftro- 
prt  tanta  rum  ignari , tota  vita  ftertimus atque  ridemus  . Cumtamen 
negligentia  pius  hie  pater  pro  falute  noftra  procuranda  non  defiftatrquo 
nojlreu.  vno  argumento  quantum  fit  falutis  noftrx  negotium  jperfpi— 
Simile.  ce , quod  Dei  filium  flagellari , fudare  ac  tot  labores  perpeti 
Magna  f-  coegerit,  quod  nos  tamen  phreneticorum  more  tantopere  ne 
prietas  cm  gligimus:  Aiunt  phyfici  herbam  quandam  e(fe,quam  qui  co- 
iufid  her - medunt,  ridentes  moriuntur:  quam  quidem  herbam  nos  mi-  H 
ba.  feri  comediffe  videmur,qui  in  media  morte  conftituti,rifu  at- 

Simile.  que  inani  lxtitia  foluimur;  quod  quidem  obftinati  animi  non 
leue  indicium  eft . * 

Non  damno  vacationem  a laboribusaliquando  & honefia 
rcquicm.-etcnim  aucs  afpicimus  cum  Iabore  Sc  induftria  nido* 
conftituerc,  cafdem  autem  poft  fatigationcm  leuari  laboribus 
fui  caufa  paftim  ac  libere  folutas  opcre  vo!itare,&  honefto  ac 
pio  otio  vti.  Iliud  eft  otium  deteftandum,quod  alit  delicias  8c 
Tft  tom-  fiagitia;  & labor  illcampleftendus,  qui  famam  paritimmor- 
moilt diftri  talcm,quiob  Chrifti gloriam  fumitur,  quo  ea  conficiun- 
b/iamus.  tur  qux  vigent  mcmoria  omnium  feculorum.  Vnde  Diuut 

Paulus 


V 


*! 

i 

a 

■ j 
a 

J 

nsv 

Stt 

a 

els 

Ira 

s» 

cot 

cut 

SK 

fj. 

Hfr 

ih 

ivor. 

IBS' 

(ho- 

me 

qtt: 

flfif 

rj« 

■cut 

i co- 
tni- 

ii  a- 
not 


ibt> 

W 


nice- 

# 

)»* 

t 


Concio  Quart  a . Sy 

A Paulusait  > Laborauimus  operantes  manibus  noftris . Ec  ali-  a.  Cor.4. 
bi,Memores  cnim  fadi  eftis  fratres , Iaboris  noltri , & faciga-  l.Thcf.a. 
tionis  node  & die  ; ob  operantes  permittebat  Dcus  in  lege  ve 
teri  tot  fefta,vt  ipfe  laudarctur  & homines  requiem  fuis  labo-  Extree*— 
ribusinterponerent  .Optimi  funt  honcflilabores,  fed  omnia  m9  not  mo 
debent  ratione  quadam  omnium  motionum  moderatrice  tern  derate . 
perari.nam  nimij  & continui  laborcs  obfunt  magisquam  pro* 
funt.  Eft  interdum  laboribus  mifeenda  quies,  illilquc  iuterpo- 
nendahoneftaquxdamoblcdatio.Namfiomnisljetitiadcne  Vita  term 
getur  naturx  , in  nullaquehumanitatis  iucuuditatc  verfetur  re  non  con 
homo,  nequaquam  labores  potcrit  ferre,  fed  illis  penitus  ob- 
ruetur . Non  confiftit  beata  vita  in  ludo  & ioco,  led  in  virtu- 
turn  adionibus;  atquoniam  perpetuum  laborem  ferre  no  pof 
fumus,cclfatione  opus  eft  aliquando.  Non  eft  tibi  quidcin  vi- 
tiendum  vtludas,  hoc  cnim  ftultumefl&  puerilejfedluderc 
aliquando  honefte,vt  ferias  res  gererc  poflis,fuit  temper fapi- 
entiuni  virorum  fententia  concefTum.  Hoc  afTemit  grauis  ille 
Anacharfis  , quern  hac  in  re  citat  & loquitur  Ariflo.  Hxc  eft  Anachar. 
D.  Aug.  Sententia  in  fecundode  Mufica , quern  fequitur  D.  Arid.  10. 
Thomas . Harundo  lion  crefcit  abfque  nodis , erigitur  furfum  Ethi. 

C geniculatim  , & in  nodo  tantifper  quiefeit  ,&  poflea  iterum  Aug.i.de 
furgit  ,&  furfum  tendit.  Genicula  ilia , &internodia  funt  vc-  Mufica. 
luti  qu  etes,& a laboribus  ccflationes,  crcfcens  efficitnodum  D.Thom. 
in  quo  quiefeit,  deindc  iterum  furgir,&  laborat . Eodem  mo-  a.a.q.a^S 
do  nos  oportet  dare  operam  virtuti,  & iilud  cum  laboread  ve  Simile, 
ram  laudem  diredum  iter  dirigere.  Sed  vt  iilud  tolerare  pof-  AJfiduo  l* 
fumus,dcbcmus  internodia  quxdam  efficerc,in  quibus  a labo  tori  no  pof 
Tibus  interdum  ceflemus,  & fcruatodecorcquic-fbamus.  Sed  fumutfem 
fumus  ftatim  afeenfuri  & reuerfuri  ad  laborem.ne  (i  fucrimus  pertjfe  in- 
turpi  otio  dediti , vincat  volupcas  rationem , & falfis  delicijs  tentt . 

D qu.-eceleriterdecidunt,&deflorcfcnnt, capiamur.  Vtinculta  Simile, 
terra  gignittribulos,&  femes, fic  homo  otiofusimpias  gignit 
cogitationes,  & fceleranefaria  producit.  Vult  Deusne  vitam  Otiu  per - 
defidia,&  inutili  (ilcncio  tranfeamus,vcluti  pecora,qux  natu  niciofam. 
ra  terrx  prona  , ventriqueobedientia  finxit . In  labore,  dixit 
Deus  Adamo, comedos  omnibus  diebus  vitx  tux.Vnde  Hie. 
ait,Nullus  labor  durus, nullum  tempus  longum  videri  debet,  Gene,  j, 
quo  gloria  arternitatis  acquiritur.  Et  Plato , Brcnes  virtutis  D.  Hicro. 
Jaboi  cs  arterna  voluptas  fequitur.  Quo  fit  vt  viri  fapientes  la-  Plat.  Scn- 
borent,etiam  ciim  a labore  ceflare  videntur.  Notum  eft  iilud  tentia. 
Scipionis  Affricani,nunquam  fc  minus  otiofum  efle,quam  Scipio  Af 
cum  otiofus,ncc  minus  foliim,  quam  cum  folus  effet.  ,nc- 

Conuer- 


Digitizod  by  Good 

H 


Dominica  in  Septuagejima. 

• Corner fionem  nofir  am  non  differ amus,  & in  omni  at  a S 

teadDominum  reuertamur , ji  vfquam 
aberrauirmts . 

IN  omni quidc  aftatc  illucet  nobis  Deus,  & nos  ad  Ce  vocat, 
vt  bene  polGmus  operari,nihilominus  tn  melius  eft,vt  pri- 
moiam  maneincipiamus  in  Dni  vinca  Iaborare,  iuxta  illud 
Thre.  5.  Hie.  Bonu  eft  viro  ft  portaucrit  iugu  Dili  ab  adolefcetia  fua: 
ft  enim  confuetudinem  aliqua  ducit’in  peccads.cfi  difticiiltatc 
Hier.13.  corrigitur,  iuxta illud  eiufdem  Prophet®,  Si  mutare  pot  Ac- 

thiopspcllc  fuam,  aut  pardus  varietates  fuas,&  vos  poteritis  v 
bene  facere,cu  didiccritis  malG.  Curent  igitur  parentes  dilige 
ter  dirigere  Glios  per  virtutis  iter  ia  inde  a teneris  vnguiculis, 
cQ  videant  non  folum  mortedignos  facientes  mala, led  ct  con 
f aretes  ia  fentietes,vt  ait  D.Pau.fuper  que  verba  ait  D.  Aug. Quod  illi 

tndeatene  eda  dnr<onfentire,qui  cum  deberent  rorrigere,non  th  id  fa- 

r"  yngtti-  ciunt.Vt  aut  magna  hac  in  re  diligentia  adhibeamus, illud  nos 
cults  Ube-  comoncfacere  debet,  q»  conftdercmns  videlicet  quant u Deus 
ros  ,n  vir-  pro  virili  fua  parte  ad  id  expendar,  & quantu  nos  iuuet,  vt  in 
tutt  erst-  eius  vinea  comode  laborare  valeamus,  illud  Hier.Multo 
diant . labore  fudatu  eft,&  non  exiuit  de ca  rubigo  cius.ncc  per  igne.  <5 

Bom.  1.  Vndc  conqueritur  per  Ifaia  dices, Laboraui  fuftincs.Er  alibi* 

U.  Aug.  In  vacuu  laboraui,Gne  caufa,  & vane  fortitudine  mea  cofum- 

Hier.14.  pfi.Et  rurfus  p Hier.air,Laborauirogans.KeIinquimus  quide 
llai. t.  vine®  laborcm.q,  plus  diligamus  creaturas  quam  crcatoi  cm. 

Quam  certe  inlolentiam  noftra  vult  a nobis  emendari  Deus 
Hicr.ip.  cumait,Sume  tibi  laterem,&  poneeu  iuxta  te,ideft  fume  cor 
rzech.4.  tub  durum, & pone  illud  iuxta  te,  non  longc  a tediftet.  Vnde 
videas  <#  nosipli  fimus  vinea  Dni , nihilominus  tn  nos  ad  vi- 
bimile.  nea  mitrit,vt  fignificet  nos  a nobis  efte  alicnatos.Qn.n.vide- 

musaliquedelyrare,fubmoncmuseu,vtadfefereuertac,Gcut  W 

x-uc.  1 f.  fecit  fib’  pdigus.q  in  fe  reuerfus  dixit,  Quad  mercenari  j,8cc. 

1 Qi!od  aSt  d,ftcramus  “*ad  laborandu  in  vinca  Dni  vfquc 

5imiJe.  ad  fenedutem,idem  facere  uidemur  quod  is  qui  cu  multa  c®- 
cidiflet  ligna,  & fafeem  iamex-hisconfeciftet,  utiJlu  humeris 
• fuis  imponcrer,no  poftet  tn  eum  fuftinere,vel  etiam  humeris 
Pxntten—  imponere,  & nihilominus  plura  adhuccsderet  Jigna , ut  °ra- 
tum  non  uior  reddereturfafeis.  Conqueritur  Deus  de  hmoi  procrafti- 
prorrafitne  nationcper  Hiere.  cum  ait , MiG  ad  uos  omnes  leruos  meos 
Prop  betas  per  diem,&  confurgens  diluculo  & mittens, & non 
«ier.7.  audierunt  me,  nec  mchnauerunt  aures  fuas,  fed  indurauerunc 
ceruicem  fuam . Non  tn  debes  de/perare  ft primo  mane  non 

acccftifti 


Conciv  Quart  a . $6 

A acre fllfti  ad  vineam , fed  venilli  paulo  fcrius : fiquidem  etiam 
pufillo  tempore.quod  tibi  fuperelf.mngna  potes  opcrari.  Vi- 
dcas  certe  quolchm,qui  alios  habeant  lunge  prxcuntes,quos 
tamen  mutatisad  celeritatfc  iumt  mis  non  lolG  conlequunrur, 
verumetia  longopoftfeinteruallorelinquunt  Sictibicbrin- 
gere  potell.Hoc fane fignificare  voluir  Baruch  Propheta.ciim  Baruch 4. 
ait  ; Sicut  Atit  fenfus  veltcr,vt  crraretisab  eo,ira  decies  tatum 
conuertentes  requirctis  eG.  Contucre  Magdalena, audi  etiam 
Paulum.dicentc  ; Abundantins  omnibus  laboraui : quamuis  1 .Cor,  T f. 
fero  veniflct.  Et  Ecclcf.ait ; Ego  nouiflfimus  vigilaui,  & quafi  Eccl.3  3. 
£ qui  colligit  acinus  poll  vindemiatorcs  in  benediftione , & jple 

fperaui,&  quafi  qui  vindemiat,repleui  torcular.  Hoc  videtur  Sapicn.4. 
iilud  Sapien.  Confumatus  m brenicompleuic  remnora  mul- 
ta  : quare cum  hare  videas;  no  verearis,  vt  monet  Eccl.vfquc  EccIe.iS. 
ad  mortem  iuliificari,qtiia  merces  Dei  manetin  attemum. 

Nihilominus  th  non  diftcras  tempus  ebuerfiouis  tuae,&  la-  Conutrfio- 
boris  in  vinea  Dhi:  perpauci  enim  reperiun  tur,qui  in  fine  06-  nem  Jtjfcr 
uertantur.JTcmeritas  autem  videtur  in  re  tanti  ponderis  infe-  re  penut~ 
qui  pauciora  duntaxat  exempla . Tales.n.nolcntes  opportune  lofum , 
couerti,interdu  permittit  Dens  nrori  finep£nitentia,vtfcribit 
C Pau.ad  Hebr.  No  cnimafficit  Dcus  rniuna  hominem  hac  in 

re,vt  fcilicet  cius  no  rccordetur  in  morte,qui  memor  efl'c  Dei  Hebr.i  u 
noluitin  vita,  vt  ait  Aug.  vnde  folent  talcscorripi  phrenefi , 
vel  alia  repentina  mortc,iuxta  iilud  Eccl.Neimpie  agasmul-  D.AuguC 
tum,&  noli  efic  llultus,  ne  moriarisin  tempore  non  tuo . Illi 
in  liio  tempore  moriuntur,  qui  in  fuo  fano  mdicio  moriuntur  EccleJ.7. 
tanqua  veri  Chrifiiani.Et  illi  interdu  non  moriuntur  fuo  tpe, 
qui  vel  phrenetici  moriuntur,  vel  impoemtentes . Videigitur 
-quid  dicat  Eccle.  Memento  crcatons  rui  in  diebus  iuuentutis 
tuz,antequa  veniat  tempus  affli&ionistuat,&  appropinquertt 
X>  anni,de  quibus  dicas,no  mihi  placent,  antequa  obtenebrelcat  Ecclef.vlf* 
fol,&  luna,&  llcllr,  quando  comouebuntur  cuftodes  domus. 

Vide  quomodo  accidant  hare  omnia  iu  ienc&ure,  in  qua  func 
tot  la  bores,  vt  homo  etiam  molcftfi  ducat  viuere:  fol  obfeura- 
tur.cum  iudiciu  rationis  deficit, & repuerafeum . Commdue-  Senefi*  pa 
buntur  cuftodes  doirrus}  fiquidem  & oculi  caligant,&  olFa  efi-  rum  viHe 
Ajmuntur.CscerGquauisfenesnatUTaimbecilhcorporcfint,  rur  oppor- 
th  feruido  fpirira  elfe  debent.fi  quide  alfidua  vrrtutu  cofuctu  tuna  Ad  pf 
do  ipfos  ia  habiles,&  exproptos  reddcrc  debnit.Qood,vt  Da  mtentiam. 
uid c6feruaret,dicebat : Vfquead  fenefta.&feniu.nedcrelin-  Plalm.7. 
quas  me.Scatua  ilia  Nabuchedonolor  pedes  her  fifties  vlquc  Dan. 2. 
adeo  duros,  vt  fuftentaret  iota  ftatud  etfi  j>roceri,&  grauem, 

jnqu<» 


rDom.  in  Septuage/iwa . Cone,  II  11, 

in  quo  fign:ficatur,q>  fenedus  ipfa  iam  callum  obduxerit,fiue  E 
Ixod.tp.  >n  bono.fiue in  malo.Ora lacerdotalis veftimenti  pu!chrior,ac 
Stnes  vir-  cnltior.quam  tota  veftis  erat,qm  finis  vitr.qux  eft  leneftus, 
tutepnc a fplendidiorin  ftudiofis  adionibus  aliis  ftatibus  debet  cfle. 
tsnspolU - Quarelficut  virtus  in  fenibus  maxime  edificat,  lta  & c contra 
r debent . vitia  peflima  fcadalizant.Vnde  Daniel  dixit  duobus  fenibus, 
Dan.  1 2 . Quia  cgrefTa  ed  iniquitas  de  Babylone  a fenioi  ibus  iudicibtis, 
Senes  vitio  qui  videbatur  regere  populu.  Debet  igitur  virtus  motu  natu- 
(i  ad  Den  rale  imitari.qui  vdocior  ed  in  fine  qua  initio . Vcriim  fi  reli- 
reuertan-  qua  £ tatc  fenex  in  vitiis  traduxerit,no  deferat fenedute  virtu 
tur.  titradere,&indnofirmiterfperare,c6fideransprrmiu,quod  F 

dat  pater  familias  ct  fero  venientibus,confidcrans  etiam  quid 
Ezec.l8.  dicat  Dcus  perEzech.cap  18.Ec  tande  vlque  ad  extremum 
vitx  halitum,&  vltima  vocc,Dcuminuocet;  ficcnim  nos  mo 
Hebr.f.  netChridus  pendens  in  cruce,vt  ait  Pau.Quod  fi  demon  in- 
furgat,proponesanteoculosdefperatione,&  dicens  illud  lob, 
lob  to.  OHa  eius  plena  funt  vitis  adolefcetix  fur,  & cu  eo  in  puluerc 
Thrcn.i.  dormient.  Ite  illud  Hier.  Sordcs  eius  in  pedibus  eius, id  eft  in 
extremis  vitx  fug:  refpodeat  cu  vulgo,  vlque  ad  extrema  mor- 
tem Temper  eft  vita.  Melius  eft  tn  non  difFerreconuerfionem 
vlque  ad  illud  tepus,  fed  ia  inde  incipcrc  a primo  rationis  vfu.  G 
Primitiasquidc  ftatis  noftrx  debemus  Deo  offerre, iuxta 
Hicre.z.  illud  Hierem.  Sandus  Ifrael,  Domino  primitix  frugum  eius. 
Matth.d.  Hoc  etiam  fignificauit  Chriftus,  cum  ait;  PrimO  quxritc  re- 
Figura . gnu  Dei.  Veluti  lephte  primu,quod  ex  domo  illiusoccurrifi- 
Iudic.li.  fer,vouit  Dfio,cui  occurritfilia;  Sictudebes  primam  adione 
liberi  arbitrij , qux  eft  veluti  vnica  , ac  primogenita  filia  fua , 
Deo  offerre;  primogeniti  enim  Dno  offerebatur.  Homo  hac 
offerre  debet  Deo,&  fe,  ac  fua  omnia  in  eum  refer re,vt  poflic 
Pfal.l  1 8.  diccre;  Prxueni  in  maturitate,&  clamaui ; quafi  dicat , fimul 

atque  attigi  rationis  vfum, clamaui  ad  te,  & tua  opem  implo-  H 
D.Auguf.  raui.  Quod  fenes  in  fenedute  deferant  vitia,  ait  Aug.non  vi- 
detur  magna  laude  dignum,  quia  parum  habent  voluntarij;  li 
enim  iuuenes  eflent,  fortafle  non  id  facerent . Vnde  videntur 
quodamodo  frees  offerre  vit£  fux  rquibus  quadrat  illud, q£ 
Malach.l.  ait  Dens  per  Malach.  Malcdidusdolofus,qui  habetin  grege 
fuo  mafculfijid  eft  florida  £tatc,  & immolat  debile  Dno,idell 
difFcrt  vfque  ad  fenedute  diuina  obfequia.  Pnenitentia  debet 
fieri  celeriter,  & non  differri  vlque  ad  fenedutem,vel  morti. 
Ndrenim  eft  tutum  ireperdelertum huitis  mundi  fineama- 
ritudinc  penitentix;  in  cuius  figura  qunndiu  permanfit  Maria 
Nutn.iz.  fororMoyfi  extra  caflra,n6procclTerut  fib  j Ilrael per defertfi. 

Dotni- 


t 


Jii 

fin 

if 

nf 

cnu 

«* 

<N> 

dlx 
jJccrt 
tr- 
ine 
etc 
is  ill 
litis 
IOC 
It  If 
urff 
bo* 
(iu, 
>hi 

ion 

iplf 

on- 

■>j;‘ 

fltll 

"f 

itf 

id 

if 

n 

m 


cDom.  in  Sexagefima . Concio  I,  87 

* 

Dominica  in  Sexagefima^. 

CONCIO  PRIHA. 

V M turba  plurima  conuenirtt,  & tie  ciuitatibus  pro- 
peru'ent  ud  lefum,  dixit  per  fimilitudinem ; Exijt 
f** fem,nat fiminure femen /««/w.Luc.8.Mat.  1 3. 

Mar.4.  Impletum  eft  hodie,ait  Doftorille  Sera- 
phicus  ccclefix  D.Bonauentura,illud  Ila.Fluentad  eum  om-  D.Bonau. 
nes  gentes.  Et  illud  Pfal.  Omnes  gentes  leruient  ci.  Dixit  au  Doftor  ec 
B tem  omnes  gentes, quia  nulla  extitit  natio,  ex  qua  ad  eum  no  clefts  fu- 
venirent,  talis  erateius  fama,  prxdicatio,  & vitafandiflima.  per  Euc. 
Cxterum  quia  doftrinaefte debet lecundu  vtilitatem,velne-  Ifaiae  z. 
ceftitate  audicntiu,idcirco  propofuit  in  hac  parabola  quatuor  Plalm.7  r. 
difFercntias  telluris  , ftue  audientiu.  O genus  humanum,  ait 
Bern.quamulta  in  te  feminatafunt,  & quam  le&iftimu  qui-  D.Bern. 
deni  femen.quamq;  atrocillimum  crit  fuppliciu,ft  talc  lemen 
negligatur.Scminauit  in  tefandiftima  Trinitas Angelos, Apo  Innumtr * 
ftolos,Martyres,  ConfclTores,Virgines.  Seminauit,  fine  mifit  bili 4 fun/L. 
pater  ftlium,quando  exiit  feminare  femen  fuu.  Vide  tu  quan-  bentficia  4 
C turn  profuit  mundo  tepus  huius  feminationis.  Seminauit  Spi  Deo  hum u 
ritumfan&um  incordibus  Apoftolorum,  ciimapparuerunt  no  gentri  . 
Apoftolisdifpertitslingux  tanquam  ignis, Seminarunt  in  no  concefl, «. 
bis  angeli  defenfiones  iiias , & proteftiones : Apoftoli  item  Aft.t. 
quando  in  omnem  terra  cxiuit  fonus  eoru  : turn  martyres  fe-  Pial.  1 8, 
minarut  fuis  illis  animis  inuiftts,&  coftantibus.  Prxterca  co- 
feflores,iuttirix  perpetuoreftamtenentes  femitam,  virgines 
item  caftitatc  ipiam  profeminarunt.  Patriarchs  denique  ini- 
tio cxempla  immortalia  obcdicntix,vt  Abraham, Ifaac, 

Hit  dicens  cUmub.it, qui  hubet  aures  audiendi  audiat. Quid  Cud.Gra. 

P ais  Domine  Iefu,an  no  aures  habet  omnes  ifti  qui  tc  audiunt? 
certe  ft  aures  haberct,  nequaqua  Dominus  ftgiilatim  diceret, 
qui  habet  aures  audiendi  audiat:  Nequaqua  Hiere.Prophe-  Hiere.tf. 
ta  quxrcretur,  cui  loquar,  aut  quern  conteftabor,  vt  audiat  ? 
ecce  incircuncifx  funt  aures  eorum,  & audirc  non  pocuerunt. 

Qui  funt  autem,qui incircundlas  aures  habcnt?Ilh  nimirum,  Audit9  nt 
qui  fine  vllodelcftu  qnxcunqucdicfitur  audiunt:  Quibusnil  debet  om~ 
adeoquidc  fedum,&  turpe eft, quod  abaudicu  iiioreiiciendii  niconfabu 
& amputandu  curentjqm  omnibus  migi$,fabulis,mcdaciis,de-  latioat  pa 
traftioiubus, aures  temper  paratas,atque  patentes  habent : ad  teres , 
diuinoru  vero  traclationem  prorlus  occlufas.  Sana quippe  do-  z.Tim.4- 
ftrma  non  luftincnt,ied  ad  fuadefideria  coaccruant  fibi  magi- 

ltro*  • „ 


uoogl 


Dominica  in  Sexagejima . 

flrosprurientes  auribus.  Clamans  hac  voce  non  obfcureDfis  K 
indicauit  noncuiulimefle  idoncG  fe  vcrbi  Dei  auditorc  exhi- 
Tfai*  f ©.  bere.nifi  eius,qui  cG  Propheta  dicerc  poteft,  Diis  Deus  ape- 
Libeter  au  ruit  mihi  aurc,cgo  autcm  no  contradico,  rctrorfum  non  abij. 
diamus,  ej  Hxc  nutem  gratia  fidelibus  in  baptifmate  data  eft, cum  facet- 
ed faint e dos  digitos  in  aures  infercns  ait, Epheta, quod  eft  adaperire. 
pertimne . Vt  videntesnon  videant,& audientes  non  intelligant. Cur  tU 
Ioann  3 . Dnc.qui  a Deo  venifti  Magifter,obfcuris,  & implicitis  verbis 
ita  doces  homines, vt  nil  intelligant,ieiuniq;  a conuiuio  coele- 
Quxftio  . ftis  tux  do&rinx  difeedant  ? Vbi  quxfo  Dfie  funt  magnifica 
loci  a.  ilia  vatum  proinifia?  Filix  Sion  lxtamini  in  Dno  Deo  veftro,  F 
H'a.30.  qui  dedit  vobisdodore  iuftitix.  Ite;Et  erunt  octili  tui  viden- 
tes  prxeeptorc  tuu,&  aures  tux  audient  verbfi  poll  tergfi  mo 
nentis.  Annon  in  hoc  uenill'e  diceris  in  mundG,vt  ibi  moneres 
Lucx  1.  - eos.qui  in  tenebris,&  in  umbra  mortis  fedent?Quodq;  admi- 
rationem  auget,  id  facies  no  Tub  lege,  fed  fub  gratia,  qn  i uxta 
Rom.  13.  Apoft.Nox  prxeeftit, dies  ante  appropinquauit  Quandocefi. 

fauerunt  umbrx,qn  uelG  templi  fciftiim  eft  mediu,  & Sanfta 
SanftorG  detefta  funt . In  hac  tanta  luce  meridinna  tenebras, 

& nubila  parabolarG  obiicis  oculis  noftris,perinde  ac  fi  in  lege 
Refpon.  & vmbrisillis  moreludxorG  uerfaremur?  Ad  hocdicendu,q,  G 
Deusreddicunicuique  fiucprxmiG,  fiue  fuppliciG,pro  eo,ac 
Obftinatos  quilque  fein  vita  gerit.  CG  igitur  ifti  ta  obftinati  eflent  in  ma 
tjiio  Dens  iitia,Sf  ta  cxci,&  fordi  in  rebus  honeftis,ideo  hoeftipendium 
rraclet.  meruerunt.vt  lcilicet  eis  Deus  terga  uerteret,  (icut  obftinato 
Exod.7.  Pharaoni.Et  ita  modo  fc  gerit  cu  his, qui  tales  imitantur:  fi  cr 

Pfal.94.  gohodic  uocemeius  adieritis,  nolite  obdurate  corda  ueftra. 
Quxftio  . Vt  videntei  non  vide  ant.  Quxrcs  qua  ratione  hoc  fieri  pofi. 

fit,vt  idem  homo  & vidcat  & non  videat,  audiat  & no  audiat? 
Rdpon.  Qn  xfo  te  fratcr,credis  ne  port  hanc  breuem,&  mortalc  vita, 

aba  fuperefle  immortalem,in  qua  bonis  infinita,&  inenarrabi-  H 
lia  prxmia  propofitn  fint : malis  verb  extrema , & innumcra 
fupplicia  conftituta  ? Cur  ergo,  qui  ifta  fic  credis , in  iftis  ipfis 
Job  6.  criminibus  tandiu  vcrlaris?  Quisenim, inquit  Iob,poterit  gu 
flare, quod  guftatum  adfert  morte  ? Quid  qu  efo  hoc  aliud  eft 
qua  vidcre&  non  videre,  audirc  & no  audire,fcirc&  no  feire. 
Aft.p.  Talem  nobis  perfona  ante  couerfionem  fua  exhibuit  Apofto 
lus,dc  quo  feriptum  eft,q>  apertis  oculis  nil  videbat.Cuius  cj- 
citatem  infxlices  ifti  imitantur, qui  apertis  fidei  oculis, ita  vi- 
uunt,ac  fi  prorfns  fidei  luce  deftituti  client.  C6tra  hoc  auteni 
I d.cpift.  Iudas  Apoftolus  clamat : Vx  his, qui  in  via  Balaam  abierunt; 
Num.az.  qui  inter  extera mala  fua,hocetiade  fe  ipfe  tellatur.q.  cades  . 

apertos 


'tin 

rife 

mn 

ins 

orf 

rfat*. 

illp 

Ji:J 

Eft* 

niri 

lit* 

rutt 

fio 

In 

r* 

k’ 

lit* 

abi- 

itrt 

P6 


w 

fr 

t* 

IlC 

lit 


ConcioPrima.  88 

‘l  3pertoshaberetoculos,vidensqjfoucam,  tfi  fponte  fua  rtie- 
bat  in  illam.  Talibus  nutem  crcditum  fidci  taientum  non  in  la 
crum,fed  in  fcandalum  eorum  vitio  cedit.  Quare,cum  ex  hac 
vita  decedent,  damnations  fua?  fententiam  lecum  afferent. 

Et  audiences  non intetligant . Hancpunitioncm  merentur, 
qui  ditnnam  audiunt  prxdicationem,&  earn  opere  non  com- 
plent,hoc  cff,vt  audiant,&  no  atidiant : fed  ita  audiant,  vt  fru- 
dum  nullum  referat.  Sic  folet  Deus  punirc  eos,quibus  dedit  Viuites  m~ 
multas  diuitias,&  fe  ingratos  Deo  cxnibent,hoc  ett,vt  eas  ha  uarts  qu» 
beam, 8c  non  habeant  j fed  itkhabeanr,  vt  his  vti  nefeiant,  fed  Dens  pu- 
]B  potius  fame  pcreant,&  nudi  inccdant,  neque  aqua  etiam  fe  ip  niat  in  vi- 
los  exaturarc  audeant, vel  argenteum  numum  expendere,  fed  teu . 
potius  in  multis  diuitiiscontabcfcant  quodammodo  inopia. 

Semen  tjl  verbum  Dei.  Magna  quidem  eft  virtus  verbi  Dei. 

Si  cnim  in  grano  tritici,  aut  nuli  mcdici  tanta  eft  virtus, vt  il-  Simile, 
lud  tot  producat  grana,  hoc  vero  pulcherrimam  arborc,quid 
putas  faciet  verbum  Dei  in  cordc  feminatum  ? Vide  obfecro  Verbs  Dei 
quid  egerit  verbum  illud ; Venite  poft  me , in  corde  Petri,  8c  qudtavim 
Andrear,vt  dereliquerint  pifeandi  munus,quo  maxime  capic-  habeat . 
bantur . Item  in  corde  Matthan  uerbum  illud ; Scquere  me,  Matt.4. 

C cum  tamentotnegotiationibus  impliearetur . Item  in  corde  Matt.?. 
Pauli  illud  ; Quid  me  perfequeris  ? Cum  tamcn  elfet  fpirans  Ad.?, 
minarum,  & card  is  in  dilcipulos  Domini . Si  ficus  granQ  calci  Simile. 
immixtO.dum  condituraliquod  edificiu,tantam  vim  habet,vt 
tandem  in  arboreerumpat,&  vniuerfum  $ dificiura  diflindat, 
quid  putas  faciet  verbum  Dei  in  corde  hominis  feminatum? 

Semen  eft  verbum  Dei . Quod  uocet  fcmcn,infinuat  nfl  fuf-  Simile. 
ficere,vtin  auretatum  feminetur,nifiradiccturin  corde:  ficut 
catapotia  deguftara  folum  parum  profunt,nifi  m uentriculum 
defeendat  5 fic  nec  verbu  Dei,fi  cor  non  penetret.Mtrabile  fa- 
D neeft,q» tatainuerboinfit uirtus.Madauit olim  Iofuein  Dei  Iofucio. 
nomine  foli,vt  ilaret,  & ftetit  per  diem  immobilis . Mandauit 
Helias  ccelo,  ne  plueret,  & non  pluit : & rurlus  vt  pluei  et,  & 3 .Reg.  1 7. 
pluit.  Mandauit  Moyfes  petrar,ut  aqua  daret,&  ftatim  dedit; 

8c  bis  accidit,utcoftat  Exo.17.8c  Num.to.  Si  igitur  in  ver  Exod.17, 
bo  ferui  tanta  inert  uis , quantam  putas  habebit  uim  uerbum  Num.io. 
ab  ipfomet  Dei  oreprolatum  ? Siregma  Sabbadicebat  Salo-  3. Reg.  10 
moni,  eos  beatos  qui  audirent  uerbum  eius,  quanto  beatiores 
putas  fore  cos  qui  audiunt  uerbum  Dei,  8c  cuffodiunt  illud? 

Venit  dt*belus,&  tolls  t verbum  de  corde  eorum.  Difficile  eft  Pa.dc  Pa. 
plane  intelledu,  uol  acres  cceli  efle  dxmones  , 8r  q,edant  tri-  in  Mafth. 
tecum  (cminatuiu,ne  npe  do&rinam.  Seddiccdutu,q>edunt, 

- quia 


Neglige  ti- 
bus  audire 
verbs  Dei 
quid  acti- 
det . 

Gene.40. 
Magna  sut 
digni  punt 
/tone,  qui 
negligenter 
audiutver 
bum  Dei . 


Autor  . 

Aft.z. 
Luc.zz. 
Luc.  7. 
Matt.?* 

Negligent 
tia  perni- 
t 'tofeu . 
Gen.  40. 


D.Grego. 
horn.  4.  in 
Euang. 
Num.zj. 

Autor. 

Simile. 

Mmabili- 
tas  hi.ma- 

».t- . 


‘Dominical  in  Sexagefima . 

nuia  earn  inueniut  peflumdatam,&  defpe&a,atque  itaprarua-  E 
lent  cotra  cos,quieacontemnunt,&  videtur  comedcre,quod 
alter  defpicit.  Crterum  etia  metaphorice  dicitur,  q>  dxmon 
cdat,quia  conferuat  apud  fe  hunc  huius  cotemptum,vt  de  eo 
fuo  loco  cum  deferat,&  accul'er.  Adtierte  autem  fic  quadrate 
commode,  cp  contigit  piftori  regis  Pharaonis,  qui  fomniauir, 
q,  aues  egli  defeendebnne,  & comedcbant  eos  cibos,  quos  ipfe 
lulferebac.  Na  Iofephaitadeo  elle  exitiofum  prognolticu,  vc 
breuici  elfet  vita  adimeda  ignoniiniofa  mortc.&fepultura  cor 
pus  carens,  ab  auibus  deuoranclu  : eodem  enim  modo  iudicifi 
ell  damnationis adeo  negligctercullodirc  verbum  Dei,vtd$-  F 
mon illud abripiat . Aliud  cccidit  fecus  via,  aliud  fupra petra, 
aliud  inter  fpinas ; na  Deus,qui  dc  duriflimis,  & incultifiimi  * 
animos  mitiflimos  fepe  verbo  reddit  fuo, no  dubitat  in  omnes 
illud  eftunJere,  qui, cum  fit  prudentifiimus,  co  modo  animos 
hominu  fecit,vtquouelcunqneduririem,autfuauitatc  indue- 
re  vellent.polfent.  Egregie  quide  hoc  in  Saulo  prxllitum  ell: 
idem  etia  de  latrone  in  cruce  pendenti  dici  potell.  Quid  prx- 
terea  magisperuiuitineribus  omniu  malarum  cogitationum, 
Maria  Magdalena  ? Ilia  tame  Dcus  terram  fru&ificantem  fe- 
cit. Quid  MatthxoinTcloneofcdete,fpinofius,&  incultius?  G 

Ventt  dsabolus , & tolht  verbum  de  corde  eorum  . Hare  fuic 
portio,qux  cecidit  fecus  via,&  aues  cali  ea  comcderut.quafi 
dicat, multos  perire  propter  negligentia  fua.Figura  nobis  cx- 
titit  huius  rei  fommu  illud  piftoris  regis,  fommantis , q*  aues 
comcdcrcnt  eos  cibos, quos  confeccrat  arte  piftoria,  & in  ca- 
niftroadferebat;  interpretatio autem  fomnijj  fuit,£  tertiadie 
fulpendcrctur:  ficaccidct  negligentibusdiuinum  verbum,  & 
obll*quium,atquc  volentibus  obliuifciconcionatoris  verbum. 

Et  hi  radices  non  habent.  Multi  audiendo  do&rina  bonam, 

& fanda.ait  Greg.conUituunt  earn  ad  excrcitationem  vocare,  H 
atque  rcferre.lcd  mox  inchoata  derelinquunt.  Sxpeenim  co- 
tra  culpas  compur.gimur,  & tn  poll  fletum  ad  ealdem  culpas 
redimus : itaenim  Iialaa  contcmplatuspopulfi  Ifracl.orahat, 
dicensj  Moriaturanima  mea  morte  iullorum,&  fiantnouiflu 
ma  mca  hoiu  fimilia.  Sed  mox.vt  hora  copun&ionis  tranfitt, 
in  auatitix  nequitia  exaific.  Ferut  paludem  clfe  quanda  inter 
Trogloditas , qux  mutari  fingulis  diebus  fexies  confueucrit , 
nunc  dulccm.nuc  amaa'i  faporem  induendo  :ad  cunde  plane 
modu  inconlhnces.lcucsq;  homines,  non  pcrfilluntin  lauda- 
biliter  expired  mutanturin  horas : qux  nunc  amarunt,iam 
odio  prolequuntur  j 8c  modo  aiunt,modo  negant,vtilledicit. 


if 


edi 

tide 

#ci 

( 

poi 


pu 
tu; 
1 lie 


tu 

fu 


TO 

d 

di 

n 

0 

b 

k 

Ci* 

k 


<1  , • 

,i  Conc'to  Prima . 89 

A £f  hi radices  non habtnt.O qua  multi runr,qui prarclare  tn- 
cipiunt,  & tn  parum  perfeucrat.  Qua  fxpe  indicabat  Pharao 
fe  dimiliurum  populum  Dei,&  Saul  febeneuolentiam  cu  Da 
uideiniturum  ? Sane  fi  Rex  Ioas  perfeuerafletin  cotendendo 
arcu,&  extorquendo,  longe  plures  reporta  (let  vidorias. 

Quod  autem  infl>in*s  teeidit.  Curaru  examina  mcntcm  ita 
pungunt,&  lacerat,vt  nil  ca,quod  eas  abigerc  poflit,  cogitarc 
(inant  ;ita  fit,vt  partim  fccleribus , partim  aculeis  curaru  fu- 
pcrfluarii  mens  nolira  opprefla, nulla  babet  qmerem,&  fpiri- 
tuaiibus,&  terrcnis  rebus  fimulfufticercnequeat,qu6d  vide- 
£ licet  illam  rerum  conditor  fibi  vni  ledem,acdonucilium  dclli 
naucrit.  Quareqnod  vni  tatum  hofpiti  excipiendo  prxparatfi 
fuir,duos  (imul  capcre  non  poteft.  Sic  calceus,qui  pedi  vni, lie 
manica,qua?  tegendat  manui,(ic  vagina.quat  vnitantG  conden 
do  gladio  fada  ell, nee  duos  limul  pedes,  ncc  duas  manus, ncc 
duos  intra  fe  gladios  capere  poflitnt .'  Hanc  auteni  clTe  cordis 
nollri  naturam,  aptilTima  limilitudine  vates  fandus  expreflit, 
cum  ait;  Coangullatum  ell  llratG,ita  vt alter  decidat;  & pal- 
lium breue  vtrunqueoperire  non  poteft.  Strati  autem  appcl- 
lationecor  hominis  intellexit,  in  quo  vel  Deus,  vel  mundus, 
C hoc  eft  vel  Dei , vel  mundi  amor  ledem  fibi  conftituit ; quod 
idem  anguftum  cfle  dicitur,  quia  vtrunque  fimulamorein  ex 
^quo  capere  non  poteft : quod  cu  m fempiternus  ille  generis 
humani  hoftis  intelligat,in  hoc  vnum  neruos  omnes  intendit, 
vt  variis  nos  leculi  curis,  & cupiditaubus  implicet. 

Appellat  Chriftus  per  Matth.diuitias  iplas  medaces,&  fal 
laces-  Si  quidem  fallaces  funt,quia  nobifcG  diu  permanereno 
poflunt : fallaces  funt,  qux  mentis  noftrs  inopiam  no  expel- 
lunt:  folae autem  diuitiz  verx  funt, qua:  nos  virtutibus  diuites 
faciunt.  Cum  acquiruturdiuitix, ait  beams  Aug.falfam  Ixti- 
p tiam  tribuunt,&ciim  perdu  tur,  veram  trillitia  derelinquunt. 
Quomodo  ergo  funt  diuitiz , quibus  crefcit  inopia  ? Vix  legi 
fpinx  poflunt, quin  manum  lxdant;  vnde  & diuitix  vix  com- 
parari  poflunt,  & adquiri,  quin  anima  ipfa  Ixdatur,  & afficia- 
tur.  Confidera  igitur  diucs.q.  bona,qii£  comparas,funt  etiam 
inllar  efex  in  hamo.&quemadmodum  cafeus  in  mufciptila. 
Videasqua  ratione  te  geras.ne  fallaris  aut  pugaris.  Quemad- 
modum,vtait  alius  autor,ouisincedens  inter  fpinas,  in  eifdc 
partem  aliqua  fux  lanx  relinquit,ita  qui  vacat  nimium  nego- 
tiis  fecularibus , & diuitiis , perdit  res  ipfas  fpirituales . Spina 
quidem  dolorem  infert,ciiminiigitur,cum  ctia  infixa  manct, 
& denique  nmlto  vehementius  ,cum  extrahitur  :ad  eundem 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  M plane 


i 


Fxod.8. 

1.  Reg.  24. 
4.Reg.i3- 


Solicitude 
rcru  tem- 
poraliu  im 
pedit  tra~ 
elatu  ver- 
bi  Dei . 

Humantu 
capaettat 
limit  At  a . 

Similia. 
Ifaiae  z8. 

Cor  ho  mi- 
nis no  Ad- 
mit tit  fi— 
mul  Deum 
&mundS. 

Matt.  1 3. 


D.AuguG 
de  Sand. 
Innoc.fer- 
mo.  3.10- 
mo  10. 
Autor. 
Diuitit t po 
riculof, * « 
Simile. 
Lud.  Car. 
par.  1 .cap. 
<<4- 

Simile. 


t 


0 


< ? ‘Dominica  in  Sexagefima . 


plane  modumdiuitiasfudoresmaximos  fecus  adferunt  in  ad-  ^ 
Aotor.  quirendo,  maiores  etiam  in  poflidendo,  omnium  maximos  ii» 
Simile.  amictendo.  Quemadtaodtim  flumma,antequam  in  mare  per- 
uenianr,du!ci*m  habcnt  aquam ; canetum  vbiprimum  ingre- 
Diuitu  £ diuntur  mare,  fallaea  fit ; ita  diuitix,  dnm  in  hac  vita  pofli- 
fmt  perm-  dcntur,vidcntur dnlccdinem  quandam  parere : ybi  verb  mort 
tiofijihis  ipfaaducncrit,ludum  potins  exhil»cnt,&  amaritudine.  Ape* 
male homi  quidem  accedensad  melhficandum , comedit  tantum  mellis 
net  vtun - quantum  fatiseft  ad  pafcendum : catterum  li  nimium  fumit , 

1*r  . & iutiifcatur , occumbit  tandem , atque  emoritur ; non  fecus 

plane  diues  homo,  fifolum  quod  fufficit,&  lat  eft  ex  diuitiis  F 
fumat,  & rcliqmim  paupcribus  dillribuat,  & egentibus, facile 
hincdifccdcns,ad  c^lellem  euolatpatria  : fi  verb'lhimifi  diui- 
tiis  ipfis  implicetur  ,eas  nimiu  amando,  iadurairt  faciet  vitat 
Similitu-  lux . Sicut  vinca,  nifi  putetur,  & circuncidatur,  fua  ilia  nimia 
do . gcrminationc  eneruatur  tandem,  atque  perit : ad  eundem  mo 

Solicitudo  dum  nifi  quis  folicitudines  varias , anxias , & nimias circund- 
rerum  tern  dar,  & praefcrtim  diuitiarum,  fiet  tandem  vt  pereat , atque  in 
poralium  milcrabilcm  ruatintcritum . 

quantum  Quod  ant  tin  in  /pints  eecidit.  Spin*  funt  diuitia?,  vt  Chri- 

ttoceat . ■'  ftus  Dominus  intcrprctatur . Ca?tcriim  & fi  Deus  plures  di-  $ 
loan. 15.  nitias  detalicui,quam  alteri ; nonexinde  leqiiiiur,qubd  cum 
* plus diligat,  quam  alios  quibus  non dat.  Iudscnimin  cee- 

na  dedit  Chriflus  feledtillimos  cibos  ,quem  tamen  nonpe- 
.rindcamabat  quantum  alios  propter  Iudr  dcmerita.  Diue* 
4.Reg.f . quidem  fuit  Giezi,duo  accipiens  auri  talenta  a Naaman : va- 
Budaeus.  lebat  enim  talentum,vt  fcribit  Budaens,feptingentos  fiipra  I'e- 
Talitutn  ptcm  inille  aurcos  nummos  5 niliilominus  tamen  plcnfls  crat 
quantum  lepra,  & ita  nil  ci  poierat  liiauc  accidere  : fic  profefto  funt  ali- 
valebat.  qui prsdiuitcs , qui tamen vinunt  inquieti,&in  fummaan- 

guliia . H 

Quod  autem  in  t err  am  bon  am  * hi  funt , qui  in  corde  bono , 

& optimo  audientes  verbum  retinent , & fruBum  offer unt  in 
Simile.  patientia.  Quemadmodum  in  iplainfitione  arbor  iplafru&i- 
fera  inutilem  arborem  in  feconuertitquodammodo, atque  in 
Verbu  Dei  fuam  piopric  tatc  traducit ; ita  verbum  Dei  infitum  in  anima 
quitavim  llenli,eam  profpera  reddit, atque  adeo  immutat,vt  lodge  alia 
* habeat.,  folia, atque frudus virtutnm  proferat,&  producat.  Quemad- 

Sinule.  moduin  pluuia  agros  ipfos  irrigat,  fegetes  lstificat,arboribu* 
Vbernmus  dat  robur,  & der.ique  plnntis  omnibus  vtililTima  ell, ita  profe- 
fruBmver  do  verbum  Dei, U lex  ipfa  Euangclicagaudium,&  iucundita- 
hi  Dei.  urn  dat  luftis , confumatq;  ac  toborat eos,malos  etiam  con- 
ant.-  if.  • nertit, 


) 


d\ 

Oil 

ps- 

Si 

OH  - 

A?* 

far 

ilia 

6i 

do 

re 

lilS 

ns 

lilt 

ll£! 


Concio  Prima . 90 

i ncrtit , atque  denique  vtilitatcm  maximarn  aflfert  omnibus . 

Si  diligcnter  ammaduertcre  volumus , intelligemus  plane 
verum  elfe , quod  bona  pars  vcrbi  Dei,  &•  eius  infpirarionum 
amittatur , propterea  quod  diuitiis  inhiemus , & huius  fcculi 
dignitatibus,qua?  perfpinas  fignificantur,  vt  Chrifius  hicdc- 
clarat:  circa  quarum  inquifitionem  mundusita  hianti  proce- 
dit  ore.  Quoecumita  fint,  quid  quatfopoteft  eflcdcmiflius, 
qnidve  abie&ius , quam  amare  diuitias?  Contra  vero  quid 
magnificcntius, quid  illuftrius, quam  casconremncrc?  Quam 
periculofa  fit  nnindi  opu  afHuentia,afierit  Chrifius  Dens  no- 
B fter,dicens;  Va:  vobisdinitibus,  qui  habetishic  confolatio- 
nem  vcftram.  Et  D.Paul.ait ; Qui  dilutes  volunt  fieri  in  hoc 
mundo,  inciduntin  teotationem,  &in  laqucum  Diaboli.  Ec 
Hieremias  aflerit  omnes  Hebra?os,qui  opibus  ahundabat,du 
dos  fuifle a Nabuchodonofor  in Babylonem  captiuos,  foliim 
autcm  paupcresin  Hicrofolyma  manfiflc.  Si  rexquidam  do- 
mum  haberet  claufam,  plenam  auro,&  gemmis,&  monilibus 
pretiofis,qua»  omnia  promitteret  ei,  qui  ea  aperiret,  & duas 
tibiclaues  porrigerct;  vnam  aurcam , fedquardomtim  illam 
non  aperiret ; alteram  verb  ferream,  fed  qua?  domum  aperi- 
C rct>  vtramuis  cligcres , nonne  melius , & vrilius  cfTet  ferream 
accipere,quam  auream  ? Quis  dubitat ? Aurea  pretiofior  eft, 
fed  quid  refert,  cum  fit  ad  aperiendum  inutilior?  Ferrea  verb 
abiettior  eft,  fed  pratftantior . Hie  Rex  Dcus  eft,  ha?c  domus 
ccelejlis  eft  habitatio , in  qua  funt  thefauri  inexhaufti . Hjcc 
omnia  promittit  Deus  illis,quiilluc  ingrefti  fucrint ; dauis 
aurea  eft  diuitiarum  abundantia  cum  auaritia  coniun&a,qua? 
domu  illam  coelefte  non  aperit : clauis  ferrea  & vilis , eft  pau 
paupertasfpiritus,aperitregnum  coelorfi,  ait  enim  Chrifius; 
Bcati  pauperes  ("piritu,  quoniam  ipforum  eft  regnum  ccelorfi: 
D eamobcaufam  nos  clauem  auream  , & mundiopes  propter 
Chriflu  contcmnamus , &qua?ramus  eas opes,  qua? animum 
amplificanr , ex  quibus  vera  dignitas  redundat:  de  diuitibus 
delinitis  dclitiis  dicitur  in  lib. lob;  Ducunt  in  bonis  dies  fuos, 
& in  puntto  adinfernum  defeendunt.  Et  Dauid;  Relinquenr, 
inquit , alienis  diuitias  fuas , & fepulchra  corum  doriius  illo- 
rumingternum. 

Pnus  qua  Chrifius  appareret  in  carne.poterat  inopia  mor- 
talibus  acerba,  & ignominiofa  videri,  at  poftquam  totius  vni- 
nerfi  Imperator , & reftor  induit  paupertatem , quis  non  vi- 
det  efTc  paupertatem  decoram,  & honoratam,  & Chriftian* 
nobilitatis  clariflimunt  fignumfQubd  fi  Deus  dat  hominibus 

M2  diuitias, 


Cuptditat 
rerii  tem- 
poralium 
qudta in- 
ueftet  m* 


Ioann.  6. 
i.Tim.6. 

Hier.36. 

Simile. 


Diuitu  c3 

auaritiew 
quantum 
incommo- 
dent. 
Paupertat 
Jpirit9qu3 
ta  nobis  im 
portet  bo» 
neu . 
Matth.y» 
V initial Jf 
pter  Chrt- 
ftu  content 
namus. 
lob  1 6. 

Pfiil.l^. 
Pauperta- 
tf  fpirittu 
Chrijlus  »• 
biUtauit . 


'Dominica  in  Sexagejima . 

diuitias,&  vulr,vt  hac  via  homines  in  ccelum  tendant,ita  fane  2 
fiet,modo  ipfi  diuitiis  rede  vtantur,  & in  operibus  mifcricor- 
Matth.j.  dia?  fe  exerceant,  iuxta  illud,quod  ait  Chriftus;  Beat!  mite- 
ricordes.quoniam  ipfi  mifericordiam  confequentur.Quomo- 
do  vis,vt  Dcus  te audiat.fi ilium  non  putas  audiendum?  Quo 
Qua  fron-  cordc  audcs  ab  eo  petere  rcgnum.cui  non  vis  buccellam  panis 
te  audes  a porrigere  ? Quomodo  tibi  dabit  uefte  glorias  immortalem , 

Deo  petere  qui  eius  pauperi  nudo,  frigore  tabefccti.vnam  ex  ucftibus  fu- 
tmftricor  - peruacaneis  corruptibilem  dare  rec utas  ? quid  ad  hoc  refpon- 
did,qui  eti  debunt  uani  homines  , quidiuitiasinres  inanes  profundunt , 
ergapaupe  & magnified  apparatibus  inanitcrdeledantur  ? Canes&ac-p 
ret  no  vte-  ci pitres  alunt , pauperes  & mopes  nec  in  extrema  inopia  cu- 
fuf  rat.lnduuntparictes  pretiofisau laris, & Chrifti  pauperes  nu- 

ditate  deficiunt;  cooperiunt  lapides,  qui  nihil  fentiunt,&  car- 
nes  proximorum  nuditatem  fua  ottendentium,  cooperire  no- 
1 Ytuitias  iunt . Sunt  qui  conferant  aliquando  in  aliquos  opes  tiias  illis 
multi  t va  non  jndigentes : non  charitate  & mifericordia,fed  vanitate,  & 
nutates  pro  jI1anj  gloria  dudi,  funt  fimiles  fluminibus  aquas  fuas  in  mare 
funJunt . mittentibus,  terras  autem  fitientes  minime  rigantibus.  Quid 
Simile.  aj  hoc  refpondere  poterunt  auari.qui  opes  fuas  reconditas  co 
Auariado  ]unt , & ucluti  idola  uenerantur  ? Hi  aurum  tantu  rcfpiciunr,  q 
rant  diui-  fratrem  non  afpiciunt:  Aurum  cupiunt.ad  illud  afpirant.illud 
tiat.  efteisdormientibusin  fomnium,  & vigilanribusdefidcrium  : 
hbentius  vident  auru  quant  folem.illudq;  l'plcndidius,&  cmi- 
catius  omnibus  aftris  iudicant,&  afierunc.  Nil  eft  tarn  fandu, 
quod  infatiabilis  diuitiai  um  cupiditas  non  contcndat  uiolarc: 
Pqeta.  nil  tarn  munitum,  quod  non  oppugnet.  Vnde  latinus  poctaj 
Quid  non  mortalia  pc  flora  cogis, 

Auri  fatra fames  t 

Similia.  Mundi  profperitas  eft  ferenitas  hyemis,traquillitas  mam, 

ftabilitas  lunae : quemadmodum  hare  uacillant,  8t  ftatim  mu*  fj 
tantur,  itaopum,  humanarum^;  rerum  (latus,  nullam  habee 
firmitatem,  nullam  perpetuitatem , nullam  conftantiam . He 
Sap.  f.  vt  ait  Sapien.  Tranfeunt  omnia  ilia  ficut  vmbra , & tanquani 
lob  1 3.  nuncius  pratcurrens . Et  ficut  dicit  lob ; Nunquam  in  eodent 

Diuitii fa  ftatu permanent.  Videas ccrtc quam citiilime infortuniu ali- 
tile  amit - quod  accidere  prardiuiti  alicui , ex  quo  in  extremam  deuenic 
tuntur.  ignominiam  . Quemadmodu  in  ora  Dalmatia  fpecus  eft  ua- 
fto  in  prxeeps  hiattt,  ex  quo  fi  in  ilium  leuc  pondus  dciicias 
Plinius.  quamuis  die tranquillo ; magna  protinus , ut  ait  Plin.  oritur 
tempeftas.  Sic  in  uita  humana,ciim  traquillitas  uigere  uidea- 
. tur , ex  leui  quad.im  caufa  incredibilcs  molcftiarum  turbines 


Cone  to  Prima . 


9 1 


nars 

m» 

iibB 

.6 

)U2D 

dt* 

JCS 

}fr 

1(3 

rut 

to 

0 

u 


/ omnia  turbantes  repente  cxcitantur . Eripiuntur  uoluptates, 
aufertur  dignitas,deletur  honor, omnes  denique  mundi  opes, 
& ornamenca  in  temporispun&oamittuntur.Eam  obre  nar- 
rac  D. Lucas  oftendiftediabolum  Saluaiori  noflro  omnia  re- 
gna  mundi  in  momento  temporis , ut  mentis  oculis  intuerc- 
mur  efie  mundi  diuitias,  & uoluptates  caducas,&  in  momen- 
to flucre  , & cuancfcere.  Cur  igitur  tantopercdefidcratur , 
quod  tarn  facile  amittitur?  Et  fi  opum  affluentia  perpetuo  du 
raret,  deberemus  tamen  eas  ratione  ftabili , firmaq;  contcm- 
nere,  & in  expetendis  non  connumerare,  & quanquam  in  illis 
B uirtutes  aliqua?  apparerc  uideantur,  obruuntur  tamen  folici- 
tudinibus,  & diuitiarum  curis  opprimuntur.D.Aug.iuquit, 
Diuitias  inuenifti,  requiem  perdidifti. 

Super  ilia  uerba  Ifa.  Habcntes  fiduciam  inumbra  iEgypti, 
ait  gram's  quidam  Doftor;  Aduertehominum  fauorcs,opcs, 
potcntiam,umbram  ALgypti  appcllari : Vtcnim  nil  eft  fuga- 
cius  umbra, nil  inconftantius ; lie  res  humanar  nil  habent  foli- 
ditatis,  nil  perpetuitatis,nil  firmitudinis . Cur  igitur  quatris, 
& ardentci  concupilcis  res  mobiliflimas,  meras  umbras,  qua; 
tibi  pariantconfufionem,  &ignominiam?  Si  quidam  homo 
C ardenti  fiti  ^ftuaret,&  relifto  pulchro  fonte  emittente  fiftulis 
aurcis  abundantiam  gelidarum,  & exccllentium  aquarum,ad 
fontis  & aquarum  utnbram  fcconucrtcrct,  eamq;  ample&e- 
retur,  ut  ex  ca  biberet , & fitim  (edaret , nonne  amens  & flo- 
Jiduscenferctur  ? Quisdubitatj?  Quemadmodum  ft  famela- 
borans,  pulchrapomain  arbore  pendentia  contemncret , ad 
eorum^;  falhcem  umbram  confugeret.  Quanto  igitur  amen 
tior,  & infanior  iudicandus  eft  ille , qui  relido  uero  Oeo,  qui 
eft  fumma  ilia,  ac  fempiccrna  fubftantia , qua;  Tola  fatiare  po- 
teft,  inquirit  mundi  potentiam,  fauorem,  & diuitias , fugaces 
D umbras , nullam  animi  famem,  nec  fitim  extinguentes , in  il- 
lisq;  totam  mentem,curam,&  cogitationem  figit,  & collocate 
Quis  inter  Abraha,  & Loth  difeordias  ingcnerarc  uoluit  nifi 
diuitia;  ? Nimise  diuitia;  Pharaonem  ipfum  infolentcm  reddi- 
derant,  vnde  & dicebat ; Quis  eft  Dominus,quod  audiam  uo 
cemeius?  Hinc Salomon  nonpoftulabat  diuitias,  nein  fimi- 
lem  infaniam'deueniret,  atqueinfolentiam,  & inhumanitatfi. 
Raro  quidem  uideas , ut  ditiores,  & potemiores  fint  Clemen- 
tes, & mifcricordes ; cum  enim  miferiam  non  fuerintexperti, 
ideo nec  miferorum miferentur . Vnde Dauid ait;  In labore 
hominum  non  funt , & cum  hominibus  non  fiagellabuntur , 
ideo  tenuit  eos  fuperbia . 

- . M 3 Domj- 


Mutabili- 
tasmagn a 
in  reb‘J  hu 
ius  feculi . 
Luca;  4. 
Magna  ca 
citas  amo- 
ve diuitias 
qua  tam  ci 
to  pereunt . 
D.Auguf. 

Ifaise  30. 

Simile. 


Similitu- 

do. 


Drum  de- 
fer tre,  tr 
diuitias  ft 
Eiari.txtrc 
ma  demen 
tiaeft. 
Gen.30. 
Exod.  f. 
Prou.30. 


Pfal.73. 


V.'. 


D.Chryf. 


Cogitatio- 
nes mains 
tut  t anus. 
Simile. 
Ariftot. . 
Aquiltin- 
genium , 


Pfal.l3tf. 
Ifaix  i. 


Ifaix  f i. 
Simile. 
Similitu- 
de). 

Varus  fogi 
tationibus 
faci/i  pof- 
fumus  cu 
Dei  auxi- 
ho rejifle- 
ro. 


* Dominica  in  Sexagefimti . 

Dominica  in  Sex^gefimsu. 

CONCIO  SECVNDA. 

(ogitationes  noftras  integras  feruemus . 

V M turba plurima conucniret,(yc.\jxc. 8. Matt.  I $• 
Marc.4.  Prima  triticipars  abhoc  Euangelico  fe- 
minatore  feminata  cecidit  (ecus  viam.-quod  Chri 

ftus  explicans  aits  Hi  funt  qui  audiunt,dcinde  vc- 

nit  Diabolus,  & tollit  verbum  de  corde  eorum,  hoc  cft,diftra  |f 
hendo  ipfos  variis,  & vitiofiscogitationibus . Docethic  locus 
cogitationes  noftras  a Deo  videri,  nosq;  non  foliim  omne  ma 
lcficium  vitaredcbere,fedetiamopernm  dare,vtomnem  ani- 
micogitationem  puram,integramq;  feruemus . Aquila  vt  fe- 
runt,pullos  fuos  quos  habet  in  nido,  aduerfus  folem  ponit,  vt 
ilium  veluti  authorem  vitx  cognofcant.Sol  enim  & animal, vc 
aiunt  Phyfici,  animal  gignunt , & cos  qui  folis  radios  non  fe- 
runt , ncc  valent  ipfum  folem  intueri,  c nido  tanquam  fpurios 
aut  alienos  cijcit.  Sic  nos  paruas  adhuc  cogitationes  verfus  iu- 
ftitix  folem  dirigamus,  vt  ad  Dcu  oculos  eleuantes,eu  autho  q 
rem,ac  Dnm  cognofcant.  Eas  vero,  quae  Dcu  intueri  nolue-. 
rim,necineuoculorQaciemdirigere,tanqua  extraneas,&  ille 
gitimas  ab  animi  nido  eiiciamus,easfy  dum  parux  funt, ad  pe 
tram,hoc eft, ad  Chriftum  illidamus,iuxta  id.ouod  dicitur  in 
Pfal.Bcatusquialliditparuulosad  Pctra:quodetia  Ifa.figni- 
ficauit,  cum  inquit;  Auferte  malum  cogitationu  veftrarum.  • 
Sic  debet  anima  noftra,&  mens  difponi,  & cum  Deo  occu- 
pari,  vt  gratia  induta,  & fortudme  munita,non  aperiat  oftium 
turpibus  cogitationibus,  no  tranfeat  per  earn  confenfus  incir- 
cuncifus,  & immundus,  vt  ait  Ifa.  Potcrisper  incircuncifum  , j£ 
& immundum  quanicunquc  malam  cogitationem  intelligere, 
qux  non  ita  debet  pertranfire  anima, vt  anima  illi  aflentiatur. 
Cogitationes  malx  funt  veluti  hirundines,penetrat  domum, 
contaminant  cam,inquinant,  & inquietant,&  exeunt,  nullam 
vtilitatem  relinqucntes.  Etquemadmoduin  no  eft  in  potefta- 
te  noftra  cohibere  hirundincs,ne  fuper  domum  noftram  tran- 
feant  volitantes : pofliimus  tameillas  ex  domoabigere,neibt 
morentur,&  nidu  conftituant ; fic  non  eft  in  manu  noftra  non. 
tentari,  volitabuntenim  cogitationes  ctiam  nobis  inuitis,  fed 
in  manu  noftra  eft  iilis  cum  Dei  gratia  reftftere,eas^;  abduced 
re, 8c  fugare,ne  in  corde  noftro  domiciiiu  conftruat,&  nidum 
- u cfficiant. 


s 


Concio  Secundd . 


9* 


iTn 

igrt 

at 

DU® 

ill* 

t£K> 

ti 

IK* 

$ 

hi 


A efficiant.Idexiftimovoluiflefignjficare  Pythagora, quando  Pythag. 
dixit  i Sub  eodem  tedo  hirundines  non  elfc  habendas : c]uam  •> 

fentcntiam  tribuit  ilii  Diogenes  in  eius  vita,&  multi  alij.  Diogen. 

Hcbraei  filios  primogenitos  offerebant,veluti  pnmitias  fru  Leu.  1 2. 
Auum  fuorum : nos  ergo  intentioncs,  & cogitationes  nollras,  Intftio  bo - 
qux  in  nobis  primogemts  funt,  Dcooftlramus,  priufqunm  na  rtqui - 
aggrediamur  opus  aliquod , oft'eramus  Deo  intentionem  no-  riturin  no 
ltram,&  voluntatem,ac  tandem  opus  ipfum.  Sunt  porro  non-  Jlrit  operi- 
nulli,qui  in  bonis  operibus  intentione  feparant  a Deo,  & earn  bus . 
mundo  tradunt,Dcum  non  curant,  led  hominibus  (oliim  pla- 
£ cere  defiderant.  Quam  ob  caufam  in  virtutisadione  , non  ad 

jpfam  virtutem  refpiciunt,  fed  ad  cius  fpcciem  , (inules  pido-  Similitu- 
nbus,  quiad  imaginum  colores,  & vmbras  potius  atrendunt,  do  . 
quam  adipfam  fubftantiam,  &.  cum  interioracontemnant,in 
exprimendis  exterioribus  omnes  ingenij  vires  profundunt,& 
quanto  magis intuentium  oculos  dccipiunt,  tamo  cxccllen- 
tiores  iudicantur. 

Dcus  potius  refpicit  ad  animu,  quint  ad  opus:  Cum  Cain  Gcnef.4». 
Deo  de  frudibus  terrx  munera  ofFerret,  & Abel  de  gregibus 
fuis,  ait  diuina  feriptura  refpexifle  Deum  ad  Abel,  & ad  mu* 

C nera  eius : ad  Cain  autem , & ad  munera  cius  non  refpexifle. 

Abel  feipfum , & fua  Deo  offerebat , prius  cor  l'uum  quam  Cor  vult 
munera  przbebat ; ideo  ait  diuina  feriptura  Deum  refpexifle  Veus  fibi 
ad  A bel,  & ad  munera  eius,  prius  rclpcxit  ad  ilium , quam  ad  offerri . 
munera, potius  vult  animum, quam  opus,etiam  fl  velit  vtrun- 
que.  Ad  munera  Cain  non  refpexit,  quia  male  diuidcbat, 
dans  Deo  aiiquid  fuum,(ibi  autem  feipfum, Deo  olferebat  fru 
ges,  fed  cor  fuum  fibi  referuabat,  cum  dicat  Dcus ; Fili  prx-  Prou.23. ' 
be  mibi  cor  tuum  . Grata  erat  durante  Jege  veteri  feftornm  Exo.  20. 
obferuatio,& tamenimpiis  Iudxisdicebat  Dominus  per  Ifa.  & ji. 

X)  Calendas  veftras , & folennitates  veftras  odiuitanima  mca:  Ifa.  1. 
cauia  autem  erat  ex  eo,  quod  non  bene  dirigerentur  eoru  co- 
gitationes, necredxeflentintetiones.  Vnde  Dominus  obla- 
ti one  Vidua?  duo  minuta  ofFerentis , diuitum  muncribus  an-  Lucx  1 2. 
tepofuitjobtulitcnimquidquid  habebat,&quod  prxftantius 
eft,  obtulit  (eiplam  . Vt  intelligas  quamu  conferat  cortuum  Cor  Deo  ( 
diligenter  conferuare , ne  dxmon  impediat , quo  minus  Dei  referue— 
verbum  in  ipfo  frudificet . Qui  negligunt  curam  habere  co-  mus  . j 
gitationum  fuarum , facile  in  exterioribus  adibus  deprehen- 
duntur:  na  eo s perturbatos,  & incompofiios  edunt,  turn  mo-  D.Grego. 
tusetiam,tum  &Jocutiones.  Sicutenim  arbor,  vtait  Grcgo-  I1.1 2.M0- 
rius,  quamuis  occultas  habeat  radices,  nihilominus  tamen  in  ral.  c.  2 2. 

M 4 exte- 


Simile. 
Cogitatio- 
ns nofiras 
diligeter  e- 
x amine— 
mus. 


Ifai.f. 
Cult  as  gZ 
tilica , & 
ludaica. 


Cogitatio- 
ns malas 


non  txtt- 


fiamus. 

Quid  fibi 
velit  men- 
fam forts* 
n*  facer t. 
lob  i p. 
Pfal.  1 1 8. 


D.Grego. 
Iib.4.  Mo- 
ra. ca.  xx. 
& 34*  & 

lib.  *4.  c. 

26. 

Confedera- 
tions no- 
fir* qua- 
hs  tffe  de- 
btant. 
Mich. 2. 
Koiq.z. 


Dominica  in  S exagefima . 

exterioribus  ramis  & germinibus  oftendit  lint  ne  radices  fa-  E 
nx:  fic  plane  homo  in  exterioribus  geftibus  , & locutioni- 
bus  atque  opcribus,  facile  declarat  habeat  necoripfuni,  & 
interiorem  mentem  optime  compofitam . Quofdam  inue- 
nias  hac  in  re  ita  vagos,  vt  omni  cogitationi  expromptam  ex- 
hibeant  mentem , qui  vtique  fimilcsfunt  tenuibus,  & pau- 
perculishofpitijs,quf  facile  cuilibct  hofpiti  patefiunt,abfquc 
vllo  delcftu  fint  ne  boni  animali , He  ifti  cogitationes  habenc 
tanquam  iterquilinium  aliquod,in  quod  facile  ftatim  lordes 
omnes  conijcias.  Dequibus  dixit  Ifa.Vosdcreliquifhsdonii- 
num  Deum  veftrum , & obliti  ell  is  nomen  fanftum  meu,  qui  F 
facitis  fortunx  menfam,ideo  numeraui  vos  in  gladio.  Eo  cx- 
citatis  deuencrant  gentiles,  imo  & Iudxi,  vt  etiam  fortunam 
malam  adorarent . Effingcbant  earn  habitu  mineo  , furenti 
fimilem,cxcam,incon(latem,fuper  volubili  globo  fedentem, 

& in  fineanni  ei  menfam  dapibus  plenam  poncbant;exiltima- 
bant  exei  homines  fortunam  cfl'e  rem  quandam  feparatam,  vi 
uam,&  exillentem,&  obeam  caufam  eitis  fimulachrum  cole* 
bant.  Annon  tibi  videtur  idipfum  prxflare,  qui  omnipropha 
nx  cogitationi  aditum  & confenfum  prarbet,  atque  ipns  delc- 
ftatur,obliuifccs  Deum  Optimum  Maximum, & eius  fan  ft  as  G 
infpira  tiones , atque  etiam  prxdicationem  verbi  Dei  ? nonne 
ifte  menfam  prxparat  furibund £ , & inconftanti  fortunx  cum 
cogitationes  recipiat  vindiftx,&  complures  alias,  c£cas,plenaf 
quedoli,&  fraudis  ? Huicquidem  quadrat  quod  lob  ait , Ve- 
ncrunt  latrones,&  fecerunt  fibi  viam  per  me.  Non  ita  fe  gere- 
batfanftusrex  Dauid,quidicebat,Incordc  meoabfeondi  elo 
quia  tua,vt  non  peccem  tibi.  Omnes  enim,qtii  uel  illicita  ap- 
petunt,vel  in  hoc  mundo  uidcrialiquiduolunt,ait  Greg,  den 
fis  cogitationum  tn  multibus  incordecomprimuntur,dumquc 
defideriorumturbasintrafecxcitant,proltratammentcin  pc-  H 
dc  miferx  frcquentationis  calcant . At  contra  fanfti  viri  qui 
nilhuius  mundiappetunt , nullis  proculdubio  in  cordc  tumul 
tibuspremuntur:  omnes  quippeinordinatos  defideriorfi  mo. 
tus  a cubili  cordis  manu  fanftx  cofidcrationis  eijciunt,&  quia 
tranfitoria  cunfta  defpiciunt,  ex  his  nafeentes  cogitationu  in- 
folentias  non  patiuntur.  Solam  namque  xternam  patriam  ap 
petunt,  & quia  nulla  huius  mundi  ehgunt,magna  mentis  tran 
quillitate  perfruuntur.  Vt  igiturnofttas  cogitationes  prxclare 
componamus,  plurimum  cohfert  oculos  conijccre  in  illud  Mi 
chex , Vx  uobis  qui  cogitjftis  inutile  : hetrun  illud  quod  ait 
Pau.  Indie  cum  iudicabit  Dominus  occulta  hominum . 

Astra 


c 


(ni 
cor 
ho 
fo< 
B dii 

lie 

u 

h 

t 


1 

Cd 

j 


1 


c 

a 

a 

a 

1 

1 

It 

k 

t 

* 

6, 

> 


fee 

iu 


A 


Concio  Secunda . 


91 


*> 

la * 

wi 

ufe 

ko 

nc* 

tea 

pies 

,V> 

gert 

dick 

u? 

iif 

nff 

rtf 

llB« 

I IB» 

1g 

if 

Hi? 

iirrt 

<* 


e sfures  nofirs  non  pateant  detraftoribus , 
dr  adulator ibus . 

>Irca  ilb  verba  , Qui  habet  aures  audiendi  audiat , feien- 
^v^dum  eft,  £ Deus  in  Leui.  prarcipicbat  dicens , Non  ibis 
fraudulenter  in  proximo  tuo . Optime  nouerat  quantum  in- 
commodi  adferant  detradores , cum  apud  alios  dc  alijs  detra 
hunc,&fcminant  zizania, qui  utait  Bcr.uno  vulnere  tres  con 
fodiunt,  uidelicctfeipfos,  eos  dequibus  dicunt,&  cosqui  au- 
B diunt.Idcirconon  uult  Deusuttalibusauditum  pr*beamus, 
fiqnidem  ita  defraudamus  audiendo  huiufmodi  proximum 
noftrum.ficut  ipfe  detractor  defraudat  ipfum  & nos.Explora- 
toresterrat  promiflionis  utcommodius  poflenc  terra?  detra- 
here  &difluaderene  illucircnt.prius  ca?perunt  ipfam  terram 
laudare,dicentes  manare  lade  & mcllc:led  ftatim  addidcrunt, 
nifi  quod  fortiseft  populus.Haec  eft  conditio  detradorum.uc 
quos  uolunt  uitupcrare,priuslauder,ut  credatur , alitcr  enim 
ft  omnia  uituperarcnt,nullus  crederet  eis . HincSap.ait,  Fili 
mi,  ft  te  ladauerint  peccatores,  nonacquiefcas  cisrnon  ait  ft 
C dctraxerint,fcd  ft  ladauerint, quafi  dicat,  ft  uolentc-s  proximo 
auttcrrxdetrahere,dixerinteam  bdc&  melle  manare, que^ 
admodum  itti , ne  credas  eis , fed  iube  tacere , ficut  fecit  Ca- 
leb detradores  terr*  promiflionis.  Vnde  textus  ait, Tacere  fe 
cit  Caleb  populum  contra  Mofen.  Quod  ft  detradores  aduer 
terent  quanta  ex  detradione  (cquantur  detrimenta,no  ita  de- 
traherent.  Videcnim  quanti  gemitus  & afflidiones  fecut£  fue 
rint  ex  detradione  terrf  promiflionis, & quanta  defperatio,& 
murmuratio  contra  Deum,  & Moyfen . Aduertere  fane  hu- 
iufmodi homines  deberent , g>  qui  occafionem  damni  dat , & 
3)  damnum  dedifle  videtur.  Similiter  aduertequae  mala  ex  una 
detradione  oriuntur,moriuntur  detradores,  & illi  apud  quos 
detradio  fit, qui  ex  auditiscommoti  detraxcrunt  etiarn  ipfijui 
dcigitur  quia  lucri  referas  ex  auditione  detradionum. Super 
murmuratorcs,ut  habetur  in  Num.mifit  Deusignitos  ferpen 
tcs.  Optime  poena  perpetratas  refpondet  culpxjmordet  detra 
dor  ueluti  lerpens  inablcondito  eu  cui  detrahir,&  quafi  ignis 
deuorat  famam  eius,  quare  dominus  in  cum  mittit  ignitos  fer 
pentes,qui&  carnem  mordeant,&  prxcordiaincendant.  ^ 
Peruerfi  quidem  homines,  & detradores curanc  quanti  in 
fe  eft  honorem  auferre  proximi  fui,  & uitam  etiam  (i  poflent: 
ita  dc  Hie-  dkebant  impij,Iudicium  mortis  eft  uiro  huicali 

quando 


Leuit.  ao. 


D.Ber. 

Detentio- 
ns qudta 
infligunc. 
main. 

Num.  13. 


Prou.  1. 


Detrntie- 
ritus  CT  *- 
dulatori  - 
bus  non  fi- 
damns. 

Num-  14- 
Detratio— 
res  quan- 
ta incom » 
modem. 


Num.  21. 

Dtt  ratio- 
ns quomt 
do  puniat 
Deus. 


Hier.26. 


i 


l Dominica  in  Scxagejima . 

quandograuius  ofFenduntanimosanditorum,quialiena  flag!  E 
tia  apertenarrant,quam'qui  committunt.Et  fxpenumero  ac- 
cidie, vtqui  alios  malcdicciuia  Jaceflimt,  ipfi  grauioribus  ma- 
Prou.4.  deant  uicijs.In  prou.ait  Salomon, Kcmoue  ate  osprauum,& 
detrahentia  labia  lint  procuf  a te:  quod  jntelligi  poteftnon  fo 
:L-  1 lumde  detra&ore,  veriim  etiam  deeoqui  ipfiauditum  prx- 
Rom.i.  bet.  Et  Apo.ait,  DetraiSores  Deo  odibiles:  Et  alibi,  Nec  ma« 
J.C0.16.  ledici.nec  rapaccs  regnum  Dei  poflidebunt.  Vbi  nos  Iegimus 

Ezec.  z2m  apud  Ezech.Viridctra&oresfueruntinte,feptuagintahabec 

. vfr‘  latrones ; qui  enim  de  alioru  vita  detrahunt,  eoru  famam 
diripiunt , & funt  latrones  niulto  peftilentiores  his,  qui  diui-  jjh 
tias  rapiunt.quo  enim  fama  nobilior  eft  opibus  & diuiti js,  tan 
Vet  ratio-  to  perniciofiores  funt  latrones  fama;  quam  pecuniae.  Nil  eft 
rn  peiores  velocius  malcdido  & detraaione,nil  facilius  emittitur,nil  la- 
funt  latro  tius  diffipatur.  Nullares  eftqux  facilius  direptioni  commit- 
nibus.  tatur,qux  breuius  amittatur  qua  gloria, qua  detraaor  fpoliat 

poffidente.Quodde  falfa  mudi  gloria  intclligendu  puto,quc 
Tama  ve-  ell  temcraria,& inaniifimisfplendoris  inlignibiiscQlle&j>&  a 
ra  in  quo  fapietibus  oibus  repudiata.  Vera  enim  gloria  folida  elt,&  cx- 
confijlat.  prcfIa,no  adubrata:ea  cfl  uerus  virtutis  fplendor,bencfaftoru- 

comes, cofenticns  laus  bonorum,incorrvpta  vox  bene  iudicati  <3 
tiu  de  excelled  virtue, qua:  radices  agit  & longc  propagator. 
Pfal.i40.  Confideras  regips  vates  quanta  incomoda  peruerfa  lingua 
Pojlulcm9  fuis  detraftionibus  inferre  poffit, ait: Pone  domine  cuffodiatn 
* domino,  ori  mco,  ft  oftium  circunfhntix  labijs  meis . Labia  indigene 
vt  lingua  oftjjs,quod  inflar  oftioru  debent  frequenter  claudi.Obfcrua- 
noftrd  di-  bat  Deum  regius  uates,ut  linguam  fua  coercerer,nequid  vn- 
rjSat%  qua  Ioqueretur,nifi  q>  in  ipfius  Dei  gloria  aut  in  uera  homi- 
Similc.  num  utilitatcm  redundaret.  Homo  non  cuftodicns  os  (u it,  eft 
Num.  xp.  uas  abfque  operculo,dcquodicitur  inlib.Num.  Vasnon  ha- 
Sjnulia.  . bens  operculum  nec  ligaturam  dcfupcr,immundum  erit.  Eft  j£ 
Aha  fimi-  etiam  equus  fine  fr£no,&  nauis  abfque  gubernacuio  . Lingua 
litudo . detraftoris  non  folum  prxfentibus  nocct , fed  et  abfentibus  : 
quam  obcaulam  gladio  comparatur  & fagittxrgladioquidc  , 
cp  cos  qui  propc  funt  vulneret  & occidatifagittx  uero,q>  remo 
nr,*'  \?S  lonRC  dilta,KCS  transfigat.Exacuerunt,ait  Pfal.vt  gladium 
I Lai. 56.  linguas  fuas.Et  itcrum, Lingux  eorum  gladiusacutus,  omnis 
m lingux  immodcratio  ex  cordis  immodcratione  jpeedit.  Que— 

admodu  mota  tota  radice,moucntur  ctia  folia, lie  perturbato 
cordc,pcrturbatur  etiam  lingua  . Ea  aut  immoderata  gencrae 
mortem, quemadmodum  moderata  vita . Earn  ob  caufam  ait 
I rou.18.  Salomon,  Mors  & vita  in  manjbus  lingux . Et  Chriftus  Deur 
v;  nofier. 


■ Concto  Secunda , " 94 

A nofler,Ex  verbis  tuiscondemnaberis,&  ex  verbis  tuis  iuftifica  Mat.  I il 
beris.Pittacus  Amafidiregi  mifite  viftima  linguam,vt  mem  Pittacus. 
brum  peffimum,&  idem  optimum.  Antipater  apud  Plut.ait.  Plutar. 
Cumquida  mcntionem  fecilfet  de  Demadcfcnio  confe&o,  Lingua  ft 
fed  crafio  & loquace, vclut, inquit,  ex  immolata  vi&ima,  vcter  riculofa  in 
tantum  & lingua  fupereft.Hoc  ideo  diccbat,quia  tunc  immo-  homine. 
lanresgrxci  abfquefideanimaliafuisfalfis  di js, lingua  tnmen  Lingut  be 
eorum  tanquam  prophanu  membrum  non  immolabant.Non  nut  if:u 
adhibcbant  facris  fuis  lingua, qua  fcicbant  mtilta  fcclera  com-  vtilijftm 9. 
mitti,etiamfi  non  ignorarent  ca  plurimQ  vtilitatis  mortalibus 
B adferre.VndeortO  eft  prouerbium, Lingua  quo  vadis?Ereda  Suidas. 
ciuitate,eadem  denuofubucrfura.  Refertur  a Suida,Zenodo-  Zenodo. 
to,&  Diogeniano.Cum  aut  os  hoqiinis  fit  porta  quxdam,ho  Diogen. 
mo  afit, iuxta  D.Pau.  fententiam , fit  templum  Dei,  oportet  I.  Cor.  j. 
habere  duo  oftia  in  ore,quibus  aperturam  cuftodiat,firmiter-  a.  Cor.6. 
queobferet,  &claudat,nelingux  moderate  thefaurus a furi-  Detrade- 
bus  rapiatur.Sunt  aliqui  qui  cxillimant  fe  non  ctt'erri  poflc  fur-  rum  ccn-. 
Aim,mfi alios deijciant deorfum.  Hxcigituromniadcmedio  ditiones. 
toUerentur,fi  noeflentqui  auditum  pr^bcrentdetradoribus.  Vetrado- 
Vt  aut  pofiimus  detra&ores  cffugere,  optimum  fane  phar  ret  fugio- 
C macum  erit,nullo  mode  cum  ipfis  communicare,&  confabu-  mus. 
lari.  Magno  fe obijeiunt  periculo,qui  in  hominum  nefariorum  Simile, 
familiaritate  verfantur : Quemadmodu  qui  cunt  ad  meridie.  Simile, 
non  fe  coniungunt  cfl  his  qui  iter  faciunt  ad  (eptentrione , fic 
qui  pergunt  ad  cxlos,.  non  debent  illis  familiariter  vti,  quiad 
inferosproficifcuntur.Vttutumnoncfthabitareagnum  cum 
Jupis,ira  nec  virum  iullum  efi  impijs  res  fuascommunicare,& 
familiariter  vitam  degere.  Vnde  ait  Ecd.  Difcedc  ab  iniquo,  Eccl-7-  . 
■&  deficient  mala  abs  te.  Quemadmodum  apes  qux  venenata  Simile, 
vipers  vifeera  mortux  comederur,  eos  interficiunt  quibus  in- 
. D fliguntaculeumjficquicumflagitiofishominibusfuntintima 
familiaritate coniundi, cos  Jxdunt.cum  quibus fermoncs,  aut 
confilia  conferunt, quibus  acceptum  ab improbis  veneou  pro- 
pinant . Vnde  Apou.ait,  Rogamus  vos  fratres,  vt  fubtrahatis  -i.Thdf.J* 
vos  ab  omni  fratre  ambulante  inordinate . 

‘ Tatientia  & tolerantia  in  laboribus  quantum 
conducwit-,. 

X Tldequanti  Dcusfaciatparientiam,  ficut  etiamfit  mentio  % 

V in  hodiernoeuangeIio,cum  dicirur,Fru&umadferuntin 
paticntia:quandoquidc  Moyfcs  & Samuel, qui  patietia  maxi- 
nie  fplcnducrfi  r, per  ipsa  chari&mi  Deo  extiteriit.  Vnde  apud 

Kier. 


' 'Dominica  in  Sexagejima . 

Hier.l  f.  Hier.aitjSi  fteterint  Moyfes,&  Samuel  cora  me, no  eft  anima  E 
meaadpopulG  ifturqtiaft  dicat, fl  pp  alique  id  facere  debere, 
Patienti a eflet  quidem  pp  hos : Longanimitcr,&  patienter  eft  iuftineda 
Deus  qua  caftipatio  Dei, omnisq;  moleftia  atque  aduerftcas,iuxta  quod 
ti  faciat.  feriptu  eft  in  Iudith,no  ulcifcamur  nos  pro  his  qua;  patimur, 
Iudith  8.  Ted  reputantes  peccatis  noftris  hxc  ipfa  fupplicia  minora  efle 
flagella  dni,quibusquafl  ferui  corripimur  ad  cmendatione,& 
Simile.  non  ad  perditionc  noftra  euenifle  crcdamus.  Si  eos  Echnicos 
qui  patienter , & alacri  animotulerunt  labores  ac  calamitates 
falfo  putatas  illatasa  falfis  dijspp  ipforu  dclida,  lie au tores 
Ethnici  ferunt  fuift'c  copenfatos  ac  muneribus  honeftatos  am  F 
I11ft.li.2f.  pliflimis,vt  Inft.hift.fcribit  de  Seleuco.quc  dicit  fuifl'e  punitG 
Patientia  claflis  fubuerfionc,g>patrc  fuu  occidiflet,  atq;  Dcos  fuifl'e  pla 
e'id  apud  catos, & muneribus  maximis  quidc  honorafle  SeleucG  ipfum, 

Ge tiles  pin  q>  illatum  fupplicium  patictcr,  & alacri  vultu  pertulifletiquo 
nmifafl a tri  ad  limilia  prxftanda  non  affurgis,&  animaris,qui  certa  fpe 
$Jl . prxmi j veri,a  Deo  tuo  vero  reddendi  indubitanter  habes  ? 

Magna  quidem  obtineri  non  pofluntline  uirtute  tolcratig 
& patientix.fercenim  prxclara  aepretiofa  murisdiflkultatu 
Gen. 2.  fortilfimis  circundantur . Fluuius  quida  nomine  Ganges,  qui 

D.  Hiero.  a diuina  fcripturauocatur  Phyfon,talis  cft,ut  D.Hier.aflerat  G 
epifto.  ad  in  eo  efle  quam  plurimos  lapides  prctiofos,fmaragdos,  carbu 
Ruf.  mon.  cuIos,&  per ripas  eius  montes  aureos  adiacerc, verumtame  ad 
de  viuen.  ipfum  fluuiumaccedere  diflicillimum  eft  pp  innumeros  ty- 
for.  gres  atque  leones, & alia  monftra  fcrociflima  in  ipfo  itinere  oc 

Patientia  currentia.In  quo  plane  nobis  fignificatur,  ad  Dei  gloriam  afle 
opus  efl  vt  quenda  & contuendam  qux  tarn  locupletiflima  ell, opus  efle 
tande-Deo  nobis  patientia  maxima  laborum  ac  toIerantia,dominemur  fe 
frui  pojft - rocibus,tygribulqueferis,&  alijs  beftijsimmanibus, &mon- 
mw,  ftruofls  inlmicorum,qux  tranfttum  nobis  impedire  nituntur. 

Turn  enim  illata  conuicia  bene  toleramus,cu  in  fccrcto  metis  H 
ad  mala  perpetrata  recurrimusjleuequippevidebitur  quod 
iniuria  percutimur,  dum  in  a&ione  noftra  confpicimus , quia 
peius  eft  quod  mcremur.Sicquefit  vtcontumelijs  gratia  ma- 
gis  q ira  debeatur.quaru  interuentu  Deo  iudice  poena  grauior 
Simile.  declinari  pofle  confiditur.Nam  ccrte  quemadmodum  gladius 
fi  per  negligentiam  rubigine  obducatur,  cum  pofeit  vfus  vix  e 
In  patien-  vagina  ecluci  poteft,  quin  potius  prius  quam  educatur,  ab  ad- 
tia  no/ip - uerfario  fxpe  vulnerarisj  fic  patictia  minus  exercitata  fxpenu 
fos  txerct-  mcro  vfqueadco  tarda  eft  , vt  locum  diabolo  conccdat  mi  (era 
re  debem 9.  vulncrandi  anima.Vt  igitur  in  ca  tc  diligenter  exerceas,pmic 
tit  Deus,vtiniurijs,&  alijs  hmoiperfecutionibus  afficiaris. 

Hanc 


ConcioSecundd. 


9S 


A Hanc  etiam  animi  conftantiam  & patientiam  prarfefcrebat 
integerrimi  illi  adolefcentes,  de  quibus  fcribit  Baptifta  Fulgo  Bapt.  Fui. 
fius, ante  crudeliffimum  Dioclctianum,in  voraciffima  flam 
mam  immiflis  brachijs  & manibus,  Dcum  mirifice  laudarene 
& prajdicarent.Ceterum  cum  Ariftippus  aliquando  Contume  Ariftip. 
liofe  trattaretur, 8c  procaci  lingua  a quodam,  refpondifle  fer- 
tur,Tui  quidem  muneris  eft  contumeliose  agere,meum  autc 
eft  conrumeliaspatientcr  tolerare.Pittacus  Mittilenarusdice  Pit.Mit. 
re  folitus  erar,viri  prudentis  efle  prouidere,  ne  fibi  incomoda 
& contumelia*  infcrantui  ;fortis  autc  & patientis,illatas  pquo 
B animo  toIerare.Mauritius  ille  Conftantinopolitanus  Impera-  Exemplu 
tor, cum  captus  eflet  a tyrannoPhoca.videretque  ante  oculos  Maurit. 
interfici  chariffima  coniiigem,fuauiflimofqucliberos,&  poft- 
modum  fibi  fubic&am  nccem  efle  paratam,patienti  quideac 
virili  animo  dicebac,  Iuftuses  dominc,&  reftaiudicia  tua,  vc 
fcribit  Nice.Calixtus.Seneca  fcribit, q>  cum  aliquando  quida  Nice.  Ca« 
in  Xenophontem  petulatiflimam  & procacem  fuarn  vibrarct  lix.Iib.  r 8 
linguam, moderate  refponderet  Xenophon,  tu  quantum  con-  hjft,  eccj* 
lequor,  hunc  tibi  morem  indixifti,  vt  alios  maledidis  lacefle-  Seneca. 
rcs,ego  vero  patienter  loleo  fimilium  hominum  contumelias 
C fuftinere.Chriftusquamuisftatim  non  prseftet remedium,  tn  Exemplu 
interim  patientiam  nabe,quiaueniensueniet,&  non  tardabit.  magns  la 
Filijs  quidem  Ifraclin  Aegypto  prom  i fit  libertatem  per  ma  pienci*. 
num  Moyfi,&  tunc  magis  afflixit  eos  Pharao,&  duplicauit  la  Abacuc.  i 
borem,  led  tn  poftmodum  eoseripuit  Deus.  Sic  Dauide  vn-  Exod.f. 
xit  in  re gem  Ifrae!,fed  prinfquam  regno  potircttir,plures  an-  i.Reg. i6. 
ros  grauia  incomoda  perpeflus  eft.  Quaretu  putarc  debebis, 
quod  fi  premeris  laboribus,  & calamiratibut  ^tetamen  Deus 
cx  his  eripietjtum  etiam  quod  regnum  cfclorum  vim  patitur, 

& permultas  tribulationes  oportet  nos  intrarein  regnu  Dei. 

D Filijccrte  Ifrael poftquam  cxieruntde  Aegypto,  &tranfie*  Mat.  ir. 
runt  marerubrG,labores  multos  perpefli  funt,&  plurima  ccr-  Afto.14. 
camina  fubierunt,  vt  regnum  tandem  acquirerent:  lie  nos  port  Exod.  14. 
peccatorum  tencbras,poft  lauacru  baptifmi,a  poteftatc  Pha- 
raonis  hoc  eft  diaboli  edufti , opus  eft , ut  mill  tiam  Tub  duce 
Chrifto  vigilanter,  & patienter  exerceamus,  multis  tentatio- 
nibus  premamur.vt  tandem  poll  hac  triftitiam,  & labore  gau  PatimtiA 
deat  cor  noftrum,&  gaudiu  ipfum  nemo  tollat  a nobis. Quod  habtamut 


quidem  ego  tarn  multa  propter  te  pafliis  fiun. 

Dominica 


; 5 ‘Dominica  in  Sexagcfima . 

.■u*  Dominica  in  Sexagefima-. . 

CONCIO  TERTIA. 
Quanta  fit  vis , & ejficacia  verbi  Dei. 


Semen  ell  V m turbo,  pburima  conueniret , <&  de  ciuitatibut 

verbum > p r op erarent  ad  I efum,  dixit  per JimiHt udine }Exijt 

t>ei.  qui  feminist.  Luc.8.Matt.i3.Mar.4.  Semcnqui- 

dem , de  quo  tarn  fspe  in  prxfenti  Euangelio  fit  F 
mento,eft  verbu  Dei,vt  Chriftus  declarat, cuius  quidem  ma- 
xima eil  virtus,(i  in  cordibus  bene  difpofitis  feminetur,  & re- 
cipiatur.Vcrbum  Dei  ell  validus  illc,&  acutus  g!adius,quo  fu 
i.Reg.t7.  perbi  Goliath  caput  amputatur , hoceftquodiabolus  vmcr- 
tur,quo  impietas interficitur,&  pcccator  ad  Chriftum  cornier 
Ado.  io.  titur.D.Petro,vteftapud  Luc.in  adt.Apoft.oftenliim  fuitvas 
quoddam  velut  lintheum  magnum, quatuor  initijs  fubnixum, 
dc  cilo  in  terrain  delcendens , in  quo  erant  omnia  quadrupc- 
dia,&  ferpentia  terrx,  & volatiliacafti.  Et  fafta  ell  vox  ad  eu; 
T.rchfia  sd  Surge  Pare,  occidc,  & manduca.  Quid  per  lianc  ferpentium  Q 
Qo  funda-  & animalium  varietatem , nifi  hominu  dmerfitas  figmficatur  ? 
to  fuj>  quo  In  vnoenim  linthco,in  vnaEcclcfia, quatuor  initijs  hoc  ell  qua 
tuor  euon  uior  euangelijs  fubnixa,nobilcs  & obfcuri,diuites  & pauperes 
gclia.  continentur.Dtxit  igitur  dominus  Petro,Occide,&  manduca, 
feccator  $,  hoc  eft  intctfice  corum  peccata , aufer  eorum  fanguincm , vt 
conutrti — iani  definant  efle  impij , eofquc  manduca , hoc  eft  tibi  iunge  , 
tur.fitci-  cos  tibi  incorporando.  Vbi  vidcs  interfici  impium  verbo  Dei, 

. bus  Dei . elie  relinquerc  impictatem,&  ad  dominum  conucrti. 

Eft  enim  perlpicuum,magnam  vim  habere  verbum  Dei  ad 
Heb.4.  cotiuertcndos  ad  Chriftum  peccatore$;D.Paulus,eft  viuus  in-  H 
quit  lermo  Det  & cfficax  , & penetrabilior  omni  gladio  anci- 
Ifai.40.  piti . Dei  verbum  gladio  vtrinque  fcindenti  comparatur.Ifai. 

inducit Chriftum  ita  loquentem  , Pofuit  os  meum  quafi  gla- 
Fph.6.  dium  actitumjhiceft  giadius  dequoait  Apoft.  & gladius  fpi- 
Similc.  ritus,  quod  eft  verbum  Dei . Si  magnificamus,  (k  veneramur 
Verb  i Dei  fanftorum  vcftes,quoniam  corum  corpora  tcrigcrunt,&  meri 
quam  re - texquidem:  quanto  magis  venerari  debemus  verba  ilia, qua:  ex 
utreter  (it  ore  Chrifti  prodiernnt,quae  ex  eius  corde  exicrunt.quibus  ip- 
trodddu . fi  fan&itate  compararuntrO  verba  Chrifti  diuinalO  reliquias 
fanftas,acpretiofas  & ramparui  a?ftinutas ! Condone  vna  D. 
Petti  tru  nuliuhonimum  in  Chriftq  crediderunt . Vide  ad- 
„ i ‘ mirabjicm 


m±mm 


lit 


£ 


i 

f 

it  ' 

y 

U 

I- 

rr 

8 

Hi 

:• 

5; 

m 

.) 

« 

a 

3. 

VI 

!) 

> 

ji 

n-i 

> 

i 
* 

»• 

nr 

ii 

i 

it 

t 

i- 


ConcioTertia.  ' 

'A  mirabilem  Dei  vcrbi  vim , & virtutem . Earn  ob  caufam  con- 
uocantes  Apoftoli  difcipnlorum  multitudinem , vt  narrat  in 
A»ais  D.  Luc.  has  voces  emiferunt : Non  eft  a?(]iium  nos  re-  Aflo  i 
linquerc  verbum  Dei,  & miniftrare  menfis . Et  fi  menfar  ilia:  Afto  V 
crantpauperum,  & viduarum.tamen  opnspra:dicationis  ver-  * ’ * 

t>i  Dei  illispra?tulerunt . Scd  multi  audiunt  verbum  Dei , & 
iracui  mancm,  multi  illud  fumunt,qiforum  vifccra  hoc  eft  in-  Verbs  Dei 
tcriora  animi  non  replentur , quia  iIJius  ftatim  obliuifbunrur , n^lioitur 
ant  illud  non  ad  vtihtatem  quarrunt , nec  ca  obfemant , quar  multu  ■ 
obleruanda  animo  percipiunt  . Id  obijeiebat  Deus  insra-  ’ r 

h tis  luda-isper  Aggamm  Prophetam  dicens , Scminaftis  mul-  Anexi  r 
turn , & mtuhftis  paruin : comediftis , & non  eftis  Taturati . 66  * 

Uli  multum  comedunt,  fed  minime  reficiuntur , qui  mul- 
ta  legunt , & audiunt , fed  male  viuunt , f'e  vfque  adeo  vi- 
jijs  cuntaminantes , vt  cum  eorum  vita  mirabiliter  pugnet 
liudium . ° 

Super  ilia  verba  Exech.  omnes  fermoncs  meos  quosclo-  Heft.  pin. 
quor  ad  te , aftumein  cordetuo,  dicitgrauisquidam  autor,  inEzc  ? * 

Non  fat  eft  fermones  Dei  audire , fed  opus  eft  illos  in  corde 
cuftodire , & iuxraillos  operari.  In  Deutcron.  alt  Deus  pet  Dcut  6 
C Moyfen,  Erunt  verba  men  in  corde  tuo.narrabiscafilijstuis,  ' ! 
eruntque  quafi  fignum  in  manu  tua . Per  mamis  opera  intcl- 
ligimus , earn  obcaufam  per  doftriham  Dei  vcluti  gemmani 
in  manu , voluit  Deus  fignificare  debere  nos  aftiones  noftras 
iiixta  legem  fuam  dirigere,  ab  eaque  nullo  modo  dilcrcpare; 

Id  innmt  Chriftus,quandoapud  Matth.Ettangelicam  doftri-  Mat.x?. 

nam  cum  margarita,  & lapidepretiofocOmparauir.  Prxterea  Simile 

ponere  aliquid , vt  fignum  in  manu , eft  illud  memoris  man-  * II 

darercum  enim  quis  vult  rccordari  alicuius rei,ligat  pro  figno 

filum  in  manu : Ita  illud  Exod.  intelligitur,  Erit  quafi  fignum  Exod.  i ? 

P in  manu  tua,  & quafi  monimentum  ante  oculos  tuos . Debet 

igitur  verbum  Dei  eflb  in  manibus  noftris,  vt  iIJius  nunquam  Verbs  Dei 
obliuifcamur ,fed  non  eric  in  manu.nif?  fit  prius  in  corde:  Ideo  in  corde  no 
prius  quam  Deus  dicar , erunt  verba  mca  in  manu  tua,  ait,  / bodilioen ' 
erunt  m corde  tuo;  Qai  volucrit  non  incidere  quidem  in  pec  ter  retina 
eata,  fermonem  Dei  in  corde  afliimat.  Id  voluit  his  verbis  di-  mus. 
uinus  uates  oftendere , In  corde  meo  abfeondi  eloquia  tua,  vt  Plal.  1 1 8 
-non  peccem  tibi : tanto  amore  diuina  verba  profequebatur,vt  Simile 
-ea  veiuti  prctiofiffimum  thefaurum  , & exccllcntifiima  mo- 
niha,  in  inuma  animi  arcula  recondita  femarct . Et  Safo- 
nion  in  Prou  de  diuinadoftrinaloquens,Liga  inquit  earn  in  Prou.6. 
corde  tuo  uigiter,  & circunda  gutturi  tuo : cum  ambulaucris  Fieura. 

gradi- 


Oigilize  py  Go'o^lcv 


a 


Exod.ttf. 
Simile. 
Vtrbu  Dei 
ad  txtrci- 
tatiorte  co 
feratnr. 

Ephcf.6. 
Apoc.l. 
& 19. 
Gen.48. 


Verbii  Dei 
tfi  gladius 
contra  da- 
montm. 
Lex  domi- 
»t  defenfio 
nofir  a. 
PfaLn8. 


To  turn  no 
fir  it  patri- 
monii tfi 
feruare  le- 
gem Dei . 


Defideriu 
tlinitiari 
i ifuiabi- 

l<-> » 
P61.p. 


‘Dominic d in  Sexagefimd  • 

eraditur  tecum.  Quemadmodum  in  area  teftamenti  erat  diui  E 
na  lex  & manna , ficinanimavbi  Dei  verbum  cuftoditur.Vc 
ille,qui  yult  in  hoftes  irruere  & impetnm  facerc.aut  fc  ab  illis 
protegere.indigetgladio,  quomanuapprehefoeos  pei  cutiar, 
vt  poflitde  illis  viftoriam  reportarerficqui  voluerit  denmn- 
do.carne  & dxmone  triuphare,hoftibus  lane  acerrimis,  debet 
in  manibus  hoc  eft  in  operibus  verbum  Dei  geftare . Eft  enim 
verbum  Dei  gladius  diuinus,de  quo  ait  D.Paul.Aflumitegla- 
dium  Cpiritusquod  eft  verbum  Dei.EtD.Ioan.inApo.ait  dc 
Chriftiorcgladium  procefliflc.Ciim  Jacob  patriarchaad  exi 
turn  vitae  vo0carctur, dixit  Iofeph  filio  fuo.Dotibi  partem  vna  F 
extra  fratres  tuos,  qua  tuli  de  manu  Amorrhxi  in  gladio  & ar 
cu  meo.At  nullibi  indiuinisliterisfcriptumlegimus,Iacobin 
tulifle  bellum  Amorrhxo.neccumeo  pugnaflc.Quid  eftigi- 
tur  hie  gladius, quern  aduerfus  illu  vibrauit,  & quo  ilium  per- 
cuftit.nifi  verbum  Dei?Amorrhxusqui  fonatrebelIem,diabo 
lus  eft, qui  aduerfus  creatorem  rcbellauit.hunc  vicit  Iacob  Pa 
triarcha  infignis.  Hxc  quidem  omnia  dicebantur  in  figura  ven 
turi  Mdfix.Armailla  fortiaquibusdxmonem  fupcrauit,non 
ferrea  erant,fed  fpiritualia.hoceftdiuina  verba, in  eius  anima 
& manibus, ideft  operibus  uibratarhis  armis  munitus  uicit  ho  Q 
ftcm.de  quo  liberauit  animam  fuam , quam  monens  filio  fuo 
Iofeph  fingulariquodam  modocommendabat.  His  armis  dc- 
bemus  indui , & hoc  exiftimarc  nobile  & illullrc . Hxc  debet 
efle  noftra  uoluptas  & gloria , diuinam  legem  fcruare:Id  ani- 
mo  perfpiciens  diuinus  pfaltes  concinebat.Portio  meadomi- 
ne,dixi  cuftodire  legem  tuam:  ac  fi  diceret,dixi,&  mecum  fta 
tui.mcas  opes  die  legem  tuam  cuftodire, ac  toram  nieam  hat 
reditatem.totum  pat'rimonium.omnesdcniquc  diuitias  mea* 
inlegis  tux  obferuationccofiftere.  Nil  mihi  magiseft  in  opta 
tis , quam  verba  tua  cuftodire , & animo  feruare , non  cos  fe-  H 
quern  qui  religionis  fimulationeca  ore  ia&ant , cum  ab  illo- 
rum  cuftodia  animam  habeant  abhorrentem  • 

« Dmt\&  funt  nobis  mole/he  ficut  /pints . 

CVm  Chriftus  Dcus  nofter  diuitias  fpinis  coparct,  cur  igi- 
tur  eas  concupifeimus , quaru  affluentia  eft  plena  inopia, 
quarfi  defideriu  eft  infatiabile,  qiiarum  pofleflio  adfert  fecum 
paupertate?  Sunt quide  illx  c6temnendx,q»  anxix  fint,var  g, 
Huxx,incertx,&  in  cafu  fit^.De  eo  qui  in  illis  fpc  fixit  ac  k c * 
uit,ait  ita  diuinus  PfaltcsjSpcrauit  in  multitudine  diuitiaruin 

fuarum, 


am 

::&c 

•Mi 

sdcf 
iaeft' 
Dir 
drait 
nius 
paol 
ten 
B vidi 
fllh 

Icn 

ml 

B 

d 

di 

>! 

i. 

fn 

Cad. 


n 


9 

Oi 


it 

pli 

f 

r 

6 

IH 

ii 


* 

cc 

$ 

it 


S 


ConcioTertia . 97 

A fuarum, & prrualuit  in  vanitate  Aia:  Qui  in  vano  niticur,deci- 
dit  &corruit.  Non  in  diuitijs,fed  in  virtutc,  & fiducia  in  Deu  Firmitas 
nirenduni  nobis  ed, ad  Ipem  beateviuendi.  Hrc  permanent  al-  none/I  in 
tis  defixa  radicibus;  at  in  mundi  opibus  nulla  ell  conttantia,nul  rebus  ter- 
Ja  edfoliditas,  nulla  firmitudo,  nil  l'olidi&  certi.  Vnde  Apof.  rents. 
Diuitibui , inquit,  hunts  leculi  precipe  non  fperare  in  incerto  j.  Tim.tf. 
diuitiartim.  Qitid  incertius  diuitij$?Quid  fallacius?  Quid  va- 
nius?  Vndc  Eccl.air;Coaceruaui  mihi  argentum  & aurumrEt  Eccl.a. 
paulo  polhCum  meconuertiflemad  vnuierfa  opera, qux/e- 
cerant  manus  mee,&  ad  labores  in  quibu^frudra  ftidaucram, 

B vidi  in  omnibus  vanitatem  & affliftionem , & nil  permanere  Diuitu  la 
Aib  (ole . Et  herdiuitiarum  van  it  as  fecum  (olet  afterre  info-  boriofa. 
]entiarn,&  luperbiam.Id  iutelligcns  Ezechiel  aiebatjAcqutli-  Ezec.  19.  ' 
uilli  aurum,  & argentum  in  theiauris  tin's : & paucis  adieftis , 
Eleuatumedcor  tuum  inroboretuo.  Hicelt  dmitiariun  fru- 
ftusifunedusille  quidem  & vencnatns.Beatus  Greg.ait,abu-  D.  Greg, 
dantiam  rerum  temporaliu  eflb  fuperbie  vicinam.Et  D.  Aug.  D.  Aug.  r 
JVlorbus.inquitjdiiiitiaru  ed fuperbia.Qnam  ob  caulam  mun- 
di  opes  nonfunt  in  bonis  numeranda?,fed  potius  defpiciende, 
prariertim  quia  ingrefliim  impediut  cxledis  patrix,&  odium 

C Jd*tert>am  beatitudincmintercluduntiAcham  quod  aui  cam  t 

regulam  Hiericoacceperit,fuic  mortemuI&atus,&  quietc  ter 
rx  promidionir  minime  potitus . Hierico  ed  mundus  hie,  re-  Iofuc  7. 
gula  aureaed  eius  potentia,  & diuitiarum  copia, propter  qua 
nobisaditusadgloriam  lempiternam,quxeft  vera  terra  pro- 
miffionisquietiv  pk'’niffima,tntcrdiciturcx  quo  colliges  cfle 
plerumquediuitiasca.ufam  cxitij  multorum,&  eternarum  fe  Dittitijr. ' 
dium  impedimentum.Eam  ob  caulam  leruator  nodcr,Beati,  multi  im « 
inquit, paupercs  fpiritu.  £t  iterum,Nolite  thefaurizare  vobis  pluantur.  ■> 
thelauros  in  terra : Et  rurdim , Non  potellis  Deo  feruirc , & Mat.  f . 

J)  Mammonz . Et  rurfum , Notice  potTidcre  aurum  & argent  ii.  Luc .6. 

Et  tandem  , Facilius  ed  camelum  per  (0  ramen  acus  tranfire,  Mat.£. 
quant  diuitem  intrnre  in  regnum  cxlorum  . Vbi  vidcs , quod  Mat.io.  . 
cupiduscum  cainclo  comparator  poJcrcfarc.inafopprefTb, qui  Luc.p. 
opibus  onulhis,non  intrat  per  foramen  acus,  hoceli  perviam  Mat,ip. 
arbtam , ad  celedia  regna,  & domicilia:  vt  camclus  non  facile  Mar.  1 o. 
caput  furfum  efFert,  ita  dines  difficile  mentem  extoUitad  cx-  Luc.  1 8.  < 
jum:  Et  vt  Camelusautore  Plinio,  priusquam  bibat, pertur-  Similia. 
bat  aqua,alitcr  potu  non  gaudet,ira  cupidus  nulla  animi  tran-  PJin. 
quillicatedeleftatur,  fed  turbtilentis  perturbationibus,  & vi-  Camel's  tf 
rx  lordibus  ducitur  aegaudet : Vt  enim  vermiculu s fericus  dttio. 
gignic  ex  le  fila  qtixdam  , ex  quibus  conficit  foiliculum,  in  Simile. 
Cone.  Qudr.  Tom.  L N quo 


Vines  in- 
flar  bofn- 
bicis. 

Luc.  1 6. 
^.Rcg.y. 
Afto.y. 
Mac.  16. 

& 17. 
loan.  11. 
i.Tim.d. 
Dan.  a. 
Nota. 
Statu*  fit* 
runt  duo. 
Statutu 
quam  ado 
rari  iujftt 

Habit  cho- 
denojor  to 

t*  erat  au 
ft a . 

Ezech.7* 

Multi  abu 
tttntur  di- 
mitijs . 
Multi  di~ 
wtiasper - 
per  am  ton 
fumunt . 


Amittitur 
fape  chart 
tat  vanis 
0 (lent  at  to • 
nib  us. 

Simile. 
Pauonis  in 
genium. 


'Dominica  in  Sexage/ima . 

quo  moritur ; ita  dines  cupiditate  & auaritia  du&us , ex  fiiis  E 
operibus  fepulchrum  fibi  in  inferno  conllruit,  & parac.Et  im- 
pictur  id  quod  eft  apud  Luc.  Mortuus  eft  autem  diucs,  & le— 
pultus  eft  in  inferno . Magna  ex  diuitiarum  cupiditate  damna 
oriuntur.  Ea  Giczi  famulum  Elifaei  lepra  peicuflit:  Ananiam 
& Sapbyram  perdidit,Iudam  in  nefarum  proditionem  duxit. 

Sc  Iud.eos  au  crudeliflimam  Chrifti  nccem  cxcitauit . Id  in- 
tuensait  Apoft.Radix  omnium  malorum  eft  cupiditas.  Quid 
profuit  Nabuchodonofori  aurum  (bum , ex  quo  fibi  ftatuam 
fecit,  liiperbiae,&  vanitatis  fignificatricem , quibus  ipledu- 
cebatur ; Vulius  ei  fuiffetdiuitijs  carcre , quam  illis  tarn  in-  F 
tcmperantCr  abuti.  Motus  auaritia  congregabat  diuitias,  & 
motus  impia  vanitate , eas  in  rebus  impijs,  & vanis  confu- 
mebac.  Pcrpcndc  eius  fuperbiam.  Oftcndcratei  Deus  in 
Jomnis  ftatuam  ex  auro.argciuo,  & *re,  ferro  & Iuto:ipfe au- 
tem tanquam  Deo  1'eopponens,  ftatuam  fibi  facit  non  ex  his 
macerijs , fed  ex  auro  tantummodo  totam  conflatam  -r  vt  fi- 
bi foli  per  caput  aureum  in  alia  ftatua  fignificato  diuitias  , & 
altitudmem  , & fupremam  dignitatem  tribueret , & diuinam 
arrogaret . 

Mtnatur  Deus  Hebrxis  per  Ezechiclem, quod  tpfisaufer-  G 
ret  aurum  & argentum  quod  ipfis  dederat, quoniam  co  ipfum 
offendebant,&  eo  intemperanter  abufi  funtjnam  ex  co  fuper- 
uacanea  monilia,  & inania  ornamenta  cx  collo  pendentia  , ad 
ia&ationem , & oftenta  confecerunr . Conqueritur  de  ipfis 
Deus  diccns,  Quod  ego  illis  dederam.vt  fibi  conlulerent,il- 
ludquepauperibus  largircntur , & ita  mihi  honorificc  ferui- 
rentjipfi  confumebant  in  fimilibus  uanitatibus.  O quam  apte 
huiufmodi  correftio  quadrat  his  noftns  miferis  temporibus  , 
in  quibus  videmus , quod  multx  opes  confumuntur  in  nimis 
curiofis  domibus  xdificandis,in  hortis,&  ali  js  delicijs,item  in  H 
tapetibusdr  aulxis,in  abaco  fumptuolb,  in  vcftimcnris,  & or- 
namentis.in  monilibu1  ,annulis  aurcis,  & nuircnulis.geminis, 
corallijs,&  vnionibus , & alijs  huiufmodi  vanitatibus,  quibus, 
tantapatrimonia  cxhauriuntur,&  tot  pauperes  defraudamur. 

Ifti  ccrte  ctfi  non  reliquerint  fidem,  relinquunt  tamen  chari- 
tatem.fiquidem  opes  fuas  vane  confiimunr,  ex  quibus  vanita- 
tis fux  gloria  mamfeftetur . Hi  ornanientum  mqnilium  fuo- 
rum,  & opes  fuas  pofuerunt  in  fuperbiam , ex  illis  idola  con- 
flantes  atqueuanitatcs  fuas  colcntes,pauonibtis  uaniores,qui 
caudx  pennas  gemmantes  in  rotam  expandentes.uario  illo  ca 
lorum  fulgore , & oculorutn  pulchritudinegloriantur.  Qui 


Concio  T ert'td . 98 

i»  & A aurtim  colit , in  eoquc  fummam  conftituit  foelicitatenf,  idoli 
»•  cult  or  appellatur.vt  ait  Paul.fcribens  ad  Coloflenfcs,  & Eph.  Co!,  3. 

> Auarus, inquit  Auguftinus,antequamlucretur  pecunia,feip  Ephef.f. 

1 fum  perdit:priuj[quam  aliquid  capiat  capitur.  Et  D.Chryfolh  D.  Auguf. 

a A tiaritia, inquit, eft  crudclis  tyrannus.VoIcntes  antiqui  philo  D.Chryft 

«i  fophicarminibusauaritiam  delcribere,  finxerunt  Tantalum  Tantalifa 

> apud  inferos  in  incdio  aquarum  fiti  cruciari,  fignificantcs  efle  bula. 

nd  auaritiam  barathrum  quoddam,vbi  cupidi  aniore  diuitiarum 

m flagrantes,easardentcr  appetunt  quibns  abundant, & quoma 

Ip.  gis  illis  afHuunt,eo  vehcmentiorc  cupiditate  torquentur:  Etfi 

it  B auarus  litauro  onuftus,  8c  diuitiarum  plentornauc  ilia  quar 
j vcniebat  ad  Salomonem  ex  Ophyr , nunquam  tamcn  fa-  3 . Reg.  p. 

!►  tiabitur . 

in  Deus  diuitias  hominibus,  dat  illis  ingenium,  indu-  Diuitias 

m-  ftriam  , feientmm , & multaalia , vtilli  feruiant , ipliautem  curdetDt 

bu  ea  appetitui  tradunt  deprauato,  vtiple  ad  libitum  ea  turpi-  us  bomirit 

(|.  ter  confttmat . Quar  habes , Dei  funt,  tu  autem  Dei,  & ho-  bus . 

jt  oa  ab  eo  tradita,  tibi  ad  obfequiuni  cams,  darmonis,  & mun- 

m di,  contra  iplius  domini  voluntatem  crogas , 8c  confumis : O 

proditionem  nefariam  . O mgratitudinem  deplorandam  . 
er<  C Weo  dicebat  Ecclefiaft.  Multos  perdidit  aurum  , & argen-  Ecd.8. 

im  turn . Et  Chryfoftomus , Noucrca  virtutum  profperitas . • Et  D.  Augu* 

B.  Diuus  Auguftinus  de  verbis  domini , Aurum  eft  materia  la-  fer.  24. 

oi  borum , periculum  poftidentium , encruatio  virtutum  . Et  D.ChryG 

i£i  Chryfoftomus.  Opes, inquit, funt fcola  malitia*  . Vt aurum  ho.depj. 

il . probatur  lapide,  ita  homo  auro . Diuitijs  quidem , & poten- 

uj.  tia  facile decnonftratur  aliquis  qualiter  lit  animo  affe&us , vt 

,ie  aitChilo  Lacedarmonius : cui  lententix  alludit  ilia  antiqua  Chil.Lac. 

is,  fententia , quod  Magiftratus  virum  oftendit . Eas  igitur  opes  Vert  dtui- 
qua?ramus  ,quas  nec  cafus  poflit  eriperc,  ncc  inuidia  labe-  tit  qualts 
in S D faftare,  neevetuftas  vlla  confumere:  inundi  opes  pro  nihi-  Jint. 

>r-  !°  Putcmut , 8c  ita  veras  opes  comparabimus . Breuiftima , 

js,  inquit  Seneca  , ad  diuitias  per  contcmptum  diuitiarum  Seneca. 

UJ  ria  eft  . 

% ... 

ii-  'Tatientia  fruBus  quanti  fmtmomenti. 

<r  vacat  Hiyfifrio.qubd  Chriftus  tarn  in/ignem  para-  PatsentU 

8*  jLM  bolam  per  claufulam  patientir concludat  diccns,  quod  common— 

ai  per  (emen  quod  cccidit  in  terram  bonam  , hi  intclliguntur,  dttur. 

0 qui  in  corde  bono,  8c  optimo  audientes , verbum  retinent,  & 

ii  frudum  adferuut  in  patientia,  cum  tamen  poll'd  multas  alias 

IS  z virtutes 


V 


\ Dominic 4 in  Sexagefima . 

▼irtutes  nominare,  qu  r etiam  hie  congruenter  exprimi  pote-  E 
rant . Quare  proculdubio  voluit  nobis  declarare  quanta  fit 
prxllantia  patientix,  & toleranrta? , vt  poffimus  in  omni  vir- 
Orige.  in  tuteprogrefliismultosfacere.  Quamobrem  vt  ait  Origen.in 
Leui.  ho-  omniconturbationepatientiam  teneanuis , ftabiles  fimus , fi- 
mil.6.  dem  non  deferamus/,  etfiomms  ifte  mundus  tanquam  marc 
ebulliat,  & in  furorem  confurgat . erfi  omnes  venti  & vertigi- 
nes dxmonum  vndiquefxuiant : etfi  omnes  tempeftates  ma- 
ris,  ideft  omnes  principals, & potellates  mundi  incitentur,& 
in  tumorem  iracundia?  defipument , ac  fjuiant  in  fanftos  : & 
Patient  id  quamuis  vfquead  nubes  rd'eattollant.-noinquam  limerc  de-  F 
femper  te-  bcnnisconcitatos  aduerfus  nos.ncc  debemus  deficere,&  fi  ip- 
mamus.et  fedominus  videtur  diflimularc,  nollram  patientiam  & tole- 
fi nobis  om  rantiam  cxpe&ans,  vcl  impiorirm  pnemtenciart),&  conuerlio- 
nia  aduer  nem'.  Alacriter  accedamus  ad  Deum,  orationibits  infkntes, 
fa  facet — & dicentes  cum  propheta , Exurgequare  obdormis  domine  ? 
dantj . Ipfe  autem  furget,  & imperabit  ventis , & dxmonum  fpirici- 

Pfal.43.  bus,  qui  maris  tempeftetes  commouent,  hoceftamaroscon- 
Mat.8.  citant , & clatos  flu&us  prir.cipatuum  mudi  ad  perfccutiones 
Deis  inuo-  omnibus  fanftis  immittendas , Qua*  omnia  mitigans  Deus  , 
tens  ' in  la  tandem  eaeuanefcerefacier.Contemplermirfanttorum  mar-  G 
boribus.  tyrum  patientiam,  de  quibuscanit  Ecclcfia , Cxduntur  gla- 
pcclefiaft.  dijs  morebidentium  , non  murmur  refonat  non  querimonia , 
Chryfoft.  fed  corde  tacito  mens  bene  confcia  conferuat  patientia.  Com 
in  non  ab-  parat  eos  ouibus,&  bidentibus  manfuctis;  nam  vt  ait  Chrylo- 
fo.  homil.  tlomus,  ficut  ouesquando  ligantur,  fictaccnt , certe  in  beni- 
6 4.  gnitate  probati  preces  tranfmittunt  ad  Deum  . Ec  ficut  onis  i 
Similia.  ad  mortem  ducitur,  & non  clamat,  vita  eius  tollitur , & man- 

Audit  Dt  fuetudo  non  immutatur:fic&  fanfti  maledicuntur,  & non  re- 
st; clamo-  percutiunt,  bona  eorum  diripiuntur,&  iili  non  contradicunt: 
res  feruo-  dolorem  fentiunt , & damorem  non  cmittunt.  Et  quid  opus  ft 
rum  fuo-  ellclamoribus,cumillequinocetnonmifcreturetiamficla- 
rum.  maueris?  Illeautcni  qui  mifcricors  clP,mileretur,ctiamfi  non 
Dan.  6.  clamaueris audit, & videt.  Bis  fuit in lacumimmidus Daniel 
& 14.  leonum,(ed  non  legimtis  eum  in  his  miurijs,&  caiamitatibus 
Simile.  fuccenliiifie hoftibtis fuis,  nec  queribundas  voces  emififle.ncc 

Patients a illos  maiedi&is  vulnerafle  . Vt  excellent  aurum  ta&um , & 
excellent  - perculfiim  non  fonat , vile  autem  auricalchum  fiatim  edit  fo- 
•uirtus.  num,  ita  vir  pius,  & contumelijs , & xrumnis  afteftus,  tacec, 
Prou.  20.  & arquoanimo  fert  quicquidcuenit  . Vnde  Salomon  ait;  Ne 
dicas,  reddam  malum  pro  malo : expefta  doininum , & libc- 
rabit  te. 


Vi4e 


mm 

tuu 

ton 


pti 

oft 
lz 
B fic 


n 

P 

t 

a 

c 


f 

i 

t 

Cl 


D 


i 

1 

i 

i 

! 

I 


ott-E 

ift 

V’ 

• » 

u 

.t 

at 

ij 

IS- 

ir, i 

lit 

4 

* 

ale 

& 

ItB 

nr  • 

an- 

'ill 

no 

u, 

r- 

is. 

am 

lo- 

ni- 

nil 

in* 

fr 

it: 

us  3 
> 

30 

id 

us 

re 

ft 


Concio  T ertia . 99 

A Videobfecroquantam  haberent  patientiam  illitrcs  pucri  Dan.j, 
in  fornaccrnconie&i,  fiquidem  ex  ipforiim  ore  ne  vnum  qui- 
dem  verbum  excidtbat  aducrfns  ilium  , quin  potius  peccatis 
fuis  I'uppliciafga  tribuebant.  Paticnriatumclarius  apparet,  Pat  tend » 
cum  quieafunt  prxditi , grauirerum  aduerfaru  vuJnere  per-  in  labors - 
cutiuntur  . Vtcnim  filex  Temper  continet  ignem , fed  ilium  bus  relu- 
tunc  pcrfpicuc  oftendit  cum  pcrcutitur,fic  viri  pij,&  iiiHi  fem  ret. 
per  patientiam  in  animo  habent , fed  tunc  iilam  cuidcntius  Simile. 
.oftcndunt,ctim  calamiratum  idibus  feriuntur . Vtenim  flel-  Alia  fimi- 
lxnodu  micantradijs,  & claritate  acluce  fuaaerc  illullrant;  Jjtudo. 

B fic  viri  fapientia  ac  pietatc  prxOantes,node  xrumnaruni  cum 
qdmouenrur  faces  dolorum,  admirabilem  tolerantix,cxcera- 
rumquevirtutum  indicant  fplcndorcm  . Ell  cnim  patientix  Toler atia 
proprium  omnia  humana  xquo  animo  tolerant,  aduerfx  for-  xn  reb9  ad 
tunx,  vt  vulgus  mepte  loquitur , vulneribus  non  terreri , ncc  uerfis  ma- 
animo  cadere , fed  ad  Dcuni  tanquam  adareem  tutiflimam  ntfe/latur, 
confugere,nilque  quod  homini  accidere  polTit,into]crandum  (y  arduis . 
putarc,  & in  iplis  procellis  animi  magnicudincm,  & rerum  ar- 
duarumatquedifficilium  voluntarism  perpellioiicm  olknde 
re-  Idanimopercipiens  lob,  xrumnis  vndiqucobfeflus , Si  Iobi. 

Q bona , inquit,  fufeepimusde manu  domini , mala  quare  non  , 
fuftincamus?  Et  Tobias  in  exilium  eicdus , & luce  oculo-  Tob.j. 
rum  orbatus , dicebat , Dcus  cafligauit  nos  propter  iniquita- 
tes  nollras , & iple  faluabit  nos  propter  mifericordiam  fuam  . 

Vnde  Ecclef.  In  dolorefulline , & in  humilitate  tua  paticn-  Ecchx. 
tiam  babe , quoniam  in  igne  probatur  aurum , & argentum, 
homines  veto  rcceptibiles  in  caminoafflidionis  . Huiuimo- 
di  patientia  illi  erant  muniti , qui  vt  verbis  vtar  A polio,  ad 
Heb.ludibria,&verberaexperti,infuper&  vincula, & car-  Heb.n.' 
ceres,  cgentes,angulliati,  afflidi.quibus  dignus  non  erat  mun 

Ddus:  Quare  vtpaulopoll  ait  Apoll.per  patientiam  curramus  Heb.ix* 
ad  propolitum  nobis  ccrtamen  ,alpicientcsin  autorem  fidei, 

& confummatorem  Iclum,  qui  propolito  fibi  gatidio  fuliinuic 
crucem  confufionecontempta . Propolitum  fibi  gaudium  air, 
inquit  Nazanzenus,  quia  cum  fibi  Iiccret  parernis  frui  oble-  Gregor, 
dationibus,  & non  mori,  voluit  tamen  ignominia  contetnpta  Nazan. 
crucem  fullinere . Ad  patienter  portandum , & multotics  m- 
iurias  dimittendum  adducit , & inducit  nos  Cbnllus  excin-  Mat.i8. 
plo ferui nequam, cui dimifla  fuerant  decern  millia  talents. 

Dauidqui  ad  duram  refponlionem  Nabal  fuerat  perturba-  i .Reg.  ay 
tus  , ad  humifcoi  refponlionem  Abigail  e contra  mirabilitcc  . ..  * . 

cftplacatu*.  ....  . x 

•4 . N ^ Domi- 

• - . ^ « 1 

Digitized  by  Gpogle 


'Dominica  in  Scxagefima . 

Dominica  in  Sexagefima-* . 


t ' 


Pfal.  ti8. 
Pial.i8. 

Iudic.  14. 

VerbU  Dei 
quos  in  a- 
rima  pre- 
ducat eft - 
Hus . 

Magneu 
Verbi  Dei 
fuauitas. 

Simile. 


Simile. 
Mali  gu- 
Jii  no  fen- 
tiunt  ver- 
bi Dei. 
Alia  fimi- 
Iitudo. 
Scriptura 
fact  a am- 
plijftmut 
thefaurus. 

Plal.  118. 

Verbu  Dei 
qua  fit  di- 

gnu  ama- 
ri. 


CONCIO  CLVA'RTA. 

Verbum  Dei  quam  fuauefit  & vt'tle^t . 

V M turba  plurima  conueniret , & de  ciuitatibut 
proper arent  ad  leftem,  dixit  per fimilit udine;  Ext/ 1 
quifeminat.  Luc.8.Matt.i3.Mar.4.  Nullum  eft 
alimentum  dulcius  verbo  Dei:  Id  inrelligens  di- 
uinus  Plaltes  canebat,Qua  dulcia  faucibus  meiseloquia  tua,  F 
fuper  melori  meo.  Et  alibi,  Iudicia  domini  vera  iuftificata  in 
lemetipfa,del?derabilia  fuper  auru,&  lapidem  prztiofum  mul 
tum,&  dulciora  fuper  mel,&  fauO.Hic  eft  fauus  qui  exore leo 
nis  erat,ac  fauus  mcllis.Dc  htiius  diuini  leonis  ore  verba  carle 
ftia  fauis  dulcia  prodierunt.  Nulla  eft  elea  fiiauior  illis.  Verba 
Dei  recreant  animos,inanes  lolicitudines  pellunr,cupiditates 
fedant,  detrahunt  noxios  timores,  mentes  alunt  ad  zternita- 
tem,&  vit£  tranquillkate  largiuntur. Nulla  poflcflio, nulla  vis 
auri  & argenti, nulla  marmorea  te&a,ebore,&auro  fulgentia, 
nulla  fyluaru  ama?nitates,null  £ fuppelleftilium  delicti, null  a:  q 
epularu  dele&ationcs.funt  cum  voluptatibusdiuinorum  ver- 
borum  vllo  modo  conferendi.  At  hxenon  intelligunt  homi- 
nes impij,qui  fcelere,  & maleficio  pafcuntur,&  impuris  mudi 
voluptatibus  obleftantur.Nam  vt  fenfus  ob  argrotationcm  a!» 
quam  deprauatus,&  corruptus  dulcem  fauum  iudicat  amarQ, 
fic  animus  peftiferis  opinionibus  corruptus , fuauia  Dei  verba 
contemnit,  &infuauiacxiftimat.  Vt  lues  rofasproijciunt,  & 
lutum  quzrunt,perdices  rcfpuunt,&glandibusagrdlibus,at- 
que  immunditijsauidiftime  pafeuntur;  ftcamcntes  homines 
verborum  Dei  guftum  non  habent,  & ad  mundi  opes  inccrtas  u 
&in  calii  litas  afpiranr,citilque  falfis  voluptatibus  & pellilen 
tibus  illccebrisdeliniuntur . Vt  qui  eruut  metalla,  nc  minima 
quidem  fruftula  contemnunt,verutamen  (i  venamaliquamau 
ream  inueniunt, meatus  ocs  accurate  circunfpiciunt,&  terram 
fimul  eruunt  cu  auro,  St  diligcntcr  obferuant : lie  nos  in  facra 
Scriptura, vbi  continetur  verbu  Dei,  nos  gereredebemus,  nil 
pntereamus,non  cnim  eft  ibi  terra  auro  comifta,totQ  eft  au- 
rum  puriftimum,  omnibus  gradibus  probatiilimum,imo  vt  aic 
regius  vates,  Super  millia  auri,  & argenti. In  diuina  Scriptura 
quoniam  autor  Deuscft,qui  necfallerepotcft, quidquid  leri- 
bitur  eft  veritas,  quidquid  docetur  virtus,  quidquid  promitti- 


Con  cio  Quart  a . 1 o • 

I l tur  port  mortem  eft  immortalitas,&  fflicitas  xterna.verbum 
Dei  illuminat,  & in  viam  dirigit  carlorum.  Qnam  ob  caulam 
Dei  amatores  illud  atidire  pcrcupiuntrvndc  aiunt.  O admira-  loan.T. 
biles  reliquias  ta  pretiofas,  & in  mundo  tam  parui  srftimatas. 

Ola  funt  diuina,fanftitatis  plena, myfteria  c^lcftia  Iperantia. 

Super  ilia  verba  Exech.Sr  eft  eis  quafi  carmen  nnificu,dicit  Ezec.  3 3. 
grauis  quidam  autor,  Audiunt  te  voluptatis  caufa,fed  do&ri- 
namtuam  minimelequuntur.QMemadmodu  nonnulli  oble- 
&antur  mufica,  & muficos  aliquorum  fortitudmem,&  res  gc- 
ftas  ac  fafta  prxdara  canentes , libcmer  audiunt , fed  virtures 
|B  quas  illi  laudibus  eflferunt,  & cantu  celebrant, imitan  non  cu-  Simile, 
rantrhuiufmodi  funtqui  nunc  concionatores  audiunt,  vtcorii 
inulccanturartificio,  eloquentia&  dottrina,  non  aut  vt iuxta  jiudientet 
earn  rationem  dingant  viuendi.  Vt  apes  multa  percurrcntes,  Dei  verbi 
fblumfloribusdeleftantur,&iIIosdeccrpunt,aliaTelimjunnt,  illud  in  «- 
fic  hi  auditores  totam  concionem  audientes  nil  volunt  rwfi  flo  pus  reft— 
res,  & pulchre  difta:  hate  tantum  curant.fblidam  aute  dottri  rant . 
nam  contemnunt,&  iuxta  earn  viuere  penitus  fpermmt.adula  Simile, 
tiones  quxrunt  & Fabulas  , vtilem  veritatem  faftidiunr,  iuxta 
illud  Apof.  Erit  tempus cum  fanam  doftrina non  fuftinebut, 

I C fed  ad  fua  defideria  coaceruabut  fibi  magiliros  prurientes  au- 

ribus,&  a veritate  quidem  auditum  auertent,  ad  fabtilas  aute 
conuertentur.prarterea  quidem  in  aftibus  ApolUcriptQ  legi-  x.  Tim. 4. 
mus,  Athenienfes  adnilaliud  vacafle,quam  vtaliquidaut  di- 
cerent,aut  audirent.Sed  non  propterca  concionatores  rcliftu  Ado.  1 7. 
r i Cunt  munus  concionandi,nam  etfi  nonnulli  fint  auditores  cu  Cocienator 
riofi, vani&impij, Hint  tame  multi  graues,  do&i  & pij  qui  ani  no  diffid/u 
mi  vtilitate  quatrunt.Et  quamuis  omnesabirent  prxter  vnu,  etfi  fruffi 
ei  tamen  eflet  veritas  nuntianda.-Notum  eft  illud  quidem  An  noreferat. 
timachiclari  poctat  diftum,  qui  vtrefert  Cicero de  Claris  ora  Ant.poae- 

II  D toribus, cum  conuocatis  auditoribus  legcret  eis  volumen  fuu,  ta. 

eumquc  loquentem  omnes  prarter  Platone  rcliquifl'cnt:  lega  Cic.  dc  cl. 
inquit  nihilominus,  Plato  enim  mihi  vnus  inftar  eft  omnium,  ora. 

Sicut  fal  immittere  folemus  priufquam  aliquid  corrumpa 
tur,  fic  bonis  confili js,  & verbo  Dei  pratueniendi  funt  animi, 
ne  confcientia  Ixdatur.Et  ficut  quouis  tpc  vtimur  fale,ta  hye  Simile, 
me  qua  xftate , fic  verbo  Dei  vti  debemus  omni  tpe:ne  dicas 
adagia  impia  vulgi , quod  concio  inftar  fruftuum  poftpafeha  VerbuDei 
non  fit  fuauis:aut  quod  tempore  caloris,  nulla  fit  fuauitas  con  orrmi  tem~ 
donis. Credo  equidem  qu6d  impij  no  poflint  fuftinerc  verbu  porevtilt. 
Dei,quandoquidc  nimius  calor  return  tcmporalifi,fngiditate  frnttefl 
quandam  internam  gcncrat . Sicut  per  antiperiftafim  vrgente  rium . 

N 4 calore, 


Simile. 

Antiperi- 
flafis  dia- 
bolic*. 


Pfal.  II 8. 
Simile. 


Hier.  iz. 
Ifai.2^. 

Ephe.3. 

1 • • 

Rom.  8.  . 

lob  23. 

i.Rc.  17* 
Simile. 

Ecclef.f. 

Pfal.z4. 

Iacob.i. 


Smjlbus 
bene  vta- 
t nur . 


'■  *Dominica  in  Sexagejima . 

calore , in  puteis  & cillernis , atquc  fpecubus  reperitur  maxi-  E 
ma  frigiditas,  & aqua  redditur  geltdiflima;  He  vtique  fit  in  re- 
bus fpiritualibus  apud  impios.O  diabolica  antiperiltafis!  Non 
ita  quidem  auditores  fe  gerunc  in  fabulis  audicndis,ctli  maxi- 
mo  cxxiluent  calore . 

Optimus  quidem  erat  auditor, & cuftos  verbi  Dei  Rex  Da 
uid,  cum  diceret : In  corde  meo  abfeondi  eloquia  tua,  vt  non 
pccccmtibi.  Sicutenim  abfeondimus  res  pretiolas  aboculis 
latronum  , fic  abfeondere  debemus  verbum  Dei  in  cordibus 
noltris , ne  illud  nobis  volucres  ca>li  cripianc  ideft  dxmoncs  . 
Aliqui  quidem  in  Jabijs  rantum  habent  verbum  Dei  & in  lin-  F 
gua,  non  autem  in  corde , de  quibus  ait  Hier.  Propc  es  tu  ori 
eorum,&  longe  a renibus  eorum.  Item  per  Ilai.nic  Deus,Po- 
pulus  hie  labys  me  honorat , cor  autem  corum  longe  ell  a 
me . Terra  vbi  Dei  verbum  feminari  debet , ell  cor , non  lin- 
gua aut  caro.  Vnde  Apoll.dicebat,Chrillum  habete  per  fide 
in  cordibus  vellris, in  charitateradicati,&  fundati.lnhac  qui- 
dem maximas  propagauerat  radices  Apoll.ciim  diceret , Ne- 
que  mors , neque  vita , neque  angeli,  ncque  principals,  &c. 
lob  idem  cenfebat . Dauid  habebat  lapides  in  pera , vt  iplos 
educeret  cum  cll'et  opus, ad  gigantem  interficiendum.Sienim  G 
verbum  Dei  abfcondacurin  corde,  cum  inde  exit,  dxnioncm 
vehementilfimeimpugnat.  Vt  autem  optime  recipiatur  Dei 
verbum,  debet  coripfum  aptc  difpofitum  eife,  nam  pretiolas 
margaritxpulchcr  locus  elt  prxparandus,  non  debet  verbum 
Dei  recipi  cum  elatione,&  prxfumptione.  Vnde  Ecclef.  ait, 
Elio  manfuetus  adaudiendum  verbum  Dei,  vtintelligas . Ec 
regius  Pfaltcs,  Docebo,  inquit,  mites  vias  tuas , & ipfi  ad  te 
conuertentur . Et  D.Iacob.ait,  Cum  manl'uetudinclufcipite 
inlitum  verbum . 


Oculos  quidem  ad  videndum  dedit  nobis  Deus , & au- 
res ad  audiendum , quibus  tamen  male 
vtimur . 

QVntqui  aures  habent  ad  videndum  , & oculos  ad  audien- 
C^dum,  quia  ita  aflentiunt  malis  qux  audiunt,&  crcdunt  ver 
bis  mendacij , ac  li  oculis  mala  ilia  vidilfpnt . Mortem  verb 
quam  vident  in  cadaueribus  corum  qui  iam  obierunt, credere 
nolunt,  ac  li  non  eflent  morituri . Habent  eni  m fe  in  his  qua: 
vident, ac  li  ea  audiilent  a non  fide  dignis.Habentcs  aures  cor 
poris,  funt  aunbus  cordis  ob  lua  IccJcra  priuati . Dc  his  auri- 
,/(>  < t . * bus 


H 


‘ Condo  Quart  a . lot 

4 bus  fpiritualibus  loquitur,  & intclligit  hodiein  Euangelio 
Chriflus  ciim  ait,  Qui  habet  auresaudiendiaudiat : audit  e in 
hoc  loco  ell  intelligerc.  Itaque  viderc , & audireell  perlcn- 
fus  in  animuminducere,  & libi  perfuadere,  iuxta  illud  Ezcc. 

Qui  oculos  habent. ad  videndum , & non  vidcnt , & aures ad  Ezec.  12. 
audicndum,  & non  ai'diunt.  Sunt  enim  multi, qui  & li  oculos 
habent  corporis, mentis  tamen  ocu!is  fcipli  priuant;  talcs  lunt  Multi  fen 
omnes  impij  homines,  & fcclcribus  contaminati,qui  in  rebus  fibus  abu- 
fluxis,  vanis , & tetris  immcrli  non  crigunt  intcllcftum  ad  di-  tuntur. 
uma  conlideranda,qui  iuxta  Pfal.fcntentiam.Oculos  fuos  ila-  Plal.  16. 
B tucrunt  declinare  in  terram  . Vtinam  hoc  dc  nobis  non  dica-  Ila.6. 
tur  quod  ait  Ilai.Auditeaudientes,  & noliteintelligere,&  vi- 
dete  vilionem,&  nolitecognofcere:Exca?ca  cor  popuh  hums, 
hoccllannuntia  clfe  ob  eitis  impictatesobca?candu;noncnim 
Dcushominesobcrc.it,  crucnsillis oculos  aut  rationem,  fed 
non  dando  gratiarii , qua  illifuntindigni , quia  neceam  quar- 
runt,ncc  petunt,led  contcmnunt,  & pro  nilo  putant,  & circu- 
fundcntcs  Je tenebris  avia  Dei  fe abducunt, iuxta  illud  Apo. 

Alienati  a via  Dei  per  ignorantiam  quae  ell  in  illis, propter  cae  Ephef  4. 
citatem  cordis  eorumrCarci  in  rebus  diuinis,lynceos  fa?pc  ocu 
C los  habent  in  rebus  humanis.  Hi  lignihcantur  per  noftuam,vt 

ait  D.Bafil.qu*  cum  node  videat,  interdiu  tamen caecutit.  D.Balil. 
Ideoprscipicbat  Dcus  ne  hanc  auem  quis  in  lege  comede-  Simile. 
ret,eoscmm  detellatur,  qui  cum  in  rebus  prophanis  lint  pe-  Lcuit.  1 1. 
riti,in  fpiritualibus  funt  penitus  obcxcati.  Quid  profuit  in fe- 
lici  regi  Scdcchix  audirc  auribus  corporcis  Dei  monitiones 
per  Hieremiam , li  eis  aflentiri  nolcbat  ? Iofcphus  ita  inquit,  Hier.  27. 
Ezechielapud  Babylonc, tempore  quo  Hieremiasapud  Hie-  Iolcph.Ii. 
rofolymam,vallationem  templi  prcdicabat,  idque  vaticininni  io.cao. 
Hierofolymam  tranfmilit , fed  his  oracuhs  non  credebat  Se- 
JD  dechias,  quia  & li  hi  duo  vates  in  omnibus  conucnirent  quod 
ciuitas  caperetur , & Sedcchias  captiuus  adduccretur , in  hoc 
tamen  diferepare  videbantur,  quod  Hieremias  aflereret  Sede  Hier.  39. 
chiam  intraturum  efle  BabylonemjEzcchiel  autem  aflcucre-  Ezec.  1 2. 
bat  eum  non  effe  Babyloncm  vilurum ; quare  ciim  hacc  tepu-  Mali  obcA 
gnantiadicerc  eos  videret  Sedecmas,nc  illaquidem  vera  pu-  tatur  fu» 
tabat  inquibus  confenticbant.Hxc  ille. At  poltea  experimen  obfttnMtto- 
to  didicitiniullusrexjverumcirevtrumque  vaticinium.  Nani  ne . 
iuxta  Hieremij  oraculum  ingreflus  ell  captiuus  Babylonem,  Hier.-  39. 
&.  iuxta  Ezechiclis  Prophetiam , non  cam  vidit , quia  fuit  in  Ezec.  1 2. 
Jicblatha  oculis  priuatus  a Nabuchodonolorc,&  intrans  ciui-  4.  Reg.  1. 
tatem,  cam  non  vidit. 


Hxc 


^Dominica,  in  Sexagtfimd . 

Hxcquidem  maximeconfonant  hisquxper  Ezech.dicua-  E 
tur,  Pone  cor  tuum,&  vide  oculis  tuis,&auribus  tuis  audi . 
Andirtj  Priufquam  ei  dicat  vt  videat  & audiat , cum  hortatur  vt  cor 
v erbu  Dei  apponatrparnm  cnim  prodeiret  videre  & audirc,  nifi  cor  appo 
pari  prc-  neret.  Cor  apponere  eft  oculos  mentis  apenre,  eiusqueaure* 
definifiin  pratbcre,  diiigcntcr  aducrtere,  & animumad  hai  um  return 
trde  repo  cotemplationem  cnm  bona  intentione  dirigcre,idco  Chriftus 
natur . ait;  Qui  habct  aures  audiendi  audiar.  A tires  animat, & cordis 
oculos  quxrebat,  fine  quibus  parum  prodeft  oculos  & aures 
corporis  habere.  Iinpij  Iudxi  Chrilhl  vidcbant  & audiebant , 
led  quia  non  apponebatn  cor  ad  ilium, minime  coooerfi  funt , f 
quin  potius  nefandas  ei  intulcrunt  manus , cumquc  in  difcri- 
Similitu.  men  capitis  impie  vocarunt.Qucmadmodum  vcfte s non  calc 
faciunt  ftatuam , cum  non  habeat  calorem  natiuum,  ita  ver- 
bum  Dei  non  calefacit  indifpofitos  Stnullomodo  prxpara- 
tos.  Mirum  plane  eft  videre  tantam  verbi  Dei  difleminatio- 
nem,  & quod  tarn  patici  leconuertant.  Vnde  Chriftus  tantos 
Hck.f.  clamores  edebat  in  hodierno  Euangelio  propter  earn  caufam, 
nam  certe  magnaobfcruationedignum  eft,  cum  prxfcrtim  vi 
dearnus  tantas  voces  non  emifific  donee  in  cruce  fpirauit,&  It 
maxima  illi  infligerenttormenta:  nunc  vero  dicens, qui  habct  Q 
aures  audiendi, audiat,  magnasediditvoces;inquo  oftenditur 
quod  aliquod  magni  momenti  negotium  ibi lateat,  quando- 
quidcm  talis  perfona  tales  edebat  voccs.cum  videret  taquam 
pia  mater  quod  lilius  morerctur,  & nulla  ei  prodeftent  phar- 
maca,qitx  nolcbat  infirmus  recipere. 

Verbu  Dei  Semper  qnidem  verbum  Dei  maximam  adfert  vtilitatem  . 
quam  fit  Hinc  eft  quod  antequam  morerctur  Chriftus, noluit  figna  ali 
vttlcj . qua  edcre  incxlo,  fed  in  terra,  feminando  diuinu  verbum  eft 
tot  (ignis  : curando  infirmos,  quod  erat  fignii  vtile  in  terra,  & 
alia  fecifte  figna  in  cxlo  non  rantx  erat  utthtatis.Vndc  coftat  H 
q»  fcminatorcs&  pr^dicatores  Euangelici,non  debent  ea  prae 
Similitu.  dicare  qux  minus  ad  rem  faciant.Qui  quotidic verbu  Dei  au 
diunr,&  nil  proficifit,  fimiles  vtique  iunt  his  qui  tcpla  freque 
tant  audituri  organa  & coraules,  qui  th  muficam  ignorant,  8c 
Auditorti  tm  delcftantur  huiufinodi  auditu,laudat  quidem  muficam  & 
verbs  Dei  voces  ipfas,fcd  nullam  huius  conccntus  rationem  aflignare  va 
quo  pyofi-  lentrfic  aliqui  laudant  concionatores,  cO  tamen  nefeiant  qua- 
eient.  reeos  laudent.  Quod  Chriftus  dicat,  qui  habct  aures  audien 
di  audiat,  nil  aliud  eft,  quam  aures  mentis  & interiors  defi- 
• ' derare,  qux  funt  verx  aures;  fi  enim  verbum  Dei  tantum  per 

aures  corporis  ingrediatur,ftatim  vna  ingrediens  aure.fibi  per 

aliam 


ioa-E 

sai, 

■nor 

raw 

rJurtJ 

rma 

Wist 

cords 

aura 

tar, 

furt, 

lifcn- 

iri 

i»cr- 

3ir> 

atio- 

ana 

jm, 

it  ri 

ts. 

bct£ 

tui 

lo- 

im 

ir- 

j. 

ili 

fi 

i 

it  8 
; 
i 

c 


r-" 


Concio  Quart  a . ioa 

i aliam  exitfi  parat ; non  autem  fi  mentis  aures  pcnetret.  Vult 
quidem  Dcns,vt  eisauribusnos  ipfum  audiamusjquibus  ipfc 
nos  audit.  Videcnim  qua  atscntcipfenosaudiat:  frquidc  ait 
Propheta:  Ecce  nondormitabit,nequedormiet,qiii  cuffodit  Pfal.no. 
Ifrael.  Si  intra  finumnoltru  ci  loquamur,  nos  audit,  ficut  vi-  i.Rcg.i. 
demus  in  Anna  Samuclis  matre.Item  cum  Moyfes  Deu  alio-  Exod.14. 
quereturtacitus  in  corde, dixit  ci  Deusj  Quid  (lamas  ad  me? 

Quod  Chriftus  dicat,  Volucres  C£lt  comcderut  illud,nihil 
aliud  eif.qnam  moncrenos  huiufmodiancs  cflc  drmones.fi- 
cut  paulopoll  explicate  quando  enim  aliquis  res  fpirituales 
3 traebre  vult,  venit  turba  dxmonfi  ad  impcdiendfi  huiuimodi 

actionem.  Vnde  Dauid  dicebat ; Declinate  a me  maligni,  & Pfal.  118. 
(crtitabor  mandata  Dei  mci.  Et  Eccl.ait : Quod  rnufear  mo-  Ecclcf.io. 
rientes  perdunt  fuauitatc  vnguenti,hoc  eft  importunx,vanx, 

& imnuindz  cogitationes,  quar  & mortux  & mortiferx  funt: 
niortux  quidc,quia  dc  rebus  mortuis,non  foliditatc  habenti- 
bus.Sttnt  mortiferx.quia animx  interi tum,&  mortem  parat;  , 

hxorationis,8c  leftionis  vngucntfi  inficiunt.  Vnde  lob  ait,  g»  lob  ia 
inter  Elios  Dei  adfuit  etia  quadam  die  Sathan ; nam  in  bonis 
operibus  ipfe  fe  interferit,vt  perdat.  De  S.Gregorio  legimus,  D.Grego, 
q g*  cum  ad  orandum  accederer,  dicebat;  Declinate  a me  mali-  li.ift.Mo- 
gni.  Vnde  alibi  ait  ;Quos  magis  alios  hoftes  patimur , quim  ral.cap.8. 
malignos  fpiritus,quun  nollris  cogitationibus  nos  obfidet,  vt  Orattonc 
tinitatem  valeant  noltrx  mentis  corrumperc,  eamq;  fub  iugo  conatur 
dnij  fui  capta  fubltc-rnere?  Sxpe  enim  cu  cloquiis  facris  inten  mo  fertur 
dimus,  malignoru  fpirituum  infidias  grauius  tolcramus , quia  bnrtj  • 
mentem  noilra  cogitationum  terrenarfi  puluereafpcrgunt,  vt 
intentionisnofirx  oculum  a luce  intimx  vifionis  obfcurcnt. 

D'nut'u  fallaces  [uffocant  tr'uicum : nam  midtum  in - f 

^ comrnodant  poffefforibus  diuitiarum^ . 

CVmfuperbus  illc  Babylonix  Rex  aurea  illaftatuSere- 

xit,ait  Daniel, g>  ca  ftatuitin  campo  magno,  vt  abomni-  Daniel  3. 
bus  videretur,  8tcolerctur  ; fed  quid  mirD  homincmidolorG 
cultorem  id  fecifle,  cum  Hebrxi  in  lege  diuhu  inflruSi,aurfi 
fiium  in  idolortim  ftatuis  conflandis  profunderent?  Hocobij-  Exod.31* 
ciebat  illis  Dews  his  verbis  apud  Ofea:  Argcntu  nrultiplkaui  Ofcx*. 
cis  & aurfi , qux  fccerunt  Baal : ac  fi  diceret ; Contuli  in  cos 
multas  opes,  at  illi  multiplicatu  argentum  & aurum,  quo  eos 
amplificaueram  : in  conflandis, & ornandis  idolis  coiifumpfc- 
runt . Et  alibi  idem  Prophetaait;  Aurum  fuum,  & argen- 
tum fuum  fccerunt  idola  fibi . Etapud  Ezech.  Ornamcntu®.  Ezech.7- 

tnoniiiusn 

Digitized  by  Goosfjp 


, *1) om.iftSexagefirna.Conc.ini . 

monilium  fuorum  in  fuperbiam  pofuernnt,  & imaginesabo-  E 
minationum  fuarum,  & limulachrorum  feceruntex  eo.  Quia 
Exod.  14.  quaeris  ? egrefli  ab  iEgypto  per  marerubrunv,  vbi  cos  Deus 
infignibus  prodigijs,  eius  vim,  numenq;  lanftilTinium  decla- 
rantibusliberauerat,iplb  Deo rcpudiato,feccrunt  vitulum  cx 
Exod.  3 2.  auro,  quern  pro  Deo  colucrunt.  Vide  qua  citooblitifuerunc 
immorcaliuni  illorum  beneficiQrum,qua?  pauloantc  Deus  cis 
contulerat . Hi  funt  frudus  auri,&  argenti , cauerarumqfdi- 
Diuitia—  uitiarum,quadopoflcflorcs  maculis  lecicrum  nocaci,eius  mu 
ru  abufus  neris  obliuifeuntur,  cuius  efficiendi  caulaeis  Deus  naturam 
quanta  no  compotem  rationis,  & cognitionis  impertiuit . Si  homines  cx  F 

<eAt.  auro  no  conflant  ftatuas,certe  multi  ex  ilJisipfum  aurumco- 

Ecdef.8.  lunt,&  vnice  diligunt.Id  intelligens  Eccl.  Multos, inquit, per- 
dit  aurum,&  argentum, & vfque  ad  cor  regum  extcdic,  atque 
Ecde.31.  conucrtit.  Et  alibi  :QuiaurOdiIigit,noniu«ificabitur;  &.qur 
infequitur  conlumptione,rcplebitur  ea : Multi  dati  funt  in  au 
ri  cafus,  & fada  eft  in  fpecie  ipfius  perditio  eoru : lignum  of- 
Viuitias ft  fenfionis  eft  auru  facrificantium : va?  illis,qui  fcquuntur  lllud, 
Bari  per-  & omisimprudenspcribitinillo.  Ha?cibi,Aurumlacrifican- 
nitiofurn . tium  vocat,quia  illud  tanqua  idolum  iJli  co!unt,qui  cxcx  cu- 

piditatisanimorum  dominatricis ftimulis  concitantur.Huiul-  G 
Hicre.  J*.  modi  hominibus  dicebat  Hier.Scruietis  diisalienis  die  ac  nt- 
de,qui  no  dabunt  vobis  requiem.  Ac  ft  dicerct;  Dabitis  opera 
diuitiis,illis  mimftrabitis , quibus  diis  collu  exhibebitis.  Ideo 
Coloflf.3.  D.Pau.ad  Colof.  Mortificate, inquit, auaritia,qii£  eft  fimula- 
Ephef.f.  chrorfi  feruitus,  & in  epift.  ad  Eph.ennderepetitlententiam. 
Attar  imi-  Infirma  eft  profedo,&  nunc  irrideda,  nunc  miferanda,  aua- 

frabiliter  rorum  conditio,  qui  ex  auro,  & diuitijs  non  habent  nifi  labo- 
viuunt.  rem,dolorem, curas, anxietates,&  ^rumnas.Perierunt,ait  So- 

Sopho.  1.  phon.  omnes  inuoluti  argento.  Quad  dicat,  peribut  ignibus 

jternis,  defeendent  ad  cruciatus,  nullum  finem  habituros,  hi  H 
Simile.  qui  diuitias  cupide,  & auarc  cumulant,  & rctinent,  qui  vcluti 
baiuli  alicnorum  pondcrum  premuntur  labore,&  l'udant, nul- 
lum indc,aut  cxiguum  lucrum  rcporiantcs : diuites  enim  ana 
Attari  sut  ritia  laborantes,  non  diuitiarum  Domini,  led  baiuli  tm  funt. 
frui  diui - Nefcio  cur  homines  tot , tantisq;  confhdentur  incqjnmodi* 
t tar  urn.  propter  pccunia?cupidiratem,  qua?  nunquam  qcpletur.  Nun- 

Auari  si - quam  fatiatur  diuitiarrn  fitis.  Nam  cupidi  non  lolum  auidi- 
per  cum  ni  tateaugcndi,  qua  habent,  cruciantur,  fed  ctia  amittendi  me. 
mia  foltci - tu.  Nil  eft  tarn  abiedi  animi, quam  diuitiarum  ftimulis  agita- 
tudinevi-  ri,  & vinci : nil  illuftrius,  quam  diuitias  cotcmncre,fi  non  ha- 
utmt . beas]  ft  habeas,  ad  beneuo!cntiam,&  virtutis  opera  conferre. 

Fateor 


ifo-E  ' 

J 

Dh 

oil' 

ns 

jtt 

lid! 

!> 

I IK 

JOE 

esc 

]»■ 

P 

iqffi 

-P 

8» 

I0t- 

u4 

a- 

CD- 

pf 

it* 

Eti 

leo 

1>I 

81. 

I* 

O 

0- 

li 

hi  I 

D 

r 

J 


Dom.  in  Quinquagcfima . Conc'.h  105 

A Fateorequidem  diuitias  per  femalas  no  efle;  nam,vtre&e  \ 

obfertiauit  beatus  Ambrofnonih  facultatibus  crimen  eft, fed  D.Atnbr. 
in  abufu.  Vtenim  diuitiae  impedimenta  funt  flagitiofis,ita  vi-  ferm.i. 
ris  iuftis  r^Pvirtutis  adinmentum.  At  confiderata  imbecilli- 
tate,  Si  c&prauationc  noltra , periculofae  funt,  & metuenda?. 

Vtamigdalae,  autore  Plmio,  homines  nutriunt,  eorum<^;  va-  AmigdaU 
riis  medentur  morbis,  vulpes  autem  inrerficiunt ; fic  diuiria?,  interfictut 
quas  ali js  vtilcs  funt,  & fruftuofa?,  aliis  detrimentum  ferunt:  vulpes . 
alijs  mcdicamcntum  funt,  alijs  venenum , (cd  plerunque  no-  Ph.  h.  2 ?. 
xixquidem  funt.  Sed  id  pcrfpiccrenolutdiuites, quia  quanto 
B 'plus  habent,  tanto  amplius  defiderant;  & vt  ait  Iuuenalis.  luuenal. 

Crtfcit  amor  nummi  quantum  ip  fa  petunia  ertfeit. 

Vt  enim  ille,  que  momorderit  fitula  animal  venenatfi,  fta-  Similitu- 
tirn  fitit,  & quanto  magis  bibit,  tanto  ardentioreappetitione  do. 
bibendi  flagrat,vtaiunt:  Sic  ille  quern  cupiditas  vulnerauerir,  Auarut  S 
fiti  diuitiarum  incenditur ; & quanto  ampliorcs  coparat  opes,  to  plus  hf~ 
tanto  arderiusearum  auiditas  accrefcit.quare  diuesappellari  bet,  tan'o 
non  debet . Nam,  vt  D.ait  Chryfoft.  Si  vis  fieri  diues,nonau  plus  fittt 
geas  diuitias, fed  tollecupiditatem.Et Seneca.  Diues, inquit,  D.Chryf! 
eft,  non  qui  plus  habet , fed  qui  minus  cupit . Idem  fentiebat  Seneca . 

C Democritus,  qui  interrogatus  quomodo  quis  diues  fieri  po£  Democri- 
fex.  Si  inquit,  cupiditatum  pauper  fuerit . Ex  quo  efficitur,  vt  tus . 
diues  paupertate  laborer  j eft  enim  fimul  & diues , & pauper.  Pfal.48. 

Earn  ob  caufam  aiebat  in  Apoc.  D.Ioanes  hoc  modo : Dicis,  Apoc. a! 
diues  fum,&  Iocupletatus,&  nullius  egeo : & nefeis  quia  tu  e* 
mifer,&  milerabilis,  & pauper  & catcus  & nudus . 

Dominica  in  Quinquagefima . . 

CONCIO  PRIM  A. 

Ssvmpsit  lefus  duodecim  difcipulos  fuos , fr  Frat.Lud. 
ait  illis i Ecce  afeendimus  Hierofolymam . Luc.  1 8.  Gran. 
Matth.20.Mar.10.  Optimi  Imperatoris  officium  Simile. 
eft,milites  fuos  ante  congrefium  armis  munire,& 
inftruere.  Cum  autc  h^c  ipfa  vita  quam  degimus.tot  cafibus, 

& periculis  obnoxia  fit,  vt  ea  vel  militia, vel  tentatio,  in  literis  lob  17.  ‘ 
facrisappellerur,magna  Chriltian®  philofophia?  pars  cft.falu  * 

taribus  prafceptispedoranoftraarmare.quibusabimpenden 

tibus  vndiquc  liberemur  malis . Inter  quajprrccpta  nbn  po- 
ftrtmum  illud  eft,  quod  philofophi  paflim  docct,vt  videlicet 

mala  omnia, qua:  nos  infeftarepoflunr,  mulco  ante  cogitarib-  • i!  ' 

nc  prx- 

Digitized  by  Gooa^z 


* "Dominica  in  Ouinquagejimd  • 

TriMtdex-  ne  prxueniamt'.s,&  aduerfus  cn  fpiritualib.armis  accingamur.  E 
mui  fem-  Hac  ergo  decaufaChriftusdifcipulos  fuos,maloru  omnium, 

Per  qua  no  que  Ulis  impendebant, frequenter admonere  folittis  erat.  Hac 
bis  euenirt  etia  nos  falutan  dodrina  muniu.demusoperam.nequod  ma 
tolfint . 10  improuifos  nos,&  imparatos  occupet,fed  quidqmd  accide- 

r J re  poteft,multo  ante  prarcognitu,  & prarmeditatu  habeamus. 

Quod  contra  his  accidit.qui  morepecudum  nil  nififola  prar- 
fentia  vident.  Huius  igitur  admonitionis  fumma  eft.vt  illud 
Ecdef.i  i.  Eccl.  confiliu  nobis  ante  oculos  proponamus , vt  videlicet  in 
die  bonorum,nonimmemores  impendentiu  malortim  fimus. 
Orie- 1 1.  Confiderans  Apoft.  ait  Orig.quam  ex  aftimo  Chriftus  di-  f 
trada.  ia  xiflct.quod  alccndcbat  in  Hierufalcm.vbi  traderetur.colpue- 
Marth.  retur,Src.  Curauitetiamipfecumimitari.vtconllat  Ad.il. 
Ad.ii.  Vbi  Icribitur.quodapprchendcs  Agabus  Zonam  Pauli,  & ea 
fibi  pedes,  & manus  aiiringcns,  dixit;  Eum  cuius  eft  hare  Zo- 
na , ita  Indaei  conilringent , & tradent  eum  gentibus . Quod 
cum  Apoll.audiret,fciens  Chrillum  magiftrum  fuum  dixifle; 
Ecce  alcendimus  Hierolblymam,  & quod  propter  nos  al'cen- 
Serui  Dei  difl'et,vtcrucifigcrctur,  Ixtatusedfcconftringtdcbere,tradi, 
Urantur  , & interfici  pro  magiltro  luo  . Etquamuis  difcipuh  curarent 
quod  sip-  impedire  earn  piofcdionem  inHieiufaicm;  ipfe  tamen  re-  G 
fo  pat  tan-  fpondit,  quod  non  folurn  Jartabatur , & paratus  erat  tradi  j & 
tur . affligi , verum  & denique  mori  pro  Chritlo  . 

Etee  afctndtmus  Hierofolymam . Adaltanon  facilispatet 
D.  Cypr.  afcenfus.ait  Cypria.in  quo  mtelligimus.  g>  ad  pcrfedioms  ip- 
de  difei.  & fius  culmen  non  fine  laboribus  afeendere  poilunuis,  per  quos 
habi.  virg.  etiam  fandi  c^lQ  ipfura  conlcenderunt . Non  debes  ergo  ubt 
epift.  1 1.  perfuaderc,q>  per  voluptates,&  blanditias illuc  debeas  eolcen 
Richar.de  dere : Pauci  funt.qui  afeendunt  ad  virtutum  iplarfi  falhgium, 
fando  Vi-  ait  alius  autor.pauciorcs  qui  perfeucrant . Vbi  cmin  difficul- 
do.de  co-  tas  modica accurrerit.ltatim  propc dcfp.crat.Certc  fi  emetiu-  H 
tepla.  gra.  tur  difficultatem  ipfam  viribus  fui*,impqflibilis,vt  ha  dicam, 
par.  i .cap.  res  ea  apparebit : verum  fi  in  Deo  fpem  lua  omnem  collocet, 

1*.  difficult3tem  omnem,  & al'peritate  fuperabunt.  Nos  quoque 

Ifaac  fu*  alccndcmus  Hicro(blyma,fi  nos  prius  humiliaucrimus.Nani, 
per  hunc  vt  aues,  cum  volarc  intendunt,  primum  omnium  fefe  demit- 
locum,  tunt,&  incuruant  ad  terram  vlque.quod  experientia  etia  ma 
Simile . giftra  difcimus,tum  in  hominibus.tum  in  brutis ; ita  & nos,vt 
Chryfoft.  afc£damus  ad  fuperiora  & perfediora  qu.xque.atque  adeo’ad 
in  Epifto.  cglellem  patria, prius  per  humilitatc  nos  demittcre  debemus. 
ad  Roma.  Laboriofior  ell  perditionis  via,q  virtutis.ait  Chryfi&  afeefu* 
hom.  i i.  diitic&lior  videtur,  quarn  ad  virtu tes . Vndc  & fi,  vt  ita  dicam, 

certitn* 


Concio  Prim* . 


pr.  I 
into, 
ib 
ecu 

ICO* 
'MB 
IIW- 
iiilad 
ca» 
inns 
us  4 
ipufr 

til 

SD 

W 

uife 

cm- 

■d 

itrf 

if-1 


i:« 

if 

i« 

ibi 

r* 

Ob 

J- 

5-i 

if 

T; 

K 

V 

J 

r 


I04 


A certttndinem  n«  haberemus,  9.  vitjs  ipfis  fternas  incurramus 
pjnas ; fat  is  certe efledeberct^t cafogeremus, labor u cop.a, 

<juam  fecu  adferunt.  Vide  enim  quantos  Jabores  hi  fuftineat,  v:.a  m .. 
«|ui  malum  aliquem  finem  fibs  propofuerunt.vt  vindifta.for- 
oica:ioneni,&c.  Quam  multi, vt  alia  omittam,  tunc  con/cicn  au  n°JI,°r 
”*  ftsmuh  quanta  nioeftuia,&  rriftitia,  quam  horrenda  Co m-  \ * 
ma.  Dices,labonofam  efle  maxime  v.rtutisviamrfateorqui-  ££>•-. 
dem,(ed  aduerte  tamen  d.fcrime  maximum  inter  ipfa  media, 
quibus  vterque  vtitur,  & dilhtniam  inter  fines  infos 
Etce  afeendimus.  L.benterquidem  patitur : nos  verb  fiali- 
2 quid  bom  aginius,  videmur  quodammodo  illud  coa&e  agcrc.  clni  • 
& P««t?«jnfitenmr,,lIudpr*ftamuS,  ne nos excommuni ‘ 
cent . Si  debita  loluimus,  id  quidem  facimus  coafli  a curia.  Si  r!  1 
imunas  condonamus , illud  efficimus , quia  nos  amic.  roganr!  f * 

Si  cleemofynas  largimur , id  prxliamus , quia  pauperes  1'unc 
importuni.  Si 1 Jegata  facimus,  id  certe  eft,  quia  la  r.os  medici 
dcre!iquerut,&  vicim  fumus  morti,  tOc  enim  liberalcs  fumus. 

. TrudetMr  tmm gmtibtu.  Si  A Hi, crus  vfque  adeofe  Mardo-  D u c„, 
chxo  gratum  prxbuit  pro  vitx  parua  mora.quato  gration  aui  ; r * 
mo  debent  erga  Deum  Chriftiani  efle, a quo  non  tantum  vita  E%cr^ 

C mortalem  , fed  £ternam  1 anguine  cius  emptamacceperum  ? ^ 
Liberates  eft  AUuerus a mortecorporis.at  nos  abanimx  in- 
terim fiber,  fumus.  Non  efindic  Mardochxu,  fangumem  pro  GrAri  c 
regefuo.at  Chriftus  pro  populo  fuo  fangumem  funm  exhuu-  mu.„’ 
fit  .O  quanta diligetiadebercmus in annalibusanimxnoftre  Deum* 
impnmerc  tantum  Dei  beneficium  ! * ° m ' 

mt\lUxtrunt-  Quomodo  enim  conuenire 
crederent,  quod  films  fiommis,quem  Dei  filium  confitcban- 

^ffio6tlus  c/Ict  ? ^ latroncs  enim  , 

■n  v ^ x f?,?(Phc1mo®  c°nfpui , ad  fiultos  illudi, 

D ^ 3d  parrKidascrucifigi,hoc  plane  non  mtelligebant.  Etcum 

JSC".11  Chr,ftum  tenerrimc amarent , nullo  modo  fibi  per-  Matth  * 
fuadebant  ea , qu*  eoenir . no lebant . Hcrodes,  cum  audiflet  / 2? 
Chnltum  natum  die  ex  Proplicrarum,  & Magomm  fenten-  ' 8 

tia,  & cfTe  regnat utum.  non  credidit.  SJblfciebat,  quod  Da-  , Reo  ,, 
ind  eflet  1 egnaturus  m Ifrael,&  feiebat  elfe  eleftuJi  Domi-  R8‘“4* 

no,  cuius  volutas  immobile  clt,  nihUoqvnt.s  li.adae  fibi  non 
poterat , quod  diet  regnatums . Hac  de  caufa  etiam  nolcbat 
Achab  credere  M.chxx  Prophets  veraci,  quia  non  iuxta  re-  , RC2  „ 
g,s  beneplactum  propbctabat.  Et  loanncs  dicit  decxcona-  Ioanf  o 

inJcnlTr<J  »dCri!mei  ludxi>^  certe  ciedidiircnt.fi 
quid  contra  ChriUum  loqueretur. 

lefu 


Digitii 


I by  Goo^p 


'■  r 


‘ Dominica  in  Quincfuagefima . 

ltfu  fili  Dauid,  miftfere  mei:  Curquxfo  clementiflTme  Is 
Dijfert  Ve  Domine  tamdiu  ilium  clamare  permififti  ? an  te  latct  nil  elfe 
us  benefi-  tam  carum  quani  quod  precibus  emitur?  non  defuerunt  enim 
tia  qua  pe  qui  dicercnt , malo  emere  quam  rogare . Sed  certe  hac  breui 
timus  ad  mora, non  foliim  deuotionem, (idem  atque  perfeuerantiam  ce 
matus  to - cidominus  acu rbat, led  nobis  etiam  profpiciebat,nediIatione 
modum  no  donorG  qux  ab  ipfo  petimus,  fpem  protinusabijeiamus,  iux- 
firum.  ta illud  Luc.Si  perfeuerauerit  pulfans  &c.  Quid  verb  bladius 
I.uc.  ii.  3qua?  Quid  porro  durius  Iapide?  Si  ergo  guttaaqux  aflidui- 
Simile.  tate  cadendi  duriflimos  lapidcs  mollit,  & cxcauat.quid  faciec 
Oratio per  oratio , qux  veluti  fagitta  quxdam  ell , fi  affidue  paterna  ilia  F 
feueret.  Dei  noftri  vifeera  ferine?  Mofesquidem  itifTiis  a Deo  virga  pe 
• Num.  zo.  tram  percuflit,  quxciim  primo  i&uaquam  non  fudiftet , fe- 
DiJfonUvi  cundo  quide  copiofiflima  vndam  fitienti  popnlo  propinauie. 
detur  hoc  Et  qui  pr&ibant , increpabant  cum  vt  taceret . Turba  ip  fa, 
Jimileexpo  nempeperuerfi  Chriftiani,  ait  Auguft.  curanc  quantum  in  fe 
jitioni  qua  eft  impedire,&  obfiftere  his  qui  ad  Deum  fefe  conuertere  cu 
al/qui  ddt  piunt.ncperfeuerantiafua  curenturrqui  non  debent  fane  pro- 
fuf  Nu.zo  pterca  coquiefcere  vel  ceffare  a virtute,nec  debent  caderc  ant 
D.  Augu.  mo,& efleneoligentcsatquc fecordcs.  Multoslaboresfuftine 
de  ver.do.  re  debes,ait  Chryf.fi  vis  ad  patriam  cxlcftem  peruenire;  non  0 
in  Enang,  cniin  deerit  qui  teperfequatur,&  tibj  impedimento  fit,  initni 
fecu.  Mat.  ci  ttii, amici  ttii,parentes  etiam, cognati,filij,paflioncs  tux,d£ 
ferm.  1 8.  mones  denique  tam  vanjs  inodis  turn  intcrioribus,  turn  exte- 
D.Chryf.  rioribus.te  Iaccfl'ent,vt  id  plane  mircris.  Incipc  ergo  iam  frae- 
in  no  abfo.  nare,  & comprimere  appetitus  tuos,  & videbis  quxnam  exo- 
hom.3  ? . riantur  contradiftiones , quamquc  potentes  fint  inimici  tui . 
Centradi — Videbis  tibi  quidem  effc  pugnandum , & certandum  viriliter. 
flionib*  vi  Qui  cnim  ita  fe  non  gerit,  haud  fane  intel!igit,quam  atrocif. 
riliter  reft  fimum  fit  hoc  bellum , quamque  opus  fit  nobis  auxilio  cxle- 
flamut.  1H  , vt  vincamtis.  H 

Hxc  eft  vna  deaftutijs  diaboli,  fuffbeare  bonum  femen  in 
germine.  Vnde  ferpens  rcligionem  inchoantem  inparadifo 
Gene.  3.  lyfFocauit.  Er  per  Pharaonem  populum  Ifraeliticum  deftrue- 
Exod.i.  revoIuitjfubmcrfioneparuulorum.Etpcr  Herodem  Chriftu 
Mat.  2.  paruulum  occidere  voluit,  q>  vt  ilium  occideret,  partiulos  in- 
nocentes  occidit . Sic  & nunc  per  hanc  turbam  vult  bonu  in- 
exptum  fuffbeare,  in  hochominececo.  Difcamusex  hoc  loco 
non  impedire  eos  qui  virtutem  feftantur , fed  potius  eofdcm 
loan.  x.  iuuare.  Latroiilcin  cruce  ftatim  expit  admoncrc  foc;G  fuuni. 

Sic  Philippuspoftquam  Chriftmn  inuenit.Nathanacleni  ad- 

ducit.  Idem  fecit  etiam  D.  Andreas  cum  D.Petro. 


imS 

ilift 

tan 

tat 

l»! 

ID* 

,» 

'jjffl 

liJji- 

bit 

i3  ill 

i 

»ii 


tfl 

‘30 

son 

jtrt 

M 

lit- 

■i 

to 

ni- 

ff' 

if- 

{■ 

i 

;0 

0 

I, 

1 


Concio  Prima . 107 

jt  Sepedum  connertiad  Dominum  port  pefpetrata  vitia  vo- 
Jumus,  dum  contra  haec eadem  vitia,  qua;  pcrpetrauimus,  co  Tentatii- 
wmur,  occurrunt  cordi  phantafmata  peccatorum,  qua*  feci-  net,  & con 
mu  s , & mentis  nofirs  aciem  turbant,  confundunt  animum , tradidio — 
& vocem  noftrac  deprecarionis  premunt.  Quiprxibantcr-  nes  mult  ms 
go,  incrcpabant  eum.vt  taceret : quia  priufquam  Ieitis  ad  cor  dtmon  re~ 
vcniat,  mala  qux  fecimtis,  cogitation!  noftrx  luis  imaginibus  pn fen  tut . 
illifa,  nos  ipfos  perturbat.  Sed  quid  adhuc  illuminandus  ifie 
cxctrs fecit,  audiamus.Sequiturquidcm : Ipfe  vero  magis  da- 
rn aba  t-,  Fill  Dauid  milercrc  mei . 

£ Ecce  quern  turbaincrepat  vc  taceat,  magis  ac  magis  cla- 

mat,  ait  Gregorius,  quia  quanto  grauion  tuniultucogitatio-  D Grcgo. 
mini  camaliuni  premimur , tanto  orationi infiftereardentius  honv.i.  in 
debemus . Contradjcit  turba , ne  clamemus , quia  pcccato-  Euang. 
rum  noflrorum  phantafmata  plerunque  & in  oratione  pati- 
mur . Sed  nimirum  nccefle  eft,  vt  vox  cordis  noflri,  quo  du-  In  oratio- 
rius  repel  lit  ur,  eo  valcntius  infiftat,  quatenus  cogitationis  il-  ne  procu- 
licirx  tumultum  fuperet,  atquead  pias  aures  Domini  nimie-  rat  dtmS 
rate  fua:  importunitatiserumpat . Oportebat,  air  Auguii.  vt  nosdtftra- 
tantum  clamaret  cxcus  ifte,vt  refifteret  clamorihus,  & obfia-  hert_> . 

C culis  turbx,& vtanimbperfeueranti.&conilanti  clamaret  ad  D.Atiguf! 
Chriftum  quo  vfqueaudiretur ; ita&  nos  perfeuerare  debe-  Jm.Qux- 
mus  damantes,  & inuocantes  Deum  quo  vfque  inaudiamur,  ltio.Euag. 
& exuperemus  vitia  nofira , ac  prauos  mores , qui  tanquam  cap.  14. 
turba  quxdam  intendunt  nobis  intercludereaditum  omnem 
ad  falutem  noftram ; Sola  ergo  perfeuerantia  hxcliipcrare 
debemus . 

Ipfe  •verb  magis  cUmabat.  Talis  eft  natura  fidei.ait  Chryfl  Chryfoft. 
quanto  enim  magis  vetatur,eo  magis  accenditur.Itaqtie  ferui  irt  non  ab- 
Dei  non  foliim  in  tentationibus  non fuccumbunt,quin  potius  fb.h0.3l. 
D videntur  magis  incitari,&  inflammari.  Virtus  enim  fidci  in  pc 
riculis/ecura  efi,&  infecuritate  periclitatur. Quid  enim  aliud 
fic  vigoreni  fidei  in  hominibus  laxat , ac  longa  tranquillitas  ? 

Et  alibi  ait  idem  fan&us ; Coflans, fortis  animus,  quo  ma-  Chryfoft* 
gis  vctatur,coa!tius  prouehitur . Pcrmifit  quidem  Chriilus,  in  Matth. 
vt  caucus  iAecontradidione  hanc,  & obfiftentiam  pateretur,  horn. a 1. 
quo  nobis  fieret  manifeftior  eius  animus, pcrlluerantia  ac  fer- 
uor.  Item  alibi  ait  ;Non  ideo  diffidere  debemus, quod  Deus  Chryfoft. 
nobis  flatimn6fuccurrat,quin  potius  patientcr  eius aux ilium  in  Matth. 
expe&cmus,  Ciimplantolam  aliquant  feris,  non  illicofru.  hom.n. 
dum  refers, fed  ipfamdiuexpeftas.  Cum  ctiam  pccuniamim  Situilia. 
pendis  in  mercijnis.non  illico  lucrum  facis,  fed  expe&as  tern- 
Conc.Quadr.  Tom.  I,  O pur 


Digitized  by  GoogP 


I 


'Dominica  in  Quin  quag  ejima  . 

pus aliquod . Qux  cum  itafint,debes  patienterfuftinererqo«  C 
ccrtuscsdc  diumo  auxilio,  fi  perfcueraucris. 

D.  AiiguC  Fili  Dauid  mifertremei . Audi  me  creator, ait  Auguft.  tua 
lib. Soldo,  creatura  fum,&  peri),  fadura  tua,  & deformatus  liirn . Tuae 
cap.2.  illae  manus  crtici  affixx  fccerunt  me,  quamobrem  opera  ma- 
pfrl.  137.  nuum  tiiarum  nCdefpicias  . Contcmplare  manus  tux  vulne- 
ra,  in  quibus  me deftriptum  babes : lege  lcripturam  iftam,  & 
fuccuri  ito  mihi  quxfo . Indigentia  fane  qua  laboro,  efficit  vt 
tarn  importunis  vtar  clamoribus  : infirmus  Turn , & clamo  ad 
Quid  dt-  medicum.  Cxcus  fum,&  voco  eum  qui  me  illuminet:  mifcre- 
beamus  a re  ergo  mei  fons  mifericordix , lux  tranficns , cxpeda  quxfo  F 
l>to  petere  cxcum  iftum , & due  cum  : vita  mea  reltitue , ac  refufeita  me 
in  oratio-  mortuum . Cibus  fum  ve:  mium,&  defpedus  omnino,  mile- 
no  . rere  mei . Satis  eft  enim  me  hominem  clfc,  quo  miferiis , & 
calamitatibus  abundem . Mifercre  ergo  mei  bit  Dauid  . 

Starts  autem  lefus , iujfit  ilium  ad  ft  adduci  . Non  eft  alia 
natiotam  grandis , qux  habeat  Deos  appropinquantes  libi  , 
Deuter.4.  ficut  adeft  nobis  Dens  nofter . Dil'cant  hinc  Rcges , Princi- 
Prmcipes  pes,  Prxlati,&  horum  miniftri,  pauperibus  negocianribus 
audiant,  locum  dare.  Olim  quidem  mulierquxdam  Adriano  Impe- 
pauperes.  ratori,  dixit  j Vclmeaudi,uel  Impcratoris  dignitatem  depo-  G 
z.Tim.3 . ne . Sed  iam  omnes  quxrunt,  qux  fua  funt , negocia  tradant 
Ifaix  1.  fua,  omnes  diligunt  munera.  Cxterum  n&ininus  clamat  co- 
Genef.4.  ram  Deo  fanguis  pauperis  fpreti , quim  Cuiguis  iufli  Abelis . 
Prou.2 1.  Qui  obturat  aurem  luam  ad  clamorem  pauperis, iplc  clama- 
bit,  & non  audietur. 

Quid  tibivis  fitciam  f Vult  hac  interrogatione  Chriftus 
Tetamus  a nobis  infinuare,vt  qua  bducia  fiii)  ad  parctes,impendente ali- 
dorrnno  iS-  qua  tempeftate  confugiunt , eisq;  calamitatem  luam  familia- 
fidenttr . riter  aptriunt,  eadem  ad  eius  nos  plufqua  paterna  vilccra  co- 

fugiamus,  illiq;  caufam  noltram  aperiamus,  propheticum  il-  H 
Plal.  3<?.  hid  implentcs ; Reucla  Domino  viam  tuam  . Ec  illuditcm 
Thren.i.  Hierem.  Conlurge  in  node  in  principio  vigiliarum,&eftun- 
4.Reg.  i<?.  delicti!  aquam  cor  tuum  ante  Dominnm.  Sic ohm  Ez.cc bias 
Rex  fcciflelegitur , qui  quas  literas  minarum , & blalphentix 
plenas a Sennacherib  Rege  Aflyriorum  acccperat , alccndcns 
in  templum,expadit  coram  Domino.  Pcrindc  enim,ac  li  Do 
. ' minum  coram  videret,  ita  literas  ante  ipluni  propofuit,  vt  bac 

ratione  intelligamus , qua  fiducia  landus  illc  Rex  ad  Domi- 
num  confugcrit  j qui  quafi  cum  amico  famibariter  agens  , ita 
literas  ante  eum, velut  ab  eodem  legendas  expandit.  SicPro- 
Pfal.  141.  phetadiccbat;  Effimdo  in  confpedu  eius  orationem  mcam. 

Nec 


M *1 

ft  a 
In 
is- 

Ilk 

lltli 

its* 

noli 

ifnfr 

jut 

UK 

mili' 

M 

Ilia 

fa, 

:tk 

bn 

p<- 

po- 

jrt 

:o« 

#. 

I lr 

01 

If 

J* 

i- 

H 

n 

K 

I 


. Concio  Prima . 106 

A Net  veto  timendum  eft, quod  ipfi  Domino  aftiduis  clamori- 
bus  noftris  faftidium  pariamus.  Si  enim  molefta:  eflent  ci  pre 
ces  noftra: , non  eas  vtique  canto  Audio  a fponfa  fua  exigence 
cum  ait  , Oflende  mihifacicm  tuam  , (bnec  uox  tua  in  auri-  Cant.i. 
bus  meis.  Et  alibi,  Facmeaudire  voccmtuam.  EtperHier.  Hier.33. 
dicit,Clama  ad  me,  & cxaudiam  te. 

In  Marciquidem  hiftoria  legiturde  ifto  cgco,quod  proie-  Frat.  Lud. 
&o  veftimento  fuo  exiliens  venit  ad  Iefum . Mulicr  ctia  olim  Gram 
ilia,  quae  Elifaeum  hofpicioacciperelblitaerat.vbi  vnicumfi-  4.Reo.4, 
lium  quern  habebat , morcuum  vidit,in  montem  Carmcli  ad 
B virum  Dei  iumento  infidens  quanta  potuitceleritate  conten- 
ds , puerumque le inlcquentem  vrgebat  acritcr  dicens , felli- 
na,  nemibi  morani  facias  in  eundo,  & hoc  age  quod  prarci- 
pio  tibi . Situ  ergo  ita  animat  tux  mortem , ficut  ilia  filij  fui  * 
^leplorares,  &quidelfet  in  corpore  viuo  mortuam  gcllarc  Simile, 
-ammam  cogitarcs,  non  dubito  quin  fimili  feftinatione  atque 
Audio  illiusvitam  &falutemquarrcres.  Sedquoniam  hare  te 
mors  omninolatet,tot  morandi  caufas  neftisro  te  miferumlo 
infelieem  ! G oculos  habes  quibus  lucra  mundi  videas,cur  non  Peccatil  ft 
etiam  habes  vt  sterna:  vitae  lucra  pariter  , & damna  tua  con-  cognofcere - 
C fpicias  ? Sanftus  ille adolcfcens  Iofeph,cumpudiciriamfnam  mus,  alto 
tueri  nifi  pallioreliftonon  poiret,palliomaluicquam  pudici-  vtlis,  &re 
tia  carere.  Ad  hunc  ergo  modum  carcus  no  Her,  vt  celerius  ad  mit  fugt  - 
Chriftumproperaret , veftimentumin  ipfoitinercreliquit : remus  . 
cuius  vtriufqueexemplomonemur,vtomniaquarfalutcm  no  Gen. 3*. 
Aram  vd  impedire  vel  remorari  aliqua  rationcpofliint,quam 
ocyflime  rehnquamus . Sicnim  propter  corporis  falutem  , Impedimf 
quar  paucorum  dkrrum  eft,  prscipua  corporis  membra  ferro,  t»  fugta- - 
He  igm  crucianda  tradimus , cur  non  veftem , exteraque  ina-  mus  , qua 
niaimpedimenta  rclinquimusproptcrvitam  illam  qua:  artcr-  nos  a De # 
T>  num  duraturaeft?  Siigiturtantacelciitatccarcushicadcor-  auocant. 
poreum  lumen  accipiendum  Ce  prxparabat , quid  nos  faccre  Simile. 
pared  , vtfpiritualementis  lumen  a Domino  confequamur?  Simile. 
Prslertim  cum  tantis  intcruallis  corpus  ab  anima  quidcm  ip- 
ia  diftet. 

Domme  vt  visleam . Fratres  chariflimi,  ait  Gregor,  imi-  D.Grego. 
remus  quem  ,&  corpore  audiuimus  , & mentcillummatum , hom.z.  fix 
jion  falias  diuitias,  non  terrenabona,  non  fugitiuos  hono-  per  Euag. 
res  a Domino,  ledlucemquxramus . Nec  luccmquar  loco  Amor  vbi 
clauditur , qnac  tempore  finitur , quae  no&ium  interruptione  figtmius . 
variatur,  qua:  nobis  communis  cum  pecoribusccrnitur,  fed 
jueem  qui’ramus,  quam  viderc  cum  folis  angelis  poftimus , 

O 1 quam 


* Dominica  in  Quinquagefinu . 

quam  nec  initium  inchoat,nec  fipis  anguftat.  Hunc  afpe<ftum  E 
compararedebemus,corporalis  tjnim  parui  eft  momenti:Ma- 
Palladius.  gnus  ille  Antoninus  , vt  Palladius  refert,  cum  Didimfi  oculis 
captu  inuififlet,eum^;  de  rebus  diuinis  mirabiliter  difleretem 
non  fine  magna  admiratione  audiuiflet,  & ab  eo  quaffiflet  nu 
Cttitas  a-  orbitatem  illam  molefte  ferret , isq;  tacendo  magis  quam  lo- 
■nim*  time  quendo  animi  fui  moerorem  indicaflet,cur  ait  (anftus  vir  gra- 
d« . uiter  fers,  quod  his  oculis  cares , quos  formic*  habent , cum 
cos  tamcn  habeas,  qui  tibi  cum  angelis  communes  funt  ? 

Vult  Dens  Demme  vt  videam.  Vt  c*cus  fuam  miferiam  fateretur,in- 
vt  benefi.  terrogauerat  eu  Chriftus  , quid  tibi  vis  faciam  ? Optime  qui-  F 
eta  abtopo  demnouerat  quid  vcller,  fed  tameneius  propria  requirit  con 
ttulemus . feflionem , qu*  fit,  cum  homo  feipfum  accufatapud  Deum, 

’ & cognofcens  deli&a  fua , aduerfus  feipfum  fententiam  fert. 
l.Cor.i i.  Earn  ob caufam, ait Apoftolus:  Si nofmetipfos iudicaremus, 
novtiqueiudicaremur:  Dum  nofmetipfos  accufamus,&da- 
namus,  abfoluimur  a Deo,  & eius  bonitati  fidctes,ad  tutum 
diuin*  mifericordi*  portum  confugimus.Audi  Dauidcm  Ice 
Pfalm.fo.  lus  fuum  agnofeentem,  & damante ; Iniquitatem  meam  ego 
cognofeo,  & peccatum  meum  contra  me  eftfemper;  hoc  eft 
affidue  mihi  anteoculos  mentis  verfatur.  Viciflitudo  fuit.in-  G 
D.ChryG  q«it  Chryfoft.  Deusdedit  Dauidi  mifericordiam  ; Dauid  au 
tern  dedir  Deo  confeffionem,ac  fi  diceret  j Scio  Domine  non 
futurumelfeimpunitum  flagitium  meD  ,noui  eiusiuftitiam, 
cuius  imploro  mifericordiam.  Sed  ideo  a te  Domine  peto,  ne 
fcelus  men  punias  , quia  ego  illud  punio:  ideo  prccor  vt  igno 
fcas>  quia  ego  cognofeo:  & quia  teoffendi,  vim  lachrymarum 
profundo.  Aut,vt  ait  Greg.quafi  diceretj  Scio  quern  inuoc6, 
iuftum  inuoco,qui  &peccata  odio  habct,&  iftaimpunita  non 
Gregor.in  dimittit:  Sicutciusmilericordiacxpefto,  itaetiam  iuftitiam 
PfahVpc  eius  attendo.  Nam  ficpoftulo  mifericordiam  accipcre,vt  no-  H 
niten.  ™ lim  abeo  iuftitiam  fuam  auferre.  Nolo  vt  peccatum  meum 
remaneat  impunitum.  Sic  mifericordia  eft,  vt  peccanti  igno- 
fcat ; ficiuftitia  eft,  vt  peccatum  impunitum  no  tranfeat.  Sed 
Ipnitentes  quia  peccatum  meum  ego  ipfe  paueo , ideo  vt  tu  me  non  pu- 
quid debit  nias  ta  vehementer  exoro- : ideo  agnofeo,  vt  tu  ignofeas.  Non 
d Deo  pc - pofui  fuper  dorfum  quod  feci , non  intueor  alios  oblitus  mei . 
ftulare.  Non  affc&ode  oculo  frarrisfcftucam,&trabem,qu*inoculo 
Matth.7.  mco  eft  non  confiderare.  Peccatum  meum  contra  me  eft  fern 
Luc*  per  . Quicunquc  mifericordiam  Dei  inuenire  defiderat , ne- 
cefle  eft  etia  grauiter  peccata  agnofeat,  puniat  quidem  culpa* 
•fletibus,  faciem  Domini  in  confcflione  pr*ucmat,ponat  ante 

cofdi* 


•igrtized^y  Googl 


• • 


rtbi 

nib- 

uoafit 

ClCT 

ifei 

lira*- 

rirj» 

t,m 

x! 

mf 

*r 

rite 

)® 

nfe 

tun 

,S«i 

®s 

mi: 

ntf 

ocflf 

a 

iiia 

:ki 

ii® 

>.« 

ip» 

rue 

jd 

Dd 

iut 

no 

0 

’<i 

t 

a 

t. 

0 

1 


Concio  Secundd . 107 

A fordisoculos,&  culpas  opcris,&  vltimg  terrorem  animaduer- 
fionis.  Penlct  quam  dilcretus  iudex  veniat,qui  idco  peccato- 
res  iuftinet,  vt  eis  couerfls  minus  inueniat,quod  condcmnct. 
Aiccndat  tribunal  mentis  (ua?,conftitnac  le  ante  fe,  vidcat  ff- 
ditatem  luam,  vtcorrigat,  ne  nolens  tandem  videat,&  erube- 
fcat.  Sit  fibi  iudex  incorruptus,  torqueat  eum  timor,ernnipat 
confeflio , vt  cum  Propheta  poflit  diccrc  Deo  j Iniquitatem 
meam  ego  cognoTco.  Quod  autem  dicat  propheta, percatum 
rneurn  contra  me  ell  Temper , vt  ait  gratiis  quidam  autor , eft 
dicere  j peccatum  meuni  coram  me  eft  Temper:  nam  prarpoli- 
B tio  contra  TspeTumitur  pro  crcgionejiuxtaillud  Matth.  lie 
in  caftelium , quod  contra  vos  eft . Et  illud  EccleT.  Si  humi 
Jiauerit Te coram  te.  Quad  dicat  Dauid  j Aflidue  video,  & 
Temper  coram  me  habeo  peccatum  meum.  Quare  Tupplcx  a 
te  peto ne cognoTccre  velis,  leu  Jiiudicere  hdc caufem;  quan- 
doquidem  cgocognoTco,  & diiudico : noli  cam  punirc,quan- 
doquidcm  cam  in  me  ipTo  puniam : cam  ante  oculos  gcllo,  & 
reprziento  Tolidte,  tu  igitur  velis  eandem  obliuiTci . Hoc  fi 
quidem  tibi  proprium  eft,&  pecuIiare.Verfatur,vt  ait  Tanftus 
Brunus , quidem  aflidue  ante  oculos  meos  grauitas  Icelcrum 
C mcorum,  & propterea  toto  conatu  veniam  abs  te  poftulo. 

Dominica  in  Quinquagefima . 

CONCIO  SECVND4^  ' 

*S\Cortis  confideratio  quantum  conducat, . 

Ssvmpsit  ltfus  duodccim  difcipulos  fttos , 
ait  Ulis i Ecce  afttndimus  Ritrofolymmn . Luc.  1 8. 
Matt.20.Mar.10.  Antequam  Chriftus  moriarur, 
mortis  eft  memor,  vt  tu  fis  ante  mortem  memor 
mortis.  Eccl,  lit  omnibus  openbus  tuis  mtmorare  nouiflima 
tua,&  in  sternum  no  peccabis.  D.Hicronymus  in  epift.Pla- 
tonis  eft  (ententia , omnium  lapientum  vitam  meditationent 
clfe  mortis . Sapientis  Tumma  philoTophia,  aflidua  eft  mortis 
meditatio.  VndeEcdeT.ait;  Memor  eftoiudici;  mei.fic  enim 
erit  tuum,  meu  heri,  tuum  hodie.  Qus  verba  dicunrur  vni- 
cuique  viuentiuin  in  perlona  iam  mortui.  Leuit.n  prscepit 
Dominus,  vt  ofterens  holocauftum  de  turturibus,  aut  de  co- 
lumn pullis,  proijcerec  vciiculam  gutttins , & piumas  in  lo- 
cum  cincrum.  iliede  turture holocauftum  often,  qm  mundo 

O 3 relidp 


Co/it  eat  Mr 
£r  culpam 
fuam  dett 
fletur,  qui 
vultvenii 
irr.Jttrart . 
Plilm.yo. 
Pin.  in  E- 
2ech.7. 
Matt. 2t. 
Ecclefltf. 
Lu.  Car. 


D. Brunus 
in  PTaltn* 
J 6. 


Eccle.  if. 
D.  Hiero* 
Plato . . 

EcclcT.  30. 

Lcuit.i. ; 
Figura. 


Digitized  by  Google 


lAundu  de 
feramus  , 
(ZT  Chriflu 
fequamur. 


D.Bcm. 

Confidtra- 
tio  mortis 
plurimum 
conducts . 
D.Auguf. 
Comodi/M - 
tts  tx  mor 
tis  memo- 
ria  fequcn 
Its. 

Prima  vti 
litdt. 

Simile. 

Secuda  vti 
litas . 
lob  x. 


Tertia  vti 
liras . 
Pfalm.p. 
Quart*  v- 
t iltt  as . 
Similia. 
lob  12. 
Quint*  v- 
tt  Utas  . 

Similitu- 

do. 


*Dofntnkd  in  Qtanqudgefimd . 

relifto  Chriftum  paupcrcm  fequitur : ille  verb  de  columba  £ 
ofFert,qui  in  mundo  viuens,  Deo  leruire  cotendit  ipluma  ve- 
rb leuitatefignificat  :in  locuergo  cincrum  veficula  proijcit, 
qui  confideratione  mortis  fua?,cupiditatein  ab  fe  abijeit,  non 
curans  acquirere  ea,qua*  breui  eftamilfiirus,&  perditurus:  & 
quod grauius  eft,  ea  d quibus  erit perpetuo  perdendus.  Vnde 
D.Bern.  Vtinam  tantum  congregata  pcrirent,&  non  congre- 
gator corum.  Tolerabilius  efl'et  infudare  labori perdituro  , 
quam  perempturo.Pliimamverbin  locum  cinerum  proncit, 
qui  confideratione  mortis,  vanitatem  huius  mundi  rcfugir,in- 
telligens  fatuum,  & ftifltum  efle , in  via  qua*  ad  mortem  per-  F 
ducit, gaudio affici.  D.Aug. enim  ait;  Nil  aliudclle tem pus 
prarlentis  vita? , quam  curium  ad  mortem. 

Quanta  verb  commoda  ex  mortis  memoria  nobis  vfu  ve- 
nire poflint,  facile  explicari  non  poteft.  Mortis  fiquide  recor- 
datio  fugat  vitiorum  exercitium , mundttm  contemnit,omnes 
cius  vanitatesarguit,  hominc  leipfum  contemncre  faeir, quo- 
in odo  fc  in  hac  vita  rede  gerat,  oft  edit : immodcratam  in  re- 
bus profperis  lattitiam  moderator : & tandem  in  caufa  eft , vt 
homo  dcprxfenti , & defutura  vita  redeiudicet.  Fugat  in- 
quam  vitiorum  exercitium  mortis  memoria  : non  enim  tan-  6 
turn  aduentum  iudicis  latroncs  timent , quantum  vitia  mor- 
tem. Vndequemadmodum  iumenta  omnia, cauda  qu3tn  ha- 
bent  fe  a mufeis  defendunt,  ita  homo  a vitiorfi  impuffu  mor- 
tis confideratbne . Omncs  mundi  vanitates  arguit , concupi- 
feentiam  fcillwt  oculorum  in  hoc,  quod  homo  nudus  in  ter- 
rain, a qua  egrefliis  eft,  reuertitur,  vt  lob  ait : Concupifcen- 
tiam  carnis  in  eo , quod  corpus  delitijs,  & voluptatibus  enu- 
tritum,  vermibusdatur.  Superbia  vita*  in  eo,  quod  quiprx- 
ferri,&  anteponi  alijs  omnibus  appetebat , fub  vifeeribus  ter- 
rx,qu x infimum  omnium  elementorum  eft,fepelitur,  & col-  ft 
locatur . Hominem  limiliter  feipfum  contemncre  facit  mor- 
tis memoria,  eius  tandem  in  puluercm,&  cincrem  refolutio- 
nem  ante  oculos  ponendo . Et  hoc  erat , quod  obnixe  Dattid 
deprecabatur,  dicens;  Vtfciant  genres, quonia  homines  funr, 
id  eft  ex  humo,  & terrae  limo  fumpti . Prxterea  quomodo  fe 
in  hac  vita  gerat , docet . Quemadmodum  enim  aues  cauda 
fe  ipfas  volando  gcrunt,  & pilces  natado,  lie  homines  memo- 
ria mortis . Vnde  lob  ait : Interroga  iumenta, & docebunt  toy 
& volatilia  c^li,&  indicabunt  tibi . Sicut  ctiam,qui  nauigare 
bene  vult,  in  nauis  fine  fe  collocat,  Gc  vir  fapiens  finis  fiii  coo- 
fideranone  gubernat  rede  omnes  fuas  adioncs. 

.1  Prodeft 


xtby 


ooo 


Convio  Secunda . 


108 


Mi  1 

tot* 

iin, 

i,« 

w'r 
V* 

aft 

roro, 

51© 

mpe 

bit- 

w- 

we 

p 

,« 

iff- 

in-  C 

or* 
b> 
or- 

P 

tr* 

a- 

c 

M *> 


A Prodeftetiam  quam  plurimum  mortis  recordatio  ad  im- 
moderatam  rerom  profperarum  Ixtitiam  moderanda,&tcm 
perandam,cuin  tancam  prx  fe  ferat  amaritudinem  , iuxta  il- 
lud  Eeclef.  O mors  quam  amara  eft  memoria  tua  quieto  vi-  Ecclef.41. 
ro,  &c.  Et  ut  finem  his  addamus , huius  memoria  vir  fapiens 
deprxfenti,  & futuratiita  rite  iudtcat.  Pofitus cnim in  mor-  Mortc,in- 
tis  meditatione  aliquis  in  extrema  hora , iudicat  a prope  ter-  fernum,fo 
ribilcs  infernorum  p£na$,atque  ineffabilem  beatitudinis  mcr-  gloriam  /i 
cedem  . Qui  verb  hac  confideratione  non  tenentur,  fed  po-  pe  rtcolere 
tius  fe  diu  elle  vifturos  fperant , a longe  & poenas&  prxmia  mtnte  Ae~ 
B confiderant,  ex  quo  fit , vt  quam  modica  eisvidcantur  oai-  bonus. 
nia  . Quafi  in  initio  vita;  fux  fe  ille  tenebat , qui  dicebat ; 
Animameamnlta  habesbona , pofitain  annosplurimos,  re-  Lucas  iz, 
quiefee , bibe , comcde,  epulare . Scd  Deus  fubito  ad  finem 
vfquevita?  perduxk,dicens;  Stulte  hac  node  animamtuam 
repetamate.  Habkemus  igitur , & non ficut Ifachar  ,mter  Gen. 41* 
terminos  vitx  prj  fentis,&  fimirx,vt  fic  reftius  de  vtraque  in- 
dicium ferre  valeamus,  fic^;  viram  noltram  ad  Deinormam, 
atque  rcgulam  inflituamus , Chriltumq;ad  mortem  afeen- 
dentem  imitemur. 

C Quid  eftenim  fragilius  homitre?quid  imbecillius  ->  quid 

calamirofius  > Homo,inquit  lob,  quafi  flosegreditur,&  con-  lob  14. 
teritur,&  fugk  uelut  umbra.  Et  regius  vates;  Homo  ficut  f£-  Pfal.  ioz. 
num,  dies  erus  tanquam  flos  agri  fic  efflorebit  in  illo , & non 
cognofeet  amplius  locum  fuum.  Et  Ifa.  Omnis  caro fenum,  Ifaix 40. 

& omnis  gloria  eius  quafi  flos  agri.  Qui  modo  uigebat,& ad-  • 4 

mirabili  pulchritudineornatus.oculos  uidentium  oblcdabat, 
dt^to  citius  tabefeit,  & inltarfloris  uento  rapti  decidit , &ad 
interitum  uocatur . Nullum  nits  tempus  eft , aut  metu  libe-  Securi  von 
Tum,autcalamitatibusuacuum,3utmttToribusfbIurQ.Vitam  fumtu  in 
ingredientes.ftatim  nos  tradimus  lament is,&  in  lignum  futu-  hac  vita* 
rarum  xrumnarO, exordium  ducimus  aploratu  . Cum  Ionas  Iona?  4. 

Tub  umbra  hasdera*, qua?  celerrime  creuerat,rcquiclceret,  ef- 
fet^;  gaudio  perfufiis,  ucnit  uermis,&  percuffit  hxderam,  8c 
cxaruit.  Qua  de  caufa  fuit  Ionas  tot  curis confedus,tot  dolo*- 
ribus  implicatus , vt  exitum  quidem  ipfum  profedo  Ionas  vi- 
tx  optaret.  Quxefthxderahxcviriditateflorens,citopul-  Figura. 
iulalcens,  & liatim  euanefeens,  nifi  vitx  iucunditas  , & exte- 
rn ilia , qux  magnopere  defideramus , in  quilnis  voluptatem  Mortis  c9 
conftituimus , qux  adepta  Itatim  amittuntur?  Venit  vermis  JiAeratio 
mortis,  aut  mxroris,  & omnia  conlumit.  Quot  homines  vi-  qtMtum 
dimus , quidiuirias,honores,  dignitates  ex  pedant  es , ad  quai  coAvcat. 

O 4 auiditatc 


Digi 


*Dontinka  in  Quinquagejimd 

JAundu  de  relifto  Chrilhim  paupcrem  fequitur  ? ille  vero  de  columba  £ 
feramus  , oflfert,qui  in  mundo  viucns,  Deo  feruire  cotendit : pluma  ve* 

Cr  C hr i flu  ro  leuitate  fignificat  : in  locu  ergo  cinerum  vefictila  proijcit, 
fequamur.  qui  confideratione  mortis  fua?,cupiditatem  ab  fe  abijcit,  non 
curans  acquirere  ea,qua>  breui  eft  amifl'ut  us,&  perditurus:  & 
quod  grauius  eft,  ea  a qui  bus  erit  perpetuo  perdendus.  Vnde 
D.Bem.  D.Bern.  Vtinam  tantiim congregata pcrirent,&  non  congre- 
gator corum.  Tolerabilius  cfl'er  infudare  labori  perdicuro  , 
Conjidera-  quam  perempturo.PIumam  vero  in  locum  cinerum  proiicit, 
tio  mortis  qui  confideratione  mortis,  vanitatem  huius  mundi  rcfugit,in- 
plurimum  telligens  fatuum,  & fttfltum  dTe , in  via  qua*  ad  mortem  per-  F 
eonducit . ducit,  gaudioaffici.  D.Aug.  enim  ait;  Nil  ahud  elle  tempus 
D. Auguf.  prarfentis  vitar , quam  curfum ad  mortem. 

Comodtta-  Quanta  vero  commoda  ex  mortis  memoria  nobis  vfti  vc- 
ttt  tx  mor  nire  poftint,  facile  explicari  non  poteft.  Mortis  fiquide  recor- 
tis  memo-  datio  fugat  vitiorum  exercitium , mundum  contemnit,omnes 
ria  fequen  eius  vanitatesarguit,  hominefeipfum  contemnere  faeir, quo- 
Its . modo  fe  in  hac  vita  refte  gerar,  oft  edit : immoderatam  in  re* 

bus  profperis  la»titiam  moderator  :&  tandem  in  cau  fa  eft,  vt 
Primavti  homo  depraefenti , & defutura  vita  re&eiudicet.  Fugat  m- 
litas.  quam  vitiorum  exercitium  mortis  memoria  : non  enim  tan-  6 
turn  aduentum  iudicis  latrones  timent,  quantum  vitia  mor- 
Simile.  tern.  Vnde  quemadmodum  iumenta  omnia, cauda  quam  ha- 
bent  fe  a mufeis  defendunt,  ita  homo  a vitiorfi  impulfu  mor- 
Secuda  vti  tis  confidci  atk»ne . Omncs  mundi  vanitates  arguit , concupi- 
litas . feentiam  fcil/wt  oculorum  in  hoc  t quod  homo  nudus  in  ter- 
Iob  i.  ram,  a qua  egrefliis  eft,  reuertitur,  vt  lob  ait : Concupifeen- 
tiam  carnis  in  eo , quod  corpus  delitijs,  & voluptatibus  enu- 
tritum,  vermibus  datur.  Superbia  vita*  in  eo,  quod  qui  prae- 
ferri,&  anteponi  alijs  omnibus  appetebat , fub  vifeeribus  ter- 
rx,qu x infimum  omnium  elementorum  eft,fepelitur,  & col"  ft 
Tertia  vti  locatur . Hominem  fimilitcr  feipfum  contemnere  facit  mor" 
liras . tis  memoria,  eius  tandem  in  puluercm,&  cinerem  refolutio- 
Pfalm.s*.  nem  ante  oculos  ponendo  . Et  hoc  erat , quod  obnixe  Dauid 
Quart*  v-  deprecabatur,  dicens;  Vtfeiantgentes,quonia  homines  funt, 
tilttas . id  eft  ex  humo,  & terrae  limo  fumpti . Prxtcrea  quomodo  fe 

Similia.  in  hac  vita  gerat , docet . Quemadmodum  enim  aues  cauda 
lob  12.  feipfas  volando  gcrunr,  & piices  natado,  fic  homines  memo- 
Quivta  v-  ria  mortis . Vnde  lob  ait : Interroga  iumenta, & docebunt  tcv 
tilitas  . & volatilia  cpli,  & indicabunt  tibl.  Sicut  etiam,qui  nauigarc 

Similitu-  bene  vult,  in  nauis  fine  fe  collocat,  Gc  vir  fapiens  hnisfiit  con- 
do . fideratione  gubernat  rede  omues  fuas  aftioncs, 

Prodefl 


Co  net  o Sc  cun  da . i o 8 

A Prodeftetiam  quam  plurimum  mortis  recordatio  adim- 
moderatam  rerum  profperarum  letitiam  moderanda,&  tem 

f>erandam,ciim  tantam  prx  fc  ferat  amaritudinem  , iuxta  il- 
ud  Ecclef.  O mors  quam  amara  eft  memoria  ttia  quieto  vi-  Ecdef.41. 
ro,  &c.  Et  ut  finem  his  addamus , huius  memoria  vir  fapiens 
deprxfenti,  & futuratiita  rite  iudicat.  Pofituseniminmor-  Mortc, in- 
tis mcditatione  aliquis  in  extrema  hora , iudicat  a propc  ter-  fernum,& 
ribiles  infernorum  penas, atque  ineffabilem  beatitudinis  mcr-  gloriam  ft 
cedem  . Qui  verb  hac  confideratione  non  tenentur,  fed  po-  pe  recolere 
tius  fe  diu  efl'e  viduros  fperant , a Ionge  & pcenas&  premia  mtnte  de- 
£ confiderant,  ex  quo  fit,  vtquam  modica  eisvidcantur  oai-  bonus. 
nia.  Quafi  in  initio  vita?  fux  fe  ille  tenebat , qui  dicebat  j 
Animamcamnlta  habesbona , pofitain  annosplurimos,  re-  Luce  la, 
quiefee , bibe , comede,  epulare . Sed  Deus  fubito  ad  fincm 
vfque  vitx  perdtixk  ,dicens ; Stulte  hac  node  animam  tuam 
repetam  a te.  Habitenws  igitur , & non  ficut  Ifachar  , inter  Gcn.4&. 
terminos  vita:  pr£fentis,&  future,  vt  fic  redius  de  vtraque  in- 
dicium ferre  valeamus,ficq;  viram  noftramad  Deinormam, 
atque  rcguJam  inftituamus,  Chrittum^ad  mortem  afccn- 
dentem  imitemur. 

C Quid  eftenim  fragilius  homine?quid  imbcciHius  ? quid 

calanurofius  * Homo, inquit  lob,  quafi  flosegreditur,&  con-  lob  14. 
teritur,&  fugit  uelut  umbra.  Et  regius  vates;  Homo  ficut  ff-  Pfal.  lot* 
num,  dies  ems  tanquam  Acs  agri  fic  efflorebit  in  illo , & non 
cognofcet  amplius  locum  fuum.  Et  Ifa. Omnis  carofoenum,  Ifai* 40. 

& omnis  gloria  eius  quafi  flos agri.  Qui  modo  uigebat  ,&  ad-  ’ * 

mirabili  pulchrirudine  ornatus,oculos  uidentium  oblcdabat, 
dido  citius  tabefeit,  & inftarfloris  uento  rapti  decidit , &ad 
interitum  uocatur . Nullum  uitae  tem  pus  eft , aut  metu  libe-  Securi  non 
rum,autcalamitatibtisuacuum,aut  moeroribusfblutfi.Vitani  fumus  in 
D ingredientes,ftatim  nostradin)uslamentis,&  infignum  futu-  hac  vita, 
rarum  erumnarfi, exordium  ducimus  aploratu  . Cum  Ionas  lone  4. 
fub  umbra  hxderx,qux  eelerrime  creuerat,rcquicfceret,  cf- 
fet<l];gaudioperfufus,  uenit  uermis,&  percuftit  hxdcram,  & 
exaruir.  Qua  de  caufa  fuit  Ionas  tot  curis confcdus,tot  dolo<- 
ribus implicatus  , vt  exiturn  quidem  ipfum  profedo  Ionas  vi- 
ce optaret.  Queefthxderahxcvinditate  florens,citopul-  Figura. 
iulalccns,  & ftatim  euanefeens,  nifi  vitx  iucunditas  ,&  cete- 
ra ilia , que  magnopere  defideramus , in  quibus  voluptatem  Mortis  cS 
conftiruimus,  queadepta  ftatim  amittuntur?  Venit  vermis  fidnatio 
mortis,  aut  mxroris,  & omnia  conl'umit.  Quot  homines  vi-  quAtum 
dimus,  qui  dmitias,honores,  dignitates  expedantes , ad  qua*  coducat. 

O 4 auiditate 


Tirmitat 
non  eft  in 
rebus  mun 
dams. 


Pinda. 

j.Ioan.i. 

3.Cor.7« 


Simile. 

Potentieu 
muds  qua 
tito  tran- 
feat . 


Ecd.34. 

Projperita 
tes' huma- 
ne , ejuam 
first  muta- 
biles. 

Eccl.  I. 

Pfal.  S6. 


Apoc.  3. 


‘Domimed  in  Quinquagcjima  ? 

auiditate  inflammati  rapiebantur , cas  fuere  confccnti , fed  in  j* 
medio  fux  Ixtitix,  omnia  ilia  momento  temporis  euanuerut, 
&ipfi  ad  fummammundi  gloriam  florclcentcs,illico  calami- 
tatibus  prefli,&  in  dedecorcverfati,aut  ftatim  c6fumpti  funt, 
aut  vitam  fibi  acerbam  efleputarunt?o  falfam  mortaliu  fpern! 

6 variant,  volucremque  mundi  commutationem  !o  cxcam  no- 
ftram cupidirarem!  oprxpofteram  gratulationcm.  Qnam  ci- 
to  vitam  noftram,  mundi  opes, & honores,ex  fallaci  volupta- 
te , ad  verum  Indtum  reciderc  intuemur . Omnia  hare  inflar 
imaginis  confumuntur , &pereunt,  & vt  Pindari  vtar  verbis, 
cum  vmbrxfomniocomparantur.  Tranfit  mundus, ait  loan.  f\ 
& concupifccntia  eius  . Et  D.PauIus,  Prxterit  figura  huiu* 
mundi . Si  mundus  tranfit,  fi  id  quod  fubftantiam  efle  exifti- 
mamus,  figura  eft,  cur  vitam  noftram, fpern,  opes  & volupta- 
tes  cogitamus  permanfuras*  Videbis  aliquando  in  aere  nubem 
hominis  magni  figuram  habentem  , qux  mox  expanditur , & 
turres  excelfas  reprxfentat , fed  ltatim  vento  rapta  dill'olui- 
tur , & euanefeit . Huiufmodi  cil  fpes  noftra  in  mundo  collo- 
cata.  Ponit  nobis  mundus  in  imaginationis  conccptu  futuros 
nos  efl'e  magnos  homines,  & nomen  ac  eelebritatem  conlecu- 
turos.  Promittit  nobis  monies  aureos,  & turres  glorix,&  <3 
dignitatum;  fed  omnia  hxcfuntarcesin  acre  fabricate,  & ca- 
iiella  ex  vento  compofita,in  vanitate  fundata,  qux  celerrime 
diflipanrur,ea  plerofque  mortales  falfis  promiflionibus  oble- 
ftarunt , fed  fpern  fuarum  cogitationum  fxpenumero  fefel- 
lerunt . VndeEcclef.  hoc  inquit,  Secundum  hoc  vifio  fom- 
niorum : Ac  fi  diceret , diuitix  qux  appellantur , qux  reuera 
non  funt  diuitix , fed  diuitiarum  imagines,  & alia  huiufmodi 
qux  non  funt  res  folidx,  & perpetux , vt  mundus  exiftimat , 
fed  earum  rerum  vmbrx,  & figurx,  & fimulachra,  omnia  de- 
niquequx  non  funt  hoc, fed  id  quod  videtur  hoc, funt  abfque  K 
dubio  res  quxdam  vifx  in  foninis , fallaces , & inane* . Ideo 
exclamat  Salomon , Vanitas  vanitatum . Et  Pfalm.  Vidi  im- 
piumfuperexalcatum  & c.  Oculi  non  vident  fe  , atvidentes 
fpeculum,  feipfos  intuentur , nos  non  confideramus  fragilita- 
tem  noftram , fed  fi  fpeculum  inemorix  mortis , & cognitio- 
nis  noftri  coram  oculis  pofuenmus,  illudalpicicntcs,  nos  ip- 
lbs  in  illo  afpicimus  . Qui  fieri  poteft,  vt  alia  cognofcat,  qut 
fui  ipfius  non  haber  cognitionem  ? Hanc  noflri  cognitioncm 
appellat  Deus  collyrium , dicens  in  Apoc.  Collyrio  inunge 
oculos  cuos  vt  videas . 

Boni 


odby 


Concio  Secunda . > 109 

'Born  quotidie  afcendunt , & mali  defeendunt,  . 

VIriiufti  & omni  virtute  prxftantes  , quotidie  dice  re  pof- 
ftmt,Ecce  afcendimus  Hierofolymam,  cum  earn  de  vir- 
tutcin  virtutem,  vt  vidcant  Dcum  Deorumin  Sion;atvcrd 
iniqui  non  lie, fed  potiusdicere  potcrut,  Ecce  defcendimus  in  Pfal.  81. 
infernum.ciim  inpeiusfemper  proficiant,  atque  quotidie  de- 
teriorcs  fiit.Quare fi  Chnllus  lludiofum  interrogaflet, Quo 
vadis?refpondcre  merito  po  Act, ecce  afcendo:  Quod  fi  impifi, 

B ecce  dcfcendo . Itaque  iulli  fingulis  diebus  iter  diei  peragunt 

-in  caelum  confcendcndo , impi;  vero  in  inferos  defeendendo.  Studio/iim 
Quotidie  peragunt  iter  diurnumboni  vtiquecxlum  petedo,  calum.vi • 
maii  vero  mfcros.Scalam  vidit  Jacob  terr*  innixam, cuius  ca-  tiofiin  in- 
cumencxlum  tangcbat.angelos  etiam  vidit  afeendetes  & de-  fimi  ten - 
fccndcntcs  perillam:  prxtereadominum  vidit  illius  cacumini  dunt . 
incu mbentem:  Quo  myfterio  fignificareaperte  voluit  fpiricus  Gen. 2 8. 
San&us,  iuftorum  afeenfum  atque  peccatoru  defcenfum.Ali;  Ftgura. 
enim  afcendunt  vlquead  cxlos,aJij  defeendunt  vfque  ad  abyf  Plal.10^. 
fos.  Scala  igitur  qua  vin  iufti  afcendunt,  charitas  eft , gradus 
C vero  huius  fcalx  quindecim  enumcrat  D.Pau.  dices, Charitas  1.C0.  r 
benigna  elt,patiens  clt,non  xmulatur,  non  agit  perperam,  no 
inflatur;non  eft  ambitiofa,non qu*rit  qu*  fua funt,  non  irri- 
tatur,  non  cogitat  malum,  non  gaudet  fuper  iniquitatc , con- 

Saudet  autem  veritati, omnia  fuftert,  omnia  fperat,  omnia  fii-  Scala  tjua 
inet.Per  huiuf’modi  igitur  gradus  vir  pius  afrendit  Hierula-  in  tali  ftr 
lem,  qu*  furfum  eft  mater  nolira . Has  afeenfionesin  corde  ui  Dei  ecu 
fuo  dil'ponit  viuens  in  hac  lachrymarum  valle . His  gradibus  feendunt . 
qu*  furfum  flint  quxrir,  qu* furfum  Hint  fapit , nonquxfu-  Gal. 4. 
per  terram:  tales  dominus  ahitudini  huius  leal*  innixus,  pro-  Pfal.83. 

B uocat  diccns , venite  ad  me  omnev  qui  Jaboratis  bonis  operi-  Galat.j. 
bus  infiidando,  & xrumnis , & affliftionibus  onerati  eltis , & Mat.  1 1. 
ego  in  hac  peregrinatione  refocillabo  vos , & poll  peratfam  , Scala  per 
prandio  vit*  *tern*reficiam . At  vero  fcelerati  a charitate  quammn- 
decidentes  per  oppofitos  gradus  in  infima  defeendunt, impa-  li  in  infer - 
tientescum  fint,  maliu®  xmulatorcs,  agentes  perperam,  in-  ni  defeen - 
fiati,ambitiofi,quxrcntes  qu* fua  lunt, imitantes  liium  prin-  dunt  . 
cipem  diabolum,  cuius  fuit  lemper  defeendere.  Videbam  in-  Luc.  10. 
quit  dominus  Sathanam  ficut  fulgur  de  cxlocadentem. 

Afcendunt  in  virtutem  boni , quia  res  eft  excelfa,  & fubli-  Virtutet  m 
mis.  Nil  ell  enim  excclfius  virtute, nil  illuttrius,  & fublimius.  fubltmi fi- 
Nefciunt  pier ique  oiortales  quanta  vires  virtus  habeat : no-  u funt.  . 


4 Dominica  in  Ouinqudgejirn/i . 

men  tantum  virtutis  vfurpant , quid  ipfa  valeat  ignorant.Vir-  E 
tus  in  horribili  procella,tranquiIla  eft,  in  tenebris  lucet,  pulfa 
loco  non  dimouetur, quanto  humilior  videcur,  tanto  altior  ap 
paret.Nil  tam  altum  natura  conftituit,  quod  poffic  cum  cius 
Stoicorum  altitudinecomparari.  Hare  eft  quam  folum  ftoici  fatis  effc  di- 
fntentia.  cebantab  bene  beateque  viucndum.Sed  illi  vmbram  quanda 
virtutis  videbant,ipfam  autem  veram  virtutem  non  intueban- 
D.Anguf.  tur . Nam  non  eft  vera  virtus, vt  ait  D.Aug.  nifi  quar  ad  cum 
lib.4.  ciui.  finem  tendit  vbi  eft  bonum  hominis.quo  melius  non  eft.  Scd 
Dei.  virtutis  altitudincm  illi  non  afpiciunt, quorum  cogitatio  eft  in 

Pfal.  i6.  terram  pronahumiquedefixajdequibusaitdiuinus  Plaltes  , F 
S<‘ncca  e-  Oculos  fuos  ftatucrunt  dedinare  in  terram.  Seneca  folo  lumi 
pift.88.  nenaturali,  aut  Chriftianorumconlbrtio,aututroqueilluftra 
tus, ait,  Virtus  extollit  honiinem,  & fuper  aftra  mortales  col- 
locat.  Et  Tragardia.  p.Nunquam  ftygias  fertur  ad  vmbras 
Salluft.  inclyta  virtus . EtSalluft.  in  procemiodebcllo  Catilinario. 
Virg.  li .6.  Quar  homines  arant , nauigant , ardificant , virtu tt  omnia  pa- 
Aen.  rent . Et  Virgil. 

luppiter,  aut  ardens  euexit  ad  at  her  a virtus . 

Tanta  eft  virtutis  alntudo,ut  non  foliim  Chriftiani  earn  lumi 
Virtus  a ne  fidei  & do&rinarafpiciant,fed  etiam  nonulli  ex  infidelibiis  G 
multi:  gen  & indoftis  earn  quodammodo  intueantur.Harc  eft  quar  homi 
tilibus  am  nem  etiam  in  uita  mortal!  fert  in  cxlum , eius  animum  a reru 
plexata.  caducarfi  cogitatione  abducens , & ad  altiftimam  rerum  diui- 
Phil.j.  narurn  transferee  contemplationfi.Vnde  D.Paul.aiebat,No 

ftra  couerfatio  incarliseft.Sed  uirtus  hare  de  qua  loquor,qti£ 
homine  rapit  in  carlum,eft  cu  ilia  charitate  coniun&a,qu£,vt 
D.  Aug.  verbis  utar  D.Aug.  eft  rc&iftimi  animi  affeftio,  qua  diligitur 
Deus  propter  fe,&  proximus  pp  Deu.  Hxc  eft  virtus  ad  qua 
debemus  afpirare , & in  cuius  aftiones  debemus  incumbere. 

Hie  Chriftiafcenfusdenotatafcenfumquem  inuirtutiscul  H 
Gen.  ip.  men  facere  debemus;  Volens  Deus  eripere  Loth  a Sodomo- 
ruminteritu  & incendio,prxcepitilli  utabimpia  ciuitate  di- 
fcederet,&  non  refpiceret  poft  tergum,  fed  in  monte  afeende 
ret:fed  refpiciens  eius  vxor  retrorfum,  uerfa  eft  in  ftatua  falis. 

Hie  mons  eft  pcrfe&a  virtus, omnibus  numeris  abfoluta,qua* 
altitudine  fua  nubes trafcendir,&  cxlum  attingit .E fficit  cnim 
Per  virtu  ut  homo  in  terra  corporeconftitutus  fit  in  carlo  animo  collo- 
tem  afeen-  catus . Hunc  cxcelfum  uirtutis  montem  vult  Deus,  ut  relifto 
dimus  ad  mundo.ante  oculos  proponamus,ad  eu  afcendamus,&  in  eius 
perfitflio—  afeenfu  coftanter  perfeueremus,  at  fi  retro refpexcrimus,mu 
nis  monti.  di  uanitatcs,&  impietates  iteruui  cupientes,  enmus  omnibus 

virtutum 


Dioil 


Con  cio  Secunda. 


1 10 


A fittlttum  ornamentisfpoliati,  & in  falis  ftatua  conuerfi . Hxc 
ftatua  permafit  ad  ecclefisr  ufque  tepora,  & FJanius  Iofcphus  Iofcph.  ft. 
aflerit  le  illam  vidifl'e.  Scd  cum  Deus  ftatucret,  vt  hxc  ftatua  i.Anti. 
vigeret  memoria  totfcculoru  , eamquepofteritas  intueretur, 
quxresfortaflecur  cam  non  ex  duro  marmoreaut  filice , aut  Statua  v+ 
ex  aliqua  alia  dura,  & firma  materia, fed  ex  fale  c-fle  voluerit.  xoris  Lath 
Refponfio  eft  in  promptu,  uoluit  Deus  ut  cofcientias  noftras  quart  non 
fale  illocondiremus,eiufqueftatux  caufam  memoria  repcten  fuitexmar 
tes,cim&3  deteftaremur  flagitia,  ut  ita  conftanria  muniti.nul-  more  vt[ 
Jo  mode  refpiceremus  retro,  fed  ad  montis  faftigium,&  fum  fUice. 
nutate  feftinaremus. Hoc uolens  Deus  fignificare apud  Ezec.  Ezec.  4$. 
prxeipit  ne  homines  tcmplum  ingrefli  co  oftioexirent  quo 
introierant^fcd  vltratendercnt.netergauerterent,  Deumque 
relinqucre  viderentur.Vnde  Apoft.dicebat,Qux  quidem  re*  Phil. j, 
tro  funt  oh]iuifcens,ad  ea  uero  qux  funt  priora  extendens  me 
ipfum , ad  deftinatum  perfeqtior  brauium  lupernx  vocationis 
Dei  in  Chrifto  Iefu.  Atfentiendaeftinconftantianoftra,om-  Simile, 
nique  lachrymarum  copia  deploranda:  ut  enim  delicataauri- 
Ecis  ftatera  paruo  quidem  quoda  pondere  mouctur , ut  quo- 
libet  granoiiipra  pofitodeorfum  tendat,  fic  nos  quacumque 
C re  fiue  profpera  fiue  aduerfa  perturbamur,  & fundii  petimus,  Maxima 
& mutamus  propofitum.modo  Ixtitia  cfferimur>modo  dolo-  vaciUa— 
re  comprimimunquos  nunc  toto  ore  laudamus,ftatim  decs-  mus  m— 
lo  dei jcimus,&  malcdidis  lactffimusrquos  modo  amore  pro-  coflati*. 
fequinuir,  illrco  ad  cxitium  & vaftitatem  uocamus:  nunc  uir- 
tmem  ampleftimur,fed  confeftim  abijeimus.  Qucmadmodu  Simile. 
C'hamxleon  ad  fpeciem  rerum  quibus  admouetur  mutatco- 
lorem,lic  nosqiiacunquetentationeobie&a,  mutamus  virtu-  chamfleo 
tispropofitum.  Etquemadmodum  Chameleon  colorem  al-  quas  ha- 
bum  non  recipit,ciim  csteros  recipiatjfic  nos  ad  omnia  facile  beat  condi 
D & oblequenter  praeterquam  ad  animi  candorem  mutamUr . t tones. 
Qnamobrcm  necefle  eft , vt  ucre  atquc  ex  animo  in  uirtutis 
ftudium  incumbamus,  atque  Hierololymam  afeendamus . 

Solicitudo  rerum  tempoYalhim,  cdeflcm  Hobis  viam 
impedit  atque  retardate. 

MVlti  quidem  hue  cxcG  impedire  conabantur,  quominu* 

Chriftfi  vocaret.-ficetiam  multa  nobis  obftacula  propo- 
nuntur,ne  falutis  111a  diligenter  teneamus,prxfertimq;  folici- 
tudo  & cupiditas  rerum  temporaliii . Cum  enim  bruta  crcata  Simile. 

non 


'Dominica,  in  Quinquage/ima . 

non  (int  ad  poflidendum  cxlum,  fed  tcrram,decet  cam  mani  S 
' bus  terere  & attingere.at  homo  ad  Deiiniaginem  & fimili- 

tudinem  creatus  ad  cxleftem  beatitudincm  poflidmda , non 
Terrtntu  terit  manibus  tcrram,(ed  pedibus  cam  coculcat.Voluit  Dcut 
contemn* - vt  ipfa  noftra  compofitio  nos  moncret,vt  vellcmus  contemnc 
mus.  re  terram,&  ad  cxlum  fempcrafpirare.  Earn  ob  caufam  ciun 
cxteras  animantes  natura  abicciftetad  pa  (hi  in  , folum  homi- 
nem  erexit,eius  manusabduxit  a terra, & oculos  ad  cxli  con 
fpeftum  quad  ad  proprium  domicilium  excitauit . Felices  ill* 

Viuitiat  qui  paucis  contenti  opes  fiias  propter  Chriftum  inopibus  lar 

t defies  ap-  giunrur,&  ad  eas  opes  afpirant,ex  quibus  credut  pofle  verum  F 
petamus.  dccus  rcflorefcere,veramque  dignitatem  redundare,  qui  pof- 
Mat.1^.  funtdicerecum  Apoftolis,  Eccenos  reliquimus  omnia, & fe- 
cutifumus  te.  Decupidis  & folicitis  harum  rerum  tempora- 
Pfal.  48.  liumdicitregiusPfalres;  Rehnquuntalienisdiuitiasfuas  ,& 
fepulchra  eorum  domusillorum  in  sternum . Loca  inferni » 
vbi  impiorum  animx  funt  fepultx , vocac  domum  illorum  in 
aeternum. 

Hanc  cupiditatem  & folicitudinc  rerum  temporaliG  nobis 
Ifai.i.  infinuauit  Ifa.aim  ait.Rcpleta  eft  terra  argento  & auro,&  no 
A unritieu  eft  finis  thefaurorum.Quoniam  auarus  nunquam  latiatur, ait  G 
infatiabi-  thefaurorum  no  efte  finem,hoc  eft  nunquam  cxpleri  fitim  cu- 
lis . piditatis : quo  enim  magis  auan  diuitijs  abundant , eo  arden- 

Ecd.j.  this  eas  appetunt.Auarus,vt  ait  Salomon,  no  impletur  pecu- 
nia.  Animaduerte, non  inquit  repletum  eftcorauro  & argen- 
to, fed  repleta  eft  terra . Fieri  enim  poteft,vt  terra  impleatur 
diuitijs,  & hominisauari  animus  nunquam  implebitur.  Non 

p]ato.  fine  caula  Plato,  & Architas  Tarentinus , animum  hominis 

Archi.  Ta  cupidi  perforato  vafi  fimilem  efte  dixerunt , ob  in(atiabilem» 
ren.  atque  infinitam  voraginem  appetendi . Tunc  fatisbimur  cum 

Pfal.xl.  Deo  fruemur  in  gloria.  Cumigiturcaducx  dmitix  non  (6-  H 
lum  animum  non  expleant,  fed  in  dies  accendant,  cur  eas  tan 
Diftimile.  topereconcupifcis?cur  Deo  ncglefto  ad  eas  afpiras  & raperis 
incredibili  cupiditate  inflammatus  ? Cur  quxris  thefauros  in 
terra,  cum  pattern  habeas  in  cxlo?  nonne  vides  remediu  inc- 
ptum  efte  ad  ignem  extinguendum,  pluraicmper  apponerc  li 
gna  ? Quanto  enim  plures  diuitias  accumulas,tanto  plus  cre- 
Auariqua  feit  reaum  tcmporalium  cupiditas . Pereunt  Chrifti  paupercs 
first  etci  no  fame,  & nuditate,  & tu  pecuniam  qua  illi  poterant  viuere,  in 
fetietet  e - arcularecondisPnonneintelligis  te  habere  indufam  vita  pau- 
letmojjnu . perum?  Quid  dico?  imo  fcpultam.  Quid  eft  arcula  auari,  mfi 
fepulchrum  vbi  fepelitur  vita  pauperwm  ? cur  l'epelis  vitam  f 


Condo  Secunda.  ni 

A Sed  quid  loquor  ? Imocur  fepelis  teipfum  ? Gazophylacium 
tuum  tumulus  eft  tuiipfius:  vbieft  thefaurus  tuus,  ibi  &cor  Simile; 
tutim.  Cumautem  thefaurus  tuus  fepeliatur,apertiflimeco!  Mat.6* 
Jigrtur  te  ipfurti  efle  cum eo fepultum.Hxcquidcm  cupiditas  Simile; 

Hi  Iblicitudo  eft  altera  linea  xquinodtialis,  cingenstotum  vni 
uerfum . Et  vt  qui  fub  linea  degunt,  atri  lunt,  qui  verb  abea 
diftant,  albcdineafficiuntur  , & quanto  longius  diftant,  tanto 
lunt  candidiores ; (ic  qui  auaritis  fubi  jciuntur,  improbi  funt, 
qui  verb  ab  ea  longe  diftant , animi  candorefunt  prxditi , & 
quanto  longius  abfunt,  tanto  puriorcs  funt . Vs,  ait  Ifa.  qui  Ifai.j', 

£ coiungitisdomum  ad  domum,&agrumagrocopuIatis  vfque 
ad  terminum  locirQuafi  dicat, vs  vobis,sternam  enim  dam- 
nationem  incurretis , qui  ftudio  auaritis  incitati,  vi&fraude 
quoad  fieri  poteft,  poflefliones  veftras  augetis  vlque  ad  ter- 
minum loci,  hoc  eft  donee  non  fit  amplius  locus  vllus . Quid  Auari  cm 
facis  o infelix  auarc?  nonne  tres  cubiti  terra:  lolum  te  expe-  niafitiunt 
£lant?Nonne  paruus  lapis  ad  tuum  miferum  corpus  tegedum  & anhe— 
fatis  eft?cur  igitur  tot  opes  & poflefliones  tarn  ardenter  qu£-  Unt. 
ris,&  impedimenta  sterns  bcatitudinis  concupifcis?Filij  Ku 
ben  & Gad  ob  diuitias  & multa  pecora  qus  poflidebant,  pc-  Fi®ura. 

-C  tierunt  a Moyfe  vt  daret  illis  terra  pecoribus  aptam  ante  lor  Dcut.  ?. 
danem,non  enim  volebant  terrain  promiflionis  intrarc . Qui 
diuiti js  affluunt,&  obleftantur,&  iumentis  abundant,  nolunt 
tranfire  Iordanem,  nec  in  terra  vers  promiflionis  hsreditate  Auari  di~ 
habere,  eligunt  campeftria,  pafeuntur  terra,  csleftem  autem  Hites  calS 
habitationem  ncquaquam  requirunt,  ob  brutaanimaliaqus  obliuifcun 
nutriunt , hoc  eft  ob  indomitos  auaritix  motus,  ob  inlatiabi-  tur. 

Jem  diuitiarum  cupiditatem , ad  altiflimam  promiflionis  pa- 
triam  afcendere  non  curant. 

Quare  quiinfiftunt  opibusaggregandisper  fas  nefafque, 

D illud  interim  nouerint,quoniam  incident  in  foueam  quam  fo-  Pfiil.7. 
derint,qucmadmodum  cuidam  diftum  eft  hsridipets,qui  ve 
neno  quo  (enem  interimere  paraucrat , ipfe  forte  fortuna  ca- 
ptus  interijt.  Incidunt,  ait  Apofto.  in  laqueum  ex  inopinato.  j.  Tim.tf. 
Sicut  Abfalon  per  capillos,fuperflua  videlicet  corporis,  appe  i.Reg.  1 8* 
fuseft.Dicinquiunt  Sibboleth:fic  Joqucla  auaroru  manifeftat  Figura. 
cos,  in  quoru  ore  nihil  aliudinueniesquam  didrachma  auri.  In  die.  iz. 
velargenti.O, inquit  fapiensquidam,nunquam  fuiflct  ipfa  pe-  Tob.  f. 
cunia , per  qua  mifimus  peregrinari  lumen  oculorum  noftro- 
rum.Qui  enim  pecunie  Audio  tenetur,Chriftum  lumen  verfi 
abijeit  ab  anima  fua,  iuxta  $ ipfe  conqueritur;  Me  derelique  Hier.8. 
aunt  fonte  aqus  viuenfis,  & exciderunc  fibi  lacunas  esnofas. 

Domi- 


a.Reg.S. 

Memores 
Jimus  acce 
ptoru  ben* 
fidorum. 
Dauid  er- 
ga  benefi— 
cos  gratif- 
fintus. 
Either  I. 
Brincipes 
memores 
fint  acce- 
ptor u be- 
neficiorS. 


Apoc.  i. 
Exod.n. 


Heb.p. 

Lcui.y. 

Exo.24. 


Dominica  in  Quinquagejima 

Dominica  in  Quinquagefima . E 

CONCIO  TERTIA. 

Dafjio  Cbrifti  cur  tarn  fape  ad  memoriam 
reducatur. 

Ssvmpsit  lefus  duodecim  difctpulos  ftios  & 
ait  Hits  i Ecce  afeendimus  Hieroftlymam.  Luc.  1 8. 
Mat.  2.0. Mar.  10.  S*pe  Chriftii'.  loquitur  de  lua 
paflionc,vt  ea  magis  memorij  comendaret.Vult  F 
enim  fa!uator,vt  memores  fimustanti  benefieij  Multi  princi- 
pes,&  Magnates  habucrunt  fibi  aliquos  amanuenfes  fiuc  icri 
bas,quieaqua:crantnotatudigna,defcriberenr,  & memoriae 
proderet.  Vnde  2.Reg.legitur,  Porro  iofaphat  filius  Ahilud 
erat  a comentarijs,hoc  eft  qui  res  geltas  memorabiles  manda 
bat  literis,vt  pofteris  memoria  vigerent,  vel  qni  negotia  gere 
da  comemorabat.  Aiunt  nonnulli  rege  Dauide  conftituifle  mi 
niftruquenda  , quieiad  memoria  reduceret  eosqui  proillo 
aliquid  fecerant  infigne,vt  rex  illud  rnunere,  & prarmio  com- 
penfarct.Intuereadmirabilcrcgisiuftitia  & arquitatc,  qui  ho  Q 
mine  iufttim  merccdcconducebat,vt  fibi  fubditorfi  fuoru  pr£ 
clara  facinora  in  memoria  rcuocarer,ut  ilia  digno  praemio  rc- 
muneraret,& alios  ftudioeorunde  benefadoru  incederet.Cfi 
rex  AlTuerus  node  qnada  duxiflet  inlomne,iufllt  fibi  adferri 
hiftorias&annales,  &ciim  coraeo  legcrentur,  inuenit  illicic 
beneficium  quoddaacccpiflea  Mardochco,  & ftatim  illud  re- 
munerauit.  Si  haec  igitur  folent  memori*  mandare  principes 
& magnates, etfi  efi  fiibditis  & feruis  res  & agatur,  vt  pollute 
gratos  feexhiberc:  quatodiligcntiushoc  tm  beneficium  mor 
tis  & paftionis  Chrilti  lempiternae  memoriae  commcdare  de-  H 
bemus,  de  quo  nobis  hodicrnum  euangelitim  mentionem  fa- 
citfVt  nos  Temper  gratos  cxhibeamus,&  Deo  feruiamus,qua- 
uis  tantum  compenfare  beneficium  nulla  ratione  pollimus . 

Confidcra  obfecro.qui  pollcs  illud  tantum  bcncficiii  com- 
penfare, de  quo  fcribic  loan.  Dilcxir  nos,&  lauit  nos  a pecca- 
tis  noftris  in  (anguine  fuo . Hie  eft  fanguis  agni  pafchalis,  qui 
in  poftibus  & fuperliminaribusdomorum  pofitus,filios  Ilrae- 
Jis  eripuit  in  Aegypto . Hie  eft  languis  Chrifti  Dei  noftri,  per 
quem  mtrauit  femel  in  fanda,  sterna  redemptione  inuen- 
ta , cuius  imaginem  gcrebat  fanguis  agni.  pafchalis , & vituli 
junmaculati , & languis  ille  quofuualperlum  ubernvulunu 

Nam 


Concio  T ertia  • 112 

'A  Nam  vt  ait  in  epift.ad  Heb.Diuus  Paulus.  Omnia  pene  fecun  Hcb.y. 
dum  legem  in  (anguine  mundabantur,  & fine  (anguiniseffu- 
lione  non  fiebat  remiffio,  quiafuturum  erat  vt  Chridi  (an- 
guis  nos  a maculis  nodris  expiaret,&  fcelera  omnia  delerec. 

Hiceft  (anguisde  quo  dixit  propheta  Ezechiel:  Et  afTumcns  Ezcc.44. 
de  (anguine  eius, pones  fuper  quatuor  cornua  eius,  hoc  edac 
cipicns  de  (anguine  vituli  immolati  pones  fuper  quatuor  cor 
nua  altaris.  Hie  ell  (anguis  Chridi  qui  quatuor  crucis  cornua 
tinxir,&  quatuor  mundi  pares  liberauit,  & a dxmonis  tyran- 
nidc  redemit . Non  corruptibihbus  auro&  argento  , inquit  i.Pet.l. 

2$  Apo(L  princeps , redempti  edis  de  vana  vedra  conuerlationc 
paternx  traditionis,  led  pretiofo  fanguine  quad  agni  immacu 
lati  Chridi  & incontaminati.Et  D.Paul.Empti  enim  edis  pre  i.Cor .6. 
tio  magno.Et  D.Ioan.in  prima  cpif.fua:  Sanguis  Iefu  Chridi  i.  Ioan.i. 
filij  Dei  emundat  nos  ab  omni  peccato . 

Tu  prxterea  padio  Chridi  nobis  hodieantcoculoscondi- 
tuitur  vt  fiencmus  diflolutiones,  & voluptates  atque  baccha- 
nalia, quibus  his  diebus debacchari  folcnt  homines. Siquidcm 
quauis  veru  fit,  quod  D. Aug.ait,Volo  tande  tibiparcas,nam  D.Augofi 
fapientc  decet  interdum  remittcre  aciem  rebus  agendis  inten  lib.z.Mu- 
C ta.Sed  ilia  remiflioanimi  a rebus  agendis  fit  per  ludicra  verba  ficx. 

& fafta : ergo  his  vti  interdu  ad  (apientc  & virtutis  dudiofum 
pertinet.  Philofophus  etiam  ponit  virtutc  Eutrapclix  circa  lu  Aridot. 
do* , quam  nos  poflumus  diccre  iucunditatc.  Nihilominus  tn 
his  vti  debemus  cu  modcramine.Vnde  B.Thomas  ait,q>  ficut  D.Thom. 
homo indiget  corporali  quietc  ad  corporis  refocillationc,quia  2 . i.q . 1 (, 8 
non  potcdlempcr  laborare,  pp  hoc  quod  habet  finitam  uir-  art.  2. 
tutcm,qux  determinatis  laboribus  proportionatur,itaetiacd 
ex  parte  animx, cuius  et  ed  virtus  finita  ad  determinatas  ope- 
rationes  proportionata.  Et  ideo  qn  vltra  modum  fuum  in  ali-  Non  pojfu 
D quas  opcrationes  feextendit  laborare, & ex  hoc  fatigaturprx  mus  fem~ 
lettim  quia  in  operationibus  animx  fimiliter  etia  laboratcor  per  inlabo 
pus, inquantum  fcilicet  anima  intellettiua  vtitur  viribus  per  or  re  verfari. 
gana  corporea  operantibus.Sunt  aut  bona  ienfibilia  connatu-  Spirt  tut  ni 
ralia  homini,&  ideo  qn  anima  ultra  fenfibilia  eleuatur  operi-  min  medi- 
bus  rationis  inteta,  nalcitur  cxinde  quxda  fatigatio  animalis,  tationefa - 
fiuehomo  intedat  operibus  rationis  pra&icx  fiucfpeculatiu£.  tigntur. 
Magis  tn  fi  operibus  contcplationis  intendat,quia  per  hoc  ma 
gis  a fenfibilibus  eleuatur,  quauis  forte  in  aliquibus  operibus 
exterioribus  rationis  pra&icx  maior  labor  corporis  confidac. 

In  vtrifqueth  tatoaliquis  magis  alterofatigatur,quato  vehe 
metius  operibus  rationis  intendit.  Sicut  aut  fatigatio  corpotis  Simile. 

ita 


Exemplfi 
S.  Ioann. 
Euang. 


Alt')***  i" 

terdum  4- 
ntmt  remtf 
{tone  vttn- 
dum  nobis 

Anftot.4. 

Ethic. 


Tull.i.of- 

fic. 

D.  Ambr. 
i.offic. 

Tull.  1. of* 
fic. 

Simile. 

Recreatio- 
ns honefl 4 
tjft  debent  • 


Eutrapc- 

lia. 

D.Thom. 
a.i.quac- 
ftio.  J 68. 
artic.4. 

Seneca • 


‘ Dominica  in  Quinquagefima. 

ita  eti5  oportct,q>  fatigatio  animalis  foliiatur  per animi  quie- 
tem,  quies  autem  animar  eft  deledatio.  Et  idco  remediu  con- 
tra fatigationem  animalem  adhibetur  peraliqua  delc&atio- 
nem  intermifla  intentione  ad  infiftendum  ftudiorationis . Sic 
in  collationibus  Patrum  legitur.quod  beams  loannes  Euan* 
gehfta,cum  quidam  fcadalizarcntur,qu6d  cum  djfcipulisfuis 
ludentem  inuenerant,  dicittir  mandafte  vni  eorum.qui  arcum 
gerebat,vt  fagittam  extraheret,  q>  cum  plurics  feciftet,  quae- 
fiuit,  vtrum  hoc  continue  facere  poflet : qui  refpondit , quod 
fi  hoc  efitinue  facerct, arcus  frangeretur.  Vnde  beams  Ioanes 
fubintulit,q>  fimiliter  animus  hominis  fragerctur,fi  nunquam 
a fud  int6tione  relaXaretur.Huiufmodi  autem  ditfa,vcl  fafta, 
in  quibus  non  quxritur,nifi  dele&atio  animalis,  vocantur  lu- 
dicra , vel  iocofa  : Et  idco  needle  eft  talibus  inrerdu  vti  quad 
ad  quanda  animi  quictem . Et  hoc  eft,  quod  Philofophus  di- 
cit,  q>  in  huius  vita:  confcruatione  quzdam  requics  cum  ludo 
habetur.Etideo  oportet  interdum  aliquibus  talibus  vti.  Cir- 
ca qux  tamen  videntur  triadic  przeipue  cauenda , quorum 
primum,&  principale  eft.q*  predi&a  delcdatio  non  quzratur 
in  aliquibus  opcrationibus,vcl  verbis  turpibus,vcl  nociuis.Vn 
de  Tullius  dicit, q>  vnum  genus  iocandi  eft  illiberale,petulans, 
flagitiofura , oblcznum  quidem:  Aliud  autem  attendendum 
ell.netotaliter  grauitasanimzrefoluatur.  Vnde  D.Ambrof. 
dicit ; Caueamus,ne  duhi  relaxarc  animu  volutmis,foluamus 
omnem  harmohiam  quafi  concentum  quendam  bonoru  ope- 
rum . Et  Tullius  dicit, q»  ficut  pueris  non  omnem  ludendi  li- 
centia  damus,  fed  earn , qua?  ab  honeftatis  a Aionibus  non  fic 
alicna , fic  in  ipfo  ioco  aliquod  probi  ingenij  lumen  eluceat . 
Tcrtio  attendendum  eft, ficut  in  omnibus  humanis  aftibus,vt 
congruat  pcrlona?  & tempore  & loco,&  fecundum  alias  circu- 
ftantias  debite  ordinetur,  vt  fcilicet  fit  tern  pore, & homine  di- 
gnus,  vt  Tullius  dicit  ibide.  Huiufmodi  autem  fecundum  rc- 
gulam  rationis  ordinantur.  Habitus  aute  fecundum  rationcm 
operas  eft  virtus  mora!is,&  ideo  circa  ludos  poteft  die  aliqua 
virtus,  quam  Philofophus  Eutrapelianominat,  & diciturali- 
quis  Eurrapelusa  bona  conucrfione,quia  fcilicet  bene  conuer 
tit  aliquo  dida,vel  fafta  in  folatiu ; & in  quantu  per  hanc  vir- 
tutem  homo  refrenatur  ab  immoderantia  ludoru,fub  mode- 
ftiacontinetur.  Eft  autem  contra  rationem,  vtaliquis  fealijs 
oncrofum  exhibeat,puta  dum  nil  deleftabilc  exhibet,&  ctiam 
coru  deleftationes  impedit . Vnde  Seneca  dicit  j Sic  te  gcra* 
fapienter,  vt  oullus  te  habeat  tanquam  afpcru,nec  contemnac 

quafi 


H 


-v  ConcioT ertia . ' T i r 3 

4 quafi  vi!em:illi  autem  qui  in  ludodeficiunt,necipfi  dicuntaK 
quid  ridiculum,&  dicentibus  molcfti  funt,  ouia  Icilicet  mode 
ratos  aliorum  ludos  no  recipiunt:  & ideo  vitiofi  lunt,&  dicun  Arift.  4. 
tur  duri,  & agreftes,  vt  philofophus  dicit . Sed  quia  ludus  eft  Ethi.  • T 
vtilis propter  quietcm,&  deleftationem.dele&atio  autem,  & Arift.  10. 
quies  non  propter  fe  quaeruntur  in  humana  vita , fed  propter  Ethi. 
©perationem,  vt  ait  philofophus,  ideo  defc&us  ludi  minus  eft  Arift.p. 
vitiofus , quam  ludi  fuperexceflus  . Vnde  philofophus  dicit » Ethi. 
quod  pauci  amici  propter  dclcftationem  funt  habendi , quia  Recreaffa 
parum  dclc&ationis  (iifficit  ad  vitam  quafi  pro  condimcnto , net  paur* 
B ficut  parum  de  gulafufficit  in  cibo.  fufficiunt. 

Humil  it  as  longe  vtilijjima  efi . 

PErpende  Chrifti  humilitatem  cum  dicitur,&  filius  homi- 
nis  tradetur:  qui  cum  fit  filius  Dei  naturalis,appcllat  fe  fi. 
lium  Adam. Super  verba  autem  ilia  Danielis,irtclligc  filiho-  Dan.  8. 
minis,dicitgrauisquidam  autor,  Necgleftium  fpirituu  vifio- 
ne,  tantarumque  rerum  illuftratione  fuperbiret,  & fan&itatis 
opinione  inflatus  fe  ferret  in  fublime , quin  potius  humanam  Nofiram 
C fragilitatemin  memoriam  reuocaret,  filius  hominis  vocatur.  fmgilita- 
In  diuinis  enim  literis  idem  cft,ea  ob  caufam  Chriftus  Dcus  ttm  agno - 
nofter  cum  excelfa  ac  diuina  haberet  nomina,  fe  in  euangelio  fcamm.tt 
filium  hominis  faepenumero  appellabat , vt  nobis  humiliratit  non  fuper 
exemplum  praeberet , & hacdecaufa,  & nomenclatione,  nos  humus. 
a vanorum  titulorum  cupiditate,&  ambitione fepa rarer. Ideo  Mat.iy. 
dicebatapud  Matt.Vulpes  foueas  habent,&  voluercs  csrli  ni-  Mat.  8. 
dos,  filius  autem  hominis  non  habet  vbi  caput  fuum  recJinet.  Simile. 

Vt  auisad  afeendendum  valde,  prius  quam  volet  feabijeiet , 

& dcmittit,vt  maiore  conatu  feratur  in  fublime,  fic  debemus  Simile. 

D demittcre  nos  ipfos',8r  inclinare,  aefubmiftius  gerere,vtmaio 
re  impetu  ad  excelfum  caelum  afeendamus . Vt  fortiffima  pj. 
tiusinfigni  proceritate,  quia  vento&  procellaerefiftit , radici- 
tus  cuellit  ur,aut  frangitur : harundo  autem  quia  quo  pellitur 
inclinar,&  vergit,manet  incolumisrfic  fuperbus  etiamfi  fit  di- 
uitijs  cumulatusjtamcn  quia  elatione  ereftus  ncmini  vult  ce- 

derc,turbineaffliftationisexrirpatur,&deijcitlir:humilis  au- 
tem quiaquacunque  calamitate  mouetur,  propender,  & rerti  Humiles 
aduerfarum  vndis  vidcrur  locum  dare  > integer  perfeuerar,5r  ftturi  vi~ 
procella  tranfafta  erigitur . Id  volucrunt  fignificarc  principes  stunt. 
illuftris  familiatColumnarum  in  Italia,qui  pro  arhiis,  & infi- 
gnibus  fumpferunt  frutices  aquaticos  viriditate  confpiciedos, 

- Cone.  Quadr.  Tom.  t.  p qui 


* "Dominica  in  Quinquagefima 

qui  fluminis  impetu  ac  fluftibus  cxagitati  fleftuntur,  fed  non  £ 
infringuntur,  necin(jrmantur,  cum  hac  Jitcra,  flcftimur,non 
frangimur  vndis . 

Luc.i.  Quid  almd  fuit  nalci  Chriftum  inter  paleas , & foenum,  & 
reclmari  a virginc  fanftiflima  in  humili  prxfepio,quia  no  erat 
ei  locus  indiuerforio.quam  humani  fa(tu?,inani$  glorix.ho- 
minu  pompx,&  huiufmodi  fapientix,  apercifiima  damnation 
quid  aliud  fuit  ilia  profunda  humilitas,  qnam  mudi  fupcrbias 
Humilitas  & iadatizclariffimaimprobatio^Quid  almd  fuit  ilia. liimma 
Chrifti  no-  paupertas  quam  honoris, prolperitatiSjfiuxaruqueopum  inco 
Jlram  con-  ftantium  in  cafuque  firarum  contemptio  ? in  ilia  inopia  voluit  f 
fundit  ftt-  delitefcerefummus  ille  omnium  rerum  opifex,ampliflimusq; 
per l> tarn,  cxli  moderator,  & redor,vt  docerct  fundamentum  Chrillia- 
Paupertas  nx  philofophix,  verxq;  religionis  initium  in  rerQ  humanaru 
Chrifti  con  contemptioneacdefpicicntiaconfiflere,nolqucadcxli  patriae 
fundit  no-  de(ideriu,firmiflimaq;  xtcrnitaris  fpem  & hducia  excitaret. 
ftru  imnto  Si  Chrillus  lachrymas  fudit,liin:urijsafte<fhis,vulncribti$ 
deratu  di - trnieftus  ad  mortem  accrbifliroam  fallis  criminibus  vocatus , 
uitiaru  de  cum  da  more  valido  & lachrymis  prcces  Dcop3tri  pro  nobis 
ftderium.  oluulit,vr  ait  Apolhcur  nos  non  plorabimus?cur  dehciasvo-. 
Heb.f.  luptatc*,&  falfam  mundigloriam  quxretnus  ? Pudeat  mebra  q 

auiOus  caput  fuum  exhibetur  inglorium , left  an  gloriamrpti- 
eat  ardenter  concupilcerefallaceirn&  fugacem  corporis  pul- 
Ifai.fj.  chritudine  eum,  cuius  Deus  fuerit  athxus  cruci,&  vlqueadeo 
Patientieu  vulncratns.vt  non  eifer  ci  fpecies,  ncc decor, vt  ait  Ua.Atuos 
maxima. contumelias  in  Dcfi  iaftas , & inipiaaduerlus  ipfum  facinora 
Chrifti  con  prxtei  mittimus:  fi  aut  ip(i  vel  lolo  verbo  vulnci  enitir,  ftatim 
denat  im-  excandcfcimus,&  (lomachamur,&  in  eos  a quibus  fu  mills  iniu 
patietiam  ria  lacciliti, impetu  facimusiO  cxcam  nolh  3 vanitatemlo  va- 
noftram.  na  cxcitarcm!  6 fupcrbiainintolcranda!  Chrillus  Dcusnoiler 

V erus  chri  iniurias  fux  humanitauillatas  tolleranter  ferebat,non  eas  aut  p[ 
JiiamJftm 9 qux  diuinitatc direfte  relpieiebant . Hxc ell  vera  humilitas, 
eft  ft  pro-  hxc  eft  Chrilhana  philofbphia  ledenmtcre,&  abijcere,Deu 
pter  Chri-  auc  fummis  laudibus  ctferre  dt  magnihccntislimis  honoribus 
Rum  hu-  pro  viribus  cxtollere:  Debet  eniin  humilitas  elle  vera, non  fe- 
miliare.  fta,more  eorii  qui  animi  fingunt  fubmilfionc,vt  alios  fallant. 
Simile.  & inuntli  gloria  aucupentur.  Quemadmodu  ferp  prxdainua 
Hu mili at  hirx  fe  inclinant,  vt  fortiore  conatu  irruant  & militant;  fie  fu- 
feahquivt  perbi&  flagitiofi  holes,  vafri  &callidi  ,fealiqhdemitrOnc,  8c 
altos  fal  fuppiices  getuc,vt  hac  virtuus  limulationelimplices  dccipiar, 
lant.  fibidignitatesacqnirant,alijs  veroexcidiu  machincntur.Idvo 
Pfal.p.  luit  diuinus  vates  figmficarc  cu  de  fuperbo  & impio  loques  dw 


Condo  T ertia . 1 14 

A xit,Tndinabit  (c,&  cadet  cum  dominatus  fuerit  pauperu.Nos 
non  ita,  fed  vera  animi  fubmiffione  ample&nmur,  eumq;  imi  Mat.  1 1. 
tcmur,  qui  ait:Difcitea  me, quia  mitis  l'um,&  humiliscorde. 

Superbi  enim  & elati  etfi  florere,  rebufque  fecundis  vti  vi- 
deantur,infclices  th  Cunt,  qm  miferos  exitus  conCequuntur,& 
ex  illo illuliri  rerum  ftatu  fxpenumero  cadunt,&  quod  peius 
eft.inpoenas  zternas  przcipuantur.Quemadmodum  hyeme  Simile, 
frigore  vigente,&  zflate  nimio  calore  oia  inflammante , raro  . 
cadnnt  ingcntia  fulmina  vt  ait  Plin.Sed  vere  & autumno,  qn  Plin.lib.z. 
aer  ell  ferenus  & tranquillus,  tuc  maxime  adurunt,&  fzuiur, 
jj  fic  maximf  calamitates , & acerbiflimz  zrumnx  profperitati 

infidianturjnoneosquzruntqui  frigore,&  zflu  in  humili  fla  Projperit » 
tu  laborant,  fed  illos  repentino  vulnerant  impetu  quos  dcij-  tet  munda 
ciunt,&  incendiocoburunt,quiin  traquillo  profperitatis  vere  nt  perictt- 
& autumno  fuperbia  extolluntur,&  inani  mundi  gloria  infoie  loft . 
fcunt, & in  fublinic  vanitatiseleuamur.  Nihil  cxiiiimoefle  in 
vita  Cecurius,nil  vtilius,nil  przftatius  quam  vera  humilitas,&  Simile. 
Chriftiana  animi  fubmiflio  fit. In  arte  Arithmetica  eft  quzda  Humilittr 
notula  appellara  cifra,hzc  notula  nil  valet, led  Cacit  valererco  tu  virtt. 
iunfta  enim  cfi  notula  valente  decern  efficit  vt  valeat  centum, 

C augcns  valorem, ciim  ilium  non  habeat. Sic  enim  fubmiflio  & 
fui  abieftiocuexfe  in  hac  vita  apud  homines  nil  valeat, prx- 
ftat  th  valorem. Animi  demiffioeft  vas  vbi  virtutcs  recondii- 
tur,vtait  D. Bern. humilitas  cordis  rcceptaculu  eft  gratis  Hu  D.Bcrn. 
miles  tit  ait  D.Greg.  dum  fedeijeiunt,  ad  Dei  finulitudinem  D.Grtg. 
afcenduntifiiperbi  contradum  fe  extolIunt,diabolum  imitan* 
tur.  A riff. hominem  defimes  ait, efie  animal  rationisparticeps  Ariflot. 
mortale , has  duas  difterentias  formz  procrcatrices  pofiiit  in 
diilinitione.vocat  efi  morti  obnoxium,n6  (blum  vt  a dtjs  fins 
commcntitijs  fepararet,fed  vt  ilium  Cuz  fragilitatis  admone- 
D ret.Si  fcextolleretafpieiens  fecompotcm  rationis,  & bonoru  Prtsupti » 
jmmortalium  capacem,  llatim  fe  intueretur  efie  caducum  , & human a 
mortale,  quo  fuperbia  deponeret,  & imbecillitatein  fua  per-  but  confidt 
fpicerct.  Hacconfiderationedufti  magni  viri  infublimi  digni  rutiombut 
tatcconllituti,&  mentis  openbusmuniti, profunda  humihta-  deprimen- 
tcamplcftuntur.  Vtenim  vafacum  replentur  liquore,aerem  da^. 
expellunt-jficquiin  virtuteproficiut,deijciunt  vanitatem.om-  Simile, 
nequefuperbi*  genus  dcteflanturicontra  veroquemadmodu  Simile, 
vala  cum  euacuantur  liquorc.implentur  aerc;  fic  multi  delli- 
Ciiti  virtutc,implcntur  fuperbiaide  ea  ait  Ecd.  luitium  omnis  Eccl.10. 
peccati  efHiiperbia.Hzc  fuperbia  quidem  dc  czlo  prxcipira- 
uit  luciferumihzc  de paradiCoeicat  Adam.  Vt  ergo  filius  Dei  . 

P a hoc 


% -. 

• digitized  by  Google 


' Dominica  inOuinquagefima . 

hoc  vitium  cxtirparct,homo  faftus  eft,  feqtic  vfque  adeo  hi*-  E 
ICir.14,  *niliauit,vt  cum  Deifitfilius,  fetamenfilium  hominis  hoclo 
Gen.3.  co  voluit appeJIare  - 

c ^fmb  'itio  dcteftabiUs,  & execrabilis  eft . 

Magna-,  A Vdiem  Chriftns  dominusca^i  htiius  damores , Petit  & 
Chrifti  af-  l\  prarcepit  eum  ad  fe  adduci,  atque  interrogauitquid  fib i 
fabilita:,  veller.  O bone  Iefti,  ita  ne  te  demittis, vt  cum  tarn  miferabiH 

r &derpedohominecoUoq»aris;prae(ertimciimtamain  vcnc- 

Dignitati  ratione  tcomnes  habeant  ? hoc  quidem  facie , vt  exemplo  fit 
bus  huma  his  qui  in  dignitateconftituti  hint,  quorum  plcrofque  videas  F 
nis  multi  dedignari  colloqui  non  dicam  cum  inferioribus , fed  nec  cum 
fuptrbiut . xquahbus  vel  etiam  maioribu* . Sed  feias  6 homo, quod  tam 
tonfidera  terra  es  tu  etfi  potens  fis , tam  fluxus , & caducus  quam  alius 
tiones  ad  quicunque.  Tam  terra  eft  ea  quae  infcricoac  pretiofo  ceruica 
humilita-  Jijncluditur,qua  ea  qux  in  vili & facco  continetur.Tam  ver- 
ti  conftr-  mibusobnoxius  eft  rex  quam  agricola , diues  quam  pauper, 
uandam.  elaro  quam  obfcurogcncre  ortus . Oes  plorames  ingredimur 

••  vitam  ,& omnesgementes  obeunt  mortem  rcois  eft  omnium 

eadem  miferia,&  imbecillitas.  Id  intueri  deberent,  fecum  fix- 
pen  umerocogi  tare  principcs,  & potentes , qui  Cui  obliti  alios  G 
contemnunr,  liiaque  potenua,  & opura  nffluentiaefati , non 
exiftimant  fe  effe  aliquando  morituros.Et  hi  celeriter  bis  fal- 
fis  potentix  & opum  imaginibus  lpoliacur,&  nudi  ac  egeni  in 
Simile.  xternoscruciatus  detruduntur  . Viperam  ferunt  ex u Ham , in 

cineremque  conuerlam  mederi  eiuldem  bc-ftix  morfiui : mor- 
det  vipera,fittumor,&  ptaga  mortifera  & pelhlens.adhibe  ci- 
nerem,  & id  in  quod  ipfum  animal  conuei  titur , & fanitatem 
Mortis  co-  confequeris.  Vulneratuses  a fuperbia,mundi  gloria  & poten- 
Jideratio  jr  tia  vipera  venenofa.habes  animam  tumidam,&  peftifero  mor 
U fit  vts-  fnfiauciam.confideracinerem,  idq;in  quoddilabitur& con-  H 
litatis.  tiertitur  vana  mundi  potentia , & iple  puluis  erit  promptu,  & 
k falutare  remedium, quo  poflis  ad  vitam  reuocari.Et  quemad- 

4.  Reg.  j.  modum  Naaman  Syrus  petebat  ab  Elifxo  onus  terrx  , quatn 
volebat  fectim  afportare,nepoftca  falfagctium  idola  colcrer, 
fed  repudiata  fuperftitionc  ad  Deum  confugeret , & fupplex 
Confidere-  accederet , fic  nos  ne  in  rebus  fluxis , & inanibus  collocemus 
mus  quod  beatitudinem,&  a Deo  difcedamits,  terra:  farcinam  in  memo 
mor  tales  ria  calleftam,&  confer  uata  ferre  debemus,  confiderantes  ani- 
fumns,  (y  mo,  & fxpenumero  repetentes,  efte  nos  terram  , & omnium 
in  cinerem  clementorum  infimum,  & abie&ifiimum,  imo  ipfam  elemen 
cbnrrtedi . tor  urn  fecem.  Cum  autem  homo  fit  formatus  ex  terra , terra 

aurem 


Conch  Tcrtia,  ? i t $ 

1 antem  cx  nihilo , apcrtc  conduditur , inter  hominem  & nihil 
folain  terram  efle  interieda.  Prxterea  ctim nos  finius  exaer-  pilij  fit— 
ra  formati,  terra  aut  ex  nihil,  quis  non  videt  efle  nos  filios  ter  tern, 
rae,nepotesaut  ipfius  nihiirH.ee  ell  noftia  progenies,  hsc  eft  n.potes  ip- 
nollrx  nobilitatis  origo  & daritasrh rc  llint  noitra  ftemmata,  fius  nihil. 

& antique  familix*  monumenta.  Hoc  pcrpendensf-ccJcl.his  Ecd.  10. 
verbis  exdamat:  Quid  l'uperbis  terra  & cinisrAd  hanc  faluta- 
«rem  & excellentem  contcmplationem  nos  tanqtia  oblitos  no- 
flriinuitat  Ecdefia  dicens, Memento  homo  quia  cinises,&  in  £cclcfia. 
jcinerem  reuertcris.  Ac  fi  diceret^accipe  hanc  confideratione, 

<juam  tibi  tribuo  veluti  claue  admirabi!cm,qiiaporeris  oflifi 

tui  ipfius  aperire,teque  ipfum  intueri,&  penetrate.  Refcra  ia-  . cogniti » 
jpuanJjingredere te ipfum, qui  a te longe  abes,  & afpicies  tota  fui  quart- 
domum  cinere  & pulucre  repletam : Nec tc  decipiat  corporis  tu profit. 
pulchritudo&  infignisornatus,nam  oia  hare  interibunt,  & in 
.puluerem  tandem  reuertentur.Intellige  tc  ipfum, qm  hare  ett 
prauitatiscaufaignoratiofui.Etharc  verba  xquaiiterdnrilln  • V 

flrifiimis  regibus  &abie&iflimisfutoribus,roagnatibus,&  mt 
dia  plebe  ac obfeuta  progenie  fumptis : qm  nulJa  eft  hac  in  rc  Potetiorer 
inter  magnos  & paruos  differentia  , into  principes  dimuaruq;  inter dii  in 
copiaaffluctcs.in  accrbiorcs  milcrus  farpenumeroincidut,  q>  maioresmi 
.non  folum  veteru  annales& antiquitatis  monumenta  loquun  fierias  pro - 
tur.fed  et  noftrahaectpaapertiflime  reliant  ur.  Et  hinceft,q»  Ubuntur . 
illi  qui  torquebantur  in  inferno, dicebant  infigni  i]li  tyrano,& 
Babylonisquondapotenuflimorcgi , Vulmraais  esficut  & Ifai.14.  > 
nos,  noftrifimiliseffedus  es  . Quar  ola  diutnus  uatestragice 
fcripfit.non  g>  ficfadafucrint,fed  utpotentia  hac,&  pulcher-  ; 

rima  oratioms  exornatione.miferias  in  quas  incident  mlolcn  Tyranni 
tiili mns  tyrannus,defcnberet,  & amphficarct,qin  cx  ampiifh  quo  tan-. 
mo  dignitatis  gradu  prxcipitatus  fuit  ad  regionem  ill.im  ter-  dtm  deut- 
nbilis  horroris  & cruciatus  , artcniarumquc  tenebrai  ii  detru-  niant . 
fus.  Vt  figura  in  paricte  pi£ta,  quaJibct-aque  gutta  dcletur, fic  Simile, 
mundipotentiaqualibet  mutationcamittuur . Et  vt  arcfificiu  Simile, 
in  imo  folo  cxtrudu,ncc  fulminc  concutitur,  ncc  hiatu  abler 
beturficabicdus  uitz  flatus  non  eft  maximis  zrumnis  expo- 
fitus,3t  res  (ecundse  in  falligio  dignitatis  fccuUcolJocatg,  mul 
tis  funt  obnexiar  minis, & calamitatibus.  Quamobrem  qui  in  Pauper  tat * 
fubltmi,&  fupremo  ftatu  conftituti  funt,  atquc  duutijs  abun-  /0fW,  fecu- 

dant,ne  contemnant inferiores.nequedelpiciat.leddihgdtiili  riorprojpt! 

me quide  attendant  q.  humiliter  & aifabilicir  te  gpreret  Chri  ritate. 
ilus  hodicrno  die  cu  hoc  carco,  qu.mtaq;  Jibcralitatc  in  in.'gtu  ' 

ficentia,  cidcm  Jargireuir  quod  tarn  initamer  poiUilat  at.  j 
- P 3 Domi- 


.ni  l i a :a 

.Of  d>V*‘ 


Dominica  in  Ouinquagejtma . 

Dominica  in  Quinquagefima 

concio  c^varta. 

eJWali  nituntur  impedire  qua  bona  futit.. 


Virtus  eon 
tradiflio— 

ms  f ati— 

tur. 


Mat.  3. 


Simile, 


Ssvmpsi  T lefus  duodecim  difcipulos  fuos,  (*f 
ait  Hits ; Ecce  afcenatmus  Hierojblymam.  Luc.  1 8. 
Mat.10.Mar.10.  Hue  quidcni  exeunt  partim  tur- 
ba  impediebat , partim  etiam  alij  reprehendebat  F 
quo  minus  cbmarct:vndecoliigas  quanta  ibtim  fefeofferant 
impedimenta  ei,  qui  cx  animo  virtuti  incubci  e fbtuit,&  qua 
multi  conentur  bona  opera  noftra  impedire.  Vcrutamen  quo 
tentant  nosconturbare.eo  ntagis  proficimus  fi  diligenter  atte 
dimus.refiftendo  oibus  cotradi&ionibus.ficut  hiccxcus  fecit. 
Vndefandificatus  iile  Baptilbaiebat  dc  Deo  verba  facicns  , 
Permundabit  area  fuam,&  congregabit  triticu  : per  triticum 
iulH fignificator.per  paleas  vcroiniqui  & flagitiofi.  Et  quoad 
modu  arid*  triticiue  tegumeta  granu  opprimunt,&  vndique 
conllringuntificintpius  virum  iiitiG  & pium  vexat,&  vndique  G 
affligit.bed  vtquoarftiusarifix  granu  cingunt,&  copiimnnt, 
co  maiori  cudodia  illud  ab  auiu  morlu  tuetitrific  quanto  a».er 
biores  calamitates  infert  malus  viris  virtute  inlignibus , tanto 
Calami 1 4.  cos  clariores  reddit,&  ad  importunas  aues  hoc  elf  ad  malas  co 
res  tlluftrio  gitationes  arccndas  munitiorcs . Vbi  vides  iniquos  homines 
res  reddut  efleiudis  adiumcnto.Non  enim  Deus  homines  crearet,  quos 
botes  pro-  intpios  futures  clfe  prxfciflct,nifi  paritcr  nolfet  eos  viros  opti 
bos . mosaffligendo,  ellc  in  cos  vtilitatc  collaturos.  Nihil  eftenim 
Mali  tan - ad  laudem  illullrius  qua  calamitas  ipfarhxc  namque lolct  vi- 
de praftat  rorum  iuftorum  nomen  ad  immortalcm  memoriam  propaga  H 
•vt  bom  me  reratqueita  vt  D.Augutt.ait.Mundi  ordinem  Dcustanquam 
liores  fiat,  pulcherrimum  carmen  cx  quibufdam  antithetis  honelbuit. 

D. Augur.  Eli  autem  antitheton  contra  poluuni:  ita  appcllatur  figura  ea 
Jib.  1 1.  ci-  qua  contraria  contraries  opponuntur,  vt  apud  Ouidium , 
tiit.Dci.  Frigida  pugnabant  calidis,  hummtia  ficcts . 

Quid.  Xenophon  illc  cuius  voce  quail  mufaslocutas  ferunt,qui  telle 

Voiatctrano,di£his  ell  Mufa  Attica,  ob  eloqucntixdulccdi- 
nem  & fuauitatem,  in  luo  Occonomico,  inter  opes  & diuitias 
connumcrat  immicos  homines  (ccleratos,&  ait  eos  ede  nobis 
adiumento,  fi  illis  vti  fciticrimns.  Et  Plutar.  librum  jdidit  dc 
vtiJitate,quain  quis  potell  cx  inimicis  comparatc . 

; . Vid» 


Xenoph. 

Volatcr. 

Plutar. 


Concio  Quart  a . 1 1 6 

Ji  Vide  quomodo  nouerit  Deus  bona  multa  edticere  ex  con- 
tradidione  malorum  : Vide  enim  ante  conuerfiouem  fuam 
qualis  elTet  Conftantinus , & quam  conttarius  Ecclefix ; fed  Conflant. 
poll  conuerfionem  vide  quanta  bona  Ecclefix  contuierit  tcm  irnp.con- 
porc  diui  Syiueftri  Pontificis  maximi.  Tunc  enim  fiiij  tyran-  uerjio. 
norum  , & cor  urn  qui  Ecdefiam  vexabant , conuerfi  funt  ad 
Chndum,ad  eumque  humiles  & fupplices  acceflerunt.Nam 
Magnus  ipfe  Coftantinusilluftrifiimusorbis  imperator,tem-  Cofla. Imp. 
plum  Roma:  in  honorem  beati  Petri  Apollolorum  principis  quamfue- 
a fundamcntis  cxcitauit,  & pulchcrrimis  ac  prcciofiflimis  or-  rit  libera- 
£ namentismuniuit , & ipfe  liiis  manibus  iccit  fundamcnta  , ex  lu  in  Eccle 
quibus  i'uis  proprijs  humcris  duodecim  corbulas  tcrrx  in  ho-  Jiam. 
norero  duodecim  Apoftolorum  afportauit . Tunc  quicuerunt 
• Chrilliani,&  ccflarunt  comm  afflidiones  & cruciatus, quibus 

ab  infidelibus  torqucbantur . Vt  enim  Laban  perfecutuicft  Gen.  31. 
Iacob  in  terrain  promiflionisreuertentem  , & Deum  vcrum  Figura. 
adorantem , fic  fcclcrati  homines  iufios  ac  fideles  affligunr , 
colquc  ad  coeleftem  patriam  veram  promifTionis  terram  al'pi- 
rantcs  adcxcidium  vocant . Nec  clt  mirandum , ciimetiam  f 
Efau  eius  fratcr  de  eius  cxde  cogitaret.  D.  Paul,  in  epifto.  ad 
£ Galac.loquens  dc  Ifaac,&  Ifmaele,  Quomodo, inquit,  is  qui  Gen.  17. 
'lecundum  carnem  natus  fuerat,  perfequcbatureum  qui  (ccun  Galar.4. 
dum  fpiritum  1 ita  & nunc . Quid  voluit  fcriptura  fignificarc  Exod.i. 
quando  dixit,  Oderuntque  filios  Ifrael  Aegyptij,  nifi  impios 
& flagitiofos  odio  profequi  viros  pios.virtute  ac  gellarum  re- 
rum gloria  prxfiantes?  Aiunt  coruttm  polios  fuos  in  nido  exi-  Simile. 
Rentes  in  principio  non  cognofcere,cum  cos  videat  plumis  al- 
bis  iudutos,ideo  eos  abijcerc  & contemncre:at  videns  cos  po- 
ftea  nigris  pennis  coopertos,eos  nurrit  & rcficit,&  vt  filios  fu 
Ucntat.  Sic  niundus  eos  quos  videt  innocentia  & virtutis  can  Mult  bo— 
•D  dorc  confpicuos,  irridet  & contemni  t , his  tamcn  fauens,  qui  nos  totem - 
tetris  federi bus  conteguntur.  At  quanto  accrbius  impij  vi-  nunt . 
ros  piosafHigunt , tanto  magis  illis  profunt,  & feruiunt . Pu- 
gnantibusin  vtero  Rebeccx , Iacob,  & Efau , dixit  Deus  eo-  Gen.  zf. 
rum  matri:Dux  gentes  funt  in  vtero  tuo,&  duo  populi  in  vtc 
ro  tuo  diuidentur : populufque  populum  ibperabit,  & maior 
feruiet  minori . Hique  populi  funt  boni  & mali,  per  Iacob  & 

Elau  intelledi.Mali  autem  feruiunt  bonis, non  profedoobe- 
<licndo,led  vcxando.Ita  D.  Aug.  hunc  locu  interpretatur.  Vt  D.  Auguf. 
enim,vt  ipfe  ait,  palex  in  aunhcis  fornace  feruiunt  auro.illud  Simile. 
purificando,&  cum  videantur  ipfum  comburere,illuitnus  red- 
dunc,ipfxaut  conibuiuntui.-Cc  mail  cum  vidcatur  boms  per- 

P 4 mciem 


V 


‘Dominie a in  Qmnqftagefima  ] 

nicicm  moliri,  cos  fplendidioresreddunt,  fibi  autem  ipfisex-  5 
Mali  bo-~  ctdiuni  machinantur . Occidebant  tyranni  vnum  martyrem:& 
not  perfe - eius  fanguine  rigabatur  Ecclcfia,eiufque  miraculis  multi  con 
quedo,  eos  ucrtebantur . Volentes  tyranni, iulli fa ma  obfcurare,amplius 
illufiriores  illuftrabanc , & volentes  Ecclefiam  extinguere , earn  amplius 
reddunt.  extendebanr,  & propagabantiquemadmodum  in  Exodorcfc- 
Simile.  runt  diuinx  literx , Hebrxos  tanto  magis  fuifle  multiplica* 
Exod.  u quanto  durius  ab  Aegyptijs  opprimebantur:  vide  diuin£ 
potentiam,  & pictatem.  Hiqui  Ecclefiam  affligebant,  erant- 
ttrfeuert-  quc  tyrannorum  filij,ad  iplam  Ecclefiam  poltca  iupplices ac- 
tftus  virilt  cellcrunt.  Quarecum  Deus  optimus  maximustanta  bona  F 
ter  in  vir-  educat  ex  contradidione  virtutum,ne  cadamus  animo  in  con 
tnte.  tradidionibus  qux  a malis  nobis  fiunt , led  magis  relpirantes 
& animati  in  virtute  pcrfiibmus. 

* ' Vixi  bonum  aliquod  aggrcdicris,  quod  non  Jabarisinali- 

. quam  difficultatem,  led  debeseam  exorbere,  & vltra  progre- 
di,&  in  excellctis  operis  propofito  colbnter  permanerc : ideo 
Ecd.a.  dicebat  Ecclel.  Fill accedensad feruitutem  Dei, lb  in  iulhtia, 

1 .Efd.  4.  & in  timore,&  prxparaanimam  tuam  ad  tentationem . Cum 
Num.4.  Eraclitf  ex  Babylonica  feiuiture  reuerfi,templum  Dei  inibu 
&.6.-  rarent,fueruntabiioHibusimpcdimenuillisinfcrentibus}ve  Q 
xati,&  fxpenumero  afflidi,fed  non  a lententia  dciedi . Fere- 
Mar.a,  bant  qujdam  homines , vt  ait  D.  Marcus , paraliticum  ad  Ic- 

fum,  vt  illi  mederetur : led  non  poterant  acced ere  propter  tur 
bam . Bonum  opus  incipiebant , fed  lbtim  fe  obtulit  impedi* 
Luc.  24.  mentum  . Ibant  pix  mulieres  ad  Chrilh  monumentum  cum 

Mar.16.  aromatibus,vt  vngerent  cum,atoblataeftillisdifficultas:qua 
loan.  20.  rc  dice  bant,  Quis  rcuoluet  nobis  lapidcm  ab  ollio  monumen 
ti?  Sed  perleucrantesinuenerunt  ilium  rcuolutum.  Quarcin 
Plattli.4.  ' rebus  arduis  aggrediendis,  danda  opera  ell,  vt  difficultas  vi  co 
dexepub.  ltanux  lupcreturjnam  vt  Plato  ait,difficiliaqux  pulchra.  Vn  K 
Arillo.  * de  Ariftot.  ait,  Ars  & virtus  in  diffieiJibus  verfantur.  Eodem 
Pytha.  pertinetlitera  Pythagorx,  dilcriminc  leda  bicorni : Et  cuan- 
Mat.6.  gelicum  illud  de  viaarda  qux.ducit  ad  vitam  , qux  inquanv 
Luc.  13.  ducirad  vitam , qux  contbntia  perfruitur.  Vt  ingentes  flu- 
Simile.  dus  in  rupem  firnullimam  impetum  facientes  volentes  cam- 
frangere,  franguntur,iplaimmobili  permanente:  lie  molelb' 

2 'entatio-  impedimenta  virum  lbbilem  tencantia , in  cti’mque incurfio- 
nes  -miClu  nibus  grauilfimis  irruentia  maximopcrc  profcdtfipfa  com*. 
fapertm9 . minuuntur,  cum  ille  in  propofita  firmitudme  rebus  aduerbn-* 
ln[ignia->  tibus  conlbns  perleuerat . Id  ammo  percipicns  priitceps  qui*> 
pnulara.  dam  i talus  conibntia  robot  atus  pro  infigui  fetetut  ingeneem- 
1 — ...  . Petram 

\ - • .v  ^ 


Cone  to  Quart*  117 

b Petram  fluftibus  concufiam  cum  Iitcra  hac,Conantia  frange- 
re  frahgit.  Et  Greg.Nazan.pro  conftantia  Salamandrampo-  Gre.Naz, 
nit , qux  in  medio  igne  omnia  domantc  non  fblum  viuit  , & Similitu. 
lxtatur , fed  ilium  p^nitus  extinguit.  Daniel  & eius  foci;  dc-  j)an>  Jt 
creuerunt  abftinentiam  feruare,  fed  obtulit  fe  illis  impedi- 
mentum,  & Afphenezrepugnantia,atinfanfti  propofiticon- 
flantia  manente$,obtinucrunt  a Malalarcne  illos  ad  regis  epu 
las  compellerct . • 

Tides  quant#  fit  excellent! # . 

Dixit  Chriftus cico:Fidcs  tua  te falmim  fecit.-fides cH  por  • '« 

ta&  principium  falutis , nam  fine  fide  autore  D.  Paul.  Heb.i  l» 
impoftibile  eft  placere  dcorcredcre  enim  oportet  accedentcm 
ad  Deum,quiaeft,&quod  inquirentibus  fe  remunerator  fit. 

Necclfaria  eft  nobis  naturalis  ratio , fed  non  fatis  eft : ratio  & 
fides  funt  veluti  dux  ftellx,  arftica  & anrarftica,quibus  nau- 
tx  gubernantur . Vt  cnim  qui  ex  noftra  Hifpania  ad  Indiam  Similitu. 
tendunt  orientalcm,immenfum  marenauigames,vfque  ad  li- 
neam  xquino&ialem  oculos  conijciunt  in  polum  ardicu,  vbi 
C eft  ftella  ilia  feptcntrionalis,  qua  reguntur,at  tranlatta  linea, 

ftcllam  lllam  fcpttntrionnlcm  anmtunt,& abcius  afpetfu  pe  Velui  ar- 
nitus  defcedunt,atque  alteram  ftellamnimirumauftralemin  {Hats,  & 
polo  antar  ftico  intucntur.qua  deinceps  gubernaturtfic  in  hac  ant  art  tan 
vitainexpturi  fumus  nauigationem  noftramdudi  ftella  ratio  dtcutur  m 
nis,  & ad  illam  aftiones  noftra*  direfturi . Sed  fi  volumus  ad  tio  natn- 
xxlorum  indiam  peruenire,opns  eft  nauigationi  noftrx , hac  ralis  , & 
rationis  humanx  nauigationc  relinquerc,  & firmam  fidei  ftel  fidei. 
lam  intueri,illaquenauigare,  & iuxta  earn  opera  noftra,  vitx- 
que  concurlbm  conficcre,&  ab  eius  regula  no  dedmare.Cum 
X>  cnim  (e  obtulerint  res  illx  qux  humanam  racionem  tranfeen 

dunt,&  noftri  indicij  limites  excedunt,quales  funt  ex  qux  ad  A fidei  po - 
Chriftranam  religionem,ad  ecclefix  catholicp  ficramenta.ad  lo  ntmquA 
redemptions  humanx  myfteria,  & ad  alta,ccleftiaque  arcana  debemm  re 
confcendunt,opus  eft  non  ad  rationis  hnmang  ftcllam  fed  cer  cedere. 
tiftimum  fidei  fydusintueri,  eoqueguhernan  . Gentesa  fide  Sen  fas,  & 
alienx  ideo  ad  cxlorum  portum  accedere  non  pofiunt,  quin  ratio  natu 
potius  in  mundi  mari  obruuntur , quia  vnam  tantum  habent  ralis  obte- 
itellam.nimirnm  rationem  naturalcm:  quamuis  enim  quis  fi-  ferenc,  fi- 
•deni  habcat,  fi  tamen  eft  pcccato  mortifero  aftri&us,  n6  pro-  dtif 
derit  fides  ad  xternam  falutcm  conlequendam.  Fides  qua  vi- 
«mxtcrnainereamur,eaeft,  quxjVtait  Apoft.  perdile&o-  Gal.fr  - 
, . - ocm 

/ 

. / • 

i>:  > \ t Digitized  by  Gototfl 


: 'Dominicx  in  Quinqnagejlma . 

l.Cor.ij.  nem  opcratur.  Nam  ipfe  jit,  Si  habueroomnem  fidcm.ita  tr  E 
monres  transferam.charitatem  autem  non  habcam, nihil  Turn. 
Iacob.r.  Hocquidcm  eft  quod  aft  Dlacob.  Apoft.  Vidctis  cpcx  ope- 
ribus inftificatur  homo,  & non  cx  fideimrloquiturdefeiuda 
Apoc.  z 2.  iuftificationc.dc  qua  ait  DIo.in  Apoc.  Qui  iuftus  eft.iuftifice 
lur  adhuc,  & fan&us  fan&ificcturadhuc . Ex  operibus  enim 
adiunfta  gratia  meremtir  falutem , & iufti  nommamur . Nec 
rcpugnat  h rc  D.Tacobi  lententia, Pauli  doftrina?,qui  in  epift. 
Rom.  Ii.  ad  Rom  .ait  homincm  non  luflifican  ex  operibusnbi  enim  lo- 
quitur Apoft.de  pnma  iuliificatione,quand©  pcccator  cx  im- 
piofit  iuftus  per  Dei  gratiam  : Iacobus  autem  loquitur  de  fe-  p 
Apo.zz.  cunda  iuftificarione.de  qua  loquitur  Ioannes  in  Apoc.  Diuus 
gHomodo  Paulus error em  Iudsorum  rcfellit , qui  fe  meritis  bonorum 
intelliga—  opertun  gratiam  Euangelicam  arbitrabanturobtinuifle,  afle- 
tur  illud , rentes  non  efle  ad  Etungelium  recipiendos  gentiles,  qui  fue- 
nen  iujiifi - rant  idolorum  cultorcs,&  in  opera  legis  veteris  non  incubue- 
ratur  bo - rant,  Apoft  autcm  docet  noniuftificarihominem  ex  operibu* 
mo  tx  ope - fidem,  & primam  iuftificationem  prarccdentibus , fed  cx  Dei 
r.bm  legis . gratia.  Scd  qm  erant  nonnulli  qui  ex  hac  Pauli  dodrina  per-  ‘ 
peram  intellecb.bona  opera  contemnebant,&  folam  fidem  ad 
vitam  arternam  conlequendam  fatis  efFe  afnrmabanr,  voluit  il  G 
Iacob.z.  lis  D.Iacob.veritatem  illius  do&rinatB. Pauli oflcndere.afle- 
Iacob.i.  rens  hoc  de  prima  intclligi  iuftificatione,non  autem  de  fecun- 

• ^ fi  Pfift  primam  iuflificationeni  quis  bona  opera  reli- 

Galat.f*  quit,feqiie  fcelcribus  contsminaiici  it, arnittct  gratia  niancntc 
£dc,qu?  fine  operibus  morttia  eft.  Fides  noftra  debet  efle  iha 
•i;  ritateformata , qus  vt  ait  D.Paul.  per  charitatcm  opercttir: 
nam  quemadmodum  gladius  debet  efle  in  manu,  & non  in  ar 
ca,vt  yaleas  de  inimicis  cofequi  viftoriamjfic  fides  non  lat  eft, 
vt  fit  in  animated  debet  efle  in  manu,vt  eius  operibus  in  cha 
ritate  fundatis,  uincas  inimicos  anima?,  & de  illis  mirabiliter  H 
Iacob.i.  iriumphcs.  Vnde  ait  D Iacob.  EftotefaAorcs  verbi,&  noau- 

ditores  tantum,  fallcntes  vofmetiplos.  Vt  enim  qui  incidit  in 

Simile.  fluuiu,quamuis  optime  natandi  artem  norit,  fi  tamen  nec  bra 
chia  mouer,nec  manus.nec  crura, ftatimobruitur,&  mortuus 
Fides  ton-  in  profundum  decidit,fin  autem  natat,  eripitur;  ficqui  in  Tola 
foctetur  o - fide  nixus,virtutis  a6iones  reliquerit,  in  profundiflimum  ba- 
peribus.  rathri  gurgitem  meigctur,qui  autem  mantis,  pedelque  agita- 
uent , illifque  remorum  loco  vfus  fucrit , & fidei  coniunxcrit 
D.Grego.  opera  charitatis.hic  incolumis  exibit  in  terrain,  & portum  *- 
in  Euang.  terna?  fecuritatis  obtinebit. 

hom.zo.  Foitafle  vnufquifqueapud  femetipfum  dicat,  egoiam  ere- 

didi, 


uv  £ 
in. 

<*■ 

:iiij 

luta 
emu 
Net 
tpi 
ml* 
nil*  ■ 
i(fr 

)|0B 

X« 

it-  ’ 
to* 
bw- 
■ibo 

Dfi 

m 
lit  ill 

iffe- 

tin- 

(li- 

ntt 

l1« 

nr: 

iff 

lit, 

hJ 

tffi 

u- 

in 

n 

itf 

li 

v 

c 

( 


Conc'to  Quarta . 1 1 8 

y didi,faluus  ero  : veru  dicit, fi  fidem  operibus  tenet : viua  enim 
fides  eft, quae  in  hoc, quod  verbis  dicit.moribus  non  contradi- 
cic.  Hinc  eit  enim,  quod  dequibufdam  falfis  fidelibus  PjuI. 
dicit : Qui  confitentur  fe  node  Dcum  , faftts  autem  negant. 
Hinc  loan. ait ; Qui  dicit  fe  nolfe  Deum,&  madata  cius  non 
cuiiodit,  medax  eit.  Quod  cum  ita  fit,fidei  noitrx  veritatem 
in  vita*  noftr^confiderationedebemusagnolccre:  tunc  enim 
veraciter  fidcles  lumus,  fi quod  verbis  promittinnu, operibus 
conteplcmus  : in  die  quippe  baptifmatis  omnibus  pfipis  abre 
nunciare  promifitmis . itaque  vnufquifquc  vcfiru  ad  cofidera- 
£ tionemfiia  mentis  oculos  rcducat,ctfi  feruat  (Kilt  baptiltnu, 
quod  in  ipib  ipopondir,ccrtus  iam,quia  fidelis  eit.gaudeat. 

Quemadmodii  ignis  recordatio  corpus  r.6  ealefaeir ; fic  fi- 
dcs  fine  charitate  no  operator  in  anima  cognitionis  omne  lllu 
ininntionc.  Quod  autem  fides  ad  falute  non  fufficiat,  Chrifti 
ctia  difcipulusofiendit,  feribens ; Tucrcdis,  quia  vnus  Dens 
cit,dxmonia  ct  crcdunt,&  horrdcunt.Si  ergo  fides  lula  luffi- 
cerer, multitude  darmonu  perireno  pollet.  Quare  oportet  ad 
fidem  opera  charitatis  acccdere.  Qui  fic  facit,  is  & in  Chriito 
per  fide  fic  manet,&  verba  eius  in  corde  fiio  coferuat. Qucm- 
C admodum  c^terx  virtutes  fine  charitate  morrua*  funt(ab  ea 
cnim,&  vitam,&  meredi  vim  accipiunt)  ita  etia  fides  ipfa  fire 
charitate, neque  fpiritualem  vita,neque  falurarem  ammonia 
& meriti  dignitatem  habet.  Hinc  D.Auguf.Fidcs,inquit,fine 
charitate  potcliefle,ied  non  prodeirc.  D.quoque  Cyprianus; 
Crcdenti, inquit, prarmiudatur,fi  quod  credit, operatur. Fides 
non  amittitur communibus  pcccatis,qua*  committimus,debi- 
luaturtamen  eorum  frequentia.Vtcnimarbitrij  noliri  liber- 
tas  peccatorum  multitudinedebilitatur , quamuis  non  extm- 
guainr(femper  enimiiber  ad  pcccandu,  vel  non  pcccandum, 
j>  homo  manet)  ita  fides, quo  magis  homo  delinqtut,&  pcccata 
peccatisaddit,hocmngis  obfeuratur,  & impeditur,nunquatn 
tame.nifi  hxrefis  perfidia  intercidit.Qua  de  caufa  huiufmodi 
fides  pcccatis  impcdita,a  IacoboApofiok*  inortua  nominator. 
Quid  ergo  miru,fi  quod  mortuuefi, vim  illa,&  acrtmoniam, 
quam  du  viuerct,habebat,ami(’erit?  Hoi  igittir  in  c.iuia  ciHra 
tees, cur  tarn  multi  fidchD,quifidci  luuunc  inlhtuti,  imperuc- 
ftigabiles  c^leftis  glorix  diuittas,&  iempitcrnn  gchennx  fup- 

Elicia,pijs&improbiscon(iituta,&  rationedc  rota  vita  ad  ver 
0 vfqueotiofum  elfereddenda  firmiihmc  credunt,flagitiosc 
tn  viuant,quia  quamuis  harfi  rerum  fide  habcant,mortua  ta- 
men  habet  r qui  vitalc  iliam  vim  qua  aniea  habebat,  anufit. 

. Non 


Ad  Tit.r, 

i.Ioan.i. 
Ve  ipfa  f- 
ftemns , 
in  baptif- 
mc  pollici- 
ti  fumus . 


SimilitU- 

do. 

Iacob.i, 


Simile. 


D.  Auguf. 
D.Cypria. 

Ftdesdrbi- 
litatur  frt 
quetia  pec 
catomm. 
Ha  retici  ft 
dem  amit - 
tunt . 
dim  fides 
not  doceat 
talta  eJJ'u 
parata  f- 
mia  i ta- 
le sty  puni- 
txmtt , fur 
it*  dtffo— 
lute  vw*z 
miss . . 


:;oo5te 


Fxod.i. 

Gcn.41. 


Similitu- 

do. 


? , i ‘Dominica  in  Quinquagefinia  * 

Kofimns  Non igitur  tam  negligctcr  viuere  debei emus, cum  habearfiur  E. 
aduerfus  Deu  tam  noftrx  lalutis  ftudiolum.  Si  enini  leones, fi  tygiides, 
ptu  in~  fi  ferpentes  in  benefaftorcs  fuo$,&  oblequentcs  gran  lunt , 6c 
grati.  bencuoli,  cur  nos  huiurmodi  faltcm  feras  non  inmabimur? 

\ (jrati  fimus  erga  Deum , & homines' . 

Ratum  fane  fe  hie  cicus  exhibuit  j fiquidc,  vt  ait  Euan# 

_ gelium,  iequebatur  ilium, magmficans  Deum  ; laudabat 
quidem  Deu  mirifice  pro  tato  acctptobentficio , & omnibus 
beneficia  diuinitus  acceptaprxdicabat . Qm  iEgyptij  fuerat  F 
in  Iofcph  ingrati,  qui  in  eos  immortaliacontulerat  beneficia, 
voluit  Deus,vt  in  mari  rubro  perirec,  & tumulus  illc  frigidus, 

& inquietus, qui  eoru  corpora  cottgebat,  eorum  etia  gloriam 
obrucrct.  Quemadmodum  Luna  accipit  lumen  a Solc,&  ipfa 
eum  obfcurat,&  eclypfat ; fic  ingratus  eQ,a  quo  benefiens  cu- 
molatus  fuit,  odio  profeqiutur.cius  nommi  fplendorc  eripics, 

& tenebras  offundens.  Peftilentes  fiuedubitatione  i'unt  homi 
lngratitu - nes  ingrati, qui  in  eos,quos  deberct  laudibuscelebrarc,  & re- 
do detefta-  latis  gratijs  ingenti  oblcruantia  colere,  vemos  excitant , inui- 
bile  vitiu » diam<$;  coflant,eos  maledidis  vulnerantes,&  odio  profequen  G 
tes.  Et  quamuis  eis  nulla  infcranc  detrimeta.nonnc  Icclus  elt 
nefarium  , elfe  beneficioru  acccptorum  penitusimmemores  ? 
vt  fturni  cateruaum  volantcs  tendunt  in  oliueia,vbi  coru  fru- 
ftu  aluntur,fed  finitis,&  cofumptis  olcis,ipfi  ftatim  dilcedut, 

& oliueta  relinquunr,eorum  obliti,  quorum  pabulo  fuerat  fu 
ftentari:  fic  ingrati  homines, dum  ope,  fauorcqiaiiquorum 
quaUs  ftnt egent,eos  vifunt,&obleruant,  & accept  is  optatis  muneribus, 
qucrO  memoria  illis  ftatim  excidit  ex  ammo,  recedunt,  eosq;, 

K\  quos perpetua  deberent  obferuantia  venerari,comemnunt,  tic 

a. Tim. a.  afpernantur.  Volens  ApolLoftendere  fore,  vt  homines elfent  H 
pcrditiftimi,ait ; Eruc  ingrati, Icclefti.fine.alleCtione . Malum 
medicum  dcferturhononfice  ad  menfinn  mdgnatis , vt  eiu* 
fucco  nonnulli  cibi  condiantur,  at  extra&o  litcco  proijcitur  ia. 
folu  : fimillime  multi,  cum  liiccum  h jbent,  cum  prolpcrc  vi- 
tam  dcgunt,magni  eftnnanttirjat  vbi  carcnt  lucco,  poftquatn 
in  caiamitates  incidum,etiam  ab  his, in  quos  beneficia  conru-« 
lerant,deijcinntur,&  pronihiloputantur.  Videmgratoru  ho# 
Graft  fi-  minum  imptctatem.,Si  erga  homines  liumis  grattnn  animum 
nuts  erga  oftenfuri,  ejuanto  ni3gi.s  erga  Deum  ? Qgt  Dei  bentficiorum 
Deum  . obliuilciitu,  non  lolum  ingratus  , quod  iplum  grauc  elt  , led 
Ephef.j,  etiam  impius  appcllatur . Idintutus  ammo  Apoll.  Gratias, 

inquic, 


Simile. 


Ingrati 


Similitu# 

do. 


- 


- yfg't 

• Concio  Quart  a . 1 1 9 

lW  £ Uinquit, agetes  Temper  pro  omnibus.Er  ad 

°»  eftotc  . Et  alibi  ; In  omnibus  gracias  agi 

Impij  qtiidem  parui  faciunt  dtuina,  lie 
illi  duo  D.uhan,&  Abyron,qui  dixerunt  fantflo  Moyfi;  Nun-  Num.ltf. 

•quid  parum  ell  tibi.q,  cduxilti  nos  de  terra, qtis  lafte  & meU 
le  manabar,vt  occideres  indcferto,  & vtnollridominatusefi 
Ics?  Rcuera  mduxifli  nos  in  terra,  qux  fluit  riuis  laftis,&  mel 
lis,  & dedilh  nobis  pofTelTtoncs  agrorum, & vincarO,an  & ocu  • * 

^ Jos  nollros  viserucrc!?  Hoc  qtiidem  per  ironfam  dicebaru  : ac  "T 

“to  fi  dicerenr;  Promifilli  nobis  fertilem  terram,  Sr  dediftidefer- 
u«!  fi  turn.  Idem  dixit  vniuerlits  populus  ad  Moylcn,  & Aaron,  vt 
to  feribitur  in  Nuoi.dicens : Quare  nos  fccifli  afcedcre  de  jtgy  Num.zo. 

-pto,  & duxifli  in  locum  ilium  pclfimum , qui  feri  non  potcu, 
qui  nec  ficum  gerit,nec  vincas, nec  malogranata?  O generatio  ingrati  no 
kqf  peruerfa,  quam  male  compenfabas  tantis viris,  acccpta  bene-  btnetomfe 
ut»  ficia,  quitam  Trpe  pro  te  vitam  in  diferimen  vocanerant.tum  font  atc<~ 
i|>»  ctiam  Deo,  qui  tarn  libcralis  erga  vos  extitefat.  Sicnim  in  pts  benefi- 

In*  delerto  talcs  praebet  vobis  cibos,  quid  in  ipfa  terra  promifTio-  . 

Sit  nis  fafturum  exifiimatis?Aequum  lane  erat,vt  ciim  his  vellris  i 
i»-  populiducibus  vosreuereter  gereretis,  & cum  Deopietatem  » 

quo  <C  maximam , 8f  obferuantiam  odenderetis . • ; (> 

use  Magna  quidem  fuit  Aigyptiorfi  ingratitudo  erga  Iofeph  , Exod.i. 

ores  q,  fcilicet  ta  cito  obliuifeerentur  tanta  beneficia  in  rcgnnm,& 

Gib  prouinciasomnescollata  abipfo.  Talisfopenlatioabingratis 

tditi  ioler  benefadoribus  exhiberi.  Vnde  vulgo  dicitur,q>qm  com  Netnini [fir 
ratli  munitati  feruit,nulli  feruit . Hinc  fit,  vt  principcs  ipfi  ta  libe-  uitqui  cS~ 
urea  rales  in  benefadorcs  efle  foleat,cum  vidcant  fore,vt  lucceflTo-  'munitati 
ibiii  res  forte  obliuifcantur  huiufmodi  beneficia.  Si  AlTucrus,  qui  miniftrat* 
ro4  tam  fingulare  beneficiu  a Mardochaeo  acceperat,  ta  cito  illud  EHhcr  6. 
m,s  obliuioni  tradiderat;  quid  miraris,q>  tota  communitas  fit  tibi 
:iictf  15  ingrata?Pra’ceperat  Deus  in  Exo.vtagnus  noftu  manducaro-  Exod.iz. 
alua  tur  ; fiquidem  tali  horafingularibencficio  diuinicus  Hcbraei 
: ena  affedi  fucrant  Vult  igitur  Deus,vt  nollragratitudo  fitomni-  Gratitudo 
:ur®  bus  orhamentis,&  circunllantiisornata  jpoenaautcm  mortis  cmnibttscr 

rc«-  incurrcbant,qui  hoc  non  pr.tllabant.  Vnde  textus  ait;  Exter-  mtur  ctr- 
joja  minabituranimailla  decartu  Ifrael : vide  qua  atrox  fit  delidu  cunftdtijt . 

Htt  ingratitudo,  fi  quidc  tali  pledebatur  pena.  Solebantolim  vi- 
tjjxr  ri  pij  cum  infignealiquod  beneficiu  diuinitus  accepilfcnt,com 
jiii  poncrc, St  cantare  canticfi  aliquod.in  quo  nutiicrabant  diuina 
o(iJ  beneficia  cu  fuiscircunllantiis.Vndcin  Exo.dicitnrf  Tunc  ce-  Exod.if. 

I,d  cincrtint  Moyfcs,  & filij  Ifrael  canticum  Dno  . Nec  ToItVm  ia 
jiA  maximis, St  communibus  Leneficiis  hoc  ftcid>at,vermnetiam 
ii,  - . inpat- 


& 


Coloir.j.cap.  Grati  CoIolT-j. 

te  * . . i .ThelT.  y. 

:ut  facicbant  pclfimi 


i.Kcg.i. 

Indie.?. 
Lucx  u 


Exod.  17. 


lofuc  14* 
Num.i4* 

Differentia 
inter  gr*- 
tos,  Cfin - 
gratot 

Ifaix  6. 

Punit  Dt* 
intuj  > 


Glo.Ord. 
ill  Match* 


VC&So. 


Veria  Quart  a CineYum , 

}n  particularibus,  ficut  fecit  Anna  Samuelis  mater.  Nos  vero  £ 
eius  naturx  ta  peruerfx  fumus,  vtneque  pro  comunibus,ne- 
que  pro  particularibus  benefieijs  gratias  agamus.Canticu  edi- 
dit  Debora  pro  viftoria  parta:  Item  Zacharias  pro  nato  fibi  fi- 
lio:  Dauirl  infuper  ad  lingula  bcneficia  ftatim  pfalmos  compo 
nebat,&  gratiarum  aftiones.  Nos  vero  multa  quotidie  accipi- 
mus  beneficia,  & nunqua  gratias  agimus.  Sumus  quidc  vlque 
adco  ingrati,  vt  quxrat  Deus  teftes,quibus  annunciet  bcnefi- 
cia,qnx  nobis  quotidie  largitur  Vndc  dixit  in  Exodo  ad  Mojr 
len-,  Tolle  tecum  de  fenioribus  Ifrael:  vt  falre  prx  verecundia 
tantoru  tedium  non  fimus  ingrati.  No  igitur  debemus  ingra-  F 
titudme  vti  tot,tatisq-,collatis  beneficiis:  vndepropterea  exi- 
flimo,g>  Moyfcs  telbretur  c^Ium  & terra,  turn  etia  ali;  Pro- 
phet x.  Hoc  etia  prxftitit  lofuc, cum  dixit:  Eccc  lapis  ifte  errt 
nobis  in  teftimoniu.quia  ipfe  audinit  omnia  eloquia  Dni.quf 
locutus  eft  vobifcu,&  eritcotra  vos  in  teftiinoniD.ne  forte  nc- 
getis. Ingrati  Hpbrn  dicebant,fimulatqj  leinaliquaaffliftio- 
necoftitutos  vide  bit?  Vtina  mortuiellemus  in  terra  .Ejjypti. 
Sic  (blent  ingrati  copcnfareaccepta  beneficia : grati  vero  be- 
ineficia,qux  accepcrunt,ctiaamplificat,&  ita  leindignos  illis 
iudicant;ingrati  vero cotra faciunc.Solet Dens  mgraros  vari js  G 
modis  pumre,interdu  quidem  cos  punit, vt  beneficia  non  na- 
merent.aut  gratias  pro  eis  no  agant.Cxtei  urn  quado  vult  eos 
acritis  punire,ita  punit, vt  nec  oculos  ad  tiidcndu  ipfis  cocedar. 
Deque  mente  item  ad  cognofcendu.  Vnde  I fa  ait  $ Audite  au 
dicndo,&  ne  intelligatis,&  uidetcuidendo,&  no  cognofcatis: 
cxcxca  cor  popnli  huius,&  aures  eius  aggraua,  &•  oculos  eius 
claude, ne  forte  videat  oculis  fuis,&  auribus  fuis  audiat,&  cor- 
de  fuo  intclligat,&  conuertatur,&  fanem  cum.  Sed  vfqucqiio 
Dominc?  Donee,  inquit,  delolcntur  ciuitates  abfque  habita- 
tore,&  domus  fine  homine,  & terra  defolctur  dcfolatione.  H 

Fefia  Quarta  in  cap.  Ieiunij . 

CONCIO  PRIM  A. 

y jesAtfi  V M ieiunatis , nolite  fieri  ficut  hypocrite  triftet . 

Matth.tf . Fi^am  uirtutis  fpecicm  prohibet , non 
viitutem.  Bonu  eft  in  iciunio  pro  peccatis  trifles 
cflc  ad  p£nitcntid,&  humiliarc  animam  noftram. 
VndePfal.  Corcontritu.&humiliatum  Deus  non  defpicics. 
Tnftuiam  autcin  hypocmaru,qux  pro  laude  duciturab  ipfis, 

prohibet : 


Condo  VrimA  1 2 o 

A prohibet : *nde  no  ait  fimpliciter ; Nolite  iertinare,fed  addit» 
ficut  hypocrita?  triftes.  Vnde  Lyra.ait;  Excluditintentione  va  Lyran.  in 
nae  gloria?  aboperibusp^mtentiar, dices:  ciun  iciunatis, nolite  Mauh. 
fieri.  Id  eft  ipfa  vultus  tuftitia  nolire ©ftendere  leiuniu.  Hypo 
crirx  qmde  Hint  reprxlentatores  alterius  perlonx.qui  no  vir- 
tutibus  ftudet,fed  fauoie  vulgi  qua?runt,vt  ait  interlin.  Vnde  Gl.interli. 
Bern.ait ; No  omnimoda  nobis  triftitia  interdict, fed  ca,quf  in  Matth. 
in  facie  ell  cora  bominibns:  alioqiu  enim  cor  fapientis  vbi  tri-  D.  Bern, 
ftit ia,dicit  Eccl.  Et  PntilCi  quoqtie  dilcipules  cotriftaffe  no  pi  ferm.  r.in 
get,  pro  eo  quod  cotriftati  iiint  ad  falure  . Non  eft  enim  tabs  cap.  ieiu. 

£ «riftitiahypocntaru,qus  no  in  corde.fed  in  facie  c-ft. Notaau  Ecclef.7. 
tem  quod  dixit;  Nolite  fieri  ficut  hypocrita?  tribes, idcll  fingi.  i.Cor.p. 

Noli  oblcurare  faciem  tua  more  hypocritaru:  obfeuratur 
quidc  facies, ciim  intemus  affcftus  externa  fpccie  velur  incru- 
itameto  quodaindnflo  tegitur,&  medacio,ceu  uelo  obtento 
cclatur.Siquide  hypocrita  dicitur  hiftrio.qui  in  theatro  pcrlo 
na  liiflinet  alieru;  farpe  profe&o  heri,cu  fit  feruus;  aut  regis, 
cum  fir  priuatus:  itidcin  hacuita  pleriqticuna  fua,  uelut  in 
profeenioad  oftetatione  coponut,aliud  mcorde  gcrctcs.aliud 
in  Ipecie  hominu  oculis  prxleferentes,vt  ait  Bafihus.  Idectfi  D.Bafilin 
C diuerfisiierbis,ait  Ambr.diccns:  idcodixithypocritas.qni  fi-  homil.  de 
-inulationcaliena  perfonnm  induant, ficut  in  feena,  qni  trage-  ieiu  land, 
dias  agnnt,pro  eoi  6 diftis,quoru  perfonas  gerunt, mores  fuos  Simile, 
excitant, ot  aut  irafeantur, aut  mxreat,auicanrent.  AtfeAant  Ambr.Iib. 
enim  ifti.ut  ieiunarc  tiideantur  hominihusmagis,  quam  Deo.  de  Elia.  & 
Si  faciei  corruptio  eft  propter  inancm  gloria, ait  Chry loft.  ieiu.  c.  1 o. 
pallidum apparerequenqua,  quidnam  dicendum  eft  dcfucis,  Simile, 
atque  piftiiriscorrumpentibus  facies  fgminarum, in  perditio-  Clnyfoft. 
nemiuuenum  lafciuonim?  Nam  hi  quidem,quioftctantpal-  in  Matth. 
lorem iei»inij,femetipfos  tantummodo;  ha?  vero,&  leipfas,&  hcm.z  i. 
15  eos,a  quibtis  uidentur,mtenmfit : propter  quod  utranque  pe- 
ftem  multo  cum  ftudio  oportet  eftugere  . Et  alibi  dicit  idem 
San&us;  Vana  camis  natura.quemadmodum  primum  diffici-  D.Chryfi 
iis  eft  ad  benefaciendu,ita  ctfi  benefeccns  faciJis  eft  ad  iaiftan-  in  non  ab- 
riaboni  opens:  Propterca&  in  hac  parte  nos  inftruit,di<:ens;  fol.ho  13. 
Cumieiunatis : Et,  Attendire,ne  iulhtia  ueftra  faciatis coram  Clnyfoft. 
iiomimbus,utbonuucftrum,  non  ad  miniftenfi  uanitatis  pro-  .ex  var.  in 
* ficiat,  led  ad  ufum  lalutis  : cocupifcentia  uana?  gloria?  non  lb-  Matt,  lo- 
Jum  feruos  dinboli , led  ctiam  leruos  Dei,&  viros  fideles  im-  cts,ho.io. 
pugnat : magis  autem  feruos  Dei , quam  leruos diaboli.  Vbi 
enim  res  agitur  gloriola.ibi  facilius  locum  inuenit  gloriationis 
occafio.  Item  alibi  ait:  Propter  fututam  fpcm  loll  Donuno  r.* 

ieiune- 


rt  VerUQtrarta  Cinerum . 

ieiunemUs,iquo  cxpedamus  humilitatis  huius  deuotaf  ther*  £ 
v-  ;l  cede.na  qui  ha  ieiunanc,vt  magis  hominibus,q,  Deo  placear# 
habent  quidem  labored^  corporis  afHidione,led  per  inanem 
gloriam  mercedem  laboris  apnd  Deum  habere  non  poflunt . 
leo  Papa  Hortamur  vos,  ait  S.  Leo  Papa,  vt  unufquifque  fecundum 
de  ieiu.lc-  menfura  poflibilitatis  qua  accepit  a Deo , in  bonis  operibus 
ptimi  me-  enitefcat  *,  quia  & inimici  noftri.qui  nollra  fandificationc  tor- 
hs  fettn.3*  queurur.in  his  rebus, quas  ad  maiorem  obferuantia i nobis  di- 
fpofitas  elfe  nouerunt,vehementius  feuiunt,&  fubtiliore  inli- 
diantur  aihuia,vt  alijs,  immirtendo  metu  inopia:  de  largitatis 
expenfis,  alijs  immittendo  triftitia  de  labore  ieiuni;,compIu  F 
.!?  rimes  a confortio  huius  deuotionis  abducant.  Cotra  quas  ten 

tationcs  dilcdiffimi  vigilet  in  nobis  pi j cordis  intentio,&  a 
Chriilianis  membris  cogitationes  diffidentix  repcllantur. 

Tri/ies.QurtrUhtur  fuoruni  recordationepcccatorum.vel 
dealierto  malo,uel  de  dilatatione  patriae  c<rlc(lis,bencconrri- 
Radulph.  ftatur,ait  Radulphus.  Hypocritaruer6,uclnontriftantur,fcd 
Arden.fu-  triftitiam  fimuiant.  Vel  fitriflantur,fimulantintentione,quia 
per  Matt,  fimulantfe  ex  bona  intentionecotrifiari, cum  de  dilatione  po 
~ tius  nans  gloria?, quam  defiderant,triftenttir.  Hoc  quidem, vc 

D.Thom.  ait  S.Thomas,  non  loliirn  prohibet  non  facere,fed  uel!c,quia  G 
in  Matth.  in uoltintate radix  merendi,&  dcmcrendi  eft.Vnde  dicit;No- 
I fid. fuper  lite  ficri.Hinc 8c  Ifid.fuper  Amos ait, Qui  a cibis abftincnt,& 
Amos . mala  agunt,  daemones  imitantur,  quibus  culpa  adefl,  & cibus 
Maximus  abell.  Dns  noltcr  uirtutO  fpiritualiO  retributor,ait  Maximus, 
epif.in  ho.  facratam  nobis , perfedam^  dedit  regula  ieiunandi,  dicens ; 

Cum  ieiunatis:n6cninvDeoieiunat,fed  homimbusquicun- 
queoftetationeieiunij  fui,  gloriam  requirit  humanam.  Non 

Suidctn  uult  difciplinoe  celellis  magillcr,  irreligiosc  agi,  quod 
eri  pro  religione  pro*cipitur  j nec  patitur  inuocantium  le  la- 
borem, quibus  aeterna  parat  mercedem,  infruduofa  iadantia  H 
loan.Ma-  perire.Ca?terumaudiui,aitgrauisquidam  Dodor,nonnullos 
io.  ih  Ma.  mendicantu  exquifitis  quibufdam  herbis  membra  fua  defor- 
marc,  ut  moi  bofi  uideatur : fic  uoluptuofi  hypocrita*  fuis  uer 
bis  facerefolent,utquafi  pcrfonati  f'uam  fabula  ieiunij  agant. 
D.Auguf.  Inhocautem  Euangelio  maximeaduertendumcll,  ait  Aug. 
de  fcr.Do.  non  in  folo  rcrum  corporearu  nitore,  atque  pompa,fed  etiam 
in  monte . in  ipfis  fordibus  luduofis  elfe  pofle  iadatiam,  & co  periculo*- 
lib.i.  fiorem  , quo  Tub  nomine  feruitutis  Dei  decipit . Et  alibi  ait : 
D.Auguf.  Ellfratrcs  quoddamieiunium  commendabile , & quoddam 
ad  fratl  in  damnabile : damnabile , quod  vident  homines , & fit  propter 
Cre.fcr.4i.  homines:  commendabile, quod  folum propter  Deum  fit.  .* 

Sicut 


ConcioFrima . 


IMP  £ 

ait, 

mm 

fa. 

ink 

era 

it  ter-  .1 

bis  di- 
rt inf- 

S» 

DVpit 

USE 

3,i; 

:ur. 

roit 

ones 

Bf,fa 

Vf* 

DCpO 

sn,« 

;N> 

JU^ 

cibo 

1110*1 

t«i 

CB0- 

Net 

|UOt 

:J* 

pdi! 

ill* 

for- 

ucr 

300 

lUf 

i;m 

ilo 

St: 

jo 

0 


I 2 I 

A Si  cut  hypocrite. Hypocrifis, ait  Chryfologus,fubti!e  malum, 
fecretu  virus, venenum  latens,virtutc  fugans, tinea  fan&itatis: 
aduerfa  omnia  nituntur  vocibus  fuis,armis  fuis  pugnant,impu 
gnant  pala,  vnde  & cauentur  ta  facile  qua  videtur : hypocrifis 
lecurafimuIat,fallitprofpera,curiofa  mentitur,  & crudelitate 
virtutes  tru  neat  mu  crone  virtutum  : ieiuniu  ieiunio  perimit, 
oratione  orationem  cuacuat,  mifericordia  milcrationem  pro- 
fternit.  Hypocrifis  cognata  febris,frigido  poculo  propinat  ar- 
dorem  : quod  corporibuscfthydropis,  hypocrifis  animabus, 
hoc  eft:  hydropis  bibendo  fitit,  hypocrifis  inebriatu  ficic. 
jj  No /ire  fieri  ftcut  hypocrite  trifles . V ereor  ne  hinc  perperam 

perditi  homines  putent  efi'emaximu  vit*  folatiu,quamuis  vi- 
tiofi  fint,fi  modo  logiftime  ab  hypocrifi  abfint.  Quid  quxfo, 
iuuat  teab  hypocrffiabefle,fi exteris  vitiis,&  criminib. fis  ob- 
noxius?  Quid  abfurdius,qua  vt  hypocrifini  fugias,fcurra  age- 
re?  prat fertim  cum  is  ijui  vetuit,ne  iuftitia  noftram  faccremus 
cora  hominibus;idee*tia  prfceperir,dicens:  Sic  luceat  lux  ve- 
Ara,&c.  aliud  eft  enim  bona  opera  facere,vt  humana  gloriam 
aucupcris,  aliud  vero  vt  bonorum  omnium  autorc  glorifices. 

Exterminator  enim  facies  fuas.vt  appareant  bominibus  ieiu- 
C names.  Illi  facies  exterminat,qui  quanda  triftitiam  extra  mo- 
dum  folitu  aliorum  demonftrant,ait  Lyra.vt  rcligiofi  prxcf- 
teris  appareant.  Vcl  aliter,ficut  fiunt,quandoque  vnguenta  ad 
decorandu  faciem,quibus  vtuntur  mulieres  ad  fimulandu  pul 
chritudinemjita  hunt  vnguenta,  ad  exterminandum  pra-dido 
modo  facie, & forte  talibus  vtebantur  ad  fimulandu  p^niten- 
tiam.  O miferi,ait  Greg.qui  affeftantes  iaudes  hominfi  ,in  fe- 
metipfis  diftipant  frudus  laborum,ciimq;  fe  oftendere  alienis 
oculisappetunt,damnat,  quod  agunt : quos  nimirum  maligni 
fpiritus,cum  ad  ia&antia  pronocat,  eorum  opera  captiuantcs 
D denudar.  Noli  obfeurare  facie, ait  Bafil.qualiscs,talisappare. 
Ne  teipfum  transfigures  in  habitum  triftem,  ac  tetricO,  hinc 
laudem,  & gloria  aucupans,  fi  videare  fobrius,&  temperans  : 
nam  quxgeruturad  prxfentein  oftentatione,ea  nequaquam 
porrigur  fru dum  in  feculu  futurum,  fed  ad  hominum  laudem 
detorquentur.  Proinde  hilaritercurre  ad  ieiunij  domO.  Non 
eft  tutu,  ait  Hugo  Car.labijs  hominu  comittere  gloria  fuam, 
arex  vtique  fine  fera,  & claue : na  fi  ponitur  in  os  meum , non 
iam  in  tua  poteftatc,fcd  in  mea  eft  poteftatc.cum  meo  libito 
poftim  laudare  te , vel  derogate  tibi . Qucmadmodum  ergo 
jEfther  Regina, ait  Dionyf.Cart.triftcm  ammupi  celauit  vuitu 
iucundo.fic  hypocritx  animum  celant  facie  moefta . 

Cone.  Quadr.  Tom.  L Q.  . Amen 


D.  Chry- 

folog.  fer- 
mo.7. 


Lud.  Gra. 


Matth.y,  * 


Lyranus . 
Simile . 


D.Grego. 
lib.  8.  Mo- 
ral. c.  37* 

D.  Bafil. 
homil.de 
lau.  ieiu. 


Hug.  Car. 
inMatth. 


Dio.Cart. 


Ferid  Quart  a CincYum . 

Amen dico  vobis,reeef>emnt  mtrcedtm  fuam.  Quicdque  pro  £ 

D,  Greg,  virtute  quam  agit,  humanos  fnuores  dcfiderat,  ait  Greg.  Ma- 
8. Moral,  gnum  meritmn  vili  pretio  venale  portat.  Vnde  enim  coeli  re*  c 

cap.2  8.  gnum  nicreri  potuit , inde  nurtimu  tranficorij  fermonis  quae* 

rit : vili  ergopretio  opus  vedic,  quia  niagna  impendit,fed  mi-  n’ 

Chrylolt.  nimarecipic.  Dclcdatio  ilia  laudis , ait  Chryfoll.  tandiu  fen-  ^ 

in  non  ab-  titur,  quandiu  audicur,  mox  autem  vt  aures  tranficrit,  tranfit  ^ 

lol.ho.  1 5*.  Sc  dclcdatio  laudis . Ex  his  quilms  po.Tumus  mercari  ccele-  m 

Simon  de  Ilia,  perfundoria  & terrena  nancilci , quid  huiedemetia?  pot-  c> 

Ca.lib.io.  fit  jquari , penirus non innenin . Var  autem  accipientibus  in  le 

cap.36.  hac  vita  de  virtute  mercedem.  Vcnati  funt  ifti,  ait  Claudius,  f la 

Clau.Gui.  fuo  labore  auram  popularem : auram  ergo  8c  ventum  habent,  3 to 

in  Matth.  hoc  eft  inanem,&  vanantrem,  nempe  rumufculum  apud  ho-  »i 

mines  inftarauraeinanefeentem  ,nam  cum  laudanturabho*  ti 

minibus,  totum  accepcrunt  ab  hominibus . r 

Tu  autem,  turn  utunas , vnge  caput  tuum,  & facitm  tuam  * 

Abule.  in  laua : Ita  erat  confuetudo  in  terra  Chanaa,  ait  Abnlen.  par-  1 

Matth.  tim  propter  colores,  partim  proprer  iucunditatem,quod  tam  ] 

vtn  quidem,  quam  foemmar,  oleo  capita  vngebant.  Lauenius  I 

facies  lachrymis , cum  ieiunamus,  8c  caput  vngamus , nempe  ] 

D.Auguf.  Chriftum,  ait  Auguft.qui  caput  eft  cundorum.  Vngcinusau  G 
ad  fra.  in  tem  oleo  mifericordia?,cleemo(ynas  dando,  Sc  verba  cotritio-  C< 

ere.lcr.41.  nis  clamando,  pcccauimus  Domine,  fed  mifercre : facies  ani-  I 

nu  confcientiaintelligitur : proijceergo  abs  te  auaritix  lor-  « 

D.Chryf.  dcs,  ait  Chryloft.periurij  llercora,  malitix  putrcdinem,St  la- 
in non  ab-  tiafti  faciem,  id  ell  confcicntiam  tuam  ,aqua  prophetica  ; de 
lol.ho.  i y.  qua  diccbat  Ifa.  Lauamini, 8c  mundi  eliote.  Item  caput  tuum 
Ifaix  i.  Chrillus  eft:  fitientem  pota.efutientem  ciba, algentem  vefti. 

Matt,  z y.  Sc  fic  oleo  mifericordix  vnxilii  caput  tuum  , id  eft  Chriftum, 
qui  clamat  in  Euagelio  dicens,quia  quod  vni  ex  minimis  iftis 
feciftis,  mihifeciftis.  Hoc  quidem  ita  fieri  debet, vcdicit  idem  H 


D.  Chryf.  Sandus  alibi,  vt  fi  fieri  polfit , opus  religiofi  ieiuni j , Sc  ipfius  D 

ex  var.  in  corporis,  atqucanimx  afflidione,  vultushilaritate  velemus. 

Matth. lo-  Nam  f.tndiflima  [udith,  cum  m.igno  moerore  pro  populo  ef- 
cis,  ho. io.  fetaffiida,  poll  lolenniratem  triduani  ieiuni)  capitc  vndo,  Sic  { 

Iudith  9.  lota  facie,  ita  internx  aftii&ionts  triftitiam  texit , vt  fimulato  j 

& xj.  gaudio  lxtari  hollibus  vidcretur : ac  fic  iciumum  vultus  larti-  | 

tia  texit , Sc  de  holte  triumphant  ipfum  vidoriar  reportauit . ^ 

Similiter  Efthcr  fandifiima , durn  lota  facie , Sc  capitc  vndo  Jj 

poll  trtduanum  ieiunium  inteliigi  a Rege  potuit,  Aman  ilium 
Dan. i.  popnli  fui  inimjeum  iniquifttmum  interemit . Quid  dc  Da- 

nicle.  Sc  tribus  pucris  diccmus  f Qui  in  tanca  abftincntia,in-  p 

•'  >*»■  ■ icr  u 


Condo  Vrima . 122 

A ter  tot  adolefcentes,qui  cibis  rcgalibus  pafcebantar,  Toll  vul- 
tu  cxteris  graeiores  inucnti  funt  ? 

Intelligendum  eft,  ait  Auguft.  hoc  prarceptum  vngedi  ca-  D.  Auguf. 
put , & faciem  lauandi , ad  interiorem  homincm  pertinere . defcr.Do. 
V ngcre  ergo  caput, ad  Ixtitiam  pertinet,  lauare  autem  faciem  in  monte , 
jci  munditiam  : & ideo  caput  vngit , qui  Ixtatur  interius , 8c  lib.  z . 
mente,atque  ratione-  Vnge  caput  tuum . iuxta  ritum  prouin- 
ciae  Palcftm*,  ait  Hteronymus,loquitur,  vbi  diebus  feftis  fo-  D.  Hiero. 
lebant  vngcre  capita  ;prxcepit  ergo,  vtquandoieiunamus,  libro  I.ID 
laetos  & feftiuos  nos  clfcmonttrcmus : He  vide  arts  bomini-  Matth. 

B bus.  Non  prohibet  fimpliciter  videri,&  indeJaudari.  Sedpa-  Hugo  Car 
tri  tuo , qui  eft  in  abfeondite.  Ha.  Vere  tu  es  Deus  abfeondi-  di.in  Mat. 
ttts . keddet  tibi . Sapient.  10.  Kcddet  Deus  mercedem  la  bo-  Ilaix  4f  • 
ru  m fanftorum  fuotum  . Et  pater  turn , qui  videt  in  abfeon-  Sap.  i o. 
•dito,  resides  tibi . Quid  eft  quod  opus  noftrum,ait  Gregorius,  D.Grego. 
& ita  faciendum  eft,  nc  uideatur,  & tamen  , ut  debeat  uideri  3-  par.  pa- 
prxeipitur,  nifi  quod  ca,  qua:  aginuis,  & occultanda  funt , ne  lio.  admo. 
tpfi  laudemur , & tamen  oftendenda  funt , vt  laudem  cmleftis  7 6. 
patris  augeamus^  Vndefit  plerunque,  utbonumopus,  & in  Klatth.f. 
occulto  fit,  cum  fit  publice , & rurfus  in  publico , cum  agitur 
• <3  occulte.  Non  foliun  iekmium,  ait  Claudius,  (edomnisChri-  Clau.Gui. 
ftianorum  vita  hoc  fcopo,  & fine inftituenda  eft,  ut  tantum  in  Matth. 
oculis  Dei  pateat , & aceepta  fit.  Impij  oculos  qiiidem  cum 
luo  rege  mu  ndo  habent . 

N elite  thefaurt{ar«  vobii  the  [autos  in  terra , vbi  arugo,  & 
tinea  detnohtur,  dr  vbi  fures  rjfodiunt,  & far  ant  ur.  A irugo 
metallaconfumit,  ait  Glofla , tinea  ueftes , quod  ab  hisinta-  Glo.Ord. 
■£ium  eft,  tollunt  fures  , his  tribus  modis  omnis  auaritia  con-  in  Match. 
•demnatur.Qmnequidem  terrcnum,uclxruginec6fiimitur, 
vt  aurum,  & argentum : ucl  putredine,  Sc  tiermrbus  foluitur, 

ID  utueftes , ucl  quod  ab  hisimmtmeeft,  a furibus  tollirur , ut 

Japides  pretiofi.  Quid  tarn  paternum,  ait  Chryfologus,  quid  Petrus 
lie  uenics  de  amore  * Quod  tarn  prouidom  dechamate  con-  Chryfol. 
iilifi  ? Nil  tibi  perirctiult.qui  tuainthelauris  coeleftibus  vult  ftrrm.7. 
xeponi . QHamiccimis  dormit,  qui  Deum  fuoru  meruit  ha- 
bere ctfftodem,  Maladepofitaria  terra,  ait  gram's  quidatn  au- 
<ftor  , in  qua  repofitumdepofitum  ,patitur  abomni corpora-  i 

Jium  genere  detrimemwn : ab  inieirfibili , ut  eft  frugo,  & a 
ienfibili,  ut  eft  tinea,  a rational!,  ut  font  fures.  Gorra.  in 

TbefauriXjle  vobii  -thefauros  in  roelo,  vbi  nec  fugo  . ^f.  Matth. 
Hosuermes  no  ex  1 (limes  debiles  elfejhi  fiquide  vermes  funt,  Soarez,  in 
6£uipus,dies,&  hot x, Sc  ipla  minutjftima momenta  temporis.  Matth. 


r Feria  Quart  a Cinerum . 

Quid  ita  filenter  furripir,&  vita  fpoliatfi  homincm  nudum  in  E 
terra  deijcit,atque  tempos?  Cuius  fi  fpatia  quaeres, vcrius  id, 
quod  deficit, enumcrabi.<<,quam  quod  cxiftit.Na  fi  quis  te  per- 
. coiuetur;  hens  tu  bone  vir,quot  habes  annos  £tatis  ? Si  vere 

, . quidem  (ic  interroganti  rcfponderc  velis,non  dices : annos  na- 

tus  fum  quadraginta,  imb  quadraginta  mihi  defunt  anni:  nec 
refpondebit  alius  commode  qumquagintaic  habere  annos, 
s;r  quos  iam  no  habet:  nullu  enim  hahemus  annum  pra*fcntcm, 

i : non  menfem, non  diem, non  hora.vt  hmc  iam  veriflune  Arift. 

fenfiffe  creda, cum  dixit;  Dc  tempore  non  hahemus  mfinOc, 
quod  fane  nunevix  dum  prolatum  cecidit , euanefcitquc,  vt  F 
.3  nufqnamad  nos  redire,  nec  etiam  nos  ad  illud  tranfire  liceat 

vnqua.  O valde  caduca,&  labilis  £tas  ! 6 vermis, & tinea,  cui 
nec reges  refiftere poftiinr.  Quod  fi  etiam  furem  mortem  in- 
teliigas.nonabs  reerit . Nam  quis  viuentium  e manibus  mor 
tis  euadit  ? Quis  no  ab  ilia  corrcptus,quisno  programs  fuit? 
Hebr.p.  Statutum  quide  e(t  hominibusfiemel  mori,  vt  ait  Apoftolus: 
Optime  igitur  cofulit  Iefus,  netheiauros  noftros  reponamus 
in  loco  temporis  tranfeuntis,vermihus  obnoxio.  Inca-lo  qui- 
dem  reconditur  quidquid  in  vfum  pauperum  erogatur,dicen- 
Eccl.2p.  te feriptura ; Qui  dat  pauperi,  Deo  feeneratur.  G 

Et  xbifures  noneffodtunt,  nec  fnrantur . Si  thefimrus  eft 
Pa.  de  Pa.  tibi  in  ctrlo  repofitus,  ne  crede  folG  in  ca.'Io,(ed  in  ipfo-Deo, 
in  Matth.  in  ipfo  Dei  finu , in  ipfo  cordc  Dei  thefaurum  coliocarum  . 

O quam  veretutum  locum  habent  opes  tua?!  quis  poterit  eis 
incommodare?  fed  6 miferiam!  peccatum  ell, quod  nobis  eas 
atiferrec  finu  poteft  Dei . olongiflimos , & rapacifiimos  vn- 
. : . gues  peccaii , qui  ad  coeluni  pertingere , & a Deo  thefauros 

nobis  noftros  rapere  poflimt . Vbi  eft  enim  thefaurus  tuus,  ibi 
D.  Chryf.  eft  O'  cor  mum.  Qui  col locat  thelauros  in  terra, ait  Chryfbft. 
innonab-  Non  habet  quod  Iperet  in  coelo.Vt  quid  enim  afpiciat  in  coe-  H 
fol.ho.i  j.  lum,  vbi  nil  repofitum  habet?  Hoc  non  loliim  de  pecnnia,  ait 
D.  Hiero.  Hieron.  fed  etiam  de  cunftis  paflionibus  fentiendum  eft;  gu- 
libro  i.  jn  lofi  Deus  venter  efi,  ibi  ergo  habet  cor  vbi  eft  thefaurus ; lu- 
Matth.  xuriofi  thefaurus  libido  eft,  lafcini  hidicra , amaroris  lafeiuia, 
ci  feruit  denique  vnufquifque  quo  vincitur : nomine  thefauri, 
Clau.Gu.  ait  CJaud.intelligiiur  in  hoc  loco  quidquid  fucrit,in  quo  fpes 
in  Matth.  rota  reponitur , cui  & pra?cipuc , in  quo  animus  conquiefcit. 
Caiet.  in  Et  alius  grauis  autor  ait ; Valde  certe  degeneras  , fi  cor , hoc 
Matth.  eft  immortalem  nnimum,  cuius  eft  velle,  & prouidcre  dc  thc- 
lauro,  in  terra  figis. 

Situile.  Cum  videmus  medicum  ipfum  magna  diligentia  applicarc 
. • ■ • * varia 


Condo  Vrinta . 125 

A raria  pharmaca,  intelligimus  fane  uehemcnter  periclitari  in- 
firtmim,  & ad  mortem  renderc.  Hodie  quidem  videmus  fan- 
ftam  matrem  Ecclefiam  nobis  diuerfa  medicaminaadhiberc, 
aufcrtenim  nobis  canticalartitir,  nudat  altaria  ueitimctisiu- 
cunditatis,  & opcrit  uefte  liigubn,  organa  adirnir,  veftes  pro- 
nmt  nigras , niimftros  paupemmc  ueftit , cantica  inducit  tri- 
ftia  : noftra capita  cinereafpergit,dicens,  quod  puluis  fumus, 
Sc  in  pulucrein  reucrtcmur.  Abfquedubio,  infirmitas  noftra 
ad  mortem  tendit,ciim  Ecclefia  mater  noftra  tot  apphcet  re- 
media : nam  ft  mille  haberct  Jinguas , his  omnibus  nobis  ho- 
B diernam  inculcaret  epiftolam , dicens : Conucrtimini  ad  me 
in  roto  corde  ueftro,  inieiunio,fictu,&  plan&u. 

Die  obfecro  mater  Ecclefia,nonne(atiscratdicere,  q>  mor 
talcs  fumus  , & recordaremur  nos  homines  elfe;  fiquidem 
di&um  fapienn  fat  eft : Sed  potius  dicis,  q»  fumus  puluis,  & in 
puluerem  conuertcndi?  Videnturfuperuacanca  tot  exteriora 
figna,  cum  pauca  fufteciiient  verba.  Vcrum  id  quidem  eft,  ft 
tales  eftemus  , quales  elle  debeban^s,  nobis  etiarn  pauciora 
fufficere : led  tamen  cum  negligentes  ftmus , etiam  pluribus 
adhuc  egemus  verbis : ft  q mde  nift  res  iplasoculis  vidcamus  , 
.C  & mani  bus  t raft  emus,  vt  prrfcnsnosobieftum  moucat;ita 
frigidi  fumus  , vt  nil  moucamtir , & nullum  reportemus  fru- 
stum. Vndefaftumeft,vt  nodixerit  Hieremix,  vt  populum 
folis  verbis  moneret,  ficut  fecit  cum  llaia  , cum  dixit  Ifa.30. 
vt  moneret  populum , propter  coruni  peccata  comminue- 
tur,  ficut  conteritur  lagena  ftguli,  contritione  prxualida;  fed 
potius  prarcepit,  ut  adferret  vas  ftguli,  & moneret  populu  fuas 
ruins,  & puuitionis  Dei  imminentis , atquc  cum  populus  at- 
tentior  clfet , edudum  vas  ftguli  in  terrain  proijeeret  magna 
vi.  ita  vt  psnitus  comminuerctur , atquchis  uerbis  uterctuK 
D harcdicn  Dominusexercituuni,  ficcotcram  populum  ilium, 
ficut  conteritur  vas  ftguli , quod  non  poteft  ultra  mftaurari . 
Apertum  fane  eft  hoc  modo  plus  moueri  populum, quam  lo- 
lis  uerbis, fttjut  dixit  Ifa.Quare  modo,&  ltylo  prophetico  uti- 
tur  nunc  Ecclefia  huiufmodi  fignis , cinere  nos  alpergendo. 
Cum  Gabaonitae  atrociftimum  illud  fcelus  commiferunt , in- 
terficientes  uxorem  Letiits  cum  tanta  turpitudinc,  fads  po- 
terat  uir  ipfe  foils  uerbis  iuftitiam  poftulare  a cstcris  rri- 
bubus,  contra  tribum  Beniamin,  & contra  Gab.iomtas:  ue- 
runtamenconfiderans  quanto  plus  moueat  obieftu  prsfens, 
quamTola  uei ba ; dicit  textus,  q,  arnpuit g)adiiim,&  cadauct* 
uxons  cum  oiTibusluisin  duodecim  partes, acfrufta  conci- 

O 1 dens. 


Mtferabi- 
le  maxi  mi 
eft  pecca-- 
tum,  quo- 
tit  am  ad  tl 
lud curan- 
dum  tanta 
ab  Ecclefl 
adhibetur 
pharma  - 
(0->. 
loci  z. 


Magna  eft 
noftra  ta- 
titas . 


ObitBum 
pro  fens  pin 
rim um  mo 
uet . 

Exemplu  * 
I fail  30. 
Hier.iy. 


Prophet* , 
qua  vehe - 
mitt  a prf- 
dicannt, . 

Exemplu. 

Iudic.ijr. 


' ■ Ferla  Quart  a Cinerum . 

dens,  mifit  in  omnes  terminos  Ifrael . Quod  fpe&aculum  ita  js 
Horrilile  Hebraeos  commouit,vt  textus  dicat,  quod  cum  vidiflent  fin- 
faflum  . guIi,concIamabant,nunquam  res  tabs  fafta  eft  in  Ifrael.  Vrv- 
ludic.io.  de  & coftituernnt  atrociilima  fumcredetantofcelere  fuppli- 
OJfenfas  co  cia , antequam  domum  reuerterentur . Et  ita  ter  conflixerunt 
tr a Deum  ita  crudclitcr,  & vehementer,  vtin  diuinis  literis  nufquam  fic 
quo  ipftj  geftum' legatur,  vt  indcintelligamus  quantum  moucat  obie- 
puniat . Sum  pr.rfens . Potcrat  quidem  Deus  folis  verbis  aperire  mi- 
feriam,nuditatcm,&  paupertnte  in.€.gyptum,&  jEthiopiam 
vcnturam,cum  eflent  in  capmiitarc  Regis  Syrinr,  fed  vt  obie- 
Kuiae  10.  tto  praefenti  plus  moueret, dixit  ad  Ifa.  Vadc,&  (blue  Caecum  jr 
de  lumbis  tuis,  & calciamcnta  tua  tollc  de  pedibus  tuis,&  fe- 
cit fic,  vadcs  nudus,&  dilcalceatus  per  lpatium  trium  annoru: 
fignum , & prodigium  fuper  /Egyptum,&  fuper  Aithiopiam: 
Singular! s Ablque  dubio  hate  plus  terrebat/quod  videi  ent  illuftre  Pro- 
pr&Uicandi  phetam  tribus  annis  difcalceatum  inccdctem,&  prxdicantem 
modus  lfa  horribilem  populi  vaftationcm.  Turn  ctiam  poterat  Deus  mo 
u.  nereillos  quinque  reges^iiferabilem  lubie&ionem,  inquam 

dcuenturi eflent, nififeipfi  Nabuchodonofori  fubi;cerent,que 
Hier.  i 7.  iple  miniftrum  fux  iuftiriae  elegerat,  ablque  co,tp  Hieremias 
Exemplfl.  catenasfibicircuduceret,  &caldcfimulcu  literis  ad  quinque  q 
reges  tranfmitteret.  Vcriim  his  vti  voluit  (ignis,  vt  magis  ter- 
Singulur'ts  rerentur.  Quamobrem  itavidemus  hodiefc  gerere  nobifeum 
ptrfuadedi  piam  matrem  Ecdefiam , dicendo  ; Puluis  es,  & in  pulucrctn 
modus  Hie  reuerteris.  Inftitutum  quidem  Ecclefije  matris  noitrae  hodier 
remit . no  die  eft,  reduccre  nobis  ad  memoria  mortem  ipfam,vt  cius 
Ecclef.7.  cofiderationepeccata  omnia  deteftemur,  iuxta  illud;  Memo- 
Rtfricem9  rare  nouilfima  tua,  & in  £ternum  non  peccabis . Ignominio- 
fepememo  fum  etenim  hominieft,  qui  deprudentia  Ce  iaftat , quod  ita 
rid  , quod  fui  oblitus  fit , vt  tarn  obuiam , & praefentem  rem  non  facile 
puluis  fu-  recordctur,  videlicet  quod  mortalis  fit,  & puluis,  & in  pulue-  H 
mus.  rem  redigendus : imo  potius  quod  daemon,  vt  penitus  ex  me. 
Magn*  eft  moriadeleret  peccatorum  nollrorum  poenitentiam  , nos  co 
ctcitas  no  redegerit,  vt  iam  fere  nil  magis  ex  memoria  noftta  expunft  u, 
ftra . & obliteiatum  habeamus,  quam  mortis  reeordationem.  Que 

Stpulchru  maior  dementia  excogitari  poteft , quam  cum  videamus  no* 
fumusmor  quotidietorcorporibus  mortuis  pafei,  vt  ptfeibus,  auibus,  & 
tuoru  ter-  varijsalijs  animalibus,  efleq;  fepulchrum  mortuorum , non 
porum.  tamenexiftimamus  nos  mortales  efle  ? Talem  habebat  caeci- 
Peut.  31.  tatem  populus  Ifrael,  cum  diceret  de  eis  Moyfcs  Deuter.ja. 

Gens  ablque  confiljo  eft , & fine  prudentia , vtinam  lapercnt. 

Si  intelhgcrcnt,  ac  nouiflima  prouiderent.  Prudentia  namque 

in  hoc 


f 


HI 

10* 

a* 

t 

a 

ik 

«• 

a 

br 

x 

i 

Hi 

SI 

*» 

Id 

IX 

SI 

q" 

Mil 

OK 

ICT- 

111 

r£» 

die 

cifl 

mo- 

nio- 

Jkj 

ok 

[pfri 

Bfr 

IfO 

6i, 

5*! 

Bd 

J 

eel 

tCr 

•? 

S* 


CmcioVrima.  124 

<g  in  hoc  eonfiftit,qu6d  in  prxfenti  ex  prxteritis  coniedamus  fu  Magna  eft 
mra  . Vis  6 homo  feire  nunc  quid  de  tc-  futurum  fit , ne  uclut  prudenti* 
harundo  a quocunque  uento  agiteris?  id  certc  quod  fadu  eft  ex  preteri- 
te pane  tuo,  de  auo  tuo,proaiio,&  atauo , moricris  tandem . tis  futur a 
Confidera  ergo  non  quod  rex  cs,  imperator , Papa,  prxlatus  toieftura  - 
alius,  vel  dines  , vcl  iuuenis,  uel  nobilisjfed  quemadmodum  res  . 
defines  rex  efle,defines  imperare,relinqucs  diuuias,&  florem  Marxian a 
iuucntutis,atquc  ignobile&fxdum  fepelieturcadaucr.  Qux  potential 
cu  m ita  fint , optime  te  monct  Ecclefia  quod  puluis  es , & m quo  tan- 
puluercmreuerteris.  demredi- 

jj  Amorquidemproprius&af¥idusterrenorum,incaufaeft  gatur. 

cur  homines  tarn  facilealiortim  fragilitatem,  & immortalita-  Amor  pro 
tern  intelligant,  fuam  non  intelligant,  & tn  non  magnifice  de  prius  not 
generis  humani  fragilitatephilofophantur.  Tacita  enim  qu£-  exctcat. 
dam  perfuafio  incus  latens,bono  eos  animo  eflet  lubet,  quam 
duiturnam  xtatem,  nulla  tamen  fatis  firma  ratione  didante, 
fed  naturali  uitx  amore  fuadente,fibi  pollicenturrquod  figni- 
ficauit  Hier.ciim  ait,Quotidie  morimur,qtiotidie  commuta-  Hiero.  ad 
mur,&  tamen  xternos  nos  eflecredimus.  Hincuidcas  freque  Ncpotia. 
ter  fexagenariep  homines  & amplas  domos  a fundamentis  erj  Senes  quo 
C gere,  & pecunijs  congregandis  auidiflime  inhiare.  Quid  aute  demetia  ro 
dementius,quam  quominus  fuper  eft  uitx,hoc  plus  viaticico  dieantur. 

Serere?  Has  vanas  fpes  & era  Has  tenebras  conatur  Ecclefia  ho 
iedeleredum  air,Puluises,&inpnluerem  reuerteris. 

Oculi  quidem  ipfi  fefe  contueri  non  po<]unt,fua(que  macu  Simile, 
las  dignofcerc,nifi  ante  fpeculuniipfum  apponantur : ad  eun-  Defeftusf 
dem  modu  vix  noftros  defedus  pofle  agnolcerc  videmur,  nifi  prij  non  fa 
mortem  ipfam  ipfis  temporis  momentis  impendentem  tan-  ctle  digno- 
quam  fpcculum  quoddam  nobis  ante  oculos  conflittiamus.Fe  feuntur. 
runt  naturales  philofbphi,quod  fi  forte  murmur  fine  lisqux- 
ID  dam  inter  apes  ipfasexoriatur,  prxfens  remedium  fit  ad  earu  Simile, 
fedandum  murmur, puluere  apes  ipfas confpergererfic ut  tur- 
bationes  quandoque  noftrx  contentionefquc  inancs  ceflent , Apes  litem 
•operxpretium eft confiderationem  perattenteineamus, quod  dirimun o 
mortales  fimus,  & mortem  ipfam  iam  iam  expedemus.  Cum  puluere  ti 
defundum  uideris  ad  fepulturam  ferri,confiderarcdebebis  te  Jperfa. 
perinde  etiam  mortalem  efle,iuxta  illud  Eccl.Mtmor  efto  iu-  JEccl.3  8.  '> 
dicij  mei,  ficerit  &tuum:mihiheri,&tibi  hodie. 

Eft  etiam  mortis  memoria  fxpc  repetita , ecu  horologium  Simile, 
quoddam  , quo  uitx  noftrx  adioncs  metimur  , & menfura-  Similiru. 
mus,&  in  meliorescommutamus.Et  quemadmodum  Daniel  DjH.14.  ^ 
cinerif  afperfionc  fraudes , &machinas  facer  dot  11m  iilorum  1 

4 B*ibyif>- 


Di 


* 


Teria  Quart  a Cinerum . 

Babyloniorum  deprehcndit  atqueaperuitjita  etiam  nos  con/I  E 
deracione  mortis  debemus  machinas , aflutias  & dolos  iplius 
/ djemonis  dctcgere  & aperire,nobifque  ab  eifdem  di  Jigentifli- 

mecancre . 

De  morte  farpiflime  cogitare  plurimum  conuenit,iuxta  il- 
Scneca  li.  lud  Seneca;,  Quid  elt  inquit, quod  nos  pigros,inertcfquered- 

10. epifto.  dit  ? Quia  fcilicct  nemonoftrum  cogitat  tandem  aliquado  ex 

1 7.  hoc  corporis  domicilioatquc  ergaftuloemigrandum  elfe.  Vis 

belliflimete  gerere?  Tanquam  (tatim  migraturus  viuito,pro 
poneque  tibiincertam  mortis  horamanceoculos  , & certam 
Philonor.  tamen  mortem. Philonorius  Gala.vt  feribit  Heraclides,refe-  f 
Galat.  rente  Maruio , (ex  totos  annos  in  (epulchro  quodam  delimit, 
Heracli.  vt  facilius,  & farpius  mortis  recordatio  menti  occurreret . Dc 
Marulus.  Brachmanisquidem  philofophis  orientalibus  prodiderunc  hi 
Brachma-  ftoria*,  q>  vt  facilius  in  mortis  memoriam  inciderent,  pro  fo- 
ni  Philo,  ribusiplispatentiahabercnt  fepulchra . Scnbit  etiam  Quint. 
Quint,  in  nil  elfe  acerbius  morte  ipfa  inopinata,&  imp:  xmeditata . Cu 
2.decla.  igitur  tot  gentiles  ablque  fide  tales  inirent  confiderationes , 
multoquidem  diligentius  tu  ChridianememinilTe  debes  , 
quod  puluises,&  in  puluercm  reuerteris. 

Similitu.  Nauta  quidem  in  puppi  fedens  fua  gubernat  nauem , idem  G 
ribi  faciendum  c(l  nauiganti  in  mari  tcmpeliuofo  huius  mun 
Simile.  di, fcilicct  vt  fedeas  in  vltimo  fine  illius , vbi  mortem  contem- 

platurus  es.fi  vis  vt  vita  bene  gubernetur.Cinis  ignem  confer 
Quod  pee  uat,&  recordatio  cineris, in  quem  vertendus  es,gratiam  co(er- 
eatis  tejfa  uabit.Ni!  enim  itapropemodum  a peccaro  reuocar,quam  ere 
bitnus.  bra  mortis  recordatio : ratio  enim  ipfa  poiiulat,  vt  quod  afli- 
dueoculisceruis,crcdas:nulla  vanitatum  quas  mododiligis,ti 
bi  proderitin  illotremendotranfitu  mortis  . Vipcram  ferunt 
Simile.  exultant , in  cineremque  conuerfjm  , mederi  eiufdem  beliia* 

La  ft.  Fir.  morfui,vtaitLaftan.Firmia.  Sicfi  tcmomorderitauaritia,fu  H 

11. de  ciuit.  perbia&c.  Confideracinerem  in  quem  commutanturdiui. 
Dei. c.  13.  tiae,  potentia  mundana,&  fimijia,  & finem corum ;atquehac 
Figura.  rationc  medteinam  facies  eorum  morfibus.Naaman  Syrus  pc 

tijt  ab  Elifieo  onus  terra;  quam  volebatfecum  afportare,  nec 
4.Rcg.f.  vltraadorarcidolumific  nos  terraminquam  vertendi  litmus, 
lnuitatnos  portemus  in  noltra  memoria , vtnon  adoremus  ldolavitio* 
Deut  ad  rum  nofirorum . 

pattm , & Die  obfecro  pcccator,cur  non  ferreum  jteftus  cmollis , vi- 
tam  flocci  dens  quod  te  hodierna  epiltola  ad  pacem  inuitet  is, a quo  pro 
fattmtu . cumbcns  & genibus  aduolutus,  multis  etiam  ndhibiiis  lachry 
mis,  earn  tu  poitulare  frequenter  debebas,  etiam  terramquc, 

cxlumque 


Cone  to  Prim  a . i2f 

itxlumquedcprccatorcs  adhibendo  . Quxnam  tibioblfccro 
maior  & prxftantior  commodicas  offerri  potcrat,  quamho- 
dierna,  vbi  vides  Chriltum  cead  pacem  inuitantcm,atque  ve 
niam  tibi  concedentem,fi  vere&cxanimoad  eu  conucrtaris? 

Refert  Valcr.  Maxi,  quod  quando  Alexander  Magnus  vrbcm  Val.  Max. 
aliquam  oblidcbat,  faccm  accendi  prxcipiebar,  atque  prxco- 
nis  voce publicari,quod  quicumquc  ante  extinftam  facem,ad  Conner ■ - 
ipfum  veniam  petiturus  accederet , liberarctur,  & beneficia  tamur  ad 
multa  a rege  impetraret,lin  minus  gladio  pcrirct  ipfe  cum  vni  Deum  an- 
uerfa  familia  , & bona  omnia  diftiparcntur.  Tale  prxcomum  tetjud  ve- 
to hodieDeusOptimus  Maximus  nobis  voce  loelis  denuntiat  nU  tanua 
tuba  priusdangenteciim  dicitur,  Canite  tuba  in  lion,  & po-  claudatur. 
itea  alTeritiir,Conuertimini  ad  me  in  totocordc  veftro . ' loci  z. 

Prxtcrea  quod  puluerc  hodie  afpergamur,indicat  plane  q> 
ctfi  fceleftiftimi  fuerimus,nc  diffidamus,  led  vema  fperemus : Ne  di/Jida 
fiquidem  quandiuhicviuimus,tanquam  in  cinere  defenpta  mus  , etfi 
font  peccata  noftra,vndc  facile deleri  queant.  Sicutcnun  q>  pdsmaxt- 
in  cinere  lcriptum;eft,facilcdeletur,&  Icuiulculo  ventodilli-  me  onera - 
paturr  lie  vtique  peccata  nolira  li  hoc  (ando  tempore  ca  confi  ti , fid  ad 
teamur,&  cotcramur  toto  corde,  atque  dcploremus  ca  & ora  Deum  re - 
C tionibus,eleemofynis,iciunijfqueutamur,quod  iugomfuauif  uertamur . 
fimnm  eft  & leue,facillime  obliterabutur.  Quod  cum  ita  lie.  Simile, 
conuertimini  ad  dominum  Deum  vcftrum,quia  bemgnus,  & Ioel  2. 
milcricorscft.Sienim  aliquando  conuerti  debemnsaddomi-  Mac.  2?. 
mini , & quodquxfo  tempus  acceptabilius  bngi  8t  excogitari  - Pamiteti* 
poteft  ? Nc  cxpe&emus  quxfo  quod  ianua  claufa  lir,ut  fatux  magne  vt- 
illx  uirgines  fecere:  fed  hoc  iam  filutni  i tempore  S'  opportu-  res. 
no  conuertamtir,  quo  Jachrymx  noihx  cam  habebunt  uim,li  S.Tho.  4. 
uerc  & ex  animocmancnt,  ut  peccata  omnia  quantumuis  gra  fen.d1f.2r. 
uia  & enormia, delere  poftint . Vcnietautem  tempus  quando  q.i.  art.z. 
D Ucl  li  lachrymas  fundcrcs  inftar  oceani,no  tamen  lufticient  ad  q.3 . 
obtinendam  ueniam  criamuniusdueaxat  venialis  peccati.  Vn 
de  Regius  Pfaites  dicebar*,Pro hac  orabit ad  te omnis  lan&us  Pfal.j  I. 
in  tempore  opportuno . Rcucra  dicendum  eft,totum  tempus 
prxfentis  uitx  efle  tempus  ucnix  obcinendx,&  mifericordix 
a domino  inipctrandx : mhilomimis  th  aliud  tempus  eft  alio 
acconiodatius  & opportunius  ad  p^nitentia  ageniam.Quod  Quadrate 
c iim  ita  !it,quis  oblecro  te,cnt  tarn  c^cus  qui  non  uidcac,hoc  Jimale  tps 
Quadragelimaletepus  (hnflum , quod  hodierno  die  inchoa-  accjmeda- 
mus  & aufpicaimir,cllc  logcaccommodatilTimiim  & inaxime  tijjimu  ad 
opportununi?Non  igitur  procraftinenuis,  nec  tantani  tempo-  pamtetia 
ris  commodicatem  negligamu?  .*  fieri  quippe  poteft , vt  pau-  agtndam. 

lopoft 


Feria  Quart  a Cinerum  . 

lo  poft  tarn  oportunam  occafioncm  non  nancifcamur , etiam  £ 
in  reliquo  totius  vita?  noftrx  progreflii  . Attendamus  quarfo, 
quod  nos  Deus  exterius.intcriulquc  vocet,requirat,  unmet* 
paratus  ad  condonandu:  dum  igitur  eft  occafio,vt  ait  i lie,  iron 
te  captllata, eandem  apprthendatmis,  nc  poitca  calua fiat. 

Feria  Quarta  in  cap.  Ieiunij . 

CONCIO  SEC  V N D A . 


Ictnt.13. 
Intetio  no 
ftra  in  De- 
utn  dirig  a 
tur . 
Num.6. 


Gcn.40. 

Simile. 


Gen.  2 6. 


Gen.  3 4. 


Intention? 
re  cl  am  re- 
grit Dens. 

C0I.3. 


V m ieiunatis , nolite  fieri  ficut  hypocrit*  trifles  . 
Mat.6.Idquidem  pratftare  debemus.vt  tota  no- 
ftrormn  bonorum  operumintentio  fitin  ablcon- 
diro,&  propter  Deum.Prarcipiebat  Deus  in  lege 
olim,  vt  capilli  leprofi  rcfecarentur , vt  lepra  manifefta  appa- 
rererfed  capilli  Nazarei  & fanfti  non’  refecabantur,  fed  potnis 
capillis  caput  deccnrer  tegebatur . Inquoquidem  nobis  infi- 
nuatur  quod  pcccata  ipfius  viri  improbi  & peccateris  facerdo- 
ti  aperiantur : bona  vero  opera abicondamus  propter  Dcum  . 
Pincerna  quide  regis  Pharaonis,  qui  pocula  geftabat  cooper- 
ta,  reftitutus  fair  ad  priftinum  gradum : piftor  vero  qui  cani- 
ftrumapertumadferebat,  fufpenfuseft . Prorationeipforum 
ventorum , ita  folent  nauigantesad  portumappellcrc  .'hypo- 
crite ventus  eft  vanitas,&  itaportum  confimilem  recipit:  uir 
autem  uirtutis  ftudiofus  cum  fecundo  uento  amoris  Dei  naui 
get,  idcirco  fceliciflrmum  obtinet  portum.  Pfal.  Spiritus  tuus 
Bonus  deducet  me  in  terram  redam  . 

Puteos  Ilaac  terra  oppJeuerunt  Plailiftari : fic  puteos  quos 
Deus  in  nobis  producit  redarum  intemionum  , ut  inde  bona 
cmanent  opera , conatur  daemon  cogitationibus  terrenis,  & 
nmndanis  obruere . 

Sichimitis  circuncifio  interitum  attulit,  quat  tamen  alijs 
falutem  dahat , fic  bonis  operibus  multi  proficiunt  quod  hi- 
beant  redam  intentionemj  alij  veto  pereunt  > quod  depraua- 
tam  habcantintentionein  . Sichimitae  propter  lenfualitatem, 
& cupiditatem,circuncifioncm  fuam  fecerunt,  & ita  peri er Or, 
Hebraei  vero  earn  fubierunt  propter  Dei  pr*ceptum,&  utori 
ginali  labe  mundai  entur,  ut  inde  intclligas  quantum  in  bonis 
operibus  ualeat  reda  intentio.  Quarc  ut  ait  Apoft.Colof.3. 
Omnia  quae  facitis  in  verbo  aut  in  opere*  omnia  m nomine  Ie 
fu  Chrifti  facite. 

Cum  ieiunatis . Iciunium  quidem,  ut  ait  Apoft  z.Cor.£. 

debet 


H 


z.Cor .6. 


a i a.a  ? s ¥ 9 ? ¥ 9 ^ i 


9 


Concio  Secunda . \i6 

l A debet  efle  in  mnlta  patientiarln  omnibus  inquit.exhibcamus 
nofmcipibs  ficut  Dei  miniftros  in  multa  patientia . Nota  au- 
tem  quod  dicir,  in  multa  patientia : nam  patientia  cum  tribus 
debemus  uti,  primo  nobil'cum,  dcinde  cum  proximis , & tcr- 
tio  cum  dometlicis:&  nobifeum  qu  idem, quia  cum  non  iimus 
affueti  ieiunijs,  illico  primo  mane  famem  lentinuis , & node 
dormire  nequiirus,itcm  dolores  capitis  expemmir:led  tame 
patientia  utentes  tandem  omnia  uinccmus,&  viii  facilia  fient: 
nondebes  propterea  iciuninm  relinquere,  coniideranv  quod 
propter  tc  plura  lit  palius  Chriilus:  & quoniam  f’a-pe  propter 
B medici  coniiliu  abliinentia  uteris,  melius  erit  ii  propter  Chri 
Hum,  & Ecclciii  mandatum.Secundo  debemus  patientia  uti 
cum  proximis, multos  emm  vidcas,qui  cum  ieiunant,  reddu- 
tur  irati,  & intolerabiles  cum  proximis.  Tcrtio  debemus  pa- 
tientia uti  cum  domeibcis : multos  enim  uidcas,qui  cum  iciu 
ni  domum  accedunt , nifi  omnia  lint  pnraia , nil?  cibi  egregie 
(aleconditi,  liatim  damorcs  cdunt . O infcliccs  qui  tarn  mi- 
nima decaufa  ieinnij  tiuchim  perdunt. 

Nolire  fieri  fir  at  hypocrite  triiles . Hypocrits  funt  faliarij, 
plus  autem  ofFendit  qui  falfam  cudit  pecuniam , aut  qui  icri- 
C pturamaliquam  faUi6car,quimlatro.  Sunt  hypocritje  inltar 
alicuius  nauis  patientis  tempellatcm,&  tandem  in  mantis  py- 
ratarum  deuenientis:  lie  enim  hypocritar  tota  vita  le  affligur, 
& tandem  pereunt,&  diuitias  luas  mimicis  tradunt,  ut  ait  Da 
uid  Pial.  77.  & itauidentur  pofle  quodammododici  marty- 
res  datmonis ; vult  enim  & daemon  in  fuo  inferni  tabernaculo 
( vt  aliquid  facete  dicamus)habere fuos  martyres.  Moyfes  qui 
dem  cum  manus  etferebat  & eleuabat  in  ahum  , uinccbat;  (ic 
| • tu  intentionem  tttam  dirigein  Deum , & uinccs . Vt  hoc  nos 
Chrifhis  cslefiis  magi  (ter  doceret.oculos  in  C£lum  ferebat  ,cu 
D aliquid  mfigne  prxitare  udebat,  ut  patuitin  miraculo  panii, 
& in  iiiicitationc  Lazari.  Quandouolumus  aliquid  ad  rubri- 
cam  dirigcre,(blcmus  finiihum  claudere  oculum:(ic  nos  mala 
mtentione  delcta,bonam  Temper  Deo  aperiamus.  Hypocrite 
quidem  non  id  faciunt,fed  pottus  vultum  ilium  prorim  exter 
min.int,  vt  hominibus  placcant. 

Memento  homo  quia  cinis  es,ait  nobis  Eccleiia  hod iemo 
dicjfiquidem  mortis  memoria  ell  horologium  uitx,illa  cxci- 
tans,  & ordinans  ad  munditiatn , ad  uirtutes  acquircndas  , & 
(brdes  uitandas . Vt  enim  aqua  cineris  abilergit  ucllium  ma- 
cu las , ita  mortis  memoria , & lexiuium  lachrymal  u , animx 
(ordcs abftcrgit,&  noxias  folicitudines  atquc  cupiditates. 

Confiit- 


Patientut 
vnltjfima . 


Virt * txtr 
citata  fa- 
nlior  red • 
duur . 


leiuniu  fi- 
ne patien- 
tia non  vi- 
de tur  pro- 
defft. 


Hypocrita 
epubtts  co - 
parentur. 
Pfal.77. 

Exod.17. 


Mat.14. 
loan.  11. 
Simile. 


Mortis  mo 
moriaqn* 

fit  v tilts. 

Simile. 


Feria  Quart  a Cinerum . 

(onfiderationes  ad  pamtentiam  viriliter 
capeljendutn -> . 

CVm  ieiunatis,  nolite  fieri  (tcut  hypo  trite.  trifles . Dc  ieiu- 
nio,  ait  Hugo  Card. non  remouetdommus  trillitia  oni- 
in  Mat.  nimodam,fed  triftitiam  hypocritarum,  qua:  non  foluin  meri- 
tum  non  habet,(ed  fupplicium  promeretur . Notandum  aute 
ieiunium  aliudlpirituale  cft.aliud  vero  cprporalcrlpiritua- 
Ifai.y  8 . le  eft  quod  abftinet  a pcccato,dequo  Ifa.dicit,Nonnc  hoc  eft 

magis  ieiunium  quod  clegi  !>  Diftolue  colligationes  impieta-  F 
tis&c.  Ieiunium  corporate  eft  abftinere  a cibo  corporis  certo 
tempore, quod  mulca  bona  efficit,ciim  refte  fit.  Primo  pau- 
perem  reficit,tum  enim  eft  re&ii  ieiunium, quando  quod  ven- 
Ifai.  j8.  tn  fubtrahitur,paupcri  datur. Vnde  Ifai.poftquaiu  tnonuit  ad 

ieiunium, fubiungit,frangeefurienti  panem  tuum.Itcm  intel- 
Dan.i.  leftum  exacuit . Dan.i.Tollebatcibaria,  & vinum  potus  eo- 

rum,&  dabat  eis  legumma:pueris  auteni  his  Deus  dedit  feien 
tiam,&  difciplinam  in  omni  fcientia,Danieii  autem  intelhgen 
tiam  omnium  vifionum. 

Plurimum  quidemfane  confertad  poenitentiam  in  nobis  q 
Vitanoflra  excitandum,confidcrare  quanta  fit  vitx  noftra?  breuitas,  non 
brettis . folum  autem  dico  breuem  fafta  comparatione  ad  xternitatc, 
Plal.Sp.  iuxta  illud  Pfal.  Mille  anni  ante  oculos  tuos  tanquam  dies  he 
fterna  qua*  praeterijt : Vcrumetiam  comparata  cum  vita  ma- 
iorum  noftrorum,&  patrum  antiquorum, qua  viuebant  oftin- 
gentos,  & nongentos  annos  ante  diluuium,vt  notauit  nrartyr 
Cyprian,  ille  & do&oreximius  D.Cyprianus,qui  ait,Vix  peruenit  ho- 
cotra  De-  ipoad  trigefimum  annum  cumiam  canioriuntur,iteminip- 
metrifi.  fii  adolelcentia  funt  iam  aliqui  calui,  & fexagenarius  id  fenex 
Simile.  reputatur,oftogeparius  vero  iam  decrepitus  cenfetur.  V tique  H 

fimilesfumusimperio  Romano,  nam  tempore Oftauiani , & 
Vita  no—  aliorum  huiufmodi  impcratorum,vixapparebatin  totoorbe 
Jlra  inflar  natiocui  non  dominareturrdeinceps  vero  tantas  hinc  inde  in- 
Rom.Imp.  curfioncs  & difeordias  Iiiftmuit,vt  longe  breuiftimum  effcftu 
fimper  bte  fit,&  in  dies  breuius  fiat . Talis  ell  vita  noftra  , qua:  quoudic 
uinta  eft.  breuiatur,ante  diluuium  quidem  viuebant  homines  nongen- 
Iob  4i.  tos  annos, & paulopoft  quadringentos,iam  tempore  lob  ducc 

tos,  dc  quo  dicitur,  poll  perlecutioncs  luas  vixent  centii  & 
qiiadragintaannosmuncvero  vide  quo  tandem  deuenerimus, 
Ariftot.  vt  dicat  philofophus , vigor  aetaus  homrnis  fit  viquead  tri- 
gcfimumquintum  annu  , inde  enim  iam  a:ta$  ingrauddf,  dc- 

mque 


I 


I 


in- 

on- 

MV 

ad 

itu 

XB 

neo- 

cene 

P* 

•Or 

td 

Itri- 

IB- 

rcm 

iga 


otii. 

net 

:t£i 

slH 

IW 

if 

nf 

bc- 

ip 

net 

l*1 

•be 

in- 

fo 

die 

ID- 

;£t 

i 

ft 

v 

f 


Concio  Secunda . 127 

it  nique  ft  alios  trigintaquinque  annos  addas , ecce  ctbi  feptua- 
ginca  annos  humans  vits  , nam  in  trigefimoquinto  quafi  in 
meridie  verlamur , hinc  vero  tanqtiam  fol  ad  occafum  tendi-  Vita  quo 
unis.  Videmus  igitur  aperte,q>pIuresquamquatuordccim  extenue- 
partes  fncrit  vita  noftra  extenuata,nec  tn  id  volumus  agnofee  tur  in  ho 
rerTanta  enim  cscitatc  Iaboramus,  vt  id  penitus  negligamus.  minibus. 
Quod  ft  hincetiam  dcnias  infantiam  & pucritiam, tempos  et  Si  infan- - 
quo  fomno  indulgemus,&  decrepitam  statem,  qus  vix  loco  tin  et pue- 
vits  ducenda  font,  iam  aperte  vides  quain  exiguam  ducamus  ritiam  de- 
vitam.Si  igitur  hanc  ipfam  exigua  vitam,in  p^nitentia  no  con  mas.et  sS- 
B fuinimus,  quid  nobis  iniferis  net?In  hoccertefumus  diligen-  nitempus, 
tiores,q>  plus  pcccamus  in  tain  tenui  vita,quam  peccarcnt  illi  acedendi , 
indiuturna,  & videasmodoinnumeras  vitioru.&peccatorum  vide  qua 
fpecies.Si  igitur  illi  qui  tadiu  vixerunt,iam  nunc  inobliuione  exigua  vi- 
verfantur,quid  deteexiftimasfore,  quita  breuc  viuisvitam?  tt,  portio 
Nefcio  plane  qua  de  caufa  bona  sterna  non  diligamus , & relinqua -• 
inferni  poenas  non  per horrefcimus,ciim  tamen  prsfentia  in-  tur . 
commoda  fcntiamus,&  prsfentia  bona  tantopere diligamus.  Quorfum 
Nam  mihi  perfuadeoillud  elfein  caufa, quod  cum  sterna  bo  qtu  futu- 
na  & sterns  poens  nobis  longifli me diftare  videantur,  mino-  ra  funtnt 
C reminoculo  nollro  angulutn  cfficifit,  bona  ucrotcrrena  qus  gligtmus  , 
prsmanibus  habemus,  maiorem  in  nobis  efliciuntangulum.  gloria  fem 
Contra  quosdk  argumentor,  Quando  malus  propter  eiufde  pitemd  no 
uitia  erit  in  inferno,  & indc  tarn  procul  confpiciet  uoluptates,  amdtes  & 
quas  hie  unions  habuit,  apertum  fane  eft,  quod  cum  minores  inferni  pae 
angulos  efficiant,  illi  etiarn  exigus  videbuntur,  fiquidem  tm  nas  no  me- 
abhinc  diftat  infernus,  quantu  nos  ab  infernorciim  igitur  pro-  tuentesf 
pter  tain  exiguns  voluptatesfe in  inferno  pofitu  videbit,  quid  Qnam  mi 
qusfo  fentiet  infelix?  Sic  igitur  verfa  uice  dec^lophilolopha  feros  fe  in- 
ri  poteris.Qnod  fi  res  prsfentes,quia  maiorem  angulumefti-  ueniunt  in 
D ciunt,plurimum  nos  mouent, quid  diccmus  cum  daninatiprs  inferno  mi 
fentes  experientur  p^nas  lempiternas  & immortaIcs?Sic  etia  ftri. 
nice  uerfa  de  celo  philolbphari  potes  ;cum  enim  videbis  pro  Quanta* 
cxiguis  laboribus  hie  proChrifto  toleratis,  immortaliatibi  fruetur  m 
dan  prsmia,immorrales  lane  Deo  gratias  ages, qui  tantam  ti  cudiiatu 
hi  bcat’tudinem  contulerit  ram  uili  pretioificut  contra  malus  beni  inglo 
feconfufum  uidebit,q>  prota  momentanea  dele£tetione,ster  rieu. 
nas  incurrerit  p^nas.  Poteft  etiam  hsc  doftrina  purgatorio  ac  Purgato - 
commodari , cuius  quidem  pfnas  uidemur  nos  nihilifaccrc . rium  velis 
Cum  igitur  hsc  ita  fe  habeant.cur  no  redimimus  tarn  atroces  et  remit  fit 
penas  p^nitcntia  in  prsfenti  uita  ? Si  enim  prsfentia  tamiim  giamus. 
contuemur,  quid  diltamus  a brutis,  quxfuturorum  notitiam 

non 


Di 


Peri  a Quart  a Cincram . 

Prt/lnti, a non  habem  ? Imo  & brutis  dereriores  videmur,  fiquidem  nos  E 
tAntii  tan  Salomon  ad  formicasremittit , vt  carum  prouidcntiam  dii'ca- 
tjuam  bru  mns.Si  tam  vile  & tenuiftimum  animalculum  cc  excedit  pro- 
t*  contue-  ptcrnegligcntianmiam,curnonconfunderis,cum  cantaabun 
mur.  des  prudentia  ad  futura  conttienda , & prartenca  rel*picienda, 

Prou.tf.  tumctiam  tantisdiuinitu|:abundesprxmijs,&  muneribus50 
virum  fibi  ipfi  crudelcm . O virum  perditum,&  mifcrabilem. 
Prou.  lo.  Congrega.congrcga  in  xllate,ait  Salomop;noli  fxuam  hye- 
mem  expcftare.omnes  cnim  in  hycmc  te  deridebunt.-qui  na- 
quc  laborare  non  vulc,  mendicabit  xflate,  uc  lapiens  alibi  ait, 
Prou.io.  Propter  frigus  piger  ararc  noluit,  mendicabit  ergo  xftate , & F 
non  dabiturci,ficut  accidie  fattiis  virginibns.Quamobre  ciim 
Mat. a j.  fandiflimnm  hoc  Quadragefimale  tempus  nos  ad  penitentia. 

inuitet,&ieiunium,iullu  plane  ertt,vt  nos  inhisexerceamus. 

fnanis  gloria  pcmiciofiim  malum-. . 

Occultom  VTOfei1  fieri  Jicut  hypocritttriflet . Quod  homines  prat- 
fuperbipra  ]\|  tendant,fiue  fibi  proponant  vidcriab  hominibus,proiic- 
dteem  ha-  nit  ex  occulta  quadam  liiperbix  rad  ice,  & propria  fui  x/lima- 
bernus » tione,  atque  inagno  dcfiderio>vt  vidcantur,  in  hac  vita.  Hunc  G 
autem  pellilemcmappetitum  conatus  fint  Chrilhiscxtirpare 
ah  hominibus  in  tota  lua  mortali  vita.infcrendo  & plantando 
veram  hunulitatcm  in  cordibus  hominum&  veram  mortifi- 
cationem,qux  Cunt  prxdiftis  concrana,  videlicet  ambitioni  & 
proprix  excellentixtHxc  quidc  humilitatis  virtus  ficutfum- 
Httmilit#-  me  ell  ncceflaria,ua  maxime  ell  difficiiis.  Cu  cnim  homo  per 
tent  *me+  (iipcrbiam  cecidcrit,  hinc  factum  ell, vt  nobis  multxhuiiilce- 
rnus.  modi  morbi  reliquiae  coimnifix  fuerintrtum  ctiam  quod  no- 
H am tlit a*  bis  fit  vfque  adeo  communis  appetitus  proprix  excellent!*  , 
rur  oppa-  qii£  verx  humilitati  obfiftit:  ficenim  fit  vttanto  difneilius  H 
reat  dijfi-  humilitatis  virtus acquiratur.quato  propria  exiftimatioaltio* 
rilit,  res  in  nobis  iecit  radices . Vnde  Chriftus  tam  diligenter  cu- 
f.'hri/l9  no  rauit,  vt  humilitatis  virtus  in  nobis  plantaretur,  cum  viderct 
hit  hnmi-  quotmalaex  propria  vniufcuiufquexllimatione  orirentur, 
ixtatem,  et  ex  haceniro  tot  immicitix  in  mundo  oriuntur  & diflenfiones, 
verbo,  & cum  nullusp<>ltponialicuiveIic,necvclit  fibi  aliquem  prgfer- 
‘tetepit  tra  ri.  Vnde  fi  diligenter  confideramus,  inueniemus  profeclo,  ab 
«Hdit v vtero  vfque  matris  vfque  ad  cruccm , Chrifhl  direxifle  aftio- 

nes  fuas , vt  homo  humilitatcm  ab  iplo  dilceret,  ficut  dilcur- 
tenti  per  cius  vitam  facile  poterit  apparerc  in  tot  labonbus  & 
perlecutiombus,quin  ctiam  cum  permiferit  Icelelhflimum 

hominem 


/ 


3,  e % g w ? 5 -3  =p  = ■ s,  1-  u ^ s?  * * S p-  a --u.  u b.  3 p a>^-s  <?  p g 


Conch  Sccundn.  128 

A hominem  fibi  prseferri  videlicet  Barra  bam.  Quamobremo  fu  Mat.27. 
perbe&  mifcrabilii.cum  videristevehementcrBuiufinodi  pc  Mar.  iy. 
lie  infeftari , ad  Chriflum  crucifix  um  oculos  taos  Jeua,  vide  Luc.i 3/ 
quomodo  ibi  crucrfixus  fit, non  pretiofis  indutus  veflibus,  fed  loan.  1 8. 
nudns & vulncratusrrton  manibus  lapillis pretiofis  ornatis,fcd  Ado.3. 
acuriflimisdauistransfixis  :non  pileoomatus  cu  plumis  pre  Confidere. 
tiofis,fed  fpinea  corona, non  collomonilidecorato,  fed  a/per-  mus  chri- 
rima  carcna:non  redder  pretiofa  vngucnta.fcd  fputo  confpcr-  flg  enteifi. 
Tns  ell . Si  tali  confideratione,&  tarn  horrifico  fpedaculo  non  xat 
moueris,dmior  es  fane  alperrimis,  & immanibus  laxis,fiqui-  perbid  on - 
•B  dem  hec  taliaquidemconfpiciendo  feifla  fuerunt:&  fi  tali  co-  ncm  from 
fpc&u  non  refnrgis , magis  mortuusesquam  corpora  omnia  bimus. 
mortuajfiquidem  hare  tunc  furrexcrunt  multa,&  a fepulchris  Mat.z7. 
cxicrunt,  & fi  tanto  motu  non  moueris,  immobilior  es  terra, 
hare  fiquidemtota  tremuit : item  obflinatiorcs  populo  Iudai 
co , qui  circa  cruccm  pofitus  multos  habebat  pe&us  fuu  per-  £UCi  x , 
cutientes.  Humiliate  igituriam,  humiliare,  nequeenimtan-  ’ 
turn  humiliaberis,  quantum  peccatatuamerentur.  Oquan-  confident 
turn  humiliaberis  in  fiituro  fecuIo,fihic  humiliari  dedignaris!  qu0 4 
Ommitteiam,ommitteiflosinlblentiar  ventos,  & arflfmatio-  babiturut 
fZ  nem  illam  aj>ud  homines,  ad  Deu  oculos  tuos  leiia,qui  fciu-  er  jMfam 
tatur  reoe*,&  corda,&  debet  opera  tua  prarmiari,  atqucapud 
hunc  cura  aliquid  efie,  non  apud  homines,  millas  denique  fa- 
cito  vanitates  omnes  mundanas. 

Cum  virtuti  pcarmium  honoris  debcatur,atqueieiuniD,&  AflutU _ 
alia  hmoi  exercitia  fludiola  fint,hinc  dxrr.o  failaciter  argume  dunams. 
tat,licerc  honore  mundanu  quxrcre,qnquidetaliahonorifica 
media  aflecuti  fumus.Cotra  q.  dxmonis  altutia  nos  Chnllus 
arinat  dicens,  cu  ieiunatis,  noiitc  fieri  ficut  hypocrite  trifles. 

O miferi  qui  affedantes  laudes  hominu.in  lemetipfis  difli  Simile. 

D pantfruAuslaboru!  Tale  quida  his  accidit, quale  hntiarbore  loel  1 * 


or, 

& 

i 

* 

v 

it 

Bfi 

I 


iquam  fruftibusonufta.&’decorticat  ea.nam  ftatim  fruftus  opera  bo. 
oes  pereunt. Quod  fignificare  voluit  loci  cQ  ait, Decorticauit  n*  occulte 
ficum  meam,  nudas  fpoliauit  ea,albi  fa&ifunt  rami  eiusihxc  mus 
enun  accidunt,  cum  pp  humanam  oflentationem  bona  noflra  amino.. 
publicamus  & pp  inane  gloriamrtamdiu  enim  illxla  durant,  mus. 
quandiu  feruatur liib  filentij  cortice.Cxterum  obferua  quod  Finis  prt- 
tametfi  fi  totum  cortice  arbori  adimas  moriatur,non  tft  fi  par  cipnsts  ne - 
tcm.fiquidem  ex  maiori  alia  parte  alimentfi  fumit  & luflenta  flrorum  bo 
tur.Qn  opusfacisulnopp  inane gloriam.penitusilli  vita  adi  norum  ope 
mis  fiue  valorc:fi  aiitprxcipuc  illudpp  Deum  facis,&  exin-  rum  , Jit 
dccupis  vt  ctia  ad  gloria  Deiinnoteicat,&  alij  animenturad  Dew. 

bona 


Diaii 


V 


f 


\ 


Mat.  f. 


D.Thom. 
2.  Cor.7. 
lee. 
Duplex 
amor. 

T riflitia 
duplex. 


Remig.  in 
2 . Cor.  7. 


D.Chryf 
fuper  2. 
Cor.  7. 


Gen.  4. 

Afft  Deus 
causa  fer * 
uorii  fuo - 

Qualls  tf- 
fe  debeat 
t riflitia  no 
Jlrtu  .• 


Fcria  Quart  a Cinerum . 

bona  peragenda,non  propterea  valorem  operis  perdidifti,et(i  E 
quodanimodo  gaudeas  ineo  opere,  fiquidem  hxc  non  deferi- 
mus  quando  hie  vidimus , Vnde  Chnftus  ait , Sic  luceat  lux 
veflra  coram  hominibus,  vt  videant  opera  veftra  bona,&  glo- 
rificentpatrem  veftrum  qui  incarliseft.  Item, Nemo  acccndit 
lucernam,  & ponit  earn  Tub  modio,  fed  fuper  candelabrum  . 

Super  ilia  verba  Apofto.Qua?cnim  lecundum  Deum  trifli 
tia  eft,&c.  ait  beatus  Tho.Sciendum  eft  quod  triditia  & gau- 
dium,&  comuniter  omnisafFe&ioex  amorecaufatur:  duplex 
autem  eft  amorjnempe  amor  Dci,&  ex  hoccaufaturhxctri- 
ftitiafecundu  Deum:  alius  verb  eft  amor  mundi, ex  quocaufa  F 
tur  trillitia  fecundum  mudum.  Amor  Deifacitnos  Deoobfc 
qui  libentidimejcumafitcotracum  operamur.verum  guftum 
amittimus , 8t  triftamurcum  a Dei  obfequio  nos  elongemus, 

& bona  eft  triditia.  Qureft  fecundummundum  triditia, tunc 
fit,  cum  mundana  nobis  ex  animi  fententianon  fuccedunt:  ex 
quo  colligas  qua  raro  nos  triditia  bona  apprehendat,  qua*  eft 
ex  eo  fufeeptaquod  Deum  ofFenderimus . Super  verba  ilia 
fupradifta  Apod,  ait  Remigius , Iile  contriftatur  fecundum 
Deum,  qui  Defi  per  peenitentiam  fibi  placari  defiderat.  Hinc 
liquet quomodo  nequeha>c,  neque triditia  hypocritarum  in  G 
nobis  reperiatur,  fi  quidem  hypocrita?  fingunt  triftitiam  fan-' 
ftorum  , nos  autem  non  curamus  fanfti  efle,  neque  triftitiam 
habemus  fccundum  Deum.quoniam  non  fentimusdolorem, 
quod  eum  oiFenderimus.  Solum  habemus  triftitiam  fecundfi 
mundum.de  qua  ait  Chryfbft.  quod  fit  inutilis,  imo  vero  no- 
cet.  Qu^enim  nobis  euenitcommoditas,  ex  trifti tia  propter 
amidionem  bonorum,falutis,  deIeftationis,&  aliorum  huiuf- 
modiPTmo  verb  nobis  plurimum  nocet,  & animum  affligit,& 
corlxdit.Veriim  triditia  fufeepta  propter  amidionem  Dei,& 
amicitix  eius,  & propter  amidionem  virtutum  & aliorum  bo  H 
norum  (piritualiuni,  nobis  plurimum  coducir  ad  hxc  ipfa  de- 
nuorccuperanda.Vnde  fi  dc Cain dicitur, quod  triftis  incede- 
ret  poftquam  fratrem  luumoccidit,  & tamen  parum  ipfi  pro- 
fuit:refpondemus,Cainn6  triftari  proptcreaquod  Deum  of- 
fendifict,  fed  quod  fratris  virtus  plus  manifeftaretur  in  mor- 
tequam  in  vita,  cum  Deus  caufam  eius  fufeepidet.  Quod  (I 

ftropterdiuinam  quidem  bonitatem,no  tangeris  aliqua  letha 
i culpa, falteni  triftitiam  habe  quod  non  plus  profeceris  in  vir 
tute,  triftare  dc  od'enfis  quas  vidcs  contra  Deum  a multis  co- 
mitti, fiquidem  ipfum  amas;  de  his  enim  triftari  debes,  fi  vere 
Deum  diligis,&  proximum . 

Ambitio 


Concio  Sc  cun  da.  129 

tsfmbitio  detejlabilis  eji . , 

EXtermimm  enim  facies  fuas , vt  appareant  hominibus  ie- 
iunantes.  Fi&osquofdam  exquirunt  modos,quibus  videri 
poflint  hominibus  p<rnitcntes,&  pallidi  atquc  macilenti . Ea  Qudta  fit 
cnim  eft  conditio  noftra,vt  antequam  bonum  aliquod  opere-  humaneu, 
mur,multofudoredefudamus,&  multas  prius  emiuimus  la-  fragilitas. 
chrymas,&  multo  conatu  opus  eft , & poftquam  hue  deueni-  J 6 
naus  tandem,  tanta  tenemur  appetitione  publicandi  qu«e  feci- 
£ mus,  vt  maiori  fere  conatu  opus  fit  ad  retinendum  quo  minus 

publicc  illud  opus  diuulgemus,  & mundanos  honores  pro  co  Magna  til 
appetamus.  Quod  fi  diligenter  ferutemur, facile  ita cllecom-  ambitiono 
periemusrfi  enim  cleemofyna  damus,aut  aliam  habemus  de-  fira  . 
uctionem,vd  difeiplina  corpus  maceramus,  fiue  propter  pro-  Statim  x9 
ximutn  ali quid  bon: facimus,aut  propter  Deum  laboreni  ali-  lumus  bo - 

quern  capelTimus,etfi  pure  propter  Deum,folo  Deo  fcietc  id  no,  noftra 

feccrimus  ,quieius  remunerator  eft,ftatim  tame  id  diuulgare  operas  pu- 
peroptamqp  , & occafiones  qua»rimus  id  commemorandi,  at-  blicum  di~ 
que  fingimus  nos  aliter  nunqua  id  dixifle,nifi  fefe  occafio  ob-  uulgare. 

C tuliftet,dicimu(que  nosqualicoaflos  idrecenlcre.O  demcn- 

tem  virum.an  non  vides  te  hoc  padto  tui  operis  fruftum  amic  TJiuulgars 
terc  propter  inancm  gloriam?  an  times  quod  nifi  ad  notitiam  do  temert 
hominum  veniat, Deus  illud  no  prxmiabitur?  ncquaquam  id  opera  no- 
vercri  debes,  fiquidem  Chriftus  ait,  q.  pater  tuusqui  videtin  fira , eorS 
abfeondito  redder  tibi . Confidera  q>  quando  Abraham  tres  fruttu  a- 
Angelos  hofpitio  excepit,Sarra  in  abfeondito pararet  qua:  ef-  mittimus . 
fent  neccftaria  ad  vefeendum : non  tamen  cam  fanfti  hofpites  Gen.  1 8.  * 
obliuioni  tradidcrunt,  fiquidem  ei  f^licem  partum  denuntia-  Occultem * 
runt  tarn  optaiu.  Vndc  & Abrahat  dixerut,  Vbi  eft  Sarra  vxor  bona  opera 
D tua^Quafi  dicerent,ne  exiftimet  q>  quamuis  Iateat,  cius  bona  nofir  a. 
opera  non  recordemurrfed  feiat  q,  qua:  facie  in  occulto  bona,  Gen.i8. 
publice  Deus  remunerabitur:  vnde  ait,  Reuertens  veniam  ad 
te  tempore  ifto  vitacomitc,&  habebit  filium  Sarra  vxor  tua. 

Nouit  quidem  afiutus  dsmon, nullum  efle  animal  ita  aui-  Laudari 
dum  exquifiti  cibi , atquc  eft  auidus  homohumana:  laudis&  omnescupi 
honoris  . Si  quidem  irrationale  animal  ubi  primum  appetitfi  mus . 
fun  cibo faturauit,  ftatim  ilium  relinquitjno ita  fe gerit  homo 
cti  vanagIoria,quin  potius  quo  magis  ea  paftus  cft,adhuclon-  lnani  glo- 
ge  plus  eandein  efunt.hinc  fit  vt  quam  cito  bonum  aliquod  fe  ria  abun- 
cit  quis , ftatim  darmon  cum  de  inani  gloria , & laude  tentat.  damus . 
Quod  cum  prarclarc magifler  noftcr,  & verus  medicus  Chri- 
Cooc.  Quadr.  Tom.  I.  ft,  ftus 


V 


C Feria  Quart  a Cinerum  . 

Hus  norit,  vt  hanc  infirmitatem  longe  a nobis  propcl!at,pra»-  E 
Laudes  ho  monet  nos  in  hodicrno  cuangelio , vt  inanem  gloriam  procul 
mintim  de  a noftrisoperibus  pellamus,neque  tam  vile  premium  ex  ope 
tlimmus.  ribus  noftris  reportare  cupiamus . 

Varijs  quide  & diuerfis  modis  conatur  aftutus  darmon  at- 
Mulumt*  que  molitur.nos  in  gloriam  inanem  impellere  : aliquas  enim 
Herts  ina-  nuilieresin  hoc  vitium  curat  detrudere, varijs  ornamentis,  & 
ni  gloria  veftibus  pretiofis,atquefuco,vtdiuires  videantur.atqueab  ho 
capiuntur . minibus  pulcherrima?  iudicentur.  Alios  in  hoc  vitiu  conatur 
M ultimo-  impellere, exterminando facies  eornm,&  pallidas  eas  redden- 
di  man  is  doac  macilentas , tantum  abeft,  vt  eas  ornent,&  colore  aifi-  F 
gloru.  ciant.vt  potius  extra omnes  terminos  colon's, & boni  habitus 
naturalis  eas  conftituant  varijs  modis  & artifieijs.  Alios  cona 
turin  fimileculpam  protruderepretiofis  veftibus, & rcdolen- 
tibus  vngu€tis:alios  verb  tenuibus  & fordidis,atqtie  laceratis, 
Aflutia  qui  ocs  liistam  diuerfis modisauram  popularem  captant , & 
multe  de-  ita  eorum  pallor  per  talia  prata  eos  ducit,  & eofdem  palcit  in 
tnonis.  tam  horrendis  faltibus,  & pratcipitiis . O rem  miram.q,  vel  ft 
Circunjpe-  ieiunes,vel  fi  bene  induaris,fi  male,fi  !oqueris,fi  races, fi  ince- 
Bt  vtua-  dis.fi  quiefcis.ftatim  hare  nos  tentatio  vrget,&  tales  nos  fpin$ 
tnus.  exertar  pungere,&  lacerate  curant.  Quae  tamcn  omnia  facile  <S 
Optra  bo-  vitabimus,  fi  Chrifti  hodiernam  doftrinamdiligenteraudia- 
t>a  in  Dei*  mus,<umait,Tu  autcura  ieiunas,  vnge  caput  tuum,&  faciein 
dirigam 9.  tuam  laua.Tte.pater  tuns  qui  videt  in  abfeondito,  redder  tibi. 

Quibufdam  videtur  q>  lam  falni  fint,  eo  q»  non  funt  hypo- 
Duvitant  critae,&  ita  fe  alijs  tradunt  vitiis : Verum  quidtibi  miierpro- 
Jlultivitia  deft,q.  hypocrita  non  fis,fi  diflolute  viuisPNa  etfi  propter  hy- 
in  contra - pocrilim  non  damnaberis,  damnaberis  vtiqueg»fuperbus  fis, 
riacurrut.  auarus,carnalis,iracfidus,blafphemus,vind»fta  cupiens.homi- 

cida,crudeli«.  Quid  tibi  prodeft,#  nc  videaris  hypocrita, fias 
fcurra,difToIutus,&  fcandalofus^An  non  vides,q.  qui  hodie  di  H 
Mat.  S • cit , Nolitc  fieri  ficut  hypocrita:  triftes,  idem  etiam  dicit,  Sic 

luceat  lux  vefrra  coram  hominibus,vt  videant  opera  vellra  bo 
na,  & glorificent  patrem  veftrum  qui  in  carlis  eft  ? Hare  quide 
confonantia  & harmonia,  qua  interius  vir  Chriftianus  feruare 
> debet  fine  vlla  fi&ione  & hypocrifi,  fignificata  eft  in  duabusi! 

Exo.jt.  lis  legis  tabulis,  digito  Dei  feriptis,  intus  & feris : fic  enim  vir 
Chriftianus  digito  Dei  moueri  debet, & intus, & foris  egregie 
eonfonare,  hoc  eft  Candida  & prxclara  opera  pp  Deu  facien- 
do,  non  autem  propter  inanem  mundi  gloriam  & laudem,  & 

. a folo  Deo  Optimo  Maximo,  (iiorum  bonorum  operum  fru- 

aum,&  prarmium  ampliflimum,atquc  vberrimu  expe&are. 

Feria 


Cone  to  T ertla 


130 


Feria  Quarta  in  cap.  Ieiunij . / 

CONCIO  TERTI A. 

| V m ieiunatis.  Mat. 6.  Docet  nos  Chriftus  hod ic,  Lett  ani- 
Si  matemoftra  Ecclefia , modum  quo  poftinuis  mo  debt— 
Deo  placere  intcrius &cxterius.  Videlicet  exte-  mut  Deo 
rius  in  hilaritate  vultus,ne  videamur  id  coaftc  fa  ftrttirt. 
cererinrerius  vero,  ut  omnia  propter  Deum  faciamus,qui  dc- 
3 bet  opera  noftra  remuncrari , non  autem  ut  uideamur  ah  ho- 
rn inibus  . Interiorem  quidem  modum  docet, cum  ait,  Nolite  ■» 

fieri  ficut  hypocrita?  trifles, qui  exterminant  facies  fuas,vt  ap- 
pareant  hominibusieiunantes:exteriorem  verodum  dicit,Tu 
autem  cum  iciunas,  tinge  caput  tuum  , & faciem  tuam  laua  : 

Quafi  dicat, hilarem  te  oftende,  ut  oftendas  quod  libenter  id 
facias.  Hanc  duplicem  pulchritudincm  habebat  fponfa,  iuxta 
<]Uod  ait  fponfus,  Quam  pulchra  es  arnica  mca,qua  pulchra:  Can. 4. 
bisenim  uocateam  pulchram . Etquamuiseamdeexteriori 
pulchritudine  laudat,vt  de  dentibus,  & labijs : cam  nihilomi- 
Z nus  de  interiori  Iaudar,&  de  fimplicitate  etiam  interiori,  cura 
ait,  Oculi  tui  columbarum.abfque  co  quod  intrinfecus  latet. 

Docet  igitur  nos  Chriftus  hodiequoipfi  placcamus  . Bene- 

diftus  dominus  Deus  meus  , poflumus  diccre  cum  Dattidc , P/al.  143. 

Qui  docet  manus  meas  ad  praflium,&  digitos  meos  ad  bell u r 

Armat  nos  ieiunio,oratione,&  eleemofyna,  & docet  nos  quo 

nafto  his  vti  debeamus.  Quid  cnim  multis  prodeft  cximia  Simile. 

habere  arma,fi  his  vti  ne/ciant,  cum  opus  eft  ? 

Cum  ieiunatis . Non  praecipit  ieiunium,fed  illud  iam  fup- 
ponit  tanquam  rem  antiquiflimam  & eelebrem : ordincm  au-  j Excellent 
) tern  datquomodo  fieri  debeat : cibus  enim  noftermoderatus  ieiunij. 
eftedebet , qui  corpus  fitftentet , non  autem  fpiritum  aggra- 
uet : Salutare quidem cfticiiinium  turn  corpori,  turn  ammar. 

Medici  maxime  laudant  dixtajquod  ft  tantu  corpori  prodeft, 
quid  putas  proderit  fpirimi  ? poftqiiam  difeipuli  agnum  come 
dcrant,&  vinum  biberant,non  poterant  vna  flora  vigijare  cum  Mat.xtf.  > 
Chrifto  ea  no&ejciim  tamen  eflent  fobrij  & egrcgic  in  omni 
bus  moderati,quid  igitur  nobis  euenturum  cenfes  ? 

CMm  ieiunatis . Primfl  illud  8t  egregium  factum  Saul  fuit, 

Jiberare  populum  ab  iniquailla  conditione  Naas,  qui  volebat  1.  Re.  u. 
oculos  omnium  dextros  erucre , jierquos  rc&a  intentio  fi- 
gnificatur  : vnde  & primum  quod  nos  modo  Chriftus  mo- 

R a net,  • 


Intftio  Jit 
recia. 
lud  .16. 
Hier.41. 
Exod.2. 


3.Keg.u. 
Vtru  ieiu- 
niu  etiam 
tjl  non  pec 
care. 
Ecclcfia. 
a.  Pet.  2. 
Ifai.58. 
Ne  propo- 
ne mu  s J>- 
craflinatio 
net  apud 
Deum. 
jtflutie  da 
moms. 


Prou.2. 

Climacus. 
Vanaglo- 
ria  impor- 

tuna. 


lntftio  in 
Deum  di- 
rigatur. 
Exod.4. 
3.Reg.i8. 

Dan.  2* 


• Teria  Quart  a Cinerum  • 

net, eft, vt  redam  intentionem  Deo  conferuemus.  Quod  San  E 
fon  indicauit  vbinam  vires  haberet,hinc  fadum  eft,vt  & vires, 

& vitam  3mitteret.Item  qui  thefauros  fuos  habebant  abfcon- 
ditos , liberati  funt  ab  Ifmaelis  gladio . Moyfes  abfconditus 
in  fifcella,  non  perinde  fuit  fubmerfus,  ac  ali  j infantes  qui  non 
erantabfconditi. 

Cum  ieiunatit . Quam  cito  folcat  Deus  placari  ieiunio  , & 
paenitentia,  fatis  quidcm  aperte  conftat  ex  Achab,cum  inter- 
fecerat  Naboth , vide  3 .Reg.  2 1 . 

Ieiunia  quidem  omnia  huius  fandx  Quadragefimx  eo 
diripi  debent , vt  Deum  non  oftendamus , & a peccatis  abfti-  F 
neamus . Quod  Ecclefia  a Deopoftulat  cum  ait , Sic  corpus 
extra  conteri  dona  per  abftinentiam,&c.  Vnde  D.  Petrus  ait; 
Obfecro  vos  fratres,  vt  abftineatis  a carnalibusdefiderijs,&c. 
Aliter  enim  parum  nobis  profunt  ieiunia.  I(ai.  58.  Nunquid 
tale  eft  ieiunium  quod  elegi  ? Iam  igitur  aduenerunt  dies  pg- 
nitcntix  , nolimus  quxfo  more  debitorum  quotidie  nouas 
procraftinationes , & inducias  a Deo  pottulare , & nunquam 
foluere. 

Sicut  hypocrite  trifles  . Solet  dxmon  nos  deciperefub  vir- 
tutis  fpecie,  & tanquam  aftutus  pifeator  hamum  tegit  efca,  & G 
tanquam  aftutus  auceps  , retc  occultat  herbis , vel  puluere . 

Scd  iam  his  temporibus  fere  iam  deficit  hypocritarum  regnu, 

& regnant  procaces  , & effrontes,  abfque  efca  vlla,&  fimula- 
tione  vitijs  fe  ingurgitantes,  imo  pro  honore  ducunt  fe  diflo- 
lutos  cflc.Prou.2.  Lxtantur  cum  male  feccrint,&  exultant  in 
rebus  peftimis . 

Comparat  S.  Ioannes  Climacus  hypocrifim  cum  formica, 
qux  vix  dum  triticum  in  area  congrcgauimus,cum  iam  adeft, 

& illud  in  xdiculas  fuas  comportat;fic  hypocrifis  fimulatque 
oramus , vel  aliud  bonum  perpetramus , ftatim  nos  inuadit : H 
quod  ft  earn  viceris,denuo  dc  vidoria  te  tentat,dicens  te  fan- 
dum  efle  virum,idcirco,cum  ieiunatis  &c. 

Dirigantur  opera  noftra  ad  Deum  folum,  & quamuis  ipfii 
manifeftafint,tamenintentiofitocculta.Quandiu  Moyfes  ha 
buit  in  finu  manum , munda  crat , fed  poltquam  earn  eduxe- 
rat,  leprola  apparebat . Vitulum  quidcm  Hlias,  & prophetae 
Baal  immolabant,  quin  & hi  maiorem  adhibebant  diligen- 
tiam,  lanccis  fe  vulnerando,  fed  quoniam  intentiones  dinerfx 
crant,  propterea  tarn  varius  fuit  euentus. 

Nolite  fieri  fleut hypocrite  trifles.  Iam  mundus in  maligna 
pofitus  eft,&  in  occafum  tendit:nam  ficut  ftatua  ilia  Nabucho 

donofor 


Concio  T ertU . 1 3 1 

Adonofor  erat  capite  aureo,  fic  initio  Ecclefia  multos  habcbat  Extents*- 
riros  : co  tamcn  modo  reda&a  videtur  » vt  iam  pedes  fi&iles  tur  Vfrtut 
fimus,&nil  reftetnifi,  vt  lapis  defcendatde  monte,  hoc  eft  in  rnundo . 
£>ci  filius  ad  iudicandum  veniat,&  nolira  vitia  feucriflime  pu 
niat.  Iam  quadrate  videtur  illud  diftum,  Candidiorcs  Naza-  Thrc.4* 
raei  eius  niue , & paulopoft , denigrata  eft  facies  eorum  fuper 
carbones . Sumus  iam  inftar  illius  ignis  abfconditi,i.Mach.  i.  2.Mac.  r« 
<jui  poftca  inuentus  eft  tanquam  congelataaqua  & crafla : ta- 
lcs f iimus  nos,  cum  ramen  initio  Ecclefia*  eflemus  ignis  fplen 
didus . Si  modo  venirct  ad  iudicandum  Dcus,  inuenirct  ficut 
£ fecit  IudasMachaba*us,fanfiificationemdefcrtam,aItare  pro-  i.  Mac-4* 
phanatum,  portas  exuftas : fic  enim  nos  Ecdefiam  quodam- 
modoprophanamusnoftris  vitijs , & iniquitatibus  , tantuni 
apparentiam  videmur  habere  Chriftianorum  fine  fundamcn- 
to  virtutis,  more  hypocritarum. 

Nolite  tbefauri\are,  (yc.  Caufam  fubiungit  Sap.f .cu  air,  Sap.  y. 
Tranfeum  enim,vt  vmbra.Et  Pfal.tf  r.Diuitiar  fi  affluant  &c.  PfaUi. 
Et  PfaI.48.ReIinqucntalienis  diuitias  fuas.  Solent  enim  di-  P&I.48. 
uitia*,&  exteriora  ornamenta  nocere,  nifi  prudential  mortis 
memoria  adhibeatur : Palma  non  crefcit , nec  laetos  edit  fru-  Simile. 

C #us  in  terra  fertili,&  pingui,  gaudet  terra  leui,  & infrugifera. 

Et  vbi  terra  pinguis  eft,  ait  Plin.  afpergunt  coloni  falem  non  Pli.  Ii.  I 
longe  a radicibus . Et  Palladius  ait.oportere  iuxta  eius  radi-  na.hifto. 
ces  non  folum  mittere  falem,  fed  cinerem.  Eodem  modo  ho  Palla. 
mo  in  rerum  profperarum  fcecundirate,&  mundi  fertilitate  fa  Deleft *ti* 
tus,diuitiarumque  affluentia  nutritns,  nec  fertur  in  content-  nes  & pro - 
plationis  excel fitatcm.nec  fruges  fundit  virtutum,nifi  fibi  ad-  Jperitates, 
hibeat  lalem  pradentiar , quo  diuitias  difpenfet  ac  difponat , uli  viarm 
& cinerem  memorise  mortis, quo  in  gyrum  rationis  & doftri-  nobis  imp * 
nz  ducatur,  vt  fibi  confulat,  finem  fuum  profpiciat , & rerum  diunt. 

!D  humanarum  varieratem  ,intcritumqueintueatur. 

Nolite  thefittrizare.  Manna  quidem  fi  accipiebatur  vt  pro 
diebus  hebdomads  feruaretur,corrumpebatur : fi  veto  pro  Exod.  !#• 
Sabbatho  & diefefto,conferuabatur.  Noli  igitur  thefauriza- 
re  pro  diebus  hebdomada?,idcft  pro  pr^fenti  vita, omnia  enim 
perdes : fed  thefauriza  pro  Sabbatho  beatitudinis  a: t erase, vbi 
nec  aerugo,  nec  tinea  demolitur.  . i 

* (aro  quam  fit  contraria  Jpiritui. 

CV m ieiunatis.  Totum  inflitutum  Ecclcfiae  hoc  fanfto  tem 

pore,&  in  hoc  Quadragefimali  iciunio,  elt,vtcarolpiri- 

K 3 tut 


leiunium 
quart  fue - 
tit  injiitu- 
tum. 

Caro  pH— 
gnat  ad-- 
uer Jus  Jpi- 
ritum. 


Excplum. 
lnuidia  de 
tejlabiltj 
malum , 


InuidorU 
tonditio . 
Caro  feip- 
fam  psr— 
dit,  du  dpi 
rstum  per- 
dit. 

Exeplu  in 
uidortim » 


rtd- 


Inimicitia 
qudtu  nos 
(tcos 
dat. 

Gen. 3. 
Gen.  3 9. 
Iud. 4. 
Iud.irf. 
Mat.  14. 


Feria  Quarta  Cinerum . 

till  fubijciatur  fiquidem  tanquam  inimica  temper  dolos  ma- 
chinatur  nobis, vt  nos  perdat,quafi  ipfa  tunc  immunis  etiade- 
rct,  fi  animam  pcrimeret . O noxiam  human*  naturae  corru- 
ptionem,  quae  eo  deucnerit,  vt  cum  bene  norit , bonam  par- 
tem tanti  incommodi  Tupra  (c  vcnturam  , ita  vt  ardeat  a temn 
pore  vfque  iudicij  in  fempitcrnum  , machinetur  iam  vt  ani- 
ma  ab  exitu  ipfius  corporis  in  fempiternum  ardere  incipiat  I 
Et  quod  homorationis  compos, qui  hoc  bcllum  componere 
deberet,  remedium  non  adhibeat,ctfiopusefletmedijs  vti 
difficillimis  , arduis,  & fhnguinolcntix ! Maximam  certe  di» 
ligcntiamadhibere  deberet , vt  tam  Tcram  bclluam  domaret, 
qua?  ita  claufis  oculis  mortem  fibi  intcntat.Dc  quodam  prin- 
cipe  legitur , quod  cum  in  regno  fuo  duos  haberet  homines , 
vnum  quidem  maximc  auarum , alterum  verb  maxime  inui* 
dum , ambos  ad  fe  accerfiri  iuflit , dixitquc  fe  vclle  ampliffi- 
mis  eos  beneficijsafficere , hoc  tamen  pafto , vt  ipfi  ea  pete- 
rent  , & qui  pofteriori  loco  poftulafTet , duplicatum  acceptit- 
ruserat  beneficium : contenderunt  illi  inter  fe  vter  prior  pe- 
terct , vt  propter  ea  pofierior  cumulatius  beneficium  accipe- 
ret : fed  tandem  edido  regis  compulfus  eft  inuidus  prior  pe- 
tere  rquiapudferatrocinabatur,  fi  diuitias  po(tulo,huicdupli 
cabuntur  , &cgoperpetua  vrarinuidia : petam  igitur  quod 
huic  gratum  non  fitjitaque  poftulauit  fibi  octilum  crui,  vt  hac 
rationealtcri  amboeruerenturoculi . Sic  fe  habet  carociim 
fpiritu:  fiquidem  ipfa  non  videtur  curare  defuacondemna- 
tione,dum  fpiritum  ad  fempiternas  pcenas  inferni  protru- 
dit,ipfa  patnur  fecondemnari  a die  vfque  iudicij  adfempi- 
ternas  poenas  , dum  fpiritum  ftatim  ad  patiendum  inducit 
fempiternos  cruciatus . Talequiddam  acciditquibufdam,qui 
graues  inter  fe  ini  micitias  fulhucbant;  cum  emm  in  tern  pelta- 
te verfarentur,  petiuit  alter  corum  a naudero , quxnam  pars 
nauis  primo  fubmergeretur,  qui  rcipondit  proram  prius  fub- 
mergiciim  diet  anguiiior,  ipic  igitur  fe  in  puppi  collocauir , 
vt  hoc  pado  inimicus  prius  in  prora  periret.  Talevidetur  efle 
odium  inter carnem  & fpiritum, & eft  taquam  altera  Ena, quae 
Temper  nos  inuitat  cibo  vetito  r tanquam  vxor  Putipharis 
qua*  caftos  adolefcentcs  inuitat  ad  res  vcncrcas  t eft  tanquam 
Iael , qua?  candido  lade  inuitat , & acutiflimo  dauo  transfi- 
gured fallax  Dalila,qux  Sanfonem  blandis  demulccbat  ver- 
bis,& tamen  fraudulcnter  eundem  inimicis  Philiftxis  prode- 
bat , fic  nos  ipfa  dxmonibus  prodit : clt  impudica  ilia  puclla , 
qua?  in  hone  His  faltationibus  Baptifiae  caput  ampucari  poftu- 

labat: 


H 


Concio  Tenia . 132 

u-  I Afebat:  fictanquam  eatulusdaemonis  impudicis  delicijs  celc-  Simile.  » 
le-  brat  anima?  noftrae  pra?dam:hcc  eft  impudica  ilia  ancilla  oftia- 

1-  ria , ad  cuius  vocem  Petrus  ter  negauit  Chriftum  . Iuftum  Ioan.18. 

b-  eft  igitur  ac  rationi  confentaneiini , vt  cum  tot  ac  tanta  com- 
ic- mittat  facinora,  nunc  ieiunec,  & pcenitentiam  agat,  vt  diccre 

«•  cum  Apoftolo  valeamus ; Caftigo corpus meum,  & in ferui-  i.Cor.^. 

it!  tutem  redigo . Si  cnim  ilte  in  gratia  confirm.nus,  id  facicbat, 

itit  quid  nos  miferabiles  peccatores  facere  oporccc,qui  tam  mcer- 
i«  tam  lalutcm  noitram  habemus  ? 

• . r 

* B Ieiunium  quantum  conducat, . 

» 

ft  f'"'*  V m v’^erent  Hebrari  fc  tantopcrc  a Philiftaris  opprimi , 

» V^v&  quod  peccata  ipforum  caufa  erant  tantar  oppreflionis , i.Rcg.7, 

& quatfiuerunt  medium  optimum  ad  Dcum  placandum,  videli- 
cet  ieiunium, atque  ita  inimicos  fuperarunt.'cur  non  igitur  in- 
ti- tclligimus  peccata  noftra  caufam  efle  quod  ita  paflionibus  & 

pt-  vitijs  fubijciairuir  ? Quod  fi  bella  corporalia  ieiunio  vincun-  Simile. 

(ft  tur,  quanto  magis  fpintualia  ieiunio  ftiperabuntur?  Si  cor-  idunij  vir 

pc-  porei  inimici  ita  proftrantur  ieiunio  , quid  fa&uros  .cenfes  tutes . 

ipl  C animas  hoftes?Macercmus  ergo  carnem  noftram,alioquienim 
ids  fpiritus  dignitatem  fuam  amittec , nam  ferui ec  ipfe  cui  fer-  Miferabi- 

lut  uicndum  potiuserat  a came;  quod  quidem  maximcignomi-  Us  feruilit 

uffl  niofum  eft , vt  fatis  ex  hoc  exemplo  conltare  poteft . Siqui-  feruitus  f 

i»  demquodaliquis  tantuin  defccndat  > vt  feruiat,  cum  potius  fyirit*  car 

it-  tontra  fibi  feruiendum  efi'ec,  rnagna  eft  miferia : feruireau-  m J eruiat • 

ip  wm  ei » qm  fcruus  efle  debebat  finis,  hoc  quidem  ignominio- 
us fius eft iuxta  humanas,  diuinas , & naiurales  leges , quamfi 

qit  icruiam ego ei,  quialiquando  fuic  feruus meus , tales  enim 

to  cafus  facile  fieri  fblent,in  quos  cadunt  homines  per  tot  diferi- 

iars|  D mina  rerum.  Quod  igitur  fpintuscarni  feruiat,&anima cor-  Quod  Jpi- 
iib-  r pori,  ha?c  maxima  eft  dilfonantia  contra  leges  omnes , & om-  ritus  carni 
iir,  ncm  naturx  ordinem  . Seruitus  quidem  inter  homines  tolc-  feruiat  ex- 

& rabilis eft; at  vero quod  animacorpori feruiat,  hire  verb  eft  tremami - 

|iU  quidem  omnium  maxime  miferabilis  feruitus , ueluti  fi  illu-  feriaefi . 

iiM  itris  quidam  vir  feruiret  non  dicam  Aethiopi , fed  bruto  ani-  Simile, 
ju  mali , mundando  eius  coenum  & fordes,  atque  ei  genibus  fle- 
j ^ uis  feruiendo  . Hate  igitur  tam  miferabilis  feruitus  ieiunio 

p tollitur , diffipando  vitia  per  abftinentiam , poenitentiam , & 

:(•  camis  mortificationem:  vt  indc  fane  intelligas  quantum  con- 

11  ducat  quidem  atque  etiam  conferat  ieiunium  ipfutn  , atque 

» etiam  ipforum  ciborum  abltincntia.  • • 

I ft  4 la  * 

I-  . ' ■ :•  ; : ' Dinr.’ed  by.Gt 


r c Ter i a Qturta  Cinerum  . 

Lto  Papa  Inomniagonc  certaminis  Chriftiani  vtilitas  continenttar  E 
de  ieiu.fe-  plurimum  valet, ita  vt  quidain  fa?uiflimorum  fpiritus  dzmo- 
ptimimen  num,qui  abobfdfiscorporibusnullis  exorcizantiiim  fugan- 
fis  fer.i.  turimperijs,fo!a  ieiuniorum&orationum  virtutepellantur. 

Mat.  17.  dicentc  domino  ; Hoc  genus  daemoniorum  non  eijckur  nifi 
Mar.^.  Per  orationem  & ieiunium . Grata  ergo  eft  Deo , & terribilis 

diabolojieitmantisoratio.Neclatct  quantum  acquirit  fua»  fa- 
luti,  qux  tantum  prxftat  aliens . Si  viderem  nos  tam  amicos 
carnis,  rt  nullam  ei  moleftiam  pro  quacumque  caufa  exhibere 
velIcmus,non  mirarer  quod  tam  inimici  eftemus  ieiuni j & di- 
fcip!inz,atque  folitudinis;  fed  video  quod  pro  corporis  falutc  F 
maxime  carnem  affligimus  fame  & fiti,  adeo  vt  inuentus  fue- 
Auarttixs  r‘£  clu' ad  curandam  hydropifim  per  triennium  no  biberit:  alij 
hominum  etiam  funtqui  a multis  fe  cibis  abftincntpro  falutc  corporis 
quo  dette - tuenda  ex  przfcripto  medici , quos  tamen  maxime  appetunt: 
niat.  aKj  infuper  funt  qui  prz  auaritia  mare  tranant,&  vix  etiam  fg 

tida  & falfa  aqua  le  exaturare  audent,atque  vermibus  fcaten- 
te  bubula , & immundiflima  copta : qua  in  re  fimilcs  videmur 
a.Ree.i8.  prophetis  Baal , qui  felanceis  vulnerabant , & clamabant  di- 
Pcenitetia  centes,Baal  exauai  nos,vt  placcrent  idolis  (iiis:  Qui  igitur  ta- 
valde  fu-  lia  faciunt, cur  tam  delicatierunt,vt  carnem  ieiumo  macerare  G 
gimus . non  audeant  & paenitentiam  hoc  fan&o  tempore  virilitcr  in- 
choare  i 

Ieiunium  Sunt  aliqui  qui  facile  ftatim  ieiunium  deferut,&  pro  ratio- 
tnulti  de/e  ne  appetitus  interdum  propter  vilcs  cibos  ieiunium  quod  to- 
runt,  pro - to  die  feruarant,  nofle  foluunt,&  tanquam  El'au  primogenitu 
tter  ' leues  ram  perdunt.ideft  DeC,&  przeeptum  Ecclefiae  dcrelinquunt 
caufas.  propter  vilem  cibum.Quzro  modo,  cum  ifti  tam  exiguz  titil 
Gen.2  j.  lationi  gulz  refiftere  non  audeant , qui  mortus  li  comparetur 
Tentatio-  ad  carnis  titillationcs,&  ad  vindiftas,  longe  remiflior  c-ft, quo 
nes  virili-  modo  grauioribus,  & vehemcntioribUs  paftionibus  refiftent  ? 
ter  fup ere-  item  quomodo  timorem  qui  fe  o Herein  fuftinendo  rriartvrio, 
mus.  fuperabunt?Cum  fcilicet  viderent  furibundum  tyrannum  pro 
Lt tubus te  tribunali  fedentcm,&  circunftantes  vndiquecrudeliflimos  tor 
tationibus  tores, qui  iam  noua  excarnificandi  & inlolita  artificia  parant  ? 
fuccumbi-  Quid  facercs  mifer  fi  tc  videres  barbaris  cindum  carnificibus 
mus.  ante  crudeliflimum  tyrannum,  vt  contigit  fanftis  Maccha- 
2.  Mac.  7.  bzisPOquam  inuidum  animum  oftendebant  Laurentius  & 
Vincentius  ante  tyrannum  ! Tu  vero  in  tanta  verfaris  pufilla- 
nimitate?Si  pro  leui  dele^latione,  Dei  odium  non  dubitas  in- 
currere,  quid  de  te  in  maioribus  occafionibus  Iperandum  eft  ? 

D.  BafiL  Laudat  tantopere  ieiunium  D.Bafi.in  quodam  fermone  qui- 

dem  t 

'’'V  ' ' ' ' 


ConcioT ertia . 133 

A dem,vt  dicat  angclos  iucundius  ieiuni  hominis  animam  cufto 
dire,quam  faturi.Et  paulopoft  ait,q»  angcli  per  lingulas  Eccle  Ex ce Metis 
fias  corum  qui  le  ieiuniopurgaucrunt  Catalogum  faciunt,  & ieiuni y. 
cos  in  Iibro  cxlefti  fcribunt,atque  oftutim  qua?ritant:vt  intel 
ligamus  quanta  /it  ieiunij  virtus  . Vnde  dixit  Eliachim  facer* 
dos,cum  viderct  populum  exanimatum  , Scitotcquod  exau-  Iudith4. 
diet  Dominus  orationcs  vellras,  fi  mancntes  permnnferitisin 
seiunijs&orationibus  in  confpe&u  eius.dixit  autem  fi  manen 
tcs  permanfcritis,  vtintelliganius  quod  dcbemus  in  iciunio 
perleuerare . \ 

B 

‘Pcenitentiam  agamus . 

AD  pcenitentiam  hoc  fanfto  tempore  agendam  nos  mo- 
uerc  debet  maxime,  quod  Deus  quern  offendimus,& 
cjui  facile nosad  barathrum  detrudercpoteft,nihi!ominus  ta- 
men  nos  hodierna  epiftola  per  Ioelem  inuitet  dicens;Conucr  loci  2. 
timini  ad  me  intotocorde  veftro:  & conuertimini  ad  domi- 
num  Deum  veftrum  , quoniam  benignus  & mifericors  eft . Si  Simile, 
principcm  aliquem  terrenum  oftendifTcs,&  maxime  eius  iram 
C timercs , iplc  vero  tc  ad  fe  vocaret , & rogaret  vt  eius  amicus 

efies,atque  ipfetibi  delifta  omnia  condonaret,  quantam  qii£-  Inuita/u 
fo  animo  voluptatem  capercs?  Annon  igitur  mill  to  magis  ho-  nos  Deus 
dierno  die  gauderedebes,quod  Deus  Optimus  Maximus, que  ad  venid. 
toties  offendifti,tuam  velit  amicitiam,  imo  potius  minetur  ei 
qui  fuam  noluerit  inire  familiaritatem,  quam  iufte  negare  po 
teft?  Itaque  cxplicansTertulIianus  ilia  verba  Apo.2.cap.Age  Tcrtullia. 
pcenitentiam,  alioqui  venianitibi,  & mouebo  candelabrum  Apo.z. 

- tuum  de  loco  fuo,ait.Inauditu  milericordia?  genus  eft , quod 
ciim  Deus  iufte  fuam  nobis  amicitiam  negare  poflit , nos  ta-  Pijjftmus 
D men  non  folum  ad  cam  inuitet,  verumetiam  minetur  ei  qui  efl  pater 
earn  refpuerit : tarn  pater  nemo,  tarn  pius  nemo . Quod  ciun  Deus . 
Ionas  con/idcraret,  non  audebat  Niniue  fubuerfionem  denun  Ions  4. 
ciare,ne  cum  mendacij  arguere  poflent.Hocin  Chrifto  perfi- 
di  Iuda?i  vituperabanr,  quod  Icilicct  tanta  efiet  prxditus  mife  loan. 9. 
ricordta,vt  etiam  Sabbatho  curarct:  & cum  peccatoribus  man  Mar.  1. 
ducaret,  vt  hoc  modo  maiorem  haberent  occafionem  veniam  Luc.  y . 
iinpetrandi . Atque  haec  quidem  vna  eft  ratio , propter  quam  Magneu 
pcenitentiam  agere  debemus:  verumtamen  tanta  prarditifu-  Dei  mife - 
naus  iniquitate,vt  tanta  mifcricordiaabutamur,&  potius  cam  ricordia. 
ad  grauiora  & plura  patranda  Icclera  transferamtis . 

Si  hxc  nontemouent  ad  pcenitentiam , moueat  te  vitae 

breuitas 


Feria  Quart  a Cincrum . 

Similia.  breuitas , & miferia , quantam  fzpe  nobis  facra*  liter*  incul-  £ 
Sap;y.  cant , mterdum  fumo  vitam  noilram  comparando , interdum 
Feel.  to.  pulueri  a ventorapto.imaginiinfpeculo,  vmbrz,telzaranea- 
Iacob.i.  rum.fmo  in  tefto.flori  agri,nebulz,viz  nams  in  mari,fluenti 
l.Pet.  i.  aquz, memoriz  hofpitis  , frondi  decidcnti,  & alijs  fimilibus 
l'fal.102;  fragilibus  rebus  . Quod  cum  ita  fit,  nilaliud  prxltare  poiTu- 
Snp.y.  niusjquam  paenitenciam  agere , cum  tarn  incerta  fit  vita  no- 
l.uc.  1 2.  ftra  . Hoc  nobis  lofinuauit  Chriltus  ciim  ait , Vigilate,  quia 

qua  hora  non  putatts , filius  hominis  venict . 

Tertiaconfideratio, qua: tend  pznitentiam  inuitare  de- 
Luc.13.  bet,eftcomminatio  Chrifti  per  Lucamciimait.  Nifipneni-  jr 
tentiamegcritis , omnes  fimul  peribitis . An  videtur  tibi  le- 
Pfnirentia  uis  comminatio?  Qnis  quzfo  vult  in  fempiternum  penre? 
heceffuna  Porro  peccatorem  velle  fine  poenitentia  faluan , eft  velle  cz- 
* d faint?,  lurn  digito  contingere:  hoc  neefanfti  poterunt  impetrare, 
nec  cius  mater , & vfqueadeo  hoc  verum  eft , quod  impeni- 
tentem  mortuum  Deus  bcatuni  efficere  nequeat . Pugnant 
enim  inter  fe,  & beatum  efle,  & peccata  ample&i,  & detefta- 
Simile.  ri  nolle, quod  eft  pf nitentiz proprium . Fixaenim  manetil- 
Mutius  la  lentenna , Aut  p^nitendum,  aut  ardendum.  Quod  fialiud 
Sctuola.  in  inferno  non  eflet  tormentum  przterignem  ,annon  tibi  vi-  q 
detur  fuperare  tormenta  omnia  przfcntis  vitz  ? Si  tantum 
Simile.  rex  ille  com  moru*  eft  cum  fuo  exercitu , videns  quod  Mu- 
Horribiles  tius  Sczuola  fpontc  comburi  fineret  manum  fuam  ; quanto 
inferni  horribilius  erit , corpus  & animam  ardere  fempiterno  infer- 
ni. ni  igne  ? Quz  lingua  poterit  hoc  Tatis  explicare  ? Si  tu  zfta- 

Similitu.  te  fuftinerenon  potes  prz  calore  in  ledo  delicatidimum  lin— 
Simile.  theum  , & fimplieem  lodicem , quid  fore  putas  ciim  fempi- 
Anima  % terna  ilia  inferni  flamma  cruciaberis?  Si  leuiulcula  febris  te 
mifere  in  ita  vrit , vt  lingua  palato  adhxrefcat  , & limpidum  fiuuium 
infirntcru  optas,aut  ingentem  niuis  copiam : quid  facies  in  perpetuo  H 
ctabitur.  illo  inferni  calore?  Vidifti  vnquam  metallum  liquefieri , 8c 
quarationc  vorax  flamma  illud  circunftet,  fic  critanimz  in 
inferno , ncque  definct  efle , neque  mori  poterit , vt  tormen- 
ta eftugiat.  Vz  miferis , qui  tantas  pznas  in  inferno  prius 
Magna  eft  patientur , quam  eas  hie  credant . Quz  cum  ita  fint , quz 
negligent i*  tanta  eft  fecordia  noftra , & negligentia , vt  ad  mortem  po- 
noftr*.  tins  fempiternam  properemus,  quam  ad  czleftem  patriam  ? 

Cuius  .quidem  czleltis  beatitudinis  eft  fccura  via  ipla  paeni- 
• ; tenua,.&l.in<ftumieiunium,  quod  nobis  hoc  tempore  Ecclc- 

fia  proponit . 

Czterura  aliqui  noftr?  huic  dodrinz  refpondent,  diccn- 

te*. 


ConcioTertia , ' 134 

J|  tes,  verum  quidem  efle  ptrnitentia  efle  neceflariam,  verunta-  Pcenitetid 
men  no  efle  neceflarium  tam  cito  earn  prrftare,&  prxfertim  non  diffe- 
in  flore  iuuentutis  > fed  fufficere  cam  differrc  vlqucad  line-  rimtts. 

pulfantem  niorte.  Sciant  tamen  ifli,non  elfe  hoc  con- 
cilium Spirituslan&i,cumdicitur  Eccl.i  i.  Quali  d facie colu  Ecclefir. 
bri  fuge  peccatum  : nonenim  lblemustardc,&  ncgligenter  fu 
gerea  facie  colubri,  fed  efi  magna  feftinatione.  Cum  Ehfxus  4. Reg. 4. 
puerum  fuum  mifitcum  bacuload  filium  mulieris  illius  lulci- 
tandum , tantamci  feftinationem  miunxit,  vc neque  obmos 
falutareperiimterct  rqttod  proculdubio  flgn:ficat  curd, quam  Magnddi 

B adhiberedebemus  in  fufeitandaamma  ; nam  quod  ad  liilcita-  Ugenttam 
tionem  puerifpeftabat,parum  intererar  vlcra  horam,nut  citra  adhibea— 
horam  fieret.  Quidigitur  expc£tas,vt  iam  mors  claflicum  ca-  mm  in  de 
nat  ? Nauis  quidem  prius  diligcter  prxpararur,  antequam  ex  Jirido  pec 
littore  loluar:  neque  expeefat  miles  arma  fufcipere,donec  tu-  cato . 
ba infonct : neque  nauclerus,  ca  qux  funt  ad  nauigationcm  Siimlitu- 
necelfaria,  differr  ad  extremum  vfque  ,cum  iam  uela  uentis  do  . 

/ permittit.  De  Magno  Alexandre*  ferunt, quod  abfc  militeni  * 

abiecerit,  qui  arma  tunc  prxparabat,  cum  ram  btljum  immi-  Exemplfi 
nebat.  Si  aliquemoffcndi'flcs,  qui  poflea  Rex  crearetur,&  pa  Ale.Mag. 

C cem  tecum  itiire  vellec , dilferres  nc  cum  coamiciiiam  inire  ? Simile. 
Cur  igitur  ad  extremum  anhelitum  poenitentiam  differs , & 

Dei  reconciliatioucm  ? Expc&as  vtcxiliimo,  quod  tibi  dicat 
illud  Iudic.  10.  Ite,  & inuocatc  Deos  quoselcgiftis,ipfi  vos  ludic.ro. 
liberentin  tempore anguflix:  fic  viro  impiodicct  I>cus:quo- 
niam  ulque  ad  mortem  differs  ex  toto  corde  conocrti,ito,au-  Main  quid 
xiliurr  poflula  a falfis  dijsquos  coluifti,a  diuitijs,&  pofleflio-  dicet  Deut 
tubus,  ab  agris,  d grege , a thefauris , a mundanis  bonoribus,  mortis  b*- 
quos  tantopere  conle&atuscs;  ego  enim  nolo  tibi  auxiliary  ra. 
quern  tam  fxpiffime  contempfifti. 

t)  Dices  tu , Dcum  efle  famine  bonum , qui  in  quacunque  Excch.itt 
hora  peccaror  ingemuerit > Ifatim  ei  condonabit ; fateor  qui- 
dem , verum  tamen  fcias  talem  fauorem  propter  liiam  negli- 
gentiam  farpe  multos  non  obtinere : immo  citius  fubuenire 
conftieuit  his,  qui  nuperadmodum  in  peccatum  incidcrunt  , 
vt  Petro,  & Dauidi,  & flmilibus , quam  in  peccato  obllmatis. 

Ignis  quidem  & viride  & ficcum  comburit  lignum  5 verunta-  Simile, 
men  iam  uides  quam  citius  comburat  unum , quam  alterum: 
non  temcre , dixit  Ecdeflaft.  Quod  languor  prolixus  grauat  Eccl.  10. 
medicum.  Confidercmus  obfecro,  quod  qui  modo  tanta  vti- 
turerga  nos  iiberalitate , paulopoft  futurus  eft  leuerus  iudex, 

& vindex . 


I. 


Cinis  • 


Vert  A Quart  a Cinerum . 

Cinis  fumus.  * 

CInere  nos  hodie  Ecclefiaconfpcrgit,  vt  intelligamus  qua 
tandem  deucnire  debeamus:  etcnini  arbor  prius  fuit  pro 
Cur  cine-  cera,&pulcherrima,acfrugifera:ciim  aut  fcinditur,pulchritu 
re  infigni-  dine  amittit,  & fi  comburatur,in  cinerem  conuertitur . Quas 
mur . igitur  expreflior  vitae  noftrx  imago  proponi  poteft  ? Videbis 
Mors  om - homine  robuftu,florentem,honoribus>&  diuitijs  affluentem, 
ncs  txe, — hunc  mors  fecuri  percutit,  & ftatim  pulchritudine  amittit, & 
quat • paulopoft  vcrmibus  fcatet.  Vide  quo  tandem  redafta  fine  tot 

pulcherrimoru  Imperatorumegregia,&inui&a  corpora, quae  f 
§ludta fit  vniuerfnm  mundu  perterrebat : item  tot  ducu  Romanorum, 
humaneu  qui  triumphantes  Roma  ingrefli  funt,c6tra  quos  potentifli  mi 
fragilitas.  exercitus, terra,  mariq;  nil  poterant,hos  tamcn  febricula  pro- 
ftrauit,&  poft  tridufi  fepeliuit.  Mirabile  fane  eft, & horrcndu, 
cadaner  vidcrealicuiusrobuftiflimiviri,  quern  omnes  nietue- 
Mors  quo-  bant  r omnes  fiquidem  apud  fe  ratiocinantur , hcu  quam  flo- 
modo  om-  rente  £tate,&  robufto  corpore  hie  vigebat,quam  potens  crat, 
nts  turbet.  & quantis  fruebatur  delitiis,quomodo  omnes  eum  timebant: 
nunc  verb  ecceiam  mufeas  toto  corpore  volitates,  nec  moue- 
tur  tamen,&  in  quoquo  eum  fitu  locaueris,  ibi  permanet.  G 
Simile.  Alia  iufuper  eft  cofiderario  arboris, cuius  cincre  hodie  con 
Mors  no  fo  foergimar, videlicet,#  quamdiu  viuit,eius  fpecies  difeernitur, 
let  accept  a fa  ne  mali  medici  arbor, an  vero  oliii£,aut  arbor  pomifcrarvbi 
reperfona»  autem  in  cinere  refoIuitur,non  eft  qui  talent  fpcciem  difeer- 
nat, fiquidem  pulchritudinem  fua  perdit:  eundem  habent  co- 
lore cinis  infimar  arboris,  ac  cinis  cedri  Libani . Sic  vtique  vir 
potens, quandiu  hie  viuit,celebratur  apud  homines,  & cogno- 
Icitur  dilcrimc  eius  a viro  plcbeio : poft  mortem  veto  nelcias 
Simile.  difeernere  eius  ofla  ab  oftibus  paupents,  nec  cinerem  a cinere, 

non  agnofeas  iaquis  fit  rex, quis  herus,  quis  feruus.  Veluti  in  H 
feena  quidc  ftatim  agnofeas  quis  regc  agat,  quis  pallorem,  & 
Mudus  in-  quis  feruO,aut  liberu  ; abfoluta  autc  comxdia , iam  nihil  tale 
fiar  fabu-  difeernas . Vnde  Oftauianus  Imperator  morn  viemus,  aftan- 
U . tibus  fibi  dixit ; Qualis  vobis  videtur  mundi  huius  comaedia? 

Videbitur  fortalfe  quibufda  res  diflona,&  minus  confenta- 
nea,  # hodie  cinere  nos  Ecclefia  confpergat:  veruntamen  nil 
vnquam  congruentius  excogitari  potuit : fiquide  commillura 

: ' ex  eode  panno  efle  debet;  atquc  ita  homo, qui  eft  ex  puluere, 

& cinere,  etia  cincre  debet  infigniri : neque  congruentior  me- 
dicina  ad  perfananda  (uperbiam  noftram  potcrat  inueniri,qua 
fi  ad  memoriam  reducamus,#  puluis,&  cinis  fumus.  Serpen* 

• . - tecu- 


Concio  Quarto, . 13  f 

k te  curabat  Moyfes  morfum fcrpentis j 6 li  femel  fal tem  in  die  Num.tr. 
contemplaremur  nos  cinerc  efle  ! Cum  aliquis  extra  patriam  Simile, 
infirmatur,  folent  medici  confulere,vt  ad  patriam  fuam  adfe-  Mortis  eo- 
ratur,  quod  eius  acre  refedus  citius  conualefcat : lie  cum  ho-  fiderettiofit 
mo  propter  peccatum  egrotet : falutarc  quidc  ell  remedium,  luturis. 
vt  aerem  fur  patriae  refpiret,  hoc  ell  crebro recordetur,quod 
puluis  eft  , & in  puiuerem  redigendus. 

Qur  cum  ita  lint, quorfum  tata  vanitateefferimur?Ethu-  Exemplu 
manas  dignitates  tarn  hianti  ore  fitimus,qux  tatisinfortuniis  mcmora- 
fubiedx  liinr,&  obnoxix  ? Dephilofophoquodam  ferunt,q»  bile. 

U ampliftimasopcs,  & diuitias  tettamcntoreliquerit,atquc  cas 
conlignari  iuflerit  per  teftamentarium  executorem,qui  etiam 
infignis  quida  erat  philofophus,viro  omnium  imprudctiffimo 
in  tota  vrbe.  Accidit  tunc  Romr,  a>  fenator quidam  iuflu  fe- 
natus  capite  plederetur,qu6d  in  omcio  fuo  ddiquilTet.ftatim 
vero  alter  eius  officium  libentcr  a fenatu  oblatum , acccpit : 
quod  cum  teftamctarius  philofophus  rcfcilTet.ftatim  cumam  G)u*mfint 
pliflimispecunijsadeuacceflit, &eafdem  ipfitradiditdicens  Ceci,  ant 
fibi  iuredcberi : cum  autcm  ille  caufam  qurreret , rcfpondit  mundanit 
itainteftamento  talis  philofophicautum  efle,vt  omnium  im  dignitati- 
C prudentiflimo  in  tota  vrbe  ea  pecunia  legaretur  r tu  verb,  in-  businhidu 
quit,mihi  omnifi  ftultiflimtis  videris,qui  talc  officium>&  mu 
nus  acceptaueris,  in  quo  vides  altcru  periflc : accipe  igitur  pe- 
cuniam,qur  tibi  optimo  iure  teftamentario  debctur.  Si  igitur 
ita  Ethnicus  fentiebat,  cur  quxfo  vir  Chriltianus , tanta  fidei 
luceillufiratiis,  mundanis  honoribus,  & dignitatibus  inhiat, 
prrfertim  cum  fit  puluis,&  cinis,ficut  & expcrientia  magi  lira 
didicimus,  & alma  mater  Ecdelia  nos  hoc  tempore  docet? 

Feria  Quarta  in  cap.  Ieiunij  • 

concio  clvaRta. 

V m iciunatis , nolite  fieri  ficut  hypocrite,  trifief  . 

Matth.6.  Celebrat  Ecdelia  hodicrnodic fellum 
hominis,&  vt  videas  eius  nobilitatcm,&  cxcellen 
tiam,heri  mundus  celebrabat  eius  vanitates,&  ho 
die  Ecclelia  celebrat  eius  mortem,  & exequias.  Annon  vides 
qua  appofite,&  dccenter  fe  gerat  hodierno  die  Ecdelia  ? Po-  Hots  infi- 
nit  cnim  vnicuique  fua  inlignia,  &decantat  exequias  dicens;  gnia  qn*- 
Memeto  homo, quia  cinis  cs.Qur  na  qurfo  tata  clfc  poterit  liafint. 
fuperbia,qti  g u horredo  propolito  fpedaculo  no  deprimatur? 

v Sicuc 


A 


Feria  Ouarta  Ctnerum . 

Sicut  ignis  cinereconferuatur,  fic  bona  conlcientia  mcrao- 
Similc.  ria  mortis ; nam  etiam  minutiflima  fcelera  tali  conflderatio- 
Dan.i4-  neeuitanius.  Vnde Daniel  fuppofitocinerc  efFccit,  vt  etiam 
infantium  vcftigia  minutiflima  difccrncrentur . Hac  enim 
confiderationc etiam  cxigua  cognofcuntur  peccara.  Quod 
Gen.18.  Abraham  cognofceret  fe  efle  cincrcm  , ideo  tanta  diuinitus 
acccpit  bcndicia. 

Cinere  quidem  ruff*  vitul*,&  aqua  afpergebatur  populus 
Nutn.ip.  antcingreflumtabernaculi  rflcfacit  hodieEcclcfiaafpcrgcns 
noscintre  inprimo  quadragefim*  ingreflu , vt  corda  noflra 
Leuit.i.  mundentur.  Plum*  quidem  auitim  in  facrifieijs  debebant 
in  cinerem  proijci : flc  noflras  vamtates  deponamus  iila  con- 
fideratione,quod  cinis  fumus,atqticin  hunc locum  omnes 
mundi  pompas,  & cupiditates  reijciamus. 

Similitu-  Morf'us  viper*  cinere  eiufdem  curatur ; flc  tu  fi  vis  curari 
do.  amorflbus  viper*  infernalis , qu*  te  inducit  in  auaritiam, 

honorcs  , & vanitates  mundanas , confidcra  quo  tandem  ha»c 
rcdigantur , & huiufmodi  morfus  perfanabis . Hoc  enim  vo- 
Luc*  13.  luitfignificareChriflus,cum  dixit  deagricola  illo,  quod  vel- 
let  cradicare  ficum  , & tauicn  olitor  refpondit , vt  adhuc  an- 
num cxpeftaret : nam  flercora ret  earn,  vt  hacrationefrq&um 
Confidere - cderct . Si  igitur  nos  hac  confideratione,  quod  puluis  fumus, 
n.us  quod  nonemcndamus  uitam  , quod  aliud  putamus  fupereffe  re- 
puluu  fu-  medium? 

THUS. 


Quid  aliud  efle  putas.quod  hodierno  die  mater  noflra  Ec- 
clcflatam  folicitam  feexhibeat  falutis  noftr*,ctim  interim 
inosignauiatorpeamus,&olcitamcrviuamus,nifi  videre  pro- 
uidam  matrem  vaiijs  curis  diflentam  propter  phrcncticum 
(ilium,  quern  tamcn  ridentem  videt,  & delyrum  ? 

Cum  ietunatu . Si  coniugcm  tuam  videres  fe  componctem, 
Intention ? & fuco  ac  minio  dclibuta,  non  vt  tibi,(ed  alrcri  placeret,quid  H 
inDtum  di  qu*lo  diceresq;  faccresque?  flc  vtique  fponfus  tuus  Chriftus 
rigamus.  afgrcfert,g»  ic:unes,ores,&  alia  huiufmodi  prarfles  no  propter 
jpfum,-ied  vthominibusplaceas  . Fit  lane  hypocrita  inftar 
phoenicis , qu*  auis  magnolaborc  pr*parataromaticaIignaf 
vt  fecomburat : flc  enim  ipfe  concutiendoalas,&  ventrem,  ac 
mentem  inani  gloria  pafeendo,  leipfum  comburit,&  frudutn 
bonorum  operum  perdit. 

Cum  ieiunatis . Docuit  quidem  Gedeon  fuum  exercitum 
hunc  prafliandi  modum,  vt  fcilicet  lagenas  frangerent , & tu- 
ba infonaret : flc  vtique,  cum  noflra  corpora  lint  fiftiles  qua'- 
daui  fjgcna?,  ea  maccrando,  & tuba  orationis  infonando , vi- 

* doriajn 


Similitu 

do. 

Simile. 


Vanaglo 
ria  dete- 
JlabiUs . 


Iudic.7. 


\ 


Concio  Quart a. 


1 3* 


£ 


A ftoriam  de  hoftibusreportabimus:  ficenim  Niniuit*  viccrut 
Manages, Ezechias,&  multi alij.  VndeChriftus  ait;  Hocge- 
nus  damiomorum  non  eijciturnifiin  iciumo,  & orationc. 

R Th;f*HTtX*te  zobis  tbefauros  inccclo  . Solent  quidem  ho- 
mines thefumzare,  vt  ijs  thefauris  potiantur  in  patriafua.fi- 
cut  faciunt  Hifpani  in  India  :fic  vtiquc  nos  thefaurizare  de- 
beimis,  vt  his  potiamurincoelo  . non  cnimhabcmus  hicma- 
nentem  ciuitatemrne  thclaurizemus  ficut  mali,  videlicet 
iram  mdieira?. 

humilitatem  articvfius ^ ^ d'/tibitioncm  dctcJlcmiiT. 

CVm  ieiunatis , nolire  fieri  ficut  bypocriu  trifles . rnflitu- 
tum  quidem  Ecclefi*  eft,  vt  farpe  diximus.hodierno  die 
nqs  cinercinfigniendo,  inuitare  nos  ad  mortificationem,&  hu 
militatem . Sic  enim  folebant  le  gerere  Romani  cum  ducibus 
fins : quos  cum  triumphantes  in  vrbem  comitaretur, inter  va- 
rias  modulationes,&  muficos  fonos,aderat  vnus,  qui  ad  jams 
aftans  inculcaret,homincm  te  elfe  memento.Tum  etiam  nos 
cmcre  confignat,  vt  confidamus,  quamuis  fxpe,&  grauiter 
C Deu  ofrcndcrimus,  nihilominus  tamen  veniam  poftulandoa 
Deoimpetrabimus,  qui  rccordabitur  noftrx  fragiiitatis,&  q, 
puluis  funms,&  cinis.  Sic  enim  poteftcolligiex  lllisGen.ver 
bis  j Ncquaquam  vltra  maledicam  terr*  propter  homines . 
Senhis  enim,  & cogitatio  humani  cordis  , in  malu  prona  funt 
ab  adolelcentia  fua.  Si  vt  nos  fragilitates  fratris  noftri,&  pro- 
ximi  iupportemus.illam  nobis  confiderationcm  Deusad  me- 
mona  reducing,  fcilicct  homo  fit  qui  nos  offendir,  iuxta  illud 
Apoft.  .Frame  li  prxoccupatus  fucrit  homo  in  aliquodelido, 
vos  qui  fpirituales  eftis  huiufmodi  inftruite  in  fpiritu  lcnita- 
) tis,&c.  Multo melius  igiturde  Dcofperarepofl'umus,  quod 
fcihcet  uobis  peccata  condonabir,fi  de  his  pgnitentia  agamus, 
quoniam  ipfecognouitfigmetum  noftrum.  Ciimigitur  vema 
poftulabimus,  cofidentcr  dicamus;  Memento  Domine,quod 
puluis, & cinis  limns, & facile  in  peccatalabimurjciimitaque 
tam  fragiles,&  nnferabiles  fimus  ; Memento  noftri  Domine,' 
&ignolce  nobis.  Hoc  voluit  fignificare  Dauid,  cum  ait;  Non 
leciidiim  peccata  noftra  fecit  nobis, nequefecundu  iniquitates 
noftras  tnbuit  nobis.  Et  paulopoft  ait:  Quomodomiferctur 
pater  filiorom.mifertus  eft  Dominus  timentibus  fe,  quoniam 
lp/e  tognouit  figmentuni  noftrum;recordatus  eft.quonia  pul- 
His  lumus,homo  ficut  fcenum,dies  eius  tanqua flos agri,  &c. 

Hoc 


Iona?  3. 

2.  Par-3^. 
4- Reg.  19. 
Tbcfnuri- 
\emus  m 
codo . 


Exeplum. 


Mortis  me 
morsa  vti- 
hjfimti . 

Cofidamus 
venidimpe 
traturos. 
Gen.  8. 

Simile. 


GaLtf. 

lgnofiet  no 
bis  Dens  £ 
prtcipit  vt 
ignofeum*. 


Pfal.  lor. 


•a* 


Feria  Quart  a C'tnerum . 

lob  io.  Hoc etiam  voluit  fignificare  fan&us  lob,  cum  ait  ; Memento  E 
quxfo , quod  ficut  lutum  feceris  me . Antiquiflimus  quidem 
loquendi  modus  is  eft,  ut  homo  dicatur  terra,  & cinis.  Hinc 
Gen.18.  Abraham  ait;  Loquarad  Dominum  meum,ciim  fim  puluis, 
Ecd.io.  & cinis.  Item  Ecd.ait;  Quid  fuperbis  terra,  & cinis  ? Et  pau- 
Eccl.17.  lopoft ; Omnis  homo  terra,  & cinis. 

Ambitio  Ite  cinere  te  confignat  hodic  Ecdefia, vt  intelligns  quo  ta- 
kumana  dem  redigantur  pompa:  tux,honoi  es,  veftes  pretiofx,  curiofi- 

quo  rtdi-  rates,  calamiftrari capilli , rutilantes  oculi , nigra  fupercilia,  & 
eatur . palpebrx.delicatx nares.pulchcrrimum  os,  candidiflimi  den- 
* tes:  quo  redigantur  currus,  lc&ica:,vehicula,  prxambulones,  F 

pueri  honorari  j,fpumantes  equi,penulata?  mula?,prctiofi  tape 
tes, peripetafmata, abaci, veftigalia,  poflefliones,ha:reditares. 
Simile.  Cum  oculi  feipfos  contucri  non  poflint,folemus  fpecuhim 
Cinis  eft  Jfte  nobis  anteiplos  proponere : fic  Ecdefia  cineris  fpeculu  nobis 
ctilnm , in  ante  oculos  conftituit , ut  in  eo  quales  fimus,  contemplemur. 
quo  nos  c8-  Terra  es  o homo, ait  Aug.  & ante  nihileras,es  igitur  terra?  fi- 
tutmur . lius,&  nepos  ipfius  nihil ; hxc  eft  cognatio  tua,  ha?c  nobiliras, 

D.  Auguf.  hfc  genealogia,hifunt  antiqui  Iares,nullustibieosauferrepo 
teft.  Magna  eft  certecxcitastua,#  parentes  tuos  non  cogno- 
fcas,neque  fratres  & forores,quos  tn  tarn  pra?fentes,&  obuios  G 
lob  17.  habes.  Audi  enim  quid  dicat  lob;  Putredini  dixi, pater  meus 
Philippus  es  tu, mater  mea,&  forormea.vermibus.Philippusquide  Rex 
Rex  Mace  Macedonia!, cum  aliquando  humi  dccidifl'et.atque  ftatura  fua 

donix.  in  puluere  expreflam  vidifler.ferturdixiflcSanc  extrem?  de- 

Exemplu . metis  eft, pro  ta  exigua  ftatura  totu  fibi  orbe  fubiiccre  vclle, 
cum  ta  exigua  terra?  portione  cotineri  poflit.  Pinxit  aliquan- 
Appelles . do  Appelles  Alexandru  Magnum  pro  tribunali  fedente,&  Tul 
Akxand.  mine ornatfi,  quo quidc,  quamuis  fignificaret eius  vim,atquc 
Magnus,  potentia,  & qua  cito  in  orbeobedireturta  a potctibus,quam 
pii.  li.j  ab  alijs;  figmficauit  etiam  nihilominus.vtait  Plin.breue  Ira-  fl 
AriftoteL  peri}  fui  durationem.  Ariftotclcs  apud  Stobxum  ita  honunc 
Herodot.  diffinit;  Homo  eft  imbecillitatis  exemplum,  teporis  fpolium, 
SimiJia.  fortunx  lapfus.inconftantix  imago.Et  Herodotus;  Homo  m- 
Homo-.qtti-  hil  aliud  cft,q  calamitas  ipfa.  Cum  a quoda  philofopho  qux- 
but  rebus  reretur,cui  potiflitnD  rci  pollct  homo  appofite  coparari:  can- 
etParetur.  del£, inquit, accefx,&  veto  expofitxjaut  lcintillx  ignis  in  ma* 
re  tendenti.  Vnde  videas  qua  ex  minimis  caufis  folcant  homi- 
Viti  nes  interne, etia  valentiflimi  quique.  Solemus  enim  interdu, 

leueS  1 xu-  cu  moritur  inui&iflimus  aliquis  Imperator,&  princeps,  quar- 
/i  nobis  4-  rere,Gt  ne  mortuus  impetu  alicuius  miflilis  globi,  cum  nobis 
. videatur  vix  ab  alia  cauia  potuUlc  tarn  tobuftu  viruin  interjre: 


Concio Quart d l tjj 

A gui  refpondent,  q>  fupcrioribus  diebus  frigida  guftaflet  aqua. 

De  alijs  quatrimus , an  fulmine  perculfi  fint , & intclligimus  Mors  quM 
peri j fie , q» carbones  in  claufo cubiculo  reliquifi'cnt  inccnlos.  ex  huibus 
Kurins  de alijs  herculeis  viris  percontamur.an  acadentctur-  cmuIu  net 
re,vel  monte  interfefti  fint , & perierint : qui  dicunt , q,  cum  inuadau . 
dormirentjtenui  quada  aura  tranfuerberati  funt,atque  ita  vi- 
tani  amilerunt.  O nos  milerabiles,quorfi  vnus  interir,q,  fene- 
flrasclaudar,  alius  q,  non daudat!  Ecquisquarfopotcrittuto 
confcruare  hanc  vita:  noftrae  ardentem  candela , in  tanta  ven- 
torum,&  occafionfi  contrarietate?  Hare  plane  omnia  ante  ocu 
£ Jos  uidet  homo  tanqua  in  fpeculojcum  nbi  dicitur,  quod  pul- 

uis  fit,&  cinis . In  cinerequidem  a Daniele  fparfo  in  templo,  Dan.  14. 
cognouit  Rex  Babylonian  dolos  fui  falfi  Dei,  & fuoru  facerdo- 
tum  impioru.  Hare  fragilitas  humana  fignificata  eft  per  lapil- 
lumillu,qui  ceciditde  monte, & confregitinfignem  ilfam  lla- 
tuam  Nabuchodonofor,  atque  in  cinerem,  & fauilla  refoluit.  Dan.i. 

Cum  mortales  ftmus , peccata  defer amus, 

& pcenitentiam  agamus. 


C P St  fane  h?c  confideratio  mortalitatis  nofirae  tanti  ponde-  Cinis  tur 
JZ,  ris,  vt  Ecclefia  non  folum  in  cinere  uelit  id  nobis  infinua-  «*  fronts 
re,  vertimetiam  cudem  cinerem  in  quadra  quadam  proponit,  ponatur  ■ 
fiueparopfide , & prancipuam  corporis  noftri  partem  codcm 
cinere  confignat , quafi  uideatur  uelle  nobis  oculos  corporis 
cinere  contegere,  tit  nobis  oculos  anim x aperiat . Solet  qui- 
dem  Deus  non  folum  uerbis  nos  erudite  in  rebus  pranlertim 
arduis,  led  etiam  extcrioribtis  fignis,&  faftis.  Et  ita  no  folum 
verbis  per  Ifaiam  monuit  populum,  dicens,quod  propter  eo-  Ifaian  3 o« 
rum  peccata  difpergeretur,  &conteretur , fieri t conteritur  la- 
T>  gena  figuli  contritionepratualida:  led  etiam  Hicremia:  prae-  Hicr.i*. 
cepir,  vt  lagunculam  acciperet,  & dum  prandicaret  populo  fu- 
turas  calamitates  propter  eorum  peccata, lagunculam  ante  ip-  ObieBum 
Cos  contcrcrctj  vndcait;  Etcotercs  lagunculam  in  oculisvi-  fftnsplus 
rorum,  qui  i but  tecum,  & dices  ad  eos;  Hsc  dicit  Dominus  mouet  • 
Dens exercituum,  fic conteram  populum  ilium,  &ciuitatcm 
I flam,  ficut  conteritur  vas  figuli,  quod  non  potcll  vltra  inftau- 
rari.  Videmtis  etiam, quod  ad  fignificandam  captiuitatcm  po- 
puli  fui,praecepit  Deus  Hierem.qubd  pcrciuitatemincedcrec  Hier.27, 
cum  catenis  de  collo  pendentibus  j fic  igitur,vt  nos  magis  Ec- 
clefiacommqueat  ad  pcenitentiam,  nos  cinere  fpargit,diccns:  Genefi  ?. 
Puluis  cs,  & in  puluerem  reuerteris. ' 

Cone.  Quadr»Tom.  I.  S Res 


feccaiu  in 
ueteratum 
qua  fit  per 
nicicfum . 

. Quadrage 
fima  acco- 
tnodatijfi- 
tna  ad  pce- 
uitentiatn. 


lgnominio 
fum  fane 
eft,  quod 
ppnitentid 
non  aga- 
mus , rum 
earn  omnes 
fufcipiant. 
2. Reg.  1 1. 


Otiu  qua- 
torum  fit 
fomes  ma- 
lar um  . 


Ventm  ie- 


tuntu  qua- 
le ejfe  de- 
beat. 


leiunetom 
net  fenfiu, 
& homo  in 
terior  . 


Raba.  lib. 
13. in  Hie 
rem.c.3$. 


Feria  Quarta  Cinerum . 

Res  eft  periculolilTima  peccatum  ipfum,  & pra»lertim  ft  cx  I 
diuturna,  & Iongaproceditcofuctudine.  Vndefit,vtEcclelia 
tot  utatur  medijs , vt  nos  a peccatis  quam  longiflimc  diftra- 
hat:&  intef- alia  media , hoc  longc  accommodatiflinuimeft 
medium  huitisfan&a*  Qi}adr3gelimarquotannis,qua?  eft  falu 
taris  ipfius  anima:  medicina.  Si  enim  tarn  neceflaria  eft  p£ni- 
tentia,  ecquo  tandem  tempore  commodius  cam  quam  modo 
cxcrcerepoflumus,quadotot  nobis  fuppctuntexemplarOm- 
ncsenim  modo  ieiunant,eleemolynasfaciunt,orant,  in  filen- 
tiouerfantur  ,templa  freqiicntant,uirtutem  coniplettuntur: 
nunc  igiturdebemus  omnes  elfe  vnanimes,&  cotra  holies  in-  F 
uifibilesarmari.Ignominiofumenim  eft, quod  omnes  ad  cer- 
tamcn  proccdant  hoc  fanftotempore,&  tu  folus  te  contineas 
domi  in  tuis  deleftationibus,  & delitijs . Vnde  nam  putas nifi 
cx  hoc  Dauidem  incidifte  in  aduJterium,&  homicidium  ? te- 
ftatnr enim  feriptura  Sacra,  cum  ait  lib.2.Reg.  Fadumeft 
autem  vertente anno  ,eo  tempore  quo  folent  regesad  bella  . 
procedere,  mi  fit  Dauid  Ioab,  & leruos  fuos  cum  eo,&  vniuer 
fum  Ifracl  ad  helium , & Dauid  remanlit  in  Hicrtifalem . Si 
autem  quafras  quid  facerct,ciim  remanlit  in  Hierufale.  Scias 
in  hoc  occupatu  elfe,  vt  coniugem  fubditi  fui  violaret,  & ma-  G 
riio  uitam  eriperct , licut  ftatim  facra  narrat  hiltona  . Quid 
igitur  exiftimasdc  tefuturum , nifi  modo  poenitentiam  cxer- 
ceas,  cum  omnes  fe  in  ea  cxerccnt  ? Certc  nihil  aliud  acci- 
det,  quam  quod  labaris  in  grauiftima , & nefanda  fcelcra,  at-, 
quepeccata : non  enim  es  landtior  Dauidc. 

Quamobrem  ita  nos  hoclan&o  tepore  in  fanftis  ieiuni/s 
exerceamus.vt  non  (blum  caro  abilinentia  maceretur,vcrum- 
etiam  fpiritus  in  confideratione  rcrum  cceleftium  occupetur, 
amputandomalascogitationes,  &pr*claris  vtedoattionibus 
erga  Deum,&  proximos,iniuriascodonando,  & vitia  pfnitus  n 
eradicando,  ita  vt  bellum  geratur  contra  vtrunque  hominem, 
exteriorem,&  inceriorem.  Quid  enim  prodelt  belJumgcrere 
contra  leruos,  (i  pax  feructur  cu  dominis  ? Sic  igitur  pr3zftar, 
qui  corpus  afHigit,  & interiore  hominem  dele&ationibtisvi- 
nolis  reficit.mlequcndo  eius  appetuus,&  praua  delideria,ini- 
micitias , & vindnftas . Poterit  enim  ferua, videlicet  caro  vere 
dicere . Quid  mihi  prodelt  macerari,  & affligi,  (i  Dhs  meus, 

& homo  interior,  vitia  recipit,&  fouet.atqueea  no  modo  non 
repel  lit,  fed  etiam  compleftitur,  & in  ipfis  acquiefcit  ? 

Explicans  Rabanus  locum  quendam  ex  cap.36.  Hicrc  aitj 
Iuftum  eft,  vt  qui  tam  fepe  circa  illiciu  uerfatus  eft, hoc  fan- 

cto 


it 

ill 

in 

so 

-ai 

101 

tu, 

«i 

Uii 


Co 

9 

it 

(i 

t 


j 

r 

1 

1 

Di 


i 

3 

tt 

ft 

i; 

oh 


in 

ta 


ma 

tic. 


Ea  I 

dcfii 
lito- 
until 
it  [ill 

PP 

moii 

•0. 

fill 

IDE 

less 

dee 

itita 

is  id 
n?tfr 
imri 
beft 

rctc 
fi.  -1 

to 

;ir> 

Q d 

Of' 

XCr 

1|» 

UDljl 

run- 

■cruTi 

tub® 

pill!! 

nWi 

L'lClf 

tto 

JSV> 

1,161- 

tlrf 

Uft 

CCD 

Mi 

V 

1 


Concio  Quart  a . 138 

/&o  tempore  etiam  a licitisquibufdam  fe  abflineat:  & qui  of-  Abftinetia 
fend  it  rebus  uetkis  tam  fxpe  Deum  fuum.modo  fponte  a li-  quo  vti  de 
citis  etiam  fecomprimat,hoceft,  relinquendooptimoscibos,  beamut. 
quos  licire  comedere  poterat,confabulationem  fiiauc,  qtiam  * 
licitc  exercere  potent;  modcratam  ambulationcm  cum  ami-  / 
cis,qux  fibi  permifia  erat.  No  enim  foliim  contentus  eHe  de- 
ber.qnod  carnibus  non  vclcatur,  & quod  tantiim  femel  in  die 
comcdat , verumetiam  abilinere  debet  a nuiltis  quamuis  lici- 
tis.  Quodciimferiii  Dei  prxlter,ignominiofum  fane  eft  hoc 
etiam  cum  ipfis  n6  prxltarc.  Exemplo  nobis  fuit  dux  ille  Da- 
B uidis  Vrias.cumait;  Area  Dei  Ifrael  habitat  in  papilionibus,  2.Reg.ir. 
& dominus  meus  Ioab,&  ferui  Domini  mei  fuper  faciern  ter-  Exemplu . 
rx  manent , & ego  ingrediar  in  doniiim  meam,  vt  comedam, 

& bibam  ,&  dormiam  cum  vxoremea^  Per  falutem  tuam 
6 Rex>&  per  falutem  animx  tux,  non  faciam  rem  hanc? 

Hucfpeftorelegans  quxda  Senec$  fententia,qui  ait:  Prio-  Seneca  ad 
res  noftri , quorum  uirtutes  fiiflentant  vitia  noftra , noltrosdjj  Albinam 
lapfns , abliinentix  adeo  fedatores  erant , vt  ipfimer  cibos  fi-  matrem  , 
bi,  & quidem  fimplices  pararent,  atque condircnt : cubabant  cap. io. 
humi,  deinfignibusxdificijsnoncurabaot . Vndeeorum  no- 
C mina  permnnebunt  in  tempore  fempiterno . Aduerte  igitur 

quanti  faceret  hie  grauiflimus  philofophus  abftinenriam  re-  Abflinetu t 
rum  fuperfluarum,&  ieiunium  rerum  impertmetium.  Quod  antiquerd. 
fi  tale  teftimonium  de  antiquis  illis  phitofophis  dabar,  quan- 
to ueriusid  poteritprxdicari  de  viris  fandis  Ecdefix  , qui  in 
abflinentia  fingularesfuerunr,adeout  fi  Epifcopusaliquisno 
ieiunaret.epifcopatu  priuaretur,  ftfacroprcsbyteratui  imtia-  leiunia , q 
tus  , fiifpendereturabeo  : quod  fi  vir  (cculnrisabfque  legiti-  rigideolim 
ma  caufa  ieiunium  prxtermittebat , facia  communtone  pri-  feruarm 
uabatur,  quod  erat  maximum  fupplicium  . Quid  porro  dice-  tur . 

D mus de  rigidifiimis  ieiunijs  quorundam  eremitarum  tempo- 
re diui  Hieronymi,  qui  aitfcribens  uitam  landi  Pauli  primi  Hicron.in 
eremitx,  quod  videric  quendam  monachum,  qui  per  triginta  vita  S.Pau 
annos  tantiim  hordeaccum  manducauerit  pancm,  & biberit  li  primi  e- 
turbidam  aquam,  atque  hxc  quidem  modice.  Item  dc  alio  remitx. 
fcribit,  quod  habitarct  in  obfeura  ciflerna,  & quinque  dunta-  Abjhnetitt 
xat  ficus  indie  comederet.  Nonequidem  iudiconos  ad  id  admit abi - 
obligatos,  aut  quod  uires  noftras  square  teneamur  cum  tan-  /«  fanfto- 
tis  gigantibns' ; fed  horror, ut  hxc  darifiima  exempla,&  fimi-  rum  mona 
Jia  diligentiflime  contueamur , ut  aniniemur  in  dies  magis  cborum  . 
magisque : Deus  enim,  quia  his  auxilio  fuit , nobis  etiam  de- 
xtcram  fuam  porr/get  > ut  mirabilia  cxerceamus  opera. 

S z Magn* 


T 


Jlbjlinea- 
rnusavi- 
tijs  omni- 
bus. 


Truftus  it- 
iunij . 
Ecdefia. 


D.Auguf. 


Quadrage 
Jimale  te- 
put  eft  tcm 
put  dtfcipli 
M,  (y  mo- 
dsrationis . 

Vtili  rates 
ieiunij. 
Prima  vti 
litas  . 
Gcncfii. 

Leuit.n. 
Sccitda  vti 
lit  at . 


Fend  Quart  a Cinerum  . 


i&Cagna  quidem  exieiunio,  & ab/iinentia 
proueniunt  bottom . 


APertefaneintelligere  pofiiimus,  mentem  earn  efle  no- 
ftrx  matris  Ecclefix  hoc  tam  fanfto  tempore  , vt  non 
folum  a cibis  corporeisabitineamus , vcrum  etiam  ab  omni- 
bus nitijs,  atque  peccatis.  Abfurdaenim  plane  eft, atque  ilo* 
lida  illorum  cogitatio,  qui  cefcnt  fufhcere,  ut  tantum  corpo- 
re  ieiunent,  quamuis  multa,  & ncfanda  committant  facwora, 
&itafeexiftimatiam  omnia  dcbitepradlitifle.  Veruntamen  F 
intelligant  fcopum  ieiunij  eum  etiam  efle  , ut  caro  noitra  re- 
primand uitia  eradicentur.acfpiritus  eleuetur,ficut  Eccle- 
fia  ipfa  hoc  fanftiflimo  tempore  decantat,  dicens  in  prxfatio- 
ne ; Qui  corporali  ieiunio  uitia  comprimis , men  tcm  eleuas, 
virtu  tern  largiris , & prsemia : fi  igitur  hue  non  pertingas , an 
non  parum  tibi  proderunt  ieiunia  ipfa  ? < 

Tunc  erunt,  ait  Auguftinus,accepta  iemma,  fi  operibw 
bonis  fuerit  expiata  confcientia . An  non  hate  niagna  eft  car- 
citas , corpus  quod  ieiuni  js  affligis,  viti  js,  & peccatis  oblefta- 
re,  8t  demulcere  ? Ieiunet  igitur  ambitio , cupiditas , lingua,  G 
auditus,  pedes,  oculi,  atque  in  fanftis  operationibus  membra 
fe  noftra  exerceanr.  Intelligant  potentix  omnes  tempus  cf- 
fe  Quadragefimale,  & quod  debeant  omnes  ieiunare.  Si  quis 
teaddclicatam  ambulationem  inuitet,refponde  tu  tempu* 
efle  Quadragefimale , & diem  ieiunij . Quod  fi  is  replicet , 
non  proptcrea  frangi  ieiunium : dicito  quod  etiam  pedes  le- 
iunare  debeant,  & oculi,  illi  in  ambulando,&  hi  in  videndo, 

& cor  in  deleftando  .Cum  fermo  exoriatur  in  detri  mentum 
proximi  tui , dicito  tu,  mifia  haec  faciamus : tempus  enim  eft 
ieiunij,  & debet  lingua  ieiunare  a murmurationibus,  & audi-  H 
tus  a detraftione  , & auditionc  infamiae:  &itain  reliquis  te 
gcrere  quidem  potcris . # .... 

Varia  quidem  commoda,  atque  militates  nobis  ieiunium 
adferrefolet  jn3m  primo  mcritum  noftrum  auget , & virtu- 
tes , ideo  voluit  Dominus  parentes  noftros  primos  non  omiu 
cibo  in  paradifo  vti,  fed  abftinere , vt  ex  obcdicntia  abfti- 
nentia  amplius  mererentur,  ficut  in  Gend'cribitur . Propter 
eandem  caufam  prxeepit  Dominus  filijsllrael , quod  a muf- 
tis cibarijs  ablrinerent,  vt  habetur  in  Leuitico.  Sccunda  vt/Ji- 
tasabllinctixeft  ad  habendam  Sapientia : Moyfcs  poftquam 
ieiunauit,&  abllinuit,  metuit  a Domino  legem  m mote  Sma» 

. accipcrc, 


Ci 


ItW 

on 

uti 

COIf 

CIK 

iun 

liras 

£ 

nr1 

:l® 


crib 


lefr 

& 

fflic 

Mfr 

iqa 

up 

!ut' . 

esK- 

:nfc 

IB* 

inti 

mi- 

inf 


1(110 

I* 

ifBfl 


5 


i* 

ti 


Condo  Quart d . • 139 

/xcipere,vt  habetur  in  Exo.  Elias  vt  liberius,8c  fapictius  pro-  Exo.24« 
phetaret,utebatur  uidu  tenui,&  exili,&  aliquado  petiit  a vi- 
dua Sareptanaaquam,&  buccella  panis,vt  habetur  3. lib. Reg.  3.Reg.i7. 
Et  norandum  elt,  q>  corui  pafcebat  Eliam  carnibus  bis  in  die,  Nota . 
fed  angelurpane  & aqua,&  hoc  foliim  fcmel  in  die,  vt  habe- 
tur 3.1ib.Reguni . Danieli propter  eiusabilincnti.ini  oflendit  j.Reg.  18. 
Deus  vifionesmirabiles,  vtconftat  Dan.n.Et  eidem  poftie-  & 19. 
iunium  reuelatum eft  myfterium  Paftionis,&  Incarnationis  Dan.iz. 
Iefu  Chrilti , Poft  Hebdomadas  Septuaginta  duas  occidetur  Dan.p. 
Chrifius,vt  ibidem  habetur  . Quia  Anna  fcruiebat  Domino  Luca?  2. 

B die,&  node  in  ieiunio,&  orationibus  : ideo  meruit  a Domino 

prophetaredeChrifto.vtfcribit  Lucas.  Tertia  vtilitasieiunij  Tertiavti 
eft  , quod  pra;bct  vidoriam  in  temporalibus , & fpiritualibus  litas . 
bellis,  ideo  vxori  Manue  conceptura?  Samfbncm  fortiftimum  Iudic.ij, 
pugnatorem,  angelus  abftinentiam  indixit , vt  habetur  in  lib. 

Iudicum.  Intrecentis  virisaquam  bibeutibus  temperate,  Do-  Iudic.7. 
minus  libcrauit  populum  finim,  vt  habetur  in  libro  Iudicum. 
Obhanccaufam  populo  Ifrael  cxiftente  in  caftris , nullusco- 
medir,ni(i  lonathas  cotra  prxccptu  patris,ut  fcribitur  i.Rcg. 

Iofaphat  Rex  Iuda  vidoria  habuit,quia  ieiunauit  ipfe,&  alijs  1. Reg.  14. 

C ieiumum  pra?dicauit , vt  fcribitur  t.Paral.  Iudithcaftiftima,  2. Par. 20. 
quia  omnibus  diebus  ieiunauit,  de  Holopherne  tyrano  vido-  Iudith  8. 
nam  rcportauit , ut  habetur  in  Jib.Iudith . Filij  Ifrael  bis  de-  & 1 3. 
bellati  a filijs  Beniamin, ieiunauerunt,&  uidoriam  habuerut,  Iudic.20. 
vt  fcribitur  in  lib.Iudicu.  Philiftaei  debellauerunt  filios  Ifrael,  1 .Rcg.4. 
& arcam  cneperunt.poftea  vero  filij  Ifrael  flcucrunt,&  ieiuna-  & 7. 
ucrunt,&  uidoriam  habuerunr,  vt  habetur  i.lib.Rcg.  Quar-  Quartan* 
ta  utilitas  ieiunij  eft,  quod  iuuat  orationc,  ideo  Tobias  dixit:  tilitas . 
Bona  eft  oratio  cumiemnio.  Prxdicauit  Eldras  ieiunium,  Tob.to. 
quia  petituri  erant a Domino  uiam  redam,vt  habetur  i.Efd.  i.Efd.8. 

D F'hj  Ifrael  timentes  potentiam  Holophernis , ieiunaucrunt 

prius,&  poflea  orauerunt,  vt  habetur  in  lib.Iudith . In  huius  Iudith  4. 
figuram  Either  locutura  Rcgi  AfTucro  ieiunauit  cum  ancillis,  Efther  4. 
& Mardochxo , vt  habetur  J filler  4.  Quinta  vtihtas  ieiunij  Quinta  v 
ell,q»  merctur  indulgentiam  peccatoru:  nam  temperauit  Do-  tilitas . 
minus  p^nam  Achab  qua  ci  comminaius  fuerat, propter  ieiu- 
nium,quod  leruauit,ut  coftat  3.Reg.NiniuitisDhs  direptio-  j.Reg.xr. 
ncm,&  intent  11  ciuitatis  remifit,  quia  a maximo  ufque  ad  mi. 
nimum,omnes  fe  ieiunio  afflixerunc,vt  fcribitur  Ionx  3.  Ab-  Ionx  3. 
fiinere  debet  homo  propter  alioru  exemplum:  na  Dauid  defi.  2.Reg.2  3. 
dcratam  aqua  de  Bethlcem  allata  fibi  bibere  noluit,vt  exem- 
plum  alijs  demonftrarct,vt  habetur  2. Reg.  Eleazarus  maluit  i.Mac,#. 

S 3 occidi , 


/ 


jlti 

a 


Ferid  Quinta poft  Cineres  • 

occidi,  quam  uctita  manducare,  ut  exemplum  aliis  pra?  beret, 
a.Mac.7.  vt  habetur  2.Machab.  Scptem  fratres  cum  pia  eorum  matre, 
potius  uarios  cruciatus  uoluerunt  recipere  , quam  de  efii  fa- 
crilego  manducare , nealij  fimilia  perpetrarent , ut  feribitur 
eodem  libro . Quanquam  efuriret  Petrus,  tamen  immunda 
noluit  manducare,  ne  exemplum  ingluuiei  aliis  demonitra- 
Aft.io.  ret,  vt  fcribitur  Ad.  10. 


Feria  Quinta  poft  Cineres  . 

CONCIO  PRIMA. 


' It 


Lyran.  in 
Matth.8. 


loan. 6 r. 


Luca*  7. 
Matth.8. 


Aug.  li.de 
fand.virg. 
c.32.  to  .6. 
Pfal.  137. 
Luca?  7. 
Amb.li.y. 
fuper  Lu- 
cam7. 


Petrus 
Chryfol. 
fer-toj. 


V m introiffet  lefus  Capharnaum , accejftt  ad  eum 
Centurio,  Matt.8.  Luc.7.  Ide  Ccnturio  noncrat 
Iudxus,  fed  Gentilis , pofitus  a Romanis  ad  cu- 
dodiam  principalis  ciuitacis  Galilex,  fcilicet  Ca- 
pharnaum,  quia  tota  ilia  terra  erat  fubdita  Romanis,  propter 
quod  Iudxi  coram  Pilato  dixerunt;  Non  habemus  Regem 
nifi  Cxfarem:  & ideoquia  Icfus crat Iudxus,  ipfenon  venit 
ad  eum  in  perfona  propria  reputans  fe  efle  indignum  ad  hoc 
impetrandum,  fed  mifitad  lei'um  principes  ludxortim,vt  feri  G 
bit  Lucas  , vt  per  eos  curationem  leruifui  facilius  impetra- 
ret : & quia  quod  per  amicos  facimus,  quodammodo  per  nos 
ipfos  facimus,  ideo  Matthxus  diciteum  veniffe  ad  Iefum, 
non  quia  in  perfona  propria  venerit,fed  per  intermrdios.  Di- 
citurautem  Centurio,  quia  habebat  centum  homines  inar- 
mis  fub  fe,  ad  cudodiam  illius  terrx  , nc  forte  vellent  contra 
Romanos  rebellare. 

Dicit  Euangelida,  quod  acceflit  ad  eum  Centurio, quam- 
uis  non  vencritcorporaliter  , quia  propinquior  erat  ei  perfi- 
dem,  quam qui  corporaliter  accefTcrunt,vt  ait  Augud.  Vnde  H 
Propheta;  Excelfus  Dominus,&  humilia  refpicit,  & alta a 
longecognofcit,  tanquam  non  accedcntia. 

De  idoferuo , inquit  Lucas,  quod  erat  moriturus  , fuper 
qux  verba , ait  Ambrof.non  fefdlit , moriturus  enim  erat  ex 
ilia  infirmitate,  nifi  fuiflet  fanatus  a Chrido. 

Centurio  hie  Romanus  erat , fed  plus  erat  hie  ipfefru&u 
centefimo  Chridianus,  vtait  Chryfologus,&  Deomagis  mi* 
litabat  ide , quam  feculo  : & in  humano  bcllo  fortis  , fortior 
in  diuinx  pacis  erat  cudodia. Quxramus  ergo quis  ed ide  fer 
uus,  qui  illi,  vt  inquit  Lucas , pretiofus  crat  ? Cum  domma* 
tur  amma , & corpus  feruit  ipfi  nihil  corpore  pretiofius. 

Jccefit 


Ci 


l ft 
te. 


fe 

Qs 


wr,  I 

at, 

ui 

ID® 

I130U 

into 


line ' 

>ntf 

jdn- 

C£0 

Vffi 

dbx 

n® 

K"ir 

rr*f 


ni' 

xto 


rt  5* 
'ok 
ItH 

[ 

"P* 

IX® 

ift 

«» 

D* 

■fr 

# 


Ccncio  Prima . 140 

A Acceffit  odeum  Centurio  . Sacerdotes  rogauerimt  pro  hoc 
Centurione  & auditi  fuerunt,etfi  modicam  habcrent  fidem ; 
rnde  colligas  quantum  valeant  orationes  facerdotum  in  tcm- 
plo,etfi  tibi  vidcanturparum  eompofiti  & mortificati : Vndc 
Iacob.ait;  Infirmaturqnisin  vobis?inducat  presbyteros,  non  Jacob,  y. 
ait.quxrat  cos  quifanfti  funt: Vndeetiam  colfigasquam  mor 
rola  fitquorundam  nimia  diligentia  in  exquirendis  faccrdo- 
tibus  fan&itatis  famam  habcntibus  ad  celcbrandas  miffas , Sacramew 
fiquidem  facrofanftum  facrificium  mifTx  non  propterea  per-  ta  non  per~ 
die  valorem  fuum,&  videtur  res  fcandalofa,& in  detrimencum  fuum 
B honoris  cxterorum.imoaliquando  in  talibuscle&ionibusfal  valor  e pro 
luntur , cum  Dcus  fit  ferutator  cordium : fufficere  tibi  debet  pter  malot 
quod  fit  facerdos,&  in  pace  Ecclefix  officium  fuum  cxerceat.  mintflros . 
Hoc  fignificauit  Ioel  ciim  aitjlnter  vcftibulum  & altare  plora  Joel  i. 
bunt  facerdotes  Domini  dicentes,parce  Domine,parce  popu- 
lo  tito,  & ne  des  hereditatem  tuam  in  opprobrium,  vt  domi- 
nentur  eisnationes.Quaredicunt  in  populis,vbi  eft  Dcus  co- 
rum? Et  tales  fuerunt  auditi ; neque  dicit  textus  q,  plorarcnt 
boni,&  fan&i  facerdotes.  Vnde  ftatim  ait;  Zelatus  eft  Domi-  Sacerdo — 
nus  fuper  terrain  fuam,&  pepercit  populo  fuo,&  niulta  etiam  tu  oratio- 
C eis  bona  promifit.  Debes  tu  igitur  etiam  ex  parte  ttia  aliquid  nes  logo  v - 
prxftarc,  fic  enim  Centurio  faciebat,  vt  facerdotes  dixerunt : tilijftms.et 
diligit  enim  aiunt,  gentem  noftram , & Synagogam  ipfc  xdi-  fi fancli  no 
ficauit  nobis, vtferibit  Lucas.  fiat. 

Arcejftt  ad eum  Centurio . Hie  centurio  cum  fe  in  operibus 
charitatis  exerceret,ideo  meruit  vt  a dco  illnminarctur,&  ad 
ciuscognitionemaccederet,ficutcontigitCornelio.  Quod  fi  Atto.  io. 
tantum  profunt  bona  opera  in  infidcli,quid  putas  potcrunt  in 
viro  fideli  ? 

?uer  meut  iacet.  Meum  dico  pueru.quia  iacct:fi  tuns  eflet  Chryfolo. 
D Dnc,non  iaccret.  Propheta  enim  dicit;  Ectc  nunc  benedicite  fer.iy. 
dnm  des  ferui  Dni,qui  ftatis  in  domo  Dni.Qui  ftatis  ait, non  Pfal.  133. 
iaceris.Scat  ferui  tui,hominu  ferui  iacet. Puer  metis  qui  iacet, 
vt  tuus  fit  furgat:meusqtiiparalyticus,tuus  fir,iam  fanetur . 

Puer  mens  iacet . Hie  quidem  curam  gerebat  domefticoru 
Itiorum,  & quidem  qui  tantopere  ferui  curam  gerebat, maio- 
rem  vtique  coniugis,  & filiorum  gefTtiret . Quam  multi  funt 
qui  patrimonium  confumunt  in  conuiuijs , & fuperfluis xdi-  f 

ficijs.item  cum  amicis,  imo  & cum  arnica, ‘cum  interim  mul- 
tas  patiantur  miferias  filij  & coniunx,&  fame  pereant,ac  midi 
incedant,  nec  feruis  fuis  & famulis  foJuant ! Noli  etiam  illico 
a d profcucam  fiue  hofpitalia  famulu  mittere,  nam  mterdum 

S 4 ipfius 


Verio,  Quinta pojl  C'tneres  i. 

jpfius  mortis  caufa  es . Quid  qtis/o  honorificcntius  prarfla- 
re  potes,  quam  fi  vere  dicas,  Domine  pucr  mcus  iacet  in  do- 
mo  paralyticus  ? 

Ego  veniam,  & curabo  eum . Rcgulo  dicit,  vade  filius  tuus 
Amb.li.f.  viuitsibi  noluit  pergere,ait  Ambr.  nein  reguli  filio  videretur 
in  Luc.  7.  magis  diuiti  js  detulifle:  hie  ipfe  perrexit,ne  videretur  in  Cen 
ttirionis  famulocoditionem  dcfpexill'e  feruilem.Omnis  enim 
feruus  & liber  in  Chrifto  vnum  fumus. 

I .Cor.  n.  Non  debemus  ia dantia?  arguerc  Dominum,quia  ftatim  (c 

iturum  ,&  fanaturum  efTc  puerum  promittit:  nam  videbat 
Hie.lib.i.  Centurionis  fidem,  humiliratem,&  prudentiam  ,aitHieron.  F 
in  Matt.8.  Fidem  in  eoquod  crediditex  gentibus  Paralyticum  a falua- 
tore  pofl'elanari  :humilitatem  , quod  fciudicauitindignumy 
cuius  tedum  Dominus  intraret : prudentiam,  & fideni  etiam, 
quod  intra  corporis  tegmen  diuinitatem  latcntcm  agnofcerct 
& adoraret . 

Buthy.  in  Quxrit  Euthymius,  cur  qusfo  tam  facilem  Chriftus  Cc 
Mat.  8.  exhibuit  medicum  ? Id  quidem  fecit, quia  videbat  quod  Cen- 

turio  cum  confiteretur  Deum : turn  vt  refponfum  Centurio- 
nis  veniret  in  omnium  notitiam , & manifeftaretur  eius  fidcs. 
Certum  quidem  eft  non  refponfuru  quod  refpondit,fi  Chri-  G 
ftus  ita  locutus  non  fuiftet . 

Qui  verbo  curare  potuit,  propter  humilitatem  vifitaredi- 
Gl.ord.  in  gnatur,&  tamen  in  medio  itinere  verbo  fanat,  ait  Glo.ne  non 
Mat.8.  propter  humilitatem,  fed  ob  impotentiam  virium  corporali- 

terireputaretur . 

Lud.  Gra.  Domine  non  fum  dignus,  vt  intret  fubtellum  meum.  Fratrcx 

quid  eft  tedum, quod  hominem  aut  dignum  facit,  aut  reddit 
indignum  ? Quod  dominiinuitet,aut  repellat  accefliim?Fra- 
tres  hoc  tedum  corpus  eft,  quod  tegit  animam , quod  operit 
fenfiim  fpiritus , quod  cordis  domicilium  velat , quod  liber-  H 
tatem  mentis  a cxlefti  vifionerecondit.Sub  hoc  ergo  tedum 
Centurio  indignum  ducit  intrare  Chri  Hum,  hoc  eft  in  corpus 
humanum  diuinam  fucccdere  maieftatem  . 

D.  Auguf.  Domine  non  fum  dignus . Dicendofe  indignum  , ait  Aug, 
de  ver.do.  prxftitit  dignum, non  in  cuius  parictes,fed  in  cuius  cor  Chri- 
fcrm.6.  ltus  intraret : neque  hoc  diceret  cum  tanta  fide  & humilitate, 
tom. io,  nifi  iam  ilium  quern  timebat  intrare  in  domum  fuam  , corde 
geftaret . Nam  non  erat  niagna  felicitas  fi  Dominus  Iefus  in- 
traretin parietes  eius,  St  non  diet  in  pedore  eius  . 

Domine  non  fum  dignus  vt  intres.  Non  cum  tanta  humilita 
tc  fe  gerunt  multi,  qui  in  fuis  domibus  mifl'as  cclebrare  faciut, 

&fa?pe 

< ’ V * • 

• ..  . V 


/ 


h.l 

lo- 

ss 

etct 

Ca 

:k 

ini 

lea 

w 

ib 

mi 

u 

:c: 

at  . 

jy 

ir.fr 


:4> 

nee 

4- 

trB 

ft 

cl 

iff- 

m 

un 

Pu 

* 

ift 

ri 

f 

t 

i 


Concio  Prim  a . 14 1 

A & firpe  in  loco  minus  decenti  j faltem  Synodos  confulcre  de- 
terrent fine legere,&  pr^fertim  Tnden.Sef.i z. Aliter  fe  gere-  Cone. Tf. 
bat  Petruscum  diceret,  Domine  fi  tu  es,iube  me  venircad  te  Sef.22. 
fuper  aquas : non  aic,domineveniad  me,namcgo  impeditus  Mat.  14. 
fum.Nunciam  videas,q>  vel  propter  frieus , uel  pluuiam,  ucl  Mijfasdo- 
modicam  indifpofitionem,  aut  nimium  iomnum,  ant  grauita-  mi  celebr » 
tem.aut  propter  multas  alias  leues  caufas,  fibi  domi  mi  Has  ce  re  non  fa - 
lebrarcfaciunt,vel  fortafl*cutomnesfciant,q>  facellum  habec  ciamus,  ni 
ucl  priuilegium.  Si  Salomon  poll  tarn  ingentes  fumptus  in  te  fi  propter 
plo  xdificjndo,adhucvixaudcbatarcamintromittere;quotu  tufid  can- 
's propter  tam  leues  caufas,&  fxpe  in  loco  minus  decent!  atque  fam. 
ornato,audcs  tam  facrofandum  facrificium  intromittcre  do-  2.Par.2. 
mum  tium?Si  Deut.  1 2.  cautum  erat  ut  refert  etiam  Anacle.  Deut.  1 2. 
„ pa.epift.  i.&  hr  de confcc.dill.  1 .c.  r non  offerrentur  facrift-  Ana.cpift. 
cia  extra  templumjquotuabfqueiultiflimacaufaidfacercah  j.  & habe 
dcsP Vide  quanti  tumultus  fecuti  fuerint  ex  eo,q>  dux  illx  tri  tur  dc  con 
bus  ante  lordanem  altare  erexcrunt,exiftimarcntque  reliquj  fee.  dift.  I. 
cribus  id  eredum  efle,  ut  ibi  facrificarcnt  contra  decretum  le  c.x. 
gis,Iof.2i.Pra*ftabilius  uideretur,utfcribit  Fjlix  Papa  Quar  Iofue  22. 
tusjincpill.ad  Orthodoxos,&hr dccdfe.dif.i.c.Sicut.noau-  Foelix  pa. 
C dire  nulfam,qua  ut  audiatur.ca  in  loco  indccenti  celebrare.  4.in  epift. 
Domine  non  fum  dignus.  Hie  Centurio  uere  humilis  erat',  ad  Orth, 
aliqui  funt  tantuni  humiles  verbo,dicentes  fe  maximos  pecca  & habetur 
tores:  fitii  id  alius  dicat, illicoq»  non  fint  uere  humiles  often-  dcconfec. 
dunt:  ficut  accidit  cuidam  muiieri  propter  fcelcra  fua  intra  Da  dift.i.cap. 
rietes  conclude , qux  cum  omnibus  ciamaret  fe  maxima  elte  ficut. 
peccatricem , nolcbat  tamen  quod  famula  id  diceret,  quae  f<X  Humili  - 
lum  id  diccbatnon  aliacaufaimpulla,nifi  quod  tantum  ab  ea  tattm  folit 
audiuiftct,&  exiftimafiet  id  fibi  gratum,  fi  ita  refponderet.  verbis  non 
Sed tantum  die  verbo . Centurio  ciimfine  lege  eftet,aic  offenda  — 
Chryfolo.  nihil  fine  lege  egit:  quia  didum  erat,  dixit  &fada  mus. 
funt,  dixit,  die  tantum  verbo : etfi  omnia  perfedafunt  didu,  Excplum 
quomodo  didu  folo  vnius  infirmitas  non  curatur  ? malum. 

Vic  tantum  verbo . Et  fine  verbo  quid  dicitur?  led  iftepo-  Chryfol, 
ftulat  verbfi  non  de  Ioqucndi  vfu,fed  dc  virtute  faciendi.Vcr-  fer.i  f . 
bunvde  quo  didu  eft,  Mifit  verbu  fuum , & fanauiteos.  Die  PlaJ.  10 6. 
verbum  tantum,  quia  ifte  credidit  in  verbo  onmes  manere  vir 
tutes . Verbum  tuum  domine  fanitas  eft : verbum  tuum  vita 
eft.  Verbum  tuum  iibiaccefl'erit,indeconfeftimfugit  dolor, 
infirmitas  mox  recedit.  Verbum  in  quo  Petrus  ciim  laxarec 
retia,pifcium  multitudinem  cepit,  fine  quo  &ignorantiarno- 
dem  pauebatur , & nullum  frudum  peruigil  piTcator  inue- 


Feria  Quinta  pojl  Cincrcs . 

Luc.f.  nit : Dominc  inquit , laborantes  per  totam  noftcm  nihil  ce-  E 
. " * pimus,fcd  in  verbo  &c. 

Nam  &ego  homo  fum  fub  poteftate  confiitutus  Videtis  Cc 
Pe.  Chry.  turidnem , ait  Chrylologus , antequam  difcipulattrsfubijifec 
ler.  i j.  officium, locum  magifterij  fuiffe  fortitumPPrarbet  cnim  pete 
di  formam,dat  normain  credendi,  fidei  pandit  caufas,virtutc 
commendat  exemplo.qui  nondum  Chriftianar  lcholx  ingrefc 
. . \ ftis  eft  difciplinam.Caufas  pueriquafi  magifteragit.Vere  Ce 
turio,qui  ftipendia  terrena  centenanu  cash  mutauit  in  fru&u, 

& feruitutem  militia?  fecularis  in  diuinam  fuftulit  dignitate. 
Chrylblo.  Sub  pot? Hate  confiitutus.  Quafi  dicat,  vt  ait  Chryfol.Si  ego  F 

fer.ioi.  qui  fum  fub  poteftate  confiitutus, imperio  verbi  folofacio  ini 
hi  parerefubie&os , quomodo  tu  qui  nulli  fubiaces , & cuius 
omnia  fubiaccnt  poteflati,  verbo  non  poteris  iubente  curare  , 
fanitatem  mittere,  mandare  virtutes  ? An  verbo  reficere  non 
PfaJ.3 1.  potes.quod  verbo  fecilti?  Dixit  inquit,  & fafta  funt : manda- 
uit,&  creata  funt.  An aliquid  ex  aliquo  repararc  non  fuflicis, 
cunfta  ex  nihilo  qui  parafti  ? 

Sub  pot eflate  confiitutus.  Satis  eft  ponderationc  dignum  , 
Simile.  q>  cum  hie  eftet  gentilis  , & infignis  vir,  & ab  hominibus  fibi 

obediretur  in  ea  patria,non  tamen  obliuifeeretur  fe  habere  fu  G 
Multi  info  periorem,&  efle  fub  poteftate  conftitutum.  Sunt  enim  aliejui 
lefeunt  ad  vfqueadeo  vani,  vt  ft  feuiderint  in  cella  aliqua  conftitutos  di- 
honores  c-  gnitate,ftatim  infolefcunt,  morequorudam  qui  vel  a niodico 
ueSi . vino  turbantur.  Multi  cnim  huiufinodi  repcriuntur,qui  ad  di 
gnitatem  aliquam  euefti,  adeo  feipfos  & alios  obliuifcutur,ue 
Simile.  in mille delyria  incidant. Sunt  inllar  formicarum alataru,qni~ 
bus  in  earum  perniciem  oriri  uidentur  ala?,  cum  & abaccenfa 
candela  patiantur,  & circum  uolitantcslychnucho:  fic  enini 
Simile.  ipfiaddignitateseue&i  pereunt.  Sunt  inllar  Abfalon,  quibus 
2. Reg.  18.  capilli  mundani  honoris,  vt  fufpenderetur  creuerunt:  & igno  H 
rant  quod  tarn  cito  tales  honores  auolabu  t & deficient,  quam 
Iona?  4.  cito  perijt  hedera  ilia, quae  Ionam  mirifice  obledabat . 

Sub  poteftate  confiitutus . Oquantopere  infolefcunt  non- 
nulli  propter  aliquas  dignitates  quas  obtinuerunt,&  fefe  ofte 
Simile.  tant  pretiofis  ornati  ueftibu*  ! Die  obfecro,fi  aliquis  ad  lufpe 
Mtmdiho-  dium  duceretur  equitas,&  nolletafinoinfidcre,q>  clitella  cm 
fibres  con-  ornatus  clfet,  an  non  hie  tibi  ridiculus uidererur  > Vtique  oes 
tenamus , dicerent  ei,heus  mifer  homo,te  ex  animo  Deo  commenda,& 
cii  ad  mor  vamtates  iftas  ommitte . Si  igitur  nos  ad  mortem  accclcrato 
ttm  prope-  gradu  feftinamus,  quorfum  obfecro  in  ridiculis  honoribusco 
rtmus.  quielcimus?an  non  ubi  maxima  videtur  dementia, quod  alino 

infidea- 


rf 

in 

XT 

no 

fa: 

til 

bi 

k 

u 

« 

i«f 

6 

! 

1 


Ci 


D 


l 

h 

n 

f. 

P 


Concio  Prim  a.  142 

A infideamus,hoc  eft  corpori,&  ad  mortem  properemns.atque 
tarn  loliciti  fimus  ntundani  honoris, obliuil'centes  interim  x-  Excmplu. 
terna,&  qua?  maioris  liint  prctij  ? hoc  equidcm  Hultillimi  eft 
hominis.  Cum  quida  aliquado  amcns  fadus  elfet.in  le  reuCr 
fus  dixit, ipfe  quidc  per  lutuin  incederet  vfque  ad  genua, & 
tamcn  fibi  vidcretur  quod  fupra  tapetes  & pretiofa  aulata  am  Ambitio JS 
bulare:  infuper  puenqui  ipfumc£noconl'purcabant,vide-  milisejlul 
banturhonorarij  pueri , qui  apertocapiteipfi  famularentur : tint, 
tales  vtique  fiuntqui  pra-ambitionc  dcmcntes  liint , & rebus 
terrcnis  penitusadhxrcnt.  In  Gen.quidem  legitur,  q-  quan-  Gen.r. 

U do  Deus  crcauit  aues  & pilces,  btnedixitcis , deinde  ait  tex- 
tus , q>  beftias  terra;  creauit,  qnibus  tamen  non  legitur  q»  be- 
nedixeritrut  intelliganws  q»  ij  qnibus  in  mdicio  dicetur,Ve  Mat.if. 
nitebenedidipatris  mei ,criit  qui  tanquam  pilces  natauerint, 
vel  quan  aues  uolauerint.non  aut  qjii  tanquam  bruta,  tcrreni 
fuerint;  hisenim  dicetur.Ite  maledidi  in  ignc  arternnum.Pu  Ge  tiles  not 
dendum  lane  eft,  viderc  Centiirionem  gctilem  & nulitem,  in  antecrUere 
his  rebus  tam  egregie  exercitatii,qu£  ad  humilitatc  pertinet,  videtur  in 
ciun  intcrimChriftianus,qui  lege  Dcicallet,in  cifde  torpeat.  virtute. 

Modcrara  quidcm  elfe  debebat  familia  tota  huius  Ccntu- 
C rioms  , cum  ipl'etantaellet  humilitate  prarditus  : nam  ccrtc  Simile, 
hoc  tempore  videas  nutltas  familias  inlolentcs,cum  eariim  ca  Dominium 
putctiam  inanefcat.  I’auones  quidem  modicum,  & exiguum  mult  os  in- 
caput  habent,caudamautem  I'atis  oblongam  : fic  videas  non-  foletes  red 
nu!los,qui  cum  ipfinulliusfintineriti  & valoris,curant  tamcn  Ht. 
numerolam  habere familiam,  & ita  plurimi  fieri. 

Mirabilc  plane  eft  ait  Cypnanus , qui  fieri  poffit , q»  cum  Cypr.Ii.i. 
homines  tantopcre  alFe&cnt  mudanos  honores,  nihilominus  ad  longa;- 
tamen  multi  funt,qiti  vt  honorem  aliquem  conlequantur  at-  uum  qucn 
queadipilcantur,  multas  patiuntur  iniurias,  & ignominias  ac  dam  viru 
D fubicdiones:  paftimcnim  vidcmus,vt  qui  honorem  aliquem 
pr*tendunt,fe  maxim e in  mulcts  dcmittant,&  quibufda  I'or- 
dibus  cmant  id  in  quo  fulgcat.Quod  lane  ignominiofum  eft, 
ut  Icilicet  homo  tanta  cum  nobilitatc  creatus,  ad  tam  uilia  fe  Eccl. T. 
demictat,  nempe  ad  uanitates  uanitatii,  ut  ait  Eccl.fnper  que  Atig.lib.r. 
locum  ait  Auguft.admirationcdignum  cfic,q>  homo  propter  demor.ee 
liuiufcemodi  sanitates,  qua;  lblum  tantum  valent,  quanti  ab  clef.  c.21. 
hominibus  habcntur,  fc  caruni  captiuos  conftituant , cunt  ta-  ignominii 
men  pofl'enc  eifdem  potiri  contentnendo  ipfas:  quod  fane  in-  inurit  ht- 
famia  maxima  eft, in  tam  excellent  creatura  praeiertim , pro-  mini  in.*— 
pter  modicam  inanent  gloriam,  qux  citiftime  perit . nitglori*. 

Quando  caro  inftabit,vt  aftcdes  & adquiras  mundanos  ho 

nores, 


F eri a Quinta  f/ofl  Cineres . 

Mat.  jo.  nores,refpondebistu  illud, quod  Chrifhis  dixit  duobusdifii  £ 
pulls, Ncfcitis  quid  petatis:ne  prxtendas  tam  perniciofa,  natn 
Eccl.  7.  Ecclef.  ait,  Noli  quxrercab  homincducatum , nequearege 
Simile.  cithedram  honoris.  Magna  ccrte  vtitur  Dcus  mifericordia 
cum  aliquo,  quando  ipfi  huiufmodi  res  aufert,  & prohibet  nc 
eas  acquirat . Petit  interdum  filius  a patre , vt  ipfum  finat  in 
equum  indomitu  conlccndcre.negat  tamen  pater  id  filio  pro-  • 
pter  imminens  periculum : replicat  filius,  cia  pater , ego  qui- 
dem  firmillime  infidebo , nequc  periculum  vllum  incurram : 
nihilominus  tamen  poenitus  id  facerercculat  pater.  Sic  vti- 
Multi  a que  nobifcumfegerit  Deusinam  6 Dcus  bone,quam  pericu-  F 
Deo  petit  lofus  eft  equitatus  dignitatum&  honorum  ! Dicitenim  lo. 
que.  ipfis  in  Apocap-  Se  vidiflfe  iniquitatem  in  equo  afcendentem:  turn 
non  tonne  ctiam  ait,  Ecce  cquus  pallidus,  & qui  fcdebat  fuper  eum,  no- 
niunt.  men illi mors.  Multi qufijemfunt qui  pcdcilres  incedendo , 
AP°'6'  humiles  funt,&  tamen  equeftrcs/upcrbi  fiunr,ideft  ad  digni- 
tatem eucdi,  adeo  vt  vulgo  dicatur , infolentes  rcddi  eos  qui 
Honores  equitant : & tales  comparantur  peruerfaeilh  mulieri , de  qua 
mundnni,  dicit  Ioan.in  Apoca.  Vidi  mulierem  fedcntem  fuper  beftiam 
multosin-  coccineam  plenam  nominibus  blafphemia?,  habentem  capita 
foletet  red  feptcm , & cornua  decern , & mulier  erat  circundata  purpura  G 
dunt.  & coccino,  & inaurata  auro&  lapide  pretiofo,  & margaritis  , 
Apo.  17.  habens  poculum  aureum  in  manu  fua,  plenum  abhominatio- 
nc&immunditia  . Quomodoquajfopoterat  melius  defcribi 
olientatio  humana  & ambitio,quam  hoc  pado?Non  quidem 
talis  erat  hie  bonus  Ccnturioetfi  gentilis,  cui  Chriflus  tam 
Ambitio  diuinum  perhibet  teftimonium. Aduerte  autem  quod  Ange- 
yajfatur  lus  dixeric  Ioanni, huiufmodi  mulierem  efl’e  mundum, quern 
inmundo.  omnes  fequuntur,&  pereunt  fequendo  eius  pompas , fauores 
Apoc.  1 8.  & vanitates,nam  propinat  eis  mortale  venenum.Et  in  fequen 

ti  cap.  videbis  infelicemfinemeorum  qui  hanc  mulierem  le-  H 
quebantur,vbi  dicitur,Cecidit,cecidit  Babylon  magna,  & fa- 
da  efi  habitatio  dxmoniorum  : Et  aba  vox  audita  eli  dicensr 
Exite  dc ilia  populusmeus,&neparticipesfitisdeli&orum 
Vide  quo-  cius,&dc  plagis  eius  non  accipiatis.  Etrurfus  ait,  Suftulic 
tnodo  tree-  vnus  angelus  fortis  lapidem  quafi  molarem  magnum,  & mi- 
8et  mun-  fit  inmarcdicensrhocimpetu  mittetur  Babylon  ciuitas  ilb» 
dus  nma-  magna, & vltra  iam  non  inuenictur. 

tores  fucs.  Audiens  autem  lefus  miratus  tsi . Creator  mirabilium  m* 
ratur,aurium  conditor, quafi  qui  non  audita  nefciat,fic  ftupet 
Pe.  Chrv.  audita : fed  dum  gentilem  fic  credidifle  miratur , incredulita* 
fcr.102.  comfit  ludxorum, ait  Chrylolo. 

Non 


ConcioPrima . 


H3 


i j 

A Non  eft  dub.iGJeftim  figna  exeriora  admirationiseffecifIe»  Caters 
itaquod  ejuerioradmiratioincoapparuit,  interior autcm  ad  Mat  8 

miratio  in  Chrirto  quoque  fuir, non  cx  ca  parte  qua  omnia  ei 

nora  erant  antequam  fierent : nnllus  enim  admirarur  de  his 
quae  lam  noucrat , fed  ex  parte  qua cxperimentali  notitiaei 
naetenus  ignota  fuerat  tam  noua,infolita,  talifqueconfeffio  , 
ciigna  adnuratione  apud  omnes  • 

Non  inueni  t ant  am  fidem . Hoc  eft  poftquam  coepit  prxdi- 
care , & qua?rere  credentes.  Vnde  excludimus  magnum  Bapti 
itam,  qui  maiorem  habuit  fidem,  ciimconfefliisfueiit  diui- 

B nam  naturam,  & Chrifti  mortem,  ac  redemptioncm  generis 
humani.  Vel  poteftetiam  intelligi  ablolutede  omnibus  ;& 
tuncerit  fenfus , non  inueni  taqtam  fidem  proportionaliter , 
quia  in  gentili  & milite , & qui  folum  auditum  habebat,  & ini 
tio  pridicationis  Chrifti , fuitquidcm  admirabilis  eafidcs, 
nam  D.Ioannes  fuit fandhficatus  in  vtero,  & filius  fuit  f'accr- 
dotis,nutritusineremo>&  inftruftusa  Spiritufan&o:  &ficut 
▼iduae  oblatio  fuit  maior  ceteris  proportionaliter , quamuis 
minima!  fueritquantitatis,fcilicetduorum  minutorum,ita  dc 
Centurione  dicendum  . 

*■'  . Obicftum  fidei,vt  ait  S.Tho.poteft  dupliciter  confiderari, 
vno  modo  fecundum  formalem  rationcm,alio  modo  fecundu 
ca  qus  matcrialitercredcnda  proponuntur  . Formalc  autem 
obiectum  fidci  eft  vnum  & fimplcx,fcilicet  veritas  prima,vn- 
dc  ex  hac  parte  non  diuerfificatur  fides  in  credentibus,fcdeft 
vna  (pecie  in  omnibus.Scd  ea  qu*  materialiter  credcnda  pro- 
ponuntur,(unt  plura,&  poflimt  accipi  vel  magis  vel  minus  ex- 
plicite,&  fecundum  hoc  poteft  vnus  homo  plura  explicitecre 
dere  quam  alius , & fic  in  vno  poteft  efle  maior  fidcs  fecun- 
dum maiorem  fideiexplicationeni. 

5 Dico  autem  vobis,quod  multi  ab  Oriente  , & Occident e ve- 
ntent.  Hanc  tantam  rerum  commutationem  varijsmodisin 
Iitens  facris  adunibratam  cernimus . Vbi  enim  filq  Ifrael  per 
arentem  Iordanisalueum  tranfierunt,  pr*cepit  dominus,  vt 
duodecim  inde  lapides  fublatos,  extra  flumcn  locarentjquod 
vbi  factum  eft,protinus  Iofue  duodecim  alios  a Iittore  fubla- 
tos,intra  ipfum  alucum  repofuit.  Qua  quidem  lapidum  per- 
xnutatione,  hanc  vtriufque  populi  mutationem  appofitiflima 
iimi  itudincexpreftamvidemus.  Itactiam  fub  eadem  pene 
Jimilitudine  rcgius  propheta  figmficauitciim  ait,  Pofuitflu-  pfal  106 
mina  m dcfertum,&  cxitus  aquarum  in  fitim.Hocinfuper  ap 
pofitiflime  olim  in  duobus  Alfueri  regis  uxoribus,Valihi  fci- 

licet 


Caieta. 


Mar.3. 
Luc.  3. 


loan.  1.  > 
Luc.i. 
Luc.3. 
Luc.zi. 

D.Thom. 
2. 2.  q.  y. 
ar.  4.  in 
cor.&  3<d. 
zy.ar.z.q. 
l.per  to- 
tam. 


Lud.  Gr. 
Figura  ex 
Iolue  4. 


Ifai.  5S. 


Tenebra. 
duphces , 
interiors 
et  txterio 
res. 


Pfal.  til. 
Simile. 
Simile. 
Ignis  infer 
r.i  quomo- 
do  plus  cS- 
buratvnos 
qua  stlios. 

Lyra  in 
Mat.  8. 
Joan.4* 
Chry.ho. 

5 4.  in  Io. 

6 ho.  27- 
in  Mat.  & 
in  n6  abl. 
ho.  22. 

Oratioms 
honoris  %- 
t m cbdtt- 
eant  • 

I k:.6f. 


Peria  Quinta poftCinercs . 

licet  & Either,  adumbratum  cernimus : quia  enim  Vaflhi  ex  ] 
pulchritudine  ac  dignitate  regia  in  fiiperbia  elata.inobedrcns 
Afluero  regi  fuit,ipla  quidem  regno  depulfa,  Either  humilis, 

& religiofa  ad  regiam  dignitatem  euetfa  eft:  Deilloetiatn 
fplendidiflimo  angelo  feriptu  eft  j Perfeftus  in  vijs  tins  a die 
conditionis  nia?,  donee  iniquitas  inuenta  eft  in  te . Qmd  er- 
go minim  etfi  pro  hominibus  homines  fubrogentur , quando 
proan«elis  viles,&  terreni  homines  in  carlo  collocantur?  Hu 
lusquoque  tantx  mutationis  caufa.bencficiorum  diuinorum 

^Intetubrsu  exteriores  . Sciendum  eft  duplices  quidem  efle  F 
renebras,  nempe  intcriores  mentis , & exteriores  corporis  : & 
illas  quidem  tenebras  impijqui  hie  in  hoc  lcculoexcxcati  vi- 
xerunt.fecum  deferunt  Has  prxterea  interiors  mentis  tene- 
hras  exteriores  ills  tenebrx  confequuntur,qux  harum  tene- 
hrartim  fupplicia  Hint,  vt omni  etiam  luce  corporea  careant , 
qiii  in  tetris  animae  tenebris  iacere  perpetuo  maluerunt . Ita- 
queomni  interna , & externa  luce  deftituti , ml  videre  pote- 
runt , nifiquod  maiorem  illis  cruciatum  videndo  parere  pof- 
fit.iuxta  illud  Dauidis,  peccator  videbit,&  irafcetur.Quod  fi 
aniid  nos  quif'piam  ingennus  carcere  incJufus.folum  fatorem  G 
& tenebras  loci , ac  vincula  cum  homicidis  communia , rem 
quanis  morte  accrbiorcm  putat:  quid  crit  in  tantis  tenebris 

ple&i  cum  facinorofis  ? . . 

Vbi  erit  fetus  & ftridor  dentium.Siaxt  in  hoc  mundo  multi 
fub  vno  foie  confiftunt.nec  tamcn  cinidem  folis  aequaliter  ar- 
dorem  fentiunt, quia  alius  plusxftuar.alius  minus,  itaillicm 
vnoigne  nonvnus  eft  modus  inccndij, quia  quod  his  dmei  li- 
ras corporu  hoc  illis  agit  diuerfitas  pcccatorfi,  vtquauisigne 
non  diftimilem  habeant,  eo  tamcn  diftimiliter  exurantur. 

Nota  quod  Nicolaus  de  Lyra  fuper  Matth.  expheans  hoc  H 
euang.tenctinxta  D.Chryl'o.lententiam,  vt  ipfe  putat,  hunc 
Centurionem  & Regulum  ,dcquo  habetur  Ioan.4.  vnuni  & 
eundem  die.  Sed  plane,  quod  pace  tanti  viri  dixerim , dece- 
ptus  eft, quia  id  mimme  Chryloft.afleiit,  imo  contrarium  po 
fuit  ho.  3 4-in  Ioan.&  ho.  2 7-in  Mat.&  in  non  ablo.ho. 22. 

Precibus  quidem  huius  Centurioriscurauit  Chriftuseius 
feruum.  Vnde  colligas  quantum  poftint  orationes , & preces 
iuftorum  apud  Dcum,ad  liberanda  regna,  ciuitates,  & fingu- 
los,  a calamitatibus  tirgentibus . Propter  Dauid  quidem  non 
abftulit  Dcus  regnum  a Salomonc  . Quod  igitur  Deus  non 
punLt  fxpe  malos, propter  feruos  fuos,  aperte  conftat  cxjfa* 


Cottcio  Secunda . 


x44 


« i 

CB 

i, 

jfct 

lie- 

IK 

?8  I 


xf 


r.c 
Ti:: 
in » ' 
!» 
!« 
» 
b 

?* 

P 

«i 

oit* 

I | 

irt 


nr. 

s» 

lie* 

106 

ii* 

T. 

sfc« 

Jins 

IT  Si 
l<tf- 

»P 

oe 

<« 

#> 

6 

i 


l vbi  poftquam  multorum  flagitia  narrauit,  & eis  comminatui 
elt,ait:Ha2c  dicit  dominus,quomodo  fi  inueniatur  in  botro,& 
dicatur,nedi(lipc*  illud,  quoniam  bcnedjdioelt . Sic  faciam 
propter  ferHos  nieos.vt  non  (Tifperdaln  totum.  Pra»terea  hoc 
etiam  figuraturinGen.vbilegimus  quod  Abraham  abigebat  Gen-xy- 
aues  a (acrificijs  baculo : hoc  ell  fua  fide,&  prccibus  expelle- 
bat  calamitates  hominibus  impendences  pp  corum  peccata. 

Hoc  praftercaapertiilimeconUatex  precibusiilis  Abrahf,cu 
diceret  dno  vt  parceret  Sodomr,  fi  inueniret  dominus  etiam  Gen.l8. 
decern  iullos,&  rc(pondit,quod  fi  tot  ibi  inuemrentur,  hben- 
£ tifiime  plane omhibus  condonarct,atquc indulge! ct. 

Feria  Quinta  poft  Cineres . 

CONCIO  SECVNDA. 

V m introijfet  lefus  Capharnaum , accejfit  ad  eum 
Centurio.  Mat.  8.  Luc-7-  Ex  hillorijsfatisconfiat 
9*  Tyberius  Catfar  uidensrcbellioncm  Iuda?o- 
rum,  diuifit  eorum  regnu  in  quatuor  tetrarch  ins, 

C vc  pollct  hoc  pafto  com*  lius  eos  habere  liibie&os,  neq;  hoc 
Iblum fecit,  fed  etcis  miiitcsconfignauitcu  fuisducibus.  In 
Capharnaum  igitur  erat  dux  ille  qui  dicebatur  Centurio, 
centum  praecficc  militibus : hie  erat  egregie  moratus , & luos 
rniiiccs  ac  domefticos  decenter  tra ftabat,non  ita  fc  gerut  mul 
ti  hoc  tempore.  De  hoc  igitur  Centurione  hie  fit  mentio . 

Mifit  igitur  interceflores  & deprecatoresad  Chrillum , vt  Q ratio  ejt 
jnde  jntelJigasquam  inlani  fint  Lutheraninegantcs  oratione  necejfarta, 
& intercefiioncm  (andorum  . Qui  ad  nihil  aliud  tendunt  nifi  (y  jdntto- 
ad  ruinam  Ecclefix,  tollendohuiufmodi  armaab  Ecdefia,fi-  rumtnter- 
D cut  hilloria?  narrant  de  Comite  Iiiliano,ctimarma  ex  Hifpa-  ctjfio. 
nia  tollerct . Tantam igitur  diligentiam  adhibebat  Centurio 
profalutc  fui  famuli, quoniam  plurimi  habcnduselt  fidelisfa 
mulusjvidcenim  quantum  vtilitatisattulerit  Iofeph  & hono  Gen.jp. 
ris  hero  fuo,&  Iacobapud  Labam:  famula  etiam  quxdam  in  Gcn.zp. 
caula  suit, quod  Naaman  Syro  tanta  euenirent  bona . 4.  Keg.  y. 

Quifamuloshabent , deberentimitari  regem  Aflfuerum,  Heller.  1. 
qui  in  libro  feribebat  obfequia  fubditorum  fuorum,  ut  ca  fuo  Multi  non 
tempore  compenfare  poflet.  Vosquidem  iam  habetis  libros,  rtHe  fege- 
fed  ad  Icribendu  eos  dies  in  quibus  a labore  ccUauit  famulus,  runt  cut* 
item  fi  calcaria  perdiderit,  vel  fi  famula  aliquid  perdidit  cum  famulit, 
vciles  Jauaicc.no  tamen  leribitis  fi  aliquid  aliquando  feccrinc 

vefira 


/ 


Ioan.4* 
Dan.  3. 


a. Reg.  4. 
z.Reg.i. 


a.Reg.i  1. 


i.Reg.ar. 


ldumaus 
interficies 
facerdotes 
quo  fuerit 
punitus. 
Tuc.ltf. 


Multi  in - 
folefcut  in 
fumptuo- 
fispdificijs. 


Phil.3. 

Reuereter 
ad  facram 


tommunto 


nem  acct- 
damus. 
Viris  bu- 
rn unis  li- 
benter  far 
ni  famu- 
lantur. 
Vrbanittu 
laudabi— 
lit . 


Ter  id  Quinta  po  ft  Cineres . 

vefira  caufa,ad  quod  non  tenerentur,  fed  illud  recordamini,  fi 
aliqucm  argcnteum  nummum  dederitis  aliquo  fcftodie . 

Ego  vent  am  (y  curabo  eum.  Adregulum  ire  noluir,vt  con- 
demns multos,  qui  lolutn  ad  potentes  & diuites  ciirrunr,n6 
autcm  merita  meriuntur.Sic  Nabuchodonofor  ftatuam  fuam 
adorarefaciebat,no  atitem  ipfum,vt  intclligasquod  iam  non 
confiderantur  merita  perfona?,fed  diuites  & uefles. 

Item  cii  m Centurio  ipfe  vir  probus  eflet , ita  etiam  famu- 
lus eum  imitabatur;nonenim  debent  dominiapud  ferctinere 
improbos&  adulatores.Vndc  Dauidiuflitintcrficieum,qui 
fibi  nuntium  attulit  de  morte  fili j Sauhitem  eum  qui  fibi  nun 
tiauit  quod  Saulem  interfeciflea. 

Solent  interdum  domini  iniqueagere  cotra  fideles  fern  os  , 
ficut  patet  deDauide,cum  iuflit  inter fici  Vriam.Infuper  pro- 
bi  famuli  non  debent  in  rebus  iniquis  pareredominis  fuis  : lie 
enim  famuli  Saulis  nolueruntinterficere  facerdotes  iu  flit  Sau 
lis : non  enim  feruum  fuum  poterit  dominus  ex  inferno  libe- 
rare : facerdotes  igitttrintcrficit  Iduma:us,fed  tamcnin  mon 
tibus  Gclboe  ipfe,  & Saul  mifirrabilitcr  pericrunt.  Cum  aua- 
rusille  diues  fceleftus  eflet  & inhumanus , tales  vtique  erant 
eius  famuli,  fiquidem  etfi  mendicu*  de  micis  peterct,non  ta- 
men  ei  dabant . 

Sub  teflummeum.  Teftum  vocat  domum  fuam, non  igitur 
curiofus  effe  debebat  in  fumptuofis  aedificijs,qni  tamen  fyna- 
gogas  sdificabat.  Nunc  autem  contra  fir,fiquidem  fumptuo- 
fa  aedificanturpriuatazdificia,  & tamen  non  reperitur , qui 
nummum  argenteum  det  pro  fabrica  Ecclefia: . Ha?c  eft  viri 
probi  conditio, vt  qua:  non  impendit  pro  Deo,exiftimct  nihil 
etfe.  Vnde  Apoft.  Omnia  arbitratus  fum  vt  ttercora.  Item 
dat  nobis  exemplum  Centurio, vt  quando  ad  communioncm 
accedimus,  nos  cenfcamus  indignos  recipiendi  fub  tarn  mife- 
rabileteftum  noftrum  Chriftum  Dominum  . 

Dico  huic  vade , & vadit . Cum  tarn  humanus  efleterga 
fubditos,non  eft  mi$um,qu6d  tarn  libenter  ipfi  obedirent:  lie 
tu  humanitateutere,utlibentiflime  tibi  feruiant. 

Mir  at  us  efi.  Laudauiteius  di&um,  & humanitcreum  tra- 
ftauit : Sic  fe  mutuo  honore  homines  inter  fe  afHcere  debet. 
Non  tame  ita  fc  gerunt  qui  cdofti  feientia  ilia  libri  vanitatis, 
expeftant  fi  alter  prius  caput  aperucrit,vel etiam  confidcrane 
ftatim  fit  ne  inferior, quern  tamen  rettera  videntefle  aequale, 
vt  pofltnt  ftatim  maioregrauitateutijnequecofiderant  quanj 
zquales  fimus  in  nafeendo  & morieado. 

Infir- 


H 


D 


nut; 


diet 

pin 

1'jbc 

nut 

ttt 

lit 

CD 

ce 

P‘ 

& 

vi 

Pf 

Ce* 

tu 

Ul 


i 


l 

Di 


9 

l 

e 

n 

h 

n 


In 


Concio  Secunda . 

a ' . • . • . ;•••  r 

Infirmitates  nobis  & labores  dot  Deus.  / 

DOmine  puer  mtus  iacet  in  domo  paralyticus,  & male  tor- 
quetur.  Satis  re  ipfa  cxperimur  verum  eife.quod  nobis 
mater  noftra  Ecclefia  hodie  & heri  denunttauit,  videlicet,  ^ 
puluis  fumus,&  in  puluerem  reuertemunfiquidcm  hodicrno 
die  nobis  id  reprarfentat  infirmitates  quibusobnoxi;  fumns,  infir mit at 
qua?  nihil aliud  funt  qua  via  ad  mortc,&  nuntij  ac  lcgati  pr»  efl  via  ad 
parantes  ac  difponences  domum  mortis.  Liter  csteros  quide  mortem. 

B labores, quos  nobis  Dcus  imniittit,  cois  eft  hie  labor  infirmi- 
mitatu  corporalium,ut  tandem  homines  ucniant  in  cognitio- 
nem  peccatoru  fuorum.  Quotics  Deu  immortalem,vidcmtis  Exempli. 
adolefcentem,Iuxuria  lafciuiaque  diffluente,  & muliei  e pro-  labores  no 

caciflimaatqueimpudentiflimd,  perinfirmitaica  Deococr-  bis  Deus 

ceri,&  refratnari  ? ilium  quidem  uiribus  cneruatis,  hanc  uero  imrmttit , 
pulchritudine  deformata.ut  ad  frugem  fcle  meliore  recipidt,  xtvita  t - 
8c  ad  Deum  penitus  conuertanrur,obfepta,&  interclula  Ipinis  medemus. 
via, ne  ad  malfi  currere  valeant.qucmadmodum  per  Ofec  pro  Olec  i. 
phetam  dicitur,Ecce  ego  fepiam  viam  tuam  fpinis,ne  fcilicet 
C eas  port  amatorcs  tuos.Item  per  Ifai.Excoqud  ad  puru  fcoria  Ifai.i.  * 
tuam,&  auferamoc  ftannum  tuum : Quafi  dicat, ego  mittain 
tibi  tam  grauem  morbu,tam  peracutas7ebres,vt  his  malis  tan 
quani  fornace  quadam  condufus,aut  clibano,ita  excoqtiaris, 
donee  tandem  omnis  vitae  tua?  peruerfa?  fcoria  penitus  confii 
matur,tux  oes  cogitationes  impii  penitus  deleantur.purulq; 
euadas,atqueadeoimmut3tus,ptiam  priftind  forma,  priftina 
fcelera  & flagitia  in  nouani  uitam  conucrlam  oes  uidcant.Si-  Simile, 
cut  quiauesdomi  nutriunt.ciimaliquando  casauolarcconti- 
gerit,ubi  ealdem  iteru  ceperint,aliquantulum  deplumant  vel 
D alas  praffcindunt,nehis  fretas  rurliim  aufugiant : itadns  cimi 

aliquem  pp  pcccataaufugcre&recederca  fc  videt,  infirmita  CaJamit* 
tealiqua  eum  percutit,  quafi  alas  praefeindens,  nciterum  ab  tes propter 
co auolare  audear.Quemadmodum  cquorum  doniitor,  cum  utilitatem 
non  poteft  commode  equum  ipfuininftruere,  folet  tande  pro  nojlra  tut 
hordeo  paleas  eidem  dare,&  paulo  afperius  agerc:ad  cundem  munt. 
modum  Deus  videns  nos  fuis  nolle  obedire  pra?ceptis , maxi-  Simile, 
mo  cum  amore  & fuauitate,aliquas  immittit  infirmitates,  ut 
liis  tandem  rcfipifcamus,  & in  frugem  meliorcm  reuertamur. 

Hoc  voluit figmficarc  lob, cum  ait,  Incrcpat  quoqueper  do-  lob  33. 
lorcm  in  le&uJo,&  omnia  ofla  eius.marcelcere  facit : tabefcct 
caro  cius  ,&oftaqux  tedafuerantnudabuntur . Ofelicem 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  T ilium, 


it 


Ferid  Quinta  poft  Cineres . 


ilium, qui  talibus  admonitionibus  proficit;  & ilium  mfeliccni,  1 
f!zcc.  12.  qui  nil  inde  vtilitatis  fibi  reportat ! IuxtaquodaitEzech.  Si 
fonum  buccinae  audiuit , & nos  fe  obferuauit , fanguis  eius  m 
ipfo  crit ! fi  autem  fe  cuftodierit,animam  fuam  faluabic . 

nsfmbitio  & fuperbia  deteflabilis . 

NOtandum  maxime  eft,q>  cum  Centurio  gentilis  eflet,Sc 
dil'ciplinam  militaremprofiteretur,atqueetiam  dux  cf- 
fet  habens  fub  fe  tot  milites,quibus  prspofitus  erat  a Roma- 
no Imperio.nihilominu  le  ita  gcreret,vt  diceret  lemores  qui 
vencrantad  Chriftum,  vt  pro  ipfo  intercederent , Dignus  eft  F 
vt  hoc  illi  prarftes,  dtligit  enim  gcnte  noftram,  & fynagogam 
ipl'e  xdificauit  nobisrQuafi  dicerenr,  tantaerga  ocs  vtitur  co 
nutate, & affabilitate,vt  videatur  inter  nos  natus  & educatus, 
adeo  vt  et  (ynagogam  nobis  aedificauerit,  quod  alij  duces  no 
fecerunt,quin  potius  ita  morofi,&  intra&abiles  erant,  ut  uix 
aliquis  ad  eos  ucllet  accedere.  Qubd  etiam  intra  priuatos  pa 
rietes  hie  Centurio  humanus  elfct,  apertc  conftat  ex  euange 
1 to, cum  dicitur,q>  domi  fuse  haberet  in  lcftoiaccntem  fc-ruu, 

& q,  ciuserat  folicitus;na  vt  ait  Luc.morituruseratr&JVIatt. 
ait,  q>  male  torquebatur  • Qut  qtiidem  omnia  eius  humatii-  G 
tatem  aperte  indicant,  q>  tnntopc-re  feruum  diligcrct,  & arro- 
ganttam  omnem  ab  ipfo  quam  longtime  propulfai  et , qua- 
uis  miles  elfct, qui  fere  lolentThraibncagerc.  Vndecolligas 
quam  fit  deteltabilis  arrogantia  in  viro  Chrillianojnam  vidc- 
ntus  multos  intraCtabiles  fieri, finuilatquc  honorem  aliquem 
& dignitatem  conlecuti  funt,uel  diuites  fe  faftos  vident. 

Eo  iam  dementia;  multi  venertmt,  ut  cum  ad  altquam  di- 
gnitatem leeue<ftosuident,itainrolel'cat,vt  videantur  ta inter 
fuperos  relati,&  fubditos  tanqua  belluas,&  portenta  efleexj- 
ttiment,velintqueabipfisadorari.  Taliserat  Aman,quiqua-  H 
uis  oblcuro  elfct  genere,ut  conllatex  c.vlt.  Ellher.nihilonu- 
nils  in  citcros  oes  pra;  le  vno  contemnebat , proptcrca  q>  ab 
Artaxerxe  le  ita  cleuatum  uidebat.Olim  quidem  multaeiac 
idola, fed  cxiliimo  plura  inueniri  hoc  nollro  tpe.nam  innume 
rabiles  videas.qui  exiguam  aliquam  dignitatem,  vel  roo- 
dicas  dmitias.ab  hominibus  uoltint  adorari.  Sane  quatusan- 
geltis  tanti  fit  menu  & dignitatis,  & multa  oracula  reuelalTet 
Ioanni.nihilominus  tamen  cunt  vcllet  ipfum  adorare,  reenfa- 
uit  angelus  dicens : Vide  ne  feceris,  conferuus  tuus  f»mt,&  fra 
trum  tuortim  , Deum  adora.  Si  igirur  angelus  tarn  excellens 

creatura  id  non  permitiit,uilis  homo  & in  puluerem  mox  re- 

digendus, 


Humilitat 
quant*  de 
toret  opti- 
tnates. 

luc-7* 

A ffabili— 
tas  pluri- 
rnu  omat 
fottntes. 

Domini  de 
bent  turd 
gtrert  fa' 
tnilu  fue* 
Arrogan- 
tia quam 
fit  dtte/ia- 
tilis  in  vi- 
ro chrtfiia 
no.  • 


Efther 3. 
Bfth.itf. 


Apoc.  19 


Concio  Secunda  . 14  6 

k digendus, volet  fuperbc  & arrogantcr  ab  omnibus  adorariPPe  Honerem 
trus  caput  Ecclefia?  non  permiiit  Cornelium  ante  fe  proftra-  deo  demur, 
ri.imo  ftatim  accurrit  dicens,  Surge, &cgo  ipfehomoium:&  Aftor.io. 
tu  modicasdiuitias  aut  uanos  honores  ratopere  iniolefcis? 

Mirabatur  Dauid  elationem  man’s  commoti  a modicovento,  Pfal.p2. 
cum  tn  parum  grauis  fit  aqua:  multo  igitur  mngis  mirandum  Mtrabiles 
eft,q>  tu  qui  ex  terra  cs,  qu.r  utique  grauior  eft , tantopcrc  a tint  tones 
niodico  honore  eleueris.  Verutamen  ita  res  fc  haber,q>  ficut  marts . 
jntumefeentes  maris  fluftus  ftatim  euanefcunt,fic  urique  crit  Similitu. 
fuperbia  tua.Hocfignificauit  lob  dicens;  Si  afeenderit  in  ca?-  lob  20. 

B lum  fuperbia  eius,  & caput  eius  nubes  tetigerir,quafi  fterqui 
linium  in  fine  perdetur,  & qui  eum  viderant,dicent,vbi  eft? 

SGtvtiqueambitiofi  inftarlim^cis,qui  mirimo  ftatim  rore  Simile, 
dilatatur  & ftatim  fpatiatur,atque  ita  ab  omnibus  cofpeftus, 
depreheditur  & peritrfic  acciditambitiofis.nam  ftatim  mini-  Ambitiofi 
mam  quamque  profperitatem  omnibus  oftentant,  & ita  a da?  conditio. 
monecomprchcnduntur;tn  femi  Dei  nequeprofperitate  info 
lelcunr,nequecaIamitateopprimGtur.  Hocfiguratum  fuit  in  Iudi.3. 
Aioth , qui  ita  finiftra  manu  ficut  dextera  vrebatur : fic  ferui  Conftantes 
Dei  vtramque  fortunam  patienter  tolcrant.Mirabile  fane  eft  Jitnus  tnj 
C vidcre  quanta  fit  Humana  prarfumptio,adeovt  nulla  fit  bulla  Jperu , £? 
ex  faponein  aqua  exprcfla,qui  inanior  fit.Certc  cu  Chriftus  aduerjis. 
in  corporeglorificato,&  poftquam  ad  ca?losafcenderat,appa-  Simile, 
reret  Saulo,  & pcrcotabatur  Saulusfuribudus  a Chriftoquis  Atio.y. 
e!Tet,n6  refpondir  Chriftus, ego  fum  verbum  diuinum,dns  an 
gelorum, creator  vniuerfi,ego  fum  qui  propria  virtutc  refurre  loan.  1. 
xi,&  ad  ca*los  afeendi,  ego  fum  qui  fedeo  ad  dexteram  patris, 
ego  fum  conftitutus  iudex  viuorum  & mortuorum  : noluit  ta  Atfto.  10. 
fublimibus  vti  epithetis,fedait  plane  & aperte.ego  fum  Iefus  Superbid 
Nazarenus, quern  tu  perfequeris,  & crucis  tituli  mentionem  refrtnem 9 
D fecit. Qux  01a  fafta  funt,ut  nos  fuperbia  noftr5  frapnemus,&  cum  Cbri 
neturresaereas  sdificemus,  fed  potius  iuba  noftrr  fuperbi*  (lus  ft  td- 
remittamus.  Cum  Rebecca  ibat  ad  defponfatione  Ifaac,in  ca  turn  hums 
meloequitabat:&  cum  appropinquaret,cognouit  Kaacambu  liet. 
lame,  & ftatim  de  camelo  dcfcendit,&  coplexus  eft  Ifaacip-  Gcn.24. 
(am,&fponfam  accepitroes  fere  camelo  fuperbia?  incedunt. 
oportet  igitur  tit  de  tanta  fuperbia  & aeredefeendamus,  fi  uo 
lumus  a Chriftorecipi:&  quattis  potentior  tibi  vidcaris,humi  Eccl.j. 
lia  tc  magis:&  quato  maior,  humilia  tc  in  oibus,  & cora  Deo 
jnuenics  gratiam.  Debent  igitur  arrogantesattenderegraue* 

Dei  cominationes  fub nomine Babylonis,diccnte  Io.in  Apo.  Apo. it. 
Var  ciuitas  ilia  magna  Babylo,ciuitas  ilia  fortis,qm  vna  hora 

T * venit 


> • Ferid  Quinta poft  Cineres . 

renit  tudiciG  tuum,&  negociatores  terra?  flebunt,&  lugebune  E 
fnper  eam,quoniam  merces  comm  nemo  emet  amplius.Item 
Hicr.f  i.  Hier.ait,  Sic  fubmergctur  Babylon , & non  confurget  a facie 
affliftionis,quam  ego  adduco  fuper  eam,&  difloluet  ur . Item 
Iobz4.  lob  ait,  Eleuati  funt  ad  modicum,  & non  fubfiftent.&humi- 
liabuntur  ficut  omnia, & auferentnr,&  ficut  fummitates  fpica 
lob  xi.  rum  conterentur.Item  lob  2 1 . Vbi  cftdomusprincipis,&  vbi 
tabemacula  impiorum?  interrogate  quemlibet  de  viatoribus, 

& ha?c  eadem  ilium  intelligere  cognofcetis,  quia  in  diem  per- 
ditionis  feruatur  malus,&  ad  diem  furoris  ducetur. 

F 

(onfeientia  mala  torquet  hominem-j . 

A It  Euangelium  hodiernum  , quod ifle  parajyticns  male 
Confciitia  ,/\.torquebatur : ca?terum  nihil  eft  in  hac  vitarquod  homl- 
mala  tor • nem  magistorqueat  quam conlcientia  mala:  eft enim  crude- 
st/ horr.i  lis  carnifex,qua?  hominem  diu  noftuque  excruciat,&  qn  vulc 
nem.  homo  in  fomno  quiefcere,tunc  magis  eundem  vrget,&  vexat. 

Simile.  Ex  fonte  enim  amaro,&  virulento,fimiIes  promanant  riui:  lie  . 
Cum  ma~  vtiqueex  confcientia  mala  exeunt  varia?  lamentabilescogita- 
U ron/cien  tioncs,&  miferabilesran  videtur  tibi  quod  tunc  tempeftiue  ad  Q 
tin  viuere  te  mors  accedcrct?Sana?  profeffo  mentis  non  ett, in  eo  viuerc 
periculosu.  ftatu,  in  quo  nolis  a mortc  ipfa  deprehendi . Vide  qua?fo  mi- 
Simile.  fer,  quando  pcccatum  mortalc  comniittis,  quern  hofpite  eij- 
cias,&  quern  admittas : eijcis  Deum,  excipis  diabolumrpellis 
vitam,recipis  mortem:  fugas  lucem,&  tenebrarum  principem 
admittis.  Sicutenim  olim  vbi  propter  inobedientia?  peccatG, 
l.Reg.  18.  fpiritus  domini  deferuit  Saulem,  illico  cum  fpiritus  malus  in- 
uafit,  qui  in  corpus,  &animam  eius  atrociflime  fa?uiebat,  qui 
inuidia?,& ambitionis fafeibus ilium  inflammabat,qui ad  per- 
i.Re.  22.  fecutionem  Dauidis,  &cruddiflimamfacerdotumnecemim  H 
1. Re.  31.  pulit,  ac  tandem manus  fibi  inferre  perfuafit : ita  vbiquis  in 
lethale  crimen  lapfuseft,  protinus  afpiritu  Dei  relinquitur. 
Simile.  ' & ab  hifee  malis  fpiritibus  inuaditur , qui  ingrefli  habitant  in 
Ifai.13.  eo.  Amplificatquidem  Ifai.  Babylonisexcidium,quodabho 
minibus  deferta,a  feris  inhabitanda  eftet : itaque  ait;Nec  po- 
net  ibi  tentoria  Arabs, nec  paftorcs  ; requiefeent  ibi  beftie,  & 
replebuntur  domuseorum  draconibus,&  habitabunt  ibi  ftru- 
thiones.  Si  ergo  adeo  lamentabile  eft  ciuitatc  hominibus  de- 
Simile.  ftitui,&  a feris  inhabitari,quatum  & quale  quarfo  crit  a Deo 
omnium  bonorum  fonte  deferi,  & a Diabolo omnium  malo- 
tum  parente  obfidcri  ? 

Qucnam 


Concio  Secunda.  147 

K Qu mam  eft  caufa,  quod  fa:pe port  confeilioncm  & eucha  Qn^flio. 
rift  ia,adhuc  nobis  fupereft  cad  cm  vcxatio,&  confcientia  njor 
«icns , qua:  nos  vehementer  excruciat  ? Proculdubio  in  caufa  Relpfifio. 
eft, quod  non  fatisaccuratenosexpiauerimus,  nec  vitani  no- 
ilram  cmcndauerimus,fcdadliucin;eifdcm  volntamur  culpis. 

<IJuoniam  ft  eadem  ilia  pcccata,  eadem  viuendi  ratio , eadem 
onsingluuies,  cade  ocuJorumlafciuia, eadem  manitum  rapa- 
citas,pdem  ad  curfum  mali  operis  velocitas, eadem  cordis  li-  Uegligim* 
bido  ita  dominatur,vt  nulla;  impure  cogitationi,nulli  vindi-  emendara 
daccupiditati,nulliauaritixaditum  obftruat,  ccitiftimumar  vitam. 

5 gumentum  cft,dxmonem  ab  anima  pulfum  non  elfe,vel  cer- 

te  pulfum,  in  earn  demio  feptc  fpiritibus  fciplb  nequioribus , Luc.  1 1, 
jftipatum  redijfi'e.  Cu  talibus  ergo  hofpitibus,quam  requiem 
nnfera  anima  habere  poteft  ? Quemadmodum  ex  vcnrriculi  Simile, 
oppletionibus  propter  nimium  cibum  contraftis,grauesfolct 
generari  morbi,  vt  capitis  doIores,infirmitates  articulates,  & Nifi  vita 
alia?  id  genus,  quibus  alFcftus  homo,viuendo  moritur.-lic  pla-  emedtmus 
ne  ex  vita  incompofita  &dilToJuta,  atquecx  minima  curaco-  viuedoma 
ponendicogitationcs  noftras,di£hq;  & fafta,talis  exnrgit  fpi-  riemur. 
ritalisopplctio  & ftupor  prauae  confcientix,vt  homo  corporc 
C viuens.animo  mortuo  verfctur  in  ieculo,quandoquidem  cum 
vndique  mala  prcnuint,terrores  vexant,  calamitates  valiant , 

& denique  noftes,  dicfquc  excruciant . Et  quemadmodu  pro  -Simile. 
Luna?  ipfius  varia  mntatione,varij  ctiaexcitari  folent  in  ma- 
rimotus,nimcinfluxus,nunc  refluxus,nnnc  calamitates,nunc  Mali  in - 
procell*:  lie  profefto  ex  depraiiata  confcientia  oriuntur  li-  quieti  ti- 
tes, fufcitanturodia,gigntmturinimicitix,proficifcuntur  inter  uuttt. 
ncciones,  & omnia  denique  omnium  malorum  genera. 

Vbi  Chriftus  ab  anima  rccedit , illico  terror, & tremor  ca- 
piunteam  : femper  metus  & formidoinuadunt  ilium  in  quo 
I>  non  eft  Chriftus,  liue  dormit , liue  vigilat,  lemper  inquietus  Cofcientitt 
eft,&  in  re  nulla  quietem  inuenire  poteft, omnia  ei  moleftiam  mala  ho- 
exhibent, omnia  affligunt,  omnia  torquet,&  pcrterrefaciunt,  minem  red 
ita  vt  videatur  iam  quodammodo  inferni  polfclTionem , & fe-  dit  inquie- . 
dem  occuparc,  atque  initium  tormentorum  illorum,&  crucia  turn. 
tuum  dcguftare.line  vlla  la;titia  & iucunditate.Et  certe  qua- 
uispccatum  nullum  aliud  fecum  adferret  incommodum  prp 
ter  hoc,illud  totis  viribus  fugere  debemus,  Eft  enim  hsc  con 
Icientix inquietudo, maxima quaedam  miferia.  Namvtaic 
Chry.  ludex  incorruptus, confcientia  videlicet, cum  aduerfus  Chryf  in 
hominem  exurgit, clara  voce  clamat,&  accufat,  & oftendit,  & Ge.  horn, 
quali  ante  oculos  feribit  peccatoru  magnitudmem , Eamque  71.10.1. 

T 5 obrera 


Feria  Quinta  pojl  Cincrcs . 

ob  rem  mifcricors  Dens principio,  cum  formarethominem  , £ 
confcicntiam  illi  indidit  accufatricem  pcrpetuam,qu3r  decipi, 
Cenfcietia  & deceptionc  ferre  non  poflet  vnquam.  Et  licet  quisadmiflo 
Mccuj'atrix  peccato,  perpetratoq;  aliquo  facmore  illicito,  omnes  homi- 
nojtrou>.  nes  celct : ab  ilia  tamcn  accufatrice  non  potcrit  dclitcfcerc  • 
Nam  hanc intrinlccus  habcntes , vbicunque  litmus,  circunfe- 
rimus : Ipfa  nos  circuit, obturbat , laniat,  flagellat , nunquam 

3uicfcit,  fcdet  domi,  & in  foro,  & in  tcmplis,  & in  menlaj,  & 
ormientcm,&  furgentem  adoritur,rationem  deli&orum  exi- 
gir,  ob  oculosq;  proponit,&  deliftorum  grauitatcm,&  fubl'e- 
Chryfoft.  cuturam  panam . Et  alibi  dicit  idem  Chryfoftomus:  Mifc- F 
in  Gcn.ho  ricors  Deuseiufccmodi  nobis  accufatoremafliflcrcvoluic,  vt 
xnil.20.to-  nunquam  loll  relinquamur,  fed  indefincnter  illecongrcdiens 
mo  z.  clamet , & poenam  cxigat  deliftorum , & hoc  quiuis  vidcbit 
manifcfle  ex  faftis  ipfis . Scortator  cnim.vcl  adulter,  vel  qui 
aliudtale  quiddamaJmifit,  ctiainfi  omnium  obliuifci  queat: 
nunquam  tamcn  lie  in  fblitudine  verfatur,  quin  habens  talem 
Con  fete  tia  ilium  accufatorem  , fufpitionestimeat,  vmbras  tremifeat,  & 
mala^  nos  eo s qui  cofcij  funt,  & qui  non  funt : perpetuaq;  in  ammo  cius 
vexnt . tempeftas  ell , & reciprocantcs , ac  contrarij  fluftus , infuper 

ncque  fomnus  ei  fuauis,  led  terrore,&  formidine  plenus : nc-  G 
quecibus  voluptatem  prxbet,  nequeamicorum  colloquia  ta- 
lem rcfociljar e , vel  liberareab  vrgeteanxietate  pofluntifed 
quafi  carnificcm  circumgellaret,  lolam  timet  flagcllantc  con- 
tinuo,ita  poll  ablurdum  faemus  obambulans  nulloconfcio  fii 
flinens  intollerabiles  poenas  illas , & index  luiipflus  faftus , Sc 
Pythagor.  accufator .[  Vnde  Pythagoras  dicebat ; Ncmmem  tarn  auda- 
cem  die, quern  mala  conlcientia  non  facial  timidiflimum.Di- 
cebat  etiam  virum  iniquum  plus  mali  pau  ah  ip& confcicua , 
quamquicorporecalhgatur,&  cxditur : Multo  enim  grauio- 
Epicurus . ra  funt  £groti  animi  mala , quam  corporis  morbi . Epicurus  H 
quidem  voluptatis  afl'ertor.qui  fnmmum  bonum  in  voluptate 
collocauit,  cum  is  ncque  Dei  prouidentiam,neqiicaniaiaruin 
Virtutts  immortalitatcm  , ac  multo  minus  bonorum  pratmia , fuppli- 
ant  a in  riaify  agnn(<-fr/-ftni'in  mnRf*  ^d.unlnpratcm  illam 

ammo  tra  fuam  vias  diligcntiflime  excogiraflet,virtutc  ad  hoc  in  primis 
<1  tit  Hit  ate  fequendam,  vuiaq;  maxime  fugienda  efl'e  docuit.  Quid  no- 
l<turcnt.  uum  hoc  Epicure?  Quid  tibi  cum  virtute,cum  nullum  a Deo 
prxmium  conftitu  t ii  efl'e  fateris?  Quid  tibi  cum  odio  vitioru, 
quoru  fupplicia  nulla  formidas  , quzque  magnas  interim  vo- 
. luptates  pariunt  ? Certe  ait,  quoniam  ego  omnibus  in  rebus 

voluptatem  capto : ml  autem  virtutis  honcflate,atque  decorc 

voluptuo- 


Concio  Secundd . s,  148 

Aroliiptuofiuspiit  iucundius  clTe  cognofco.  Ego  item  omni  ra-  Vitia  h*~ 
tionc  dolorcm  & acerbitatem  voltiptati  contrariam.tanquain  mints  tnft 
film  mum  malum  fugio.  Nilautcm  magis  arrinrumquamfcc-  flare  folet. 
Jcrum  confcientia  torquet,  alTuiuoquc  metu  exagitat.  Verifi- 
iime  enim  a Salomone  diftum  ell  j Gaudium  ell  iufto  facere  Prou.  z i. 
iuftitiam,&  fecuramensquaGiugeconuiuiO.  Pcrpctuoenim 
epulatur,qui  virtutum,  & meritorum  fuornm  confcientia  pa 
fcitiir  & obleftatur.Hoc  prxterea  loco  aulcultcmu*  qd  dicat 
Eule.Emifi  Ipfi  inquit,nofmetiplosquotidiecaihgemus,ipfi  Eufc.Ein. 
nobilcum  rationem  de  quotidiana  conuerfationefaciamus : 

B alloquaturfe  m/ecretiscol'dis  vnaqnxqueanima,&  dicat: vi- 
deamus  fi  hanc  diem  fine  peccato,fine  inuidia,  fine  obtrefta- 
tione,fine murmurationc  tranlegi.  Videamus  fihodiealiquid  Sapijjtm t 
ad  profe&um  mcum,  velquod  ad  xdifkationcm  alioru  perti  lonfcien -- 
neat,operatus  fum.Puro quod hodie  menu t us  fum,peicraui,  tia  difeu « 
ira  vcl  concupifcentia  viftus  fuir,ncc  alicui  bene  fcci,nec  prj  tiamus. 
timore  xternx  mortis  ingemui.  Quis  mihi  redder  hanc  die,  Tepus  fru 
quam  in  rebus  vanisperdidi , quant  in  cogitatiombus  noxijs,  flra  no  tt 
lethalibus,  pcffimifque  confumpfi  ? ramus . 

Impia  & mala  confcientia  nunquam  quiefeit , nametfiali- 
C quis  fit  preuofe  indutus,fitfc  eius  confcicntiam  infetiuscon- 
t uerr  poflcstintclligeremus  non  quidquid  exterius  Jucerauru 

&rixofam  habet  vxorcm»  cui  corre-  Simile. 
«io  nulla  prodclt,  eth  in  platea  hilarcm  & iucundfim  fe  prx-  Vitus  hie 
bcat,nihilominus  tn  Temper  apud  fe  de  nxofa  cojuge  cogitat:  ttia  puni- 
fic  utique  accidit  ei  qui  iniqua  habet  con(cientiam,nam  id  ita  ti /blent. 

4?  eus  ordmare  uoluit,  ut  hie  et  fuam  puni rionem  haberent  vi 
tia. V ode  Dcusait  in  Leuit.Ponam  faciem  mea  contra  uos,&  Leuit.z^. 
tugieus  nemine  perfequente.  Et  deindeait,Dabo  pauorem  in 
^ cord  1 bus  eorum,  terrebit  eos  fonitus  folij  volantis/Videquo 
I>  Adam  poilpeccatumfeabfcondcret,  item  Cain  poll  fratris  Gcn.j. 
mortem  quam  timidus  efler.cum  eorum  confcientia  ipfos  ac-  Gen.4. 
cufaret  .jHmc  fit , vt  vir  iuftuscuret  confcientiam  ita  iultam 
obtinere.vt  vel  a minima  reftatim  timeat,&  fibi  caucatVVi-  Simile. 

[ debts  hominem,  cui  iuftus  ell  calceus  in  pedc , ilatim  femTi^  Conftien- 
quccunquc  ferupulu  in  caiceo  cxiitcrttc,t,ui  eum  plurim3Tim)/M  probi . 
ieltat:  is  tn  qui  caiceo  utitur  magno,  etfi  multi  ingredianturf  & impro~ 
Japides,&  lutu,ml  tale  fentitrita  accidit  iuftis,&  peccatoribus,/  bi  quo  dif 
Videas enim  virum  luflu  uel  ex  tierbo  quoda  otiofo  intcrius  ftrunt. 
rcmorlum  confcientix  quendam  experiri,  llatimquc  et  fe  pro 
vqfucre  ad  pedes  confcllorisrvir  tamcn  improbus,&  malar  co 
fcicntix,etfi  millics  contra  Dcum  pcccaucrit,&  quideni  gra*  - 

T 4 ui/fime, 


j.Rcg.i4 


Sap.rf. 

Ifai.38. 


fotetiorts 
fife  &r*- 
uiora  ha- 
bent  dtli- 
8a . 
Sap.6. 
Dttioresfi 
hi  caueat. 


X.Timrf. 

Luc.?. 


Feria  Quinta poll  Cineres  • 

uiflime,  non  tamen  plus  tangitur  aut  mouetur,  quam  fi  nihil  K 
egifletjHoc  quidem  apertifiime,tanquam  in  lpeculo.ficet  no 
bis  in  DauiHe  WninnplJri : cum  cnim  iuftiori  vteretur  con- 
fcientia,  maximcfenfitquodoram  veftis  Saulis  prcfcidiflet, 
quamuis  mali , & perfecutorisfui . Cum  autcm  non  perinde 
iuftam  habebat,  vix  videbatur  (entire,  quod  fubdito  fuo  fide- 
liftimo  Vrix,  honorcm  (imul,  & vicam  abftulillbt,  & cripuif* 
fct,  qui  probus  crar,  & egregie  equidem  moratus. 

t 

Feria  Quinta  poft  Cineres  . , 

CONCIO  TERTIA. 

Non  confidamus  in  potentia  humane  fed  totam 
fpcm  in  Deo  collocernns . 

Vm  intreijfet  lefus  Capharnaum,  accejfit  ad  eum 
Centurio,  rogans  eum,  & dtcens,  Demine  puer  meut 
iacet in  domo paralyticus.  Matth.8.  Luc.7.  Saris 
^ apertecx  hoc  hodierno  euangelio  coftat  verum 

eflequod  dc  Deo  dicitur  Sap.6.  Pufillum  & magnum  ipfe  fe  G 
cit,&  xqualiter  eft  illi  cura  de  omnibus.  Sic  igitur  curauic  E- 
zechiam  devlccrelethali,  utlcribitur  Ifai.38.  & nunc  curat 
hunc  Ccnturionis  feruum  de  grauifinfirmitate  paralyfis  , qui 
vt  feribunt  Lucas  & Matthxus,iam  laborabat  in  cxtrcnm.Ec 
eftnotandum  q>  regi  Ezechix,utfanaretur,iuflitapponica- 
taplafma,  huic  vero  nihil  iubet  apponi , vnde  colligas  quanto 
fxpe  difficiliora  curatu  fint  vlccra  potentiorum,  quam  feruo- 
r ft, cum  fint  grauiora  peceata.  Hoc  fignificatur  in  lib.  Sap.  vbi 
dicitur, Iudicium  dunfliniuin  inhisquipreluntfiet,potentes 
autcm  potentertormentapatientur,exiguoauremc6ceditur  ft 
mifcricordia . Qux  verba  maximo  terrori  potentioribus  cll'e 
debent, & folatio  humilioribus.  Hinc  etiam  colligas  quanro- 
pereditiores  debeant  fibi  prol'picere,  cum  grauiorem  incur- 
rant cafum.  Vnde  etiam  magis  mirandum  eft,  q»  tam  nniltos 
confellbrcs  illi  ftatim  inuemaiit,  & plures  quam  pauperiores. 
Sane  do&rinan^Panli  obferuare  deberent,qui  ait,  Manus  cito 
nemini  impofucris,nequecommunices  peccatis  aliems. 

Dines  quidem  erat  hie  Centurio,  fiquidem  vt  an  Luc.xdi 
ficatierat  lllis  Synagogam , 8t  remplum  Iudxoium.  Multis 
etia  imperubarjmhilomimis  tame  falutem  feruo  dare  non  po- 
terat,  quem  plurimum  amabat.  V nde  colligas  quam  craila  fie 

igno- 


Concio  T ertta . 149 

Aignorantia,  & ruftica,confidcrein  hominibus  & potential™-  cSfidamut 
mat  u,  cii  in  quamuis  potentcs  fc  oftentcnt.non  poflint  vel  mi  in  domino, 
nimtim  capitis  dolorcm  pellere.Vnde  Pfal.  Noliteconfidere  etnoin  ho 
in  principibus,in  filijs  hqminum,in  quibus  no  eft  Talus . Sunt  minibus. 
inftarprtrgnantium  nubium.qua: in tonitrua  multa&  Tulgu-  pfal.  14^. 
ra  defpumantesorbem  territanc : ille  tn,qui  vt  ait  Dauid.ful  Simile, 
gura  in  pluuiam  fecit , mitit  illis  mortem , & in  neruum  tan-  PfJ.  1 * 4. 
dem  crumpunt , atqne  eorum  territamenta in  terra m refol-  Humiiiat 
Uuntur.  Altquando  etiam  Dcus  humiiiat  ipfios  infirmitati-  Deut  /«- 
bus , adeo,  vt  eos  proftret  etiam  ante  pedes  eorum  quos  ipfi  perbos. 

B vilipendebant:fic  enim  Tolet  Detis  fnperbos  humiliate  , licut  Dan.4. 
fecit  cu  Nabuchodonofor,Goliath,Holophcrne,&  alijs.  No-  i.Reg.17. 
ta  quod  Ccnturio  nil  determinate  petit  a Chrifto,  fed  tantu  ludit.  1 4. 
illi  proponit  neceftitatemjfic  nos  gercre  debemus , & prarfer-  Oratio  no. 
tim  quando  res  varios  fuccefliis  habere  pofTuntjtunc  enim  ad  Jim  quails 
voluntatem  diumamnos  remittamus,  manifeftanres  foliim  eJJcUtbtm. 
necefiitatem,  quamuis  ipfe  tam  earn  intelligit.  Sic  Iofeph  di- 
xit Pharaoni,  Pater  metis  & fratres  mci  venerut  de  terra  Cha  Gen.47. 
naam,&  lunt  iam  in  tuo  regno  & in  hac  prouincia:  non  dixit , 
tot  annis  tibi  feruiui  fidcliter  & cum  maximo  incremento  re- 
C gni  tui,&  omnium  ftibditorum  tubrum,nunc  igitur  oftendere 
debes  qua  fis  gratus  erga  me, nunc  Tele occafio  offer t qua  po  fi- 
lls obfequia  mca  compe(are,benigne  cxcipiendo  patrem  meu 
& fratres , qui  neceflitatc  compulli  cum  vniuerfa  Tami  ia  , & 
pecorc  ad  tuum  regnum  cont'ugerunt,confidentes  te  mea  cau 
fa, liberahtate  maxima  & benignitate  cum  jpfis  vliirum.Nil  ta 
Je  dixit  fapientiftimus  Iofeph,  fed  rent  iplam  dutaxat  nude  & Deo  netef- 
fimpliciter propofuitjfatis  enim  colligerc'potcratPharaO,qua  fitntH  no - 
tos  labores  tolcraflcnt  cum  tanta  familia  l pecore.in  ta  Ion-  Jlram  nu - 
go  prjffertim  itinere,&  per  fteriles  prouincias  tranleundo:  fic  de  expona - 
D nosimicemtir  Centunonem,qui  nonpropoluitamorem  quo  mus. 
ad  populum  affeftus  erat.non  iumptusSynagogar,fedcu  Ifa. 
vifus  elt  dicerc;Omnesiuftitiar  noltra:  tanquam  pannus  men-  Ifiii.64. 
ltruatar;&  illud  quod  dixit  Chriftus  apud  Lucam,Cum  fecc-  Luc.  17. 
ritis  omnia, qua;  prxeepta  funt  vobis,dicite  quia  ferui  inutiles 
fumusitantum  igitur  dixit, Domine  puer  mens  iacetindomo  Omtio  Jit 
paralyticus,  & male  torquetur  . Cum  huiulmodi  humilitatc  humtlis  et 
& modeftia  debemus  a deo  petere , ficut  publicanus  fecit  di  - di/creta . 
censDeus  propit ius  efto  mihi  peccatori:  & ficut  Chananata, 

Mil  erere  mci  fili  Dauid,filia  mea  male  a Datmonio  vexatur. 

Item  ficut  latro  fecit  in  cruce,  Domine  memento  mei,cutn 
veneris  m regnum  tuum . • 


Judicij 


VSLXt 


D.Thom. 


Honor  tfi 
f>  rtmium 
virtutis. 

Judicium 
uniutrfale 
ad  quid  de 
feruiat,cu 
id  pracejfe 
rit  parti- 
culart. 
Perpendet 
Deus  in  iu 
dieiovnius 
euiufquLj 
Opera _ . 
Pofcel  De- 
us  ration e 
quod  bonis 
ecca/ioni- 
but  nofci - 
merimus 
vti. 

Ado.  io. 
4.Reg.j. 

Pfal.  146. 

EccUfiafii 
ti  malt  q- 
tam  in  iu- 
diao  igno- 
tninid  fu- 
flintbunt. 


r - ferid  Quint*  pojt  Cineres  • 

Judicij  vniuerfalis  confideratio  omncm  arro- 
gantiam  depritnit . 

INter  varias  caufas  quas  facri  Theologiaflignant  iudicij  vni 
uerlalis  futuri.etfi  prasceflerit  iudicium  particulare  fingulo 
rum, ilia  vna  eft,  propierea  q>  tunc  vnufquifquc  publiee  rca- 
piet  praemium  virtutis,  nempe  honorem,  vel  etiam  infamiam 
propter  vitia,  quam  tn  hie  non  receperat,  nec  in  iudicio  par- 
ticular! . Sicut  igiturciim  Iiic caftigatur malus a militia  mun- 
dana.ignominia  publiee  afficitur, cum  advocem  pratcoms  prg  F 
cuntis  concurrant  omnesrtum  etiam  boni  interdum  a regibus 
maximisprarmijs  publiee  decoratur,&  muneribus  mfigniun- 
tur.  Sic  igitur  in  iudicio  vniuerfali  faciundu  eft,  vbi  prsmiabi 
tur  publiee  vir  bonus,  & quato  minores  habuit  occafiones  ad 
bonum  faciedum,quod  tn  fecit, ita  magis  coronabitur,&  quo 
p lures  contradidiones  viceritritem  vir  tnalus  punitur  magis 
quo  minores  occafiones  ad  malum  habuit,&  contradidiones- 
Oquam  ignominiofum  hoc  erit  tunc  improbo  viroChrillia 
no, qui  triginta,quadraginta,vel  quinquaginta  annos  vixit  in-, 
ter  Chriftianos,  tantas  audiens  condones, tot  paltus  facramc  G 
tis,&  in  fe  damnatu  uidebit ! Quanta  et  erit  ignominia  vtris 
religiofis,qui  in  tarn  fecuro  portu  verfabatur,&  tarn  minima* 
ad  malum  occafiones  habebant,imo  potins  maximasad  bo- 
num habebantcommoditates , tot  propofitis  fandoru  viroru 
exemplisjfi  tandem  fc  damnatos  uiderint?  Contra  vero,quan 
tusent  honos  illius , qui  neque  ex  fuo  ftatu  ucl  ptofeflione, 
vel  negotiatione.occafione  habere  videbatur  uirtutis  exerccn 
dx,  & cam  nihilominus  cxercuerit , quam  non  exercuerunt , 
qui  maiorem  ad  earn  occafioncm  nadi  crant?Gloriol’um  fane 
erit  videre  CorncIium,Naaman  Syrum,  Ccnturione.tot  gen 
tiles,  & barbaros,&  milites , qui  potius  in  fundendo  fanguinc 
cxercitati  crant,qfio  ad  fimplieem  Dei  uocationem  ftatunhu 
militer  conlcnfcnnt.  & diuino obfequio  parucrint  ? Quas  pu- 
tas  fimilcs  homines  relaturos  coronas,  & prarmia  ? Solus  file 
nouit,  qui  numeral  multitudinem  ftellarum , & omnibus  eis 
nomina  vocat.O quantum  tunc  eritdedecus  malorum  Chri- 
ftianorum,&religioforu,atqueraccrdotum,ciim  uidebuntab 
alienigenis  tantas  apprehendi  coronas , filios  autem  regni, 
hoc  eft  qui  potius  debebant  ad  coronas  contendere, & qui  re- 
gno fibi  a Chrifto  parto  abufi  funt,  mitti  in  tenebras  exterio- 
rcs,vbi  ut  inquit  Euangclium,erit  Actus  & itudor  denuum. 

Hie 


’V 


DO 

m 

if 

iff 

<® 

mt 

2 

J» 

COT 

(]|G 

DOC. 

tea 

IlK. 

las 

F 

[IXDC 

»b 

;Ci 

iT 

«, 

If 

» 

I 


ConcioT ertia . 150 

Jl  Hicquidem Ccnturio  propterea tanta  adhibebat diligen- 
riam  ad  feruum  curandum,  g,  viderct  fe  a feruo  non  multum 
diftare,  led  potius  muitis  conuenientijs  congrucre  cum  feruo. 
Quod  cum  multi  dni , & heri  hoc  tempore  non  fatis  profpi- 
ciant,hinc  fit,vt  eos  ita  a longe  defpiciant,  vt  propemodu  iam 
non  agnofeant.  Si  igiturjattenteconfidcres.inteliiges  profe&o 
te  ta  muitis  conuenientijs  cu  famulo  tuo  confentirc  , vt  ea  in 
quibus  cxcedas  fere  nulla  lint.  Quod  vt  comodius  intclligas, 
compara  tecum  ipfo  iam  mde  a matris  vtero : primu  quidem 
idem  Deus  qui  tc,&  illii  fecit, anibo ad  ftmilitudincm  Dei  fa- 
B &i  cfti$,ambo  eandc  nafeendi  conditionc  fortiti  eftis.-vtrolque 
cadcm  iuftentat  terra, idem  tegit  eglum,  eadem  componunc 
elementa  , eundeminfpiratisaerem  , idem  vos  calefacit  ignis, 
eandem  communicatis  facramentoru  mcn(am,eandcm  profi- 
tcmini  legem, & baptifmum : vtrunque  expc&at  mors,vtrun- 
que  maneciudiciG,&  mors  £terna,fiuevita.Ciimigiturintam 
muitis coucniatis,dic  obfecro,in  quibus  ipfum  cxcedas, q»  ta- 
topereeum  vclis  contcmnere?  Non igitur  ita  fegerebat  Cen- 
tura, & propterea  non  dedignabatur  pro  falute  famuli  imer- 
ccdere,tum  ctiam  quiaconliderabat  miferiam  human*  natu- 
C r*.  Refcrt  quidem  Cicero  in  Ttilculanis  qusltionibus,  quod 
cum  laudaret  quidam  Dionyfium  tyrannum,&  niagnis  quide 
vocibuseundem  feliccpra-dicaret,  cognolcens  Dionyfius,  q> 
id  facerct  propter  pompam,&  ornatu,ac  maieftatem  illani  ex- 
teriorem,  in  qua  ipfum  videbat,  iuflit  ilium  ad  fe  accerfiri,  & 
in  throno  collocari,deauratis  veftibus  omato,&  lapillis  pretio 
fis,  atqtie  ante  ipfum  Iplendidam  apponi  menfaro,  varijs  cibis 
exornatam,  fupra  caput  autem , nudum  enlem  de  tenuifTimo 
filo  pendentem , & iam  propemodum  cadetem : qu*  cum  ef- 
font  parata  omnia, iuflit  cum  comederc  . mifer  autem  videns 
D fcmtanco  periculo  conftitutum , dixit  Dionyfiojego  veto 
bone  Rex,  in  tanta  anguftia  animi  conlhtutus,veI  fi  redunda- 
tcr  omnia  fuppeditentur , nequaquam  tarnen  quiete  talibus 
vefeerer.  Tunc  ait  Dionyfiusjfcito  igitur, q.  talis  eft  vita  mea, 
quam  tu  beatam  putabas.  Si  hoc  confiderarent  potentesom- 
nes  (cculi,ahter  f*pe  le  regcrent  cum  inferioribus  fuis  : igno- 
miniofum  plane eft,g»  barbarus  tyrnnnus id  confiderarct,cum 
interim  multi  Chriftiani  id  non  recordcntur. 

Hie  quidc  Ccturio  alienus  valde  erat  ab  ambitione,fuper- 
bia,&pr£fumptione,cum  intelligent, g>  Omnedatu  optimu, 
& omne  donu  pcrfc&u.dcfurfum  eft.  Mali  autc  non  ita  fege- 
runt,lcd  potius  fi  diuites  fe  videt,fuae  hoc  diligenti*  afcribGt. 

Si  di- 


Ambitit  £ 
bus  confidt 
rationibus 
pottrittotr 
cert  . 

Famuli  & 
domini,  in 
quam  mul 
tis  conue- 
niant, , 


Famuli  O* 
domini,  in 
qua  paucis 
differ  ant . 

Cicero . 

Exemplu 

Dionyf.ty 

ranni. 

-vVturaH 


Honortt 
mttndani 
cum  ma- 
xima an- 
xietatCJ 
funtj* 

Iacob.T. 
Mali  Jibi 
aferibunt 
bona  qua 
habtnC- 


Feria  Quinta  poftCineres  ! 


Deotribu » 
mus  quid- 
quid  boni 
babemus . 
lob  I. 

i.Pct.i. 
Philip,  z. 
Apoc.2. 
Matt.  ii. 


. o 


Humilia- 
tes funt, 
boni . 
J.Rcg.zf, 


Ifaiae  5. 

Gen.iH. 

Gen.24. 


lob  42. 
Vira,Cr  e- 
uangtlium 
Chnflt  de- 
bts ejfe  re- 
gulunvjlra . 


Si  dignitates  obtinct,  & munera  honorifica,fua»  hoc  tribtrunt  ; 
negociationi : fifcicntiam,  fuo  Audio:  fi  falutcm,fuactcmpe— 
rantix . Experientia  tamen  ipfa  docct,  non  ita  clTc  ; quando— 
quidem  multi  alij  reperiuntur,qutimilto  plus  Jaborant,&  ta— 
men  pauperes  viuunt : funt  plus  (oliciti,&  tamen  nullam  ob- 
tinent  dignitate:  funt  magisintenti  Audio, & tamen  non  pTO- 
ficiunt : funt  magis  abAincntes,&  tamen  valetudinarij  funt. 
Quid  igitur  in  caufa  elfe  putas,nifi  g.  Deus hxc largitur  qui- 
bus  vult,&  cadem  aufert  aquibus  vult  ? Si  hoc  nos  diligcntcr 
meditaremur,Acut  hie  Centurio  meditabatur,humilitate  ap- 
prehenderemus,  & omnemfuperbia  quam  longiflime  fuga-  F . 
remus.  O ingentecxcitatem  nofira,qux  eo  dcuenerit,vt  iam 
audirenolimus  exemplu  lob  inter  gentiles,  nec  hebr^x  gen- 
tis,qux  fplendebat,vt  fol  feruans  Dei  lege . Nec  coni  memo- 
rare  volo  exemplu  illius  epilcopi,  dequo  feribitur  in  Apoc.q* 

Erxclare  viueret  inter  gentes,quibus  dominabatur  Sathanas; 

i enim  omnes  magna  diuinitus  nafti  erant  intelligentiam  re- 
rum coeleAium,&  Deo  dicati  erant.  Sed  tanturn  fufficiat  no- 
bis exemplum  huius  Centurionis  gentilis , & rei  militari  de- 
diti , qui  multis  interuallis  nos  poA  fe in  virtute  rclinquit , in 
humilitate,in  amore,&  bonis  operibus.  Hoc  lane  admirabile  G 
valdecA.  Num  didicerat  infchola  ChriAi.diccntis  ; Difcitc 
a me,  quia  mitis  fum,&  humilis  corde?  Non  equidemrfed  fua 
ratione , & difenrfu  prudentcr  vtebatur , & egregie  de  huiut 
mundimiferia  ratiocinabatur,iuuantefempcr  Deo,quinulli 
auxilium  fuum  vniuerfale  denegat. 

Viri  quidem  probi,&  amici  Dei,humiliores  funt,  & fema- 

fisdcmittut,cum  videntadalta  eueftos.  Abigail  dixit  nutijt 
)auidis,ciim  ea  poAulabat  in  coniugc : ecce famulam  tuam, 
fit  in  ancilla,  vt  lauet  pedes  feruorum  Domini  mei.  Commit 
nicatio  cum  principibus  mundi  fere  facit  homines  infolentcs , H 
& clatos, fed  comunicatiocfi  Deo  facit  eos  humanos,&  man* 
fuetos:  videns  Ifaias  Deum,humiliauit  fe,&  exinaniuit  femc- 
tipfum. Abraham  etia  Aatim  dixitfeeife  puluere,&  cinerem. 
Videns  Rebecca  Ifaac,  defeendit  Aatim  de  camelo  : fic  videns  . 
homo  bonitatem,&  maieAate  Dei, Aatim  defeedit  de  camelo 
fuse  fuperbix.  Sic  enim  lob  videns, & confiderans  Deu,  Aatim 
fe proArauir,&  dixit;  Idcircoegomcreprehendo,&p£niten- 
tia  ago  in  cinere,&  fauilla.  Videtur  quidem  Aatim  reftitudo, 
velobliquitas  alicuius,ciim  regula  menfuratur  ditiinorfi  prae- 
ceptorum,&  vita  Icfu  ChriAi  Domini  noAri,&  fanftorfi  eius; 
fienim  tali  regula  opera  nofira  metiamur,  aperte  intelligc- 


$ 

% 

fti 


tii 


mus. 


if  3 


IBS 

fee? 
rr ® 
its 

lOCI 

ii* 

liiff 

f 

* 

* 

ft 


Conc'toT  ertia . 15-1 

'Am ns,  quod  iuftitia?  noftra?  funt  tanquam  pannus  menftruat*.  Ifa.^4. 
Qnamuis  Moyfes  ta  infignis  cflet  populi  Jfraelitici  princeps,  Exo.18. 
& ab  Aigypro  veniret  cum  maximo  triumpho,&  gloria, nihi- 
lominus  tamen  retierentia  habuitfocerofuo  Jethro, cum  hu- 
iufmodihttmilitatem  ex  fchola,  & Ie&ionibus  Dei  didicifler. 

falamitates  nos  in  timore  Dei  inflruunt , & quo - 
modo  caiite  ambulemus  docent . 

EX  laboribus  quidc,&  calamitatibus,atquc  infirmitatibus, 
folet Deus multa  educere  bona,  vtconftatex  euangelio 
hodierno : vbi  obiter  obleruabis,quod  Deus  in  medijs  flagel- 
lis,  & laboribus  mifericordia*  recordatur , iuxtaillud  Tobiae;  Tob.j. 
Cum  iratus  fueris,  mifericordiae  recordabcris . Item  cum  fe- 
rit  ,iam  medicinam  parata  habet : & more  fartoris  vtitur,  qui  Similitu- 
quamuis  forfice  feindat,  intendit  tamen  acu  fcifla  refarcirc;  & do  . 
cum  hinc  fcindit,iam  illinc  comparat,  & cofert  quomodo  far- 
ciat,&  confuat,  vt  ita  tande  veftis  ipfa  pulcherrima  lit,  & for- 
mofa : lie  enim  Deus  etfi  nos  afHigat,  tame  aliunde  oblefiat,  Deus  vuU 
& recreat , iuxta  illud  lob)  Ipfc  vulnerat,&  medetur.  Non  nerat , fr 
C igitur  nospunitad  punitionem.fedad  emendationem,  & pul-  medetur . 
enritudinem,  ficut  veftis  pulcherrima  tandem  efHcitur,farto-  lob  y. 
ris  manu : Et  ficut  numeris  fuis  omnibus  rclinquitur  pannus , Similia . 

& tela  linea  poll  varios  labores  exprefla:  Item  coccineus  pan- 
nus poft  varios  intindus,&  embammata.  Annon  tibi  videtur 
longe  formofior,  & ptilchriorCeturio  poft  tantaminfirmita* 
tem,quam  Deus  immifit  in  domum  fuam,  & feruum  , quem  Deus  mul- 
tantoperediligebat?  Cum  igitur  Deus  norittotbonaexcala-  t a bona  ex 
niitatibus,  &infirmiratibus  educere,  non  eft  quod  aegre  fera-  noflris  ra- 
mus, cum  nobis  cucniunt,  aut  domcfticis,  aut  amicis.  lamitati— 

D Onines  temporales  domini  velint  nolint , quatuor  habent  bus  educi. 
communia  cum  feruisfuis : primum  eft  ex  parte  principij,  fi- 
quidem  omnes  ab  eodem  Deo  crcati  funt,  & ex  eade  terra  for 
mati, iuxta  illud  beati  lob ; Ecce  & mc,ficut&  te  fecit  Deus,  lob  33. 

& de  eodem  lu  to  ego  quoque  formatus  fum.Hoc  etia  in  libro 
Sap.  fignificatur,  vbi  dicitut)  Nemo  ex  regibus  habuit  aliud  Sap. 7. 
natiuitatis  initium.  Secundum  eft  ex  parte  medij,quia  omnes 
mortalcs,  & breuis  vita;, iuxta  illud  Ecdef.  Ornnis  potetatus  Eccl.  10. 
breuisvitae.  Et  lob  ait ; Breues  dies  hominis  funt.  Tertium  lob.  14, 
eft  ex  parte  finis.fi  qtiidcm  omnes  ad  mortem, & putredinem 
tendunt, iuxta  illud  Job)  Putredinidixi, pater  meus  cstu,ma-  lob  17. 
ter  mea , Sc  foror  mca  vermibus.  Quartum  eft  ex  parte  fori, 

quia 


t 


i.Cor.f. 

PunietVe - 
us  fuper - 
bos  princi - 
pes. 


Dan.a. 


Veit  timta 
nuts,  (fe- 
tus punitio 
ties. 

Similitu- 
de) . 

]ttdiciu  vl 
timum  t%- 
meuntus. 

Matt.  14* 
Lucjr  12. 


Milites  eir 
citJptBe  vi 
uanc.' 
Duces  qua 
les  ejfs  de- 
beant . 


t. Reg.  17- 


Feria  Quinta  f>oJl  Cinvres . 

quia  omnes  fub  vno  iudice  rationem  reddere  compelluntur  , 1 

iuxta  illud  Apoft.Omnes  nos  manifeftari  oportet  ante  tribu- 
nal Chrifti.vt  referat  vnuCquifque,  prout  geftit  in  corpore  luo 
fine  bonum , fine  malum.  Porro  punitio impiorum  domino- 
rum,&  feruorum,fignificatur  in  Euangelio  hodierno,vbi  dici- 
er ■ Filij  autem  regni  ei jcientur  foras,  id  ell  qui  fuerant  nau 
pro  regno  habcndo,fed  reddiderunt  feindignos,  eijcientur  in 
tenebras  exteriores  ; ipfi  fiquidem  iam  fe  in  interiores  conie- 
cerunt  in  hac  vita  : vel  etia  dicunturcxtcriores,  quia  funt  ex- 
tra ambitum  diuina:  mifericordiar . 

Ignoro  plane  quid  caulx  fit , quod  non  timeamus  tot  tan-  F 
tasq-,  Dei  comminationes : tantum  cnim  timemus  res  terre- 
nas.  Nabuchodonofor  quidem  audiens.quod  dicebat  Daniel, 
cum  ipfi  interpretatus  eft  fomnium,quamuis  eflet  monarcha, 
qui  vniuerftim  territabat  orbem,  mhilominus  tamcn  fefe  ad 
redes  Daniclis  ferni  fui  abiecit,  & cundem  adorauit , ac  pra»- 
cepit  fibi  facrificari : & tu  non  times, q»  dicat  ipfemet  Dcus  in 
Euangelio  hodierno;  Filij  autem  regni  eijcientur  in  tenebras 
exteriores?  Si  in  numerofiftimoexercitu  vox  audiretur  ,di- 
cens , quod  breui  tempore  fupravniuerfum  exercitum  tanta 
temoeftas  defeenderet , tot^;  tonitrua,&  fulmina  fierent,  vt  G 
multi  eorum  pcrirenr,annoncontremifcerent  omnes,  quam- 
uis  mors  duntaxat  efl'c  cornoralis  ? Iullius  ergo  eft,  vt  timea- 
mus hoc  tantum  diuinum  fulmen, videlicet;  Filij  autem  regni 
eijcientur  in  tenebi  as  exteriores. 

Omnes  quide  circunipefte  viuere  debemus,  cum  ignore- 
mus  qua  hora  nos  inopinata  mors  inuadat,vnde  Chriftus  ait; 
Ideo  & vos  eftote  pnrati.qnia  qua  hora  non  putatis,  filius  ho- 
minis  veniet . Sed  prarcipue  qui  militia:  feruiunt,  id  pratftarc 
debent, hoc  maxime  tepore  quando  homines  tarn  varias  adin- 
nenerunt  machinas  bellicas.qmbus  tarn  facile, & tarn  cito  vita  H 
ipfa  eripitur,  ita  vt  locum  confitendi  no  habeant,  nee  verbum 
aliquod  proferre  poftint’,  & vix  cogitationem  habere  bonam . 
Itaque  deberent  Temper  milites,&  duces  confcientiam  habe- 
re bonam  : aliter  enim  no  folum  viftoriam  eeleftis  beatitudi- 
nis  amittent,  pro  qua  tantos  fufeipimus  labores,  fed  ctiam  f;e- 
pe  viftoriam  temporariam  non  obtinebunt.Vt  jute  hoc  pau- 
loaltius  repetamus,  prius  inftruendi  funt  duces, deindeca?te- 
rj  milites.  Debent  igiturin  hoc  incumbere  duces, vt  fedilige- 
tes  Dei  feruos  exhibeant ; fi  enim  tales  non  fuerint,fa?peper- 
mittit  Deus,vt  viftorianonconfequantur.imoin  bellooccfi- 
bant,&  milites  exanimentur.  Inlib.i.Reg.habetur,q>  videte* 

Phililtijm , 


I 


tr,  I 

)U- 

tilO 

«Sft- 

dto- 

tnr 

nr 

:ce 

nt: 


i nf 


ID? 

»<* 

Jit* 

ib 

roiJ  D 

nfctJ 

JBSC 

k& 

f* 
mi  ^ 
if 
:crt 
1/ 

< 

1/ 

* 

>1 


y 1 

ConcioT ertia . iyi 

Aphiliftijm,q>mortiius  eflet  fortilfimuseorfi,fugcrunt,&con- 
furgentes  viri  If'rael , & Iuda  vociferati  (Tint , & per/ecuti  Aint 
Philiftaeos,vfquedum  venirent  in  vallem,  & vlqiie  ad  portas  Exeplum. 
Accaron.ccciderftt^;  viilnerati  de  Phililtijm  in  via  Sarim,&c. 

Item  dicit,  & reuertentes  filij  Ifrael.pollquam  perfecuti  fane 
Philiflxos  muaferunt  caflra  eoru.  QuaromniaacciderOtpro- 
pterfuperbiani  ducis . In  lib  Iudith  habetur;  Cumqjomnu  Iudith  Xf. 
cxercitus  dccollatu  Holophcrnem  vidilTct,fugir  mens,  & co- 
lilium  ab  eis,&  folo  timbre, & mctu  agitati,  fugs prarfidjum  Exeniplu . 
fumunt,ita  vt  nullusloqiiereturcu  proximo  fuo,led  inrlinato 
capite,reliftis  omnibus euadere  fcilinabat  Hebraosjquos  ar- 
matos  fupra  fe  venire  audierat,  fugientes  per  viascamporum, 

& femitas  collium . Qua?  omnia  prouenerunt  ex  fuperbia,  & 
intemperantia  ducis,  ac  mala  conicientia . Prarterea  apertum 
cft,g>  cum  deficit  dux, cxanimantur  milires.  Vndelib.i  Reg.  2.Reg.4. 
habetur, q>  vidcntes  Hcbr^i  ducem  fuum  Abfalon  tnortuum,  Exeniplu  • 
omniv  Ifrael  fugit  in  tabernacula  fua. Debent  ctiam  duces ze- 
Ibm  habere  diuini  honoris, & non  debent  permittere,vt  mill* 
tesfaciantaliqua  Dei  offenlam,  ficut  faciebat  Iudas  Machab.  r.Mach.i. 
& Matat hias,&  debent  incitare omnes  ad  virtutum  operatio- 
nem,&  deuotionem,  ac  oblcruantia  legis  Dei,vt  in  lib. Mach, 
pafiirn  de  multis  fcribitur.  Milites  ante  debet  die  fideles  cis,  Mi/ites 
cum  quibus  habitant ; nam  ram  videntur  fur  turn , & rapinam  quotes  ef- 
tanqua  gloriola  duccrc.ciim  tamen  fint  grama  pcccata.  Cum  fe  Uebeat. 
Hcbrrei  in  ten  a promilfionis  vemebat,&  volcbant  trafirc  per 
prouinciam  Edom, cum  tarn  bonum  haberent  ducem,  nempe 
Moyfen,  mifit  Rex  nuncios, vt  intelligercnt  quo  nam  haberct 
iter;  refpondcruntautem,vt  in  lib.Num. habetur, obfccramus  Num.io. 
vt  nobis  tranfire  lircat  per  terra  tuam , non  ibimus  per  agros  , 
nequc  per  vineas , non  bibcmus  aquas  de  puteis  tuis,  fed  gra- 
dienuir  via  publicn,  nec  ad  dcxteram , nequc  ad  finiiiram  de- 
clinantcs  , donee  tranleam us  terminos  tuos.ctfi  biberimut 
aquas  tuas,  nos  & pecora  nolira,  dabimus,qtiod  iufiu  ell, nul- 
la erit  in  pretio  dirficultas . Eadeni  viits  ell  vrbamtate  cum 
Amorrha?is,vt  habetur  Num.n.  Videat  modo  duces, & mi-  Niim.xi. 
iites,an  ita  1c  geranqcu  pr^lemm  larpc  omnia  valient  domiq; 
unique . Cum  Dauid  exponerct  ipli  Nabal , quam  humane 
fuostraftafl’et,dixit,vt  habetur  i.lib  Reg.  Sit  fratribus  meis,  i.Rcg.2j. 
Si  tibi  pax  , & domui  tuar  pax,&  omnibus  quarcunque  habes  ExemplQ  . 
fit  pax  . Ex  multis annis  faluos  facienv  tuos,  & omnia  tua,au- 
diui,q>  tonderentpallorcstui  greges  tuos,  quicrat  nobifeum 
in  dclerto  : nunqtum  cis  moleili  fuimus,nec  aliquando  define 

quidquam 


ligii 


Ter ia  Quinta  post  Cineres.  > 

quidqusm  cisdegrcgc  tempore  quo  fuerut  nobifcum  in  Car-  X 
Duets  fr  melo,  interroga  pueros  tuos,  & indicabunt  tibi.  Annonmaxi- 
militesqu a *n»  fidclitate  tibi  videbatur  vfus  Dauid  cum  mihtibus  fuis  ? 

I s effede - Vtinam  hoc  tempore  fic  fieret ! & propterea  fape  alitcr  fuc- 
beant . cedunt  belli  euenrus  . Prardicans  Baptilla  fiiit  interrogatus  a 
Luc*V  militibus,  quid  eos  facere  oporteret : ipfc  verb  refpondit.ne- 
niinem  concutiatis,nequc  calumnia  faciatis,  & content!  efto- 
l.Reg-4.  teftipendijs  veftris.  Quod  Hebrai  perderent  arcarn  in  illo 
° tarn  lgnominiofo  bello  aperte  ex  textu  conftat,  quod  propter 
malaseorum  confcicntias  faftum  fit : & ita  damnum  recupe- 
i rarunt  cum  Samuelis  confilio,  conuertendo  fc  ad  Dominum,  F 

Iuduh  j.  vthabetur  I.  Reg.  Achior  dixit  Holopherni,  cum  vellet  Be- 
thuliam  expugnare : pcrquire  fi  ell  aliqua  iniquitas  corum,  in 
confpciflu  Deieorum,  alccndamus  ad  illos,quoniam  tradens 
tradet  illos  Dcus  eorum  tibi , & fubiugati  erunt , & Tub  iugo 
C on  fete  t is  potentia  tua.  Si  verb  no  ell  ofFcnfio  populi  huius  coram  Deo 
fans  bona  fro,  non  poterimus  refillere  illis , quoniam  Dcus  corum  de- 
mihtisar - fendet  illos , &erimus  in  opprobrium  vniuerfa  terra  . Hac 
ma->  . quidem  fecum  diligentiffime  priufquam  manum  confererent, 
tarn  milites,  quam  duces  meditari  deberent,  cum  cundcni  ha 
beamus  Deum,  & conditioncm  non  mutauerit.  G 


Humilitas 
quant  aim 
petret  • 


Magna  Ce 

turionisji- 
des . 


Nobiles , 
& dtuitts 
tlitmefy- 
nas  dent . 


Feria  Quinta  poft  Cincrcs . 

CONCIO  QJV-  ART  A. 

V M introiffet  ItfusCapbarnaum  , sccejfit  ad  turn 
Centurio.  Matth.8.Luc.7.  Citius  quidem  acceflic 
hie  Centurio  ad  Chriftum,  cordis  gradibus  , 8c 
m pafiibus,  quam  Iudai,  Pharifai , & Scriba,  cor- 

poris pafiibus.&grcflu.  Immo  parurn  profuilfet.qubd  ipfi  ita  H 
corporaliter  acccfliflcnt, fi  ipfe prius  fpiritualiternon  acceflif- 
fet.  Exillimabat  Centurio  Chriftum  folis  Iudais  venifle  ,8c 
ideo.ipfos  fibi  deprecatorcs  parat.  Obferuaautem  quanta  ef- 
fet  eius  fidcs,  fi  quidem  cum  viderct  Iudaos  infirmos  fuos  ad 
Chriftum  adducentes , iple  credidit , neque  hoc  efle  necciTa- 
rium,  fed  tantiim  fufficereeius  verbum . 

Vcina  nobiles  noftri  temporis  ita  in  eleemofynis  fe  exerce 
rent,ficut  hie  Ceturio.qui  Synagoga  £dificauerat,tum  etiam 
fide  maxima,  & humilitatc  pollcbat , atque  benignitatc  erga 
feruos.  Solet  Deus  Tape, ea  qua  nobis  chariorafuntauferre, 
vcl  aliqua  ealamitate  percutere , vt  ita  magis  ad  ipfum  acce- 

damus ; 


ar-I 

xi- 

5# 

itt- 

iui 

I* 

* 

a 

f 

¥ 

«*• 

i 

w 

« 

is 

:X 

: 


:,4 

cot- 

lis 

If 

a* 

** 

c£> 

flf 

5# 

eS 

ji 

d> 


£ 


. Cww  Quart*,  153 

A dam  us:  fic  igiturbuius  Centurionis  lerufi  huiufmodi  infirmi-  Inheres  im 
tstc  percuflit,quc  t«intopere  diligebat,&  omnia  in  eius  como  mittit  De* 
dum  Deuscouertit.Sic  Abrahatentauit,dicens,vtlacrificarct  ndno/irum 
£liu  fufi  Iiaac.  Sic  egit  cu  Iacob,  cui  vxore  tam  dilcda,  & pro  commodi . 
qua  tantum  laboraucrat,  videlicet  Rachel,  morte  peremit.  Gen.n. 

Gen.jj. 

*7 'ralati,  & domirii  tjuales  effe  debeant,  & quomodo 
debeant  tr  attar  e fubditos  fitos . 

CVm  introijfet  .In  uerbis  quidem  illis  Centurionis, ego  ho 
mo  fum  fub  poteftate  collitutus,  habens  Tub  me  nulites, 

& dico  huicj  vade,&  uadit:  & alij;veni,&  uenit:  & feruo  meo; 
fac  hoc,&  facit , (axis  colligitur  qua  probus,  humanusq;  eflet 
Centurio,  & quam  prudcntcrimperaret;  fiquidem  ita  ledulo  Domini  d« 
©mnesipfi  obediebant.  Vndequi  prxfidcnt  obferuare debet,  bent  fuct- 
quod  ardua  nimis, &difficilia  no  imperent.  Apoftolusquide  utter  , & 

Corint.lcribens  dicebat ; Fratres  non  potui  loqui  uobis  quafi  prudenter 
fpiritualibus,  led  quafi  carnalibus.tanqua  paruulis  in  Chriflo  imperare. 
lac  uobis  potudedi, non  efca.  Vndefatisconftat.q,  Apoftblus  i.Cor.j, 
prorationevirium  fubditorum  impcrabat,ficemmaddit:  no-  Prtlati  jp 
I dum  enim  potetatis,  fed  neque  nunc  quide  potclhs.  Prxterea  rat  tone  vi- 
Agrippa?  dixitjOpto  apud  Dcu  non  tantum  tc,fed  ctiam  om-  rtum  fub- 
ncs,qui  audiunt  hodie  fieri  tales, qualis  ego  fum,exceptis  uin-  dttoru  mi 
culis  his.  Quxfo  te  Paule,ta  pretiofa uincula  no  vis  ali js  co-  dent . 
mumcare,  qux  plus  facis  quam  quilibet  Imperator  Imperiu  A&.16. 
Romanum  . Sed  dicendum  eft,  q.  ifti  erant  reccnter  ad  fidem 
cornier Ci,  & ita  nondtim  altas  egerant  radices, ac  propterea  no 
Iuit  ipfos  Apoftolus  terrere  ninculis,&  carcerc.fed  potius  110- 
luit  fua  prarcepta  metiri  eorum  uiribus.Sic ctiam  faciebat  Ba-  Moderatio 
ptilla , cum  tot  undique  ad  eum  concurrerent : fingulis  cnim  ne  • vtendu 
) prxfcnbebat,  qux  erant  ipfis  proportionata . Popularibus  di-  eft  in  fuU 
xit,qui  ha  bet  duas  tunicas,det  no  habenti,&  qui  habet  elcas,  minundts 
limi liter  facia t.  Publicanisdicebat,nihilamplius,quam  quod  pntceptis. 
conftitutum  eft  nobis, faciatis.  Militibus  dicebat,  neminc  con  Lucx  3. 
cu  cat  is,  neque  calunmiatn  faciatis, & cotenti  eftotc  ftipendi  js  Exemplu  • 
ueftns.  Non  prxeipit  ipfis, ut  ad  folitudinem  le  conferant,  & 
defertum  ut  Baptifta  fecit : ut  fint  in  uidu  , & ueftitu  ita  mo- 
derati  ficut  iplc ; non  q>  i pfe  non  defidcraret  corum  perfeftio- 
nem,&  cuperet  eos  altioribos  prxeeptis  aftringere,(ed  cp  tan- 
quain  bonus  medicus  applicaret  pharmaca  proratione  niriu 
anprrni^ic fc gcrere debet qui prxfidet,ut  fcilicetardua,&  ni-  Simile, 
mis  diihciiia  non  prxeipiat , ut  rex  in  regno  fuo,  cpifcopus  in 
Cone.  Quadr. Tom.  I.  V epifeo- 


Fcrid  Qubit  a pojtCifiercs . 

epifcopatu,  prarlatn's  in  monaftcrio,  iudex  in  republica,  pater 
familias  in  familia : in  omnibus  pr^ceptis  prudetcr  procedant 
Domini  in  & gradatim.  Sunt  cnim  aliqui,qui  oncrat  gran i lun  przceptis, 
fceptis  mo  & legibus  fubditos,  cum  ipfi  interim  nolint  ad  norma  eorutn 
derationed  vitam  fuam  componerc  , led  potius  allegentife  efl'e  prarlatos  ? 
•vtatitur.  funt  inftar  illius,qui  multa  ligna  cardie  in  fyliia,plufqua  oneri 
Praia ti  necclTariiim  fit,  ciim  interim  lpfe  tale  onus  fubirerecufer.Vn- 
qualet  ef-  de  Ecdef.ait ; Noli  clfe  iufius  nmltum  . Cum  igitur  perinde 
ft  debsat.  mofiruoliim  fit,atque  os  habere  hominis,cinn  interim  mamif 
Simile . habeas  gryphis  fic  vtique  ell,  bona  & expedita  habere  lingua 
Ecclef.7.  ad  imperandu,&  tardas  manus  ad  operandfi,  & rcmifi'um  efle  f' 
Simile.  inoperando,atqucvalidQ  inmandando,quodquideturpe  eft. 

Domini  Hie  Ccnturio  plurimum  diligebat  feruos  fuos , fit  curnbac 
Jintprobi , illis  necclfaria  in  infirmitatibus,vt  cofiat  ex  hodierno  Euage- 
& feUulo  lio.atquc  idcirco  merebatur,vt  omnes  fibi  fedulo  obedirct,  vc 
ipfis  obe-  ipfemet  tefiatus  eft.  Quis  enim  cft,q.  tata  htimanitatis  officia 
diet  ferui . videos  in  prarlato  fuo  ,non  ipfi  obcdiat,&  leruus  domino?^.  It 
Strut  fedu  fecusfeceritdominus,aquo  putat  fibiobteperari  ? Quamuis 
lo  obtempe  Hex  Sodoma?  clfet  fcelefius,nihilominus  tamen  hoc  bonu  ha- 
rant  domi  bebat,q>  diligcrct  fubditos  fuos, fiquidem  plus  dolebatdeeo- 
nis  huma-  rum  captiuitate , quam  de  amifliionc  thelaurorum  fuorum.  G 
nit . Vnde  quando  Abraham  ipfum  hberauit  a perfecutione  cattc- 

Genef.14.  rortim  regum, qui  fubditos  cins  in  capiiuitatem  ducebat,cum 
Magna  hu  multa  reporta  (let  fpolia,  & eahaberct  iam  Abraha  penes  fe, 
tut  tempo-  nihil  pollulauir,nifi  dutaxat  libertaiem  iubditorum,vnde  ait, 
rit  auidi-  ficut  habetur  in  Gen  Da  mihianimas,cartcratolle  tibi.  Non 
tat . ita  multi  domim  hoc  tempore  dicunt,  qui  pluris  faciunt  pecu- 
niar ve&igalia.quam  fubditos : non  pcrcontatur  de  fubditis 
quales  lint, an  virtutis  lint  fiudiofi,vel  improbi,&  an  Dei  lege 
obferuent,fed  quanta  lint  ve&igalia,quantu  valcat  pra-beda, 
aut  par*cia,epilcopatus, cathedra, pulpitumjofficiu.gubcrna-  H 
tio.  A liter  Hindus  Moyles  faluti  fubditoru  intcdcbat,fiquide, 
Num.27.  vt  habetur* in  lib.  Num.ciim  ofiendereripfidominus  terrain 
Excmplu . promiflionis,dicerctq;fe  in  ea  non  ingreifurum, nihil  replica* 
uit  Moyles,nccfupplicauita  fcnrctia,led  foliim  fubditos  Deo 
commendauit.dicensj  Prouideat  Dns  hominem,qui  fit  fuper 
multitudine  hanc,ne  fit  populQS  Dni,  ficut  ones  fine  pallore. 
Exod.j  i.  Et  quando  populus  adorauit  vitulu  , vt  habetur  in  Exo.  Vide 
quanta  praefiitcrit  in  fauore  populi.Mirabile  cll,g>  cu  Petrus 
loan.  1 1.  Malcho auricula  amputafiet  fcruoPontificis,cumq;ab  om- 
nibus cognofceret  armatis,no  tn  illi  manus  inijcerent,nec  fee 
bu  inurbanu  proferret, etfi  tanta  occafionc  illis  dedilTcr,  vt  eft 

niinutatim 


«er  1 
Ant 

& 

XUk 

Jt«? 

OK 

t.Vv 

sni 

n;a 

in? 

no 

xe 

ink 

m 

et* 

itb 

ifpu 

ab- 

eto 

«• 

;rt- 

pit 

** 

V» 

Or 

dm 

If 

tdi 

rc> 

idc, 

r;u 

'iO 

Dff 

f 

«!' 

t 

e 

li 


'Concio  154 

A mimitatim  eficiderent.ficut  ipfeauricuii  •.mputauerat:  fed  in 
cau  fa  fuit.qi  bonus  pallor  in  fc  reciperetoes  laborcs,  qui  Pe- 
tro  euenturi  erant.  Vnde  Chriftusipfispra?ccpit,  vt  ait  Ioan- 
nes;Sinite  hos  abi  re.  H m oi  ergo  cu  ra  gereredeber.qui  precis,  Praia  tut 
fubditorum  fuoru,&  commoda  eoru  non  debet  obliuifci.ficut  quahter  ft 
faciebat  Centtirio,  fiquidem  nec  obliuifcuntur  eis  imperare.  prere  de- 
Lanientabile  fane  eft  viderc  aliquos  dominos, quam  parum  beat  in  fub 
foliciti  fint  de  procurandafalute  famulorum  fuorti  infirmorn,  ditto . 
cu  m interim  foliciti  fint  de  equo , fit  ne  ferro  calceandus  , an  Simile, 
opus  fit  ftrigili,an  Iodice,an  auena.fi  pluat  in  equili.fi  prp fepe 
B integrum  eft.fi  muladifcriminatos  habet  crines.fi ornatum  eft  Multi  do- 
ephippiu.fi canibus  alimenta  defunt.fi  accipiter  neceflaria  ha-  mini maio 
beat  rad  hxc  enim  procuranda.fufficit  fimplex  ftabular i;  ver-  re  curam 
bum.aut  mulionis.aut  venatoris;  ftatimenim  ha?c  curantur:  prune  mu 
Cum  aurem  ipfisexponitur,q>  egrotet  famulus, aut  q.  necef-  U , quam 
fitatem  aliqua  patiatur.ita  furda  ex hi bet  aure.ac  fi  nulla  diet  ferui . 
naturalis.vel  diuina.vel  pofitiua  lex, qua:  ipfos  ohligaret,  imo 
fxpe  eosita  tra&ant.vt  vel  humi  rcpcntcs.ad  hofpitale  cogan 
tur  proficifci , imo  interdum  ipfifmpt  heris  in  infirmitate  fer- 
uicndo.tale  contraxeruntinfirmitatcm.vtciim  voluntadho- 
C fpitale  accedere,  in  ipfoitinere  moriantur.vel  vbi  primuni  il- 
luc  appellunt . Nollcnt  tales  heri  domi  habere,  nifi  lanos  fer- 
ttos,&  vtiles  ad  obfequia : cum  autem  tales  non  lunt.ftatim  in 
hofpitale  eos  protrudunt.  Non  ita  fe  gerebat  prelaws  quida,  Exemplfi . 
cui  cu  diceretur,  q*  multos  haberetdomi  inutiles  feruos,  pc- 
tiuit  corum  catalogum  fieri  omnium,  cumq;  adduceretur  an- 
te oculos  eius  taliscatalogus.cosq;  legifTet.Refpodit.hos  qui- 
dem  efte  fibi  nceefiarios ; alijs  veto , quos  ille  diccb.it , ipfnm 
efle  neceflarium,&  eos  eius  opera  indigere.  Sed  obferuandum  char  it  as 
eft  hos  tales  fuifi'e  virtutis  ftudiolbs.quamtiis  pauperes,  & no-  refrigefeit. 
D biles ; tales  enim  olim  prelati  folcbant  habere  famulos:  nunc 
verb  fblum  qii.rrunt  multi  vtiles  ab  obfequia  , quod  quidem 
parum  Deus  jftimat,  nifi  inftar  Centurionis  le  gcrant. 

Debet  qui  regit  benignuselfe,  & manfuetus  erga  fubditos, 
lion  aute  tanqua  leo  ferox,iuxta  illud  Eccl.  Noli  eife  ficut  leo  Ecclefi4. 
in  domotua.eucrtensdomefticos  tuosjnequeleo.qui  vnfi  ac-  Similia . 
cipic.&alium  rclinquir.dfedcbes.Dixit  Deus  ad  Noc,vtha 
betur  in  Gen.Terror  veftcr.ac  tremor  fit  fuper  cun&i  anima-  Genef  9. 
lia  terra?:  no  dixit  fuper  homines.  Vnde  Chriftus  ait;  Princi-  Mact.2®. 
pes  gentiu  dominantureorum,&  qui  maiorcs  funt, poteftattm 
exercent  in  eos , non  ita  erit  inter  vos . Non  negat  fubie&io- 
«em  quam  debemus  prxlatis,  nec  quam  debet  ferui  dominis, 

V t fed 


Terid  Quinta  poft  Cineres . 

fed  reprobat  impetum  aufterum,&  inhumanum,quod  eft  gen  E. 
tilium,ncque  omnium, vtconftat  ex  Centurione.  Suauem  re- 
gendi  modum  commendabat  princeps  Ecclefia:  Petrus  , cum 
I.Pet.3.  dicebat : Pafcite  qui  in  vobis  eft  gregem  Dei,prouidetes  non 
coade,fcd  fpontanee  fecundum  Deum.  Aduertitc  qui  guber- 
txod.34.  natis,q>  fi  faciem,vt  Moyfes  cornuta  habetis,veloeam  obten- 
datis,hoc  eft, ft  iraefidi  cftis,nimiu  feueri,& graues,dcbetis  na 
turae  vim  facere,&  banc  iracundia  cohibere,vt  fitis  humani,& 
benigni,hoc eft  enim  velare  faciem:  no  enim  debetis  cornibus 
perterrere  fubditos  ita , vtnon  audeant  ad  vos  accedere,  cum 
opera  veftra  indigent . Vide  qtiomodo  aufteris  prxlatis  comi-  F 
Ifaix  22.  netur  Dcus  Ila.dicens:  Vadead  Sobnam  prxpofitum  templi, 
Prtlatus  & dices  ad  efi.quid  tu  hie?  aut  qnafi  quis  hie?  ccce  Dns  afpor 
moderate  tari  te  faciet,ficut  afportatur  gallus  gallinaccus:  & habebis,in- 
fegerat . quit,aliu  fucccfforem:  vide  igitur  quomodo  malus  prxlatus  a 
Deo  puniatur.  No  indeinferimus,q>  prxlatus  no  debeat  fub- 
ditos caftigare.cum  opus  eft,  immo  potius  rcbellio  infubditis 
neccilariam  habet  maxima  punitionem,etfi  prxlati  fint  natu- 
ra  bcnigni,qualis  erat  Moyfes, quem  fanguiniseffuforem  fecit 
Num.ix.  inobedicntia  fubditoru,  vt  habeturin  Num.  Quid  etiam  nifi 

hoc  ipfum , fecit  fuccelfore  ipfius  lol'ue  rigidum  ? vt  habetur  G 
Iofue  7.  lofue  7.  Qdd  etia  prarftitit,vt  a Dauide  imerficeretur  Ioab, 
3.Rtg.2.  & Semei,nifi  hoc  ipfum, vt  conftatex  lib.j.Reg.Debet  igitur 

Sabditi  fummoperefubditiobtemperare  prxlatis  luis,&  ferui  domi- 
tbedkntes  nis,ncque  ratione  exigere,cur  aliquid  prxcipiant,aut  fibi  per- 
jint . fuadere,tj*  per  ira  faciant,aut  inimicitia,aut  alia  paflione:  hoc 
enim  pa&o  1‘olct  dxmon  excitare’rebellionem.  Quod  fignifi- 
Ccnef.3.  catur  in  Gen.cum  dixit  Dxmon  Eux;  Quare  prxeepit  vobis 
Deus  vt  noncomcderetis  ex  omni  ligno  paradifi?  Quafi  dice- 
ret,  quanam  alia  de  caufa  cenfetis  Deum  uobis  id  prxeepifle, 
nifi  inimicitia  vos  perfequatur,&  ira?  Sic  folct  fspe  dxmon  H 
cum  lubditis  agere,vt  hac  ratione  difcordialeminet  inter  fub- 
ditos & prxlatos.  Itaque  debet  fubditiobcdietes  cfleabfque 
vlla  contradi&ionc  prxlatis  luis,&  dominis:  fiquidem  credi- 
bilc  eft, quod  non  prxeipient,  nifi  qux  bonafunt,&  iufta. 

Subditi  quales  effe  dcbeanL- . 

MAximi  quidem  eft  ponderis  D.Petri  obedientia , etiam 
in  rebus, qux  hominu  iudicio  abfurdx  videbatur.  Prx- 
Luc*  J.  cepit  ci  ChrittuSjVt  rcduceret  pufillfi  a terra  nauem,vt  prxdi 
care  pofi'et  jitein  iuftitducerein  altu,&  laxarc  retia,cum  iam 
temuus  opportunu  non  videbatur : omnia  tame  fine  vlla  con- 
r tradi&ione 


Concio  Quart  a . i j j* 

Atradi&ione  prxditit  figillatim : nam  reduxit  pufillu  ,&duxic 
in  altum,  & retia  tetendit:  vndc  vide  quam  prxdarc  cum  ip- 
Co  a&um  fit,&  quantos  comprehenderit  pilces . Noftra  igitur 
felieitas  eft  Chrido  obtemperarc,&  prxlatis  fuis . Hoc  qtiidc 
prae  Rabat  Dauid,cum  diccret ; Dominus  regie  me,&  nihil  mi  Pfal.zz. 
hi  deerit,in  loco  palais  ibi  me  collocauit.  Nc  cotemnas  obe- 
dire  prxlato  tuo,etfi  tibi uidcaris  maioris  nobilitatis,  fiquide 
lcribic  Lucas,  q>  Chridus,  quamuis  filius  Dei  diet,  erst  Tub-  Lucx  i. 
ditus  parentibus.  Notans  Dauid  conditionesobiditntix,ait;  Pfal.7i. 
Vt  iurnentus  faftus  film  apud  te : no  dicit  vt  homo,  fiquidem 
35  verus  obediens  debet  obcdientix  onus  feruare  abfque  dd'cur- 
fu,  non  dicendo  quare  hoc  prxeipiaut,  vel  prohibcant. 

Debcmus igitur fuperionbus  parerc , cum  manifede  nobis 
non  prxcipiataliquidcocraDcu.  Vnde  videmus,q>  cum  Saul  i.Reg.zz* 
feruis  fuis  mandarct,vt  facerdotes  intcrficerenr,g>  tudicio  fuo 
Dauidis  partes agercnt,nolucrunt  obcdire,vt  habetur  i.Kcg. 

Scribitur  etiam  in  lib.Iofue,q>  cum  ipii  Iofue  prxdaret  popu  Iofue  I. 
lus  obedientiam,dixerunt  ; Sicut  obcdiuimus  Moyfi,  ita  obe- 
diemus  tibi,  tantiim  fit  Dominus  Deus  tuus  tecum;  quail  di- 
cant , quamdiu  non  mandabis  ahquid  contra  Dcum . 

C Debemus  prxlatis, & fuperionbus  noltris  obedire,  non  fo- 

lum  bonis, atque  modedis,lcd  etia  difcolis , vt  Petrus  inquit; 
cum  & ipfe  Chridus  Rex  regum, & Dominus  dominanuum,  i.Pct.s. 
& facra  Virgo, & Ioleph  fponfus,non  fuerint  dedignaci  Impc 
ratori  Ethnico&  Pagano obedire,  ut  fcnbuur  Luc. a. cum  di-  Luc*  t. 
citur ; Exijt  ediftuin  a Cxfare  Auguilo . Quod  ii  afperum, 

& difficile  tibi  videtur  obtemperare  prxlato , uel  fuperiori , 

Dcum  ipfum  dilige,  & fiet  utique  vt  diuinus  amor , nxc  tibi 
omnia  dulcia,ac  fuauia  reddat.  Vtcnim  fi  in  cardinem  port*,  Simile* 
qux  apericndo,&  claudendo  flrepitum  excitat, oleum  eft'ude- 
D ris>fit  podmodum,  vt  talem  drepitum  non fentias : ita  fi  diui- 
ni  amorisolco  cor  tuum  inunxeris , fiet  quidem  , ut  quadam 
fpiritusalacritate,&animx  dulccdine,ac  confolatione,vel  ar» 
dua  etiam  quxque  iufla  compleas , atque  prxdes. 

Obediamus  fimpliciter , & magno  liudio  fuperioribus  no* 

{iris,  neque  inuedigemus  quibus  caufis  moucantur.  Mirabilc 
Vero  etiam  huius  rei  exemplfi  habemus  in  Ifaac,  qui,  cum,  vt  Iofeph.  K-* 
Iofcphus  ait,iam  zy.annosnatusdfet.quandoquidchgna  hu  bro  i.An- 
meris  ferebat  in  facrificiu,  poterat  quidem  refiderc  patn,quo  tiq.c.  i z. 
fen io  confefto  fortior  erat,  nihilominus  tamcnctia  in  re  tarn  Gcncf  21. 
ardua,noluit  refidere  uoluntati  pstns.  Cxteriim,cum  inter**  Extmpiu, 
Wr  virgultum  minus  frudifcrum  efi  optima  arborc , fruttuo-  Simile . 

V 3 fum 


Feria  Quinta  ftofi  Cinercs . 

fum  reddiconfueuit,  ita  & nos  uoluntatem  noftra  minus  fru-  E 
giferam,infercmcs  uoluntatifuperiorii  nollrorum, maximum 
fruftum  repottabimus . A plerifquequidem  hiftoriographis, 
Iuftin.Ii.4.  vt  Icribic  Iuftinus,commendatur  obedientia  eorum  Siculoru, 
Excmplu.  qui  cumaliquandoa  rcgc  ipfoe  uitadecedcnte , & filijs  par- 
uulis , & uniuerfb  regno  prxfici  uiderent  fidcliflimum  quen- 
Mithylus . dam  feruu,  nomine  Mithylum,  prompto  quidem  ammo  baic 
obedierunt,  quamuis  feruus  a Rege  prxficeretur . Exphcans 
Bernar.  in  autem  Bernar.uerba  ilia  Luc.  Et  erat  fubditus  illis,ait:  6 Res 
Mifl'uscft,  mirabilis,  quod  Deus  fit  fubditus  mulieri,&  mulier  imperet 
homil.i.  Deo  ! propterea  diice  homo  obedire : difce  terra  lubijci  ,&  F 
Lucx  2.  fubdi;  difce  puluis  obtemperare : erubelce  luperbirc  cinis. 

Deus  le  humiliat,&  tu  te  exaltas?  Deus  fe  hominibus  fubdit, 

, & tudominari  gcltics  hominibus?  tuote  prxponis  authori? 

Vtinam  cum  aliquid  horum  intendercm,Chriftus  ipfe  refpon 
Matt.  1 6.  deret  illud,  quod  Pctro  rclpondit  3 V ade  retro  Sathana  3 non 
fapis  caqux  Deifunt.  Quotiesenim  hominibus  prxeflede- 
fidero,  toties  quafi  Deo  meo  prxire  contcndo 3 & tunc  vere 
nonfapioea  qux  Dei  funt.  Si  negligis  homo  imitari  homines 
obediendo,imitarefaltem  Deu  ipium : & fi  non  potes  in  ma- 
ioribus,folum  in  humilibus  . Deus  enim  iniuriam,qu£  fit  fu-  G 
perioribus,  tnnquim  propria  accipit,mcontradicendo,  & non 
obediendo  iuftis  mandatis , iuxta  illud , quod  dixit  Deus  Sa- 
j.Reg.8.  mueli,  ut  conftat  i.Rcg.  Non  enim  te  abiecerunt,  fed  me,  nc 
regnem  fuper  eos,  iuxta  omnia  opera  fua,  qux  fecerut  a die, 
qua  cduxi  eos  de/Egyptoulqnead  diem  hanc,  ficut  dereli- 
querunt  me,  & feruierunt  dijsalienis , fic  faciunt  etiam  tibi. 

Hitmilitas  commcndatur. 

Magna  eft  TpGo  veniam,(zr  curabo  eum.  Si  optime  aduertis, duo  in  hoc 

arrogdtia  J^Euangcliooccurrunt  humilcs3  vna humilitas ell  Chriiti,  H 

noftra.  qui  fc  offert  iturum  dornurn  Ccturionis,&  curaturum  feruu: 
alia  ell  Centurionis,  qui  ait 3 Domine  non  fum  dignus,  ut  m- 
tresfubtedu  meum.  A b utroque  noftra  arrogantiacondem- 
natur,  quibus  nec  fufficit  uidere  humihtatem  gentilis  Centu- 
rionis,ncc  Chrifti>ut  poflimus  eos  imitari,  nec  uolumus  con- 
tcmplari  lan&orum  uia,quaincelunvtetenderunt.  Dux  pro- 
Malach.3.  pheyx  de  Baptilta  diccbantur, altera  erat  Malac.netnpci  Ego 
Ifaix  40.  mitto  angelum  meum  ante  faeiem  tuam  : altera  uero  erat  lla. 
Excmplu  . nempeyEgouox  clainantisin  dclerto.  Cumautem  Pharifxi 
Ioann. I.  interrogarent  loannc  quil'nam  cflct.ut  relponfum  darent  his, 

4 quibus  mifli  fuerant,noluit,cum  pofletdtcere  j Ego  fum  die 

angelus 


. • Hondo  Quart  a . 15  6 

K angelus  de  quo  dixit  Malachias,ita  rcfpondere : fed  potius  di-  Joan. t. 
xir,cgo  vox  damantis  indeferto.Talequiddam  prxftabat  f<g-  Mat.8. 
pe  Chriftus.na  cum  eflet  filius  Dei,  fe  tn  pallim  filium  homi  Mar.i* 
nis  appellabnt . Non  ita  multi  fe  gerunt  hoc  rpe,  quin  potius 
■cu  appellationt  aljqua,&  titulo  vtendum  cft,iliico  ad  illuftrio 
•res  citulos  confugiunt , & fere  ad  vanitatem  omnia  dirigunt . 

Quare  miftam  facito  arrogantiam  homoptquc  intcllige  viam  £UCt  r t< 
<®li  efle  humihtatem  ,&hancviam  docuu  Chriitus  Centu-  Ioan.17. 
r lonem : quin  & fccunda  via  eft  humilitas , & tertia  via  cundi 
ad  caelum  eft  humilitas.,  & ft  millies  quxfieris , millics  fimili 

-,B  modorefpondebo,  vtintclljgas  quanta  fit  hxc  virtus. 

Apoft.quidem  vocat  Chrillum  Petra,  vt  conftat  ex  Epift. 
ad  Corin.qux  Petra  talcm  habet  proprietatem,  vt  fi.cum  vio  i.Cor.iaii 
lentia  earn  percutia$,ftatim  egreditur  ignis  comburcns:fi  vero 
cam  blande  percutias.emanat  aqua  frigida,tanquam  ex  Petra  Exod.  jy. 
dcfcrtirhoc  eft  li  ad  Chrillum  acccdas  cum  arrogantia,  & tu- 
niore  beneficia  petiturus,  nihil  hauries  nifi  diuinam  indigna- 
tionem.fed  ft  cum  humilitate  accdfcris,  ficut  fecit  Centurio» 
indedulciflimam  hauries  confolationem.Hoc  quidc  mirificc 
adumbratumeft  4.1ib.Rcg  Vbi  habetur  q,  dux  quidam  regis  4.  Reg.  r. 

C -Ochozix  multis  miliubus  conftipatns,&  armis  inftruftus,ve  6 
nit  ad  Eliam,8c  dixit  ercum  arrogantia, Homo  Dei, rex  prxce  Arrogant 
pit  vt  defeendas:  quern  cum  Elias  videret  cum.tanta  arrogan-  no  pojfunt 
•tia,rcfpondit;Si  homo  Dei  fum.defcedat  ignis  dc  cxlo,&  de-  tu  Deo  nt- 
uoret  te,&  quinquaginta  tuos,&  ita  fj&um  eft.  Deinde  venit  gotia  fu» 
alter  non  minus  arrogans,conftipatus  etiam  quinquaginta  mi  traHare. 
Jitibus,&  ait-homo  Dci.h^c  dicit  rex,feftina,defcende,cui  ide  Humilet  k 
fucccftit.  Poftea  acceftit  tertius,  fed  cum  humilitate, na  cum  Deo  impe- 
veniffet,curuauit  genua  contra  Eiiam,&  precatus  eft  eum,  & trat  quod 
ait: Homo  Dei  noli  de/piccreanima  meam,&  animas  feruoru  puunt. 

JD  tuorfi  qui  mccuro  funt.ecce  delcendit  ignis  de  carlo,  & deuo- 
rauit  duos  principes,  & quinquagenarios  qui  cu  cis  erant : fed 
nuncobfecro.vt  miferearisanimx  mex.  Cuius  humilitate  cu 
videret propheta,monituset  diuino oraculo, fecit  qtfdux  pe-  's 

tebat,&  dcfcenditde  monte,  vt  cum  rcgecolloqueretur.Hinc  « 
ergo iam  apcrteintelligas  quantum  interfit  negotiafua  cu  hu  i ■:/. 
militate aut  efi  arrogantia  tradare:  Sic  enim  Centurio  fadus 
eti  voti  compos,  quod  cum  humilitate  ad  Chriftu  accedcret. 

Infuper  obferuandum  eft,g»non(olum  acceftit  Centurio 
cum  humilitate  ad  Chriftum, fed  etiam  uoluit  nipdii  feruare  ? 

quern  Deux  prxfcripfit  Moyfi  inedudioneaqux  de  Petra, cu 
■it,  Tolle  virgain  & loqueread  Petram  coram  filijs  Ifracl , & Exod.  1 7. 

- V 4 ilia 


Vena  Sexta poft  Cineres  • 

Or  am  fit  ilia  dabit  aquas . Sic  igiturnosdebcmus  gcrere  beneficia  di-  X 
bumilis.et  uina  P««turi , vt  fcilicetdeuote  loquamur  cum  Petra  hoc  eft 
deuotA.'  Chrifto,&  accipiamus  virga  in  manu,idcft  intcrcefliones  fan- 
ftorum,funt  enim  fanfti  coparati  virgx,  quia  ficut  uirga  cum 
tenera  eft.facile  fleftitur,  fic  fan&i  blande  nobifcu  & bemgne 
agunt,&  praecibus  noilris  inclinantur.  Sic  eos  vifus  eft  notafle 
& defcripfilfe.Hier.ciim  aitjlfrael  virga  hafreditatiseius: ficut 
Hier.io.  igiturtotu  Ifrael  virgam  appellauit  Hier.  Sic  vniuerlam fan- 
aorurn  congregation^  virgam  poflumus  appellare,&  vniuer- 
fum  caetumangelicorum  fpirituum.  Prodeftigiturplurimum 
Jntercejfio  apud  DeO  fan&orum  interceflio . Et  hoc  vifus  eft  fignificaflc  I 
fanflontm  Centurio  in  hodierno  Euangelio,  cum  non  folum  locutus  eft 
meceJfkrU.  humiliter  ad  petra  ideft  ChrillD,verumetiam  virga  intercede 
rum  uti  voluit,qui  pro  ipfo  apud  Chriftum  intcrccderent. 

Feria  Sexta  poft  Cineres . 


CONCIO  PRIM  A. 

V D I s T I s quia  diflu  efi  antiquis,dtliget  pri - Q 
ximumtuum,  & odio  habebis  inimicum  tuum—j . 
j Mat.  y.&  6.  Miror  vnde  hare  tam  perniciofa  do- 
ftrina  in  mundum  inuefta  fuerit . In  literis  enim 
facris  nufquam  hoc  Pharifarorum  dogma, nec hate  verba  repe 
Leuie.  1 9.  riuntur,fed  longe  diuerfa . Nam  Dfis  ait,  Non  quaeres  ultio- 
Exod.  tx.  ncm,nec  memor  eris iniurias  ciuium  tuorum. Alibi etia  dicit, 
y Si  videris  afinum  odientis  te,iacere  fub  onere.non  prftcribis, 
fed  fubleuabis  cum  eojquoergo  inimicum  odilTe  praecipit?vn 
de  hare  tanta  diuinx  legis  peruerfio?  Non  dubium  quin  ex  vo 
Simile.  luntatis  humanar  deprauatione . Vnde  enim  tot  hxrefum  pro  H 
digiofa  monftra  noftro  feculo  promanarunt  f Certe  ficut  fre- 
Htrefes  quenter  accidit,ut  noxius  humor  qui  fiomachum  vexat, facile 
muomodo  caput  pp  coniun&ifiimam  horum  membrorum  ‘.vicimtatem 
intro  duct  atque  relponfum,inuadat;  itacum  intelleftus,  & voluntas  ar- 
foleant . Aiftimonaturalisamicitiaf  vinculocopulentur,in-procliui  eft» 

vt  cum  uoluntas ardentillima  alicuiusrei  cuuiditate  nagraty 
intellcftum  non  modoad  conlenticndiun>ledad  probandum 
quod  cupir,  inducat.  _ * 

JLeuit.  19.  In  Leuiticoquidemfcriptumeft,  Diligesproximum  tuuj 
led  in  toto  corporc  legis  non  eft  feriptum  , Odio  habebis  ini- 
. t 1 micum  tuum.  Erat  ergo  gtoila  fcribarum,qui  totam  lege  cx» 

polue* 


di-  1 
ceft 
la- 
in 
msjjf 

oi 

:b 

nl> 

r 

IDS 

fc 

r® 

Du 


r 

r- 

>4> 

iff 

ilcc- 

litt 

lift 

it'fl 

a 

»• 

jai 

its 


flti 

l«f 

4 

9 

9 


Concio  Prima . 157 

A pofuerunt,  in  quorum  traditionibus  diftum  eft,  odio  habeas 
inimicum  tuum.  Quod  ideo  vifum  eft  eis,ait  Hug.  Card,  ad-  Hug.Car. 
deduai, quia  Dhs  praecepit  inimicos  perfcqui:Pra:cepit  enim  in  Matth. 
filijs  Ifrael,  ut  delerent  Amalechitas  de  Tub  carlo , vthabetur  Deut.  2*. 
in  Deut.EcSaul  habita  uidtoriade  Amalechitis.quiareferua  i.Reg.iy. 
uit  regem  ad  uitam,  & qusdani  decora  de  prarda,  punitus  eft 
a dno,translatumqueregnumeftabeo.  Videnttsigitur  dnm 
oftcnlum,  quia  parcebaturinimicis , putabantodio  habendos 
inimicos:  Cuniqueinlegeprasccptumeflet,Diliges  proximfi 
tuum,in  traditionibus  fuis  addiderut,Odio  habebis  inimicu. 
jj  Odio  habebis  inimicum  tuum.  Non  odiendo  natura,fedcul  Dio-  Car. 
pam,non  perlbnam  fed  uitium,  quod  utique  odium  ex  chari-  in  Matth. 
tatc  procedit,&  ad  perfedfionem  pertinet.de  quo  in  Pfal.can  Pfal.  i j 8. 
tatur,Perfedtoodiooderaillos.Iteni,Iniquosodiohabui.Nb  Pfal.  1 18. 
dixit  ait  Chryf.  non  odcritis,  fed  diligite  inquitrnec  ait,  nolite  Chryfo.in 
nocere,fed  bcnefacite.  Quod  ft  quis  diligentcr  examiner,  ho-  Matt  ho. 
rum  quoque  ipforum  aliud  8c  multo  his  fhaius  additamentu  i8.toni.i. 
videbit.  Neccnim  vtcuque  inimicos  amari  docuit, fed  pro  ini  Augu.lib. 
micis  etiam  fupplicare:  Vide  iamquantis  ad  perfedtionc  gra-  epiito.  54. 
dibus  afeenderit,  & quemadmodum  nos  ad  ipfum  virtutis  ca-  tom,  2.  • 

C cumeneduxcrit.  Vndc  Aug.ait,  Quodfiiniquisac  fceleratis 
Deus  parcendo.eifque  uitam, falutemque  largiendo,etia  ple- 
rifque  eoru  quos  nouit  non  adturos  pornitentiam, quanto  ma- 
gis  nos  in  eos  qui  corredtionc  promittunt.&vtrum  faciant  q<f 
promittunt  inccrti  rumus,miiericordes  clle  debemus  ? Si  me 
perlecuti  funt,  & uos  perfequentur,ait  dnsrfed  quanta  funt  in 
comparatione  paflionu  eius,aic  Aug. qua;  patimur?  Ille  cnim  Aug. li.de 
opprobria,irri(iones,&  contumelias,alapas,fputa,  flagella, (pi  conflic.vt- 
neain  coronam,crucemque  fu(iinuit,&  nos  miferi  ad  noftram  tio.  & vir. 
confufioncjunico  fermone fatigamur,unico  uerbodeijcimur.  c.8,to.9> 
D Audiftis.  Venit  Alius  Dei  inllaurarc  oiain  Chrifto,  utait 

Pau.  venitadperfedtionemdocendamreru,quaserantintur-  Eph.i. 
batione.Apoc.21.  Eccenoua  faciooia,cgo  creocaelos  nouos.  Apoc.  21. 
Antiquiquide  hanc  mala interpretationem  legis  inuenerat , lnuetoxet 
led  Chrittus  ea  deiet.O  quantu  nocent  inuetores  maloru,cu  malar  um 
ta  multi  pp  eos  damnentur.  Iubebat  Deus  in  lege,  q>  qui  ape  quanta  t» 
ruerat  cilternam,&  indelequebantur  damrta,muidtarctur.  comodrnt . 

Audiftis.  Erant  fall*  gloftse  pfeudoprophetarum,  qui  ex-  Exo.21. 
plicabant  legdm  pro  fuo  palato  & guftu  uitioforum,ut  abfquc 
fcrupulo  peccarent.Hoc  faciunt  uiriimpij,tanquam  fubiicic- 
tes  puluillum  capiti  corum,  ut  dormiant,quibus  comminatur 
Deus  per  Ezech.  1 3 .Qui  faciunt  ut decipiant,ait  propheta, 8c  Etec.  1 3 . 

animat 


* • Tcria  SextA poft  Cincres . 

Vindiclo-j  animas  illaqucant,  qux  eftconditio  adulatorum  . Porro  tria  t 
■qua  fit  pe  ilia  bona  qua:  funr, vita, honos,&  diuitix,  indifcrimen  vocan- 
riculofa.  tur,cumquisuindidamquxritdcinimico. 

Ego  autem  dico  vobis,  dihgitt  inimicos  veflres.  Similisvox 
Simile.  feruos  Ablalon  ad  teterrimum  facinus  patradum,ncpe  fr arris 
natu  maximi  parricidium,  inflamauit,qui  dixit:  obi'ernate  cu 
t.Re.  13.  temulentusfuerit  Amnon,  perCutiteeum.nolitetimcre,  ego 
■firm  qui  prxeipio  vobis.Cur  nos  ergo  ad  fandifiimum  & pul 
cherrimum  fadum.hxc  Chrifii  uox,egoaute  dico  uobis.ego 
inquam  qui  vos  ex  limo terra:  condidi,&c.non  megabit?  Hoc 
• Cyp.ep.p  prxeeprum  dediligendo  inimicos,ait  Cypr.  fibi  videntur  im-  F. 
de  niorta-  plete  impi  j.diligendo  mundiim.qiii  grauis  iplorum  eft  hoftis, 
litate . & adhuc  amando  d.rmones,  nempe  coru  uoluntatem  unplen 

do, cum  tamcn  ab  ipfis  dxmonibus  fiimmo  odio  habeantur. 

Diligite  inimicos  vefirot.  Non  eft  qui  tibi  tantum  coducat, 
Plutar.  quantum  inimictis  tuus, vnde  Plut.lib.  edidit  de utilitate  inr- 
Simile.  micoi  u.  Ignis  coburit,(cd  tamen  calefacit  etiam.aqua  fubmer 

Inimiti  git  homines, (cd  tamen  etia  fitim  ledat . Si  inimicus  ad  aliqua 
turn  con  da  non  eft  utilis,  tamen  confcrt  ad  alia,  nam  te  cautum  reddit. 
rant.  Ego  autem  dico  vobis,diltgite  &c.  Ego  qui  probe  noui  vires 

Pfal.  ioi.  tuas,neque  enim  eft  quod  dicas  tibi  efieimpoffibile.Pfal. Ip-  (j 
*fc  cognouit  figmentum  noftrum.  Si  igitur  vis  iudicem  in  iudi 
cio  habere  propitium,fac  quae  tibi  imperat.  Verus  quide  ini- 
micusnoliereft  mudus,dxmon,& caro,qui  volunt  nosa  Oeo 
Quale s abftraherc.cum  his  igitur  non  debemus  pacem  habere.  Item 
fintinimi  dealijsinimicisnon  amemus  eorum  uitia,fed  falutem.PJtiri- 
ci  noflri . mum  quidem  amat  Deus  diligences  inimicos  fuos,  fiquidem 
Hier.  if.  aitjSi  fteterint  coram  me  Moyles  & Samuel, &c.ifti  enim  fin- 
i.Reg.u.  gularesfueruntininiurijs  condonandis.Figuraq.  inimici  mul 
ta  nobis  adferant  commoda,ftiit  illud,q>  Icilicet  quanto  magjs 
Exod.i.  Acgypti j perfequebamur  populum  Ifrael,  tanto  plus  multi-  H 

plicabatur.  Noli  uindidam  fumcre,quia  Dei  officiu  vfurpas, 
Rom.  12.  Rom.12.Mihi  uindidam, & ego  retnbuam.  Meremur  quide 
propter  fcelcra  noftra , in  fempiternas  inferni  poena  s trudi , 
Deus  tamen  vulteas  commutate, ut  diligamus  inimicos. Si  igi 
turipfe  nobis  tarn  ixpe  parcir,cur  nos  non  ignofeemus?  . • 

• Ego  autem  dico  votes  &c.  Vfque  adeo  malitia  humana  do- 
'*  o/.-A-  minabatur,uthancglo.inuexifler,  nempe  odio  eftehabendos 
inimicos,  & traditionem  haric  obl'eruarent,  qua?  deftruit  uni* 

• uerliim  fundamentum  legis  Chrifhanx. 

Ego  autem  dico.  O prxeeptum  omni  amore  & fuauitatere 
? r .;r  pletum!  Magis  utique  nos  fibi  dcuincit,  quam  fi  milie  uterc- 

tttr 


Concio  Trim a . i J 8 

A turcomminntionibus.  Facito  igitur  quod  tibi  Deusprxcipic,  Amemui 
fiquidcin  ipl'eomnia  lcniet,&  fuauiffime  difponct.  Arduu  fa-  inimicos  , 
nc  hominum  iudicioerat  cp  Moyfes  I'erpentem  cauda  appre-  nam  Deut 
henderet;  attamen  cirni  utdercc  fibi  a Deo  prxcipi,id  prxlli-  conatus  no 
nt,&fcliciter  lucccffir.  _ ft^s  Prt~ 

Ego  autem  dico  vobis.  Mulci  adhuc  nolunt  hac  do&rina  an  uthet . 
dire, led  potius  amicis  amici,  & inimicis  inimici  func,  aim  ca-  Leges  mu- 
.men  Dcus & iullis & inutUis  pluat,&  lucem  mittat.  Cu  ama-  di qudpnt 
mils  inimicos, videmur  dare  quod  Deo  dcbemns.  Siquide  ut  pemiciojk, 
•Paul,  ait,  Cum  inimici  eflcmus,ChriUus  pro  nobis  mortuus  Rom.  j. 
elt.Si  difficile  tibi  videtur  diligerc  inimicos, hinc  quide  colli- 
gerc  poteris  quantu  Deo  debeas , qui  te  amauit  inimicu  fuu,  Amareini 
ipl'um  blafphemas  quotidie,&  tn  tcfuficntat,&  tibiui&u  mi  micu  con- 
niilrat.  Amareinimicumconformequidcm  elt  legi  naturali , former  ejl 
qm  ficut  tucu  esinaliquaneceffitate,vellcs  tibi  fubueniri  ab  legi  natu~ 
immico,cQ  aliu  no  haberes,fic  vtiq;  facerc  debes  erga  ipl'um.  rali. 

\ Ego  autem  dico . Cum  aliquis  infimx  conditionis  nos  ali-  Simile, 
quid  rogat, facile  ipl'um  euadimus,fi  videmus  id  die  nobis  dif 
ficilc:q>  li  dux  roget,  adhuc  euadimus,  licet  cum  aliqua  diffi- 
cultate : at  verb  fi  rex  roget, iani  cius  preces  ffint  iuila . Cum 
C igitur  ChriUusdic.it,  q»diligas  iniinicum,  prxeepeum  vtique 
elt,&  tefehcem exiUimare  debes,  cui  Chriltus itaprxcipiat, 
ficut  is  cui  rex  aliquid  prxeipit,  1c  feliccin  tudicat,&  prxlcr- 
tim  fi  dicat, hoc  facito  propter  me. 

Quamuis  diligerc  inimicos  fit  conforme  legi  naturali, nihi  lnfignt  po 
Jominus  th  videtur  infignequoddam  populi  ChriUiani.  Cum  puli  Cbri- 
. Romani  tenderent  ad  ttaUandam  fyriam,miieruni  I'yri  ex  qua  ftiani , eft. 
dam  ciuitate  quam  oblcfiam  habebant,quendam  legal  u cum  dileBio  ini 
hisquatuorliceris  S.P.QR.  ideft.Syrijs  populis  <js  refillet?  micorum , 
Et  relpondit  populusRomanuseifdem  literis,Senatus,  popu 
p lufque  Ronianus . Cum  autem  fyrij  tam  prxdara  vidiifent 

Romanorum  ingenia,lcipfis  dediderunt:vnde  Romani  pollca  Inpgnt  R o 
huiufmodi  infigni  utebanturrfic  igitur  Chrillus  nobis  huiul-  tnanorusu . 
modi  infigne  tradidit,uidehcet,diligite  inimicos  ucllros. 

Diligite  inimicos  veftros  . Volcns  ollenderc  quam  amicus 
.efl'ct  Moyfi  & Samucli,  iniurias  prxcarccriscondouaUeni*  Hier.if. 
dixit,  Si  Ucterint  Moylcs  Sc  Samuel  corain  me , non  crit  ani- 
ma  mea  ad  populum  ilhi.Quafi  dicat, hoc  non  faciam.quam-  Iniunat 
uis  Moyfes  & Samuel  mcrogent,ut  intelligas  quam  amici  con^on^* 
.client  Dei , ficut  vulgo  folemus  diccre , etfi  pater  meus  me  antiquity 
.rogaret . Grxci  quidem  habebant  altarc  & aram  gratiarum , mum  tji. 
..quo  ibant  omnes  ad  condonandas  ioiurias  , accidit  autem 

quod 


Feria  Sexta  pojl  Cineres . 

quod  cum  effet  bellum  grauiflimum  illud  quidem  3r  atrocif-  £ 
fimum  inter  Athcnienfes  & Lacedxmonios ; venerunt  Lace* 
demoni j Athenas,vt  eas  diriperct,vbi  crat  pr^difta  ara,prius 
tamen  cum  Apolline  confultarunt , qui  refpondit , commu- 
D.Fulg.  nem  gratiarum  aram  nc  fubuertatis:  dicit  Fulgentius,  cp  cum 
hxc  confidernrent  Laccdxmonij , non  folum  non  cuertcrunc 
aram, quin  potius  in  pr^difta  ara  mutuas  fibi  Laced  jmonij  & 
Athenienfes  iniurias  edndonarunt. Quanto  igttur  iufiins  ell, 
vt  qui  legem  cuangclicam  profuemur,  iniurias  condonemus, 
cum  videamus quod  falfi  dij  tantam  haberent  reuerentia  arx 
D.  Augu.  illi &altari  gratiarum?  Gioriofius  plane  fuit,  vt  ait /.ugull.g  F 
l.  Re.  17.  Dauid  Sauli  condonarct.quam  quod  Goliath  interficeret,  & 

1.  Re.  18.  tot  prxputia  Philiftxorum  auferret.  Vnde  D.  Paul,  maxinie 
3. Reg.  z.  de  hoc gloriabatur , cum  diceret , Maledicimur , & benedici- 
mus.Quod  non  condonafTet  Ioab  Abfalon,&  Abner, & Ama 
lx, non  valuit  ipfi  fama,nec  tcmplum  Dei,  nec  complcxus  al- 
taris, quo  minus  ipfi  vita  eriperctur . 

Pal . in  Vt fitis  filij  patris  veftri,  qui  in  edits  eft.  O mortaies,  quorfi 

Mac.  peflora  honoris  ambitio,&  diuitiarum  vexat  cupiditas,accur 
rite.  En  via  fummi  honoris  comparandi:en  immenlarum  diui 
tiarumparandarum  ratio  plana  profertur,fiinimicosdiligitis,  G 
filij  eftis  Dei.Summuseft  honor,  furnmx  diuitix , cur  veflct 
non  inardefeit  animus  ad  hxc  tarn  excelfa  quxrenda?  Cur  ad 
honorc,qui  vos  pauperes  facit,afpiratis,  ad  eum  vero  cui  func 
regni  cxldlisiuraconnexa,languetis!>inquoenim  aliocogno 
Chrylb.in  feetur  ait  Chry.qa  filij  Dei  fumus,nifi  fuerimus  fimiles  Dei? 
non  ablo.  Filij  enini  carnales  frequenter  fimilantur  carnalibus  parent  i- 
hom.  1 3 . bus, in  facie, aut  loquela,  aut  in  rifu,  aut  in  aiiquo  corporis  fi- 
' Simile.  gno:filij  autem  fpirituales  in  fanftitate.  Scd  illi  quidem  eefi  fi 
miles  fuerint,laudcm  nonmerentur.fi  diflinules,  nullam  vitu 
perationem,  quia  no  eft  in  potellatchominisqualemaccipiat  H 
corporis  qualitatem  . Filij  autem  Dei  fi  fucruit  fimiles,  lau- 
dandi  funt,  fi  vero  difiimiles  nimis  vituperandi,  quia  in  pote> 
Rate  vniufcuiulquc  ell  menfura  faciendx  iulluix . 

Vt  fitis  filij  patris  veftri . Quanto  magis  aliquis  in  benigni- 
tatem  & clementiam  propenfus  ell, tamo  fimilior  fir  Deo.  Vn 
Exo.  7.  deciim  Deusconftituilfet  Moyfcn  Deum  Pharonis,hincerac 
quod  quoties  peccabat  Pharao,&veniam  poilulabat, tones  & 
Qui  pane  Moyles  indulgebar,  intelligens  hanc  elle  Dei  conditionem,& 
renovult,  cum  ipfeeflet Dens Pharaonis, hoc ipfum  pr^llaredebebat. 
eft  alitnus  Hinc  colligas  quod  homo  qui  parcere  non  vuit,ncc  Dcus  ell, 

* V**  • iuxta  illud  j Ego  dixi  dij  eltis ; nec  communicationcm  habet 

cum 


f-I 

e- 

■ 

TO- 

:ta 

rti 

4 

i# 

n 

in 

li 

J.1 

nt 

iir 

is 

l» 

Ddi 

KE 

iff 

& 

Kt 

Iff 

if: 

Da 
nu- 
ll S- 

ins' 

ipai 

I* 

)0t(- 


l«l 

l# 


Concio  Trim  a . 159 

A cum  Deo, fed  cumdxmonibus;  ncc  vero  fe  putct  fecurum  q> 
ftatim  a Deo  non  puniatur,  fiquidc  ncc  Ioab  ftatim  a Dauid 
punitns  eft,  q>  interfecitfet  Abner,  fed  tunc  Dauid  fimulauit; 
nihilominus  tn  inteftamentoexprcflit,vtaSalomoneinterfi 
cerctur,&  ita  faftum  eft.Intcr alias  quide  caufas  propter  quas 
Chriftustam  fepedicitur  filius  Dauid  in  eius  genealogiaan 
tequam  Abraham, ilia  vna  eft, q»  Dauid  tam  fa?pe  pepercerit 
inimicofuoSauli  , etfi  magna  interHciendi  ipfum  fibi  oftenc- 
tur  occafio, nihilominus  tn  j?j>  Deum  intcificerc  omifit . 

Si  enim  diligitis  tos  qui  vos  diligunt , quam  merctdtm  babe- 
B £>7«.Filios  & parentes  amat  latro,ait  Aug.amat  leo,amat  dra 
co.amant  vrfi.amant  lupi.Si  enim  amantes  no  diligimus  filios 
vel  parentes, peiores  erimus  latronibus,  & fupradidtis  beftijs. 
Si  vero  amantibus  vicem  rcddimus,  adhucnil  ab  jpHs  beftijs 
diftare  et  videmur.Quae  non  tormentapatiemur,ait  Chryf. 
qui  ciim  iubeamur  iuftitia  anteire  pharifxos,  getilibus  ctiam 
infcriores  laceamus?  Quern  ad  mod  urn  ergo,  refpondc  qua-fo, 
videbimus  regnum  futurumfQuemadmodum  facru  illud  me 
rebimur  adire  veftibulum,qui  ncc  publicams  quide  ipfis  inue 
nimur  meliores?Quod  ex  lubiedto  exeploaperte  conftare  po 
C tcritrciim  enim  aliqh  inter  pugnadum  milites  Calaris  Brutfi 
hoftem  acieia  inchnatarequirercnt  fummo  ftudio,erat  enim 
contrarius  Cxfari,dux  media?  partis  excrcitus  Lucillus  quida 
amicus  Bruti,quo  hoftes  ab  inlequcndo  Brutu  auerteret,fta- 
tuit  periculo  fuo  quam  primum  fe  illis  obi jeere,  dicens  fe  tfle 
Brutum.  Credulere  illi,&  tanta  pra?da  la?ti,  deduxercilluad 
Antonitim,  qui  Cxfaris  partes  faciebat,  pra?mittentes  e fuis 
quofda,qui  hare  Antonio  nuntiarent.  His  la?tatus  Antonius, 
obuia  (it  adducctibus  Brutu  fidtu. Lucillus  igitur  adduftus  an 
te  Anroniu,pernimiQ  fidens  aitiMarcuBrutum.nemoo  An- 
13  toni  cepir,fed  nemo  capict,nefortuna  tats  virtutis  viftrix  fit: 
ego  milites  decipiens  adteueni , ob  hoc  nihil  patiabnuens  . 
Tunc  Antonius  ad  eos  qui  eu  adduxerunt  verfus  ait:credo  q, 
hunc  orrorem,o  commilitones,grauitcr  fertis.eludi  uos  exilti 
mantes,  fed  Icitote  uos  meliorem  uenationem  adeptos , dum 
enim  hofte  qua?ritis,amicum  nobis  adducitis.  His  amici*  vti- 
na  magis  qua  hoftibus  potiar.Tunc  Lucillum  coinplexus.illfl 
cuidam  ex  familiaribuscommcndauit.Videigiturqfiofit  ve- 
ra  doftrina  Chrifti,  nonne  ethnici  & publicam  hoc  faciunt  ? 

Obferua  q,  fi  videturhicChriftus  infinuarepeccatorcsdili 
gcre  peccatores  vel  alios, non  eft  hoc  intelligendu  ex  charita- 
tc,qua?  amorinfufus  eft  & fpiritualisrna  qui  tali  charitate  di- 

lig.t 

■rV  •» 

;■  , ..  V \ 

» * 


3.  Reg.  z. 

Matth.i. 
i.  Re.  14, 
x.  Re.  16  • 


Augufide 

tc.  fer.  j 9. 
tom.  10. 

Chryfo.in 
Matt.  ho. 
iS. 


Exemplfi. 

Tre.luper 

euan.Mat. 

cap.y. 


Magneu 
duorii  ami 
citia. 


Facer t ex 
inimico  a- 
micu  fnm 
ma  vtcii- 
ria . 

Lud.Gr. 


F eria  Sexta  pofl  Cineres . 


\ 


^5 


ftccatuli  Iigitamicum  , merebitur vitam  xternam.  Peccator an  tern  in  B 
thale  qua  mortali  exiftens  peccato , non  poteft  mereri  viram  xternam : 
ta  wipe  - turn  quia  dilignnt  feifti  amore  carnali . Signum  auccm  quod 
dint  bona,  quis non  diligit  amicum  ex  charitatc,  eft  quia  inimicum  non 
diligit.Nam  qui  aliqucm  hominem  odit, nullum  veraciter  di-' 
ligit  , led  qui  in  charitatc  eft,  omnes  vere  diligit  tam  amicos 
quam  inimicos.Si  vlterius  non  progredimur  in  amore,  led  tan 
Chrifttani  turn  amamus  vtEthnici,  poll  tantaad  pietatcm  & virturein 
in  amortj  adiumenta/ptbrfiim  Dei  filius  incarnarus  St  paHiis?Quorfum 
txccllerc-j  Ipiritus  Sanfhts  in  corda  hominum  e cxlo  demilfus?quorfum 
debet  Etb  noux  legis  facrameta,  cxlcftiaquc  prxlidia  ad  roborandas  ani  F 
nicos . mas  noftrx  vires?  an  non  xquum  erit  vt  arbor  iuxta  pcrcnncs 
gratiarum  aquas  inecclefix  paradtfoconfita,  torque  diuinis 
Simile.  benc-ficijs  irrigata , vbcriores  proferat  fru&us , quam  qti£ in 
x.  Reg.  i.  montibus  Gdboe  nata  eft , fupra  quos  nec  ros  ncc  pluuia  cx 
cxlodcfccndit  ? Si  igitur  Ethnici  homines  & publicani , folo 
humanitatis  iure  deuin&i,  amantcs  redamant,  annoo  xquuni 
eft  vt  Chriftianus  fiomo  tot  cxleftibus  prxlidi  js  ornatus,  ali- 
Multos  no  quanto  longius  in  officio  progrediatur  ? Quorliim  cmm  tot 
bis  Deus  ad  dimicandum  aducrfus  icbclles  animi  motus,arma  tibi  cxli 
dat  fauo-  tus  data  funt , fi  illoru  te  furori  & importunitati  ita  fubijcis  , Q 
res  ne  fuc - ac  li  prorfus inermis  efl'es  ? Quorfum  iftam  tuam anihix  vi- 
cubamus.  nca,tanto  dbminus  labore  fodiendam,&  quidc  paftinandam, 

& perennibusaquis  irrigandam  curauit,fi  non  vuas,fed  labru 
fcas  potius,  hoc  eft  acerbos  frufhis  more  gentilium  proferat? 
indignum  profefto  eft , vtgloriofum  Chriftiani  nomcn  vfur- 
pet,qui  Ethnicorum  opera  confcftatur,&fruftrahxcdiuina 
iiibfidia  pcrcepit,qui  nihilo  melior  exteris  hominibus  euadit. 

Etfi  faint a iien its  fratrts  veflros  t ant um, quid  amplius  fact- 
Chryf  in  fii?Ridicula  illam  conliietudine  omnino  pellamtis,ait  Chry. 
Matt.  ho.  quam  rationis  inopes  patiuntur,  expectances  vt  prius  faluten-  H 
1 8.  to.z.  tur  ab  obuijs.Cuius  rei  gratia,  ilium  1 alutatione  no  prxuenis? 

quia  hoc  inquis,  expe&atrproptei  ea  ergo  ad  hoc  pcipue  opor 
PrAuenia-  tet  accurrcre , vt  tu accipias  coronam . Sienim  te  illefalutee 
mus  inui-  prior, nihil  tibi  proficiet.etiamfi  tunc  cum  laluraueris.Si  vero 
tern  fain-  tu  prius  ad  falutandum  propercs,  lucrum  detllius  tumore  ce- 
tando . pifti.&largifllmumquendam  fruftum  deillms  fuperbia  met 
fuiftijcxtrcmx  omnino  dementix  eft,vt  qui  nudis  verbis  tan* 
turn  capcrc  frudum  polfiunus,  cum  Ipoiuc  noftra  perdanuis, 

& liiper  quo  culpamus  alterum,  in  idipfum  nos  incidamtts.  Si 
enim  culpas  prius  ab  altcro  (alutationis  expeftetur  officiu , 
cur  obfccroqdreprchendisirnitaris?Quodqueiplc  trial  u et 


Concio  Prim a . 1 60 

1 fe  conqnereris,  air  id  quafi  bonum  imitari  fludes?  Vnde  qui-  Arboreu* 
dam  doctor  ait , Suntcomplures  qui  non  dcfcrunt  alijs  falu-  in  Mat. 
rem.ncc  falnrant,nifi  prius  falutentur,  exilh'mantes  fuam  ina 
ieftatem,  grauitatem  & dignitatem  tmminui , fi  alios  honore 
pra?uenerint.His  quidem  reclamat  Arift.dicens,honorem  po  Arift.i. 
tins  efTe  in  honorantc,quam  in  honoratojimo  fi  prius  ad  falu  Ethic, 
tandum  properes,  lucrum  de  altcrius  tumore  reportabis . 

Eftote perfefli fic  tit  & pater  vefter. Ecccad  quod  eulme  pro  Gl.interl. 
uchit  fuos,ciim  aic.eftotc  ergo  perfefti,  fecundum  modu  ho,  in  Mat. 
minum.vt  queratis  prodcfTc  mimicis;S»Y#/  & pater  imitatio- 
5 ne  inquam,non  xqualitate:Tota  autem  Trinitas  hie intelligi- 
tur  per  patre.  Super  qua?  verba  ait  grauis  quida  doctor.  Quij 
dubitataliter  ferascum  Fcris,  aliter  homines  cum  hominibus 
certare  debere?  Fcrf  namque  rationis  expertes,  non  ratione , Arm a bo- 
fed  viribus.fcd  cornibus,fed  vnguibus  & veneno  pugnant:ho-  minis  ho- 
mines veto  ratione  prxditos  non  fcrali  immanitate  led  ratio-  na  verba 
ne,confilio,&  re£tefa£tis  pugnaredecet,qiiibus  arribus  lie  ini  & opera. 
micoriim  impetum  reprimunt,  vt  in  mutuam  eos  beneuoleu 
tiamtrahant.  Adhocautein  pulcherrimum  vittorix  genus 
Apoft.inuitat  cum  aitrSi  efiirierit inimicus  tuus,ciba ilium, fi  Rom. 1 1. 
C fitit,potum  da  illi,  hoc  emm  faciens,  carbones  ignis  congeres 
fiiper  caput  eius:noli  vinci  a malo,  fed  vince  in  bono  malum. 

Ide  confulit  topics  in  Pro.  VRde  iumpfit  Apof.  Quod  quide  Prou.i  f. 

■ fecifle  6t  memoratur  Philippus  ille  Alexandri  pater,  quia  efi  Exemplu. 
intellexiflet  quenda  c ciuibus  fuis  de  fe  male  loqui,  nee  deeto 
fent  tn  qui  principe  ad  fuppliciu  de  maledico  fumendu  acri-  lnimicot 
terincitarenr,  ille  contra  bencficijscuinimicocertarevoluit:  bonis  ope - 
qtf  vbi  faftti  eft,&  maledicus  regis  laudes  vbiqueprf dicaret,  ribus  vtn- 
rex  ad  amicos  conuerfus,  videtis  inquit,  in  rnanu  nollra  poll-  camus . 
turn  efTc,vt  alij  de  nobis  bene  vel  male  loquantur . 

D Attendite  ne  iuftstid  veflram  factatis  cord  hominibus, vt  vi  Origc.  in 
deamini  ah  eis.  Aegypti  j ex  Pharaonis  prxcepto,f£minas  tt5i  Exo.  ho.* 
viuificabant.necabant  vero  mafculos,vt  hr  in  Exo.itadxmo-  in  cap.  i. 
nes  ipfi,  ait  Orig  infidiantur  fi  forte  nafeatur  nobis  aliquis  ma  tom.  i. 
fculus.hoc  cit  aliqua  virtus,qua  poffint  opprimere  & fubmer  Exod.  i. 
eererfaciedfi  ergo  qd  fecit  mulier  ilia  de  tribu  Lcui,qux  natu  Simile, 
iibi  mafcnlu  occultauitrita  enim  debemus  occultare bona  que  Exo.i. 
facimns,ne  demergantur  in  profundum  inanis  glorix,&  ideo  Chryfol. 
nos admonet  Chrillus  dicens, attendite,  &c.  Sedquo  iufiitia  fcr.fi. 
vult  celari,ait  Chry.  cuius  opera  fic  vult  elucerc?cum  air,  fic  Intention e 
lucent  hix  veltra  cora  hominibus, &c.  Fiacres  prxceprioc^le.  in  Dei  di . 
fiis  vultiaftaotia  tollere,auferrepompa,vanitatcm  demere , rigamus , 

fubmo- 


Ferid  Sextd  poli  Cincres , 


Simile. 
Soarez  in 
Mat. 


Luc.  1 1. 
Simile. 


L.Efd.4. 


Leuit.7. 
Pfal.  102. 


Lud.Gr. 


Dan.f. 
Glof.ord. 
in  Matth. 
Chryfo.in 
non  abfb. 
homi.  13. 


tom.  2. 


Dio.  Car. 
in  Matth. 
Treius  in 
euang.Iib. 


.c.<b 


fubmouere  inanem  gloriam:  fic  inquam  iuftitiam  vultcelare : £ 
iuftitiamenim  nefehumanis  oculis  oftentet. 

Quemadmodu,  fi  pratfente  Rcge,  & tota  procerum  regni 
fui  caterua,  & et  aftante  agricola  ruftico,  miles  ftrenue  in  ini- 
micum  irruerct,  magnaque  agilitate  hue  atqueillucdifcurre- 
ret.altaque  voce  proclamaret,  non  j>p  regem, non  propter  no 
biles  regni, fed  propter  ilium  rufticum  talia  agere,  rcuera  non 
tantum  is  vllum  a rcge  prarmium  non  confequeretur,fed  ctia 
irrideretur,&  ab  omnibus  nullius  momenti  homo  reputatus, 
extra  confortiG  nobilium  exterminareturrita  qui  aftante  Deo 
& tota  caelefti  curia  dum  operatur  iquodcunque  bonum  , fiue  p 
feabftineat  aquocumquemalo,  id  propter  rufticanum  mun- 
dum  facit, nullum  a Deo  confequitur  prxmium,  quinimoir. 
ridetur,  & extra  confortium  filiorum  Dei  exterminatur . 

Intenditquidem  Chriftus  in  illis  verbis,  attendite  nciufti 
tiam  &c.  dirigere  intentionem  qua  habere  debemus  in  boni* 
opcribus:idem  etiam  intendit  cum  ait  per  Luc.  Si  oculus  tuus 
fuerit  fimplex,totum  corpus  &c.Intelligens  intentionem  per 
oculum.Quid  quxfo  fentiret  vir  prudcns,fi  videret  coniugcm 
fuam  fuco  vti,vt  alijs  placcret  > Sic  ergo  quantum  putas  Deu 
irafei  q»videatte bona  opera facere,  vtplaceashominibus,  & q 
non  ipfi  J Non  igitur  ita  nos  geramus,ied  potius  more  ardifi- 
cantium  templum, altera  manu  operemur,&  altera  contra  ina 
ne  gloria  pugnemus.  Ad  quod  fignificaudu  Deus  prarcipiebat 
in  Leuit.  Vt  fibiofterretde  pinguedmeanimaiis&adipe,qui 
operit  vitalia.Quod  Dauid  vifuseft  feruarecinn  aitjBcnedic 
anima  rnea  dno,  & 01a  qua?  intra  me  funt, nomini  fanfto  eius. 
non  folu  exteriora  ofFeramus,fed  ctinteriora,hoceftrefta  in- 
tion6,dirigentes  ota  ad  DeG.  Iuftum  eft, ait  grauis  quida  do- 
ctor,vt  qfi  ille  gratis  nobis  gratia  dedit,ita  nos  quoq;  illi  gra- 
tis,hoc  eft  fine  vllius  emolumenti  refpeftu  fcruiamus.O  qua  H 
multi  fefe  in  extremo  illo  examine  delufos  inueniet  vercor.n. 
ne  multi  fint,  qbus  illud  obijciat.q.  tremeti  Babylonis  rcei  di 
uinitus  nGciatG  eft;  Appefus  es  in  ftatera,&  tuetus  minus  hns. 

Noli  tuba  tanereante  te : Ante  le  vero  tuba  canit,ait  gl.qui 
ante  alios  vult  laudari , vtappareat  maior  illis.  Tuba  eft,  ait 
Chry f.omnis  aftus  vel  lermo,pcr  que  operis  iadantia  demo- 
ftratur.puta  quiqn  videt  aliquem  prajfentcm  facit  eleemofy- 
nam, extra  aGt  non  facifhoc  tuba  eft, quia  per  hoc  eius  iaftan 
tia  prxdicatur.  O vanitas,  & miferia  infinita,ait  grauis  quida 
doftor,pp  volatilem,vilcm,fallaccm,&  momcntanca  homi. 
nu  iaude,diuino,xterno,&  cxlefti  honore  priuari ! Abraham 

de 


bn 


1 

1 

$ 

ti 

I 4 

Ol 

lot 
1 ^ 

, ^ 
'it 


1 


Cone  to  Prima. 


ft 


l6l 


I i 


'K  cfe  no&e  confttrgcns , nee  vel  vxori  communicauit  facramen- 
tum  Dei,  vel  filio,  donee  venttim  eft  ad  eacumen  monris,  qui 
vocatur,  Dominus  videbit : fie  igitur  fuftkit  tibi  quod  Dens 
vidcat,nc  quxras  alios  teftes,  neque  mundanas  laudes . 

Nefciat  firuHra  tua.  quid  facial  dtxrera  tua.  Per  hyper bo- 
lem  eft  fernio,per  quam  tnanifcftatur  plurimum  oportere  la- 
diceret  ait  Chrylo.  fi  poftibilecft  tciplum  quoque 
ignorare  quod  facis.fit  obi  hoc  prorfus  ftudio.ctfi  fieri  quear, 
nee  manusquibus  id  peragitur.confcia?  fint.  Etahbi  did t idc 
doctor: hoc Ipiritualiter  intelligendum  eft,alioqui  eniin  quan 
B turn  ad  corpus , quomodo  poreft  fieri , vt  nelciat  finiftra  quid 
faciat  dextera?Cum  amba?  nianus  in  adiutormm  fibi  inuicem 
fint  crcatx  , vt  altera  alteri  adminiftret , nee  cito  inueniatur 
opus, quod  vna  manus  fine  altera  poflit  iniplere.  Nefciat  er°o 
camis  voluntas,  quod  facie  voluntas  amnia? . Sicut  enim  dia- 
bolus  qui  fuggeric  malum  fieri,  ipfe  manifeftat  malum,  vtpo- 
te  lplc  luggerit  aJulterium  , ipfe  fuggerit  homicidiom , ipfe 
pubheat  honncidium.  Sic  Dcusquidatbonum  fieri, ipfe  ctia 
pubJicat  omne  bonum  in  mamfefto , ideft  in  feculo  illo  futu- 
ro , quia  hie  merces  iuftitix  manifefta  non  poteft  elfe . Vnde 
C Chryfo.  ait,  Putas  quam  vult  nefeire  alterum,  qui  teipfum 
qui  facis,vult  aliqua  tui  parte  nefcire>Opus  dextei  a?  quod  fa- 
cie tacitus  datorrquod  facie  garrulus  dator,  hypocrifis  eft  fini- 
ftrx.  Siniflra  eft, qua?  nobis  animarum  prxlia  lemper  mdicir, 
acne  virtutes in efte&u  veniant,eIaborat,ne fit pietas,  iinpie- 
tasagit : neeleemofyna  vincat.cupiditas  pugnat ; furit  auari- 
tia,  nc  mr/cricordia  conualefcat . Fratrcsinhoc  feculo  fugia- 
musqux  a fimftns  func,  fi  in  futurum  a dextrisdefideramus 
altarc , & audirc , Venite  benedifti  patris  mei . 

Nefciat  finiftra . Non  poruit  vllis  verbis  boni  operis  fecre- 
D turn  magis  coimnendari:  ira  porro  fecretum  prudens  quidatn 
imperator  olim  in  militaribus  confilijs  leruari  voluit.cu  dixit 
lplam  (e  rumcam  combufturum , fieonfiliorum  luorum  con- 
Icia  diet.  Hue  etiam  Ipeftat,  quod  olim  Arccfil.uis.ut  leribit 
grams  quidam  autor, cum  Appellcm  Chiu  in  xerotante  ege- 
re  cognoui Ifet, rcui fit  hominem,  & decc  drachmas  adferens, 
&alli  Jensproxime.acnecubas  quide  optimeinquir.fimuiq; 
tnouens  dims  ceruical,  clam  pecuniam  fiib.ecit : quam  fimu- 
Iatque  repcriflct  anicula  qua?  inferuiebat  xgrotanu.Sf  admi- 

rans  quid  eftet.  Appelfiretuliffct.ricknsille,  Arcefilaiinquit 

hoc  mrtum  elffurtum  vocans  eleemofynam  furtim,  & igno- 
Hnte  finiftra  datam . Is  cquidcai  nil  sudierat  de  cuangelio 
Cone.  Quadr.  Tdpi,  I,  X gentilis 


Gen.  iz» 


Chryfoft. 
in  Matth. 
homi.  ip. 
tom. 2. 
Chryf.  in 
non  abfo. 
homi.  i j. 
tom.  2. 

Simile. 


Chryfo. 

fcr.p. 


Tent  at  to- 
nes vinca - 
nuts  . 

Mat.2y. 


Exemplu. 

Trcius  in 
cuang.lib. 
3.C.6. 


Bona  ope- 
ra in  ttb- 
fconditof* 
ciantHt. 


Ruth  a. 


Chryf.  in 
Matt.  ho. 
jp.to.z. 

Optra  bo- 
na in  ot-- 
tulto  facta 
tnus , nam 
Dtut  ta  fa 
tit  pttblica 
tit  fuo  ti- 
fore. 


Leu.  1 9- 
Eccl.z8. 
Prou.  ay. 

Dumiei- 
tia  rcitlici- 
tus  extir- 
femus. 

Rom.  iz. 


Fena  Sexta  poJlCintrcs . 

gcna'lis  enim  erat,  & tamen  expofuit  nobis  quid  fit  tuba  cane  5s 
re.  Simile  quid  leges  in  uita  fan&i  Nicolai . Ille  fanftusvir 
Boozvidens  pauperem  mulierem  Ruth  fpicas  i mefloribus 
rcli&as  colligentem , dixit  mdIoribus:de  vellrismanipulis- 
proijcitcdeindultria.&remanerc  permittee,  vtabfqueru  bo- 
re coliigat, colligentem  nemo  corripiat.  i 

Quid  dcftderastaonneefTcaliquosoperO  fpefhtores  tuo- 
rum?Ecceigiturhabes  non  angelos,  atque  Archangclos  tan- 
tum,lcd  etiam  Deum  ipfum,ait  Chryf.  Quod  fi  habere  ctia 
homines  fpe&atoresconcupifcis,ne  hac  quidem  quam  prxci 
pue  cupis  mercede  priuaberis . Sed  cum  opportunum  tamen  F 
tcmpus  aduenerifqn  certe  cii  maxiino  hoctibi  cumulo  prx- 
llubiturquod  requiris:  nam  modoquidem  fi  te  oflcntaueris  , 
decern  vel  vigmti.aut  centum  tanrummodohominibusollen 
tare  tc  poteris:fi  ueto  nunc  laccrc  curaueris , tunc  ipfe  te  prae- 
dicabit  Deus,toto  prorliis  orbc  prxfente.  Itaque  fi  opera  tua 
maxime  ab  hominibus  videri  cupis, nunc  ilia  occultadiligen- 
ter , vteadem  tuncomncsad  maiorcm  tuum  uideant  hono- 
rem  , Deo  fcilicet  ea  faciente  manifella , & eareferentc , co- 
ramque  omnibus  pratdicante  . 

C 

Feria  Sexta  poft  Cineres . 

CONCIO  SECVND A. 

Vdistis  quia  dtiiu  eft  anttquis.  Mat.  y.&  £- 
Non  ait  legilhs,  quia  nil  tale  lcriptum  erat , imo 
contrarium,  Leui.i 9-  Non odens  tracrem  tuu,& 
noqu^ras  vltione.Et  Eccl.z8.Relinque proximo 
tuonocentite.Et  Pro.zy.  Siefurieritinimicustuus  cibailiu. 

Dtligite  inimicot  vtfiros.  Ex  ammo  quidem  debet  hen  hu-  j| 
infmodi  di lectio , vt  omnis  immicitia  radicitus  extirpetur . 
Ouis  pafeit  quidem  her  bam,  fed  radices  rclinquit,adeo  vt  mo 
dica  pluuia  vel  roreilatim  pulluict  herbajficaliqmparcunt 
quidem,  fed  quauis  oblara  occafione , itatim  vuincra  immiri- 
tne qua?  perfanataelle  vidt^amur>recrudefcunt.Vnde  A poll, 
ait,  Dileftio  fine  fimulatione : non  enim  (ufficit  fidicas  , ego 
nihil  mall  dico  dc  ipfo,  nihil  peto,  parco,  nihil  mall  ago,  led 
omnia  vere,&  ex  anuno  dici  debent. 

Dtligite  tnimteot.  Si  inimicos  a mare  debemus  , quato  plu* 
amicos?Sunt  tamen  aliqui,qui  amicis  funt  infideles.a  quibus 
bcneficia  multaacccperunt,quod  fane  intolerabile  ell;  veott. 

< Dei 


/ 


Conc'to  Secunda . 1 5 2 

nc  j ^ Dei  lex, tit  etiam  ad  condonandum  inimicis  nosaftringerctr 
Vnde  Dauid  diccbat.qna  maximefentiens  hmoi  infidelitatcj 
Si  inimicus  meus  maledixiflct  mihi.fuftinuiflem  utiquc.Pote  Pfal.54. 
rat  quidc  daemon, & multo  facilius  induccre  aliquos  mimicos 
Iob»vt  ipfi  moleftiam  exhibcrcnt.fcd  vt  magis  ipfum  torque-  lob  a.  j. 
ret,inducit  amicos.imo  & coniugem,quod  intolerabilius  vide  & c. 
tur.Vnde  Apoil.cnumerans  mala  eorum,quos  tradidit  Dcus  Rom.t. 
in  rcprobum  feofum,ait,g»  funt  fine  aftedione&  abfque  fide, 
net  amicos  fuos  dihgcbant.nec  eis  debita  fide  feruabant. 

Dihgitt  inimicos  veflros. Inter  alia  quar  Abigail  ante oculos  i.Re.  aj. 
B Daiudis  pofuitjne  de  Nabalfevcndicarct.illudeidixit,  Non 

fit  iniquitas  hxc  in  fcrupulum:  Quafi  dicerct,caue  ne  aliquan  Pule  hr  a co 
do  dicas, vtinam  talem  vindida  nunqtiam  lump/ilfem . Dixit  Jideratio - . 
prxterea  Nabal  efle  ftultum  fecundumnomeafuum.-quafidi  nts  ad  in- 
ceret,remancat  ipfe cum  fua  ftulticia.Ircm  dixit, faciet  tibi  do  inrun  ron- 
minus  domino  ineo  domum  fidelem : quafi  dicat, femper  tua  donandat . 
domus  & familia  perfeucrabit.qOod  no  vfu  venire  folct  fadio 
R*  b°m'n>kus>&quxrentibusfe  vindicare.na  fere  ipfi  cu  luis 
diuitijs  & familia  pereunt,p(al.Non  dimidiabunt  dies  fuos.  Pfal.54. 
Diligittfbintfacite, crate . Hxc  omnia  nos  contrario  modo 
C prxftamus,  fiquidem  odio  habcmus.malefacimus,  maledici- 

mtis.No  igitur  ita  nos  gcramus.fed  diligamus.benefaciamus, 

oremus,  itaenim  inimicu  placabimus,  & adamorem  induce- 
mus.  Qua?  enim  eft  fera.qua:  non  benefieijs  mitefcaPVidens  Simile. 
Saul  bcneficia  Dauidis  erga  fc,q>  vindidam  quam  poterat  fu  i.Re.  24. 
mere, no  funipierir,ait:iuftior  cs  tu  quam  ego.  Si  teodit,ama 
tu  ilium, nam  contraria  contraries  curaiuur . Si  maledicit,  tu 
benedicito  : neque  hoc  tantiim  , led  etiam  debes  bonis  ope- 
ribus  eitm  deuincire,  ficut  fecit  Iacob  cum  Efau.  Gen.3  a. 

Vtfitisfilij.  Non  ait,vt  filij  Dei  appeilemini.led  vt  fitis.no 
X)  fiditij,ait  Aug.gentiles.enim  vtadularcntur  Acnea*,  & Her-  Aug.  li.3. 

culi,uc  eosin  pt^lijs iuuarcnt,filios  Dcoru  nominabant.qua-  ciuu.Dei. 

J I,1S  talcs  non  efl'elciicnt.Non  ita  ergo  dicit  Chriftus,fcd  q,  eri 

musfihj  Dei.fcilicetperadoptioncm  vere,  loan.i.  Dcdit  eis  Ioan.i. 
poteftatem  filios  Dei  fieri:hoc  in  noftra  manu  relinquit,  debe 
mus  ergo  talia  pftare  opera,  vt  quide  eius  fauorc  talcs  fimus. 

InimicitU  reprjehendunturyfattiones,  & vindift*. 

Vifccrdu. 

jf  A I dtflis  quia  dittumefl  antiquis.  Etfiinftitutfi  Chrifti  fit  quantum 

1 dv  hoc  loco  corrigere  eos  qui  non  amant  inimicos  luos  , & l)to  dtsfli 

t -©os  qui  ipCos  pcrfcquuntur,mhilominus  tamen  etiam  eos  qui  ceant. 

I X z quafi 


Similitu. 
Vifcordit 
dete  {labi- 
le!. 

Simile. 


O dit  De* 
antiquas 
dijftnfio- 
rut. 


Mac.  28. 
Exemplu. 


Iniurias 
Ad  imita- 
tions Chri 
fit  condone 
mu:. 

2.  Reg.  21. 
Exemplu . 
Facile  fo- 
ld De 9 ve 
aid  peten- 
tibus  con- 
ionart. 

2.  Reg.  p. 


FeriaSextapofl  Cineres  • 

quafi  haercditario  quodam  iurc  a fuis  maioribus  acceptas  d i-  £ 
fcordias,&  diflenfiones  fouenr,ac  fa&iones,  reprathcndit,  qui 
fundamentu  aliud  no  habent  nifi  quia  Him  inter  maiores  fuos 
erant  talcs  djflljnfioncs,nequc  cauiam  norunt,  ob quam  con- 
tracts fiint;  fed  tantum  oculis  claufis  has  diflenfiones  fuftcn- 
tant,&  vidcutur  quafi  dicere,quod  ficut  pueri  circuncifi,in  fi- 
de parentum  faluantur.  Ad  hos  igitur  etiam  do&rinam  fiiam 
dirigit  Chriltus , cum  ait , Audiflis  quia  diftum  eft  antiquis, 
odio habebis  inimicum  tuum,  cgoautem  dico uobis , diligite 
inimicos  ucftros.Quafi  dicat, fi  obligati  eftis  ad  iniurias  con- 
donadas,  vobis  infliCtas,dc  quibus  tot  habctis  teftes,  & adhuc  F 
vlcera  ipfa  ca!cnt:quanto  iuftins  crit,  ut  iniurias  ucftris  maio- 
ribus inuftas  condonetis,qua’  fortafle  abfque  ullo  fundamen- 
to  contracts  funt  ? Non  debetis  huiufmodi  difcordijs  aurem 
prsbere,fed  me  tantum  aufcultare,  qui  dico : diligite  inimi- 
cos veftros . 

Quando  Chriftus  mifit  difcipulos  ad  prsdicandu  per  uni 
uerfum  terrarum  orbem,  & promifit  remiffionem  pcccatoru, 
non  dixit  quod  annos  aliquot  ex  peCtarcnr, donee  in  obliuione 
efle  poflent  iniuria*  quibus  ipfum  afFecerant , fed  tantum  di- 
xit; Docetcomnes  genres, & ofterte  iJlis  pacem,&  atnicitiam  G 
meam,etfi  fanguis  meus  adhuc  uigeat,neque  Caluaris  mon 
tis  lapides  obliti  fint  tantum  fcelus  contra  me  patratum , non 
cnim  propterea  definam  ignofeere , etiam  i js  qui  fanguinem 
meum  fihdcrunt.fi  ueniam  petant . Quarcprxcipio  uobis  di- 
fcipuli  chariflmii,ut  prouincias  & regna  peragretis,  & pacem 
atque  amicitiam  meam  denuntietis, etiam  in  uicis,&  domibus 
fingulorum,peccatorum  remiflionem  publicctis . Non  ita  fe 
gerunt  multi  hoc  tpe, quibus  iniuria  aliqua  inflsCta  eft,  quin 
potius  poll  longos  annos  dicunt  adhuc  recrudefcere  vulnus  ip 
fum.Vix  dum  Naboth  interierat  lapidibus  obrutus,  & nondu  H 
vines  pofleffioneaccepcrat  Achab,hic  veto  ftatiin  ita  egit  p£ 
nitcntiam  , vtdiceret Deiis  Elis;  Nonne  vidiftihumiliatum 
Achabcora  me?  Quia  igitur  humiliatus  eft, non  inducamalu 
in  diebuscius.Vides  igitur  vix  coglactatG  fanguinem  Naboth 
&coagulatu,cu  Oeusiam  pcpercit  Achab:te  verb  nonpudet 
videre  tot  interceflores  ultro  citroque  comeantcs,  & concur- 
fantes,vt  iniuria  remittas,  & noiis  ultra procraftinare,cum  th 
vidcas  diuinam  maieftatem  ita  ad  remittendum  promptam  f 

Sanftus  ac  pius  Dauid  iuterrogabat  feruos  fuos , an  de  do- 
mo  Saulis  aliquis  cflet  rehCtus,cum  quo  mifericordia  domiifl 
vteretur,  vbi  aduerte  q>  mifcricordism  quatu  m donium  Sau- 


/ 


Concio  Prim  a . 163 

A Us  uolcbatexercereDauid,vocauitmifericordiamdomini:na 
noftra  in  hoc  a diuina  vidctur  diftarc , quod  noftra  ad  noftros 
tm  fc  extendat  & ad  amicos,miiericordia  vero  domini,ad  ami 
cos&  ad  inimicos , qui  folem  fuum  oriri  facie  ftiper  bonos  & 
malos . Nofler  tn  amor  Temper  fundatur  in  carne  & fanguine 
& pratenfionibns  humanis  actemporalibus  commodis  atquc 
in  rebus  tam  vilibus  rc  tam  pretiofam, videlicet  smorem  no- 
ftrum  impendimus,cum  tn  poifimus  eum  infumere  in  merci- 
bus  quseltuofioribus, videlicet  in  dileftione  inimicorum,  ficut 
hodie  praecipit  Chriftus . Erubefcere  fane  debet  Chriilianus 
B q»  cum  tantadifficultate  parcat  huic  prarcepto,videns prefer 
tim  a Deo  fanciatur,qui  eius  obieruationem  diuine  copen- 
fabit:tum  etiam  videns  quod  etiam  Ethnici  vt  hominibus  pla 
cerent, illud  obferuarent.Gr^cus  illc  Thralybulus,qui  Athe- 
nienfibus  tyrannis  occifis , principatum  in  repub.  obtinuit , yt 
oinnis  fibi  adimeretur  occafio  animaduertendi  in  eos,qui  iniu 
rij  fibi  in  eo  fafti  fucrant , legem  fanxit , vt  nullus  de  anterc- 
dentibus  delidis  accufari  poflet,  fiue  puniri,  quam  obliuionis 
legem  Athenienfes  appcllarunt.  Cum  Aclius  Adrianuslm- 
perator  efiet  creatus,refciuilfctquc  fibi  a quodam  necem  an- 
C tea  intentatam  fuiffe,  eundem  ftatim  euocari  iulfix ; qui  cum 
formidolofus  maxime  & tremens  acceffiffet,  magno  quodam 
ac  perbenigno  eumafFatusanimo,fubijcit:hodiequidem  prar 
clare  tecum  aftum  eft,q>  ad  hoc  imperium  euedus  fucrim,ali 
terenim  fortaffefalustuain  periculo atquc  diferimine  verfa- 
ta  fuiflct,fed  nunc  minus  decerc  vidctur  hanc  dignitatis  muta 
tionem,<j>  de  te  fupplicium  fumam.Dux  quidam  Aurclianen 
fis,  cum  infignem  quandam  a nobili  viro  accepifl'ct  iniuriam , 
poftmodum'que  Gallorum  rex  creatus  fuificc,  & multi  inita- 
rent , vt  Ce  vlcifcerctur  de  infli&a  iniuria , fubiecit : non  deccc 
D Gallorum  regem  vindicate  iniuriam  infli&am  duci  Aurelia- 
nenfi. Quanto igitur  diligentius hoc praellarc  debet  vir  Chri- 
flianus,  ciim  no  folum  hoc  Deus  mandet, fed  etiam  accuratif 
fimeprofpiciat , quanta  pro  nomine  ipfius  patiatur , vt  poffit 
ipfa  remtincrari,i uxta  illud  Apo.Scio  opera  tua  & patientiam 
tuam  quam  habes,&  fudinuilti  propter  ndmen  mcum,&  non 
defeciflimec  vero  folum  ha?c  profpicit  Deus,vt  compenfet  la 
borcmtuum,fed  etiam  vtcum  puniat,qui  tibi  iniuriuseft,iux 
ta  illud  Ifai.  Noli  timere  opprobrium  hominum,&  blafphc- 
mia  corum  nemetueris:ficutcnim  veftimetuni,  ficcomcdet 
cos  vermis,&  ficut  lanam,fic  deuorabit  eos  tinea. Ciim  igitur 
Deus  tantam  gerat  cura  vindicandi  00s , non  foliim  ignofca- 

X 3 4114s » 


MiferitUr 
dia  ad  a- 
micos,  (f 
mimic  os 
ptrr  igi- 
tur . 

Mat.  f. 

A more  in 
rebus  •vili- 
bus  non  l» 
cemus. 

ExemplS 

Trafybu- 

li. 


ExempIS 
A dr. Imp. 


Exempli? 
Ducis  Aik 
relian. 


Apo.eV 


Ifai.  f 1. 


I 


Gen.  if. 


Mar.  1 4. 
Luc.  a a. 

1.  Re.  14. 
t.Re.  2 6. 
Pl'al.i  14. 


Seneca. 

Oremus  jf 
inimiiis . 


/A  do.  7. 

Exemplu, 

Ex  animo 
tgnofeam9. 

•jijnrra  * •* 

1 . 


Aug.  I1.2, 
ciu;.  Dei. 


Fcria  Scxta post  Cincrcs . 

mussed  ctiam  fi  fieri  potefl,ignoremus  quis  nobis  fucrit  iniu  E 
rius,ne  ilium  oderinius . Dcus  dixie  Abrahx,  femcn  fuuni 
clfetpaflimim  mala  in  terra  non  fua,  & non  nominauit  Aegy 
ptum,ne  Acgyptiosodiflet.Ht  Chriitns  in  paffionealapiscje 
fus,faciem  cooperiri  permifit,  vt  doceret  nosnefeire  percuflo 
res , fedtantum  benefadores,  &eisgratias agamus.  Memor 
Dauid  amoris  fui  erga  Saulem, quern  pratfertim  oftedir,cum 
noluit  eum  occidcre, quern  facile  poterat,  & tamen  noluitoc- 
cidere  propter  Deum,ait;DiIcxi,quoniam  exaudietdominus 
vocem  orationis  meat : Quafi  dicat  vt  Deum  habeam  propi- 
tiu,  & aliquando  tali  mifericordia  erga  mevtatur,  dilexi  ini-  F 
micum  meum,  qui  volebat  mihi  vitam  eripere,  quam  tamen 
ego  fa?pc  ci  eripere  potui,  & noltii.  Sequamur  etiam  confiliu 
Seneca;, qui  ait;  Diflenfio  ab  alijs,  rcconciliatio  a te  incipiat . 
Non  cnim  debes  ex  pedare.vt  alius  prior  tibi  reconcilietur,  & 
coronam  prxripiat  atque  premium . Nec  verb  folum  prxei- 
pit  Deus,vtinimicos  diligamus,  & ijs  benefaciamus,  fed  etia 
vtproipfis  oremus.  Cum  protomartyr  egregius  Stcphanus 
primam  martyrij  accipcrct  palmam,duas  emifit  orationes,  vt 
habetur  Ado.7.nempe  vnam  pro  fe,quam  (bndo  dixit, vide- 
licet, Domine  Iefu  fufeipe  fpiritum  meunvaltcram  pro  inimt  G 
cis  qui  ipfum  lapidabant ; quam  quide  vt  intelligas  ex  animo 
dixifie,audi  quid  dicat  textus:  Pofitis  autem  genibus,  clama- 
uit  voce  magna  dicensrDomine  ne  llatuas  illis  hoc  peccatum  , 
quia  nefeiunt  quid  faciunt.Cum  enim  egregius  protomartyr 
intelligeret  quam  difficile effet  talem,veniam  diuinitus  impc 
trare,idcirco  fecit  Quantum  in  fe  fiiit,  intercedendo  pro  ipfis  , 
fiquidemoculos  ad  cxlumleuauit,  genua  flexit,  & in  vltimo 
vita*  fufpirio  pro  ipfis  deprecatus  eli,vt  facilius  Deum  placa- 
rd, dicens,ne  ftatuas  illis  hoc  peccatum. Qua?  igitur  erunt  ta 
faxea&  adamantinacorda,quartantopropofito  exemplu  non  H 
commourantur  ? Quamobrf  te  fuppliccsoramus  fandc  Stc- 
phane.quoniam  contra obduratacorda  plurimum  potes,tefle 
Augullino.vt  pro  nobis  intercedas  apud  Iefum,qui  velit  dura 
nofira  corda  emollire,ita  vt  non  folum  ad  imitationcm  tuam, 
diligamus  inimicos,  & ipfis  bencfaciamus,  fed  etiam  pro  ipfis 
oremus , quandoquidem  rot  taniiqne  inde  nobis  frudus  pro- 
ucniunt , & Chriflus  idipfiim  prxeipit . 

Quanta  fit  excellent! a bpatitudo  & gloria . 

PRomjrtit  nobis  Chriilus,q>  fiinimkos  diligimus,filij  eri* 
mus  pau  is  noftri  cf-lcfti-sqr.od  quidcm  faejt  vt  nos  ad  ex- 

ltflem 


I 


Concio  Secunda,  1 64. 

A Jeftem  beatitudinem  inuitet  & alliciar, vbi  eft  pater  nofter  car 
Jeftis,&  ibi  glorificatus  angelos  & fandos,nofqiie  ad  ie  vocat. 
Alirum  plane  eft,q»  tam  parum  & frigidc  cxlcftia  appetamus, 
-cum  tamen  veruni  lit, quod  qtianiuis  mulia  & maxima  de  fu 
aura  gloria  mens  humana  concipiat.nnnquam  tamen  minima 
-eius  partem  poteritattingere.  Quocirca  illnd  nobis  ineius 
xftimationc,quod  hiseuenireiolet,  qui  piduram  altcuius  fin 
gularisartificisnianuincxptam.plcne  abfolutani  putant& 
admirantur,ea  nil  perfedius  ellepti  tames  rpidcr  tamen  artis 
Cux gnarus  intelligit  quantum  perfedio  illa,quam  ignari  ho- 

® mines  miramur,ab  ea  diftct,quam  poll  finemoperis  habitura 
(it  pidura . Ad  hunc  enim  modum  perfuafum  nobis  efl'e  de- 
bet , quidquid  de  ilia  felicitate  & gloria  cogitamus  aut  dici- 
mus,  longe  minus  quam  pro  eius  dignitate  efl'e.  Quid  enim 
humana  mensoptare  poteft,quod  ibi  multisacceftionibusau 
dum  non  inueniat  ? Qux  enim  figillatim , & per  temporum 
momenta  di(cimus;illic  l’ola  beatifica  diuinar  eflcntix  vifipne, 
plcniftime  intelligenius  . Sex  quidc  diebus  manna  fill j Ifrael 
m deferto  non  fine  labore  edebant , cjuando  illud  paflim  fu- 
fi  pbr  agros  colligebant,atque  in  lequetcm  diem  prouidebat^ 
vt  in  Sabbathofine  vllo  labore,quefitoiam  ciboreficcrcntur: 
hoc  ipfum  fpiritualiter  eledis  omnibus  continget . Sex  enim 
huius  vitx  diebus  comedunt  manna  abfcondiium  ; atinSab- 
batho  illo,vbi  requies  xterna  celebratur, vbi  (andi  omnes  rc- 
quiefeunt  a laboribus  1'uis , vbi  iam  non  laborandi , (ed  quic- 
.(cendi  tempus  eft, ibi  tunc  non  cibos  fibi  labore  parabunt,  fed 
.partis  iam  & longo  labore  quxfitis,finelabore  fruentur. 

.Tata  funt  gaudia  illius  patrif  celeftis,vbi  pater cjlellis  nos 
£xpedat,vt  fi  vniuerfx  mOdi  voluptates,  qux  fuerunt,&  qtix 
future  flint, cum  illis  conferantur,  mlomninoerunt . Omnes 

D quideai  mtindi  iucunditates , fi  cum  ilia  cxlefti  conferantur, 
mxror&  ludus  eft,omnis fuauitas  dolor, omnis  dulcedoama 
ritudo,omne  pulchrum  & dccorfi  foedum.  Tanta  & ta  magna 
^ft  dulcedo  futurx  glorif,vt  dicat  Aug.q?  fi  vnica  tantu  gutta 
c^lcftis  beatitudinisin  damnatoru  poems  deflueret, tanta  dul- 
cediue  repleret  gehennam,  vt  nullum  dolorem  aut  tormentu 
damnati  paterent.Et  tata  ex  diuina  vifione  oritur  deltdatio, 
Wtbeati  mallent  elfein  inferno,  &confpicere  vultum  Dei  , 
<juam  priuati  hac  vifione  efte  in  cxlis.  Quid  maieftas  ilia , vt 
jit  Bernard,  non  impleat?  ctiam  luper  impleat,  & liipcrfluct, 
quando  menfuram  bonam,  & confcrtam,  & coagitaradabunt 
in  finus  vcihos.  V fqueadeo  quidem  (lipcrcffluet,vt  (iipra  mo- 
•>  X 4 dum 


Gloria,  fr 
beatitudi- 
nem  dtli - 
ga  mus,ubi 

ejl  patent 
Uftit . 

Simile. 


Gloria  if 
beatitude* 


Figura. 

Exod. 


Ado.  *4. 


Diflimile. 


Auguft.in 
fer.  de  bea 
ti.  cxlefti. 


D.  Bern. 
Icr.y.in  vi 
gilia  Na- 
talis do. 


Luc.6. 
Chryfo.in 
epillo.  ad 
heb.i.ho. 


4.10111.4. 


Gaudium 

ineffabiltj 

inctlo. 


loan. 1 8. 
& tp. 


Magnitu- 
d 0 glorit 
eX  eo  cogno 
fcitur, 
tanto  pre- 
tio  ea  Chri 
fius  comp x 
rauertt. 


Magna  ct, 
citas  no — 
fir  a. 


Mundana 
pluris  fact 
mus  quom 
uUflia. 


Feria  Sexta  poft  C 'tneres . 

dirm  in  fublimitateexcedat  non  modo  mcrita,fed  vota,  ficut 
verepotens  ellfacere  ftipraquam  nos  intclligere  aut  fperarc 
pofiimus.  Vis  quodammodoait  Chryfo.defcribam  tibi  stcr- 
na  ilia  tabernacula?  Ibi  quidem  focietatem  inuenics  angelo- 
rum,c£tum  fanftorum  atque  fan&arum, omnia  tranquilla  at- 
q»e  pacifica,  niillus  ibi  ftrepitus,nullustumuItus.Videquan- 
turn  fit  illius  gaudium,  qui  pod  fcruitutem  duriftimam  euo- 
catur  ad  rcgnunfi  amptiflimum  atque  permagnum . Quanta 
item  ilbus  lstitia  fit,  qui  poftdiuturnum  & obfcuriflimutn 
carccrem,poft  paupcrtarem  maximam , Him  mam  tandem  Ii- 
bertatem,gaudiumque  confequatur.Maior  multo  eft  lxtitia , 
maiufquc  gaudium  , quod  habebuntqui  ex  huiufmodi  mife- 
ria,in  sterna  tabernacula  rccipientur. 

Ex  fummo  illo  & insftimabili  pretio,  quod  Chriftus  de- 
dit  pro  gloria  quam  nobis  emir,colligimus  quam  fine  magni- 
fica  prxrnia  ilia , qux  pi js  in  cxlo  repofita  funt ; quandoqui- 
dem  prudentiffimus  hie  mercator,  iuftiflimufque  rerum  xfti- 
mator,  digna  putauit,  qux  non  foluin  tot  itineribus  atque  la- 
boribus,fed  ctiam  vinculis,alapis,fputis,verberibus,fpini$,da 
uorum  aculeis,  cruce  denique  & morte  acerbiffima,  non  qui- 
dem fibi, fed  nobis  compararet.Cum  enim  multa  finr,quxc£  G 
leftis  illius  glorix  magnitudinem  dedarent,nil  tamen  hoc ma 
gis  efficit,quam  pretij  magnitudo  quo  empta  eft.  Quid  cnim 
filij  Dei  (anguine  pretiofius, cuius  vcl  vna  gutta,innumcrabi- 
les  redimerc  niunaos  potuiflet^Sed  6 dementiam  atque  fecor 
diam  nollram,continuis  lachrymis  dcplorandam!  Quod  cum 
faluator  lpfe , cuius  gratis  nil  his  tantis  laboribus  accedere 
poterat,  tarn  multiscam  nobis  laboribus  comparauerit;  nos 
tamen  quorum  caufa  agitur,quibus  hxc  tantafoelicitas  propo 
ftta  eft, ad  quos  tantorum  laborum  frudus  pertinet,adeo  com 
moditatum  noftrarum  negligentes,  adcoquc  infefti  nobis  ip-  H 
fis  fumus,  vt  netam  exiguo  quidem  labore  promereri  veli- 
mus,qux  benigniffimus  redemptor  tarn  multis  doloribus,no 
fibi  fed  nobis  mercatus  eft.Qnid  igitur  tantx  rci  caufam  c(Te 
dicam’ea  ccrte  eft, quod  cum  is  fempiternx  glorix, fempiter* 
nique  fupplicij,pondus  & magnitudinem  perfeftilfime  norir, 
nos  vero  Aegypti  tenebris  immerfi  no  perinde  cognofcamus , 
nil  mirum  fi  ardemiflima  eius  charitas  errores  noftros  mifc* 
rata, tarn  ingens  laborum  pondus,quo  nobis  confiilcret,fubirc 
volucrit,ciim  nos  csci  & amentes  nc  lrue quidem  onus  huius 
tantx  falutis  gratia  ferre  vclimus  t Vnde  facile  omnes  intern*1 
gerc  poflunt,  quam  fintapud  nos  viiia  cxlcftis  regni  prxmia> 

quam' 


F 1 


Concio  Secunda  . 


A quamque  rurfum  omnia  rnundi  comoda  & obleftameta  pre- 
tiofa,  quadoquidem  leuia  quf  que  cius  fiue  detrimeta  fiue  lu  v 

cra,ita  nos  affkiunt.vt  propterea  omnia  Dei  promifla  bench 
cia,voces,  clamores,terrores,  atque  omnes  deniqnc  rationes, 

qutbusnosad  fe  traherecontcndit.nihilifaciamus. 

Quantum  putas  fore  gaudium  cxleftis  parriae  ? Quantum  Simile, 
quarto  gaudij  & voluptatisanimofentit,  qui  miterabile  atque 
diutumum  quoddam  feruitutis  iugum  a te excuiTerit.qui  bar 
barorum  crudeliflimas  triremes  cuaferit  , in  quibus  longifll- 
mum  quoddam  temporis  interuallum,non  fine  maxima  mile 
B ria  rcmigaucrit  ? Quantum  quxfo  lartitif  animo  haurit , qui  Similitu. 
poft  longam  nauigationem.qua  per  annos  multos,vndis,pro-  Maxima* 
cellifque  iaftatus  eft  > tandem  ad  optatiflimum  deuenitpor-  gloria  at - 
turn  , ad  patriamdefideratam,  & denique  fnauiflimam  do-  quemeffa* 
mum,circumflucns  opibus,in  furnma  tranquillitatc,  ac  lofpi-  bills  Uti » 

tate  membrorum  ? tl*\ 

Visaliquo  modotibi  depingam  fuauitatem  illam  quam  pa  Simile, 
ter  caelellis  tibi  paratam  habet  in  car!o?hac  quidem  fimilitudi 
ne  aliquid  ex  infinitis  potcris  intelligere  . Si  domum  alicuiu* 
principis  ingretfus,  viderespancm  feruorum  delicatiflimum 
C & candtdifiimum,  diccreturque  tibi  ex  furfuribus  fieri  farinas 
menfae  principis, annon  valde  admirarcris,  & defiderares  maxi 
moperc  pancm  principis  vidcrejciim  intelligcres  & mente  con 
ciperes,  quam  fele&iflimus  panis  futuruselfctis.cuiuS  furfu- 
res tarn  delicatiftimi  efient?  icioigitur  quod  gandia  omnia  hu  Gjualixa 
ius  vitx,honores,  diuitis,  quje  omnia  hictanti  fiunr,  tantum  fint  gau— 
funt  furfures  illius  panis  cxleftis.Si  igitur  te  hxc  tantum  mo  dia  cole— 
uent, quantum  putas  obleftabunt  carleftia  gaudia?  fi  hxc  qu*  Jlia . 
feruis  dantur,id  eft  corporibus  noftris,  tanta  tibi  efle  videtur,  Similitu. 
qualcm  fore  putas  caeleftem  cibum  atque  lautitias?Tanta  qui 
D dem  funt  carleftia  gaudia , vt  ea  Paulus  vocet,  stern*  gloriae  i,  Cor.  4. 
pondus  r tanti  enim  pondcris  & momenti  voluptas  ilia  eft » vt 
mentes  ipfar,nifi  ad  id  diuino  numinc  fuilfent  adiutar,cam  nul 
lomodoferre  pofient.Hanc  gloria:  magnitudine  voluit  Chri 
ftus  fignificareciim  ait,Intra  in  gaudium  quidem  domini  tni. 
Vndccolligas, quod  eft  gaudium  illud  inftarabyfti,quoabft>r  Mat.  if. 
betur  iuftus,vbi  tanta  eit  animi  obleftatio,vt  nullus  maiorem  Figura. 
defideretquam  habet.  In  cuius  reifiguram  IegimusinExo.q*  Exod.  it, 
pufilli  & magnijomnescontenti  erantmenfuraipfius  manng. 

Infuner  etfi  lofeDh  tantoncre  in  conuiuio  ipfum  Beniamin 


Inuiditu 
nulla  erit 
in  ctlo. 
Gen.37. 


\ •" 

Chri/liar.i 
cbligamur 
pro.  cAteris 
ad  mult  a. 

Apo.i. 

Dan.  10. 

PerfeRio 
Cbrtft’.ana 
commend a 
tar . 


Gala.  4. 
Gen.  17. 
& 24. 

R om.6. 

GaU. 

Ephe.4. 


* Feria  5 ext a poft  Cineres . 

bus  exccderet;nihilominus  tn  fratres  contenti  adc©  erant,c&-  E 
formantesle  volfitati  Iofeph,vt  nullus  eiusinuidia  laborarer, 
cum  th  antea  in  paterna domo  p p im  patris amoreni,inuide- 
rent  ei.nunc  vero  in  menfa  Iofcph  pofiti, nulla  laborant  inui- 
dia,  etfi  tantam  portionis  acceflionem  videant.  Agamus  igi- 
tur  & opere  complcamus  > quod  Chrtftus  hie  nobis  prxcipir, 
vt  cum  fimusfilij  patris  noltri  quiin  cailis  eli,  quandohiuc 
femigrabimus,  diuinx  poflimusaccumbere  nienfx. 

A7oj  Cbrijiiani  pr$  ceteris  ad  mult  a obligamur. 

VLterius  progrediensfandum  Euangeliu.ait.Sicnim  dili-  ^ 
gitis  cos  qui  vos  diligunt,qua  mercede  habebitis?  nomje 
publicani  hoc  faciunt?vt  mtelligamus  nos Chriftiani  quatum 
prx  exteris  in  virtutemicare  debeamus  & cxcellere,cu  plures 
diuinitus  fauoresnadi  fimus,atquemaiorem  luce,&  proinde 
perfeftiores  die  debeamus.  Vndein  vltimis  verbis  cap.f.hu- 
ius  Euang.dr,  F.(tote&  vosperfefti,  ficut  pater  vefter  cflelh's 
perfeftuseft.Hoc  er  in  Apoc.depingitur.cum  dr,  Vidi  fimilc 
filio  hominis,veftitum  podere.ideft  volte  linca  alba,  qua  ve/ic 
defignabatur  eius  puritas,quamdebemusiinitari:iteni  ait,  a>  G 
erat  prxeindus  zona  aureaj  idem  etia  ait  Daniel, in  qua  defi- 
gnabatur eius  amor,  & charitas,in  qua  etiam  debeinus  eu  imi 
tari,ficut  nobis  hodiernoeuang.prxcipitur.  Sed  notandu  eft, 
cp  zona  quam  vidit  Daniel, cingebat  lumbos,&  ea  quani  vidi c 
Ioannes  erat  ad  mamillas  fiue  pedus,vnde  intelligas  q,  tem- 
pore legis  gratis  debet  effe  charitas  magis  incenla  & feruens, 
quod  denotatur  per  zona  ad  petfus,vbi  eft  reccptaculu  amo- 
ris  & cogitationum . Omnia  defignabant  quantum  amorem , 
qnantam  puritatem,quantam  charitatem.quanta  efi  Chrifto 
coformitatc  habere  debeat  Chriltianus.Hoc  fibi  voluit  Apo.  H 
ciim  diceret  Galathis;Filioli,quos  iterutn  parturio, donee  for 
nicturin  vobis  Chriltus.Si  Deus  voluit  Hebrxos  circuncidi, 
vtabalijsnationibusditferrent,quanto  plus  volet  vtnos  acc 
tens  difteramus, cum  plures  habeamus  fauores?  Hoc  figmfiea 
nit  Apoft.cum  ait)  Peccatu  vobis  non  dominabitur,non  enitn 
cltis  fub  lege,  fed  fub  gratia:  fubiungitautem  caufam  dicens ; 

Cum  ellcmiis  in  carne,  paftiones  peccatorum  qux  per  legem 
crant,  vigebant  in  mentibus  nollm:quafi  dicar, ilia  qux  pec- 
cata  prohibebat  lex,gratiam  non  dabat,fed  Enangclica  cclefti 
vutute delct  peccatum.  Vndealibi  dicitidem  Apoft.Iamnon 
ainbulemus  licut,  & genres  ambulant, in  vuuitatcfcnlus/iii, 

• A ' ’ tenebris 


V 


Co  net  o Secunda . 1 66 


Idsi 


hr 

to 

[TIC 

to 


? 


m 


mo- 


an i 
fife 

ipci< 

tor 

i4 


Mi 


IN 


A tenebrisobfcuratumhabcntesintclleftum.allenatii  via  Dei 
per  ignorantiam : & fubiungit;  Vosautem  non  ita  didiciliis 
Chrillum,  fi  tamcn  ilium  audiftis,&  in  ipfo  cdofti  eftis.  Vide 
igicur  quatum  vehc  Apoftolus,vt  vltra°enies  omnesprogre- 
Oiamur.  Nos  vero  non  folum  non  praffiamusid,verimu.tiam 
in  multis  fuperari  videmur.  Seneca  qindcm  in  lib  de  tranquil  Scn.Iib.de 
litate animi  dicit  dc  Zenonv  philo(opho,qui gentilis  fuit.q,  ail  tranq.ani, 
diens  bonafua  omnia  in  mari  perijll'e,patienterdixerit : Iubet  Zenon  . 
me  fortuna  expeditius  philolophari.Itcm  Valerius  Maximus  Val.Maxi. 
leribit  de  Anaxagora  , q»  poiiquam  poll  longiftimG  tempus , Anaxa®. 

B quoperegrinattis  fucrar,  in  patriam  redijflc  t,  & vidilfet  bona 
lua  omnia  penjile,  ait : Non  clfcm  ego  faiuus.nifi  ilia  f crijf- 
f'ent . Cofidera  igicur  quantum  in  hac  animi  generofiute  vi- 
dcamur  a gentibus  fuperari,qui  pro  vnius  argentt ar  drachmae 
n&ura  tanropere  folcmus  comoueri : adco  vt  poflimus  cum 
Ila.dicercjFafti litmus, velut  a pnncipio,cum  no dominarcris  Ifaia*  6 j, 
noftri,nequeinuocarcnuis  nomcn  tuu  I'uper  nos.  Dcnique  in 
ram  mi/eriadeueniinus,vtita  viuamus,quafi  plura  bcneficia, 
quam  gentes  no  accepilfemus.  Dicit  nobis  Chriftus,  q,  fimus  Tedamut 
pcrftdi  ficut  pa;ercceftis,  hoc  eft,  pro  virili  noftiaconemur  femper  *A 
C ad  pcrfeftione.  Cum  tnim  bally  ftaiacjmus  tela, qua:  func  ha  perfeflio  • 
beat  remijfe tenfum,  jui  tormento  manuario  vtimor,  (iilphu-  nem-j  . 
reo  pulucre  minus  accurato,  operxpretiu  eft,  fi  voluimis  lio-  Simile. 
pG  attingere,vt  paulo  altius  collimemus : Sic  vtique,(um  na- 
tura  noftra  tarn  fit  remifta,&  debilis.epus  eft  alias  mire  cogi- 
tationes,&  defidcria,&  ad  pcrfc&ionc  Temper  tenders, vt  fake  Ad  ptrfi» 
(i  qo  i plum  pcnicus  fcopu  pcrfcftionis.&  fummG  graou  attin-  ftionii  cul- 
gamui.peiueniamns  ad  cum  gradu,  vt  debito  pra-mio  no  de-  tnen  fim - 
fraudemur:  fi  cnim  remifleagimus,  non  magnos  pcrfe£tionis  ptreonun- 
progrelfiis  cofequemur.Vnde  pjjea  Chriftus  Dnsnoshorta- 
D tur.diccns;  Eftoteperfefti,&c.  No  vno  ftatim  conaiu  ad  per- 

fe&one  pertingimus,  vcl  ad  eius  culmcn,  vt  ait  Lauren.  Iuftm.  Laur.Iuft. 
eolcendimus , led  vcluti  per  gradus  quofda  eodc  perucuitur:  Jifa.de  ob* 
queadmodu  & in  artibus.ac  di&jpliim  cotingit,vt  lcnfim,pau  dien.c.17* 
Jatimq;  ad  lumina  Icadamus.  Vnde  Seneca  a|t;Scpci  in  vir.u  ■ Sen.  li.i  i. 

te  tnagis,magtsq;proficcrcdebemus:ncquccnim  cxiguisqui-  cpilkid  Le 

bufda  progreilibus  cotenti  clTe  dcbcmus,am  cxiftimarc,g>  il-  ci  epiC#o, 
Jico  optimu  fit,pcftimis  clfe  meljorc.-Sicut  flama.qtix  furl  inn  Simile. 
pcndit,quxrenslocu  liium  confer  uatinu, quo  altius  alctdit, t o 
magis  in  feipfam  retr;hitur,cogitur,& validior  fit,queadmodu 
fi  digituadmoueris,experietiateipfadocebit,&intelIigcsp]iiB  - • 

qu:dcm;  & acrius  vreie  cacume  ipfius  flammx  qua  radicem;  . -v  t 


§{"*  quit 
perfekitr 
tjl,  e'o  ma- 
lts ad  Deu 
acccdit. 


loan.  if. 
Lucs  23. 


/ 

Gencf.4. 


Lucs  23. 
Iudic.16. 

Genef.3,  : 
Exo.  3.- 
Inimici  v- 
tilts. 
Lucs  1. 
Xarceru 
d.letiabi- 
let  ft. 

Pfal.  1 18. 
Ifais  1. 
Excedimut 
in  x indicia 
fumtnda l,. 


Verio.  Sexta  poft  Ciueres. 

ita  quo  quis  altius  in  montem  confccndit  pcrfcftfonis,eb  ma-  E 
gis  ipfi  Deo  coniungitur,  ac  robtiftior  efficitur  ,ciim  vicinior 
fiat  loco  fuo  c6feruatiuo,&  conferuatori  fuo,ncmpe  Deo  op- 
timomaximo,c]ui  feala  ipfam  tenet  pcrquamconfcendimus, 

& afeendentes  quidem  omnes  fuamflimo  complexu  excipit, 
atquc  ofculo.  His  igitur  medijs,atque  remedijs  ad  perfe&io- 
nisipfius  culmen, & faftigium,atqueapicem  vigilantiflime,& 
ncruofiflime  connitamur , & contendamus. 

Fcria  Sexta  poft  Cinercs.  F 

CONCIO  TERTIA. 

V D I s T I s quia  dtcium  eft  antiquis,  &e.  Ego 
autemdicovobis,  Diligite  inimicos  veftros.  Mat.f. 

8c  6.  Quis  oblecro eft, qui  non  faciendum  curet, 
quod  amicus  moriens  fibi  commendauerit?Chri- 
flus  igitur  in  mortecommendauit  nobis  amorem  , & incruce 
dixit  Patri ; Pater  ignofee  illis.  Quis  autem  pater  erit,qui  fi- 
lio  neget,  quod  moriens  poftulat? 

Duos  habuit  filios  Lamech;  vnus  inuenitartem  fabrilemi  G 
8c  mallei ; alius  muficam , & forte  ex  fono  malleorum.  Sic 
Dcusduos  habuit  filios, nernpe  populum  Hebrsum  inuento- 
rem  mortis  Chrifti.figetem  malleo  clauos, quibus  transfixus 
eft;  alius  eft  Chriftus  Dominus , inuentor  mufiesad  fonum 
malleorum,  ctim  ait ; Pater  ignofee  illis. 

Diligite . Hoc  eft  radicitus  inimicitiam  extirpantes:  ft  enim 
Philiftsi  radicitus  capillos  Samfonis  refecuiflent,  non  creuif- 
fent  poftea,  neque  eueniftet,  quod  cuenit. 

Plusdebemus  inimicis  perlequentibus , quam  amicis  adu- 
latibus : dsmon  quide  , vt  deciperet  Euam,allocutus  eft  earn  H 
de  arbore  viridi,&  pulchra : Deus  autc,vt  alloqueretur  Moy- 
fen.rubO  ingreditur  ardentc.  Vide  igitur  quanto  plus  profue- 
rut,qus  hie  tra&ata  funr,qita  qus  illic.  Sic  igitur  ex  inimicis 
afperis  multa  nobis  veniut  bona.  Vnde  Luc.i.dicebat  Zachar. 
Salute  ex  inimicis  noftris , & de  manu  corO  qui  odcrunt  no$« 
Diligite  inimicos  veftros.Parccrc  deleftabile  eft,iuxtaillud; 
lucundus  homo  qui  miferetur,&commodat:  vindicare  vero 
eft  nmleflum , iuxta  illud  Ifais.  Heu  confolabor  de  hoftibus 
meis.  Icaquealterum  trahit  fecum  initium  mercedis,alteruni 
vero  punitionis.  Ignominiofum  fane  nobis  eft,  cum  Deus 
foleac  nos  punire  in aliqua  corporis  afflt&ione , puta  infirmi- 

tate; 


Concio  Tertia.  167 

A tate;  nos  tamen  velimus  nos  vmdicare  vlquead  morte . Imo 
vidctur  quodammodo  fibi  eflc  acerbu  vindicare,  nec  videtur 
fibiipli  Hderc;  na  cum  volun  caltigare  Sodomam,  colultauit  Gcn.iS. 
prius  cum  Abraham. 

Mimdaniquide,cumfcvolimtvlcifci,fibiimponf!teenfum  Qui  fevio 
timoris,&  pauoris,atque  viuunt  vt  Aigypti;,qui  poltqua  ven-  dicant,  in~ 
dideriit  pecora,&  policflioncs  ad  famcm  redimenda  tempore  quieti  vi- 
lofephjlbli  facerdotes  remalcrunt  liberi.na  foli  boni,  & iniu-  uunt , . 
rias  cor.donantcs,rcmanct  hberi  ab  his  miferi;s,&  viuut  quie-  Gen. 47. 
te,  ali]  ucro  viuunt  inquieti,  foluendo  multa  tributa  mundo. 
jj  Sanfti,ciim  benedc  Deo  fcntirenr,fatiari  non  poterant  be-  Gloria fum 
nedicendo,&  gratias  agendo, atque  et  pedes  ofculando,!!  opus  ejl  iniurias 
eflet  eoru,qui  ipfos  profequebantur,videntes  quanta  indc  bo-  condonare. 
na  reportarent;  nam  hac  via  debebant  in  c^lum  conlcendere, 

& tlelJas  calcare.  Ignominiofum  fane  eft,q»  Laban  lolum  mo- 

nitus  a Deo,  no  liimpferit  vindida  dc  Iacob,led  pace  inierit;  Gen. 3 1. 

tu  vero  Chriftianenon  cmolliaris  tot  diuinis  inipirationibus. 

Cum  poftulabat  Balac  a Balaam , vt  malcdicerct  populo  Num.13. 
Dei,  refpondit  Balaam ; Cui  Deus  benedixit,  quomodopof- 
fum  maledicere  ? Cum  ergo  hxc  ita  lint, cur  tu  vis  auferre  ab 
C eo  vitam,  & honore,  cui  Deus  datgratiam  fuam,&  Angelmn 
comitem,  atque  bcatitudinem  paratam  habet? 

Ego  autetn  dico  vobis . Si  Pythagoras  tantum  authoritatis  Pythag. 
habebat,  vt  dicerent  difeipuli ; Ipfe  dixit, feptem  primis  annis 
fua:  inftitutionis,  quatoiuiiiusell  vt  dicamus;  Chrillus  dixit, 
cum  ipfe  dicit  3 t go  autem  dico  vobis  Ppromptafuitobcdien 
tialeruorum  Ab(alon,ciun  eis  dixit, interficercnt  Amnon,  a.Rcg.ij, 
non  enim  alias  rationes  quxlierunt,  etli  efle tha?rcs,nili;  Ego  lncttaread 
fum  qui  prxeipio;  & nobis  non  fufHcit,ego  autem  dico  : imo  vindiftam 
funt,  qui  non  iblum  fe  vindicant , fed  incitant  advindidam,  videtur  ip 
P qui  videntur  leruare  dodrinam  Alchorani.  Qua:  enim  maior  fidelium . 
blafphcmia,  quam  diccrc  elle  viJium  hominum  fe  non  vindi- 
care, cum  Chrillus  lit  tarn  amicus  condonandi? 

i^fmare  debemus  inimicos . 

MVIti  prxeepta  Dei  imbecillitate  fua,n6  fandorG  viribus 

£<limantes,putant  cfle  impoflibilia,qux  prxeepta  funt.  Hie. lib.i. 
& dicunt  fufficere  in  virtutibus  non  odiffe  inimicos;  caeterum  in  Matth. 
diligere  plus  prxcipi,qua  humana  natura  patiatur.  Sciendum  tomo  p. 
ell  ergo, ait  Hicron.Chrillum  non  impolhbilia  prafcipere,fed  i.Reg.26. 
perfeda.  Hxc  autem  prxllitit  Dauid  in  Saule, & in  Abfalon.  2.Reg.i7, 
Stcphanus  quoqueproinimicislapidantibus  cil  deprccarus . Ado. 7. 

Et  Paw- 


' - Feria  Sextd  pojl  Cifttres . 

^oman.9.  EtPaulus.  Anathema  cupiebatefle  properfecutoribus  ftiii.  E 
lucx  !?•  Iefus  Btcrca.qui  haec  docuit,cade  prxftitir, dices;  Pater  igno- 
re illis.  In  reliquis  operibus  bonis  interdG  poteft  aliquis  qua- 
lccunque  cxcufationc  prartedcrc.in  habenda  vero  dileAionc, 
Aueuf.  dc  ait  A ug.millus  fe  potent  excufare : poteft  mihi  aliquis  dicere, 
tc  ier.59.  no poflum ieiunare.nunquid poteft dtccre.no poflum amare? 
toino  io.  no  hic,aut  pedes  laborat  currcudo.auc  nianus operates laflan- 
Similc»  tur,vt  nos  per  ipfum  excufatione  liberate  conemur.  No  nobis 
dfj  Ite  ad  oricre,&  qritecharitatc : nauigate  ad  occidente,  & 
inuenietis  dilcdione.  Intus  in  corde  noftro  eft,  quo  redire  iu- 
Ifaix  4<l>-  bcimir.dicccc  Propheta;  Redite  puaricatores  ad  cor:  nocerte  J 
in  longinquis  regionibus  inuepitur  hoc,  quod  a nobis  petitur. 
Ambro.in  Si  holtis  qui  tecu  bello.srmisq;  certaucnt,ait  Amb.dtpofitis 
luc.  6.  li-  armis  mifericordia  lux  faluti.  adipifeitur,  idq-  pkrunque,  vel 
bro  5.  cGtcplatione  naturalise!  ipfius  belli  iurcdefcrtur.vt  ItibieAis 
Simile . vita  tribuatur ; quato  amplius  meliore  rcligionis  contiiitu  fa- 
l CoM  3.  ciendfi eft?  Charius patiens  eft, ait  Apoll.bcuigna  cft.no  fmu 
latur,  &c.  Si  paties  ell,  debet  pacicntia  verberanti : fi  bemgna 
eft.no  debet  refpodcre  maledidis:  fi  noqu:erit  qua?  fuaiunt, 
no  debet  refiltere  diripienti : fi  no  f mularur,  odilfe  no  debet 
inimicQ  :ha:c  ola  Chriftus&  dixit  & fecit,  qui  cummalcdi*  0 
\ Pct.l.  ceretur.no  maledicebat,  criminatores  fuos  excufabat a crimi- 
ne.Uli  erucem  parabant.hic  falutem,&  gratiam  refpondebat. 
Treius  in  Fertur  de  Carfare  Augufto,q>  cu  alias  eftet  tenacis  memo- 
Fua.lib.t.  rix,iniurias  cn  cu  primis  obliuilccbatur.  Audi  prarterea  Sene- 
cap  j.  cam;  Regiu  eft, inquit, male audire.cinn  bene  feceris.  Si  enini 
Seneca . magnanimus  es.nunqua  iudicabis  tibi  contumelia  ficri;de  ini- 
mico  dices.no  nocuic  mihi, fed  animu  nocedi  habnit,  Reuera, 

M TulL  ficut  dicit  Tullius,  nulla  de  virtutibus  plurimis  admirabilior, 

\ ' nec  gratior  eft  bentficctia : holes  enim  ad  Deos  nulla  re  pro- 

pius  acccdunt,  q.  falute  hominibus  dando . Pcrgiata  mihi  res  H 
eft.fuccurrere  lapfis.pulchrum^;  vita  donare  peteti.  His  qui- 
de  maxima  laus  eft  bcnefacere.quibus  ncmine  fperas  efle  fau 
turG,&  vbi  ad  bencfaciendu  ncceftitudinis  vinculu  nullum  eft: 
Epicurus,  denique  nulla  res,  vt  Epicurus et  ait,  perindegaudium  dar.vt  . 
Exetnplu . benefic€tia.  Phocio  Athcnicnfiu  prmccps.ciim  calculis  fuorQ 
* ciuiu  eflet  ad  mortc  damnatus.rogatus  ab  amicis.fi quid  fiiio 
fuo  dici  velletjVolo, inquit, ne  fcilicet  illat£  mihi  ab  Athcnie- 
IniuYinstg  fibusiniuria:  reminifeatur.  Hare  ille,homo  videlicet  gentilis, 
mtlSk  Sc  qui  nil  de  pri  ntio  diligentiu  inimicos,vcl  fomniancrat  qui- 
L uit.  t dem.ciim  tn  proxime  accederct  ad  id,  quod  dicitur  Leuit.19. 

Non  etis  inemor  iniurix  ciuiuui  tuorum.  Mcmorabile  porro 

quoddam 


to 

I 


it? 
2 qu. 
oi: 
irj 

ill 

P 

ct 

m 

it 

re 

in 

Cbc 

it 

be 

<1< 

x 

U 

ci 

m 

ni 

p 

ijl 

i 

!( 

(1 

it 

; it 
rc, 

Ab 

1)0] 

irn 

in 

1c 


ConcioTettU. 


1 62 


A qnoddam  Tbrafybuli  ftatutu  Plutar.refert,  qui  poftquaciui- 
tJ$  Athenicnfiii  faa  opera  libcrata  fuit  a tyranide  triginra  ty- 
rannoriim,reconciliata  rande  paceinciuitate,  Jcgcm  tuljt,  ne 
qu is  ante  aftarum  rerum  accufarctur,  ncc  male  mulftarcrur, 
qnam  legem  obliuionis  nominarunt : cui  quidem  honoris  co- 
rona pro  tantis  mentis  a populo  data  ell.  Hanc  quoque  obli- 
uioms  legem  noftrates  ctiam  maximc  prolequuntur,obliuio- 
nis  clico  hums  prxcepti ; Diligite  inimicos  vcftros. 

Qua  frote  audes  a Deo  vema  peterc,  fi  ip fe  no  vis  ignoftre- 
re?  vide  quid  dicat  Eccl.  Homo  homini  rcferuat  na,&  a Deo 
£ quxrit  medela  ? in  homincm  fimilc  fibi  non  habet  mifiericor 
aia,&  de  peccatis  fuis  deprecatur?  Ipfe  dum  caro  fit, reftruat 
iram>&  propitiationc  petit  a Deo?Quis  exorabit  pro  deJidis 
illius?  Quisfandoru  mtcrcedet  pro  eo,qui  non  vult  ignofcere 
proximo?  Quarc,vt  ait  idem  Eccl.  Relinquc  proximo  tuo  no 
centi  tc,&  tunc deprecanti  tibi  peccata  (bluentur.Curant  ho- 
mines pecunia  impendere  inmcrcibus.quibusplurimulucre- 
tur : fic  igitur  tu  amorern  tuu  impcnde  in  diledione  inimico- 
rum,cum  tantu  inde  (is  rcmeffurus  lucrG.Cum  aliquis  tibi  eft 
iniurius,&  vis  efi  vlcifci.dicere  foies  vt  te  reprimas.gratias  ha- 
C bcto  auo  tuo,vel  patri,  na  aliter  ppnas  dedifl'cs : fic  ergo  dicas 
inimico,ego  te  male  trada(fem,nifi  efl'cs  fcruus.vcl  films  tam 
boni  Dfii,  videlicet  Dei, cui  tantu  debeo.Iezabcl  quide  perfe- 
qucns  prophctns  dilacerata  peiijr,  qua  cum^idill'ct  lehu,  di- 
xit ferins ; Sepelite  ca,quia  filia  Regis  eft : fic  tu  debes  bene- 
facercimmico  etfi  fcelcftiftimo.cum  fit  filius  ctcrni  Regis  per 
crcationcm,  &‘c.  I(aac  filius  no  fe  de  fratre  vindicarc  vult , nc 
molcftiam  exhibeat  patri : fic  enim  Efau  etfi  malus, dixit;  Ve- 
nient  dies  Indus  patris  mei.&occida  Iacobfratiem  meO.  Sed 
pater  tuus  Dens  nunqua  moricturj  fine  igitur  mifcrabilcini- 
D micum : nam  fi  Dcus  vulteO  vlcifci,ctfi  tu  ei  ignofcas,tamcn 
a Deo  pumetur,  ficut  punituseft  Abfalon,quauis  Dauid  ali- 
ter rogarct:  Deus  enim  equfi  currcre  fecit  lub  arborcm,prx- 

cepitque,vtcapillisadhxrelceretinarbore,preceptum«i-  eiu« 

impletu  eft,  & in  arborc  fufpenfus  Abfaion,  donee  accedcret 
Ioab.  Vndc per  Apoltolum  ait  Deus ; Mihi  uindidam,&  epo 
rctribua.  Quod  fihxcrc non moucnt,audi quid dirarEcclef. 
Memento  nouiflimoru,&  define  ininucari,rccordarc  extrema 
horam,etfi  Deii  vis  propitiG,(is  propitius  fratri.  Dc  (ignis  au- 
tem  dikdionis  immicis  exhibenilis,renenda  eft  B.Thom.fcn- 
tentu ; Sunt  cnimquxdam peculiaria.quxexhibeturamicis, 
vt  confabulationes,  deambulationes,  fimul  edere , & fimilia . 

Hxc 


Plutarch. 

Excplum 


Eccl.t#. 


Ibidem . 
Maximii 
lutru  co- 
denare  in 
mrias . 
Sunile. 


4-Reg.p. 


Gen.  a 7. 


•Reg.z8. 


Rom.  it. 
Eccl.:  8. 
Soarcz  in 
Matih. 

B.  Thom, 
t.t.  q.i  j» 
attic.p. 


Sign a ami 
titia  geni- 
talia tene- 
tnur  dare 
jfximis  om 
tubus. 


Simile. 

Inimicos 
quo  tura- 
bimus. 


loan.  1 3. 

Maiorem 
demonjlre 
mus  amo 
tern  in'tmi 
to,  quam 
amico . 
Luc.  2 3. 

lnimicisit 
v tiles  . 


Socra. 


Simile. 
Angu.icr. 
16.  vie  ver. 
do.  tuper 
Math. 

1.  Ivan. 3. 


Fcrid  Sexta  pojl  Cineres . 

Hsc  cum  nec  amicis  teneamur  iubprscepto  cxhibere  > pari-  E 
ter  necinimicis.  Sunt  vero alia  figna qux  communiter  exhi- 
bentur  hominibus,vtfalutare  fc  mucuo  dum  fibi  tnuicem  oc- 
currunr,  Si  fimilia  generalia  figna  quae  omnibus  exhibentur  : 
hxc  fubtrahens  inimico,°rauitcr  peccat,quoniam  & ilium,* 
erteros  id  videntes  fcandalizat,*  odium  in  cordc  habere  m- 
dicatur.  Deus  non  folitm  bencficus  eft  in  illos  quos  nouit  fo- 
re gratiflimos , & optimos  , fed  etiam  in  eos  qui  mgratiflimi 
funt  futuri,amicitiam  enim  iniit  cum  Saule,  Salomone,&  lu- 
da , quorum  pet  fidiam  futuram  non  ignorabat : cur  tu  igitur 
non  cris  bencficus  in  ipfos  inimicos  ? F 

Nemo  eft  qui  tarn  apte  inimicum  curare  point, quam  luus 
inimicus . Scorpio  quide  acerrimus  inimicus  eft  muris,  & haec 
duo  animalia  inter  fe  maxime  funt  contrariaimedicamentum 
tn  prxfentaneum  morfui  lcorpionis  eft  mus  occifus , & aper- 
tus,pofitufque  morlui.  Sic  nimirum  ininitcu  inimicus  curare 
pot,fi  cum  blandis,&  amicis  verbis  alloquatur,&  humilietur 
Coram  coiquod  exemplum  Chriftus  fiinftiflimus  & hunianiC- 
fimus, amicus  etiam  immicorum  fuorum,  nobis  deJit,qui  co- 
ram fcclcratiflimo  Iuda  genua  fledens,  pedes eius  lauit,  que 
feiebattraditorem  & inimicum  luum  efle.  Non  folum  autem  G 
inimicum  diligere  debcs,fed  ct  multa  ci  amoris  figna  oftende 
re,&  plura quam  amico . Nam  fi  aliquando  amici  beneuolcn- 
tiam  non  captauetis.id  incuria;  vel  negligent^  tribuit : quod 
fi  id  feceris  cum  inimico, multi  tc  id  propter  odium  iacere  pu 
tabuc,atqtie  ideo  ratione  fcandali  uitandi,  potius  inimico  qua 
amico  amoris  pignoradebes  ollcnderc.  Chriiius  redemptor 
nofter  in  cruce  pendens , prius  pro  crucifixoribus  fiiis  orauit , 
cuius  exemplo  difee  tu  curam  de  inimicis  tuis  habere . 

• Si  ratio  prxtcrea  poilulat , vt  bcnefa&orcm  amore  profe- 
quamur.eadem  etiam  po(iulat,ut  inimicum  diliganms.qiian-  ft 
doquidem  multa  bona  nobis  impartitur.  Inimicus  ftudiofum 
te  efttcitjcautum  ac  prouidum.etfi  coram  eo  loqueris,quid  di 
cas  attendis.  Vnde  iapientcr  & prxclarcdicebat  Socrates,ho 
mincru  maxime  indigere  vero  aliquo  amico, uel  crudeli  inimi 
co.Siquis  veftem  fuain  qua  indutus  eft.fcinderet,  quia  fibi  no 
placcret,&  fe  ipfc  pugionc  interficeret,  none  hie  talis  inl'anus 
efl'et?fic  tu  inimicum  tuu  no  potes  fcrirc,quin  tc  ipfum  prius 
imerficias.  Vnde  Aug.  Non  pot  fieri,  vcqui  odit  alterumjno 
fibi  prius  noceatmam  dum  lxdcreconaturcxtrinfecus,  fe  va- 
llat  lntnnlecus.bcne  igitur  in  iua  prima  canonica  fanflus  Ioa. 
dixit, qui  odit  frauem  luum  honucida  eft . Q^as  igitur  maior 
1 infania 


n*i 


* 


pttf 

V* 

1010 

lliil 

10® 

ai* 

Ip® 

fe» 

0* 

K 


Concio  T ertid . 169 

'A  fnlania  cflc  poteft,quam  inimicum  odio  profequi,  quado  hoc 
fieri  non  poteft , quin  prius  in  graue  malu  tihi  cedat  ? Fuit  ne 
vnquam  tam  demens  homo,  qui  cum  comedens  linguam  den  Similia . 
tibus  momorderir,  dentes  cuellat  ? aut  qui  lignum  fcindens,fi 
pedem  fuu  pcrcuirerit,  manum  abTcindat!1  Scitoteigitur  ma-  Arrian  ini 
gis  proximu  propinquum  eflequam  detes,aut  manus.  Quod  micum  vti 
fi  aiia  ratio  elfet,  vt  inimicum  non  profequaris  odio,  quam  ne  hjfimi*  eft. 
damnum  tibi  mferres,  cum  natnra  hoedederit , vt  quifque  lc 
diligat,  hxcvtique  fufficientiflima  deberet  elfe,  vtenin  Tem- 
per amares,&ei  felicia  cuperes . Quarenoli  iam  a malo  vin- 
B ci,  fed  vince  in  bono  malum,  vt  inquit  Apoftolus^  Rom. 12. 

Inimicum  porro  debes  diligere,  quia  omnes  i li  labores,& 
perfecutioncs,  quibus  te  opprimit,  a Dei  manu  mittuntur , & 
cos  diuina  maieftas  in  vtilitatem,&  commodu  tuum  permit- 
tit,  vtveru  intelligas  diftum  Amos  Prophet®;  Non  eft  malu  Amos  3. 
inciuitate,quod  nonfeceritDominus.  Vndecum  Semei  Da- 
uidi  malediceret,  ipfe  Dauid  fuis  dixit : Smite  illu,  Dominus  *.Reg.  1 6 . 
enim  pr®cepit,vtmalediceret  Dauidi.  Hocetiam  fignificauit 
Ian  this  lob, diccns:  Dominus  dedit, Dominus  abftulit.  Vnde  lob  1. 
cum  Pilatusinflatusfuperbiadicebat;  Nefcis  quia  poteftate  loan.  18. 
C habeo  crucifigere  te,  & poteftatem  habeo  dimittere  te  ? Re- 
fpondit  & Saluator;  Non  haberes  poteftatem  aduerlus  me  vl- 
Ja.nifi  tibi  datum  elTet  defuper.  Dauid  quoque  dicebat;Ob-  Plal.38. 
mutui,&  attendiquoniam  tu  fecifti.  Quamobrem  qui  perfc- 
cutores  fuos  odit,non  multu  diftat,  quin  & ipfum  Deu  oderir. 

Aduertc  porro , Redemptor  noftcr  Iuda  ipfum  amicum  Matt.2^ 
appellauit ; nam  etiamfi  intentio,&  animus  eiusinimici  diet, 

•opus  tn  amici  fuit,&  ideo  qui  nos  perfequuntur,  opera  amici 
in  nos  coferunt . Theriaca  quide  prxfentaneum  remediu  eft,  Simile-, 
ac  fingular is  medicina  aduerfus  venenu,  qu®  tii  ex  ipfo  vene- 
D no  componitur : ita  tu.fi  theriaca  admirabilem.ac  fingularem 
medicina  volueris  coficere,&  applicare  vlccribus  anim®  tux, 
accipe  tibi  inimici  tui  malitia,  qu®  venenum  eft,  ob  qua  par-  P*net  nt- 
cettibi  Dns.ac  eddonabit  peccata  tua,&  fimul  etiam  infirmi-  bis  Deus  Ji 
tati  inimici  tui  medeberis.  Cum  enim  ipfcinimicus  bonitatc,  i*w  parc#- 
ac  patientia  tuam attenderit,pudore  fuftuodettir.Nemo quip  tnus. 
peadeo  immanis eft , & barbarus , qui  fi  uideat  te  multa  fibi 
bona  facere in  retributionem  fux malitix , non  confundatur. 

Chriftus  quidem  Malcholeruo  Pontificis,qui  fimul  veniebat  Lucx  ti. 
cum  Pharifxis,vt  cum  in  carcerem  detruderct,auriculam  cu-  Matt.y. 
rauic.SoIcmitem  fuu  oriri  facitfuper  bonos,&  malos,&  pluit 
iiiper  iuftos,&  iniuftos.Et  munduminuifit,ctim  plurcs  habc-  Roman.f« 

. Cone.  Quadr.  Tom.  L Y bat 


't  Tend  Sexta  pojl  Cineres . - 

bat  inimicos,  atquc  humanam  tunc  carnem  aflumpfit . Sic  tu  fi 
dum  inimicus  tuus  magis  indignus  fuerit  vt  parcas,tunc  ci  de- 
bes  indulgere,  vt  vcl  ita  bonitas  tua  inter  malitiam  fuara  fplca 
4-Reg.f.  deat.Ciim  latroncs  Syriac  capere  vellent  Prophctam  F.lifxu, 
Exeplum.  duxit  eosProphctain  mediam  Samariam  jcuniquerex  illos 
interficere  vellet,  non  folum  id  non  voluit  Propheta,  fed  po- 
tius  fplendidiflimum  conumiuin  illis  fecit  Qua  ex  re  itacon- 
fufi  funt  latrones,  vt  dicat  Scriptura,  quod  vltra  no  venerunt 
latroncs  Syriacinterram  Ifrael. 


• Jilecmofyna  comrnendatur . F 

Ekemofy-  Vmfiteit  eleemofynam.  Sunt  aliqui.qui  gloriantur  in  mul 

na  fitdere  v^tis  eleemofynis,  in  adornandis  templis,  in  ^dificandis  fa- 
iufla  . cellis,&  hofpitalibus.cum  th  hgc  omnia  fiant  ex  furtis  aliorO, 

& vt  vulgo  dicitur, ex  alieno  corio  lata diflecant  lora.  Qui  vi- 
ludic.  1 4.  demur  imitari  Samfonem , qui  vt  perfolueret  triginta  veftes, 

D mud  art  quas  perdiderat  in  problemmate , cas  abftulit  a triginta  viris 
•vnu,vt  v$  quos  interfecit.  Sic  multi  iiidentur  interficere,  vt  veftes  aufe- 
Jfias  alte - rant,  id  eft  bona  ad  fullentationem  necellaria,  qux  funt  alte- 
ra,»r/irr.  ra  vita.Ex  huiufmodi  bonis  male  acquifitis  curant  multi  fuas  Q 
implerc  areas  ; & quotidie  nouas  emunt,&eas  implicant . 
Pfal.  143.  Hoc  deferipfit  Propheta , cum  ait ; Promptuaria  eoru  plena, 
id  eft  nouae  in  dies  arcs , qui  fi  darent  quod  lupcreft  paupe- 
ribus , & reftituerent  fuis  dominis  illicitcacquifita,  non  opus 
eflet  tanta  arcarum  multitudmc.  Ifti  nolutexalijs  pcriculum 
lues  1 i.  facere , nec  confiderant  auarum  diuitem , de  quo  feribit  Luc. 

quod  nofte  conceftitquidcm  cubitum,  fed  manenofurrexit, 
volcbat  horrea  maiora  facere, vt  bonajpoflet  ibi  crcfcentia  co- 
gregare,  cum  tamenpauperum  nollct  rccordari , neque  ho- 
Uos  in  mi  (pitalium,  orphanorum.viduarum.  Vbi  aduerte , £ non  dicit  H 
fericorciu  elfeillicitc  acquifita,led  quod  ex  fuispofl'cflionibus  reddeban 
eperibm  e-  tur.Quid  igitur  putas  dc  llliciie  acquifitis?  Qnarc  qui abun- 
x'trceam * . datis  iuite  acquifitis,  eleemolynas  date , cum  tanras  videatis. 

paflim  offerri  neceflitates,nepoftit  de  vobis  dici,  Promptua- 
ria  eorum  plena  eru&antia  ex  hoc  in  illud. 

Eleemofyna  tantam  habet  vim , vt  difponat  homines  ad 
1 .Cor.?,  poenitentiam : quare  pingucm  dare  clcemofynam  eft  abunde 
JLlecmo/y - feminare , vnde  Apoftolus  ait ; Qui  parce  leminat , parce  & 
na  magis  metet . Hie  feminat  qui  dat  cleemofynam , & in  futura  vita 
indigenti-  metic . Eft  & aduertendum,  quod  quanto  magis  elecmolyna 
bus  detur.  in  terra  debili  leminatur,  tamo  plus  fru&ificat : hoc  eft  tanto 

plus 


V 


"I  % l 6 S-' 


tu  1 

ie- 

in 

ft 

6 

I? 

£5 

M 


I 

1 


* 

liil> 

lift 

II* 


H 


, Conc'to  T ertta . iyo 

' A plus  mereris,  quanto  plus  indigentibus  largiris,&  minus  indi! 
aliquid  fpcras,  propter  tantam  inopiam . Hoc  vifus eft  Chri- 
Hus  fignificare.cumaitapudLucam.Cum  facis  pradium,auc  Luc*  14. 
coenam,  noli  vocareamicostuos, neque  fratre;  tuos,nequeco 
gnatos,  neque  vicinos , neque  diuitcs , ne  forte  ipfi  te  rcinui- 
tent , & fiat  tibi  retributio . Sed  ciim  facis  conuiuium  , voca  lnuttemut 
paupcres,  dcbilcs,  claudos,&  carcos,  & beams  cris  , quia  non  pauperes . 
habentretribuere  tibi : retribuetur  enim  tibi  in  rcfurre&ionc 
iuftorum.  Item  curare  dcbes,vt  eleemofynam  facias  pauperi- 
bus  virtute  prarditis : hoc  enim  voluit  Apoftolus  fignificare , Rom.ia. 

B cum  ait;  Neceflitatibus  fanftorum  communicantcs.  Hare  au- 
tem  omnia  multi  ita  contrario  modo  gcrunt , vt  non  loluin 
pauperibus  non  fubueniant  in  nccefhtatibus,  verumetiam  ip- 
fos  petfimis  contradibns  penrkus  lpohent.  Dcquibus  ait  Da- 
uid ; Qui  deuorant  plebem  mcam  ficut  cfcam  panis  : no  ait,  Pfalm.^2. 
ficut  carnem  quar  offa  habet , nee  ficut  pifeem  qui  fpinas  ha- 
bet,  & comedi  debet  cautc,&  circulpectc ; fed  ait  ficut  efcam 
panis,  qui  non  habet  ofla:  fic  enim  deuorant  (ubllantiam  pau- 
peris. Sed  tamenneerret  fraudulently diues,  quia  plures  ibi  Similia. 
latent  fpinar , quam  arbitretur , & ell  inftar  clear  hamatar,  & 

C cafei  in  mufcipula,  eft  cibus  qui  tegit  laqucum.  Videat  igitur 

3uomodoid  faciat,  nam  etfi  pauper  alter  fit,  in  habet  Deum 
efenfore,  mxtaillud  Pfal.  Tibi  dereli&us  eft  pauper, orpha-  Pfalm.p. 
no  tu  cris  adiutor.  Pluriinu  etiam  conducit,  vt  eleemofyn*  Eleemojy- 
fiant  propria  nianu,  fi  fieri  poteft,  no  aliena.  Martha  quidem  na  fi  pert 
feruiebat  Chriito,  nec  contcnta  erat,  quod  famulx  hoc  face-  poteft, pro- 
rent,vt  ita  magisamorem  frnun  manifcftarct,&  f’tcura  ipfaef-  pria  pat* 
fet,q>  bene  omnia  fierent.  Idem  faciebant  Abraham, & Sarra,  manu . 
feruicntcsproprijs  manibusillis  tribus  angelis  tanquam  perc-  Luc*  10. 
grinis  hofpitio exceptis, quamuis  nuiltos  haberent  famulas,&  Gencfi  1 8. 
D famulos.  Mirabileelt,q,  proprijs  manibus  fertiiamus  diuitijs,  Manu  pro 
& negotijs  temporalibus,  non  aute  negotijs  anim*.  Etfi  mul-  pria  tepo - 
tos  habeamus  res  noltras  folicitantes,&  a&itantes ; nihilomi-  ralia  eu- 
nmtamc  ipfimet  volumusadhucinhifceoccupari,  & alloqui  ramus , nf. 
iudiccm,&  aduocatos,  dicimus^ue,  q>  proximus  fum  egomet  Jpiritua  «■ 
mihi.  Item  quamuis  mulios  habeamus  famulos,  qui  poffint  lieu. 
equos  curare,  nihilominus  tamen  ipfimet  ingredimur  equile, 
vt  videamus  equos , mulas,  & cartera  lumenta  , dicimusque, 
quod  oculus  heri  impinguet  equfi.  Quamuis  diligentesope- 
rarios  in  agros , & vintas  miferimus , nihilominus  tamen  ipfi  \ 

illucimus,  vt  cofdem  videamus,  dicimusque  nullum  cflc  vti-  » 

Jicrem  fimum>  quam  qui  ex puluere pedum  heri  refultac, 

Y z Mi  ran- 


■ r TcridStxta  poft  Ctncrcs . 

Mirandum  fine  eft , vel  potius  deplorandum , q> inhis-lucfis  £ 
temporalibusnon  defatigemur,cu  in  fpiritualibusftatim  mo- 
lelliam  fentiamus.  Qua  folicitus  erat  Rex  Balaac,vt  habetur 
Num.11.  in  Num.in  pdificandis  uarijsaltaribus,&  commutadis, atque 
in  offercndis  facrifici  js,dir  igens  omnia  ad  lucra  temporalia,  & 
vindiftom : & quamms  videret  contrario  modo  fibi  res  fucce- 
dcie:  nihilominustn  mpropofito  perfiftebat,&  eade,qua:fc- 
melfeccrat,iterabar,&  repetcbat,  & proprijscotreftabat  ma- 
Nimis an-  mbits.  Sic  vcique  multi  fe  geruc  hoc  tpe  pro lucro  temporali. 
x ijfsimusi  Sed  quid  oblecro  inde  infelix  homo  rcportalh,tot  ^dificando 
rebus  mun  altaria  mudo,&  dxmoni,ac  vanitatibus  lecuIi,negadoq;  elee-  F 
dams . mofynam  pauperibus?  Quid  quarfo  omnia  valent  fine  Deo? 

Cur  fiant,  Caufa  quidem,  q>  hoc  tempore  tarn  exigux  fiant  elcetno- 
fane  a elee-  fyna?,&  paucje.illa  eft  vna  inter  ca?teras,q>  in  I'umptuofis  con- 
tnofyni.  uiui)s,in  veftibus,pdificijs,in  celualibus,feu  veftigalibus  pro- 
digi  fimus,&  cupidi ; ianiq;  ha?c  omnia  faciur,vt  auari  limits, 

& exigua  habeamus  charitjtcm,&  mifericordiam  pauperum. 
Simile.  imoetia  crudelitereos  tra&amus  Videas  aliquado  fterilem, 

& inaquofum  annu,&  fiunt  procefliones,&  fupplicationes  po- 
pilli  pro  obtinenda  aqua,vt  terra  irrigetur,  quse  prae  tanta  fic- 
citate  vndiqueiam  hiat:  apparent  nubes, & confidimus ingen  G 
tern  coelo  delapfurum  imbrem  , fed  cum  iam  id  magis  l'pera- 
bamus,  ecce  flat  Zephyrus , vel  alius  huiufmodi  ventus  lere- 
nansita  acrem,  vt  nubes  omnes  qua  longiflimc  pellat,  atque 
ita  incadem  vet  femur  ficcitate,&  at  iditate, atque  incafolabili- 
V iuitias  ter  defleamus,&  lugeamus.Sic  vtique  faciunt  hie  multi  diui- 
dat  l)eus,  tes : na  pauperes  funt  inftar  terra?  aridx,  & inaquofa?,  qui  ad 
impar-  Deutn  clamant  pra?  tanta  miferia  , dicitq;  Deus  (e  miflurum 
lias  pau-  nubes  aqua  grauidas , id  eft  diuites  multis  onuftos  diuitijs,  & 
f tribus . temporalibtis  bonis,  cum  tantis  redditibus,&  ve&igalibus,ta- 

tis  pofleflionibus,  tantaq;  fru&uum  abundantia,vt  fubueniat  H 
pauperibus:  Quorfum enim  diuites  putatis  vobis  ditiitiasda- 
tas,  nifi  ea  caula?  Quorlufn  tanta  frumenti  copiajvinijveftifi, 
Auari  eru  & aliorum  bonorum,  nifi  vt  pauperibus  ca  diftribuatis,&  tan 
.deles  turn  qua  pluuia  lubueniatis  tanta;  ficcitati?  Sed  tamen  flat  Zcphy- 
pauperib 9.  rus,  vel  aquilo  auari cix,  & omnia,  quae  in  gratiam  pauperum 
1 GaudetDe  erant  concefla , in  propria  lucra  conucrtuntur . O miferi,  an 
ms, quod  di  ignoratis,  q>  nullus  eft  colonus,  qui  ita  defiderer  fupra  polfel* 
uites  pau * fioncs  fuas  imbrem  delccndcre , atque  Deus  gaudet , vt  bona 
f tribus  bo-  vobis  diuinitus  concefla,  pauperibus  diftribuatis,diuidatis,  & 
ma  dijlri - impartiatis  ? Sed  lieu  fufeitatur  Aquilo  propria?  nuaririre , & 
buant . cupidicaus,&  pcllit  nubes  liberalitatis, atque  cor  diuitis  indu- 


mu 

exc 

ip(i 


T 

1 hu 
pa 


hi 

C 


n 

c 


F 

{ 

1 

il 

Cl 


0 

1 


1 

1 

1 

1 

1 

1 

*1 


I 

( 

l 

i 
m 
V 

ii 
<c 


Concio  T ertid . 1 71 

A rat  dcfiderio  quodam  ingcnti  comcdcndi,bibendi,  veftiendi, 
fplcndideepulandi,  & prodige  impcndcndi,  atque  ita  , vt  his 
omnibus  poilit  redundantcr  ,&  fuperflue  (iippcditarc-,  artdi 
remanent  pau peres , & fine  vlla  conlolationc,  atquereriigjo. 

Si  quidem  ipfi  diuitcs  inter  fc  impias  quafdam  habcnt  imu> 
lationes,&  in  pernicicm  pauperu,  dicemes  j Ille  tot  habct  fa-  • 
muIos,totnutritequos,  tot  poflidet  agros,talibus  indiiitur,& 
cxornatur  veftibus,&  egononidipfium  facia  ?an  minoris  qua 
iple  habendus  film?  Annonquzcunque  jpfeprxftat,  etia  ego 
qui  tot  abundo  vc&igalibus,  & redditibus  prxftabo  ? Atque 
B Huiufmodiambitioms,  & vanitatis  ventis  maxime  proftratur  Ambiti « 
pauperes,  nec  afTurgere  poifuntad  eleemofynam  aliquam  ab  ecnturbat 
hishabcndam.  De  talibus  igitur  diuitibus  ait  Iitdas  in  fua  elcenofy.- 
Canonica  ; Hi  funt  in  epulis  fuis  maculx,conuiuantcs  fine  ti-  nam^ . 
more,  femctipfos  pafcentes,  nubcs  fine  aqua,  qua?  a vctiscir-  Epilt.  Iit- 
cnmfcruntur,arboresautumnales,infrufliK>fx,  &c.  Tfi  etiain  dr . 
princeps  Ecclcfix  Petrus  in  fua  Canonica  lecfida  ait ; Hi  fiint  i.Ptt.i. 
fontes  fine  aqua,  & nebulr  turbinibus  exagitatx , quibus  ca- 
ligo  tenebrarum  rcfertiatur,  &c.  Optimc  quidem  his  cogruit 
illud  Hicrem.  Ambulauerunt  poll  vanitatc,&  vani  fafti  liint.  Hiere.t. 
C Item  illud  Prophctx ; Adipem  fuum  conclufcrunt , hoceft,  Plalm.itf. 
omnino  craftitudincm,ac  pinguedinem  conclufcrunt,  hoc  eft, 
vifeera  fua  conclufcrunt , nc  vlio  mifericordix  affcAu  attingt 
poflent . Quarc  caueant  fibi  diuites,ne  in  tantam  deueniant 
crudelitatcm  ,&  audinnt  quid  Iacobus  dicat ; Indicium  fine  lacob.r. 
mifcricordia  fietilli , qui  non  feccrit  mifericordiam  . 

Nunqua  defunt  viris  improbis  occafiones.quas  ipfi  faciunr,  Occafonet 
non  facicndx  eleemofynx , & non  fubueniendi  pauperibus . captant  a~ 
Nobilis,  ait,  multos  habco  in  familia  quos  alam  . Equcs,  ait,  uari  no  fa 
Deus  tibi  bene  faciat,quonia  grandi  ere  alicno  ob^ratus  fum.  citndi  tlee- 
D Mercator, inquit,  vlterius  progrederc  bone  iuuenis : no  cnim  mofynum . 
inftitores  mihi accurate refponderunt, nihil  hoc  annovendi- 
tur,  aut  non,  vt  fperabam  merces  vcnicrunt.  Ciuis  ait  fe  mar- 
fupiG  domi  dercliquiffe : omnes  denique  in  Dei  nomine  pau-. 
perem  ab  fe  ablcgant,  & amadant.  O bone  Dens  quam  dines  Pfalm.p. 
es  I nam  omnes  ad  tuum  telonxum  remittut  pauperes, tu  de-  Pfalm.jjk 
niquedebes  eis  efieadiutor  . Bene  dixit  plaltes  regius;  Tibi  Jnuctienet 
dereliftus  efi  pauper,  orphano  tu  eris  adiutor : tu  igitur  Do-  quorundd 
mine  debes  prouiderc  eontm  necefiitatibus : nam  tu  lolus  la-  pauptrutn 
borcm,&  dolorem  confideras.  Vfquc  adco  multoium  cor  ob-  ad  el  cm* 
duratnm  eft  in  non  crogandis  elecniofynis , vt  mille  iam  mo*  fynam  e*+ 
dps , 8c  inuemiones  cxquirant  aliqui  pauperes ; nam  quidam  torqueda* 

Y 3 teneris 


-Bwlrredbv 


Teria  Sextapojl  Cineres . 

teneris  pucris  brachia  contorquent,vt  ita  eleemolynam  obti-  E 
ncant : alij  vlcera  in  ribijs  faciunt,alij  nudis  pedibus,  immo  8c 
toto  corpore  inccdiit,  vr  ita  ad  cleemofynam  prouoccnt : alij 
pannofi  incedunt , & interdum  vari;  coloris  comniiffuris : alij 
in  marion  frequentia  clamant, alij  in  vicis  iacent : qu*  tam  n 
Vix  homi-  omnia  anaros  diuites  non  commouent.  Quod  fi  hoc  ita  eft,vc 
pit  nomen  fcilicet  obuijs  non  fubuenias,  quomodo  mihi  perfuaderepote 
tnererur,  ^ ris,tc  angulos  omnes  quxficuru,  vt  pauperes  lnucnias,  & ipfis 
ad  elcemo-  bene  facias?  immo  potius  ibi  moriuntur  miferi,nec  clt  quieis 
fynarn  non  fubueniat,aut  calicem  aquae  porrigat . Attenditeobfecro,  & 
incuatur  . redite  ad  cor  auari  diuites  5 nam  vobisdicitur,  elcemofynam  F 
non  facere , clfe  inhumanum : attendite  quam  fit  etiam  igno- 
miniofum,  q>nolisefle  mem  brum  fubcapitc  Iefu  Chrifto , li 
quidem  non  viscondolere,& compati  proximistuis.  Nam,vt 
j.Cor.n.  ait  Apoftolns.  Si  quid  patiturvnum  membrfi,  compatiuntur 
omnia  membra.  Vide  quantum  tc debeat  commoucre  illtid 
lob  3 1.  exemplum  lob,  cum  ait : Si  defpexi  praetereuntcm.co  g>  non 
haberet  indumentu,  & abfqueoperimento  pauperem : fi  non 
Magno  eft  benedixerunt  mihi  latcra  eius , & de  vclleribus  ouifi  mcarum 
drgnuj  fup  calefa&us  ell,  humerus  meus  a iun&ura  fua  cadat,  & brachifi 
flicio,  qui  meum  cii  fuis  oflibusconfringatur.  Quafi  dicat,  cum  hoc  pa-  G 
tleemofy --  ftoquodammodo  non  viderer  membrumeum  caeteris  mcm- 
vd  novult  bris,quorfum  illisiunftusefiem?  Illud  meritus  efiem,vtpror- 
fneerej,  fus  confringerer,&  minutatim  conciderer.O  execrationc  accr 
biflimam  quidem  ! Caueant  fibi  igitur ,&  diligentcr  attendat 
auari  diuites, & qui  eleemofynas  pauperibus  largiri  nolunt,nc 
fimilis  execratio , & malcdiftio  veniat  fuper  illos. 


Feria  Sextapofi:  Cineres. 

CONCIO  QVARTA. 

Vdisti  s,  (yc.  Ego  autetn  dicovobis,  Tiligite 
inimicos  vefiros  . Matth.f  .&  6.  Non  vindicarefe, 
eft  quidem  inui&i  hominis.  Vide  enim  quid  dicat 
Ecclefia.  Ecclefia  de  Deo:  Deus  qui  omnipotentiamtuam 

parcendo  mnxime,  & miferando  manifeftas.  Si  enim  Deus  fta 
Pet eatum  tim  fumeret  vindiftam  de  nobis,  quid  fore  putas  > Praefertini 
quo  dtea cum  quodammodo  culpa;  noftrs  fint  infinitae,quia  contra  in- 
tur  infini - finitum : Vide  enim  quantum  difterat  colaphum  impingere 
tum—j.  pucro,  a lit  pcrfbna*  rcgiae ; menfuramus  enim  often  (am  pro 

ratione  perlonae  oftenfx.  Parce  quia  Deus  id  prascipit.  No  vis* 
< . : vt  ler- 


H 


Concto  Quart  a . 172 

A vt  lertuis  tuus  fc  intromitrat  in  tuis  pra-cepm  , & tamcn  tibi  Simile, 
non  fufficit  q»  Deus  tibi  quid  prxcipiat  ? Qui  poenas  capitis  parcequi* 
dant,parcuntcarnifici, quern  tantum  norunt  exccutorc.-parcc  tibi  Dt 

tu  ei  igitur,qui  te  afficit  iniuria,&  intellige  c(Tc quoddam  in-  us  preset— 
ftrumcntum  a deo  afiumptum . Cum  hac  enim  confidcratio-  pit. 
re  pepcrcit  Ioleph  fratribus,&  Dauid  Semei.Seruus  Abrahg  Gen.4f. 
inaures  & armillas  aurcas  dedit  Rebeccx  fponfx  Ifaac:  lie  ani  2.  Reg.  1 6» 
mafponfa Chrifti habere  debet  inaures aureas  mauribus,id  Gen.  14. 
ell  quxcumquc  audit  debet  in  aurum  conuertere  etfi  lint  in-  2.Reg.  1 8. 
iuriat:  Quia  loab  noluit  parccreipfi  Abfalon,vt  Dauid  roga-  ^.Reg.2, 
B uerat , vide  qualem  habuerit  mortem,  cui  nil  profuit  templu 
nec  altaris  complcxus.  Dicis  q,  non  vis  cum  vlcifci,fed  quod 
militia  decidaturcaula,  & tamcn  tu  caufam  perfequeris.  Ma-  Exanimt 
gna  ell  opus  cautela,vt  tua  fit  tuta  confcicntia,finc  ira  facicn-  j gnofea— 
dum  efl,fineodio&  complaccntia  vindi&x.Siquideoptimus  rnus. 
eft  fagittarius  qui  corona  nialogranati  percutit , & non  ipfum  Simile, 
malum  granatunvfic  vtique  lubtiiitatiseft  quod  iullitia  deci- 
datur , & tu  nullum  habeas  vindi&x  animmn . Qucrimur  q> 
nos  homines  varijs  modis  perlequantur : an  non  vides  artifex  Perfecuf 
quanta  habeat  inftrumenta.vt  perfefta  ex  lignoexculpatima  res  nobit 
C ginc  aut  ex  argcnto?Sic  vtique  vt  lis  pulcherrimus  ante  ocu-  cendncut . 
Jos  Dei  tot  opus  eft  inftrumentis  perfecutionum , debes  eire 
,/icut  lilium  inter  fpinas,  & debes  viuere  inter  fcorpioncs . Et  Prou.20. 
qui  vis  veniam  a deo  impetrare,ctiam  tu  parcernon  debes  ha-  Pfal.  1 1 8. 
here  duo  ponderamam  pondus  & pondus,menfura  & menfu-  Simile. 
ra,abhominabileeft . Plurimi  facicbat  Dauid  hanc  virtute  cu  Patients* 
diceret.Prttdentem  me  fccifti  fuper  inimicos  meos.Cum  ali-  egregia  uir 
quis  ex  cantoribus  non  canit  ad  numertim,eum  habilem  iudi  tut. 
camus  qui  errantem  ftatim  in  viam  rcducit,&  ipfe  voce  fnam  Toleran - 

nonamittitrfic  ergoqfi  aliquis  maledicus  eft,  dignus  quidem  tix  infignit 
D eft  laude  is  qui  fua  patientia  eum  in  viam  reducit.  Laudamus  vtrtus. 
quide  thoracem  bellicu  cum  tormEtoaliquo  non  videmus  cu 
tranfucrberari,magis  ergo  eum  laudare  debemus,  qui  non  co 
mouctur  maledica  lingua  : magna  quidem  erit  vidoriatua  li 
itiftum  aliquem  reddideris  tua  patientia  & tolerantia. 

Cclebrius  quide  eft  Iofeph  nomc,q>  condonarit  fratribus,  Par  ter  eh 9 
qua  q>  (omnia  diuinaret , & alia  prxftaret . Si  quis  feruus  vcl  norificum  . 
pucr  tibi  iniurius  ell,dicere  foies, q»  reuereris  cu  cuius  eft  ler-  lnturias  jp 
uus  vcl  filius,cui  plurimu  dcbcsrCur igitur  hoc  quodtin  famu  pttr  Deum 
lo  hominis  feruamus,no  leruabimus  in  famulo  aut  feruo  Dei?  rttoitatn’x 
Optimu  quidem  eft, cum  quis  tibi  eft  iniurius, vt  dicas,Rcue- 
reor  Deft, cuius  es  films, qui  tanta  propter  me  palfus  eft.Hxc 

Y 4 fuit 


t>D 


W' 


I 


Ter  id  Sexta  pofl  Cineres . 

i.Reg.24.  fuitcofideratioDauidquandopoteratinterficereSauIem,  ait  S', 
enim,  Chrillus  Domini  ell,&  idco  nolo  inijccre  in  eu  manus. 

Dtligite  inimitos  vefiros.  Refpondent  aliqui,  fi  eis  dicis,  q, 
condonent  quia  Deus  condonat  j q»  ipfi  funt  homines,  & non 
Excufa-  funt  Deus,&  ideo  no  debent  condonare.  O blafphemiam  exe 
tiones  nli-  crabile,  Die  enim  infelix,an  nonefl'et  magna  dementia  fi  tibi 
quoru  ne  dicereturq*  inbelladiligenter  dimicares,  fiquidem  rex  ipfe 
ignoftant.  praccedit  etiam  pugnans,&  tu  refponderes,  q»  rex  ell  rex,&  tu 
Similitu.  tantum  pauper  miles, & ideo  nolles  pugnarerSi  Deus  precipe 
Oes  pane  ret  tibi  miracula  facere,non  mirarer  fi  cum  no  imitareris,at  ve 
repoffimt.  roinhacrcciim  poflisipfum  imitari,cur  id  non  pr£llabis?an-  F 
I. Pet. 2.  non  tc  pudet,q>  dicatur de  Deo,Qui ctim  malediccretur,non 
maledicebat,&  q>  tu  nolisid  pneftare,qui  vermiculuses?  Cur 
ramus  ergo  per  patientiani  ad  propolitum  nobis  certamen, 
Heb.  12.  vtait  D.Paul.afpicicntesmautorc  fidei : plus  quide  eft  quod 
tibi  Deus parcit,quam quod  tu  proximo  parcis:  quantumuis 
enim  tibi  aliquis  fueritiniuriu$,tamen  fi  non  parcas,  peccas  , 
Mat.  18.  vt  conllar  ex  illoloco  Euangelij.ciim  rex  pepercit  decern  mil- 
lia  talcnta,&  tamen  hie  cui  pcpercerat,nolebat  cxiguam  quan 
titatem  condonare . 

Simus  per  Eftote  ergo  perfidi  ficut  (y  pater  vefter  e&leftis  perfidies  eft.  G 
fidifiqui  Videturquibufdam  q>nimiam  perfedione  nobis  Dens iniun- 
dem  volu-  gat,  nee  confiderant  quantam  nos  defideremus  pcrfedione  in 
musyVtdo  rebus  nollris  fiue  in  famulis  obtemperantibus . Volumusclfe 
meftica  no  perfeda  coiuge,  filios,familiam,equu,mulam.ne  calcitret,vo 
flra  (inc.  litmus  vndiqueexcultam  domu,&tn  nosqui  lurnus  Dni , ne- 
perfida . gligimus  effe  perfedt.  Pudor  nobis clle  debet  quod  iol  ealefa 
ciat  quatu  in  fe  eft,itc  & ignis, & fie  de  cacteris  rebus  naturali- 
bus,nos  tn  fimus  impfcdillimi,q.  nobiliorcs  creating  lumus. 

zsimare  debewns  inimicos . H 

.Auguf.de  T N diuinis  voIuminibusfratrescharifilmi,itadifpcnlauitfpi 
te.fer.  168  JLritus  fandus,ait  Aug.vt  & lanis  ornamcnta,&  aegrotis  fipi- 
torn.io.  ritualia  medicamcnta  deellc  non  portent.  Quam  re  donante 
deoagnofcens,de  veteri  & nouo  tellamento  prout  potuimus, 
vnicum  ac  fingulare  remedium  animaru  pro  amorc  mimico- 
rum,  collegimus . In  primis  confiderandu  ell  quata  in  bcato 
Gen. 28.  Iacob  fuent  Charitas,  vt  odiente  fe  fratre  fuum  malueritin 
Gen. 53.  longinquisrcgionibus  fugere,q.  vicem  odi j repenlarc.  Quern 
ficut  diu  fugit,ita  odifle  ncfciuit,fed  reuerfus  multis  muneri* 
Gen.4  j.  bus, vt  eum  fibi  placaret, honoramt.  Beams  lolcph  pro  parri- 

cidij 


ait! 

DOS. 

•»* 

(in 

nor 

fic 

*4 

& 

«? 

,3t« 

,Vi>' 

•V» 
:C s 
mo 

£[8SI 

IIE2 

ca. 

IBV 

V3 

4 

& 

tit 

set: 

it,"! 

.* 

tics 

its- 


tW 

;|jfr 

J(# 

■ 

KO- 

:X> 

itJ 

*> 

i? 

fl 


Concio  Quart  a . 175 

A cidi j crimine  impi js,&  inimicis  fratribus  futs  non  odij  amari- 
tudinem,  led  charitatis  dulcedmem  repenlauit.  Olculabatur 
enini  fingulos,&  per  fingulos  flebat  j qmbus  etiam  non  folum 
nil  mall  rependit,  fed  omnia  bonaretribuens  tam  viuoquam 
mortuo  patre  , germano  Temper  eos  am  ore  dilexit . Ueatus 
quoque  Moyles  cum  frequenter  eu  populus  rebellis  non  lo- 
in m contemneret, led  etiam  lapidate  veller,diuina*  charitatis 
memor,  ita  pro  illis  domino  fupplicauit , vt  damaret  & dice- 
rctjSi  non  dimittis  peccatum  populi  tui,dele  me  de  libro  mo. 
In  ipfo  etiam  veteri  teftamento  legimus,Si  vidcris  afinum  ini 
B mici  tin  lacentem  in  luto.non  prarteribis  mli  prins  alleues  eu. 
Quo  loco  vnufquifquc  diligenter  confiderer,q»  (i  afinum  ini- 
imci  non  licet  in  lutodimitti, quanto  magis  homo  ad  imagine 
Deifadusnon  debet  odio  habcriautncgligi?Beatus  quoque 
lob  ita  veram,&perfedain  cbamatemquidem  fideliter  reti- 
nebat.vt  gatidens  & libera  confcicntia  ad  Deum diccrctjSi  ga 
Hifus  fum  ad  ruinam  inimici  mci,&  exnltaui  in  eo  quod  inuc- 
n:llet  eu  malu.Bcatus  quoque  Damd  in  cm  non  fuit  fimulata 
necfalla  dilcdiofua,vtipfoset  aduerfatios  fleret,  & illos  qui 
eos  occidere prarliimpferant,calh'garer.  Vnde  fecurus  dicebat 
C illud  , quod  omnes  homines  Tatis  attentoac  trementi  ammo 
dicere  dcbentjSi  reddidi  retribuentibus  mihi  mala,decida  me 
ritoab  inimicis  inanis.'perlequatur  immicus  animam  mea,  & 
comprehcndat,&  conculcet  in  terra  vitam  meam , & gloriam 
mcam  in  puluere  deducat.Vndeconfiderandum  ell, qua  fron 
te  verficulu  ilium  ex  ore  fuo  proferre  poterir,qui  inimicis  fuis 
mala  pro  inalis  retribuit  Per  Salomone  quoque  Spiritiifian- 
dus  dicit  & clamat,Cum  ceciderit  immicus  tuus,ne  gaudeas, 
ne forte  videat  Dcus,&  dilpliceat  illi,daufcratabcoira  lua. 

Si  mftum  fuiHec,ait  Chry.mimtcos  odille,minquam  Dens 
te  immicum  ex  gentibusliilccpiiret  in  l'uam  dilcdionem.  Illc 
prote&filium  iiium  per  omnia  humans  copaflionis  oppro- 
bria  tradidit  vlquead  mortem:inimicum  fiium  adoptauit, co- 
ll arredem  vnigenito  fuo  fecit, & tu  vel  nudam  diledione  red- 
dereinimico  tuo  non  vis?  Quod  tn  non  mirum  fi  grauc illis 
videtur  immicos  amare>qui  nec  amicis  fuis  fyncera  confcien- 
tiam  leruantrNam  cu  fit  mundus  ifle  Icandahs  plenus,fi  ami- 
cos  voluermt  dilrgere  tm,non  inuenire  porerunt  quos  diligat, 
Hodie  emm  iltc  ilium  oftendit  in  re  tali, eras  illc  ilium  offen- 
der in  altera  re , & ita  fit  vt  fi  decreuerit  homo  inimicos  odil- 
fe, neccHe  fit  utodiatoes,&  odtaturab  omnibus.  puroq>non 
uh  pro  inimicis  nollns  Chnllus  ilia  mandauit, quantum  pro 

nobis : 


Exod.  31. 


Exod.  23. 


Simile, 
lob  3 1. 

2.  Re.  16. 
Pfal.7. 


Proti.  24. 

Chryf  in 
non  ablo. 
horn.  1 q. 
Rom. 8. 

St  foist  a- 
maremus 
eos  j ttitu- 
rtj  non  fue 
runt , vix 
inuemres 
quos  urn* 
ns  . 


. f 7 . TT'r.  • 1 Hr  if* 

Feria  Sexta  p&fl  Cineres . 


Quilut  co 
fidtratio . 
facile  no- 
bis reddi- 
tur  condo - 
»*rf . 

j.Re.12. 

Tob.2. 

Tob.* 

Seneca,  li. 
4.de  ben. 
c.25. 


Greg.  3. p. 
pal.  adm. 
10. 

Fid*  afiu- 
tiam  ini- 
mii  i. 

Tent  at  nos 
dtr/.o  vt  re 
fieftatnns 
mcr.te  cir- 
ca iniuria, 
vt  nos  inti 
ttt  ad  vin 
(it  Bam. 


robisrnon  tantiim  iubet  diligere inimicos ,vt  illos  diliganius, 
quantum  a nobis  ipfis  quod  malum  eft  rcpellamus  . Etidco 
nondicam.fi  laificris  ininncum,  Ccd  fi  oderis  cum  tamum,am- 
plius  tibi  nocuilli  I’m  ammam.quam  illi  ficcundum  corpus,  & 
illi  forfitan  nil noccs  odiens eu,te  aut  ipfum  fine dubio  lardis . 
Si  ergo  pcperccris  inimico,  tibi  amplius  pepercifli  quam  illi : 
etfi  benefcccricei,tibi  amplius  pra?llititti  quam  efi  Qui  te  in- 
nocence iniuriatur,  fi  incipisconfidcrarequoa  diabolo  poffi- 
detur  & agitatur , & quo  voluntatem  fuani  adimplet  per  mi- 
nifterium  eius.non  fiolum  non iralccris  ei.led  adhuc  milerebe 
ris  eius.  Vis  ergo  diligere  inimicum  tnui1  Si  iniuriam  pateris, 
noli  iniuriam  prxfientem  afipicere.led  confidcra  ipfiam  glo-  ia, 
qua  pro  mercede iniudicioconficcuturus  es.Illis  cnim  tatiun 
videtur  difficile  , qui  retributione  non  Iperant  futuri  iudieij. 

Attende  quam  facile  Samnel  cendonabat  illatas  fibi  iniu- 
rias.ac  precabatur  pro  eis,  qui  eum affeceranc incomodis.  Vix 
dum  prxterea  Tobix  vxor  defierat  exprobrare  marito  fiuo  & 
eum  mfeltare , cum  iultus  ac  fiandus  (encx  contumelir  pror- 
fus  oblitus.mandauic  film  fuo, vt  matri  fiu x diligenter  obedi- 
ret.eamque  vcneraretur:attendequefi>quamcito  remittebat 
offenfas.  Imitcmur  in  bencficijsconferendis  Deu,aic  Seneca, 
qui  ab  01  fpc  lucri  c(l  penitus  alienus,&  tn  innumera  & maxi 
nia  bencficia  nobis  largiti|r,idquetam  frequentiflime.Pudeat 
inquit  Seneca, venale  habere  bencficium.Gratuitos  quide  ha 
bemus  Dcos,quos  quidem  fi  imitaris,etiam  ingratis  bencficia 
conferes.nam  & fcelcratis  fol  oritur,  & pyratis  patent  maria. 

Euenire  plerumque  patientibus  fiolet.ait  Grego.vt  eo  qui- 
dem tempore  quo  vel  aduerfapatiuntur,  vel  contumcliasau- 
diunt.nullo  dolore  pylfentur,  & fic  patientiam  exhibeant , vt 
cuftodire  etiam  cordis  innoccntia  non  omittant. Sed  cum  poll 
paululu  hie  ipfa  qnx  pertulerunt , ad  memoriam  reuocant , 
igne  fie  doloris  inflammant,  argument.!  vltionisinquirunt,  & 
manfiuetudincm  quam  tolerances  babuerunt,  retradantes  in 
malitiam  vertunt.Quibus  citius  a pratdicatione  (iiccurritur 
fi  qua  fit  huius  mutationis  caufa  pandatur . Callidus  namquc 
aduerfarius  bellum  contra  duos  mouer , unum  uidelicet  in- 
flammas.ut  prior  inferat.altcrum  prouocans,  utcontumelias 
Ixfius  reddat . Sed  plerumque  dum  iam  huius  uidor  eh  , qui 
iniuriam  perfiuafius  irrogat,  ab  illo  uincitur,qui  illatam  contu 
tneliam  fibi  xquanimiter  portat.  Vnius  ergo  uidor  que  com 
mouendo  fiubiugauit.tota  contra  alterum  uirtutc  fie  erigit,  ac 
que  obfiftentem  fiortitcr  & uincctem  dolct,  quern  quia  com- 

mouere 


V 


G 


H 


ms,  1 
idco 
■ra- 
ils.! 

zi 

na 

tei 

P 

:rn 

tin 

IB!.'! 

3 

kt 

IK- 

il: 

fat 

P 
kt 

\vi 

IS* 

ITS 

list 

lit 

Ctu 

ur; 

>qo> 

iP 


jWii 

I,t 

ea 


tBIr 

ft 

to- 

til* 

f 

0 

;o0 

*< 

* 

fa 

t 


Concio  Quart  a . 

A tnouere  in  ipfa  contumeliarum  iaculatione  no  potuit,ab  aper 
to  certamine  interim  quiefcens,  & fecrcta  fuggeftione  cogita 
tionem  Iacelfens , aptum  tempus  deceptions  inquii  it . Quia 
cnim  in  publico  bello  vi&oriam  perdidit,ad  exercendas  occul 
tc  infidias  exardefcit : qmetis  namque  tempore  iam  ad  vifto- 
ris  animum  redit , & vel  rerum  damna , aut  iniuriarum  iacula 
ad  memoriam  rcducit:  cuntta  quxque  illatafunt  vehemen- 
tcr  exaggerans.intolerabilia  oftendit.tantoque  mentem  ni£- 
rore  conturbat.vt  plcrumque  vir  patiens,  ilia  fe  xquanimiter 
tolcrafle,po(l  viftoriam  captiuuserubefcar,  fequenon  reddi- 
5 diffe  contumclias  doleat,&  detcriora  rependere.fi  occafio  pr£ 

bear.ur,qu3frat  Qmbus  ergo  limiles  funt,nifi  his  qui  per  forti  Simile, 
ttidme  in  carnpo  viftores  funt,  fed  per  negligentiam  poflmo- 
dum  extra  vrbis  clauftra  capiuntur  ? Qmbus  fimt  fimiles,  nifi 
his  quos  irrucns  magnus  languor  a vita  non  fubtrahit,  fed  le- 
inter  veniensrecidiua  febris  decidit?  Admonendi  funtigitur  Tentatio- 
pacientes,  vt animum  viftoria  muniant,  vt  hollem  publico  nesimpor- 
bellofuperatum,  infidiari  mamijs  mentis  attendant  ,&  Ian-  tunas  vin 
guorem  clam  repentem  timeant , ne  hoftis  calliduv  in  dece-  ctemus. 
ptionepollmodum  maiori  exultatione|gaudeat,qudd  dudum 
C contra  ic  rigida  colla  vi&orum  opprimat.  ' 

'zsfmplijjimus  remunerator  Detis . 

VT  Jitis  fit  if  patris  veflri  ejui  in  edit  eft  .Vide  quam  bonus 
retributor  fit  Deus,qui  filios  fuos  nos  facit  pro  hoc  obfe 
quio  videlicet  diledhonis  inimicorii.Facito  igiturquod  Deus  Voluptuti 
prarcipit.etfi  fitcotra  voluntatem  tuam,vim  tibi  ipfi  facito,&  Dei  obtem 
peruerfum  ingenium  tuum  vince, ctfi  ineodifficultatem  fen-  peremus. 
tias.  fiqnidem  vides  qua  bonus  remunerator  fit  Deus,  & qua 
X)  prxclare  cecum  poftea  agetur . Tuncbant  quidem  Hebrxi  fe 

comnmterc  mari  rubro,etfi  vidcrent  multas  aquarum  diuifio  Pfal.  13?* 
ncs,  donee  tandem  Aminadabprxccffit  viranimofus,  & tunc 
omnes  fecuti  fiunt.  Quod  obfequium  vt  Deus  ipfi  remunera- 
te font  qui  dicant  eius  tribum  tantoperc  fuiffeillullrata,  vi- 
delicet tribii  Itida,vnde  erat,&  de  qua  cxierut  reges  Ifrael.ita  Titelm.  in 
Titelmanusimeipretaturfiiper  ilia  quidem  verba  Pfal.  Fafta  Pfal.  1 13* 
eft  Iudxa  fanft'ficatio  eius.  Vide  ctia  quo  Chriflus  pharifato  Luc.  7. 
figillatim  cnumerarctobfequia  fibi  prrllita  a Magdalena,  vi 
dclicct  q,  lauaffet  pedes  aqua  lachrymarum,&  abftd  fiflcc  ca- 
pillis , & ofcularetur  ore . Vide  quomodo  in  extremo  iudicio 
referat  obfequia  fibi  a viris  lultis  exhibita,  vt  ilia  compenfct. 

Quod  j • 


• y F er'taSexta  pofl  Cintrcs . 

' Quod  Petrus  dixiUct,Tu  esChriftus  filius  Dei  viui,videqu£  JE. 
Mat.  I<w  ampliflimc  fucrit  remuncratus,cum  dicit  Chriftus,  Ego  dico 
tibiquiatu  es  Petrus,  & fuper  hanepetram  ardificabo  eccle- 
Luc.za.  liam  mea.  Item  cum  dixiftent  difcipuli,  Ecce  nosreliquimus 
Mat. ip.  omnia, &(ecuti  fumus  te,quid  ergo  erit  nobis?aiteis.Inrege- 

Optimus  nerationectim  fcdcrit  filius  hominisin  fede  maieftatis  luar, 
retributor  Icdcbitis  & vos  fuper  fedes  duodccim , iudicantes  duodecinv 
Dens.  tribus  Ifrael.  Itcpollicetur  fe  folutui  ii  centuplum  hie  & illic 
in  ca?lo  vitam  sterna, vt  intclligasquam  bonus  fit  retributor. 

Si  Dcus  reddit  mails  pro  mcritis  eorum,  quanto  plus  Cpc- 
randum  eft  , cum  magis  videatur  propenfus  ad  prxmiandiim  p 
prxmiaturum  die  bonos  > Siquidem  rccordatur  Deus  often* 
(arum  contra  ipfum  quidem  commiflarumjvide  enim  quomo 
j .Reg.  11.  dopunierit  regem  Achab  propterca  g.  vineam  Naboth  abftii 
lifTet,fimuIq;honore&  vitam  pcrdidit.Vide  quomodo  punic 
Exod.  14.  rit  Acgyptios,  proptcrea  q»  tarn  dura  feruitute  populum  fitu 
Efther  7.  afFecerint. Vide  quomodo  punicrit  Aman  propter  ea  qua?  fa- 
cere  intentabat  contra  Hebrxum  populum  captiuum,  & con 
tra  Mardochzum  ionocentemrnam  Aman  fulpenliis  eft  in  pa 
tibulo  pro  Mardochxo  erc£to . Nouit  quidem  Deus  fingults 
i.Rc.  if.  pro  meritis  repcnderc.  Vndc Samuel  dixit  regi  Agag,  Sicut  g 
fecit  ablque  liberis  mulieres  gladius  tuns , fic  abfque  liberfs 
I.  Re.  17.  erit  inter  mulieres  mater  tua  . Arma  quidem  quxaccepcrat 
Goliath  contra  Dauid,  accepit  Dauid  ad  ipfum  interficicn- 
dum  & occidendum.  Arma  Holophcrnis  contra  Bcthuliam  , 
Iudit.i  3.  accepit  Iudith,&  ipfi  caput  amputauit.  Si  igitur  ita  mails  red 
dit  fecundum  mcrita,  quanto  magis  rependet  iuftis  praemia 
Occaficnes  amplifiima5  Siquidem  vere  regio  peftore  quxrit  femper  occa 
arit  Deus  fioncs  quibus  peftit  prxmiari  obfequia  fibi  exhibitaj  modos 
primian—  ctiam  quxrit  quibus  poflitauerterc  punitionem.Quod  fi  exi 
at  firuos  gua  obfequia  ampliftimis  compenfat  benefieijs,  ecquod qua*-  fj 
fuos.  (o  premium  ilium  manebit,qui diliget  inimicos,  & ipfis  bene 
faciet,neque  redder  malum  pro  male? 

Confidcratio  quidem  ipfius  prxmij  foletanimare  ad  labo 
res  tolerandos,facitqueillos  leuiores.Senticbat  quidem  labo 
z.  Co.  1 1.  res  fuos  Paulus  cum  diceret,In  carccribus  abundantius,in  pla 

Sis  fupra  modum,in  mortibus  frequenter:  attamen  hunefu-’ 
orem  abftergebat  ilia  confideratione  prxmij  ciimdiceret, 
Rom. 8.  non  funt  condignx  paflioneshuiusfeculi  ad  futuram  gloria 

qux  rcuclabitur  in  nobis.Quanta  putas  efle  prxmia  & gaudia 
parata  in  ca*Io,his  qui  iniunas  condonanr,  & inimicos  fuos  di' 
ligunt  ? Siquidem  eos  filios  Dei  appcllat , & ipfis  huiufmodi 

prxmia 


f 


iqui  I 
)ico 
toifr 
uin> 


mi: 

Sts 

X 

& 

is 

ACT* 
£«■ 
Sff  i 
is  id 
rat; 
pcc 
oJfi 
6t» 

!u,‘ 

bffi 

!:tc 

lit* 

^ . 
[tf 

rfii 

JfS 

* 

si 

a) 


Concio  Quart 4,  1 7J 

A prartnia  promittk,  atque  fufficit  vt  intelligas  quanta  fine  pra? 
mia,  q>  ipfe  Dcus  ca  parauic . Hex  Aliuerus  voluitaliquando  Heflh.  i. 
fplendido  conuinio  excipere  ocs  principes  & potentatusregni 
fui,  & cum  diet  tantus  princeps  angtili  cuiitfdam  mundi,  tam 
.*  ‘opipariim  & regium  dedit  conuiuium,tantaquecu  maieliatCj 

vt  ocs  mirarentur:  Qiiani  magnificentius,&  lautius  putas  fo-  ") 

re  continuum  nobis  a Deo  optimo  maximo  prxparatiirMune 
raquidem  magnorum  principtim  folent  excedcre  fubditoru 
iplorum  capacitatein.  Dc  Aiexadro  quidein  orientis  principc  Alcxand. 
]cgimus,q,  aim  ferutis  quidaciusabeomuneraaliqua  poitu 
L larct,ipfe  lullitfibi  dariampliffima  ciuitatem:  cm  feruusait, 

huiufmodi  munus  non  elle  fibs  accommodation . Rd'pondit  Excmplii. 
Alexander, non  id  ego  intueor,fed  qualis  fitqui  bcneficiu  co- 
fert.Si  igiturterrem  principes  tam  liberates  clTc  folent  in  be- 
nefieijs  conferendis  liiis  fuditis , a quibus  obfeqiiinm  aliqtiod  Pnmia^ 
acceperunt,  quanto  liberaliorcm  putas  fore  Deum  in  cosqtii  ampltjfi— 
hocdilcftionisinimicoru  prxeeptum  fcruaucrint?Siitaeftiifi  m*  nobis 
funr  principes  terreni  quorfi  imperia  & ve&igalia  ftnt limita  Deus  pa- 
t a,&  dt  ficere poflunt , & quidc  quotidie  imperia  & ve&igalia  rata  ba- 
defiriunt , & dcHcerc  polTunt , quid  quarfo  Iperandum  erit  dc  bet . 

C prxmijs  huius  diuini  imperatoris,  quxlunt  infirma  , & cuius  Beatitudo 
peftus  longc  eft  animofius  & liberalius?Si  rex  terrenus  digni  quatafer. 
tatc  fuam  confiderans,  tam  liberale  fe  o(lcndit,quid  faciet  fu  Simile, 
premus  onim  monarcha,  cuius  dignitas  ell  infimta,&  maiellas 
in  infinitu  exceditoes  principes  orbisterraruPQuantaquxlo 
prxmia  ex  tam  liberali,  pia,  & diuina  manu  crunt  fperanda? 

Vide  quam  bonus  fit  remunerator  Deus , fiquide  fimplex 
obfequium  vnius  nauicula*  Petri  ad  prxdicandu,  quod  nullo  1 
modo  ipfi  naui  nocerc  poterat,  ita  rcmunerauit,  vt  dicat  Lu-  Luc.y. 
cas  q>  amplilfima  pifeatione  eum  ptopterea  donauerit , ita  vt 
D dux  naues  implerentur , quod  inauditum  ha&cnus  fueratin 
co  lacu.Si  enim  tanta  eius  largitas,&  magnificentia  ett,vt  nec  Mat.io. 
calicem  quidem  aqua*  frigidx  fine  mercede  relinquat , quam 
mribuctmercedcm  ciqui  propter  amorem  Deidilexerit  ini 
micum?  Neque  enim  is  mercatoruin  more  paria  paribus  re-  Dilfimile. 
fert,  fed  diuina  largitas,parua  magnis  compenfat. 

Quam  liberalisfit  Deus  retributor,fatisaperteconftat, ait 
Bern.ir.cx  illis  Chrilli  verbis apnd  Lncam.cum  dicitiMenfu-  D.  Bern, 
ram  bonam,  & confertam,&  coagitatam,  & fiipereffluentem  fer.i  i.  fu- 
dabunt  in  finum  veltrum.  Menfurailla  vt  audio, ait  Bern.erit  per  Cant, 
fine  menfura,dcqua  per  Ifai.  dicitur,  Oculusnon  vidit  Deus  Luc.6. 
abfque  te,  qua?  prxparafti  diligentibus  te.  Menluram  quippe  [fai.64. 

' bona, 


PfaUy. 


Rom. 8. 


C0I.3. 


Veria  Sexta  pojl  Cineres . 

bonam,ideft  iuflam  retribuet,  quia  erit  fecundum  exigentiam 
meritorum.iuxtaillud  Pfalm. Redder  vnicuiquc,  fccimdu  opc 
ra  fua.  Confertam,  quia  fupra  condignum  erir,  ficut  Paul.air, 
Non  Hint  condigna:  paflfiones  huius  feculi  ad  futuram  gloria. 
Coagitatam.idett  fupra  id  quod  defiderari  poteft,  iuxta  illud 
A poll.  Ei  autem  qui  potens  ell  omnia  facere  fuperabundan- 
ter,ideft  fupra  id, quod  humana  cogitatio  attingcrc  poteft . 


Eleemofyha  res  illuflris . 


1.  Cor.  9 • 
Terra  fer- 
tilisad  fe- 
minandn , 

man*  past 
perum. 
Simile . 
Sap.  f. 


Seneca. 
Simile. 
Auart  sut 
inflar  ca- 
nmn  fame 
hcorttm . 


Prou.11. 
His  quie- 
Utmofynas 
datit.mul- 
ta  Dens  to 
ftrt  benefi- 
cia,  ©•  be- 
n faHaper 
manetu. 


CVm  facts  eletmofynam.  Commendatur  quidem  nobis  vt  1? 

in  manu  pauperis  feminemus.de  hac  enim  femente  intel 
ligit  Apoft.cum  ait;Qui  feminat  in  bcnedi&ionibtis,  de  bene 
diftionibus  & metet.Quamuis  hie  in  mundo  fertilcm  in  agro 
terra  habeamus.tame  bona  fernmis  pars  amittitunat  in  terra 
fertili  paupcrum,nec  grant) m vnicum  perit,  & inde  fitvtcum 
tanta  abundantia  refpondeat.  An  non  mirareniur  tarn  frugife- 
ram  tcrram.qux  pro  vno  modio  mille  daret  modios?  Vtique 
plus  frufiificateleemofyna pauperis?  tm  cnimfrudum  edcr, 
vt  m iudicio  mali  mirnntes  dicant, Nos  infenfati  vitam  illorfi 
rftimabannis  infaniam : eccequomodocomputati  funt  inter  G 
filios  Dei,&  inter  famflos  fors  illorum  clt.  Qua:  ciim  ita  fint, 
cur  non  etiam  ,fi  opus  ell,dimidium  bonorum  tuoru  das  pau- 
peribus,  aut  faltem  quod  fupereft  tibi  ex  veftigalibus?  Cete- 
rum  ait  Seneca,  quidam  funt  quibus  nil  vnquam  vf  fnpereffe 
patrimonij.etfi  femper  crefcat.quos  comparat  famclicis  cani- 
bus.qui  ctin  medio  aere  venientem  cibum  apprchcndunr,& 
caudam  moucnt,latrant,&  plurapetunt.Siccnim  ifticiim  ha 
bent  vnam  dignitatem.aliam  poflulant,  & rurfusaliam  , cum 
tanta  folicitudine  & ncgotiatione,vt  videantur  prx  fame  rabi 
di . Pudor  plane  nobis  elfc  debet , q»  barbara?  gentes  fibi  hac  H 
jn  re  modum  prxfcripfcrint , & nos  pro  quibus  Deus  pauper 
fattus  ell,tantopere  diuitias  fitiambs,vt  nccobolum  pau  peri- 
bus  jmpartiamus?IUi  qui  notitia  non  hht  praemi  j medici  La- 
zari,nec  punitionisauaridiuitis, diuitias  conteneb5f,nos  veto 
ta  anxie  ipfis inhiamus  ? nec  cofideramus  qd  dicat  fapiens  in 
Pro.Benefacitanimx  fux  vir  mifcricors.lt  e alibi  ait,  A lij  diui 
dunt  propria, & ditiores  fiut,alij  rapiuntnofua  ,&  (emperin 
egeftatc  funt . Intra  fepulchriim  quoddam  Roms  inuentfi  eft 
faxum  cum  his  literis,Expendi,donaui,feruani,habui,habeo, 
perdidi:ideft  quod  expedi,habui:quod  donaui.habeo:  q>  ferua 
ui  perdidi.Quafi  mortuus  diccret,tm  habcobona  qua:  feci. 

Graiiis 


nn 
ue 

ft: 

*\ 

moi 

mo 

nca 

fee 

?tr 

Inii 

lit! 

dri 

P: 

K 

F 

l 

t 


1 

Ce 

n 

a 

r 

I 

1 


1 

t 

/ 

,J> 

a- 


r i 


an  I 

■f 

i'jG 

,ios 

iff 

cc 

i 


Cone  to  Quart  a . 1 7 £ 

'A  Grauisquidam  auror  refert,qubd  uirquidani  haberetpia  Exemplfi 
coniugcm,eumqucfrater  quidam  dominicanus  apud  enm  ‘ 
diuertilfet,  rogaretqueconiunxut  aliquem  fermoncm  milce- 
xec  ad  fpiritum  pertinentem,  ipfeque  rc/pondcret  le  id  liben- 
ter  prxftiturum.nifi  uiro  fuo  moleftum  foret,annuit  maritus, 
modobreuiter  diceretrtunc  ait  frater;ita  tegerascum  proxi- 
mo tuo.ficut  alios  tecum  ucllcs.  Statim  uir  hancconlidcratio  G)Uod  no- 
nem  memi  fux  infcuipcns,  foluit omnia  qux  debebat,  dicens  fa  Velle.m 
feenpere  ut  itaalij  Iccum  ipfo  gererenr:  turn  ctiam  cum  pau  muSt  etlA 
per  eleemofynam  pctcrct,ipfi  cxnam  dedir,  & ledum  inller-  ±ximo  fa- 
B ni  iuftit,vtibicubaret:porroquo»iam  pauper  vltraquam  Co-  ciamus. 
htuseflet,  comcderat,  node  fitiuit,  cuius  voces  cum  audirct 
dns,ftatim  furrexit,&  ad  ciilcrnam  fecofcrens,  vt  aquam  pro  Quo  [bleat 
paupere  hauriret.fubmerfus  cll,cumque  inde  morruus  educe  Deus  m,. 
xetur,  inuentum  ell  pretiofum  monile  in  collo  eius , vbi  leri-  fcricordia 
ptum  erat,quod  antequam  corpus  in  frigida  cillcrna  frigeret,  opera  com 
angcli  animam  in  cxlis  collocauerantjvt  inde  intelligas  quan  penfare. 
ti  Deus  faciat  clccmolynam  pauperi  collatam . 

Malcquidem  ferniinus  Deo  pro  tantisab  ipfo  benefieijs  Deo  qutd 
acceptis,  atque  fialiquid  ipfi  offerimus , ell  id  quod  dcterius  detenus  eft 
C eft;  cum  tamendxmoni  mcliora  dcmus,id  eft  flore  xtatis  & darnus. 
maiot  em  vitx  portionemjrelinquinuis  veto  Deo  xtatem  de- 
crepita  & mortis  horarn  . Dequo  conqucruur  Deus  per  Hie  Hier.7. 
re.  dicens . Nonne  vides  qua:  ifti  faciunt  in  ciuitatibns  Iuda  ? 

Filij  colligunt  ligna,  & patres  fuccndiit  igncm,&  mulicres  co 
fperguntadipem,vt  faciant  placentas  reginx  cxli,&  me  ad  ira  Dtmoni 

cundiamprouocentrexadipeideft  flore  farina:  placentas  f»-  ftorem  *ts 
ciebant  idolis.  Sic  mali  panem  ex  adipc  & flore  vitx  fux  dx-  tis darnus, 
uionio  offerunt,quod  verb  deterius  eft  dant  Deo, vt  pertufos  l)eo  de- 

calceos,aut  tunicam  confradam,aut  fubuculam  dilaceratam,  crepita  (ta 
D dicuntque  famulo,  vt  hxc  per  feneftram  deijeiat,  aut  vt  pau-  tem. 
peribus  largiarur.  Quafi  dicant, vides  hxc  prorfus  perifleiam,  Eleemofy- 
da  pauperi,  vel  in llerquilmium  proijcito.  Non  legunt  ifti  namexdt 
quid  Deus  dicat  per  Mala.  Maledidus  dolofus , qm  habet  in  terionbus 
gregc  fuo  mafculum , & votum  facicns , immolat  debile  do-  facinms . 
mino , quia  rex  Magnus  ego  dicit  dominus  exercituum  , & Mai.  j. 
nomen  meum  honorabilein  gentibus.  Nonitafe  gerebat 
Abraham, vt  illi tmmilericordes,nam  vt  habeturin  Gen.ciim  Gen.l8. 
hofpitio  excepiflet  angeIos,tulit  vitulum  tenerrimum  & opti 
mum  , tulitquoquebiityrum  & lac , dixitque  Sarrx  , accclc- 
ra  tria  fata  fimilp , commilce,  & fac  (ii  bcincricios  panes.  Si- 
imlacft  farinx  flofcuJus : lie  igitur  nosdebemusgcreie  cum 

paupe- 


Mat.  ay. 
Mai.  1. 

Simile. 


Ptriruh- 
fum  inter 
dum  eft  vi 
uer e in  ri- 
uttatibus. 
Mund*-- 
ni  botiorts 
Wilt  os  per 
dunt . 

Sunilitu. 
Luc.  13. 


Autor. 

Magntu 
oranonis 
•vis  . 


Simile. 


Sabbatho  poH  Cinetes. 

pauperibus,fiquidem  id  Deus  in  fuo  libro  fcribit,&  fibi  alcri-  £ 
bit,  vt  habctur  apud  Mat.  & per  Mala,  ait  eft  rex  magnus. 

Quemadmodum  quando  per  corpus  non  diflribuitur  nec 
communicatur  lpiritus  vital  is,  quod  folemus  nominare  caren 
tiam  pulfus,intelligimus  hominem eife  1am  mortuum,vel  lal 
tern  niorti  valde  vicinum  : ficquoque  cum  pra?tcrmittit  ho- 
mo facere  eleemofynam,  & finulia  bona  opera  impleie,  agno 
fcimus  talem  perditum,aut  ellc  valde  propinquum  vt  pcreat, 

& omnino  intereat . 

Sabbatho  port  Cineres.  ¥ 

concio  prima.  . 

V M fero  effet  faff  urn, erat  nauis  in  medio  mari,et 
lefMS  folt“  m terra-  Marc.tf.Mat.  i4.Seceflit  Ie- 
fus  *n  defertum  polt  miraculum  quinque  panu  : 
folebat  enim  libentcr  ad  folitudinem  ire,vt  intel 
ligamus  quanta  fgpe  impendeant  pericula  his  qui  in  ciuitati- 
bus  viuunt,  in  quibus  propter  complaccntiam  multa  faepema 
la  fiunt : neenim  iudiceris  inurbanus, multa  facere  fblesmam  Q 
ne  exiftimeris  milerabilis,interdum  teprodigeinduis  : neiu- 
diceris  pufillanimus , qtixris  vindiftam  . Oquamlaboriofum 
eft,  ingenium  tam  multis  intendi. 

Nauiculaeil  poenitentiarnam  ficut  maretranare  non  vales 
fine  nauicula , fic  non  potes  fine  paenitentia,fi  peccator  es,  ad 
cxlum  transfretare.Luc.  1 j.Nifi  poenitetiam  egentis &c.  Di- 
citur  nauicula, & non  nauis, ideo  quod  qiiamuis  magnani  agas 
pcenirentiam.tamen  parua  eft  pro  rarionc deliftorum  tuoru ; 
tamen  Deus  hac  parua  contentus  eft,vt  fulpirio,falutari  dcfi- 
derio,&  propofito,  ha?c  enim  etfi  cxigua,  plurimi  facit . H 
Cum /ero ejfet  faflnm.Defce ndit  Chriltus  de  monte  vbi  ora 
uerat,&  po(tmodum,ait  Euangelium,  q>nmbulabat  per  mare 
tempeftuofum,  & quod  folo  eius  imperio ceflauit  omnis  tem- 
pelbs  vbi  ingrefliis  eft  in  nauim,  exiens  porro  ex  naui  fanabat 
omnes  mfirmos,folo  fimbria?  attaftu.  In  quo  intclligimus,  cp 
qui  fe  orationc  munit,tranat  hoc  mundi  marc  fine  naufragio, 
&fedatturbulcnrosappetitus,  ac  tandem  fuo exemplo curat 
multosa  vitijs.  Vide  qua^fo  quantum  valeat  oratio  . 

Vi  Jens  cos  labor  antes  in  remigando,erat  enim  ventus  contra 
riuseis. Vide  igititr  obfccro.quod  fi  fanfti  infelici  & contrario 
vento  rcmigant,  ita  tu  fi  in  portum  cxieitis  dims  patria?  per- 

uenire 


r 


. 

V 


, < 

Cone  to  Prim  a. 


jfei- j 
F 

SIB 

tos 

4 

tui 

M 

f 


tri 

% 

niff. 

ItS" 
t jtS 
& 
•t* 


]fi!f 

ft* 

t& 

rtf 

BOfi 

itf 

bMJfi 

ltf< 

t(ff- 

iu# 

A? 

*® 

dfj 

** 

f 


*77 


A ucnire  cupis , contraries  & aduerfis  calamitatibus  ab  inimicis  Reddamut 
illatis  nauigare  dcbes.Porro  contrarium  maledi&ionis  ell  be-  bonum  pro 
nedidio,&quodaducrfatur  odio,amoreft.Siinimicus  malus  inula. 
eft,tu  cilo  bonus . Si  te  odit,  cum  ama,  & ft  tibi  maledixerit, 
bona  de  eo  prxdica.Hoc  quide  aduerfante  vento  beatiftimus 
Paulusnauigabat.dicens.  Malcdicimur,&  benedicimus,perle  i.  Cor.  4. 
cucioncm  patimur,&  fuftinemus.blafphemanuir,  &obiecia- 
mus.  Sic  lan&iflimus  Iofcph  quern  fratres  vendiderant , cum  Gen.4f . 
tamen  defeenderent  in  Aegyptum,  cu  fletu  magno  occurrit, 

& ofculatus  ell  eos  dicens,nolite  timere.  DeniqueipfeChri-  Luc.2j. 

B llus  in  nauicula  crucis  vento  contrarionauigansimmicorum 
carnificum,pro  eis  rogabat . Illi  laborahant  in  remigando,  & 
non  poterant  exuperare  & vincere  procclIam,impctuque  ven 
torum.  Ita  tu  non  potens  exuperare , atque  euincere  vitia  ip- 
fajnifi  manus  diuina,&  potentia,  atque  prxfidium  tibi  accur- 
rerit,vtiftisaccurrit.Quarequafi  contra  Philiftha?u  pugnans 
ipfum,nempe  contra  da?moncm,eges  opc,auxilioquediuino, 
quia  dxmon  cil  exercitatiftimus Philifthxus  in  pugnando,co 
tra  quern  non  fufliciunt  profc&o  arma  Saulis  , nempe  confi- 
dentia  hunianarum  virium  , quin  potius  opus  ell  aliquo  qui 
C norit  turn  leones,  turn  vrfos  fuperare  ac  dilaniare,  quafi  alter 
Dauid  fidens  in  Dei  auxilio : quern  ignorans  Saul,dicebat  ad 
eum.-Non  poterisrefiftere  Phi!ifthxoifti,ncc  pugnare  aduer 
fus  eum.quia  puer  cs,hic  autem  vir  bellator  eft  ab  adolcfcen- 
tialua.  Petrus  quidem  minus  adhuc  in  bis  aduerfis  exercita- 
tus , fefe  in  mare  prxeipitabat , quod  faciunt  qui  in  pericula 
. fc(c  inconftderate&incaute coni jciunt,  minus  adhuc  exerci- 
tati  in  virtute . Cxterum  Dauid  expertus  in  feipfo  fxpiflime 
fuerat,an  ad  hoc  ccrtamen  fufficcret,&  nihilommus  depoiuit 
arma  Saulis,non  confidcns  omnino  in  eis , hoc  eft  in  fuis  viri— 

D bus.quin  potius  confidcns  in  domino  dicebat:  Tu  venis  ad  me 
cum  gladio  & hafta,&  clypeo,ego  autem  venio  ad  tc  in  nomi- 
ni domini  exercituum.Sxpc  qmdem  ferui  Dei  in  exercitatio- 
ne  virtutum  multas  expenuntur  contradiftiones  , adeo  vt  in- 
terdum  videatur  quodammodo  ipfis  impofiibile  vlterius  pto- 
gredi, atque  fibi  quodammodo  videntur  a Deo  derelidi , ne- 
que  diuinos  habere  fauores,videnturque  dicere  cum  Dauide; 

Vt  quid  domine  rcccflifti  logcfDefpicis  in  opportunitatibus,  Pral. 
in  tribulatione . Item  Pfiil.4.2.  Quare  me  repulifti , & quare  Pfal.  42* 
triftis  incedo  dum  affligit  me  inimicus?Vtile quidem  eft  vt  in- 
terdum  homo  in  huiuimoditribulationibus  ie  videat,  vthoc 
niodo  inteliigatquamparum  defuisviribus  cofidcrcdcbcat. 

Cone.  Quadr.  Tom.  I.  Z Si  quam  N 


Similitu. 
Dei  auxi- 
lio opusejl 
ad  vincen- 
das  tent a- 
italics. 

1.  Re.  17* 


Mat.14. 

Ne  rente - 
mus  Deu . 

i.Rc.  17. 


Sabbatho  pofl  Cinerrs . 

& qtiam  parum  poflit  fine  Deo.Noli  igitur  cadereanimo,fcn  E 
illam  mico  confiderationem , quod  Dcuste  videat,&  labores 
T>eui  nos  confideret  in  remigando  contra  ventos  contrnrios,  etfi  videa- 
tSsfncir  re  tur  diflimulare'tum  et  nouit  quantum  oneris  fuftinerc  qucas, 
tntgantes.  Si  quantum  poffis  contradittionibuv  refiftere,  neqtie  permit- 
a.Co.io.  tet  vtfuccumbasoncri,autqubd  a contrarijs  ventis  dcijciaris, 
fi  modo  remigare  velis . Fjdelis  eft  Deus  , ait  Apoft.  qui  non 
patietur  vos  tentari  fupra  id  quod  poteflis , fed  faciet  etiam 
cum  tentatione  prouentu,vt  pofiitis  fuftinere . Confidcre  igi- 
turdebes  quod  Dcus  accedet  ad  te  cum  eritopportunum : Si 
. enim  ftatim  non  accurrit , indc  fit  quia  nouit  adhuc  vires  tuas  f 

validas ,&  itaingranioribusexcrcct  tanqua  inuiftu  militem. 

Sspe  nobis  contradi&iones , & tentationes , laborumque 
procells  propter  noftra  errata  contingunr,quia  fcilicet  fenfua 
D.  Anto.  litatem  rationi  fubijeere  ignoramus  fiue  potius  cotemnimus. 

4. par.  ait  D. Anto.  In  typum  autem  huius  rei,nempe  carnem  fpiri- 

The.ti.  1 3 tui  fubie&am  efle  oportere, dixit  Angelus  ipfi  Agar  ancillx , 
cap.3.  rcuertcre  ad  dominant  tuam,&  illiefto  fubieda.  Quantum* 
Gen.  1 6.  grauis  cxiftat  oppreffio  tua,  ait  Bafi.non  definas  Temper  Defi 
Bafil.  in  inuocare , fiquidem  ex  maioribus  folet  ipfe  liberate  pericu- 
Pfal.33.  lis cos  qui (etotos  ipfi  tradunt,  cum  fibiopportunum  vide-  $ 
Pfal.33.  tur.VndcDaniddiccbatjMultstribulationes  iuftorum,&  de 
omnibus  hisliberauiteosdominus . 

Semper  in  Circa  quart  am  vigiliam  nodis.Nec  confeftim  periclitanti- 

Deo  confi-  bus  fuccurrit,fed  quarta  vigiliain  mari  ambulans,venit  ad  ip 
eicre  dele-  fos,erudiens  nos  non  a fe  cito  folutionem  calamitatum  quas- 
musetfino  rendamded  magnoanimoaduerla  perferendatCxtcrum  qua 
bis  video-  do  iam  confeftim  fe  liberatutn  iri  crediderunt,tunc  maior  eis 
enur  dere-  timor  calamitatum  crat.Hoc  enim  obferua,ait  Chry.vt  quan 
Itcii . do  vrgentia  mala  expulfurus  fit » time  grauiora  & terribiliora 
Chryf.  in  fspemducat,quodetianuncaccidit,  vt  pericnlorum  frequen  H 
lilatt.  ho.  tia  fortioresredderentur.  Hoc  enim  in  Iobfndum  fuiftevide 
5 1.  to. 2.  niusrnam  cum  tentationi  fineni  allaturus  cflet,  tunc  moleftio 
lob  31.  ra  permifit, non  dicode  libcrorum  morte,  non  de  verbis  vxo- 

ris,  led  defcruorumatque  amicorum  opprobrijs.  Similiter 
Gen.3 1.  quando  de  peregrinationis  afflittionc  Iacob  liberabat , maior 
torbacio  accidit: (ocer  enim  eum  perfecutus,  mortem  rninaba 
Gcn.32.  tur:&  paulopoft  frater  lucefiit.qui  maiorem  illi  timorem  in- 
cuflit : nam  quoniam  ferre  iufti  homines  non  poflent  fi  longo 
tempore atque  acerrime  tentarentur,  cum  periculacuafuri 
funt,tunc  vt  maiora  mercantur,  maiora  inferri  permittit  cer- 
Gen.  1*.  tamina.Id  etiam  in  Abraham  faftum  non  ignoramus : vltima 

enim 


Conch  Trimd . 178 

A enim  atque  terribilis  illatentatio  fuit , qua  immolatione  filij 
angcbatur . 

Circa  quart  am  vigiliam  noflit . Vide  qitomodo  in  quarta 
vigilia  ipfos  liberauit:  non  igitur  debemus  Jimitare  volunta- 
tem  Dei,  led  poftulemus , vt  nos  liberct  quando  fibi  bene  vi- 
fu m fuerit . Ne  fimus  inftar  populi  Bet  huli.r , qui  decreuerat 
poft  qninque  dies  fe  tradere  holli,  nifi  eo  tempore  hberaren- 
tur.  Dift'errc  cnim  interdum  foler  Deus  liberationem  no- 
ftram  pro  ratione  bcneplaciti,  & vt  videt  nobis  magis  conue- 
nire:  ciim  igitur  dilatet  nobis  fuccurrerc,  lads  nouitquodip- 
B fos  labores  pofliimiis  tolerare . 

Putauerunt  phantafma  ejft , & exclamauerunt . O quan- 
tum conducit  timor,  & quod  inaliquolabore  verfcmur  ! Sa- 
tis enim  idem  conftat  in  ipfis  nauigationibus,  fiquidem  cum 
profpere  nauigatur, vidcas  ipfos  nautas  cum  rcliquis  confabu- 
lantes,&  muitas  vanitares  proferentes  , alios  videas  ludentes 
turn  taxillis,tum  luforijs  f'olijsiat  verb  fimulatque  vcntusco 
trarius  infurgit,&  oritur  tempeltas,  omnes  eelfant  a ludo,  vi- 
deafque  alios  orarias  prcces  appreh end etes,  alios  pfaltcnum, 
alios  confitentes  peccata, alios  Dctiinuocantes, alios  vota  vo- 
C uentes  peregrinationis , vcl  religionis,  velaliorum  bonorum 
operum.  Deus  bone^juam  cito  propter  calamitatem  commu 
tantur!  Non  eft  lapis  pretiofustam  fplendensin  noftc,  quan 
turn  ifti  fplcndcnt  calamitate . Nefcio  igitur  vnde  proueniat , 
quod  homines  no  timcanthorribile  Dei  iudicium,  & Deum 
ipfum  . Cum  Holophcrnes  belium  mouit  contra  Madian , 
defcenditin  campos  Damafci,  tempore  mellis , fit  combuflit 
fegeres,atqueprffciditarbores,adeo  vt  dicat  tcxtus, quod  de- 
fccdit  6c  irruit  timor  fupcr  omnes  habitatores  illius  regionis  : 
fi  igitur  mortalis  homo  tantum  incutit  terrorem  hominibus  , 
D quid  putasfaciet  Deus  cum  ad  iudicandum  venict?An  non  ti 
bi  videtur  vtile,  timere  Deum&  eius  iudicium,  fiquidem  li 
hictimeamus,illic  tunc  non  erit  timenduiW  Imo  propter  no- 
flrum commodum  maximum , hunc nobis timorem  incutit. 
CirAi  Saul  Philifbeorum  cxercitum  timcbat,iuitad  phytonif 
fam,  qux  inuocabat  da?monem , Deus  autcin  noluit  vt  egre- 
dereturd.rmon  Tub  nomine  Samuelis,  fed  1'piritus  Samuelis, 
qui  dixit, quod  ipfc  cum  fihjs  & familia  perirent  eras,  qui  id 
dixit  vtterreret  cum,  & comminarctur.cumque  nollct,ideo 
perijr.  Vtinam  nobis  non  ita  accidat,  cum  tarn  parum  timea- 
mus  Deum . 

Quorfum  obfecro  Defi  non  timcmus,cO  prarfertim  omnes 

Z a cala- 


Iudith  8. 
Patietiam 
incalami- 
tattbus  htk 
bearnus. 


Simile. 


CalamitM- 
tts  quant 
Jint  vtilet » 


Simile, 
(udith  a. 
Timor  Vet 
vtibjfim9. 


i.  Re.  28. 


Timor  t m 
cutit  Deut 
vtconutr- 
tamur . 


Sabbatho  poft  Cincres . 

calamitates  hnius  fcculi  & venti  contrarij  nil  (jnt.fi  cum  futu  I 
lob  19.  ris  calamitatibus  comparentur?  Optimc  quide  intellexit  lob 
dicensjMiferemini  mei.mifercmini  meifaltem  vos  annci  mei, 
quia  manus  domini  tetigit  me.  Cum  illi  abftuhflet  filios.  bo- 
na,& falutem , nihilominus  tamcn  dicit , quia  manus  domini 
tetigit  me,&  non  vltra:  quid  obfecro  vocas  efle  atternas  infer- 
Si  tempo - ni  pcenas , & quando  Dcus  per  miniftros  Tartareos  furorem 
rales  time  luum  ollendet?  Si  ita  Dcus  fuos  tradnr,  vt  vnico  tadu  ftatim 
mus  pae  - filios, bona  & falutem  adimat,  qualiserit  contra  inimicos?  Eft 
nas , mul-  quidem  timor  Dei.feptum  quoddam  anim*:v.T  illi  qui  hunc 
to  magU  timorem  amifit,&  qui  iam  dormit  ad  fonum  mala:  conlcien-  f 
timeamus  ti® , veluti  fomnus  alicuiusfabt  i ad  fonitum  mallei . Signum 
dternas.  eft  perditionis  intlantis  nifi  timeas , nam  iam  feptum  animr 
Similitu.  amififti.  Non  deftruxit  NabuchodonoforBabyloniam  donee 
Thre.i.  euertit  muros:quod  flebat  Hie.dicensjTradidit  in  manus  in i- 
mici  muros  turrium eius.Serui  quidem  Dei  ex  all js  periculu 
Pfal.  j 7.  faciunt.  Hoc  vifus  eft  fignificare  Dauid  cum  diceret,  Manutn 
1 fua  lauit  in  (anguine  pcccatorisrquafi  dicat,  bonus  corrigitur. 
Simile.  videns  punitioncm  alterius . Lauare  autem  manus  eft  lauare 
confeientiam , & corrigere  opera.  Quod  fi  boniemendantur 
uidentes  punitionem  malorum , annon  multo  magis  debent  G 
corrigi  mali  uidentes  punitionem  aliorum  malorum  ? Inter 
Apoc.  19.  alia  quidem  infignia  qua:  uidit  Ioann,  habere  Deum  in  Apo- 
Mau.  10.  cal.  illud  unum  erat.quod  exiret  de  ore  eius  gladius  utraque 

parte  acutus.  Gladius  quidem  regis  temporalis  una  parte  eft 
acutus,  Cauete  autem  abco  cuius  gladius  ex  utraque  parte 
eft  acutus  Hoc  igitur  diligenter  confidercmus,&  timebimus, 
ac  uitam  emcndabimus.Qnod  intelbgat  da:mon  quanta  bo-  - 
na  nobis  proueniant  ex  timore  Dei,ideo  ilium  a nobis  curat 
Gen.a.  expellere:  unde  dixit  Eua:,Nequaquam  moricmim.Hoc  etia 

Dan!  1 3.  diccbant  pcrueifiilli  lencs  Sufannr , uidelicct  Netimueris,  H 
quia  nemo  iplbs  uidebat . 

a.  Reg.  2.  In  lib.i.Reg.habetur,  quod  cum  Azael  fratcr  Ioabperfe- 
queretur  Abner, dixit  ei  Abner:  Recede,  & noli  mefequi,  nc 
Urubefca - compellarconfo  ere  te  in  ttrram , Si  leuarc  non  potero  facie 
musmale  meam  ad  Ioab  fratrem  tuum.Si  hie  uerebatur  uidere  faciem 
agere.  Ioab  propter  hanc  caufam, quanto  requitis  eft  ut  erubefcamu* 

i.Efd.9.  apparere ante  faciem  Dei.quem  tarn  farpe o(Fendimus?El'dras 

Ne  fimus  quidem  loquendocum  Dco.uidenfque  & peccata  populi.di- 
inuereenn-  cebat  orans:  Deus  meus  confundor  & erubcfco  leuarc  faciem 
meam  ad  te.Si  hie  pro  alienis  peccatis  ita  erubefeebat, quan- 
to plus  debet  peccator  et  ubefeere  pro  fuis  iniquitatibus  ? Nos 

veri 


Concio  Prim  a . 1 79 

A verb  non  ita  agimus,fed  nobis  quadrat  illud  Hicr.  Frons  me-  Hier.  f. 
retricisfaftaeft  tibi,  noluilli  erubclcerc.  Dicoblccro,  fi  dum 
aliquis  latro  fufpenditur,  clamatquc  pratco  htinc  propter  tale 
fm turn  fufpendi,  interim  audircs  voeem  altcriusconqucren-  Simile, 
tis  quod  fibi  pccuniatunc  cripcretur , videlicet  crumcna  cum 
quinquaginta  nu  mm  is  aureis,  an  non  plurimum  mirarcris  im  Mortem  ti 
pudentiam  huius  Iatronis,qui  nollet  periculum  facereex  pu-  tr.eamuset 
nitionealterius?  Mirabilius  vtiqueeft  quod  videasaliquem  venm  non 
mori , qui  perfoluit  Ada?  furtum , propter  quod  mortem  in-  efiendetri 
currimus,&  tamen  te  nullo  pafto  refra?nes,nec  velis  abftine-  Simile. 

B re  a peccato,  fed  potius  dum  vides  hunc  fufpendi,  ipfe  furaris  Timorem 
& peccatum  committis.  Vere  iam  in  mundo  timor  Dei  refri-  Vetamiji- 
gclcit , adeo  vt  iam  videas  Deu  minus  timeri  quam  infimum  p,USm 
aliquem  homincm, fiquidem  ea  faciunt  multi  ante  DeO>  quat 
faccre  non  auderent  ante  infimum  hominem . 

Tra&ans  hac  dere  Ecclcfi.ait;  Si  non  in  timoredomini  te-  Eccl.  17. 
nueris  te  inftanter,cito  fubuerteiur  domus  tua:  eft  timor  Dei 
inftar  vermis  femper  rodentis,  qui  ante  oculos  nobis  ponit  SimiJitu. 
periculum  inquo  vcrfamur,&  obJigationem  quamtenemus. 
Huiufmodiconfiderationevtcbatur  Abacuc  cum  diccrct,  Su  Abac.  2. 

C per cuftodiam  mcam  ftabo.Felix  illc  qui  huiufmodi  timorem  Simile, 
habet  in  corde  fixum . Experientia  quidem  nos  docet,quod 
animalia  habentia  cornua  & pedes  fortes  atque  vngues  ad  fe  Timorem 
tuendum,non  timent  ficut  extera  animalia, qux  quod  his  ca  nobis  intu 
reant, funt  timida,vnde  quibufdam  ex  his  dati  funt  vcloccs  pe  tit  Deus , 
des  ad  fugiendum,alijs  data  funt  remedia  ad  tegendum  ferhis  vt  eius  in - 
igitur  medi  js  vtuntur  propter  timorem  quo  prxdita  funt , & dignatton 2 
feruiunt  ipfis  armorum  loco,  fiquidem  alias  non  pofliint  cxer  fugiamtu. 
cere  vires.  Nos  propter  peccatum  perdidimus  fortitudinem 
gratix,&  itafumus  incrmes,nequefupcreft  aliud  refugium  , 

-D  nifi  vt  timeamus,&  inde  proueniet  nobis  fuga  vitioru  & pcc- 

cati:  fiquidem  ferui  Dei  timent.Vnde  Ifi.ait;Solus  fedebam,  Ifai.  1 f . 
quoniam  comminationereplefli  mc.Etfandus  lobetfi  iuftus  lob  3 1. 
dicebat;  Semper  quafi  tumetes  fiiper  me  fluftus  tinmi  Defi. 

Timent  fanfti , quoniam  vt  ait  I.uc.  plus  ab  eo  petetur , qui  Luc.2*. 
plus  habebit,&  magisremanetobligaius:  nos  vero  no  foluin 
non  timemus,  nerum  etiam  falfam  qtiandam  fecuritatem  ha- 
bcmus.qux  nefeio  unde  proueniat.Pulchrc  quide  nobis  con- 
gruit  illud  OfexjNoli  lxtari  IfracI,  noli  ex  11 1 care  ficut  popu-  Ole*#. 
li,quiafornicatusesa  Deotuo,  dilexifti  mercedem  fuperom 
ncs  areas  tritici.  Non  timeamus  mortem, nifi  uideamus  quod 
figillatim  nos  fecum  aufert  & abripit  tanquam  miluus  pup 

Z 3 los , 


Sabbatho  pofl  Cineres . 

Simile.  los,&  ftatim  obliuifcimur.  Aliqui  funt  fruftus  qui  fuo  tcpore  E 

maturi  producutur,  tales  funt  qui  audietcs  doftrina  timet, & 
Simile.  couertutur.  Alij  funt  fruftus  qui  neque  calore  nec  frigore  ina 

Si  timer  turefcunt,necgelu,ncc  aqua, nec  funt  fruftus  vtiles:tales  funt 
Dei  deefl , qui  amilfo  Dei  timore , obftinati  remanent  in  fceleribus  fuis. 
cetera  cor  Exclamauerunt.  Sicipfi  przftaredebemus.ciim  nos  vehe- 
ruunt  • mcnterafiliftos,magnifquelaboribus  tam  fpiritualibus  quam. 

corporalibus  cernimus  opprelfos.  Hocenim  etiam  modofe- 
2. Par. 20.  cifle  conftat  regem  ilium  Iofapbat,  & ei  Deus  auxilium  pr®- 
buit.  Confidera  enim  quam  opportune,  & religiose  luccurrit 
2.  Ma. 3 . lacerdotibus  templi  petentibus  dec^lo  przfidium  aduerl’us  5 
immane  facrilegium,quod  Heliodorus  templo  domini  infer- 
re  conftituerat . In  mentem  reuoca  quaefo  in  quod  fucrit  di- 
ferimen  adduftus  Abraham  cum  pulcherrimam  Sarram  vxo 
rem  fuam  fibi  tulerat  Pharao,&  iteru  rex  Abimelech,  vt  habe 
Gen. 12.  tur  in  Gen.  Ex  quibus  omnibusillum  magno  cumhonore  & 
Gcn.xo.  gloria  Deus  eduxit . Quis  quaefo  credidiffet  Hebrzos  habi« 
turos  elfe  falute, quando  ex  vna  parte  iam  iam  exercitus  Pha- 
raonis  inftabat,ex  alia  mare  rubrum  opponebatur,&  aditu  eis 
quo  aufugerc  poffent  intercludebat?ibi  tamen  remediu  oppor 
Exod.  14.  tunum  facillime  inucnit,quo  Hebraeos  magno  cum  triumpho  G 
& gloria  liberauit.  Quis  vnquam  fuperelfe  remedium  regi 
Ezechia?,tam  numerofo  atque  potenti  exercitu,  potentiflimi 
2.  Re.  18.  atque  arrogantiflimt  Senacheribobfelfo?Verum  fimul  atque 
2.Par.22.  manum  fuam  tetendit  omnipotens,  mira  facilitate  remedium 
dedit, exercitu  omnino  diflipato  atque  cotrito.Quis  fibi  per- 
fuaderet,vrbem  Bethuliam,  tato  in  periculo,&  diferimine  po 
fitam,liberari  pofle  ab  exercitu  copiofiflimo  fuperbi  principis 
Holophernis?Facili  tamen  negotio  falutem,&  libertatem  vr- 
bis  Deus  inuenit, magno  cum  dedecore  fuperbi  ducis,  & vitae 
ludit.  13.  eiusiaftura,  atque  tyranni  Nabuchodonolbr  qui  eum  mile-  H 
rat,  extremis  incommodis . Vide  etiam  quanto  fe  in  periculo 
Hier.26.  conftitutum  confpexit  Hieremias , quando  ipfum  facerdotes 
occidere  parabant , & quando  ad  principum  petitionem  ini- 
quam,  eft  milTus  in  lacum  horrendum  & teterrimum.Ex  qui- 
bus omnibus  pijflimus  Deus  eum  facile  liberauit. 

Hier.3  8.  Exclamauerunt.  Tribulatio  difcipulos  clamare  coegit,non 

Hier.40.  eft.n.fulphureus  puluis,qui  tanta  vi  atque  velocitate  globum 
Simile.  emittat,faciatque  eum  in  ahum  tendere,  atque  calamitas  ve- 

Jociflimocurfu  cxdamationem,&  orationcm  furfum  einittir. 
Pompon.  & impcllit.  Narrat  Pomponius  Mela  de  quoda  fontc  cxiftcn- 
*lcla.  te  in  Cyrenaicaprouincia,cu  per  noftem  feruefccrc,per  diem 
'•  autem 


Concio  Prim  a . 180 

tf*  1 A autcm  ex  radi js  folis  frigere : fie  plane  nos  calamitatis  noifte  Similitu. 

afFetti,diuino  calorc  feruclcimus,in  profperis  autcm, qua?  per 
•R_B  diem  defignantur,frigelcimus.Sicut  magni  pil'ces  no  nutriun-  Simile. 

tur  in  aquis  fluuiorum  dulcibus , fed  in  maris  vndis  falfis » & 

«*  ainaris : pari  ratione  viri  illuftrcs  virtute,  & pr.rdari  cducan- 

id  tur  in  amaritudine  lachrymarum  & calamitatu.  Et  ficut  Stel-  Similitu. 
iff  la  per  nottem  oftendit  claritatcm  liiam,quac  per  diem  foie  lu 
oto  centeabfconditur,&  oftufcaturrfic inquibufdam  profpcrisfuc 
up  cedentibus  non  enitet  vimis,vbi  verb  tempeftas  atra  ingrue- 
tdr.  rit  manifeftatur,&  ofienditur.  Qucmadmodum  in  eodc  igne  Simile 
use-  £ aurum  purificatur,  & palex  comburuntur,  & vna  eademque 
IK'  trituratione  triticum  expurgatur,  & palex  comminuuntur,& 

:m  pcrcundcm  modum  pretioliim  vnguentum  fuauem  eftundit 
unrc  odorem,&  coenum  immundum  emittit  feetorem : Siccadem  Similitu. 
itbt  prorfus  ealamitate  boni  fplendent,  & indicantur,impi  j autcm 
Bout  fiunt  dctcriores , & nequiores . 

sb  Non  certe  agricolat  contemptim  femcn  fpargunt , fed  an-  Simile, 

sfir  tequam  (erant,  terrain  fubigunt,  & mouent, delude  frumenta 

| mandant : fic  Deus , vt  verba  fuafrudum  faciant  in  cordibus 
os*  hominum,tribulationibus,  & laboribus  antea  nos  premit , VC 
;sj«  C fruftui  ferendo  paratiores  reddamur.Lxtcmur  igitur  quoties  Tribula- 
td  tribulationibus  confli<ftamur,paratur  namque  terra  in  qua  fe-  tiones  Uto 

tfit  minatum  verbum  Deifrudureddatccntuplum.VndeD.Iac.  vultuexci 

Omnegaudiumexiftimatefratres.ciimin  varias  tentationes  ptamus . 
fin  incideritis.  Vt  enim  fegetem  in  agro,  pluuias,  rorem,glaciesf  lac.  x. 

npc  pruinas,&  tempeftates,ferre  neceilarium  eft,antequam  matu  Simile. 

Bjcit  refcat,  & fru&um  ferat : ita  homincm  fidelem  intus  & extrin 

j) ops  (ecus  multa  pati  ma!aoportct,quibusexhauftis,  tempore  fuo 

fru&ificet.  Vnde idem  lac.  Eccc  agricola  patienter  expe&at  Iac.y. 
fruftusterra*.  SicetiamPaul.de  Abraham  ait, quodlongani- 
otijt-  D miter  ferens,  adeptus  eft  repromiflionem . 

ps  Afctndit  ad  tiles  in  nauim,  &ctj[auit  ventus.  Quod  tern--  C«  ingredi 

Jots  peftasceflcc  intrante  (c  in  nauiculam,  fignificat  ciim  ingre-  tur  Chrt- 
jfi  ditur  Chriftus per gratiam  in animam,ftatimcel)at  tempeftas  Jlus  want 

[ijp  peccati,  atquc  liipcrbix,  & ambitionis . Item  htnc  colligas  q>  majlatim 

Chriftus  fit  vniuerfalis  omnium  rcru  dominus,  non  ficut  falfi  cejfat  tern 

ipt  di j cxcx  gentilitatis, qua?  ahum  appellabat  Oeum  ventorum,  ptjlas. 

,i*j  alium  maris, alium  terra?, & inter  ipfios  crant  bella  propter  iu-  Vanes  hn- 

sis  rifdiftiones,cum  alij  plufquam  alij  vellent  iui  ildidioncm  ex-  bebat  deos 

jtj  tendere.Chriftus  igitur  aperte  oftendit  quod  fit  dominus  ter  coca  gen- 

$ rar, maris, atque  ventorum, ciim  omnia  ipfi  obediant,&  omni-  tihtas . 

■p  bus  imperet,  & in  finguhs  miracula  faciat . 

Z 4 Now  ' / 


i 


/ 


Salbatho  poB  Cineres  • 

Mar.  4.  Nota  g>  idem  Marcus  nobis  narrac  quandam  aliam  tenipe  K 
Hatem  difcipulorum  ante  hanc , fed  erat  Chriltus  m nauicuJa 
fuperccruicaldormiens,  & ideociim  haberent  magi(iru,non 
ita  territi  fiinc : nunc  vero  vulc  cos  exercere , vc  in  maioribus 
pofiti  laboribus,non  tcrreanmr,&  ita  iubet  iplos  nauim  afcen 
dere,&  ipfe  rcmanet  folus  in  terra, prxcipitque  tcmpeflati  vc 
cxcicetur  in  mari.  Nec  mirum,  fiquidem  eos  fibi  pattores  de- 
legerat,  & ideo  paulatim  exercet  in  laboribus . Se  gerit  inftar 
Simile.  infcultoris,qui  poi.iqtiam  imaginem  incidit  autinfculpfit.eam 
vento  & aeri  exponit,vt  fi  lignum  findi  debet,  id  potius  facial 
in  officina,vbi  rimx  facili  negotio  reparari  poterunr,  qua?  no  F 
Tentatio-  ita  facile  repararetur,fi  imago  depi&a  eflct  & deaurata,atque 
ms  permit  in  altari  pofita.Sic  fragilitates  difcipulorum  facile  poterant  re 
tit  Deus.  parari  quandiu  in  fchola  verfabantur,  non  ita  fi  iam  pofiti  ef- 
Simile.  fcnt  in  tabernaculo  Ecclefix.  Qui  natandi  artetn  docct,  folct 
eum  quern  inllruit,  permitterealiquantulum  in  aqua  fubmer 
gi,vtitadeponat  merum,cumque  videteum  inanguftia  pofi- 
tum,fubleuat  ipfum,&animu  addit:  qux  omnia  ideo  prxliat, 
Similitu.  vr  quando  magiftrum  non  habeat,nequaquam  timeat . Sic  la- 
nifta  fe gerit  cum  difcipulo,  nam  interdum  ct  ipfum  percutit, 

& monet  vt  diligenter  fibi  caucat:  quae  omnia  facit,  vt  in  vcro  0 
ccrtamine  nequaquam  paueat,  fed  diligenter  fibi  attendat  ne 
Simile.  interficiatur,  aut  feriatur . Sic  auis  docct  pullos  fiios  volitare, 
primum  quidem  vna  ala,&  parum,deinccps  vero  iam  vtraque 
Circttnfye  ala  liquidum  acrem  percun unt,&  extra nidum  volant.Difci- 
He  viua-  puli  quidem  domini  in  maximis  laboribus  verfaturi  erantab- 
w#r.  feme  magiftro,&  ideo  paulatim  in  his  cxercendi  erant,vt  tan- 
dem ciim  in  cxIQ  afccndiffet  magi  Her,  fortiflimi  dfent  & con 
flantiffimi : fecit  eos  expertos,  & idoneos  ad  verum  & Jegiti- 
Simile.  mum  certamen,cumque  feoccafio  obtulerit.  Sic  fe  gerit  etia 

Tribunnsmilitum,pempeadniiIitesexcrcendosfolet  inter-  H 
dum  repentecanereclafiicum,cum  magis  impa rates  videt  mi 
lites,vtitacxpcriaturdiIigcntiam,&ani|Tiu  cuiufque,&  quo- 
Simus fem  modofinguli  ad  fuas  ilationcs  confugient.Ita  Chriftus  modo 
per  parati  finit  difcipulos  verfari  in  his  laboribus, & grauiorcs  eos  reddic 
ad  tenta—  quam  priores : nam  illic  interdiu, hie  verb  no&u  inuadit  tbpe 
tiones.  Has:  illic  parum  durauit,hicuerb  per  totam  noftem  finit  labo 
Mar.4.  rantes  in  remigando  : illic  cum  ipfis  erat, hie  veroabfens:  illic 
non  videruntphantafma  quo,terrercntur, hie  vero  vident.-de- 
nique  grauiorcs  prxbet  labores.  Et  nota  q>  quando  arbitraba 
tur  fe  magis  in  pericuio  verfari, & cum  tiidcnt  phantafma,  tuc 
propinquius  erat  ipfbrum  rcmeduim . Sic  videmus  q>  Petrus 

vjdcns 


Concio  Secunda.  1 8 1 

A vicfens  Iefum,(cdemerfitin  mare,&  ibat  natadoad  ipfum.fed 
cum  iam  ca?pi(Tet  mergi.adeo  prope  fuit  remediunt,vt  Chri- 
ftiis  manu  eu  apprchenderet,diceretque,Modicx  fidei,quare 
dubiraih?NoIi  igitur  tu  in  laboribus  difndcre,aut  animo  cade 
rc,quin  potiusquomagis  teoppreffiim  vidcris,  magis  cofide 
deauxilio  iam  iam  inflanti,fiquidcm  Deus  ad  illu  vfquearti- 
culfi  volt  difFcrrc  remedium,  vr  pluris  illnd  facias  & xilimcs. 
Sinit  Dciis,  vt  homines  vtantur  remedies  natur£,&  artisin  his 
rebus  infimis,  cumqueinteliigit-hzcnon  proficerc,nec  l'uffi- 
cerc  humana  diligentia,  tunc  mterponit  automate  fua  & po- 
B tentia.-ficut  facere  confueuerunt  aliqtii  mcdici,  vt  feiliect  no- 
lint ad  tnfirmu  vifitandum  acccdere,nifi  prius  maxime  vrgeat 
infirniitas.vt  ita  eoru  Icientia.&induftria  magis  cognofcatur: 
imo  incerdfi  folum  eunr , efi  iam  a reliquis  medicis  dereliftus 
eft  infirmus.Sic  ct  multi  eelebres  aduocati,nolunt  caufx  alicu 
ius  patrociniu  fufcipcrc , nifi  cum  iam  vident  ea  propemodu 
pcrijffe,&  dientem  iam  fere  caufacadere:  tunefiquidem  ipfi 
oitendunt  quanta  polleant  cruditione , quantamque  habeant 
induilriam  ad  caufarn  ipfam  inftaurandam  & recupcrandam  . 

CeJJauit  ventus  . Tempcllates  quidem  feruorum  Dei  pul- 
C chrum  fortiuntur,&  felieem  fine.  Vidccnim  quomodo  Deu 
timuerint,qui  in  eadem  naui  cum  Iona  propheta  erant.  Vide 
etiam,  anguiha  Niniuitarum  quam  felieem  habueritexitum, 
propterea  quod  ipfi  Niniuitx  poenitentiam  egerunt,atque 
etiam  Deum  optimum  maximum  timuerunt. 


Sabbatho  port  Cineres. 

CONCIO  SECVNDA. 

‘Trsefentem  femper  babeamus  Dcunu. 

V M fero  ejfet  faBum.erat  nauis  in  medio  mariytt 
lefus  folut  in  terra.  Mar.£.  Abfentia  quidc  Chri 
lh  caufa  fuit  quod  tantam  tempeflatc  pateretur 
difcipuli  pertotam  nodcm,&  hxc  et  ett  caufa  no 
ftrorum  laboru  fpiritualiu,non  quod  ipfe  femper  prxfens  non 
cxifbt  et  his qux cogitamus, fed  quia  icaipfum  obliuifeimur, 
vt  videatur  nobis  longiflime  abeffe,&  ea  qua:  facimus  n6  con 
Uderare . O fi  confideraremus  q>  Temper  contuetur  Deus  no- 
lfras  cogitationcs,quam  circunlpcftius  viueremus'fed  tamen 
hocobliuifcimus,&  propterea  tn  tot  abfurda  incidimus.  Iuftfi 

fane 


Mat.  14.' 


Similittt* 


Simile. 


Similitu. 


Ionr  1. 
Ionx  3. 


Confidere- 
mus  quod 
Deus  fem 
per  nosin» 
tuetur. 


% 


Sabbatho  foft  Cineres . 

Olliuijci-  fane  indicium  Dei  eft,vt  qm  Deum  fingunt  obliuifcetem,  & 
tur  Deut  procul  ftantem,  ite  furdu>&  cxcii,&  imitum,  ctipfos  deferat 
olliHtfcen  - .ic  fi  cxcus>&  tardus  diet.  Quod  figmficauit  Apoft.cum  ait; 
titnfi.  Et  ficut  non  probanerunt  Defi  habere  in  notitia,tradiditlillos 

Kom.  i.  Deus  in  reprobu  fcnfnm , ut  faciant  ea  quae  non  conueniunr, 
repletos  01  iniouitate  & malitia,fornicationc,auaritia,nequi- 
tia,plenosinuidia,homicidijs,contentione,  malignitate,fufur 
Mttlta  ft-  rones, detra&ores,  Dcoodibiles,contume]iofbs,fuperbos,ela 
quit  nr  in  tos,inucntorcs  malorum,  parentihus  non  obedicntes,abfque 
cotmda  qt  fxdere,fine  mifericordia.  Annon  hxc  tibi  oia  vhr  vndx,pro- 
Peum  non  celle  ac  tempeftates  animx  ac  confcientix,qux  Deum  habet 
hahtarnus  abfente?  Quod  fenes  illi  ante  oculos  fuos  Deu  no  habuerint, 
frtjinte.  tria  incurrerunt  incommodajnam  vt  ait  textus,euertcrut  fen- 
Dan.13.  fumtaum:  item  declinauerunt  oculos  fuos, vt  non  vidcret  eg 
lum:  &deniquenonrecordabanturiudicioru  iuftorum:  vide 
igitur  in  quanta  caderentprxcipitia,qui  tantam  haberent  cx 
citatcm.Nonequidem  tot  malacommittcremus,  fi  Deu  fem 
Simile.  per  nobis  prxfentcm  contuereniur.  Quis  enim  eft  tarn  perfri 
ftx  frontis  ]atro,qui  anteiudicc  auderetfurari,&deprgdari? 
i.Thcf.  f.  Quare  cofiliuin  Apoft.amplcftamur,qui  ait:Siue  vigilemus, 
fiuedormiamus,  fimulcumillo  viuamus,ideft  Iefu  Chrifto: 
Pfil.  1 1 8.  confideremufque  femper  nobis  adefle  prxfente.Hocquidem 
Dauid  confiderabat  cum  diceret;Et  oes  vix  meg  in  confpeftu 
tuo.Ideo  Deus  adeft  nobis,  vt  circQfpe&e  viuamus.  Hoc  per* 
lob  7.  contabatur  lob  a Domino  cfi  dicerct;  Quare  me  pofuifti  con 

trarium  tibi,ideft  coram  te?  Qiiafi  diceret,non  hoc  fine  caufa 
faftum  eft,  quin  potius , vt  circunfpe&e  viuam , neque  me  in 
pcccata  prxcipitcm,idcirco enim  femper  es  coram  me. 

Itaque  in  omni  Ioco,&  angulo  femper  Deum  prxfente  ha 
D.Bern.  beamus,vt  ait  Ber.  & non  audeas  coram  illofacere , quod  me 
Cant.a.  prxfente  non  auderes.  Ipfe  enim  Hat  poft  parictem  noftrum, 
refpicienspcrfcneftras,profpicicns  per  cancellos.Quid  eft  au- 
tem  poft  parietem  ftare,&  percancellosprofpicere,nifi  itaa- 
S:miJe.  lios  videre,vt  ipfe  tn  qui  videt,ab  illis  minime  videatur?  Hoc 
Hai.5  7.  aut  modo  videt  ille.qui  peccata  noftra  per  prophetam  Ifaiatn 
improperans  aitjEgo  tacens,&  quad  non  videns,&  mei  oblita 
cs.Sed  is  tn  quern  putamus  non  vidcre, alibi  ctiamait;  Etfa- 
ciebatis  malum  in  oculis  meis : & ego  lum  iudex  & teftis  di- 
Ifai.dj’.  cat  Dominus. Quare  in  opcribus,&  cogitationibus  noftris  exi 

Hier.2j>.  ftimemus  Deum  nobis  elfe  prxfentcm, & demusoperamne- 
quidindignum  oculis  tantx  maieftatis  prxftcmus:  neve  qui 
rationales  a dco  coditi  tammus,pudore,&  verecundia  abcle- 

phantibus 


H 


y 

Concio  Secunda . 182 

A phantibus  fuperari  videamur . Dehisautem  Icriptum  eft,  £ Elephutvs 
cum  prolis  propagation!  dant  operam,  confpedus  hominum  rtcumlus  • 
fugiant,&  forte  interuementem  occidant.  Inter  varia  moralis 
Philofophizdocumenta,  non  poftremttm  obtinct  locu,quod 
Seneca  tradit  his  verbis:  Aliquis  vir  bonus  nobis  eligedus  eft,  Seneca  ad 
ac  Temper  ante  oculos  habendtis,vt  fic  tanquam  ilio  prglente  Lucil. 
viuamus,&  omnia  tanqua  ilio  vidente  faciamus.  Hoc  mi  Lu- 
cili, Epicurus  przcepit,cuftodem nobis,  & pxdagogum  dedit,  Epicurus . 
nec  immerito.magna  pars  pcccatoru  tollitur,  ft  peccaturis  te- 
ftisaftiftat.  Quem  habeat  animus  quevereatur, cuius  autho- 
£ ritateetiam  fecretum  fuu  fandius  faciat.O  fcliccin  illu,addic  R eprefente 
Seneca, qui  non  adus  tantum,  fed  etiam  cogitatus  emendat ! mus  nobis 
O felieem  qui  fic  que  vereri  poteft, vt  ad  memoriam  quoque  uliqufvi- 
eius  fe  coponat,atquc  ordinct:  qui  fic  quern  vereri  poteft, cito  rumgrtui 
ctit  ipfe  verendus.  Elige  itaque  Catonem ; fi  hie  vidciur  tibi  qui  videa(. 
nimis  rigidus.eligc  remiftioris  animi  virum  Ixhum:  elige  eu,  qui  faci  - 
cuius  tibi  placuit  & vita,&  oratio,&  ipfius  animu  ante  ferens,  mus. 

& vultum  ilium  Temper  tibi  oftende,  vel  cuftodem,vel  exem-  Comp.it  a- 
pluni.  Opus  eft  inquam  aliquo , ad  quem  mores  noftri  fe  ipfi  mus  cogita 
crigant  ,alitcradregulam  prauanondiriges . Hadenusille.  times  no- 
C Sedtamen  quanto  przftancior  eft  regu  la,  Chriftus  Dominus  /Irat.&o- 
ante  oculos  noftros  pofitus,&  intranauiculamcondufus  men  ptra,q:us.i 
tis  noftrz , ne  in  ipfa  excitentur  tempeftates  nos  cxczcantcs,  sioquidem 
atquein  profundum  vitiorum  gurgitem  dilabamur  f nos  Dens 

Quod  noftrz  prauitatis  caufa  m,q>fingamus  Deumlonge  intuetur « 
a nubis  efle,apcrte  Propheta  teftatur,dicens;  No  eft  Deus  in  Pfalm.^. 
conipedu  eius,inclinat£  funt  vij  illius  in  omni  tpe.  Vnde  vi- 
demus,<p  leruus  ille  malus,  vt  ait  Matth.dicebat , Mora  facit  Matt.14. 
Dns  meus  venire ; & ita  multaabfiirda  committcbat  propter 
huiufmodiconfiderationc.  Nclcio  plane  quo  fundamentoni- 
D tantur  homines, qui  exiftimantcoru  Tcclera  Dcocfieablcon- 

dita,fi  quide  Hier.ait;  C£lfi,&  terra  ego  implco.  No  polTum  Hierc.23. 

mihi  perfuadere,quod  quauis  mali  fint,fibi  in  animu  inducant 

DcO  iiia  no  vidcre.  Veruntii  eft  d^mon  vfqucadeoalluius  pi 

dor,vt  illis  depingat  Deu  longiftime  abfente,nequc  eoru  fee 

lera  vidente, dicitq;  illud  Pro.  Venite  inebriemur  vberibus,&  Proucr.  7. 

fruamur  cupitis  amplexibus, donee  il lucelcat  dies, no  eft  enim 

vir  in  domo  fua,abijr  via  longiftima : facculu  pecuniar  lecfc  tu- 

lit.  Ita  vult  fallere  dzmon  malos  dicens,  q»  peregre  abeft,  & AflutiucU 

9>  multa  tulit  pecuoia  ad  negotiandum:  fic  igitur  malus  cofi-  moms . 

Jiu  dzmoms  (equitur.  Et  vt  ait  Sapiens]  Quafi  bos  dudus  ad  Similia. 
vidimam,  & quafi  agnus  lafciuieus,&  ignorans,  q>  ad  vincula  Prouu.7^ 

ftultus 


1 


Sabbatho  pojlCincres. 

Simile.  ftultus  trahatur,  donee  tranligat  fagitta  iccur  eius ; vel  li  auis  B 
fellinct  ad  laqueu,&  nefcir,q>de  pcriculo  animat  illiusagitur. 
Quod  cum  improbi  homines  no  aduertant,  longiflime  ilium 
putates  abelfe,fiue  vllotimoris  fraeno  in  omnia  fcelera  prola- 
Ifai*  $9.  butur.  Qnod  aperte  Dns  per  Ifa.fignificauit,cum  ait;  In  muJ 
titudine  viattua:  laboralli:  fubditq;  huiuspertinaeixeaufam, 
dices, quia  egotaces,&  quafi  no  videns  air: quia  cum  clarifli- 
mc  omnia  videat,  ab  improbis  in  quail  non  videns.contemni- 
Mali  Jibi  tur.  Hoc  igiturtimore fnblato, quid  fupereft,nili  vt  eft'rxnata 
perfuarlet,  mete  homines  in  omni.t  flagitiorG  genet  a,cupiditate  ftimula- 
qf  a Deo  te,&  nullo  framo  prohibente  rapiantur  f Quid  ergo  iam  effi-  y 
non  --idea-  cacius  pcccata  nolira  dellrucre  poted,&  debet, qua  Dei  perpe 
tur.  tua  nobifcu  pr.iflcntia?  Quxetcnim  vxorquatfocofa  oculis 
Similitu-  viri  adulteriu  c6mittercaudeat?qua?  anima  Chiilloprxlcnte 
Jo . adulteriu  cum  fardiflimo datmonc, vel cogitarc  no  erubefcat? 

Labores  Deus  modcratos  dot , . 

Fonder  at  T^Rant  difeipuli  intra  nanicula  fatigati  pra?  tepeftate,  & re- 
Veus  no-  Jtlmigationc  totius  noftis,  dicitq;  Euangelium,  cp  vidit  co* 
firos  labo  Chriftus laborantes  in  remigando.Vndecolligas,g>  Deus po- 
rts,  "vt p-  derer,&  contepletur  labores  noliros,ne  excedat  vires  nollras,  Q 
mietur  ip  & oneri fuccumbamus.Cum  mcdicus  iubet  alicui debili  vena 
fos . fccari,iubctet,vt  non  exccdatur  in  fanguinis  emiflionerfievti- 

Simile.  que  feito  labores  immilfos  nobis  cflcinltar  fanguinis  emilfio- 
Labores  nis,  & ita  Deus  uult  haben  rationc  fubiefti . Vnde  uidemus, 
Deus  im-  g*  etfi  patientilfimus  elfet  Iob,nihilomintis  tn  pratccpit  Deus 
tnittit  jp  dxmoni  chirurgo,  neninmim  fanguinem  funderet,  cum  air ; 
rationed  Extende  paululum  manum  tuam ; & ita  fc  viribus  accomino- 
virium  • dauit : fic  Baptifta  tentatus  clltanquam  fanguinis  emiflione, 

Job  i.  demonarchia,&  dignitate  Melfiat.  Abraham  etiam,qui  robu 
loan.  i.  ftus  eft, magnapaflus  eft  fanguinis  emiflionem, cum  libi  di&u  H 

Gen. 21.  eft.vt  facrificaret  filium  proprijs  manibus.  Item  robuftillimr 
lean.  ii>.  omnium  matri  fnar,  vt  magis  mereretur,  conceflitutuiderec 
mortem  vnigenitifui.  ItaquedillribuitDeus  labores  pro  ra- 
tionc virium  uniufcuiufque, imp  minus  dare  folet.  Vnde  Apo 
I.Cor.xo.  ftolus  ait;  Fidelis  Deus  qui  non  patietur  vos  tentari  fupra  id,' 
quod  poteilis,fed  faciet  ctiam  cum  tentatione  prouentum,  vt 
Xitdieam  poflitisfuftinere.Vndecolligas  qiia pulillammes limns, liqui- 
hnbemus  dem  ex  rebus  nullius  moment), & tentatiombus,ac  laboribus 
nos  pant  leuibus  ita  triftamur,&  coquerimur,ac  li  laminis  randentibut 
tia  in  la-  totum  corpus  nolirum  uretetur , uel  li  tot  am  famiham , cum 
boribns . coniugc,&  liberis,  bomsq;  omnibus  amittcremus,aut  nos  ip- 

fo«  * 


( 


'a 

» 

it 

it 

i° 

m 

lin 

in 

n 

Si 

:to 


k 

t 

to 


( 


i 

0 

Ct 

t 


| 

E 

tii 

ft 

It 

I,- 

i 

8 

« 

l 


P! 

Ji, 

Mi 

tofl 


Concio  Sccundd . 


.83 


k /os barbari  captiuos  duccrent.  C®tcrum  intcllige,q>  ficut  rti- 
botanta  Deus  uirtutc  dcdit,utarderet,&  noncomburcretur, 
fic  vtique  tecu  fe  gerit  Dens  in  laboribus, velaugcdo  tibi  vires 
vt  fuftincas,vcl  ininuedo  labores, vt  poftis  cos  toIcrare.Sic  er 
go  cG  Ins  di/cipulis  fe  gerit  modo,contcmp!atus  eoru  labores 
in  remigando.  Hoc  voJuit  fignificare  Dauid,cum  ait:  No  re- 
linqnet  Dominus  virgam  pcccatoru  foper  fortem  iuftorurfub- 
ditq;caufam  dicens,vt  non  extendant  iuiti  ad  iniquitatc  ma- 
rine (uas.  Non  eft  Dens  inftar  Pharaonis,  qui  pr®cipicbat,  ne 
darentur  pale®  Hebraris  ad  lateres  dccoqucndos , fed  vt  ipfi 
£ colligercnt,  & nihilominus  opus  idem  abfolutum  darent. 

Noli  cadere  animo  in  laboribus,  fiquidc  qui  marc  cohibcr, 
ne  terram  inundet.ctiam  potcrit,  cum  te  femper  contueatur, 
cflicere  ne  labores  contra  te  prxtialeant.  Hoc  voluit  fignifica- 
/ re  lob, dices;  Circudedi  illud  termini's  mcis,  & dixi  vfquc  hue 
vcnies,&  non  proccdes  amplius,&  hie  confringcs  tumetes  flu 
ftus  tuos . Qusritur  Deus  apud  Hiere.q>  tarn  cito  laboribus 
fuccumbamus , & parum  in  Domino  confldamus , dicitque; 
Qtiorfum  non  conflditis  in  nomine  mco,qui  pofui  arena  ter- 
minfi  mari,pr®cept&  fcmpiternum,quod  no  pr®terjbit,&  in- 
C tumefeent  fiu&us  eius,&  non  tranflbunt  illud : populo  autem 
huic  faftum  ell  cor  incrcdulu,&  exafperans.  Sic  folct  Dcus, 
ait  Aug.cohiberelabores,nc  vires  nottras  cxccdat.neque  nos 
opprimant.  Sic  videmus,  fi  nos  vrget  dolor  in  aliqua  infir- 
mitare  , flatimallcuationem  aliqua  fentimus  : flquidem  cum 
Deus  nos  cotueatur,manu  fuam  remittit.  Qu®  cum  ita  lint, 
patienter  fuflmcamus  labores, & alacri  vultu,atquc  fi  opus  fue 
rit.ipfisobuia  proccdamus;fiquidcm,quamuis  putet  de  nobis 
viftoriam  obtenturos,  nobis  tamen  viftas  porrigent  manus. 
In  cuius  rei  figuram  , cum  leo  irruerct  in  Sam/onem,  vt  cijm 
D interficerct,occurrit  ipfi  Sam(on,virili  animo  leone  inrcrfecit, 
ac  poll  mod  urn  manducauit  dc  fuauiflimo  mcllein  orcillius 
genito.  Inuoca  igitur  Dcum,vt  tibi  faueat.  Propterea  eniin 
te  contuetur  , vt  ad  ipfum  clames , ficut  conflat  ex  hodierno 
£uangelio.  Vnde  Dauidair;  Tu  laborc,&  dolore  confideras. 

Quod  Chriftusex  litorcipfo  cotueatur  nos  in  mariremi- 
gantes,  ideo  eft,  nc  labores, & calamitates  ita  nos  vrgeant,  vt 
ad  euadendu,dcbcamus  Dcum  oftcndere.Longcaliter  fe  ha- 
bent  in  eifdemmet  laboribus, boni.acmali:  fiquideni  mali  ita 
ip/os  labores nccipitmt  impatientcr,  vt  fibi  videatur , com- 
pellantur  aliquid  contra  Dcu  agere : fed  tamen  ferui  Dei,  etfi 
cofdem  patiantur  labores,  non  tamen  poteft  daemon  hoc  per- 

fuadere, 


Exaj. 


Pfal.114. 


Diftiroile, 
Lxodi  j. 


Hiere.f. 
Prouer.  8. 
lob  38. 
Hicre.f. 


D.Aug. 

Simile. 


Occurrit 
Deus  irn  a 
ioribus  ne 
cejfitattb* 
nojlris . 
Iudic.14. 


Pfalm.p, 

Diftimile. 


/ 


Orig.  in 
Gcnef. 


Gen. 41* 
Gen. 4J* 


PfaL  J*4 


z.Cor.ii 


Orig.Gc- 

nef.iz. 


'Excufatio 
ties  m^lc- 
rS  non  od- 
tnittitDe9. 


F.xemplfi- 

Excraplu. 


Sabbat  ho  poft  Cineres, 

fiiadere,qoin  potius  Temper  fperat, quod  Dciis,quiipfosngo-  E 
nizantes  cotemplatur,eoru  labores  compen(abit,&  grauiores 
non  adder,  quam  pro  viribus . Hoc  fignificatum  habemus  in 
Genef.iuxta  Orig.cum  agiturde  fame  qua  patiebantur  /Eg y- 
ptji&qua  patiebantur  Hebrsi  in  terra  Chanaam,  fi  quidera 
etfi  vtrique  famem  paterentur,tame  diuerfa  ratione  hi.atquc 
jU,  fchabebant.  Defame  fiquidem  oEgypti  dicitur.nam  & il- 
Jos  oppiefferat  fames , & quod  hsc  fames  quotidiecrefcerct; 
cum  autem  de  fame  Hebrsorum  agitur,  dicit  duntaxat : erat 
autem  fames  in  terra  Chanaam : vtrique  ergo  famem  patie- 
bantur,fed  Aigyptij  erant  magis  opprefli , id  eft  pufillammes  F 
erant  tanquam  mali,&  minus  in  Domino  confidebant,  atquc 
idcirco  plus  a laboribus  opprimebantur.  Quamuis  igitur  ve- 
rum  fit, quod  iufti  labores  multos  patiuntur;  nihilominus  ta- 
mcn,cum  in  Domino  cofidant,  ipfedateisvires,vtnonexten 
dant  ad  iniquitatem  manus  fu3s ; nec  folurn  cos  foiiet , ne  ip- 
fum  oftendant,  verumetiam  tantnm  prsbet  auxiliu , vt  hilari 
vultu  labores  fuftineant.Sicenim  in  laboribus  l^tabatur  Apo 
, ftolus.cum  diceret ; In  !aborc,&  f rumna.in  vigilijs  mnltis.in 
fame,&  fiti,  in  frigore,  & nuditate : vnde  igitur  boni  occafio- 
nem  fumunt  lstitis  ,maliaccipiuntoccafionem  triftiti* , & G 
ruins  fus . Idem  etiam  obferuat  Orig.circa  ilia  famem, qus 
fuit  tempore  Abrahsjciim  enim  police  Scriptura  dicere; 
Defcendit  Abraham  in  ALgyptum,  quia  imialuerar  fames  Tu- 
ner eum ; ait  tamen,  Inualucrat  fames  fuper  terram . Nullu* 
joitur  debet  fibi  perfuadere.quod  patiatur  Deus  labores  ipfos 
ed  deuenire,ut  cogantur  oftcnderc  Dcum:  Vnde  colligas  fal- 
fas  elfe  quorundam  excufationes  in  furtis,vcl  malis  contrafti- 
busjciim  dicunt  neceflitatcm  eos  compe!lere,tum  etiam  ma- 
larum  mulierum,  qus  dicunt  neccftitate  compulfas in  vitium 
carnis  lapfas  effe . non  enim  tantam  habentuim  labores,  vt  id  fl 
faciant , quin  nec  poterunt  tibi  auferre  diuina  obfequia  . Sic 
enim  carceres  non  potuerunt  ita  comprimere  Baptiftam.quin 
ad  Chriftum  mitteret  difcipulos , Neque  Paulum  uincula  ita 
conftrinxerunt.quin  per  uniuerfum  terrarum  orbem  cpiftolas 
fuas  doftiflimas  mitteret.  Hoc  proprium  eft  corum, qui  vere, 

& ex  anirno  feruiunt  Deo,nullis affliftionibus  dcterreri,ne  ca 
dicant, & faciant,  & tra^ent,  qus  ad  gloriam  Dei  pertineant: 
fiquidem  propterea  eos  Temper  contuetur  Deus  remiganres, 
quod  maximo  nobis  folatio  efle  debet . 

M Hoc  etiam  ipliimquibufda  fimilitudinibusmanifcftaripo- 
teft : nant  ficut  cuts  eft  infeftori  no  diutius  lana  relinquere  , 

vel 


Ico 


lai 


£ 


ant 

iut 

l» 

ijt, 

Iili 

Ur 

fc! 

Ik 

fa 

$ 


P 

F 

P 

Ci 


Vi 

tc 

u 

k 

4 

fc’j 


f 

n 

ft 

? 

tat 

ton 


1 

1 


T 

I 


35>  I 

ore 

nia 

i!  a 

H*  . 

i ; 

5 1 

OP 

«» 

p: 

or 

of? 

» 

rfr 

W 

fit 

3.1 

r,cS 


rfi! 

S!oi 
5f 

rjjfi- 

itrJS 

imS 

vice 

J,*1 

j.5 

t.T; 

mb* 

jitf- 

c,*{ 

p* 

* 


Concio  Sc  cun  da.  j 

•A  velpannum  in  ahcno.quam  fan's  fit  ad  colorem  imbibedum, 
& concipiendu  : & phaimacopolar.nediutius  decoquatur  me- 
dicaments, quam  certus  quida  gradus  , perfedioq;  poftulet, 
qtn  & (arpiffime  illud  uoluit,&  reuoluit.expcriturq;  num  de- 
bita  cotempcrationc,  fuisfynumerisomnibus  abfoJutum  fit, 
tuncq;  ftatim  illud  ahigne  fubmouct : & denique mulicr  non 
diutius  panes  in  clibano  deferit,  quam  fatis  efl'c  vidcat,  vt  co- 
quantur , illosq;  farpc,&  (spins  digito  tentat , nuni  concodi 
probe  fint:  ita  profefto  firmiflime  credere  qnifque  dcber.ma- 
gn*  Deo optimo  maximo  curar  efie.ne  nos  Jabores diuexent, 
B atque  difcrucient,  vltra  qua  fuftincrcpoflimus,&  vltraquam 
faluti  noftrs  vidcat  expedite : fiquidem  non  eft  infedor , qui 
ranta  dp  lana  folicitudinem  gerat,  nec  pharmacopola , qui  ita 
folicitus  fit  dc  compofitione,&  decodione  pharmaci.nec  mu- 
lier,  quasr.tam  anxia  fit  de  panis  cocodione,  ficut  Deus  noftrs 
falutis  folicitus  eft,ne  fcilicet  nimia  remigationeopprimamur. 
Sic  vidcmus.q,  dura  iHa  feruitus  Babylonis  Hcbrxorum  non 
potuit  ipfos  in  obliuionc  Dei  adducere,  imo  potius  patienter 
propter  Deum  earn  captiuitatem  fuftinebant,  & tametfi  pau- 
percs  eflent,  pinguem  cleemofyna  curarunt,  quam  niitterent 
faccrdotibus  in  Hierufalc,vt  habetur  Baruch  j.  & earn  offer- 
rent,  finmlq;  hanccpiftolam  miferut.dicentes;  Ecce  mifimus 
vobis  pecunias,dequibusemirc  holocauftomata,&  thus,&  fa 
cite  manna , & ofterte  pro  peccato  ad  gloria  Domini  Dei  no- 
ilri,&  orate  pro  vita  Nabuchodonofor  regis  Babylonis,&  pro 
vita  Balthafar  fi lij  cius,vt  fint  dies  corn,  ficut  dies  coeli  fuper 
terram,  & vt  det  Dominus  virrute  nobis,  & illuminet  ocuJos 
nolfros,  vt  viuamus  fubvmbra  Nabuchodonofor  regis  Baby- 
lonis,&  fub  vmbra  Balthafar  fil ij  eius,&feruiamuseis  multis 
diebus,&  inueniamus  gratiam  in  confpedn  eorfi.  Videquam 
» hbenter  captiuitatem  fuftincrent,  vtoblationes  pro  dominis 
fuis,  qui  eos  captiuos  habebant,  offerrenr,  & cognofccbant , 
quodiuftc  m captiuitatc  detinerentur ; fiquidem  diccbant, 
&pro  nobis  ipfis  orate  ad  Dominum  Deum  noftrum  ,quia 
peccauimus  Domino  Deonoftro.  Hare  omnia  proueniebant, 
quod  Deus  prarlensaddfet  eorum  laboribus , & ipfis  corn- 
pat.  retur , atque  labores  temperaret , vt  poflent  eos  fijftme- 
re,  ne  ipfum  offendcrent.  Idem  etiam  prarftabit  cum  vno- 
quoque  noftrum,  fi  velimus  nos  rite  difponere,  & labores  da- 
bif  proratione  virium . Siquidem  peritus  frarnorum  artifex  , 
luxtacuiufque  equi  naturam , & ingenium  , frarnum  ipfum 
conficit,  fiucleue,  fiueacre:  itaclcmcntiffimus  pater  nouit, 

quo 


C 


Similia. 


eu 

r£  tji  Deo , 
ne  labori- 
ous psni- 
tHs  eppri- 
mamur. 


Exemplu. 


Baruch  i. 


HiUri  vnl 
tu  ex  dpi  a - 
tnus  labo- 
res a Deo 
immijfos . 


Oremut  jf 
perfetutori 
bus  nejiris. 


Simile. 


Sab  bat  ho  poB  Cineres , 

quoquifqtte  egcat  frxno , quibus  opus  habeatafHidionibus  , Z 
& erumms , vt  tandem  refipifeat , & ad  meliorcm  redeat  fru- 
gem,  idcirco  cnim  contuctur  laborantes  in  remigando. 

( ontradittioncs  mult  as  patitur  virtus . 

Lahores  fu  T 1 Vnclaborem  difcipuloru  dicit  fan  ft  um  Euangelium  cau 
fcipiidi,vt  £ i lari,  eo  quod  ventus  eflet  ipfiscontrarius . Tora  quidem 
pojfimustd  vita  Chrilliani  die  debet  labor, & remigatio  ad  virtutesacqui 
dcDtofrui.  rendas,  & vt  perueniat  ad  portum  falutis,  & pcrfe&ionis  cul- 

men.  In  qua  quidc  re  fib)  perfualiim  habere  debet  no  defutu  F 
ra  impedimenta, & contradiftiones,ventosq;  contranos,cotra 
quos  temper  remigare  debet : fiquide  no  modo  inueniuntur, 
qui  via  viriutis  impedianc,fcd  etia  multi  funt,qui  viam  perdi- 
tionis  patefaciant,  licut  faciebant  quadraginta  illi  Prophetx 
3-Reg.2  2.  Achab  regi  liio.  Si  virtute  fequeris,  mirantur  qtiafinotium 
aliquid,  & inauditum  . Si  aliquid  Sat  mall, funt  multi,  qui  id 
defendant : vaftantibus  quidem  Chaldxis  Hicroioiyma,Idu- 
Plal.  136.  mxiincitabantillos,&  diccbant  iliis  quide ; Exinamte.exina- 
nitc  vfque  ad  fundamentii  m ea  . Mundus  fi  ab  co  dtficias , fi 
mores  eius  no  fcdaris,fi  illius  leges, & prxfcripta  conteninas,  G 
Mali  car-  inclamatprotinus,acculat,pcrfcquitur.  No  debemus  id  cura- 
punt  bona,  re, fed  profequamur  bona  cxpta.Cur  enim  mundi  vocibus  fi- 
& reprche  dera  adhibere,  autab  inftituto  pietatis  curfti  reuocari  debea- 
dunc, . mus  ? Annon  eius  teterrima  vox  fuir;  No  hunc,fcd  Barraha? 
loan.  1 8.  Has  ergo  uoces  omnes, velut  Syrenum  cantus,furda  aure  tra- 
Sinulc.  fire  debemus.  Annon  videtis  generofum  canc.ciim  in  via  per- 
Defracio - gentem,catclli  hinc,&  inde  oblatrantes,  & morfu  minates  in- 
rti  fiocci  fequuntur,quomodoisc6tranecoblo£tatur,necobIatrat,nec 
pedamus.  afpicere  cos  quidc  dignetur  ? Qua  ergo  magnanimitatc  irra- 
Snnile.  tionalc  animal  prxftat,hanc  & ratio, & fidcs,&  pondus  diuine  H 

autoritati,  no  prxilabit,quod  voces  illasdanat?officiu  mun- 
di ell  cos  infe£tari,qui  no  probant  quodipfe  facit . Qucmad- 
modum  uinolenti  homines  facerelolent, qui  iniurix  loco  du- 
cum.fi  in  compotarionibus  liiis  a vino  abllmcte  vclis,antiquu 
I.Reg.17.  cllinorbehoc  vitiu  . Audiensenim  Dauid  Goliath  blafphe- 
maffe,ibat  vthonorem  Dei  propugnaretjquod  videns  Eliab 
fratcr  ciu$,argtiebat  cu,&  dicebat:  quare  vtnifti,&  quare  dc- 
reliqtiifti  pauculas  ones  illas  in  deferto  ? Ego  noui  fuperbiam 
2 Reg. 6.  tuatn,&  ncquitia  cordis  tui . Eodcm  modo  Michol  Dauidem 
i.Efd.4.  deludcbatante  A ream  Dnifaltante.  Turn  1 .Eid.fcnbitur,  q> 
populus  terrx  impediebat  populum  Iudx  in  £dificando,quu 

mom 


si 

it 

(n 

at 

to 

at 

ter 

tin 

P 

f 

ini 

fit 

di 

V 

1 

0 

t 

\ 


Ce 

t 

I 

t 

l 

C 

f 

c 

f 

hi 


1 


1 

r 

fi 

fi 

4 

4 

tit 

*t 


bo. 


B* 

ifl\ 

ini* 

irix* 

3fi ' 
* 
Ek i 

tk 

bin 

|j[4 

fit 


ConcioSeeunda.  i8y 

A moris  eft  populi  terreni , iuftorum  omnesconatns  impcdire . 

Sic  vidennis,  g>  Prophets  Amos, cum  msndarct  illi  Deus,  vt  Amos  f, 
prardicaret  populo  deuaftationem  propter  corum  peccata  im- 
mittendam  , & captiuitatem  Syria?,  exccutioni  mandans  hoc 
Prophets,  ftatim  inuenit,  qui  ipli  contradicerct,  licq;  venit  ad 
cum  facerdos  Ama(ias,dixitque : Qui  vides,  graderc,  fuge  in  Amalias  • 
terrain  Iudx,&  comede  ibi  pane,&  prophetabis  ibi,&  in  Be- 
thel non  adijeies  vltra  vt  prophetes , & cum  vcllet  id  facere, ' 
gran i (fime  verberatus  eft  ab  A mafia,  & ab  Ozia  filio,  qui  fe-  Ozias. 
quebatur  veftigia  patris  peftimi,fuit  morte  aftedus,&  femiui- 
B uus  fccontulit  fandus  Propheta  ad  patria , vt  ibi  moreretur,  Prolog, 
ficut  inuenietur  in  tertio  prologo  eiufdem  vatis.  Neque  hoc  in  Pro. 
eft  nouum  fuftinerc  bonos  contradidores  in  bonis  operibus . Amos. 
Vnde  Apoftolus  conquerebaturdicens  Timotheodilcipulo  . i.Tim-4. 
Alexander  AErarius  multamalamihioftendit,reddet  illi  Do- 
minus  fecund um  opera  eius , quern  & tu  deuita : valde  eniin 
refiftit  verbis  noftris.  Cum  Magdalena  effudiftctprctiolum 
vnguentu  fuper  Chriftli , ftatim  fuit,  qui  murmuraret  detam 
bono  opere,dixitque,vt  Icribir  Marth.  Vr  quid  perditio hare?  Matt.if, 
No  folum  iter  virtutis  habet  cotradidiones,&  diflkultates 
C ex  parte  nialoru, qui  curat  virtute  impedire,fed  et  ipfa  virtus 

eft  diflficilis,&  difficultcr  ea  prolequimur.No  debemus  nobis  ExemplG, 
perfuadcrenos  fine  laboribns  Dei  obfequia  prsftiniros,dqui  • 

de  videmus  noluifte  Dauide  offerre  facnficiu  Deo, quin  pnus  i.Rcg.vlt* 
locu  vbi  ofFerret,cmeret,&  boues  facrificados,&  ligna,quibus 
facnficarcntur,ctfi  gratisei  daret  Icbuf£us,vt  habetur  2.  Reg. 
vt  intclligeremus.q,  quanto  carius  hare  compararenuis,tant6 
plenius  fierent.  Hoc  ct  ftgnificauit  Apoft.fcribes  Corinthijs,  i.Cor.j. 
cum  ait ; Vnufquilque  propria  inercedem  recipietfecundum 
fuu  labore.  Et  Philip.ait ; Vobis  donatu  eft  pro  Chnfto,non  Philip.  I. 
D folum  vt  in  eu  credatis,  led  vt  ct  pro  illo  patiamini.  Cftcndit 

Deus  Hebraeis,vt  habetur  in  lib.Num.  in  ingrefiu  terra?  pro-  Num.il* 
miflionis.terribilcs  gigates,  vtinteUigercmusdiflkulrates,& 
ventos  cotrarios,  qui  le  ofteriint  in  acquilitione  virtu  tis,  & in  Virtus  ha- 
fuperandis  viti js.atque  fugandis,vt  tande perueniamus  ad  ve-  btt  contra 
ram  promiftionisterra,id  eftad  relu.  Etn  cnim  aliud  non  ef-  did  ton  is. 
fer,nili  labor,  quem  fecG  trahit  noua  virtutis  exercitatio , eft 
lane  difficilis  toleraturfiquidc  initio  loJet  virtus  efle  difficilis, 

& quodammodoinuincibilis.Vndeinfacra  Scriptura  virtutes  Simile, 
dicuntur  ornaments, & veftimeta;  in  Prou.  cnim  dicitur,For-  Prou.j  t. 
titudo,&  decor  indunientG  eius. Et  alibi  dicitur;Stragulatam 
vefteni  fecit  fibi : ha?c  eft  virtus  charitatis,  qua?  veftis  muitas 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  A A habec 


7 •!  f Sabbat  ho  poft  C inerts. 

habct  fimbrias ; fiquide  nullus  in  hac  uita  liabftt  cominuatam  S, 
,7  fry*-  charitatc,  quandoquidc  falte  quando  dormit,n#amat.  Solus 
Ioan.i£.  Chriftus  habuitcontinuata,&  itaeius  ueftis  eratinconfutilis. 
Simile.  vt  fcribit  Ioannes.  Virtusqn  incipit  exerceri,eft  ucluti  ueftis 
noua,qux  initio  moleftarc  (olct  & corpus  premere:  Thoraa 
, : quide,caligx, tunica, & calcci, initio  iolent  moleftia  exhibere, 

atpaulopoft,quia  pannus  ipfeporrigitur,&  coriu,tum  ct  fim- 
briae cgregie  difponutur, facile  ueftes  ipfx.qux  initio  nos  co- 
Virtutes  fi  primcbat^tolerantur : fic  utique  uirtutes  ( c habct, na  poftqua 
4X  free  an--  eas  excrcuimus  fxpc , 81  ad  cxcrcitatione  afliduam  reuocaui- 
■fur , faci-  mus,faciliquidc.ncgotioaduIumrcdiguntur,&applicantur,  F 
hons  red-  qux  tamcn  initio  intrattabiles  uidcbantur,vixq;  pofle  unqua 
dututtr.  ad  exercitationei»,&  frequentationem  traduci,  & rcuocari . 

.f.flt.i  .i  • 1-  ■ r- 

Sabbarho  poft  Cinercs . 

CONCIO  TERTIA. 

.>.  . ff M ejfct  fero  faflu.erat  nauis,&c.  Mar.6-Matt.14. 

Poftmiraculu  panum,ciim  vcllet  Chriftu  Rcgem 
fiicere,fttgithumanoshonores,&adorandfiaccefi>  <3 
' ' fit,  vt  nobis  exemplu  daret , quod  hue  debeatnus 

brsri»  ft-  accederc  inprod"peris,&  aduerfis  tam  fpiritualibus,quam  cor- 
turu f for - poralibus.  Ante  paflionemorauit  Cbriilus  in  liorto:  & ante- 
tus . qnam  ad  cadosafcenderet,orauit,dicens ; Clarifica  me  pater. 
Dignitatts  Fugit  dominia.qui  eft  omnium  Dns,&  nos  inhiamus  munda- 
humanas  nis  dignitatibus,  cum  tamen  nequaquam  fimus  ad  eas  idonci. 
jjgtt-nus . Dominium  quidem  omnium  propne  eft  Dei ; Dominium  au 
Genef.i.  tern, quod  venit  homini,vt  habeturin  Gcn.eft  luper  animalia. 

Diicipuli  quidem  in  conuiuio  maximam  cepcrunt  delcfta- 
Non  eft  ft-  tionem : nunc  veto  oritur  ipfis  hxc  tempeitas:  fic  liint  muta-  H 
euritat  in  tioncs  return  mundanaru  :cum  enim  tibi  ahqnid  profperum 
hac  vita . fiiccedit,  iam  debes  te  ttatim  prxpararc  ad  rein  aduerfam  to- 
j.Rcg.lp.  lcrand.im : fimulatque  inuitauit  Deus  Eliam  ad  panem  , & 
Ad.19.  aquam,  ftatim dixit ei : Surge,  quafi dicat ; Non  exiftimes, 
quod  otiofus  panem  comedere  debeas,!onga  reftat  via.  Poft- 
i.Cor.n.  quam  Apoftolusraptus  eft  vfque  ad  tertium  coelu,  vide  quot 
ei  contigerim  labores,  nam  hcri  in  coelo,&  hodie  in  (porta. 

Cunt  feroeffet.  Miraculum  panum  prxftiterat,&  poft  retr*> 
hitur  ad  orandum,  vt  gratias  ageret  patri,  vt  etiam  nos , fi  ali- 
l.Tim.I.,  quid  boni  prxftiterimus,dicamus  : Soli  Deo  honor, & gloria. 

.Item  te  decet  laus,&  honor  Dominc.  Quando  aliquid  boni 

facimus, 


v 


Conch  T ertia . 


i8<5 


^ facimus,ftatim  foletacccdere  vanar  pracfumptiones.tanquam 

impoitunae  aues  ad  facrificium , vnde  oportet  eas  abigere  b a-  Gen.  I f. 
cuJo  orationis , ficut  faciebat  Abraham  . 

Er at  nauis  in  medio  mart . Quod  omnes  parum  dc  Deo,& 
c^leftibus  rebus  guftenr,  inde  fit,  vt  homines  velint  alijs  im- 
perare.  Arbores  quidem  frngifcra?  noluenmt  regnare  fupcr  Iudic.p.  t 
alias  arbores, nifiru bus  inutilis.  No  ell  hoc  tempos  honorum 
conciIiandorum,&  deleftationum,fed  tantiim  debemus  fubi- 
re  nauem  pamircntiar , donee  veram  vidtoriam  comparaueri- 
mus  . Iudas  Machabxus  inhibebat  militibus  l'uis,  ne  aliquod  l.Mac.4* 
B accipcrctfpolium, donee  vi&oriamrcportaflentomnino.-cum 

jgitur  militia  fit  vita  hominis  fupcr  terram,  deledationcs  hie  lob  7.  . 

tnift'as  faciamus,  & honores  , vt  in  ccelo  percipere  mereamur. 

Obtulit  fe  Chriftus  libenti  auimoopprobrijs,&  morti,&  ta-  loan. 6. 
nien  fugit dignitatem  rcgiam,vbi  erant  deledtationes. 

Cumvidijfet  eos  laborantes  . Contuebatur  eos  Chriftus,  t 
cum  tempeftatem  patiebantur.  Quando  equites  amatores  Similitu. 
confligunt  halla  , & vident  fuas , quas  amant  molieres  con-  Emitter 
tutntes , folent  uehementius  pugnare : fic  tu  acritcr  pugna , rontra  ttn 
quoniam  Deus  tc  contuctur;  in  quo  oftenditur,  quod  aliquid  t at  tone > dt 
C preclarum  facias  , fiquidem  Rex  non  folet  ad  vilia  quxqucfe  f ma,fiqtti 
demittere.  Viderc  namque  homincm  contra  tentationes  pu-  di  Deus  tt 
gnantem,fpc&aculum  fane  eft  diuinum.  contuetur. 

Et  cirta  quart  am  vigtliam  no  Bis.  Durauit  tempeftas  vfque 
ad  quartam  nodtis  vigiliam  , & ita  femper  Deus  eos  protexe- 
rat,vt  intelligas,  quod  ita  nos  Deus  ad  pnenitentiam  expediat  ExpeBat 
in  prinia,  &fccunda,  & tertia  vigilia,  id  eft,  vno  anno,  & alio,  not  Deus 
rurfus'&'alio*,  non  permittendo  vt  pcrcamus  aliqua  repentina  ad  pani- 
morte,  fedexpc&at  nos  vtemendemur.  Agnofcamus  ergo  tenttam. 
tantam  Dei  mifcricordiam,  & ipfum  inuoccmus,  ficut  Petrus  Matt.  14. 
D cum  fubmergebatur . VndePfalm.  In  tc  fperauerunt  patres  Plait  I.' 
noftri,  Ipcraucrunt,  & liberafti  eos. 

(JfyCorth  confideratio  cjuam  fit  vtilis . 

NAuicula  quidem  hxenotat  p^nitentia;  fiquidem, vtna-  ter  poem - 
uisdefert  homines  per  mare  ad  defideratum  portum, fic  tentia  vtd 
per  poenitentia  tandem  nauigantes  in  hoc  mundo  tendunt  ad  itur  ad  cat 
coelu.  Porro  ilia  inter  carteras  res  maxime  homines  incirat  ad 
pcenitentiam,  videlicet  affidua  mortis  cofideratio.  Vidifti  all  Simile, 
quando  ardelioncs  pucros , vcl  voraces , ingredientes  in  hor- 
tum,vtfruftusfurcntur,ftatim^;diligcntioresinarbores  con- 
iixndunt , & frudhis  coliigunt,  implentes  manicas , & cabgas, 

A A z ac 


Sabbat  ho  pofltineres. 

Sit  nimit  ac  finum  furnn , & pedus : qui  autem  afeendere  non  potuere  X 
btrtnt , clamar,  & petunt  fibi  dc  frudibus  aliquid  impartiri : ilii  vcro 
dtgmtati—  fnrda  exhibentaurem,&  tantiimcomedunt,&  congerunt;  ac- 
tors hum*  ccdit  olitor  repentead  clamorcs,  & qui  magis  vacui  (unt  fru- 
nts  pencil-  dibus, agilius  fein  pedes  comjciunt;qui  verb  onulh,intercIu- 
tantur.  . duntur,&  frudibus  fpoliantur,ccduntur<^  verberibus,ac  pro- 

pemodum  nudi  dimittutur.  Sic  vtique  accidit  in  mundo,nanv 
eft  inftar  horti.habetq;  multas  arbores  dignitatu , honorum, 

& diuitiaru : qui  diligentiores  funt.confcendunt  in  huiufmodi 
arbores,&  cupidiores,atquc  fineulos  peruadunt  ramos,ncque 
fiia  vnqua  forte  contcti  fimt,(cd  quilque  adaltiorafpiratiqui  ? 
jlmbitioft  afeendere  no  poffunt, clamant  & petunt  aliquid  fibi  impartiri, 
nunquam  videlicet  pauperes  : illi  tn  lurch  rcdduntur.nccquicquam  lar« 
dicut  ffuf-  giuntur,fua  tin  quxrentes,nonqux  Icfu  Chrifti,  vt  ait  Paul. 
ficit . ipfi  feingurgitant,&  fibi  tm  congerunt  •,  accedit  olitor , id  eft 
Philip. 2.  mors,atque  omnia  illis  eripit,&  nudos  relinquit,cxdit(^;  ver- 
Auuros  benbus  timoris,triftiti£,lolicitudinis,que  multa  illis  tunc  co» 
o/uomodo  tingunt,cO  remorfii  colcientix.  Dc  Catholico  Rege  Ferdinan 
intempiet  do,dcquo  nulla  vnqua  conticefcet  ftas,  fertur,cp  dixerit  iatri 
mors . ferme  moriens : vtinam  frater  aliquis  laicus  fuiflem  in  angulo 
ExemplG  monafterij  : nunc  enim  no  tarn  ftridaelfem  redditurus  ratio-  g 
Fcrdinadi  nem  regnoru,&  dominiorum!  Si  igttur  Rex  ta  Catholicus  ita 
Kegis , Ca  fentiebat,  & tarn  virtutis  ftudiofus,quid  putas  didurus  ell  vir 
thohei.  impiusin  hora  mortis?Vide  qua  rigide  puniat  Deus,cum  ira- 
Icitur,  liquid  e Moyfi  prxeepit  in  montem  quenda  afeendere, 
vtindc  vidertt  terra  promil!ionis,vt  habeturin  Num.dixit4; 
Num.27.  ei,  Morieris  tu  ficut  & Aaron , quia  oftendiftis  me  in  deierto 
Sin, in  corradidionc  multitudinis,ncc  sadificarc  mcuoluiftis 
cora  ea  luper  aquas.  Hocfadii  fuu,qrh  prxeipiente  ei  Dno, 
vt  ad  Petra  loquerctur,  vt  aquam  eis  prxberet : ipfe  tn  virga 
Num  20.  perculferit  ea,vt  habetur  in  Num.ntque  videbaturconfidere  ft 
Ttmeumus  Moylcs,  cp  fufficeret  tm  loqui  ad  Petra,  & idco  yoluit  ciiam 
Deu,ne  ip-  virga  percuiere.Siigiturta  landus  vir, pro  reiudiciohotninu 
fum  offer/-  exigua.qui  tanta  niirabtlia  fecerat,  pro  parua  hacconfidentia, 
damns . in  qua  femel  lapfuseft,itapunitus  fuit.quomodopotes  tu  vi- 
JLcuit.  if.  tarn  fccura  duccre, qui  tot  comifilh  lcclcra,&  p^nitentia  nul. 

3* iruipid*  lam  agis  ? in  quo  confidis?  prxeipiebatur  in  Leuitico,  his  qui 
onus  muss • pofteifiones,&  hxreditatcs  cmebat,vt  in  anno  Iubdxi  eas  fiio 
dana.habi  primodhorcftituerent,&  ita  quo  viemiorerat  annus  lubtlxi, 
t * (ofidtr * qui  ad  quinquagefimu  quemqucannu  eucnire  folebat , tanto 
tuts*  mar - viluis  emebatur  ipfa  hxrcditas : fic  igitur  nos  gercre  debere- 
tit.  mus  Temper  circa  hxcjnundana,vt  fcilicet  tato  vtlius  ea  $fti- 

maremus. 


(l 

ttl 

50 
X- 
pa- 
A 
P 

3 

» 

iai 

4 

IB 

lit 

* 
it 

\t 
(> 
l®i 

[S5 

f* 

»S 
i« 

a&t 

k- 

in# 

*»■ 

licit 

D» 

inf 

WH 

jfflSl 

la*1 

n* 

awl; 

*4 

ttf 

A 


Concio  T crtia . 187 

A maremus,  quanto  magis  inftat  mors  tanquam  annus  Iubilxi, 
in  quo  fuis  hen’s  rcftituuntur  omnia, corpus  quidem  terrx,di- 
uiti®  mundo,  Iptricxis  Deo.  Vcruntamcn  hanc  muenio  diffe- 
rentia, q>  illicomnes  Icircntaua  uicinuscflctannus  ItibiJxi,  -Mors  tft 
atque  ita  pretiacrefcebant,uci  niinuebantur : at  veto  cum  tu  truer t a-,. 
neicias,quando  te  inopinata  mors  imiadar,quorfum  tarn  caro 
emis  hate  mundana  ? Certe  fi  annus  Iubi.'xi  efiet  incertus,  & 
tanqua  motus  aqu®  factus  ab  Angelo  in  pifeina , no  diet  qui  Ionn.f. 
uel  nummu  largiri  uellct  pro  hxreditatibus  emedis  : cur  igi- 
tur tu  ta  carouisemcre  in  tanta  reru  incertitttdinc , tantosq; 

B labores,&  pericula  vis  fubire?  O qua  fccurus  efles  mortis  bo- 
ra, fi  tanquaafturus  pifcis.in  tepeflate  mtindi  huius,te  in  pro- 
fundo  collocates  huiufee  conffderationis ! ficut  faccre  (blent 
magni  pifees  tempeftatis  tepore  fie  in  profundo  collocates, ite 
in  diluuijs,fe  et  in  magnis  fluniinibus  ponentes.  Attcnta  qui- 
dem  morris  confideratio,  ad  hre  omnia  Jonge  utiliftima  eft.  Confident* 
Magnum  quidem  eft  Dei  artificiu,magn3^;  bonitas,vt  ex  ip-  tie  mortis 
fa  culpa  remediu  culp®  educat.  Per  peccatu  intrauit  mors, vt  quam  fit 
ait  Apoft.&  mottis  memione  deftruitur  pcccatG,  atque  vcr.i-  vttlit . 
tur  ad  panitcntia.Tum  et  in  remediu  huiufee  rei  fecit  Deus,  Roman,  f. 

C vt  corpus  noftru  efiet  tanqua  Caluaria  mortuoru : fiquidem  Caluarieu 
in  ucntriculo  noftro  quotidie  fepeliuntur  corpora  animalium  fumus  ani 
mortuorum,  auium,pilcium,arictum,&  aliorum  multorum.  mahum-j 
Cum  igitur  czmitenu  fimus  nos  ipfi  tot  corporum  mortuo-  mortuori. 
rum,magn® eft  dementi®  mortem  obJiuifci.  PetiuitDauid  l.Reg.u. 
ab  Achtmelech  Sacerdote,dicens : Si  habes  hie  ad  manu  ha- 
ftam,autgladium,da  mihi.  Et  dixit  ftatim  ci:  Eccehic  gladius 
Goliath, que percufliffi  in  valle terebinihi.  Dixit  Daui  J ; No 
eft  alter  huiciimilis,  da  mihi  cum.  Nora  igitur,  quod  Dauid 
nolnit  arma  Saulis,  ut  pugnaret  contra  Goliath,  & tamen  uo- 

JD  luit  arma  Goliath, ut  (edefendcret  contra  Saul.  Quo  fignifi- 
catum  eft, mortem  gladium  clfe, Satan®  artificio  fabricatum. 
quandoquidc  propter  peccatu  min  mundum  iniroiuit,&  quia  Cenfider 4- 
ipfemet  Sathanas  in  homines  dominabatur,cifdc  omnino  ar-  tio  mortis 
misipfedxmonuincendus  crat,  Icilicet  morte  pretiofifiima  contra  ds* 
Chriffi : Et  hoc  eodem  gladio  uult  Deus , ut  niodo  aduerfuc  monun.  ' 
Goliath  & Saul, hoc  eft, cotra  dimonem,&  peccatum  pugne- 
mus.  Cum  ait  Dauid  5 Non  eft  alter  huicfimilis.figmficatum 
eft  quam  efficax  remedium,  quam^;  acutus  gladius  ad  debeJ- 
Janduni  dxmoncm,&  peciatum,ncc  non  ad  omnes  mundi  fa- 
£us,&uanitates  contc-mncndas,  mortis  memona  fir. 

Ab  omnibus  nos  fpojiatiuors,  vnde  Baruch  ait;  Vbi  font  Baruch  5, 

A A 3 prin- 


Sabbat  ho  po&  C'tneres. 

principes  terra?,  qui  dominantur  fuper  beftias,qua?  funt  fijper  £ 
terra, qui  in  c^li  auibus  ludunt,id  eft  qui  funt  aucupc$,qui  or 
gentu  thefaurizant,&  auru  in  quo  conddunt  homir>es,&  non 
eft  finis  acquifitionis  corum  ? Extcrminatifunc,  & ad  inferos 

• dcfcenderunt,&  ali;  loco  corum  exurrcxerunt.Horrendfi  eft, 
q>  dicat  Propheta,q>  ifti  ibant  fuper  bcftias,&  dominabantur 

DiuitUg.-  tb£lauris,&  uolatilia  uenabantur,&  tn  cxtcrminati  funt,&  ad 
bus  confide  inferos  defcendcrunt,&  q>alij  in  eoru  bonis  fucceftitfent,hoc 
rationtbus  eft,  ad  demonftrandum  quam  bretii  id  eis  eucniret : quad  di- 
tenuntur . ceret ; Sibi  perfuadere  debent , quod  iam  in  inferno  ardeant . 

Impij  igitur  Chriftiani,qui  fic  viuunt,exiftiment  etiam  id  fibi  F 
Ecclcf.14.  diftum. Cum  igitur  cam  breui  fit  uita  noftra,cofilioillo  Eccl. 

uramur,ciim  ait;  Anteobitum  tuum,operarciuftitiam,quia 
non  eft  apnd  inferos  inuenire  cibum . Talibus  minatur  ,Deus 
Hiere.i,.  per  Hicrem.dicens : Verterunt  ad  me  tergum,&  non  facieni, 

& in  tepore  affliftionis  fua?  dicent;  Surge, & libera  nos;  Qui- 
busrefpondctur,  vbi  funtdij  tui,  quos  fecifti  tibi,  Surgant,& 

• hberentte  in  tempore  affliftionistua*.  Idololatriam  comitti- 
mus cu  diuitijs,honoribus,ventre,quidqu3:foindefperamus? 

Galat.6.  Si  quidcait  Apott.  Qui  (eminat  in  carnc  fua,de  carnc  & me- 
Ioan.2.1.  tetcorruptioncm.Scribitbeatus  Ioannes,q»  apparuerit  Chri-  G 
ftusquibufdam  dilcipulis  pifeanribus  in  littorc,  & Petrus  erat 
in naui  nudus,&  cum  uidilfct  Chriftu,induit  fc  tunica,  & na- 
tando  iuit  ad  Chriftu,ciim  fibi  uideretur  decentius  ita  natan- 
do  acccderead  Chriftum,  quam  fi  nudus  accclfiflet;  dc  igitur 
nos  per  marc  huius  mundi  nauigarc  debemus  induti  bonis 
Ignominies  operibus,  ne  in  lictore  appareamus  nudi  ante  Chriftum  Do- 
fum  eritan  minurn  noftrum , & iudicem : quin  potius  huiufmodi  cond- 
te  Oeuap-  derationibus  poenitentiam  peccacorum  agamus,ut  ita  huiud- 
parere  bo-  modi  ruuicula  fccure  iranlcamus  turbulctum  hums  uita;  ma- 
ms  optri—  re,  ubi  tot  funt  contrarij  uenti,atque  tandem  profpero  uento  H 
bus  nttdu . gratis,  ad  portum  feliciftimum  gloria;  perueniamus. 

t* 

r 'Tatmtentiam  agamws . 

O Prime  quidem  poenitetia  appellator  nauicula,  dquidena 
beatus  Hieron.cain  uocat  fecunda  tabulam  poll  naufra- 
gium  : naufragauimus  per  peccatu  originate,  datus  fuit  nobis 
baptifmus ; & rurliis,cum  naufragiu  fccimusinnocentiam  ba- 
Tatnitetia  ptifmalc  perdentes,datur  nobis  h*c  fecunda  tabula  poft  nan- 
remediiiud  fragium.qua  faluemur.  Et  certc  quamois  pcrnitctia  aliud  nil 
fulute  no-  prarftaret,quam  liberatioueab  ilia  ignominia  quam  incurrent 
(■tfitrisL,.  peccatorcs  in  rndicio  ante  unmerfos  homines,  deberemus  ei 

...  - * nsaxime 


!*p 

uli 

tD 

sin 

atm 

tin: 

r* 

Dili 

lot 

lfc< 

illu 

ini 

D; 

n 

tc 

fc 

h 

H 

C l 
n 
t 

1 

c 

tc 

ft 

I 

K 

tl 

H 

k 

t 

& 

n 

ft 

d* 

f 

I 


t 


Concio  T ertia . 188 

A maxirhe  incumberemam  (kut  honos  eft  prxnrmm  virtutrs,vt 
ait  philofophus,fic  ignominia  clt  lupplicium  vitij.vnde  fiet,vt 
mall  inillo  vniuerlali  iudicio,  inagnaafHciantur  ignominiaan 
tc  Dcum,&  vniuerfos  homines,  ac  miliriarncxletiem  . Vide 
enim  quantam  (bilinear  confufionem  is  qtii  ad  fuf'pendiu  du- 
citur.aut  capitis  trunentionem, ctim  fcilicct  vicatim  ocs  procc 
dunt,vtip(iim  videant,tum  etdefcndlris  multi  prolpe&at,& 
prxlertim  fi  tales  fine  quosipfe  probe oouerit,&  cuquibus  fa 
miliariter  verfaretur.  Quid  li  confpiciat  (e  verficoloribtis  in- 
dutum  vcllibtis,aut  alijs  hmoi  inlignibus,  influ  lanflx  Inqui 
B fitionis,annon  maximepudcfit,&  crubclcit^  O felieem  igitur 
ilium, qui  hie  dum  viuit  ptenirentiam  agit,nc  illic  poll  vitam, 
in  tanta  fevideatpofitumerubclccncia  , &confufione.  Vnde 
Dauid  dicebat;Bcati  quorum  remiflx  (tint  iniquitates,&  quo 
rum  tefla  funt  peccata . Sane  licut  ad  folis  prxfentiam  atomi 
confpiciuntur,  qux  non  videbantur  antea : lie  vtiquead  prx- 
fentiam folis  iullitix  Chrifti  omnium  defeflus  manifeftabun- 
tur.Vnde  Apo(l.ait;IIluminabit  abfcondiratencbraru.Et  per 
Nahum  dr;  Keuelabo  pudenda  tua  in  facie  tua  , & oftendam 
gentibus  nuditatem  tuam  . 6 quanta  hxcerit  ignominia ! die 
C obfecro,quid  non  facere  deberes,ne  in  tanta  vidcreris  ignomi 
niaPfclices  igitur  illi  qui  hie  nauiculam  pxnircntix  ingrediun 
tur  , fiquidem  per  cam  a tanta  ignominia  libcrantur . Tantx 
quidem  excellentix  eft  pxnitentia,  eoru  omnium  qui  hie  pec 
cacores  fuerunt,  vt  non  modo  non  oilendant  fxditate  pecca- 
torum  verumetiam  fplendeant  eifdem,  & pro  ornamento  ad- 
ferant.  Na  ficut  cum  lartor  vndique  vellem  feidit,  remanent 
quide commifTurx, qux  tn  fi illas  ferico  quodani  texto  exor- 
net,pulcherrimxfunr,&  oculos  plurimu  deleflantific  vtique 
crunt  peccata  eoru  qui  pcenitentia  egerunt  ad  ornatu,&  deco 
P rem.Vnde  A poll, ait;  Diligentibus  Deum,oiacoopcrantur  in 
bonum.Caiieigitur.peccator,  nevitiumtuum  fittibi  ad  maxi 
ma^p  confultone,ni(i  p^nitetiam  agas:  agens  quidem  p^niten 
tiam  ab  hac  confufione  liberaberis,  & fempiternis  tormentis, 
atque  maximo  in  honore  eris , & in  cxlo  gloria  coronabcris . 

Noli  igitur  prenitemiam  difFerre  de  die  in  die  & procralli- 
nare.Ciim  Raabexploratoresabfcondit,hoc  pa  flu  in  cum  ip- 
fts  inijt,  vt  fignu  educerct  in  ipfa  vrbis  vallatione , vt  ita  eius 
domus  tuta  remaneret  Cumque  feiret  non  ita  inopinato  ho- 
lies venturos,  quin  poifent  prxueniri , ncc  tarn  cito  , quin  ad 
hoc  per  aliquod  tps  tardarent,nihilominus  tamen  ltatim  vo- 
lait  lignum  cducere,  & ollendcre : quali  dicerct  circunlpcfta 

A A 4 mulicr. 


Arift.'4. 

Ethi.c.6. 


Magna  to 
uretur  mo 
In  ignomi- 
nia in  in- 
dtcio  . 

Pfa!. 

Simile.  * 
i.  Cor.  4, 
Naum  3. 


Pfnitentid 
txctllctia * 


Simile. 


Rom.p.  * 


Poemten- 
tiam  non 
differam*. 
Iofuc  a. 


Sabbatho  poft  Cinercs  . 


CirtunTpe - mulier.nil  pp  hoc  amittere  pofsu , & tft  periclitarer  vehemen 
Re  viua — ter,nifi  fignu  eduftum  repcriretur.  Magnar  igitur  eft  demen- 
mus.  tia?,differre  id, quod  ft  ftatim  facias,  nil  incommodi  fequntur, 

Iofue  z.  & tamen  ex  eius  rei  obliuione  aut  negligentia,  multa  pofi'ene 
Differre  to  fequi  incommoda.Siquidcm  cxperientia  ipfa  docet,interdutn 
uerfionem  cucnire  tales  occafiones  flue  impedimenta  ,qua?  ea  facere  no 
magnt  de-  finant , aut  obliuifci  folemus , & ita  pacnitet  nos  id  non  fecifTe 
meruit  eft.  ciimeratopportunitas.  Plurimi  facit  beatus  Chryfoltomus 
D.Chryf.  illtid  Eunuchi  faffum  ,cumfcilicet  loqueretur  eiPhilippus 
Ado.8.  de  Baptifmo,  & ille  ftatim  inuentaaqua  voluit  Baptizari,di- 
cens:  ecce  aqua,quis  prohibet  me  Baptizari  ? Quafi  diceret , 
Magna  eft  quid  incommodi  aut  abfurdi  erit,ft  ftatim  baptizer  ? Si  igitur 
ttcitas  ft-  6 peccator,fine  poenitentia  faluus  eflc  non  potes,quid  quxlo 
lutare  re - differs?  Quid  incomodi  fequitur,  ft  ftatim  poenitentia  agas  ? 
media  dif-  Imo  fane  maximo  in  periculo  verfaris,  ft  poenitentiam  diffe- 
ftrre. 

Ecd.fi* 


Simile. 
Ifai.  y f . 


Exo.  34. 

Tfnitenrit  iram  placarit  fed  ctiam  magna  ei  promiferit,dicens : ege^jpi- 
flurimum  bo  pafta  videntibus  cunftis,&  fignafaciam.quae  nunquam  vi- 
placet  deo.  fa  funt  fuperterram,etiam  neque  in  cunSis  gentibus.Plura  il 
iis  modo  promittitquam  ante  pcccatum  , vt  intelligas  quanti 
faciat  pjnitentiam.Sed  dolendum  eft,  quod  noftrx  pceniten- 
. tix  non  videntur  ex  animo  fufcipi.quandoquidem  tarn  breui 

relabimur,fed  vnr  cercmoniz  quxdam,  aut  res  ridiculx,  aut 
R elabi—  comedian  aftiones  non  verf  poenitentia?, ft  attenre  confidere- 
mur  facile  mus.  Nunc  quidem  ctiam  Deus  nos  ad  poenitentia  expe&ac* 
inpeccata.  opportunum  eft  icmpus  poenitentia?  agenda  .-nolle  duie  earn 


ras  atque  procrafhnes,  hquidem  forte  m reliqua  vita  tibi  non 
ocurret  tanta  commoditas.  An  differs  earn  in  fiituiam  vitam? 
non fequeris fane conftlium  fapientis,  quiait  j Quodcumque 
facere  poteft  manus  tua,  inftanter  operare,  quia  neque  opus  y 
neque  ratio , nec  Sapientia , nec  feientia  erunt  apud  inferos , 
quo  tu  propcras.Cum  aliquid  perdis,  illud  profefto  quanrere 
debes  vbi  perdidifti . Si  hie  Dcum  perdidifti,  hicquxrito,  vt 
cum  inuenias,non  in  alia  vita. Hoc  innuit  I fa. cum  ait.Quarri 
te,dominum  dum  inueniri  poteft , inuocate  eum  dum  prope 
eft.  Inde  fane  colligas  , quod  interdum  quxratur  Dominus  . 
cum  inueniri  non  poteft, & quod  aliquando  eric  procul . 

Aliqui  ita  vigilanter  & neruofe  poenitentia?  incumbunt,di 
tiinoadiuti  fauore,vt  breui  tempore  in  virtutis  lludio  multos 
poll  lerelmquanr,qui  ficut  ipfi  non  cecideranefiquidem  pec- 
cataipfa  videntur ipfiseffe loco  ftimult.  Vnde  videmusquod 
Hcbrpus  populus , vt  habetur  in  Exo.ita  ex  animo  poeniten- 
tiam fufeeperit  propter  adorationem  vittili,vt  non  folum  Dei 


B 


r 


G 


H 


* ¥.  % %%  II.  a a ^ s^l  a a a a.frg'f  p a 


■ Concio  T ertia . i$<? 

1 A agere.videtur invilipendium  fauorisDei.qtf grant fcelus eft, 

iuxta  q.  ait  A port.  An  diuitias  bonitatis  & fapientix,«  longa  Rom.  *• 

nimitatiscontemnisPignorasqm  benigmtas  Dei  ad  p^nitcn- 

tiam  teadducit?  Secundum  autem  duritiam  tuam  & imperni 

tens  cor , thefaunzas  tibi  iram  in  die  irf  & rcuelatioms  lulb 

iudici)  Dei.  An  nomnurbanum  diet , fi  cumviroahquoho-  Sjmilitu. 

nelto  iter  faceres,qui  te  Temper  expedat,  quod  diutius  confi- 

deres  ludendoautin  fonte  aliquo  tc  minis  obledando,  vel  Expeciat 

amxno  pratoPNon  fane  te  expedat  Dcus  ad  p£nitentiam,vt  nr,  Dais 

tc  oblederis  in  creaturis,&  delieijs  hums  mundi,  mfi  v t tan-  ad  panne 
I turn  fumas  veluti  viator, qu*  funt  ad  vitam  futtentandam  ne-  tiam,  non 
ceflaria.NohtheTaurizare  Deiiram,  addcndo  peccata  pecca-  igitur  re- 
tis  vfque  ad  exorbitantiam : fiquidem  Deus  etiam  indignabi-  bus  mb  da 
turpoft  longam  difliniulationem , neque  pontes  autpmrina  nis  not  vn 
relinquet,vt  dicitur,l'ed  potius  te  penitus  deftruet.  De  corni-  pluemus. 
cula  leeitur  quod  fit  molelta  aquilx,  & quod  poll  earn  clami  Simile. 
tct.au  deatquc  ad  ipfam  accedere,  & fuis  alis  tangerc : aquila  Patient  ia 
•verb  cum  fit  regia  auis.non  id  curat, fed  difiimulat  fitpe,  vn-  maxima 
de  lolet  cornicula  magis  infolelcere,&  aquilx  patienuaabu-  vtitur  1 « 
ti:  tunc  verb  aquila  mdignationem  Tuam  cfftmdcns.vnguibus  uinobi(ou, 
C earn lacerat:  Sic  Deus  legeret  cum  impijs, qui  nolunt  poem-  fed Jieum 
tentiam  agerc,led  Dei  patientia  abutuntur.  Confidera  igitur  irrttamus 
pcccator, quod  non  habeas  Deum  xreum  aut  lapideum,  qui  furor 2 cf~ 
non  fentiat  miuriastuas,  ingredere igitur pcenitentix  nauicu  fundet. 
]am,&  incolumis  eris. 

Ccruus  (juidcni  herba  venatoris  transfixus*  ad  fontem  cur 
rit.ibiquc  euomit  qiijcumque  in  venrriculo  habet,  & ita  mo-  Simile, 
riturihcrba  quidcm  verbi  Dei  transfigit  pcccarotcs,  & ipfi  «c  ^ttata  [it 
ccdunt  ad  diuinum  fontem, & euomunt  peccata conhtendo.at  vtrtus  tar 
que  ibi  moriuntur  mundo,&  eius  pompis  & vanitatibus . Sic  hi  Vet. 

D igitur  nos  debemus  ad  pedes  confclloris  accedere, qui  elt  loco  Quata  (it 
Chrifti,ibique  in  fonte  lachrimarum  madefieri.  Siquidem  n-  confrjftonit 
cut  ex  falfo  mari  afeendunt  vapores,  qui  in  dulcem  aqua  con 
uertuntur,  fic  ex  lachrymis  & cordis  dotore  amaro,egreditur  Simile, 
maxima  quxdam  dulcedo  fpiritualis , & ita  fit  fertilis  aoimx 
noltrx  terra. Vnde  Dauid  dicebat;Lauabo  per  fingulas  nodes  Pfal.  6. 
Jcdum  meum,lachrymis  meis  llratum  meumrigabo.  _ _ 

Dicet  quisjfi  igitur  tanta  elf  mcdicina  poenitentix,  cur  igi- 
tur peccator  obftinatus  non  conuertiturPSi  a tantis  periculis, 

St  naufragijs  nos  libcrat  hxc  nauicula  , cur  igitur  in  earn  non 
confctndimusPQiiid  quxfo  times  pcccator, vt  non  ccnucrta- 
T)t>  An ignoras quod Chriftu* dicat  apud  Lucamj  Gaudium  Luc.if. 


Maximu 
t(l  in  celo 
ga.ud.iu  fj> 
Xouerfione 
ptccutoris, 
luc.ij»' 


Sa66atho  fojl  Cineres. 

eft  in  Carlo  fupcr  vno  peccatore  pjnitentia  agente,qu5  fupcr  E 
nonagintanouem  mftisqut  non  indigent  poenitentia?  Quado 
m domoalicuiusmagnatis  occiduntur  vituli,  arietes,tami,  & 
volatilta.non  celebratur  quid6,horu  animaliu  mors,qnquide 
ra - fat“ 1 ammalia,&  frpe in palatio  vfitata.-at  verd 
Ii  dns  i pie  ad  vcnationem  profedus  fuerit,interfeccritquecer 
mim,  veldamam,  talent  ceruum  diligcnter  exornatu  gt-ftanr, 
non  bus, & frondibus  contedum,  & iuper  iumetum  pofitum, 
eurrentefque  prarccdunt  venatores,veIocibus  equisinfidetes, 

V cornua  pu  lantes  magno  cum  gaudio,&  tripudio.Sane  iufti 
dici  poiiunt domeflica  animalia.diuinar  domus,nec  propterea  F 
angeli  tanto  vnr  cxultaretripudio  pp  horum  virtute,  & fan- 
ttitarcm.  At  vero  pp  couerfione  peccatoris,qui  eft  inftar  fere 
aJtcums  belIus,curaroconuertifo!eant,&  poenitcntia  agcre 
peccatores,  fane  maximu  gaudiu  fufcitatur  in  carlo.  Sic  imtur 
qn  diuinus  Venator  Chriftus  ferit  fua  uirtute  cor  huiusfer* 
beJlua?,&  conuerutur  peccator.quis  enarrare  valeat  cnelefteil 
ud  atqueineftab.le  gaudiu  celeftiu  fpirituum,  ftquidc  in  con 
uerlionehlij  prodigi,  tam  folene  feftu  in  terra  peradum  fuit? 


'T  anitentiam  non  differamus . 


a.Reg.t. 


VI  pn  Jebemus  difterrepoenitentiam,&  ingrcflum  nauicu 
JL  i Jar,qn  lain  nullum  entr~~ — *' — r • ^ 


Interdum 
qtu  ioco  in 
cipinntur, 
malum  ha 
lent  exit u. 
Pfnitentia 


agamus,  £ 
otnni  tepo 
re  admit- 
tit  Dens. 


2.  Mac.  p. 


,qn  1am  nullum  entremedium.Secundolib.Reg.ha- 
betur,q»inter  Abner, & Ioab  fuit  maxima  contentio.qua?  or- 
ta  cit  per  iocum,&  finem  verum  babuit,vt  fere  fit.ita  vt  prae- 
lium  fere  per  totum  diemduraucrit,&dc  Abner  multi  pcrie 
rtnt,cum  prjualercnt  contra  ipfos  qui  erant  ex  parte  Ioab;cu 
igitur  Abner  viderct  fuos  multis  interuallis  iiiperari  ab  his 
qui  erant  ex  parte  Ioab.dccremtexcJamare,  & poftulareindu 
cias  a Ioab,cm  rcfpondit  IoabjViuit  dns,fi  locutus  fuilTes  ma 
ne,receliifletpopuJus  perlcquens  fratrcm  fuum.  Quafidice-  K 
ret, fero  quidem  induciarum  recordaris,  melius  fuifler.vt  indu 
cias  poftiilafles  priufquam  tam  multi  ex  tuis  morerentun  fed 
inlonutt  Ioab  buccina,&  ftetitomnis  exercitus.  Deus  quidem 
tam  mifericors  eft,vt  ft  mane  ad  eum  conuertimur,ftatim  no- 
bis ignoicat,  ideft  ftmulatque  ipfum  oftendimusreur  igitur  ad 
velpcram  vfque  vitar  noftrarcxpedamus.ideft  vfque  ad  quar- 
tam  vigiham , prarferttm  cum  tam  Jetales  idus  nobis  daemon 
mfligatPCaue  obfecronead  illud  vfque  tps  conuerfionc  tuam 
diftcras.vttibiaccidat.quodcontigitregi  Antiocho,qui  tam 
lei  o acceftit  ad  poenitentiam  peragedam,  vt  dicat  textusrora- 
batafit  hie  fceleftusdnm,  a quo  non  eflet  mifericordiam  con* 

fecu- 


br 

it; 


nil 


tx 

iii 


E 

nit 

itk 

tun 

uni 


in 

'P 

& 


R 

? 

I 

n 

Ch 


f 


1 


ti 

k. 

Jl 

tn 

*1 


Concio  Quart  a,  . 190 

A lecuturus.  Quintfi  quarfodolet,quipp  capitale  fceliis  ad  Ec- 
clefiam  confugit,&  earn  claufam  inuenit.aut  ipfi  claudunt  in- 
grelium  venietirQuid  igitur  dicefquc,facicfque  mifer  homo, 
fi  expedas  ficut  fatuz  virgines  donee  claufa  fit  ianua  , cD  lam 
tibi  nullus  aperire  poterit,fcd  dicent.nefcio  vos ? 

■ Ex  paruo  Dei  timore  que  animo  concipimus,fit  vt  pfnite- 
. tiatantopereobliuilcamur:  cii  tn  non  debeat  ouis  tm  metue- 
re  lupum  ferocem, quantum  hoinotimere  det  diuinam  lufii- 
tjam.Qnis  oblecro  peccator  non  timeat,cuni  fandi  ct  & iufii 
tantoperc  timeantPNo  debemus  expedare  vel  diffare  hmoi 
S timorem  ad  ilium  vfquearticulum,  qndnrdamnati  videntes 
turbari,vt  dr  in  lib.Sapicntir ; Videntes  rurbabuntur  timore 
borribili.Sed  dicamuscum  B.  AugufiDne  hie  vre,hic  feca,vt 
in  aeternumparcas.Hancproprietatedicit  Arift.habcreouem 
i plain,  vt  fcilicet  qn  fugit,magis  terretur  fuo  pedum  ftrepitu, 
& mantium,quam  alia  re:  fic  vtique  nil  magis  Dei  feruum  ter 
rcre debet, quam  mala  ipfius opera,  fiqua*  fecerit,  & peruerfi 
grefiiis.  Pratcipiebat  Deus,vt  multi coJligunt  ex  fine  zo.cap. 
Dcuter.q.  nullum  bcllicum  infirm  fieret  exarborefrugifera, 
ncque  ibi  pendcret,fed  ex  infrugifera  : quafi  fibi  vellet,vt  nul 
C lus  apud  le  retincataliquid  quod  fibi  adferat  interim m,  cum 
fit  arbor  frugifera , ncque  proximo : ne  ponas  in  tuis  fenfibus 
ahquid.quo  Deumoftcndas,necpcrmittas,vtex  tuis  potetijs 
fiat  ahquid,  quo  Deusofiendatur,  ant  proximus , autanima 
tua,quinpotiusquodcunquecogitabimus,loquemur,  & facie 
mus,ficconforme  dodrina:  Apoft.dicentis;  Sicut  exhibuiftis 
membra  vefira feruire  miuftitiar,&  iniquitati  ad  iniquitatciita 
nunc  exhibete  mebra  vefira  (cruirciuliitix  in  fandificationc. 


Sabbatho  port  Cineres; 

CONCIO  QVARTA. 

V m fero  ejfet  fattum , erat  nauis  in  mtdio  mart. 
Mar6.Mat.14.  Sumus  quidem  ficut  nauiculain 
medio  mari,  fubieda  varijs  tempefiatibus,nullus 
igitur  cxifiimct  le  fccurum  quamdiu  in  hac  vita 
viuit,quantumuis  fandus  fit : fiquidem  quando  fecuriores  no 
bis  efl’e  videmur , tunc  fiolct  contra  nos  mfurgere  tempeftas 
aliqua  corporalis  fiue  fpiritualis,imo  inrerdum  vbi  quis  vide- 
tur  periclitari , tunc  fecuritatem  magis  habet , & quandoque 
vbi  videturfecuritas,  ibi  magis  reperitur  periculum . 

Cirt0 


Similitu. 
Mat.  if. 


Simile. 


Sapicn.  f. 

Augufi. 

Anfiot. 

Simile. 


Deut.  ao. 
Nihil  fa- 

ciamui  qt 
deroget  at- 
gnitmti  h» 
minis . 

Rom.  6. 

J 


Securitmt 
non  eft  in 
prf/entivi 

tsu. 


Sabbat  ho poft  Cincrcs . 

. c,re*  <J**rtam  vigtliam  nofl'n.  In  quarts  qui Jem  vigil ia  ve  £ 
nitremedium  poftqua  vigilauerant  per  rotam  nodem : fic  Ia- 
Gen.jx.  cob  mane  vicit  angelum  cum  quo  per  tota  no&em  pugnauc- 
Simile.  rat.  Sicut  medicus  nouir  qii  frigidam  propinare  debeat  febri- 
ciianti,&  ita  finit  eu  fiti  crucian,vt  tpe  opportuno  poflit  ope 
ferre.Solent  quidc  cepeftatcs  venire  bonis.-fic  mulieri  illi  quo 
3. Reg. 1 7.  ta pratclare le gefferat  cu  Elia,mortuus  eft  filius  vnicus,&  ipfa 
quxrebatur  id  fa&u  efle,vt  pcccata  ad  memoria  reduccrent. 

CtJJatut  vtntus.  Tandem  Deus  fuos  cripit  a tribulatione  , 
2.Reg.T  8.  dxmon  vero  fuos  in  Jaboribus  deferit:  fic  enim  equus  Abfa- 
Mat.Z7.  ion  herum  f'ufpenfiim  dereliquit : pharifxi  Iudam,poftquam  F 
eis  tradidit  Chnftum.Non  ita  (c  gerit  Deus, quin  potius  fuos 
, liberat,vt  Daniclcm,  Iofephum,  Sufannam. 

Mundani  homines  quant  vagi,  & perditi  incedant. 

■ X A v ndum  fanfti  vocant  mare pp  maxima*  eius  mu 

Vtfctimtn  1 VI  tationes  atque  pericula,nihilominus  tn  mundani  homi- 
***** rtt  di  *>«  >«  'Prum  diligunt.vt  Temper  ipfum  fcquantur.obliuifcen- 
uians , tes  coeleftia.  Porro  hsc  eft  differentia  inter  res  mundanas,  fie 

huntMUu.  c^leftes, quod  c^leftes  quo  magis  cas  traftamus,maiores  no-  Q 
Simile.  bis  huntyfmiiKfana!  verominores.Defiderataliqiiisaliqua  di- 

Mundans  gniutem  vel  officium  auidiflime,adeo  vt  fibi  vidcatur  quod  fi 
no  fatiat.  id  acquirit,  nil  fibi  reftat  prxtcrea  defiderandu,  poftqua  vero 
acquifiuit,  ita  breui  tpe  illud  faftidit , vt  fibi  vidcatur  nullius 
Simile.  ponderis,&  ita  alias  res  nouas  appetit.  Defiderat  aliquis  con- 

nubio  lungi  cum  puella  cuiusamore  languet  maximopere.ita 
vtpertotum  diem  atque  ct  noftem  fpatietur  per  eius  vicu,fic 
vario  mulicx  gne  ea  obleact,&  eius  caufa  varia  fxpe fufpiria 
^ r • - ducat, foliimquequiefcat  cum  ea  alloquitur.paulopoft  ieitur 

Veuctf  mu  duciteam  vxorem , & paucis  tranfaftis  diebus  iam  vr  cam  fa-  H 
d*iu  non  ftidire.ficut  experietia  magi  ft  ra  paftim  didicimus.  Tales  ergo 

Amt  earn  funtresmundanxipfxquidem,  quas  mundus  fuis  promittie 
fitutatem  amatoribus:  non  ita  Te  habenr  res  calefies  fir  diuinx.fed  que- 
qutmpro-  admodum  fiquis  in  altiffimam  confccndcritturrim , quo  plus 
mttttmf.  afeendit,  tanto  plura  profpe&atrfic  vtique  quo  quis  magis  fpi 
Simile.  f ritualia,&  diuina  guftat,eo  maiores,&  excellentiores  virtutes 

atque  mirabilia  percipit.Et  ficut  turrem  quanto  procul  afpici 
imile.  mus,tato  minor  ipfa  apparet,&  quo  plus  appropinquamus,eo 
magis  et  eius  altitudo  manifeftatur:  fic  res  ealeftes  quato  ma 
gis  e longinquo  afpiciuntur,  minores  apparent , at  vero  fi  ea* 
deguftauenmus  & cominus  introTpcxenmus,  maxinix  appa- 


Concio  Quart  a,  i p t 

A rent,&  magis appctitum  nodrum  incitant  fpirituale,qui  mul 
to  plura  inuenitquxdefiderct,  Non  eft  Cherub  in  carlo,  qui 
comprchendat  ta  diuina  myderia,rcc  fimuloes  Cherubim, 

Vnde  Apod.ait;C>  altitudodiuiriarQ  fapientif  & fcieti$  Dei,  Gltri a /?•« 
quaincomprehenfibilia  funtiudicia  eius.Quare  prxdabilius  perat  cpi- 
multo  efiet.vt  homines  fe  totos  traderent  conteplationi  haru  nioncm  n« 
rcrufpfialiu.potius  qua  his  rebus  mundanisatq;caducis,qux  I? ram. 
indar  maris  fubiettf  funt  varijs  murationibiis  ac  tepeflatibus.  Kom.  1 1. 

Adodendcndum  q.  mundanahxc  nos  fatiare  no  polfu  nr, 
fedtm  crledia,  adfcrr  Picus  Mirandu.  hmoi  firuilitudinem.  PicusMi- 
5 Quemadmodu  imago  aut  figura  figillo  aliquo  in  cera  expref-  rand. 
fa,nunquam  pot  inuenirc,&  fi  millc  adfcras  dgilla,aliquod  q>  Simile, 
perindeipfiqtiadret,  nifi  idemadferas  figillum.-fic  vtique  hac 
Dei  imaginem  in  anima  nodra  infcnlptam , nihil  practer  Deu 
fuis  numeris  omnibus  cxplerc  poteft:  quod  fi  imago  in  cera 
exprefia  loqui  fciret , diccret ilium  fuum  figillu  fibi  fufficere. 

Quare  conddera  homo  q>  nihil  creatum  pot  te  fatiare:  fiqui-  Animam 
dem  ctfi  mundus  tibi  tribuat  quxcumquc  por,tn  femper  all-  folus  Dei  s 
quid  defiderabisifed  quid  loquorde  mundo?necanoeliquide  fatiare  / a 
ipfi,nec  Seraphim  pofTunt  mente  tua  fatiare, nifi  folus  Deus.  te/i, &»<<>• 
C Nani  quemadmodu  febricitanti  magis  accredit  fitis,  iibistcr  treat  un. 
ve  bibat,  fiquidcm  calorillcaugelcit  in  cordc:ficmiquecum  Similuu. 
homo  ad  Deum  videndum  creatus  fit,quamuis  reliqua  bibat 
St  dcgudet,non  tn  pofiunt  eum  fatiare,  fed  magis  cius  fitis  au 
gctur.-cumquc  no  intelligat  vnde  nam  fibi  h^c  fitis  proueniat, 

Hide  fit, vt  exidimet  rebus  mundanis  earn  cfle  fcdadam,  & ita 
podeas  vadit,&  frudra  laborat.cu  pcrindc  faciat  atque  is  qui 
cu  capite  do!eat,tn  vnguctu  ipfum  apphcat  pedi.Nulla  quidfi  Simile, 
edin  mundodeleftatio,qux  podit  expellere  triditiam,quam 
het  anima  pj>  Dei  abfentia.Optime  id  noucrat  Dauid,cu  di-  Pfal.  jo. 

X)  ceret:Reddcmihilxtitiafalutaristui:qux  edlxtitia,q.  Deus 
dat  ipfi  animx,  quxquc  mente  nodra  cumulatidime  cxatiat. 

Hxc  quamuis  ita  fint,  nihilominus  th  funt  multi  qui  leges  Leges  mm 
mundi  fequuntur,qui  multos  ct  habent  comites, & pauci  funt  di  multi  je 
qui  leges  c£ledcs,&  diuinas  fcquantur.  Vnde  apte  vr  quadra  quuntur  , 
re  illud  Hicr.  ciim  flet  lupra  ciues , eo  a non  fint  qui  veniant  no  fic  leges 
ad  folemnitatem . Non  equidem  modo  lugebimus , quia  non  Dei . 
dot  mundani,  fiquidcm  multi  fequuntur  leges  mundi,  & eius  Thrcn.  i. 
dele&ationibus  fe  totos  tradunt,acvanitatibus&  pompis,de- 
fcnduntque  mundanasconfuetudines  & leges.  Illud  vero  lu-  Pauci  sit 
gendum  ed,q»  non  fint  qui  fe  deuorioni  tradant,Ischrymis,fi-  boni. 
rcntio,poeniteniix, rebus  dudiofis,&  fpiritualibus : etfi  aliqui 

tales 


Apoc.  14. 

Clorucae- 
leftis  fu*- 
uitJU. 

Simile. 

Sap.f. 

1 . • 

Can.i. 

Pfal.  106. 
Simile. 

Ecd.4. 

Simile. 


Sabbat  ho  pojl  Ciheres . 's 

tales  paucos  tamen  habent  fatellites  & comites.Iudam  multi  1; 
Tcftabantur,diTcipuIos  vero  alios  pauci.  O rem  lamenrabile  , 
quod  ita  ex  ammo  miindum  fequamur  fallacem  & minim e 
duraturum,cum  interim  furdas  cxhibcamus  aurcs  rebus  cjle 
ftibusin  gternuni  duraturis , & vtilibus.  In  Apo.  aic  loan.g. 
audmit  coelcftcm  quandam  mudcam  cum  tam  varijs  inftru- 
mentis  mudcis,  vt  plane  mirabile  eflet,&  cantabant  quail  can 
ticum  nouum.  Quis  id  non  miretur,  quod  Icilicet  tantorum 
annorum  mudea  diraturnoiia?Tanta  tamen  efteiusfitatiitas, 
vt  Temper  videatur  noua.Et  obferua  quod  non  dicat  canticum 
nouum, Ted  quad  canticum  nouum, dquidem  eius  mclodia  eft  ]r 
ac  fi  hodie  inciperet . Sic  res  Te  habet  hie  iu  diuino  obTequio , 
vt  Tcilicet  fiquis  eiusfuauitatem  deguftare  cajperit,  Temper 
libi  rtoua  vidcatur.Itaque  mundana  Tpernamus , cu  fallat  luos 
fe&atorcs  mundus.  Quanto  plus  a nobis  Tol  recedit,tanto  ma 
iores  Tunt  vmbra::Sic  quanto  plus  a Deo  diftamu$,tanto  mO- 
dana  nobis  videntur  maiora  & pretiodora.Siccnim  compam 
uit  Tapienscum  ait, Trnnderunt  omnia  taqua  vmbra.Si  Deus 
ad  nos  accedit,  noTqueca!efacit&  in  fl  animat , omnes  mundi 
vmbre  paruat  videbuntnr  iv  cxigui  momenti. Solus  Deus  cor 
noftrum  Tatiare  poteft:  quod  TponTa  dgnidcauit  dicens;  Dile-  q 
&us  meus  dcut  malus  inter  Iigna  lyluarum : quad  dicat  fru- 
gifera  ell  arbor  inter  robora  & Tubera  qti£  arbores  Tunt  modi 
ci  fruftus  & ruftica:  ac  (ylucftres  due  montans : dc  eft  Deus 
inter  resmundanas.  Dc  hisquidem  qui  mundana  conTeftan- 
tur  arbitrantesinhis  efle  quiete,  dici  poteft  illud  Propherat; 
Errauerunt  in  (olitudine,&  in  inaquofo,cTurietes&  dtientes, 
animaeoruminipdsdefecit.  vbi  dedgnatur  fterilitas  rerun] 
mundanarum  & nfniarum.pro  quibus  homines  tantopere  cer 
tant.DicobTccro  amens,d  qua:  tantopere  dedderabas  , poft- 
quameaacquiduifti.iam  incipiunt  diCpIiccre,tcqueinfeftant,  jj 
vndc  quaeToTperasforeque  modo  dedderas,  vtmentemtua 
& cogitationem  exatient?  dquidem  omnia  ex  codem  mananc 
fonte,&  de  codem  condiunuir  panno.  Hoc  innuit  Eccl.diccs, 
Quid  eft  quod  fuiriipfum  quod  futurum  eft.SaltemTnihi  ne 
garc  non  potes  quod  nulla  qu£  poftidet  mundus,  poterunt  te 
a morteliberare,  & hxc  qmdem  condderatio  Tufficientifti- 
ma  tibi  videri  debebat , vt  omnia  mundana  Tpernercs  . Cum 
Hebrati  adoraucrant  vitulum,vt  MoyTes  ipTos  doceret  quan> 
topere  Te  ad  remvilem  & abieftam  demidflent,  comminui 
iuftit  vitulum  & inpuluerem  redigi , atque  in  potu  omnibus 
diftnbui:  quad diccret,videte  oblecro  in  quam  fragili  rcTpem 

veftram 


Concio  Quart  a . 

A veftram  Iocaueratis.vt  fecomminui  patiatur.&Iimari,  atqtie 
in  potu  mifceri . Eft  quidem  mundanus  inrtar  illrus  Atientis, 

5|ui  ad  fontem  profc&us  de  vmbra  canalis  potaret,&  nunqua 
3tiaretur,mirarecur  ramcn  quorfum  nunquam  poller  fedare  Similitn. 
Seim  fuam:  cui quidem  aptiflime quis refpondcre pofTet.vide  a JunJan* 
bone  vir  quod  hxc  non  fit  aqua, fed  vmbra  aqti£.Acergo  ola  fatietatetn 
mundana  funt  tanqua  vmbra  rerum  caleftiu  . Optime  igitur  prtber. 
fepies  ait  dc  his  mudanis,Tranfierunt  omnia  tanqua  vmbra.  Sap.  y . 

< JHnndns  fallax  eft . 

£ T TSque  adeo  rebus  mundanis  intenti  Annus, vt  non  attenda 

V mus  rebus  coeleftibus.  Cum  mens  vt  ait  Arifto.ipfi  muA  Ariftot.i. 
cx  intenta  eft , non  attendit  ipfi  litcr£  vel  verbis , led  foliim  Ethic. 
contempLuur  voces : Ac  eucnit  mundanis, vt  fblum  attendant  Simile, 
mundt  vanitati.vel  funt  inftareorumqui  abforbenturalyre-  Simile. 
Bum  cantu.  Dicit  Homems  g»qii  Troianiinibantconfllium,  Hom.li- 
nolebant  ipfam  Helenam  femorcs  ibi  interuenirc,quandoqui  Sro  3. 
deni  tanta  erat  pulchritudine  prxdita,  vt  facile  ad  fc  iuuenes 
alliccrct  & abforberet,  ita  non  attendcrent  propoAtioni  fena- 
tus,&  ita  non  poflent  fententiam  fuam  diccre;  Helena  eft  fen  hlundam 
C fualitas  ipfa  mulcts  paflionibus  ornata  & inordinatis  appetiti-  extra  fu 
bus,&  ideo  nos  maxime  conturbat.Vnde  Apofto  diccbat;  Vi  fHnt pBJta. 
deoaliam  legem  in  membrismeis  repugnanrem  legi  mentis  Rom.7. 
mex.ltc,lnfelix  ego  homo, quis  me  liberabit  dc  corpore  mor 
tis  huius’ideft  mortali.Mundanos  mundusipfc  & eius  iniqui 
tates  excxcant , ita  vt  non  attendant  quid  agant.  Permittit 
Deus  propter  eorum  peccata  vt  in  coecitatc  ambulent , & ita 
nil  prodcftipAs  fpeculum  rerum  quod  anteoculos  ponas , A- 

3 u idem  hoc  merentur  corum  fcelera.  Vnde  Ifa.  ait ; Excxca  Ifaj.f, 
ominecor  populi  huius , & aures  ciusaggraua:  eorfi  malttia 
I>  eoscxcxcat,non  Deus. Vnde  Sap.z.Excxcauit  eos  malitiaeo  Sap.i. 
rum.  Cum  enim  IAt.  dicit  quod  Deus  iplos  ex  exeat  intcllige 
dutn  eft  quod  permittit  iplos  excxcari  propter  eorum  pccca-  Plato, 
ta.  Satis  quidem  experientia  tpfadocet,quam  Ant  exei  mun-  Qui  Pptj. 
dani: opinio  fuit  Platonis,quod  A homines  Dcum  vnum  reru  me  credrr 
omnium  gnbernatorem , & qui  improbos  punit , bonos  vero  fjj'e  Dtun> 
prxmio  afticit.cfle  crederent , non  poflent  diu  in  peccatis  per  prtmiato- 
fcuerare , exiftimabatque  mortalium  malitiaui  ex  ignorantia  Te  (y  puni 
harttm  rerum  oriri.  O quam  multi  funt  hoc  tempore  qui  hoc  ttrem,  nj* 
credunt , & non  folum  hoc  habent  luminenarurali!  Et  nihi-  ccntnittit 
Jominus  vitia  imilracommitttint,  & leges  nnindi  fequuntur;  tur^U.ait 
die  igitur  quxfo  Plato,  quo  tandem  inferno  digni  crunt  ? jp  . 

■ Item 


Quxmpr* 
Jlatius  De 
at  fuos  cS- 
penfet  quo 
mundus . 
Baruch  4. 


Pfal.  1 1 8. 
lob  xl. 


hi  union* 
quo  redi- 
gantur. 


Simile. 


Delicti  htt 
iutj  vita. , 
quo  rtdi - 
gantur. 


Simile. 


Mundi  Mr 
Sts  . 


Sap.  y. 
Strut  Pei 
cotfiofcunt 
probe  voni 
totes  rr.un 
d: . 

PHI.4. 


Apoc.  1 7. 


Sabbat  ho  pofi  Cinercs . 

Item  aliam  conditionem  habct  mundus , vt  fcilicet  pran-  'X 
diu  det  fuis  & non  c^nam,  non  ita  fe  gerit  Deus , quin  potius 
hora  mortis  fuos  ad  cjnam  inuitat;dxmon  vero  illis  tunc  au- 
fert  delicias  coens, & cor  illorum  triftitia  replet,  aufercns  illis 
omncm  la>titiam,de  quibus  dici  poteft.illud  Baruch:  Nutriui 
illoscum  iucunditate,  dimifi  autcm  illos  cum  fletu  & lu&u  . 

O miferabiles  impios  cum  ludu  ex  hac  vita  migrabunt ! Cum 
praelertim  fe maximedeceptos  tunc  inueniant.Itcm  illud  Da 
uid  ipfis  congruct ; Conuertcnturad  vcfperam,  & famem  pa- 
tietur  vt  canes.  Tradans  Iobde  hac  maloru  mutationedicit: 
Tcnent  tympanum  & cytharam,  8c  gatidentad  fonitum  orga  P 
ni.ducunt  in  bonis  dies  fuos , & in  pundo  ad  inferna  delcen- 
dunt.Item  ,quotiens  lucerna  impiorum  extinguetur , ideft  cu 
comm  vita  confumpta  fuerit.  Ec  addit,  fuperueniat  eis  inun- 
dation dolores  diuidet  furoris  fui,  erunt  ficut  palear  ante  fa 
ciem  vend,  & ficut fauilla  quam  turbo  difpergit . Quid  tibi 
proderunt  mifcr  diuitia?,in  inferno  exiftemi , & pomps  quas 
in  mundo  reliquifti?  Plus  crefccnt  tua  tormcnta  cum  deleda- 
tionum  recordatione.  Tu  quidcm  tunc  panem  hordeaceum 
cum  ariftisederes,  biberefqueex  lacuabanimalibusconcul- 
cato  . Medici  cognofcentes  quod  infirmus  nimitim  ederitin  G 
prandio,iubent  ei  nc  ceoet:  Sic  Deus  quos  nouit  nimifi  edi(Te 
in  prandio  huius  mundi, & fe  nimium  oblcdalfe,priuat  xter 
nacena.  An  non  igitur  tibi  videtur  opus  eifeexpedita  nauicu 
la, vt  poflis  tantum  mundi  marc  tranarc  ? 

Item  mundus  firmiis  eft  hero  alicuius  hofpitij,  qui  inuita- 
tur  abhofpite  dehis  qusabeocmerit,  comcditque&  bibit  ( 
acpoftquam  difeeflerit  iam  hofpes  eft  in  obliuione  tanquam 
alienus  quod  fi  quis  difeedat  no  foluto  hofpitio,  maxime  con 

3uerirur,fi  vero  liberaliser  foluat, iam  nonampliuseius  recor 
atur.  Sic  mundus  multos  hofpites  recipit  diuites,  & paupc-  H 
res,&  eos  qui  melius  cum  ipfo  egerunt,&  eius  leges  feruarut, 
obliuifcitur  . Videsenim  quod  imperatores  quidam  fintiam 
inobliuione,&  tamen  mundi  leges  feruarut,  dc quibus  in  lib. 

Sap.  Spcsimpij  tanquam  fumusquia  vento  diffiifus  eft,  8c 
tarquam  memoriaholpitis  vn’us  dici  prstcreuntis.  Santfi 
verb  ita  rranficrunt  per  hoc  hofpitium,vt  illud  deriderent,ap 
pcllarcntque  mundum  mtndaccm,  vanum,  caducum,  ncque 
voluerunt  eius  leges  feruare,  imo  contra  eum  otrnino  opera- 
ban:  Ui  ,8i  tamen  hotum  fcfta  celcbrantur,&  farpe  in  rccorda- 
tionem  hominum  veniunt,de  quifus  Apoft.ait,  Quorum  no 
mina  lunt  ju  liUo  vita:. idem  et.am  ait  loan.in  Apoc. 

Virtue 


E 


A 


act 

ftiu; 


I flic 


8t* 

cot 

&l 

Or 

tic 

ht 
C din 

ft. 

rit 

cu< 

#ti 

*tr 

k 


«6t 


cit< 

»:n 


*as 


»a 

■ft 

m 

lot. 

!Co 

Dii 

»« 

do 

kfe 

ip 

«s 

nls 

-os 

ito 

£fl> 

Oft1 

I5» 

t2 

;is 

|B& 
Hi*1 1 
jltf® 
£0* 
it« 

up 

jriti 

[1)3 

rliJ  I 
li,* 

CCl) 

|B> 

»■ 


Concio  Quart  a . 

Virtiismultas  patitur  contradittiones. 


'91 


ERat  enim  vent  us  contrarius  eis.  Qiicna  obfecro  eft  nauis, 
qua?  tot  experiatur  cotrarios  ventos,quot  experiuturfcr- 
ui  Dei,&  pratfertimin  rebellionc  carnis  contra  fpiritum?  Dc 
hac coquerebatur  Apoft.ita,vtinterdum  dicat;  Scntioaliam 
legem  in  mcnibris  meis  repugnant  cm  legi  mentis  mex,&  ca- 
ptiuantem  me  in  Jege  peccati;aliquando  vero  dicit,Infclix  ego 
homo,  quis  me  I'ibcrabit  de  corpore  mortis  huius  ? Interdum 
ait;Caro  concupifcit  aduerfus  fpiritum, fpiritus  autem  aducr- 
B fus  carnem:  Qui  fe  duci  finit  & gubernari  a carne,in  multas  Ja 
bitur  miferias.Tres  inimicos  habuit  Dauid,  qui  ipfum  in  ma- 
ximas  anguftias  coniecerunt , & praefertim  tertius  plufquam 
caeteri  ipfum  infeftauit:  primus  fuitgigas,  fecundusrcx  Saul, 
& tertius  filius  fuus  Ablalon,  qui  erat  caro  de  came  fiia , hie 
coegit  ipfum  incedere  pedeftrem  & nudis  pedibus  permontes 
& faxa  fugicntem&  lachrymantem  . Vbi  intelligimus  quod 
caro  tanquam  domefticus  hoftis,nos  magis  aftligit,  cuius  ven 
ti  contrarij  magna  totius  corporis  & animat  remigatione  opus 
habcnt.Peruerfus  quidemeftappetitusmundani  honoris,  & 
C diuitiarum,  fed  maioresfuntcarnis  tentationes;vnde  coiligas 
quantum  errant, qui  earn  delicate  nutriunt,ftquidem  hoc  pa- 
fto  in  eius  manus  incidunt  ciim  pacem  cum  ipfa  ineant,&  fpi- 
ritus neipfi  contradicat, magna  incurrit  incomoda . Sicut  ami 
cus  qniamicum  comitatur,nc  ipfum  molcftiaafticiat,&  ita  ip 
fum  ducit  in  aliquod  fcelus  capitate, vbi  anims  vitam  perdut, 
item  honoremipfum.Hinc  Apoft.ait;Si  fecundum  carnem  vi 
xeritis,  moriemini.Igitur  egredere  iamex  camis  delieijs,  & 
domitiare  pifei  tanquam  Tobias:  ft  enim  renuntiaueris  camis 
delieijs, educes  pifeem  ideft  carnem  a fuis  deledationibus;  & 
D eris  eius  dns,&ip(a  erit  ferua,atquc  tibi  proderit  ficut  profuit 
pifeis  Tobir,qbem  audadter  ex  aqua  eduxit,&  exentcrauit. 

Magna  quidc  cura  adhibeda  cft,vt  remigemuscotra  vetos 
cotrarios  tetationis  carnis,  fiquidefuntinitar  !apidis,que  etfi 
cogas  in  altum  per  violentia  confcendere.exafto  impulfu  illo, 
fiatim  in  terra  labitur  maiori  fere  veIocitate;violcnria  videtur 
caro  fu  ft inere  cu  ad  virtutca(cedit&  mortificatione,  & abfti- 
nentiam,&  ita  opus  eft  magna  cura  vt  remigemus  cotra  earn, 
nam  bona  opera  non  vult  animofc  inchoare,&  ideo  fspeopus 
habet  ftimulis:qu£  cum  ita  ftnt.nihilominus  eius  delieijs  ferui 
mus,&  fpiritum  obliuifcimur.Vnde  lob  ait,  Ponit  enim  fieri 
lem,&  qux  no  parit,&  vidua:  bene  non  facit.Sterilis  eft  caro, 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  B B qux 


T entatio- 

nibus  viri 
liter  refi- 
ftamus. 
Horn. 7. 

Gal.f. 

2. Re.  if. 


Care  cru- 
de lis  inimi 
cus . 

Magna  ejl 

dementia 

came fuA 

delicate 

traBare. 

Simile. 

Rom.}.  ' 


Tob.S. 

Simile. 

Caro  diffi- 
cile refra- 
natur. 
Simile, 
lob  24. 
Virtus  dif 
ficilis  ap- 
paret. 


< 


Simile. 


Tattorem 
Dei  et  San 
florum  im 
ploretnm  . 
Confidera- 
tiones  ad 
perfenerd- 
du  invir- 
tute. 
Rom.  1 1. 


Ifai.  43. 
Tentatio- 
nesejuo  fu 

ptranda. 

Simile. 


D.Bern. 


Hai-f. 

Glol. 

Jntempe- 
rdtia  qua 
tu  noccat. 

Gen.6. 

Ifai.y. 


Ifai.y. 


Sabl/ttho  poHCincres. 

qua*  non  dat  fruttum, vidua  eft  anima, qua?  eft  Gne  fponfo  fuo  E 
Chrifto.qm  abfcns  eftpp  anima?  ncgligentiam  in  remigado 
cotraappetituscarnales . pices  tu  q>  faftidisdeuotionem,  & 
frequcntationem  confeflionis  & c6nuinionis,item  Glentiu  8c 
orationem.quas  omnia  funt  remi  quibus  cotraiturcarni : Sed 
obfecro  te,  nonecG  corporis  appctitus  languet,  millequatris 
embamata  & lautitias,  vt  ipfum  excites?  cur  igitur  fic  no  quf 
res  aliquas  lautitias  pro  excercitado  animat  appetitu  ? vt  po- 
re aliquos  Dei  feruos,qui  tibi  cofulant,  & quibus  te  comedes 
in  orationibus  fuis , coGderandoetia  brcuitate  vita? , mortis 
horam, extremum  iudiciu,  tormenta  inferni,  gloria  beatoru,  F 
fane  inter  tot  animat  lautitias,  aliqua  erit  quat  ipfam  languen 
te  excitabit.Quod  fi  te  totu  defiderijs  carnis  permittis,  quid 
te  mifero  GctJibis  fane  ad  barathrfifempiternu.  Vnde  A port. 
Carnis  curam  ne  feccritisrquaft  dicat, nedetis  anna  inimico. 

Omnesquide  homines  fenfualitatis tenrationibus  impu- 
gnatur,fed  alitcr  in  tentationibus  fe  habent  boni  atque  mali. 

De  bonis  ait  Ifa.CD  ambulaueris  in  igne  non  cobureris,&  fla 
ma  no  ardebit  intemota  q>  bonus  inccdit  in  hac  flama,malus 
vero  non  incedit  fed  quiclcit.ita  vt  datmon  manibus  eu  pcdi- 
bufqueliget  ne  exeat, led  ibi  coburatur;bonus  tantu  tranfit , G 
& ad  Deu  accurrit,vel  ad  fanftam  difciplina,aut  abftincntia, 

& ita  a fe  tetatione  cxcutit , quaG  G fcintilla  aliqua  Gnu  eius 
comburcret;&  remigant  cotra  carnc  & eius  tentationes  viri- 
liter  ipG  boni . Dices  magnu  efie  hunc  laborem-  quid  igitur 
exiftimas?  Ignis  certe  tentationis  cat  nis  ait  Ber.  eft  prolixu m 
martyrium,&  perpetua  remigatio contra  multoru  ventorum 
contrarietatcs,led  boni  tunc  no  coburuntur.De  ifta  fcnfuali- 
tate  loquitur  Ifa.cum  ait.vt  declarat  gloffajVat  qui  cofurgitis 
mane  ad  ebrietatem  feaandam,&  potandu  vfqne  ad  vefpcra. 
Item  alibi  ait;  V?  qui  potentes  eftis  ad  bibedum  vinunvquaG  H 
diceret,v£  uobis  q.  delicijs  indulgetis,ut  fttis  fortiores  in  dele 
ftationibus  ueftris,  &ideouos  datis  fpledidis  epulis, muftcis, 
cantil)us,&  alijs  carnis  incentiuis  .necconGderatisquat  Deus 
parata  habeatfupplicia  uiris  carnalibus.  Captiuitas  Sedechif 
hinc  originem  habuit,  ut  conftat  4-Re-  pp  hoc  peccatu  miftc 
Deus  diluuium:  pp  hoc  uitium  ut  ait  Iia.  folet  Deus  mittere 
famem.fterilitatem  bellum,&  amiflionem  uiftoria::  nec  folu 
hisfupplicijs  hoc  peccatum  punit  in  hac  uita.fed  etiam  atter 
naliter  in  alia,  utaitlfa.dicens ; Proptereadilatauitinfcrmis 
anima  fua,&  aperuit  os  fuG  abfque  ullo  termino,ideft  infacia 
biliter.O  quam  exiguG  timorc  habent  diuinorum  fupplicio- 


c>  Concio  Quart d 194 

^ rumquifehujcviuotradunt,g>hic,&infuturapuniturvita.  Quam  m a 
O mifera  anima  qua?  domina  eft  talis  carnis,  infdiccm  het  la  vicintu 
vxor e,&  filios,i.fenfus  inconfideratos.fi  his  fc  regi  finit.  Oes  fit  caro  a- 
participabunt  talibus  tormentis.cu  participauerint  dele&atio  nima. 
minis.  In quanto  quxfolabore  viucretpuella  inter  impndicos  Simile. 
adolefcentes,&  audaces?  Sic  plane  penclitaturfpiritus  in  tali 
came.  Vnde  colligas  quo  oporteat  diuinu  implorarc  fauore  in 
continuo  hoc  bello.vt  hoc  poffimus  liberari  a lege  peccati.vt 
ait  Apoft.in  Chriflo  Iefu.idcft  propter  meritu  Chrifti  lefu.  Rom.8. 

Pauci  inueniuntur  hoc  teporc  cafti  iuuenes  vt  Iofcph , qui 
P ita  remigent  cotra  carnis  occafiones,  imo  quxrunt  occafiones 
ad  peccandum.  Quid  quatfo  facerent,  fi  fibi  tales  oft'errentur 
ficutfan&o  Ioleph.qui  maluit  fuftineretot  ignominias  & car  Gen.jp. 
ceres  quam  Deum  oftenderc  abtuendo  coniuge  heri  fui?  Sic 
Abimelcch.vt  habetur  in  Gene.reprendit  Abraham,  qui  pp  Gen.  2 6. 
met  urn  dixit  Sarramefle  vxoremfuam;dixitque,cur  hoc  dixi 
fti  ? Quid  enim  fi  aliquis  ad  ea  acceflilfet  exiliimans  fororem 
efle?  An  non  caufa  failles  tanti  mail  in  domo  mea,&  vt  graui 
plaga  percuterer  ? Nota  quam  grande  deli&um  gens  barbara 
duccret  adulterium.Vnde  colligas  nollri  temporis  malitiam,  Adulteriu 
q adco  vt  multos  vidcas,  qui  non  folum  id  committant  facile,  grant  fet - 
fed  etiam  fe  laudent  proco.  Medium  quidem  quo  dxmon  lus  rtputa 
vlus  eft  ad  Salomonem  proftrandu.curn  fibi  videretur  tniuria  batur  in - 
aftedus  propter templixdificatione,  fuit  luxuria;  vlqueadeo  ter  barba- 
enim  mulicres  eius  cor  pcruertcrunt.vt  ex  xdificatione  tern-  rot. 
pli  vcneric  ad  multadxmoni  tcmpla  xdificanda&  falfis  dijs,  Luxuria 
nec  folum  xdificauit,fcd  adorauit & lacrificauit.Sanc  horren  deteftabile 
dum  eft  quod  caro  tantum  polfet.pr^fcrtim  cum  tarn  fapicn  vitium. 
ti  homine:  qux  omnia  euenerunt  ei  quod  non  remigarct  con  j.Reg.n, 
tra  carnales  appcticus.Nullus  ergo  de  fe  fidat:  nam  Dauid  di 
j)  ccbat;Ego  dixi  in  abundantia  mca.non  mouebor,&  tamen  vi  Pfal.2p. 
demus  quod  oblata  occafione , etiam  foloconfpcdu  cecidit 
per  confenfum  & per  operis  cxccutione . Noli  ad  tale  igneni 
etiam  procul  accedcre.Ciim  Dauid  viditgigantem,  eum  fun-  Occafionts 
da  lalmauit  & lapide:  hocigitur  negotiumita  a longinquo  ntxias  de- 
tradandum  eft  & negotiandum.  Hie  carnis  gigas  ita  procul  clmemus. 
falutandus  eft , fugiendo  omnes  occafiones . Hoc  fignificauit  1 . Re.  1 7. 
Ofcasdiccns;Omncsadultcrantesquafi clibanus  fucccnfusa  Ofex  7. 
coquentejin  grauioribus  delidisfolct  dxmon  cxcxcare  men- 
tis aciem.ne  confidcrct  grauitatem  delidi,  &inferni,&  oblc- 
dationem  glorix.vt  ita  homo  fe  vitijs  ingurgitet.neque  remi 
get  contra  huiufeemodi  contrarium  ventum . 

B B 2 Domi- 


Chryfoft. 
ho.de  fpi. 
ian.to.3. 


Gal.f. 
Rom. 8. 

Abulc.  in 
Mat.q.4> 


Ariftot.  1. 
Pol  it. 
Vita  foli- 
taria non 
omnibus  to 
uemt. 
Peel. 4. 
An  (lot.  I. 
& 3. Pol. 

Simon  dc 
Caf.lib.4. 
cap.4. 
i.Cor.i. 

Audiant 
hoc  deli- 
cat  i. 


‘Dominica  1.  Quadragejima, 

•*  s 

Dominica  I.  Quadragefimac . 

CONCIO  PRIM  A. 

Vc  T vs  eft  ltfus  in  defertum  a fpiritu,  vt  tenta- 
retura  Diabolo.  Mar.  4 Mar.  i.  Ltic.4-Quafi  p£- 
dagogum  habnit  caro  Chrilli  SpiritG  fanftu  , ait 

_ Chry.fed  quare  Chri(lusduftnseft?Vtnobis  fi- 

gura  daret,quia  ficut  caro  eius  non  ducitur  cocupifcentijs.fed 
ducitur  fpiritu, (ic  & nos  debeamus.  Vnde  Paul. Si  fpiritu  Dei  F 
ducimini.non  id  eftis  in  came:  &,Quicunque  fpiritu  Dei  du- 
cuntur,  non  funt  fublege.  Ducitur  ergolpiritu  caro  Chrifti, 
ducamur  & nos.Percontatur  Abul.quare  diuftus  eft  in  defer- 
tu,vt  tcntaretur.cum  poflet  et  alibi  tentari  ? £t  rndet,q>  iiiit 
ad  defertu, vt  maiore  opportunitate  diabolus  inueniret  ad  ten 
tandu  efi  in  deferto, q inuertifiet  in  vrbibus.Ifta  eft  caufa  qua 
re  folitudo  oimoda  no  eft  nifi  pro  viris  perfe&is.  Minores  aut 
non  poffunt  earn  fuftinere,  & incidunt  in  multa  pericula . Sic 
reftedicit  Arift.  q»  homines  agentes  .vitam  folitaria, aut  funt 
dij,aut  beftix.Et  jfta  videntes  patres  antiqui  no  permittebat  G 
alicui  tenere  vita  eremiticam  oino  folitaria  , nifi  prius  virtus 
eius  in  ccenobijs  probata  cxifteret.  Primu  enim  damnu  folita 
rij  eft  facilitas  fuccumbendi  tentarioni , iuxta  illud  Eccl.  V x 
foli;  quia  vita  folitaria  eft  naturaliter  triftis;  cum  et  homo  fit 
animal  politicu  naturaliter, vt  ait  pHilofophus.eftquodamo- 
do  contra  natura  eius  folitartu  viuere.  Vt  igitur  ex  his  oibus 
pofiot  d^mon  occafione  fumere  tetandi,duftuseft  in  defertu. 

Dirigatur  igitur  ad  dhm  Iefum,  incolam  deferti  faftC,ocu 
lus  interior,  & multo  intuitu  ipfum  abfentem  tanqua  pntem 
fedulocontemplemur.  Porroftultitia  eft  fapientibus  mundi,  H 
derifiodelicatis,incredulisfabula,  q>  Chriftus  fuerit  in  defer- 
to. Quid  enim  eft  videre  iuuene  ddicatum,  immacu!at&,efle 
cu  beltijs  in  deferto?  Quid  itc  faciebat  rex  regu,&  dns  domi- 
nantiu  faftus  incola  in  deferto  ? Humana  confolatione  priua- 
tus,  fqualida  facie,  inedia  & ieiunio  cruciatus,qui  carcbat  Ie- 
&ulo,nec  puluinar  fupponebatur  diuino  capiti,fedile  no  erat 
ci.nec  operiebatur  nofturno  tpe  pannis?Sed  vbi  nfic  diuites? 
Vbiquos  ambit  multitudopopulorum?Vbi  delicati?venianr, 
&contemplcntur  omnium  regeab  animalibus  fociatu.Quid 
faciebat, ais?temerariu  eft  dcmnireqif  ipfinotarij  no  feripfii- 
runt,led  incunfhncer  credamus,q>  in  o'lbus  agebat,&  curabat 

falutcm 


I A 


Abule.  in 
Matt.q.8. 


'«* 
aft 
Hi* 
oi*» ; 


ks 

idee 

iai» 

if 

res* 

b* 

a*  , 

iffS 

*r» 

iids 

cl''.1 

ere  * 
jin* 
oi£* 

!ie& 

„ 

U*  ■ 

Jae 

#■ 

5^ 

:s 

& 

<4 


Orig.  opi- 
nio in  Lu. 
4.  ho.  2 9» 
to.  2. 
loan.  2 1. 


Alia  opi. 
Dio.  Car. 
fup  Lu.4. 


Concio  Prima . 1P5 

lalutcm  noftra.  Siquiraturait  Abul.quid  facicbat  Chriftus 
in  his  quadraginta  diebus, dicendii  q»  vacabat  orationi:  cefiat 
tfi  homo  aboratione, quia  humanainfirmitas  non  pot  atten- 
tioncillam  in  Deum  tolerate, nifi  ad  paucum  tps.Chriftusau 
tem  cum  eflet  Deus,poterat Temper  manere  fine  cibo,&  fern 
per  attentus  circa  eandem  rem,ficut  patet  Luc.6.  vbi  drjExi jt  Lu c.6. 
in  niontem  lolusorare,&  eratpernodans  in  oratione  Dei. 

Quadraginta  diebus  tentatur  Iefus,  & qua:  fuerint  tenta- 
tnenta  ola  nelcimus:  quee  ideo  forfitan  prxtermifla  funt,  quia 
maiora  crant,quam  vt  litcris  credercntur , & fic  oportet  dice 
JB  reificut  muduscaperc  no  poterat  ocs  libros,fi  feripta  fuilfent 
quae  fecit  & docuit  Iefus,  vt  ait  loan,  fic  quadraginta  dierum 
tentationes,  qttibus  tentatus  eft  dns  a diabolo,  mundus  ferre 
no  poterat.fi feriptura  docuiflet.-fufficit  nobis  hoc  tm  fcire,q> 
quadraginta  diebus  in  deferto  fuerit,&  tentabatur  a diabolo. 

Secundum  Origene.tototpe  quadraginta  illoru  dieru  ten 
tabatur,  verumtamen  verbu  hoc  Origenis  pie  accipi  dct,pra* 
fertim  cu  beatiftimi  Euangelifta:  Mat.&  Luc.tres  tentationes 
quas  ibi  pafttis  eft  Chriftus,  comcmoret.Bafi.quoquefentire  D.Bafil. 
vr.qnod  completis  quadraginta  diebus  iciunij  fit  tentatus, aic 
C namque:Chriftuspcrquadragenamintentatusmanfit,noue- 
rat  enim  diabolusqd  ieiunabat,  necfamefcebat,idcoque  non 
audebat  accedere.  Etilludeuangelicx  veritati  magis  confonu 
reor,quia  in  Mat.  habetur ; Cum  ieiunaflet  quadraginta  die- 
bus, & quadraginta  nodibus,  &c.  & accedens  tentator  dixit  ■ 

Vnde  apparet  quod  confummato  ieiunio , & vifa  fame  ipfius, 
tentator  aggrelliisfit  eum.Hincaliqui  expofitoresaffirmant, 
quod  efuries  fucrit  diabolo  tentandi  occafio. 

Porro  Chriftus  tentatus  eft  per  oes  quadraginta  dies, id  q» 
exprefieexMarco  vr  colligi.diccte:  Erat  quadraginta  diebus, 

D & quadraginta  nodibus  in  deferto, & tentabatur  a Satanaicui 
textui  nifi  violenterrefponderi  non  pot.  Adde  q>  h*c  fenten 
tianondifplicuitHemigio,  Bedae, Thorny,  & Caictano.  Ex 
quibus  habetur, q>  ficut  Antonius  Abbas  palfus  eft  innumcras 
a daemonibus  afflidiones , vifiones , & tcrriciilamcnta  , ita  & 

Chriftus  paftuseft.  Lege  D.Tho.  & Caiet.  Cui  Ibix  iterum 
Paulus  fuffragatur,cu  dicit,  Chriftum  tentatum  per  oiajnul- 
lum  igitur  tentationis  genus  no  eft  expertusab  hofte, fine  pec 
catotn.Demumqui omnibus  tentatisfuturus  eratexcplum, 
auxilium,&  meritum,omncs  fere  tentationes  experiri  debuit. 

Vt  tentaretur  a diabolo.  O incomparabihs  dni  patientia,& 
admirandae  humilitatiscxemplum  , tentaria  diabolo dftspa- 

B B 3 titur , 


Mat.4. 


Pala.  in 
Mat. 

Mar.  x. 

Kemigius 
Beda. 
D.Tho.  3» 
p.q.41.  a. 
3.  ad  2.  8c 
ibi  Caiet. 
Heb.4. 


* Dominica  I.  Quadragejima . 

Chryf.  ex  titur,  qui  tentantem  1c  in  deferto  iam  dtidu  mortiferu  ferpen  E 
va.in  Mat.  turn  niorfu  perculfit.Vnde  Dauid  aitjVbi  tentauerunt  me  pa 
lo.ho.f . trcs  vcllri,probauerunt,&  viderunt  opera  mea.Ieiunans  et  inr 

Num.z.  deferto  pro  nobis  efurijt , qni  iam  dudum  efurientc  populum 
Pfal.94.  fufi  in  (olitudine , per  quadraginta  annos  cibo  catlcili  refecit, 
Exo.  1 f.  vt  hr  in  Exo.Ietunat  Chrillus,  vt  nobis  virtute  ieitini  j comen 
Simile.  det,&  intemperantia  dctellctur.  In  vitis  patrfi  quidam  ex  fe- 
loan.  Cli.  nioribus  aiebat.ita  ciboru  multitndine  flammas  vitioru  accen 
gra.16.  di,quemadmodum  lignorum  magna  ftrues  in  ignem  conie&a 
Simile.  ingentemHammamexcitat.Ioan.Clim.  idem  fub  alia  tnfimi- 

lntempe - litudineprofitetur.  Sicut  inquit  llercoriscopia  multitudinem  F 
ratia  qua  vermium  gignit,ita  ciboriim  multitude  Iapfum,&  malu  cogi- 
tu  noceat . tationu.atque  iomnioru  operatur  multitndine.  Et  alibi  didu 
Simile.  etl,eos  qui  pudiciti^  ftuderet,&  le  cibis  ingurgitarent,his  elTe 

fimiles  qui  ardentem  ignem,  iniefto  oleo  extinguerent.Caete 
Simile.  rum  quemadmodu  aquila?  & ciconi^  pullos  fuos  fubie&is  alis 
fullinentes,ad  volandu  inftruur,&  inuitantrita  dux  noller  exe 
Chryfol.  plo  fuo  nos  certare  cum  coi  hofte  edocet.Teiuniu  ait  Chryfo. 
fcr.2. 2.  feimusefle Dei arce,Chrillicaltra,nnirum fpus,vexillu fidei,  , 
Cen.  3.  callitatis  figuu,fandtitatis  tropha»u.  Hoc  Adam  feruaucrar  in 
Oen.7.  paradifo , que  inde  detraxit  gularhoc  in  area  cullodiuit  Noe,  G 
Cen. ip.  mundum  ebrietas  cii  demerfit.Perhoc  Loth  SodomiticO  ex- 
tinxitincendium.quiperebrietatem  inceftus  ell  adullus  ince 
Exod.3  £.  dio.Hoc  Molen  diuini  feruoris  fecit  lumine  perdurare,qii  c6 
meflatio,  & ebrietas  Ifraeliticum  populu  (imulachri  tenebra- 
4-Reg.i.  uit erronbus.  HocEliam  peruexitad  carlum,  quando  Achab 
Mar. 6.  impium  ebrietas  ad  inferna  deiecir . Hoc  Ioannem  in  natis 
muherum  fecit  efl'e  maiorem,  quando  temulentia  Herodcm 
principem  imperio  muherum  reddidit  homicidam. 

Eccetps,  quo  carnisotia,  quo  mentis  ignauia,quo  ventris 
Chrylbl.  cura,&  tota  ell  familiaris  obfequi j deponenda  torpedo.  Ecce  H 
fer.  13.  tps,quo  in  armoru  cxlellium  meditatione,  animx  & corporis 
Tepus  ad  exercenda:  funt  vires.  Eccctps,quorcfidente  Chrillo,  allan- 
diuina pr(  tibus angelis,nollra  luftaminis  cxercenda  ell  fortitudo.Nunc 
fianda  ob~  ell  tps  quo  gula  cu  ieiunio,abllinetia  cum  crapula,cu  luxuria 
ftquia  ac-  ca(litas,pietas  cum  impietatc,patientiacum  furore, cupiditas 
tommoda - cum  liberalitate,mi(ericordia  cum  auaritia,humilitas  cum  fu 
tijfimum , perbia,fanOitas  cum  reatu, Chrillo  remunerante  confligit.Si 
Quadrate  quis  ergo  fpedante  Deo,caelelli  refonanteiam  tuba,  angelico 
Jimcu . infiftente  concurfu,cubiculi  irretitus  illecebris,eneruatur  per 
molliticm  fuam , refolutus  in  totum  iugalibus  blandimentis, 
ad  excrcitifi  virtutis  venire  neglexcrit,pcrdtt  lu&aminis  pre- 
mium , 

V ' - A 


Concio  Vritna . 1 96 

A mium.virtutisgloriam.certaminispalmam.iuftitix  coronam. 

Vt  ttnturetur.  Si  in  no  (Iris  tentationibus  diligenter  confi-  Tetutioni 
dernrcmusdefiderifi  Dei,  &angcloru,vt  vi&oreseuadamiis,  bus  quibus 
& virilitcr  pugnemus,  longe  ammofius  tentationibus  refifterc  conjideru- 
mus.Confidera  quarfo  quantam  adhiberentcura  homines  in  ticnibus  ro 
viftoria  reportada  in  ludis  olimpiafis,  etfi  prxmiii  diet  dum-  fijleruium  . 
taxat  corona  ahqua  ex  frondibus  arborum,aut  alijs  id  genus, 
tnodo  mundanam  gloriain  reportarent : & nos  qui  Dcum  in  Mtratur 
certamine  prxfcntem  habemus  & angelos,tum  etiam  premia  demon  yf 
immortaliaparata,tam  debiliter  pugnamus,vt  dxmon  etiam  tarn  factl* 
B ipfe  miretur tantam  debilitate  noftram,prxfertim  cum  abun  fuccumb * 
demusauxilio  diuino  & fauore,qtix  tamen  negligimus.  thus. 

Vt  ttnturetur.  Dxmon  non  contcnditcu  his  qui  ipfum  fc- 
quuntur,fcd  cu  his  qui  ipfi  nolunt  ohteperare.Cu  videt  vena  Simile, 
tor  pda  ipfam  refta  tendere  ad  laqueos  fuos,quiefcit  & tacet, 
at  fi  viderit  pr^da  alio  tedere,clamat,  vt  ad  laqueos  impellat. 

Vt  ttnturetur.  Magna  adhibec  folicitudine  dxmon  inten- 
tando  hominesrvix  enim  vnavicit  tentationc,cu  iamadhibet 
alia,vix  dum  exafta  erat  feruitus  Iofeph,  cu  iam  vrfit  cD  teta  Gen. }9. 
tio  herx  fux,  & p jna  carcerisrcuque  fciat  dxmon  quod  mul- 
C tis  fecurisquidc  iftibusproftermtur arbor ipfa,&  multis  aqu£ 

guttis  immane  ct  faxum  excauatur,  atquc  magno  laborc  etia  Perfcue — 
ardua  fuperantunfic  ipfe  et  cupit  aitutijs  fuis  frequentatis,  & rut  demon 
dolis  nos  profternere : fed  in  cafl'um  laborabit,  fi  diuino  adiuti  in  tentutf 
auxilio  refiftamus.Vnde  Pau.aitrOla  pofiiim  in  eo  qui  me  c6  ntj  . 
fbrtat,Phil.4.po(lulemus  igitur  a Deo.vt  lapides  tenrationti,  Phil.4. 

& calamitatu  in  panes  conuertat,  idelt  in  vtilitatem  noftram. 

Vt  ttnturetur . Dolendum  fane  eft,  quod  a vilibns  & abie- 
ftiffimis  rebus  nos  vinci  patiamur . Iudi.p.  dixit  Abimelech 
ad  armigerum  fuum,  euagina  gladium  tuum,  & percutc  me  , 

D ne  forte  dicatur  quod  a foemina  peri j . 

Et  tu  ieiunajfet  qu ndrUfin t u dtebus . N 6 eft  coteta  alma  ma 
ter  Ecclcfia  deieiunio  traftafle  feria  quarta  Cincru,quin  etia  Iudi.p. 
nucide  repetit,&  comendat.-fiquide  cu  aliquid  eft  neceftariu, 
et  millics  repetitu  placebit. Vndc  Sen.air.Nunqua  nimis  fcil,  Seneca, 
qd"  no  fatis  dr:  Quudrugintu  ditbus.Cekbcnimus  fane  nume 
rus  leiunio  confecratusrfiquidc  ter  quadraginta  annos  coceflit 
Dcus  ante  diluuium,  vt  mortales  penitentia  agerentrite  qua-  Gen.6. 
draginta  diebus  pluit  in  diluuio : Inluper  decics  xl.  annis  fuit  Gen.7. 
populus-Dei  captiuus  in  Aegypto , q.  oes  fuerut  quadraginta  Exo.16. 
anni : prxterea  quadraginta  annis  iuerunt  per  defertum  & xl.  Exo.14. 
diebus  HctitMoyfes  bis  in  mote, vrJegemacciperetrpxl.dies  Exo.54. 

« B B 4 apparent 


‘ 'Dominica  /.  Ouadragefimd. 

A^k).l.  apparens  probauit  Chrifl  us  relurreftionem  fuam:  & quadra-  JS. 

ginta  annis  port  Chrifti  mortem  euerfa  eft  Hierufalem  . 

Etaccedens  tentator.Cotpote  aereo,  habituque  fumpto  co 
Soarcz  in  modiflimo,no  iuuenis,ne  Jeuis  videretur : nec fern's,  ne  dely- 
Matt.  rus,fed  media;  xtatis  viru  dho  fe  obi;cit,vultu  pallido,  oculis 
Aflu’tieu  concauis,fingenlquc  feauidiftimC  humanx  falutis  dnm  falu- 
inimiei . tauit,mulca  feruatori  propofuit  longo  fermone  vfus.Sed  vnde 

Chryf.  in  fumpfit  occafione  daemon  ad  hm6i  tentationes?  Refpondet 
Matt.  ho.  Chry.dicensjCfi  audiflet  voce  de  caelo  vcniente,atque  dicen- 
j,  to',2.  * te:  hie  eft  films  meus  diledus, audiflet  etiam  Io.teftimonium 
loan,  i.*  illi  ta infigne  perhibentc,ac deinde  ipfum  efuriente  videret , F 
magno  teneri  expit  ambiguo.  Na  neque  hominc  ilJu  cfle  nu- 
dum credere  poterat,pp  caqux  vox  diuina  de  eo  protulerat: 
nec  rurfus  iftud  percipcre  quod  filius  eflet  Dei, que  efuriente 
videbat.  Itaquc  maxima  reru  coclufus  anguftia, voces  cmittit 
Perplex  us  ancipites.Nec  dixit, qnquidem  efuris,fed  fi  filius  Dei  cs,vide 
eras  demo  licet  exiftimans  fe  illi  polle  per  laudu  blandimenta  fufturari : 
turn  Chri - idcirco  non  commemorauit  efuriem,  magnitudinem  quippe 
fium  ten-  tants  difpenfationis  ignorans,  iftud  ei  erubefeendu  putabar , 
tabat.  pp  quod  dolofa  illi  adulatione  palpando,  folius  menrione  fa 
Chryf.  in  cit  dignitatis.  Ocxcitasdiaboli  manifcfta, ait  D.Chryf.alibi,  G 
non  abfo.  qOo  lufpicatus  eft  eu  no  efl'e  filiu  Dei,  que  poll  quadraginta 
ho.f.to.2.  dies  efuriente  fenfit,  & per  quadraginta  dies  non  efurientem 
non  intellexit?na  ficut  efurire  hominis  eft,ita  per  quadragin- 
ta dies  non  efurire, hominis  noneft.Noncogitauit  qm  qui  ve 
re  non  efurit,  voluntarie  efurire  pot . Fords  quide  ad  ea  qua? 
infirma  funt,dcfccndere  p6t,  infirmusautad  ea  qux  fortiora 
funtafeendere  no  pot:  ficergo  magis  ex  eo  quod  per  tot  dies 
non  cfurierat,intelligeredebuerat,qtiiaDeuseft.  Nam  Deus 
qux  hominis  funeagere  pot,  homo  a£it  quae  funt  Dei,  agere 
Exo.14.  non  pot.Forfitan  tu  dices, Mofes,&  Elias  quadraginta  dies  ie  H 
a .Reg.  ip.  iunarunt,&  holes  erant,fed  illi  ieiunantes  efuriebat,&  fuftine 
bant,ifte  aut  quadraginta  diebus  non  efurijt,  efurire.n.&  non 
Gorra.  in  maducare,patietig  ell  human*, no  efurire  aut  diuinenatur?. 
Luc.4.  Die  vt  lapides.  Quare eu  aggrcdit  primo de  peccato  gulg? 
Simile.  ad  hocdicendu  q»  viditefi  magis  difponi  pp  efurie,ficuti  mili 
Gcn.42.  tes  explorat  infirmiore  callri  parte,  & ex  ilia  primo  inuadut, 
Hu.Card.  frn  quod  dr  in  Gen.  Vt  videatis  infirmiora  terra;  venillis. 
in  Luc.4.  Vic  vt  lapides.  Quafi  dicat,  vt  ait  Hu.Card.diu  laborafti, 
Inno.  III.  multum  iciunafti.iam  perfecifti  poenitentiam,necefle  eft  ali- 
in  fer.Do.  quando  recreari.  Non  dicit,vc  ait  Inno.  die  vt  Japidcs  illi  car- 
j.Quadr.  nes  fiant,  aut  pi  fees , nc  forte  van;  s deprxhendatur  faciliu* 

aftutia 


. F 


A 

lor 

* 

! 

(J30 

“ ten 
(•of 
die 

rac 

Ui 

k 

po 

& 

H 

i 

c 

h 

n 

ai 

Cb 


r 

L 

$ 

n 

01 

ta 

Jr 

' ' « 


m 

*1 

fill 

ftai 

ttiii 


i 


i. 

poo 

:to  t 

,<&  i 

d* 

£ 

m 

to 

4* 

iff 

to 

to 

3.* 

to 

0 

to 

to3 

to 

to 

to 

to 

to 

(to 

to 

[to 

to 

ito 

to* 

to 


Concto  Prim  a . 197 

A aftutia  tentatoris:&  addidit  vt  ait  alius  doftor,  quare  tui  occi-  Soarex.  in 

lor  eri$,faciletibi  naturaquamcondidifti,obtcmpcrabit : ego  Matt, 
quoque  in  te  crcdens,difcipulus  & tui  prxco  exiltom.  Autor. 

Ne  credas  quod  ftatim  vt  illii  vidit  dxmon , hac  qone  fuit 
aggrefl'us,na  Euangeliftg  breuitatis  caufa  folum  conclufioncs 
rerum  feribunt;  pnus  entm  ilium  appellauit  amicis  verbis,  & 
poftca  dixit  ei:eti3in  fimenoagnolcas,  multi  thaguntur  12m 
dies , quibus  ad  me  tui  notitia,  & fama  peruenit,  volat  enim  Exordium 
per  vniuerlum  orbem,&  nunc  prxeipue cum  tanto,  taque  mi  dtmonis m 
rabili  iciunio  . Miror  quidem  valde  tux  vitx  afi>erirarem,fic  primaten- 
B adeo  vtcredam  te  noelle  nili  filiuni  Dei&  Medium,  quern  lu  tat  tone . 
dgi  expe&amus.  Si  tu  ergo  is  es  qncm  ego  fiulpicor ,nullo  op- 
portuniori  tempore pofles  venire, na  mundus,ita  perdituselt, 

& euerfus  qliidem,  vt  ego  pp  tot  tantaque  lcelera  qux  funt  in 
Hierufalcm,ab  ca  fugere,  & aliquibus  diebus  in  defertu  rece-  ^ 

dere  voluerim : cum  autem  tu  poffis  tux  vitx  fan&imonia  & 
cxcmplo,tot  atquetantas  animas  perditas  lucrari,videtur  mi 
hi  melius  Si  magis  acceptum  Deo  die  obfequium  , fi  in  Hie-  Tentat  d& 
rufalcm  tendas,&  poenitentiam  prxdiccs,quam  hie  in  deferto  n,5  fub  fpe 
abfcondaris.Cum  autem  nemo  hie  adfit,qui  dbum  tibi  poflit  cie  fanfti- 
C miniilrarc.fiquide  filius  Dei  cs, die  vt  lapidcs  illi  panes  fiant.  tatis . 

Quenudmodum  Venator  qui  feram  fpontc  in  rctia  incur- 
rentem  tacitusobferuat,nulla  vtitur  vociferatione,fi  verodi- 
uerfam  abire  viam  vidct,fc  fe  illi  in  via  opponitj  terroribufq;  Simile. 

& minis  ad  laqucos  rcdirecompellitrfic  diabolus  quosfponte  ]$on  tetat 
videt  perire.no  moldlat,illos  vero  qui  tutiore  ielcgerfit  via,  tUmon  vi- 
omnibus  modis  abinexpto  tenereconatur.Dicitur  autem  te  tiofos  via 
tatorpp  varias  artes  luas  & fraudes , & cum  fit  ita  peritus  in  fitam  fa- 
arte  tencundi-Ex  quo  plane  intelligere  licet, quod  quemadmo  dentes. 
dum  artifices  primo  infiant  operibus  fuis , vtpote  qui  eorum 
D viu  vidicant;  itahicnoflcrhoihs&tentandiartifex,  non  alio  Similitu. 
fungitur  officio, non  aliud  captat  lucrum,  non  alteri  cui  x aut 
negotio  intentus  efi,  fed  huic  vni  operi  dies  no&efque  perui- 
gilincumbit.  exterum  illi  quidem  opifices  faciis  feitilque  die 
bus  operis  fui  laborem  intermittunt,hic  veto  nullum  tempus,  Diflinlile. 
nullamquc  tentandi  occafionem  prxtcrmittit,fed  potiusma- 
5<ime  facrorum  dierum  otio  in  nollram  abuticur  pcrniciem . AJftduus 
Quid  enim  non  audeat,  qui  ipl'um  quoque  angeloru  Domi-  & tmpen- 
num, quern  cxlefti  teftimonio  filium  Dei  audierat.tentarc  au  dens  tenta 
fus  eft  ? Qua  nos  ergo  confidentia  vermiculos  & veluti  locu-  tor  eft  da- 
ftas  aggredictur,  qui  ilium  inuadere  non  dubitauit  ? Circuit  mon. 
enim  atque  luftratoesanimi  noltri  atFcftus  incredibili  vigi- 
* iantia , 


‘ Dominica  /.  Quadragefim* . 

Leo  Papa.  lantia,non  aliter  atque  callidiflimus  hoftis  cxplorat  arcis  mc- 
Similitu.  nia,vt  ea  potiflimum  parte  aggrediatur,qua  fenferit  infirmio 
ra  efl'e  prasfidia.Et  ficutqui  e Alice  per  frequentem  atris  col- 
Similc.  lifionem,ignem  eruerc  volunt,diIigenter  attendunr,qua  par- 
te filex  commodior  fit  ad  aeris  iftus  percipiendos,  vt  facilius 
C alii  Jus  fcintilliam  excutiant.qua  fomentis  ignem  concipiantrita  calli 
explorator  dus  tentator  ex plorato  hominis  ingcnio  atque  natura  tenta- 
dtmon . tionis  fuf  ferro  acrius  pulfat , vt  ita  tandem  praui  confenfus 
excuffa  fcintilla.peccati  flamma  omnia  deuorantem  incendat. 
D.Grego.  Hinc  D.Gre.  ait;  Priuscomplexionem  cuiulqueaduerlarius 
nofter  perfpicit,&  timetentationis  laqueosopponit.  Hac  qiii 
Sallufi.  dem  rationc  Gentilium  feriptores  memorans , parricidam  il- 
Jum  Catilmam  magnam  ad  feiuuenum  manum  Roms  attra 
xifl'e,  atque  ad  teterrimnm  coniurationis  facmusinftigafle,g» 
feilicet  vnicuiqueillorum  abundeea  omnia  vitiorum  irrita- 
menta  fuppedjtaret,ad  quae  propenfum  qucnqueillorum  in- 
tellipebar,iraque  alijsfcorta,alijs  equos,alijs  canes  ad  venan 
Simile.  dum  pra?bcbat,prour  omifque  mores, & ingeniu  ferebant.  Sic 

igitur  cois  hoftis  affeftus  noilros  ad  malum  jncenfos  tnflam- 
lob  41.  mare  magis  non  ceffat.Deeonamque  feriptu  eftjHalitus  eius 
Chryfol.  prunasarderefacit,  & flamma  de  ore  eius  egreditur.  Die  ut 
fer.i  I.  /apides.La pides  efurienti  ofFert.humanitas talis  eft  Temper  ini 
micirflcpafcit  mortis  autor,flcinimicus  vitae.  Diabolefallit  te 
pronifio  tua:pot  famem  vertere  in  faturiratem,qui  pot  in  pa- 
nem  lapides  immutare.Quid  illi  coniilium  tmtm,cui  fua  (iif- 
Mali  qui  ficit  virtus?D/r  vt  lapides.  Obtulit  lapides  daemon  Chriiio,& 
peJfimcDeo  ficus  folia, Samaritana  bona  verba, Iudsei  incrucefel.Sicmali 
fermant.  cum  deo  agtint:  ali  j ofFerunt  obftinara  corda  ceu  lapides : all) 
folas  cercmonias  taquam  ficus, ali;  verba, ali;  fel,i.millequo- 
tidie  peccatarSic  Deofoluimus  beneficia  in  nobis  collata.N«n 
Gre.ho.16  injoloparu.  Penfate  quanta  eft  patientia  noftra  ait  Gre.nos  fi 
in  Euang.  imurijs,  aut  aliquala*fioneperuocamur,  furore  permoti,  aut 
quatu  polFuinus  nosmetipfos  vlcifcimur,  aut  qtf no  poflumus 
Patientia  facere  minamur.  Ecce  peruerfitatem  diaboli,  Dns  pertulit,& 
h abeam* . nil  nifi  manfuetudinis  verba  ei rndit.Portat  que  punire  potue 
rat,vt  hoc  modo  lauseiusaltiuscrefceret,  fi  hoftem  fuum  n6 
extinguendo, fed  interim  patiedo  fuperaret.  Perpulchrum  eft 
Rnp.  A b.  ait  Rupertus,collatione  facere  illius  primi  hominis, & fecudi, 
in  Matth.  in  eo  9*  illepofitus  fuit  in  loco  amxnitatis  & fatietatis,  exce- 
Gcn.3.  pto  vno  Jigno  appofita:  funt  ei  oes  delitiar  paradifi,&  tn  in  ilia 

tali  ac  tanta  fauetate,de  gula  in  vno  tentatus,tam  facile  fuccu 
buit.-Hicaut  cxpulfuseftinlocfi  horroris,&  vaftj  folitudmis, 

& qua- 


E- 


F 


G 


H 


■V 


Concio  Vrima . 198 

I A &quadragintadieruieiuniumimpofitum  eft  ei , quo  pera&o 
cfuri  j t,&  th  in  ilia  efurie  de  necdfario  pane  tetatus,  tentatio- 
ni  no  fuccubuit . T unc  affumpfit  tit  diabolus  in  fanciam  nuita - 
rem.ldeoduciteumin altu  locum, vt  ipfa  loci  mutatioiuuarct  Gor.  in 
ad  dccipiendu  Chriftum,q>  bene  figuratfi  fuit  in  Num.  Vbi  Luc.4. 
dicmir,q>  Balaac  ducebat  Balaam  de  loco  ad  locu,vt  maledice  Num.i4. 
ret  filijs  lliacl . Supra  pinnaculttm  templt.  Non  eft  ccfendum,  Hay.in  do 
pofuerit  fupra  iplum  ventoru  iudice.ficut  aliqui  inconfide-  mi.  1. Qua 
rate  pingut,&  pra?dicat,cum  multa  fint  in  contrarifi,&  pinna-  drag, 
culu  no  lign1Hc.1t, quod  1II1  cenfcnt.  Moyfes  populopraecepit, 

B vt  habetur  in  Detit. dicens:  Cum  ^dificauerisdomfi  nona  fa-  Deut.n. 
cics  percircuitum  munteiSu.&c.  Ita  domus  Ochoziar  Regis  4. Reg.  1. 
£dificatafuilfc  creditur,dequofcriptu  eft, quia  cecidit  perca- 
cellos  domus  fua?,&  mortuus  eft.  Super  omne  ergo  templuni 
pinnaculfi  altum  erat,dequo  pratcipitatus  legitur  lacob  frater 
Dni.  Et  Beda  ait;  PmnaculD  fiunmitas  eft  tcpli,q>  in  fuperio-  Beda  lib.i. 
ribus  fqualeeratjlicutmos  eft  indEgypto,&  Pal^ftina  domus  in  Matt.4. 
^dificare.  Et  Glo.ait:  In  Palarltma  deliipcr  plana  erant  tc&a,  tomo?. 

& tbi  erat  Cedes  dodoru,vndepopulo  loqueretur,  vhi  multos  Glo.  Ord. 
c^pit  vana  gloria, honore  magiftcri j inflatos : in  eo  igitur  loco  in  Matth. 
C ChriftQ  tctat,in  quo  multos  deccperat.  Et  Bonau.in  Luc.ait;  Bonaucn. 
In  talibuspinnaculiscofueucrunt  ftare  dodorcs,fecundum  il  in  Luc 4. 
]ud  Matt.  Quod  in  aureauditis, predicate  ftipertefta.Multos  Matt.  10. 
diabolus  elcuat  in  altum, vt  grauius  trahat  ad  cafum,ficut  cor  Gor.  in 
nix  mice  eleuat,vteaab  alto  dcijciedofrangat  Vnde  lob  ait;  Matth. 
Eletiafti  me,&  quafi  fuper  ventu  ponens  elififti  me.  Mitte  tt.  Simile. 
Hate  vox  c6uenitilliquidc,quiocs  prxcipitarcfatagit.in  quo  lob  30.  - 
infirmus  olleditur,q>  nulli  nocere  polfit,mli  prius  die  le  deor-  Glo.Ord. 
fum  miferit.Sicut  cocupifcentia  van£  gloria?  ipfcdccidit  dece  in  Matth. 
lo;na  cunt  ellet  angelus,vo!ens  feondere  Deu.perdidit  illud,  Ifais  14. 
D qd  erat,  du  voluit  apparerefqd  non  erat.  Sic  putauit  &’  Chri-  Chryfoft. 
Hum  cocupifcentia  vane  gloria?  ferri, ait  Chryfna  ficutdilfi-  innonab- 
ctlealique  fufpicatur  malu,  qui  iplecft  bonus,  fic difficile  ali-  fol.  ho.  f. 
quern  liifpicatur  bonu,qui  ipfe  eft  malus.-vide  rurfus  fuperbia  tomo  1. 
immici,&  quomodoipfa  inuitatiocius  odiofaeft,nunquidno  Simile, 
poteratdicere,  Ddcende  per  acre  ambulans  i Sed  quid, mitte  Maliidip- 
te  dcorliim?  nec  timuit  cogi tans, ne  forte  (i  inticntus  fucrit  fi-  fum  de  m- 
lius  Dei,inueniat  fibi  feci  He  iniuriam  . Sed  nil  dubitatdicere,  hjs  pri.f*- 
nec  facere,qui  nil  (iy  rel iquit, qd  fperet.  Dicit  autc,  Mute  te,  munt. 
quia  diabolus  ad  maTum  inuitare  poteft , cogerc  non  poteft . 

Nunquid  proprius  tentaftet,  ait  Hug.  Card,  de  vana  gloria,  Hug.  Car. 
fidixiil'ct;  SifihusDcies,afcendeincoelii?  Sed  ita  affligitur  in  Matth. 

, diabolus 


• Dominica  J.  QuadragcfimA . 

diabolus  in  exaltationc  hominis, vt  ncc  tentando  aflenfum  ve-  £ 
Bonaucn.  lie  pcrfuaderc  coeleflcm.  Hmc  Bonau.ait  ; Diabolus  hoc  fug- 
in  Luc.4.  gerebat,  vt  defeendendo  corporaliter , faccret  eum  fuperbire 
ipirit ualitcr, vt  fimulefletafccnfusvanus,&  defeenfus  verus. 

Dixcrat  Chriltus,q>  no  in  folo  pane  viuit  homo;cotra  hoc 
Tentat  ft-  arguit  diabolus  fic;  ita  neceffarius  eit  panis,vt  homo  fullente- 
pedtmoar  tur,ac  feala  ad  defeendendu  ab  hoc  pinnaculo.  Si  igitur  tu  di- 
gumenttn-  cis,q»  fine  pane  poteft  Deusteiplum  fuflentare,  et  dices  fine 
do . feala  te  infra  defccndcre ; fi  igitur  in  Deo  cofidis,vt  exiftimes 

te  polfe  fine  pane  alere,&fultentarc;  confide  etia,q>  fine  feala 
poterisdefeendere,  cum  non  fit  niaior  ratio de  vno,  q.de  alio.  F 
Si  aucem  ad  id,quod  tu  dicis,non  in  folo  pane  hominc  viuere, 
Dcuter.8.  locum  fcriptura:adducis,etiam  locus  fcriptura»dicit,q>  Ange 
Pfalm.po.  lis  fuis  mandauitdc  terciim  igitur  ambo  loca  feripturas  ha- 
beant,credisquc,  quod  fine  pane  poflis  tealcre,  crede  etiatn 
te  fine  feala  poffe  delcendere,  atque  ita  mitte  te  deorfum. 
Chryfoft.  O diabole,ait  Chryf.quo  filius  Dei  angelorfi  manibus  por 
in  non  ab»  tatur,lcgiili,&  quia  fuper  afpidem,&  bafilifeum  calcat  non  le- 
fo.hom.J.  gifti->Sed  cxemplu  illudquideprofert  quafi  fuperbus, hoc  au- 
tomo  2.  tern  tacct  quafi  allutus  : na  & vere  filius  Dei  angeloru  mani- 
bus non  portatur,  fed  ipfe  magis  angelos  portat , nec  vere  etfi  G 
portatur  manibus  angeloru;  ideo  portatur,  vt  non  offendat  ad 
lapidem  pedem  fuu  quafi  infirmus,  fed  propter  honorc  pote- 
Pfalm.7p.  ftatis  quafi  Dhs.  Scriptu  ell  enim;Qui  ledes  fuper  cherubim. 
Amb.li.4.  Difce  hinc,ait  Ambr.quia  Sathanas  trasfigurat  fe,velut ange- 
io  Luc.4.  lum  lucis,  vt  ait  A poll.  & de  feripturis  fepe  diuinis  laqueum 
2.Cor.n.  fidelibus  parat.  Sic ha*reticus  facit,  & fic  euifeerat  fide.  Ergo 
non  te  capiat  h£reticus,quiapotefldc  feripturis  aliquacxepla 
Origcn.  in  proferre.  Vnde  Orig.ait;  Si  quando  del'criprura  teftimonium 
Luc.4.ho-  audieris,vide  nc  flatim  loquc  nti  acquiefcas,fed  cofidera  ilium 
mil.  3 1.  quis  fit,ac  cuius  fententi*,&  uoluntatis,ne  forte  fimulct  fan-  H 
ftu  fc  efle.quod  non  efl,&  ne  uenenis  fit  infeftus  ha»refeos,& 
Matth.7.  nc  fub  ouis  pelle lupus  latitet,&  nc  forte  loquatur  in  eo  diabo 
Hicre.8.  lusde  feripturis.  QuarediaboJe  files;  Super  afpide,  & bafili- 
fcu,&c.  Nifi  quiatu  es  Bafilifcus,  tu  es  omnium  ferpentium 
regulus;  nocentiora  habes  venena,quamca?tcri.  Sed  licet  tu 
taceas,  nos  qui  feripturas  re&ius  legimus , feimus  habere  nos 
poteflate  conculcandi  te,& data  nobis  hanc  ditionc  no  lblum 
Pfalm.po.  in  veteri  tcftamento,ficut  nunc  datur  in  ^al.Sed  et  in  nouo, 
Luca:  10.  Saluatore  dicente,vt  coftat  apud  Luc.  Ecce  do  vobis  potella- 
tem  calcadi  fuper  ferpetes,&  fcorpiones,  & nil  vobis  nocebDr. 
Porto  vt  feias  quomodo  conculcctur  leo , & conteritur  draco, 

Paul. 


Cone  to  Prim 4 . 199 

A Paul.Epift.lege,  vbi  allerit  coculcari  peccatores  filio  Dei.  Si-  Hebr.  10. 
cut  ergo, qui  peccator  eft, conculcatur  filio  Dei;fic  ecotrarioi 
qui  iuftus  cft,coculcat  lconem,&  dracone.  Poteras  mifer,  ait  Hcbr.  10. 
alius  autor;alio  argumenti  genere  dignitarc  filij  Dei  cxplora-  £ud.  Gra. 
re,  quam  tantopere  nolle  cupicbas,  vt  vel  cxcos  illuminarct, 
uel  leprofos  mundaret,  tiel  mortuos  ad  uitam  rcuocaret  Sed 
truculenrius  humani  generis  Hollis  non  figna  humanogeneri 
falutaria,  fed  pcrniciola  requirit . 

Non  tentabis  Do»«w;/w.O’f.Not3,qu6d  omnia  teflimonia,  Hay.  Do- 
quxChriftusattulitex  Scriprura,ex  lib.Deute.  defumpftr,&  mi.  i. Qua 
B his  uicit.  Huius  porro  uiftorix  typum  quonda  Dauid  tenuit,  drag, 
quando  fingulari  certamine  cum  Philiflhxo  pugnauit , arma  Deuter.£. 
regalia  depofuit,&quinquelimpidiflimos  lapidesdetorrente  & 8. 
aflumpfit,e  quibusunuminfundam  mifit,  & Philifthxum  in  i.Reg.17. 
frontem  percu{lit,atque  in  terra  proftrauit . Sic  enim  Dns  ad  Sacra  peri- 
conuinccndam  diaboli  uerl’utiam,  nohiit  utiarmisregalibus,  ptura  ar- 
ita  ut  confunderct  ipfiim,&  in  infernum  mitterct,fcd  quinque  ma  contra 
iibros  Moyfi  aflumpfit , quorum  vno  Philifthxum  in  fronte  (Umone/n. 
percuflit , quia  ex  Deuter.lib.tria  telbmonia  aduerfus  trinam 
tentationem  oppofuit : non  debet  quistentare  Dnm,ait  Glo.  Glof.Ord. 
C quando  habet  ex  humana  rationequid  faciat.  Vnde  quarnuis  inMatth. 
omnia  pofTetjaittamenCuis;  Si  vosperfecutifucrintin  vnaci-  Matt.  10. 
uitate,fugiteinaliam,vt  conllatapud  Marth.  &ipfcetiam  fu- 
git,abijt,&  latuit.  Poftqua  autem  deficit  humana  ratio, com- 
niendet  fc  homo  Deo,  non  tentando,  fed  denote  confidcndo. 

lterum  ajfumpfiteum  diabolusin  montem, &c.MultiducG-  Gor.  in 
tur  in  altum  prxlationis,&  inde  deijciuntur,qui  in  ualle  reli-  Luc.4. 
gionis  fucrant  fecuri . Inmontibus  enim  Gel boe  ceciderunc  2.Rcg.i. 
fortes  Ifrael : Non  eft  ficintelligedum,q>  ex  illo  loco  polfcnt 
omnia  regna,&  omnes  ciuitates  determinate  uideri,  ait  Lyra.  Lyra  in 
D Sed  oflendendodiuerfas  partes  orbis,dixitei;Talercgnum  eft  Matth. 
in  tali  fitu,&tale  in  tali,enarrando  in  breuibus  magnitudinc, 

& gloriam  illorumregnorum ; & idcooftenfio  fuit  magisad 
anditum,quam  ad  vifum.  Dipnyf.Carth.dicit,q»  diabolusar-  Dio.  Car. 
temagica,&  incantationibus  fecit, ut  in  motis  illius  fpatioom  D&monm- 
nes ciuitates  mundi  opulentiftimx  apparcrent : omne  porro  cdtator,(y 
aurum,argecum,&  quidquidmundusamat.  Hincuidere  licet  impoftor. 
quanto  noftri  odio  diabolus  rentatur , quandoq u idem  omnia 
regna  mundi,  ft  id  qnidem  efficere  pofl'et.libentcr  traderct,vt 
nos  in  lethale  aliquod  peccatum  prxeipitaret . A cuius  odio 
quantum  nobis  timendu  fit,dec!arat  angelus  ille.quiin  Apoc.  Apoc.  1 2. 
damat  5 Vx  terrx  & mari,quia  defcendit  diabolus  ad  uos  ha- 

bens 


*Domimca  7.  Qua  dr  age  Jim  a . 


Lucx  4. 


Amb.li.4 
in  Luc. 


Ecd.io. 
lob  20. 
i.Ioan.i. 
i.Cor.7. 
Bonauen. 
in  Luc.4. 
Ifaix  40. 
Bcrnar.in 


bens  iram  magnam , fcicns  quia  modicum  tempus  habet.  E 
Bene  in  momento  temporis  oftendit  ei  omnia  regna  mun- 
di,vt  dicit  Luc.  No  enim  tarn  confpeftusceleritasinducitur, 
quam  caducx  li-agilitas  poteftatis  exprimitur.  In  momento 
enim, ait  Ambr.  cunfta  ilia  prxtereunt , & fxpe  honor  feculi 
abijt  antequa  venerit.  Quid  enim  feculi  poteft  efle  diuturnO, 
cum  ipfa  duiturna  non  fint  fecula>  Cun&a  prxtereunt  in  mo- 
mento,iuxtaillud  Ecd  Hodieelt  Rex, eras  morietur.  ft  lob 
aitj  Gaudiu  hypocritx  ad  inftarpunfti.  Gloria oftendit  mun- 
di,qux  cii  mundo  peritura  eft,iuxta  illud  loan.  Tranfit  mun- 
dus,&  cocupilccntia  cius : & illud  A poll.  Prxtcrit  figurn  hu-  F 
ins  mundi.  Vndc  D.Bonau.ait  fuper  hunc  locu,  Honor  feculi 
abit,antequam  venerit.  Et  Ifa.ait ; Ecce  genres  quaff  ftillx  fi- 
tulx,&  quaff  momentu  ftaterx,  fic  eft  ante  teorbisterrarum. 
Hie  omnia  tibt  dabo.TbcWh  fecifti  mifer?ait.Ber.quomodo 
pVal.Qui  da  bis  qux  ille  creauit,aut  quomodo  hxc  a te  fperanda?Quo- 
habitat  modotua  adoratione  petenda,quxabillo  condita.inilliuspo 
1 fita  fint  ditione  ? Si  cadent  adoraueris  me  . Ecce  quo  fuperbia 
diaboli  alcedit  Temper : antequa  enim  peccaflct.fu  fficiebar  ei, 
fi  fimilis  eflet  altiflimo , vt  ait  Ifa.  modonon  fufficitei , niff 
etiam  adoretur ab altiflimo:  nec  fufficit  illi  fupplex  inclinatio,  G 
fed  fuggeritur  totius  corporis  proftratio  : occultiorearte  ten-  m 
tationc  hanc  intulitad  cxplorandum.fi  filius  Dei  eflerjeonff- 
derasenim  tetator  priores  conatusa  faggeftione,  fi  filius  Dei 
es, faille  uanosjcogitauitocculteide  explorare,  tetandode  fit 
premo  crimine,vt  fcilicet  fendorarct,vt  vel  fic  prouocarct  le- 
fum  ad  increpandum  tentatorem,  vt  diceret:  Ego  a re  debeo 
adorari,&  tu  tarn  infanis,  vt  petasadorari  a me?  Et  fic  explo« 
raretipfum  efle  filium  Dei , fed  fefcllit  cum  opinio  faa . 

Etangeli.  Nemo  poteft  , ait  Ambrof.nifi  uicerit  coronari; 
nemo aute  poteft  uincere,  nifi  ante  ccrtauerit:  ipfius  quoque  H 
edronx  maior  eft  fruftus,vbi  labor  maior  eft:  tolle  martyrum 
certamina , tulifti  coronas . Sicut  confuetudo  erat  aptid  anti- 
quos , quod  quando  aliqui  viftoriam  habebant , vencraban- 
tur,ita  hiccelebraturtriumphus  Chriftiab  Angelis.ait  Tho. 

& in  hoc  fignificatur , quod  homines , qui  vincunt  diabolum, 
merentur  minifterium  Angelorum . Oremus  fratres,  ait  In- 
Innoc.III.  nocent.  III.  Dominum  noftrum  Iefum  Chriftum,vtquiten 
fer. in  Do.  tatorisfupcrauitaftutias,  ipfe  nosliberet  abinfidijstentato- 
i.Quadr.  ris,nec  nos  permittatintentationcminduci.fed  fi  quado  for- 
t.Cor.io.  te  tentatio  nos  apprehendat humana,non  permittat vfqucad 
confenfum  tentan. 


ferm.14. 
Pfal.73- 
Ifaix  4. 
Caiet.  in 
Mait.3. 


Amb.li.4. 
in  Luc.4. 


D.Thom. 
in  Matth. 


it 

ie 

S 

t 

{ 

I 

t 

d 


it 


b 


*\ 

til 

U 

fin 

Cit 


Dominica 


Concio  Secunda. 


200 


«.  I 

it© 

i® 

nr® 

5 
fa> 

z 

KC* 

Will 

»fe> 

m 

10 
K #» 

fat 

'fa1 

fa'- 

ll,6 

rt!-: 

vfa 

A 

lei; 

iff.'' 

■df* 

Ofl  - 

I. 

ifa 

C 

\* 

xfa 

tfl 

6 

f 

fa 

■ 

r 


Dominica  I.  Quadragefima:. 

CONCIO  SECVND A. 

V C T V S eft  lefus  in  drfertum  a Jpiritu.  M.itt.4. 

Maiores  fibi  videbantur  offerri  Domino,tcntandi  Vbiqueim 
occafioncs  m ciuitate  vbi  regnat  mundus,  caro,  & mmentpe- 
fuperbia : led  hoc  facit,  vt  intclligamus  , q>  etum  ruula.  . 
hut  pericula  in  deferto,  & ibi  laqueos  ttndit  dxmon,  vbi  mi- 
ll nores  videntur  occafiones . 

A Jpiritu . Satis  intelligitur,a  quo  fpiriru  duccreriir.fiqui- 
dem  ad  tarn  (ingulare , & heroicum  proceflit  opus , videlicet  Ex  operi- 
ieiunium , & vidoriam  tentationum  : nam  ex  operibus , qua*  but  eogno- 
quifque facit,  intelligitur  quo  fpiritu  ducatur : fi  cnimadmif-  fcitur  quo 
fam  audiendam  pcrgit,autconcionem  , hue  ad  vifitandaho-  Jpiritu  Uu 
fpitalia,  aut  carceres ; fatis  con  Hat , cp  a bono  ducatur  fpiritu  camur . 
Pfal.  Spiritus  tuus  bonus  deducet  me  in  terram  redam  : at  It 
teconferas  ad  vidcndasama(ias,ludos,vindtda$,  fpiritu  malo 
duccris,  item  fi  ad  prxtenfiones  humanas,vfuras,&c. 

C Item  leconfert  Ghrihusaddclertu.vt  intelligamus  quan-  Oratiocu 
ta  attentione  debcamus  orare,&  opera  bona  facere.  Mirabile  attentione 
eft  fane , quod  epillola  ab  amico  mi  Ham  ctfi  valde  prolixam  , fieri  debet. 
cum  maxima  attentione  legamus,&  videamurquandam  mo-  Similitu- 
lelliam  fentire,  quod  prolixior  etiam  non  fit,prx  tanta  fuaui-  do . 
tate  quam  capimus : & tamen  orationem  non  cum  attentione 
percurrimus : item  concedis  in  lecretum  aliquem  locum  , vt 
poflts  epilioiam  legere,nonautem  lie  in  mundoprxlfos. 

Cum  ietunajfet.  Noli  carnc  tua  moll  iter  tradare,  qui  vides  Delitias  fit 
fpeciofum  forma  prx  filijs  liominu,  in  tanta  folitudine,atque  giamus  ad 
D ieiunio,  hue  loco, in  frigorc,&  ^ Hu.  Ieiunat  quidem,  vt  nobis  imitation i 
exemplu  prxbeat  iciunandi,  liquidem  exempla  maiorfi  pluri-  Ckrifti . 
mum  nos  mouent,  vtconftatex  Rege  Niniuitarum  lonx  3. 

Die  vt  lapidts.  Id  curat  dxmon,vt  lapidcs  afperos  peniten  Damon  cu 
tix  in  delitias  conuertamus,  & pane  dclcdationu  corporaliu.  rat  nobtt 
Dicit  c6cionatonbus,ne  ieiunes;  na  fatis  te  maccras  in  cocio-  paniten— 
nando,  & frudu  faciendo : quali  verb  frudu  aliter  non  poifet  tiam  im~ 
reportareabftinedo?  Alijs  dicit:  Cur  pfnitentia  facis  ? Satius  pedtreva- 
cii,vt  in  alijs  pijs  operibus  te  exerceas.  Aliosdecipit , vtpote  rijs  modis. 
Luiheranos,dicens,  q>  ia  Chrillus  pro  nobis  ieiunauit,&  paf- 
fus  eft;  & ideo  par u de  eius  valorc  videmur  confidere,qui  p£- 
tutentia  agamus.  No  ergo  in  his  debemus  audire  dxmonem, 

fed 


/ 


*. Dominica  /.  Ouadragejima . 

fed  faciamus,  quod  videmus  Chriftu  fa  cere,  id  eft  iciunemus*  E 
i.Pet.2.  fiquidemipfe  nobis  reliquitexcmplum,vtdicitur  i.Pet.a. 

Scriptumefl.nonin  folopane}(yc.  Etfihxc  uidcatur  leuior 
Paruh  rc[i  tcntatio,  taincn  ci  viriliter  rcfiftit,vt  doccat,  quod  timeamus 
Jlitmuf , ne  ctiam  leues  tentationes.  Aliqui  folii mitimcnt,nc  fint  homici- 
in  magna-s  dx,latrones,adulteri,infamatores;  non  intelligentesquam  fa- 
labamur.  cileex  leuioribusadgrauioratendamus.  QUandoaudiuitdx 
Genef.3..  nionab  Eua  ,ne  fortemoriamur, cum  tamen  Deus  d buffet; 

Moriemini,  intdlexit  eius  minimam  refiftcntiam , & qua  pa- 
rum  attendiffct  proprietatem  verborum  Dei,  & inde  fumpfit 
occafioncm  diccndi, nequaquam  moriemini.  Siquidcm  vide-  F 
bat  earn  in  dubitationem  vocantcm,  quod  Deus  certo  ftatuc- 
Ecclef.i*.  rat.  Eccl.ip.  Qui  fpernit  modica,  pauJatim  decidit. 

( ontradiftiones  mult  as  patiuntur  ferui  Dei . 

HOc  in  loco  illud  primum  adnotari  folet,  Dominum  poft 
facrum  baptifma,  & egleftc  patris  teftimoniu  a dxmone 
tentatum  fuiffc,  vt  hinc  difeamus  omnem  dxmonis  rabiem,ac 
furorem  aduerfus  eos  maxime  fxuire,qui  Dei  filij  nominen- 
Iudith  1 1.  tur,&  fint . Eius  enim  eft  ilia  Holophernis  vox  : ^quo  animo 
'Damon  te  efto,&  noli  pauere  incordetuo,egonunquamnocui  viro,qui  Q 
tat  contra  voluit  feruire  Nabuchodonofor  Regi . Itaqucrepugnanttbus 
ditentes  fi-  maxime  aduerfatur,obfequctes  veto  deferit : cur  enim  impu- 
bi . gnet  non  repugnantes?  El'ca  enim  eius  no  vulgaris, & vilis,fcd 

Abacuc  1.  eleflaeaeft.  Vndetuncpotiflimu  bcatum  lob  auertere  teta- 
lob  1.  uit,  cum  illu  a domino  commendari  vidit.  Quemadmodum 
Simile.  enim  pyratxhispotiflimu  nauibusinfidiantur,  quas  auro,  & 
pretiofis  mercibus  onuftas  efleintelligunt,itadxmon  his  po- 
tiiTimu  laqucos  tendit,quos  fpiritualibus  diuitijs  abundare  co 
gnofeit.  Non  fit  ergo  monachus  fecurus  in  clauftro,no  fit  ere- 
Innoc.IlT*  mita  fecurus  in  folitudine,  vt  ait  Innoc.  Tentauit  ct  non  poft  H 
Boni  fipe  comiiumni, fed  poft  ieiunium,non  poft  peccatum,fcd  poft  ba- 
tentantur.  ptifmum,quia  magis  infiftit,fatagit,&  laborat,vt  feduept  ma- 
gnum,quam  paruum,iuftum,quam  impium,  fapietem,quam 
fatuum.Vere  tcntatio  eft  vita  hominis  liiper  terra.  Propterea 
Roman.7.  clamat,  & plorat  Apoft.  Infelix  ego  homo,  quis  me  liberabit 
Pfal.  1 4 1.  decorporc  mortis  huius?  Et  Dauid;  Educde  carcereanimatn 
Simile.  meam.  Sicut  Rex  non  contra  fubditos, fed  contra  rebelles  na- 
tiones  bellum  mouct : ita  diaboli  validius  cos,  qtios  a fua  fer- 
uitute  recedere  viderir,&  ad  leue  Chrifti  iugum  feftinare,im- 
Exo.  S . pugnat.  Quod  in  exemplo  Ifraelitarum  didicimus , quia  tunc 
a Pharaone  ipli  afHifti  leguntur,quadopa  Moyfen,&  Aaroa 

ad  ter- 


JS»  I 


icc 


. C$ncio Secunda . . * 2oi 

A ad  terrain  promilfionis  font  vocati . Idem  .fecit  t r ~ 

cob.qm etia fi minus prsclarecum  iiin Cr  it* Labaacu  &-  Gen.ri. 

jrcgruiKMiitos.St  perfetuws  eft  cum-  ita  ccl^f  ™C,COD: 
in  mundo  verfamur;magnos  experiamtir  bhl!  £Juamu,s»9«« 
men  experiuntur , qui  Dco  mK  r *’n'a,orcs  Ca‘  f'  '; 

emm  no  domeftico?mordet,fed SimUe  * 

for  furaturus  ingreditur  loca  vSnll  r » *Sht; 

catorum  domos  ingredttur,  & rebus  pretiofis 

quemadmodum  nemoaducrfusamicos  & d™  ^ldutur:  & mdudio. 

B g't.fed  contra  immicos,  ita  dt-ToC™’  domcl^cos  '"lur- 
fum,  fed  cos  qui  fob  vexillo  ducis  ChrifoatSam*  ,W  f“ 

fiatim  infurgu1" t tcropc^^  ^ 

Gregor. 

vitae, & perfeaionis,niaxime c&fcebMtnSll™  abfl,-ncn  Nlun*1^ 
ad pedes in aliquibus peru«nirait,ira qui fe De^adunr9^  F,SUra*  - 
iimotentationfifluminepercutiuntur&rarit!,  “ jm3' 

c 2«,rSEJS,i* 

rc.g,  illico  ventus  quida  infurrexerir  P^^um.dice-  Gen.  j. 
quando  DeusacceJt  ad 

bom  fac,amus,ftat.m  nos  mams  gloria  ; 

Jior  aliquis,tant6 plus  tentatur,  & vehement  F^0 me’ 
qmdenosdocer,  g.cetum  etiam  in  r3  'if  * Experienua 
duntaxat  fuffident fit  cuflos  : non  ante  foSfc ‘ afofuTfo*—  S,'miIe* 
eoprehendendojfed  multis  opus  habet:  Sltb  fub  WZ5“ 

neiam  conftitutispcccatoribus,  vnusfuffieir  d*mo~  tnulttsim- 
pro  coprehenden  Jo  » juft„,  S SS'  " v“»  **«««• 

^ multis  machtnis,  vt  vincatur,  & ita  multi  coniun«m?n,bUS,&  **»**™**'. 

enmi  rcfillentia  patiantur,tanto  maioreim  J*  cum  few. 

Hocin  vifione  vidit  quida  /emus Dei.vt  refert  Grero8  v^*  ExcmPlfi  • 
emm  fupra  monafleriu  quoddani  mulutudine  dm  8 V'dlt  Grcgor-m 
& lupra  rota ciuitatem  vnus  taiitum  ent din  d*mon,0r«m,  Dialog, 
caufam  qu*reret  liuius  rci.fibi  d.dum  ell  2!°'  aJ!tem  s 

omnes  eflent  Dei  ferui,&  ideo  erantTot  d JS,!  onaiierio  tctatioiut 

pugnados,at  in  ciuitate’  omnes  erTviri* • 
Umum  fuffioebat dxmon.  Porro.o,  d jSSSjflS-E"  Ap°C‘ 1 *• 

Scraas ss&s-.n^  Sfi 


* ? *Dtminicd  L Qtfkdragcjim* . 

•f'<  wtmiam  pattern  ftellarumdemoliretur.*  id  eft  praetfidit  die-  l 
mon  varijs  fuistcntationibus  obfcurare  famam  eorG , qui  vir- 
tutibns  fplendenc  tanquam  aitric : Vertintamen  no  propterea 
debent  luccumbere  ferui  Dei , quin  potius , quemadmodum 
Similitn-  aquarum  intumentes  fluftus,  atquc  impetus, nequeunt  rupes. 
do . • ac  faxa , quae  impetttnt  perfringere , quin  potius  fluftus  ipfi 

Strut  Dti  tandem  debilitantur  ritaaduerfus  Dt-i  feruos  non  praeualent 
virtlittrr * tentationum  incurfus,  non  humani  cpnatus,  non  dignitatum 
fiflunt  ten-  oblatio,  fed  Temper  immobile*  in  diuino  obfequio  permanent 
tationibas.  tanquam  rupes  firmiflima*. 

Qnamlimitatas  habeat daemon  vires  ad  tentandos  homi-  f 
nes,&  q»aliternon  po (Tit  qua  fibi  pra*fcribitur,ex  hoccoftare 
Cenef.3.  poteft:  qifi  daemon  voles  tentare  Euam,cur  oblecro  aliam  no 
induit  formS, qiiam  ferpentis?  Ad  hoc  refpondetur,q>  hoc  n6 
: fuitin  manu  darmonis,(ed  fuit  prouidentia  diuina:  na  inftitu- 
limittutu  turn  Dei  fuit ; primu,  nc  magis  crcderet  Eua  tam  vili  anima- 
hubtt  dt-  li.quam  ipfi  Deo ; deinde  veto,  vt  poftquam  in  peccatum  inci 
mon  vim  diftet,  ltbentius  amplcfteretur  peenitentia  videns,  q>  propter 
ui  tent  an  urn  vile  animal  lapfa  fuerat:  fi  Dcus  permififlet,  quod  figura 

dum 1 . angeli  lucis  accepi(fettficut  interdum  permittit, vt  ait  Pau.vi- 

s.Comiv  debatur,q>  Eua  pod'et  dicere,quis  non  credidiflet  ta  pule  her-  a 
rimxcreatura:?  Qm‘ non deceptus  fTiifTetf&  itaquoque  non 
Cxod^a,  permifit  Deus,cum  populus  Ifraeliticus  atirum  infumerct  ad 
idolum  conflandO,vt  inde  egrederetur.tiifi  hornbilis  vitulus, 
non  aure  angelus,aut  aliquis  ex  Seraphim, vtita  non  haberct 
occafionem  adorandi  eum,  fed  odio  haberent . Vndecolligaa 
D imon  nf>  quam  limirata  habeat  potentia  d x mon  in  tetationibus,fiqui- 
flus  tent  at  de  fi  fibi  permitteretur  logegiauius,&  peius  fegereret.  Cum 
quarn  fibi  itaque  Dcus  tta  daemonis  poteftate  rcfra>nct,&  nobis  tot  co- 
fermitta ••  cedat  fauores.nos  pro  vinli  noftra  colbnriftime  tentationibus 
tar.  refiftamus, &ita diuino adiutiauxilio vi ftores  euademus.  H 

Salutare  quidem  confiliu  hoc  eft , omnibus  pie  in  Chrifto 
1 viuere  volentibus,quo  oes  dtaboli  Traudes,  & machinas  (iipe- 
Siinile.  rare  valeant,  videlicet  vt  quemadmodum  prudentisiudicis  ell 
nunqua  aliquid  in  caufa  promtnciare,nifi  vtrunque  litigantem 
Simile.  audierit,ita  nunqua  homo  aliquid  in  cordis  (ui  tribunali  defi- 
niat.nifi  vtraquedeliberationis  parte  diligenter  examinata.  Si 
Koftrtt  opt  enim  quis altera  libra*  lanceni  lem  etia  pondere  oneret,in  al- 
rapruden . tera  vero  nil  appoint, annon  certu  eft  ea,qux  onerata  fit  deij- 
ter  pond*-  ctendam,  altera  veroinfublimetollenda?  Vtraqueergofuia 
km*hj.  poderibusonerandaeft.  Hacporro fimilitudincaduerfusdia- 

boli  tenudoncs  vti  comodiftime  poteristfubijeiamus  aliquot 
.1  _ huius 


Condo  Sccunda . 


rTt 


202 


A httius  rd  exemplar  fi  tibi  daemon  carius  delitia$,&  voluptates  Exempla  * 
amplifier. tu  in  altera  librae  lance  voluptatibus  iftis  coftituu 
fiipplicia  append?, qu£  Dhsin  Ap°c.definit,cum  ait;  Quantfi  Apoc. 1 8. 
glorificauit  fe,&  in  dclitijs  fait,  tantum  date  tilt  tormentum, 

& li.au.Et  illud  itc.MomentaneO  dcledat^tcrnu  vc-  a.Cor.*.  • 
ro,q<J  cruciat. Kurfus  fi  tibi  daemon  terrena  lucra  exaggcrans, 
ad  fraudes,&  rapinas  traliere  nititur,  ilia  Apolt.comminauo-  Ephcf.f. 
nem  fac  tibi  anteoculos  ponas;  Hocautc  Icitote  intelligences,  Colo#!.- 
qmomnis  fornicator,  aut  immunduf,autauarus,quodelt  *do- 
loru  feruitns,non  habet  hgreditatcm  in  regno  Chrilti,&  Dei; 

J Nemo  vo$  feducat  inanibus  verbis . His  ergo  rationibus  fidti  i .loan. 3. 
clypefi  arripientes,ola  tela  inimici  ignea  dcludere  potermius. 

Ieiunij , & abjlinent'ue  excellently . 

ET  tumieiHnnjftt  <]M*dr*gintA  dttbut . Praeparat  fe  Chri- 
ihis  ad  tentationes,&  munit  prscfidio.vt  vinceret  da?mo- 
ijc,atque  fe  veftit  armis  ieiunij, vt  intclligamus  hoc  elfe  oftiu, 
per  quod  elt  fubi  jcienda  caro  Ipiritui . Qtioenim  raagis  caro 
noltra  faeritinedia,ac  laboribus  frafta,&  debilitata,  hoc  mi- 
nora aduerfus  fpiritum  bellorum  inccndia  fufeitat . Cuius  ret 
C typum  ingens  ille  pifeis  gerit,qui  intra  fluminisalueum  pofi- 
tus  ,aperto  ore  inhians,Tobiam  deuorare  nitebatur:angeii  ve- 
rb iufiii  abaquis  in  aridam  terram  cxtradus,extindopcnero 
bore  dcficere,&  palpitate  cepit  ante  pedes  cius:  ad  hunc  ergo 
crodum  caro  noltra  carnalibus  dclitijs  inuitata, fpiritum  deuo 
rare  nititur  ; ieiunijs  tamen , & media  macerata , ac  veluti  in 
arido  loco  pofita,  minora  aduerfus  eum  bdla  concitat . Nam 
quemadmodum  nulla  eft  arx  munitifiima , qua?  per  fitim  op- 
prclfa  non  capiatur;  lie  nullum  ell  vitium,quod  ieiunio,&  ab- 
llinentia  non  eneruetur,  accomprimatur.  Dcbemusquidem 
D perabliinentiam,&  iciunium  recuperate, qua;  per  gula  perdi- 
dimus,cumq;  gula  nos  Deus  paradifoexpulerit,perabiiinen- 
tiam  eum  recuperemus : ficut  enim  films,  cui  extenuatum  ell 
patrimonium  , & opigneratum  propter  patris  ingluuiem,  cu- 
rat  ab  omnibus  tributis  illud  liberum  vedicare, temperate  vi- 
& tans : fic  etiam  nos  facerepar  elt,  colidcrantes  illud  Apolt. 

Noncll  enim  regnum  Dei  elca,  81  potus , fed  iullitia,  & pax 


Aljlinfti 0 
virtutum 
ofiium . 


Tob.6. 


Abftintti * 
domantur 
carnts  im  . 
fetus . 
Simile. 

Similitu~ 

do. 


Juali  diceret;  Non  hac  via  iturad  coelum.  Viris  ingluu.ej  de- 
nis minatur  Chriltusdicens  apud  Luc. Vat  vobisquilatura- 
ti  eftis, quia  efurietis  : liquidem  vt  multi  gt.lx  fatisfaciant,lo- 


lent  mala  mulcacommittcre . Filij  quidem  Heli,  cum  eilent 
bclluones,  vide  qualcoi  habuerint  cxitu  m,&  finem. 

C C a Qui 


Roman.  4. 

. v.^.t 

Luca?  6.  , 

i.Reg.a.  . 


*D  minted  /.  Quddragtjimd. 

ieiunium  Qui  ieiubat,  & propter  Dcu  famem  patitur,  habifi*  reddr-  % 

quantum  tur  ad  contempla  ione,videtur  habere  mentcm  vacua 
c onducat . nationii  multitudine,&  exhalationum.Qui  vultcaftus 

a rebus  fenfualibus  fcabftincre,&  tfl  non  eft  amicus  abftinen- 
Climacus.  tix.led  multi  cibi,&  potus,  fimilis  eft,  Vt  ait  Clitnacus,  ei  qui 
Simile . vult.vt  canis  aliquis  fe  no  fequattir>&  tn  ei  paflim  pane  pom- 
git, & ita  libcntius  cu  fequitur . Prius  qtiidem  cibum  brutoru 
Cenef.i.  prarparauit  Dcus,quam  hominfi,vt  conftatcx  Gen.Vt  intelli- 
gamus  quantu  ieiunium, & abftinentia  coducat  homini.  Non 
l.Pet.l.  temereea  Petrus  commendat.dicens;  Succinftilumbos  men 
Luc*  6.  tis  veftr£,fobrij,perfcftiq;  fitis.Et  Chriftns  apud  Luc.aitjBea  F 
Similiru-  ti  qui  eliiriunt . Magnfi  quidem  virtutis  fundamentp  eft  tem- 
do . nium.  Si  quide,  vt  gula  Tons  eft  innumerabilium  vitiorum,  lie 

l.Cor.£.  temperantia  fons  eft  virtutum . Norttemere,  dicebat  Apoft. 

Caftigo  corpus  meu,&  in  fernitutem  redigo.  Bene  quide  no- 
2 Reg. 1 4.  uerat  Saulquantu  conduceretabftinctia,&  ieiunium  et  ad  vi- 
. ftoria  obtinendam  in  praelijs  corporalibus ; fiquide  in  quoda 
bello  legem  fanxit,ne  quis  comedetet, donee  prsliD  exaftum 
elTet,&  ita  fecerunt.ac  poftea  refefti  funt,&  fpolia  diuiferunt: 

& quia  Ionathas  Regis  filius  modicu  mellisguftauit,voIuit  pa 
Abflinitia  tercii vita priuare,& priuaflet,nifi populusobftitiftet.  Quan-  Q 
toducit  ad  to  igitur  magis  conducct  ieiunium  ad  obtinendam  vidoria  in 
n/iBorid  ok  fpimuali  prxlio?  Si  quide  Ecclefia  cantat, qui  corporali  ieiu- 
tinedd , ti  nio  vitia  comprimis,mcnte  eleuas  • Et  certe  leones  etiam,  & 
in  trtliji  vrfos  domare  folemus.at  verb  caro  tua  eiufcemodi  cft,vt  quo 
j lirituah - delicatius  e5  uaftaueris, eo ferocior rcddatur.O cibum  male 
tus,  auam  confumptu,  & ingratiflimx  carni  applicatum  ? patres  quidem 
tort>orali - in  eremo  v>iuetes,vt  teftis  eft  Thcodoretus,Palladius,&  Hie- 
tus . ron.rigide  quidem  carnem  fua  traftabant,  vt  earn  domarent, 
Ecclefia.  & ftibi; cerent : no  ita  Iurcones,&  helluones  faciunt,  & ita  ca- 
Dilfimilc.  rocotra  ipfos  rebcllisrcdduur, atque  indomita  idequibus  ait  H 
Theodor.  Apoft.  Multi  enim  ambulant,  quos  fxpediceba  vobis : nunc 
Palladius.  autem  & flens  dico,inimicoscrucis  Chrilli,quorG  Dens  veter 
Hieron.  eft:  aduerte quomodo eos appellct inimicos  crucis:  Quafi  di 
Philip. 3.  cat  ex  gula  prouenire,vt  lint  inimici  crucis, & pfnitetix,adeo 
Lurcontt  vt  malint  in  infernu  ire, qua  abftinentia  vti.  O milerabilcs  ho 
trutit  ini - mines  I na  etiam  idololatrae  adorabant  figura  auream,  vel  nr 
mid.  gen:  earn,  vel  Solem, vel  Luna,  at  vos  vetrem  adoratis,&  Defi 

facitis,  rent  fcilicet  tarn  uilem,  atque  abiefta.  Quod  obfecro 
commodu  inde  reportas  vir  helluo  ex  ta  dclicata  corporis  tra 
datione,&  cura, atque  afiiduo  obfequio?  Attende  quxfo  quid 
t.Tim.4.  Apollolus  dicatj  Corporals  cxcrcitatio  ad  modicft  vtilis  eft, 

pieu» 


tttl 

rtf 

& 

to* 

e* 

t 

rH 

i.» 

HBf 

$ 

It 

ait  i , 

Ajo 

dci 

tif' 

£ 

(at 

Jtfi 

Q® 

at'1 

lilt* 

* 

12 

$ 

ur«t 

ia? 

tiiji 
0 
nit? 
idf  t 

't 

& 


Centio  Secunda. 


20$ 


t>  f 


A pieras  autem  ad  omnia  utilisefl.  Nointelligitquidem  Apo-  , 

Bolus, g,  corporahs  excrcitatio,  fi  ad  bonu  dirigaturfine.non 
fit  optima, fed  intelligit.deca.qux  tota  ocaipata  eft  in  feruie- 
do  corpori . Antiquoru  curam  circa  temperantia  decJarat  lu- 
uenalis.diccns:  Quis  fcrcula  feptem  fecreto  cxnauit  ? Quafi  rliurn 
dicat,quis  Romanus  fuir,qui  fblus  aufus  fuerit  feptc  immcfa  , Sati  " 
apponere  fercula  : na  publice  no  audebanr.  O fi  luuenalis  ab 
orco  fufeitatus  veniret  modo.quid  diccrct  ? Siquidc  hoc  tem-  rantia  vii 
pore  no  feptem  modo.led  ctiam  feptuaginta  apponuntur  fer-  „et  hoc  no 
cula,  neque  fecreto  quidem.fed  ctiam  publice.  Scd  intelliga-  (ir0  r.cui’ 
3 nnis, quod  quemadmodum, qui  in  obfidione  funt , fi  cibus  cis  Simile 
auferturjbtim  fe  hofli dedunt : ita  ctiam  caro ipfa  fubiicitur  a b /linen 
rationi , fi  ipfi  cibus  auferatur , & delcftationcs  carnales . Et  rnactrm 
quemadmodum  ferpes,  vt  pellcm  mutct.abflinct  per  multos  turcaro 
diesabefca,  cum  inllinau  nature  intclJigat , quod  fi  ieiunet.  Simile  * 
multo  melius  id  pratflare  poteft.  Sic  nos.vr  vetcrcm  homine  virtu",  is 
exuamus,&  prauam  uiuendi  confuetudine.abflintntia  uti  de-  p[an 
bemus  tam  cibi,quamdelcdationu.  Et  quemadmodum  arbo  tantUr 
res,qu*  plantantur.uel  feinduntur  in  plenilunio.non  prxbent  Simile  * 
accommodatum  IignO,  fed  potiusquod  facilcputrefcat.quo-  lntebtran- 
C niam  tunc  abundat  humor  fuperfluus  a Luna  caufatus.fic  vti-  ,ia  vttiorU 
que  nimius  cibus,  & potus  producit  in  nobis  uitiorum  putre-  mattr 

dinem.Scfalutcm  corporis  deftruit.Vnde  uideas, 9,  ud  in  ipfa  GuU  vir- 
adolefccntia  inuadant  multos  graues  infirmitates,atqueim-  tutu  deuM 
matura  etiam  mors  ipfos  oppriinat , ita  vt  talis  fatpc  fit  mors, 
qualern  duxeriint  vitam . Denique  per  intemperanciam,  lio» 
m>s,diuitiar,  falus  tam  corporis,  quam  animx  amittitur. 

Securitas  non  e(i  in  prafenti  vita-> . , . 

ET  aeetdtns  tent  at  or . Quis  obfecro  reperiri  potefl  in  quo-  ■ " ' 

cunque  flatu,quitctationibuscareat,&  diaboliinfidiis'fi- 
quidem  Chriflus  et  in  deferto,  & Hindis  occupatus  cxcrcita- 
tionibus.tentatur?  Significauit  nobis  Chriflus, quod  pneniten 
tia  no  folum  congrnit  peccaroribus  , fed  etiam  utilis  (it  iuflis . 

Carnibus  quidem,antequa  corrumpatu^vtiliorcft  fal,quam  Simile.  • 
poliqua  incipiunt  corrumpi.Quod  aute  nulJus  in  quocunque 
llatu,  dC i hie  viuit, fccurus  dici  poffir,  dcclarat  D.Hieron.qui  Hieron.ia 
quidem  de  feipfo  tef)atur,quod  quauis  in  defertis  uiucret  Jo-  cpifad  Eli 
ciscfi  fcris,&  landisoccnpareturexercitationibus,atqueafii-  fio. 
dua  pcenitentia,adco  ut  uel  confpedus  eius  figurr  terreat  ho 
mines;  nihilominus  tn  dicit,quod  in  mentem  cius  tales  fubi-  ■-tl-i. 
tent  imaginationcs,vt  ita  fi bi  uideretur  in  nuilicru  choro  ver«* 

CC  } fari, 


- <u 


T ft  at  tones 
fcruos  Dei 
maximein 
nadunt  . 

Bernard. 


Chryfoft. 


Nos  Chri- 
fiiani  pre 
ceteris  ab- 
fitnetetejfe 
debemus. 
Simile . 
Occafiones 
oblate  fla- 
tim  infir- 
mitatino- 
flram  ma- 
nifeftant. 
loan. 1 8. 
Mar.  1 4. 
Magna  eft 
inconftan — 
tia  nofir  a . 
Z.Cor.Ii. 

Roman.  7. 


j.Rcg.iS. 

a.Reg.i*. 


‘Dominica  /.  Quadragefim*  • 

fari.atque  in  puellaru  chorcis  Roma*.  Si  igitur  in  huinfmodi  B 
locis  defertis  tanca  eft  pugna,&  in  viris  perfect  is, in  egleftibus 
rebus  occupatis;quid  quatfoputanduent  dehis,quiin  medijs 
ciuitatibusuiuunt,&remifli  funt.ac  otio  indulgences,  quique 
fibi  ipfi  quatrunt  malorum  occafiones, & carnis  delitias  i Tres 
quidem  perfccutiones,  ait  D.Bem.  precedent  Anpchnltumj 
prima  crit  tyrannorumj  fecunda  ha:reticorumj  & term  vitio- 
rum,acdeledarionumcarnaIium,  atque  hatc,inquit,erit  om- 
nium pdfima,&  periculofiffima,quar($-,  bonam  hominum  par- 
tem fubuertet.  Vnde  Chryfott.air,  quod  tormenta  martyres 
faciunt,&  dcledationcs  Epicureos.Porro,quod  inter  gentiles  f 
fine  Epicurei:  non  eft  mirum,at  vero  inter  ndeles, quorum  ca- 
put Chriftus  eft , quern  hodie  famelicutn  videmus , hoc  fane 
norrendum  eft . Quod  fi  etiam  in  iplb  ieiunio  homo  lecuru* 
non  eft,  quanto  minus  fecurus  crit,  fi  imemperanter  muat  ? 

Sajpequidc  nobis  videtur,g>  poftqua  non  incidimus  in  pn- 
ftina,qux  folebamus  vitia,iam  fecuri  iimus,&  in  utranque  au- 
rem  dormire  poflimus : veruntn  cum  fe  ofiert  occafio,  liatim 
apparet  minima  firmitas  noftra,&  qua  falla  fit  opinio  noltra. 
Siquidem,ficut  ignis, qui  fubcinereabfcondituseft,&  femiui- 
uus  apparet, ftatim  ad  unicu  datum  retegitur,&  manifeftatur:  6 
fic  utique  fi  nobis, ucl  exiguus  adfit  flatus  tantillae  occafionu, 
ftatirrt  manifeftarc  folemus  qua  fragiles  uirtutis  radices  icce- 
rimus . Vt  nos  Chnftus  id  doccret,permifit,ut  ammofus  Pe- 
trus ab  ancilla  proftraretur , etfi  paulo  antca  tantum  ammum 
przieferre  videretur,  ut  totu  fenatum  Apoftoloru  cxcelleret. 
Icaquecircumfpede  uiuamus , quandoquide  huic  tantxfra* 
gilitaci  obnoxij  fumus,&  tentatore  habemus  tam  vigilantcm. 
Sarpe nobis  accidir,utdemaximis  uidoriam  reporcemus,& 
tamen  in  minimis  prolabimur : item  in  arduisinterduminui- 
dum  habemus  amniu,  & tamen  in  minimis  timidi  liimus  :&  H 
hoc  interdu  ufu  uenirelolet  etiam  pratclariilimis  viris.  Vnde 
uidemus,q>  Apoftolus  poll  tatos  labores  exant  la  tos,caicerci, 
vcrbera,faxa,&naufragia,  tamen  nihilominus  Romanis  Icri- 
bens  fe  fatigatum  inueniebat,cum  diceretj  Infelix  ego  homo, 
quis  me  liberabit  de  corpore  mortis  huius?  Et  poft  ftatim  rC« 
lpirauit,diccns;  Gratia  Dei  per  Iefum  Chriftum.  Vide  quam 
inuidum  gererctanimum  Elias  cum  Achab , ciim  dicerct  cl 
Achab  j Tu  ne  es  ille  qui  conturbas  I Traci?  refpondit  enim  el 
audader;  Non  ego  turbaui  Ifrael,fed  tu,&  domus  patristu1, 
qui  dcrehquiftis  mandata  Dhi,&  lecuti  eftis  Baalim. Scd  vide 

paulopoft  ex  fola  un:us  mulieris  coniminationc  quam  UJfW* 

tus 


I'lKl 

*» 

mi? 

ttfla 

i A 

a# 

»• 

wj» 

jjr.r- 

(WJ 

buci 

at 

a* 

** 

& 

\# 

!(*J 

ttf 

ji i* 

>? 

IK? 


*1^ 

0* 

jt£* 

.I0i" 

Jl* 

*■ 

v«» 

ccrft 

[i if 

j«A 

Jltf 


I* 

/ 


. 1 VoncioSectwdd.  204 

jl  tus  aufugerit,*  vix  fciret  quo  tendcrct:  imo  8c  feruum  fuum  ~ & 

■ reliquit,  nec  rccordatus eft  fccum  cibum  alportare,  fed  aufu-  Inter du mi 
git  per  diem, per  menfes, donee  tandc  fatigatus  fub  arbore  re  nimis  fue - 
quieuit,rogans  Deum  vt  fibi  vitam  adimcrct,pr£  tanto  vnius  cumbimsu 
muherculx  metu . Quare  ne  exiftimemus  nos  Iccuros,  qua-  qut  m m*~ 
uis  animofi  limits , cum  tentator  fitvTquc  adeoaftutus,  vt  ximis  vice 
opportunitatem  Temper  captet  tentandi  nos  . ramus . 

Inter  alia  maris  pcricula,  vitium  illud  eft  periculofiflimfi , 
qn  fcilicet  in  faxtim  aliqttod  immanc  impingimus  arena  vndi  Simile, 
que  tedum.  Interdum  quidem  homo  eft  eo-animo  vt  potius 
B moriatur  quam  peccet,&  tn  breui  temporeeos  fibi  d^mon  la  Tentatia- 
queos  intendit  latens  anguis  in  herba,vt  quando  minus attcn>  nes  oecur- 
tus  eft  homo,eundem  proftrer.  NuIIus  eft  pharmacopola  qui  runt  ru  na 
ita  fitas  pilulas  inauret:  nec  pifeator  qui  ita  efca  hannim  con-  bis  fecuria 
tegat , ncitt  dxmon  peccatum  regit  fub  vimttis  fpecie . ret  vide— 
Confulc  laluti  tux  homo,neque  exiftimeste  iam  fecurum  mur. 
elTe,nequc  debere  circumTpede  viuerer  fiqtudem  etfi  prxda  Simile, 
ra  & vndique  bituminata  fit  nauis,tame  ex  magna  nauigatio-  Nullus  tfl 
ne  findi  quidem  poteft  cu  tande  fiue  ex  cxlo.fiuc  ex  mari,vn  etfi fan8i- 
das  aliquas  noxias  experiatur,  qux  rnnis  fatilcant:  fic  nullus  tate  pel— 
C eft  etfi  caute  viuat,qtii  interdum  per  aliquam  incuriam  & in-  lent , qui 
aduertentiam  non  labatur,quod  fi  tanquam  ad  lacram  ancho  viuere  m- 
ram  non  confugiat ad  ieiunium  vel  pernrtentiam,  adura  pla-  caute  da- 
ne  de  illo  erit . beat. 

Vcriim  illud  hoc  in  loco  maximum  pijsetia  hominibus  ti 
morem  incutercpoterit,  cum  videantfapientiftimum  Salo- 
monem,qui  Dei  fpiritu  plenus,ram  mulcaatque  mirandado 
drinXmonumeta  Ecciefix reliquit, qui  Cantici Canticorum  j.Reg.J* 
altiftima  myfteria  pcnetrauit,&  Icripfit, cuique  Dominus  bis  ^.Rcg.#. 
apparent, cum  monuit  vt  caute  vineret,itaafidedefeciire,cG 
P tamen  tot  fidei  8c  virtutis  retinaculis  conftitutus  eflet , vt  ne- 

fandis  dxmonibus  funellas  aras  8c  tcmpla  crexerit.  Quis  igi-  Vt  stilus  in- 
var hoc  exemplo  non  totus  expalleat  & contremilcat  ? Quis  causa  v«- 
tantis  diuinx  gratixopibus  adco  circunfluat , vt  fecuritatcm  uat. 
fib i ad  finem  vlquc  polliccaturPQuis  altiftimam  hanc  diuino 
rum  iudiciorum  abylfiim,  non  miretur  & ftupeat  f Quis  non 
eum  Apoft.damet?  O altitudo  diuitiarum,fapientix  & feien  Rona.t  l. 
tix  Dei,quam  inconprehenfibilia  funt  indicia  eius,&  inuifti- 
gabiles  vix  eius . Quo  circa  rede  nos  Petrus  Apoft.  monet,  i.Pet.  1. 
vtcum  timore  incolatus  noftri,  &tremore,vita  agamus.Bca-  Preu.il* 
tus  enim  homoqui  Temper  eftpauidus , Temper  de  period* 
lolicicus  t (emperque  fibi  de  Te  ipTo  timidus . 

CC  4 In 


* Dominica  /.  Qttddrdgejtm*  • 

ilpoc.4.  In  Apoc.fcribic  loan,  quod  ilia  quatuor  animalia  vndique  E 
plena  erantoculis,quid  igitor  hac  tanta  oculorum  multitu  di- 
ne nobis  indicatur?multa  fane, fed  illud  in  primis,hoftihus,  la 
Terieulo-  queis  & periculis  cflc omnia  plena.Omnis  etenim  creatura,vt 
ru  plenus  fapiens  ait , in  laqueum  & mufcipulam  pedibus  mftpientium 
eft  mudus.  fada  eft.  Quid  vero  eft  in  quo  ferpens  antiquus  laqucos  mi* 
Sap.  14.  feris  homimbusnon  tendat?  in  cibo,in  potu,in  inccflu,  in  vc* 
Laqueos  ftibus,in  colloquies, in  frequenria  hominum,  in  folitudmc,  in 
multes  nr  fecundis,  in  aduerfis  rebus,  ac  poftremo  in  ipfts  etiam  bonis 
matdfmo.  open  bus, quibus  frequenter  nos  ad  inancm  gloriam  ftimulat, 
in  portu  naufragium  fa  cere  cfficit.Qua*  cum  ita  lint, quid  mi  F 
Kota.  mm,  ft  contra  multitudinem  Iaqueorum , neceftaria  nobis  fte 
multitudo  oculorum  ? Quid  mirum  ft  cum  hoftis  antiquus 
mille  habeat  nocendiartcs,  nosquoquemilleoculos  habea- 
Neeejfe  ha  mus,  quibus  tot  cius  fraudes  & inftdias  deprehendere  valea* 
btam*mul  mus?non  enim  tarn  multis  oculis  opus  elfet,nifi  multis  modis 
tes  oculos,  nos  hoftis  nofter  adoriretur . Sunt  etiam  tot  oculi  ante  & re* 
qui  tamos  tro  neceftarij,vt  non  modo  prxterita,fcd  etiam  futura  profpi* 
be  mus  in-  ciamus : In  prxteritorft  enim  recordatione  inueniemus  vnde 
itntos  la-  erudiamur, vndc  doIeamus,vnde  gratias  domino  agamus ; In 
queos.  futurum  autem  profpicientes,  vnde  timeamus , & vnde  nobis  (j 
opportune prouideamus.Hancautcm  fapientiam  fandus pro 
Deuces,  pneta  filijs  Ifrael  optabat  cum  diceret,  Gens  abfque  conftlio 
eft,&  ftnc  prudentia : Vtinam  fapcrcnt,&  intclligcrcnt,  & no* 
uifsima  prouiderent . 

Dominica  I.  Quadragefima:  . 

‘X.  kl*’!  ' _ ' 


*•-4 


Dens  ad 

Iona  , & 
diabol9  ad 
mala  indu 
tit. 


Exod.  11. 
Exod.  14. 
Iofue  1. 
Exod.  16. 


CONCIO  TERTIA. 

Vc  T V s eft  lifts  in  defer  turn  a fpiritu.  Matth.4.  H 
Spirituflandus  ducit  cum  in  dcfertum,&  fpiritus 
mains  aftumpftt  inciuitatem:  Spirituflandus  in- 
ducit,vt  ieiunet,  & fpiritusmalus,vtcomedar,vt 
cadat,vt  ipfum  adorct , vnde  ex  ipfa perfuafionc  intclliges 
quo  fpiritu  ducaris . 

Vt  tentarttur.  Si  Deus  te  reftcit  cxlefti  paftu  & recreat  fua 
gratia, id  facie  vt  tc  exerceas  in  eius  obfequijs,  & pugnes  con 
rrahoftcs;ficenim  multis  cjleftibus  deledatiohibus  hebr^os 
aftccitipfos  , vt.viriliterlegercrentin  his  quxipfts  cuentura 
crant:  aperuit  enim  Iordancm,dedit  manna  &c.i.Cor.6.N« 
in  vacuum  gratiam  Dei  recipiacis . 

Pofles 


ftp! 

tint 

tail 

»« 

MS 

Mf 

»■' 

dat. 


ins* 

fljii 

wi»j 


r 


IBS 

tubs 

Crtb 

IS  I# 

!tS> 

Ip" 

IB* 

jcs® 

jti' 
^ / 

:,Sy 


» 

, # 


lltb1 

fpb 

cdSi* 


(jt^l 


& 


. *■  Cincio  T ertla . 205 

A fafleatfurijt.Ch  intelligat  d^mon  ipfum  efiirire,tentat  eu 
decibo,  cum  nil  tunc  fibiopportunius  videretur.  Valdequi-  ‘ 
dem  confiderat  dxmon  inclinationes  noftras,  vt  nos  couenien 
-ter  tenter, & infirmiorcs  partes  aggredi  iolec . 

Multos  tentat  dxmon  prx  fame,aut  timentes  ne  fame  cor  Tetat  pafi 
Tipianturrvt  pocepauperem  mulierem,  quam  indticit  vt  Dcu  fim  demo. 
offend  at  ne  efuri.it : ite  all  j fuadet,vt  vfuras  faciat,  ne  in  pau  Nt  offend a 
pertatcm,&  fame  incidat.  Noliigitur  huiufmodi  tentationi-  musDeum 
bus  fuccumbere,fed  fpera  in  domino, ipfc  enim  iuuabit  te.  etfigraues 
Supra  pinnaculum  templi.  Vt  prxcipitarcteu,  hoc  eft  enim  finobisof- 
£ dgmonis  officium, videlicet  curare, vtquis  ad  dignitatem  cue  firant  oc - 
hatur,&  poftea  prxeipitetur  in  infernum . cafienes. 

Ofiendit  e i omnia  regna  Crgloriam  ttrum . Non  oftendit  ei  Vignitaret 
-pericula  qux  ibi  inerant , & labores  in  regendis  dignitatibus,  mundana 
& in  diuitijs,  & vitijs  : foliim  iucunda  ante  oculos  obijeit , fi  periculofi(. 
enim  ilia  pingeret,  non  tarn  multos  fuis  laqueisirretiret . Si  Qua  *rte 
enim  infernum  reprxfentaret,&  eius  tormenta  qux  vitia  con  vtatur  da 
fequuntur,&  momentaneas  deleftationes,non  ita  illaqucarec  mon  in  ten 
animas . O nos  miferos , qui  propter  tarn  caducas  deleft atio-  tando. 
ncs , in  tantum  barathrum  nos  conijciamus  1 Quod  pro  im>  Tamjuam 
<;  pijs,&  dignitatibus  id  faciamus.  ctei  labi - 

Reliqutt  turn  dtabolus . Fugit  enim  cos  qui  fibi  viriliterre-  murinla- 
fiftunt : efto  igitur  conllans  in  virtute . quees  da- 

Accefferunt  angtli.  Non  venerunt  ad  primam  tentationem,  monit . 
nec  ad  fecundam,fed  ad  tertiam,  noli  igitur  te  affligere  fi  fta-  Pufillani - 
tim  tibi  Deus  non  opituletur,quia  vcniens  veniet,&  non  tar-  mis  eft  da- 
dabit.  Sxpequidem  tubas  pulfarunt,&  cum  arcadrcuierunt,  men  fi  fibi 
antequam  muri  Hiericho  corruerent : perfeuerantia  enim  ip  rtfiftatur . 
fa  omnia  fuperat . Ne  tada- 

Reliquit  eum  dtabolus . F.tfi  aliquando  viftus  fueris  , non  mat  ammo  ' 
D ideo  cadas animo.  Siquidem  vt  dixit  Dauid  ad  nuntium  mif-  etfi  Deus 
fum  a loab  de  infelici  belli  fucceflii,  vbi  occidcrat  Vrias,fic  fie  fiatim  no- 
il folitum  eft  in  bello,  vt  modo  hxc  pars  modo  altera  vincat , bis  no  fub- 
Sed  propterea  no  debemus  diffidere,fed  vrgere  bono  animo,  ueniat. 
&profequibelluni,ficutprxccpit  Dauidipfi  loab.  a.Re.i  i. 

esfmbitio  detesiabile  malum . 

Ne  ctida- 

COnfert  fe  Chriftusad  defertum  ieiunaturus,  vt  nos  eru-  mus  ani- 
diat  bona  opera  cfle  facienda  in  occulto,ideft  ne  propter  mo  etfi  ali 
fpfam  mundi  gloriam  faciamus,  eft  enim  vanitas  vanitatum  . qunndo  to 
Moleftac  fane  nos  vehementcr  hie  appetitus  oftentationis , cidtrimus. 

qni 


Simile. 


\W  '•  » 


lob  t. 


uomtmcai.  yuadragefim* . 

Bm»  qui  etinm  fan&os  muadere  foIet.Sed  quemadmodum  quant*  £ 
r*  W9  u,s  «ntcgn.m  fere  nobis  non  fit  Drohibere  ne  aduolantes , 8c 
Drum  t At)  reuolantcs  birundines  domu  noftram  ingrcdiantur.efttamcn 
turn  fra*  facile  m poteftate  nofira  ncib « nidificent  ,ac  fibinidos  con- 
mtn.  fjruanr : fic  profeftb  tametfi  minus  videamur  cogitationfi  in- 
bimile.  fluxum  pofredeclinare,dcpellciequci  mentc,atcerte  nequo 
praux  funt  & ex  mam  gloria  conflatar , in  nobis  nidificent,  & 
moram  trahant,id  quidcm  facile  polfiimus  curare,  atque  de- 
bemus.Narcilhim  quondam  fabuJamur  poet*  vfqueadeo  fibi 
placuifle , fuiquc  amore  captum  fuifle,  vt  cum  aliquando  np 
tantum  anions  inipetum,pulchriiudinem  Cuam  in  quoda  iim  v 
ipdmimo  fonte  contcplaretur,  extra  feomnino  pofitus.in  flo 
rem fuerit  conuerfus : ita qui  inams gloria- auidiflim, funt, vf- 
que  adeo  fibi  placent,  vt  idcirco  nulli  placeant , fed  potius  in 
caducom  quendam  vanitatis  florem  commmati.omnibus  pro 
obleaainomofint  atque  lud.bno.  Vnde  Greg.cxplicas  verba 
- ilia  lob,  Non  ei  placebit  vxcordia  fua,  ait : extremar  quidem 
Greg.l,.«.  dementia- eH,magnaoperari,&  per  ca  n.crcedcm  tantfi  quae- 

v*1'  Pretl°»  insftimabilia  virtutG  opera 

r s’  d,UrndT  D'ccrc  Dau,dcm>  Vanut»  eft  vobis  ante  luce  three 
GreJib^.  re,  figmficare  vr  vanu  effe,  vellenos  de  bonis  operibus  noftm  G 

Mor.c.3  j.  Jaudem qna-rere humanam,  antequam retributio ilia ccrleftis 

prj'  ada  ?'ajaj^CO'  °ptJmc  hi*  ^ominibus  quadrat  quod  ait  Da 
1 1.77.  uid.Tr.ididit  in  captiuitatem  virtutem  corum, & pulchritudi- 
nem  eorum  in  manus  inimici : omnia  igitur  opera  corum  qui 
ftl_  i k „ In3nc,!l Slonam  opcratur,huc  raiferia?  icdeunt.  Vndeidfi 

Ore.bb.*.  Greg.au, Faciamus  opera  bona,  & ea  minime  intueamur  fine 
or.c.  1 7.  fiifpiaamus,  ne  vlla  nos  apprehendat  inanis  gloria.  Itaquc  ea 

Simile  I7r quodammodo  'Snorcmus . Qiufi  latrunculu, 
bimile.  eft  fine  mfidiator  bonorum  operum  ipfc  appetitus  laudis  hu- 

& inSw!U° qU*rCn5 qUanam Mt,°nC M ,u8ulare Poffit,  H 

dJSf?,talionCS3Crr  ImaSlnation«  van*  illius  qui  inani 
gloria  capitur , perfimiles  fum  fomnijs  cius  qui  fomniat  fe  in 

bonorepofitum  efTe,diuitijsafflucre,ftabomnibusin  pretio 

cxc^:u:n,„7:;umrrcr,,m  a'n,ndantia  *»•«• » & * * 

I Mac  < r ^ J 5 re  ,nuen,t  paupertate,  in  eodemque  ftatu 
X.Mac.4.  Cumoccidiflet  Eleazarus  elcpbantem.ibidem  quoquemor 

lUruZll  fiUUS  fUK  °PJre<r“  i fwper  ipfum  cadente:  i^uo  figrj 
£ l,r  qu°kd  mu.Ium ,0>intuali certaminc , fflucs alioqui 

r*  Zdt  C,ar,VCUm  Xh  iuu«wl*  inan.  quadam  gloria 

* inloklcam,&  euancfcam,tande  opprimantur,*  percanfeum 

fin's 


Simile. 


Conch  T ertid . 


20  6 


K3,i 

loo 

OSS’ 

ico> 

:k9 

its! 

i . 


3 

ocix 

iS*> 

lift* 

003' 

403 

jjtti 

if 

W 

% 

■trP 

(3 * 
9* 

& 

af 

g 

iffJ 

& 

i 

& 

•fit 

mi# 

am* 

jot- 

£ 

.* 

3 

1 


A Puis  operibns  fimul  cadeutibus  fuper  cos, hoc  eft  rucntibus,& 
percuntibus  pp  ipfam  inancm  gloriam.Serui  quidcm  Dei,aic 
Greg. in  peregrinarione conftituti,hxc  ola  arbttrantur  inania,  Gredi.19, 
& abiefta,nec  vlla  cx  eifdem  vanagloria  infolefcut.Vnde  lob  Mor.c.i. 
Hicebat, Si  vidi  folem  cum  ful|’eret,&  lunam  incedcntc clare.  lob  3, 
Quafi  diccrct,  non  fuperbiui,infoIens  non  fuipp  opera  mca, 

*vcl  propter  Iplendorem  fain*  qui  ex  eifdem  nafci  l'olet  ope- 
ribus,ficut  lun*  ipfius  fplendor  a foie  ortum  habet. Non  item  Simile, 
quzrcbat  humanam  gloria, & laudem  popularem:  quodalijs 
verbis  dixit  Hie.Diem  hominis  nonconcupiui,  tu  fcis.  Hier.  17. 

B Perniciolaquidem  eft  inanis  gloria,  quafceu  latroquidam 

omnibus  nos  bonis  operibus  fpoliat,&  priuat,ait  Chryfoft.  Si  Chryf.  in 
tantoperefugimus  eos  prxdones  qui  nobis  bona  temporalia  Gc.  ho.  j, 
diripiunt , curnonvchementiusmukoacdiligentiusinanem  tom.  t.  • ■ 
gloriam  fugiemus,qux  a nobis  furripit  thelauros  noftros  fpi-  Simile. 
rituales^Contemplarc  quzfo  quam  cito  omnia  bona  fua  per-'  Lut.  18. 
deret  phariixus  llle  pp  fuam  inancm  gloriam, & quantum-re 
cuperaret  publicanus,  qui  cam  tarn  ftudiose,&  diligcnterde- 
uitauit.Sed  quorfum  laudesquzris  humanas,cum  prxfertim  Lauda  hm 
nil cis  mobiiins  fit?  Quod  enim  tibi  nnnc  homines  laudis tri-  man*.  <ju(l 
C bucrunc.idcm  poftmodumfubitomutata  volumatcadimunt.  fint  cadu~ 
Quid  quzfo  facts  homo, ait  alibi  Chry.  alius  de  tuis  operibus  c*. . 
tcftificari  dcbct,  ncmpe  Deus , & tu  homines  teftes  inuocas  ? Chry.  ho« 
Deum  iudicc  habere  debes , & tu  folos  homines  fpettatores,  mil. 3 . fup 
difceptatorelque  adbibes?  an  non  qui  currunr,ad  earn  locum  ’ilia  verba, 
vbi  adl unt  indices,  reftaconttndunc  ? Et  qui  haftiliconflidu  a. Par.  16, 
decertanr,an  non  eis  tm  placere  lhident,qui  iudiccs  conftituti  Eleuatum 
funt?cur  tui  non  milereris,q>  polt  longa  certanuna,diuturna-  eft  corCT- 
que  palxftram  przmium  nullum  pp  infolcntiam  tua,  & hu-  ziz,  to.t. 
man*  laudis  auiditateconfequaris?  fi  auidus  es  laudis, cogita  Similia.  • 
1)  quzfo  q,  Deum  habeas  in  interionbus  ac  penecralibus,  cuius 
dutaxat  lauseft  vera  , & ftarim  01s  appetitus  human*  laudis 
euanefeet . Noli  efle  vfqueadeo  abictf  us , vt  tua  facias  opera  Chry.  hot 
pp  homines, oculos  & mentem  inc^lum  ipfum  attolle,&C£  43.  to.y. 
leilia  (blum  contemplarc.Quxnam  quzfo  Ians  ab  infante, & Ly*dtt  bt 
eo  qui  loqm  nefcit,pot  dari?Quxnam  gloria  d fidis  quibufda  mini  qud 
perfonis  in  lcenacollaudari?talis eft  vtiq;  h.rcpopularis  laus,  fint  mcom- 
citius  tranfiens,quam  ea  quz  in  comzdia  fiue  tragzdiaalicui  fiamtt . 
affingitur.Noli  igitur  eius  auidus  efle, quz  cum  breuiflima  vi 
t*  noftrz  comzdia  mox  peritura  eft . Quid  eft  enim  quzfo,  Vide  Sen. 
ait  Seneca,  q»  ab  hominib.  extol  laris,  aut  depraueris?an  no  ridi  li.  14.  cp*. 
culu,&  ftuhG  cft,infantiu  laudis  &glori£  appetctes.auidiquc  epift.*. 

tffc 


t tw-.v 


Ixempll 

Alex. 


Indie,  t. 
Bon a ope- 
ra in  octal 
t>  facia— 
mat  , vt 
inane  glo- 
riam  tut - 
itmat . 


lob  40. 


loan,  t 6. 
PufilUni- 
met  [urn* 
in  rt  fijltn- 
do  tent  a • 
tionibus . 


J'Reg.X;. 


Tentator 
limit  at  am 
habet  pott 
flatem . 


'Dominica  /.  Quadragejima . 

effevelipfius  Alexandri  excmpIo,quiquonda  vulneratus,ma  g 
gno  fufpirio  dixit,  multi  quidem  dicunt  me  louis  efle  filium  , 
ego  tamcn  longc  alitcr  in  me  ipfo  experior  , repellcns  fcilicet 
a fc  popularem  gloriam  . Hxc  quidem  commodius  prarftan- 
tur  fi  fiant  bona  opera  in  occulto:  quod  vt  Chsillus  nos  doce- 
rct,idcirco  in  defertum  conceffit.  Antequam  etiam  bona  ope- 
ra prxllemus,id  in  occulto  teneamus,  ne  aliquis  ea  nobis  im- 
pedirct,item  poftquamfecimus,inocculto  teneamus,  nefru- 
dum  boni  operisamittamus  per  inancm  gloriam. In  libro  Iu- 
dicum  habetur,quod  prxeepit  Dcus  Gedconi  facrificia  quat- 
dam  facere,  & quod  deftrueret  altare  idolorum : qui  ne  a do-  F 
meliicis  intcrturbarctur,id  node  prpftuit.fic  ergo  nos  delirtia 
mus  altare  idolorum  ideft  vitioi  um,ncquc  id  communiccmus 
idololatris  ideft  vitiofis,  & ardificcmus  altare  Deo , otferendo 
illi  facrificia, ideft  occnpando  nos  in  rebus  cum  virtute  coniuit 
dis:&  quando  hoc  prxftabimus,ne  uideri  velimus  ab  homini 
bus . Confideremus  quidem  quod  quando  idololatrat  fadum 
Gedeonis  refciuerunt,volcbant  cum  interficerc,quid  ergo  fe- 
ciflentjfi  ipfum  talia  audentem  vidiflent  ? 

T entationes  nunquam  defunt,.  <S 

VT  tentaretur  a diabolo.  Quamuis  de  hoc  tentatore  dicat 
lob,  quod  non  ell  fuper  terram  poteftasquz  comparari 
illis  polfit  rnihilominus  tamcn  ita  limitatam  habet  poteftatfi, 
vt  nifi  velimus iam  fpontc  fuccumberc,  nulla  ratione  polTie 
contra  nos  prxualere.Solum  enim  cos  vincir,qui  vinci  volunt. 
Iam  dc  hoc  tentatore  & mundi  principe  triumphauit  Chri- 
ftuv  dominus,&  vicit  eum.lcd  nihilominus  litmus  tarn  pufilla 
nimes , & fragiles  , vt  ab  hoc  etiam  vido  nos  vinci  finamus  . 
Non  vlterius  quidem  progreditur  dp mon  in  tentando,quam  H 
fibi  a Deo  permittatur:  fed  quamuis  vt  Ico  rtigiens  circumeat 
quxrcns quern  deuoret,  quia  tamcn  Deus  prxfens  ndeft  fpe- 
dator,  non  vlterius  progreditur  quam  Dcus  fibi  permittat . 
Huius  rei  figura  cxtitit.quod  habetur  ? Jib.Rcg.  quando  Ico 
illequi  prophetani  occidir,non  eft  aufus  ipfum  dilaniarc , ne- 
quedeuorare.l’ed  nec  etiam  afcllumquo  vehcbatur,fiquidem 
fibi  dtuinitus  non  pcrmittebatur,imo  ibi  corpus  mortuum  (er 
uabat  & alellum, donee  fepultu  fint  corpus:fic  ergo  luiic  leo- 
ni  rugienti  diabolo  non  permittitur , vt  tentet  quantum  ipfe 
vcllct.Latrare  poteft  & rugire,itcm  fufurrare,at  non  compcl- 
lcrejfolum  mordet  ad  fe appropinquantem , nam  ligatus  eft: 

tentat 


ConcioTertia,  107 

A tentat  fuadendo  & inducendo.Magnx  fane  eft  pufillanimita- 
tis,quod  ab  eo  nos  Tuperari  patiamur , prxlertim  cum  tanta 
tiabeamus  diuinitus  refugia ; qtii  Temper  nos  ad  Tevocat,  vt 
nos  fauoribus  This  exornet,dicitque:  Vcnicolumba  mcainfo  Caa.tt 
raminibus  petr£ . 

Ne  defattgemur  in  tetationibus,Ted  viriliter  refiftamus,na 
Drum  Tpeftatorem  habcmus.Probcquidem  hoefenferat  Da 
uidcum  diceret.Domintis  eflmihiadextrisnecommoucar.  PfaL  if. 
Gaudet  Dcus  cum  videt  nos  viriliter  decertantes,  adcovtcu 
contradiftiones  delint  in  terra, iple  angeltim  etia  mittat , qui 
£ lufteturcum  lacob.Videigiturquomodotegcrasintetatio-  Gen.}. 
nibus,(iquidem  Dcus  te  contuetur  cum  coelclti  curia , neque 
Vel  iftum  quidem  vnum  das, quin  eum  notent, laudent,  & lo- 
lemnizent:dicentcs,o  quam  pulchremodo  fe  leuto  protexit!  ProlpeSat 
Et  rurfus,  quam  egregium  inflixit  iftum  ! His  maxime  dele-  nos  ctlejlis 
ftatur  Deus,  Tdlctque  dicere  nobis  in  lecreto  cordis, quod  di-  curia  ad 
xit  difeipulis  in  anguflia  pofitis:Confidite,&  nolite  timere,vt  pugnam. 
habeturapud  Marcum. Sic  videmus  quod  protexerit  Iacob  in  Mar.  6. 
fuo  maiori  conflichi . Vnde  per  Ifai.  ait  Dcus,  Quis  tu,vt  ti-  Geu.j  i. 
meas  ab  homine  mortal), & a filio  hominis,qui quali  foenu  ita  Ii'a.f  i. 

C arelcet?Et  alibi  dicic  idem  prophcta,QuieTciteab  homine, cu  Ifa.i. 
ius  Tpiritus  in  naribus  cft,nevos  perturbet  hominis  perfecutio, 

3ui  non  plushabet  vita?,  quam  minimum  Tpiritus  ad  reTpiran 
um.Non  confiftunt  vires  hominum,veld|monis,  invaria  in 
duftria,  & varies  armis,Ted  in  diuina  diTpoluionc  & bencplaci 
to.  In  libro  quidem  ludicum  habetur.a.  Samgarquidam  He-  Iud.}. 
brxorum  dux , interfecit  Texcentos  Philiftxos  Tolo  vomere  , 

& aliqui  dicunt  quod  lolo  ftimulo,&  ita  ipTcTolus  defendit  po 
pulum  ITrael.Qnid  igitur  timebit  homo,qui  Deum  libi  pro- 
pitium  habet?Vndc  Dauid  in  hoc  confidcns,  dixit  ad  Goliath,  i.Re.  17. 
X>  Tu  venis  ad  me  cum  gladio  & hafta,&  clypeo,  ego  autem  ve- 

nio in  nomine  domini  cxercituum.  Conlidera  etiam  quid  San  Iud.if. 

’ fonegit  in  Tola  mandibulaafini, contra  tantam  Phililtxorum 
tnultitudinc  armatorum.Qux  cu  ita  lint, non  clt  quod  animo 
cadamu^n  tentationibus,  led  induite  vosarmaturam  Dei,vt 
inquit  Paul.Cxtera  enim  proTpera  liicccdet.  Permittit  Deus  Ephe. f. 
inrerdu, vt  d modicis  ct  rebus  timidi  limus, imo & vift:,vt n® 
humiliemus,&  cognolcamus  quanta  fit  fi  agilitas  notlra.  Vide 
«nim  obfecro  q>  diffkilia  pertranfiHetMoy(es,&  tande  quam  Num.io. 
minima  re  (iiperatiis  fit, in  aqua  de  petra  cducenda  dubitado, 
cutnta  mirabilialepe  vidillct,dtprodigioTa.  Vnde  mtclligas 
Tcrfi  elTc  quod  ait  Apo.Qui  Te  cxiflimac  Uare,vtdcac  ne  cadau  t.Cor./a. 

Rune- 


Simile. 

JD turn  imi 
temur  f tri 
buUtioni- 
ius . 
Simile. 

Exemplfi. 

Tentntio- 
j us  ornnti 
He i ouxi- 
Uo  vtncun 

tour. 


Pfal.io. 


lob  l. 

Hon  debt 
mus  tffe  in 
t/mri  q** 
uit  domo- 
miftptmi- 
ctrimus . 
Athan.  in 
vita  S.  An 
ton. 

I.Mac.4. 
Hon  dtbt- 
pn*t  orma 
dtp  oner 
ttfi  multi  1 
fijiiterim' 
tentottoni 

*• 


• ‘Dominical,  Quadragcfima . 

ltemedium  quidem  falutare  contra tcmatiohes  eft , ftatitn  * 
ad  Dcum  accurrcre  orando,  & fauorcm  eius  atque  auxilium 
imploramdo.  Nam  ficut  latro  timet  cum  voces  audit  vicino- 
rum,&  fugit:  fic  vtique  da?mon  ciim  vidct  fanftos  & angelos 
accedcntes  ad  clamore  orationis  ipfius  tentati,  fugit, ampliui 
expeftarc  non  audet:&  ficut  fertius  clamorem  fcntiens,  vocef- 
quenon  emittens,prarfumitur  in  furtoconfenrire,fic  profeflo 

tu  ciim  te  fentis  tcntari , voces  non  dederis  8t  cmifcris  ad 
Dcum  , fignum  ctt  quod  Dei  & anim$  tux  proditor  fis . De 
Laced .rmonijs  fcribitur , quod  magis  curarent  inimicos  viu- 
cere  aftn  & arte  quam  viribus  r diccbant  cnim  vires  cfle  com-  f 
munes  hominibus  & brutis,attamcn  ars.ingcniu  & ipiduAri* 
folios  hominis  erant,&  ita  quado  vinccbantarmis,  offerebant 
p.illom  gallinaceum  : cum  vero  arte,  olferebant  bouem  ,fi- 
gnificantes  fe  maiorem  apeepifle  fauorcm  . Si  voJomus  tenT 
tationes  mundi , darmoni*  , & carms  fugare  folis  noftris  v*ri? 
bus,  impoflibile  erit , at  diuino  fauore  facile  crit , & ita  opti- 
mum ell  medium  oratio  tpfa  , in  qua  Chriftus  hoc  tempore 
occupabatur . Bene  quidem  nouerat  Dauid  inde  fibi  vido- 
riam  prouenturam  cum  diceiet:  To  Dominccuflcdies  nos  a 
•cncrationc  hac  in  xternum.-quafi  diccrct,Tu  me  liberabis  ab  Q 
inimicismeis  peflimis,  & omnesqui  fetibi  commendabuot, 

& fauorcm  tuumimplorabunt.  Siquidem  quern  ad  mod  G val-. 
lafti  lob,  & domum  eius  per  circuiium , fic  nos  defendes  tu* 

Debemus  quidem  valde  notare.quod  etfi  diuino  adiuti  fa 
uore  vincamus  femel  vel  bis  dxmonem,ita  vt  eom  fugemus 
piocul,  non  tamen  proptcrea  definit  nos  tentare , ficut  vidfr- 
mus  in  hodiemoEoangcIio.Qu?cum  ita  fint,  & fi  iternni  vi 
ccris  femel  vel  bis,  non  ideo  debes  arma  deponere , fiquidem 
reuerfuros  denuo  ell,quando  minus  id  cxillimes;Vnde  Atha  H 
naf.dicit  in  vita  S.Ant.nequc  Antonio  vincendi  fccuritatcm 
dedit  primus  ille  triumphus , neque  diaboli  fraftat  defccere 
vires.Hoc  figuratum  videtur  1.  Mac.  vbi  lrgitur,qu6d  poll- 
quam  primum  prxlium  datum  ell , & vi&oriam  habucrunt 
non  fine  maxima  inimicorum  fit  age.volentcs  iam  fpolia  acci 
^fcre, dixit  Iudas  Mac.NondG  fecori  fumus , ne  concupifeatia 
fpolia, quia  bcllum  cotra  nos  ell,&  Gorgias  & excrcitus  eius 
prope  nos  in  motibusrfed  ftatenfic  cotra  inimicos  nofiros,  St 
exptignate  eos,&  fumetis  poftea  fpolia  fecuri:  quod  fecuriua 
ent  in  futura  vita,fiquide  in  pnti  vita  non  eft  vera  fecuritas. 

Magna  quidem  vtiuir  dxmon  aflutiain  temando,quaqdo 

quidem 


1 


Conch  T crt'ta . 


tn» 

* 

4,* 

t 

fall 

fc.» 

K#» 

fit®' 

US® 

LaU 

jtffl.- 

d»I9 

IS® 

I0f? 

af 

an> 

3fCi 

** 

I* 

** 

io=» 

5 

Uff« 

* 

A* 

»* 

rcc* 

joi- 

ridS 

jtf 

ao> 


ioS 

^ quidem  vides ; quod  confcientiam  non  tentat  proponens  ci  Mngnn  dd 
peccata  manifefta.vt  furta,homicidia,adulteria,&  fimilia,  cu  monuaflu 
cognofcat  ftatim  diflcnfuros;fcd  curat  tcgere  ipfa  pcccata  ali-  tin  in  ttn- 
quo  virtutrs  velo,  & colorc  adultcrino&faliaci  ,atquefub  tnndo. 
blanda  efca occultat acmnm  hnmum-,&  lub  vale  deaurato  ab  Tentat  dd 
icondic  mortak  venenum,ficut  peftifera  ilia  mulier  dc  qua  fit  mb  fub  Ip* 
mentioin  Apo.  Videquanta  fit  demonisallutia,  fiquidcm  cii  virtu - 
ciimteniarct  Iob,priusci  abllulit  bona  quam  filios,vt  inagis  tit. 
id  fentiret:namfi  contra  legcfliflet,  porerat  Iobdtcere.cum  Apo.  17.  ■ 
jnihifilij  fint  ablati.quorfum  bonis  indigeo5  non  enim  liiper  lob  r. 

£ font  quibus  derelinquam.Solent  enim  vafri  lufores  permitte  Simile.  ■ 
re,vt  perdant  aliquantulu,  vt  poflint  collufores  fuos  ludo  ine  Vnmonin- 
fcare,  & pollea  lucranturquidquidaducrfarij  habcnt  : item  terdum  f* 
impoftorcs  luforcs  componunt  folia  vt  volunt , & oculis  fibi  vtnct  pan 
inuicem  conniucrcfolent,alijrquehuiufmodi  vtifolent  fignis  tun  %t  net 
& impofturis.  fic  darmon  interdum  fe  vinci  patitur , & fugCre  vtriut  fn~ 
videturactimcre,qua*omnesfuntimpofturf,Tantf  quidcm  ptrtt  , 
font  eius  aftutix  & inuentiones,vt  fi  Deus  cum  non  refrfna- 
ret.non  elTct  qui  poflet  eius  laqueos  effugerc,attanien  Deus 
eius  potcntiam  rcfr pnat.  Sic  vidcmus  nolujfle  Dcum,  v*  dx-  Gen.  j. 

C mon  fub  alia  figura  quam  ferpentis , protoparcotcni  tentaret  Tmtator 
F.iiam  , nc  facile  decipi  poflet,  imo  potius  cum  videret  be*  Hmttntam 
Ilia  loquentem, cam  fufpeftam  haberctjfidiligcntcraducrte  habet  per* 
rct.Noluit  ctiam  Deus  idololatriam  in  mtmdum  intrare,  nifi  ftanm. 
homines  humanum  fanguinem  eftundeient  proea,vt  viden-  Invtttont* 
tes  tamcrudelemremabftinerentabidololatriamihilominits  multat 
tamen  erfi  homines  cot  haberent  admonitiones,  noluerunt  rtt  Dims, 
fibi  attendcre . Vnde  colligas  noflras  peruerfas  indinationes,  vt  a peer* 
& quam  caro  tes  malas  emamus , cum  tamen  res  bonas  recu-  to  nbjtine* 
(emus  etfi  vili  nobis  dentur.  Duplicem  aciem  prod ucit  muo-  nms. 

J5  dus  contra  milites  Chrifti : blanditur  enim,  ut  dccipiat , ter.  D. Aug.in 
ret.vt  frangat : non  nos  teneat  voluptas  propria,  non  nos  ter-  fer.  S. Vin 
real  crudelitas  alicna,  & viftus  ell  mundus : ad  utrofque  adj-  centij . 
lusoccurrit  Chrillus,  ut  non  uincatur  Chrillianus. 

tsfbftinentiaplurimnm  commendatur . 

ERima  Chrifti  tentatio  fuit  degula:  ficut  acciderat  in  pro-  Gcn.3. 
toparentibus . M.ignam  fane  vim  contra  tentationem  ha-  . V 

ieiunium  , 8t  abllincntia , fiquidem  Chrillus  eo  vti  uoluit 
in  dcfcrto,vt  imcIJigerennisquomododpmonem  vinceredc- 
Jbctemus,  Abfi»ncntiacorpori>&  aniinx  multu  prodelt,  iuxta  t 

Chryfi 


*•  :• 

•Dominic*  /.  Quadragefin* . 

Chryf.  in  Chryfdicentem,  vis  nutrirccorpus?rc(eca  quod  eftfoperua-  £ 

epifto.  ad  caneum,&  quodlufticiattantumfubminiftra.Nil(iciucundu 

H*b.c.  1 1 eft  ficut  cibus  bene  digeftus,  & decoftus : nil  lie  (alutem , oil 
homi.  if.  lie  fenfuum  acumen  operatur,  nil  fica^ritudinem  fiigat  ficut 
C0.4.  moderata  refcftio,exccftus  vero  ciborum  conlumit,&  ptitrc- 
Abflinen - fcic  corpus  humanum,&  macerat  rgritudine  diuturna,ac  tan 
tia  cibi  bo  dem  mortecrudeli  confumit.Et  C hry  fid icit, Quoties ci botfi 
mini  fain-  cruditasvitalia  deijcit,infirmat  ftomachO,  corrumpit  fangui- 
tifera.  nem,  vitiat  humorcs,!uccendit  colcram,  extremum  febris  gi- 

Pc.Chry-  gnit  incendium,totics  mentem  perdir,  amittit  fenfum,  fertur 
lol.fer.4 1.  defiderijs,contrarijs  vrgetur,  falutaria  refpuit,  qtiarric  noxia,  F 
lnttmpe - fugit  curam,  tunc  medici  ftimnto  ftudio  parat  abftincntiar  re- 
rbtia  qua  medio  fubinde,  vt  fanetur : vt  fanct  abftinentia  quod  vorari- 
tu  noceat.  tas  fauciarat . Quod  fi  pro  temporali  cura  argri  media's obe- 
Similc.  diunt.lcruantquc  ordinem,parcttatem,quare  pro  fempitema 
falute  (it  durum,  Chrifto  moderatis  ol>cdirc  leiunijs  ? Cor- 
pus gubemare  mcnfiira , mentem  regcre  parcitatc  ? vt  nubes 
obfeurant  carIum,ficobfcurant  animas  intemperataeonuinia. 
Similia.  Sicut  ventoru  turbines  elemcntaconfundunt,fic  fcrcuh  con- 
gefta  ftomachum  conturbant : vt  nauem  fluftus, corpus  ebrie 
tas  demergit,  hominem  dat  in  proTundum,lucra  vitxaufert,  G 
& mortis  facitfubircnaufragium. 

Simile.  Sicut  per  fitim  aut  per  fatnem  folcnt  plurima  munitiflima 
loca  cxpugnari,&  capi,eftqueprxcipium  militix  ftratagema, 
capere  in  primis  turrim  aquarum , & praroccupare  fontes , & 
Abfiinen - itinera  quibus  introduci  alimenta  poflunt : ita  quoque  opti- 
n'/* doma-  ma  eft  dtligentia , & neceftaria  ad  expugnattonem  noftrarum 
tur  taro  et  paflionum,atque  earundem  dominium  aftcquendum , cu  ad- 
fugaturvi  uerfus  nos  frequenter  infurgant , alimenta  detraherc . Caro 
fi*-.  enim,fanguis,&  fenfualitas  funt  hoftes  anima* , vnde  ipfi  de- 
trahamus  oportet  nutriment um  corporale,  vt  carationi  faci-  H 
le  fubijciamus.ac  dominemur  eis.  Quid  poteft  efficaciuselTe 
Leo  Papa  ieiunio , ait  Leo  Papa  , cuius  ohferuantia  appropinquamus 
deieiu.de  Deo, & refiftentes  diaboIo,vitiablandafuperamus?  Semper 
cimi  men-  virtutis  cibus  ieiuniu  fuit,  & abftinentia  producit  cxleftes  co- 
lls, fer.i.  gitationes,rationabiles  volnntatcs,falubriaconlilia,&  volun- 
tarias  afll;&ioncs,caro  concupifcentijs  moritur,virtutibus  fpi 
Cbryfol.  ritibus  innouatur.Item  Chrylaait,  Eftquidem  ieiunium  vi- 
fer.8.  tiorum  mors, vita  virtutum,eft'ieiunium,&  corporis, & mem 

Ixcellftu  brorum  decus,ornamcntum  vita:  eft  ieiunium  robur  mentifi, 
i -.unq.  vigor  animarumreft  ieiunium  caftitatis  munis, pudicitix  pro- 

Exemplu.  pugnacuium,&  ciuitas  f*n<3itatis:eft  ieiunium fchola  mcrito- 
‘ rum» 


i.ui 

nr 

aii. 

an 

(CD 

ant 

adui 

1 

ca 

tei 

ltt 

u® 


pt 

CD 

• 1 
fa 
C tu 
re 
ft 
j «c 
1 1d, 


nit 

Sd 


* 

it 

tt 

iaS 


«f 

A* 

IflS* 

P* 

if 

v* 

si 

M 

BP? 

& 

lt«E 

jsj: 

rtf 

oti 

?* 

i'C« 

It  9* 


. * i , • 

• . r ' '*  • jf  j.  . 

.V 

Zoncio  Tertia.  ■'  209 

A rum,magifterij magifterium,difcipiinarum  difciplina.efticiu 
nirnn  ecclcfiafticx  vix viaticum lalutare,cftdcniquci£iunifi 
inui&us  Chriftianj  militixprincipatus.Probcquidcnouerat 
virtutcm  abftinentix  Hilarion,  de  quo  dicit  Hicro.  g>  cogno-  Hiero. 
iccns  vitam  fibi  finiri , ab  anno  fcpmagefimoquarto  vfquc  ad  Exempli!' 
annum  oftuagefimum  ira  fe  ieiunio  tradidit,vt  omnibus  diet  Hilarion. 
admirationi,ita  vt  tunc  pritnu  viderctur  dies  iciunij  inchoarc. 

Iuxa  Abuienlem  pericifllmi  mcdicot urn  fatentnr  abftincn  Abul. 
tiam  file  fummcmedicinamr  vnde  Plato  improbat  bomincm  Plato, 
bis  in  diciaturu,&ciim  in  Sicilia  nauigalTet,mcnfas  Syrncula  Deteftab * 
B nas  voluptari  coparatas  damnabat,&  luis  feripfit  fe  vidillc  per  tar  Plato 
tentum  in  Sicilia,homincs  videlicet  bis  in  die  comedentes;  & bis  in  cut_> 
fequiturjmalx&rurpisdifciplinx  ciuitatis, nulla  maiore  con  comedert. 
iefturam  pot  quis  capere,qua  iudicibus  & medicis  indigere. 

Rurfus  mala  quatab  intemperantia  fcquuntur , innmnera 
plane  font : De  Cyro  refert  Iuftinus , cum  ad  Scythas  ex-  Iufti.  If.  r. 
pugnandos  concefliilet,vt  deeis  pofl'et  triumphare,fuga  ante  Intern  pe- 
eos  limu]auerir,ingcntcmqneBacchi  acciboruin  lautiflinio-  rhtia  quot 
rum  copiam  ibidem  reliquerit,quam  aim  Scythx  confpexifi.  mporut 
lent, rati  vere  excrcitum  ipfum  nunqiiam  reuerfurum,acccftc  inccmcda. 
C runt  illuc,leque  cibo,  potuqueadeoingurgitarunt,  & obrue-  Iufti.li.12. 
runt,  vt  non  folum  pleriquc  ea  temulcntia  ftatimintcricrinr  , Bxcmplu. 
fed  ctiam  infugientes  Cyrus  cum  exercitu  rnagnam  ftrageni 
ediderit,  atque  ita  demu  deScythis  omnibus  triumphauerir. 

Idem  etiarn  luftinus  refert  dcnonnullisimperatoribus,  quos 
cum  potentiftimi exercitus  fuperare,  & eumcere  non  potuifi. 
fent,  fupcrauerintatqueinteremcrintimmodcrata  conuiuia , 
potulque  & cibi  intemperantia.  Refert  Bcda,q>  quidam  ami-  Beda  li.f. 
ciflimus  efler  gulx  adco , vt  cum  alij  ad  audiendam  miflam  dc  gellis 
ingrederetur,  ipfe  ad  comedendum  pcrgerct,  citmque  in  gra-  Anglo. 

T>  ucm  incidilfet  infirmitatc,quales  fimilibus  euenire  folcnt,mo 

nerentquc  eum  amici , vt  confiteretur , & poenitentia  agerct  Exetrplu 
vere  de  peccatis,ipfe  refpondebat  fe  non  polfcid  prxftarc : na  horredu. 
ait;ficut  Stcphanus  videbat  cxlos  apertos,  lie  ego  video  mihi 
infernum  patcre,  uideoque fedem  meam  inter  Iudam,&  Pila 
turn  propter  gulam  meam.  Dehis  dicit  Apoft.g.  fint  inimici  Philip.j. . 
crucis  Chrifti,  quorum  finis  interims , quorum  Deus  venter 
eft.Hisaitlfj.  Vxqui  potenteseftis  ad  bihendum  vinum,  & Ifa.y. 
viri  fortes  ad  milcendam  ebrictatem  . Per  intemperantiam  fc  Elrie/as 
priuat  homo  rtiaiori  honore  quern  habet , videlicet  q.  fit  ani-  infame  vi- 
mal  rationale , & dominuus  fux  voluntatis , nec  ducatur  folo  tium  . 
fiaiuraliinftinftu,  vtbruta;  iuxtailiud£cclef.  Deus  ab  initio  Eccl.if.  , 
Cope.  Quadr.  Tom.  I.  D D conlli- 


/ 


Eccl.3. 

Simile. 


Excmplfi 
vtilc  abfti 
nentif  So 
cratis . 
D.Thr.3. 
pq  4-a-3; 
Hiero.  ad 
Ncpo. 


* Dominica  I.  QuadrageJimM . 

conRituit  homincm,&  reliquit  ilium  in  manu  confilij  fui.Itc,  E 
Appofuitaittibi  aqua  &ignc,ad  quc  volueris  porngemanG 
tui.Itcm  alibi  ait,  Noliauiduseflcinoi  cpulatione,&  no  ce 
effimdas  fupcroem  cl  cam . Salusquidc  corporalis  & sterna 
per  inteperantia  amitti  folet : ficutenim  ex  terra  humiditate 
(blent  medio  fblequxdi  afeendere  exhaIationes,qua?folislu 
ct  impediunt,fic  cx  intemperantia  prodcunt  vapores  mentem 
obfcurantes.ft  falute  coturbantes.  De  Socrate  fcrunt,g>  efl'et 
abdinentiflimus,&  rfi  aliquos  inuitabatad  prandiO,vel  cena, 
pare iflimum  eis  viftu  dabat.ciimque  rogarctur  cur  id  facerct, 
rndebatjfi  boni  funt,hoc  ns  fufficir.fi  vero  tales  non  fuot,hoc  F 
nimium  eft.  Omnibus  quidem  ornamento  eft  tcmpcramia,vc 
rum  prarfertim  eft  ornameto  facerdotilms,&  prxdtcatoribus, 
vtfe  melius  orationi  applicent.&fufi  munusexerceant,vt  h£t 
D.Tho.&  idipfmn  commendat  B.Hier.ad  Nepotianum. 

Dominica  I.  Quadragefimx . 


Lettibus  ft 
tent  attorn 
bus  futcu- 
bunas. 
ludi  p. 


Ifa.  f 
It on  Jebt- 
tnut  dtbi- 
torem  pnu 
ftrem  vr- 
lere. 

Quod  (in t 

tnufn  no- 
us fates  if. 
fechmur  , 
tftatto  ejl 
dements . 


CONCIO  Q_V  A R T A. 

Vc  T v s eft  It fits  in  defer  turn  ,vt  tentaretur  m diet. 


6 


bolo.  Mat.4.  Ignominiofum  fane  nobis  cft,q>  ten- 
* tatiombus  fuccumbamus  , prxfcrtim  cum  nulla 
nobis  centatio  accidat.qua  vincere  non  poffimus, 

& prxfertim  leues  tcntationcs  facile  poflemusexpcllcre.  V£- 
que adeo  indolcbat  Abimclcch  , quod  a foemina  percuftus  cfc 
fetlapidc.vt  diccret  ad  armigerum  liium,  vtipfum  interfice- 
ret,  neif<rminadicereturintcrfcftus:&  tamen  tuignomi- 
niolum  non  ducis,  quod  a leui  tentatione  vincaris. 

Cum  ieiunajfet. Prius  baptiz.acur  antequa  Quadragefimale 
ieiunium  ingrcdiatur : fic  nos  deberemus  etiam  prius  pcccata  H 
noftraconfiteri.ne  nobis  diccretur  illud  Ifa.  Quare  ieiunaui- 
mus,&  nonalpexifti?&  refpondcmr.Quiain  die  iciunij  veftri 
inuenitur  voluntas  vcllra.  Nunquidtale  efticiuniu  quod  ele- 
gi?Diflolue  colligationes  impietatis.ocs  debitores  veltros  re- 
pctitis. Dices  tu,an  non  licitum  eft  debita  rcpeterc  f licitu  eft 
fanc.verumtame  in  tali  pofitus  efic  noted  neceffitate  pauper, 
ait  Hier.fuperhunc  locum, vt  lethalircrdclinquas  firepetas. 

Vie  vt  laptdes  . Aducrtepropofitu  darmonis  fuiflc  ChtiftG 
ad  mutatione,&  nouitatcexcitare:foIet.n.tcmatornouitatcs, 

& rcrO  viciditudines  inducerc  , q.bus  nobis  pnicic  machinct, 
imo  no  lolQ  daemon,  fed  cc  cius  lerui  nouitatibus  deleft itur . 

, Strip  turn 


Cone  to  Quart a . 210 

x Scriptum  eft.  Legit  & citat  feripturas  daemon,vt  nos  fallat : Liter i fint 

fie  multos  videas,qui  eo  cp  litcras  cG  virtute  non  coniungunt , virtutepa 
abutuntur  literis . In  fluuijs  reperias  nafturtia  quaedam , quae  rum  vid2-< 
quamuis  Temper  aquam  habeant,  nihilominustn,nifidelupcr  t ur  pro — 
ipfis  pluat,pulchritudinc  fuam  amittut : fic  multi  facris  literis  dejfe. 
abudant,fed  quia  nolunt  diuino  vti  fauoreadcas  intclligcdas 
& cxphcadas.inde  fit,vt  ficcitat c maxima  patiantur  in  anima. 

Angelis  fuis  mandauit  de  te.Cu  vidiftctinprimatentationc  Vernon  ex 
daemon, Chriftus  ita  in  Deo  confidcret,dicens,Sed  in  omni  tremorum 
verbo  q>  proccdit  &c.  modo  in  hac  tentatione  inde  fumen  oc-  amicus. 

2 cafione,tentantc  de  nimia  confidcntia  dicit,  Angelis  fuis,  &c. 

Sieadens  adoraueris  me. Qui  diabolum  colunr.cadere  dhr: 
magna  profedo  ruina  & infelix  ,in  felix  cafus,  peftilens  calami  Multi  mo- 
tas,daemonijs  obfequium  praebere,  & idolis  cultum  foli  Deo  di  idolola- 
debitum  tribucrc.  Idola  autcni  lunt  non  lolum  falforu  dcoru  trie. 
fimulachra,  led  omnia  ilia  quae  contempto  vero  Deo  fumme 
diligimus,  in  quibus  fummam  fglicitatem  collocamus. 

Die  vt  lepides. Si  darmo  poflet  nos  vincere  ablque  vllis  de-  Odit  not 
Icftationibtis  noftris,  nec  gutta  quidem  aquae  nobis  darer,tan  demon . 
to  nollriodioflagrat:  ddc&ationes  ergo  offert,  quia  videt  q>  D.Aug. 

C aliter  vincere  non  potcft.Dicitenim  Aug.q,  fi  protoparentes  Similitu. 
abfque  pomiefu  potuiifct  vincere, id  fecifier.  Eft  quidc  inftar 
pifcatoris,qui efcam  apponit  hamo^&  cum  pifcis captus  cft.et  Simile, 
ex  ipfbore  fi  poteft  efcam  extrahit.  Vndefit,  vt  homines  de- 
cipiat  interdum  Tola  dele&ationu  expeftatione , vt  fint  inftar  lmpoflor 
canum  leporariorum,qui  odoratu  ducfitur,&  tamen  praedam  eft  demon. 
interdum  non  confequuntur:  ficcnim  ifti  in  praetenfionibus 
fuis  mcriuntur,non  confequentes  quod  optant. 

csfuaritia  dcteslabile  mdunu . 

D |N  tertia  quidem  tentatione  omnes  fanfti  concordant,  q> 

Xdc  auaritia  Chriflu  tentauerit,cuiuGnodi  tentatione  mul- 
tos proftrare  folet,tanquam  cxercitatus  in  ea  arte.Tanta  qui-  Diftimile. 
de  eft  noftri  teporis  auaritia,  vt  potius  viderctnr  cD  feris  tra-  Viget  au* - 
6are  quam  cum  auaris . Siquide  fimulatquc  ferae  confcquu-  ritia  bn  tk 
tc  funt  quod  cibis  fuis  congruit,ftatim  quiefcunr,non  ita  aua-  poribus. 
rus.  Item  fer£,vel  no&u  qnicfcunr,  non  ita  auarus  mercator, 
fed  Temper  negotiatur,vt  ait  Eccl.Vanitas  eft,&  aftliftio  pefli  Eccl.4. 
ma  j nihilominus  txi  ctfi  mille  viueret  anno*  nunquam  fitia- 
retur.nec  auaritia*  fua:  fatisfacere  poftet.IJlud  fibi  vnr  tm  jfti 
auari  boni  facere,  vt  confumant  ctia  paucula  bona  qua;  pau- 
per -habet.Vnde  Ecd.aitjDitiori  tenc  focius  fueris,fi nccclla-  Ecd.i )• 

D D 2 rim 


‘Dominica  /.  Quadragcjtma . 


V it  tins  a- 
ttari  etid 
fatten!*  d 
habet  fatt 
feres  d*  no 
tare  mtnn 
tur. 

A fill  (14,  M- 
uarorttm . 
Fibula. 


Quata  fit 
quorudaM 
CHpiditas  . 
Viuitia  fi- 
ne Deo  nil 
valent . 
Sunile. 


Exo.  3. 
Simile. 


Anari  ar- 
dent,& no 
comburun 


Auaritiau 
late  fir  fit. 


l.Tim.6. 


rius  illi  fueris  fupplantabit  te,&  fubridens  /'pern  dibit, narra* 
tibi  omnia  bona,&  diect : Quid  opus  eft  tibi?  & confundet  te 
incibis  fuis, donee  teexinaniat  bis  & ter,&  in  nouiflimoderi- 
debit  te,poftca  videns  derclinquct  te,  & caput  Amm  mouebic 
are.Hxcprxftat  diuesauarus  cum  pauper  ncceflitarec6ftri- 
fhis  ad  cum  tendit:  fingitenim  g»ipl'um  diJigit,facnqueeum 
accumberc,  St  caio  prandium  emit,  flqtndem  antequam  inde 
furgat,cogitur  hxreditatem  vtndcrc  minoris,  vcl  ad  alia  obli- 
gator quibus  totus  pereat.irrideturque  ab  ipfb  diuite  aiente, 
arbiirabatur  hie  quod  abfque  pretio  ipliim  diem  inuitaturus? 

Vt  aliquiintclligant  quanta  fiti  laborentditiitiartim  auari, 
fabulantur  poctx,q>  rexquidam  Frigix  nomine  Mida.hofpi- 
tio  exceperat  Bacchum,a  quopoftulauit,  vtquidquid  tange- 
rcr,in aurum  conuertcretur,&  ita fa&um  eft : ciimque cibutn 
& potum  tetigiffetjin  aurii  conucrfa  funt, & ita  fame  peribat. 
Quarc  itcrum  liipplicauit  Baccho,  vc  fibi  hanc  poteftate  adi- 
nicrct,&  ita  fa&um  eft  nc  fame  periref. Tales  igitur  hint  mun 
danz  dmitix,  quamius  cnim  plures  accumulct  dines , nihilo- 
minus  th  fine  Deo  nil  valent , fed  potius  fame  pereunt  poffi- 
dentes . Inucniunt  diuttiarum  cupidi  in  medio  diuitiarQ  odo- 
re, quibus  vchcmcnterpungatur,cum  fallatcos  dxmon, ficut 
pueri  alios  pueros  fallcrc  folcnt  odorantes  rofam,  acicula  ali- 
qua  armatam . Quid  fentict  miferauarus  mortis  hora.cu  fal- 
lacix  diuiciaru  iplius mnnifdlabuntur?  In  Exod.  hr,q,  videric 
Moyfcs  rubum  ardentem,&  non  fc  comburetem,fic  videmus 
multosauaritia  ardentes,  & th  non  confumuntur,  fed  in  igne 
viuunt  ceu  falamandrx : hoc  vidccur  quafi  miraculu  latanz , 
efr  fcilicet  cognofcant  fc  in  inferno, iam  propc  ardcre,&  tamen 
lecuritatem  fibi  pollicentur,  ncc  cos  mouct  Dei  verbum  igni- 
tum,iuxta  illud  Hier.  Nunquid  non  verba  mca  ficut  ignis? 

Etfi  vitinm  auaruij  fit  tarn  dcteftabile , ut  inde  multa  fe- 
quantur  incommoda.nihilominus  th  ita  late  ferpit,vc  iam  fix 
xfiimctur  abhominibuseife  peccauim,  vbi  obleruabis  quod 
quamuis  multa  alia  fintgrauiora  pcccata,  nihilominus  th  nS 
vacat  myfterio,quod  hoc  ta  fxpc  in  feriptura  reprehendatur.* 
& caufacfte  debet  quam  reddit  Apoft.ciim  ait, Radix  omniu 
maloru  eft  cupidiras.  Multa  potcrat  recenfercalia  vitia  Apo. 
quibus  deditus  non  fuerat,  fed  nihilominus  de  auaritia  prefer 
tim  mentionem  facit  3d  Thcfa.fcribens,ciim  ait,Neque  enim 
aliquando  fuimus  in  fermonc  adulationis, ficut  fcitis,ncque  in 
occafionc  auaritix,  Dcus  teftis  eft, cum  poflemus  vobis  oncri 
cflc.ISunquam  dciuot  auaro  occafioncs  ad  cxplendam  auari* 


H 


- 


tiam. 


1 


Conc'to  Quart  a . 2 1 1 

A tiam.Refert  quidem  Vale.Ma.quendam  Dyonifinm  Syracu-  Exemplfi 
fanum  videntcm  pallium  quodda  ftjtuc  cumfdam  Iouis  pr$-  puerfum. 
tiofilfimum,ei  ipfum  adcmiflcdiccndo  quod  frigidum  ninus 
clfet  hyemc,S:  xftatc  graue  & pondcrofum,  prefer  tim  cu  ef- 
fet  cx  tcxto  Attalico : atque  ita  fuo  hoc  prxicxtu  cx  panno 
coi  ci  pallium  aliud  dedic.quod  dice  iudicio  fuo  commodiu$ 
quociique  tempore.  Idc  ctiam  auream  barba  abllulit  ftarug 
Acfculapij,  dicens  quod  Apollo  cius  pater  imberbis  eflet,  & Occafit- 
quod  ei  non  conuenirct,qux  tn, omnia  pp  auaritiam  prxfta-  net  captat 
bat.Etiam  in  iciunijs  captant  occafioncs  auari, quibus  appeti-  auari , vt 

B tui  fuo  latisfaciant,c6putantcs  in  lucrum  quod  parunupcic-  fitim  diui 
iunij  edatur.  O qua  deceptos  fc  inuenient  talcs, de  quibus  ait  tiarum  ex 
Iaco.  Agitenuncdiuites,  ploratevlulantesinmifcrijs  veflris  pkant . 
qugaduenient  vobis,diuitip  veftrp  putrefaftx  funt, veftimeta  lac.y. 
veftra  a tincis  comefta  funt:auru  & argentum  vefirfi  yrugina- 
uit  &c.Dicite,miferi,cur  non  attenditis  quid  Spiritus  Sanftus  Simile, 
his loquatur?  quis  obfecro  ell  miles  qui  iulla  fpolia  non  curet 
domu  fuam  comportare , vt  ibi  eifde  vtatur  ? mittiteigitur  in 
cxlum  thefauros  veftros,  vt  cumeis  etafccndatcorda  veftra, 
ft] u idem  vt  Chrillus  ait,vbi  ell  thclaurus  tuus,ibi  & cor  tufi.  Mat.tf. 

C Curant  auari  diuites  perfuadere  fe  non  polle  alitcr  bona  fi 
lijsad  viuendum  relinquere,nifiauaritia  vtantur,  & itamalis 
vtuntur contraftibus,vt  docet  Michfas  dicensjOmnes  merce  Mich.  f. 
des  eius  igne  coburentur,  rationemque  aflignans  dicit , quia  J) iuitia 
de  mercedibus  meretricis  congregatx  funt,  & vfque  ad  mer-  male  acq.fi 
cedem  meretricis  reucrtenturrquafidicercr, cum  ex  illicitis  ve  ta  quo  re - 
niant , etiam  mifere  pereunt . Videas  aliquos  fugientes  illam  digantur . 
viam  qua  viderint  ahquem  mercatorem  iafturam  fccilfe,  led 
e contra  cum  tantum  ihidium  in  hoc  llatuant,  in  contrarium  Simile, 
extremum  rendunc . vide  enim  quid  tibi  proderunt  diuitix  fi 

D fint  malcacquifitx?Qui  plus  comedit  qua  poftit  ftomachus, 
vel  illud  vomerc  debet , nut  in  morbum  incidcrc  : lie  vtique 
accidct  iftis,nam  uideas  aliquos  velle  tot  u vt  aiunt  Iordanem  Auari  us 
imbiberc.ita  vbiquenegotiantur:  quid  igiturdc  hisfperandG  rijs  vtun- 
cft,nifi  vt  fidem  frangant,&  creditores  decipiant  ? Sunt  quide  tur  auari - 
procliues  ad  recipiendum  & difficiles  ad  dandum  . Contra  ve  titformis. 
to  lentit  Eccl.dicensrNon  fir  porrefta  manus  tua  ad  accipjen-  Eccl.4. 
dum  & ad  dadum  colIe&a.Sunt  illi  tnllar  fpongix,  qux  foci-  Simile, 
le  quidem  rccipit,&  tamen  premend  j eft  vt  rec!dat:funt  inltar  Sinuhtm 
quarundam  pixidum  puerilium,  vel  arcularum  eedefix,  qua: 
facile  recipiuntj  at  vero  vt  reddant , magna  eft  opus  indullria 
& laborer  & ficut  tales  pixides  frangerc  lolemus,  vt  cducamus  > 

DD  3 pecuniam 


- .%■ 


' Dominical.  Quadragejima. 

pecuniam  intus  latcntcm  r ficauarG  mors  ipla  frangeredct,vt  S 
lob  x.  pccuni*  excutiantur.Videauaritiam  amicorum  Iob,qoi  cum 
ipfum  viderent  per  tot  dies  in  fterquilinio,nolucrut  tn  ipfum 
inde  dcduccre,nc  obligati  ad  curandu  viderentur,neque  frag- 
mentum  et  panniprarbuerunt  ad  (aniem  exiccandam,fcd  po- 
tius  tefta  ea  radcbat,quat  maxime  noxia  crat  vuIneribus.H^c 
Auariti % igitur  potius  auaritia  crat,quam  amicoru  compalfio.Vis  vide 
quam  fit  requam  crudclis  elfet  Achab  in  pauperesrferibitur  quidc.3. 
crude lis.  Reg.  q>  pod  tres  annos  fterilitatis,  & famis  in  Ifrael , dixit  A- 

j.Re.i8.  chabad  Abdiam  dilpenfatorem  domusfuar,  vade  in  terra  ad 
vniuerfos  fontes  aquarO,&  in  cunftas  valles,fi  forte  poflimus  f 
Muiortm  inuenirc  herba,  & faluare  cquos  & mulos,  & non  penitus  iu- 
multi  hu-  menta  intereant;  & ita  Achab  ibat  per  vnam  uiam,  & Abdias 
let  btlluu  per  viam  alteram:  o milerabilem  regem,an  non  alia  crant  po- 
rurn  turd  tius  curandaquamha*c?nonneorphani  crant  pafcendi,vidug 
quum  p*u  & infumi,qui  tantos  tali  tempore  pati  folent  labores  ? melius 
perum . vuque  crat  dicere,remedium  aliquod  quxramus  ne  paupercs 
pereant , o quam  mnlti  funt  Achab  limiles  hodie  in  mundo  ! 

Magnum  eft  lane  auaritia:  malu , cum  Chriftus  dicat  apud 
Mat.  1 p.  Mat.Facilius  eft  camclii  per  foramen  acus  tranfirc,qua  diuitc 

intrare  in  regnO  cxloru,  & de  nullo  alio  vitio  id  dixit.  Auarus  G 
Simile.  Temper  eft  inquietus, & inftar  argenti  viui.quod  Temper  mobi 
Je  eft,&  alia  inquietat  prxter  aurOjfic  auarus  no  quiefees  het 
aliud  prxter  aurd,illud  thcfaurizat,&  ei  Te  totum  dat,de  quo 
Ecd.14.  EccI.ait:Virocupido&tenaciadquid  auriP  Quod  fiocs de- 
decorat auaritia, maxime  tn  deturpat  viros  ecdefiafticos.  Vn- 
Vrba.V.  de  Vrba.Pa.V.ait.  Qux  offerfitura  fidelibus,viris  eccleliafti 
cis , ti5i  expendi  debent  in  rebus  ecclefiafticis,  & pauperibus, 
Nic.  Lyr.  quia  votA  Turn  fideliu.&prxtiapeccatoru.acpatrimoniapau- 
1.  p.  Tup.  perfi.Qnanqua  enim  bonus  Imp.  ColiatinuspulchrO  habue 
Deu.c.31  ritintentfl,  mhilominus  th multi  eccleliaftici  eo  abutuntur;  H 
Hen.  in  vnde  Nic.Lyr.  cirans  ipfum  Ganda.  dicit  auditam  tunc  fuifle 
quolib.  voeem  diccntcm, Hodie  cecidit  venenum  in  Ecdeliam  Dei. 

j Quod  tentadones  vir  malus  non  experiatur pejjimunt 
> . eft  eius  indicium . 

T Deoaccepifti  arma,non  vt  otieris,fed  vt  pugnes,vt  fortior, 
Chryfoft.  JL&  iplo  prorfiis  ferro  valecior.tetationu  exercitationc  redda 
in  Matth.  ris . Neque  certe  fuperuenirct  tibi,  nec  aduerfum  te  diabolus 
13.10.3.  irruerct,nifiin  maioretepoliiO  honorccolpiccret.Hincenim 
Gcnel.3.  ait  Cbrylbft.aducrfus  AdamQ  infurrexic  ab  initio, quia  multa 

com 


' Concto  Quart  a . * 212 

•A  cum  dignitate  vidit  confpicuu.Tu  & contra  fanflfi  Tob  nequi-  Job  r, 
tiae  lux  arma  comouit.quia  vtique  vidcbat  ilium  a Deo  miris 
laudibuscoronatfi.  Et  alibi  ide  DoftoraitjNuquid  igitur  mi-  Chrylolf* 
Ics  poll  militia  fignatur,  vt  fcdcat  iam,&  requiefcat,&  no  ma  jn  non  ab- 
gis  ante  militia,  vt  militet,&  laboret  ? Cxterum  cum  videris  fo.hom.f  • 
peruerfumaliquem  Chriltianfi  nunqua  trillari,  & pcriclitari,  tomo  2. 

8c  nunqua  tentationu  pcrfccutioncm  pati,  noli  fcandalu  pati,  Non  tents 
nec  dicas  quomodo  mail  homines  nunquam  periclitantur,fed  rl  infauflU 
femper  boni?  fcito  enim  quonia  qui  filij  Dei  funt,hi  tantum-  tfl. 
rnodo  in  tentationibus  baptizantur  igne : Veniat  tibi  in  men* 

*'B  tc,quod  tedocuit  Apo(l.diccns,q,omnesvolentespie  viuere  2,1*101.3. 
in  Chrifto,perfecutioncpaticntur:  mali  autc  homines, & fe- 
dudores  proficient  in  peius,  errantcs  & in  errorem  niittentes. 

Pax  8c  cocordia  dxinonis  cu  fuis  me  frequenter  in  admira-  Berrien  fa 
tione  rapit,quia  illc  captiuos  flios  no  reclamates.no  reluftan-  curos  vult 
tes.no  tyrannide  eius  caufantcs,fcd  fponte  oblequcntes.in  ca  redder  cs 
ptiuitatc  fccuros  detinet.  Quid  enim  mirabilius,qim|)robum  qUos  fejji- 
homincm  ccmere  tanta  pace,&  lecuritate  agent  cm,  cum  tarn  det,&  va- 
acrem  cotra  fc  aduerfariu,nempe  Deu  habeat,  cumadzmo*  cues  tents 
neobfidetur.cu  omni  gratia  dellitutus,in  mille  palfim  prjcipi  t iambus . 

C tia  ruiturus  fit,ciim  denique  inter  ipfumja'ternum^fuppliciQ  Simile, 
fola  vita  interfit,q  tclisaranearu  fragiliorell?Quicnimcapti-  Exo  j. 

m Tub  Pharaonetcnebatur,ij  plane  quxrcbantur,angebatur,  Mult  fat- 
81  captiuitatis  fuxmifera  fortuna  deplorabant,&  ad  libertatc  fam  habit 
lemper  alpirabant:  at  veto  in  hac  fpirituali  animaru  captiui-  feturitati , 
tate.nil  horu  videmus,  led  in  fumma  pace,  & (ecuritate,  velut  Similitu- 
in  amxnilfimo quoda  loco  miferos  holes  agere.adeo^;  capti-  do. 
uitatc  fua  no  horrere,vt  ca  vel  maxime  oblcttetur, tanta  hu- 
ius  tyrani  potctiaeft.Et  quidc  qui  grandi  xrealienoopprefli 
acreditoribus  vexantur,  vix  gratG  cibu,  aut  fomniO,  hac  cura 

P (limulante.capcrepnt.  Quo  ergo  infeliees  ill i,  quidecc  mil— 
liQ  talcntorucreditori  Deo  debitorcsexillunt,in  tanta  pace, & 
fecuritate  degut?  Iain  vcro,quibus  in  carccrc  vinftis  capitalis  Simile, 
fentetia  denuntiata  ell, quo  mctu,quoangore,atque  horrore, 
dies  noftesq;  concutiuntur?  Qui  ergo  fieri  potc(l,vt  tu,qui  fi- 
dei  lumine  mllruftus,credis  te  lecundu  prxfcntem  iulticia  ad 
extrema  fupplicia  diuino  iudicio  elfe  damnation;  vnde  conic-  Its  etiefi 
ques  ell,vt  cum  primu  refpirarc  defieris.in  momento  teporis  dtgut  aus 
ad  inferna  delcendas,&  cum  diuitcepulonc  ibidem  fepeliaris,  ri,acfiin - 
vbi  neguttamquidem  aquxadincendia  tua  refrigeranda  fis  fernus  iy- 
habiturus,  quomodo  inquam  qui  hoc  firmiter  credis , huius  [os  non  ms 
camx  rci  mctu  adeo  non  commoucris>vt  etiam  rideas,ludas,  ntrtt . 

D D 4 in 


‘Dominica  I.  Quadragcjima , 

in  vtraqneaure  feciirtis  dormias,&  in  fumma  pace  vita  ducas? 
Hoc  certediabolusmaxime  conatur,vt  quam  poflidetpec 
tuc.  1 6.  catoris  animam,quielcere  faciat  in  culpa , & in  vtramuisaure 
Auart fine  dormire,  ita  vt  neque  vlium  confcientii  ftimulum  patiatur  . 
timer e vi-  Sicut  cnim  Babylonij.qui  captiuos  Ifraelitas  ducebanr,  inui- 
tabantillosadcantum:  lie  demon  cumin  captiuiratem  pec- 


uunt. 


folUcttur . 
Ifa.  38. 
Simile. 


Gen.  14. 


Abac.!. 

Simile. 


Simile.  cati  ac  fertiitutem  pcccatorem  redigit, cantare,gaudere, lude- 
Pfal.  176.  re  acquielcere  omnibus  modis  eum  permitrit , vt  lie  obliui- 
Dimo  fuii  fcatur  pcccator  periculum  fuum,in  quo  infelicirer  detinctnr. 
feeuritate  Cui potius refpondendum  eft > Quomodo  cantabimus  canti- 
cum  domini  in  terra  a!iena?o  infelieem  pacem  & miferam.de 
qua  Ifai.ait  j Ecce  in  pace  amaritudo  mca  amanffima . Sicut 
auarus rebus  fusminimecontentus  eft,  fed  ad  alicna  lemper 
a(pirat,magis enim  alienorum  bonorum  defiderio  cruciatar, 
quam  fuorum  pofleflione  lattaturrita  hoftis  nofter  qui  anima 
rum  noftrarum  tarn  auiduseft,  vripfius  nomine diftum  lit. 
Da  mihi  animas, extern  tolle  tibirnullo  modo  in  his  plenere 
quiefeit  quos  iamdudum  fuos  fccit,fed  ad  cos  qui  alieni,  hoc 
eft  Dei  funt , tota  auiditatc  afpirat , de  eo  cnim  myftice  illud 
accipitur,quod  in  Abacuc  feriptum  eft,Cibuseiuseleftns.Si 
cut  enim  Talus  animarum  Chrifticibuseft,itaearundem  per 
Plurimifa  nicies, diaboli  efca  eft.  Sed  hate  tamen  eius  elca  elefla  efte  di- 
dr  demon  citur,  quia  non  tarn  improborum  hominum  , quam  iuftorum 
prtdd  ali-  perditione  lgtatur,velut  ex  mebroCbrifticIcftirtn  cibtim  ra- 
(uins  ftrui  pere  ac  deuorare  conatur , videlicet  non  tarn  de  fuolucro, 
1 lei.  quam  dc  anima  noftra  ,&  Chrifli  domini  iniuria  triumphans. 

D.Cypr.  Nec  enimut  D.Cypr.air.  iIIosqua?ritquosiamfubegit,  hos 
enim  vt  captiuos  tenet:  illos  pergie  laceflere,  in  quibus  Chri- 
ftu  cernit  habitare.lllehorribilis  draco, de  quo  fcribitur, quod 
cauda  lua  tertiam  ftcllarum  partem  demolitus  eft , lignificac 
quod  precipuum  diemonis  intentum  fitdemoliri  & oblcurare 
eorum  famam  & opera  tentando,  qui  ita  viuunt , vt  exemplo 
fuo,fteIlx  cafti  vidcantur.  Quod  autem  demon  eos  perfequa 
tur,quos  fibi  rebelles  noucrit,  figuratum  habemusin  Laban, 
qui  tunc  perfccutus  eft  Iacob,  cum  feiuit  a fe  feparatum  . Ite 
in  illo  quod  Moyles  dixit  Deo,vt  habetur  in  Exo.  ex  quo  lo- 
cutus Turn  Pharaoni  afflixt  magis  populum  tuum.  Hoc  ftgni- 
Hier.44.  ficarunt  hebrati  cum  dicerent  Hiere.Cum  eramus  idololatre, 
laturati  fumuspanibus  & bene  nobis  crat,n)alumque  non  vi- 
dimus,cxco  autem  temporequo  cellauimus  lacrificare  reging 
c.  C£li  & libarc  ei  libamina,indiguimus  omnibus, & gladio  & fa- 

me  confumpti  funius  . t 

, . Multi 


Apo.12. 


Gcn.3  T. 
Exo.  f. 


life 


Coucio  Quart  a , 213 

A Mufti  laquei  quocuqueprogredimur  nobis  intendutur,  aic 
Ambr.Laquei  in  corpore,  laquei  in  lege,  laquei  inpannist!-  D.Am  e. 
plprum,  laquei  in  cupiditatibus  . Oculus  cnim  meretricis  la-  in  Lue.4» 
quells  ell  peccatoris,laqueus  in  pcctinia,Iaqucus  in  religione,  lib.  4. 
laqueus  in  Audio  caftitatis.  Exiguis  enim  momemis  mens  in-  Nu/qtitm 
clinatuthumana , & hue  atquc  illuc,  pro  verfutia  (iiadentis  fecurttas . 
frequenter  impellitur.Quomodo  igittir  hoslaqucosdeuitabi  pnjtntttu 
musJvt  poflimus  & nos  diccre  illud  fiandi  vatis;  Anima  neftra  ta  . 
ficut  patter  erepta  eft  de  laqueo  venantium.-laqueos  contritus 
eft,&  nosliberati  fumus.  Aduerte  ergo  g,  non  dicit, ego  con-  I lal.r  a j. 

■B  triu i laqucu,  non  enim  aufus  eft  hoc  diccre  Dauid,fcd  fubie-  entatio- 
cit:  Adiutorium  nollrum  in  nomine  Dhi,  vt  oftenderet  vndc  nes  dtuiro 
laqueum  folueremus  ; vt  prophetarct  quod  venturus  ettet  in  fauorevnt 
hanc  vitam,qui  contereret  laqueu  fraude  Diaboli  prxparatfi.  cere  atbe- 
Quarc  tanto  adiuti  fauore,  non  eft  £ tentationcs  paucamus.  truss. 

c^fngeli  ad  nostrum  mimjterium  crcati. 

ET  eccc  angeh  accejftrunt,& rntniUrabant  i/tf.PIurimi  qui- 
dem  facel-e  debemus , quod  cum  angeli  ram  cxccllemes 
fint  creature,  nihilomimis  tamcn  ad  nollrum  etiamminitte- 
C rium  crcati  fint.Exccdit  qnidem  numcrus  c$Iettis  mi  litis  Jon 
girtime  res  mundanas,  ficut  crlorum  magmtudo  excedit  has 
res  inferiorcs,cll  enim  maxiinnm  mtcruallum.  Vnde  lob  ait;  lob  zf. 
Nunquid  eft  numcrus  militum  eiusPVtintelligamus  ette  pro 
pe  innumerabilcs  angclos,  qui  vt  ait  B.Tho.  Ipecie  difJerunt. 

Quibus  liippofitis,  Iciendu  ex  dodrina  Arift.  reru  fpecics  nu-  D.Tho.  1. 
ineroru  ration!  imitari,vt  fcilicet  qticmadmqdu  liipcriqr  nu-  p.q.?o.ar. 
nicrus  inferior!  continet,&  ahquid  fibi  proprif^adijcit,ita  fu-  4. in  cor. 
perior  Ipecies  tuminferioris  pcrfedion!,tum  !t  Ilia  peculia-  Arillli.8. 
rem  contineat.  Incipiendo  ergo  abinferiori  angelo, cuius  pul-  meta.tex. 
X)  chritudolonge  excedit  has  res  mundanas , vt  Tatis  conllat  ex  10. 
pulchritudine  illius  angeli  qui  apparuit  Danicli : fecundus  ia  VerfeBio 
angelus  cotinet  perfedion!  prions, & fua  vltcrius,  it!  tertius  Angeli. 
perfedionem  fecundi,&  fuam  !t  continet.fi  ergo  alcendamus  Dan.  10. 
vlqtiead  primfi.quantas  obfecro  perfedioncs  numerabimus  ? Angeli  pro 
Quae  mens  hoc  aflequarur  humanaPanno  igitur  vides  quantG  pe  innume 
debeasDeo,  qui  ta  excellentes  tibiin  minilterium  dettinauit  rabiles. 
creaturasPVnde  dixit  Angelus  ad  Tob.Ego  fum  Azarias  ma-  Tob. 
cni  Anania?  filius.Sed  cur  id  dicit, cum  careant  patre?  Tamen  Angels  Dtt 
verum  dicebat  fe eflede  filijs  Ifrael,  cum  ipfi  eife  mandatum  miniflri . 
videamus,  nam  coadiutor  Dei  in  animarum  (alutc  erat.  Ana- 
nias etiam  ideft  filius  gratis  D/ei:&  ipfe  filius  erat  gratis  Dei» 

in 


? 


•Dom.  1.  Quadrag.  Cone.  I III, 

in  gratia  creatus  &confirmatus.Vndefatisaperteinhiftoria  I 
Tobixvidetur  , quanramadhibeantcuramangeli  noftra*fa- 
Gc«.  3 7*  luti,  & quam  libentcr  id  faciant.  Quando  lofeph  fratres  fuo* 
quatrebat,inucnit  virum  errantem  in  agro,  crediturque  quod 
eircr.angelus,quoniam  tametfi  lofeph  ei  non  dcclararet  quis 
efler,nec  quinam  efient  eius  fratres,  dixit  cirrcccflcrunt  de  Jo 
Dan.*.  coifto  &c.  Item  quando  Daniel  mifliiseft  in  lacum  leonum, 
Angtlosad  quod  fignificauit  Daniel  dicens : Deus  meus  mifit  angelum 
cujtodiim  luum,&  obturauit  ora  leonum,  & non  nocueruntmihi.  Tan- 
notis  Deus  turn  nos  amant,  vt  inter  fe  contendant  antequam  cognofcant 
dedit.  voluntatem  deliberatam  Dei  circa  nos.iuxta  illud  Danicl.cu  f 
Dan.  ro.  ftabat  inter  Perfas  captiui  Hebrgi,  videlicet  inter  idololarras, 
angclus  perfarum  , vtipficonuerterentur  bonoexcmplo  hc- 
brarorum,  pugnabatneexirent  dccaptiuitate  ipfihebrarij  at 
vero  angelus  cuftodi*  hebrseorum  prarpofitus  pugnabat  vt 
Magna  tfl  inde  exirent.ne  idololatria  Perfarum  perirenr.  Vndcangelus 
folicitudo  hebrarorum  dixit  Danieli : Ego  veni  propter  fermones  tuos  , 
angelorum  princeps  autem  regni  Perfarum  reftitit  mihi  viginti  & vno 
tire*  nos . diebus,  & ecce  Michael  vnus  de  principibus  primis , venit  in 
adiutoiium  meum.id  eftattulit  nuntium  decreti  Dei,  nempe 
vt  de  captiuitate  exirent : quafi  diceret,meas  egit  partes,  non  Q 
D Hiero.  quod  inter  ipfos  fit  diffenfio . Itaexplicat  Hiero.in  Dan.& 
in  Dan.io  Gre.li.  1 7.  Mora,  fi  igitur  tantam  de  hominibus  cura  gcrunt, 
tom.?.  &ineorum  minifteriooccupantur,quid  mirum  quod  hodie 
Greg.  lib.  occupentur  in  obfequendo  Domino  fuo,  minifirantes  ei  ? at- 
17.  Mor.  que  pro  tanta  eius  vi&oriaipfigratulentur? 
cap.7.  Bene  quidem  fanftus  propheta  ait  ,vt  refertur  ct  in  Euan- 

Pfal.90.  gelio  hodiernoj  A ngelis  fuis  mandauit  de  tc,vt  cuftodianr  te . 
Palat.  in  His  principibus  tantis  Deus  mandauit  dete, 6 Chriftiane, pro 
Mat.  uidiflimus  ell  Deus,&  quod  dignifiimum  omni  vencratione, 
Magna  ho  non  vni  angelo  dumtaxat  mandauit  de  te,fed  angelis  fuis.  O H 
minis  di-  admirabilem  Dei  dignationem  ! o fingularem  angelorQ  obe- 
gnitas.  dientiam  ! 6 hominum  fummum  prztium  ! cum  ipfi  tfi  fint 
Hiero.  in  vniuerfa  vanitasr.  Scd  quid  mirO  fi  Deus  mandauit  angelis  de  ' 
Marc.  te,  fiquidem  & filio  fuo  mandauit  dc  nobis  non  foIO  vt  cufto- 
Mat.i  8.  diret  nos, fed  et  vt  morerctur  pro  nobis?Item  D.Hieronym. 
Tob.  1 a.  in  Mar.  ait,  port  ha:c  angeli  miniftri,  qui  vident  faciem  patris 
ChryH  in  noflri  in  ca?Iis,vt  ait  Mat.femper  mittuntur  nobis, vt  refponla 
non  abfo.  '&  folatiacordibus  vigilantibusdet,dicentes  illud  q>  Raphael 
horn.  40.  dixit  Tobia?;Ego  obtuli  oratione  tuam  dno.  Aliquando  vero 
tom.  a.  dicunt,  exaudita  eft  oratio  tua.Chryipft.  pra?terca  explicate 
Mat  .a  1.  Verba  ilia  Matth.&fepemcircumdeditei  ait:  Quid  eltfepes, 

-.  nifi 


Ter.  //.  pofl  1,  Dom.  Ouadr.  Cone . /.  214 

A nifiangeli  incircuitu.cuftodietes  populii  Dei:  corpora  etiam 
gloriofa  dicutur  ferri  baiulis  angclis,  ait  Th.&  ct  in  nubibus,  D.Thotn* 
n6  quad  cis  indigcant,fedad  reuerentia  defignanda,  qua* cor-  4«Scnt.di- 
poribusgloriods,&  ab  angclis, &ab  omnibus  creaturis  defer-  {{jnft.  44. 
tur.  Magna  dtgnitasanimaru, ait  Hicron.vtita  vnaquxque  ha  q.z.arti.j. 
beat  ab  ortu  natiuitatis  in  cuftodiam  fui  angelum  delegatum.  quatlliu.  1. 

Angeli  quidem,  vt  ait  grauiilimus  Dottor  Laur.Iult.in  vi-  ad  primii . 
done  pacis  felicitate  fruuntur  bcata,  & in  charitate  conftituti  Hiero.Ii.3. 
pcrfefta,  nil  prxtermittunt,  quod  faluti  hominum  fciunt  efle  jn  Mat.  1 8. 
proficuum.  Maximain  profedoreuerentiam  noftri  debemus  Laur.Iuft. 

B exhiberecuflodibus,qu!  ta  fedula  nobis  charitate  minillrant;  defpi.ani. 
continuis  fouenr  priddijs,fpir»tualibusexhortationibus  exci-  refur.  li.i. 
tant,fuis  orationibus  protcgiit,fuoq;  minillerio  dxmones  ar-  Angtloru 
cent, ne ad  libitum  noceant . Quis  quxfo,  nifi  angelico  fretus  fauore  a 
efferauxilio,  tarn  immaniflimorumhoftium  valerct  fupcrarc  demons-- 
rabiem,effiigere  laqucos,tentationesvincere,fraudes^;  dete-  bus  prote- 
gee > Curtodiafiquidem  fua  vias  noftras  fepiunt,  ne  ad  lapi-  gimur . 
de/n  oftenfionis,&  Petram  fcandali  fpiritualem  animat  impin 
gamus  pedem.Quemadmodu  dequolibetiufto  Prophets  te- 
ftatur,dicens;  Quonia  Angelisfuis  mandauit dete.  Cum igi-  Plalm.po. 

C tur  ad  profeftum  noftrfi  beatorum  fpirituum  numcrofos  cxer 
citus  militare  nofeamus  j mirum  non  eft,  d etiam  terrena  no- 
bis inferuiflt.Quod  vtique  no  ex  humano  merito,fed  ex  exu- 
beratiffimodiuinzlargitatisfontcemanat.  Quid  ieitur  6 ho  Pfal.iif. 
mo,retribues  domino, pro  omnibus, qu*  retribuit  tibi?  In  mi- 
niilerium  tuum  deputauit  angeIos,virtutes,principatus,&  po  vide  qua* 
teftates,in  folatium  tuum  fecit  corpora  coelcftia, Solent  vide-  turn  home - 
licet,  Lunam,  & Stellas.  Inobfcquiuro,&  viftum  tuum  con-  net  Dei  tit- 
ceffit  tibi  pifees  maris,  & terrz  quadrupedia,aeris  volucres,&  be  one.. 
&quidquid  humus  general,  feu  dearboribus  procrcatur. 

**  Fcria  II.  poft  I.  Dominicam 
Quadragefima: . 

CONCIO  PRIM  A. 


Vm  venerit  filius  homines  in  mMeflattfua.Mx.il.  Miriam- 
Quad  dbi  velit  hoc  modo  dicerc,  cum  bona  con-  pltfUatttr 
fcictiapredabit  totius  vniuerd  rcgiminis,cum  la-  iUud.tum 
tilts  erit  ftiiffe  pauperculu,q  magnu,praclatu,diui-  ventrit . 
te.potentein  hocmundo:cG  delitiat,voluptatcs,honores, hu- 
man? amicitia?  peribut.  Cu  mundus  fucceuliu,&  confumacac 


~ Fer.  II.  poft  /.  Dorn.  Quadrag. . . 

Horribilis  fuerlt.  Cutu  denique  cu  Deo  folus  fedebis  ad  rationc.Quid  E 
dies  vlti-  dicecfuperbi,ciim  vidcbut  iudicc  illu,qui  portans  in  humeris 
Vi  us . fuis  cruce  crucifigi  voluit  ? Quid  ambitiofi,cfi  vjderint  iudice 

Ioann. 6.  qui  fugit,ciim  voluerunt  cum  rege facere?  Quid  gulofi dicenc 
cora  felle,&  aceto  potato?  Quid  deniqucomnes  mudi  ama- 
tores, coram  mundi,  & delitiarum  contemptoredi&uri  funt? 
Chryfoft.  Criminofas  perfonas  iudex  auditurus  in  publico  , tribunal 
in  non  ab-  fuu  collocat  in  excelfo.hinc  inde  officiales  ordinate  cofiftunr, 
fol.ho.54.  in  medio  fecrctarioponutur  genera  horrendapgnaru.qua?  no 
tomo  2.  folum  pati,fed  & videre  tormentu  eft.  Stant  iuxta  parati  tor- 
tores,  crudclioresafpeftu  qua  manibus.  Tota  iudicij  facies  cu  F 
iufdam  fchematis  terrore  veftitur:  & cum  ad  mediu  produftas 
fuerint  criminofa;  perfon®,  ante  interrogation^  iudicis  ipfius, 
iudicij  tcrribilis  dilcutiunturafpeftu  . Similiter  & Diis  fe  ad 
iudicium  uenturupromittit,fimilitcrcfi  terrore,  noncii  fimili 
Speclaculu  terrore.Na  & bona  A niala  limiliter  ordinata  funt  in  terra, fi- 
honedum  cut  in  cnelo,non  tn  fimilia.Ergo  vidctes  in  terj-a  p£nas,&  glo- 
■ in  iudicio.  rias,no  fimile  putare  debemus  in  coeloj  fed  cum  lint  talia  fu- 
per  terra, multo  maiora  fufpicari  debemus  in  cjlo.  Quantum 
enim  Deus  diftat  abhomine,  tantii  cglefteiudiciu  a terrenoj 
iftiuseniin  iudicij  fplendor  ftepe  cum  mendacio,illius  autem  Q 
Plal.4 9.  iudicij  maicftasin  ventate,&  tepeftate,vndePropheta;  Deus 
manifeftc  uenier,Deus  noftcr  & non  filebit : ignis  in  cofpe&u 
eius  ardebit,&  in  circuitu  eius  tempeftas  valida. Manifefte, in- 
quired iam  celatus  in  corpore,ficutantea,utuix  eum  et  boni 
cognofcerent,fcd  manifeftius  in  gloria, ut  et  mali  eu  cofitean- 
tur  inuiti,ut  qui  conrelnpferunt  cu  in  humilitate,  cognofcailt 
cu  in  potcftate,&  maicftate,  & qui  fcire  noluerunt  quam  dul- 
cis  eft  mifericordia  eius,  fentient  quam  grauis  fir  ira  ipfius. 
Simile . Cum  venerit  films  hominis.  Hericius,  dum  eft  uacuus,fugit 

uenatorc.at  pannis  onuftus  fugercnon  poteft,  ita  peccator  in  H 
hac  uita  poteft  per  poenitentia  fugere  vltioncm  Dei,  at  in  die 
iudicij  grauidus  pondere  Icelcrum  nullo  niodo  fe  in  fugam 
Ifaia*  10.  conijcereualebit.ldintelligenslla.ait;  Quidfacietis  indie 
Sopho.  1.  uifitationis,&  calamitatis  ? ad  cuius  confugictis  auxilium  ? 

Si  bona  ope  Super  ilia  Sopho.verba ; Scrutabor  Hierufale  in  Iuccrnis. 
ra  funt  ita  ait  Bern.fi  in  Hierufalem  fit  fcrutiniu.quid  erit  in  BabyJone? 
examinan-  Et  refte  quidcm,na  fi  iuftoru  uita  per  Hierofolyma  fignifica- 
da,quiddi  ta,eft  diligenter  exploranda,  quanto  magis  fceleratorQ  collu- 
cemus  dtj  tries  per  Babylone  intellefta?  Accufabuntur  irnpij  nonioliim 
tnalis  ? a dxmonibus  fce'cratis.fed  et  a viris  iuftitiapreftatibus,quos 
Sapien.y.  ipfi afHixcrunt, iuxta  illud;  Stabuntiufti in magna  conftantia, 

Horren- 


Concio  Trim  a . 21$ 

J(  Horrendum  fane  eft  ante  Regcm  accufari  ab  amicis  Regis.  Si 
Adam  fugere  uolebat  prxfentia  Dei, quern  ob  morfum  pomi 
prohibiti  offenderat , quid  facient , qui  cundem  Dcum  fxpe 
contempferunt,  cuius  legem  infinitis  maleficijs  uiolarunt? 

Et  congregabuntur  ante  mm  omnes  gentes.  Sicut  in  tempore 
hyemis  inter  virides,&  aridas  ar bores  diferetio  no  eft, cum  ve- 
nerit  tempus  illud  bentu  vernalc  difeernuntur  r ita  tunc  vnuf- 
quifque fecund u fide  fua,&  fecundu  opera  fua  manifeftabitur: 
impijs  quide  nulla  proferctibus  folia, nullu  oftendentibus  fru 
du : fanfti  autcm,&  folijs  veflientur  vitx  pternx,&  fruSibus 
£ ornabuntur  glorix:  & hoc  modo  fegregabutur  a Dno  cclcfti 
paftore . Ec  paftor  quide  corporalis  fegregat  fccundu  naturas 
corporu,  Chriilus  aute  fccundu  genera  animoru  fegregat  ho 
mines.  Ouesfunt  homines  iufti  pp  manfuctudine,  quia  ipfi 
neminc  Ixdunt : patientia,quia  cum  abalijs  left  fucrint,fulli- 
nent . Hxdos  aute  homines  peccatores  dicitc , quia  in  capris 
naturaliter  hxcinfunt  vitia,libido  prxcxteris  animalibus,fu 
perbia,rixa  : femper  cnim  fc  percutientcs  inccdunt : item  ia- 
ftantesfunt,&  gloriantes,ficut  fignificat  Salomon  dices.  Tria 
funt.qux  bene  gradiuntur,&  quartum,quod  incedit  feliciter, 
C leo  fortiftimus  beftiarum,ad  nulliuspaucbitoccurfum,gallus 
fuccinftus  lubos,&  aries,nec  eft  Rex  qui  refiftat  ei.  Et  Chryft 
legit ; Leo  inter  iumenta,gallu$  inter  gallinas,&  hircus  prx- 
cedcns  capras.  Itemcaprxmultum  trahunturconcupifcemia 
gulx.  Propter  gulam  namquc  fuam  per  faxa,&  prxeipitia  am 
bulant,  & fiipcr  prxeipitia  fe  fufpedunt.  In  omnibus  his  vitijs 
peccatores  abundant,  & idco  hxdis  flint  aftimilati. 

Statuet  oues  ad  dexter  am  fuam.htdos  ad  Jintflram.  Qua  li- 
do aliquis  ante  confpcftum  Regis,  aut  iudicis  introducitur,ex 
ipfo  loco  vbi  ftare  iubctur,intelligit  ft  propter  bonuni  introdu 
D ftu#  eft, aut  propter  malum.  Si  cnim  propter  bonum,  ftatim 
vocatur  in  proximo, ft  propter  malum,  longe  ftare  iubetur:  fic 
& Deus  iuftosquidemad  dexteram  conftituet,  & peccatores 
ad  ftniftram,  vt  vnufquifque  mentorum  fuorum  coditionem, 
ex  ipfiuslociqualitatccognolcat,  & antciudici;  fententiam  , 
poenam  confuftonis  cxcipiat . Merito  iuftos  ad  dexteram  col- 
iocat,quiantinquam  cognouerunt  ftniftram : memo  impios 
ad  ftniftram , quia  nunquam  cognofccre  voluerunr  dexteram 
partem . Quomodo  putas  impios  confundendos  in  die  iudi- 
cij,  quado ante confpe&um  Angelorum  fegregatis iuftis,fuc- 
rint  derelifti  ? nonne  & ft  nil  vltenus  paterentur,  ilia  fola  vc- 
recundia  fufficeret  illis  ad  poenam  f 

Tunt 


% 

Gcnef.j. 

Simile. 


In  iudicie 
qu.ilisqttif 
quefuerit , 
manifefta - 
bit  nr . 

Diftimile. 
Humilet 
quantum 
gaudeant 
hoc  die. 

Prou.30. 

Chryfoft. 
in  nonab- 
fol.ho.74. 
tomo  z. 


Simile. 


Locus  dabi 
tur  in  iudi 
do  pro  me- 
ntis cuiuf- 
que 

Qttam  con 
fufi  erunu 
maU  m tu- 
duio. 


Ter.  //.  pofll.  Dom.  Qua  drag. 

Tunc  dicet  Rex  bis, qui  a dextris  eius  erunt.  Quare  no  (licet  $ 
Ecus  par*  illis  antequi  flint  ad  finiltra.’quia  paratior  eft  Temper  Deus  ad 
tior  vide-  bene  faciendum, <j  ad  male  faciendG.  Na  bona  bonis  fecfidum 
tur  ad  pro.  propofitii  fuum  pra?ftat,quia  bonus  eft:  malis  aute  mala  con- 
mianduru , tra  propolitum  fuu  facit  inuitus,quia  iudex  eft:quidquid  aute 
qukm  pu-  homo  contra  natura  fuam  agit , pigrius  agit . Venice  benedifti. 
niendum.  quia  dediftis, qua:  Temper  habere  no  poteratis,recipite,qu£  in 
perpetufi  poflideatismeritoccntuplum  fuper  celu,qui  vnum 
feminaftis  in  terra.  Efuriui.  ptitas  quanto  °audio  exrollentur 
Et us  in  ft  fanfti,  qfiin  confpeftu  omniu  angeloru,q<f  Tecerunt  homini- 
recipit , f bus,ipTe  Dns  Tateatur  feaccepilfc-!1  ia  talc  vr  opus  eorum,non  F 
datur  pau  quale  datfi  eft, Ted  qualis  perfona  illius,qui  accepit . Illtid  de- 
peribus.  diftis,ait  Aug.qd'  vt  daretis,vobis  Dcus  coceflit,&  nihilomi- 
Aug.fer.1.  nus  ita  illud  vult  cxoliierc,vt  Teipfum  det  in  prsmiu.  C astern 
Domin.in  vide  qu£*fo,  forte  illi,quibus  loquitur, erant  cafti,&  cotinen 
Septuage.  tes,&  mhilominus  Chriftus  nodicit;  Vcnitequia  vixiftis  ca- 
tomo  1.  fte,vel  no  vfurpaftis  aliena.  Neque  dixit  malis>qa  Turati  eftis, 
metiti  eftis, aut  adulteriu  comififtis.quauis quidc  ex  omnibus 
reddeda  fit  ratio;dicit  ergo  id,vt  nobis  maxime  comedet  elec 
Eleemofy-  rnolyn*  virtute,&  vt  intelligamus  q.  criminofum  fit  immiferi 
napnjtan  corde  clfe.  Vnde  hue  fpeftat,q,  dieir  B.Iacobus ; Iudicifi  fine  0 
tifftmum  mifericordia  fict  illi,qui  no  Tecerit  mifericordia,ait,inqua  Ia- 
opus . cobus.  Hojpts  eram.  Quemadmodu  fere  fit,vt  immittedo  rc- 
Jucob.i.  te  ad  piices  expifcados,cducantur  et  gemma:, vel  alia  pretiola 
Simile.  nirris : ita  qui  rete  immittit  ad  homines  excipiendos,hoc  eft, 
vt  clarius  dica,qui  hofpites  benigno  hofpitio  excipere  cofue- 
uit.etangelos  figpcexcipiat.Quod  Abraha,&  Loth  cot igi fie, 
Gen.  1 8.  teftatur  Gen.  Quare  felicius  nobis  fuccedet,pauperes  excipie- 
Gcn.i£.  do,cfi  Chriftu  ipfum,vt  hie idc  teftatur,  recipiamus.  Efuriui. 

Quare  id  dicis  Dfie?  Quare  dicis  tc  famclicu  fuifle,cum  pr  e- 
Plai.  146.  fertim  de  te  dicaturj  Qui  dat  iumentis  efcam  iploru,&  pulfis  H 
coruoru  inuocatibuseu  Cur  dicis  re  fitiujfle?  Prasfertim  cum 
Pfalm.jf.  apudtefitfons  vitas.  Cur  dicis  te  fuifle  nudu,  Qui  operiscj- 
Pfal.  1 4 6.  him  nubibus,&  paras  terra:  pluuia  ? Cur  dicis  te  fuifle  in  car- 
Zachy.  cere,&  vinftG?Si  tu  in  fanguine  teftameti  tui  emififti  vinftot 
Humtlts  tuos  de  lacu  ? Casteriim  id  facis  ad  honore  iuftoru,  & vt  ma- 
nolutlau-  mfeftcs,qua:  tibi  Tcruitia  exhibuerunt . Demine  quando  te  vi- 
dart . dimuc  efurienum.&pauimu:  tc?  O humilitas,quorG  nec  poft 
Cbrifut  morte  dcficiet ! homo  enim  malus  et  falfis  laudibus  del  eft  a— 
bones  ho - tur  j vir  autem  bonus  et  debita  fibi  laudc  Tugit.  Quadin.ait, 
n rificabit  fecillis  vni  de  his  fratribus  meis.O  bonitas  ChriluTefto  qua— 
an  hoc  aie.  dm  in  corporc  contcmptibili  erat  in  mundo,  fuerat  verifimilia 

ratio. 


Concio  Prim  a.  216 

A ratio, vt  propter  fimilitudinc  vifionis  fratres  fuos  homines  ap  Diflimile. 
pellai  et;  quid  aute  diccmus,cp  in  ilia  gloria  conflitutus  adhuc 
contcntus  eA  cos  dice  re  fratres, qui  bus  fufficcict  ad  Iaudcm.fi 
bonos  lcruos  illos  vocaret  ?decrahct  fibi,quod  habet , vt  illis 
prxilet,quod  no  habent . Ecce  fi  homo  cx  humili  generatur, 
aut  Deo  prxfiante  ad  aliquid  afcenderir.cr ubefeit  generatio- 
ncm  fua  audirc.  Si  quis  dixerit  cu  ipfius  efle  filiu,dedignatur 
feipfum  conficcri,quod  eA,vt  appareat,quod  noncfi.ChriAus 
adhuc  gloriabiiur, fratres  fuos  dicedo  (edes  in  maiellate.  F.fu- 

dedifiis  mihi  manducare.  Hodie  vr  implerum  illud  Da  Pfalm.40* 
f uidjBeatus  qui  inteiligit  l'uper  egcnum,&  pauperc.in  die  ma- 
la libcrabit  eu:  optime  quidemfoluit  Deus.  Magna  fane  fuit 
merces  qua  dedit  Dauidipfi  Abigail,  propterea  q>ipficu  co-  i.Reg.if. 
militiombus  comellationcm  ilia  dedit,  qnquidem  ca  vxorem 
duxit,&  regina  conflituit.  Sed  copiofior  eA  merces  qua  hodie 
dat  ChriAus  his, qui  ldgc  minora  pro  ipfo  prxfiiterunt,  quin 
& feipfum  dat  in  prxnm'i  tanqua  alter  Dauid . Difctdite  a me  ChryfoA. 
maUdiHi.  bonis  dixit ; Venite  benedidi : malis  vero  dicit;  in  Match. 
Ite  maledidi,  non  quide  a patre,  non  enim  ipfc,fed  opera  eis  homil.  80. 
propria  maledixerunt.  In  intern  ettrnum  : non  vobis,fed  dia-  tomo  a. 

C bolo,&  angcliseius  prxparaiu.  Ita  qh  dc  regno  quidem  dice- 
bat, prarparatu  vobis  ante  mundi  coAitutionc,  fiibiccitrdc  igne 
vero  non  fic,diabolo  ait  e(fe  paratu.  Na  ego  regnu  vobis, igne 
autem  no  vobis, fed  diabolo,&  angelis  cius  prxparaui,in  que 
qm  vos  fpoceinieciAis, vobis  ipfis id  rcputate.Di/fc<ii/c,quafi 
qui  non  liifferac  prxfentia  eoru.vel  afpicere.fic  dicnjDifccdi- 
te a me, Deus  in  lan&irate  dclcdatur  animarum,  pcccatrices  Infirnutp * 
animas  afpicics  quafi  grauatus  no  fuAert.Tanqua  fi  dicat  eis,  rat  us  erst 
ait  idem  Chryf.alibi,  quafi  putrcdo,&  fptircitia  eAis,nectan-  diabolo. 
diu  vos  fu Itineo.quadiu  Aatis  in  iudicio  meo: Non  dediflis  mi-  ChryfoA. 
D hi  manducare.  Si  aute  pro  co,q>  bene  no  faciunt.ficcondcm-  in  non  ab- 
nanrur,putas  qualcs  poenasexoluent  proeo,q>  peccat?  Et  di-  fol.ho.8o. 

fne  Deus  enim  ideo  hominc  fecit, vt  bene  faciat,  & ad  gloria  No  fufficit 
)ei  pcrtine.it, non  ideo  tantu  vt  non  peccet.Na  fi  non  faciat  malum  nS 
bonu.neccAcaufaquarccreatuscfi.Sinedubioenimctfi crea  facer e, fed 
tus  no  fuiflet,pecc.uD  non  fieret  fiiper  tcrra.Na  qui  inteiligit  bonuetiam 
my Aerium  diumx  dilpclationis.quarc  fadus  eA  homo,cogno  faciamus. 
feet  quia  iudicio  quafi  peccans  condemnctur , qui  iuflitia  non  CreauitDA. 
facit-  Ideo  Deus  creauit  homine  contemptibiIc,&  infirmum,  us  hcrr.i-- 
quafi  ad  ccrtamen  contra  di:ibolu,vt  qni  gloriabatur  efle  fc  fi-  ne,  vtvim 
mricm  Deo,  per  corruptibilem  naturam  cuacuatus,  & vidus,  met  demt 

•Aendatur  no  folum  no  efle  quafi  Deus,led  omni  re  fragilior.  ntm > , 

Domine 


' Ter.  //.  poft  /.  Bom.  Quadrag. 

< ' Dominedicentmali,quandoquidc  merit  i fumus  aercrnam  B 

condemnationcm  propter  culpas  noilras  ; pcrmittcquxfb,  vt 
eas  panas,  & mala  ante  te  tolcrcmus : refpondebit  index , aic 
Aug.dcva  Augult.  Non  eft  ea  voluntas mea,  led  difcedite  a me.  Iturfu9 
ni.lcc.  c.3.  dicet  mali, faltem  benedicito  nobis  ante  dilceflumrquibus  re- 
tomo  9.  Ipondebic  & Dominus,  n5  erit  ea  benediftio,  fed  maledi&io: 

Ite  ergo  maledicli.  Vrgcbunt  mali  ; mittc  nos  faltem  ad  mo- 
Non  vale-  deratu  aliquod,  & leue  fuppiiciu.  Poena  veflra,  aic  Chrillus, 
but  precet  eric  ignis , propterea  ite  in  ignem . Porro  infiabunt  iniufti  di- 
in  iudtcto . cetes;  quia  in  igne  nos  minis, vtmeriti  fumus, at  certc  fit  tem 

porarium  hoclupplicium,&  aliquandofinicndu  . Refpodebit  f 
iudex,  fore  ignem  ilium  perpetuo  durarurii, dices;  Ite  in  igne 
eternum.  Dicent  tadem  mali,quia  ita  libitum  ell  tibi, faltem 
loli  fimus,cum  patiemur,&  daemonibus  nequaqna  fociemur. 

In  focieta-  Non  ita  erit, dicet  Chrillus,  quin  potius  erunt  vobis  foci  j ipfi 
te  damonii  dxmoncs;  quibus  paratus  clt,&  ignis, & angclis  eoru  . Quem 
remanebut  putas  tunc  fore  fletum?  Quanram  mcilitiam?  quern  ciulatu? 
tnali . Dilexiftis, dicet  iudex, mortem, & perditione,  fccuti  eftis  da:- 

moncm,&  lequaces  eius; propterea  nunceum  ctia  feftaminij 
odillis  luce,  poflidete  ergo  tenebras ; dilexillis  delc&ationes, 
pollidete  ergo  tormeta.  Ibitis  nuncad  Jocu,  in  quo  licet  affli-  (J 
gemini,nunquam  tamen  moriemini,  necqui  vos  affligent,fa- 
Sirnilc.  tigabuntur,  fed  infatigabiles  femper  erut.  Ita  ardebitis,vt  vos 
Mala  inte  nunquam  ignis  omnino  confumat,ita  mortui  eritis,  vt  femper 
tiows  funt  viuatis  ad  perpetuam  mortem.  Qiiare  domus  tux  ignis  extin 
ligna  in  in  guitur  ?quia  fcilicet  defbnt  combuftibilia  applicanda , quse  fi 
ftrno  ardc  non  deefient,  nec  ignis  finirctur : Ligna  in  inferno  ardentia,& 
tia^ . qux  animam  torquent,eft  mala  cuiufque  voluntas, & defidc- 
Auguft.  in  rium  pcccandi , hocautem  nunquam  extinguitur , quia  deefl 
epiflo.49.  fafti  dolor , & poenitentiaribi  cnim  nemo  refipifcerepotefl : 
q.4.  & lib.  nam  quotquot  funt, femper  Deli  perfequfitur,&  citm  nunqua  H 
21.de  Ci-  ilia  ligna  prauxvolutatis  define, nc  nec  deefl  poena.  Cum  ita- 
uita.  Dei , que  femper  in  ipfis  culpa  durcr.iuflum  efl,vt  ct  poena  perma- 
c.i8.&2p.  neat.  Ecccrtc  talcs peccatores funt, veluti hi, qui chartatti  Iu« 

& in  Ench.  do  vacate  folcnt  ad  multa  vfque  noclc,qtii  cum  iam  ludo  par- 
cap.  1 1 2.  cere  volunt,no  piopter  defiderij  defe&um  parcunt,fed  potius 
Tcnven-  liicernx,qu:e)Ilosi!Juminabac.  Si  cnim  ad  craflinum  diem  du 
ta  inferni  rarer,  &lufores  etiamin  ludoperfillerent . Peccatores  cnim, 
qnare  in  nifi  naturxconcedercnt.peccadidcfidcrinm  corum  nunquam 
fimpiter—  hie  extir.guerctur.  Et  cvrm  Dcus  noller  p<rnas  fecundum  de- 
num  du-  fidcria,ficut  8:  fecundD  opera  mcfuret,fequitur  dcfiderio  £tcr 
rabunc. . uo  male  operand!  deberi  xteruam  pgnam  de  rigore  inftitiar.  ' 

itcj 


Concio  Prim  a.  ' . 217 

k lit  maledi&i . Dicunt  mali,  q»  non  indicabit  Chriftus  cum 
canto rigore  ficut  dicimus:  fed  tn  intelligat, q>  (lent  attonitus  i.Cor.l- 
fuit  mudus,  cum  Deus  faftus  eft  homo  paftibilis,&  mortalis, 
atque  cum  pro  nobis  mortuus  eft, i mo  multi  dicebant  ftultum  Terrebit 
efle  id  credere, q>  tanta  niaicllas  ad  tanta  miferia  defeenderet.  mundit  vr 
Sicmirabitur  mundus , q>  agnus  in  lupu  videatur reuerfus,  & nitns  Chri 
piusaduoentus  fit  rigorofusiudex  : ite  videdo,  q>  paruulus  fius  odist- 
natus  in  prsfepio.fedeat  in  tanto  throno:&qui  panisinuolu-  dicandum * 
tus  vagiebar,modo  veniat  gloria  ami ftus,&  qui  afino,&  boue 
(ociatus  erat,modo  militia  calefti  lit  ftipatus,&  folo  cofpeftu 
£ mundu  terreat.  Naturalius  quide  vr  Deo  maieftate  reprxfcn  Optimi  q- 
tare,q.  paupertate,&  ignominia:cum  autc  hxc  reprxfcntauc-  dertprffen 
rit,quomodo  putas  maieftate  rcprxfcntaturfi?Si  tibi  videatur  tabu  Chri- 
graue,q>  tanta  manfuetudo  in tanta  maieftate conuerfa  fit,  & fi us  mme- 
quod  ex  ta  multiplici  vcnia,ad  ta  feuera  punitione  defeende-  ftate  in  iu- 
rit : fac  tibi  antcoculos  proponas  Moyft  mafuetudinem,  cum  dicie . 
oraret  pro  populo,&  rigore, cum  vidit  port  defeefum  de  mote  Exod.3  2. 
idololatria  populi:  ftquidc  vitulu  confregit,& in  puluerc  com  Figura  ri- 
minuir,ac  in  potu  Hebrsis  propinauit,repreheditq;  Aaronc,  goris  Chri - 
& milites  inuicead  prxliandu  incitauit,adeo  vt  nuquam  quie  fit  in  iudi - 
C uerit,  donee  vigintitria mil lia  hominum occifa  vidit.  Quisin  etc. 
quamfperalfet  tantam  vindi&am,  ex  tarn  manlueto  homine? 

Turn  rcjpondtbunt  mali  dicentts:  Demine  tjuando  te  vidimus 
tfuritntemi  O inconuertibilis  inobedientia  iftoru  iquis  no  in- 
telligat hoc, quia  omne  malu  faciamus,no  quia  homines  cor- 
rupribiles  fumus,fed  quia  malu  propofttutn  poftidcmus?Ecce 
enim  tunc  hominij  peccarorum  corruptibilitas  carnis  mortua 
crit,&  adhuc  malitia  viuct,  ait  Chryf.nunquid  non  audierant  Chryfoft. 
dnm  fupra  dicente  ad  iuftos,quadiu  vni  minimorum  iftorum  in  non  ab« 
feciftis,mihi  feciftis?Et  vtiqueintelligeredebuerant,quomo-  fol.ho.f4. 
X)  do  qui  hominibus  non  fecit,nec  Chrifto  fecit.  Scd  audientes,  tomo  a. 
adhucc6cradicut,iniudicio  ftant,& adhuc  pcccareno  ccflant. 

Ibttns  hi  in  fupplicium  sterna,  iufti  autem  in  vitam  sterna. 

Terra  haccfi  populis,vrbibusque,&  fluminibus,&  ambitu  ma  Brtuijfim a 
ris,  punfti  loco  ponamus . Cogitemus  inluper  state  noftram  <7 uidem  ejl 
tninorc  portione  habere, <j  punftum,  ft  tempori  comparetur  hominis  vi 
omni, cuius  maior  eft  mefura  qua  mur.di . Quid  ergo  intereft  ta.etfimul 
id  extendere, cuius  quantumeunque  incremcntum  fuerit,non  tos  vitutu 
multu  aberit  a nihilo  ? licet  nouics  cctcnos  percenfcas  annos,  am  os , • 
cum  ad  omne  tempus  demileris  animfi, nulla crit  ilia  longifti- 
mi.breuiftimiq;  xui  differentia, ft  infpe&o  qua  to  quis  vixerit 
/patio, coparaueris  quanto  non  vixerit.  At  fu perns  ills  men-  „ 5.  * 

Cone.  Quadr. Tom. I,  EE  tes. 


Simile  • 
r.phimc- 
»a . 

JEtiam  mi- 
nor putlflo 
aft  vita  no 
fir  a atl  fu - 
turd  com- 
parator . 

Ecdef.18. 

Sapien.f. 

Seneca. 


Dan.z. 


j.Cor.7* 
Pfal.  38. 
j.Cor.7- 


Conftdera- 
tio  brtui— 
tat  it  vita 
quantum 
tonducat. 
Confidera- 
tioiHS  ad 
btne  diri- 
jtndam  vi 
tarns* 


, * Ter.  11.  foft  h Dom.  Quadrag. 

tes,quibu*  vita  noflra  comparata  vix  pGfti  inflar  obtinet,&on  £ 
ipnorantiam, & pufillammitatem noftram  mhac parte 
• -.Knntur  aua  illius  pifcis  etatc  miramur,qui  quoniam  vno 
£ die  viti  producit,cphimera  a philofophis,&  medicis  gr* 
fol° Cum  enim  vi«  nottr*  fpa.mm^- 
fcishuius  vu*  comparamus.breuiffima  illam.atque  rnomen- 
^VametaJcm.iudicamur.  Quis  autem  dubitarc  poffit  vna» 
ftra,  Scum  beatarum mentium  ?uo  conferatur.multo  effe 
IreuTorem  quam  illius  pifcis  i in  altero  cmm  res  fimta  cum  6- 
Sotnparatur,  in  altero  vcro,  anguftis  term.nis  circumfcr  - 
nta  cum  ea  qu*  nulUs finibus  coercetur.  Si  ergo  nos  breu.ffi-  f 
manuUam  vitam  iudicamus,  multo  certe  breu.orem  fupern* 
mentes  noftra  iudicabunt.etiam  fiad  centefimum  annum , vt 
Scdef.  protendatur.  Damnati  certe  ad  ?terna  fupphcia  fi- 
u tl  Lcante  aft?  vitae, & felicitatis  (patia  computant.qiu 
in lib.Sapicn.actatem  fua  rebus  breuiflimis,ac  pene  mo- 

nicntaneis  compararent,  tandem  concludunt ; fic  & nos  nati , 
nientan  P (-  d protinlls  natalcm  diem  cO  mor- 

SSSfc  rebPu,„.  fapiemcr  Scnuca  * ;non 

cx  natura  fua, fed  ex  parte  noftra  magnitude,  ipla  a“edl V * 

^Sm  ouoniam  vit*  noftr*  breuitatem  videmus.fequitur.vt  G 
tcriim  c]  ^ vidcamus . Hanc  autem  non  video  qua 

virinne  conunodius explicate poflim.quam  fieam  ftatu*  1II1 
nnam  Nabuchodonofor  in  lomnis  vidit , qua?  cito  in  fauillam 
conuerfa  eft,  comparem.  Qua  qua?fo  imagine  human*  vit* 
Sin  mag's  ad  viuum  explican  potuit?  Principle.  quod  Rcx 
in  fomnisnon  veram  rem.fed imagmem  contemplate  eft,hu 
maxime  couenit.qu*  in  ler.ptura  tu m figura.tum 
So  appcllalur  • Paulus ait  j Patent  figura huiusmund,. 
Dauid  ait;  Veruntamcn  in  imagine  peruanfit  homo.  Vode  & 
a ^ hortabatur,  Q«i  habent  vxores.tanqua  no  haben-  H 
teffinf  Qu*  cum  ita  f>«t»tluor,um  °bfecro,tam  breues  hu- 
£ mundidelcftationes  commutate  volumus  cum  tarn  Ster- 

^S^S  Zplurcs  fanfti,&  fan**-  Cofideratione, 
Machanus.Kai j I dcbcm  pondcran,&  expendi  accu- 

?aib  fiTut  folebat  vir  quidam  fanftus  aftidue  legere,  & volue, 

1 L onendam  tria  duntaxat  folia  habentem,  aliud  qui- 

2L»  uwdinl  ..gHWW  bcmSuc 


, Concio  Trim*.  \ 218 

4 Ajbuni  autcm  foliu  fignificabat  gloriam,&  bearitudinem  cce- 
: leftem  : nigrO  vero  horrendam  infemi  gehennam,  & denique  • ••! 

iubicundu,dcuoti(Ttmam  Chrifti  paflionem.  Quod  (i  noshu 
aufmodi  librumaftidue  voluercmus,  longe  aliter  nos  gcrere- 
mus.  Vnde  Ecclcfia  h*c  nobis  tria  frequenter  ante  oculosco-  \ 

(limit,  quibus  (i  non  vincimur,&  fuperamur,  miferi  in  perpe- 
tuu  fumus  futuri, ncque  fpes  aliqua  nobis  relidaelkDic  mihi 
homo, ait  Chryfoll.tribunali  Chrifti, cum  (iftendus  (is, omnia  Cbryfoft. 
magis  loqueris  qua  dc  i (to  ? Et  quidem  fiqh  tibi  cum  iudice  ho.  a.in  a* 
caula  eft,p!erunque  verbo  tenusduntaxat,non  node, non  die,  ad  Thcftl 

B non  aliquotpisarticulo, non  aliqua  hora,aliudquid  loqueris, 

•fed  Temper  de  caufa  ilia  qua  agenda  habes.Cum  verb  deom- 
ni  vita  rationem  redditurus, & p^nasdaturus  (is,  ncque alios 
ecia  pateris,qui  te  huiusiudicij  admoneant. Atque  propterea  In  obliuie » 
cunda  pcriere,&  intercidcre,q>  nos  ipfi  quidc  tribunali  tepo-  nevidtmur 
ralium  rerC  gratia  (iftendi.nemine  no  moncmus,nemine  non  habere  vl - 
rogamusjindefincnter  de  illo  (oliciti  (imus,o!a  huius  gratia  fa  tnr.um  tu- 
ciipus : ad  tribunal  verb  Chrifti  venturi, id<$;  breui, ncque  per  diet/  diem . 
nos  ipfos  aliquid, ncque  per  alios  facimus, iudice  n6  rogamus, 
quauis  nobis  niultu  fpatij  ante  iudicium  permittat , ncque  in 

C,  medijsnos  abripiat peccatis,  fed  permittat,  vt  illaexuereag- 
grediamur,&  nil  horfi,quar  ad  ip(um  recidut,prartermittit,bo 
ritate  ilia  fua,&  benignitate.  O felices  illos,qui  quotidie  hare 
meditatur,&  Dnm  fuu  expedant  efi  vigilantia. Beatus  vir  qui 
Temper  eft  pauidus,  ait  Sapiens . Ex  hocaute  timore  nafeitur  Prou.27. 
quarda  (ecuritas.  Tanto  autcm  fecurius  viues, quanto  maiore 
adhibebis  diligentia,  & vigilantia  quidc  ad  expedandO  Dnm 
tuum  qn  veniec.  Et  plane,  (icut  diruta  maceria  frudus  vines  Similitu- 
periclitaturpta  virtutfi, atque  donoru c^leftiu  frudns,(i timo  do. 
ris  Dni  maceria  defuerit,furtbus  patet . Denique  fandus  hie 
timor,  velutpondus  eft,  quo  mercibus  plena  nauis  non  facile  Simile, 
ventoru  impetu  fubuertipoteft,quo  tndeftitutafub  maximo 
& merciG,&  vetoru  periculo  nauigat:  cuius  nos  periculi  Eccl.  Eccl.17.  > 
admonct,  cum  ait : Nifi  in  timore  Dni  tenueris  te  inftanter, 
citb  (ub  uertetur  domus  tua : eft  enim  timor  hie, velut  inter-  Simile, 
mis  quida  animj  vermis, inteiiora  noftra  dcpafcens,qui  nobis 
Temp  ob  oculos  ponit , & pericula  in  q.bus  verfamur,&  leges  Abacuc  2. 
cjuibusaftringiniur,&  ratione  qua  reddituri  fumus. Hie  timor  Eleemcfy- 
facit,vt  quifque dicat illud prophetar  Abacuc;  Super  cuftodia  M.Crope- 
nsea  ftabo,&  figa  gradu  fuper  munition^,  & cofidcrabo  quid  rt 1 pietati* 
dicaturmihi,&  qd  rndebo  ad  arguete  me.Annon  oblcruafti,  exerceM 
four  canitur  in  hodierno  Euang.quati  Deus  faciat  pauperes,  mtu  . 

EE  2 & 


. 


Matth.8. 


Tauptres  a 

tnuiido  con 

temnutur. 


Proii.il. 

Proucr.3. 

Ecclef.p. 


lAtemofy- 

immf»ci* 

tons. 

Simile. 


VegVgun- 

turhodizj 

pauperes. 

Dens  in  fe 
recipit,  qt 
pauperibus 
trogatur . 

Sumptus 
in  rebus  va 
nil,  tlamo 
Jynas  impe 
diunC. 


Gen.  14* 


Ter.  JL-poft  A T>om.  Quadra £. 

& quantum  remuneretur,quod  pro  nomine  eius  in, -pfoscon-  B 

frnmus? Acceffit  ad  Chriftu,vt  fcnbit  Matt.  paup"»&  lepro- 
fus  dixitd"  ipfi;  Dne  fi  vis  potes  mfc mudare. Quafi ditatjego 

^C(Clu-iftiis>dic£s;Volo, 

•8f'llrr  ^ HonJra  paupere  de  tua  fubftamia,&  depriminjs 

„on  eftJT mundi' Wte  ■ fed  loqainr  dc  ofeo  mifericord,*. 
non  client  m delicate  hoc  t pe  cum  pauperibus,  & 

Magna  pcVirc  fimmt.ne- 

HfK  aliquem  filiD  aicuius  potcus,  in  alieno  folo  m- 
c - * maxime  indieentc  in  hofpitio,  annon  ilium  domum 
& diligcnter  fanandu  procurares,  confidens,* 
‘,ua  t SmplSa  mcrcedem  accepturus  ? cur  no  ig«ur 
t PaU fnmcO oanperibus prasftas: fiquide  Chriftusait.Quod 
5ni  2 m?uim»  nfeis  feciftis.mihi  f«i»is  ? cur  non  himus  mr-  H 

f mt  t dandiseleemofyniufi  enim  nummu  argemeu  dant  pau 
iamnerhffe  vidcnt,&  tfi  in  rebus  carnal, bus  ommacon- 
J-Cr  ’ r iT  jn  oonipis  mundanis,n6  timentes  paupertatc.HgC 
fiimtint,&  *n  P P . - ^ - [j  pra.dcttinati, pauperibus 

6r  in  Gt,U,h  fernn. 

elctmofyn»  1.  pri.n  B „„ell  Jnd  he- 


*S.Einffn"n“<6,..odit1m  puellSnd  coning* 


he- 
fcricor* 

du 


.~v\  ConcioTrima,  2 ip 

A dia  quide,  & eleemofyna  pauperii  conucrfa  eft  in  crudelitatc,  Slgnu  prt- 
& iniuftitu.ciim  jam  vixreperiatur  pauper, qui  cotra  diuitem  deflinati,Ii 
iuftitia  obdneat.  Iurisperiticnim  multi  funt, qui  etfi  cogno-  berate  efii 
fcant  le  contra  iuftitia  facere;  quxriit  in  apparentes  rationes.  erga  paupe 
& accumulat  automates  doftciu,&  textuu,ualijsapparear,  res. 
q>  iuftitia  fit  ilia.  Cotra  quos  dicitlfa.  Vx  qui  condunt  leges  Pauperi- 
iniquas,&  fcribcntcs  iniuftitia  fcripferunt,vtopprimeret  in  iu  bus  non  fit 
diciopauperes . Vtuntur  ctgo  in  hoc  cafu  iurifperitilegibus , iufiititu  . 
tanquadelicntis  quibufda caligis  acu  textis,qux  ad  arburium  Ifaix  10. 
cuiufqueanguftantur,vel  dilatantur : Vx  talibtis  qui  ita  legi-  Simile. 

£ bus  abutuntur.Vix  iam  reperias  paupcre,qui  velit  iudicio  c 6-  Multi  abst 
tenderecu  diuitc,  nifi  iam  iuftitia  fit  omnibus  manifeftiflima,  tuntur  le- 
& tn  caufa  cadit ; quod  fi  vincat,vfque  adeo  co tortus  eft,  tan-  gibus . 
tasq;  fecit  expenf as,  vt  fuperent  litem.  Multum  valet  ad  com- 
patiendum  paupcribus,qcf  difeeptatio  futuri  iudicij  foliim  dc 
-operibus miiericordix  fiet.exhibitis,  & no  exhibitis  pauperi-  lncperibui 
bus,& egenis,vt  collar  ex  hodierno  Euangclio.  Multum  lane  mifiericer- 
coferre  debet, hofpitio  excipere  peregrinos,  vifitareinfirmos,  dunostxer 
Sc  in  carccrc  pofitos.qnquide  ita  de  nis  nunc  fit  mentio.  Co-  ceamus. 
pad  debet  homo  infirmis , & eos  quant  u poteft  iuuare debet. 

C Sic  copaffiis  eft  Samaritanus  honiini  vulnerato  alligans  eius  Lucx  io. 
vulnera,&  imponens  iumcnto,vtlcribit  Luc.quiadiuesepulo  Luca;  1 6. 
no  eft  copaflus  Lazaro  vulnerato, ideofepultus  eft  in  inferno. 

Compati  debet  homo  percgrinis,&  eos  vagos  recipere,&  ho 
fj>itari,&  reficere  qn  poteft.  Sic  copaflus  eft  Abraha  angelis,  Gen.i  S. 
quoscredebat  homines  peregrinos.  Loth  et  compatiens  pere  Gcn.ip. 
grinis,  angelos  quos  crcdebat  efle  homines,  in  hofpitiO  intro- 
duxit.  Peregrinos  rccipientcs.multas  a Deo  recipiut  gradas: 
nam  Elias peregnnus  fufeitauit  filiu  mulieris,apud  quam  ho-  j.Reg.if. 
fpitio  eft  rcceptus.  Muliert  Sunamicidi  filiu  non  habcnd,Eli-  4.Reg.4. 

D fxus  abea  receptus  hofpitio, filiu  impetrauir,  & ipfuni  poftea 

fulcitauit.  Publius  princeps  Paulu  cu  locijs  de  con  fra  &a  naui  Aft.i8. 
eualbs  fufcepit  hofpitio  : Paulus  aute  liberauir  parre  eius  fe- 
bribus,&  difenteria  laborante.  Peregrinos  recipiunt  hofpitio 
pauperes,#  artifices  magis.q  nobiles  diuitijs  abundantes.Na 
in  Gabaa  Beniamin  no  inuenst  Leuita , qui  eu  hofpitio  rece-  Iudic.  if, 
pcarct.nifi  fene  de  opere  rcuertentemrPctrus  Apoft.cft  apud  Aft.  io. 
quenda  lencm  coriariu  hofpitacus, Paulus manebat  apud  Pri-  Aft. 1 8. 
fcam,&  Aquila.qui  erant  eiufdc  artis : Lydda  purpuraria  ro-  Aft.i6. 
gauit  Paulu.&fbcios  eius.fecu  hofpitio  habitare.  Comendat 
Apoft.Hebrxos, quia  in  carcere  midis, & affliftiscopacieban-  Heb.io. 
tur . Vide quomodo Iofeph  vinftis  compatcretur  etiam cum  Gen.  ay, 

EE  3 fibi 


Hiere.  32* 
& 3 6. 


Ephe.i.ad 

Philem. 


Aft.24. 

Mact.11. 

2, Tim.  1. 


Genel^o. 


'Roman. 8* 


Terroru 
Spits  habe- 
mas  vt  co- 

mrtamur. 


Rubes  ali- 
quando  re- 
creant, alt 
f"4do  ter- 
rene. 


Ter.  //.  fojll.Bom,  Quadrag, 

fibi  careen’s  cuftodia  efimifla  eft . Carceresquamnis  oporteat  E 
cfle  fortes, ac  bene  munitos,humani  tn  elfe  debent.Qui  Hi©- 
remiam  Propheta  inclufum  incarccre  cuftodiebant,  no  impe 
diebantci  negotiu  didandi  ipfi  Baruch, atque  emendi,  vender! 
diq;  contradu.Quanqua  gens  erat  inhumana,&  Barbara,qui 
Paulum  vindumhabebant,non  prohibebant  tfi  cum  difeipu- 
lis,&  alijs  communicare,&  quocunque  vellet,cpiftolas  mitte- 
re.  E carcercfiquide  fcripfitad  Epne.&  ex  vinculiscofcripfit 
ad  Phil.  Ice  cum  elfct  in  vincula  coniedus,literas  Philemoni 
pro  Onefimoferuo  mifit.Etcu  diet  vindusfub  praefedo  Fe- 
lice,iuflfuiudex.ne  cum  diicipulis  communicate  Paulum  vlla  F 
ratione  prohibcrent,vt  conilatcap.i+.Ad.Hxrodesqui  cam 
tyrannus  erat, non  prohibuit  tamen  ne  cu  fuis  difcipulis  con- 
uerlaretur,accommunicaretBaptifta.  Scribens  Apoilolusad 
Timoth.dicit:  Det  milericordiam  Dominus  Onefiphori  do- 
mui.quia  farpe  me  refrigerauit,&  cacenam  meam  no  erubutt; 
fed  cum  Roma  veniflet,  folicite  mequxfiuit,&  inuenit.  Dec 
illi  Dominus  inucniremifcricordia  a Domino  in  ilia  die.  Cu* 
flos  carceris  aflabilis,  ac  benignus  efle  debet , talis  enim  crac 
fandus  Iofeph , cum  eflet  pofitus  carceris  cuflos : interroga- 
bat  enim  eos,  cur  triftior  folito  eft  hodic  facies  veftra  ? Q 


Feria  1 1,  port  I.  Dominicam 
Quadragcfima: . 

CONCIO  SECVNDA. 

Vm  venerit  filius  hominit  in  maieflatefua.Mat.tl, 
Luc.z  1.  Cum  verum  fit,vt  ait  Apolhq.  nonacce 
pimus  fpiritum  feruitutis  iterum  in  timore,cur  er 
goEcdcfia  hodie  tantum  nobis  timorcmincutit;  ff 
referendo  quae  futura  lint  in  die  iudicij  Cannon  melius  erat , 
vt  nos  blanae  moneret,cum  acceperimus  fpiritum  adoptionis 
filioru5Refpondeo,q>  fi  tales  dfemus.quales  elle  debebaraus, 

& ita  Dcu  amaremuSjVt  facerc  debebamus  3 amore  fane  era* 
mus  ducendi,&  inuitandi;  at  vero  tales  fumus,vt  nifi  terrore, 

& timorecommoti,  non  moucamur . Sumus  inliar  Hcbraeo- 
rum.quibus  tonitruis  opus  fuit,vt  legem  rccordaretur,&  earn 
cufiodirent,&  ita  earn  timore  concufli  acceperunt. 

Vementem  m nube  . Duo  folent  nubes  adferre , videlicet 
aquam  , qua  terram  lxtificant,&  cidem  profunt , fi  moderata 
fit  :aliquando  vero  tantam  adferunt  aquae  abundant iam  , vt 

diluuva 


Concio  Secunda . 220 

A dilutiia  generent,  item  grandinem  aliquando  immittant , ful- 
guraque,&  fulmina,  adco,vt  omnes  territct.  Sic  aduentus  fi- 
lij  hominis  quibufdam  crit  lititix , alijs  vero  erit  terrori. 

Confidera  obfccro  pcccator,q>  Deus  habeac  nunus  graues 
tanquam  alter  Moyfes.ita  vt  folo  ta ftu  maximum  prz(efer£t  Exod.  1 7» 
pondus.  Fob  19.  Mantis  tuaterigit  me,  & vide  quo  cum  rede  lob  19. 
gcrit,  quid  qu  xfb  fecifl'et  (i  grauiter  manfi  impcgiffet  ? carter  u 
etfi  tarn  graues  habeat  manus , tn  in  hac  vita  folum  tangit , fi 
quidem  lanfti  fuis  orationibus  manus  fuftcntant : at  vero  in 
die  iudici j non  erit  qui  cas  fuftentet  ficut  Moyfi, 8c  ideo  graui  Exod.i7» 
B ter  feriet,tunc  enim  fandi  tanquam  quodammodo  dcfcffi,no 
fuftentabunt  manus , fed  contra  malos  iuftitiam  poilulabunt. 

Cum  poteftate magna.  Quorfum  bone  Deus  cD  tanta  pote- 
ftate,fi  non  eft  qui  tibircfiftat?Contrafoliu  quod  vcntorapit?  lob  14. 
Sed  id  facir,vt  malos  terreat  qui  ipliun  contemncbant.Nil.n. 
eft  q>  ita  aliquem  terreat , qua  videi  e inimicD  fuum  que  ipfe 
c otemnebat,cfi  poteftate  magna  venientem : Vide  enim  quid  Heftb.tf . 
fentiret  Aman  cum  videret  in  tanta  gloria  Mardocheu  * fane  . 
id  acerbius  ferrer quam  mortem . Quid  etiam  fentiret  Ieza-  j.Re.xx* 
bel  videns  ipfum  Iolaphat  in  tanta  poteftate?  Quid  ergo  ma- 
C li  fentient , cum  videbunt  Cliriftum  cum  poteftate  magna? 

Tuba  infonabit  angclus,qua;  per  vniuerfum  mundu  audic-  Potentiam 
cur,atque  mortui  refurgent.  Quod  fi  angelus  vnus  tantam  ha  fuam  o/lf 
bet  poteftatem, quid  dicemus  cum  venient  oesangeli,&  Dns  det  Chri - 
angelorum?In  hac  quidem  vita  permixti  funt  bom  & mali  ta-  fins  in  iudi 
quam  calculi  quida  difcoloresquibus  luditur,  in  faccficoie&i  (to. 
funt:  at  vero  ficut  cu  in  tabula  opponuntur,  fingulis  fuus  dat  Similitu* 
locus, fic  vtiq;  in  tremedo  die  vnufquifq;  fuo  loco  confidebic. 

ltemaUdiRi.  Si  blanda  vox  dicentis,  Adam  vbi  cs?Ec  Pan-  Gen.  J- 
lo;SauIe, Saule, quid  me  per(equeris,ita  ipfos  temut,quacum 
D putas  terreri  in  iudicio  malos, cum  huiufmodi  Chrifti  vocem 
audient,  ite  maledidi  ? 

Si  Deus  fc  ita  iratum  oftendet  contra  mare,  flumina,&  fon 
tes,quoniam|homimbus  feruierunt,  quantum  putas  irafeetur 
contra  eofdem  homines  peccatores?Quatuor  quide  ilia  erunc 
in  hoc  iudicio , qua;  in carteris  elfe  folcnt , videlicet  citabitur 
reus,  & itacim  refurget  tuba  vocatus,item  erit  hie  iudex , ac- 
cuFatores,  & teftes. 

ItemuUdiSi. Exiftimo  g»  ficut  illi  qui  acculabant  adultera,  Autor. 
illis  cara&eribus  a Chrilto  in  terra  cxpreftis,fua  peccata  vide  loan.?* 
bantjfic  cum  hare  vox, ite  malcdidi,audietur,cuiufquefcnten 
cia,&  omnium  etiam  declarabitur  cum  eorum  malcfadis. 

...  EE  4 Indicium 


FerU  II. poft  /.  Dom,  Quadrag. 

Judicium  extremum  horrendum . 

Ifa.  2 1.  Ql  tantum  Ifaias  conturbatus  eft  videns  fubuerfionem  Hie- 

Orufalem.vt  diceret:  Vilio  dura  nuntiata  eft  mihi,propterca 
repleti  funt  Iumbi  mei  dolore , & anguftia  pofledit  me,  quid 
quffb  diceret  aut  facerer,  ft  videret  deuaftationem  mundi,  & 
diftridum  Dei  iudicium  ,quod  ante  oculos  nobis  hodie  pro- 
Mat.24.  Pon'tuf?  bic  dies  fccretus,  vt  dicac  Chriftus,quod  de 
die  ilia  nemo  fcit,neque  fijius  hominis,  nifi  pater.Ita  hoc  ne- 
gotium  voluit  fecrctum  efFc,vt  ita  demonftraret  etiam  quan-  y 
turn  amaret  homines  , & quomodo  eorum  anguftiam  in  hoc 
die  fentirct.  Quafi  diceret  quis  ad  amicum,an  nefeis  quata  in 
calamitacc  verietur  Petrus  vel  Ioannes  ? rcfponderetque  ille  j 
ah  mitteobfecro,  nec  fcio  nec  Icire  veitm  propter  tantam  an- 
Setit  Chri  guftiam  quam  deea  capio.  Sic  Chriftus  declarat  quantO  fen- 
fius  Ubo-  tut  hominum  calamitatem  in  hoc  die,  cum  dicit,q>  nec  filius 
res  noftros.  hominis  fcir.cum  tfi  fciat.Omnesquidemcrcatura;ad  homi 
Pnru  time  n*s  obfequium  creatx  fuam  triftitia  exhibebunt  hoc  die,qua- 
mus  hum  ft  vefte  lugubri  indut£  propter  mundi  mortem.O  virum  mile 
diem  vlti - rabi!em,quod  fei  licet  videas  ita  dolere  creaturas  tuacaufa,  & q 
mum.  tfi  tu  non  moueris,ipfa»  dolent  vicem  tuam,&  tu  tui  obliuifee 
lob.  20.  ris  . Quid  obfccro  mi  fer  fades  cum  tua  perpetrata  mala  toto 
Pfal.  48.  terrarum  orbepublicabuntur?  lob  enim  ait , C*Ii  narrabunt 
Aug.l.20.  iniquitatem  eius.  Omnes  fane  creaturs  teftes  erunt  iniquita- 
ciui.  c.  18.  turn  tuarum . Hunc  vero  terrorem  & horrorem  tanto  magis 
Pfal.  fen  net  & patientur  homines, quanto  grauiores  erunt  peccato 

Mag.Sen.  res,iuxta  illud  regij  vatis,Cur  timebo  in  die  mala’Et  refpon- 
in  4.  did.  det,Iniquitas  calcanei  meicircudabit  me.  O pcccarores,  qui 
44.  tarn  effrxnatc  peccatis , cur  nonrecordamini  huius  timoris , 

Quantum  quem  veftra  peccata  vobis  patient  in  iudicio  ? Dicit  Aug.iib.  j| 
affligatur  20.de  ciui.Dei,quod  ignis  ille  dequo  loquitur  Dauid , Ignis 
mains , eu  ante  ipfum  przeedet, tantum  extolletur,  quantum  aquz  dilu 
anima  cor  uij, coburet  omnes  mortales,  & erit  vice  purgatorij  bonis,  vt 
port  vrue-  purificentur,vt  ait  Mag  if.  Sen.  6 quantum  erit  tunc  gaudium 
tut . iufti , quando  anima  in  corpus  redibit , & in  ipfum  gloriam 
Simile.  fua  refundet,  ftquidem  & laborum  particeps  fuit ! & vice  ver 
Paroxif-  la , quantus  erit  ludus  cum  anima  malicorpori  vnietur,  &le 
mos  pane-  inuicem  malcdiccnt ! dicet  anima;  maledida  fts  lingua , qua: 
tur  man-  ita  blafphcm.ifti,&  mendaeijs  teobledafti  ac  murmurationi- 
dus  in  fi-  bus:  malcdidi  litis  oculi,qui  tanta  vetita  concupiuiftis  & vani 
W . tates:  maledida:  aurcs,que  ita  audiendo  murmurationcs  vos 

obledaltis.- 


Concio  SecundA lit 

A obleftaftis.Et  fane  ficut  cum  quis  moritur,  paroxifmisquibuf 
dam  corripi  folet  & maxime  affligi , turn  ctiam  circunftantes 
obftupefcunt:  fic  vtique  mundi  finem  quafi  paroxiftni  quidam 
precedent  varijscum  fignis.Vndc  Luc.ait,Erunt  figna  in  foie,  Luc.  at* 
luna,&c.  Quafi  dicar, totus  mundus  crit  in  agonia , & fudore 
maximo,concuticnturque omnia  cius  ofla,  ideft  omnes  homi 
ncs  vehemeter  terrebuntur.Si  cnim  tu  q>  luxecur  os  aliquod,  Simile, 
ita  doles, quantum  putas  futurum  dolorem,cum  omnia  luxa- 
buntur  ofla?Hinc  ergo  intelliges  quid  homines  fenuant  in  iu  Horritoltf 
dicio.Timebuntquodammodo  hoc  die  Angeli  & fanfti,  tan-  oibus  nit 
lam  videntes  hominum  ruinani>ficuttimcre  (oletJiCjui  cx  edi  dies  vUi • 
tiflimo  loco  comburi  videt  ciuitatem,  aut  qui  videt  hominem  mus . 
aliquem  a ferociflimo  tauro  vel  leone  dilaniari . Hoc  innuens  Simile, 
lob  ait, Column*  cfli  pauent  ad  nutG  eius.Dic  igitur  pecca-  lob  z6. 
tor,vt  ait  Gregor. (uper  hunc  locu,quid  facicnt  tabul£,quan-  Grcgo. 
do  tremunt  column*  ? Quid  virgula  delerti  patitur,  cum  ce- 
drus  paradifi  concutitur?  Quid  fentient  peccatores , fi  vident 
Angelos  & iuftos  pauere  ? 

Magna  quidem  eft  Dqi  mifcricordia,  nos  monear  hodier  Mijencor 
no  Euangelio.de  quo  fint  interrogandi  homines  in  iudicio,cG  din  Dei. 

C ait,EUiriui  cnim,8cc.vt  pratmeditati  poflint  accedere.Si  enim  Simile, 
cum  doftoraliquis  crcatur,  prarmoneretur  fecrcto  dc  quibus 
eflet  interrogandus.an  non  maximoafficeretur  bcncficio  ? fic 
igitw  maximum  eft  Dei  bcneficium  cum  in  rigorofo  examine  Promonet 
ffmus  interrogandi, & caeli  uniuerfitati  aggregandi,  ac  dodo-  nos  Deut 
ratuslaurea  infigniendi,  uel  contra  reprobandi , longe  ante  vtprtmt- 
nos  fubmonere  quodnam  fit  futurum  examcn,  uidelicct  de  ditati  ac- 
operibus  milericodiar , an  ea  obferuauerimus.  Probe  quidem  tedamus. 

idnoueratregiusvatescumdiceret,Iucundushomo,qui  mife  PfaJ.j. 

retur&  commodat.difponit  lermones  fuos  iniutficio  > quia  in 

35  ajtcrnum  non  commouebitur.6  felieem  ilium  qui  refpondere 
tunc  poterit.ego  te  paui  e(iiricntcm,&  potaui  fitientem  • ^ 

Hie  quidem  quaerimus  excufationes  in  peccatis , illic  vero 
neque  intentarcaudebimus.  Quando  protoparentes  pecca-  Gen.  3* 
runt,  intellexerunt  fe  nudos  clfe,  & fecerunt  fibi  perizomata  Ixcu/itio 
defoli is  ficus, exiftimantes  forte  q>  ita  difliroularentur:at qua  net  non  *4 
do acceflit  Dcus,abfconderunt  fe,  cumque  vocaret  Deus  di-  mittentttr 
tens, Adam  vbi  es?  ait.voccm  tuam  audiui,&  timui.atqueab-  in  iudiao. 
fcondi  me, quod  nudus  eflem.Quafi  diccret.curn  aberas  domi  Ommsu 

ne, culpa  mea  praetcxcbatur,nunc  vero  tc  pra:fentc,cui  omnia  June  nuds 
nuda  (unt,excufationem  non  habco,ncc  meoccultare  pojlum  oculis  Do. 
arborum  fi-onde . Hie  quidem  excufat  fe  iuucnis  vitijs  dedt- 


* 


t Ter.  II.  poft  l V°m-  Q**drA&. 

tor  <3ic£s  hxc  iuucnilia  cfle:  excufant  fc  mulieres Juco  ornan  E. 
tes,dicuntque  ita  vfum  inualuifle.  At  vcro  in  die  ilia 
bunt  excufationes.fcd  omnia  diumis  ocul.s 
Ifa.d.  enificauit  Ifai.dicens;  Erubcfcctis.quando  eritis  ficut  quercuf 
feSentibus  fol.jsiquafi  dicat, non  habebitis  q- -gaus^ 

Noli  ieiturtunc  remedium  quaerere,  quando  illud  q 
potcril  ficut  fecit  auarusillcdiucs,  dequo  mentioneni  fecit 
Luc. i Luc. Dicitc  mortales,  quis  vo^is  tantarum  reri^  metum  ab^ 
Ttmeam’  ftulit,  cum  minimas  res  t, mere  folentis  ? S'^^  Deus  egem 
Drum.  daret  Hcbrafo  populo , ita  territus  t 

Simile  rruis  vt  Moy fi  dicerer.non  loquatur  nobis  dns.quid  cm  quan  V 

IT,;.  legi*  f« tranfgrcffiones «t 

Dwim  ti  Si  tantum  aliquis  turbatur  cum  vel  regis  nomine , vc  fanft* 
more  abie  inquifitionis  comprrheditur,  quid  qurfo  tunc  enr»^  dll"n® 
7imm.  tribunal!  homo  firtetur , ciimquecreaturar  ocs  contra  ifdum 
armabumur?  Cum  Hcbrzidc  Aegyptocgrediebamur.quia 
Deum  fibi  propitium  habebant , idcirco  omnia et.a  ipfis  ob- 

temperabant, terra, mare, ignis, aqua:fiquidemomniafamulan 

Similitu.  tur  Dei  feruisj  at  vero  in  tam  hornbili  d.e,ocs  creatur*  coo- 
Se  tra  malos  armabuntur.  Quid  quzfo  tunc  eru  cum  videas  Im 

S‘  Stores  Romanos,  atqf^onarchas,qu.  velfolo  nomine  mfi  G 

Gen  ? dum  terrebant.ita  proltratos  & timore  confutes?  Si  Ada  ita 
Timh'unt  abfeondebatur  nefeiens  quid  Dcus  vellet  cu  vocaretur.fed  tra 
valds  ma-  confcientia  eum  intus  vrgebat.nequevidcrat  aliquod  punitio- 
li  videntes  nis  exemplum,  quantu  fore  putas  maloru  metum  in  tam  hor- 
oet  cream  ribilidie,  cu  videant  feab  omnibus  accuiari , & intelligant  ex 
rat  contra  fide  qua  habent,  fe  in  fempiternu  cruc.andos.  confpic.antqu^ 
ip  (os  arena  tot  exeplaria  diuin?  indignations  ante  oculos?o  bone  DeusJ 
tL  16ge  diuerfum  tOcexhibebis  Jpeftaculu.qua  efi  fpims  corona- 

tul  8r  vlcenbus  caifus,  ligatufq;  & fputo  cofputus  apparebas. 

. . Valde  quidem  fplendet  Dei  mifericordia,  9 prius  moncat  I 
Monet  not  hominem  antequam  eum  puniat : fic  monuit  Adam , Cairn  , 
Pens  vt  *•  Noe,  cui  dixit  q>  vellet  mundum  pumre,  monuit  Sodomitas, 
eni  demur.  Niniuitas  , Pharaonem , & alios  innumerabiles . Sagittarius 
Gen.4.  quidem  abfeodito  expeftat  aucm.vt  earn  poffit  mterficere  cQ 
Simile.  requieuerit.Deus  verb  antequam  puniat  peccatore,ltrepiturt 
Ion*  * . quendam  vf  excitare.vt  is  fibi  caueat,  & faluetur.  Hoc  figmfi- 
Exo  7.  cans  Dauid  ait , Dedifti  figmficationem,  vt  fugiant  a facie  ai> 
pfal.ro.  cus,&  liberentur  dilefti  tui.  Non  imitatur  venatorc  quatren- 
tem  occidere,fiquidem  potius  vult,  vt  pcccator  conuertatur* 
& viuat,&  ideo  monet  cum  interdQ  labonbus  immiliis.liqui- 
dem  labores  qui  nobis  hie  c6tingunt,monent  nos  ne  in  atter- 


„ Concio Secunda . 222 

A'nbseruciatusincidamus,vt  fugiamus  a facie  arcus.  Bene  dicic 

a facie  arcus , nam  ficut  qui  arcu  vtitur,  vf  prius  fuum  icere  SimOe. 
peftus  arcum  vibrando , quam  exceriora  feriat.fie  Deus  vf  fe 
ipfum  prius  ferirequam  nosferiat , iuxca  illud  Gen.  Tadus  Gen.  6. 
dolore  cordis  intrinfecus,DcIebo  inquit  hominem  que  crea-  Simile. 
ui,hoc  eft,{  fi  Deus  elfet  capax  doloris,  maxime  dolerct  ante- 
quam  nos  puniret . Et  ficut  arcus  quo  magis  intenditur  , eo  * 
acrius  ferit,  fic  quanto  magis  Deus  diffimular,co  grauius  po- 
ftea  caftigat.  Vnde  Pau.aic,  Thefaurizas  tibiiram  in  die  irar.  Rom.i. 
Sicut  antequa  nubes  pluuias  emittat,tonitrua  folcnt  inter-  Simile. 

3 du  excitari  & fuigura,  fic  antequam  horribilis  hiciudici;  dies 
euenerit,  horribilia  fient  figna . Scd  quid  quafo  debent  fol  Sc 
luna,quod  ita  in  tali  die  tradentur?fane  vt  intelligamus  quan  • ; - : 

turn  Deus  oderit  peccatu.quandoquidem  non  folfi  peccatorc 
punit.fed  et  eas  res  cjusr  peccato  leruierunt.  Ttmebunt  in  hac 
die  Angeli  reuerentiali  qtiodam  timore,  videntes  Dcu  fuum 
indignatum.  Timent  fill j videntes  pattern  iratu  contra  feruu,  Simile. 

& cum  punientem , etfi  ipli  culpa  vacent:  quid  igittir  facicnt 
mali  qtiamtuuis  potentes  extitcrint?OcuIi  fublimes  hominis, 
ait  Ifa.humiliati  funr,&  incuruabitur  altitudo  viroi  u,cxaltabi  Ifa.  j, 

C tur  aut  Dns  folus  indie  illa,quia  dies  Domini  exercituumfu 
per  oem  fuperbum,&  lupcr  oem  arrogantem,&  fuper  omnes 
cedros  libani,  & fuper  oes  quercus  Bafan,  & fuper  oes  mon-  P tee  arum 
tes  excel fos . 6 Deus  bone  quid  hoc  elPqn  in  mundum  veni-  yuAru 
fti.accellilti  manfuerus&  inermis,  & modo  contra  miferu  ho  nt  Deui. 
mine  m venis  tarn  rigidus  & armatus,tataque  (lipatus  militia? 

Hoc  figuratum  habemus.  t .lib.  Reg.  cum  enim  Dauid  cu  gi-  i.Rcg.  1 7. 
gantcprxliaturus  erat,arma  depoliiit,  & acceflit  cum  funda , i.Reg.if. 
at  vero  contra  Nabal  accelfit  cum  excrcitu  furibundus.qui  ru 
fticus  erat  pallor . Artificium  lane  dminum  hut , q>  in  primo 
D aduentu  accederet  manfuetus,  vt  dxmon  falleretur,ars  vt  ar- 

tem  falleret, ficut  canit  Ecclefiajitem  in  primo  aduentu  venit  Ecdefia. 
no(ter,hic  vero  venit  luus,&  idcirco  in  primo  aductu  fe  nobis 
accommodauir,  ficut  folet  pallor  ad  oues  accederc;at  cum  ve-  Simile.  ' 
niet  in  iudicio,veniet  cum  pote(late>magna  & maiellate,vtait 
Luc.  Et  veniet  in  maieilate  fua,  & oes  Angeli  eius  cum  eo,  vt  Luc.i  1. 
ait  Mat. hoc  loco.Hanciudicis  maiellatcm  praruidens  Dauid  Plal.yj. 
ait,Exaltarequi  iudicas  terram,  redderetributionc  fuperbis, 
idellconculca  Domine  hos  ma!os,qui  ita  feruos  tuos  concul- 
carunt,de  hoc  et  vltimodieintelligitur  illud  , quod  dr  in  lib. 
Sap.Stabunt  iudi  in  magna  collantia  aduerlus  eos  qui  fe  angu  Sap.  6. 
ftiauerunt.Ibi  oftendec  Deus  furore  luG,qih  hie  malus  noluit 
c:  bene 


Exo.  t4* 

Similitu. 

Simile. 
Tylannos 
q uopunitt 
Deut. 
Juditesm * 
It  punien- 
tur  . 
Apo.i4- 
D.  Ambr- 


Ferial I.  pojll.  Dom.Quadrag. 

bene  vti  manfuctudine  Chriflj-Siccnim  etfi  Moyfcs  farpero  : 
eaflct  pro  Pharaone,&  veniam  obtinutllet,  non  tamcn  rande 
obt.ncrc  potuitjfcd  fubmerfus  eft  pp  durittam  Pharaoms.bi- 
cutenim  pater  vfus  virgis  qua:  filium  flagellant,  ealde  in  igne 
coni jcit  lie  poftquam  per  tyrannos  dunter  ferui  Dei  traftatl 
funt,m  ignem  ijdemque  tyranni  comjciuntur.Sed  quam  loll- 
citi  erunt  ibi  tyranni,  & mimme  ftipati  feruorum  & famuloru 
caterua.quam  in  hoc  mundo  habebant,qui  iudiceserant,pr£ 
fidentes,&  iuftitia  negligebant  ? Siquidem  longum  comitum 
aemen  traherc  hicfecum  folcnt,  tanqua  apes, cos  prxftolatur 
fiuecomedant  fiuedormiant , qua  trifles  vero  in  ludicioiunc 
erunt, & qua  timidi?;mplebitur  illud  Apo  Opcra  emm  llloru 

fequunturillos.Vndc  Ambr.  ait.  Sola  mifcricordia  comes  eft 

defunaoru.  Et  idcircohec  bonos  comitabitur  in  ludiciojnatn 
df  in  Euang.hodierno.  Efuriui,&  dcd.ftis  mihi  manducare. 


m fcuang.nonicrno.  ciunui,«  u^r.  T i . a.- - 

Dick  Euangelifta,g>  malis  dicet  Chriftus,Itemaledkti  in 
ignem  xternum.  Sed  quid  hoc  eft  dne,videm  iniurius  his  mi 
leris.videris  repugnare  legi  quam  promulgat  loan,  in  Apo.ctt 
ait.  Quantum  glorificauit  fc,&  in  dclicijs  fuit,tm  tormentum 
date  & luftum  : ergo  fi  dcle&atio  temporalis  full, cur  inn/gis 
zternam  pxnam?  Refponderi  poteft,  y mali  neque  fe,neque  <3 
fcelcra  fua  volunt  agnofcere,&  idcirco  yema  non  obtinebunt, 
fed  perpetuam  poenam.  Hoc  fignificauit  Chriftus  cum  aitjSt 
ccci  cflctis.non  haberetis  peccatuni,  nunc  vero  diems  quia  yi 
dcmus.propterea  pcccatum  veftrum  manct.  Sicut  emm  mdi- 
gcftuscibusin  ventriculo  nifi  aliqua  tandem  via  ex  pel  latur, 
infirmitatem  parit,  lie  pcccatum  nifi  taquam  mdigeftus  cibus 
per  penitentiam  expellatur, infirmitatem  manentem  generat: 
&idco  dicit  manet , vt  intclligamus  quod  pxnitentiam  non 
fccerunt,&  ita  nunquam  Deus  placabitur,iuxta  illud  prophe 
tar-  Non  dabit  Deo  placationcm  luam,&  pretium  redemptio  H 
nis’anime  fux,&  laborabit  in xternG.Ifti igitur  male  metent, 
quia  male  feininarunt  in  hac  vitarna  vtait  Apofl.  Qua:  lemi- 
nauerit  homo,h?c  & metet.  Quod  fi.vt  ait  findum  Euange- 
liu,  fempitcrno  igne  cruciabitur  qui  pauperibus  eleemolynas 
dare  noluerit,  quid  dicemtis  dc  illo  qui  paupere  fpoliauem? 

Concludit  Chriftus  in  Euangelio  hodierno  dicens , Ibune 
hi  in  fupplicium  xternum, &c.Cur  ita  loqueris  bone  Deus,cu 
n mal i fue  illuftriftimis  turn  prglatis,ium  etia  imperatonbus,&  regibus 
iint  auim  ac  principibus?nam  tunc  multi  ex  his  ibi  adcrunt  inter  malos. 
tMTHi  &it.  Sed  iaip  pi  xfertim  prohisccflbbiint  titulimaicftatis.altitudt 
F J nis,excellenti*,  dominations, & fimiles,  folum  diccncur  h i , 


Apo.i8. 
Cur  mult 

sterna  pu- 
tt* multi* 
buntur. 
Ioan.y. 
Simile. 


T$tt*tum 

quantum 

noceat. 

Pfal.48. 

Gal  .6. 
Simile. 


* % V%  V«.  * %■  * % ¥**  1«  & * « * ?. 


Concio  Secundd . 125 

A quo  verbo  nil  fimplicius  dici  poteft . O quo  ante  Deu  cedant 
honores  mundani ! non  ibi  habebunttituIos,ar  vero  boni  di- 
gnis  decorabunturtitulis.nam  vocabuntur  iulli  & benedi&i.  Boni  et* 
Quid igitur  dicemus  ad  ha»c fratres?  non  vtique liint  hie  ne-  ft pauptrtt 
gligenterdeguftada&percurrenda.Caueamus  igitur  ne  tunc  quanto  in 
remedium  qua»ramus,cumiamnoneritrcmedij  locus.  Dicit  honor t ha 
item  Euangelium,  Tunc  dicet  rex  hisquiadextris  ciusfunt : beantur  . 
hie  rex  Chrillus  eft,dequo  Ioan.m  Apo.  Rex  regnum,  & do-  Apo.ljt. 
minus  dominantiu.  Item  Petrus  in  adis  A poll  ait,  prxdicas 
Comelio,#  conftitutus  eft  iudex  viuorum  & mortuorum.  Et 

£ Paul,  ait  quod  oportet  nos  omnes  manifeltari  ante  tribunal  Afto.io. 
Chrifti.  Dehoctremendodie, &dehisqu*inipfo  accidere  x.Cor.j. 
debent;ait  Eccl.Cunda  qua; funt,adducet  Deus m iudicium:  EccLix. 
pro  omni  errato  fiue  bonum  fuerit,fiue  malu.  Hoc  igitur  die 
tam  diftridus  rex  crit  iudex , vt  loan,  dicat  diduros  homines  Apo.<. 
montibus,cadite  fuper  nos,  & abfeondite  nos  a facie  fedentis 
fuper  thronum,&  ab  ita  agni.quoniam  venit  dies  magnus  irae 
iplorO,&  quispoterit  ftare?  Sicutcniminprimoaduentuoes 
mirati  funt  eius  manfuetudinem , lie  in  hoc  fecundo  aduentu 
terrebit  fuo  furore. Vnde  Chryf.ait,quod  mille  fuftineret  po-  Chryfoft. 

C tius  fulmina,quam  videre  facicm  iratam  huius  manfueti  agni. 

4 Tatientia  & manfuetttdo  commendantur. 


Dicit  Euangelifta,q>  ftatuet  oues  quidem  a dextris,&  hor- 

dos  a finillris,fignificat  verb  per  oues  iuftos,pp  manfue-  HumlitMt 
tudincm  & patientiam  inftar  ouium.  Maximopere  placere  de  (y  man  fuo 
bet  Deo  manfuetudo  & patientia , quandoquidem  fuos  fer-  tudo  quart 
uos  comparat  his  animalibus  manfuetis.-o  miferiam  noftram,  turn  pla- 
quodfcilicet  quamuis  Chrillus  his  animalibus  fuos  compa-  ceatVco. 
3>  ret,&feiplumctiamouemnominet,nihiJominustamen  nihil  Ka.5  3. 
magis  obliuifeimur  quam  patientiam  & manfuetudinem , & 
przfertim  fiquis  nobis  verbum  aliquodcontumcliofum  dicat. 

Sane  quemadmodum  ignis  ipfevel  carbunculus in obfeurio-  Simile, 
ri  loco  magis  fplcndorem  fuum  manifeftat , & inuidus  miles  Boni  vir - 
in  ipfo  conflidu  vires  fuas  ollendit:  lie  Dei  ferui  in  medi js  la  tkte  fuam 
boribus&  airumnis  virtutemfuam  magis  oftendere  debent,  in  labori- 
vt  ita  pra:mia& coronas  referantimmortales,  Vnde  Iaco.  ait,  bus  often* 
-Omnegaudiumexiftimare  fratres,  cumin  tentationes  varias  dunt . 
incideritis;  Et  quemadmodum  peritus  miles  ciipit  occafione  Iaco.r. 
oportuna  fibi  dari  alicuius  pr{lij,in  qua  poflit  vires  fuas  often  Similitu. 
tare,&  ex  fpolijs  ditefccre,fic  faciQt  ferui  Dei.  Patientia  qui- 

denj 


Ter.  Il.poft  /.  Bom.  Qua  drag. 

dem  & manfuetudo  non  Iblum  fibi'vfilis  eft,  led  etiam  ad  re-  E 
Simile.  liquas  virtutes  conferuandas.Eftinftarperdicis,qua?nonfo-  ft. 
Manfuitu  lum  in  fe  apta  eft  ad  cibum , fed  etiam  eft  inftar  fiftula?  cuiuf- 
doqua  fit  dam  ad  reliquas  perdices  captandas  : ftc&de  patientia  dicen- 
vtilis.  dtim  eft,nam  per  hanc  conferuantur  caftitas,  humilitas,  tem- 
perantia,&reliquaEvirtittes.  Quare  nobis  earn  comparemus 
& conferuemus,quandoquide  tantus  ex  ea  nobis  fru&us  pro- 
manat,  & Chriftus  earn  in  bodierno  Ettangelio  commendat. 
Satis  apparet  quam  (it  exigua  nolira  charitas , quandoqui- 
1.C0.13.  dem  exiguam habemus patientiam  cumaliqua  lefe  offertoc- 
Exigua  eft  cafio.Nani  charitas, vt  ait  Apofto.patiens  eft,  benigna  eft,cha  F 
f attention  ritasnon  jmulatur, omnia  fulfert,  omnia  fuftinet : non  ita  nos 
noflra.  facimus,fed  ftatim  fuccenfemus,  cum  irafeendi  ofFertur  occa» 
fio,cum  tamcn  contrario  modo  facere  deberemus,  & modera 
Fragility-  te  refpondere , dicentes : tu  quidem  frater  non  fatis  me  nofti 
tern  nofir  A qualis  !im,nam  alia  multa  in  me  errata  inuenires . Vt  ad  hu- 
torifidere—  iufmodi  patientiam  detieniamus,plurimum  prodcrit  quod  ho 
mus  cr  pa  mo  de  fe  humiliter  & abieftc  lentiat , atq;  crebro  iniquitates 
titnttseri . fuascontueatur&recolat,  ita  cnim  tarn  pretiofum  patientiae 
mus.  . thefaurum  conferuabit,cognofcens  videlicet  in  quantas  deue 

niret  miferias.nifi  diuina  manu  prote°eretur  . <J 

Armis  manfuetudinis  armatos  mint  Chriftus  difcipulos  ad 
Mat.io.  prxdicandum,cum  ait , Ecce  ego  mitto  vos  licut  oues  in  me- 
1.C0.13.  dioluporunrnam  Arma  militia noftrar,vt ait  Apoftolus, non 
Exo.8.  carnalia  funt , fed  fpiritualia . Pratliaturergo  Chriftus  contra 
ludith  9.  lupos  ouibus.culicibus  contra  Pharaonem,  & muliere  contra 
Holophernem ; vt  intelligamus  quod  patientia  omnia  vincar, 
qua  niliarmentur  homines,  nihil  fere  cumlaudeconiundutu 
Pythago.  pratftabunt.  De  Pythagora  legimus  quod  ante  omnia  patien- 
ExempIQ.  tiam  doceret  difcipulos,  ita  vt  ipfos  pro  foribus  collocari  iubc 
Patientia  ret,&  audire  multorum  (ubfannationes,na  dicebac  vnus  hunc  H 
ub  anti — aptiorem  efle  iudico  iumentis  cuftodicndis, ilium  vero  pafto- 
<jnis  philo  rem  elfecxiftimo:  alium  vero  afino  limilem  dico.Et  rurfus  iU 
fophisplu - le  mihi  videtur  inter  rufticos  & agreftes  enutritus.  Quod  ft 
rimi  fie—  ad  Philofophiam  humanam  comparandam  tarn  vtiliseftpa- 
bat . tientia,  quid  diccmns  quantum  proderit  ad  catleftem  & ditii- 
Iaco.T.  nam  conlequendam?  Nam  patientia  vt  Iaco.ait,eft  opus  per- 
Chryf.in  feflunv  nil  enim  itaanimamin  tranquillitate&  quieteeflefa 
Gen.ho.  cit,vt  manfuetudo, hate  onini  diademate  fe  poftidenti  eft  vti- 
j4.to.i.  lior.  Hxcomni  annulo&  gemma conducibilior.  Quid  enirn 
Pax  qua  heatius , ait  Chryf.  quam  mteftino  liberari  bcllo?  Nam  qui* 
fit  vtihs,  plurima  pace  & cura  externa  fruetur , ft  intra  nos  cogitatio- 

num 


1 


• Concio  Secunda.  \ 224 

k num  nafcatur  tempcftas,  tumult  us  & fcditio,  nil  externa  pax 
nobis  prodcrit . Sicut&neque  miferabilius  eflciuitate,  qua; 
licet  pr$fidijs  &muris  bene  lit  munita,  intus  tame  cities  foue  Simile, 
at  proditores.Dc  rege  Priamo  ferunt,qu6d  cum  vidiflct  phi-  Priamus. 
lofophum  quendam  nomine  Corradum  minime  turbatum  Exemplu. 
fuifle  in  quibufdam  ipnominijs&  initirijs  quibuseum  aflfece  Pattern  ta 
rant , fed  omni  parientia  tulifle:  intcrrogauit  cum  quomodo  quibuscon 
huiufmodi  iniurias  tolerate  pofiet  ? qui  refpodit;fcito  rex  me  jiderationi 
dominum  efledominorum  horum,  & ipfos  feruos  ellc  feruo-  bus  confir. 
rum  meorum:  quafi  dicerct,if)i  funt  vitio(i,&  fcruiunt  vitijs,  uttur. 

£ qua*  ego  Tub  pedibus  colloco , & hxc  qua;  funt  veluti  fcrm 
mei,dominantur  ipfisqui  mihiiniurij  funt. cum  igiturfubpe 
dibus  habeam  horum  dominos, nihil  mca  intercft,quid  dicant 
comm  ferui,  vel  faciant . 

Explicans  Beatus  Chry.verba  ilia  Mat.Tradent  cnim  vos  ChryH  in 
in  concilijs,&  in  fynagogisfuis  flagellabunt  vos,combinatio-  Mat.io. 
rcm  quandam  facit  paticntia;  & nianfuetudinis , quam  habe-  ho.  14, 
bant  difcipuli  tantis  flti&ibus  expofiti , &exiguar  paticntia; 
quam  nos  habemus  modo  intanta  viuentesquicte&  tranquil 
litate,  dicitqne : Qua  igitur  venia  nos  erimus  digni , in  omni  NoU. 

C tranquillitatc  & fecur  itate  viuentes  ? nam  cum  nemo  nos  lit 

perct,fundimur&  diflipamur.  necin  paceipfa  falui  poflumus  Magna  tfi 
viuere.Et  illi  quidcm  cum  totus  orbis  cremaretur.ciimquc  in  impatien- 
tota  terra  vntts  quafi  rogus  flagraret,in  medias  flammas  infi  tin  ntjlr * 
Jientes,multoseripiebant;  tu  vero  nectibifaluti  eflepotcs?. 

Quxnam  ergo  libera  nobis  refpondcndi  poteflas  erit?Quac  Si  res  mi- 
venia  concedetun’quos  non  exagitant  flagella,  non  vrgcnt  car  nimas  pa- 
ceres.quibus  non  principes,  non  finagoga;  minantur , nec ali-  t'unter non 
quid  huiufmodi  malortim  impendet,imo  vero  omnia  fe  in  co  fuflintmtu 
trariu  habcant?Dominamur  enim  & regna  poflidemus,  quip  quo  maxi* 
X)  pe  qui  fidcles  reges  habemus,  vndc  Chrifliani  honoribus  af-  mas  full i* 
fluunt,  prffcfturas  regionum  adipifcuntur,honore,  fecurita-  ntbimusf 
te  & pace  potiuntur,ncque  fic  tamen  vincimus . Et  illi  quidS  Patuntia 
cum  adcruciatum  quotidieducerentur,  & ta  magiftri  quam  ligtbant 
difcipuli  milletormcntis  atque  flagellis  cx dcrentur , bonoru  fanBi. 
tameparadifianimo&cogitationefruebantur.Nos  vero  qui 
recin  fomnis  cruciatum  quidcm  aliquem  fuihnuimus,  multo 
profeflo  molliores  quam  cera  ipfa  fumus,  fiquidem  in  tanta  , 
tamqueamplifTima  tranquillitatc, atque  £tquiete,  vel  tantil- 
lam  patientia  non  oftendimus,nec  pra:  nobis  ferimus.fed  po- 
tius  inomnibus  impatientcs  maximefumus,atq;impaticntia 
fa&isqj  & diftis  flatim  manifellamus,&  o'lbuspatefacimus. 

Fcria 


Ferid  11.  poft  1.  Dom.  Ouadrag. 


-i(9u: 


Memorial 
iudicij  cfui 
fit  vtilit. 

Mat.  2 6. 


Similitu. 
Iram  Dei 
ti/neamus. 


Ifa.41. 
Gen.  41. 
Gen.  27* 

Gen.  p. 


Fcriall.  poft  I.  Dominicam 
Quadragefimae. 

CONCIO  TERTIA. 

V M venerit  filins  hominis  in  mnieftatt  fun.  Mat. 

2 f . Vtiliffimu  lane  eft,vt  quis  conuertatur,  fepe 
memoria  habere  vltimi  iudicij;  fiquide  Chriuus 
ante  fummum  faccrdoteni,  cu  m ignominiofe  tra  f 
ftarctur  dixit,  Amodo  videbitis  filinm  hominis  &c.  Si  igitnr 
Chriiius  tam  obllinatis  viris  fore  vtilidimam  hatic  memoria 
cenfuit,  quantum  quxfo  vtiliflima  fore  reliquis  putandu  ell? 

Et  omnes  angelieius . O c crtum  admirabilem . Siquidem 
angeli  illuc  conuenient,  feruientque ipfi  iudici . 

Cum  pottfiate  magna.  Horrendum  fane  crit  cum  dhs  cum 
furore  ad  iudicandum  venerit : eitenim  inliar  tauri.qui  vnam 
& alteram  ignominiam  fibi  tllatam  diffimular,  item  boat , & 
reboat;  at  vero  ficurfumccpcrit,tatoimpetu  fertur,vt  nullus 
ante  iptiim  flare  audcat,&  quos  attingit,in  altu  fuis  cornibus  G 
ita  extollit , quafi  paleam  ventilator  in  area : fic  igiturinftar 
tauri  ferocilfimi.poftqua  multas pcrtulerit  ignominias  Deus, 
ad  iudicandum  accedct:  Vndclla.  ait : Triturabis  monies,  & 
comminues,&  colics  inpuluercm  pones. 

Sedebit . Ita  enim  decet  iudieem : fic  acceflit  cum  maxima 

3uiete  ad  caliigandum  protoparentem  : ita  cum  puniuit  So- 
omani,&  Aegyptum.  Sed  tamen  modo,  Vox  tonitrui  eric  in 
rota,  ideft  punitio  non  habebit  finem . 

lte  male  Unit. Si  tantum  doluit  Efau,q»  a pat  re  pofiponere- 
turipfi  Iacob  inbcnediftione,qu®eratrerumterrenarum,an  H 
non  multo  magis  dolcbunt  mali , maledidionem  fempiterna 
reportantes  ? Quos  quxfo  edent  gemitus  & ciulatus  ? Dor- 
miebat  Noe,&  nlius  Can  eum  dcridebat;  fed  vide  quam  ma- 
ledi&ionem  fit  ei  imprecattis , pofiquam  a fom no  fufeitatu# 
efi : fic  igitur  modo  videtur  Deus  dormire , & ita  mali  quo- 
dammodo  ipfum  derident,ac  in  iudicio  audict,  Itc  maledifti. 


Quale futurum  fit  vltimum  indicium . 

Eufr.epif.  /^Vm  ergo  talis  futurus  fit  terror  venientis^uis  poterit  ter 
EmilTen.  V^>rorcm  luflmere  mdicantis  ? omnia  apud  ilium  collegia  , 
lob  14.  ommaapud  lilurn repofiu  acquc  fignaca  lunt . Vnde  lob  ait; 

Sigtufli 


ConcioTertid,  ->  225 

Ji  Signafti  quafi  in  facculo  deli&a  mca : plus  eft  lignafle  q fer- 
uafle.  Et  per  Sopho.dicir  Deus.Scrutabor  Hicrufaleinlucer 
nis : 6 vere  miferanda  ftupiditatc  noftra,  qui  in  tata  focordia 
degimus,cum  tanta  diligentia  comilia  nolira  oia  in  libris  illis 
fcribantur,vt  het  Iaon.in  Apo.  cum  ait;  Libri  aperti  funr, &c.  Apo.20. 
Quod  negotiO  pcrindcagi  vr,atqueeaquarapud  Chriftianz  Simile, 
fidei  defenfores  traftari  lolent,  apud  quos  uel  du  dormit,ucl 
ludit  ille  q in  phrenefim  lapfus  eft,  teftis  interim  accufar,fcri 
ba  diligenter  exarat , iudices  criminis  pxnam  decernere  inci- 
piunt, cum  tn  milcr  ille  criminis  fui  oblitus, nil  minus cogitet. 

5 Quanto aliter  B.  lob?  Sicenim  vir  innoccntiflimus  cu  Deo  lob  10. 
agit:Inftauras  teftes  tuoscotrame.  Quacuerbahominisqui- 
dc  funt  in  terra  degentis,fed  quid  in  diuina  curia  de  I'uis  ope- 
ribus  ageretjformidantis.Quid  igitnr  inquies,faciemus?certe 
q<T  propheta  fe  faduru  pollicctur,  cu  ait,  Super  cuftodia  mca 
ilabo,&  figqm  pede  fuper  munitionem,&  contemplabor  lit  ui  - - .<■ 

, deam  quiddicatur  mihi,&  quid  refpondea  ad  arguente  me.  , 

Cogitanti  mihi  fratres,  ex  altera  parte  huiusiudicij  magni  . , 
tudinem&acerbitatem,  ex  altera  verocomunem  vitf  noftrx 
corruptclam  atquc  licentiam,  diligentiufque  huius  tan  tar  car- 
C citatis  caufam  indaganti,ea  mihi  vel  prxeipua  vifa  eft, q>pcrpe  P 

ram  homines(dxmoneadhortante)dediuinamifericordia  G- 
mul  & iuftitia  fentiant  Communis enim  humani  generis  ho-  Carat  da- 
ftis  hoc  Temper  agit,  hoc  curat, vtdiuinampeccatoribus  mile-  man  vt  m 
ricordiam  femper  ob  oculos  ponat , non  vteani  diligant,  fed  mis  de  mi- 
vt  ab  eapeccandi  anfam  arripiant.Contra  vero  diuinam  iufti-  fericordia 
tiam  atque  iudicium  ita  extcnuat,vt  fublato  omni  diuini  timo  Deiprefw- 
ris  frzno, in  peccata  omnia  prxeipites  agat . Scitenim  verfu-  mamut. 
tus  ille  hoftis,q>  G vel  minima  partem  acerbitatis  iudicij  hu- 
ius(quod  ille  id  in  fe  expertus  eft)  intelligeremus,fine  dubio 
D ad  folam  iudicij,&  peccati  appcllatione,mcnte  & corporeco 
cuteremur . Hanc  tanta  hominum  czcitatem  homo  quidam 
poft  obitu  fuum  cuidam  amico  aperte  declarauit : Rogatus.n.  Horrtndi 
ab  amico, quo  in  ftatu  eftct,ille  ingeti  gemitu  refpondit,nemo  tefttmoniu 
credit, nemo  credit, nemo  credit : ciimq;  rurfus  ab  eo  peteret,  de  iodine. 
quidna  vox  toties  repetita  lignificaretrille  rurfus, nemo  credit 
quamdiftrideiudicetDeus,8f  quam  fenere  puniat . Iuilfieft 
jgitur,vt  poftqua  prxceflitdies  hominis,vcniat  dies  Dei.  Tra  ludiciuta 
fierunt  ia  dies  hominis.in  quibus  fua  fnperbia,arrogantia,vin  vltimu '■  di 
di&3  & ferocia  viguit.  Detigituraccederedies  Dni,in  quo  vi  citur  diet 
eeat  iuftitia  eius,  & taceat  ilia  ferocia  humana,atq;  fuperbia.  dtmini. 
Sicut  vbi  apparct  magna,  & regia  aquiJa , quz  rcliquarum 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  F F auium 


Ter.  II.  foft  I.  Dom.  Quadrag. 

auium  exiftit  regina, carter*  aues  cxpauefcunt,& omnia  olno  j 
deferences,  celerrime  in  caucas  quibus  abfeodantur  conuolat: 
ita  cum  filius  Dei  rex  regum,  & dm  dominantium  redibit  in 
tnundum,tanca  quide  maieftate  & claritate  apparebit,vt om- 
nes  homines  expaue('cant,&  vhioccultentur  inquirant . 

Oblcnrabunttir  hoc  die  lbl,!una,&  aftra : qh  cnim  pater  fa 
Simile.  milias  morirur, famuli  omnes c6turbantur,&  rota  familia lu- 
Chryf.  in  gct,totaque  domus  in  fqualore  eft : ita  in  tremedo  iudicio  c2 
non  abfo.  totu  genus  humanu  moritur,&  in  tantis  verfatur  malis,  om- 
hom.  4j>*  ncs  creaturz  dolorcqtienda  intimum  perferre  videtur,  cum 
to.i.  ad  homimsminirteriii  client  creatar.Atque  ita  exuentesfe  ve  F 
lhbus  claritatis  & lucis,induentur  ocs  lugubri  veftc,renebris 
propter  fcilicet  & obfcuritate.  Diccrc  etia  poffumus,  q,  id  faciunt  vel 
multatcau  pp  compallioncm  bonortim.quos  vident  in  tantis  malis , vel 
fxs  figntu  propter  maloru  indignationem.videndo  tanta  Icelera  quz  co 
»pp*rebut  miferunt.  Erictadem  nox  mult*  miferiar  & tene^raru  ad  di- 
in alts  in  uidendum  diem  hums  mil’crabilisfcculi  adielequentisfeli- 
cillimt,*quumenimnon  eft  vt  Incdies  tat®  calamitarisin 
quo  hie  viuimus.conunuetur  cu  ahotaquietoac  dele&abili. 

Si  vttrafiret  Hebrari,diuifz  funt  aquae  Iordanis,&  coacer 
uatar  in  altos  montes  v:  viderentur  a vicinis  regionibus,vt  vi-  <S 
dcreeftapud  Iofuerqua  inalcum  quarlo  fubleuabiturmare 
cum  venturus  cftirtiudiciu  DettsrNon  poteft  propheta  Tocl 
fatisexplicare,  vtconftatexcap.  i.  tantum  tanique  tremen- 
duni  iudicium,  vnde  dicit,  Ah,ah  diei,  quia  propc  eft  dies  do- 
mini  : & nos  tarn  fzpe  deco  loquimur  > Hocquidemeo  fit, 
quia  nos  fuperficiem  dunuaxat  eius  videamus, propheta  ante 
&diuinns  vates.ciim  rem  attentius  contemplarctur,  nonpo- 
Om  ntun~  teratcohibcrelachrymas&  fufpiria.ledeuifcerabatur  fcre,ac 
di  edificU  tota  mete  & omnibus  artubus  contrcmifcebat.Si  concidat 

in  hoc  die  domus  aliqua.adeo  qui  ruina  audiuntabfterrentur, quid  tunc  H 
torment.  erit  cum  edificiatotius  terratO  orbis  vaftabuntur  & corruent? 

Capicoliucorruet,  Memphis, czternquezdificia  fomptu  nu- 
xiniocxtrufta  & in  czlii  vfquc  propc  elata,  mun,  propugna- 
Similitu.  cu!a,&  regiz  fublimes:  quid  nutefacicnt  minime  ftru&urae 
& fdificia,cum  tarn  maxima  humi  adzqunbuntur  ? fi  domus 
vnatantu  incendioinllammata.tota  terret  vicinta,  imooppi- 
Simile.  du, quid  tucfuturfi  eft,cu  vniuerfus  inccdio  coftagrabit  orbis) 
Chryf  in  Si  qh  rex  aliquis  terrenus  vult  infignealiquod  edcre  fup- 
non  abfo.  plicium,cui  alCftereo€s  debent,  tfic  magnates  ocs  c on  cm  fit, 
horn.  49.  ocs  domeltici  inarmis funt, & tottisdeniqiicpopulu.scommu 
to.i.  ucrur,ac  ciuttas  volitat  armata,credibile  plane  eft  hoc  in  die. 


iudicio. 

Simile. 

lofuej. 

loci.  i. 
Simile. 


% . >.  Concio  T ertia . 226 

A mquorexregum  totumorbem  iudicare  parat,  & in  publica  Vmitt  '■ 
lucem  totu  genus  humanu  cuocarc,  voles  huic  iudicio  ide  a f-  chriflusem 
fillere  cum  lua  maielbte,acceiluros  cum  coaulicos  omnes,&  mihtiaca- 
magnate; ,atqueoptimatcs,  hoc  cit  lanftos.  Thronus  ante  cu  ltfli  conjft 
quo  accedet,crit  Cherubim  &Scraphim  ornatus.ita  enim  de  patus. 
cettanta  maidbtem- Faces  precedences  tale  iudicem,erunt 
fulgura&  corufcationes  maxims.  Tube  erunt  toniirua  vehe 
nscuti(Tima,nam  cum  rex  ipleprocedat,  ante  tabs  vox  , & fo- 
rms prxeedet , qui  penetratis  dementis  omnibus , per  totum 
audic^ur  orbe.pcnetrabitque  mare  vniuerfum,  & vilcera  om-  Territilit 
B nr.  terrs  : fane  terribilis  erit  vox  ea,quandoqnidc  confringet  audietur 
lapidcs,apcriet  inferos, perfringerquceorumolliafortiflima,  vox,  <jm* 
cduceralas  ex  intimis  pcnctrahbus , & reducet  lingulas  fuis  infererum 
proprijs  corporibus.Hxctrcmendavox  tantaetiaerit,  vtdi-  tdteret  for 
icurrat  per  finus  totius  mans,  & voragines  iplius  telluris , ad  tat . 
congregada  vniuerl'a  hominu  olTa,quantuuis  vari]s,longeque 
dilbntibus  dtfiunda  locis,  & in  res  alias  c6nmtata,qux  diui- 
na  virtute  pei  facile  ficnt,ita  vt  vnaqujqueres  rellicuat  llatim 
fine  cotradi&ione,  quidquid  ad  corporaptinebit & fpechbit. 

Non  poterunt  in  hoc  die,  inquit  Hiero.  meritaalioru  alijs  Hicro.  in 
C prodelfe  : & quemndmodum  teporc  captiuitatis  Babylonix , Matt.li.4. 
nullum  remedium  Hierem.  prophetadare  potuitcapuuis  & c.  ty.to.p. 
peccatoribusjimo  monuit  c£i  Dcusneproeisrogaret,  itaerit  Hie.  7.  & 
horribilis  dies  ille,  in  quo  quiique  pro  fedumtaxat  refponde-  1 1 . 14. 
re  poterit.Idem  etiam  alibi  ait : Quidnam  turn  nobis  miferri  Hie.  epift. 
mis  faciendumelljCiim  fuper  totum  orbem  dclccndet  tarn  ra  defeientia 
pacilfimus  ignis  ? Quid  faciemus  cu  peccatores  diccnt:cadite  diuinx  lc- 
monces  lupernos,8(  colles  operite  nos,nctni  videanuis  infor  gis.ro  4. 
tuniumrquid  tacicmuscum  homines  morte  vitro  depolccnt,  Olex  to. 
& tnlempcrfugietmorsabeis?Quid  cD  c6plebitur  prophe-  Hie.4. 

D tiailla?Afpexi  terra, & ecce  vacua  crat&  nihili,&  cxlos,&  no  Horrtn- 
erat  lux  in  eisividi  motes,&  ecce  mouebatur,&  ocs  colics  co  dut  erit 
turbati  funt.Intuitus  fom,&  noerat  hoino,&  oe  volatile  cx-  htrdiet . 
lirccertit.Afpcxi,&  ecce carmelusde(ertus,& ocs  vrbeseius  Gen.7. 
deltrudx  font  a facie  Dni,&  a facie  irx  furoris  eius.  Hxc  fra 
tres,qux  futura  font, ollcuduntur  etiam  exquibufdam  prjte 
ritis.  Vide  quxfo  quantam  calamitatem  diluuium  hominibus 
inuexcrit.  Recordarcqutd  ignis  feccritapud  Sodoma.Rccor-  Gen.  19. 
dare  quid  contigerit  ct  Aegypto.  Memento  ruina  Hicrnlale  Exo.7.8. 
per  Titum  & Vefpafianum  : ex  qiiibus  omnibus  colliges  tan-  Iotephtn. 
dc  g-  fi  puniuit  Deus  particularia  aliqua  dcli&a.multo  magi* 
pHnietvniucrfaomniudelifbintahorrcndoiudiciorQuodli  ..  , , 

F F a tanta 


' ‘ " Ter.  II.  peft  1.  Dont'.Quadrag. 

Simile*  tanta  eft  fragilitas  natura:  humanf , vt  vel  facili  quodam  Cue  jr 

..  leuiflimo  incomodo abfterreatur,  quid  tuc  de  homine  futurfi 

eft, cum  expe&abir,audiet,videbit  tarn  horrenda?  fi  fuffieiens 
eft  ad  hominem  prope  exanimandu  febricula  aliqua , quxna 
futura  eft  tuc  eiufde  turbatio  in  tantis  malis  & calamitatibus? 
.Anfel.  de  Inhoc  tantumodo  fpeftaculoait  Anfclm.in  dextera  erunt 
fimili.  mfi  peccata  accufantia , in  finiftra  innumerabiles  dxmones  expc- 
di.  ftates.in  parte  inferiori  erit  hianti  & apertoorc  infcrnus  ipfe. 

Hits  maxi  in  fuperiori  iudex  feueriflimus,  circumcirca  totus  mundusar 
ma  angtt-  dens.  6 miferu  peccatorem  in  tanto  confliftti!  Quo  ibis  obfe 
fliferitma  cro  infelixP.no  poteris  fane  teabfcodere,  intolerable  vero  eft  f 
. et  ante  iudice  apparere . Qua  igitur  tade  parte  te  comittes  f 

Hie.  in  re.  Quod  remediu  habebis  in  tatis  malis?  Sepcr  fratres,  ait  Hie. 
mooa.  30.  fit  in  auribus  perfonas  terribilis  ilia  tuba,&  formidabilis  vox 
de  confi-  qua*  dicit.Mortui  vcnite ad  iudicium.Aduenitiam  rex,  acce- 
de. extre-  die  iudex, cui  ta  accurate  rationem  reddere  debcmus,vt  et  de 
mi  diei  iu  cogitationibus  otiofisea  reddere  debeamus.Ide  feribens  He- 
dicij  to.4.  lio.dicit:  Ilia  die  mifer  homo  maximcingcmilcct,  ibipotetifli 
H ier.  ad  mi  reges  denudati  apparebunr , & attomti,  illuc  Plato  cii  fuis 
Helio.  euocabiturdifcipulis.Arift.cufuisargumctis,  &noui  ocs  phi 
D.  Aug.li.  lofophi  cu  fuis  illis  rotundis  fyllogifmis  & artificiofis.Et  A ug.  q 
dc  uan.le-  dicit.Cofideremus  amantiflimi  fratres, quales  manebimus  an 
mi.  cap.  3.  te  Deum,  & eius  iudicium , cum  noftra  opera  oft'erentur  dit- 
to. 9.  te  noftrofmet  oculos.  Qualis  erit  tunc  nollra  confufio  Sc  pu- 
dor,videndo  ita  noftra  delifta  mnnifellari  oibus,  cora  Deo  & 
fuis  angelis  ? prarlertim  cu  hie  de  vno  tm  homine  tm  pudefi- 
Simile.  mus  cD  videt  defeftus  noftros.Qucadmodu  cu  rei  ex  carcere 
euocatur  ad  iudiciu,unufquifq;adfcrt  fua  uincula,&  impedi 
meta,a!ijc6pedib.impediuntur,alij  catenis  uinciunturjita  ait 
Chryfoin  Chry.  apud  leuerifTimu  hue  iudice  impij  deuincictur  fuis  fee 
Matt.  ho.  leribus  & adligahunt  fadnoribusfuis,  ceu  copedibus  qbufda.  H 
24.to.z.  Qn  Pharifxi  muliercadultera  confpeftui  Chrifti  obiece- 
Ioan.8.  runc,taccbat  Chriftus,(ed  uide  q»  fcribebat.Tu  ergo  peccator 
aduertc  q>  quamuis  hie  taceat  Dcus,feribit  tn.diftimulat, fed 
tn  vitam,&  procelfum  cumulat . Qn  filij  Il'rael  profe&i  fiine 
Exo.17.  ex  Aegypto  per  defertu  ad  terra  promiflionis,  exiuitobuiam 
i.Rc.  1 y.  jpfe  Amalecn,animo  dimicandi  contra  Dei  populu,poft  qua- 
Konobliui  dringentos  annos  dixit  Sauli  Deus  per  propheta  Samuelem, 
ftitur  Dt9  Recefuiquaecfique fecit  Amalech  Ifraeli,quoreftitit  ei  in  via 
tjfenfas,  et  qn  afeendebat  de  AegiptornQc  ergo  vade  Sc  peute  Amalech, 
fieas  dijfi-  Sc  demolirc  vninerfa  eius.Bene  cxiftitnabat  Amalechitae  Deft 
mulct.  oblitu  efi'e  pcccatoru  eor u,  ficut  tu  forte  exiftimas  Deum  no* 

: fuipptH- 


a s A « ^ X ^ * Sr  I'YVtl  % ^WXW  fe 


Condo  Tertia . 227 

if  1 A fumptnrfifuppliciu  dctuisiniqtatibus, fed  tnalitcreiseucnit. 

Si  Shulus  Chriftianos  pcrfcqucns.ita  perterrefaftus  eft  au  A&o.*. 

* dicns  uocem  illam, Saule, Saule  quid  me  perfequeris?  adco  vt  Simile, 

a ex  cc|uo  deturbatus  r iiatim  refponderir, dne  quid  me  vis  face 

I*  re  ? ftatim  manfuecus  redditus  fit,&  cx  tenebris  in  luce  refti-  §}uam  hot 

k curus;quid  tunefururu  eft, qn  ucnietintanra  maieftate  dns?  nbilis  vt - 

Quid  cnim  alperu  diftum  ell  Saulo,quid  adeo  terribile?nihil  niet  ad  in - 
vtique  pretcr  hxc  verba, Saule,Saulcqutd  mcpcrlequens?du  dicandudo 
rum  eft  tibi  contra  ftinnilum  calcitrarc,  Quanto  magis  abftcr  minus . 
ritus  cfletjfi  afperis  vfus  eftet  uerbis  dns  ? Quid  igitur  futurfi 
B eft  in  vltimoiudicio,cum  dns  in  tanta  maicliateatquc  terrore 
Venict  contra  miferos,  & infeiiccs  malos  ? Vlque  adco  hoc  vr 
fentire  Chrylbft.vt  dicat, accrbius  multo  futurum  elfc  uidere  D.ChryH 
afpeftumiratiiudicis  tnnc.quam  inferni  tormcnta.Boni  aute  Qu,am  be- 
contra  magna  cum  benignitate  & dementia  tra&abuntur  a iu  ntgnum  ft 
dice.  Quid  cnim  benigmus  dici  poteft,quam,Venite  benedi-  oftendet  bo 
fti  patris  incir'o  felices  animos,felicclque  aures,quibus  conti-  nis  Chri— 
gerittam  dulcia  audire  verbalofeliccs  oculos,qui  iudiccm  ui  ftus  in  in- 
debunt tarn  benignu  erga  fe  atque  fauorabilem ; infeliees  aut  dicio . 
eos.qui  leueritatcm  iudicis  experientur  atque  perfentient. 

C Quis  igitur  tunc  pro  malis  deprccator  accedet,  cu  videat  a Nullus pro 

dfio  repullos  efle  atque  proieftos  ex  eius  amicitia  legregatos,  main  inter 
& ex  uniuerio  cxlefti  regno  exterminatos?Cum  Deusreiecit  cedeti  hot 
ac  reprobauit  Saulem,lugebat  eum  Samuel, atque  eius  vicem  die. 
vchementerdolebat : cui dixit  Deus,vfquequo  tu  luges  Saul,  I. Reg. if, 
cum  cgoproiecerim  eum?fi  igittirtunc  hoc  didu  eft  cum  tata  & 16. 
feuer irate,  cum  adhuc  in  hac  uita  eftet  maxima  ftducia,  quid 
tunc  fiituru  eft.curn  lententia  ilia  fempiterna  executioni  man 
dabitur,ibunt  hi  in  fupplicium  £ternum,  iufti  autem  in  uitam 
£tcrnam  ? Quid  quxfo  fentient  peruerfi  homines  cum  uide- 
-D  rinc  ilia  fenrentiam  contra  fcpronunciari?  Qn  Elauvendidit  Gen.if, 
primogenituram  fuam  pro  leuiftimo  lentis  edulio,receftit  lx-  Simile, 
•tus,  paruipendens,  & nihil  faciens  quod  commilcrat , at  ucro 
poftquam  vidit  fratrem  limm  lacob  primogenituram  magna 
cum  lxtitia  & honore  poftjdere,  fibique  earn  lacob  Fuaarte 
abftulifte,irrugijtclamore  magno,vidcns  iam  nullum  efle  re- 
medium  , petiuitquea  patre  vtrum  remedium  ftbi  vllfi  adhuc 
fupereftet.cumqucrefpodillct  pater, nullu  iamlocO  petitioni  Nullu  /I* 
ft ix  reli&um  cftc,inftitit  uehementer.ut  ftbialiquidfaltem  a pereritm* 
patre  concederctur.  Ita  plane  multi  hoc  tpe  xternam  beati-  lit  remit- l 
tudinem  paruipendunt,&  pro  minima  dele&atione  vendunt  s dium  in  in 
4t  ucro  cum  tcrribilu  iudicij  dies  appropinquaucrit , pro  be-  dicio . 

F F 3 nedi&ione, 


Ter.  II.  pojl  t.  Dorn.  Qua  drag. 

nediftione,  fempiterna  malediftione  referent  & reportabfit.  E 
Rtafihe-  Quid  igitur  aliud  miferi  prsftabunt , qua  flagrarc  odio  turn 
mabutDe-  contra  Defi,tu  contra  diuos  ©es  & diuas?fi  emm  ille  pro  hx- 
um  cr  Si-  reditate  tj>ali  tantopere  furebat,&  indignabatur,quato  magis 
lios  dam-  ifti  profpirituali  hxreditateac  fempiterna  beatitudine  indi* 
nati.  gnabuntur?  cQ  prsfertim  vidcant  fe  pro  leuibus  & momenta* 
nets  dele&atiombus  sterna  bcnedi&ionem  amifilfe?  Quid-fa 
Lud.  Gra.  cia  vbi  ad  tribunal  ludiciscfidacerncntis  fiitendus  ero?  Quid 
Rariomm  faciS  fi  aduerlum  me  fnla  feratur,  & fi  m gehennam  perpetuo 
reddituri  torquendus  ero*  Quid  facia  fi  nullos  apud  iudicem  patronos, 
fumus  ac-  nulla  vii  tutfi  menta  meefi  tulero?  Quid  pollremo  facia  cu  to  F 
cur  at  a de  tius  vies  ines,  hoc  eft  oium  diuinoru  beneficioru,omniumqi 
acceptis  be  malcficioru  mcor£i,r6nem  redditurus  fim?qus  tanto  eruc  gra 
nefieijs . uiora, quanto  bcneficia  maiora  fuerunt.Quid  ergo  facia  cu  de 
Ratio accu  exterms  bonis, qttx  mihi  Dens  dedit,  qus  multisnegaui,ro- 
rata  exige  nc  exiget?  Qnatn  multi  enim  funt,  qui  reliquias  menis  meat 
tut  de  bo-  dclicias  fuas  putarent?Qua  multi  crat  qui  fametnuditatc^rc 
norum  ad  alieno,fi!ioru  multitudine,  varijlque  morbis,  & incommodis 
miniftra—  premebantur  , a quibus  malis  diuma  prouidcntia  me  immu- 
tione  . nem  conferuauit  ? Quid  tunc  igitur  mali  rhdebunt  ? quorum 

alijinfupcrfluisconuiuij.<;,alij  in  vcilitu  prophano.aiij  in  mu  G 
liercularu  voluptatibm,  & aljjs  id  genus  rebus  bona  confum- 
pferunt,qusa  Deoacceperant?Verum  non  hscfola  deexter 
nis  bonis  ratio  (quoru  nobis  difpenfatio  credna  cli)  cxigetur. 
Alia  funt  his  multo  maiora-Reddecnim, inquit  iudex,ronem 
Ratio  txi-  adiumentoru  oium,  qus  tibi  ad  bene  viuendum  contuli , hoc 
getur adiu  ell  fidei,bapti(inatis,dodrins.facramcntorum>concionfi,diui 
mentorum  narumque  infpirationum , quibus  toties  ad  ofliu  tux  mentis 
acceptoru,  pulfaui.ad  fludium  tc  mclioris  vits  excitabam?  Quod  fi  hsc 
ad  (icruicn  parua  funt,redde  iam  fanguinis  mci  ration©, redde  crucis,mor 
dutn  Deo.  tis/pinarun^verberuindputi,  atquealaparum,contumcliaru,  S 
ac  denique  tot  annorum,  quos  tain  multis  fudoribus  in  procu 
radafalutetua  infumpfi:  redde  prstcrca  rationc  totius  vita*. 
Ratio  exi-  hoc  ell  tot  annoru.quos  tibi  ad  viuendu  contuli, vt  his  fidei  ta 
getur  tale  lentis  adiutus, sterns  vits  ad  qua  tc  condidi,  negotiu  ageres. 
ttrum  . Quid  hie  rhdebunt,  qui  nil  minus  qua  de  hac  ratione  redden 
da  cogitarunt?  nec  de  nobis  lolfi.fed  ct  de  his  qui  nolirx  fidei 
conunifii  funt,  exigenda  ratio  ell,  hoc  ell  dc  famulis,fili js,  ac 
domeflicis  oibus,  fi  eos,vt  par  eratcrudiuimus,  corripuimus, 
i.Tim.f.  pauimus,  & honelle  traftauimus  , feriptum  ell  emm : fiquis 
fuorum  & maximedomefticorumcuram  non  habet, fide  nega 
• tut,&  eft  mfideli  dcccrior.  Quid  igitur  hoc  loco  dicent,qtttita 

fcruis 


ConcttT ertia . ' 228 

A fcnm  empties, v,  i0 mentis  vfi fum,  mhilo  taatih eos  ad  pic- 
utcm  & luHittam  crudieotes.cjuam  fi  mutaammaiiacflent? 

Fingitenuncammis  ingcntemhommu  cxcrcituincamDo  <•  •» 

foa Aum,  oracuio  dni  ctrtiorem  faftum  tama  vim  fulminum 

fC  rTmC  Caiuram’vt  maxima  coru  pars  u „Tn™  r-  * 

bus  a&a  occubat.Si  hoc  igirur  ocs  illi  ccrta  fidc^cr-nr Tuo  a 
ticnore  concuterentur  ? quas  non  iacebras  exqui^S? Xd 
non  facerent,  vt  /etantodifcriminefubducercnt  Hmaleaut^  t 
hocfulmimspericulu  eft.qup  celerrimo  dolore  v KlsTe  r *' * 
m dcfuturaablumctur.n  cum  illo  fulminc  conferacur  itl  m /S7* 
B ledidi  in  ignem  a*tcmu  ? fi  ergo  multi  liinr ...»  K “ r dub,a  for“ 
tam  pauci  vcro  qui  ad  “** 

-ss==s=3 WpsajirsfiS  . 

“ ■ 

dina,Cnta>& T'MCrfa  ‘l1’* ,nutnta  forint  fofis.nec  co 
c-  fur^Dd^SCCCldCr,t9UC  §rando  fuPCr  ca  quide.moricn- 
c l!  c d' eJequ,lur:q»*  timuitverbudnideicruisPbarao-  r».  n* 

nis,  fecit  confugere  feruos  fuos  & itinieta  in  domos-qui  aut  nc  T - r 
gl«,t  ietmonc  drn.d.m.fi,  r„„„s  rum  & JSSJfc  « 

IbJcn  ”«  1„K  ,ar°  COntm*,t i 1 mbis «*■*■•«  Miti. 
vcrmcn,  S b ^ S'11™"*  in'cndia,  immortald 

rSfi";"  a;ccrnita[cm,nuJJo  vnguaro  tDefirda, 

*■* 

appdUa,.,,1 aastes  b^si'^rc,n  ^ ■ 

flainmis  ab/Lmendu  proi  iccr«;  rv  §cntcni  ‘S™*  Pyra*n 

’ 9U1CU0^UCrCdc%“^  Salute  /ban,  chara  habet,uui 

F F 4 bums 


Prepart- 
mus  not 
ad  mor- 
tem . 

loan.  Cli. 


Simile. 


loan.  8. 


Arte  vti- 
■ tur  demon 
eotra  not . 


Duri  fit- 

mus  in  opt 
ribus  mi- 
fericordit 
exefcedts. 
Iia.  i. 

Mifericor- 
dct  Dei  ha 
h^but  pro- 
fit turn. 


Hicr.f. 


a;  >.C 


s 


Fer.  II.  p oft  /.  Dom.  Quadrdg. 

huius  peticuli  magnitudincm  oculis  fuis  cernit,nil  aliud  vita 
fuam  quam  perpetuam  vigiliam  & prxparatione  ad  mortem 
elfe  credat.mortcquc  Temper  & hunc  vltimO  diem  ante  ocu- 
los  habeat,camque  fibi  quemadmodu  Cliniacus  monet,indi( 
l'olubili  matrimoniodeTpondcat,  vt  cum  ilia  lirnul  cibum  ca- 
piat,cum  ilia  dormiat,&  cum  ilia  a fomno  excitatus  vigilet.ti 
meatq;  Temper  in  vita  morte,vt  mortis  metu  euadere  poflit. 

Multi  quidem  Talfis  d^monis  perTuafiombus  TcipTos  dcct- 
piunt,  non  confiderantes  vnquam  leparationcm  quae  Tacienda 
eft  in  vltimo  iudici j die  bonorum  & malorum . Quemadmo- 
dum  cnim  oratorcs,ca  qu£  cauTam  Tuam  adiuuant,  auditorft  F 
oculis  afngunt  & vehementcr  amplificant.qux  vero  noccnt , 
aut  filentio  premunt,fipolTunr,aut  ft  non  poftunt,minuunt  & 

& extenuantrita  aftutiflimus  df  mon  praeterquam  quod  men- 
dax  eft  & mendacij  pater,  ca  quae  animos  noftros  quidem  ad 
mundi  amorem  inftammarc  poflunt.miro  modo  auget  & am 
plificat,&  tanquam  oculis  Tpe&anda  proponit  ,qux  vero  nos 
ad  eius  odium  atquerecordatione  extremi  nidicij  adduciint, 
hxcartificio  vclextenuat.vel  oculis  noftris  abTcondit , Qua- 
re  huiuTmodi  dzmonis  artem  arte  nottra  deluderedebcmus , 

& cogitare  omnia  humana  breuia  & caduca  cue , inhnitique  0 
temporis  nullam  partem  occupantia . 

Vide  quanta  bona  viros  iuftos  conTcquantur  propterea 
mifericordes  Tuerunt:&  certe  admirationedignum  eft, cum  vi 
deamus  quanta  indeconTequantur  bona  ,quod  taduri  fimu* 
in  his  exercendis  operibus : fiquidem  ft  aliquod  opus  ex  hi* 
cxercemus , Tere  per  importunitatem  & longas  preces  extor- 
quetur-Nonita  conftilit  iTa.cum  ait.DiTcite  beneTacere:  fub- 
uenite  opprefl'o, indicate  pupillo,deTendite  viduam.Sc  yemte 
& areuite  me,dicit  dominus.Quafi  dicerct,fi  ita  Teceritis, ego 
praeclare  vobiTcum  agam,  & hanc  meam  promiffionem  exigt  H 
tcciim  voletisjitem  ft  hoc  Teceritis,  itamihi  graueritis,  vtfi 
fuerint  p^ccata  veftra  vt  coccinum  , quafi  nix  dea.babuntur : 
quod  ft  contra  Teceritis, & me  ad  iracundiam  prouocauerms f 
gladius  deuorabit  vos,quia  os  Domini  locutum  elhhsc  qui- 
dem in  hodierno  Euangelio  apte  deTcripta  lunt . Conquen- 
tur  Deus  apud  Hiere.de  his  qui  opera  miTencordiae  non  excr- 
cent,&  mmatureis  dicens:Magmficati  l'unt,&  ditati,incraflatt 
funt!  & impinguati,  & praetericrunt  lermones  meos  pellime  r 
caulam  vidux  non  ludicauerunt,  & cauTam  pupilii  no  direxe 
runt , & ludiciumpauperum  noniudicauerunt . Et  ltatim  ad- 
dit,Nunquid  Tuper  his  non  vificabo,  dicit  Dominus?  Aut  lu- 


Conch  Quart* . 229 

/ per  gentem  huiufcemodi  non  vlcifcetur  anima  mea?  Vide  igi 
turquomodohzc  omnia  implcat  Dcus  in  hoc  die.  Curaigi- 
rur  vt  mifericordiam  exerceas,  nam  cum  fit  mifcricordia  ma- 
xime  propinqua  charitati.excellentior  eft  humilitate,tempc- 
rantia , patientia , & alijs  huiufmodi : fiquidem  iftar  virtutcs 
funt  tantumtibi  vtiles,  hare  vero  &tibi  & alijs  multis  pro- 
deft.  Eft  mifericordia  oleum  quoddam  fpirituale,  qua*  reddit 
fplendidam  figurant, & in  longos  conferuat  annos.Opera  qui 
dem  fine  hac  virtute,funt  inftar  rudis  cuiufdam  piftura*,  qua? 
parum  durat.Multos  videas  vfqucadcoimpios,  vt  non  loliun 

B non  vtantur  mifericordia  cum  his  qui  ca  indigent , fed  etiam 
eos  crudcliftime  traftcnt  & ignominiofc.  Non  hoc  quide  Ec- 
cle.docct  cum  ait; Non  cxafperes  pauperem  in  inopia  fua,cor 
inopisneaftlixeris.’declina  pauperi  fine  triftitia  aurem  tua, 
& redde  debitum  tiutm,&  refponde  illi  pacifice  in  manfuetu- 
dmc.  Et  initio  cap.  dicit,  Fili , eleemofynam  pauperis  nede 
fraudcs,&  oculos  tuos  ne  tranfuertas  a paupere,  animam  el'u- 
rientem  nedefpcxeris.Vide  cnim  quanto  cunt  rigorehocho- 
die  puniatur,&  quam  diftrifta  ratio  fit  ca  de  re  rcddeda.  Excr 
ceamusnos  ergo  in  bonis  openbus,&  fimus  mifericordes,  at- 

£ que  liberalcs  in  paupcrcs,  quoniam  hos  ita  a deo  przmiari  vi 
demus.Qnod  enim  dicat  fponfa,manus  eius  tornatiles,innuit 
clfe  accoinmodatas  in  omnem  partem  & verfatilcs , atque  ad 
mifericordiam  & liberalitem  praeparatas , ita  vt  facile  paratae 
fiatim  fintad  mifericordia?  & pictatis  opera  exerccnda,&  vt 
pauperibus  fubueniant,&  in  neceflitatibus  eorundem  przfto 
fine  ac  paratiffimg  femper . 


Feriall.  poft  I.  Dominican* 
Quadragefimas. 

CONCIO  QJf  A R T A . 

Judicium  vltimum  borrendum . 

■ V M venerit  films  hominis  in  mnieftnte  fun.  Mat.  1 
Luc. it. Si  hunciudicij  die, quern  nobis  Ecclefia 
hodie  reprsfcntat,femp  ante  oculos  haberemus, 
longe  aliter  viueremus.  Porro  vna  inter  alias  cau 
lasppquas  poftparticulareiudicium  futurQeft  vniuerfale,il 
Jaeft,  vt  fctlicet  mali  apud  ocs  ignommia  portent,  boni  vero 
gloria  & laudem.  Et  tanto  nuior  eric  laus  bonoru,  quato  mi  - 

nores 


Minntur 
Dtuj  hit  g 
miferitor- 
din  non  v- 
tuntur  ti 
pauptrib. 

Excellent 
tin  miferi • 
cordit. 


Crudelitnt 
exeernbi  - 

lit . 

Ecd.4. 
Exnflam 
rtddituri 
funt  r»- 
ttoneim - 
miftricor 
dts.et  ft - 
uernm . 

Can.  S' 


Judicium 

vniunfk- 

It  cur  erit 
poft  pnrti- 
culart . 


l*di(*bit 
Dens  occm 
/tones  tam 
tons  £ tnn 
It  std  vir- 
fntem. 


Afto.io. 

4-Rcg.y. 

Mat.  8. 


Tob  i. 
<3cn.  t9‘ 
Philip,  i. 
Apoc.2. 


'.  - Fcr.  II.  poft  I.  Dorn.  Qtudrag. 

notes  habucrc  occafiones  ad  ea  bona  prxltanda,&'  quanto  ei» 
maiora  fncccflerunt  impedimenta.  Tamo  ct  maiorcnt  igno- 
minia,&  pudor  maloru, quanto  maiore  habucrunt  occafionc, 
vt  boni  elfcnr.  A nnon  maxima  hxccrit  viri  mali  ignominia,^ 
longos  hie  vixcnt  annos , q>  inter  Chnftianos  viros  educatus 
fit,  q>  frequentcs  audirc  potucrit  conciones,  & tn  culpam 
fua  condenatus  appareat?  Quanta  porro  gloria  erit  eius  , que 
nec  officiu,ncc occupationcs  aflidux  finebat  rebus  cxlethbus 
intendere.mlulominus  tnibiconfpiciaturpp  liiam  virtutem 
aumero  elcdorfi  i Quale  dicere  pofiumus  Corneliu,dcquo 
legimusin  Aftis  Apott.Ite  Naanianalicnigcna.dequo  lib.4. 
Rc.Qui  poltea  ta  liberales  cxtiterut,&  tantopere  lecuti  func 
pietate,cu  in  barbari  client, & luis  muneribus  longeab  hiroi 
rei  excxcitationc  remoti:  Quid  dicemus  etde  Cctunonc,qui 
quauis  harbarus  cfl'et,&  imlitix  dcditus.fuirtntam  hnmilis, 
& virtntis  Itudiofus.atqueoperu  mifericordix  amanuflimus? 
Quid  died  de  paticntillimo  lob  inter  gentiles  ? Quid  etia  de 
Loih  inter  Sodomitas?  Quid  de  Philippenfibus  ? De  quibus 
dicit  A poll.  9 virtute  micarctin  medio  nationis  praux  atquc 
peruerlx.  Quid  deillocpifc.Apoc.Vbidr,g>etfiinter gentes 
morarctur,vbidxmon  fedem  habebat,  ipfe  tamen^dem  non  1 
negauit.neceorum  vitia  fccutus  fuit . O magnam  igiturcon- 
fufionem  nollram  ,quiin  tanta  Jucccxcutimus,  & barbaro* 
homines  nobis  prxfcrri  pernutiimus. 

Cxtcrumquantusin  extremo  illo,  & horrendo  iudicij  die 
iudicisttstl  erit  hominii  pauor.cu  videbunt  tanta  Chrilli  maiellate,  tan- 
Ucj  mttlos  tumqucapparatum?Cu  conGderabuntterribilefniamquf  fu 
terrebn.  peruentura  erit  ? Maieftas  porro  rndicis , & apparatus  tantus 
crit.vt  vniuerfum  mundO  contreinifctmc  reddat  atque  pauen 
Iud*.  1-  tc.  Quo  aOt  comitatu,&  catcrua  acccdct,declarat  Iudas  Apo. 
Dan.7.*  in  lua  cpiH.dicens,g>  veniet  efi  fandotfi  millibus-fi quide  mil 
Apo./.  lia  milliu  miniftrantei,&  deciescentcnamilliaafliftunt  ei.Si 
Exod.  1 9.  folfi  cu  venit  dator  legis,  in  tamo  timore,&  horrore  omnium 
fupcruenitcu  tantistonitruis,&  fulminibus.quid  putasfacicc 
cu  veniet  caftigaturus  legis  tranfgrc(fores?ctfi  eius  conlpedus 
tam  terribilis  erit, quanto  tcrribilior  Ihia  futura erit  qua  pro- 
mulgabit?  Si  qn  calamitas  ilia  qux  Hicrtifalcm  inuafit , ante 
q prodigia  multa  prxeeflerunt,  tantopere  abiierruit,  prollra- 
uitque  populum  vniuerfum, vt  habetur  2.Mach.  & mhilomi- 

nus  dicit  ibi  textus,  3*  tunc  Deus  aduerfum  populum  fuu  m<> 

Siniiiitu.  dicum  fuiffet  iratus , quid  futurum  eife  putas  quando  ira  ma- 
x.Ma.  j.  xima  contra  peruexfos  homines  iucitabitur , & indignabitur  ? 

Quando 


F 


Msueftstt 


Terribilis 

jsjtpMrtbit 

Churns  in 

istdicto. 


Cone  to  Quart  a . 230 

A Quando  etiam  implebiturillud  Dcut.de  tantoigne  excitan- 
do,  vt  deuoret  terra  cum  germine  fuo,&  montiu  fundamenta 
coburat.  Quid  tuc  rentiet  mnloru  animus,  cum  tanta  vident  ignis  hor~ 
iudicis  indignationc-'Quid  dicet  tuc  bla('phcmi,qui  dti  hie  vi-  ri'dus  prt- 
uerent  ta  faepe  eius  iudicis  fanftifumfi  nomcn  blafphcmarut.  cedet  iudi- 
& pro  rebus  nullius  poderis  contcpfcrunt?  Si  noltru  cuiufqtia  ciam  . 
occultu  crimen aliquod  hocipfodic  in  mediu delatu.huic mo  SimilitN- 
do  confetf&i  innotefccrct.nonne  fieret,vt  ille  mterire.ac  terra  do . 
fibi  potius  dehilccrc,  qua  ta  multos  peccati  liii  tedcs  habere 
veiled  Quid  igitur  tfi  nobis  fiet  miferis.cum  ola  orbi  vniticr- 

B palS  fafta.m  ta  aperto.tarnq;  illuftri  thcatro  denudata,  ho- 
minu  nobis  partim  cogmtoru,partim  incognitorum,oculis  fu- 
bijcientur?QuemadmodO  bona,quibus  in  hoc  mudo  vtimur,  Simile. - 
vnibra  tm  rekrunt  cglediu  bonorum,ita  mala,quibus  in  hoc  Ota  huius 
(i)utido  vexamur,  vix  tenue  quanda  imagine  referunteorum  vitptormf 
maloru,quibus  in  altera  vita  improbi  cruciantnr.  Hacautcm  t»,  vmbra 
decaufa  viri  etfanciiflimi,  fuperni  iudicis  facie  prarueniences  funt  firu- 
feip(bs,vt  Apoft.monet,iudicabant,vt  antccius  tribunal  ludi  rorum  m- 
cati,oon  tudicandi  apparerent , de  fe  ipfis  fiippliciG  fponte  fu-  Jlar . 
mcntes,nead  eternaluppliciadamnarentur.Eiccrtc  vtcaete-  i.Cor.ti. 

^ ros  tacca,  Beams  Vincentius  Ordinis  prxdicatoru,  quamuis  Beatus 
tam  fanftus  eflet,&  tarn  I'olicite  in  vmea  Dni  laborarct,  adco  Vinccn- 
Icuere  de  fc  iplo  luppliciu  luinebat,  vt  fingulis  noftibus  Icip-  tins . 
fum  accrbilTimc  verberaret.  Std  hoc  minus  miru,  illud  ceite  Exemplu 
nntlto  maximu,&  mirabile,  q>  cum  in  lefto  egrotaret,  ncque  jnfigne  S. 
feipfecxder^poflet,focium  in  Chrilli  nomine  adiurabat,  vt  Vincent, 
ipfum  non  leuiter,&  blande,lcd  atrociter  flagcllaret,  Vide  er- 
go  quantopere  timerct  vltimum  Deiiudicifi . Quid  hie  dicet 
improbus  homo,  qui  bibit  quafi  aquam  iniquiute  ? Samftus 
quidem  lob  in  confiderationcpoGcus  trcmcndi  mdicij  videns  lob  If. 
mortem  ipfam  appropinquate, dicebat : Dimitte  me,vt  plan- 
gam  pattlulumdolorem  meu  . Vndeergoprouemthxc  tanta 
in  nobis  cxcitas,v'.  tam  terribile  iudicium  no  metuamus  ? an 
forte  hare  carcitas,  noua  peccati  poena  eft  ? Qua?  enim  faxa, 
qua:  cautes , his  tantis  excmplorum  fulminibus  nonfrangan- 
tur  l Hie  ego  Dei,  atque  hominum  fidem  imp!oro,hic  ccelu,  Vbi  tfl  iu- 
terras, maria, in  (cites  aduerfus  demcntiam,  & caecitatem  no-  dictum  no- 
flram  aduoco.  Quis  nos  ita  fafcinauit?  Quis  fic  excxcauit,  vt  Hrum,  qui 
hanc  tantain  rem  , ncque  vnqoam  cogitcmus  , ncque  nos  ad  hoc  tatntn 
illam  prxparemus  ? Vbi  iudicium  ? vbi  confilium  ? vbi  ratio  ? Dei  tudi- 
Qui  vitam  fic  iniiruamos; quafi  ea  omnia  quae  credimus,me-  cium  obii- 
ra  ioninia,  & puerorum  territamenta  putaremus . uifeamur  f 

Lauda- 


Ter.  I l.pojl  I,  Dom.  Quadrag. 

Laudabile  quidem  ell  ante  oculos  paratu  habere, & propo  B 
fitum  extremu  iudicij  die, turn  et  horribiles  inferni  p£nas  me 
Conc.Tri.  tuere.  Vndein  Conc.Tri.Scfl.6.can.8.dicitur;  Siquisdixerit 
gehennae  metu,per  quem  ad  milericordia  Dei  de  peccatis  do 
lendo  cofugimus,  vel  a peccando  abllincmus,  peccatum  elfe, 
Laur.Tuft.  anathema  fit.  Quis  oro  metis  cofideratione  iudice  contuetur 
1 . de  trifi.  iratu,&  non  contremifcit,&  deficit?  Quis  diuina  animaduer- 
Chri.  ago.  fione  attendens  voluntarie  dehnquit  vlterius  ? Hoc  expreflic 
cap.p.  vates  eximius  dicens:  Tu  terribilis  cs,&  quis  refillet  tibi?  Dc 
IJlalm.7y.  cceloauditO  fecifti  iudiciu, terra  tremuit,  & quieuit.  Qu:ciiic, 

inqua,cum  peccareex  propofitodefillit.Salubris  ergohuiuf-  f 
modi  iudicij  comminatio  ell , fed  non  minus  proficuus  patris 
pius  afpeftus : ilia  cu  tremorc  cognofcitur,ille  veto  cu  luaui- 
tate fufeipitur . Quid  qu a? fo facies  mifer,  cum  exercitus  luos 
Similia.  terribiles  Deus  cotra  tc  homuncione,&  vermiculu  immittet, 
qui  vela  mufcaoppugnaris , a culice  afHigcris , & a febricula 
profterneris?  Omnia  quide  contra  te  peccatorem  tuncinliir- 
gent,  cell,  terra,  aqua,  animalia.elemcnta  denique  omnia, quae 
Sapien.? . antea  tibi  faucbant,iuxta  illud  Sap.Sumet  feutu  inexpugnabi 
le  equitatc;acuet  autc  diram  ira  in  lancea,&  pugnabit  cu  illo 
orbis  terraru  contra  infenfatos.  Magnos  quide  exercitus  mit-  G 
tet  Deus  in  die  iudicij  ad  perdendu  malos.  Primus  eritexer- 
Matt.13.  citus  angcloru, iuxta illud  Matth.Exibuntangeli,&  feparabuc 
malos  de  medio  iullorum , & mittent  eos  in  caminum  ignis, 
liaise  3.  Secundus  exercitus  erit  lan&orii,  iuxta  illud  Ifa.  Deus  ad  iu- 
dicium  veniet  cum  fenioribus  populi  fui , & principibus  eius . 
Sapien.;.  Tertiuserit  exercitus  creaturaru,  iuxta  illud  Sap.;.  Armabit 
creatura  ad  vltionc  inimicorumretfi  omnia  taceant,tame  ipfae 
cogitationes  nollrar , & ipfa  opera  nolira  fpecialiter  allabunc 
Roman.  2.  ante  oculos  nollros  accufantes  nos  ante  Defi  , dicente  Apod. 

Cogitationibus  fe  inuicem  accufantibus,  aut  etiam  defenden-  H 
tibus  in  die  ilia,  cum  iudicabit  Deus  occulta  hominum. 

Quid  igitur  vis  tibi  amplius  de  hoc  die  enarrari?  lane  ficut 
Omni m Chnltus , qui  modo  ell  nobis  aduocatus , tunc  erit  dillri&us 

runt  cStrn  index : fic  angeli,  qui  modo  funt  ad  cullodiam  nollram , tunc 
malum  in  erunt,vt  nos  tradunt  in  manus  hollitim  nollroru.  Malis  ergo 
k*cditj . omnia  aduerfa  fuccedent.  Hac  dcreloquens  Ezec.c.juta  ait; 
F.zech.?.  Traftas  de  vindiftaqua  angeli  fumetde  malis.  Vnufquifque 
vas  intcrfe&ionis  habchit  in  manu  fua.  Horrendu  quidem  eft 
a carnifice  torqueri : at  vero  fi  is  carnifex  pater clfct,  horribi- 
lius  multo  elfet : fic  q»  mali  a darmonibus  affligantur,luftuo- 
fum  cll,at  vcro,q>  ab  angclis  patronis  luis  in  eternal  coni  jcian- 

tur 


Concio  Quart  a . 231 

A tur  fuppIicia,hoc  fane  longe  luftuofius  erit,&  maximc  Dei  fu 
tore  dcclarat.  Quare  oblecro,  vt  diligenter  hoc  attcndamus.  Mult  is  ie 
Quid  quxfo  fentiet  miferabilis  homo, cum  videbit,  quod  an-  caujis , ak 
gelus,qui  fibi  a matris  vteroad  cullodia  dcputatusell.ideip-  angelts  tra 
l'um  clicnculu  fuu  pternis  fupplicijs,ac  igni  tradet? Vult  quidc  dtntur  mu 
Dcus,ut  hoc  prxllet  angeli,  quippe  qui  fideles  tclles  fceleru  tiia  manta 
funt,  &aperte  norunt  quafandis  infpirationibus  fueritfxpc  dtmonum. 
pulfatus  peccator.  Ita  quidc  beatus  Hier.declarat  illud  Ifa.  i.  Hicron.in 
Audite  cceli,&  auribus  percipe  terra,  qm  Dns  locutus  cfi;fi-  I(a.x. 
lios  enutriui,&  cxaltnui.ipfiautem  fpreucrunt  mc.Dicitque,  Quiddicet 
B q>  angelos  appellet  tefles  Iceleru  noftrorum  : & tanqua  tellcs  angeli  cu - 
dicct  peccatoribu$,quoniam  moniris  nollriv  parcre  noluiliis,  flodts  ma- 
ted ea  delpcxillis.nec  uoluillis  efle  nobifeum  incolx  cce!i,mo  & . 
do  cum  dsmonibus  in  pterna  fupplicia  protrudemini  . 

Declarans  beatus  Ioan.in  Apoc.quantus  fu  turns  (itomniQ  Apoc.i. 
pauor  in  iudicio  air : A cuius  confpe&u  fugit  cerium, & terra; 

& locus  non  ell  inuentus  ab  cis : quafi  diceret,  maximc  qux- 
Tebantquofe  retraherent.  Quemadmodum  pueri  maximc  Simile, 
timentfeumi  magiftro  fibi  dicitur,vt  accedat  adconferenda,  Quam  di - 
qux  Icripferunt  cum  exemplari.inuenit^ue,  vcl  diftorte  ipfos  Jtrtftum  e- 
C lcrip<ifle,vel  no  fatis  figurace,nut  difiidctibusapicibus,  atque  nt  ex  amen 
ita  fingula  lullrat,  & ipfos  uerbenbusccdit  : fic  plane  nullus  miudicio. 
eric, qui  non  paueat  in  iudicio,  cum  uidebit  a fc  ratione  cxigi  DtftinQA 
leftionum  auditarum,&  fanfhrum  infpirationum,item  ab  ip-  rntionem 
fis  concionatoribus,  quomodo  fe  gdTerint,an  (alutariter  prat-  in  iudicio 
dicauerint, vel  ad  olletationem,tunc  apparebunt  obliquitates  reddituri 
peccatorum,&  macula;  uitiorum,&  prauitas  uitx, atque  difii-  fumus  . 
militudocu  ipfa  lege  Dei, & Euangelto.  Annon  tibi  uidebun- 
tur  longe  diltare  ilia  verba ; Venitebenedifti,vel,itemaledi- 
di?  Porr6fituaureosnummos,fiiulliponderisnonfunt,eos  Simile. 

D reciperereculas,  & in  marfupio  tuoconcludere,&  vis  vt  Deus 
te  in  fuam  gloriam  admittat  uirtutibus  uacuum , & inanem  ? 

Audi  quid  dicat  Sapiens;  Pondus  & llatera  indicia  Dei  funt.  Prou.itf. 
Quid  fenties , ciim  te  in  llatera  appendent,  & ignorabis an  fis 
iulti  pondcris?  Quid  ciim  tibi  diceturillud  Dan.  Appenfus  Dan.f. 
es  in  llatera,  & inuentus  minus  habens  ? Sane  ficut  qui  falfam  Simile, 
cudir  pecuniam,  mllrumenta  ipfa,quibus  pccuniam  adultera- 
nt, publice  geltans , propter tantumlxfx  maiellatis crimen, 
atrociter  punitur,  prxcone  ipfo  dcli&um  prodamante:  fic 
Vtique in  tarn  tremendo  die  peccator  publice  peccata  fua  om- 
nibus fpe&ada  exhibebit  maxima  cum  ignominia,&  infamia, 
atque  morte  fempiterna  mulftabitur,&  punietur. 

Sleemt- 


b J . 


Hieron.  in 
Epi.ad  Nc 
pocia. 


3. Reg.  1 7. 

Similitu- 

de). 

jiuari  fit- 
mm  in  da- 
ft is  tleemo- 
fynts. 
Puuperet 

intertill  li- 

tfV/ius  , j 
dilutes  tlte 
mctftnxm 
da  nr . 
Simile . 
Matt.  1 z. 
Matt. if. 
Similitu- 
de) . 

E\o.ji. 

Simile. 

Prouer.d. 


3.  Reg.*. 
LlU  £ 16. 


Per.  I J.  foft  1.  Bom.  Qua  drag. 

rm  . * r . fr)  js 

JElccmofyna  quam  fit  excellcns. 

ESuriuicnim,  & dediflis  mihi  tnanducare . Satis  ex  his  ver- 
bis colligitur  quam  fit  verum, quod  feribit  Hieron.ad  Ne- 
potianum.dicens  : No  memim  me  legifTc,perijfle  infeliei  ali- 
quoexitu  mifcricordcm,  piumq;  hominem.  Habet  fiquidem 
hicdcprccatorcs  varies,  qui  proeo  intercedant,  vix  aute  fieri 
polfevidctur,  vt  mult*  aftidnarq;  talium  , actam  nniltorum 

E>rcccs  non  exaudiantur.  Olimquidem  mulierilla  Sareprana 
iberalis  extitit,  & officiofa  trga  Eliam,  cu  tamcn  magna  pre- 
mereturneccflitatecum  filiofuo,  idco  meruit  fibi  remunera-  F 
tioncm  fieri . Si  ergo  mulierlixccrcdidit  promiflis  hominis 
ignoti,  & obtulit  pane  in  tanta  ncccftitatc,  quorliim  nos  pro- 
niiflis  inuitati  Chrifii  Domini,  m tanta  eius  liberalitate,  qua 
nobifcum  in  dies  vtitur,  noncrimus  benigni,  & nufericordes 
ergacgenos,&  aff!i<ftosi>  Abundatarca  pecunijv,horrettfn  tti» 
tito, vino  torcttlaria,&  veftts  a tinea  roduntur,tu  tame  <n  tan- 
ta rerum  omnium  vbertate,necde  fuperfluis  quidem  quidqua 
paupenbufr-largtri  vis.  Mulier  erat  hsc,&  infirmi  fexus,  nia- 
rito  ddlituta, pauper  & inops,  & fihum  habebat  fumma  ino- 
piaalendu,nil  lupererat,nifi  pugillus  farina?, & in  tanta  tamen  G 
angufiia.voci  prophetr  nnnquam  antea  cogniri  obediuit.  Si- 
cut  enim  Niniuitar  in  iudiciocondemnabunt  gentem  Iuda?o- 
rum,  fic  ilia  auaios  diuites,  q tubus  Dominusdicet:  Eluritii, 

& nondediflis  mihi  manducarc.  Hienim.cum  in  mundi  vani- 
tatifcusprodigi  fint,  tamen  cum  propter  Chriflumaliquidlar 
giri  debent , atra  atiaritia  tletinentur,&  exczcantur . Faciunt 
ergovcluti  Ifraclit*olim,quiai.nulos,moniIia,&  fimilia  pre- 
tiofa  ornamenta,  pro  vitulo  conflando  prodcgci  unt . Quod  (i 
ebaritare  erga  Deum,  atque  proximum  ardei  cm,non  vtique 
ita  fe  gererent : amorquippe  diuinus  otiofus  non  eft,  & vbi-  H 
cunquceft.operatur.  Et  vtluti  fi  quis  ignem  finu  fouerit, fieri 
non  poteft  quin  ardcat,  vt  ait  Sapiens  in  Prou.  ita  qui  amoris 
diuini  igne  lucccnfus  eft,  & infiainmatus , etim  (diet  per  bona 
opera manifcftare,&  mifericordia ci ga  proximos  cxcrcere.Sic 
Elifxus,  pofiquam  infiluit  in  eum  fpintus  Dni,ftatim  occidit 
duos  boucs,  & coxit  carncs  corum,  popiilisquc  diftribuit. 

Cum  hzeigitur  ita  fint,  facite  vobis  amicos  de  mammona 
iniquitatis , vt  ficutdifpenfatorille,  de  quo  feribit  Ltic.  cum 
intclligeret  fe  fua  priuandum  difpenfationc,lolicitus  fuit,  vt  fu 
turae  vitas  profpiceret.necaliud  przfentius  rcpcrit,qua  vt  bo- 
ms donum  fut  in  iuum  commodum  vtens  quam  dju  poflet  t 

patarct 


is  Iff- 

Jfr 

fit 

uhI* 

ttfa* 

tort* 

tf* 

vitf- 

I*"* 

»F 

:t,q« 

fcrP 

■# 

b* 

j* 

u* 

4* 

el* 

x* 

& 

at 

5 

tfr 

* 

od*. 

** 

:.S» 

a£ 

0» 

6 


Co*cio  Quart  4 . 232 

A pararet  6bi  amicos ex  bonis  domini  fui.qui  ipfumTuo  munere  Negotie- 
dellitutum  alerent : ita 8f  nos cogitemusaliquado nos  item-  mur  hit 
poralium  horum  bonorum  difpcnfatione  amoiiendos , ac  ob  be  at  it  u - 
id  (oliciti  fimus,  qua  ratione  nobis  in  artcrna  uitaubi  non  eric  dine  qua 
horum  in  manu  nolira  difpcnlatio,  profpiciamus  . Sciamusfy  fyeram'. 
illamdemum  prolpicicndi  nobis  rationemeflc  commodiffi- 
mam,  fi  accepts  diuinitus  faculcatibus  bcnefaciamus  liherali- 
ter  paupcribus,  per  quos  in  a»terna  (imus  rccipiendi  taberna- 
ciila,ciim  defunCti  fnerimus  difpcnfationis  noftrae  officio. 

Nonautem  intelligas  te  id  pr.t  Hare  dcberecx  bonis  male  ac-  Simas  tr- 
JJ  quifitis,  cum  Iciascui  debeas  rellituere.fed  de  his, qua-  poffi-  ga  paupe- 
des  iufte.  Quod  fi  ad  paululum  argenci  offerendum,  & fru-  res  liber  a- 
ftra  panis  prxbend.i.adcQ  renax,auarus,&  piger  es, quid  face-  lit . 
res,  fi  vniucrfa  tibi  client  euacuanda  ? Quandodiabolus  qui-  Chryfoll. 
bulcunquc  obuijs  dareiubct,  ctfi  huic  rcigehennaimmincr,  in  Ioann, 
iucunde  tame  ills  obtempcras : Cum  verb  Chnflus  rcgnum,  homi.67. 
ft  indigentibus  obtuleris,  tibi retribuat,  no  modo  nil  prxllas,  tomo  3.  < 
fed  inluper  etiam  petentes  contumeliaris  j ficaperte  mauis 
obedire  diabolo,  vt  puniaris,  quam  parcre  Chrillo , vt  falue-  Matt  x f. 
ris : qua  quidem  uarcordia  nelcio  fi  quid  ua?fanius  unqua  pof- 
C fitcogitari.  Qucmadmodum  arbores  infrugifera;,  quamuis  Simile, 
virides  fint , & oculis  grata; ; nihilominus  tamcn  propterea , 
quod  nullum  cdunt  fruchini , facile  (latim  conuclli  folent,& 
in  ignem  conijci : fie  profe&o  auari , quamuis  dilutes  fint , & Auari  tan 
in  rerum  abundantia  uiuant,  quia  tame  ad  frugem  meliorem  qua  mf ru- 
le nunquam  recipiunt,neque  pauperibus  benigne  faciunt,tan-  gtfera  ar - 
dem  breui  in  interituni  abibunt  ibmpiternum : quandoenim  bores , igni 
mifericors  eris,  fi  tenax  in  hac  uita  fueris  ? quado  prxeeptum  ta  ntu  apti 
hoccomplefteris,occafioncf.iciendiquotidiepra!termittens?  fmuj. 
Recordare  illud  Pfalm.  Quia  non  eli  in  morte  qui  memor  fit  Cynll. 

X)  tui,  in  inferno  autem  ouis  confitcbitur  tibi  ? Qnis  enim  fru-  Pialm.6. 
us  poll  mortem  ? Audiamus  ergo  Apolt.  dicentem ; Dum  Galat.6. 
tempus  habemus , operemur  bonum. 

Vide  quam  libenti  animo  Rebecca  feruo  Abraham  potum  Gcnef.X4» 
darct,  & decern  cameiis ciiis.quod  parui&cicndum  non  erat,  Maxima 
prxlcrtim  cum  aquam  non  fine  brachiorum  labore  hauriret : Rebecca 
fed  illud  mirabilms  ell, quod  ipliirn  domi  inuitaret,diccsam-  pittas.  * 
pliffimam  ell'e,  atqne  luppetete  ibi  copiam  pabuli  pionnima- 
Jibus . No  ita  nos  facimus,  cum  tamcn  promiffuni  nobis  coc- 
Ju  nideamns,&  mifericordtbusdaricoeii  poflcflionem:Ntquc  Matt.?, 
auderent  filij  vcllu  peregrinualique  domi  recipere,  quoniam  Matt.if. 
bene  norut, quam  immiiericordes  fitis,&  erga  pauperes  auari, 

ficut 


I 


Ter.  II.  poft  I.  Dom.  Quadrag. 

ficut  Rebecca  confidens  de  Labam  faciebat.Audafterquidem  "E 
a Deo  mifericordiam  polhilare  polfumus,  fi  ipfi  mifericordes 
Jofue  t.  fuerimtts  cum  proximis . Sic  Kaab  auda&cr  pollulauit  ab  ex- 
ploratoribus,  ne  fibi  noceretur,  &domui  paternar , quando- 
quidem  ipla  tam  liberaliscum  ipfis  extiterat.Semper  vtique, 
vt  mifericordes elfemus , cerribilis  ilia  bcati  Iacobi  vox  auri- 
Iacob.i.  bus  noftris  infonarc  dcberct ; Indicium  line  milericordia  fiet 
illi,  qui  non  fecerit  mifericordiam. 

Simile.  Sic  vtique  Deuslenobifcum  gerit  dicens , vt  mifericordes 
Gaudetplu  fimus , ficut  pater, qui  pomfi  dedit  filio : & poftea  illud  ipfum 
rimuDeus,  fibi  dari  blande  repetit,  g»  fi  films  illud  dcderit,amplexatur  ip  F 
quod  mi  ft-  fum,  &fuauiter  dcofculat:  ficergo  Deus  petit  dari  bona, fine 
ricordes  fi-  impartiri  pauperi.qua:  iplctibi  dedit, vt  declares  amorc  tuum 
mus.  erga  fe,  & q>  intelligis  a Deo  tibi  ca  bona  efle  concelfa  : fic  ie 
Genefi2 1.  geffit  cum  Abraham , nam  cum  in  I'eneftute  defideratum  fi- 
Magni  fa-  lium  ei  concefiiifet,  pollea  eundem  fibi  facrificari  luflir,  & li- 
tit  Deus,  cet  executioni  mortem  filij  non  mandauerit  Abraham  luben- 
quodpro  ip  te  Deo,  id  tamen  tanti  fecit  Dcus  , quanti  fi  reucra  mortuus 
fo  pnfl.%-  efTet . Vnde  dixit  ei : quia  fecifti  rem  hanc,  & non  pepercifti 
mus . filio  tuo  vnigenito , benedicam  tibi,  &c.  Sic  videmus  , quod 
l.Reg.z.  Anna  Samuelis  mater  filium  tantis  lachrymis  acquifitum  in 
fencfhite,  Domino  obtulit,  vrin  templolcruiret.  Cognouic 
autem  Heli  facerdos,  quanti  Deus  id  faccret , atquc  ita  dixie 
ipfi  Ann*  j Reddat  tibi  Dominus  femtn  pro  foenore , quod 
Deuscumu  commodafti  Domino:  Vnde permifit  Deus  earn  tresparere 
latifiime re  fi!ios,etfi  fterilem  : fic  igitur  vult  Deus,  vttemporalia  bona, 
pm  fat , qt  qua:  nobis  ipfc  largitus  eft,  pauperibus  fuis  diftribuamus,  q«f 
pro  ipfo  fa  tamen  opus  ita  compenfat,ac  fi  ipfe  nobis  no  fuifl'et  bona  lar- 
timus . gitus.  Probe  hoc  nouerat  Dauid,ciim  diceret:  Tuum  Domi- 
i.Par.2?.  neregmim,tusdiuitia:,tua  funt  omnia,  & quod  de  manu  tua 

accepimus , reddimus  tibi . Non  ita  nos  facimus,  quin  potius  H 
vntcam  elcemofynam  nullus  poteft  a nobis  extorquerc,  & ita 
pauperes  patientiam  multa  habere  dcbent.Diogenesquidem 
Dio.Cyn;  Cynicus  etfi  magnus  Philolophus,paupertatis  tn  fiiit  ftudio- 
fiflimusjita  vt  ex  eleemofyms  vineret  oftiatim  exquifitis:  cum 
Magna  a-  autem  maximam  diuitum  duritiam  videret,ad  lapidesconuer 
star  or  it  du  tebatur  eleemofynam  pcriturus,ciim  vero  idcirco  reprehede- 
rsriainelee  retur,  dicebat : hie  me  exerceo,&  aftus  patienti*  ago,vt  cum 
mtfynis  ip  ab  auaris, qui  lapidcs  funt, peticto,&  eleemolynam  mihi  coo- 
fisfaciedis.  cedercnoIucrinr,nonafficinrmoleftia,ncquceorumduritiem 

admirer.  Aiqumn  igitur  eft, vt  tenmoris  conditionis  viri  elec- 
molynas  dcnt>quandoquidtni  tanta  diuitcs  inuafit  duritia. 

Poftquatn 


Concio  Quart  a . ' ■.  \ 233 

1 A Foftqua  Chriflus  multa  fiagitia  de  Pharifxis  recitauerat » 

vt  conftat  apud  Luc.  ita  vt  videretur  eos  quafi  pro  derclifio  Luc.  1 1, 
habere, nihilominustamen  dixit  eis;Quod  lupcreft,dateelce  Eleemofy- 
mofynam,&  ecce  omnia  munda  funt  vobis.  Vndecolligas,vt  na  quant  & 
ft  tam  graues  peccatorcs  talcm  confcquuntur  vcnia,  elcemo-  pojfit  apud 
fynas  Iargicndo,quato  maiora  bona  aflcqiienturiulh  per  dee  Deum. 
mofynamPquid  qusfo  preiiantius  de  clceqiofyna  diet  poteftP 
Quod  ex  illo  Dan.confirmatur,  cum  perditiflimo  Nabucho-  Dan.4. 
donofor  dixit : Confilium  meum  placeat  tibi , & pcccata  tua 
deemofynisredime.Etfi  Baptilla  peruerfs  genti  prxdicaret, 

£ quae  ad  eum  baptizandz  accedebant,vt  feribit  Luc.adeo,vtip  Luc.3. 
us  diccret, Progenies  viperarunvnihilominus  til  cum  percon- 
tarenturquid  libi  faciendum  clfec,  refpondebat,qui  hetduas 
tunicas, det  non  habenti,&  qui  habet  efcas,fimilitcr  faciat. 

fnferni  tormenta  qualia  fmt,. 

I TV  malediBi  in  ignem  ttemum.  Erit  quidem  hoc  ite,  maior  Etna  dam 
pxnaquam  fentient  damnati,  videlicet  a>  Dei  confpcdu  ca  ni  quanta 
rcant  in fempixemum  , qua? dicitur  a thcologis  penadamni , Jit. 

C quam  fentient  damnati,  cum  a Dei  confpedu  fe  fegregandos 
videbunt  in  fempiternum.  Cum  Abfalon  ab  exilio  fuo  rcuer- 
teretur.qdincurrerat  propter  mortem  Amnon,  mifit  Dauid  J.Rega  j. 
dicentesei,q;  ea  lege  exilium  auferebat,vt  non  videret  faciem  & 14. 
eius,&ita  reuerfuseft  inHierufalein,  vbiquamuisampla  fa- 
mifia  abundaret,  & opippare  viuere  pollet,  ita  th  cruciabatur 
propter  priuationem  faciei  patris  fui,  vt  quiefeere  non  poflet, 
fed  potiusmiEtad  patrem,  vtfincret  ipfum  videre,  aut  alitcr 
ei  vitam  eriperet . Vnde  facile  colligas  quam  grauius  fentient 
damnati  cf  faciem  Dei  non  videant,qus  in  infinitum  Dauidis  Grauijft . 
D confpeftum  excedit,  prsfertimet  cum  non  fint  habituri  fine  mum  dam 
vnquam  dolorum  fuorum,(icut  Abfalon,  vtfelenirepoffint,  natorutor 
jmopotius  flatim  in  ignem  sternum  relegabuntur.  Probe  mmtu.nS 

3 u idem  nouerat  fanftus  Dauid  hanc  tantam  miferiam  cum  uidereDei 
iceret ; Ne  proijciaj  me  a facie  tua.  Quod  igitur  remedium  faciem . 
miferabili  damnato  tunc  fupererit  ? Sane  cum  peccauit  Ada , Pfal.  jo. 
ad  ficuni  acceffit , •&  eius  folijscoopertuseft : item  cum  indi-  Gen. 3. 
gnatio  Dei  defeendit  fuper  Sodomam,fugit  Loth  in  motem  : Gen.  1 9. 
&quandodiluuium  inundauit  fuper  vniuerfam  terrain , Noc  Gen. 7. 
ad  arcam  confugit.  Item  quando  Hebrxus  populus  pcccabat,  3. Reg. 8. 
ftatim  accedebatad  templum  facrificaturus,  vt  Deum  placa- 
ret : & modo  accedimus  ad  facrolanfta  facramenta  a Chrillo 
Cone.  Quadr.Toui.  I.  G G Domino  ‘ 


truXMppa 
relit  in  in 
dicio . 
Exo.  14. 

D.Hier. 

Simile. 


Tormcn - 
za  inferni 
quanta-* 
jint . 
Gen.af. 


Simile. 


Gen.42. 


D.Greg. 


Ter.  II.  j>oJl  /.  Dom.  Qua  drag. 

Domino  infiituta : at  verb  in  iudicio , quo  tandem  confugie  g 
miferabilis  pcccator?  Apparebittunc  Chrifiicrux  micantior 
afiris,  & bonis  quidem  folatio  eric,  nialis  autem  trifiitix . In 
cuius  rei  figuram  virga  Moyfi  qua  hebrais  erat  letitia,  Aegy 
ptijs  erat  tormentor  fic  ergo  prafentia  crucis  Cbrifti , qua 
erit  viris  fandis  iucunditati , erit  reprobis  maximo  terrori,  & 
marori.adeo  vt  B.  Hicron.  dicat  q>  magis  torquebuntur  inali 
vultu  Chrifii  irato , quam  fi  in  igne  client  inferni . Si  aliquis 
q,  annum  integru  in  ledo  infirmus  dccumbat , ita  fentit,  etfi 
diuitijs  a bunder,  & vxorc  habeat  ac  filios  libi  obedientes  ma- 
ximc,tum  etiam  fedulam  familiam,&  deledabilem  muficam,  5 
ac  delicatifiimum  ledum,  & falutarem  cellam,afiatequidcm 
frigidam,  & hyemeperipetafmatisornatam,  nihilominus  ta- 
mcn  inquietus  eft,  & fetoto  ledo  fubindc  rcuoluit,  neque 
aliquid  poteft  ei  fatisfacerc,  fed  omnia  naufeam  mouent,  aka 
ducit  (uipiria,  dc  mcdicisconqueritur,&  interdum  omnes  do 
meftici  non  pofiunt  ipfi  fatisfacere , fed  potius  videntur  fafti- 
dium  generare  propter  grauitatem  morbi ; quid  obfecroccn- 
fendum  erit,  cum  quis  fc  fupra  voraces,&  peracutas  flammas 
extcnlum  videbit , atquc  ab  omni  deledatione  penitus  alie- 
num,  vbi  tota  inferni  familia  non  voluptatem  , fed  maximam  Q 
trifiitiam  incutiet,tum  etiam  ipfa  pananonad  millcannos, 
fed  ad  omnem  aternitatem  funt  duratura,  vt  bodiernum  tc- 
ftatur  Euangelium  ? miramurquod  tanta  eftet  fames  Efau  , 
vt  pro  lentis  edulio  primogeniturain  vendcrec ; & non  mira- 
mur , quod  pro  momentanea  deledatione  perdat aliquis  pri- 
mogemeuram  cali,  & Dei  amicitiam, atquc  aternas  velit  in- 
currerc  panas  ? Porro  caufa  propter  quam  poenam  aternam 
incurrent  damnati,  ilia  erit, quia  in  aternum  peccarent , fi  vi- 
ta zterna  conccderetur : fiquidem  quamuis  eorum  vita  hie  6- 
niatur,  non  tamcn  extinguitur  peccandi  defiderium:  ficut  lu-  H 
loribus  cupidillimis  etfi  candela  extinguatur , non  tamen  lu- 
dendi  defiderium , quin  potius  nunibus  adhuc  luforia  tenent 
folia  . O quam  dclufos  miferi  fein  iudicio  inuenient ! Quam 
apte  dicere  pofiunt , quodfratres  Iofeph  diccbant,  Mcrito 
haepatimur  ,quia  peccauimus  infratrem  nofirum:  fic  ipfi 
dicere  pofiunt,  tufio  Dei  iudicio  hac  patimur , quoniam  tam 
atrocia  commifimus  fcelera , & fiagitia , neque  voluimus  fra- 
trem  nofirum  audire , Chrifium  videlicet,  cum  nosdcpreca- 
retur , & tantis  noslachrymis  rogarct . 

Eijcianturin  tenebras  exteriores,  ut  illic  dentes  firideant, 
qui  hie  de  cdacitatc  gaudebant.  Nam  Hems  dc  ardore,firidor 

folcc 


• \ 


«fel 

got 

si 

fcf* 

navi 

fjt 

A* 

ltt» 

1»* 

* 

1* 

USJ5 

,*» 

rfi* 

sie* 

t* 

l* 

v? 


Cone  to  Quart  a . 234 

A folet  excitari  de  frigore,  ibi  duplex  oftenditur  efle  gehenna , 
fcilicet  nimij  frigoris,&  intolerabilis  feruoris. 

Mali  igitur  maxiino cum  furore,  &impulfu in  infernum 
trudentur,&comminuentur,  ficut  conteriturlagcna  figuli,  vt 
ait  Ifa.contritionc  valida,  & no  inucnictur  defragmentis  eius  Ifa.30. 
tefta  in  qua  portetur  igniculus  de  inccndio,  aut  hauriatur  pa-  Damnati 
rum  aqux  de  fouea:  hoc  eft  vfque  adeo  minuta  crunt  frag-  rtfrigeriu 
menta  ipfa , vt  vel  teftula  non  fuperfit  ad  fcintillam  excipien-  non  babe- 
dam, qua  polfint  miferi  calefieri  cum  ab  aquis  frigidiftimis  ni-  bunt  in  a- 
tiium  redibunt:  nequequa  poflit  guttaaqusexcipi  vtrefri-  ternum. 

B gercnturcum  a voracilfima  reuertentur  flamma. Porto  quod 
hanctantam  tormentorum  varietatem  fuftineant , colligitur 
ex  beato  Iobdicentc;  Ad  nimium  calorem  tranfict  ab  aquis  lob  24. 
niuium : item  conftat  ex  co,quod  Chriftus  ait, Ibi  erit  fletus,  Luc.  1 3 . 

& ftridordentium.Nam  vnum  cx  his  gigneturex  fumimole-  Calori.jy 
flia,aliud  veroex  niuis  frigiditate:  deniquetanta  mala  nul-  frigus  fen- 
lam  admittent  confolationem . Nec  verohxc  foliim  fentient  tient  dam 
tormema,  fed  alia  mulravifus  eft  Dauid  intellexilfecum  ait,  nati. 

Ignis , grando,  nix,  glacics,  fpiritus  procellarum , pars  calicis  PfaL  10. 
corum:  vbi  aduerte quod dicathanc efle  partem  tormento- 
C rum,vt  innuat  multaalia  efle  longe  maiora, quale  eft  Dei  vi- 
fionis  carentia . 

Corpora  quidem  damnatorum  erunt  maxime  fenfibi-  Sentient 
lia , adeo  vcpius  lentiat  corpus  alicuius  damnati,  ft  vel  pa-  ddnatima 
leaaliqua  ipfum  tangas , quatn  hie  lentiat  -alicuius  hommis  ximoperu 
corpus  vel  ft  grauiter  cum  baculopercutias.  Nam  ficut  mor-  torment  a. 
bo  articular! aftedus , vel  ft  tantillum  cum  tangas , vel  veftis  Simile, 
aliqua  ei  admoucatur,  ftatim  vociferatur , & damoresedit 
maximos  : ftc  profedo  corpora  damnatorum  ita  ienftbilia 
funt , vt  vel  a minimo  aliquo  tormento  fummopere  tor- 
JD  queantur.  Et  aduerte  quod  ilia  tormenta  ncquaquam  mi* 

nima  dici  polTunt  ,ftquidcm  omnia  ad  xternitatem  funt  du-  Diftimile. 
ratura . Hie  quidem  alleuiantur  labores  per  vfum  corun-  Non  allt- 
dem  , & fuftinentiam  , nam  interdum  callum  obducimus,  uiabuntur 
& concrahimus:  at  vcroillic  in  inferno  , ita  labores  ipfos  infemitor 
damnatos  afficicut  poll  multa  fecula,  ficut  primo  ingreflii  menta  per 
inferni . Annon  igitur  maxima  eft  inlania , vt  propter  leuif-  vfum . 
fimas,  & cxigui  temporis  deledationes  , in  tantas  poenas, 
tantolque  cruciatus  impingere , & incurrere  velimus  ? Hoc 
quidem  i'andus  lob  maxime  fentiebat,  cumdiceret;  Ad  lob  >4. 
modicum  elcuati  funt , & non  liiftftent , humiliabuntur  ficut 
«moia  &c.  Qnalidicerct , auarus  quidem  maxime  obleda- 

G G 2 tur 


Ter.  Ill*  poft  1*  Dom.  Ouadrag. 

tur  lucro  ipfo.at  ucro  quid  ci  prodeft  hsc  lxtitia,quz  ta  mo  £ 
dico  tempore  durat,  & non  fubfiftet?  fic  etiam  deambitiofo 
dicere  poflumus,  de  carnali,  & He  de  alijs  vitio  deditis  homi- 
nibus:tuncigitur  id  rnaii  intelligent, qn  iam  remedio  non  eric 
locus.Ex  quo  fit  vt  iam  pofiti  in  tormentis,ciim  euadendi  nul 
la  daturoccafio,velopportunitas,fed  potius  iam  dcipfisadfr 
fit,  & in  fempiternisillis  tormentis  rcmancrcin  perpetuu  de- 
beantjtunc  dicant  quod  habetur  Sap.  j.cum  maximo  gemitu 
& eiulatu,  atque  laboribus  maximis  cruciati,  non  videntes  fe 
vlia  ratione  ex  ipfo  tormentorum  incendio  cuadere  pode.fed 
in  fempiternum  patidebere  atrociflimas  illas  pcenas:  dicent  $ 
inquam ; Tranfierunt  omnia  ilia  tanquam  vmbra. 

Ferial  1 1.  poft  I.  Dominicam 
Quadragefimse. 

CONCIQ  PRIM  A. 

V M intraflit  lefus  Hierofolyma.commota  eft  vni- 
q uerfa  ciuitas,  dicem,<juii  eft  hie  } Mat. 2 1 .Merito  G 

commouebantur videntes rem  mirabilem:homo 
Chryfoft.  cnim  laudabatur  quad  Ocus, ait  Chry.fed  Deus 

-in  non  ab-  laudabatur  in  homine:  dicebant  cnim,ofanna  filio  Dauid.be- 
fol.ho.38.  ncdi&us  qui  venit  in  nomine  Domini.  Et  intrauit  lefus  in 
tomo  1.  templum . Hoc  porro  proprium  erat  boni  filij,  vt  veniens,  ad 
Simile.  domumeurreret  patris , & illi  honorem  redderet , qui  genuic 
cum,vt  tu  imitator  Chrifti  fadus,ciim  aliquam  ingrenus  fua 
ris  ciuitatem,  priinum  ante  omnem  actum  ad  Ecclcfia  curras. 
Simile.  Hoc  crat  boni  medici,vt  ingrcflus  ad  infirmam  ciuitatem  fal- 

uandam  primum  ad  origincm  pallionis  intenderct.Nam  ficut  A 
dc  templo  omne  bonum  egreditur,fic  & de  templo  omne  ma 
lum  procedit : quemadmodum  medicus  quando  prnno  ingre 
dituradinfirmum,ftatim  deltomachocius  interrogate  cum 
componere  primfi  feftinat,  qui  ft omachus  fi  fanus  fuerit,totu 
Ercleftafli-  corpusvalidu  eft^fi  adt diftipatus  fuerit.totu  corpus  infirmuni 
ti  yui  bo - eft.Ita  ft  facerdotium  integrum  cft,tota  Ecciefta  floret  j fi  adc 
»«  debeant  corruptum  fucrit.tota  omnium  fides  marcida  eft.Cor  aute  & 
txhiberzj  ftomachus,Sacerdotes  intelliguntur.quia  in  rebus  fpirituali- 
* xctnplu . bus  per  eos  totus  populus  gubernatur . Et  ficut  cor  lapientiae 
Simile . locus  eft,ita  faccrdotes  f'unt  receptacula  fapientiz  fpiritualis. 

Similitu.  Sicut  cnim  ltonuchus  accipicns  cibum,  coquit  cum  in  ipfo,&, 


pec 


: UK  J 
lOSBd 

ite 

DOS 

pis' 

B ■» 

'? 

Off 

:fiS, 


ID 


Jfc» 

,js 

•> 

t 

$9 

* 

$ 

5 


0* 

0> 

ifl* 


•;  CbncioPrima.  .'  ’ - ajj 

A'  per  fotu  corpus  difpergit:  fic  & facerdotcs  aceipitint  feientiam 
fermonisper  fcripturasexdeo,&cxcoquentescaminfe,ideft  •'  .O 
tra&antes , & meditantes  apud  fe  , vniuerfo  popuio  fubmini- 
ftrant.Et  ficut  flomacho  fubminiftrante.vnumquodqtte  mem  Simile* 
brum  fufeipit  nutrimentum,  & conuertit  ipfiim  in  fc  fecund  5 
foam  natura.vtputa  quod  fufeipit  iecur,  totu  fit  fanguis, quod 
atit  fufeipit  fe!,bilis  cfficitur  totum,quod  vero  afeendit  in  pul 
monem,phlegmara  fiunt:quod  aDt  in  mamillas,totu  cfficitur 
lac:  ficfacerdotibuscum  Ecdefialoqucntibus,verbum  oesfu 
feipiunt,  vnufquifqjuc  aut  conuertit  illud  fecund  um  proprium  Verbis  Vet 
B cor,ita  vt  vnum  idipfum  verbfi  in  cordibus  quidem  re&is  pro  quam  va- 
cedat  ad  vitam , in  cordibus  aGt  peruerfis  fnfeitet  iracundinm  nos  in  cor 
quafibilem  ,inalijsautopcreturdilcftioncdtilciflimaquafi  dtbus  ho - 
lac,in  alijs  aut  odia  quafi  phlcgma  nociuum,  & expuendum.  minum ge- 
Videte  ergo  faccrdotes.qfio  vos  coponatisin  verbo  & opcrc:  nerct  affe- 
qm  ficut  in  corpore  fi  aliquod  infirmatum  fucrit  membrum  , Bus. 
nonolno  languet&  ftomachus ; fi  aut  ftomachus  languerit.  Simile, 
ota  membra  inueniuntur  infirma:  fiefi  aliquis  Chriitianoru 
peccauerit,  non  oino  peccant  & faccrdotesjfi  aut  & facerdotcs 
fuerint  inpeccatis,totuspopulusconucrtiturad  peccandum. 

C Idco  vnufquifq;  Chriftianorfi  pro  fuo  peccato  redder  roncm, 
facerdotcs  aut  non  folum  pro  liiis , fed  & pro  ommu  peccatis 
reddituri  funtronem.Viditarborem  pallenribus  folijs  marci-  Simile. 
dam,&  intellcxit  ftudiofus  agricola , quia  Ixfura  in  radicibus  Quantum 
haberet : nam  vere  quemadmodum  cum  vidcris  arborem  pal  debeant  Ee 
lentibus  folijs  marcidam,  intclligis  quia  aliqua  culpam  habet  clefiaRiti 
circa  radicem:  itaciim  aliquem  vidcris  populum  indifeiplina-  honeReui - 
tum,&  irreligiofum,finc  dubio  cognofce,  quia  facerdotifi  eius  tiers. 
non  c(f  fanum . Ad  hare  igitur  incommoda  extirpanda  in  liia 
radice,acceflit  prius  Chriltus  ad  templum vifitandum . 

D Comota  eft  vniutrfa  ciuitas.  Quod  Chrilfus  in  alarn  ingre  Vide  quart 
diatur.inde  cognofcitur, quia  comoueturtotns  homo,  & vita  ta  prtRst 
emcndat,ncc.n.fufficit  vitiG  vnfi  aut  altcru  tmrelinqucre,fcd  Chrijlus  in 
©la  funt  relinquendarite  non  fufiFicit  q»  vni  tm,  aut  alteri  vir-  anima. 
cuti  incumbat,fed  totus  debet  Deo  placere  cum  feruore,  hoc  D.Thom* 
enim  fignificatur  cum  df,commotam  effe  vniucrfam  ciuitate.  opufe.  73; 

Et  tijeitbat  oes  vendentes,  & ententes  de  tepio.Dhs  eiecit  hos  cap.  1 3 . 
de  tcplo  hodie  rone  loci,  qui  tm  fpualibus  crat  deputatus,  & 
ideo  contra  reuerentiam  loco  debit!  facicbant  fuas  mercatio- 
nes,vt  ait  B.Tho.  & apparebat  in  talibus  turpitudo  fux  cupi- 
ditatis . Vel  dicendum  de  templo  funt  talcs  eijciendi,  quia 
non  licet  miniftris  templi  id  eif  viris  eedefiaff icis,talia  exerce 

G G 3 rc 


r 


Fer.  Ill . pojt  L Dm.  Quadrag. 

re  mercimonia.  Supra  menfura  dignitatis  Chrifti  vidcbatur  » E 
Orie.  ho.  ait  Orige.Secundum  quod  videbatur  filius  fabri  effe,vt  tanta 
ir.in  Mat.  fiducia  vteretur  & poteftate  eijcicns  nundinas  dc  ternplo,  cu 
nec  princeps  alicuius  gentis  hoc  podet  explicate , quod  fecic 
Ori.in  Io.  Iefus.Idem  Orige.alibi  ait,q>  Iudsos  de  tcplo  eiecifle  Chri- 
vide  Diu.  ftum,maius fuitmiraculum,  quameum  aquamin ivunim icon 
Tho.  ’.p.  uertit.Nam illic inanimata  fubfiftebat  materia , hie  veto  tqc 
q 44  ar.t.  millium  hominumdomantur  ingenia.  Quod  etiam  perfimi- 
ad  i . le  eft  illi  rei,qux  habetur  loan.  1 8.vbi  folo  verbo  Chrifti  om 
loan. 1 8.  nesabierunt  retrorfum ; ex  quibus  patet,q»  Chriftusquando 

voluit,virtute  diuina  animos  hominum  immutauit.  Hoc  pri-  F 
D^Hiero.  mo  feiendum  ait  Hiero.  q»  iuxta  mandatalcgisauguftiflimo 
Jib.  i.  in  in  toto  orbeterrarum  templo domini , & decunftis pene  rc- 
Mat.  gionibus  Iudatorum  illuc  populoconfluente  , innumerabiles 
immolabantur  hoftix.maxime  feftis  diebus;  tauroru,  arietO  , 
Videquan  hircorum:  pauperibus  neabfquefacrificioeflcnt , pullos  co- 
tufithu-  lumbarum  & turtures  oflferentibus : accidebatplerunquc.vt 
mantt  cu-  quide  longe  venerant,non  haberent  viaimas.Excogitaueruc. 
piditac.  igitur  lacerdotes  quomodo  prxda  de  populo  facerent,  &^oia 
‘ animalia  quibus  opus  erat  ad  facrificia  uendebant,&  ut  uede- 

Leui.if.  rent  non  habentibus,&  vt  ipfi  rurfum'empta  fufeiperent.  Po  G 
Deut.it.  fuerunt  itaque & nummularios,  qui  mutua  fubcauuoneda- 
yfitrn  pul  ret  pecuniam.Sed  quia  erat  lege  prxeeptum,  vt  nemo  vfura* 
l,a,a  non  acciperet,&  prodefle  non  poterat  pccunia  fxnerata  qua:  com 
potefl  Dto  modi  nil  haberet,&  interdum  fortem  perdcrcnt,excogitaue- ' 
occult uri . runt  & aliam  tcchnam,  vt  pro  numularijs  collybiftas  facerct, 

& vilia  munufcula,vtpote  vuas  paflas,  ficus, amigdalas,&  alia 
huiufmodi,ne  pecuniam  rcciperent : quafi  vero  hxc  no  eflet 
Ezec.  2i.  etiam  vfura, & prohibitum  hoc  erat  apud  Ezechicl.  cum  ait , 
Vfuram  & fuperabundantiam  non  accipietis  . Ad  hxc  igitur 

. iV  corrigenda  mala  ingrediturChriftus  in  tcmplum . . H 

CuUmitu-  Et  eijeubut  omnes  vendentes.  Flagello  cos  expulit : eft  qui- 

re* quum  dem  maxima  Dei  milcricordia , quod  noftra  Icelera  hie  pu- 
fint  vtilts.  niat,&  flagellis  nos  a vitijs  abducat:  ficut  cotra  calamitofifli- 
. mum  eft  quod  hie  peccasor  no  puniatur,led  pro  fuo  arbitra- 

PfaL  8o.  tu  omnia  faciat , & in  infernum  puniendus  relegetur : Plal. 

Dimifi  cos  fccundum  defideria  cordis  eorum  , ibunt  in  adin- 
Simile.  uentionibus  fiiis . Optimi  parentes  punire  folent  filios,  ne  ad 
fulpendium  aliquando  ducantur . 

Fecit  quafi  flagellu  Chriftus  de  funiculis  illis  quibus  nier- 
ces  ligabantur:  fic  folet  Deus  firpe  punire  perea  inquibu* 
oftendimus.  Sic  aliquando  permittit  vt  filius  male  cducatus  a 
• l . r.  patre  • 


Concio  Trim  a. 


236 


A patre , fufpendatur  videntc  patre , vt  ita  de  prana  educatione  Ea  res  qui 
pcenam  cxoluat pater.  Itemauaru$&  vfurarius  puniturali-  busvtitur 
quando  tali  aducrfitatc,  vt  fidem  frangat . Haber  filium  ex  main r con 
adulterio,  cum  aliquandoperniittit  Deus  talem  elfc  , vt  tibi  traDtuaf 
bona  qua;  habcs  furotur,&  te  in  mille  iniurias,Iaboreique  co  fnmit  De* 
nijciat  in  fenetftute  tua . Item  aliqui  coniugcs,  qui  forte  mul-  ad  puniti* 
ta  commiferunt  flagitia  ante  coniugium , aut  lion  debitis  me-  ne  ip  fins. 
dijs  acceflerunt  ad  liltid , interdum  multos  ea  dc  catifa  fufti- 
nent  labores,  & inquieti  vjuunt . 

Onines  quidem  ciccit  Chriltus  de  templo  tam  vendentes  Faciente* 

JJ  quam  confcntientcs,omnes  eadem  menfura  menfurauit  tam  (y  confers 
diuites  quam  pauperes:  ficqni  iuftitiam  adminiltrant  facere  tientes  pu- 
debcrent,&  non  ficut  aliqui  faciunt,qui  tantum  caftigantpau  niuit  Chri 
peres.Non  vtique  tales  admittendi  client  ad  iuliiti*admini-  Hus. 
ftrationem.qui  non  audent  etiam  potentiorem  indicate,  quin  Judex  qui 
potius  deberent  ftatim  munus  ipfum  dimittcrc,fi  illud  liabet,  non  audeu 
quoniam  in  maximo  verfantur  periculo.  Optimus  quidem  potentiori 
index crat  Dauid, qui dicebat,  In matutino intcrficiebam  om  refijlere~>  » 
nes  pcccatores  ten  * . deponat  of 

Potto  ipfos  alia  iam  vice  Chriltus  de  templo  eiecerat , ficium. 

C cumque  non  fe  cmcndalkm,  idcirco  nunc  acrius  ipfos  punit.  Ioan.i. 

Sic  igitur  nos  non  debemus  mirari,quod  laboribus,&  calami 
.tatibus  premamur  , (iquidem  vitam  nunquam  emendamus. 

Dooms  mea,  downs  orationts  vocabitur : Quid  ad  hoc  di-  Ambular a. 
cent  audaces  illi  homines,  qui  fine  vlla  reuerentia  ex  templis  & negotin 
euleui  Dei,  & orationi  facratis  porticus  faciunt,ac  domos  ne-  ri  in  tipi* 
gotiationis , fuis  inambulatiombus , & fpatijs  non  minus  in-  quam  gm 
conlideratc  faftis,  quam  fi  in  publicis  nundinis  , & mercato  ne  delift* 
aiiquo  verfarentur?  Hi  plane  interturbant  officia  ditiina,  im-  fit. 
pediunt  fandain  pr*dicationem  , officitmt  pxnitcntibus  ip- 
13  fis,  quiad  fua  dcflcnd.i,& confitenda  peccata illucaccedunt . . ...... 

Adhos cohibendos,  ncclufficit reuerentia debita  fanftifTimo 
altaris  Sacramento  , nec  fuHicic  viderc  quanta  incommoda 
multis  inferant  fuoperuerfo  exemplo.  Nccpr*tereahorum 
effrarnatam  audaciam  compcfcere  polfunt  prxeepta,  &cen-  Magna  fe 
fur*  a Reucrcndiflimis  Epilcopis  illat*  . lamp  homoquif-  quutur  in 
quis  es , qui  hoc  in  ufu  habes , ubinam  talem  ciuilitatis  mo-  comoda  tn 
dum  didicilh?  Vcantecunftipotentem  Dcum , in  cuius  con-  negotiatie 
fpetftu  c*Iellesomnes  chori  contremifcunr,  ita  irreuerenter,  ne  in  tern * 
Sc  indccenter  te  habeas  , turn  in  ambulando,  turn  confabu-  pits  • 
lando  ? An  hoc  faccresantc  terrenum  ahqucm  regem  ? Qu*  Diflimile# 
igitur  uuidem  ratio  fuader,  qu*  lex  turn  humana,tum  diuina 

G G 4 per- 


r' 


• ' Ter.  1 II.  pojlt.  Bom.  Qua  drag, 

permittit,  vt  tatitum  valcat  autoritas  terreni  regis  ad  frXMn-  1 
' dos  tuos  motus  omnes , & non  valeat  ante  diuinum  confpe- 

in  facraaula  Dei,  acteplo,  tibi  perliiadere  optimam 
Excplum.  compofitionem  conuenientemq;  reuerentia  ? lam  vero  tanta 
obferuacia  Salomonis  templum  colebatur,  vtquamuisadhuc 
exxdificatum , extruftumq;  non  efiet,  tamen  diligentilfime 
caueretur,ne  ibi  audiretur  lecuris,nec  denique  Rrepitus  veJ  fo 
nus  aliarum  rerum,  vcl  ipfioperi  neceflariarum,  vt  conRat  3. 

3.  Reg.  0.  Reg.tu  vero  tibi  perfuadebis  licitum  efie  indiuino  teplocon- 
Rru&oia  ac  facrato,fanftitatilq-,  & maicRatis  vndiquepieno, 
Maxima  inambulare,  contraftus  negotiari,  refque  alias  peragere,  qux  f 
teplo  Dei  non  foliim  pro  loco  neceflfarix  non  funt,  ftd  etiam  ex  diame* 
babe  at  ur  tro  pugnant  cum  tanta  maieRate  & fanditate  ? Age  porro  fi 
rtueren—  feliccs  & beati  funt , qui  verbum  Dei  audiunt  & cuRodiunt , 
tia . quemadmodum  ChriRus  ipfe  teRatus  eR  apud  Lucam , quid 
JLuc.  1 1.  nam  de  his  dicemus,  qui  non  foliim  id  audire  renuunt,  ied'Sr 
multos  alios  quo  minus  audiant  impediunt?  Quod  fi  dicis,te 
id  iam  probe  callcre,  quod  concionator  ipfe  profcrt,  & quod 
T>.  Chrif.  non  eges  huiufmodi  concione:  timeo  quidem,vt  ait  Chryfofi 
Jiom.  7.in  &anxiusfum,  ne  hoc  tibi  ad  maiorem  accufationem  acccdar, 
Gen.to.i.  cum  fcriptum  fit  Luc.  12.  Quifcit  voluntatem  Domini fut,  G 
Xuc.  12.  &nonfacit,  vapulabit multis . Quemadmodum enim quanto 
Simile.  maior  eR  eruditio  tua  & autoritas , tanto  magis  mereris, fi 
Conturba - tuo  optimo  exemplo  cgteris  prxluxeris  indiuinis  officijsat- 
tur concio-  tentc  & reuerenter  audiendis,  fic  profefto  tanto  vehementius 
jtator  , fi  ple&eris  acfeuerius,  fi  contra  tegefleris  &habueris.  Quis 
ies  quiet e enim  concionator  non  refrigefcet  in  pulpito,  videns  perturba 
tod  audi  at.  tionem  iRam  tantumq;  Rrepitum  ? Quis  facerdos non  detur- 
Puniet  J)e  babiturde  fua  ilia  attetione,quam  collocatin  facrisipfisper- 
us  atroci-  agendis?  Ecquis  tandem  c^terorum  aRantium  & confidcntiu, 
ter  pertur  non  maxime  commouebitur?  Noli  quxfoexpe&are  vt  Chri-  jf 
tat  ores  of.  Rus  ipfe  accedens.flagello  te  de  domo  fua  expellat.  Fieri  enim 
Jicif  dint-  poterit,  vt  propter  hoc  vitiuni , turn  hiccaiamitate  aliqua  te 
ni . pcrcutiat,  turn  illic  in  extremo  iudicio,immanibus  illis  ac  cru 

deliRimistortoribus  tradatin  perpetuum  finevlla  venix  lpe 
flagellandum,  ac  feuerifiime  cruciandum . 

Mali  fo—  Videntes  autem  , (3c.  dixerunt «;  Audit  quid  ifti  dicuntf 
lint  culpa  Reprehcndunt  iRi  ChriRum,  q,  non  increpet  & caRiget  puc- 
fud  in  a-  ros  taliadiccntes.  Vndequam  ipfi  habent  culpam.reijciut  in 
bos  tranf-  ChriRum  St  pueros  . HxceRmalitix  natura,  vtnon  foliim 
ferre.  crimen  ingerat  vbi  non  fit , fed  etiain  culpam  quam  iuRmet , 
alijs  inijciat.Hocprxfiguiatum  vr in  hcra&domina  ipfitie 

Iofeph, 


Condo  Prim  a 237 

"A  Io(cph,qaa»impudentiam  fuam  & libidine  cfFrgnatam,  rran- 
ltulicin  fanftiftimum  Iofeph.  Circa  quod  dicit  beatus  Chry 
foil,  non  videtur  mihi  fere  tain  mirabilis  res,  illos  clfe  pueros 
in  ignc  abfqne  lsfione,  atque  fan&um  Iofeph  verfari  in  tanta 
mulieris  flamina  & impudcnti a,&  n6  ardere.Nam  certe  que- 
Sdmodum  pneri  illi  diuina  virtute  illxfi  exiucrutabco  igne: 
ita  Iofeph  Dei  benignitatc  cuafic  illarfus  a tarn  voraciflimo 
inccndio:  Non  cnim  potuifl'et  ita  refiftere,nifi  Deum  habuif- 
fet  auxiliatorcm.Ceterum  voluit  impudencicula  fefc  vindica 
re,inurendoignominiam  & maculam  infonti  Iofeph  . Atqne 

B ita  fe  gcrunt  nunc  principes  lacerdotum  & fcriba?  cfi  Chrifto. 
Carere  certe  debctvitio,  qtii  inalterum  paratus  eft  dicere. 
Nec  poteftquisoculofuopuluereobdu&o  iudicarc  de  alte- 
cius  macula.  Nec  potcft  fordcs  cluere  ex  cuiufquam  facie  lu- 
•tofa  mantis.  Hiquidem  homines, ft  modo  homines  appelladi 
funr, & non  belluar  forma  humana  veftita?,  vitiorum  omnium 
fentinx  cu  fint , quatrunteluere  fordes  vel  culpas,  qua?  nullo 
•modo  crane  in  pueris.Vnde  D Greg.ait, Solent  peruerfi  homi 
lies, cum  I'efe  viflos  norunt,quarrere  calumnias&  reprehen  ho 
ncsaliorum,  neepofTuntoinninofuftincrecofufionem  fuam: 
Won  ita  certe  iufti  homines.Vndc  Pro.p.Doceiuftum  & fefti- 
nabit  accipere.  Impij  contract  patet  ex  eodem  conccxtu,  vbi 
dicicur.Qmcrudit  denlorc,ipfe  fibi  facit  iniuria.  Quarcim* 
pij  omnem  fugientesemendationem , nequiorcs  magis , ma- 
gis^;euadunt,qua?runt^;  potius  cos  ca!umniari,aquibus  re- 
prehenduntnr , noninuenientes  omnino  iuftasaccufationes. 

Et  re HHis  iliis , abijt  form  extra ciuitatem  . Non  eft  plane 
melius  aliquod  remedium,  ait  Chry.  contra  inuidos  & mali- 
tiolos  holes, qua  cos  derclinquere,&  difccdere.Scribiturqui- 
dem  Gen.  zb.cp  habitatores  illius  regionis  vbi  erat  Ifaac,  dice 

D bant  ei  vt  difcederct : cuius  rei  caufam  adferebant,  quod  eflet 
fa&ns  porentior  iliis.  Vndefanttus  Ilaacconceftit  iliis, atque 
abijt.  Adi  iiltid  Apoft.legiflet, Date  locum  ira?:  Etillud  Mat. 
10.  Quando  perfequentur  vosin  vnaciuitate,fugiteinaliam. 
Ita  porro  Dauid  fe  geflit  cum  Saule,  que  fatpe  poterat  interfi 
cere:  Hoc  item  pra?ftitit  Abraham  commutans  bona  fua  om- 
nia perfarpe  ex  vno  loco  ad  alium,quod  ei  inuiderct,  vnde  de- 
migrabat  alio,  vt  videtur  inftnuare  D.Chry.  ne  in  iliis  crefce- 
ret  inuidia.  Porro  Chriftus  licet  tanto  cum  triumpho  introdu 
ftus, noluit  th  ibi  commorari,  ne  Icribx  maiori  quidem  in  ip- 
fum  arderent  inuidia, fed  receftit,  vt  turbationem  eorum  tni- 
tigarer,  quod  nobis  quoque  faciendum  eft . Non  enim  debe- 


Gen.  19. 
Chryf.  in 
Gen.  ho. 
6z.  to.  1. 
Dan.  3. 


Tentatio - 
ties  Dei  ate 
xilio  fupe- 
rabimus . 
Simile. 
Qui  alios 
tarpit  la - 
be  carer tj 
debet  . 
Gre.  li.io. 
Mora.c.3. 

Pro.  p. 


Chry.  ha* 
31.  & 51* 
lup.  Gen. 
to.  1. 

Gene.  26. 
Horn.  12. 
Matt.  10. 
1.  Reg.  1 6. 
Oceafiontt 
mat  as  f». 
giamtts. 
Chry.  ho* 
31.1  Mac. 


Ter.  Ill, poftl.  Dom,  Ouadrdg. 

mus  in  aduerfarios  infurgcrc,fed  vkeribus  eorum  medcri,ce-  E 
/ dentes,  vt  dolor  micigetur. 

Occafioncs  malorum  fugiamus . - . 

REccdit  Chriftus  a peruerla  ifta  generatione , vt  doceaf 
nos  quam  diligenter  fugerc  debeainus  occafioncs , qux 
Ceccdam9  nos  ad  malum  ducunt  vel  alios,  fiquidem  et  ex  loga  experien 
in t aduer-  tia  didicinuis,  vel  ex  lcuibus  occafionibus  nos  in  mgentia  labi 
fariorum.  mala,ficut ex  tcnuiftimis  nubibus  fiue paruis, (blent intcrdum 
Similitu.  maxims  tempeftatesoriri,mulcaq;tonitrua  &fulmma,fic  ct  F 
nos  folemus  ctiam  ex  caufis  leuifliinis,  in  maximas  Dei  often 
fiones  incurrere.Na  & leuicer  iraliri  & in  voce  irx  indice, fine 
fratris  tamcn  graui  iniuria  prorumpere,venialia  peccata  fiunr, 
qua?  tii  Chriftus  vitarc  nos  inonet,  neadlethalia  veniatur  . 
Eccle.  y.  Scriptu  eft  enim:  Qui  timet  Deum,nil  ncgligit.  Sicut  cm  qui 
Simile.  vita  diligit,non  folu  mortc  odit,  fic  venialia  quoquc  peccata, 
qua:  veliit  argritudines  al a?  funt, diligenter  quis  vitare  Hudet, 
Venialia  ne  citoad  maiora  progrediatur,qui  etparuaformidat.  Etfa- 
etiampec-  ne  nel'cio  an  poflimus  lcue  aliquod  peccatu  dicere , q«f  in  Dei 
rata  decli-  contemptuadmittitur.  Eftq;prudentiflimus,qui  non  ta  confi  G 
nemus , ne  derat  quod  iuftum  fit, qua  ilium  qui  iullcrit:  nec  quantitatem 
ex  hit  ad  imperij,fed imperantiscogitat dignitatem. Hmoiaut peccata 
gramora-M  non  adferunt  ais  mortem, fed  xgritudinem.non  mentc  intc- 
ucniamus.  rimunt,(ed  ad  interitfi  prxparat.deniquenoauferuntcharita 
te.fed  fcruorcm  charitatis.Quo  fic  vt  fi  tuc  vel  occafio  aliqua 
Peccata  ue  adpeccatum  vehemcnter  vfgeat,vel  violetioraliquiscentatio 
nialia  quo  nis  sftus  ingruerit , periculu  fit  ne  in  lethale  peccatum  homo 
mode  ad  arger#  laguidus  ruat . Hac  enim  de  caufa  venialia  peccata  ad 
mortals  lethalia  viam  fternere  Theologi  dicunt : imo  verb  magna  pars 
diSbonunt.  eorum  qui  a diuina  gratia  excidunt,hac  occafione  excidiflc  ve  H 
Afluticu  rifimile  eft:  obferuat  enim  callidus  hoftis  nofter,has  tcporum 
diaboli . commoditates , cumque  piorum  axos  paulo  negligentius  le 

gcrcre  viderit.aliquapeccandi  occafione  oblata,  & fafto  cum 
fatellitibus  fuis  inipetu  in  illos  irrupit,&  intcrdum  ct  profter 
Simile.  nit.  Quemadmodum  igitur  iunci  ipfi  & ligaturx  in  circulis  do 

si  minimis  liorum,  parui  momenti  primoalpcftu  elfe  vnr,quxtamenfi 
etiam  ca~  difToluantur  & ncgligantur, magna  incommoda  inferre  folet, 

. Meamus  , ita  vt  tandem  vini  eftufiouel  fimilis  Iiquoris  &humoris  con- 
ne  in  maxi  fequaturrfic  plane  etiam  peccata  uemalia  quantum  in  nobis 
ma  dilaba  eft,vitaredcbemus,ne fenfim  ex  eis  in  lethalia  delabamur  . 
mar . Vide  obfecro  quod  ex  minimis  occafionibus,  & hoi um  iu- 

dicio 


. Concio  Trim  a . 138 

A dicio  piterilibus,multa  ac  magna  inconuenientia  lequi  folent. 

Scribitur  quidem  i.  Reg.  quod  poll  mortem  Saul  congregati  j.  Reg.  1#' 
funt  circa  pilcinam  Abner  & Ioab  cu  fuis  militibus  ad  recrca-  loco 
dum  alum.  Cimiq;  in  vnum  conueniirent,  e regionc  lederut.  fiunt  mttr 
Dixitq;  Abner  ad  Ioab,  furgarpueri , & ludant  coram  nobis:  duminret 
& refpondit  Ioab  furgant,furrexerut  ergo,  & tranfierut  nume  fntascon - 
to  duodecim  vtrinquc,feq.mutuointerfeccrunt,imo  & textus  uertitur. 
dicit,  quodortum  ell  bellum  durum  fatis  in  die  ilia,  & fere 
per  diem  totum  durauit.  Sic  igitur  i'spc  lit  vt  ex  leuibus  occa 
fionibus,  magnx  oriantu  r content  ioncs,qu£  etiam  per  multos 
B annos  & states  durent . 

Porro  ait  Cyrillus,quod  Chrillus  ab  hac  peruerfa  gentc  di  Cyril,  in 
uertit,  vtira  ludsorum  aliquantulum  deferuefeeret,  no  quia  loan.  li.z. 
ipletimeret,  nequidiratipofientaducrfuseurmantequavcl-  c.itp. 

Jet  ipfe,  fed  vtiexemplo  eius  dedinandum  elle  ab  iratis  dilca- 
ipus . Et  lan&us  Thom,  ait,  vt  daret  nobis  cxeinplum  , vt  de-  S.  Tho.  ia 
dinemus  oculos  muidoru  aboibus  operibus  noliris,  ac  fugia-  Ioan.f. 
mus, nec  corn  inuidia  cre('cat,iuxtaillud  Eccl.Necontra  facie  Eccle.  8. 
lies  contitmeliofi,ne  fedeat  quali  inlidiator  tuus.Diucrtit  etia 
ab  his,vt  fupra  diximus,  vt  nos  erudiat,nos  debere  loge  deui- 
C tarcocca(ioncsoes,quibus  Deu  ofFendere  pollemus,&  oia  et 

minima  qu.e  nos  in  maxima  ducere  polTunt . Na  qucmadino-  Simile, 
dum  qui  her  domC  compoliram,ornatam,&  parata,hofpitem 
mu  i tat  & allicit, vt  in  ipiam  domum  diuertatilic  plane  qui  no 
aufert  occafiones  pcccandi,inuitat  peccatu  vt  in  fua  ala  hofpi- 
tiiim  accipiat.  Quarenon  folG  a peccato,fed  et  abomnifpe-  i.Theff. 
cie peccandi  cauendu  ell,vt  docet  Apoft.  Cu  filij  Ifrael  capti-  Exod.  io. 
ui  tencrentur  in  Aegypto,&  vellent  dno  Deofuo  lacnficare,  Simile. 
Moyfi  & Aaron  dixit  Pharao,ite,  facrificate  Dno,oucs  tm  ve  Ocra/ionet 
firs  & armenta  remanebunt : lie  diabolus  peccatoribus  quos  noxias  fn~ 
D capriuos  detinet, inquit, ite  ad  facnficandu  Dno,  quali  dicat,  gtamus . 
coficemini,agite  pmam,occalionem  vero  peccandi  minimede 
ponatis.  Aducrtecm,  q>  li  dsmonpignusaliqd  tuum  in  fua 
prate  habuerit,rcdirc  debes  vt  pignus  ab  eo  atiferas.Tu  igitur 
rndere  debes  id  q<J  Moyfcs  & Aaron  dixerunt;  cunfti  greges  Ex0,  j«. 
pergent  nobifcum,no  remanebit  ex  eis  vngula. Vbi  attendere 
debes  g»  nec  vngula  nec  vclligium  aliqd  peccatiindomodct 
remancre  , neitcrum  ofFeraturoccalioredcundi  in  Aegyptti. 

Petrus  cum  elfetin  carcere  Herodis  dctrulus, dixit  ills  Ange  Afto.  lx. 
lus,prscingere & calcea  te  caligas  tuas . Quid  quxlo  ?au  tm 
valcba(caligs,vt  no  poflent  in  carcere  remanere?  Dico  ita 
vuJ  t Deus  vt  a carcere  peccati  exeas,ne  caligas  qde  aliquas  8c 

• iki 


r Ter.  111.  pofih  Bom.  Quadrdg. 

Lcui.8.  tibi  aufas  rclinquas.  In  Leuitico  ctiam  prxcepit  Deus , iamc  1 

iuucnci  & pellem  cius  comburi  extra  caftra,  & cum  eflet  facri 
ficium  propeccato,non  foliim  carncs,  fed  feces  etiam  facrifi- 
cij  relegare  iubet,&  in  locum  immundum  proi jci.nil  reliquia 
rum  manere  permittcns,  vt  difcamus  non  foliim  peccata  lon- 
ge  a nobis  ablegate,  fed  etiam  eorum  veftigia,  ne  locum  ullu 
concedamusfatanx,  vtiterum  inpeccattim  nos  deducat.  Ali- 
bi pr£ terea  Dominus  de  fubuerfionc  gentium  loquens, dixit: 
Dcut.7.  Aras  eorum  fubuertite  & confringite  ftatuas,  lucofque  fucci- 
dite,&  ftu lptilia comburite. Quare  delendaeftomnis  omnv 
Exo.tt.  no peccatorum  memoria.  Vnde  Moyfesquoque  vitulu  quern  F 
* gjij  Ifrael  adorauerunt,comminuit  in  puluerem,&  dedit  bibe 
re  populo,vt  doceamur,q>  nec  puluis  quidem  peccati  manere 
Hier.i.  vllus  debct.Sanftus  etiam  propheta  Hie.  confulit  dicensj  Ef- 
Similitu.  funde  ficut  aquam  cor  tuum  anteconfpeftum  Domini : ficut 
aquam  inquit,non  ficut  mel,  oleum  aut  vinum : nam  fi  alium 
quemuisliquorem  pra?cer  aquam  ex  vafe  cffiideris , odorem 
poftca  vas  ipfum  retinebit , vel  eolorem  priftini  liquoris  con- 
feruabit.Nilautcm  horum  reperies  in  aqua,  & ob  hanc  cau- 
fam  pr^cipit  propheta:  vt  ficut  aqua  efFundamus  cor  noftru , 
ita  vt  nulla  peccati  memoria, nullumque  veftigium  relinqua-  0 
tur  in  nobis.Teniplum  infuperquod  a Gentibus  violatu  fue- 
z.Mac.2.  rat.Iudas  Machab$us  mundari  accurate  prascepit , altare  ex- 

1. Cor.  t.  trui,&vafanoua  fieri:fictemplu  hoc  Dei  quod  fumus  nos,qd 

2.  Cor peccata  violarunt,debemus  adeo  mundare,  vt  nil  immOditix 

maneat,  necaliquod  fignum  peccati,  necoccafio  etia  aliqua. 

Magna  certe  cu  diligentia  niti  debemus,  vtoccafiones  om- 
nesdedinemusqux  confcicntiam  noftram  maculate  poflunt. 
Simile.  Vide  enim  quanta  curainuigiletqui  pofituseft  cuftosalicu- 
ius  caftri,  & quomodo  diu  no&uque  cogitetquid  fibi,  & qua 
parte  poflit  euenire ; vix  enim  hoftis  belli  aftutiam  machina-  H 
Similitu.  tus  eft,  cum  hie  iam  earn  animo  concepit . Praeterea  honefta 
coniunx  non  folum  illud  curat , vt  cafta  fit , fed  etiam  neali- 
quam  male  fufpicandi  occafionem  marito  fuo  dare  poffit-  Ite 
Num.tf.  Nazarei  non  foliim  non  bibebant  vinum,  fed  nec  fuasvuasco 
medebant,nec  palTas  etiam, nec  ceruifiam  bibebant,  nec  quid 
quid  poflet  eos  inebriare,  necx  hisfenfim  ad  grauioradilabe 
Exemplfi.  rentur.  In  vitis  fan&orum  legimus  pium  quendam  facerdote 
oculis  captum,ad  cuiufdam  ian&i  tumulum  multis  prxeibus 
contendilfe,  vtilli  videndi  facultatem  reftitueret,  quod  cum 
impetraflet,  miflamque  de  more  cclcbraflet,  vbicum  videndi 
periculum  expertus  efl'ct, faluti  magis  animi,quam  corporis  , 

& in- 


c oncio  Sccunda. 


239. 


A & intemo  rnagis  luminc,quam  cxterno  profpiciens,ab  eodem 
/ando,priftinx  cxcitati  rellitutus  eft,&  quod  petijt  rcmediu 
impctrauit . Alexandrum  Macedonix  regem  mcmorat PJu-  Exempl'i 
tarchus,nunquam  Darij  vxorcm,qux  infigni  forma  erat,  vi-  Plutar.  1 
derc  voluiire,nccius  pulchritudinecaptus,aliquid  fc,hoc  elf, 
regia  maielfate  indignum  prxftaret  & committeret : Antio-  Excmplu 
chus  item  Afij  rex  inuicatus  a quodam  familiari,  ad  Pamha  Anthio.. 
egregia  forma  virginem  videndam,ire  noluit,  cumqtie  is  dice 
reteam  virginem dignam efleregijs oculis,rclpondit : fi  mo- 
do  earn conuenero  cum  per  otium  vacat,fortalfe ilia milii  per 
£ fuafura  eft,  vt  neglcdis  regni  ncgotijs  , illam  conueniam  ctia 

cum  non  vacet . Quod  ft  hac  erant  animi  continentia  prxditi  ignominio 
viri, nulla  diuinarum  rerum  cognitioneimbuti,&  fuorum  ocu  fum  nobtt 
lorum  ita  erant  domini , quam  erit  indignum  ft  non  prxftcc  eft  quod  in 
fides  quod  infidelitas  prxftitit  ? Et  ccrte  ficut  qui  ex  cibo  all-  mrtute  mo 
quo  fumpto  in  morbum  incidit,  poftquam  fanus  fadus  elf,il-  rAU  A gen~ 
lum  odio  profcquitur,atque  ab  eo  abhorret,&  vt  a confpcdu  tilibus  fu - 
fuo  aufcratur  magnis  vocibus  damat ; lie  profedo  qui  ex  oc-  peremnr* 
cafionc  aliqua  Deum  oftendit,  ft  poftca  vei c fanus  fadus  (it , Simile, 
folct  non  loliim  fe  diligentiftime  cuftodirc  ab  ea  occafionc  , 

C verumeciam  ab  calongiifimcabliorreteius  animus, ncquevcl 
in  mentem  cam  fubire  tantillum  fuftinet . 

Fcria  III.  poft  I.  Dominicam 
Quadragefimx , 

CONCIO  SECVNDA, 

Ommota  efi  vniuerfa  ciuitas,dices.Quif  eft  hie  t 
. Mat.  2 1. Amici  quidem  lxcabantur  q>  ad  tantum  Hominum 
honorem  cum  cucdu  vidcrcnt.inimici  verb  igne  opinio  vth 
inuidix  ardebant  id  videntes : Extranci  verb  qui  ri « . 
conuenerant  ad  fcftum  Pafchxdicebant.  Quiseft  hie /Item 
Pharifxi,Scribg  & Saccrdotes  qui  ipfum  oderat,Quis  eft  hie 
dicebant  per  contcmptum,hoc  eft, cur  ifti  tantus  hr  honos? 

Omnet  eiecit  de  templo.  Cum  ta  manfuctus  fis  agnus  Dne, 
cur  ita  irafeeris/  Sane  quia  non  poterat  fuftinere  tant  a templi  Maxim  e~> 
irreucrentiam.  Sed  quxlo  te  Domine,alapas&  verbera  fulli-  fentit  Dt- 
ncs,&  hoc  non  pores  lulUnercPvtintelligas  quant udcbcamus  us  templi 
JDei  olFcnfas  declinare,&  prsfertim  qux  in  templo  hunt.  irreueren- 
Cxeerum  etli  Cbritfus  manfuctus  eflet,  tn  ciim  opus  erat  tiam. 
.etii  leueritate  utebatur.  Vnde  Dauid  z.Reg.2  r.Scdcns  in  Ca  2.  Rc.  2 3 . 

thedra 


■ Ter.  Ill . pofl  /.  Dom.  Qua  drag. 

thcdra  tanquam  tcncrrimus  ligni  vermiculus.  Nota  q>  fe  ver- 
Similitu.  fniculo  coparat,qui  in  ligno  nafcitur : nam  etfi  ta&u  iplo  blan 
dtts  fit,fuos  tn  habct  dentes  ad  radendum  lignu.  Dauid  blan- 
Pfal.  131.  dus,&  manfuetuserat  natura.Plal.  Memento  domine  Dauid, 
& omnis  manluctudinis  eius:at  verb  cum  in  cathedra  fedebar, 
l.Reg.27.  ad  potentiotes  etcaftigandospedus  habebat;in  cuius  reifigu 
Mat.  1 1.  ram  cum  paftoreflet , intcrficiebat  vrfos  & leones  ad  gregem 

acccdentesrfic  ergo  Chriftusquamuis  manfuetus&  humilis, 
tn  animum  habebat  ad  ca(ligandos,&  reprehendendos  males 
Exo.32.  etfi  potentes  in  feculo.n^quecrat  perfonarum  acceptator.Itb 
Moy fes  quamuis  manluetus  diet  & benignus,  tamen  cu  opus 
erat,etiam  feuerepuniebat,  fine  perfonarum  acceptione. 


S 


F 


T emplum  Dei  magniftce  extrui  debet. 

mr 

IN  cam  iam  deuenerant  miferiam  Iudxi,vt  templu  in  tanta 
vencratione  a maioribus  fuis  habitum,  porticum  facerenr, 

1 iult  beus  8c domfi  negotiationis . Porro  quantum  Deo  placeat,vc  tepla 
in  magna  fua  £dificentur,&  ornentur  magnifice,ex  varijs  lacra:  feriptu- 
hnberi  xe-  rx  locis  colligi  pot.  Quis cnim  ignorat  fumptus  maximos  rc- 
ncr'ntione.  gis  Salomonis, turn  tritici, turn  oki,& aliarum  rerO.quas  mit-  <3 
3. Reg.  5.  tebat  ad  regem  Tyri,  vt  poflentfullentariquioccupabaturin 
cxdendis  Iigniscedri,&  aliarum  pretiofarum  arboru,  ad  tem- 
pli  xdificationc  neceffariarum?vt  interim  alios  fumptus  prae- 
tcreamus  quos  ipfemet  Salomon  faciebat  in  fuftentandis , & 

' TAnieJlcts  perfoluendis  plufquam  centum  &quinquaginta  millibus  ho- 
infigms  re  minibus  qui  fabrics  intendebant.  Saneadmiratione  maxima 
gu  Salo.  dignum  efi  fiudium  & diligentia,quam  olim  vetercs  in  atdifi- 
candis  teplis  collocabant:  ficut  modo  negligentia  huiufee  rei, 
ocs  in  admirationem  adducit.  Tam  ardenti  quide  Hudio  tem 

- • pli  aedifkandi  Salomon  tenebatur,vt  quamuis  ditiflimusom- H 

nium  & potentiflimus  elfet.nihilominus  tn  fibi  videretur  ad- 
hucquod  nonfii/ficeret  ad  templum  prodignitate  ardifican- 
3.Reg.8.  dum.VndeDeumalloquensdicebatrSienim  cxlum,&  cairli 
cxlorum  te  capere  non  po(funr,quato  niagis  domus  hare  qua 
atdificaui  tibi?&  nihilominus  ita  pretiofiilimu  erat  templum, 
vt  toto  orbe  celeberrimG  haberetur . Sic  cnim  iufierat  Dauid 
antequam  morereturidificandum  cfle,cumait.  Domus  aut€ 
quam  sedificare  volo  Dho,talis  efle  debet, vt  in  cundis  regio 
l.Par.zi.  nibus  nominetur . Sed  cum  Deus  Dauidi  dixiflec,  ipfum  non 
die  xdificaturum  templum, fed  fuccefforcm  fuum  ridcircovo 
camt  Dauid  fiiiu  fuum  Salomooem,&  dixit  ei.Quoniam  vo 

lunta 


Cone  to  Secundd . 


240 


j£! 

X* 

tU 

0 

»*• 

ip 

» 

iia» 

x* 

ti* 


«.«* 

jt# 

cP' 

$ 

IUI3'? 


A Iuntas  Dei  eftvt  tu  xdifices  temphun , confortare  8c  viriliter 
age,ecce  ego  in  pauperie  mea  prarparaui  impenfas  domus  Do  Copiofi  tht 
nuni.auri  talenta  centum  millia,  & argent!  mille  milliatalen  fsuri  inti 
torum, arris  vero  & ferri  non  ell  pondus,  vincitur  cnim  nume-  pti  fmt  is 
rus  magnitudine,  ligna  & lapidcs  prarparaui  ad  vniuerfaim-  tomploSx - 
pendia.Confidera  igiturquam  magnificccxtrueretur,prarfcr  lomonit  4- 
timetim  multaalia  Salomon  impenderct.Quin  ctiam  Dauid  dificando. 
potentatus regni  conuocauit  qmbus  inftitutum  fuumaperuit,  i.Par.  zj>. 
atque  ipfos  hortatus  eft  ad  ea  ofFercnda  dona  quae  vcllent,  di-  Dart  debt - 
cebat  eni  m,opus  quidem  grande  ell.neque cnim  homini  prar-  mus  hila- 

B paratur  habitatio,  led  Deo.  Iam  ego,  inquit,  feci  quod  in  me  rittr  pro 
erat,  rellat  vt  fi  quis  fponte  ofFert,  impleat  manum  fuam  ho-  temploru 
die,  & oftcrat  quod  volucrit  Domino  : dederunt  dcccm  mil-  fabrics. 
lia,&  multaalia : addit  quoquetextus,  & apud quemeunque  i.ECd.6. 
inuenti  funtlapides , dederunt  in  thelauros  domus  Domini : & 7. 
atque  hare  omnia  hilariterprarlliterunt  :lxtatusell inquit  po  Hxcmplu 
puluscum  vota  fponte  promittcrcnt,  quia  corde  totoolFerc-  notabile 
bant  ca  Domino.  Non  ita  nos  gerimus  cum  ardificijs  & fabri  Dari;,  re- 
cat emplorum  : Prarterea  feiendum  el!  quod  cum  Darius  bi-  gis  dc  tem 
bliotecas  Babylonia;  reuolucret , inuenit  decretum  quoddam  pli  ardifica 
Cyrircgis,in  quo  iubebat,  vt  proprijs  fumptibus  reardificare-  done, 
turtemplum  Salomonis,  &quod  reftituerentur  vafa  omnia 
aurca&  argentca,  qua?  Nabuchodonoforabflulerat ; quo  vi- 
fo  dccrcto  iulFit  Darius  id  pratftari,  & addit , quod  n neceflc 
fuerit  & vitulos  & agnos  & hoedos  in  holocauftum  Deo  carli,  Digni  funt 
frumentum,fal,vinum,&  oleum,  fecundumritum  laccdotum  fupplicio % 
quifunt  in  Hierufalem.dent  cisper  fingulosdics,nefitin  ali-  cu  poffmt 
quo  querimonia.Item  addit, ameergopofitum  ell  decretum,  nohtnt  fa- 
vt  omn^s  homo  qui  hnne  mutauerft  luflioncm,  tollatur  lignu  acre  fabri 
dedomo  iplius,&  erigatur,  & conhgatur in  eo,  domus  autem  a templi. 

D eius  publicetur;  quafi  vc-llct  omnes  polleros  haberi  quali'pro  Mint  fit  is 
ditorcs.Vidcigitur  quantum  fuperemurhacinrcagentilibus  templi  ft - 
& barbaris, videlicet  in  teplis  ardificadis&  ornandis,  & in  pro  uere  debt - 
uidendo  minillris  templi  de  ncccllarijs . Alitcr  vero  nos  gcri-  mus,  et  tot 
mus  in  priuatis  ardificijs  nollris,nametiam  caaulxis decora-  honore  /- 
mus,pifturis,&  imaginibus,&alijs  fuperfluitatibus,cum  inte  fequi. 
rim  ruere  linamus  templa,&  niulta  huiufmodi  religiofa  loca,  Negliges - 
quar  non  habent  vnde  reparentur.Pauperes  permittimus  elFe  tes  fumut 
minillros,altaria,ornamenta,  vafa.  Non  ita  faciebantillianti-  in  rebus  si 
qui  Hebrari.etli  ilia  templa  logeinferiora  nollris  clfent,quin  cult  urn  di - 
potiusdicentcillis  Moyle,  vt  gro  tabernaculo  overrent,  dieit  uinum  spt 
text  us  in  Exo.Egrcllaquc  omnis  multitudofiliorum  Ifrael  dc  dsnr.bus. 


con- 


' Fer.  I II.  pofi  I.  Bom.  Ouadrag. 

Exo.j  f.  confpe&u  Moyfi  obculerunt  mete  promptiffima  atque  deuo  E 
Liberates  ta,primitias  Domino, ad  faciendum  opus  tabernaculi  teftimo 
trant  Ha-  ni  j ; quidquid  ad  cultum , & ad  veftes  fanftas  ncceflarium  ef* 
brat  in  te - fet,viri  cum  mulieribuspra:buerunt,armillas,&  inatires,  an- 
plu  ador-  nulos  & dextralia,omnc  vasaurcu in  donaria  Domini  fepara- 
nandis.  turn  ell:  & denique  nil  habebantpretiofum;  quod  non  libcn 
EX0.3&  terofterrent,  adco  vt  fequenti  cap . dicant  artifices  fanfhiarij 
ad  Moyfem,plus offert  populus quam  neccflarium  fit : iuflit- 
que  Moyfes,  pr^conis  voce  cantari,  ncc  vir,  nec  mulier  quic- 
quamotferat  vltra  inopercfan&uarij : ficque  ccfiatumefta 
muneribusofferendis,  eo  quod  oblata  fufficerent , & fupera-  if 
Teplis  Dei  bundarent.Quod  fane  nobis  ignominiar  efle  debet,  utfcilicct 
non  abuta  tarn  remifli  fimus  in  hac  re.  Carterum  eo  iam  fcrib§  & phari 
mur.  fgidcucnerant,  ut  ita  templum  negligerent,  ut  non  ibliim  n6 
ornarentillud,  fed  ctiam  ex  domo  orationis  facerent  fpeJun- 
cam  latronum,  vtait  ipfis  Chriftus  in  hoc  Euangelioj  ut  iam' 
fere  uiderenturnoftrifimiles.  Quid  igitur  cxpe&arepoflu- 
mus,nifi  ut  Deus nobis  comminctur,  ficutnoftri  fimilibusco 
Aggfil-  minatus  eftper  Aggarum  dicens:Nunquidtps  vobiseft,vtha  • 
Jn  priua-  bitetis  in  domibus  laqucatis,&  domus  ifta  deferta?&  nuc  h^c 
tistdifieijt  dicit  Dns  cxercituum  : feminaftis  multu,&  intuliftis  parum:  <j 
fumus  pro  comcdiftis,&  non  eftis  faturati;bibiftis,  & non  eftis  inebriati : 
digs > &in  operuiftis  vos,&  non  efiis  calefa&i.Quare  afeendite  in  tnon- 
teploru  a-  tern,  portate  ligna,  & ardificatc  domum  , & acceptabilis  tnihi 
di fieijs  par  erit,&  glorificabor, dicit  Dns.  Veru  quia  id  prarftare  non  vul- 
cijfimi.  tis,quia  domus  mea  deferta  eft,  & vos  feftinaftis  vnufquifque 
in  domum  fuam:  pp  hare  fupervos  prohibitifunt  carli  ne  da- 
rent  rorem,&  terra  prohibita  eft  nc  daretgermen  fufi,&  uo- 
caui  ficcitatem  fuper  terr?,&  fuper  m.ontcs,&  fuper  triticum, 

& fuper  uinuni,&  fuper  oleum, & quarcuque  profert  humus, 

& fuper  homines  & fuper  iumenta,&  fuper  omnem  laborctn  H 
manuum.  Vide  igitur  quantu  fuccenfeat  Deus  contra  eos  qui 
de  domibus  fuis  xdificandis  funt  maxime  foliciti,  cu  interim 
Aggari  diuina  tcmpla  ncgligant.Quid  quefo  clarius dici  potuit?ltem 
2.cap.ait  propheta,  propter  negligcntiam  ardificandi  tcra- 
plum,omnia  eorum  opera  crant  polluta,  & contanunata. 

eJHagna  cupiditate  cacantur  aliqui  bonorum 
temper aliunu . 

Elieiebat  omnes  vendentes  & ementes.  Sumus  quidc  ufque 
adco  tctrcaiuc bus  unwcrfi,ficut  Iudei,&  cupidirati  do- 

dici. 


\ 


Concio  Secundd . 


24  r 


««i 

i«i» 

«* 

I8i» 

ml 

k:l 

b» 

tit 

•it 

& 

:& 

5ff 

it* 

is* 

S 

ro<* 


A diti,quod  nequaqnam  rc&am  fequamur  viam,  etfi  earn  videa  • - 

mus  , &cognofcamus.d  quam  multi  condemnantur  propter 
hanccupiditatcm  rerum  temporalium!  primus  quidem  prat 
fcitus  in  mundo  fuit  Caim , qui  habuit  nomen  ex  cupidicatc , 
ram  Caim  idem  eft  quod  acquifitto,  & ita  vt  aic  Iofephus  in-  lofc.Iib.  r* 
uenitpondus &menfura;&ide inquit fupplemcntO  Chron.  antiq.c.4. 
lib. i. Hie  diuifit  terras,&agros,&  terminosrVide  igitur quo-  Supplcm. 
ntodofeiamcupiditate  implicaret , etfi  latiftimum  haberet  chro.li.i. 
mundum,8t  inhabitatum,deniquee6peruenitcnpiditas,vt  vi  Geu.4. 
dereturafratre  impediri.quominus  latius  tenderer  cupidita- 
B tis  vela,arqueitafratricida  fa&useft.  Aegyptios etiam  excx  Exo.if.  • 
cauit  cupiditas , vt  ditefccrcnt  fpolijs  Hcbrxorum , & vt  cos 
feruituti  fempitemx  fubiugarent,  adeo  vt  rubro  mari  fubmer 
fi  fucrint,nccvnuscuafcritcxeis.Etnota quod  ait  feriptura  ; 
Deuorauiteos  terra, etfi  a mari  fubmer fi  fint,  vt  inteliigamus 
quantum  feruiret  rebus  terrenis, vt  notat  Origcnes,affirmans  Origencs. 
caufam  perditionis  fuifle,  nimium  terrenis  rebus  inhiarent. 

De  talibus  ait  Petrus  in  fua  i.Canonica,Cor  exercicatum  ha  a.Pct.i. 
bentes  in  auaritia,derelinqucntes  viam  reda.errauerunt  fecu 
ti  viam  Balaam . An  non  cxcuserat  Balaam  prxeupiditate,  Num.  22. 
C cum  non  videretqux  uidebatafina?  Sic  igitur  ifti  adeoexei 
erant  & auaritix  dediti,  ut  non  uiderent  quod  erat  luce  meri- 
diana  clarius,uidclicet  quod  ex  domo  orationis,  facerent  do- 
jnum  negotiationis  & fpeluncam  latronum. 

Ponderatione  maxima  dignum  eft,  quod  dicat  A poft.  Ti-  Tim.rf. 
mot-feribens,  radicem  omnium  malorum  efle  cupidicatc  Scin  Simile, 
derequidem  ramos  alicuius  arboris  fu  bdifficile  eft,  at  uero  ra 
dicewi  ftirpitus  eradicare,  fiue  maximo  labore  fieri  non  po- 
teft.ln  hoc  mundo  habet  dxmon  plantatam  arborem  vitiorii,  Plant  a tor 
cuius  arboris  ramus  unus  eft  fuperbia, alius  gula, alius  luxuria  vitiorum 
D radix  ueroarboris  eft  cupiditas, qufdifficiliuseradicatur  qua  dtmon. 
Icindantur  rami : hoc  eft  cum  aliquo  labore  femouebis  gula  , 
&4enfualitatem,atquealiahuiufmodi,  at  uero  cupiditatem 
non  line  maxima  difiicultate.  Si  filius  tuusin  Turcarum  ma-  Simile, 
nus  ucnic, remedium  habet, etfi  aliquis  lit  labor  in  eo  redime- 
dojacuerofiioddat  inanimalia  fera&  fameconfcda,  uix  fu- 
pereft  remedium.Omnes quidem  peccatorcsfunt  feruidiabo 
Ji,utaicChriftusapt<dIoan.  At  uero  cupidi  &auari  funtcius  Ioan.B. 
cibus&efca.  Hoc  fignificareuoluitChriftus,  cum  dixit  fer-  Gen. 3. 
penti,Terram  comedes omnibus  diebus  uitx  tux.  Quafidi- 
cat,utexponit  Aug.cibustuus  erunt  peccatores  terreni,quo- 
xumcorda  cupidicatc  plena  funtrquiqucOnilos  fuosftatue-  PiaLldL 
Cone.  Quads.  Tom.  I.  H H runt 


Ter.  I Hi  foft  /.  Bom.  QuaJrag, 

Mat. 2 6.  tuntdeclinare  in  terram . Satis  in  czcitate  Iuds  manifefta-  % 
Gcn.34.  turn  eft, quanta  incommodainueftet cupiditas.  Item  eupidi- 
tas  excitauit  Sichimitas ut  circunciderentur  , cum  fuit  illud 
ftupruni  Din.r . Vndedicebant;  fi  circuncidamus  malculos 
noftros,  fubftantia  eorum,  & pecora,&  cunda  qua:  polfidcnr, 
Chryf.  in  noftra  erunt . Qnare  permifit  Deus,  ut  ait  Chryf  illos  atro- 
Gen.  ciflime  gladiopcrirc. 

Cupidita-  Oiim  folebant  homines  propter  honorem,  & uitam  & bo- 
ttm  multi  na  in  diferimen  uocare  , nuncaufem  honorem , & uitam  pro 
Auidijfimt  diuitijsobiiciunt,tanta  ardent cupiditate:  Quod  uidemusin 
feciantur.  parabola  ilia  nines  mlinuari : fiquidem  non  murmur'abant  f 
Mat.zo.  prius  alij  mcrcedcm  accepilfent,  quod  uidebatur  efle  hono- 
Viuitiaru  ris, fed  quod  tantum  alijs  dediflent  quantum  fibi,  in  quo  uide 
smor  nos  bstur  cupiditas,  & maior  cupiditas  quam  uanitas  reprslenta- 
txeuat.  tur.  Vis  uidere  quo  peruenerit  diuitiarum  cupiditas  ? Confi- 
3.Rcg.i  f . dcra  quod  Hicroboam  cupiditate  cxcxcatus,  altareerexerit, 
Simile.  ut  ita  populus  adorarct  uitulos,  & fibi  maiuscommodu  pro- 
ueniret.  Qua  cupiditate  adeo  excscatus  erat,  vt  ab  ea  deduct 
non  potucrit, vel  fi  miracula  videret  aridi  brachij,&  ftatim  fa- 
nitatireftituti,tum  ctiamquod  altare  findcrctur&cinis  fpar 
geretur . Vfquc  adeo  multi  funt  cupidi , vt  ad  extremam  vf-  G 
que  Indiam  eant,nccconfiderant,  quod  quamuis  vnus  profpe 
retur, tamen  centum  funt  quibus  infeliciter  resfuccedit : item 
his  noftris  regionibus  etfi  aliquis  reperiatur  qui  ex  forte  am- 
plam  pecuniam  referat, funt  tamen  mnumerabites  quibus  res 
Sap.4.  infeliciter  cadat. Vnde  in  lib.Sapien.dicitur;  Fafcinatio  nuga- 

citatis  oblcurat  bona,  & inconftantia  concupifcentis  tranluec 
tit  fenfum,  vt  propter  incerta , certiftimis  periculis  exponan- 
tur.  Qusqueetfi  rcucra  conl'equamur,  eras  tamen  finienda 
Auguft.in  Hint. Hinc  Auguft.in  meditatio.ait,Cur  per  multa  vagaris  ho 
meditat.  muncio,Deum  quaere, & ibibene  inuenies.  , H 

O ingentem  noftri  temporis  miferiam, vt  omnes  diuitias  fe 
demur : dim  qtiidem  propter  virtutes  & feieutias  rclinquc- 
bantur  omnes  diuitix,  nunc  vero  propter  diuitias  plurinu  ho 
Plutar.  mines  etiam  Deum  rclinquunt.  LaudatPlutarchus  Phocio-  . 
Phocion.  nem  philolophum  inter  Athenienles , qui  quamuis  pauper  8c  . 
Excmplu  indigus  eflet, tamen  dodiflimus  habebatur ; & quamuis  pau- 
notabile.  per  effet,  non  idco  erat  quod  diues  & opulentus  efle  non  poll 
fctjfcd  quia  diuitias, & opes  omnes  contempferat  & parui  fc- 
cerat.Q\iod  aperteoftenfum  eft,nam  cum  Alexander  Mace-  . 
donum  Rex  dc  Perfis  triumphaftet , & ex  ampliffimis  fpoli js 
ad  Phocionem  ad  ferre  iuberet  munus  quoddam  auri,  adint- 

J ran<  . . 


k 

itt 

i 

5; 

fcc 

file 

•'ll 


to' 

to 

cl 

b 

fi 

a 


fl 


u 

n 

in 

b 

d 

it 


t 

♦ 

t 

! 


X 


Concio  Secunda . 


242 


A ransPhocio  de  tantis  diuitijs,interrogabat  nlincios,quorfum 
Alexander  fibi  magis  quam  alteri  philofopho  Athenienfi  ta 
pretiolum  munus  mitterct?Cumque  refpondiflent  nuntij,  q, 
ipfe  elTet  pra;ftatifiimus  philofophus.Si  hfc  ita  fe  habcnt  air, 
dicitc  regi , vt  taleni  meclfc  finar,qualcm  me  cfle  cxiftimat , 
aurum  vero  fuum  alijs  dct,ne  in  me  cico  aliud  ab  eo  quod  ip- 
fe cogitabat  inueniat.  Ec  quamuis  dicerenc  Alexandrum  ideo 
fuccenfurum,noluit  aurum  accipere.Dc  Anaxagora  fertur,q> 
multas  diuitias  fpreuerk  & contempferit , tandemque  in  car- 
cerc  mortuus  fuerit  apud  Athenas,q>  diceret,  folem  non  effe 
B Deum,  ncc  dignum  efteadorari,ficut  tunc  Athenis  adoraba- 
tur.  Vide  igitur  quam  multis  interuallis  ifti  philolophi  quam- 
uis gentiles  nos  fuperarent  in  contemnendis  diuitijs,  & quam 
clarioribus  oculis  cupiditatcm  ipfam  intuerentur>&  ab  ea  ab- 
horrerent . 

Cupiditati  ait  Seneca, nil  eft  fan’s,  naturx  ctiam  parum  fa- 
tis  eft : nulli  tarn  inops  exilium  eft , quod  nonalendohoniini 
fertile  fatis  fit.Neceffarijs  rebus  exilia  fufikiunt,fuperuacuis 
neregna  quidem  amphflima  . Animus  ipfe  eft  qui  diuitem 
qucmque  facit . Res  plane  mirabilis  eft ; vt  alibi  ait  idem  Se- 
C neca , quod  permuki  boucs  atque  cameli  in  eodem  loco  pa- 
tcuntur,  & multi  elephantesin  vno  campo,  & innumcrabiles 
alia;  beftia;  in  eodem  monte , & nemorefuftententtir , eifque 
omnibus  fuperabundansfit  paftus,quoanimalia  ilia  exatu- 
rcntur,&  tamen  cupidtis  vnus  dumtaxat,  & auarus  homo  non 
impleatur  vnqtiam  & fatictur:Vrbibus  longc  patentibus,pro- 
tiinciis,rcgnis,&  toto  denique  mari.  Omnia  enim  hxcfaltem 
defiderio  compleftitur,  modofque  inueftigat  omnes,per  quos 
fuus  inlatiabilis  appetitus  podit  impleri  & fatiari . 

Quemadmodum  canis  efuriens,  & famelicus,  fi  ipfius  do- 
D minus edeos  aliquiddenicnfaproiiciat,quamcitinimeillud 
deglutit , lbtimquc  oculosconiicit  perattente  in  dominum 
fuum,  & multis  porro  corporis  motibus,  ac  caudr  frequenti 
adulatione  fignificat  famem,  quafiq;  admonet,vt  fibi  aliquid 
aliud  mittatur , vt  poftit  fatiari,  & quamuis  lirpe  proiiciatur, 
adhuc  ut  fibi  plus  detur expe&at,ut  magis,  magifque  bulimia 
excitari  videatur . Eadcm  plane ratione ait  Seneca  , fehabet 
auarus  homo , temper  enim  oculos  in  ipfam  fortunam  come- 
dos habet,  vorans,&  deglutiens, magis,  magifque  efuriens,  & 
vt  plures  diuitias,  & opes  fibi  largiatur  anhclans,  fic  adeo , ut 
quo  plures  recipiat , eo  amplius  in  co  habendi , & poftidendi 
fames  inexplebilis  augeatur,  Sc  crefcac . 

H H z Duo 


Contemnt 
rtdtbtmut 
temp  ora- - 
Ita  bona . 

Anaxa. 

Athenien- 
ftt  folem 
adorabdt» 


Seneca  ad 

Albinam 

matrem. 

Sen.  Jib.8. 
epift.tii. 

Humana 
cupiditas 
infatiabi 
Its . 


Simile. 

Scnec.lib. 

lo.epifto. 

73* 


Auari  nS - 
quam  fa - 
tiantur. 


Ter.  111. poft  /.  Bern.  Qttddrag. 

Bernar.  Duo  funt,vt  inquit  Bernardus,necelfitas,&  cupiditas,qu£  £ 
Sitis  inex - miferum  hominis  p edits  perpetuo  vrgent,  ftimulant , atque 
haufta  a-  dilacerant,c6qucimpellunt,  vtomnirationecongerendisopi 
uari . busincumbat.Sednecefiitasquidem  natura*  conlulcreinten- 
dit,cupiditas  vero  luxum  qua?rit.Ex  his  autem  duobus  huma 
ne  mentis  ftimulis,  vterfit  vehementior, non  facile  qui/que. 
Simile.  dixerit,  nifi  qui  definire  poterit  vtra  fit  vehenientior  fitis,  fa  1- 

fa  ne  febricitantis,  an  vera  fiticntis.  Nam  & arger  ob  incendiu 
febris  vehementifljme  fitit , & fanus  cum  necdfario  ad  vitam 
A uari  in  humore  dcftitutus  eft , fimili  flagrat  fiti . Sic  ergo  & pauper 
miferioj  qui  ncceflarijs  ad  vitam  eget,&  auarus  diues  qui  no  eget,vter  F 

viuunt . que  vehementer  fitit;  die  verb  eget  quibus  neceflitatx  lubuc- 

niat,ifte  quibus  libidini  fatis  faciat  • 

tJtyCagna  rerum  temporalium  folicitudine  modo 
exagitantur  homines . 

Cupiditas  T T End  enter  & ententes . Vide  obfecro  quam  diuerfi  efient 
impedit  a-  V hi  cbtra&us  & negotiationes  a libero animo , & his  curis 
nim * quit  vacuo, vt  Deo  poflit  inferuirc.Plurimum  fane  obftant  animg 
Um.  noftrf  quieti,ifta?  immoderate  folicitudines  rerum  tempora-  0 
lium  . Quotidie  perdunt  milerrimi  homines  fpiritualem  gu- 
ftum,&  rerum  diuinarum  dulcedinem,quod  fe  obruanc  huiuf 
modi  negotijs  fecularibus  & terrenis.  Adco  multi  dcdici  funt 
».Par.  3 6.  his  curis, vt  dicerepoflint  quod  dicebat  Manaffcs, Incur uatus 
fum  multo  vinculo  ferri,&  non  eft  rcfpiratio  mihi ; fic  iiti  ita 
his  folicitudinibus  mundanis  exagitantur,  vt  vix  refpirare  pof 
fint,&  quod  peiuseft,nunquam  fatigantur,  necapertis  oculis 
' videre  volunt  in  quo  vcrfentur  ftatu  & laborc.  Quin  ctiam 
cum  negotia  non  abundant, aftiigi  vidcntur,  cum  tarn  exerci- 
tati  fint  tanto  oneri  fuftinendo.  De  quibus dici  poteft  illud  S 
Ofeat  io.  Ofea?,  Ephraim  vitula  doda  diligere  trituram . Videns  Pha- 
Exo.  rao  tantam  multitudinem  Hebrasorum , & quomodo  quoti- 
die crefccret,curauit  eos  occupatione  aftidua  diftinere , & eis 
pofuit  prepofitos,qui  opus  vrgerent,&  cofdem  caftigarent,  vt 
ita  opprcm , ne  cogitarcnt  quidcm  contra  terrain  rebellarc  • 
Origenes.  Vbi  dicitOrigen.quod  demon aftutiflimus  eadem  inuentio- 
Cura  tipo  ne  nobifcum  vtitur . Videns  enim  nos  fpiritu  quieto,  & quod 
ralium  im  virtutibusacquirendis  incumbimus,  curat  nosdiftrahere  cu- 
ptdit  nobts  ris  & negotijs  fecularibus  & vanis,  adeo  vt  tanquam  laberyn- 
vid  adcA-  thoaliquo  condufi,nos  extricare  nefciamus,(ed  potiusoccu- 
lum.  pati  in  plantando,  xdjficando,vendeodo,  emendo,  lmgando, 

> COB- 


I 


Concio  Secunda. 


*4? 


(few 

Mi* 

JO* 

iks* 
i »* 

tf4 

DtSr 

sb# 

oil 

101? 

ifiS 


A tt>mrahendo,folicitando,  ita  conturbemur  & inquieti  limits, 
vt  Deo  vacandinonfupcrfitfpatiumaliquod,  necorandi,  nec 
negotia  noftra  fpirirualia  componendi,&  conlcientiam  perlu- 
ftrandi.  Vnde  fit  vt  in  tanta  pertnrbatione  multi  homines  illi- 
citos  contradus  faciant,&  contaminata  refcrant  confcientia. 

Vndequxfoprouenircexiftimatis,  vt  homines  ram  foliciti  Mali  pa~ 
fint  rerum  temporalium?  fane  non  aliunde  prouenit,quam  g»  ruin  Dt* 
parum de  Deo  fidant,oec  fibi  perfuadent  a Deo  fibiprzftan-  confidant. 
da  qua;  opus  fuerint,  vnde  fit  vt  taliter  viuant , ut  uideantur 
quodammodo nolle  fibi  a Deo  prouidcri,ficut  prouidit  olim  3.  Re.  if* 
B Eli*  fame  laboranti . Quarc  pratftiterit  nuilto  in  Domino 

confidcrequam  in  hominibus.  Longepotius  fuit  Iofepho,  ut  Gen.40« 

, jpfiim  per  aliquod  tempus  pincerna  Pharaonis  obliuifcere- 
tur,  quam  fi  ftatim  caufam  cius  tradaflet : fiquidem  interim 
Deuseius  curam  gerebat , & (omnia  Pharaonis  difponeban- 
tur,  atque  omnia  ad  maiorem  ipfius  Iofephi  profperitatem  di 
rigebantur . Ordinauit  igitur  Deus,  ut  Iofeph  potius  Deo  q. 
ipfi  pincern*  fe  obligatum  noflet . Vt  doccret  nos  Abraham  Gen.14* 
quanto  fit  prarltabilius  in  Deo  quam  in  hominibus  confide* 
re,  aut  in  noftra  humana  negotiationc , noluit  accipere  quid* 

C quam  dc  his  qux  largiebatur  rex  Sodomy:  Vnde  & dixit  ei,fe 
nil  accepturum , ne  dicerctur  quod  cius  caufa  fadus  eflet  lo- 
cuples,  aut  quod  propria  induftria  ea  acquifiui  Act , led  potius 
omnia  Deo  accepta  fare  voluit , & in  eo  fpem  omnem  loca- 
te. Sic  igitur  nos  facerc  debemus,  confidentes  temper  quod 
tanquam  pijlfimus  pater  nobis  profpiciet  ac  prouidebit,  cum  v 

Volucribus  c*li  prouideat  dealtmcntis , & in  nido  ftantibus  , 
turn  etiam  lilia  veftit,  & fiznuni  quod  hodie  eft , & eras  in  cli-  Mat.  (• 
banum  mittitur . Audiamus  igitur  propheram  dicentem  , la- 
da cogitatum  tuum  in  Domino, &ipleteenutriet.  Non  af-  Plal.?4» 
v P fero , vt  penitus  temporalia  negligas,  & deferas , fed  ne  fis  de 
ipfis  nimis  !olicitus,ita  vt  anim*  quietem  lzdas . 

Oftenditurquidem  Deus,q>  videat  homines  tantam  folici  Parum  vi 
^ tudinem  gerere  rerum  temporalium:  fiquidem  pr^feferre  vi-  dieur  mat 

demur  exiguam  fidem  ,&  fpem  erga  Deum,  ita  vt  vidcantur  ti  de  Df 
uf.  exiftimarc,  autipfum  non  efie  pattern  fuum,  aut  non  habere  confidtrt. 
prouidentiam  harum  rerum . Hz  quidem  funt  gentilium  ne- 
gotiationes ; vos  autem  non  fic,  ait  Chriftus . Ex  eo  quidem 
quod  homines  fibi  perfuadent  fecum  non  przclarc  agi  in  re*  Mat.  4. 
bus  temporalibus , nifi  fummam  aftidue  folicitudinem  adhi- 
beant,  proueniunt  mult* , & graues  Dei  offenfiones ; videli- 
cet, vt  temporalia  prxfi»amuslpiritualibus,&  negotia  corpo* 

HH  3 ri«. 


w 

Btf 

llli* 

A* 

Ip®* 

K 

juifr 


For.  ///.  po/ll.  Bom.  Qua  drag* 


Num.  14. 
Magna  de 
ficbis  Deus 
cur  am  gt- 
rit. 


Mat. 6. 


Magnxj 
Dti  proui- 
dcntia . 
Homines 
non  font, 
treats  ad 
hu  tene- 
ts* par  an» 
do->  » 
Pfal.8. 
Plal.88. 


Seneca. 

Auguft. 


Eph.  i. 

Laudemtts 
T)ei  in  b»c 
vita,fisjui 
de  in  alia 
id  fa  Slur  i 
femper  fu- 
mus. 

Pfal. 


1 IT. 


ris,negotijs  animx;contra  quos  dicit  Chriftus.nonne  plus  eft  I 
anima  quam  elca?Quafi  diccrct,  incombe  tu  homo  in  earn  cu 
ram, uc  mihi  libenccr  feruias, cetera  mex  curs  funto.  An  non 
hoc  nobis  infinuare  uoluit  Deus  pxcipicns  ut  panes  propofi- 
tionis  ante  confpc&w  eius  in  alcari  ponerenturnoSedieque? 
nunquid  Deus  cibo  indigebat?Hoc  igitur  fecit , ut  curam  no* 
bis  declararet,quam  de  nobis  gerit,  & quod  intelligat  nos  pa- 
ne indigene. Vnde  per  Mat.aitjScit  enim  pater  uefter,quiahis 
omnibus  indipetis:  nolite  ergo  foliciti  efle  in  craftmum : nec 
debetis  tarn  loheite  curare  qua;  mihi  incumbunt . 

Omnia  quidem  qux  Deus  creauit , fua  habent  munera  St  F: 
officia,cxIi  mouentur,planetx  in  hxc  inferiora  in  ftuunt.ter- 
ra  fru&ificat, canes  ali j uenationi  terreftri  intendunt,ali  j aqua 
tics  deferuiunt,fiueoftentationi  prxdx,alij  gregi  cuftodien- 
do,crcdibileergo  eft  homincm  propter aiiquid  creatu.Quod 
fi  dicasad  hoc  cfleutdiuitiasparet,  & mercaturxintendat. 
Non  id  mihi  perfuadebis,  nec  eft  credibiletam  exccllentcru 
creaturam  propter  rem  tarn  uilem  cfl'e  creatam  ; imo  podus 
ut  ait  Dauid, Omnia  ilia  fubiecit  Deus  pedibus  eius. Si  igitur 
ad  id  homo  non  eft  creatus,uideamus  ad  quid  prxftandQ  fue- 
rita Dcoconditus : Numquid,ait  Pfalm.  vancconftituifti  Q 
omnesfiIioshominum?ncquecredcndum  eft  cfl'e  homines 
crcatos  ad  edendum  & bibendum  ,ac  delicate  uiuendum,  ad 
qux  uidentur  homines  negotiationes  fuas  dirigerc,  fiquidem 
Seneca  ctfl  gentilis  diccbatrMaior  fum,ad  maiora natus,qua 
ut  uile  flm  mancipium  fenfuum  meorum.  Aequum  eft  igitur 
ut  intciligamus  quorfum  fit  homo  conditus . Vnde  Aug.  ait ; 
Creauit  Deushominem,utfummum  bonum  intelligeret,in- 
tclligcndo  amaret,  amandopofliderct,  poflidendo  fruerctur. 
Confidera  igitur  hoc  tempore  quantu  aberrent  homines  ab 
huiufmodi  fcopo , fiquidem  nil  magis  obliuioni  tradidcrunt . H 
Quid  igitur  ignominiofius  efle  poteft,quam  vtadquod  con- 
diti  fumus,  ignorarc  uclimus  ? 

De  prxdeflinatis  quidem  dicit  Apoft.  Ephefiijs  feribens  , 

In  quo  cti3m  nos  forte  uocati  fumus  prxdeftinati  fecundum 
propofitum  eius , qui  operatur  omnia  fecundum  confiliu  vo- 
luntatis fux,vt  fimus  in  laudem  giorix  eius.  Quafi  diccrct, vc 
incipiamus  tarn  Deum  laudarein  terra,  qui  incxlo  id  femper 
pra’ftituri  fumus.  Qui  hoc  non  prxftat , mcrito  timcr.cpo- 
tefl,  quod  non  fit  denumcro  prxdcftinatorum,quoniam  tain 
parfica  gullat, qux  incxlo gullarc debet,  iuxta  illud  Pfal.il- 
luc  enim  afcendcrunt  tribus  , tribtu  Domini  teftimonium  If* 

. . rael , 


ne 

t !q 

r* 

dt 

lit. 

trit 


lib 


<]« 

Ifk 

ni< 


lit 

ic 

ti 

P 

• 

ft 

Pi 


Cbt 

di 


ti 

m 

tc 

tc 

SC 

s 

fc 

til 

D it 
di 
fi 
* 
Dt 

>i, 

Jo 

hu 

It. 
in  ■ 

a 


use: 

natal 

«!<* 
i {iff 

¥*’ 

ton' 

t 1 

iM 

**» 

&■ 

tziC! 

l$> 

0 

0 

;0 

'ftp- 

•0 

fek* 

'M 

\0 

t\<f- 

•0 

fa. 

00 


: - Condo  SuundA.  ■ » 244 

iA  Mel, ad  confitendfi  nomini  DominijVideoautem  nnllam  fere 
aliam  po(Te  excufationcm  dare, quam  quod  temporalibus  ne 
gotijsimpediatur,quominus  id  prxftct.  Quare  his- modum  Gen. 24* 
adhiberedebes:  Sojicitudo  quidem  nimia  Efau  cum  pertra- 
xitad  paiipcrtatem,&  totincommoda,atquc  ad  amittenda  pa 
tris  bcnedibbonern.  Suntaliqui  qui  foltim  confidunt  dc  fuo 
labored (blicicudinc,dequibn$  ait  Deus  per  Abacuc,immo-  Abac.r. 
labit  lagenx  fnx,&  facrificabit  reti  fuo, quia  in  ipfis  incralTata  Cofidamtet 
eft  pars  eius,  &cibu$  cleftus  eius.  6 miferabilem  hominem  in  Deo,  if 
qui  in  Deo  non  confidit,fed  in  rctibus  fuis , quique  ca  de  re  non  m rr» 
B gloriari  folet:  ut  fere  fit.  Admiratione  fane  drgnnm  eft, quod  hut  temp 0 
uideamus  multos  ita  immerfos  his  curis,  & negotijs  tempora  raltbus, 
Itbus , utmerito  ipfis  qundrcc , quod  dehorribili  draconeait 
lob.Ecccabforbcbit  fluuiiim,&  non  mirabitur,&  habet  fidu-  lob  40. 
ciamquod  influnt  Iordanis  in  os  eius.  Sic  enim  ifti  nullum  re  Cupidiho - 
gnumintaftum  relmquunt , nullamque  prouinciam  & natio-  mines  tot # 
nem.ubinon  negotientur.  Vide  igiturquam  quiete  poterunt  terraru  or 
flegotia  falutis  lu£  traftare,&  quam  quiete  ingrediantur  tern  be  nrgotid 
plum  ad  orandum . tur . 

Magna  eftmultorum  folicitudo  ne  tcmporalia  amittant  Magna  eft 
C bona,  vndefialiquod  orficinm  , vel  beneficium  eft  refignan-  multorujfo 
dutn,vide  quam  fint  in  ea  rc  diligentes , ne  aliter  hxc  tempo-  licitudocir 
ralia  bona  amitterenr,  dicuntquc  fiatim  hoc  opportune  facia-  ta  tempo - 
mus,  ne  forte  cum  vellemusnonpolFemus.  Hie  fane  folemus  ralia, 
tempus  ipfum  optime  obferuare,  & in  talibus  rebus  expende- 
re.Itcm  nebona  amittamus  tcmporalia,  vide  quam  caute  ne- 
gotiemur , & quantis  can telis  publica  inlirnmenta  per  tahel-  Magnam 
Jioncs  publicos  faciamus.  Item  in  hxrcde  crcando  quanropc-  gerimus  cm 
re  obleruamus  ftylum:  tun*  ctiam  in  fubftituendo,  fi  ille  mo-  ram  rerii 
1-  riatur , quotidieincontrattibus  mortis  mentionem  facimus , teporalu , 
D fxpeque  cam  ad  meinoriam  reducimusdiccntes,  itaeftcjhxc 

dilponenda  & ordinanda.  Nunquam  dicimus,fed  iam  ex  hoc  Salute ani 
pcccato  cmergamus,ne  nosinopinataoccupcf  morstalicna  re  ma  negligi 
ftituanuis,quia  nulla  eft  fetura  hora  : concu bma  relinquamns  mus. 
nemorreprjoccupcmur.Hoc  conquercbatur  Ifa.dicensjQui  Ila.41. 
videsrniulta  nonne  cuftodies?  qui  apertas  habes  aures,nonne 
audis  ? Quafi  dicat,  vtinam  ita  folicitus  efies  de  rebus  cxlefti- 
bus,ac  foilicitusesde  terrcnis.Et  alibi  idc  propheta ait, Qua  I ia.ff. 
renppenditis  argetum,  non  inpanibus,&  laboiem  veliru  non 


in  faturitate?  Quafi  dicat, quare  laboraftis  pp  illud  quod  vos 
faluare  non  poteft 3 Quid  quxfo  faceremus  fi  fine  labore  fie- 
rce acquifitio  diuitiarum,  & cum  delc^ationc,  & confcruatio 

HH  4 poll- 


Ter.  111.  pojl  L Bom.  Quadrdg. 

poftquam  part 5 fiint  f fiquidenr  modo  cum  incumbat  no bit  £ 
Acquirer*  tantus  labor  in  eis  adcjuircndi$,nihilominus  tamcn  ita  ipfis  in 
dmitiAs  U hiamus , ac  Ci  non  eflct  laboriofa  acquifirio  vel  conferuatio  - 
heriofum.  Non  quidemabfquecaufa  voluic  Deus,vt  cum  anguftia,&  fix 
; * dorc  diuilias  pararemus : fed  vt  videmes  tot  labores, & folici- 

Ofcx  a.  tudincs,ab  earum  amorcdiudlercmnr.  V nde per  Of  earn  ait; 

Sepiam  viam  tuam  fpinis,  Quae  quamuisita  fatten  mundani 
diuitijsinhiant,vt  nullos  vidcanturpp  easfuftinere  labores  r 
imoncc  vnreos  labores  ccrnerc . Non  (ancmyfterio  vacate 
Fieura.  gentiles  & barbari  cu  in  eflent  in  Arabia,  in  Aegypto,&  Baby 

Ionia,  & in  alijs  peregrinis  prouineijs,  non  intelligcrentquoc  yj 
haberent  peccata,&  quatum  portarenc  onus,&  tft  hoevideret 
Ifa.  1 t.iu  Ifaias  in  Hierufalem  pofitus,  ficut  in  multis  capitibusprophe 
2 t.&c.  tix  fux  manifelbt  cum  ait : Onus  Babylonis  , onus  in  Aegy- 

*{,  pto,onus  in  Arabia, onus  in  Damafco.In  quo  voluit  fignifrcaw 

requx  quotidie  accidere  videmus  his  ncgotiatoribus,vt  Icili- 
cet  nos  efi  videamus  quotidie  ipfos  rcuoluentes  libros  rationix 
In  mag**  fuarum,item  exigere  & fubducere  rationes,  legcre litteras,  & 
qnideman  rcfcribere.item  pecunias  reciperefit  congerere/olemus  dice- 
MtHis  vi-  re : Deus  bone.quo  poteft  vir  ille  ad  taniasfufhciens  efle  ne- 
\unt  mum-  gotiationes  ? Vndc  illi  vires  fuppetunt , vt  tantum  valeat , & G 
ri,  quod ta  poflit  fuftinere  humeris  fuis  onus,  & prouinciam  tarn  duram? 
mi  non  a-  Quo  poteft  tot  tantofque  fuftinere  labores, & defatigationes? 
rnofcnnt.  Qux  tn  omnia  ipfc  non  videt,cum  tn  humeris  fuis  fuftineat, 

* proptcrca  5.  cupiditas  ipf3,  & auaritia  cum  cxcum  reddit . 


Ferial  1 1.  poft  I.  Dominicam 
Quadragefimse. 

CONCIO  TERTIA. 

V M lntrajfct  lefus  Hierofolymam.  Mat. z I.  Vide 
qium  van)  fint  ingrediendi  modi  in  Hicrufalc  , 
& in  templum  . Ingreditur  qnide  infidens  afinx, 

« t 1 J ..1^  nil 


Templum 

tn*  no  lira  & Iudxos  detcmplo  flageljocijcit,  & menfas  nil 

non  ititur  mulariorumcucrtit  atque  columbas.  Sicduobus  modis  (olet 
earn  inqui  Deusinammam  noftram  tanquam  in  templum  venire : vno 
ntmus  quidem  modo  cum  maxima  fuauitatc,  & manluctudine,  cum 
dicimus : 6 Deus  meus  quis  elfct  tarn  felix,  qui  fc  totum  tup 


UIUIIIUJ;  V LTtUJ  uiwua  % ' 4 

oblequio  confecrarct ! 6 fi  nunquam  a tuo  complexu  esc  amo^. 

rc  diuellcrcmur,  fi  nunquam  te  oftenderemus,  fi  femper  pofi* 

fcdius 

. 1 ■ • « . . .*•  - ' u 


Concio  T ertia , 247 

A femus  in  tin  diuina  gratia  permanerc,&  iam  in  ha c vita  dulce 

dinem  glori*  guftare incipereraus ! Aliquando  veto  itamgre  Biuinar 
ditur  quafi  furibundus , & comminando.cum  dicimus , o me  inftiratio- 
miferum,  ecquando feruitucem diaboli excutiam,quandoom  „es  recipt 0 
nem  prauitatem  deponam,  quando  fatan*  mmifter  efle  deft-  mut. 
nam  ? Quid  ft  nunc  fubita  morie  corriperer  ? Tunc  igitur 
Deus  totam  commouet  anim*  noftr*  ciuitatem.  _ . 

Non  eft  mirum  ft  cum  ingredcretur  area  domini  in  tem-  cum  Beus 
plum  da^onis , illico  idolum  confringerctur : fiquidemeum  in  anim* 
Deus  animam  noftram  ingreditur,  illico  recedunt  vitiorum  tgreditur  . 

B idola.  Et  timor  Dei  nos  penetrat,  atque  ita  toti  immutamur,  qudta  ad- 
vt  qui  nos  norunr,  dicant,  quis  eft  hie?  Qua?  tanta  metamor-  portet  bo - 
phofis?  Hxc  plane  eft  mutatio  dexter*  excelli . na» 

Eiecil  omnes  vendentts.  Eijcit  iftos  negotiatores,non  q-  ven 
dere  & emereex  fe  mala  fint,fiquidem  refpub.finenegotiatio  Pfal.76. 
ne  huiufmodi  non  poteft  fuftentari.  Vei  umramcn  vfque  adco  Vendere et 
homines  fefe  obruerunt  huiufmodi  negotiauonibus , vt  quo  tmere  ex 
plura  poflident.tanto  plura  aueant  & appetant.ita  vt  cum  di-  fe  malum 
uitijs  fimul  ctiam  ctefcat  earum  cupiditas : quod  vtique  adu-  non  e/1 . 
lantibus  canibus euenire  uidemus,  vt  quo  magis eos  pauens,  Simile. 

C tanto  plus  crefcerevideatureorum  bulimia. 

Domus  mea,domus  orattonit  vocabitur.  Si  illicit*  funt  hu- 
iufmodi negotiationes  in  templo  matcriali,  annon  magis  1II1- 
cit*  erunt  in  templo  viuo  anim*  noftr*  ? cur  igitur  tarn  foil-  a.Cor.t* 
citi  fumus circa  mundana?&  curperucrfas  cogitationes  in  am 
ma  noftra  tanquamin  porticu  demorari  finimus , cum  videa- 
mus  propter  has  Deum  ex  fede  anim*  noftr*  difcedcre , Sc 
femigrare,  tanquam  ex  templo  ? 

Obfiinati  in  quanta  viuant  miferia-> . 

CVmDeus  in  animam  ingreditur, & cam  pulfat  diuinis  in- 
fpirationibus.magna  operatur : at  verb  interdum  funt  alt 
qui  ita  obftinati,vt  tales  impreflioncs  non  recipiant : Dc  qui- 
bus  Apoft.  ait ; Cauteriatam  habentes confcientiam  . Nam  i.Tim.4, 
quemadmodum  caro  ipfa  igne  cauteriata,dura  relinqu.tur,  & Simile, 
infenfibilis : ftc  aliqui  vitiorum  igne  ita  cauteriatam  habent  Dura  cor* 
animam, vt  nulla  exhortatio,  vel  infpiratio.aliquid  ibi  opere-  da  quomo* 
tur . Ad  h*c  igitur  tarn  dura  emollicnda  corda  plurimO  pro-  do  moUttn 
deflet  f*pe  mente  reuoluere  inferni  lametabilcs  p*nas,Chrt  tur . 

Hi  paftionem,  turn  etiam  quantum  is  perdat  qui  Dcu  perdu. 

Annon  mirabile  eft  tarn  affidux  concxoncs  quas  audimus , 


( 


\ 


Fer.  1 1 /.  poft  /.  Dow.  Qua  drag. 

Ion*  nihil  nos  moucant , pr*fcrtim  cum  paucula  Ion*  verba  am-  'C 
plidtmam  Niniu*  ciuitatetantopcrccommoticrcnt,vtex  to- 
to  corde  conuerterentur  ocs,&  poenitcntia  agcrcnr  ? nos  veto 
nulla  prodigia  et.nec  orscula  diuina  vJlo  pafto  mouent.Que- 
> Exod.tf.  rebattir  quidem  Moyfes,  &’  dicebatcora  Deo  : Ecce  filij  1(1 
rael  non  audiunt  me.  Quad  dicerct,  populus  ica  diuinitus  in- 
druttus,&  tot  prodigiis  commotus,non  vulc  credere  qtfei  no 
mine  tuo  propono.itaquc  nec  mouetur,  neque  do&rina  mca 
Olflinuti  audire  vult.Si  barbari  eflent.non  mirarerjat  veto  cp  familiare* 
in  quanto  tui  non  comoucantur  tali  do&rinattia  a mepr*dicata,id  ve- 
ver/entur  ro  me  in  maxima  ducit  admiratione.  Nobis  quidc  ifta  ct  con  F 
ptriculo.  gruunt,&  dc  nobis  dici  pot, quod  famfhis  Moylbs  conejucreba 
Dcut.  30.  tur  dicens : Teftcs  inuoco  hodie  c*lum  & terra, quod  propo- 
fuerim  uobis  uitam  & bonO,bencdiftione  & malcdidionem : 
quad  dicerct  cum  vos  his  non  c6moucamini,commouebfitur 
fane creatur*infendbiles,  fit  faxa  ipfa  contra  vos  teftabuntur 
Gen.3  X.  in  iudicio,  contra  veftram  duritiam,  & rcbellioncm : Si  Iacob 
& Laban  tumiilum  lapidum  crexcrunt  in  tedem  patfi,  dicen- 
do, tumulus  ide  erit  tedis  inter  me  & te  hodie, non  cd  mir&  q, 
ponanturin  tefles  lapidcs.qui  tedificentur  contra  duritieno- 
dram:  tuneque  non  audebit  mutirc  peccator  cu  (c  vi&ft  vide-  Q 
Pfaf.  toy.  rit.Si  quidem,vtait  regius  vates.Iniquitasoppilabitos  fuum. 

Perftftere  Quod  aliquis  confenucrit  in  peccato,  in  caufa  cd  q,  aliqui* 
in  peccato  in  vitio  perfeucrer,&  non  comoucatur.etd audiat  multos  cla- 
quantii  no  mantes  pr*dicatores,&  pulfantes infpirationes.  Qui  peccare 
eeat.  incipiuntjCt  exiguis  vocibuscommouentur.  Turdiquidc  qui 
Simile.  dndum  in  turrim  vencrunt,  datim  commouentur,cum  cym- 
bala  ipfa  perfonant,&  ccleriter  auolantjat  veto  qui  ibi  diuttu* 
perditerunt,  non  auolant,  fed  quicti  manent:  Nos  igitur du- 
riorcs  adamantc  fumus,  quos  non  commoucre  poted  aliquid 
ad  dcuotioncm,&  lachrymas,&  compunftionem.Si  quod  na-  H 
Similitu.  turn  ed  d comburatur  aquam  emittere.d  igm  non  admouea- 
tur,nunquam  aquam  cmitrct.etd  multis inferciatur  odorife- 
Amortm  ris  herbis:  dc  quamuis  multadicas  duro  uiro,nid  concipiat  in 
Dei  no  ha  fe  ignem  amoris  diuini , nunquam  lachry mas  emitter  copun- 
bemus , & ftionis . Pedimum  edlanc  indicium  quod  alicuius  conl'cictia 
idea  in  vir  herbis  variis  dcleftationuni,  & vitiorum  abundet,&  tamcn  la 
tutenSj-  chrymas  aliquas  non  didil!et,qu*  dnt  indices  amoris,  vcl  ti- 
ficimus.  moris  Dei . Hoc  uoluit  dgnidcare  Deus  cum  dixit  in  Nuin. 
Num.  26.  Decrma  dies  mends  (eptimi  erit  uobis  fandb,  atque  uenera- 
bilis,  offcrctifquc  hircum  pro  pcccato.-quad  dbi  vcllet  nocllc 
dicqi  fedii  in  quo  non  placcant  Deo  lachrymj  & cordis  cotn- 

pundio. 


Conch  Tertia.  24  6 

^ punftio,atque  ad  Defi  conuerfio.  Cum  videtlcruus  Dei  pec- 

cata  alicuius  & relaxationem,inde  occafioncm  (limit  ad  confi  Simile, 
deranda  aliquaquxfibiauimin  Deum  incitent.Adaquidc*n  Gen. 3. 
poftquam  expulfus  eft  de  paradifo , ex  locoaliquocontueba- 
tur  paradifum,vt  poflet  mente  recolcre  peccatum  qcf  commi 
ferat,&proeo  dolcre,  Vtinamquotidie  nos  ad  Chrifti  pedes 
abijceremus,&  fiipplicaremus  vt  inanimamnoftram  ingtcde 
retur,&  intima  cordis  noftri  commoucret,  quo  enim  tunc  t‘o- 
, ta  at*  noftrae  refpub.  commotieretur  ? At  vero  ita  refrigefei-  Parum  fit 
nuis,vt  dcuotio  noftra  iam  penitus  extin&a  videatur.Sunt  ve  mm  detto - ' 
Jj  to  maliita  in  vitijs  perfcuerantes,vtin  peccatis  iuuetutisad-  ti. 

' hue  perfiftant,&  in  ipfis  moriantiir,atque  ita  duret  ha*c  pecca  Oblhnatio 
ti  febris  in  fempiternum.Dcquibus  dicit  IobiOlfa  eius  reful  deteftabi — 
gebunt  vitijs  adolefccntix  cius,&  cum  co  dormjet.Caucigi-  Its  . 
tur  tibi  peccator,  & noli  imitari  duritiam  Pharaonis,ne  dete-  lob  20. 

«us  tibi  aliquid  contingat.  Vide  qm  horredum  eft  incidercin  Exo.  7. 
manuseius , a quo  iam  fcptnagics  fanatus  es,  neaudins,  illud  Heb.io. 
Hier.  Infanabilis  fa&a  eft  plaga  tua.Mirum  fane  eft, quod  qui  Hier.30. 
nauigant,quantumuispc(Iimt(int,nihilominus  tamcn  (item-  Similitu. 
pcftatcaliqua  percellantur,ftatim  ad  Dcum  accitrrant,&  con- 
C uertantur,ac  confi  tea  n tit  r pcccata  fua;  nos  vero  qui  quotidia- 
nis  pene  malorum  vndis  atque  procellis  iaftamur , quos  afli- 
due  tot  clades,  tot  morbi,  tot  fames,  & atrociftimx  peftes  ve~ 
xant , quos  ex  altera  quidem  parte  immaniftimus  Chriftiani 
nominis  hoftis,Turcarum  princeps,tot  cladibus  afHigitjcx  al 
tera  verb  parte  hxrcticorum  furor  , infinitis  propemodum  & 
nouisquotidie  erroribus  vexat  (quorum  alter  corponbus,al-  Noftra  fit 
ter  animis  peHem,exiliumqueadfert)  ncque  lianctantam  Ec  Itra  (y  mi 
clefia?  ruinam  ,abirato&  mfenfo  domino  immitti  credimus,  firiasagno 
vt  apparent  dominum  hoc  quoque  tempore  pertinaciam  no-  fiamut . 

D ftram,ilhs  Ilaia?  verbis  caftigare  podc.  Super  quo  pcrcutiam  Ifa.t. 
vos  vltra , addentes  prxuaricationem  ? Nullum  eft  hominum 
genus, quod  minus  moueatur  verbo  Dei , needhiinis  inlpira- 
ttonibus,quam  qui  in  fua  confiduntiuftitia  . Quidquid  enim 
audiuntde  p£nitcntia,non  putantadfepertinerc,funt  fciliccc 
ex  numero  nonagintanoucm  iuftorum,  qui  non  indigent  pa:- 
nitentiarquibus  dici  poteft  quod  ait  Chriftus : Si  in. Tyro  fa-.  Ferus  io 
fuiftent  virtutes.quxin  vobis  faftx  funt,poenitemiam  vti.Ioan.i. 
que  egifTent.Item , Publicani  & meretrices  prxeedent  vos  in  Luc.if. 
regno  Dei.  Etquoniamnullopafto  impij  conymouentur  ad  Matt.  it. 
poenitentiam,poteft  vtiquedc  ipfis  dici,  quod  ait  Hier.'  Per-  Matt.xi. 
cuflifticos,3cnon  doluerunt ; attriuifti,  & rcnucrunt  accipere  Hierc.  j. 

dife  1- 


Ter.  1 II.  poftt.  Dom.  Qua  drag. 

difciplinam : indurauerunt  facies  faas  fupra  Petram,&  nolue-  X 
runt  reuerti . 

Simile.  Duri  & obftinati  in  malo,per  verba  & prxdicationes,&  in- 
fpirationcs,  non  emolliuntur,Gcut  duri  lapidcs , hiper  quos  ft 
j.Reg.  t.  cadet  aqua,  no  mollcfcunt  interius . Sic  Heli  verbo  filios  cor- 
i .Rcg.8.  ripuit,fed  no  profuit,vt  i .Rcg.habetur:  Samuel  fatis  dixit po 
l.Rcg.xo.  pulograuescoditiones  Regis, & voluntatc  Dei, fed  n6  potuie 
immucareanimucorumjNec  per  verba  lonathar  admonentis, 
nec  per  beneficia  Dauid  cor  durum  Saulis  potuit  immutari . 
Multa  verba  dixit  Abner  ad  Azael,vtn6perfequerctureum, 
x Reg.*.  fed  ipfe  no  aHcnfit,&  occifus  crudeliter  fuit,  vt  habetur  2.Re.  X. 

Nuntij  Ezechielis  inftruebant,&  prxdicabant  viris  Iuds,  fed 
».  par.30.  ipfi  obdurati,fubfanabant  eos.  Duri,&  obftinati  quatumcun- 
que  viderint  figna,&  mirabilia  fieri, propter  hoc  n6  molhficac 
mentes  fuas:  fic  induratu  fuit  cor  Pharaonis.quod  ad  nulla  fi- 
gna,  qux  Moyfes  de  mandato  Domini  facicbat,  emolliebatur 
Exod.f.rf.  ad  crcdendum  Dno,vt  in  Exo.  habetur.  Duri  & obftinati  no 
7.8.  & 9.  foliim  non acquiefcunt,  fed etiam  fi  reprehenduntur,peiores 
Gene.4.  fiunt.  Nam  durior  fuit  Cain  poft  admonitionem  Domini, & 
a.  Par. 2 4.  fratrem  occidit.  Obftinati  Iudxi  Zacharia  increpante,&  com 
Ada 7.  monetc,cumcrudclitetoccidcrunt.Idcm  fucccflit  Stephano.  q 

Vitas  aliorum  non  innefligemus . 

QVis  tjl  hid  Curiofi  funt  plerique  in  aliena  vita  explora- 
da,&  in  pcrcundado  de  varijs  quinam  fint,&  quomodo 
vitiant : fed  longc  prxftabilms  eflet,  fi  de  feipfis  inquirerent, 
Eccle.  xi.  qfio  viuant.Hoc  infinuauit  Ecd.dicens:  Qui  timet  Dnm,c6- 
Simile.  uertetur  ad  corfuO.  Cum  aliquis  ctfi  centu  viuat  annos,  feip- 
Alitnoi  ex  fum  nondu  plane  cognofcat , quorfum  percontabitur  qui  fint 
ploram9de  ali  j,cum  prxfertim  in  leipfo  tata  videat  emendanda?  Qui  lo-  H 
feci  us,  qui  cuplete  aliquam  domfi  inhabitat, & dbo,ac  potu  abundatem, 

«d  jfprios  non  curat  inde  exirc.  Siquidem  habet  innumera,quibus  opua 
r eunmus.  habet  intra  domO.  Qui  vero  domum  habet  male  ordinatam, 
Male  did  & non  habentc  neceftaria,  femper  foris  quxritat  aliena.  Pro- 
fun/  multi  bus  quide  vir  intra  fc  habitat,  at  verb  malus  vitam  aliorfi  in- 
Cr  detrm  - ueftigat.  Non  aflequentur  multi  palma  cpleftis  regni, cum  n® 
fioret  tm-  lint  intclligere  vbi  refiftcre  debeat  hofti,&  t etatiombus;fiqui- 
mum . dem  ita  prxliari  volunt , vt  detrahant  omni  hominum  ftatui, 
dericis,monachis,connubio  iundis, viris, f£minis,epifcopis, 8c 
prxlati$,&  inquirunt  quid  faciant,vnde  veniant, quomodo  vi- 
want,  & quomodo  ex  paupertatc  diuites  fadi  fuerint.  Ah  j d§ 

mulicruna 


Concio  T ertid , 147 

>A  mulierutn  pompismuicadicunt,  &quomodo  mariti  patrimo 

nium  exhauriant . Alijde  gubematoribus  reipub.loquuntur  ludicitda 
tam  fpiritualibus  quam  temporalibus,per  fingulos  difcurren-  vita  alit- 
do,dicendoq;  quod  aliter  ipfe  fe  gererenr, fi  reipub.dauu  mo-  na,qut/ud 
dcrarentur . Vnde  fit  vt  fui  temper  obliuil'cantur,qui  ita  alie-  obliuiftun 
na  quxritant, atque  ita  a dxmone  vincunt ur  & vinciuntur,  cu  tur. 
minus  id  exiHimarcnt,&  te  alienis  negoti js  applicarent.  Ita  fa  Sumlitu. 
ne  multi  de  alieua  vitainquirunt , & aliorum  fada  explorant 
atque  dida,vt  inde  confiifionem  maximam  & ignominiam  rc 
portent, atqueincommodum.  Sunt  fane indarcanis,  quiadeo  Qui  de  a- 
os  iplirni  dentibus  rodit, vt  fanguineni  ex  gingiuis  cliciat,&  os  lijs  mar— 
fuu  Izdat,  Quienim  huiufmodidetrahctcsaudit  & fufurran  mutant, t- 
tes,ftatimdicit:vidcte  obfccro  quis  loquatur,cum  potiustace  tia  ipfi  ak 
re  deberet,  fi  fux  exiftimationi  confultu  cuperet:  fatius  igitur  alijt  toad 
etfet  tacere , & in  finum  fuum  manum  immittcre,  nam  illam  tur . 
vtiqueleprofam  educeret:  aperte  cnim  nouimus  quaiis  fit  ip- 
fe,&  in  quanta  verfetur  ignominia.  Sunt  igitur  idi  indar  galli  , 
nx,qux  interdum  fcarificando,&  tcrram  fodiendo,  cultciluoi  Simile, 
aliquem  inde  educit, quo  iuguletur . 

Sane  ficut  experientia  ipfa  rerum  magidra,&  philofophu* 

C ipfe  nos  docet , inter  obicdum  ipfum  & potcntiam  debet  cffc  Arifto.1. 
didantia  requifita  & proportionata . Vnde  fit  vt  multi  homi-  de  Ani. 
ncs  qui  fe  prope  intuentur,fine  vlla  didantia, ,pp  fui  amorem, 
quoducuntur,nonpoflint  feritecontueri,acdtligenter  explo 
rare  & rimari : aliena  vero  fada , quz  paulo  remotius  profpi- 
ciunt,accuratius  difpicere  folent,  & de  ipfis  iudiciu  & Centura 
ferrc.Quare  vt  exploratius  propria  nofcacfada  & flagitia,  ne 
cede  ed,vt  fub  aliqua  tertia  perfona,ea  confpiciat  & contuean 
tur . Hinc  fadum  cd,  vt  Natha  ipfius  Dauid  fcclus  fub  aliena  a.  Reg.  7. 
perfona  depinxcrit atque  dcfcripferit.  Figuram  ct  huius  rei  in  Exo.4. 

D eo  habemus,q>  Moyfi  virga  ipfa  a fe  feparata,  ferpcns  apparc- 
ret.cum  aut  earn  fibi  admouerer,videbatur  virga reda:  fie  vti 
que aliena  fada  vnr  nobis  inepta  & flagitia;  notira  vero , cum  Qui iudi- 
ea  prope  intueamur , reda  videntur:&  cu  nodra  negligamus,  taut  alie— 
inde  fit  vt  aliena  dirigere  &ad  norma  reducere  veiimus,mur  nam  vitd 
murando  atq;  dicendo,quis  ed  hie?  Videas  quide  fzpe in  ma-  fepe fallu » 
gnisciuitatibus.ne  filij  a domo  aberrent,  folere  mattes  tabcl-  tur. 
lam  quanda  inferipto  note  parentum  & viciniz, ipfis  appone-  Simile, 
rcrfic  igitur  nos  fi  attente  c6fidcremus,intelligemus  quotanis 
nobis  a matre  Ecclefia  in  frontibus  feribi,  qd  filij  pulueris  & 
luti  fumus,&  g>  domus  nodra  fit  fepulcrurfanc  qui  hoc  obhui 
feitur,  & aliena  fada  inquirit  & rimatur,nd  potcrit  no  perirc. 

Cunt 


Per,  III  pojtl.  Dom,  Quadrdg, 

Mat.itf.  Cum  ChriftusaPetropcrcontatuscft.quemdicunt  homi  5 
nes  cfle  filium  hominis?  no  dcalienis  percorabatur, fed  dc  ip— 
r foinquirchat,vtintclIigamusnosnondebereaIienam  perfcru  ' 
. tari  vitam  & fada  , fed  noflrtim  dcberc  infpiccrc&  conteni- 
plari  finum  . Carterum  cum  cognitio  fui  fit  adeo  difficilis,  vt 
Pfal.j.  . Dauid  dicat,  Delidaquis  intelligit?  pratbet  nobis  exemplum 
per  alicnas  perfonas  id  inquircndi  dc  vita  noftra , vt  fcilicct  a 
taiibus  hominibus.ab  omni  paHTone  remotiflimis,quaIes  nos 
Excplum.  fimus,vcre  intclligamus.  Dc  Philippo  quidcm  Macedonia  re 
ge  legimus,  quod  inter  alios  pedilfcquos,  vnum  habcrct,  qui 
, ipfum  fipc  quotidie  hac  voce  commoneret,  Philippe,  homo  F 
cs  :qui  fane  famulus  in  pra?ftantioriefticioquamcgteri,ipfi 
ContempU  feruiebat.  Hinc  ctiam  ell  quod  Deus  firpe  Prophetas  fuosap 
tnur  tjuar  pcllarc  folerct.filios  hominis,nc  prx  tantis  vaticini js  & oracu 
lei  firput , lis  diuinitus  acceptis , aliquando  infolcfcercnt  & fuperbirenr: 

& non  in-  Nam  ccrtc  hoc  tempore  iamfcreleui  decaufa  folcnt  multi  • 
folefctmus  infolefcerc,atque  vfque  adco  fibi  placcrc, vt  obliuifeentes  pro 
pria  fada  , aliena  diligentius  per  veftigent  & ind.igenr,dicen- 
tes,quis  eft  hie? 

Aliena  fa-  Curiofi  multi  ftatim  cfle  folcnt  in  exploranda  & rimanda 

file  iudiea  aliena  vita , & cenfura  facienda  dc  vnoquoque , etfi  leuiflima  G 
whs  . -admodum  huiufee  rei  & perexigua  indicia  habeant,  cu  tamen 

illud  cxploratiflimum  fit, nos  facile  labi  folere  & crrare,mul-  ^ 

ta^ue  indicia  temeraria  faccrc,dcprauata,atquc  corrupta.  Sic 
Iudithl4.  Vagaocubiculariits  Holophemis , facile iudicauit 'Holopher- 
nem  cum  ludith  dormire.cum  logealiter  edict.  Hinc  Hindus 
lob  if.  Iobdicebat,  Cum  pax  fit,  temper  malusfufpicaturinfidias. 

Multi  de  integritate  fua  foliciti,&  vitia  fua  minime  cofideran 
tes,  in aliorum  delida  feuenfiimi  indices  Hunt,  qui  ntinquam 
non  in  orcaliorum  crimina  habent,  cum  tamen  feiplos  no  in-  ' 
Simile.  fpiciant.neque  fua  ipfa  fcelcra,qna*  emnt  fortafle  multo  gra-  H 
uiora.videant.Iraquead  aliena  delida  lynceos.ad  fua  vero  co 
D.Bern.  tcmplanda.talpar oculos  habent . Curiofum  cnim  ait  Bernar. 

genus  hominti , ad  cognofcendam  vitam  alienam,  defidiofuin 
Simile.  veto  ad  corrigedam  team.  Qua  in  re  fenibus  quibufdam  fimi 

Jes  plerique  mihi  cfle  videntur, quorum  acies  oculorum  ficaf 
luc.  1 8.  ieda  eft , vt  cum  res  a fe  diliantes  videant, tamen  prope  pofi- 
Suos  deft-  us  minime  vident.  In  temploquidem  erat  Pharifatus  orans  , 
Busobliui  quitfiindequotquotinplatciserant,raptorcs,iniuftos,&  pu- 
ftutur  qui  blicanos  videbat:  cum  tumorem  tamen  fuum.que  intra  fc  ha- 
alienos  ri-  bebat , minime  cerncrct,  trabcmque  in  oculo  fuo  gcrcns,nec 
WMtur . videos, publicani  folicitus  erat:  qui  olum  aliorum  oblitus.to- 


Condo  T ertid . 248 

•A.  tusin  fcelerum  Cuoru  cogitatione  uerfabatur . Solus  ucro  ille 
aliena  vitia  carpcnda  maximc  idoncus  clt,  qui  nil  habct  quod 
vcrereprehendi  pofiic . 

T emplum  Dei  reuerenter  trattandum  efl, 

<&■  frequentandum . 

ETintramt  lefts  in  {emplum  Dei.  O (1  ingredcremur  Dei 

templum  vt  faccre  oportet , quanto  prxllantius  negotia-  Si  tempi » 
remur,  & quanto  cumulatiores  donis  egrederemur.  Cur  ob-  reuerent.r 
B lecrocxilitmatisnosqui  tam  l'xpe  templum  vifitamus,  ta  pa-  ingredere- 
rumproficere?Sane  propter  minimam  deuotioncm  quam  ge  mur.pfpe- 
rimus,quin  potius  accedimus  luperbia  mflati,vanitate,&  ode  riores  exi- 
tatione.Vx  iliis  qui  cum  tali  accedunt  prxparationc  ! vx  vo-  remits . 
bis, ait  Deusper  Amos  propheta,Quiopulcnti  eltisin  S:on,  Amos  6. 
optimates,  capita  populoruni , ingredientes  pompaticc  domu 
Ifrael.  Quisquxfoaudeat  popaticead  regem  intrare,&  prx- 
fertim  fi  tuerit  ci  proditor  ? Quia  igitur  Deurn  offcndimus  Quomodo 
quotidie,  accedamus  adeum  tanquam  rei  & criminofi,  venia  debeamus 
petituri . Sed  iam  lieu, non  veniunc  multi  ad  templum,  nifi  vt  templi  in 
C ad  porticum,ad  colloquendum,&  negotia  tradandum, ad  con  {rare. 
tra&us  multos  faciendos ; Ita  conuenit  hebrxorum  cordi , id 
quod  Deus  dixit  eis, comprehendens  eos  pro  adoratione  vitu 
li,ut  dicat  textus,quod  nullus  cultu  fuo  ex  more  fuerit  indu- 
tus.  Depofucrunt  ergo  filij  Ifrael  ornatum  luum  a monte  Exod.  jj. 
Orcb;&  uos  ut  dcli&orum  ueniam  impctrctis,acceditisad  fe 
Hum  diem  celebrandu,  cum  maximo  cultu  corporeo  & pom-  Arxedert 
pa. Sed  quid  de  mulieribus  dicam, quarum  uanitas  iam  tolera  turn  potn- 
ri  no  potell,cum  1c  aliqux  interdum  more  meretriciopp'tan-  pa  ad  tern 
tam  uanitatem  ornenteHiccine  eft  aptus  modus  accedendi  ad  plurn.jud 
D templum, ad  placandum  Deum,  Sc  ad  landos  inuocandos , ut  tit  noceat. 
nollrorum  delidorum  ueniam  a domino  impetrent  ? Rex  qui 
dem  Niniuitarum  efi  fuis  potedatibusetli  barbaris,  intcllexc  Ionx  3. 
runt, quod  ad  peccatorum  ueniam  imploradam,  & ad  Deum  Htunilit - 
placandum, non  erat  accommodate  uedibus  uti  fericis  & prx  mus  nos.fi 
tiolis, fed  potius  uelles  fuas  delicatas, in  afperitatem  & ciiiciG  cu  Dcoco • 
commutarunt:  tuuero quite  Chridianum iaftas, audesante  mode  tru- 
Deum  apparere, quern  tantopereoffendidi, cum  tantapompa  flarcres  no 
& uanitater'Dices  tu.cgo  quidc  delicate  femper  nutritus  fum,  Jlrasvolu - 
& d ciliciouterer,autfubuculalinean5  uterer,  ftatim  in  mor  mus.  • 
b&  inciderc,  etfi  aliter  uiftu  uterer  llatim  falus  meapericlita 
recur.  O te  miferabilem,quo  igitur  fi  tadclicacuscs,lentis  tc 

poHe 


ICuf. 


Amos.*. 


Multi  siit 
diffolutt  in 
temp  Jo. 


Outfionet 
qut.  nocere 
poffunt  fit 
fiamus . 
Geo. 23. 


Gen.  3. 


Ter.  111.  f oft  /.  Dom.  Quddrag. 

pofle  tormenta  infemi  tolerate, & voraci  fill  mas  illas  flammas,  E 
ad  quas  tede!icia»iftxtu£,&  viucndi  modus  pra?parant?  dici- 
to  infclix,  non  times  circuirc  vrbem  no6e  fercna  & intempe- 
lla,atque  frigus,caloremq;fuftinerc,proprcr  tuas  vanicates,& 
nequillimas  inambiilationes , ac  prophanasmufica:  delega- 
tions, nec  times  infirmitatem  quae  tibi  contingcrcpoteft,cG 
tamen  far  pc  in  ludo  pemo&es,  & in  conuiuijs&  compotatio- 
nibus,atque  ad  bibendumomnes  prouoccs,  non  timcns  quod 
minauir  Chri.pcr  Ifa-dicens;Ve  qui  cofiirgitis  mane  ad  cbrie 
tatem  fe&andam,  & pocandu  viquead  vefpera,vt  ideo  fftue- 
tis,  cy thara  & tympanum,  & tibia , & vinum  in  conuiuijs  ve-  F 
itris,&  opus  domini  no  refpicitis:  his  inquam  tarn  inordiaads 
eompotationibus.morbum  no  times, & times  fi  moderato  vta 
riscibo&ad  p^nitentiam  agendam?  Audite ergo  tales  deli- 
cati,quid  Dcus  dicat  per  prophetam  Amos;Vae  vobisqui  dor 
mitis  in  lcftis  eburncis,&  lafciuitis  in  Gratis  vcftris,qui  come 
detis  agnuni  de  grege,&  vitulos  de  medio  armenti. 

Scd  quid  dicemus  iamdediffolutionibus.quar  fiCt  intern 
plis  hoc  noflro  tempore, adco  vt  multi  iam  illuc  tcndant,vt  vi 
deant  lafciua,&  vidcantur?  Quot  coniuentcs  & impudici  ocu 
li  i iam  multis  videtur  ad  vrbanitatem  pertinere,  vt  in  templo  G 
fe  mutuo  impudicecontucantur,ciim  tamen  & Dcus  inde  of- 
fendatur,&  proximus  fcandalizetur.  Non  abs  re  fane  erat  hie 
vfusin  Ecclefia  tempore  beati  Auguftini,  & Ambrofi;,atque 
Ulcphonfi,  vt  inter  vires  &faeminas  velum  quoddam  interpo 
neretur : atque  vtinam  adhuc  hie  mos  duraret.  Sane  plurimu 
refert,occafioncs  peccandi  amputare.Super  ilium  locum  Ge- 
ne. 23.  vbi  dicitur,quod  fepeliuit  Abraham  Sarram  in  fpclun 
ca  duplici , dicunt  aliqui  expofitores  quod  eflet  diuila  in  duas 
partes, quarum  alia  deleruiret  viris,&  alia  fxminis,vt  inde  in- 
telligamusqubd  fi  ita  dmidi  in  niorte  honelium  erat, quanto  H 
honcliius  crit  in  vita  homines  iplos  a mulicribus  diuidi?  Sane 


Eua  mater  noftra  fatis  aperte  declarauit  quantu  conducat  no 
i declinarc  occafiones , cum  dsmoni  dixit , I 


Gen.*. 


xias  declinarc  occaliones , cum  dxmoni  dixit , fibi  prxcepiHe 
Deum  ne  tangerent  lignum  illud , cum  tamen  pratcepiflct  ne 
comederent.Sed  tamen  ipfa  optime  intclligebat  quod  ex  con 
taftu  potcrantad  vetita  irrumperc , ficut  fa&umcft  etiam  ex 
minori , videlicet  ex  ipfo  vifu . Vnde  textusait,  vidit  mulier 
quod  pulchrum  diet  lignum. Item  aliud  habemusexemplum 
in  Gen. Vbi  dicitur,quod  videntes  fiiij  Dei  filias  hominum  g* 
clfent  pulchrx  &c.  Indecnim  fecutum  ell, quod  ad  casaccef 
/crum,&  ipfisabutcbantur,ac  tandc  vniuerialc  venit  diluuiu. 

non 


lb 

KS 

P 

,*£C 

iiu 
ca 
m. 
•a  1 
aa 

I Off 
¥5 
ter 
U 

Hi 

tj 

to 


1*1 

-> 

K; 

tic 

5 

it 

it 

*E 

k 

•J 

Din 

. D. 


fit 

* 

fci 

k 

Sj 

tu 

Hr 

fir 

til 


1 


“ «-■*»*  sa-ftift  ifcs  a 1 ^ ti  a =5  a * B ? r aTL9  g:|| 


Concio  T e'rtia  : ' 249 


! A Noiiabfque  caufa  dixit  San&us  Prophcta;  Auerte  oculos  Pfal.  i it. 
meos,  ne  videant  vanitatem  . 

Porrocum  quanta  puritate  velit  Deusad  templum  fuum 
accedamus,figuratum  ell  in  Exo.  vbiita  prxccpit  Deus  Moy  Exod.  30. 
fidicens: Facies  labruin  xneum  ad  lauandum,&  mifla  aqua  la 
uabunt  Aaron  & filij  cius  manus  fuas  & pedes , cu  ingrelfuri 
funt  tabernaculum.Pcr  manus  opera tiones, per  pedes  atfedio  '•%. 

nes  intclliguntur.  Non  licebat  nifi  paucis  & mundis  intrare  in 
templum, & tangerc  vafaeius,  vthabetur  in  Num.  Et  tamen  Num.4  • 
tibi  Videturquod  pollis  intrare  tcmplu.vbi  Chnlius  habitat, 
jj  cum  vitijs  coinquinatus  fis.Cxteru  laudabileclltcmplafre-  j. 

quentarc  reucrentcr;  vnde  Tobias comcndatur  quod  frequen  Tob.i. 
ter  iuitad  templum  Deu  oraturus.Eunuchus  Candacis  regi-  Acto.8. 
nx  Acihiopum  commcndatur , qui  de  Aethiopia  veniebat  in 
Hierulalem  ad  vifltandum  templum;  & fedens  in  curtu  lege- 
bat  Ifoiam  Prophetam:  quod  ell  contra  illos,qui  ad  facra  loca 
euntcs&redeuntcs,nonreferunt  documenta,  fed  vana,&  in- 
terdum  lafciua  atque  prophana . 

Ecclefia  quidem  debet  effe  libera, & gaudere  priuilegio  li-  Eccltji* 
bertatis,vtfugientesadeam  faluentur.Kex  Demetrius  liatuit  tmtnuni- 
Q qubd  quicunque  fugcrct  ad  templu,  elfet  liber,  vt  habetur  1.  tates  fer- 
Mac.  fed  hodie  aliqui  indices  fibi  videntur  aliqtiod  prxclaru  uadi,  utt, 
edcre faCtum, li  violent  Ecdefix immunitate,&  faccrdotesin  i.Mac.4. 
digne  tra&ent,  atque  indc  cos  omnes  cducant  ctiam  per  vio- 
lentiam:  quod  lane  folet  Deus acerbi flime  punire,ficut  puni- 
uit  Heliodorum,  & cos  qui  armati  ingrefli  funt  per  violentia  > 

in  templum,  nec  reuereniiam  facerdotibus  habuerunt . Tabs  z.  Mac  J. 
aut  fuit  punmojvtcum  Hex  percotareturabHeliodoro.an  is 
elfetaptus  adhuc  femel  Hierolblymam  mitti,ait : (i  quern  ha  Solet  Deus 
bes  hollem,aut  regni  tui  in(idiatorcm,mittc  illuc , & flagella-  putttre  to  1 
j)  turn  eum  rccipies,  fi  tamen  euaferit , eo  quod  in  loco  fit  vere  qui  violets 
Dei  quxdam  virtus.Vcrum  quidem  ell  non  in  omnibus  deli-  stam  ttm - 
&is  valere  huiufccmodi  tmmunitatem:  nam  & in  Exo.diceba  pits  tnft-- 
tur,  Si  quis  per  mdulina  & inlidias  occiderit  proximum  fuu,  runt . 
ab  altan  meo  euellcs  eum,ut  moriatur.  At  vero  in  quibus  ua  Exod.  z 1. 
jet  unmunitas,eam  non  feruare,adco  crimmolum  ell , tit  qui 
fcccrit  & libertatem  Eccleflx  uiolauerit,fciat  fc  adcoatrocif 
fime puniendu. Si  enim  Heliodoru  ita  Deus  ca(ligauit,barba> 
rum  fcilicet  hoiem  & mihtem, quanto  putasatrocius  atque  Ce  v 

uerius  calligaturum  iudicem  Chrillianum  , qui  huiufccmodi  v 

\Iandorum  templorum  immunitatc  non  obferuauerit,  fed  po 

cius  temerario  aufu  ca  uiolare&  iabefaftare  no  dubitaucrit.  ? » 

Cone.  Quadr.Tom.  I.  II  Ftxia 


.Su  .J.'  : 


Ter.  111.  poft  /.  Dom.  Quadrag . 

Feria  III.  port  I.  Dominicam 
Quadragefimx. 

C O N C I O Q_V  A R T A. 


Magna  pec 
rati  mtfc- 
ria . 

Similitu- 

de. 


V m tniroiffet  lefus  Htercfalymum.  Mat.i  i .Magna 
quidcmeiledcbetpeccati  mifcria,  quandoquide 
tta  Dcus  (ucccfct,vt  homines  flagello  de  tcmplo 
cxpcllat : fed  quato  maior  erit  vinditfain  futuro 
tccuto?  Die obfecro , fi  vidcres  matre  vnite  amantc  filiu  luu,  p 
ita  vt  ml  in  hac  vita  niagis  amet,  que  polfea  videret  in  ardenti 
. chbano  pofitu,&  ibidc  ardere  per  multos  annos,  nolletq;  ip- 

fum  iuuarCfimo  potiusridcrcr,  & ipfum  ardenteconfpiceret, 
dicerci^ue.ibi  pcrfolues  pcflimcoftenfam  in  mecominidam: 
Quantum  none  iudicares  fuitTc  maxima illam  ofteni jii^  Sane  Dens  nos 
indignetur  plus  amat,quam  omnes  matres  amet  filios  luos,  & ita  crcden 
Dcus  ton-  dum  c(>,  g.  cum  nos  mittit  in  infernu  ad  omne  xternitatcm, 
tra  peruer  magnaeftipfins  peccati  malitia.fiquidc  Dcu$pijflim»iscll,& 
fum  ptcca  mi(encordiofiflimus,iuxta illud  Ifa.  Indrgnationoneilmiht, 
tortm  . quis  dabit  fpina,&  veprem  in  prxlio,gradiar  fuper  ca,futccn-  q 
llaix  27*  dam  earn  paritcr?an  potius  tenebo  fortitudinem  meam  ? Vi- 
derur  fignificare,g>  nclciat  indignari,  & g>  tamen  debeat  indi- 
gnari,&  quxrit  quismanibusarma  miniltret,&  flagellum  pa- 
jtccurrn-  rct,vccalhget  males,  ctfi qtiodamodo  videatur  a fc aiienum. 

f»;o  m te-  . n . . 

■plum  Dei.  O ratio  eft  maximi  momenti . 

rum  nettf-  -r  Ntrnt  Chriflus  in  templu,  & illud  vocat  domu  orationis,vt 
fitas  occur  J[intelliganHis,  g>  quauis  ipfe  bent norit  neceflitatcs  nollras, 
rit  . tO  velit.vt  noseius  opem  imploremtis,  & nollra  necelTttatCfn 
Hiere.3 3.  profiteamnr.  Hocquidc  apud  Hicre.fignificauit,dicens:  Cla-  tt 
Pfalm.^f.  maad  mc,&cgoexandiate:inquoquidcm,ciim  ait:Clania, 
Laudaiile  fadsapertcdcdarat fccupere,  vtnosipfum  orationc  pulfc- 
•ft,  v/pau  mu4.  Sic  Damd  intclligcbat,  cum  diceret : Bcnedi&us  Deus, 
ptrii  nwf/qui  nonamouit  orattoncm  meam.  Vndc  et  colligas  quam  fit 
fitatts  vi-  vnle,  vt  pauperes  a nobis  eleemofynas  petant,  & ipfos  vidca- 
deamus.vt  mus.F.tcnim  fi  Dcus,aii  01a  hint  prarfcntia,vult  vt  nos  necef- 
ita  magis  fl  rates  nollras  ipli  aperiamus,  fane  nos  vt  commoueamur,qui 
md  miftri-  faxci  lumtis,debemus  pauperes oculis  noilris  viderc , vt  ita  ex 
tordiam £ obiefti  praefentia  magis  prouocemur.  Sienim  fuflkcrct  per 
mocemur.  icrtias  pcrlboas  id  prat  flare,  neque  ipfos  videre,aut  audire.no 
Tob.4.  dixiflet  Tobias  filio  fuojNeauertas  facie  tua  ab  vllo  pauperfc. 

Quis 


. - - 


v**  Concio  Quart aV  v'*  2jro 

/ Qi!‘s  quselo  dubitat,  q>  vidcndo.&audiendoneceflitatespau 
peris, aliquis  magis  ad  miferitord!a,&  liheralitate  moueatur? 

Qiumuts  ois  locus  fit  aptus  ad  oratione,ficut  Dauid  fignifica  Pfaf.to i. 
uit,dicens:  In  omni  locodominatio  eius:  Benedicanimamea  Exo.j.  • 
Dno;  & ita  videmus,q>  Moyfesauditus  fucrit  in  more.Abra-  Gcn.18. 
ham  in  valle,  Ezechiel  in  ripa,  Daniel  in  lacu,  Ptieri  in  igne,  Ezec.  i- 
Ionas  in  ccte,Chanana:a  in  via, lob  in  fterquilinio;  nihilonii-  Dan.  6. 
nus  tn,aim  dicat  Damafccnus,  q,  oratio  eft  metis  clcuatio  in  Ion*  2. 
Deu, quod  fine  diffkultate  prsftari  non  poteft  in  tumultu, & Matt.  1 f. 
ftrcpitu,accomodatior  videtur  locus  lolitarius , & remotior  a Damalc. 

J>  tumultu : & ita  videmus,q»  Cliriftus,  qui  a nullo  tumultu  di-  lob  42.  * 
ftrahi  poterat,vt  nobis  exemplo  eflet,noftu  in  folitudinem  fc-  Solitudo 
cedcbat  oraturits,  fegrcgnns  le  ct  a Ian  da  focietate  difcipulo-  apt  a ora - 
rnm,vt  conftatex  varijs  Euangelij  locis.  Si  eniminurbanum  tioni. 
iudicamus , quempia  hominem  alloqui  fine attentionc  ad ca,  Matt. 26. 
quae  dicimus,&  qu*  ipfe  refpondct,annon  inurbanius  erit  ita  Luca*  6. 
cum  Deo  agere?ciim  vero  ad  id  przftandii,  tumiiltus  & ftre- 
pittisnos  impedinr,  apertu  fane  eft, folitarifilocucffeorationi 
aptum  . Quod  aute  Chriftus  folitudinem  diligeretad  oran-  Simile. 
dtim,conftat  ex  illo  Ioan.Sciebat  autem  & Iudas  qui  tradebat  loan.  1 8. 

C enm, locum, quia  frequenter  lefuscouenerat  illuccfi  difeipu-  Exemplu. 
iisfuis.  Satis  quide  poterat  fanftus  MoylesamcPharaonem, 

& potentarus  regni  eius,  orationc  habere,  & Deo  fupplicare, 
vttam  moleftaauerteretplaga  ranarfi,  at  vero  indeconceffc- 
runt  Moyles,&  Aaron, vt  orationi  vacarent . Vnde  textus  ait; 

Egrcfti^;  funt  Moylcs,&  Aaio  a Pharaone,&  clamauit  Moy  Exo.lt. 
ies  ad  Dhm  . Et  quandoplagam  mufearfi  auertere  debebat , 
ait;  Egreffus  a te  orabo  Dhm  , vt  recedat  mufea  a Pharaone. 
Perlcucremns  in  orationc, & quamuis  videatur  Dens  non  au- 
dire,qu£  petimus,&  nos  neg!igerc,non  propterea  defiftamus; 

J)  expeftat  enini,vt  perfeueremus,atque  ita  fubuenit  nobis.  Si-  Simile, 
cutenim  aliquae  mattes  pucrulis  leobledantcs,  cum  ipfiali- 
quid  poftulant,finguntfedormirc,&  ita  milleexquirunt  mo-  jtreurrit 
dos  pueri,vt  matre  excitcnt,  ipfa  vero  oblernat  omnia, & dif-  Peas, cum 
fimulat, fed  iam  qtiando  videt  puerum  in  maiori  anguftia,  tuc  eft  necejfi- 
*um  amplc£titur,&  cocedit  quscunquc  petit.  Sic igitur  cum  tat. 
aliquid  a Deo  poftolas, cum  ieiunas,ciim  carnc  maccras,ciim 
eleemofynas  occultc  das, omnia  vtique  audit  Dcus,&  quam- 
uis tibi  non  refpondeat  , tamen  gaudet  de  tua  perfeuerantia ; 
die  tu  igitur  ei  c(i  manfuctudinc  ilia  Dauidis  verba : Exurge,  Pfal.43.* 
quareobdormis  Domine  ? Etillud  Hier.  Cognouimux  Dne  Hierc.14. 
impietates  noftras , quia  peccauimus  tibi , nedes  nos  in  op- 
1 • i1  II  2 probrium 


■J 


r.  Ter,  III.  poft  J,  Dom,  Qua  drag. 

probriumppnomcntuumneque  facias  nobis  contumeliann  I* 
Soli)  gloria  tuar  recordarc  &c.Sunt aliqui  qui  vix  partem  vna 
Xucx  8.  hors  quiefcu  nt  in  oratione, cum  tn  dicat  Chriflus.q,  opcrtet 
Deuter.p.  lemperorare.&nodcficere.  Moyl’esquidem  homocrat  ficut 
& nos,  & tit. id  legem  a Deoobtincnda.oratutin  monte  qua* 
dragmta  dicbus,&  quadraginta  noflibus.  Item  ad  obtinedarq 
veniam  pro  populo,idem  przllitir,vt  conflatex  Dcuttr.  Vbj 
dtcitur,&  procidit  ante  dominion, ficut  prius  quadraginta  die- 
, . bus,&  nodibus, pane  no  comcdens,&  aquam  no  bibens,  pro-, 

peer  oia  pcccata  vellra . Et  tu  vmco  (ufpirio  vis  negotiari  om- 
Dan.io.  oiacum  Deo.  Daniel  quidem  dele  ait : Ego  Daniel  lugebam  £ 
. trium  hebdomadaru  diebus.  Iiii  tam  illullres  viri,  tam  longa 

vtuntur  apud  DcO  oratione,vt  impetre  qit.r  pet ut, & tti  cxi-, 
Itimas  llatim  vmco  vcrbo,aut  pedoris  timfione  teconfecutu- 
fer/luere-  rum  omnia?  Dcbct  fieri  orat io  efi  deuouone,&  gemitu,vt  au- 
mui  in  or*  diatur.  Vndc  in  Cant.dicitur : Vox  turturis  audita  eft  in  ter? 
tione  . ra  noilra.  Non  abfquc  caufa  dixit  Dauid:  Auribus  percipe  la- 
Cant.  a.  chry  mas  meas.  Debent  quidemfuufermonrm  habere  lachry- 

Pfal.  1 6.  mar  gratum  Deo:  & plurimtim  fane  poilunt  apud  Dcuni.  Dc 
Eccl-3 y.  iullo  quidc  dicit  Eccl.  lulius  cor  fuG  tradidit  ad  vigilandum 

diluculo.Nos  verb  ncquaquam,ucl  unicam  horam  fumcreuo  Q 
lumus  ad  orationem  ha  bend  am,  & deuotionem  in  nobis  exei- 
tandam.  Si  iullus  in  his  fe  exercct  occupatiombtts.annon  mu] 
to  magis  peccatores  leexercere  debit, qui  magis  his  indigct? 
Gaudet  fane  plurimum  Dcus  in  deuota  oratione,  & attenta. 
Cant  4.  dicudj;  ill nd  Cant.  Fauus  dilhllans  labia  tua  fponfa. 

Viri  ignan,cum  gudum  no  inueniunt  in  oratione,  earn  (la- 
Simile.  tim  reliuqiiunt , ficut  fimixnucem  viridem  longe  proijciunt, 
qrcorticcm  amarefccre  lentiant:  at  verb  qui  prudens  ell, cam 
trangit,&  quern  inuenit  nudeu  edit.  Is  qui  perfeuerat  in  ora- 
c tione, inuenit  in  ea  guiluin , &fuauitatem:  fxpe  quidem  no-  H 
1 .Keg.  14.  ftraptc  culpa  non  inucnimus  gullG  in  oratione.  Cum  Saul  cu 
Deo  confuItaret,&  Deos  ipfi  non  refpodchat,  intelligehat  id 
Difcute  di  prouenire  ex  co,  q.altquis  contra  Dcum  peccatum  aliquod 
ligentcr  to-  commifilfet : vndc  legem  (anxir,q)  qui  cauia  huius  rei  inuen- 
fctentidA*  tuseHet,morcrctur,ctfi  films  luus  diet  Ionathas.  Sicvtique 
u • ratio-  Dei feruus  confiderare ddigentcr  debet,  cum  Deusfibi  not* 
nem-j . refpondct,an  aliquod  feel  us  contra  Deum  commifcrit>&  ita 
curet  illud  puniendum,&  expiandu  . Confideratione  fane  di- 
Lucae  z8.  gnum  ell , q>  commendans  nobis  Chnllus  perfeuerantiam  io 
oratione,  le  comparer  iniquoiudici , a quo  paupcrcula  vidua 
proptej  importunitatem  militia  extorfit*  cum  tamer?  fit  ipfp 
. : fumm'a 


*’  •'*' *•  §owciorQuartA .W  .t 251 

^ fumma  bonitas,& iuftitia.  Sienim  lecopararetpatri,quicum  Luca:  it* 
filius  pancm  petit, non  porrigit  ci  lapide,nec  lei  pcntem  dat  lo 
co  pilcis,non  eflet  mirfi.Veruntfi  intcilig.inms  nil  Chri/lu  dr-  Cofidamut 
cere  fine  maximo  mylterio.Dicit  igitur,g-  fi  malus  mdex  tan-  quod  Deut 
dem  mouetur  ad  iuftitiam  vidua?  facicndam  propter  ejus  ini’*  nobis  fob- 
portunitate,etfi  neque  Deu, neque  homines  rcueretur,quato  nenietqud 
toiagis  Deus  iuftiftimos  clamores  noftros  ar.idict,fi  perieucra-  **is  id dijfi 
bonus  in  oratione?  Item  fi  vidua  iila  fpc  nnpetrauit  a iudice  rat-. 
iniquo , quanto  magis  vos  impetrabitis  a meqtii  fum  ipl'a  iu- 
ftttia  ?(^idigrtuMwih>petrabisprecibustuisa  Doo.qtutan 
^8  ta  ribi  fine  prccibus c6ceflit?Nec  verb  debes  exiftimare,quod 

ftatlm  audiaris,  led  perleuera  in  oratione, &audi  quid  Ecclefi  Ecclef.J. 
dicat;  Qni  diligit  Dctim,  exorabic  pro  peccacis,  & contincbic 
(eabillis,&  in  oratione  dierum  exaudietur:  non  ait, quod  fta 
tim  audietur,  fed  inorationc  dierum. 

1 Dices  tu,Defi  nonelfcamicum  ierboru,fed  breuisoratio- 
nis,iuxta  illud  Matt.Orates  autcnolitemuitu ioqtii.  Veruntn  Matth.tf. 
male  colligisinde  Dcfi  n6  gaudere  oratione  dicr&,nd  du  rax  at 
repreficdit  verbofam,*  affeftat5  oratione  Phanlxoru:  Vnde 
cum  ait  3 Nolite  miiltu  ioqui, addic,ficut  hypocrita:  facitit;pu 
iC  tantenim,q>in  multiloquioCuoexaudiantiir.-noiitecrgoaifi- 

nuIarieis.Non  codcmnat  Chriftuscontinuata  orationcm, fed  Oratiofiat 
vana,&  inconfiderata}  fiquide  famSi  & node  & die  ora  bant,  turn  qutt- 
VndeDauid  diccbat;  Miierere  mei  Dhc,  qtu  ad  te  clamaui  te,attitio - 
totadie,  la?tificaanima  fcrui  tui.  Frequcmc  orationcm  com-  ne,0'deu9 
tnendat  Apoft.  imo  & ea  connumeracintcrdona  Spirit  us  lan  tionej. 
fti,diccns:Orationi  inftantes.vt  ea  tanqua  medicinam cornu-  Plal.8y. 
nem  ponat  in  omnibus  neceftitatibus,  & mfirmitatibus.  Non  Rom.ix* 
debemus  turbari,eo  q>cxperiamur  nos  inter  orandu  vacillare,  Similitu- 
& modo  hoc  niodo  illud  i magi nari, extra  oratione  ueroquie-  do* 

*1)  tos  elle:  fiquide  videmus,  q>  auicula  libere  Ipatias per  aerem,  Datnonni- 
quiete  manet  in  ramo  aliquo,qua*  tn  fi  mtra  auiariu  cocluda  tunrattl - 
tur,inquietaeft:  ficquiorat  tetationes  patitur,quas  nofentit,  tionemno- 
lfi  aboradodefiftat.  Ha?igiturartes,&aftutia:funtdiaboli,vt  flraraino * 
nos  a bonis  coeptis  diuellat . Na  ficut  pars  altera, qua?  litigar,  rddo  inter 
impedit  quantu  poteft,ne  pars  aduerfa  cu  iudice  loquatur:  fic  turbare . 
daemon  plurimu  triftatur.qtibd  cum  Deo  loquamur,&  ita  ni-  Simile, 
titur  rtos  interturbare.  Et  ficut  blandc  trafhnda  eft  auicula  in  Similitu-, 
'auiario,uc  quidcat,fic  qui  in  oratione  ita  commouetur  blan-  do  • 

-de  traftandus  eft,ut  quiefcat,&  ab  oratione  no  defiftat:  fed  di  Timet  da* 
ramus  ei,haec  omnia  in  utilitatemftum  red  mid  are,  fic<^;  tan-  mo  or  at  io - 
dem.fi pcrfcucrabit,inucmurum  qutetem,  & dulccdincm.  ntsnojirat- 

II  1 Vfitra 


V 


.incvxT  tr. 


Ter.  111.  poft  1.  Dom.  Quadra*. 

Vfura  vitium  dcteflabile^a . 


Eliciebat  omnet  vmdentes.ty  ententes  it  ttmplo.  VtebatU? 

ifli  vfura  quada  palliara,nam  pecuniam  accommodabant, 
necpccuniam  cade  canfain  lucrum  accipiebant,  nciia  mani- 
feile  apparcrct  omnibus  comm  malitia,  fed  munufcula  acci- 
picbant.vt  ait  Hicron. Vide  igicur  quo  tandem  corum  malitia 
peruenilfct.  Aliquos  inuenias  ita  cupidos  harum  rcrum  tern- 
poralium,qui  nunquam  celfant, donee. viurarij  fint,&  dctella- 
btlia  admittant  lucra.  Quida  vfurarius  arcam  unfit  in  mona- 
ftcrium  aliquod,vt  ibicuiiodirctur,quz  crat  pccunia referta:  p 
Ecce autem  cumquidam  religiofus pqft matutinas  nodu  ora- 
rct,  vidit  dxmoneni  arc*  infidetem ; imertogauit  autem  cum 
religiofus  quid  rbi  faccret  ? Qui  rcfpodit,bona  mea  cuflodio. 
Confidcra  igitur  qualis  efTet  anima  ipfius  vfurarij , cum  dx- 
mon  ita  refpooderet . O miferabilcm  vfurariu,qui  cum  domi 
ficcopcde  mancat,furaturtnin  Germania,  in  Italia, in  Gallia, 
in  Hifpanta,imo  & in  India:  Quid  temberofiet,  cum  corpus 
feparabitur  ab  anima  ? Non  confidas,q>  fiiij  tui  rcflituem , fi- 
quidem  nil  fortaffe  magis  obliuifeentur.  lullum  fancerit  Dei 
iudicium , vr  qm  tui  oblitus  es , etiam  alij  tui  obliuifeantur.  G 
Porro  vfurarius  vendit  tcpus.quod  Dn$  tam  dnmibus,quam 
paupertbus  voluit  elfecomune.  Meritoergo  teporis  indigen 
tia  punitur,vt  ait  Dauid ; Viri  fanguinum  & dolofi.non  dimt 
diabunr  dies  fxios  : & licet  diu  viuat , curis  th  feculi  in  mortc 
occupatus,  tc-mporis  indigentia  punietur,  non  habens  locum 
poenitentia? . De  co  nainquc  Eccl.ait ; In  tpc  redditionis  po- 
ilulabit  tempos.  Cxtcrmu  cum  commodarc  fit  pecuniam  ad 
eins  commodum  dare , vult  in  impius  pauperi  pecunia  dare, 

& comtnodu  apud  fc  rctinere . Prxterea  vfurarius  vult,  vt  ea 
parianr,qux  nunqua  pepererunt,vt  & ea  generent,  qua:  nun-  H 
qtiam  generauerue : nam  vulc.vc  nummi  lui  finguiis  menfibus 
alios  nummos  parum,  quod  quidem  contra  oatura  elb  Si  mu- 
ttiaueris, inquit  Dhs,  pecuniam  tua  populo  meo  pauperi, non 
vrgebis  eum  quafi  exador , ncc  vfiiris  oppriims : vbi  non  di- 
cit, populo  tuo,  fed  populo  meo,vt  feias  vibrant  non  a paupc- 
aDeo  re, fed  a Deocxigi.  Confidcra  perucrlc,  quid  Dominus  ate 
. petat  pro  vfu  Solis, & Lunx:  quid  etia  pro  exteris  bonis, qux 

tibi  donauit,  pudebitq;  te  ab  co  vfura  cxpcdarc;qui  tibi  cun- 
da  gratis,  & fine  vfura  largitur . Hoc  igitur  figntficare  voluit 
" Chriftus, cum  apud  Luc.au:  Mutuum  date, nihil  indefperan- 

. • r.  lcs>  (k  crit  nicrccs  vcliramulta,  & eritis  fiiij  aluflimi : vide 

*.  • i f 1 cnitu 


Hieron.  in 

Mattk. 

Excmplu. 

Vfurarij 
in  quanta 
■via ant  mi 
ftrisu. 


Quifaucj 
debit  poti9 
in  vita , % 
po{i  morte 
rtfituere 
quanta  po 
tcR . 

Pfal.541 

Ecd.i*. 

*it 

Coditimts 
vfurarij . 


t e- 


\v  Conch  Quart  a . \ 252 

A cnim  quod  dicat  beatus  Ambr.  Si  quis  inquit, vfuram  accipitr  Ambr.  If. 

& rapinam  facit,vica  non  vmcr.  Et  Beatus  Chrylo.m  Matth<  dcbo.mor 
ait)  Nil  vfuris  turpitis , mlcrudclius : alienis  hie  negotiator  tis , & ha- 
mifenis,  & lucrum  fuum , alterinv  detrimenttim  facie : fimilis  betur  14* 
eft  ei  qui  aliquem  nianu  fufcipiens , cum  extollic,vc  in  naufra  q. 4.  cap.fi 
gium  impellat . quis.  1 

Quid  enim  durius,  ajc  Ambro.  quam  vt  dcspccunia  tuam  Cbryfoft. 
non  habenti,&  ipfi  duplum  cxigas  > Qui  ftmplum  no  habuit,  Simile, 
vndc  fuccurrct  qitcmadmodum  duplum  foluat?  talia  tunc  vc-  Amb.  epi. 
ftra  diuites  bcneficiarminus  datis,&  plus  cxigitis.Talis  huma  70.  lib.  p. 
£ nitas,  vt  fpolietisetiam  dum  fubuemcis.  Fxcundusetia  vobi*  to.  3. 
pauper  ad  quxftum  eft  i-vfuras  (biuit,  qui  viftu  mdiget.  An  Amb.  lib* 
quidquam  grauius  ? IUc  mcdicamentum  quxrit , uos  oftertis  dc  Tho.c. 
uenenum  : panem  implorat , gladium  porrigitis  : libertatem  3 .&  4. 
obfecrat,fertiitutem  irrogatis : abfoluttoncm  precatur,  & vos  Vfurarij 
laqucoeum aftringuis.  Quid uobisiniquiu.s, qui  pecuniada-  trudelts. 
tis,&  uitam  obligatis,&  patrimoniuoi.-accipitiiqueargcntum  Amb.  vbi 
pro  pignorc,  & ad  pufillum  debitorem  dicitis , qui  uobis  plus  fup.c.f . 
reddii  quam  accepit<*  Vos  crcditores  afleritis, qui  amplius  de* 
betis.Intcrdumquidem  nimij  firmptus,  & prophani  ornntus, 

G ac  menfa  fplcndida,  pertralumt  multos,  uthuuilmodi  ufura- 
rijs  lubiiciatur,  utcitius  mifer  debitor  ct  pecuninm  quam  ad  v 
uturam  accepit  confumat ; dum  porrodcliruirur  imerius  pe-  Nimij  su- 
cunia.ufuraipfafuperfluit,  tempus  minuicur.fxnus  augetur,  plus  inter 
paulatim  conuiua?  fc  fubtrahunt,  fponfores  conueniunt,mane  du  pertr a 
fxnerator  pulfat  ad  ianuas , quxritur  dies  folutionis  tranfilfe  hunt  muU 
prxfcriptos,iurgijs  vigilantem  adoritur,in  Ibmnis  dormientc  tos  in  mu - 
cxcit.it:  non  nodes  quietx, non  dies  fuaues,non  fol  iucundus  nus  vfura 
eft.  Diftrahuntur  paulatim  deauratx  ac  fcrica:  tidies , & ue-  riorum . 
neunt  dimidio  minoris.  Ponit  cum  ladirymis  ornamenta  co-  Sepe  qua 
X>  iunx  :riftior:emptacarius,  venduntur  vilms:ncc  tamcn  omnia  euro  mul- 
fufficumtadhuc  ad  ufuras  ipfas  pcrloluendas.neduad  furnrna  ti  emerutt 
crcduam  diluendam.Conijcitur  in  carcerc  debitor  ipfc.vcn-  ad  vfurae 
iditis  tamen  bonis  ipfis  omnibusrtuncque  mifer  fernm  tadem  foluendas 
reputat,tunc  fcripturasrecordatiir,timcdicit:nonnc  feriptum  vili  vtn~ 
eft,Bibe  aquamde  tuis  vqfis,&  de  tuorum  fontibus  puteorO  ? dunt . 
Quid  mihi  cum  pureofrncratoris,ubi  uniuerfa  aqua  indudi  Prouer. 
tur,&  nunquan  fatiatur  ? Suauiora  erant  olera  cum  fecurita-  Vfurarij 
te,quam  alieno  xrc  epula?  paftae  cum  folicitudine . Sera  ha?c  opprhnun$ 
con/ideratiottunc  decuit  metui/Te  tuis,  cum  acciperes  aliena.  pauperes. 

Cum  mifer  dcbitor,ait  Ambr.  videttempus  accefTifl'edif-  Ambr. vbi 
lolucudi  nfuras,qmbus  fe  oblirinxit,  ia  malum  fuu  agnofeit,  lup.c.7. 

5 * II  4 die 


- " s * Ter.  Ill,  f oft  1.  Dom . Qua  drag. 

/'  dieac node  vfuram  cogitat : quidquid  occurrerir , faenerato-'  A 

rem  putat : quidquid  crcpucrit,  vocem  fibi  videtur  fznerato- 
risaudireoccurrentis, alter  prardam  requirit,alter  vero  quafi 
Simile.  fera  prxdonem  declinar.  1 11c quafi  lco  quarrit  quidetn  quem 
dcuorct,ifte  quafi  bos  iuucnculus,  przdonisimpetum  refor- 
Similitu.  midat.llle  quafi  accipitcr  vnguibus  olorem  quarrit  inuadere , 
Pauper  ilic  quafi  anferaut  fulica  mauult  fevelin  przmpra  deijeere, 
quantum  vcl  in  profunda  demergere,  quam  ifium  humani  corporis  ac* 
timeat  v - cipitrcni  fuftinerc.  Quid  fugis  hominem , quem  poreras  non 
furariu.  timere?  Qu  arris  quid  mentiaris , vt  fineratorem  diftlras , & 

cumimpctraueris  dilationem  gaudes  rfenorctuo  fimulac  fc  f 
Simile.  fatnerator  grauari,  fed  libenter  impertit  quafi  Venator , quam 
prardam  ctnxcrit,fecurus  ell  prardar.Tu  olcularis  caput , am- 
ple&cris  genua,  & quafi  ceruus  lagitta  toxicata  ifhis  paululu 
Similitu.  procedcns, tandem  vifhts  veneno  procumbis , aut  quafi  pifcis 
In  quant  A qui  fulcina  fuerit  infixus,quocurrfque  fugcris,  vulnus  fers.  Ee 
miferia  re  vere  pifcis  illc  in  efca  mortem  dcuorat,i!lehamum  glutit  dfi 
digant  vfn  cibum  qusrit : Sed  tamen  hamum  non  videt,quem  tegit  pre 
rarij  ipfos  da : tu  hamum  cernis,&  glutis . Mox  & omnia  bona  vendun- 
pauperts.  turriam  non  inftrument3,led  vincula,  cum  conijcerisincarce* 
Amici  me  rem.  Tamen  adhucquxrcndifideiulforcs,  tribuuntur  indu-  <5 
f(  recedunt  cia?,non  vt  prardam  libertatis  inuenias,fed  feriiitutem  ndiun- 
in  pauper - g at,&  quzrat  qui  fe  focict  xrumnofo . Ad  quid  iunare  poteft 
tote.  aliens:  calamitatis  acceflio  ? Iam  & amici  fugiunt,&  conuiuas 
; nonrecognofcunt . 

c^fuaritia  detejlabile  mabtuL . 


\ A ^8na  9u‘dem  crat  horum  hominum  attaritta , licnt  fa- 
lVitisapcrtc  fiiis  negotiationibus  declarabnnt . Hoc  decla- 
Luc.il.  rault  Luc.  cum  ait , Audicbant  autem  omnia  hxc  Pharifari , H 
qui  erant  auari,  & deridebant ilium  . Quidaliud  de  hoc  vitio 
i.Tim.6.  inquirimus.quam  quod  ait  A pod.  Radix  omnium  maloru  eft 
cupiditas?  Quemadmodum  terra  quzaurum  producit.fteri- 
lis  eft  ad  alia  producenda:  fic  vtique  qui  auariria  & cupiditate 
Simile.  ducitur , llenlis  eft  ad  virtutem  producendam  : Quemadmo- 
Simile.  dum  idols  ipla  adeo  grauia  crant , & ponderofa , vt  vix  a bcl- 
luagcftari  poflent,  homines  tamen  cum  maximo  labore,& 
I£a.x8.  fincvlla  vtilirate,ca  geftabant  humeris,iuxtaillud  Ifa.  Fafta 
Hint  fimulachra  corum  belli  js  & in  mentis  &c.  Sic  auari  cum’ 
ingentilaborchumcrisgcliantdiuitias,  deteftanturdemone, 
vtrinque iplum execrantur auari, & tamen ipfi  leruiuntrSed- 
, • i feiant 


Conclo  Quart /t 


A Iciantcorhominisnon  pofieduobus  fcruiredominis,iuxta  ij- 
Iud  Ifa.  Coanguftatum  eft  cnim  ftratum,ita  vt  alter  decidat , 
& pallium  breue,vtrnnqueopcrircnonpoteft.  Et  A poll,  air, 
Qh*  participatio  iuftiti  v cum  iniquitatePlane  non  polfunt  in 
codem  limul  loco  mancrc,dagon  & area.  Porro  diuitix  ama- 
ricudincm  multam  generant  in  animo  auan  ipfas  poftidentis. 
Quid  etiam  in  alia  vita  ipfum  confequatur,  ait  Dauid  , feri- 
bens  Pfal.  48.  Dines  cum  interierit , non  fumet  omnia  : non 
aic,ml  fumet,liqmdem  partem  aufcrt,&  partem  dimittitr  diui 
tias  relinquit,&  peccaca  fecum  aufert:  Sunt  fane  ifti  inftar  na- 
£ uis  ex  India aduentantis,fiquidem  cumpompa  aduenit,vexil- 
Jis  ornata,  & velis  aurodccoratis,&argento : ciim  autem  ac- 
ceftitad  portum  , exhauntur  bonis  omnibus,  & rebus  pr£tio- 
fis , atquc.iuro&  argento,  nilquefibi  remanet  prxter  fato- 
rem:  lie  accidie  auarodiuiti  cum  pertienttad  mortis  portum 
ipfius.Hic  poteris  etiam  adferre  & explicarc  quod  fecit  Dio- 
nyf.Tyrannus,cun1  Diomede:  fiquidem coquod  iplum  feli- 
cem  vocaretjiuftit  ipfi  parari  iplendidam  menfam,imminentc 
tamen  nudoenfe  ip(iuscapiti,de  tenuilTimofilo  pendente. 

Auari  tanta  cum  reuerentia  diuitias  trafhnt,vt  vix  eas  tan 
C gcreaudeant.Vnde  earum  acqmfitionisitaintendunt.vt  qu£- 
cunque  mala  audeant  patrare,  turn  etiam  ita  eas  i'ernant,&  cu 
ftodiunr,vt  (e  ea  caufa  ad  abic&tflima  quxquc  dcmitunt.Ta- 
lis  crat  illcdcquo  mentionem  facit  Maximus  dicens , cum 
philolophusquidam  videret  famulos  pretiofc  ornatos,&  auro 
decoratos,cuiuldam  auari  diu»is,ait,vt  quid  non  pudet  cu  tot 
unique  pretiofc  habere, qui  (eipfum  non  habet  ? 6 quanta  eft 
noftris  temporibus  folicitudo  quam  homines  habent  de  his 
temporalibus  bonis  ! an  non  miraremini,  pater  filium  ven- 
derct  baroaris  hominibusad  equum  fuftentandum  t Multo 
D igitur  magis  mirandum  eft, quod auarus  animam  vendat,  pro 
corpore  locuplctando . Stuitum  lane  cflet , vt  tauri  vmbram 
fugcrcs,in  eius  cornibus  Icdere.fic  ergo  auarus  ftulic  facie, qui 
vt  paupertatem  fugiat , in  infernum  fc  conijeit : & vt  labores 
dcclinct , fe  fcmpitcrms  addicit  tormentis . Ft  certe  natura 
paucis  contenta  eft,  nccopus  eft  tanta  iolicitudme  . In  Leuit. 

Juidem  iubebat  Deus,  vt  quo  dicfacrificium  oft*crcbatur,eo- 
em  omnia  deuorarentur,neque  in  craftinum  quidquam  ler- 
uarctur.  Idem  inbebatur  de  manna,  vt  habetur  in  cxo.  Item 
in  lege  gratia?  dicimus,vt  habetur  apud  Mat.Panem  noftrum 
quotidianum  da  nobis  hodic . Si  cani  exiguum  panis  frultum 
proijcis,  illud  ftatim  dcuorac , & rurius  doininum  re/picit : at 
j.  . verb 


Ifa*4<.  r 

i.Cot.6. 

i.Rcg.y. 

Plal.48. 

Simile. 


Diuites  a- 
uari  qua- 
let  futuri 
lint  in  mor 

tt. 


Auari  di- 
uitias ado 
rant  . 

Maximus. 

Excmplfi. 

• • - • . , \ 

Simile. 

Simile. 


i uQ 


Lcui.7. 

• * * 

Fxo.itf. 
Mat.  6.  x 
Simile.  \ 


F er.  HI.  pofl  /.  Dorn.  Qua  dr.  Cone.  Jilt. 

vero  fi  panem  integrum  dedcris,receditcum  ipfo.nectam  ci- 
1 Luc.  If*  '•  to  reuertitur.Sic  fecit  filius  prodigy, vt  feribit  Luc.Vnde  col 
]ig3<tquam  fatuum  fit  multos  congercre  rerum  remporalittm 
cuimilos,  ita  vt  proptcreadiftrahamtira  Deicolloquio  & alE 
Viuitu  pe  dua  fimiliarint  e,non  implorando  quoudic  cius  gratiani  & fa 
riculoft.  uorrm.quo  tantoperc  inJigenuis. 

Similnu.  Non  temcre  fane  auaritia  cfip.iratuc  hydropifi,proptcr  cu- 
randi  difticultatcm,  &quia  quanto  plus  habetauarus, tanto 
Ar'fiot.3.  plus  appetit,  ficut  hydropicus  quanto  plus  bibic,  tanto  magi* 

Ei  hie.  fitii:  Vnde  philofophiis  air, quod  appetitus  diuitiarum  appetic 

Simile.  in  infinitum.  Suftentantur  auari  ficut  quidam  niorti  iam  vici-  f 
a uari  tue  ni.iure  auro  codito,quod  fi  dcficcrct,  ftatim  perir ent : fic  etia 
Jibi  viden - auari  folo  contadu  auri,&  reuolurionc,  ac  contrcdationc  fu- 
tkY  viuere  ftentantur . Ignominia  certe  maxima  eft  auari, quod  adeocius 
turn  auri  fitis  crefcat,vt  ncque in  vrbcinequc  inagro quenquam  viuerc 
arm  mu — finant.fed  omnia  velint  dcglutirc,non  timentes  enmminatio- 
Linf.  nem  illam  diuinam  apud  Ifaiam,  Vx  qui  conmngiti*  domum 
Ifa.  j . ad  domum, & agrum  agro  copulatis.Prxcepit  Deus,  vt  habe- 

Gen.  I.  tur  in  Genefi.quod  cum  terra  aquis  inundarerur , Cc pararen- 
tur  aqtir,  vt  portent  homines  comode  viuerc:  auarus  in  vult 
Anar  us  fuo  immoderato  appetiru  iterurn  operire  terram  , vt  non  fit  Q 
rumjuam  qui  cam  inhabitet  prxter  fe  foliirn , nec  inueniant  vicini  vbi 
fan  at  nr.  poiTint  iam  habitare.Dimittunt  aqua;  proprium  locum,  vt  ho 
mines  poflinc  viuere, &tu  visalienaocctipare  loca  , & omnia 
conuafare?Non  prxeepit  Dominus  vtrelinquasquxtibi  pro 
Qua  fful-  pria  limt  ficut  fecit  aquis,  fed  ne  aliena  ufurpes : tu  t ft  id  non . 
tijitu  MUM  uis  prxftarc.quod  ftaltifanehominis  eft,  &qui  no  uideatur 
ri.  intelligercaliS  eftc  manenre  ciuitate,&  patria,  prxter  hanc. 

Valdcdetcftatur  Deuvcupiditatc&  auaritia.  Vndeapud 
E7.ech.2z  Ezcch.ait,  Eccccomplofimanusmcasfuperauaritiamquatn 

fecifti.Quafidicat.ego  te  contrada  in  pugnum  manu  fenam,  H. 
quoniam  noluifti  manumtuam  pereleemofinam  extenderc 
Ouidius.  ad  paupcrem.Ouidius  refert  quod  fit  ftumcm  quoddam  eius 
naturx,  ut  omnia  qua;  in  ipfuin  decidunt , in  lapides  conucr- 
Auari  la-  tantur:  Quod  ctfi  fabulofumuidcarur,  aliquid  tfi  nobis  vti- 
ptdea  ha-  lc  declarant  ? fignificat  enim.quod  qui  auaruseft.cor  fuum  in 
bet  corUa.  lapidcm  conucrtit,&  aqux  illius  proprietatem  adquirit,fiqtit 
dem  quidquid  audit  concionum,quidquid  hortationu,  quid-  . 
Auaritia  quid  fandarum  in(pirationum,quidquid  clamoxu  pauper  uni, 
infatiabi - & mifcrabilium  perfbnarum,  quidquid  lachrymarum  incarcc 
l>s  vidttur  ratorum , & fufpirioruin  infirmoi  um  , omnia  in  lapides  con-  . 
uertit.Eft  auaritia  infirmitas  quidam  propc  incurabilis;Iuxu- 


Fen  11IL  fojl  1.  Dom.  Quadr.  Conc.h  2 f 4 

A ria  enim  fencda  frxnatur,ludus  paupertate,  vindida  cxtenua 
tione  viriu,  led  auaritia  in  lenedute  mucnefcit . Sic  rex  Saul 
in  fenedute  cupiditate  flagrabat,&  ideoregnum  ac  vita  ami* 

/it,  limulcum  anima,  licutconftat  ex  i. Reg.  An  non  mulcos  i. Reg. if. 

videmusquotidie,  qui  cum  in  iuucntute  liberates  cfTenr,  po- 

ilea  in  lenedute  auari  fadi  liinr,&  diuitiarum  cupidi?imo&  Senes  mul 

cx  prodigis  fxpc  veniunt  tanquam  ex  alcero  extremo  in  alee-  ti  auarieig 

rum  extremum, videlicet auaritiam.  Hoc  vitium  non  (anatur  /Indent . 

diuitiarum, aut  opum  abundant ia,imo  magis  crefcit,  & auge- 

cur,  licur  crefcit  ignit,(iligna  admoueris,vel oleum.  Ell  inftar 

B infei  ni,dcquoIfa.  Dilatauit  infernus  animam  lua,  & aperuit  I fa.f. 
os  luum  abfque  ullo  termino . Sola  igitur  ilia  conlidcrationc 
videtur  curari,  qux  habetur  apud  Lucam,cum  didum  ell  di-  Luc.  I 1. 
uiti  illi.Stultc  hac  node  repetent  ani  mam  tuam  a tc.qux  au 
tern  paralli,  cuius  erunt  ? Prxcipicbatur  quidem  in  Dent,  vt  Dcut.  1 7. 
Ages  taxatas  haberent  impelas  domus  fu£,vndedicitur,  cum 
fuerit  rex  con(iitutus,non  multiplicabit  libi  cquos,ncquc  ha- 
bebit  argenti,&  auri  immenla  pondera . Si  igitur  regibus, qui 
tarn  multa  habent  in  quibus  polTint  thefauros  fuos  expende-  Moderatio 
re, lie  lacultates  limitantur,  quanto  iullius  ell, vt  illts  limited-  adbiberfda 

C tur,  qui  tantis  diuicijs  inhiant,  & fortalfc  illi  nec  (ilium  , nec  eft  in  tm- 
filinm  , aut  alios  parentes  habent  quibus  polTint  l'ua  bona , & ptnfit. 
diuitias  relinquere , quin  potiuscum  multorum  detrimento 
uiulta  vndiquebona  congerunt,  & accumulant. 


Ferial  I II.  poll  I.  Dominican! 
Quadragcfimz. 

CONCIO  PRIMA. 

• ' ••  T • , I 

CcEsservnt  ad  lefum  Scribe. , & Phar't- 
/et  dicentet . Ma*i/ler,  volumtts  d te /ignu  vtdere . Cla.GuW 
Mat.  1 Mar. 3. Luc. 8.  & 1 1.  In  prxeedenti  clau  in  Mat. 
Tula  huius  Euang  ait  Mat.Tunc  refponderunt  ei 
quidam  de  feribis  & pharifxis : admirando  Euangelilla  dicit,  _ ; . 

tunc,  quafi  dicat,  mirabile  vifii,  audituque,  cum  obedire  illts 
oporteret  j>j>  figna  prxcedentia.tunc  figna  pctunt,non  pxni- 
tentes,(ed  tentantes.  I0.6.  dr, Quod  ergo  lignum  tu  facis,  ut  loan. 6. 
videamus,&  credamus  tibi’quid  operarisPtcilimoniu  habebat 
Moyfcs  q>  a Deo  eflet  millus,cx  tonitruis,ignc,  fumo,  voci-  Exod.  if 
bus  & buccina  cxlclti,in  mote  Sinai; tu  aliqujd  talc  cxhibc.vjt 
. ' credamus 


- Fer.  11  n.poft  /.  Dorn.  Qnadrag.  ^ 

credamus  tibi,qua?  had  onus  fccifti,lolum  tcrrcna  funt,  & CU  K 
randis  corporibusaccommodata. 

Mat.  it.  Dixit  Dominus  Mat.ii.Omnepeccatum  rcmittetiir,fpiri 
D.  Chryfi  tus  autem  blafphenux  non  remittcrur : quod  audicntcs  qui- 
in  non  ab-  dam  Iud*i,ait  Chryf.  non  quidem  timentcs.lcd  limerc  fc  fin 
foi.ho.30.  genres, ncque  vcritatcm  dcChrifto  quarrcntes , fed  malitiam 
tomo  2.  liiam fubcolorcignorantiarabfcondereeupientes  , interroga- 
. uerunc  cum:M3gifter,vohmuisa  tc  fignum  videre,  idco  bla- 
Mali  fun - fphemamus,quia  te  filium  Dei  ignoramus, idco  opera  tua  dia 
per  catul-  boio  applicamus.quia  fpiritum  fan&um  in  te  eft'e  ncfcimusifi 
Untaf . ergo  tu  es  films  Dei  oftendc  nobis  fignum  , & adorabimus  te  F 
etiam, non  blafphemabimus:  Vt  autem  feiasquod  voliimus  a 
. 1 te  difccrc  vcritatcm, ecce  etiam  magiftru  appclIauinuis.Cum 

multa  figna  vidiflent,  tanquam  fi nullum  vidillent,  ita  fignfi 
pctcbanc. Vere  enim  nullum  viderunt,  quia  corporali  afpedo 
Simile.  viderunt, non  fpirituali  aftedu . Similis  eft  natura  infidelitatts 
Similuu.  terrx  arcnofa?,quar  quamuis  pluuiam  fufeeperir,  tamen  quia 
nullos  in  (c  tenet  humores,  femper  adhucaret.Talis  eft  condi 
tio  febrium,  quamtumuis  bibcrinc  febricirantcs  , calore  totfi 
Simile.  confumcntcquod  biberint.fcmpcradhucfitiunt:  fic&  mali- 

gni  homines  quidquid  boni  vidennt  aut  audierintreccc  fi  quit  G 
. exponattibires  quasnon  libentcr  audis,  fi  totadieaudieris , 
nil  eorum  retines  quar  audiftt . aut  ambulans  in  via,  fi  men* 
tua  aliquo  cogitatu  fucrit  occupata , quamuis  omnes  videas 
tranfenntes, tamen  ncminem  vides;fic&  ludiei  frequenter  fi 
gna  videntes , ipfi  quidem  adhuc  fignum  petebant , quia  hoc 
Similitu.  videbantquod  viderenolebant.Nam  ficut  femper  dilcerc,  fi- 
gnum eli  nil  pofTe  proficcre : fic  fignum  femper  pcterc , tefti- 
monium  eft  nunquam  vcllc  credere . 

Bcda  li.4.  In  moreni  Elia?,  ait  Beda , ignem  de  fublimi  venire  cupie- 
inLu.  11.  bant,  vel in fimilitudinem Samuclis tempore  xftiuomtigire  H 
4.Rcg.  i.  tonitrua,corufcare  fulgura,imbrcs  ruere:  quafi  no  poftint  ilia 
1. Reg. 12.  etiam  calumniari,&  dicereex  occu!tis,&  varijsaeris  paftioni- 
bus  accidiHe?Namqui  calumniariseaquar  oculis  vides.manu 
tenes,vtilitate  fentisrquid  feceris  dehis  quat  dc  cjlo  venerint? 
Exod.7.  vtique  refpondebis,&  Magos  in  Acgypto  multa  figna  feciflc. 
D.Tho.in  Poftquam  multa  miracula  viderant , ait  D.Tho.  Magifter 
Mat.  dicunt , tentando : his  congrtiit  illud  Eccl.  Cum  dormientc 
Eccl.tt.  loquitur,  qui  narrat  ftulto  fapientiam . Magiftrum  vocant , vt 
poftint  ilium  incfcare,  & in  fermone  capcre . Bene  dc  talibus 
flal.27.  ait  Dauid  , Loquuntur  pacem  in  ore  fuo,  mala  autem  in  cop- 
dibus  corum.  His  poterat  Chriftus  refpodcrc  quod  refpondic 

Nicodc- 


Xoncio  Prima 255 

A Nicodemo,vt  habctur  spud  Ioan.Si  terrena  dixi  vobis,&  non 
creditis,  quomodo  li  dixcro  vobis  cxleftia,  crcdecis  ? 

Volumus.  O fi  nunquam  hxc  vox,  volumus,  a nobis  prodi-  Palat.  in 
ret ! o fi  nunquam  voluntas  noflra  diet ! o fi  lolum  velltmus  Mat. 
quod  Deus  vcllet . Hxc  nollra  voluntas  eft  qux  nos  in  infer-  Simile.  J 
num  prxeipitat : qui  enim  non  fc  abnegarir,non  ibit  in  cxlu.  Luc.p. 
_Quis  ferae  feruum  coram  domino  dicerc,volo  ? Si  igitur  nos 
ferui  fumus.&rerui  inutile*:  liprctioempti, abfitvtquiuis  ft-  , 

bi  velit,quiuis  fibi  vmat,fed  ci  qui  pro  nobis  mortuus  eft. Qua 
ta  eft  fuperbia  1'cribarum  & pharilxorum,ait  Euiebius,  tanta  Eufe.  fc r. 
f}  eft ftultitia & infidelitas  corum  : nonrogant, non  poftulant , 4.  domin. 
fed  inflato  ftomacho,&  ereda  ceruice  dicunt,  volumus.  i.Quadr. 

Quomodo  nec  veftis  vnavarijs  corporibus  aptari  pot , ita  Simile.  * 
nec  idem  opus  quamlibet  redum  lit , ab  omnibus  ex  xquo 
probari  (olce . Nec  enim  minor  animorum  quam  corporu  va- 
rictas  eft,qux  natura  ita  diftinxit,vt  vix  duo  corpora,  vel  duos  Judieant 
hominum  vultus  inter  fc  omnino  ftmiles , in  tanta  hominum  hotts  iiu* 
multitudinereperireliccat . Si  ergo  tanta  iudiciorum,'&  in-  qualittrde 

?;cniorum  vanetaseft  , quis  eaqux  facit,  quamuis  rediflima  eodiopere. 
aciat,  ab  omnibus  probari  podc  prxfumic,cum  is  prxlcrtim 
C qui  eft  fumma,  & vera  fapientia  patris,  hoc  aiTcquuius  mini- 
mc  vidcrctur  ? 

Volumus  a te  fignum  videre . Quid  tu  expedas  fcelefte,  vt  Artor.  t 
couertaris  ad  Dominum?  Num  expedas, vt  infelieem  alique 
incurrascafum,  vt  filij  Hcli?  quinolentcs  emedari  hortatio-  i.Reg.i. 
nibus  patris , crudeliflimc  occubuerunt . Scd  quid  expedas  ? 

Num  vt  tanquam  miferabilis  illc  Saul  contcntus  non  fiiit  hu  l.Reg.  1 9. 
tnanitate  ilia  ipftus  Dauid,quoufque  tandem  mfcliciftime  oc  Objtinuti 
cubuit,  regno  amitf"o,&  honore  iplo,  acquc  pr£terca  multoru  infeliceshst 
vitx,&  anunx  iadura,  cuius  quidem  oftibus,  armis  & infigni-  bet  exit  us . 
S bus  adeiusignominiam,philifthximurosfuosdccorabantt& 
templa  fuorum  idolorum , Quod  tandem  lignum  expedas  ? 
num  vt  pereas , vt  Nabal  tile  qui  noluit  vnquam  infledi , & 
acquicfcere fermonibus  humaoiftimis  ipfius  Dauid.nccqua.  i.Re.  2f. 
uis  moneretur  a palloribus , quod  pcrhumanc  tradaretur  a 
Dauidc  & eius  militibus  in  delertis  locis  ? Quid  inquam  ex- 
pedas, nifirepentinam  quandam  mortem, & rniferc  collocari 
in  inferno  ? Die  quxfoquid  tandem  expedas,  afiiecla,  & imi- 
tator Pharaonis, quern  tot  fignanon  mouenint,  tantaque  Dei  Exod.7. 
libcralitas,&  expedatioadpxnitcntiam  f num  prxliolaris,vt 
iram  etfundat  in  te  Deus , & line  indulgcntia  vlla  te  fubmer- 
gatin  mari  peccatorum  tuoiu,  defccndafquead  fupplicia  ilia 

lem- 


■ ' * ter.  II II.  foftl.  Bom.  Qttaara 

fcmpitcrn^J&-  qd  prxftoIaris5num  ipfum  Cain  imitari  vw,qtu  B 
figna  & hortationes  Dei  vilipcdcbac,&  dcridebac,&  cum  tan 
ta  ignominia  occubnii  tanquam  fera  quedam  bellia?  hoc  fold, 
fignum  credo  expcftabat,  vt  in  infcrnum  ipfum  defcenderer , 
vbi  ("upplicijs  afficicndus  crat  lempiteims.  Num  tandem  cx pc 
fta?  vt  imtrcris  lftos  Icribas  & pharifxos , quibus  Dcus  tot  (i- 
gna  dederat, & quos  patienter  wpefkaucrat  diu  multumquc, 

& itacomempferum,vt  etiam  in  ipfum  Chriftum  manusinie 
ccrint  facrilegas?  Vndc  deinceps  in  tantas  calamitates  incide- 
rUnt,&  prxlertim  in  mentis  cxcitatem  iraximam,  vt  ita  tan* 
dem  in  infernum  defendant  exei , fiquidem  non  folum  tarn  F 
fxpc  figna  a Chrillopetebant  in  vita, fed etiam  in  morte,  cu 
incruce  pendenti  dicerent,vt  de  cruce  defeenderct,  & crcdc- 
rentineum . 

General  to  malt,  & Adulter*.  Cumilliafpereatquccontu- 
Chryf.  in  meliofeinterrogarent , manfuetc  & leniter , ait  Chryfoih  re- 
Matt.  ho.  fpondetrCum  vero  allentantur, tunc  non  mcdiocn  vtitur  acri 
44.  to. i.  monia  , omifTa  perturbatione  liiperiorem  oftendens . Sicue 
mini  tunc  ntillaiiaconckatur,  eodem  nDc  modo  adulationi- 
bus  non  illmitur.Vocat  autem  cos  generationem  adulterant 
tolleret  ab  eis  ftiperbiam.quia  de  progeme  fua  gloriabantur , G 
Ahul.  in  ait  Abnlen.  Vcl  dicit.vt  ait  Chry.  in  ca  fignificationc  qua  lo- 
Matt.  q.  quitur  Ifa  Quomodo  fafta  el*  meretrix  ciuitas  fidelis  ? Ani- 
, ^ pij quidem  homims  cl*  Iponfa  Chrifti , qux  autem  intidelis 

Chryf  in  eft,  meretrix  cl*.  In  Ofea  dicittir,  Sponfabo  tc  in  fidem.  ficut 
ron  3bfo.  vxor  meretrix  virum  fnum  fc  fingit  amare , verc  autem  amat 
ho.^o.  adulterum.fic impij exterius  videntur  prxfefcrreopcra  Chri 
Ifa.  1.  !*iani,at  vm-o  intcrius  funtinftardxmonis. 

Ofcx  2.  Signum  non  dahitur  ti.  Palfioquidem  Chrifti  eft  fufficicm 
Simile.  fignum  condemnationis  malorum.quoniam  noluerunc  ea  be- 
BtntficiS  ne  vtr.  Quod  quxfo  mains  bcneficium  poierat  honmubus  im  H 
fingulart  partiri  diuinittis , prxlertim  cum  nulla  alia  cflet  conuenicn- 
Pajfiontt  tior  medecina  infirmitati  noi*ra  fanandx?Si  aliquam  habere* 
Chrifti.  grauiflimnm  corporis  infirmit.itc,&  in  vniuerlo  miindo  vniu 
tantum  clfct  medicos,  qui  cius  curationcm  nolfet,  ilque  tua 
caufa  ab  extrema  vfqne  vemret  India, & tibi  mcdicinam  prar- 
fcriberet,tu  vero  ea  accipcrc  nolles , an  no  dignilfima  dignus 
efles  reprehenfione  f Sic  igitur  fignum  eft  condemnations 
.r.;  tux, quod  cum  venerit  magnus  dc  cxlo  medicos, & tibi  nrede 

lam  lacramencorum  ordmauerit.tu  noliscam  rccipcre . 

liifi  fignum  lon(  prophet* . Adhuc  celeberrimc  per  feri- 
pturas  landas  etiam  in  prophet*  Ion*  laboribus  & xrunjr 
r nis  > 


Ccn.4- 
Ohfiinati 
ejUo  rtdi- 
gantur. 


Mat.  16. 


Mat.  2 7. 


Condo  Print  a . • 256 

A nis,Chridi  paffio  & rcfurredio  prxfignatur,ait  Hiero.  Ionas  D.  Hicro. 
iram  Domini  prxdicaturus, ad  magnam  Nmiuitarum  deftina  fcr.  dere- 
tur  vrbcm , didttrus  : adhuc  quadraginta  dies  & Niniuefub-  fur.  domi- 
uertetur.  F.t  Chridus  ad  huilis  mundi  miuiturriuitatcni  , vt  ni,to.4. 
<hcmfalutis,&  prxfimtum  iudicij  tcmpus  cnuncict.  Ionas  na  lour  3. 
ucm  expetit,&  Chrilius  Ecclefiam, Ionas  fludibus  agitatur  , 

Chridus  mundi  curbinibuscxercctur:  mfi  Ionas  pcrditumdc  lonm  figtt- 
tur,  nauis  pcriculum  non  (edatur  • fic  non  liberatur  Ecclefia , ra  Chnju. 
nili  Chrilh  mortc  filuctnr . Nautx  dimilTttn  Ionam  , tamcn  lonx  1. 
vcrcntur,&  dicunt;  Dominc  nc  des  fuper  noslanguineni  inno 
£ ccntcm : nonne  vobis  videtur  nautarfi  imprecatio,  Pilati  efle 

confcllio-Quitradit  Iefiim  Chri(him,&  tamcn  lauat  manus  Mat.  17. 
fua$,&  dicir,Mundusego  fum  a fanguineiulh  huius . 

Tnbus  ciiekus  (y  tribus  notttbus  . Sextx  fieri  a?  dici  partem,  Aug.  li.I. 
quafepuhused,  cum  prxtcrita  node, &dieaccipias,  hoc  eft,  q.  Euang. 
pro  toto  die  jSabbathi  nodem&  diem, Scpodcm  dominie*  c.  6.  to  4. 
cuni  eadem  dicillucellente,  accipiendo  partem  prototo,ita  & nb.4  dc 
habes  triduum  & tres  nodes, ait  Augud.  Vndc  D.Thom.air,  Trini.c.6. 
ficut  Augud.dicit,  quidam  modum  locutionisfcripturx  fan-  to. 3. 
dx  ncfcicntes,  nodem  voluerunt  connumcrarc  tres  illas  ho-  D.Tho.3. 
C ras  a fexta  vfque ad nonam,quibu$  fo]  obfeuratus  ell,  & diem  p.q.5  i.ar. 
tres  horas  alias, quibus  icerum  elt  redditus  tcrris,idc(i  a nona  4.3d  1. 
vfque  ad  occaium>  Sed  intelligendum  ed,  quod  ell  mos  Icri- 
pturx  vti  parte  pro  toto,&  lie  primus  dies  computatur  ab  ex- 
trema parte  fui , qua  Chrillus  in  fexta  feria  eft  mortuus , & 
fepulrus . Secundus  ante  dies  cd  integer, nox  autcin  fequens 
cum  die  illuccfcente,  pertinct  ad  tertium  diem . 

yin  Niniuitf.  Iuxta  Glo.  hie  ed  horum  verborum  fenfus:  GIo.  ord. 
Ionas  paucisdicbus,&  fine  fignis  prxdicauit  genti  incredulx,  in  Matth. 
& profccit,cgo  atttem  longo  tempore,  & populo  Dei,&  com  Pala.  in 
JD  pluribus  fignis  in  vanum  prxdico . Ego  quidem  arbitror , ait  Mat. 
alius  autor  Ionam  cuommim,  fuam  Nintuitis  prxdicaflc  deie  • 

dionem  in  mare,  & vomitionem  a ccto,  quam  forte  tedaba- 
tur  corum  alTertionc  qm  homincm  in  mare  iadauerant , id- 
queforfan  Nimuemadeocommouit.  Ponderatautem  pluri- 
mum  Chry.hanc conuerfioncm,diccns,  Barbari auditis  rantG  Chryf.  in 
Vnius  hominis  in  naufragio  lemati  verbis,  qu*  eos  in  magna  Ge.  ho. 3. 
dcipcrationemadfcrendo,confilij  inopes  facere  poteranuta  to.i. 

Vt  etiam  coniemnercnt  qux  diccbantur , non  lolum  non  dc-  lUmtirij 
fpexerunt  prophet*  verba,  led  talcni  fcccre  pxmtentiam,  ut  non  dtjfe- 
& fententiam  domini  rcuocarcnt : nos  vero  iu  diutmtus  in-  ramut . 
ltrudi  ab  illis  fuperamur  ? 

V do 


rt 


nt 


: * Ter . I III. pofi  I.  Dorn.  Quadrag. 

Vide  quantum  interfu  inter  prxdicatores , & intellige  R 
qua  culpabiles  (imus.ita  vt  nobis  did  pofTit.viri  Nimuitc  &c. 
r*!a  Gui  Siquidcm  Niniuitx  gentcs  cram  extra  xconomiam  Dei , & 

•n  Mat  Ionas  ignoius  ad  cos  venit , Ionasnuliumcdiditmiraculum, 
Oblit 4—  Ionas  nemmem  benefieijs  fibicomiliauit > Ionas  ml  magni 

mur  hne  promittebat.Ionastantumcommmabaturexiuum,  Ionas  fo- 

vt  Ad  per-  lam  triduo  prasdicaoit.  Nos  veto  dmimslegibus  inltruaifu- 
feaione  tl  mus.Chrillus  oraculis  propheiarutn  promiirus.Chriltus ; tm- 
JdamHS  raculis  & dodrina  darus.Chrillus  multos  gratums  benefieijs 
adiuuit : Nobis  igitur  confulamus.cum  prxiertim  magis  qua 
Chry  epi.  Niniuitx  ad  perfeftioncm  tcdcretencamnr.  VndeChryloll.  f 
c.adTheo  ait.videbanturvtique  Niniuitx  minus  aliqiud  habere, vnde  fi 
doru  to. I hi  perfuaderent  Dei  mifcricordtam  , imo  videbantur  potius 
Iouz  j.  aliter debereintelligerCjiuxta ipfum  Ionam,cum  non  dixerit, 

nili  feceritis  pxniientiam,ple&cmim,  led  tantu  dixit , adhuc 
Finite*-  quadragmtadics,&  Niniuefubuertccur;  Quart  barban  homi 
ti*m  At*-  nes  hoc  penetrarunt,  & fibiperfualerunt,  nempefibi  agenda 
mu-  etDeo  efle pxnitentiam , quamuis  certinon  ellent  dercmedioran 
pUubtm*.  non  magis  nobis  debemus  perfuadere  pxmtcmiam , qui  um 
f multis  monemur.tdeo  peccata  fore  nobis  condonanda? 

PettAtum  Viri  Niniuiu . Viros  appdlat , quia  viriliter  pxnitentiam  S 

dtfertr'  vi  c°erunt:  an  non  prxclarusillc  vireil,qui  fca  peccatoru  car> 
riU  fAitu  cereeriperc  nouit?  lllos  captiuos  Chnlliaoos  ludicamus  viri- 
J les  & animo(os,qui  cum  in  trireme  aliqua  Turcica  remigenr, 
oia  dirupunt  vincula, atque  fenmutis  mgum  a l'c  excutientcs, 
libertatc  proclamant,  Sic  igitur  viri  memo  funt  ccnfendi, qui 
peccata  lua  defcrentes,ocm  dxmonis  icruitutc  a fe  dcpellut. 
Pro.rf.Melior  ell  qui  dominacanimo  luo,  expugnatore  vrfciu. 

Vtri  Nimuiu.  Viros  vocat  propter  heroicum  opus  quod 
preftiterunt.o  quam  fragilcs  & cneruati  lumus  nos,  qui  tem- 
per a pcccatis  nos  fuperari  linimus ! 

Regina  Auftri  furgtt  in  iuduio.  Idellregina  Sabba , de  qua 
Mat.  habettu/?.Rcg.io.&  dicitur  hie  regina  aultri , quia  regnum 
Chrvioft.  eius  ell  in  Autlrah  parte  rcfpeftu  Hicrulalem.  Hxc  cum  cf- 
in  n6  abf.  fctgemilu,&  mulier.ait  Chry.taiuam  longitudincm  ftineris 
conficcre  propter  infirmitatem  lexusnonelt  impedita  . Con- 
cupilcenna  cnim  lapic»tix,&  virtutisdefiderium,  infirmitati 
dabat  virtutem.  hxc  venit  ad  hominem  vt  in(lruatur,&  nos  a 
Deo  fugimus : hanc  mouebat  tantum  Salomonis  fama,&  nos 
non  commouet  (Wei  lux  , qux  nos  docei  diumam  Chrilli  fa- 
piencum.cum  tot  illulrribuk miraculis.lllamuncra  multaob 
tulitjVtaudiiet  Salomoncm, nos  veto uniumeris  Chrilli  pro- 

£ n-time 


#/?• 
Simile. 


Prou.d. 


Lyra  in 
Mat. 


homi.  30. 
tomo  l. 

Regin  Aj 
Sabba  jnd 
turn  nes  fu 
ptrel . 

J.  Rig.  10. 


I 


Conclo  Trim*. 


*57 


A miflis non  mouemur,  nec  pollicitatione rcgni  xterni . Quid 
efl'et  ilia  faftura,fi  audiret  mortuos  rcfurgerc,cxcofque  vide- 
re  ? Non  dixit  ilh,cui  commedabo  gubernationem  regalium 
neceflitatum,ne  forte  dum  vado,&  redeo,  tanto  fpacio,aliqua 
contra  impcrinm  meu  aducrfa  nafcantur?  Quid  igitur  dicent 
Chriftiani,  qii  in  iudicio  recognofcent  fe  non  paruiflc  illi  prx 
cepto,agite  p$nitentiam,appropinquauitenim  regnu  cxloru? 
Regina  Auftri  furget  in  iudicio  cum  Chriftianisiftis  , & con- 
demnabit  eos,quia  ab  vltimis  fere  partibus  venit  audirc  I a pic 
tiam  Salomonis,  & illi  de  domibus  fuis,  vel  plateis , in  quibus 
B fedent  nil  agentes,nolunt  uenirc,&  audire  fapientiam  Chrifti 
in  fcripturis?Et  quid  dico,de  domibus  fuis  nolunt  ucnirc?Mul 
ti  & de  Ecclelia  ipfa  in  qua  Chriftus  loquitur, exeunt,  & folu 
relinquuntdicentem.Vnde,hxcponderando  aitaliusdo&or, 
Signo  Ionx  adiungit  dns  aduentum  reginx  Sabba,  ut  ft  uirile 
NiniuitarG  opus  nos  ad  virtute  non  ftimulat.ftimuler  reginj 
facinus.Ff  mina  erat  illa,&  tcgina,atq;  ideo  diues  & dclicara. 

Quirens  requiem, & non  inuenit.  Quia  in  bonis  requie  ha- 
bere non  poteft.ad  malos  redit.Tentarenamquebonosdiabo 
lus  pot,  ait  Eufeb.  requiem  aGt  habere  in  eis  non  poteft:  qm 
C nunc  eorum  occupationibus,  nunc  corum  fictibus,  nunc  elee- 
mofynis,ah  jlque  fimilibus,  foIicitatur,mouetur,&  pcLlitur. 

Reuertar  indomum  wjfam.Idcft, reuertar  ad  illius  confcicn 
tiam.vnde  in  baptifmo  cieftus  fueram,&  priftinam  polfcflio- 
ncm  confucto  dominio  mihi  fubijciam,vt  ait  Glo.Mentiris  fu 
perbe,aitquidam  doftor,non  eft  donuisilla  tua,  Dei  eft, emit 
earn  ille  fanguine  luo.Cur ergo  mentiris  dicens  efle  tnamMt 
nonnihil  eft  cur  domum  fua  dicit  r habetenim  in  ea  fomieem 
fibi  fauente,  habet  legem  carnis  repugnantem  legi  mentis,  & 
captiuante  in  lege  peccati,Si  hoflis  noftcr  in  nolm  het,qui  ar 
X)  ce  ci  fe  daturos  quafi  promittunt , quid  miraris  fi  domu  dicat 
fua  ? Adde  paucos  eftc  a quibus  exierit  diabolus.quin  aliquid 
feilicet  vitij  prioris.&propcnfionisiniquxreliquerit.Hjc  ro- 
ne domG  (ibiaudet  vindicarc,  quam  fuoinfigniuitchara&ere. 

Inuenit  earn  vacantem  . Ideft  torpentem^ajt  Beda.abope- 
ribus  bonis,&’  fimnlatione  virtutum  per  hypocrifim  ornatam. 
Domus  vacans,ait  Hugo  Car.eft  vbi  non  ht  ignis  ebaritatis  : 
hare  ruinofa  fit  & tabernaculum  murium  & immunditiarD,& 
folaatquc  deferta.ficut  Iudas  Macha.inuenittemplum.vt  ha 
betur  !.Mac.vbidicitur,Vidcrunrfanftificationcnidefertam, 
& altare  prophanatum , & portas  exuftas,  & inatrijs  virgulta 
nata  , ficut  in  laltu , vel  in  montibus . Vacantem  quidem  ait 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  K K Eufe. 


Ne  tjutrM 
mus  txcu - 
fat  tones 
vt  ftigta- 
mus  d Dei 
olfcjttio. 
Mat.  3. 
Verbis  Dei 


mttente  AH 
diamus . 


Pa  la.  in 
Mat. 


Eufeb.fer. 
4-  poft  1. 
do.  Quad. 


Glo.  ordi. 
in  Lu.  1 r. 
Pau.de  pa 
la.  in  Mat. 
Eccl.i  5. 
Rom. 7. 


Beda  in 
Mat.  lib. 
i.to.f.  . 
Hu. Card, 
in  Mat. 

1.  Mac.4* 


a?;  ir’? 

lb  h 


Eufcb.  fu- 
rcr  hunc 
locum. 

M*li  vi- 
tffl  omn- 
ium habet 
mntmam. 


Vencrabi 
lis  Beda  , 
fcr-4-  poft 
i. do.  Qua 
drag.to>7> 
Simon  de 
Ca.  in  E- 
uang.  li.8. 
c.ip. 


Dtmones 
•vnanimes 
funt  eotra 
not. 

Siinilitu. 


Chryf.  in 
Matt.  ho. 


44.  to.  a. 
loan.  5. 
Grauijftmi 
trunt  Labo 
rtt  f utter  a 
viu. 


Ezec.i*. 


Ter.  1 1 U.pft  I.  Vom.  Quadrdg.  • 

Eufc.qnia  non  inuenit  ibi  charitatem.ncc  fidem  rcftani , nec  E 
humilitatcm.nec  patientiam  neciuftitia , necmifericordiam  , 
nec  extera  quibus  fanftorum  animx  muniuntur.  Qualcm  igi 
tuream  inucnit^Talem  canunucnit, qualcm  inuemre  defide- 
rat.Inuenit  cam  mails  fcopis  mundatam,  & malis  ornament!* 
ornata,Malx  fcopxqu*  virtutes  pellunt,&  vitia  relinquunt. 
Luxuria  porro  & fornicatio.voluptas,  fuperbia,  auaritia.di- 
fcordia.omnis  denique  imnuinditia.diaholi  ornamemafuntj 
his  autem  ornamemis  immundis  muemt  earn  ornatam. 

Tunc  iadit  & ajfumit  feptem  allot  tytrttus  ftcum  neqmo- 
res  fe.  Solct  feptenarius  numcrus  in  facro  cloquio , ait  venera  F 
bilis  Bcda,  pro  vniuerfitateaccipi , quia  omne  laeculi  tempus 
per  feptem  dies  voluitur,  per  feptem  igttur  alios  ncquiorw 
fpiritus , vniuerfitas  omnium  vitiorum  defignatur.  Quanuw 
demones  ab  inuicem  fint  difcordcs.ait  grauis  quida  doftor^c 
iuflio  vnius  alteri  fit  horrori , nccdilea.onis  fir  mutuatuffio 
inter  cos, nec  amabihs  conuerfatio:  ad  perditionem  noltram, 

& ad  tcntandum.inferenduque mala.prout dommus  ipfepcr 
miferit.funt  vfqucquaque  cocordes,&  aduerfus  nosacicscon 
corditerdirigunt;  & dum  perftrepuerit  ipforG  tcterritn*  buc 
cinx  fonitus.fine  difeordia  omnes  parantur  ad  bcllum,omnes  G 
obedientes  ad  tenebrofum  imperium , impetuofa  voluntate 
perficiente.prout  pollunt.ipfum  ed.aum.Qui  fi  non  tantum 
noccnt,  quantum  cupiunt , a diuina  poteftate  per  fe , aut  per 
calicos  Angelo* cocrcenturvocati  autem  ad  inutccni  lecon- 
fociam  vt  acrius  lxdant.  AlTumpfit  igitur  vnus  malus  feptem 
alios  nequiorcs:  quia  ficut  incxldhbus  Hierarchy*  atque 
ordinibus,  antccafum  fucrunt  nobiliorcs  aut  excclhorcs , ita 
poft  cafum  ipfum  in  feipfis  funt  multo  ncquiores . 

Etfient  nouijfim*  hominit  illim  prior*  prioftbut . Hcc  non 
ad  illos  folum.vcrum  ctiam  ad  nos  ipfos  diaaeife  crcdamus,  H 
ait  Chry.nam  fi  diuina  luce  illuminati,&  a prima  deliftorum 
miferia  crept  1 ,rurfus  ad  enndem  malignttatem  rcuerttmur  , 
grau.or  punitio  nos  proftab cxpeSablt , ideo  Chriftus  quo- 
que  paraliticum  admoncbat.diccns . Sanus  tarn  fadus  cs,noli 
ergo  amplius  peccare.nequid  peius  tibi  cuemat.Sed  quid  pe- 
ius  inqu.es, illiaccidcrc  poterat,  qui  trigintaodoannos  ?gro- 
tusiacuit?  Malta  profedb  peiorafit  grau.orad.uturno  illo 
morbo  poflent  excogitart . Magna  cnim  fuppl.ciorum  atque 
punitionum  copia  apud  Dcumeft , quaniuts  per  ineftabilcm 
mifericordiam  eius.iufta  eius  ira  clementcr  mitigctur.Quod 

per  F.wch.  ad  H.erufalcm  dicit : Vidi  cnim  tc  pollutam  lan- 

omne  a 


Br 


£ 

*1 

m 

CG 

it 

Ql 

E 


t 


tti 

Hr 

(0 


u 


4 

* 

fe 

$ 

fe 

fe 

fclj 

** 


Simile. 
Fcrus  in 
Mat. 


Diflimiii- 
tudo. 
Magr 
at  as  no— 
Irs. 


Conch  Trim  4 1 

A guine,& ablui,atque  vnxi,&  fa  <3  urn  eft  tibi  nom*  in  pulchri- 
tudinetua,  &fbrnicatacscumfinitimis  tuis  : idco  nunc  era- 
uiora  illi  peccanti  minatur.Sicut  in  morbo  corporis , ait  gra- 
ins quidatn  dodor,penculolius  laborat,  qui  femel  liberates 
fuo  vitio  in  morbum  incidit,Sic  vcre  periculofius  c ft  rclabi  in 
pcccatum  poll  acceptain  gratiam.quam  primo  in  peccatis  cf- 
ie.vclf  mile, quia  lam  cum  peccato  ipfo  coniunda  eft  ingrati- 
tudo.  Itcmpeiora.quta  grauior  vJtio  fequitur.  Peiora  demu 
quia  femper  magis  cxc?catur  tabs,  ita  quod  iam  fine  vJlo  ti-  ri,do 

more  peccat.o  catenas  noftra ! brutum  animal  fi  femel  cecide  u 

B m.cautius  graditur.nec  faciliter  rcduci  poteft  ad  eum  locum  % * 
vbi  femel  cccidit.nos  autem  omnibus  beftijs  miferabiliorcs  n 
nee  quid  cm  quod  incurrimus  pcriculum,vidcmus . * J 

Peioro  prior  thus . M.rabilc  ac  ftupendum  eft  , confidcrare  Hie  in  eo 
noftram  carcitatem , ait  H.ero.  du  ,n  ipfa  peccata  relabimur,  ad  Furiani 
prariertim  cum  an.mal.a  bruta  & rationis  expertia, vt  decipu  de  v.dulw 
la  capiantur,& laqucis  in  quos  femel  incidennt , ncccflarium  tc  feruan 
fit,vt  loca  mutcntur,&  fiat  mutatioin  laqucorum  pofitu,nos  da  to 
vero  in  eofdem  prorlus  laqueos  reincidanuis,&  cifdem  omni  Diflimilft 
no  vinculis  aftrmgamur  codem  in  loco  ctiam.  Penfitans  hoc  ° fl 
C Grego.a.t:In  flagellis  pofitum  flagellis  digna  committcre,  co  Gree  li  8 
tra  fcrientem  eft  ipiritualiter  fuperbire,  & fcrientisacrius  ira  2 , 
cundiam irritarc.  Atque eft primum genus dementi*,  nolle  4 

quempiam  a mails  fuis  iuftecdfare,&  Dcum  iniuftea  fua  vel 
le  vltionecel&re.Non  cftmtelligendum,  ait  D.  Tho.  quod  D Tho  a 
peccataqux femel  Deus  dimifit.rcuiuilcane,  feu  quod  iteru  p.q  88 
Deus  aliqua  pun>at,tamctfi  poftmodum  quis  pcccarit.fed  in-  \ ? 
tclligendum  eft,  quod  peccata  quz  poll  alia  dim.fla  commit 
tuncur,lunt  grauiora,quam  fi  antea  nulla  commififlent.  Tan- 
to  cnim  magis  aggrauatur  pcccatum,  quanto  farpius  Deus  in 
D pcccatorem  vfus  eft  miicricordia . 

» e0  beiue1ltt  «d  "to  mater  tius  & fratrtt  ft m-  Gorra  in 

btuuforu  querente,  loam «.  Dc  beaca  virginc  notandum,  q.  Mat 
tanquam  pia  matcr.filium  quzrebat  paruulum.quia  eius  ib-  Luc 
Jcntia  non  lulhnebat.  Vnde  dixit, vt  Icribit  Lucas,  Pater  tuus  Maria  vir 
& ego,dolentes  quxrebamus  te.  Quxrebat  adultum  , quia  « auami 

*TJ,r*fcnUa  fAl,&/tXpCr  n,,n,n,t  potcrat,vt  hie.  Que-  dilileretfi - 
iSrvmjtm,  crT  ,llra’  «m  eius  prxfhTna  UHm  fuum 
Vndc  Io,a,t:  Sub*c  ,u1xta  «™cc  lefu  mater  eius:  dominu  no 
^ CUIj1  P”mo medio  dodoru  mtcrrogantem,nuc  flrum. 
m medio populoru  przd.cante  vltimo  in  medio  Lronum  pa  loan.* 
lienterpruno  in  tcmplo,lccundd  mdomo,  tertio  in  patibulo. 

K K i E:ce 


Abulc.  in 
Mar.q.37. 
& 38. 
Mar.il. 

1 uc.  24. 
Chryf.  in 
non  abio. 
homi.  30. 
to.  x. 


Abul.  vbi 
fup.ex  me 
te  D.Hic. 
Jib.  x.  in 
Mac. 


Glo.  ordi. 
in  Mat. 
Mac.  10. 

Abul.  in 
Matt.  q. 
37. 


Glo.  ordi. 
in  Mat. 
Lyra  in 
Mat. 
Abul.  in 
Mat. 
Rom.8. 
Cla.  Gui. 
in  Mat. 
loan.  1. 

Euthy.  in 
Mat. 


Ter.  Jill,  pofil.  Bom.  'Qnadrag. 

Ecte  fratres. Ifti  ut  ait  Abul.crant  cognati  ex  parte  matris,  % 
fcilictt  fill  j fororum  Marix,&  potiflime  illius  Marix,qux  vo 
catur  Maria  Iacobi,  mater  Jacobi, fiue  Maria,  Cleoph*.  Ifli 
autem  fratres  erant,  Jacobus,  Iofcph  , & Simon. 

Eut  mater  tua.  Videns  diabolus , ait  Chryf.  quia  perfua- 
debat  populis  Chriilus , die  fc  filium  Dei,  dicens  , ecce  plus 
qitam  Ionas  hic,eccc  plufquam  Salomon  hic,timuit  ne  fi  Dei 
films  cognofcaturiilequi  putabatur  homo,  ipfcdercJinque- 
rctur  ab  omnibus : idcoque  venit  aliquis quafi a diabolo  euo 
catus.qui  humano  ore  verba  diabolica  loqueretur  dicens,  Ec- 
ce mater  tua.&c.Ac  fi  dicat, quid  gloriaris  Iefu,dc  carlo diefis  f 
te  dcfccndific,  qui  babes  radices  in  terra/eccc  mater  tua,&  fra 
tres  tui.  Poieli  tamcn  dici,utait  Abul.g*  qnida  feccrunt  hoc, 
vt  poncrcnt  Chrillum  in  pcrplexitate , vt  fi  propter  cognatos 
ct  fl'arct  a prxdicatione.accufaretur  quafi  prxponcndo  carna- 
lia  fpiritualibus : fi  verb  non  cclfaret , viderctur  matrem  con- 
temnerc,permittcns  cam,&  fratres  manere  foris  cxpe&antes. 
Tales  cnim  firpe  propoficiones  eifacicbant.vt  cum  quafi  per- 
plexum  tencrcnt,fic  dicit  Hic.lib.x.in  Mat.to.p. 

<5)Uaefl  mater  mea,  dr  funt  fratres  mei  f Non  recufae 
obfequia  matris, ait  Glo.fed  prxfert  miniileria  patris.Fratrcs  G 
non  contemnit , led  opus  fpiritualc  praefert  cognationi , ut  & 
nos  carm  fpiritum  prxferamus,  iuxta  illud : Qui  amat  patre 
aut  matrem  plufquam  me, non  eft  me  dignus.  Chriilus  non 
dixit  ilia  verba  afpera  pp  matrem  & fratres, vt  ait  Abulen.fcd 
pp  vocantcm : qui  vel  maloanimo,  vel  imprudentcr  cum  vo 
cauerac . Quod  uidetur  not  a He  Euangeliiia , cum  ait : & re- 
fpondens  dicenti  fibi . ait , Quae  eft  mater  mea.  &c.  Dirigens 
fua  correflionem  ad  eum,qui  auditores  perturbat . Quafi  di- 
ceretjUt  ait  Glof.  Hi  funt  fratres  mei, qui  faciunt  opera  patris 
mei.  Vel  ut  Lyra.ait,In  tantum  eft  mihi  aliquis  propinquus,  H 
inquantu  cil  lpiritualibus  a&ibus  intentus.Vel  ut  dicit  Abul. 
uocantur  fratres  Chriiii  omnes  qui  faciunt  voluntatem  Dei , 
quia  frambus  compctit  efle  cohxredcs  eiufdem  hxredi  tatis  : 
qui  autem  faciunt  uoiuntatcm  Dei  funt  coharredes  Chriiii , 
iuxta  illud  Apoil.  Hxredcs  quidem  Dei , cohxrcdcs  autem 
Chriiii. Magna  profcCtb  dignitas  cil, ait  quida  grauis  doftor  , 
Chriilianorum  credentiQ  Sc  uerbo  Dei  adh premium, cfliciun 
tur  cnim  fratcr, mater, & (oror  Chriiii, iuxta  illud  Ioan.Dedic 
cis  potcilat  c filios  Dei  fieri, his  qui  credunt  in  nomine  eius:o 
admirandauirtutcm,ait  Euthym.quead  feaccedcntcs  ad  tm 
extollit  honor  c,  ut  ipfos  Chriiii  donuni  faciat  efle  cognatos  . 

Fcria 


JDil 

B» 

!.f 

a > 

1 1 

a 

* 

Itfl 

* 

.tfbi 

(to 

J9B 

30 

Sp 


0* 

r0 

1* 

»*» 

cs* 

is* 

it* 

iJ* 

lb* 

D* 

3* 

rl|b, 

iff* 
tor  i 
(«* 
<* 

().'« r 

if* 

0' 


Concio  Secundd . 259 

Feriallll.  poft  I.Dominicam 
Quadragefima: . 

CONCIO  SECVND  A. 
fJMulti  [tint  doli  in  mimdo,  & failaciae . 


fcp^!=Gt4  Agister  volumus  a te  fignum  vidtre.  Mat. 

B of  li.Prxclarc  quidem  dixit  Chrillus  de  hypocri-  Mat.  7. 

yXVd  y tis,  & fidis  hominibus , g>  quamuis  difiimulare  Hypocrita 
vellent , de  frudti  tamen  atque  operibus  cos  co-  etfi dijftmu 
gnofceremus,etfi  pcllc , & vcftimentis  ouium  (e  contcgcrcnt.  lartvelint. 
Hoc  etiam  conllat  ex  hodicrno  Euangclio,in  fcribis  &’  phat i-  tamen  tan 
fzis,qui  quidem  acccflerunt  in  pellc  ouium, appcllantcs  Chri  dem  mani- 
flum  magi(lrum,&  figna  etiam  petierunt.  Scd  eorum  fallnciz  feflantur . 
diu  latere  non  potuerunr,  quin  potius  ilatim  in  ipfis  ct  verbis 
oftenderunt  quod  lupi client  & fupcrhi,dicentes,volumus.Vi 
de  cnim  obfecro  quomodo  hze  inter  fc  confentiant, videlicet 
C appellarc  cum  magillrum,&  prxterca  dicere  volumus : Hxc- 
cinecft  difcipulorum  humilium  vox  ? imo  verofuperborum 
& arrogancium.Vndecolligas,  quod  quantumitisaliquis  ma- 
Jus  & fuperbus  diflimularc  velit,  & virum  bonum  prxlcferre, 
aliquando  tamen  verba  aliqua  ingerit,ex  quibus  cius  fallacip  Multi  tit 
deprehendantur.  Aliquos  uideas  qui  fc  fingunt  bonos,ut  pol-  doli  in  mi 
fint  marfupium  tnum  cxhaurircjalios  uero,qui  fe  fingunt  diui  do . 
tes,vt  muliercs  fallant:  alios  qui  mane  gloriam  fua  fidione  au 
cupantur  Vemmtamen  cum  hi  colores  no  naturalcs  fed  fidi  Simile, 
tij  fint,(latim  nitorc  1’uC  perdunt-Sane  columna  vera  cx  iafpi 
I>  de,plurimu  diltot  a pida,&  ltatim  qu$  pida  eft  dcprchcndit. 

Satis  quidem  ifti  hypocritz  dxmonem  pattern  luu  imitan 
tur.  Vnde  Chnftus  ait  illii;  Vos  ex  patrediaboloclhsrtalibus  loan  8. 
enim  technis  vti  folet  dzmon,  & uarijs  utitur  cantelis.ut  tan  Mali  fa!~ 
dem  quod  cupit  confequatur.Nullum  fane  reperias  pfkatorc  laett. 
adeo  allutum  in  pi(cando,&  qui  ita  nouerit  hamum  cfca  tegc 
re,  & varia  quidem  cfca  pro  ratione  temporis , atque  dzmon 
ipfeinefcat  nomines, & rcte  ec  tenditdi(Timulanter,neque  ho  Similix 
mincm  reperias  uitz  alicuius  infidianre,qui  tanu  vtntur  rlifli 
mulatione, quanta  utitur  dzmon  ipfe,&  eius  mimilri.Colidc- 
ra  obfecro, & mente  recole, principcsijlos  Perfir,quara  difli- 
toulatione  utereotur  cum  Danielc,  adcout  infidiarentur  ipfi  Dan.f. 

K K 3 otanti , 


Ter.  1111.  pojl  I.  Dom.  Qttadrdg. 

oranti.ut  ita  tandem  poflent  cius  uitam  perdere,&  hoc  tjuide  E 
fecreto  quantum  potcrant  faciebant . Sic  igitur  ifti  hodicrno 
die  Jobs  inftru&i  patris  fuidimonis.tanqua  pifcatores  inefca 
AduUto • re  Chriftum  uolebanc  blandis  uerbis,  appcllantcs  eum  Magi 
res  fugia-  ftnim.  Verumtamcn  cum  oia  fint  nuda  oculis  rius,ftatim  fal- 
tnus.  lacias  coru  retcxit,&  ita  rndirf  Gcncratiomala&adultera. 

Talibtts  etiam  technis,&  impolluris  fili;  dxmonis  hercrid 
vtuntur.blande  furrependo,(icut  modd  faciunt  ifti  fcribx,  & 
Simile.  pharifxi.quibus  blanditi js  vtuntur  licut  futores  I'ctis  quibuf- 
Hiretici  j dam,ut  poftint  filum  infercrc  fux  hxrefis:  primum  igitur  pro 
bus  vtan-  politioncs  aliquas  cat holicas  prxmitt tint , lit  poftea  inferant  F. 
tur  impo-  peftilentiflima*  fuas  hzrefes : & poll  aliquam  propofitionem 
fJuris . catholicam , liatim  aliam  inferunt  hxreticam  . Sic  Balaam 
Num.t-f.  olim  blandc  crepit  demulcere  populum  Dei , diccns:  quam 
pule  lira  funt  tabernacula  Iacob;(ed  pollea  confuluit,ut  Moab 
mulieres  populo  Dei  coniungcrentur, quod  erat  contra  man- 
datum  Dei , & ita  multa  inde  incommoda,  & multi  interims 
confecuti  funt.  Dc  his  fallacies  nos  monet  A poll.  ut  habetur 
A&0.10.  in  A3.  Apod.  cum  dicit,  Scioquod  poft  difeeflionem  meam 
inftabunt  lupi  rapaces . Sic  igitur  ifti  feribx  uolebant  blandis 
Mulorum  fuis  fermombus  bcneuolcntiam  priuscaptare  dicentes , Ma-  Q 
•ftutu.  gifter  : led  paulo  poft  liatim  ucnenum  fuum  aperuerunt di- 
centes, volumus . 

Hie  eft  vetus  & antiquus  malorum  mos,uide!icet  Tub  blan 
dimentis  uerborum  , & amicitix  titulo , alios  decipere:  Sic 
z. Reg.  to.  2.Reg.legimus,qtiod  Ioab  Tub  titulo  pads  & amicitix,  accef. 
Varupre-  lerit  ad  alterum  Duccm  Dauidis,  uidclicet  Amafam,  fingens 
dttinaes  in  fe  uelle  ci  pacis  ofculum  dare,ficiit  tunc  inter  cos  moris  erat. 
msmdo.  Vnde&  dixit, faluc  mi  frater,&  tenuitmanu  Jcxtra  mentum 

Amafx,quali  ofculans cum,  led  tamen  eum  fecreto, pugione 
x.Reg.3.  interfeeir,  eftiindcnsintcftinacius.  Quodulqueadeodoluit  H 
Dauid , prxfertimquc  quod  ita  proditorie  interfeciflct  cum  , 
j.Reg.x.  utconftat  3.  Reg. turn  etiam  propter  aliudfaftum,  ut  ibidem 
continctur.uidcTicet  propter  mortem  Abner. quern  etia  pro- 
x. Reg. to.  ditorie,&  caucelofe  interfcccrat.Cuius  mortem  itafenfitDa 
uid.ut  maximum  & dolorem  in  populo  concitauerit,  & eum 
j.Reg.3.  ad  lepultura  fucritcomitatus,lignificanspopulolcnullomo- 
do  ei  us  morti  conlenlille.led  uchcmenter  ipfi  difplicuifte  pro 
ditorium  faftum  Ioab,libique  uidebaturquod  ex  tlfo  fcelere 
fibi  infamia  aliqua  inureretur . Er  ccrte  tanto  Duci,  quantut 
erat  Ioab, nullum  ci  erat  dccus, fed  potius  maximum  dedecus 
& ignominia : ucrumtamen  ad  hxc,  & alia  peiora  fc  extendie 

homi- 


Condo  Sc  cun  da . 2 60 

X hominum  ambitio  , cum  vident  alios  apud  homines  phirimi  Ambit it 
ficri,&  ad  fuinmos  honorcs  afpirarc  : talis  autem  ambitio  oc-  quit*  mm 
cupauerat  ipfum  Ioab.Hjc  etiam  mouit  hodie  illos  lcribas,&  U intetet . 
pharifxos,vt  ad  Chrillum  blande,  & manlucte  acccdcrcnt  di 
centeSjMagiftcr.  Vnde  fapies  monet  nos  dicens:Nc  comcdas  Prou.i  j. 
eft  hominc  inuido,  & non  defidercs  cibos  ciusiComedc  dicec  lnuiiia. 
tibi,&  mens  eitis  non  ell  tccu,cihos  quos  come  deras  eitomes.  quatx  mt 
Quispotcrit  rcccnicreallutias,  quibus  vtunntr  mali  cum  liatur. 
bonis, & tcchnas  atquc  failacias?  Vide  enim  quibus  modis,& 
artibus’uterecur  Laban  cum  (nn&o  Iacob,  diccnsquodci  da-  Gen.z^. 

£ ret  formolam  Rachel  filiam  fuam  pro  feruirutc  feptem  anno  Ueceptcrct 
rum,&  tarnen  poOca  dedit  ei  deforme  Liam.Ncque  his  con-  funt  tnul- 
tcncus  fuit, fed  potius  in  lpfis  contra&ibus  farpe  ipfum  dccipic  ti  . 
bar.  Videquocaiiutijs,  & fraudibus  utcrcnturfratrcslofcph  Gen.a7. 
cu  patrefuo  Iacob, tmgentes  (anguine  veilem  Iofcph,  vt  pof- 
(entpntrifuoperfuadere  ilium  aferaquadam  bclliadilacera- 
tum,&  deuorarum  efle.  VjJcquaJcm  aihitiam  adinueniifent  i.Rcg.i 
Philiftxi,  ne  (cilicet  faber  aliquis  rcpcrirctur  qui  gladium  fa- 
bricarec  in  Iirael,  vr  hoc  modo  non  potfent  arma  habere  Hc- 
brxi, quibus  fca  Philillhiis  defcndercnt,&  patriam  fua  tuc- 
C rentur.  Quis  vnquam  (bmnialtctimpofiuramillam  Amnon,  l.Reg.ij, 
cum  hnxicfcxgrocC,vtpo(]'ec  forore  fua  Thamar  quSdepcri  z. Reg. if. 
bat  turpiifimc  abuti?  An  non  luir  maxima  ilia  Abfalonis  aftu 
cia,cQ  frarrem  luii  Amnon  inuitauic,&  in  medio  conuiuij  cun 
dem  occidi  iti(Tit.:Quid  dicam  de  infidijs  lafcius  Daliixctim  Iudic.il. 
Samfonc5  qux  quidem  ei  vehcmccer  nieebacur  perfuaderc  q>  | 
ipfum  ualdc  amarct,&  th  clanculfi  ipfum  aduerfirijs  fuis  Phi 
lifthxis  prodidic.An  non  et  Saulis  inimicitix,  & artes  contra  i.Rcg.18* 
ipfum  Dauidecxploratifiimf  funt.’Qmd  commcmore  diabo  Mat.iz. 
licnm  illam  Herodis  impoliuram,cum  regibus  pcrltiadcre  co- 
D nabatur , vt  per  eandem  viam  ad  fercuertercntur , vt  poflet  & 
ipfelefum  adorare.cum  tn  decerncret  oes  intcrficerc  f Ex  his 
certe&  alijs  mtiltis  malorum  impofturis  aperteintelligimus,  Luc.il. 
quam  fit  ucrum  quod  Chrillusait,q»  fcilicct  filij  huius  feculi  Ciriumjpt 
prudcnrioresfilijsluci!.  in  generatione  fua  funt  - hoc  ell  quod  He  vim— 
boni  tot  modos  fere  non  exqmrunt, ut  Deo(eruiant,quocex-  museu  tot 
quirerefolentmali.utdiabolo  feruiant.  Vnde  col Jigas  q»  cum  fmUmtijt  m- 
tot  laquci  a malis,&  fceleratis  uiris  intendatur  bonis, neccde  bnndet  mi 
fit  vtcircfifpcdc , 8c  caute  viuamus  tanqua  ambulances  inter  dus. 
totlaqucos,utait  Ecd.Hoc etiam  nos  monuit  Ifa.dicensiPo-  Eccl.p* 
pule  mcus,qui  tc  bcatum  dicunt.ipfi  te  decipiunt,&  via  gref-  fta.3. 
(uum  tuoru  diifipant . Et  alibi  ait  idem  propheta  3 Erunt  qui  Ifa  0, 

K K 4 bcati- 

■ f 


Ter.  Jill,  pofl  /.  Dom.  Qua  drag. 

beatificnnt  populum  iftum  feducentes,  & qui  bcatificantur*  X 
prarcipitati.  Quarecaute,  & vigilantcr  uiuamus,cu  m tot  in- 
• cidant  infidir,  & impoftura: , ac  proditiones  in  mundo,  ficut 

etiam  uidemus  totrcribas,&  pharifatoslaqueum  Ghrifto  in- 
tcndere,  & annare . 

"•c 

tJHali  ex  bono  eliciunt  malum . 

9 *-  ; 

MIrabile  fane  eft,  quod  port  tot  miracula  quat  ifti  vide- 
rant  a Chrifto  domino  fa&a, ficut  etiam  feribit  Mat.  in 
tui.  hoccapite,  tunc  acccderent  ifti  pharifari&fcribxad  Iefum  F 
Mali  ex  bo  proditorie.Videranr  cnim  quomodo  Chriftus  curaflet  bomi- 
no  eliciunt  ncm  manumaridam  habentem, item  quomodo  expulifietd£ 
mulum . moncm  cx  homine  & eum  fanaflet , qui  & mutus  & carcus  ec 
crat:  & tamencx  tantis  bonis  malum  educebant,&  ad  Chri- 
ftum  tentandum  acccdcbant : Quis  vnquain  exiftimaflet , q> 
cx  tarn  clariflimis  miraculis,  tarn  peruerfa:  cogitationes  emer 
Xlaliti*->  gerent : 8t  quod  cx  perdicum  ouis  egrederentur  bafilifci?  No 
hominum  videtur  perindc  mirum , quod  cx  taiuillo  malo  ingens  nafira- 
quo  deut-  tur  malum, at  vero  quod  ex  tanto  bono  tantum  nafeatur  ma- 
lum,id  verb  inrolcrabile  eft.  Attcndeigitur  quantum  malum  <3 
inuidia  in  horum  animisgenerauit : & ita  fugies  vitCm,  qu* 
tarn  malos  producit  palmites.  Qucmadmodum  igitur  tineas 
ipfas  a tuts  veftibus  diligenter  excutis,  & quanto  pluns  veftes 
ipfas  facis,tatuo  maiorem  diligentiam  in  ca  re  adhibes,  & ma 
gis  vcltes  ipfas  aura:  expoms  : fic  vtique  confcientiam  tuam 
aur*  confidcrationis  exponc , ne  tarn  peftilens  inuidi*  tinea 
earn  rodat.  Et  ficut  formica  earn  grani  partem  rodit , qtijp  in 
horreis  luis  nalci  poflet:  fic  tu  incordetuo  facito,  vtfcilicec 
quidquid  videris  tcad  inmdiamprouocare.de  medio  auferas, 

& 4 a in  ceteris  vitijs  tc  geras.In  hoc  boni  a malis  diftinguun  H 
tur, quod  mail  ex  omnibus  malum  educunc;  boni  verb  etiam 
O ccajionet  ex  malis bonum  educunt.Si  videt  malusquod  aliquis peccat, 
m*Us  fu - inde  fumit  fibi  exemplum.quod  liceat  etiam  peccare , fi  aut6 
ynmui.  videt  quod  aliquis  bona  opera  faciat , quod  eleemofinas  Jar- 
giatur,murmurat  ftatim,dicitquc  hypocritam  cire.Quemad- 

modum  igitur  lux  folis  quafdam  aues  delcftat.alijsvcro  mole 

Simile*  fta  eft : fic  virtus  qua:  bonos  obleftat,  a malis  importuna  iudi 
J.  Cor.  2.  catur.Hoc  voluitApoftolus  fignificareciim  ait;Chrifli  bonus 
odor  funius  Deo, in  his  qui  falui  fiunt,  & in  his  qui  pereunt , 
alijs  quidem  odor  mortis  in  mortem,  alijs  uero  odor  uitar  in 
uitam.ubi  igitur  bonus  c*luminuenit,ibi  maius  infernum  rc 

portat. 


n tut. 

Simile. 

Simile. 


Concio  Secunda . 161 


7* 

fint,&  qui  flent,tanquam  non  flentes,&  quigaudent,  tanqua 
non  gaudences . At  verb  malus  ita  raiiocinatur , quia  tcmpus  Born  inJt 
breue  eft,comedamus  & bibamu$,cras  enim  moriemur. Item  bond  edu- 
ait,quoniam  tranfiet  vita  noftra  tanquam  veftigium  nobis, vc  cunt,  unde 
nite  ergo  fruamur  bonis,  nullum  pratum  fit  quod  non  pertra  mail  edu- 
feat  luxuria  noftra. Vide igitur  ex  eifdem  floribus  quam  diffe-  cunt  mu- 
tenter  vtrique  meliificent. Quanto  melius  inferrent,  quia  te-  lum-j . 
pus  breue  eft,vitijs  longum  valedtcamus,  & vitamin  melius 
£ emendetnus : fiquidem  etfi  breuibus deleftationibus  vtamur, 

tamen  aeternam  incurremus  damnationcm  & prnam : Non  Cenjidtra- 
ita  cogitabant  ifti  Pharifaei , quin  potius  ex  ijfdcm  miraculis  tionts  ad 
quibus  alij  proficiebant , ipfi  peiores  reddebantur , atque  ita  vita  emtn 
blandis  & fimulatis  verbis  vtentes  ad  ipfum  accedebant  dicen  dandam. 
tes  rniagifter,  volumus  a te  fignuin  videre . 

In  hoc  quod  dicuntifti  Pnarifaei,videntur  refpondcre  taci-  Mali  qua 
tae  cuidam  obie&ioni  quae  ipfis  fieri  pofiet : fiquidem  fi  dice-  ta  vtdtur 
retureisquare  non  crederent  tot  fignis  , refpondebant , quia  fimulatit- 
non  erant  caeleftia  figna:  veruntamen  hec.non  eratverara-  nt. 

C tio.fed  potius  quod  non  alfentiretur  Chriftus  eorum'ambitio 

ni&  vitijs.Antiquiquidem  gentiles, ut  ienbit  Auguft.ut  pof  Aug.  Ii.i. 
fent  fua  fcelera  committere , fub  praetextu  fuorum  dcoriim « ci.  Dei. 
dicebant  eftequidem  optima  quae  ipfi  committebant,  propte 
rca  quod  ita  feciflent  corum  dij . Vnde  carnales  dicebant,  q> 
ita  dea  Venus  feciflet : fi  crudeles  erant  & uindi&am  cupien- 
tesjdicebantfcimitari  Deum  fuu  Martem  : fi  uoraces  erant  , 
dicebant  feimitari  Bacchum.Sic  & hebraei  fc  idololatriae  da-  Exo.3z. 
bant,  ut  ita  melius  fiueaccoir.modatiuseorum  (ententia,  fe 
uiti js  tradcre  pofient : & ita  poftquam  uitulum  adorauerant, 

D furrexerunt  ludere , pqftquam  fecibo&  potu  faturaucrant, 

quafi  Deum  qucndariKBinilcm  fuicolere  uidcrcntur,  atque  Htretici 
ita  fe  cxculabant  dicentes  eorum  rcligionem  hare  permittere.  fuaru  in- 
Hmcctiamfic,  ut  lint  tot  hxretici,  quia  gaudent  feinuenilfe  uentionum 
fedam  aliquam,quaeapprobet  quod  ipfi  approbant,uidelicet  tenacts. 
uitia&  uitiofam  libertatem  . Hoccondeinnat  loan  diems : loan.  3. 
Hoc  eft  iudicium  > quia  uenit  lux  in  mundum , & dilexerunc  Malt  qua- 
homines  niagis  tenebras  quam  lucem, erant  enim  eorum  ma«  runt  ex— 
la  opera.  Sic  mali  folent  fibi  excufationcs  fingere,ut  uitia  fua  cufationet 
tueantur,ficut  faciebant  ifti  Phari(aei,qui  quod  116  crederent,  petcatorg 
rationem  illam  reddebant , quod  Chnlius  cxieitia  non  face-  fuorum. 
ret  figna . 

Ifti 

I 


•A  portat,  vnde  cum  ait  Apoft.  Tcmpus  breue  eft:  cogitatapud  i.Cor. 
fevir  probus, ergo  quihabent  vxores,tanquam  non  habentes 


Fecestum 


qusnta  in 
ducat  cm 


Ter.  llll . poft  /.  Dom.  QuaJrag. 

Idiqnidem  ex  fana  Chrilli  doftrina  & miraculis  tanquatn 
medicina  quadam  infirmabanturjquod  quidcm  erat  pcdilens 
fignum,videlicct,ut  quis  medicina  ipfa  infirmctur  potius.  Vn 
de  Hippo.ait  in  quodam  Aphorif.Solentia  iuuarc,  fi  fuo  tem 
pore  non  iuuant.mala  proculdubioed  fignificatio.ided  fignfi 
mortis  ed:  idi  infirmabjnturex  diuina  dcdrina,cuin  tamen 
dicat  regius  vates ; Lex  Domini  immaculata  conucrtens  ani- 
mat . Erant  igitur  iili  indar  lapidis  cuiufdam , de  quo  dicunc 
naturales  quod  ctfiin  medium  ignem  proijciatur.non  tamen 
calefic,  propter  tantum  cius  frigus  . Porro  de  verbo  Dei  dicit 
Hier.  Nunquid non  verba  mcaquafi  ignis?  Erant  autemilli 
vfque  adeo  congclati  & frigidi.vt  verbo  diuinx  prxdicationis 
non  foldm  non  caleficrent,  fed  etiam  magis  frigerent . Vnde 
cam  tain  peroerfi  eflent  hebrxi,mifit  ad  eos  Dcus  varios  pro 
phetas  vt  conurrtercntur,  & ipfis  cfiminarcncur  mfi  fc  emen- 
darent : ipfi  verb  tantum  abed  vt  emendarentur,  quin  potius 
ipfos  Prophetas  deridebant.  Atque  ita  venit  Nabucbodono- 
for  quafi  flagellum  Dci,vtScdcchiam  captiuum  duceret,&  Ii 
beros,&  populum . Nihilominus  tamen  tarn  exei  erant, vt  cu 
in  AcgyptocaptiuicfTent,  adhuc  tamen  in  vitijsfuis  perfeue- 
rarent : cumquecos  Hieremias  corrigerct,  dicebant : Sermo- 
nem  quern  locutus  cs  ad  nos  in  nomine  Domini , non  audie- 
musabs  te,  fed  facicntes  faciemus  omne  verbu  quod  egredie- 
tur  deore  nodro.  Attcndequod  dicerent.facientes  faciemus* 
ided  cum  cfficacia . Vide  obfecro  in  quantam  dcuemflent  cat- 
citatem,vt  fibi  videretur  quod  melius  Tcftim ageretur  cumin 
idololatria  perfeuerarent,quam  antea. Atque  vtinam  nos  tam 
carci  non  fimus , ut  dicamus  melius  nobifeum  agi  cum  vitijs 
incumbimus,quam  cum  virtutibus  : fiquidem  quanto  plures 
audimus  concione$,tanto  magis  videmur  dicerc,  etfi  prxdica 


Mslitxbt 
ns  d»8ri~ 
nsinptuu 
frofUiunt. 


tor  fe  toroucat,&  fatiger,  tamen  facientes  faciemus  omne  ver 
bum  quod  egrcdictur  dc  ore  nodro  .$ic  faciebant  idi  Phari- 


H 


a.Cor.4. 

SttXCAC* - 
ri  patiun- 
tnr  m*Uk 
Asmont. 


fxi , quoniam  quanto  magis  ipfis  Chriflus  prxdicabat , tanto 
peiores  erant.  Satis  aperte  nos  reprehendebat  Chridus , 8c 
nos  etiam  quotidie  rcprchendit,verum  perinde  proficimus  ac 
fi  mortuo  uerba  ficrent . Mali  quidem  nolunt  mfi  fibi  placcn- 
tiaaudire . Vnde  Pau.  refpondens  his  qui  querebantur  quod 
eius  prxdicatione  tam  pauci  proficerent,ait : Euangelium  no 
drum  in  his  qui  percunt  cd  opertum , in  quibus  Deus  huius 
feculi  excxcauit  mentes  infidclium,  ut  non  Juceat  eis  illumi- 
natio  Euangelij  glorix  Chrifti , qui  cd  imago  Dei . Vtinam 
Bobic  ulc  aliquid  non  contingat « 

Volumut 


11: 


P 

Cu 


*i 

fii 

It 

fc 

u 

* 

ft 

ft 

to 

fi. 

ft. 

•ft 

ft. 

A 

ft* 

0)11, 


Concio  Secunda  • 2 62 

'A  * Velumus  a tt  Jignum  vidtre . Expende  hominu  impiorum 
. ingenium,nilintentatumrelinquunt,vtmalitiam  fuamex-  > 
pleat : Balaach  Rex  Moabitarum,vt  habetur  in  Num.in  alio,  Num.  23.’ 
atque  alio  loco  xdificauit  Ixpcaltare,  & appofuit  vitulum,& 
arierem,  vt  malediceret  Balaam  Ifracli.  Vifum  eft  enim  ei,q> 
fi  mutaret  locum, mutaretur  etiam  Balaam, & quod  in  vno  lo 
coaftequi  non  poterat,in  alio  fe  putabat  conlecuturO.  Ita  dx- 
moni  vifum  eftrnameum  indelertononefictconlecuturus,  Matth.4. 
quod  intendebat,exiftimauitfcidconfecuturnm  in  pinnacti- 
lo : poftea  cum  ncc  in  hoc  loco  intentionem  fiiam  expleret,  AflutUd 4 
J3  tanquam  alter  Baliactertio  duxit  ilium  in  montem,  & in  tri-  monis. 
bus  locis  tria  altaria  xdificauit, id  eft  fuas  tres  ordinarias  ten- 
tationes.  Sic  Iudxi  fccerunt  cum  illo  cxco  a natiuitate, quern 
Chriftus  illuminauit , itcrum  atque  iteruni  importune  inter-  loan.*, 
rogando  ilium , vt  vel  aliquid  aduerfus  Chriftum  muenirenr. 
Hocquotidicfaciunt  impij  ,cum  bonos  perfequuntur , vt  nil  Mali  qu* 
intentatum  relinquantjdummodo  eis  nocercpoflint.  Sicifti  vtuntur 
' Scribx,  & Pharifxife  gerebantcum  Chrifto  ; naminterdum  aRutia. 
dicebant ; In  qua  poteltate  hxc  facis,&,  Quis  dedit  tibi  hanc  Matt.2  r. 
poteftatePlnicrdu  vero  dicebat,Quid  facinni$,qtiia  htchomo  loan.  1 1* 
C multa  figna  facit?&  mododicunt.Volumusa  te  fignu  videre. 

Superbia , & arrogantia  deteflabilis . 

VOlumus.  Annon  vides  qualia  proferant  verba?  Sane  cbm 
voces  lint  figna  earu,  qua?  in  animo  funt  conceptionum, 
vt  ait  Arift.  Itc  ex  abundantia  cordis  os  loquatur.vt  ait  Chri 
Bus  apud  Matt. Sc  Lnc.Satisapertc  conftat  ex  his  mflaris  ver-  Matt.ti. 
bis, quanta  effet  iftoru  hominu  arrogantia, & fuperbiajfiquide  Lucx  6. 
fuperborii  eft  fimilia  proferreuerba  tumida,&  inflata.  Vnde 
Nabuchodonoforcu  magna  fuperbia  dicebat;  Nonnehxc’cft  Dan.4. 
j)  Babylon  cittitas  magna, qua  ego  xdificatii  in  roborc  fortitudi-  Ambitio- 
nis  mex,&  in  gloria  dccoris  mei?  At  verb  ftaum  audiuit  voce  fos  quomo 
fibi  diccnte,  quod  tanqua  beftia  traftaretur,&  pafeeretur  fe-  do  found— 
ptem  annis;  fic  enim  lolei  Deus  humiliate  fuperbos.  Etcerte  liet  Detu  . 
non  intelligo,in  quo  nitatur  ralifi  hominum  luperbia  : etenim  Simile. 
fi  idco  fuperbimus.quod  cxiftimcmus  nos  bonos  efle,eade  ip  Vita  no- 
fa  de  caufa  hoc  perdimus : quinetfi  noftra  vita  conferatur  efi  Jira  multit 
vita  illafan&oru  olim,mnlris  partibus  liiperabitur.Videas  in-  parttbus  A 
terdu ,cp  res  aliqua  nobis  ualde  alba  uidebat,  adeo  ut  dicamus  vita  ilia. 
albam  efle  inftar  niuis : at  verb  fi  prope  earn  niiicm  llaruas , fantttrum 
latisapertediffcrcntiam  profe&oiplam  intelliges.  Nondcbe  fuptratu*. 
nius  igitur  infolefcere  propter  bona  opera,  ficut  infolefccbant 


Ter.  11 II.  poftl.  Bom.  Quadrdg. 

Pfjlm.po.  ifti  Pharifzi : fed  liberet  nos  Ons  a fagitta  volante  in  die , & £ 
a dxrponio  mendiano,  id  eftab  inani  gloria,  & tumore,  quae 
ex  bonis  operibus  aliquando  nalcitur:  a qua  quidem  ferui  Dei 
longiffimeabeffccupiunc, tamtam  a fagittaacuta.  Pcrconta- 
tusqmdemeil  Pharao  aIacob,cum  primutn  eum  vidir,quot 
Gen. 47.  eflet  natus  annos  ? Qui  refpondit ; Dies peregrinationis  meat 
centum  trigintaannorum  flint, parui  & mali.  Vide  qua  humi 
HtnniUtM*  liter  loqueretur  (anftus  fencx,  qui  fan&am  traduxerat  vitam. 
ad  foci  At.  Sic  igitur  nos  faciamus,quatumuis  bona  opera  videamur  pr£- 
Lucx  17.  ftitiffc,iuxta  id,q<f  ait  Chriflus  apud  Luc.  Cum  feceritis  om- 
nia,qux  prxeepta  func  vobis,dicite;Serui  inutiles  fumus:  Sed  jr 
quorfum  propter  l>on a opera  infolefcimus  , cum  prxfertim 
Beni  om-  omne  bonG  ex  Oeo  procedar, & omnia  ipfa  opera  redundent 
via  botuu  in  vtilitatem  noflram  ? Ifiis  videbatur,  quod  propter  fua  ope- 
Dto  attri  ra  elTent  in  maximo  pretio  habcndi,&  quod  omnes  ipfis  debe 
buntit.  rent  obedire,&  quod  folum  ad  prxeipiendum  ali  js  nati  crant: 

& ita  ex  hac  falfa  xilimatione  moti,dicunt,vo!umus. 

Sup  rii  0-  Tam  dcteflabile  malum  eft  fuperbia,  vt  non  folum  fuperbi 
dto  font.  Deo  odio  fint,  fed  ethoibus.  Multosalios  vitiofos  etfi  Deut 
Veo,& bt  odcrit,tn  homines  eos  diflimulat;  at  vero  fuperbus  ab  oinni- 
mtntbus . bus  odio  habetur,&  in  inferno  odiofus  eft,  imocum  fuperbus  Q 
Ifa.  114.  illuc  ingreditur,videturtotus  infernus  commoucri.  Vnde  Ifa. 

ait.;  Infernus  fubter  cdturbatus  eft  in  occurfum  aduentus  tui: 
loquitur  autedeingrelfujn  infernu  ipfius  Balthafaris  filij  Na 
buchodonofor,eo  q>ta  cxecrabilis  fit  fuperbia  cius.Vnde  Da- 
uid  no  folum  timebat  hoc  vitium,fed  ct  a Deo  poflulabat,ne 
Pfalm.3  j.  fibi  eueniret,&  ita  diccbat;No  veniat  mihi  pcs  fuperbifrquafi 
dicat, neque  vno  quidem  pede  eius  tentoria  intrem,neque  vel 
primus  fuperbix  motuscordi  meoeueniat:  & lubdit  ratione, 
diccns,quia  ibi  ceciderunt  peccatores.hoc  eft  angeli,quos  cer- 
ium fuflcntare  non  potuit,  cum  fuperbi  fa&i  ellent,  vt  feribit  H 
Ioann. 8.  beatus  Ioan.Tale  ergo  vitiu  animum  occupauerat  horG  Pha- 
Eztc.z8.  rifxorum,  cum  dicanr,voiumus ; vnde  & Chriflus  cis  refpon- 
lacob.4.  Hone  fua  retime, quia  ficut  dicit  lac.  Deus  fuperbis  refiflit. 

Velumus.  Quisquxfopatienterferat  ta  arrogantia  verba? 
lob  8.  bene  vtique  hts  quadrat, quod  ait  lob;  Vlqucquoloqueris  ta- 

lia,&  fpiritus  multiplex  fermonis  oris  tui?  ideft  ventus  multi- 
lob i6.  plex  fermo  oris  tui.  Item  alibi  ait:  Nunquid  habebunt  finena 
verba  ventofa?  Vndccxiliimatisproucnire  tumorem  nofirft  , 

8t  arrogantia, nifi  quod  octrlos  conijciamus  in  vitas  perditorfi 
hominum?  ficcnim  fa&acu  ipfis  coparatione, nobis  videmur 
Simile,  ianfti.  Sane  qui  fe  in  immundo  fpcculo  contuctur,  no  potcric 

vidcrc 


ConcioT  ertia . 


*6$ 


A videre  maeulas  oris  fui:  He  malo  videtur,quod  ipfc  fit  bonus* 
quia  fe  comparat  cum  aliquo  perditiftimo , & flagitiofiffimo 
homine.Quare  vt  pra?clareagamus,noftra  potius  vitameum 
vitaalicuius  l'andh  confcramus.  Vndc  Dauid  diccbatjLnuabo  Plalm.if. 
inter  innocentes  manus  meas,qua(i  diceret;  Nolo  me  contem 
plari  in  immundo  aliquo  fpeculo,fed  potius  in  vita  iuftorum, 

& innocentium , & ita  ad  eorum  imitationem  lauabo  manus 
meas,ideft  opera.  Praeterca  fuperbi  ct  intumefccre  folent,  & Proximo s 
inurbani  efle,  propterea  q>  proximos  fuos  defpiciat,atque  co-  non  contf. 
temnant,ficutiftiPhanfei,quiad  Chriftu  accedcbant,dicen-  namus . 

B tcs,v olumus:  No  ita  nos  geramus, quin  potius  czteros  melio 
res  nobis  exiftimemus,&  neminem  contemnamus.  Obferua- 
tione  dignu  plane  eft , tp  cum  Angelus  Gedeoni  apparuiflet, 
vtconftat  ex  lib.Iudicum,dixifletq;ei : Dominustecu  viroru  Iudic.6. 
forti(lime,refponderit  Gedeonrfi  Dominus  nobileu  eft, cur  er 


Humihtca 
tiros  fluri 
mi  f*tiuu 


.is 


go  apprehenderunt  nos  ha*c  omnia^Sane angelus  videtur  fo- 
lum  Gedeonem  falutairc,&  tamen  humilis  Gedeon  cxiftima 
uit,q>  omnibus  impertiuifTet  falutem:  ficcnim  viri  iufti  exifti- 
mant  libi  nihil  ex  priuilegio  efle  vendicandum,  & ita  plurimi 
faciunt  caeteros,  neque  inurbani  func  licuc  ifti  Pharifati. 

c . . 

Fcria  II II.  poftl.  Dominicam 
Quadragefimae . 

CONCIO  TERTIA. 

Ccesservnt  ad lefam.&c.  dictates:  Volumut 
d te  fignum  videre.  Matt.  1 1.  Obliuifcebantur  ifti  Simile, 
ftatim  fignorum,qu£  faciebat,  licut  nosetiam  fta 
tim  obliuifcimur  edeiones  quas  audimus.  Mira- 
bilefanc  eft, quod  cum  tatalu  vis  verbi  Dei,ita  vuhquando 
vocetur  malleus  conterens  petras , tarn  parum  tamen  nos  ex  Ila.  4 9, 
ipfoproficiamus.  Id  vtiqueex  eoprouemre  debet,  quod  cum  Hier.aj. 
minima  attetione,&  minori  amoreillud  audiamus,atqucpar-  * 
ui  zftimemus  illud,  prsficicntes  ei  res  terrenas.  / 

Generatio  praua,  & adulter  a.  Memento  obfecro  Domine, 
quod  deteferiptum  fitj  Mel  & lac  Tub  lingua  tua:  cur  ergo  Cant.4. 
tarn  afpere  refpondes  his,quitetam  blandealloquutur,pra:- 
fertim  cum  his,qui  teignominiose  traftabant.blandc  rclpon- 
deres?  Sed  dicendum  eft, quod  ifti  eflent  adu!atores,qui  natu 
ram  habent  corui,  ita  vt  primo  inuolatu  oculos  eruant,  id  eft  ... 

rationis 


t f 


Adul/tto- 
rtt  quibut 
toparetur. 
Mali  Ra- 
tim  inue- 
niunt  opor 
turns  atem 
ad  fua  fee 
Ur  a patrd 


Voluntas 
propria  no 
bis  nocot . 

Similia. 


O btdiunt 
cresturfra 
ttenis  exa- 
lts Doo,  no 
quo  per  at 
prom  turn . 

Mali  ton- 
traiicMt, 
Jutina  vo- 
lant at  i. 

Genef.3. 
FxoJ.  14. 
Plal.i  13. 
Solus  ho- 
mo oft  ino- 
htditns  fa- 
i:ori  fuo. 


Fcr.  llll.poft  /.  Dom.  Qua  drag. 

rationis  oculum  pcruertcre  vclint  fuis  blandis  adulationibus,  E 
& laudibus , ac  proptcrea  funt  maxime  reprehendendi : cum 
his  verb, qui  afperc  nobifeum  agunc,  patiemia  eft  cxerccnda. 

Situtfmt  Jo»a>  tnventrtcett.  Cum  Ionas  mandatum  Dei 
dedinare  voluit,ttatim  inuenit  fua  commoditacem,ideft  nau- 
tas,&  naucm.qui  ipfum  fugientem  in  Tharfis  acciperent,quae 
terra  longc  a Niniue  diftabatcimtate,  inquam  a Deo  mitte- 
batur : ftc  quando  aliquis  uult uirtutis  uiam  dedinare , ftatim 
diabolicas  inuenit  commoditaies,  nec  defunt  naucs,  & co mi- 
tes, qui  cius  nuferabilein  nauigationem  comitcntur . 

Obediamm , & obtemperemus  Deo . 

' 

QVod  ifti  Scribx , & Pharifxi  fux  uoluntatis  implendx 
amiciftimi  client , idcirco  diccbant , voiumus : lie  multi 
amici  fua?  uolunrati*  Dei  maodara-,&  Ecdclix,  ac  prxlatorft 
cius  negligunr,  cum  lit  propria  uolutas,qur  nos  miferos  per- 
du. F-t  ccrte  vcl  excmplo  cicaturarum  rationis  expertium,  vt 
Solis, Lunar, aftrorum,orbium,  & denique  exterarfi,  maxime 
moueri  ad  obcdientiam,&  excitari  tandem  homines  dcber€t: 
qux  quidem  creaturx  nullo  prxmio  intcrcedente, nulla  fafta  Q 
pollicitatione,  ad  folum  Dei  nutum  audientesdi&o  funt,  & 
obtemperantes.  Soli, toll, inquam, funt  homines, qui  quamuis 
intelligcntia  prxftenr,atquc  exccllctiorem  naturam,  donar^ 
habeant,  th  Deo  Temper  inobedientes  exiftant,  & dura  nun- 
quamcordainflcftant.  Mari, terra, exterisq;  dementis  paren 
tibusjfolus  ell  homo, qui  non  folum  non  obedit,  verumetiam 
magna  audacia , ucrius  dixiflcm  impudcmia,aduerfus  Deum 
ipfum  pugnat,eius  prxeepta  dchellat,  & denique  quantum  in 
fe eft.hoftili ammo diuina  maieftatem  conatur  cuertere.  Age 
iam  infelix,  quomodo  putas  natos  tuos,  femos,  fubditos,  aut  H 
tuas  etiarn  paftiones,liuc  aftedus,  tibi  obtemperaturos,  cum 
tu  ei  non  obcdias,cui  quia  protoparentes  non  obcdicrunt,om- 
nes  llatim  crcaiuras  contra  fc  armatas  experti  funt? 

Vos  omnes  creaturx, inquit  Donunus,miht  obtemperatis, 
homo  verb  iplc  inobediens  eft:  imperaui  enim  mari,  lit  exte- 
ras  taccam,&  ditufx  funt  aqux  cius.  Vnde  quxrcns  Prophe- 
ta  i mari , quid  diet , quod  in  exitu  Ilracl  dc  itgypto  fugif- 
fet,  & a Iordane,cur  ell'et  rctrorfum  conuerfus  ? Refpondc- 
runt : A facie  Domini  rnota  eft  terra,  a facie  Dei  Iacob : ac  15 
diccrcnt;  Quid  minim  fi  nos  Deo  pareamus,ciim  terra  nobis 
longc  taidioi , ei  mira  uelocitate  obtempe  raucrit  ? ncc  foluni 

terra  , 


C<w/>  7*  ertia , 1 6\ 

(A  terra , fed  etiam  duriftimx  rupcs  fuerinteius  iufTu  in'  font?* 
aquarum  conuerfx  ? 

Quo  tempore  Adarmis  ipfe  obtemperans  erat  Domino,  GeneT|. 
ipfi  etiam  omnia  obtemperabant : at  verb  poftquam  manda- 
tis  Domini  non  obediuit,  animalia  etiam  iili  obedientiam  dc- 
negarunt.  Aduerfus  inobedientem  Ionam  , & mare,&  venti,  Ionx  I. 

& naurx,&  pifees  denique  infurrexerunt,  At  vbi  primum  Io- 
nasobedien?fuit,quxcunquerebelliaantc  fueranr,eidem  po- 
ftea  obtemperarunt:  nam  & pifeiseum  cuomuit,&  denique 
etiam  hoc  modo  Niniuitx  eiobedierunt:  Danieli  obedienti  Dan.  14. 
B etiamleones  fubie&i fuerunt : ipfi  Eli* corui  feruiebat:  pue-  3. Reg.  17. 
ros  illos  in  fiammam  conie&os , ignis  ipfe  non  vflit : & quod  Dan-3, 
mirabilius  eft,  ipfe  etiam  Dominus  obedienti  Iofue  obfecun-  Iofuc  z o. 
dauit,  cum  ad  eius  tiocem  ftetit  Sol  inenelo,  donee  ui&oriam 
de  hoftibus  reportaret . 

Sane  Efau ad  tanta  deuenit  nequitiam,quod  amicus eflet,  Gen. if . 
& tenax  fux  uoluntatis , inimicus  verb  obedienti*  patemx : 
at  verb  lacobbene  moratus  crat.qui  domefticus  ualde  erat,& 
parentibus  obfequens . Et  certe  parentes  plurimum  gaudere  Parentes 
deberent,cum  filij  religioneingrediuntur,fiquidc  ifti  prxlati  plurimum 
C pro  ipfis  inuigilant  Temper  tanqua  rationem  reddituri,tum  et  gaudere  At 
ibi  propria  voluntatem  abnegantes,(e  diuinx  conformant  vo-  beret,  turn 
Juntati,&  mundana  omnia  fpemunt.  Dc  Vlyfle  ferunt,  quod  filij  religio 
cum  nauigaret,  fe  alligari  fecerit,  & aures  probe  obturari,  nc  nern  ingrt - 
audire  polfet  Syrenum  cantus : fic  utique  rcligiofi  viri  amorc  diuntur. 
Dei  adligantur,&obcdientix  uinculo,ita  vt  cum  Syrenfl  can-  Exempts 
t us, hoc  eft  feculi  uanitates,  & carnis  delitix,iplos  titiliarc  uo  Vlyftis . 
luerint,nullus  pateat  aditus.Non  ita  fe  gerunt  iJli,qui  ita  pro-  "Rtligienu 
priaf  uoluntatis  tenaces  funt.vt  neque  Dco,neque  homimbus  ingrejfuso- 
(c  fubijcere,&  obteperare  velint,fcd  potius  ad  nutQ  fuum  vi-  pus  herot- 
D uere : qui  lane dicentes  fe  efie  fapientes , ftulti  fafti.  funt ; Sc  turns. 
ideo,vt  ait  Pau.tradidit  illos  Deus  in  reprobum  fenlum,ut  fa  Sud  fe8a~ 
ciant  ea,qux  no  conueniOr.repletos  omni  iniquitate.malitia,  ri  velum* 
fornicationc,auaritia,&c.  Qux  cum  ita  lint, ait;  Obfecro  uos  tern  quam 
fratrcspermifericordiam  Dei , ut  exhibcatis  corpora  ueftra  fit  perieu- 
hoftiam  uiuentem,fanftam,Dco  placentcm,&  noliteconfor-  lofums . 
mari  huic  feculo : Nolimus  igitur  uoluntati  noftrx  adhxrc-  Roman.  1. 
re, fed  obedientes  Deo  (imus . Siquidem  quemadmodum  in  Rom.  1 z. 
famulus  a matris  coplcxu  feparatus,periclitatur  maxime,ne  a Simile. 
beftijsconculcetur,veI  in  igne  prolabatur,aut  in  puteu  cadat: 
fic  utique,  qui  a Deo  fcparatur,&  proprix  adiixrct  uolunta- 
ti, in  maximo  uerfatur  periculo  profefto , atque  dilcrimine . 

Quarc 


I*  nos . 
Simile. 


Plain  8. 


Simile. 


X.Cor.tft 


Ter.  l ill.  fofl  7.  Dom.  Ouadrag. 

Qnare  rcdeamus  prxuaricat  ores  ad  cor,  atque  vbi  abundauie  J 
Roman.;.  dcJiftum,  fuperabundet  gratia, & obcdicntia.  Adquodperfi- 
ciendu.tefanc  vel  illud  rancum  nuximccommouere  deberet, 
videlicet  quanta  dc  te  gerat  Deus  cura,&  folicitudinem,ctim 
teab  eius  complex n dimoucris  ; finge  ilium  quafi  diccntcm  , 
Muxim/u  Quid  illi  mifcro  fiet?  Quo  mifer  dcuenict  ? Quantum  a ma- 
*Jl  Dti  ft-  la , & peruerfa  confcientia  cxagitabitur  ? Quantisobijcietur 
littsudo  tr  periculis  a Dei  complexu  diuuilus  > Ht  ficut  pia  mater , cum 
filium  amifit,plunmum  de  eo  folicita  eft , ipiiimq;  hac,  iliac 
circucurftndoinquirit,ac  prxcoms  voceinucftigat:  lie  vtique 
Deus  plurimO  dc  pcccatoris  ftlute folicitus eft.  Quidigitur  F 
retribucs  Domino,pro  tarn  paternis  charitatis  vifccribus? 

Ignominiofum  ftnc  honuni  eft, q,  cum  dicat  Dauid;  Ordi- 
natione  tua  perleuerat  dies,  qm  omnia  feruiunt  tibi ; interim 
th  l'olus  homo,qui  plus  Deo  debet,  fit  rebellis  diuinz  volun* 
tati,&  propria  curet  implcre  voluntatem . Vistu  mcrcenarifi 
virum  propter  nummum  vnum , ant  alterum  argenteum  tibi 
toto  die  deferuire , tunmq;  folum  adimplere  voluntatem : 8c 
nos  yis,  quod  Deus,  qui  nos  prenofillimo  fanguinc  fuorede- 
niit,iuxta  illud:  Empti  enim  cliis  pretio  magnojnoftra  exigat 
voluntatem, camb;  velit  fuis  parere  prxceptis.prxfertim  cum  G 
hxc  omnia  ad  noftrO  tendunt  commodu,&  vtilitatem  ? vfque 
Excplum.  adeogloriofiftimus  Parriarcha  Francifcusobedientizamicus 
erat , vt  cum  iter  faccret,lbcio  fuo  obedientiam  prxftaret , & 
fua  uoluntatem  illius  uoluntati  fubmitteret,  cum  tamcn  om- 
Gcncf.8.  nibuscft'ctfiipenor.  Prxterea  Noe,ctfi  in  area  non  fine  angu 
Ilia  per  annum  manfiifct,vbi  exiftimari  poteft  ex  totanimali- 
bus  uonfatis  iticudttm  emirti  odorem,  nifi  alitcr  Deus  di/po- 
neret , mlniomiuus  tamen  adhnc.poftquam  ccilauic  dtlinuu, 
expeftauit  per  menfem,  donee  Deus  fibi  priciperct , vt  inde 
egredcrctur.  Vide  quam  obediens  eflet  lemper  A bra  ha  Deo,  H 
etiam  in  difticillimis,&ardtiis,quamuisiam  feptuagtntaquin- 
que  annos  natus  efiet,  vt  pondcrauit  ApoiLcius  obediettam, 
ad  Hebrxos  fcnbcns . Hanc  obedientiam  quails  efle  deberet, 
nos  docuit  Apoft.diccns ; lnduimini  Donunum  Iefum  Clui- 
ftum.  Nam  Lcrtequando  ueliis  aliqua  pro  nobis  fir,ca  iolcc 
Obedi*  - - ftaturx  noftrx  accommodari,at  verb  cum  ueftem  pro  alio  fj- 
mus  Deo , «ftam  induimus , debemus  nos  ci adaptarc, qualifcunque ipfij 
O’  tde  mul  fuerit.  Sic  ergo  quando  Apoft  dicit,vtinduamus  Dominu  Ic- 
ta  nobis jf  - film  Chriftfi,  figntficat  vt  ei  obediamus,  & cius  uoluntati  non 
ire/nent  bo  acc6modcmusJquaere&a,8rf‘>ntta  eft,fi  volumus  diuina  cha— 

* ritatc,&  amorc  inflamman . Eft  quule  Chriflus  regula  redb, 

& non 


Gen. 


it. 


Heb.  ii. 

Rom.  13. 
Simile. 


Concio  Tenia . * 2 6$  <. 

^ & non  plumbea,vt  earn  vclimus  ad  noftra  voluntatcm  diftor- 
quere,  imo  potius  debemus  nos  voluntatcm  noftrntn  cius  vo- 
luntatiadaptare,&ab  ilia  duci  debemus, & gubernari.Si  cnim 
ita  nos  geiTerimus,ipfe  tarn  pius  efi,&  mifericors,  vt  ad  volun 
tatcm  nodram  facicndam  dcfccndat,  iuxta  illud  regij  van's : 
Voluntatcm  timentium  fe  faciet,&deprecationemcoru  cxau  P/jI.144. 
diet  :adeovtfiferuifui  dicunt,volumus,  iple  dicat  etiam  vo- 
lo  : & quia  mihi  obedientes  eftis,ego  (Ctiam  vobis  obcdiam . 

Debemus  ergo  Dei  voIuntati,&  legi  o(>cdirc,&  non  fbhim 
volutatcm  noliram  abnegate,  fed  ctiam  vlterius  ad  pet  feftio- 
jj  nem  Temper  contendere.  InGcnefiquidemhabetur,q>feruus  Gen.  24. 
illcmiflus  ab  Abraha  pro  coniugcfilio  fuoexq\!irenja,pollH  folhm 
lauit  a Dho  huiufmodi  lignum, vt  fcilicet  ilia  eflet  coucniens  p((pt*  Dei 
■vxor.quf  acceder.ti  fibi  adfontc  petituroaquam,rc(pondcrct  flrutmui , 
vlterius  aliquid,  videlicet  non  Ibliim  libi,fed  reliquis  fern  is, & fedttid  ad 
camelisdaturam  aquam:  atquc  ita  cognolceret  fibi  felicitcr  f onfiltaim 
aductumfuu  fucceflifle,&laboresbenccollocatos.  Sicigitur  plu,iU  ten 
lignum  eft,q»  Deus  casanimas  fibi  maximedefpoict, qua:  vl-  damns . . 

‘ tra prsccpta, etiam  Deiconfilia  implcrcnituntur.  O fi  vel  ita  Simile. 
Deoferuiremus,  fient  videmus  hominealiquado  bominidc-  cbedta 
C leruire!  Quata  quxfo  cum  celcrirate  homines  regibus  terre-  Deo  ctU>i- 
nis  obediunt,&  quanta  cum  diligentia?  Siuecnim  ludant,fiuc  ter,qssoni* 
comcdantjfiue aliquid  faciat  famuli, ftatim  ad  fimplieem  Dni  it*  oUdi- 
fui  voeem  acairrunt,  & conuolant : attente  qux  fibi  dicuntur  rnus  rtgi- 
audiunt,&  tenaciflima  memoria  rctincnt,acfxpc  mente  volu  bus  terre - 
tant,  & diligentifiime  exequuntur,  non  declinantcs  ad  dexte-  nis . 
ram,nequeadfinifiram  . O maximam  mileriam  noftram,vel  Commits*- 
potius  ftultitiam,fi  prxeipiat  rex  terrenus aliquid  faciendum,  tiones  Dei 
vel  non  faciendum, Tub  poena  remigationis,  aut  cxilij,  omnes  no  perinde 
timcnt,&  mandata  implent : & cum  Deus  optimus  mqximus  videmur  ti 
nobis  xternas  commincturpoenas,  fi  pro  uoluntate  noftra  im  merc.ac  to 
plenda,Dei  voluntatem  contemplcrimus,&  contra  fidclibus  mwationit 
lcniis,&  obtemperantibus  fempiterna  bcatitudinc  promittat:  terremri 
negligimus  tfi,&  furda  exhibemus  aure.cum  til  ei  omnia  de-  regum . 
beamus.Cxtoriimattcde  quxfo  quo  foleat  Dens  inobedien- 
tes  fibi,&  rcbelles  punire,ctleonibus  imiv.iflis  hominibus,ut 
confiat cxlib.4. Reg.  Etquamuis  hos  tibimodonon immic-  4.Reg.i7. 

‘ tat, til  immittit  alias  plagas,vt  prxlia,diflenfioncs,famem,pe- 
ftem,& alias  calamitatcv,ndeo  vt  vix  homines  audeant  pedem  Plagasmul 
extra  porta  ponere,&  cftcrre,imo  nec  in  proprijs  domibus  fe  t as  unmet -• 
fecurosarbitrentur.  Vndeintelligas,quqdetfi  itti  manfuetum  titDeusin* 
fibi  tantoperc  Deu  depingant,  mhilominus  tamcn  conueniac  bediettbut . 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  LL  ctiam 


Ter . I 111.  pojl  /.  Bom.  Quadrag. 

Pfalm.88.  etiam  ipfi, quod  ait  rcgius  vatcs;Exardefcetficut  ignis  iratua*  x 
Aduerteobfccro,q,  fit  Detis  inlbrilliusimaginis.qua  in  fpc- 
culo  contucr is;  fi  cnim  te  bcnigno  vulcu  oflenderis,ctiam  talc 
Simile.  reprefemat  vulru : q>  fi  afpcro  fueris  vultu,&  truculento,ctia 
Deum  cxpeticris  iratfi ; hoc  eft,  fi  fueris  inhumanus  in  pro- 
Sapien.7.  ximos  tuos,atque  immittis.  Vnde  in  lib.Sap.dicitur,qr  fit  fpe- 
cu’um  fine  macula,  vbi  rcsipla?  clare, & difiinftc  videntiir. 

O bedim),'*  Plui  imum  fane  , vt  obedicntiam  erga  Dcum  lcrtiarcmtis, 

Deo  quart  no?  moucrc  dcbcrcc  confideratio  ilia , q,  creature  fine  nobis 
dequideno  ol>edientcs  , q*  Detis  itaipfis  mand.iuerit . Siquidem  non  fujc 
bit  obedtut  con  tentus , vt  coeli,  &'  elements  nobis  deferuircnt,  & q,  fpiri-  f 
giut  ere*-  tusangclici,qui  intelligentixdicuntur,  coelos  ipfos,  & orbes 
tur 4 . mouerenr,abfqiie  vlla  cclfatione  tam  diurna,quam  nodurna, 

Ariftot.  ne  fcilicet  coe’oru  virtus  ceflaret  ab  influxu  in  hare  inferiors; 

fed  voluir  etiam,vt  terra  tanta  cum  vbertatc  frudus  fuos  pro- 
duccret,adeo  vt  fi  anno  vno  pares  cllet,(equenti  anno  vberio- 
rcs,&  duplicatos  rcddcrct  frudus,  idcm<^;  arbores  praeftaret. 
Admirali  Quis  porro  no  mirctur  qitam  folicitae  fint  apes  ad  mellifican- 
lit  Deitir-  dum,  in  vfum,  & commoditatem  hominum  ? At  vero  homo 
ea  homine  durifiimus  cll,&  faxeusin  Dei  obedientia,  & in  propria  volun 
prouiden—  rate  abneganda:  Non  ita  fc  gerebat  Apoftolus,  cum  diceret;  Q 
tieu . Memores enim  fadi  eftis  fratres,laboris  nollri,&  fatigationis, 
l.Thefiz.  node  St  die  operantes  , &c.  Nos  vero  non  pro  his  fatigamur, 
proquibus  Apoiiolus.  Scd  potius  pro  fumenda  vindida  , pro 
jnferuiendo  vitijs,  pro  diuitijs  comparand^,  pro  adimplcnda 
voluntatc  no/lra,  etfi  diuinx  repugnet  voluutati . 

* Tamtentiam  agamus . 

Parniten-  I T Iri  N intuit!  fur  get  in  iudicio  eS  generation!  i/la,&  condl - 
titan  *g»-  V nabunt  ea,  quia  pacnitentiam  egerunt  in  predication*  Iona.  ft 
mus,  quo-  Cotra  nos  ctiam  confurgent  Niniuitae,quippe  qui  maioribus 
rn.im  nobii  diuinitus  abundamns  auxilijs  ad  prrnitegtiamagemlam,&  tft 
dimmtus  cam  ncgligtmus, maioribus  abundamus  cxcmphs,maiori  afiri 
tanta  fup  di  fumus  obligatione,maiores  h abemus  comqioditates,&  ma 
p*  iitantur  iorem  lucem  praemiorum,ac  fupplicioru,&  multisalijs  abun- 
auxilta.  damus.  Sane  vir  Chriftianus  non  debet  efle  contcntus,  quod 
in  baptifmo  fadus  fuerit  filius  Dei  adoptiuus,quin  potius  pro 
virili  ca  opera  prarftaredcbet.qux  talem  filium  decent. Siqui- 
I.Tim.4.  dem  Paulusetfi  nouiflet  fibi  die  repofitam  coronam  lullitiar, 
nihilominus  tn  talem  agebat  poenitentiam, vt  Corinthijs  (cri 
i.Cor.p.  bens,dicerct ; Caftjgo  corpus  mcum,&  in  feruitutem  redigo. 

Valdc 


\ 


~ ' Condo  T ertid , 2 66 

A Valde  igitur  nobis  poenitetiam  commendar,  vt  poffimus  Dei 

iram  effugere,Propheta  Hiere.etfi  obfeure  dicens:  Siquidcm  Hiere.f  I. 
& mums  Babylonis  corruet,  egredimini  de  medio  eius  popu- 
lus  meus , vc  unufquiiqueanimam  i'uam  faluet  abira  furoris 
Domini, & ne  forte  mollefcat  cor  veftrum,&  timeatis  auditu, 

3uiaudiecur  in  terra:  Quafi  dicat;  Nolite  expeftare,dum  au-  Mart.zf. 

iatis  terribilem  illam  vocem;  Ite  maledifti  in  iguem  xcernu: 
curate  earn  opportune  fugere,  poenitentia  agentes  peccaroru 
veftrorfi.  Quando  homo  poenitentia  agit,macerando  carnem  Poenitetia 
fuam,&  fe  Deo  confecrando, tale  quid  videturprfftare, quale  admirabi- 
fi  fuitolimilludfacrificiu  Abrahx  , cum  filiu  facrificarcvcllet , lu 

3uod  quidetanti  fecit  Deus,vt  quafi  quodammodogratificas  ciums. 

iceret : Nunc  cognoui,quodtimeas  Dnm,  & non  pepercifti  Genef.zz. 
vnigenito  filiottio  propter  me.  Quod  fiattetcconfidercmus 
fortafle  compel  ienius  mains  eflefacrificium  noftru,  fl  quid  cm 
maiori  videtitr  amore  ferri  homo  in  propriu  corpus,  quam  in 
filium : flquide  compertu  eft, quod  parentes  filios  occiderenr,  Iofephus  • 
vt  corpus  flifi  fuftecarent.  Vnde  perfpicuG  efle  videtur,q>  ma- 
ins fit  in  hoc  facrificium  noflruni,quam  (acrificium  Abrahx. 

Adde,q>  etia  pro  corporali  falute  videtur  faluberrimu , corpus 
C macerare.  De  vrfisquidemferunr,q»cumprxpingties,&obe-  Exemplfi. 
fos  fe  compererint,abftinentia  vtancur, vt  corpus  priftinx  faiu  Corpus  ab- 
ti reftituant . Sed  quoniam  prx  debilitate  flatim  vincerentitr  fiinentia 
acotrarijsanimalibus,idcirco  flbifpecfi  deligut  occultiflima,  macerare 
vbi  poflint  interim  tuto  commorari,&fe  fuflctare,Iambendo  faluticon 
manus,&  pedes.  Aduerte  igiturpeccator,  q>  dxnion  lit  aftu-  fert . 
tiflimus  Venator,  & quxrat  que  deuoret : quare,  vt  Paul.ait;  z.Cor.<». 
Hortanuir  uos,ne  in  uacuu  gratiam  Dei  recipiatis : vbi  gratia  Difcutia- 
etiam  appellat,tempus  hoc  agende  peenitentix.  Retrahamus  mus,(y  la 
igitur  nos,&  pedes, ac  manus  noliras  lambamus  vrforO  more,  mentemur 
D hocefl.lauemus  lachrymis  mala  opera  noftra,  & malos  gref-  peccata  ne 
fiis  noftros.  Sane  no  abs  re  dicit  fanftus  lob;  Interroga  iume-  flreu  . 
ta,&  docebunt  te.  Dauidquidcieiunio,  & abflinentia  corpus  lob  iz. 
fiifi  macerabar,  vt  diuinitusimpetraret  corporis  falute  pro  fi-  z.Rcg.iz*'’ 
lio  fuo : multo  igitur  magis  id  nos  prxflare  debemus  ad  falute 
asimx  comparand.!, & earn  ab  £terna  morte  liberanda.  Et  ad- 
uerte textum  dicente,q>  Dauid  ieiunauit  ieiunio;  Emphafiin 
enim  habent  hxc  verba:  quafi  dicerct,  Magno  ieiunauit  ieiu- 
nio,&  carnem  fua  vehemeter  macerauit : flquide  iacuit  fuper 
terra, & cum  venirent  feniorcs  domus  eius, cogences  cu,vt  fur 
geretde  terra,  noluic . Nos  vero  flatim  acquiefcimus,  fl  quis 
dicat  ne  tantopere  iciunemus , vel  valde  macilcnti  funuts, 

L L z Qn  bus 


Ter.  1 1 11. poft  /.  Dorn.  Quadrag. 

Ptniten-  Qnilnis  tamen  deberemus  refponderc,illa eflc  figna  veri pop-  j 
iiam  ages-  nitcntis.non  autcm  vt  multi  faciunt,plurimi  faccrc  quod  cor- 
mus , non  pulcntiores  & obefiores  rcdditi  fimus  in  quadragefima . O 
fi /pUcendo  quam  remiflc  v mini  us  & inc.tutc,non  confiderantes  qux  pof- 
tarni.  unt  nobis  pcricula  cucnirc  j fane  quandopifccs  futur am  tem- 
Simile.  pclbtcm  prxfcntiunt,  fundum  ipirnn  petunt,  & quando  aues 
tonitrua  audiunc,  ad  nidtim  llatim  fc  rccipiunt : cerui  item  Sc 
Pfal.  ioj.  hcrtcij  procellam  imminentem  portendentes  , in  opaciorcs 
1mm  Dei  Syluas  refugiunt  ;&  Icrui  Dei  lead  monaileria  & lacra  loca 
timeam 9 , rccipiunt:  tu  vero  qui  tarn  ingens  pcccator  es,  St  creatura  es 
$ not  ma-  rationalis, inter  tot  pcricula  tel'ccurum  arbitraris, cum  prxfcr  F 
net  in  iudi  tim  intertc  & fupplicia  xtcrna,tantum  /it  mcdius  ruinolus  pa 
xio . rics  tux  mortalis  & caducx  vitx. 

Non  ex  hismihivolo  vt  indifcretas&  intolcrabiles  pceni- 
tentias  agaraus.ita  vt  velimus  grauilfimas  fupcrarc  & afpetri 
Penitent's*  maspoenitcntiaslanftorum  . Siquidem  multi  fxpc  ita  fc  gc- 
'non  debet  rentes, ex  hac  fiu  imprudentia  Ic  mhabilesreddunt  dcinde  & 
tjfe  indi ~ impotentes ad fanfta exercitia.  Noli  igiturnouitatis,  fludio- 
fereta . fus  eflc,  neque  tranlgrediaris  prudentix  limites , quin  potius 
Virtutem  vt  ait-fponfa  in  Can.Pafce  hxdos  tuos  iuxta  tabernacula  pa> 
f ruide  am  ftorum.  Neque  fentio  proptcrca,vt  cum  remi/Tis  & debihbus  G 
plcclnmttr.  tcconformcs:  fiquidem  Apoft.  poliauam  dixerat , Obfccro 
vos  fratres , vt  exhibeatis  corpora  vcltra  holham  viuentem  , 
fanftam,  Deoplacentem,rationabile  fit  obfequiura  veflrum. 
Can.  r.  addidit,  Et  nolitc  conformari  huic  feculo : quafi  dicar,  ne  cum 

llom.12.  tepidishominibus, &rcmi{lis  conformcmmi,  fed  potius  cum 
feruis  Dei  diligentibus . 

O miferabilem  pcccatorcm  ! an  non  (ends  quam  inquietfi 
te  tralut  pcruerla  conlcicmia,&  vita  vitiofa?  Audi  quid  dicac 
Hier.x.  Htcr.  Arguettcma!itiatua,&auerfiotuaincrcpabitte.  O 

perditum  homincm , annon  vides , quod  vel  ipfum  et  vitium  H 
clamat,  vt  fedimhtas,  & abcorcccdas  ? In  cuius  reifiguram 
, Exod.  12.  ipfimet  Acgypdj  qui  captiuos  tenebant  hebrxo«,hortabatur 
Vitia  fit-  ipfos,  vt  a fe  dilccderenr,&  libere  abirent : & tu  non  vis  relin 
gtmus.  querc  vitia, & pcemtentiam  agere  pro  ipfis , fed  potius  de  die 
in  diem  differs  conucrfione  tuam  ? Sane  quamuis  aliquis  gra 
uis  adeo  fit,  & pondcrofus,  vt  vix  fc  mouere  queat , fi  tamcn 
Simile.  videntardentem  domu,&  incendio  fiagrantem,  citat  greiium 
Ptnitetii  fuum,  & motat,  atque  alta  vocc  quiritat,  aquam  pofeens : lie 
non  dtffi-  igitur  tu  faccre  debcrcs in  tamo  animx  tux  vitioru  incendio, 
ramus.  vt  fcilicct  ad  pernitenttx  (alutarem  aquam, & lacliry  mas  con- 
Sinulitu.  fugercs.  Ceric  tela  cum  primum  ex  textrina  prodit,fufca  efi, 

& minus 


p®"  1 

cor- 

i.O 

P* 

» 

t 

i 

t 

lit 

S3 

tJS1 


Condo  T ertia . 2 67 

A & minus  albaj.it  veto  fi  lauetur,  incipit  candefcere  & albefce- 
rcjficigitur  tclam  peruerfae  vicxanteafta:,Iachrymis  p^niten 
tiae  laua,&  fuper  niucm  dealbabitur . Sic  enim  fan&irs  Dauid 
intelligebat  cu  diceret:  Afpergesmedominehylfopo  & mun-  Plal.fo. 
dabor,lauabis  me,&  fuper  nine  dealbabor.Noli  obfecro  dice-  Vefiea-r 
re.S’  cum  (is  vir,flerenon  podis,  id  enim  muJicrcula?  faciunt;  tnus  pecca 
fiquide  Dauid  vir  crat  (imilis  tui,  & fortior  tc,  qnquidem  vr-  ta  nojlra. 
fos  & leones  exenterabat,&  tn  ait;  Exitus  aquaru  deduxerunt  Pfal.  1 18. 
oculi  meircaue  igitur  ne  id  arguat  forte  in  te  minimam  contri 
tionem  atquedolorcm.  Pra:terea  beatus  etiam  Petrus  animo 
B fuserat&robudus,  at  verb  dolcnsde  peccato,,  dicitur  deco 

per  Mat.q*  recordatus  ell  Pccrus,&  egrdfus  foras  fleuit  ama-  Mat.26. 
re.  Vbi  aduerte  q>  non  didulit  prrnitcntiam , fed  (imul  atquc 
peccatum  mentioccurrit,  pfnitenciam  proeoegit.  Quarefc- 
ftinemus  ad  p£nitentiam  agendam,  & omnem  torporein  a no 
bis  dilcutiamus  , ne  de  nobis  illud  dici  poflit , Propter  frigus  Prou.  20. 
piger  arare  noluit,  mendicabit  ergo  £ftate,&  non  dabitur  illi.  , 

Iufte  quidem  carnem  noftram  p£ nitentia  maceramus.quan  Came  pt~ 
doquidem  tarn  infenfa  nobis  ell,  & in  tantas  nos  detrudit  ca-  nitetia  m « 
lamitates.  Qpomodo  autem  nos  cum  ea  gerere  debcamus,fi-  ceremus . 
C guratum  habemus  in  Leui.  Vbi  traftans  Dcus  de  came  lacri-  Leui.£. 
ficij.prxcipiebat  dices:  Vas  autem  fictile, in  quo  cotta  e(l, con 
fringetur:  quod  fi  vas  attieum  fuerit,defricabitur,&'  lauabitur  Penitetii 
aqua. Quaefo  tedomine, quid  plus  commeruit  mali  vas  fifti-  quo  facere 
]e,quam  xneum  ? Sed  voluit  nobis  fignificare  Dominus,quo-  dtbemus. 
modo  ci  placere  debeam  us  in  p^nitentix  facrificio:in  quo  vas 
aeneum , ideft  animam  prxcipit  contritione  fricarc,  & fordis 
faltem  lachrymis  ob  commiffam  culpam  ablui : vas  autem  fi- 
ctile, quxeltcaro,  ieiunijs,  dilciplinis , aliifquecorporalibus 
afHi&ionibus  prxeipit  lacerari . Et  hoc  innucrc  vifus  ell  Apo.  2.Cor.4. 
iD  cum  diceret;  Et  licet  is  quis  foris  ell  noderhomo  corrumpa- 
tur,tamen  is  qui  intus  ell,  renouatur  de  die  in  diem. 

Sed  dices,  cum  Deus  mihi  iam  indulgent  media  facra  con-  P unite  ti* 
fefltone^lanftx  abfolutionis  beneficio,  quod  nnhi  facerdos  qua  fit  uti 
impartitusell,atquecu  feccrim  etquod  nuhiconfelforfacicn  lisetiapof 2 
dum  iniunxit,vt  quid  neceflehabco  adhucpxnitentia  agere?  confeffsone . 
Rndeo  quod  no  ita  facile  datim  mala:  ilia:  peccati  difpofitio-  (y  abfolu - 
oes,&  reliquix  tolluntur,&  prxfcrtim  in  peccatis  inueteratis,  tionem  fa* 
fed  potius  multa  eft  adhibenda  cautela,  & (olicitudo.  Sane  fi  crament* - 
earbonarius  aliquis  per  annu  in  carbonana  le  exercens , cande  lem—>. 
Temper  gefiaflet  fubuculam,  uideretquc  lauantem  niulierem.  Simile, 
eique  diceret, ut  datim  ea  fibi  fubuculam  lauarct,&  candidam 
• LL  i red- 


Ter.  I1JJ.  pojl  I.  Dorn.  Quadrag. 

redderet;  rcfpoderct  mulicr,hcus  bone  vir;nearbitreris,qtio<!  E 
id  /it  facile  fatftu  ,/iquide  cum  /it  ta  atra  vt  carbo,  multo  opus 
Pe  era  turn  habet  lexiuio,  ac  farpe  repetito.  Sic  igitur  peccator  no  exifti- 
inueuratu  met,q>  ilatim  omnes  peccatorti  reliquiae,  & prauar  difpofitio- 
notra  fact  ncs  tollentur,ctfi  confitcatur  fcclera  fua,&  abfolutionis  bene- 
li  eluttur . hciu  impetret : quin  potius  opus  eft,  vtfepcpgnitetixlcxiu/o 
afpcrgatur,&  no  defatigetur.  Quotfunt  bone  Dcus,quiper 
totum  annu  non  funt  confc/Ii  fcclera  fua,&  proinde  atra  ma- 
Hicrc.4.  gis  qua  lit  carbo, anima  gellant,iuxta  illud;  Denigrataeft  Ta- 
per carbones  facies  eorO;  & accedunt  ad  Jauantem  facerdote, 
abfolutionis  bcne/iciu  accepturi.exiftimant^ue,  nil  praetc-  F 
rca  facere  debeant,fcd  iam  pcccata  omnia  Cum  fibris  omnibus 
Simile.  radicicus  couulferint!  fane  cum  aliquis  terrenu  aliquem  Regc 
o/fendit , pnu/qua  in  eiusamicitia  redeat,aliquid  patideber, 
PoenitftiM  vt  pote  exilium  , vel  aliud  fatisfa&ionis  genus : lie  igitur  tu,  vt 
ad  faint e Regis  Regum  amicitia  rccu peres, aliquid  pati  dcbes,&  facere 
neceffaria.  cx  parte  tua,vt  j)otc  teiunare, corpus  macerare.elecmofynara 
daie,gemere  peccata  tua,&  ita  fuperno  Regi  reconciliaberis. 

Fcria  I III.  port  I.  Dominicam  G 
Quadragefimse . 

CON  CIO  CLV  A R T A. 

z^dulatio  detefiabile  vitium . 

CcEsservnt  ad  lefum  Scr'tbt , & Phmri - 
[it  ditentes : Magifttr  , volumus  a xtfignu  vtdert. 
Matrh.i  2.Mar.3.Luc.8. & 1 x.  MagiftrG  vocanr, 
adulado  ip/i,&  vt  ipfiimad  no  Iuntatcm  fua  attra  H 
herein;  h^c  emm  eft  conditio  adubtoru, Temper  loquutur  ea, 
quat  credunt  placerc audientibus.  Ideo  Chore  & complices  , 
Num.itf.  populo  placerc  volcntes,dixerunt  ad  Moyfcn,&  Aaron, vtha- 
Adulato-  beturin  Num.Sufficiat  vobis,quia  omnis  multitudo /anftoru 
ram  condt  eft,& in  ip/iseft  Dns,curcleuaminifuper  populum  Dni?Ab- 
ttorus  . falon,vt  caufam  in  curia  patris  habentibus  coplaceret.ex  ani- 
z.  Reg.  t f.  mo  deprauato,&  ad  rcgnQ  afpirante,dicebat  cuilibet. Videtur 
Ambttiofi  mihi  fermoncs  tui  bom,&  iufti, fed  non  eft  quite audiatcon- 

f, uibmajiu  ftitutusa  Rege.Quismecoftituatiudicc/iiperterra,vtadme 

tijt  vtan-  vemant  ocs  qui  habet  negotiu,&  iu/le  iudicc?  Sed  & ctim  ac- 
tttr . cederct  ad  cu  homo, vt  falutarct  illu,  extendebat  nunO  fuam. 


Concio  Quart  a . 268 

A ftapprehendensofculabatur  eft,  qur  omnia  fifh  crant  & fi- 
niulata.Prophetx  etiam  dicebat  ipfi  Achab  prof'pcra  de  bel- 
lo  futuro.ficutei  complaccre  crcdebat,vt  3. Keg  h;.bctur,C6  3-Rc.xx. 
liliari  Aflueri  adulates  ei  dixerut,  Regis  iufta  eft  indignatio , 
cum  tn  temperare  eius  ira  contra  regina  potius  debuiflenc , 
vt  habeturin  li.Hefther. Adulatoresquidc  dil’plicentfapieti-  Hefth.l. 
bus  quibus  placere credebant  per  fuas  blanditias,nam  adole- 
feesnarras  Dauidi  morte  Saulis  inimici  fui.ei  complaccre  ere 
des,fuit  eius  iuffione  occifus,vt  habetur  x.Re.duo  et  latrones  x.Reg.r. 
qui  occiderut  Isboleth,&  attulerut  caput  eius, Dauidi  place-  z.Reg.4. 

B re  fecredetcs,difplicueriit  multu,  & ab  eo  fimiliteroccifi sut, 
vt  habetur  code  lib.Sic  igitur  i fti  adulates  hodic,rcprehendu 
tur  a Chrifto  cp  ipfum  per  adulationem  vocarent  magiftrum. 

Sunt  quidem  blanditores,  vt  ait  Chryf.qui  libenterhomi-  Chry£  in 
nem  in  facie  laudet , aut  quando  videt  amicos  eius  fidelcs  ad  non  abfo. 
effe,aut  domefticos,  quos  credut  nutiaturos  illi  quidquid  au-  homi.  17. 
dierint.Infipiens  gaudet  latidari  in  facie,  vir  aute  Sapiens  qua  to.x. 
do  laudatur  in  facie , flagellatur  in  corde . propter  duas  ergo 
caulas  hoinine  in  facie  laudare  non  debes : primfi  fi  fapiete  il  Prpfentem 
lu  putas,grauiter  fufeepturus  eft.quarcergo  illi  laudibus  tuis  laudare  a- 

C moleftiam  exhibebis  ? Si  mfipientem  ilium  exiftimas , quare  dulatorii 
infipientiam  eius  laudibus  tuis  eflfers?  Satiiicus  poet  a hoc  ge-  videtur . 


nus  hominum  miredepingebat,  dicens.  Iutie.  Sa- 

Rides  t maiore  cachinno  ty.3. 

Concutitur  :fiet,  filachrymas  ajpe'xirami'i: 

Nee  dolet,  igniculum  brums,  fi  tempore  pop  at  , Adulate - 

Accipit  endromidem : (1  dixeris,  afluo,  fudat  ,•  rum  afiu~ 

Node,  dittjue  potefl  alienum  fumere  vulturn : tia. 

A facie  ia  flare  manus,  laudare paratus  . 


Castcru  Achab  Michxa  abhorruit,  quia  non  prophetabat  3. Re.  ax. 

3>  eaqua?  ipfe  uolebat. Cuius  gnis  hominu  plenus  ell  mudusrvn 

JEccl.dicir,  Diues  locutus  cll,&  ocs  tacuerunt,  & verbu  illius  Eccl.  13. 
vfque  ad  nubes  pducent:pauper  locutus  eft,#  dht,qs  eft  hie? 
funt  qdevelu ti  Echo,  qui quiderndetqd locutus  cs.  Dequo  Simile. 
j&  SaIomon,Refonasdea)tiflimismontibus  Echo.Si  tucanis,  Sap.17. 
et  canit  Echotft  ploras,ct  Echo  plorat.  In  altis  porro  motib. 

& fublimibus  dicit  refonare  Echo,  na  adulatores  no  refonant 
liuchabitatin  domibuspauperfijfed  indomibus  magnatu  : in 
his.n.mdtibus  ipfi  refonant, & canunt.  Et  ideo  Dan. inquit, q>  Dan.4* 
aucs  in  altum  arboris  afeendebant.  Sed  tn  audi  quid  de  hac  ar 
bore  fubdat  poftmodum  prophetn,  Et  eccc  inquit  vigil  & Ian 
dus  dccjlo  clamauit,  fuccidue  arbore,  & pciditc  ramos  eius 

L L 4 & excu- 


» 


Ter.  I 111. pofl  1.  Bom.  Quadra^. 

Suptrhi  & cxcurite  folia  cius : fugiant  bcflix  quj  fubter  earn  funt  ,8c  B 
fuoredi-  volucrcs  de  ramix  cius.  Ad  hoc  enim  multi  magnatibusadu- 
ganttir.  lantur,  ait  Lyra,  vt  cum  ipfis  commorantcs,  ddicijs  vtantur  . 
Lyra,  in  Sed  omncs  vjri  veritatis  taliaafpernancur.  Vndc  narrat  Val. 
Mat.  1 1.  #Max.  quod  quidam  dixit  Diogcni  oleralauanti*  fi  tu  Diony- 
Val.  Max.  fio  adulari  vcllcs,  ifta  non  cdcrcs : cui  rcfpondit  Diogenes , It 
lib.4.  tu  ilia  edere  vellcs,  Dionyfio  adulari  nolles  . Videbatur  ergo 
illis  pharilxis  ,quod  huiufmodi  adulationc  Chrillum  allice- 
rent  quo  vcllcnr,fi  vocarent  cum  magilirum,&  quod  hoc  pa- 
flo  cum  ipfo  negotiarentur , qux  vcllent : fed  omnia  eis  con- 
trario  modo  eucncrunt . f 

Antiflhe.  Dcadulatonbus  quidediccbat  Antiflhencs  Philofophus , 
quod  prxllabilius  eflet  incidere  in  coruos , quam  in  adulato- 
ry illi  cnim  incadaucra  inuolant,  hi  vero  viuos  laccrant  ho- 
Bias.  mincs.fallunt  atque  decipiunt.  Bias  rogatus  aliquando,quod- 
nam  eflet  pcllilentius  animal,  rcfpondit , ex  feris  nullum  eilc 
permciofius  Tyranno,cx  cicuribus,  ipfo  adulatorc.Sigifmun- 
ExemplG  dus  Impcrator,  quemadmodum  refert  Aeneas  Syluius.adu- 
Aene.Syl.  lanti  fibi  cuidam.alapam  impegit,  & mm  rogaretur  ab  adula- 
tore  quorfum  id  facercr,  rcfpondit,  quorfum  tu  me  mordes  ? 
Simile.  Quemadmodum  cum  in  opaciflima  aliqua  fylua  fccuriarbo-  <J 
rem  iceris , alibi  quidem  lentics  refonantem  Echo , alibi  vero 
iftusincufliiseft  : adcundcm  modum  adulator  vcluti  Echq 
Adula to-  perfonat  quidem  in  auribus  tuis.i&us  vero  cius  fit  in  crumena 
res  marfu  & marfupioruo,  curii  tc  pecunia  ipolict , aut  lelc  menfx  tu* 
fti  feriut  ingcrat  atque  immitrat.  Diogenes  appellate  lolitus  crat  Ari- 
tiux  cui  a-  ftippum  adulantcm  Dionyfio  tyrarmo,cancm,  ctenim  adula- 
dulanrur . torijs  verbis,  & magnified  ci  tanquam  cauda  applaudebat,  efi 
Diogc.  tamen  ciufdcm  patrimonium  ore  roderet, atque  votarct.Con 
Gonilanr.  ftantinus  ctiam  appcllabat  adulatores  tineam  quandam,  mul- 
Agefi.  torunt  patrimoma  dcuorantcm,  8t confumentcm . Agefilaus,  H 
Xcno.  yt  fcribit  Xenophon,  cos  admitterc  no  facile  lolebat.qui  cum 
Exemplfi.  in  prxclarc  faftis  tantum  laudabant,  cum  interim  cum  repre- 
Plutar.  henfionequiddignum  faccrct,  non  paritercum  reprehende- 
Adultto-  rent.  Plutar.inquit  non  folum  Romani  vaftationis,  fed  ctiam 
res  ejuan - complurium  aliarum  vrbium  cauiam  extitifl'cadulationcs  eo- 
tu  incom.  rum  qui  flagitia : atque  crudelitattm  Dionyfij  tyranni,Marci 
moiitnt . Antonij,  & llmilium  commendabant . 

Simile.  Quemadmodum  fi  fons  ipfe  cxficcctur  fiucaridus  redda- 
tur,&  manis,  ctiam  riuuli,|qui  abco  manure  folcnt.exiccatur 
& cxinaniuntur : fic  fi  cuius  patrimonium  confumptu  fuerit 
fi  impcriuni  cciTjucrit,  fi  res  fanuliaris  quoque  ipfa  dcfcccrir* 

illico 


Condo  Quart  a . 169 

A illico  ceflant  etia  adulantium  ora,&  voces  conticefcunt.Vnde 
cum  aliquando  Antiochusdomum  ingrcflusefletrufticicuiu  ExcmpIS 
fpiam  hominis, incognitas, & citra  vllainfignia  regia, percon-  Antioch, 
tarcturquea  ruftico  quidnaderegc  vulgoiaftaretur,refpon- 
difletquevererufticus,&apertoan!mo,  mala  multaquatde 
eo  circunferebantur,  & fafta  reprsehcnfionedigna,quod  nun-  Principtt 
quamaudierat  in  aula  regia  rintellcxit  ftatim  rex  plerofque  nullum  fe- 
fibi  adulari, cum  regijs  eum  vellibus  exornatum  vidcrent,im-  rt  inue— 
perijqueclauofulgentem  . Vndeciim  acccdentes  tandeeius  niunt  qui 
aulici,  regiam  capiti  coronam  imponcreuoluiflent:  auferte  ip  [is  a tern 
B iftam  hinc  ait,  fine  qua  vera  audio  de  me,atque  refeifeo.  Aunt . 

Solent  adulatores  luanitate  verborum  aures  dcmulcere,  & 
interim  hominu  patrimonia,  hominefqueipfos  dcuorare  at- 
queconfumcre.  Aquohominum  gencre,  cum  incommoda 
multa  inferre  (bleat,  maximecancnduin  eft . Vtenim  oleum  Simile. 
lucernginfu(um,flammam  ipfamnutrit&  fouet:  itaadulatio 
nutriculaquaeda  eft  pr2fumptionis,atqueiaftantia*.Eftcnim  Similitu. 
qui  adulatur  inftar  fpeculi.quod  quidem  perinde  repr^fentare 
folet  obicfta,atqueipla  difponuntur&  collocantur:  ita  enim 
adulator, fi  ais,ait : fi  ncgas,negat : fi  quid  laudes,  laudat: Ve-  Adulato- 
C riim  interim  animaducrteredebes,q>ficut imago ipfa qua: in  ru  mores. 
fpeculo  apparet,fi  tu  orjentem  verfus  contucaris,ipfa  refpicit 
ad  occidcntem,&  fiafpedum  ad  dexteram  conuertas,  ipfafe 
ad  finiftram  infleftit : ita  etiam  quamuis  adulator  ore  ipfo  ti- 
bi  applaudat  ante  os,tcque  collaudct,  attamen  a tergo  fubfan 
nat  atquc  deridet . Eft  etiam  inftar  halitus,  qui  ex  codem  ore  Simile.  . 
interdum  calidus , interdum  vero  frigidus  egreditur : fic  ipfe 
modo  calidum,modo  frigidum  cxpuit,modo  ncg3t. 

Alexander  magnus  aliquando  philofophum  quondam  do-  Exempli 
meQicum  fuum,atque  vnuni  ex  intimis,cum  quo  famiiiariter  Alc.Ma. 
ITdiu  multumque  verfatus  fuerat,  a fc  expulit  repentino  quoda 
motu,atque  ipfi  philolopho  inopinato : Cum  autem  interro- 
garet  philofophus  quorfum  id  faceret,  refpondit  Alexander,  Adulato- 
quia  fcilicet  veltu  nofti  dcfcftus  meos , vel  non.  Si  non  nofti,  res  quotr a 
nil  neceflete  habeoapud  me  habere  ignarum  fcilicet  virum:  Hands. 
fi  autem  nofti,  & propter  illos  me  nunquam  reprehendis , vi- 
deris  quidem  mihi  adulari , atque  propterea  te  tanquam  pe- 
ftem  quandam  a me  longiftime  expellam  necefi'eeft. 

Ifti  pharifeiqui  Chrifto adulari  conabantur,legis  dofto- 
rescrant,  in  quibus  multoturpius  adulandi  vitium  erat  iudi- 
candum  quam  in  alijs,ciim  potius  fimplici  animo,  & candido 
accedcre  deberent, gratia  veritatis  audicnda; . Cicuta  quidem 

venenofa 


Simile. 
Pii.  li.xf. 

c.13. 

Adulatio 
in  his  qui 
fcrrigtre^s 
nnetur.pt 
ftiltm  eft  . 


Seneca. 

Dcmetrij 

exemplu. 

V ohm  t si- 
te Dei  im- 
pltamus. 
Obediam3 
Dei  xolun 
tats. 


Simile. 

Siinilicu. 


Simile. 


For.  I il  u poft  7.  Dorn.  Qua  drag. 

vencnofa  herba  eft, telle  Plinio,  cuius  fuccu  vtebantur  Allies*  1 
nienfcs  aim  ijs  quos  mortc  condemnabant, contra  quam  prc 
lens  rcmcdiuin  cllefcrunt  vinum  ipfum . Vcrumcnimueron 
cum  ipfo/'ucco  mifeeatur,  atque  ita  piopinctur  ipli  reo , ne- 
quaquam  potcrit  mortem  cfhigcrc.  Ad  cundcm  modum  adu 
latio  ipla  pcrnicics  quxdam  ell  vitae  humans  atque  pedis , 
contra  quam  remedium  peropportuoti  cftcoricdio  vicioru 
atque  reprehenfio.  Veruin  fi  lilt  qui  magillri  aliorum  funt,& 
quibus  incumbit  vitia  ipfa  reprehendere , adulatoribus  iun- 
gant  ur,imo  ipfi  ctiam  adulatores  lint,apcrtum  plane  eft  maxi 
ma  inde  incommoda  cfle  ventura.  Eft  igitur  adulatio  in  omni  f 
re  pcrniciofa,  in  his  vero  quibus  munuscorrigcndi  incumbit, 
vencnummortiferum.AcproptereaChriftus  dominusnoftcr 
tantoperchos  fcribas&  pharilseos  hodiereprehendit. 

f Volumiu.'V  ft queadeo  i(li  propriae  voluntatis  tcnaces  eranc. 
vt  proptereavoluntarcm  diuinam  tranlgrederentur:q>  ctiam 
inter  barbaros  homines  indignu  cenfcbatur , iuxta  iliud  quod 
Seneca  refert  dc  philolopo  Dcmetrio , qui  fuam  voluntatcm 
cum  dijs ; fuis,ctfi  falfis  conformabat,diccns,Dij  immortalcs, 
videtur  lane  mihi  quod  aliquid  querimonix  habeam,quando 

Juidcm  cum  dc  me  aliquid  ftatuitis,nil  me  monctis,ego  qui-  Q 
em  ftatim  voluntatcm  meant  vcftrae.conformarem  , fi  filios 
vultis , ego  vobis  illos  offeram  : fi  corporis  mci  partem  pofei- 
tisjego  vobis  cam  lacrificabojomma  quarcunquc  poftidco  vc- 
ftra lunt.  Accipitc animum,accipitccorpus,  & de his  dilponi- 
tc  vt  vobis  placuctit.Quid  enim  |>ri(fo,fi  vobisdedero  quod 
a vobis  acccpiPpianc  nulla  eft  mini  molcftia,  quandoquidem 
omnia  veftro  nutu  & ditiino  conlilio  reguntur  & gubernan- 
tur.Confidcra  igitur  oblccro  Chriftianc,pretiofilfimo  fangui 
re  Domini  noftri  Iefu  Chrifti redempie,&  lua  fidcillulirate, 
quanta  cfl'ct  huius  quidem  barbari  & gentilis  erga  falios  deos  H 
obedientia  & ad  niandata  corum  adimplcnda  promptitudo, 
qui  neque  paradilum.necinfernum  nouerat,fcd  lol u m ita  lu- 
ce quadam  intclligebat  quantam  debcrct  lit  peris  obedientiam 
pra^ftarc:  nos  vero  diuina  fidci  luce illuft rati , contradicimus 
diuinar  redemptoris  noftri  vo!untati,&  eius  legibus . . , 

Arbor  lylucftris,  vtinfreundam  inferatur  arborem,  prius 
debet  prxlcindi , lie  igitur  nullus  poiclHe  voluntati  diuina: 
fubijcerc,  nififuam  prius  abneget  voluntatcm , quam  prius 
tanquam  infrugiferam  prxfcindere  debet . Sane  in  gencr.ufo 
cquo  iliud  cum  primis  Iaudatur,vt  frxnoobediat,&  modo  ad 
dextram,modb  ad  fimftram  inclinct,&  velocitcr  currat,atquo 

ftatim 


Concio  Quart  a . 2 70 

A ffatimcumopusfitquiefcarificvtiquein  Dei  fertio  illud  eft 
maximelaudabile,vt  fe  a voluncate  diuinaduci  finat,&  a di- 
uinislegibus.Et  ficut  (i  equus  frxnonon  pareat,etfi  pulchcr- 
rimus  lit,  non  poteftemptoreminuenire  ctiam  miniinopre- 
tio , propter  pericula  ipfa  qua*  contingere  polHint.  fiquidem 
vel  feflorem  in  hoilium  mantis  protruder,  vel  pt£ cipitem  da- 
bit,  vel  porta  aliqua,aut  arborecomprimet,non  concedens  lo- 
cum vllum  a morte  ipfa  euadendi:  lie  vtique  homo  etfi  natu- 
ra  multisabundetdotibus,  ni(i  velit  humanisacdiuinislcgi- 
busparere,  aftum  fanede  illoerit . 

B Vide  obfecroin  quantas  deuenerit  miferias  Nabuchodo- 
nofor,  quod  propria  fua  voluntate  regi  veilet.  Sanchis  item 
lofue  cum  populo  Ifraelitico,  in  petitione  Gabaonitarum  lap 
fifucre,eo  quod  cum  Deo  non  confultarunt,  &ideo  male  eis 
fucceflit.  Vndcfan&us  Moylescihn  intelligeret  quant  vtile 
eflet  femper  omnia  cum  Dcoconlultare,  diccbat  Hebrris  , 
Nolitealcenderc,non  civiin  ell  Dominus  vobifcum , ne  cor- 
ruatis  coram  inimicis  vefiris.  Amalechites,&  Chananxus  an- 
te vos  funt, quorum  gladiocorruetis,  eoquod  noluillis  obedi 
re  Domino,  vide  igitur  nuferabilem  eorumeuentu,  co  quod 

C Moyfi  non  obtemperauerint . Sanequerimonix  illx  Baruch 
& genmus, ficut  habeturprimo  cap. tandem  ita  rcioluuntur, 
ut  dicat  omnia  ea  mala  eiieniiTe.propccrca  quod  non  audiui- 
mus  uocem  Domini  Dei  noHri.lecundum  omnia  uerba  pro- 
phetarum , & abinimus  unufquilquc  in  fenfum  cordis  noftri 
maligni , facientes  mala  ante  oculos  Dei  nollri . Quam  obfe- 
cro  refers  Deiimagincm,  fi  ita  diftentis  S(  difcrcpasabcius 
uoluntate?iplcquidcmhumilise<l.  & tu  fiipcrbusj  iplenian- 
i'uctus , & tu  impatiens : non  elt  uera  imago , qui  (imilis  non 
eftautori.  Quod  (i  Angeliin  cxlo  pericrunt  proprerea  quod 
propriam  fettarcmuruoluntatem,  quid  igitur  fperandum  eft 
de  hominibus  in  terra  ? 

'Tanitentia  maxima  laude , & encomijs 

QViappnitentiam  egerunt  in predirationt  2ont.  Verusqui- 
dem  paenitens curare  debet,  vt  Deo  placcat.conrrau.im 
leques  via  ei,qua  ipliim  ofFcndit,iuxta  illud  ApoSicut  cnim 
exhibuiilis  mebra  veftra  feruirc  immundirix  , & iniquitati  ad 
iniquitate.ita  nunc  exhibetc  membra  veftra  l'cruire  iuftitie  in 
/anftificntioncm : A lingua  proximuinfaniafti,  eadem  famam 

reftitue. 


Diuinit  ft 
humunis  la 
gibus  not 
gubernari 
finumns. 

Dan. 3. 
Iof*. 

Nu.i4* 


Baruch  r. 
Multi  fuc 
cedist  l*!x> 
ret  his  qui 
Deo  no  eba 
diunt. 

Simile. 

Ifa.14. 


Rom.  6, 


' ' Fer.  / III.  pofl  I.  Bom.  Quadrag. 

reftittie.  Prreccpit  quidcm  DeusGedeoni,  vt  habetur  in  lib.  % 
Iudic.tf.  Iud.  vt  altare  Baal  cuertcret,  & ncmns  quod  ad  illud  idoli  mi 
nifteriurn  fiicrat  dcdicatum,abfcmderer,atque  in  co  tnaiefta- 
ti  fur  facrificium  ofterret,  fupcr  aceruum  lignorum  , quae  de 
Dei  ob/e-  ncmorc  illoexciderat.Vulc  igitur,vtquodidoli  acdiaboli  mi 
quionospe  niftcrio  fuerat  pr£paratum,idcm  in  Dei  leruitio  comburatur 
writs  confe  & confumatur.Sic  igitnr  nos  quidquid  lumus,&  quidquid  fa- 
ertmus.  cimus  in  Dei  obfequium  conuertamus,ficut  hadenus  diabo* 
lo  Pcruieramus.vt  lcccrunt  Niniuitx. 

Fere  fit  vtcalamitates  & labores  nobis  contingant  propter 
Eccl.  40.  vitia  & fcclcranoftra,iuxta  illud  Ecclc.V1ors,fanguis,oppref-  F 
fiones,fames,&  flagella,  fuperiniquoscreata  funt . Atqucex 
Dtfieam 9 hisquidem  flagcllis,boni  bomim,&  malt  malGeliciuiu.  Nam 
anuailam  boni  genuine  fcelera  lua,&  pxnitentiam  agunr,atque  ad  DcG 
vita,  ere*  conuertuntur  ex  torocorde,  vitia  relinquendo:  non  item  Faci 
emidtm'.  unt  mali.Neque  enim  fufikit  vitia  deflerc,  mfi  vitam  emcn- 
Iudi.4.  des.Credibile  lime  eft  quod  Hebrxi  poftquam  propter  flagi- 
tia  fua  in  manus  tyranni  illius  quidem  dcuemflent.regis  Cha 
naam,vt  habetur  in  lib.Iudic.vbi  dicitur  quod  tarn  afpereip- 
fos  traftarit,  multum  fleuillent  per  viginti  annos , & ad  Defi 
Culpas  no-  damalfcnt.  Vnde  textus  ait , Clamaucrunt  filij  Iiracl  per  vi-  Q 
firxt  de—  ginti  annos  ad  Dominum,vchcmcntcr  enim  tyrannus  oppref 
fl<amus,fi  ferae  cos . Vbi  aduerte  quod  videatur  tcxttis  fignificarcquod 
volumus  a ante  viginti  annos  nonfucrinr  exauditi,  fiqnidcm  antea  per- 
Deo  venii  feftc  veniam  non  poItulaucranr,nec  pcrfcftcdcfleuerant,  nec 
impetrare.  a vitijs  ex  toto  cordc  1c  feparauerant ; ac  propterca  Deus  ip- 
Ionx  3.  fos  non  audierat,nec  in  libertatcm  aflcruerat.  Quare  hoc  in- 
telligent rex  Niniuicarnm.vt  habetur  in  lihro  long  dixit  :Ope 
riantur  faccis  homines, & clamcnt  ad  Dominum  mfortitudi- 
nc,&  conuertaturvir  avia  fuamala;videbatur  enim  cis  quod 
h^c  omnia  elTent  ncceflaria , vt  Deum  placarcnt.  Sic  modo  h 
Deus  immittit  Chriflianis  pcrfccutores,ncmpe  Turcas  & in- 
fideles , atquealia  flagella  , cum  non  agant  vcrc  & exanimo 
Hfe.in  ep,  panitcntiam.VndeHie.ait.Barbari  fortes  finnt  noflris  vitijs, 
sd  Ncpo-  Komanus  fuperatur  exercitus : infeliccs  nos , qui  tantum di-  ^ 
> tiannm.  fplicemus  Deo , vt  per  rabiem  barbarorum  , illius  in  nos  ira 
Simile.  defxuiar.  Ex  his  igitnr  flagellis,hnni  bona  colli°unt,mali  ait. 

tern  mala , & obftinationem . Quis  quxfo  non  mirarctur  vi- 
Ol/linati  dens  quod  bellua  aliqua  in  prato  depafeens,  mulcts  transfi. 
funtimpij.  gercturfagittis,&  tamcn  nullomodo  mouerctur , neque  pa. 

flum  defercret  ? Sic  igiiur  mirum  eft,  quod  peccator  in  vitija 
fuis  femper  pcrfuict  et,quantumuis  multis  diumitus  tangatur 

aduer- 


4 


Conc'to  Quart  a . 271 

A aduerfitatibtis,  Quod  ad  laborcs , & aduerfitates  congruanc 

fagittaequa'dam  Dei,  tcllatur  lob  dicens;  Pharctram fiuam  lobjo. 
aperuic  & affixit  me.  Prouidentiam  diuinam  appellat  j hare-  Multis  mo 
tram, quae  varioscontincataducrfitatum  modosmam  alios  fe  disfoletVe 
tic,adimendo  ipfis  bona, alios  adimendo  libcros,auc  coniugc,  us  punire. 
atitfalutem,  vclalijs  huiufmodi  calamitaribus  , nec  tamen 
mali  hoc  cognolccre  volunr,ncc  fe  emcndant.iuxta  illud  Hie.  Hier.f . 
PercuflTiUi  eos,&  non  doluerunt,attriuiiUcos,  & renufitacci- 
perc  difeiplinam , indurauerunt  facies  fuas  fuprapccram , & 
noluerunt  reuerti . 

£ Admirabilem  fane  vim  haber  pocnitentia  ipfa,&  ad  impe-  Pcenitetia 
trandum  plurimum  valet.Cum  Dauid  tantopcrc  Dcu  often-  plurimum 
diflet,nihilominus  tamen  ita  fuit  eius  poenitentia  Deo  grata  , efl  gratcu 
vt  non  foliim  veniam  a Domino  obtineret  peccatorum:  fed  Deo . 
etiam  multa  diuinittis  beneficia  impetraret , & fiiium  etiam 
ex  vitiofoconcubitu  obtineret:  vide  quantum  Dominusdili- 
geret  eum.Itcm  aduertendum  eft,  quod  quauis  filio  ex  adul 
teriofufceptonoluerit  Deus  vitam  concedere : attamen  poll-  z.Re.  15. 
quam  Dauid  poenitentiam  egit , non  folum  qui  natus  ell  vi-  PoenitS-tia 
xit,fcd  etiam  iedem  regni  obtinuit,multafque  diuitas  & fapie  plurimum 

C tiam , ac  pacem  , vt  intclligas  quanta  impetrare  valcat  poeni-  apud  Deu 
tentia.  Vndevidemus  iuxta Chry.  expofitionem  in  cap. zi.  impetrat. 
Ioan.quod  dixit  Petrus  Chrifto  de  Ioanne,Domine,hic  aute  Chryfo.in 
quid?&  tamen  ante  trinam  negationem  non  ell  aufus  Petrus  loan.zi. 
a Dominopoftulare,quis  eft  qui  trader  te?Sed  Ioanncs  pollu 
Jauit : at  vero  poll  lapi'um  & poenitentiam,  ad  maiorem  refur  Aliquiptr 
gens  gratiam, pctiuit,Domine, hie  autem  quid?  vt  fignificaret  penttentia 
quantum  per  pamitentiam  ad  grariam  euedus  eflet . Hoc  vo-  ad  maiore 
luit  infinuare  Baruch  cum  ait,  Sicut  enim  fuitfenfus  vefter  gratia  re - 
vt  erraretis  a Dco,decies  tantum  iterum  conuertentes  requi-  furgunt. 

D retis  eum  :qui  enim  induxit  vobis  mala,  ipferurfus  adducct  Baruch  4» 
vobis  fempiternam  iucunditatcm  cum  falute  veilra . 

Tantis  igitur  fauoribus  & diuinis  auxili js , quae  nobis  per 
poenitentiam  impartiuntur , commoti,  quis  non  ad  pxniten- 
tiam  agendam  inflammabitur?  Vide  obfecro  quid  dibat  Ifa.  Ifa.40. 
Qui  dat  laflo  virtutem  , & his  qui  non  funt , fortjtudinem  & 
roburmultiplicat.  Aflttmentpennas,  ficutaquil^ current, & 
non  Iaborabunt;ambulabunt,&  non  deficient. Hxc  omnia  de 
pznitentibus  dicit jfiquidem  de  aquila  dicunt  naturales,vt  re . 
fert  Hiero.qubdquando  feinutilem  ad  volandum  fentit,fe in  Hiero. 
fontem  conijciat,ibique  per  tres  dies  maneat,  vt  in  utiles  decu 
riac  plumas , atque  ita  vules  nafeuntur  plutnx,quibu$  ecleri-  Simile. 

ter 


V 


Fer.  1111.  fojl  I.Dom.Quadr.  Cone . 1111. 

ter  volare  pod'it : fie  igitiir  pcccator  in  fonte  p^nitentia?,  quas  g 
Pectatutn  treshabet  partes,ncmpeco»tritionem,confeflionetn,&  fatifi. 
txuitur  in  faftioncm.relinquit  inutile*  peccatorum  plumas,  arque  exuic 
fontt  pim  vetcrem  horninem  cum  cocupilccntiis  fins, Icque  nouis  induic 
until.  plumis,  induens  Dominum  nofirum  Iefiim  Chriftum,  atque 
ita  liberc  vol.it  per  ftarum  gratia*, & virtutis  via  atque  callem. 

Eifi  verum  fir.q.  ptrnitcntia  etiam  eftc  polfit  cu  metu  ali- 
Psniten-  quoinferni , & ipe  gloria?,  nihilominus  tamcn  niti  debemus 
tiamagere  quoad  pollumus.vr  pure  pp  Drum  pccnirentiainagamus,  & 
cur  emus  j>  tanto  maiorem  accipiemus  mcrccdcm.auantomagis  propter 
pttr  lieu.  Deum  ptrnirentiain  pr*lliterimus.  Vnde  Bern.ait,  Charitas  f 
Bernar.  merccnaria  non  cft,tamen  fine  mcrccdc  non  eft.  Quis  vnqua 
dicerct,  quod  Achab  qui  tarn  pcrucrfiisextitcrar,  vcdicatiir 
3. Reg. 1 1.  de  eo  3.1ib.Reg.n6  fuit alter  ficut  Achab,qui  venundatus eft, 
vt  faceret  malum  incofpe&u  Domini, nihilominus  tn  videns 
Ppaitentue  comminationem  Dei  per  Elia, ita  fleuir,  & gemuit, atque  pp 
Deum  pla  Deum  parniteiuiam  cgir,ut  dicerct  Dcus  EJia?,Nonne  vidilti 
cemus.  humiliation  Achab  coram  me?quia  igitur  humiliatus  eft  mci 
caufa  non  inducam  malum  in  diebus  eius.  Vbi  aduerte,  ait, 
humiliatus  eft  met  caufa, non  utiqucdicitobinfernitimorem 
humiliatum  fuilTc,ant  quod  tcmporalcs  timeret  pnenas,  ficut  q 
j.Mac.tf.  timebat  Antiochus/cd  mci  caufa  : quamuis  in  principio hare 
ilium  ad  pornitcntiam  agendam  commouerunt.  Videigitur 
quanti  Dcus  huiufmodi  poemtentiam  faccrer,  fiquidem  dixit 
Eliar.vt  id  aduerteret.  Sane  magna  cofideratione-dfgnu  quod 
tarn  perditusrcx,naad  tantu  cuchcrctur  pcenitenti*  gradu, 
ita  temporalia  commoda  ncgligeret , & fc  tantopere  propter 
Verse  pent  Deum  humilurer.  ConfideremusetiaqnodDeusdiligcnter 
renttutjuse  hxc  omnia  explorer, & qua  caufa  moueamur  infpiciat,  Si  id- 
ram  impe-  circo  oportet  vt  qua?  tc  moucat  caufa  ad  ptrnitentiam  agenda 
tret  stpuA  accurate  ex  pcndas,nequc  debes  alia  caula  magis  tangi,  quirn  j£ 
Veum.  Dei  caufa;  noli  fontem  ipltim  pp  nuulos  delerere,  nec  (olem 
pro  allris,hoc  eft  conare  quantum  potes.pure  pp  Deum  pne- 
lonar  3.  nitentiam  agere,ciimque  videamus  regent  Achab,  St  rege  Ni 
Aiatere-  niuitarum  ita  ante  Deum  humiliari,  &cilicio  vti,  ac  carncm 
mus  curni  fua  macerarc.nos  etiam  ante  Dei  pedes  prouoluamur,&  car- 
Koflram.  ncm  nollr a maccremus,&  diligcntercaftigcmus,ncc  vclimus 
D.  Augu.  eire  illisdelicatiores. Ptrnitcntia  languores  fimat,  lcprofos  cu 
lib.de  par-  rar,&  mortnos  fulcitat,  fanitatem  auget,  gratiam  confcruat , 
utentia.  daudis  greH'um.aridis  copi5,cxcis  reftituit  vifum.vitia  fugat, 
virtutes  cxornat,meme  mumt  & corroborat.Qui  per  parnic£ 
tia  pcccatadiluit,  angelic*  fa?  licttatis  conlors  in  xtcrnG  eric. 

v Fcria 

••  . dn> 


t er.  V \ poft  l.Dom.  Quadr \ ConcJ.  272 

FeriaV.  poft  I.  Dominicam 
Quadragefimse. 

CONCIO  PRIM  A. 

Gressvs  lefus  fetejftt  in  partes  Tyri,  & Si- 
donis.  Mate. 1 j.  Mar.7.  Rc-li&is  calumniatonbus, 
ait  Glo.intrat  fines  Tyri,&  Sidonis,vl>i  filia  Cha- 
nanxx  liberat , & per  fidem  Gentilis  f^minx  per- 
® fidiam  feribarum  arguit . Iilg  dux  vrbes  funt  intra  phxnices, 
ait  Abul.&  ideo  ifta  mulicrqughicuocat  Chananga  vocatur 
Syropharnifla  Mar.7.ideft  de  terra  phxnices : & funt  in  terra 
qug  data  eft  in  forte  Iud^is,data.n.eis  fuit  tota  terraChanaa, 
& ea  forte  diuiferu  t.  Vnde  Tyrus,&  Sidon  funt  in  forte  tribus 
Aller, vel  iuxta  ilia,  vt  coftat  ex  Iof.Sunt  tn  iftx  dux  vrbes  in 
' littoremaris,vthrapud  Ezech.  & hoc  quia  non  circundnntur 
mari,nifi  ex  vna  parte,  quia  eft  acceftus  per  terra, diftat  porro 
Sidon  a Tyro  per  vndecim  Icucas,  vel  quafi,vt  patet  in  lib.de 
fitu  terrx  fandtx  , vttradit  Maximus  Vcnctus . Erat  autolim 
C Tyrus  ciuita$famofifiima,regni  metropolis, dc  qua  eratHyra 
rex  Tyri,qui  erat  amicus  Dauid,mifitq;  ei  ligna  ad  xdifican- 
dum-Eft  porro  tarn  Tyrus  quam  Sidon, ad  radices  Libani,  & 
ideo  Tyrij,&  Sidonij  cadebat  omnia  ligna  de  monte  Libani, 
quxpofitafucruntintcplo  Dni,vt  conltac  ex  3.Reg.&  i.Pa. 
Fuit  Tyrus  femper  vrbs  gloriofiorqua  Sidon,&potiftimepp 
tnagnu  conuentum  mcrcatoru.  In  ea  quippe  crant  celebrcs,ac 
frequences  nunding,  concurrentibus  illuc  per  mare  gentibus 
multis.De  huius  laudibusponuntur  multain  Ezec.  & de  hac 
vrbe  fuit  Dido  regina,  qux  Chartagincm  magna  in  Lybia  co 
3D  didit,qug  vrbs CCCXV.  annis  ante vrbem  Romani codita 
eft: Vnde habitatores  Chartaginis  dnr,&  Tyrij.Vrbs  antiqua 
fuit,inquit  Virgil. Tyri j tenuerecoloni.  Cxtcrum  fuit  eucrfa 
per  Alexandrum  bxc  ciuitas,quia  reftitit  ei  pp  Dariu  regem 
Per(arum,fcd  & poltea  habitata  eft : Sidon  erat  dim  longa  ci 
uitas,pofita in  litcore  mans,  poftea  vero penitus  dillipata  eft. 

In  partes  Tyri  & Sidonis  . It  Iefusin  partes  Tyri  & Sido- 
nis,vt  anima  huius  mulicris  lucretur.  vndc  colligas  quanti  fa- 
ciat  Deus  animam  vnam.qm  tantuni  pro  eo  laborat.-iuin  etia 
quantu  lenttat  Deus,q>  tu  peruerfo  tuoexemplo  anima  alicu 
ius  corrumpas,&  ex  manibus  Dei  eruas:  fiquide  conquer!  fo- 
lcmus  dicentcs,hcu  amice, tu  mihi  pane  ex  manibus  eripuifti. 

A fini- 


Glo.  ordi. 
in  Mat. 
Abul.  in 
Mat. if. 

q.*4. 

Mar.  7. 

lofuc  1 9. 
Ezec.  ip. 


Maximus 

Vcnetus. 


a.Reg.f. 
j.Rcg.f. 
2.  Par.  2. 

Ezec.i7. 


Virgilius. 


Animam 
quanti  fa- 
cit  Deus. 

Exeplum 
main  qud 
fie  incom- 
modes . 


Ota: 


Fer.  V.  poft  I.  T)om.  Ouadrag, 

Mar. 7.  A finiltts  illis  ttrtJfaMatiu%  dicit  quod  venit  ad  Iefum  in-  E 
GIo.  Lyrf  tra  domum,&  hoc  eii  vcrum  primo,led  quia  cam  non  cxau- 
in  Mar.  *"  diuit.ait  Lyra,  fccuta  eft  cum  in  itinerc  damans , audiuerat- 
Soarez  in  qucChriftum  pronulliim  Iudxis  defccndcrcdc  genere  Da- 
Mat.  uid.  Tollcomnc,  quod  tibi  olim  occafio  fuit  ruins,  ait  alius 
autor,  & ita  dtuina  adiuuantc  gratia  fanabitur  anima  tua . In 
quod  cnim  chaos  non  decidit , qtii  confuetudini  peccatorum 
3. Re.  11.  niinimc  obuiat?VidchorrcndumcxcmplG  Salomonis  j.Rcg. 

A fintbut  Hits  egrcjfa.  Prpccpit  Dcus,vt  demolircnt  muros 
Iofuc  6.  Hiericho  » fqnc  ad  rundamentum,nc  occafioncm  haberct  itc 

rum  eos  sdiHcandi , potcrant  cnim  diccre,  quoniam  rcftant  F 
C)c( a/bones  fundaments, iterum  cos  zdificabimus : atquc  idcirco  cis  occa 
noxiat  de-  fionem  illam  amputarunt. Sic  ergo  hoclocoafinibuscgrcdi, 
tlinemus.  eft  occafioncm  amputare . Prrrceptum  fuit  Ads  ne  tangcrct 
Gen. 3.  defrudu  vetito.ne  inde  haberctoccafioncm  eomedendi.Vn- 
de  Eua  obliuifctns  hanc  occafionem,dixit  fibi irandatum  die 
nccomcdercnt,  foluin  mentionem  facicns  operis.  Item  Pc- 
Mat.  % 6.  trus  vt  pcenitentia  agcrct,cxiuit  a finibus  illis  ubi  pcccaucrar. 
Exo.  8.  Pharao  licentii  dabat  Hcbrxis  cuttdi ad  f.icrificandum,modo 
Iudi.16.  peregre  non  abirent . Sanfoniscumcapilliradicitusnoampu 

tarentur, idcirco  recrcfccntes  fucrunt  ruira  Philifthxorum  . G 
Fill  Dauid  mifertre  mti.  Quafi  diccrct;  fi  tu  o nature  ar- 
Simile.  tifex  fapientiftime,ct  brtitis  ammalibus  tale  inftindu  dedifti, 
vt  vcl  ccrmjs  qui  natura  fepatatiftimus  eft  ab  humano  comer 
cio,quoties  grauius  a canibus  premitur,ad  holes  confugcre  fo 
Similitu.  Icat  ftatim,ma!cns ab  co  occidi,in  quo  nouit  cfleclemeciam : 
quanto  potiori  iurc  homo  rationc  prcditus,ad  tctutiftimC,& 
clememiftlmu  afylG  confiigiec?  profedo  vt  mcrcatorcs  qui  in 
emporiO  difficile incidunt.tn  quo  nGmorO  pcnurianil  vedcre 
Miferiter - pollunt.folcnt  quouis  pretio  qucadduxcrc,diftraherc:fic  tu  6 
dia  JUt mo  fili  Dauid  in  emponu  huius  leculi  gratis,  & mitericordia  ad-  H 
dovtamur  duxifti,  qux  deficientibus  meritis,  publicanis  & peccatoribus 
cum  tepus  crogatti : qjuare  fi  ta  paruo  pretio  tua  emuntur,  mifercre  mci: 
eji.  Mcmetofili  Dauid  naturf  arboris,in  qua  rami  virtutc  radicu 

Simile.  fequunt,&  in  fc  referunt : fi  cnim  tc  film  Dauid  dicis,  oportcc 
Ftltj paren  pari  rone  patri  tuo  in  elemetia  aftimileris. Difcat  ex  hoc  loco 
tet  boms  nobilcs  maioru  fuorfi  virtutc  fequi:bene  cnim  poeta  cccinit , 
imitentur.  Nobilitas  fola  eft,  atquc vnica  virtus. 

Pcccatum  Male ddtmonio  vexatur.  Tantopcre  noeetpeccatu,vt  ordi 
quant u no.  ncm  nature  peruertere  vidcatur.fiquidcmopus  alicuius  ci  fu 
teat  am-  bijei  lolct  qui  facit  illud  ,at  vet  o pcccatu  tale  eft,  vt  homoei 
ma.  fubiiciatur,na  qui  facit  peccatu,('cruuseilpcccati,&  itacotra 

auto- 


Concio  Trim  A . 273 

A autorem  fuum  infurgit,  ficut  qui  labyrinthum  fabricat,&  pon 
flea  abeo  non  pollct  egredi. 

Qui  non  rcfpondit  ei  verbum . O noua  rerum  materies,  ro- 
gat  mulier,  obfecrat,  & deprecatur,deflet  cafumfuum,augec 
trag£diam,enarrar  paffionem , & amator  hominu  non  rndet,  . 

Sermo  tacet,fonsclaufus  eft,  medicus  medicamcnta  rctinuic. 

Quid  hoc  nouum,&admirabile?  Alios  prouocasad  fequen- 
dum,&  hanc  miferabilem  infequentem  abigis?ait  Chryf.fed  Chryfoft. 
cur  non  refpondet  ? quia  illius  (idem  amplius  prOuocabat,  & exvariji  in 
animumperfeueratiaexcitabat,&di(cipulorummi(erationes  Mar.  loci* 
£ exercitabat.  Item  Hicron.dicit, Non  eft  pp  (uperbiam  phari  homi.  17, 
faicam,nec  pp  Scribarum  fupercilium  : led  ne ipfefententij  to. 2. 
fux  uidereturconrrarius, per  quam  iu(Terat,in  viam  gentium  Hiero.Iib. 
ncabieriti$,&  in  ciuitates  Samaritanorutn  nc  intraueritis,  no  a.  in  Mat. 
iebat  enim  occaftonem  calumniatoribus  dare , perfe&amquc  to .9. 
(alutem  gentium  paftionis,&  refurreftionis  tempori  relcrua-  Trcius  in 
bat.  Die  obfecro  Dne,ait  alius  do&or,  quo  ergo  verfi  eritqtf  Euang.  li. 
feriptum  eft  apud  Lucam  , Si  vos cum  utis  mali,  noftis  bona  6. c.3. 
dare  filijs,quanto  magis  pater  vefter  dabit  (piritum  bonu  pe-  Luc.  1 1. 
tentibus  fc?  Legimus  quidem  de  Tito  imperarqre,qui  deheij  Excmplfi 
C Romani  populi  vocatus  eft,  ad  hunc  modum . In  exteris  verq  Titi. 
defiderijs,id  obftinatiftimetenuit,  ne  quern  (inefpe  dimitte- 
ret,&  quod  magis  mircris, legimus  de  Galieno  quamuis  indi  Exemplft 
gniffimo,q>  nil  vnquam  petenti  denegaret.Quid  dicam  de  Ar  Galieni. 
taxerxe,  qui  agricolx  concauas  manus  aqua  plenas  oftbrenti,  Exeplum 
phialam  auream  aureis  plcnam  dari  iuftit  ? Et  c(le  tot  ac  tan-  Artaxer. 
tos  patronos  pro  mulicre  paupercula  intercedentes,qua  pote 
rat  vnico  verbo  b'eare,&  non  refpondere  ei  ChriftG  verbum? 

Cxterum  nolebat  calumniatoribus  mordendi  anfam  dare. 

Quis  flue  Iudxus  fiue  gentilis,  a domino  falutcm  petijt,  Lud.Gra. 
D quam  non  protinus  impetraritPquo  ergo  nunc  gentile  mulie- 
rem  a feclamantem  exdudit  ? Huius  rci  cum  multx  fuerint 
caufx,tn  illaptxcipua  efte  vr,quam  ex  Dyohif.lib.de  cxleft.  Dyo.  li.de 
Herar.colligerc  licet . Is  enim  Deum  ait  paterna  cura,atque  cxl.hicr. 
prouidentia  fc  omnibus  apte  pro  illorfi  captu  in(inuare,itaque 
.infirmos  blade, ac  leniter  traftarc  paterna  pietate  folet,nc  ma 
gnitudine  laboris  fatigati  debilitetur,  fortioribus  aut  fortiora 
ccrtaminafubminiftratjVt  vincant.  Hocquidc  modofedomi 
nus  cum  difcipulis  fuis  diner  (is  temporibus  geftit.Eos  quippe 
suite  fpiritus  fan&i  aducniG,  ncque  grande  aliquid  moliri,nec 
etia  iciunijs,&  laboribus  immodicis  opprimi  voluit, Vbi  vero  Luc.24. 
virtuteex  alto  roborati  funt,  tuccos  varij  calamitatG,  & per- 
Cone.  Quadr.  Tonv  I.  M M fecit- 


Fer,  V. fojl  /.  £>om.  Oua drag, 

fecutlomim  procellis  agitari  p.afliis  eft,  qnod  ipfe  his  verbis  ~Z 
Mat.9.  declarauit.Non  poflimt  inquit  filij  fponfi  lugerc,quamdiu  cu 
Lahore s ilHs  e(t  fponfus : Venient  autem  dies  cum  ablatus  ab  eis  fue- 
hnpurti - - rit  fponlus  & tunc  iciunabunt . Hoc  igitur  exemplointelligi- 
tur  Dens  nius  Dcum  vires  hominum  perfpeftas  habere, & pro  magni- 
fro  cuiuf-  tudincvirium  labo'resillis  &oncra  aptarc;  infirmiscnim  Je- 
que  viri - uiacertamina,fortioribus  vero  fortiora  refcruat.  Cum  igitur 
ius . Dominiis  mulierem  hancmirabili  intus  fideac  patiehtiaro- 
boraflet , intelligeretque  parem  ilIi,imo  & fuperiorem  tantae 
ftrftuere-  probationi  vy-tutem  elfe , noluit  earn  tanta  gloria , tantaque 
mas  or  an-,  meriti  materia  fraudare.  Quod  fecifl’ct  fi  eius  fidei,patientix,  1 
tes , Deus  & humilitati,hanc  pcrfeueradi  occafione  celeri  remedio  fub- 
tnimreme  traxiflec.Exquointelligimus  fratres,  eosquibus  omnia  blan* 
diu  tpfum  de.Ieniterque  fluunt,aut  leuibus  tm  laboribusiaftantur, inter 
differt  ad  infirmos  Dei  feruos  , qui  adhuc  paruuli  in  Chrifto  i'unt , cfle 
tommodu  numerandos.Eos  veto  quibus  exercitands  virtutis  gratia, gra 
mains  no-  ues  cafus  & magna  certamina  a Domino  exhibentur , inter- 
Jlrum.  fortes  & adultos.  imo  inter  veteranos  milites  efle  coputados. 
Ant.  Broi  Dimitte  earn , quia  clamat  pojl  nos,  Siquis  animam  het  vi- 
cus inEua  tiorum  fprde  pollutam,fiIiam  proculdubio  habet  malam  a df 
gel.  par. i."  monio  vcxatam.Quare  necefle  eft,vt  reatu  fuum  agnolccns,  G 
ar.#z.  moxad  preccs  fandorum  confugiat,  qui  Domino  dicant:  di- 
mitte eum  quia  clamat  poll  nos . Dimitte reatum,  dona  gra- 
tiam  , quia  noftru  intimo  affeftu  quairit  fupplex  luftragium  . 
Non  fiim  mijfus  nifiad  ones,  non  quod  ad  gentes  non  fit  mi£ 
Hiero.lib.  fus,fed  quod  primu  miflus  fitad  Ifracl,  ait  Hiero.  vt  illis  non 

а.  in  Mat.  recipientibus  Euangeliu.iufia  fifcret  ad  gentes  tunc  migratio. 

to. 9.  Doming  adiuna  me.  Defignauitperhoc,ait.  Abul.inipio  efle 
Abul.  in  poteftatem  faciendi  quod  petebatur,&  quod  non  egeret  alio  . 
Mat.  1 y.  Vnde  non  dixit, Domine  ora  pro  me,  fed  adiuua  me,  fic  Deo 

q.  47.  loqui  folemns,diccntes,  Domine  ad  adiuuandum  mefeftina  . H 
Treius  in  Eft  mercaturaqusdam,vt  inquit  Homerus,  inter  Deos  & ho 
Euang.  li.  mines,  vt  iili  nobis  bona,  honeftaque  dent , fy  nos  eis  facrifi- 

б. C.3.  ciu  atqueprcces.  Sacrtficium  porro  Deo,  fpirituscontribula- 

Homcrus  tus,corcontritum  & humiliatum.  Domine  qui  omnia  potes , 
Titcl.  in  quafi  diceretharc  mulier, adiuua &exaudi  me.  Non pofl’um 
Mat.  equidc  oratione  copoftta,  mulier  ruftica  & barbara, coram  te 

multa  proloqui,  ncqueopus  eft,  ncque  tu  id  defideras . Ecce 
igit  breuiverbo  cordis  mei  tibi  p3do  aftedu,Dne  adiuua  me. 
Chryfi  in  Quid  igitur  mulier  poftquam  hoc  audiuit,ait  Chrylbft.nfi 
Matt.  ho.  tacuic  ac  acftitit?non  certe  id  quidcm,(ed  potius  magis  infta- 
y 3.to.z.  bat. At  nos  inconftantes  no  ita  facimus,qu.in  potius , cu  quodt 

volu- 


Conclo  Trim  a . 274 

A volumasflonaflequimiir,ftatimdefiftimus,cSpropterea  nia-  Per/iuert- 
gis  inftare  oporterer.  Carteru  quern  non  pcrplcxum  reddidif-  mus  in  ora 
let  ilia  refponfio?  fufficiens  quidc  vidcbatur  Chrifti  filcntiu , time,  ttfi 
vt  ea  in  defperationem  conijceretur , & refponfio  ctia  magis.  mult  a cbij 
Cum  enim  vidiflet  patronos  ct  ipfos  repull'am  paffos  fuiffe,  ciatur  im 
audnetque  rem  fieri  non  pofTe,harrere  plane  poterat.-attnmen  pedimeta* 
00  dcfperauit  mulier,fed  cu  videret  patronos  fuos  nil  efficere, 
pulchraquada  inucrecundia  inuerecunda  fuit . Antea  fiquidc 
in  aonfpeftu  venire  nonaudebat,  fed  clamabatpoft  eosrpoft- 
modum  ergo  cum  confentaneum  vidcbatur  vt  rebus  defpera- 
£ tislongius  abiret,acceditproprius,atqueadoratdicens : Do- 

mine  adiftuame.Et  alibi  ait  idem  Chryfoft.dDomine, inquit  Chryfoft. 
Chanan£a,num  ideo  homo  fadus  es,  vt  vnum  tantu  faluares  exvarijsin 
populu?num  pp  Iud^os  folos  venifti  ? Quid  eft  quod  dicitur  Mat.  locis 
in  Pfal.Poftula-a  me  &dabo  tibi  gentes  in  harreditatem  tua?  horn.  17. 
Etlfa.ait;  Inipfum  gentes  fperabunt  .*Curergoc*rm  venerit  Pfal.i. 
hare  miferabilis  mulier  pro  fill®  fuar  infirm itatc  obfecrans,&  Ifa.ii,. 
cafus  fuos  dcplorans, dicis, non  fum  milfus?&c.  Tu  dcnifjuele 
profos  mundas,mortuos  fufcitas,paraIiticoscuras,carcosillu- 
minas,latronesfaluas,merctrices  caftificas,& huic  miferarnil  inVei  mi 
C refpondcsjled  potius  cam  reijcis,atqueeius  patronos  non  ad-  fericordia 
minis?  Quorfum  putatis?vt  perfeuerantiam  eius  laudabilem  cSfidamus. 
ocsadmirarentur,audircntquedicentclDomind  adiuua  me . 

Demme  adiuua  me . Pcrfeuera  temper , etfi  tibi  videatur  lnftemut 
Dens  no  audiremoli  efl'e  vt  Saul,qui  cu  vidit  quod  Deus  fta  petentes. 
tim  n6  fibi  refpoderet,acceflit  adphytonifiam.  Multi  funt.n.  i.Reg.18. 
quibus  cu  ftatim  diuina  confolatio  non  adeft,  accedunt  ad  hu 
manas  cofolationes,&  triftiores  reddutur  & incofolabiliores . 

Noneji  bonum  fumere  punem  filtorttm  & mttttrt  cardbus. 

Mira  conuerfio,ait  Glo.rinm  Ifracl  quondam  films, nos  canes:  Glo.  ordi. 
D fed  pro  diuerfitate  fidci,ordo  nominu  mutatur.  Deillis  enim  in  Mar.  7. 
dicitur  pfal.  Circudcderunt  me  canes  multi,  de  nobis  autem,  Pfal.zx. 
Alias  oucshabeo,qus  non  funt  ex  hoc ouili.  Quandorefpon  loan. 10. 
fum  dat,  ait  Chryfoft.  magis  quam  prius  filentioexulcerat : Chryf.  in 
neque  iam  ad  alios  caufam  traducit,nec  fenoneffemiffumaf  Mate.  ho. 
firmat,fed  potius  quato  illaferuentiusorat,  tantoipfe  vehe-  53-to.i. 
metius  retrudit:  nec  ia  Iud^osoues  fed  filios  ct,  ipfam  vero 
cane  appellat.Qnid  igitur  mulierfacit?Quid?abipfis  Chrifti 
verbis  deprccatoriam  c;onneftit  oratione  diccns,et  Domine . 

Etiam  Domine.nam  & catelli.  No  ignore  dicit  ilia  Chana  r 

nara,quia  neccffaria  hare  alimenta  fili  js  feruada  fint , verunta 
cur  ego  vetor,etfi  canis  lim?na  fi  nefas  eft  quidqua  acciperc  , 

M M 1 nec 


I 


Ter.  V.  pofl  /.  Torn.  Quadrag. 

nee  micas  quidem  fumendx  turn, (in  vero  licet  quodammodo  B 

Eartfiri  panem  canibus,non  omnino  ipfa  prohibeor,fed  potius 
ac  rationc participate  debeo:  Tu  interim  nonfidem  folum 
eodit  tones.  illius,  vei  um  & humilitatem  admirare  mecum . Na  ciim  ipt'c 
Iudaros  filios  appclla(fet,adeo  procul  aberat  ne  Iiuorc  aJienas 
laudis  contaminarerur,  vt  nuius  etiam  adiecerit,atquc  doAij 
nos  eos  nuncupauem.  Vides  prudentiam  mulieris?  vides  qGo 
nec  contradicit.nec  de  alioru m laudi bus  doluit,nec  quia  con- 
temni  videbaturmolefte  tulit?vides  magnicudincm  animtat- 
qucconftantiam.  Non  eft  bonuni ipfe  dicebat,  atque  ilJa.vti- 
que  dominc  refpodebat.  Filios  ipfe  Iudxos  vocauit, atque  ilia  F 
dominos.  In  conditionecanum  illam  uocabat , & Confcftim 
ipfam  conditionem  canum,  atque  ftatum  vitro  ilia  liibiunxit . 
Ambr.lib.  Vnde  bene  ait  Ambro.  Chananxa  fuit  pertinax  inprccibus, 
j.  in  Luc.  fapiensin  refponfis,  fidelis  in  verbis,  prxtereuntem  reuocat  » 
c.7.  taccntem  fogat,  cxcufSntem  adorat,ncgantcm  indinat. 

Hiero.  in  Etiam  domtnanam  & cattlli.  Scio  me  filiorum  panem  no 
Mat.liJb. 2.  meref i,nec  integros  polle  capcre  cibos,ncc  federe  ad  menfam 
X0.9.  • cum  patre.  Sed  contemn  fum  de  reliquijscatulorum , vt  per 
humilitatcm  micarum,ad  panis  integri  veniam  magnitudinc. 
Ruth  2.  Ego  film  ilia  Ruth,  qu£  fcquor  veftigia  me  (forum , & greges  O 
Guticr.  in  ouium  tuarum.  Vacua  veni,  vacuam  a facie  tanti  paftoris  me 
Euan.li.d.  abire  non  expedit  tibi,qui  audis  inuocantes  coruos.Num  vna 
cap.3.  tantum  habes  bencdi&ionem  ? & mihi  obfccro,  vt  bcnedicas. 
llal.  146.  Hac  igitur  tanta  humilitatc&  fide,mifericordiarum  pater  fu- 
peratus,  & feiam  vltra  continere  non  valens,  in  hanc  vocem 
prorupit,  6 mulier,  magna  eft  fides tua. 

O multer.mavna  eft  fides  tua,  fiat  tibificut  vis.  Audiat  hec 
Chryfoft.  qui  ihconftanter  orant,ait  Chryf.  & faftidiose  precantur.  bJe 
1 cxvarijs  in  recedas  vnquam  quoufquc  aecipias: "finis  poftulantis,acceptio 
Mar.  locis  eft.  Tunc  ccfl'a  qnacceperis,  imo  magrs , nec  tunc  cedes,  fed  H 
homil.  1 7.  perfeuera  agens  gratias  pro  eo  quod  accepifti,  vt  perlcueret  ti 
to.2.  bi  quod  acceperis . Qu^rit  ait  Abulen.  cum  in  muliere  ifta 
Oratio [it  nttneapparuerint  virtutes  mults, quire  Chriftus  foiam  huius 
ptrfeut — mulieris  fidem  laudans  commcmorat?Dicendum,  quod  verfi 
rats.  eft, quod  multx  virtutes  in  ca  apparuerunt;  nam  fuit  pruden- 
Abul.  in  tia,quia  in  omnibus  prudenterrefpondu.vt  ait  Thcophy.Se- 
Mat.  ry.  cundoapparuit  perfeuerantia.Tert'oin  ea  fuit  patientia  , na 
q.43.  in  varijsnonfuit  c6mota.Qnsribapp3ruithumiIitas,leenifn 
Theophy.  humiliauit  procijdens  interram  coram  ChiiHo.cumadorr.n- 
Mat.iy,  do.Quintoapparuit  in  ea  fides, nam  credidtt  lefum  die  met 
Luc.  7.  fiatn.  Dicendum  tamenquod  licet  ills  virtutes  appatuerine 

in 


. Concio  Vrimd . 275 

A inmuliere,  Chriftus  tamennoncoipmemorauitnifi  fidem,  pides  pm 
primo  quia  ipfh  fo|p  erat  ad  propofitum,nam  dicitur  quomo-  JldtiJftma 
do  ilia  mulicr  obinmt  a Chnltoquod  petebat , & tn  adobti-  virtui  , 
nendum  miracula  fieri, nulla  virtus  lufficit,ni(i  fidcs.Per  fide 
obtineniusquidquid  petimus,  ita  vc  nil  fit  nobis  impoftibile. 

Vnde  Chrilfus  dixit , vt  refert  Mar.  Si  potes  credere , omnia  Mar.p, 
funt  poflibilia  credenti . Secunda  ratio , quia  ifh  erat  virtus, 
quam  Chnttus  introduces mtebatur  prxdicando,  fcilicet  q> 
crederetur  in  cum, quia  tides  eft  fundamemum,  & fine  ilia  im 
poflibile  eft  placere  Deo, vt  ait  Paul.  8rita  fine  fide, vel  nullx  Heb.il* 

£ uirrutes  funt,vcl  faitem  nnitiles  funtadpiacendum  Deo.  Vn 
de  Hirefta  tota  prxdicatio  & fcripturarum,&  gef(orum,atque 
didoium  Chrifti  fuit  propter  fidem  introducendam,ac  con- 
feruandam,  iuxta  illud  loan.  Multaquidcm  & alia  figna  fecit  Ioan.20. 
Iefus,quxnonfuntfcriptain  librohoc,  & hxcfcriptafunt,ut 
credatis,quia  lefus  eft  nlius  Dei,  & vt  credctes  vita  habeatis. 

Quia  tile  cordis  infpeftor  mutatam  vidit  quam  laudauit , 
ait Aug.ideo non  ait,o  canis,  magna  eft  fides tua, fed  6 mulier  Augu.Iib. 
magna  eft  tides  tua.Mutauit  uocabulum  quia  mutatum  uidit  de  fide , 8c 
affedum.Et  Chryfol.ait,Mento  qua:  fecanem  confelfacft,in  operi.cap. 
C hominem  commutatur : & iulfeconucrtuntur  in  canes  ,qui  i6.to.  4. 
fe  filios  effe  noluerunt.Mcrito  adoptatur  in  filiam,leuatur  ad  Chryfol. 
menfam,&  honoratur,qux  fc  Tub  mcnfa,Iaudabili,&  prouida  fer.  1 10. 
humilitate  deiccit.  Hinc  eft  quod  propter  iuftitiamfuam  Do 
minus  nec  Iudaris  dare  potuit,  ncc  gentibus  denegare. 

Fiat  tibifitut  vis.  Ac  fi  diceret,  tides  quidem  tua,  niaiora 
quam  petis  portet  impetrare : verumtamen  fiat  vt  vis . Quo  Magnum 
diutius  mulier  orando  perfeuerauit , hoc  maiorem  gratia  eft  fidei  mtri - 
confecuta : non  enim  falutcm  folam  filix  quam  quxrebat  in*  turn . 
uenit, fed  laudem  ctiam  8t  commcndationem  Domini,  xter- 
D namquein  Ecclefiamemoriamadepta  eft.  Cxterum  vt  & fi- 
dei & humilitatis  vim  & potentiam  pernofeatis:  Marci  verba  Mar. 7. 
hoc  in  loco  referenda  func,qui  vbi  mulicr  hanc  humilitatis  uo 
ccm  protulifTet,refpondiire  Dominum.aitjPropterhunqfer- 
monem  vadc,  exijtdxmonium  afilia  tua  . Huicigitur  uoci,  Pramisu. 
quxfidei,  & humilitatis  quidem  plena  fuit,  diuinx  mifericor  tnagng  fi. 
dix  vilcera,  anteaquodammodoclaula  patuerunt , vthacra-  dti% 
tioneintelligatis  quantum  ad  mifericordiam  Domini  impe- 
trandam,  imo  ad  eius  vim,  & potentiam  (fi  dici  poflet)  fupe- 
randam , virtus  humilitatis  valeat. 

Pofiularc  debemus  a Deo  cum  perfeuerantia  & fpc,confi- 
dentefquedcf'uispromiflis.fjquidcmapud  loan  ait, q>  datu* 

MM  } rus 


/ 


Per.  V.  poft  I.  Dorn,  Quadrag, 

rus  eft  nobis  quod  iutte  petemus , Confidera  obfecro  quanta  E 
Gen. 2 1.  cum  fiducia  Abraha  poftularet . fiquidectfi  Deus  ipfiprxci- 
peret,vt  (ilium  facrificaret,  ibatad  facrificandum  filiu,fperans 
tamen  Temper  fore  adimplendum  quod  Deusipfi  promiferat. 
Hcb.  1 1.  Quod  fignificauit  Apoft.dicens,  Fide  obtulit  Abraham  Ifaac 
cum  tcnraretur,&  vnigcnitum  offerebat,in  quo  fufceperat  re- 
promiftiones.  Hoc  etiam  fignificauit  ipfe  Abraham  dimittes 
Gcn.22.  feruosadradicem  montis,dices,Expe&atehiccumafino,ego 
& puerillucproperates  poltquam  adorauerimus  rcuertcmur 
Iudith  n ad  vos.  Fuit  etiam  magna  fiducia ipfius  Iudith,  dixit  emm ei 

Holopherncs , vt  comcderet  ad  men(am  cius : cui  refpondit,  f i 
& dixit,  nunc  non  potcro  manducare  ex  his  qux  mihi  prxci- 
Cofidamus  pis  tribui,  ne  veniat  Tuper  me ofFenfio,ex  his autem  qug  mihi 
virilittrin  detuli  manducabo. Holopherncs  ait, fi  defccerint  tibi  iiiaqug 
Domino,  tecum  dctulifti,quid  faciemus  tibi?  Et  dixit  Iudith, viuit  ani- 
ma  tua  domine  mcus,  quoniam  non  expcndet  omnia  hxc  an- 
cilla  tua, donee  faciat  Deus  in  manu  mca  hec  qug  cogitaui : 6 
magnam  mulieris  fiduciam  ! hanc  etiam  fiduciam  habebas 
Pfal.ixp.  fandus  Dauid  cumdiceret,  Sullinuitanima  mea  in  verbo 
cius,  fperauit  anima  mea  in  domino  . 

Bonn  ope-  Multi  fiint  diuites  qui  dant  pauperibus  quod  petunt  in  eo-  Q 

ra  cum  de  rum  ncceflitatibus : fed  tamen  fxpe  hoc  faciunt  cum  depraua 
prauatai-  taintentionc:  vtpotcpuellis  fauent  pro  dote, vtpoflint  cis  a- 
tenone  no  butirmalis  fauent, vt  vlcifcantur  corum  iniurias,&  pauperibus 
xidentur  fcholafticis  fjpe  pro  cathedris  obtinendis  , alijs  etiam  vt  liti 
impel  rare  faueant,  vel  propter  alias  intentiooes . Cum  huiufmodi  ergo 
apudDeu.  inteutionibus  fi deprauatx  fuerint,non folet  Deus  lubueniic, 
fed  potius  cum  pure  accedimus  ficut  ha?c  Chananxa . Cu  er- 
go tarn  pium  habeamus  Dominum,petamus  confidenter,  di- 
Iaco.i.  cente  Iacobo,Poftulet  autc  in  fide  nil  hxfitans.  Si  olim  Deus 
Confida-  liberalis  erat.crcdedum  eft  quod  adhuc  liberalior  crit  modo,  H 
tntit  in  do  cum  prxfertim  filium  Tuum  nobis  donauerit : fed  aduerte  plu 
mino . rimu  ad  rem  facere,  vt  quando  aliquid  a domino  pollulamus, 
Exo.17.  eiusjjeneficia  rccolamus  . Sane  quando  Moyfes  orabat  pro 
populo  contra  Amalech  pugnante,  virgam  in  manu  habebat, 
vt  habetur  in  Exo.vt  hac  ratione  recoleret  beneficia  diuinitus 
impetrata,&  ita  maioricum  fiducia  pollulabat : fic  igitur  nos 
Simile.  cum  beneficia  i Domino  petinius,  nos  gerere  debemus . So- 
lent quidem  famuli  cum  beneficia  a dominis  fuis  petunt  qui- 
vv  bus  aliquando  feruicrunt,  dicere : hoc  quidem  mihi  concedi- 
to  domine  mi,  vel  pro  pane  quern  apud  te  per  tot  annos  man 
ducaui . Vnde  Ecdefia  etiam  condudcrc  lolet  fuas  colleftas 

dicens. 


.%  . Concio  Prima . i76 

A dicem.per  Dominum  noftrum  Icfum  Chriftum i quafi dicat,  Oratio 
Mcmor  viique  fum  bcneficiorii  acccptorum  per  Icliim  Chri  qualis  ejji 
ftqga  Dominum  noftrum.  debext . 

V idcmur  quodammodo  obligare  Deum,fi  ita  loqui  fas  eft, 
qncum  maxima  fiducia  in  coconfidimus,&  iple  vf  ita  (enti- 
re: fiquidem  mifereri  turba;indefierto,uidebaturinhocniii, 
ncque  enim  cibos  adfercbant.  Vndcait,  Mifercortuper  tur-  Mar.  8. 
bam , quia  ccce  iam  triduo  fuftinct  mc,ideft  l'pcrat  in  me , & 
fiduciam  habet,atque  idcirco  uidcor  obligatus, vt  earn  pafea. 

Sic  Dauid  dicebat,  Suftinuit  animamea  in  verbocius,  fpera-  Plul.i2j» 
S uit  anima  inea  in  Domino.  Bonorum  quidem  conditio  eft  fa* 
ucre  his  qui  in  ipfis  confidunt , quanto  igitur  magis  id  Dcus 
praeftabit  ? Vide  obfecro  in  quanta  pericula  fe  conicceritille 
qui  hofpitiocxcepit  Lcuitam  & coniugcm  fuam  node,  utca 
a carnalibus  virisliberarct,vt  hr  in  lib.Iudic.  quandoquidem  Iudic.it>. 
ctiam  filiam  liiam  ipfis  cxponebat>modo  parcerent  illi  miihe 
ri  quam  domi  fuae  rccepei  at.Loth  prsterca  uidens  eft'rarnata 
illam  libidinem  Sodomitaru,diccbat  eis,NolitequaM©fraires  Gen.  15. 
mei, oolite  malu  hoc  faccre,habeo  duas  film,  qua?  nondu  co- 
gnoucrunt  viru,  cduca  eas  ad  nos,  & abutimim  eis  ficut  vobis 
C placuent,dumodo  viris  iftis  nil  faciatis,  quia  ingrefti  funt  tub  Simile, 
vmbra  culm  inis  mei.Perteucremus  igitur  poftulantes  a Chri  Perfeutrt 
llo,&  confideremus  quantu  perfeuerent  uiri  mudani  in  rebus  mus  in  re- 
ad militate  fua  pertinentibus  exquircndis,&  in  humanis  prx  bus  ad  fa - 
tenfionibus.multo  igitur  ^quius  cft,ut  petetes  .i  Chrifto.nec  lute f>erti~ 
defatigemurin  petcndo,ncc  fiducia  amittamusin  adquiredo.  nentibut « 

. Quamuis  ftatim  voti  compos  non  fias,  nolipropterea  ani- 
mocadere,  fiquidem  non  vnoindiecondita  Roma  fuit,  vt  eft 
in  prouerbio  . Vide  quid  dicat  Dauid;  Paticntiapaupcrum  Pfal.j. 
nonperibit  in  finem.Etficnim  fccreto  pulfcs,tamcnaudict  tc 
D Dommus  Hebrgi  quidem  nodu  dormicbant,&  th  iam  mane 

inueniebant  manna. Daniei  etiam  ex  intimo  vfque  lacu  exau-  Dan. 4. 
ditus  cft,dnufis  & obfignatis  foribus.  Ionas  auditus  eft  ex  ven  Ionx  2. 
treceti:  Nosparum  fiducialiter  in  Deo  confidimus , ficut  ui-  Gcn.ip. 
detur  fecitfe  Loth  cum  alccndit  in  montem , & tamen  in  Sc-  Petamu * 
gor  fibi  promifta  fuerat  fecuri  tas,&  fibi  videbatur  quod  in  mo  d Domina 
tcfecuriorefl’et.Quarecum  maxima  fiducia  poftulcmus  ficut  turn  maxi 
fecit  hare  mulier. Multi  potius  in  pecunia  fperant:&  hanc  ado  ma  fidu - 
ranr,ficut  prophets  Baal  ipfi  fe  commendabant,  & effufo  fan  cia . 

guinc,  falfi  Dei  fui  opem  poftulabant , fed  cum  non  pofiet  ip-  3 .Reg.18* 
s fuccurrere,honorem  fuum,  & vitam,atqucanimas  perdide 
runt.Quareujultopraeftantius  8i  exccllentius  fuit  fadu  Eli 

MM  4 qui 


Die 


Ter.  V.  foftl.  Bom,  Qua  drag. 

qui  in  Dno  fperauit,&  ci  fubucnit  in  maxima  opportunitate,  E 
& ir»  ipfo  articulo,adeo  ut  ols  populus  clamaret,Dns  ipfeeft 
In  Domi-  De'us.Tum  ct  maxima  fuit huius  mulieris  Chananjg  fiducia 
nofirmijft-  & tpes,qua  in  Chrifto  collocauir,ac  propterea  ola  ei  ad  libitfi 
me  Jpere-  fluxerunt,&  fa&a  quide  fuit  voti  compos,  liberando  (ilia  fua 
a ptate  darmonis,quacrudeliiTime  torquebar,&  vexabatur. 

Fcria  V.  poft  I.  Dominicam 
Quadragefimcc . > 

CONCIO  SECVNDA. 

Ghessvs  lefus , &c.  Qui  non  refpondit  ei 
vJ  'utrbum’M3t.  1 f . Vbi  funt  milericordia*  tua?  anti 

Tjj  qua:  Dfte?ait  Pfal.Et  Abac,  dicebat;  Vlquequo 
•srvaKU  Dne  clamabo,&  non  exaudies?  lob  etia  dicebat; 
Clamabo  & non  cxaudis,mutatus  es  mihi  in  cmdelem  : Ve- 
rumtamenhaec  Dei  dilatioeft  ad  noftrum  commodum,  uc 
Gen.  5 a*  perfeucremus,fi  cnim  Iacobnon  perfeueraffetinlu&andocG 

angelo,  non  reportalfet  benedi&ionem . Sane  quanto  magis  Q 
Deus  dilatat  bencficia,  tantodeindecopiofioraexhibet. 

Nonejibonum  fumerepanem  filiorum  . Dixerat  in  prarfen- 
Iom.S.  tia  Iudxorum  quod  cflent  filij  diaboli;  Vos  ex  patre  diabolo 
'Honore—  eliis , & in  abfentia  filios  uocat , ut  inde  difeamus  in  abfentia 
tnus  abfen  honorare  proximum  , etiam  magis  quam  in  prarfentia  ; led 
tts , multi  hoc  tempore  contra  faciunt. 

( 'alamitates  immittit  Detis,vt  ad  ipfum  conuertamur. 

Detent  in - ^Olet  quide  Deus  laborcs  8r  calamitates  hominibusimmit  H 
no  (emus  in  ^tere,vt  hocpa&o  refipiant,&  ad  Dcumreuertantur.Vnde 
noflris  tee-  primum  hunc  medicu  debemus  non  foliim  in  noftris  infirmi- 
lumitati — tatibtis,(cd  etiam  in  omnibus  laboribus  vocare.Sxpcquidem 
bus , calamitates  hominibus  contingunt,  & infirmitates,j>p  depra 
uatam  comm  conlcientiam:  hre  igitttr  prius  debet  curari  j 
na  aliter  fi  ultra  videntur  reliqua  adhiberi  medicamina,  liqni- 
• demcaula  prius ipfa debet ccH’arc,  vt etiam  iple  effedus qui 

abipfacaula  producitur  celfet.  Probe  quide  hoc  noueratlan 
P(a!.Jfl8.  ftus  Dauid  cum  diceret  j TribuIatio& anguilia  inuenerunc 
Calamity-  me.quafi  diceret , inuenerunt  me  tanqua  fagaccs  quida  canes 
tts  v tiles . prxda  odorames : in  hoc  emm  videntur  dcleruire  laborcs,  ve 
» . his 


"v 


tnus. 


Pfal.88. 
Abac.  i. 
lob  3 o. 


) 


Concio  Secunda . 277 

A his  tanquamcanibusquibufdam  vfatur  fapiemiffimus  vena- 

tor  Deus,&  ita  prjedam  ipfam  recuperet.Perditus  crar  Sam-  Iudic.  itf. 
fon  cum  fanitatefruerctur,  atque  ita  permihe  Dens  a Phili- 
fl?is  fibi  oculos  crui,& ita  animx  vita  recuperauit;Vnde  & di 
xit, vt  habetur  in  lib.Ii^licum,  Dominc  Deus  meus  memento 
mei,&  reddemihi  fortitudinem  mcam  pridinam.Tanta  ergo 
fuiteius  contritio,vt  iph  Deus  condonauerit, atque  quod  pe- 
tebat  concefTeric . Pcrdita  erat  ct  hxc  mulier  Chananxa , & Calamity . 
idololatria?  dedita,  atque  Dei  oblita,  fed  tn  hoc  Dei  flagello  tet  not  ad 
• perculfa,  nempe  vexationis  hlix  , ita  in  feredijt , vt  a limbus  Drum  rt - 
B egrefla  fins, ad  Chrilhim  inquirendu  accederec,  atque  ita  he-  ducunt. 
ret  voti  compos, quamobrem  ad  Deum  Aatim  accuriamus  in 
noArisneceflitatibus,  cxemplo  hums  millions;  & non  facia- 
mus  vt  Samuel.qui  cu  a Deo  vocaretur,accedebatad  Helirhc  i.Reg.3. 
enim  nos  facere  I'olemus.vt  fcilicet  cum  nobis  a Deo  calamita 
tes  immittantur  vel  infirmitates,prms  ad  corporis  medicu  ac- 
cedamus  quam  ad  Deum.  Contra  tn  faciebat  Dauid,qui  di- 
cebat;Exaudi  Deus  orac  ionem  meam  auribus  percipelachry  PfaI-3  8. 
mas  meas.  Die  obiecro  fanfte  vates,nunquid  lachrymcaudi-  Libmttr 
ri  folent?Cur  igitur  dicis, vt  eas  Deus  audiat?  Scd  bene  ait  (an  Deus  au- 
C dus  prophets,  cum  nil  he  quod  Deus  iibentius  audiat : vnde  dietlachry 
Chananae^lachrym*  ec  potius  quam  verba,  audits  funt.  mas. 

Quod  ChnAus  dicat  apud  Mat.  Venice  ad  me  omnesqui  Mat.u. 
laboratis  & oncratiellis,(ignihcat  plane  nullam  opportunira- 
tem  elfe  commodiorcm  vt  quis  ad  Deum  conucrtatur,quam 
cu  m in  laboribus  verfatur:  Et  quemadmodum  prouidus  agri-  Simile, 
cola  tempus  opportunum  ad  feminandum  expedat : he  Deus 
in  tempore  calamitatum  ad  fe  homines  vocat : nouit  enim  q* 
in  prolperitate  foleant  obfurdefeere,  cum  rclpondeantillud 
Ifa.Pepigimus  fjedus  cum  morte,  & cum  inferno  fecimus  pa-  Ifa.z8. 

D dum.Vndc  Dauid  dicebat,Imple  facies  eorum  ignommia,&  Pfal.  61. 
quxrent  nomen  tuu  dominc.  Quatndiu  hlius  prodigus  num- 
moshabebatadexpcndendum,nonrecordabaturerrati  Iui,&  Luc. if. 
deliciarum  domus  paternx,  donee  vidit  fefame  opprellum . 
Hincl(a.ait;ln  angullia  requiherunt  ternon  foliim  ait  qu^he  Ifa.26, 
runt,  fed  requiherunt, hquidem  laborcsiphcompclluntquo- 
dammodo,  vt  homo  ad  Deum  accedat,  non  feme!  tantu , led 
fepe.Quxrit  bcatus  Aug.  cur  vetita  ilia  arbor  , diceretur  ar-  D.  Aug. 
bor  fcientix  boni  & mail,  cum  non  quidem  haberet  proprie- 
tatem  aliquam  legendi  aut  docendi  aliquam  fdentiam?&  re- 
fpondet , quoniam  cognofcerc  fecit  protoparentes  per  expe- 
neniia  & labores,quid  elfet  bouum  Sc  malum , & quid  diet, 

elfe 


E 


Calami  t a 
tel  quatu 
i i due ant . 


Gen.  3 7* 
& 41. 

Gen.  ii. 
lob  6. 


F, 


2.Re».i4. 
Calamita 
tes  nos  ad 
Dei  cogni- 
tions ma- 
nuducut. 

Quxftio. 


Chry.lib 
1 . de  pro. 
uidentia. 


Mat.7* 
Luc  .6.' 
Siniilitu. 

Ptrftut- 
rtmus  in 
xirtute. 


Ter,  V.  f>oft  J.  Bom.  Qua  drag. 

eflecum  Dco.vel  fine  Deo.  Defcicntix  arbore  videbaturgu 
ftafle  hxc  muIierChananxa,cum  bonum  & malum  Icirct. 
Quando igitur  Deus nobis labores & ealamitates  mittet,nos 
totos  ad  eius  permittamus  nutum,ipfe  enim  inde  multa  bona 
eliciet . Sane  fi  quis  Iofcphum  intcrrogalfet  cum  e cifterna 
cduccbatur,vtrum  cuperet  tunc  clfe  finem  laborum  fuorum, 
forl’an  fic  refpondiflet : & tamcn  vide  quanta  amifilfet  bona, 
qux  fibi  contigerunt,proptcrea  quod  venditus  fuit , & in  car- 
cerem  coniedus.Satis  hoc nouerac fandus  Abraham,  & pro- 
inde  ita  fe  duci  ad  dei  libitum  patiebatur, etiam  vfque  ad  filij 
fui  occifioncm.idem  etiam  faciebat  Ifaac,  obtemperans  patri 
fuo,vnde  vide  obfecroquanta  bona  amififl'ent,  fi  hoc  neglexif 
Tent.  Pulchrc  prxterca  in  his  exercitatus  erat  fandus  lob  tan 
quam  vetcranus  miles, cum  diccrct : quis  det  vt  veniat  petitio 
mea,  & quod  expedo  tribuat,  mihi  Deus , & qui  expit , ipfe 
me  contcratjfoluat  manum  fua,&  fuccidat  me  ? Obferua  ob- 
(ecro  quomodo  plurcs  adhuc  labores  poftulet , quoniam  tot 
commoditatcs  important . 

Solctquidem  Deus  mcdijslaboribus  homines  ad  (e allice' 
re.In  cuius  rei  figuram  prxeepit  Abfalon  feruis  fuis  vt  incen 
derent  fegetes  Ioab,  quoniam  cum  fxpe  ad  cum  mififiet,  ve-  <5 
nirereculauitjat  vero  videns  huiufmodi  calamitatem , ftatim 
ad  Abfalonem  vepit,cumque  interrogarct  quorfum  id  fecifi- 
fct,refpondit  Abfalon, fe  meliorein  commoditatem  noninuc 
nilfcjVteumad  feeuocaret  . 

Sed  quxret  aliquis,cur  Dcps  patiatur,  vt  homines  labori- 
bus&  xrumnis,morbis,afflidionibus,&  tcnta:ionibusaffici& 
tur,  cum  pleriquc  his  fuccumbant,&  dxmonis  fxpe  tentatio- 
nibus  vidi  ccdant?Cui  quxfiioni  refpondet  D.Chry.dicens; 

Si  dxmon  coados  nos  vinccrer,de  Deo  conqueri  polTe  fottaf 
le  videremur, at  vincit  nos  Ipontancos , & non  inuitos . Cum  H 
enim  multi  probi  & (andiflimi  viri  nos  prxccfierint,argumc 
tu  eft, cum  eadem  qua  nosprxditi  fuerint  natura,quod  fi  ma 
li  fumus,non  ell  q>  aliter  non  poflimus , fed  q>  nolimus . Hoc 
Chnfius  infinuauit  Mat.  7.&  Luc.6.  dicens ; Homo  fapiens 
xdificat  domfi  fua  fupra  petra,  & venerunt  flumina,  & flauc- 
rQt  veti,&  irruerOt  in  domCi  illa,&  no  cecidit : fundata  enim 
erat  fupra  firma  petrani : ftultus  vero  xdificauit  domu  fua  fu 
pra  arenam,&  venerunt  venti  & dccidit  pluuia,&  irruerunt  in 
domu  illam,&  cecidit, & fuit  ruinaeiusinagna.  Dicquxfo, 
quis  nam  domu  demolituseft?  non  cquidcfola  tepeftas , ncc 
vent  us:  na  fi  verum  id  diet, altera  etiam  domus  deftruerctur, 

nan 


Coricio  Stcundd . 278 

X nam  eadem  tempefias  in  vtramque  irruit,fed  caufa  fuit  malu 
fundamentumvnius,  &bontlm  alterius.  Idem  in  area  videri  Simile 
potell,  nam  cum  vemus  perflat, paleas  lecum  adfert,triticum 
autem  manet,  num  ventus  tantum  paleas  difpCrfit  ? no  equi- 
dem,nam  etiam  triticum  fecum  abllulilfet, caufa  ergo  fuit  pa- 
learuni  leuitas : non  ergo  te  ducit  tentatio , fed  tua  voluntas, 
quznilpoderishabetin  virtute;  leuisquidem  efttuavirtus, 
atque  tentatio  te  quo-voluit  duxit, non  autem  iuflum . Con-  Tentatio • 
fidera  quzfohanc  mulierem,  quomodo femper perfeuerauit,  nibusviri- 
& vires  dxmonis  non  potuerunt  cam  detincrc,quo  minus  ad  liter  refi- 
ll Chriftumaccederet;aliafortaflemulier  etiam  cx  minori  ten-  fiamut . 
catione  flatim  fuccubuiflet.  Sicut  ih  anxilla  nimis  feruenti  iu-  Simile, 
readhxrefcit  caro,nifi  commoueatur:  ita  homines, nifi  labo- 
ribus  commoueantur,&  agitentur,adhxrct  his  rebus  inferio- 
ribus.  Quiin  hac  vita  tribulationes  non  lcntit , fed  omnia  ad 
libitum  ei  fuccedunt,fimilis  videtur  infirmo,  qui  iam  a medi-  Similitu- 
codereliftus.Se  faltitc  delpcrata,  permittitur  quemuis  fume-,  do. 
re  cibum,&  prohibito  viuere.  Si  quern  equus  eftrxnatus,cita-  Aduerfit a 
to  curfu  in  medios  holies  inferret, & aliquis  occurrens  equum  tibus  care - 
ilium  fnenaret,&  liibneruaret,non  certe  cenfendus  diet  id  fc  re,  pericth 
C cilfe, quod  odio  equitantem  prolcqiiatur.Quai e itaaccipien-  lofum. 
du  eft,  quod  fl  Deusalicui  calami tatesinfcrar,  id  fiat  propter  Simile, 
eiufdem  conimodum,&  vtilitatem.  Calaniitatibus,  & flagel- 
lis  alij  quidem  emendantur  , alij  vero  deteriores  Hunt : ignis 
cnimfornacis  Babylonicx  pueros  illuminabat,  exterosvero  Dan.3. 
exurebat : in  area  item  ipfa  triticum  ex  trituratione,&  venti-  Simile.  - 
latione  lediffimum  rcmanet,at  verb  palex  in  aerem  fubleuan 
tur,&  euanefcunt  : in  trapeto  ctia,&  olcario  prilhno,  magno  Similitu- 
illo  iynipani,feu  trabis  pondere,&  igm  vehemenuffimo,  non  do. 
quidquid  expririiitur,-&  decoquitur,dl  purutn  oleum, led  fx-  Simile* 

D cesquoque,&  amurca  exprimuntur : eodem  ctaerc  quxdaiu 
herbxfuauem  emittuntodorem,alix  verb  teterrimum. 

sJlfal.'i  confine  tit  do  difficile  eradicatur. 

ATinibus  eius  egrejfa . Exiuit  h.rc  mulier  ex  p.itra  fua,  8t  Vitia  di- 
prouincia,vt  Chrillum  quxreret:  vnde  colhgas.quod  vt  rnittammt 
poflis  Chriflu  inuenire,  prius  debes  vitiorum  confiierodincm  & Chriftu 
relinquere,quod  fateorarduu,&  difficile  die.  Vcriflimc  enim  muemcm *. 
diduell;  Languor  prolixusgrauat  medicO, breucm  Janguore  F.cd.io. 

{»rxfcindit  mcdicus.  Sicut  enim,vt  Chryfi ait;  Facile  ell  riuu-  ChryfoA. 
urn, cum  primiun  a fonte  fcaturic,quociique  volucris  fle«fte-  Simile  * 
rc:at  vbi aiiorum  fluminfiacccflioneaudils  ell,  vix  vlla  arte 


Ter.  V.  fojl  /.  Horn.  Qua  drag. 

pofliseius  imperii  reprimere,  ant  ^url'um  alio  defle&ere : ita  £ 
facile  eft  vitiu  recens  adhuc  natumabicindcrc,  at  multorum 
Cofuetudo  annorum  confuctudineau£lu,&  roboratu  quis  facile  fuperare 
praua  dif-  queat  ? Qnam  leui  opera  nouella  ftipem , & vix  dum  radici- 
ficile  era-  bus  h*rentem,cuellere  pofiumus.annofam  tamcn,&  diutur- 
dicatur . no  tepore  firmaca,quis  fine  maximo  labore  eradicate  valeat? 

Idem  igitur  de  vetullo  fcelcie  fenuendum' eft, quod  quo  diu- 
tius  ammo  hxfir>hoc  ahiorcs  in  co  radices  agit,dif5ciliusque 
D.Greg.  auelli  poteft.  Hinc  formidanda  ilia  D.Greg.fcntentia,  Tenet 
Cofuetudo  prauc  cofuctudines,quc  fcmel  ceperunt,&  qtiotidie  duriores 
mala  cap - exiftunt,&  non  nifi  cum  pcccatoris  vita  finiuntur.  Idemij-,  rur  F 
tiuu  tenet  fus,Sa?pe  nonnullt  cxire  a prauis  aftifcus  cupiunt,fed  quia  eo- 
korninem . rundem  afhuim  ponderc  premuntur , in  malx  confuctudinis 
carcere  indufi.a  femetipfis  exire  no  poflunt.  Confultoautem 
Simile.  vir  San&us  ponderis  nomine utitur.  Vt  enim  infirma  iunreta 
fubgraui  onerc iacentia , nifiabalijsiuncntur,exurgere  ne- 
queut,ita  quicunquc  in  peccato  iaccnt,atquc  hi  prxcipuctqui 
fceleribus  diu  afliieuerunr,praug  confuctudinis  podere  prefix* 
nifi  fingulari  Dei  ope,atque  beneficio,a  pcccati  onere  furgere 
non  ualent.  In  quo  quidc  llatu  miferi.no  iam  dc  pcccati  reme 
Mali  facie  dijs,fed  dc  lolatijs  coguant . Poflumus  plane  confuctudinem  G 
dvirtutcj  prana, quantumuis  antiqua,&  inucterata  iam  diu  exiftat,vin- 
auertunt . ccre,&  fuperare.  Vndcdicit  Seneca  ; Nil  eft,  quod  non  expu- 
Seneca  li-  gnet  perunax  opera, & inteta,ac  diliges  cura.  Curuatae  trabes 
bro  i o.epi  iiimma  opera  in  id  finguntur,quod  vfus  nollcr  exigit : quanto 
ftol.ad  Lu  facilius  animus  accipiet  forma, flexibilis,&  omni  hu  mote  ob> 
cil.epi.51.  fequentior?  virili  cnimrobore,atquefortitudine  opus  eft,  vc 
a medio  in  homo  prauxconfuetudmiscatena  confringat,  vt  mundi  pro- 
fincm.  bra,&  clamore- contcmnat,  vt  omnia  uinculadiaboli,  mundi, 
ac  carnis,  hoc  eft  triplicem  funiculu,quo  in  peccatis  homines 
alligati  tenentur,di(loIuat,vt cupiditatis  libidinem,vt  rebelles  H 
animi  motus, impetusq;  frenet, vt  fcnftium  licentiam,rationis 
imperio  coerccat.ac  pollremo  carnem  fubiugare,  & in  (eruitu 
Cofuetudo  tern  fpiritus  redigere  valeat.  Mala  fane  confuetudo, contraria 
m«la,con-  confuetudinetollitur.  Vnde  Vmcen.Belluacen.ait:  Quemad- 
trarta  tol-  modu  confuetudo,  aftiduusq;  in  malisufus,animos  farpe  tan- 
/ rur  con - dem  obihnatos  reddit : ita  confuetudo,  qua:  rcru  eft  bonaru, 
furtudirut.  aftidua,&  frequentata,cfficit  vt  tandem  aftiones  ftudiofar  fa- 
Vin.  Bell,  cilitate  quada  mira  a nobis  cxerccatur,ncc  perinde  dilhculter 
Ipe.doc.li.  a nobis  fiant , atque  initio.  Scd  interim  magnaeftdifhcultas 
j.c.43.  hominem,  ita  ad  uirtutcm,&  bona  opera  prarilada  redire,  vbt 
Autor.  femel  fenuent  in  uitijs  litis, & concuptfceniijs:  fed  needle  eft, 

vt 


k. 


Concio  Sccunda . 279 

X vtDeiu  fpccraliter  fuum  przftetauxilium,  atque  communi- 

cer.  Quod  cum  ita  (it,  fuppicx  teoro  Trinitas  beatiflima , te  yt  magvm 
inquam  Patrem  omnipotente,Filium  Sapicntem,&  Spirit'um  confuttu — 
fan&ucn  bonum,uc  meregere  uelisin  tata  difficultate,  atque  do  peecddi 
prf  Hare, ut  cx  tanto  Labyrintho  peccatoru  poffim  erui,^tque  tradicetur 
relurgcre , vc  ita  bcatitudinem  confcquar  fcmpitcrnam.  magno  Pei 

Si  mueteratus  fucris  inuitijs,&concupiicentijs,poftuJa  hu  suxilio  o- 
militer  a Chrifto  gratiam,vt  poflis  ab  eis  rclurgere,  atque  ti-  pustft, 
bi  pcriuade,quod  (i  diligcntcr  perfcueraucris  in  huiufcemodi 
petitionc,  facile  quod  cupis  impetrabis : tamctfi  enim  cquus 
£ fit  indomitus,&  rcfraftarius,afiidua  tamen  cura,&  arte  deni- 

que  Set  maqfuetus, atque  perfacilis.  Aflidua  arte,  atque  per-  Similia. 
uigili  ctfra,ucl  immanes  leones, & vrfi  tandem  domantur,inci- 
tantur  canes  ipfi,ac  fagaciores  rcdduntur. Quod  fi  hare  bru  Confuttu - 
ta  animalia,allidua-cura,  atque  conftanti,tantopcre  erudiun-  dtnem  nut* 
tur,  tamctfi  ferocifiima,&immaniaaliqua  ex  his  fint,  confi-  lam  vin — 
derc  plane  tu  peccator  in  domino  dcbes,quod  fi  afliduus  fue-  cemus  affi- 
ris  in  tuis  precibus  ad  dominum  fundedis,tametfi  in  viti js  fe-  dun  cum , 
nueris,  nihilominus  tamen  in  uirtutum  ftudioiuuenefces:  Eft  & dtligcn- 
maximus  labyrinthus  pecc^toris,cum  dormit  in  uitio,  & pec-  titu  . 

C catis.  Fecit  quidem  Dzdalus  labyrinthu, cuius  ingreftus  per-  Similitu- 
facilis  erat,at  veto  regreflits  pcrdifficilis,  intus  aute  erat  nor-  do . 
rendum  monflrum  adtorquedoseos,quiibi  remnnerent.  Sic  Labyrin- 
igitur  maxima  oftenditur  potentia  Dei,&  fapientia  in  conuer-  thi  fabri- 
fionc  peccatoris . Noli  igitur  pcccare,dicens , quod  Matin)  te  to. * . 
conuertes ; fiquidem  ingreftus  eft  facilis  tibi,&  prodiuis,at  ve  I fid.  lib.4. 
to  reuocare  gradu  a peccato,  hoc  opus,  hie  labor  eft.  Hebrzi  Ethymol. 
quidem  AEgyptum  ingrefti  funt  cum  intentione  ibi  remanen-  Figura. 
ditantum  perquinque  annosfamis  duraturz : atuero  uide  Gen.47. 
quato  alitcrcis  fucccftcrit,  nam  per  quadringentosannos  ca-  lnuettr 4- 
D ptiui  fuerCjimmo  & mujtis  miraculis  diuinitus  przftitis  opus  tam  vitio - 
fuit,ut  inde  esyrent : ut  intclligamus  qua  fitdifficile  ueterem  r£  confute 
deponere  hominem . Sic  multos  inuenies,qui  peccant  fperan-  tudtnent—t 
tcs,quod  ftatim  peccatum  dimittent,  at  vero  poftea  in  pecca-  defer ertjt 
to  radices agunt,  & priufquam  per  poenitentiam  inde  Cgrc-  perdtffici - 
diantur,  plurimum  fudant,&  algent.  . 

Porro  quam  fit  difficile  peccatu  deferere,figuificauit  Chri 
ftus  apud  Marcum , cum  ait : percontans  a patre  dzmoniaci , Marc. 9. 
Quantum  temporis  eft, ex  quo  hoc  ei  accidie  ? Cum  q;  pater  Cofuetudt 
diceree  ab  infantia,  vide  quantopere  torferit  dzmon  filiu,an-  mala  dtffi - 
tequam  inde  egrcderctur;fiquidem  textus  ait,q?  cxiuit  excla.  tilt  [up era 
mans,  & multum  difeerpens  eum . Poterat  quidem  Chriftus  tur. 

% cum 


& 


Ter.  V,  fofi  J,  Dm.  Qua  drag, 

eum  expellere  abfque  co,quod  eu  ita  torquereti  fed  hoc  pep-  K 
mifitjVt  intelligtremus,  quanta  cum  difficultatc  vetus  hofpi- 
tium  relinquat  daemon , & quam difficile  fie  peflimam  depo- 
nere  confuetudmcm . Liberet  nos  omnipotens  Domixius  ab 
inueterata  pcccandi  confuetudine,  cum  tarn  difficile  eradicari 

i.Reg.ltf.  pofTit.  Diciturquidem  3. Reg.  quod  voluit  Hiel  vrbem  Hie- 
ofue  6.  richo  reardificare  , cum  maledixiflet  Iofuc  Dei  nomine  eos , 
qui  hoc  facere  aufielfent,  & cum  vix  primum  Iapidem  aedifi- 
cij  pofuiflet,  mortuus  eft  llli  films  primogenitus,  qui  vocaba- 
Peer  At  um  tur  Abiram,  & tamen  noluit  ccfl'ar-eab  opere  rcumq;  opera- 
quantii  ho  retur,  etiam  fill  j moriebantur , donee  tandem  nullus  reman-  F 
mines  ex~  fit,  vt  inde  intelligas  quanta  fit  peccatorum  cxcitas,  & quam 
uett « difficulter  poffint  ab  incaepto  defiltere  opere . Non  ‘Ik  fecit 
...,  .....  _ hare  mulier  Chananxa, quin  potius  prauam  pcccandi.confue- 
tudinem  dcreliquit,  & ita  Chriftum  inuenit,  & domum  fuatn 
\ httarcuerfa  elf,  faftaquevoti  compos, 

Occafiones  nox'uis  declinenms . 

AFinihus  eius  tgreffa . NonfoKim  ciuitatem  fuam  y& do- 
mum dereliquit , quod  eft  pecchndi  conliietudinenrde-  G 
ponerc,fed  etiam  ab  omnibus  finibus  egrefla  eft, quod  eft  pec- 
Gen.39.  candi  occafiones  declinare.  Vide  obfecro  qua  celeriter  Iofcph 
a domina  aufugeret ; poterat  lane  ei  viribus  refiftere  ,Jed  ta- 
men potius  duxithoc  modo euadere,& pallium  potiusquam 
Pfal.  Ii8.  animamdimittere.  Probe  hoc  nouerat  Sandus  Propheta  , 
cumdiceret;  Viaminiquitatis amouea me.  Nonenimdun- 
Simile.  taxat  polfulat  a fe  amoueri  pcccatum,  fed  etiam  occafioneni, 

& iiiam  peccati:  ficnimhomo  fitpofitus  inuia  peccati , cum 
difficultate  videtur fe  cuftodire,  ne  in  peccatum  incidat.  Sane 
Hominesin  cum  bellua  aliqua  alicubi  periditata /uerit,fiue  m flumine,fi-  h 
eofdetn  U*  ue  in  alio  loco,  nullus  poteft,nifi  ex  importunit^recalcanum, 
qutos  ftpe  aut  baculi,  eamilluc  adigere.  atitero  miferabilis  homo  in 
intidunt.  idem  pcccatum,  & vitium  fxpe  rccidit , & in  eoldem  recurrit 
laqueos,  atqite  in  eafdcm  peccandi  impingit  occafiofles . 

Sane  occafiones  pcccandi  declinare , elf  principles  obftare, 

& refiftere,  fiquidem  ex  minima  ignis  fcintilla  uidemus  ingen 
Ioan.l  2.  tern  excitari  ignem . Iudas  quidem  ex  uitio  in  uitium  labeba- 
tur : nam  initio  quidem  furabatur  ex  difpenfatione,&  annona 
facri  collegij , deinde  uero  ccrpit  de  Magdalena  murmurare, 
pretiofumunguentu  ita  dfundcret,  turn  et  de  Chrifto  , c^  » 
Simile.  id  tolerarct.  Sic  puerulus  primo  furaturde'patris  crumena  , 

poffea 


»I 

Sfr 

» 

ii 

i , 

t I 

'i 

* 

» 

& I 
& i 

E2  I 

a 

is 

a 


* 


l» 

csi 

(ft 

la> 

* 

e> 

s» 

•» 

lit 

1 

0 

0 

Jf. 

,t 


Concio  Sccunda  . 28a 

A pofleauero  furattir  tie  bonis  uicini,  & deincepsaIioru,ac  tan- 
dem fit  publicus  latro.  Sarra  quidem  plurimu  indignata  fuit  Gen.2I. 
tiidcns*lfmaelcm  filio  fiiocollHdcntem,necceflauit,donccip- 
fum  Ifmaelem  cum  matte  fiia  domoeiecitj  fiquidem  ipfiui- 
debatur  nequaquam  eJl'e  illud  tolerabile  : fiquidem  faciebat 
I£mel  idola  fiftilia,  & incitabat  ipfum  Ifaac  , utante  ipfa  ge- 
nua flefteret,  & preces  fundcrct : & quamuis  illud  in  tam  te-  Prineipijt 
nera  etatc  forte  peccatum  non  cftct.nihilominus  tamcn  ad  fu  m/lloru  eb 
tura  uitia  difpofitio  quxdam  erat,  atque  ita  prouida  Sarra  cu  Jiemus , nt 
rauiteumdomoexpellendum . Vnde  maximopere  debent  pa  deinceps  it > 
JJ  rentes  curafe,ne  liberi  aliquid  uitiofum  etiam  in  tenera  x ta-  cremitum 
te  comm  ittant,  fiquidem  tandem  non  pofient  parentes  hare  fttfcipsret. 
mala  eradicare . Initio  igitur  malis  obiiemus,  nec  ea  radices  Viti*n5  Jt 
agere  finamus : occafiones  etiam  omnes  maloru  amputemus : nammere- 
nam  alitcr  difficile  poflemus  peccata  eradicare.  Certe  fi  funi-  feerej  . 
cuius  triplex  difficile  rumpitur , ut  ait  Ecd.quanto  difficilius  Eccl.4. 
rumpetur  ccntuplex  ?hoc  eft,  fi  peccatum  ter  commiflum  efi 
difficultate  dimittitur,&  deferitur,  quid  fi  ccntiescommitta- 
tur  ? Non  tantum  igitur  peccatum  deftru;imus,fed  etiam  oc- 
cafionesomnesdiffipemus.  Ctrtc  ne  Hebrati  fe  idololatria: 

C darent,  przeipiebat  Deus  inDeut.  auferri  omnes  occafiones,  Deut.7. 
hoc  eft,ut  non  fierent  cu  ipfis  idololatris  coniugis,  turn  etiam  Occafionn 
ut ipfos  ad  internecioncm ufquc  perfequerentur,  turn  etiam  mains  de- 
nt eorum  templa,&altaria  deftruerent,&  comburerent,infu  uitemus . 
per  ut  ex  auro,  & argento  ex  idolis  liqucfafto  nil  accipcrcnt : 
fiquidem  quamuis  auru  figuram  mutaret,nihilominus  tamcn 
Temper  aliquid  m mentem  fubiret  prioris  figurae . Itaquc  uo- 
lebat,  ut  harum  rerum  memoriapenitus  interiret.  Sic  igitur 
nos  in  malis  occafionibus  refecadis  faciamus.  Atque  hoc  qui- 
dem  appofite  fanftus  Moyfes  fignificare  uoluit,cum  uitulum  Exo.j|. 
JD  ilium , quern  Hebratus  populus  erexerat , iuffit  in  puluercm 
redigi,  & popnJo  in  potu  propinari , ne  ueftigiurrt  ullum  idoli 
fuperefiet : noivergo  fufficit  unam,  aut  alteram  peccandi  oc- 
cafionemamputare , fed  omnes  penitus  dclendar  (tint : fiqui- 
dem lignaajiquantulum  prxparata,  ftatim  inflammantur.  Simile. 

Maxima  fane  a nobis  diligentta  adhibenda-eft , ut  occafio- 
nes fugiamus , ne  Deum  oftendamus . Scribit  quidem  Am-  Amb.Ii.3. 
brofius  lib.3 .de  virgin,  quod  adolefcens  quidam  adeo  formo-  de  virgin, 
fus  eftet  ,ut  mult*  muliercs  eius  amore  caperentur:  quod 
cum  ihtellexiflct , fibi  uulnus  in  facie  gladio  infiixit , cx  quo  Senfualrt « 
uulnere  foediffimus  apparebat , qnod  ipfe  maluit,  quam  mu-  ta  vitiuiu 
lieribus  placere.  Nop  fuadeo  quidem,  ut  id  fiat : atque  cxifti-  frequent . 

\ mo , 


• 1 


Ter.  V.  fofi  1.  "Dorn.  Qua  drag. 

mo,  quod  et  fi  fuaderem  , nil  prodeflem  : fi  quidem  video jam  E 
tam  viro$,quam  mulieres  indc  incumbere,  vt  fc  mutuo  araa- 
torie  diligant:vidcascnini  mulieres  cxcclfaquxda  fibiaftrue 
re  fandalia,fi  exigux  lint  ftaturx : turn  ctiam  faciem  fuco  or- 
Jfen  ojfin-  narc,&  cerufa  incruftrare,  fideformi  fint  vultu  :quod  fipul- 
damus  £-  chrx  funt, diligenterornant,  &comunt,  atque  in  fpeculo  ali- 
ximos  fra  quo  fc  contemplandas  proponnnt : viri  ctiam  ita  fc  ornant,  & 
uo  txtmplo  vitro  citroq;  inambulant,  vt  mirabile  fane  (it.  Siquidem  non 
vofiro  . folinn  non  amputant  occafiones  oftendendi  Dcum,fed  etiam 
nouas  quxrunt  occafiones,  vt  prauis  fuis  defiderijs  fatisfaciat. 
lAagna  da  Scd  tandem  aliquando  fibi  confulant, & dxmonis  allutias  de-  F 
tnonis  aftu  uitent,qui  circuit  quxrcnsquem  deuore  rfuadetque,  vt  ho- 
titu  . die  uanitatibus  incumbamus,&  deindc  craftino  dic,&  ita  infe- 
quetibus : neque  fuadet,  vt  in  vitio  perfeuercmus,fed  vt  femel 
incipiamus,&  itapaulatim  nos  pertrahet  quo  volet, neque  ex 
fuis  laqucis  poterimus  cuadcrcratquc  idcirco  principijs  obfta- 
du  cft,&  occafiones  eas  aroputare.debeir.us,  qux  nos  ad  hxc 
pertrahunt . Etcertcplufquam  barbari  homines  debent  viri 
Alexnnd.  Chriftiani  huiufeemodi  occafiones  euitare  carnales . De  Re- 
Maced.  ge  quide  Macedonia?  feribit  Plu tarchus,quod  Dari;  vxorem, 
Plutarch,  ncc  vidcre  quide  volucrit , ne  hac  ratione  ad  earn  incitaretur,  Q 
& eius  ampre  caperetur,  etfi  magnates  eius  formam  plurin  u 
Exemplu  commcndarent . Item  de  Antiocho  Afix  Rege  ferunt,  quod 
Regis  An  etfiabamicomoneretur,vtpulcherrimapue]|amPantheam 
tiochi.  videret,nunquam  tamen  voljjit, propter  eandem  caufam. 

Valde quidem  debent  homines  peccandi  occafiones  ampu 
T.onum  m tare,  ne  de  ipfis  aliquid  dicatur  mali  cum  caufa,  imo  nec  line 
men  cofer - caufa,  quantum  poterunt . . Cum  Hebrxi  in  idololatriam  in- 
nemus . cidifient,  vellctq;  Deus  ipfos  punire,  ait  Moyfes , non  perti- 
Exo.32.  ncread  eius  famatn,  vt  ipfos puniretmodo,nequxfb  dicant 

AEgyptij,  callide  cduxit  cos,vt  inter. ficcrtt  in  montibus : qua-  H 
fi  dicat,  dicent  AEgypti; , q>  cum  tunc  non  poffes  eos  vlcifci , 
modo  in  hxc  loca  ipfos  compulcris,  vt  ibi  tc.dc  ipfis  vindica- 
tes, nec  dares , quod  promififti . Et  ita  Deus  placatus  eft,  ne 
indeAEgypti;  murmurarent,  vthabeturin  Exodo . Et  in  lib. 
Num.14.  Num.Habctur.,  q>  cum  vcllent  Hebrxi  in  AEgyptum  reuerti, 

& proptcrea  Deus  eos  punire  vcllet,  ait  Moylcs,  diccnt  Do- 
mine,  no  poterat  introducere  populum  interram, pro  qua  iu- 
raucrar,  idcirco  occidit  cosin  folitudine:  & ita  Deus  ipfis  pc- 
Ocnfiones  percit . Quod  fi  Deus  ita  fe  gerit, vt  fcilicer  occafiones'fugere 
tu'pes  de-  vidcatur,  ne  de  ipfo  murmurent,  quamuis  inique : quaio  ma- 
1 1 mem  ns.  gis  nos  certe, occafiones  pro  quibus  de  nobis  iufte  murmurare 

poffunt 


’V 


Concio  Secunda . ’281 

A pofliint  fiigere  debemus  ? Quamobre  omnes  tales  fugiamu*  » 
occafiones , non  folum  eas,qux  nos  ad  peccandum  inducunt, 
fed  etiam  eas,quibus  alios  fcandalizarepofiumus , iuxta  illud 
Apod.  Neminidantesvllamoffenfionem.  2. Cor .6. 

Si  magnus  ille  Philofophus  Democritus, cuius  eximias  lau 
dcs,&  encomia  in  ruisTufc.quxft.Tulliusillc  profequitur,&  M.Tull. 
Plin.lib.  24.  & Solinus  in  fuo  polhyftore,  fibi  oculos  eruit,ne  Plinius. 
carnis  coucupifcentia  tentaretur , vt  ait  etiam  Tertul.c.vlt.fui  Solinus  r 
Apologe.  cum  tn  ille  gentilis,&  barbarus  eflet : quanta  quae-  TcrtulL 
foadhibere  debet  diligentia  vir  Chriftianus  adprxfcindedas 
B omnes  omnino  occaliones  peccadi,&  dimna  maieftatem  often 

dendi?  Scriptores  antiqui  qoendam  confinxcre  ferpentem  no-  Simile . 
mine  hydra,  multis  capitibus  conftantem,  & eius  quidem  na-  Hydra. 
turx,vt  vnoillorum  capiteabfcilfo,proco  multa  capita  nafee- 
rentur  , neque  potcrant  ilia  omnia  prorlus  abfeindi , nifi  ab- 
feiftiones  illicocomburcrenttir,  & ficfinxcruntcJariim  ilium 
Herculem,  igne  mortem  intulilTe  ferpenti,  ex  quo  fafio  con- 
fecutus  eft  memoria  fern  piternam.  D.quideBafil.dicit  fimi-  D.Bafil. 
lia  capita  horribilia  efle  tentationes,  & igne  quo  comburenda 
funt  e(Te  diuinu  amorem.Si.n.hoc  igne  radices  illaru  non  exu- 
C rantur,ftatim  aliunde  pullu]abunt,renafcenturq;  exdem  ten- 
tationcs,&  idcirco  debent  comburi  ipfx  occafiones,&  radices. 

Petrus, vt  poenitentiam  ageret,  JocO  & focictatem  peccati  dc-  Matt.26. 
feruit,hoc  eft  palatiu  pontificis,vt  per  hoc  nobis  innuat,qucd 
vix  eft  vera  poenitentia , vbi  peccandi  occafio  non  tollatur . 
Qnamobrem  Chananxaafinibusegrcfla  eft  peccatorum. 

Valdequide  noxias  occafioncs  fugere debemus?  na  Abra-  Gen. 12. 
ham  timuir,ne  ex  incauto  fortafle  Sarrxalpedu  homicidium 
fequeretur,&  idcirco  ad  occafionem  vitanda.dixit  ei:  Die  ob- 
(ecro,q>  foror  mea  fis . Herodes,  quia  laltatricem  afpexit,ca-  Matt.  14. 
T>  putglorioftBaptiftxcipromi(it,&dedit,vtait  Matt.&  Mar.  Marc.6. 
Filij  Dei  videntes  Alias  hominD,g»eflent  pulchrx,feeis  con-  Genef.tf. 
iunxeriint,  vt  habetur  in  Gen . Iudas,quia  Tha mar  afpexit  in  Gen.  3 S. 
biuio , cum  ea  fe copulauit . Domina ilia  Iofeph  videns  eius  Gen.  35*. 
pulchritudinem,  in  amorem  illiusexarfit.  Vidit  Dauid  mulie 
rem  le  lauantem , vnde  tandem  non  modo  adulterium  , led 
etiam  homicidium  perpetrauir,vt  habetur  a.Reg.  Holopher-  2.Reg.  1 1 . 
ties  videns  pulchritudinem  Iudith , ob  eandem  capite  trunca-  Iudith  1 o. 
t us  eft.  Viderunt  fencs  Sufannam  in  pomario  fe  lauantem , 
atque  in  eius  amoreexarferunr,vthabet  Daniel.  Invitis  fan-  Dan.  13.’ 
dorum  legimus,  pium  quendam  facerdote  oculis  captum  ad 
fan&i  cuiufdam  tumulum  multis  precibus  contendill'e , vt  illi 
» Cone.  Quadr.  Tom.  I.  NN  vidrn- 


Ter.  V.  pojl  /.  Lorn.  Qjtadrdg. 

Exempli',  videndi  facu Itatcm  reftitueretrquodcum  impetraflet,  mid  £' 
fam<^;  de more celebraflet , vbi  poftea  videndi  periculum  ex. 
pertus  eJfct/aluti  magis  animx,quam  corporis,?:  interno  ma 
gis  lumini.quam  externo  profpicicns  ,ab  codcmfan&o  prifti- 
nas  caecitatis  remedium  petij  t,&  impetrauit.  ' 

Feria  V.  port  I.  Domiriicam 
Quadrngefima: . 

CONCIO  TERTIA.  t 


Similitu- 

do. 


Roman,  i. 

Octafiones 
noxtas  de- 
tltnemus . 


Exod.8. 

Kifi  occa- 
fiones  am- 
putemus  , 
ad  etuient 
vitia  re— 
• neabimu :. 


Feecati  fi- 
nes egrets* 
mur. 

Matth.i. 


Gressvs  lefus,  ftcejftt  in  partes  Tyri,  & Side - 
njr.Mjtth.15.  Sictit  pifcator,cum  videtfibi  feli- 
citer  in  aliquo  fiuminc  no  fuccederc  pifeationem, 
ad  alium  locum  diuertit:  He  vtique  Chnftus,cum 
vidcrct  in  Galilxa.non  fatis  commodam  pifeationem, accedit 
ad  partes  Tyri, 8:  Sidonis : qua?  fane  ell  maxima  hominis  mi- 
feria,cum  a Deo  derelinquitur  propter  cius  obftinatione.  Vn- 
dc  Pau Ins  dicebat;  Tradidit  lllos  Dcus  in  reprobum  fenfum,. 
in  defiderijs  cordis  eortim.  O 

A fin  thus  eiusegrejf* . Egrefla  eft  Chananasa  non  folum  a 
ciiutatCjfcd  etiain  a finibus  cius,  fictu  no  folum  peccattnn  vi- 
tare  debes,fcd  ctiam  cius  occafiones.Sane  dxmon  parum  cu. 
rar.quod  tu  non  committas  modoaliquod  peccatum,fi  videt, 
quod  omnes  occaliones  non  prxfcindis : nouit  tnim,  g.  ftatim 
ad  ipfum  redibis.  Cum  Pharao  Jicentiam  cocedebat  Hcbrxo 
populo  eimdi  ad  facrificandum.id  ea  lege  faciebat,vt  remane- 
rencapud  feconiugcs,&  filij.  Siquide  intclligebat,q>tachara 
rclinqucntes  pignora.ad  luam  adliuc  rcuerluri  tlfent  feruitu- 
tem.  C urn  angelus  e carcere  cduxit  Petrum,prxcepit  ci,vt  ca  U ; 
ligas  cingercr,  nc  remanentibus  illiccaligis,occafio  aliqua  re. 
mancrct  redeundi . Sane  peccatum  non  committere,  & occa. 
fionesiplas  relinqticre,perindecll  atqueherbamfecare,  & ra- 
dices no  aniputare,ex  quo  fit.vt  ftatim  pullulct,&  renafeatur. 

A finibus  eius  egrejfa.  Attede  quod  hsec  mulier,antcquatn 
a Chrifto  bencficia  poftularer,&  mifericordia, a finibus  egre- 
ditur,vt  intelligas,  quod  vt  tibi  bencficia  diuinitus  compares* 
prius  debes  a peccatorum  tuorum  finibus  egredi. 

Fili*  me*  wale a demonio  vexatur . Vanjs  quidem  medi  ja 
foletnos  Dcus  ad  fe  attrahere : na  Magos  attraxir  p ftellani ; 
hanc  »cro  mulicrcm  attraxit  per  vexationc  filix  fuar.  Sic  me- 

dicus 


Concio  TertU. 


2 $2 


>» 

MS 

•I* 


in"  I 

inf* 


A dicus  alios  curat  amaris  catapoti  js,  alios  delicatis  elc£hiari;s, 
pro  varietatecomplexionum,infirmoru,&  huroorum.Sic  Eli- 
heus  aquas  fanauit  fale,&amaritudinem  ollas  blaoda  farina. 

Etiam  Do  mint,  nam  (y  catelli,&c.  Vide  quomodo  perfeue 
rauerit  hzc  mulier,  porro  tria  funt,qux  nos  ad  perfeueratiam 
incitare  debent:  quoru  primu  eft  confiderare, Deus  nos  co- 
tueatur  : fecundum  eft  confiderare  breuitate  vitx:  & tertium 
denique  eft  confiderare  amplitudinem,&  maieftate  przmij. 

'Tarentes  quantum  diligant  liberos , 

B A Duerteobfecro  quatos  labores  patiatur  hzc  mulier  pro 
x\.  falutc  filiz  rccuperanda,  vtindeintelligas  quantum  pa- 
rentes  diligant  liberos , atque  vtinam  tantum  viciflim  a Jibe- 
ris  diligerentur.  Sed  amor  eft  inftar  aqux,quz  facile  quidem 
defcendit,fed  non  perinde  facile  afcendit.  Sic  vtiqueamor  de- 
Iccndit  a patrc  in  filium  facile : at  vero  a filio  in  patrem  diffi- 
cile afcedit:  hinc  vulgodici  folet,quod  vnus  pater  fufficit  pro 
centum  filijs,&non  contra  centum  fili j refpondent  vnipatri. 
Czteriim  quoniam  parentes  tot  labores  toleraturi  erantin  li 
berorum  educative, idcirco  Deus  tato  cos  erga  liberos  amo- 
C re  munire  voluit : & viciftim,vt  filij  parentes  fuos  diligerenr, 
propterea  Deus  promifit,  g>  fi  parentes  honorarent,  longzui 
eflent  fuper  terram  , & bearitudinem  zternam  reportarent : 
qui  vero  contra  facercnt,morte  morerentur.  Porro  difertiffi- 
mus  illcChryfologusitaaftatur,8tinftruic  paretesipfosjldeo 
ce  Deus, inquit,  patrem  fecit, ideoa  te  voluit  hominem  pro- 
creari : qui  vtique,quod  te  de  terra  fecerat,poterat  feci  He  qua 
plurimos,fed  cgit,vt  generando  feires,  quanta  efiet  generan- 
tis  affeftio,  & in  te  amorem  tui  tantu  probates  autons, quan- 
tum ipfe autor  pignoris,  tuopignori  conarisimpcndere.  Cer- 
D tenon  folumin  tequid  eflet  generantis  aftcfiio,  fentire  te 
Deus  voluit,  fedinferis,&  in  pecudibus,&auibus,  hoc  Deus 
voluit  te  videre : qux  cum  dc  terra  produxerit  fola  iuffione , 
poftea  Iabore  fentire  compulit  generandi,mutarepatrias,  lo- 
cacubilibus  apta  conquirerc , fxtus  locorum  difficuJtatibus 
communire,  gemitibus  edcrc,  maximis  laboribus  enutrire,ac 
le  mori,  fi  natos  fuos  capi  vidcrint , non  negare.  Vnde  fi  non 
hominis,velferar&  comparatione,pecudu  fimilitudine,  exem- 
plis  auium,  difee  quanta  fit  in  paterna  charitate  fynceritas. 

Mulier  ilia  Sunamitis  videns  filium  fuum  mortuum , non 
lente,fed  feftinanter  venit  ad  Elifzum.  Sic  etiam  Regulus  ille 
abi jt  ad  Chriftum,&  obnixj  cu  rogauit  pro  filij  incolu.nitate. 
, N N t Qusn- 


Similitu- 

do. 

4.  Reg.  ii. 
4.Reg.4. 
Ptrfeuere- 
mus  fem- 
ttrinbono. 


Simile . 

Parentes 
plus  amdt 
liberos , £ 
contra  ab 
ipfis  amen 
tur. 


Exo.  zo, 
& 21. 
Leu.  so. 
Chryfol. 
ferm.yy. 


Ex  pater- 
no  amore-t 
colligas  j- 
tu  nos  De- 
us amet . 

Brut  a tjuo 
mode  dili- 
gant natos 
fuos. 

4-Reg.4. 

Ioann. 4- 


• * Fer.  V.  f>oJl  /.  Dom.  Qua  drag. 

Quantis  porro  damoribus , Jachrymis , & eiulatibus  mulier  E 
Matt. if.  iita  Chananxa,filix  fux  falutemquxfiuit  ? layrus etiam  ilie 
lucx  8.  primcps  Synagogx,  cccidit  ad  pede*  Iefu,rogans  cum,  vt  in- 
Tilij  parti  trnret  domum,qtiia  filia  vnica erat  ei,&  hxc  moriebatitr.Cx- 
ssmant  pa  tcriim  quam  paucifl'imi  rcpcriuntur  nunc  filij,  quiid  faciant, 
rentes . & tale  quidpiam  parentibus  repcndanr.in  dilcrimine,  & peri- 

culo  conllitutis?  Tantoquidc  parentes  natos  liiosprofequun- 
tur  amore,  vt  magis  gaudeant  filiorum  augerc,  quam  propria 
Ptolome.  commoda,  vnde  Ptolomxus  dicebat , quemadmodum  refert 
Iuflinus  li  lullinus , non  fibi  videri  adco  iucundita  is  plenum,  fe  Regem 
bro  1 6 . effe,quam  patrem  effe  Regis.  Vide  etiam  quantos  exantlaret  F 

Chryfoft.  labores  hxc  mulier  pro  filia  fua.  Vnde  Chryfoft.aii;  O incre- 
in  loa.ho.  dibilem  parentum  in  filiosamorem,non  modo  quibus  confi- 
34.10.3.  dunt  mcdici,  led  & quoslibet  compellare  parentes  folent,  ne 
quid  in  aduerfj  filiorum  valetudine  omittant . 

P aretes  ad  Cxterum  multi  parentes  circa  hucliberorum  amorem  fal- 

bona  pots9  luntur,  fiquidem  cum  fere  dirigere  folent  ad  bona  comparan 
e celt  jit  a fi-  da  tcmporalia  pro  fill  js,  & non  ad  bona  f terna,  vtpote  ad  ad- 
Itjs  compa  quirendasdiuitias  hums  feculi,honores,dignitates,  eosqjcu- 
rada  amo-  rant  potius  locupletes  relinqucre  bonis  teaiporalibus,  quam 
rem  dirt—  virtute  , & bonis  fempiternis.  Inhis  enim  potius  paternus  O 
gone . amor  eluccie  deberet, nam  cxtera,nificum  virtute  focienrur, 

Paretes po  vana  liint,  & nullius  momenti : curet  igitur  potius  pater  filifi 
tius  virtu  virtute  dotatum  rclmquere.  Vide  enim  obfecro  quot  incom- 
tibus,  <jua  moda  fecuta  fine  ,co  q»  Dauid  inceiium  Annon  non  puniret  s 
dtuinjs  lo-  fiquidem  nc  ei  molellia  ex  hi  beret,  in  caufa,fuit,  quod  vtrun- 
tupl-.tr r re  que  amittei  et  filium . Vnde  Sap.  ait ; Qui  a pueritia  delicate 
linquat fi-  nutrit  l'erunm  fuum, pollca  lentiet  eum  contumacem.  Quod 
Isos.  fiomnes  obhgamurad  dirigendum  proximos  noflros  in  virtu 

4-Reg.i3.  tern  , cum leofFertoccafio:  quanto  maiori  vinculo  tenebitur 
Prou.ap.  pater  filium  fiiumdiligentiflimcinllruerc?  Etlaneficut  pan-  H 
Simile.  nus  interdum  cum  lana  prius  alium  imbibent  colorem  , iolec 
Simile.  priorem  illu  tcolorem  exerere : fic  vtique  praui  mores , quos 
Filij  ate-  prius adolel'centes imbiberint, di fficile exuuntur . Necvelis 
miles  estate  tunc  Tale  codirc  carnes, cum  lam  corruptx  fucrint.  Sane  cum 
laulabiles  Dauid  inle&oadhuc  verfaretur,  inambulabat  filij  ante  cum, 
fuggdt  mo  quibus  ipledicebai:  Laudate  pueri  Dnm, laudato  nome  Dfii; 
res . & ipfi  refpondebant : Sit  nomen  Dhi  bcnedi&fi  ex  hoc, nunc, 

Diffimilc.  & vlqueinfeculu.Vide  oblecro  qua  prolixo  fermone  vtcrcn- 
Pfal.  ns.  tur  parentes  Sarrx,in(iruentes  filia  ftiam  circa  coniugiu, mo- 
Tob.lo.  nentesq;  earn  honorarc  foceros,diligere  maritu,regere  fami- 
liam,gubcrnarcdomu,&  leiplam  irreprehenfibilem  exhibere. 

Pliirimutn 


Cone  to  T ertia . 283 

A Plurimum  etiam  confert , vt  patentee  diligenter  inftruant  Paretes  it 
Jiberos  a puei  itia , vt  templa  frequentent,  miflam  audiant,  & bent  filios 
concionem : atquc  honellc  cum  omnibus  conncrlentur . Sed  inftrueru 
aliqua?  matres  Cunt,  qua?  dicont  noneiTe  talcm  vfum , vt  filias  indcuctio . 
pra’lcrtim  paruulas ad  templa  fccum  portent, & tamcn  duefit  ne.&tem- 
ipfas  ad  choreas, & tripudia,.id  comedias,&  repra?fenrationes,  plorumfrt 
ad  varia fpedacula,quar  interdum  non funt  honefta? An  vobis  quentati*. 
videtur  turius,  vt  quo  tempore  ad  lacra  audienda  pergitis,fiiig  ntj  . 
domi  remaneant , cum  przfcrtim  tunc  libidini  detur  occafio,  Mattes  ft. 
& nuilta  turpia  committi  po  (Tint,  cum  inter  famulos,&  famu-  cum  filitst 
3 las fa?pe non  latishoneftas remaneant, qua? etiam  vili  pretio  ad  tempU 
css  forte  proftituent?  Addequqd  etiam  fipucros  domi  dimit  due  ant . 
tatis,  hac  iliac  circumcurfant , & omnes  vicinos  molcltia  affi- 
ciunt,  ct liquid  turpeadmiferint,  virum  honcllum  non  inue- 
nicnt,a  quo  r'eprchcndantur,ciim  omnes  fead  Ecdcfiam  rcce  Putros  du - 
perint . Non  plane  intelligoccqua  tandem  attbntione  pollint  tar.tparen 
parentes  mifiam  audire , remanentrbus  filijs  domi , quorum  tes  feci  in 
curam  vclint  nolint  gerere  debent . Intelligant  ergo  parents  Ecclefam. 
quanto  diuinitusaificiamurbeneficio,  propter  films, quos  In-  Parentes 
fceperuntjfiquidcmin  ipfis  inftruendi$,&  fanftc  informandis,  plur  mum 
C datur  ipfis  occafio  maximi  meriti  comparand),  ficut  contra,  (i  merituriu 
id  non  fecerim,  fibi  Dei  iram  thcfaurizant.Ncc  veto  tua  tan-  te£ia  filto- 
tuin  inllitutionelaudabili  filios  iuuate  debts, led  etia  tuis ora,  rum  tnfii- 
tionibusjDcum  femper  pro  ipfis  obfecrando. Vndc  Abraham  tutioncj  . 
diccbat  ad  Dominum  : Vtinam  Ifmael  viuat  coram  te,  id  ell  Gen.  17- 
ad  nutum,bcneplacitum^;  tuum.  Qua?  oratio  tantuin  placuit 
Deo,vt  diceret;  Noncelabo  Abraha,qux  gefturus  fum:  Icio  Gen. if. 
enim,quod  pra?ccpturtis  fit  filijs  fuis,  & domui  fua?  poli  fc,vt 
cufiodiant  viam  Domini, & faciant  indicium, & iuftitiam. 

Maxime  curare  debent  parentes,  vt  filios  inllruantin  virtli- 
X>  te,iuxtaillud  A poll- Educate  filios  vellrosin  difciplina,&  cor-  Ephefitf. 
reftione  Domini.  Quando  vxor  Manue  dixit  viro  fuo.qd-  an-  Iudic.i 
gelus  ipfi  dixerat, videlicet, quod  diet  conccptura  Samfontm, 
dicitur  Manue  orafie  ad  Dominum, dicens:  Obfecro  Domi- 
ne,vt  vir  Dei  quern  mifilli,vcniatiterum,  & doccat  nos  quid 
debeamus  facere  de  pucro,qui  natus  eft:  hoc  eft,qugmodo  eu 
inftrtiere  debeamus, & quomodo  is  placeat  Deo.  Non  vtique 
de  diuitijs  percontabatur , nee  de  mundanis  dignitatibus,  led 
quo  Deo  placeret . Sic  igitur  facere  debent  parentes, iuxta  il- 
lud  Eccle.  NondesfiJiotuopoteftateminiuuentute,&  tunde  £cdcfj«» 
latera  eius,dum  infans  eft, ne  forte indu ret, & non  crcdat  tibi,. 

& crit  tibi  dolor  animx:  lane  cum  figulus  aliquod  vas  facie, 

N N 3 dum 


N Per,  V.  fojt  /.  Bom,  Quadrag . 

dum  illud  recens  eft,&  nondum  coftfi,  fed  calente  adhuc  rota  B 
vrceus  exit,  tenui  et  filo  illud  fcindei,non  ita  veto  paulopoft: 
Simile.  fic  igitur  pater  (ilium  ducet  quo  vult,dum  tenellus  eft, non  ita 
confirmata  £tatc.Sumus  quidcm  ad  malum  prodiues,&  ideo 
nifi  (it  qui  nos  dirigat.paftim  aberramus.  Vnde  Propheta  ait: 
Pfal.50.  Ecceenim  ininiquitatibus  conceptusfum  . Sed  cur  obfccro, 
ctim  peccatum  originate  vnum  (it,  ait  in  iniquitatibus  ? Sane 
quamuis  peccatum  vnum  lit,tamen  poenx  funt  mults,&  ideo 
dixit  omnia  coniungens,  in  iniquitatibus  . Prxterea  Eccl.ait; 
Ecdcf.30.  Curuaceruicem  eius  in  iuuetute.  Item,  equus  indomitus  eua 

det  durus,&  filius  remiftuscuadetprxceps.  Lada  filiu  ttium,  f 
& pauentem  te  faciet : lude  cum  eo,  & contriftabit  tc . Sed 
proh  dolor!  Sspe multi  parentes  non  audent  filios fuos  repre 
hendcre, cum ipfi  fint  nequiores,&  prauofuo  exemplo  ip(o» 
2.Rcg.iI.  corrumpanr.In  i.Reg.habetur,q»  dixerit  Ioab nuncianti infe- 
liccm  fuccelfum  militum  prope  murum  ciuitatis  quam  impu 
Parentes  gnabant : ft  videris regem  irattim,  dicentem,cur  tantopercad 
traui  no - nuirum  accederet,vel  aliquid  fimile, dices, quin  & feruus  tuus 
hint  hbe • Vrias  ibi  mortuus  eft, vt  hac  ratione  eius  peccatum  ad  memo 
ros  eorrite  riam  renocaret, & idcirco  minus  irafceretur,&  reprehenderet: 
re,  ne  fibs  & ita  fa&um  eft,vt  (cilicet  cum  videret  nuncius  Regem  iratu,  Q 
obi/ciant ftatim  dc  morte  Vrix  narrauit,  & hac  quidem  confideratione 
. yuod  abif>  Rex  fuam  refponfione  moderatus  eft,dicens:hsc  dices  Ioab, 

/is  he t di-  non  te  frangat  ifta  res:  varius  eft  enim  euentus  belli,  & nunc 
aicerint . hunc , nunc  ilium  confumit  gladius . 

. Curent  igitur  paretes  bene,&  honefte  filios  educare,&  eru 

Thren.3.  dire  a teneris  annis.Vnde  Hiere.ait;  Bonum  eft  viro,cum  por 
Simile . tauerit  iugum  domini  abadoiefcentia  fua . Plants  quidem, fi 
ibi  relinquantur  vbi  nafcuntur,folct  interdum  infuaues  edere 
frudus,&  parcos.fi  vero  tranfplantari  contingat,  copiofum,& 
fuauemedunt  fru&um,debctq;id  fieri, cii  m tcnerx  funt, nam  H 
Pueriate-  altius  infigi  folcnt.  Sic  plane  n filius  fuo  arbitrio,  & voluntati 
ner  'u  annis  permittatur,non  bene  dirigetur,fed  opus  eft,  vt  iam  inde  a te- 
l.cne  intfi-  neris  vnguiculis,bonx  & fans  erudiiioni  afliiefcat,  ne  facile  a 
tuantur.  quocunq’ue  tentationis  veto  pcrcellatur.  Si  enim  artes  mecha 
Simile.  nicx,&  laudabiles  fcictix,atque  ingenus, vt  bene.ac  firmiter 
Virtus  in  hrrcant,funt  ab  ineunte  ftate  perdifcedx:  quanto  magis  vir- 
tcnera  (t*  tus,&  fpiritualcsexercitationcsf1  Sane  qnquidem  plus  terrena 
te  imlsien  filio  tuo,quam  c^leftia  comparare  curas, hinc  Deuspermittit, 
eisL. . victim  folidam  eius  inftitutionem  negligas  , faftus  proue- 
dior  filius  tibi  recalcitret,  & cum  tibi  opcni  ferre  deberet, po 
utu  tibi  fit  inurbanus , Si  mille  quotidie  moleltias  cxhibeac . 

Sunt 


Concio  T ertia . 2 84 

A Sunt  vero  aliqui  parcntes  , qui  ctfi  filios  corrigan t,  id  tamen  t.  Reg.  x. 
ita  blande  facitint  ficut  Hdi,qui  proptereafimuJ  cum  filijsa  & 3. 
Deopunitus  eft,  vt  babetur  i.Reg. 

Teccator  in  maxima  verfatur  affliftionc. 

ILIudnoneftfilentio  prztereundnm,  quidcaufx  fit,  quod 
(ilia  Chananez,  non  acceftit  ad  Chriftum,  cius  opem  im- 
ploratura  in  tanta  afflidione  ? Cui  tacitz  obiedioni  refpon 
det  mater,  cum  ait j male  a dzfnonio  vexari : quad  diceret, 

£ non  foliim  non  potcft  venire , verum  etiam  cum  a dxmone 
tantopere  vexetur,nec  mifcriam  fuamagnofcit,&  propterea 
remedium  fibi  non  quzrit : Sic  mali  ciim  a dzmonio  vexcn-  Mali  adte 
* tur,  rcmcdium  calamitatum  fuarum  non  quzrunt,nec  fuum  ceci  funt , 
datum  agnofcunt . Vere  enim  demalo  dici  potcft,  quod  a vt  miferid 
dzmonc  vexetur,  Sc  Temper  perplexus  (it.  Si  namquercfti-  [uam  non 
tuere  debeat, fecum  ratiocinatur  dicens:  fi  reiiituo  pauper  re  cognofcdt . 
manebo,ctfi  non  reftituo,ad  infernum  tendo . Item  fi  concu  Mali  in 
bmam  habct,ait : fi  earn  dimifero,quid  faciet  mifera  ? Quid  qudta  ver 
etiam  dicent  ? annon  quod  earn  alcre  non  potcram  ? Quod  ftntur  mi 
iC  finondimifero,  beneficiumabfolutionis  noninipecrabo  ,&  ftna  . 
mifcrcondemnabor.  Opcrplexam  malam  confcientiam,  SI  Ptccatum 
in  vtramque  partem  ancipitem,  quamobrem  cum  tc  perplc-  perplexum 
xum  videris  peccator , confiderare  debebis  quodnam  fit  ma-  tenet  horn* 
ius  incommodmn  & detrimcmnm,&il)i  priusoccurrendum  . 

eft; ficut  fecit fanda Su(anna,quz  videsfea fenibus  opprimi,  Dan.  13. 
ait  : Anguftiz  fimtmihi  vndique : fi enim  hocegero,  mor* 
mihi  eft;  fi  autem  no  cgero,non  effugiam  mantis  vcftras.Sed 
melius  eft  mihi  abfqueopere  incidcrc  inmanus  veftras,  qua 
peccare  in  confpedu  domini . Atqueita  Deus  earn  cx  tantis 
D laboribus  eripuit. 

Male  adamonio  vexatur.  Qui  deprauata  habet  confcicn- 
tia,etfi  videatur  nobis  delicate  viuere,nihilominus  tfi  in  fum 
ma  miferi^& anguftia  verfatur . Si  enim  aliquis  feiret  certo , Simile.  . 
quod  poftquam  comediflet,  vitam  amitterc  deberet,  etfi  lau  Praua  tern 
ciftimashaberet  epulas,nnntn  eas  iucunde  deguftaret : qua  fetentia  im 
«rgo  deledatione  impius  habere  poteft , & quam  quietem  , qttietu  to- 
nofeens  quod  fempiternz  pa-nz  & tor  m eta  jpfum  mancat  ? net  bemi - 
vlque  adeo  inquieti  funt  mali,  vt  feipfos  er  paueanr,  dicatq;  nem—> . 
c£i  Dauide,  Quid  eft  tibi  mare  fugifti?  Quid  eft  tibi  con-  PtU,  1 13,. 
(cientiaquod  tarn  fisinquieta?  Mirabiles  plane dationesma 
rif.  Vndc  tanta  ira, tanta  aaibitio, tanta  cupiditas,tum  praua 

NN  4 deli- 


Ter.  V,  foftl.  Dom,  Quadrag. 

Mains  vt  defideria?  quis  tandem  futurus  eft  horum  omnium  exitus  8c  S 
mare  ftr-  finis.3  Ac  veto  cum  peccator  ad  cor  rcdit , & ad  Deum  conuer 
net.  ticur,diuinaadiutus  gratia, non  minus  quam  antca  ftupens,in 

contrariofenfu  ait : Quid  eft  tibi  mare  quod  fagifti 3 procul 
dubio,  a facie  Domini  mota  eft  terra, a facie  Dei  Iacob.  Tan- 
Pfal.4j'.  tatunc  eft  animi  tranquillitas,vt  dicat  cum  Propheta , Veni- 
te,&  videteopera  Dei,terribilis  in  confilijs  hominum.  Cum 
enim  exiuit  a tarn  voraci  flamma,&  a tantis  tormentis,  videc- 
que  cor  cius  taca  diuinitus  dulccdine  irrorari,&  oculos  lachry 
Pfal.ii  3.  mis  confpergi  ait^  Qui  conuertit  petram  in  ftagna  aquarum, 

& rupem  in  fontes  aquarum  . F. 

Mali  in  Si  pcrmittit  faepe  Deus,vt  ferui  fui affli Aionibus  in  hac  vi- 
maximcu  ta  concutiantur,qui  tamen  ab  eius  voluntate  non  difcrepant: 
uerfantur  annon  maximopere  vexabuntur  mali,  qui  temper  Deum  of- 
anguflia.  fendunt?Hoc  quidem  volnit  Hierem.fignificare  cum  ait : Ec- 
Hier.  1 y.  ce  ergo  *n  ciuitate,in  qua  inuocatum  eft  nomen  meum,  inci- 
pioamigere,&  vos  immunes eritis  ? non  eritis  immunes  dicit 
Prou.  1 1.  Dominus : Hue  etiam  fpefiat  quod  ait  Sap.in  Prou.  Si  iuftus 
in  terra  recipit, quanto  magis  impius  & peccator?Tum  etiam 
Luc.23.  quod  ait  Chriftus  apud  Luc.  Si  in  viridi  ligno  hate  faciunt, 

in  arido  quid  fiet  l ■ G 

' Porro  quam  opprefliis  fit  qui  deprauatam  haber  confcien- 
Chryfi  in  tiam,declarat  beatus  Chryfoft.  dicensj  Vide  quanta  fit  vis  co 
Luc.de  La  feientias , quandoquidem  antequam  in  alio  feculopuniantur 
zaro  con.  peccatores,iam  quiimprobeagunt,&  inpcctatis  uiuunt,  hie 
i.to.2.  puniuntur : neque enim  mihi  dixeris  ilium  menfa  fumptuo- 
fefrui,ueftibuscircundari  tericis , mancipiorum  gregescircu 
Con feie tia  ferre, alios  fubmouere  in  foro.  Sed  explica  rn.ihi  iftius  confcie 
mala  ho—  tiam,&uidebis  intusgrauem  peccatorum  tumultum, ingen  - 
mine  tor - temmetum,tempeftatem,  & turbationem . Videbis  tielut  in 
qua.  curia  mentem  ad  thronum  confeientia?  confcendifle  regale  , H 
& tanquam  iudieem  quempiam  fedentem,  & cogitationes  lo 
cocamificum  adhibcntem,in  equuleo  fufpendentem,  latera- 
Mali  non-  que  conteientia:  radentem  ungulis,  procommiftis  uehemen- 
nulli  iam  ter  inclamantcm,  aim  nemo  teiat,  nifi  quod  lolus  Dcus  haec 
in  hat  vi-  uidere  noucrit.  Et  enim  qui  comniittitadulteriii, etiam  fi  mi- 
ta  ter  men  lies  fuerit  diues,  etiam  fi  nullum  hahear accutatorcm,  no  de« 
ta  tcipiut.  finit  tamen  intus  feipfum  accufarc,&  uoluptas  quidem  tern- 
Vitioft  in  poraria  eft, dolor  uero  perpetuus : timor  undique  & tremor, 
maxima fulpicio,&  anxietas;  angulos  profcfto  ipfos  nletuit,  um- 
verfantur  bras  ipfas  formidat , ncc  uel  ad  breue  tempus  poteft  refpice- 
angtiflin.  rc:num  &m  le*fto,_&  in  menfa,  &in  foro, & in  domo,&  in- 
. . terdiu. 


Coneio  T ertia . 285 

A terdiu,&nodlu,&  id  ipfis  frequenter  fomnijs,  hxciniqtiitatis 

fimulachra  videc : ipfiufque  Cain  vitam  viuit,gemens  a c tre-  Gen.4. 
mens  luper  terrain  : cum  nemoiciat , intus  habet  tamen  im- 
pJjcitum  ignem.  * 

Tradtans  prxterea  dodtiflimus  ille  Eufebius  EmifTenus  Eufebius 
haedere,  grauiflimeait  in  hunc  modum  & tenorem  ; Eft  Emiflcn. 
enim  mala  confcientia  comes  odiofa  , turbulenta  tempeftas  , 
animuin  perpetuaiadtotioneconcutiens,afliduifque  terrori- 
bus  obiedtis  mceflantcr  exagitans : Vt  cnim  ft  aliquis  transit-  Simile, 
xus  eflet  vcnenatotclo , quod  quidem  e.  corpore  euelli  non 

B poffet,  nullum temporis  puntSum  dolore  vacuum  haberct: 
fic  profedto  vbi  iniuftitix  mortiferum  venenum  in  vifcera  ip- 
fa  penetrar,  & inpr^cordijs  hxret,  animoque  mortiferum  Pecratttm 
vulnus  imponit , vix  quidquam  eft  quod  homincm  valeat  c in  antmeu. 
fummis  angoribus  & aftidua  dolorum  acerbirate  liberate. Cu  eft  tanqud 
cnim  totius  miferix  fontem  intra  pedtus  habeat , eucnit  vt  venenu  in 
nunquam  vim  moleftix  a fc  dimouere  poflit,(ed  quocunqtie  torde . 
pergic,  cximio  dolore  & folicitudine  conflidletur . Ex  quo  fit  Vitiofut 
vt  neque  domi  quietem  h.ibcat:  neque  enim  domus,nec  ciui  eft  femper 
tas,  neque  celebritas , ncc  folitudo , illisiucunda  eife  poteft  , inquietus . 

C qui  gcrunt  animumvulneribus  iniquitads  & iniuftittx  concil- 
ium. Itaque  ficut  xgcr  cuius  vifcera  ardentiifima  febris  vrif, 
nullo  modo  in  latus  vnum  confiftere  aliquandiu  poteft , fed  Mali  in - 
modo  in  hanc,modo  in  illanh  partem  voluitur  atque  iadfcatur,  quitti  vi~ 
neque  tamen  tot  mutationibus  quietem  quam  quxrit  inuc-  Hunt. 
nit,  quoniam  intra  (e inquietudinis  fuam  caufam geftat : ita 
improbi  homines  vix  vlla  rerum  aut  locorum  mutatione,  le- 
thale  telum,  quod  intra  ie  ex  malorum  fuonun  cofcientia  ge 
ftantjexcuterepolTont.  Que  quidem  res  tantum  in  nobis  pec  Peccatum 
cati  odium  patrare  deberct , vtquamuis  nulla  alia  flue  prx-  odiohabea 
D mia  fiue  fupplicia,nos  ab  eo  determent,  hoc  vnum  fads,  fu-  mus. 
perque  futui  uni  eflet . 

Huiufmodi  confcientix  torfioncs  & remorfus  pro  magna  Con  ft  ten- 
vtilitate  & commodo  noftro , diuinitus  permittuntur , vt  ita  t'ta  ip  fa  not 
maliad  Deum  redeant  & conuertantur,vcruntamen  maxime  mordetyvt 
animaduertere&diligenterconfideratedebemus,qu6dquan  ad  Deum 
do  vir  imp.'us  propterca  vitam  fuam  deprauatam  & turpem  reuerta— 
atque  flaeitiofam,  corrigere&  emendarenon  vult , dimittit  mur  . 

-eum  quidem  Deusfecundum  defideria  cordis  eius,quippe 
qui  vt  ait  fan&iflimus  ille  vates  lob  & patientifiimus,bibit  fa 
neficuiaquain  iniquitatem  : fiquidem  tales  iam  non  veren- 
tur  Deum  offendere,  & contra  eius  diuinam  maieftatem  dc- 

linquere. 


1 


Feria  V.  fojl  I.  Dow.  Quadrag. 

linquere,  & fcelera  atque  flagitia  propcmodum  innumerable  £ 
MmU  qui  lia  committere  & perpetrare,  fine  verecundia  aliqua  & rubo* 
turpittr  In  re, quin  potius  perulantilfime , & proraciflime,  ac  impudcn- 
bantur.  ter  fe  in  omne  vitiorum  ccenum  tanquam  lutulcnti  fues  fub-  • 
Simile.  inde  reuoluum  arque  voIutant,nequc  confcientia  iam  ipfa  ta 
les  rcmordet,lcd  vtdixi,iam  ficutaqua  bibunt  iniquitatem . 
Falla m quandam  Gbi  lecuritatem  perfuadent  'in  qua  viuanr, 
nequcconfcicntiaiam  ipln  in  eis  vllo  pafto cornmouctur , vc 
ipfos  remordeat  & pungat.  Nonita  vero  viri  iulli  & ferui 
Dei  fe  gerunt , quin  potius  vel  ex  vno  duntaxat  verbo  otiofo 
maximecommoucntur&  concutiuntur . Curialemquidem  F 
hominem  & perpolitum,videbistam  iulios&  conformcs  cal 
ceos  adferentem,vt  fi  forte  lapillus,lcnticula,  vel  qu  xcunque 
res  aliaintromittatur  in  calceos,maximumfentiatdolorcm^ 

& fic  ftatim  viriftccalceum  fibi  cxcalceat,  atque  lapidem  ip 
Turn  indeextraliit,  & cducit : Agafo  tamcn  vel  alius  rullicus 
vir,  qui  calceos  laxos,  vel  ocreas  oblongas,  & arena  refertas 
portare  confueuit.hucdolorem  non  lentir,  quia  caicei  ipfi  la 
Viri  probi  xi  funt  quosgcllat.  Sic  profc&b  vir  fandus, bonus  & iuftus, 
funt timo-  ac  timoratus,-vel  minimum  etiam  peccatum  ferre  & fuftinc- 
rnu  eon - re  nullo  pafto  poteft,&  valet;  nam  cum- iullus  fit  & timora-  G 
feientu.  tus,qua?uis  etiam  talis  res, vel  minima, eum  torquet,angit,& 

excruciat,  & fic  calceos  fuos  purgat,  hoc  ell,  llatitn  ad  facro- 
fanftum  poenitentix  & falurarc  facramentum  feflinat,&  ma- 
xima cum  diligentia  & cura  approperat,vt  mundus,  & purus 
indeeuadat,&  pcccatomm  fuorum  foediflimas  fordes  eluat, 
M*li  U-  & purget.  At  vero  cu  in  improbo  & fcelcftiftimo  hominc  do 
xa  habent  minentur  & regnent  varix  diuerfimodx  vfurx,adulteria,fur 
tofeientia.  ta,homicidia,&  complura  alia  huius  farina:  vel  potius  furfu- 
ris  vitia  & fcelcra,  non  videmuslanepropterea  huiulmodi  lo 
lici tudincm  & curam,tollendi  feilreet  a calceis  tarn  iaxis,tam  H 
grandia  pondera  : nec  talis  fentit  propria:  confcientia?  detri- 
Xfnli  non  mentum  & iafturam.  Et  hxc  quidem  eft  maxima  vexatio,in 
Jintiunt  q quam  miferabilis.&infcliciflimus  peccator  labitur , propter 
fraut  onus  deprauatam  & perditam  confcientiam  fuani,qux  iam  ipfum 
f tfltneunt.  non  pungit  nec  ftimulat,  vt  peccata  ipfa  dcferat,&  ad  Detira 
Ifidor.hb.  faftorem  liium  conuertatur . Nulla  poena  grauior  poena  con 
z.Soliloq.  Icientix  . Visautcm  nunquam  efle  triftis,  bene.viue.  feettra 
mens  triftitiam  leuiterfuftinct . Bona  vitngaudinm  femper  • 
habet:  confcientia  autem  rei  femper  in  poena  clt.  Nunquam 
w fecurus  eft  reus  animus:  mens  enim  mala  confcientia?  pro- 

prijs  agiutur  ftjmulis , 

Feria 


/ 


Concio  Quart  a.  28  6 

Feria  V.  poft  I.  Dominicam 
Quadragcfima: . 

CONCIO  Q_V  A R T A. 

Oratio  qualis  cjfe  debeat. . 

|Gressvs  lefts  feCeJfit  in  partes  Tyri  & Sydonis , Oratio  non 
' (S' eccemulserChananea.  Mat. ij. Mar  7.  Si  attc  ntcejfeha- 
te  confideremus  orationem  huius  mulieris.inue-  bet  multn 

. — : nicmiis  ca  breuiloquam,  fed  tamen  claudit  gyro  verba . 

grandiafenfabreui.  Breuibusqujdeni  verbis  polfnmus  cum 
Deo  negotiari . Siquidc  Dauid  fea  agnofeens  miferiam,ait: 

Repleta  ell  malls  anima  mea,lcd  tu  dominc  vlquequo?  Vide 
obfecro  quam  breuiter  diuinam  opem  implorauerit . Aliqui 
in  id  incuinbunc  vt  multis  verborum  ambagibus  cum  Deo  lo 
qui  poffint  & magnoartificio : Veruntamen  in  fua  potius  dc 
mencia  quam  in  noilra  eloquetia  fundantur  diuina  bencficia, 

C vtapud  Iia.teftatur  Donnnus  diccns,  Hgo  fum, ego  Turn  ipfe 
qui  deleo  iniquitates  tuas  propter  me . Non  debemus  expro 
brare  quid  fecerimus  & enumerarc,  led  potius  ad  diuina  mi- 
fericordiam  cofiigere,&  cam  implorarc,dicentes  cu  Dauide: 

Miferere  mci  Deus  fecundum  magnam  mifericordiam  tua  • 

Et  cum  Chananxa,  Miferere  mei  fili  Dauid.  Et  liquid  ante 
oculos  Dei  ponimus,co!locemus  & ftatuamus  eius  beneficia 
in  nos  co!lata,dicentes : Tu  Dominemecreafti  &rcdemifti: 
quai  e per  myllerium  fanftx  incarnationis  tuf,  & per-fanfta 
cruccm  libera  me  Dominc : fi  enim  fecerimus  hoc  pa£lo,di- 
D cere  quidem  cu  fanflo  patriarcha  lacoj?  poterimus  , vidi  Do 
mintim  facie  ad  faciem  & falua  fa&a  eft  anima  mea . 

Duplici  nobis  attentione  opus  eft  efi  oram us,quar  ft  altera 
prxeedere  debet, altera  vero  comitari  orationem.Illa  attetio 
debet  prxeedere, vt  diligenterconfidcres  qualis  lis  tu,&  qua 
iis  lit  Deus,&  quid  pollulare  velis.  Altera  £t  attentione  opus 
eft,  vt  feilicet  attendas  cG  quoloquaris,  & ita  attentione  tua 
continucs;qux  attentio  videtur  difficilis  propter  ft agilitatem 
noilra, & ita  etfialiquado  remittatur,non  peccamu$,nec  me 
riti  valorem  amittimus.Eft  enim  tata  prioris  illiusattctionis 
prxftatia, qua  homo  fe  totum  ad  Dcum  dirigit,  vt  in  eius  vir 
tute  etfi  aliquando  inter  oradum  diuertatur  per  fragilitatem 


Pfal.87. 
Verborum 
frofluen  — 
tia  non  cm 
rat  Deus . 

Ifa.43. 


Pfal.  f o. 
Grati  f- 
mus  ergo* 
Dtum • 


Gen.31. 

Duplici  at 
tentioneo • 
pus  tfl  in 
or  undo. 

Attentio 
cotinuadif 
ficilis  in  0- 
rationu * 


non 


Simile. 

Attentio 
frtrtdens 
quam  fit 
nerejf, «~ 
rttu. 

Luc.  1 8. 

Similitu. 


Gen.n. 

Oratio 
mult*  in- 
cognita, to 
gnita  fit - 
tit. 

3.Rc.2o. 

3.Rc.i8. 


O ratio  (it 
turn  fidu- 
tis. 

Nu.20. 

Indigna- 
tur  Ucus 
tontr m tot 
quinon  pe 
turn  turn 
fidneta. 


Fer.  V.  poft  /.  Bom.  Qua  drag. 

non  proptcrea  effcftum  fuum , & vim  petdat  oratio.  Nam  B 
quemadmodum  globus  a tormento  bcllico  extorttislprppter 
virtutem  fibi  impreflam  , in  altum  conlcen  Jit ; fic  vtique  in 
virtute  prioris  illmsattcntionis  antcorationcm  fadar , perfe- 
ucrat  oratio,  ctfi  interdum  propter  humanam  imbecillitatcm 
diuertatur . Quamobrem  ante  oratiouem , huiuTmodi  atten- 
tionctn  prxnmtamus,  & nos  diligcnter  prxparemus  , & Deo 
quidquid petituri  I'uinus,  ex  animo  commcndenius.  Ad  hanc 
veroattentioriem  plurimum  iuuatipfa  folitudo,&  quies.  Sa- 
ne Chriltus  dicat  apud  Luc.Oportet  femper orare,&  nun- 
quam  deficere  : non  id  fibi  vult , vt  fcilicet  Temper  adit  in  at-  F 
tentione  maxima  verfemur  ,cum  hoc  in  hacmortali  vita  fieri 
non  poflit : led  quafi  dicerct,(icut  auarus  vr  nodu  diuque  pe- 
cunijs  congercndis  inhiare,  & ambitioliis  intentus  eft  in  prae- 
hen(ando,atque  amator  rebus  amatorijs  incumbitific  vosdiu 
noduque  in  orationem  incumbite,&  h^c  fit  veftra  negotiatio. 

Et  eerie  plurimum  nos  ipfos  orationi  afiiiefacere  deberemus, 
fiquidem  eius  bentficio  multa  cognofcimusqux  antca  non  co 
gnofeebamus.  Siticonficiebatur  paruulus  ITmael , &audiuit 
Deuseius  uagitus  propter  orationem  matris  Agar,  viditque 
fontem  & puceum, quern  tametfi  prope  fitum.antea  non  vide  G 
bat . Sane  fi  cum  ea  vchementia  qua  res  tcmporalcs  petimus 
ctiam  fpiritualia  po(hilarcmus,pIus  in  virtute  proficeremus  . 
Vide  obfecro  quam  inlfanter poftularct  rex  Achab , diuinum 
fauorem,ne  regno  priuaretur,  & tamen  vix  inuenias  cp  tatam 
diligentiam  adhiberetpro  peccatorum  impetranda  venia.  Co 
fidera  ctiam  quam  interne,  & cu  laborepreces  funderent  pro- 
phets Baal  Dei  falfi,  adco  vt  lanceolis  fibi  fanguinem  cducc- 
rent.qux  omnia  ad  comoda  temporalia  tcndebant,&  adam- 
bitionem.  Vtinam  uel  codem  dumtaxat  modo  quo  rebus  tem 
poralibusincumbimus,  ctdiuinis  & cxleftibusincubercmus.  H 
Prxterea  plurimum  nobis  confert,vt  quod  petimus  in  ora 
tione,c(i  fiducia  poiliiIcmus,fciJicctfperantes  nos  a Deo  qua: 
petimus  impetraturos,fi  modo  ere noffrafuerintjfiquidcm  fi 
diffidamus,aur  hsfitemus, fillet  Deusidcirco  plurimum  indi 
gnari.  Et  fic  uidemusquod  flomachatus  fit  contra  Tandutn 
Moyfen,proptereaquod  cuipfi  iuflifiet,  vt  loqueretur  ad  pc- 
tram,utaqua  daret,  qua  fitipi  fedaret  populu.s  & pecora,iplc 
th  dubitauu,  & Tecum  ratiocinabatur,  quo  polfct  ipfum  lapis 
intelligere:  turn  etiam  dicendo  virgam  ipfam  forte  rumpen- 
dam  aut  frangendam,fi  hac  petram  perculTerit : vel  potius  in- 
de  igncmquam  aquam  cducam,  cum  fit  in  liar  fiiicis : addc 

lapis 


Condo  Quart d . 287 

A lapis  exiguus  eft, quo  igitur  tanta  aquf  copia  i nde  manare  po- 
terit?  Ex  his  igitur  tantopereindignacus  eft  Dcus,vtno  pcr- 
miferit  ipfum  in  promiflionis  terram  intrarc.vult  igitur  Deus 
vt  cum  maxima  fiducia  nos  totos  ad  eius  pedes  abijciamus,& 
prouoluamur  intrepidepetentes. 

Hxc  quidem  mulier  Chananxaetfi  videret  fanftos  Apo-  jn  domtiio 
ftolos  pro  jpfa  orare  & interccdere,  non  tame  proinde  ipfa  ab  cofidamus 
orationeceft'abat.Vidcas  quidem  aliquos,qui  oes  fuasoratio-  cum  ora mm 
ties  in  uiros ecclefiafticos  regerunt,&  i js  oe  orandi  onus  impo  mut% 
nunt,feque  corum  orationibus  tradunt , quod  utique  malum  Exemplu. 
B non  eft : verumtamen  aliquid  nosipfi  prxftare  dcbcmus  pro 

noftra  virili . Erat  quidem  olim  in  deferto  iuuenis  quida  ere-  Non  debt- 
mita,  qui  fxpe  rogabat  fanftum  quendam  fenem , vt  pro  iplo  mus  or*— 
oraret,quod  & fenex  faciebat:cum  aut  quxrcretur  iuuenis  il-  tionts  no - 
le,  quod  fuo  iudicio  nullos  in  virtute  faccret  progreflns,  qua-  flrAS  ntgli- 
uislcnex  pro  eooraret:intcllexit  fenex  quod  nil  il!e  ex  fe  pre  gtre  f etfi 
ftarct , cu  igitur  aliquando  afellum  onerarent  fportis  quibul-  pr0  nt 
dam,&  alijs, vt  venderent  ad  vitam  fuftentadam, dixit  iuuenis  bit  ortnt. ' 
feni,vt  fe  iuuaret  in  eo  onere  afello  imponedo,atque  ita  fub- 
leuabat  iuuenis  quantum  potcrat,fed  fenex  nil  prxftabat : tCc 
C ait  iuuenis, qiixlo  tc  pater, fubleuahuiufmodi  onus  aliquantu 
Jum,  ego  enim  folus  non  pofium  etfi  robuftus  fim  j relpondit 
fenex, fic  igitur  intelligas  te  oportere  etiam  orando,  iuuare  eii  Simile, 
qui  proteorat . Porro  fi  in  uia  multos  inuenires  lapidcs  pre- 
tiofos,num  contcntus  eftes  dicendo  huic  vel  illi,  colligitc  ob- 
fe cro  mihi  iftos  lapidcstaonne  tu  ct  ipfos  in  colligendo  iuua- 
res5vult  quide  Deus, vt  oes  ad  ipfum  concurramus  in  neccfti- 
tatibus  noftris,iuxta  illud  vatis fanfti;  Accedite  ad  efi  & illumj  pfoj.j  j . 
namini:&  illud  Mat.Venitead  me.oes  quilaboratis& onerati  Mat.il. 
eftis.  Cu  igitur  oes  vocet,ocs  ad  eu  accedamus,  ncc  contenti 
I>  fimus  folfi  per  intercelfores  negotiari  & deprecatore$,fcd  ipfi- 
met  accedamus  cum  fanftis  operibus,&  deuotis  orationibus. 

Orationcs  ittfiorum  plurimum  poffunt, . 

DImittt  earn,  quia  clam  at  pojl  nos . Plurjmum  quide  nobis 
profunt  pt-oborum  uirorum  orationcs  apud  Deu,  & plu 
rimfi  proficiunt  peccatorcs  cu  ipfis,fiquidem  earum  beneficio 
Ixpc  proteguntur  & defenduntura  malis  multis.  Probe  hoc 
noucrat  Apoft.  cu  diceret : Deus  fuftinuit  in  multa  patiemia  Rom.#, 
vafa  irx  apta  in  interitfi  , ut  oftenderet  diuitias  glorix  lux  in 
vafa milericordix,qu£  prxparauit  in  gloria . In  Gen.habctur  Gen.  19. 

quod 


Ter.  V.  fofi  7.  Tom.  Quadrag. 

quod  noluit  Dcus  ut  fubuerteretur  ciuitas  ilia  Segor , quae  £ 
crat  (ecus  niontem , propter  ferutim  fuum  Loth,  dixitque  ei 
Angelus  ut  feltinarct,nequecnim  poterat  quidquam  facerc, 
Clemens  niliprius  intus  eflet . Et  beams  Clemens  dicit  1c  audiuiire  a 
li. i.itine.  bcato  Petro,quod  nifi  patriarcha  Abraham  intercederet  qua 
Oratioiu-  do  Deus  Sodomam  fuccendit,  vniuerfum  etiam  munduni 
fii  quantu  faille  igni  fucccnfarum,licut  ante  diluuiopericrat,cum  tanta 
poflit.  . elfet  tunc  etiam  mundi  prauitas.Vndecolligas  quantum  (en- 
tire debeamus  abfentiam  fiue  mortem  alicuius  iufti.  Si  rex 
4,Re.t3>  Ioas  intelligens  Elifarum  infirmum  ell'e,  &iamprope  in  ex- 
tremis,Here  ca?pit,&  dicere,Pater  mi,pater  mi,currus  Ifrael,  f 
& auriga  eius , Auriga  eum  uocat,  quoniam  do&rina  fua  Sc 
exemplo  U'racl  uniuerfum  dirigebat  & fuOcntabat  oratione. 
Gen.18.  Vide  quantum  prodellent  Sodoma:  orationes  & prcces  Abra 
Ado.  17.  hae.Tum  etiam  quantum  ualuie  oratio  Pauli  nauigantibus,in 
tempcllate  ilia  tarn  feua,qtoaftdo  Paulus  ibat  propter  appel- 
lationcm  fadam  ad  Carfarcm, liquidem  dixit  ei  Angelus , ne 
timeas  Paule,cccedonauit  tibi  Dcus  oesqui  nauigant  tecum. 
Exo.8.  Nonnihil  ex  his  fubolfacere  uidebaturrex  Pharao  cum  ta 
Strut  Dei  inilater  pollularcta  Moyle , ut  proiplo  orarct:  intelligcbac 
plurimum  enint  quod  Moyfes  cu  fua  paupertatefamiliarior  erat  Deo  , q 
apttd  Dei  quam  Pharao  cum  fuis  diuitijs.  An  ignoratisfratres,q>dimit 
pofsut fuis  tat  Dcus  plagas  nobis  multas  immittere  propter  atrocitatcm 
eperibus.  peccatorum  noftrorum , nili  quia  prattcreitts  elementiam,  & 
benignitatem,funt  aliqui  uiri  iufti,  tanqua  alter  Moyles,  pro 
nobis  mtercedentes  in  angulo alicuius  monalterij , aut  alibi  ? 
Dan.i.  Satis  quidc  conilat  ex  illo  Danielis  exemplo  quantO  poflint 
Orationet  orationes  iullorum  qui  ad  hoc-conueniunt , ficut  etiam  fece- 
invnum—>  runt  pro  hac  Chanansafandi  ApolloJi : liquidem  Ananias, 
quantum  Azarias,&  Mizael  limul  congregati  funt,  ut  a Deo  impetra- 
po flint.  rent  cognitione  fomnioru,  & ita  fadu  efl . Infuper  Apoltolus  H 

z.Cor.i.  Paulus  ie  comedabat alioru  orationibus,&  diccbat : Deus  de 
tantis  periculis  nos  eripuit  adiuuatibus  uobis  in  oratione  pro 
loel  i.  nobis.  VndcSt  Ioel  aitjVocatecoetu, congregate  lenes,omncs 

Eccl.4.  habitatores  terra:  indomu  Dni  Dei  ucftri.&clamatead  Do- 
Orattcnes  minum.  Et  Eccle. ait, Funiculus  triplex  difficile  riipitur  :quid 
humilium  alitid  funt  funiculi,  qua  fandr  orationes,  qua:  quodammodo 
quantum  Dei  manus  uincere  uidentur , nc  nos  ut  meremur  caftiget  ? 
poflint . Quamobi  c femper  nobis  deprecatores  parcmus,quantumuis 
nobis  uitx  fandimonia  pollcre  uideamur:  liquidem  & f’antti 
*.Ma.  if.  in  gloria  nobis  fauentliiisorationibus.Vnde&  z.Mac.dicitur 
. de  Hicrc.  poll  mortem}  Hie  eft  fratrum  amator,&  populi  Ili 

rael : 


Conch  Quart a . 2 8 5 

A rael : hie  eft  qui  multum  orat  pro  populo  Ifrael,  & uniuerfa 

fan  da  ciuitate,Hieremias  propheta  Dei.Hinc  Hierony.ait,Si  Hier.  eon- 
fandi  dum  hie  viuunt,  quamuis  pro  fie  foliciti  die  dcbeant,ni  tra  Vigi. 
hilominus  in  pro  nobis  orant , quanto  magis  pro  nobis  in  pa-  Vide  D. 
cria  orabunt,cum  de  feipfis  foliciti  ellc  non  debebuntf  vt  aute  Th.z .’i.q. 
id  nobis  magis  perfuaderemus,voluit  Deus  vteorumcorpo-  83.  ar.  n. 
ra  apud  nos  manerent  vfique  ad  carnis  refurredionem , vt  efi  Pojlule— 
lent  tanquam  pignora  amoris  eorum  erga  nos,&  vt  memores  mus  a fan 
eftemus  nos  eorum  orapombus  commendare . Magna  porro  cits.vt  pro 
& exceilcns  eft  Dhi  mifericordia  & dementia,  in  mundo  iu-  nobit  orit. 

JJ  ftos  aliquos  homines  relinquere,  vt  pro  nobis  orent,  & apud  Gen.41. 
cum  fuis  precibus  patrocinentur . Quidenim  fadum  fuiflet 
de  Aegypto  feptem  illisannis,qn  vniucrfam  terram  fames  oc 
cupaucrar,  nifi  altiflimus  Dhs  tunc  temporis  lofeph  ei  mififi 
fet  ? Quid  Eliphaz  & duobus  amicis  fuis  , fi  fandiftimus  lob  lob  42. 
pro  illis  non  orafiet?  Quid  adG  efl'et  de  Ifraelitico populo, qn 
Deus  locutus  Moyfi  dixit  le  ilium  deftruere  uelle , nifi  Moy-  Exo.3  2. 
fes  pro  illo intercefliflet?Inter bonos  Chrillu  confitctur  B.Pe  Mat.ztf. 
trus  efie  filium  Dei, quern  poftea  inter  impiosinatrio  Ponti- 
ficis  iuramento  negauit.Ex  quo  docemurconfortiu  malorum 

C fugere,&  bonoru  focietatem  ampledi.  Sic  videmus  quod  hjc  Societatg 
mulier  in  fua  ciuitate  erat  idolatra,at  vero  a finibus  egrefla,&  malam  ft 
inter  fandos  Domini  dilcipulos  pofita,  reliquit  ldolorumcul  gtamus  & 
tum&facrificia,&Chriflumadoransait,Domincadiuuame.  bond  cdplt 
Quemadmodum  enim  fpeculum  quamuis  mundum  & fplcn  tlamur. 
didum  fit.contaminato  tamen  flatu  circumftantium  inficitur:  Simile, 
lie  qui  eft  honefiate  prxditus,  impiorum  conuerfationeconta  Societal 

cninatur.Hoc  videtur  fimile  ei  quod  Ioannei  & Iacobus  ma-  in  ala  pin - 
gno  zelo  dixerunt  Chrifto:  Domine  vis  dicamus,vt  defeedat  rimum  no 
ignis  de  carlo,  & confumateos  ? Vbi  Chriftus  id  non  permifit  cet. 

X>  fieri, fiquide  inter  malos  crant  aliqui  boni  qui  pro  eis  orabat.  Luc.£. 

(onfidamus  in  Domino . 

DOmint  adittua  me.  Magna  erat  equidem  fiducia,qua  hare  Difpderu 
mulier  in  Chriilo  pofuerat,fore  fcilicet  ut  ab  eo  qtt  vole-  Veo  abomi 
lebatimpetraret,  & ideo  tantopere  petttionem  fua  profeque-  nabilttjl. 
batur.  Siint  vero  aliqui  holes  qui  parti  de  Deo  confidunt,q<f 
'ipfis  de  neccffarijs  prouidebit.Pr^cepit  Dhs  Moyfi  dicens:Po 
nes  luper  menfam  panes  propofitionis  in  confpedu  mco  fem- 
per:  Vult  quidem  Deus  intelligere,q>  fatis  ipfe  cognolcat  nos  Simile, 
pane  indigeread  luftentatione  noftra,  hoc  ell  fua  gratia,  qux 
interdu  lub  panis  noic  intelligitur:  iplc.n.fi  fecerimus  quod  in 

nobit 


ai 


Ter.  V.  poft  1.  Bom . Quadrag. 

Taeiamus  nobis  eft,  nunquam  nobis  qua*  funt  neceflaria  dcnegabit . Ac  E 
quod  no—  propofitionis  panes  in  fuo  confpeftu  Temper  pofitos  efle  uole 
firutfi,fi~  bat,ut  intelligeremus  quantum  noftri  eflet  memor.Significa- 
quide  De-  uit  porro  Deus  quantumifit  difcriminis  fiinipfoconfidamus, 
ut  mtn qua  vel  in  idolis  cum  per  Ifa.ait,  irridcns  falfos  illos  deos  Babylo 
drficiet  in  nicosjqui  cu  iumentis,atque  ab  hominibus  in  hupieris  afpor- 
nectjfarijs.  tarentur,ipfi  tamen  eos  in  nihilo  adiuuabant : Confraftus  eft 
Jfa.46.  Bel.&c.De fe  uero  ait,  Auditc  me  domus  Iacob,&  omne refi 
Magna  ge  dirum  domus  Ifrael,qui  portamini  a meo  vtero,quigeftami- 
■fit  Deus  ni  a mea  vulua,vfque  ad  ienefta  ego  ipfe,&  vfq;  ad  canos  ego 
noflri  cu-  portabo.cgo  fcci,&  ego  feram,ego  portabo  & faluabo.Cui  af-  p 
' ram . fimilaftis  me,&  ada?quaftis,&  comparaftis,&  feciftis  fimilem?. 

Vult  quidc  Deus,vt  innoftris  necciTitacibus  ad  ipfumcon 
Hicr.17.  fugiamus,&c6qucritur  nifi  id  faciamus.Vnde  Hie.aitjMale- 
diaus  homo  qui  confidit  in  homine ; Quafi  diccret,cum  ha- 
beat  tarn  bonum  Deum,in  quo  potius  debet  confidere.  Con- 
I .Reg. 8.  fidera  obfecro  quantum  indignaretur  Deus  contra  Hebraros, 
eo  quod  regem  poftu latent , fiquidem  videbantur  quod  non 
confiderenr  fore,  vt  a Deodefenderenturin  prxlijs . Faciat 
homo  quod  in  fe  eft , nam  Deus  Temper  paratus  eft  ad  ipfum 
Iia.x.  defendendum.Vnde  per  Ifa.ait, Quxrite iudicium,&  fubue-  G 

nite  opprefto,iudicate  pupillo,&  defendite  viduam,  & venire 
& arguite  me. Quafi  dicat, hoc  prxftatc  quod  prxeipio  , & fi 
ego  uobis  non  fauero,  expollulate  mecum : Maxime  quidem 
Pfal.4.  in  Deo  confidebat  fanftus  propheta  cum  diceretjln  pace  in 
Hier.17.  idipfum  dormiam  & requiefcam  : Hiere.etiam  air  j Bcatus 
uir  qui  confidit  in  Domino , & erit  Dns  fiducia  eius . Quid 
D.Bern.  amplius  polfumus  de  Deo  dicere,ait  Bernard.quam  quo3  fa 
ciat  omnipotentes  eos  qui  in  ipfc  confidunt  ? Et  fuam  confir- 
Mar.  9.  mat  fententiam  per  illud  quod  Chriftus  ait  apud  Mar . Om- 
Qualis  ejfe  niapoflibilia  funt  credenti.  Porro  fiducia  non  ea  efle  debet,  H 
debeat  no-  quod  lemper  pro  noftro  arbitratu  ab  omnibus  libcrabitr.ur , 
ft reu  fidu-  led  quod  qitx  ipfc  de  nobis  permiferit  & ftatuerit , cadent  in 
era  . bonum  & vtilitatem  nodram.  Sic  utique  fiducia  habebat  tres 
Dan.3.  iUi  pueriin  foinaceBabyloniscumdicercnt.Ecceenim  Deu* 
Nos  totos  nofterque  colimus,  potcripere  nos  decamino  ignis  ardentis, 
Deo  trada  Si  de  manibus  tuis  6 rex  liberare,  quod  fi  noluerit,  notum  fit 
mus.  tibi  6 rex, quia  deos  tuos  non  colimus.  Vide  obfecro  qfio  Jibe 
Gen. 41.  rarit  Iofephum  de  manibus fratrum  fuorum , qn  ipfum  in  ci- 
fterna  coniecerur.t,  & vendiderut:  item  poftea  eduxit  eum  de 
Exo.  14.  carccre  cG  magna  gloria.  Infuper  Hebrxis  marc  rubrum  ape- 
Dan.6.  ruicjd.  aquas  lordanis  diuifit.Danielem  dc  lacu  loonu  libera- 

uit . 


Cowio  Quart d . 289 

A uit.Item  viduam  illam  cuius  filios  propter  debita  vendere  vo  ^.Rc.17, 
lebant . Vnde  Pfalmifta  ait,  Inuoca  me  in  die  tribulationis , Pfal  4p. 
erua  te,&  honorificabis  mc.Nolut  multi  confidere  in  Domi-  Qtm  Det 
no  in  fuis  neceftitatibus , vnde  fit  vt  in  mille  labantur  furta  , non  cofid* 
vfuras,&  malos  contraftus. Quod  ante  dicat  propheta,  hono  mus  mul- 
rificabis  me,  perindc  eft  ac  ft  diceret  quod  Deus  fibi  quodam  t*  tnedmo- 
modo  honori  ducere  videatur,g»  velimus  eius  ope  implorare.  da  incurri 
Porro  non  debemus  illico  diffiderc,  Dcus  ftatim  nobis  mus. 
non  fubueniat,(iquidem  ipfe  fuam  opem  maiori  neccftitati  re  Accurrit 
fcruat,nouit  enim  quando  nos  liberare  debeat.  Vnde  Ifa  ait,  Deus  in  of 
B Quicrcdiderif  non  feftinet,  hoc  eft,  cum  ionganimitate  fpe-  portunita- 
ret.Laudatquidem  Apoft.  Abraham, proptcrca  quod  longa-  te. 
nimitatc  expe&arit  Temper  Dei  promifla.  Vocauitetia  Dcus  Ifa.a8. 
Dauidemad  regnum,&  tiide  quanto  tempore  illud  dilataue-  Heb.6. 
rit,  Ifc'quantos  labores  Dauid  perpefl'us  fuerit,ante  polfeflio-  1. Aeg.f. 
nem  regni.  Quis  vnquam  diceret  fore  ipfum  regem,  qui  tan- 
tauexabatur  fame,&  tatas  a Saule  perfecutiones  patiebatur? 
SednihilominusipTeTemperinDominoconfidit.  Nunciauit  Luc.l, 
praeterea  Angelus  Deiparxuirginidicens  deftliofuo,  Dabic 
llii  Dominus  fedem  Dauid  patris  eius , & uide  quanta  puifus 
C fueritpertriginta&tresannos.  Confidamus  igitur  Temper  in 
Domino, etfi  ipTe  auxilium  diftcrat,fiquidem  opportune  & in 
ipTo  articulo  nobis  opem  Teret,  itaut  dicerc  ualcamus  cu  Da 
uide.Dextera  Domini  fecit  virtutcm,dextera  Dominiexalta  l fal.117, 
uit  me.Confidcremus  quomodo  Tegefterithrc  mulier  Sama 
ritana  , & quam  fcliciter  ipfi  res  fucccfl'erint . Scd  nos  non  ita 
facimus , quinpotius  vidcmurfilijdiftidcntix,  vtait  Paulus . Ephe.i. 
NonitaTaniftusMoyfesfegerebatcum  viderct  iamiain  arma  & f. 
tos  A egyptios  contra  Hebratos  irrumpentes , & pra:terea  vi-  Exo.14. 
debar  iter  ante  Tc  mari  vndique  cinftum  : & populum  ipfum 
D murmurantem  contra  ipfum  , & dicemem , non  erant  fcpul- 

chra  in  Aegypto  ? &c.  Sed  potius  tunc  nulla  crat  eifugiendi  Deus  fuM 
porta, nec  nauis  erataliquaquanauigarent,maxime  Tperauit  optmm/uo 
in  Domino, diccbatque  populo.ne  timeatis,hodic  enim  mira  ri  referuat 
bilia  Domini  videbitis,ncque  gentein  hanc  qux  vos  perfequi  necejfitati. 
tur,amplius  videbitis.Hac  etiam  fiducia  armatus  crat  Dauid,  Pfal. a 6. 
cum  diceret : Dominus  illuminatio  mea,&  falus  mea  , quern 
timebo?Si  exurgant  aduerfum  mecaftra,in  hoc  egoiperabo. 

Sane  qui  firmitcr  Tperat, etiam  in  maiori  anguftia  confidir . 

Non  penitus  ex  animo  multi  in  Domino  fperant,  talis  eft 
humanamultorumhominuimbecillitas , vt  claudicent  inter 
fiduciam  & timorem  Txpe.  Sane  quando  Hebrxi  lordanem 
Cone.  Quadr.  Tom.  L OO  tra- 


Fer.  V.  foft  I.  Bom.  Quddrag. 

2>r*  ex  to-  tranabant,  etfi  Dens  eis  fecurum  tranfoum  promifilTet,  nihi-  E 
to  cordt  fi-  lominus  tamen  dicit  textusapud  Iofoe,feftinauitquc  populus 
ilamus . & tranfiijt : properabant  Hebni  timenres  ne  mergerentur  , 

Iodic  4-  quali  vero  Deus  non  potuifTct  adhuc  prolixioritcpore  aquae 
impetum  comprimcrc , vt  commode  jtranfirenc . Promittens 
Deus  MoyfiTe  datum  m omnem  carnis  abundantiam  quacn 
Num.  ii.  popuhis  comedere  pofTet,reTpondit  vt  habetur  in  Num.  lex- 
centa  millia  peditum  huius  popuii  flint,  & tu  dicis , dabo  cis 
Inconftan - efum  carnium  menfe  intcgroi’Nunqtiid  ouium  Sr  bourn  mul 
Us  fumus  titudo  ca?detur,vt  pollit  fufficere  ad  cibum , vcl  omnes  pilecs 
in  fidtuicu  maris  in  vnum  congregabuntur,vt  eos  Tatient?  An  non  tibi  vi  J? 
Dei.  detur  modica  elfe  liaec  fiducia,pra:lertim  pro  eo  qui  tanta  vi- 
derat  diuinitus  Tafta  mirabilia? 

Saepe  fit  vt  nobis  res  fuccedant  noftro  iudicio  minus  con- 
formes  &confcntane£ in(lituto,quas  tamen  Deus ita  dirigit, 
vt  bene  ac  felieiter  ad  nofiros  vfus  & emolumenta  conuertan 
tur:  itaque  inipfo  Temper  confidcre  debemus,  quamuis  res 
Simile.  noftro  iudicio  alicnas  ab  mllituto  videantur  . Sic  enim  vide- 
mus  acctpitremle  gerere in venando,  vt  fei  licet  ita  curium 
fun  & volatum  dirigat,  vta  pratda  potius  fugerc  videatur, 
tamen  eo  prxllat,  vt  commodius  valeat  optata  potiri  praeda . G 
lob  I p.  Hinc  Tandiilimus  lob  dicebat,ciim  videret  quod  ita  tali  arti- 

ficio  Dominus  vtereturerga  ipfum:  Quafi  arbori  euulTar  ab- 
ftulit  fpem  mcam . Sed  tamen  intelligens  quanta  bona  Deus 
lob  13.  indeeliciat,  ait,  Etiamfimeocciderit,  in  ipfo  fperabo . Idem 
Pfal.70.  lenticns  Regius  propheta  dicebat , Ego  autem  Temper  Tpcra- 
bo,&adijciam  fiiper  omnem  laudem  tuam.  Res  qu idem  lon- 
Hier.23.  geante  prolpicit  Deus,&  delonge:  Vndc  per  propheta  Hie. 
Cernit  De-  ait,  Putas  ne,  Deus  e vicino  ego  Turn,  & non  Deus  de  longe  ? 
us  cuflnde  Cum  itaque  de  longe  res  prolpiciat,  ea  contuetur , qua:  pro- 
fun^  . lpcdus  no  Her  contucrsminime  poteil . Quare  ipfi  nos  totos  H 

Exo.zz.  permittamus,&  Temperin  ipToTpcremus. 

Non  diffl-  Multi  font  hoc  tempore,  qui  Hcbrxum  populum  imitan- 
damusetfi  tur,  cum  putantesMoyTen  peregre  profedum  clTe,  vitulum 
Dei  pro--  conflarunt : lie  enim  ipfi  delyria  multaTaciunt,exi(limantes 
mijfa  dif-  Deum  nimis  differre  qua: ipfi  poftulant.  Sic  puellzaliqu^  ni 
ferantur.  fi  ftatim  connubio  iungantur , diffidunt , ncc  vnquam  Tc  viro 
nupturasarbitrantur,  & itapetulantes  reddunturadaTciuae: 
fic  qui  lucro  inhiant  nifi  quod  Tperabant  lucrum  reportenr  , 
fe  malis  contradibus  implicate  Tolent.  Non  id  equidem  con- 
tTa.38.  folic  Tandus  propheta  Ila.cum  ait,  Quicrediderit,  non  felh- 
nec:  fiquidem  cit  Dcuj  vTquc  adeo  libcrali«&  permagnifi- 


Couch  Quart  a . 290 

A cus,vt  etiam  fiduciam  quam  in  ipfo  collocamus,prarmio  affi-  Hcb.io. 
ciat,iuxta  illud  Apo.Noliteamittereconfidentiam  veftram  , Prjtmio  *f 

3uarmagnam  habetremunerationem  . Alij  pr*tcrea  ftatim  fidt  Deus 
iftidere  folcnt , eo  quod  Deus  ftatim  ipfis  non  det  dtilcedi-  //  illdfidu 
ncm  quandam  in  orando,item  Iachrymas,dcuotione,&  mul-  dam  <jud 
* tos  progrdfus  in  vita  fpirituali . Vide  obfecro  qu6  Iudith  re-  inipfortpo 
prehenderit  mini  mam  confidentia  Bcthulia:,diccns : non  eft  nimus. 
itte  fermo  qui  mifericordiam  prouocct , fed  potius  qui  iram  Iudith  V. 
exciter, & furorem  accendat : pofaiftis  vos  tempus  miferatio-  i.Re. a i. 
nis  Domini, & in  arbitrium  veftrum  diem  conftituiftis  ei?  Sa-  Pfal.i  i f. 
5 nc  etft  mille  occurrant  difticulrates,nunquam  tamen  diftide- 
redebemus.  Sandhis  quidem  propheta  Dauid,  cui  Deus  re- 
gnum  promi(erat,etfi  tot  videret  labores  atque  dtfficultatcs, 
nunquam  confidcntiam  perdidit:  fed  dicebat , Credidi  pro- 
pter  quod  locutus  fum. Item, Ego  dixi  in  exceftii  meo.omnis 
homo  mendax  Quad  d icat,ego  re  ipfaexperior  Deum  fetn- 
perefle  veracem,&  fidelem  in  omnibus  quarcunque  promit- 
tit  poftulanti  fibi,&  proptcrea  in  eo  femper  die  fperandum  , 

& not)  in  Ito minibus  qui  promifta  non  complcnt . 

C APPENDIX. 

Mlfertrtma.  Non  aitfilia:  meat,  fed  mci : fiquidem  for- 
tafte  peccata  mea  caufa  funt  huius  vexationis  filiat 
(near , fiquidem  in  temporalibus  folet  Deus  punire  in  f.lijs 
parentum  peccata  interdum.  Exod.  20.  Vindicansiniquita-  Exo.ao. 
tern  patrum  in  Elios.  Attendant  igitur  parentes  quo  viuant. 

A credent  et  difeipuh  rtgabant : Multos  fane  labores  fufti- 
nerc  folent  pauperes,quod  no  (it  qui  pro  ipfis  intercedat.  At  Pottntts  tt 
tende  igitur  quod  patrocinium  patiperum  fufeipere  debes,&  diuitttpm - 
D pro  illis  intercedcre . Sic  ipfam  Efther  Dominus  ad  regnum  trodniu fit 
euexit, vt  patrocinaretur  Hebraris,in  ilia  crudeliftima  (enten  feipidepau 
tia  qua:  a regc  Afluero  contra  ipfos  lata  erat . Vnde  Mardo-  perum. 
cha?us  fic  ad  ipfam  acccftit  dicens : Si  enini  nunc  filueris,per  Efther  4. 
aliamoccafioncm  liberabumur , & tu  & domus  patris  tut  fi- 
mul  peribitis : 8c  quis  nouit , vtrum  idcirco  ad  regnum  vene- 
ris ? Vidcquomodoipficomminetur,  nifiaffliftorum  He- 
br^orum  caufam  fufeipiat . Multos  fane  videmus  diuites  p« 
rire  oimampla  eorum  familia,  varijfque  opibus,  quibus  af- 
fine bant  , 8c  fortafle propter  huiufeemodi  negligenciam  pe- 
reunt , quod  fcilicec  patrocinium  pauperum  noluerint  fu- 
fcipere . 

OO  2 Feria 

* - ' A « 


Ter.  Vl.poft  /.  Bom.  Ouadrag . r 

FeriaVI.  poft  I.  Dominicam 
i Quadragefirnaj. 

CONCIO  P R I M A. 

Exo.23.  Rat  diesfeflus  lud&orum,  & afcendit  lefts  Hit 

loan.  Ma.  rofolymam. loan,  rllludfolemne  feflGerat  Pen- 

in  loin.  El  tccodes,in  memoria  legis  in  monte  Sinai  ab  An- 

Glo.Lyra:  gelo  data:.  Ter  in  anno  cenebantur  niafcu  liappa- 

in  ban.  rerc  coram  Domino,  fciIicetpalchate,pentccode,&fcdo  ta-  F 
Chry(o.in  bernaculoru. Frequenter, ait  Chry.in  folcnitatibns  ciuitatcm 
loan.  ho.  petit,  rum  vt  videatur  ipfc  quoque  cu  reJiquis  fedos  dies  cele 
2f.to.3.  brare,tu  vtfimpliceadfemultitudinealliciat,  maximeenim 
Theophy.  hmoi  diebus  melius  difpofita  efle  cofueuerat.Vel.vt  ait  Theo 
in  loan,  phy.vt  plures  per  figna,&  do&rina  allicerer,  maximeq;  turba 
fimplice,afcendir  Hierofol.Tunc.n.folebant  couenire  rudici, 

& opifices  vrbani,qui  alijs  diebus  in  operib.fuis  erat  occupati. 

Afcendit  lefts  Hierofolyma.  Vt  doceat  nos  ut  fedis  diebus 
Quomodo  frequentemus  tcmpla,  & vifitemus  hofpitalia,atqueincarce- 
dies  feftos  repofitos,  atquc  in  alijs  charitatis  operibusnos  exerceamus.  G 
ttlebrnrej  Eft  autem  Hierofolymis  probatica  pifeina . In  pifeina  aquae 
debeamus.  pluuiales  colligcbantur,&  ibi  lauabantur  hodia?  primo,&  po- 
Lyra.  in  flea  in  luteribus  in  atrio  facerdotum  cxidentibus,  vt  ait  Lvra, 
loan.  Quinqueaut  porticus  erant.vt  pertplura  loca  poflent  lauates 
Oecume.  hoiiias  defeendere  ad  aquam.  Ilia  pifeina  ait  alius  do&or,figu 
in  loan.  ra  ed  facri  baptifmi,ficut  enim  ilia  morbos  fanabat,  ita  & ilia; 

fed  ilia  quide  corporalesjhajcvero  fpiritualesrilla  datuto  tpe, 
li.ee  aut  fcmper.illa  defeendente  angelo,h£c  vero  adueniente 
Chryfo.in  Spiritul'anfto:nam  maiorafunt  noua  vetenbus . Vnde  ChryC 
lo.  ho.3f.  ait;  Non  Angelus aquam  mouet  baptilini,  fed  Angeloru  dns  H 
Simile.  totum  perfieir,  & licet  vniuerfus  accedat  mundus,  non  confu- 
mitur  gratia,  neque  virtus  deficit,  fedeadem  manet;  vt  enim 
folares  radij  fingulis  diebus  illuminant,nec  ex  multa  commit- 
nicationc  vis  coru  minuitur,fic  imo  longe  minus, fpiritus  ope 
ratio  obaccedencium  multitudincm  remittitur. 

Angelus  aut  Domini  fecundu  tps  defeendebat.  Die  Penteco 
CyriI.Ii.2.  lies  ait  Cyril.  Angelidecado  defccndctes,pifcinxilliusaqua 
in  loan.  c.  mouebant,&huiusmotionisfonusadefleiplbsadfanftifican- 
nj.  da  aqua  lignificabat.  Et  alius  autor  ait, datuto  tpe  defeede 
Oecume.  bat,do.cuit  quod  non  lemper  fiebat  miraculu,fed  certis  tepo- 
in  loan.  ribus,hominibus  quide  xgrotis.Veru  frequenter  ut  opinor  in 

anno , 


Cone  to  Trim  a . 291 

A anno.pp  hoc fiquide  in  porticibus  iacebant  multi  languentes.  Confeietia 
Angelas  autem  Domini.  IdeA.mouebat  aquam  pifcinaj.Sa-  praua  in- - 
ue  cum  aJiqucm  in  locii  immundii  lapidc  proijcimus,illa  co-  far  fit  id  a 
xnorio  teterrimu  quenda  cxcitat  odorem,  qui  tn  non  fentieba  clone a. 
tur  in  quiete : fic  utique  praua  noftra  confcientia  eA  inAar  im  Confcien- 
mundx  cloacx,quia  cum  confiderationc  non  mouemur,  vide  tiam  ftp} 
iti ur  nobis  fani  & incolumes , at  uero  fi  earn  diligenter  difeu-  difeutia — 
ciamus  & attendamus  quam  parfi  in  uirtute  profcccrimus , & nuts. 
quales  fimus,  atque  quanta  bona  prat Aare  poteramus,  Aatim  Bona  vir- 
fentiemus  prauD  quendam  odore , & qi  reinediu  inquiremus.  tutit  con» 
B Ettjui  prior  defcendijfet. VultDeus  vt  in  virtu  tern  confcen  tentto. 
damus.ut  priores  Amtis,nequc  alios  nobis  pratferri  patianiur, 
atque  diramus , ieiunat  ille,&  non  ego  ? orat  ille,&  non  ego  f 
eAhumilis  illc,  & non  ego  ? Curquaefoaliummihiin  uirtu- 
tis  Audio  prseferri  patiar  ? 

Et  qui  prior  defcemiijfet . Vfqueadco  diligenter  anima?  fa-  Soliciti  Ji- 
lutc  procurare  debcmus,quafi  alter  diligentior  vidertt  nobis  muscle ani 
pratmiu  prf ripere.Ncq;  pati  dcbcmus,ut  alter  in  virtutis  cur  me  falute, 
fu  nobis  pratcurrat,fed  potius  vigilater  & ncruofe  in  hmoi  Au  Curemut 
diu  incfibamus,etfi  in  eo  fit  mors  oppetenda . Hoc  uoluit  fan-  in  virtuu 
C dus  Dauid  figni Scare  dices:  Anticipaucrut  vigiliasoculi  mei:  neminicon 
quafi  diceret,  ego  quide  in  uirtute  nemini  facile  concefTcrim  , ctdert. 
quin  potius  fi  alius  media  furgit  node, ego  et  hoc  ipsu  pracAa  Pfa].  -j6m 
bo.Si  ieiunat, paritcrieiunabo,&  fipofsG,vlterius  progrediar. 

■ Triginta  & oflo  annos  habeas  in  infirmitate  fua  . Admira- 
bilis  profedo  paralytici  toIerantia,ait  Chryf  odo  & triginta  Chryfia 
annos, ut  fanarctur,nunquam  difeedens  expcdauit.Pudeat  er  loan.  ho. 
go  nos,pudeat  dilediAimi,  & incrcdibilem  focordiam  nofira  3 j. 
deploremus,  odo  & triginta  annos  hie  expedauerat.expcda  Perfeuere- 
batque , ncque  negligentia  fua  non  fanabatur , fed  praeuentus  mus  in  bo~ 
JD  ab  aiijs,  nequepropterea defperauit, nos  autem  fi  vcl decern  nis  operi - 
dies  orationi  incumbentes,non  exaudimur,iam  tepefeimus.  hut . 

Triginta  & 0B0  annos . Vide  quanto  tempore  fuerit  infir- 
mus,adeo  yr  iam  no  poflet  fuis  vtribus  ad  aquam  accedere,fic  Nein  pu - 
vtiquequi  in  peceatoinueterauerunt,  tantodifficilius  abiplo  catoconfo- 
egrcdiuntur.fioc  lane  in  corporis  infirmitatibus  aperte  uide-  mfcamus . 
mus,ut  fcilicet  initio  curabiles  facile  fint,  at  uero  fi  diuturnj- 
tatcconfirmentur,incurabilesfiunt.Petrusquide  primo  nega 
uit.fecudo  vero  ia  iurado  negauit,&  tertio  anathematizado,  Mar.  14. 
atque  ulterius  forte  progreAus  effet,nifi  Deus  ipfum  retinuif- 
let.  Talis  pcccatoru  natura,ut  ab  uno  in  aliud  peius  labamur* 

Vis  fanus  fieri  l MagnQ  mifericordix  ChriAi  eA  argumcn- 

OO  3 turn. 


Veria  VLfoft  1.  Dom.  Quadrag. 

ram, non  expe&are  fern  per  laborantium  preces,  ait  Cyril,  fed  X 
fua  milericordia  prxuenire.Prxcurrit  enim  hie  vt  vides.Venit 
ad  iacetem, milericordia  fleditur  et  antequam  ci  fupplicetur, 
D.Thom.  dicitque.vis  fanus  ficri?Porro  D.Tho.ait,q>  id  dicit,vt  exciter 
in  loan.;,  defiderium  infir  mi,  & oftendat  patiemiam  eius,  qui  tot  annis 
led.  I.  expedauit  eripi ab  xgritudine.  Notandtun  porroquod  Dcus 
e cxcis  fidem  quxrit, vt  conftat  ex  Mat.dicendo,creditis  quod 
poflum  hoc  facere  vobis?fed  in  ifto  nil  tale  fecit, quia  iiliqui- 
dem  audierant  aliquid  de  miraculis  Iefu,ifte  autem  nondum. 
Dyo.Car.  Speciali  ter  autem  ait  alius  autor,  hunc  affatur,  ac  curat,  quia 
in  loan.  miferabilior  fuit,&  iam  pro peccatis  fuis  longiflima  infirmita-  jt 
te  fuerat  caltigatus:idco  Deusqui  vulnerauit,medetur,&  qui 
Tob.I.  percuflit,  denuofanat.Scriptum  eft  enim  inThobia;  Cum 
iratus  fueris,  mifericordix  rccordaberis . 

Vis  fanus  fieri  t Omni  peccatori  hoc  dicit  Chriftus  quoti- 
die  per  admonitione  feripturx . Cum  enim  Dominus  ait  per 
Exech.i8.  Ezech.Nolo  mortem  peccatoris.Et  per  Zacha.Conuertimini 
Zacha.i.  ad  me,&  comiertar  ad  vos:  Et  per  Ioel.Omnisquicunque  in- 
Ioel  2.  uocatierit  nomen  Dni,  laluus  erit.  Quid  aliud  loquitur,  nil?. 

Vis  fieri  fanus  ? Tanquam  dicat , ego  fum  medicus  ar.ima- 
rum,fac  quod  in  te  eft,  acquielce  monitis  meis,&'  fanabo  te.  Q 
Compute - Vis  fieri  fanus?  Hoc  quidem  percontatur  cum  cognouiftct, 

tur  Deus  quia  iam  multum  tempus  haberet : itaque  tnifcrix  magnitu- 
his  tjuiper  do,  milericordia?  parentem  ad  miferandnm  allexit : atque  ita 
tnultos  an  quam  mifericordia  non  merebatur  ex  iuftitia,  obtinuit  ex  Ion 
vos  in  affii  ga  mifcria.Ex  quo  intelligimus  earn  efle  dimnx  mifericordi^ 
ftione  ver - magmtudincm,ut  frcquentifTime  fola  mileriarum  magnitude 
fati  funt,  nead  miferadiim  moueatur.  Quid  enim  merebantur  fili)  It 
etfimalt  in  rael  cum  fere  ocs  idolis  in  Aegypto  feruireot,  quando  Domi 
terdu  fint.  nus  calamitaris corum  magnitudine  permotus,  Moyfi  dixit : 
Exo.3.  Vidi  afHidiorem  populi  mei  qui  eft  in  Aegypto,  & gemitum  ll 
eorumaudiui?  Quid  promerebatur  Ioacnasrcx  Ifrael,qui& 
4.R.C.13.  ipfe  cum  populo  iuo  relido  Dco,fimulachra  colebat?  Quem 
vfque  adeo  miferatus  eft,  vt  feriptura  dicat : Vidit  Dns  angu- 
ftiam  Ifraelis,quia  attriuerateos  rex  Syrix,  & dedit  Dfts  lal- 
uatorem  Ifraeli,&  liberatus  eft  demanuregis  Syrix  : qui  ta» 
men  nec  hoc  bcneficio  donati,a  pcccatis  Ieroboam  rcceflei  ut. 
Hiferiitr-  Videtis  ergo  quanta  fit  ilia  mifericordia , qux  cum  iuftiflima 
dia  T>ti,  j puniendi  caufam  habeat,magis  tamen  magnitudinecnlamita- 
•mpliffi tis  ad  milcrandu , quam  criminis  indigmtate  ad  ulcifcendutn 
ma  fit , rommoueiur.  Sic  ergo  huic  paralytico  accidit, cuius  lola  mil© 

ria,  cum  merita  deeifent,  mifcricordiam  Domini  prouocauiu 
....  Vie 


ConcioPrima.  292 

■JL  Vis  fanus  fieri  f Benedicant  tc  Angeli  bone  Deus , quippe  Vide  spurn 

quianimr  noftra:  falutem , in  manu  noftra  ponis.  Sancfiita  ta  fit  Dei 
effct  in  infirmitatibus  corporis,  nullus  cflct  infirmus , verum-  mtftricor- 
tamen  hoc  intclligamus,quod  no  fufficit  nos  id  vcllc,nifi  etia  dut . 
media  adhibeamus  ad  earn  rem  nccefTaria , & opportuna  . , 

Non  enim  fufficit  in  corporali  infirmitate  q>  infirmus  curari  Simile, 
yelit,  quin  potius  & pharmaca  ipia  fumere  debet. 

Vis  fansu  fieri?  Vide  quomodo  nobis  Deus  fubucniat,cum  Subuenst 
iam  nos  mundus  ipfe  derelinquit.  Hunc  quidem  omnes  hu-  Deus  t true 
mana*  confidential  iam  dercliqucrant , & tamcn  Deus  ipfum  ioribus  ne- 
2 protexit : Quare  quamuis  res  defperatz  propc  vidcantur,fcm  te/fitatib*  * 
per  in  Domino  confidamus . 

Vis  /anus  fieri  T Apertum  fane  eft  quod  ad  morburo  animj  Pauperes 
fanandu, voluntas  noftra  requiritur,&  idco  pcrcontatnr,vis  fa-  nliqui  mm 
nusfieriPTum  ct  intei-rogat,an  velit  fanus  fieriin  corpore,qm  luteffemm 
aliquos  videas  pauperes,  qui  malunt  in  paraly fi  remanere,  ne*  cs  & part 
quefuam  fortem  cumfano aliquohominecommutarcr,fictit  lyrics. 
ferunt  quod  quidam  carcusnon  gauderetante  conlpeftum  S.  Exemplii. 
Martini  accedere,ne  vifus  ei  reftitueretur,  atque  idcirco  amit  Chryf.  in 
teretea  lucra  qua:  carcitatis  caufa  faciebat.  Atque  idcirco pp  I0.h0.3tf. 
C vttaque  caufam  hunc Chriftus  interrogat, an  velit  fieri fmus.  to.3. 

Do  mine  hominem  ness  habeo.  Vidcs  hominem  languore  confc-  Patsctiatn 
AumPait  Chry. vidcs  humilitate,non  maledixit,ut  nonnullos  in  labori— 
inafHiAionibusaudiuimus;noneftexecratusdiemfuum,  no  bus  habem 
fc  irrideri  at  bitratus  eft,  rogatus  an  vellet  fanus  fieri : fed  per  mus. 
quam  manfuete& humiliter,Dhe inquit, homine  non  habeo.  Modeflifi- 
Difcamus  modelle  rhdere  aduerfarijs  noftris,eo  quod  potius  mus  in  uer 
vincuntur  rationibus  qua  contumehjs,&  conuitijs.'Multi  qui  bis nofiris. 
dc  nunc  animo  obftinato  & iiiperbo,cu  non  habent  quid  pof-  loan. 8. 
fint  rhdere obicAionibus,ftatim  contumelijs,  & conuitiis  ad-  Simile.  • 
D uerfarios  afficiunt.Sicenim  Iudaei  fxpe  Chrifto  rndebarit,&  Iratosquo 
cornu  ft  i rationibus, uocabant  ilium  darmoniacum,&  Samari-  mo  do  pla- 
tanu.  Queniadmodu  frigida  aqua  immifia  in  ollam  feruente,  cabimus. 

& iam  fuperfiuente,mittigatur  fcruor,reprimitur,&  quiefeit,  D.  Tbo. 
iic  homoiracundus,  qui  dira  uerba,ac  furore  pleniftima  pro-  in  loan. 
fcrt,miti  refponfione placatur&  tempcratur.Poterat  quidem  left.i. 
diccre  paralyticus  cu  lob,  Ecce  no  ell  auxiliu  mihi  in  me.Per  D.  Aug. 
hocaut  figntficatur, quod  non  erataliquis  homo  purus, ut  ait  in  loan.  ; 
D.Tho.qui  humanum  genus  faluare poffet,quia  oes  peccaue  trac.  17. 
runt,&  eguerunt  gratia  Dei,quoufqueven1rer  Chriftus  Deus  to .9. 

& homo, per  quern  fanaretur.VndeDautd  diccbat.  Saluu  me  Pfai.11. 
fac  Deus, qm  defccit  fanftus.Et  Apolhait.  Ncminc  ad  perfe-  Hcb. 7.  ; 

OO  4 Awn 


I* 


Ter.  VI.  pojl  1.  Dorn.  Ouadrag.  ' 

D.  Ambr.  ftumadduxitlex.  Et  Amb.aitjParalyticusilleexpe&abatho  E 
de  hi?  qui  mine, quem  nifi  lefum  Chriftfi  natum  ex  virgine  Mana?cu- 
mifter.  ini  iusaduetu,no  vmbra  fanaret  fingnlos,  fed  veritas  vniuerfos. 
tiatur.  c.4  Ifte  eft  ergo  qui  expe&abatur , vt  defcenderet,  de  quo  dixit 
loan,  i . Deus  Pater  ad  Io.fuper  quem  videris  fpiritu  defcendente  de 
Simon  de  caelo,&  mancntem  fuper  eum,  hie  eft  qui  baptizat  in  fpiritu 
Ca.  de  mi  fan&o : quad  dicat,hic  eft  homo  ille,quo  indigebat  mundus, 
ra.  do.  Jib.  & quem  mundus  expeftat  ad  remedium  & falutem  fuam  . 
j.cap.27.  Quod  veto  ifte  homine  non  habuir, veritas  fafti  eft,q>  ho 
modiuturnus  peccator,homincm  non  habet  iuuantead  gra- 
tiam , & fanitatem  a fua  rgritudine  confcqucndam : & qua-  f 
uis  ad  hocplurimum  valeat  orationes  (anitorum,ipfis  tame 
omnino  fe  priuat  peccator  indeficiens.Tum  przterea  Chry. 
ait:Propterpeccatum  perdidit  homo  libertatem , & propter 
pcccatum  amifit  homo  czterarum  creaturarum  obedientia, 
illzcnim  rebelJes  fuere  omnino  cum  primum  homo  pecca- 
uit,przter  eas  quz  vitz  erant  necclfanx.in  quo  maxime  elu 
xit  diuina  dementia, vt  oucs  ad  induendum  homincm,  & bo 
ucs  ad  arandum,&  fimiles  referuaret . Et  feribens  ad  populu 
Anthio.ait  idem  Chryfoft.  Magnos  quidem  labores  & infir- 
mitates  infert  peccatum , non  tamen  proptcrea  diflidere  de-  G 
bes.Videcnim&attedequod  Deustefcmperalloquitur:  & 
quzrit  voluntatetuafemper,vtparalytici  voluntate.  Quod 
(1  homine  non  habes, DeD  habes, & ft  minus  habes  qui  te  mit 
tat  in  pifema, habes  qui  te  curet  fine  pilcina,nec  potcris  quide 
caufari,qd  dum  pergis, alius  prior  defccdat,Dcus.n.detua  fa 
lure  liberalius  prouidit, qua  vtdebeas  expeftareaquzmotC. 

Surge, tolle grabatu  tuti  & ambuU.VtleClu  auferat  in  bet, 
ait  Chryf.vt  miraculu  crcderetur,&  nemo  falfum  ac  ftmula- 
tG  opinaretur:  nifi  enim  firmis  & robuftis  mebris,eu  ferre  no 
potuiffet:  Seruat  hunc  morem  fzpenumero  Chriftus,  vt  ma  H 
iore  inmodum  filentiii  impudentibus  imponat.Siquidem  & 
in  quinque  panum  miraculo,ne  quid  fufpicionis  orirctur,non 
tdi  miraculum  fecit, fed  voluit  et  vt  rntilrz  fragmentoru  rcli 
quiz  fuperefTent.  Et  cum  puella  fufcitauit,date,  inquit,  ei 
manducare.  Pergrabatum  ait  Greg,  voluptas  corporis  defi- 
gnatur,&iubctur  vtiquc,vt  hoefanus  portet  vbi  in  firm  us  ia 
cuerat,quianimirum  omnisqui  vitijsdele&atur,  infirmus  ia 
cet  in  voluptatibuscarnis  , fedfanatus  hoc  portat  vbi  infir- 
mus iacuerat, quia  diuina  opeereptusa  vitijs,  eiufdc  carnis 
contumelias  poftmodum  tolerat , in  cuius  prius  defiderijs  re 
quiefeebat.  Quid  porro  eft  dicere,furge, nifi  mala  quz  perpe 

craiti. 


Chry.  ho. 
9.  in  Gen. 
to.  1. 


Chryf.  ad 
pop.  horn. 
40.  to.  4. 

Parattts 
eft  Veus  ut 
nos  ad  pe- 
nitent id  re 
(ipiat. 

Chry.  ho. 
$6 . in  lo. 
to.j. 

Luc.  p. 
Mar.  f. 
Gre.li.23. 
mor.c.23. 
& li.  1.  fu- 
r Ezec. 
0.12. 
Decline-  - 
mus  d ma 
lo&  bond 
fatiamus . 


I 


Concio  Print  a . 293 

A trafti,relinque?qd  dicere,ambnla,nifi  bene  operare?q<T  vrrG- 
que  propheta  breuiter  comprehedit  dicens,  Declina  a malo, 

& fac  bonum : Et  Aug.aitjCum  dixit, tolle  grabatum  tuiim,  AuguS  id 
mihi  dixille  vr,dilige proximum  tutim.  Sed  quare in  tolledo  loan.  trac. 
grabato dile&io  proximi »commcndarur  ? Quia  nuuno  alter  i 7.10.9. 
alterum  portare  debemus.Quod  ait  Apoft.Inuicem  oncra  ve 
ftra  portate,et  fic  adimplebicis  legem  Chrifti.lex  Chrifti  cha 
ritaseft,nec  charitas  impletur,  nifi  inuicem  onera  noftra  por- 
temus,fufferentes  inuice  in  dileftione,ut  ait  Pau.  Porta  ergo  Galat.£. 
eum  cum  quo  ambulas,vt  ad  cum  peruenias,  cum  quo  mane-  Ephc.4. 

B redefidcras.  Hxc^ia  in  iuftificatione  Dominic  pra?cipit:pri 

mo  quod  furgat,  vt  ait  Tho.  a peccato,  recedcndo  a pcccatis , D.Tho.in 
iuxta  illud  Apoft.Surgcqui  dormis,  & extirgea  mortuis.  Se-  Ioann. y. 
cundo  prxeipitur  tollere  grabatum  fatisfacicndo  de  comiftis.  left.  1. 

Per  grabatum  cnim  in  quo  homo  rcquicfcit,fignificatur  pec-  Ephe.y. 
catum.  Tollit  ergo  homo  grabatum  liium , quando  fert  onus 
poenitentiar  pro  peccato  fibi  impofitum  iuxta  illtid  Mich. Ira  Mich. 7, 
domini  portabo,  quando  peccaui  ei.  Tcrtio  ut  ambuler,pro- 
ficiendo  in  bono,(ecundum  illud;  Ibuntdcvirtutein  virtutc.  Pfal.83. 

Et  flatim  farms  faBus  eft.  Non  eft  mirum  ait  D.Tho.q*  fta  D.Tho.in 

C timucrbociusfanus  fattus  eft, quia  ipfc  eft  verbum, per  quod  Ioann,  y. 
caelum  & terra  fafta  funt.  Diuina  virtus  ir.fi  nit  a eft,  ait  Lyra.  lec.  1. 

& operatur  in  inftanti.Saniras  autem  quae  virtutc  natura:  re-  Glo.  Lyr. 
ftituitur,  in  tempore, & non  in  inftanti  acquiritur.  in  loan. 

Et  fuBftlit  grabatum  fuum . Tu  autem  paraly.fidem  con- 
fidera, ait  Chry.qui  audiensdicentcm  Iefum, tolle  grabatum  Chryfi  in 
tuum ,&  ambula,non  irrifit,non  admiratus  eft  diccns, angelus  Ioann. ho. 
de(cendit,&  turbata  aqua  vnum  dumtaxat  tn  bonam  reiiituit  3 6.t 0.3. 
valetudinem,tu  homo  folo  verbo  angelum  fuperare  confidis? 
nimitim  tibi  arrogas  , & ridiculus  es. 

D Sabbathum  eJl,non  licet  tibi.  Quid  iftis  infanius?ait  Cyril.  Cyril,  in 

qui  ciim  admirari  tantam  Chrifti  vim  potius  dcbuiflent,non  loan.  li.l. 
niodo  id  non  faciunt,  verum  etiatn  increpant  atque  reprehen  cap.  17. 
dunt , & tranfgrefti  on  is  crimine  hoiem  accufant : qui  vix  poll 
longa  tandem  tpa  morbu  cft'ugit  atque  euafit.Iudxi  frequen- 
ter ait  Tho.Chrifto  de  curatione  in  die  Sabbathi,calumniam  D.Tho.in 
inferentes.confutati  erant  a Chrifto  per  hoc  ipfi  et  iumeta  Ioann,  y. 
de  puteo  in  die  Sabbathi  eruebat  & faluabat,ut  hr  apud  Luc.  lcc.  z. 

& ideode  curatione  tanquam  de  re  utiliac  neceflaria  nil  ca-  Luc.  14. 
iumnianturled  calumniantur  ipfum  curatum.ludxis  cnim  vi 
debatur  fpecialiter  prohibita  portatio  onerG  in  die  Sabbathi. 

Siquidc  leriptum  eft  apiid  Hter.Ne  portetis  onera  in  die  Sab-  Hicr.17. 

bathi. 


/ ' Ter.  Vl.fofl  l.  Bom.  Qua  drag. 

bathi . Sed  hoc  mandacum  prophets  myfiicum  eft : nam  per  3£. 
onera  non  portanda intendebat  cos  inducere  vc  in  die  Sabba- 
thi  requiefceret  ab  oneriLus  peccatorfi  , dequibus  regius  va* 
Pfal.j  7.  tc$;Iniquitates  mear  fictit  onus  graue  grauats  liint  fuper  me. 
Glo.Lyrf  Qui  me  fanum fecit, tile  mthi  dixit.  Quafi  dicat, vt  ait  Lyr. 

in  Ioann.  illcq.  mediuina  virtutefanauit,eadcvirtute&  autoritatcmihi 
prscepit,&  p conleques  teneor  fibi  obcdire,nec  fum  trafgref 
D.Thom.  for.Prudenterait  D.Th.fecxcufat.niinqua  adeo  bene  probat 
inloan.y.  doftrina  venire  diuinitus,  ficut  per  onfionc  miraculoru, qua: 
Jec.z.  non  nils  diuinitus  fieri  pnt.Vnde  Mar-air.;llliaut  profe&i  pdi 
Mar.  vlt.  cauerunt  vbique  dnocooperante  & lermoae  confirmante  le-  F 
Verami-  quentibus  (ignis.  Etideoiftcaurorc  luslanitatiscalumnian- 
raculanon  tibus  obijeiebat,  quafi  diccrec,  vos  dicitis  prohibitum  elfene 
fejjuntfie-  onusporterur  in  Sabbatho,  & hoc  automate  diuin a,  fed  mihi 
ri  nifiauto  cade  automate  eft  impofitu  tit  tollam  grabatum.  Na  illc  qui 
ritttte  Dei.  me  fanu  fecit,&  per  Sanitate  reftitutam,  fc  diuina  habere  vir- 
tutc  oftcndit,mihi  dixit, tolle  grabatu  tuum :&  idco  mandatis 
cius,qui  mihi  tale  bcncficium  cdtulit,merito  teneor  obedire. 

It  /intern  qui  funus  fuerat  effeflus,  nefeiebat  quit  ejfe . Vide 
oblecro  quo  eu  cognouit  in  turba,&  poftea  in  templo.-in  quo 
Glo.  ordi.  doccmur,  ait  gl.vt  qfquis  vult  ad  uifionc  Dei  puenire,fugiat  <5 
in  loan.  turbam  fuarum  affeftionum,  & nequam  hominu , & adeat  in 
Auguft.in  tcmplum  interns  orationis. Difficile  eft  in  turba,ait  Auguft. 
loan.  tra.  videre  Chriftumifolitudo  qusda  needferia  eft  mentinoftrs. 

1 7 .10.9.  Quadam  in  folitudine  intentionis  vr  Deus : turba  ftrepitum 

habct,vifio  iftq  fecretum  defideracnoh  Iefum  qusrcrc  in  tur 
Beda  in  ba,non  eft  cnim  tanqtiam  vnus  de  turba  . Vnde  Beda  ait . Si 
loan,  y . ueri  conditoris  noftri  gratiam  cognofcere,  fi  eius  fauore  cofir 
to.y.  mari,fi  ad  eius  uifionc  pcrucnircdefideramus.'fugiamus  folici 
Sohtudine  te  turbam  non  lolum  turbantiu  nos  cogitationD,afte<ftuumq; 
tompleBa-  prauonim,vcrum  ctiam  hominu  nequam  qui  noftrx  lyncen-  H. 
tnur.  tatis  poflint  impedire  propofitfi,uel  malavidelicet  exeplo  fitto 
monftrando,uel  bona  noltra  opera  deridendo,aut  etiam  pro- 
Idulttm  fo  hibendo.Confugiamusfeduli  addomu  orationis,  vbi  fecreta 
tietMte fu-  libertate  Dnm  inuocante$,&  de  perceptis  ab  eo  benefieijs  gra 
fiarnus.  tias  agamus,&  de  percipiendis  humili  deuotione  precetmir . 
D.Tho.in  Poftea inuen'u  eu  Dfus  in  templo.Womo  fua  virtute,ait  Th. 
Io.y.lec.z  Chriftum  inuenirenon  poteft,  nifi  fie  et  Chriftus  prslentet: 
Pfal.118.  Vnde  Dauid ait] Quxrc feruum tuum dhe.  Et  in lib.Sap.df 
Sap.$.  Prsoccupar  eos  qui  fc  cuncupilcunt : Locus  porro  ubi  Chri- 
Pfal.  10.  ftus  inuenitur  eft  vencrabilis : Vndc  propheta ; Dominus  in 
Luc.z.  templo  (andoiuo : mater  etiani  eius  in  tcmplo  cum  muenit., 
v . Intelli- 


ini 

hr 

l> 

ft 

Lr 

6 

a 


at 

tt 

ft 

ft 

If 

ft 

ft 

ft 

f 

fi 

a: 

4 

in 

S3 

It* 

ii 

ts* 

'eft 

4 

s 

f 

id 

ft 

«• 

li 

i,£t 

SB*’ 

ft 

ft 


Concio Trima . 294 

A Intelligimus  ergo,g>  curatus  ifte  non  ad  vanitatem,fcd  ad  re- 

ligionis  ftudium  conuerfus,templum  frequentans,  in  templo  Ad  tempts 
Chriftum  agnofeit : quia  ft  ad  conditoris  cognitioncm  venire  Deieenju* 
volumus,fugienda  eft  turba  prauorum  affeduum,&  declinan-  giamtes . 
da  funt  etiam  malorumcouenticuIa,fugiendumq;eftad  rem- 
plu  cordis  noftri,quod  Deus  inuifere,  & inhabitaredignetur. 

Ecce  Janus  facius  es,  id  noli peccare.  Quid  hie  admonemur? 
primum.aitChryfoft.quod  ex  pcceatismorbi  gencraturrdein  Chryfoft. 
de quod  verum  eft  apud  gehennam  maximum, & perpetuum  in Ioa.ho. 
cfleftipplicium ; vbi  nunc  funr,qui  dicunt  breui  fpatiohomi-  37.10.3. 

B nem  interfeci : breui  adulrerium  commifi,ob  admiflum  breui 
tempore  pecfatu,perpetuas  pcenas  daturus  fum?  Ecce  hie  n6 
tot  annis  peccauit,quot  penas  dedit : breui  quidem  peccatura  Quomode 
patratur,at  morbi  tormenta  diuturna  funt : no  enim  tempore  peccatore - 
peccata,  fed  peccatorum  animis  iudicantur.  Hatcporro  in  ore  JponJtant, 
nobis  fint  verba,  his^;  alter  alteru  admoneamus  . Ecce  fanus  tttme.  pee 
fadus  es;  iam  noli  peccare . Quod  ft  in  peccatis  perfiftendo,  vt . 
nullam  p£na  dedcns,fed  a fupplieijs  liber  fucris:  illud  Apoft.  Rom.z. 
memincris,q>  benignitas  Dei  ad  p^nitentia  te  adducit.  Cauc 
crgo,ne  fecundG  duritia  tuam,&  impenitens  cor,  thefaurizes 

C tibi  iram  indie  irat.  Hie  docemur,ait’Cyril.non  folum  in  fu-  Cyrill.  in 
tururn  iudicium  peccatoribusfupplicia  referuari.verumctiam  loan.  li.x. 
multis,acuarijs  modisin  hacuitaplerunqueipfospuniri.  cap. 130. 

He  deteriut  tibi  aliquid  contingat.  Hie quaeretaliquis  quid  Inter  dum 
detcrius  paralytico,  quam  trigintaodo  annorum  morbus  acci  iaminbac 
dere  potuit  ? in  hac  vita  certc  vix  aliquid  cogitari  grauius  po-  vita  inti - 
teft  : fed  fupereft  tamen  alia  uita,  in  qua  gehenna?  ignis  perfi-  pit  Dent 
ftentibus  in  inftituta  feme]  iniquitate,  paratus  eft : quod  qui-  malos  pu- 
dem  malum  infinitis  partibus  grauius  e(Te  conftat.Non  debes  nirej  . 
peccare  poft  venia,  ait  Chryfoft.  Caue  enim,nefecundo  per-  Chryfoft. 

D ficiaris,aut  inficiaris,poftquam  femel  mundus  fadus  es.  Atten  in  ferm.de 
de  grauiorem  cflcculpam  poft  veniam,  quemadmodum  gra-  lapfu  pri. 
uius  eft  vlcus,quod  incidit  in  aliud  curatum.  Indignum  i'e  cu-  hom.to.l. 
ratione  videtur  ille  exhibere,qui  fua  culpa  poftqua  femel  cu-  Simile  . 
ratus  eft,  iterum  in  caufa  eft,  vt  faucietur . Aduertc  maxime 
etiam  aggrauari  delidum,quod  quiscommittit  in  cum, a quo 
hencficia  multa  accepit . Qnamobrem  quia  tarn  fa?pe  a Deo 
veniam  tuorum  fcclerum  impetrafti,  noli  iam  amphus  pecca- 
re, ne  detcrius  tibi  aliquid  contingat.  Quod  etiam  Chriftus 
dicat, iam  noli  peccare, per  hoc  ait  D.Tho.fc  etiam  Deu  often 
dit, peccata  & occulta  cordium  manifeftans,fiquidcm  ci  deda 
rauit  infirm itatem  propter  peccata  eius  cueniftc. 


Ter.  VI.  fioji  /.  Dom.  Qua  drag. 

Abijt  tile  homo,  & nunciauit  ludeit,  quiet  lefus  ejfet  qui  fecit  £ 
D.Tho.in  turn  fanum.  Vtmanifeftaret, ait  alius  Doftor  Sandus,  Chri- 
Io.  j.lec.2.  Hi  virtutem  ad  fanandum,  adimplcns  illud  regi;  vacis , Veni- 
Pfal.tfy.  te,&  narrabo  quanta  fecit  Dominus  animx  mes  . Et  ex  hoc 
patet,  quod  non  ex  malitia  manifcftaflet  eum,  quia  i)Ii  inter* 
rogaucrunt,qui$  iufleratgrabatum  tollerc:  ipfeautem  annua 
ciauiteis,quod  lefus  feceriteum  fanum  . 

Patent  in-  Valde  ponderandum  eft  quomodo  hie  paralyticus  nitere- 
ter  difeor - tur  pacem  componere  inter  Chriftum  Sc  Iudxos;&  quod  ere 
descompo-  derent  ipfuni  effe  Mefliam  : fiquidem  cu  interrogaflent  quis 
ramus . iuffiffet  tolleregrabatu , modoeis  id  nunciat,  videlicet)  quod  F 
lefus  feceritiplum  fanum.  Nonauiemdiciteisaliquid,  vnde 
occafionem  fumant  indignandi , imo  potius  ea  narrat,  ex  qui- 
bus  anfam  arripiant  in  neceflitatibus  ipfum  inuocandi . Non 
Qui  femi~  ita  mulsi  faciunt,  quividcnturnonaliamdidiciffearte,  quara 
nant  %jx.»  feminandi  zizania,  &difcordias  inter  fratres&proximos,qu(i 
nut  quart-  th  Deus  id  tantopere  diffuadcat, vt  collar  Pro.6.  Vbi  dicitur , 
turn  into - quod  nonfolum  id  oderit  Deus, fed  etiam  abominatur  aninia 
modent . eius.Et  certe  non  eft  mirum  quod  Deus  id  tantG  oderit, cum 
fit  caufa  multi  incendi;  peruerfa  lingua,  & fit  anfa  mttltar  di- 
fcordix  & rixx,  & effufionis  fanguinis  frpe , in  quibus  Deus  @ 
tantopere  offenditur.Inimicitia  quidem  & difeordia  quam  in 
Gen.  17.  ter  fe  & cum  alijs  habebant  fili j Iacob,vfqucadeo  Iofeph  co- 
mouitjvt  id  difiimulare  nonpotuerit,  fed  narrarit  patrifuo. 

Et  dc  hoc  difeordia;  peccato  intelligitur  Scriptura,  cum  dici- 
Stminare  tur,g>  accufarit  de.crimine  peflimo , vnde  & in  Hebraro  Jegi- 
difeordias  tur,rixapeflima,fed  in  noftra  uulgata  habetur  de crimine  pef- 
quam  fit  fimo:  <i  quidem  ita  appcllandum  eft,  tarn  grauc  delidum  ab 
graue  fit - omni  charitatcalicnum  . Vndecolligat,  qui  dele&aturin  Cc- 
Im . minandis  difeordi js,  quam  graue  fit  1 pfius  fcelus. 

Genef.i.  Tantopere  Deus  concordia  diJigit,vt  ficut  habetur  in  Gen.  H 

dixerit  Deus  feorfum  Jucem  effe  bonam,&  caelum  bonum,at 
vero  fimul  iumfta  omnia  dicit  efle  ualde  bona,ut  intclligamus 
Concordia  ex  concordia  id  rcfultare,  ut  fcilicet  cum  figillatim  fingula  cf- 
qudtu  pla  fent  bona, at  ucro  fimul  iunfta  effent  ualde  bona.  Singuli  ho- 
rror Deo.  mines  boni  feorfum  placet  quidem  Deo,  at  ucro  quum  fimul 
Simile.  concordcs  uiuunt,pluris  eos  facit.Si  enim  clementorum  con- 
cordia tarn  commoda  eft,quato  commodiorem  putasanimo- 
ru  concordiam?  Hoc  uifus  eft  quamuis  obfeure  fignificare  Py- 
Pythag.  thag.cum  ait;  Numerus  fingularis  eft,  qui  omnibus  rebus  dac 
Simile.  efle, numerus  autem  dualis  eft  interims, & corruptio  omnium 

illarum.  Quid  horribilius  morte  ? & ha?c  quidem  a difeordia 


I 


ifr 

% 

let 

ik 

Ke- 

rnel 


idct 

t 

i 

N« 


•a 

(ft 

110 

[II 

•l 

w 

i* 

#■ 

in- 

5c- 

r 

\ 

it 

t 

*| 

* - 

|H 

i 

if 

<1 

r 

O’ 


1‘ 

t 

Dl 

i) 


ConcioPrima . 2py 

A caufatur.  Quid  porrbiucundiusuita?&  hanc  quidem  Con- 
cordia ipfa  parit : infuper  inter  cztera  przclara,  qua;  de  ctrlo 
narrat  fandus  uates,  illud  unum  eft,  cum  ait : Cuius  partici- 
patio  eius  in  idipfum:  quafi  dicat,  omnes  eius  incolas  efle  uni- 
formes,  & unanimes.  Quin  & Chriftusait , quod  in  hac  uita 
fui  ferui  cognofcuntur  etiam  hoc  figno,  dicens  apud  loan.  In 
hoc  cognolcent  omnes, quia  difcipuli  mei  eftis,fi  diledioncm 
habueritis  ad  inuicem . Ex  his  igitur  facile  colligerc  poterit , 
qui  fcminat  dilcordias,quam  odiolus  fit  Deo,&  quatum  turn 
fibi,  turn  proximo  noceat . 

B Percontanti  Chrifto  quid  de  fe  in  populo  diceretur,tametfi 
difcipuli  multa  perperain  didaaudiuifient,noluerunc  tamen, 
nifi  qua:  prxftantiora  videbantur  narrarc,&  quae  audicrant  ab 
his, qui  minus  paftionibus  laborabant , non  curantes , qux  ab 
iniquis  hominibus  circumferebatur,nedi(cordias  excitare  vi- 
derentur . Vnde  dixerunt,  vt  refert  Matt  jlij  Ioannem  Bapti- 
ftam,  ali  j vero  Eliam,  &c.  Sic  nos  amicis  noflris  no  debemus 
narrare,quzaudiuimus  a viris  paftionibus  laboratibus,&  qup 
poftitnt  difeordias  excitare : ficut  faciunt  multi  peflimi, qui  no 
folum  hxc  referut,fed  etiam  augent,&  amplihcant,  vt  magis 
C excitentdifcordiam,cumtn  contra  facere  deberent . Et  certe 
fi  tu  vides,quod  alter  hzc  dicat  iraefide,  vel  cum  alia  odi;  paf- 
fione,quorfum  id  refers?  Lingua  tertia,ait  Eccl.  multos  com- 
mouit,&  difperfit  illos  de  gente  in  gentem;  ciuitates  munitas 
diuitum  dcftruxit,&  domos  magnatorum  effodit.  Sunt  quide 
aliqui,  qui  quod  narrare  debent  amicis  fuis,pertinens  ad  eoru 
defedus,  non  narrant,  donee  tadem  vulgata  vniuerfo  populo. 
Iam  certe  tota  ciuitas  Niniue  nouerat , q>  Ionas  przdicabat , 
& vltimo  tandem  nuncium  hoc  ad  Regcm  peruenit : cum  ta- 
men  plurimum  retuliflct,  & conuenillet,  vt  Rex  ipfeid  prz- 
D feifler,  vt  poflet  ftatuere,&  dccernere,  quz  ad  falutem  populi 
pertinerent.  Hierufalem  etiam  plena  erat  cognitione  vitz,  & 
& miraculoru  Chrifti,ciim  tandem  hoc  notum  fadumeft  He 
rodi,  vt  habetur  apud  Lucam.  Cum  tamcn  plurimum  eflet  e 
' re  Herodis  vt  nouiffet,  vt  hac  quide  ratione  pofict  vita  fuam, 
& fcelera  corrigerc . At  verb, quod  malu  eft,  & ex  quo  incom 
modaquam  plurima,&  difeordix  oriri  poftunt,  quodq;in  of- 
fenfam  Dei  vergipoteft,ftatiminnotefcit,&inuulgatur.  Vix 
enim  Sarra  pedem  in  Aigyptum  intulerat,  cum  iam  nuncium 
de  eius  pulchritudinead  Regem  peruenit, vnde  tbt  incommo- 
da  fecuta  funt . Idem  etiam  contigit  cum  Abimelcch,  quern* 
admodum  etiam  in  facra  Genefis  niftoria  habetur. 

Feria 


PfaL  in. 


loan.  1 3. 


Matt.itf. 

Concord!* 
in  bono  pin 
rimi  facit 
Dens. 
Matt.  1 6, 

%l«‘  femim 
nant  Xjz* 
nia  quad 
noceanc, . 
Eccl.  1 8. 
Cum  chart 
tare  ami- 
cot  de  tori 
defedtbus 
moneam9. 
Ionz  3. 


Lucz  9. 


Gen.  n. 
Gen.  10. 


Per.  VI.  poft  U Dom.  Ouadrag. 

FcriaVI.  port  I.  Dominicam 
Quadragefimx. 

. CONCIO  SEC V ND A. 

Fefti  dies  quomodo  fint  celebrandi . 


Fefti  dies 
tur  infti- 
tuti. 


I Rabbitioru 
/intent  ia . 


Multi  die 

bus  fefti  s 
plus  Dei 
cjfcndut, 
qua  alijs 
(Utbas . 


t.Par.14- 


DifGmilc. 

Amos  f. 
Ifaix  9. 
Scn.iib.i. 
detranqu. 
ad  fere,  ca 
pit.  i y. 
Ang.trac. 
44.111  Ioa. 


Rat  dies  feftus  Iudeorum,  (5*  afcendit  lefus  Hiere- 
folymam,  eft  nut  cm  Hierofolymis  probat  ecu  ptfcina. 

Io.  f.  Magna  certe  eft  nolira  negligentia  hoc  tcm-  F 
pore  circa  cclcbrationem  feftoru  ,qux  ad  Dei  cul- 
tum  dicata  I nnt ,&  vt  in  his  expiaremus  fcelcra  omnia,qux  in 
ter  hebdomada  commifiinits,tum  et  ad  reparada  reliqua  inor 
dinata  in  f dificio  fpimuali.Olim  quide  longe  aliter  videban- 
tur  feftosdies  coiereilli  antiqni . Siquide  Rabbiniveteresdi- 
xerut,Sabbathi  fui  fandioneadeo  often fos  diabolos,vt  ea  die 
nullus  in  populi  frequenria  vnqua  permanferit,fed  omnes  ab 
infeftatione  hominfi  ceffjfie,hominibusq;  reliftis  ad  defcrta, 

& (pcluncaseft'ugitie.  Seddixcrishodieomnc  genus  cacodx- 
monti  noftris  ferijs  illcdum,  atque  prouocatG,velcx  latebris  G 
fuis  immundu  magno  impctu  prorumpere,vt  hac  diei  fefti  op 
portuniratc  abutentes,nuferasanimas  illaquearc,&  infagena 
i'ua  codudcre  poflint.  Iraque,  quod  ad  prxterita  crimina  ex- 
piandamltuutu  eft,nouis  criminibus  cumulandis  feruit.quod 
ad  animorfi  falutcm  fancitum  fuerir,in  carnis  voluptate  ver- 
riinus:  ac  poftrcmo,qur  die?  cofecrata  Deo  erac,  diabolo,& 
farellitibus  etusmiiicat.  Inter  horreda  facinora  Arhalixhoc 
in  priinis  nicinoratur, facra  Dei  templi  vafa.ad  Baalis  cul- 
tu  deftinauerit.Quo  circa  hoc  teterrimO  A thalix  crimen  imi 
tari  videntur,qui  tempora  Deo  facra, in  diaboli  obfequiu  vcr-  H 
tunc.  Qttr  fpcs  egrorii  falutis  manct,cu  adhibitis  falutaribus 
pharmacis.no  modo  nil  promoucnr,  fed  ct  grauius  £grotant? 
Quid  quxfo  fupcrnfi  ilium  ludicem  ad  hos  feftoru  viola  tores 
diduru  fpcramus,  mfi  quod  olim  ia  dixit  per  Amos  Prophc- 
ta,Hodie  proieci  fcftiuitates  veftras,&  non  capiam  odore  cx- 
tuum  vcftroru?  Et  iccru  per  Iliair;  Sabbathu,neomxnia>&  fe 
ftiuicates  alias  non  fera.  Fundatores  quide  legu,vt  ait  Seneca; 
Dies  fcriatos  coftituerunt  ad  relcuandu  corporis  labore,  & vt 
in  ali/s  exercitationibus  fe  homines  occuparent : fiquidc  affi- 
duii  laborem  in  aliqua  exercitatione, genus  luimanu  ferre  non 
poceftj  vcruntn  aluus  afcendens  B.Ang.itaau  ihocadmonev 

Deus, 


1 


ft 

it 

ki 

¥ 

0 

a> 

ae> 
it  i 

0 
Itfs 
& 
V 
i if 

$ 

l)S9 

Of 

«e‘ 

& 

¥ 

¥ 

tt* 

¥ 

¥ 

¥ 

0 

¥ 


i ¥ 

¥ 

h 


Conch  Secunda . 2 96 

A Dens, quango  commendat  Sabbathu,  ornne  opus ieruile  non 
facietis  in  eo,vt  habctur  in  Leu.  Quid  autem  fit  opus  feruile,  Leuie.tj. 
dnm  audite,Omnis  qui  facit  pcccatu.feruus  cftpeccati,vt  ait  Ioann.  8. 
apud  Ioan.vera  ratio  iabbathizandi,  fiue  Sabbathu  celebradi,  Fefli  diet 
non  ell  folft,  vt  ab  opere  ceftetur,alioqui  otiofi  fabbathizaret,  quomodt 
fed  eft  ab  opere  reuocante  nos  acultu  Dei  ccftare,cai  intenti  fine  celt - 
efte  debemus  eo  die,vt  ci  feruiamus  eft  humilitateanimi  diui  brands . 
na  dementia  fupplicantes,&  orantes,vt  nos  Tub  fua  protedio- 
neconferuet.  Dicbus  quidc  feftis  Deus  eft  couiuanofterrideo 
fiettt  diligenter  curamus,cfi  aliquemexcipimusconuiua,vtad  Simile. 

B cius  palatft,non  aute  ad  noftrii,cibos  condiamus,  eaq;  omnia  Dens  efi  ci 
paremtis,quibus  conuitiam  ipfum  capi  intelligimus:  fie  plane  uiua  nojltr 
diebus  feftis  nos  totos  ad  Dei  cultft  conuertere  debemus, ca^;  dtebus  ft* 
facere,dicere,&  cogitare,qux  Deo  placitura  efte  agnofeimus,  flit . 
non  aftt  corporis  noftri  delitijs  indulgcre,non  debacchari,non 
Epicurc&  agere : altter  enim  couiua  ipfo  neglefto,  palaro  tm  Diebus  ft* 
- noftro  fcruiremus:  neque  pofliimus  nosexcufaredicentes,q<f  ftis,intjui- 
ignoremus quid  talis  couiux  palatft  appetat, vel  quo  velit  fibi  bus  nos  t- 
condiri  cibos,qua  excufatione  ali js  fortafic  conuiuis  dare  pof-  xerctre  dt • 
femus : fiquidc,qux  Dei  benignitaseft,fatis  manifcfto,  & ex-  btamus. 

C plorato  cogno(cimus,quibus  deledetur  cibis,&  quibus  no  ca- 

piatur . Hebrxi  exteris  quidc  dicbus  manna  colligebant  fim-  Exo.  1 6. 
plici  menfura,at  vero  die  Veneris  in  dtiplici,  nedic  Sabbathi  Num.z8. 
cogeretur  illud  accipere.  Die  Sabbathi  duoofferebatur  agni, 
vt  fignificaretur  quato  eft  ftudio,&  aflfcftn,  quam<!j;  cumulato 
par  fit,vt  nos  feftis  diebus  Deo  tradamus.  Qui  die  fefto,vt  ait 
Aug.munda  non  habet  confcientia,  corporc  is  quidc  gaudet,  Auguft.d. 
& ixtatur,at  vero  animus  in  ludu  eft,&  fqualore.  Quod  enim  temp.  fer. 
pore  ft  verftj&l'olidum  gaudift  habere  anima,vitioru  immerfa  zyy.  t.io. 
cxno,&  in  quadxmon  ipfe  inhabitat, non  autem  Chriftus? 

D Vt  autem  intelligamus  inftitutum  celebrationis  feftorum  , 

notandum  eft,  vt  ait  D.Tho.quod  omnia  fefta  celebrantur  in  D.Tho.in 
Eccclefia,in  commcmoratione diuinorum  beneficiorft,  fiqui-  Ioann.  io» 
dem  grati  animi  eft,recordari  accepta  beneficia.Vndc  Ifa.ait;  lec.  y. 
Miferationum  Dnirecordabor.  Poftqua  Dauid  commemo-  Ilaix 
rauit  multi  beneficia  Dei,  vt  habetur  inPfalm.  Confitemini  Pfai.  117. 
Dno,quoniam  bonus, fubdit : Conftituite diem  folemnem  in 
«ondenfis,&c,  Recolimus  autem  diuina  beneficia  nobis  exhi- 
bita  tripliciter : quandoque  quidem,vt  exhibita  nobis  in  capi- 
CC  noftro  Dho  Iefii  Chrifto,&  fic  eclebramus  feftum  Natiui-  Beneficia u 
tatis,Refurredionis,  & huiufmodi.  Quandoque,  vt  exhibita  Dei  n.erstt 
■obis  in  mebris  noftris.fiin  fan&is , qui  1'unt  mebra  Ecclefix,  recoUmut » 

v 3c  hoc 


Ter.  VI.  poft  I.  Bom.  Qua  drag. 

l. Cor.  12.  & hoccongruenter;  quia,vt  dicit  Apoftolus,  Si  gloriaturvnG  E 
membrum.cogaudcnt  omnia  membra,  & ficcelcbramusfefta 
famftorum  Petri, & Pauli, & aliorum  fandorum  : Quadoque 
Dedicado  autem,  prout  funt  cxbibita  toti  Ecclefia?,  puta  in  minifterio 
nis  fcflum  facramentorum , & in  alijs  communiter  Ecclefia*  coilatis : & 
cur  inflitu  quia  domus materialised quafi  fignum  colle&ionis  Ecclefia: 
turn . fidelium,&  etiam  in  ea  omnia  fact-amenta  gratia*  dilpcfantur, 
Benefidtu  ideo  in  memoriam  ipforum  beneficiorum  , feftu  dedications 
immenfa->  Ecdcfix  celcbramus , quod  quidcm  feftum  maius  eft , quant 
ecclefit  10I  feftum  alicuius  fanfli,  ficut  & beneficia  toti  Ecclefia:  collata, 
Utcu.  quorum  memoriam agimus, excedunt  bentficium  collarnm  F 
Confidcre-  alicui  fando,quod  in  fefto  eius recolitnr . Atqueharquidem 
tnus  ftp's  confiderationes  nobis  incitamentoerunr,vtmaiori  cumdeuo 
Pei  benefi-  tionc  fefta  celebrcmus,  ad  quod  nos  etiam  nunc  Chnftus  fuo 
cicu  . cxemploincitat,  alcendcns  intcmplum  . 

Ccnfcien-  Et  fi  necelfe  quidc  fit,  vt  femper  Dei  cognitioncm,  & eius 
tid  thfeu-  bcneficioru  recordemur,atcerte  diebus  feftis  id  maxime  dece 
damns  fe-  re  viuctur,  vt  ct  agamus  gratias  Deo  pro  bonis  fi  qu£  egimus, 

/Its pr&fer-  & deficamus  mala, qua.*  commifimus,ac  emendationc  corum 
dntdieb9  . polliceamur.  Ve  igitur  hicaffligeredebes,ne  in  aliaaffligans 
Nahum  i.  vita, dicente  Nahum;  No confurget  duplex  tribulatio,idcft  vt  G 
• exponunt  fcptuaginta,Dcus  noniudicat  bisin  idipl'uin.  H;nc 
Pfal.  142.  Dauid  nit ; Nonintres  in  indicium  cum  feruo  tuo  Domine: 
Jiquct  lane  non  id  fibi  velle,ut  non  fubeat  ipfe  iudiciu ; fiqui- 
Rom.14.  dtm,aic  ApolKOmnes  nos  manifeftari  oportet  ante  tribunal 
Chrifti;  fed  intelligit,vt  tali  ntodo  nos  examinemus,&  emen- 
dcmus,ut  iterum  circa  hx*c  no  fit  necelfe  intrarein  ittdicium. 
Etenim  nifi  computai entur  in  quxftum  noftrum  affli&ioncs, 
Pfal.  142.  quashicpatimur,quoinododixifiet  Dautd ; No  iultificabitur 
in confpeftu  tuo  omnis  viuens  ? Et  ita  intclligitur  idem  Pro- 
Pfalm.3 1.  pheta  alibi, cum  ait : Beatus  vir,  cui  non  impurabit  Dominus  H 
peccatum.Siquidem  iam  iplc  homo  mcdicina  adhibuit.Ciim 
igkur  ad  hoc  prxftandum,  maxima  nobis  feftis  diebus  fuppe- 
tat  opportunitas,  eqiium  plane  eft,  vt  cam  non  negligamtis. 
Exo.20.  In  Exo.quidc  prfcipiebatnr  fanftificatio  Sabbat  hi, quod  tn 

Ecclcfia  in  die  Jominicum  mutauit,non  lolum  ad  difterctiant 
Iudxorum,(ed  ct  propter  mirabiha,qu£  Deus  in  tali  die  pro- 
Genef.2.  pter  homines  fecit.  Na  die  dominico  reqtlicuit  Deus  in  crea- 
tione  mudi,&  tali  die  natus  eft,&  refiirrcxit,&  tali  die  praete- 
Orofius.  rea  Deus  quidc  nofter,vt  fcribit  Orcfius, legem  dedit  Moyfi, 
Oi^enes.  & tali  die,vt  ait  Orig.c^pit  pluere  manna : ite  tali  die  cii  cun- 
cifus  eft  Cbriftus.Quamobrcmdiligenterincumbamus  ince» 

. ’ . lebratio- 


Concio  Sevunda.  297 

A lebrationem  tanti  diei,&  nos  in  huiufmodi  cofiderationeexer 

ceamus . Na  certe  fi  opera  feruilia  nobis  tali  dieprohibentur,  Teflit  die* 
vt  poflimus  dininis  obfequijs  amplius  vacate,  quanto  xquius  busprohi- 
efle  videtur,vt  tali  die  abilineas  a ludo,clioreis,tomeametis,  bit  a vidtn 
venatione.taurortim  agitatione,quzdcuotionem  magisimpe  tnr,  qim- 
direvhr?  Paucosquidem  fibi  dies  referuauit  Deus,&  mtiltos  ptdiunt  do 
nobis  dedit , & tamen  hos  paucos  dedignamur  ipfi  impart  iri,  uononem  • 
fi  quidem  ita  ipfos  celebranuis,vt  poflit  nobis  dicere,qnod  ha 
betttrapud  Amos;Odiui,&  proieci  fefiiuitates  veftras.  Ite  il-  Amos  3. 
!nd  Thre.  Viderunt  eam,hofies,&  derifcrunt  Sabbatha  eius.  Thrcn.i* 
£ O quanta  damus  anfam  barbaris , vt  feftos  nofhos  dies  irri- 
deant'.na  certe  vr  multisid  fufficere,vt no arent,aut fodiatin 
agro,&  th  pauca  bona  quz  habcr,  Judant  in  popinadie  felto. 

Infirmoij  & in  carcere  pofitos  vifitemm  . 

ESt  autemHierofolymis  probation  pifcina.  Attedeobficro,  ContepU- 
q>  poflquam  tcmplu  vifitauit  Chriftus,ftatim  ad  hanc  pi-  ttona  d fe- 
fcinam  pauperu  acceflGt,vt  eos  vifitaret,&  contemplationc  re  retes,tnttr 
lida,his  quide  intenderet.  Vt  incelligamus,q>cum  idnecefli  dti  achor.i 
tas  pofeit,contemplation6dimittercdcbemus,&intenderein  uubamus, 
C vifitandis  infirmis,&  in  carcere  pofitis.  Hoc  videturinfinuari,  Cant. 8. 
cum  in  Cant.dicitur;  Qux  habitas  in  hortis,aufiulta,  fac  me  Infirmot , 
audire  vocem  tnam;  quafi  diceret:  O anima,  quz  in  hortis,&  O u*  ear- 
delttijs  content plationis  verfaris,dimitte  modo  huiufmodi  oc  cere  pofitos 
enpationc,  & accede  ad  opera  a&ionis,  ad  vifitadosinfirmos,  vifitemut . 
Sc  in  carcere  pofitos,  atque  ipfos  libera  fi  potcs,vel  faltc  folare  Matt,  if . 
tua  praefintia,  confilio,&  fauore.  Vidcenim  quantiidfaciat  Oradomm 
Chriftus,vt  dicat  apud  Mat.  Q<t  feciflis  vni  de  fratribus  mcis  optrtb.  cba 
minimis, mihifeciftis.  Videobfecro,  q<f  paru  tibi  profit  con-  ritntis  ajfo 
templatio,fi  tu  cu  necefiitas  pofiit,  no  exerces  pietatis  opera,  demur . 

D Significauit  nobis  Chrilhis  ingrediens  in  hanc  pifiina  infir  Obiedum 
moru, quantum  nosmoueatprajlensobieflum,hoceH,vrocu  f 'fins  qua- 
lis  noltris  neceilitates pauperu  cotueamur,&  ita  magis  ad  mi-  tu  nor  mo - 
fericordia  prouoccmur.  Sanequandtu  Elias  in  torrcnte  abfio  ueat. 
ditus  erat ,&  ibi  a coruo pafcebatur,  non  perinde compatieba-  3. Keg  17. 
cur  eoru,qui  fame  cruciabatur:  at  vero  poftqua  exiccatus  eil  Qtults  %i- 
torres,&  coruus  defijt  ei  cibfi  adferre, atque  in  earn  regionem  deamut  no 
profi&useil,  in  qua  Deusiubebar,  viditq;  oculis  fuis  famem  ceffitatet 
qua  homines  patiebantur,  maximc  comota  funt  vifiera  eius,  pauperum. 
Sc  caepit  DeD  orare,vt  plueret  • Si  igiturifte,  qui  ta  amicus, & ytitaeori 
familiaris  Djo  erat, hanc  necelfi tat cdebu it  oculis  fuis  cerne-  computing 
re,  vc  moueretur : quanto  magis  nos  nccefle  habcbimus  pro-  mur» 
Cone.  Quadr.  Tom.  L PP  prijs 


Ter.  VI.  pofl  h Dom,  Quadrag. ' 

prijs oculis  huiuTcemodi  contucri  neceflitates  pauperu?Simu*  $ 
Exemplu  jgitur  copaticntcs  paupcru,&  liberates  crga  cos.  Dc  Alexan- 
Alcx.  dro  quide  Magno  quauis  Gentili,!egimus,quod  quidquid  de 
Duces  quo  Tpolijs  accipiebat  in  bello,cu  ipfis  militibus  diftribuebat,dice 
modo  fe  er  battue, quod  cum  ipfc  honore  rcportarct, etiam  milites  eino 
gu  milites  lumcnta  ipla  confequerentur.  Sic  tit  non  lolnm  emolumentu, 
gerere  de-  fed  et  honorem  maximfi  reportabiv,  vifitlndo  mfirmos, & in 
team.  carcerc  pofitos.  Vcruntamcnnonineoduntaxat  vifitatiotua 
lnfirmos  fita  efle  debet, vt  dicas, ficut  vulgo  fit, nil  malt  futurum  cfl*e,& 
qstemcdo  infirmitaic  non  efle  pcriculofam , led  potius  diccre  dcbes  , vc 
vijttar&j  difponat  animas  fua*,&  domui  Tui.atque  bene  ordmct,quae  or  f 
debeam*,  dinanda  erunti  nc  dicas  cu  Terpente;  Nequaquam  monemini, 
Genef.  3.  ficut  et  aliqui  njfcdici  facere  folent,cum  tamcn  Ta?pe  in  maxi- 
mo  vitae  dilcrimine  verfetur  infirmus.  Contra  quos  no  abfque 
Pius  V.  caufa  emanauit  motus  proprius  Pij  Quinti , aim  fcilicet  »e- 
gligunt  ftatim  initio  monere , vt  confiteatur  infirmus  Tcelera 
Medifi quo  fua , & Tacramentu  recipiat  Euchariftia?.  Quod  fi  dicas  Gale- 
fe  oertrede  num,&  Hippocrate  aliter  confulere,refpondeo  hos  quid6  efle 
team  invi  Getiles,&  vt  tales  loquirneque  dc  bis  intellcxiire,fed  de  alijs, 
Jitandisin-  quibus  poterant  infirmi  maxime  commoucri,vt  de  rebus  cor- 
firmis . pora!ibus:&  ppea  Cbriflianus  medicus  Temper  pra:  oculis  ha  Q 
beat,  quantum  praeponderet  Talus  Tpiritualis  Taluti  corporis. 
Aliqui  vi-  Aliqui  praetcrca  Tolent  infirmos  vifitare,non  ad  ipToru  con 
Jitare  folet  folationem,  Ted  propter  propria  lucra,&  commoda,  vt  Tcilicet 
i firm  os  ma  aliquod  pecunia?  ltgatum  eisteflamento  confignent.vel  pro- 
gisfui  com  pter  aliquid  fimile . Alij  etiam  vifitant  in  carccre  pofitos  , vc 
modi  can-  corum  barred  itatero  poflint  fibi  mu! to  minoris  cmcre* 3d  rc- 
fa,  qudm  dimendam  vexationem Tuam , eis  pecupias  largiendo,  vel vt 
infirmi.  poflint  eis  cenTum  aliqucm  imponere,  aut  aliquid  fimile  prae- 
Altqui  de - flare.  Tales  potius  fiint  diccndi  vultures,aut  corui , qui  cada- 
frauatain  uera  uifitant,vt  poflint  eis  oculos  crucrc.  Alij  etiam  iunt  qui  H 
tettone  vi  vifitant  magnates,&diuites,fifint  in  carcerc,  propter  am  bitio 
fitat  in  car  nem,&  vtdicereomncs  poflint, quod  ipfi  talcs  magnatum  do 
cere  pofi — mos  intrent,  vt  potc  domum  equitis,  vel  Ducis,vel  Epilcopi, 
tos  m vel  Cardinalis.Denique  pauci  (utit>qui  cu  lynccrJtatcvifitcc> 

ChryTol.  Sr.pp  Deu.O  nos  miTeros,ait  ChryTol.qui  ad  tanta  deuencri- 
mus  miferia.  O qua  alia  intentione  deberent  Chriftiani  fua* 
obirc  vifitationes,qua  Taspe  obeant ! prxfertim  cu  videat  Chri 
, Paufens  Hum  Dnm  cadido  animo  ingrediente  ad  vifitanda  infirrnoru 
dedipnan-  pifcinam,&  propter  commoda  ipforum  infirmorum  . Sed  iam 
tur  multi  hoc  tempore  contrafaciunt  multi : fi  enim  diues  infirm atur, 2 
vifitare . multis  inuifitur, pauper  veto  Tolus  ipTe in  cubili  iacet/olusq^ 

duaaa 


fi  ,•* 

• Concio  Secunda . 2 9 8 

A fuam  IndigentiS  patitur.  Ioram.qui  Rexerat,ftadmcu  egro-  4. Reg.#* 
tauit,  venit  ad  eum  uifitandum  Rex  Ochozias.  Turn  etiam  ad 
Ezechiam  flatim,cG  in  fgritudinc  incidit,  Merodach  Rex  Ba-  4. Reg.  20. 
bylonix.niicios mifit, & munera.  dEgyptius  vero  illc.qui man  i.Rcg.30. 
opium  erar,&  pauper, folus  relinquitur,  cum  ggrotaret.  Cx- 
tcrum  nedeferas  propterea  vifitadonem  infirmorunt , q>  non 
habeas  quid  eis  des.fiquidcm  et  maximam  capiunt  cofoiatio- 
nem,ex  co  folu,  quod  fe  ab  amicis  uifitari  uideant , uel  quod 
alios  fcntiant  et  dolere  ipforum  vice,ficut  experientia  ipfa  te- 
ftatur,&  Seneca  etidipfum  confirmat . Etcertequauis  aliud  Sen.  li.xr. 
B commodu  non  reportaremus  ex  infirmord  vifitacione,  quam  epiftol.  ad 
indenos  in  recordationc  vfcnimus  noflrx  miferix,  & g»  la-  Lucil.epi- 
bi  poffimus  in  fimilem  morbu.vel  illud  dutaxat  nos  maxime  fio.97. 
incitare  deberct,  vt  infirmos  vifitaremus  . Nam  quod  Ifa.ait;  Ifaiae 
Sola  vex  ado  intellectual  dabic  auditui.non  quidem  aliud  ell, 
quant u confequor,quam  afTerere,  qd  Deus  nonquide  ex  im- 
potentia,fed  ex  noftratm  rebe!lione,&  duride.ferc  no  poffit 
nifi  mot bis,&  all  j s huiufeemodi  flagcllis  nos  ad  fe  reducere,& 
reuocare,&  q>  plus  roboris  ad  id  habeat  modica  fcbricula.qua  Quanta  c» 
centum  dies  (anitads,ac  deniquc,q>fit  adeo  utilis  morbus, ut  mods  ex  i- 
C non  tmquicd  patitur  emendetur,  verumetiam  totadomus,  firmitsti - 
atqueettotafxpeuicinia,  uel  eoduntaxataudito  corrigatur.  bus  rtpor - 
* Vt  enim  fulmennon  folumqua  feritdomu  uaflat,atquc con-  temus . 
turbat, verumetiam  uiciniam  tota  tcrritat,impletq;  tetro  illo  Simile, 
odore  fulphureo,&  denique  tonitru  ipl'um  toti  vrbi  magnum  Morbi,fr 
quenda  inciKit  terrorem  r ita  et  acucus  aliquis  morbus, & gra  calamits- 
uis, quo  quis  percellitur,  non  modoeum  cui  inuritur,domat,  tes  non  / i - 
verumetiam  qua  plurimis  alijs  terrori  e(l : flatim  enim  reuo-  lum  ipfi , 
cant  in  mentefe  homines  efle,expofitosq;  no  minus  fortunx  quiesspa- 
telis.q  tia  eu  m.qui  perculfus  ell.  Quod  fi  ex  fola  auditionc  ali  titur , (tint 
D cuius  calamitatis  tantum  reportatur  commodu.  annon  maius  vtilei,  fid 
reportabitur,fi  quis  proprijs  oculis  cotueatur  ipfum  infirmu,  multts  *- 
fi  videat  fulpirantem,  & magnos  emittentem  gemitus?  Ujs . 

Prxterca  fi  quis  vifitet  infirmum,  inde  colligit  quantu  fibi  Vifitemm 
diuinitus  conccdatur  beneficium,  quod  integra  utatur  ualctu  infirmos. 
dine.atquc  ita  in  alijs  pcriculum  facit.Na  certe  ficut  non  po-  Similia . 
teft  perfeAe  deleftari  diuidjs,qui  aliquando  nonextitit  ege-  Nifi  ipfi  U 
nus,&  pauper, nequecognofciturquantu  fit  bond  profpero,&  bores  per- 
fecundo  veto  nauigarc,qui  nunqua  vllam  graue  pertulit  tepe-  tulenmus , 
ftate,&  procell  j^neque  quad  fit  valoris  ipfa  libertas  agnofeit  vtx  altars 
perfe&e, que  nulla  vnquaferuituspreffit.  Ita  et  feire  ncquit  compsti— 
quanti  fit  predj  profpera  valetudo,&  fanitas,  nifi  qui  grauem  mstr . 

# P P 1 per- 

* / _ f 

S ' V J / • 


frudentet 
tx^alijs  t- 
xemplu  fu 

munt . 


Sanfid  in- 
Jpirationes 
M Veopro- 
ueniunt . 
Simile. 
Mali  fan- 
Ras  tnjpi- 
rationes  rt 
Jpttuntj . 
Simile . 


"Ex  tit  at 
nos  Dens 
fun  fits  in- 
fo rations 
bus  a fom 
nopeccati. 

Distinis  in 
fonationi- 
bus  parea- 
mns . 

Plalm.72. 


Ter.  VI.  pojf  I,  Dom.  Qua  drag. 

pertulerit  infirmitatem,  & morbu . Iraque  nonnunqua  nobis  E 
Deus  immittit  infirmitates , vtiftis  afflidi  facile  agnofcamus 
quancu  bonu  fit  profpera  valetudo,&  qua  gratieftedebeamus 
pro  ea.  Qui  ergo  prudens  elt  cu  alios  infirmos  videt,inde  pe- 
riculu  facit  quanta  fit  hrc  neccflitas,quantu  fit  commodu  bo 
na  valetndo  Ad  quos  uifitandos,  ut  Chriftus  nos  fuo  exeplo 
incitarct,idcirco  hodie  iftam  infirmoru  pifcinam  ingreditur. 

‘ Di tunas  injpirationes  diligenter  fiudiose 
comple&amur . 

ET  qui  prior  dcfcendijfet  in  pifcinam  pofl  motionem  aqua , F 
fanus  fiebat  a quacunque  detintbatur  infirmitate  . Tunc 
quide  magni  confili j angelus,ideft  Deus  pifcina  mouet,  cum 
lan das  nobis  mittit  infpirationes:&  tunc  priores  in  hac  pifci- 
na'lauari  dicimur,<um  libenter,&  prompte  fandas  infpiratio- 
nes  compledimur.  Eft  autem  virmalus  inftar  accipitris  capite 
contcdi,qui  fi  audiat  uolante  auem.alis  quidem  geftit  ad  uo 
latil/cd  ftatim  quicfcit : fic  malus,quc  daemon  obturatum,& 
furdum,ac  caecu  reddidit, fi  concionem  aliqua  audiat, uel  falu 
breconfilium,uel  intcrnam  infpirationcm.  aut  mile  alicuius 
libri  ledioncm,  aliquantulu  commouetur,&  compungitur,&  G 
quafi  geftit  ad  uolandum,  fed  ftatim  impetus  cius  ceflat,&  ad 
priftrna  redit  fecordiam,neque  uelociter  fe  in  pifcina  comjcic 
a Deo  comotam,&  propterea  integra  falutem  non  confequi- 
tur.  Perindefc  gerere  folet  Dens  incomoucda  pifcina  noftrae 
confcientiae,atquc  is, qui  excitat  uiatorc  dormientem,ut  ulte 
rius  uiam  fua  profequatur,no  enini  eu  compellit,fcd  excitat, 
vt  fcquatur.ac  pollicetur  fe  daturft  ei  ncccftaria  alimeta  ad  ui 
du  : fic  igitur  Deus  nos  ex  profundo  peccati  fomno  excitat, & 
quanto  in  periculo  uerfcmnr,exponit,ac  multa  nobis  fe  datu- 
rum  promittit,nos  veto  exterius  aliquantulu  alts  geftire  vide-  H 
mur,&  fufpiria  aliqua  emittimus,at  verb  denuo  in  cade  rela- 
bimur  peccata,nec  penitus  fandas  infpirationes  copledi  uolu 
mus,&  executioni  demandare . O qua  utile  nobis  eft,  ut  nos 
penitus  a Iefu  Chrifto  duci  finamus,  nos^j;  totos  ipfi  per  mi  t- 
tamus.atquein  eius  pifcina  coni jciamns,cu  fandisinlpiratio- 
nibus  pulfatnur,ita  ut  oes  intelligat  nos  uel!e,quod  Chriftus 
uult,dicamusq;  cum  DauidejVt  iumentu  fadus  fum  apud  te; 

& ego  temper  tecu, quafi  dicat, vbi  fenfero  Deus  meus,mc  fan 
dis  tuis  infpirationibus  pulfari,ftatim  quide  quafi  iumentum 
frxnotradu,me  duci  find  quocuque  uolueris : Demus  igitur 
uela,cum  a Spiritu  I'ando  pullamur,&  eius  irapulfum  fequa- 
• mur : 


Conch  St  cun  Ait . 


*99 


» A mur;  ficenimfaftitarcnautx  confueucrunt,fcc'undo  afflante 
•icmo, prxlertim  cfi  jgnorcnt  .quantji  prolper  ille  uctus  fit  ia~) 
raturus,  turn  et  an  poftmodii  fit  rediturus.Cum  itaque  nos  id  1 
etiam  ignoremus  in  diuinis  infpirationibus,magn£  ell  demen 
tiz , cis  non  parere , cum  adfunt . Pullat  quidem  Dcus  , vt  Injpiratt # 
conuertaris  peccator , ted};  ad  meliorem  rbcipias  fiugem  , & net  diui— 
anteaftam  vitam  deplores,  pccmrentiambjagas,  tu  vero  re-  nos  , turn 
pellis  huiufmodi  infpirationes  lanftas , & diccrc  videris  Deo,  venerint, , 
noli  quxfo  efte  importunus,  bene  rnecum  agitur  cum  concti-  compURa- 
bina,  cum  bonis  alienis,  cu  dclettationtbus  carnahbusT  O te  mur,  fiqni 
B infelieiflimum  ! num  ccrtuses,  quod  iterum  rediturafit  hzc  de  tgnora- 
fanda  infpirario  ? Cogita  etiam , atquc etiam , quod  forte  mut 
nunquam  redibit:  Compatitur  quidem  Dcus  milcro  pccca-  do  fintrt • 
tori,eiq;  tacitusdiccre  videtur, quod  dixit  de  emirate  ilia  Hie  uerfur a. 
rulalcm , quia  fi  cognouilfcs  & tu  , & quidem  inbac  die  tua,  Occafetnet 
qux  ad  paccm  tibi. Coqucrcbatur  lacob,  quod  Elau  accipcrc  f and  at  nS 
rccufaret  muncra,  qux  ipfi  ofterebat,  & cenTcs  Deum  non  fto \negUgam?  • 
maebaturu,  quodeius  fan Aas  infpirationes  negligas,  &qubd|Lucx  19. 
te  in  pifeina  ab  eomet  lauari  detredes?  Quid  quxfo  expedas  Gcu.  32. 
amplius,nifi  vt  tibi  illud  Apoft.dicatur,quod  ipfeait  admiras  & 33* 

C tantam  hominis  ingratitudincm;  An  diuitias,inquit,bonitatis  Roman.!, 
eius  contemnis  ? Thefauriras  tibi  iram  in  die  ira? . 

Confidcra  obfecro  mifcrabilis  peccator  non  fufficcretibi, 
fi  dixeris  tautum  te  maxime  falutem  tuam  cupere,  nifi  etiam 
media  ad  earn  rem  necelfaria  adhibueris,ad  quod  prxftadum 
Temper  Deum  paratum  inueniesl  Vndcin  Apoc.ait;  Ego  fto  Apoc.3. 
ad  odium,  & pullo  (mouct  enim  pifeinamj  li  quis  audicrit  vo  * 
cem  meam,&  aperuerit  mihi  ianuam,  introibo  ad  illu,  & cx-  Faciamut 
nabocumillo,  &ipfemecum.  Vbiaduertc.quod  dicat,  & ip-  quod  inn* 
fe  mecum : fi  quidem  ccena  amborum  eft, partem  enim  ponit  bit  efi , & 
D Deus,  & partem  homo : ipfc  quidem  homo, ait  Dcus,  ex  par-  Veii  habt - 
te  fua  poenitentiam  ponet,  quz  eft  cibus  mens,  & lachrymas,  bimut  fat* 
qui  eft  potus  meus , atque  dcuotionem  exhibebit,  feq;  in  pi-  torem-j  . 
feinam  dolorisconijciet : ego  vero  etiam  in  his  inuabo  eum , 
prxtereaipfi  veniam  exhibebo  peccatoru,gratiamque,&  glo- 
riam  dabo,  atque  ita  fumptuofam  c$nam  exhibebimus,orna-  Vide  quart 
boq;  eum,  inquit,  Spiritus  fandi  doni,  & niultis  alijs  cumu-  ta  fit  Dot 
labo  benefieijs.  Aduerte  infuper,quod  dicat:fto  ad  oftium,  & pattentia , 
pulfo,  fi  quidem  in  his  verbis  noratur  diuina  boniras,&  patien  not  ad  pee <* 
eia,  atque  noftra  negligentta,  & inurbanitas,qui  Deu  ad  oftifi  nitettaex - 
ftantem,&  clamantem,furda  aure  prxterimus/Porro  ter  qui-  pedanrit . 


1 Ytuinis  in 
Jpirationi- 
but  ptrea- 
tnus. 
Simile. 

Diuinasin 
fbirationes 
plurimifa 
tiamus . 


Simile. 


J.r^elus  eu 
jiniti  no~ 
j:t£  prtpo- 
j.'rHi  \ nos 
fAlubriter 
t nonet . 

Expd.32. 


ikfl  v 


Simile. 


Fer.  VL  foJi  7.  Bom.  Quadrdg. 

„ tamen  tam  fenex,  quam  iuueni^fomnum  iteru  capeffebat.  M 
Oqiiam  fa?pe,neque  foliim  ter, nos  Deus  vocat  tam  iuuenes, 
quam  fenes,  mouet^;  pifeinam  noltra?  confcientia: , & tamen 
negligimns,&  iterum  dormimus,  in  praua  confuetudine  pec- 
cati  ?quod  faneerit  ad  grauiorem  damnationem  noftram . 

Si  tanti  faclmus  Regis  nuncios, & fummi  Potificis  legato*, 

& eorum  literas,  vt  eas  deofculemur,&  fupra  caput  locemus: 
quanto  pluris  facere  debemus  Dei  optimi  maximi  infpiratio- 
nes.qua:  funt  inffar  legati  cuiufdam  a Deo  nobis  mifli,&  dice 
tes  cum  Apoft.Pro  Chrillo  Iegatione  fungimur.taquam Deo 
exhortante  per  nos : obfccramus  pro  Chrillo , rcconciliamini  T 
Deo.  Vide  obfecro  Chriltiane,quati  Deus  te  faciat,cum  mit 
tat  ad  telegatos  fuos:&  aduerteqd-  dicat, obfecramus.O  Dei 
clemcntiam  adorandam!  qua:  obfecrat.pacem  annuncians  ipfi 
peccatori.ciim  tfi  ipfe  fit  offenfus.  O plufquam  adamantinum 
peccatoris  cor,  quod  in  lachrymasno  vertitur,  talia  audiedo? 

Si  Rex  ad  te  fcriberet,vt  ad  fc  venires , vt  muha  ab  eo  be- 
neficia  reportares,alioqui  inter  remiges  reccfendus.qua:  nam 
obfecro  impedimenta, & obflacula  quantuuis  pauifFima,cur- 
litm  tuum  retardarepoflent?  Curigitur  tam  llultus  es,  vtad 
Dcum  non  curras,qui  bona  cf leftia  tibi  promittit,&  fupplicia  O 
jterna  minatnr , fi  non  eius  voluntati  confcnferis  ? quotidie 
quidem  angelus  cuflodia:  tugprappofitus,  tibi  Dei  nomine 
fan&as  nunciat  in(pira7Iones,&  bentficia  diuina  tibi  ante  ocu- 
los  ftatuit,  & pifeinam  tua:  cofcientia?  commouet,hortatur^; 
dicens ; Heus  peccator,  mundus  tranfit,&  pompacius,  mors 
appropinquat^ffernus  ore  hiati  temanet.vt  abforbeat  :quid 
igitur  nunaum  tibi  diuinitus  miflum  irrides-?  Quid  expeda* 
obfecro,  an  vt  Deus  contra  te  indignationcm  fuam  efFundat? 
Succenfuit  adeo  Movfes  in  adoratione  vituli , vt  legis  tabula* 
confregerit,  cum  fibi  videretur  homines  adeo  ingratos , indi-  j| 
gnos  elle  hoc  tanto  beneficio : & non  putas  ftomachaturum 
Deum  contra  te,cui  dedit  legem  fuam,  facramenta,  & tot  di- 
uina oracula,atque  fandas  infpirationes,&  diuinas  legationcs, 
quas  quotidie  mittir,  & ijs  tamen  abuteris  i 

APPENDIX. 

, , • . . I . 1 . . ( , 

AScendit  lefus  Hierofolymam . Acceflit  ad  templum  ora- 
turiis,  & le  ei  obtulit  hoc  charitatis  opus : fic  fi  nos  vir- 
tuti  demus,ex  vno  bono  opere,ad  aiiud  deucniemusrficut  qui 
vitio  ie  vni  mancipauit,ftatim  ex  hoc  facile  in  nliud  labi  folett 
. . __  A by  flu* 


Concio  Secundd . 300 

A A by  Ails  fiquidcm  abyflum  inuocat.  Et  certe  fite  virtutida- 
re  volueris,  ftatim  Dens  cibt-  occafionem  dabir,  vt  in  ca  vlte- 
rius  progrcdiaris.  Sic  Oauid  cupiebat  fibi  occafioncm  dari,vt 
benefaceret  alicui  qui  remanfiffet  dc  domo  Ionathx,&  ftatim 
fcfe  obtulic  ci  occafio . Incipe  igitur  dco  fcruire,  ipfe  cnim  ti- 
bi  fegetemampliflimam  dabit  in  virtutc  proficiendi. 

Multitude  magna  langnentium.  Aduerte  obfecro  quam- 
uis  hoc  effet  cis  difficillimum , & expettare  deberent  angeli 
nr)otum,&  vnus  tantum  lanus  fieret,nihilominus  tamcn  mul- 
titude cxpe&abat : nunc  vero  cum  Talus  animz  tarn  facile 
S obtineri  poteft,tamen  negligimus  & dormimus? 

Triginta  qc  olio  annos.  Mittit  Dcus  infirniiiatcs  vt  te  erne 
des:  fi  renueris,  tead  easanguftiasducet , ad  cjuas  fuperbuin 
& contumacem  Pharaonem  duxit,cui  immilit  ciniphcs,locu- 
ftas,ranas,ctimque  nollet  adhuc  ic  emendate, quomodointe- 
rierit  vide. 

Triginta  & olio  annos.  Maxime horribilis ell perfeueran- 
tiain  pcccato,  & fine  metu  vllopeccare  horribilc  fane  ell. 
Qui  mare  recens  ingreditur>timer,  at  vero  nautx  qui  iam  ex 
afliduo  vfu  callum  in ea  re  obduxerunt,  dormiunt  & Itertunt 
C iucundc.Faxit  Deusvt  Dcttimoremnonabijciamus,&apud 
homines  vcrecundiam  non  amittamus ; fi  enim  in  earn  laba- 
mur  miferiam,  effrznes  per  omnevitiorum  genus  difeurre- 
mus.Et  certe  qui  peccatis  non  eft  a(Tuefa£tus,vel  vnicum  pec 
catum  dumtaxat , ipfum  maxime  infeftat,  & inquietum  red- 
dit  : at  vero  qui  callum  in  pcccando  contraxit,iucundc  etiam 
fbmnum  in  peccatis  carpit.-ficut  qui  potationi  aifuefa&us  eft, 
fuum  teterrimum  non  (emit  odorem,  at  veto  vir  fobrius , fta- 
tim  etiam  cminus  offenditur . • 

Vis  fanus fieri  t Vtinam  vellemus  vere,  & ex  animoDeo 
D fcruire  ! illicolaneefficerenHirfimi,&  fieremus  voticopotes- 
At  vero  mcticulofi  & timidi,  ac  tepide  ad  Dei  obiequium  ac- 
cedimiK,&  ideo  ftatim  retrocedimus.  Sic  exploratores  terrar 
promiftionis , idcirco  tarn  formidolofi  redicrunt , dicentcs  q» 
ibi  e/Tent  gigantes , & feefi'c  locuftas  prar  illis . Veruntamen 
amor  ipfe  resalioqui  infuaues,fuauiflimas  reddit. 

Hon  licet  tibi  tollere grabatum.  Solent  mali  impedirene 
voluntas  Dei  impleatur,&  ne  fanfte exercitationes  fiant:  no 
rogant  quis  cum  curauerit , fed  quxrunt  quod  pofler  calum- 
niari.  Semper  enim  mali  occafiones  captant,  vndepoftint  bo- 
nis moJeftiam  exhibere , faxit  Deus  vt  a talibus  calumniato- 
ribus  liberemur . 


Pfalm.fi. 

i.Reg.p. 


Negligiftte 
fumus  in 
his  qua  ad 
folate  no- 
fir am  per- 
tinent. 

Exod.  8. 


In  peccato 
perfifierej 
periesdofif 

fimum - 


In  virtu-- 
te  tepidi 
fumus . 
Num.13. 


Major i c9 
ditionu . v 


PP  4 Fcria 


Mundus 
in  maligno 
pojitus  til. 


Ifa.J. 

Leui.13. 

Pitiofiho- 
mints  tx 
repub.  ex - 
pelli  debt- 
rent. 

Peecatores 
publics  ta- 
quam  ftn- 
tin a eijcit 
di. 

Ifa.  f . 

•Ma/i  quo 
ejfent  tra- 
iiandi . 

Luis  pu- 
blics qua 
fsnt  perni- 
tiofi. 

Meretri- 
ets,  & lu~ 
di,  perni- 
ties  adole- 
scent sum. 
Leui.itf. 


Ter,  VI.  j>o[l  I.  Bom.  Quadrag. 

FeriaVI.  poft  I.  Dominicam 
Quadragefima: . 

CONCIO  T E R T I A. 

Quam  varij  fint  peecatores  . 

Rat  dies  feftsss  ludeorum,  jjafeendit  le fits  Hit 
rofolymam , ejl  ait  Hierofolymis  ptobatica pifeina . 
loan.f.Dicit  quidem  hodicrnfi  Euangciium,cp  in  F 
his  portietbus  taceret  multitude*  magna  langucn- 
tium  : fic  hoc  tpc  totus  mundus  eft  pifeina  languenrium  flue 
porticus  peccatoru,  quiad  earn  iam  deuenerunt  impudentia, 
vt  dicat  dc  eis  Ifa.Peccatfi  fuum  quafi  Sodoma  prf  dicauerut, 
nec  abfeonderut . Et  certe  fi  in  lege  veteri  tanta  diligentia  ad- 
hibebatur,ut  leprofi  de  ciuitatibuseijcerenttir,neaJios  infice 
tentrmnlto  fane  diligentius  viderentur  expellendi  peecatores 
& vitiofi  holes, quorum  contagio  multo  eft  perniciofior:  Sed 
c6tra  uidemus  fieri,  ut  fcilicet  atrociores  peecatores  plures  ha 
beam  fauoresqui  tota  rempub.contaminant,  & ad  uieia  reli-  <3 
quos  incitant.Vtinam  ficut  moderatores  Reipub.curat  fordes 
exuicis  fingulis  eIoendas,ita  ctcurarent  uitiofosexpellcdos, 

& eos  qui  ludos,ufuras,  & peruerfoscontrattus  nutriunt : fed 
fimulant  adeo,vt  poflit  de  his  dici  iHud  Ifa.Fafta  funt  morti- 
cinaeorum  quafi  ftercus  in  medio  platearum.  Annon  iudices 
fiue  gubernatores  Reipub.maximam  adhibent  diligentiam,& 
publico  edifto  fanciunt,  ut  finguli  uicos  fuos euerrant,  vtque 
immundu  de  feneftra  non  proijciatur,quo  poflit  acr  ipfeinfi- 
ci  & cotaminari,  turn  ctut  locus  illeubi  iugulanturarietes  & 
aliar  pecudes,procul  fit  a ciuili  frequentia,  & conuerfationc  l H 
Cur  lgitur  publicos  ludos  non  aufcrunt,ubi  multoru  anima?, 

& corpora, & bona,&  fama,iugulantur;tum  ct  filij  deftruun- 
tur,&  coniunx,&  feminarium  denique  exiftit  multae  zizanif, 
fnrtoriim,rapinarfi  adulterine  pecuniar,  8c  alioru  infortunio- 
rum,in  qua?  holes  labi  folent.poftquain  patrimoniu  exhaufe- 
runt?Vtinam  ergo  ficut  occupantur  in  cuertedis  uicis,  pariter 
occuparentnr  in  his  extirpandis , turn  et  in  legregandis  malis 
niulicribusabaliarum  caftaru  focietate,neoccafio  eflent  rui- 
nae  earum,&  pemicies  adolefcentiumrfane  hec  uifitabit  Dns, 

& feueriflime  cafligabir.Vndc  in  Leu.hr:  Si  non  uolueritis  tc 
ciperc  difciplina,lcd  ambulaucritis  ex  aducrlo  mihi.ego  con- 
tra 


Conch  TertU. 


301 

A tra  uos  incedam,  & mittam  peftilentias  in  uos.  Cur  nonaude  - 

buntiudices,  &hiquibus  hocexmunercincumbit,fedu!ani 
circa  hare  nauarc  operam?Si  non  proccderc  in  uiitute  malum  Simile* 
eft,pp  aliorum  malum  exeraplum,  ficut  dux  ill*  tribus  nole  Num.32. 
bant  iordanem  tranfire,&  idco  reprxhenfx  funt  a Moyfe  tan  Exempli 
quam  pufillanimes,  & exteros  exanimantes : ficut  etiam  pu-  prauum—* 
muit  Deus  cos  qui  populum  cxanimabant,quo  minus  ad  ter-  quantum 
ram  promiffionis  pergeret , ducendo  eos  per  defertum  an  nos  j>eo  difyli 
quadraginta  quidem,ita  vt  vix  aliquis  corum  fupereflet : fi  igi  eeat. 
tur  hxc  Deus  vfque  adeo  punit , & eu  qui  in  virtutc  vlterius  Punier  V* 
jj  nonprocedit,quantumpuniet  eumquinonfohimretrocedit,  usees  qui 
fed  etiam  fcelera  multa  committit , qux  omnibus  notiftima  no  pun’it 
funt, turn  et  eum  qui  ex  officio  poteft  his  mcdcri,&  non  mede  publicos  p* 
tur  ? Vide  obfecro  quantum  conducat  con  ectio  fuo  tempote  catores. 
exhibita,  fiquidem  reprehendens  Moyfes  duas  tribus  & dimi  Correct* 
diam  pp  piifillanimitatem,refpondcrunt>ncis  ipfi  aimati  per-  opportune 
gemus  ad  prxlium  ante  filios  Ifrael, donee  introducamus  illos  exhibitor 
ad  loca  fua.Vnde  fumant  excmplum  obediendi  qui  corrigun-  quantum 
tur,&  corrigendi,quibusid  incunibit.  Officium  malorum  eft  eonfsrat. 
feminare  zizania,  ficut  facir  diabolus  eorum  pater , quod  fa-  Zizania 
C ciunt  prauo  excplo,&  confilio,inipediendo  quantum  in  feeft  fntinates 
& intercludcndo  via  ad  cxlum,iphs  bonis. In  cuius  rei  figura  funguntur 
filij  Edoncurabant  impedireiterpopuli  Dei , vt  hr  in  Num.  officio  da- 
Et  ficut  zizania  & fpinx  impediunt  ne  tnticu  crefcat , & ne  tnonis. 
eum  referat  frudu  quern  rctulifl'cufic  mali  conatur  impedire  Num.xo, 
bonos  ne  frudum  reddant  bonoru  opcrum.Quod  vifus  eft  fi- 
gnificare  Iponfusciim  ait  in  Cantic. Sicuc lilifi  inter  fpinas,fic  Cant.2* 
arnica  mea  inter  filiasrMirabile  fane  eft, quod  cu  ta  perniciola 
abundent  mala  in  Rep.non  lolum  non  fit  qui  ea  corrigat , fed 
et  mali  a plcrifque  laudantur.iuxta  illud  Dauidis ; Laudatur  Pfal.*. 

D peccatorindefiderijs  animx  fux,&  iniquusbcnedicitur.  Vn- 

de  prouenit  q»  Deus  tantoperc  contra  nos  irafeatur : vndc  & Mali  cu - 
prophetaaddit,Exace#bauit  Dhm  peccator,  fm  multitudine  rant  pra- 
ise lux  non  quxret.  Quafi  dicit,  vfque  adeo  indignatur  Deus  textu  uir- 
contra  eum,ut  ipfum  dimittat  tanquam  aridum  palmitem,in  tutis  fu * 
poena  peccati.Valde  quidemnituntur  mali  fubfpecie  uirtutis  feeler  a oc - 
fua  occultatedelida  & palliare,  detorquendo  leges  ad  fuam  culture, 
peruerfitatem.-fatis  demoftrant  quod  fint  dxmonis  difcipuli , 
ideft,peruerfi  illius  feripturx  interprets,  ficut  fecit  in  tetatio 
ne  Chrifti,cu  air,Angelis  fuis  mand.iuit  dete,&c.Nonoebe-  Mac.4_. 

■ mus  fane  diuinas  leges  & fandas  coJuerudines  de  fuo  cardine 
dimoucrc,  propterea  qtl  noftris  deprauatis  moribus  non  con- 

fentiast. 


Fer.  Vl.poft  /.  Bom.  Qua  drag. 

Prou.ii.  fentiant.IndeSap.ait,  Nerranfgrediaristerminos  antiauos,  S 
quospofuenint  patres  tui.  Quali  diceret,  non  debemus  leges 
tranfgrcdi,  & contorquerc , quod  noftris  prauis  moribus  non 

confonent.  • ..... 

< Sicut  boni  multas  fibi  vi?s  inueniunt  eundi  in  carlfi,&  cum 

Simile.  vident  fibi  occafionem  bonam  oblatahi.eam  ftatimarripiunv 
& ad  beatitudinem  tendunt.Sic  mali  multos  fibi  modos  inue- 
to*li  mul  niunt  eundi  in  infernum,  cumque  fibi  oblatam  vident  malatn 
tA,  fibi  in-  occafionem,  earn  prehendunt , hoc  ell  cum  fefe  offert  occafio 
utniunt  oc  vfurse.luxuris,  & aliorum  fcelerum.  Quare  remitte,  remittc 
i»fionet  eii  iam  iniquitatis  vela,  peccator,  & ca  penitus  depone,  quando-  F 
di  Ad  infer  quidem  tere&a  ad  infernum  impclluntac  detrudunt . Audi 
num . J quid  Ecde.dicat,  Port  concupifcentias  tuas  non  eas , & a vo- 
Ecd.i8.  luntate  tua  auertejfi  pratfles  anims  tus  concupifcentias  eius  , 
faciet  te  in  gaudium  inimicis  tuis . 

Solent  mali  longam'.fibi  vitam  defiderarc,vt  poffint  in  fuis 
Hier.17.  peccatis  & nefandis  fcelcribus  perfiftere.  Vndc  Hier.dicebar, 
UaIi  bo-  Diem  hominis  non defideraui,  tu  fcis.  Tantaquideefthuius 
nos  dies  di  mundi  mifcria  & corrupted,  vt  iam  nullum  arbitretur  iucun- 
tunt  quos  dum  & fuauem  diem,nifi  eum  que  in  volupratibus  & delicijs 
in vitsjsco  mOdanis traduxerit:vnde& mudanifolent dicere.hodieiucu-  G 
fumunt.  du  habui  diem.  De  his  igitur  hominis  perditi  diebus  dicebat 
Hiere.Defi  efle  reftem,q>  ipfos  non  defiderauerit.Vocat  ma- 
lusdiem  fuum,cum  voluntatcm  fua  facit,&  contra  Deu  ope- 
l.Reg.iy.  ratur.  Vnde  videmus  9.  quando  Saul  Dei  inimicitiam  incur- 
rit,arcum  triumphalem  & feftii  diem  egit:  & in  die  quo  dixit 
DeusjPoenitet  me  q>  conftituerim  Saul  regc,  quia  dereliquit 
me.eode  die  venit  Saul  in  CarmclO,&  erexit  fibi  fornicc  triG 
i.Pet.a.  phalem . Vnde  Petrus  de  malis  ait , Voluptate  cxiftimantes 
dicidclicias  coinquinationis&  maculae.Noig.t  eii  fibiducuc 
mali  iucundu  dicm,nifi  cfi  Deu  offendimr.IuHfi  ergo  erit  Dei  H 
iudicifi.vt  malus  aliqn  Deum  qurrat,&  non  inucniat.  Porro 
pfaLy  8.  q,  Dauid  dicat;  No  miferearis  omnibus  qut  opcrantur  iniqui 
tate,non  tam  funtpreces,  quam  prophetia  corn  qux  fuperuc 
nient  his  qui  nolunt  bene  vti  tpe,quod  cis  Deus  concedit.fed 
illud  in  fuis  fceleribus  perpetrandis  confumunt . Vnde  addic 
prophets, conuertcntur  ad  vefpera,&  fame  patictnr,vt  canes. 
Hier.12.  Vir  improbus  non  folQ  alijs  moleftus  eft  hominibus.fed  ce 
MaIhs  cm  creaturis  rationisexpertibus.Pcrcontaturquide  Hier.dicens, 
mbus  crtA  Vfqucquo  Jugebit  terra, & herba  omnis  ficcabitur?&  rcfpon- 
turis  no-  det, propter malitiam  inhabitantium  in  ea.Conqueritur  terra 
m eft.  a cuidam  fcruiat  improbo , fiquidem  in  iplo  feruit  daemonic 

ficuc 


• 'Condo  Tertid . 


302 

A ficut  cfctra  feruiedo  viro  iufto,feruit  Deo ; Ac  propterea  dicit 
quod  lugcar  terra, fiquidem  malos  pafcic  & fuftentat.  Hue  vf 
allufiflc 'Paul.cum  ait,  Omnis  creatura  ingemifcir,&  parmrit  Rom.r. 
vlqucadhucj&fubditcaufam  dicens,  vanirati  enim  fubic&a  Terrafr 
ell,  ideft  ingemifcit,quiapcccatorum  vanirati  fubijcitur.Om  ulum  con 
nes  quidem  creatura:  qua?ribunda?  videmur , quod  peccatori  queruntur 
feruianc : vnde  Ofeas  aiti,  Area  & torcular  non  pafcct  cos , Si  de  malo. 
vinum  mentictur  eis  . Non  igitur  llerilitatcs  tnbtiamtts  ven-  Ofca*  9. 
tis,  velalijstcmporis  quali(atibiis,fcd  pcccarisiioftris.Inftum  Sterilita- 
eft  vt  ciim  peccator  faSori  tiionon  obcdiat,ncqticetiamreli-  tes,  &btU 
B qm  creatura?  ipfi  peccatori  obediant.  la  noflrit 

Minim  fane  eft  quod  cum  pcccatores  ranta  peccatoi  G mo-  tribuam • 
le  prefli  finr,ipfi  tamen  hanc  tanram  grauitatem  non  fentiat.  fieecatij. 
Sanequanuiis  Ifaias  Hierofolvmis  cfl'er,vidcbattn  onus  Ba-  Mali  m» - 
byIonioru,& onus  Moab,&  onus  Damafci,& Aegyptj,& onus  xime  on* - 
Arabia?, qua?  prouincia?  longe  a fc  diftabant,  & tfi  illi  non  vi-  rati  funt » 
debant:  vnde  ait  propheta,  Onus  iJabylonis,  onus  Moab,  onus  (y  tamtn 
Damafci,onus  Aegypti,  onus  in  Arabia.  Iuiii  igitur  cu  fintin  id  non  fin- 
Hierufalem  ideft  pacis  & tranqnillitat is  cinitate  & conftietia,  tiunt. 
vident  & cognofcunt  grauiftima  onera  quibus  peccatorrs  gra  Ifa.  13, 

C uantur,&  eorum  miferiam,&  confufioncm,&  in  ipft  mali  n6  Ifa.iy. 
cognofcunt.  Hoc  quidem  eftadeo  graue onus, vt  pcccatorum  Ifa.  17. 
animas  ctfi  fpirituales,  fuo  pondere  tanto,ad  infernum  pra?ci  Ifa.iy, 
pitet.Suntporroaliqui  ufque  adeo  mali.vt  ipft  lctctur,&  gau  Ila.ai. 
deant  quod  mali  fint, quibus  utique  quadrat  illud  Ifa.  va:  qui  Boni  toga* 
confurgitis  mane  ad  cbrictatem  fc-ftanda,&  potandG  vfquead  punt  qud 
vefpera,  vt  vino  atftttetis.o  ft  cu  tanta  diligetia  furgeret  holes  fit  grants 
ad  leruiendu  Deo, quanto  fibi  vtiliusprofpiccrent.Ta  obnixe  malorum 
vitijs  mali  incumbunt,vt  de  ipfis  dicat  propheta  Ifa.  potentes  onus. 
etlis  ad  bib£dum  ninum,&  uiri  fortes  ad  mifeenda  ebrietate.  Ifa.  f . 

D non  autem  fic  boni  ad  virrute.  Vbiaducrte  quod  nomine  vini  Mali  ft  It 
intclligantur  res  temporalcs  & vitiofx,  quibus  tanquam  vino  tot  vitijs 
inebriantur  homines.  Cseterum  arrigeaures  }>cccator,nam  fi  trqdunt. 
ad  Deum conuerti  volueris.te quidem  benigne rccipict,&  ma  Ifa. 5. 
lis  tuis  fincm  imponet.  Hoc  quidem,  i.Reg.figuratum  habe-  conuerta • 
mtis,ubilegitur,quod  Abfalonc  mortuo  infeliciter,cum  cius  mur  add » 
iequaces  viderent  fe  vifloria  amifi(Tc,in  maxima  verfabantur  tninum.fr 
anguftia,lcientcsquod  regiam  maieftatem  ofFcndiftent,  & ita  ignofeet  tit 
inter  fe  propofuerunr,vt  a Dauidc  vemam  pollularent  fui  gra  bis. 
ttiflimi  fcclerisrquod  cu  Dauidintcllexiflet , id  plurimi  fecit,  z.R&lf* 
& nuntium  ad  cos  deftinauit,dicens;Fratrcs  mei ,110s  os  meu, 

& caro  mca  uos.  Maxima  fane  fuit  hcc  Dauid:s  bcnignitas,3{ 

ilcnico* 


Ter.  Vl.pojl  L Dom.  Quadrag. 

3Aatn*  eh  dementia,  & praffertim  aim  tam  ingratis,  & peruerfis  homi-  E 
menti*  « nibus  • Si  igitur  tali  vl'us  eft  Dauid  benigmtatc,  quanto  putas 
eipit  Deus  maiori  benignitate  & dementia  te  Dcus  recipiet,  ft  ad  ipfum 
/d  ft  re - ex  toto  corde  tuo  redieris,  quantumuis  atrociftuna  admiferis 
dtuntts.  fcelera,  & facinora  ? 

<JMagna  eft  focordia  noftra  in  virtutis  Studio . 

IN  hit  iaetbat  multitude*  magna  languentium.  Gofidera  ob- 
fecro  quant  turpiterin  uitijs  iaceamus,&  ftertamus,quani- 

3 ne  negligentes  fimus  ad  uirtutem  capcflendam,&  animat  no  p 
r*  infirma:  falutarem  medicinam  propinandam.  Satis  nobis 
facba.7.  congruitquod  ait  Zacha.  Nolucrunt  attendcre,&  auerterunc 
fcapulas  rcccdentes,&  aures  fuas  aggrauauerunt.ne  audirent, 

& cor  fuum  pofuerunt,vt  adamantem,nc  audirent  lege.  Item 
Hier.i.  illud  Hier.  Onager  afluetus  in  folitudine  in  defiderioanimas 
fuar  attraxit  uentum  amorisfui. Omnia  quident  qua:  ad  virtu 
Maliin  bo  tem  tendunt,tcpide  traftant  impij:  imo  frtgide  & fomnolen- 
p0  remijft,  terrat  uero  quae  ad  uitia  tendunt.magna  cum  contentione  tra 
£•  in  mu-  dant.  Quando  Pilatus  dimittcreuolebatChriftu  , cum  non 
lo  diligen - inueniretincoculpam  aliquam.  Vide  quanta  cu  contentione  Q 

tes  funt.  & clamore  dicerent  Iudxi,  Si  hunc  dimittis.no  es  amicus  C* 
Joan. ip.  faris.  Turn etiam  inftantiffime diccbant,  TolIe,tolle,  crucifi- 
ge  eum.Item  aliquando  fc  inuicem  contra  eum  incitabant  di- 
Ioaa.u.  centes,  Quid  facimus  quia  hie  homo  multa  figna  facit?Tuin 
prxterea  inftantcr  poftulabant  adhiberi  cuftodes  ipfi  fepul- 
chro.Hxc  igitur  eft  malorum  conditio,  ut  in  his  qux  ad  uitia 
fpeftant.fint  cxcitatiflimi,  cum  interim  in  fpeftantibus  ad  vir 
tutem,  fintofeitantes,  & fomnolenti.  Mirabile  fane  eft, quod 
Ueglsgen-  cum  inter  Deum  & dxmone  fit  tanta  competentia,  uidelicct 
tet  forms  quis  nos  domti  fuam  deducet,  nos  tn  interim  quorum  res  agi  H 
in pertini-  tur,  tantopere  torpeamus,&  dcfidcs  fimus . An  non  maximus 
tibusud  fa  eft  hie  torpor  & fecordia.quod  multi  fint  ac  prope  innumera- 
lutem . biles, qui  adhuc  fcelera  fua  non  fint  confefli,nec  uitia  depofue 

rint,nec  uita  in  melius  pofthac  emendare  propofuei  int?  quod 
fane  facile illis  eflet.fi  vellent,&  facili  negotio  tantarn  ale  mi 
feria  dcpellere  portent,  & tam  graue  iugQ.Prxcipicbatquidc 
Deut.11.  Deus  in  Deut.dicensjSi  puellam  virgincm  defponderit  vir,& 
Deuinuo - inueneric  ea  aliquis  in  ciuitate,  & concubuerit  cum  ca.redu- 
temus  t la  cesutrumque  ad  porta  ciuitatisillius , & lapidibus  obruetur 
boribus  no  puella  quia  non  clamauit  cG  ellet  in  ciuitate , fin  aGt  in  agro 
/Iris,  reperetit  uir  puclia  qux  defponlau  cft,&  apprehendens  con- 

cubucric 


Concio  T ertia  • 3 0 ^ 

A eubuerit  cC  ea,ipfe  morietur  folnspncfla  nil  patietcrmec  eft 

rea  mortsrfolacrat  in  agro,clamauir,& nullusadfuitquil.be  PUt!bam, 
ram  eanlla  uero  jubetur  iapidari.quia  non  clamauit,  cu  eflet  turi/Jifx 
in  ciuirate, ubi  potcrat  fibi  fubueniri.Sic  igirur  nos  raaena  in-  r * 
curremus  damnationc.fi noftram  falute negleximus.cii  poffi-  { nZmbSt 
mus  e.  maxi  me  promdere  fi  uelimus.-veru  fumus  inffar  pucl-  aiotZiS 
/’qUn  n,°  Vult  c,amare>  cC  Pon'ct  fe  defcndere,&  proptcrca  ]ur  * * 

iicut,Uae  honorc  perdue,*  in  inferno  lapidabutur,  lie  & nos.  Ztimis  , 
O magnam  mcuriam  & negligentiam  noftram, qui  tempo  defZfiL 
re  nobis  diuimtus  concefto  ad  poenirentiam  agendam,  aburi-  JelZ/lZ 
B naur,&  in  vims  noiUis  tacentes  Iqualemus  & ohlordefcimus:  remL  tro 
cumquc  EccJefia  vcfte  lugubn  propter  nos  indtiatur : nos  in-  pteZjpZ 
terim  m peccatis  ridemus  & debacchamur . Quid  igirur  no-  ZdZZ 
bis mags congruet.quam * ait  Chriftus apcdtuc.de Phari  Ziffa, 
fsis.  Cm  ergo  fimiles  dicam  homines  generations  htiitis , & I £ 7 ’ 
cu.  Emiles  funt. Similes  funt  piieris fedemibus  in  foro . & lo-  m 5/‘ 
qticntibus adinuiceni,&  dicentibus: cantauimus vobis  tibijs, 

& non  (altailis,lamcntatt  fumnst&  non  plorallis.  Quafi  dice 
ret , nunqnam  wins  cum  vtmtte  ipfa . led  quac'prSul  font  i 
virtute : ncqne  vobts  v„a  fain, am  & temped Bap, Me  pla  Z,Z  Z 
c cet.nec  mca  aflabihtas,  omnia  calumniamini . Sicigitur  niali  tUBHur 
ncque  fe  EccIeB*  lugent.  boc  fanflo  tempore  conformarc  M.uT,i 
voluo,.pxn,,en„am agendo ; neqne fotritnalitercnn, ea oble  Z«M.a 
aantur  fanflo  pafcha.eiad  nullas  Ecclefi*  tibia,  commonen-  firmZZ 
tur.adeo  lacent  & fordent  in  vitijs  fuis . ZZ  * 

JF®  f3?-e  ’>ens  neg'«gentia  noftra , in  his  qu*  ad  falutem  CircumfU 
noftram  Ipeftant, cum  tarn  modicum  habeamus  tempus,&  ra  Be  vtua- 
importunum  habeamus  adtierfarium,  uidelicet  dzmonem  ip  ZVcTti 
fum  qui  in  ,d  Temper  meubir,  ,,t  in  uita  fpiritual.  pereamui.  import 
Dolentcs  igitur  quodammodohanc  tantam  uicem  noftra  , & nu  habttt- 
J>  fecordiam  audiamiisquod  quo  tpe  ceciderunt  d3emones,uo-  musZuZr 
cem  httera.  d.cemes,  V*  terrx  & mari.quia  ZZmZ 

defeendit  diabolus  ad  uos,habcns  iram  magnam,fciens  quod  Ado  1 2 
modicum  habet tps.Eft  qmdem  daemon inifaracdpitrfiftlius  Simile.  * 
regions  ubifunt  breuiirimi  diesrfiquidemibiaccipitervelo- 
ciflimo  , & permciflimo  curfu  hac  iliac  circumctirfat  & noli- 
tat,ut  poftit  fibi  prardam  compararepriufquam  noftefcat , & 
inde  prouemt  quod  lint  uelodffimi  ibi  accipitres . Sic  igitur  Maxim} 
darmon  cum  uideat  u.tam  noftram  adeo  breuem  efle,&  quod  incuhitd* 
in  hac  tantabreu, rate  dumtaxat  poteft  animas  nollras  uL-  monmttt 
"’fC‘rr  °lax,me  ‘.n<;umbit  m ambus, pedibulque, in  pernicie  niciem  no- 
noftram . An  non  igitur  lachrymis  et  omni  commiferatione  Jlranuj . 

digniflima 


Ter.  PL  pofi  /.  Dow.  Quadrag. 

C nnuerfio  digniflGma eft Iccordia  noftra.qui  ita  negligamus  falutem  no-  £ 
ne  non  dtf  llrani,praefertimquecum  tarn  fit  breuis  hare vita  quam  hievi 
ftramus.  uimus,  & tain  I'olicitum  habcamus  aduerfariu?  Qiiamobretn 
cxcutiarmis  tandem  fomnoletiam  nollram  & tarditatcm,vitia 
que  deponamus,&  vitarn  emendemus,  neque  apud  Deii  pro- 
craftincmus , & diftcramus  de  die  in  diem  conuerfioncm  no- 
flram : confidcremusquod  abyfltis  abyifum  inuocct,  & quod 
(1  vitam  hanc nobis  prxcludt  vidcamus, nulla  in  alia  vita  pote 
f*lu-  rit  agi  poenitentia.  Dcleras  iam  tandem  igitur  peccator  praua 
tern  animp  iftam  viuendi  confuetudinem,&  Hnis  fit  vitiorum.cum  ranto- 
isnpediunt  peretibi  cxldlem  adirum  intercludant:  Incas  iam  rationem  F 
dethttem*.  antca&ne  vitr,&  liibducito calculos apud  Deum,noli  vlterius 
maiorem  expefbre  commoditate:  fienimhodiead  idaptus 
non  fueris,  eras  minus  aptus  ens , & varia  fc  oftdent  negotia 
iter  tibi  prxdudcntia.  Confideraobfccro  quomodovin  pro- 
Can.z.  bi  currant  per  virtutis  Uadium, iuxta  illud  Can.  Hcce  illc  ve- 
nit  (aliens  in  montibus,  tranliliens  colies  : ncc  (blum  faliunt  , 
Ifa.f  Ted  etiam  volant, iuxta  illud  Ifa.Qui  l’unt  illi,qui  vt  nubes  vo 
Pfal.i  16.  lant  ? nec  (blum  volant  vt  aucs  led  velocirtime  currunt  vt  la- 
loan.  1 3 . gitta, iuxta  illud  Damdis,Sicut  lagitta?  potentis  acuta; . Cum 
Diligences  ludas  venderc  vellet  magiUrum  (mini, dixit  ei  Iefus,Quod  fa  q 
fimus  inj'i  cis,fac  citius. Die obfecro  bone  Chrilte,  quorfum  itaeum  vr- 
luteanime.  ges?vt  intelligatis, ait, quod  liego  vt  falutem  veltram  operer, 
proenran-  tantopereinKo.etfi  vita;  diicrimcmfiibeam,  vos  etiam  dcbc- 
dtu,  . cis  dibgenter  Si  fedulo  laluti  animx  vellrx  incumbere. 

Simile.  Cum  aliquis  cli  maxime  deditus  venanoni,  & feipfi  offert 
’Facile  (U-  egregia aliqua  pi-rdn,  quamuis  prctiolciudutus  fit,  vt  poflit 
tnoni  fuc?  tamenprxdam  illam  interficere , fc  intcrduminaqua  & lutu 
tubimus.  conijcit . Sicolim  dxmon quidem  aftutilTimus  Venator,  (e  in 
Luc.  8.  lurulento's  Cues  immittebat,  vt  (dibit  Lucas , fed  iam  non  ve- 
Facile  nos  retur,cum  tantopere  paratam  videat  prxdam,  etiam  in  homi  H 
illaqueari  ncs  fe  immittere,non  iam  debet  eminus  tela  iaculari,nec  (e  in 
pntimur  cis  defa.tigajc, fed  prxda  ipfa  fefem  tins  laqucos  imnmtit,  & 

ftpe.  fpontc  propria  conijcit,  atque  cam  fecuram  habct,cum  homo 
Hier.z.  tarn  fui  oblitus  viuat . An  non  maxima  elt  hxc dementia  no- 
Hicron.  ftra.quod  nunquam  ad  Deum  conuerti  uolumus, donee  mors 
Audi*--  ipla  iugulum  pctit-'Tuncque  implctur  illud  Hier.in  tempore 
tnus  modo  afflidionisdiccnt,furge& liberanos.Superqux  verba  ait  Hie 
VeS  et  ip-  ron.Stultu  cfle  tunc  dutaxat  petcrc,  vt  exaudiaris,  eft  tu  nun- 
Jenos  cue-  quamaudircvolucris.-qd'didum  Hicronymi  intelligcndu  eft 
diet  report  propter  difficultatc  impetrationis  venix,  qua  tunc  etit,  cum 
motto  % prxfertim  tabs  nunqua  audix  c Dcu  clamante  fibi  volueriu 

Quomo- 


. ' Concio  T ertid . 304 

A Quomodo tandem  potes  pcccator  iucunde  viuere,  qui  tan 

to  te  videas  oner?  oppreflum,  & tantis  benefici  js  Deo  obliga 
tum,cui  tamcn  Temper  ingratuses  ? Cur  non  times,  quod  ita 
videas  animam  tuam  a Deo  dereliftam,  & ab  omni  militia  cf 
Jcili,qux  te  rcliquit,cum  Jcthalicer  deliquifti?  Si  pede domo  Simile. 
eft'erres,pcr  vrbem  frequens  ambulaturus  in  meridie,&  nemi  Pcccator 
nem  vidercs  in  vicis,ncqueindomibus,nequein  p!ateis,an  no  quo  fit  a 
maxime  terrereris?  cur  >gitur  non  times  quod  te  a Deo  dere-  Deo  dereli 
liftum  videas  ? Quenam  eft  hare  falfa  fecuritas?  an  ignoras  q>  Hus. 
cum  debitor  (is,  iatis  facere  debcas?  Seri  bit  quidem  Macrob.  Macro,  in 

£ tempore  Traiani  imperatoris,  fuit  homoquidam  Rom*  Satur. 
mult  is  debitis  obligatus , & nihilominus  ad  utramqueaurem  Exemplu 
placide  dormiebat.  cu  igitur  mortuus  eft,  &eius  bona  fub  ha-  puerfum. 
ft  a vendcrentur,iuftic  imperator,vc  fibi  quocunquepretiocul 
citram  vbi  dormiebat  emcrentj  cum  aGt  quarrerentab  impera 
tore  cur  id  vellet:rcfpondit  fieri  non  pofle  quin  ea  culcitra  ma 
ximam  ad  fomnurn  dulciter  capeftendum  haberct  vim:g»  dice 
bat,  ut  notaret  mcima  illius  milerabilis  hominis . 6 nos  igitur 
mifcrabilcs,  qui  tin  Deodebeamusproacceptisbencficij , & obliuifci - 
tn  ingrati  fimus  ergatantam  maieftatem,ac  (I  nildeberemus.  mur  Dei 

C Aliqui  fane  diligences  funr,  verum  ad  honores  venandos,  ad  beneficia. 
iniurias  vlcifccndas , addiuitias  ,&  tcmporalesdclcdationes 
aidquircndas,  ita  ut  ipfis  uideatur  quod  ad  hxc  nati  fint . De 
quibus  dici  poteft  illud  Sap.  Aeftimaucrunt  lufum  die  vitam  Sap.t 
nollram,  & conuerfationem  vita?  compofitam  ad  lucrum. 

Fuit  quidem  Chriftusadco  diligens  , & liberals  ad  falu-  D iligenter 
tern  nollram  operandam  , vt  ftatim  fere  poilquam  natus  eft,  operatus  S 
jam  fanguinem  pro  nobis  effuderit , & nosadco  ncgligcntcs  chriflusfk. 
fumusin  emsoblcquio,  cum  tarnen  omnia  in  noftrum  rcdun>-  lutem  no - 
dent  enmmodum,  ut  neque  per  longos  annos,  noftri  recorde-  fir  am . 

I>  mur  ad  vitam  cmendandam,  neque  Dei  rccordemur,ad  cum 
amandum,&  timendum  : quin  potius  totum  vita?  noftrx  tern 
pus  in carnis  delici js, & vitiorum  fordibus  confumimus,  & 
impendimus.  Quid  feis  miferabilis  pcccator, quando  fit  mors 
ipfa  vita?  tua?  fores  pulfatura?  Audi  iam  quid  Chriftus  do- 
minus  dicat  apud  Matth.  & Luc.  Si  autem  dixerit  malus  fer*  Mat.  14. 
uus  in  corde  fuo , moram  facit  dominus  meus  venire , & car-  Luc.j  z. 
perit  percutere  conlcruos  fuos , manducct  autem, & bibat  indicium 
turn  ebnofis ; veniet  dominus  ferui  illius  in  die  qua  non  fpc-  Dei  obliui 
rat , & hora  qua  ignorat,  &c.  Ill ic  erit  fletus , & ftridor  den-  feimur. 
tium . Quam  igitur  cxculationetn  habebunt  mali,quos  Dcus 
tam  fxpe  monuit  i 


D^f 


( 


Fer.  VI. fifth  Dom . Ouadrag. 


A PPENDIX. 

rr^Riginta  (9*  08.0  annos.  Aliqui  dicunt,q>  ibi  paralyticus  n6 
J,  manferit  per  triginta  & odo  annos, etfi  infirmus  eflct  tri 
Ale*.  Pa.  ginta  8c  odo  annis, non  tamcn  in  piTcina,  Siquidem  Alexader 
in  epift.  ad  Papa  epift.quam  mifit  ad  Soldanum,dicit  quod  ifte  dcfccn 
Soldaou.  fas  Angeli  non  Temper  fuit,fed  in  prima  hora  natiuitatis  Do- 
mini inca?pit,eadem  hora,  qua  Chrifttis  natus  eft  ex  virgine, 

8r  demde  eadem  node  8c  hora  fiebat  per  fingulos  annos  for- 
tior  motio  aquathuius  ftagni.  F 

Et  qui  prior  defendiffet. Non  igitur  aliquis  lanabatur  cp  no 
bilis  efler,nec  q>  per  multos  annos  ibi  fuifict,Ted  pp  maiorem 
diligentiam  quamadhibebat , vt  intelligamus  quantum  Deo 
placeat  dilfgentia,quam  adhibemus  ut  a pcccato  exeamus. 

Jffig  p/tu - Hominem  non  habeo.  Ciim  paralytico  videretur,q>  a Chri- 

peres  fu  ftoefletreprehendendus , propterea  ibi  manens  ex  alicna 
fluris  fa-  viuerct  impenfa  taqua  pauper,  Sr  ideo  curari  nollet,ficut  mul 
tiunt  tud  ti  facinnt,fingeBtes  ic  magis  infirmosq.  fintridcircorefpondit 
Jint  fatten  qtiafi  tacit*  obiedioni  diccns,Domine  hominem  non  habeo. 
di,  Hominem  non  bakto.  Multi  in  pcccato  remanent  diu,  quod  G 

Pfal.  6.  non  fit  qui  eis  c6fulat,ut  a peccato  exeant.  Vnde  Dauid  Pfi6. 
Alter  alto  quatrtbatnr  dicens , Inuetcraui  inter  omnes  inimicos  meost 
ru  monea-  vocat  autem  inimicos.amicos  fuos,  propterea  qUod  eum  non 
jgo us.  moneant.  Vix  jam  inuenias  qui  proximum  de  falutc  moneat, 
fed  unufquirqne  eum  in  fua  carcitate  uiuere  finit. 

Sabbat  hum  eft,  non  licet  tibi,  &c.  In  tota  infirmitate  forte 
..  nulius  ei  dixerat , Quid  hie  agis?ncc  dedcrat  fortafle  ei  ali- 

Tit  bonis  »quis  horum  Phaiifrorum,  aquar  calicem . Sed  nunccu  fanus 
multi  mur  eft, & Deo  obedit.murmurant  deeo, Sc  cum  reprehendunt. 
tnurare  fo  Qui  me  fenum  fecit.  Quamuis  multi  tibi  inuirtuteepntra-  H 

lent . dicanr,  non  tft  cadas  animo , Ted  eum  tibi  Temper  ante  oculos 
Perfeuert-  propone, qui  hoctibi  dedit  mandatfi, Sc  vlterius  progrediaris. 
mus  in  vir  1‘ojiea  inumit  eum  in  templo . Vide  quomodo  in  prolperi- 
tute.  tate  etiam  rcdierit  eo  ubi  fuerat  in  paupertate : alius  fortafte 
Graft  fi-  Don  ampluu  templi  fuiflet  recordatus , fed  dixifiet  fe  iam  de- 
tnus.  leifum  efie  expedando  in  piTcina , 8c  ideo  nolle  illuc  amplius 
Gen.  i*3 . ire.  Sic  etiam  Abraham  redijt  fadns  locuples,ad  tabernacu- 
Diuitit  lum  quod  crcxerat  in  paupertate : Sic  nos  in  profperitate  po 
nos  inf>~  fiti,  recordemur  temporis  paupertatis,vt  humiliemur : at  ve- 
lentet  red - ro  multi  non  ita  faciunt , led  cum  primum  diuites  fadi  funt, 
dmt.  omnes  contcmnunt . 


> 


Fcria 


c 


, Concio  Quart  A . joy 

Feria  VI.  poft  I.  Dominican* 
Quadragefima: . 

CONCIO  CLV  A R T A. 

Patientia  & tolerantia  laudabilis. 

Rat  diesfeflus  Indtorum,  & a fundi t lefts  Hit 
Yofolymam,tJl  aut  Hierofolymis  probatira pifcina. 
loan. 5.  Magna  quidefuithuius  paralyticipatien 
tia,  cu  cxpe&afict  per  3 S.annos  Sc  fuftinuiflet  in- 
firmitate  tam  longo  tpe:&  quanmis  tot um  hoc  tps  non  tradu 
xifietin  pifeina,  faltemdiu  ibiexpeftauir,  fiquidem  Euangeli 
ftaaitjHunc  cum  vidiflet  Iefus  iaccntem,&  cognouifler,  quia 
jam  mulcum  tps  haberCt.  Satis  conflar  quam  exigua  fit  in  no 
bis  charitas , qnquidem  tam  minima  habemus  patientiam  m 
aduerfis.Etenim  Apoft.ait,q>  Charitas  non  irritatur,non  cogi 
tat malu, 01a  fuffert,ola  crcdit,oia  fperar,  ota  fuftinet.  Aliam 
fane  he  bat  S.Iobquanos  hemus  patientia, cudiccret,Etia  fi 
me  occiderit,  in  ipfo  (perabo . Non  igitur  fimus  irripatientes, 
aut  iracundi  in  aduerfis,  vcl  dim  nobis  verbum  ahquod  iniu- 
riu  dr,fcd  (iiotpi  manfuetam,  & commodarnfionem  referue 
mus.Recordare  obfecro  quid  dicat  Sap.Ne  rndeas  ftulto  iux- 
ta  (hiltitia  fuam,nc  cfiiciaris  ei  fimilisrrndeihiltoiuxtaRiiI- 
tiria  fuam,ne  fibi  fapiens  elle  vidcatur . Hoc  ell  poftquam  ira 
defer  buit,&  datur  occafio  opportuna  corrigendi  cum . Bonus 
fcnfus,ait  Eccl.  vfque  in  tps  abfeodat  verba  illius,&  labia  mul 
toru  narrabunt  (enfumillius.Porro  ad  patientia  habenda  plu 
rimu  prodcrit  confideratio  longanimitatis  , & patientia:  Dei 
erga  nos,cu  peccata  noRra  tamdiu  fu(bncat,&  nos  tam  longo 
y>c  ad  pgnitentia  expeftet,iuxta  illud  Ka.Tacui  Temper, (ilui. 
Et  alibi  ait,Laboraui  fuRincns.  Quaeoa  obfecro  maior  patien 
tia  excogitari  pot, patientia  Chrilli.^qui  cu  probe  nouiifet,q> 
pharifxi  ipfiim  inuitabat,ut  poflent  caluniari,nihilominus  tn 
apud  ipfos  prandebat,&  ibi  paticter  eoru  deprauatos  animos 
fuRinebat,ipfifque  prxdicabat,&  miracula  multa  ante  eos  fa- 
ciebar,utrefert  Luc.Tu  prxterea illud  nos  maximead  patien 
tia  animare  det,  q>  calamitatum  calix  in  manu  Dei  (it,  & ipfc 
cum  propinet  cui  placuerit,iuxta  Dauid  dicentc;  Hunchumi 
liat,&  hunc  exaltat,quia  calix  in  manu  Dni  eft.Sic  videmus  q> 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  Q»Q»  alij 


Nor  ft* 
runs  imp n 
ttentei . 
Adtterftt 4 
tes  patien 
ter  fern* 
mus. 


i.Cor.ij 
lob  13. 
Verba  ron 
turn  the  fa 
f f Deutn 
pattenter 
feramtts. 
Pro.2^. 
Eccl.  1 . 
Qncmodt 
in  stdutr- 
fs  patien* 
tumebti * 
nebitnus . 
Ifa.41. 
Ifa.  1. 


Luc.  14. 
Alia  con  ft 
deratio  ad 
patiitiam 
obttnidn . 
Pfal.74. 


Cructm  v- 
nuftjmfiji 
httbtt. 

Korn.  8. 
Aug.  cpif. 
321.10.2. 
Toler  at  id 
non  arnit- 
Mtnus. 
a.Co.12. 


D.Cypr. 

tra&.p.de 

mortali. 

Luc.  2 1 . 
Fatientia 
quo  cofer- 
nzbimus. 


lob  6. 

Job  zj. 
lmitemur 
in  patien- 
tia  Sanciu 
Jot. 


4.Reg.3. 
Impatien- 
tet  fttmus 
valde. 
a.  Pet.  2. 


Tertul. 


Ter.  VI.  poft  /.  T)om.  Ouadrag. 

alij  In  laboribus  verlentur,alij  vero  in  quietc.ali;  coiuges  ma 
fueras  & dociles  fortiri  flint, alij  vero  indomitastaliz  ct  mulie 
res  viroshnthoneftosj&bcnecopofitosializ  verodilfoiutos: 
deniquc  fiiiguli  fuageftant  crucc:&  vix  aliqviis  fua  forte  coten 
tus  viuit,  fed  libi  vr  quod  maioribuspremarur  affli&iombus. 

Cur  dixit  Apoll.pcrcotatur  Aug. Quid  cnim  orcmus  ficnt 
oportet,  nefcimus,  qnquidcm  apertum  erat  illfi  non  ignorare 
dominicam  orationem  J Ratio  ell,  qm  niolellx  tribulationes 
fa?pe  nobis  voles  fur>t,  velad  corrigendam  vitam , vel  ad  am- 
'Hus  meritii  a(fequendfi,&  rn  nos  id  non  intelligences, llatim 
>atientiam  delerimus,&  ab  omni  liberari  laboreoptamus : & 
ioc  demonllratidem  Apofl.di  dicat. Propter  quod  Dfim  ter 
rogaui,&  dixit  mihi,fufiicittibi  gratia  mca,na  virtus  ininfir- 
initate  pcrficitor.Quafi  diceret,quielcc  aliquanculu,&  patien 
ti5  liabe,cu  intelligas  me  effe  fpedatore  ruoru  laboru . Pdftq. 
Chtiilus,  vt  ait  Cypr.  dc  laboribus , & perfccutionibus  quas 
paffuri  funt  boni, dixit  apud  Luc.Cu videntis  hpc  fieri, feitote 
qm  prope  eftregnum  Dei,Quisdeinceps  non  Ixtabiturinla 
boribus  conllitutus?Quis  non  patientiam  habebitfeum  tj>ale 
commuteturzterno,&  labores  mutenturin  gaudia,ficut  vide 
mus  huic  paralytic©  accidilfe.  Quad dicat  Cypr.nosquide  pa 
tientiam  habemus,cum  ola  nobis  ad  nutum  fiuunt:&  hoequi 
dem  nobis  parum  gratulandum  cfbquis  enim  obfccronon  fe- 
rat  patientcr  profpera?  numquid  obiecro  rugiet  onager  cQ  ha 
buerit  herbam,aut  mugiet  bos  cum  ante  przfepc  plcnu  Itete 
ritr'Maxima  quide  erat  patientia  fandi  lob  in  tribulationibus 
fuis,cumdiccret;  Viuit  Dcusquiabftulit  iudicium  meuni,  & 
omnipotens  qui  ad  amaritudinc  adduxit  animam  mcam,quia 
donee  fupereii  halitus  in  me,  & fpiritus  Dei  in  naribus  meis , 
non  loquentur  labia  mea  iniquitatem,nec  lingua  mca  medita 
bitur  mendaciu.Noli  aduerfus teipfum  fxuire,q>  Deus  tc  ad- 
uerfitatibus  corripir,&  caftigat  ob  tua  peccata,  quemadmodu 
crudelitcr  fecit  rex  Moab,  qui  cD  fe  defendere  non  poller,  nec 
alias  dcbacchari  furore  aduerfus  illos  qui  eu  obfidione  pretne 
bant,filiu  primogenitum  facrificauit  in  muro,ut  hr  ,4.  Reg. 

Mirabile  fane  eft,q>  tam  impatictes  limns  in  aduerfitacibus 
toIerandis,&  verbis  contumeIiofisfu(linendis,cum  przfertim 
fit  nobis  miru  patientiz  exemplar  Chrifius  Dhs,  qui  tantam 
ignominiam,tantafque  cotumclias  fullinuit,  vtait  D.Petrus. 
Quas  enim  ille  in  paifione  fua  contumclias  non  accepit  i quf 
opprobria  non  fultinuit?quz  ludibria  non  pertulit?  no  deniq; 
ta  mult3,&  varia  pro  nobis pafiits  ell,  vt  Tcrtul.dicat , ipfum 


E 

r 


H 


v.-rtute 


V 


Condo  Qudrta . 306 

A virtute  patientia;  dum.a  nobis  dif«cderet,faginari  voluiflcrad 
huius  aut  uirtutis  imitacionc,  non  uideo  qua  potiftimG  rone, 
carnalcs  prxfertim  holes  incitarc  poflim.qua  fi  oftcdcro  hoc 
non  ad  animat  falutem';modo,fed  ad  corpus  ct,hoc  eft  ad  oem 
eius  moleftiam  cxcuticnda  piurimum  iuuarer  Quid  enim  ad 
hoc conduccrc  niagis poterit,qua  vt  tu  conuitiatorem  conui-  PatientiM 
ciuque  ipfum  nihili  pedasPQuifquis enim  couitia  in  te iadat,  quibus  con 
hoc  in  primis  defidcrat,ut  te  moerore  afficiat.Quod  fi  tu  hue  fiderationi 
eius  conatu  parui  pendas,&  negltgas,is  vtique  qua  te  molcftia  bus  confer 
afficerecupiebat,afiicietur:cum  vidcar  fcquod  ta  valdecupic  uabimus. 

B bat  non  impetrafteratquehac  rone  non  illequidc  dete,fedtu 

deillo  fuppliciG  fumes.  QucadmodG  enim,vt  Tertul.ait,qui  Simile, 
tclum  in  materiam  lcnem,&  blandam  iacit,illam  quide  pene-  TertnL 
trat  & lidit.fi  vero  in  ferrum,aut  materiam  aliqua  duriorem  Consume- 
iecerit,in  iacientem  protinus  telu  refleditur,&  ilium  frequen  lias  no  fen 
ter  vulnerarita  et  plane  conuitia  in  infirmum  animu  iaculata,  tit  magna 
ilium  vulnerant&  fauciant,qua:  vero  in  fortem  & conflantem  nimus . 
aniinum  hint  cotorta,adeo  illu  non  la*dunt,vt  in  autore  fuum 
retorqueaiitunverillime  cnim  a Chry.didu  eft,  nemine  laedi  Chryfoft. 
nifi  a feipfo.Non  enim  ad  inferenda  vulnera  diftridus  gladius  Patientia 

C latis  eft, nifi  corpus  nudum, & inerme  fitjat  ferro,  & clypeo  te  pro  armis 
du, quis  gladius  1 arderepoflit? Si  tu  igitur  patietia:  clypeo  ar  vtamurin 
matu  pedus geftesjquae  te  conuitioru  tela  fauciare  poterunt?  iniurijs . 
Quid  vero  fifortitudmcillam  habeas, quam  DhsEzech.con  Ezech.3. 
tu  lit, cum  aitricce  dedi  frontc  tuam,ut  fronte  filicis?&  quafi  Simile, 
hoeparum  eiret,adiecit,vtadamantem  quippe  dedi  te.  Ada- 
mas  aut  ca  natura  eft,ut  ferro  idus,ferrum  potius  frangat,  q, 
ipfe  frangatur,Quo  fit,vt  qui  tales  funt,  patientia  fua  couicia- 
toru  impetus  rctundentes,  la*dant  potius  eos  qua  lxdantur. 

Sane  ad  Chrilli  imitatione  ait  Caflia.dilcere  demus,  qua  Cafliaa. 

D moderate  modeftias  proximoru  ferre  debeamus,  & patienter 
nos  gerere  in  cotumelijs  aduerfarioru.  Hoc.n.exemplar,ncpe 
patientia*  Chrilli, fibi  anteoculos  proponentes  landi  viri,mo 
derate, & former  fe  ^eflerunt  in  c6tumelijs,opprobrijs,atque 
tormentis.  De  quoda  enim  Pigmenio viro  integerrimo,fcribit  ExempIG. 
Antonins Sabellicus,q>  cum  cxcus  elfet,taca  patientia  pditus  Antonia 
erat,ut  cum  ahqn  lulianus  ille  Apoftata  anteeGconftitutus  Sabel. 
diceret.ad  deridendG  eum,  gratia*  ago  Deo  Pigmeni,q>  nuhi 
liceat  te  videre,&  contucri,ipfe  viriliter  refponderit:  Ego  ctia 
Deo  gratias  ago,g,  te  non  vidcam.  Magnifica  profedo,&  con 
ftantis  animi  vox,  qua  dcclarauit  le  non  folum  patienter  ferre 
CJecitatem  a Deo  immiflam,verumetiam  nihili  faccre peftife.  ExempIG. 

CLP.  z rum 


Ter . VI.  pofll.  T)om.  Quadrag. 

rum  imperatorem  atqueteterrimum.  Cum  aliquando  Poffi-  E 
donius  podagra  vehcmentiacfa?ualaboraret,honorifqucgra 
tia  cum  Pompcius  inuififlet,  in  media  ipfaconfabuIationeSt 
Brufo.Co  colloquio  exclamauit : nil  quidem  agis  podagra  : vel  fi  cnim 
turfinus , maxime  me  diferuciaueris , patienciam  tamen  nonauferes,vt 
lib.  i.  feribit  Brufonius . 

< Jfyturmuratores  & det  rations  reprebenduntur . 

SAbbathum  eft, non  licet  tibi  toller e grabatumtuum.  Notan 
dum  laneell,q>cuminHierufalc  tot  eflent  praui holes, vi  F 
lumniato • delicctadulteri,  ut  Hcrode<;,latrones,vt  Barrabas,  fimoniaci, 
res  in  mu-  vt  Annas, & Caiphas,mali  indices, vt  Pilatusrno  tn  curet  pha 
do . rifaei  & ferib*  hos  reprehendendos,  fed  potius  reprehendant 

hunc  q>  die  (abbathi  tollatgrabatum  fuuni , in  quo  totannos 
infirmus  iacuerat.  Si  pretio  id  faceret,  non  eflet  minim  quod 
reprehenderetur:  at  vero  ipfimet  aperte  demollrant  q>  ipfum 
iam  cognofcerent,dum  dicunt,non  licet  tibi  tollcrc  grabatum 
tuum.Vbi  aduerte  quod  non  interrogant,quo  fanus  fadus  es, 
Mali  ocea  quipps  qui  per  totannos  in  pifeina  expedafti  ? Malicnim,& 
fionemca-  inuidi  non  polTunt  aliquid  laudabile  audire  de  proximo  fuo  . G 
ptant  ca - Vnde quando  paralyticus  dixit.  Qui  me fanum  fecit, ille mi- 
lummadi.  hi  dixit, tollegrabatum  tuum,miraculum  dilfimulauerunt,  Sc 
folum  illud  attendcrunt  quod  pra?ceperat,  uidelicet  tollcrc 
Detraflo-  grabbatum  fuuni, ut  miraculfi  obfeurarent.  Itaenim  mos  eft 
rum  Etclt  impiorum,&  detradorum,vt  cum  in  populo  varia:  fint  iniqui 
ftufluoru  tates  & fcelera,  eas  th  negligant,  fi  autem  viderint  virum  ali- 
totiitioncs . quern  ccclefialticum  vel  in  minima  aliqua  re  labi,ftatim  id  co 
Ifs.  5 6.  queruntur.Ifa.  dicit,  Super  quern  dilataftis  os, 8c  eieciftis  Iin- 

Dt  vires  guam?Quafi  dicat, an  tibi  bene  fadumvr,vt  cum  vireedefia- 
tcclefiafli-  fticus  pro  te  oret,ieiunet,&carnem  fua  maceret.atque  media  H 
tis,  & reli  node  furgar,ad  confitendum  Dho,ciim  tu  totis  (lertas  pr^cor 
giofis  mur  dijs.nihilominus  tamen  tu  ipfum  mordeas,&  deeius  exiftima 
mu  rare  £ tionc  detrahas,  qui  totus  tuis  inuigrlat  commodis  & lucris  ? 

Jit  grant.  Scdquam  vfitatum  habent  mali,  bonis  detrahere?  fane  in 

JRom.i.  catalogo  fuo  hmoi  detradores  conliituit  ApolLcfi  air.Detra 
2. Tim. a.  dores  Deo  odibiles,rep!etos  omni  iniquitatc.Poteft  ct  de  his 
Num.  12.  dici  quod  idem  Apoft.alibiait  de  haereticis;Sermoeorum,uc 
Detraflo-  cancer  ferpit.Sic  enim  ifti  paflim  diuulgant  defedus  proximo 
res  quam  rum.Sed  aduertant  quo  Deus  Mariam  fororem  Moyfi  fimu- 
Jint  perni - latque  de  fratre  fuo  murmurauit,  lepra  percuflerit.  fiquidem 
eeoji.  ficut  lepra  efitagione  per  vniuerfum  corpus  diffunditur,&  con 


Conch  Quart  a . * 307 

A taminat,fic  murmutatio  per  fingulos  ferpit  & diffundit,adco 
vt  nullus  ignis  tacito  ferpatper  Jigna  prxparata.  Hoc  voluic 
fignificare  Apoft.qn  feribensad  Heb.ait,  Ncqua  radix  amari  Heb.i*. 
tudinis,radicem  furfum  germinans  impediat,&  per  ilia  inqui- 
nentur  multi.  Vocat  qtude  detradioneamara  radiccm.  Hinc 
& Eccl.aitjAfcintillavnaaugetignis,&  ab  vnodolofo  auge-  Eccl.ll. 
tur  fanguis.Dnt  aliqui,Ego  hoc  ex  mec  fenfu  no  dico,ab  illo, 
vel  illo  audiui.Ita  igituralius  inccndit  ignc,&  tu  pei  flado  illu 
auges>&  fortafle  ia  extinflus  eflet,nifi  tuo  perfl  atu  ci  incrcme 
tu  'dcdifles.F.fi  fane  hoc  detraftionis  vitiu  loge  lateque  pates,  DetraRo- 
jj  na  & arator  de  alio  murmurat  aratore  minus  arte  norit  ara  ru  plenut 
di,&  opifex  de  opifice,  & miles  dc  milite,  eqncs  de  equite,  & eft  man— 
ecclefialhcusdeecclefiaftico.Sed  qd  died  qua  turpiterdecc-  Am  . 
clefialticofeculares  in  fuis  copotatiuculis  murmurare  foleat?  Incouiuijt 
Veruntfi  hoc  fibi  alcribit  Deus,pfertim  cu  legamus  in  Exe.q,  ftletmur- 
poftqua  murmuratu  fuit  cotra  Moyfen  & Aat  6,dixerit  Moy  murari. 
fes,  Audiui  murmilr  vellrfi  cotra  Dnm,  nos  vero  qd  (umus?  Eko.i  6. 

Vht  aliquis  pot  detrahentium  linguas  euitare, etli  fibi  dili-  Fix  eft  qui 
genter  caueat,&  circunfpede  viuat.  6 quantu  luHincrcdet  la  fe  pojfit  a 
borem,quifaluuseflecupit,  dicete  Dno,  RegnD  caeloru  vim  detraRori 
C patitur.Orabatquide  Annain  templo  cu  magnadeuotione,  bus  defen- 
se tn  dicebant  q»  elfet  ebria.Vide  ctqua  iufte  uiucrent  Moy-  dere. 
fes  & Aaron, & tamen  paflim  deipfis  murmurabant.O  feliee  Mat.  1 1. 
ilium  quiiam  detradores  flocci  pendit  iniquos , & fetotum  i.Reg.i. 
Deo  permittic,  qui  detradiones  oes  caftigaret  folet , qug  eft  Exo.  1 6. 
maxima  afflidorumconfolatio.Vnde  fandus  Moyfesaitani-  Exo.  14. 
mando  populum  Hebraeum.Dominus  pugnabit  pro  vobis,&  VetraRo- 
uos  tacebitis,quafi  dicat, Deus  honori nollro  & famx  profpi-  res  flocci 
ciet , fi  detradores  contra  nos  infurgant , & cos  flocci  penda-  pendamus 
mus.&eorum  detradiones,  Domino  omnia committentes.  iniquos. 

D Multi  funt  qui  vfque  adeo  famx  proximi  fui  detrahunt,  ut  DetraRo - 
fibi  uidcatur  quodaliorum  bona,fint  ipforum  mala,  & aliorfi  res  non  am 
mala,fintipforum  bona.  Quamobremnon  foliim  noadetra-  fcultcmus. 
has  de  proximo  tuo,fed  etiam  auerte  auditum  tuum  a detra- 
doribus fiquidem  plus  aliquando  offendit , qui  proximi  fui 
vitia  publicat,quam  is  qui  ea  committit:  Quod  fi  dc  te  mur- 
murauerint.noli  procurarc  mndidamna  latis  contra  feagit, 
qui  bonis  dctrahit.Cum  quidam  confulcrent  Philippo,  Ale-  Exemplfi. 
xandri  Magni  patri,ut  quofdam  murmuratores  fibi  detrahen  DetraRo - 
tes  a regno  expelleret,refpondit,  hoc  elfeligna  igni  miniilra-  res  quad 
re,g>  uidelicetipfidetraherent  inter  alienas,&  incognitas  na-  nobis  con- 
tiones.quin  & fortafle  ait,  detrah  unt  u t patientiam  mcam  ex-  due  ant. 

/ Q»Q-  3 periamitf» 


Fer.  Vl.poft  /.  Dom.  Quadrag. 

pcriantur , aut  vt  vitam  emendem : fiquidem  in  me  non  fine  1? 
qua?  ipfi  carpunt,patientiam  meam  exercent,quos  non  punia. 

Si  autem  in  me  fint,eft  quod  gratiam  habeam,quod  meinui- 
tent  ad  vitae  emendationem.  Tu  igitur  noli  aliorum  vitam  ex 
Simile.  plorare.nec  %das  bonum  nomen  proximi  tui . Na  eerte  ficuc 

qui  candelam  emungit, initio  quide  videtur  earn  tenebrare,ac 
paulo  poll,  clarins  lumen  reddit , cu  interim  ipfe  digitos  fuo* 
adurat  & comaculet : fic  vtique  quauis  detra&ores  videantur 
Similitu.  alcerius  bonu  nomen  obfcurare,tandem  th  clarius  multo  red- 
dunt,  & ipfi  manus  confcientiae  fibi  coburunt  & coinquinant : 

Et  ficutfol  nihil  perdit,quamuisnofturnxaues  ipfiim  negli-  f 
gant.nec  afpicere  dignentur : fic  vtique  ignominiofum  no  eft, 
fed  potius  gloriofum  bonis, quod  mali  ipfis  detrahant.  Et  que 
Simile.  admodum  non  propterca  minoris  facimus  aurum , q>  beftix 
ipfum  negligant,  fic  etiam  non  debemus  viros  probos  Iperne- 
re&  minoris  facere,  propterea  q»improbi  de  ipfis  obmurmu- 
Eccle.  y . rentjfiquidem  cum  non  fit  laus  in  ore  impij,ut  air  Eccle.neq; 

’ etiam  funt  curandxeiusdetra&ioncs  :&deniquenequeeius 
laudes  funt  magni  faciendae,  nec  detraftioncs  xftimandx. 

Recidiua  & reincidentia.vitij  quam  fit  noxia-> . <3 

Simile.  J2Cce  f*nus  facias  es,iam  nolipeccare , ne  deterius  aliquid  tibi 

Parum  in  l.contingat.  Facile  quidem  ftatim  in  priftina  vitia  labi  fole- 
virtutep-  musjfumusinftar  eorum  infirmorum,qui  grauem  corporis  in- 
fencr»m\  firmitatem  diu  multumque  fuftinuerunt,  & non  feruant  or di- 
ncm  fibi  a medico  prarferiptum , atqueidcirco  reincidunt  in 
morbu,&  moriuntur , fiquide  vt  vulgo  ferunt , peior  eft  ipl'a 
morbi  reincidcntia,  quam  morbus  ipfe  prior.Guret  ergo  vnuf 
quifquc  in  virtute  perfeuerare,  & non  reincidere , nam  vt  ait 
i.Tim.2.  Apoft.  Non coronabiturnifi qui  legitime certauerit.  Mirum  H 
fane  eft  quod  hodie  vidcas  aliquem  carncm  fuam  verberibus 
Inconflan-  crudelitcr  etiam  cxdentem,&  tn  iam  craftino  die  videbis  illu 
ta  fumus  penitus  oblitu  huiufmodi  poenitentix.  Item  hodie  videas  ali- 
tnbono.  quern  ad  confefloris  pedes  abieftu  multiscO  lachrymis , adeo 
vt  conuerfio  videattir  D. Pauli , aut  Magdalcnx , & omnes  in 
admirationem  pertrahat,&  tn  iam  craftino  die  adeo  mutatu* 
eft  in  veterem  hominem , vt  quod  fecerit  nunc  videatur  quo- 
dammodo  reprgfentatio  coni£dix,vel  puerilis  quidam  ludus. 

In  maximam  quidem  redigiturhomo  miferiam,  cum  iam 
Er.ec.i  x.  cor  eius  lapideum  redditur : vnde  dicebat  Deus:  Auferam  a 
vobis  cor  lapideum, & dabo  cor  carncum : veruntanicn  etiam 

exiftimo 


Con cio  Quart  a . 308 

A efciftinloqubdnonfitcomputanda  tanquam  exigaamiferia,  Simile, 
q,  habeataliquis  cor  aqueum,  aqua  cnimctfi  facile  obediatli  ■ 
neis,quas  in  ca  duccre  veils, mox  tn  difToluunctir  , lapis  vero  Facile  A 
etli  durus  fit, tandem  tn  fi  perfeutres , eum  perforabis : Sunt  peculate-* 
quide  aliqui  adeo  facili  corde,vt  ftatim  conucrtantur  & fcele  caeptii  de- 
ra  confitcantur,atque  fieos  in  aliquo  reprehendcrc  veils,  (la-  fijlimut  • 
tim  patienter  correftione  fuftinent,  & eorum  vifecra  commo 
uentur : at  vero  fi  ex  eorG  cofpe&u  difeefi'eris,  ftatim  taqua  li 
ncxinaquadiiToluuntur,  & ad  priftina  redeunt  vitia,  imo  & 
aliqui  ex  his  dicunt, quid  amphus  faciam  ignoro,  cu  ipfe  fatis 
B ia  culpa  mea  agnofea , & Dcus  nil  prxterea  reqrere  vidcat . 

< Sane  periculofum  eft  hoc  genus  hominii,  neq;  eft  bona  hmoi 
animi  teneritudo,  fiquidcnrl  ibiimprimit  durabile,ficut  ma-  Ptrftuert- 
iorc  impreftione  facit  in  tnrre  tormetO  bellicu,qua'in  aggere  mus  in  be- 
gleb^.Quid  tibi  prodell  mrfer  homo  ha*c  animi  teneritudo, fi  nis  operk- 
macninx  bellicx  tui  cofcfforis  hoc  eft  cius  folida  do&rina,nil  bus. 
tibi  imprimerc  pot, fed  ftatim  ad  priftina  rcmeareloles  vitia  ? 

Quoniam  Dcus  nobis  pepcrcit,&  inter  filios  adoptanit,  ac  In  eadern 
domciticos  fuos  fecit, etfi  hadenus  fragiles  fticrimus  & ftupi-  ptecat*  fa 
di,at  certepofthac  Detimampliusnonoftendamus,  nequein  pe  recidi - 
C vetera  relabamur  vitia.Scd  non  itafacimus, quin  potiusillico  mus. 
priftina  committimus  Iccl era , & reuertim ur  ficut  cam's  ad  vo  Pro.  2 6. 
mitu.Quod  videtur  conqueri  Deus  apud  Hiere.diccnsj  Qua  Hier.x. 
viiis  fadacsjitcrans  vias  tuas.Siccnim  nos  ad  vetere  redimus 
vita,  ac  fi  Dcus  nos  ex  ea  non  cduxiflet , iuxta  iliud  Ifa.  Fafti  Ifa.  6}. 
litmus  quafi  in  principio:  nol'q;  oftedimus  perinde  ingratos  ac 
fi  nulla  diuinitus  accepiffemus  beneficia.  De  qua  ingratitudi- 
nc  querebat  Moyfes  dicens  populo.Vos  vidiftis  vniuerfa  qux  Deut.  29. 
fecit  Dominus  coram  vobis.figna  ilia,  portentaqueingentia , 

& non  dedit  vobis  Dominus  cor  intelligens  & oculos  viden-  Ingrati  fit 
D tes  vfque  in  prxfentem  diem.Poteft  igitur  Deus  dc  nobis  co  mus  trgcu 
qucri,q>  cum  animx  oculos  nobis  nperuerit,qui  crci  crat  per  Deum. 
peccatum , iterum  intenebras  vitioruni  demergimur : 

Suntquide  proteftationes  noftrx  vitx  emendandx  inftar  Intonftan - 
earu  quas  olim  Hcbrxi  faciebat,  qui  dicebat  & pioniittebat  tes  fumus. 
Moyfi.vt  habeturin  Exo.  Omnia  verba  Dni  qux  locutuseft  Exo. 14. 
Dns  faciemus,&  erimus  obedietes.  Qua  ex  re  Ixtatus  eft  val 
de  Moyfes,&  altarc  adificauit,&  facrihcia  obtulit  Dfio,ac  ua 
rij s vfus  eft  cerxmonijs : afeendit  autem  ad  monte  vt  a Deo 

{irxmia  aliqua  pro  eo  fafto  populi  reportaret,  ac  Deus  quid6 
status  eft,  & ci  ordine  prxfcripfit  obferuandu  in  rebus  ad  t€ 
plfi  lpedatibus,qui  per  loga  Exo.  capita  cotinetur.Cu  autetn 

Q_Q_  4 dclcen- 


4 


Ter.  VI. poft  /.  Dorn . Quadrdg. 

lnconflan-  defcendiflet  Moyfes  de  monte , omnia  ilia  diuina  documents  £ 
tes  maxi-  adfcrcns,  turn  etiam  legem  in  tabulis  fcriptam  digito  Dei,  exi 
me  fumus  ftimaiiit  quod  firmum  & conftantem  diet  inucncuruspopulQ 
in  -virtu-  in  fando  illo  propofito,  quern  tamcn  inuenitidololarram  red 
tis  perfeut  ditum,&  uituluni  adorantem . Sic  igitur  nos  inconftantes  fu- 
rantia.  mns  m bonis  csptis , unde  fi  quid  boni  nobis  faciendum  pro> 
Exo.32.  ponimus,quod  ad  vitae  emendationem  fpedet , ftatim  datmo 
Demon  it  Tecum  ait , fore  ut  brcui  redeas  ad  priftmam  vitam:  nam  alia 
ridet  -no—  uidit  Cx pc  a te  proponi,&  tamen  paulo  port  irrita  fuerunt.Sa 
ffra  infir-  ne  quod  Samlon  non  perfeuerauerit  in  pratfcindcndis  funi- 
ma  propo-  busjidcointcrijt  mam  cum  incepiflet  rumpere  funes&ner-  F 
fit  a.  uos  toties,no  progreflus  eft  ultcrius,&  uidc  quo  redadus  fit . 

Iudic.  16.  Mirabile  plane  eft  uidere nos  in  grauialiquainfirmitateco 
Magna flitutos,magna  quidcm  promittentes  Deo,  ft  inde  euademus: 
mittimus,  dat  nobis  D eus  falutem,&  tamen  ftatim  obliuifcimur  quxcu 
(yea  facile  que  promi(eramus,&  ad  pri  Hina  redim  us  uitia.Sedcurmiler 
irritamus.  obliuifceris  qua?  fpopondifti?Quomodo  tarn  cito  amififti  co- 
gnitionem  fcclerum  tuorum,quam  in  infirmkate  habebas?Es 
1. Re. 24.  quidem  inftar  Saulis , qui  uirtute  Dauidis  conuidus, publice 
Paru  per-  Hicebat  eius  laudes,&  quantum  ab  eo  uincerctur,at  uero  pau 
feueramus  Io  poft  eum  iam  perfequebatur.Propter  lachrymas  & fandu  G 
in  fanHis  propofltum  Ezechia?  in  fua  infirmitate.cum  Deus  liberauic , 
innit  ut  is.  qui  tamen  paulo  poft  Deum  oftendit,  omnia  obliuifcens  qua; 
Ifa.38.  Deo  promiferat,  & nuntijs  Regis  Babylonia;  thefauros  fuos 
i.Par.3  2.  maxima  cum  fuperbia  oftcntauit , atque  in  ea  re  grauiflime 
Deum  offendit.ficut  apertefatisconftitit:  ex  eius  feuerillima 
punitione,qua  a Domino  punitus  eft,  propterea  quod  uidere 
turfalute  quam  ipfi  Deus  in  infirmitate  concclferat , contra 
Defi  pugnare,  propter  tarn  celerem  in  vitia  relapfum.  Qua- 
Perfeuerd  obrem  inter  cxtera  beneficiaqua?  a Deo  peterefolemus,hoc 
tia  donum  unum  poftulemus,  ut  limus  Temper  ipfi  grati , & in  bonis  cas-  H 
Dei . ptis  perfeueremus,neque  amplius  Deum  offendamus . 

Relabi--  Si  uere  atque  ex  animo  nos  ad  Deum  conuerteremus,noti 
mur  fitpe  ita  facile  in  peccata  rclaberemur.  Si  veram  paccm  cum  proxi- 
quod  non  mo  iniremus,non  ftatim  eandem  Ia?dercmus.In  fimilem  inco 
fenitus  to-  ftantiam  Galata?  uidebantur  incidifle.quandoquidcni  A poft. 
utrtamur  tarn  grauiter  eos  obiurgauit  dicens:  O infenfati  Galata?,  quis 
& ex  toto  vos  fafcinauit,non  obedire  ueritati?Et  addit  deindc,Sic  ftulti 
torde,  cftis.ut  ciim  fpiritu  csperitis,nunc  carne  confumemini?  Sane 
Can.  3.  in  hocfyncerum  uinum  a prauodiffert,qu6dillud  quo  magi*  . 
Simile.  minuitur,eo  dclicatius  fit  & prxtiofius,hoc  uero  contra  facit; 

ficconftans  animus  in  dies  fit  conftantior  in  uirtute, at  uero  in 

con- 


Concio  Quart  a . 30  9 

A conftans  fit  infirmior . O fi  perindeac  laborant  &diligentes 
funt  maliinuitijs.pariftudiouirtuti  incumbcrenr,  fane  admi 
rabilesin  uirtute‘ progrefliisfacerent.  Quisenim  non  uidet 
quamaltascupiditatis  radices  uir  auarus  inaiiimofuo  iaciat? 
Quantopereetiam  concubinarius  concubinx  adhxreat?  ufu- 
ranus  prauis  contraftibus?Sane  ntillGeftcaftellum  adeo  incx 
pugnabile  ut  ifli  funt?De  quibus  Hiere.  ait,  Indurauerunt  fa 
<ies  fuas  fupra  Petram,&  nolucrunt  reuerti . Porro  diftcrcn- 
tiam  aflignat  Chriftus  apud  Mat.inter  lapientem  & infipien- 
tem,dicens  rOmnisqui  audit  nerbahxc,&  facitea,  aftimija 
B bitur  uiro  fapienti,qui  xdificauit  domum  fua  lupra  Pttra,  & 
defcenditpluuia,&ueneruntflumina,&  flaucruntucnti,&ir- 
rucrunt  in  domu  illa,&  non  cecidit:  fundata  enim  crat  fupra 
Petram  : & omnis  qui  audit  uerba  mea  bxc,  & non  facit  ea  , 
fimiliserit  uiro  ftulto,  qui  xdificauit  domO  fua  fuper  arena, 
&dcicenditpluuia,&  uenerunt  flumina,&  flaueruntucnti,& 
fuitruina  eius  magna.Nonigitur  fimus  tanqua  frondesarbo 
ru,qux  facile  ftatim  ad  quemeunque  uentu  mouentur : quin 
potius  coftantcs  permancamus  feinper  in  virtute,  quauis  mul 
tx  ac  magnx  fefe  nobis  offerant  cotradi&iones.Sic  enim  facie 
C bat  Apo(t.quidicebat,Malcdicimur,&  benedicimusjperfecu- 
tione  patimur,  & fuftinemus;  blalphemamur,&  oblccramus. 

Felices  plane  funt  illi  qui  in  uirtutc  conitantes  funt : non 
enim  abs  re  dixit  Chriftus  dnsnofter,  Quipfeuerauerit  vfq; 
in  finem,  hie  faluus  crit . Pcrfcuerantia  quidem  in  virtute  elt 
donu  Dei  optimi  maximi,&  aliquando  illud  concedit  in  prx- 
miu  aliaru  uirtutu.Vnde  Samuel  dicebat  HebrxistSi  timue- 
ritis  dominu,&  feruicritis  ci,  & audieritis  uocem  eius , critis 
uos  & rex  quiimperatuobis  ,fequcntes  dominu  Deu  ueftru  , 
id  eftperfeuerabitis  in  uirtutc.  Sic  et  contra  fieri  uidcmus,vt 
D pp  peccata  qux  homocommirrir,reddatur  inconftans.  Vnde 
Hier.ait;  Peccatum  peccauic  Hierufalcm.proptereainftabilis 
fafta  eft . Et  regius  quidem  uates  de  bono  uiro  ait , quod  crit 
tanquam  lignum  quod  plantatum  eft  feeps  dccurfus  aquaru  : 
De  impijs  uero  ait, No  lie  impij,non  lie, fed  taqua  puluis  &c. 

A P P E N D I X. 

ANgelus  autem  Domini  fecundum  temput.  Non  erat  tem- 
pus  dcrerminatum.non  enim  uult  Deus,ut  feiamusqui 
to  tpe  duraturi  lint  noflri  labores,  ut  maius  adquiramus  me* 
ritu  j ctenim  li  proponimus  apud  nos  eos  firmiter  pp  Deuin 

rolerar* 


Mali  dett- 
riores  quo 
tidie  putm 


Hier.f. 

Mat.  7. 
Inconflan 
its  quibus 
coparetur. 


Diflimile, 


i.Cor.4. 


Mat.  10. 


i.Reg.n. 

Inconflan 
tia  yi/>o 
Dei  puni- 
tio  eft. 

Thrc.l. 
Pfal.  1. 


Sabbat  ho  pofl  /.  Bom . Qua  drag. 

Tatiehtia  tolerare toto  vita?  noftrae  tempore, & iam  craflino  die,  eos  no  £ 
in  labori-  bis  aufert,profcdo  non  fraudabimur  noftro  pramiio.Vide  ob 
bus  ejtiomo  fecro  quanta  inueniat  Deus,vt  merita  noftra  cumulet . 
do  Dots  p-  Vis  ftnus  fieri  ? Quemadmodum  ,•  vt  pacem  inter  aliquos 
mietur.  componamus,  aml?arum  partium  confenfum  requirere  debe- 
Simile.  mus  ■ vtique  vt  pax  concilictur  inter  Deum  & hominem, 
opus  ell  vtriufque  partis  confenfu . Porro  Dcus  confenfum 
Dtus  fern  fuum  nobis  Jiberaliter  exhibet  quamuis  ofFcnfus  fit,  noller  vc 
per  para-  rb  confenfus  difficile  extorqueri  poteft.  Cum  igitur  Dcus  ex 
r us  eft,  vt  feiam  paratus  fit  ad  ignofeendum  ,idcirco  quasrit  peccatoris 
nobis  igno - confenfum.dicens : vis  fanus  fieri?  Ego  enim  iam  paratus  fum  £ 
fat.  ad  fiinandum  te.  O nos  miferabiles,  qui  tale  interrogationem 
Similitu.  npgligamus .!  Et  eerie  videmus  quod  fi  quis  ia  propemodum 
aqua  fubmergatur  & fufFocetur,  firmilfime  quidem  appreheu 
ditquidquidm  manusvenit,neceft  quieipolTiteripere,citius 
ei  manum  przfcindcret;  quod  facit , vt  corporis  vitam  fer- 
Magnatfl  uct : & tu  pro  xterna  vita  comparanda,  detredas  Deo  vocan 
ttcitasno-  ti  confentire  ,&  pacem  cum  eoinire  , cum  tamen  tc  inuitet 
fra.  dicens,vis  fanus  fieri?  Nonequidem  ita  fegerebat  Dauid,qui 
Pfal.143.  dicebat  : Mine  manum  tuamdc  alto:  eripe  me,  & libera  me 

de  aquis  multis . Dicit  uir  malus  1c  vellc  quidem  falutc  con-  <3 
fequi,verumtamen  non  vultadhibere  media  ad  id  necelfatia. 
Prou.13.  De  talibus  quidem  ait  Sap.  Vult , & non  vult  piger , Vellcc 
ablque  vllo  la  bore  sterna  fibi  bona  comparare  . • 

Sabbatho  poft  I.  Dominicam 
Quadragefimaj. 
concio  prim  a.  ^ 

S s v M p s IT  lefts  Petrum,&  lacobum  & loan 
nem  pattern  eius , & duxit  illos  in  montem  excel - 
furn.  Mat.  1 7.  Mar.p.  Luc.p.  Dicit  Mattha:us  in 
primis  ftatim  huiusca. verbis  qu«  pratcedut  hoc 
Euangelium, quod  poft  dies  fex  affumpfit,  &c.  Vt  fcilicct  im- 
pleret , quod  infinedixerat  in  vltimis  verbis pra?ccdcntis  ca- 
D.Hiero.  pitis . Sedquarrit  D.Hiero.quomodopoft  dies  fex  afiiimpfe- 
in  Mat.17.  rit  eos,  cum  Luc.  Euangelifta  odonarium  numerum  ponat  ? 

Ji- 3 . to-5>.  Facilis  fane  eft  refponfio,  quia  hie  medij  ponuntur  dies , ibi 
Luc.fi.  primus  additur,  & extremusmon  enim  dicitur,poft  dies  odo 
aflumpfit  Icfus  Pctrum,  & Iacobu,  & Ioannem,  fed  die  oda- 

uo. 

; • - ' \ 


' ConcioVrima . 310 

A uo.  Idem  ait  D.  Auguft.lib.3.dedoftr.Chriftia.cap.3f.to.3. 

& lib.i.de  cofen.Euang.cap.tf  ?.to.4.  quoniam  fidelis  eft  Do- 
minus  in  promifto,ideo  quod  promifitadimpleuit.  Promife- 
ratenim,  ait  Innocent.Apoftolisdicens;Suntquidamdehic  Innoc.IIL 
ftantibus,qui  nonguftabunt  mortem, donee  videant  filium  ho  in  prxfen- 
minis  venientem  in  regno  fuo,  ideft  in  ea  claritate,  in  qua  pe-  ti  Term, 
radio  iudicio  apparebit  in  regno : Sed  ecce  promiffum  imple- 
uit,  quia  poft  fox  dies  affumpfit  Pctrum,&  Iacobum,&  loan* 

-nem,&  transfiguratus  eft  ante  eos. 

Elegit  Chriftus  hos  tres  difcipulos,  vt  viderent  eum  fufei-  Marc.  f. 

U tamem  filiam  Archifynagogi.&eofdem  affumpfit  fegregatos  Luca*  8. 
abalijs,  vt  intuerentur  eum  transfiguratum  in  tanta  gloria, & Luca;  zi. 
maieftate : qnoniam  etiam  eofdem  tanquam  teftes  fegregare 
decreuerat  ,cum  poftea  in  magna  pofitus agonia  oraret  patre 
inhorto,  ne  videntes  tunc  affliftionem  maxima  fui  magiftri, 

& Redemptoris,  a fide  deficcrent,  atquc  virtuti  illius  diffide- 
rent,  quern  anteatotmirabHiafeciffent  vidiffenr.  Quare  ho- 
die  in  monte Tliabor  his  tribus  difeipulis  arma  dedit,  quibu* 
in  horto  multum  eguerunt . 

Dominus  difcipulos  fuos  prxnunciatafuapaffioncinduxe- 
C rateosad  fux  paflionis  fequelam.ait  D.Tho.oporret  autem  D.Tho.j. 
ad  hoc,‘  quod  aliquis diredie  procedat  in  via, quod  fincaliqua-  part.q.4f. 
liter  prxcognofcat : ficut  fagittator  non  redfc  iaciet  lagittam,  ar.i.in  cor. 
mfiprius  fignum  profpexerit,  inquodiaciendum  eft.  Vnde&  Similia  . 
Thomas  dixit;Domine  nefeimus  quo  vadis,&  quomodo  pof- 
fiimus  viam  feire  ? Et  hoc  prxeipue  ncceffarium  eft,  quando 
via  eft  difficilis,&  afpera,& iter  laboriofum,  finis  vero  iucun- 
dus.  Chriftus  autem  per  fuam  paflionem  ad  hoc  peruenit,  vt  loan.  14. 
gloriam  obtineret  non  folum  animx,quam  habuit  a principio 
lux  conceptions,  fed  et  corporis, fecundnm  illud : Hxcopor- 
D tuit  Chriftu  pati,  & ita  intrarc  in  gloriam  ftia ; ad  qua  etiam  Lucx  24. 
perducit  eos.qui  veftigia  fux  paffionis  fcquuntur,  iuxta  illud; 

Per  multas  tribulationes  oportet  nos  intrare  in  regnum  coe-  Adio.14* 
Jorum  ; &ideoconueniensfuit,vt  difeipulis  fuis  gloriam  fuae 
claritatis  oftederet,quod  eft  iplum  transfigurari,  cui  fuos  con 
figurabit, iuxta  illud  Apoft.Reformabit  corpus  humilitatis  no  Phil. 3. 
ftrx,configuratum  corpori  claritatis  fux.  Vnde  & Beda  dicit;  Beda  in 
Pia  prouifione  fadium  eft,vtcotemplatione  femper  manentis  Matth. 
gau dij  ad  breue  tempus  delibata,  fortius  aduerfa  tolerarent.  Chryf.  in 
Percontatur  Chryfoft.quamobre  hos  accepit?Et  refpodet,  Matth.ho. 
quia  excellentiores  exteris  videlicet  erant:&  Petrus  quidem,  f 740.2. 
quia  valde  Chriftu  diligeret,  idcirco  prxftabat.-Ioannes  veto,  Matt.  2 o. 

t quia 


Sabbatho  pojl  /.  Bom.  Quadrag. 

■/  quia  nimium  diligebatur , & Iacobus  a refponfo  , quod  dcdie  ® 

cum  fratrc,  interrogates,  dicens:  Poffumus  hunc  bibere  caln- 
ccm : ab  operibus  cciam  ipfis , quia  perfecit  quod  dixerat  > Sc 
quia  ficacer,  atquegrauis  Iud®iserat,vt  magnum  munus  eis 
obtulifle,  cumeu  intcrfeccrit  Hcrodes,  vifus  fit.  Curautem 
non  illico,  fed  poft  dies  fex  hoc  fecit?  Ne  c®teri,  fcilicet  difei- 
Occafionet  puli, ecu  homines  mouerentur : qua  de  re  nec  eos  nominauit, 
noxi*s  de-  quos  accepturus  erat,  nc  audientes  alij  ardore  (equendi  vexa- 
tlinemut.  rentur : defideraflent  enim  exemplum  futur®  glori®  vidcre  » 
doluid'cnt  etiam  forlan  tanquam  neglefti . 

Nonexpediebatautem , q»  Iudas  videret  hanc  transfigura-  r 
Ifai®  i6.  tionem , inxtaillud  Ifa.  Tollaturimpiusy  nc  videat  gloriam 
Dei.  Si  Iudas  hancgloriam  vidilfcr, forte  fecrctum,  vt  opor- 
tebat  non  feruafler,  & hoc  etiam  ei  mains  fupplicium,  & pqe- 
nam  attuliflet,cum  fc  damnatu  videret , & gloria  memimflet 
qua  uidit,ciim  Chriftus  tra^figuratus  eft  in  motc.Et  fic  Chri 
Prouiden-  this  tnifericordircr  eft  coagit,ci-lando  gloria, qua  frui  non  de- 
tiaVei  in - bebat.  Si  autem  alios  vndecim  fecum  in  montem  duxifiet,re- 
effAbilts.  lifto  folo  Iuda  in  conualle,  fuilfct  fcandalum  notabile  Iudar. 
Simile.  Quemadmodum  mercatores , quas  merces diftrahere  cu- 

piunt,  aliqua  lake  ex  parte  emptorum  oculis  fpeftandas  pro-  G 
ponunt,  etfi  res  patitur,  etiam  prarguftandas,  vt  earu  afpeftu, 
panter  & guftu  illefti,  pretium  quod  exigitur  tradcre  nfimo- 
rentur : ita  coelorum  dominus, qurregnum  fiium , jtctnjni^j 
feelieitatem  venalem  habet , cam  prius  eleftis  fuis  in  hac  vita 
aliqna  faltcm  ex  parte  priguftandam  offcrr,vt  ea  inefcati,  la- 
horis  pretium,  quod  pro  ea  exigitur  reddere  non  detredent. 
Boni  ex  Hoc  enim  confilio  dominus  has  hodie  difeipulis  dclitias  appa 
hue  viteu  rauit,  vt  earum  incffiibilis  fuauitas,  cos  ad  mundi  coiempturn 
videtur  in  incitarct , quemadmodum  qui  ad  explorandam  promilfam  a 
cipere  code  Deo  terram  Chanan®orum  mifli  funt , ex  fruftibus  eius  ter-  H 
fiem gloria  tx , infignis  magnitudinis  botrum , quern  duohomines  ligno 
degujiare . impofitu m circumferebant,  & fimiles  alios  fru&us  attulcrut. 
Simile.  vt  eo  indicio  magnam  eius  fertilitatem  Iudsi  agnofeeret:  ita 
Num.lj.  dominus  hancc^leftis  glori®  portionem,qu®  de  fulgentifli- 
m®  fu®  humanitatis  afpedu  proceftit, difeipulis  hodie  propo- 
fuit,vt  hocargumento  qualis  eflet  illius  immenf®,  & incrca- 
t®  pulchrituchnis  confpe&us  demonftraret. 

D.TI10.J.  Et  rtfplenduit  facies  eius  ficut  Sol.  Claritas  ilia,  ait  S.Tho. 

par.q-4.ar  quam  Chnltus  habuit  in  Transfigurationc.fuit  claritas  glorias 
■ tiii.incor.  quantum  ad  eifentiam,  non  tamen  quantum  ad  modum  effca 
di : c^ritas  enim  corporis  gloriofi  deriuatur  ab  animx  claiita- 

tc. 


Conch  Trim  a . 


-A  te,Vt  ait  Aug.  & fimiliter  daritas  cohorts  Chrifii  in  Transfi-  A uplift,  fa 
guratione  deriuataeft  adiuinitateipfius,  vt  Damafcenus  ait,  cpiftol.  ad 
& a gloria  animat  cius . Quod  cnim  a principio  conceptions  Diofcorft: 
Chrilli  gloria  animat  non  rcdundarirad  corpus, cx  quadam  di  Miraculo- 
fpenfationediuina  fa&umeft,vrincorporepaftibilinoftra?re-  fit  res,  at 
dcmptiouis  expleret  mylleria : non  tamen  per  hoc  adcmpta  chrift9  am 
eft  Chrifto  poteftas  deriuandigloriam  animat  ad  corpus.  Et  bularet  fit 
hocquidcm  fecit  quantu  ad  gloria:  daritatem  inTransfigura-  per  aquas. 
tione,aliter  ramen  qua  in  corpore  glorificato : nam  ad  corpus  transfi- 
glorificatum  redundat  claritas  ab  anima,(icutqtialitas  queda  guraretur , 

B permanens,corpusafficiens:vndefulgerecorporalitern6erit  it  a vt  Jlli 
miraculolum  in  corpore  gloriofo.  Sed  ad  corpus  Chnlti  in  deret  eitit 
Transfigurationc , deriuata  eft  claritas  a diuinitate , & anima  vuhus,  fr 
eius,  non  per  modum  qualitaiis  immanentis,&  afficientis  ip-  vtfi»s  ’ & 
fum  corpus, fed  magis  per  modum  pnlfionis  tranfeuntis, ficut  cuod  na— 
cum  acr  illuminator  a Sole.  Vndeillefujgorillic  in  corpore  jcereturdt 
Chrilli  apparens,  miraculofus  fuit : ficut  & hoc  ipfum.q,  am-  virfinej . 
bulauit  fuper  vndas  maris.  Vndc  Dionyf.dicit, Super  homine  D.Dio.  in 
operabaturChriftue.ea  qu£funthominis,&  hocmoftrat  vir-  epift.4.ad 
gofupernaturalitercocipiens,  & aquainllabilis  materialium,  Caium  . 

C & terrcnorum  pedum  fuftinens  grauitatem.  Vnde  non  eft  di- 

cendu,  ficut  Hugo  de  fando  Vidore  dicir,g,  Chriftus  aflum-  Hugo  de 
pfit  quatuor  dotes, daritatis  in  Transfiguratione,agilitatis  am  S.  Vift. 
bulando  fuper  mare , fubtiiitatis  egrediendo  de  claufo  vtero 
Virginis  : & impaftibilitatis  in  coena,quando  dedit  corpus  fuft 
ad  edendum,  fine  hoc,  quod  diuideretur : quia  dos  nominat 
quandam  qualitatem  immanentem  corpori gloriofo, fed mi- 
raculose  habuit  ea,qu  at  pcrtinct  ad  dotes : & eft  fimile  quan- 
tum ad  animam.de  vifione  qua  Paulus  uidit  Deum  in  raptu,  2.Cor.ix. 

Et  apparuerunt  iliis  Moyfies,&  Elias.  Qua?rit  Chcyf.cuius  Chryfoftf 

D rei  gratia  Moyfen,&  Elia  produxit?&  ait;  Multas  dicerequis  jn  Matth. 
caufas  polfet,&  primu  quoniam  turbat  alij  Eliam,alij  Hiere-  homil. J7. 
miam,alij  prifcorum  Prophetarum  vnum  opinabantur,  ideir-  tomo  2. 
co  Moyfen,&  Eliam  csterorum  Prophetarum  uertices  produ  Matt.  1 6. 
xit,vt  qua  magnum  fit  inter  feruos,&  dorninu  difcrimen.ocu  Meyfe>,& 
lis  cerneret : vt<$;  rede  iaudatu  credercnt  Petrum.qui  filium  Elias  tur 
Dei  confeftiis  ell,  ac  deinde  quonia  aftidue  tanqua  tranfgref-  apparue— 
forem  legis  ludati  accufabant,  8c  hlafpheinare  putabat,  quafi  rint.. 
gloria  patris  nil  ad  eu  pertincntem  uendicarer.Diccbat  enim:  Ioan.p. 
Hicnoefta  Deo,  quia  Sabbathu  non  feruat. Ecrurfum;  De  Ioan.io. 
bono  opere  no  lapidamus  te,fed  qa  cu  fis  homo, Deft  te  facis: 
vt  Crgo  ipfa  re  monftrctur,quia  ex  iniuria  hgc  criminabantur, 

& quia  « 


Sabbatho  poft  /.  Born.  Quadrag, 

GHendif  & quia  ncutri  horum  criminu  fubijceretur,nec  Iegis  prartiari-  E 
thrift  us  ft  cator  eflet,nec  aliena  gloria  m fibiacquireret,  fqualcm  Ic  pa* 
wtoijfc  blaft  tri  faciendo,cos  prodnxir  in  mediC,  quorum  aiteruter  in  altc- 
fhcmu.nec  riitra  iftarQ  rerum  perfiilfit . Moyfi  enim  legem  dedit,  quare 
legis  traf-  no  buffet  pailus  Moyfes  conculcan  lege,  vt  ludii  fredebant, 
grefforem.  nec  prsuaricatoreeius,&  legu  latoris  noftem,lator  ipfevnqua 
j.Reg.ip.  coluiflet.  Elias  aut  pro  gloria  Dei  zclauir, quare  non  aftitifiet 
ei,qui  fe  equale  patri  dicebat,fi  no  diet : nec  paruiflet  ilii,qui 
fibi  quod  no  habebat,  vcndicarcc.  Ad  bare  omnia  illud  ct  pof- 
Chriftusdo  fumus  diccre,vt  tarn  mortis, quam  vitae  habere  pordfotem  li- 
minus  vi-  quido,&  vere  crcderetur.vt^j  iupernorum,& infernoru  domi  F 
norum,  (y  nus  oftenderetur,  idcirco  Moyfen  iam  mortufi,  & Eliam,  qui 
mortuorii.  nondum  id  paffus  eft, in  rnediu  produxit:  Quartam  veto  cau 
lucae 9.  fam  Euangelifta  quoque  ipfc  tetigit.  Qnamam  igitur  ilia  ell? 

vt  crucis  gloriam  oftendat , & cam  Petru,  quam  rcliquos,  qui 
paffioncmformidabant,c6foIarcrur,  & ad  fublimiuserigeret: 
non  enim  racebant,inquir,ied  loquebantur  de  gloria  qua  com 
pleturus  erat  in  Hicrufalem,dc  cruce  videlicet  ipfa  & paflio- 
ne:  fic  enim  ipfam  Temper  appellabant.  A#ccedit  ad  hsec  om- 
nia virtus  quoque  virorum  fingularis,atque  prxclara,qua  ma 
Matt.i£.  ximea  difeipulis  flagitabat.  Namquoniam  dixit;  Siquis  vult  G 
poll  me  venire, tollat  crucem  fua,&  fequatur  me  : hac  de  cau 
fa  cos, qui  centies  pro  prarccprorum  cuftodia,&  populi,qui  fi- 
bi  creditusfucr.it,  mortem  lufccpiffcnt,  in  medium  producit. 
D.Tho.3.  Chriftus  transfigurari  voluit,ait  D.Tho.  vt  gloria  fuam  ho 
par.  q.4f.  minibus oftenderct,&  ad  ca  defidcrandam  homines  prouoca- 
artic.3.in  ret,ficutfuprad:ftu  eft.  Ad  gloria autem  eterna:  beatitudinis 
corp.  adducuntur  homines  per  Chriftfi,non  folum  qui  port  eu  fue- 
runt,  Ted  ct  qui  eu  pra:cefferunt.  Vnde  coad  paflione  prope- 
rante,ta  turba?,quaepra?cc-debant,cj.quaefeqiiebatur,eielaiMa 
Matt.a  1.  bant,Ofanna,quafi  falute  abeo  petentes.  Et  idco  conuemcns  H 
fuit,  vt  de  prxeedentibus  ipfum  teftes  adcffent,fcilicet  Mofes, 
Matt.  1*.  & Elias, & defequemibus  ipfum, fcilicet  Petrus, & Iacobus,& 
Ioanncs,vt  in  ore  duoru,vcl  trium  teftium  ftaret  hoc  verbum. 

Non  eft  porro  intelligcndfi  quart  anima  Moyfi  fuu  corpus 
D.Tho.3.  refumpferit,  aitTho.  Sed  q>animaeius.apparuitperaliquod 
par.  q.45.  corpus  aifumpium,ficutangcli apparent.  Elias  aute  apparuic 
ar.3.  ad  2.  in  proprio  corpore,  non  quidem  de  coelo  em pyreo  allato,  fed 
de  aliquo  eminenti  loco , in  quo  fuerat  in  curru  igneo  raptus, 
Hieron.  in  Scnbis  quidem, & Pharifieis  tematibus  fe,&  de  coelo  figna 
Matth.17.  pet£tibus,d  are  noluit,  ait  Hieron.  fed  prauam  poftulationem 
lrb.j.to.^.  confutauit  rdponfione  prudenti; hie  vero , vt  Apoftolorum 
, augeac 


Concio  Prima . 3 r 2 

A augeat  fidem,  dat  lignum  decode,  Eliajnde  defcendetequo 

conIcenderat,&  Moyfe  ab  mferis  rcfurgetc : quod  Achaz  per  4 Rcp  , 

mmP3^Vl  fibi  in  cxce,fo  > ™ deinferno:  Ifc*67 

nam  quod  dnftum  eft;  Apparun  illis  Moyfes,&  EJias  cum  eo  Lucs  9 
loqucntes,  & in  aho  refertur  Euangelio  nnnciafle  ci,qu*  Hie 
rololymis  paflurus  elfet,Iex  ofteditur,&-  Prophets, qui  & Paf 
lionem  Domini, & Refurredione  crebris  vocibus  nunciarunt. 

Quia  miru  erat, & mirabilc,quod  dcmonftrabat.ait  Innoc.  Innoe  IIT 
vt  firmms  crcderetur,vo  u,t  iJIud  triplici  tcftimomo  compro-  in  ?c?Sab 

B i Deoe^ho^,,Ce-C,&  Trra’&  dc Parad,To’ & de b"th?ifti" 
B femes ' pe^Tm  P™ \m0rtU,S : per  Pr*“™°5>&  Pr*-  Multit  u- 

Mnvf/cPI  * & PrPPhetas » 9uon,am  apparuerunt  cis  ftibuscSpre 
y s,  & E has  cum  eo  Joquentes . Difcipuli  autem  in  mon-  bat  Chri- 
te  fuerunt  teiics  veritatis  m terra : Moyfes  de  inferno , quia  Hus  farm 
rondum  Chnftus  eduxerai  vinftos  fuos  de  Iacu , in  quo  non  diuinitate 
crat  aqua : EJias  dc  paradifo,  in  quo  cum  Enoch  vfque  ad  tri-  Zach  9 

maXus01  V Umam  fUt"ram  PCf  Antichriftum  «editur  per- 

Quemadmodum  Sol  nubem  radijs, atque  fulgori  fuoobie  Simile. 
6am,  mftar  ipfius  Solis  fplendidinimam,  atque  lucidiftimam 
C redditma  amma  glonofa  vbi  corpori  fuoconiunaa  fuerit.ip- 
lum  quoquc  mirabile  fpecie  fulgidum,  atque  fplendidum  effi. 
cict.  Csterum  nec  fola  Chrifti  gloria  difcipulorQ  oculos  obli 
Ctauit^ed  etiam  Elis,  atque  Moyfi , qui  fimul  cum  Domino 
vih  lunt  in  maieftate,  hoc  eft  mirabili  gloria,  & claritate  per- 
tuli.bicut  enim  non  Jiccbat  facco  indutum  ante  Regis  Aflueri  Simile, 
conlpeaum  ahquem  apparere,ita  non  decuit  ante  facie  Regis  Efther  a* 
fterru  feruos  eius  mfi  fpledido, atque  fulgenti  habitu  cofpici. 

* vt  fcr,b!t  Luc.excelTum  quern  completurus  erat  Lucs  9. 

_ !n  "ier,  a cm:,  OBld  '§Itur » Hsccine  funt  fublimia  obfecro  pati  ten*. 
U ilia,  & Ista  colloquia,qus  huictants  folemnitaticonuenie-  minialp* # 
Mnt  thxc  fermoms  materia  inter  tot  gaudia  mifeenda  erat  ? pter  Dtum 

i!Xr^:TCnimhsciudicio  Petrb  quiterrena  lapit,(ed  ghriofum 
Uidjcm  Chrilti.qui  terrena  cotemnit.examinanda  funt.  In  cu  -eft. 
lus  colpectu  nil  digmus,aut  fubjimius.quam  propter  Dei  glo 
rum  accrbiflima  fupplicia , atque  dedccora  perpeti . Ex  quo  Simile, 
plane  mtelhgimus  materia  fermonisnil  ab  huius  feftidigni- 
,tateabhorruilfe.Quidquffoiucundiuscaptiuo,qua  derede- 
ptione  lua,quid  gratius  exuli,quam  de  reditu  in  patria  agerc?  Cur  in  tom 
cu  ergo&  Moyfes  & Elias, c^lefti  patria  tadiu  exulat  er.quam  to  frflo  age 
tantoperedehderabant,  qus  illis  loquedi  materia  dulcior,auc  re: nr  du 
lucundior,  quam  de  morte  fummi  illius  Sacerdotis  dillerere,  fajiienO. 

’ • per 


lucx  II* 

D.Ghryf. 
in  Matth. 
liomil-s7- 

tomo  i. 

Matt.  1 6* 


4-Keg.l. 

Exo.ip. 

Petrus  fir 
niter  Chit 
ftum  ama- 
bat. 

Matt.x*. 


loan.  1 8. 


Hiero.  li- 
bro  3.  in 
Matt.  1 7* 

lomo?. 


Anfd.in 
cnarr.  E- 
nang. 


Sabbatho  poft  l.  Dorn.  Quadrdg. 

pa-  quam  exulibus  reditns  in  patriam  concedebatur  ? Dotni-  E. 
no  vero  Saluatori,qua:  materia  loqucndi  gratior,quam  de  la- 
lutc,&  redemptionc  mundi  traflar*,  cuius  tarn  magno  defi- 
derio  tenebatur , vt  diccret ; Baptifmo  habeo  bapuzarl,  & 
quomodo  coarftor  vfque  dum  perficiatnr? 

Demine , bctium  eft  nos  hie  ejfe . Quoniam  audiuit  Petrus, 
ait  Chryfoft.iturum  ad  Hierololyma,v.-  pateretur,  propitius 
qiiidcm  cflotibi  femel  increpatus.non  amphus  hoc  audet  di- 
cerc : led  quoniam  adhuc  pauore  tenebatur,  idem  alijs  verbis 
occuitius  fuegerit:  nam  cum  montem,&  folitudmem  viderct, 
tutu  lea  locVputauit  fore:  quare  volcbat  ibi  fe  perpetuo  ma-  p 
nere,  quocirca  & tabernaculorum  recordatus  ell . Cogitabat 
enim.li  non  afcederct  in  Hierofolymam,non  morituru  Cbtt- 
flum.quia  ibi  audiuit  feribas  eum  aggrefliiros.  Hxc  cum  dice 

renonauderct  apertb,occultiusaftrun,dKens:Bonume«  nos 

hie  eHe,vbi  Moyfes,&  Elias  quoqueadfunt.  Elias  quidc  c$lo 
fecit isnem  defeenderc,  Moyfesquimgreflusincalieinecuin 
Deocollocimiseft.  Prartereanullusfciet  noshtcelle.  Vides 
quanto  Cbriltiardore  incendebatur?  Nonenimquxrercde- 
bes  quam  prudenrer  hortabatur,  fed  quam  feruens  charitatc 
Chrilti,quamdj  inflammatus  eflet.  Nani  quod  no  pro  fe  tan  G 
turn  quantum  pro  Chriflotimeret.quando  mortc,  &_mlidias 
Chriltus  prsdicabat,  ipfum  audias  dicentcm ; Anima  meam 
pro  te  ponam  : Item,etfi  oportuerit  me  teep  mon.non  te  ne- 
eabo.  Vnde  faftu  eft.vt  in  medio  periculo  coftitutus,ta  ingen 
ti  catcrua  circumfufus,  non  modo  no  fugerit,verumctiam  gla 
dioarrepto  faccrdotis  ferui aurem  abfeiderit : non  itaque  pro 
fe,  fed  pro  magiliro  expauefeebat . Deinde  quoniam  bonum 
eft  nos  hicefle,enunciauit,timensneiterD  irtcrepareturjemen 
dauitfeipfum  dicens  ; Si  vis,faciamus  hictria  tabernacula. 

Si  vis,  faiinmus  hie  tria  tabernacula. . Super  hxc  verba, ait  H 
Hieron.  Erras-Petre,  ficut&  alius  Euangelilla  teftatur,Ne- 
feis  quid  dicas:  noli  tria  tabernacula  qnaerere,  cum  vnum  fit 
-tabernaculum  Euafigelij,in  quo  lex, & Prophet^  recapitulan- 
da  funt.  Siautequsris  tria  tahernacula , ncquaqilam  feruos 
cum  domino  confcras.-fed  fac tria  tabernacula , imo  vnum, 
Patri,&  Filio,&  Spiritui  fanfto,  vt  quorum  eft  una  diuinitas, 
ununi  fit  & in  pe&ore  tuo  tabernaculum . 

Petrus  vifa  Dni  maieftate.ait  Anfel.repente  cunftoru,qu$ 
nouerat  terrcnorO  obliuilcitur,&  folis  his,  qua;  videbat,cupit 
adlrerere,  ibi^i <«  Iefu  °Ptat  habitarc.  Cum  Elias  Prophet* 
Dei  gloria,  & maieftatem  coram  fe  prxtereutem  vidit,pallio 


( 


I 


• Cone  to  Trim  a . 313 

A fuo  oculos  texit,nam  tnox.vtquis  Dei  fruitur  delitijs,  omni-  ^.Reg.i*. 
bus  terrenis  oculis  claudit.ideo  Propheta  dicebat : Quid  mi-  PfaJm.7J. 
hi  eft  in  coe!o,&  a te  quid  volui  fuperrerram? 

Tu  verb  Petre  vbi  na  eris?  vbi  na  crit  Iacobus,  & Ioanncs 
focij,&  comites  tui?  quod  fi,inquisjq<f  eritiscu  Chnfto.qnar- 
ro  nuc  vbi  erit  frarer  tuus  Andrxas  i Cnr  eius  no  recordaris  ? Ah  uni  in 
QuantO  malu  inuebat  profpera  fornma,aduertite.  Diuus  An  projperita 
drxas  adduxit  Pctru  in  vera  Dei  cognitione,vt  D. loan. in  fuo  te  am-cts 
feribit  Euang.&  Andrxas  introduxtt  Petiu  in  palatiu,cumq;  oUiuifcun 
cora  regeltatuit,  nunc  verb  cu  fe  Petrus  Rcgiacceptu  vider,  tur. 

B & in  dignitate,  ac  honore  conliitmfi,  iam  penitus  obliuilcitur  Ioan.l. 
eius,qui  cu  in  tanta  cuexit  ampltttidmc,&  gratia  Regis.  Quo- 
cidianu  cftcertc hoc maju.  Ioicph  quidepmeernx  Pharaoni*  Gen.40. 
dixn;Memeto  mei,dii  bene  tibi  fuerir.-na  probe  norar  Iofeph 
fccunda,&  profpera  fortuna,  holes  in  obliuione  aliorfi  induce  Honoris  ft. 
re,ac  proinde dixit, vttpeprofpcro  eius  mcmonacordi  infixa  pe  mutant 
haberet:  idco  et  Dns, cum  promitterec  vrbes,quas  Ifrael  non  mores . 

£ dtficauit, dixit,  vt  feribitur  in  Dcut.  Caue  tibi,nc  obliuifcans  Deut.tf*. 
Dni  Dei  tui.  Summe  debet  in  hoc  laborarc  leruus  Dcj,vt  cu 
ditior  fuerit,  tunc  plus  Dei  fui.qui  omnia  c6tulit,recordetur. 

C Olim  quidc  Daniel  ppofitus  a Regc  Nabuchodonofor,recor-  Dan.x. 
datuseil  focioru.vt  et  ipfi Client  pnneipes  fuper  prouincias.Si 
Petrus, ait  Inno.videns  glorificata  humanitatc,tnntb  afficitur  Innocc.  in 
gaudio , ut  nunqua  ucltt  ab  eius  intuitu  feparari : quid  de  illis  Itr.  hums 
putandu  eft,qui  dtuinitatem  glonficante  afpiciunt,  quanto  cu  Sabbathi . 
gaudio  illi  defideret  inhxrere  ? nec  oculus  uidit>ncc  auris  au  i.Cor.x. 
diuir,nec  in  cor  hoisalcer)dir,qux  prgnarauit  Deus  diligenti- 
bus  fe.Qucmadmodu  qui in  profundiflimo  aliquo  fomno  vc-  Simile, 
lut  ebrius  iacet,nil  audet,  nil  uidet,  et  fi  ab  aliquo  importunis 
uocibus  excitetur.grauiter  indignacur,  ncc  animu  aduertir  ad 

D ea.qux  illi  dicutur,ne  ab  ilia  foporis  uoluptacc abducattir:  ita 
plane  Petrus  adco  hums  admirandx  uoluptatis  foporc  com- 
prcfliis  erat, vt  nil  aliud  nifi  ea  frui.leq;  totu  illi  tradere  defide 
raret.  Quid  diceret,(i  millia  milliu,&  deci*s  cetcna  millia  bea  Dan.  7. 
taru  mentium  ante  Dei  thronu  alflllentia  cerncret?  cquidc  in 
hoc  mote  nil  aliud  qua  dc  Paflione  Dni,dc  Cruce,de  clauis, 
flagellis,&  opprobrijs  fermonc  haberi  audiuit.  Loquebantur 
enim  vates  fandi  cxcefliini  Dni.que  copleturus  erat  in  Hierii  Luc*  9. 
Tale.  Quid  ergo  feci  (let  Petrus, fi  faultiilimas  illas  uoces  audi- 
ui(let,qtias  Euagdilb  Ioannes  in  Apoc.feaudiuilfe  telbtur?  Apoc.7. 
Bcnedidio,&  claritas, & fapientia,  & gratiarum  adio, honor, 
virtus,  & fortitudo  Deo  nofirom  fecula  feculorum.  Amen. 

Cone.  Quadr.  Tom.  I.  KK  Et 


Pfalm.67* 


ApOC.  22. 
Apoc.  2 1. 


Leo  Papa 
homil.  tic 
Transfigu 
ratio.  Do- 
mini, 
loan,  i . 

loan.;. 


Philip.  2. 
Hcbr.7* 

Matt.  1 6. 
Matt.  1 8. 

Matth.y. 


Sdbbdtho  poft  /.  Dom.  Quadrdg. 

Et  quidem  hanc  ipfam  Dni  Saluatoris  faciem  in  tcrreno  mon  E 
te  vidit,qui  fpinas,&  tribulos  proferebat : necdum  enim  Pe- 
trus montcm  iliu  pmguem,&  coagulatum.inquo  bcncplacitu 
ell  Deo  habitarein  eo  viderat.neccorleftesillas  feries,&  ma- 
gnifjca  palatia  rnondum  flumen  ilium  fplendidnm  tanquam 
chryftallu  , non  vita;  arbore,iuxtar:pas  tins  plantata,&  falu- 
taie  fruAu  fingnlis  menfibus  ad  feremc : nociuitatcm  lllani, 
quae  t ora  auru  munduni  eft,fimi!c  vitro  mundornon  denique 
duodecim  illas  portas  ex  fingnlis  margaritis  faAas  afpexerar. 

Nonnc  etndtnter  auditum  eft,  ait  Leo  Papa;  Hie  eft  filius 
mcusdileAus  ?ctuex  me, & mccii  cfle  fine  tempore  eft,  quia  F 
nec  genitorgenito  prior  , nec  genitus  ellgenitore  pofterior. 
Hie  ell  filins  dilcAus,que  a me  no  feparat  deltas, non  diufdrt 
poteftas,no  difcemit  £ternitas.  Hie  eft  filius  meus  no  adopti- 
uus,fed  propi  itis.uo  aliunde  creatus, fed  ex  me  genitus, nec  dc 
alia  natura  mihi  faAus  comparabilis.fed  de  meaeflentia  mihi 
natus  £qualis.  Hie  elt  filius  mcus.per  que  oia  faAa  funt,&  fi- 
ne quo  fa  Au  elt  ml : qui  o!a,quaf  facio,fimi!iter  facit:&  quid- 
quid  opcror.infcparabilitcr  mccu,atqueindi(ferenter  opera?. 

In patre emm  eft  filius,  & in  filio  pater,  nec  vnqua  vnitas  no- 
itra  diuiditur:&  cu  alius  ego  fim  qui  genui, alius  illc  quern  ge  G 
nui,ncc  aliud  tame  de  illo  vobis  cogitare  fas  eft,quam  de  me 
fentire  pofiibile  eft.  Hie  eft  filius  mcus,qui  ea  qua  mecu  ha- 
bet  £ qualitate,  no  rapina  appetijt,  nec  vfurpatione  pfumpfit. 

ipfum  audite.  No  audiatis  Moyfen,q.a  traflato  facerdotio 
necelfc  eft.vt  legis  traflatio  fiat:  no  audiatis  mudu,qui  docet 
diuitias,&  honoVes  appetere:  ipfum  audite, q.  pcipit  conteptu 
diuitiaru.dices.-Quid^pdeft  homini,fivniuerfum  mtidu  lucret: 
aix  verb  fui-  detrimentu  patiatur?  no  audiatis  mundu,qui  p- 
cipit  dignitates,&  hohorcs  optados, ipfum  audite,qui  ait;Nifi 
quis  humiliauerit  fe  ficut  paruulus  ifte,non  intrabit  in  regnO  H 
extern. No  audiatis  mudu,qui  dicit  vobis, ut  uindiAa  appeta- 
i is, fed  ipfum  audite  qui  ait ; Diligite  inimicos  veftros:  Sinite 
falfas  prifeoru  exp«fitiones,qui  aiunt;  Diliges  amicu  tuum,& 
odio  habebis  inimicu  tuu,&  ipfum  audite  qui  ait:  Ego  aut  di- 
co  uobis,  Diligite  inimicos  ueftros.  Ipfum  audite  denique, qa 
D.eus  eft,  & do  Arina  cius  non  eft  huius  feculi,  fed  ex  coelo. 

Ipfum  audite.  In  his  verbis  refoluit  totajegc  Enangelica, 
eamq;  in  Chrifti  ore  conftituit,  qui  eft  cius  filius  vnigenitus. 
Oftedcrat  Deus  ChrillG  p fulgore  corporis  eius  magnxcffe 
autoritatis,  idco  rcttabac,q>  obediret  ei.  Sic  fecit  Deus  cu  Mo 
fc:na  no  uoluit  per  fe  dare  populo  ota  pcepta  legis, fed  pauca, 

cartcra 


Concio  Prim  a.  ' *>.  3 14 

A catrera  verb  per  Mofen.  Vt  aute  populus  erederet  Moyfi,  vo- 
iuic  eu  facere  magnx  autoritatis,&  ad  hoc  locutus  eft  cum  eo 
audtete  populouniucrfo,&  ex  tunccrediderutquidquid  Mo- 
fes  dtcerct : ita  Chriftus  cora  difcipulis  accepit  automate  ma 
gna,&  poftca  ditftii  eft  , Iptiim  audite  r ac  fi  diceret  ; lam  non 
eft  opus,q*  ego  loquar  uobis  dado  prxccpta,fed  quidquid  ifte 
dixerir,  teneteauribus cordis, & corporis,  ei  obediendo.  Si  er 
go  grauiter  pcccauerunt,qui  Moylcn  (cruu  Dei  no  audierunt, 
q.  enormiter  peccabunt,  qui  vnigenito  Dei  fiiio  no  obtempe- 
rabunt  ? Certc  ft  illii  mifericorditer  nunc  vocante  non  audie- 
B ris,audies  poftea  in  iudiciu  veniente,&  pgnas  de  te  fumetem. 

Et  audientes  difei puli,  ceci derut  infaciem  fua,  & timuerunt 
xi aid: . Triplice  ob  caufam  panoreterrentur,  ait  Hicron.  Vel 
quia  fterrare  cognoiiciat.vel  qa  nubes  lucida  operuerat  eos, 
auc  quia  Dei  patris  voce  loquencis  audierant : quia  humana 
fragilitas  confpe&ii  maioris  glorix  ferre  non  fuftmet , ac  toto 
ammo,  & corpore  contrcmilccns.ad  terra  cadit  • quanto  quis 
amphora  qu^fierit.tanto  magis  ad  inferiora  collabitur,fi  igno 
rauerit  menfura  fuam.  Die  mihi  nunc  & tu,  fi  difeipuh  Chri- 
fti  ta  iufti,&  perfc&i,  tm  timuerunt  videntes  Chriftfi  in  nube 
C cu  maieftate,&  audientes  voce  patris  ta  gloriofam,&  ta  dulci- 
ter  refonantc,nec  de  pjms  comminantc,  quanto  magis  time- 
bunt, & terrorecocutienturreprobi  in  die  uidicij  ? qnquidem 
audient  illam  horrenda  vocem.dicentc;  Itemaledifti.  Quid 
inqua  iacicnt,cuni  videbunt  Chriftu  vementem  in  nube  cum 
poteftate  magna,&  maieftatc?  Rogo  vos  fratres,fi  tm  timoris 
jncuftitamabilishxc  vox  Dei  monentis,quid  faciet  terror  iu 
dicantts  ? Si  tantum  terret , cum  hortatur  ad  feruandam  le- 
gem, quid  faciec,  cum  rationcm  exiget  negle&x  legis  ? 

Cfdderunt  in  faeiem  fuam.  Boni  cadGt  in  facie, ait  Inn.III. 
D Mali  vero  retrorfum.  De  bonis.n.cadctibus  dr;  Cecidcrut  in 
facies  fuas,  & adoraucrunt;  de  malis  vero  legit ; A bicrunt  rc- 
trorfum,&  ceciderunt  in  terra.  Ifttcadunt in  facie  perhumi- 
litatc,illi  cadimt  retrorfum  per  auerfionc.  Tetigit  eos.  O felix 
ta&us, tetigit  Ezcchiele,&  Dantelem,&  ad  taftu  eius  confor- 
cati  funt : tetigit  Saulitm,qui  magno  impetu,  & furore  ad  dc- 
ftruenda  Ecclclia  propcrabat,&  dixit:  Dnc,quid  me  vis  face- 
re  ? tu  ergo  roga  eu, vt  tangat  te,&  excitet  a fopore  peccati. 

Leuantes  autetn  octtlos , neminem  rider unt  nife  folum  ltfum. 
Rationabiliter  poftquam  furrexerunt,non  viderunt  nifi  folum 
Iefum , oam  fi  Moyfes,&  Elias  perfeuerafient  cum  Diio,  pa- 
cris  vox  viderctur  inc^rta,  cui  potiflimum  daret  teftimonium. 

RR  z Vident 


Exo.i*. 

Cur  tam 
ft,pe  Deut 
loqueretttr 
eu  Moyfe. 
Simile. 


Hicron.in 
Matt.  17. 
lvb.3.to.i>. 


N o fir  t 3 fru 
gilitate  eo 
gnofeam*. 
Simile. 

Iudieium 
extremum 
hor rendu . 
Matt.if. 
Lud.  Gra. 


Innoc.Iir. 
fer.  inifto 
Sabbatho. 
loan.  18.  . 

Ezech.i. 

Dan.*. 

Aft.*. 


Hieron.in 
Matt,  ir* 
lib.3.to.p. 


Sabbat  ho  pojll,  Dom,  Quadrag. 

In  Euange  Videntergo  Iefum  ftantem  ablata  nube,&  Moyfcn,  & Eliam  E 
Ito  contine  euanuiffe:  quia  poftquamlegls , & prophetarum  vmbra  di- 
t ur lex,  & fceflcrit,  quo  velamcto  fuos  Apoftolos  texcrat,vtrum^j  pto- 
Propbeu . fefto  in  ipfo  facrofan&o  Euangelio  rcperitur . 


Magnum 
Deusnoftri 
eur  agent. 


Simile. 


§pgato  dif 
Jiciliora  fe 
pobis  off:- 
runt,  tato 
mavis  con- 
jidamus,tp 
Dens  tuna 
tit  nos . 
Vtjfert  De- 
us  auxiliu 
fuu  adgra 
siiores  la- 
tores  . 
Cant.8. 


Sabbatho  poft  I.  Dominicam 
Quadragefimx . 

CONCIO  SECVNDA. 

Fauct  nobis  Dous  in  maioribws  lab  or ib  ns  , 

& adinuat  vt  feiamus . 

Ssvmpsit  lefusPetrum,&  lacobum,£f‘ loannem 
pattern  etus.Q-  duxit  tllos  in  monte  exselfum  feor 
fum,& transfiguratus  eft  ante  eos.  Matt.17.  Non 
dicit  hodiernu  Euang.quod  Chriftus  hos  difcipu 
los  vocauerit,vt  iecum  in  montemafcenderent,  fed  quod  cos 
a(fumpferit,&  duxerit  in  montem,  quafi  videatur  fignificare, 
q>  quodammodo  humcris  fine  vidcretur  cos  portare,  & fufti- 
nere:  & ideo  no  vacant  haec  verba  mylterio,fed  ibi  infinuatur 
magna  cura  quam  Dcus  noftri  gerit,  & fpccialis  quida  fa  11  or, 
cum  ad  ardua  nosinuitat : & reuera  ita  cll,q.  nobis  faueat  ma 
gis,cum  ardua  icandimus,  & aggredimur  propter  eum , ita  vt 
ipfe  uideatur  ucllc  totum  pondus  humcris  fuis  portare . Sane 
cum  pater  filium  fuu  perdifticilcs  ducit  mas, eum  adhuc  par- 
uulii,  in  humeris  fuis  reponit, donee  faciliore  inueniat  via,  & 
ita  melius  agitur  cum  puero  ipfo  in  falebrofa  via, quam  in  pla 
nn,vbi  pater  eum  pedibus  fuis  inccdere  finit . Sic  igitur  fe  ge- 
rit Deuscumferuis  fuis,  nain  negotijs  arduis,&  difficilibus, 
maiorem  eis  addit  animum,&  vires  adauget,  atque  ita  magis 
in  his  refiftunt , 8t  fortius, aim  Dcus  ad  latus  eis  femper  ma- 
neat ; qui  th  aliquando  in  minimis  fuccumbut,cum  luis  pro- 
prijs  viribus  relinquuntur,vcl  Deus  ita  eis  Ipecialiter  no  affi- 
llit,vt  hoc  padointclligant,q,aDeoiuuaretur  inarduis  illis, 
& difficillimis  rebus,  & praelumptioneomne  deponant,cu  vi 
deant, difficultate  omnc,quae  fefe  offert  in  afeenfu  montis, 
Deus  ipfe  facilem  illis  rcddat,&  fuperabilc,atq;  ita  fine  defati 
gatione,&  delaffatione  ad  monte  ipfum  afccdantificut  hodie 
fccerunt  hi  difcipuli.In  Caticis  quidem  dr;  Quae  ell  ilia, quae 
afeendit  dedeferto?  quafi  diceret:  qGo  poteft  afcendcrc,  qux 
tarn  debilis,&  macilcnta  ell,  in  monte  excelfum,  & per  viatn 

tam 


H 


ifc 

ilitss- 


m 


r» 


»< 

* 

Nil 

!» 

$* 

ss 

>» 

8*  - 

,<* 

!,i» 

lit 

i if 
it  • 

J* 

ESP 

I* 

«* 

i* 

OSS 

** 

joi 

pf 

f 

if* 


Conc'tO  Secunda . 315 

A tarn  jfpcrs?  Sed  rationem  reddit  dices, innixa  fupcr  dilcdum 
fuum : vt  intelligamus , q>  tantoadiuti  fauore  lacis  poflumus 
afcendere,&  aliter  no  poflemus.Quod explicans  Bcrn.ita ait:  Bernar .id 
Frultra  fponfanititur.finoninnitatur:  fiauteinnititur,  inni-  Cant.i. 
tatnr  liiper  efi.qui  omnia  potcft.  Sane  cum  Deus  lubct.vcag  of*  pcffibi 
grediannir  ardua.ipfe  difficultates  oes  complanare  folet.ficuc  lia  funt  no 
cum  prxcepit  Hcbr^is.vt  mare rubru,&  Iordane  tranfuiitte*  bis  diuin a 
ret : & quauis  hoc  ita  fit.nihilominus  tn  curat  dxmon,vt  ocu  opeimixis . 
Jos  in  difficultates  ipfasconijciamus,&  eas  infuperabiles  cxi-  Exo.14. 

Itimemusjneque  perindc  in  Dei  fauore  contemplemur.Cuius  Iofuc  1. 

B rei  figura  habcmus  in  Num.  Vbi  Hex  Balaac  tctans,vt  Balaa  Aflus  dp- 
populo  Dei  malediceret, dixit  ei:  Veni  mccu  in  alterQ  locum,  monis . 
vnde  parte  Ifracl  videas,&  totu  videre  no  poffis.inde  maledi-  Num.  13. 
cito  ei.Sic  igitur  dxmo  conarur.vc  oculos  conijcianiua  in  dif-  Conatur  dp 
ficultates.qux  fe  nobis  oftcrunt  in  adimplcdijjdiumis  manda  mo  vtdifli 
tis,nonaut  in  fauores, quos  Deus  darefolet  ad  hasdifficulta-  cilia  vide* 
tes  fuperandas,tum  et  mollitur,vt  oculos  com  jciamus  in  dele  mus,  dr  no 
6tationcsvitiorG,non  a fit  in  fupplicia  £tcrna,:qux  ipfis  paraca  Dei  faus- 
funt.  Sic  enim  Hebrxis  faporem  illu  reducebat  in  mente  cc-  rem . 
parG.quas  comedcbant  in  Aegypto.no  auie  iftus,&  vulnera,  Exo.16. 

C qux  ipfis  infligebantur  in  acerbiffimailla  (eiuitutc.cu  efteris  Exo.f. 
contumelijs.atque  c6uicijs,ciim  et  filioru  interfedicne  ct  ad  Exo.  1. 
matris  vbcra.uel  in  ipfo  flumine.  Cxterum  ne  te  terreat  diffi  in  domino 
cultates.quaetibihvccelcfti  via.&itinere  capefccdoproponun  tofidamus 
tur.neque  tanqua  afpera  hmoi  viam,  & falebrofam  repudies:  in  maiori 
fiquidc  quanto plurcs  feofferet  difficultates,  tantomagis  di-  etiam  an- 
uini  fauores  cumulabuntur,vt  patet  cu  his  difcijpulis.Sanc  no  ^ufiieu . 
vacat  myfterio.q,  Chriftus  legem  fua  appellaucrit  iugu,fiqui-  Matt.  1 i» 
dem  iple  ct  fimul  nobifeu  iugum  trahit,  & manus  fuftinct,  & Deus  aditt 
pondus:  na  certe  plurimum  tuuatur  bos  Iaftus,&  maciientus,  uat  nos  tn 

D cum  alius  fibi  adiugicur  fortis,8f  robuflusinarando.vel  currfi  Uborib.tc - 
trahendo : hie  enim  non  foliim  currum,  fed  ct  iugalem  fuum  lerandis . 
etiam  tecum  trahit.  Quis  igitur  formidabit  iugum  euangeli-  « 
cum  tollere, cum  talem  habeat  focium,& comitcm?  Dicitur  Simile.  . 
prxterea  iugum , quod  ficut  fubiugoquafi  puluinus  quidam 
apponitur : fic  etiam  Deus  fauores  nobis  fiios , & cceleftem 
quandamdulcedincm  impartitur.  Vnde  Apoftolusait:  Sicut  z.Cor.z. 
abundant  paffiones  Chrilli  in  nobis , ita  per  Chrillum  abun- 
dat  confolatio  noftra : ponit  quidem  Deus  fub  iugo  fuo  amo« 
rem,&  charitatem,&  ita  non  ientitur  iugum.  Hoc  voluit  infi« 
nuare  Apoft.  ctim  ait ; Charitas  benigna  eft , pattens  eft:  ad-  t.Cor.X]. 
dit , onyiia  fuftert,  omnia  credit, omma  fperat, omnia  luftinet. 

KK  3 Dxmon 


Sabbatho  poft  I.  Dorn.  Quadrag. 

Simile.  Dsmon  vero  tanq.  pelTimus  arator,non  vtitur  hmoi  leuame  E 
Demon  fa  to  fub  iugo  fuo,atque  idcirco  defclfos,&delalfatos  adfert  cos, 

• tigat  eos,  qui  eius  premuntur  iugo,  quauis  hbc  vix  attendant, donee  co 
qui  flbio - rii  malaia  propeimmedicabilia  vnr,ficut  drin  li.Sap.  Lallan 
bedtime, . fumus  in  via  iniqnitatis,&  perditionis.ambulauimus  vias  diffi 
Simile.  ciles : ergoerrauimus,  &c.  Verunch  quauis  tam  diuerfum  fit 
Rom. 6.  iugu  Chriftia  iugo  dimonis,  ita  vtex  alteroreportetur  bea- 

■ z.Cor.4.  titudo  fempiterna,cx  altero  veto  gternum  fuppliciu,fiquidcm 
Deus  fir-  llipendia  pcccati  mors , vt  ait  Apolt.  Gratia  Dei  vita  gterna: 
ucs  fuos  ho  innumerabilcstn  fe  fubmittunt  daemonis.iugo,&  pauciadmo 
norat.  dum  fequuntur  Chriflu.nec confiderant, quod  ait  Apoll.quae  p 
lob  i.  vnr,tpalia  fiint, qua?  non  vhr,£tcrna.  Quod  li  et  conditiones 
Demo  fuos  vrriu(quec6fidercs,vehementcrmiraberis:  etenim  Chriilus 
feruos  floe  fuos  honorat,&  commendat,vt  patet  in  lob,  cum  dixit  Deus: 
cipendtt . Nunquid  confideralii  leruu  meum  lob,  q>  non  fit  ei  fimilis  in 
Demo  eos  terra?  D^mon  verb  contra  facit,&  eos  perdere  curat, quafi*^; 
fdit,qui  fi  Deo  dicere  vr : quorfum  tanti  facis  tuos  paucos  feruos, cii  ego 
■hi feruiit.  innumerabiles quos  habeo,mhi!i facia, fed  pedibus  contcram? 
Mali  ocu-  Qunmobrem  ta  tyrannum  dnm,qualis  ell  drmon,contemna 
lot  in  diffi-  mus,qui  nos  ita  pedibus  conculcat,&  Deo  fcruiamus,qui  nos 
cnitates  co  tantopere  honorificat,atque  ta  obnixe  nobis  fauet,vt  ardua  et  G 
it ciiint,  & fuperemus,  atque  perinde  laborc  noftru  compenlar,  ac  fi  foli 
non  in  pra  laboraflemus,  & ml  ipfe  pra?liitilfer,  neque  fauorem  aliquem 
mtum . exhibuilfct.Mali  quidc.cum  fibi  ante  oculos  proponant  labo- 
Celfus,  & res, qui  fe  offerum  inafeenfu  huius  montis,idell  fuperna?  bea 
ltilianus  fi  titudinis,  & prasterea  n<3  contineanturprsmiafcmpiterna,  fe 
dei  holies,  totos  voluptatibus  permittunt,&  carnis  Jeliti js,ex  quibus  fi- 
Magna  eft  bi  vnr,liatim  prxmiu  reportare, videlicet  carnales  ipfasdele- 
x echos  no-  dationes, atque  ita  dicunt  fe  malic  paiierem  ia  in  manti  habe 
ftrxj . re, qua  perdieem  volante,vel  fe  fpem  pretio  no  etr.ere:  atque 

Lucar  17.  ita  irrident  feruos  Dei.quita  ardua, &laboriofa  Icandunr.His  H 
Strut  Dei  enim  rationibus  indudis  Celfus,&  Iulianu$,acerrimi  rcligio- 
110  coi/ciZt  nis  nollra?  holies,  Euangcli j philofophia  efle  mera  infaniam, 
oculos  fuos  dixerur,niJ^;  rebus  humanis  accidereinfelicius  polle.quam  fi 
in  premia  homines  eius  plcriptis  vita  inflituerct.  Modo  nut  multos  Iu- 
huiusvitf,  lianos,&  Cellos  reperire  licebit,qui  quauis  hec  ipfa  verbis  no 
fidfterne;  dicant  : moribus  tn,&  inllitutione  vitae  dicunt . Caetcru  huic 
Serui  Dei  quaellioni  Chriilus  Dns  fatisfacit,  cuinaitapud  Luc.  Regnu 
plurimi  fa  Dei  intra  vos  ell,hoc  ell  regnu  Dei, quo  Deus  in  mete  nollra 
ciut,  quod  regnans,ad  fummum  bonfi,cui  fruendo  conditi  fumus,proui- 
jf . Chriffo  detia  fua  nos  dirigit,&  diuinitatis,  & f^licitatis  fua>  participcs 
patiantur . cfficit,  non  in  rebus  externis,  fed  intra  nos  efi'e  qusrendu  ait. 

Cum 


i 1 3 a s % S1.E  fi  Ui  Sll  TfcV%  % 3.T.A  * R»» 


Concio  Secunda , 316 

leBK  A Cum  ergo  hfretici  illi  vt  pcfiilctifiimi  homines  nogufiaret 
iftos  interiores  fcnfus , fed  tantu  apprehenderct  hxc  vifibilia 
Sc  prxfentia.brutorii  more,inde  fane  in  talia  abfurda,&  in  tan 
ta  ftultitiam  venicbat:  at  vero  Deus  optinuis  maximus  , qui 
in  nobis  regnat,docet  nos  quod  quauis  fit  difficultas  in  lcan- 
dcdo  hunc  monte  Jegis  euagelicx  & perfe&ionis,  ipfe  tn  nos 
promouct  & roborat  atque  vires  nofiras  adauget  & amplifi- 
cat,  vt  pofiimus  quantum*  ardua  fupcrarc,  imo  & in  vita  hac 
guftemus  quodammodo  xterna  gaudia,adeo  vt  fanfti  viri  hie 
conftituti  in  fummis  et  tormctis,fortcm  fua  non  mutarent  ct 
jj  cum  infignibus  feculi  principibus,ciim  quodammodo  iam  pro 
culpofiti,cxicllis  patrix  gaudiacontucri  vidcantur . 

Solitiulo  quantum  conducat  ad  vacanditm  Deo  . 


DVxit  illot  in  montetn  excel fum  feorfumMt  glorix  fpccimc  Solitude 

llhsondeict.eosfegrcgatareliquofenatu  Apoftolico,&  quanta  co 
in  folitudine  fiatuir,  vt  inrclligamus  qunntu  nobis  conducat  a ducit , vt 
tumultu  (eparari,vt  pofiimus  rebus  cxlefiibu«,&  dminis  vaca  Deo  \nce- 
re,&  qua  vtile  fit  ab  humanis  Icgregarfcolloqnijs,vt  fupernis  mus. 

C verius,&  vehementiusiincfibamus.  Inter  alias.n.tmilt.i'.cbmo  Solitude 
ditates  hoc  het  (biitudo  , q>  innunicras  prxfcindat  occafiones  conducat. 
peccandi:&  certe  fi  totus  mundus  in  malignopofitus  efi,vt  ait 
loan. in  i.Canonica,qd  nifi  malitia ex  eius  cofuetudfne  cxer  i.Ioan.f. 
cere poterimtis?Ferro  afit  qd  durius,qcf ota domat,cotfiditq;  Simile, 
metalla?  Et  tn  fi  diu  in  terra  defoflum  iaccar,depofita  & con-  Solitude 
fumptaoi  tandc  duritie  in  molle  terra  reuertiturrita  corduru  multaspee 
mollefcit  feccdens  in  folitudine  . Solitudopcccadi  occafiones  candi  occ * 
vnoiftu  amputat.du  nee  oculi  hnt  quod  cu  penculo  videant,  [tones  tol- 
nec  aures  quod  turpiter  audiant,  nec  lingua, cu  quo  inania,  & lit. 

D otiola  loquat:  denique  fi  diligeter  vni  tm  cordi  cullodia  adhi 
bueris.oes  alios  peccadi  aditus  lolitudinis  bhficio  interdudis. 

Lachrymx  nofirx  acceptabile  facrificium  fimcaitifiimo  , Simon  de 
qux  profundius,&  celerius  inticniunttir  in  locislolitarijsmf  Caf.lib.4; 
roribusaptis.  Legitur  quidem  in lib.Gen.qubd  Ana  films  Se  cap.4. 
beon  cG  pafccretafinas  patris  liti  in  (ohtudinc,  inuenic  aquas  Figura.  ' 
calidas.  Ana  illeefi  qui  belhalcs  moms,  & iiii  corporis  lenfus  Gen. $6. 
in  folitudine  pafcit,eosauertendo  ab  amxnis  lcnliialitatis,&  Lnthrymt. 
qui  ita  fuos  efFrxnatos  motus  corqprimit,  & continet  in  defer  in  folitudi 
to  penicentix,is<tnuenitaquas  calidas, lachrymas  Iciiicct  Deo  ne  inueniu 
acceptas,  in  corde  igne  charitatisdccoclis.  tur  . 

Solitudo  quidc,  vt  ait  Sene.cx  animo  cITc  det,  & quemad- 

K R 4 modmu 


r 


Sabbatho  poft  1.  'Dom.  Ouadrdg, 

jr.  -jnimalia  qussda  folentcubile  fufi  confundcre  fane  , & E 
obfcurare  ne  deprehendantur,ita  tu  in  fohtudine  non  eocfle 
S ShominO  laude  aucuperis.vel  eo  9 dc  ce  hoies  loqua 
tnr  fed  quod  tccu  ipfe  loquaris,fanaq;  ac  ialutana  medtter* 
t£n  H.er  ait  Mihi oppidO  career,  & folitudo paradifus  elt. 

V HTfodefidcramus  vrbiu  frequcntia?Mofes  quide 
hominu  fin,  eft . Et  alibi  ait , 

FI  m o t b,  opportunu  ahque,  & a familiar  ftrepmi  fcclulum 
P T in  portu.cx  multa  curarG  & negottorum 
Ibcu>  « reciDias,&  in  quo  excitatos  foris  cogitationum 
S rnagnafecreti tranquillitate coponas.tm fit  ‘bidmin?  F 

1C^dS»^ iTac" 6nc  rcbquorO  negotioru  • 
C »firnfoDhHn  ohm  Py thagorici lludiofiffimi  fuerunt,  fugien 

plandiscfleltibu  inoppidulum  quodda  lerccepit, 

SSw  oppreflfone  magis,magifque  »«ar«,S  vi™- 
ne,tum  laooru  k n^ninue  vlqucadeo  p unnu  philofophi, 

ssssss 

lolituamis  exm  . fluxaru  (cmoti, 

a fecrctionbus  cord.!  «pcll,t 

fec,itofl®“*l,^,j^gU(^a^J^™^Cr*sTcTtcnorOtdcWeriorfi 

r ILhpmus  fed  et  interdu  a bonorfi  couerfatione. 

iutc*fot  mSw-  h-j5*  iu“° <id6  cxbre  fci“nt  ■ *2r 


Sene.  lib. 
p.  epiftol. 
epili.^p. 
Simile. 
Hier.epif. 
ad  Rufli. 
mo.  de  vi. 
for.  to.i. 
Hier.  ad 
Cel.  mat. 
tie  ratio, 
die  viuen- 
di.to.l. 
Hie.lib.i. 
contra  Io- 
ui.to.z. 
Pythago. 
Stoici,Pla 
toni. 

Solitudo 
a magnis 
philo fophis 
plurimi  ha 
iita. 

Gre.li.i8. 

moc.iB. 

Tumultus 

deuotione 

impedit. 

lob  1 8. 

F.ccl.38. 

Simile. 


Concio  Secunda . 317 

A trffet  dicerc,fenunqu5  magis  effe  ncgotiofum,qua  cum  folus  SocietMjit 
efietrdiccbat  et  nos  tale  focietate  quxrere  dere,  qux  nos  me  Lonoru  tn- 
liorcs  dhccret,&  fugere  ea  qux  nobis  noceret.Si  inq.t  vitioru  terdum  ft* 
focietate  quxro,inuenio  cos  ad  malu  pronos,&  fi  in  aliquo  .gienaa . 
funtboni, in  alijs  non  ite  flint  :atqueidcircocu  iblus  fum.cu 
mortuis  uerfor.eoru  opera  lego,&  fafta  heroica.atq;  vigilatcr  Bom ett* 
& neruofc  nitor.eos  imitari.aut  ct  fi  pofium,eos  excedererfed  Jolt  no  sue 
viui  me  potius  coturbat.Cofidera  obfccro  huius  getilisverba.  otsojs. 

Nitcre  oblecro  homo  , vt  lolitudinc  maxime  diligas , & in 
eatanqua  exul  verferis,fiqujde  vides  qtf  aliqui  ct  pro  minori 
B bus  dcli&is  qua  tu  comifcris , ppctuo  carccri  mantipent  in- 
fern*.  Sis  vt  arca  teflamenti  qux  nunqua  prodibat  cxintciio- 
ribus  rempli,&  qn  per  defertu  ibat,valdc  contegebaturific  tu  Simile, 
li  ncceflitas  tc  cxire  cogat,cxito  vcrccundo,  & honcllo  vultu. 

Sane  Semei  vita  frucbatur,ne  modo  exirct  ab  Hierufale,  qui  ^.Reg.z. 
cG  leui  dccaufaexifletjideo perijt-Inmortc  collitutus  lacob,  Gen.49. 
dixit  filio  fuo  Ruben, Effiifus  cs  ficut  aqun.ne  crcfcas. Q S ap- 
plicari  pot  omnibus  qui  huc,&  lllitc  diftrahuntur,  & dilloluti 
l'unt. Sane  qui  in  folitudinc  fc  continet,  bicui  tpemagnos  fibi 
coparat  progreflus.  Hoc  fibi  voluit  Dauid  diccns.Quihabita  Pfal.  112. 

C re  facit  ilerile  in  domo,matre  filioru  lxtame.Porro  vt  nos  in 
folitudine  c6ferucmus,plurimD  coducit  nobis  bonoru  iibroru 
]cftio,qua tantopere  Apoft.  fuo  difcipulo  Timo.comcndabat  2. Tim. 4. 
dicens.Du  venio,attendc  leSioni.  Valdefanc  conduchfolitu  Stpe  bonos 
do,vt  cu  Deo  ncgoticmur,fiquidc  Moyfcs  non  folG  folus  fuit  libros  ver- 
ve cu  Deo  traftaret,fcd  et  in  defertu  loefi  ferccepit, ficut  ctia  femut . 
hodie  videmus  Chriftum  admontem  dilcipulos  liosducerc,  Exo.24. 
neque  eo  folurn  contemns  fuit, fed  et  voluit,vt  nubc  tegeren 
tur,vt  Icfum  vidcrent  Iblum.Volens  quidem  Dens  cum  Elia  j.Re.  17* 
trn£farc,propheta  fe  operuit  pallio,  quamiusloluscfltt,&  in 

r>  folitudine,  ac  ad  os  fpeluncx,  nc  a rebus  creatis  pollct  intei- 

turbari.Sic  PflulG  cui  fecrcta  rcuclarc  volebat.vilu  per  tnduG  Afto.p. 
priuauit,ne  ab  aliquo  vifibili  conturbari  polfet.V nde  Ber.ait,  Bet.  epilt. 
Expcrto  crcde,  alitjd  amplius  inuenies  in  fyluis  qua  in  libris : 107. 

J ligna  & lapides  docebunt  tc.qit  a magiftris  audire  non  poffis . 

An  n6  motes  flillabut  dulccdinem,  & colles  fluent  lac  & mel,  loci  3. 

& vallcs  abundabut  frumetorEx  his  igitur  facile  colligas  qua-  Amos  9. 
tGconducat  cxlefhs  meditatio,  qux  in  folitudine  perficitur. 

Vndc  etia  Chrifius  hodie  in  monte  cum  difeipulis  alccndit.  Pfal.64. 

Cum  maxima  Chrillianx  vitx  portio,in  pecc3torum  fuga 
conllittita  fit,  vix  cxplicari  poteft , quantum  ad  hoc  peccandi 
occafioncs  fugarc  conducat-Solitudo  autem  hoc  maxime  prf 


" - S/tbbatho  poft  I.  Dom.  Quadrag. 

Cafliodo.  ftat.Hinc  Caflio.  nimia  inq.t  turba  vitioru  (meccrtamine  vin  E. 
citur,qii  folitudogratix  futtragatur.hocelt  diuina  gratia, qug 
peccatiioerepellit,  folitudinisquoq;  bcncficiomagrtoperc  iu 
Hilt.  Tri.  uatur.Porroin  hilt. Trip.  legitur,g>  cum  aliqui  fandum  qucn 
Solitudo  dam  eremitam  per  vim  vellent  ad  Epm  deferre,  vt  cum  lacro 
quatu  Pei  preshyteratui  initiaretur,&  eu  fibi  releruarct.iple  fugit  per  fo 
faruis  pla-  Iitudtne,cumque  efi  apprchcndiflent  prope.fibi  nares  arr.puta 
teat , vbi  uir,&  cas  fcinfcquentibus  ondit,atque  dixit,q>  fi  eu  no  dimit 
earn  gttfia  terent,&  lingua  & aures  fibi  prxfcinderet,ne  iolitudine  dcfe- 
uerunt.  reret.in  qua  tantopere  deuitabat  occafiones  offendendi  Dcu. 
Simile.  .Sane  (emus  Dei  non  (olfi  abftinereapeccatisdct , ted  cria  F 
St  in  tnul-  oculos  ft;os  moderari  dct,&  cogitationcs.-ne  hue  atq;  illuc  di- 
t*  vaniL,  ftrahantur.Quainre  venarorum  folertia  imitari  debent  ferui 
difir  ahere  Dei,qui  accipitris  quern  in  manu  geftant,  oculos  iniedo  tegii 
qua  fit  no - mento  operiuntjne  facile  circumuolantium  auium,  vel  aliaru 
xinm.  rerum  fpecie  exagitentur:hac  enim  arte  oeseoru  manes  vola- 
tus,impctu(quecocrcenr,&  quictis  illis,manfuetifque  vtunt. 
Athana.  Rem  didurus  fum  incredibile,fcd  non  minus  veram.  Sandus 
Antoni;  Antonius  Athanafio  rcfercte,  viginti  cotinuis annis  in  quada 
ExemplG.  domuncula  fiue  fpecum  red<jfus,(ic  ab  oi  reru  humanai  fi  co- 

mercio  femotus  vixit , vt  cum  femel  in  anno  familiaris  quida  G 
ei  panes  adferret,quibus  folis  velcebatur,ne  vnu  quide  verbu 
Theod.  in  c{j  commeatus  illins delatore  Ioqueretur.Theodor.verb  in  hi 
hilt,  rclig.  ftoria  rcligiofa,aliud  non  minus  mirabile  rcfert,nempe  fandu 
Excmplu.  quendam  ex  prifcisillis  Anachoretis,in  cmufda  montis  latere 
Oculi  fint  habitantem,qm  incautcaliqn  oculos  in  fubiedam  vallem  di- 
compofiti . mililTet.vt  arantes  agricolas  cerneret,catena  ferrea  collum  ita 
ligauiire,&  depi  eflille,  vt  nunquam  poltea  quidqua  aliud  uifi 
AbbasSyl  fubiedam  pedibus  terram  viderepoifet : Abbas  Syluanuscu 
nanus.  hortulum  foderet,ficcuculIa  oculos  tegebat,vt  nil  aliud  prx- 
Exempltj.  ter  terram  quam  fubigebat  cerncret . Vide  igiturquantopere  H 
ilti  etiam  in  tolitudinecircumtpede  viuerent.  * 

'Beatitudinem  ejuantopere  defiderare  debeam  ws. 

Neglige  tes  P T rtfplenduit facies eius ficut foL  Sane  minima  cogitatio  q, 
fumus  in  Jt_.de  gloria  habemus,facit  ut  earn  remifle  circa  eius  adquifi- 
gloria  com  tionem  operemur . Hxc  quidem  qux  nunc olicndunturd'unt 
paranda.  veluti  vmbra  bcatitudinis  fempiternx , & tamcn  etfi  minima 
Simile.  hare  cflent,  maxime  tn  difcipulos  comoueruntrquantfi  igitur 
mirabiliuserit,  cum  facie  ad  facie  videbimus  Deu  in  fua  maie 
flate,&  apertiflime.^Si  Hebrxi  tantopere  ad  promiilionis  ter 
tam  contendcbant , quod  frudus  aliquos  tm  eius  regionis  vi«r 

diflcnr, 


Concio  Sectmda . 318 

A diflfent,&  diccrent  exploratores.venimus  in  terra, ad  qua  mi- 

firti  nos,  qua?  reuera  fluit  lade  & melle,  vt  hr  in  Num.  Et  in  Num.i  j. 
lib.Iud.fcribiturquoddicerent,  vidimus  earn  terra  valdeopu  Iudi.17. 
lenta,&  vberem.nolitenegligere,  nolite  ceflareieamus  & pof  Spespra- 
fideamus  eam,nulluserit  iabor.intrabimus  in  regionem  latil-  mij  nos  ad 
fima,  tradetque  nobis  dns  locum,  in  quo  nuilius  rei  penuria,  virtutea - 
eorum  qus  gignuntur  in  terra : quanto  quarfo  verius  hxc  01a  nimar. 
de  caelcUi  gloria  dici  poflunt,&  de  ilia  terra  viuentium?  & tn  Gen.  rp. 
nolumus  nos  ad  iter  capeflendu  animate . 6 q.  adha?rcmus  ter  Htc  tem- 
reftribus.Sane  etfi  Loth  tarn  fanfttisefl'cr,&  diceretci  Deus,  poralia  no 
5 q>  vellet  Sodomam  euertere,nihilominus  tn  pra?  terrx  amoe-  bit  ctleflia 
nitatc  quodammodo  retincri  videbatur,  6 fi  Deus  ad  nos  mit  impedtut. 
teretc3elitusaliqucm,qui  pcrcapillum  tra&os  ex  histerrenis  Heb.ij. 
.ab(lrahcrct,&  mundanis  affeftionibus.  Nam  vt  ait  Paul,  non  Simile, 
habemus  hie  manentem  ciuitatem  : Sane  vir  peregrinus  fefo-  Magnum 
latur  , quod  eonfideret  quanta  cu  lxtitia  fit  a parenribus  fuis  grit  gau- 
recipiendus,vel ab vxorc,vel a liberis,atquc hacquidc  confide  diu  quoin  ^ 
ratione  labores  quamuis  ingentes.lcues  reputatrfic  igitur  nos  ctlo  frut- 
confideraredebemus  quanto  cu  applaufu  in  carlo  fimusreci-  mur,  (yio 
piendi  a patre  noftro  Chrifto,&  ab  eius  matre  virgine  Maria,  nos  ad  il- 
C & ab  oibus  fanftis  tanquam  fratribus.  Hac  quidem  confidera  lud  cor.fe • 
tione  (e  folabatur  Apoll.dicens,  licet  is  c^ui  foriseft  homo  no  quedu  ani 
fter  corrupatur,tn  is  qui  intus  eft  1 enotiat  de  die  in  die.  Et  ad-  memus. 
dit,id.n.quod  in  pnti  eft leue  tnbulationis  noftr£,llipra  modu  2. Cor.4. 
in fublimitate a?tcrna? gloria? podus operatur innobis.non co  Confidere- 
templantibus  nobisqua?  vidctur,led  qua?  non  viir.qux  cnim  mus  ittr- 
vidcnrur,temporalia  funt  qua?  autem  non  videntur,  arterna.  na,  et  tepo 
Sane  fi  vniuerfi  holes  congregarentur  & locii  aliquem  deli  ralia  sptr- 
ciarum  conflarent  3d  recreandu,&  poltea  congregarentur  oes  nemus . 
cxli  ciues,&  ahum  facerent  locum, an  non  tibi  hie  niulto  prx  Similia. 

D ftatior  videtetur?Quod  fi  prxtereaolum  Dns,&  creator  aliu  Confidera- 
conftitueret.&defignaretlocum,  an  non  hictibi  multoolum  tiomsqui- 
prsftantifiimus  videretur?  hie  igitur  eft  locus  queni  fupernus  bus  altquo 
conditor  ad  noltrani  habitationem  nobis  prxparauit.  Cuius  modo  glo - 
fplendorem  qtiodamodo  mamfeftans  Deus  Dauidi.ficut  ho-  rU  maie- 
diehis  dtl'cipulis,admirans  dixit.Qua  dileftatabernacula  tua  fiate  intel 
Dne  virtu  turn, concupifcit,&  deficit  anima  mea  in  atria  Dni,  lignmus . 
quafi  diccret,  nil  fupra.nil  amplius  defiderari  pot.  Cfi  igitur  Plal.  8 j. 
optime  omnium  nouillct  Deus  cor  noftrum,  & defideria  no- 
flra,an  non  tibi  vrq>  optime  nobis  delegerit  habirationc, qu£ 
penitus  appetitu  noftru  (atiarct?&  ubi  nil  requirita  nobis  am 
plius  polict,etfi  cogitation!  noftrx  vela  pm  it ta mus  ? 6 fiecor 

v diam 


✓ 


Sabbat  ho  fiojl  /.  Dom.  Quadrag. 

diam  noftram  detcftabilem  ! quippc  qui  cu  hrccredamns,ni  £ 
hilominus  tn  tarn  tepidc  ad  hxc  fufpiremus  & anhelemus  cas 
leftia  gaudia,nec  velimus  exiguos  quofda  perpeti  iabores  , vc 
Simile.  fempiternis  his  gaudijs  perfrui  poflimus.Et  certe  res  iftx  mu 
danx  immaturx  funr,&  nobis  potius  ieiunitatem,  qua  faticta 
te  pari u nt,a tque efficiunt  vt  minus  ad  cgleftia  contcdamus,& 
Ifa.28.  idcirco  hxccontemneredebemus,ficurdocetIla.dicens,Pedi 

Simile.  bus  conculcabitur  corona  fuperbix.Sane  quemadmodum  qui 

le  vchementcr  diligunt,  non  (ibi  Tatisfaciunt,etfi  literas  acci- 
piantamicoruni,necdona,nec  crebrasfalutationcs,  fed  tantu 
SerunVei  prxfcntia  amici  fatiantur . Sicferuis  Dei  nihil  fatisfacit  nifi  F 
nil  prtter  Dei  fui  prxfcntia:  atqueira  ifemperad  cxlcftis  patriae  anhe- 
DiU  txa - lant  gaudia,  Temper  ad  beatitudinem  afpirant , contucntur  & 
tiat.  profpedanr.Sic  fponfus  dicebat.Oftende  mihi  faciem  tuam  . 
Can.  2.  Quantum  igitur  animaad  gaudiailla  xternafufpirarcdebet? 
S.Vincen.  Ed  fane  tarn  fpatiofa  hxc  glori^  habitatio,  vt  fandus  Vin- 
Excelleti a centius  dicar, q>  quifquc  beatus  tantu  habebit.fpatiu  quantum 
floru.  diftat  oriens  ab  occidcnte,  & q>  cxlum  ftcllatum  rantx  fit  111a 
gnitudinis,q>  triginta  & Tex  annis  vix  curfum  fuum  conficiat , 

& tn  non  poteft  conferriciim  cxlo  empyreo,a  quo  fi  molaris 
aliquis  lapis  caderet,  nonhucperueniretinmille&quingcn-  G 
tis  annis. 6 fi  iam  verfaremur  in  illis  fpati  js,  hxc  enim  noftra 
habitatioanguftifiima  eft  quxdamcella  flue  ledus,vbi  multi 
prx  tantis  anguftijsconqueranturdicentes  inuicem , ne  mihi 
Ifa.28.  quxfo  pallium  adimas,iuxtaillud  Ifa. Pallium  breueeft,vtrfi 
D.Ant.  queoperirc  non  poteft.  Narratquidem  fandus  Antoninus  de 
quoda  fan  do  monacho,  ordinis  Hindi  Bafilij , q>  a Deo  opti- 
mo  maximo  multis  & afiiduis  precibus  fxpe  contenderit , vc 
fibi  aliquid  oftendere  vellct,etfi  minimum , de  tamineftabili 
Exemplu  beatitudine,ficut  oftendit  in  transfigurations  atque  ita  ange 
mirabile.  lus  ei  apparuit  dicens,vt  in  monte  alcendcret,  ibique  oraret , H 
& promifiioncm  expe&aret , apparuit  autem  ci  pulchcrrima 
quxdam  auis,&cxlefiem  quanda  mclodiam  intonare  coepic 
Beatitudo  de  opaciffima  & viridi  arbore : quam  cu  monachus  audiuiflet, 
qua  fit  ad  in  extafim  raptus  eft : a qua  redudus,iam  amplius  auem  non 
mtrabilii . fenfit,&  fibi  vifa  eft  res  ilia  fonora  & canora,  atque  admirabi- 
lis  concentus  quamuis  parum  durauerit  fuo  iudicio : cumque 
ad  monafterium  reuerteretnr  , iam  omnes  mortuos  inuenic 
quos  ipfe  nouerat,  cumque  hanc  re  monachis  referret,  libros 
euoluendoinuenerunt  quod  per  centum  & fexagintaannos  a 
monafterioabfuifiet,&  tfi  ipiediccbat  quod  fibi  vidcretureo 
denidic  cxiuiflc . Confidcra  igitur  ctiam  atque  ctiam  qualis 

x . futura 


Concio  T ert'ta  • 3 1£ 

A futura  fit  illaca*leftis&  angelica  melodia,  cum  hare  auicula 
tam  dulce  refonaret  mclos  . 

Si  angeli  vfque  adeo  cxcellentes  funt , vt  vnum  cx  his  dum  C {left is  mu 
taxat  videns  Ioannes  fe  ante  eum  proftraret,&  adoiare  vel'et  fica  qu*m 
tanquam  Deum : quern  tamen  prohibuit  angelusdiccns,vide  fit  fitauit . 
nefecerisjQuali  diceret.o  Ioannes, ita  ne  me  admiraris,quid  Apo.az. 
li  Deum  vidcres?  ecquid  ante  puerum  vnum  honoranu  Dei , Dei  pul- 
qualis  fnm  ego.tantopere  te  profternis  ? Quid  dicendumerit  chrstudo 
de  ca?lefti  ilia  beatitudine?0  Chriftiane  li  ca?li  palarium  mo-  quanteu 
doadires.priinumftatimangelum  tibioccunetem  adorares , fit. 

B exiftimans  quod  ipfe  ell'et  Dens:  licut  ruftico regis  aulam  in-  Similitu. 
tranti,  videntur  fingtili  magnates  reges  elfe . Quid  fi  vidercs, 
Archangelum , vel  Cherubim, vel  Seraphim?  & fane  itli  funt  Pfal.3  8. 
propc  nil  in  comparatione  diuina:  maicftatis,iuxra  illud  Da-  ira.40. 
uidis.Et  fubftantia  mea  tanquam  nihilum  ante  te.Et  Ifa.qui-  Sap.  1 1. 
dem  dicit , Omnes  genres  quali  non  lint.  Et  Sap.  1 1.  dicitur,  Premium 
Tanquam  momentum  ftaterr,  lie  eft  ante  te  orbis  terrarum,  confidere- 
& tanquam  gutta  roris  antelucani.  Qua:  ciim  ita  lint , virili-  mus  et  dif 
ter  Iaborcs  omnes  pro  beatitudine  alfequenda  perferamus.ad  ficultates 
quod  nos  magnirudo  prarmij  maximeincitabit , 8c  quod  nos  oes  fupera 

C focietas  angelorum  illuc  ducerc  debet  tanquam  mendicum  il  Umiis. 
him  Lazarum  . Quis  quarfo  enarrare  valcat  iubilum  illu  car-  Simile. 
Ifcftis  militia* , in  ingreflu  animse  iuftar  in  ca?lum  ? Ercertc  li-  G student 
quis  amicus  alicuius  ex  magnatibus,ad  eius  domum  peruene-  plurimum 
rit,  quam  quarfo  benigne  excipitur  ? hie  foluit  ftapeda  & cal-  angeli  cum 
caria, ille pallium  ipfum fubleuat  ,& ita UnguliipG ad  nutum  quis  tJu 
deferuiunt : quid  fore  putas  in  fempiterna  ilia  beatitudine  } igreditur. 


Sabbatho  poft  I.  Dominicam 
Quadragefimas . 

CONCIO  TERTIA. 

Pacem  quantum  diligat  Dcus. 

Ssvmpsit  lefus  Pet  rum,  & lacobum,fr  loan 
nemfratrem  eius,  (J  duxit  illos  in  montem  exceU 
fum  fieorfum  (y  transfiguratus  eff  anti  eos . 
Mat.i 7-Mar. p.Luc.p.Tres  quidem  Euangclilla: 
feribentes  hoc  myfterium,conueniunt  quod  Cbriftus  dixiifec 
difcipulis  fuis:  funt  quidam  dc  hie  ftantibus  qui  non  guftabuc 

mortem 


*f 


c 


/ 


■i 


Dtfcordias 
cut:  an  us . 

Concordia 
tjudtu  dili 
gat  Deus . 
Ado.  4. 

loan.  1 5. 


Pftd.132. 

Difcordtas 
feminxre , 
tt  \jx.ania 
folet  dftno. 
Concordia 
& vnuatc 
qudtu  dili 
gat  Deus. 


Ifa.  10. 
Col  of.  1. 


Pfal.121. 

Mat.7. 


Pfat.133. 

Serut  Dei 
pint  vnum 
chant  at  t . 


B 


r ^ Sabbatho  pojl  I.  Dom.  Ouadrag, 

mortem  donee  videant  filiu  hominis  venientem  in  regno  fuor 
ad  quod  promiflum  implendum  (ex  dies  cxpedauit,nc  conte 
tio  orirctur  inter  cos ,&  fccreto  hos  ires  aflumpfit,cfi  non  con- 
ucniret  vt  plurcs  interellent, 8c  cos  ad  monte  dnxit,&  transfi- 
^uratus  ell  ante  cos.  Vndecolligas  quam  lit  amicus  Deus  pa 
cis  & cocordix, Sc  quam  fit  ininucus  difeordix  Sc  diflenfionis  . 

Et  certe  dc  primitiua  £cclefia,dum  prime  lllo  lade  nutrieba- 
tur,diciturin  adis  Apoft.q>  multitudinis  credentium  crat  cor 
vnum,  8c  anima  vna.Tanti  quide  Chrillus  limoi  paccm&co 
cordiam  faciebat,  vt  hoc  prxcep'.u  amoris  & vnionis , prxcc- 
ptum  fuum  per  quandani  antonomafiam  appellarcc.Ncc  vero  f 
hoc  pacis  vinculum  & amoris  foliim  ell  gratum  Deo , led  cc 
hominibns  ml  poteft  elfe  iucundius  8c  vtilius . Quod  quidem 
aperte  fandus  vates  dcdarauit.cu  ait,  Eccc  qua  bonfl , 8c  qua 
iucundO,  habitare  fratres  in  vnum.  Scd  qua  inuerfx  Hint  mo- 
do  reru  viccsPfiquide  videas  ia  rcfpublicas,  vicinias,  & domos 
iplas  feruere  dilfenfionibus  & difeordijs , quascomtmmisho- 
ftisdxmon  ruperlcminarenititur  feirpcr . 

Vide  quantu  Deus  concordiam  diligat,vt  cum  fit  trinits  in 
perlbnis,cll  in  vnaefientia.  Item  vtollcndcretquam  fit  ami- 
cus concordix  8c  pacis  , yoluic  inipfo  hominetanquarecapi-  G 
tulatione  quanda  fiuc  anachephaleofim  omnium  qua*  codide 
rat, coftituere, unde  non  immemo  paruus  mfidns  line  micro- 
cofmos  eft  appcllatus.  ltc  duas  naturasin  unodiuinofuppo- 
fito  coiunxit  8c  uniuit,filntque  111  iplo  Chriito  omnia  mirabi 
lia,  taqux  incxlofunt,  qua  qux  in  terra  continctur  ;in  quo 
impletu  eftillud  Ifa.  Coliimmatio  abbreuiata  inundabit  iufti 
tia  . Et  Apoft.  ait,  q>  eft  imago  Dei  inmfibilis , primogenitus 
omnis  creators . Et  certe  idco  homo  fadus  eft,  8c  ideo  palfus 
eft,vt  nos  omnes  fibi  uinculo  quoda  amoris  unirct.urq;  Eccle 
fiamilitastriuphantcimitarctur,dcquaait  Regius  propheta  H 
DauidjCuius  participatio  cius  in  idipsfi,ideft  ocs  in  gloria  sGc 
coformes  in  amore  8c  unanimcs.P0r.10  llulti  holes  Sc  impij  in 
hoc  a bonis  difterunt,ut  ait  Chrillus,  q>  ilh  fnperarena  xdifi- 
cant,quf  uaria  habet  grana  icgi  egata;  at  uero  hi  boni  8c  iufti, 
fupra  firma  petram  xdificant,  qux  denotat  ftabilitatem  & pa 
cem,ac  charitatem , qua  inter  le  habent , ficucarena  dcnotac 
dilfenfioncs  8c  inimicitias . Hanc  porro  bonoru  tiniformitate 
dedarauit  fandus  uates  cum  ait,  Ecce  nunc  bcncdicite  Dnm 
omucs  ferui  Domini, qui  ftatis  in  domo  Domini:  8c  ftatim  ad 
ditdicens.Bencdicat  ubi  Dnscx  Sion:  ubinotag,primoqui 
dem  cum  multis  uifus  eft  loqtii, 8c  poltca  tanquameum  uno, 

vt 


1 


ConcioTertia . 320 

A vt  intelligamusqudd  ferui  Dciquamuis  multi  nnmero,tamc  \ 

fintunumcharitatc.  Ex  (us  igitur omnibus  perfpicuum  eft, 
quantu  debeamus  paccm  & concordiam  ampledi , & earn  a 
Domino  frcqucntatis  precibus  quidem  implorai  e , cu  fit  Dei 
donu,iuxta illud  Apoft.Pax  Dei  qua?  extiperat  omne  fcnfiim  Phil.4. 
cuftodi.it  corda  ueilra  in  Chrifto  lefu,  idclt  per  merira  eius . 

Ciuiras  quidem  citiiumunitatcdcfignat:  fed  hen  qua  mul  ciuitas  yd 
t£  funt  ciuitates,quibus  hoc  non  competit ! videnuis  fiquidc  Jignificet. 
cas  dilcordijs  & difl'enfionibus  plenas . Vide quefoquanta  fit  Simile, 
formicaru  concordia,ex  qua  ait  Plato,  ciuitates  didiccrunt  & Plato. 

B refpublica? : Mirabilefane  eft  uiderequantu  inter  fcconcor-  Formic* 
dentj&qiiomodofe  inutuoiuuent,&  mutuo fcpeliant  :quod  exemplum 
ignomima?  & infamia?  uertitur  ipfis  hominibus,ut  feilicetab  dant  ciui- 
hmoianimalculisquodammodofupcrariuideantur.  Ell  fane  tatibus. 
pax  & concordia  ta  pretiofa,ut  Chriftus  nafci  noluerit  co  tc-  Luc.i. 
pore  quo  pax  & cocordia  in  uniuerfo  orbe  maxime  uigebat . 

Item  paccm  annunciauerunt  angcli  in  eius  fandiflima  natiui  loan.  14. 
tatc ; turn  etiam  pacem  dat  Dominu s his  qui  legem  eius  fer- 
uant,tanqua  ineftimabilequoddam  donu.mxta  illud  Ifa.  Vti  Ifa.48. 
nam  attedifies  rnadata  mca,fa£ta  fuiflct  ficut  flume  pax  tua. 

C In  hanc  fane  cura  coniuges  maxime  incumbcrc  debent, ut 
pacem  (eruent ; & concors  fit  corfi  familia , non  enim  uelut 
leo  efle  debet  uir  in  dorno  fua,fed  omnia  Deo  offerre,  & dice 
re  cum  fan&o  propheta  Dauide.Fortitudinem  meaadtecu-  Pfah  y8. 
Aodiam.quia  fuceptor  metis  es : quafi  diceret.nolo  me  ujndi-  Pax  inter 
care  ctfi  pofliin, fed uires  meas  tibi  offero.Item  mulier  fi  uiru  coiuges  eff 
iratfi  videat,  det  locum  ira:,  & taceat  donee  ira  deferucat.  Et  Deo  grata* 
uiciflim  aliquando  maritus  domo  abfeedat , & cum  Dauide 
dicat  Domino,  Fortitudinem  mcam  ad  te  cuflodiam . Porro 
Apoftol. pacem  commendans,aitjSi  fieri  poteft,quod  ex  uobis  Rom.  1 r. 

D eft, cum  omnibus  hominibus  paccm  hahentes,  date  locu  ira? . Pace  dili- 
Vbi  nota  quod  dicat, fi  fieri  poteft,  & tamcn  malijs  ha?c  her-  genter  'eon 
baapponere  non  folet,  ut  intclliganinsquodaJiquando  fe  of-  feruemus. 
fert  aliqua  difficultas : fed  tamcn  omnes  uias  perueftigare  de 
bemus,ut  pacem  habeamus.Etcerte  ftulti  homines  ctim  non 
confiderent  pacis  ualorem,idcirco  media  non  exquirunt  ad  pa 
cem  habendam,prudentcs  uero  contra  fe  gerunt . 

Caetcrum  duplicem  conftat  elfc  pacc,aliam  quidc  Dei , & 
aliam  hominum,quod  infinuauit  Chriftusapud  loannem  di- 
cens, Pacem  meant  do  uobis, pacem  relinquo  uobis, non  quo-  Toan.  14. 
modo  mundus  dat, ego  do  uobis:  pax  quidem  hominu  munda  Duplex  ■ 
ru  cft,(atisfaccrceft'r^natoappetitui,fumere vindidadcinimi  pax. 


/ 


Tax  mun- 

dr.norum, 
quam  fit 
fallax. 


T)eus  par / 
dll' git . 
Legem  na- 
tumli  fer 
it  emus. 

Compona- 
mus  pace 
feat  facie 
bat  Moy- 
fti. 


Exo.iz. 


Gen.  \ 8. 

Pare  com- 
ponere  ge- 
nrrofi  cfl, 
& tllujlris 
viri. 


Ka-5  7. 
Apo.i  3. 

Mat.10. 


Sabbatho pofll.  Dom.  Quadrag. 

cis,pax  autcm  Dei  eft  rcfrxnare  paflioncs , & appeterequod  E 
reuera  bomim  eft  & iuftum . Porro  mali  ctiam  dicunt , quod 
appetunt  pacem,  vnde  dicit  qui  vindidam  quxrit.quod  ft  ad- 
uerfarium  intcrfecerit,  diflolucnturomnes  diflenfiones  : vir 
carnalis  etiam  dicit,  quod  ft  libidini  latisfeccrit  , paccm  habe— 
bit : qui  contumeliam  acccpit,etiam  dicit,  quod  nonquiefeet 
nifi  etiam  viciflim  aliam contumeliam  intorferit,vel ignomi- 
niam  imnulcrit.  Vide  igitur  qua  cxcos  teneat  malos  dxnto . 
Amauit  quidem  Chriftus  tantopere paccm, vt  ad  hanc,dodri 
nam  quam  prxdicabar,femper  dirigeret : vndc  iuflit  non  fura 
dum  , non  adulterandum,  non  perhibendum  falfum  teftimo-  F 
nium,non  coqcupifcendam  vxorem,vcl  rem  proximi  fui,&  de 
nique  mandatut , vt  quod  tibi  non  vis , alteri  ne  feceris  • 

Quamuis  Movfes  varijs  donis&  prxtogatiuis  ornatus  ek 
fet,  & multa  prxclara  prxfti  tiller,  vtcum  pertotannos  panic 
gregem  foccri  fui , & ita  fe  totum  in  deferto  contcmplationi 
& orationi  dabat . Item  multos  labores  perrulit  in  cducendo 
populode  feruitute  ilia  Aegyptiaca,&  per  defertum  manudu 
cendormhilominustamen  illud  prxcipuedcipfocommenda 
tur.quod  fxpe  inter  homines  pacem  coponeret,  & inter  Deu 
& homines,  ac  maxinie  folicitus  diet  communis  boni . Vnde  G 
dixit  Deo  Moyfes,  vt  habettir  in  Exo.  Aut  dimitte  populo 
huic  hanc  noxam,aut  fi  non  facis,  dele  me  de  libro  tuo  quern 
fcripfiiti.Quafi  diceret,  tanti  facio,  te  cis  parcerc  quam  in  li- 
bro tux  diuinx  prxdellinationis  me  feriptum  elfc.  Abraham 
etiam  plurimum  commendatur, propter  magnum  dcfidcrium 
eripiendi  ciuitates  jllasdeflammavoraciftima , vnde&Deo 
dicebat : N liquid  perdes  iuftum  cum  impio?abfit  a te,  vt  retn 
hanc  facias.  Satis  quidem  noucrat  quod  polfct  Deus  fepararc 
bonos  a malis,ficut  & fecit, at  vero  huiufmodi  occafionem  ca 
ptabat,vt  Deumaddementiam  incitaret,&  paccm  inter iplos  H. 
Sis  Detim  coponeret : Satis  igitur  conllat  quam  pcrfe&i  elfenc 
hi  viri,&  quantum  paciselfcnt  ftudiofi.Non  tamcn  ita  lege- 
runt  mail : fiquidein  cum  ipfi  intra  le  pacem  non  habeant.ne- 
que  etiam  cam  componere  nituntur  inter  homines. Vnde  Ifa. 
airjmpij  autcm  quafi  mare  feruens,  quod  quiefeere  non  po- 
tcll.Et  paulopolljNon  eft  pax  impijs,Etin  Apo.habetnr,Ne 
que  habent  requiem  die  ac  node, qui  adoraueruncbeftiam,id 
eft  appetitus  fuos  belluinos . 

Paccm  quidem  commcndabat  Chriftus  difeipulis,  vt  earn 
inter  feconferuarcnt,&  extirparent  omnia  quf  difeordiam  ge 
nerarc  pollent  & inuidiam.  Vnde  cum  filij  Zcbedxi  ab  ipfo 

poftu- 


-v  Concio  T ertia . 521 

A poftularCnt  infigniores  fedes,noluit  id  concedere,  ne  ali j difci 

puli  indignarentur.  Sane  quod  Iacob  figna  maioris  amoris  Gen.  3 7. 
oftedereterga  Iofeph,quam  erga  alios  liberos,idcircoinuidia 
& difcordia  inter  ipfos  pullulauit : Vnde  iam  ferme  moriens  Gen. 451. 
eos  congregauit  omnes,&  fingulis  dentinciauit  qua:  euentura 
eflent  ipfis:  & qtiadoacccflitad  Iudam,ex  cuius  tribu  fcicbat 
venturum  Mefliam,per  diuinam  rcueJationem  noluit  idaper  Vifcerdiai 
te  dedarare , nealij  inuidcrent  ei , & ita  difcordia  inter  ipfbs  fuyamut . 
gencraretur,  fed  oblcuredix:t,Non  auferetur  feeptruni  a lu- 
da,&c.Sicergo  Chriftus  etiam  ne  cxteri  dilcipuli  indignare- 
B tur,  fex  dies  expe&auit  poftquam  promillionem  transfigura- 
uonisdixerat. 

‘ Dignitates  in  viris  arrogantibus  quam  ftnt  '' 

periculofa  . 

DVxit  illos  in  montem  exttlfum.  Sicut  Deus  fuum  habec  Demon  in 
montem  in  quem  fuos  nititur  promouerc,  fcilicet  in  mo  monte  fa- 
tem  virtutis  & contemplations,  vtibifuauitate  quadam  car-  ptriu  fu- 
leftis  dujccdinis  obledentur:  fiedarmon  fuos  nititur  eleuarc  0s  ptrtra- 
C ad  montem  tumoris&arrogantiz,&  dignitatum  mundanaru,  hire  nut- 
vt  inde  eos  pniciofius  przcipitct.  Et  ccrtc  in  hoc  dignofeitur,  tur . 

Deus  ne  an  darmon  aliqucm  ad  huiufinodi  dignitates  euexe- 
rit,  quod  fcilicet  illos  quos  Deus  cuehir,  collocet  fub  ipfa  di-  Boni  nidi 
gnitaie,hoc  eft,  cognofcerc  eos  facit  quantum  fit  onus  illud  , tmtatei  e~ 
& ita  diligcnter  curant  fuo  nmneri  fatisfaccrc;at  vero  dxnion  utBi  condi 
quos  cucflit,  fupra  dignitates  ipfas  ftatuit,  perfuadendo  iplis  tiones  . 
quod  iam  fibi  debits  ellent,&  quod  in  przmium  datz  ftnt  il- 
lis,&  vt  quiete  viuerent , turn  etiam  quod  rex  vel  alius  prm-  Mali  ad 
ceps  eas  conceflerit  in  przmium  obfequiorum  quz  ipfi  prz-  ditnitatet 
D fliterunt,&  tantarum  diuuiarym  quas  infumpferunt,&  itade  eutcit  i„r„ 
rigore  iuftitiz  fuadet  effe  debitas . An  non  obfecro , hzc  tibi  Untet.  * 
maxima  videtur  ftultitia,vt  fcilicet  tibi  perfuadeastc  paftore 
elTefaftum.vt  fecurc  dormias,  & gregemipfum  dilaceres?no 
idfanefuadebat  Apoftolusnouoillipaftori  Timotheo,  cum  a.Tim.4. 
diceret,Tu  vero  vigila.in  omnibus  labora,opus  fac  Euangeli- 
ilz.minifterium  tunm  imple.fobrius  efto.  vide  obfecro  quot 
eum  legibus  obftrmgat.Sane  Centurio  quamuisgentiiis  mtel 
ligebat  cui  onerifubieftaeflet  digmtasliia.cum  diceretjNam  Mat.8. 

& ego  homo  fum  fub  poteftate  conftitutus.  Ercerte  dipnita- 
tes  ipfz,onera  appellari  poflunt . Vnde  Deusde  przlatis  tra- 
dkansapud  Ila-aitjEt  dabo  clauem  domus  Dauid  fuper  hume  Ifa.aa, 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  S S ros 


/ 


' Sabbat  ho  pofl  /.  Dom.  Ouadrag. 

ros  eius : non  ait  quod  daucm  poneret  in  zona,  fed  in  hume-  E 
* . . ro  tanquam  onus  quoddam  , Sc  hsc  eft  clauis  onerofa  rcgimi 
nis.Va»ilIisqui  daucm  acdpiunt,  vt  in  ea  led  cant,  & eatantft 
Dignitn-  fe  oblc&ent , obliuifcentcs  interim  qua*  ad  eius  munusfpe- 
tes  onerofa  dant.Nec  vero  foliim  dignitates  funtcorpori  onerofar,  (edcc 
& pericu - anim*  periculofae, 8c  pra:lertim  nifi  adfint  ornamenta  requifi 
lift.  ta  ad  munus  debite  exercendum.  Hoc  quidem  infinuauit  Ifa. 
ITa.a.  dicens:  Apprehendet  enim  virfratrem  fuum  domefticum  fra 
tris  lui,  veftimcntum  tibi  eft , princepseftonofterrrcfponde- 
bit  in  die  ilia  diccns,non  fum  medicus,&  in  domo  mea  non  eft 
partis,  neque  veftimentum  , nolite  me  conftituere  principem  F 
populi.  6 fi  homines  cognofcerent  fuam  infiifficientiam,8t  hu 
lulmodirefponfionem  darent  ,cum  ad  dignitates  inuitantur. 

V'tri  fapie  Pradati quidem  medici  elTedebcnr,&  chirurgi.Sed  quot  func 
tes  fugere  Deus  bone,qui  poftquam  dignitatibus  anhelarunt,&  eas  obti 
folent  di-  nuerunt,non  fciunt  neccflitatesfubditorum.fpirituales  & cor 
gnitates . poralcs  medicari?  Intelligant  igiturqni  tales  funt , quod  fi  in 
infernumtendant,  non  liberabunt  cos  amici , necfauores  eo* 
rum  qui  ipfos  ad  huiulmodi  dignitates  eucxerunt. 

Mirabile  fane  eft  videre quanta  cum  fiti  defidcrent  infuf- 
Dinita-  ficientes  homines  dignitates , & tamcn  Chriftus  Dominus  O 
tes  °quam  feints  q>  venturi  elfent  vt  facerent  eum  regent , abfeondit  fe 
suide  mul  & fugit , vt  habet  loannes . Quid  ad  hoc  dieentambitiofi,qui 
ti  appetAt.  tarn  cupidc dignitates  prchenlnnt  ? Sane  in  libro  Iudicttm  ha- 
Ioan.6.  bbturquod  ligna  facere  & conftituere  fibi  vellcnt  regem , fit 
Xudic  p.  fupplicarunt  olittae  vt  vellet  huiufeemodi  ntunus  fubire : ipfa 
Prudentes  veto  recufauit  dicens, nunquid  polfum  defererepinguedinem 
r ecus  At  di  meant,  qua  St  dij  vtuntur  8t  homines , fit  venire  vt  inter  ligna 
instates*  prontouear?  dixeruntque  ligna  ad  arborem  fiennt,  veni,  8c  fu- 
pernosregnum  accipe:quaerefpondit  eis : nunquid  polfum 
defereredulcedinem  meam,fru&ufqueftiauiflimos,  Sc  ire  vt  j§ 
inter  castera  ligna  promoueardocutaqne  funt  ligna  ad  vitem 
veni, fit  impera  nobis, qua:  refpondit  eis, nunquid  polfuntdele 
rere  vinunt  meum,  quod  lartificat  Deum  Sc  homines , & inter 
Sttslti  fits-  castera  ligna  promoueri?  dixerutqueontnia  ligna  ad  Rhamnu, 
tim  tt  igna  veni  fit  impera  ac  dominare  fuper  nos,  8c  quantuis  elfet  infuf- 
ri  dignita  ficiens , tamen  acceptauit , 8c  ftatim  terribile  qnoddam  Sc  fa- 
tes ample-  tuum  edict  fi  fulminauit  dicens  : venite, fit  requiefeite  fub  vm- 
Uuntur . bra  mea : fi  autem  non  vultis,  egrediatur  ignis  de  rhamno , St 
deuoret cedros  Libani. Orem  prodigiofam,quodfcilicctviri 
fapientes  8c  idonei  recufent  acceptare  dignitates, 8c  confideret 
pcricula  quae  in  ipfis  continentur , Sc  tamen  idiots  Sc  mfu  rfi- 

cicntcv , 


Concio  Tertid . 322 

A cientes,easmaximcdefiderent.philofophusquidamChryfijp-  Chryfip. 
pus  dicere  folitus  erat,  quod  nullus  dignitates  acceptare  debe 
bat,  quandoquidem  fi  rice  & prxclare  fuu  munus  exercebat , 
difphcebac  hominibus,&  fi  male  munus  fibi  impofitu  obibat,  Multi  prA 
difpliceret  Deo. Vnde  fit  vt  multi  pra?lati  hoc  tpe  ia  eos  quj-  lati  firm * 
rant  l'ubditos,qui  fibi  no  minus  fimilcs  fine, qua  ouum  ouo,  & Its  fibi  fult 
ita  vtriquead  nutu  fuum  viuant , Hinccu  fandus  tile  Moyfes  ditos  qua- 
iniquo  populo  conlentirc  nollec,  & deprauatis  eius  moribus , runt . 
quin  potius  ipsu  feucrlfime  reprehendebat  & puniebat , con- 
iurabant  oes  contra  ipfum  dicentcs : collituamus  nobis  duce, 

B & reuertamur  in  Aegyptum.Malebant  enim  reuertiin  Aegy  Num.14. 
ptum,&  ibi  ad  libitum  viucrc  quamuis  in  feruitute,  qua  in  li-  Nimia  li- 
bertate  viuere  leruando  fan  das  leges, & ad  promiftionis  terra  centia  quA 
tendcndo.Sic  iam  fere  fit  vt  liibditi  eos  prxlatosrefpuant,qui  Tut  malt. 
iplos  ad  uirtutem  dirigant,  & viam  ad  cazlum  comnronftrent . 

Nolimusambiremundanos  honores  & digmtates:nam  fi- 
cut  exiguum  nauigium,  paffis  velis  tendens , & maximo  cum  Sipfilitu. 
vento,periclitatur  nc naufragium  faciat,  ac propterca  circum-  Dignita- 
fpefte  moderandum  eft : fic  vtique  circumfpe&c  viuere  debe-  tts  hum » 
mus,&  vigilanter,fi dignitates  habeamus:  Quis  igitureric  fa-  ns.  pericu - 
C piens,qui  velit  hmoi  dignitates  acccptare, in  quibus  fi  vel  tan  lofiftma. 
tillum  deuiaueris , in  tantu  incurras  naufragium  ? Non  abs  re 
igitur  refpondic  Chriftus  filijs  ZcbedarirNeldtis  quid  petatis.  Mai.20. 
Sut  qaidem  aliqui  oes, qui  fxpe  a Deo  contendut  vt  ipfos  ad 
aliqua  dignitatem  euchat,&  pofteapermittit  Dens  vt  fitillis 
in  ruinam,iuxta  illud  quod  dixit  Dominus  Pharaonii,  In  hoc  Exo. 9. 
pofiii  te,vt  oftendam  in  te  fortitudinem  mcam . Sane  dignita- 
tes his  commendanda?  funt,  qui  feiant  ipfiis  regere  & guberna  Dignita • 
re;nec  fufticit  q>  aliquis  fit  vir  bonus, fed  debet  etiam  regendi  tts  benemt 
& gubernandi  arteperfefte  nolle:  na  vulgo  dici  folet,  q>  ahqs  rstis  funt 
X)  fit  bonus  fubditus,&  tn  non  eft  bonus  prxlatus  . Sicvidemus  dands. 
quod  aliquis  nolit  alicui  bene  morato  falutcm  fuam  commcn  Similia. 
dare,nifi  fit  in  arte  medica  expcrtus,neque  nauigium  comme 
datamico  quamuis optimo, nifiartisnauigaudi  fuerit  peritus, 
fic  ergo  non  crit  aliquis  aptus  rcucra  ad  prxlaturam  quod  bo 
ous  tantum  fit,nifi  fuerit  etiam  aptus  ad  regendu  : Vnde  Sap.  Prou.zl. 
ait.Sicut  qui  mittit  lapidem  in  accruum  Mercuri j,ita  qui  tri-  Similitu. 
butt  infipienti  honorc.  Et  fane  tabs  infufficiens  eft  ficut  lapis 
qui  per  violentia  furfum  fcandir,fiquide  natils  erat  vt  deorsu  Dignitat 
cenderct : fic  enim  tales  viri  indigni  ad  dignitates  quodamo-  in  viro  m 
do  vioIeterafcedunt,cu  potius  natieftentalijs  fubefle.  Quid  digno  won 
qugfo  moftruofius  q volarclapide?  Illud  fane  eft,g>  regat  in-  firuefatfl . 

SS  x fulficiens, 


Simile. 

F.xo.  3 1. 
Pr&lati  o- 
ptimi  deli- 
gantur. 

Dignita- 
tis huma- 
ne. quanto 
turn  labo- 
n adqui- 
rantur. 
Sap.  i. 
Simile. 
Eccl.34. 
Simile. 


Eccl.i. 

Simile. 

Similitu. 


j. Reg.  18. 

Dignita- 
tis aliqui 
nonnuqud 
obtinet,ad 
toru  conde 
nationtm . 
Gen. 46. 


Sabbatho  poft  /.  Bom.  Ouadrag . 

fufficiens,&  qui  folum  per  fauores  ad  earn  dignitatem  affiin*  £ 
xit.Vnde  vulgo  dici  folct,  Ille  quidem  afcendit,  quod  multos 
habebar  fauore$,&  qui  proipfo  negotientur.Si  Deus  tarn  exi 
mios  quaerebat  artifices,qui  templum  fuum  aedificarent,&  ni 
hilominusipfeeos  inftruebat,vt  habetur  in  Exo.  quanto  dili- 
gentius  ardificandum  ell  templum  fpirituale > & curandum  vt 
eius  artifices  aptilfimi  fint.ideft.praelati,  quibus  animaru  no- 
ftrarumcuracommilTaeft  ? # -a 

Porroetfi  periculofiftimf  fint  dignitatcs,  miruni  theft, 
quanto  cum  labore  comparentur : fiquidem  fi  Jitc  vincere  ve- 
lis.fi  cathedram  comparare.fi  gradum  alicuius  Icicntiae.fi  be-  F 
ncficium,fi  canonicatum.fi  praelaturam,&  alia  id  genus, fudan 
dum  tibi  plurinmm  eft:  & quod  mirabilius  eft,  pollquam  hjc 
adquifieris,non  tn  contemns  es,  neque  appctitum  tuum  exa- 
tiant,  fed  in  eadem  remanes fiti, qua antea.  VndcSap.i.dici- 
tur;  Tranfierunt  omnia  ilia  tanquam  vmbra : funt  ergo  ifti  in 
ftar  puerorum , qui  cum  vmbra  ludunt : & ficut  Eccle.dicit , 
Quafi  qui  apprehedit  vmbram,&  perfequitur  ventum.Et  ve- 
re  ita  eft : nam  certe  omnia  haec  mundana  vnr  fimilia  his  quf 
arte  ma°icafiunt, cuius  beneficio apparent  horn  pulcherrimi, 
labores,°diuitiae,  & tn  cum  haecmanibus  attreftare  volueris , G 
nihil  folidi  extat.fed  omnia  euanefefit,  fic  haec  mundana  funt 
Vanitas  vanitatum,&  omnia  vanitas.  Sed  tamen  nihilominus 
mali  ad  cas  obtinendas  dignitatcs  mundanas  maxime  conten 
dunt.neccofiderant.quod  fi  daemon  eos  iuuat,  id  facit.vt  gra 
uiori  cafu  eos  praecipitet:ficut  aftutus  luftator pugilem  fuQ  in 
altum  eleuat : vt  eiim  facilius  profternat : & auceps  etia  cum 
videtquiefcentes  aues.easad  volandfi  protiocat, vt  ita  ad  rete 
fuum  inducat . Vndecum  videmusaliquem  ad  dignitate  ali- 
quam  afccndilfe, qui  tamen  indignus  ea  eft,&  infufficiens,me 
tuendtim  fane  eft  ne  in  breui eius  perniciofus  contingat  cafus.  H 
Prseterea  permittit  etia  Deus  aliquando.vt  qui  tantopere 
dignitates  ambiunt.eas  alfequanuir  ad  maiorem  eorum  con- 
demnationem.Sane,  i.lib.Reg.  habetur, q»  cum  rex  Saul  vel- 
letuindiftam  fumerede  Dauide.idcircoei  filiamfua  Michol 
dedit  in  vxorem,dicens.Dabo  earn  illi.vt  fiat  ei  in  fcandalum. 

Sic  ergo  interdum  indignus  praelatus  alicui  Ecclefiae  permit- 
titur.ad  maiorem  eius  condemnationem,  & confufione,&  vt 
incidat  inmanus  Philiflhaeorum.In  Gen.quidem.  habetur 
cum  feiret  Iacob  profperitatem  ipfius  Iofeph, nihilominus  tn 
cum  timore  in  Aegyptum  pergebat , quod  conftat  ex  eo  q»  ei 
dixerit  Deus  in  via  ne  timeret , fed  tuto  ad  filiu  Iolcph  acce- 

deret. 


J 


Concio  T ertia . 323 

A deret . Timebat  quide  Iacob  nc  profperitas  nimia  Iofeph  ip- 
film  infolentc  reddidrflet,  & nc  fortafi'e  ad  dignitates  euehe- 
ret  fratres  fuos,in  quibus  perircnt  & fuperbirent.  O fanftum  Dignitatet 
timorem  ! 6 fi  ita  nos  timeremus,quam  diuerfa  capeflercmus  timent  ftr 
inftituta.  Certe  vnufquifque  rationem  redditurus elide offi-  ut  Dei. 
cio  fibi  com  nu  I to,  vt  optime  ait  dodor  fan&us.  Ideo  dicebat  D.Thom. 
Abacuch;  Super  cuftodiam  meam  ftabo.  Hxccumferui Dei  3»p.  q ,6j. 
optime  callerent,idcirco  multi  ex  his  prflaturas,&dignitatcs  ar.8. 
renuntiarunt.  Sane  cum  timore  acceptabat  Hindus  Iofue  mu  Abaca, 
nus  fuum , adeo  vt  biseum  Moyfes  ad  illud  fubeundum  ani-  Iofue  i. 
g maret , & incitaret  dicens ; confortare , & efto  robuftus , noli  Dignitatet 
metuere.quoniam  tecum  eft  Dominus  Deus  tuns.  Vnde  con  ferui  Dei 
fiat  quanto  cum  timore  munus  fuum  fubiret  Iofue  :fi  enim  cu  timore 
id  non  eflet,  non  eratcur  cum  Moyfes  hortareturad  illud  fu  accept  ant. 
feipiendum : Conltat  etiam  ex  his  quod  quidquid  c(t  in  vni- 
Uerfo  mudo,parum  valet  fine  Deo,&  quod  quamuis  idonetis 
aliquis  fit  ad  aliquam  dignitatem, nihilommus  tamcn  nifi  Dei 
feruus  fit,parum  potent.  De  Dauide  quide  lirribitur,  i.Reg.  i.Reg.id. 
Vidifti  filium  I(ai  feientem  pfillere,  Sc  forciflimum  robore,&  Pralatiti - 
virum  bellicofum  & prudentem,&  virum  pulchemmum  ?&  meat  Dei . 
C quamuis  hxcpulcherrima  fine  ornamenta.mhilominus  tame 
addidir,  & Dominus  eft  cum  eo . Porro  (apientes  dignitates 
contemnunt,&  refpuunt,  infipientes  veroeasplurimum  admi 
rantur,&  concupifcunt.  Scnbitquidem  Seneca, quod quando  Sen.li.i6. 
imperator  Caius  dignitatem  quandam  auferret  a quodam  fe-  de  breuik 
natorc,eo  dumtaxat  quod  erat  fcncx,  conu crius  ftatim  ad  fa-  vi. 
nitilos  fuosdixerit,  vt  fibi  iam  tumulum  prxpararent , fiqui- 
dem  non  potcrai  abique  munere,  & officio  viuere,(ed  iam  fi- 
bi mortuusuidebatur.  mirum  fane  eft,  quod  cum  nonagena- 
rius  elfet/nihilominus  tamcn  tarn  vehementi  appetitu,&  defi 
D derio  dignitates  appeteret . Quod  ciimimperatori  nundatfi  Dignita - 
e(Tet,iuftitillireftitui  illud  munus,  quod  priusabltulerat,  do-  tts  quan- 
tize mortem  cum  vita  commutarct.  Quod  hoc  tantoappeti-  turn  appt - 
tu  digniratum  crudaretur  gentilis  vir, mirum  non  videtur : at  tarn  muU 
verb  quod  Chriftiani  homines  fidci  lumine  illuiirati,tantope  ti . 
re  dignitates, & honores  ambianr,&  nifi  eas  conlequantur,prj  * 

triftitia  moriantur,hoc  vero  intolerable  eft . 

..  . . ..  . .. 


A P P E N D I X . 


ASfumpJIt  lefus  Petrum,  lacobum,  & leannem.Hx  duo« 
decim  dilcipulis  hos  tres  dumtaxat  elegit,qui  cius  tranf- 

S S 3 figuration! 


Mat.  to. 
Simile. 

I.  ^Tor.^. 


j.Gor.4. 

Simile. 

Succumbi 
tnus  faci- 
kjm 


Leui.il. 

Mat.6. 


lob' 1 7* 
Philip.4* 


Sabbatho  pofi  L Dom.  Qua  drag. 

fieurationi  interelfent,  vt  intelligamus  quod  multi  funt  voca- 
ti,pauci  vero  elefli-Eft  fane  gloria  inftar  brauij.ad  quod  confc 
quendum  multi currunt,&  pauci  illud  conlequuntur.  Omnci 
quidcm  currunt,ait  Apoft.fed  vnus  accipit  brauium  . 

In  montem  excel fum.  Afcendamus  nos  vt  gloria  videamus, 
fiquidem  Deus  & angeli  nos  cotuentur.V nde  Cor.4.  Spcfta- 
culum  fafti  fumus  Deo,ange!is,&  hominibus.  Si  amicos  tuo* 
habes  fpeftatores,  animaris  quidem,  & praeltaris ; viriliter , ne 
ignominiam,  fed  viftoriam  reportes,  non  animabens,  cum  te 
Dominus  contueatur,  & tota  caeleftis  curia?  An  no  pudefis,qp 
ftatim  tentationibus  fuccumbas?&  quod  yix  dum  gladiutn  ho  F 
ftis  diftrinxerit , cum  iam  vin&as  ei  porrigis  manus , eiufque 

mandatotefubmittis? 

Duxit  illos  in  montem  excelfum.  In  altum  duxit  eos,yt  Intel 
ligamus,quod  vt  & in  caelum  afcendamus,  debemus  hie  terre 
nadeferere.  Iubebat  Dominus  inlegenecomedcrent  ex  aue 
quae  volaret  & nataret,  vt  intelligamus, Nemopotelt  duo- 
bus  dominis  feruire  . 

Bonum  eft  nos  hicejfe.  Vbicunque  fit  Deus , bonum  elt  ho- 
minihabitarecumeo.Iobdicebat,  Pone  me  iuxtate,&  cuiuf 
uis  manus  pugnet  contra  me:  Et  Apoft.ait,Omnia  pofluni  in  <5 
co  qui  me  confortat.  Et  certe  quod  homo  fit  cum  Deo, elt  in 
centro  fuo&  loco  fibi  accommodato , atque  inquietum  enc 
cor  noftrum , donee  ad  ipfum  reuertamur . 


B i 


Vefidera- 
tnus  qui  - 
de  gloria, 
at  vero  no 
lumus  pro 
ea  fufline- 
r»  laborer. 
Similitu. 
Pfal.  1 6. . 
Simile. 
Gloria  eft 
inaftima- 
Ulis. 


jOnlV.  dU  ipiUUI  A w UWi  • 

Bonum  eft  nos  hicejfe.  Omnibus  quidem  hominibus  placet 
1 vellent  quod  non  perinde  in  edito  loco  fita  el- 


gloria, attamen  vciicm  i|uvu  — — 

let  & accliui,  faepe  quidem  multi  hoc  vellent,  & vt  ablque  la- 
bore  in  earn  ingrederenturmon  ita  fe  gererent,fi  diuinj  glorif 
valorem  optime  perpenderent , & confiderarent : Etemm  ea 
omnia  quae  in  hoc  mundo  pretiofiora  funt,  & apud  mortales 
plurimi  Hunt,  nil  funt,  fi  ab  beatitudinem  illam  conferantur , H 
fed  tantiimappetitum  noftrum  incitare  videntur  ad  glonam 
ilia  lempiternam.quae  eft  folidus  cibus. Vnde  Dauid  aitjTunc 
fatiabor,cum  apparuerit  gloria  tua.  Videas  in  quibufdain  ora 
cinis  flue  tabernis,vbi  aliqua  pretiofa  venduntur,  folere  fieri  r 

vt  quxdam  ex  his  minimi  prsetij,  ante  fores  ponantur,  vt  ex- 
tent tanquam  monumentum  aliquod  & indicium  earum  mcr 
ciumquaeintus  venduntur:  fic  igiturqu*  in  hoc  mundo  vi- 
des  pretiofa,funt  qua.fi  indicium  quoddam  futurx  glorix.  Ad 
quam  nos  perducat  Deus , vt  ibi  fimul  cion  Angelis  cum  m 
xternum  laudemus.  ' A fe 


Sabba- 


T. 

[ft 

fi 

:i 

k 

k 

R 

i 

it 

« 
3 it. 

b 

fa 

it 

in 

tii 

& 

*t! 

ftl 

ill 

k: 

fi 


.*■  ‘*v  Conch  Quart  a . ’ 324 

jk  . 

Sabbatho  port  I.  Dominicam 
Quadragcfimx. 

C O N C I O CLV  ARTA. 

‘ f | • 1 < »!•  V i " , • V t //Jk 

Superfluities  in  adificus  quomodo  reprebendendtt, 

& in  alijs  buiufmodi . 

Ssvmpsit  lefts  Petrum,&  Iacobum,  dr  loan 
nemfiatrem  eius , & duxit  illos  in  monttm  excel-  ' * 

fitm.  Mat.l7.Mar.p.Luc.y.  Attcndc  obfccroquo 
dicat  Petrus  in  hodierno  Euangclio,Dnc  bonum 
eftnoshicefle,  faciamus  hictriatabernacula  rcontentus  fibi 
efle  vidcbatur  ex  cxiguis  quibufdam  tabernaculij.  Vnde  fane  Aedifieio «* 
doccmurquantu  fuperfluicates  m xdificijs \rtare debeamus,  rumfuptr 
quibus  tantopere  multi  ftudent,non  modoin  domorum  ftru-  fluitates  , 
Aura,  fed  ct  aliorum  locorum  reparatione,ciim  ramcn  natu-  et  ornamf 
ra  paucis  (it  contenta.  Sane  Alexander  Magnus, cum  audiuif-  torum  re - 
C fet  Anaxagoram  difputantempluresefle  miidos,  gemebat,&  prehendun 
Cecum  conquerebatur,  quod  iple  non  Hum  diet  dhs  vnius  mu  tur. 
di,  & tn  huic  tarn  inexh^plbr  dominandi  fiti,  fuisfccit  tumu>  Exempli 
lus  feptempedalis  in  morte. Quod  cum  ita  (it,nitere  tn  neam  prauum. 
hitioni  incumbas,  & fuperfluis  xdificijs,  fed  potius  vita  tuam  Alex.Ma- 
cum  fine  diligenter  confer  & compara.  Etqniaadampliflima  gnum. 
ilia  palatia  cxleftia  tendis,  noli  in  his  anguilijs  immorari , & Appetitut 
rebus  puenlibus  ac  minime  duraturis:(ed  ficut  viator  quocun  reru  tepo- 
que  leftulo  contentus  eit  in  hofpitio,  cu  vlterius  pergere  con  raliu  qua 
tendat,  videlicet  ad  fuauifiimam  domu  fuam,  in  qua  delicate  fit  refit— 
I>  traftandus  eft.-fic  et  nobis  ad  cxidlis  patrif  amplit udinem,&  nandus. 
fuauitatem  contcndentibus , quxlibet  hie  et  exigua  xdificia  Simile, 
fufficere  debent.  Vnde  Apolt.ait,  Abraham  demoratus  eft  in  Confidere- 
terra  repromiftionis  tanqua  in  aliena,in  cafulis  habitado  cum  mu:  nos  ee 
Ifaac,&  Iacob.  Expeftabat  enim  fundametita  habentem  ciui-  viatores. 
tate,cuiusartifex,&  conditor  Deus.  Quod  fi  hoc  in  terra  fibi  Heb.n. 
tarn  fxpe  promifla  facicbat.quid  fafturum  pucas  cu  in  aliena  Nos  tan- 
verCarctur^fi  ibi  in  cafulis  niorabatur,&  tanquam  peregrinum  qua  pert - 
fe  reputibat,quid  faceret  in  alienis  regionibus  ? Vnde  mcrito  gnnos  rt~ 
dixit  Petrus  in  hodierno  Euang.  Faciamus  hie  tria  tabcrnacu  putemus  in. 
14 : quad  diceret  ,nd  vitam  hanc  tarn  brettem  traducendam , hoc  vsttu, 
nobis  quidem  Cufficiunt  quamuis  lex  finuis,tria  tabcrnacula , . . 

S S 4 non 


4 


Sabbat  ho  foft  /.  Dom.  Quadrag, 

non  indigemus  magnis  palati  js  & caftellis,  neque  varietate  8c  E 
J amoenitate  hortorum, nequc  huiufmodi  ali  js  rebus  caducis. 

Porro  vt  daemon  nobis  perfuadeatfuperfluitates  , & vani- 
jtflus  de-  rates, vtirur  hac  arte, quod  fcilicet  b.ec  faciairtus  ad  meiancho 
moms.  liam  anobisdepellendam  ,& vt  podimus  animum  tantifper 
diuertere.  Recordareobfecroquam  afFabiliter  protoparentes 
Gen.  3.  o!im  fueritallocutus,dicens:  Curprxcepit  vobis  Deus, vt  no  - 
comederctis  ex  omni  ligno  paradifo  Quad  dicat,  doleo  quide 
vicem  veftram,&  quodtanto  bono  priuemini : fiquidem  cfle 
poteratis  vt  Dij,  & fatis  poterat  Deus  hoc  vobis  cocedere  cu 
tam  commodum  futurtim  diet  vobis.Sic  etiam  falfo  quodam  f 
Mat.4.  colore  voluit  tentare  Chriftum  in  deferto  dicensjDic  vt  lapi- 

desidi  panes  fiant : prxmifit  enim  diccns , doleo  quod  vir  ta 
prudens  & fapiens  in  his  defertis  locis  commoretur,cum  pok 
fet  in  Hierufalem  honorifice  prxdicare , & Deo feruire : hie 
enim  tantum  fame  conficeris  & macilentus  redderis  pra:  tata 
abdinentia , cum  tamen  pofles  in  altioribtts  occupari  muneri- 
Sub  colon  bus:  nequc  enim  exidimo in  toto  terrarum  orbetui  fimilem 
(3>  pallia  polfe  inueniri.ac  proptcrea  notabilis  eflet  & Imduofa  abfentia 
vir  tut  is  te  rua  & mors,&  prxfcrtim  fipra?  tantaabdincntiamorercris.vi 
tat  nos  do  de  igicttr  quomodo  adutus  hoftis  Tub  pallia  quodam  arnicine  G 
man . 8t  boni  zcli,atque  neceflitatis  noftrx  tegit  virus  fux  tentatio 
Sub  Jpecie  ms,&  tentat  nos  Tape  de  huiufmodi^perduitatibus , & niti- 
f mduatis  tur  vt  ad  has  exequendas  multa  fxpe  committamus  facinora  . 
Uqueute-  Sic  enim  videmus  quod  aliqui  fub  quodam  prxtextu  dams 
dir  demon,  fui  & familix,  & liib  tituloconferuandi  honorem  maioru  fuo- 
Pfal.24.  rum , multa  per  fas  & nefas  committant . Satis  hoc  nouerac 
Ntle/l  ad-  fanftus  vates cum  dicerctrDe neccditatibus  meis erue mc.Sic 
eo  neteffa-  etiam  multi  vulgo  datim  illud  in  medium  adducunr,quod  ne 
num , vt  ccditas  non  habet  legem. Et  certe  neceditas  non  debet  nos  ad 
nos  cogat  id  perducere,  vt  Deum  ofFendamus , nec  tali  neceflitate  nos  ft 
Deum  of-  Deus  vnquam  opprimit,vt  ipfum  offendamus.  Quare  potius 

fendert.  in  Domino  confidamus,  & ipfe  liberabit  nos,  & nobis  profpi- 
;.Reg.t7.  ciet,  ficut  fecit  cum  Elia  famclico,  & fiti  confefto , modo  ipfi 
3. Reg.  19.  angelum  cum  pane  mittendo,&  aqua, ad  vitam  (itdentandam. 

In  grauijft  & modo  coruum,  qui  ei  panem,&  carnes  adferebat.Quis  vn- 
rms  etiam  quam  dixiflet,qu6dangelusfubcincritium  quendam  panem 
necejfttati - prxparaturus  eflet  Elix?&  quod  tam  carniuora  auis  fibi  car- 
bm  ftmper  nes  adferret,  & Eli r minidraret  ? Quis  igitur  crit  tam  Barba- 
ra Do  mi-  rus  qui  etia  in  grauidimis  neceflitanbus.in  Domino  non  fpe- 
no  tonfida  ret, cum  videatquantam  fuorum  gerat  prouidentiam,&  eoril 
m us.  qui  ficut  Petrus,  paucis  contenti,  dicunt,faciamus  hie  tria  ta- 

bernacula? 


* 

9 

V 

?' 

* 

K 

ll 

« 

1' 

Cl 

It: 

t 

c 

t 


I 

Ci 


D 


i 

t 

I 


Conch  Quart  a. 


3*1 


A bemacula  ? Audiamus  itaque  Apoftolti  ita  monentem,omnis 
inquit,  qui  inagone  contendit,  ab  omnibus  fe  abflinet,  & illi 
quidem.vt  corruptibilem  coronamaccipiant.nosaut  incorru- 
ptam.Non  fane  illudcurabat  Petrus, vt  fcilicet  in  huiufmodi 
qua?  ardibcarc  volebat  in  monte  tabernaculis,  multa  eflcnt  or 
namenta ad  ilia componenda,vt nunc  be.  bquidem  (i  hoetpe 
aliquem  vibtaturus  accedas , di&u  mirum  quantus  excitetur 
ftrepitus  ad  fellas  honorarias  hinc  inde  conquirendas.  Refert 
quidem  Diogenes  Laertius , quod  cum  philofophus  quidam 
ciuitatcm  quanda  ingrederettir,inquanundinserant,  & inul 
B ta  vatnuni  exponebanttir.exclamauit  dicens;  di js  gratiam  ha- 
bco  , quod  nullis  ex  his  indigeo.  Vide  igiturvir  Chriliianc  , 
quantar  tibi  vertaturignominias,  fi  in  tantis  fuperfluitatibus 
refecandis,ab  hoc  gentili  te  vinci  patiaris. 

Sane  tota  Chrim  vita,  leftio  quaedam  fuit,vtait  Chryfoft. 
qua  erudiremur,  ne  maiora  quam  neceflarius  vfus  exigat , re- 
quiramus . Itaque  quando  etiam  nafeebatur , non  magnibcas 
sdes.non  locuplctem  matrcm,fed  pauperrimam,&  fabro  de- 
Iponfatam  elegit,  & in  tugunonalcitur,  & in  prxlepio poni- 
tur.  Sicdifcipulosnon  oratores.aut  prophetas  voltiit,  nc-cge- 
C nere,aut  fortuna  claros,fed  inopes  valde  atquc  ignaros.  Men- 
fa  fua  hordeaceis  nonnunquam  panibus,  nonnumquam  quos 
difcipuli  e foroemerent,  refertaerat.  Recumbebat  prsterea 
infaenojveftes  viles,nec  conditionem  vulgi  excedentes, indue 
bat.Domtim  nullam  habebat,cumquede  loco  in  locum  tran- 
feundum  pedibus  iter  faciebat,  vt  laboreplerumque  conbce- 
rctur.  Nunquam  in  fedc,nec  in  puluinari,fed  in  ipfa  fuperbeie 
terra;, modo  in  montibus,  modoapud  fontes  (bins  fedebat,  & 
mulicrem  Samaritanamalloquebatur . Sicmedu>critatem  in 
maerendo  nos  docen$,quandores  po(hilabat,Iaihrymas  cflfu- 
dit,terminos  nobis  in  omni  re  conllituens,  vtquoufque  pro- 
grediendum  effetnon  ignoremus.  Porro  de  Antifthene  ait 
Hiero.aduerfus  louinia.  quod  cum  gloriobflime  iam  docuif- 
fet  rhetoricam,audi(Tetque  femel  Socratcm,dixilleferturdi- 
fcipulis  fuis : abite,  & niagiflrum  qua;rite,egoenim  iam  inue 
ni;  ftatimqne  venditis  qua;  habebat,  & publice  diflributis,nil 
fibi  prseter  pallLolum  referuauit,ut  autor  eft  Xenophon. 

Sed  quis  poterit  declarare  quanta  hoc  tempore  bt  in  vefti- 
bus  fupcrfliiitas?  Ambr.quidem  ait,q>  plerofquc  mollionscu 
ra  vcftis  efta?minat,qui  quab  graueonus  ferre  non  poflint,fe- 
ricas  veites  per  terram  verrunt,  vfumque  faciunt , vt  amidus 
fit  honori . Ten  era  aut  corporis  cura,luxuque  Jafciuiarum,  8c 

cupiduate 


i.Corju 


AeAificitu 
et  oraamf 
ta  fintma 
derata. 
Diogen. 
Lacr. 

Naturae 
paucis  ejl 
content  a. 
Chryfolh 
in  Matth. 
homi.  67. 
to.z. 

Mat.  1. 

l.Cor.l* 


Mat.8. 
loan.  4. 


Luc.i*. 

Hier-li.z. 

aduerfuc 

Ioui.to.z. 

Xeno.  in 
Simpob 
Ambr.  in 
Luc.tf.c.7 


Sabbatho  poft  L Bom.  Quadrag, 


a . • 

Chryf.  in 
Ge.homi. 
i8.to.i. 
i.Tim.6. 
Chryfoft. 
in  Genef. 
homil.37. 
to.  1. 


B 


Magneu 
dijfolutio  t 
•vefiibus. 
Chryf.  ad 
pop.hom. 


i?.to.f. 


Simile. 


Chry.ho. 
37.inGe. 
to.  1. 
i.Tim.y. 
Bcrnar.  in 
A polo.  ad 
Guil.  Ab- 
ba. 


Chryf.  ad 
po.ho.47. 
to.;. 
Simile. 


lmitumur 
puerot  in 
pueriltbut 
figmetis  lu 
fit  antes . 


cupiditate  mollitos  nequaqua  cseleftis  aula  fufcipiet.  Turn  et 
Chryf.  ait,  quod  multi  non  inuenientcs  Intis  accommodarum 
fuo  arbitrio  pannum  coem,bombicino,texto  AtraIico,&  con- 
fimilibus  vtunturindunientis  . Non  id  fuadcbat  Paul.dicens : 
Habentes  alimenta,&  quibustegamur,hiscontenti  fimus.  Ec 
alibi  ideChry  .ait. Cu  excefFus,&immoderatio in  veftibus.ex 
fuperbia  fere,aut  vanitate,  ortuni  liabuiile  vidcatur,,  pudore 
plane  pcrfundi  debcnt,qui  candc  in  confuetudine  dttcQt,  pra: 
fertim  cu  Ieuitatis  nota  efFugere  oino  no  poUint.Elhn.leuiflt 
mi  hominis,talc  habere confuetudine, fequc  iadare, vt  quida 
faciunt,qti6d  in  his  rebus  prodigi  admodu  finr,cii  tn  multi  nu  f 
di  inccdant,&  extrema  coganturinopia,&coangullentur.  Ec 
alibi  ait;  Eo  diflolutionisdcuenit  ia  hxcimmoderatio,vtqui 
earn  efFugere  fludent,  irrideantur  a prodigis,&  immoderatis, 
qui fcilicct  ignorant, autnolnnt  intelligcrc,verfiipfum  otnatu 
ab  indumento  potius  animi,hoc  ell  a virtute.qua  ab  indumc* 
tis  corporis  effeiudicandu.Superfiuaquxqueamputa:na  cal- 
ceameta  qui  fupra  menfuram  pedibusadegerit,  itinerecerte 
prolixiori, impedimenta  fentiet:&  veftimentu  mduens,  corpo- 
ris ftaturam  excedes.pari  modo  implicabitur.-atque  fupcrfluu 
vbique  ineoquodlatis  eft  ad  opportunitate, inutile  eft.  Vnde  G 
procederearbitraris,aitChryf.adulteria,furta,rapinas,homi- 
cidia,aliaqueinnumcra  mala,  nifi  ex  rerum  fupcrfluarO  cupi- 
ditate iuxta  illud  Apoft. Radix  omnium  malorD  eft  cupiditas. 

Tradans  de  hmoi  fuperfluitatibus  D.Ber.air.F.x  cordis  the 
fauro  finedubio  procedit  quidquid  foris  apparct  vitiofum:va 
numenim  cor  vanitatis notam  ingeritcorpori,&  exterior  fij- 
perfluitas  interioris  vanitatis  indicium  cft.Mollia  indumenta, 
animi  molliciem  indicantmon  tni  curatur  corporis  cultus,nifi 
prius  negleda  fuiflet  mens  inculta  virtute.  Quid.n.a  pueris, 
ait  Chryf.quxfo  dilFerimus,ludentibus,&  domosatdificanti- 
bus,nos  nimis  fplcndidas  erigentes  domos.mil,  nifi  quod  & cu 
p$na  noshxcfacimus.Si  vcronondurei  vtilitatccofpicimiis, 
mirandu  non  eft,nondu  cnim  viri  fadi  fumusicu  aut  fadi  fue- 
rimusjfcicmus  q»  ha?c  funt  puerilia,  qm  & ilia  viri  euadentes 
dimittimus : cum  aCt  pueri  fimus, feria  efFe  putamus,&  teftas 
ac  lutumcoagmentantes,non  minus  magna  crigetibus  fepta, 
foliciti  fumus.Verumtn  ftatim  pereunt,&  collabuntur,&  ne- 
quefi ftarent,vnqua  nobis  vtilia  forent,ficut  nec iftp  fplcdide! 
domus  nimis;cxli  naque  ciuc  admittere  non  pftt,Tieque  carlei 
fie  habens  patria,  in  h is  mirari  fuftineret . Efficiamur  itaque 
viri,quoufque  folo  rcptamus,  in  lapidibus,  & Jignis  alt u m fa- 

picntes  f 


H 


OT 

tin 

xn 

tuj 

an, 

f* 

om 


de 

Iti 

5 

2 


[ 


M 

its 

iol 

k. 

k 

k 


DO 

k 

in 

in, 

si 

1* 

■Di 

k 

St 

$ 

Sh 

It 


ft 

pt 

* 


i 


. Cottcio  Quarta.  ’ 32  6 

A pientes  ? QuouTqueludimus?Et  vtinamtantummodolude- 

remus:  Nunc  aute  & noftra  perdimus  Talutem;&  ficut  pucri,  ‘ , J 
cum  in  his  ftudiu  agunt  literis  ncg!cfiis,mu]ta  fuftinent  ver- 
bera,  fic  & nos  in  his  ftudium  omne  impendentes,  dum  fpiri-  Puerotpu- 
tuales  exigemur  difciplmas,  tunc  per  opera  nec  quas  prsfte-  nimus , p 
mus  habebimus,extremamdabimus  vltioneni , nec  vlius  eric  nimis  tra- 
quinos  eruat,fiue pater, fiuefratcr, fiucquicunque . Sedhsc  ddt  ft  put 
omnia quidem  tranfibunt:  ex  his  autem  oriens  tortura  mane-  rtlibus , & 
bit  immorralis,atque  corinua.  Quod  &in  puerisaccidit,pue  nos  nil  am 
riles  quidem  Judos proptcripTorum  torporem,patrefunditus  plius  fad- 
£ dellruente,ipTos  autem  incontinuo  luftu  conftituente.  Quid  mus. 
ergo  ahum  Tapis  homo ? Quonam  fublimis  in  ciirru  veheris? 

Quod  te  multorum  trahit  uigum  ? & quid  in  lignis,&  lapidi- 
bus  ranquam  rebus  puerilibus,occuparis  tarn  nimiu  folicite? 

« - • • 'V 

'Deleft ationes  corporales  quantum  incommodent. . ■ \ 

DOmine,  bonumtflnos  hie  ejfe . Vfqueadeo  lartuserat  Pe-  DelcRatio 
trus  videns  magiftru,  & illos  alios  illuhres  viros,cfi  tanra  nts  tempo* 
maicJtate,  vt  obliuilceretur  condifcipuloru  abfemium,  & cne-  ralts  nos  in 
C leftis  illius  patriae , ac  propterea  hie  incolatu  duccre  volebat,  obltuiomtn 
Tolum  prse.'entiacontemplans.  Quodctiam  nobis  Ispeacci-  dueuwo  *- 
dere  folet,  fiquidem  humans  deledationes,&  corporales,  ita  temarum. 
nos  a coelcfti  via  auocare  (blent, ac  (i  non  fuiilcmus  ad  cliche 
beatitudinem  vocati.  Sanequi  peramfnas  vmbras  ^Oateiter 
faciunt,&  per  limpidos  fontes,  (blent  (uum  cutlum  in  his  oc- 
cupati,retardare,  atque  ita  fero  ad  hofpitium  (bum  deueniGt, 
non  autem  ita  Te  gerunr,qui  per  aTperas  gradiuntur  vias:  Vn-  Simile, 
de  ad  occurrendum  his  incommodis  permifit  Deus,  vt  popu- 
Ius  Htbrsus  affligeretur  in  iEgypto , vt  hoc  modo  defidera- 
D ret  magis  ad  prdpria  perucnirepatriam.Quamuis  Iacob  clCet  Gen. 30. 
iuftus,  nihilominus  tamen  cum  bene  tradabatur  a Laban, cu  & 3 1.  • 
piebatcumiplblibetermanereetfi  idololatra  : vnde permifit 
. Deus  vtiplum  falleret , &Ta»pcdcfraudarcr,  atque  itallatim 
defiderauit  in  patriam  remeare,  & cius  (ocictatem  dimittere. 

Sane  fitis  tarn  inexhauda  populi  Hebrsi,efrecit,  vt  aqua  tarn  Dent.  2 *. 
grata  eflet  eorum  palato , & quafi  mel , vt  habetnr  in  Deut«  DtltElatto 
Sic  etia  Deus  duxit  Abraha  per  labores  varios,&  aTpcritates,  net  peril u- 
vt  eG  doceret,g>  Talubrior  Tit  via,&  vtilior  per  laboies,qu.im  lofa  hums 
per  mundanasdelcftationes.  Antequa  Iacob  in  eas  diuitias  mundi. 
perucnirct  ad  quas  venit , vide  quantopere  laboraticrit  prius  Gen.  30. 
apud  Laban.  Vide  et  per  quot Jaborcsduxerit  ipfiim  Ioieph,  Gen.  jy 
. priuTquam 


Sabbat  ho  poft  /.  'Dorn.  Quadrag. 

priufquam  euehcrctur  adtantum  dignitatis  faiiigium : turn  £ 
I. Reg. 1 6.  etiam  Dauidem,antcquam  pacificeregnum  admimftraret:He 
brxos  antequam  promiftionis  terra  fruerentur . 

Et  certe,vt  quis  libentius  has  mundanas  deledationes  fper 
nat.plurimu  confert,vt  oculosin  ca  coni jciat, qua;  fibi  in  mor 
Simile.  teeuentura  funt,&  in  quatos  agones  plerique  tunc  pertrahan 
Confide-  tur.  Cum  perdix  intra  virgultu  delitelcit,fcntit<fccircunftan- 
rdtes  mor  tes  i'e  canes , & prxterea  profpedat  circumuolitantem  accipi- 
ttr>.  fugte - trem,fentitq;  vcnatorcs  virgulta omnia  cxplorantes,  & ferien 
mm  mun-  tes,  quid  fauctnulera?  Sic  plane  quid  te  mifero  fiet  in  hora 
di  gaudia.  mortisjeu adhucanima  latet  m corporis  virgulto,&  tn  multi-  F 
Vide  quan  tudo  peccatotu  earn  circunftat,&  dxmonu,atque  mortis  angu 
tas  fecum  ftix  earn  ferientes  exire  compellunt,vt  hoc  pado  in  venatoru 
tsngufiias  holtifi  manus  incidat,&  pro  momentaneis  huius  vitx  delitijs, 
mors  ad-  tormenta  incurrat  fempiterna  ? O te  infelieem  pcccatoreui , 
fort tt.  quanto  aliter  viueres,fi  hxediligenterapud  te  perpenderes. 
Mudi  deli  Serui  quidem  Dei,  mundanas  deledationes  cotcmncntes, 
tins  clejpi-  fxpe  gemut,&  fufpirant,contcplantcs  cterna  ilia  gaudia. qui- 
temur . bus  beati  in  carlo  fruuntur,&  tn  videntes  (c  adhuc  in  hac  mi- 

Simile.  feriaru  valle  exules : ficut  qui  in  carccre  verfantur , triftantur 

multomagiscu  tripudia  aliqtta,  & feftos  diesinciuitatccele-  G 
Pfal.  141.  brari  lentiunt.  Vnde  Dauid  dicebat;  Educ  decuftodia  anima 
mca  ad  confitendu  non, ini  tuo,  me  expedant  iu Hi, donee  re- 
tribuas  mihi.  Sane  gaudia  ilia  caleftia  verc  poflun t appellari 
gaudia,  hxccnim  noftra  vana  funt,&  torment  u potius  pariut. 
Ifaix  14.  Vndelfa.ait;  Ingemtierunt  omnes.quilxtabanturcorde.cefi- 
G audits  hu  fauit  gaudium  tympanoru,&  quieuit  extus  lxtantiurfanclx- 
ius  vita  j tari  corde,eft  fe  ex  animo  humanis  voluptatibus  tradcre.Por- 
fint  vana.  to  ciim  cor  noftru  lit  ecu  hortus  quida , plantemus  in  eo  non 
ramos  cu  floribus,id  eft  huius  leculi  deledationes,  fed  potius 
virtutes,quarfi  prxniia  in  lempiternu  durabunt.  Hoc  quidem  H 
Pfal.  iif.  fandus  vates  probe  nouerar,qui  dicebat;  Qui  feminant  in  la- 
Ecclef.3.  chrymis.inexultatione  metent.  Et  Ecclquitlcdicitj  Tempos 
Gloria , plorandi,&  tempus  ridendi : hie  igitur  plorandu  eft,  vt  in  pa-  . 
gaudta.Ct  tria  in  lempiternum  ridere  poftimus.  O fi  Deus  nobis  oculos 
infirni  fee  aperiret,vt  videremus  gaudia, quibus  illic  fruunt,qui  hie  pce- 
nos  medi-  nitentes  vixernnt:  & tormenta, qux  patiuntUr,quihicindeli- 
temur . ti;s  fuerunt ! fill j huius  feculi,  dicunt  boni,  vident  cruces  no- 
ftras,  no  conlolationes  noftras:  vident  deledationes  maloru, 

& non  interiores  afflidiones,etinterdum  in  hac  vita,  fiquide 
aliquando  hie  incipiunt  guftare  tormenta  ilia  fempiterna. 

Plurimum  fallebatur  Petrus  eligens  fibi  habitationem  in 

monte 


I ' . 

Concio  Quart  a . 327 

l A monte  Thabor,  non  confiderans  quanto  felictor  habitatio  eu  Mare.$. 
in  patria  maneret , vnde  optime  dicunt  Euangeliftx  Marcus,  Lucx  9. 

& Lucas, quod  ncfciretquid  dicercr.  Multi  etism  funt,  qui  in  Obltuifci- 
hoc  Petru  imitantur,ardcntiflimaquippefelicitatis  finlabo-  mur  eter- 
rantes,  non  alia  tamen,  quam  huius  mundi  bona  efle  putanr,  napro  term 
quibus  flaprantift'imam  ammx  lux  fitim  ledare  queant : non  porali . 
intelligences, quod  amicis  fuis  Dominus abfcondituin  manna 
porrigere  I'oleat,  q«f  cordis  noitri  fitim, 8c  fame  fedat,quod^; 
omnem  mudi  (uamtatem, 8c  dulccdinem  fuperat.  Sicut  enim  Simile, 
aquamaris,  omnium  fiuuiorum,  8c  fontium  (qux  latiftime 
B per  terra  funduntur)  aquas  fine  vlla  menfura  fuperat:  ita  pla-  Bona  et er- 
ne immenfum  illua,  8c  infinitum  bonorum  omnium  pclagus,  naininfini 
infinnis  partibus  vniqerfam  omnium  bonorum  nuidi  copiam  turn  txce- 
fuperat : atque  ita  maiorem  piorum  animis  obleftationem , dut  h&c  te 
quam  ilia  omnia  in  unu  collcda,in  unum  coniun<fta,in  unum  peralitu. 
conglobata,  prebere  poteft. 

Oftendere  voles  regius  Propheta  quato  accenderetur  defi  Pfal.  4 1 . 
derio  Deu  videndi,dicebat : Quemadmodudefideratceruus 
ad  fontes  aquaru,itadefidcratanimamea  ad  te  Deus.  Porro 
Aug.aitjSi  tantoperemiferrimahxc  vita  a plerifque  amatur,  Auguft.de 
C qux  tantis  laboribus,8ccalamitatibusconfertiftimaeft:quan-  te.fer.u 3. 
to  magis  votis  omnibus  expetendaeft,  atque  a nobis  diltgcn-  to.  10. 
da  fempiterna  ilia  vita,8c  beata?  in  tanta  fane  dcuenimus  pro*  , 
pterfcelera  noftra  miferiam,  ait  Greg,  vtvixconarumvllum  Gregor.in 
adhibeamus  ad  coeleftem  bcatitudinem, 8c  patriam  comparan  Euang.ho 
dam.  Conftat  enim  ola  naturx  beneficia, atque  adeo  tota  hu  mil. 3 6. 
ius  mundi  fabricam  ad  hoc  potiftimu  inftituta  fuilfe , vt  tanti 
operis  contemplatione,in  coditoris, 8c  bene  fact  oris  noftri  ad-  Lud.  Gra. 
mirationem  , 8c  amorem  raperemur : confiliu  itaque  dni  fuit 
hilce rebus, velut  inefcare nos, vt  bonis  corporis  quorfi  taaui*  Rebus  ttm 
D di  fumus, alle&i, fide fimul,  8c  amore  in  pedorenoltronutri-  pora  lib  .ni- 
remus, 8c  c corporis  ad  animxfalute,per  hxc  ipfa  tranfitum  tmum  m- 
faceremus . Scd  quid  nos  tande  facimus  ?adeo  terrenis  rebus  tubimus. 
addifti  fumus,adeoq;  prxpottere  rebus  quidem  ipfis  conditis 
vtimur,vtea  fbliim,quxcorporifalutaria,  ac  commodafunt,  Tempora- 
auideconleftantes,qux  menti  falute  adferre  poflunr,  tanqua  Ita  eternit 
inania, 8c  mi  ad  nos  pcrcinentia,rcfpuamus,cum  tame  horum  anteponi — 
gratia  extera  omnia  fuerint  inftituta, quod^;  loge  grauius  eft,  mm . 
funt  8c  ali;,qui  non  modo  pij  benefattoris  memoriam  depo- 
nunt.fcd  ipfis  etia  benefieijs  in  eius  iniuria  abutuntur,quem- 
admodum  ipfe  per  Propheta  quxritur : Saruraui,inquit,eos,  Hier.j. 

& moechati  funt, 8c  in  domo  mereuicis  luxurubatur.  Itaque 

abun- 


w 


/ 


Sabbathopofl  1.  Dorn.  Quadrag. 

abundantia.qux  illis  domini  fui  beneficiocontigerat,  & quae  E 
ad  donantis  laudem  inuitare  debuerar,iuxta  quod  fcriptu  eft; 
Pfal.ii.  Edcnt  pauperes,&  faturabuntur,  & laudabunt  dominuru,  qui 
Eenefuijs  requirunt  cum  ; illis  quidem  non  laudandi,  fed  luxuriandi,  & 
Vetabuti-  prxcepta  Dei  violandi,occadonem  prarbuit.  Quorum  impu- 
frjrtf  . dentia  non  video, cui  melius  comparan  poflit,quam  peruerfi- 
2. Reg.  io.  cati  Hannon  Regis  filiorum  Amon,  quern  cum  Dauid  hono- 
ris gratia,  propter  amicitiam  quam  cum  patre  eius  habuerat, 
Iegatis  miftis  vifitaret,&  de  patrisrecens  defunfti  morte  con- 
doleret,tantum  abfuit.vt  gratiam  pro  gratia  rependeret,vtle- 
gatos  pro  exploratoribus  habens,  rafadimidia  barba  eorum,  F 
prxlciflist^ad  medias  vlque  nates  vedibus,  turpiflime  fceda- 
uerit,  atque  a fe  cum  infigni  ignominia  dimiferit . 

Chriftus  bonum  fubditum , & bonum  prxlatum 
reprafentauit . 

Hlcefl  films  meus  dileclsss,  in  quo  mihi  bene  eompiacui,  ip - 
fum  audite . Declarant  lane  hxc  verba  quam  egregium 
fubditi  fubditum, & prxlatu  adionc-  fua  Chridus  egerit,&  rcprxfen- 
c uales  ejfe  tauerit.  Bonum  quidem  agebat  fubditum, hquidem  pater  ait; 
aeeeauc  . Hie  ell  fihus  meus  diJc&us , in  quo  mihi  bene  complacui . Ec  G 
egregium  prxlatum  referebat , quandoquide  nos  erudiendos 
Mudusin  ab  iplo  dicir.cum  aitjlpfum  audite.  Etfanetotus  hie  mundus 
prxlatos , in  pallorcs,  & fubditosdillributuseft  : vnufquifqueergo  mu- 
cr  fit bdi-  nus  fuu  fedulo  curet.Porro  Ioquens  quide  Ila.de  Chriftoait; 
sot  dtflri-  Emitte  Domine  agnum  dominatorem  terrx,  de  petra  delcrti 
bmtur.  ad  monte  filix  Sion.  Sed  curoblecroeuangelice  vates,  ip  fum 
lfai*  itf.  appe'las  dommatore,&  ex  aha  parte  vocas  agnumPld  lane  fa- 
Qnxftio . cit,vt  odendat  quam  egregie  obcdicntem  fubditum,&  prxei- 
Iwipon.  pientem  prxlatum  egerit , & quomodo  doceat  prxlatos  pru- 

dentcr  dominari,  & fubditos  manlucte  obedire.  Quad  dice-  f{ 
Cffio  prdla  ret:  Mitte  oblecro  jterne  pater, filium  ttium  tanquam  Dhm, 

/;  precipe-  vt  doceat  quomodo  prxlati  regerc  dcbcant : & mitte  eu  tan- 
rr,  & fiub-  quam  agnfi, vt  fubditos  doceat  quomodo  debeant  obedire  ; & 
dsti  obedi - ita  vna  inter  prxeipuas  caufas, propter  quas  in  hunc  mundum 
i e debeant.  milfus  ell, hxc  fuit.  Cxtcrum  q>obedtetem  fubditu  referrer, 
Ilaix  53.  aperte  condat  ex  illo  Ifa.  Quad  agnuscora  tondente  fe  ob- 
mutcfcet,&  non  aperietos  fuu.  Quod  autem  egregiu  referret 
loan. io.  prxlatum, iplemct  aperte  tedatur,  cum  dicit  apud  loan.  Ego 
fum  pallor  bonus.  Siquidem  adco  fuit  bonus  paftor,vt  amma 
4.iteg.i.  fuam  pro  ouibus  pofuerit . Sane  cum  Elifxus  vidit  Elia  alien 
dentem,  clamabat  dictns ; Pater  mi,  pater  mi , currus  Ilracl, 

& au- 


• • V t # t % ^ 

Concio  Quart  a . 32? 

A & auriga  eius : vbi  notandum  eft , quod  cum  bis  eum  patrem 
vocauerit,  nihilominus  tamen  etiam  eum  appcllaret  currum, 

& aurigam  Ifrael : vt  inde  intelligamus,  quod  prxlatus  debet  Pnlattu 
efle  parer  in  gubernar.do , & auriga  in  regendo , & currus  ad  faciat , f 
paticntcr  perfcrcndos  fubditos  . Hxc  vcro  omnia  appofitifli-  prtetpit . 
mcChrilioconueninnt.  Quisenim  vnquam  pater  tanta  pa- 
trisvilcerafilijsTuisoftendit?  Quiscummaiori  fquitaregu- 
bernauit?  Quisita  humeris  fmsportauit  fubditos , acipfc  ? 
ConfideraoblecroquomodoTatigatus  ex  itinere , iedebat  fic  Ioan.4. 
(upra  fontem,  adeo  vt  obliuifceretur  cibum  corporis.propter 
B cibum  ouium  Tuaru,  & oues  perditas  Temper  quxreret . Cx- 

terum  quam  ornJfus  procedit  paftor  pera  Tua,  retibus , Tale , pr flatus  ft 
canibus,  & alijs  huiufmodi , ad  commodum  Temper  Tuigre-  ipfum  tbli 
gis?&  tamen  ipfe  Trufto  quodam  hordeacei  etiam  panis  ad  uifeatur  , 
corpus  Tuum  Cuftcntandum,contentus  eft , & ruftico  quodam  vt  ouium 
condimento.  Quodfi  roges,dic  bone  paftor,quorTumita  one  rtminifca- 
racus  incedis,  cum  tanta  Tuppellc&ili  pro  ipTo  grege,&  tamen  tur . 
tu  tta  parce  viftitas  ? Vtique  reTpondcbit,  valeat  modo  grex, 
egoenimqualicunquecibocontentusero.  SicdeChrifto,ait  Hebr.ti. 
Paulus;  Chriftusafliltens  PontiTex  Tuturorum  bonoru,  ideft  Pont#  no- 
C Chriftus  eft  pontem  facicns  Tuturorum  bonorum . Admira-  bis  fabri - 
bilis  certe  PontiTex  Tuit , fiquidem  per  triginta , & tresannos  <• auit.gre • 
pontem  nobis  fabricauit , vt  oues  traduceret  hinc  ad  caelum . gi  vide  licet 
Huncautem pontem  vitam  Euangelicaih , dequa  verbis , Si  fuo , Chri- 
cxemplisprxceptatradidit,efleconftat . fists. 

Ipfum  audit e.  In  line  via  prxTentis  vita*  difficili,  lalebrofa, 

& a(pera,ait  Cyril. mille  occurrunt  pericula,diTcrimina  mille,  D.  Cyrill. 
qua?  impedimento  plcrunque  Tunt  nobis, ne  optatii  noftri  cal-  in  Ioann, 
liscontingamusmetnm, Ted  alio  nos  diuertunt,&  dcducuntin  Iib.j.c.  18. 

Cjrditione.  ItaqueTummopere  opus  eft  nobis  ad  peragriidam  ciim  ouet 
uius  noftra?  peregrinationis  Temita  , reflo  duce  & bono,  qui  tatopert pe 
&vix  no  fit  ignarus,&  libens  velit  nos  omnibus  his  exemptos  riclitetur , 
periculis,incolumes  ad  conftituta  nobis  ciuitatem  perducere.  oportet  pa 
Verum  quod  multisoptandum  nobis  diet  votis,  & ingenti  la  fiorem  dili 
bore  perquirendfi,  vitro  nobis  offertur:  na  pater  £ternus  eum  getem  ejfe. 
nobis  dat,  vt  iplum  audiamus , & ipTe  ct  fatetur  le  magiftrum 
noftrum,  cum  ait  anud  loan.  Vos  vocatis  me  magiftei^  & do-  loan.  1 $. 
minc,&  bene  dicitis,Cum  etenim : inTuper  vitacius,atque  do- 
Arina  taliseft,vtper  loan. dicat}  QuiTequiturme,nonambu-  PTal.  8r. 
Jat  in  tenebris,  Ted  habebit  lumen  vitx : De  malis  quidem,&  Mali  in  tt- 
peruerfis  di&u  eft;  NeTciuerut,nequeintellexerGt, in  tenebris  nebris  am- 
ambulant,  ignorantix  videlicet, & vitiorum . Tantum  autem  bulanc.. 

iscom- 


Salb.pojl  I.  Dow.  Quadr.  Cone , Till. 

incommodnm  euitat,quifquis  ChriflG  fibi  ducem  conftituit: 
nam  qui  ilium  fequitur,n6  ambulatipfequidemin  tenebm, 
fed  habet  mandata  illius  tanquam  ardentem  faculam  vias  luae 
Pfal.l  1 8.  indicem,  8t  cum  Prophets  l.ttus  Deo  concmit : Luceina  pc- 
fredicator  dibus  mtis  verbum  tuum,&  lumen  iemitis  tncis.  Conlcqui- 
faciat  qua  tur  facierdo  cius  doftrinam,  & execution!  mandando  earn  lu 
alios  doctJ.  men  vitae,  quod  imeriusanimam  illuminans,  perduett  illam 
tandem  ad  lucidam  viuorum  regionem. 


Terreneu 
tontemna- 
tnus,fic(le 
Jlibus  frui 
volumut . 


Vt  Deo 

fiuamur, 
rnundanis 
non  dtbe- 
mtts  inha 
rere. 


I.Rcg.17. 

Pramio  in 
atari  fole- 
mus . 
Dcut.i  1. 


l.Cor.t. 

Transfi- 
furatus  eft 
Chrift9  ad 
honor t ft( 
Ecdejia . 


APPENDIX.  ' 

1 F 

IN  montem  excelfum.  Ducit  illos  in  montqti,  vt  gloriam  eis 
oftendat,vtintclligamus,  g>  ha?c  terrena  defercredebemus, 
fifrui  volumusc^leihbus.  Vidcasaliquas  caltaneas,8c  nuces, 
qua:  difficile  mundari  poirunt,propterea  g,  corticcm  habeanc 
nimiO  nuclco  adhircfccntcmjvnde  dicerc  folcmus  non  perin- 
de  botias  cfle.quod  cii  magnadifficultatecorticcm  excutianr. 

Sic  plane  non  ell  laude  dignus  vir  Chriltianus.qui  mundo  m- 
miu  adharrefcit,  neceiusamorem  a feexcutit.  Videas  cnim 
aliquos,qui  ita  diumarum  tenaces  funt,  vt  elcemolynam  nul- 
lam  largiantur.nec  faueat  neccflitatibus  proximorum,  etfun  G 
magna  eos  affli&ioncpofitosconlpiciant:  hi  fane  lunt  inltar 
nutum,quae  corticem  nimis  tcnace  habent.  Alios  uideas  utn- 
dift«  lb  mend  as  incGbentes,nel  ludo,  uel  ucnercis  delcftatio- 
nibus.uel  blalphemijs.  At  verb  fi  huiufmodi  pertinace  cortt- 
ccm  a fe  excutiant, frudus  erunt  utiquediuinamenfadigni. 

Transfiguratus  eft.  Gloria:  quidem  fpecimenquodda  edit, 
vt  nosea  poffitinelcare,  ciim  nouerit  nos  plurimD  allici  prae- 
mijs.  Vnde  Dauid  interrogabat,quid  nam  daretur  viro  ,qut 
cum  gigantem  arena  defctnderetrciimqjdepraemio  certior 
redditus  clfetdlatim  leadprarhumaccinxit.  Item  vti  Hebrari  H 
animarenturad  terram  promiffioms  ingiediendam,propolitl 
ipfis  fuerunt  admirabiles  fruftus  illius  regionis. 

Sane  in  hac  transfiguratione  pro  honore  fua:  Ecclcfiaf  re- 
fpondit  Chriftus:fiquidc  & getiles  nos  irridebant,qu6d,vt  aic 
Pau.pridicemus  Chriftum  crucifixu,&  ita  ftnltos  nos  reputa 
bant.  Sicut  modo  irnderent  puellam  aliqtiam,qu*  connubio 
junfta  ell’et  cu  viro,iuxta  opinionem  hominO  diuitc,&  tn  nu- 
dus,&  pauper  incederct,  & viucret . Qvamobre  hodie  Chri- 
itus  fe  induit  non  ueltc  ferica,fcd  uellc  glorias, atque  fe  collo* 
cat, no  inter  duos  latrones, fed  inter  duos  infignes  prophetas, 
vt  itaecclefiam  fuam  ammaret,&  adaltiora  promoueret. 

Dominica 


'v 


Ttem.  11.  Quadragejim*.  Cone  A,  329 

A Dominica  II.  Quadragefimx . 

CONCIO  PRIM  A. 

Liberalis  remitnerator  eft  Deus , laborum  pro  ipfo 
collocatorum i 

Ssvmpsit  lefus  Petrum,fr  I*eobum,& lOMiutem 

fmtreeius,  & tramfiguratus  eft  ante  tot.  Mat.  1 7. 

Mar.  9 Luc. 9.  Sane  tres  Euangelill.T,qui  hac  hi-  Luc*  9. 

B Itoria  narrant,dicunt,q>  hi  duo  llluftres  viri, vide- 

licet Moyfes,  & Elias  interfucrunt  in  Transfiguration)?,  quin 
& Luc.ait ; Erant  aute  Moyfes, & Elias  vifi  in  maiellate ; vn-  Labores jp - 
de  conllat  quantfi  fplenderent,  qui  tii  in  inundo  grauiffimas  fterVeutn 
perfecutiones  propter  Deum  pafTi  funt:  fitnulct  conllat  quo-  tolerati , £ 
modo  coronentur  labores  propter  Deum  tolerati, & quomo-  ftntglerio - 
do  eos  Deusfoleat  remunerari.qui  pro  nomine  ipfius  patiun-  ft. 
tur . Quamobrem  gauderedebes  in  laboribus , quos  propter 
Deu  fuHines,  fiquidem  eos  Deus  tibi  cumulatilfime  compen 
fabit,cum  tetaquam  inllrumentO  quoddam  fuu,fibi  videatur 
C delegifle.  Sane  virga  Aaron, baculus  erat  pallorilis,  vt  carteri,  Figura. 

& tn  cum  Dens  cam  fibi  tanqua  inftriimcntfi  quoddam  fuura 
aflumpfiiret,idcirco  ea  ita  honore  afficit,vt  in  area  ct  fanftua- 
rij  collocauerit,  adquanifi  lummus  facerdos  accedere  pote- 
rat  nullus , & is  quide  femel  in  anno  accedebat  cum  maxima 
quidem  reuercntia.vtaic  Apoft.Si  igitur  Deus  infenfibilem  Hcbr.p. 
virga  ita  honore  afficit, cum  ea  fibiinllrumetudelegeritjquid 
mirandum  eft,  fi  bodie  in  maiellate  vifi  fine  Elias,  & Moyfes , Optime  g- 
quos  Deus  alTumpferat  fibi  .tanqua  inllrumenta  quatda  mira-  di  reman* 
biliu  fuoru  patrandoru?  Quid  et  mirum  erir,  q>  tuos  labores  ratur  Deus 
D cumulatiftime  compenfct,qui  arida  virgam,  & mfenfibile  ita  labores  pr* 
honorar,etfi  nullos  pro  Deo  labores  pertulerit?  His  igitur  co  ipfius  nomi 
fiderationibns  fuffulti  ferui  Dei  tot  pro  Dei  gloria  labores  fu-  ne  toltr* - 
ftinebant.ciim  viderent  hoc  pafto  Dei  laudem,&  gloria  Ion-  tot . 
ge,  late^;  diffiindi.  Atque  ita  lob  neque  panpertas,  nec  infir-  lob  1. 
micas, nec  ilerquiliniu, neque  ignominix,poterant  a Deo  fepa 
1 rare : neque  Tobia  ca?citas,paupertas,  iniurix : neque  Paulu  Tob. 
carccres, vincula, verbera,naufragia,tyrannides:  neque  et  mul  i.Cor.i  Jfc 
titudo  reuelationu  ipfum  extollebat,neccopia  tcntationC  op- 
primebat . Sed  oes  hi  ferui  Dei  conllantcs  femper  perfeuera- 
bant  in  diuinis  mandatis,&  amore,adeo  vt  homines  eos  viden 
tec,laudarent  DeO  in  fan  ft  is  fuis.  Curr^;  hi  ferui  Deiintclli- 
Conc.  Qiiadr.  Tom.  I,  T T gctcni 


Simile. 

Labores  J>- 
fter  Deum 
tclerati,  e- 
gregie  com 
ftnpintur. 


Iudith  i. 
Icclefoo. 


Honores 
mundani, 
quam  fiat 
taduci . 
Ezec.46. 


ffiei  in  hoc 
njtta  in  de~ 
htijs  itr- 
fantur,  in 
alia  inge - 
rnifctnt. 
Matth.f. 
Lucs  6. 
Luck  11. 
Luck  16. 

Coloff.3. 

Simile. 


* ’Dominica  //.  Quadragejimx, 

gerent  qua  bonus rcmunerator  fit  Deps,idcirco inuido  quo-  1 
damanimoin  diuino  obfequioperfiftebant.  Sicigitur nos 6c 
prxmi  js  ampliflimis  afficiet,  fi  pro  ipfo  labores  patienter  to- 
leremus,quantumuis  mundus  nos  defpicabiles,&  cotemptibi- 
lcs  cxiftimct,  ficut  hos  feruos  Dei  cxiftimabat , &tn  hos  mo 
in  maieftarcconfpicuosoftcndit.  Cum  ergo  ra  liberalem  ha- 
bcamus  rcmuncratoi c,gaudeamus  in  Jaboribus,  cum  his  tani 
eximia  parata  lint  premia ; firmisq;  inliar  vrfi,qui  fe  abapi- 
bus  uulncrari  finit , modo  fuauilfimum  dcguftaremel  pollit.- 
Vifitn  mate/late.  O feliccs  ignominias.quas  in  rantam  ma- 
ieftatem  commutauit  Deus!  Etcerte  honores  mundani  citif-  | 
fimc  prxteruolat,no  ita  diuini.  Kecordare  oblecro  quanta  eft 
pompa  proccderet  Holophernes , & thquam  ignomimofum 
breuiter  habueritfincm.  Vide  et  quo  redadx  fuerint  pomp* 
ills  Darij,Xcrxis,Alexandri,  & Imperatorum  Romanorum, 
Optime  igitur  Eccl.ait ; Omnia  qu*  dc  ter^a  funt,  in  terrain 
conuertentur,&  omnes  aque  in  marc  conuertsentur : l'ubftatifc 
iniuftorum,  ficut  fluuius  ficcabuntur,&  ficut  tonitruuro  ma- 
gnu  in  pluuia  perfonabunt:  no  itaferui  Dei,  ficut  hodie  vide- 
mns  in  his  Hindis  viris.  Hos  quidem  varios  fncceffus  viftts  eft 
fignificare  Deus  optimus  maximus,  efi  dixit  Ezecb.  Cum  in-  ( 
trauerit  populus  terrx  in  cofpedu  Dei  folennitatibus,  qui  in- 
gredietur  per  porta  Aquilonis  vt  adorct,egredietur  per  vian* 
portx  meridian!  : Porrd  qui  ingredietur  per  via  port!  meri-* 
dianx,egredictur  per  viaportf  Aquilonis:  noreuertetur  pet 
via  portx,  per  qua  ingreflus  eft.  Quid  igitur  nos  docet  his  vex 
bis,  nifi  qd  qui  hie  ingredietur  per  porta  Aqnilonis  laboru,& 
ignominiarfi,poliea  egredietur  per  portS  meridiana  iucudita- 
tis  & glorix : qui  verb  ingrediet  hie  per  porta  meridiana  delit 
tiaru.in  alia  vita  per  porta  Aquilonis  exibit,  vbi  erit  fletns,& 
ftridor  dentiu?  SanenS  egredimur  e mundo,per  qua  ingreffi  ' 
fitmus  porta.  Hocquide  eft,  q»  in  prima  fuacocione  Chriftus 
monuit  mundu,dicens;  Beari  pauperes,&c.  Et  vx  vobis  qui  ri 
detis,&  vx  vobis  qui  confolationc  veftra  habetis  in  terra.  Sic 
cnim  accidit  illi  diuiti,qui  tantis  abundabat  opibus,  vt  non  ha 
beret  vbi  cas  reconderet  :& illi  qui  epulabatur  quotidie  fplen 
dide,&  tn  in  alia  vita  mendicabat . Cbtrario  ergo  modo  acci- 
dit Elix,&  Moyfi,  vt  hodie  videmus,&  ita  accidet  ethjs,  qui 
pro  Chrifto  patienter  labores  pertulerint.Satis  in  his  duobus 
illuftribus  viris  vcrificatur  dodrina  ilia  A|>oft.  Mortui  cnim 
;eftis,&  vita  veftra  abfeondita  eft  cu  Cbrilio  in  Deo.Habes  tu 
rcccntem  ajiqua  vefteni  in  area  diu  abfcodita,nequc  ea  vti  vi*> 
..  * ‘ acccdts 


« 

ri> 

» 

IB 

» 

* 

& - 
[X 

ai 

19 

51 

3 

» 

l* 

* 

*» 

r.» 

i» 

3 

!» 

•I5 

■« 

ft! 

i£> 

■* 

# 

5 

(cH 

P 

P 

k* 

* 

c®5 

«d 

(< 

» 


.v  Concto  Trim  a . 33a 

A accedis  veto  aliquado  port  Iongu  tempus,&  ea  inuenis  adhue 
reccntem,&  nequaqua  attritam.no  autem  talem  ea  inuenies, 
fi  quotidie  ea  vtaris:  fic  ergo  iufti  vita  fua  abfconditnm  habet 
cum  Chrifto,&  ita  in  mortis  hora  ea  inucniunt  adhue  fioren  Strut  Dei 
tc,&  vegeta, fiquidevita  atterere,&  coliimcrcnoluerfitin  de-  fblatiomu 
litijs  mundanis:  mail  afit  Temper  fe  induunt  hac  vefte  dcleda  di  [pemiit > 
tionu  carnaliu,&  ita  fe  nudos  inueniut  inmorte,cfi  tantopere  (y  arUflta 
ex  vfu  vcite  fua  penitus  dilacerauerint : denique  q hie  morit  auide  dtfi - 
mudojibi  viuere  mcipit,&  q hie  viuit  niudo,ibi  mori  incipier.  derant. 
Satis  quide  ex  iliorum  feruoru  Dei  vita  conftat,quo'per  la  Mundus 
B bores  tendendu  fit  ad  gloria, & maieftate,&  quanta  incurrant  quamma- 
ignominia,qui  per  deledationes,&  delitias  iter  faciuntt.  Sane  lut  fit  re- 
qn  Dcus  terra  promiflfionis  Hcbrsis  pollicitus  cft,meminit,  mur.era— 
lade,&  mclle  flueret.Scd  dices, cur  potius  meminerit  ladis  tor  . 
&mellisquaaliarum  rcrfi  delicatiflioiarfl  ,&  magis  necell'a-  Figura. 
riaru.vt  panis,vini,carnium?  Ratio quide  eft.proptcrea  q»  an-  Qurftio . 
tequa  fiat  lac, ex  fanguine  intcrcipitur,&  mcl  quide  ex  medijs  Rcfpcm. 
3culeis  apum  emanat  priulquam  debita  acquirat  dulcedinem:  Lahore  o- 
fic  ergo, antequa  ccelo  potiamur,&  terra  ilia  promififionis  la-  pusefl,  vt 
bores  tolerandi  prius  funt,fanguinis  effufioneopus  eft,&acu  ccelo  potia 
q Icispcenitctia*  pungidebemus.  Cofidcra  igiturpeccatorquo-  mur . 
modo  tu  tendas  adhanc  promiffionis  terram  per  dcledatio- 
nes  mundanas,  atque  dclitias.  Sane  in  Adis  Apoft.dicitur,q,  Ad.  14. 
per  multas  tribulationes  oportet  nos  intrare  in  regnum  ccelo- 
rum  r ficut  aperte  in  his  etiam  fandis  viris  manifeitatum  ell,. 

Et  Ecclefiait ; Timenti  Deum  , bene  crit  in  extremis . Sane  Ecclef.  1. 
bonus  pater  familiasaliquandoretardatmercedem,  vt  fimul  Simile, 
{oluat  earn,  & ita  excedat  in  maius  commodum  ferui  fui . 

Colloquia  noflra  qualia  effe  debeant, . 

T^T apparuerunt  Moyfcs,fy  Eliot  turn  to  loquentes . Matth. 
r.quidem  no  ait  quid  inter  feloquerentur,  at  vero  Luc.ait,  Luc*  9. 
q,  loquebantur  de  cxcelfu  quern  completurus  erat  in  Hieru- 
lalem : denique  fanda  erat  eoru  conuerfatio,&  ad  vitam  £ter 
nam  fpedabat.  Tails  igitur  nollra  conuerfatio  elfe  deberet, at 
.verb  contra  facimus  paflim.  Vndegrauisquidam  Dodorait,  Laur.Iuft. 
quod  nullum  fere  membru  reperitur,  quod  tarn  multa  pariat  lib.de  dif. 
incommoda,&  damna, atque  lingua.  Exiguumquidemmem-  & perfed. 
brum  eft,vt  ait  Iac.fed  tn  magnam  fylua  incendit.  Vide  cnim  mon.  coo* 
quanta  mendacia  proferat , quantos  dolos  pariat,  adulatio-  uer.c.iy. 
res,  blafphemias,murmurationcs,  atque  di/lidia,qu*  omnia  lac.  3. 
mala  iilentium  ipfum  adimere  poteft,  & de  medio  excindere. 

. T T a Qiiam- 


T 


Dominica  11.  Quadragcfima  . 

©uamobrem  qui  in  animat  falute  diligenter  incumbit,lingu5  E }, 
fuam  domare  debct,fratnare,dirigerc,  & cuftodia  vigilantcm  $ 
cide  imponere : alitcr  enim  fcfc  immoderate  cfRindit,  & quae  n 
occulta  funt , atque  fecreta  diuulgat . Vnde  regius  vates  dice-  a 
PfaLi 8.  bat ; Obmutui , & filui  a bonis , 8c  concaluit  cor  meum  intra  a 

1 * mc,&  in  meditatione  mea  exardefcet  ignis.  Qucmadmodum  * 

Simile*  enim  ignis,  ut  conleruetur,  eft  opericnduscinere : nam  alitcr 

crcbris  exhalationibus  tandc  euanefcerct,&  pcrirct:  ita  et  ma  - f 
Linoua di - ximo  filentio  cotegenda,&  exornanda  lingua  eft,ne  inconfide  a 
he  enter  tu  rate  fefc  effundendo,charitatis  igne  forte  ex  halet,  icdcunde  c 

ftodiamus.  poiius  filetioquafi cincre  cdferuet, atque cuftodiat.  Videmus  F • , 

Simile.  prxterfeavinfi  nifi  operiatur,fed  apertu  relinquatur»unn  luatn  ( 

tandem  amittere.Multa  etia  odorifcra  contegenda  diligenter  , 

funt,ne  uniuerfum  exhalent, atque  effundant  odorem  : lanfti  j 

Similitu-  illi  eremitx  dim  certo  quoda  tempore  conucnire in  vnum  fo  , 

do . lebant,  ibi^-.de  rebus  fanais,pijs,&  ad  gdificatione  fpintualc 

bertinentibus  differebant  r no  murmurationes,non  detraftioy 
C olio  quia  nes  audicbantur,fcd  omnia  ad  fanttu,  8c  piu  fuum  referebant  , 

feruorum  inftitutu : at  nunc  in  id  teporis  dcuenimus,cum  iam  in  couer 
Dei  quo-  fationibus,q  d-  minus  traftatur,eft  de  Deo,&  (anftis  rebus. Di 
liaeffedt  cestu,  no  femper  poflumus  de  Deo  ipfo  tra&are : fateor  qoi-  G j 
beant . dem,  fed  tfi  uaria?  funt  exercitationes,  quibus  id  honefte  fieri 
ualeat,negleftis  omnino  prophanis,&  diflolutis  colloquijs:in- 
Cou°rfatio  terdum  quide  enim  a conuerfatione  prxfcntis  miferia?,  trann  ^ 
nes diffolu-  tus  fieri  poteft  ad  diflcrcndu  de  periculis  huins  peregrinatio- 
tas  vite—  nis,de  uarictate  tentationu,de  uitiorfi  deformitatc,de  uirtutu 
mm.  pulchritudine,&  ornameto,de  morte,de  iudicio,de gloria.de 
Qualts  eft  inferno,  ita  ut  accommodcntur  fingula  ilia  argumenta,  atque 
eUbedt  con  materia  pro  exigentiaanimoru.&uit*  informandx.  Quod  ft 
uerfationts  quis  ad  id  fe impotentc fenferir.poftulet  humihter auxiluima 
noflro  . Deo,&  cius  opem  imploret : fiquidem  per  Propheta  ait : Dl-  H j 
Pl'al.8o.  lata  os  tu£i , & implebo  illud . Et  certe  fi  tarn  fanfti  viri  fe  in 
huiufmodi  colloquijs  exercebat,  quanto  magis  nos  debemus 
colloquia  noftra  moderari,ne  Deu,  & homines offendamus? 
Confabul '*  Cauere  certe  debemus,  ne  in  uerba  aliqua  reprehefione  di 

t tones  no-  gna  inter  loquendfi  incidamus,  fiquidem  id  facile  fieri  folet. 

Ht4  quo-  Non  temere  quide  darmon  tarn  uarijs  plagis  percuftit  lob,  & 

Its.  liberam  lingua dimifit  iU*fam,exiftimas,q.  ilia  facile Deum 

lob  a.  offenderet.uel  proximu.  Mirabilc  fane  eft,  q>  ei liberos,oj«s, 
lob  1 9:  gregem,honore  abftulerit,&  tn  liberam  lingua  dimiferit.  Sa- 

Aftus  do-  tis  quide  San6us  vir  aftutia  dxmonis  intellexir.cum  dicerct; 
m mis.  Adhzfit os  meum  cami  mex , & dcrelifta funt untummod* 

labia 

j'i  . cJ  J 


1 


ConcioPrima.  331 

Eli)  A labia  mca  circa  dentes  meos . Quafi  diceret , annon  auertiftis 
a>  aftutiam  dxmonis,  quod  folos  dentes,  & linguam  libera  reli- 

B querit?Vnde&  procurauit  daemon,  vtconiunxquidcipfaeum 

«*  lingua  feriret,& pcrcuteret.cum  no  polfet  ipfum  ad  praua  ope 

B rainducere.  Vndeaitipfa;Benedic,idcltmaIedic,Deo,&mo 

b rere : & addit  textus ; In  omnibus  his  non  peCcauit  lob  labijs  lob  t. 

? fuis  Paucos  hodie  inuenias,  qui  non  labantur  lingua . Porro 

1 Plinius  dicit,  q>  lingua  duas  habeat  venas,quarum  vna  ad  cor  Plinjus. 

e tendit,  & altera  ad  cerebrum,  vbi  ratio  viget : vtintelligere- 

i t mus,q> non  debemus aliud  in  ore,&  aliud  in  cordegcllare,  & Linguae 

9 ^ quod  quxeunque  lingua  loquitur,funtrationis  examine  truti-  ditiones. 

1 nanda.  Hoc  voluit  Eccl.  fignificarc,  cum  ait;  Verbis  tuis  faci-  Eccl.28. 

: to,<latera,&  frxnos  ori  tuo  reftos , & attendc  ne  forte  labaris  Ltngusfrt 

5 in  lingua . Vbi  aduerte,  q>  dicat  nos  debere  linguae  apponerc  nosmultot 

1 multos  fraenos, nempeamoris  Dei,  timoris,&  verecundiae : & a dhibta— 

i aduerte, q>  linguae  lapfutn  dicat  immedicabilem,ciim  ait,&  lit  mus . 

> cafus  tuus  infanabilis  in  mortem.  Mirabilia  plane  m hoc  cap.  Eccl.28. 

t nos  docet  Spiritus  Hindus, dicit  enim : Aurum  tuum,&  argen 

b turn  tuum  confla,  & verbis  tuis  facito  llateram , & frxnos  ori  Iaco.3. 

ft  tuo  redos.  Quafi  diceret ; Si  ferrum  non  inueneris  ad  id  prx  Murmurs 

t C ftandum,  etiam  aurum, &argctum  tuum  Iiquefacito,vt  Hate-  tients  fu • 
c ‘ ram,&  frxnos  facias,  cum  hxc  adeo  necefl'aria  flint.  Miraba-  giamus. 

3 tur  fane  D.Iaco.vehementer  lingux  portentum, cum  diceret;  Num.12. 
t Ecce  quantus  ignis,  quam  magnam  fyluam  inccndit : quafi  di  Per  font  it 

j.  ceret;  Quamuis  parua  fit, tame n multa  adportat  incommoda.  Jpiritualu 

i Vfqueadeo  procliuis  ell  lingux  lapfus  ad  murmurandum , mttrdum 

^ vt  etiam  fpirituales  perfonx  interdu  in  hoc  vitium  labantur.  murmurs 

p Vnde  Maria  ,&  Aaron  dc  Moyfemurmurabant , vt  habetur  re  folent . 

d in  Num.  Vide  quam  eximixperlonx  elfentillx,  fiquidc  Ma  Exo.iy. 

gi  ria  cecinerat  eximium  illud  Canticum  polltranfitum  maris  Notandu. 

Pri  D rubri, videlicet,  Cantemus  Domino:  gloriose  enim  magnifi-  Occafiont 
a catus  ell , &c.  Et  vide  etiam  quot  mirabilia  Dens  fecifltt  per  *d  malum 

it  manus  Aaron  in  Aegypto , vt  habetur  in  Exo.  Vnde  coniiat  das,  magit 

$ quam  facilis  fit  lingux  lapfus  . Porro  notandum  elf  ,q,  textus  ojfendis . 

ti  hie  prius  nominauit  Mariam,  quam  Aaron,  quamuis  Aaron  Obferuaa 

Iff,  fummus  efiet  lacerdos . Si  quidem  ipla  prius  fermoncm  mo-  dum  . 

i,|  uit,  & occafionem  iniccit,  Vnde  etiam  aduertere  debemus  Vt  ttrtis* 

^ quantum  errent  & peccent,  qui  in  ipfis  confabulationibus  fer-  ferfona  nt 

a monem  mouent  de  tertia  aliqua  perfona  pernitiofum,  fi  qui-  murmur 

V dem  in  caufa  funt , vt  alij  cum  ipfis  etiam  murmurent , vel  vt  mus  inter 

iff  hoc  modo  feipfis  accommodent,vel  etiam  quod  lint  proni  ad  toftlmlan- 

(i  murmurandum , yd  propter  alios  rcTpedus.  . 

1 TT  j Qloriam 


*Dominica  1 1.  Quadragefim a . 

Gloriam  ardenter  defidcremus . 

ET  rejplenduit  facies  eitts  ficut  Sol,  veflimenta  Chrifli,  vt  aic 
Matt .Fa£la  funt  alba  ficut  nix.  Vdtimenra  ClirifH.vt  ait 
. Inna.  III.  Innoc.  funt  vniuerli  fideles^  qui  quide  in  gloria  fplendebunt, 

fcr.  in  Sab  iuxta  illud  Apoll.  Saluatore  expeftamus  Dhm  Iefum  Chri-  ' | 
batho  poll  Hum, qui  reformabit  corpus  humilitatis  no(tra?,configuratum 
prima  Do  corpori  claritatis  fuae.  Quae  cum  ita  lint', cur  obfccro  non  ar- 
inin.  Qua  dcntius  adhuc  dclideramus  gloria  fempitcrnam,&  beatarn  il-  i 

drag.  lam  vita, qua  tunc  frueatur  landi?  De  quibus  quidem  dicirur 

Philipp. 3.  inlib.Sap.  Fulgebunt  iulli,&tanqua  fcintillaein  arundineto  F 5' 
Sapien.  3.  difcurrent.  Et  Chriftus  apud  Matth.ait  ; Fulgebunt  iulli  Sol 
Matt.  1 3.  in  regno patris  eorum . O miferabilem  pcccatorein,  qui  non  i 

Cicero,  ardentilfimaquadamfiti gloria deliderat?Refert quidem  Ci- 
Egelias . cero  de  quoda  Platonis  difcipulo,  cui  nomen  Egelias,  q»  tan* 

ta  cum  uehementia  intcrprctaretur  libruni  illD  de  immortali*  1 

tace  animc  a Platone  confcriptu,  vt  multi  ex  auditoribus  fuis, 

Parum  a-  etiam  proprijs  manibus  libi  vita  adimerent,vt  pollent  Hat  ini  1 

vtamuscce  immortali  vitafrui , qua  in  eo  libro  Plato  pollicebatur , cum 
(ejlia.  fibi  videretur,q>  llatimeius  vita:  pofleflione  eflcntaccepturi.  , 

Atquevfqueadeo  id  multisperfuadebat  Egelias,  vtneccifario  G {1 

Ptolomas.  debuerit  Rex  Ptolomatus  prscipere  Egelia*,ne  amplius  cmn  1 

librum  difcipulis  fuis  interpretaretur.  O magna  ignominiam  1 

Gloriam  nollram,  qui  cum  callcamusqualia  lint  harccoeleliia  bona,& 
parum  fi-  praefertim  nos  fidcs  ipla  erudiat.fr  lacra*  hterae  doceant  quan  , 

timus.  topcre  fulgebunt  iulli  in  gloria, nihilominus  th  no  magis  mo- 
ueamur,quam  (i  ml  tale  didicillcmi>s,neque  media  ad  ca  bona 
comparanda  adhibcmus,  cum  tn  nobis  vita  eterna  promitta- 
Simile . tur,atquerefplendens,&  vera  immortalitas.Sane  li  in  hac  vr-  I , 
be  reperiretur  aliquis,qui  vita  venderet,annon  mulros  habc-  ! 

ret  emptores,&  tantocarius  earn  venderet, quanto  plures  vi  H ,1), 
Matt.  13.  xx  annos  expolccrcnt?  At  verb  aim  Chriilus  vitam  ptcrnam  1 
promitrat,&  fplendidam  licut  Sol,  tn  paucos  habcc  competi-  , 

tores, & cmptores,ctfi  vili  pretioeam  vcndat.  Annontibi  vi-  I 

1. Tim. a.  detur,q>  viliadmodum  earn  vendat, cum  dicat  Pau. quod  vult  , 

Burgen.  omncs  homines  faluos  fieri , Sc  ad  agnitionem  veritatis  veni-  j 

li.l.  lerut.  re?  Et  dat  eis  auxilium  etiam  Sc  fauorem , q>  ell  lignum  ma-  t 

di(l.i8.  c .9  ximum,quod  bonum  nobis  cupiat : & ccrte  carius  nobis  con*  , 

Gala.  lib.  flat  vidus  & vcllitus,quam  gloria.  Vide  obfccro  quantu  Deus  ( 

1 i.de  arc.  falutem  nolira  delideretrna  cu  in  lege  veteri  tot  elTent  prjcc- 
catholicae  pta  quot  funt  in  anno  dies,  vt  ait  Burgenlis,imo  & plura,  vt  ait  ( 

fidei.c.4.  Galatinus,qui  dicit,quodhabercnt  Hcbrgi  fexcenta  tredccim  c 

prar- 


Concio  Trim  a . ' 332 

A praeeepta , nihilotninus  tamcn  omnia  redegit  ad  vnum  amoris 

& dile&ationis  praeceptum,  diccnce  Paulo  ad  Rom.Quidili  Rom.S. 
git  proximum,  legem  implant : Etaitetiam,  qnodplenitu-  Rom.13. 
do  legis  eft  diledho . Nos  vero  adeo  in  amorc  tepeicimus , vt 
nihili  hoe  tantum  prarceptnm  fa  cere  videamur,  & tn  Deus 
gaudet  nobifcum  verlari,  qui  nobis  nequaquam  indiget,  dicit 
cnim  Pro. 8.  Delia*  mca^clfe  cum  fihjs  hominum  . Pro.  t. 

Vide  oblccropoft  tot  exantlatos  laborcs,quom6do  fulgeat 
iutti  ficut  fol,  & candidi  lint  vt  nix , vt  ita  confoleris  in  labori 
bus,&  fpernas  delicias  mundanas  quibus  interdum  difHuis,&  DelicUs 
B vis  omnia  tibi  ad  nutum  fluere.Confideremus  igitur  quod  c£  munch  <ju» 
Jum  deturoperarijs  & laborantibus  vt  Moyfi  & Elixrperpen  tnoclo Jptv - 
damus  et  quod  quae  laboribus  parta  font , pluris  cftimamus . menus . 
Vndede  viris  euangelicis dixit  Deus  per  Ha.  Lxtabuntur  co-  Ifa.y. 
ra  tc, ficut  exultant  viftores  capta  prxda.Prxdam  quidem  di- 
cimus  quod  vi  reportamus , 8c  quod  in  montibus  cum  labore 
venamur.  Sic  ergo  Chriftus  ait  quod  regnum  cxlorum  vim  Mat.ir. 
patitur,&  violemi  rapiuntillud.Hocquide  fignratft  eftquan-  Figura. 
do  Ifaac cum  tanta  inftantia  petiuit ab  Efau.vt  fibi  ceruum  ali  Gen.27. 
que,vel  alia  hmoi  prxdam  venaretur,  & fibi  pararet  cibu  de 
C ca  venat:one,& ftatim  benediftioncm  acciperet.  Sane  non  eft 

credendu  vt  optime  obferuat  Auguft.  Quod  vir  fapientidi-  Aug.Ii.q, 
mus  Ilaac  benediftionem  filij  conftitueret  in  cibo  illo,  fed  vo  vet.  & no. 
luitnobis  fignificare.quodqux  labore  partafunt,plurimi£fti  teft. 
matur,&  benediftio  g!orix,fit  labore  & fudore  coparada . 

Si  igitur  tanta  eft  gloria*  prxftantia,  quid  tantu  cun&amur 
& dormiturimus  in  eius  acquifitionc?Quid  tam  altas  radices  Gloria  la- 
in hoc  feculo  iacimus?  An  ignoratis,quia  ex  hoc  fcculo  nequa  tore para- 
citiftime  tranfmigrare  debetistfane  non  habemus  hie  manen-  tur  . 
tern  ciuitatem  , ledfuttiram  inquirimus . Ad  earn  ergo  cur  Heb.13. 
D non  properatis  cito  , velociter  hinc  tranlplantandi  ? in  alieno 
folo  quid  radices  mittitis  ? annon  attenditis  radicatoru  in  ter- 
ra quam  dilficilis,quam  violenta,qua  triftis  & amara  fit  auul- 
fio  ? Confideratc  obfecro  amarorum  huius  leculi  amaros  exi- 
tus,graues  torfiones,acerbosdoloresquo$  in  morte  tolerant , 

& noiite  cu  eis  fimiliter  radicari . Quid  anxie  quxritur,quod 
tam  eeleriter  amittitur?Quid  cxlorum  futuri  perpetui  ciues, 
tranfitorig  vitx  delieijsinhiatis  f furfum  animas  veftrascri-  Col.j. 
gitc,  qux  furfum  funt  quxritc,  non qux  fu'per  terrain,  vt  ait 
Apoft.quid  dicam  vobis  o inertes,o  defides,o  pigri?labor  mo- 
dicus,  & fempiterna  Ixtitia : pugna  leuis , & corona  perpetua 
quidem  ipXa  ell . Pudeat,pudeat  vinci  a gentihbus,a  philofo-* 

N T T 4 phts 


• Dominica  II.  Quadragejtma . 

phis  gentium  fuperari.  Quanta  geflerunc  Rnmani , quam  ar-  * 
dua  & prxclara  opera  virtutis  geflerunt  & agrefli  funt , quam 
difficilem  & afperam  viam  philofophi  portauerunt,  folo  amo 
re  virtutisalledi?aliam  mercedem  non  expedabant,aliud  pr£ 
Neelieftes  mium  non  quxrebant.  Quid  nos  diduri  fumus,quos  tata  prae 
rJnus  fa-  miorum  moles  etiam  cognita  non  prouocat  ad  virtutem  ? Vae 
lufis  no-  genti  pcccarrici.filijs  fceleratis.femini  nequam . Erubefce  Si- 
ardm  ’ don, ait  mareriuftc  namque  prxfentem  vitam  diligit,  qui  me- 
Ifa  i liorc  alia  non  cognofeitimerito  bonis  prxfentibus  inhiat,  qui 
Ifa  Vr.  meliora  futura  non  expedat . Vos  vero  quibus  Deus  oculos 
Cum  Iter-  mentis  aperuit.vt  latentcs,reconditafque  cxli  diuitias  contc-  F 
ntfca-  plemini,  quas  non  morte& fanguine,  non  malleis  & tormen- 
vms  terre  tis , fed  uitae  modeftia , animique  faBdiraonia  po  Aider  inon 
na  de/bi—  ignoratis,uo»  inquam  Chriftianiquid  facitis3  Quod  fino  mo 
tiurnus.  uet  uos  tantx  beatitudinis  inatftimabilcpqndus.utait  Apoft. 

Heb  i o.  moueat  faltem  terribilis  expedatio  iudici  j,  & ignis  xiluatio , 

Si  beatitu  quae  confumptura  eft  ueritatis  adtierfarios  propria  falutis  co 
dinem  non  temptores  & pigros.Moueat  etiam  diftridiflima  operum  Be 
amamtts  uitx  ueftrx  ratio , quam  in  die  iudici  j coram  oculis  omnium 
faltem  in - angelorum  & hominum  reddituri  eltis . Quid  tu  difturus  es 
femumti - Chriftiane?Quid  refponfurus  es  o contcmptor?  Dicetforfita  Q 
meamtit*  gentilis,nefciui : dieec  Indus, non  audiui.dicet  paganus,non  in 

tellexi,  tu  ucro  mifer  quid  didurus  es  ? 

Si  alicui  nuntiaretur  quod  eifet  hares  alicuius  magnx  pof- 
feflionis  uel  hxreditatis.undemagnus  honor  fibi  uel  fuis  pof- 
VideTer.  fee  euenire , multum  gauderet  & magnas  expends  faceret,  & 
fer  devi  poneret  fe  in  multis  miferijs.tranfiretque  maria  & motes,  uc 
Tter  in  fi*.  citoperueniretad  hoc:  Deusautemnuntiat  amicis  fuis  quod 
operu  La-  funt  hxredes  uita  & regni  aterni , nifi  ex  prauitatc  cordis  & 
dan  fol.  defedu  illud  perdanc : oftendit  igitur  Dcus  multum  ualere 
vit  ' gratiamipfam&uitamxternam,quandotam  caroucnditur  H 
Laborer  amicis , quos  nulla  ratione  deciperct . Petrus  cnim  emit  earn 
(oparand*  martyrio  crucis.Paulus  amputationecapitis,&  fic  de  ali  jsripfc 
oloria  . denique  filius  Dei  emit  cam  pro  amicis  fuis,  fanguims  effufio 
Luc.24.  ne.Infania  igitur  tua  cft.fi  putas  quod  fine  laboribus  ea  ernes. 
Grego.*  Vnde  Greg,  ait , quis  fandorum  fine  tribulatione  coronatus 
Simile*.  eft?  fada  praccdentium  recolamus,  & non  erunt  grauia  qua: 
tolcramus.Item  fi  homo  tantoperc  laborat  pro  uita  ifta,  quas 
mifera  et  fragilis'eft,  quantum  cum  laborare  oportebit  pro  ui 
Similitu.  ta  xterna  comparanda  ? Etfi  homo  tantopere  fibi  prxeauet  a 
nociuiscibis  pro  uita  temporal),  quare  no  magispro  uita  {ter 
na.qux  per  mala  opera  amittitur?  item  mcndicus  homo  ma- 


Concio  Prima  - 333 

A gna  diligcntia  patriam  fuam  quaererct,  vbi  poflet  bonis  omni- 
bus affluere,  talisautem  eft  vita  aetrrna . Vnde  Aug.  ait, Cur  Simile, 
per  niulta  ac  varia  vagaris  homuncio,  quarrendoanimx  tuar,  Auguft. 

& corporis  tui  bonum?  Ama  vnum  bonum  in  quo  funt  omnia  Mat.  1 3 . 
bona ; & fufficit  tibi . Si  dele&at  te  pulchritudo  , Fulgebunt  Pulchritm 
iufti  (icutfol  in  regno  patriseorum  . Abfalonis  quidem  pul-  do  Sanflo- 
chritudo  nulla  eft,  fi  ad  illam  pulchritudioem  confcratur  , rum  inef- 
cum  tamen  eflet  longe  pulcherrimus . Cur  crgoquarris  po-  fabilis. 
tius  mundanam  pulchritudinem  , quzficut  flos  agri  citifti-  Rom.  8. 
mccontabefctt  ? & illam  negligis , quae  in  fempitcrnum  vire-  Gloria  eft 

B fcit  ? Si  autem  te  libertas  delettat , liberabitur  quidem  ibi  flatus  om- 
crcatura  a feruitute  corruptionis  in  libertatem  glorix  filio-  nium  bono 
rum  Dei , vt  ait  Apoft.  Si  caro  emit  aliquando  homo  liber-  rum  aggro 
tatem  corpoream , cur  non  magis  xternam  ? Quod  fietiam  gat  tone 
longam  &l*alubrem  vitam  dcfideras  , ibi  ajterna  fanitas , & feUus. 
vitae  perpetuitas  eft . Si  fatietatem  dcfidercs , Satiabor  inquit  Pfal.  1 6. 
propheta,  cum  apparuerit  gloria  tua  . Et  Apoc.  7.  Non  efu-  Apo.7. 
rient,  nequc  fitient  amplius  . Si  diuitix  diliguntur , gloria  & Pfal.  1 x. 
diuitiaeindomocius. 

Si  huius  fcculi  lux  tarn  pulchra  eft  , confidera  qualis  ilia  Simile. 

C futura  fit  diuina:  quanto  enim  folaris  lux  lucernx  lumen  Chryf.ho. 
exccdit , tantoimo  magis  illafolarcm  . Quod  inde  fignifica-  5 5 -if1 1°5« 
tur , aim  dicitur , fol  obfcurabitur , ad  illius  videlicec  fplen-  Simile. 

doris  comparationcm  ,vt  non  appareat.  Quod  fi  in  hac  vita  Si  tanto 

vt  (plendidas  nobis  domos  comparemus,&  magnam  pecunia-  turn  labo- 
rum  vim  xdificando  confumimus  anxij:  confidcra  qui  no-  re  domum 
bis  fubeundi  fint  labores , vt  clariflimam  nobis  in  cxlis  do-  terrend  <- 
mum  xdificemus,  vbi  lux  ineffabilis , Hie  enim  pugnr , con-  difiedmus, 
tentioncs  dc  terminis,  de  parietibus,  illic  minime : ha?c  relin  quid  dicen 
quenda,illa permanfura . Qnamobremquam  immodeftifti-  du  erit  de 

P me  fero, quod  his  nobis  propofitis,  tamen  defidemus , animo  ttleUi . 
deficimus , vt  hie  fplendide  habitemus, omnia  facimusivt  Non  adi- 
autem  in  caelo  paruum  vel  comparemus  hofpitium , nil  cura-  fictmus  in 
mussel  laboramus.Dicquxfo,vbi  hie  domum  habere  velis,  hac  lachry 

indelerto.an  in  aliquo  paruo  oppidulo?  nonputo,fcd  in  ma-  maru  val 

gnis  regijfyue  ciuitatibus  , vbi  copia  rerum , & maior  nobili-  le,  fd  po- 
tas.Ego  tibi  talcm  ciuitatem  propono,  cuius  arti£ex  Dcus , in  tius  in  car 
qua  domum  minori  quam  hiefumptu  , minori  laboreconde-  le% 
re  atque  ardificare  poteris  . Cur  igitur  hie  domum  condere 
vis  tanto  cum  fumptu , ad  tarn  breue  tempus  traducendum . 
ft  non  potius  in  patria  I'cmpiterna , vbi  lucidiflimas  inueoies 
ounfiones  f 


APPEND 


E 


* Dominica  //.  Qua  dr  age fim  a. . 

APPE  N D IX. 

DVxitillos  in  montem  excel fum.  Afcendamus  in  ahum,  vt 
gloriam  nobis  comparemus,  nc  fimus,vt  illi  de  tribn  Ru 
Num.31.  ben,  &Gad,  quiqtiidem  capti  amore  conuallium  amernaru, 

& pratorum  floridorum , noiebantafeendere  ad  rerram  pro^ 
miflionisjvt  igitur  nos-  Chriftus  ab  his  terrenis  rebus  auellar, 

& ad  cxleftes  alliciat,&  inducar,fpccimen  quoddam  edit  glo- 
Ifa.47.  rise  in  monte.  Etcerte  fuperbos,&elatos  Dcus  humihat.Ifit. 
Similitu.  47.Defcende,fedein  puluerefilia  Babylon:  bonosautem  , & 
Vein  ctli*  humiles  fccum  ducit  ad  cxledia  gatidia.  Sane, vt  immane  fa-  F 
tonfeenda-  xum  in  altnm  euehatur,multis  machinis  opus  efi,vt  autede- 
mui  lal'O - feendat,  fufficitquod  nullam  habeat  remoram . Sic  igitur  ne 
rt  of  M eft.  mireris  fi  cum  labore  graue  corpus  tuG  debeat  ad  cxlu  afiren- 
dere,&  ad  angelorum  confortium . Afcende  ergo  in  montem 
virtutum  etiam  cum  laborc.vt  tadem  pollis  inde  in  cxlcitem 
C0I.3.  montem afccndere,Col.3.Qua?  furfum  funt  fapite. 

Transfiguratus  eft  anteeos . Transfiguraturecia  Chriftus, 
vt  facratiflimum  corpus  defefTum  ,&  delaffatum,  aliquo  mo-. 
Corpus  mo  do  recrearer,cum  prx  ieiunijs,  & abftinentia  elfet  valde  fati- 
derate  re - gatum,vt  inde  fane  nos  doceret  & erudirct.quomodo  interdu  <5 
treandum  ficeat  honeftaaliqua  recrcatione corpus  noftrum  refocillare  j 
vt  melius  vt  hac  quidem  ratione,&  padorecrcatum,  &refocil!atu  cor- 
fptritui  de  pus  noftrum  libentius,&  animoiius  fpiritui  ipfi,ac  promptiut 
firuiat.  quidem  pareat  & obediat.poftquam  aliqua  honefia,  & lauda- 
bilirccreationefueritobleftatum  aliquantulum . 


Fphrem 
Syrus . 


Dominicall.  Quadragefimse. 

CONCIO  SECVNDA.  H 

Quibtis  de  caufts  Chriftus  fuerit  transfiguratus 
in  monies . 


< SsvMPSlT  lefus  Petru,  &e.  Mat.  1 7.Viriquos 
, -dixerat  Dfis  non  efleguftaturos  mortem,  donee 
vidiflfent  loefi  perfedionis  eius,  funt  hi  tres  Apo- 
n ri; — ftoli.quos  cG  aifumpfiffet  Dfis,duxit eos  in  inon- 
em,  & oftendit  illis  quo  fit  venturus  in  die  nouiflimo  in  glo- 
ia  fua  . DuxitaGt  eos  in  montem, vt  oftenderet  qualis  fit  fi- 
us  ifle,&  cujus.  Qn  cnim  interrogauit,Quem  dicunt  hole# 

efle 


Mat.itf. 


Concio  Sccunda . 334 

A efle  filium  hominis?Dicunt  ci.alij  quidcm  Eliam.&c.  Proptc 
rea  ergo  cos  furfum  ducit  in  montem,&  oflendit  eis  fe  non  ef- 
fe  F.liam,nec  Moyfen,fed  Deum  Elix,&  fan&ificatorc  Moy- 
fi,ac  denique  dominum  prophetarum.  Et  rurfum  oflendit  eis 
fe  cfleeffe&orem  cxli  & terrx,  & fe  efle  dominum  viuoru  & Tr unify* 
mortuorum . Et  prXterea  eos  dux  it  in  montem  vc  oflenderet  raturChri 
eis  fe  efle  filium  Dci.Si  enim  dixiflet  ego  fum  filius  Dei, non  ftus  ut  oft/ 
eis  perfuafiflet  propter  carnem  quarn  gcftabat,&  quia  cum  eis  dat  fedo- 
conuerfabatur . Videbant  enim  Mariam  qua?  cum  pepererat : minum  eft 
videbant  etiam  quodefurirer,&  fitiret,&  dormiret,&  labora  ft  prophe- 
£ ret,&  quiefeeret.  Hxc  autem  diuinx  naturxlminiincconuc-  tarum. 
niebant , propterea  eos  ducit  in  montem  ilium  excelfum , vc  in  motem 
pater  loquatur,&  demonflrcc  eis  eum  efle  fuum  filium  in  ve  eos  ducit , 
ritate,  vt  oflendat  regnum  fuum  ante  mortem  fuam , & ante  vt  teflimo 
ignominianijVt  quando  captus  fucrit  & crucifixus,fibi  perfua  nium  au- 
deanteumno  fuiflet  cruci  fix  up  propter  ciusimpotentia,  led  diant  suer 
quod  ei  ita  placuiflet  propter  Tuam  gratiam  ad  mundi  falute.  ni patris. 

Dux  it  ill  os  in  montem  excelfum. ;Muatur  difeipuh  taciti  rei  Tho.a  Vil 
nomtate  infolitam  prius : quid  eft  quod  velit,  vt  quid  eos  fe-  lano. 
paratim  in  fublimia  ducit?  QuG  vero  fupra  lacri  vcrticc  mon 
C tisconflituit,  fic  cosalloquitur . Mirabjminiforfanfilioli , . 

vos  in  hunc  locum  feparaios  eduxerim ; led  huius  rei  fine  Sc  Colloquiu 
caufam  modo  feietis  : uolo  vobis  innotefccrc  quis  fim : volo  Chnjlt  cu 
monflrarequid  fub  huius  carnis  velaminc  latet  cuiadhxfiitis,  difespulis  t 
qucfequimini,cum  quo  editis  & bibitis,&  verba  mifcetisjno  monte. 
omnes  hate  vifio  decet,  vobis  folishxc  gratia  donatur. Atten- 
dee qux  nunc  vobis  fecreta  pandcntur,nam  mundo  quando- 
quenecefariaerunt.Hisdiftis,pendentem  in  fuperiore  men-  - \ 

tis  portione.grandj  miraculo, glorix  & claritatis  Abylliim  fol  Communi 
uit,extcriora  corporis  velutruptis  meatibusinundare  permit  catdiuini- 
D tit.Scaturit  foras  fubito  immenfitas  ilia  glorix:  totuque  cor*  tsts  glorid 
pus  mira  claritatc  venuflat  ac  decorat.Rutilat  fuper  lolcm  fa-  ipfi  corpo- 
cicseius  fulgore  minfico,  candet  vcllis  fuper  niue,nouumque  ri. 
induic  forma  decore, adumbratur  cius  claritate  folaris  radius, 
toiusq;  mons  undiqtie  grandi  claritatc  refulgct.Speftaculum 
vifu  digniflimu, quale  vnqua  a fectilo  non  cit  vifum,illa  enim  Totus  mSt 
intcriorcm  animx  tux  gloriam,bone  Iefu,ab  initio  tux  conce  Thabormi 
ptionis  intus  latcntem.ad  corporis  tui  fubflantia,ficut  pellem  rerefulfit. 
foras  extendifli,vt  corporis  ocul is  videripoflet:Quid  veroin-  Pfal.  130. 
tus  glorix  lateat,quis  agnouit?tegis  quippe  aquis,i.  immenla 
abylfo  deitatis  tux,fuperiora  eius,i.animx  tuxfuperiore  por 
tionc,vna  quippe gIori£tu£gutca,Apofloluuunebriati  flint,  v 


...O 


* Dominica  //.  Quadragcjim* . 

quiil  fi  intcriora  vidilfent  ? Solam  corporis  tui  gloriam  infpe-  E 
xerunt,quid  fi  gloriam  animaf,undc  fcaturiebat  ilia  ? Quid  fi 
fontem  deitatis  perennem,&  primam  cius  originem  infpexifi. 

Si  Apefltli  fern?  Attenditcfratres,  videtequalcm  nobis  gloriam  parauie 
xidijfenc,  pater:confiderate  qualia  nos  prxmia  manent . Si  ralis  erit  glo 
Mnirnt  glo  ria  carni$,qualis  erit  gloria  mentisrfi  tabs  ell  riuus)qualis  crit 
fia, quart-  fons,vndc  riuus illeemanat?Quis  intcriorem  anima?  iubilum, 
to  magis  lactitiamq;  mentis  comprehcnBere  valeat,  qua;  tales  ex  le  fo- 
admirati  ras  fplendorcs  emittit?  6 quam  vere  diftum  eft,  Quia  oculus 
tjfetit!  no  vidit  Deus  abfquete.qux  prxparalli  diligcntibus  te.Splc 
Ifa.^4.  duit  qnquc  facies  Moyfi  cu  de  monte  defccnderer,vlq;  adeo,  F 
j.Cor.z.  vtnon  pofient  in  eum  intendere  filij  Ifrael  pj?  gloria  vultus 
Exo.34.  eiusrfed  non  ficut  Dhi,ita & ferui gloria.  Amplioris enim  glo 
a.Cor.3.  riat  Chrillus  prx  Moyfedignusefthabitus,quantoampliore 
Heb.3.  honorem  habet  domus  qui  fabricauit  eam.Ponit  Moyfes  ve- 
lum, in  figuram,quia  caeco  populo  loquebatur,  nos  autc  non 
velaminc  aliquo,  fed  reuclata  facie  gloriam  Dni  fpcculantes, 
ineandemimaginemtransformamur.  Vnde&  ipfe  Moyfes, 
I.Cor«j.  illius  gloria;  fpeoulator,&  tellis  adfuitcum  Elia,Chr»fto  Do- 
mino aftantcs,&illi  teftimonifi  perhibentcs,  quod  ipfc  fit  ve- 
rus  Dns  & Meflias.que  lex  prsfigurauit, quern  vaticinia  pro-  G 
miferunt,&  ficut  Euangelifta  ait,loqucbantur  cum  lefu. 

♦ ~ <JMagnus  fuit  Dei  amor  erga  genus  humanunt^. 

SEd  quid  obfecro  tali  tpe  loquebantur?  Die  nobis  Euange- 
lifta quid  loquebantur  ? Loquebantur  inquit  de  excclfti 
Loqueba-  quern  eompleturus  crat  in  Hierufalemro  vere  excefliim  maxi 
tur  Chri-  mum  ! 6 extafim  potentiftimam  ! exceflifti  metas  ols  rationi* 
jiusdefua  &intelle&us,Dftein  Hierufalem.  Supra  modu  in  meamado 
f affiant . exceftilli  Dcus  meus.  Quid  reddam  pro  tanto  amore  tuo?oia  H 
Pfal.i  1 j.  in  pondere,menfura,&  numero  fccifti.fed  fine  pondere,nume 
Sap.i  1.  ro,&  menfura  amafti : in  hoc  redemptions  noftrx  opere  nul- 
lus  eft  numerus,  nulla  eft  cuftodita menfura,  fed  prorfus ex- 
Viit  txetf  ceflus  nimius,  & nimietas  exceftiua  :in  omnibus  alioqui  mo- 
fum  *mo . deratus,&  menfuratus,in  folo  amore  fuit  nimius.  An  non  ni- 
ff/. mictas  grandis,an  non  cxcelfus  nimius, vt  Deus  moriatur  pro 

a nine  ? pro  opere  fuo  conditor  ? creator  pro  faftura?  O ex- 
m exuberantis  amoris,o  feruentis  chantatis  excefiiim.Fa- 
ftus  eft  Dns  tanquam  potens,  crapulatus  a vino.  Plaatauit  vi 
Ccn.y.  nearn, & ex  ea  bibit, & incbriatus  eft,  & nudatus  grande  exta- 

fira  pafliw  eft.  Scd  quam  extafim?  Quid  dicam  fratrcs.quara 

extafim? 


Cone  to  Secunda . 3 3 j 

A extafim  > Deus  in  ligno  pendet,  omnipotens  Iatronfi  mediuc  ’.f 

crucifigitur,  irridetur,blafphematur,  confpuitur,  flagcllatur, 
occiditur . Vbi  ell  Deus  fapientia  tua  ? vbi  ell  potentia  tua  ? 
vbi  ell  gloria  tua  ? vbi  ell  diuinitas  tua,maieftas,&  sternitas?  Jneffdbili* 
Noli  quarrere,  extafim  pafliis  eft  Deus,  alicnatus  a feipfo,  ut  fane  amor 
tu  redeas  ad  ipfum.Scriptum  eft  enim;  Reminifccntur  & con  quod  ®eus 
uertentur  ad  Dominum  uniuerli  fines  terra? . Quid  eft  dicere  # nobis  mo 
reminifccntur,  nifi  redibunt  ad  le,qui  erant  alienatiafe?  An  rerefur, 
non  alienati  idolorum  cultores , lapidum  adoratores  ? extafi  Pfal.i  i.  ) 
fua  noftram  deftruxit . Extafim  amoris  paftus  eft,  ut  tolleret 
B extafim obliuioms.  Amor namque  telle  Dionyfio  facit  exta-  DionyC 
fim,ponit  enim  amantem  extra  fe,&fui  facit  obliuionem.  Vi- 
deas  gallinam  pro  pullis  aquilam  fieri , & cquam  niitifiimam  Simile, 
pro  filio  fieri  Ieaenam.  Manfueti  parentes  in  feram  uertuntur , 

&nil  tarn  mite, quod  no  amoreinfaniat.Exponitur  mater  pro 
filio  fuo  oblita.  Vnde  hoc?nifi  quia  fuftinet  extafim  pro  amo- 
re.  Haec  eft  extafis  ,quam  pro  nobis  pafliis  eft  Deus  : hie  eft  Amor  ft- 
exceffus  quern  completurus  crat  in  Hierufalcm,de  quo  vates  (it  vt  De- 
cum  Chrifto  Domino  loquebantur.Sed  quod  de  hoc  exceflu  us  pro  no - 
loquebanturEuangeliftaquidemreticuit.Proillogratiasage  bis  patert- 
C bant, autfi  fieri  po|fet,ne  ilium  patereturorabant.  Non  abs  tur . 
re  in  tanta  gloria, paflionis  memoratur  cxceftiis , ut  uidelicet  Cur  do  pa f 
eundem  efte  conliaret  qui  penderet  in  cruce,&qui  fplenderet  [tone  age- 
in  monte . rent . 

Cocidorunt  in  faeiem  fuam . Si  tantus  fuit  fplendor  Chrifti 
in  transfigurationc,  vt  non  poflent  eum  contucri  difcipuli.led 
metu  perterrentur,quid  putandum  eft  fore  in  ipfa  gloria?Pro  Autor. 
hacigttur  gloria  adipifeenda,  vigilantilfimc  laboremus : ola 
huiusfeculi  bonaquamuis  magna  nobis  vidcantur, pro  gloria 
ca?lefticoparandaexpendamusJ&  impedamus.Vnde  D.  Aug.  D.  Augti. 

D ait  j Quid  ergo  magnum  eft  pro  ilia  atterna  ca?leftique  patria  li.y.de  ci. 
cun&alcculinuiusquamlibetiucunda  blandimenta contem-  Dei,c.i8. 
nere,fi  pro  hac  tern  porali  atque  terrena,filios Brutus ille Ro-  to.y. 
tnanus  potuit  & occidere,quod  ilia  faccre  nemine  cogit  ? Sed  Exempli* 
certe  difficilius  eft  filios  interimere,qua  quod  pro  ipla  facien-  Bruti. 
dum  eft . Ea  docet  qua?  filijs  congreganda  videbantur  atque 
feruanda  nimia,  vel  donarc  pauperibus , vel  fi  exiftat  occafio,  Malta  to- 
quxid  pro  fide  atque  iuftitiafiericompellat,amittere.Felices  lerare  de- 
enim  vel  nos,  vel  filios  noftros,  non  diuitia?  rerrena?  faciunt : bemus  pro. 
aut  nobis  viuentibus  amittenda? , aut  nobis  mortuis  a quibus  ingrejfu  in 
nefcimus,vel  forte  i quibus  nolumus  poftidendx . Sed  Deus  glonam  . 
felices  facit, qui  eft  mentium  vera  opulentia.Porro  quid  Bru- 

tum 


t Dominica  II.  Quadragejima . 

Virgilius.  turn  mouerer,  vt  ita  filium  interficeret,narrat  Virgilius  dices,  E 
Si  propter  Vicit  amor  patriae,  laudumqueimmcnfacupido,  Si  ergo  pro 
temporals  libertate  moriturorum,&  cupiditatc  laudum,  qux  a mortali 
bonore  td  bus  expetuntur,  ncodi  fill)  a patre  potuerunt,  quid  magnum 
in  patiun-  ell  fi  pro  vera  libertate  fudemusqua’nosabiniqtatis  & mor- 
tur  homi-  tis,&  diaboli  dominatu  liberos  facit,  nec  cupiditate  humana- 
nes  , quid  rum  laudum  ,fcd  charitate  liberandorum  hominum  , non  i 
qutfo  face  Tarquinio  rege,fed  a dzmonibus,&  dxmontim  principe  ?. 
re  debent , Si  alms  etia  Romanus  princeps  cognomine  Torquatus , fi- 
pro  {term,  lium  no  quia  contra  patriam,fed  etiain  pro  patria,tamen  quia 
ExempIG  contra  imperium  iuum,ideft, contra  quod  miperauerat  & prg  F 
Torquati.  ceperat  pater  impcrator,ab  hofte  prouocatus,iuuenili  ardoro 
pugnaucrat , licet  vicillet  & hoftem imerfccilfet , occidir , nc 
plus  mali  eflet  in  exemploimperij  contcpti,qua  boni  in  glo- 
ria hoftis  occifi  : vt  quid  fe  iaftent.qui  pro  immortalis  patrig 
legibus  oh, qua?  multominusqua  filij  diliguntur,bona  terre- 
Exertiplti  nacontcmnunt?Si  Fnrius  Camillusct  ingrata  patria,  a cuius 
Furij  Ca-  ceruicibus  acerrimorG  hoftium  Veientium  iugum  dcpulerat, 
milli . damnatufque  ab  atmulis  fuerat,a  Gallis  iterfi  liberauit  , quia 
Paruaad-  no  habebat  potiore  vbi  poflet  viuere  gioriofius?  cur  extolia- 
modu  funt  tur  veltit  grande  aliquid  feccrit,qui  forte  in  ecclefia  ab  inimi  Q 
q proChri  cis  carnalibus  velut  grauifiiinam  exhonorationis  palTus  iniu- 
fto  fad-,  ria, non  fe  ad  eius  holies  Hatreticos  tranftulit.aut  aliqua  con 
mus.etprp  tra  ilia  ipfe  hatrefim  condidit , fed  et  potiusquaniG  valuit  ab 
fertimfico  hxrcticoru  perniciofiflima  prauitate  defendit,  cD  alia  no  fit , 
ferdturtu  non  vbi  viuatur  in  hominu  gloria,  fed  vbi  vita  adquiratur  x- 
hisqut  ip-  terna?  Si  Mutius.vtcum  Porfenarege  pax  fieret.qui  grauifli 
fe  pro  no-  mo  bello  Romanos  premebat,quia  Porfenam  ipfum  occide- 
bis  fecit.  re  non  potuit,&  proeo  deceptus,  alterum  occidit,in  ardetem 
ExemplG  aram  ante  eius  oculos  dextra  extendit,  dicens  magnifica  qui- 
Mutij.  de  vocc,&  peftore  fortiffimoatquc  conilantifiimo,  regirMul  H 
Si  amor  tos  tales, quale  ilium  viderct,in  eius  exitium  coiurafle. Cuius 
terrene  pa  ille  fortitudine,&  coiurationem  taliG  perhorrefcens.fine  vlla 
trie  not  td  dilatione,  fe  ab  iilp  bello, fa^ta  pace  compefcuit . Quis  regno 
tk  mo  net , catloru  imputaturus  eft  merita  fua  , fi  pro  illo  non  vna  manu, 
multo  ma  neque  hoc  fibi  vitro  faciens , led  perfequente  aliquo  patiens , 

pit  ctli  a-  totu  flammiscorpis  impendent?  Si  Curtius  armatus,  equoco 

tnor  nos  co  cito  in  abruptum  hiatum  terrx,fie  praucipite  dedit,  falfis  Deo, 
mouert  de  rum  luoru  oraculis  feruicns,qui  iufterant,  ut  iliuc  id  quod  Ro 
bet.  mam  haberent  optimum  mittcrettir,nec  aliud  intelligerc  po- 

r.xemplG  teranc.qua  vtris,atmiiquc  cxcellcre,vndc  videlicet  oportebat 
Curti).  vt  fallotu  Dcorurn  tuft  is  in  jllum  internum  vir  prgeipitaretur 

armatus ; 


Ctncio  Secunda . 


fed 

?F 

PCS 

ws 

IIS 


¥. 

DP 

B* 

t i} 

r» 

a, i 

* 

«* 

IS 

is 

lies 


:.F 

Bi 

is* 

t* 

& 

W 

life* 

S* 


rd 

jet* 

rH*' 

i> 

■tfCSi 

t * 

(Ol» 

D*” 

iib 


<r 


no 


33* 


c 


A armatus  rqnid  fe  magnum  pro  xterna  patria  fecifle  didurus 
eft  >qui  perniciofum  aliquem  fidci  lux  paflusinimicu  , nonfe 
vitro  in  talem  mortem  mittens,  led  ab  alio  miflfus  obierit,  qn 
qitidcm  a Domino  fuo,eodcmque  rege.certius  oraculu  acce- 
pit : Nylit*  timere  eos  qni  corpus  occidunt , animam  aut  non 
pofluntoccideic?  Si  Marcus  Puluillus  dedicans  xdem  Iouis, 
Minertixt^dlu  fibi  abinuidismortc  fill j nunciata,  vtillonun 
tio  pctttii'bacus  abfcederct,  atque  ita  dcdicationis  gloria  col- 
lega  ems  confequeretur,  ita  contempfic,vc  cum  et  proijci  in- 
fepiihum  iullcrit,  & fic  in  eitts  cordeorbitatis  dolore,  glorix 
B cupiditas  vicerat:  quid  magnum  fi  pro  Euangelij  fandi  prxdi 
cattone,qua  ciues  fiupernx  patrix  ac  diuerfis  liberantur,&  col 
liguturcrroribusjfeciHe  didurus  eft,  cui  Dhsdc  fepultura  pa 
tristful  foii  cito,ait,fequere  me,&  fine  mortuos  fepeliremor- 
tuos  fuos?  Si  Marcus  Regulus  necrudeliftimos  holies  iurado 
falleret,  ad  eos  abipfaRoma  rcuerfus  eft,  qih  ipfis  Romanis 
eum  tenercvolentibus  rcfpondiftc  fertur,  polleaqua  Aphris 
feruicrat,  dignitatem  illic  honefti  ciuis  habere  non  pofie,cum 
que  Carthagincnlcs,  qm  contra  eos  Romano  Senatu  egerat, 
crudcliftimis  grauiflimifquefupplicijsoecaueruntrqui  crucia 
tus  non  lunt  pro  fide  illius  patrix  contemnendi, ad  cuius  bea- 
ticudmemfidesipfaperducit?  Quomodoaut  feaudebit extol 
lerede  voluntaria  paupertate  Chriiiianus,vt  in  huius  vitx  pe 
regrinationecxpeditiorambulct  viaquxperducit  ad  patria; 
ybi  verx  diuiti^  ipfe  Deus  eft, cum  audiat,vel  legat  Luciu  Va 
Jerium  quiin  fuo  mortuus  eftconfulatu,vfqueadeo  fuifte  pau 
f>ercm,ut  nummisa  populo  collatiseius  fepultura  curarcuu? 
Idiplum  feribut  multi  Valerio  Publicolx  cotigifl’e.DeQuin 
toet  Cincinnatodicunt,q>  cum  quatuoriugera  poftidcret,  & 
ea  fiiis  manibus  coleret,  ab  aratro  fuerit  abdudus  ad  didatu- 
I)  ra  Romana,qux  maior  vtique  erat  qua  confulatus,  vidifque 
hoftibus  ingentem  gloria  reportauit,&  in  eade  paupertate  rc- 
manfit.  Quid  pra'terca  lemagnu  fecilleprxdicabit,qui  nullo 
prxmio  mundi  huius  fuerit  abxtcrnx  illius  patrix  focictate 
fedudus , efi  Pabricifi  didicerittantis  muneribus  Pyrrhi  regis 
Epirataru,promilla  et  quarta  parte eiufdem  regni,a  Romana 
ciuitate  non  potuifle  diuelli,  ibique  in  fua  paupertate  priuatu 
manere  vo!uilfe?Si  ita  ijdcm  ipfi  pauperes  erat  & inopcs.quo 
rum  triumphis  publicum  ditabatur  xrarium,nonne  oes  Chri 
ftiani , qui  excellcntiore  propofito diuitias  fuas  coes  faciunt , 
fecundum  id  quod  feriptumeft  in  Ad.  Apoft.  vtdiftribuarur 
ynicuique  vtopuscrit,  & nepip  dicat  aliquid  propnu,  led  fint 

tills 


Mat.  to. 
Exemplu. 
M.Puluil. 
Liu.  lib.t., 
& VaLli.f 
Plu.in  Pu 
blicola. 
Diony.  & 
alij. 

Luc.p. 
Exemplu 
Mar.  Reg. 
Plura  pra 
flabant  ge 
tilts  Jp  fal 
fa  gloritu 
comparts* 
da  » quam 
nos  profits- 
mus  pro 


verts . 

Exempli* 

Luc.Val. 

Exemplu 

Val.Pub. 

Exemplu 

Q;  Cinci. 


Exempli 

Fabricij. 


Ado.  4. 


I 


JAultusut 
tcltranda 
pro  gloria 
acquirer t- 

Vd’lib.x. 

Liu.Ji.r4. 

Gcl.lib.4. 


Dominica  II.  Quadragejima . 

illis  omnia  communia,tnteIligunt  fe  nulla  ob  hoc  debere  emi  E 
nereia&antia,  id  facicndo  pro  obtincda  focictate  angelorum, 
cum  pene  tarn  aliquid  illi  fecerint  pro  conferuanda  gloria  Ro 
manorum?Et  certe  ctfi  Senatores  tantopcreditarent  publicu 
xrarium,  tn  lie  eorum  aliqui  in  Ibis  domibus  pauperes  eranr, 
vt  quidam  eorum  qui  iam  bis  cohful  fuiflet,  vt  Val.  lib.  x.  de 
Corne.Ruffino fcribit,&  Liu. lib.  14. & Gel.lib.4.ex  illofena 
tu  pauperum  hominum  pelieretur  notatione  cc-nToria , quod 
decern  pondo  argenti  in  bonis  habere  compertus  eft . Si  ergo 
ifti  pro  terrena  comparanda  gloria, & procommodo  lux  reip. 
ita  bonis  temporalibus  pro  Rep.  adquirendis  incumbebant: 
quanto  magis  nos  pro  gloria  cxleOi  comparanda  laborare  de- 
bemus,  qua;  in  hodierno  euangelio  nobis  reprf  fentatur  . 


Occafioncs  difeordia  vitemus . 


Otc  a fro- 
nts difeor- 
dia  cut  tan 
da. 


T T Aide  fane  ponderandum  eft,g>  Chriftus  Dominus  itale- 
V parauerit  prudeter  hos  ti 


Gen. 3. 


Ne  demur 
eccaf onetn 
difordie. 

In  dtflri- 
buendis  bo 
ms  ds fcor- 
dia  euitan 

da . 


Exo.24. 


tres  difcipulos  a rcliquis,vt  tranf 
figuration!  fux  intereflent . Siquidem  id  non  abs  re  fecit,  fed 
potius  inuidix  vitandx  caufa,  & difcordix:imo  ipfis  ct  prxce 
pic  ne  cui  id  reuclarent  donee  filius  hominis  a morte  refurge- 
ret.  Talc  quiddam  etiam  obfcruauitcum  Abraham, no  enim 
ci  promiiTionem  fecit  de  terra  quam  ci  daturus  erat, donee  ab 
ipfo  Loth  fepararetur.  Vnde  textus  ait : & Dns  dixit  ad  Abra 
ham  poftqua  feparauit  fe  Loth  ab  eo:Leua  nunc  oculos  tuos, 
& vide  a loco  vbi  es  ad  Aquitonem  & meridiem,  ad  oriente, 
& occidentcm,quia  omnem  terram  quantam  uides,tibi  dabop 
& femini  tuo  ufque  in  Iccula.  Quid  hoc  eft  Domine  Deus, 
ad  donadam  terram  ipfi  Abrahx,expe£hsreceflum  nepotis? 
Nunquid  non  poteras  co  prxfentc  donate?  Sed  voluit  nos  do- 
cere  quam  oculati  die  debeant  domini  in  diftribuedis  bonis, 
aut  oliendendis  fauoribus,ne  fcilicet  ex  hoc  alios  in  inuidiam 
prouocent.Quiacnim  viderat  Dominus  Cain  ex  inuidia  fra- 
ter-nx gratia*  fratrem  occidifle.-ad promittendam terra  Abra- 
hx,oxpcftauit  confobrini  feparationem,  utinde  intelligamus 
quantu  euitaredebeamusnedemus  occafione  difeordix  . Sic 
ct  videmus  quod  cu  afeendit  Moyfes  in  montem^it  acciperet 
legem, operuit  nubes  montem.  Siquidem  fapientcr  ualde  no- 
hut  Dns , populii  cognofcere  quid  faniiliaritatis  leruus  apud 
fc  habcret,ne  alios  inuidia  permotos  in  eum  prouocarec. 

Notanduminfupereft,q>  difcipulos  ducat  Chriftus  in  foli 
tudinem,ut  ibi  cis  tarn  iucudum  exhibeat  fpedaculum.  Vnde 

grauis 


1? 

Ip 


F Si 


CI 


H d 


Concio  Secunda . 337 

A grauisquidam  autor  ait: Quid  facitis  filij  Adam,vanilfimum 
genus, qua»rcntes  pojnjli  frequentiam,ac  populofas  vrbes.ad  Oleaft.  in 
oftendendam  gloriam  ac  diuitias  veftras,cum  videatis  Deum  Exod. 
veftrum  tam  latenter  vclle  oftendere  diuitias  gloria?  fua??vni  Oflentatio 
foIiinfolicudmc,&  fecrctioris  momis  fupcrcilio.aquo  homi  ntm  muri- 
nes & iumentaarcereiubet, gloriam  fuam  oftendir.neque  Co-  dam  homi 
Jum  homines, fed  etiamiumenta  fufpcftahabetcumgioriam  ne t factiit 
fuam  oftendere  vu!t,vt  habet  in  Exod. Sic  & Chriftus  cum  in  diutnarS . 
transfiguratione  fuaquandam  heatitudinis  fpeciem  in  corpo-  Exo.34. 
re  fuo  voluilfet  oftendere, non  hoc  palam,fed  tribus  ex  fuis,& 

B inmontis  vertice  .quosadiurauit  ne  ante  obitum  fuumhoc 

alicui  reuelarent,  facere dignatus  eft.  Nosfi  qtiidquam  iniu-  Facile  qua 
riumpati  debeamus , latcbras  & folitudinem  qua?rimtts:fi  rimus  li- 
quid vero  honoris  oftendendum  ell , publica  Ioca . Chriftus  deri. 
autem  ad  dedecora  & ignominiam , populofam  vrbem  requi- 
rit , ad  gloriam  vero  oftendendam  (ecrctiflimum  montem  . 

Item  idem  autor  fuper  ilia  verba  Exod.  Fundens  cisquin-  Exo.ig. 
que  bales  a?reas , ait : minim  valdeeft  quod  Dominus  iubcat  Olealler. 
omnes  tabularum  bales  argentcas  fieri : bales  vero  porta*  feu 
ingrelfus  in  fan&a , rercas  . Separata  Hint  a noftris  opera  tua 

C Domine . Confucuerunt  fili  j Ada? , quidquid  praetiofum  aut 

pulchrum  habent , in  ingrelfu  domus  fua:  locate , vt  qui  per-  Amici fu- 
fonam  ignorant,  cognolcanteius  vanitatem . Non  lie  autem  mus  van a 
Deus  tuns, fed  pretiofa  ponitin  occuho,viiiain  ingrelfu.  Di-  ofientatie . 
fee  igitur  a Domino  Deo  tuo, pretiofa  tua  abfeondere , & vi-  nis  . 
liora  oftendere.  Idemctiam  autor  fuper  ilia  verba  Gcnef.  Geiv4?. 
Educiteomnem  virum  a me  , ait:  Solent  homines  infirma  Olcafter. 
fua  paucisamicis  oftendere,  grandia veroamicis, & inimicis, 
inimicis  potius  quam  amicis.Cum  enim  mortuus  eflet  Saul,  z.Reg.i. 

& Ionathas,&  triltisnuncius  ad  Dauidperueniftet,  nolitein- 

D quit,annunciareha?cih  Gcth,ne  forte  la?tenturfilia?  incircun 
cilorum.  Chrilhis  autem  nofter  non  lie, fed  diuitias  fuas  pau- 
cis  difcipulis  in  monte  quo  transfiguratus  ell,  oftendit,  quos 
vltra  hoc  contcftatus  eft,  vt  nemini  vifionem  ante  refurre&io 
nem  cius  dicerent : paftionem  uero  fuam  cclebratilfimam,  & 
vulgatillimam  efle  voluit , quam  acerbiftimam  coram  inimi-  Opera  be- 
en palfus  eft,  vt  nos  doceret  infirma  noftra  diuulgare,  I'upre-  no.  occul- 
ma  vero,  & gloriofa abfeondere . Scd  illi,  & illis  quos ille dor  tern  ns  . 
cuit,feruataeft  res  hare.  Aduertant  hie  e tiara  praftati,  & do-  Fragilita- 
mini,  qualiter  arguere  debent  alios  fubditos,  vt  Icilicet  prius  tuo  proxi 
ei  jciant  cos  qui  fcandalizari,aut  mala  opinionem  deeisquos  mi  non  re- 
corrigcre  volunt, habere pofl'unt.Debebat  enim  Iofeph  often-  ueUmm, 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  V V dere 


'Dominica  II.  Quadragejima . 

Cen.4J.  dere  fe  fratribus  fuis,quodnonpoterat  facere,  mfiad  memo-  E 
riam  reuocaret  illis  peccatum  quod  inipfum  commiferant,  & 
neeorum  peccatum  apud  cxteros  diuulgaretur,  omnem  ex- 
Iob  19.  tranenm  a feciecit.Siccum  Dominus  voluitarguerc  Iob,fo- 
lum  cum  conuenit , quern  ciim  arguifiet  feorfum  , in  publico 
apud  amicos  commcndauit . Non  eftis  inquit  locuticora  me 
lob  42.  reftumficutferuus meus  tob.Mirjbilis  prouidcntia  Domini, 
Num.  12.  conutcerat  ipfe  lob,  vtfaterctur  fe  lhilte  locuttim,  & apud 
amicos commendat  eius  locutionem  reftitudmis  ? Sicetiam 
cum  arguere  voluit  Aaron  & Mariam, murmuris  in  Moyfen, 
eosad  foederis  tabernaculum  feorfum  ire  praecepitcu  fratre.  F 
Mundanx  Loqucbantur deexcejfu.  Pulchre  nosadmonet  quam  uana 
glarioleu  , & fuulis  fit  omnis  huius  mundi  gloria, qnandoquidem  finem 
ftagilis  q habet  horrendam  mortem  omnibus  forniidabilem,&  infuper 
in  mortis  quam  citifTime  tranfit.Sic  uidenuis  quod  uix  homo  defidera- 
peril . uerat  effe  ficut  Deus  quidem  ipfe,cQ  jam  fibi  dictum  cli,puU 
Gen. 3.  uiscs,&  in  pulueremretierteris  rquodipfi  di&umclfadeius 

Ctgitn  pec  inanem  glonam  refrsnandam.  Confideraquam  £ipicnter,& 
tMta.etno  qtiam  vtilitcrdoceat  te  Dominus  Deus  temperaregaudium 
tnfolcfces  t bom  fucceflus,vt  fcilicct  rccolas  peccata  quae  fcccris.cum  tibi 
projperit » videris  cundaproiperaeuenirc.  Siquisenim  prouide  cogita-  G 
tej  . uent  peccata  qua;  fecit, quomodo  poterit  cognare  aliquod  bo 
num  fibi  fui  caufa  concedi  ? 

Htfctebat  quid  dicer  el.  Solet  homo  fa?  pi  us  fibi  nocitura  3 
. Deo  petere,  led  pins  pater  ca  mifencorditer  negat . Peteba: 
Exod.33.  fanctus  Moyles  faciem  Domini  Dei fui  videre,  & quia  hoc 
fieri  citra  mortis  eius  dilcrimen  non  poterat,  non  obtinuit 
quod  ignorans  petebat . Nam  vt  lbi  dicitur,  non  videbic  me 
homo  , & viuet . 

Kefciebat  quid diceret . Excufat  feriptura  defe&us  , & pec- 
Gen.38.  catafandorum  quoad  poteft.  Vnde  & de  Iuda  dicitur  in  Ge.  H 
Gen. 20.  Non  nouerat  quod  nurus  eflct : quafi  dicat,  fi  nofiet , non  fa- 
ceret.  Et  ipfe  Dominus  gentilem  Abimelech  etiam  excufat 
dicens,  & ego  fcio quod  fimplicicordcfeceris,&ideocuftodi- 
ui  te  ne  peccares  in  me  . 

Nemtm  dixeritis  vi/iontm.  Hatcexpendatobfecro  vanutn 
Auidi  fu-  genus  filiorum  Adam,  qui  inflata  bucca  predicant,  & uolunc 
mus  Uu-  ab  omnibus  prxdicari  dona  qua;  habent : aut  potius  fe  habe- 
dis . re  putant,&  dolent  multum  fi  non  viderint  prxdicari. San&u* 

Exo.  34.  Moyfes,vt  habetur  in  Exod.  nec  nouerat  quod  radiafi'et  facies 
eius,  & cum  hoc  nouit  vclamine  faciem  operuit,  nc  a populo 
eius  claritas  confpiciatur.  Con  (id  era  etiam  hie,  quid  lucri  fic 

apud 


Concio  Tertia . 


338 


no,! 

fSS' 

to 

m 

wa 

tei 

(3 

If* 

iSB 

■« 

is 

0 

SO 

& 

*0 

ti 

0 

*3 

f 

'* 

te- 

mi* 

ail 

>E 

iiifc 

#* 

joa 

j» 

flOt 

* 

Jyif 

fl 

O'* 


'A  apud'Deiim  efle,  vtluce  digna,terrena  inhabitatio  perfunda- 
tut , (i  diu  cum  Deo  colloquiamifcueric. 

Nemini  dixeritis  vifionem  . Debemus  bona  noftra  occulta-  Bona  opt- 
re.  Vnde  videmus  quod  Gen.40.  Iofeph  ad  pincernain  dixit,  ra  occultt- 
quia  furto  fublatus  fum  de  terra  Hebrarorumrvbi  vides  quod  mus. 
nullum  lecretum  rcuelat,non  fomnia  ilellarum,  & manipulo-  Gen.40. 
rum, non  quod  (eo  quod  a patrc  plus  ca;teris  amaretur)  vt  n- 
ditus  (it  a fratnbus  , non  fuam  calticatem  prodit , led  lolum 
quia  furto  fublatus  Turn  de  terra  Hebrsorum. 


B 


APPENDIX. 


TRansfiguratus  eft . In  hoc  fane  breui  tempore  quo  hsc  * 

transfiguratio  dnrauit,  celfauit  continuum  illud  miracu-  r 

lum  quod  crat  in  Chriltoa  primo  indanti  conceptions, vide- 
licet fufpenfio  no  communicandi  corpori  gloriam  fuam, quod 
fane  notabile  era t.  Quod  etiam  Sapien.  figmficafle  videtur , Pro.tf. 
cuminquit,  Nunquid  potetlhomoabfcondereignem  in  finu 
fuo,  vt  veHimcnta  illius  non  ardeant  ? hodie  igitur  portam  a- 
perit,  per  quanvingrediarur  lux  diuini  folis  in  eius  facratifli- 
mam  carnem,  & veftes  eius. 

Borutm  efi  nos  hie  ejfe.  Si  Petrus  errabat  dicensha»c,cum  ta  Similitn. 
men  eflet  in  focietate  Chrilli,  Moyfi,  & Elias : quanto  magis 
errant  plerique  diuites,dicentes,Bonum  ell  nos  in  diuitijs  ef- 
fc , quafi  feniper  cupiant,  & optent  in  hoc  mundo  viuere  , Sc 
vniuerfam  terram  poflidere  ? 

Dominica  II.  Quadragefima:. 

CONCIO  TERTIA. 

I 

De  transfiguratione  Domini . 

Ssvmpsit  lefus  Petri . Mat.  17.  Decuit  Tho.i  Vil 

fane  fummfi  mylterium  fummo  tertinioniocon-  Jan. 
firmari , vt  nulla  mundo  incredulttatisexcufatio 

rdinquatur.  Teftes  ergo  ipfos  fuper  hoc  audia-  loan.  I. 

mus : Vidimus, inquit  vnus  comm, gloriam  eius,glori3  quafi 
vnigeniti  a patre, plenum  gratis, & veritatis.Et  rurfusjQuod  1. loan.  I. 
audiuimits,quod  manus  nollrf  cotreftauerunt,quod  vidimus 
oculis  noftris  de  verbo  vit*  tellamur,  & annuntiamus  vobis  : A 

quafi  dicat, no  fabulas,non  fomnia, no  figmenta  narramus.fcd 

V V * ■ rent 


:iode 


'Dominica  II.  Quadrdgefim* . 

rem  apertam  & notam.  Pet.in  cpift.  inquit : Non  indoftas  fa*  E 
bulas  l»;cuti,nota  fecimus  uobis  Dni  noftri  Icl'u  Chrifti  virtu— 
tem,  & prxfcientiam,  fed  fpeculatorcs  fa&i  illius  tnagnitudi— 
nis.  In  tanto  igiturtalium  virorum  tcftimonio,quis  ambigui- 
tatis  loc  us  etiam  duriffimocordi  relinquitur  ? Neque  te  mo*- 
ueat,qaod  non  eft  ibi  uifa  diuinitas,nam  etfi  non  fuit  vifa, fuit 
tamen  per  uifum  certiflime  cognita.  Plura  namque  per  vifium 
addifcinnusquc  non  videmus,videofumum,&  cognofco  igne:  _ 
video  lumen, & cognofco  folem, video  vitam,  & ajnofco  ani- 
manijneiquc  enim  animam  tua  oculis  corporis  video,  fed  ani- 
macum  tcefleomninonondubito.  Sicautem  Dcusvidetur  f 
ip  corpore  gloriofo,  ficut  anima  in  corpore  vitx.non  fccundfi 
fe  quidcm.fed  fecundum  indubitabiles  cffeftus  fuos.Prxfen- 
tiam  ergo  Deitatis  Apoftolos  agnouille  non  dubito , fed  non 
clare  & aperte  viderunt  ChriftumefTe  Deum,  hocenim  eui- 
dentcr  videre  non  poteraut,non  vifa  Chrifti  diuinitate.Nam— 
qne  ad  quid  audirent  a patre,quod  oculis  aperte  vidcrent  ? Si 
Chriftutn  cfle  verum  Dei  filium  oculis  infpexerar.quid  opus 
eratad  hoe  vocis  tcftimonio?Ad  hoc  namque  videtur .vox  ilia 
fonuifle.vi  quod  vil'ui  decrat,auditus  fuppleret.Hxc  igitur  vc 
opinor , prima  & potiffima  caufa  huiiis  oltenfionis  fuit,vt  ex  q 
hoc  & Chrifti  diuinitas  probaret.&fides  noftra  cofirmaretur. 

Alia  aut  non  minus  neccflaria  ratio  videbitur , vt  per  hoc 
tepiditas  noftra  in  opus  bonum  cxcitarctur  i nil  cnim  ficani-* 
mum  ad  opusinflammat,  vtnotaoperis  retributio.  Minus  £t 
audita  niouent  quam  vita : licet  ergo  fxpius  audicrimus,quia 
Neque  oculusvidic,nequeauris  audiuit, neque  in  cor  hominis 
afcendit,qux  prxparauit  Dcus  diligentibus  fe : fupra  modura 
tamen  cxpediens,  & vtile  fuit  ad  prouocandosammos,  huius 
ignotx  glorias  Ipecimen aliquod  demoftrari  oculis, vt  auidius 
& diligentius  procuretur.  Decurt  etiam  Euangelicamdoftri-  H 
nam  mundo  noua  & rigidam,talis  ac  tanti  prxmij  fpecie  con 
firmari,vt  acceptetur  ab  omnibus . Raro  enim  quauis  excelfa 
virtysjfnturis  prxfentiacomutat, neque  facile  fuadetur  quif- 
piam.vt  I pem  pcriculisemat.vtait  Ambr.Quandoergoper- 
liiadcrcuir  mundo  carnali,vt  prxfcntes  feculi  delicias  content 
nat,  fi  potiores alias  certo  iudicio  non  nouiflet  ? Semetipf'um 
Mat.  1 6.  abnegarc,crucem  fuam  tolIere,prxfentcm  vitam  citemncre, 
Spts  pri-  feculi  honores,&  tormenta  calcare,  & relinquerequod  ii  eft, 
mf  Iddit  fpefola  eflendiquod  nondum  eft.quxeuangelica  infticutionc 
*nimu  ad  confuluntur,  no  ita  facilia  funt, imo  ita  difficilia.vt  vix  ea  quif 
labor  im.  piam  amplexatur us  fit,  nifi  potioris  multo,&  maioris  f pei  no- 


I-Pct.I. 


JAagn*  fir 
mitat, 
tertuudo 
noftra  fi 
dti. 
Similia. 
Malta  ere 
dirnus  qug 
tamen  non 
vide  mas. 
Diuinitas 
hie  videri 
a nobis  no 
foteft. 

Auditur 
vox  patris 
vt  ereda- 
tur  dtumi 
tas  filif. 


i.Cor.t. 

Ila.64. 

Spts  pri- 
nt if  nos  pit* 
rimum  mo 
net . 


D.  Ambr. 


ConcioT  ertia. 


IJ*  ' 
1002  > 


339 


JJEJ 

JC5f 

net® 

it  it* 
pea 
itof 
va 
>,w 

an: 

lie 

h 

,iS! 

a: 

te 

a- 

ci- 

¥ 

at: 

ji® 

tf 

JJ 

g»: 

Bs 

CtBS 

* 

,* 

& 

& 

tH 

jji 

4 

f 

0 

0 

art 

iti 

<n 

* 

IV 


Ji  rifli  mo  fuerit  teflimonio  roboratus : nunqunm  cnim  agricola  MaxintM 
triticum  fuum  feminando  djfpcrgeret,nifi  iljud  in  melfe  mul-  refertmut 
tiplicatum  reddi  oculatafidecomprobalfet.  fidet 

Erat  quidem  opus  hoc  Ecclefia?  Dei  maxime  ncceflarium,  mium. 
ad  paganorum,&  getilium  iniurias  propel lcndas.Bonc  Dcust 
quibusa  principio  verbis  & ludibrijs  improperatum  eftei,  & 
improperatur  hodierno die, quod  homincm  crucifixfi,morti  a 
dilcipulotraditum,mortuum  & fepultum,&  Deum  credat,& 
vt  Deum  venerctur  & colat  ? Quid  iliis  refponderi  poterit , 
quod  eorum  proteruiam,  ignorantiamqueconfundat?  Si  mi- 
j racula,fi  virtutes,  fi  doftrinam,fi  refurreftionem  obijeia : pio 
quidem  animo  ad  fidem  hxc  fufficiunt : protcruo  autem  effi  , • 
caciori  opus  eft  argumcnto.Quid  ergo  blasfemis  iftis  refpon- 
debimus,quod  conuincat,&  aperte  confundat  ? Audi  gentilis, 
audi  pagane,  SiteChriftipafliofcandalizar.conlirmct  te  glo  Files  n»- 
ria,idem  enim  ipfe  qui  in  Caluarix  monte  patitttr,  crucifigi-  firs  mu!- 
tur,&  nioritur,in  Thabor  fuper  lolem  rutilat,fupcr  niue  can  ris  mirabi 
dct,&  fuper  omnempulchritudinem  decoratur . Qui  in  Cal-  Ubus  et  fi - 
uarix  loco  latronum  medius  in  cruce  pendct.in  Thabor  pro-  gnis  confir 
phetarG  medius  fuper  aftra  lucet.qni  a (acerdotibus  in  Calua  matur. 

C ri x loco  velut  Icduftor, capitis  motione  fubfannatur,  in  Tha-  Varijs  qui 
bor  voce  de  cxlo  allata, films  Dei  vnigenitus  apptllatur.  Cu-  dem  tefii - 
ius  veftes  in  Caluarix  loco  forte  diuiduntur,  eiufdem  veftes  monijsfuA I 
in  Thabor  fuper  niuem  dealbantur,  & candent . Cuius  facies  diutniea— 
curgida  in  caluarix  loco  pallet , eius  eadem  faciei,  in  Thabor  tlinfinuut 
mira  pulchritudine  pollet . Chrtjlus. 

Nil  Apoftolis, maxime  his  tribus  qui  fubindc  vna  cum  Do 
mino  fuerunt,beatius  inuenitur>ait  Chryfoft.  Verum  fi  volue  Chryf.  in 
ris, nos  quoque  Chriftu,  non  vt  illi  tunc  in  monte  videbimus,  Matt.  ho. 
led  multocertefulgentiore.Nam  tuncdifcipulisparccns  tan-  j 7x0.1. 

D turn  fplendorem  adaperuit , quantum  illi  percipei  e poterant,  Mate  flat 
in  extremo  autem  die  in  ipfa  gloria  atque  maieiiate  patris,no  Chnfii  in 
cum  Moyfe,&  Elia  folis,(ed cum  innumeroangeloru,archan-  indict o. 
gelorumjaliarumquepoteftarum  cxercitu  veniet, nulla  nube 
caput  eius  contegente , verum  etiam  mirum  in  modum  cxlo 
compreiro.  Et  quemadmodum  cum  publice  fententiam  iudi- 
ces  prolaruri  funt  velamina  ftatorescontrahunt,  vtab omni- 
bus videantur , fic  in  folio  fuo  dicentem  vniuerfi  confpicient , Simile. 

& vniuerfum  genus  hominum  iudicio  aderit,quos  iple  no  per 
alium,fed  per  leipfum  alloquetur:&  alijs  quidem  dicet,  Veni- 
re benedi&i patris  mei.&c.  Contra  vero  alijs  dicet,Ite  male-  Mat.»f. 
didti  in  ignem  xternum . Tunc  quafi  fol  iufti,  imo  vero  multo 

V V j magis 


i 


■ 


‘Dominica  //.  Quadragcjim a. 

magis  quam  fol  refplendebunt.  Non  enim  id  di&um  eft, quo-  TL  jiV 
niain  tantus  fplcndor  eorum  futurus  eft , ucrum  quia  nil  foie  t; 
Quantum  fulgentius  uidemus,ab  eo  quod  nobis  notiflimum  eft,  futuru  ci 
JhTrdorem  defignare  fanftorum  fialendorem  uoluit ; hac  enim  de  caufa  ill 

habebunL.  & in  monte  ficut  fol  eflfulfifle  fcribitur . Nam  maiorcm  fuifle  It 

iu(li in glo  illamlucem  quam  fit  hxc  folans.indcpatet.quia  difcipuli  cu  tc 

r,a  . ferre non polfent ceciderunt . Sicigituriufii folemfulgorefu-  <] 

perabunt.peccatores  autem  extrema  fuppliciapatientur . ^ r 

Bonum  eji  nos  hie  ejfe . Hoc  iniquit  alius  Euangelifta  quod  ii 

pin. in  E-  dixit  nefeiens  quid  diceret ; nimirum  quia  cum  holpes  & pe-  i 

7.ech.7,  regrinus  fuperterram,  perpetuam  inea  uoluit  facere  manfio  * jc 

l.uc.p.'  nem  , & habere  in  hoc  mundo  ciuitatem  manentem . Primus  c 

Gen.4.  quidem  qui  ciuitatem  adificauit  in  terris  fuit  Cain,  qui  exul  c 

faftus  eft  a fupcrnaciuitate.  Irafccns  autem  Deus  contra  ho-  1 

mines, qui  cum  fine  peregrini  in  terra.nidentur  uellefe  facere 
Ezech.7.  perpetuos  habitatores  terra, ita  ait  Ezech- V enit  contritio  fu  , 

per  te  qui  habitas  in  terra:  quafi  diceret, euerteris  omnino  tu,  i 

Ne  inha-  qui  non  cxlum  colis  fed  terram.qui  in  terra  qua  eft  extiium,  , 

ream9  ter  tanquam  in  propria, perpetuaque  patria,mundi  diuitias  qua-  , 

rtnis . ris,ftimulis  cupiditatis  concitatus,  & ad  gloriam  afpiras  fluxa  t 

& inanem,atque  tetris  ignominix  maculis  deformatam:  Hu-  Q C 1 

iufmodihommibus  minitatur  xternamdamnationem  aquila  , 

Apo.l.  volans,  gloriofus  Euangelifta  Sanftus  Ioannes,  prxclare  qui-  , 

V d£  dicens,Vx,vx  habitantibus  in  terra.  At  uiri  pietatc  prjccl  , 

Heb.  1 1.  lentes,ftudioqueimmortalitatis  flagrantes,  in  terra  vt  hofpi-  | 

tes  & peregrini  vitam  degunt  tanquam  in  diuerforio  quoda , 
non  tanquam  in  domicilio,  vt  pote  qui  mortem  expcftent,& 
vita  viuant,ac  fi  client  propediem  ex  vita  excefluri.  Quod  in 
Pfal.ap.  telligcns  Regius  propheta.has  voces  emifit  dicensj  Peregrini 
Pin.  in  E-  fumus  coram  te  Domine,&  aduenx  ficut  omnes  patres  noftri: 
zech.47.  Dies  noftri  ficutvmbra  fuper  terram.Idem  etiam  alibi  ait.Sut  H D 

quidem  omnes  dum  in  hoc  fxculo  viuunt.hofpites  & peregri 
Pratiofa  ni,&  prxfertim  fi  vita  hxc  fluxa  cum  xterna  comparetur.MG 
etid  huius  dus  enim  hie  eft  career  & exilium  eleftorum  Dei : propria  au 
vita  fi  cu  tern  patria  in  cxlo  eft,  cuius  defiderio  tenentur , ad  quam  ex 
aleflib.co-  hac  lachrymarum  valle.fufpirijs  ab  imo  peftore  edudis,&  la 
parentur,  mcntabilibus  vocibus  fufpirant.  Quod  intuentes  animo  anti- 
vunufunt  qui  patres , fide  & fapientia  prxftantcs  ,terram  promiflionis 
ridicula.  pro  nilo  putabant,ad  cxleftem  autem  patriam.veram  promifi- 

fionis  terram,defiderio  & amorc  incenfi  rapiebantur:  expefta  , 
bant  enim  ciuitatem  xternis  fundamentis  munitam, cuius  ar- 
Heb.  1 1 . tificem  & conditorem  Deum efle  credebant,  vt  docet  Apoft.  , 

Viri 

, •,  ' ' 

i 

I - 


V&  %%*%  « ~ JLV*  » * * * » F„o 


i 


slit 

nr 

toi 

ru 

!* 

*» 

i 

;s 

ih 


Vc 


a ConcioTertia,  340 

A Viri  enim  pietateinfignes, in  terra  vt  hofpites  & peregtini  £ta 
tern  traducunt,&  ex  hac  vita  ita  dilcedunt  tanquam  ex  hofpi 
tio.non  tanquam  ex  domo  propria, intelligentes  commorandi 
iilis  Dcum  diner  I briu  m dedi(ie,non  habitandi  domicilium,ef 
lcautem  incadopermanentcm  , fempitcrnamqucciuitatem  Hie  vit a 
conftitutam : nunquam  enim  tanta  in  hac  vita  conati  fuiflent  non  tjl  ad 
qtiar  ad  arternitatis  mcinoriam  pertincrent,nifi  mentis  oculis  perpetuam 
setermtate  ad  fe  pminereafpexifl'ent.Quis  enim  perpetuos,  habitatio- 
iummolquelaboresfufcipcret,  ft  exillimaret  fore  vt  eius  ijf-  ne  hie  tr* 
dem  limbus  quibtis  vira  elfet  vnquam  terminanda?At  fapicn-  duccudd. 

B turn  animus  ita  fe  erexit,&  immortalitatem  profpexit,  vt  ere 
dat  certiftimecum  exceHeritex  hac  mort3li  vita  , turn  deni- 
quein  alia  fempiterna  ui&orutn  efle , & gloriam  lmmorta- 
1cm  confecuturum. 

Bonttmeft  nos  htc  ejfe.  Quatcunquein  pr.rfenti  uitafunt,fi 
conleranturad  aeterna  beatitudinc  & futura  gloriam  , ueluti  Eccl.i. 
umbra  quarda  funt  & fommu,porro  explicam  D.Hicronym.  D.  Hiero. 
verba  ilia  Ecclefiaft.i.  Vanitas  uanitatf*,&  omnia  uanitas,  in-  in  Eccl.  I. 
quit, Si  cunfta  qua?  facit  Deus funt  ualde bona, quomodo om  to.7. 
nia  uanitasr&  non  folu  uanitas,fed  cc  uanitas  uamtarnmtat  li 
C cut  in  Cantic.  Canticor.  Inter  omnia  carmina,  cxccllens  car-  Simile.  . 
mcnoftcndicur,&ita  in  uanicateuanitatum,uanitatis  magni- 
tude monftretur,  Tale  quid  &in  Plalmis  feriptum  reliquit  Pfal.38. 
fanftus  propheta  Dauid,Veruntamcn  uniuerfi  uanitas  omnis 
homomuens.  Si  rn’uens  homo  uanitas  eft, ergo  morttiusuani 
tas  uanitatu,I.egimus  in  Exod.glorificatu  vultu  Moyfiintan  Exo.34. 
turn  ut  filij  Ilrael  in  cum  afpicercnon  poffent . Quam  gloria 
Paul.  Apoft.ad  coparationc  Euangelica?  gloria?  diciteffe  non  x.Cor.3- 
gloria.  Polfumus  igiiur  & nos  htmc  m fi d 11 , c ae  1 u , terra, maria, 

& oiaqua?inhoccircuIocontinentur,bonaquide  certedice- 
D re, led  ad  Deu  coparata  ellcpro  niIo,&qn  ignicultim  lucerna?  Simjlia. 
vidensjcontcntus  eflem  cius  Juminc,&  poftea  orto  lole  no  cer 
ncrem  quod  lucebat,ftdlarfi  qtioque  lumina  iubare  viderem  Mundana 
foils  abfeondirita  afpiciens  clcmenta,&  viderem  rcru  creatarfi  hie  & pra 
multiplicem  varietatem,atque  ct  eamm  diucrfitatem,admi-  fertnn  ji 
rarer  quidem  operum  magnitudinem,recogitans  aut  01a  per-  ad  cilejiia 
tranfire,  & niundum  ipfum  fenefcerc,  folumque  Deum  illud  comparer, >- 
fcmperelfe  quod  fuerit.compellor  dicerc  non  femel,  fed  bis,  tur,  funt 
vanitas  vanitatum,&  omnia  vanitas.  Vaporem  fumi,  Scauram  uamtasu a 
tenuem,qua?cico  refoluitur,  polfumus  appcllarc.  Qua?  enim  nitatum. 
videntur,  vt  ait  Apoft.  temporalia  funt,  qua?  vero  non  viden-  x.  Cor.4.- 
tur, aeterna. Quod  fiattentius  Petrus  conlideraflet,forian  non 

V V 4 dixif- 


Diai 


V 


'Dominica  Ih  Quadrageftma . 

dixiflet, Bonum  eft  nos  hie  efte : fi  etiam  nos  ad  hatcattende-  E 
remits, non  ita  mundanis  adhasrefccremus. 

Profefto  rcliqua  omnia, ait  Anfcl.vanitates  qusdam  funt, 

D Anfel  id  vero  tantum  bonumeft,uidelicet  eftecO  Deo.  Quid  enira 
in  enar.ho  boni  Habere  poteft  ille,  qui  in  prsfemi  vita  Dei  done  & gra- 
dier.euan.  tia  fpoliatur,  & in  altera  vita  priuatus  eft  gloria  ? Quid  ent  in 

i Cor  i?.  illis  angehcischoris  clfe,  cum  nonin  ^nigmatevt  Apolt.  01- 

F Mil}  Ha-  cit,  fed  facie  ad  facicm  fumma  cum  voluptate  & fruitione  fpe 
tim  inKle-  ftabimus  ? C^terum  quid  diceret  nefeiebat  Petrus  , quando 
feimut  in  tarn  vili  vette,nempe  came  mortali  & crafla  circundatus,  Frui 
hat  vita,  diuina  defiderabat  eft'entia,&  perexigua  certe  mercede  conte  1 
tus  erat.illa  nimiru  corporis  claritate  maxime  deleftatus . 

Bonum  eflnos  hie  ejfe.  At  quanto  gloriofior  locus  Petre  eft 
D.  Augu.  illc,  quem  nunc  poftides?Tra<ftans  quidem  Auguft.dc  gloria 

li  z z cuii  & beatitudine  ait.  Quanta  erit  ilia  felieitas,  vbi  nullum  erit 

Dei  c ?o  malum, nullum  latebit  bonu.vacabitur  Dei  laudibus,qui  ent 
to.  c.  * omnia  in  omnibus?  Et  paulopoft  ait,  Vera  illic  gloria  erit, vbt 
laudantis  nec  errore  quifquam  nec  adulatione  laudabitur  me 
rus  honor , qui  nullo  negatur  digno , fed  nec  ad  eum  ambier 
Gloria  ton  vllus  indignusruera  pax  ibi  eft,ubi  nil  aduerfi,nec  a feipfo.nec 
ditionef.  ab  alio  quifquam  patietur.  Premium  uirturis  ent  ipfequi  G 
uirtutem  dedit,  & quifeipfum , quo  melius  & maius  nil  po- 
teft efte,  promifit . Quid  eft  enim  aliud  quod  per  prophetam 
Pfal.8tf.  dicit.  Eroillorum  Deus,  &ipfieruntmihi  plebs.mfi  egocro 
unde  fatientur : ego  ero  quscunque  ab  omnibus  honefte  deli 
derantur,&  uita,&  uiftus,&  copia  & gloria , & honor  & pax , 

& omnia  bona  ? Hie  enim  & illud  rede  intclligitur , quod  ait 
Col.?.  Apoftol.Vt  fit  Deus  omnia  in  omnibus.Ipfe  finis  cm  defide- 
riorum  noftrorum,qui  fine  fine  uidebitur.finc  faftidio  a nobis 
Gloria  in-  amabitur.fine  fatigatione  laudabitur . Carteru  qui  futuri  funt 
effabilis.  pro  meritis  prsmiorum, etiam  gradus  honoi urn  atque  gloria  H. 

rum.qu is  eft  idoneus  cogitare, quanto  magisdicere? 

Bonum  eft  nos  hie  efte.  Mali  quidem  ita  refident  in  fins  ui- 
Autor.  tijs  & obleftantur,vt  videantur  dicere, bonum  eft  nos  hie  efte. 

Siquidem  ambitiofus  in  honoribus  conftitutus,  videtur  dice- 
re  , bonum  eft  nos  hicclTe  . Item  auarus  eandemcantilenam 
Mnndani  canit,&  ficdecastcris  vitijs.nequeiam  videntur  vitia  ipfaco- 
ipfos  xitio  gnofcere,&  aperto  nomine  appelhre,  fed  potius  deditum  am- 
fas  honors  bitione  vocant  virum  qui  cupiat  xftimationem  fuam  defends 
£ci  afiPel-  re:  anarum  autem  appellant  virum  deditum  rei  quidem  fa- 
kuH.  niiliari,&  qui  feiat  confulere  domui  fuar,  atque  familiar,  & ita 
< gjeteta  alia  vitia  varijs  nominibus  appellare  folcnt.Blanditur 

quidem 


tail 

mfe 

idffl 

ier. 

xL 

XT 

BJ 

!is 

s 

to 

$ 

■i 

f 

ex 

(Bl 

fff 

id 

iff 

t?' 

hi 

■* 

Jc5» 

ma* 

0f 

* 

pb 

ii* 

ffca* 

(B& 

,** 

«,S 


Concio  T ertia . 3 4 1 

A quidem  nobis  mundus,  cum  fallaciterrenorumbonorum  fpe 

nos la&at,  cum  alienarum  deliciarum cxemplo nos  la&at  & ll 
licit, aut  mundani  apparatus, veftiumque&  aliorum  ornamcn 
torumfplendoreoculosnoftros  perftringit&aUicit,animosq; 

noftros  ad  fimiliaconcupifcenda  incendit . Hie  enim  aduer- 
tere  licet  fgminas,qux  vbi  aliarum  fortaffecultiores  veltes  vi 
derint,prx  earum  defiderio  incenfx,partim  viros  ad  hxc  ipns 

Krxilanda  folicitare , partim  ctiam  magnam  dotis  partem  in 
is  profundere  folent . In  xdibusenim  Babylonis  vlulx  fibi 
mutuo  refpondere  dicuntur:  quod  quidem  lit  cum  huius  fecu 
B li  amatores  deliciarum copia.veftium  cultu,&  domelliciappa 
ratus  nitore  interfc  certant , & alius alium  fuperare  conatur. 
Harum  ergo  rerum  nitor  infirmas  hominum  mentes  Ixpe 
decipit,&  fimilium  rerum  amoreinflammat.D.quidem  Hicr. 
vbi  in  eo  lib.quem  deillultribus  viris  fcripfit.Senecx  mentto 
nem  feciflct,eum  contincntiflimx  vitr  ruilTe  nit-  At  is  Sene- 
ca in  epif.  ad  libcralem  amicum , ingenue  fatetyr  fe  aliorum 
delieijs  & vita*  lenocinijs  non  parum  ad  cadcm  defiJeranda 
commoueri.Sic  enim  ait : dicam  quxaccidat  mihi.tu  morbo 
nomen  inuenies, tenet  mcfummtis  amor  parfimontx  tateor: 
C olacet  non  in  ambitione  cubile  compofitum , non  ex  arcula 
prolata  veftis,  non  ponderibus  aut  mille  tormentis  Iplendere 
cogentibus  exprclTa,led  domcftica  & vilis,nec  leruata,nec  lu- 
nienda  folicite.  Placet  cibus  quern  nec  parent  familix  , nec 
fpe&ent,  nec  multosanteparatus  dies  ,ncc  multorum  mam- 
bus  miniftratus,  fed  parabilis,facilifquc,  nil  habens  accerfiti , 
pretiofi  ve , vbilibet  non  defuturus , nec  patrimonio  grauis , 
nec  corpori,ncc  rediturus  qua  iutrauerat.  Ciim  bene  ilia  pla- 
cueruntj.perllringitanimum  Iplcndida  diuicis  menfa,  & auro 
culta  mancipia,&agmenferuorum  &c.  Exquibus  verbis cer- 
D nerelicct  quaratione  mundus  quideni  ipfc  folcat  nos  ipfos 
& animos  nollros  mifcrabiliter  pfofc&o  atque  infeliciflime 
fafeinare , & ad  perniciem , interitumquctrahere , & mentes 
etiam  noliras  cmollire,&  ad  fui  amoreoi  pellicere  foleat.adeo 
vt  tandem  multi  dicant, bonum  cli  nos  hie  eire. 

Agebant  quidem  viri  ifti  illulircs  de  cxceflu  quern  comple 
turns  erar.ut  nobis  prxberetur  cxemplum,  vt  in  die  bonorum 
memores  fimusmalorum,&  lxtitiam  nintiam,obie&is  trim- 
bus  temperemus.  Dum  hxcagerentur, Petrus  & ali  j difcipuli 
erandi  nimis  admiratione  tenentur.  Scd  non  iuuat  PetrG  pr® 
fati  exceflus  audirc  fcrmonem,feruet  intus  gaudio.conccptu- 
que  non  valet  tenere  lermonem . Accepca  copia  fandi , quid 
11  inqutf 

, / 1 ■ 


Indueit 
mud  us  fu~ 
os  ad  fiflA 
dum  pari- 
ter  munda 
nos . 

Ifa.  1 3. 
Amatores 
frculi  ad 
quanta  in 
fania  dent 
niant. 
Hiero.  de 
vi.illull. 
Seneca  in 
epif.  ad  li. 
ami. 

Moderate 
vtendu  ri* 
bo,  &chU 
tu. 


Contemn 4 
mus  popat 
mudanas . 

Mundus 
varies  cu- 
tis [not  ft 
licit  at. 

Eccl.ir. 
In  die  bo - 
norum, me 
mores  fi* 
mus  malt 
rum. 


‘DominicalL  Quadragefim* , 

inquit  tecum  dominc  de  quodam  nel'cio  quo  excelfu  prophe-  E •» 


tar  loquuntur  ? Mihi  fi  creditur,meo  fi  ceditur  voto,  faciamus  « 

hie  tria  tabernacula,  tibi  vnum , Moyfi  vnum,  & Eliar  vnum.  f 

VeleBatio  Hoc  fatius  eft,  hie  Itemus , hiccundos  vitar  noftrar  dies  aga-  o 

rustimpo-  nuis.  Quid  vltra  quairitur  ? Infcriora  cur  vltra  lufiramus  ? I 

rales  inter  Nelciebat  cnim  quid  dicerct . Prx  amore , ficenim  tota  eius  )i 

ium  nosin  mentem  prxlentis  candoris.&  glorix  amor,&  iucunditas  oc-  « 

n'ltutone,  cuparar,vt  nil  aliud  vellet,nil  aliud  cupcrct,&  hoc  fibi  ad  pie-  E 

ndducunt  nam  felicitatem  fans  elfe  cogitarct.  Scd  non  es  te  digna  Iocu-  ;> 

ettemaru.  tus  6 Petre.  Falleris  grauiter,falleris,  6 pallor  Ecclefixrprius  |j 

loan. 21.  condendum  eft  Euangebum , prius  hominum  genus  cruoris  F 1 

etfuftonc  redimcndum  cft,prius  alius  ducct  te  quo  tu  non  vis,  ( 

quam  hoc  gaudio  potiaris . Ita  ne  fine  certamme  vidor,  fine  i 


Labores  vidoria  triumphator  euades  ? Quid  rerum  ordine  peruertis?  | 

exart/an-  Quid  meritis  prxmia  prxpoms?  Tu  inquani  folus  mundi  , 

dt  ad  glo-  falutem,&  gloriam  poflidchis,  & tibi  foil  laluator  affiliet  ?0 
riamcom-  infignis  latro,tibi  cxlellem  margaritam  vfturpas  ? Die  nobis  6 
paranda . Petre, vbi  virgo.vbi  frntres.vbi  Euangelium.vbi  fides,  vbi  gra 
tia,  vbi  generis  humani  redemptio,vbi  cxleftis  Hierulalcm  re 
paratio?  Hxcnc  omnia  propter  re  cefiabunt  ^ Tuis  cedent 
omnia  lucris  ? Sed  ardenti  inflammatur amore,  extra  leenim  G £ 
In  horn-  pofitus.quid  diceret  nelciebat . Qux  fua  font,  Petrus  quart  c- 
ribus  fape  bat:  nam  die  cum  Chrifto  melius  eft,  fed  quia  fine  mcrito 
nmucrum  premium  , fine  labore  gatidium  cupit , hie  error , hare  culpa 
ebliuifci ~ eft  Neque  tamen  folus  hoc  errore  tenetur.  Volumus,  & nos 
tnur . fxpe  fimilia  Pctro,gaudium  cupimus,laboremfugimus.Prius 
volumus  gaudere  quam  pati,fcd  fatue,&  ftulte . An  nefeimus 
Rom. 8.  quia  fcriptum  eft, quia  fi  compat:mur,&  conregnabimus  > Et 

Ado. 14.  quia  per  niultas  tribulationcs  oportet  nos  introire  in  regnum 
TajaTri-  Dei  ? Cxterum  Petro  verba  ilia  loquente,  Eue  nubes  lucid* 
wit  as  Chri  obumbrauit  eos,&  tcce  vox  de  nuke  facia  e/i,  hie  efi  fill  us  meus  H fi 
Jlo  tejtimo  diUcius,  in  quo  miki  bene  complacui,  tpfum  audit e . Vox  ad  pa- 
mum  per - trem,nubcs  ad  fpirittim  fandu  refertur,  ut  tota  Trinitas  Chri 
ioibet . llo  honuni  teftimonium  pcrhibuilic  nofeatur , ficut  fcriptum 
l.Ioan.f.  cft,tres  funt  qui  teftimonium  dant  in  cxlo, pater,  verbum,  5c 
fpiritus  fandus,&  hi  tres  vnum  funt. 

Ttbivnum,  Moyfi  -vnum,  (y  Eltevnum . Perpende  qiio  fe- 
Author.  licitas  mundi  fit  animiinimica.  Pinccrna  Pharaonis  fuccedeti 
Gen.40.  bus  profperis  oblitus  eft  interprets  iiii.-idco  dixit  illi  Iofeph  : 
memento  mei  cum  bene  tibi  fucrit : ne  in  profperitate  obliui- 
feeretur, dixit  vt  memor  elfet  fuidum  benecontigifict,8(  eflet 
in  domo  Pharaonis  ? At  Ulc  oblitus  fuic  Iofeph,  ficut  Petrus 

nunc 


tJ  mnlli  3s«5i!  i s vs  insitiumK 


ConcioT ertid . 342 

A nunc  obliuifcitur  Andrea*  fratris.quiillumad  cognitionem 

vocauerat,  vt  fcribit Ioann. Hue etiamfpeftare  videtur  illud,  Ioan.X. 
quod  dicitur  i.Reg.  Filius  vniusanni  eratSaul,id  eft  innoces  I-Reg.^- 
inftar  infantuli.  Quibus  verbis  vult  fignificareSaulis  virtu-  i.Reg  »4. 
tem,  priufquam  effet  in  regia  dignitateconftitutus  rat  cum  ad  i .Rega$. 
pnncipatumeue&useHet,  fcelera  impia  perperrauit.  Vbi  vi- 
des  quam  periculofa  fit  magna  potenria , & opfi  abundantia . 

Exempluni  fit  etiam  nobis  Dauid,qui  fiibditus  inimico  pe-  a.Reg.il* 
percit , 8c  vitam  tribuit , Rex  autem  conftitutus  amicum  per 
fummum  fcelus  intcrfecit . 

B Etaudientes  difcipuli,  ceciderunt  in  faciem  fuam.  Hisqui- 

dem  fanftis  Apoftolis , & dilcipulis  Domini  videtur  accidifle  Pin.  in 
id, quod  Propheta  Ezechiel  defeipronarrat,dicens  : Hxc  vi-  Ezec.x. 
fio  fimilitudinis  gloria?  Dni,  & vidi,&  cccidi  in  faciem  meam, 
hoc  eft,  poftquam  vidi  hanc  Dei  gloria?  fiini)itudinem,cecidi 
pronusiu  terram  fuper  faciem  meam,  ranto  fplendorepcr- 
territus,  tantaq;maieftareftupefa&us.  Eodcm  modo  Abra-  Gen.17. 
ham,  confiderata  fragilitatcfua,  uifo  Domino, cecidir  pronus 
in  faciem  fuam.  Ifa.  Corrui, inquit,  cum  audirem  : conturba-  Ifaix  21. 
tus  fum , cum  uideretn . Et  Daniel  ait;  Vidi  uifionem  gran-  Dan.  10. 

C dem  hanc,  & non  remanfit  in  me  fortitudo.  Et  paulopoii;  Do 

mine  mi,  in  uifione  tua  dilfoluta?  funt  compagcs  n.ea? , & nil  Contemfld 
in  me  remanfit  virium.  Quod  fidiuini  vate.s  tnntofplendore,  tes  tdtam 
& aniplitudine  perterrentur  uifa  Dei  fimilitudme , quantam  Dei  mate- 
eflc  putasjDei  in  fua  elfentia  maieftatemdllud  etiam  hoclo-  flat tm  ft- 
co  animaduertendum  eft, quod  non  cecidcrint  hi  fan&i  retror  tile  agno- 
fum,  fed  in  facies  fuas  : pi  j enim  non  retrorfum,  cadunt : qui  fiimus  mi 
ucro  in  faciem  cadunt, foucam  uident,&  facile  fibi  cauent,uel  feriam  M 
etiam  ftatim  furgunt,  mali  autem  non  perinde . Vnde  dicitur  ftram . 
Gen.46.  Fiat  Dan  coluber  in  via, ceraftes  in  lemita,  mordens  Gen.q-d. 

D ungulas  equi,  ut  cadat  afeenfor  eiiis  retro. 

Leuunte:  autem  oculcs  fuos  ,neminem  vide  runt  nifi  folttm  InChriflo 
lefum.  Poftquam  iftiapud  feredcre,  & totu  montem  explo-  fperemus , 
rauere,  nil  aliud  uident  nifi  folum  lefum , ut  intelligamus  in  C non  in 
Icfu  noftram  efie  gloriam  coftitutam,&  non  in  alijs  buius  fe-  rebus  mun 
culi  rebus.  Plerique  autem  leipfos  decipidtes,  gloriam  potius  danis . 
feculi  fequunturquam  Chrifti  gloriam.  Vnde, vt  ait  D.Aug.  Aug.f.  dc 
huic  cupiditati  melius  refiftitur  fine  dubitatione , quam  cedi-  Ciui.Dci, 
• tur.  Tantoenim  quilque  ell  Deo  fimilior, quanto  ab  hac  im-  c.i4.to.f. 
munditia  mundior : qua?  in  hac  vita  etfi  non  funditus  cradi- 
catur  ex  corde,quia  etiam  beneproficientesanimos  tentare 
non  cclfat/altc  cupiditas  glorix  fupcrctur  dile&ione  iuftitiar,  . 

vtfi 


Cupiditas 
mundane. 
gloru,nas 
in  ebliuio 
nem  cp/e- 
flis  gloria 
adducit . 
loan.;, 
loan,  i x. 


A 6t.  1 4. 


Chriftus  p- 
fns  nobis 
a deft,  rum 
labores  pa 
ttmur  . 
Laur.Iuft. 
li.  dc  Caf 
-con.ver.& 
In:  m£.  ca- 
pita. 
4.Rcg.<J. 
Nt  time a 
nut  tala 
mtlatts, 
fed  pa  tins 
in  Deo  Jpt 
rtm9,q,iu 
titbit  not. 


•Dominica  II,  Quadragejima . 

vt  fi  alicnbi  iaccnt,  qur  apud  quofque  improbantur.  Si  bona,  E 
fi  refta  funt,  etiam  amor  humanr  glorir  crubelcat , & ccdac 
amori  ueritacis . Tam  atitem  eft  hoc  vitium  inimicum  pias  fi- 
dei,  fi  maiorin  corde  fit  cupiditas  gloria? , quam  Dei  timor, 
ucl  amor,  ut  Donrinus  diccret : Qnomodo  poteftis  credere, 
gloriam ab  inuicem  expc&antcs?  Item  de  quibufdam , qui in 
cum crcdiderant,&  verebantur  pala  confiteri,ait  Euangclifta; 
Dilcxerunrglotiam  hominunvmagisquam  Dei  :quod  laniffi 
Apoftoli  no  fecerunt,  fed  potius  fcculi  gloriam  Ipernentes,  & 
comemnentes,  pro  Dei  gloria  uinlitcr  quidem  dcccrcarunt. 

F 

Dominica  II.  Quadragefimx . 

C O N C I O Q_V  A R T A. 

De  T ransfigurationc  Domini . 


>5  Ssvmpsit  lefus  Petrum.c?  Iacobum,&  loannem 
frtirrrm  e‘us  > & duxit  illos  inmontem  excelfum 
fr0rfum  Mat.  17.  Vultquidcm  Chriftus  magifter 
noftcr  nos  erudire  afccdens  in  excelfum  moteni, 
quod  alccnderedebemus  per  multas  difficultates , labores,  & 
afperitates , fi  volumus  tandem  afeendere  ad  montem  excel- 
fum glorir,  & beatitudinisfempiternr.  Verunramen  rerreri 
nondebemus,  neque  cxanimari.tametfi  vari j nobis  labores, 
& difficultates  contingunt , fiquidem  Chriftus  ipfenobifeum 
afeendit , & comuatur  nos : habemus  etiam  angelum  prote- 
gentem  nos.  Vnde  ficut  inquit  grauis  quidam  autor,ex  Chri- 
lit  tenrationibus,  triumphum  fperaredebemus.  Nam  cum  ad 
capicndum  Elifaru,  muitaarmatorum  manus  a Samarir  Re- 
ge  mittcretur,  donuimq;  vallafl'ct , ab  Giezi  damatum  eft  r 
infidir,infidir:quod  cum  Propheta  audiftet,  pucrum  ne  pa- 
uerct  hortatus  eft,  orauit^ue,  vt  ipfius  aperirentur  oculi,  qui 
mox  vidit  omnem  niontis  fuperficiem,domum^  armatis  val- 
lata  militibus,&  ait : plures  pro  nobis  funt, quam  contra  nos. 
Hnius  ergoexemplo  non  formidolofe,  fed  confidenter  tenta- 
tionum  bella  aggredi  debemus,  ccleftium  militum  muniti  le- 
gionibus.  Memoratum  quide  Prophetam,ne  in  minimo  qui- 
dem , vt  ilium  caperent  miffi,  lxdere  valuerunt : quin  potiut 
orante  Propheta,  ipfi  crcitatcpercufli  funt:  vencremurdiui- 
nam  prrfcntia,  &auxihu,&  vtroque  prrfidio  feptos,pndcat 
nos  inimicis  terga  vcrtcrc.  No  nos  ccrtandi  labor, no  certami 
nis  iacertus  £ms;  no  infirmitas  carnis,  non  tepor  fpiritus  con- 

cutiat . 


H 


‘CL 

I 

Cl 

r 

ti 

t! 

a 

f 

F 

i 

U 

1 

1 

l 

c 

1 

1 

: 

l 

i 

Cl 
• l 


D 


&C8 

nB> 

a* 

ca* 
n,i 
as 
o a 
sc 
rss 

12. 


\+ 

t* 

IB*5 

tod 

*06 

nils' 

tlB* 

*CfiS 


lfU< 

trtf* 

•lilt  £ 

ctfp 

Jlir? 

305^ 

Itl*4 

fttf> 

rof1 


pre 


tro®3 

pjff®’ 


Concio  Quart  a . 345 

A cutlat.  Ad  virtutem  difficilis  afcenfuseft,  graitiffimus  labor 
maxima  recompcnfatur  mercede,  in  acie  pofiti  fumui.*  qul  vi- 
cerit , fponfi  amplexibus  dignus  fiet . Potuerat  olim  Dauid, 
vt  Regis  gener  eflet,  incircnncilorum  centum  auferre pixpu- 
tia  aim  fui  pcriculo,  & non  poterit  Chrilli  fcruus , vt  lapien-  Trntatit- 
tix  dignus  habcaturcohnubioca(hffimo,tentatiomim  fuppri-  nibus  f*-~ 
mcreinfultus  ? Valcbit  nemulieris  amor  plus  quamverbi?  ciledimno 
Allicict  ne  amantis  cor  plus  carnalis  copula , quam  (apientic  freti  riurni 
pcrpetuum  contubernium  ? Innumcri  lunt , qui  vt  lerrem  fa-  ne  refifte- 
ftigium  teneant  Imperij,  omni  fe  labori  etiam  cum  corporis,  mus . 

B animxq;  dctrimento  exponunt ; & qui  Chrifli  nuncupantur  i.Rig  if. 
ferui,vt  gtcrni  rcgni  participes  finc.tabefccnt  otio,&  prx  igna  A mere  Dei 
uiadornntabunt ? Vtique  prudentiores  ,robu(iiorcsq;tcnc-  omniaxin 
brarum  filij  Cunt  fili js  lucis,  in  negotijs  ftiis  ,&  in  temporaliO  remus. 
cumulatione.  Stupeat  coelum,  clamct  terra, & omnis  creatu-  I.ucr  r 6. 
ra  miretur,  cum  hominem  plus  alliciat  labor,  quam  requies : Si  pro  :ipo 
mors,  quam uita:  creatura, quam  omnium  conditorrnon  ralibut  td 
abfquc cordis  cxcitate  fieri  potcll  hoejignoraturquippe  qua-  tie  Ubora- 
ta  lint  caleftiagaudia,  ignoraturquoque,quod  fit  virtutis  bo  mus.mul- 
num.  Auendunt  homines, quod  fine  fatigatione  maxima  vir-  to  magis f 
C tus  non  valeat  acqniri,&  pati  refugiunr,  quia  parum  diligunt.  tternis  In- 
Confidcran:  tentationum  , & tribitlationum  ccrtamina , ncc  borarede- 
percipiunt  quid  inde  fequatur . Vtinam  faperent , & intelli-  bemus . 
gerent,  ac  nouiffima  prouiderent. 

Confiderarc  quidem  debemus , Chriftus  nos  eripier  de  Amor  fu* 
tribulatiombus , atquecosomneslaboresnolfrosmnoftrum  uet  reddit 
commodumeucnirefaciet,  ac  tandem  ad  excelliim  beatitudi-  ret. 
nis  portum  perducct : cum  videamus , q>  idem  Chnllus  du- 
citnos:  duxit,  inquit, illos in montem excelliim.  VndeLau-  Laur.  Iu- 
rent. Iuftin.ait ; In tribulatione  vtique comitatur iulfos,  veil-  fiin  lib.  dc 
X>  Iosinpra?fentiarumeripiat,&glorificetinfuturo.  Comitatur  triumpha. 
inquam  ipfos  in  negotijs, ne  delinquanr,in  pcriculis  ne  cadat,  Chri.ago. 
in  profpcritatibusnedeficiant,  in  dubijsnecrrcnt,&  in  huius  cap.*7. 
vita*  itineribus,nc£tema?  vitas  confolationem  amittant.  Hoc 
(andarumautoritatibus  feripturarum,  hoc  Sandorii  Patrum 
comprobaturexemplo.  Direxit  in  adibus  fuis  longxtiO  Noe,  Gen.7. 
quern  folumfuperterram  coram  fe  rcperic  iuffum:  fine  cum 
Abraha  Patriarcha,  illumq;  a Pharaoms,&  Abimeleth  pro-  Gen.ji< 
texit  infidijs . Innocentem  lofeph  ab  adulterg  cuilodiuitam-  Gen.40. 
plexu,atque  Aigypto  prxtulit  vniuerfa* : in  nube,  & igne  per 
defertum  ambulauitcum  Moyfe,acin  ducatupopuli  optime  Hxo.  ra. 
roborauit.  Citharedam  quoque puerum,  neinfuperbi  Regis  2. Reg  16. 

incidc- 


M *°nus 
Chrifii  A- 
tnor  trgA 
nos. 


Luc*  ii* 


Galfri.fu- 

!ier  hunc 
ocum. 
Pal.  in 
Match. 
Ezec.  1 7. 
Afcendere 
in  c(lum — > 
non  pojfu- 
mus  fintj 
Dei  {aho- 
rtJ  . 

Pfalm.88. 
D.  Hiero. 
in  Matth. 
17.lib.3- 


Leo  Papa 
in  hom.de 


Transfig. 


^Dominica  //.  Quadrdgejim* . 

incidcrct  manus,deferuit  nunquam.  Antiquorum  Patr3  gefta  V 
curreferam,  cum  in  finefcculorumnedum  fpiritualem,veru 
etiamcorporalcm  fuis  difeipulis  pr*fentiam  exhibuem?  Illia 
profeAo  ranquam  chariflimis,  vifibiliter  corporalis  apparuit, 
atqueomne  prarcipu^charitatis  exhibuithumamtatem.  Ne- 
mo ad  plenum  valet  explicarc  deleAibilem  filij  Dei  conuer- 
fationcm,  quoad  vixit  in  came* . Nullus  ipfius  erga  fidelcs  lo- 
licitudinem , familiaremqtic  dilcAioncm  notificare  lumctt : 
tanquam  vnus  illorum  erat  cum  ipfis,immo  eorum  minimus, 
quippe  quinon  mimltrari  venerat,  fed  mmiftrare:  ficafhcie- 
batur  finguhs , quemadhiodum  mater  quxdam  vmeum  amat  F 

alumnum . . r 

In  hunc  pcrfcAionis  montem.ait  Galfn.ncmo  valet  afeen- 
dere  abfque  doAore  Icfu;  ipfc  enim  eft  uia,ueritas,&  uita.Elt 
fiquidem  ilia  uia  ardua,folitaria,(ecreta,&  earn  multi  non  no- 
runt  . Omnis  humana  potentia,  ait  alius  grauis  autor,&  indu 
ftria  non  aflurgit,  vt  confcendatin  c^lum.mfi  Deusiple  per- 
ducat,  nifi  ilia  magnarum  alaru  aquila  fuas  expandat  pennas, 

& nos  llluc  adducat , nifi  ille  benignus,  & milericors  pater  m 
humeris  fuis  nosportet,  illuc  afcendere  mifellusagmculus,& 
imbecillisouicula  non  valebit.  Duxitillos  in  montem  exccl- 
fum.ait  Albcrtus  Magnus, declarans  noftram  a£en 

fionem  per  manum  fuam  efle  futuram , luxta  illud  Pfal.  Do- 
mini eft  aftumptio  noftra,  & fanAi  lfrael  Regis  noftri. 

\ Et  transHgumtus  eft . Qualis  futurus  eft  tempore  ludican- 
di,  talis  apparuit  Apoftolis , ait  Hieron.  Quod  autem  dial, 

transfiouratus  eft  ante  cos, nemo  putet  prittinam  turn  forma, 

& faciem  pcrdidifle.vel  amififle  corporis  veritatcm>&  aftum- 
pfiffe  corpus  ue!  fpirituale  uel  aereum . Sed  quomodo  tranl- 
formatus  fit  Euangclifta  demonftrat  dicens.  .Tb, 

Et  rejplenduit  facies  eius,  &c.  Saluator  humani  generis  le-  rx 
fus  Chriftus,  ait  Leo  Papa,  docens  candem  fidem,qu* & im 
pios  ad  iuftitiam,  & mortuos  reuocat  ad  vitam , ad  hoc  dilci- 
pulos  fuos  doArin*  monitis,  & operum  miraculis  imbuebar, 
vt  idem  Chriftus, & vnigemtus  Dei&  homims  films  crede- 
retur.  Nam  vnum  horu  fine altero  non  proderat  ad  falutem, 

& equiliserat  periculi,Dominum  Iefum  Chriftfi,  aut  Deum 
tancummodo  fine  homine,aut  fine  Deo  lolum  homine  credi- 
difle,  cum  vtrunque  effet  pariter  cofitendum,  quia  ficut  Deo 
vera  humanitas  , ita  homini  inerat  vera  diuinitas . Ad  confir- 
mandum  ergo  huius  fidcifaluberrimam  cognitionem,  inter- 
roeaueratdilcipulos  fuos  Dominus,  inter  uanasahorum  opi- 
c niones , 


a 


it 


1 

p 

c 


.0 

t 

£ 

a 

ft 


li 

G 

c 


K 

H 

X 

a 

a 

& 

4 

k 

m. 


4i 


l 


bl 

ri 

ia 

% 

<- 

!■ 

> 

C 

I 

t 

P 

9 

6 

* 

1 

t> 

a 

it 


i 


ii 


Concio  Quart  a . 544 

A niones , quid  ipfi  de  co  crederenr,  quidve  fentirent . Vbi  Pe- 
trus Apodolus  per  rcuelationcm  fummi  Parris , corporea  fu-  Matt.  itf. 
perans,&  humana  tranlccndens,uidit  menus  oculis  fiJiu  Dei 
v*ui » & confeflus  ed  gloriam  deitatis . Vt  ergo  idam  foelicis  Transfigu 
condantia?  fortitudinem  toto  Apodoli  corde  conciperent,  & rat  us  tfl 
nil  defufeipiendae  cruets  alperitatetrepidarenr,  nec  pudenda  Cbrijius, 
fibi  earn  patientiam  crederent,  qua?  fic fubitura crat  faruitiam  vt  mani- 
pafiioms,  tit  non  amitteret  gloriam  potedatis.  Afliimpfiter-  feflarer  , 
go  hos  tres  Apollolos  ,&  confcenfo  cum  cis  feorfum  monte  quod  eflit 
pra?cellq,  daritatem  fuar  gloria?  demonllraujt . Quia  licet  in-  versts  Dt- 
B tellexjllent  in  eomaiedatem  Dei,  ipliiis  tamcn corporis, quo  us  (y  ho~ 
diuinitas  tegebatur.pqtcntiam  nefeiebant.  Vidcntur  nuhi,ait  mo  . 
Orig.  I11  qui  ducutur a refu  fuper  montem  excelfum,  & digni  Origcn.ia 
habentur  uidere  transfigurationem  eius  lecrete , quia  non  in  Matth.ho 
uanum  podlex  dies  ducuntur  rquoniam  enim  in  fex  diebus  mil. a. 
perfefti  numeri  totus  faftus  ell  uifibilis  mudus , ideo  arbitror 
eum , qui  tranlccndit  omnes  mundi  res,  confidcrans  iam  non 
qux  videntur  (temporalia  enim  funt)  fed  quae  non  videntur , Qui  conte- 
quoniam  (untfterna,  pofle  afcenderc  fuper  montem  excel-  mtttmpo- 
fum,  Chrido  le  pra?cedente , ilium  pofle  & gloriam  afpicere  ralia , re- 
C uerbi  Dei.  Si  ergoquis  noflrum  cupit,  Chrido  fcairumen-  portssbite- 
te  afccndere  fuper  montem  excelfum,  & uidere  feerctu  tranf-  terntu . 
figurations  myderium , tranlcendat  opera  fex  dierum , non 
afpiciens  qua?  uidentur,  nequediligens  mundum,  necea  qua? 
funt  in  mundo. 

Debemus  & nos  transfigurari  exemplo  Chrifti,  ficut  fac  e- 
Iwt  Apodolus,  ciimdiceret : Viuoego,  iam  non  ego.  Dicic 
Gregorius, quod  crat  mortuus  perfecutor,  fed  uiuebat  prardi-  Grcgor.ia 
cator : iam  ego  non  uitio  fecundum  pafliones  meas,&  inordi-  Euang  ho 
natos  aflfe&us , fed  I fpiritualiter  uitio , quia  uiuit  in  me  Chri-  mil. 3 z. 

D ftus . Si  homo  fibi  non  montur  , non  poteft  in  Deo  uiuere  . 

Nunquam  efle  poteris.quod  modo  non  es.nifi  prius  clfe  defie 
ris,qct  nunc  es.  Quando  Iegumina  tranfplantantur.lcntefcunt  Simile, 
ac  mortificantur,  led  id  illis  expedit,  ut  melius  poflea  uiuant,  loan.  1 z. 

& granum  etiam  frumenti.mfi  prius  moriatur.non  poted  fru- 
stum proterre.  Idem  etiam  alibi  ait,  qui  fe  mortificat  ,&  paf-  Grego.  li- 
fiones  fuas , atque  lenfus , isdicitur  transfigurari : & quamuis  bro  f . Mo 
mortuus  appareat, uiuit  tamen  in  Domino,  iuxta  illud:  Mor-  ral.  cap.j. 
tui  enim  edis,  & uita  ticdra  abfeondita  ed  in  Chrido.  Colofl^ . 

Porro  Rationale  Diu.offk.reddit  rationem,curheri  8c  ho  Autor. 
die  recitctur  Euan.  Transfig.  Dicit<^tie,qu6d  per  Sabbathum 
mentis  venitur^d  Sabbathum  quidem  £ternitatis,&  ideo  rc- 

citatur 


Hatio.diti. 
offi.  Iib.6. 
cap.38. 


'Ratio  ite- 
ranii  hot 
euang. 


Matth.3. 
A tribus fi 
mul  per fo- 
nts (per  an- 
tur  pmia . 
D.  Anton. 
1. par.  hif. 
tit.  j.c.y. 

§3- 


Autor. 

Laborer  $ 
Ckrifloto - 
lerat  't  opti 
tneprfmi* 
tur  . 

CliryfoO. 
Exo,  7.  8. 
&c. 

3.Reg.i8. 


& iy. 


Sen. lib.  3. 
cpi.ad  Lu- 
cl.epi.i4- 


'Dominica  11.  Quadragefim a . 

fltarur  euang.  Transfig.  in  qua  apparuerunt  Moyfes,  & Ellas,  E 

qToXxllo  animatur  Ecclefiaad 

oftcruntur  all*  rationcs,  qua:  tales  funt:  gloria  en.m,&  bea 

titudohominibusconferenda,  cuius  ueftipum,  &umbra  ho- 

diemadie  demonllrata  eft,  nontwtutnab  fterno  Pa£  J c°"“ 
fertur,  aut  a filio  foliim,  uelaSpir.tu  tanfto  <o  um,leda  trt- 
bus  perfonis  fimul.Inqualis  reicofirmationem,  n Chrifti  ba 
So  Pater  quiden,  ollenfus  ell  in  uoce  de  coelo  dcniiffa,  6- 
Fills  in  luamet  perfona,&  Spiritus  fanftus  in  forma  co,umb** 

Pari  ctiam  rat.oue  ad  oltendendum  gloriam  illam  fupemara 
a tribus  fimut  perfonis  conferri, pater  hodiemadie  demo  lira-  F 
tur  in  uoce  delapfa , filius  in  fuamet  perfona , Spiritus  an- 
flu  "n  riubc  lucida  . Iuftu m quippe  eft  , vt  qui  tr.bus  obfe- 
quimur  perfonis,  a tribus  quoque  praim.fi  confequamur  ear 
num  , glorixq;  coronam.  Cxteriim  quomam  res  'mperfefta 
videtur  efle , fi  bis  tantum  in  anno  pratfens  Euangcl.um  reci- 
taretur,  cum  gloriam  ipfam  d minis  perfonis  aflequamur.vo- 
1 u it  Ecclefia,  ut  prater  ea  reprarfentationem  huius  diuini  my 
fieri j , quae  in  mfife  Auguftocelcbratur,&  Hefternam.etiam 
tertio  nodie  proponatur,  & decantetur . Prxterea  D.  Anton, 
affirmat  bis  Chriftum  fuilfe  trasfiguratum,  femcl  quidem  in  G 
m6te,&  fecundo  in  forma  percgrmi.  Quod  fi  dixenmus  etia 

in  forma  hortulaniquodam  modotransfiguratum,  vidcbitur 

fortafletalis  triplex  transfiguratioapplican  pollevfui  Roma- 
ns fncrofanda:  Ecclefiae , quo  ter  manno  hodiernum  repcti- 
tur  Euangelium.  Si  quismeliorahabet,  libenter  accipientur. 

Si  refte  hie  confideralli,  ad  videndum  gloriam  Transfigu- 
rationis  difeipuli  laborartint.cum  ad  montisculmcnconlcen- 
derint.  Moyfes  etiam,&  Elias  per  uanos  labores  peruenerunt 
eo  perfedionis,  vt  eftent  tantoperc  Deo  familiares,&  inumi, 

& hodieetiam  tantafamiliaritatecum  eo  colloquerentur , vt  H 
adnotat  Chryfoft.&  manifelle  collar  ex  his, quf  altera  Pha- 
raone,&  populo  perpelfus  ell,  & alter  a Rege  Achab,  & aim. 

Ex  quo  colligitur  hodie  difputari, & tradar.  non  incommode 
pofle  de  laboribus  propter  Deum  tolerandis.quamque  utiles 
lint,  quandoquidem  & nos  Deo  maxime  lamiliares  cfnciunt, 

&fubinde  nos  ducunt  ad  gloriam  fempiternam. 

Ad  confufionem  autem  noftram,  qui  ita  calamitates  detc- 
ftamur,  dicam  quid  gentilisetiam  vir  illc  Seneca  renfcnt.La- 
borcs  quidem, & calamitates, inquit, d tvranms  ulatas,  quam- 
uis  fint  magnx  , plus  fere  terrcntqua  crucient.  Nam  licet  in 
his  fit  ablciflio  pedum, aut  manuum  aliorumve  membrorum, 


li 


&& 

bisz 

1*3 

IKG* 

m 

in3 

mi' 

MS 

•V 

Of 

Iff* 

jtf 

* 

Bf 

(S» 

i*? 

s* 

li* 

fa' 

* 

it 

,U 

tif 

t 

*? 

:& 

IS' 

;tf£' 

ff‘i 

ril* 

t# 

5** 

B* 

Dt> 

d* 

iofl® 

IK 


Concio  Qturta . 34J 

A aut  denique  vitx  ablatio, fublatis  quidem  horC  a noftra  ima-  Lahore*  fit 
ginatione,&  cogitationc  terronbus.folum  remanent  dolores,  peruressut 

S|uos  interdum  multi  in  morbis  occultis,&  grauibus,  maiores  in  imugina 
blent fuilinere.  Htinpartu  mulicres,&  viri  articulari  morbo,  tione,  qua 
aut  alio  grauiorelaborantes,maximosfuftinent.Non  ergo  re-  cum  rtue- 
fiat  nobis  nifi  mors, quam  etiam  vtvidemus,  multi  quadoque  ra  sucejje- 
contemnunt  pro  quibufda  temporari js  obtinendis.  Quocirca  nnt . 
omnes  labores,qui  nobis  euenirepo(Tiint,vultu  fereno,  atque 
virili  animo  perferamus . Quod  li  vir  Ethnicus  ita  (emit , cur 
non  nos  Chrifliani,fidei  luce  inllrudi, propter  Dcum  ad  labo 
B res  viriliter  pcrferendos  animabimur  ? Idem  etiam  alibi  ait; 

Multi  Ethnici  homines  laborcs  ingentes  virili  animo  pertule-  Scn.Ii.16. 
nint,vt  crucem  quida  Regulus,venenum  Socrates, exiliu  Ru-  epidol.epi 
tilius,mohe  fcrro  adadam  Cato.  Quamobrem  ait,&  nos  ali-  fto.yy. 
quid  fuilinere  no  formidemus . Itaque  tu  notare  poteris,  9*  fi 
hie  Ethnicus  tm  hortatur,&  animat  aliorum  Ethnicoru  exem 
plis,ad  labores  fuilinendos,  cum  tfi  tales  labores, ingetes  qui-  vide  quel 
dem,miferrimis  prxmijs,leu  verius  fupplieijs  compenlentur,  labores  per 
quanto  nos  cohortari  nos  ipfos  vehemcntius,&  animate  debe  ftrunt  ge» 
mus  tot  fandoru  exemplis  propoiitis,ad  prxmia  vera,&  fern  tiles  . 

C piterna  promi(Ta,exiguis  plane  laborious  confequcnda  Pldem 

etiam  alibi  ait;  Si  tibi  labores  acciderint,forti  animo eos  iiiiti  Sen  lib.de 
ne,quia  confuetudo,&  vfus  efficient  eos  leuiores,  quandoqui  tranqu.  vi. 
dem  experientiadocente  cognouimus,  quia  nemo  duraret,  6 ad  (ere.  ca 
rerum  aduerfarG  eandem  vim  affiduitas  Temper  imprimerer,  pit.  10. 
qua  primus  idus  imprimit.  Sicut  corporalia  laboris  exercita- 
tio  callu  obducit  in  manibus,ait  idem  Sen.&  ita  non  adco  gra  Simile, 
niter  tandem  laborem  fentiunt:  lie  affiduiras  patiedi  laborcs,  Sen.lib.de 
erumnas,&  calamitates,veluticallum  in  corde  obducit, vt  no  conlol.  ad 
fic  molcflc  fentiantur  vt  prius.  Nam  cum  femel  animO  virrus  Alt*  Mag. 
I)  indurauit,vndiqueinuulnerabilemprxllat . Multuhomintm  cap. 13. 
manfuefacere  labores  poiTunt,  & domare,cum  tantx  lint  effi- 
cacix.  Non  quidem  eft  credendu  , ait  Aug.  in  Area  Noealia  Augu.lib. 
animalia  fuifle  introduda,qux  vorarctur  a leonibus,autaue$  Quxil.  m 
alias,  quibus  aquilx  fuilentarentur.  Sed  omnia  comuni  cibo,  Gen.q.10. 
& pallu  fuflentabantur.Neceffitasenim, labores, atque  difcri-  tomo  4. 
mina  facicbant  gquales  omnes  illas  bc(lias,easq;  manfuefacie 
bant,&  contemperabant.  Et  alibi  ait;  Non  omnes  quidem  no  D.  AuguC 
runt  bboribus  fruduose  vti.  Sicut  enim  li  client  duo  vafa,al-  dc  temp, 
terum  fuaui  liquore  plenum,  alterum  veroputrefadionere-  ferm.ixu 
fcrtum, vno  eodem^;  inftrumento  mota  ambo,produceret  cer  to.  10. 
tc  alterum  fuaucm  odorcm.alterfi  vero  fetorem  teterrimum. 

Cone.  Quadr.  Tom.  I.  XX  Sic 


Ter.  II. poftll.  Horn  .Qua drag. 

JlonivirtH  Sic  etiam  mali,  & boni  fe  habent.vt  talia  vafa,na  ftatim  impi y g 
tern  fuam  labiorum  inftrumento  commoti,  denudant,&  detegunt  fuam 
ftatim  ofle  jpforum  maximam  impatientiam;  boni  vero  fempcr  demon- 
dunt,  mali  ftrant  fuam  virtutem,  atque  patientiam . Alij  de  Deo  graui- 
vitia-, . ter  queruntur,alij  Deum  miris  laudibus  efFerunt,ci<^;  gratias 
Apoc.  22.  agunt.  Hoc  fane  defcriptum  eft  illis  Apoc.  verbis, vbi  habetur 
lie;  Qui  in  lordibus  eft,  fordefcat  adhuc:  juftior  autemiu- 
ftiora  faciat,  leu  itiftificccur adhuc. 

Et  rejplenduit  fades  eius  ficut  Sol.  Quemadmodum , ait 
Greg.Na-  Grcgor.Nazian.  Cum  Sol  aliqua  nube  obiefta  cotegitur,eius 
aian.  trac.  clantas  impeditur,  led  non  cxtingiiitur  , velprorliisauferttir,  ¥ 
«fe  fide.  & tarn  magna  clariras,  tarn  exigua  nube contegitur , impedi- 
SimiJe . tur,atquc  abfconditur : fic  Iefu  Chrifti  Domini  noftri  diitas, 
Chrifti  dei-  humanitatis  fanftx  nubecula  detinehatur,  & ve  !uri  reprime- 
tas,  huma  barur,(ic  adco  vt  eiuidem  fplcndor  immenfus  hominibus  non 
nitatis  fan  appareret  ,nec  aiiquantaportiunculaclaritatis  illitis  huma. 
iU  nubectt  nis  obijceretur  obtutibus.  Vcriim  in  monte, ubi  primum  uo. 
la  tegeba ■ luit  illam  influere  in  facratiftimum  corpus  , adeo  magna  ilia  , 
Mr.  Si  pereximia  claricatis  diuinx  fcincilla  comparuit  ipfis  difcipu 
lis,  vt  earn  fiiftinere  nequirent . Conijcc  ergo  tu  ex  his  , quid 
futurum  eritin  coelo  . G 

GI.  inter!.  Apparuerunt  illis  Moy (is, & Elias.  Vt  oflendant,  ait  Glo. 
an  Matth.  interim,  eum  effe,  quem  lex  & Prophets  proniilerunt,  legis- 
lator & cximius  Prophetarum  apparuerunt . Lex  & Prophc- 
Alb.Mag,  txcumeoloquuinur,ait  Alb  Mag. hoc  ell, cum  co  concordat, 
an  Luc.?.  Teltes  ex  omni  parte  prodeunt , ita  vt  dicere  queat  illud  [fa. 
Ifai®  7.  Petetibifignum  a Domino  Deo  tuo,  fine  in  profundum  in- 
Calfri.  in  ferni,  fiue  in  excclfum  fupra.  Vndc  Galfri.ait;Ne  Chrillo  da 
Jiunc  lo-  rificato  facile  credat,nilioccurrerintMoyfes,&  Elias.  Sufpe- 
cum  ..  &a  eft  mihi  omnis  veritas,  quam  non  confirmat  feripturarum 
Pfalm.jjo.  autoritas : alioqui  abaltitudinediei  timebo , veritus  ne  forte  -H 
feducar  a daemonio  meridiano . 

Autor.  • Cumeoloquentes.  Lucas  quidem  inqtiit, quod  loquebantur 

Lucx  9.  de  excelfu  quem  completurus  erat  m Hierufalcm  : quo  loco 
. commode  quidem  tra&are  potcris  de  exceftu  amoris  Chrifti 

erga  nos,  quem  quidem  manifeftauit  in  pafiicne  lua,&  quan- 
tas  debeamus  Chrillo  gratias  agereprotatoamore.  Vtenim 
Simile,  Solis  lumen,  quod  omnia  illumination  minus  unicuique  lu- 
cet , quam  fi  eum  folum  illuminaret : ita  Dominic*  Paflio- 
, . nis  facrificium,  quod  pro  omnibus  oblatfi  eft,  non  minus  vnS 

. • . . cuiquc  prodell,  quam  fi  pro  co  folum  oblatu  elfe . Hoc  eniro 
animo  Apofioh  huius  beneficij  gratiam  fibi  applicabat ; cuiu 

••  .•  . j dc 


®F?1 

:k 

ms- 

¥* 

JE 

CC 

BJ 

1U 

cs 

ac 

* 

Its 

** 

01 

ks 

fl» 

Ml 

&. 

iff! 

s 

ip  I 

;at 

kt 

Vt> 

i&3 

& 

ill*5 

» 

fcs* 

citl 

* 

f* 

taf 

nek 


• Conch  Quart*.  ' 346 

A de  Domino  Saluatore  diceret : Qui  dilcxit  me,&  tradidit  fe-  Galat.*. 
mctipfum  pro  me.  Sed  fortafle  aliquis  dicat:  Fateor  me  mal-  * 

turn  redemptori  debere , qui  tantam  in  me  falutem  contulir,  • 

fed  propter  fufcepta  pro  me  mortem,  &cruciatum  quid  illi 
debeo  , qui  cum  Dens  eflet,  ab  omm  doloris  lenfu  immunt* 
erat?  Eft ita plane: fed  quantum  quatfo  vnigenito  Dei  filio  vide  qui 
debes  , qui  dileftiflimam  illam  humanitatem  ,quam  fibi  in-  turn  I)eo- 
diflblubili  uinculo  defponfauerat,  cuique  efle  fuum  contule-  debeamut 
rat , pro  conferuanda  uita  tua  ad  mortis  fupplicium  obtulit?  pr0  p*Jfto 
hoc  aute  quale  fit,  propofito  exemplo  dedarabo : ferunt  ma-  nis  myfte 
B leficumquendam  hominem  nullis  tormetorum  gencribus  ad  rio  . 
commifti  criminis  confeffionem  adigi  potuifle : iudex  autem  Similitu- 

{Tudentiftimus , excogitato  nouo  confilio , paruulum  cius  fi-  do . 
iumante  patris  confpe&um  atrociter  uerberari  iuflit : quo  Exemplfi. 
cruciatu  ita  patris  uifccra  laniata  funt,ut  admiti'um  fcelus  a per 
tauoceconfiteretur.  Quo  indiciocolligimus  quantum  nos  AmorVti 
eorum,  quos  chariflimos  habemus,cruciatus  torqueatrquan-  ineffabtlts 
doquidem  apud  hunc  hominem  plus  diledi  corporis  dolor,  trga  not. 
quam  proprius  cruciatus  ualuit.Quod  ideo  dixi,vt  hac  ratio-  ; 

ne  intelligatis  fratres,  quantum  falutis  noflra:  autori  debea- 
C mus , qui  dileftiflimam  , & puriftimam  illam  humanitatem, 
immaniflimis  hoftibus  cruciandam,i!luendam,conlpuedam, 
uerbcranda,incredibili  pietate,&  niifericordia  tradidit, etiam 
fialtiflimam  illam  diuinitatis  fubftantiam  nullus  dolor  atti- 
gerit . Si  ergo  Dominusmaioridileftioneanimarumnoftra-  Animaru 
rum  falutem,  quam  corporis  fui  uitam  profecutus  eft,  effici-  no  fir  arum 
tur  plane,  vt  nos  ilium  fupra  uitam  noftram,  fupraq  *>  omnia,  falutem — » 
quxinuita  chari ft! ma  funt,  diligere debeamus  ,eatj; omnia  chrifi’m* 
priulquam  eius  gratiam,  & amicitjam  interirc  patiamur.  Hac  iori  diltRio 
enim  ratione  nos  illu  fuper  omnia  diligere  comprobabimus . net  % corpo 
J5  Deinde  illud  etiam  a nobis  exigitur , ut  quando  ille  propter  ris  fuivi- 
peccatum  c cordibtis  noftris  eliminadum , dirififima  fupplicia  tarn  profc 
fubire non  recufauir  , nos  quoque  nulla  , ncqueincommoda,  cutusejl. 
neque  fupplicia  recufcmus,  neid  adpiittarous , quod  is  tarn  Simile, 
immani  odio  execratus  eft  . 

Eonnmeflnothtc  ejfe.  Vide  oblccro  quantu  fallerctur  Pe- 
trus: na  certequemadmodu,quiexabiefta,  humili^jfortuna 
adregni  foliu  euettus  diet,  vile  ftippellefiilem  quaanteapre 
tiofam,  charamq;  habebat,  pra?  regi j apparatus  fplendore,  & 
jmagnificentia,pro  nihilo  haberet,feq;  ipfum  ridere^qd"  olim 
res  adeo  uiles  tanti  faceret , ita  profefto  qui  nunquam  in  vita 
fua  celeftium  delitiarum  dulcedincm  fmgubrem  deguftauit,  ) 

X X 1 rec  ( 


0U 


remur  ter - 
reneu  . 
Pfalm.20. 


Cyrill.  in 
loan.  li.S. 
cap.  12. 
Simile. 

Multeu 
Dens  ha- 
bet  phar- 
macy ad 
morbos  a 
nobit  de- 
ftllendot . 

lniuriat 
Dei  feruie 
infltflat  , 
ip  ft  fibi  a- 
{tribit. 


Ter . //.  pjl  II.  Dent.  Qua  drag. 

Sane  in  roe  nec  nifi  porcorum  filiquas,  hoc  eA,carnales  voluptates  agno-  1 
lo  facile  a-  uit , eas  folum  magnas,  & amore  fuo  dignas  arbitrator  : at  fi 
gnofeemus,  is  forte  a Spiritu  fando  inbenedidionibus  dulcedinis  pras- 

'qndtum < uentus,  & torrente  diuinar  voluptatis  potatus  fucrit , opulcn- 

pueriliter  tiffima  etiam  mundi  bona  ita  contemnit , vt  ne  cogitation* 
hoc  mira - quidem  ipfa,&  afpedu  digna  cfl'e  putet,  & cenfeat. 

Fcria  1 1.  poft  II.  Dominicam 
Quadragefimse. 

CONCIO  PRIM  A. 

G o vado.fy  qturetis  me,&  inpeecato  veflro  mo- 
riemini.  Ioan.8.  Solicitus  de  $groto  curando  me- 
dicos, ait  Cyril,  omnem  tentat  viam  inAaurandae 

fanitatis,  & que  exitiali,  & lcthifero  morbo  nouit 

jgrotare,  & vbi  perfpicit  leuiora,  blandiora<^ue  remedia  non 
proddTe,  Audet  acriora  adhibere  medicamina,(edionem,ca« 
terium,vAulatione,quibus  noxiusexpcllatur  humor, & mor- 
bus. Hoc  non  minus  obferuafle  cernitur  DominusnoAer,op-  Q 
timus  humanae  infirinitatis  medicos , vtdoritiem  cordis  lu- 
deorum,  & impietatem  fanarct . Adhibuit  admiranda  figna, 
quibus  ad  fidem  adducerentur,  adhibuit  & falutarcm  cu  fua- 
uitaic  dodrinam:  qua:  omnia  vbi  nil  eis  conducere  confpicir, 
aut  falutem  adferre.nunc  afperam  eis  comminationem  inferr, 

& ^temam  interminatur  mortem, vt  hac  faltern  ratione  ad  fa- 
niorem  reuocetur  metem  . Poftquam  autem  per  reditum  ad 
patrem  a vobis  abiero , quoerctis  me,  non  credendi  defiderio, 
fed  pcrlequendi  Audio  , & quern  amplius  in  proprio  corpora 
perlcqui,  vt  prius  non  poteritis.in  membris  acerrime  infeAa-  H 
bitis , & pro  viribus  excruciabitis'.  Scd  horrendus  vo*  manet 
ex  hac  perfequendi  fxuitia  exitus  : nam  in  peccato  veftro  mo 
riemini,&  perpetuis  addidi  poenis,£ternx  vita:  exortes,  Tem- 
per lecundam  mortem  acerbiAime  feretis.  Itaquequoego 
vado,vos  non  potellis  venire.  Ad  vita  enim  propero  fempiter- 
nam,vos  autem  ad  $ ternx  mortis  horrorem,quia  oblatam  vi- 
ta veAra  peruicacia  reijeitis.  Ego  ad  gloriam  vado  patris,  voa 
autem  ad  confufione  perpetuam  fponte  veAra  ids  r ipfe  ad  cf» 
leAem  tranfeo  requiem, ad  quam  peruenire  non  poteAis,  quia 
viam  qua  illuc  itur,tenere  contcmnitis . Cum  igitur  nunc  me 
fcqui  renuati#  ad  virtutis  laborem,no  potcritis  me  fcqui  ci  ad 

premium , 


Per  viam 
•uitioru  no 
iturad  toe 
turn. 


35> 

R:(I 

■» 

m 

?=» 


a 


i 


«> 

0 

XV 

to 

to 

if* 

toi 

2* 

d» 

Bd 

:JB5 

t»> 

to 

if- 


a* 

rod 

i> 

iba* 

F 

s,< 

ji? 

>f 

ic It, 

M 


Condo  PrimA . ' 347 

A premium, no  ob  negatd  bene  agendi  facu!tat6,fed  ob  proprii 
animi  veftri  malignitntem,viam  falutis  complefli  recufantcm. 

Quod  fi  durum  eft  £tema  carere  vita,  fi  trifte,  interitum  per- 
ferre  perpetuum,  ft  graueinterminum  pevpeti  fupplicitim,dG 
datur  hora,  aprauis  ftudijs  diftradiceflatc:  abijeite  pondera 
peccatorum  veftrorum,  ne  in  illis  moriamini,quia  Nonmor-  PfaLltj* 
cui  laudabunc  Dominum,  neque  omnes  qui  defeendunt  in  in- 
fernum.  Eccequibus  eos  malis  exterret,qux  mala  ipfts  immi 
nentia  prxdicit,  vt  vclillorum  horrore,  ipfbs  a malo  reuocer. 

Ego  vado.  Scilicet  fponte,pcr  paflionem  mea  fcilicet  & ad  pa- 
B trem,&  ad  fuam  gloriam.  Vos  non  potejlis  venire,  quia  no  vul- 

tis.  Sienim  voluilTcnr.ait  D.Tho.&  nonpotuiflent,no  ratio-  D.Thotit* 
nabiliter  diceretur  eis,  In  pcccato  veftro  moriemini.  Sed  no-  in  Ioan.8. 
randum,  <paliquiimpediutur,nepoftinrirequ6  Chriltus  va-  lcft.4. 
dir,  dupliciter ; Vno  modo  ratione  contrarietatis,  & fic  impe- 
diuncur  peccatores,  & de  hoc  loquitur  hie,  & ideo  ftmpliciter 
perfeuerantibus  in  pcccato  dicit : Quo  ego  vado,  vos  non  po-  PerfeuerA 
teftis  venire.  Vnde  & regius  vates ait ; Non habitabit  in  me-  tiain  pec - 
dio  domus  mex , qui  facit  fuperbiam . Et  Ila.ait;  Via  fan&a  cate , tali 
vocabitur,  & pollutus  non  tranftbit  per  earn.  Et  rurfus  Dauid  viam  im - 
C sit,  Quis  habitabit  in  tabernaculo  tuo  ? & refpondet,innoces  pedit . 
manibus,&  mundocorde.Alio  modo  ratione imperfedionis,  Pfal.  100. 
leu  indifpofitionis,&  hoc  modo  impediunt  iufti,quandiu  funt  Ilaix  3 y . 
incorpore.iuxtaillud  Apoft.Quamdiu  fumusincorpore,pe-  Pfal.14. 
regrinamura  Domino.  Et  talibus  non  dicit  Dominus  ftmpli-  a.Cor.f* 
citcr ; Quo  ego  vado, vos  non  poteftis  venire,  fed  addiditde- 
termmatione  temporis,iuxta  illud,quod  etiam  habetur  I0.13.  loan.  13* 
Quo  ego  vado, non  potes  me  modo  fequi. 

Jnpeceato  vefiro  moriemini.  In  hancmiferiam  deuenit  ani- 
ma  pcccando , vt  adeo  in  peccatis  indurcfca t,  ne  vnquam  fefe 
D abilliscruerepo(Iit,nififpccialiterdiuinofubleuetur  prxfi- 

dio.  Vnde  Iobde  obftinato  peccatore  ait ; Cor  eius  indurabi-  lob  41. 
tur  quart  lapis . Et  Eccl.ait  3 Cor  durum  male  habebit  in  no-  Ecclef.j. 
niftimo.  Sicut  enim  illa,qux  dura  natura  funr,grauiaetia  fine 
eft  necelfe:  rtcilIe,quicor  durum, & lapideum  habet,  procul- 
dubioimainferni  petet  Ioca.  De  Pharaoneait  Dens;  Indura-  Exod.7. 
bo  cor  Pharaonis , & ideo  de  illo,  eiusq;  obftinatis  militibus, 
dicitur  in  Exo.  Defcenderunt  in  infernum  quart  lapis . Hoc  Exo.lf«. 
modoquibutdam  ludxis  obftinatis  dixit  Stephanus . Odura 
ceruice,&  incircuncift  corde,  vos  temper  Spiritui  fando  refti-  • 
liftis;  nihilominus  tamen  ea  eft  diuina  clemctia,vt  hxc  etiam 
©bftmauflima corda,millc  modis  nitatur  mollire . Quemad- 

XX  3 moduin 


l 


For.  II.  f oft  II.  Bom.  Qua  drag. 


Simile  * mod  urn  naque,qui  aliquid  mollefacere  vulr,illud  prius  preP-  E 

fum  manibus,huc,illuc  verfat.-fi  adhuc  refiftit,adhibet  vnftio- 
nem,  port  vn&ionem  fi  opus  e(i,etiam  aquam : fic  Dens  erga 
Varijs  vti  humana  fe  gerit  corda ; primum  enim  ilia  quail  manibus  fuis 
tar  Deus  contreftas,benigna  paffionis  fna?,  multorum^;  beneficiortitn 
jHodts  ad  mcmoria  mulcet : fecundo  ilia  inungit  diuinis  auxilijs),  & in- 
emollien-  fpirationibus,quibus  facilius  peccati  vigorem  deponant.-tertio 
da  durtu  bonorum  temporaliu  aquis  irrigat , vt  gratias  aucori  agendo, 
corda.  in  memoriam  venianc  dilefti  fui : quarto  ignibus  tribulatio- 
num,&  infirmitatum  vexac : denique  i&ibus  mortem  minan- 
tibus  afficitjUt  uel  faltem  tunc  refipifiant,&  conuertantur.  Ac  F 
,»•  vero  fi  nil  iiiorum  potcftperditamreuocare  voluntate  , nulla 

4more,  & moraeft,  quin  huiufmodi  miferrimi  pcccatores, quorum  cor- 
timore  nos  da  marmorea  vllis  non  potuerunt  mollefcere  viribus  ,in  infer- 
Veus  ad  ft  num  com  jciantur, . Quemadmodum  enim  vulnera  tabe  confe 
vocat.  fta ,&  corrupta,tenfus  lhipore,chirurgi  ferrum  nequaqua  fen* 

Simile.  tiunt:  fic  iiii  peccandi  c6(uetudincobdurati,mcdicabilcDei 
ferrum  no  fentiunt,hoc  elt,  diuinas  vocationesno  exaudiunt. 
Pfal.n.  Non  fic  fe  habebat  Dauid,quidicebat:  Faftum  elt  cor  meum 
ficut  cera  liquefies.  Vnde  Dominus  vt  audiri  poflet  per  Eze. 
Ezec.3 6.  ait;  Auferam  cor  lapideum, &dabo  vobiscorcarneum.  Q 

Ego  vado  . Intelligebat  de  eius  morte , quam  praffentem 
, femper  in  memoria  adferebat : fic  etiam  nos  facere  debemus  » 

fi  circumfpe&e  viuere  volumus.  Sic  enim  videmus,q<f  Deus, 
Hiere.18.  vt  loqueretur  ad  Hierem.dixitei;  Defiendeindomum  figu- 
lu  vt  confideraret  le  de  terra  elfe.  O fi  nos  temper  diceremus; 
Mprtefem  Vadoad  mortcm;quam  aliter  viucrcmuslfi  quidem  nil  aliud 
per  medi-  facimus  quam  quotidic  ad  mortem  tendere.  Confidera  obfc 
tari  debt-  cro  qua  fit  extra  omnem  ambitioncm,&  pompam,  qui  ad  pa* 
mas.  tibuluadducitur,  quomodoparu curat huiusteculi  vanitates. 

Ego  vado.  Veils  nolis  peccator,  ad  mortem  tendis : confi-  H 
. -v  dera  igitur  quam  rtdiculus  efiet  is  omnibus, qui  ad  fuppliciuiq 
ridens  accederer . 

Ego  vado.  Omnes  quidem  uadutit,fed  alius  ad  vitam  f ter- 
nam,  alius  vero  ad  fupplicium  fempiternum . Pincerna  qui- 
Gep.  40.  dem,&  piltor  Pharaonis  iter  fecerunt  decarcere,  fed  adlongc 
difiimillima  abierunt  loca . 

Quxfiio.  Qutretis  me,  & non  inuenietis.  Quomodo  igitur  dicis  Dne, . 
Relpon.  Qui  fequitur  me, non  ambulat in  tenebris?  Sed  dicendu  eft.qp 

dupliciter  potelt  quis  fcqui  Chriftum : aliqui  enim  ipfum  fe- 

Juuntur  ecu  milites  ducem,&  ferui  Dnm;alij  verb  perfcquen 
0 ipfum , ficut  veoator  prxdam  fequitur , vt  cam  interficiatj 

fic 


m 

iti 

85 

aa 

“i 

3 

r 

a 

o 

* 

E3 

It 

*3 

Si 

Si 

* 

rtf 

xrC 

t. 

i* 

565.’ 

:d» 

»? 

0 

o** 

uif 

SB!5 

,10 

S{fr 

uf 

W 

■A 

ji  t 


Conuo  Prima\  ' 348 

A fie  ergo  aliqui  fequuntur  Dctim  vt  ipfum  offendant,  & qua®-, 
videntur feire  veUeviam Domini , vtipfi  per  aliam  tendant  lt 
viam  : nec  volunt  legem  Domini  feire  , nifi  vt  prxuaricentur 
cam.Nec  eft  quod  negent  lc  Deum  perlcqui,etenun  fi  contra  Mali  Deii 
eius  legem  faciunt,(i  dilcordias  nutriunt,  ft  tins  leruos  perfe-  perfequun 
quuntur , (atisconftat  quod  eum  etiam  perfequantur.  Vnde  tur..  » ! { 
Chriftus  dixit,  Saule,  Saule  quid  me  perfequeris  ? Ado.^. 

r Et  in  peccato  veftro  moriemini.  Aliqui  moriutur  in  fuis  pec 
catis  , aliqui  vero  in  alienis  , quales  iunt  illi  quibus  incumbit 
fcelera  coirigcre,&  id  facere  negligunt,&  fimiles. 

B In  peccato  veftro  moriemini.  Medici  quidem  ex  ipfo  pnlfu  , Simile. 

& alij.cid  genus  (ignis, facile  (intim  indicant, infii  mum  vicinu  Peccatored 
moru  elle,  nequcamplius  redeuntad  cum  vificandum , non  nolentts  fe 
quin  aliqui  euadant,(ed  quia  ita  medica  facultas  ipfis  praeferi  emend  are ,• 
bit.  Sic  ergo  quand'oaliquis  peccatoi  non  vtilt  iecundum  le-  in  peccatis 
ges  viuere,led  femper  deprauate  viuit,in  peccatis  fuis  morie-  fuis  mo— 
tur.  Quare  rcdcamus  ad  cor,&  vitam  emendemus,ne  a vitijs  rientur. 
abforbeamiir.Pfalm.62.  Non  me  demergat  tempeftas  aqu£.  PfaJL68.  > 
Numjuid inter ficiet  femet  ipfum  . Iuda?i  verba  Domini  ne- 
qunquam  intelligentcs, ait  Cyril,  protinus  in  abfurdam,&  Cyril. in 
C horrendamaud mi  exeunt  cogitationem,verbifquceaexpro-  loanditv  , 
munt,(cifcitantcs  nunquid  feipfum  elTet  interfedurus,quia  di  j.c.  23. 
cit,quo  ituruselfet, alios  peruenire  non  pofte.  Sed  vnde  bate 
tantaexoritur  intelligendi  abfurditas?Profed6  ex  folaanimi 
eorum  ncquitia,  qui  quoniam  virulcntuseft , & horroreodij  , 

contaminatus,quidquid  intra  fe  reccptat,con(imili  tabc  com- 
maculat.Qucmad.modu  vas  illitum  veneno,quidquid  impofi  Simile, 
turn  fibi  receperic.reddit  ucncnatum,&  mortiferu.  Carterum  Animus 
neque  verifimilitudine  habet  h$c  improba  eoru  inquifitiorno  uerfus  om 
enim  fi  (cipfum  interfedurus  eftet , colligere  rede  pouiiflcnt  nia  corru - 
I>  ea  ob  re  quo  crat  lpfe  iturus, alios  peruenire  no  potuiife.  Na  pit. 
ipfi  feipfos  interficere  potuiflent,fibiq;  ipfis  vitro  morte  co 
lci(ccre,&  hac  uia  ueniflent  quidc,  quo  Cbriftu  abijfleautu- 
maflent.H3caut(quam  etcogitarehorrefcic  Dns)deChrifto  Confcietia 
impietatc,ip(e  manfuetcfcrens,oftenditeis  cu  admiranda  be  mala  ma -1 
nignitatequona  pado  fua  fuerant  uerba  accipienda,  fimul  & Je  fujfica- » 
fua?  naturx  eminentia  fupra  cattcros  homines  declarat  dices,  tur . 

Vos  de  deorfum  eftis^ego  de  fupernis  fum . Vos  inquit  deor- 
fum  cftis,& creaturarum  fortiti  conditionem,  qua?  Deo  crea-  > Di  ft  an  tin 
tori  fubiedx  funt,  &logo  infra  ipfum  fubfident  atq;  fubfillut  infinitiPei 
internal lo:ego  vero  defupernis  fum,&  diuina  habens  natuia,  adertatso*'. 
quae  rebus  oibus  inimmenfum  fupereminet . At  vero  deindc  /at . 

XX  4 difci  inline 

» • % 


I 


a 


Ter. 11.  pejl  11.  Dom.  Ouadrag. 

difcrimine  fe  ab  cis  diflentire  atquc  di flare  demoftrar,qu  in  lei  E 
Mat.  13.  licet  de  mundo  funt,ipfe  vero  nonerat  demundo.  De  mundo 
eranc  feribar  & Pharifzi,fi  affcftum  vt  dcbes,attendas,nam  to 
to  animo  rebus  huiufmundi  inhiabant,eligcntcs  primas  cat  he 
dras.in  Synagogis,&  primos  difeubitus  in  menfa,fuaquc  ope- 
Mat.ai.  ra omnia facientes  vt  viderentur  ab  hominibus ; opes  itidem 
& pecuniam  nimia  cupiditatc  perfequebantur,deuorantesdo- 
mos  viduarum,&  pecuniar  quzftum  in  ipfo  quoque  veftibulo 
templi  aucupantes.Chriftus  vero  hoemodo  nonerat  de  mun 
do, quia  afledum  animi  fluxis  huiufmundi,  caducifque  rebus 
non  habuit  implicatum  aut  intentum,  non  enim  propria  quf  f 
rebat  gloriam, fed  foliuspatris : ficetiam  omnesfpreuit  opes, 
loan. 8.  vt  non  haberet  vbi  caput  reclinaret.Rurfuni  quod  modocom 
Mat. 8.  minatus  fuerat,  iterum  comm  auribus  inculcat , ipfos  fcilicet 

in  fuopeccato  morituros,&  ad  mortem  vfque  in  fua  iniqnita 
te  perfeuerattiros  ablque  frudu  poenitentiz : vt  quod  prim* 
exhorfatione  eorum  mentibus  non  inhzferat  aut  fuerat  infi- 
Simile.  xum  , faltem  fecunda  aut  tertia  affigeretur : ita  enim  faciune 

qui  dure  cerz  annituntur  imprimere  formam  figilli , fi  primo 
Per  feus-  conaminc  fruftra  tentarunt  efformare  illius  effigiem  , fuper 
rat  Dtus  addunt  fecundum  aut  tertium  conatum  , & improbo  tandem  G 
tnipirmn — labore  aftequuntur  quod  expetunt,  nili  vfque  adeo  dura  fit,& 
do,  vtmol  primitiuz  forms  reludans  materia,  vtomnino  illius  effigia- 
left  ant  du  tionem  non  admittat ; qualis  reuera  crat  Iudzorum  animus  , 
ra  cords,  quia  lapidis  in  (far  omnem  refugiebat  emollitionem,&  nec  ter 
ribiliquidem  hac  interminationc  infledebatur  ad  poeniten- 
ttam.Idcirco  tertio  idipfum  repetit,vt  medicus  de  zgroti  falu 
Simile.  te  defperans,&  imminentem  fzpius  ei  przdicens  intcritum  , 
Obfiinatis  nifi  ea  quz  reparandz  fanitati  apprime  neceffaria  funt  obfer- 
antmis  mi  uet,  fed  nunc  viam  aperit , qua  tantum  polfint  euadere  diferi- 
natur  De-  men,  fcilicet  mori  in  fuo  peccato;  vt  pote  fi  credere  volucrint  H 
us.  quia ipfe  elf,  quam quidem  fidem  fi ampledi neglexerint, de 

falute  eorum  actum  efledeclarat  • 

Auguft.in  Vos  dt  mundo  hoc  eflis.  Ideo  terram  fapitisait  Auguft.quia 
Ioan.trac.  ficut  ferpentes  terram  manducatis,terrenis  pafcimini,terrenis 
|8.to.£.  dclcdamini,terrenis  inhiatis,furfum  corda  non  habetis. 

Ego  non  fum  de  hoc  mundo.  Quomodo  enim  erat  de  mun- 
do,  per  quern  faduseftmundus?  Omnes  demundo  poftmo- 
dum,quia  prius  mundus,&  fic  homo  de  mundo : prius  autent 
Chriffus,deinde  mundus.  Quomodo  ante  mundfi  Chriftus  , 
loan.  I.  & ante  Chriftum  nilfquia  in  principio  crat  verbum,&  omnia 

per  ipfum  fada  fuot.Hzc  eft  caufa  quare  non  poteftis  venire 
' ' quo 


Concio  Trim  a , 


34  9 


s- 


A quo  ego  vado,  ait Tho. quia  cum  fitisdeorfum,  quantum  in 
vobis  eft, non  poteftis  nifi  cadere,&  ideo  quod  dixiquiamo- 
riemini  in  peccatis  veftris,verum  eft,  nifi  mihi  adhatreatis;  & 
ideo  ut  non  penitus  excludat  fpem  falutis, remedium  ponit  dt 
cens : fi  enim  non  credideritis  quafi  dicat, nati  eftis  in  peccato 
originali.a  quo  non  poteftis  ablolui  nifi  per  fidem  mea,  quia 
fi  non  credideritis  quia  ego  fum  moriemini  in  peccato  veftro. 
Et  dixit  ego  fum, non  nunquid  fim,  vtrememoretquoddiCt& 
eft  Moyfi,ego  fumquifum.Nam  ipfum  effe  eft  propnu  Dei: 
in  qualibet  alia  natura  a diuina , diftert  effe  & quod  eft , cu  m 
B quaelibet  natura  creata  participet  fuum  elfe  ab  eo  quod  ell 
ens  per  effentiam.fcilicet  a Deo.qui  eft  ipfum  fuum  die  , ita 
quod  fuum  effe  fit  fua  effentia . Vnde  ipfc  folus  denominabi- 
tur  ab  co,&  ideo  dicit.nifi  credideritis  quia  ego  fum,  ideit  qa 
fum  vere  Deus,  qui  habeteffe  per  effentia, moriemini  in  pec 
cato  veftro.  Dicit enim, quia  ego  fum,vc  oftendat  fuam  ajtcrm 
tatenvomnibus  enim  quae  incipiunt.eft  mutabilitas  qurdam, 
& aliqua  potentia  ad  non  effe, vnde  eft  inuenire  in  eis  quodda 
prxteritum  & futurum,  & ideo  non  eft  ibi  verum  effe  per  fe, 
fed  in  Deo  nulla  eft  potentia  ad  non  effe,  nec  effe  incaepit,  & 
C ideo  eft  ipfum  effe , q <f  proprie  per  t£pus  prarfens  defignatur. 

Dixit  ergo  vobis  quia  moriemini  in  peccatis  vejlris.  CJuando 
medicus  incolumitatis  infirmi  perftudiofus  atque  lblicitusio- 
telligit  infirmum  fieri  deteriorem,  & morbum  magis,  magil- 
que  augeri  ac  praeualere,  quia  ipfc  infirmus  pra?lcripto,  & m- 
fpofitioni  medici  obtemperare  noluit,nam  non  tantum  phar- 
maca  ipfa  refpuit,  & contemnit.fed  etiam  in  edendo  & biben- 
do  , vel  etiam  in  quielcendo  multos  committit  errores : lolet 
ille  tunemorte  indubie  futura  Janguentemdeterrere.dicens 
ei,ccrto  Icio  te  tuis  inordinationibus  quam  citiflime  viram  in 
D mortem  commutaturum.quoniam  ex  tui  pulfus  difpofitione, 
vrinae  indicijs,  & plurimis  alijs  fignis , id  mihi  quidem  lit  ex- 
ploratum  atque euidens : atque  ita  meam  ab  omm  ertmme  li- 
fcroanimam.conlcientiamque  reddo  fecuram,  diccnsuerum 
quod  nifi  prxfcriptis  meis  obedieris, futurum  plane  fit.vt  bre- 
ui  a vita  ipfa  excedas.  Ita  Chriftus  redemptor  nofter  turn  lifts 
Iudxis.tum  etiam  vnicuique  noftrum  quotidie  mmatur.quod 
fi  pergimus  contcmnere  cius  mandata.fi  eius  landiffi mans  le- 
ge defpicimus.fi  confilia  refpuimus.fi  pharmaca  falutaria.hoc 
eftfacramenta  negligimus,  defperatam  plane  elfe  falutcm  no 
iiram  intelligamus,  in  peccatis  enim  nollris  moriemur. 

Caufa  quare  ilh  um  peruerfa,  & abfurda  indicia  proferut, 


D.Thom. 
in  loan.  8. 
lec.4. 


Remediii 
paratu  e/l 
omnibus  fi 
velint  il- 
lud  accipe 
rt-». 
Exo.3. 
Neminipa 
tet  fsdus 
nifi  credi- 
derit  quod 
lefus  ell 
Deus. 


Similitu. 


Obftiaati 
morte-t  e- 
terna  cru- 
et abut  ur  . 


Appliea- 
tio  fianli- 
tudinis. 


Autof. 


? Ter.  II.  poft  II.  Dom.  Quadrag. 

& ram  male de  veritate  fentiunr,  atquc  vilipenduht  cam  hor-  C 
ribiles  comminationc$ , infinuatur  a Chrillo  dicente  , uos 
demundohoc  eftis.  Vnde  colligitur  adco  deditoselfeillos 
Ajfe&ui  mundanis  rebus,&  prorfus  immerlos.vtappetitum  & guftum 
terrenoru  omnino  corruptum  ad  res  fupernas  haberent,  Nos  quoque  ta 
perdere fa-  les  iumus,qui  ita  defixi  manemus  & intricaci  fccu  laribus,adeo 
tit  appeti-  que  terreni,  imoin  terram  conuerfi  I uni  us,  vtmlnifi  terra  & 
tumult—  qus  terrena  funr,noftriscordibus  imprimatur, & concipiatur, 
Jitum.  & nil  in  noilris  animis  nafeatur  & pulln let, quod  totuinmun- 
Simile.  danum  non  fit.Etcerte  fi  agricolisperitiscrcdimus,ficiitinfi- 
Mali  fibi  tioncsipfx  non  coniunguntur  neque  vmuntur.nifi  diligenter  F 
pluctntttu  aduertatur  vt  nucleus  cum  nuclco.&oscum  olfeconfcratur : 
tantu  an-  Sic  amigdalus  non  conferitur  pyro,  ncque  perfica  precox  co- 
direvolut . iungi  potell  arbori  mali , vel  citri , quia  tunc  confirm  fit  nu- 
clei cum  olle , fed  tamcn  facile  confcruatur  malus  medica  cu 
citrea,quia  icruatur  in  femineeadem  proportio:Sic  etcontin 
git  in  nobis,  qui  cum  fimusdemundo:  fi  quis  nobis  luperna 
Simile.  conatur  inferere , perinde  eft  ac  fi  quis  vcllet  infercre,  & con- 
iungereolfa  cum  nucleis.  Prxterea  ficutm  Dei  amicis  & fer- 
Phil.3.  uis, quorum  conucrfatio  vt  dicit  Apoft.in  cxlis  eft,nullus  im 

primere  potell  res  mundanas,ira  cotrario  modo,  in  malis  ne-  G 
mo  quid  cxlelle  imprimere  potell , quia  funt  diuerfx  infitio- 
Simile.  nes.  Et  quemadmodum  in  peftore  fcrui  Dei  vel  vnicum  ver- 
bum  adhxret  ftatim,pullulat , dilatatur  & crelcit : lie  in  ani- 
moimpij  resmundanx  pullulant,  &•  vigent,  quia  funt  eiufde 
Chryf.  in  plane  infitionis.Vnde  Chryfbft.ait,fi  homiqi  mundano  in  tan 
non  ablo.  ta  malorum  multitudine  Conlli t uto, locutus  fueris  iullitig  ver 
ho.3 1.  bum,&  verbum  perdis,&  ille  non  teperatur  in  concupifcentia 
Simile.  mundanarum  return.  Ecce  fi  oftendis  leoni  viridem  herbam  , 
aut  campum  bene  florentem, non excitat cumin  concupifcen 
tia,quia  non  habet  hoc  in  natura  vt  herbas  manducet ; & co-  H 
tra  fi  oftendas  boui  carnes, non  concupifeit,  quia  non  eft  bouis 
Similitu.  natura  vt'  carnes  manducet.Sic  & homini  impio,  & rebus  inu 
di  huius  dedi  to,fi  de  bono  c^lefti  loquaris,non  excitatur  in  cd 
Simile.  cupifccntia  tanti  boni.fed  quemadmodum  fi  pluuia  fuper  lapi 
dem  cadat,  defuper  quidem  fudat,  ab  intus  autem  ficcus  eft  , 
quia  no  defeendit  humor  in  eu,  fic  & in  tali  hole  qh  loqireris 
verbum  Dei, tantummodo  (onus  verbi  defuper  percutitaures 
eius  carnales,in  cor  aut  eius  nil  defeendit.  Tu  quis  est O deme 
Chry.  ho.  tia  maxima, poll  tm  temporis  fpatium,  tot  miracula,  tantam, 

32.  loan.  tamquefalutar£do&rina,quis  fitinterrogat,aitD.Io.Chry. 
to.  ».  ' tnneipium  qui  & loquor  xobis . Sum  inquit , Principiuin 

• omnium 


Concio  Prima . 


35° 


Wl  " A 


SB 

i 
» 
» 
a 
is 

s 

Si 

b 

ia 

«* 
So 
Iff 

JiS 

feff 

ib 

iff 

iff 

s« 

i*3 

«r- 

t* 

to 

toff 

tub 

|ff« 

i 

i* 

4ss 

I* 

1? 

I*» 


B 


omnium  rerum , ait  Cyrill.  Ex  quo  omnia  fuum  fu mpferunt  Cyril,  in 
exordiurfi,&  per  quod  omnia  conftant.  ftrincipium  per  quod  Ioan.lib. 
fafta  funt  omnia , per  quod  Dominus  cream c fxcula , in  quo  f.c.24. 
Deuscrcauit  cxlum  & terram : nccelfe  eft  autem  rerum  om  Gen.i. 
nium  autorem  Deum  efle  & conditore , quare  nuncupationc  Cur  fechri 
principij  fe  Deum  efle  perfpicue  defignauit.Cum  autem  fub-  flut  vocat 
ne<ftit,qui  & loquor  vobis,  fe  homincm  pro  nobis  faftum  infi  principiii . 
nuat,  qui  prxfens  verba  qux  a patre  xterno  accepir,homini- 
bus  nuntiauit , patrifque  fui  voluntatem  explicauit:  Vcrum 
quia  nequehisuerbis  erant  credituri,fcd  in  fua  permanfuri  in 
fidelitate,prxdicit  eis  graue  & timendum  iudicium,  ob  pecca 
torum  fuorum  multitudincm  futuru  . Multa  inquit  funt  qu£ 
de  vobis  difeutere  & examinare  debeo,  non  quidem  hoc  tem- 
pore,fed  cum  cuique  homini  fecundum  ca  qux  operatus  fuc- 
rit  fiet  retributio . Cum  enim  accepero  tempus , ego  iuftitias  Pfid.74. 
iudicabo:  & ftatuamidpotiflimum  contra  faciem  ve(tram,& 
quod  in  me  credere  proteruia  velira  refpuitis . 

Dicitur  etiam  & Pater  principium,  & vno  quidem  modo, 
nomen  principij , air  Diuus  Thom,  commune  eft  patri&6-  D.Thom. 
Jio,in  quahtum  fei licet  funt  vnum  principium  fpiritus  fanfti , 
per  communem  fpirationem,&  tres  per/bnx  fimul  funt  prin-  , 
cipittm  omnis  creaturx  per  creationem;alio  modo  ell  princi- 
pium  pater, in  quantum  fcilicet  pater  eft  principium  Filij,per 
aeternam  generationem ; non  tame.n  plura  dicimus  principia, 
ficut  ncc  plures  dicimus  efleDeos.Vnde  Regius  proplieta  ait:  Plal.  log. 
Tecum  ptincipium  in  die  virtutis  tux. Hie  autem  dicit  Domi 
nusnoiterle  cU'e  principium  rcfpe&u  totius  creaturx , nam 
quod  eft  per  elfentiam  tale  , eit  principium  & caufa  principa 
lis  eorum  qux  funt  per  participationem  : ipfe  per  eflentiam 
vtdi&um  eft, eft  efle  fuum,  Scd  quia  Chriftus  Dominus  no-  . 

iter  non  folum  habet  in  fe  diuinam  naturam,fcd  etiam  huma 
nam.idco  fubncdit,qui  & loquor  vobis.  - 

Cum  exalt auerttis  filium  homtnis.tunccognofcttis  quia  ego 
fum.  Videbat  Chriftus  Dominus,  ait  Cyrill.  cui  omnia  ante-  Cyril,  lib. 
quain  eucniant,  cognita  funt , nonnullos  in  turba  Iudxorum  5. in  loao. 
quamalloquebatur,  effe,  qui  vifis  hora  mortis  eius  (ignis , & c.if . 
miraculis,cflent  in  eum  credituri,de  quibus  Lucas  inquit,  Et  Luc.23. 
omnis  turba  eorum  qui  (imul  aderant  ad  fpe&aculum  iltud , 

& videbant  qux  iiebant,percutientcs  peftora  fua  rcuerteban- 
tur : Aliquos  etiam  poitreditum  eius  m cxlum  ad  Apoft.prg 
dicatione  conuertendos,de quibus  mcminit  in  A&.Luc.tp  his  Afio.  2. 

auditis,  qux  a Petro  difta  funt}  copun&i  funt  cor.de  diccntesj 

Dniii 


Ter,  1 1.  poft  / /.  Dom.  Quadrdg. 

Quid  faciemus  uiri  fratres  ? Ideo  futuram  corum  conuerffo-  X 
nem  przdicit,&  fux  mortis  genus  explicat,quod  in  cruce  pro 
mundi  falutemoreretur,  cum,  inquit , morte  meaffeceritis. 

Si  veniam  tunc cognofcetismeam  diuinitatem,  & in  me  crcdetis.Quod 
poterat  rS  ficrudcles  manus  Chrifto  inferences , venia;  locum  & pceni- 
ft/jni  tjui  tentia?  cram  habituri , quis  quantifeunque  prefliis  Cceleribus 
Chrijlum  ‘ de  milericordia  Dei  delpcrabit,aut  ad  Deu  reuerti,  vtretniP- 
t run  fixe ■ - fionem  peccatorum  accipiat,trepidus  rccufabit? 
runt,  ft  pa  Mirum  plane  negotium , atque  magna  confideratione  di- 
mttntiam  gnum,  quod  Chriitus  affirmet  hos  homines  in  excellenti*  ip 

fiuscognitionem  , & noticiam  elle  venturos  , & eo  pratfertim  F 
non  ronfi-  tempore, quo  erat  in  fummaabiedionc  futurus,nimiru  quan- 
acmus  ft  id  do  erat  in  cruce  leuandus,quem  tamen  tot  tamque  prxclari* 
prefiireri-  lermonibus  atque  miraculis,  minime  cognouitt'enr.  Verunta-  » 
mus  f men  fi  diligenterafpicias , quo  tempore  fuam  magis  oftendic 
Amor.  infirmitatem  , inuenies  fuam  amplius  etiam  oftendifle  virtu- 
lnignomi-  tern : nam  cum  primum  per  fuam  natiuitatem  hunc  ingreflii* 
nta  fuam  eft  mundum.czleftes  nuntij  & angeli  magnificentiflimc  eius 
chrifam  gloriam  ac  diuinitatem  declarauerunt:  & abfeonditus  inpr* 
flint  often  lepio.manifeiiatur  apaftoribus.indicatur  ab  ftella.Thuenitura 
debat  vir-  Magis  & adoratur . Przfcntato  infuper  & in  teplo  fecundum  0 
tutem.  aliomm  infantium  morem  , ibi  eius  magnitudo  patefa&a  eft 
Luc.  z.  & pti blicata  a lanfto  Simeone  & A nna  prophetifla  : depofitis 
Mat.z.  veftimentis  Iordanem  ingreflus  ad  Toannis  baptifmu  accipien 
Luc  z.  dum.cum  loanncs  ipfe  iam  baptizarct  eundem,  ex  quo  mul- 
ln  baptif-  ti  colligere  poterant  ipfum  purum  efle  hominem  ac  peccato- 
mo  Chrifti  rem.non  tantum  oftenditur  non  efle  peccator,  verumetiam  fi 
docuitpa-  lius  Dei  viui  patenter  oflenfus  eft  turn  a Spiritu  fanfto  fuper 
ter  turn  fi-  cum  in  forma  columba?  defeendente,  turn  etiam  ab  zterno 
linm  eftl*  patre  in  voce  de  carlo  delapfa,  qua;  aperte  audita  fuit , ipfum 
fieum.  filium  efle  Dei  conteftans . Cum  autem  exaltatus  in  crucem  H 
fuit  Dominusjibi  omnipotentiam  fuam  atternus  pater  often- 
ditjdcdarans  filij  fui  magnitudinem  atque  fublimitatem,tum 
magno  quodam  ob  filij  fui  mortem  terremotu  fubfccuto , tG 
Mat.  17.  foleobfcurato,&  velo  templia  fummo  vfque  deorfum  feiflo, 
petris  confcifli$,&  denique  multis  mortuorO  fepulchris  aper- 
tis,  atque  plurimis  mortuis  furgentibus : illic  ergo  tunc  eum 
cognouerunt.quiareuertebantur  pcrcutientes  peftora  fua,  & 
Luc.a^.  hoc  eft  quod  hodierno  Huang.infinuat  & fignificat  Dominua 
dicens : Cum  exaltaueritis  filium  hominis,  tunc  cognofcctia 
quia  ego  fum. 

Autor*  Magna  quidem  in  hodierno  Euang.  nobis  exhibetur  occa- 

£9 


Concio  Trim 4 . 3 y 1 

A fio  diflerendi  deduritia  cordis,  & obdinatione  in  vitijs,quan- 
do  quidem  ifti  adeo  obdurati  crane , vt  opus  cfl'et  mult  is  ac 
magnis  xternx  mortis  comminationibus  ad  eos  emollien- 
dos  . Quemadmodum  certc  dura  (ilex , & immanc  faxum  , 
quantacunque  fuperfufa  aqua,  nunquam  mollcfit.fcd  Temper  Simile, 
in  fua  duritie  confidit.  Et  ficut  fabulum  aqua  potius  conllrin- 
gitur,&  obdurefeit,  quam  mollcfiat : ita  obdinatorum  animi, 
quantumeunque  eos  cohorterii  ad  eaquxhonefta  Turn,  & cG  Animi ob- 
virtute  coniunda, nunquam  tamcn  cmolliuntur,  & infiedun-  durati  con 
tur:  bonommexhortationes  mollefacere  non  fufficiuntani-  dttiorm  . 

B mosfemel  obliinatos,  & induratos.  -Vnde  prxclaradocumen  t.Reg.z. 
ta  ipfius  Heli  nunquam  potueruntfiliorumnnimos  immuta-  & 8. 
re:  nccetiam  Samuelis  hortatus  proftierunt  vnqua  fiiijs  Ibis.  i.Rrg.  jp. 
Prxtereafuauia.&dulcia  verba  Ionathjfilij.&finguJaria  Da  U x6. 
uidis  beneficia,  nunquam  profecerunt,vt  Saulis  cor  obduratu 
mollefceret . Porro  nec  l'uffecere  pacifica  verba , atquc  omni 
humanitate  pleniflima  nuntioru  ipfius  Dauid,  vt  cor  adaman  i.  Re.  if. 
tinum  ipfius  Nabal  fledcrctur  vnquam  , neque  vllis  vnquam  x.  Reg.  2. 
potuit  verbis  Abner  efficere,vt  Alael  mitigaretur,vt  habetur 
x.Reg.  Nuntij  quidem  Ezcchixdifcurrentcsper  terra  Iuda, 

C & IfracI,  inflruebant  omnes , & hortabantur  ad  culcum  diui- 
num,illorum  tamen  tantacrat  obdinatio  cordis,  atqucduri- 
tics,  vtvix  vnquam  proficerent,vt habetur  z. Par.  Recordarc  z.Par.30. 
etiam  quam  parum  profucreadmonitioncs  & figna  exhibita 
Pharaoniab  ipfo  Moyfe  & Aaron, vt  habetur  in  Exo.Et  deni  Exod.?. 
que  rccordare, nunquam  blandis  illis  & fuauibus  verbis,  atqj  & 6. 
monitionibus  clementiiltmi  Dei , fratricidam  Cain  commo-  Gen.4. 
gum  fuifle,  & adpeenitentiam  addudu . Et  certe  ficut  falfum 
marequamuispermulti  aqux  dulcis  fluuij  ingrediantur  ip-  Simile, 
fum, nunquam  tamen  fuam  perdit,&  commutat  amaritudjnc: 

J>  lie quoque  cor  durum  & obdinatum,quantumuisdulcitcr,  & 

diuine  in  aurem  quis  influat,  nunquam  tamen  immutatur,  & Similisu. 
melius  redditur.  Porroed  quxdam  gemma, fi  phyficis  creda,. 
mus,qux  tantx  ed  frigiditatis,vt  fi  earn  vcl  in  ignem  immile- 
ris,non  tantum  non  comburatur,  fed  etiam  nil  vnquam  calo-  Quibus  rt 
ris  concipiat.quin  potius  in  fua  frigiditatc  perpetuo  perfillar,  bus  compa 
Pari  quidem  rationc  obdinati  homines,  in  dittino  cultu  adcp  rtntur  ob- 
frjgent,&  algent,ut  nullis  omnino  fcrmonibus,exhortationi-  ftinata  tor 
bulque  diuinis,charitatis  ignem  concipiant,  neque  magis  cx-  da. 
ledisdodrinaineis,quam  ignis  in  gemma  quidem  illafrigidif 
fima  fuapte  oatura,operetur,moliatur,atque  efHciat. 


Fern 


4 


i"  Ter.  1 I.  poft  1 /.  Bom.  Quadrag. 

FerialL  poft  II.  Dominicam 
Quadragefimas . 

CONCIO  SECVNDA. 

'Duritia  cordis  deteflabilis . 

Go  vado& quiretisme, &inpeccatoveflromo- 

D.Cyril.  riemini-  Ioan.8.  Explicaus  hunclocfi  B.Cyril.ait  * 

D eus  nos  jg  njV«  cpChriftus  vtitur  hactam  acerba  reprehenfione, 
monet,  etfi  JkxSPl  pp  eorum  duritiam,  &proteruiam,  fiquide  cum 
vide*  qt  multasfxpeadhibuifletcorrc&iones,  & non  profuiflent,  vo- 
proptercul  luit  et  hanc  fuperaddere . Vnde  facile  colligas  cp  moneat,  etfi 
pa  noflrd  pn  culpam  tuam  nolis  ipfum  audire > vt  hocpa&o  intelligas 
non  tmen - £)eo  non  elfe  id  afcribendO  quodjtu  nolis  audirc.Vnde  Amos 
dabimur . dicebatjNon  facier  dfis  verbum,nifi  reuelauerit  fecretu  I uum 
Amos  3.  ad  feruos  fuos  prophetas:&  tn  videbat  Deus  q>  his  propheta- 
rum  monitionibus  Iudxinon  vtercntur,  pp  fuam  nequimm. 
Exech.3.  Vnde  Dns  etad  Ezech.dicebat,  Non.n.ad  populos  profundi  G 
ferrtionis,&  ignotx  linguaf  tu  mitteris^Sr  fi  ad  eos  mittereris» 
ipfi  audirent  teidomus  aDt  Ifrael  nolunt  audire  te,  quia  nolfit 
audire  menois  quippe  domus  Ifrael  attnta  frontc  eft»&  duro 
Hier.36.  corde.Ite ad  Hier.dixit  Deus.-Tolle volume  libri,&  fcribes in 
eooia  verba  quae  locutus  fum  tibi  aduerfum  Ifrael, fi  forte  au 
Ad  Veum  diat  domus  luda  vniuerfa  mala  qux  ego  cogito  faccre  > & re* 
fonuerta-  uertatur  vnufquifque  a via  fua  peffima,&  propitius  ero’iniqui 
mur  qua-  tati  eoru  . Nec  vero  pp  has  monitiones  fe  emendarunt,  quin 
tuuii  malt  potiusrex  Ioachim  ammo  obllinato  addidit  iniquitatc  fuper 
fuerimus.  iniquitate,&  librG  conibuflit  in  quohxc  feripta  erant»que  Ba  H 
ruch  adferebat, fuper  prunas  quibusipfe  caiefiebat,  vt  ibidem 
Hicr.3 1.  Hier.  feribit.  Prxcerea  & prophera  cB  efi'et  in  Babylonix  ca- 
ptiuitate,  mifit  ei<  deuallaiionc  euentura,  fed  propterea  non 
Objlinati  emendarQt  viti  f«5:  vnde  & propheta  prf  cepit  Saraix  dicero: 
quo  rtdi - clique  complcueris  legcre  librfi  iliu^igabis  ad  cu  lapidcm,  & 
gantur.  proi jcies  ilia  in  media  Euphrare,&  dices:fic  fubmergetur  Ba 
bylon.  Vtina  ficnon  eueniat  multis  Chriftianis,  vtf.  ad  collu 
Simile.  ligatu  adferentes  Fuangeliu,  non  ita fubmergantur.fiquidcm 
nolunt  ex  aliorfi  ealamitate  fiix  faluti  confulere . Sunt  quidc 

inftarfalfimaris,inqdcuperfexniilleannosmuItadulcia  flu 

mina  influxerint,  adhuc  tn  in  amaritudine  fua  perfeucrat.  fie 


"V- 


Concio  Sccunda,  • * 35:2 

A igicur  ifti  qui  per  tot  annos  facros  concionatores  audierunt,tn 

obftinati  remanent,  cG  tn  hoc  noftro  tpe  did  poflit  iJIud  Ifa.  Ife.ri. 
Kepleta  eft  terra  fcientia  Domini, ficur  aqua  maris  opcrictis.  Magna  du 
An  non  maxima  eft  proteruia  noftra,  qua  tot  facrx  concio  rities  no  - 
nes  mollefacerc  non  poflimt,  & tantus  Chrifti  fanguis  pro  no  ftra. 
bis  eftiifus,j>p  tantam  contradiftionem,&  rcfiftcntia  noftra  ? 

Bene  dixit  olirn  Ifa.  Scio  quia  durus  es  tu , & ncruus  ferreus  Ifa.48. 
ceniix  tua,&  trangreft'orem  ex  vterovocauite.Eo  fanedcue-  Ioan.3. 
nit  iam  peccatorum  impudcntia,vt  cum  peccatum  fit  foetidu, 

& ignominiofum,atque  foleant  fe  homines  abfeondere,  vt  il- 

B iud  perpetrcntjiuxtaiiludquod  drapud  loan. Qui  malcagit, 
odit  luceminihilominus  tamen  iam  multi  gloriantur,&  iaftat 
fe  de  peccatis;  iuxta illud  Ifa.  Peccatum  fuum  quafi  Sodoma  Ifa. 3. 
prxdicaucrunt,ncque  abfeonderunt : va:  animat  corum  . Vat 
lllis  in  quibus  iam  lermo  Dei  auditus , nullu  reportat  fruftu, 
nec ignis  amoris  diuini,qui  fufficientiflimus  eft  ad  comburen 
dum  & inflammandum,&  tamen  ipfi  neccalefiunt . In  more 
quidem  pofitum  erat  olim  , imperatoru  corpora comburere, 

& vtrefertSueto.Tran.inucntumfuitcoralicuiusimperato-  Exemplu 
ris,quod  ignis  non  valuit  penetrarercumque  caufiim  buius  rei  Suet.Tra. 

C inueftigarent,inuetum  eft  cor  plenum  veneno.  Taleigitur  eft  Quam  fer 
obduratorum  hominum  cor,cu  nullodiuino  igne.nectotcon  rra  fint  , 
cionibus  penetretur,fed  potius  ipfi  in  peccatis  i'uis  moriantur.  mult  or  urn 
Sane  duritia  cordis  prouenit  ex  frequentatione  peccati,in-  cor  da. 
deenim  ex  aftidua  frequentatione  iam  callum  contrahit  pcc- 
cator,&  deniquccum  magna  facilitate^  pronitate  peccat,cff  Similitu. 
peccatipondus  ipfum  impellat,  ficut  squat  fluxus  in  profundu 
aliquem  demittit.  Hoc  fignificauit  Zacharias  dicensjlniniqui  Zachar.i. 
rate  plumbi  talentum  pofitum  eft . Et  certe  quamuis  ex  fe  ta 
horribile  fit  peccatum  , vt  Ifa.  dicat;  Formido  & fouea,  & la-  Ifa.  24. 

D aucus  fuper  te  qui  habitator  es  terrar, nihilominus  tn  ex  affi-  Peruerfus 
duo  vfu  peccator  metum  omnem  abijeit,  & ita  quae  commit-  vfus  quart 
titpeccatorfunt  horrenda,ponderofa,terrena,  & moleftia,  & tu  noceat. 
tamen  ex  aftiduo  vfu  facilia  redduntur,  nec  (olum  inde  nalci- 
tur  facilitasquxdam.fed  aliud  peius, videlicet  deteftabilisob-  Plal.i  r. 
ftinatioiqua  figmficarc  uolens  Dauid  dicebat:  In  circuitu  im-  Simile, 
pij  ambulant.  Nam  ficutiumentG  in  circuitu  ambulans  farpifli  Hicr.z. 
meeadem  calcat , fic  peccator  idem  peccatu  per  multos  dies,  Quod  De~ 
imo&  annos  iterate lolet.Hinc  Hier .ait, Quam  vilisfaftaes,  us  nos  de- 
itcrans  viastuas.CatterumDeusnon  folethominc  defercre,  ferat.fum 
nifi  prius  ab  ipfo  deferatur . Deferi  autem  a Deo, eft  fumma  ma  eft  mi- 
sniferia  : Non  igitur  peccatis  nos  tradamus,  ne  ex  aftiduo  vfu  feria. . 

tandem 


\ 


Ter.  11.  poft  11.  Bom.  Quadrag. 

tandem  in  obftinationem  deueniamus , & a Deo  derelinqua-  £ 
pfal.,0.  mur.  Vnde  Dauid  dicebat , Neproijcias  me  a facie  tua . Sic 
igitur  derelidi  jam  videbantur  ilii  iudxi , cum  Chriftus  ip (i* 
diccrct,  & in  peccato  veftro  moriemini. 

Anguf.de  Porro  D.  Aug.  Adrianus,  & Caietanus,&  alij  dicunr,qu6d 

ui.Chri.c.  homines  pofTuntin  hac  vita  ad  cum  ftatum  peruenire , quod 
3 . & 4.  fuper  eos  peccatis  repletos,  Temper  ira  Dei  eric  propter  illorG 
Adrianus  culpam.  De  quibus  videcur  Paul.dixiflejVt  impleant  peccata 
de  pxnit.  fua  Temper,  peruenit  enim  ira  Dei  fuper  illos  vlque  in  fincm : 
Caiet.  ien  o quantum  curare  deberemus,ne  in  tantam  dcueniremus  mi- 
ta.8.  fcriam.  Quid  obfccro  fcimus  an  hoc  poftremum  quod  com-  F 
i.Thef.2.  mittemus,eric  vltimum  peccatum  ad  menfuram  adimplenda? 

Malorum  qnidem  conditio  eft,  vt  fxperogitari  Te  (inant, cum 
tamen  proeorum  commodo  vocetur,iuxta  illud;  Profperitas 
Pro.  1.  ftultorum  perdet  illos.  Neque  volunt  rcfpondere,quauis  tri- 
Hier.3.  bulatiooibus  vocentur.  HincHier.ait,  Percuflifti  eos,nec  do- 
luerunt,  indurauerunt  facies  Tuas  fuper  petram,  & noluerunt 
reucrti.  Atquc  hxcquidc  eft  maxima  hominis  miferiain  prx 
I(a.  1.  fcnti  vita:&  ita  quarritur  Dens  per  Ifa.dicensjSupcr  quo  per- 
cutia  vos  vltra,addentes  prxuaricatione,ideft,ad  quid  percu- 
tia  uos  ultra?ita  remanete.  Sane  oibus  beneficijs  a Deocolla  G 
Iob4i.  tis,non  tn  mali mollefcut.  Vnde Iobait;Coreiusindurabitur 
tanquam  lapis, & ftringetur  quad  malleatoris incus:  hxc  (iqui 
de  prj  tot  idibus  no  modo  non  mollefcit,fed  durior  redditur. 

Lex  Dei  eft  via  in  c&lum,  & ideo  earn  fequamwr. 


Abtil.  in  F Cce  ego  v»do  fy  qturetis  me.  Quomodo  ipfi  poterat  Chri 
Mat.  JL.ftum  inuenire,  cum  non  tcnerent  uiam  rcdam,  & accom- 
modacam  ? Etenim  via  perquam  nosvadimusad  cxlum , eft 
obferuatio  mandatorum,a  quadcclir>andocrramus:&ob  hoc  H 
Deut.y.  diciturin  Deut.q,  nondcdinenuisaddexteram,  neque  ad  (i- 
niftram  ab  ip(a  Iegc,&  quia  ifta  obferuatio  prxceptoru  eft  ali- 
quantulumdi(Hcili$,dicituruia  dura,(iue(trida  & arda.  Vn- 
Mat.7.  de  Chriftus  ait  apud  Mat.  Arda  eft  uia,  qua?  ducit  ad  vitam. 
Plal.  1 6.  Et  regius  uatcs  ait, Propter  uerba  iabiorum  tuorum,cuftodi- 
'Deponam*  ui  uias  duras.  Tamen  Iudxi  nolebant  per  hanc  uiani  l'cqui 
vet  ere  ho-  Chriftum,&  ita  non  poterantad  beatitudinem  peruenire: Sic 
tmntm,  yt  ergo  caueamtis  nos, ne  hoc  ipfum  de  nobis  dici  poftit.Sane  ut 
Chrtflu  fit-  abhis  caucamus,exueredebcmusuetercm  hominem,  & poe- 
qua mur*  nitentiam  agere  pro  commiftis  peccatis , atque  uita  in  poftc* 
rum  emendarejqux  cum  nobis  diffi  cilia  uideantur,hinc  (it  ut 

non 


a 

‘I1 
' b 

ie 

K 

H1 

Ui 

11c 

n 

P 

l 

d 

r. 

0 

ti 

n 


3 


1 


* 


Concio  Secunda . 


3*3 


A non  viriliter  contra  huiufmodi  difficultates  pugnemus : & ita 
nobis  poteft  dici,  Quxretis  me,&  non  inuenietis. 

Qui  obfecro  fieri  poteft,  vt  Chriftu  fequantur,qui  mundi 
viam  fequuntur,cu  tam  diuerfa  fine  huiufmodi  inilituta’Quis 
tjuxfo leruire potcrit  duobus  dominis,contraria  prxeipienri- 
bus?  contrarix  enim  funt  leges  mundi  huius,  & leges  Dei  in- 
ter fe,  carnis  & fpiritus,  terrenarum  rerum  & cxlellium  bo- 
norum.  Vnde  Apoft.  ait,  Qux  participatio  iullitix  cum  ini- 
quitatc>aut  qux  focietas  lucis  ad  tenebras  ? Qux  autem  con 
uencio  Chriftiad  Belial?  Quomodo  igitur  fieri  poteft,  vt  ta- 
B les  fcqucndo  mundanas  leges, ad  cxlum  cum  Chrifto  Domi- 
no tendamus  ? Non  poteftis,  ait  Apoft.  menfx  dxmoniorum 
participes  eire,&  menfx  Domini . Vndcquemadmodum  im- 
poflibilc  eft  altcro  quidein  oculo  terram  , altero  vero  cxlum 
fimul  afpicerc,ita  ctiam  fieri  non  poreft,  vt  Deum  fimul  mun 
clique  bona  diligas . De  Samaritanis  ait  feriprura  rem  admi- 
ratione,rifuqucdigniftimam,quodfcilicet  Samaritani  Deum 
colebant,&  vna  deis  fuis  feruiebant,  iuxta  confuctudinc  gen- 
tium : Hoc  idem  plurimi  facere  volunt , qui  Deum  colcre  fi- 
mulantcs , huiufmodi  idola  relmquere  nolunt . Iftis  loquitur 
C Ifa.  dicens;  Pallium  breue  eft,  vtrumque  opefire  non  poteft . 
Quafi  dicar, non  eft  tantusreddituum  tuorum  prouentus,  ut 
tantam  fanuliam  alcre  poftis,  tantoque  luxui  fufficere. 

Philifthxi  in  ternplo  cuiufdam  idoli,  quoddicebacur  Da- 
gon , arcam  foederis  ab  Ifraelitis  captam  collocarunt , furgen- 
tefque  primo  mane  die  crattino  inucncrimt  idolum  ante  area 
deiednm,&  licet  fxpe  niterentur  idolum  illud  cum  area  con- 
iungcre,  nunquam  tamen  potuerunt . Hoc  autem  fignificat ; 
quod  Dominus  nullo  modo  velit  idem  templum  & alcare  cu 
dxmone  habere : non  vult  Dcus  efle,vbi  vitiorum  idola  funt, 
D fjux.ru  veneraris.Non  fuic  datum  populo  Ifracl,vt  habetur  in 
Exod.cxlefte  manna, donee  coniiimpta  eft  farina, qua  ab  Ae- 
gypto fecum  portauerant.  Nec  tu  ctiam  potcris diuina felici- 
tate frui , donee  omnino  onmis  mundi  amor  in  te  fuerit  con- 
fumptus,&  a te  penitus  recefterit.Quemadmodti  enim  man- 
na,^ farina  Aegyptiaca  non  fimul  comcduntur,fic  tu  his  dua 
busuoluptatibus,&faporibus,Dci  & mundi, frui  non  poteris. 
In  hoc  autem  perlpicuc  videbis,quam  vilis,  nulliufque  prerij 
(it  confohtio  humana,fiquidem  diuinam  impedit.Et  ficuc  fto 
machus  illms  qui  aduerfa  laborat  valetudine , fi  malts  humo- 
ribusoppreflus  fit,cibi  fuauitatem  non  fcntitificilli  qui  allio- 
tum,  cucumerumfy  Aegypti  volupudbus  c.ipiuuuir,cxlcfti* 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  YY  cibi 


Amaru* 

Chrif.u  (S» 
mundi  in 
cornpejftbi 
Ita  (me., 
nec  bene  co 
uemuntytt 
in  in*  fa- 
de moran- 
tur . 

i.Cor.6. 
Si  mun- 
du  fequa- 
mur  y nd 
Chriflu  n» 
ibimut. 
i.Co.io. 
Simile. 

4. Re.  17. 
Ifa.  28. 
Non  pofftt 
mto  m un- 
do, & De* 
feruire . 
i.Reg.f. 

Dcus  et  da 
mon  no  pof 
funt  in  eo- 
dem  tepl* 
mantrt. 

Exo.  16. 
Simile. 


Simiiitu* 


Sopho.i. 


Eccl.  2. 


Exo.8. 

loan.  2. 
Simile. 


• Ter.  II.  fofl  II.  Dom.  Quadrag. 

cibi  dultedinem  percipere  non  pomint . Et  quanquaro  multi  * 
fint.qui  vtramque  conlolationem.Dc.  fcilicet  & mundi,habe 
re  velint : bos  tamen  alloqmtur  Sopho.ex  parte  Dei  dicens . 
Difperdam  qui  iutant  in  Mckhom,& luranun  Domino. Per 
idolum  & Deum  iurabant.vtrisueferuireconabantur.De  hi* 
ctiam  condolet  Ecdc.dicens ; Vx  duplici  corde , & peccaton 
terram  ingredient!  duabusvijs.  Qiud  ignur  itincris  facere 
, Re  1 8 poteris.cum  duabus  vijs  ingrediaris^Nos quide  claudicamus, 
_3.Re.18.  P^orC  iIlorG  o„ibus  Elias  dixit ; Vfquequoclaud.catisin  duas 
paries?Si  Dominus  eft  Deus.fequimim  eum.Si  autem  Baal, 

fequimini  cum  : impoffibile  qu.dcm  eft.ambobus  fimul  ferui  F 

rc^Sane  cfi  Ph.irao  permmeret,vt  habetur  in  Exod.Hebraris, 
vt  Domino  vi&imas  immolarent,&  ei  lacrificia  oftcrrenc,  rc- 
fpondit  fanftus  Moyfcs , non  potcft  na  faeri , abominationes 
enim  Aegyptiorum  immolab.mus  Deonoftro?  Cum  mgrede 
’ ur  iS  tempiu.eiecit  ementcs  & vendentes  , quia  non 
c-  po Humus  feruire  Deo  & mammons : na  neque  ignis  & aqua 

fimul  & code  in  locoeirc  poffunt.Confideransporro  D.  Aug. 
FA' “tn*  diuerfitjtem  harum  viarG,&  quomodo  inter  fe  pugnent  ,d.ce 
li.foli.cap.  u?conioIat,0  femp.terna.qa?  fobs  illis  te  tribuis.qmcon 

lZ'r°;  ;n  folationtm huius  mund.  pro fua  perpetua  confolat.one  come  G 
confolatio  hic  confolamur,  indignttua  confolatione  ha- 

T ?’-  b“mur  : nemo  en.m  pot  in  vtroque  feculo  confolari I , fed  vnu 
**  ^ dint  da  alte,„m  volucr.t  pofliderc  . Atquc  na 

"JCnXc  cogtto,&  ledulo  perpendo , humanas  fugio  conlola- 
h m^°f-  t tones,  vt  tuas  obtmere  poffinxObfecro  te  Domwe.vt  ecter* 
conlolationes,  amars  m.hi  reddamur,  & tus  tantum  dulces  . 
Non  erat  intolerabilis  Lauremio  ignis, propter  te,  & tuas  m- 
ternas  coniol ationes  : non  lapidatio  Sttphano.ncc  ceteris  di 
cipulis  reiiqua  tormentorum  geneva,  .bam  ton  gaudemes 
aa  < a colpedu  concilij,  quomam  digni  h-ibitt  lunt  pro  nomine  fe  H 
^ * - fu  comumeliam  pat..  N .1  ergo  dulc.us  elle  potcft  dimms  con- 
folationibus,  qux amanlfimu quaque  tormenta  dukprare fo 
f lent  Q«od  fiLc  nos  confideraremus,  per  viam  Chntfa  ince 

r f iT  deremns.qui  ita  nos  (olatur.non  per  v.am  mfel.ee  peccato, u. 

J * Mh  I cum  quidem  confert  vt  Chrtftum  lequamur  & cius  le 

r AL  ^ non  aute  darmonis  lcge,c6(iderare  vcriulque  conditions . 
Ltots  fd-  ^6f  foftatres  legem  Chnfti  cum  fanguinolentis  fal- 

forum  deo  leg.busfilli  prxeipiebant  cultoribnsfiiis  vt 

rumqumm  To  per  ignereofquc  in  folcmnibus  facrificijs  infan 

fntfw  J qJkelusprophetadefignauitcu^ 
^fcr  Jz.  aitjlmmolaucrunt  'film  fim  & filias  <uas  dxmoru,s,&  c&dc 


fun:. 

A&0.7. 

Afto.?. 


Concio  Sc  cun  da. 


3*4 


!> 

& 

)& 

I* 

:i«' 

rtf 

r& 

& 

mt 

& 

t* 

& 

j®1 

SB* 

fi.- 

& 


B 


A'rnnt  fanguinetri  innocenrem,Item  in  Ifa.cficit  Dominus.  Ini- 
molant  paruulos  fubter  eminences  perras,qux  non  mandaui, 
necafccnditincormeum.  Quo  verboinnuere  Dominus  vo- 
luir.quam  longeab  immenfa  lllafua  charitate,  humani gene- 
ris altrice,fuent  ta  crudelia  prxeepta  homimbns  dare,cu  eius 
lummum  & fingulare  prxeeptu  fit,  vt  nos  inuicediligamus  . 
Vndc  facile  apparet  fangumolenta  ilia  idolorum  facrificia.ab 
illo  infiituta  elfe,qui  homicida  erat  ab  initio.  Sed  hie  fratres , 
non  parua  lamcnrandi  materia  fefc  nobis  oftcrt,ciim  animad- 
tierto  quanto  maiora  iili  propter fanguinariosiJlos  &comme 
titios  Deos , quam  nos  propter  verum  nofirum  & amantiffi- 
mfi  faclamus,qui  per  diucrlam  qua  ipfe  iuit,via  ambulamus . 

(onuer/i  o frigida,  & ferotinajjuam  parui  videa- 
tur  momenti . 

ET  in  pec  cat  o veflro  moriemini . Sunt  aliqui  qui  ita  Deum 
frigidequxrunt,vt  non  folum  cum  non  inueniat,fed  et  in 
peccato  fuo  morianttir.Siquidem  vitxfuf  florcdxmoni  tra- 
dentes,fxces  vitx,&  tn  frigide.Dco  offer i:nt.  Qui  vtique  fi- 
; miles  funt  tilt  qui  cum  iliuflrem  aliqucm  virum  inuitare  vcl- 
Jet,ei  ofterret  corrofa  ofla,&  fruduum  cortices,ac  panem  per 
varios  domus  angulos  dilicdum  . Et  ccrtc  vna  inter  exteras 
caufias  quod  tamfrigidc  mall  ad  Dominum  conuertantur,eif, 
quod  fcilicet  inuitequodammodo  uerbu  Dei  audire  mdean- 
tur,&  (olummodopp  curiofitatcm  qtiandam  & nouitatem,fi 
cut  qui  mu fi cam  audit,  non  quod  eius  compofition^m  pene- 
tret.Qiiod  certe  querebatur  Dominus  Deus  apud  Ezechxl. 
dicens ; Et  tu  fiii  hommis , filij  populi  tui  uemuncad  audicn 
dos  lermones  tuos,&  non  faciunt  eos , quia  in  canticu  oris  (iii 

ucrtuntillos.&auaritiafequiturcorcorum  , &cUilhsquafi 
carmen  muficum,quod  fuaut  dtilcique  fbno  canitur.  Accedut 
quidem  pccca tores  ad  audiendas  condones, & tales  reuertun- 
tur,qualcs  ucncrunt,  quod  fi  aliquo  modo  uerbis  concionato 
ris  monenturjtamcndilferunt  conuerfionem  de  die  in  diem  , 
ita  ut  illtsquadrct  quod  ait  I(a.Manda,renianda(  exped.t,  re- 
expe&a : modicum  ibi,  modicum  ibi.  Quafi  dicat,  ii  audiunt 
9*  concionator  ex  Dei  noiealiquid  ipfis  madec,rcccdut  mur- 
mur-nres  & dicetes  le  ia  defeflos  q»  ta  ra’pcaudiant,Manda, 
remanda.Itcm  fi  dicat  concionator  g>  fint  prxmiaa  Deo  para 
ta,&  quod  ipla  patientcr  cxpedarc  debent, egrediuntur  mur- 
murantes,  quod  concionator  fxpe  dicat,  expeda , reexpeda . 

YY  a Quod 


Ifa.lf. 

Lex  Dei,  j 
fit  fuauis, 
loan. 8. 
Mundani 
rnundu 
v ngii  Ubo 
rat,  quam 
ff  Deum, 


Offer  amut 
Deo  fiort 
a tacts. 
Simile. 

Aliqui  in 
extremum 
vfque  de- 
ertpitd  (ta 
tern  conuer 
fione  dtffe- 
runt . 
Ezcc.33. 
Annnt  ob L 
durati  con 
ditionet. 


Ifa.z8. 

Pcrttirfi 
auditores 
de  cem  io- 
natore  fe» 
lent  mur- 
mur are  . 


Ter.  //.  pojl  1 1.  Dom.Ouadrag. 

Ouod  fi  audiant  a concionatore.vitx  tcmpus  breue  efic»&  q>  E 
ihrco  animentur  ad  maximos  laborcs  fuflinendos  , abeunt 
murmurantes,  cp  concionator  fxpe  dicat,  modicu  ib.,  mod - 
I fa  28.  cum  ibi.  Sane  optime  de  his  Ifa.  vaticinatus  eft,  diccns:  Per- 

mJ Dei  cuflimus  foedus  cum  mortc,  &cum  mfcrno  fccimus  paftum  , 
timore  a-  neque  mortem , neque  indicium  timemus,  neq^‘nfernum. 
btectrHnt . rnandet  Deus,&  remandet.nos  cnim  viuemus.vt  hbet.  An  no 
tibi  vr,quodifti  pcrucrfi  homines  m peccato  fuo  morientur 
Sane  vir  timoratus  non  debet  tantu  dicere,  vt  vulgares  oes 
dicunt,  fe  moriturum  efle  : fed  iam  morior,  lam  njihi  videor 
in  mortis  agonc  conftitutus  .Vide  obiecro  mifcrabiltf  P^ca‘  F 
F.cd.p.  tor  quid  Ecclefiaft.  dicat : Nefcit  homo  fincm  fuum,  fed  ficut 
Parat:  ft  pifees  capiuntur  hamo : fic  homines  in  tempore  malo.Quam 
mu*  ad  multi  font  bone  Deus.qui  tanquam  bruta  an.maha,  .mparati 
mortem,  ad  mortem  accedunt , & ita  fxpe m peccatis  futs  nioriitmur. 
Exo.i  i.  Quod  fane  figuratum  habemus  in  Exod.  vbi  dicitur,  Fadum 
cftlnnoftis  medio  percuffit  Dominusomne  primogenitum 
Matos im-  in  terra  Acgypti.  Item,  Surrexitque  Pharaonoae.&omnes 
paratot  ap  fertii  eius,  cunftique  Aegyptij , & om.s  c(t  clamor  magmis 
prehendit  inAegypto.  Videquomodoimparati  apprehenfi  font . Sic 
mors.  jgjtur  main  contingit.  V erum  interim  oblerua  quod  dicat  tex  G 

tus,  quod  Aegypti)  damores  edebant,  non  autem  dicit  quod 
Deo  fupplicarent : Sic  igitur  fxpe  malps  inuadit  mors,vt  non 
recordentura  Deoveniam  deliaorum  luorum  implorare.fed 
tantummodo  gemunt  propter  mortem, & hoc  memo  permit- 
tit  Dcus  propter  eorum  nefanda  fcelera.Porro  de  confilian  js 
Iudithiy.  Holophemis  nartat  fcriptura.quod  cum  magis  cofilio mdige- 
bant,&  inuicem  confultare  debebant.tunc  fugit  mens,&  con- 
firm eorum  : fic  ergo  multi  in  morte,cum  magis  lalutanbus 
egerent  monitis,  tunc  mentem habent aDeoabenatam, & m 
peccato  liio  moriuntur.  Quod  fane  memo  illisaccidit,quan-  H 
Rom  1 doquidem.vt  ait  Apoll.  ficut  non  probauerunt  Deum  habere 
in  notitia,  tradiditillos  Deus  in  reprobum  fenfum. 

Conuerfio-  Vx  fllis  qui  dedita  opera  ad  extremum  vfque  v.tx  fpatium 
nemJdifc onuerfionem  differunt : nulluiquidem  eo  vfque  conucrfio- 
Zlmus  f ncm  ditterre debet, quin potius  femperin  mentc,  & in  oculis 
*lob  9 Dei  iudicium  gcfict,ficut  lob  faciebat,cum  diceret:  Si  repen 
1 te  interrocet,  quis  refpondebit  ei  ? Quid  ergo  malus  refpon- 

derepotem,  ciiminipfo  peccato  deprehendetur?  Bene  fane 
Ofr,  8 de  tal.bus  dixit  Ofeas : Ventum  feminabunt,&  turbinem  me- 

tent  Stultitia  cit  maxima, 9 cxiftimcnt  mall  fe  in  morte  me- 
t«c  tnticum , cum  tantum  in  vitafua  ventuin  fctmnauermt . 


I'l 


.aa:;. 

«,► 

si- 

F» 

VO 

OiS 

¥ 

k* 

*S 

,3“ 

,* 

as 

r,r* 

** 

rs< 

¥ 

\eP 

0 • 

0 

& 


t* 

d» 

& 

,fi]i 

W 

& 

¥ 

0 

0 

st 

4 

0 

0 

0 


Cone  to  Secunda . . 355 

A Et  certe  in  Rege  Antiocho  apertiflime  videmus,  quam  fit  pe  x.  Mac.  9, 
ricnlofum  ad  extremum  vfque  anhelitum  velleconuerfionem  Multi  ftd 
fuam  difFerre.  Quam  multos  videmus  bone  Deus,qui  in  mor  luntur  vo- 
te conftituti,tunc  multis  verbis  cu  Deo  agunt,&  multas  emit  Untes  om - 
turn  promifliones,&vota, qui  tame  in  vtta  Deumaudirene-  „ino  adex 
glexerunt,&  iam  videntar  inciperedegufrarc  inferni  psenas.o  t remit  vf- 
li  vere  faltem  tunc  conuertcrentur.fcd  tamen  multi  fifta  quf  que  anheli . 
dam  cmittunt  fufpiria . 6 mifcrabiles  eos  qui  totam  vitam  in  tum  cotter 
vitijs  confumpferunt , & voluerunt  ad  extremum  vfque  vit$  fionem  dif 
fpatiu  conuerfionem  fuam  difterre,&  tunc  qujerunt  remedia,  ferre. 

B ciim  hinc  inde  multa  ipfos  vrgent  incommoda . Quemadmo-  Simile, 
dum  time  fiquiste  femifomnem  maximis  clamoribus  exciter, 
propter  vrgentem  aliquam  neccflitatem,vix  potes  prae  tremo 
re  tc  Veftibus  inducre  :fic  profc&o  in  morte  tantis  vndique 
vallaberis  anguftijs,vt  vix  fis  apud  te : Et  qiiemadmodum  mi  Similitll. 
les  illcmaximeconfunditur,  qui  dangenteclafficum  tuba , fe 
inermem  & imparatum  inuenit:  fic  etiam  ciim  quis  hora  mor 
tis  fe  uarijs  irretitum  uidetpcccatis,maximeconrurbatur,pr£  Mors  turn 
fertim  cum  uires  & fenfus  iprum  deficiant,&  mensquodam-  imp  ar  at  os 
modo  hebetetur , cum  lima  tunc  mente  elfe  niaxime  conue-  inuenit, g- 
C niat,adea  prarfcrtim  praeftada  que  adfalurcanimj  pertiner.  tueoscon- 
Orateinquit  Chrillus,  ne  fuga  ueftra  fiat  in  hyeme:  Et  certe  turbet. 
ficut  hyemspra-lertim  fi  pluuiasfecum  adferat,  incommoda  Mat.  14. 
ell  ad  fugam.fic  vtique  mortis  hora  maxime  infeftatur  homo  Simile, 
vndique  & conturbatur,  & prarfertim  fi  ad  illud  vfque  tempus  conuerfio - 
conuerfionem  fuam  di(lulcrit,cum  iam  medici  propter  vicina  ns  non  dif 
morte, de  a?gri  falute  confultant,&  omnes  dometlici  magnos  feram 9 ad 
prr  triftttia  edunt  damores , arque  pharmaca  omnia  nil  pro-  txtremam 
funt . Tunc  nc  tibi  opportunum  videtur  tempus  ad  prrniten-  vitam . 
tiam  agendam , ciim  iamiam  intlar  mors,  & acutiilima  vrget 
D febris?annontuncmetuendumeftneinpeccatomoriaris? 

Csterum  ne  fequamur  peruerfam  voluntatcmnoftra,  fed 
Chrifti:  folentquippe  homines  Jibentcr  voluntatem  fuam  le- 
dari,&  perditionis  viam:qnibus  loquitur  Dm  per  Ifa.dicensj 
Expand)  manus  meas  tota  die  ad  populum  incredulum , qui 
graditurin  via  non  bona  . Hoc  igitur  modo  ininfernum  ten- 
dimus,  quodfolum  appetitum  noftrnm  feftemureffroenatfi  . 

Sumus  quidem  inllarinfantiu,  qui  fi  cultcllum  petierint,non  Simile, 
eft  qui  eos  de  fua  fententia  deducat , etfi  aharn  prsetiofiorem  AppetitS 
tradidcris  rem,nec  quielcunt  donee  eum  accepcrinr,&  tamen  ejfr*nein—s 
ftatim  in  osconijcnmt . Vx  igitur  ilhs, qui  poll  liios  cflrcenes  non  feyuA 
tendunt  appetitiK,lcquamur  igitur  fenem  iilu  Mathathia  di-  mur , 

YV  3 centemr 


/ 


Ter.  ll.poft  II.  Dom.  Qua  drag. 

j.Mac.2.  centem : etfi  omnes  gentcs  regi  Antiocho  obcdiunt,  vt  ctifce-  E 
dant  vnufquifquea  feruitute  lcgis,ego  & filij  mei : & fratrc* 
mei;  obcdienuis  legipatrum  noltrorum . 

APPENDIX.  - * 

Luc.  7.  TZ  Go  undo.  Ad  recrcationes  non  ibat  Chriftus  nifi  rogatns, 
loan. a.  JLlvnde,  Rogabst  lefum  quidam  phanfeus,&c.Item  ad  nu- 

Recreatio-  ptias  fuit  vocatus,ad  paftionem  vero  fponte  vadit,&  fe  offerr, 
nes  inter—  quia  ipfe  voluit,vndc  ait,cgo  vado.Sigmficat  quidem  quanto 
dum  peri-  fecuriu*  ad  ha»c  tcndamus.  Eccl.Mchus  eft  ire  in  domum  lu-  F 
culofn.  &us » quam  in  domum  conuwij : & propterea  vitro  accedit 
Eccl.  7.  Dominus  ad  laborcs . 

fhstram9  g««remm*.Aliqui  Deum  quarrunt,&  inueniunt,  & in  gra 
Dettm  vbi  tia  moriuntur  ;alij  quxrunt,  fed  noninueniunt,  cum  non  lie 
pojjimus  eu  vbi  cum  quzrunt,  videlicet  in  delieijs  voluptatibufque  hums 
insunire.  feculi,  & ita  miferi  moriuntur  in  peccato,  tanquam  dormicn- 
Iudic.4.  tes  prf  Iade,vt  Sifara. 

Vos  de  mundo  hoc  ejlis.  Quid  quxfo  aliud  mundus  eft,  qu5 
fepultura  mortuorum, career  viuorum,  fautor  nialorum,offi- 
cina  vitiorum,negle<fhis  virtutum,perfecutio  bonorum,carni  G 
ficina  iuftorum , mutabilior  lima,  & nil  habens  fecuritatis , & 
quo  nullum  eft  mare,aut  rota,  volubilius  ? 

Vos  de  mundo  hoc  eftis.  Non  loquitur  de  boni$,de  quibus  ia 
Mundani  dixit,  Si  de  mundo  fuillctis,  mOdus  quod  fuum  erat  diligeret, 
jiatim  ex  Ted  quia  de  mundo  non  eftis,  &c.  cognofcitur  quidem  aliquis 
fun  locu—  qualis  fit, ex  eius  locutione,na  quide  terra  eft, de  terra  loqui- 
tione  noti.  tur.Locutio  mundi  eft  murmuratio,blafpbemia,mendacium, 
Mur  mu - feditio,  & alia  huiufmodi . Porro  murmurator  eft  inftar  mu- 
rant  its  con  fca»,quae  fi  habeas  prxtiofas  gemnias  in  manibus,  non  tamen 
ditiones.  ibi  rcfident.fed  in  aliqua  puftub,fi  forte  earn  habucris;  fic  ipfi  H 
Plal.17.  defeftusexplorant,non  virtutes.Pfal.  Sepulchrum  patens  eft 
guttur  eorum  ; nam  certe  fcpulchrum  claufum  etfi  multa  ha- 
bcac  cadauera,non  tamen  male  olet,  cum  fit  claofiun;  fed  ta- 
Simile.  men  paiens  fepulchrum  , foetidum  eft,  & male  olet . Sic  vti- 
que  multi  Hint  homines  , qui  etfi  multosnorint  proximilui 
dcfeftus , non  tamen  eos  diuulgant : murmuratores  ’vero  fta- 
Num.  id.  tim  eos  diuulgant. Sane  in  lege  immundum  ccnfcbatur  vas  fi- 
ne operculo . 

Vos  de  mundo  hoc  eftis.  Loquitur  fecundum  communcm  lo- 
, qucndivfum,  etenimeum  videmus  aliquem  non  curare  h*c 

mundana,dicimus  cum  non  dTc  dc  hoc  mundo : & certe  col- 

loquia 


>!cq 

as 

an 

A 

Kl 

f 

er; 

G 

in 

ki 

!d 

pt 

ot 


w 


C 

> 


inf 

tti 


tp 

in 

<lt 

till 

sit 

tin 

fei 

op 


Conc'to  T ertia . 356 

A Ioquia  Chrifti  non  erant  mundana,fed  crleftia.Mundus  diui-  SimilitU. 
tias  qua?rit,&  tamen  Chnltus  ait,  Beau  pauperes  fpiritu.mun 
dus  quxrit  vindiftam,  & tamen  Chrillus  ait.Beati  mites, nec  Mar.f. 
cli  Chriftus  de  hoc  mundo , quoniam  cum  deleftationibus  , 
aut  voiuptatibus  nonaluit  niundus,fed  in  pra?fepio  n.ittis  eft, 
quia  non  erat  ei  locus  in  diuerlbrio . item  vfque  adeo  pauper  Luc.z. 
erat  vtdiceret,  vulpesfoueashabcnt,  &c.  Et  mortuus  eft  in  Mat.  8. 
Cruce.  Item  non  erat  dc  mundo, quia  ipfi  mundusnon  obe-  SimilitU* 
diebat:  Sane  domino  alicuiusdomus,totafamiliaobedire  fo 
let,  cumque  Tummoin  honore  habere,  ita  dicimus  Ibtim  illu 

B efle  dominum  eiusdomus,ficigirur  clementiflime  Chrille  a-  Mundane 
pud  mundanos  videris  quod  no  fis  Doininu?,cum  tibi  nolint  nolunt  Deo 
obedire,ncc  ea  qua;  eis  conltituifti  adunplcant  mandata . ebtdire. 

Ferial I. poft II.  Dominicam 

Quadragefimas . > •. 

CONCIO  TERTIA. 

' . ■ • i A 

C tJMortis  confideratio  quantum  conducat, . > 


G o vado  & qutretis  me  in  peccato  veftro  me- 
riemini.  loan. 8.  D.Tho.  &alij  complures  Theo- 
logi,  interpretantur  hare  verba  de  morte  Chrifti, 
quam  Chrillus  recolere  mente,  & fermone  iole- 
bat,ut daret  nobis cxemplum  ita  faciendi,  vt  ita  hmdi  freque 
tata  mortis  mcmoria,vita  cmcndaremusrficut  videmus  quod 
Chrillus  quanto  magis  ad  morte  appropinquabat,  tanto  ma- 
gis  miracuhs  corufcabat : & ita  nos  virtutibus  excellere  debe- 
D mus,  quanto  mortr  viciniores  reddimur . Hoc  quidem  S.Iob 
infinuauit  dicens,  Quafi  eflfodientes  thefaurum , gaudentque 
vehemencer  cum  inuenerint  (epulchrum . Sane  qui  thelauru 
qusrit,  quanto  plus  incipit  eu  retegere  & reuclare,  tanto  aui- 
diusefFoderefoletrSicigiturqui  le  ad  fenc&a  tendere  iam  vi« 
dcr,cum  iam  pariter  et  carlelies  thefauros,  & prarmia  procul 
quodammodo  olfaciat,  dec  (efc  diligcnter  in  optima?  vita?  cul 
tura  exercere,fic  cnim  decet  uiros  bonos,&virtutis  lludiofos, 
nam  perditi  homines  cum  ita  faccre  et  deberent,tii  contra  fa- 
ciunr,&  quanto  (eniores  hunt, tanto  negligentius  vniunr.cuni 
/ibi  Temper  videant  diutius  vi&uri.Std  cur  qua?fb^)o  refpicis 
6 peccator,cum  uideas  te  tarn  vicinfi  elfc  morti?Vjdes  fane  tc 

YY  4 variis 


D.Thora. 
in  Ioan.8. 

left.  4. 


Quato  true 
git  appro- 
pinjuarn * 
morti , tan 
to  magis 
virtutibus 
not  exeree- 
re  dimut% 
lob  3. 

Senes  ad 
brauiH  t* 
riliter  ton 
tendant. 


Tretjutns 
mortis  cS 
fideratio 
mult  a a 
nobis  re- 
ptllit  m 4 

Ix^t  • 

Rom.6. 


Pfal.  1 3. 
Simile. 


Eccl.18. 


Arift.i.  de 

cc.tex.88. 

&8  9. 


Sap.i. 

Ifj.jO. 


Mu.  1 6. 

Seats  por- 
tns  inferni 
tfl,<jui  ma 
net  in  pec- 

fukt. 


Ter.  IT.  foft  IT.  Dom.  Quadrag. 

varijs  vallatum  inimicis,quin  & oculi  ipfi.tecum  pugnant,au-  j 
dims  tibi  refragatur, lingua  contradicir,guftus  aduerfatur,ma 
nus  ofFcndunt,  pedes  ad  malum  velociter  currunt , cor  tunm 
teexcarnificat,tanquamfornax  qua*dam  fcelcrum omnium . 

Et  propterea  vt  ab  huiufmodi  tormentis  libcreris,frcquens  ti 
bi  mortis  meditatio  in  mentem  fubcat,ad  quam  tarn  accelcra 
to  curfu  in  dies  appropinquas.  A tque  hoc  quidc  modo  mem  - 
bra  corporis  tui  non  armabuntur  contra  te  ; Vnde  Apoftol. 
ait,  Nc  exhibeatis  membra  veftra.arma  iniquitatis  peccati . 
Hoc  eft  (equendo  eoru  prauas  inclinationes  & propenfiones . 

Et  certe  ab  his  domcfticisinimicisfibimetuebat  TandusDa-  F 
uid  cum  diccrct;Si  mei  non  fucrint  dominati,  tunc  immacula 
tus  ero,&emundaboradeli&o  maximo. 

Sancouis  proprictas  & conditio  eft , vt  quanto  magis  no- 
ftem  impendentem  videt,tanto  magis  comedat : fic  ergo  fer- 
utis  Dei  quanto  magis  mortem  appropinquare  videt,  tanto 
magis  fcvirtutibusimplerc.&ornare  debet.  Vnde  Ecclefiaft. 
ait;  Cum  confummauerit  homo,  tunc incipiet.  Certe  inter 
motum  naturalem  & violentum  hoceft  diferimen  , vt  expe- 
rictiaipfa  loquitur, & Ariftoteles  nos  docet,vt  fcilicet  motus 
naturalis  quo  magis  progreditur, tanto  velocior  fit, contra  ve-  G 
ro  motus  violentus,tardior. Sunt  ergoifti  ferui  Dei  inftarmo 
tus  naturalis, cum  quotidtc  ad  virtutem  vrgeant,  contra  vero 
impij  & perditi  homines, funtinftar  motus  violenti,  qui  Tem- 
per remifle  agunt  fi  quod  bonum  faciunt.  Vnde  Sapicn.z.  dr. 
Exiguum  & cumtaedioeft  tempus  vita*  noftra*.  Sane  malus 
Temper  impraemeditatus  viuit,&  tanquam  pendens  de  tenuif- 
fimo  capillo, vt  labatur  in  inferni  barathrum , iuxta  illud  ITa . 
Prjeparata  eft  ab  heri  Tophet,a  Regeprxparata,  profunda  & 
dilatata,  nutrimenta  eius  ignis  & ligna  multa,  flatus  Domini 
ficut  torrens  fuiphuris  Tuccendens  cam. Adhunc  miTerabilcm  H 
locum, videlicet  infernum,ingrediuntur  mali  per  portas  pcc- 
catorum  quae  flic  commiferunt.  Vnde  Chriilus  dixit  apud 
Matth.  Et  portae  inferi  non  praeualebunt  aduerfiis  earn  : non 
habet  certe  infernus  portas  Iigneasautferreas , Ted  peccatoru 
portas : vndefignificat  quod  peccata  & iniquitates  non  praeua 
lebunt  aduerfus  Ecclcfiam.  Si  igitureflein  peccato.  eftfccus 
portas  inferni  efle,adeo  vt  de  tenuiflimo  tatum  filo  pendeas, 

& facile  ftatim  mori  poflis  vel  a tormento  aliquo  manuario, 
vel  ab  infaufta  aura, vel  a pertenui  febricula,vel  ab  alijs  huiuf 
modi  morbis ; qttaenam  eft  haec  tarn  faila  Tecuritas  tua  ? fane 
vita  tuadetcnui  filo pendet,  &iuftitia  apud  Dcum  Temper 

contra 


Concio  T ertia. 


357 


i»  loan.  1 9. 


Mac.  Z7» 

Peccatum 
vahie  ti— 
mend  it  eft. 


Phil-3. 


A contra  te  clamat,quomodo  igitur  vir  miferabHis  ita  rides<lu*  JuttitU* 
dis,comcdis  & bibis  otioTe.quafi  hxc  fabula:  quxdam  eiient,  apud  Veit 
& mcra  fomnia?  Quin  & diuinas  infpirationes  & facras  con-  antra  pee 
ciones  fpcrnis,&  peccata  peccatis  accumuias , Temper  Dei  ira  cat  ores  da 
contra  te  prouocando , a cuius  nutu  vita  tua  tota  dependet  • mat. 
Timuit  Ethnicus illc  Pilatus,  quod  audiret  Chriftumdicen-  Ioan.i8. 
tern,  propterea  qui  me  tradidit  ttbi , maius  peccatum  habct  > 

& media quasrcbat,  quibus  poflct  Chriftum  illxlum  dimitte 
re,quamuis  Chriftus  diceret,  quod  ille  qui  tradidcrateum, 
mains  peccatum  haberet,  & quarruis  id  rccufalletfacerepro 
j pter  coniugem  dicentcm  fibi,  nil  tibi  & in  (to  illi  ,multacniin 
palfa  Turn  hodie  per  vilum  propter eum;  tamcn  cum  Chriftus 
ip(i  fignificaret, quod  peccatum  haberet,  vehementcrtimuit, 

& Chriftum  dimittere  volebat ; & tu  Chriftiane  qui  tantam 
•babes  notitiamfrditatisSt  malitix  pcccati,in  ipfo  totis  prx- 
cordijs  ftertis  & iaces  peccato? 

Sane  confideratione ilia, quod  in  puluercm  comicrtendi  fi- 
mus  in  morte,dxmonis  dolos  retcgcraus.ficut  Daniel  afperfo  Dan.vlt. 
cinere  comperit fraudes  faccrdotum  Belis.  Etccrtc  idolum 

hoc  Belis, eft  venter  nofter.de  quo  Paul.  Quoru  inquit  Deus 
C venter  eftrfalfi  lacerdotes  huius  idoli  Tolicitantes  utipfi  mul 
ti  cibi  propinentur,  funt  dxmoncs  fuadentes  vt  ventrem  plus 
nimio  exaturemus : porro  hx  dsmonis  fallaciae  coofideratio-  Mortis  c9- 
ne  mortis  reteguntur,  Sccoufiderando  quod  venter  ipfc  Tutu-  [ideratto— 
rus  fit  vermium  efca,  & propterea  non  fit  tantis  dcmulcendus  ne  , mul - 
delicijs.Ciimque  mors  iam  pullet  fores,&  tarn  breuis  fit  vita  ted^monit 
noftra.magna  quidem  diligentia  Tupplere  debemus  in  virtute,  fallac'u  re 
breue  temporis  fpatium  quod  iam  reliquum  eft.  Nam  angeli  teguntur. 
ipfi  breuilfimo  quodam  I'patio , magnos  meritorum  reporta- ^unile. 
runt  progrefius : ilia  enim  morula, infinita  tempora  eis  ob  ^ 

D oculos  propofita&  reprxlentata  Tucrunt.quious  Te  Dci.Opc. 
Max.feruitio  & obfequio  deuouerunt,in ilia  fide&  amorefet 
uido,fi  eos  fine  repentina  confirmationc  rcliqui(lec,&  ita  tan- 
turn  obtulerunt.quantum  facere  & abibluerc  cupierunt,&  illi 
defiderio  mcritum  correTpondit.’.  Contrario  fane  modo  malis  Angeli  bo- 
.anoclis  cuenit , fiquidem  tantam  pxnam  metuere , quantum  ni  or  mali 
mail  patrarc  defiderauerunt.  Nos  igitur  bonosangelos  mute-  cjttatndtf- 
tnur,&  opereac  defiderio  varies  modosexquiramus , quibus  ferenter  fe 
dco  fcruiamus,&  tot3  hac  brcuiffima  vita.multt  mentaapud  babuertnt. 
diuinum  conlpedtum  lucrabimur. 

t Qui  in  procul  dilbntes  regiones  nauigarc  debet , & nondu  Sioiue. 
parauit  fiios  ncceflarios  commeatus, Temper  cogitat  modo  ne, 


Ter.  1 1,  pojl  II.  Bom.  Ottadrag. 

an  paulopoft  nauis  ipfa  cx  portu  foluat,  & valde  etiam  dofet  E 
quod  paratus  adhuc  non  fit : qui  vcro  paratus  eli,iam  iter  ap- 
Angufii a petit  , & nauigationem  . Sic  igiturqui  ex  hoc  inundo  fe  iam 
maxtnuu  dilceflurum  videt , & nihilominus  feimparntumnouir,  val- 
uin' impa  de  conturbatur : iufius  vcro  cupit  valde  diflolui  potius  quam 
rati  t mor  viuere  ficut  videmus  Chriftum  dicere,  ego  vado,&  fxpc  men 
/o  . tionem  mortis  faccre . Et  certe  ficut  agricola  fcdulus , cui  a 
Similia.  domino  hxrcditasaliqua  commendatur,  plurimum  gaiidcc 
defertilitatearborum , quas  luo  labore  plamauir,  cupitqus 
Magna  Ip-  awe  domini  confpe&um  cas  appat  ere , vt  videat  quam  feli- 
tinaeritil  citercolonus  tempos  impendent,  & eius  labores  cumula-  T 
husimor-  te  compenfet  . Item  inuidus  miles  poHquam  pro  domino 
te , qui fu  fuo  viriliter  in  bello  decertauit , ut  ita  vifis  tot  vulneribus  pro 
bone  pra-  ipfo  exceptis , earemunerctur.  Sic  vtique  colonus,  & mi- 
faratu  in - les  Dei  defiderat  ante  diuinum  confpe&tim  apparcre,  vt  cum- 
umict.  viriliter  decertarit,  & vicerit  darmonem , mundum  , & Car- 
nem  , prarmia  amplifiima  reporter  : non  autem  id  vitiofits 
homo,  & impius  appetn , led  vcllet  hie  in  perpetuum  vi- 
tain  degere. 

t ! • * ' ->*  . . . . ' i r 

« 

Teruerfe  cogitationes  quantum  incommodent , . G 

Malorufn  VJ  Vnquid  inttrficiet  femttipfum t Nonne  vides  qua  impias, 
impie  icgi  1 >1  & blafphemas  cogitationes  ifii  habeant,  adeo  vtcogita- 
tationei . rent  quod  fe  Chriftus  interfcfturus  eflet?faneperuerfa?  cogi- 
tationes vfque  adeo  nocent,nifi  eas  primo  quoquetpc  radici 
Simile.  tus  ab  anima  conuellamus,  ut  plane  vmuerfa  opera  noftra,  & 
fafta  contaminare  foleant  atquc  perucrtcrc.Quemadmodu  m 
^cnim  vcrmiculus  plantar  radicem  occulte,clanculumquc  cor- 
rodens,  arefacit  tora  arborem:ad  eunde  modum  peruerfa  ali- 
Similitu.  qua  cogitatio  menti  occulte  inharrens , ola  folet  opera  noftra  H 
peruertere  & deteriora  rcddere,&  propterea  more  aquilp  nos 
Aquil 4 in  geramus.qua?  ut  fcribunt  naturales  philofophi,  utdeprehen- 
goaium.  dar,qui  nam  lint  vcri,&  gcninni  liberi  fin  fiue  farrus, cofde  ru " 
tilanti  loli  exponere  lolet , & quos  nouent  confixa  oculorum 
acie  ac  minus  tremula,lblem  ipfum  contueri,ftatim  tanquam 
ruoscomplcditur,&  foucr,carterisceuaduiterirtis,&  fuppofi- 
titijs  reicdis.-ad  eundem  modum  in  cogitationibus  nos  gcrerc 
par  eft,  ut  eas  fcilicet  quar  refta  folem  ipfum  iuftitiar  Chriftu 
contuebuntur,  ineamus&  reipfa  exequamurrquar  uerocotra 
. r Chriftu  fuerint,&  contra  ciuldem  mandata,contra  rationcm, 

& legem  naturalem,  eas  qua  celcrnme  prjefcindamus,ampu- 

temus , 


Concio  T ertia,  35$ 

A tcmus,& deleamtis.  Etquemadmodum  qui  flitxum  aliquem  Cogitatio - 
alicuius  aqua;  diuerterc  Itudec , efficcrcq;  ne  float, & procur-  net  quomo 
rat  per  locum  libi  minus  conuenicnte,  is  diligentillime  curat,  do  exams- 
vt  aditumaliu  labenn  aquae  detrnamaliter  ditititis  cohiberc  nandi. 
fluxum  non  poflet:  ita  profedo  quicunque  noxias  ihidet  de-  Simile, 
clmare  cogitationes,is  opcr^pretium  clt  mcntcm  iplam  ad  co 
gitandumproniptillinlam,&  expeditam,alib  diuertat,nempe 
ad  cogitandum  fande,  & pure,nealiterex  prauo  cogitationu 
fltixu,  opera noltra  omnia  concaminenttir.  Ex  corde tanquam 
ex  quodam fonte,ait  Chryloii.  manant  bona,  vel  mala  deli-  Chryf.  in 
B dcna,&ideo  Chriftus cordi  ipfi  mrdendmn  elfe  iudicat  tan*  i.Thef.j. 

aiiam  fonti , cum  dicit  per  Matth.  Beati  mundo  corde,  quafi  ho. 4.10.4. 

iceretj  Six  mundu  cor, 8:  carterafaluaerunt.  Item  per  Hie-  Matth. y. 
rem.ait ; Laua  Hierulalcm  a malitia  cor  mum.  Talis  cllc  dc-  Hiere-4- 
bet  cogitatio  noltra,  talis^;  animus, qualcm  Deum  ipfum  re-  Scn.Ii.  i 4* 
quirereintelliginuis , ait  Seneca  ; Requirit  is  autem  cogita-  epili.  epi- 
tiones  noltras  omnes  puras,  & dcfxcatasab  omni  fxcepraui-  llo.  ^3. 
tatis.  Csteriim  quid  ftultius , quam  munere rationis  nobis 
carlirus  conccifo , in  pernicicm  nollram  abuci  ? Et  alibi  dicit 
idc  Seneca:  Valdc  nobis curar efl'c  dcbec,  vt  cogitationcs no-  Sen.li.  1 a. 
C ftra:  reda;  lint , & ncquaquam  in  finiltram  inflexa;  partem  . epiftol.epi 
Sic  uiuendum  nobis  clt, immoSc  cogitandum  quidem, tanqua  lto.84. 
li  omnium  oculis  expolitar  efl'ent  cogitationcs  noftrx  : nam  cogitatio- 
cum  Deoquidcm  patcant , maxima  cautio  nobis  adhibenda  nes  puras , 
clt,  ut  ilia;  lint  purar,  lint  (ana?,  fobriar,  ac  findar.  integral 

Eltquide  Dcusamicilfimus  munditia>,&puritatis  cordis,  confer ue— 
& bonaru  cogitationum,qux  ibidem  gcnerantur,&  bonarum  mus , cum 
Jocutionum,  quatindeproferuntur , Sicut  enim  aquilx,acci-  easDeutcf 
pitres , & alia  id  genus  animalia,  cor  ipfum  praefertim  auium  Jpieiat . 
appetuntrita  Chriftus  id,  quod  potiflimum  in  nobis  amat,&  Simile. 

D deliderar,eft  cor  ipfum.  Vndc  per  Sap. inquit ; Fill  prxbc  mi-  Prou.13. 
hi  cortutim.  Vnde& cor  hominis  habet  tres  linus,  liuerece-  Tret  finus 
ptacula,  vt  lignificetur  elfe  receptaculum  cor  ipfum  cotius  fan  cordis  . 
diltims  Trinitaris.  Verum,vtfiatdigmim  Dei  habitaculum, 
debet  cor  ipfum  mundari  abomni  mala,  & vana  cogitatione: 
debemus  etiam  lingua  noltram  frxnare  non  proferendo  blaf- 
phemias,licutilti  Iudxi  hodiefaciut.  Vt  enim  bona  moncta,  Simile, 
vel  adultcrina , fono  ipfo  deprehenditur  , & mternofeitun  ita 
qualis  quilque  lit, lingua  iplamanifcftarcfolct.  Videntur  libi  Lingua  mo 
nonnulli,quod  quando  quidem  languincm  non  eltciunt  ab  ho  dtromur . 
tyiinibus,  proptcrea  eos  nonlxdant  quidem  certe  homines, & 
mortales,neque  vulncrct,&  idcirco  temcre  f$pe  no  dubitanr, 

quid- 


] 


Fer.  Il.pojt  I/.  Dorn . Ouadrag. 

quidquid  vcnerit  in  buccam,quod  aiunt,de  proximis  fuis,  effii  E 
tire,&  propalare.  Verii  longc  aluer  fenfit  Sapiens, cum  dicat; 
Ecd.z8.  Flagelli  plaga  liuorem  facit , plaga  autem  lingua?  coniminuet 
ofla.  Item  multi  ceciderunt  in  oregladij,  fed  non  fic  qui  inte- 
Multr.  in-  rierunt  per  lingua  fuam.  Gladiiis  quidem  folet  animam  a cor 
eetnoda  ad  pore feparare:  vcriim  lingua Dcu  ipfum  feparat  abanimargla- 
portat  lin - dius  per  aliquod  tempus  feparat  anima  a corporc,verfi  lingua 
inperpetuu  farpe  Deu  expellit.  Itaque  quam  citiffime,  & fe- 
flinanter  expc-llamus  noxias  cogitationes.  Etenimquomodo 
Simile.  fi  aliquis  nrunas  apprc-henderit.fi  cito  eas  proiecerit.nil  ei  no-  . 

cebtmt : li  vero  diutius  tenere  voluit , fine  vulnere  abire  non  F 
poterit : ficqniincorde  fuo  diutius  rcmancre  fiucrit  noxias 
cogitationes, ab  eis  vulnerabirur.  Nequarfo  permittamus,ait 
Aug.  li.de  Aug*  mains. in  nobis  cogitationes, nec  tnnqtia  minima  ncgliga 
falu.docu.  mus : quia  qui  minima  fpernit,paulatiin  defluit.  Non  afpeme 
cap.34.  mur  morfum  ferpentis  ,nevencnum  cius  afpergatur  in  corda 
nolira.  Abfcindamus  virga  fpinarum  deagro  cordis  no(lri,ne 
defigant  in  nobis  altas  radices . Cor  noflrum  agerell  Domini 
lefu  ChriIli,cxcolamus  cum  coeleftibus  difciplinis,&  non  fi- 
namus  in  agro  tanti  Imperatoris  feminari  zizania,  fed  cun&is 
floribus  vircutum  eum  decorcmus,quia  his  dcledatur.  G 

In  cordtj  Si  cordt  noliro  fnlutariterprofpicimus,facile  tu  verba, turn 
fanftas  to - etiam  opera  refte  dirigemus.  Etenim  quemadmodum,qui  flu 
gitationes  uij  aridum  alueQ  reddere  cupiunt.nil  agunt,  fi  pergunt  cxcic- 
femintm 9.  care  partem  ilia  quam  arida  volut,  aim  noui  fubinde  fluftus 
Simile.  fuperueniant,&  exiccatum  locum  flatim  impleant,atfi  furfum 
Vide  Ni-  afcenderinr,&  fuperiores  partem  cxhaulerint,  aut  fonteaucr- 
)u  in  Afce  terint,vel  obftruxerint,tunc  aqua  fponte  deficientc,  aluei  folfi 
tico . aridum  relinquetur : ita  forma?  aipiditatum  effc&rices  facile 
Principiji  exhaurictur,fi  fenfus,ex  quibus  illstanqua  exfontibusin  ani 
tbflandum  muminfluunt,ficobftruuntur,vtillasextrinfccus  fuppeditare  H 
fttalorum . amplius  nequeant.  Item  quida  alius  antiquus  Doftor,  ita  ait; 
lfaias  ab  Magna  quidem  cura,  & fedulitatc  circuncidere  debemus  a no 
cra.ip. . flris  mentibus  quameunque  macula,&  labem:  fiquidequem- 
Simile.  admodu  virgo  quotidic  mane, cum  furgit,  nil  aliud curat,  nifi 

Cofcientia  vt  ornet  fc,(ponfo  fuo  placitura,&  fpeculo  explorat  diligeter, 
ftpe  difeu - ne  qua  macula  rcfideat  in  vultu  fuo,  qua  (ponfus  offendatur : 
tiamus . fic  magna  quotidie  cura,&  diligentia,  fanfti  cogitationes, fer* 
mones,aftioncsq;  fuas  explorauit,nfi  quid  inillis  fit,quod  c£- 
Simile.  leftifponfodifpliccat.  Attende  quo  fi  aliquis  in  vcftimentis 
noftris  flegma,vcl  fputa  proi jciat,ita  nobis  horrorem  faciunr, 

Vt  nec  oculic  a.'picere,  nee  fumnus  falte  digitis  velimus  attin- 

gerc: 


pe:« 
ilxii 
erlis 
aanir 
:5c  j 

pcoj 

eftre 

trio 

M 

rial: 

Km. 

mnqi 

Cat 

fierii 

Mt( 

plus 

faiti 


quei 

tQo 

toq 

mei 

in(i 

in 

in; 

i§n 

:rc 

td 


1 

it 
1 l 
ill 
ii: 

' fc 
t 


t 


Concio  T ertia . 359 

A gere : etfi  nobis  fputa,  quae  fine  pcccato  proijciuntur,  horro- 
xe  faciunt  in  veflibus  noftris.putas  cogitationcs  malas,&  per- 
uerlas,quns  diabolus  ingcrit , qualem  horrorem  faciunt  Deo 
in  animis  noRris?  Dicit  pranerea  grauis  quida  Doftor;  Si  fpu  Csela.Are 
ta  fic  perhorrcfcimus,quar vtique  inuiti  accepimus,quat6  ma  la.  3.  defu 
gis  cogitationcs  pefiimas,quas  <;um  noftra  uoluncate  in  cordc  gic.  cogit. 
noftro  moras  habere  permittimus,opus  eft,  vt  cum  Dei  adiu  turpibus. 
torio  celerius  refpuamus  ? Die  mihi  quasfo,  fi  te  in  conuentu  Simile. 
populi,aliqua  famofa  meretrix,expafis  man  bus  anipli  &i,aut  Cum  flip* 
ofculari  conetur,vtru  hoc  patienter,aut  libeter  accipias.1  non-  mus  c'ofye- 

B ne  magis  earn  manibus  repcllis,  & reijeis, times  ne  forte  qui-  flum  /.omi 
cunque  niderint,cx  confuetudine  hoc  earn  fecifie  diiudicent  ? numin  rt- 
Certu  eft  enim,q>non  folfi,qui  honcfti.vcl  cafti  (urn, hoc  a fe  bus fttidit. 
fieri  non  pennittunt.lcd  ct  illi,qui  in  fecretis  luxm \x  feruiut ,'uuslto  ma- 
meretricum  amplexus  in  conuentu  hominum  pci hom  feunr,  gis  propter 
plus  timetesopprobria  hominum  in  publico, quam  Dei  prx-  Deu  ab  hit 
fentiam  in  occulto . Si  ergo  propter  tudicia  hominum  nuilus  abfiiesercj 
eft, qui  velit  publice  a meretricibus  ofculari : quare  in  fecreto  debt  mus. 
confcientia?  noftra?  imroundiflimas  cogitationes  non  folu  fre- 
quenter fulcipcre,  led  vel  paruas  moras  habere  permittinius? 

C Quomodo  ergo  in  loco  foetoribus  plcno  diu  ftare  nolumus  Similitu- 
corpora  noftra, fic  cogitationes  impus,&  fordidas,  ne  ad  mo-  do . 
mentum  quidem  mora  habere  ptrmittamus  inanimabus,vel 
in  fenfibus  noftris.  Qua?  cum  ita  lint, non  fine  grandi  verccun  Simile. 
dia&  pofliimus,&  debemus  nos  ipfos  reprthendere,  qui  cum 
in  area  vbi  funt  veftimenta  noftra , qualcmcunque  fcintillam 
ignis  nolumus  intrare,periniquas  tamen  cogitationes  intus  in  Cogit  at  io- 
arca  confcientis  noftra:  non  foliim  intrarc  permittinius , fed  nes nox'tas 
etiam  falfisfufpitionibusad  maiusincendiumprocuramus,ita  txpellam9* 
plus  arnamus  veltem  noftram , quam  animam  noftram . 

I>  ^ 

rJMundani  quam  fint  ctcci . 

VOs  de  mundo  hoc  eftis , ego  non  fum  de  mundo . Ifti  vfque  Males  in - 
adeo  terrellrcs  erdt,  vt  tarn  in  verbis, quam  in  operibus,  terdi  deft 
Si  cogitationibus  fuis,c*ci  elTent,adco  vt  propter  fcelera  lira  a ritDetistf- 
Deoderclitti  elfent,&  mundo  prorfus  inlerutrct.  Sane  Deus  ptercoium 
illuminat  cos, qui  mundum  contemnunt,&  tanquam animalia  duritiam . 
ille  apud  Ezcch.  Plenos  oculis  reddit . Mali  quidem  propter  Ezcth.  1. 
fcelera  fua  merentur , vt  fint  cxc\ , & vt  de  iplis  dicatur  illud 
Deut.  Percutiatte  Dhscxcitate.  Deus  peccatore  non  excaj-  Deut.28. 
cat, fed  excgcari  permittit  propter  eius  fcelera, & memo  qui- 
dem: 


1 


Ter.  II.  pojl  Jl.Dom.  Qua  drag. 

dcm  : nam  Deus  ipfi  oculos  dederat  mentis,  vt  bonum  vide-  E * 
ret,&  tame  ipfe  eos  ad  mahim  conuertit,atque  ideo  iuftc  ex-  *n 
2.C0M.  cxcari  permittitur.Vnde  Apoftolus  aitjDtus  excxcauit  men  <1 
tes  infidelium  . Poflunt  etiam  hxc  verba  ita  explicari , Deus  JF 
Similitu-  huins  fcculi,ideft  dxmon,excxcar  mundanos,  ficut  (blent  ex- 
do.  cxcari  vrfi  candcntibus  laminis : fic  ipfe  fpledore Jiarft  rerum 

mundanarum,  oculos  malorum  perftringit , & cos  ad  has  res 
g)*i  diui-  mundanas  conuercere  facit.  Qui  cceleftia  guftare  incipit,faci- 
na  gttfiat , le  fane  mundana  fpernit , vnde  quod  quis  fe  totum  tradat  re- 
mundantu  bus  mundanis : indicium  eft  quidem,  coelcftes  res  non  gu- 
Jpernit . ftet.  O quatam  inueniremus  con(olationem,fi  h.xc  mundana  p 
Exod.8.  contemneremus ! dicebat  quidem  Pharao  Moyfi,vt  fa  crib  ca- 
ret populus  in  Aegyptojcui  tamcnrefponditMoyfcs,Abomi 
nationes  Aegyptiorum  immolabimus  Deo  noftro  ? Quod  (i 
maftauerimus  ea  qux  colunt  Aegyptij,  coram  eis , lapidibus 
Si  vela - nos  obruent.  Sane  maftare  debebant.qux  Aegyptij  colebat, 
mu<  huit  & ita  ipfis  dilplicerent : Sic  iuftus,  ft  leculo  fe  conformer , di- 
feculo  con-  fplicebit  Deo , & contra , fi  Deo  placet , mundo  difplicebit  . 
formari,  a Vtrumque  autem  fimul  prxftare  non  poteft:  nam  palliu  bre- 
Dto  expel-  uc  eft,  ait  Ifa.  vtrumque operire  non  poteft.  Quare  mudum, 
limttr . 8c  omnia  mtidanafpernamus,  fiquidem  vana  funt,  iuxta  illud  G 
lfaix  iS.  Ifa.  Leuate  in  cesium  oculos  veftros,&  videte  fub  terra  deor- 
Ifaix  y i.  fum,  quia  coeli  ficut  fumusliquefcent,&  terra  ficut  veftimen- 
tum  atterctur,  & habitatorcs  eius  ficut  lixe  interibunt : quafi 
diceret;  Quod  in  creaturis  non  confidamus . 

Rebus  mundanis  ne  tradamus  nos,  nec  vitijs,&  cocupifcen 
Hiere.31.  tijs,fcdconfilium  Hier.lequamur,cum  aitjStatuc  tibifpecu- 
lam, pone  tibi  amaritudincs,dirigecor  tuum  in  viam  reftam. 

Simile.  in  qua  ambulafti.  Si  igitur  in  hanc  fpeculam  confccndcris,orn 
nia  hxc  tibi  mundana  vilelcent, ficut  fi  quis  videat  ex  cditifli- 
mo  loco  alias  res,  ipfi  fane  perexigux  videntur . Iniquus  fine  H 
retributorclt  nujndus,cui  tu  tatoperefcrim.Volebat  quidem 
Gen.  3 1.  Iacob  focerum  fuurn  Laban  dimittere,  q»  pro  tantis  laboribus 
eum  iniquccompcnfaret,djrctq;ei  Liam  pro  Rachele,&  fx- 
pe  alijs  modis  ipfiim  deciperet , cum  tamcn  iple  fidehter  fer- 
uiret,&  tamcn  vix  tandem  id  perfecit : fic  nos  fxpe  dicnmis , 

Mundus  q>munduin  delerere  velimus,& tamcn  id nunquam  prxfta- 
iniiuus  re  mus,  cum  tamcn  audiamus  Ofeam  dicentem  j Non  eft  veri- 
tnbutor.  tas,  non  eft  mifei  icordia,  U non  eft  feientia  Dei  in  terra:  quin 
Ofcx  4.  potius  in  rebus  mundanis  hxremus  ,&  res  diuinasvt  canis 
Eccl.ii.  Nilum  attingimu*,  vr.de  Eccl.  ait  5 In  ore  fatuorum  cor  illoru 
eft  3 quafi  diccret,  ftatimcftunductquidintus  habeant , ficue 

illi 

--  . ( t 

” - ***/■-  - • 

v --  s , ^ 1 x . 


e s s ■ 0 e & a nr  s s 5 a -z  a m & a 3 m & . e.  £■  b & £r  TtB-e  s 


Concio  T ertia . 3 60 

A ifti  Iudati  ftatim  vcnenum  cordis  fni etfundebant.  Ignominio- 
furo  plane  nobis  eft , q»  tam  diligenter  prxdium,  vcl  vincam, 
vel  crunienam  cuftodiamus,  & tamencoripftim  ira  habemus 
in  propatulo , vt  fhtim  omni  peruerfa  cogitation! exponamr 
tanquam  publicum  aliquod  hofpitium  , & a nobis  (inccuflo- 
dia  derelinquatur . Sane  inter  ilia, qua;  dicit  Salomon  Deum 
odifle,  vnum  lllud  ell , videlicet  cor  machinans  cogitationcs 
pe  HI  mas.  Quid  autem  peius  poterant  ifti  machinari , quam 
quod  apud  le  cogitarent , nunquid  intcifkeret  femetipl'um 
Chriftus  ? Satis  erant  de  mundo,&  mundani,  qui  tam  impie, 
B &facrilcgccogitarcnt. 

Quis  quxlbfibifirmitatem  pollicetur  in  mundoperituro? 
ait  Seneca : Quis  ell adeo demens,  vt  velit  inuenire  conftan- 
tiam  in  patteeius,  cuius  totuexiftit  inconlians , ruinxq;  pro- 
ximum  ? Cxteriim  maximum  folatium  eli  cogitare  id  (ibiac- 
cidilfe,  quod  ante  fc  pafll  funt  omnes,  omnesq;  pafluri. 

Sane  is  cui  a Rege  caftellu  aliquod  commilium  ell,  vigilan 
tiflimus  ell  ad  prxeauendas  hoftiu  infidias,fccumq;  dm,mul- 
tumq;  cogitat  quid  na  hollis  mac hinetur, quid  moliatur,quid 
etiam  (ecu  ratiocinari  poftit : ita  plane  faciendu  nobis  eft,  vt 
C extemplo  not  as  habcamus,  & praccogitatas  ocs  dxmonis  infi- 
dias,atque  aftutias, turn  prxterea  ita  in  rebus  mundanis  vcrlc- 
mur,atque  diuitias,&  opestraftcnuis,vt  corde  eis  non  adhx- 
rcamus.  Vnde  Piophetadicebat;Diuitix  fi  affluat.nolite  cor 
apponere.  Et  Apolt  inquit;  Reliquum  eft,vt  qui  habent  vxo- 
res, tanquam  non  habentes  fint ; qui  flent, tanquam  non  6cn- 
tes:  qui  gaudeiu,tanqua  norigaudentes;  qui  emiint,tanquam 
non  poftidentes  ; & qui  vtnntur  hoc  mundo  tanquam  no  \ tan 
tur,prxterit  cnim  figura  huius  mundi.  Cogita  ergo,  quado 
dxinon  bona  uia  imiadit,&  diftipar.non  id  tm  agit,(cd  mnlto 
D magis,vt  ammu  cuu,^r  confcientiam  inquieta,&  turbukntam 
rcddat-Tuigicurtanquaalter  lob  forti  (limits  cfto,&  prxpara 
anima  tuam  diligenter  ad  pugna,contra  dxmone,  muodu,& 
carnc.Sicui  enim  pcLariftimus  dux  lolet  ibi  maiores  adhiberc 
vires, vbi  vid-.t  pane  ipfatn  dcbiliore,&  mfirmiorem:  ftc  ct  tu 
facerc  dches,vt  l'cihcct  conicicntia  tuam  tanqi  a fortiftinium 
quoddapropugiuculumdiligentiftimeniftodias.  Vide  enim 
quiddicat  Propheta;  In  via  bacqua  ambnlaba.abfconderunt 
luperbi  laqucfi  mihj : tiipcrborfi  ante  nomine  dxmones  Intel 
ligit,qui  per  fupcrbia  cprrucrunt . Hi  eigo  tantaarre  laqueos 
fuos  abkondunt.vt  rorO  nomine  idem  Propheta  dcai;  Nar- 
rauerunt,vtabkondcieut laqueos, dixei utj  Quis  videbit  cos? 

V* 


Dillimile. 


Prouer.f. 


Sen.lib  de 
confol  ad 
Polybiu . 
cap.  si. 
Similitu- 
de . 

D*mSm:  l 
tit  nos  tua 
c hints  in. - 
pugnat . 

Plalm  6j. 
i.Cor.7. 

Tixr  tempt 
ra.lt x par- 
tap  n da- 
mns. 
lob  1. 

Simile, 


Pfal.  I4Z 
Plalm. 64. 


V,  * 


Simile. 


Confident - 
t tones  fan- 
{ias  tmdi- 


irmur . 

Simile. 

Pial.102. 


Confident 
Itor.Hi. fan 
flu  ahtur, 
fuften~ 
tatur  vita 
fjbirttualt.. 


Fer.  11.  pop  II.  Dow.  Qua  drag. 

Va»  his,  qui  inter  tot  laqueos,&  pericula  uerfantur,  nifi  afli- 
dueapud  fe  uoIuerint,&  uerfauerint  meditationes  fanftas,ita 
tamciijUt  eas  operc  exequantur;ut  cnim  aqua  igni  adinota,ad 
natiuam  protinus  frigiditatem  redit,fi  inde  educatur:  ficnos 
plane  ni(iignechariratis,&  fanftis  meditationibus  aflidueac- 
cendamur,fiet  profefto,  vt  in  pettifera  quadam  tepiditate,  vei 
etia  frigiduate  permaneamus,  & in  laqueos  dxmonis,&  mun- 
di  quidem,&  carnis  incurramus.  Vt  enim  cibo,ani mantis  vita 
conferuatur,  quo  deficiente  deficit : ficpia,  &fanfta  medita- 
tio  f piritualem  animat  uita  illibatam  conferuat,  qua  deficien- 
te, periculum  ell,ne  vita  ipfa  dcficiat.  Quod  periculu  regius 
vatcs  (ealiquado  fenfifTeteftatur,cumait;  Aruitcormeum, 
quiaoblitus  Cum  comedere  panem  mcum.  Conftat  enim  ne- 
quaquam  ilium  hoc  in  loco  dccorporeo  pane  Jocutum  fuiiie. 
Quo  argumcnto  facile  eft  intelligerc  in  quanto  /alttris  difcri- 
minc  vcrfentur  hi, qui  in  terra  obliuionis  vitam  ague, hoc  eft,, 
qui  nullam  diuinarum  rerum  memoriam  retinent,  qui  neque 
inccrtam  mortis  conditionem,  neque  futurfi  iudicium, neque 
gchennjefuppiicia,nequec(rleflis  vitx  gaudia  vllo  vnquarn 
tempore  ad  vitam  rcuocant:  nec  cogitatione  quidcni  attinge- 
re  volunt.qu®  Dei  films  pro  illoru  falutem,incorporefuopa 
ti  nigTUtus  eft, fed  potius  omnern  cura  collocant  in  tebus  cadu 
cis,^  mundanis.Hoc certe  non  hominum,fcd  feraru  eft, acne 
ferarum  quidc,qux  altoribus,&  nutritonbus  fuisgratz  flint. 


APPENDIX. 


Pfal.  T41. 

Horn. 7. 


Vie  tat  is  , 
& vitii  pu 
gnantia . 


lob  }8. 


jtiol.mus 
^assets  in 
bar-  m undo 
frofagare. 


EGo  vado.  Ofelicem  ilium, qui  cum  hilaritatead  mortem 
tendit,&  paratus  eft  cum  iucunditate  iiinc  enugrarc,  cum 
a Deo  vocsbitur  :&  illu  iufeliccm,qui  per  vim  quafiad  mor 
tem  rapitur.  Vndc  Pfalmisaicbat : Educde  carcere  animain 
menm.  Noftraquidcm  fenfualitasnos  illcftat,&  retinct.  Vn- 
de  R0.7.  Video  aliam  legem  in  mebris  meis,repugnantc  legi 
mentis  mer.  It c;  lufelix  ego  homo,quis  me  liberabit  de  cor 
pore  mortis  huius?Gratia  Dei  per  Icl'um  Chnftum. Magnus 
ct  eft  career,  contradi&io  ipfa  virtutis,&  vicij,guli,&  lemnij 
prxfumptK>nis,&  humilitatis.iraf,  & patiennx,at  veto  illud 
uos  maxime  fblari  debet, quod  in  morte  iftj  omnes  contradi- 
ctories finr  diffoluendx.De mari  quidc  dicit  Deusapud  lob; 
Circundedj  illud  terminis  meis,  & dixi;  Vfque  hue  venies,  & 
hie  cofringes  tumetesflu&ustuos:  ficigiturhis  tandefinem 
adferret  Deus ; nolimus  igitur  in  hoc  rnundo  radices  propa> 
gare,  vc  poltimus  tandem  dicere ; Ego  vado. 


H 


nisi 

emu 

GtUt 

rent, 

turn 

VOCC: 

lu 

omn 

Kill 

liar 

can 


G ( 


oil! 

Hoi 

til 

!oo 

nt 

" & 


ti> 

it; 

fi 

k 

<l< 

fe 

i 


sis 


1 


Concio  Quart  a . 361 

A Ugo  vado, fy  qutretis  me.  Qusramus  modo  Deum,&  eius 

vias  (equamur,  atquc  hoc  padto  ipfum  inucnicmiis : nc  amit- 
tamus  r3ritaoportunitate,&oecafionem.Audiamusquid  di- 
catur  Prou.i.  Inuocabuiu  me,&  non  exaudiam,mane  cofur- 
gent,  & no  inueniet  me , eo  quod  exofam  habuerint  diicipii- 
nam  : vbi  fignificarur  quanta  efi  difficultate,&  rcliifentia  Dei 
voces  audiac  impius,  & propter  fua  duritiam  non  exaudiatur. 

In  peccato  veftro  moriemmi . Hxc  maxima  miferia  inter 
omnes , quspoflunt  homini contir.gcrc,  eft:  fiquidem  ftatus 
nofter  tunedeterminaturin  morte,  cum  bene, vel  maletnori- 
£ mur.  Quamobrem  fedulo  nitamur.vt  prsclare  vitam  tradu- 
camus,  li  volumus  bene,  ac  feliciter  mori. 

Fcria  1 1.  poft  II.  Dominicam 
Quadragefimse . 

CONCIO  Qy  A R T A. 

c * Fides  operibus  affocietur . 

UJMgNj  G o v*do,&  queretis  me,&  inpeccato  vejlro  mo - 
riemini.  Ioann.  8.  Inter  alia,  qusChriftus  in  hoc 
E Ettangelio  dtcit  Iudsis  illud  vnum  fuit, videlicet, 

nifi  credideritis,quia  ego  fum,  moriemini  in  pcc- 
Cdto  veftro.  Vndefatis  conftat  qua  modicam,  vel  potius  nul- 
Jam  haberent  fidc,&  proptereanonmiru  ell,fi  in  tanta  dcue- 
riffentdementia^t  impios  proferrent  fermones.  At  vero  de 
nobis  longe  niirabiiius  eft,q»  ita  paftim  tot  peccata  committa 
mus  , quos  Dcus  fidci  munere,  & luce  donauit,  & qui  paftim 
D nos  iaftamus,  q.  pro  fide  moriemur.  Quid  qusfotibi  prodc- 
rit  fides  opeccator,qui  Deitui  legem  leruarc  non  vis,nec  fi- 
dem  aifociare  vis  lan&is,&  pijs  operibus  ? Columns  quidem 
ills  ignis,  & nubis  dirigebant  populum  ad  terram  promiflio- 
nis,at  vcro,vr  cam  obtinerenr,viribus  opus  erat,  & armis , vt 
intclligamus,qi  operibus  nobis  eft,fi  volumus  in  c^lu  ingredi. 
Fides  quidem  quam  hie  tenere  dcbemus,inui u quoddam  eft, 
& inchoatio  eterns  illius  vits,  vt  dicunt  Sanfti  Dottores.  Vn 
de  Apoft.dicit,q>iuftus  ex  fide  viuit.Sunr  quidem  aliqui,qui- 
bus  iam  vidctur,q>  falui  fint,  quod  fidem  tantum  habeant : at 
vero  regius  vates  aitj  Quod  innocens  mambus,&  mundo  cor 
de,qui  non  accepit  in  vano  anima  fuam,  ingredietur  in  calu. 

- • Cone.  Quadr.  Torn. I.  Z Z Vide 


Protier.  r. 
Modo  qra 
mus  I tu  , 
(turn  teput 
datur  . 

Pr  eclat  tj 
vtuamus  , 
fi  bene  mo- 
re cupimus. 


Multisebli 
gamut  no - 
minibus,  £ 
Chrtjti  fi- 
dem ptOjim 
lemur  . 


Exo.  13. 


Rom.f. 
P&lm.i  <j. 


Fer.  II.  pojl  //.  Bom.  Quadrag. 

Vidcquaefoquomodoeumobliget  fan&is  operibus  prsftan-  E 
Roma. 1 2.  dis.  liem  Apoftolusait;  Obfccro  vosfratrcspermifcricordia 
Dei,  vt  exhibeatis corpora  veftra,  hoitiam  viuetcm,fanftam, 
Deo  placentem . Et  rurfus  poll  multa  alia  inquit ; Odicntes 
malum  ,adha*retes bono.  Vndefatis conftat,quod bonis  ope- 
ribus  opus  fit , vt  in  coelum  ingrediamur . 

Aliquita-  Multi  quidem  lunt,  qui  dicuntfefirmiterin  DcumcreJe- 
tum  dicut  re,  & tamen  operibus  contradicunt,  nec  diuinam  maieltatcm 
verbo  , f reuerentur,  vt  par  eft,  ncc  ante  mentis  oculos  fibi  proponunt 
credit.  ©»  eius  mirabilia . Nam  fi  certe  cam  reuererentur.  & cius  mira- 
tamen  ope-  bilia  contcmplarentur,  ftatim  lele  ipfis  oftferret  tanta  varietas  F 
ribusid  no  creaturartim,quas  Deus  produxit,  inqtubuscius  omnipoten 
cflendunt . tiam  maxime  fufpiceret,  & admirarctur.  Refert  fane  Cicero, 
Cice.i.de  quod  tyrannus  quidam  Siculus  Hieron , interrogauit  Simo- 
nat.  Deor.  nidem  quendam  inter  Gr.tcos fapietiftimum,  quid  nam  eftec 
Simonid.  Deus , a quo  petiuit  fibi  Simonides  triduum  ad  refponden- 
dum  iquoexatto,  rurfus  fibitriginta  dies  poftulauit ; finito 
autem  hoc  tempore,  iterum  fexaginta  fibi  conccdi  requifiuit, 
atqueita  in  dies  procraft inabat.  Iratus  autem  Hieron  dixit , 
quorfum  ipfum  irrideret,  & tali  arte  deluderct?  Cui  Philofo- 
phus , Non  ego,  inquir,  id  facio,  vt  ribi  illudam,(ed  quod  tam  Q 
infinitainelia  videam  ad  refpondendum  propofitam  materia, 
vt  quid  dicam  ignorem,  vel  fi  Neltoreos  vixcioannos . Hue 
Pythag.  etiam  allufilfe  videtur  Pythag.dicens,  quod  dc  Deo  loqui  fi- 
ne Deo  non  poflet : innuens  in  hoc,  de  re  tam  eximia,  abl'quc 
„ pcculiari  fuo  nuxii:o,&  numine,  agi  non  pofle. 

Damafc.  Porro  in  Sole,  tanquam  in  fplendida  aliqua  creatura,vt  di- 
li.i.deOr  cOt  Dama(c.&  Dionyfi  maxime rclucet  diuina  maiellavete- 
thodo.fid.  nim  Sol  luce  fua  omnia  perluftrat,  & vifitat.'itcm  gternitas 
cap.p.  Dei  ibi  rclucet, cum  per  tot  fecula  illuminet  orbe,&  non  im- 
Dion.li.3.  minuatur,  fed  in  fuo  vigore  permaneat . Et  ficut  Sol  generat  H 
de  Coslcf.  cx  fe  radium,  ita  pater  generat  filium : & ficut  Sol  producen- 
Hicrar.  do  radium  , non  eft  prior  radio,  ita  pater  produccndo  filium, 
Similia . qon  eft  prior  filio.  Et  ficut  Sol  femper  generat  radium , lem- 
per^j  radius  eft  genitus,  fimiliter  filius  a patre  eft  genttus,  fi- 
Jium  femper  pater  generat . Et  ficut  Sol  nunquam  a radio  fe- 
paratur,fic  nec  a patre  filius : & ficut  a Sole,&  radio  produci- 
tur  calor : fic  a Patre, & filio  proccdit  Spiritus  fanftus.  Caete- 
D.Diony.  rum  impoftibile  eft , ait  Dionyf.  Lucere  nobis  hunc  diumutn 
radifi,nifi  fidcs  nos  erudiat,&  protegat  velo  fuo.  De  quo  vel© 
j.Cor.IJ.  loquens  Pau.ait;  Nunc videmus per  fpeculG,  &in  jnigmate. 
Simile.  Nam  ficut  cum  caligant  oculi  noftri , confpicilijs  quibufdam 


Concio  Quart  a . 362 

A vti  foIemus,vt  videamu$,&  prf  fertim  fi  aliquid  lefturi  fimus: 
fie  vtique  facra*  litera*  admirabilibus  plena*  funt  myftcrijs,ac 
propterea  cum  oculi  noftri  caligent,  fidei  confpicilijs  nobis  Ad  diui - 
opus  eft.  Sunt  porro  aliqua  confpicilia  , quae  res  aliter  qiiam  nas  liter  at 
fint,faciunt  apparere,  qualibus  confpicilijs  vtuntur  haeretici,  vti  debt— 
& propterea  tantas  blafphemiasproferiint  contra  (idem  . At  mus  fidei  d 
veto  nos  confpicilijs  fidci  vtentes;  non  ita  res  videnuis,  fed  vt  Jpicilijs. 
certiflimc  fe  habent:  & propterea  hoc  pafto  diuinas  literas 
legere  debemus , & non  errabimus , ficut  hi  Pharifari , quos 
hodie  Chriftus  reprehcndit , fed  potius  in diuinae  maic-ftatis, 
jj  & omnipotentia*  contemplatione  laudabiliter  occupabimur. 

Vidctur  quibufdam  feuerum  nimis  clfe,g»  ita  abique  ratio- 
nibus, rebus fidei  aflentianiur : quihiis  refpondemus,  q>  magis  Qua  funt 
aflentiri  debemus  Deo  reuelanti , quam  huius  mundi  natura-  fidei,  reue~ 
libus  rationibns . Si enim  quibufdam  homimbus  magnae  in  lata  funt 
primis autoritatis , ad  fimplex eorum  verbum  ftatim  aflentir  aDeo.fr 
mur.curnon  potius  ftatim  Dei  verbo  obedicmus?  Vide  obfe-  propterea ^ 
cro  quantum  in  fcholis  fiat  gentilis  Arifto.  autoritas  in  rebus  maximtj 
naturalibus,  vein  maximasanguftias  ccnfeaturis deuenilfc , tredibilia. 

3ui  earn  negauerit;  quanto  ergo  pluris  diuina  autoritas  facien 
aeft  ? Atquehocquidem  argumento  uliis  videtur  loan,  in  i.Ioan.f. 
prima  Canonica , cum  ait ; Si  teftimonium  hominum  accipi- 
mus, teftimonium  Dei  maius  eft.  Si  Pythagorici  difeipuli  fta-  Pythag. 
tim  acquiefcebant,  cum  fibi  diceretur  in  dilputationibus,  ipfe 
fcilicet  Pythagoras  dixie , quanto  magis  nos  Chrifti  difeipu- 
li acquielcere  debemus , g>  Ecdcfia  nobis  dicat,  has  veritates 
efleaDeo  reuelatas?  prius  ergo  credere  debemus,  quam  in- 
celligere,iuxra  illtid  Ifa.  Nifi  crcdidcritis,non  intelligetis:  hie  Ilaiac  7* 
igitur  fanfta  fimplicitate  ad  res  fidei  accedere  debemus , ficut  Excmplfi  • 
difeipuli  Pythagorx  primis  feptem  nnnis  credere  debebant , Pythag. 

D non  inquirendo  rationcs,&  modos, cur  hare  ita  fe  haberct.  Et 
certe  lumine  ctiam  natural!  intelbgimus  efi'e  Deum  , quin  & 

Pythagoras  in  hoc  videtur  Ariftoteli,&  Platonipratfercndus,  Hicro.  ad 
quod  diceret  unum  elfe  Deum  dnntaxat:  & propterea  fuitin  PaulinO. 
exiliu  mifiiis, ficut  D.Hicron.fcribrtad  Paulinum.  Et  D.Au-  Aug.  Ii.  8. 
guft.ait  lib. 8.  de  Ciuit.Dei , quod  Socrates  fuerit  accufatus,  deci.Der. 
<juod aflertret  vnum  duntaxat  die  Deum,  bonum,&  verum,  Socrates. 
& capite  fuit  punitus.  Idem  etiam  ferunt  de  Anaxagora . Anaxag. 

Cartcrum  prius  in  hacuita  credere  debemus,  vt  poftimus  Hebr.il. 
in  alia  videre : fi  quidem  fides,vt  ait  Apoft.eft  fubftantia  fpe-  Ilaiz  7. 
randarfi  rerum . Vnde  vbi  nos  legimus  in  Ifa.  Si  non  credide-  Scptuagin 
ritis,non  permanebitis,kgunt  Septuaginta.Si  no  crcdideritis,  ta  mterpr. 

Z Z i non 


Ter.  II.  poftll.  Dom.  Ouadrag. 

D.Atiguf.  non  intelligetis ; &ita  legit  Auguft.  fane  cum  Iacob  feruiuit  E 
Fignra.  pro  Rachel  feptem  anms,&  poftea  data  libi  fuit  Lia,cum  ipfc 
Gen.  id.  Iacob  maxime  propterea  fuccenferet, dixit  ei  Laban  ; No  eft 
confiittudo  in  loco  noftro , vt  minores  ante  tradamus  ad  nu- 
ptias . Porio  alteram  iftarum , videlicet  Liam  dicit  Scriptura 
fuiffc  lippis  oculis , alteram  vero  pulcherrimam , fuit  tamen 
Lia  facunda,  8t  hare  potius  fterilis  videbatur.  Sic  igitur  duas 
Xeclefiami  Alias  habet  Deus,  nempe  militante  Ecclefiam,&  triumphan- 
litans , & tern  , hare  quidem  figuratur  per  Rachelcm,  qua?  eft  pulcher- 
Zriuphans.  rima,  cum  videat  Deu  facie  ad  faciem,  eft  tamen  fterihs,cum 

ibi  non  fit  merendi  ftatus : per  Liam  verb  lippis  oculis  prardi-  F 
tam,  intelligitur  hxc  militans  EccJefia,qua?  non  vider.fed  ere 
Ter  fidem  di.t,  eft  tamen  fcecunda,  cinn  in  ea  mereri  poftimus.  Prius  er 
baccfle/ha  go  debemus  Liam  vxore  ducere , id  eft  hie  prius  credere  dc- 
tontempU  bemus,&  per  fidem, & bona  opera  viuerc,  vt  tandem  Racheie 
wur,  potiamur,  id  eft  beatitudine  fempiteina. 

(tux  Cbrifli  maxima  digna  eji  reuerentut-> . 

CVm  exalt aueritis  filium  hominis,  tunc  cognofcetis  quia  ego 
fum.  Idem  fane  inediu,  quo  vfi  funt  Iudxi  ad  extirpan-  G 
tnodo  mun  dam  Chnfti  memoria  decordibushominii  ,accepit  Deus  ad 
danorutna  perpetuandam in  feculafeculorum  fiii  memoriamin  homini- 
tbmas  di - bus.  Iudxi  quidem  dicebant,  vtrefertHier.  Mittamuslignu 
jturbet  De~  in  panem  eius,&  eradamus  eum  de  terra  viuentium,  & nome 
us . eius  non  memoretur  ampiius.Sane  Chrifti  panis  eft  dodrina, 

Hier.n.  qua  homines  cibauit:  Mntamus,inquiunt,iignucrucis  in  eius 
dodrinam,cum  crucifigamus,vt  eius  dodrina  vna cum  memo 
. Chriftus  ria  pereat.  Sed  tamen  contrario  modo  euenit,nam  fua  niorte, 
tnorte  fua  tnulto  inagis  dodrinam  roborauit,&  magis  homines  ad  feal- 
dottrina  n lcxit>9>  videtur  figmficafte  Chriftus, cu  ait  in  hodierno  Euan-  H 
etmfirma--  gelio.  Cum  exaltaueritis  filiu  hominis,&c.  Et  quod  alibi  aitj 
ttsr  . Cum  exaltatus  fuero  a terra, omnia  traham  ad  me  ipfum.  Tu 
loan,  t z.  etiam  cum  dicitur,Mittamus  lignum  in  pane  eius,in  Chriftu 
loan. 6.  polfumus  intelligere , qui  eft  panis  viuus,  id  eft  ct  ucifigamus 

Chriftu.  Cum  igitur  trn  nobis  bonu  ex  Chrifti  cruce  proue- 
ncrit,meri  to  ca  venerari  debemus, cu  per  hanc  aperti  fint  no- 
J. Reg.  17.  bis  cceli,&  vidus  fuerit  darmon.  Ciimq;  Hcbrxiin  tanta  ve- 
C ruxchri  nerationc  haberct  gladiu  Goliath,  propterea  q,  eius  beneficio 
fit  quanta  tam  prxclarum,&  memorabilcfacinuspatratum  fuitjmulto 
verier atso-  fane  iuilius  eft,  vt  fandiftimam  Crucem  veneremur,citm  per 
naeolenda.  earn  redempti  fimus,  & in  Dei  cognitionem  deuenerimus. 

Porto 


Concio  Quart d . 3 6$ 

A Porro  quod  Chriftus  dic.it, cum  cxaltaueritis  filium  homi- 

nis, nihil  aliud  (ibi  vnlt  qua  dicerc,  cum  me  cruci  aftixeritis. 

Er  certe  antiquicus  etiam  Crux  in  maxima  veneratione  habi- 
ta  eft . Arabes  enim,  qui  maximi  erant  Aftrologi : inter  alias 
figuras,maximc  venerabantur  Crucis  figuram,vt  feribit  Mar-  Marfil.Fi- 
fil.Fifcin.  Turn  prxtcrea  hxc  figura  magna  in  veneratione  ha  fcin.lib.de 
bitaeft  ab  antiquis  A-gyptijs,  fiquidem  ex  longa  experientia  tripli.vi. 
compererant,  ea  qua:  ab  hac  figura  defignabantur , ita  rcuera 
acciderc : vnde  & in  pedore  Serapidis  idoli  fui,hoc  fignG  col- 
locabant,  vt  limul  cu  Deo  fuo  adorarctur,  ita  narrat  Ruftinus,  Ruffinus . 

B vt  feribit  Petrus  Eremita  Quod  fuit  tanquam  figura  qua? dam  Petrus  E- 
nugna?rcucrentia?,Chrifli  cruci  exhibend.r.  Casterum  obler  remi.li.2. 
uandum  eft, quod  carat  Ecclefia  ex  Dauidc,Rcgnauita  ligno  Ecde.hift. 
Deus,&  tame  Pial.Jz.  folum  ait  Dauid : Dominus  reguauir,  & lib.8.de 
exultet  terra.  Vnde  Hug.Car.&  alij  legunt, Dominus  regna-  honeftad* 
uita  ligno;  & ita  dicit  Tertull.  Ambr.m  cpift.  i.ad  Corinth,  fcip. 

& Aug.fuper  Pfal  96.  & Iufti. martyr  in  Dialo.  cotra  Tripho.  Hug.Car. 
quod  illud  verbum,a  ligno, expunxsrint  de  facris  Biblijs  per-  Tertull. li. 
tinaces  Rabbini . Vnde  Ecclefia catat ; Impleta  funt.quae  con  3.  aduer- 
cinit  Dauid  fidelis  carmine,  dicendo  in  nationibus,regnauir  a lits  Mar. 

C ligno  Dcus.  Crucc  igitur  Iuda?i  dcbellati  funt , quam  tamen  Ambrof. 
ipfi  fibi  acceperant  ad delcdam  Chrifti  mcinoriani,&  penitus  Auguft. 
extinguenda.  Annon  vides  nouu  prarli j genus  ? non  vides  no-  Iufti.mar- 
uas,&  poft  hominum  memoriam  inauditas  machinas,  quibus  tyr . 

Deus  pugnat  ? olim  Debora , & Barach  canebant  vidoriam , Crutis  *r- 

2uam  reportauit  Iael,  cum  tyrannu  ilium  Sifaram  clauotrafi-  mis  dtbtU 
xit.  Nouum  etiam  vidoria?  genus  fuit,  muros  Hierico  ad  tu  Untur  lu~ 
bae  fonum  demoliri,qui  ftatim  corruerunt.  Nouu  etiam  pra?-  Aii . 
liandi  genus  fuit,  quod  Moyfes  tanta,  fola  virga  patraret  mi-  Iudic.f. 
rabilia,  tu  intra  Aegyptum,  turn  etiam  extra  terra,1  niarique.  Iudic.4. 

D Quod  etiam  Samfon  folaafini  mandibula  tarn  innumerabi-  Iofuetf. 
les  Philiftarosinterficeret.  Et  quod  ludith  ita  de  Holophcr-  Exo.7.&c. 
netriumpharet . Sed  maximus  vtiqueomniu  triumphus  fuit,  Iudic.  1 y. 
quod  per  lignum  Crucis  portas  tartareas  Chriftus  cofregerit,  ludith  1 3- 
mortem  deuicerit,  & da?moncm,  qui  in  mudo  regnabat,pro- 
ftrauerir,  pendens  in  Cruce. 

Porro  refert  CyprianJn  ferm.de  Refurr.&  Epiphan.  lib. 2.  Cyprian. 
ha?re.cap.vlt.&  Augullin.fermo.  17.  de  immoIationeI(aac,&  Epiphan. 
D.Hiero.&Chryfofthomil.83.inIoan.ip.quod  fueritcrux  Auguft. 
ppfitafupra  fcpulchrum  Adam,  & quod  propterea  illedica-  Hicron. 
cur  Caluaria?  locus,  quod  ibi  eflet  caput  generis  huniani,vt  Chryloft. 
vnde  mors  oriebatur , inde  vita  refufgeret . Chriftus  autena 

Z Z 3 ft  era* 


Ter.  II.  j>oJl  II.  Dom.  Qua  drag. 

facratilfimo  cotadu  fuo  maximam  virtutem  cruci  dedit,adeo  g 
vt  mirabilia  multa  fandi  Dodores  de  ea  prsdicent . Vnde 
Cyril!,  in  Cyrillus  ait  j Eft  quidem  Crux  fandiftima,  qua  Angelus  Do 
loan.  li.8.  mini  fignauit  fcruos  Dei  in  froncibus  comm,  ne  inferretur  il* 
cap.  17.  lis  exiiium  , aut  pemicies  . Porro  duo  ligna  colligcns  mulier 
Apoc.7.  Sareptana,  Prophetam  Domini  fufcipit,  atque  fincolei,  fari- 
3. Reg.  1 7.  nasq;  diminutionealiquandiu  vixit.Sic  Crucc  infigni  tautens, 
coelefti  alimonia , & Spiritus  litndi  gratia , aftatim  pafeitur  . 
4«Reg.6.  Ferruni  quidem  fundo  aquas  immcrium,  Elil  asus  imnuifo  li- 
gno,  ad  fupremam  aqua*  parte  natan*  eduxit . Sic  nos  ad  ima 
barathri  depreflos  , Crux  fanda  fubuehit  ad  aftra  . Hasc  eft  p 
Gencf  2.  lignum  illud  vitas,  quod  in  medio  Paradifi  plantatu  cfle  Seri- 
ptura  Sacra  commemorat,  quoniam  ab  ipfa,  viuifica  nobis, & 
Genef.7.  vitalis  medtcina proceflit.  Hasccft  Area  Noe,  perquani  fal- 
uamur  a diluuio  inundantis  aquae  vitioi  u,&  incolumesferua- 
Gcn.28.  mur.  Hasc  eft  feala  Iacoba  terra  in  caelum  porreda,cui  Do- 
minus  innixus  eft,  per  quam  nobis  coeleftia  regna  confeende- 
redatur.  Hasc  defignata  fuit  per  ligna, quas  humeris  fuis  tulic 
Gen.n.  Ifaac , cum  immolandus  erat  in  holocauftu : nam  Chrifti  hu- 
meris crux  baiulata,  totius  mundi  in  fe  tulit  pretiu  . Hasc  eft 
Exo.14.  virga  ilia  Mofaica,  qua?  mare  rubru  percutiens,  diuifit  aquas,  Q 
& tradufto  Dei  populo , Regem  Aegypti  cum  vniuerfo  eius 
Exo.17.  exercitu  fubmcrfit.H.rceadem  bis  filtcem  percutiens, aquam 
Num.zo.  largo  fluxu  eduxit.  Ipfa  item  lignum  eft,  quod  fluuio  Marath 
immerfum,amaritudinc  aquas  in  dulcedinem  couertit.  Ipfius 
figuram,atqueformam,manibusextenfisreferes  Moyles,  fu- 
Exo.  17.  perbum  Amalcch,  pugnani  cicntem  , atque  in  populum  Dei 
dudantem  exercitum,orationead  Deum  fada  vicit,  denique 
Num.2 1.  ipfa  lignum  eft,  quo  in  deferto  fufpenfus  Terpens  f neus , om- 
nibus ipliitn  conl'picicntibus  fanitatem  a morfu  ferpentu  red- 
didit: Nam  quifquis  oculus  animi  in  Chriftuntcrucifixu  con-  H 
uerterit.ab  onini  uulncre  peccati  illico  curabitur.  Crux  Chri 
Hicr.  Ii.  2.  fti,ait  Hicron.  Non  Ibhim  nobis,  fed  & angelis  cundis,  qui  in 
in  epift.ad  ccelo  funt,virtutibus  profuit,&  aperuit  facramentu,  quod  an- 
Eph.c.3.  te  nefeiebant . Per  medium  quidem  fandiftimas  Crucis,ait 
Damafc.  Dantalc.  M ulta  nobis, & prasdara  beneficia  collata  Tunt:  mors 
lib.4.  Or-  etenim  noftra  deftriidaeft,refurredio  nobis  collata  eft, infer 
thodo.fid.  nus  ipfe  fpoliatus,  aditus  patuit  ad  regnum  coelorum,  natura 
cap.  1 2.  noftra  exaltata  eft : Turn  etiam  Chriftum  induimus:  nam,  ve 
Rom.  6.  ait  Paulus : Quicunquc  in  Chrifto  baptizati  litmus, in  morte 
ipfius  baptizati  fumus.  Virtus  quidem  Dei  eft  verbfi  Crucisr 
& vtdoria  contra  mortem,  per  lpfum  nobis  manifeftata  eft. 

Doclri - 


°! 

k 

It 

i 

r 


t 

i\ 

> 

i 

fr 


lit 

» 

dl 

fti 

9 

9 

ii 

fa 

> 

Do 

f 

Xr 

ft 

> 

llB 

I » 

,* 

jai 

fat 

itti 

ft" 

isi 

tA 

t i 
* 


• Concio  Quart  a.  3^4^ 

^ 'Doclrinam  communem  fanftoriim  fequamur . 

AM<  ipfo  facto  nihil,  fed  ftcut  dorutt  me  pater,  hat  loquor. 
Si  Chriltus  vfqueadco  feconformabat  dodrina:  patris 
cum  iple  eflet  sterna  fapienci3,ciir  nov  pleni  ignorantia,a  lan 
ftorumcommuni  dodrina  demabimus?Sane  q>  homines  pro 
pris  lententia:adha:reanr,&  nolint  cocm  patrtim  dodrinam 
iequi,indc  fir,  vt  in  tam  craflos  prolabantur  errores.  Beati,ait 
Dauid,qui  fcrutantur  tellimonia  eius,in  toto  cordc  cxquiriit 
eum . Aliqui  quidem  accedunt  petituri  quid  faciant  ad  falute 
B confcquendam,&  tn  fspe  mngis  id  faciuc,  ut  poftint  expilcari 
curio  (irate  aliquant.  Qiubus  ccrtenil  inelius  refponderi  pot, 
quam  quod  dixit  Chriitus, in  lege  quid  Icriptum  cft;Quomo 
dolegis?  Quid  in  fando  b.iptilmatepromifilii?Certe  in  dif- 
ficultatibus  nobis  occurrentibus,  ftatim  ad  fjcram  fcripturam 
confugcredebemusrnam  vtait  Apoll.omnisfcnpturndiuini- 
tus  inipirata,utilis  ell  ad  docendmn,arguendum,  ad  corripicn 
dum,ad  erudiendum  in  iullitia , ut  pei  tedus  fit  homo  Dei  ad 
oe  opus  bonum  inllrudus.  Hinc  etiam  Petrus  ait, Non  cnim 
indodasfabulas  fccuti,  notafecimus  uobis  domini  nollri  Ie- 
.C  fu  Chrilli  uirtutem  & pra?fcientia,led  fpeculatores  fadt  illius 
magnitudinis  &c.Porroq>  homines  non  accedantad  tam  prs 
clara  fundamenta, videlicet  ad  facras  litcras.  Sc  fanda  Conci- 
lia,atque  dodores fandos,  pullularunt  tot  errores  & harrefes 
in  Ecclcfia , & videmtir  iani  peruenilfe  ad  illud  tepus  de  quo 
Hie.air: Secundum  numerum  ciuitatum  tuarum,crant  dij  tui 
Iuda.  Sic  cnim  videmus,  quod  quarqueciuitas  hzret'corum 
fuam  habeant  fedam,  imo  & fere  vna  qusque  domus.  Qua: 
nam  obfccro  caufa  ell  tantz  llultitiz?Sane  ea  ell, quod  verum 
polum  fidei  amilerint,  & veras  nauigandi  regulas  landoru  pa 
D trum,  &ita  toto  errant  czlo.  Et  quamuis  omnes  mali  fint  in 
tenebris,  tamen  hzrctici  przfertim,  illi  enim  mali  Chriftiani 
remorfum  aliquem  habent  confcientiz , hzrctici  vero  palam 
errores  fuos  profitentur,&  docent,  torqucntque  facras  literas 
ad  fuos  deprauatos  fcnfus.Porro  quod  quis  non  fcquatur  Ec- 
clefiz  fensfi  & fandoru  dodoru,indefithxreticus  . No  cnim 
primu  pcccatu  q»  talcs  conmittunt  eft  ipla  hsrefis,fed  quoda- 
modo  in  poenam  vreisinftigi  Vnde  Ifa.  ait,  Repleta  ell  terra 
eius  argento  & auro,&  non  ell  finis  theiauroru  ciustquafi  di- 
cat,pleni  funt  vitijs,&  iniquitatibu$,&  addit,&  repleta  eft  ter 
ra  eius  idolis,quafi  dicat, & indefadi  funt  idolatrz  . Cficrgo 
mundus  tantoperc  ledetur  uitia,&  carnis  deiedationes,  inde 

ZZ  4 fis. 


Harefet 
multt  pul 
lularunt, , 
tdeo  quod 
non  feque- 
rtntur  to- 
mune  fan 
Plenum  pm 
trum  do- 
clrinam. 

Pfal.  ix8. 

Luc.io. 

2. Tim. 3. 
a.  Pet.  i. 


Hier.a. 

Hureticl 
pclri  fidei 
amtferut. 
Cr  tdeo  in 
t ant  as  de- 
ueniunt  in 
farttas. 

\ Hiretui 
totorquet 
fitnfum  lit . 
fiacrarum. 
Ifa.  2. 

Per  vitim 
paulatitn 
veniut  ho 
minet  ad- 
harejim. 


Ter . //.  poftll.  Lorn.  Qua  drag. 

fit  vt  multi  in  hxrefes  labantur:  Commoda  autem  qua?  exeo  E 
confequuntur , quodquis  a Chrillidodrina,ncc  latum  qui- 
Heb.f.  dcm  vnguem  diuertat,lignificauit  Apoll.dicem,f«idusell  ora 
nibus  obtemperantibus  fibi,  catifa  falutis  xternx . 

Quod  dixcrit  Chrillus,  (icutdocuit  me  pater , htcloquor. 
Veritas  e-  Sigmficare  voluit  puritatcm  lux  dodrine,&  quam  parum  in- 
uavg.lutu  digerct  humano  fuco.Sane multi, vt  mufta  fxpe  perfuadcant 
non  indi—  mendacia,  vtunturfucataoratione& compta,  ficutdeformis 
get  hum*-  mulierfuco  vtitur,vtpulchraapparcat.Nonita  vcrofandum 
no  fuco.  Eiiangclium  fchabet,fcd  limplicibus  verbis,  & limplici  veri- 

tate  gaudet.  At  verb  aliquos  videas  hoc  noftro  tempore  con-  F 
cionatores,qui  multo  magis  lludent  fucatx,&  artificiofxora 
Simile.  tioni,quam  iandx  perfuafioni:  talcs  utique  Umilcs  illis  viden 
Simile.  tur,  qui  cum  debeant  vrbem  aliquam  expugnare , pro  glob  is 
ferreis,  flores  immittuntatque  intorquent . Dequibus  per 
Hicr.48.  Hicr.dicitur,Date  floreMoab,quia  Horens  egredietur  Quod 
per  ironiam  dr.  Etaddir,Malcdidusqui  facitopus  Drufrau- 
dulenter,&  maledidus  qui  prohibet  gladifi  fuum  a fanguiuc: 
I.Cor.i.  Cxterlim  opus  Dili  per antonomaliam  eft  falusanimarii. No 
licit  Chrillus  cligeread  prxdicatione  Euangelij,eosqui  afte 
datam  haberent  eloqucntiam,  ut  intclligercnius  vidoria  di-  Q 
uinx  potentix  potiusalcribenda,quam  human.?  eloquentig. 
I.Rcg.i  7.  Nam  ut  intelligerctur  q>  Dauid  in  nomine  potius  Domini 

liiciflet  gigantem,noluit  ut  Saulis  arma  gcftaret,ne  hxc  uido 
■v  ria  armis  tribuereturterrenisjled  acceflit  Dauid  in  funda,  Sc 
lapidibus  quafi  contra  canem  aliquem,qua  de  re,&  gigas  ma- 
Oflfdit  De  gna  fe  fcnfit  ignominia  afFedum.  No  certe  confidebat  Dauid 
us  potetia  m mundanis  armis , nec  in  fuis  uiribus  , fed  in  Domino  Deo 
fttam  con-  exercituuir>,ficut  & ipfe  dixit  ante  lingulare  certamen.  Sic  er 
f undent  de  go  concionator  in  Domini  uirtute  potius  confideredet,quam 
biltbus  for  in  humanaeIoqucntia:dicatque  Domino, Tu  Domine,qui  ho  H 
tta . minurn  corda  in  manu  habcs,  linguam  meam  dirigito  ad  glo- 

Pr adieu-  riam  tuam,&  horu  conuerfionem,  liquidcm  caufa  tua  agiturr 
tor  ej_d  de-  aliter  enim  in  uanum  laboraret  concionator , & aerem  verbe- 
beat  d Do  rarer  Vnde  A pod.  dice  bat,  he  pugno  non  quafi  aerem  uerbe- 
minopoflu  rans.lic curro, non  quafi  in  inccrtfi. Satis  nouerat  B.Iobquan- 
lare.  turn  diuina  ope  egeremus,cum  dicat,  Quis  poteil  fa  cere  mun 
i.Cor.p.  dum,de  immundo  conceptum  femine?  Nonnetu  doinine?Vo 
lob  14.  lensquidem  Deus terra  expiareab  iniquitatibuseius, ait,  Ru 
Gen.7.  pti  funt  omnes  fontes  abyffi,&  cataradf  cxli  apertx  funt:ita- 
que  c*leltibus,terrellnbufqueaquis,fada  eft  purificatio.  Sic 
igiturad  punficandas  animas,cxletti  fauore  opus  cil. 

*■  Quod 


Ef 

J I 


«l 

I 

; 

i 

r 

I 


t 

►I 

i 

0 
t 
► 

1 

t 

I 

I 

»! 

► 

c 

► 

ji 

► 

i 

h 

ii 
► 
i 


Concio  Quart  a . 365 

A Quod  probe  agnofcens  fanftus  uates,  dicebat;  Spiritu  princi-  Pfal.  fa. 
pali  confirma  me,ita  enim  doccbo  iniquos  uias  tuns,  & impi j 
ad  tc  conuertcntur.  In  uamim  fane  laborat  agricola  cum  uulc  Simile, 
triticum  in  area  ucntilarc,nifi  uentus  adfit : fic  etiam  concio-  Pr&dica- 
nator  frurtra  fe  torquere  vidctur,nifi  ventus  adfit  Spiritus  fan  tor  fe  Deo 
fti,fiquidemalitergranumapaleadifcuterc  no  poterit,  ideit  diligtnttr 
peccatuma  peccatore,&  idcirco  a Deo  humiliter  fibiauxiliu  comtndet, 
implorarc  debet.  Sane  A port,  etfi  tarn  cximius  cHet  prardica  t it  fruftu 
tor,fe  tamen  precibus audicntium  commciidabar,dicens,oran  reftrat. 
tesoi  tempore  in  fipiritu  pro  me,  vt  detur  nuhi  iermn  in  aper  Ephel.d. 

B tioncoris  mei , cum  fiducianotum  facere  myficrium  Euangc 
Jij.ita  vt  in  ipfoaudea.pro  vtoportet  meloqui.Si  igitur  Pati- 
lus  ta  la  lift  us  & tarn  cximius  prxdicaior  hoc  pi  a:itabat,mul- 
to  fane  magis  id  tu  pratrtare  dtbes  . 

Porro  fepe  lit  ut  conciliator  munus  fumn  corrigendi  adim 
plerereculct.proptereaquodexillimet  iam  lerc  ncmincm  efi-  Simile, 
iequi  velitfibi  veritatem  dieijnam  ccrtemd  quamuis  dulce , 
tamen  infirmorum  vulneramordicat : lie  mail  inlcllantur  ve 
ritatem  audiendo , etfi  natura  fiia  dulcis  fit  veritas  atque  fua- 
uis : De  quibus  Ila.  ait , Filij  mendaces , filij  nolentcs  audire  Ifa.f  4. 

C Deilegem,qui  dicunt  videntibus,idert  prJedicatoribus,nolitc  Malorum 
videre ; loquimini  nobis  placentia . Sic  ergo  propterea  aliqui  auditor u 
concionatores  adulantur  ipfis  & veritatem  annuntiarc  nolunt,  edditionei. 
de  quibus  conqueritur  Dens  per  Hiere. dicens. Stupor  & mira  Hier.J. 
bilia  fafta  funt  in  terra  : Propheta?  prophetabant  mcndaciu , 

& facerdotes  applaudebant  manibus,  & populus  dilexit  talia . Simile. 
Mali  quidem  audire  nolunt  quod  cos  pungat,fed  tamen  gau-  Auditoret 
dent  g>  concionator  carteros  rcprehcndat;omnia  volunt  plan-  malt  ru— 
fibilia  audire. Si  fccularis  audiat  quod  concionator  reprehen-  paint  alio- 
dat  clericos,pIuriimim  gaudet : fidiuitesreprehendat,pluri-  ru  repre - 

D mu  gaudet  pauper : fi  pauperesjattatur  dines : fi  viduas,  gau-  henfionet  * 
det  nupta : fi fcruos,la;tantur  domini.Quarc ouines reprehen  conctona -- 
dat  concionator, tarn  mira  arte,  vt  omnes  intelligant  propter  tore  , non 
fc  lingulos  ea  exhiberi  reprehenfione;&  nullus  lcadahzctur;  /has. 

APPENDIX. 

VOtde  mundo  hoceflis.o  nos  in("elices,qui  ciimDeus  multa 
pratclara  in  hoc  mundo  eftecerit,vr  ex  harum  reruin  con 
Iideratione,ad  Dei  cqgnitionem  alTurgeremus ; nos  tamen  ita  Rom.I. 
creaturis  adhrremus,  vtearumcreatorem  obliuilcamur.  An 
nonhxc  dementia  elTe  videreturjquod  amicus  aliquis  tanqua 
pignus  quoddam  amoris,&  in  memoriam  cius,mihi  daret  pre 

tiolam  4 


Fer.  III.  J>oJl  II.  Dom.  Qua  drag. 

Simile.  tiofam  gemmam  , & ego  tanropere  gemmam  fufpicercnri  , tit  t 
Mundani  amici  pemrusobliuilcercr?  Sicutique  faciunt  mundani ; qui 
if leftia  o-  obliuifcentescrlcllia.tantum  mundanisadharrefcunt,&  ideo 
bliuifeun ■ his  dicitur  : Vos  de  mundo  hoc  elf  is. 

tur.  Vos  de  mundo  e/lis  Propter  tria  dicebar  Plato, pofle  homt- 

Plato.  nem  ciuitatc  fuam  rclinquererprimo  quide  fi  incommodum. 
Propter  quod  nafciturex  habitatione,  mams  ell  q commndurfeciidd, 
tria  dtfe — fi  niali  pi  tires  fim  q.  bonutcrtio  & vltimo,fi  princeps  fit  tyran 
ret  ahcjuis  nus,&  magnam  minaturrtiinam.Hic  laneoia  repenunturin 
nuitatem  mundo, & ideo.vt  ait  lta.Reccdite,rcccditc,nc  participcs  fitis. 
iuxta  Pi*  Ego  non  (urn  de  hoc  mundo  Boni  quide  funt  inibr  foils, na  F 
tonem.  etfi  radij  folis  terrain  attingant,ipfe  th  in  cslo  manet.Sic  Ifa. 

I fa  ?i.  ait  de  bonis.  Qui  funt  ilii  qui  utnubesuoIantPItem  dicut  ipfi 
Simile.  quod  conuerfatio  eoru  in  c$rlis  eft.Sunt  et  inftar  rots,qu«e  tm 
Ifa.  60.  inpunfto  terram  attingir,  quantum  fatis  ell  ad  mobilitatem. 

Tu  (juts  es  f Poterat  quidem  eis  refpondere  fe  id  didturum 
Mat.  2 f . in  ultimo  iudicio.cum  diceret,Ite  malcdifti,&c.quia  eum  mo 
do ignorare uolebant.  Sic&  nobis idipfum  refpondere poteft, 
lob  21.  quoniam  dum  uiuimus,eum  cognofcerc  nolumus,&  tunc  ma 
& 1 2.  ximas  fentiemus  molellias . Vide  lob  2 1 .&  2 z. 


str 

Ml 

in; 

Oi 

sr.t 

lin 

Si 

fijtt 

*n 

!»* 

tibl 

«!T 

inn 

dm 

ope 

fill! 

nir 

soil 

sot 


Ferial  1 1,  poll  II.  Dominicam  g 

Quadragefimx . k 

CONCIO  PRIM  A.  h 


Viros  eccle 
fiafticos  ho 
noremus. 

Pndiea- 
tores  vene 
remur  qui 
funt  loco 
Chrifti. 

Sacerdos 
malus  vi- 
de tur  igno 
tninid  inu 
rere  dignt- 
tuti  fu*. 


Vpe  R Cathedram  Moyfi  federunt  Scribes.  Mat.z  3 . 
Voluiffet  quidem  Chritlusinuenirein  fcribis,& 
phanTaeis  virtutes  aliquas  quas  laudaret,&  ex  con 

_ 1 fcqueti  commendaret  et  corum  doftrinam,vt  01  If 

ueneratione  coleretur  in  pretio.  Veru  quia  nullam  olno  uir- 
tute  reperit  in  eis,ab  01  bono  prorfus  alienis,  id  laudandu  af- 
fumpfit.q,  prsftdtius  inuenit.nepe  praedicatione.ut  uidelicet 
ocm  adhiberent  fidem  his  qua:  ad  praedicatione  fpedarent,& 
in  memoria  reuocaret,ipfum  Moyfem  01  obferuatia  digniflt- 
mfi ,cui  ifti  fuccedebar.  Vndicit,  Super  Cathedra  Moyfi, &c. 

Qui  bene  federit  fiuper  cathedra,  honorem  accipit  ab  ilia, 
oui  male  federit, iniuria  facit  cathedra:, ideoque  malus  facer- 
dos  de facerdotio  fuocrimen acquirit:no  dignitatc.  In  iudicio 
emm  fedes.fiquidem  bene,&  probe  uixeris.&  bene  docueris, 
omnium  ludex  cs.fi  autem  bene  docueris,&  male  & improbe 

uixeris , 


Cone  to  Prim  a . 366 

A uixcris,tui  folius  condemnatorestnam  bene  uiuendo, & bene 
docendo  populum  inftruis  quo  deat  viuererbene  aut  docendo, 

& male  viuendo,Deum  inftruis  quo  te  debeac  condcmnare. 

Omnia  qufcunqut  dixerint  vobu  faette. Quad  dicat, ait  Gre  Gre.  in  I.  % 
gor.quia  mifta  funt  afta,&  verba  reproborum.fic  vtendi  funt  Reg.lib.tf. 
vt  in  cis  fumatur  quod  viuificat,&  vitecur  quod  nccat.  cap.  z. 

Secundum  autem  opera  eorum  nohte  facere.  Nulla  rationc 
fcquamur  vel  imitemur  uitam  peruerfam  negligctis  paftoris , 
neque  nobis  fuadcamus,  vt  quando  ille  tanta  operattir , nobis 
quoque  eade'perpetrare  fit  licitum.  Attendamus  inquit  Aug.  Aug.li.de 
B qma  Chriftus  non  dixit,facite  tuta  confcicntia  quod  ipfi  ope-  pafto.c.10. 
rabuntur,quoniam  ipfi  rationcm  mihi  reddcnt,atque  mala  re  to.,?, 
quiram  ab  ipfis,vos  aut  falui eritis  al>  his  qua?  ad  ipforum  imi 
tationem  patrabitis  fragitia,cttm  nulla  uobis  fit  culpa  fequen- 
tibus  paftoris  veftri  veftigia . Sed  dixit  expreflCjCecundu  uero 
opera  eorum  nolite  facere.  Deinceps  videmus  comminatum 
fuifl'c Chriftum  turn  ca*co,  turn  exei  ducatum  fequenti : non  Mat.  if. 
enirn  ait, cadet  cxcus  in  foucam,&  no  qui  fequitureum.  Sed 
quid.’ambo  in  foueamcadunt.Et  alibi  ait  idem  Aug.iam  nulla  Auguf.de 
nobis  rcliqua  eft  excufatio,  vt  dicamus,  nonne  ego  vidi  mini-  ver.  do.fe. 
e ftros  Ecclefix,&  pdicatorcs  atq;  prxlatos  calia  facere  ;&  pro-  48. to.  10. 
ptercaeoru  veftigia  fequor:  qm  prxftoadcft  rcfponfiocxho- 
dierno  euangelio  delumpta,qux  fic  her, Ota  ergo  quxciique 
dixerint  uobis, feruate&  facite,  fecundu  vero opera  eoru,&c. 

Exponens  D.Greg.illa  verba, c.y. lob, Cuius  mcifemfame  Greg.li.6. 
licus  cornedct,dicitinhuncmodu,Hicquihabens  meffem  no  Mo.c.4. 
comedit,  led  alius  qui  famelicus  ell  edit, eft  ftultus,  & negli-  Turpe  qui 
gens  facerdosrdodor.&prxdicator,  qui  doftrina,cruditione,  dem  eft , f 
& bona  alia  confilia  het,fcd  eft  dilfoliitus,&  ex  his  qua*  nouit  pndicator 
atque  docet,fibi  non  prodeft,&  ita  fame  cruciatur,  cum  domi  non  facial 
D eiusmultarcdudenticomendat,  poderat,&  exaggerat  lingua,  quod  pra- 
quod  pedibus  pelTundat,&  calcat.Vnde  Das  admonct  fanieli  dicat. 
cos,hoceft,ftudiofos  & auidos  proficicndi  in  nirtute,  iuxtail-  Mat.J. 
lud  Mat.y.  Bean  quiefuriunt,  & fitiunc  iuftitia,  utad  talium 
melTes  acccdant,&  inde  fibi  emolument!]  referanc,dicens:Oia 
ergo  quxeunque  dixerint  uobis, facitc,  lecundum  uero  opera 
eorum  nolite  facere.Turpefane  eft, vt  cum  quis  bona  doceat, 
turpiter  tamen  operetur  . Hinc  CJeobulus  philofophus  dice-  Cleobul. 
bat,libros  ad  tuam  primum  utilitatem  endue.  Et  Cato  dice-  Cato. 
bat,Patere  lcgcm,quam  ipfe  tuleris.Et  Diog.folitus  erat  dice  Diogen. 
re,De  quibus  alios  reprehcndis,te  ipfumin  primis  increpa. 

Omnia  quicunqut  dixerint  vobu  faute  . Stultitia  quidem 

magna 


Digiliied-I 


Similitu. 


x.Cor.6. 


i.Cor.8. 
In  diuiti - 
but  miftri 
tordia,  & 
in  pauper i 
bus  patien 
tia  reperi - 
ri  debit . 
Pauci  rtpt 
rtuturpau 
peret  pa  tie 
tes  (y  hti- 

Pauperes 
fui  oratio- 
nibus  tom 
f enfant  e~ 
let  mo  fir  as 
4pUa:  acci - 
piunt. 
Uum.zf. 
1 "iedit  hot 
eonfiliu  Ba 
laam  re — 
gi  Balaae 
prauo. 
ikpo.z. 
Occiderut 
ttiam  Ba- 
laam,, *i// 
babetur  Io 
fteil. 


Ter.  Ill . fofi  II.  Bom.  Quacbrag. 

magna  efTet  eius  qui  fameconficeretur,(i  perdicem  bene  prf- 
paratam  recufaret  idcirco  foliim  quia  in  fiflili  quadra , & non 
argentea,  (ibi  porrigeretur. 

Secundum  zero  opera  eorum  nolite  facere.  Plurimum  qui- 
dem  prodeft  bonum  exemplum  niaiorum.Vnde  Apo(l.air,rn 
omnibus  exhibeamus  nos  (icut  Dei  miniltros,  omnes  quidem 
tam  pan peres  quam  diuites, bonum  exemplum  dare  debenr  , 
& (ibi  inuieem  auxiliari.  Quod  quidem  miro  quodam  artifi- 
cio  nobis  commendat  Apolt.  cum  ait  diuitibus,  Veftraabun- 
dantia  illorum  inopiam  fuppleat,  vt  & corum  abundantia  ve- 
ftrxinopix  (it  fupplementum,vt(iatxqualitas.Inquibitsqui 
dem  verbis  docet  Apollo]. quod  (icut  in  diuitibus  debet  eile 
nnfcricordia  & liberal  it  as  erga  pauperes,(ic  vicidim  in  paupe- 
ribus  reperiri  debet  patientia  & alix  virtutes . Nam  certe  fae- 
pc  videas  quod  diuites  abundent  quidem  diuitijs,&  tamen  ca 
reant  virtutibus : pauperes  veto  plerumque contra  fe  habent. 
Prxfupponit  quidem  Apod.vt  pauperes  (int  deuoti,humiles, 
cadi , & virtutum  denique  (hidiofi  , vt  ita  commodius  orcnc 
pio diuitibus,  & iplis  fubueniant  fpiritualibus  his  diuitijs , (i- 
cut  contra  diuites  Cubueniunt  pauperibus  diuitijs , & ita  fiec 
xqualitas.Sed  vx  mundo,  reperias  enim  in  ipfo  paucos  admo 
dum  pauperes, his  conditionibus  prxditos.non  loquor  de  pau 
penbus  religio(is,ip(i  enim  iam  (atisfacifit  fuo  munen,&  elce 
mofynis  quasaccipiunt : Ex  his  igiturcolligas;  quod  non  (b- 
lum  qui  in  cathedra  fedent.bonum  exemplum  dare  tenentur, 
fed  etiam  vfque  ad  pauperes  ipfos , omnes  debent  talentis  (ibi 
diuinitus  creditis  bene  vti. 

Vicum  enim  & non  faciunt . Quo  pafto  Dcus  puniat  eos , 
qui  malum  prxbcnt  exemplum , turn  eos  qui  veftigia  illorum 
fequuntur,vide Num.z  j.  vbi  (egitur  quod  fil j Ifrael  pofitis in 
Sethimcaftris.ibi  morabantur,&  acccliere  filix  Moab.atquc 
ad  idolorum  facrificia  eos  inuitabant , qui  acceticrunt  ad  ea 
impudice,&  idola  adorauerunt , atqucadeo  quidem  iile  ignis 
cxar(it,vt  quidam  per  frifta  fronte,ante  Moy(i,&  omnium  co 
fpeftum  , non  dubitarit  ad  Madianitidam  ingredi : quod  cum 
uidifiet  Phinees,pugione  arrepto  ambos  perfodir.Quare  pro 
pter  hxc  fcelera  non  tantum  prxeepit  Dcus  vt  duces  & prin 
cipes  fufpendeientnr,verumetiam  omnes  qui  in  tale  flagitium 
prolapfi  (untjinterempti  fuerunt,&  occifi  funt  viginti  quatuor 
millia  hominum.  Cxterum  & qui  hodiliac  nialoanimo,  hos 
dcceperunt , non  abierunt  impuniti : nam  & quinque  regibus 
quierant  inter  ipl'oj> vfque  ad  minimum  infantem,  omnes  gla 

. dio 


1 


H 


•5ot 

*8" 

W 

«m 

au 

tei 

A 

km 

<foif 

iut 


tin 


«>< 

aod 

*1 


tte. 


'bn 

9u< 


Qrc 

Cir 

111 

kid 

9 

tfc 

*•£ 

*ro 

3110 

U 

N 

%.< 

ifin 

*1)11 


l 


it! 


► 

» 

,» 

d 

i 

f 

[i» 

it 

c. 

ii» 

r?t 

IS 

f 

* 

II 

* 

>0 

U' 

f« 

s 

ft 

f 

»» 

C0 

f 

P* 

* 

ffl 

,10 

* 


Concio  Trim  a.  367 

A dio  perierunt,&  fimul  onines  fxminx  & mulieres  qua*  virum 
cognouerant,  interfeftx  liinc,  vrbcs  incendio  conflagratx,  agri 
vaftati,8r  deniquedeipfis  ampliftima  fpolia  Ifraclitx  retule-  Num.if. 
iunt,Multu  quidcm,aic  Seneca, Reipub.nocet  malii  exemplii,  Num.j  t. 
nemo  enim  fere  ira  cadit,qmn  aliu  ct  fecum  trahat:  nemo  fibi  Sen.  li.  de 
tantu  errar,qnin  alieni  erroris  catifa  & a u ft  or  fit,prxcipitatq;  vi.  ira.  ad 
nos  traditus  per  mantis  error, & aliems  perimus  excmplis . Gallio.c.i 
Alligant  autem  oncra  grauia  & import abtlia  fuptr  humtrot 
homtmtm  , digito  autem  fuo  nolunt  ea  mouere.  Duplicem  hie 
nequitiam  eorum  ollendit,  ait  Chryf.tum  quia  fine  venia  ex-  Chryfoft. 
£ quifirifiimemuititudinem  uiueretiolunt, turn  quia  nimium  fi  in  Matth. 
biipfis  indulgences, magnam  alfiimunt  Ixtitiam, quorum  op-  homi.  7 
pofita  in  optimo principe requiruntur,  utfcilicetaduerfusle-  to.t.  J 
ipfium  nulla  utaturncnia,fcd  fetierumin  feiudicem  exhibear,  PnU tut 
erga  fubieftos  autem  mitior , & ad  dandam  promor  ucniam  fibi  wfi  . 
(it,  quorum  oppofita  ifti  faciebant . Tu  autem  expende,  quo-  rus,  &>er~ 
modo  id  etiam  anget : non  enim  dicit.non  polTunt,lcd  nolunt:  g*  Mlios  be 
nec  portare  aut  ferre,  fed  digito  niouere  , hoc  ell , ncc  prope  ntgneaga  . 
acccdere,  nec  tangercuolunc,  feddi’igcnces  acrobuili  in  pro* 
hibitis  funt : Et  alibi  dicit  idem  Chryloftmus,ubi  pater  fami-  Chryfoft. 
C lias  eft  largus,difpenfator  non  debet  efle  tenax : fi  Deus  bem  jnnonab- 
gnus  eft, ut  quid  facerdoseiusautterus?  uisapparerefan&us?  f0.  ho.45, 
circa  tuam  uitam  eftoaullcrus, circa  alicnam  ante  benignus  : to.i. 
audiantte  homines  quidem  parua  mandantem  , & uideant 
grandia  facientcm.Talis  eft  autem  facerdos  qui  fibi  indulget,  Simile. 
&ab  alijs  grauia  exigit,quemadmodum  nialus  deferiptor  tri 
buti  inciuitace,qui  fcreleuat.&oneratimpotentes. 

Operarios  quidem  uocat  Chriftus  prgdicatores  uerbi  Dei,  Luc.  10. 
ut  (cias  quod  non  folttm  ore  fed  uita  prxdicare  debes.Illi  qui  Nee.4. 
xdificabant  Hierufalem  una  manu  tenebnnt  gladium , altera 
D uerooperabantur.Dominus  etiam  dixtt  Ifa.  Quafi  tuba  exal  Ifa.f  8. 
ta  uocem  tua.Sed  cur  non  dixit, ficut  Ico,ucl  ficut  ton<tru,aut 
fimilcPquia  (cilicet  tuba  ponjtur  in ore,&  manibus  tenetur,fic  Simile, 
prxdicatio  ore  fit  & manibus  luftentatur,  hoc  eft  bonis  operi- 
btis.Cauenede  te  dici  poftit,quod dixit  olim  Ifaac.-Vox  qui-  Gen. 17. 
dem  vox  Iacob, mantis  autem  Efau.  In  Exo.  prxeepit  Domi*  Exo.30. 
nus  Moyfi,ut  faceret  labium  xneum,ciim  bafi  fua,  ubi  aduer 
te  quam  appofite  dicatur  labium  & xncum  quia  feiheet  pr£- 
dicacio  relonans  eft,  & fimul  iubet  quod  fit  cum  bafi  , hoc  eft 
cum  uita  fanfta,  fine  qua  labium  ipium  labitur  & cadit.  Cutn 
facimus  qux  prxdicamus, labium  xneum  fiimus , fimul  cum 
bafi  qu*  futtencac  do&rinam.  Porroin  Ecde.  habetur,  Vnus  Eccl.34. 

atdificans 


)igita\' 


Mat.  ii. 
Simile. 


Thre.4 


Simile. 

Similitu. 


i. Re.  1 7* 


i.Cor.i. 


Ter.  lll.poftll.  Dom.  Quadrag. 

ardificnns  & vnus deftruens,  quid  prodeft  illisnifi  labor?  Et : q*  E 
Chrillo  hoc  maxime  difpliceat,  patct,  quia  Chrifius  maledi- 
xit  ficulneam,  quia  non  habebat  fruftus,  fed  tantum  folia . Et 
ouis  prxtcrea  credatdiccnti  viam  elTe  latron.bus  plenam  , & 
ncminem  poflc  tranfireabfque  fpoliatione  & interim , fiqui 
hsc  monet.ttatim  hanc  viam  ingrediatur,&  perlequatur?Idco 
Hier.ait.Non  crediderunt  regcs  terrx,&  vmuerfi  habitatores 
orbis  : Quafi  diceret,  cum  maiores  non  crederent  , nec  bene 
operaremlir, inferiors  etiam  ipfos  fequebantur.  Prius  nutrix 
cibum  accipit.eumque  in  fublbntiam  conuerut,  quam  intan- 
tern  fuum  laftct,  ignifque  prius  inpropinquum,  quam  in  di-  ¥ 
itans  agit.  Ita  prxdicator  prius  fibidoftrmam  accipere  debet, 
pnufque  cum  amor  & domus  Dei  zelus  debcnt  accendere,& 
inflammare.quam  popuhim.Non  prxterea  in  verbis  rheton- 
cis.aut  oratioms  candore  confidat.  Dauid  narnque  non  aurcis 

armis,  nonloricaaut  fcuto  fplendent.bus,  g.gantem  dcmot , 

fed  funda  & lapide  in  nomine  Domini  cofilus.  yndeSf  l aul. 
Non  veni, inquit, ad  vos  in  fublimitate  fermonis,  fed  in  fpiri- 
rU  Dei.Cxterum  multi  aquam  doftrmx  pedibus  luis  concul 
cant,  (cilicet  malo  excmplo,  ficutdicit  Dommus  per  Ezechi. 
Cum  ipfi  limpidiffimam  aquam  biberetis,reliquam  pedibus  G 
veftris  turbaltis , & oucs  mex  hxc  qux  conculcata  pedes  ve- 
flri  turb-u.erant,hxc  bibebant.  Limpidam  quidem  aquam  bi- 
bunt,  cum  re&am  do£trinam  hauriunt , led  earn  corrumpunt 
Lutherus  pedibus,  ideft  male  viuendo.  Lutheruscum  ad  imperatorem 
diifolums  Carolfi  Quintum  veniret.in  plaulho deaurato  vemt.famuhs 
& p opha  ftipatus.maximo  comitatu.ly ram,&  dmerforfi  inltrumentorfi 
nuf  P genera  fecu  ferens : at  ChrtHus  alitor  prxdicauit  Euangel.fi  . 

‘ S AUiiant  oneragrauta.  Id  faciunt  confelfar.J,  qui  graues  ni 
mis  imponunt  & mtolerabiles  poenitehtias  poen.tcnt.bus , a.t 

GIo  ordi  Glof.QuodplanevidctureirecontrailludMatth.il.  Vemtc  H 

® Matth.  admeomnesqui laboratis.&onerati  cl  ,s,&  egorefic.a  vos . 

Non  ell  xquum,  vt  quando  dominus  elt  adeo  mifcncors  & ll 

Mat.  n.  beralis.feruus ipfc fit durus,parcus,&  auarus. 

Omnia  veto  opera  fua faciunt,  vt  videanturab  botmnibus . 
Chryfoft.  dilutant  enimphilacleriafua.  Tu  autem  confidera,a«t  Chry- 
in  Matth.  foilom.  ibi  maxime  illos inan.s  fomenta  glor.x  quxfiu.tre,  cu 
hoi  7l  vbique  doftore  exteris  prxfiarc  oporteat . Na  q 

3 homo  vbicunquefuerit, cxter.s  an.mat.bus  pwttat.tu  dofto 
Simile.  re  decet  Hue  loquatur.fiue  fileat.fiue  in  couiu.js,  fiuc  alibi  fir, 
exteris  honunibus  excellereradco  vt  lninccllu,  & alpe&u,  & 
habitu,omnibufque  fimpliciter,  alijs  prxllatior  cllc  videatur 


1 


Exec.  3 4* 


ft 

)oi 

ai 

m 

dt« 

at 

iin 

(on 

t)CI 

Ik 

'To, 

M- 

Uc 

cot 


pu 

trs 

P 

m 


pf 

ili 

Jfl 

P, 

& 

% 

Si 

n 

k 

Ipi 

4. 


Dt 

01 

* 

k 


I 


i 


r 


Conc'to  Trim  a . 368 


mum  intulirjalligabiscainmanu  tua,  & eruntimmotaantc  Ii.4.to.p. 
ocu  los  tuos.  Et  elt  Tenliis,  prarcepta  mea  fint  in  manu  tua , id 
elt  opcrc  compleantur : lint  ante  oculos  tnos.ideft  die  ac  no- 
de mediteris  in  cisjHoc  pharifei  male  intcrpretantes  : Tcribe 
bant  in  membranis  deealogum  Moyfi.idell  decern  legis  verba  Laudis  hu 
complicantesea,&  ligantes  in  fronte,& quafi  coronam  capiti  mantaui- 
facientesvt  Temper  ante  oculos  mouerentur,quod  vlque  ho-  dim  quart 
die  Indi  & PerTa:,&  Babylonij  faciunt  :&  quihoc  hahucrit,  tarn  dtu»- 

B quafi  religiofusin  populis  ludicatur.  lulferat  quoque  aliud  niant  de— 
Moylcs.vt  in  quatuorangulis  pallioru,  hyacinthmas  fimbrias  mentiam. 
facerent,ad  dignofeendum  populum  Ifraclis:  vt  quomodo  in  Num.  i y. 
corporibus  circuncifio  lignum  ludaica?  gentis  darer,  ita  & ve-  Hypoerita 
ilis  haberetahquamditterentiam.Supcrltitiofi  magillri  ca-  in  quant  at 
ptantes  auram  populatcm,  atque  ex  muliexculis  ledantes  lu  deueniant 
cra,faciebant  grandes  fimbrias,  & acutiflimas  in  eis  Tpinas  li-  miferias. 
gabant,  vt  videlicet  ambulantps & Tedrntcsinterdum  punge- 
rentur,  & quafi  hac  admonitione  retraherentur  ad  officia  Do 
mini&  minilleria  feruitutis  eius. 

C Pharifa'iserat  inconfuetudine,  vt  aitOrigcnfcrihereDei  Origcn. 
praecepta  in  Iongisac  pendentibus  membranis,  & membranas 
alias  imponebant  m capite  inllar  mitrar , alias  vero  pendentes 
affigebanc  brachi js,  & huiufmodi  appellabant  phyladeria . Legem  Dei 
Porrd  cumin  lege  legilTcntvtdeferrenc  fimbrias,  ipfi  easfibi  cordcj 
latis  longas  ac  dilatacas  coiifiituebant,non  folum  per  quatuor  flribam 9 . 
angulos  palliorum  vt  lex  prxcipicbat,Ted  etiamvarijsadditis. 

Serui  dei  adferre  quidem  Tecum  legem  debent , Ted  tamen  ita 
vt  earn  operecompleant,& inea  mcditenttir  Temper,  Iuxtail 
ludplal.Sed  in  legecius  meditabitutdie  ac  node:  quod  cum  Pfal.i. 
pharlfaei  non  facerent.idcirco  Chrilius  hie  cos  incrcpat  dices, 
dilatant  enim  phyladeria  (iia,&c. 

Nonelfet  quidc  a rationealienu,  Ted  ei  maxime  conTonu  , Autor. 
vt  qui  toto  alo  defiderac  Dei  lege  implerc.quis  non  vt  Iudari  Aliquid 
faciebant.exterius  pungetes  Tpinas  portaret,haberet  tn  ad  car  ajperu  ad 
nem  cindum  aliquid  aTperum  & durum,  vt  ilia  carnis  caltiga-  larnem  ge 
tione  ipfis  rediret  crebro  & facile  in  memoria  lex  Dei,  &cu-  flare  debe- 
llodia  madatorG  illius:&  quia  fieri  polfct.vt  ex  ailiduo  vfu  mi  remus , ut 
nusnos  illud  pugeret  & cxcitaret,  no  inutile  eflet  Ta?pe  illud  ita  magn 

mutare&cduenietiaqua?q;huicreiaptafrequeterdeligere,  Dei  noflri 
vt  ita  & caro  ipTa  refrenaretur  & mortificaretur,  atq;  fubinde  recordara - 
lex  Dhi,&  mandatoru  eius  cuftodia,  menti  faalius  reprxfen  -mur. 


taretur. 


t 


Pceniten- 
tia  ne  nos 
terreat,  vi 
ta  entm—i 
treuis  ejh 

Hiero.  in 
Matt.  13. 

Quaeftio. 

Refpofio. 


Simile. 


Chryf.  in 
Matt.  Z3- 
li.4.to.p. 


Diffimile. 
2hgis  ( hri 
Jli  amor  er 
ga  nos . 

loan.  1 6. 


€01.13. 


\ 


Ter.  II  l.foft  II.  Dorn.  Quadrag. 

tarctnr.  Quod  fi  hoc  confilium  paulo  afperius  videbitur,me-  E 
miniflfedcbcs  laborem  eutn  breui  finiendum,ciim  vita  noftra, 

& pe'rbrcuis  fit,  & perincerta:  premium  vero  maximum  illud 
quidem  fnturum  cfie. 

Vos  nut  cm  mitre  rocari  Rabbi , vnus  eftenim  magilier  ve~ 
fier,  omnes  autem  vos  fratres  eflis.  Nec  magiftcr, nec  pater  vo- 
candus  eft  alius, nifi  Deus  pater, &Dnsnofter  lefus  Chriftu*, 
nit  Hiero.  Pater  quia  ex  ipfo  funt  omnia:magifter,quia  per  ip 
fum  omnia,  vcl  quoniam  per  difpenlationem  carnis  eius  om- 
nes reconciliati  fumus  Deo.  Qtixritur quare aduerfum hoc 
praeceptum,doftorcm  gentium  Apoftolus  fe  efle  dixerit  ? ant  F 
quomodo  vulgatofermonemaxime  in  Pala’ftina,  & Acgypti 
inonafterijs  fe  inuieem  patres  vocent?Quod  fic  foluiturjaliud 
eflenatura  pattern, vcl  magiftru,aliud  indulgentia.  Nos  fi  ho- 
minem  pattern  vccamus,honorem  aetati  deferiimis,non  auto 
rem  nollra:  oftendimus  vita:  : magiftcr  quoque  dicitur  ex  con 
fortio  veri  magiftri . Et  nc  infinita  replice, quomodo  vnus  per 
naturam  Deu5:,&  vnus  filius,non  prafiudicat  cattens  ne  per  a- 
doptionem  Dei  vocentur,&  fili;,ita  vnus  & pater  & magi  Iter, 
non  prgiudicat  alijs,vt  abufiue appellentur  patres  & magiftri. 

Et  patrem  nclitevoeare  volts  fuper  terram. Non  vt  netninc  G 
patrem  vocent,ait  Chryfoft.  fed  nc  ignorentquem  principa- 
liter  patrem  vocari  oporteat.  Nam  qnemadmodfi  nemo  prin- 
cipaliter  magiftcr  eft, fic  nec  pater,  prseter  ilium  quium  ma- 
giftrorum  quam  patrum  omnium  caufa  eft. 

Patrem  nolire  vocare  volts  fuper  terrain,  vnus  ejl  ait t pater 
vefler  . Satis  quidem  ex  his  verbis  conftat , quanto  nos  Deus 
amorc  diligat,cum  videaturzeloquodam,fi  ita  loqui  licet, vel 
zelotipia  teneri,qu6dalitimap[>eilemus  patrem. Tantus  pla- 
ne eft  amor  ChrilH  erga  nos,  vt  niillus  fit  vel  maxima  fiti  con 
feftus,  qui  itaaquam  expetat,  vt  Chriftusfolucem  noftram . H 
Ncque  eft  aliquis,  vel  in  maxima  pofitus  neceffitate,  qui  tam 
diligenter remedium  fibiqua’rat,  acChriftusnoftra  commo- 
daprocurat,  adeo  vtaliqui  ccnluerint  perinterrogatione  pro 
ferenda  elfe  verba  ilia  qua:  in  cruce  pendens  dixit,  conlumma 
tu  eft  ? Quafidiccrct,  1am  ne  exantlaui,&  toleraui  omnes  la- 
bores,  quos  pro  hominuniamore  perferre  debebant  ? Super- 
funtadluic  alij  quos  tolcrem  ? quamuispr^cipuus  quidefen- 
fus,fine  interrogatione  legendus  eft . Sic  uidemus  quod  labo- 
res  omnes  exiguos  efle  reputaret.prs  amoris  inagnitudine,fi- 
cut  Iacob  pro  acqnirenda  pulchcrrima  Rachel , quam  tanto- 
pete  ainabat . Non  ita  nos  pro  Chnfto  labores  volumus  per- 
ferre 


. ' Concio  Prima . 3 69 

A fare  etiam  exiguos , fed  ftatim  nobis  defun&i  videmur  , aut 

exiftimamus  nos  lanftos  elfe:  Hunc  tantum  Dei  amorem  ad-  Ioan.j. 
niirans  F.uangeliftaait , Sic  Dens  dilcxitmundum  , vt  (ilium  Ingens  Dei 
fuu  vnigenitum  daret.  Quad  dicerct,ita  vere,fideliter,  & fine  amor  erg » 
tcrmino  nos  amnuit,vt  mirabile plane  videatur,  na  amor  fuit  humanum 
infinitus,&  donum  infinitum:  Quali  diceret,  non  fuit  conten  genus. 
ttis  quod  cxlum  propter  hominem  crearet,&  terram  qua?  ho 
tninem  fullentaret,&  angclos  qui  nobis  deferuirent,  quin  po- 
tius  (ic  dilexit,vt  (ilium  fuum  vnigenitum  daret. 

Philofophiolim  fabulabantur,&  prxfertim  platonici,  tarn 

B (eniorem  quam  iuniorem  Deorum  amorem  efle.  Quo  loque 
di  modo  infinuare  volebant,  omnia  Dei  opera  ram  nouaqua 
vetcra,amore  fieri, & fafta  efle. Vnde  Plato  vocat  amorem  di  Pla.in  lib. 
uinumpotens,fingttlare,&  vnicumbeneficium.  Satis  hoc  no-  quc  coui. 
bisoftendit  Deus, cum  non  folumad  vfum  noftrum  & habita  Socratis 
tionem  mundum  fecqrit , fed  etiam  vnigenitum  (ilium  nobis  inferipfic 
dcdcrit.o  magnam  & immenfam  Dei  bonitatem,qux'vt  amo  in  oratio 
re  nos  complefterctur, (ilium  (uum  tradidit,&  vtferuosredi  neArifto 
meret.PIurimi  quidem  fecit  Deusopusillud  Abrahxvquod  phanica. 
Icilicct  propter  Dcum  (ilio  nonparceret,  fed  potius  vellct  efi  Gen.n. 

C intcrficere  :&  tu  homuncio  hoc  tarn  (ingulare  beneficiu  tarn 
parui  ducis?  Nilaliudiam  reftare  videbaturad  cumulumbe- 
ncficiorum  nature  humans , quam  quod  Deus  (ilium  fuum 
nobis  daret , & quod  homines  ipfum  tantum  pattern  appelia- 
rent.Vnde  per  lfa.ait,Quid  eft  quod  debui  vltra  facere  vine£  I(a.  f 3. 
mex,&  non  feci  cii’Et  quamuis  multis  alijs  modis  amorem  cr  OUendit 
ga  nos  patefeciflet , tamen  de  quibuldam  ex  his  videbantur  Deusinef- 
exempla  haberi  ab  hominibusrpctique  etiam  pofle.  Nam  ali-  fabilem  a~ 
qui  ex  Romanis  pro  patria  fua  obierant , non  igitur  hoc  folis  more  erg* 
hominibus  tribuendum  erat,&  ira  voluit  Deus  pro  nobis  ani-  hominem . 

D mam  (barn  ponere . Quod  autem  amorem  patris  erga  nos  ha 
beat,hicplaneeftinenarrabilis  Dei  amor  erga  nos, & prxfer- 
tim  cum  rebelies  eftemus  filij.  Hinc  Apolt.  Commendat  au-  Rom.f . 
tern  charitatcm  fttam  Deus  in  nobis  , quoniam  cum  inimici  Gen.?, 
eftemus, pro  nobis  mortuus  eft.Poftquam  fponfa  laudauit  (po 
fum  fuum  dicens,Dileftus  meuscandidus  & rubicundus , ad- 
dit,  tabs  eft  diledhis  meus : & ipfe  eft  amicus  meus  filix  Hie- 
rufalem,ideft,tam  magnus  cum  (it, tarn  potcns,tam  mirificus, 

& ego  paupcrcula , meam  vilitatem  & paupertatem  non  de- 
fpicit,fed  fingulari  amorediligit.Quarc  ergo  non  quxram  il 
]um,&  pro  illo  moriar?Cum  Hebrxi  ciuitatem  quandam  ob-  4,Reg. J. 
fidercnt,rex  fane  eius  in  tanta  anguftia  pofitus  eft,vt  (ilium  fa» 

Cone.  Quadr.  Tom.  1.  AAA  crifi- 


Maximus 
Dei  ergeu 
nos  amor. 
Horn.  8. 
3.Efd.j. 
Amor  ota 
•vincit . 
Gen. 3 i. 
Veus  pro- 
pter not  ho 
mo  faclus 
eji. 

Amor  a- 
more  pen- 
fatur  . 
4-Reg.y. 
Omnia  et 
durijfima 
Jtf  Deum 
pad  debe- 
mus. 

Amlitio 
deteftabile 
malum  . 

Mai.  3. 
Ilia.  40. 


Mat.  1 1. 
Mar.  1 3. 
Luc.  1 7. 
loan.  1 f. 
Luc.  1 4. 
Simile. 


•Hit 


Ter.  Ill . foft  ll.  Horn.  Ouadrag. 

crificarct  dijs  ante  omnium  confpeclu  in  ipfo  muro,  & ftatim  E 
exercitus  id  videns  rcceflir.-dicebant  enim  intra  (c, quid  ifie  fa 
cict  pro  fuorum  fubditoru  commodo,qui  ita  filium  fa  crifi  cat? 
quail  dicerent, omnia  patietur,&  morietur  pro  fubditis,Si  er- 
go Dcus  vita  fuam  pro  homine  dedit,  quid  qnxfo  homini,q(? 
lufium  fit  denegabtt?Quid  non  dabir,qui  film  fuu  dedit?Sane 
in  problemmatc  illo.quidnam  clfet  fortius, melius  vltimus  di 
xilie  videtur,quod  amor  eifet  fortior  carteris , cum  Deum  eo 
adegerit,vt  filium  fuum  nobis  daret.In  Gen.quide  habetur 
angelus  dixerit  lacob  ipfi,fi  cotra deu  fortis  fulfil,  quanto ma 
gis  cotra  homines  prxualcbisPhicqttidem  fignificaruramoc  , F 
qui  tantum  potuit,vt  Deu  e cx!o  ad  nos  euocarit,  & ei  vt  ho- 
mo fieret  perfualerit.  Quare  vult  Deus.vt  hoc  tantum  benefi 
cium  agnofcamus,&  amorem  amore  compenfemus,fiqttidem 
aliud  commodius  non  habemus  medium.  Quodcu  ta  facile 
& procliue  fadu  fit, non  crit  quod  nos  excufemus  in  iudicio,(i 
Deum  non  amauerimus.Sane  ferui  Naamandixeruntipfi.-pa 
tcr,fi  rem  grandem  dixiifct  tibi  propheta,  certe  facere  debue- 
ras, quanto  magis  tarn  facilem  rcm?Qui  ciim  tali  ratione  con 
uinceretur,  prxllitit . Quid  igittir  nos  pro  cxlo  obtinendo  n6 
faciemus,quantumuis  ardufi  fit,  nedum  hanc  tarn  facile  rem  ? q 
6)hi  mat  or  ejl  vejlrum,erit  minijler  vefier.qui  autem  feexal 
tauerit  bumiltabiturtfr  qui  humiliat,  exalt abitur.  Satis  qui- 
dem  ex  his  verbis  confiat  quantum  Deoplaceathumilitas,& 
quantu  dilpliceat  ambitio  & fuperbia,Porro  dux  propheeix  il 
lx  erat  de  Bapnlia, videlicet, Ecce  ego  mitto  angelu  meii,&c. 
Item,  Vox  clamatis  in  deferto:  & til  ciim  interrogatus-fuiflet 
Joannes  quifnam  diet, refpondit, Ego  vox  clamatis, &c.no  auc 
dixit  (c  elfc  angelum.Sic  Chnfiusquauis  diet  filius  Dei,  tn 
pallim  le  filium  hominis  vocabat.Cxtcru  etfi  Ioanes  le  voce 
dicerct,  tn  Chrifiuseum  angelfi  appellabac:  & pater  xternus  ft 
vocabat  Chrillum  filium  fuum,  vc  confiat  in  baptifmo  & traf 
figuratione.Vndc  ctfi  Chrifius  diceret  difcipulis,  Cum  feceri 
tis  omnia  qua;  peepra  funt  vobis,  dicite,  ferui  inutiles  fumus  ; 
nihilominus  tn  vocat  feruos  fuos  amicos,  dicens:  la  non  died 
vos  leruos, led  amicos,  Hinc  ergo  colligas  quod  qui  fe  humi- 
liat exaltabitur,&  cotra.  Porro  quod  optimis  non  nitantur  co 
fiderationibus,hincfitquodpmnes  homines  infolefcant.  Sane 
eques  qui  in  regia  aula  non  efi  verfatus , fibi  maximus  die  vi- 
detur,at  vero  qui  ferui  funt  in  aula  regia,  fatis  norunt  quantu 
vnus  eques  altcri  product : fic  vtiquequi  cum  Deo  no  traftae 
Sc  cius  curia,  fibi  plurimum  arrogac , ac  vero  fi  intelligcrec  vc 

par  eft, 


1 

3T 

k 

K 

till 

hi 

tin 

ptc 

Vi 

fit 

Ire 

Ml 

fc 

pi 

mi 

tin 

V 

pa 

n 

R 

till 

Cl 

3(1 

1< 

fi 

N 

u 

fn 

k 

'ta 

ni 

fc 

't 

0 

cr 

tt 

>i 

ta 

l 

t 


Concio  Trim  A . \ ' ' 370 

A par  eft, facile  comperiret  fe  infinitis  a!i js  efle  longe  inferiorc . 
Quod  bene  intelhgensfan&us  lob,  dicebat;  NGcautc  ocnlus 
mens  videt  te,ideirco  mereprchendo,&  ago  pcenitentiam  in 
fauilla&  cinere . Czrte  fimulatque  homo  Deum  cognofcic , 
ilatim  viftas  dat  manus,&  intelligit  omnia  bona  a Deo  proue 
nire.VndeMoyfesdicebat  populo:Ne  dicasin  corde tuo,pro 
pter  iuftiriam  meam  introduxic  me  Dominos, vtterram  hanc 
pofliderem.  Confidera  ergo  fcelera  tua , & tibi  nil  arrogabis . 
Viri  fan&i  non  gaudentalijs  dominari , confiderantes  quod 
dicit  fanftus  lob,  Gigantcs  gemunc  lub  aquis.  Sanfti  qui  fue- 
B re  paftores,erant  hi  gigantes,&  aqux  funt  populi,  & quamuis 
tam  fan£ti&  dofti  client, tamen  gemebantfubonere,&  tu  mi 
lerabilis  vir  cupis  tantopere regere  populum,&  illi  dominari, 
cum  tamen  fis  ignarilfimus  & maximus  peccator,cumque  ge 
mere  deberes  & flere,tn  rides  & c’achinnaris;6  quante  oriun- 
tur  ex  ambitione  contentiones  & difeordix , cum  alius  alij  fe 
przferri  geftit ! Sanchuiusreifiguram  habemus  quidem  in 
puerisillts  Iacob&Efau  in  vtcroipfoconcertantibus.CO  ve- 
roifta  ex  allidua  negotiatione  tandem  obtineantur  ,hinc  fit 
vtimpleaturillud  Eccle.Vidi  feruos  in  equis,&  principesam- 
C bulantes  fuper  terram  quafi  feruos. 

Magna  quidem  elt  humiiitatis  vis  & energia,hzc  enim  fe- 
cit vt  ex  infimo  gradu, fcilicet  gradu  mulieru,  inter  homines , 
afeenderet  virgo  etia  fupra  Cherubim  & Seraphim, & magna 
quidem  eft  fuperbix  & ambitionis  miferia,  fiquidem  per  hac 
defeendit  angelus  ex  fupremo  angelorum  gradu, ad  infernum: 
Noli  ergoetiam  bona  opera quz  facis,vcnditare.  na  quamuis 
ea  in  oculto  fint.Deus  tame  ea  manifeltabit,fi  opcrc  pretium 
fuent.Sane  quamuis  frudus  .i  folijstegantur  in  arbore,th  fi 
fuaues  & odoriferi  finr,ipfi  fatis  fe  produnt,  An  non  tibi  vide- 
D tur  quod  occulte  fatis  incederet  fan&iftima  virgo  Maria  ad 
vifitandam  Flifabcth  ? Ettfi  videquomodo  ftaum  fueriteius 
fecretum  manife(latum,diccnte  Ehfabeth,  vndehocmihi,  vt 
veniat  mater  Dhi  mei  ad  me?  Vfqueadeoinfublime  erexit 
Dommus  Virginem  Mariam, quod  fe  indignant  reputaret,  fic 
enim  cum  tahbus  le  gerere  folet . Sic  enim  Saul  ad  regnum 
euexit,  cum  humilisellct : Vndc  &prophcca  Samuel  ipfi  di- 
xit ; Com  elfes  paruulus  in  oculis  tuis , caput  in  tribubus  It 
racl  faftus  es  . Videetiamquam  alte  eucxerit  Petrum,  quia 
ipfe  fe  humiliauit  dicens,  Exi  a me,  quia  homo  pcccator 
fum  Domine  . Bene  igitur  nos  monct  Ecclefiaf.  dicens , 
Quanto  magnus  es , humilia  teiplum  in  omnibus , & corara 

AAA  a Deo 


lob  42. 
Iaco.2. 
Deut.?. 


lob  2 6. 
Multi  pr a 
laturas  de 
fiderstnt.  . 
non  inttlli 
gentts  qui 
tu  hubeat 
onus  a dm 
xum. 
Gcn.2f. 
Eccl.io. 

Humilitm 
tit  vires. 

Luc.10. 


Simile. 
Mari*  bu 
nuh t as  £- 

ta  fit. 
Luc.  1. 


i.Rc.iy. 


Lucy. 
Ecci.  2. 


y 


3 .Re.  2i. 


-» . v - 


Sacerdotes 
fucctjfores 
Chrijli. 
Sacerdotes 
legis  gra  - 
ta. maiori 
reuerentia 
tolendi,  g 
veteris  le- 
£ "• 

Dift.pi.c. 
in  fcriptu- 
ris. 

Honori  fa 
cerdotum 
maximtj 
ton  fallen — 
dam  eft. 

2.Cor.3. 

Exo.34. 


■Eccl.7. 


Ter.  III.  poft  II.  Dom.  Qua  drag. 

Deo  inuenies  gratiam.Magna  ergo  eft  humilitatis  virtus,cum  E 
ctiam  facinorofis  plurimum  auxilietur  & patrocinetur,ut  pa- 
tuitin  Achab.Siigiturcriminofos,&  facinorofos  homines  ica 
illuftrat,quid  putas  facict  cumiuftis,pijs,&religiofis  viris? 

Feria.1 1 1,  poft  ll.  Dominicam 
Quadragefima?. 

CONCIO  SEC  VND  A.'  F 

Sacerdotes  maxima  reuerentia  profequamur . 

VpER  Cathedram  Moyfa  federunt  Scribi  & Pha~ 
rifti.  Mat.  23. ’Sane  officium  quod  olimobtine- 
bant  Scrib?  & Pharifaei.modo  habent  facerdotes: 

,,  ficut  enim  llli  fucceflerant  ipfi  Moyfi  in  hoc  mune 

re, ica  etiam  facerdotes  fuccedunt  Cbriilo.Cum  ergo  xquum 
e(Tet,  vt  i Hi  reuerenter  propterea  tradarentur , cum  federent 
fuper  Cathedram  Moyfi, fic  etiam  iuftum  eft,  imo  iuftius,  ut 
magna in  reuerentia  habeantur facerdotes  , & prxdicatores , <3 
cum  Ionge  maior  fit  Chriftus.cui  fucceflerunt,quam  Moyfes: 
item  facramenta  quat  tradant  funt  longe  prarftantiora . Ma- 
gna quidem  cura  incumbere  debcmus,  ut  Ecclefiafticos  uiros 
honoremus,&  magna  prudentia  & cautela.eoru  defedus  cor- 
rigere  debemus,  fi  aliquando  corredione  opus  fuerit,  & prae- 
fertim  fi  fecreti  fint.  Vnde  Nicolaus  Papa  Ludouicoimpera- 
tori  ait , vere  fi  proprijs  oculis  uidiffem  facerdotem  Dei,  aut 
aliquem  eorum  qui  monachali  habitu  amidi  funt,  peccatem, 
chlamidem  meam  fpoliarem,  & cooperire  eum,  nc  ab  aliquo 
videretur.  Magna  fane  haeceft  confufio  multorum  noftri  tern  H 
poris  hominum,  qui  tarn  facile  procaci  lingua  uiros  ecclefia- 
fticos laceflimt.non  fine  maxima  animaefdaeiaftura,&  ftatus 
facerdotalis  ignominia.  Apofto.quidem  aperte  probat  multo 
maiorem  reuerentiam  noftris  (acerdotibus  quam  legis  uete- 
ris  adhibendam  elfe,dicens.Qu6d  fi  miniftratio  mortis  literis 
deformata  in  lapidibus  fuit  in  gloria, ita  ut  non  poflent  inten- 
ded filij  Ifraelinfaciem  Moyfi  propter  gloriam  vultus  eius  , 
quae  euacuatur,quomodo  non  magis  miniftratio  fpirituserit 
in  gloria  ? Commendat  quidem  nobis  facerdotum  reueren- 
*iam  Ecdef.cum  ait ; In  tota  anima  time  Dominum,&  facer- 
dotes illius  fandifica , in  omni  uirtute  tua  dilige  cum  qui  te 
. . fecit. 


• t Concio  Secunda.  .%*, ; 371 

A fecit,  & miniftros  eiusnederdinquas.  Si  ergo  reuerentia  ex-  • • 

hibenda  facerdotibus  legis  vcteriscommeiidatur,qoantoma- 
giscomendabiturquxexhibebiturfacerdotibusnouxlcgis  ? 

Sane  experientia ipfa  loquitur , quod  dilfoluti  tantuni  & perditi  ho 
perditi  homines  facerdotes  parui  faciant,  & eorum  defedus  mints  par 
publicent,  fi  quos  olfecerint , Ncque  verofacerdote  eilimant  uifaciuntj 
propter  eius  diuinum  officium,fed  fxpius  propter  diuitias,na  facerdotes. 
pauperem  facerdotem  pro  nihilo  ducunt , etfi  lludiofus  fit  & Diuitesplu 
pius.  Vnde  videas  multos  facerdotes  id  maxime  curare,  vt  fei  rimi  fiunt 
licet  diuitias  coparent,  quo  pofiint  ab  hominibus  honorarir  6 a mundo . 
B infelicia  temporaquxad  tantam  dcuenerint  miferiam  ! Sane 
Pharao  nolcbat  vt  facerdotes  tributa  folucrent,  ctfimultas 
haberet  occafiones  imponendi  ipfis  tributa  . Turn  prxterea  Gen.47. 
Nabuchodonofor  intelligens  quod  Daniel  elTct  Dei  miniller,  Dan.3. 
eum  fummo  honore  prolequebatur,&  adorabat,  quamuis  ca- 
ptiuum  fuum , prxcepitqueipfifacrificium  otferri  . Porrode 
Alexan.Magno  legimus,  quod  cum  iret  ad  expugnandu  Hie-  Excmplu 
rufalem  , & facerdos  fummus  Pontificalibus  ornatus  ad  eum  Alex.Ma. 
proceffiflet , de  equo  defeendit,  & maximum  honore  habuit 
ipfi  facerdoti,nec  voluit  in  aliquo  vrbem  ipfam  moleftare.qua 
C dere vehementer  omnesadmiratifunt.  Cxterum in 8.Syno-  8.Syno. 
do  gcnerali  dicitur.-Imperatores  & principes,qui  fe  pios  Chri  Gener. 
ilianos  elfe  dicunt,Epiicopos  fibiaequalcsefTecognolcant,  vt  Quata  re- 
cos  fuorum  defeduum  audeant  reprchenderc,  & nullus  Epi-  ueretia  do 
(copus  fi  quern  in  uia  principem  oftcnderit,a  mu  I a defeendat,  btatur  Epi 
neque  coram  eo  profternatur  , quod  fi  quis  huic  dccreto  non  fcopis. 
obedierir,  per  totum  annum  pontificio  muncrc  priuetur , & , 

princeps  qui  taleagi  conceflerit , biduo  excommunicatus  fit. 

Vide  igitur  quato  melius hxc  obferuaret  Ethnicus ille  Alex. 

Mag.quam  multi  hoc  nofiro  tempore . Vide  etiam  quam  re-  i.Re.z4> 
D uerentiam  haberet  Dauid  Sauli,q>  videret  Chrifium  efle  Do 
mini : an  non  igitur  multo  magis  xllimarc  debemus,  & reue- 
reri  Chriftos  Domini , & undos  noui  teftamenti  facerdotes  f 
porro  in  Cone.  Nicxno , libellus  quidam  contra  facerdotes  Conc.Ni. 
Confiantino  Magno  imperatori  fuit  oblatus , quern  vt  opti- 
mus  Imperator  legit , dilacerauit , & combufiit  dicens , abfit 
quod  iudicium  faciam  facerdotum  Domini. 

Sunt  aliqui  ulque  adeo  a ratione  ipfa  alieni , ut  propterea  Detrahen 
quodinterdumiiideantdefedGaliquem  alicuiusecdcfiaftici  testtclefia 
viri,ftatimumuerfosclericoscondcmnent;et  fi  monaejius  fit,  flicit  qui 
contemnant  omnes  monachos  eius  ordinis,  into  & omnifj  or-  ptflime  a- 
dinum,&  ilatim  de  omnibus  detrahunt,ne(cienies  difeernere  gant. 

AAA  $ quod 


Ter.  Ill . pofi  II.  Bom.  Qua  drag. 

Martian.  *luod  fi  unus  forte  aliquando  reperitur  qui  ipfos  fcandaliiet , E 
Imper.  reperiunrur  innumerabiles  qui  ipfos  verbo,  & opere  aedificat. 
Exemplu  Et  pr^ftabilius  vtique  eft  ocs  Jaudarc,  quamuis  lit  aliquis  ma 
notabile.  lus.quam  ocs  uituperare  j?.p  vnum  dumtaxat.Quod  quidem 
Conftant.  apcrtifiime  fuo  exeinplo  ftngulari  teftatus  eft  Imper.Mar.qui 
Imperat.  aftiftens  in  Cone.  Chalcedo.  ubi  crant  ^tf.Epifcopi,  dixit  in 
•i  r.q.  i .fa-  ipfo  Concilio,q>  nemo  exiftimaret  ipfum  ibi  interfuilfc,  vt  c6 
ccrdotib.  firmaret  qua?  fancirentur,  quafi  fua  confirmationc  indigerent, 
fed  vt  in  vniuerfoimperio  fuo  ea  cxecutioni  mandaret . Hoc 
ipfum  et  prarftitit  Conftan. Imper. vt  conftat,n.q.i.Sacerdo 
tibus,qui  & dixit  quod  Impcr.Romani  non  debebant  fe  intro  F 
mitterein  iudicandis  F.ccleftafticis . Quod  fi  tarn  inodefte  lo- 
/ . quuntur  imperatores,qfio  effrontes  aliqui  miniftri,&  farpe  de 

/ minimis  omnifi>audcnt  paftim  ignominia  afticere  Eccl.viros? 

Quod  fi  facerdotes  reuerenter  traftandi  funt.pariter  ct  ho 
Simile.  norandi  erunt  ipfi  cocionatores,qui  pacem  et  componunt  in- 
Conciona-  ter  Deum  & homines.Etenim  fi  rex  vrbem  aliquam  tanquam 
teres  funt  fibi  rebcllcm  publicaffct,  & magnum  exercitum  ad  ea  debcl- 
plurimum  landain  fibi  comparalfet,cui  exponeretur  direptioni,  & incen 
Uenoridi . dio,&  tn  cum  hare  parataita  elfent , nollet  tn  contra  ea  veni- 
re,fed  potius  mitteret  legatos  regis  nomine,  qui  pace  annun-  <3 
ciarent,fi  errorem  fuum  vrbs  agnofeeret,  & venia  poftularer, 
quanti  quarfo  sftimandi  efient,  & quanti  fierent  talcs  legati  ? 

Sic  ergo  plurimi  funtfaciendi  facri  concionatores,qui  noiam 
t.Cor.f.  in  catnedram  Moyfi.fed  Iefu  Chrifti  alcendunt,  & pace  con- 
Conciona-  ciliant  inter  Deum  & homines.  Quod  quidem  teftatur  Apof. 
torts  quart  cum  dicar.  Pro  Chrifto  legatione  fungimur,  tanqua  Deo  cx- 
to  cu  fer - hortante  per  nosroblecramus  pro  Chrifto  recociliamini  Deo. 
ttore  con — 6 felice  legatione  vbi  aduerte  q>  non  dicat  rogamus,  fed  obfe 
cionaturi  cramus, quafi  diceret, tanqua  pedibus  ueftris  prouoluti,&  falu 
fint . te  veftra  maxime  fitientes,obfecramus,vt  recocihemini  Deo.  H 

isfdulatores  quale s efle  debeanty  & quomodo  debeant 
audire  Dei  verbutru . 

Flurimu  Mnin  qufeunque  dixerint  vob'ts,  facite.  Plurimum  quidc 
nobis  con - V_/conduccre  nobis  debet  Dei  verbum,  qn  cius  auditionem 
fert  Dei,  nobis  Chriftus  tantopere  comendat,etiamfi  a pharifaris  pro- 
verbu  au-  fcratur,quidicebant,&  non  faciebant,  quanto  magis,fi  a pi  js, 
dirt.  & Chriltianis  concionatoribus  prxdicatur  Dei  verbum  ? Sis 
quide  auditor  quantulibet  dodus,  nihilominus  tn  aduerteq* 
viua  vox  het  nelcioquid  latctiscncrgiar.Dauidfapietiflimus 


Concio  Secunda . j 7 2 

A eras, & magnam  Dei  cognitioncattigerat,&  diuinisreuelatio  Etjs  nobit 
nibus  donabatur,nihiloi»inus  ha?c  ola  ni!  ci  profuerunt  tanto  doctivids st 
tempore  quo  in  peccsto  unit , fed  tfi  protinus,  vt  ad  eu  venit  mur  tamf 
Nathan  propheta  ad  viuam  voeem  prardicantis  conuerfus  eft.  (orients  ate 
Similiter  & Nabuchodonofbrcontcmplabatur  illam  arbore,  diamus. 
*jua?  ftatum  fuum  defignabat , nil  tamcnipfe  hac  cogitatiooc  i.Reg.iz. 
tnouebatur . Sed  ciim  adiunfta  fuit  vifioni  & contemplation!  Dan. 4. 
viua  vox  prophets  Danielis  p^nitentia  egir.Do&us  erat  Pau  Viua  vox 
Jus  in  lege, qui  prxclara  didicerat  ad  pedes  Gama]ielis,fed  nil  multi  hit 
«i  profucrant.-ciim  autem  viuam  voeem  ecelodicentem,Sau  cnergiam . 
£ le, Saule, quid  me  perfequcrisPaudiuit,  ffatim  attonitus,&  ftu  Adto.zz. 
pcfa&ns  cccidit  dicens:  Dnc  quid  me  vis  faccre?  Vide  quo  il-  Afto.,9. 
I*wn  quern  feripturx  ledio,&  libri  non  conucrterant,uox  prp  Simile, 
dicantis  conuertit . Sed  aduerte  quod  quemaJmcdum  paruin 
prodeft  cibus.fi  ftatim  ab  ftomacho  refpuatur,  fic  parum  Dei 
verbum  proficit,  fi  qtiamprimum  auditum,  llatim  in  obliuio- 
nemuemat.Et  ficut  cibusqui  natural!  calorenon  decoquitur,  Simile, 
non  fblu  no  prodeft, fed  & multu  incommodat  ipfi  ftomacho, 

& morbos  gencrare  l'olet : ita  fermo  Dei  auribus  qnidfi  exce-  Verlu  Dei 
ptus,nontn  execution!  mandatus,nocumcnto  potius  clt,qua  executions 
C documcto&  utilitati,iuxta  quod  Petrus  ait.  Melius  enim  erat  mddetur . 
iilis  non  cognofcere  viam  iuftitis,quam  poftagnitionc  retro-  z.Pet.z« 
lum  conucrti,ab  eoquod  iilis  traditum  eft  fandomandato. 

Grauc  fanedelidu  comittit  qui  negligenter  verbu  Dei  an 
dit.  Csteru  ne  tibi  videar  fortaffe  ex  meo  tm  fenfn  diuini  elo 
quij  pondus  fuaderc,c6memorabo  qd  de  hac  re  fenferit  Aug.  Aug.  li.de 
ait  enim ; Interrogo  vos  fratres,vcl  forores,  diciie  mihi,  quid  cor.  domi. 
plus  vf  vobis,  corpus  Chrifti,an  uerbD  Chrifti  ? Si  vttltis  vere  & habea- 
rnderc,  hoc  dicere  debetis , quod  non  fit  minus  Dei  verbum,  tur,  1 1 .q* 
quam  Chrifti  corpus.  Et  ideo  quata  folicitudinc  obferuamus  1 .cap. 

D quando  a nobis  Chrifti  corpus  miniftratur,  vt  nihil  cx  ipfio  dc  Interrogo 
manibus  noftris  in  terram  cadatrtata  folicitudineobferuemus  ves  /no- 
ne uerbu  Dm  quod  nobis  erogatur,dum  aliud  aut  cogitamus,  tres. 
aut  loquimur,de  corde  puro  pereat.  Quia  non  minus  reus  crit  Vide  Tur 
qui  uerbu  Dei  negligenter  audierit, qua  ille  qui  corpus  Chri  recre.  fu. 
fti  fua  negligentia  in  terra  cadcre  permiferit:  Vide  ergo  q at-  hunclocfi. 
tete  debeas  Dei  uerbu  audire.  Quemadmodu  aliquas  res  plu  Verba  Dei 
rimifacerefolemus  nonfolum  ppearunde  reru  prarftatiam,  plurimifis 
fed  et  quod  ex  difiundiftimis  regionibus  aduefta?  fint.ita  plu  damns,  $ 
rimi  facere  doftrina  euangcJicam  debemusjtum  ppeiusprar  e a!o  dc- 
liantia,  & dignitatc,  turn  quod  ea  Chnftusin  orbe  inucxent  fundi t. 
ex  remotiftimis  locis,a£pc  ex  fiipcro  carlo  in  infernu  tblum. 

AAA  4 Rcpro- 


1 


Ter.  Ill . pofi 1 1.  Bom . Quadrag. 

Reprobi  quidcm  adeo  cxleftis  do&rine  faftidio  laborant  vt  E 
Mali  fafli  frequenter  neaure  quidem  corporis  verba  Deiaudiredignen 
diunt  Dei  tur.  Quod  fi  aliquando  audiant,non  in  hoc  audiunt,  vt  meiio- 
verbum.  res  cuadant,  feque  doftrinx  prxceptis  formandos  prxbeanr  , 
fed  ad  malos  vfus  qui  nil  ad  hoc  conducant.  Quidam  enim  in 
hoc  audiunt, vt  quxaudierint,vel  legent, ad  alios  perferant,fe 
Simile.  que  harum  rerum  prxdicatione  vendicent . Hi  vcro  gallinx 
pullos  educanti  fimiles  effc  videntur,qux  quidquid  fibi  inue- 
nerit.pullos  conuocat  vt  edant , ipfa  interim  ieiuna  remanet . 
Sunt  veto  alij  qui  folam  voluptatem,  ex  lentenriarum  acumi 
Varij  audi  ne.aut  vcrborum  nitore,aut  alia  fimili  re, qux  vel  voluptate , f 
tores  verbi  vel  curiofitate  alat.captare  folent,ipfi  nilquod  ad  mores  fuos 
Pei.  componendos  pertineat,decerpentes.  Hos  autetn  Plutarc.  ijs 
Plutar.  fimiles  elfeait,qui  ex  floribus  folo  odore  & colore  capiuntur. 
Simile.  nec  aliam  ex  eis  vtilitatem  percipiunt,ciim  tn  & apes  dulcifli 
ma  inde  mella  fuggant , & pharmacopolx  varia  ex  ipfis  niedi 
Similitu.  camenta,varijs  profutura  infirmitatibus  confidant.  Hoc  aute 
pij  omnes  facereconfueuerunt,  qui  ea  mente  concionatoris 
vocem,qua  xgroti  falutiscupidi,mcdici  prxcepta  aufcultant. 
Verbu  Dei  Hi  enim  non  minus  in  exequendo  qux  medicus  prxcepit,fo- 
qua  inters-  liciti,qua  in  eo  audiendo  attenti  funt.  Ob  hoc  enim  audiunt , Q 
none  ass-  non  vt  difcant,fed  vt  id  quod  audiunt  exequantur.Hocijgitur 
diendum.  modo  audiunt  quicunque ad  xternam  falutem  cooptati  lunt . 

Multas  fane  proprietates  habet  fermo  ad  efcam:  ficut  enim 
Simile.  qui  mittit  in  os  fuum  fragmentum  panis , aut  qualemcunque 
Chryfoft.  cibfi.primum  dentibus  eum  molir,  & ita  dimittit  eum  in  fio- 
in  nonab-  machum.ficciim  audimusverbum.neceflceft  ipfum  meditari 
fo.ho.41.  in  ore  fenfus,  & quafi  quibufdam  dentibus , ideft  traftatibus 
Simile.  molere,  & videre  quid  eft  quod  dicit, aut  vnde  dicit,  aut  pro- 

pter quid  dicit  . Nam  quemadmodum  qualemcunque  ci- 
bum,  nifi  mandamus  dentibus  prius , non  fentimus  faporenri  H 
eius,  ita  & verbum  quod  audimusj  nifi  mandamus  , &rumi- 
namus  ipfum  tra&antes  in  nobis,  non  poflumus  intellige- 
Exo.  1 0.  re  virtutem  verbi  illius.  Nam  & manna  quod  edebatur  in  de- 
Manntu  ferto,figuram  habebat  vcrbi,ideo  dicitur  manu,quod  interpre 
figurabau  tatur  hebraice,  quid  eft  hoc  ? vt  quotiefeunque  audimus  ver- 
Dei  verbu.  bum  admoneat  nos  ipfum  nomen  reperirc,quid  e(l  hoc  quod 
audiuimus  ? cibus  qui  in  ftomacho  elf,illc  confortat,&  fermo 
Leui.11.  quiinmemoria  manct,  illeconfert.  Vnde  apud  Iudxos  ilia 
anim alia  funt  munda  qux  reuocant  cibu  & ruminant.  Sic  ho- 
mo ille  eft  fpiritualis  & lanaus,qui  audiens  verbum  traftat,& 
cum  illud  bene  mtellcxerit,memorix  fux  mandat  atquetra- 

dit  , 


l&, 

Sir 

nor 

( 

qu: 

net 

tan 

qui 

cm 

CIO 

S nu 
let 
ini 
pti 
al 
de 
vit 
pt 

ail 


C 

A 


c 

t, 

di 

e 

Do 

i 

ti 

r 

P 

B 

P 

11 

11 

e 

R 

l 


•v 


1 


Concio  Secunda . 373 

A dit,&  itcrum  de  memoria  quafi  de  vtero  rcuocat,&  ruminat, 

& retra&at : ille  autcm  homoimmundus  c(i  ante  Deum, qui  Verbu  Dei 

non  recordaturahquando,necretraftat  quod  audit.  executions 

■ Complures  ex  auditoribijs  perfinules  tile  videnturauibus,  tnademus. 
qua:  primo quidcm  intuitu  terrentur,&  fugantur  afpe&is  ter  Simile, 
riculamentis  quibufdamin  hortis  autaruu  : *rum  aflidua  Aliq  audi 
tandem  frequentatione,  & vfu,  tantum  abeft , vt  terreantur , tores  mul- 
quin  potius  tcrriculamentis  ipfis  etiam  infideant : ad  eundem  tas  quid* 
enim  modum  quidam  funt  qui  ex  longiflimo  vfu  audiendi  co  audiut  co- 
ciones,animo  Temper  minus  proficiendi,&  vitam  emendandi,  (tones , fed 

B nullis  quantifeunque comminationibus  perterreantur  , ac  ne  parumpro 
leuiter  quidem  afficiantur . Et  quemadmodum  qui  putridis,  fiduntj. 
inueteratifque  vulneribus  iam  diu  infefti , ac  prope  confum-  Similitu. 
pti  funt, ex  longa  illorum  vulnerum.ac  plagarum  moleftia.ita  Auditores 
callum  obduxerunt,  ut  vix  quidem  fentiant  ferrD  ipfum  fein-  exequatur 
dens  iiueadhibitum  cauterium  : ita  profefto  multi  ita  in  fuis  qUOd  au- 
vitijs  inuetcrati  funt,vt  admoniciones,accbmminationcsnon  diunt  • 
perlentiant , ncqtie  cauteno  grauium  reprehenfionu  interius 
aliquo  modo  afliciatur.aut  magis  moueatur,vt  inquit  po*ta,  Virgil. 
fludm  ft  dura  ft  lex,  aut  /let  Marpe/ia  cautes. 

C Auditor es  faciant  qua  aud'mnt  Z concionatoribus , non 
autcm  corum  mala  opera  fi  quajint, 
imitentur . 

S'Ecundum  opera  eorum  nolite  facere.  Ideft  vos  qui  fedetis  in  •' 

Ecdelia  quafi  iudices  facerdotum,  & non  auditores,  aliena  ChryTolt. 
difcuticmes,&  propria  non  confiderantes.ex  vobis  ipfis  iudt-  jn  non  ab- 
catedefacerdotibus.  Sicut  vos  omnes  auditis , & non  omnes  fo.ho.40. 
facitis  quod  auditis : fic  & facerdotes  omnes  docent,  fed  non  Simile. 

X)  omnes  faciunt,quod  docent:  nam  in  hominibus  digmtas  qui-  Auditores 
dem  diuerfa  ell, omnium  autem  natura  una  cfkSi  bene  vixe-  profict*no 
rinr, eorum  ell  lucrum,  fi  bene  docuerint.noftrum  . Accipite  in  doclrt- 
ergo  quod  veftrum  eft  , & nolite  difeuterc  quod  alienum  eft  . n<u . % 
Frequenter  enim  & dc  homine  malo  bona  do&rina  procedit . 

Ecce  enim  & vilis  terra  pretiofum  aurum  producit.  Nunquid  Simile. 

propter  terram  vilem,  pretiofum  aurum  contemnitur  ? non* 

led  ficut  aurum  eligitur,&  terra  relinquitur,  fic  & uos  doctri-  Sumlitu. 

nam  accipite,  & mores  relinquite.  Nam  vtapibus  herb*  ne- 

ceflari*  non  funt,  fed  flores  herbarum,  flores  enim  ill*  colli* 

gunt, herbas  uero  rclinquunt : fic  & vos  flores  dodrin*  colli** 

gite,&  conuerfationem  relinquite, vt  quafi  inutilis  herba  arc- 


Ter,  III,  jfoft  1 1,  Lorn,  Qua  drag, 

v fcat.Fidem  pra:dicant,&  infideliteraguntjpacem  alijs  dant  , f* 
& fibi  non  habent: vericatem  laudant,&  inendacia  diligut:  aua 
ritiamcaftigant,  & auaritiam  exercent.  Quia  ergo  feire  bonu 
Al'tqui  cS  & malum,  innatura  pofitum  eft , facereautem  in  voluntate  ; 
cionatores  ideo  bcnedicere  omnium  eft, bene  autem  facere  pau  corum.  Si 
no  faciunt  quisiuxta  buHum  aliquod  araret,  vbi  duo  diuerfa  itinera dmi 
qua  fr&di  duntur,&  tu  ignorans  vtrum  illorum  itincrum  eflet  tenendu, 
font.  quo  pergis,ab  illo  feifeitareris  qux  tandem  via  ineundS  eflet. 
Simile.  illeque  te  veram  edoceret  viam , non  difeedens  omnmo  a lo- 
Faciamus  co  in  quo  crat,nunquid  iure  pofles  conqueri , quod  tibi  viam 
f dicut  co  indicans, no  eflet  te  comitatus,l'ed  arans  per(eueraret?aut  for  p 
cionatores  te  renueres  pergere  per  talem  viam, quod  i!le  per  eandem  no 
ttfinoimi  incedat,fed  incodem  loco  Temper  confiftatrMinime  id  quide, 
tewurqua  eflet  cnim  pcrabfurdum,&  hominis  dement  is, nolle  illiusopti 
factum  fi  mo  vtJ  confilio;  ita  plane  infamis  hominis  eft  atquc  deJyri,vti 
mala Jint,  nolle  falutaribus  confilijs  & docu mentis  qus  nobis  fuggerun 
tur,quamuis  exploration  nobis  fit, ilium  qui  ea  prxbet,in  pec 
catis  volutari,contempto  virtutis  itinerequod  fuafit . 

Similitu.  Si  potionibus  eges  & pharmacis,ad  quae  comparanda  mit- 
tis  ad  pharmacopolium  pucrum , qui  refert  quod  pharmaco- 
polacum  medicinam  parabat,  lautiftimisquibufdam  cibis  vc  Q 
lccbatur,vt  perdicibus,aut  maris  ddicijs.num  propterea  falu 
tarem  medicinam,fineerrorisnotarefpueres , &propinatam 
a te  repelleres?Sic  plane  grauiftime  errat,qui  falutifera  prar- 
ccpta  tradita  etabijsquiea  no  imp!et,ddpicatur  propterea. 
Simile.  reijcitatqjcontemnit.  Etquemadmodu  cum  (ententiam  alir 
quam  vtilem  & prxclara  alicuius  autoris,ad  noftros  vfus  deri 
uamus,non  folcmus  exquirere  nu  autor  ille  faluus  fit,&  beati 
tudinc  fruatur,  neque  an  praeclare,  & laudabiliter  vlxerit,  fed 
dutaxat  ea  accomodamus  (ententiam  inftitutonoftrornon.n. 

Sen  tent  id  quxrimus  in  placitis  philofophicis,nu  Plato  & Socrates  fem-  H 
bonam  ad  piterna  felicitate  fruanturmequein  legibusipfis,  num  earu  la 
ncjlros  v - tores  fan&iflime  vixerintmequem  praelcriptis  mcdicis,an  Ga 
fus  acct—  lenus  & Hippocr.  optimi  fuerint , & veram  Dei  cognitioncm 
f towns  it  habuerintrfed  tm  horum  pra»ceptis  fi  refta  &falutaria  nobis 
gent  tits.  videantur,ad  noftram  vtilitatetn>commodumque  vtimur.  Ita 

plane  facere  debemus  cum  fuperiores  ipfi  nobis  aliquid  impe 
rant,&  prxcipiunt,no  omnmo  curantes  an  ipfi  faciant.qd pr£ 
cipiunt.Et  quemadmodum  deccrpis  a c legis  rofam  ipfam,  di- 
milla  oino  fpina,&  nucis  nucleum  edis,reicdo  putaminerper- 
fico  velccris,  ofleiplo  dereli&orquod  pulchru  eft  eligis, turpi 
Simile.  ac  defoimi  contemptotdulcedinc  guftas,amaritudinc  intada.' 

Sic 


(lie 

oti 

< 

rca 
ce 
ter. 
un 
a 
ref 
to: 
1 me 
fra 

me 

ca 

iot 

tic 

at 

T« 

tra 

Cat 

»el 

& 

ter 


( 

til 

itib 


at 

co] 

to 

M. 

in 

Ql 

k 

M 

cu 


Concio  Secunda . 3 74 

A Sic  quoque  fi  quis  tibi  prxdicjt.fi  quis  te  admonet, atque  hor 
tatur,  elige  quod  fuadet  bonu,  & fugito quod  operatur  malu. 

Quemadmodu  extrcmx  dementixelt , nolle  accipercau-  SimilitU- 
ream  virga,fiucpomum,q>  offertur,prxlertini  fi  vrgearisex- 
trema  inopia,  q>  cauferis  illud  dfe  aurum  ex  abieda,  Ueriliq3  Doftrinam 
terra  erutum.  Item  ridiculuelt  recufare  pannu.quoeges  nia-  falutarem 
xime  ad  teinduedum,  propterea  q>  vidcas  eu  cduci,&  cuolui  accip$am'i 
ex  veterc  quad  am,  & confrada  tela  qua  obuoluebatur.  Turn  etUm  * vi 
rcfpucrelediflimum  frumentum  , quod  fuppeditetur  tibi  de  tufo  £>tf— 
horreisquibul'dam  fordidis, atque  dirut. s.  Itaprofcdoinopis  Qort_,  . 

£ mentis  eft,&  itulti  honunis,  vti  nolle  fiilutari  conlilio,  atque 
frugifero,  quod  eius  autor  illud  fibi  nefeiat  aliumerc. 

Qiiemadmodum  fatuus  illeeflet  iudicandus,&  Orefiede-  Simile, 
tnentior  ,qui  dclafl*atysexJongoitincrc,  node  iam  humida 
ccrlo  prxeipitante , hofpitium  ipfum  quo  needfario  indiget , cofilia  /*- 
intrare  nollet.nifi  prius  mdiccm  tabclla.qux  forisell,  jngredi  / utaria  et 
videret.  Item  cjui  fccuram  viam  tencre  nollet , qu.im  fignum  avitio/oac 
monftrat.nifi  ipfum  fignum  prxeederet,  atqtic  prxeurreret.  ctpiarnut . 
Turn  prxterea  qui  tcmplum  non  vcllet  quidem  omnino  in- 
traic.St  ingrcdi.quod  cymbalum  ipfum  a quocictur,&  conuo 
C catur.non  ingrediatur.  Haudalitcr  profedo  toto  trrat  ccelo, 
vel  potius  pcrllultus  ccnfendus  elt  ille.atque  dclyrus.qui  lan- 
d.i  prxcepta.monita  & confilia  defpicic.  paruipendit,  & con-  * , , 

temnit,  quod  illi  quidem, a quibus  monetur,  & prxclat  e cru 
ditur.ea  non  cuftodiant, atque  obferuent. 

APPENDIX.  ^ 

QV itunque  dixerint  vobis  facite.  Nolite  eorum  opera  co- 
fiderarc,  fed  attcndite.qux  dicunt  verba,  etfi  in  lapideis 
tabulis  leripta  fine,  tarnen  ex  Deo  funt . Item  cum  mcdicus  Simile . 

D tibi  falutaria  prxfcribat  pharmaca,  parum  referre  videtur,  Similitu- 
quod  leprofus effet . Apis  quidem  fpinam  dclcrit  ,&  florem  do. 
carpit . Scdqttxres  , quomodo  ergo  ait  Chriftusj  Nunquid  Matth.7. 
eoliiguntdc  fpinis  vuas  i Refpordeo  , quod  in  hoc  Euange-  Exo.18. 
lio  Chrillus  loquitur  de  dodrina,  illic  yero  de  openbus.  Sic 
Moyfcs  falutarc  con  fill  um  foceri  fui  acccpit.  j.Reg.j. 

Dicunt  enim,(y  non  faciunt . Plurimum quidem  incommo  Exempli 
datprauum  exemplum  virorumecclefiaftorum  Etcertefi-  viri  Ecde- 
cut  fur  lumen  extinguit , vt  poflit  furari ; fie  daemon  conatur  fiaftict  qua 
lueem  extinguere  corum,  qui  nobis  prxlucere  debent . Item  tu  pojfitno 
j.Reg^.Iegimus  de  quadam  mttlieieinfanicm  nutriente,  q»  cere,  fi  par 
cum  luft'ocaucrit,  & ita  partim  dabat  vita  , par tim  adimebat:  Hum  fit . 


Cant.2. 


Ter.  111.  foft  II.  Bom.  Qua  drag. . 

fic  ergo  videtur  facere,qui  bene  quidem  docet,&  male  opera-  E 
tur,  nani  malo  exemplo  nocet. 

Vicunt,& non  factunt . Mirucerteeft , g>cum  Deus  nobis 
vnatn  duntaxat  dederit  lingua,  & manus  duas,  vt  fcilicet  plus 
operaremur,quam  loqueremur,nos  tamen  contra  faciamus. 

Alligant  oner  a.  grauia.  Qui  alijs  prxeipit  aliquid.ipfe  etia 
prior  illud  pra.fi  are  dcberec . Cantic.  2.  Vox  turturis  audita 
eft,  & c.  Item,flores  apparuerut  in  terra  noftra.  Ergo  fuerunt 
‘Excmplu  opera, & voces . Delulio quidem  Cxiare, & Alexan.Mag.* 
lul.Cxfa.  ferunt,  quod  multis  quidem  verbis  milites  fuos  animarenc  , 
&Alexan.  fed  nihilominus  ipfi  Temper  in  principijsfecollocabant.  Por-  F 
Magn.  ro  quod  prxlati  non  debeant  prxeipirare  prxeepta,  docemur 
Exo.  24.  ex  eo,  quod  poterat  quidem  Deus  ftatim  Moyfi  legem  dare. 
Matt.  2 2.  fed  tamen  voluit , vt  per  quadraginta  dies  in  monte  detinc- 
Kom.13.  retur.  Quin  &totam  legem  ad  duo  redegit  prxeepta.  Et  lex 
naturalis  in  eo  continetur,  Quod  tibi  vis,  alteri  facito : quod 
tibi  non  vis,  alteri  ne  facito. 

Alltgant onera grauia.  Volunt alios  eflemodeftos,  & con- 
tinentes , & tamen  digito  fuo  nolunt  hxc  tangere . Onerant 
alios  varijs  prxceptis,&  nimis  vrgent,  ficut  Elau  nimium  vr- 
gebatgregem.  Moyfcs  quidem  prxccdebatpopulum, item  & G 
Iofue,  & lacerdotes  prxeedebant  cum  area , & tubx  clange- 
bant.  Porro  tubx  funt  anguftx  ea  parte, qua  pulfantur,&  alia 
parte  amplx : in  quo  fignificatur , quod  viri  eccJefiaftici  ftri- 
dioremvitam  viuere  debeant.  Quxrebanturcora  Roboam, 
ri  quales  ef  quod  eos  pater  eios  multis  tributis  oneralfer ,&  ipfe  refpodit, 
fe debeant.  quod  multo  magis  eos  oneraret.  Sic  ctiam  multi  confeflbres 
nimium  onerant  poenitentesinterdum.cum  tamen  ifti  confi- 
derare  debeant  quomodo  Dominus  remifit  decern  millia  ta- 
lenta  . Et  Apoflolus  ait;  Si  prxoccupatus,  &c. 

DiUtant  phylafltria.  Domini  legem  feriptam  in  membra-  H 
na  geftabant  in  capite,  cum  tamen  in  corde  ferre  deberent, vi- 
de Deut.6.  Corticem  enim  tantum  guftabant  ]ite;-x : in  fim- 
brijs  etiam  excedebant.  Deuter.zz.  Deniqueeorum  vanitas 
interior  foras  prodibat . 

Amant  primes  reeubitus . Eorum  ambitioncm  reprehedit, 
nonautein  cp  decentem  tenerent  loefi,  & ita  commendat  hu- 
militatem  in  virisEcdefiafticis:  & docet,q.  prxlaturx  n6  ob- 
tincantur  muncribus,  fed  meritis:  contra  fecit  Iafon,  & Abi- 
melech  in  prxiudiciu  aliorum.  Cur  fequimini  dxmonem  am 
bitiofum  ? ait  Bern,  nam  Chriftus  ait ; Vidi  Satanam  caden- 
(cm.  Amifit  quoderat,  cum  appeterct  quod  non  crat. 

Feria 


Exo.33. 
Exo.  1 9. 
Iofue  3. 
Similitu- 
do. 

Eultfiafli- 


3.Reg.n. 
Matt.  1 8. 
Galat.6. 


Deuter.tf. 
& u. 


Ambitio 

deteftabi- 

lis. 

i.Mac.4. 
Gen.  20. 
D.  Bern. 
Luca;  10. 


1 


I 


'0 

del 


Qi 

nr, 

tos 

p « 
vac 

QC 

Ctoi 

?! 

is. 

fe, 

Vt 

t)uj 

So 

tui 

#is 

iae 

Ifelt 

*1 
fa 


?o| 

<|ui 

Dt 

taj 

4 

P(X 


ConcioT ertia . 


37S 

Feria  III.  poft  II. Dominicam 
Quadragefimx. 

CONCIO  TERTIA.  ‘ ^ "* 

EleSliones  qualcs  ejje  debeantj. 

Vpek  Cathedram  Moyfi,  & c.  Matth.2$.  Satis  < 
quidem  ex  hodierno  Euangelio.conllat  qua  pef- 
fime  Hebrxi  hos  delegiflcnt,qui  fuper  Cathedra 
Moyfi  federent . Etcerte  elediones  qualeselfe 
debeant,apcrte  oftendit  D.Tho.ii.q.ij.Refertquide  GIo.  D.Th.ia. 
quod  cum  vicjmis  elfet  morti  Alexander , dicereturque  ei  > q.t3.ar.z. 
Quemnam  client  eleduri  in  Regem,  ait,vt  digniorem  elige-  & 2. Sent, 
rent,  tametfi  filiumiam  hab/eret,qui  polfet  fucccdere  . Mul-  dift.2y.ar- 
tos  quidem  videas,  qui  llatim  in  eledionibus  fibieliguntco-  tic.i.&  2. 
gnatum  aliquem,  vel  amicurn,  nihil  aliud  cofiderantes.  Non  Glo.Ord. 
vacat  fane  myfterio,quod  Salomon  in  gdificatione  templi,ex  in  i.Mac.i. 
monte  Libano  ligna  comportaretad  tcmpli  edificationem,  & pigura. 

C non  ex  propria  patria,vtindeintelligamus,lcilicct  non  cogna  j.’Reg.f. 
tis,  fed  bene  meritis  efle  res  Ecclcfialticas  comittendas.  Item  Figura  ex 
in  lib.Num.legimus,  is  cuius  florerct  virga , & frudusad-  Num.  17. 
ferret,  fummus  Sacerdos  elfet,  & ita  eledus  fuit  ipfe  Aaron.  Prelatus 
Vt  inde  intelligamus,  quodille  optimus  fit  prslatus  futurus,  qualis  effe 
qui  fcientia,&  virtute floret.  Infuper fummus facerdos in pe-  debeat. 
dorali  feriptum  habebat,dodrina,&  veritas, vt  indeintelliga-  Exo.28. 
mus,  quod  prxlatus  fine  his,  fit  inftar  auis  fine  plumis,&  na-  Similia . 
uis  fine  nauta,atque  horologij  fine  ponderibus.  Quamobrem  Simile, 
in  eledionibus  faciendis  cuitada  funt  multa  incommoda,qux  1. Reg.  10. 

D folent  euenire:  fi  enim  lapidem  in  jdificio  non  apponimus  fi-  2.Rcg.rf. 
ne  perpendiculo , quanto  magis  niti  debemus , vt  eledioncs  Num. 7. 
ipfx  optima*  fint,  & exquifits  ? Saul  quidem,  quamuis  initio  Ele floret 
fe  abfcondi(fet,ne  Rex  fieret,nihilommus  tamen  poftea  adeo  male  elige 
fuit  infolens,  vt  merito  a domino  repudiatus  fuerit.  Quid  er  tesquomo- 
go  fperandu  erit  de  viro  indigno  ad  prxlaturas  euedo  ? Oza  do punian- 
quidem  mortuus  eft,  q»  irreuerenterattingeret  arcam  . Item  tur. 

Deus  iubebar , vt  inhumeris  hominum  portaretur  area : fic  Glo.Ord. 
ergo  digne  accedcndum  ell  ad  prxlaturas,  & homines  debent  Glo.  Lyr. 
eashumerisfuflinere,  non  autem  qui  more  belluarutn  viuut:  iiReg.4. 
aliterenim  qui  talcs  eligunt,grauilflmasfuftinebunt  poenas. 

Porto  caufa  ilia  fuit, vt  multi  tradunt,  quod  area  capta  fuerit, 

quia 


Num.ii. 


2. Par.2. 

3. Reg.s. 
i. Cor.  3. 

Exo.28. 


Saccrdotes 
pr&lati 
cjuales  ejfe 
debeant . 
Exo.28. 
Pr&lati  Ji- 
bi  ipjis  pri 
mum  tmpe 
rent . 
Hicr.4. 
l.Cor.x. 
Simile. 
Ifaix  3. 
Zach.13. 


Zach.11. 

Luca;  12. 
Exo.  1 8. 

Indices 
quttles  ejfe 
debeant  • 


Ter.  ill.  f oft  II.  Bom.  Quadrag. 

quia  fcilicet  abignaris,&  peruerfis  quibufda  facerdotibusge- 
ftaretur,&  qiii  nefeiebant  populu  crudire . Debent  ergo  prae- 
lati  zclu  habere  legis  Dei,(icut  legimtis,g>  Phinees  fuerit  ma 
xime  laudatus  propter  huiufmodi  zelu  . Vndedi&um  ell  ei; 
Eccc  ego  do  ci  pace  fjderis  mei,&  erir  tarn  ipfi,quam  femini 
eius  pa^tu  faccrdotij  lempiternum  , quia  zelacus  eft  pro  Deo 
fuo,  & expiauit  fcclus  filioru  Ifrael . Quod  autem  ct  propter 
cognationem,  velamicitia  non  (int  eligendi  tantu  prxlati,  ex 
eo  poteft  conftare,q.  ajienos  potius,quam  patrix  eiufdc,ele- 
gerit  Salomon,qui  lignac£derent,&  niulta  ad  templu  perti- 
nencia  fabricarent.  Sic  ergo  oportet  vtiles  eligere  prxIatos,8c 
idoneos  ad  populumerudiendu.  Vnde  Apoft.aitj  Vtlapiens 
architeftus  fundamentu  pofui,fecundum  gratia, qux  data  eft 
tnihi.  In  Exo.quidcprxcepit  Dcus  quxri  fapientescorde  vi- 
ros,&  repletos  lpiritu  prudentix,  ad  cofuendas  veftes  Aaron: 
quanto  igitur  diligentius  funt  exquirendi  lapientes  ad  popu- 
lum  inftruendum  ? Quod  vt  fignificaretur, inter  veftes  quidc 
& ornamenta  laccrdotis,in  primis  pofitu  eft  rationale, in  quo 
iuflit  feribi  hoc  lemma, nempe  dofti  ina,&  veritas, vt  figmbca- 
ret  primu  quidem,&  ante  01a, in  facerdotis  pedlore,doftrin5, 
& fciencia  Dei  die  perquirenda.Debetq;  fimul  prxlatus  cha 
ritatem  habere  cu  his  ornamentis . O qua  Felices  illi  funt  iu- 
dicandi,qui  prxlatfi  hntfeiente  fibiipfi  imperare,&  fuis  cupi- 
ditatibus.  Multi  enimdamnati  funt,co  q>fcientiaabuterctur, 
de  quibusait  Hiere.  Sapientes  funt,vt  faciantmalu.bene  au- 
tem  1’acere  nefeierunt.  Sic  et  de  tali  fcientia  ait  Paul.q*  inflet. 
Et  quemadmodu  male  difpofitus  ftomachus, facile  oppilatur, 
fic  male  atfe&us  animus  fciencia  inflatur : & ficut  Tantalus  in 
medijsaquisfitiebat,fici(ii  in  fcicntiacxci  funt. Vnde talibus 
comminatur  Deus  dicens : Eccc  Dns  auferct  ab  Hierufalc , 
& Iudaprodentem,‘&c.  Deprauis  ct  paftoribusdicit  Zachar. 
Sumc  tibi  vafa  paftoris  ftulti, hoc  eft, indue  perfonam  paftoris 
ftulti,ciim  pera  fine  pane,&  alijs  huiufmodi  ablurdis.Sed  cur 
id?  quia  inquit;  Ego  fufeitabo  paftorem  mterra,qui  derelifta 
non  vifitabit,difpcrlum  no  quxret,&  contritu  non  fanabit>  & 
carues  pinguiu  comedet.  Et  ftatim  cxdamat:  O paftor,&  ido 
lum  derelinquens  gregem, dicing;  (e  auulfuiu  ei  oculu,&  de- 
xtrum  brachiu.  Porro  penuria  bonorum  prxlatoru  fignifica- 
uit  Chriftus, dicens ; Qmifputas  eft  fidclis  difpenfator?  Quafi 
diceret,paucos  admodum  efie.  Vnde  Ietro  dicebat  ipfi  Moyli 
falutare  profefto,  atque  et  longe  multumq;  prxclariflimum 
cofilium, nempe : prouide  autern  de  omni  plebe  viros  fapien- 


H 


Concio  T ertia . -376 

A tes,&  timentes  Dcu,in  quibus  fit  veritas, & qui  oderint  auari- 
tiam.  Porro  qui  docent  alios, & non  faciunt  refta,quxdocct> 
reprehendumur  ab  Apoft.dicente;Qui  alium  doccs.tcipfum 
non  doces  ? qui  prxdicas  non  furandum,  furaris  ? Dicat  ergo 
vnufquilquc,fi  quid  boui  habet  ; Gratia  Dei  fium  id  q<T  (iim. 
Item  omnia  poll'uin  in  eo  qui  me  confortat . Na  minima  gra* 
tia,  vt  ait  D.Tho.poccit  concupifcentiaarefiflere,&  omne  pec 
catum  moitale,  q>  comiititur  intranlgrefiionc  mandatorum 
vitare.  Si  igitur  quis  gratia  non  habcat,  tanqua  cxcus  pafiim 
cefipnabir.  Dc  talibus  diccre  videtur  Hiere.  Stuitus  fa&us  ell 
£ omnis  homo  a lcicntiafua.Quidqua’fomilerfubditusdicet, 
cum  videt  prxlatum  fuum  proprijs  tantum  commodis  infer- 
uirc,&  rehqua  quidem  prxtcr  aurum,  ab  ip(b parui  xftimari? 
Non  tangiturcura  fubditorum,non  refpondet  officio  fuo.fed 
fola  duncaxat  pccuma  mouettir.  De  quibus  ait  Apoil.  Quod 
quxrunt  qux  lua  funt.Confidcra  oblecro  quam  folicitus  fuit 
Elcazarus,  vt  bonum  alijs  cxhiberet  exemplum,(ed  tame  illi 
Pharifaei  tarn  peftiferum  exemplum  dabant , vt  Chriftus  de- 
buerit  moncrc  populum , ne  lccundum  opera  eorum faccrct, 
neque  viucrent  fecnndum  eorum  depratiatam  vitam. 

c Exemplum  bonum  quantum  conducaL, . 

D leant  enim , Cr  non  faciunt . Satis  qttidem  hinc  conftat 
quam  prauu  exlnberct  cxemplu  iffi  Pharilsi . Sane  vbi- 
que  feruus  Dei  optimO  prsbere  debet  cxemplu, & prxfertim 
in  congrcgationibus,&  conuiui js, vbi pleriquc  relaxari  (blent. 
Attcnde  quid  dicat  Eccl.  In  plateis  ficut  cinnamomum,&  bal 
famum  aromatizans  odore  dedi.  Nullus  ergo  miretur , fi  in- 
terdum  ferui  Dei  inuemantur  in  huiufmodi  mundi  concilijs, 
fiquidem  ibiomnes  prxclaroexcmplo  fuo  diligeter  inllruut. 
& Sanequado  Iudas  iuit,vt  proderet  Chriilu,folus  ire  permif- 
fus  cft,ne  qui  dxmonem  habchat, alios  contaminarct;  at  verb 
quando  unfit  ad  foluendam  afinam,  duos  mifit,  vt  mutub  fc 
iuuarcnc  in  tarn  honcllo  Chrifii  obfiequio  , vt  inde  intclliga- 
mus,quo  bono  excmplo nos  mutuo  iuuare  debeamus.  Videas 
quidem  aliquos,q>  nec  verbum  quide  proximo  dignantur  di- 
cere,  & ita  alios  iuoprauo  exemplo  fcandalizant.  Quomodo 
oblccro  te,proximumiuuabis,  qui  nec  verbo  quidem  vnocu 
dignaris  ? Dices  tu,«go  nonodi  eumjfedtamen  fcias,  q>alij 
cxillimant  te  enm  odio  habere. Vnde  olim  bonus  ille  lenex,vc 
legitur  in  lib.  Mach.ne  alios  fcadalizarct,noluit  porcinas  ede 
rccarnes,fedmaluitpotiusmori.  Nunc  verb  videas  aliquos, 

quod 


Roman-z. 

i.Cor>if. 
D.Tho.3. 
par.  q.70. 
artic.  4.  in 
cor.  & n. 
q.i  1 i.ar- 
ti.  3 . in  cor. 
Hiere.  10. 
Sc  tent  in  fi 
ne  virtute 
parum  vi- 
detur pro - 
defftj  . 
Simile. 
Philip.2. 
i.Mac.6. 


Exempli 
bonum  v- 
btque  dan- 
dum—j . 
Eccl.  24. 


loan,  1 3. 
Matt,  z 1. 


Proximo: 
falutemut . 

x.Mac.tf. 


Ter.  Ill.foft  II.  Dow.  Qua  drag. 

Excmplu.  quod  fi  reconciliari  debcant  cu  aliquo,id  ea  conditione  faciar,  E 
Reprehedu  ne  in  tali,  vcl  tali  loco  interueniat , ne  tale,  vel  talc  quidpiam 
tur,y  tniti  prxflet,  & inde  fxpe  multi  fcandalizantur.  Quamobrem  bo- 
ro** no co-  num  omnibus  exhibeamus  exemplum,ne  vidcant  nos  al ij  vir- 
donant.  tutibus  vacuos,&  inopes.  VndePlalm.ait;  Non  criibelcant  in 
Bonu  ext-  me,  qui  expeftantte  Dne.  Quafi dicat, ne firn  alijs  fcandalu,  v 
pludemus.  vt  blafphcmetur nomen tuu.Seddicere valeam  cu  Apoft.Ma 
Pfalm.8d.  gnificabitur  Chriftus  in  corpore  meo,fiue  per  morte,fiue  per 
Philip,  i.  vitam. Quamobrem  ficutarborespriufqua  alijs  frufhisexhi- 
Faciamus  bcant, prms  quidem  fibi  alimentO  capiunt,&  ad  conucnictem 
prius  qua.  tendunt  altitudmc : fictu  antequam  te alijs  magiHrum  exhi-  F 
alijs  fua-  beas, prius dcbes  teipfum diligeterinformare.  In  lib.Rcg.hr, 
demut  . q>  folo  pallij  taftu  Elias  ad  (e  attraxerit  Elifxu  . fic  ergo  pal- 
Similitu-  lio  boni  exempli  debemus  proximorfi  animas  Chrillo  Jucrifa 
do.  cere.Vnde  Apoft.ait;  Nemini dances  vlla  ofFeofionem,vc  non 

j.Reg.ip.  vituperetur  minifteriunoftrum.  Sane  lacertx,  poliquam  pc- 
2. Cor .6.  dorerepentcs  quafi  pifturas  aliquashumiexprc(lcrut,cas  po 
Simile.  Ilea  cauda  ipfa  delent : fic  et  multi, cp  verbis  conftruunt,  fxpe 
i .Reg.vlt.  malo  exemplo  deftruunt.  Rccordare  obfecro  qua  fuerit  noci- 
Lucx"  23.  uum  famulo  fuo  pefiiferfi  Saulis  cxemplum : nam  vides  dnm 
Sap.  14.  fuu  feinterfecifle,  ipfe  paritcr  fc  interfecit.  Sicexeicitus  He-  G 
idolola-  rodis  Chrillu  fprcuit,quia  Herodes  id fecit.Ex  lib.quidc  Sap. 
tria  quo  a videtur  colligi , quo  pcruerfi  homines  adidololatna  propter 
prauis  ex - ipforum  culpa  (eapplicucrint.  Nam  ibi  aliqui  intcrpretcs  di- 
cogitata  . cunt,q>  olim  patres,  ctim  aliquis  eis  filius  moreretur,ilatuam 
g«i  mini - erigerentauream,fiueargcteam,fiueetiam  Japideam,proct-- 
tna  negli ■ iulque  facultate,  & lerui  eius  domus  vbi  erat  lbtua , folebant 
git , pau - cam  venerari,vt  placerent  diiis  fuis,&  cu  client  pumcndi.ora- 
latirn  de  - bant,  vt  propter  intercellionem  illius  llatux  ipfis  parcc-rctur. 
jluit.  Et  ita  idololatria  orta  eft,  cum  viderent , q>  honos  haberetur 
Sap.14.  ftatux.  Vnde  textusait;  Accrbo  lu&udolcns pater, rapti fibi  H 
filij  fecit  imaginem,&  illuqtii  tunc  quafi  homomortuusfue 
Num.2^.  rat,  nunc  ranquam  Dcu  colere  ox-pi:.  Sic  Num.2t>.lcgimus; 
Patres  txe  Faflum  eft  grande  miraculum,  vt  Chore  pereunte  , fill j illius 
plum  bonu  non  morercnttir.Caueamus  igitur,ne  anrore  nimio  rebus  ter- 
dent  filijt.  renis  afficiamur,  neinfinulespertrahamuranguftias.  Videas 
quidem  aliquos,  qui  exteriori  exemplo  no  videntur  Chriftia- 
Rom.13.  nos  imitari,ied  gentiles  aliquos, contra  quam  moneat  Apoft. 
Matth.  5.  cum  ait;  Induimini  Dnm  Icftim  Chriftu.  Item  Chriftus  ait; 

Sic  luceat  lux  veftra  coram  hominibus , vt  videant  opera,  &c. 
Gen.  1 8.  Item  Gen.  18.  dicitur;  Si  inuenero  inSodomis  quinquaginta 
iuftosjdimittam  omnibus  propter  cos . Eft  ergogratus  valdc 

Deo 


1 


kDeoc 

rat 

£01, 

kbit 

I At 


lube; 

Stqt 

Erhi 

Hoc 

Kq 


rate 

per; 

ploi 

otr 

fo 


nun 

bta( 


in  a 
id 


:fto: 

jiii 

h 


JQ 

Pt 

de 

1' 

S' 

Hi 

sd 

'.it. 

f 


1 

c 

1 

i 


f 

at 

a 

x- 

:■ 

i 

; 

i 

: 

:.i 

s- 

r. 

2K 

P 

si 

.-x 

t £• 

i* 

* 

is 

ja- 

®J 

it- 

95 

r> 


«* 

* 

i 'iff* 

i4 

»* 

S'5 

tfi 

Iff 


Concio  T ertia  • 377 

A Deo  qui  bonum  exhibet  exemplum,  ficut  Deod  fplicec, qui  SonS exen 
prauumdat  exemplum  . Vnde  Dauidait;  Vcniatmors  fiiper  plu  dttnuu 
illos,  & defendant  in  infernum  uiuentcs,  quia  ncquitia  in  PftJ.54. 
habitaculis  forum,  in  medio  eorum  ; ficut  pacuit  in  Dathan  , Num.  \6. 
& Abiron.  Valde  cjuidem  nitidebetcomuges,  vt  bonum  ex-  Canges  io 
hibeant  exemplum  , & pacifice  viuanc . Vnde  Apoflolus  ait;  num  txhi- 
Si  quis  frater  vxorcm  habet  infidelem.&'C.  Iiem  alibi  inquu,  leant  txi- 

Exhibeamus  nofmetipfos  in  omnibus, ficut  Dei  mmitfros,&c.  pit, m >. 

Hoc  elf,  vt  vndequaque  virtutum  armis  nos  prou  ganuis.  Sa-  i.  Cor.7. 
nequi  vndique  bene  armatus  r6  efi,  quacunquc  (eincrmem  i.Cor .6,  ( 

B offendcrir,  ffatim  penre  poteft . Sic  etiam  ,qui  undique  uir-  Simile, 
tute  cm&us  non  eif,  facile  perire  poteff : lie  pen  jt  Pharifirus  I.ucte  18. 
per  arrogantiam . Porro  quantum  conducat  bonum  excm-  Rom.14. 
plum,  defcribit  Paulus  dicens ; Bonum  elf  non  manducare  i.Tnn.6. 
carnem,  & non  bibere  vinum,  ncque  in  quo  frater  tuus  often- 
ditur,  aut  fcandalizatur.  Idem  etiam  alibi  ait  fidelibus, vt  bo- 
num exhibeant  exemplum  infidclibus.ne  per  eos  nomcn  Dei 
blafphemetur . Ncc  enim  tantum  contenti  die  debemus,  vc 
mundam  interius  feruemus  confcientiam,  fed  etiam  cxterius 
debemus  bonum  omnibus  exhibere  exemplum.  Vnde  Apo- 

C ftolus  an  j Modeltia  vellranota  fit  omnibus  homimbu*.  Et  Philip.4. 
alibi  inquit ; Prouidentes  bona  non  fbjum  coram  Deo , &c.  Horn.  1 z. 
Etrurfus alibi;  Ab  omnifpecie, inquit,  maliablfinete  vos,vt  i.Thef.f. 
anima,&  corpus  fine  querela  in  Aductu  Dni  noftri  leruetur. 

Prarcipiebat  quidcni  Deus  Hebraris  , vt  non  lolum  circunci-  Dcut.zx. 
derentur,  fed  etiam  exterius  certa  qu* dam  figna  afterrent , 
qux  effent  tanquam  lignum  quoddam,&  indicium,  quod  le- 
gem feruarent.  Sic  etiam  Chriflus  ait;  Sic  luceat  lux  ve-  Matth.  y . 
ltra^&c.  Et  certe  ficut  vitmm  fe  offendit  lfatim  vbi  (it, quern-  Luc*  6. 
admodum  ait  Chriftus;  Ex  abundantia  cordis  os  loquitur,  Virtutum 

D ita  & virtus  ffatim  (ele  oflendit,  fi  alicubi  fit.  Vt  indc  iotelli-  opera  exer 
gas  quam  pauci  lint  hoc  tempore  uirtutis  (iudiofi ; quando  ceamus  . 
quidemtam  minimam  videmus  cius  oflefionem  in  homini-  Matth.  1. 
bus.  Non  lolum contentusfuitChriUus,  vt  fandiflima  ma-  to udusper 
ter  interius  quidem  fanfta  diet,  fed  etiam  uoluit.uc  exterius  dttus . 
defponfaictur  ipfiioleph  propter  hominum  iudicia  . Sane  Pfal  t t 8. 
hoc  prxfcrtim  tempore  prxclara  virtutis  opera  mamfdlare  Laudemus 
debemus,  quando  tarn  multi  reperiuntur  vitiofi  ? Vnde  Pfal.  nomen  Do 
Tempusfaciendi  Domine,  diffipaucrunt  legem  tuam  : Ideo,  mini,  cum 
inquit,  Dilexi  legem  tuam  fuperaurum  ,&topazion . Vu-  audimustl 
nam  nos  ita  faceremus , vt  fcilicet  cum  videmus  aliquem  no  lud  llaf— 
men  Domini  blafphemare,  tunc  nomen  Domini  laudarcmus,  phemart. 

Cone.  Quadr.  Tom.  I.  B B B cum 


if 


j 


Fer.  111.  p oft  11.  Bom.  Quadrag. 

cumprarfertim  videamus,quod  quanto  plura  inundant  vitia*  £ 
tamo  magis  Ecclefiam  ipfam  bono  cxemplo  nollro  ^dificare 
Pnmiahi-  dcbeamus . Quod  fi  feccrimus , dici  fatis  non  poteft  , quam 
tttrDeusbo  g,at*  Deo  fimus  futuri,  & quanta  etiam,  quam^ampliflima 
num  exem  ^mus  a domino  prarmia  reportaturi . Non  id  equidem  confl- 
ow, no - derabant  Scnba?,&  Pharifari,  cum  ram  prauum,&  peftiferum 

jiritm >.  exhiberenttotipopuloexemplum.  Quamobrem  totope&o- 

tCjtotaqsdiligentiainidincumbamus.vt  bonum  excmplutn 
Exod.j.  omnibus  exhibcamus.In  cuius  rei  figuram  diccbat  Dcusjlm- 
molabitis  Deo  fuper  montem  ilium . Vt  mtelligamtis  quo- 
modo  omnibus  aperte,& non  fucate,  bonum  exhibere  dc-  F 
beamus  cxemplum , vt  ita  proximi  edificencur,  & Dcus  lau- 
detur,  non  autem  vt  gloriam  propriam  quarramus.  Modoau 
tern  contra  & plerifque  fieri  videmus  , vt  fcilicer  mala  ipfa  , & 

- OCcx  4.  Tcelera  in  publico  fiant.  Vnde  Ofe.ait;  Super  capita  monrium 
facrificabant,  & ideo  fornicabuntur  filiar  veltr:e,&  fponfe  ve- 
D.Tho.3.  ftratadulterae  erunt.  Reprehendenda  igitur  funt  peccata  pu- 
par.  q.84.  blica,  turn  quia  illi  talcs  mali  videntur  magis  percontcm- 
ar.fi.  ad  1.  Pcum  peccare  , item  propter  peruerfum  exemplum  , quod 
j.Tmi.y.  dant.  Vnde  Paulus ait;  Peccan^cm  coram  omnibus  argue  : 

quafi  diccret ; Non  funt  vtiquediflimulanda  peccata  publica:  G 
& reddit  caufara,  propter  quam  punirc  debeant,vt  fcilicet  cae 
> , tcri  tirnorcm  habeant . 

APPENDIX. 

Parent  os  , TH  ^ tatrem  ttolitt  vocare  vobit  fuperterram . Non  quidem 
magi-  C-,loc  Vl!lc  Dominus,vt  fcilicet  non  appellemus  pattern 
firos  reue-  eum » ,nos  gen,,«t » uel  cum , qui  nos  inftruxit , fed  erudic 
renter  tra-  nos  quanto  diligentius  debeamus  ad  coeleliem  patrem  acce- 
Hemui . dere,  & quafi  zelum  quendam  habere  videtur , quod  fcilicet  H 
ParStibtts  a‘|ov  Polll,s » <luam  le , patres  appellemus . Nec  etiam  Do- 
tb  temp  ere-  minus  iubct , ut  non  appellemus  patres  ipfos  concionatores  , 
tnus . fine  confelforcs , & prarlatos;  fed  hoc  fibi  vult , vt  fcilicet  ita 
id  fiat , ut  uidelicet  non  uide.imur  contentionem  excitare  in- 
l.Cor.3.  ter  ipfos  pai ernes.  Vnde  Apoltolus  ait ; Cum  fit  inter  vos 
zclus,  & tontentio,  fcilicet  luper  patribus , & magiftris.non- 
Ephef.tf.  necarnales  eftis?  Etaduerte,  quod  ficut  Chrillus  commen- 
dat,  vt  fubditi  reuerentiam  exhibeant  prarlatis  fuis  : (?c etiam 
commendat  prarlatis,  vt  humane  traftent  lubditos  fuos,  cum 
dicat ; Omnes  enim  vos  fratres  ellis . 


Feria 


Concio  Quart  a.  378 

Ferialll.  port  II.  Dominicam 
Quadragefimx . 

CONCIO  Q J A R T A . 

‘Trxdicatorcs  fhciant  qua prxdicant  bona-> . 

TPr&l  V p E R Cathedram  Moyfs.  Matth.23.  Sane  inter 
alios  horum  defedus,  iftc  etiam  repcricbatur.q. 
Cto?  fcilicet  non  facerenr,qux  alijs  pra?dicabant.  Cu- 
ll rare  igicur  debet  concionator,  ne  fibi  dici  poflit ; 

Vox  quidem  Iacob, mantis  autem  Efau.  Scd  dicat  pottus  cum 
Apoft.  Si  qua  virtus,  (i  qua  laus  difeiplins,  hxc  cogitate, qua? 
& didiciftis,&  accepiftis,&  audtftis,&  vidiflis  in  me.  Hare  agi- 
le^ Deus  pads  eric  vobifeii.  Non  folu  vero  cocionator  bonis 
opertbus  prsdicat , fed  et  quicunque  alius  hoc  modo  pdicarc 
poteft.  Et  ficut  qui  pulfandi  arte  docct,non  poterit  commode 
difcipulu  erudire,ni(i  mantis  fuas  applicet  mitfico  inftrumen- 
to : fic  et  vt  bene  alios  erudias , tu  prius  bene  operarc . Vnde 
Apoft. ait;  No  enim  audeo  comm  aliquid  loqui,qux  per  me 
C noneftecit  Chrillus.  Debet  ergo  concionator  bonis  operibus 
comprobarc,qux  prxdicar.  Hinc  Apolt.ait;  Vobis  autedico 
genttbus,gaudiu  quidem, ego  1'um  gentiu  ApoftoIus;Mmifte- 
rium  meu  honorabo,&c.  In  Leu.quide  prxeipiebatur,  agrum 
tuu  non  ieres  diuerfo  femine : non  ergo  debent  milceri  mala 
opera  cu  bona  dodrina . Neque  dfe  debemus  ficut  afina  Ba- 
laa,qux  verba  qmde  habebat  in  ore, fed  no  in  corde.Interro- 
gatus  quidc  aliqu  Demofthenes,cui  primas  tribueret?Adio- 
ni  inquit:  cuifecundas?ct  Adioni.  & femperita  rcfpondit,vt 
ait  VaLMax.  vt  inde  intclligamus,  q>  nos  ct  hoc  pado  dicere 
X)  poflitmus,nempeplurimu  interdre,vt  concionator  agat,  qux 
prxdicat.  Vnde  Sap.de  his, qtitaliteriaciut, ait:  Abfconditpi- 
ger  manu  fua  fub  afcclla, neque  ad  os  fuG  applicat  ea . Vt  inde 
intelligamus  cife  aliquos,  qui  non  applicant  nianu  ad  ca,  qua: 
dicunc  facienda.  Tales  vtique  funt  inftar  illius  leonis  , quern 
Samlon  interfecit,qui  fauu  tm  mellis  habebat  in  ore,  cum  th 
confumptus ipfe diet.  Et  fictuanguilla  toto  quidem  corporc 
blanda  eft, fed  th  acutos  habet  dentes;  fic  ifti,  cum  os  habeant 
ad  reprehendendu  alios, ipfi  interim  dclicata  viuunt  vita.Co- 
tra  quos  ait  Apoft.  Qui  alios  doces,tc  ipfum  no  doces?Matcr 

2uide,qux  cibu  madit,quc  det  puero,ipfi  tin  prodcft,at  verb 
comedat  fimul  cum  pueto,non  ipfi  tm  prodeft,  fed  vtrique. 

6B  B z Qpam- 


Gen.27. 
Phi  I.4. 


Simile. 


Rom.  if. 
Facsamut 
bona,  qua 
alijs  pradi 
ramus . ' 
Rom.  1 1. 
Leuit.  1 9. 
Num.23. 
Demofth. 

Val.  Max. 
de  die.  & 
fac.  Phi. 
Prou. 1 9, 
Operemur 
bona  , qua 
pdicamus . 
Iudic.14. 
Simile. 

Rom.z. 

Similitu* 

do. 


by  Go« 


v For,  Ill , fojl  11,  Bom,  Quadrag, 

Quamobrem  concionator  ea  pr.tilet,qur  alios  docet  facien-  ^ 
da, cum  praefertim  fit  opcranus  in  vinca  Dhi.Qualisauteef- 
fe  debeat  pdicatoris  vita,npertefane  ex  eo  cottar,  quod  virga 
tJum.17.  Aaron  & fioruit,&  frudu  emifit.Scd  quires  cur  potiusamig 
Figura.  dalas  protulerit,qua  poma?  Ad  quod  diccndD  ett,q>  ficut  hie 
faidus  alperitatem  quideni  exterius  habet , cum  in  interius 
fuauiflimus  fit:fic  et  virtus.qux  exterius  alpera  vr, interius  tn 
fuauiftimaelt.  Adde  quod  debeat  prxlatus  frangere  taquam 
amigdalasjdiffirultates  quas  inuenerit,&  eas  explicate  popu- 
Simile.  lo.vt  luauiflimu  petcipiat  friidum.  In  cuius  ct  rei  figura.inie 
4 Reg. 4.  do  Tale  in  aqua, earn  dulce  reddidit  Elilaeus,vt  inde  intelliga  p 
mus,q>  prxdicator,adhibito  labore,  debeat  dulcedine  dodri- 
nxpopulo  exhibere,  & vitia  Iterilia  reddere,  ficut  fal  reddit 
Matt.  1 j.  terra  tteiile  : na,vt  ait  Chriftus;  Decorde  exeunt  cogitatto- 
nes mal*,&c.  Itcfal,cuic6paranturprsdicatores,nifilecon- 
fumat,&  exin.iniat,no  potetl  bene  codirecibos : lie  conciona- 
Similitu  tor  nifi  fe  pf  mtentis  tradat,&  mortificationi,  paru  proficiet. 
do  . Osl'cant  igtturcocionatores  animu  auocarea  rebus  terrenis, 
Frfdicator  & mundanis,neque  vitioru  maculis,&  lutoeunde  inficere.ne 
fudareo-  abterfimiles  fint  fordido  fpeculo, cuius  intuitu  cu  efteri  mun 
femur.  dentur,illud  interim  Ibrdidum  relmquitur.Vel  etfimiles  fint  Q 
Simile.  cythara?,vel  lyrX,qua?cumcaeterisdeledationem  fuauillima 
influat,ipfa  interim  nil  tale  perfentitjnullam^,  fibi  obledatio 
Simile.  nc  parit : ita  enim  concionator  vitiofus,cum  c^teros  inftruar, 

D.  Augnf.  ipfe  tn  in  lordibus  iacet.  Vnde  Aug.ait ; Multi  funt,  qui  fuis 
hbro  4.i!c  confilijs,&  lermonibus  profunt  quide  alijs  multum.quamuis 
<lod.Chri  ipfi,quardicunt,n6  operentur,  fed  longeamplius  prodelfcnt, 
•llia.  c.  17.  li  qua?  alijs  confu!unt,&  ^dicant.ipfi  prius  re  prarltarent.Hoc 
(oino  3.  cnim  ell,  dequodifcipulfi  fuu  Timotheu  Apoll.admonebat, 
•l.Tim.4.  dicens;  Nemo  adolelcentia  tuam  coiemnat,fed  exemplG  efto 

fidelibus  in  verbo.in  conuerfationc,  &c.  Na  certe  ficut  nulla  H 
Simile.  maicries  ta  facilis  ad  inardefeendu  ell, quae  nifi  admoto  igne, 
Frfdteatfir  igne  concipiat:  ita  nullus  fere  auditor  elt  ita  docilis,&  propen 
bonum  det  f s ad  [ £mtcntia,&  virtuteni.qui  ea  concipiat, nifi  cocionator 
4 xtmflum . ipte  exemplu  admoueat,&  exhibeat  probitatis,&  virtutis.Cu 
ius  rci  defedu  ta  parui  hodie  fiunt  frudus,  cu  olim  fandi  illi 
ta  multoscolligerent.  Hi  autemoes  fandi  non  ta  id  factebac 
in  fublimitate  lermonis,ncc  in  qltionibus  ditficilibus  cxplican 
SanHi  bo-  dis.aut  multa  materia  adfcrenda.quar  nunc  fortalfe  copiofior 
notxemplo  adfertur,quam  q.reluccrent  inillis  radij  fandiratis.qui  ita  pe 
f*o  doce --  netrabant  audientmm  animos,vt  multa  hominu  millia  Uatim 
bunt ..  vmca  tm  condone  couerterentur,  cooperate  diuino  nomine, 

a quo 


Concio  Quart  a . 379 

A aquomifli  fucrant.  Hxc  inquit  Sen.  fit  propofiti  noflri  funr  Sen.  lib.j. 
mafepit  fentimus  loquamur,q<T  loquimur  fentiamu$,concor-  epilbo.  & 
dec  fermo  cum  vita.  Ille  prom  ilium  fuQ  impleuit,qui  & cum  Jib.7.epill. 
videas  ilium, & ciim  audias,idcm  ell.  Alixartesadingenium  53.  & lib. 
totx  pertinent,  hicanimi  negotuimagitur.  Noquxrit  xger  jo.ep.76, 
medicum  eloqucntem,fed  fanantem  : fed  fi  vtrumque  haber,  Eufebius 
hoc  tale  ell,  quale  fi  peritusgubernator,etiam  formofus  fit . Emiifi  in 
Vnde  non  immerito  quidam  ait, vt  refert  Eufeb.  Emilf.  Si  vis  Doming, 
me  flere,dolcndum  eft  prius  tibi  ipii.  ' Aduen. 

g Hypocrite  conditiones . 

OMnia  opera  fua  ftciunt,  vt  videantur  ab  hominibus.  HaC 
mcrcedcquxruc  hypocritx.  Etcertc  miru  clf,q>  cu  mta 
mur  bonis  operibus  ad  c^lu  tedcre.  Hypocritx  th  bonis  ope- 
ribus  tendant  in  infernu  : & imle  £grotent,vnde  ali j fanantur.  Simile. 
Eftquide  hypocrita,vt  ait  Aug  inftarphxnicis,  quxquidem  Auguf.  ad 
auis  odorifera  colligit  ligna,  vt  le  coburat,  & fuifmet  alls  igne  fra.  in  ere. 
accendic.  Porro  triplicc  hanc  in  hominibus  inuenimus  fatui  Similitti- 
tate,nempcquorunda  qui  Deu  elfe  negat,de  quibus  Pfal.Di  do. 
xit  infipiens  in  cordefuo,  &c.  Sectinda  eft  eoru,  qui  credunt  Pial.13. 

C quide  clfe  Deu, fed  th  vt  debent, eu  non  colunt.  Vnde  Petrus 

ait;  Melius  erat  eis  no  agnofeere  veritatem,  qua  port  agnita,  2.Pet.2. 
retrorfum  couerti.Tertia  eft  fatuitas  hypocritarii.qm  cu  fciat  Hypocrita 
Deu  elfe  optimu  retributorem  bonoru  operum,ea  th  propter  rumfatni- 
mundfi  faciunr.  Porro  dupliccs  funt  hypocritx : qtnda  enim  /ax. 
exteriusapparct  boni,&  th  interiuspleni  funt  vitijs,&  hi  qui-  Simile, 
deni  fimiles  elfe  videntur  terriramentis  illis  auiCi,que  in  agris 
ponuntur,quxq;  interius  plena  funt  paleis,  ciim  exterms  ho- 
mines appareant. Alij  vero  funt, qui  verbis  tenustm  dulcedi-  Peruerfi- 
nem  aliqua  prxferunt,cum  th  interius  inuidia,&  malitia  exei  tas  hypo- 
D fint,qualcs  erant  Pharifxi.  Vnde  cxco  dteebant ; Da  gioriam  erttarum . 
Dco,&  th  nituntur oblcurare  miraculum.Sic  Rex  Achaz,cui  loan.  ip. 
dixerat  Ilaias, vt  peteret  fibi  lignum,  fingebat  fe  nolle  tentare  Hypotnta 
Deu, vnde  dicebat:  Non  petit, & non  tentabo  Dnm.  Quafi  di  duplites . 
ceret;  Nolo  cotrauenire  his,qux  in  Deut.fcribuntur;No  ten-  Ilaix  7. 
tabis  Dnm  Deum  tuu.  Vide  qua  peruerfi  lint  ilti  hypocritx,  Deut.  6 . 
qui  fub  fpecie  quada  bonitaus, omnia  peruertut.  Sane  qui  per  Simile, 
hypocrifim  p^nitentia  agunt,funt  inftar  earum  mulieru,qux 
vc  pulchre  appareant,fibi  fupercilia  conuellunt,n6  fine  intimo  Similitu- 

3uoda  dolore,vt  indeintelligas  quam  uanosmodosexquirat  do. 

xmon,  vt  homines  in  infernu  pertrahat.  Eft  quide  hypocrita 
inliar  pi doris, qui  unaginemaiiqu a non  ram  pp  deuocionem  • 

, BBB  3 mire 


< 


Fer.  III.  poft  II.  Bom.  Quadrag. 

Gen.  3 4.  mire  depingit , quam  vt  eacarius  vendere  polfit.  Sichimitse  E 
fane  fe  circuncifioni  fubmilerunt  non  propter  deuotion€ , fed 
vt  ditiores  redderentur,  fed  vide  quo  tandem  redafti  fuerinr. 
Bona  ope - Non  debemus  ergo  bona  opera  prarftare  propter  comoda  ter 
ra  re  cl  a in  rena,fed  cu  reda  intentione  ilia  faciamus.  Vnde  Chriftus  ait; 
tentionef-  Attendite  ne  iuftitia  veftra  faciatis  cora  hominibus.vt  videa- 
fiemus . mini  ab  eis.  Sunt  inftar  faltatoru  hypocrite,  qui  feipfos  afHi- 
Matt.6.  gunt, vt  fpedatoribus  placeant:  item  inftar  tormentorum  ali- 

Simile.  quorQ  bellicorfi  in  ruinofis  arcibus,  qua*exterius  timorc  incu 
Simile.  terevidetur,(i  tn  propiusacceda$,eainuenies  inermia,&  exar 
Opera  re-  mata,lic  ct  hypocrite  videnturmagnapra»fefcrrcp£nitentia>  F 
daintm-  cum  tninterius  inanes  lint,  atque  ita  non  polfunt  cceli  arcem 
tiont  fa-  eapere, propter  arrogantia  fuam.  VndeOle.ait;  Etrefponde- 
ciendtLj . bit  arrogantia  Ifrael  in  facie  fua.Vita  quidem  hypocritarum, 
Ofear  y.  Ezechia:  culpa  figuratur,  qui  poftqua  vna  prece,  & fub  vnius 
4. Reg. ip.  noftis  fpatio, centum  o&oginta  qumque  millia  hoftiu.angelo 
feriente  proftrauit,  poftqua  occafui  proximum  ad  altiora  coeli 
fpatia  folcm  reduxit,  poftqua  vitam  appropinquante  iam  ter- 
4.Reg.zo.  mmocoarftata  in  tempora  logiora  protclauit,Babylonici  re- 
gisnuncijs.bona  omnia  qua?polfidebat,oftcndit.Sed  prophe- 
ts voce  protinus  audiuit ; Ecce  dies  venicnt,&  auferetur  om  G 
ma,qua?  in  domo  tua  funt, in  babylonc,non  relinqueturquid- 
Bona  ope-  quam  dicit  Dns.Sicnimiru  hypocrita*, poftqua  magnis  virtu- 
ra  abfeon-  tibus  fortafte  excreuerunt,  quia  cauere  mnlignoru  fpirituum 
dendcu.  infidias  negligfit,&  celari  ineifde  virtutibus  nolunt.bona  lua 
oftendendo,hoftiu  ea  faciunt,&  procedentes,fubitoamittut, 

Plal.  77.  quidquid  diutius  ftudentes  operantur.Hinc  per  Plal.dr;  Tra* 
didit  in  captiuitatem  virtutcseoru,&  pulchritudinem  eorum 
Simile.  in  manus  inimici.  Quemadmodfi  in  iplis  pharmacopolijs  fa»- 
piflime  inuenias  ampullas  aliquas,(iue  et  capfulas.inlignibus 
jemmatis  ornatas,in  quibus  hr,  capfulis  illis contineri  pretio-  H 
ft  Him  a medicamenta : cum  tamen  res  cotincantur  farpe  vene- 
Hypocfit 4 nofa?,  aut  faltem  lint  vacua* : ita  hypocrita:  exteritis  prxfefe- 
fallacet  . runt  fanftitate  maxima, cum  tninterius,  & vacui  lint  virtuti- 
bus, & plemflimi  omnibus omniu  fraudum  gcncribus.  Nulla 
Chryf.  in  autem  res, ait  Chryf  lie  exterminat  bonu,  quemadmodum  li- 
non  abfol.  mulatum  bonum.  Nam  manifcftu  malum, quali  malum  fugt- 
homil.i^.  tur,&  cauetur : malu  autem  fub  fpecie  boni  celatu , dum  non 
tomo  1.  cognolcitur,  nec  cauetur,  led  quali  bonum  fufeipitur,  & ideo 
coniun&um  bonu  exterminat.  Sic ferui  diaboli  tunepeflime 
Chriftianitate  corrumpunt,  quando  fe  limulant  Chriftianos, 

<lc  quibus  admonet  difcipulos  fuos  Chriftus,&  nos  omnes  per 

ipfos 


Concio  Quart  a . 380 

A ipfos  dicens:  Attendite  a faifis  prophctismequc  dixit  af'picite; 
fedattendite:afpicerc.n.tftfiinpl:citer  vidcrc,  attcndcrc aut6 
eft  catue  confiderare  : vbi  cnim  certa  res  eft  & indubitabihs  , 
alpicitur,vbi  autem  incerta&  dubitabilis,attenditur . 

zsfmbitiofi  tkleflabiles . 

AM  ant  autem  primos  retubitus  .In  fuperbiaquidc  xdificiu 
ftifi  conftruunt:  non  aut  ita  faciunt  fcrui  Dei, fed  oculis 
Domini  in  humiliratc  placent.  Vnde  Dauid  ait ; Imperfe&u 
meum  vidcrGt  oculi  tui . Huicergo  potius  placcre  curcnnis 
B quam  hominibus,  qui  nouit  optime  prxmiari  bona  opera  no- 
ftrajPorro  cxplicansbcatus  Auguft. verba  ilia  lTa!.&  in  cathe 
dra  peftilcntix  non  (edit, inquit  q>  ambitiofi  fedcant  in  ta!i  ca 
thedra,  a quibiis  tanquam  a peftc  fugere  debcimis  pp  praua 
eorum  vitam,ac  deprauatos  mores, adeo  vr  vix  iam  inuenircs 
quotittilo  fcribendum  effet  multis  eorum  , nifi  Catholicus 
rex  fua  lege  de  his  ftattiifler,  vt  intelligasquomodo  ambitiofi 
homines, et  in  lineis  atris  & atramentoillitis,  gloria m mtinda 
nam  quxrerent,ciim  tndicamus  Deo,tu  folus  fan&tis,  tu  fo- 
lus  Dns  &c.  Qtiostft  etiam  titulos  ipfi  voltmt  vfitrpare.Sunt 
C plane  ambitiofi  inftar  leporum , qui  quidcm  per  acdiuia  velo 
citercurrunt,  fed  no  perinde  per  decliuia,quandoquidcm  ha 
bent  longos  pedes, & breues  manus.  Sunt  quidcm  pedes  affe- 
&us  terreni,quos  cum  longos  habeamus,  propterea  tarn  velo 
citer  currimus  ad  honores  numdanos,  mantis  verb  ideft  opera 
noftra  breuia  funt,& idcirco  nolumusvel  tantillum  abhonorc 
noftro  defleftere,  fed  diligimus  ficut  ifti  pharifxi , & afft-fta- 
mus  vocari  Rabbi. Multos  quidem  cxcxcat  ambitio  & domi- 
nandi  libido.  Videenim  qux  fecerit  Iul.  Cxfar  vtdominari 
poflet, ficut  feribit  Lucanus.  Vide  et  qux  fecerit  Alcxan.vt  hr 
X)  l.Mac.Dcniqucambitio  pharifxorum  incaufafuir,vtChri- 
ftus  crttcifigeretur.  Sane  ft  inucncrimus  amicum  aliquem  gla 
dio  confoftum  in  via, ft  gladium  ipfuni  reperimus,folemus  fta 
tim  eum  confringcre,quamuis  ipfi  culpa  no  fit  imputanda,  & 
tn  cum  aperte  nouerimus  pp  ambitionem  Phanfaicam  Chri 
Ihim  fuiffe  confolfum&  crucifixum,  nonih  ambitionem  fu- 
girnus  & deteftamur.  Mali  quidem  & ambitiofi  occafioncsca 
ptant  qnibus  poflint  exteris  dominari,&  inter  exteros  prxeel 
Jerc,&  tn  fxpe  illis  longe  fecus  euenit  quam  opinarentur:Pr£ 
cepcrat  quidem  DeusHebr£is,vthrin  lib.Iudic.nc  Iebufxos 
in  terra  promiflionis  relinqucrent,  & tn  ipfi  quidc  hebrxi  pp 
fua  ambitionem , & vthaberent  quibus  mandarent,  pcrmilc- 

AAA  4 rune 


Mat.  7. 

Falla  cut 
hypocrita- 
rum. 

* 

Ambitiofi 

tdditiones. 

Pfal.128. 


D.  Aug. 
Pfal.i. 

Ambitio 
hominum 
quo  creuif 
fit. 

Ambitio 

rr.ultorum 
tntolerabi 
Its . 

Simile. 

Ad  hono- 
res  tn  ft  do- 
ries q utlo- 
cittr  mul- 
ti turrant. 
Iul.C^C 
Luca. 
Pha.li.i. 
i.Mac.i. 
Simile. 
Ambitio 
dettjlabi- 
Its  . 


Iudic.  1. 
Occafioncs 
ncxiat  dt- 

cliutmui. 


Ter. 111.  poft  11.  Bom.  Qua  dr.  Cone  Jill. 

runt  vt  aliqtii  inter  eos  viuerent,  atquc  idcirco  ifti  fuertint  ip-  E 
fis  occafioruim  & idololatria?,  de  quo  tn  iam  prxmoniti  fue 
rant  a deo,vt  habetur  in  Deut.  Sane  qua  parte  exiftimant  am 
Deut.17.  bitiofi  fe  aliquid  poU'e  proficcre,  ex  ea  quidem  parte  fc  ipl'o* 
Leui.10.  perimunt.  Vndein  Leui. habetur,  q>  cum  arripuifl'ent  Nadab 
& Abiud.fih  j Aaron,  thuribula  fua,  experunt  ante  Dei  con- 
fpeftu  thurificare.qux  omnia  cu  ex  ambitione  ficrent,  egrefc 
l'us  eft  ignis  de  fanrtuario,&  combuftit  eos, cum  tn  iU<  exifti- 
marent  magnum  inde  fibi  honorein  prouenturum . Itein  lib. 

3. Re.  12.  Reg.  habc-tur  q>  Hieroboam  vittilos  quofdam  efFceit , vt  eos 

adorarent,&  ita  ipfieconferuari  poflet  in  regno:  id  tn  fuit  eius  y 
ruina,atque  deftrtiftio  poiieritcitis  fire . Volunrqutdem  ambi 
tiofi  ad  altos  honorum  gradus  alctnderc,abfique  vlhs  meritis, 
Ariftot.3.  honor  verovt  ait  Arift.eft  premium  virtutis:  vnde  mains  fibi 
Ethic.  honorem  indebitum  vfurpat.Narratquidem  D.Auguftin. 

D.  Augu.  Romani  duo  haberent  templavicina  inter  fe.alterum  quidem 
lib.4. ciui.  erattemplum  virtundedicatum,alterum  vero  Deo  honoris, 

Dei.  & primo  quidem  tranfibant  per  tcmplum  virtutis,  priufquam 
ad  templum  honoris  peruenirent : vt  inde  intelligamus  ft 
volumus  dignehonores  rcportare.dcbemus  quidem  virtutis 
D.  Augu.  ftudiofi  elle.Vnde  Auguftin.ait  fuperior  locus, fine  quo  com-  Q 
D.Thom.  munitas  regi  non  potelfetfi  admimftretur  vt  decet , indecen- 
21. q.  iSf.  ter  tn  appetitur.Et  S.Thom.  Satis  periculofumelTeadum  in 
art.  1.  quit,Epiicopatum  defiderare,to  quod  eiannexaeft  dignitas  . 

Luc.  22.  Mirum  fane  fuit, q, cum  alia  vitianon  perinde  in  Apollolis  cf 
fent,ambitio  tn  in  ipfis  reperiretur:  vt  inde  intelligamus  quan 
turn  nobis  ab  ea  cauendum  fit, qua?  ct  abftinentes  & poentten 
2.Cor.2.  tesinuadcret.  Vnde  Apoll.dtcebat  j Ne  multitudoreuclatio- 
Hipocr.  numextollat  me &c.Dehominibus  quidem  qui  integra  vtun 
Anbitiofi  tur  valctudine&  tn  funt  prxpingues , dicit  Hipocrates  ex- 
it* juanto  pofiti  fint  valdeinfirmitatibus,  atq-,adeo  mortis  periculo.  Sic  H 
pculo  ver  etiam  qui  hie  virtucibus  adornati  funt , perlclitantur  valde,  ft 
femur.  ftiperbia& ambitione feinduant,  atque idcirco  caureviuen- 
Simile.  dum  eft.  Plurimum  uerb  nocet  in  aliquo  populb,  etiam  uni- 
Plin.  cus  ambitiol us.  Plm.  ait  quod  nihil  fit  perniciofius  in  aliquo 
Si  milieu,  alucario  , quam  quod  aranea  unica  fuam  ibi  telam  texat ; ftc 
etiam  nil  eft  perniciofitis  in  aliqtia  communicate  uiro  ambi. 
Pfid.4.  tiofo.qui omnia conturbat.Vnde  Pl'al.ait,  Fill j hominum  uf- 
quequo  grain  cordcJ  Vt  quid  diligitis  uamtatem , & quxritis 
mendaciunvVbi  Hier.legit.filij  mclyci  mei,  ufquequo  igno- 
miniole  diligitis  uanitatemrquafi  diceret,  ignomintofum  pla- 
ne  eft, quod  tarn  cxccllentcs  mule  demutant  ad  tammlia. 

APPEN- 


A 


4 


Ter.  Jill . foft  11.  Bom.  Quadr.  Cone.  1.  381 

appendix. 

OMnia  opera  fa  faunt , vt  videantur  ab  hommtbut . 

Ignominiofum  quidem  eft,  prxclara  praeftare  opera, ut  Simile, 
hominibusplaceamus  . Quidcnim  quarfbdiceremusde  mer 
catorc  qui  locupletiflimas  exponeret  merces  vxnum  in  pago  v tie  eft  bo - 
aliquo.ubi  nulluspoirct.vel  minima  quxque  mcrcan.an  non  naprefta - 
hunc  ftultum  iudicaremus  ? fic  utique  tuftultior  esiudican-  re  operas. 
dus,qniciim  opera  praeftes  digna  sterna  uita.illa  tamcn  pro-  vt  plareas 
prer  homines  dumtaxat  facias,  & ut  uideans  ab  eis : fiquidcm  tat  urn  he 
r vidcs  quod  nulhis  hominum  poflit  tal.a  opera  digne  compen  mtmbus. 
fare.  Vndeetiam  Arift.  honorem  ipfum  uirtuti  deferendum  Arjfto.  in 
cenfebat , & intelligerc  videbatur  quod  in  hacuita  non  client  Prou. 
fatis  digna  prsmia'quibiiscompenfari  poflet . Quamobrtm 
in  bonis  operibus  noftris  non  terrena  prxmiaaffertemus,  led 
potius  cxleftia  ftipendia  expedemus. 


Ferial II I-  poftlLDominicam 
Quadragefimae. 

. concio  PRIM  A. 

Scendens  lefus  Hierofilymam , affumppt 
duodecim  dtfcipulos  fuoi,Crc.  Mat.io.  Matth.IO. 
Luc.  1 8. 0.nnis  gloria  Dei,  & oninis  falus  homi- 
nnm, in  Chrifti  morte  pofita  eft  : nulla  emm  eft 
res  qus  amplius  ad  falutem  hominum  pertineat.ait  ChryTof. 
quam  mors  ipfius , nec  eft  aliquid  aliud  pp  quod  magis  Deo 
gratias  agere  debeamus,  quam  pp  mortem  ipfius . Ideocum 
turba  plurima  fideliu  eum  fequeretur  in  via, duodecim  Apo- 
ftolos  folos  tulit  fecum  in  fccreto  , & illis  tantummodo  mor- 
tis fu*  annunciauit  my»erium,quia  Temper  pretiofior  thclau 
ms  in  melioribus  vafis  includiturrmulti  quidem  uin  erant  cu 
eo.fed  pp  modicam  fidem  infirmierantrmult* mtiliercs,quf 
etft  fide  fortes, tamen  in  fexu  infirms  . Siaudiflent  quiaideo 
Chriftus  afeendebat  Hierofolymam,  ut  interficeretur,  & uin 
forfitan turbarentur  propter infirmnatem  fidei,  & "inheres 
ob  mollitiem  fuar  naturx.quf  cito  lachrymas  excirare  iolent. 
Ecreconteftantis  eft  fermo.ut  memoriam  beneficentir  hums 
in  cordibus  fuis  recondant . Sedquare  illis  prardicit  paHiom, 
fux  myftenfi?Quia  omnis  adueifuas,  qux  iubitos  euemt  ho 


Chryf.  in 
no  abf.ho. 
3 6. to.  a. 

Simile. 

Doflriva 
tradendxj 
eft  ptoca- 
ptu  audit 
tium. 

Quxftio. 

Refpon. 


Fer.  1 III, pojl  1 /.  Dorn.  Quadrag. 

Trtuifcu  minibus  contra  fpem,nimium  grauis  eft.  Qnam  veroantcco  E 
tela  minus  gnofcimus,&  prxparamus  nos  contra  earn,  ciim  fuperueneric 
fcnunt.  expc&antibus nobis,  &leuiorinueniturquameftet  futura  (I 
rcpentina  vcniflet.Idcoergonundatillisdefua  morte  fntura, 
Similitu.  vt  cum  dies  illc  palfionis  aducncrir,non  illos  turbet  cognofi  c 
tes  quiaolnoerat  euetura.  Sicnim  tories  admoniti  Apoftoli 
de  morte  cius  futura, th  quandocomprehcnfuseft,fcandaliza 
ti  funt  omnes, & reliquerunt  cum, quanto  ni,igis fca#lalizan- 
difucrant  li  prxmoniti  non  fuilfcndprofpcrum  iter  nobis  fa- 
Ifaac,  ho-  ciat  Deus  falutarium  noftrorfi, ait  grauis  quidamautor,&  nos 
mil. i.  quoqueafeendimus  Hierofolynia,Sicut  aues  priufquam  inal  F 
Simile.  turn  volcnt.fe  prius  demittere  folent,  lie  ct  nos  prius  nos  hu- 
Similitu.  miliemus, vt  hoc  pafto  altius  afeendamus,  Arduum  eft  quo  a- 
feendere  molimur,arftu  quo  attentamus  pcnctrare,ideo  expe 
Simile.  ditos  & humiles  nos  clle  conuenit,in  alrum  enim  repere  omi- 
ftO,&  per  angufta  inflatum  introirc,difficiie  eft.  Porro  non  in 
flan  homine  diuitijs,ncc  onerari  cura  (eculi,diuini  eft  miracu 
li,non  humanx  virtutis.  Ia  immincnic  paflione,  ait  altus  au- 
Soarez  in  tor,Dns  HierofoIymaafccndit,tatoque  feruore  gradiebatur. 

Mar.  10.  vt  difcipulos  omnes  prxcederet.vim  amoris  & patris  obcdien 

tiam  in  hoc  l'uo  progreftu  oftcndens.Tanto  enim  defidcrio  re  G 
dimendi  nos  acccndebatur,tuntoq;  feruore  a diaboii  tyranni- 
demundu  eripiendi  £ftuabat,vt  omnes  difcipulos  ambulando 
Ifa.8.  prxeederet.  Vndc  Ifa.aitjVoca  nome  eins,accclera,  fpolia  de 
Pfal.  18.  trahe.EtPlal.ait.-Exultauitvtgigas  adcurrendam  viam.Qua 
• re  hie  doccmur  quanto  ctim  feruore  nobis  enn  endum  fit  ad 
perferendas  paffioncs  pro  Chrifto,quantamque  cura  in  iuua- 
dis  fratribus  adhiberedebeamus.  Infuoetiam  primordio  le- 
gimus  cum  feftinatione  matrons  virginem  in  montanaabijlie 
Llic.  I.  ad  Ioannem  fanftificandum , non  dubitandum  eft  quin  illetu 

faceret  matrem  ad  vnum  fanftifieandum  feftinare,  qui  nunc  H 
pro  omnibus  pafiiirus,  difcipulos  ambulando  prxcedcret. 

Duodecim  difcipulos . Nondum  ludas  malum  conccpcrae, 
D.Tho.in  ait  D.Tho.&idco  Dcuscum  afocictatcnon  repulit.Pontifi- 
Mat.  ces  quidem,ait  grauis  quidam  autor,  ne  dignitatis  locu  quern 

Lud.  Gra.  in  ea  rcp.obtincbant,amittcrent,in  mortem  eius  coniurarunt: 
Ioan.i  i.  illorum  enim  verba  funt,fi  dimittimus  etim  fic, omnes  crcdet 
in  eum,&c.Hoc  ergo  mctu  impulfi,  tarn  immanefacinus  ani- 
mo  conccpcrunr,ficut  & Aaron  ne  liimmi  pontificatus  officio 
pellerctur,  aureum  vitulum  fabricatus  eft, quern  perfida  mul- 
Caicta.  in  titudo  adorauit.  Ea  cnini  ambitionis  eft  vis,vt  nullum  facinus 
Exo.31.  pcrtimefcar,  quo  lumenum  inter  altos  dignitatis  gradum  adi- 

pifeatur  > 

; 


r 


Concio  Trim  a . 382 

A pifcatur,vel  ne  amittatadeptum.Noftra  fere  artate  regis  Tu-  Exemplfl 
nicij  filius  regnandi  libidinc  incenl'us  patrcm , cuius  fpe&are  prauum. 
celcriorem  mortem  potuiflet,  candentis  ferri  lamina,  ante  fe- 
nisocuIospofita,vtroquelumine  orbauit,vt  paternfiregnum 
folus  ante  diem  obtineret,tantum  potuit  regnandi  libido. Sed 
illud  recens  exemplum,illud  vero  vt  vetuftiftimum,  ita  maxi 
me mirandum,q;  vt  antiquitatum  annales  memorant,Hirena 
AugulU  Hcrodi  filiooculos  quoqueeruit,vt  tyrannide  impe  Exemplfi 
rium  occupaiet.Qua?  cum  ita  lint, quid  mirum  fiprincipes  la  prauum. 
cerdotum,morti  eum  tradercnr.nefacerdotij  principatfi  amit 

jj  terctfOportct  quidc, ait  Ifaac,vt  in  fingulis. nobis  filius  homi  Ifaac  ho- 
niscrucifigatur.  Egoenim  efi  fim  perfonaliter  homo  vnus  ex  mil.  x. 
anima  rational)  & humanacarne  fubfiltes,tnduos  & duoruin  Rom. 7. 
films  in  me  video, & vcterc  & nouu,terrenu  & carlefte,  homi 
nis  filium  & Dei  filium:na  qtf  natu  ell  ex  carne.caro ett,& qtf 
natu  eft  ex  fpiritu,fpiritus  eft.  Itaquead  pacis  vifionc  prope-  loan. 3. 
rantibus.q,  fignificatHierufale,trad<nduscft  filius  hominis, 
homo  exterior  ab  interiore,&  non  fine  aliquafcdudione.gen 
tibus  alienis,ideft  difciplinis,&  difti  idionibus  regularibm,  ab 
ftinenti£,&  vigilijs.paupertati,&  filentio,  labonbus&  alicno 

C imperio,vt  ab  his  affligatur,  donee  fiinditus  a proprio  (en!u,& 

veteris  vitxcofuetudine  moriatur,Porro  air  alius  autor, quia  Pala.in 
omnisaltus  locus  expofitus  eft  mille  periculis , ideo  Hierolo  Mat. 
lymajquae  locus  excelfus  eft,morte  & pcricula  continer,mor- 
tui  ibi  lunt  prophct£,morietur  & ibi  ipfe  propherarum  Dns. 

Cur  igitur  ambis  tu  locu  excelsQ  fupej-be?Traditus  aute  fuit  Inno-III. 
Chriftus  a tribus, inquit  Inno.ncpea  Iudxis,a  Iuda,&  Deo.  de  myft. 
Vnde  Apo.ait,Propriofiliofuon6pepercit,redpronobisom  mif.lib.3. 
nibustradidit  lilu.Itede  Iudadicitur,q>querebatopportuni-  c.3. 
tate  vt  eu  traderet.Ice  de  Iud^is  dicitur,Gens  tua  & potifices  Rom.  8. 

D tui  tradtdertic  te  mihi.  Sed  Deus  tradidit  ex  gratia, qa  dilexit  Mat.  2 6. 
nos.  I udas  ex  auaritia.quia  coftituerunt  ci  triginta  argenteos:  loan.  1 8. 
Iudxi  ex  inuidia : fciebatenim  Pilatus,  q»exmuidiatradidif-  loan. 3. 
lent  eu. Deus  ergo  tradidit  euex  dono,  Indas  promunereju  Mac.  26. 
dxusinlacrificiu.Ad  hoc  porrodefignandu  facerdos  facit  tres  Mat.  16. 
cruces  fupcroblata,&  calicem,dum  dicit,  hxc  dona,  hxc  mu-  Goff.  in 
nera,hxc  lanfta  lacrificia  illibata . Tradetur  gentibus  ad  illu-  Mat.  10. 
dendu  Hoc  in  die  ait  autor  quidam, nobis  dat  exemplQ  Chri-  Simile. 
flus,ut  in  inftttucdo  proximo, magis  ei  tradamus  qux  neceffa  Salutnri 4 
ria  lunt,q.  quaeiucunda  & fuauia.  Nam  & hoc  ipfum  et  periti  jximofua 
medici  faciunt.quixgrotis  prxfcribunt  medicaminafaluber-  dendu  » 
rima  quide  , Ted  a quibus  oino  abhorret  xgrotorum  animus. 

Tunc 


Ter,  1JI I,  poft  / /.  Dom.  Quadrag, 

Tunc  acctjfit  ad  eum  muter  filter  urn  Zebedai . Iacohtis  & 
D.  Hiero.  Ioannes  filij  Zebedsi,#  mater  corum,  inquit  Hiero.audien- 
libro  3.  in  tes  Chrilhim  poll  mortem  tertia  diercfurrccluium,credide- 
Mat.to.p.  runtipfum  immediatepoflrefurre&ionem  regnaturu  in  Hie 
rufalem  temporaIiter,&  idto  cupictes  ei  efle  collaterals  prg 
cateris,  quia  ci  erant  cognati,  informauerunt  matrem  fua  de 
petitionercquenti,&  hoc  ell  quod  dicitur,  Tunc, idell  audita 
Chryf.  in  refurre&ionefntura.  Non  turbetnr  quifqiia,ait  Chry.fi adeo 
Matt.  ho.  imperfe&os  dicimus  A polio]  os  fiiifie,nondum  gratia  fpiritus 
66.  to.2.  in corda  iplorfi  mfufa.  Quare  fi  fludia  uirtims  iploi u dil'cere 
cupir,quales  poll  data  gratia  fpiritus  fueiint,c6fidera,  & vide 
bisoemah  ilJis  turbationc  animi  fu:lfe  fuperatam.  Haccnim 
de catifa eoru  modo  iinperfeftio  reuclatiir,ut aperte percipe- 
re  pofiis.quales  fubindc  per  gratia  eft'e&i  fuerint.Quid  vis?pe 
D.Thom.  titio.n.ilIa,ait  D.Tho.non  erat  admittenda,  & qm  hoc conce 
in  Matth.  dit,fatue  concedic.  Legiturquidem  de  Herode,quod  illud  co 
Mar./:.  cellit  filix  Hcrodiadis,  & non  retiocauit : Salomon  aut  matri 
j.Reg.z.  concefTit,fl*d quia  fapiens  fuit,  incatitu  promiflum  rcuocauttr 
Mat.  12.  ideo  Chriflusfapiemiorhis(ecce  plus  q.  Salomon  hic)noiuic 
cocedere  nificxperirct  pritisqd' petebat,  tin  dixit,  Quid  vis* 
Lud.Gra.  Die  vt  fedeant  bi  duo  filij  met . Apparet  quide  in  his  & fi- 

Simile.  milibus  difcipulorii  lapfibu$,quid  natura,quid  gratia  in  difei- 
pulorfi  animis  effecerit.Quemadmodu  emm  filios  Ifrac]  Dns 
Exo.32.  llatim  poll  egreffum  de  Aegypto , in  tantam  flupiditatem,& 
cxcitatem  ruere  permifit,ut  fabricatum  ante  fe  uitulfi  non  fo 
Permittit  Jiim,vt  Deu  coierent,fed  et  magnificentiflima  ilia  opera  qux 
Deus  in  - Dns  in  Aegypto  patrauerat,  illi  accepta  ferrent,  quo  liquido 
terdii  not  appareret.bencficia  rtidiflimoilli  populo  exhibita,  non  llloru 
labtadtna  meritis, fed  diuins  gratis  tribuenda  e(fe:ita  nunc  Dhs&  hue 
iusbonu,  & fimiles  difcipulorum  lapfus  permifit.partim  vt  qua  infirma 
inlira  is  ad  niundi  conuerfionem  elegifiet  infinuaret,quo  eius 
gloria  eiret  illultrior , partim  ut  diuins  gratis  vim  & poten- 
tiam  oflenderet,qus  horum  hominum  ruditatem,&  infirmi- 
tatem,fpiritufan<fio  e cslis  mifloin  admirabilem  uirtutclubi 
Simile.  to  permutauerit.Sicut  enim  ex  ignarifiimis  fapientiffimos,ex 
’ infantiffimis  eloquentillimos;  itaex  imperfeftis  & infirmis, 
Confidere-  perfe&iflimos  & fortiliimos  in  momento  reddidit . Quo  fa- 
mus  rudi - ftum  efl,ut  prsterits  uits  recordatio,  omnem  illis  gloriandi 
tmtem  no - occafionem  adimeret,  futurs  uero,  in  uno  Dcogloriandum 
firam.  eire,apertifiime  demonflraret.  Animaduertiterurfum  quz  & 
Mat. 4.  bi  fomnia  difcipulorum  fimplicitas  propofuerat . Paucis  ante 

diebus  & retia,  & pifcandi  oflicium,  quo  yitam  fullentabanr, 

dele- 


tt  X2  . V » W 


*i 


i- 


[l 

K 

> 

a 

:i 

i 

£ 

ft 

i 

i> 

i 

i i 

t 

* 

i 

H 

n 

0 

» 

t 


ti 

ts 

ft 


ConcioPrima.  383 

A rfeferuerat,&  iam  principatus  & primas  Tedcs  in  temporali  re- 
gno ambiebant,&  quidem  a Chrifto  Domino  nunquam  rcce 
dentes, quidquidaudiebant,  quidqnid  bonus  magilier  repeti- 
tis  identidem  vocibus  inctilcabat,  ad  humilitatem  inuitabat , 
humiliiatemque  Temper  eorO  animis  infigebat . Schola  enim 
Chrifti,Tchola  huinilitatis  erat,Chriftique  magiltenu.clarifi- 
fimum  uirtutis  quidc  huius  magillcriu  erat.Eqhi  tamcn  qui 
in  hac  fcholatandm  vcrfati,&  in  gratia  conliituti,&  ad  gloria 
prxdcliinati,&  fill j Dei  cffefti  erant.nihilominus  banc  mun- 
dani  honoris  cupiditatc  in  animocondita  geftabant:  nec  vero 
£ cupiditatis  huius  germen  duorum  tantummodo  difcipuloru  , 
quiaffines  Chrifto  erant,  animos  occuparat , fed  cseterorum 
etiam,qui  propterca  indignati  runtadueiTushos,quod  ipfian 
te alios, ctiam  fibi  dignitatem  prarripcre  vellct,quam  hi  fimili 
cupiditate,vel  fibi  cupicbanr,  vel  certe  ah js  inuidebant. 

Die  vt  fedeant  hi  duo  filij  met . Hacfuauifiima  efca  primos 
illos  generis  humani  quidc  parentes  antiquus  ille  Terpens  al- 
licerecutauit,  cum  vero  nos  cupiditatis  paterni  hatredeselle 
intelligent, eade  arte  deludere  conatur.Scit  naque  callidus  il 
le  hoftis  nullum  animal  tanta  auiditate  dulcem  eTcam, quanta 
C cor  hominis  laudem  & gloria  concupifirere.Et  animalia  quidc 
cum  Tamen  expleuerint,cibum  Taftidmnt,cor  a lit  hominis  vix 
vnqua  honoribus  expletur,uix  vnqua  laude  Tatiatur,  Ted  quo 
niagts  honoribus  exccllit,eo acrius  ad  illos  augedos  incitatur. 

Nefiitis  quid  pet  at  is.  Si  mtelligeretis,  ait  Chry.  ita  petere 
debebatis.-qm  in  hoc  mudopericulofifiimo  viuimus  quafi  in 
pclago  , vbi  Temper  eft  tempeftas,aut  fi  interdum  non  Tuerit, 
Temper  tn  timor  eft  tempeftatis,&  tentatio,  vel  tentationis  ti- 
mor,ideo  da  nobis  auxiliu  gratis  tua?,  vt  non  vincamur  a rna 
lo,Tcd  vincamus  malum.  Petitis  brauium,ait  alius  autor,ciim 
D nondum  concurreritis : petitis  coronam  cum  nondum  pugna- 
ueritistquarrebant  alijs  honoratiores  cfl'e,  quo  quid  inutilius, 
imoquid  perniciofius?  Quid  hicTaccret  pius  pater  ? lapidem 
daret  ? Tcorpionem  daret  ? led  hoc  contra  naturam  eius  erat , 
idco  ait,  nelcitis  quid  petatis,quibus  verbis  ollendit  paratum 
fe  prarftare,  fi  quid  conducibilepoftulafl'ent . 

Nefcitis  quid fetatts.  Quod  proTperitas  fit  longe  periculo- 
(ior  quam  aduerfitas,  declarat  Dauid  dicens, Cadent  a latcie 
tuo  mille,&  decern  millia  a dextris  tuis. Multi  ex  magoatibtis 
ITrael  non  credebant  in  Chriftum  , ne  a Tuo  ftatu  caderent , 
Ada  in  tanta  proTperirate  cecidit,&  tamen  lob  in  aduerfitate 
vicit.Dauid  inaduerfispro  inimicis  orabat,&  in^lperis  ami- 

cos 


»\  . 

Mat.  1 x. 


Ambit  io 
quam  late 
fat  eat. 


Gen.3. 


Simile. 
Multi  cu- 
ftdt  [au- 
dit . 


Chryf.  in 
non  abTo. 
homi.  3 y. 
to.z. 
Simile. 
Oratio 
qualts  ejfe 
debeat . 
Ferus  in 
Mat. 
Luc.11. 

Prcjperi- 
tas  ptrieu- 
lo/iu . 
PTal.  510. 
loan. 1 2. 
Gen  3. 
lob  a. 


i .Re.  i6. 
a.  Re.  11. 

i. Rc.10. 

j. Re.22. 
Iudi.9. 
i.Re.17. 
Gen.44- 
Gen. 43- 
Gen.43- 
Gcn.44. 

Chryf.  in 
Matt.  ho. 
£6.to.2. 

Fcrus  in 
Mat. 


Palat.  in 
Mat. 

Gre.  li.3. 
dia.c.26. 
Grego.  in 
cuang.ho. 
35- 


Duplex 
uurtyriG . 


BtT.fer.in 
fcfto  Inno 
cent. 
Auguft.in 
pl’il.  12  6. 
to.  8. 


Ter.  1111.  pofi  11.  Bom.  Ouadrag. 

cos  i nterficiebat : Saul  in  paupertate  humilis,in  opu lentia  fii-  Ej 
perbiisrAbimelechocciditpcrambitione  70.fratres.Item  fra 
tres  Dauid  dicebant  ci,cur  vellct  palloraleofficiu  relinqucre? 

Ne fetus  quid petatis.  Quia  fugitis  aducrfitates,cO  tft  Ioleph 
chariorisfrairis  I'acco  fcyphumindiderit,  & cum  incarcercm 
conieccrit , led  tamen  poftea  portioquam  deditei , quinque 
partibus  fuperabat  aliorum  portiones  : licetiam  fict  cum  his 
quihicaduerfitatcs  patientur. 

Poreflis  bibere  calicem.  Hie  eft  calix  Ioleph  inuentus  in  fac 
co  Beniamin  diledh  fui : cos  enim  Chriftusfblec  afflictioni- 
bus  afficere,  quos  admirabili  profequitur  amore . F 

Poteflis  bibere  taheem.  Pcrpendisait  Chry.  quo  ftatim  ab 
hac  cupiditatcipfosremouit,contrariaeisdiflercns?Nam  vos 
inquit  de  honoribus,&  coronis  cogitatisrego  vero  de  Iuda,& 
fudore,  non  prarmioifi  hoc  tps,  nec  gloria  mea  modo  appare- 
nt,led  bella,&  mortc  prf  lens  continet  vita.Cseteru  non  ait, 
poteftis  veftru  eftunderelanguinc  ? Sed  quona  patto-poteftis 
bibere  calicc,quecgo  bibiturus  fum?  vtcoione  laboru  cu  iplo 
promptiorcs  redderentur.Habent  & impij,ait  alius  autor,cali 
cc  fuu.patiuntur  & ipli,  led  ob  malefa&arChrifti  aut  calix  n6 
eft  pp  malefa&a  pad, led  pp  itiftitiam  & veritatem.Differen  q 
tia  eft  inter  calicem  Chrilh  & mundi,ait  alius  autor,na  Chri 
fti  calix  principioamarus,  in  fine  (uaois:calix  vero  mundi  prin 
cipio  fuauis,nouiftima  vero  cuts,  vt  abfynthium. 

Calicem  quidem  meu  £<£«rfr.Quid  calicis  nomen, ait  Greg, 
nili  pallionis  pocuhim  ItgnatPEt  cum  conftet,quia  Iacobus  in 
paftionc  occubuit,Ioannes  vero  in  pace  Ecclclia?  quieuit,incu 
Hater  colligitur  efle  & line aperta  paftione  martyrium,  qn  fir 
ille calicem  dfii  bibere  diHus  eft,  qui  ex  peifecutore  mortuus 
no  eft.  Idem  et  alibi  ait,  Si  adiuuante  nos  Dno,virtute  paticn 
ria»  Icruarc  contcndimus,&  in  pace  Ecelelia:  viuimus.rnarty-  h 
rij  palnia  tencmus,duo  quippe  funt  martyrij  gna.vnu  in  me- 
te, aliud  in  mente  limul  & opere , itaque  cflemartyres  pollit- 
mus,etiainfi  nullo  percutientium  ferro  trucidemurrmori  quip 
pe  a perfequente,martyriu  in  aperto  opere  eft,ferre  vero  con 
tumeliasjodientem  diligerc, martyrium  eft  in  occulta cogita- 
tionc.  Vnde  D.Ber.ait,Habemus  in  B.Stephano  martyrij  li- 
mul  opus  & voluntatcm.  Habemus  folam  uoluntatc  in  loan* 
ne.folu  in  Innoccntibus  opus.  Bibcrunt  ocs  calicem  lalutaris, 
aut  corpore  8c  Ipiritu  limul, aut  fpiritu  I'olo.aut  corpore  folo. 

Non  eft  meum  dare  vobis.  Non  eft  meu  ait  D.  Aug,dare  fu- 
perbis,hoc  emmadhucerant,fed  ft  vultis  accipcre,nolite  efle 


Concio  Prima , 384 

A quodcftis.Alijsparatum  eft,&  vosalij  cftotc,& vobis  paratu 
erit.Quid  eft  alij  cftotc?prius  humi!iamini,qni  ia  vulcis  cxal 
tari.  Quod  aut  paratu  eft  a patre  citi$,ait,  alibi  &abipfofilio  Au».  li.f. 
paracuin  cft,quia  ipfe  & pater  vnu  hint . Ia  cnim  ondimus  in  de  Trin.c. 
hac  trinitare  pcrmultos  diuinaru  locutionu  modos  ct  dc  fin-  1 1.10.3 . 
gulis  dici  quod  ommu  eft,  pp  infeparabile  operatione  vnius, 
eiui'Jcmque  fubftantiae,ficut  & de  Ipiritufanfto  dicitjCu  ego  loan.  16. 
abicro,  micta  cii  ad  uos,  non  dixit  mittemus,  led  ita  cjuafi  tin  loan.  14. 
films  eu  milfurus  cllct,&  non  pater, cu  alio  loco  dicat, fpiritus 
lan&us  que  mittet  pater  in  nomine  meo,ille  vos  doccbit  01a. 

B Scdqmbits  paratumeft. Scilicet  viftoribus  & humilibus,ait  Hug. Car. 

Hug.  Card,  iuxta  illud  Pfal.Parafti  indulcedinctuapauperi  in  Matth. 
Dtus.Non  fuit  Chrifti,ait  Diony.Car.darc  gloria  eiseo  mo-  pfal.  (, 7. 
do  quo  lilam  petebant,nemperationeconfanguinitatis,  Cum  Dio.  Car. 
dixiifent,  poflumtis,ait  Orig  non  itarcfpondit,caliccqiiidcm  in  Mac. 
meum  bibcrc  poteftis,fcd  ad  futuram  eorum  perfedionem  re  Origcn.in 
fpiciens,ait,calicem  quidem  meum  bibetis.  Mat.  trac. 

Et  audientes  decem  tndignati [unt.  Sicut  illi  carnaliter  petie  1 1( 
runt, ait  Chry.fic&  ifti  carnaliter  contrillati  fiint,na  ficutilli  Chryloft. 
fi  fpiticualitcr  fapuiftent,  non  fuerant  petituri,  vt  eflent  fuper  in  non  ab- 

C omnes, fic  & ifti  fi  fpiritualitcr  intellexiflent,non  fuerant  con-  fo.ho.3  y . 
triftandieffealiquosantefe.  Nam  defidcrium  hoc  ex  iadan-  to.z. 
tia  nafeitur  cordis, qui  autem  humilis  eft  corde,  & indigniore  Simile, 
le alijsarbitratur  fccundum illud  piaeceptum  Apollolicum  , Rom.iz. 
alter  altcrum  aeftimnns  fuperiorem  efic , nunquam  defiderct  Philip. 
fuperior  apparerc . Priuatus  enim  fugientem  ie  defiderat,dc-  Cla.  Gui. 
fiderantem  feodit . Filij  Iacob,  ait  alius autor,a?gre  ferebant  in  Mat. 
fratrem  fuum  Ioleph  fibi  praeferri;  & in  carna  dtfeipuli  contc-  Gen.  3 7. 
debant.  Vide  obfccro  quanta  fit  ambitionis  peftis,&  quam  al  Luc.z  z. 
tis  radicibus  ferpat,&  hominum  corda  occupet,  quae  inter  fra  Lud.  Gra. 

D tres  aeqiiales,ciufdemque  uocationis,  inter  quos  efte  debebat  G^uo  ten - 
fummac6cordia,excitat  diftidia&  lites,  fatius  fniftet, ait  alius  dat  ambi- 
aucor,  & Chriftianae  charitati  magis  confcntaneum  condifci-  tie  nojlra. 
pulorum  ruditaci,  & ignorantiae  compati , quam  aduerfus  eos 
indignari . Hie  tamen  tndignationis  motus , ut  frequens  apud 
ocs,ita  maxime  infeftat  eos, qui  iuftitiam  fcdantur,&  a malis 
abftincnt,qui  cum  tot  paftim  fieri  indigna  tiideant,indignatio 
nis  ubique  materiam  inueniunt,  & interdum  no  modo  in  ira, 
fed  frequenter  etiam  in occtiltam  mentis fuperbiam  , &a!io-  Sipe  in  a- 
rum  contemptum  incitantur,  cum  Ie  his  criminibus  carerc  vi-  Hji  tuntre 
deant , pp  quae  aduerfus  alios  commouentur . Indignationis  a liquid  tn 
porro  caufa  fuifte  vr,vel  quod  horum  dignitati  fubinuidcict,  Uicatmiu. 


I 

Ter . I III.  fojl  II.  Bom . Quadrag. 

vel  quod  enndcm  dignitatis  locum  fibiquilque  fimili  errore* 
& cupiditate  deceptus  ambiret . Vnde  apparet  ipfos  quoque 
in  eadem  culpa  finite,  quam  in  ali  js  damnabant , (cu  aliorum 
tii  culpam  vidiitejliiam  veto  amore  fui  excrcatos  non  vidiite. 
Simile  . Cascum  atttem  carnis  amore  cite-,  veteres  hoc  fymbolo  innuc 
s morem  bant, quod  amorem  non  modo  puerum,  ted  et  oculis  captuni 
quo  anti-  pingerc  (bliti  crant,  quo  fignificare  volebant,  nullu  mdicio  & 
qui  tiepin-  ratiom  locum  elte.vbi  vehemens  aliquis  amoris  aflfedus  arcc 
oerent.  mentis  occupafTet.Vndc  Celebris  ilia  Publ.Mi.tentenria  rnana 

Pub. Mi.  uit,  Amare  quide  & fapere  vix  cuiquam  coccditur.  Vnde  qui 
da  aniantes,amenubus,vt  nominO  fimilitndine.ira  re  ipfj  affi 
Amor  in-  nes  elte  ait.  F.t  ratio  in  promptu  eft.Cfi  enim  ml  humanavolfi 
terdum  ho  tas  amare  pofTir,  nifi  qd  bomtatis  aut  pulchritudmis  fpecietn 
mines  tx - referat,  quii*quis  iam  amore  inccnfus  eil,  pulchrum  aut  bonQ 
ucat.  efte  iudicat  quidquid  amat.  Cu  ergo  nil  homoardcntius,  qua 

feipfum  di]igat,nil  mirum  fi  cumaliorfi  qi  os  non  ita  diligit  , 
crimina  & vidcat,&  hofreat,  ad  fua  tn  amore  lui  cxcaecatus, 
blande.lenitenjueconniueat.Ecquidenimaliud  fapientiflimu 
3. Re.  1 r.  Salomonem,ni(i  immoderatus  toeminaru  amor  deir.cntauit  ? 

Sett 1 quia  pr  inapes  gen-  ium  dominant  ur  tor  urn.  Ac  fi  dicar, 
Glo.  ordi.  aitGlo.vos  morcfecularitimpetitis,  per  pratlationcm  venire 
in  Mauh.  vultis  ad  requiem , vel  regni  poil'eflionem : humilis  & mitis 
magilter.nec  immodic.r  cnpiditatis  duos  arguit,nec  decern  in 
dignationis,&  liuoris.fed  conuenienti  excmplodocet  eos.fru 
lira  immoderata  quzfifie , aut  illos  fuperiorum  defiderio  do- 
Inifle,  cum  ad  ftimma  non  potentia,  fed  hunulitate  veniatur. 
Glo-  ordi.  Et  quali  dicat,  vtait  Lyra,  maioritas  in  rc-gno  meononeode 
in  Match,  modo  acquiritnr,ficut  in  regno  terreno,quia  in  regno  terreno 
adquiriturperambitioncm&  potellatem,  fed  in  regno  meo 
contrario  nu>do  acquiritur.nempe  per  humilitatem . 

Et  qui  voluerit  inter  vos  primus  efferent  vefler  frtuus.  Noli 
Chryf.  in  ergo  tunere,  ait  Chryf.quafi  honorem  tuu  hnmilitateamit- 
• Matt.  ho.  tens,nunquam  en;m  poteris  tin  humilitatisoilcdere,  quantu 
6 6-to- 1.  prote  Diis  ollcndit, cuitu defcen(bs-&  alios  ercxit,&  gloriam 

Per  burnt  eius  manifeliauit Quarenullopafto  metuas  quafi  tollatur 
lit  at  e/n  ad  honor  tuus,fi  teiplum  humiliaris.hinc  potius  vel  ad  caflos  vfi- 
vtrum  ho  queglora  tua  pertranfit,  hincamplior,&  pra?llantiorreddir, 
nort'»  fit  h*nc  regni  ian»a  tibi  aperitur . Si  enim  voluerimus  magni,  & 
mfeenfus.  mirabiles  uideri,non  modo  tales  non  erimus,uerumetia  cx te 
ns  oibus  abieftiores  futuri  fumus.  Qnare  fi  magnns  vis  fieri, 
hare  ipfaconcemne,&eris  profe&o  magnus.  I! lud  enim  quod 
maximum  putas  minimum  omnium  eil . Hac  rationc  fanttos 

viros 


H 


if,! 

* 

r«3 

X 

Jf 

3 

it 

e 

a 

:e 

i; 

iri 

tfl 

na 

■1“ 

rp 

a 

I* 

t* 

KC 

:t£ 

»» 

[*» 

& 

.to 

to* 


if 

& 

& 

it* 

4 

&• 

L"'S 

& 

$ 

It* 


ConcioPrima,  38? 

A viros  maxime  admiramur,qui  quo  cxteris  erant  excellentio- 

res,  eo  humiliorcs  fcipfos  duccbant,  qiii  ad  hunc  vfque  diem  Strut  Dei 
in  fublimitate  fua  pcrleucrant,cum  nec  morsquide  ipla  ma-  quo  fubli- 

f'nitudincm  corum  deprimere  potuerit.Attcndc  igittir  8c  vi-  mioret , eo 
ebis, nihil  bnmilitatc  altius,  nil  arrogantia  depreflius.  Nam  magis  ftj 
arrogans  quidem  atquefuperbus  rnaiorem  fe  caeteris  arbitra-  humtltdt . 
tur,  & neminem  fe  elfc  dignum  affirmat , nec  ita  magno  quif-  Super  hi  i £ 

, quam  poterit  honore  ipfum  afficci e , quin  cupiditate  maiori  fint  ce.ci . 
agitacus,  parum  fibi  collacum  arbitretur,  ciimque  laudem  ab 
hominibus quarrat,fpernit  cos  atque  contenir.  Quat  res  adco 
B expers  rationis  eft,vt  xnigmati  fimilima  fit:  quos  enim  dcfpi- 

cit,ab  his  hominibus  gloriam  quafi  debitam  tiagitat.Perfoicis  Ambitiofi 
quomodo  quife  altius  extollit, is  decidit,  atque  humiaffixus  quam  fint 
iacet?ficrgo  itacaeteros  fpernis,(uradulationibtislaude  abil  honoris m- 
lis  aucuparis’cur  tantam  tecum  turbam  hominfi  circumducis?  uidi. 
Ergoacontrario,qualis  ille  fublimis  fit  confidcremus,na  qua 
tumeunque  honoris  fibi  contulcris, maximum  putant,conftas 
igitur  fibi  eft, atque  fibi  ipfi  conueniens,ncc  hoc  modo,&  mo 
' do  illud  fcquitur.  Sed  quos  cxcelfbs  putat , ab  his  etfi  parum 
honoris  nancifcatur,  fiimmopere  pp  celfitudmc  illoru  hono- 
C ran  fe  putat . Infolcns  ante  pufillos  cos  effe  arbitrator, qui  cu 
honorant,fcd  laudari  ab  illis,fingularc  omnino  re  arbitratur . 

Sicut  filius  hominis  non  venit  miniflrari,  fed  minifir  are:  Ad 
hoc  enim  ad  imaginem  Chrifti  fafti  fumus,  ait  Chry.  vt  imi-  Chryloft. 
tatores  etheiamur  voluntatis  eius  & conuerfationis.  In  hoc  cr  in  non  ab- 
go  imago  eius,  vt  q<f eibonumvidetur,&apud  nosfitbonum,  fo.ho.35. 
& qefei  malum  videtur,&apud  nos  fit  malumrQuicuqucau  to.i. 
tem.Dno  humilitati  ftudentc,iafrantix  lludet,non  ell  imago  Conforme- 
Chrifli,&  qui  Dho  paupertatem  amnnte,  diuitiarum  amator  mus  vitd 
eft  in  hocfeculo,  repellit  a fe  Chrifti  fimilitudinem.  Non  eft  nofird  vi - 
D verus difcipulus,qui  non  imitatur magiftrum,nec eft  vera  ima  t*  Chrifii. 
go, quae  fimiliv  non  eft  autori. Etfi  angeli, inquit  Origen.ei  mi  Orige.  in 
niftrauerunt,&  Martha  ct  miniftrauir  ci,cn  non  idco  venit  mi  Mat.  trac. 
niftrari.fed  miniftrare:  & tantum  crcuit  mimlirans,  vt  amnia  1 z. 
fuam  daret  redemptionem  pro  muJtis.Magiftcr  quidc  hunu-  Mat.4. 
litatisfuit  Chriftus, inquit  Aug.nequeenim  eainuenere  Pla-  loan.  iz. 
tonici,non Stoici,non denique reliqui  philolophi.  Soluit  ipfe  Auguft.in 
debita  noftra,ciim  th  nil  omnino  deberet.Baptizatus  eft, cum  pfaim-3  1. 
nullum  haberet  peccatfi:&  tandem  tota  eius  vita  nobis  extitit  to.8. 
excellentiftimumquoddam  humilitatis  exemplar.  Idc  etiam  Mat. 3. 
alibi  ait : Videns  Deus  morbum  noftrum,infirmitatcmquc& 
pcrditionem,ex  ipfa  manarc  fiij  etbia,  cui  innitebatur,vt  fun- 
Conc.  Quadr.  Tom.  I.  C C C da- 


Ter.  Illl.ptft  II.  Dom.  Quadrag. 

damento,voluit  adhiberc  remedium  & medicinam  huicmalo  E 
D.  Augu.  faftus  homo,feque  humiliando,  vt  fic  fi  homo  fuperbus  antea 
tra.  z y . in  erubefcebat  imitari  humilem  hominem,  deinccps  non  erube- 
Ioan.to.p  fceret  imitari  humilc  Deum . Agnofceigitur  tehomo,&  eft* 
Philip.*,  ma  tanquam  hominem  vilem  & abiefium,&  ita  efficieris  Ku- 
Grc.  li.  6.  milis.Explicans  porro  Gre.verba  lob  f .Qui  ponit  humiles in 
mora.c.8.  fublimi.ait,  In  fublimi  humiles  ponuntur,q.a  hi  qui  nunc  pro 
Dei  amore  defpe&i  funt,cu  Deo  iudices  venient.  Hi  qui  diui 
nis  defiderijs  a<fcenfi,profpcra  fugiunt,aduerfa  patiuntur,  cru 
ciatus  perfequentium  tolerant,  feque  ipfos  per  lamenta  cafti- 
ganr,  tanto  fublimiorem  tunclofpitate  recipiunt,  quanto  nfic  f 
cunftismundigaudijsdeuote  moriuntur.Vult  crgoChriftus 
Dominus  nofter  vtin  hoc  mundo  humiliemur,  « ipfe  no* 
poffit  in  czlum  leuare  & fublimare. 

Ferial  III.  poftll.  Dominicam 
Quadragefimx . 

\ 

CONCIO  SECVNDA. 

. (tint  bonis  confultemtts . 


Trudentes  KSEKSSST  Ssvmpsit  lefut  duodecim difcipulos.  Matth. 20. 
vires,  & lift/ATOg  Voluit  quidem  Chriitus  communicate  paffionw 
probes  con  fuat  myfterium  di-lcipulis  fuis,&  quodammodo 

fulamus.  cum  ipfis  confultare,quamuis  corum  confilio  no 

indigeret , vt  (cilicct  intelligeremus  quomodo  debeamus  ne- 
gotia  noltra  com  muni  care  & confultare  cu  viris  pi  obis  & pru- 
Prou.  3 . dentibus.ne  aliter  fuper  bi  videamur.  Vndc  Sajxnit,  Ne  innita- 

Afto.p.  ris  prudentixtuar.Sic  Chriitus  Paulum  remifitad  Ananiam,  H 
Bemar.  vt  inde  difeamus  inquit  Ber. quomodo  debeamus  cum  pro- 
SimHe.  bis  & fanftis  viris  confultare.  Sic  videmusquod  a foie  lucem 

Dam.  li.z  accipiat  luna, quod  ita  ordinauit  Deus  vt  ait  Damaf.  quamuis 
Con/ilium  potuilfct  earn  aliunde  dare.  Sic  ergo  nos  ab  alijs  confilium  pe 
pot  am*  ab  tamus,cum  fatpefiat,  vtrufticusetiam  viraliquidnoucrit,q<T 
alijs.  ignorat  vir  dottus.Sic  Moyfi  quauis  alioqui  fapienti,  falutare 
D.  Tho.  dedit  confilium  Iethro,&  tn  Moyfes  excellcns  crat  inter  pro- 
i.i.q.147  phetas,  vt  notat  D.  Tho.  Quod  quidem  confilium  Iethro  et 
ar.  4.  nodie  inmultis  rebufp.  obferuatur.  Quamobre  humiliemus 
F.x o.  1 8.  nos  ante  Deum  & homines,  vt  fecreta  nobis  caeleftia  reuelen- 
Mit.  1 1.  tur.Na  ait  Chriftus,  Abfcondifti  hare  a fapientibus  & pruden 

tibtes  . 


Cmcio  Secunda . 386 

A tibus,&  reuelalti  eaparuulis.  Mulcos  th  videas  qui non  con* 
fultant  cum  viris  dodis,vtfeiantquid  agerc  debcant , fed  po- 
tius  vt  videant  num  fe  conferment  appetitni  fuo  & opinion!* 
vt  ita  diutitis  in  fuis  vitijs  permaneant  & malis  contract  bus. 

Quod  li  non  rhderint  pro  eoru  palato,  ftatim  diuulgat  quod  Alimii  ini 
non  lint  perinde  dotti  ac  ipli  opinabanturjfi  vcroad  libitG  fa-  quo  animo 
tisfacinnt,(>dicant  & celebrat  cos  per  vniuerfam  regionc.Hos  confultAt. 
ergo  pmittit  Deus.vt  in  fuis  vitijs  & carcitate  remaneant,  na  Eos  qui  ve 
iuxtaillud  Sap.per  quar  peccat  quis,per  hjc  & torquetur.  Vii  ritatem  re 
& primus  parens  qui  libi  fcientia  vfurpare  uolebar,in  ignoran  Jpuut  quo 

B tialapfuselt, & holes  reliqui  vide  q lint  ignari.etenim  cum  a-  modo  pu- 
gnus  llatim  inter  varias  et  oues  matt  e fua  agnofcat,  homo  tn  mint  Dtut. 
cu  nal'citur,limilitcr  non  facit.Quamobre humiliemus nos,&  Sap.i  i. 
libfiterbenecofulentesaudiamus.  Na  de  Apolt.  Paulo legi-  Gen.4. 
mas  qi  quauis  multos  ia  annos  pdicallet,tn  reuerfus  ell  ad  A-  Dilfimile. 
polhvtcofcrretcu  iplis  euageliu  quod  pdicabat,ne  forte  in  va  Galat.i. 
cuu  curreret;&  thait, nihil  mihi  cotulerunt.Si  ergo  Pau.ita  fe  & z. 
humiliabat.&ahoru  confiliumexquirebar,quatoigirurmagis  Confiliutm 
des  tu  aliorG  conliliu  diligenter  inqiiirere?Cofulc  igitur  viros  etlioru  ex - 
probos  & fandos,  na  ut  ait  Eccl. Ala  uiri  fandi  enuciat  aliqn  quirttm*  . 

C vera,  q feptc circufpedores  fedetes  in  excelfo ad  fpeculandu.  Eccl.j  7, 
De  his  aut  qui  abaliquoimpie  conliliu  cxquirunt,  dr  Ezech.  Strut  Dei 
homo  de  domo  Ifrael  qui  pofuerit  immfiditias  in  corde  fuo,&  Jdlutari*, 
venerit  ad  propheta  interrogans  per  eu  me,  &c.  Quod  <i  ocs  detm  conji 
dcbent  falutaria exquirercconfilia,qnato  niagis idTacere  de-  lieu. 
bent  platPVndeSap.ait, Qui  fapiens  eft, audit  colilia.Et  alibi  Ezech.14. 
ait.Erit  lalus  ubi  multa  colilia.Et  Bcr.ait,Oia  illi defunt,qui  Aliquiim 
iibi nihil decile putat.Necdicasquod irate impediat,neconli  pitionful- 
liupetasjliquidciratuscrat  AlTucrus,  co  quod  regina  ipli  no  teau. 
obtemperaflet,&  th  conliliiimexquifiuir,  undetextusait,ira-  Prou.ix.  ’ 

JD  tus  rex  & nimto  furore  fucccnfus.interrogauit  fapientcs.Si.n.  Pro.z4. 
iratus  fana  confilia  repellas, perinde  eft  ac  li  dicas,noIo  ut  me  Bernar. 
aliquis  ducar,  fed  uolo  in  carcitate  mea  ambulare.  Dcbes  igit  Elth.  z. 
cum  uiris  prudentibus  negotia  tua  coicarc,ne  aliter  de  tc  dica  Ezec.  1 9. 
turquod  per  Ezech.  dr,  Quarc  mater  tua  Iegna  inter  leones  Nollecon- 
cubauit,in  medio  leunculorumenutmiitcatulosfuos^Na  in-  Jiltumstcii 
quit,eduxit  unfi  de  leunciilisfuis,&leo  faduseft,&  didieitca  fere  quern 
pere  prxda,hominem<^;comedere.  Longe  aliter  ergo  dicebat  tu  nocettt. 
Dauid,cu  ait,  Ambulans  in  uiaimmaculata,hic  mihi  mimltra  PCal.ioo. 
bat . Sed  th  multi  hodie  coaceruant  libi  magiftros  prurientes  x.  Tim.4. 
auribus.OlimquidcSauIcu  confultaretdealinispditiscu  Sa  i.Reg.9. 
muele,benefccuadu  ell. Vide  ctqua  beneadu  fit  cu  Naama  4.Rre.s. 

C C C a con- 


D.Hie.in 
epilto.  ad 
Ephe.3. 
Confulto- 
res  debsnt 
ejfe  fiicles . 

Plm. 

Simile. 

Simile. 
Ecd.37. 
Gen. 3 1. 
Secreta  no 
tommitt 2' 

dn  alt'jut- 
bus . 


Ter,  111  I.  poftll.  Dom.  Ouadrag. 

confilium  accipienteancilla?,&  faniulorum.  Quis  igitur  adeo 
mentis  inops  erit,qui  fc  conlilio  non  egere  dicat?pra;fertim  cu 
dicat  Hiero.fuper  ilia  verba  Paul,  vt  innotefcat  principatibus, 
& poteftatibus , ftatuit  inquit  ipfofmet  angelos  qui  Dei  per- 
fruuntur  afpeftu,vfquead  Apoftolorum  pra?dicationcm,plu- 
rirna  Chnlti  redemptoris  noftriignoraflemyfteria.Debemus 
priterea  non  folum  prudentes  homines  qua?rere , cO  quibus 
confuItcmus,fed  et  fidele$:qui  nequaquam  fecreta  nolira  re- 
uelat,qui  pauci  admodum  funt.Delacu  quodam  refert  Plin. 
quod  lapidesqui  inipfum  conijcittntur,  fundum  non  petant : 
ficaliquos  videasqui  fccreta  fibicommifla  nclciant  rctincrc 
in  ferinio  cordis  fni.  Sunt  etiam  illi  inllar  vaforfi  vitreoru,  in 
quibus  quarcitnque pofueris  lucent.  Cum  his  qui  paffionibu* 
laborant  noli  perinde  cofuItare,vnde  Eccl.ait,  Noli  conliliari 
cum  focero  tuorquafi  dicar, ne  fortafte  nimis  propendcat  affe 
ftu  in  coniugem  tuam.  Hinc  fa&um  eft,  vt  lacob  cu  iplo  La- 
ban non  confultaret  de  profeclione  lua:  lie  tu  no  debes  a mon 
do  confiliu  capere,liquidem  fan&a  propofita  tua  immutabic  . 


Paftionis  Chrifli  ajjidua  meditatio  quantum  conducat 

Quaeftio.  r-T^Rndetur  enim  gentibus. Qurrcsquarnam  fitcaula  q>  Ec- 
1 clefia  tarn  farpe  nobis  ante  oculos  proponat  paflione  Do 
mini?  Ad  quod  dicimus, opportune  fane  Ecclefiani  hoc  (acta 
\ Rerpon.  tiflimo  ieiuniorum>&  poem’tentia?  tpe, nobis  paftionis  Dnicar 

mentionctn  facere,vt  hoc  tanto  exemplo,  nos  ad  poenitentiar 
1. Mac.  labores  inuitarct:dicuntenim  c!cphantis,ute(l  in  li.Mac.vu^ 

Simile.  aut  mort  fanguinem  oliedi,ut  hocfanguineocoloreinfpe&o, 
Sipe  pof-  acriusad  pugnam  incitenturrita  plane  fanguis  Chrilli  oculis 
Jionem  Do  mentisnoiiraecxhibitus,  ad  (piritualia  cum  antiquo  bode cer 
mini  me-  tamina acuere nos  (olet,ne eiusitertim fcruitutifubiiciamurt 
duenuir.  a qua  nos  ipfe  mifericorditer  liberauit,  ut  enim  ignis  fiatu  ac- 
Simile.  cenditur  crebro,ita  amor  diuinus  aftidua  meditationc  in  men 
Saniiitu.  tibus  nollris  accenditur.Et  ficur  lol  fpeculum  obieftum  radi js 
fuis  illuftrans,  ex  radiorum  flcxioncignem  excitat,  licradijs 
iudicij  nollri  in  fpeculum  paftionis  Dominies  mtentis , ignis 
amorisdiuini  ingens in  cordibus  noftris  oritur:  ideoque  Chri 
ftus  Redemptor  nofter  paflim  repent  paftionis  fux  memoria 
■ difeipulis  fuis.  Sic  & Panins  hortatur  nos  ad  perpetua  memo- 
Hcb.iz.  riam  paftionis  Dfii , cum  ad  Hebrarosait,  RecogitatceO  qui 
talemfuftinmtapeccatoribus  contradiftionc;Quic|  emm  ait 
Bcmar.  Bcrn.tam  efficax  ad  purgandam  mentis aciem,  quam  vulnerfi 

Chrilli 


% 


( 


F J 


O C 


H D 


Concio  Secunda . 


3S7 


A Chrifti  (edula  meditatio?  Hinc  colligcre  licet  qua  deuotiqne  Hoe  tfpo- 
hifcediebus  incederedebeamus,in  quibus  patlionem  Dnirc  re  paniten 
colimus.  Vulgo  quidcm  dicitur,  res  aducrfas  amicos  probarc  4 tif  maior 2 
Qnifquis  ergo  vcrus  Deiamicus  eft,inpromptu  pofitam  ha  deuottone 
bet  occafionem.qua  amicitiam  fuam  doloris  communione  de  habere  dt~ 
claret. Quod  qui  non  facie, non  video  quo  indicio  charitatem  bonus. 
fuam  crga  ilium  oftendat.Sane  cum  caput  dolorcafficitur,re  Simile, 
liquaquoque  membra  condolent,  & fundamcnto  domus  con 
uuKo,reliquas  quoque  domus  partes  concuti  necellc eft. Qua 
ergofronte.ipfa  corporis  Chrifti  membra, delieijs  nunc  folue 
B tur  ? Si  torius  Ecclefix  atque  Deo  totius  mundi  fundamenta 
hoc  tempore  nutant,  quomodo  partes  eius  inconcuffie  & im- 
moex’  maneant?  Sane  ft  toto  animo  Chriftum  amaremus,  ci- 
dem  patienti  compatercmur.Cum  tempus  in  pluuiam  prope 
det, facile  llatimex  quacunque  nubecula  emittitur  aqua  :cu 
vero  nonitacft.etfi  multar  exoriantur  nubes,nunquam  tn  no 
bis  aquam  fundunt.  Certe  fi  lapides  ipfi  triftitiam  prifeferre 
videbantur  in  paflione  Dni, quanto  magis  homines  earn  pra* 
ferre  debent?, Sed  dicere  poflumus  cum  Hier.  Contempferfit 
teamatores  tui.Vnde  Dauid  diccbat  in  perfona  Chrifti, Ego 
C autem  fum  vermis, & non  homo,  non  dixit  fc  efieagnum,  vel 
leoncm.qua?  animatia  rugitu  & balatum  edunt,  fed  ego  fum 
vermis,  qui  facile  ftatirn  finecontradiftionc  calcatur:  ficnos 
tanquam  de  vermis  morte  videmur  mentionem  faccre  paffio 
nis  Chrifti, hoc  eft  ncquaquam  condolentcs  & compatientcs. 

Apertc  quidem  cognoicitur  inftitia  Dei  ex  punitione  angelo- 
rum  malorii,  fed  apertius  videtur  conftare  ex  acerbiftima  paf- 
fione  Chrifti , na  certe  magis  tunc  reluxit,  q,  fi  omnes  homi- 
nes damnati  fuilfent . Sane  fi  peccator  hmoi  faftu  confidera- 
ret,&  diligemer  perpcnderer,non  auderct  quidc  pofthac  pec 
ft  cat  uni  aliquodpcrpctAre.Vndc  Dauid  dicebar,  Qua  magni-  Pfal.9i. 
ficata  funt  opera  tua  Dne.Et  poftea^fubdit,  Vir  inffpiensnon 
cognofcit , & ftultus  non  intelligit  hsc . Sed  quaeres  tu  quid 
cauf$  fit,  q,tamraroconfiderenuisattcnte  Paflioncm  Chri- 
fli?  Ad  q>  refponderi  potett,q»  idco  fit  fortafle,quia  ta  frequen 
ter  audiamusmam  vt  ait  Seneca, Facilius  mirari  (biennis, qup 
raro  nobis  proponuntur,  cu  tn  potiusdeberemus  varias  eius  flriHd  Deo 
circumftanrias  explorare . Alia etiam  eft  caula , quod  fclicet  reddtturi 
parumattentepaftionem  Domini  confidercmus.Veruntame  [onus. 
confideremus , vtait  Eulebius  Emilf.  quod  aliquando  huius  Eul.Emif. 
noltrae  neg!igentia?&  ingratitudinis  poenasdabimus. 

Sane  optimum  ad  dcieftandz  peccata  noftra  medium,  eft 

CCC  3 aftidua 


Compati * 
mur  Chjri- 
flopatietu 
Simile. 
Mat.  27. 


Hier.4. 

Pfal.2T. 

Pajfionem 
Chrtfti  me 
ditemur. 

luflitttL* 
Dei  tn  qui 
bus  operi- 
bus  valde 
reluxerit . 


Quatftio. 

Rcl'pon. 

Seneca. 

Ra/ionem 


Fer.  II II,  foft  11.  Dom.  Qua  drag. 

aflidua  paffionis  Dni  noftri  mcditatiorfiquide  ex  tanto  fieri  ft  S 
cio  pro  peccatis  expiandis  propofito, facile  intelligimus  quata 
Pa fponit  fit  ipfius  peccati  grauitas,cu  fcilicet  voluerit  Chriftiis  pro  libe 
C hr ifli  to  ratione  noftra  morte  acerbiftima  fubire,  & mori  voluit  vt  pec 
fidertttiog  catum  non  amplius  viucret.  Sane  Samfon  poft  tot  opprobria 
fit  vtilis.  perpella  a Phiitftxis, voluit  tande  mori,vt  finuij  et  malos  in- 
Peetatum  terficerct,vnde  ait.Moriatur  anima  mea  cu  Phililtijm,vt  inde 
quatu  ode  ctintdligamus  quod  Chriftus  mori  voluerit,  vt  tic  ctiam  oia 
rtt  Deus.  peccata  perimeret,atque  delirueret.  Sane  fi  hgc  nobifeu  dili— 
Figura  ex  gentermcditaremur,&  attenta  mete  volucremus, facile  intel 
Iudic.16.  ligeremus  non  folfi  quantum  debeamus  peccata  deteftari,ve-  t 
Peer  a turn  rumetia  ea  ola  euitare,qnx  nos  ad  ilia  perpetrada  polfunt  in- 
<7 ud  fit  de  ducere.  Multa  porro  fecerat  Dns  ad  omnipotentia  fuam  ma- 
te fifth  tic.  nifellanda,  ac  vero  quanto  maiora  funt,qux  is  vt  infinita  mi- 

lofue  1 o.  fericordia  luam,&  charitatem  in  holes  manifcftarer,operarus 
Ex 0.14.  eftfMagnum  profedofuit,q>  lb]  m cxlofteteritimmotus  t.pe 

Iofue.atque quanto  niaiu$,quod ipfc  fol  iuftiti£,e  exits  inter 
ramfalutts  noltrx  caufa  defcendcrit  ? magnum  q>  per  vnda* 
man’s  rubri  iter  populo  fuo  Hebrxo  in  terram  promifiam  pa 
tefecit,at  quanto  maius,  q>  per  pretiofi  fanguinis  fui  vnda  iter 
Exo.  x 7.  nobis  in  cxlum  aperuerit?Magnum  fuit  quod  tot  plagis  Aeg y Q> 
ptios  pp  duritiam  cordis  Pharaonis  affecerit , at  quanto  ma- 
ius eft,  ipfum  tot  plagas  in  corpore  fuo  fandiffimo  noftri  can 
Exo.11.  fafulcepiffe?  Magnum  q>percullo  filice  populo  fitienti  in  dc- 
Quantt u ferto aqua  prxbmt,fed multo  maius, q,  pretiofum  latus  fuum 
mtrabiltu  aperiri  lancea  paffus  eft,  vnde  nobis  vttx  fontem  propinarct . 
fettrit  De-  Magnum  fuit  hoftium  primqgcnitospp  liberandos  adoptio- 
ns propter  nis  filios  ad  mortem  tradidillc,at  quanco  maius  & mirabilius, 
humtnes.  quod  pater  xcernusamantiftimum  filium  occidi  paifusfuc- 
rit,vt  tndignosferuulos  a diaboli  poceftate  redtmeret  ? 

■ ■ fr 

Securitas  non  eft  in  prafenti  vita-j . 

Hed.Pin.  T~>\Vodecim  difcipulot . Vnde  colligas  q>  in  communicatione 
in  Ezech.  jL/tanti  fecreti  interuenerit et  Iudas.  Quis ergo  vnqua  exi- 
in  vcr.  in  fttmaflet  q>  tarn  familiaris  Chrifto , eflet  poftea  tarn  turpiter 
terra  chal  cafurus  ? vc  inde  fane  intelligamus,q>  non  fit  fecuritas  in  prae- 
dxorum , fenti  vita, cum  prsfertim  videamus  q>  ille  Chrifti  dodrina  nn 
&'c.  trims,  feipfum  teterrimis  vitijs  deformaucrit,&  laqueo  fufpe 

Matr.  27.  deric , atque  in  infernum  demerferit : angelus  item  cecidir  de 
I(a.  14.  cxlo,&  Ada  de  paradifoexcidit.  Solus  ergo  Deus  eft  firmus 
Gen.  j.  & fjrctirus  locus,ad  quern  confugiamusjVnde  cancbat  Regius 
Pfal.y;.  Pfal.  £Uo  mihiin  locum  rcfugijjVtfaiuum  me  facias.  Nemo 

ergo 


Condo  Secundd . 


388 

A ergo  lefecurum  hie  cxiftimet,tantilaquci  obiedi  funt  ante 
pedes  animx  noilrx.tam  inmimeri  holies  obferuanc  & cufto 
diunt  iter  nolirum;tantz  foucx,St  tanta  prxrupta,  tantx  re-  Euf.Emifi 
rum  difhcultates  interiacem  inter  nos  St  finem  noftrum.Via  hom.  j.ad 
. ipfaqux  perfeardua& arda  elt , tantisipiritualium  latronu  niona. 
infidijs  obfidetur, cantos  nos  (copulos,tantofque  fiudus  tran  PcricuUu 
lire  neccflecft  , & videreantequaanchoram  oprato  in  littorc  magna  m 
co!locemus,&  putamus  nos  efle  lccuros,&  line  vlla  quotidia-  huevita . 
nacura,St  lincquotidiano  timorc&  tremorcdic  noliru  trafi-  Simile. 
gcrcdebcrcPQuis  tranlicns  fuperalicuius  profunda  flumims,  caute  vi~ 
2 per  alicuius  ardiflimi  pontis  anguftias,  ctfi  maiorem  partem  uamus. 
inoffenfo  pedc  tranfmiferit,iam  periculum  euafilfe  fc  crcdat , Nit  qua  dt 
cC  in  vltimi  pontis fpatio fi  paululum  titubauerit,cafum  que  lemus  effe 
in  medio  timebat,incurrat?fic  & nos,etfi  magnapars  vitx  hu  ntgbgetcs. 
ius  profpere  videatur  efle  tranfada,  non  ideo  fiduciam  prefu- 
mamus,cum  adhuc  periculum  pars  extrema  nobis  minetur . 

Quis  quefoin  ccrtaminepofitus  Stacie, ante  fine  certami-  Simile. 
nis,aut  ante  vidoriam  certaminis,arma  deponat?  Slept  mcrca  Machar. 
tores  in  terra  viuentcsetfi  ventfi  propit  i u S:  mare  tranquillu  ho. 43. 
nadi  fint.necdum  ad  portum  peruenennr,mctuunt,  ncquo- 
C modorepentecontrario  vento cxcitato , fludibus  nauisperi- 

clitcturjfic  8t  Chrilliani  licet  habeant  in  fe  flantem  prolperu  Securitas 
ventum  fandi  fpiritus,  adhuc  th  formidantnc  ventus  contra-  non  eft  m 
riarporcHatisinfurgat.quifletSttempeftatemfludufquemo  hue  vita. 
ueat  in  animis  comm.  Sane  quanidiu  in  hac  vita  viuimus,vcr  Thrc.i. 
famur  in  via, iuxta  i!lnd,o  vos  omnes  qui  tranlitis  per  via, See.  Pfal.141. 
Et  illud  Pfal.In  via  hac  qua  ambulabant,abfconderunt  fuper-  Pfal.i  18. 
bi  laqueum  mihi.  Item,  Bead  immaculati  in  via.  Cu  ergo  dici  Luc.  10. 
tut  nemincm  in  via  falutatreritis,  pcrinde  eft  ac  fi  dicerctur,q>  Caute  ftm 
nemine  quadiu  viuit,certu  St  indubiratu  cfle  putemus  falutis  per  ambw- 
I>  lii£,ita  vt  8t  hoc  certiflimc  polliceamur.  Quod  fi  dcalijs  pol  lemus. 
liceri  non  pofiumus,  neque  et  nobis  hoc  tribuerc  certo  dc  fa- 
lute  nofira  dcbemus,prxfertim  cu  tanta  nobis  proponatur  pc 
ricula,  adco  vt  no  minoribus  tepefiatibus  vita  noiira  qua  ip^e 
oceanusagitari  videatur. Quod  mtelligcs  Aport.dicebatjQui  2.Cor.io; 
fe  exillimat  liarc,  videat  ne  cadat.Noli  ergo  tefalutare  in  via,  Luc.  10. 
hoc  cft,noli  tibi  falfaquadam  fifeuritate  adblandiri , fiquidem 
cum  alique  falutamus,!blemus  ab  eo  remouere  omnem  timo 
re  St  metum  que  pofiet  habere  ex  nollro  occurfu  atq;  prefen 
tia.Vnde  lap.  Beams  virquiseper  cftpauidus.Et  Apoft.dice-  Prou.  24. 
bat.Calligo  corpus  meu,Sc  in  leriiitute  rcdigo.Nulli  funt  mo  1.  Cor.y. 
tes  ia  nifido  u alperi,quique  tau  accliuia  St  dccliuia  habcaut  Simile. 

CCC  4 lc-ca. 


I 


Ter,  I 111,  poft  11,  Bom,  Quadrag. 

loca,  arquehxc  praefens  vita  noftra,  qua  hie degtmus,  neque  E 
Varu  ar-  venatores  reperiuntur  tarn  afiueti.quiqtie  tarn  variasarres,& 
tes  dpmo-  noua  aucupij  genera  inueniant,atque  folet  dxrnon  ipfe  inue- 
nis . nire,&  machinari  in  perniciem  noftram.Si  ergo  in  tanris  diffi 
cultatibus  uerfamur,  nonhabemus  quod  in  uianos  falutare 
poffimus,&  falutcm  nobis  cercam  poliiceri.  Neque  debemus 
Mali  qua  corum  falutationem  imitari,qui  cu  lethalibus  infefti  fint  pec 
turn  deci-  catis.mhilominus  tn  ita  fe  (alutant,ac  fi  tam  foedifiimis  macu 
piantur.  iis  non  eflent  onerati,uei  fi  reuelationem  aliquam  falutis  fua: 
Chryfoft.  haberent.Hoc  aut  fit,ut  ait  Chry.  non  quia  peccata  non  mor 
Semper  de  deant,  fed  quia  infenfibilis  vranima  qua;  pcccata  accumulat.  F 
falute  no-  Et  certc  quamuis  bene  operareris,femper  tn  folicitus  elfe  de- 
fira  folici-  beres  ne*ex  hoc  llatu  caderes.  Vide  enim  quo  Caleb  fibi  femT 
ti  fiimus.  per  metueret  cum  diceret  ad  Iofue , da  iruhi  montem  iftutn 
Iof.  14.  que  pollicitus  eft  Dns,fi  forte  fit  Dns  inccum,&  potuero  de- 
Sipe  no - - lore  eos.Non  dubitabat  quidem  quod  Deus  ftaret  fuis  promif 
ftra  culpa  fis,  fed  ait, fi  forte,  dubitans  & pertimilcens  ne  forte  ipfe  fuis 
promtjfa-'  demeritis  cfficeret,ut  Dns  id  quod  ei  promiferat,  non  adim- 
diuina  a-  plcret . Item  Iacob  pariter  hocpa&o  folicitus  erat,  cu  noflec 
mittimus,  quod  frater  Efau  fibi  obuia  occurrerct,atque  ita  multa  ei  ob- 
Fal/am  fi  tulit  et  munera,&  fspefeante  eu  proftrauit,  metuebatenim  q 
In  fecuri-  ne  forte  Dns  propter  demerita  ipfiufmet  Iacob  non  adimple 
tate  polls-  ret  quod  ei  promiferat, de  adcunda  patria,&  tamen  nos  perin- 
centur  ma  de  in  utramque  aurem  dormimus,  ac  fi  falutis  noftra;  iam  (e- 
lt . curiftimi  eilemus.  Quinetiam  Iacob  antequam  viderct  fratre 

Non  debe-  fuum  Efau,plurima  iam  ei  muneraobtulerat,  vteius  quidem 
mus  vn  - iracundiam  placaret,  & eius  bilem  moderaretur;  fic  ergo  nos 
qua  Deis  totis  noftris  uiribus  laborarc  debemus,  ut  Dominum  non  of- 
ojfendere.  fendamus, fed  potiuseum  placemus,nc  forte  propter  demeri- 
ta noftra,ipfius  promilfain  nobis  non  adimpleantur . 

APPENDIX.  H 

ECce  afeendimus.  Vide  quarn  Iibcnter  Chriftus  (e  pro  nobis 
morti  oflerret,  unde  & dicebat , Defideriodefideraui  hoc 
pafeha  manducare  Vobifcum  Hoc  cti.tmdefidcrium  oftendit, 
ciun  dixit  ludx ; Quod  facis,  faccitius  . Vndepropheta  ait; 

Ila  30.  Voca  nomen  eius  accelera  , feftina  pra?dari,&c. 

Tunc  acceffit . Quisunquam  id  exiftimaflet  q*  tali  tpeita 
. accederct  hxc  mulier  petitura  principals, & praefertini  note 
corum  qui  in  fchola  Chrifti  in  humilitatc  inftrufti  fuerant?  6 
vitifi  deteftabiIeambitionis,quod  longelatequc  ferpit.  Appe- 
titum  quide  glorix  carlcftis  nancilcendg  habere  debemus,  ac 

vero 


ConcioTertia.  389 


A vero  nos  pro  ifto,  potius  terrcnos  ambimus  honores  8r  digni-  Gloriam 
tates.  Satis  quidc  S.Moyfes  intclligebat  quantis  laboribus  pie  fempitcr- 

nxeirent  dignitates,cu  dicereticurafflixilli  feruu  tuuPquare  nam  defi- 
non  inucnio  gratia  cora  re , & cur  impofiiifti  pomjus ' dtrtmus. 

populi  huius  fupcr  me?Nec  vero  Tolu  talibus  dici  p6t,ncfcitis  Num.  1 I. 
quid  petatis^idelicct  ambitiofis.fed  et  his qui  fe  varijs  impli 
cant  negotijsTecularibus,no  confiderantes  quid  dicat  Damd, 
nepe in  imagine  pcrtranfit homo.  Etqd  tales  coparabutur  Pfal.jl. 
viro  confideranti  vultum  natiuitatis  fuat  in  fpeculo,  ut  ait  lac.  Inco,  x. 
Tunc acctjftt.  Talequiddam  videturaccidilTe in  vltimace*  Luc.22. 

B nadilcipulisrquarequamuis  uideamusnosfrequentarclacra-  Plurimi 
menta , non  dc-bemus  tamen  propterea  nos  fecuros  arbitrari , reforms c. 
liquidcm  etia  inter  bona  opera  dcambitione  tentannir.Hinc  hominem 

etiam  cfiftat  qua  parum  poflimus,  mli  nos  Dei  gratia  Temper  Dei  gr»- 

juuet.Vnde  Apolf.id  confiderans  dicebat,Faftus  Turn  velut  £S  tieu. 
fonas  &c.Et  cotra ola  inquit  poflum,  in  eo  qui  me  confortar.  i .Cor.t  3- 
Petens  altquid  ab  eo  . Volcbat  ut  prius  fibi , quod  uolcbat  Phil-4- 
promitteret , ut  inde  intclligas  quomodo  etiam  ipfa  lubolfa-  Exo.  3 a. 

cerct  quod  iuftam  petitionem  non  proponebat.  % 

Die  vt  fedeant.  Impertincns  petitio,&  prxiertimeu  Chri- 
C Aus  de  paflione  1’ua  tra&aret,  ut  mdc  intelligas  qiiomocto  no- 

bis  incommoda  nofira  petentibus,  Chrilius  tamen  commoda 

& falutem  procuret.Sic  cum  populus  vitulum  adoraret,Deus 


(enfi  derationes  borne  quam  fint  faint  ares . 

psu ^ Ss v m ps  1 t duodecim  di/W^w/w.Mat.io.Vidc  quo  t - 
nos  Chriftus  erudiatin  hodiemo  Euang.  vtfan- 
das  confiderationes  & meditationes  ineamus,  cu 
traftet  culn  difeipidis  de  paflione  fua.  Siquide  in 
• his  rebus  fpiritualibus  & cxleUibus  qumidic  inueniuntur  quf 

poflint  con/ideran.  Vnde  Abacuc  ait,Confiderau«  opera  tua , Abac.  3. 
& expaui.Scd  cum  nos  huic  rei  bperam  non  demus,inde  fit  vt  1 Tal.70. 
frieideadmodum  res  cxlettes  contcmplcmur.Dauid  veroali 
ter  fentiebat  cum  dicerct.Dcus  docuilii  me  a iuucntute  mea,  Plal.34. 

& vfquc 


iplc  legem  ipfis  in  monte  di&abat. 


Fcriallll.  poft-II. Dominicam 

CONCIO  T E R T I A. 


D 


Digitized  by 


Fer.  1 1 1 1.  poft  / /.  Dam.  Quadrag. 

ft vfque  ad  Peneftaft  Pemu.Vndeetait,Deusquis  fimilis  tibi:  £ 
Occupemus  nos  igitur  in  fanftis  meditationibus,  ficut  nos  do 
Man  14*  Chriftus  dicens,  Vigilate,&  orate, at  non  intretis  in  tenta 

ttone.-quafi  diceret,nifi  id  fcceritis,cxciores  efficiemini  Safb- 
Indie*  i6*  nc.  Vndc  cmiti  cxillimatis  uos  uitioru  mold  circuduccrc,  ni/5 
Hicr. li.  quod  Pan&aru cogitationu  capilJosamputaiiis?  Hinc et  Hier. 

aitjDePoIationc  defolataeft  ois  terra,  no  eft  qui  recogitetcor 
Cant. 3.  dc.  Vide  qua  verborii  emphafi  loquatur  dicendo,  non  elt  qui 

rccogitct . Sane  fponfe  farpe  mentionc  fecit  fponfr  Aii,  & cius 
Simile*  pulchritudine  mete  rccolitific  ergo  deuota  anima  det  femper 
Exod.  jo.  de  Deo  fao  rccordari,&  loqui.  Vh  dixit  Deus  ad  Moyfen.Su-  f 
me  tibiaromata  zqualis  ponderis,&  cu  in  tenuiftimu  pulue- 
rem  contudcris,  pones  cx  co  in  tabernaculo  fjderis.Aromata 
quidc  in  tenuiflimu  puluere  rcda£b,fignificant  frequentes.ft 
amduas  meditationes  bencficioru  Dei, qu as  here  d emus.  Vn 
Origen.  Orig.ait.g,  ficut  odorifera  aromata,  vt  bene  redoleant.funccS 
nunuenda , ita  et  Dei  opera  & bcncficia  nobis  concelia , Pune 
ngiUatim  perquirenda  & confideranda , vt  hoc  modo  in  Dei 
Simile.  amore  inflamemur.Sane  qua:  dentibus  cominuimus,&  madi 
mus,magis  profunt  ftomacho,  q,  fiintegra  deglutiatur.  Vndc 
Prou.ij.  et  Sap.  ait ; Subftantia  feftinara  minuetur.qux  auc  paulatim  G 
SsntlAS  in  crePcit.augebitur.Sicergo  tu  figilJatim  debes  beneficia  diuina 
•»m*s  rtf.  ruminareatqueexpendere.Etcerte quanto  frequentius  alias 
litAtierus.  cO  Deo  couerfetur,  & cxleftia  cofiderat  beneficia, tato  ct  ma 
Simile.  gis  illuminat,& ad  aliaaccipienda  difponitur : Sicut  ccra  tato 
Eccl.s.  albior  redditur  quanto  magisioli  exponitur.  Vh  Eccl.ait,Qui 

Pfel.  118.  timent  Dcu,apparabunt  corda  Pua,&  in  conPpeftu  eius  anima 
luafenftificabunt.Iteregiusuatesait.Beatiqui  ferutaut  tefti 
Fchcia.E-  monia  eius,  in  toto  cordeexquirut  eu.Felicianus  quidc  Epifi 
pilcq.^  ait  quauisprunar  (i  leuiter  tm  tangatur  non  coburant,fitft 
Simihtu.  manibus  aliquantulti  retineatur,  nos  cxurentrfic  ct  res  Pe  hec  H 
in  malis  cogitationibus  fi  diutius  in  mente  retincantur.  Porro 
incendia animx noftra? inordinata Polent extingui  mortis cofi 
lob  I J.  dera none, turn  et  confideratione  iudicij  & inferni . Vndc  lob 

Simile.  ait.-PoPuifti  in  neruo  pede  meu.Vt  enim  ncruus  fiuccopedes, 
ex  duobusfiuc  Jignis  pedeconftringentibus,ficct  nos  demu* 
a peccatis  reuocari  cofiderantes  Dei  iudiciu,  & inferni  penas. 
Luca.Ii.  Scribit  quidc  Lucanus,q>cu  Iul.CxPaliqh  nauigaret,&  tepe 
Phar.  flas  maxima  exorta  dPec.adeo  ut  nauis  duftor^pe  diffidcret, 

I dixit  ci  CxPar,bono  efto  animo,  qhquidc  me  in  tua  (ocietatc 

> • feliciffimO*£uirfi«  Si igitur unius hominis prolperitas ita 

. . ipPum  animabat,  utpoflea  ncquaqua  timeret , quanto  magic 


Concio  T ertia , # $9° 

a nos  de  diuino  auxilio  confidere  & fperare  debemus,fi  ipfi  to- 
to animo fcruiamus?  VndeDauiddiccbat,  Siambulaucio  tn 
medio  vmbrx mortis, non timebo  mala.qih  tu  mecum  es.Fe- 
runt  q.  cum  aliquando  philofophus  quidam  in  frequentifluno 
foro  damaret.vt  oes  adfcaccederent.fapientiam  perceptun, 
Cf  hoc  nuntium  ad  principem  perucniflec,ftatim  grandi  mifla 
pecunia  mifit  ad  philofophii.vtei  proeruditionealiquid  pcr- 
folueretrdixit  aurem  philofophus  nOtijs.dicite  regi  vellru,  vt 
in  omnibus  qux  fadurus  eft , Temper  cogitet  quid  fibi  poflit 
accidere.  Cumque  nuntij  quafi  philofophu  ridentes,  ad  regc 
rcdijflent, dixit  rex  cam  fniam  non  ridendam  led  egregie  pon 
deranda  eife,&  idcirco  earn  aureis  litteris  in  fuo  palatio  lcnbi 
iuflit.Hinc  ergo  colligas  quantum  conducat  falutares  inircco 
gitationes  atque  confilia.Nolebatquidcm  Dcus  vtilliad  pr? 
fium  apti  cenferentur,qui  lein  aquam  bibendi  gratia  pr^cipi 
tarenr,  fed  qui  moderate  manu  biberent . Non  ergo  nos  his 
terrenis  immcrgamus,fcd  potius  diligenter  eorum  mobilita- 
tem  & inconlbntiam  confidcrcmus.Nam  ficut  in  aqua  hirudl 
nes  aliqux  repeniri  folec,qux  nobis  molcftifiim*  efle  pofsut, 
fleet  ne  nos  terrena difperdant,  ea  prius diligentiflime  medi- 

C temur.De  Protogene  ferunt,g»fola  linea  delicatilhma  cofpe 
da.ftatim  agnouit  Appelliseam  efle,&  idcirco  dedit  operam 
vt  eu  diligenter  inquireret,&  ei  amicus  tieret.  Si  ergo  ex  eius 
opere  cognofctt  artifex,cu  nos  tot  tantaq;  Dei  mirabilia  ope- 
ra videamus.cur  non  ad  eu  toto  animo  diligendum  inflamma 
mur?Interrogatus  quidc  aliquando  B.Antonius,vt  refert  Ni- 
ce.qCo  polTet  abfque  libris  in  valla  lolicudine  verfari,  fapien- 
tiftime  rhditjCreaturas  ipfas  uicc  libri  fibi  deferuire . Et  certe 
ficut  confpicilia  non  eo  geftantur.ut  in  his  foliim  contemplan 
dis  verfemur, fed  potius,  vt  per  hxc  cetera  videamus,  ita  nos 

X)  per  creaturas  tanquam  confpicilia  quxdam  , debemus  in  Dei 
co^nitionc  deuemre,&  ita  tande  uolutate  nofti  a diuino  amo 
reinflammare.  Vtenim  Ico  leone  & equus  cquu  general, lie 
it  fandx  cognationes  in  anima  noltra  dulcedine  quandam,& 
fuauitacc  generant  fpiritualc.  Ynde  princeps  Apoltolorum  Pe 
trus  ait, ut  per  hoc  elhciamini  diuinx  confortes  naturae, fugic 
tes  eius  qux  in  mundo  cll.concupifcentix  corruption^.  Hinc 
it  Chriltus  ait, qui  ex  Deo  eft,uerba  Dei  audit,  quia  diuinx 
gratis uirtute,promptior  quilque  redditur  ad  virtutcm  exer- 
cendS.  Nam  certe  fi  diligenter  h£C  mundana  confiderarcmus, 
non  ta  caro  ca  emercmus,&  cfl  tamo  falutis  aniin ^ difpendio. 
Si  ciim  vilia  quxquc  animus, ea  prius  diligeccr  cxploramus, 

& confi. 


/ 


Con  pier  a 
mus  <]HQ& 
Agimm  di 
Ugtnttr 
phut . 

Iudic-7t 


Simile. 

Proto. 

Appell. 

Celt  fit  a* 

medtt*ri 

quatn  Jit 

fuaue. 

Nice.li.tt 
hif.ccdcl* 
c.  43. 
Simile. 

ConJidt*e~ 
mus  mint 
biliit  Dei 

opera. 

Simile. 

x.Pct.t. 

Ioaa.S. 


Fer.  11 1 I,  poft  11,  Dom.  Qua  drag, 

Similitn-  & confideramus.cur  no  prius  diligcnter  ca  meditabimur,qu£  E 
do . ad  anima?  falute,vcl  nocumcntu  pertinent  ? Certe  qn  Tobias 
Tob.tf.  pil'ce  extraxir, dixit  ei angelus,vt  cD  diligcnter  exenteraret,& 
ex  inrerioribus  falutarc  effi ceret  medicina . Sic  ergo  nos  Lc- 
uiathan  lerpente  noxium  priufqua  nos ab  eo  vinci  linamus,di 
ligeter  cxploremus,&cius  infidus  accurate  meditemur,atquc 
pcccati  amaritud.ne  probe  nolcamus.  Std  tn  impij  non  ita  fc 
Plaltn.i  i.  gerunt.fed  potiusin  circuitu  peccatoru  ambulat,  vtaitregius 
lf.uat  vates.  Vnde  Ifa.eos  exhortans  ait ; Keditc  praruaricatore's  ad 
Gcnel.8.  cpr : Ipfi  tn  coruum  imitates,  ad  prilima  lemper  rcdcut  v i t in. 

r 

QircunJpsElb  viuamus . 


ET  films  kominis  tradetur . Ha»cquidcm  prjmonet  Chri- 
Hus,vt  parati  fint,&  prarmeditati,  cum  harccucnerint,  fic 
Semperpr*  etia  nos  aftidue  moncr,ne  imparati  l?mus,(ed  potius  ocs  infi- 
rrittiitatiej  dias  hofliu  nollrorum  diligcnter  cxploratas  habeamus.Ccrte 
Jtdebtm'’.  quanto  magis  appropinquat  diesiudicij,&  fentcti*,tatoma- 
gis  reus  ipie  fccii  meditatur,  qua*  fihieuentura  lint . At  verd 
Simile.  nos  cocrario  modo  facinius,  vt  fcilicet  imparati  magis,  atquc 
J ron.  1.  improuidi  viuamus.  Bene  igitur  nobis  quadrat, quod  ait  Sap. 

l epus  fru  Vlqucquo  paruulidiligitisinfantiami’nacerte  videas,cp  in  re-  <3  ■ 
Jtra  von  tt  bus  ptieriiibus  fruftra  tempus  teramus,&  carnis  infidias  no  vi- 
deamus, cum  tn  dicat  Aug  quod  interomnia  Chriftianorum 
D.nuguf.  certamina,duriora  funtprxlia  caftitaris,  vbi  cotinua  pugna,& 

1 enmtto  rara  vidoria,&  propterea  ta  multi  propter  hoc  vitiu  pereunt. 
enrms  not  Quarcno  expedemus , vt  ab  hoc  vitiorefipi/camus,  cii  vix  ci 
ra  einft  poterimus  refiltere,  fed  potius  primo  quoq;  tpe  lllud  a nobis 
J . repcllamus?  Sane  cum  coralliu  in  aqua  adhuc  mergitur,  inu- 
omnlc.  tile  eft,&  decolor,  vt  cx  co  poflit  quidqua  fabricari,  at  veto  ft 
inde extrahatur,  varies  vfibus  eft  aptifhmu  : fic  etiam  cu  quis 
deditus  ell  deledationibns  carnalibus,  inutilis  eft  ad  lalutaria  H 
quxque  non  folu  prxftanda,fed  ct  cogitanda:ft  veto  deleda- 
tiones  carnales  a le  abeyerit,  & Deo , & holb.  gratiflimus  eft. 
Iofne  1.  Vnde  cogitet  fibi  dici,qd  Iofuc  olim  didii  eft;Confortare,& 
Tautt  Dr-  eftorobullus,  vt  cuftodias,&  facias  omne  legem  qua  prxeepi 
*<!  inmaio  tibi,  Audiatq;  quid  nos  moncat  Petrus  dicensjFratres  fobrii 
ribus  peri - eftote,&  vigi|atc,&c.  Sane  fiingrcdcrentur  nunc  in  theatrurn 
ruiis . multi  lerociftimi  leones  rugicntes,plurimu  timcrcmus,&  co- 
Txvr*  *urbaremur,&  tn  modo  cu  tot  dxmoncs  rugiant,&  quxranr, 
Dmimile.  vtnosdeuorent,nontn  anxij  fumus,&  foliciti, fed  in  vtraque 

dorm im us  aurc  Satis  quide  periculu, in  quo  verfamur,intel-  * 

poc.iz.  J.igiturin  eo,quod  dfcitlo.in  Apo.g>  fcilicctcfi  mulier  parcre 

vellet, 


Vs  ^ * a § f? S'  fi. p a a -a  « »*  t.  5- n jfj 


Concio  T ertia . 


39' 


vellct,ecce  draco  magnus,&  ruflfus  habent  apita  feptem,&c. 

Expe&abat  cnim,  vt  polfet  deuorare.qd1  mulier  peperilfet,& 
cfi  no  poflet,  abijc  facerc  prxlium  cO  reliquis  de  feminc  cius, 
qui  cuftodiunt  mandata  eius.  Hicquide  draco  eft  dxmon  ip-  Dtmocir- 
fe,qui  circuit  quxrens  que  deuoret.  Cu  ergo  in  tantis  verfe-  cuit  qut- 
tnur  periculis.oportet  quidc,vt  diligenter  vigilemus : qnqui-  rent  quem 
de  certe,  ex  co  enim,q>  non  vigtlemus,nec  attenti  fimus,pro-  deuoret . 
uenit,  vt  inconftantes  limus,&:  maximeterreamur.cum  nobis  Semper  vi 
accidunt  petiaila,nec  fru&um  dcmus  in  tempore  fuo,  vtait  gi/aredele 
Dauid  ; In  cuius  rci  figura  data  fuit  maledi&io  ipfi  ficulnex,  mus  iotr a 
quxfruftu  luo  rpe  non  habebat . Sed  quxrcs  quorfum  data  hofles  no- 
fuerit  maledi&io  ipfi  ficulnex  , qux  rcquifita  eft  habere  fru-  Jlros . 
ftus,cu  tempus  fruftuu  non  videbatur  ? Ad  quod  refpondeo,  Plalm.  t. 
per  ea  fignificari  ipfum  peccatorc , qui  Temper  debet  fru&us  Matt.z  t. 
edere bonoruoperum.  Quareficutcuquiscriminofus haberi  Quxftio. 
no  poteft,eius  ftatua,ciim  ita  iuftitia  exigit,comburitur,qua*  Rel'pon. 
uis  ilatua  ipfi  nihil  mali  mercatur,ita  ficulnex  datur  maledi-  Similitu- 
ftio,qu£  hominc  ipfum  peccatore  reprefcntat.debemus  ergo  do . 
fruftu  dare  in  tpc  fuo,nempe  patientia,  ciim  fc  often  occafio  Fruflu  de - 
irafccndi,abftmeniia,cum  venit  occafio  intemperantix.Quod  mus  tempo 
; quidem,vt  pr^ftare  comode  valeamus,debcmus  quidem  per-  re  fuo . 
attente  vigilare,&  fanftas  inire  confiderationes.  Sic  enim  nos 
Chriftus  monet, dices;  V:giiate,&  orate, vt  non  intretis  in  ten  Mar.14. 
tatione.  Sed  quoifum  obfecro  inconfidcrate  viuis,cum  talem 
habeas  hoftc,&  tarn  allutu  adnerfariu,  nempe  dxmonem  ip-  Magna  fo- 
fum?  Vide  enim  quo  cunnevidetfaturu.tcntatdc  luxuriarcfi  corUia  no - 
Videt  famelicfi,tentat  de  gula:  fi  in  laboribus  pofitO,tentat  de  Jlrtu . 
impatientia : fi  in  profperitate,tcntat  de  inani  gloria : fi  in  pau 
pertate,tentat  de  furto:  fi  in  diuitijs,tentat  dcauaritia,atqtie 
tanquaaftutus  venator  curat, vt  rete  luu,  quod  tibiintedir,in 
) occultodeliteat,palliandofuas  tetationes colore aliquo, ita  vt  Simile, 
videanturequitati  cofentire.  Dicitquidc  Greg  Nyfi.q>  ita  in  Gre.  Nyf. 
laboribus  lob  erat  prxmeditatus,&  prxparatus.vc  ncquaqua 
ipfum  conturbarentjcuro  acciderent,ac  propterea  nihil  vnqua 
turpecomifitjvclct  dixit:  Aducrtit  et  hie  Do6h>r,q>  quamuis 
Dcus  reftitueretinprofperitateipfi  lob  01a  duplicata,non  an 
tern  filios  mortuos  ipfi  reftituit , ne  in  hac  vita  tarn  miferabili  Vita  hu— 
itei  0 degerent,  vt  indeintelligas  qua  vigilanter  in  hac  vita  vi-  mana  peri 
uere  dcbeamus,ii.  qua  ta  multi  teduntur  nobis  laquci,&  qua  cuIo/a - . 
occulati  elfe  debcamus,ficut erat quatuor  ilia animalia,de qui  Apoc.  14. 
bus  dicitur,q>  plena  effent  oculis.Vnde  Dauid  diccbat:  A iu-  Pfal.  1 1 8. 
dieijs  tui  timui . Et  ideo  inquit : Feci  indicium,  & iuftitiam. 

Laborts 


Ter.  11 1 U foft  //.  L)om.  Quadrag. 

1 

Lahore* pro  Leo  tolerati  quomodo pramientur . 

ET  terfia  die  refurget . Vide  quomodo  compenfentur , & 
prapniictur  labores  propter  DeO  paticntcr  tolerati.Qms 
Calamita  ergo  eric  port  hac,qui  labores  patientcr  pati  rectifet  ? Pril'er- 
Ut  vtiles  . tim  cum  videamus  fere  fieri , vt  in  profperitatibus  infiolentcs 
reddamur,  6c  tii  in  laboribus  plurinium  proficiamus . Sane  (I 
ft.Re.i2.  Rex  Achab  in  rebus  bellicis  fuiflet  occupatus,nonperinde 
vinea  Naboth  c6^upiuifl*et,neqncei  interim  attulilfet.  Aquas 
quidc  diluuij  leuauerunt  area  vfque  ad  fupremos  montes:  fic 
labores  ,&  calamitates  ipfos  bonos  extollunr,  & magnificat.  F 
Vnde  Paul. ait;  Diligentibus  Deu,  omnia cooperantur in  bo- 
num . Sane  terra  ilia  promiflionis  fertilior  crat , quani  eflet 
^gyptus  , vbi  populus  Dei  habitabat , & th  illicidololatrar 
erant,  vt  inde  intclligatur  quo  Deus  fuis , quos  diligit,  (bleat 
Detit.IT.  labores  immittere:  Sicenim  dr  in  Deut.Terraad  qua  ingre 
Calamita-  dieris,no  eft  ficut  terra  Aegypti  de  qua  exifti,  vbi  iafto  Ccmi- 
tes  quantu  ne,&c.  Vult  ergo  Dcus,vt  liii  hie  labores  patiatur,vt  hoc  mo 
tonducit.  do  fe  in  patientia  exerceant,  & tandem  ampliftima  reportenc 
Simile.  pratmia.  Na  ficut  tauri  ipfi  in  viridi  loco,&  peramatno  pa(ce- 

tes, folent  valdc  Jafciuire,  fic  et  fere  fit,vt  homines  in  profpe-  G 
ritate  infolentcs  reddantur,  & propterea  dantur  ipfis  labores, 

T)  tie  Ratio  vt  refipifcanr,&  Deum  fa&orem  fuum  agnofcant,&  ad  ipfutn 
net  munda  rcuertantur . Interdum  et  per  alios  immittit  Deus  finis  labo- 
ur pericu - res, ficut  Elia*  per  manu  lezabel , & Iacob  per  manum  Elan, 
loft . atque  Dauidi  per  manu  Saul,  & ipfi  lofieph  per  mantis  fratrfi 
T ribula-  (uorum.  Debemus  ergo  labores  patienter  tolerate, & ipfis  no 
tionts  vtt - terreri.  Vnde  Chriftus  ait ; Ne  terreamini  ab  his.qui  occidut 
Its  • corpus, & poft  hoc  non  habent  amplius,quid  faciant:  ollenda 

Luc.  I 2.  autem  vobis  quern  timeatis,timece  eu  qui  pollqua  occidcrir, 

DeumTi-  habet  poteftatem  mittere  in  gehenna.  Debemus  ergo  confi  H 
tneamus . dere,q.  Deus  nos  mificricorditcr  a laboribus  noftris  liberabit. 
Exo.^.  Vndedixit  populo  Ifiraelitico,  cum  prcmerctur  in  Aegypto 
vari js  calamitatibus ; Ego  Dns,  qui  educam  vos  de  ergaftulo 
Acgyptioru,&  cruam  de  l'cruitute,ac  redimam  in  brachio  ex* 
Simile.  celfo . Quare  ficut  pucr  globulos  ligneos  in  gyrnm  verlans , 
eofidem  flagcllo  percutir,vt  latius,&  citius  circfifernntur : Sic 
etiam  Deus  fiolct  nobis  calamitates  immittere,  vt  per  has  ac- 
celeremus,&  curramus  ad  Dnm  Deum  noftrfi . Vnde  Dauid 
Plal.if.  ait;  Multiplicata*  Cuntinfirmitatcseoru.pofteaaccelerauerDr. 

Multos  porro  videas  expoftulatesquodammodo,  quod  varijs 
aftkiantur  laboribus;  & tamen  non  confident,  Q>  Deus  ipfe 


Gen.  7. 
Rorn.8. 


CdncioTertid. 


19* 


A’  eis  etiam  maforem  det  animum , & vires  ad  cos  tolerandos. 

Sane  cum  qiierererur  Moyfes,  q*graue  onus  fuftineret  ingu  Num.t. 
bernatione  populi , uoluic  Dens , uc  a feptuaginra  fenioribua 
iuuaretur;  Sed  tamen  dixit  ei : Egoaufcram  de  (piritu  tuo, 
tradam^*,  eis . Item  poftmodum  dicitur : Auferens<$;  Dns  de  Later*  pm 
fpiritu  qui  crat  in  Moyfe.dedit  feptpaginta  viris.Quare  cum  tienter  pro 
videris  te  maximos  fuilinere  Iabores : confidera  etiam , quod  pur  Deum 
detur  tibi  materia,  & feges  amplius  merendi . Multa:  quidem  tcleremm. 
Hint  inuentiones  diuinae,vt  homines  ad  fe  attrahat,&  alliciat;  Cant. 4. 
vnde in Canticis fponfa  fafpeappellaturcolumba,vtfignifice-  & y. 

B tureiusfimphcitas.&patientia.Namcolumbapatienterqui-  Columht 
dem  fuihnet,q»  a mare  ipfo  roftro  pungatur,propterea  g»  exi-  propriety- 
flimetipfam  fibiinfidclefuifle.  Sic  ergo  debet  fidelis  a nima  tts. 
patieter  fuftinere  calamitates  fibi  ab  fponfo  fuo  immi(Tas,con  Pat  if  ns  ft 
fiderans  num forte  fuerit  ipfi  fponfo fuo  infidelis,atque  rebel  mus  mad 
lis  r fiquidem  poft  huiu(modi  labore  maxima  quiete , & dul-  uerfitatib . 
cedine.ea  fponfus  afficiet,&  donabit.  Quamobrem  patienter  tolerandis . 
calamitates  nobis  immifias  fuftineamus, vt  per  has  tadem  ad  Magnum 
fedes  fempiternas  veniamus  fimul  cu  his,qui  venerunt  ex  ma  dulcedine, 
gna  tribulatione,  & lauerunt  flolas  fuas  in  (anguine  agni.  dat  quid t 

C >.  Sed  quatres  quid  caufat  fit,  quamobre  plerilque  impijs  fuc  Dims  fuii 
cedant  profpera  , cum  tamen  pi  js  & fanftis,  aduerfa  fere  con-  pojl  late- 
tingant?  Sane  hate  quadlioditficilis  olimveteris  teftamenti  rot. 
parribus,&  frequenter  verfata  fuitatque  agitata.  Vnde  Aba-  Apoc.7. 
cuch  dicebat : Vfquequo  Domincclamabo,  & non  exaudies?  Curmalio 
Quare  rcfpiciscontemptores,&  taccs, conculcante  impio  iu-  fuc  cedant 
ftiorem  fe  ? Item  lob  ait , Ecce  clamabo  vim  patiens , & ne-  profpera. 
moaudiet.  Item  Dauid  ait : Mei  autem  pene  moti  funt  pc-  Abaca. 
des,pene  effufi  funt  greflus  mei,  quia  zelaui  fuper  iniquos  pa-  lob  19. 
cem  peccatorum  videns.  Catterum  hated  nobis  vtcumque  Pfal.71. 

D reddi  potell  hiuus  rei  caufarcum  eniru  lex  ilia cultori bus  fuis,  Labor*. 
corporis  incolumitatem,opulentiam,cxteraque  terrena  bona  cur  ton* 
promitteret,  impijs  autem  & pratuaricatoribus  legis,  peltcm  contingat. 
& exitium  minaretur,  confcquens  efle  videbatur , vt  cum  ira-  Calamsta * 
probos  vidcrencfecunda  fortuna  vti,pios  vero  aduerfa  iaftari,  tot  vtilm . 
vehementer  hac  rerum  vicifiitudinecommouerentur : At  vbi 
nouat  quide  ipfius  legis  gratia  inuefta  elt,vbi  lator  legis  Chri 
Ilus  dominus  in  mundum  veniens,inftabulona(ci,in  cruce  mo 
ri,  & vitam  inopem , humilem , & acerbam  eligere  dignatus  ' 
eft,  is  plane  hac  noua,&  inufitata  laborum  eleftione.humili- 
^ue  perpelfione,  Iabores  ipfos  in  corpore  fuo  confecrauit.no- 
bilitaui t,  & ad  fummam  dignitatis,  & gloria;  laudem  extulit . 


Sicut 


\ 


Simile. 

Labores 
Chri/t9/u» 
ties  reddi- 
dit . 
Seneca . 
Chriflus  la 
bores  nobi- 
litauit . 


t.Cor.12. 
Ephef.  4. 

Aft.z8. 


Stpeparen 
tes  jfUioru 
nimio  amo 
rt  excitan 
mr. 


Ter.  Illl.pofl  11.  Bom . Quadrag. 

Sicut  enim  aqua  eorum  locorum  faporem  refert,per  quos  la-  E 
bitur : ita  ciim  fons  uita?  Chriftus  ta  multa corporis'  mala  in 
fefufcepcrit,falutarem  eis  uim,atquefummam  dignitatccon 
tulir.  Simili  pene  argumento  magnus  ille  Seneca,  diuitias,& 
opulcntia  non  clle  inter  bona  numerauda  cofirmat,  cp  ea  pcfc 
fimis  interduni  hominibuscontingant: contra  ucro  egeftate, 
labores,  & caLimitates,  nullo  modo  efle  inter  mala  collocan- 
da, quod  ea  Cato  pcrtuIerit.Quod  fi  tanta  apud  hunc  philo- 
fophu  Catonis  autoritas  fuit , ut  quae  ille  perpcfl'us  fuent,  in 
bonoru  numero  ponedaefle  celcat:  quanto  qtiaelo  Saluatoris 
noftri  dignitas,&  autoritas  apud  nos  maior  elTe  debet, ut  quae  F 
ille  pertu!erit,&  elegerit,in  futpmopretiohabeda  fint?  Hinc 
certe  faftu  ell,ut  tot  deinde  martyres  exillerent,qui  immania 
tormentorum  genera, adco  non  horrcrcnt,utuehementerpo 
tius  appeterent,&  alacri  animo  fubirent.  Nonita  beatu  dico 
Paulum  , g>  in  Paradifum  raptus,  uerbaaudiuit  ineftabilia, 
qua  quod  uincula  fullinuit.  Quod  enim  ifta  rcliquis  fint  ma 
iora,audi  ipfum  quomodo  glorietur : non  enim  dicit ; Obfe-  . 
cro  uos  qui  uerba  ineffabilia  audiui,fed  quidrObfecro, inquit, 
uos  ego  uinftus  in  domino.  O beata  uincula, 6 bcatas  nunus, 
quas  catena  ilia  exornauit?  Admiraris  Paulu  turn  ualde,quan  G 
do  nil  illi,  qua?  manui  adhaeferat , ut  pera,  detrimenti  adfere- 
bat?  Nil  mircris,  catenam  quippeillam  uerebatur,  immo& 
uniuerfum  mare,  illam  uencrabatur : ut  indeintclligas  quan- 
ta lit  utilitas , & quanta  gloria  laborum  propter  Chriftum 
perpefforum  . 


Feria  II II.  poll  II.  Dominicam 
Quadragcfimae . 

C O N C I O Q_V  A R T A. 

tsfmbitio , & arrogar.ua.  dctcjlabilts . 


Ssvmpsit  ltfus  duodecim  difdpulos  , &c. 
Tunc  accejftt  ad  eum  mater  filiorum  Zebedti . 
Matthtzo.  Vidcquantamambitionem  ifti  prx 
fc  ferrenc , vt  Chrilto  tajem  petitioncm  propo- 
neicnt , matris  uocc . Doicndum  fane  eft  , quod  tarn  multi 
ambitioni  fint  dediti , & quod  tarn  longc,  lateqj  ambitio  ip- 
fa  ferpat,  adeo  ut  caetcra  fpernat  propter  fuam  ambitionem  * 

Dc 


Concio  Quart*.  39$ 

/ Dc  Romanis  quidcferunt,Q>  cum  audircnt  Chriflu  tot  mira>  Romani 
bilia  parrare,eG  in  cathalogo  fuorum  deorG  afcribere  vcllcnr,  Cur  no  fcri 
nifi  pofteaintellexiflent,^  fe  Regem  Iudseorfi  dicerct  fine  ip  ter  ft  chri 
fortim  Ron  .morumauthoritate,vtindeintcIlig3squataeflct  /lain cat* 
eorum  ambitio, vt  ipfi  ct  dij  ab  ipfis  client  coftitucndi,&  ali-  logo  fuorm 
ter  no  recipiendi.  Stcut  et  videas,  im  pij  fibi  deos  quofdam  dtorum. 
conftituunt.ncpe  honores,&  diuitias  buius  feculi.Vnde  Aug.  D.Augnr. 
Sit;Hocqui(que  DeG  facit^d"  fupra  Dcu  diligit.  Certequa- 
uis  ambitiofus  ipfo  ore  dicere  non  audeat , 9*  honor  fit  Dcus  Ambitio  ft 
eins.th  fibi  honore  Deodebitfi  vfurpat,  & vult  torqua  Deus  quam  fint 

S adorari.  Vndc  Ezech. ait  de  RegcTyri;  Eleuaiueftcor  tuu,  rod . 
&dixifti,Dcus  ego  fiim.  Etfnbdit  iddcclaram ; Dedifti  cor  Ezcc.28. 
tuu  quaficor  Dei,  id  efi  itaegifti,  ac  defies  Dens  . Dicenim 
homo  fatue,cum  Dens  fit  vltimus  finis  nofter,&  tu  omnia  po  A mbit  to - 
tius  ad  te  referas  qua  ad  ipfiim  , nonne  te  Deom  prxdicare  fus  nuquA 
videris?  Nonne  tacitus  dicere  viderit,vta  regibns,&  prmcipi  fattatur, 
bus  sdoreris?  Imonec  hacquidemadorationeeotcntus  elfes. 

Cane  igitur  ne  in  fimili  fuperbia  pereas:  Sic  enim  legimus, 

AbimeJech  tm  abeft,vt  emcndaretur,ciim  fc  vulncratfi  lerha  Iudic.9. 
liter  viderer,  vt  potins  ad  armigerum  finim  dicerct,  vt  ipfiim  Aua-i  hiA 

C imcrficercr.ne  diceretura  femina  intcrfcftus.Sic  auarnshia-  ti  fere  ort 
ti  ore  fere  moritur,luxuriofus  in  deleftatione  carnali.  Tanta  moriutur, 
qnidem  efi  huiusfeculi  ambitio , vt  nullus  fereinm  fiia  forte  Magna hm 
contemns  vinat , fed  opifex  velit  fieri  mercator,  & hie  cupiat  ins  fetuli 
cfifeeqties.  Vndelfa.au;  A udiuimus fuperbia  Moab,  fiipcr-  ambitio • 
bus  ell  valde, fuperbia  cius,&  arrogantia  eius,plufqua  fortitu  Ifaix  6. 
docius.  Et  Hiere.ait ; Plus  fecit  quampotuit,  idcircoperijt.  Hier.44. 
Quod  fi  ifii  ita  grauiter  reprt  henduntur,  quanto  quajfo  gra- 
inorereprchcnfionedigm  fumusjcG  videamus  Chrififi  Dhm  no  excedat 
dueem  noftru  pro  nobis  pauperem,&  nudu  redditum?  Non  er  ftatumfui 

D godebemus  inornatu,&  alijs  huiufmodi,excederemetasfta-  invtftibut • 
tus  notiri,  fed  audiamus  quid  dicat  Apofiolus:  Vnufquilque  i.Cor.7. 
in  qua  vocatione  vocatus  efi, in  ea  permaneat . Ccrte  idcirco 
oes  fitiunt  auru,quia  nemo  vult  fua  forte  cotcntus  viuere,fed 
capotiusquotidie  cupit  amplificare  . Vndc  AbacucaitjVae  Abac  i, 
qui  congregat  auaritia  malani  domui  fits, vt  fit  in  excelfo  ni-  Auari  quA 
dus  eius,  &c.  Et  addit ; Lapis  de  paricteclamabit,&  lignum,  tunocedt . 
qtf  inter  iunduras  £dificiorumeft,refpfidebit.  Ite,vx, inquit,  Matt.  1 8. 
qui  edificat  ciuitatem  in  fanguinibus.Volunt  porro  ambitiofi  Ambttiofi 
tegerc  faepe  ambitionem  fuam;  fic  enim  ifii  diffimulabant  di  codinonet. 
feipuli,  dicetes : Quis  putas  maior  eft  in  regno  c^lorG?  V t in- 
depoflent  poftca  ad  eftendedum,  defiderabant  procedere. 

Cone.  Quadr.  Tom.  I.  DDD  Si« 


Ter.  Ill  I,  poft  II,  Dow.  Ouadrag, 


aKcg.tf.  Sic  Abfalon  multoru  animos  folicitabat,dicens,q>  vellet  paci  6 
fice  ipfos  regcre,qu£  tn  omnia  dcprauatoanimo  dicebat.Mi- 
. Amlitio  rum  plane  eft,q»  difcipuli  Dhi,  qui  in  fchola  verfabantur  tam 
quam  late  humilis  magiftri , ad  tanta  deuenirent  ambitions : (i  enim  in 
fat  eat . curia  Alex.  Mag.verfarentur.aut  Iulij  C*laris,no  diet  miru. 

Sed  tn  inde  intclligimus  qua  late  fcrpat  hoc  vitium , & quo 
plalm.jS.  tcntarefoleat  omnium  llatuu  homines.  Vnde  Dauidait;  Ve- 
runtn  vniuerfa  vanitas,omnis  homo  vitiens.  Inteiligatnus  er- 
go,^ quamdtu  in  mudo  verfamur,  nequaqua  nos  fccuros  elfe 
Gencf.ip.  arbitrari  debemus : na  turn  Loth  extra  Sodoma  leiccuruar- 

bitraretur , inebriatus  ell , & vide  qua;  alia  fuerint  fubfecuta.  f 
Ken  eflfe-  Non  debes  ergo  te  fccur u arbitrari,quauis  defertum  petas,na 
t unt as  in  & filia;  tuj;  te  fequuntur,  videlicet  caro  ipfa,  & fenluaiiras. 
hoc  fragili  Hinc  Sap. ait;  Homo  fapiens  in  ojbus  metuit . Vnde  heut  in 
mundo . tabula  ilia  nauigandi  deferibuntur  oia  mans  loca  pericu  lola  , 
Ecclcf.  1 8.  he  et  in  fando  Euangclio  nobis  defcrjbuntur  calamitates  mu- 
Simile.  dans,  quas  vitare  debeamus,  & prsfertim  ambitio  ipfa , qua; 
tericula  quidem  co  redigit  ambitiofum,vt  facile  fecoformet  et  depra 
varia  in  uatis  moribus  alioru . Sic  Ablalon publice ingrclTus eltad  co 
mundo.  cubinas  patris,vt  in  hoc  placerct  |>opulo.Q»are  ficut  venatpr 
2.  Reg. 1 6.  vel  auccps  fillula  fuani  adaptare  lolet,  iuxta  cantum  ipfarum  Q 
Simile.  auiunvita  et  ambitiofus  fccoformarc  folet  cu  moribus  vitio- 
, forum, vt  ctiam  regna  fi  pofl'ct,  hac  via  tentare  non  celTarct. 

• * 'Damon  nititur  nos  excacare_j . , 


NEfitis  quid petatis.  Nititur  quidem  dsmonquantu  po- 
tcll,nos  cxcscare,nequc  needle  iam  habct,vt  tanquam 
Similitu-  altutus  Venator  occultet  laqueos:  latis  enim  >p(i  fponte  nollra 
do.  in  cos  incurrimus , cum  tn  bruta  animalia  laqueos  venatoris 

quos  videntjfugiant.  Sane  lacrarli  literarum  ledio  nos  pluri- 
mu  iuuat  ad  d^monis  laqueos  rctegendos,nc  fcilicct  tanquam  H 
Gen.  i p.  Laban, det  nobis  Liam  pro  Rachele,&  faciat,  vt  f terna  poilpo 
Pial.  u8.  namus  tcmporalibus.  Vnde  Dauid  aitjLucerna  pedibus  mcis 
Simile.  verbum  tuu,&  lumen  femitis  mcis . Siquidem  bencficio  lucis 
verbi  Dei  aufertur  nobis  velamenignorantia?,qcf  habemus,vc 
. ita  reda  tendainus  in  patria,licut  accipiter  predam  inuadit,cu 

4.Rcg.iy.  fibi  vclamcndecapitc  aufertur.  Sane  4.  Reg.hr,  q>pollquatn 
Leliio  diui  Rex  Iofias  libru  legis  legit, tantam  habuit  luce,tantamq;  de- 
vi  legis  g-  uotionc,vt  fimilis  illi  no  fueritante  eu  Rex,  qui  reuerteretur 
turn  c.ondtt  ad  Deu  in  omni  cordc  : lie  cotra  peruerli  libri  ad  malu  prouo 
eat . cant.Vnde  Pan. ait;  Corrupunt  bonos  mores  colloquia  praua* 

Simile.  S.rnc  li  prouida  mater  viderit  filiam  lii a cu  praua  aliqna  mu* 

. ■ 0 ■ ■ ■ • .»  .it*;  here 


Concio  Quart  a.  39  4 

A liere  traftante,  fufpicatur  ne  forte  in  errorem  alique  labatur: 

(ed  quid  diceremus  fi  pater  pecuniam  et  perfolueret , vt  filia  ■ 

fiiaa muliere pedima  dcprauaretur?Sicvtiquetu  maxima  di 
gnuscs  reprehendonc.qui  et  multa  adhibita  pccunia  tibipra 
uoslibros.  coparas.  Sane  in  A&is  Apod. hr, q*  omnes  prauos  A6L19.  . 
kbros  ponercnt  ad  pedes  Apodoloru,vt  comburerettir,atque 
inuenerunt,q>  grandis  pecunia  pro  eorum  cmptione  perfolu- 
ta  fuiflet.Quamobrc  ledioni  (anorum  libroru  iucumbamus,  Libri  pra- 
vt  hoc  modo  tenebras  ignorant  ia:  a nobis  propcllamus,  atquc  ui  eombu- 
fand.s  cofabulationibus  vacenms,nosq;  tradamus.  Cxtcrii m renJi. 

£ huiufmodi  quidcm  ignorantia  folet  Dcus  in  hominibus  per- 

mittere  propter  ipforfi  culpam.  Vnde  Ifa.ait;  Stulti  fadi  funt  I/ai*  1 9. 
principes  Thaneos,Dns  milcuit  in  medio  eiusfpiritum  verti- 
ginis,vt  quad  inlenfati  inciderenc.  Et  Sopho.ait;  Ambulahut  Sophon.i 
vt  ca:ci,qm  Dno  pcccaucrunt : quod  quidcm  indiciu  qitodda 
cd.reprobationis.  Multa  porro  figna  prxcedunt  occidone  ali- 
cuius  damnati  ad  mortem,  fed  potidimum  clfe  vf,ciim  oculi 
ciusclauduntur . O infenfati  Galatha;,  ait  Apod.  Quis  vos  Galat.3. 
fafcinauit  non  obcdire  veritati  ? Quad  diceret,q>  tanqua  par- 
uuli  nos  deprauari  pcrinirrimus . Non  ergo  ita  nos  geramus,  Facile  in 

C neque  dnamus  nos  fafcinari,vel  a mu  liere,  vcl  a cupiditatc,vel  trrortm^j 
a quocunquc  alio, fed  potius  plus  credamus  Deo,  qua  nodris  precipita- 
paflionibus,ne aliter  de  nobis  dicatur  illud  Sap.  EU  via,  qua;  mur . 
videtur  homini  iuda,  nouidima autem  eius  deducunt  ad  mor  Prou.  14. 
tern  . Sane  inter  alias  mifcrias  ignari  hominis;  ilia  vnaetiam  Cle.lib.j. 
ed,  q»  fcilicet  dbi  perfuadcat, q>  in  aliquo  non  errat,(ed  omnia  Recog. 
probe  intelligit.  Nihil  grauius , quam  d id  quod  ignorat  quis  Simile, 
fcire  fe  credat,  & defcndat  verum  quod  falfum  ed ; quod  rale 
ed  quad  dquis  cbrius,fobrium  fe  putct,  & agat  quidem  cOfta 
vt  ebrius,  lobrium  fe  tamcn  & iplc  putet,  & dici  a caftcris  ve- 

D lit.  Ita  funt  ergo  qui  ignorantcs  quod  verum  ed,fpccie  tamcn 
alicuius  (cientix  tencnt , mala  quad  bona  ferunt,  atquead 
perniciem  quad  ad  falutem  fedinant.  Chryfod.quidcm  dicir,  Chryfod. 
quod  ptfdat  proba  ignoratione  dctineri,  quam  falfa;  opinio-  homil.76. 
ri  mancipari : nam  qui  nefcit,  facile  rationeducitur.  Qui  ve-  in  Matth. 
to  fcire  credit,  cum  nefeiat,  non  pored  facile  veritatem  I'ufci-  Simile.  . 
pere.  Nam  & in  charta  vbi  nihil  lcriptum  ed,  facile  feribitur,  Simile, 
in  litcris  verb  plena, non  dmilitercertc;  neccdcenimed  prio 
ra  del  ere.  Et  terra  faciliusaratroprofcinditiir,quae  nil  ha-  Simile, 
bet,  quam  qua;  vepribusreferta . Nequaquam  igiturcun&a  ^ 

(cite  vclimus,fed  patiamur  ctiam  nonnulla  ignorare, vt  d ma- 
gidrum  inuenerimus,  duplicem  ci  laborem  non  pratbeamus. 

DDD  x En 


J 


Ter.  Ulhfojl  II.  Bom.  Qua  drag. 

Et  ficut  morbus  non  celandus  eft , fed  in  publicu  eflferendut  * Z 
HeracL  quofanari  poflit.vt  dixit  Philofbphus  ille  Heraclius;  Sic  in- 
fcitia  tcgerc  non  debemus,  fed  quantum  pofliimus,  curare  8c. 
conniti , vt  quz  ignoramus  falutaria , diligentiffime  addifca- 
Plutarc.in  mus,vtait  Plutar.Item  Plin.air,q>nullu  eft  animal, qd  impen 
fuis  Mor.  fius  amet  fuos  fetus, qua  afinusr  fic  indodi  fua  infcitiam  fere 
Pli.  li.  1 8.  ampleduntur,&  in  ea  fibi  placent.  Porro  de  ipfa  fpirituali  cx 
cap.43.  citateloquens  D.  Aug.  ita  ait ; Cu  magnum  malum  homines 
Auguft.in  putent  oculorum  corporaliu  crcitatem, quanto  deterius  roa- 
Pf  9.  to.8.  lum  putare  debent, qn  eo  perducuntur,vt  non  fibi  proponant 

Deu  in  confpedu  eorum,fed  immnnda  fibi  proponat  Temper?  F 
Augu.  lib.  Idem  et  alibi  ait;  Totus  mundus  cxcus  eft,ideo  venit  Dhs  il- 
50.h0.43.  luminator,quiadiaboIusfuerat  cxcarcatorr  ocs  carcosnafei 
tomo  1 o.  fecit, qui  primu  homine  decepit.Currant  ergo  ad  illuminato- 
Lud.Gra.  re,&credanr,&c.Oes  fere, inquit  grauis  quida autor, honoris 
materia  quaminvirtutefitamefieaffirmamus.negleda,  fall! 
Mundani  honoris  cupiditateflagramus,du  inania  hate  fortun.tr  ludibria 
fins  amit  omni  ftudio,&  auiditate  captamus:  quodq;  doIendQ  valde  eft, 
tiporalia , vfqueadeo  in  hoc  errore  pcrfiftimui,vt  fi  Deus nobis  optionc 
<judm  tiler  daret, vu a bona  mallcmus,an  ea  quj  fallaci  honori,an  quae  ho 
tnu . nori  vero  materia  prarbent , ilia  magis  qu5  hare  eligeremus  , G 
hoc  eft  tcrrenas,&  interituras  opes , ac  leculi  honores,  magis 
quain  pictatem,&  virtutem,quae  funt  immortales  opcs.Quid 
igitur  mdignius.quid  magis  prxpoftcrD,quam  vt  holes  men- 
us compotes,  gloriae  cupiditate  incenfi , falfam  & mendacem 
Simile.  gloria  verar  gloria?  dignitati  anteferant  ? Si  nobis  quifqua  re- 
ferret  , habitare  fub  aequinodiali  linca  barbaros , & immanes 
quofda  populos,qui  pluris  adulterinas  quafda  gemmas,qua 
veras  faccrent,quis  non  illoru  amentia  derideret  ? At  nos  ip- 
fos  minime  deridemus,qui  tm  nobis  religionis,  & prudentiae 
nomine  tribuimus,  cum  tamcn  in  fimilem  barbariem,  atquc  H 
adeo  pcriculofiorem  incidamus.quado  falfam,  atquc  fallacem 
Gloria  fal  gloriam  verar  &fohdar  anteponimus,maioriq;  ftudio,  & con- 
fam  ante-  tentionemcndaciuquaerimusquam  vcritatem;quandoquide 
pommusve  nullQ  terra?, marisq;  laborem,  nullu  vitae  periculum,  propter 
r*.  hxc  falfa,&  fallacia  bona  recufamus,qui  tamen  propter  virtu 

tis,&  honeftatis  amorem,vix  loco  moueri  uolumus  : intellige 
In  qutbus  ergo  homo  mifer,ver(i  honorem  cfle,qui  virtuti,&  fanditati, 
fit  us  fit  ve  & rcligioni  tribuitur.Hoc  emm  tein  hoc  feculo,&  in  fururo, 

9us  boms.  & coram  Deo,  & hominibus,claru  in  primis,  & valde  illuftrf 
reddet,cartera  verb  mundana.nullo  modote  vera  laudc,&  ho 
■ore  dignu  efficient : fieri  enim  poteft,vt omnibus  his  exter- 

oil 

v . 


tnisfc 

P) 

die 
tiar 
affic 
riae 
grai 
ciui 
fen 
full 
1 ere 
full 
do 


l 

Cfi, 

tt 

r, 

t 

h 

t; 

r 

C 

E 

1 

u 

I 

I 

I 

i 


I 


igle 


Concio  Quart  a . 395T 

A nis  fortunar  muncribus  ornatus,mcntem  habeas  omnibus  fla- 
giti js,&  fceleribus  inquinatam  . Quam  ergo  tibi  gloria  ope* 
ill*  conciliabunt,«im  hare  teterrima  uitia  omnibus  ucrarglo 
i-iae  ornamentis  fpoliatum  fumma  tc  ignominia , & dedccore 
afficiant  > hac  cnim  dc  caufa  regius  vates  in  hos  mendacis  glo 
riar  a mat  ores  inuehitur , cum  ait ; Filij  hominum  vfquequo 
graui  corde  ? Vt  quid  diligitis  vanitatem,  & quarritis  menda- 
cium?  Hoc  intelligens  fandus  Moyfes  dicebat:  Cur  afliixifti 
feruu  tuum  Square  non  inuenio  gratia  coram  tc,&  cur  impo- 
fuifti  pondus  vniuerfipopuli  hiuus  fuper  me?&c.Nos  tamen 
B carci  appetentes  humanos  honores,auido  animo  tanta  podcra 
fufcipimus,&  fuflinemus  tanta^;  pcricula, quanta  in  guberna 
tione  ipfa  folent  occnrrere.  Vnde  fatis  manifellum  clt,q>  ma- 
vis diligimus  tenebras  ambitionis,ijlucequietis,&  tranquil- 
litatis,vnde  & merito  nobis  diet  poteil,Ncfcitis  quid  petatis. 

jilienos  potius  quam  noftros  exploramus  defettus  , 

ET  and  rentes  decern  indignat  i [unt  de  duobus  fratribus.  Fe- 
re fit,vt  alienos  potius  qua  noflros  defedus  cofidcrcmus. 
C fiergo  defedus  erat  induobus  difcipulis,  q,appeterent  hono 
res  mundanos,paritcr  defedus  erat  in  his  decern,  q>  ita  accu- 
rate alios  notarent , & cum  his  indignarentur . Atque  hanc 
ctiam  carcitatem  in  Dauide  licet  cotueri,qui  ftatim  iudicauic 
in  parabola  fibi  propofita  a Nathan,  ilium  clle  culpabilem,& 
tamen  fuum  peccatum  non  agnolccbar.  Si  diligenter  conlide- 
raremus  viros  fandos,&  Dei  feruos,ac  prafertim  diuinas  per- 
fediones  diligenter  confideraremus, facile  vtique  intelligere- 
mus  quamuis  in  uirtutc  progrelfus  multos  fcciflemus,fcmpcr 
in  nobis  imperfediones  aliquas  rcperiri,vt  ita  nos  magis  hn- 
D miliaremus.  Vnde  Ecclef.au;  Qui  timentDominum,pr*pa- 
rabunt  corda  fua , & in  confpedu  llliuslandificabunt  animas 
fuas . Sed  tamen  inconfiderati  homines  potius  oculos  coni j- 
ciur  in  eos,qui  defedus  multos  habent,  & ita  prar  illis  fc  per- 
fediores  indicant, & fratres  fuos  infamant,&  fuggillant.  Lon- 
gc  tamen  aliter  faciebat  Iofeph  , qui  tm  dixit  pincerna:  Pha- 
raonis,vt  fui  meminilfet  ante  Pharaoncm,no  tamen  narrauic 
iniquitatem  fratrum  fuorum  contra  fc,nequc  impudentiam 
dominar  fux,  led  tm  dixit,  furtim  fublatus  fum  deterra  Cha- 
o naam,&  hie  innoccns  in  lacu  milfus  fum.  Sane  fandus  ille  fc- 
nex  Tobias, cum  iniuriam  aliquam  abaliquoacciperet,in  fuo- 
rum potius  peccaterum  emendationem  earn  infligi  dicebat » 

D D D 3 ficut 


Pfalm.4* 

Num.tl* 


Honor H 
mundi  com 
tenunt  for 
ui  Dei . 


VitioJ 1 alin 
not  defect* 
potius  qu4 
fuos  confim 
decant, 
i.  Reg.  ix. 


EccIeCa. 


Gen.  40* 
Defeflut 
proximo- 
rum  non 
publice - - 
mut . 
Tob.  j. 


Ter.  Ill  J.  fojl  1 1.  Dorn,  Quadrag. 

Efth.13.  ficutpatetde  ilia  perfecutione  Regis  Salma nafar.  Sic  Efther  E ' 
in  perfecutionc  Aman,flatim  in  cilicio  ad  dominuin  acceflit, 
dicens ; Peccauimus,iu(ius  es  Domine,&c.'Sane  fi  ita  nos  ge  6tr 

rcremus,  non  indignaremur  tantopcrc  contra  proximosno-  [Jr 

Non  iudi - ilros ; Non  lolemus  quidem  res  proximi  nollri  commode  iu-  ni: 

ccmus  to-  dicare,  ncquecius  fafta  lyncero  oculo  afpicere, cum  tiiolini  Su 

mere . przciperctur, vt  duplex  haberetur  pondus , quorum  vnum  in  ?! 

Lcuit.  f. ' communi  haberetur,  altcrum  vero  fubtilius  haberetur  in  tem  ^Ul 

plo : fed  cum  modo  homines  vnico  tantu  pondcre  iudicij  fui,  & 

& falfz  ffiimationis  vtantur,  hinc  fit,  ut  ualdein  cenfuns  fuis  >Ul 

fallantur, cum przfertiin fi  talcs cenfurz  pondere tcmpli  di-  F Mi 

uihi,&  ante  Dei  oculos  fuo  pondere  mcnfurccur,  longc  alitcr  tc 

tericulosti  iudicentur.  Certe  fuperbi,&  clati  viri  toti  in  hoc  incumbunt,  *1 

ejl  alios  to  utalienam  uitam  explorent,&  proximoru  etiam  cogitationcs  V 

mere  iudi-  rimari  uclint,  & de  his  iudicium  ferre . Contra  verb  humilcs  n< 

tarej  . fua  tantiim  rimantur,uon  iudicantes  aliena  fafta.  Hoc  quide  1c 

loan.  13.  apte  faftu  fuiife  uidemus  afanftis  Apollolis: cum emm  Chrj  n> 

iius  dixifiet  ludz  proditori,quod  fafturus  es,  fac  citius,qua-  <1 

uisdilcipuli  uiderentur  pofle  iudicium  ferre, Iudamfuturum 
loan.  ip.  cfie,qui  Chrifium  tradcret,  cum  etiam  pauloante  dixifiet,  q, 

unus  corum  ipfum  traditurus  efi'et ; nihilominus  tamen  dicic  Q C 
Res  in  to-  Scriptura,  quidam  eorum  putabant,co  quod  loculos  habc- 
nam part f ret  Iudas,quod  dixifiet  ei  Dm;  Erne  ca  quz  nobis  opus  funt 
interprets  ad  diem  feltum,  ucl  ut  egenis  a liquid  daret.  Vndeinnocentes 
do  potius , Apolloli  cum  eirent,&  (anfti, nihil  mali  dc  proditore  cogitare 
qua  in  ma  fiint  aufi,&quod  nefas  afealicnmn  non  ignorabant, hoc  con- 
tra . dilcipulo  al'criberc  verebantur.  Humibs  namque,vt  ait  Laur. 

Lau.  lull.  lufiin.  difficulter  proximorum  corda  lirutatur,&  contcienux 
J:b.  de  tri.  iudicium  refugit  alienz,  cu  propriam  iudicare  vix  arbitretur 
Chri.ago.  pofiel’ufficere.  Suo  etenim  fentiens  fe  grauari  pondere,  quo- 
cap;;.  modoiudicio  fatigabituralieno?  Resperdifiacilis,dubia,&  pe  ff  D. 
riculis  plena  efi,occultorum  rimari  caulas,&  cordium  I'crutari 
fecreta.  Proindehumilispropriopriuaturiudicio,  ne  index 
l.Cor.i.  fiat  alienz  uitz  . Nouit quidem  dixilfe Dominum  ; Nemo 
Icitqug  funt  hominis,nififpiritushominis  qui  millo ell.  Qtf 
in  fe,  & Intec  in  altero.diuino  totum  committit  exammi , cut 
patent  omnia  tarn  vifibilia , quam  inuifibilia . 

Chryfoll.  Quid  quzfolaborishabet,inquit  Chry.vt  nSiudicesaliu, 
hbro  1.  de  ncc  peccata  aliena  difeutias,  neque  condcnes  proximu  tuum* 
comp.cor.  imo  magis  vero  in  difeutiedo,  & perquirendo aliena  comifia, 
to. 5.  jppe  labor  ett  ingens, & iudicare  dcaltcriusmcnte,fumma  eft  diffi 
uicdifilib.'  culcas.  Quit  vero  hoc audicns, credere  aliquado  pofiit,qubd' 

cum 

gic 


V 


Con c/o  Quart  a . l-  396 

A cum  poftimus  fine  labore  feruare  mandatum,  laboraretii  po- 

lins  velimus,vt  illud  prxnancemurPAt  fi  per  otium  & negli-  ptreati 
gentiam  peccaremus,efict  fortaire  illiquid  venij  his, quia  labo  maximal 
rare  nequiuilfent.Vbi  veto  laboratur  vt  peccctur,quanant  ve  fecum  ad 
na  hie  dignus  erit?  Hoc  quidcm  eft  coiutnderc  aduerfus  cum  firt  iafo 
qui  praecepta  dedit,  & bcllum  iegibus  inferre,  quia  & rcucra  rtm . 
iple  pronunciauit  dc  prajeeptis  iuis,quod  nihil  in  eis  laborio- 
funt  (it,&  nihil  oncrofiunijdiccnsjlugum  enim  meii  fuaue  eft,  Mat.  I i-.* 
& onus  metimleue. Idem  ct  alibi  ait;  Quandoquidcde  alijs  Chry.  ho. 
iudicamus,diligenter  omnia  pcrfcrutamur.quado  vero  de  no  ^ 7. jn  Ma. 

B bis  ipfis  lententiam  laturi  fumus,tenebris  obdudi,parum  in-  Uojlra  fa 
telligimus.-nam  fi  tam  acri  cura,nofiracxaminaremus, quanta  #4  potiut 
aliena  perucftigamus,Iyncerant  vtique  lententiam  ferremus.  qua  alit— 
Vide  igitur  quantopere  erremus , qui  cum  caufam  & negotiu  na  txplo - 
noftrum  poftimus  commodius  difcutcrc  quam  a]icnum,mhi-  remits . 
loinmus  in, in  alieno  potius  difcutiendooccupemur,  quam  in 
nofiro.Hmc  Grego.aitjSi  diftin&e  pritis  mala  in  nobis  infe-  Greg.  14. 
quint ur,  iuftunt  qtioque  eft,  vt  ct  contra  aliena  mala  et  vtili-  Mo.  c.15. 
ter  crigamur,  & ca  quae  ptius  in  nobis  punimus,  ct  poftmodu 
in  alijs  redarguendo  fuperemus.  Scd  hanc  cre&ionc  mali  ne-  Ccnfcien- 

C fount, qui  fcrclinquunt,  & bonos  impetunt,  fibi  ieintra  con-  tiam  no— 
Icicntiam  fua  mollitic  bland*  adulationis  inclinant,  & contra  ftrd  prim 
ahorii  vita  dittri&ionc  alperitatis  eriguntur.Sic  ergo  hodie  hi  difeutia— 
dccc  difcipuli  indignantur  contra  duos,  & tn  ipfi  interius  non  mus. 
exploranc  prius  & diligeoter  inueftigant,num  forte  cohfimili 
morbo  laborent,  quo  hi  duo  difcipuli  laborabant. 

APPENDIX. 

ECce  afendimus.  Sane  reuocat  nobis  paflim  Chriftus  in  me 

.moriain  paffionc  fuam  , vt  entolliantur  praua&  dura  cor  PaJftoChri 
D da  noftra.atque  ad  Dnm  reuertamur.  Vnde  Ioann.  1 i.aitj  Si  Jii  cur  no - 
exalcarus  fuero  a terra, omnia  traharn  ad  nteipfum.  Certe  de  Us  ftfij- 
Gedeone  legimus  q>  quia  aliquando  vicit  Madianitas,  dixit  ei  ponatur. 
popu!us,dominare  noftri,tu  & filij  tui,&filij  filiorunt  tuoru,  loan.  1 a. 
quia  Jibcrafti  nos  de  manu  Madian.  Quanto  igitur  magis  dc-  Iudic.  8. 
bemus  gratitudinem  aninti  noftri  erga  Chriftum  oftendere, 
qui  nos  non  vt  Gedeon  finefanguims  efFufione  led  pretiofifti 
mo  fanguine  eflfulb,de  poteftate  dxmoni;  bberauit?  Ita  vt  cer  Exod.  14. 
tcdicere  poftit,ficut  olim  hebraris, vos  ipfi  videtis,  quomodo  1 
‘ portauerim  uos  fuperalasaquilarum  . / 

Die  vt  ftdeant.  Mirum  fane  eft,  q,  qui  tm  pifeationi  hafte- 
aus  intcudcrant,  modo  untopere  afferent  dignitatcs,&  praf  - 

DDD  4 laturas. 


1 


1 


Ter.  V.  foftll.  Bom.  Qua  drag. 

Jmhitio  laturas . Sane  vt  inde  intelligam us , quam  late  ferpat  hoe  vi-  £ 1 

quam  la-  tium,tum  ctiam  vt  iudicia  domini  potius  denote  admiremur, 
ti  ferpat.  quam  velimus  lerutari . Sicetiam  videmus  fa&um  fuifle,  vt 
olim  hebrati  qui  tantopere  diuinocultui  intendebant , poli- 
modum  idola  adorarent. 

Nefiitis  quid  petatis.  Vide  quantum  difpliceant  Dcopett- 
tiones  iniulla?,ficut  contra  quz  iulla:  funt,  valdc  ipfi  placcnt. 

Mat.i  J.  Sic enim  Chananararqua; iufte petebat, facile  conceffit:&  ta- 
men  huic  mulieri,  & his  dtfcipulis  ,quamuis  cognatione  con- 
iundis,no!uic  conccdere  qua;  petebant . 

Potejlis  bibert  calicem . Sane  fi  daemon  nobis  diceret  > cum  F B 
ad  vitia  inuitat,vtrum  poflimuseius  calicem  bibere,  longea- 
liter  nos  gereremus:  at  vero  nihil  tale  facir, neque  nos  aliquid 
Facile  /la-  cogitamus.led  llatim  nos  in  mala  prarcipitamus . Non  igitur 
ttm  labi—  id  faciamus,  neque  dicamus  ftatim.polUimus,  fed  potius  dili« 
mnrima-  genter  meditemur  quo  tandem  feramur . 
la-, . Vot  autem non  fic . Quali  dicat , praetcnliones  iftx  potius 

Simile.  barbaroru  liint, qua  Chnltianoru,&  meoru  difcipuloru.  Sane 
c£i  volumusalieui  bene natoviro  aliquid  turpe  quod  facit.aue 
facere  int£dit  difluadere,dicere  folemus,  quid  quarto  amplius 
I .Cor.*.  facerct,qui  ex  inbma  plebe  genus  fuuin  duxu?  Apof.quide  fa-  Q q 
tis  intelligebat  quanta  client  prxlaturx  onera,cfi  diceret:  CG 
liber  eflem  ex  omnibus, me feruu  feci,-  vt  plures  lucrifacerem. 


Fcria  V.  poft  II.  Dominicam 
Quadragefima: . 

CONCIO  PRIM  A. 

O m o quidam  erat  dines,  & indnebatur  purpura, 
&byjfo.  Luc.  1 6.  Narratio  magisquam  parabola 
videtur,ait  Ambr.  quandoet  nomen  exprimicur. 
D.Ambr.  ibJb&x-  Neque  vero  omnis lanfta  paupertas , aut  diuitix 
lib.  8.  in  criminofa;,led  vt  luxuriainfamatdiuitias,itapaupertatecom 
Luc.  1 6.  mendat  fan&itas.Porro  diuesi(le,ait  Greg.non  abllulille alie 
Grego.  in  na  reprehendirur,  led  propria  non  dedillejnec  dicitur,quia  vt 
£uang.ho  quemquam  oppreflit,  led  in  acccptis  rebus  feextulit.  Hine 
mil.  140.  ergo  lummopere  colligendu  ell,  qua  poena  multandus  (it  qut 
aliena  diripit,fi  infemi  damnatione  percutitur,qui  propria  n5 
largitur . Nemo  ergo  fecurum  fc  xllimet  dicens . Ecce  aliena 
non  rapio,  fed  coucdlis  licitc  rebus  fruor,  quia  diues  ide  not* 

idciroo 


H 


’v. 


ale , 


Cone io  Prim  a.  397 

A idcireo  punituseflqm  aliena  abllulit,  fed  quia  accept  is  rebut  Eltstmofi - 
femetipfum  male  dcreliquic . Hoc  quoquefuit  quod  huncin  m,  redi— 
inferno  rradidit : quia  in  fua  felicitate  timidus  non  fuit , quia  munt  diui 
accepta  dona  ad  ufum  arrogant  1 at  inflexit,  quia  vtfeera  pi  eta-  tts  pecca~ 
tisignorauit.quiapeccatafuaredimereetcumfibiabundaret  ta  fua. 
precium,noluit.  Sunt  nonnulJi  qui  cultum  fubtilium.pretiol'a 
rumque  veliium,non  puratw  die  peccattim:quod  fi  culpa  non 
cfiet,ncquaquam  fcrmo  Dei  tam  vigilanter  exprimeret,quod 
dines  qui  torquebaturapud  inferos,  byllo  & purpura  indutus 
fuilTct.  QuamculpampofTumusetiamex  co  dignolcerc,quia 

B fi  abieftio  vilisindumenti,virtus  no  diet,  Euangelilladc  loan  Mat.j. 
ne  vigilanter  non  diceret ; Erat  indutus  pilis  eamclorum.  Mar.l. 

Homo  quidam.  Cum  tam  auari  client  hi  pharifari,  idcirco 
Chnftus  hanc  eis  hiftoria  commcmorat.  Sic  optiinm  concio- 
nator  fe  debet  accommodare  feegndum  necdlitatem  fuorum 
audientium, Optimc  vcrohuicdiuiti  quadrat  quod  ait  Iacob.  Iaco.a. 
Itidiciu  fine  mifericordia  fi«tilli,qui  no  fecericmilericordia. 

Induebatur  purpura  & byffo.  Si  id  culpabile  erat  in  dilute, 
quanto  qmrfo  cnlpabilius  era  in  patiperc,  & tenuioris  condi- 
tions homine?Sopho.  i.Vifitabo  fuper  principes,&  fuper ocs  Sopho.l. 

C qui  induti  funt  vellc  peregrina.Si  principibus  exedfum  in 
his  fit  cominatio, quanto  magis  fict  ipfi  mercatori  aut  opifici? 

lndusb at ur  purpura.  Cofidera  oblccro  quo  Dcus.quje  ho  Vejlitut 
mines  prctiofiora  ducunt,fub  terra  condidcrit, vt  aurfi.argen-  fiat  mode - 
turn  ,&  alia  id  genus:cur  ergo  tu  te  vermiculum  induis  tam  cu  rati. 
riolc?  Sane  Deus  in  forma  humana  uoluit  homo  faftusappa 
rcre,no  in  angclica;vn  Paul.  Habicu, inquit, inuetus  ut  homo.  Philip,  t. 

Epulabatur  quotidte  (flendide.  Sane  cum  carncm  tuam  de-  Tempera - 
licatc,  & tantis  ciborum  generibus  pafeis,  confiderarc  debes , tia  vttlit. 
quod  earn  feruas  & laginas,ut  efca  iic,&  cibus  immundis  ver-  Simile. 

J)  mibus.  Qua  quidem  m rc,ei  fimilis  es,  qui  amicis  fuis  volens  Delict ( mi 
pa  rare  conuiuium , multis  retro  diebus  anferes  laginat , ut  in  dana  quo 
diem  conuiuij  valdepingues  fintjitanimirum  tu  qui  tam  deli  redigatur. 
cate,tantacura,&folicitudinc  carncm  tuam  pafeis,  vermibus  Simile, 
earn  feruas, qur.fi  vcl  nobilesaliqui  fine  viri,vd  familiares  tui. 

Plulqnam  infanus  quidem  es,  fi  cum  in  hac  vita  in  cocinuo  fis 

bc-llo.fc  in  medio  inimicorum  ambules,  inimicis  tuis  arma  tri 

buis, ut  ab  cis  uincaris.Nonnc  vides  quod  carncm  tuam  itapa 

fcens,&  ei  mnltos  cibos  tradens,tribuis  illi  vires  & robur,qtii- 

bus  aduerfum  teinfurgat,  & ipfafibi  fpiritum  fubijeiat  ? His 

armis  caro  Holopherncm  truncauit,&  Amnon  filium  Dauid  Tudith  13. 

interfecit.ToIlc  ioimico  arma,fi  vis  cum  vinccreiababllinentc  a.Rc.x 3. 

porro 


l.Pet.j’. 
Rom.  13. 


P.Hier. 

Galen. 


Salluft. 
Sene.  Ii.8. 
epi.  ad  Lu 
ci.  epi.61. 
Sen.li.i  j. 
epi  .96. 
Sen.li.21. 
epi  IK  1 20. 
li.2x.epif. 
124. 


Grego.  in 
Euan,  ha 

40* 


Mat.  7. 
Exo.33. 


Fer.  V.  po/t  II.  Dom . Qua  drag. 

porro&  fobrio.procul  fugit daemon. Vndc  Petrus admonetdi  E 
cens;  Sobrij  eftote,&c.  Et  Paul,  ait;  Non  in  commefi'ationi- 
bus  &c.Namque  no  foium  uaria  uitia  acccndit  ingluuies,  fed 
omnium  quoque  uirtntum  ftudia  cncrnat , & ad  omnia  fpiri- 
tualiaexercitia,gratiem  & ineptum  homincm  reddit.  Ad  q<T 
probandumcitat  Hie. Galen. teltem(dicens.  Galen. ucl  do&if- 
fitr.i  Galeni  interpretes  aiunt , cos  quorum  mra  & ars  fagina 
eft,nec  viuere  polfe  din  nec  fanos  e(Ie,animafquc  ita  nimio  fan 
guine  & adipibus  quafi  inuolutas  luto, nihil  tcnue,nil  c^lefte, 
led  Temper  carnalia  eruftare,  & uentris  inglumcm  cogitare . 

Gula & intemperantia  adeo  turpillima  fiint,Hc  his  dcditi,in-  F 
ter  bruta  animalia  comemorari  polfe  videacur.ut  dicit  Salfuf. 

& refertura  Sene.nonad  tollcnda,fcdirritanda  famc&  fitim, 
tot  condimcnta  adinueta  fuifle,vnde  pallor, & neruorum  vino 
madetiu  tremor, miferabiliorq;  q.  ex  fame  macies,indc  inccrti 
labentiu  pedes,  inde  multi  morbi,  muhnque  vitia,  qua?  mala 
vna  temperantia  curat.  Miraristanta  morboru  varietatc?co- 
quos  numcra,&non  mirabcris.Deus  bone  qua tos  holes  vnus 
venter e\ercet,atque  fatigat.Vtrum  hie  panis  fit  fecundarms, 
an  le&iftimus, inquit  Sene.ad  natura  nil  pertinet,qua?  ventre 
no  delefhiri  vult, fed  impleri.  Vtru  hie  poms  fit  et  muha  arte  <3 
refrigeratus, natura  non  vr  curare, fed  id  tm  qu.rrit,  ur  fitis  ex 
tinguatur.Malu  pane  hunccfi'einquis,bonu  quidc  cu  ubi  fa- 
mes reddet.  Quare  fame  expc&a,ncque  anteedas.q  ea  impe 
ret.Sunt  qui  uarias  regiones  peragrat,&  maria  tranant,ut  pre 
tiofos  atque  Jautillimos  quolqueacquiranc  cibos.  Scd  cur  tan 
ta  ad  ca  rem  folitudo  adhibetur?Paflim  quidem  accomndata 
alimenta  natura  diftribuit , & ad  ledandam  famem  apriffima. 

Et  erat  quidam  meridiem  nomine  Lazarm . Notandii  nobis 
eft, ait  Greg.in  ore  veritatis de  fuperbo  dilute,  & humili  pati- 
perequantus  fitordo  narrationis.Ecce.n.dr,homoquida  erat  fj 
d iue$,&  protinus  fu binfertur,erat  quida  mcndicus  note  Laza 
rus . Ccrte  in  populo  plus  lolent  nola  diuitu  qua  pauperum 
fciri.Quid  eft  ergo  Deus  de  paupere  & diuite  verbfi  facies, 
nomen  pauperis  dicit,  & nomen  diuitis  non  dicit, nifi  q>  Deus 
huniiles  nouit,&  fuperbos  ignorat?Vndc  & quibufda  de  mira 
culorum  uirtute  fuperbictibus,in  finedi&uruseft;Ncfcio  vos 
vnde  fitisrdifeedite  ocsoperari;  iniquitatis . At  contra  Moyli 
driNoui  teex  note:  Ait  ergode  diuite, homo  quidaiaitdepau 
pere, mcndicus  nomine  Lazarus.  Ac  fi  apertc  dicat, pauperem 
humilem  fcio.fuperbum  diuitem  ncfcio.illu  cognitum  perap 
probatiooemhabcojhuncper  iudicium  repiobationis  ignores. 

Vltt- 


Cone  to  VrintA . 3 p 8 

A V leer  thus  pltnus.  At  diues  ait  Chryfol.varijscrapulatus  fer  ChryfoL 

culis,indigeliione  fuam  ruftabat,ne  uoce  pauperis  talitcr  iace  fer.  i » I. 
tis  audirct.Iteq;  Dcus  quia  obduratis  cordibus,unius  oris  nil  Auari  £ 
erat  uox  cJamancis,ad  capiendu  cor  diuitis, totfi  corpus paupe  Jint  duro 
ns  vulneribusapcrit,ut  in admoncndodiuitc  tot  client  paupe  torde. 
ris  ora  quot  vulnera.Sed  diues  infatiabili  corde  & fnj>bo  ocu- 
Jo,hxcoia,&  audire  & videre,&  lentire  cotemnit.Habuiflec 
forte  altquaexculationc,ait  Greg,  ft  Lazarus  ulccrofus  ante  Grego.  in 
cius  ianua  non  iacuiflet,fi  eius  inopia  non  diet  oculis  impor-  Euan.  ho. 
tuna.  Itc  ft  longe  elfe diues  ab  oculis  pauperis,  minore  tole-  40. 
raft'd  in  animo  tentationc  pauper.Sed  du  egenfi  & vlcerofum 
ante  ianuam  diuitis  pofuit,in  vna,  eadcmque  re,  & ex  vifionc  Oetafionet 
pauperis,  non  miferenti  diuiti  cumulum  damnations  intulit , dat  Dtus 
& rurlus  ex  vilione  diuitis, tetatu  quotidiepaupcrc  probauir . turn  vtdi 
Quantss  cnim  hunc  tentationes  fuftinuific  putas,cu  egcret  pa  uis  tletmo 
ne,dc  non  haberct  fanitatem,cerncreiq«e  diuitem  delicijsaf-  findfaciat 
flucntcm,&  fofpitate  frucntc?fe  vulncnbus  deprimr,  illu  verb  tu  vt  pau 
purpura  indui?  pauperem  a ncmine  viiitari,  & dinitc  a muitis  per  maps 
lalutari?  Na  g>  nemo  ei  ad  vifitandum  addict,  teflatur  canes,  mereatur. 
qui  licentcr  eius  vulnera  lingebant.  Exindecrgoomnipotens 

C Dcus  duo  iudicia  exhibuit.dum  Lazarum  pauperem  ante  ia- 
nuam diuitis  iaccre  permifit.  Cupitns  faturari  de  mitts.  Diues 
pauperem,  ncc  cadentibus  de  menfa  inicis  pafcit,ait  Chrylbl.  Chryfol. 
& Lazarus  pauper  quiaaliud  non  habcbar,et  decarnibus  luis  fer.  111. 
canibus  humanus  cxtitit.Mifcr  diues  (i  pane  no  dedilti,quare 
vel  canes  abigere  noluifli?fed  mitiores  te  canes  tui,imotu  ff- 
uior  canibus  tuisrnam  tc  fa?uiente,illi  parcunt  qui  n6 ad  mor  Auari  g 
fum  dentes  fed  linguas  ad  obfequium  lie  producunt,vt  in  mo  (int  cru- 
dum  fpongix  non  vexent  vulnera,  fed  detergant . delis. 

FaUum  eft  autem  vt  moreretur  mendicus.  Maxima  eft  vtili 

j)  tas  hums  Euangel.  qnquidem  ex  eoincutitur  timordiuitibus 
auaris,&  conlblatio  datur  paupenbus  patienttbus . Ceterum 
quis  non  decipcretur,videns  ta  diuerfos  exitu$,&  funerO  pro- 
curationem Siquidem  videas  nuc  q>  inter  nos  in  funerc  diuitis  Non  eft  De 
multa  repenutur  funalia,itelongacaterualugubris,audies  va  us  per/ina 
na  cymbala,varios  facerdotcs  & religiofoscanctes,  itemiflas  rum  acre - 
& ref  ponfona  cxquilitiftimis  numeris  dccantata , ita  vt  videa-  pi  at  or . 
tur  diues  in  cxlu  ltatim  inferendus.  At  vero  huic  diuiti  aliter 
contigit,na  fepultus  eft  in  inferno. Quis  porro  mundanus  ere 
diddlcr,  Lazaru  mcndicuin  loco  inlimo  mortuu,pannis  obli- 
tu, ta  fine  vllocomitatu, fine  facula, fine  luftu, in  finu  Abrahae  Amb.li.  8. 
transferendum?  6 felicia  vlcera  ait  Anibr.  qua*  perpetuu  ex-  in  Luc.  1^ 

duduxu 


t 


Ter . V.  foflJL  Bom . Qua  drag, 

cludunt  dolore  ! 6 vberes  micx,  qux  repel  litis  ieiunium  fern  £ 
pirernu,&  quxcolligente  pauperc  xternis  expletis  alimetis. 

Vt  portaretur  ab  Angela  in  finum  Abraht, . Corpora  et  glo- 
riofa,ait  D.Tho.  dicuntur  ferri  baiulisangelis,  & etinnubi- 
D Tho.4.  bus.non  quad  eis  indigeant,  fed  ad  rcucrentiam  defignandam 
fen.  di.44.  qua;  corporibus  gloriofis  & ab  angclis,&  ab  omnibus  creatu- 
q.i.  art.3.  ris  defertur. Animar  hominum  poll  mortem, ait  D.Tho.alibf, 
q.  1.  ad  1.  ad  quietem  peruenire  non  pofTunt.nifi  mcrito  fidci,quia  acce 

4.  fen.  dill.  dentem  ad'Dcum  oportet  credere.  Primum  autem  cxcmplQ 
4?.q.i.ar.  crcdendi  hominibus,in  Abraham  datur.qui primus fe a coetu 

2. in  cor.&  infidelium  fegregauit,  & fpeciale  lignum  fidei  acccpit,  vt  con-  t 
adi.&  i.&  flat  ex  epilt.ad  Hxbr.8c  ex  Gen.&  ideo  requies  ilia,  qux  ho- 
3 .p.  q.  j 2.  minibus  poll  rnorte  datur,  linus  Abrahx  dicitur,  vt  ait  Aug. 
art.i.ad  4.  fed  animx  fandorum  polt  mortc.non  omni  tempore  earn! cm 
Peb.  1 1.  quieiem  habuerunr.quia  polt  Chrilli  aduetum,nahent  plena 
Gen.  1 7.  quietem, diuina  vilione  perfruentes,  fed  ante  Chrilli  aduentii 
Auguf.  dc  feu  palTtonem , habebant  quidem  quietem  perimmunitatem 
Gen.adli.  poena; , fed  non  habebant  quietem  defiderij  per  cpnlccutione 
c.34.  finis,  & ideo  flatus  fandornm  ante  Chrilli  aduentum,  poteft 
Quid  Jit  Ji  conlidcrari  dupheiter , nempc&  fecundum  id  quod  habebac 
nut  A bra-  de  requie  , & lie  dicitur  linus  Abrahx,  vel  potell  conlidcrari 
hi,  etquid  quantum  ad  id  quod  eis  de  requie  deerat , & lie  dicitur  lini- 
limbus . bus.Hxc  igitur  loca  fuerunt  ante  Chrilli  aduentum.  Sicut  re 
Simile.  quirt  fandorum  patrum  ante  Chrilli  aduentuni  dicebatur  li- 
rus  Abrahx, ita  St  polt,led  diuerfimode;quia  enim  ante  Chri 
fli  aduentum,  fandorum  requies habebat  defedum  requiei 
adiundum,  dicebatur  idem  infernus,  & linus  Abrahx  , vnde 
ibi  non  videbatur  Dcus.  Sed  quia  poll  Chrilli  aduentum  lan- 
Sinus  A-  dorum  requies  eftlompleta,cum  Deu  vidcant,  tabs  requies 
hrahfquid  dicitur  linus  Abrahx, & non  infernus, & ad  hunc  finum  Abra 
vam  Jit.  hx  orat  Ecdefia  fideles  perduci,cum  dicit,in  finu  Abrahx  pa  jf 
triarchx  tui  iubeascollocari.Cxterum  hie  loquendi  modus  , 
D.Aug.li.  quod  cxlum  dicatur  linus  Abrahx, clt  D.Aug.lib.p.conf.  vbi 

5.  cof.c.3.  dicit  diledum  fuum  Nebridiu  iam  efie  vita  fundum , & eius 

animam  Deofrui  in  finu  Abrahx. 

Vt  portaretur  ab  angel ts.  Vide  quomodoportaretur  a mul 
tis  angclis,ad  maiorem  ferui  Dei  honorem:  fed  contra  de  di- 
uite  dicitur, quod  fepultus  fuerit  in  infcrno.Sed  dices  tu,quo- 
Vitia  du - modo  baiuli  eum  ad  infernum  vfque  duxeruntfAd  quod  dies 
cunt  hemi  mus,quod  vitia  ipfa  nempe  gula,luxuria,ambitio,  crudelitas  , 
turn  ad  in.  eum  deduxerunt  vfque  ad  infernum,  cum  tales  haberet  c6fta 
firnum . trcs,&  ulium  dTct  quad  confaterniutu . Cur  ergo  auari  di« 

uites 


Concio  Prim d • 399 

A uitcs  periculum  non  facitis  in  hoc  diuite?  Cur  pauperibus  no 
eflis  liberates  ? Sed  confolentur  paupercs,cum  videanr  Laza- 
rum  mendicum  in  finum  Abrahr  deportari . 

Mortuus  efi  diues , (j  fepultus  e(l  in  inferno . Modo  inquic  Pauptrum 
Chryfol.  inhumani  diuitis,  & pauperis  Lazari,  ftupcndas  vi-  compatiao 
ces  in  medium  produccre  gcftimus.quia  diues  qui  participem  tur  dim— 
pauperem  in  bonis  prxfentibus  audirecontempfit , in  futuris  tef. 
mahs  compatientem  pauperem  no  meruit  inuenire:  nec  ardes  Chryfol. 
aqux  refrigerium  percepit,xftuanti pauperi  fame.panis refri*  fa. 66. 
gerium  qui  negauit.Vnde  Gre.air,  Admoncndi  funttenaces,  Greg.j.p. 
B vtnouerint,quod  haneprimum  iniuriamfaciunt  Dto,quia  pafto.  ad 
danti  (ibi  omnia, nullam  mifericordia?  hoftiam  reddunt.  Hinc  mo.23. 
etenim  Pfal.ait,  Non  dabit  Deo  placationc  fuani , nec  pretifl  Pfal.48. 
redemptionis  animre  fua*.  Pretium  namqueredemptionis  da 
re, eft  opus  bonum  prxiienienti  nos  gratia:  reddere.  Hinc  Io,  Luc.  3. 
exclamat  dicens , lam  enim  feettris  ad  radieem  arboris  pofi- 
ta  eftromnis  arbor  qua:  non  facit  frudum  bonum  cxcidctur,& 
in  ignem  mitetur.En  igitur  fratres,  inquit  Chryfol.  quam  la-  Chryfol. 
mentanda  rerum  mutatio  pauperem  portantangeli,  diuitem  fer.  in. 
dcglutit  infernus:  en  fratres  mors  pauperis,  totam  vitam  vicit  Pauperet 
C diuitis. Pauperi  deferendo  ad  fepultura,duo  baiuli  deliguntur  hit  totem 
tanquam  oneri  proi jciendo,&  idcirco  merito  angelica  mox  ei  nuntur  i 
deputantur  officia . Diuitis  quide  funus  anteccdit  & fequitur  diuitibut 
Jonga  caterua  vefte  lugubri  induta,&  tamen  fcpelitpr  in  infer-  multii. 
no,&  accepit  ante  animf,quam  corporis  fepulturam, nec  ante 
quieti  corporis,  quam  paenali  traJitus  eft  fcpulchro,  vt  viuac 
poena: femper,  cum  fit  femel  mortuus  vitx . 

Eleuans  ante  oeulos  fuos  turn  ejfet  in  tormentis . Sero  diues  Chryfol, 
furfum  leuat  oeulos,  quos femper depreflit  interram : Diues  fer.  114. 
quos  oeulos  leuas,ipfi  funtaccufatores  tui.no  placanciudice , Ser.  iiz* 
D fedinflammant,nonreportantvcniam,fcdreatum.Qu6refpi  Ser.66. 
cis  diues, ibi  eft  Lazarus, qui  teftiseft  crudclitatis  tux.&ipfe 
furfum  eft, quern  deorfum  videre  defpexifti.  Vndcde  talibus  Pful.itf. 
dicit  propheta ; Oeulos  fuos  ftatuerunt  dedinare  in  terram  , Auaritia 
Cum  ejfet  in  tormentis.  Pungit  poena,  quern  nonpoen'tudo  hoses  exat~ 
copunxit,&  vexant  tormeta.que  Lazari  vulneranfi  moucrut.  cat . 

Eleuans  oeulos . Sanefero  eleuas  oeulos,  olim  iltud,  olim, 
eG  Lazarus  anteianuS  medicabat,  tfic  diceredebebascfi  pro-  Pfal.iz, 
pheta,Illumina  oeulos  incos,nc  vnqua  obdormiam  in  morte. 

Vidit  Abraham  a longe . Vident  mali  gloriam  bcatoi u ait  D.Tho.4. 
D.Tho.vt  ficut  pp  perfedam  fandorum  beatitudinem, nihil  fen.  di.  jo. 
erit  in  beads  quod  non  fit  gaudij  materia,  ita  ml  fit  in  damna  q.z.ar.z. 


Simile. 

Quo.8.q. 

7.ar.i6.& 

2. 


Chryfol. 

fcr.6fi, 

Gen.  1 8. 


PetRau. 
fer  .66. 


Crttdeli- 
bus  denega 
tur  miftri 
cordia. 


Chryfol. 

fer.ua. 

Graues  in 
ftrni  cru- 
ciatus . 


Fer . V.  poft  1 1.  Horn.  Qua  drag. 

tis,  quod  non  fit  eis  materia  & caufatriftitia? , nec  illiquid  tjp  B 
ad  triftitiam  pcrtinerc  poflit,deerit,  vt  fit  comm  miferia  con- 
fummata.Idcm  et  alibi  air.Damnati  in  inferno  cxiftctes.pofc 
diem  iudicij  memoreserunt  gloria*  fandorum,quam  anteiu— 
dicium  & in  iudicio  vidcrunt,&  fic  cognofcent  hos  clfc  in  ma- 
xima gloria, quamiiis  non  vidcant  ipfos  beatos.neceomm  glo 
riam,&  ita  inuidia  torquebuntur.  Et  fic  afHi&io  qua*  eft  in  eis 
nunc  ex  tali  vifione,tucmanebit  vifionefublata,dequo  etma 
gis  dolcbfit  videtes  ie elfe  vifione saftoru  indignos  iudicatos. 

Vidit  Abraham  longe.  Longeilli  erat  Abraham, cui  no  fue 
rat  proximus  pauper, ait  Chryfol.  Abraham  diues,fed  plus  hu  JT 
manitate  q.  ccnfu:tu  diues  in  humanitate  tua  maior  tuu  diui- 
tijs  extitifti.  Abraham  fibi  peregrinus,ciuis  hofpitum  fuit,tu 
palatia  poftidens.teftum  pauperinon  dedifti. Abraham  dum 
feruos  lufcipit.Dnm  ficrecepir,&  cundis  hommibus  ponens 
panes, ipfum  Dominum  fuam  fufeepitad  menfam,  tu  dum  fin 
gulari  pauperi  negas  micas,  ftillam  refrigerij  perdidifti. 

Et  ip  ft  clamant.  Sic  clamnt  ibi  ait  Pet.  Rauennas , qui  hie 
clamantescontempfit  audirc  . Ibi  cafla  uox  c ft,  iflicinanis  eft 
clamor.  Audi  prophetam  dicentem,In  inferno  aut  quis  confi 
tebitur  tibi  ? in  inferno  quis  mifericordia*  locust  in  tormentis  G 
qua*  fpcs  vcnixP&in  hora  fmx,  tps  mdulgentixquis  quxtit? 

Pater  Abraham  miferere  met . Crudelis  fili  quam  miferi- 
cordiam  petis  ? Sane  fi  Lazarus  ad  tuam  menfam  veniflet , tu 
ad  iftum  difeubitum  non  venilfes . 

Vt  intingat  extremum  digiti  fui . Qui  daudit  manum  pau- 
peri, extremi  ftipem  digiti  fic  depofeit,  & fitit  aqux  guttam, 
qui  vini  lacus  ne  guttam  daret,inclufit.  Qui  diuitias  (lias  non 
impartitur  pauperi,  fic  rcpellitur. 

Vt  refrtgeret  linguam . Lingua  plusardet,  qux  mifciicor- 
dia,vt  ficretjiubcre  neglexit:  in  lingua  etiam  mains  lentit  in-  H 
cendium,qua?  maledixit  pauperi, & derogando  pauperi,  pau- 
peris blafphemauit  autorem . 

Mitte  Lazarum.  Adhuctu  in  Lazarum  ficcrudeIis?M»7/« 
Lazar um.  QuoPad  infernum,&  profundiflimum  chaos,  de  fo 
lio  (iiblimi.  V t video, quod  agis  dines, non  eft  nouelli  doloris, 
fed  Iruoris  antiqui,  & zelo  magis  incenditur  quam  gehenna. 
Eftgrauc  illis  malum, eft  incendium  non  ferendum,  qups  ali- 
quando  habucre  contcmptui,  uidete  feliccs.  Adhucdiuitem 
malitia  non  deferit,quem  iam  poftidet  p£na,qui  non  fend  La 
zarum  duci  poftular,fed  ad  fe  Lazarum  vultdcduci.  Quid  eft 
diuesPab  xftu  byflus  non  defendit  ? purpura  non  refiftitinfer* 

, , no? 


Concio  Prim  a . 400 

A no  ? fed  deferuerunt  te  ifta  , & ipfe  nunc  nudas  fudas . 

Inttngat  extremum  digiti . Quomodo  audcs  ab  eo  petere* 
cui  toties  quae  petebat  dcnegafti  ? fed  dicis  diues , egoetfi  vi- 
nutn  ncgaui.aquam  peto,quam  coem  cunftis  animantibus  ru 
tor  ipfe  omnium  prsftitir,  & nacura.  Puto  diues  q»  & aquam  Auareru 
pauperi  tu  denegafti,cui  ne  ingrederetur  ianuam  tuam,ncad  crudelitau 
tuum  puteiun  pcrucn:ret , canes  quam  plurimos  obiecifti . 6 
cjuanta  eft  fubtilitas  iudiciorum  Dei!  ait  Greg.  6 quam  di-  Gregor.in 
ttricleagitur  bonoruma&uum,malorumquerctributio!  Cer  Euan.  ho. 
te  fu perms  diftum  fmt,  quia  in  hac  uita  Lazarus  cadentes  mi  40. 
cas  de  men  fa  diuitisqu.Trebat)&  nemo  illi  dabat.Nunc  defu 
plicio  diuitis  dr,quia  dc  extremodigito  Lazari  diftillari  aqua 
in  ore  fuo concupifcit . Hinc ergo  fratres  colligite,  quanta  fit 
diftruftio  feneritatis  Dei : diues  enim ifte qui  vulnerato  pau-  lufla Dei 
peri.mcnlae  luae  vel  minima  dare  noluit,in  inferno  pofitus  vC-  iudici a. 
que  3d  minima  quaerenda  perucnit,nam  & guttam  aqu  x peti 
uit,qui  micas  panis  negauit.  Caeterum  quia  abundare  in  con-  Loquaci - 
uiuijs  loquacitas  folct,is  qui  male  couiuatus  hie  dicitur,apud  tat  ex  at* 
infernum  grauiusin  lingua  ardere  pcrhibetur.prima  namque  tunneon- 
malcconutuanribusfamulaturcu!paloquacitatis,poft  Ioqua-  uiuijs. 

C citatcm  vero  ludendi  ct  leuitas  fequitur.Vnde  in  Exod.  diet-  Exo.3  z. 
tur.Sedit  populus  maducare,&  furrexerunt  ludere.  Sed  priuf 
quam  ad  lufum  moucatur  corpus , ad  iocofa  & verba  inania 
mouetur  lingua.Quid  ergo  eft  quod  innuitur,quia  in  tormen 
tis  pofitus  diues  linguam  fuam  refrigerari  poftulet,  nifi  quod 
is  quiconuiuando  inagisdc  loquacitatc  pcccauerat,per  retri- 
butionis  iuftitiam  in  lingua  atrocius  ardebatJ0  felieem  Laza 
rum, inquit  Chryfolog.qui  recepifti  pro  doloribus  requiem  , Chryfol. 
pro  opprobrijs  g!oriam,&  procontumelijs  honorem,  pro  vul  fcr.66. 
neribus  prarmia  artcrna,pro  fiti,refrigerij  fontem,  pro  fame  , 

D carleftis  menfx  delicias,&  pro  panis  immortalitatem.Tu  di-  Maxima* 
ues  fulgens  quondam  purpura, nunc  tegere  Giro:  pro  coccino  inferni  fuf 
veftire  flammis,pro  molli  difcubiui,fuftinetormcntoru  dura,  flitist. 
prolautis  fcrculis.epularepanas.-copias  inopia  copen(a,ebrie 
tates  fiti  digerc-,pro  odoribus  afpergere  fatore,  & cui  aftite- 
junt  voluptatis  obfequia , aftent  modo  miniftcria  panarum . 

Rccordare  quia  recepiflibon*  in  vita  tuts.  Indicator  hie  ait  Gregor.m 
Gregor,  quod  diues  boni  aliquid  habucrit,  ex  quo  in  hac  vita  Euan.  ho. 
hona  receperit:  rursuquedfi  dc  Lazaro  dr  quia  recepit  mala , 40. 
profefto  moftratur  & Lazarus  habuifie  aliquod  malii.qd  pur  Etna  re - 
garetur.Sed  mala  Lazari  purgauit  ignis  inopix,&  bona  diui-  mutter* — 
tic  cpulonis  remuncrauit  felicitas  trafeuntit  vitf.  Illu  pauper  tur  Vent, 


Tauperes 
non  tcmert 
itidtcemui. 

]Jc  Rau. 
I'er.ii3. 


Stnigntf. * 
(iam9  pau 
peribm  tlet 
mofinam. 
Chrylbl. 
fcr.66. 


Scr-iJ3* 

Gre.lib.8. 

Mo.c.i:. 


Ecd.p. 

D.Thom. 
uuol.8.  q. 
7.ar.i7* 


Fer.  V.  pofl  11.  Dom . Qua  drag. 

afflixit  & terfit,iftum  abundant  ia  remuncrauit  & rcpulit.Qui  E 
cunque  ergo  bona  in  hoc  fectilo  habetis,  cum  vos  bona  egifie 
recolitis.valde  de  ipfis  pcrumcfcite,  ne  concefia  vobis  profpe 
ritas  eorundem  remuneratio  fit  bonorum . Et  cum  qtioflibec 
paupercs  nonnulla  re prehtnfibilia  perpetrare  confpicms,noli 
te  dcfpicerc,  quia  fortafle  qttos  fupeifluitas  tenuifttmxpraui 
tatis  inqumar.cnminus  pauperratis  put  gat.  De  vobis  onmino 
pertimclcite,quia  nonnulla  cr  male ada,profpera  vita  fecuta 
efttde  illis  vero folicite  pcnfatc,quia  comm  vitam  ct  magiftra 
pauperta<  erticiat , quoufquead  vitar  re&itudmem  pcrducat . 
Porto  lit  inquit  Pct.Raucn.  Si  tantum  diuitis  hums  iftud  eft  F 
crimen, quiarcccpit  bona,  quantum  quarfo  eritreusqui  inua- 
dit  ind<*bita?Si  tantum  crirmnoliis  qtii  fua  claudit,qut  non  lar 
gitur  accepts  , quam  prrnnliseftqm  & fuis  incubat , & alicna 
pereadi^Fratresdcmus  nollia.fi  tn  noftra,dcmus  in  qute  pu- 
tanuis  nollra,  uitemus  a'iena,  dcclincmiis  extranea  . Ccrte  ft 
cui  aliquid  tulinius,tota  eeleritatereddamus,  ne  hicrelinquc 
tes  omnia, rlluc  cenfu  pauperes  ad  iftum  diuite  perducamur . 

Inter  nos  &vos  chaos  magnum.  Infipienter  ergo  diues  pu- 
tat,ait  Chryiol.apud  inferos  nnitari  loca,quando  hie  agendo 
bene  ucl  male.fibi  quifqucdeterminatum  acquirit  locu.  Stul  q 
tus  in  uita  d«ucs,ftuItior  inuenitur  in  poena, fed  qui  bonorum 
fuorQtps  miferandiisagnofcir.niicexperiaturtfis  punitionis. 

Rogt  te  pater, vt  mittas  earn.  Modorogas?  modo  tibi  tepus 
patiendi  eft, non  rogandi.  Paterc  ergo  Hare  itices , iam  depone 
dolos,  feitur  enim  quia  plus  tc  felicitas  Lazari,  quam  gehen- 
na?  torquet  incendium. 

Habeo  quincjut  frat res , <£*r.  Etputas  quod  quinque  ffatri- 
bus  quidem  tins  fufticir  Lazarus, qui  tibi  tantopere,tot  uulne 
ribus  linsjtoto  damans  corpore, nil  profecit?  Diues  quern  in- 
ferniflamma  cruciabat,  ait  Greg,  quia  lemetipfum  repararc  jf 
operando  non  polfe  agnouerat,neqtiaquam  iam  fibi,  led  reli- 
dis  fratribus  prodelfc  latagcbat.  So  let  namquc  marllnm  ani- 
mum  fpcs  vcl  falfa  foucrc.Sed  vt  poenam  fua  teprobi  gratiius 
fentiant,fpcm  de  venia  amittunt:  Vndc  Hammis  vltricibus  tra 
ditus,  non  fibi  vt  diximus,  fed  opitulari  fiati  ibus  concupiuit  , 
quia  nunqtiam  fe  igniitm  carere  tormentis,  adiunfto  defpera- 
tionis fupplicio  agnouit.Hinc  Salomon  ait;Quodcunque  po- 
teft  mantis  tuainllanter  operate, quia  nec  opus,ncc  ratio, ncc 
lciemia,necfapientia,eruntapud  inferos, quo  tu  propeias.Vi- 
tia  quidem  fpiritualia  ait  D.Tho.indamnatis  confumantur. 
Vndeapud  Ezcch.diciturdcimpijs  quod  cum  armis  fuis  ad 

infernutn  * 


• Concio  ?rim4  . 40  r 

A infernum  defcendunt,&  idco  in  eis  perfe&a  inuidia  eft, ad  qua 
pertinct  dolere  de  bono  alterius  ,quod  ipfenonhabeatinui- 
dus,&  fic  velletomnes  pati  malum  quod  ipfe  patitur;  liberati 
enim  a malo,quoddam  bonum  cft.Sane  quidcm  inuidia  in  ali  Damnati 
quibus  ct  in  hac  vita  tantu  inualefcit , vt  litis  propinquifltmis  maxima.. 
ct  inuideant  de  bonis  qua?  non  habcnt  ipfi : Vnde  multo  dm-  erueidtur 
plius  damnati  inuidia  ftimubnte , vcllcnt  fuos  propinquos  cQ  inuidia. 
alijs  omnibus  efi'e  damnatos,  & dolebunt  fifciantaliquosefle 
faluatos.Sed  tn  fi  non  omncs  debcnt  damnari,  fed  aliqui  fal- 
uari,magis  vellent  fuos  propinquos  quam  alios  a damnatione 
B liberari.quia  in  hoc  et  inuidia  torquebuntur,fi  vidcant  falua 
ri  alios,  & fuos  damnari.  & per  bunc  modum  diues  damnatus 
nolcbat  fuorum  damnatione.  Vt  ergo  pcccatores, inquit  Gre-  Grcgo.  in 
cor.infupplicioamplius  puniantur , & eorum  vident  gloriam  Euan,  ho- 
quos  contcmpferunt,&  de  illoruni  et  poena  torquentur.qttos  mil. 40. 
inutiliteramauerunt.  Item  ante  retributionem  cxtremi  iudi- 
cij,iniufti  in  requie  quofdam  iuftos  confpiciunt,  vt  cos  viden-  Damnati 
tes  in  gaudio;  non  (olu  de  fuo  fupplicio,  fed  et  de  illoru  bono  magis  tor - 
crucienturjlufti  verb  tormenta  malorum  intuetur,  vt  bine  eo  queturglo 
rumgaudium  crefcat,quia  malum  cofpiciunt,  quod  milericor  ria  beat 9- 
C ditcreuaferuntjtatoquc magis redemptori fuo gratias agunt , rum. 
quantovident  in  alijs  q J ipfi  pcrpeti,fi  elTent  relifti,potuerOr. 

Habent  Moyfen , & prophttas , audiantillos . Hoc  eft,  ait, 

Chrylol.Si  Moyfen  quiregna  Aegypti, dementis  fecum  mili  Chryfol. 
tantibus  triuit,qui  ficcauit  mare,qiu  durauit  flu£tus,qui  lapi-  fer.66. 
desinfluentaconuertit,quifoIemtcxitnube,quinodcm  lu-  Exo.7. 
ce  radiauit,quicarlum  fecit  pluere  carnes, rorare  panes, no  lo  Exb.14. 
lumnonaudicrunt,fed&occidcrefunt  moliti.-ifti  patiperem  Exo.17. 
Lazarum  dignabuntur audire,qUem  tot  vulnera  fepiunt,quot  Exo.i  3. 
Moyfen  cinxerc  virtutes?  Sine  Lazarum,  ait  idem  doftor  ali-  Exo.  1 6. 
P bi.tantosrequicfcerepoft  labores,  & tu  defletuas  quas  meri- 

to  tuo  fuftines  paenas.Dcus  autem  fratribus  tuis  & omnibus,  Ser.Itj*  ♦ 
non  pro  tuo  confilio,  fed  pro  fuo  munere  tarn  profpicit.  De- 
dit  per  Moyfen  legem, prophetiqm  largitus  eft  per  Eliam,  au 
diant  ergo  tllos.ne  tuos  Icntiant  cruciatus . 

Non, pater  Abraham.  Verc  non  pater, quia  nonerat  Abra-  Ser.dtf. 
ha:  filiusjfed  gehenn.T.Srdy?  ex  >pw««,Hocdecoidedi 
cit omnium,  hoc  de  defiderijs  cun&orum  petit  mundanoru  s 
omnes  enitn  fufurrareconfueuerunt,b  fi  quis  veniret  a mor- 
tuis,&  quid  ibi  agitur  referrer  nobis ! omnes  crcdcremus  ei . 

Si  Moyfen  (f  prophttas  non  audiunt . nequefiquis  ex  mor-  Grcg.i  E- 
tuis  ftrrexerit  credent . Vos  fratres  . ait  Grevor.  & requiem  ua.ho.40, 
Cone.  Quadr.  Tom.  I.  E F E La- 


Ter.  V.  foft  II.  Bom.  Qua  drag. 

Laxari,&  poena  diuitis  cognofcetcs,  lolercer  agite,cu!parG  ve  E 
ftrarum  interceflores  quxrite,atquc  aduocatos  vobis  in  die  iu 
dicij  pauperes  procurate.Multosetenim  nunc  Lazaroshabe- 
, . tis,anteianuas  vellras  iaccnt,atque  his  indigent  qua*  vobis  ia 

Brtapau-  fatiatis,quotidie  de  mefa  cadunt.Ecce  opportune  (e  pauperes 
teres  fim 9 offerunt,rogant  nos,qui  tunc  pro  nobis  interceflores  venient. 
liberates.  Certe  nos  oino  rogarc  debuimus , fed  tn  rogamur.  Vidcte  ij 
ncgarc  dcmus  quod  petimur;qft  patroni  funt  qui  pctunt.  No 
liteergo  mifericordiaetempora  perderc,nolite  accepta  reme- 
dia diflimulare.  Ante  fupplicium  cogitate  de  fupplicio.  Cum 
Pauperes  quoslibct  in  hoc  mundo  abieftos  afpicitis,  etiamfi  qua  repre-  f 
non  eitem  henfibilia  coru  efle  videantur,  nolitc  delpicere , quia  fortafle 
namus.  quos  morum  infirmitas  vulnerat,medicina  paupertatis  curat. 

Pauper  quidecu  reprehen(ibiliscernitur,moneri  det,&  defpi 
cinon  det.Si  verb  reprehcfionis  nil  het,venerari  fummopcre 
Chry.  in  ficut  interceflor  dct.  In  hac  ergo  vita  ait  Chry.nobis  de  nccef 
loan. ho.  farijs  prouideamus,&  bonis  operibus  intedamus,quia  in  alia 
83.10.3.  non  erit  tf>s  operandi  Confidera  enim  qd  in  illo  diccxtremo 
dicctur  imparatis,ite  ad  vendentes,iuerunt,&  noinuenerunt. 

FeriaV.  poftll.  Dominicam  G 
Quadragefimas . 

r'  ' ' r'  ' *•  * 

CONCIO  S.ECVNDA.'  ’ 

Dmtiarum  abufus  plurimnrpi  nocet. 

O m o quidam  er at  dines.  Luc.  16.  Satis  quide  ex 
hodierno  Euang.  conftnt  quantum  incommodet 
diuitiarum  abufus. Comparat  quidem  Chriflusdi  H 
Simile.  uitias  fpinis . Vt  enim  potcs  quidem  fupra  manfi 

Bonus  pe-  fpinas  multas  habere, qua;  te  no  molcllent;  lie  diuitiae  ct  mul 
cunixrum  ta»  poflideri  pofl'unr.abfqueeo  quod  Deus  offendatur . Etfi- 
•vftts  noob  cut  fi  quis  manum  fpinis  plenam  contraxerit,  grauiter  vulne- 
tfl  fed  pro - rabiturrfic  fiquis  auarus  crit  erga  pauperes  male  mul&abitur, 
dtjl.  vndc  & diccre  folemus, ilium  habere  mrfnum  compreflam  at- 

quecontraftam.  Vndefit,  vt  huic  accidat  quod  accidere  folet 
Simile.  aui  phcenici, videlicet  ut  poftquam  multa  lignaodorifera  col- 

legit, poftea  quidem accenfoignefecomburat.  Noergo  feita 
Pro. 3 1.  gelfit  mulier  illa,dc  qua  ait  Sap.  Manum  ltiam  aperuit  inopi. 

Videas  certe  aliquos  qui  non  folum  anari  font  aliis, fed  ctiam 

fibi 


4T 

4 


■'  Cone  to  Secundd . 402 

A fibi  ipfis,adco  vt  vix  quide  comedere  audeant  Vnde  Eccl.ait;  Ecd.  6. 
Eft  & aliud  ma!0,  quod  vidi  Tub  folc,  & quide  frequens  apud  Auari  in 
holes,vir  cut  dedit  Dcus  diuitias,  & fubftantia,  nec  tribuit  ei  fe  et  funt 
potellate  ut  comedat  cx  co.fcd  homo  extraneusvorabit  illud.  crudeles . 
Vtindeintelligat  auarusqGoetia  in  hacuita  puniri  incipiat, 
vt  Iciiicet  nefciat  vti  tot  partis diuitijs, & tanto  thclaurorquc 
fibi  tam  anxieparauit:  Magna  certc  eft  Deibenignitas&  mile 
ricordia,  quod  alicui  concedatur  opportunitas  benigne  agedi  Diuitiaru 
erga  paupcres,cu  concedutur  ipfi  diuitiae.Vndedsmon  idcir-  bonusvfus 
co  cum  DitsJaudaret  Iob,ait,nuquidfruftra  lob  timet  Deu?  falutaris. 

B nonnctu  valIaftieum,3cdomum  eius, vniuerfamq;;  fubftantia  lob  i. 
eius,pcr  circuitum,&  operibus  manu  eius  benedixifti,  & pof-  Diuites  dt 
leflio  eius  creuit  in  terras  Quafi  dic.it, infigne  quide  opus  feci  bent  agno- 
fti.fiquidc  cum  fit  diues  , muita  bona  opera  pi  a?0are  poterit : feere  ma- 
quaiepermitte  tu  vt  poflim,paulatim  eius  fubftantia  dilapi-  gntim  Dei 
dare,&  videbis  utru  tunc  permdete  laudet.  O mileria  noftra  benejiciu , 
maxima,ut  fcilicet  diuitia?  qua;  nobis  dats  funt  adpmiainnu  erga  ipfot. 
merabilia  nobis  coparanda,  in  malos  vfus  conucrtantur  a no-  Diuitijs 
bis,&  in  vitioru  fuiientatione.Annon  fatuusille  eflet  iudican  multi  abu 
dus  qui  (bio  vnoaftrifto  loco  per  que  depofitis  veftibus  com  tuntur. 

C mode  tranfire  poflet,fibi  poflet  uita  incolume  conferuare,aIi  Simile, 
ter  interficiendus,&  tn  id  faccre  recufaret  ? Sicutique  tu  de-.  Dilutes  bo 
mentior  es  iudicandus,  qui  cu  poflis  diuitias  diftribucndo  pau  na  paupe- 
penbus,  & teexonerando,cx)u  intrarc,  id  tn  facere  noh  uis.  ribas diftri 
Hinc  Ectl.monet  nos  dices,  A b inopc  ne  auertas  oculos  tuos.  buanf. 
Item  q>  Chriftus  malediceret  infrugiferx  ficulnea?  fignificat,  Eccl.4. 

malediccndus  fit  diues  qui  non  faciet  eleemofyna:  fiquide  Mat.  zi. 
pauper  fola  folia, & ea  quide  afpera,in  eo  inuenit.  Curet  ergo  Diuites  a - 
diuites, vt  diuitijs  non  perinde  inhient,(cd  eas  potius  contem  uari  cm - 
nant.De  Platone  ferunt  q»  cG  locupletiffimus  eflet,  nihilomi-  deles  ergs 

1)  nus  tn,vt  melius  poflet  philo(bphari,ipfe  cG  alijs  in  coe  diui-  pauperes. 
lias  fuas  pofuerit.Itc  Crates Thebanus  opes  fuas  in  mare  pro  Plato, 
iecit  dicens, melius  cfle  ut  ipfx  opes  perircnr,q.  fi  ipfe  periret.  Cra.The. 
Diogeqes  et  rcliftis  opibus  peregrinabatur,  cuque  adhuc  fibi  Diogen. 
fcutella  referoalfet  qua  biberet,  uidifletq;  ptieru  manu  biben  D.  Hiero. 
tem,ct  fcutella  confregit,  dicens  quod  natura  ipfi  ia  prouidif  in  epi.  ad 
fet  de  vafe.  Hiero.  et  refert  quod  Socrates  Thebanus  opes  in  Pulcher. 
mare  proiecerit,ut:liberiiis  philofopharetnr, dices  qd"  no  bene  Socr.The. 
ftarent  opes  cu  litteratu  Audi js.Qtiare diuitias pOtitiscotem  Cic.  i.ofl. 
namus,qua  eis  adhxreamus.Vnde  Cice.ait,Pecunix  fugieda  • Diuitias 
cupiditas  eft, nil  eft  enim  ta  angufti  animi,qua  amare  diuitias,  contemn* - 
•ihil  honeftius  qua  ip(asc6temnerc.  Sed  ia  videas  multos  qui  mus. 

E E E z adorent 


Ter.  V.  poji  11.  Bom.  Qua  drag. 

Dan.j.  adorant  ftatuam  illam  auream  Nabuchodonofor , ficut  olim  E 
fere  omnes  prxter  tres  pueros,  illam  adorabant.  Hunc  autem 
i.Tim.6.  perditilfimum amorem diuitiarum , appclJat  Paul,  idolorutn 
Gen.  1 3 . feruitutem.  Sane  Abraham  qui  tarn  potens  erat  Sr  locupics  , 
Gen.  1 8.  vt  reges  et  vinceret,  diuiti  js  non  inhxrebat,  led  eas  peregrinis 
Mulct pau  diftribuebat,atqueadeoeorum  pedes  abluebat,&  vitulum  hu 
feres  fa—  meris  deferebat  ad  eos  pafeendos,  turner  eius  vxor  de  necefla 
ftrbi.  rijs  alimentis  miniftrabat,&  ea  prxparabatmunc  tn  vidcas  ^ 
teniuflimi  et  flatus  coniugcs,  annulis  & chirotecis  manus  ha- 
i.Mac.4.  beant indutas. Sane Iudas Mac. optime fuos  crudicbat  hate 
Col.z.  mudana  contcmnere,cfi  diceretj  Nc  cficupifcaris  fpolta,  quia  F 

bcllum  contra  nos  efl,&c.  Quafi  dicerer,  fi  his  rebus  occupe- 
Chryfoft.  mini,vtrunqueamittetis:Sic  Apoft.ait,Ne  tetigeritis,  neegn 
hom.p.  in  ftaueritis,neccontre&aueritis,qu£  font  omnia  in  interitu,  &c. 
Matth.  Nequaquamergohoniinumaccedamusfententix,qui  deno 
Auari  di-  bilitate  & diuiti  js  gloriantnr,  ne  in  extremam  tandem  inopia 
uites  quo  decidamus,fed  illam  potius  fpe&emus  opulentiam  qux  confi 
tedtgAtur.  flit  in  fplendore  virtutum, illam  vero  paupertate  refugiamus, 
qux  nos  conflituit  in  fqualore  vitiorum . Per  hanc  ifle  diues 
verfus  in  pauperem  efl,qtiia  ne  vnius  quidem  erat aqug  gutt£ 
dominus,  quammultisprecibusambiebat . <3 

Vefiitus  propbanos  & immodcratos  deuitemus. 

T Nduebatur  furfura  byflo . Aperte  fane  demonflratur  q> 
Cre.  ho.6  lnon  cxlelii,l’ed  terreno  regi  militant  hi,  qui  pro  Deo  perpe 
ti  al'pcra  fugiunt , & iolis  exterioribus  dediti , prxfentis  vitae 
mollitiem,in  deletfationefibi  quxrunt.Ncmocrgoexiftimee 
in  luxu  pretiolarum  vcllium  peccatum  dcell'c,quia  fl  hxc  cul 
Wat.  1 1.  pa  non  cfl'ct,  nullo  .modo  Ioannem  Dominus  de  veflimenti 
^•Tim.2.  fui  alperitate  laudaflet,fi  hxc  culpa  non  eilet,nequaqua  Paul. 

per  epiliolam  fxminas  a pretiolarum  vefliumappetitucopc  H 
■ : . feeret  dicens,Non  in  vefle  pretiola.&c.Penfate  ergo  qux  cul 
pa  fit, hoc  cr  viros  appctcre,a  quo  curauit  pallor  Ecclefix  fj- 
minas  prohibcrc.Pudcat  et  te  6 Chrilliane  legens  Eihnicum 
Sen.li.t4.  Sen.contra  huiufmodiornatum  immoderatuni,ita  dicentem, 
cpifl.pi.  nunquidnonpellesferarum &aliorum  animalium  a frigore 
latis  abundeque  dcfendcre  nos  pofluntPnonne  auium  plums 
Nimiusvc  in  vfum  vellis  conferuntur?  nonne  arborum  corticibus  multx 
ftttutrefre  gentes  corpora  tegunt?  nonne  magna  Scytharum  pars  vulpifi 
hendttur.  tergisinduitur  & muriumPnon  fuit  tarn  mimica  nobis  natura, 
vtcumcxterisanimalibus  benignahacin  re  extiterit,  nobis 
non  prouidcrit,fcd  tn  homines  prx  luxu  non  funt  contcnti,ve 

nature 


Concio  Secunda.  403 

A naturx  tantumfatisfaciant.  Ridiculum  plane  cfl  inquit  idem. 

Scncc.  alibi,  homines  felc  de  veftibus  iaftare , vellequc  vt  $p 
cas  aflficiantur  honore.Siqpidem  nec  bonum.nec  malum  vagi 
ti a eladium  facitrScytx  quidem  qui  & Tartan  dicuntur.vefti- 
bufex  lana  non  vtuntur , fed  pellibus  fcrarum,  cxterorumq; 
animalium  vcftiuntur,&  tn  vitam  longiftimam  ducunt.vtau 
Iuftin  Nos  vcrodelicatiflimis  vtimur  veftibus, 8ctn  vix  viue-  lulu.  Ii.J* 
re  poffumus.  Sane  inter  alia  qus  Pythagor.  monebat.vt  fen- 
bit  idem  Iuftin.hoc  vnum  erat,  ndmpc  vt  vitarcntur  fupcrHui  Iuft.li.io. 
fumptus,&  excefliis  in  iplis  veftibus, nam  vamtatem  fxpe  dice 
B bat,  & dementiam  quandam  argucre.Multos  qutdem  videas, 
qui  millicrutn  quafi  more  fe  exornent  & induant, no  confide- 
ran tes  quanta  indc  cucniant  incommoda.  Sane  rex  Tyri  pul-  Ez.ec. 2. 6. 
chritudini  fus  & ornatui  confidcns,  proptcrea  mifere  perijt . 

Nonne  pulchcrrimus  fuit  Abfalon,&egregiecomptus?&  ca-  i.Re.  18. 
pilli  eius  fubtiliter  pexi, nonne  maxirno  in  pretio  ab  eode  ha- 
bebantur?ipfeth  de  capillis  fufpenfuseft.Petrar.  ctinqtnt,  # Petrar.  m 
vix  poterit  inueniri  aliquid  quoquis  magis  fuperbiat,qua  pul  re m.  fort, 
chritudinccqrporali.  Ouid.iteminquit,  prxfumptioncm  die  Ouid.  lib. 
pulchritudini  in  plerifque annexam.  Hinc  poetx etia  fabulati  i.  fafto. 

C hint,  Narci  (Turn  pcrijfTe.q,  pulchritudine  fua  & egregia  forma  Narcif. 
nimium  caperetur.  No folum  autem  pulchritudo corporeafj  fabul. 
pe  folct  intommoda  afferre  ei  qui  ipfa  male  vtitur,fed  et  fpe-  Simile* 
ctantibus  earn  inordinate. Vt  eninifulmen  quamuis  primo  in 
tuitu  & fulgore  ipfo  delcftabile  videatur,attamc  vbi  ferit,  eft 
tnaxtme  noxiumjita  & pulchritudo  in  multis, licet  primo  afpe 
ftu  prsfeferat  quandam  iucunditatem,&  animirecreatione, 
quibufdam tn  noxia  eft, qui  fcilicetex  ea  fibi  incommodant  Gen.34* 
atquenoccnt.Ex  quo  faftum  cft,vt  princeps  Sichem  ea  ratio- 
ne  fuerir  interemptus  dim  ali  js,nempe  ex  afpe&u  formpfiflj- 
. © mi  ipfius  Dinx.Et  Holophernes  et  fibiinteritum,&excrci- 

tui  fuo  exitium  generauit  ex  confpeau  ipfius  pulchcrrimx  Iu  Iudith  13. 
dith.Item  Dauidex  confpeau  Berfabce,&  Amnonex  cofpe  i.Reg.  n. 
etu  ipfius  Thamar.Si  hiftorijs  ctprophanisfidem  tribuimus, 
nunquid  pulchritudo  &£>rma  ipfius  Helens, in  caufa mo  fuit  Helena 

yt  Troia  folo  & humi  exxquarerur  & penitus  a Grxcis  dele-  ruina  Tro 
retur?Porro  cum  Csfar  Pompeium  deuicifl'et.GalliSm,  Hi-  ias . 
fpaniam , & complures  alias  nationes  fub  imperium  fuum  re- 
dcgifTet,  tft  forma  & pulchritudine  Clebpatrx  vidus , vt  re-  ■ 
fert  Sueton.  Tranq.  & Eutrop.  mifcrrimeoccubuit.  Hercu-  Sue.Trao, 
les  prxterea  poftqqam  tot,tantaque  fuperauit  monftra,  & va-  Eutro. 
tut  vidoriai  confccutus  eft,  vt  referunt  grauiflimiquiquc  au  Hercufca. 

E E E 3 tore*. 


F?r.  V.  f oft  11.  Bom.  Qua  drag, 

Dio.Sicu.  tores.  Omphala:  ipfi  feruiuit , ab  eaque  muliercula  (uperatus  JJ  * *' 
Hiera.  po.  eft,&  ita  quidem  luperatus,  vtcocgerit  ipfum  colu  ncrc  cO  car 
Ani.Vite.  teris  mu]ieribus,eiqueinipofuerit  lintheum  quoddam  delica 
Herodo.  tilfimum,&  adempferir  pellem  lerinam  quam  geliabat.Idem 
Multi  in-  fere  contigit  Iafoni  cum  Medea,  & Hyppolito  cum  Phcdra  . 
fano  amo-  Quamobrem  hac  & talia  hmoi  incommoda  fibi  ante  ocuios  ' 

re  ejfnntt-  proponant,qui  tantum  corpori  exornando  indulgent,  quique 
varijs  veliibus  prophanis  & pretiofis  vnguentis  fe  totos  de- 
dunt,&  quafi  mancipio  tradunt.  Sane  ex  illo  Matth.  videtur 
colligi  quod  olim  in  domibus  quidem  regum  ilii  ornatus  dfi- 
Mat.ii.  taxat  inuenirentur, cum  diciturj  Qui  mollibus  veliiuntur,  in  ^ ® 

domibus  regum  funt.Nunc  vero  vidcas  quod  etopifiqes  &dc 
diti  ambus  mechanicis,  in  his  fint  prodigi.  Vide  oblccro  quo 
k regina  Sabba  in  curia  fua , & omnesaulici  eius , efTc  deberent 
nioderati,cuni  ipfa  tantopere  admirarettir  huiufmodi  ornatus 
3.  Re.  10.  in  curia  Salomonis.  Quanto  qusfomagis  nunc  admirarettir  , 
fi  videret  non  quidem  reginam  aliquant  Salomonis  coniugc, 

* " fed  et  vilem  nnilierem,&  ex  media  plebe  fumptam,  huiulmo 

Tra.  diornatu  nimio  lalciuirc?Refert quidem  Sueto.Tran.q>dice- 
Aug.Ca?-  rcfolitusefTet  Align.  Ca:far,  q>  nimius  ueliium  ornatus  eflet 
far.  fcntc.  indicium  quoddam  & tanquam  vexillumfupcrbix&arrogan  G C 
tia?,atque  nidus  hixurix.Quamobremerubefcant  Chriiiiani 
his  rebus  dediti,pudeatque  ipfos,  gentilis  huius  talent  audire 
lententiam.  An  tibi  videtur  obfecro  dcccns  die,  quod  cfl  Dei 
Luc.a.  filius  homo  fa&us  pro  falute  nolira, vilibus  in  pra?fepio  indua 
tur  pannis , & polica  et  in  reliqua  vita  non  mutatis  fubindc, 
led  eildem  vtatur  veliibus,  tu  interim  vermis  abie&iflime.va- 
rios  exquiras  ornatuum  modos , quibus  poflis  vile  corpus  8c 
loo  40.  caducum  tegerc?Si  habes  brachium  fictit  Deus.inquit  Iob,& 

Veflttus  ni  voce  Gmili  tonas,circunda  tibi  decorem,&  in  fublimc  erigere, 
mtusindt-  & elto  gloriofus,  & fpeciolis inducre  veliibus.  Nunc  vero  cu  H . I 
(turn  vide  ns  tenuiliimus  & vililiimus  vermiculus , quorfum  tarn  vario 
tur  fuper-  vteris  apparatu?Hcbr*iquidem  poliquam  in  earn  inlania  at- 
mentis,  que  dementiam  dcuenerant,yt  vitulum  adorarent, dixit  Deus 
hxo.33.  MoyG,vt  pretiofis  veliibus  quibus  ft^induerant,  exuerentur : 

Simile.  fiquidem  prophani  ilti ornatus  potius  iram  Dei  prouocant, 

Exceffut  in  ad  poenifeiniam  inuitent.Vnde  vt  nobis  cxemplum  darer,vo* 
vefiiOus  di  luit  Dei  filius  in  hac  noltra  mortalitate&carneapparere,  vt 
Qilicet  Deo.  hac  quidem  ratione  patris  xterni  placaret  iram  & indignati.o- 
nein  contra  genus  humanum.Tu  tn  varijs  te  & preciofis  vefti 
“us  exornas , ac  fubinde  tanta  harum  rerum  uarictatc  uteris, 
mule.  ut  nuitabilior  fis  thamalcontc,atijueita  Dei  potius  iram  con- 

tra 


’ Concio  Secunda.  \ 404 

A tra  te  prouocas,  & potiu’s  tuum  effceminatum  oficdisanimu, 

quam  uirilem  & benecompolitu.  Hinc  Abacucait,  Ecce  iftc  Abac. 
coopertus  eft  auro,&  argcnte,&  omnis  fpiritus  no  eft  in  uifee 
ribus  cius.  Nam  quanto  tales  habent  maiora  ornamenta.tanto  Simile, 
cc  minorem  habent  fpiritu  Dei,(edpotiusfpiritfi  habent  idoli 
alicuius  Veneris,  vcl  Cupidinis , qui  toti  his  rebus  inherent. 

• ■ (onuiuia  immoderatafugiamus . 

EPulabatur  quotidie  fpltndid* . Magnam  fane  hoc  tempore  Sobriajint 
in  plcrifque  conuiuijs  uideas  immoderationem  & intern-  iduiuiant 
perantiam,atqueidcircofugeredcbes  taliaconuiuia,&  capo-  first. 

tiflimum  in  quibus  nonuideris  reperiri  timentes  DcQ:  fed  po 
tius  uitiofos,deprauatos,&  perditos  homines.  .VadabatDeus 
HebrxisjUt  infuis  conuiuijs  non  obhuifecrentur  Leuitas,  di-  Deut.  14* 
ccns.-Comedcs  tu  coram  DominoDeo  tuo,&  epulaberis  tu  & in  rouiuijt 
domustua,&  Lenitaqui  intraportas  tuascjt,cauenederelin  non  obit — 
quas  cumrut  fcilicet  aliqua  in  menfa  loqueretur  de  rebus  di-  uifeamur 
uinis  ,&tanquam  frxnitm  imponerctmultorumimmodera-  fanfares. 
tioni  & pcculantix.  Item  addit  pr2tcrca,utpupilIos,  peregri-  Deut.  1 6. 
C nos , & uiduas  ad  conuiuia  fua  uocarent , ut  ita  non  ioliim  de 
uirtute  in  conuiuio  tradaretur.fcd  ct  pauperibus  fierent  clee 
mofinj.lcd  nunc  cum  multi  potius  adulatores  ad  fua  conuiuia  in  couiuifs 
uocent,  idcircotam  infelices  fortiuntur  exitus . Non  id  quidc  Vet  ftrnos 
fuadebat  Dauid  cum  diceret ; luftiepulentur , & exultent  in  heatnus  fr 
confpcftu  Dci,&  delcftenturinlrtitia.Sanequando  Iethro  pauferes.  • 
inuifit  Moyfen,ueneruntet  Aaron  & feniorcs  Ifrael,ut  fimul  Pfal.67. 
manducarcntj&comederent  cum  eocorain  Domino. Vbi  no  Exo.18. 
intelligitur  quod  client  coram  tabernaculo,fed  quod  mandu- 
carenfcum  reuerentia  tanquam  politi ante conlpcftum  Dei. 
j)  Nunc  uerouideas  quod  fiquis  in  multis  conuiuijs  copofite  Conuiui • 
& dcccntcr  mancat,&  loquatur  ad  ardificationem  proximo)  u mult  or  am 
pertincntia,ftatim ab omnibus  tradftcatur  & fublanneturripfis  dijfclnt a. 
conuiuisuidetur  quod  quodammodo  in  anguftias  maximas 
conijeiantur.proptcrea*  quod  non  poftint  ante  ilium  libcrc  lo 
qui,riderc,lalciuire,&  cachinnari.Porro  Aulus  Gcllius  refert  Aul.  GeL 
g,  dim  inter  Romanos  licitum  non  elfet, conuiuia  cclebrare,  li.  z.c.24. 
mfi  in  praecipuisquibuldam  & folenibus  feftis,atque  h^c  qui- 
dem  conuiuia  tunc  ea  lege  eriam  erant  eelebranda  , vt  fum- 
ptusipfi  atqueimpenfar  in celebrando  conuiuio  fazenda:  bre 
uiflima  quadam  pecuniar  fumma  & determinata.diffinirctur; 
turn  ctiam  ea  lege  ut  non  biberctur  uintim  petegrinum  quod 

E E E 4 aliunde 


40 


* 


Conuiuia 
Romano- 
rum  mode 
rut*. 


Prou.37. 

Simile. 
Ecci.  1 9- 


Conuima 
indtcenti* 
quo  tradu 
runtur. 
Simile. 
Iull.li.20. 


Iuft.li.3  2. 


Intcmpc- 
ranti*  plu 
nmum  no 

Ctt. 


Ter.  V.  foftlL  Bom.  Quadrag. 

aliunde  allatum  clTet,vt  inde  intelligas  quo  ifti  quamuis  gen- 
tiles, multosexcederent  noftri  temporis  Chriftianos,  conui- 
uia  immodcrata,  & prodiga  celebrantes.  Illud  ethoctepore 
videas,q»  fere  inuitentur  ad  conuiuia  illi,qui  parum  indigene 
talibus  conuiuijs,&qui  etiam  interdummallenc  domifuxco 
medcrc,quam  aliens, cum  tamen  polfem  pauperes  ini >itare,i 
quibus  gratiam  referrent . Sane  Salomonis  mater  bocconff- 
lium  dedit  filio  fuo  dicens,Noli  regibus  dare  vinu  : item  date 
ficeram  mxrentibus,  & vinu  his  qui  amaro  funt  animo.Sicuc 
vulgo  dicimusquod  qux  pinguia  hint,  n.,n  lint  porcina  pin- 
guedineperfundenda,Hinc  Eccl.ait,hofpitabitur,&  pafcet,&  ] 
potabit  ingratos,  & ad  hxc,  amara  audiec . Hoc  merentur  qui 
talia  faciunt  conuiuia. Vnde&  rccedcntes  qui  inuitati  fuerat, 
dicunt,An  non  videtis  qtemere  fe  nobis  ilie  ofteqtagerit  pro 
digum  ? Quad  non  nouilTemus  nos  inter  nos  ? Adde  et  quod 
oriza  ilia  faperet  aduftionertum  ct  carnes  ills  infipidx  crane. 
Itaquc  iufte  quidem  talia  patiuntur  qui  in  couiuijs  fuis  ncgle 
fiis  pauperibus&  miferabilibus  perfonis , cospotius  inuitant 
qui  iplos  reprehefuri  facile  funt,&  apud  oes  infamaturir&  tn 
fi  pauperes  inuitalfent,eis  ola  fapidiftima,&  grata  fuilTent.  Sa 
ne  inter  alia  qux  monebat  Pythagoras  iplos  Crotoniatas,  ii-  < 
lud  in  primiserat,vt  temperantix  client  fludiofiflimiihanc.il. 
parentem  quodammodo  virtutum  exteraru  elTe  dicebat,vc  rc 
fert  lufti.  Idem  etia  alibi ait,De  Hannibale  illo  memoratur, 
quod  quo  tpe  in  vniuerfam  Italian)  depugnabat,nunqua  alfi- 
dens  comedcret,&  quod  in  9ino  etia  parciftimus  elTct,&  con- 
tinentiflimus,  atque  minus  curans  cuiquam  inferre  imuriam. 
Porro  gulx  vitium  in  tentatione  primum  fere  obtinct  locum, 
na  cu  comedcre  & bibere  lint  de  neceflitate  naturx,  diabolus 
ibi  laqucum  tentationis  abfeodit,  vbi  necelfitatem  eftenouit. 


APPENDIX. 


H 


ERat  Diuet.  Quali  didat,  iam  non  ell  diues : item  Iabores 
tranfeunt  pauperum,  &ideodicitur,eratmendicus.Vndc 
Sap.  7.  Sap.  y.  Omnia  tranlierunt  tanquam  vmbra . Diues  . Non  line 
Mat.i  caula  dixit  Chriftus,q*  difficulter  falucntur  diuites,non  quia 
non  poflint  laluari,  led  quiaplerique  iplisabutuntur  diuitijs. 
Eccl.  S'.  Eccl.  j;  Saturitas  diuitis  non  linet  eu  dormire.  Vnde  licut  nil! 

Simile.  ftatim  venenu  repellatur,interhcit  hominerlic  nili  diuitix  pau 
Mat. 9.  peribus  deftribuantur,uita  perdunt  animx.Na  vbi  ell  thefau 
Pfal.6l.  rus,  ibi  eft  cor.  ut  ait  Chriftus.  Quare  vt  ait  Pfal.  Diuitix li 
Phil.3 . afHuam, oolite  cor  apponere.  Item, Omnia  arbittemur  vt  fter- 

' r ' ' cora, 


Concio  T ertia. 


40* 


Simile. 
Gen.  14. 
Gen.iy. 

Diuitia 
quo  expen 
dtnda. 


Veflitus  m 
mius  qua* 
le  fit  indi • 
cium. 


Similitu. 


A cora.vt  ait  Pau.Qnarc  ficut  ftercus  per  agrC  difleminatC,plu 
rimfi  prodeft,  licet  diuitia:  pauperibusdittributa:  pjurimfi  cO 
ducunt.Olim  quide  Abraha  non  erat  infolens  in  iuwdiuitns, 
ficut  multi  Cunt  hodiequamuis  300.  haberet  famulos,fed  iub 
quercu  pofitus  pertgrinos  cxpedabat , ut  eos  horpmo  exci- 
peret . Nunc  vero  itatim  tcnuiorfs  eiam  conditionis  diuites 

inlolefcunt  . . . , 

Indutbatur  purpura . Cum  pherctrum  uidemus  in  angulu 
. aliquem  reiefiunv  & aranearum  tclis  coopertum.dicimus  id 
• quidem  falutis  indiciurti  clTe  . ft  verb  Ulud  videamus  egregie 
B mundatO  &ornatum»dicimus  aliquem  morttiG  cfle.  Sic  ergo 
cum  aliquem  vides  mortificatum , & a,  fm  I ' I t 

tern,  dicimus  illud  cireindiciu  falutis  fu*:fi  vero  vidcmus  qd 
fe  immoderate  ornet,  potius  id  ruin*  lignum  elk  teitamur. 

iJemo  iUi  dal  at.  Cum  panpercula  nutrix  hlifi  nutricndum 
fufeipit  alicuius  diuitis  & illuftris  viri.prardare  ab  ipfo  mdui- 
tur,8f  variis  abundat  epulis  & pecum js,  vt  melius  ipfi  mfanui 
lo  confulat , & cundem  optime  nutriar : lie  tu  ergo  intellige, 
quodfi  diuitias  tibi  Deus  concept , id  quidem  prxllitit , vt 
pauperes  luos  alas  commode  atque  fuftentes . 

C Sepultus  efiin  inferno.  Vide,pretioli  yelhtus  in  quanta*  an- 
cuflias  hunc  tuliflent,item  delicaticibi  & potus , inquantam 
famem  & ficim  deportalknt  adeo , vt  ftatim  amnia  ex  corpo- 
ris prctiofofcpulchro  eduda  , inferni  fztidam  haberet  fepul- 
turam.  Hiere.zzSepultura  alini  fcpelictur.  Vt  cmmmmen- 
tum  excoriatur,&  ita  canibus  poftea  exponitur:  fic  auarus  di- 
uesjlpoliatusdiuitijs, canibus  tartareis  traditur. 

Feria  V.  poft  II.  Dominicam 
d Quadragefim* . 

CONCIO  TERTIA. 

« Diuitum  auarormn  mores  quales  fint> . 

Omo  quidamtrat  diues  . Luc.  16.  Certe  ideo 
peri jt  hie  diues,qm  diuitijs  libi  diuinitus  concel-  Vututar^ 
fis.vt  polfet  aeternam  vitam  confequi,li  eas  paupe  abufus  q- 
-*mi*m**r*  ribus  imparriret,abufus  ctt,&  fibi  ipfi  cooiplads,  tu  noteat, 
proximos afpernabatur.  Vnde  Abac.aitjV x illi qui  multipli-  Abac.*, 
eat  non  fua,  & aggrauat  contra  fe  denfutn  Jiitum . Non^igitur 


Auari  di» 
Hites  quo 
redigdtur. 
Hier.11. 
Simile. 


Simile. 
Viuites  a- 


nan  i mor 
te  quales 
Jint . 
Pfal.l4f. 
Simile. 

/ iuarimul 
ti  plus  di- 
uitias  qua 
honor?  afti 

want. 

Mat.if. 


EzCC.2  2. 


Eccl.i. 


z.  Para.?. 

3.Reg.4. 

Ifa.s?. 

Zadi.14. 


Securitas 
non  tfi  in 
tnundo. 


Gcn.44. 


Pfal.iiS. 


Hier.xi. 

Simile. 


Ter.  V.  poftll.  Dom.  Qua  drag. 

debes  & diuitijs  inhzrcrc,aliter  enim  finem  minus placidum 
habcbis.  Vtenim  fluuy  iucundequidem  in  mare  tcndunr,  at 
vero  ubi  illuc  pcruenerfit,  no  dignofcas  nec  difcernas  Bethim 
a Sicori:  fic  ci  auaris  diuiiibus  qui  clcemofynas  nonfacitinc* 
continget,utlciIicet  pereant  oes  cogitationcs  eoru.  Sane  non 
al>s  re  fugit  Cbrilhis  non  lolu  cu  vellenc  eum  lapidare,  fed  ec 
cii  vellcnt  eum  regem  facere,  fed  ut  doceret  nos  non  minus  a 
mundanis  delicijs,&  pompis  cffe  fugicndu.qa  lapidibus  . In 
mulrisquidem  vidcas,  q>  auaritia  ipfa,  & cupiditasdiuitiaru,. 
fuperat  appctitu  ambitionis  & honoris.  Vnde  illi  opcrarij  qui  * 
in  vinea  patris  familias  laborarunt,pluris  fecerunt,fiue  magis  1 
indignati  funt,quod  plus  daretur  his  quifero  ucnerat,  qtiam 
quod  prius  daretur  cis  merces.  Sic  videas  q>  multi  neiaftura 
faciantvel  minus  dumtaxatargentci  nummi,honorem  fuum 
penitus  prodigent.  Vndcdicit  Deus  per  Ezech.Ecce  cdplofi 
manus  measfupcrauaritiam  q.  fecilli  contrado  pugno.  Sicer 
gopunieturdiucs  contrafto  pugno,  qui  iiberalis  elfe  nolucrie 
erga  pauperes.Etcertc  vel  exemplo  Salomonis  debes  diuitias 
contemnere,qui  dixit ; Vanitas  vanitatum,&  ola  vanitasjcum 
tn  habcret  quinquaginta duo  mil lia  equorum  in  equili  fuo,& 
przterea  tarn  diues  cfTet  & potens , vt  ex  difiunfhflimis  qui- 
bufquc  regionibus,eiusfama  comoti,  multi  ad  eu  accederet. 
Auari  quide  ditiires  potius  aranez  telas  texunr,ut  ait  Ifa.Vn 
de  minatureis  Zach.dicensj  Ecce  dies  dni  veniunt  dicit  Dhs, 

& diuidentur  fpolia  tua  in  medio  tui.Sicut  enim  in  macello  a- 
lius  pelicm  accipit  arietis, alius  caput, alius  iecur,fic  et  in  mor 
te  auari  diuitis,hzredes  accipient  diuitias, facerdotes  corpus, 
dzmones  vero  animam.Confidera  igitut  quam  uarius  fuerit 
fuccelfus  huiusdiuitis  auari,  & mcndici  Lazari,  fiquide  alius 
ad  fumma  felicitate  alius  vero  ad  fummam  infelicitate  deue 
nit, vnde  colligas  quod  labores  pp  Chriftum  patienter  tolera  H 
ti,  in  gaudiii  pollca  ineftabilcconucrtantur.  In  Gen.  quidem 
hr,  q»pecuniam  qnamfecum  tulerantfilij  Iacobad  triticum 
emendum,pofiea  redeuntescum  triticoeandem  pecuniamin 
faccis  inuenerut:  fic  et  labores  & afHidiones  quas  hie  fitftinec 
ferui  Dei, in  lztitiam  fempiternam  conuertentur.  Vnde  Pfal. 
Labores  manuum  tuarum  quia  maducabis,beatus  es,  & bene 
tibi  erit.Czterum  qui  huius  vitz  labores  fuflinere  detrc&ar, 
quo  potent  tolerare  labores  alterius  vitz?  Vnde  Hicre.att,Si 
cum  pedibus  currens  laborafli , quo  poteris  contendere  cutn 
cquis  ? Sane  arbores  quz  hyeme  dcfronducrunt,  in  vere  ipfo 
frondibuj  cxorqantjfic  et  pauperes  qui  in  hoc  mundo  labores 


! 


E i* 


m; 

& 


IT 

jn. 

it 


G Ci 


or-a-T?  0-3  s. 


ConcioTertia,  406 

A affli&iones  patientcr  propter  Dcu  fuftinuerunt,poftmodu 

magnis  derorabuntur  prarmijs.  Vnde  Apoft.ait;Mortuielhs,  ColoCT.J. 
& vita  veftra  abfcondita  eft  cu  Chriftormali  vcro,&  auari  Di- 
lutes qui  hie  verno  fuo  tempore  abufi  funr,poftea  grauiftinie 
punictur,  &ignomimaafficictur.  Vnde  Mathathiasdiccbat; 

Gloria eius ftercus,&  vermis : Atquc  hie  quidem  viciftftudo  i.Mac.z. 
pauperis, &diuitis  fignificatur  Prou.22.vbi  dr;  Dines  &pau-  Prou.zz. 
per  obuiauenint  fibi,vtriufque  operator  eit  dns.id  clt  altcri  in 
hac  vita  temporalitim  bonorum  abundantiam,&  alteri  laboru 
multitudinem  tribuit:  fed  obuiauerunt  fibi,  fcilicet  in  morte: 

£ na  iuftus  inf  terna  requiem, impius  verb  ex  caduca  voluptate 

in  cotinuoslaborcs  tranfit. Mundus  quidem  eos  beatosexifii-  Viuitim 
mat, qui  diuites  funt,&  multas  habent  peennias: quod  fi  rcuc  multes  do- 
ra  ita  cflet,nil  elTet  miferabiliusangclis,  qui  petunias  nfipof-  dpiunt. 
fidcnt,vn Je  conftat  quantopere  faliartir  mundus.  Porro  diui- 
tes huiusfeculi,  funt  quidc  inlbr  paupercularum  fponl'arum, 
quibusalie  veftem  vnaaccommodanc,&  alia*  mulieres  aliam, 
at  verb  fimulatq;  coniugiu  pcrfc&fi  cft,ftatim  Angular  muJie-  Simile,  r 
res  repetunt,  qcf  liiii  crai,&  tunc  perinde  fpoliata  relinquitur 
fpoi'a,  atqucantca.  Sic  ergo  diuites,  efi  eft  peraAa  vitae  huius  Diuitit 
C rabula,remanct  nudi,&  fololinthco  teguntur.Vnde  dicc-ncil-  qu*(i  vo- 
lud  Sap.y.  Quid  profuit  nobis  diuitiaru  iaftantia?Satis  quide  fits  tmttuo 
diuitiaru  vanitate  intelligebat  Diog.Cy.vtrefert  Diog.Lacr.  accept*. . 
cu  Alexand.Magno  (ibi  grande  pecuniae  fummaofFerenti, ait:  Sap.  5* 
TolIc,tolle,nb  funt  hfc  munera  hominu,fed  iumentoru  one-  Diog.Cy. 
ra.  Sane  nix  ipfa,qua*  in  cacumine  montis  fita  cft,fi  a Sole  fe-  Dio.Laer. 
riatur,hquefit,&  coualliaipfa  irrigat: lie  ergo  diucs  debet  pau  in  vi. Phil, 
peres  elcemofyn  is  irrigarc  , fimulatq;  eius  anima  Sol  iuftitiae  Simile. 
ferit,& pulfat.  Hinc  Ioan.ai't;  In  hoc  cognouimus charitatem  i, loan. 3., 
Dei,qm  ille  anima  fuam  pro  nobis  pofuit,  &c.  Sed  quo  diues 
X>  auarus  anima  fuam  ponct  pro  proximis  fuis,  qui  denegar  ipfis  D suiter 
eleemofyna  corporalem?Vnde  fubdit,qui  habucrit  fubftantia  first  ben  tgni 
huius  mundi,&  vidcrit  fratre  fuu  necefl'c  habere,  &clauf'erit  erg* 
vifeera  ftia  ab  eo,quo  charitas  Dei  manet  in  eo?  Filioli  no  di-  pens . 
ligamus  verbo,nequc  lingua, fed  opere,£  veritate.  Decrude- 
litate  porrb  auarorii  ait  Ecci.  Verti  me  ad  alia,&  vidi  calum-  Ecclef.4. 
nias,qux  fub  Sole  gcrGtur,&  lachrymas  innocentiu,  & ncmi-  Pfal.  1 08. 
nem  confolatorc.  Vnde  Pfal.  cotra  eosinquit ; Coftituc  lliper  Auara  di 
cu  peccatorc,&  diabolus  ftet  a dextris  eius, cu.iudicatur, exeat  uittt  quot 
c.<5dcmnatus,&  oratiocius  fiat  in  peccatu,q>  no  eft  recordatus  mo  do  pn- 
facere  mifericordia.  Sane  Hier.tradam  de dcuaftatione  Hie-  niet  Pom* 
rafale, teporc  Nabuchodonofor  ait;  Melius  fuit  occifis  gladio,  Threo.4* ; 

quam 


# 


For . V.  pofl  II.  Bom . Quadrag . 

Matth.i.  quam  interfe&is  fame, hxc  mors  efr  profe&o  miferior . Sane  E 
Magntu  H erodes  ftacitn  pueros  innocetes  in  coelu  mifit,at  vero  diues 
trade  lit  *s  auarus  crudelius  enecat  paupercs , dfi  eis  non  vult  fubuenire. 
nocompa-  Curergono  mif’ererisimpie proximorum  tuorum,quos tibl 
ti  paupt-  Deus  comend.iuit,&  dequibus  ta  larpe  mentionc  fjcitr  Sane 
ribus . in  Deut.iubebat.ut  in  feprennio  debita  ola  condonarencur.In 
Deut.if.  Leu.iubebat.vt  hxrcditates  in  anno  Iubilxiad  priffinosdnos 
Lcuit.2  j . redirent.  Et  rurfus  in  Deut.iubcbat,ut  rpe  uindemix  & mef- 
Dcut.24.  fis,aliquid  remaneret  pro  paiipcribns.  Sed  diuites  anari  no  id 
Mich.3.  prxftat,fed  potius.ut  ait  Mich.uiolercr  toIlunrpeJIes  paupc- 
Ifaix  3.  ribus, &carne  eoru  . Vnde  Ifa.  ait ; Vos  depafti  effis  uincam  y 
®tclef.i3.  mea,&  rapina  pauperis  in  domo  udird'  Ite  EccI.inquitjVcna- 
tio  leonis, onager  in  eremo,  fic  pafcuadiuitum  funr  pauperes. 

Quimundanis  delitijs  perfruknturrfuo  redigantur . 

INduebatur  purpura  &by(fo,  & epulabatur  quotidie  fpledide. 
Sane de  his, qui  delitijs  mundanis  indulget.dici  poteli  ilJud 
Pfal.14^.  pfaJ.  Pcricrtmt  ocscogitationescoru . de  bonis  vero  ait  Sap. 
Sapien.  f . Cogitatio  illoru  apud  altiflimfi,  ut  nos  in  xternu  rcmuncrer. 
Amos  4.  Malisamedr  per  Amos;  Auditeuerbii  Dni  naccxpingucs, 
Dtlititmu  qux  eftis  in  monte  Samarix ; Ecce  dies  uenient  fnper  110s,  & G 
dam.  qua - leuabunt  uosin  cotis,&  reiiquias  iteflras  in  ollis  feruentibus. 
tunoieat . Itc  in  Deu.drjVuaeoru  uua  fellis,&  botrus  amarifltmus.&c. 
Dcut.3.  Et  Ioel  ait ; Expergifcimini,&  fletc,&  ululate  oes  qui  bibitis 

loci  I.  uinO  in  dulcedinem  ,qmperijt  abore  ueflro.  His  qui  in  hoc 

mundo  labores  multos  habent,  & affliftiones  propter  Deum 
toleratas,bene  erit,&  tande  fortes  commutabunt.  Vnde  Pfal. 
jpfol.  128.  Sicuttenebrxeius.ita  & lumen  eius:&  contra  poteftdeaua- 
lnttmptrd  ris  dicirficut  lumc  eius,ita  & tenebrxeius : quanto  ergoabun 
tts.quo  re-  darunt  deleftationcs  huius  feculi.tanto  grauiores  erunt  labo- 
digantur  . res.Incommoda  porrd,qux  ex  intemperantia  oriuntur.nota-  H 
Prou.23.  uit  Sap.cO  ait : Cui  vx, cuius  patri  vx,cui  rixx.cui  fouex.cui 
Jmemperd  finecaufa  uulnera,cui  fuftoflio  oculorQ,nonne  his  qui  moran- 
tia  quart-  tur  in  uino,&  ftudent  calicibus  epotandis  ? Ne  intuearis  uinG 
tunocedt.  quado  flauefcit,cum  fplcdefcit  in uitro color eius,  ingreditur 
Simile.  blande,  fed  nouiffime  mordebit,  ut  coluber,  & ficut  Regulua 
uenena  difFundet.  Qui  immoderate  corpori  indulgent , prx- 
parat  maiorem  efc a pro  uermibus?  Si  ergo  pudefis,<p  alicuius 
cx  optimatibus  coquus  appelleris,multo  fane  magis  pudefieri 
dcbes,q,  dicaris  coquus  uermifi.  Sane  talium  uitioforum  ho* 
minu  mors  fimiliseriteorum  uitx.  Inter ota  porro acute di* 
a.Reg.14.  da  illius  Thecuitx  mulieris  ad  Dauidem,illud  it  fuit,  cG  ait: 

Omnci 


Concio  T ertid.  40  7 

A O^nes  morimur,&  licut  aqua*  dilabimur.  Vbi  uides,q>  com-  Simile, 
paret  nos  aquz : na  licut  «qua  fapore  accipit  a terra, per  qua 
tralit : lie  fere  talis  cuiufquc  mors  elfc  folct,quaIis  fuerit  eius 
vita.  Vndcloan.aitin  Apoc.  V*  habitatoribus,&  morienti-  Apoc.8. ' 
bus  in  terra, hoc  ell:  O milerosillos,quoru  mors  licut&  vita, 
terrena  ell.  De  iuitis  th  ait  A poll.  Noltra  cotierfatio  in  coelis  Philip. j. 
ell. Item  in  Deut.dr,q>  alcendit  Moyfes  in  monte, mortuus^;  Deut.  vlt. 
ell  ibi,vt  ligmficctur,tp  diet  vir iuftus. Dixit  prarterea  Thccui  2.Rcg.i4. ' 
tis , & ficut  aqua?  dilabimur : nam  quamuis  fluuiorum  aquar 
dulces  lint, tame  fines  habet  amaros  ; lie  mali  etfi  in  hac  uita 
3 iucunde  tiiuere  uideantur,tamcn  finem  habent  nmariflimum, 

cum  aliter  lit  dc  iplis  iuitis.  VndeEccI.  cu  ait  ;0  mors quam  Ecelc£4r. 
amara  ell  memoria  tua,addit  llatim, viro  habenti  pace  in  fub- 
ftantijs  fuis.  Cu  percontaretur  Plato  a Socrate,qua  regulam  Plato . 

& viuendi  norma  ferualfer,refpondit;  In  iuuentute  rede  uiue  Socrat. 
re, in  len'edute  verb  bene  mori  laboraui,atque  ita  inquit;  In* 
teriori  cruciatu,&  dolore  no  afficior.neque  mori  recufo:nam  Mortebo - 
cum  uita  honclta fuerit, mortccQ  hilaritateexpedo.  Oquan  nicumhi - 
ta  ell  hicgctilisconfufiomultoru  Chriltianoni,qui  ita  uiuut,  laritsteex 
Vt  videatur  iamiam  iplis  imminerc  infeliciflimus  intcritus.  peflant. 
q In  dclicijs  quidc  mudanis  pcriclicatur, inquit  D.Bona.lpiri  DBoruu. 
tualis  vita.Vnde  Apoll.ait;  Vidua  q in  dclicijs  viuit,  mortua  in  Luc.17. 
cll.Ite  Hier.ait;Vfquequo  delitijs  diUblucris  filia  vaga?Talis  i.Tim.y. 
plane, qui  fe  totu  dclicijs  fcculanbus  tradit,  limilis  die  vr  in-  Hier.31. 
fantibus,qui  cu  blande,&  mollitcr  a nutricibus  educctur,ma-  Simile, 
iore  interdu  amoreeas  profcquuntur,quam  paretes, a quibus  DelitU  te 
progeniti  fuerut  ,&  quoru  beneficio  ab  iplis  et  nutricibus  a!un  porales  ft 
tur.  Na  ad  hunc  modu  fenlibilia  bona  inliar  nutricis  nobis  cxi  ciunt,  vt 
Hunt, a quibus  videlicet  alimur,&  foucmur,&  cu  quibus  fami  obltuifcA — 
liarc  conluetudinem  gerimus:  Deus-aur  prarcipuus  pater  eft,  mur  eter- 
qui  nos  condidit, cuiufquc  beneficio, & prouidetia  cuda  nobis  n*t . 
fenlibilia  deferuiunt,&  cui  oia  acccpta  ferre  debemus.Nos  th  DtliiumH 
infantu  more  nutrices  pai  eti  prxferimus,hoc  ell  fenlibilia  bo  dtuu  peri - 
na  quibus  nutrimur,conditori  no(tro,per  que  & viuimus,&  in  culofe. 
luce  editi  fumits.  Hare  igitur  Caufa  ell, cur  magis  corporea  bo 
na,q.fpiritualia,quz  vix  agnofeere  volumus,diligamus.O  nc-  Ant.Brot. 
farm  IceluslO  ddedationes  vanas,&  pcliiferas,q  in  ta  £terna  1.  par.  ar- 
tormeta  comutantur.ait  grauis  quida  autor,  iuxtaillud  Apo.  tic. 56. 
Cruciabitur  igne  & lulphure,in  confpcdu  angclorD  fandorft,  Apoc.  10. 
& ante  confpedu  agni,&  fumus  tor  mentor  u eorft  afeendetin 
lecula feculoru. IIlicfeparabitur,& difcutitlgranu a paleis.iu  Hicr.23. 
xtaillud Hic.Qitidpaleis ad triticui'Et iuxtaillud Mat.Cuius  Matth.j. 
• venti- 


-•  Ter.  F.poft  1 1.  T>om . Quadrag. 

ventilabrfi  in  manu  fua,&  permundabit  area  fuam.  IUicfmc  E 
Galat.6.  quifque  colligerjprout  feminaueri*iuxta  iJlud  Apof.QuF  fc- 
2. Cor .9.  minaucrit  b6,hxc  & meter.  Ite  inxta  illnd  Apoft.alibi;  Qui 
Pfal.  125.  parrcfeminat.parcc&mctet.Et  Pfal.ait;Ewncsibant,&  fle- 
Simile.  bant  mittetes  femina  fiia:  Venientes  aute,&c.  No  quarm  vi- 
nca pingtte  nimis  tellurem  irrigua.anr  ftmoraram,  vt  fn\6iu 
futi  optimi  producat, quin  potius  fublatu  & editu  locum  defi 
derat, vbi  vndique  er  a vends  perfletur  r ita  quifque, vt  lauda- 
biles  edat  a&ioncs  no  debet  platntus  efle  in  dclitijs  mGdanis, 
fed  tfle  proficiet.cu  vtrinque  varias  patieturaffli&iones.Vnde 
Archita.  Archita.Tarc.  mala 01a  rum  publica.tG  priuata.abimmodico  F 
•Tarent.a-  voluptatu  amorc  proficifci  ait.Dcferum  holes  plerique,&  fu 
pud  Cicef  guar  labores,acproptereafetotos  per  mittGttparijs  dclitijs; 
in  Caro,  vnde  fit,  vt  f terna  perdant  fuauitate . Vt  enim  guflus  rctun- 
inaiore . ditur,&  ftupidus  rcdditur.fi  immaturos,&  acerbos ederit  fru- 
ftus.ita  vt  poftmodu.vel  fifuauiftimos  delibabir,  vix  fuauita- 
Similc.  re  ipfam  perfentiat : Et  ficut  culteHus  ipfe,vbi  acic  hebetata 
habuerit  pp  cralTum  aliquodobieftum.in  quod  vim  fua  exer 
cuitjpaulopoft  in delicatu.non  poteft  fine  maxima  diffictiltatc 
Simile.  a^ere : ita  profefto  qui  fe  totos  voluptatibus  mundi  tradunt , 

rerQ  diuinaru  gulhim,&  fuauitate  amittunt.  Sed  quid  mirG,fi  G 
no  inueniat  felicitate, qui  ea  extra  fontc  fufi  quxrit?nec  enim 
Simile.  terra  nifi  in  infimo  loco,  neque  ignis  nifi  in  fupero , nec  pifeis 
Simile.  nifi  in  aqua  , nec  arbor  nifi  radicibus  in  terra  fixis  requiefeit  . 

Quid  enim  extra  nnturx  fux  deftin3tu  locum  quietu  efle  po- 
tent ? Non  ergo  minus  corda  noftra  extra  Deu  dolore.atque 
angore  vacare  poterunt : qua  corporis  humani  mcbra.fi  a iun 
fturis  fuis  auulfa , extra  loefi  fibi  anatura  deftinatu  violentcr 
-Gre»or.in  collocencur.  Peruerfa  quide  anima.ait  Greg.  Rebus  pntibus 
eifat^.ho-  refoluta.abfcondit  fibi  mala  fequentia.quia  prxuidere  futnra 
njjj  refugit.qus  prxfcnte  lxtitia  perturbant,  dumfy  in  pratfentis  H 

vitx  obleftationibus  fe  deferit , quid  aliud  qua  claufis  oculis 
Ecclef.J  1.  adignem  vadit?  Vnde  bene  fcriptfi  eft;  Indie  bonoru  neim- 
l.Cor.7.  memor  fis  maloru.  Et  Apoft.ait;  Qui  gaudent.tanquam  non 
1 ' gaudentes  fint,  quia  fine  quide  prarlintis  rpis  itaageda  lxti- 

tia  cft,vt  nunquam  imaritudo  fequentis  iudicij  reccdat  a me- 
moria,  quatenus  dum  mens  pauida,extrcmx  vltionis  timore 
transfigitur.quantumnuncprxlcns  lxtitia, tantu  poftirafub- 
Prou.28.  (equens temperetur  . Hincnamquc  feriptum  eft;  Beatus  vir 
quifempercftpauidus.  Qui  verb  mentis  eft  durx,corruet  in 
malum . 1 Talis  fuit  ifte  diues,  qui  propter  mentem  fuam  du- 
ram,  & crudelem  erga  pauperes,  corruit  in  infernum . 

* Pflupert* 

X . 


r- 


ConcioT ertia . 


408 


* Pduperes  non  contemnamus . 

£T  erat  quidem  mcdieus  nomine  La\jtrut,  v leer  thus  plenus. 

Non  debes  quidem  pauperem  conttmnere,quamuis  cum 
plenu  vlccribus  vidcas:  nam  etfi  nihil  habeat  magniqui  ad  tc 
refugit,ait  Chryfoft.  homo  th  elt,  qui  cundcm  quem  tu,ter- 
rarumorbem  habitat, ijfdcm  Solisradijs  illuflratur,  immor- 
talcm  licut  tu  habet  anima,eundem  adoratcondttorc,ad  can 
dem  myltefioru  commumcationem  crebroacccdit , ad  eofde 
vocatus  c(t  coelos,&  quod  negligcndu  non  ell,  iulleideo  pe- 
tit,quia  paupertatc  oppreflus  necelfarijs  eget  viuendialimen 
tisj  tu  verb  eu  ncgligentem  appellas  & lecorde,atquc  cottime 
liose  eundem  a tc  repelli$,nectecfi  ipfe  reputas, quanta  ct  tu 
dcfidia'vita  trahas,  & cum  Deus  multatibi  bona  indies  prat- 
beat, tu  th  otiolus  es,&  th  totdelida  tibi  non  obijcis,non  in- 
fidias.non  pcriuria,non  mcdacia,non  latrocinia,non  alia  mil- 
le  huiufcemodi  flagitia  tua  fcclcra . Hate  autem  dico  non 
quia  uelim  legem  pro  otiolis  condere,  fed  quia  valdedefide- 
ro  bonis  vos  e/fe  operibus  occupatos;  omniu  enim  fere  vitio- 
rum, quali  magillra  quxdam,&  origo.eft  otiolitas.  Sed  multa 
: inquies  mendacia,multas  fabulas  paupercs  fingunt: ego  verb 
hac  et  de  caula  maiori  mifericordia  moueor,  cum  in  earn  ne- 
celfitatc  incidifl'e  homines  vidca,  vt  impudecilTime  medaci js 
viuere  quafi  cogantur , quorum  nos  non  modo  non  miferet, 
fed  verbis  etiam  afpetis  eos  laceramus  ,non  acccpiflis  dicen- 
tes,  lemel  iam  atquc  bis  ? Cur  no  tuo  quoque  ventri  eandem 
legem  imponis  ? Cur  ei  non  dicis,  rcpletus  heri,&  nudiufter- 
tius  fuifti,  quid  amplius  quatris  ? Sed  ventrem  quidem  tuum 
etiam  ultra  menfuram  replcndo  difrumpis , a paupere  autem 
modica  petente  faciem  auertis.  Cuius  vel  hac  de  caufa  mile- 
) reri  debes , quoniam  quotidie  audire  non  parua  premitur  ne- 
■ ceflitatc.  Nam  (i  nulla  elfetalia  ratio , quae  ad  mifericordiam 
fiedcret,  proptcrea  tame  mifcricors  erga  paupercs  elfe debe- 
res,  quonianeceflitatecoadi  ad  tevemunt.  Quid  igiturcri- 
minaris?  Quid  tribulas  calamitolam,&  miferaanimamf  Refu 
git  ille  ad  inanus  tuas  ecu  ad  tranquillum  portum  , cur  ergo 
tuorum  fluduum  vim  in  ilium  incitas,  & maioris  hyemis  fibi 
reddis  procellas  ? Cur  mileriatipfum  condenas?  Credisquia 
ft  talia  fe  putalfet  abs  tc  rccipere,  vcnilTet  ad  tc  ? Quod  fi  ta- 
li a 1c  auditurum  abs  te  putauit,&  th  ipfe  quidem  venir,multo 
tnagis  tamen  eius  miferandu  ell,  g>  non  dubitet  accedcre  prz 
neccflitatc  vrgente  ad  te,  que  nouit  nihilo  mitiorem  fadum, 

& non 


Chryfoft. 
in  Matth. 
homil.36. 
to.z. 


Pauper  et 
nonvilipe- 
demut. 


Alienot  de 
ftftui  po- 
tties quant 
noftros  ex - 
ploramus  • 


Simile. 
Contttm 
lift  multit 
afficiut  alt 
quipaupe - 
res. 

Simile. 

Paupertt 
benigne  rt - 
eipiamtu . 


1 


Fer.  V.  pojl  II.  Dom.  Qua  drag. 

ft  non  putarc  etiam  fatiseflead  cxcufationem  impudent!*  » 
ingcntesfamis  vires,  fedobiedurum  ei  ftatim  impudentiam> 
cum  tamen  tu  maioribus  in  rebus  impudentiffimus  fa?pe  fue- 
ris  : Nam  fi  pra»bcre  non  vis.cur  c*dis?  Si  no  ett  tibi  animus 
]argiendi,quid  cotumeliaris?  Sed  no  vulc  aliter  abire.inquies. 
Veruntamcn  fcito,q>  non  eft  homo, qui  non  inuitus,impudc- 
Pauper i - tiaecrimine  velit  confundi.  Nam  fi  etiam  milie  quifpiamad- 
bus  non  de  ferret  rationes.quibusoppofitum  probarccontendat,nunqua 
trahamus.  tamen  nuhi  perluadere  poterit,eum  qu i viftum  facile  habeat, 
malic  feab  alijs  turpitcr  mendicarc , quam  fuis  honeftiftime 
vefci.Nemo  ergo  vos  falfis  rationibus  decipiat.Si  autem  Paul.  . 
l.Thef.j.  feripfit  ;Siquisnonvultoperari,non  manducet  j non  paupe- 
ribus  idait,quos  impotentiaquidem  premit,  & extrema  ino- 
pia,quialiud  refugium  non  habent  quam  vc  mendicent.  Ad- 
de  quod  & diuitibus  etiam  ait:  Bonum  facientes,  non  deficia- 
tis.  Sicut  & nos  facere  l'olemus,qui  cum  viderinuisduos  ami- 
cos,altcrum  in  alterfi  acerbe  inftirgerc , feorfum  altcrum  de- 
dncentes,vtrunqueadmonedoculpamus.Similiaetiam  inma 
gnis  familijs  crcbro  fiunt : nam  fx pe  paterfamilias  pxdago- 
gum  feorfum  increpat  dicens;Nimius  St  acerbus  in  adolefccn 
tem,atque  durus  es,  adolefcentulum  autem  quafi  iure  exfum  < 
criminatur : Audiamus  etiam  Dominuni  qui  iubet;  Omni  pc 

tenti  fibidare.  Item, Eftotc, inquit, mifericordes,ficut&]>ater 

veftcr . Nihil  enim  certc  vfquead  fimilitudinc  Deificcftert, 

& extollit,  ficut  liberaliftima  largitas,&  bencficentia.  Sed  nil 
eft  impudentius  paupere,ais;  Noli  iudex  elTe  iniuftus,  nec  ta- 
men etiam  ficlexdiuina  tibi  committittemcraria  curiofitate 
alicna  crimina  nniari.  Et  fi  rede  viuentes  nopatitur  aJiorum 
crimina  indagare,  quanto  minus  pcccatorem  patietur  ? lllud 

obfecro,atqueobceftor,necontumelijs,&criminibus,inopein 
tnrpitcr  cxdas,  remedio  indiget  qui  teadijr,  non  vulneribus;  J 
ope  mifcricordia?,nonacutogladio\  Nam  fiquis  lapide  per- 
cu  lius, exteris  omnibus  »egledis,ad  genua  tua  fanguinoletus 
refugcrit,  alio  ne  tu  itcru  lapide  caput  eius  percutercs,&  vul- 
nen  vulnus  adderes?  Ncquaquam  certe  id  facercs , led  priori 
etiam  vulncri  mederi  conareris  rcurigiturin  paupercoppofi- 
tum  facis?an  ignoras  quatitm  obcil'c  amara  poteft ratio?  Me- 
lius eft  fermo  pius  qua  datio.  Si  famulus  tuus  ad  alium  famu- 
lum  limiliter  tuum  argentum  repetiturus,  quod  illidederis, 
iuflu  tuo  profedus  fit,  nec  indeibluminanis,verumetia  om- 
ni  vitio,  & contumelia  pulfus  redicrit,  die  quo  fupplicio  famu 
lum  tuum  punircs , cum  te  ipfum  ab  eo  contemptunt , atquc 

defpedum 


Simile. 


Simile. 


Luc*  6. 
Hon  iudi- 
eemus  te- 
nsers . 


Simile. 


Simile. 
Pauperes 
no  content 


Conch  T erf  14 . ' 409 

J A defpeftum  cenferes  ? paritcr  ergo  de  Deo  etiam  cogita : ipfe 
enim  ett,  qui  pauperes  ad  te  intuit , nec  qua;  noftra  funt,  led 
qua;  Dct  ipfis  damus,  fi  quid  cui  dederimus ; quod  fi  non  de- 
derimus,verumctiam  iniuria  lacelfitos  repulcnmus,  ipfe  teefi 
ammo  volue,quibusfupplicijs  rem  dignamegerimus.  Cxtc-  Excmplii- 
xum  ficcll  fortis  fanetiliima  paupertas,  vt  cum  aliquado  Ale- 
xander Scythas  pauperrime  viuentes  nuraretur,  qui  pellibus  Temper  an 
animalium  tegebantur,&  duriter  uiucbanr,atquc  iplbs  inter-  tio  pluri- 
rogaret,  quid  potidimum  in  uita  timerent,  ipfi  reiponderint'  mum  pr»' 
(e  lolum  ccrli  ruinani  timerc.  Addequod  paupertas, ueritate  deft. 

B auda&ermanifeftat.cu  nihil  fit, quod  poflitamittcre  : Qua-  Pauperes 
re  pauperibus  bene  faciamus,&  prjfertim  cu  videamus  men-  complefia- 
dicum  Lazarum  deportatum  ab  angelis  in  finum  Abrahx.  mnr . 

A P P E N D I X. 

HOmo  /put dam  eratdiues . Quit  quxfo  poteft  diuitijs  in-  DiuitU 
hxrere,  cum  videat,q>  in  matori  periculo  polfciTore  de-  fallout. 
ferant'  Non  vtiqueille  verus  cenfetur  amicus,  qui  inaduerfis 
tedelcrit:  fic  ergo  auare  diucs  intellige,  quod  ciim  a dxnio- 
C nibus  comprchenderis.te  diuitix  non  iuuabunt.  Vnde  Ecde.  EcclcCf, 
ait ; Noli  attendere  ad  pollcfliones  iniquas , & nc  dixeris , eft 
mihi  fufficiens  vita , ml  enim  proderit  in  tempore  vindi&x. 

Iniuebatur  purpura.  Debet  quidc  Dei  feruus  fcabftinere 
abexceffibus  veftium,&  ornatuum.  Vnde  in  Exo.lcgimus,q»  Exo.z$. 
quamuis  Dei  area  deaurataeffet  intcrius,&  exterius,  mhilo-  Exeejfus  ia 
minus  tn  tenui  quoda  panno  tegebacur,feu  vilioris  pretij:  lie  vejhtu  fu- 
ergo  Dei  feruus  no  debet  fibi  placerc  in  pretiofa  vefte.  Attcn  giamus. 
de  quid  feribat  Pau.de  magnis  illis  Dei  leruis,8f  fan&is  viris;  Hcbr.x  I. 
Circuierut, inquit, in  me!otis,&  in  pellibus  caprinis.Sed  mun 
P danos  videas  hoc tepore prod igos  circa  varietatem  vcftium,vc 
ita  facile  inde  colligere  poflimus  quale  fit  interius  animarum 
indumentu.  V nde  Eccl.ait;  Amifhis  corporis  enuciat  de  illo.  Ecclef.  1 1. 

Folium  eft  outtm  vt  moreretur  mendicus.  Quafi  dicat, non  Pauperes 
repente,  led  tandem  port  multos  perpellos  labores.  no  eontem 

Portoretur  ah  angelis.  O feheem  mcndicum,qui  in  hac  vi-  nendi. 
ta  tantum  fibi  compatientes,  haberet  canes,  & tamen  in  mor- 
ce  portareturab  angelis. 

Mortuns  eft  autem  diuet . Quafi  dicat , repente , & abfquc  Mors  rep/ 
longa  prxeedente  infirmitate . tina  an  art 

Et  fepultus  eft  in  inferno . Hanc  tandem  fepulturam  ex  fua  diuitii, 
uoluptuofa  uita  reportauit,8f  ex  fuis  diuitijs. 

Cone.  Quadr.  Tom.  1,  F F F Vidit 


Genef.3. 


Ter.  V.poftll.  Dow.  Qua. drag. 


Vidit  Abraham  a longe.  Sic  Adam  pofrrus  fuit  in  loco,  Til- 
de videre  poller  paradifum,  ex  quo  depulliis  fuerat  propter 
culpam  fuam  . Hebrxi  quidem  , cum  tamco  Ipcm  haberenc 
exeundi  ex  captiuitate  Babylonica,  nihilominus  debanc  pro- 
Plal.  136.  pterdiiatione,  dicentes : Super  flumina  Baby lonis,&c.  Quan 
to  igitur  triftior  diet  ifte,  cui  nulla  erat  fpes  inde  exeundi? 
Talpt  in - Pattr  Abraham . O miferum  diuitem ! Sero  quidem  cla- 

gentum.cr  mas , nam  claufa  eft  ianua  . De  talpa  quidem  ferunt , quod 
naturae.  quamdiu  uiuir,claulbs  habeat  oculos,  & tamen  poft  mortem 
ipfiaperiuntur,  calls  ergo  erat  hk  auarus  diues. 


Vary  fut - 
ttjfus  mor- 
tii 


Simile. 

Hicr.xS. 


Pfal.  xiy. 
Gen. 40. 
£cclef.4« 


Pfalm.41. 


Iom.y. 

Simile. 


Diffiretia 
inter  eot 
nanigat  »* 
hut  vita. 


Fcria  V.  poftl  I.  Dominicam 
Quad  raged  m a? . 


C O N C I O Q^V  ARTA. 
Mors  bonorum,&  malorum  quantum  diflent. 


O M o quidam  erit  dines.  Luc.  1 d.  Vide  quam  va- 
rij fuerint  exitus  diuitis,&  pauperis  in  hoc  Euang.  5 
pauper  lxtusabi jt  ad  linuni  Abrahx , diues  vero 
triftis  ad  infernu.  Nam  licut  facinorofus,cum  exit 
ex  carcere,in  patibulu  abripitur,fic  impius  ad  infernu  ducitur, 
cum  hinc  migrat.  Vnde  Hier.ait;  Catenas  ligneas  cofregitti, 

& facies  pro  eis  catenas  ferreas,qux  ftinc  dimores.  At  vero  i li- 
ft i dicuntcQ  Dauide;  Dirupifti  vincula  mea , tibi  facrificabo 
hoftia  Iaudis.  Quare  beneviuendo  nitamur.vttandc  lie  pre- 
tiofa  mors  nofirain  cofpc&u  Dni.  In  Gen.quidem  hr,  Io- 
feph  uidoriose  egrclfus  fuerit  dc  carcere  ad  regnandum,&  tn 
unusexiuitad  fulpendiu.  Vndeidadmirans  Ecd.ait;  Decar  pj 
cere,  carenisq;  interdG  quis  egredietur  ad  regnum  ? Sic  ergo 
Lazarus  et  de  carcere  corporis  egrdTus  eft  ad  regnum . Vnde 
mortem  bonoru  appellat  Dauid  tranlitu,  dicens:  Tranfiboad 
locu  tabcrnaculiadmirabilis  vlqueaddomu  Dei.  Et  Chri- 
ftus  ait ; Qui  credit  in  me,tran(iet  a morte  ad  vita . Cu  ergo 
mors  ipfa  lit  inccrta,&  quad  periculofusquida  l'altus,  idcirco 
nitamur,vt  bonis  operibus,felicem  eurn  obtinere  mereamur. 
Na  quamuisinportu  eode  & qui  naufragiu  faciut  ,&qui  fc- 
liciter  nauigant,fbluant,  thaliqui  inpatria  profpcrc  veniunt, 
alij  vero  in  terra  inimicoru  perduamtur.  Sic  ergo  boni  in  pa- 
triam  t'chces  pcrucnicnt.mali  verb  m terrain  dxmonD  depor- 

tantur.  * 


la 

A 

ti 

die 
cut 
DO 
at 
me 
Vi 
til 
i in 
lit 
if 
n 
a 


1’ 

« 

m 

Ca 

D 

fi 


L 


Condo  Quart  a.  v 410 

A tantur.  Vnde  in  morte  iuftoru  dicit  Scriptura : Congregatus  • 

eft  Abraham  ad  populG  fiuim.Item  de  Ifaacdr:  Mortuuscft,  Gen.  i y. 
&appo(itus  poptilofuo.  Siceciam  de  Iacob.  Nonautem  ita  Gen.}?, 
dicitur  dc  nialis.Curemus  crgo.ut  bcneuiuan)us,uc  ita  tande  Gen.  4^. 
cum  bonis  focietatem  habeamus.Non  ergo  lachrymanda  fine 
mors  ipfius  Lazari,&  deploranda,ciim  tarn  Felix  eflet,ut  in  fo 
' cietate  Abrahx  poneretnr.  Vnde  Eccl.  Modicum  plora  fuper  EccleHa:* 
mortuu.quoniam  requicuit.  Impij  autem  tnftes  hincabeunc. 
VndeMichas  dicebat  flens,Deos  meos  tuliftis,&  dtcitis  quid  Iudic.  18. 
tibi  eft?  T11  igitur  nitere,ne  Defi  perdas  in  hac  uita,  ut  poltea  Anima  fi- 

B in  (empitcrnQ  non  fleas . Siquidem  dc  morte  impiortini  dr  in  ne  Deo  in 
lib.Sap.  DirumpetiIlosinfiatosfineuoce,&c6mouebitillos  quanta  fit 
afundamentis,&  ul'quead  fuperumdefolabuntur,  & cruntge  triftitia  . 
mentes,&  memoria  coru  peribit,&  ueniet  in  cogitationc  pec  Sapient.^, 
catoru  fuorfi  timidi , & traducentillosex  aduerlbiniqmtates 
ip  for  11 . Boni  aute  cupiut  hinc  di(cedcre,ut  poftint  reportarc 
fibi  parata  prxmia.  Sicut  enim  (ialiquos,  qui  propter  Ixuia  Simile. 
quxd?m  in  carcere  detinenrur,  intcrroges  utrum  uelint  inde 
exire,ftatim  refpondebunt  fc.quidcm  id  cuperc,  quonia  bene  Mort  tern 
notunt.tp  ad  nullam  fuftinenda  ignominiam  exibunc : ft  ucro  bilii  main. 

C crimino(os,&  capite  damnatos  pariter  roges, refpondebunt  ie 
nolle  indc exire,cG  probe  nouerint,q>  ad  (ufpendiu  ducuntur, 
fi  inde  excant : lie  et  iufti  dcfiderac  ex  hoc  corporis  ergaftulo 
migrate,  (ed  non  perinde  impij-  Et  ficut  ft  dux  mulieres  ma-  Simile, 
ritos  fuosjex  India  locupletes  redeuntes  expeftarcnt>quarum 
una  impudetiflime  uixi/fet,&  altera  uerb  honeftiftime,  diffc- 
renter  quideni  le  haberct : nam  honefta  nuiliere  cum  niagna  . j 

lztitia  virum  fuum  excipiente , altera  th  cum  metu  eundem 
recipcret : fic  ergo  boni  iticundc  hinc  migrabunti  mail  autem 
cum  magna  triftitia:  Iuflusquidem  fc  habebit  in  morte, Bent  Simile. 

D illc,qui  poll  multos  perpeUds  laborcs,& fuperata  pericula  tan  Mors  iud 
dem  cum  maxima  iucudi tatc  ad  patriamfua  reuertitur.ibiq;  da  bonit . 
coniugem  uidet,  & charos  propinquos,atque  amicos,  cu  qut- 
bus  maximopere  Ixtatur.  Quod  ft  huiufmodi  lztitia  vix  po> 
teft  explicari , quanto  minus  explicari  potcrit  gaudium  illud 
incffabilc  quo  perfruetur  iuftus , fimulat^,  fe  a corporcis  pe- 
riculisuideritefTeliberatum?HincSimeondicebat:Nunc  di-  Lucx  t. 
mittisferuu  tuum  Dfie.  Itetu  Dauid  diccbat : Quemadmo-  Pfalni.41. 
dum  defiderat  ceruus,  &c.  Item  Paul.  Cupio,inquir,diflblui,  Phil.  5. 

& efte  cum  Chrifto.  Item;  Infelix  ego  homo,quis  me  libera-  Roman. 7^ 
bitdc  corpore mortis  huius?  Hinc  etiam  Eccl. ait;  Timenti  Ecclcf.l. 
Dhm  bene  erit,&  in  diebus  confolationis  illius  benedicctur . 

FFF  t Vide 


Ter.  V.pofl  It.  Dom.  Quadra^. 

Vide  igitur  qualis  fiet  mutatio  ftatuD  in  alia  vita, ficut  conftat  E if® 
cx  hodierno  Euagelio ; na  mundus  nefeit  caique  dare  locum  i ? 
Simile.  fuum.Quarequemadmoducum  aliquisin  latrunculorii  iudo  31 
paru  uerfatus  eft,loIet  indebite  regem, vel  reginam  collocare, 
ille  vero.qui  hoc  uidet,fiatim  corrigir  efi,  & lingula  bene  di-  d 
fponit:  fic  et  cu  mundus  hicnefciat  pro  mentis  dare  locum,  & 
Mudus  no  na  Neronem  euehit  ad  imperatorium  fo!iu,8f  Petru  in  carce  <p 
feithomi-  re  conijcit,idcirco  in  alia  uitaunicuiquedabiturpro  cuiufquc 
net  pro  me  meritis  cdueniens  locus . Deus  bone  qua  multos  uidemus  m 0 
ritis  dtjpo  morteagonizantes,qui  cD  magno  luftu,  & dolore  hinc  difee-  4 
nertj  . duftt,propterea  (b  valide  dederint  mudanis  deleftationibus  F 1 4 
Simile.  8f  delitijs.criuellentuiuereblande.&corporiindulgerc.Sane  . c 
Morte  non  cu  carnes  bene  co&a?  funt, abfq;  difficultate  aboflfe  ipfodiuel-  t 

timentiu - luntur.  Sicet  cu  homoabfque  rimoreex  hac  uita  dilccdit,  & if 

Jit.  morte  non  pauet;  indiciuquide  optimfieft.g.  is  probe  co&uj  & 

Mors  terri  fit  igne  diuini  amoris,&  charitatis:  fi  vero  paueat,&  cotremi-  r; 

bilis  mulis.  fcat.adhucimmaturuseftjSt  indigeftus  . Ipfiigiturmaliarma  ti 

i.Cor.iy.  minifirat  morti,&  ita  magis  ca  timere debet.  Vnde  Apof.aitj  ir 

Simile.  Stimulus  aOt  mortis  peccatu.  Quarefi  vis  canon  timere,au-  p 

Arifiot.in  fer  huiufinodi  fii  mulos,  ficut  faciunt  boni.  H^cquide  efi  dif-  p 

problem,  ferentia  inter  Cignu,&  Sirene,g.  ille  in  mortedulciter  canit,  <3  C li 

Cygnus  cur  h xc  veto  lam etatur  : fiquide  generofus  ille fanguis,quc  prae-  c 

eanat,  in  fiat  Cienus  id  facit  cofluens  ad  cor,  ficut  cotra  in  Syrene,im-  o 

morte,  & purus  die  fanguisque habet.ea  trifiem  reddit. Sic igiturvitia  e 

Syrena  U-  ipfa  tanquS  deprauatus  fanguis,peccatore  ipfum  in  morte  co-  » 

mentatur.  turbant, ficut  bona  opera  exhiiarant  iuflum.Vnde  Sap. ait;  In  5 

Prou.4.  malitiafuaexpelliturimpiusjiuftus  aute  fperat  in  morte  fua.  4 

* % i 

Inferni  tormenta  terribilia . 

n 

Vide  D.  Vmejfetintormentit.  In  harcenim  tormetacoieftnscft,  r 

TK.  4. Sen  v_y  vt  ibi  in  fempiternO  puniretur,qui  ta  crudeliter  fie  gefle-  H Jp 
ten.di.ai.  rat  erga  pauperes,  neque enim  poterit  ibi  fatisfacere  pro  his,  r 

arric.z.  qua?  commifit.cum  charitatemj&gratiam  non  habeat.  Dici- 
turergo  fiagnum  ignis  infernus  ipfe,  qm  pcenae  ipf*  in  fem- 
piternum  ibi  manent,&  quiefeunt  tanquam  in  fiagno . N6  ita 
autem  fc  habentpcen.tr , & labores  huius  vita?,  fed  aliquando 
Cant  2.  terminantun  vnde  Can.2.  la  enim  hyems  tranfijt.  Hie  etiam 
labores  aliqua  permifeentup  confolatione,  illic  vero  fine  con- 
lob  i o.  folarione  erunt . Porro  fiuper  ilia  verba  lob ; Ibi  nullus  ordo, 

Greg,  lib,  fed  fempiternus  horror innabitat.ait  Grego.  Mirum  verb  eft 
9.  Moral,  valdemd  dicitur,  vbi  nullus  ordo:  nec  enim  ommpotcs  Deux  t 

cap.4  7.  qut  mala  bene  punit,  inordinata  cfl'c  vllo  modo,  vel  toi  menta  t 

per- 


E&. 

ta 

a 

i- 

t 

t 

t 

1 

i> 

* 

* 

rf 

& 

* 

ft 

!> 

If 

%\ 

a 

!> 

re 


rft  t 

si 

jK 

t* 

ift 

8* 

is» 

cs 

l* 

«• 

!»*| 

lft| 

f 


Cone  to  Quart  a . 4 1 1 

A permittit , quia  ipfaquoque  fupplicia , qua;  ex  lance  fuflitiz 
prodcunt  infcrri  line  ordme  nequaqua  poflunt.  Quo  natnque 
in  fupplieijs  orcto  no  erir,dum  damnatD  qucmque,iuxta  mo> 
du  criminis.rctribunofeqmtur  vltionis?  Hincquippefcriptu 
eii ; Potences  poicnter  tormenta  patientur,&  foriioribus  for 
tior  inflat  cruciatio.  Hinc  ct  :n  Habylonis  danatione  dicitur, 
quantum  glorificauit  fe,&  in  dclitijs  fuit,tm  dare  illi  tormen- 
tum,&  ludu.  Si  igitur,iuxta  modu  culpx  panadiflinguitur; 
con  flat  nimirum,q>  in  fupplieijs  ordo  feruatur.  Sicut  cnim  in 
domo  patris  manfioncs  multar  funt,pro  diuet  fitatc  virrutis;fic 

B damnatos  diuerfo  fupplicio  gehennx  ignibus  fubijeit  difpari- 
cas  crimims,qux  videlicet  gehenna,quamuisciidis  vnafu,no 
th  cudos  vna.eadenuj;  qualitatc  lucccndi t.  Quo  ergo  nullus 
inefle  ordo  fupplieijs  dicitur, in  quibusjpfedoquifque,  iuxta 
modu  culpx  cruciatur?  Cxteriim,ait  Aug.q>iungcnturetiam 
rapaces  cu  rapacibus,adnltcri  cu  adulteris,homicidx  cu  homi 
cidis,auari  cu  auaris,  falfi  cedes  cum  falfis  telhbus,  & fingulis 
infligentur  tormenta  pro  qualitate  mcriteru.  Vnde  Pfal.  Ap- 
pone  iniquitatem  eorum,&c.  Quo  igitur  pado  palex  ipfx  le 
poterunt  liberare  a tarn  voraciflima  flama?  Vel  fi  montesef- 

C lent  pirenxi  ipfi  homines  , no  valerent  tali  flammx  refiilere, 
ctfi  Nilo  vterentur , vel  alio  eopiofiori  flumine,  veldenique 
oceano  longe  lateq;  patenti . Cum  igitur  mifellus  homo  fc  in 
ca  flammam  coniedQ  videbit.qd  nam  habebit  refugiuf Quid 
aridu  ffnum,hoc  edearonodra,  tunc  faciet  in  tato  incendio? 
Sed  videtur  vna  duntaxat  die  pf  na  cohuri,ait  Chry.  cur  ergo 
dicitur, cum  cflet  in  tormentis?  Sed  fi  aliquis  diligctcr  expen- 
dat, inquit, duplex  hoc  inueniet  eflefuppliciO.Qui  enim  in  ge 
henna  vritur,et  crelorum  re;  nu  prorliis  amittit,qux  ccrte  pj 
na  maior  eft,quam  cruciatus  illc  fiammarfi.Noui  autem  quia 

JD  plurimi  pertimefcantgehennam,ego  th  illius  glorix  amiflio- 
nem  multoamarius,quam  ipfius  gehennx dico  cfle  fupphciu ■ 
Si  verb  id  non  podum  lermonc  mondrare,  nihil  cd  omnmo 
miranduminequccnim  nouimus  illorum  bcatitudincm  prx- 
mioru,vt  infelicitatem  quoque  dceoru  amiflione  feire  pofli- 
mus.  Sed  idud,vt  nepatiamur,  faxis  6 vnigemte  fill  Dei,  ne- 
queexperiamur  intolerable  idud  , horrendmnq;  fupplicium 
quam  grande  fit . Intolerabilis  quidem  res  ed  ctia  gchenna : 
th  (i  mille  aliquis  ponat  gehennas,  nil  tale  didurus  ell,  quale 
elt  a beatx  illius  glorix  honore  repeili,  cxorliunq;  cfle  Chri- 
fto,&  audireabillo;  Non  noui  vosratqueargui, quod  efiiricn 
ti,  & licicDti  ntgauerinim  ciburn,  & porum  . Ed  emm  fatijus 

F F F 3 anile 


Sap.  6, 

Apoc.i8. 

Simile. 

loan.  1 4. 


Auguf.  de 
fan.fer.36. 
tomo  io. 
Pfalm.68. 

Simile. 


Simile. 


Chryfoft. 
in  Matth. 
homil.24. 

P(na  dam 
m quant* 

fit- 


Inferni  ter 
ri  l ilit  fee- 
ncu. 


Matt.  2 >. 


Ter . V.poft  I L Bom.  Quadrag, 


1 


Judicium 

extremum 

terribile. 

Simile. 


Matth.6. 

Sapien.y. 


Augufl.in 

Ioan.trac. 

44  to .?. 

loan.?. 


Simile. 


Multi  ti~ 
morem  in- 
fern i vi- - 
de  tumble 

Infernum, 
CT  eius  ter 
merit  a.  me- 
t numus . 
Matt.ay. 


mille  fulmina  fuilinerc  quam  vultum  ilium  manfuetudinis , 
pietatis<^;  plenum , nos  tamen  auerfatuem  videre,  & illos  to- 
tius  tranquillitatis  oculos,  nequaquam  nos  afpicere  fuftinen- 
tes . Vide  porro  quomodo  huius  diuitis , & pauperis  forces 
fuerinc  commutator,  vt  inde  incelligas  non  efle  fidendu  mun> 
do.  Nam  videbisTyberium,Caligulam,Domitianum,Nero- 
nem , qui  cum  cam  impij  dTent , & truculenti,  adeo  tamen  a 
mundocxalcati  funt,vt  totiusorbisimperiumtenerent.Vnde 
Chrillus,vt  nos  doceat, quam  fit  breuis,&  inanis  gloria  huius 
mundi,ait,a>  calls  gloria  fit  ficutfoenu,quod  hodieell,&  eras 
in  dibanury mittitur.  Sicetiam  Sap.ait  in  perfona  damnatoru 
loquens;  Nosnati,  continuodefiuimuseffe.  Orcmmaxime 
horrendam,  cum  dicitur;  Cras  in  clibanum  mittitur, ibi  enim 
impius  ita  pollidcbitur  abignc,ficut  poflidetur  foenum,cum 
in  clibanum  mittitur.  Quid  ergo  faciet  mifcr,qui  ita  poffide- 
biturabignc,  ficut  poflidetur  fuenum,  cum  in  clibanum  mic- 
titur  ? Penetrrft  quidem  mors  intima  vifeera  peccatoris . In 
tormentis  quidem  dines  ardebat,  ait  Aug.  & fiillam  aqua  de 
digito  pauperis  requirebat  ,necei  fiibueniebatur.  Vndeaic 
Abrahx;  Pater  Abraham  mitte  Lazarum  ad  fratres  meos, vt 
dicat  illis  quid  hie  agatur,  ne  & ipfi  veniant  in  hunc  locG  tor- 
mentorum.  Oinfelix  quando  viuebas,tuncerat  tempus  opc- 
randi,modoiam  in  nofte  es , in  qua  nemo  poflit  operari. 

Magna  quidem  dr  dementia  noltra , q>nolimusin  memo- 
riam  rcuocare  uit£  incertitudme,&  (iipplicioru  ccrtitudinem, 
qua;  fupplicia  impios  manent.  Age  vero,fi  ingens  alicuius  ma 
gnx  vrbis  platea  diet  hominibus  refertiffima  , & oes  diuino 
oraculoadmoniti  certo  feirent  magnam  vim  fulminum  fuper 
oes  illos  ruituram,quibus  tota  ilia  hominum  turba,paucis  fo- 
liim  exceptis,fulminibus  ida  coflagraret,quis  non  expauefee- 
retJ  Qms  non  trepidaret,  feq;  totu  eo  tempore  diuino  numi- 
ni  fuppltcem  exhiberetPquis  denique  in  tantoomniu  tremo- 
re,cibum,quis  pot&,quis  fomnum  capere quietus  poflet?  Sed 
quid  oes  dicoPrmo  verb  fi  vnus  folum  ex  tanta  ilia  mulcitudi* 
ne.c^letli  igne  conflagrate  deberet, oes  illi  meriro  trepidaret, 
fua  quilque  forte  formidantes  r Quid  aut  hoc  repentinx  mor 
tis  pcriculum,cu  arernx  mortis  pcriculo  coparatu,  nifi  fom- 
nus,&  vmbra  ell?  Cum  ergo  feiamus  infinitu  elfe  (hiltoru  nu« 
merum, ac  proindc  ct  innumerabiles  elle.qui  hoc  fuperni  iudi 
cis  fblmine  fcnendi  fint,nempe;  Ite  maledifti  in  ignem  xter- 
num,quomodo  no  hoc  tm  falutis  noiirx  periculum  forinida- 
mus  ? Quomodo adco  fccuri  in  vtramqueaurcm  dormimusf 
- — Qmorao- 


H E 


X, 


Concto  Quart d,  412 

A Quomodo  voluptatibus  noltris  obfeqtientes,  damnations  no  > 

ftrxcaufas  quotidie  cumulamus?Quomodo  dcnique  in  tanto 
rerum  difcrimine  confluutr,()ertere,ridere,ludere,deliciari,fi 
ne  vllo  doloris  aut  timotis  l'enfu  po  Humus  ? Vndc  hie  tantus 
ftupor,  tarn  obfeura  caHgo,tantufque  falutis  noftrae  negleftus, 
cum  uiri  ctiam  fanftiffimi,nil  magis  in  hac  uita,qtiam  ancipi- 
tem  hanc  animarum  fortem  formidarent?  ut  autem  commo- 
diusantcoculos  tibi  fubijeias  acerbiffimas  illas  inferni  pxnas, 
recordare obfecrohiftorixillius  Sedcchix  regis  Iudjx, quern  Simile, 
rex  babylonis  in  captiuitatem  arripuit,  & eius  filios  ante  ocu- 
3 losinterfecit,deinde  etiam  oculos  ipli  emit,  & arftiflime  uin 
fhim  in  babyloniam  perduxit,ubi  in  fuinma  quadam  ac  mife- 
rabili  (eruitute  uitam  fuam  finiuit  De  qua  th  miferia  & cala 
imitate  prxmonitus  iam  fucrat  a Hier.  vt  fibi  diligcntiflime  Hier.jtf. 
prxcauerct.cui  tfi  credere  noluit.  Quid  quxfo  hac  infeliei  tra  Dnmnati 
gardia  funeltius?Quantum  putas  ammo  dolorem  pcifentiret  cum  erunt 
infeliciflimus  rex  Sedechias  cum  uideret  fc  in  tanta  miferia  m infern » 
conftitutum?Quos  angores  in  anima  (ua  pateretur,  efi  ex  tarn  fentient  cm 
ampla  fortuna,in  qua  lemper  politus  fuerat,in  cam  diram  ca-  citcuefuM. 
ptimtatem  & feruitutem  le  conicftum  uideret  ? fed  ia  ad  nos 
q ipfos  ueniamus  fi  atres,quid  enim  hxc  calamitas  eft,fi  efi  fern  Simile* 
picerna  calamitate  & miferia  comparetur?Qnantumcnim  in 
ter  tempus  & xternitatem,  tantu  inter  utramqtie  diferiminis 
eft : quanto  aute  maius  eft  cxlcfli  ac  fempiterno  regno,  qua 
terreno  & temporario  priuari  ? Quanto  acerbior  captiuitas  Simile* 
fub  principe  diabolo,atrocifiimo  generis  humani  hofte,quam 
fub  immamTurcarum  principe? Quanto  grauiusclauftrisge 
hennx,quam  compedibus  uinciri?Quanto  miferabilius  inter 
dxmones,quam  inter  infimx  (orris  captiuos  diuerfan?Quan 
to  infeliciuseftindenlifljmislocis,qua  in  luce  ucrlariPQua- 
X>  to  luftuolius  eft  in  gehenna , quam  in  ftabulo  iumentorum  Inferni  ter 
commorarf?  Quanto  acerbius  inter  igneos  gehennx  globos  ribilin  tor 
perpetuo  uolutan,quam  humi  cum  exteris  captiuis  habitare?  mttn». 
Quanto  igitur  hate  calamitas, quam  ilia  funeftior?Si  ergo  il- 
lius  prxdiftio  & cogitatio , miferum  hue  regem  adeo  any  ium 
&attonitum  redderet.quonam  modo  qui  fine  ullo  Dei  metu 
uitam  agunt,quique  fecundum  prxfentis  uitar  ftatum  ad  hane 
poena  rum  xternitatem  damnati  funt,adco  fecure  agunt?Quo 
modo  hare  infeliciftima  fors,quam  non  angelus,  aut  prophe- 
ta,fed  ipfe  angelorum  & prophetarum  Dominus  ait  futuram, 
nihil  eos  folicitat  & pungit  ? 

O ferreas  hominu  mcatcsl  O p eft  ora  cxca ! O dementi! 

FFF  4 frn- 


F*r.  V.foft  //.  Dom.  Ouadrag. 

lnferni  tor  fanguincis  etiam  lachrymisdeplorandam  1 vbi  quxfo  fenfus?  E 
meta  qua  vbi  ratio?vbi  con(ilium?vbi  iudicium?vbi  faltcm  naturalispe- 
ta  fint.  riculorum  timor,qui  tanto  acrior  eft, quanto  periculum  & i m 
mincns,&  grauius,  & certius  eft?  Hxc  quidem  negligcntia& 
incuria  noftra  ex  eo  prouenit,  quod  perfuadeac  nobis  dxmon, 
quod  mors  longc  a nobis  diftcc,  quod  nunc  nobis  mi  tunendu 
Simile.  fit. Qua  in  re  piftorum  artem  imitatur,  qui  corpora  quxda  in 

Mors  ftpe  tabulis  ita  depingunt, vt  longiffime  diftare  vidcantur,  qux  tn 
nos  repen~  in  eadem  tabula  funt . Cuius  fallacix  dolum  illi  quotidic  ex- 
teinuadit.  periuntur,qui  cum  vitam  fibi  diuturnam  pollicercntur,mu!ta 

que  in  futurum  tempos  difponerenc,hacfalfafpe  delufi.infpe  F 
rata  rnortc  de  medio  fublati  funt.Et  tn  talia  vidcntes,no  erne 
Simile.  damur,&  refipifcimus.Si  ingrefli  in  carcerem,ait  Chry.&  vi- 
Chry.  ho.  dentes  alios  palltdos,  alios  vero  vindtos  & efurientes,  alios  ct 
10.  in  2.  tenebris  conc!ufos,concutimur  tantopere  & perhorrefeimus, 
cor.  & ad  & omnia  neillucincidamus,facimus:quadoaddiftitrahcmur 
popu.  ho-  in  gehennx  carceres,quales  futuri  erimus  ? nonenim  vincula 
mil.46.  ilia  ex  ferro,led  ex  igne  funt  inextinguibiluPropterea  dum  te 

pus  eft,prxoccupemu$  faciem  Domini  in  conftffione,vc  mina 
Pfal.p4.  ces  illas  virtutes  eflfugiamus . Nonne  videmus  terrenos  mili- 

tes  principibus  feruietes,  quo  criminofos  trahunt.quo  ligant,  <3 
Simile.  qQo  faces  tormentis  adhibeni?fed  hxc  omnia  rifus  St  ludicra, 
ad  fiipplicia  i!la,nam & tciriporarix  funt  he  penx  mundanx, 
Ifa.vlt.  illic  vero  neque  vermis  moritur , nequeignis  extinguitur . 

Exempliim  fumamus  ex  alienis  periculis . 

Flli  rerordare  quia  reetpifli  bona  in  vita  r»«.Longe  quidem 
vtiliftimum  nobis  efl’ct , vt  ex  alienis  fupplieijs  periculum 
uamus.  faccremus,  fed  taiqcn  non  id  facimus,quin  potius  latrones  eos 
Simile.  imitamur,qui  interim  dum  aliquis  latro  fufpenditur,ipfi  cru-  H 
Hier.'  3.  menifeex  funt,  & homines  argento  emungunt.  Vlfde  Hier. 

Deum  ti - Ec  uidit  prxuaricatrix  lororcins  Iuda,  quia  proco  q>  mxcha 
meamus.  ta  ellct  aduerfairix  Ifrael,dimififfem  cam,&c.Sanc  proptcrea 
grauiter  etiam  reprehenfus  ell  Balthafar , quod  noluilfct  fu- 
Dan.  f.  mere  exempliim  ex  fuppliciis  patris  liii.  Vnde  dixit  ei  Dan. 

tuquoque  Balthafar  filiuseius,  non  humilialti  quidem  cor 
tuum,cum  feires  hxc  omnia,  fed  aduerfus  dominatorcm  cxli 
Ex  alijs  elcuarus  es . Quare  tu  efi  uidcris  orphanos  filios  proximi  tui 
txemplum  relinqui , confidera  etiam  q>  tui  orphani  elfc  poflunt : Sc  cum 
fumamus.  videris  uiduam  coniugcm  proximi  tui , confidera  quod  etiam 
vxor  tua  vidua  fieri  potcil.  Recole  quomodo  hie  diues  in  ma* 

✓ xima 


Conc'to  Quart  a . 4 1 3 

JL  profperitate  antca  verfaretur  , & tamen  infeliciflimus  Snuritatt 
redditus  ell.  S.inequi  ex  morbo  conualefcit,  & harundine  ni-  falfa  deci- 
titur,  non  audet  ipfi  Confidere , ne  forte  grauitcr  lxderetur  fi  pimur. 
frangeretur : fic  tu  exiltimarcdebes  quod  fanitas,&  profpcri-  Simile, 
tas  qua  vteris.funt  veluti  harundincus  baculus,qui  facile  rum  Timorem 
pi  potell.  Sane  credibileeft,  quod  I'anflus  Noe  poftqua  tan-  Dei  no  ab- 
tum  diluuitim  uidit,  continenttflime  fe  gcllcnt,  cum  per  tre-  if  damns. 
centos  annos  poll  diluuitim  vixent,&  aliosnon  legamus  eius  Gen.y. 
fiiios,pr  xter  eos  qui  ipfi  crant  ante  dtluuium. 

B,  APPENDIX. 

CVm  viderct  Chriftus  auditores  flios  deditos  auaritiz  & Simile. 

dclcdationibus  huiusfeculi , idcircohanceisdodrinam 
prxdicauit,dans  tanquam  bonus  medicusaccomodatO  phar- 
macum.Sanc  prxcipiebat  Deus  per  Ezechic.  vtqui  ingredic  Ezec.46. 
bantur  in  templum  per  portam  nicridiana , egredcrentur  per 
feptemtrionalem , & contra , vt  inde  intelltgamus  quod  fi  in 
mundum  ingredimur  per  portam  dele&attonum,pollca  cxire 
debeamus  per  portam  triiiitix  8c  ntoeroris . 

C Homo  quid  Am  . Quorfum  quxlo  potentem  virum  & diui- 

tem  vocas  homincm  quondam  ? fed  apud  Deum  huiulhtodi  Viuitet 
diuitix  non  xflinuntur.Porro  tria  funt  bonotum  genera, nc-  malt  farui 
pc  bona  qux  appel lantur  forrunx,qua!ia  habebat  d ues  ifie . fiunt  apud 
alia  vero  funt  bona  naturx,  vtlanitas,  ingenium,qux  pluris  Deum. 
fiunt, adeo  vt  propter  falutcm,bona  hbentcr  expendat  homo. 

Sic  lob  plus  fenfit  cunt  jn  corpore  percuflus  ell,  quant  cum  in  lob  i. 
diuitijs.Vnde  EccIel.ait,Noncftcenfusfupercenluni  falutis.  Eccl.30. 
Alia  litnt  ornamenta  animx,  quales  funt  virtutes , qux  apud  Quat  reds 
Deum  plurinii  fiunt . Porro  qui  bona  habet  fortunx  di&a,  tionet  ftr- 
D tria  debet  obfcruarc , quod  tulle  acquificrit  diuitias , & quod  uart  deaf 
eas  pauperibus  communicer,tum  ctiam  ne  iiihxreatcis,Pfal.  diues. 
Diuitixfi  affluant oolite  cor apponeit:Et  ficut area intus qui  Pfal.61. 
dem  deaurata  erat,  fed  tame  exterius  vili  pannotegebatur,fic 
Dei  leruus  non  exterius  fe  ia&arc  & ollentarc  debet , fed  po- 
tius  interius  huntilis  fit.  Pfal.Omnis  gloria  eius  filix  regtsab  Pfal.44. 
intus.  Item  Heb.  1 i.Circuierunt  in  melotis.  Eras.  Vide  quo-  Heb.11. 
modohxc  mundanatranfeant,Pfal.In  imagine tranfit homo.  Plal.38. 
Sic  Salomon  ait  fe  fuifle  regem  in  Hierufajem . Aduerte  etui  Eccl.  x. 
quomodo  ficut  leo,vt  ferunt  naturales,ciim  ante  ipfunt  canis  Leonis  jm- 
verberatur,  trentitrficetiam  Chrillus  vult  vt  timeamus  propo  tstrs. 
fita  nobis  parabola  fiuehilloria  huius  auari  diuitis. 


Ter . VI.  f oft  11.  Bom.  Quadrag. 

Epulabarur.  Reprehendit  non  modcratum  cibum,  fed  fa-  X 
pcrfluum  & cxcefliuum.nam  ficut  vciies  paulatim  laceratur, 

& ideo  flint  reparandx,  He  & corpus  noflrum  quod  quotidie 
dilabitur,abo  eget,vt  reparetur,&  tanquam  Domus  ruinola, 
lob  to.  eget  reparatione . Vnde  lob , Pelfe  & carnibus  veftifti  me. 
Simile.  Quotidie.  Et  ideo  rcprehenfibilior  erat . Sed  quires , cur 
Villus  fit  tantas  diuitias  dediflet  Deus  huic  diuiti  ? Sane  vt  ipfumhac 
mederat *.  via  ad  fc  attraheret:  ficut  folet  Venator  accipitrem  ad  feeuo- 
Similc.  care,  ofienfa  efca . 

Varybono  Mortuus  eft  dines  . Vide  quomodo  exprimat  Euangelifla 

rumetma  variosfucceflushorum,  nam  cum  dicat  dc  diuitequod  mor-  F 
lorum  fur  tuus  elt,de  paupere  tamen  dicit,  fadtum  eft  dum  moreretur  • 
cejfus . Sane  cu  grauida  aliqua  mulicr  in  partu  moritur,  reliquar  mn- 
Timeam * licres  grauidx  timere  folentjfic  et  asqnum  ell,  vt  fi  aliqui  hie 
Vet  /up—  adlimtdiuite$,qui  huius  mores  imitentur,timeant  & contre- 
phtia.  milcant.  Vidit  Abraham  d longe.  Longe  a peccatoribus  Talus, 
Pfal.40.  &ta  proculac  loge  eritabhinc  fex  mille  annis  quant  u modo. 

Lingua^  In  lingua  mea.  Quia  plurimum  peccauerat  lingua, idcirco 
multi  fitpi  in  lingua  punitur:  difficile  quidem  domatur  hoc  membrum, 
Veum  of-  vt  ait  Iaco.  Vnde  propterea  uoluit  Spiritus  fanftus  in  linguis 
fendunt . igneis  apparere,  vt  intelligeremus,  quod  ficut  ignis  potentius  G 
Afto.x.  ell  elementum  , fic lingua  maxime inter  cactera  membra  fuas 
exercet  vires. Aduerte  igitur  quomodo  Tub  blanda  purpura  & 
bylfo  huius  diuitis  lateret  peruerfa  lingua , & ferina  quzdam 
crudelitas,qux  tot  benefieijs  diuinis  nunqua  uoluit  emollici. 


Feria  VI.  poftll. Dominicam 
Quadragefimas. 

CONCIO  PRIM  A. 

O m o Quidam  erat  paterfamilias,  qui  plant auit 
..  | •vineam.  Mat.21.Mar.11.Luc.i2.  Quam  vineam 

Chryfi  in  -^8  plantauitait  Chryf.  nifi  quam  de  Aegyptotran- 
non abfol.  RrGsa  llulit  ? Quomodo  plantauit  vineam  illam  f Quo- 
homil.40.  modo  vinitor  ftudioius,qui  primum  ocs  in  circuitu  infruttuo 
to.2.  fasfyl uas excidit, idcirco ne  forte arbores  lafeiuientes du  hue. 

Simile.  & jliuc  per  longa  fpatia  ramos  liios  exporrigunt,  adhuc  tene- 

rum  pnfocent  malleolum  : fic  Deusgentes  fine  fru&u  iufti- 

tix  conffitutas  occidit,&  fic  collocauit  Ifrael,  ne  forte  gentc* 
, indi/ciplmatx  t dum  in  longum  terminum  fuac  domination^ 

1 fc 


H 


Concio  Vrima . 414 

■A  fe  extendur,affligantpopulum  Dei  nouitiu.  Plant nuit  vinea. 

In  quacunqucanima  ait  Orig.tanquam  vinca  verbG  Dei  plan  Orige.  in 
tatu  eft . Sicutergo  in  vincis  eftaliquod  tempus.qn  principiu  Matt,  ho- 
frudus  demonftrent,  & aliud  qn  florent,qux  flint  demonftra  mil. ip. 
ta,&  aliud  qn  acerbefcunt  frudus,&  aliud  qn  variant, & aliud  Similitu. 
qfi  mutant, & aliud  qn  vindemiandi  tps  eft  frudus  perfedos, 

& paratosad  prxbendum  vinum.  Sicetiam  in  hominibus  pri  Aetat  ho - 
nium  vitx  tempos  eft  infantia,&  ex  tunc  uinea  nil  ollendens,  mints  fimi 
nili  tm  habens  in  fe  vitalem  uirtutem:  cum  afit  car  pit  poiTelo  lit  vine*. 
qui.tps  eft  generationisiquantum  autem  proficit  anima  pueri 
B opcrata,tm  & vinea  qux  operatur  in  eo,  ideft  verbu  Dcj  pro- 
ducit  indicia  botriontim  futurorum.florcntium  quide  ad  hue, 

& odorem  fuauitatis  futurx  virtutis  in  primis  dantiu.  Poftea 
a ut  8c  acerbefcunt, qft  malitia  quidem  eft  in  iiuicntutc,non  au 
tem  permanet,  led  fuperueniens  eft  quafi  pp  artatem  , fed  ut 
ita  dicam,  femperad  virtutem  pergens.  Quam  ft  quis  man-  Hier.3 1. 
ducauerit,  fecundum  prophetam,  obftupclccrc  facietdcntes: 
fi  autem  ea  non  fuerit  vliis,fed  femper  quafi  per  aliqua  viam 
adducat  earn  ad  uirtutem,  ex  parte  incipit  variarc.non  autem 
& vnam  habet  perfedam.  Eft  autem  Sc  poll  perfedum  ftatus  Vinea  fimi 
C aliquis  ftudiofus,  quando  vinea  operata  frudum  profert  ma*  Its  homini. 
turum,&  ftudiofos-botriones  diucrlos  ac  pcrfedos,charitatis  Gain.*. 

& gaudij,&  pacis&  jonganimitatis,  cxterarumqueuirtutum  Mat.?, 
quas  Apoft.  refert,  & multjfcripturx.  Simije. 

Toditinea  torcular.  Torcularis  nomine  decalogi  lege  qux  Similitu. 
vtrique  populo  tradita  eft,intelligimus.Quomodo  enim  vux 
in  torculari  cxprclfx,  uinumeuitoribus  fins  prxbent,ita  cupi 
ditates  noftrx  diuinx  legis  ftudio,  uarijfquc  laboribus  copref 
fx,fuauiftimum  charitatis  & iuftitia?  uinu  cxlelh  Dnopropi- 
nant.Et  ficut  frumenri  grana  in  terram  iada  fi  integra  manet, 

P nullum  adferunt  frudurita  ii  vur  in  torculari  integra? & inta 

dj  fuerintjVinu  ex  fe  prxbere  nequaquam  poterunt.Teredf  Trihula- 
ergo,&  conculcandx  fum,ut  ex  eis  uinum  effluat.  Quo  ergo  tionet  not 
terendx?Interroga  beatos  martyrcs.ipfi  tecxemplodoccbut,  incflum-^ 
quonam  modo  vux  in  torculari , quo  frumentum  fub  molari  ducunt. 
lapideterantur.Interroga  Ignatiu,qui  cu  beftiarum  dentibus  Exemplfi 
'cominueretur.ardore  martyrij  moriens,ait,frumentfi  Chrifti  Ignatij- 
itim,beftiarfi  dentibus  molor,  8c  fubigor,vt  panis  munduseffi 
ciar.Quid  quxfo  patientia  et,nifi  mentis  martyriu  eft?  Sic.n. 
D.Gre.lineferro, inquit, & flammis,martyres  eflepoffumus,  Greg,  in 
fi  patientia  in  animo  vcraciter  conleruemus.  Idemque  rurfus  Dtalec. 
rera  peenitentia  genus  quoddi  martyrij  efle  docet  his  verbis 

* quamuia 


Mnrtyrts 
j So  eJJ ij 
pcjfimus. 
Simile. 


Simile. 
Chry.  in 
non  abf. 
ho.40. 


Simile. 


D.Hier. 
in  Matr. 
li.li.  3. 
to  .9. 
Hier.23. 
Ambro.in 
Luc.  zo. 
Jib.  10. 
Lud.  Gra. 


Plal.17. 

Simile. 
Deus  om- 
nibus pn- 
Jtns  scitjl. 


Cant.  2. 


Ter.  n.po/t  ll.  Dom.  Qua  drag. 

quamuis  inquit, occafio  perfecutionis  dclit , habet  tainen  pax  E 
nollra  martyrium  fuum : quia  ctfi  carnis  noftrx  colla  marty- 
rio  non  fubijeimus,  fpirituali  tamen  gladio  carnalia  defideria 
trucidamus.  Itaque  fratres  fi  frumentum  ele&um  ,/ipretio- 
fum  uinum  efle  concnpifeitis,quod  incxlefti  cellario  conda- 
tur,vt  frumentum  terendi,  vt  vux  calcandi  eftis,  hoc  eft  caro 
cum  vitijs,&  concupifcentiis  fubigenda.Item  ficut  in  torculati 
per  vim  & compreftioneni  partis  inferions  cum  fuperiori,  vi- 
num  tandem  optatum  exprimitur,  ita  plane  per  timorem,  8r 
amorem  Dei,exprimit  homo  ipfe  virtutis  opus  . 

Et  tdificauit  turrim . Sicut  in  turri  confiftentes,  ait  Chry.  t 
duo  bona  confequuiuur,nempe  quod  hoftes  de  turri prxuidd 
tur,&  facile  et  inde  contcruntur,Sic  et  ferui  Dei  quafi  in  tur 
re  pofiti,dxmoncs  iam  a longe  confpiciunt,&  fpiritualibus  bo 
norum  operum  fagittis  cos  vulnerant . 

Locauit earn  agricolts.  Coloni  flint  facer dotes,  quicolctec 
populum  quafi  vineam, cum  acutiflimoferro  fermonis  faciut 
cos  bonos  fruftus  iuftitix  Domino exhibere.  Sicut  autem  da 
ram  terrain  ferrum  cmolht,fic  & verbtim  durit iam  cordis  rc- 
laxat.  Et  ficut  raftro  ferreo  herbs  radicitus  cuelluntur  a vi- 
nea.fic  & acri  fermone  vttiade  populo  refccantur.  Q 

Et  peregre  profeclus  tft.  Non  loci  mutationc,ait  Hier.Nam 
Deus  vnde  abefle  pot, quo  coplentur  oiai’Itcm  dicit  per  Hie. 
Ego  Deus  appropinquans,&  nondelonginquo.Sed  abire  vi- 
detur  a vinea,  vt  vinitoribus  liberu  operand!  arbitrium  relin- 
quat.Item  Ambr.ait,  non  quia  a loco  ad  locum  profedus  eft 
Dominus.qui  vbicunquefemper  prxfens  eft, fed  quia  eft  pr* 
fentior  diligentibus,  negligentibus  abeft  . Hoc  verbo  peregre 
proficifcendi.aitgrauisquidam  autor,  malorum  omnium  fon 
tern  quafi  digito  Dominus  indicauit . Hinc  autem  elfequod 
quamuis  rebus  omnibus  prxfens  adlit,abcfte  tamen  improbis  H 
quodammodo  videatur.  Sic  enim  omnia  videt,vt  ipfe  morta- 
Jium  oculis  viden  minime  poftit . Pofuit  enim,vt  ait  prophe- 
ta,tenebras  Iatibulurn  fuum . Qux  verba  non  modo  incom- 
prehenlibilem  diuinitatis  naturam  , fed  prnuidentiae  quoque 
eiusrationem  declarant: qux  cum  omnia  vidcat.videri  tamen 
ipfa  in  hac  vita  no  poteft.  Vt  enim  qui  in  obfeuro  triclinio  fub 
meridiana  luce  dditefcens,omnia  qux  cotrapofita  funt  videt, 
cum  is  tamen  a nemineuideatur : ita  diuina  mens  in  hoc  tene 
brarum  fuarum  latibulo  incognita  nunens  , omnia  profpicit , 
omnia  obferuat,o!agubcrnat,cumipfath  a nemine  videatur. 
Quodquidcm  fponla  :n  Can.figmfiuuiuum  ait,  £n  ipfe  fiat 


r 


1 


Concio  Primi. 


B 


A port  parietem  noftrum,refpiciens  per  fenellras.profpicies  per 
cancellos.  Vt  enim  qflli  hoc  modo  poll  vicinum  nobis  parictfi 
latent , & propinqui  nobis  funt , & lilenter  omnia  vident  au- 
diuntque,cum  a neminc  videantur:ita  plane  fecrga  nos  diui- 
na  prouidentia  gerit,  qux  abdita  manens,  ola  contemplatur. 

Homo  ernt  paterfamilias.  Sicut  olim  Nath  .n  ipfum  Daui- 
dem  fub  qnadam  parabola  ad  cognitionem  liii  erroris  produ- 
cere  curauit;  Sic  Ch.-iftusnititur  cum  Pharifxis.  Pater  aute 
vocatur,vtintc]ligamus  quod  a more  potiusdebeamusduci 
ad  beneoperandfi  tanqua  filij.In  Lcu.qtiide  pcipiebat  Deus 
ne  libi  offerrenttir  virides  fpicx,  qua:  difficile  reddunt  granu, 
fed  totlae  igni,qux  facile  granum  cxcutiunt,vt  inde  intelliga- 
mus, quod  cum  facilitate  & amore  debemus  operari  pp  Deu. 

Locauit  agrictlis . Hi  agricola: cum  nollent  redderc  fru- 
£tus  ipli  patrifamilias.idcircopereunt:  lie  ergo  Chriftiani  ne 
pereant , debent  fidem  cum  operibus  coniungere . 

Atdifcsuit  turrim. In  turri  dec  elfe coftitutus  pra?dicator, 
vt  vigilet  & oes  moneat,  nempepronis  ad  vindidam  dicat, no 
occides:ornalibus,non  moechaberis,  & lie  clamet  Temper . 

Et  fepem  circuniedit  it.  Parum  prodell  quod  virtutes  in  no 
bis  plantemus,nili  eas  fepe  perfeuerantiae  circuducanius,  fed 
flatim  diabolo  locum  damus.  Vide  quo  legelferic  cumfilijs 
Ilrael , quiciim  iam  elfent  prope  promiffiunis  terram , fecit 
tfi  ut  deficercnt,atque  ita  ideo  grauiflime  puniti  Turn.  Quare 
audiamus  quid  dicat  Plal.  Montes  in  circuitu  etus,idell  cullo 
dia  decern  mandatorum  , & Dominus  in  circuitu  populi  fui , 
hoc  ell  donum  perfeuerantiae  ab  eo  implorare  debemus.  Niff 
enim  Dominus  cullodicritciuitatem,frullra  vigilatqui cullo 
dit  earn.  Quare  ad  eum  confugiamus,Ecceeniui  nondormi- 
tabitneque  dormiet  qui  cullodit  Ilrael.  Ifa.  y 8.  Et  vocaberis 
aedificator  fepium,auertcns  femitas  iniquitatum  . 

Cum  autem  tempus  fruEluum  appropinauajfet . Patrisfami- 
lias  foliusell  cognofcere  vere.ait  Orig.qn  vniufcuiufqueho- 
minis  tps  appropmquat,vel  qn  adhuc  longe  ell  fruftuum  tps. 
Etnos  fi  abundanterconlideremus.comparationem  facientes 
temporum,ex  quo  fumus  vocati  ad  omne  tfn_  fidei  nolirx,po- 
tcrimus  viderequoquidameum  deberent  efle  magiltri  (earn 
dum  tempus.itcruin  opus  habent,  vt  ait  Apolt.  docen  qualia 
funt  elementa  principij  eloquiorum  Dei  .'Porro  vix  vnquam 
paterfamilias,aut  grauis  quidam  aucor,ad  repofeendos  vine® 
fruftus  reuerfurus  elfecredebatur,qua  perfuafione  concepta, 
agricolx  in  bona  patrisfamilias  inualerunt,eaque  pro  fua  hbi- 

dinc 


x.Regy. 


Leui.z. 

Amcrem 
Dei  habt a 
mus. 

Tides  cum 
operib.  iun 
gat  ur . 

Pradica- 
tor  omnes 
moneat. 

In  virtute 
perfeteert- 
mus. 

Num.  14. 
Incredulos 
q ii  op  uniat 
Deus. 
Plal.  124. 
Pfal.  x«& 
Pfal.  izo, 
Ifa.  j8. 


Orige.  in 
Mai.  ho.  9 


Hcb.?, 
Eud,  Gr*. 


/ 

Fer.  VI.  poft  II.  Dorn.  Quadrag. 

ludiciu  ex  dine  diripucrunt.Hxc  perfuafio  fratrcs,  non  perfe&os  Eccle-  % 
trtmu  fern  fi*  mode, fed  exteros  etiam  fidcles  ita  peruerut.ut  utrmque 
ter  a„tej  ncele&i  officij  prxeipua  fere  occafio  fit, quod  fcihcct  peregre 
oculos  ha-  dominum  profeftum  efle  arbitrantes , fero  ilium  ad  colbgen- 
beamu,.  dos  uines  fruftus.hoc  ell  ad  exigendam  anteaft-e  uitx  ratio- 
ncm  uenturum  credunt.Hxc  longa  mora  fiquidcmquam  ipu 
fingunt , magnopere impro|>orum  audaciam  & licentiam  au- 
get.Satiscmm  fibi  fpatij  fuppetere  credunt,vt  & genio  indul 
Olliuifcu-  gere,&  uentri  fcruire,&  mundo  obfequi:&  terrenis  uoluptati 
tur  multi  bus  frui  poflint , ac  tandem  in  fine  uitx  ad  meliorem  mentc 
temPus  ra  redire,&  tunc  demum  state  iam  afFefta  uiuere  mcipere.cum  F 
tionis  red-  definendum  eft . Itaque  breuiflimam  hanc  & momenraneam 
den(U  uitam,dxmon  illis  fallaci  perfuafione  longtflima  facic.ideoq} 
Simile.  ad  hsc  omnia  fatis  fuperque  tempons  luperefle  perfuadet . 
Morte  pro  Quod  quidem  prsftigi j genus  piftores  frequenter  mutantur, 
cul  atffTe  quiita  colores  & lineaspidurisaccommodant,  ut  qu$  propc 
nobis  per - pofita  funt.longe  diflitaeire.delufis  arte  oculisappareant:  Ad 
Cuadet  de-  hunc  modum  magnus  ille  mentiendi  artifex,fic  mentis  notlrg 
tnon  oculis  illudit,  ut  mortis  diem,  qui  unicuique  noflrum  pene  m 
foribus  eft.longiflimo  fpatio  diftareperfuadeat.Qua  quidem 
fallaci  perluafione.diftu  mirum  eft , quantopere  prxftigiator  Q 
hie  mentes  hominum  ad  omnem  uiuendi licentiam  & intern- 
Pro.  7.  pcratiain  alliciat.Hac  enim  arte  merctrix  ilia  in  Pro  ujeorde 

iuuenem  ad  lafeiuiam  prouocat,  cum  ait , ueni  & lnebnemur 
vberibus,  & fruamurcupitisamplexibus . Qua  fpe  freta  hoc 
tantum  nefasa  me  requiris  ? Subdit  protinus , non  eft  virin 
domo  fua.abi  jt  via  longiffima,facculum  pecunix  tulit  Tecum, 
in  die  lunx  plenx  reuerfurus  eft . Hxc  autem  meretrix  qus- 
nam  eft  alia  quam  caro  noftra  , qux  ad  voluptates  omnes,  & 
Caro  nobis  libidines  maxime  procliuis  eft?  Cxterum  aduerfus  hanc  per- 
infidiatur.  niciofam  dxmonis,carnifque  fallaciam,non  videoquod  com-  H 
modius  opponi  poftit  remediu.quam  quod  faluator  in  Euan- 
gel.  contra  coem  hanc  hoftis  antiqui  fraudem  adhibuit:quod 
Mat.z4>  n dixerit  inquit,  malus  ille  leruus  in  corde  fuo , Moram  facit 
Dominus  meus,&  cceperit  percutere  confei  uos,&  comederc, 

& bibere  cum  ebriofis,  veniet  dominus  ferui  illius  in  die  quam 
nefcir,&  hora  quam  ignorat,&  diuidet  cum  & c.  Quarc  mor- 
tis inccrtam  horam  nobis  Temper  ante  oculos  ponamus . 

Cauti  vi-  Et  agricolt  apprehenfts  fends  eius  .Cum  potius  parati  efle 
uamus.  debuiflent  ad  rationem  domino  reddcndam.ficut  & nos  para- 
Lud  Gta.  ti  efle debemus,  quo  cautius  & diligentius  nobis  ab  omni  de- 
Ioao.  Cli.  hflo  caucamus,intelligcntcs  vera  elfc  illam  loannis  Climaci 

fenten- 


ife 

ni 

lx 

I1 

fc 

n 

ti 

cc 

d: 

ct 

Hi 

1' 

P< 

m 

ti 

ft 

ti 

n 

u 

ti 

C* 

0 

C 

1 
t 
< 
: 
i 
1 

Hi 

i 

i 


I 


Concio  Prim  a.  41 6 


Edtl 

ira 

V 

¥ 

3 

iii 

it 

i 

a 

«* 

v*l 

31 

*5 

DT 


s 

A 

&> 

sfl 

l$>i 

«? 

f 

<5* 

IS» 

if  I 

irfti 

*, 

iij,i 

5 

n* 

if 


tab 
0 f 
n», 
OW 
0 


A fententiam ; dicentis , non  eft  pie  prxfentem  die  pertranfire, 

nifi earn  vltimam  efle  vitae  nofirae  exiftimemus: 6 feliccs  qui  M orient 
busita  viuerefimul& mori  datum  cft.Quiitaviuit  verc,nun  y,s  ante  t- 
qtiam  a mortis  confpe&u  oculos  deHc&it.  Itemque  eo  magis  eu[0f  [}+. 
fecuri  fnnt,qno  in  maiori  mctu  vcrlantur fan&us  enim  hie  ti-  stsamus. 
mor,  non  timorem,  fed  fectiritatem  parit.  Quod  ne  cui  miru  Simile, 
vidcatur,  aliaquoque  in  reluis  et  externis  inueniuntur , qux 
contrarios  naturae  lux  cffc&us  pariunt.  calx  enim  aqua  frigi- 
da  afperfa,  nonquidem  frigere,  fed  ferucre  magis  &calorem 
concipere  folet. Dolor  quoque  ille  maximus, qui  ex  vera  cor- 

B dis  contritione  nafeitur,  non  vulgarem  animi  laetitiani  parct , 
quod  eo  dolore  poenitens  intelligit  doloris  caufam , videlicet 
peccata  extingui.  Ad  hunc  ergo  modum  qui  in  timore  Domi- 
ni incolatus  lui  tempore  conuerfatur,tpfo  fuo  timore  & fola- 
cium  & fecuritatem  maiorem  capit.  Intelligit  enim  fecuritate 
fecuritatem  tolli, timore  vero  fecuritatem  parari.Sic  enim  na  Timessm * 
tura  comparatum  eft,  vt  omnibus  pene  in  rebus  ille  minus  fc-  j)eu,  vt  ft 
airus  (it, qui  fe  putat  clfe  fecu rum. Quod  facile  indicant  habi  curevtua- 
tatores  Iabes,quos  quoniam  fecure  agcbant,filij  Dan  repen-  mm. 
tino  aduentu  fuoimparacos  adorli,  prima  belli  impreftione , Iudic.  if. 

C ad  internecione  vfque  cxcidcrunr?Contra  vero  nulli  fecurius 
uitam  degunt,quam  quosprouidus  hictimor  perpetuoangit. 

lterum  mi/it  alios  feruos  . Confidera  quxfo  perattente  , Ingratitu~ 
Quanta  Hebrxis  Deus  beneficia  contulit , muncra  muneri-  do  detefl *-• 
bus,&  beneficia  benefieijsedgerendo,  videlicet  plantado  illis  bills  peftis . 
vinea,ncpe(ynagoga,qua£pisfacerdotibusc6medauitexcolc  Autor. 
darmifit  et  ipfis  prophecas  & feruos  fuos  fan&os,  ipfi  tn  vfq;  Simus  fern 
adeoingrati  extitcre,  vt  maximis  benefieijs  maxima  flagitia,  per  grass. 
& fcelera  retulerint.Vt  hoc  loco  Mat.fcribit,&  Pau.ad  Heb.  Mat.z4. 
Nouiftimeetiam  Dei  filium  propter eorumfalutem  milfum  Heb.n. 

D interemerunt.  Cxterum  nobis  veredum  eft, ne  inerari  magis  Mssiorab % 
iudicemur,quibus  iam  non  fynagogam,fed  Ecclefiam  planta-  neficia  no - 
uit.fanguine  fuo,atqueipforum  Apoftolorum&  martyrum  bsstxhibi - 
fanguineirrigata,doftrina^;cxlefti,longclateq;  protenfam,  ta  qua  ho 
8c  amplificatamiat  nos  pro  tantis,ramque  diuinis  donis,crimi  brass. 
na,&  peccata  innumcrabilia  t eddimus,nec  confideramus  qua 
peftiferu,  & deteftabile  fit  ingratitudinis  uitiu.  Vnde  Sen. air,  Sene.  li. 
quod  non  uidcretur  abs  re,fi  leges  fancircturcontra  ingratos,  de  bene.c. 
non  minus  quam  contra  (acrilegos,homicidas,&  alios  facino-  6.8c  7. 
rol'os.  Et  mirum  certe  eft, quod  hoc  flagitiumnufquanonin- 
ueniatur , & tn  fere  nullibi  puniatur . Sed  tn  eft  dimeilis  eflec 
Indus  rei  xftimatio , earn  inquit  ad  vindiccs  deos  remifimus, 


Fer.  VI.  fofl  II.  Bom.  Quadrag. 

Et  certequemadmodu  hedera  fuis  tantum  innixa  pcrexiguis  E 
viribus,non  poteftquidem  in  fublime  confcendere,  arbori  tfi 
alicui  adhxrens,cius  beneficio  lefe  erigit  & attoilic  in  altum, 
at  poftea  eandem  arborem  a qua  adiuta  fuerar,  mil'erabiliter 
deltruit,  ita  plane  plurcs  reperias  ingratos  homines,  qui  cum 
Inf  rati  humiles  & abiedi  efl'ent,neque  per  le  portent  ad  alca  conlcen 
quorecal-  dere,  vhi 3<* ea  conlccnderunt , illuftrium  innixi  benefieijs 
titrent.  & amicitix,eilciem  pro  benefieijs  malcficia  rependant.  Et  pro 

pterea  no  eti  mirandu,  fi  videamus  ingratos  multos, habere  & 
fortiri  infdicirtimos  luccefllis  • Videenim  ingratiilimus  Saul 
quo  deuenerit  $$  fuam  ingratitudmem , qui  cum  plurimaa  F 
i.Re.a  r.  Dauideacccpifiet  beneficia,eis  tn  refpondcrenunqua  voluit. 

Et  tn  cum  iunior  eflet,bene  moratus  erat.adeo  vt  dicat  de  eo 

1. Reg.i  a.  lcripturajfilius vnius  anni erat  Saul cu  regnare cnepiflet. 

Vide  oblccroquantopere  fint  odio  ingrati  ipfi  Deo,  fiqui- 
dem  in  node  pafiioms  in  tarn  multis  tormcntis  nunquam  co 
Ingrati  queftuseft,nifi  cum  ingratus  dledcditipfi  alapam, cm  ampu- 
quantum  tatam  auriculam  refiicuerat.Quod  fi  execrabilis  eft  ingratitu 
Deo  dtjpli  do,  quid  dicemus  de  fcelerc  eorum,  qui  cx  benefieijs  diuinis 
ceant.  occafionem  fiimunt  Deum  oftendendi  ? Sicut  videmus  olim 
loan.  1 8.  fccifle  Hcbrsos  cum  vitulum  adorarunt,  & tamen  Dens  de-  G 
Simile.  derat  ipfis  auru,vt  portent  prouidcre  nccerticatibus  (bis.  Hoc 
F.xo.  1 1.  eft  et  quod  Deus  per  Ezechiel.mirc  oftendit  Tub  quadam  pa- 
Exo.  5 i.  rabola  virgmis.cui  multacomulerat  beneficia,  atqueadeoad 
Ezec.  16.  regni  folium  cleuauerat,&  ipfa  ingrata  erat  &adultera,Siccr 
Ingrati  di  go  nos  poll  multa  accepta  beneficia, ingratiftimi  fumus.ln  qua 
uina  bene-  re  videmur  dxmoncm  imitari,  qui  cum  fumma  in  (uacreatio 
ficia  obliui  ne  accepilfer  beneficia,  tn  ingratus  erga  Defi  fuit,adeo  ut  di- 
feuntur.  ceret,  Afccnda  incxlu,&  fuper  aftra  exaltabo  fohC  meum,  & 
Ifa.  1 4.  ero  fimilis  altirtimo.  Vn  de  ingratii  quarritnr  Deus  dicens;Fi 

Ifa.  i.  lios  cnutriui,ipfi  aut  fpreuerunt  me.Sic  Nathan  ex  parte  Dei  H 

2.  Reg  iz.  dixit  Dauid ; Ego  unxi  tc  rege  fuper  Kraei,  &c.  Quare  ergo 

contempfilli  verbum  Dni,vt  facercs  malO  in  confpeftu  mco? 
Pfal.40.  Hinc  Plal.attjQni  edebat  panes  meos,magnlficauit  fuper  me 
Deut.52.  fupplatatione.Deu.j2.1ncraflatuscftdilea*,&  rccalcitrauic. 

Eiecerunt  eum  extra  vtneam . Vbi  ctiam  nomine  vinca?  in- 
telligitur  Hicrololymn,  extra  quamciedus  fuit  Chnftus,  & 
in  monte  Caluarix  crucifixus. 

Autor.  reddant  ei  fmZlum  tempo  ribus  fuis  Repofcit  Deus  fin 

flum  ab  vnoquoque  t pe  fuc:p.itiencia  fcilicet  quo  rpe  offers 
tur  egenus  aliquis  & mendicusrexigit  caftitate  & continencii, 
cum  tentationes  carnis nos  (blicitanc.  Petit  humilitate, cum 
*/  fuper- 


1 

Alii 

I1 

a 

u 

K 

q 

f« 

d 

i 

fi 

Sr 

e 

{ 

t 

c 

L 

c 

i 

t 

Cl 

1 

< 


I 


s 


Concio  Prima,  4 1 7 


A fuperbiendi  datur  anla . Dcniqucid  exquirif,  vtdc  vnoquo- 

quc dici  polfit;  Eric  tanquani  lignum, quod  phntacum  eli  fe-  p&l.  t. 
cus  dccurfus  aquaruni,quod  frti&um  dabit  in  tempore  fuo.In 
tempore quidem  fuo  fruftum  dcdit  Abraham, quando  Iiben-  Gen.zz. 
ter  facrificarc  volebat  filium  fuum  Ifaac  Domino , quando- 
quidem  tarn  expedite  fe  accinxit  ad  viam . Item  Dauid  dedit  i.  Rc.  . 
fruftum  in  tempore, cum  poflet  fxpilfime  vindi&am  lumere  i.  Re.  1 6. 
de  aduerlario  Saule , item  dc  Scmci,  & tamen  noluit.  Porro  Gen.40. 
Iofeph  ctiam  cum  tentaretur  a domina  fua  , & poflet  vlcifct 
fra  t res,  flue  punire,&  tamen  noluit  his  confentire.  Quamob- 
B rem  hoc  eft  dare  frudum  in  tempore  fuo;  fcilicet  elficere , vt 
eniteant  & fplendeant  virtu  tes  noftrx , & bona  opera  in  atra 
& fxuatentationum  & occalionum  tempeftate. 

Lapidem  quern  reprobauerunt  adificanret.  Ad  literam  dici- 
turde«dificationetempli,aic  Lyra,  qui  quidem  lapis  pluries  Lyra  in 
oblatus  eft  in  xdificationc,&quia  non  poterat,(icut  &cxteri  Mat. 
lapides,conuenicntercoliocari,ca  decaufa  pluries  reieftuseft 
quali  reprobatusab  xdificantibus.Vltimoautem  pofituseft, 
in  confummationeanguli,vbi  coiungebantur  parietes,&  ideo 
feribitur  in  Pfai.  A Domino  fa&um  eftiftud;  quia  illud  non  pfaJ.  jjj. 
C fuit  a cafu,  fed  ex  diuina  prxordinationc,  quia  lapis  ilie  figu- 
rabat  Chriftum  ,qui  multoties,  & multipliciter  reprobatus 
eft  a principibus  facerdotum , & tamen  fa&us  eft  in  caput  an- 
guli , coniungens  Iudxos , & Gentiles  quali  duos  parietes  in 
vnam  Eccleliam . Quod  autem  Chriftus  dicatur  lapis  in  fcri- 
ptura , habetur  Dan.  z.  Lapis  qui  percuirerat  ftatuam,  faftus  Dan.a. 
eft  mons  magnus,&  impleuit  vniuerfam  terram.Quod  ctiam 
fit  lapis  angularis, habetur  apud  Ifa.vbidiciturjEccecgo  mic-  Ila.28. 
tain  in  fundamentis  Sion  lapidem  angularem. 

' Ideo  dico  vobis ,quia  auferetur  a vobu  repnum  Dei, 

D bitur  genti  fatienti  fruflut  eiut . Hoc  diuinx  ccnfurx  iudi-  Lud.Gra. 
cium  fratres,  maximum  cordibus  nollris  timoris  aculeum  in- 
figet , ft  eius  caufam  paulo  attentius , eamque  cum  moribus , 

& vita  noftra  conferamus,  Si  caufam  noftram  cum  populi  hu- 
ius  a Deo  repudiati  caufa  conferamus  , inueniemus  plane  Gratier - 
nos  quoque  modo  in  periculo  non  diftimili  verfari,  fimilem-  go,  Deum 
que  timoris  caufam  habere , imo  vero  tanto  maiorem,  quan-  fimut . 
to  plura  nos  per  Euangelium,  quam  illi  per  legem  , bencficia 
perccpimus . Si  enim  pro  beneficiorum  magnitudine  ratio 
cxigenda  eft , quis  non  videt  quanto  maiora  nobis  bencficia , 


Fer.  VLfoflll.  Dorn.  Qua  drag. 

Co  maior  nobis, fi  defides  & ingrati  fimus,quam  Iudxi$,timo  E 
ris  canfa  fubfit , qui  tanto  maiora  quam  ilii  bcneficia  percepi- 
mus?  Siigitur  illiqui  minoribus  beneficijs  abufifiint , tam 
graucs  pcenas  dcderunt , quid  nos  timere  par  eft  , qui  canto 
maiora  recepimus  bcncficia,  fi  illis  Iudxis  nihil  meliorcs  fue- 
rimus  ? 

El  qui  tetiierit  fuper  U pidcm  iflnm,confringetur:  Aliudeft 
D.  Hiero.  ofFendcre  Chriftum  per  mala  opera, ait  D.  Hicrony.aliud  ne- 
in  Match,  gare:  Qui  peccator  ell,&  tamen  in  ilium  credit, cadit  quidem 
a i,  hb.  3.  fupcrlapidcm  & confringitur,fednunomninoconteritur,re- 
to.p.  feruatur  enim  per  poenitenciain  ad  falutem. Super  quem  veto  F 
illeccciderit.hoc  eft  cui  lapis  illeirruerit,&  qui  Chriftum  pe 
nitus  negauerit,ficconteret  cum,  vt  nec  tefia  quidem  rema- 
Glo.  inco.  neat, in  qua  hauriacur  aqua?  pufillum,  Vndc  Glo.incogn.  fu- 
in  Pfalm.  per  Pfal.  ait,Chrilh  potellas  feextenditad  duo  maxima,  fei- 
ver.  1 6.  licet  ad  prasmiationcm  bonorum , & punitioneni  malorum , 
Luc.i.  iuxta  illud.Pofitus  eft  hie  in  ruinam,&  in  refurreftionem  mul 
Miftricor  torum.  Ad  iuftitiam  autem  pertinetdarc  bonis  premium,  & 
dia  & in-  lupplicium  malis.Htquamuis  in  vtroque  fimul  concurrat  Dei 
ftitia  in  mifericordia  & iufticia , tamen  quia  ficut  Dei  mifericordia 
Deo.  plusrelucet  in  premiationc  bonorum,  quam  iuftitia:  fic  & G 
iuftitia  plus  relucet  in  punitione  malorum  quain  hiifcricor- 
dia.Ideo  fingularem  mentionem  fecit  de  malorum  punitione 
Pfal.2.  fa£a  per  iuftitiam  Dei,dicens  per  Pfalm.  Et  tanquam  vas  fi- 
Simile.  guli  confringes  eos  , fcilicet  malos.Et  aduerce  quod  congrue 
Aug.  ii.q.  mali  perreftam  Dei  iuftitiam  puniti  xtcrnaliter  tanquam  vas 
euan.c.  3.  figuli  confringidicuntur,  quiaquemadmodum  vas  figuli  fra- 
& contra  ftum,reparariamplius  nonpotcft,vt  vasauri  vcl  argentine  & 
aduer.  1c.  damnati  ita  confringuntur,vt  amplius  per  poenitentiam  repa- 
& pro. lib.  rari  non  poftint,  quia  tempus  poeniteneix  fru&uofx,  eft  lolfi 
2.  c-4.to.  inprxfentivita.Porroquicaduntfuperhunclapidem,ait  Au  H 
6 . Be  dc  guftin.  funtqui  ilium  quidem  offendunr,  fed  per  poenitentii 
ver.do.  ho  redcunt,idco  r.o  penitus  intercunt, fed  tamen  coniringuntur, 
mi.  f 9.  to.  cum  non  rede  ambulcnt.  Super  qiios  autem  cadit,  hi  nun- 

10.  quam  redeunt,quos  in  iudicio  poena  fempiterna  conteret , vt 
Vide  Gre.  fint  impij  tanquam  puluis  quern  proi  jcit  ventus  a facie  terr f , 

11. u.mo.  vcinquit  Pfalm.Iufto autem  Deiiudicioid  fiet, inquit  Glo. 
cap.  23.  & incogn.vt  tanquam  a vento  pioijciantur.quandoquidcm  fuaj 
24.  & glo.  yanicatis  & inanitatis  vends, in  omnia  quidem  feciera  pro  l*. 
incog,  in  pfi  funt  atque  flagitia . 

pfal. 

Fertt 


Concio  Sec  and  a . 


418 


Fcria  VI.  polHI.  Dominicam 
Quadragefima:. 

CONCIO  SECVNDA. 

Grati  ftmus  Deo  pro  tot  acceptis  bencficijs . 

Omo  eras  paterfamilias.  Mat.  il.  Sane  cG  per  vi-  Magna* 
nea  fanfti  doftores  intelligatEcclcfia,&  per  Tepe,  Dei  front - 
angelorum  tuftodiam,  item  per  torcular,  ip(a  Ta-  dtmia,  (y 
cramenta  , item  per  turrim , liberum  arbitrium : hb-raluat 
qtus  non  aperte  vidcat  quam  multis  bcncficijsdiuinitus  col-  erganot. 
latisaftrifti  fimus.vt  Temper  Deo  grati  fimus?  AddeqiT  qui-  /neffabilit 
dem  aliqnando,  vt  innuitnrin  hodierno  Eoangelio,  Chriftus  chrifti  er- 
tandem  pro  nobis  mortuus  fuit.Confidera  porroquantu  pla-  ga  nos  m- 
teat  Deo.vt  ipfi  grati  fimus : fiquide  port  tarn  illullre  benefi-  mor. 
cium  Hebrsis  praeftitu , cu  fcilicet  intcrfecit  ola  primegenita  Exo.  13. 
Aegyptiorum,  pra;cepit  Deus  Hebratis , vt  fibi  ofterrent  oh  Mama* 
primogenita.Quid  ergo  nos  faccre  a?quum  eft.prq  tam  maxi  Dei  in  not 
mis  co'.latis  nobis  diuinitus  beneficijs?Siquide  non  inimicorfi  beneficia. 
quidenoftrorum , ficut  Aegyptioruprimogcnitos  interfecit, 
fed  quod  Jonge  maius  eft,  luummet  primogemtu  filiu  nobis 
dedit,vt  pro  nobis  interficererur.Vnde  Paul.ait.Pro  oibus  eft  i.  Cor.  j . 
mortuus  Chriftus,  Vt  qui  viunnt  inquit, ia  non  fibi  viuant.Tcd  PlurimZ 
ei  qui  pro  ipfis  mortuus  eft,  na  charitas  inquit  Dei  vrget  nos.  nos  fnis  bt 
Qnamobre  ficut  nutrices,vt  fibiheros  Tuos  concilient,&  pro  neficifs  de- 
pitios  reddant.Tolent  ipfis  filios  adferre  Sc  oftendere:  Sic  etia  uinxit De- 
nos  debemus  Chriftum  Dnm  aduocatum  apud  patrem  xter  us. 
num  pro  nobis  interponcrerCeterum  voluit  Deus,vt  Hcbrfi  Simile, 
grati  eflent.vt  Temper  in  area  leruarctur  virga  Moyfi,&  man-r  Exo.tj. 
na,vtita  miracula  recolentes,nunquam  a Dnoreccdcrcnt,fic  I0T.1. 
etiam  Raab  in  memoriam  fignum  appofiiitinfeneftra  per  q.  Grati  ejpt 
exploratores  egrefti  Tuerant,  vt  ita  in  praHio  recordarentnr  ip  debemus. 
fius.Quate  intelligent  ocs  ingrati  homines, quod  ficut  in«’ra-  Gen. 40. 
tus  pincernapofteatcrritus  eft, cum  vidit  IoTcph  Diim  Tuuni 
faftum  eft*e;fic  bcneficiorum  immemores  terrebunturcofpe- 
ftoChriftoiniudicio.aquo  tata  bencficiaacceperunt.Qusrc  Ingratoru 
fi  volumus,vt  Deus  noltroru  bonorG  recordetur,  debemus  ct  tonfufio. 
ipfi  memores  efle  bcntficioru  eiuv.Non  debemus  vti  duplici  Pro.io. 

meTura.na  vtaitSap.Pondus& pondus,menfiira& ineliira,  He  fimm 
Vtrumqueaboniinabile  eft  apud  Deum.Sic  ergo  nos  non  dc-  ingrati. 

G G G 1 bemus 


Ter . VI.  poft  / 1.  Bom.  OuaJrag.  ^ 

bemus  diuerfa  vti  menfura,nempc  mcnfura  obliuionis  Dei  be  £ 
neficia  mcticntcs,&  tn  recordantes  fi  aliquid  boni  pp  Deum 
Can. I.  fecimus . Audiamus  illud  Can.  Meliora  lunt  vbera  tua  vino, 
fragrantia  vnguentis  optimis: vbi  per  vbera  intelliguntur  diui 
na  beneficia  nobis  d ChriUocollata , qua;  fuauiflima  quidem 
funr,&  nos  valdeinuitancad  gratitudinem  conferuandam.Vn 
Ofex  i.  de  Ofex  i.dicitur:In  funiculis  Adam  traham  eosinvinculis 
AmcrVei  charitatis,Vbi  aliqui  legunt  hominum  loco  Adam.QuaG  di- 
ineffabilis  ceret,  nolo  quidem  homines  attrahere  tanqua  bruta,fed  tan 
erg*  nos.  quam  ratione  vtcntes,  videlicet  charitate&  benefici/s . Vndc 

videas  quod  multi  dicant, me  quidem  amore,  quo  volentdu-  p 
cent, fed  non  perinde  minis  & terrorc.Sanc  Dauid  poltquam 
PfaI.7o.  multa  recenfuerat  beneficia, aitrrepleatur  os  meum  Jaudc.Itc 

Pfal.  1 17.  alibi  inquit, Confitebor  tibi,Dcus  incus  es  tu,&  exaltabote. 
Beneficia  Plurimum  quidem  confert  ad  gratitudinem  conferuandam  , 

Dei  fipe  memoria  repetere  aliqua  Dei  beneficia  paffim . Sic  Moyfcs 
records-  cum  in  niorte  verfaretur , reducebat  in  memoriam  ipfis  Ho- 
mur.  brxis  beneficia  diuinitus  colla ta,atque  reprehendit  ingt  atitu 

Deut.  2 9.  nem  populi.Multo  igitur  reprehenfibiliorcscrimus  nos.fi  in- 
grati  fucrimus, qui longe maiora accepimus  beneficia.  Sane 
animalia  qux  ruminabant,in  lege  rnunda  habebantunfic  ergo  G 
nos  pafiimdcbcmus  diuina  beneficia  ruminate  atquerecole- 
leui.  1 1.  re.Vnde  fa&um  eft,vt  propterea  tantx  vires  fuerint  in  capil- 
Iudi.  1 6.  lis  ipfius  Samfonis  pofitx,in  buius  rei  figuram,  vt  fcilicet  in- 

Hiero.  in  telligamusquantum  vtilitatis  adferat  crebra  recordatio  bene 
Ifa.3.fup.  ficiorum  Dei. Nam  per  capillos  vt  ait  Hiero.intelligunturco- 
vcr.  Si  eric  gitationes,  vt  ergo  intelligcremus  quam  fint  vtiles  lanftx  co- 
pro  crifpa  gitationes,  idcircoin  huiusrei  figuram , in  capillis  Samfonis 
ticrinecal  tantavirtusconftitutaeft.  Adeo  quidem  placet  Deo  gratitu- 
ui.  do,  vt  propterea  dicatur  de  fponfa,  oculi  tui  columbarum,  na 

Can.  1.  columba  ad  fingula  grana  oculos  furfum  attollit : fic  ergo  fe- 
Co  lamb*  lix  eft  anima,qux  ad  fingula  beneficia  memor,  oculos  ad  cae- 
ingenirn, & lum  tolIit,agens  Deogratias.Vnde  Dauidait,  Vox  exukatio 
natur*.  nis  & (alutis  in  tabernaculis  iuftorum.Itcm  laudans inquit,  in 
Pfal.  1 7.  uocabo  Dominum,&  ab  inimicis  meis  faluus  cro . Quafi  di- 

Pfal.117.  cat, plura diuinitus  accipiam  beneficia, Si  gratias  egeroptoac 
ceptis,&  collatis  mihi  diuinitus  benefieijs. 

Negligentes  valde  fumusin  vita  emendandx-> . 

lneumba- 

fnut  fain.  T\Lantauit  vineam . Cum  nos  ipfi  vinea  fimus,  inde  apertfi 
tinejtr *.  \f  eltquanram  diligentiam  adhibcrc  debedmus,  vt  prauos 

mores 


Condo  Secunda . 419 

A mores  refccemus  & ampuremus.  Et  initio  quidem  medicinS 
infirmitati  noftrx  applicare  debemus:  namplcrumqueinuti- 
lis  fit  mcdicina,ciim  morbi  ob  diuturnitatc  fiunt  robultiores:  Simile* 
uidemusctiamarbores  quae  nunc  immenfis  radicibus  terras  Simile. 
adhrrent,quo  prinuim  tempore  plantatx  fuerinr,uirgas  fuil- 
fe.qux  tunc  Icni  manu  auelli  potuillcnt,  nunc  uero  fortnudi- 
ne  magna  & uiribus  opus  cflet.  Non  uidcs  flumina  quo  paao  Simile, 
fiant  niaona?nam  ubi  ortu  habcnt.exigui  riuuli  funt.fedcol-  Viti* 
iefiis  per  fpatia  aquis,multiplicantur,Quamobrc  (latim  no-  tim  extir- 
xias  nines  noilrs  herbas  conuellamus,nc  grauius  poftea  nos  pttnut . 

B lxdant.Sane  de  Platone  refert  Plu.  quod  ltatim  in  deprauata  P ato. 
uitaincumberetemendanda,  fialicubiuitium  aliquod  pulJu-  Plutar. 
lareintelligeret.Et  ubi  alios  aliquidturpe  defignantes  uidif-  Exemplfi. 
fet.ad  fe  reuerfus,  feque  totum  circumlpiciens  aicbat , Num  Ememlt- 
ceo  talc  quid  admifi  ? ita  quod  ali  js  indignationis  aut  detra-  mus  fia— 
flioniserat  occafio.illi  uirtutis  & honeftatis  matcriam  pr?be  urn  depra 
bat:  quanto  igitur  diligentius  nos  Chrillianiidpr^Uaredebe  uatos  mo- 
mus,oui  fidci  lumine  illuminamur?Et  ccrte  mirum  ualde  clt,  ns. 
quod  fi  urgente  te  fiti  in  fylua  aliqua  , cuperes  ex  muento  po-  Diflimile. 
tarcfonte,vidcres  tamen  in  co  animalia  quaeda  yencnofa.mal  Peccutum 

C les tolerare  potius  fitim,qu3ex  eo  fonte  bibere,idque  ne  nior  vtUs,Crre 
tistibi  caufam  dares;  & tamen  videas  maxima  peccata  animat  mis  fugst- 
tux,  interitu  tibi  adferre,  & cligas  potius  in  turpiffimis  vhijs  mus . 
vitam  a?ere,quam  ab  eifdem  animum  tuum  auocare.FIuuio-  Simile, 
rum  aqux  dulces  fere  font , in  fine  tamen  rurfus  amanflimae 
reperiuntur,cum  ingrediuntur  ipl'um  mare . Ita  vitia  ipfa  dul- 
cedineni  quandam  prarfeferre  videntur, at  finis  eorum,interi-  _ _ 

tus  animarum  noftrarum . Vodeetiam  Euripides  ille  dixit.,  Euripi. 
Breuis  voluptatisdelcfiatio,triliitiam  parit  fempiterna.Qua 
re  cogitare  lemper  debes  dc  fine  fine  fine,vt  viuas  in  xternum 
abfque  fine . Proponastibi  etiam  ante  oculos  fententiiillam 
Amos  , Conuertam  feftiuitates  vellras  inludum  , & omnia  Amos  8. 
cantica  veftra  in  plantium.  Propones  tibi  etiam, & diligenter 
confidents  illud  Apoft.Tempus  breue  cll.qui gaudent.tan-  i.Cor.Ts 
quamnongaudentes.  Item  memor  cris  gaudij  fempitcrm, 
quo  fruuntur  in  patria  bcati  ipfi,qui  gaudia  hxemundana  co 

tempferunt.  Nam certe propter ignorantiam  veri  lilius  gau- 
dii , fit  vt  plerique  in  catenate  veri'entur  voluptatum  munda- 
narum.Et  ficut  cum  gcncrofus  accipiter  tedo  capite  & oculis  Similun. 
circumfertur.lcgnis  omnino  eft,nec  vllius  prxde  capicdx  de- 
(iderio  concitaturrat  cum  capite, oculifque  retcdis,ardean>  in 
fublime  volantc  fufpicn,  protinus  ardentiffimo  defideno  fla- 

GGG  3 grans, 


For.  VI.  f oft  11.  Bom.  Qua  drag. 

grans,  ipfa  quibus  tenetur  vincula , penc  difrumpit : ita  carle-  E 
Cur  mul-  Ilium  gaudiorum  ignari,  ad  ea  minime  afpirant  qux  nunqua 
ti  fuauita  in  cogitationem  rcuocare  voJunt  :qui  verb  hxc  tpla  diutna- 
tem  gloria  rum  feripturarum  luce colluftrati, metis  oculisatnngunt,  via 
no  fentidt.  dici  potell  quo  mentis  ardore ad  ea  rapiantur.Etcerte  vei  hac 
decaufa  etiam  maxime  vitia  ipfa  a nobis  extirpare  debemus, 
quoniam  ipfa  maxime  nos  inquietos  reddunt. 

Vitia  fin-  Multos  quidem  videas  ad  mundanos  honores  eueftos,  qui 
tim  extir - fane  nuiltorum  iudiciobellifTimetriumpharc  videntur,  ipfi- 
pemus.  que  fibi  placent  in  veftibus  fulgentibus  ac  pretiofis  , cum  ta- 

men  intenus  pleni  fint  vitijs,&  fint  valdeinquieti.  Quod  qui  F 
j.Re.2 1.  demapertiflime  vel  ex  ipfo  Achab  conftare  potell , qui  cum 
Confcien-  non  pullet  vineam  Naboth  fibi  comparare, maxima  afficieba 
ti a prana  turtriftitia.  Vide  etiam  quid  accident  regi  Saul  prxinuidia  , 
inquietos  qua  laborabat  contra  ipfum  Dauidem : touts  enim  in  moero 
reddit  bo-  re  uerfabatur,  etfi  uideretur  exterius  triumphare.  Satis  enim 
mints.  ipfemet  dolorem  fuum  manifellauit  cum  ipfis  Ziphxis  dicen 
i. Reg. 2.  tibus  fibi  ubinam  lateret  Dauid,ipfe  relpondtt,Benedidi  uos 
a Domino , quia  doluillis  uicem  mearn . Porro  admiratione 
Simile.  plane  dignum  ell,  quod  nolis  tu  apud  domum  tuam  habc- 
Ad  perfe-  re  aliquid  malum,  videlicet  filium,filiam,coniugem,feruum,  Q 
biion*  ten - famulam,equum,aut  aha  huiufmodi,&  tamen  velis  libenter 
damns.  in  vitiorum  lordibus  volutari , & tacere,  tanquam  fus  in 
immundo  volutabro.  Quod  fiilla  quidem  qux  in  domo  ha- 
bes,  te  alloqui  & alfari  polfent,  vel  auderent,  plane  tibi  dice- 
rent,  ficut  tu  vis  nos  bona  efle,  & irreprehenfibiliarita  etiam 
pariter  teipfum  irreprehenfibilem  feruare  debes,atque  etiam 
avitijs  ipfis  immunem. 

Kegligen-  Sane  negligentia  ipfa  & tepiditas  noftra  efficit,vt  nos  inorw 
tes  fumus  dinato  & turpi  quodam  amore  amemus,&  vitijs  omnibus  in- 
in  virtu-  dulgeamus,neque  ipfa  extirpare, & a nobis  pellcre  conemur . H 
tis  ftudio.  Vnde  primus  nofter  parens  non  ait , ablcondi  me  quod  teof- 
Gen.  j.  fcndilfem,  led  quod  nudus  effem.  Vide  quam  cxcus  eflet , vt 
nuditatem  fuam  imelligerct,&  peccatum  fuum  non  penetra- 
Peccatum  ret,  fed  exillimaret  fe  alicubi  pofl'e  abfeonderc.  Et  hxc  quidc 
quantum  cxcitas  figurata  videtur  in  cxcitatcilla  Ifaac,  qui  de  venatio- 
nos  exca-  ne  edebat  fihj  fui  Efau,qui  ipfum  tantopere  oderac.  Ex  hoc 
cet . quidem  cxco  amore  nollro  prouenit,vt  tantum  in  his  velimus 
Gen.  16.  Deo  oblcqui,  qux  nobis  iucunda  & grata  videntur,  non  aute 
perinde  in  his  qux  diflicultatem  aliquam  prxfefcrre  vident. 
Pro.22.  Vnde  Pro.22.  Dicit  pigcr,lco  eft foris,in medio platearu  oc- 
cidcndus  fum.Quafi  diut,dtfficiiia  funt  opera  bona , & pro* 

V pterca 


Concio  Sc  cun  da . 420 

A ptaea  lingula  videntur  mihi  linguli  leones : & tamen  in  ma- 
lts operibus  conficiendis,  mi  11am  fibi  videtur  difficultatem  ex 
perm,  id  cot]  uc  ad  quoduis  flagitium  perpetrandum  paratitfi- 
nius  temper  exiltit.  Il'a.  1 4.  Pona  cam  in  policflioneni  eric ij. 
Nam  quemadmodumad  cxemerandum  cricium , digiti  ipfi 
vulncrar i,&  crucnran  videntur  3 tic  cciam  conlcicnua  ipla  val 
dc  qmdem  Ixditur  ac  vulncratur  in  tplis  prauis  operibus , & 
tamen  perditi  & deprauati  homines  non  videmnr  huiulmodi 
mortifera  vulncra  peri’emire,  quin  potius  in  huiufmodi  perni 
ciofis  volupraiibus,&  delcdationibus  mundams  maximeco- 

B placent,atque  indulgent.  Vide  obfecro  quanto*  labores,  qua 
tofquccrtsciatus  fultincai  cat  nails,  & mundams  voltiptatibus 
dcditus,quanto.s  perferatauarns,  quantos  dcniquc  qui  vindi- 
6am  cxpcut.Siergo  vir  milcrabibx  adeo  vrges  111  huiufmodi 
vuijs,  cur  non  potius  tevirtutis  & bonorum  operum  lludto 
applicas?  Namcertc  fi  volucris  relipilcere,  femptr  tc  Doim- 
nus  tanquam  vineam  l'uam  clctiam  luuabit. 


C 


D 


‘Taikntiam  teneamus  in  laboribus , vt  pro- 
ficiamus . 

£r  [edit  in  cm  torcular . Apcrte  quidem  videmus  quod  in 
torculari  vua  ipla  compnmitur  & calcatur,&  tn  hoc  pafto 
falutareuinumexprimitur  .-ficutetiam  pertrituram  granum 
ledidimum  excutitur  a paleis : Vnde  colligas  quantus  fruftus 
redundet  ex  ipfis  Jaboribus  patienter  tolcratis.  Vndeoiim  an 
tiqui  fibi  fingebant  inter  gentiles  dcam  quandam  uolupiam , 
qua?  dicebatur  dea  uoluptatum,tum  etiam  Angeronam.quj 
dea  angoris  liuetribulationis  uocabatur.Porro  ilatua  Angero 
ns  tanquam  prxful  filentij  os  fera  obfignatu  habebat , vtait 
Plin.Et  hxc  erat  in  templo  Volupix,ut  refert  Macro. Vt  inde 
intelligcremus.quod  ti  taceremus  in  labor! bus, & eos  patietcr 
toleraremus,  magnum  inde  fruftum  & magna  voluptatem  re 
portaremus.Si  igitur  gentiles  tantopere  comendabant  patien 
tiam  in  Iaboribus, quanto  igitur  diuina  h'dei  luce  in(tru6i,de- 
bemus  magis  nos  patictia  armarc,&  paticter  labores  ipfos  fu- 
ftincrc?  cum  prxlertim  videamus  quo  per  hos  patientix  gra- 
dus  beati  in  cxlu  peruencrint  r Sane  fanftus  propheta  Dauid 
poilquam  multos  labores  rccenfuir, tandem  ait,  Ego  afit  tan- 
quam furdus  non  audiebam.Quafi  dicat, patienter  liiftincba, 
cu  videre  tot  inde  fru&us  promanare.  Memo  inquit  D. Aug. 
dicuturlabores  mbulauoncs,  propterea  quod  his  quafi  trim- 

GGG  4 ren.ur. 


Timidi  fit 
mus  in  vir 
tutis  Jlu- 
dio . 
Ifa.14. 

Difficult* 
tts  m vi— 
tifi  non  vi 
dentur  fibi 
fentiremtt 
li. 

Extirpe- 
mut  vnu. 


Labores  be 
ne  tolerate 
quo  nos  in 
calum  du~ 
cant. 


Simile. 
Plin. 
Macro. 
Fatienria 
habeatnus . 


Pfal.3  7. 
D.Aug. 


D.Greg. 
Horn.  5. 


Simile. 


Tribula- 
tiones  vti- 
Us. 


Abac.  2. 
Patient  id 
(omplefta- 
mur. 
Simile. 
Heb.io. 
Patienttr 
fufiineam 9 
/aborts. 


Sap. 

Ezec.3. 


Duets  Vt- 
nctcrum—) 
not. 


Ter.  VI.  poftll.  Dorn.  Quadrag. 

remar.Et  Gregor  .ait,  fic  in  tritura  arear  grana  Tub  paleis  pre-  E 
muntur.  Item  dicit  Apoftolus,Gloiiamurin  tribulationibus, 
feientes  quod  tribulatio  patientiam  operatur , patientia  autc 
probationem,  probatio  vero  fpem,fpes  autem  non  confundir. 
Vide  igitur  quomodo  tribulatio  ipfa  lit  tanquam  gradus , per 
quern  in  cxlurn  confcendimus . Vndeficut  aliquis  in  fealas 
aliquas  confcendir,  vt  inde  profpiciat  agitationcs  taurorum  , 
ne  aliter ab  ipfo  tauro  Ixderetur,  quamuis  ibi  laborem  alique 
fuftineat . Sicctiam  quamuis  tribulatio  molclliam  aliquant 
nobis primafronteadferre  videatur,  nihilominus  tamcneam 
libenter  comple&emur,  vt  indetamcn  nobis  cauerc  poflimus  f 
abinfidijsferociftimi  tauri , nempeaftutiflimi  dxmonis , qui 
omnem  rnouet  lapidem,  totifque  viribus  conaturanimasno- 
liras  peftiferis  telis  offend  ere.  Addc-quod  nobis  Deus  confo- 
lariones  multas  det  in  medijs  tribulatiombus , ficut  paruit  in 
fandis  martyribus,  vt  in  Bcato  Stcphano,  Beato  Laurcntio, 

& alt  js  infinitis.  Tantum  poteil  patientia  in  laboribus,  vt  Dei 
mifericordiam  nobis  inclinet.  Vnde  Abacuc  nos  monet  dices. 

Si  moram  fecerit , cxpc&a  eum , quia  veniens  veniet , & non 
tardabit.  Confidera  enim  quantam  adhibeas  patientiam  in 
negotijs  tuisterrenis  folicitandis , item  vt  poflisalloqui  cum  Q 
principe  aliquo,vel  in  longa  nauigatione.  Patientia  vobis  ne- 
ccflaria  eft, ait  Apoft.Vt  voluntatem  Dei  facientes,reportetis 
repromiftioncm  . Noli  igitur  diffidere,  fiquidem  Dominus 
differt  ad  maiorcni  utilitatem  tuam.  Si  ergo  te  videris  a falfis 
quibufdam  teftibus  quidem  opprcffiim, confidera  liberatione 
Sufannx . Si  gladiutn  faucibus  tuisimminentem,contempla- 
re  patientiam  Il'aac:  fi  inter  medios  ignes,  recordarc  quomo- 
doeripuerit  Dominus  tres  illos  puerosa  flammafornacisar- 
dentis ; Si  inter  leones, memento  Danielisinlacu  pofitijSijn 
carcere  te  uideris,recordare  patientia:  ipfius  Iofeph:fi  in  Her-  H 
quilinio,  fac  memineris  patientia;  ipfiusfanftiflimi  lob. Vnde 
Sap.j.dicitur,  luftorum  animx  in  manu  Deifunt,  &c.  Multi 
vident  iuftos  in  tribulatione  pofitos,&  tamcn  non  vident  con- 
folationcs  diuinas,quas  interius  habent.  Vnde  Dominus  dixie 
Ezech.  Vt  adamantem  & vt  filicem  dedi  facicm  tuam,  ne  ti- 
meas  cos.  Cum  ergo  intelligimus,quod  Dominus  foleat  fer- 
uis  fuis  tribulationes,  & periecutiones  interdQ  immittere,eat 
patienterfuftineamus,&  quafi  defponfemus  nos  cum  ipfis, fi- 
cut ferunt  de  Vcnetorum  duce,  quod  annulo  quodS  fe  foleat 
cum  ipfo  m an  defponfare.  Sed  tamen  mundanis  videtur  po 

tius  m eoficafit  magna  ipforfi  gloria  & laus,  vt  fcilicet  nullot 

laborec 


Concio  Secunda . 


421 


jjj 

scr 

tosx 

XU 

IK 

3* 

S3 

■13 

?* 

13! 

D® 

SC 

S5 

s,rj 

fly 

:,S; 

SC' 

f3 

ICC' 

)& 

Si* 

(3# 

iffT? 

1* 

533,' 

fc& 

iflP 

iff 

.P 

ill 


a 

5 


A laborcs  patiantur , atquc  idcirco  ftatim  fi  quis  ahquam  imu 
riam  ipfis  inflixerir.fc  conantur  vlcifci,&  approbantur  ab  alijs 
mundanis  quod  verc  homines  fint.  Scd  tamen  non  attendant 
quid  per  prophetam  dicat  ChriftusjEgoautem  fum  vermis , 
& non  homo.Quafi  dicat, non  fum  homo  qui  gaudea  de  vin 
difta, vt  homines  mundam  faciunt.Eft  quidem  patientia  maxi 
mum  dei  donum, & idcirco  a nobis  pluri mi  faciendum.  Vnde 
Ambr.  narrat  in  martyrio  fanftorum  mariyrum  Geruafij  & 
Prothafij,  quod  ipfi  apparuerit  Apoft.&  dixerit  vere  iftos  tf- 
fe  quiipfius  do&rinam  luntfecuti,quique  pro  Chrifto  imma 
B nia  tormenta  patientiflime  tolcrarunt,  & tantum  bencficiuro 
diuinitus  confccuti  funt,vt  propter  Deum  paterentur.  Sic  er 
go  tu  patientia  in  laboribus  te  armare  debes,&  tantu  donum 
adeo  multis  precibus  im^trare . Vide  quam  patienter  tulerit 
Za'charias,  quod  minus  redditus  fit , & tamen  poftea  meruit 
diccre-jBenedi&usdominus  Dens  Ifracl.Paticnteretiam  fulti 
nuit  Petrus, quod  ipfi  diceret  Chriilus,  vadc  retro  Satana,  & 
proindc  poftea  meruit  audire,  pafceoucs  meas . Res  quidem 
mundanx  initio  dulcedinem  quandam  prxfeferre  videntur, 
fed  tamen  poftea  amaritudinem  continent,  at  vero  negotia  cr 
C lellia  initio  quidem  amaritudinem  quandam  habere  viden- 
tur, & tamen  poftea  maximam  continent  dulcedinem  & fua- 
aiitatem . 


Non  debt- 
nut  vin - 
dtclam  fit 
mere. 
Pfal.zi. 
Patientia 
donu  Dei. 
D.Amb. 

Laborcs 
dat  Deus 
feruis  fuit. 

Luc.  a. 
loan,  z I. 
Mar.  8. 

Simile. 


V 


appendix. 

Idcobfecroquam  fuerintingrati  ifti  agricola:  contra  do- 
•y  minimi  vinex  , quod  fane  vitium  teterrimum  eft  . Vnde 
Sen. ait, cum  ingratum  dicis,  omnia  mala  dicis . Eft  quide  vir 
ingratus  inftar  maris,quod  cum  dulccm  rccipiat  aquarn,  cam 
tamen  reddit  amaram . Sane  arbores  Sylueftrescultnra&  lr- 
rigatione , fru&um  edunt  & corriguntur , & tamen  ingratus 
pro  benefa&is  reddit  malefa&a  . Videquomodo  Nathan  re- 
prehenderit  Dauidisingratitndinem,  cum  ait  in  Dei  nomi- 
ne , ecce  ego  vnxi  te  in  regem , quare  ergo  contcmpfilti  ver- 
bum  donuni  ? Item  Ifa.  i.dicitur : Cantabo  diletto  mcocan- 
ticum  patruelis  mei . Et  tandem  ait,  expeftaui , vt facerct 
yuas,  & fecit  labrufeas.  Multo  igitur  magisde nobis  Deus 
conqueri  poteft,qui  maiora  diuinitus  accepimus beneficia. 
Quamobrem  caucamus  ne  propter  ingratitudinem  noftram , 
Dei  iram  & indignationcm  referamus. 

Fern 


Ingratitu- 
de detefia- 
bilit . 
Seneca. 
Simile. 

z.  Rcg.it> 

Ifa.?. 
Malta  ne- 
bis  diuini- 
ttts  colta- 
tafuntbe - 
neficia. 


f 


Grati  effe 
uibetT'tu  jp 
taints  dl- 
Htnitus  at 
eiptis  bene 
Jnijs . 

Simile. 


Gen.z. 

Perfeuere- 
mus  in  bo- 
nis operib. 
Qnxft. 
Keipon. 
Magnum 
Dens  no- 
flri  cur  am 
gerit. 
•Simile. 


Ephef.4. 

Magna. ^ 
Dti  ctrccu 
huntncm 
proutden- 
lia 


Fer%  FI.  poft  If.  Dom.  Quadrag. 

Feria  VI.  poftil.  Dominicaro  1 
Quadragefimx. 

CONCIO  T E R T I A. 

eJMagna.  Dei  prouidentia  circa  nos . 

O m o erat  paterfamilias,  qui  plant auit  vineam . 
Matih.z  i . Admirabilis  plane  elt  Dei  prouidentia 
cireanos:  Nam  ficut  (olifle  quern  oculis  vlurpa.  pp 
mus,nunquam  illiiminaiidi,&  calcfacicndi  ofnciu 
intcrmutit,nodc  vcro,&  per  quas  luce  fua  illuftrat,  & 
pcrfundir.mundtim  illuminat:  ita\mmailla  & infimta  boni 
tas.qux  (c.'e  in  ola  difhindit.minquam  iiluminandi,&  cxciran 
di  homines  ofncium  delerit,mobo  quidc  per  le  internis  mo- 
tibus  puhans.modo  vero  per  mmiiiros  iuo*,qui  func  velut  llel 
li  in  firmamento  Ecclefig  pofiti, extends  vocibus  homines  ad 
pietatem  vocantes . Idem  etiam  ubi  hanc  vniuerli  machinam 
condere  expit, nifi  abfoluto  operc  non  quieuit.Quod  ergo  m 
creatione  mundi  fecit, idem  quoque  in  eius  mftauratione  mo-  Q 
do  facit,vt  videlicet  nunquam  eius  opera  conqtiiefcat,quo  v£ 
que  rei  extremam  mamini  apponat,&  donee  opus  hoc  cofum 
matum  fuerit , quod  in  fine  mundi  futurum  cftcu  eledorum 
numerus  fuerit  impletus.  Quod  fi quis quxrat cur tanta fo- 
licitudinevrgcat  hoc  opus, cum  bonorum  nollrorfi  non  egeat, 
hsc  mihi  prxeipua  caula  vr,quod  is  quidc  folus  huiusoperis 
dignitatem  & neccflitate  pleni/fime  intelligat.Cu  enim  ex  eo 
hominum  vita  a?tema,&  sterna  item  mors  dcpcndeat,nemo 
aut  duo  ha?c  qualia  fint  comprehendat,nifi  illc  qui  folus  xter 
nitatem  complcftirur,  nil  tnirum,  fi  amator  hominum  Deus  H 
tanta  cura  prouideat,  ne  t m illud  bonu  ami  ttamus, neve  in  tm 
malum  incidamus.  Si  iuxta  viperam  periculi  nefeium  paruu- 
lum  fiJium  aflidere  cerneres,quo  impetu  occurreres  »“quibus 
vocibus  & clamoribus  compelleres,vt  ab  eo  loco  fugeret,nea 
vipera  ilia  affidenti  impeteretur?Cum  ergo  nos  fiennbus  par- 
uuli  fimus,  & hums  tanti  negotij  pondus,  & periculu  ignorc- 
mus,non  mini  fi  pater  ille  ca?Icllis,qui  exadillime  oia  nouit , 
tanta  cura  nos  ab  hoc  ta  ingenti  periculo  reuocare  contendat. 
Vide  ergo  quantu  Deus  hominis  prouidentia  gerat,cui  Iblem 
produxit  antequa  vifum  homo  haberet , aqua  antequa  fititn 
homo  haberer, antequa  fitirct,alimenta  antequa  fame  lhmu- 

laretur. 


/ 


' Concio  T ertia.  422 

A laretur,  influcnriascceleffes  antcquam  vitam  homohabcret, 
tcrram  firmauit,&  ffabiliuit.priufqua  homo  in  ea  producere- 
tur.  Admirare  diuina  prouidcntia  in  feruandis  virginibus  illis 
in  labcs  Galaad,viris  iJlis  no  habctibus  vxores  ex  tribu  Benia  ludic.  a I. 
min, poll  tanta  illius  ltrage,ne  tribus  ilia  omnino  delerctur. 

Multi  porrofallunturexillimatcsle  perafHidionts,  labo- 
res,&  calamitatcs,n6  polfe  pcrucnire  ad  quictc,  profperitate,  Lud.  Gra. 

& tranquillitate  maxima . Quod  fjepe  cottngcre  lolct  ex  eo,  Quotnodo 
. quia  inter  iqiferadas  ca?citates,quibus  hie  mundus  laborat.no  nos  gtrero 
polfrema  ilia  elf,q>  communes, qua?  in  vita  arcidunt  calamita-  dtbeawut  / 
jj  tes.non  Deo  mundugubernanti, led  vel  naturae,  vtl  fortumr,  in  calnmi 
vel  cafui.vel  ipfiset  fyderibustribuunt.Qiia?quidc  perfuafio  tatibtts. 
id  cfficit.vt  mala  noltra  immedicabilia  lint.quado  caliigatio- 
nev  L>ni, quar  morboru  ndftrorum  medicamcia  liint.nilapud 
nos  cfficianr.  Qua?  aut  1'pes  efle  poterit  de  £groti  lalutc.graui 
morbo  laboranus,  (i  nulla  ex  mcdicamentis  adhibitis  allcua-  Simile, 
none  tacian t ? Hocautcm  code  periculo  nos  coflidamnr.qui 
toe  calamiiatu  medicamens  icrtielfi  medico  nnmiffis, nil  de 
vcteiis  vita?  mails  erne  dam  u r.  Qunre  no  raro  Dhs  in  Prophe 
tis  grauiterqnxrittir.  Hincomm  per  Ezcih.Multo, inquit, la-  Erec.i^. 

£ bore  tudatuelf,&  noexiuit  deea  nmiia  rubigo  cius . Ecapud 

Hiere.  Frulfraaic  percufli  filios  vcllros,di(cip!ma  nonaccepe  Hier.  a. 
rum.  Idemq;  Proplictaad  DhmjPercuflilfi, inquit, cos, & no  Hier.f. 
doiucriiQt.  Cuius  rei  iliud  in  caula  ell,  communes  vita?  ca- 
]anmatcs,nona  Deo  fcelera  vindicante.led  vela  fonuha,  vel 
namrali  reru  humanarum  curfu  prouenire  iudicanius.  Cu  er- 
go hsc  mentis  humanf  caligo  cm  malum  gcneret.magnu  me  Aduerfit * 
vobis  oblequiu  prZftiturum  arbitror  fratres,  fi  hanc  pernicio-  tes  quomo- 
fiflima  opmione  ex  vulgi  temcritatec6cepta,apertiffimisfan  do  nobis  e- 
darfi  fenpturaru  tenimonijscomiulfcro,&oes  mundi calami  suninnt . 
jj  tates  no  a cafti,&  forruna.led  a diuina  prouidcntia, multorum 
fcelcraad  eoru  falutcm  vindicante, venire  olfcndero.  Na  I(a. 
inquit;  F.go  Dhs  firmans  ccelG,&  creans  tenebras,  facies  ma- 
lum, & creans  paccm,cgo  Dhs  faciens  omnia  hxcr  Ecitcrum 
apud  Amos;  Si  erit  malum  in  ciuitace,  quod  non  fecerit  Dhs.  Amos  3. 
Item  in  Can.Moyfi;  Ego, inquit, occida,& ego  viuerefaciam,  Dcut.31. 
percutiam,&  cgofanabo.Nec  vero  magnafoliim-.fed  minima 
etiam  a diuina:  prouidentia?  cura nuJlatenus  cxchxknda  die, 
teftaturipfa  veritas, cinn ait:  Nonnc  qninqtie  pafleres  vae-  Matkio. 
neunt  dipondio,  & vnus  ex  illis  non  elfin  obliuione  coram 
Deo?  Sed  & capilli  capitis  veffri.omnes  numerati  font.  Quod 
£ quis  hanc  tauum  duiinz  prouidcntia:  folicitudine  miracur, 

mirari 


fby  quli 


7 


Ter.  VI.  f oft  II.  Bom.  Ouadrag. 

Plutarch,  mirari  dcfinat.fi  Plutar.Ethnici  philofophi.hac  dc  rc  fcnten-  E A 
Euripid.  tiam  legcrit.  Cum  enim  Euripides  fcripfiflct,magnaquidem 
a Dcocurari.fed  parua  negligi,  hunc  verfum  corrigendu  efle. 

Plut.ait;  Nilqjclfe  fine  paruum,fiuemagnu,adiuinarcquidc 
prouidentia:  iolertiaalienu.  Nequcvero  ea,qua>cafiiabho- 
minibus  fieri  dhr.a  diuina  prouidentia,&  gubernatione  feclu- 
D.Ang.  duntur.  Qua  re  late  D.  Aug.in  hb.de  Ciu.Dci  probat.  Quid 

^.Keg.xx.  enim  cal'u  magis  fieri  potuit,  qua  quod  in  lib.Reg.  his  verbis 
feriptii  legimus?  Quida  autem  vir  iecit  lagitta  in inccrtum.Sc  . 
eapercuflit  Rege  Ilrael  inter  pulmone,&  llomachu.  Hoc  ip- 
fum  aute  quam  magno  Dei  cofilio,&  prouidentia  gelium  fue  f B 
Sopho.x.  rit.in  eodccontextu  animaduerterepoteris.  Sopho.aic  j Vili- 
tabo  fuper  viros  defixos  in  fxcibus  fuis,  qui  dicut  in  cordibus 
Ioby.  fuis.nonfacictbenedns.&nofacietmale.Etlob;  Nil  inquit 
in  terra  fine  caufa  fit,&  de  luimo  no  egredietur  dolor . Porto 
Simile.  quemadmodu  anima  in  humano  corporc  inuifibilis  exiltens  , 
ex  motu  th  corporis  cognofcitur : fic  quamuis  Dens  humanis 
oculis  videri  non  poflit:  ex  prouidentia  tn  ipfa  qua  fingula  or- 
dinal , fuisq;  operibus  afpicitur,  & deprehenditur . Et  lieu t fi 
Similitu-  quis  nauem  ccrnat  ornamentis  fuis  inftruflam,  mare  fulcarc^ 
do . & in  portum  applicare,  credit  certe  aliquem  elfe  in  ea  guber-  Q q 

MtgtiADci  natore  a quo  regatur : fic  certe  nemo  adeo  abiefti  animi  efle 
frouiden — debet, quin  credat  Deii  gubernatorem  efle  omnium, quamuis 
tttu . carnalibus  oculis  eum  non  videat,  cum  fit  inuifibilis. 

csfnim<e  faluti  diligenter  incumbamus . 

SI  Deustanta gcritfalutis  noftrar curam,&  prouidentiam, 
fquum  plane  cll.vt  nos  et  circa  ea  diligetes  fimus.Sc  vigi- 
lantes. Quanta  tamen  apud  mortales  de  his, qua:  ad  futuram 
vita  pertinent, ignorantia  & torpor  vigeat,nulluualetindaga- 
Laur.Iuft.  re  ingeniu,nullaq;quamumcunqueprudcntis,fuflicienterre-  H D 
decontep.  ferare  ualer  facundia,ait  Laur.Iufl.fed  nunquid  filendum  ell? 
mun.c.  16.  Prorfus  minime.  Fandu  vtiqueeft,  etfi  non  vt  materia  decet. 

Simile.  tamen  prout  potell  humani  ingenij  indofta  rufticitas.quxdu 
Matt.lo.  humilitcr,ac refta cordis intentione  nititur  explicate  qd  fen 
Warc.p.  tir.nequaqna  laborum  fuorfi  congma  rcmuncrationecarebit. 

Simile.  Na  fi  quis  fitienti  aqua?  frigid*  prxbuerit  potu,iuxta  dni  pol 
Negligent  licitatione.mercedc  non  perdet : amittet  ne  qui  fapientia:  la- 
•valdt  fu - lutaris  aqua  proximo  fuo  minime  minillrare  neglexerit  ? Na 
tnus  cirt a ficut  plus  elt  anima,  q.  corpus,  ita  quod  pro  animarum  lalute 
mnime  /*-  impeditur, apud  altillimu  maioris elt  meriti.  Nonneabomni 
interne . lege  charitatis  alienus  exiliit,qui  quempia perirc  incelligcqs, 

exhor- 


Concio  T ertia . 42$  / 

A exhortationis  verba, cum  valear.illii  ab interim nequaqua re- 
uocareftuduerit?  Adeohoctpefumrxvitx  fuccreuit  igno- 
rantia,vtin  cordibus  mortalium  fercparictis  more  denfeicat* 

Qnis  oro  eft,qui  prxuidere  dignctur,qux  feu  bona.fiue  futu- 
ralint  mala?  Oespene  prefentibus inteti  flint  bonis, volunt^; 
teporali  ditari  fubftantia.honoribus  fublimari,  exuberare  de- 
litijs,&  carnis  voluptatibus  inebriari,quxHum  maximu  arbi- 
trantes  traluoria  polfe  felicitate  florere.  De  quibus  dicit  lob;  lob  2 r. 
Diicunt  in  bonis  dies  fuos,&  in  pundoad  inferna  defeendut.  Deut.3 1. 
Vtina  fapercnt,&  intelligercnt,ac  nouiflima  prfuideret.nem- 

B pe  fupplicia  ilia  vltima,quaf  funtreferuata  peccatoribus.  Ipla 
plane  lunt,qux  timere  debent,  folcrti<$;  curacauere.  Si  enim 
tarn  folicite  corporalis  fugitur  niors.vt  nemo  mori  velit,quan  Simile, 
turn  fugi  debet  eterna  ? Cxterum  li  momentanea  rationabi- 
liter  funt  euitanda  tormenta,  quae  finem  habent;  quo  animo, 
omni  finecarentia?  I Ha  proculdubiofuturorum  gerunt  ima- 
ginem,non  aequalitatem,  cum  finitiad  infinitu  nulla  lit  com- 
paratio.  Ex  iftiseruditur  quifquefapiens,  cum  quouis  Hue  Con  ft  den - 
corporali,  fiue  fpiricuali  dolore  torquetur,  vt  cogitationem  tnus  futu- 
fuamnontardcterigereadilloscruciatus,quiinaliavitadam  rm  fuppU. 

C natis  inferuntur,  quos  ciim  intolerabiles  efle  perpenderit,refi  citu . 
pifeat  ab  iniquitatibus,  ac  fibimet  tranfa&arum  culparum  vl- 
tioncm  inftituat,  fic^;  facinora  prxtcritadiluat,  vtde  caetero 
vltra  non  pcccet,  alioqui  dcrifor,non  poenitens  videbitur.  M- 
fuefcant  itaque  feculi  amatores,eo  diligetius  futura  profpice- 
re.quoardetius  praefentia  quxrunt,  memincrintqj  vtriufquc 
vitx  gaudijs  nemincm  frui  pofie.  Agite  igitur  nOc  diuites,ait 
lac.  Plorate  vlulantes  in  miferijs  vefiris,  quae  eueniet  vobis:  Iacob.i. 
diuitix  vcflrx  putrefaftx  funt,&  vefiimeta  veHra  a tineis  Co- 
rnelia fuut,  aurum  & argentum  veftrum  xruginauit , & aeru-  ; 

D go  eorum  teflimoniu  vobis  erit,  & manducabit  carnes  veftras 
ficut  ignis : thefaurizaflis  vobis  iram  in  nouitfimis  diebus . 

Prouidentiam  quidem, inquit  Senc.gerere  debemus, rerum  Sen.  lib. 3, 
nobis  commiflarum,  & qiixcuenirepofliint  mala  multoante  cpiHc.  24. 
praeuidere,tum  corporalia,tGfpiritualia,&deniquequxcun-  & libro8. 
que  homini  obtingerepoflimt,tanqua  ex  quads  Ipecula  mul-  cpifl.6o. 
toante  profpiciemta  mente  lunt,&  prarcogiranda.  Sapies  qui- 
dem, inquit  alibi  idem  Sene.  Callum  in  cogitatione  obducit,  Li.io.cpi* 
futura  prxuidendo  mala,&  quxinfipientes  leuia  faciunt,reip  Ho. 77. 
fa  tolerando,fapicntes  homines  eadem  leuiHima  reddunt  fo-  Sene,  dt  ■ 
la  cogitatione,antequa  contingant.  Cxteru  vox  ilia  infipien-  quatuor 
tis  vidctur,non  putara : Sapiens  enim  ita  animo  cxcubat,  vt  ei  virtutib. 


Ter.  FI.  pojl  //.  Dom.  Quadrag. 

nil  inopinatum,  nilq;  improiufuni  accidere  poffit , atque  ita  £ i r 
acrem  in  omnem  partem  oculorum  aciem  intcndit,  vt  quem-  e 

cunque  cal'um forcuna  inuexcrit , hunc apte , & quiete  ferae . n 
Idem  ctiam  alibi  ait ; Si  pnidens  eft  animus  tiuis, tribus  tem-  L 
poribus  difpcnlctur,pra?fentia  ordma,futura  ptxuide,  praete-  d 

rira  recordare . he  melius  eft  ante  tempus  occtirrcre , quam  t 

poll  vulnus  datum  remedium  quarrere.  Turn  ruin^  prarccden  l 

tium  docet  pofteros.  Duorum  temporum  dicebat  Pythag.eft  ] 

tibi  habenda  ratio,manc,&  vefpere,  in  altcro  gerenda  profpi-  i 

D.  Ambr.  ce,in  alterorefpicequa?  geftilii.  Porro,vt  ait  Ambr.  compa-  f 

jn  Exa.  rat  etiam  Chriftus  iuftos  ipfis  ouibus,  quoniam  prouidettam  F j j 

Prouidiji-  quandam  quodammodo  pra*feferrc  videnturoues,cum  niuo-  | 

mus  injlar  fum  quodam  modo  tempus  fentientes,  plus  cdunt,&  herbam  i 

cuts.  depafeunt:  fic ergo  lufti  fibi  prouident  de  bonis  operibus,  [ 

loan .9.  priufquam  veniatnox,  in  qua  nemo  potcrit  operari.  f 

Froutden-  Porro  patresfamilias  ct  prouidi  eife  debent  in  his  procu-  ( 

tiam  habe  randis, qua:  ad  familiar  fuftentatione  pertinent, debentq;  libc-  r 

re  debenu  ris  prouidere  de  honefto  aliquo  ftatu.  Plurimum^;  cofert,vt  ■ 

panes  fa-  infiliabus  nutrimoniocopuIandis,fintfoliciti,  nempe  vt  viru 
tftthas.  aliquem  bonu,&  virtutis  ftudiofum  ipfis  deligat.  VndeApof.  < 

l.Cor.7.  ait;  Qui  cogitauit  in corde  fuo  feruarc  virginem  fii.i  bene  fa-  G C | 

cit,&  qui  non  coniungit,melius  facit,  Veruntamen  diligenter  , 

fit  folicitu$,vt  vidcat,&  exquirat  de  voluntatepuellx,  & fua-  , 

Cant. 8.  deat  ipfi  pater, quod  viderit  magis  conucnire . Vnde  in  Cant.  , 

vbi  nos  Jegimus.quid  facicmus  forori  noftra?,in  die  quado  al- 
loquenda  eft?  in  Hebrato  habetur,quando  de  ea  multu,&  fat- 
pe  loquendum  eft , vt  inde  intelligatniis  quam  foliciti  cfl'c  dc- 
Themift.  bcant  parentes de  filiabus.ThemillocIes  quidc,vt  feribit  Val.  I 

Val.  Max.  Max.&  Cice.filia  habebat  nubile m,  qua  cum  duo  fibi  in  con-  , 

Cicero  . iugem  dcpolcerent, nempe  vnus  diues,fed  fatuus,&  alter  pau- 
Excmplu.  per, fed  prudes, ait : Malo  filiam  mca  locare  viro  indigenri  pe-  H jj , 
cunia,quam  pecunix  mdigenti  viro:  prxclare  qtiidem  di&um 
fuit . Vt  inde  intelligant  parentes  quantu  incumbcre  debent , 
vt  prudentes  , & fuisuumerisabfolutojcligant  viros  fitiabus 
Cant.f.  fuis.  Hincenim  defponfodr;  Diledus  meus candtdus.fc:  ru- 
Cam.  i.  bicundus,  cledns  ex  millibus ; & in  de  Iponlh  dicitur ; Nigia 
fum, fed  formofa,nolitc  mecofiderare.quod  fufea  fim.  Siqni- 
Gen.  1 7«  dem  maritus  ipfc  & fibi  & vxori  fapere  debet.  In  cuius  rei  figu 
Vxoresdili  ram  cu  nomini  ipfi  Sarrx  non  fkretadditio , tfi  in  Abraham 
gam  viros  fada  fuit  additio,cum  antea  dicerctur  A bram.  Intelligat  ergo 
fuos.Cr  tis  obedicns  vxor,g>  vir  earn  cxcedit  in  prudcmia,&  idcirco  ab  eo 
%btdiam . ducauir,&  gubernetur.  Scd  tn  hoc  tempore  multa  videas  c6- 

nubia 


:rt 

5* 

EJ 

a 

a 

si 

P 

» 

a' 

i* 

ra 

Sfc 

HJ 

f* 

id 

« 

lri> 

*»'■» 

:«S 

> 

.(* 

a* 

y> 

i«s 

0' 

tfl 

k* 

6# 

> 

|8< 

«s 

0> 

1*1 


Cone  to  T ertia . 424 

A nubia  infeliciterfuccedere,c5  parentes  minus  prouidi  lint  m 
exquirendoconuenienti  viro,cui  loeent  filia  fuam  ftabili  coiv- 
nubio.  O qua  multo?  videas  paretes  procurantes  fa*pe  aliqua 
liberis  fuis.quar  in  ipforum  etparentum  imeritu  aliqnadore-  ExcmplS 
dundant ! Sic  enim  legimus  de  Agrippina  Neronis  matre,q>  Agrippi- 
<11  m maximopere  dciideraret  vt  filius  imperarct,dicercturfy  na  Nero, 
fibi  ab  Aftro!ogo,q*ipfameffetinttTfeftnrus,  fi  rcenarcr,aitj  mater  . 
Interficiat.modoimpcret.  Dolcndii  fanecll , q>  vidcamus  iu-  Digmtates 
mentii  ipfum  quad  gemerefubonere, Sc  tamcn  ambitiofifem  abfejut  vtr 
per  plures  appetunt  dignitates,  & quo  quifqtic  ftultior,eo  ma  tute  <ju»* 
£ gis  ambit . Videmus  qmdem,  (btiin  aliquis  ignorantiam  turn  ple-- 
iiia  fateatur,fi  requiratur,vt  calccos  faciat,aut  vefle$,8t  tamcn  rifaue  no- 
in  aJminiflrandit  dignitatibus  quibufeunque  fe  fiipicntc  exi-  ceant . 
Ilimet.  Sic  videmus, quod  cum  procerar  arbores,  8t  frugiferx  Simile, 
fe  excufarent ab  imperio.acceflit  Rhamnus, 8t  (latim  imperiu  lu die. y. 
fuicepit.  Dices  tu,nonne Paul. ait, q> qni  Epilcopatumdefide  i.Tim.J* 
rat.bonu  opus  defidcrac  ? Veruntamen  intclligas.q-  fi  bonam 
adminiftrationem,  8c  gnbernationem  defideras  ipfius  Epifco-  Addignit 4 
patus,  fi  eleemofynas  facere , fi  neceflitatibus  fubuenire  tarn  tts  quomo 
corporalibus,  quam  fpiritualibus  ipfarum  ouium , 8t  te  ipfis  do  acceitn 
C prarclarum  virtntum  exlubes  exemplum,  bene  quidemdefi-  dum—j. 
deras,fi  ha»c  facis;  at vero  fi  duntaxat  honorem  qu arris, St  red- 
dituum  incrementa,atque  iucundc, 8c  fplendidc  viuere,  male 
qmdem  defideras,  8t  infelieem  habebis  exitutn. 

Infpirationlbm  diuims  pareamus . 

CVm  autem  remptts  fruBuum  appropinquaJfet,mifit  ferttOt  Varijt  not 
fuos  ad  agricolas  , vt  acciperent  fruttus . Non  debemus  modit  De- 
nos  repcllcre  fan  ft  as  infpjrationes,  St  eas  indigne  traftare,  fi-  us  monet  « 
cut  traftabant  ifii  agricola;  feruos  fibi  a domino  mifios,(ed  po 
D tius  eas  complcftamur,  cum  tantam  nobis  pariant  vtilitatem. 

Vt  enim  non  fatiseft  vigentes,  8t  fanos  habere  oculos  , vtali-  Simile; 
quid  videamus , nifi  ad  fit  lux  aliunde , qua;  oculis  obiefta  il- 
luminet : ita  non  (atis  ell,vt  pie  aliquid  faciamus,mentem  fa- 
natam  efle  pergratiam  , nifiadfit  ctiam  interna  visSpiritus 
fanfti,qmv  nos  ad  operandum  exciter,  Sc  nobifeum  etiam  coo 
peretur.  Quemadmodu  enim  rerum  naturaliu  formar,quam-  SimilitU- 
uisalioqui  in  fuoquoquegenereperfefta;  fint,cfficere  tn  per  do . 
fe  nihil  pofiiint.nifi  adfitillisgeneralisprimf  caufj  01a  moue  F auorej 
tis  virtus:ita  quauis  gratia  in  ftto  gencre  pcrfcfta  forma  fit, nil  Dei  opus 
th  homo  £terna  vita  dignu  efficcre  poterir,nifi  cu  ilia  autor  ip  habemtts . 
fe  gratis  ungulari  virtute  quadam,atque  ratione  coopcretur. 

Duo 


Ter.  VI.  pofi  11.  T>om.  Qua  drag. 

Due  auxi - Duo  etiam  auxilioru  genera  Theologi  ftatuunt,quibus  Deus  E 
liorum  ge-  homines  ad  fc  vocare  folet,  quorum  altcrum  fufficiens  appel 
nertu . lant,  alterum  fuperabundans,  quodquc  omnem  fupcrat  duri- 
tiam  , quo  priori  auxilio  excitati  homines  aliquandoconuer- 
tuntur,aliquando  non.  Hoc  autem  pofteriori,quoniam  maio- 
ris  gratia?, & virtutis  eft,  nemo  non  conueftitur.  Vtriulquc  vc 
ro  auxilij  vim  & natura,  vobis  apcrtiflimoexemplo  common 
Gen.  ip.  ftrabo  . Monet  Angelus  Domini  iuftum  Loth,  vt  e Sodomts 
egrediatur , lccum^;  fuos  cducat , quod  Dominus  ciuitarcm 
illatn  demoliri  ftatuerat : ille  hoc  nutium  generis  detuht,  qui 
tamen  vifus  eft  eis  quafi  ludens  loqui,  & ideo  ab  eis  content-  F 
ptus,  & negledus  fuit . Cum  autem  angcli  inftarent , atque 
Jnjpiratio-  vrgerent,  isqj  vt  generos  feruarct,  faceret  moram,apprchen- 
tiesDei  nS  fum angcli  foras  eduxcrunt , & vt  feipfum  in  monte  faluum 
contemna-  facerct,  monuerunt . Hoc  igiturexemplo  cernitis  fratres,  & 

1 „H, . fanftum  Loth , & generos  eius  fuifle  imminentis  pcriculi  ad- 

monitos,  fed  alitcr  ifti : nam  ft  moncuti  obtempcrare  voluif- 
(ent,  i periculoquidem  iiberati  fuiflent.  Sed  Loth, cum  exi- 
re  tardaret,ab  angelis  apprehenfus,  extra  pcriculG  pofitus  eft. 

Ad  hunc  ergo  modum  dominus  homines  omncs  a gthcnnar 
incendi js,  & peccati  morteliberare  nolens,  quofdam  quidcm  G 
Diuinis  in  fufficienti auxilio  uocat, quo  poflent  a peccatis  refiirgercfi 
fpirationi-  vellent,  quo  tamen  multi,  vt  ifti  gencri  Loth  furgere  nolunt: 
bus  parent  alios  tamen  (ccundum  uoluntatibus  fux  bcneplacitnm,niaio- 
ferui  Vei . ribus  auxilijs,  vehementioriq;  impulfu  vocat,  qui  lie  a diuina 
gratia  prxuenti,  & potenter  excitati,  vocanti  domino  lemper 
D.  Aug.  parent.Vnde  D.  Aug.de  huiufmodi  auxilij  generc  Joques  ait: 
lnjpiratio  Hxc  gratia  a nullo  duro  corde  rcfpuitur , quia  ideo  datur,  vt 
nib. diuinis  duritia  cordis  penitus  auferatur.  Quamobrem  cum  fan&ar 
pareamus.  fentimus  infpirationcs,ftatim  vocanti  Deo  pareamus. 

Dolcndum  fane  eft , quod  tarn  negligemes  fimus  in  obe-  H 
diendo  diuinis infpirationibus , cum  tamen  animaduertamus 
Simile.  quantum  detrimenttim  id  nobis  adferat . Ccrte  non  perinde 
miraret,  quod  bruturn  cognofcens  etiam  fibi  laqucum  inten- 
tum  , fimulatq;  ex  cauea  fua  cxierit , adhuc  tamen  inde  pro- 
dirct,  at  vcio  quod  crcatura  rationalis,  qua?  tantas  fibi  ab  ho 
Pareamus  ftibus  paratas  infidias  nouit  nolit  fe  cuftodire,  id  verb  eft  fan- 
diuinis  mo  guineisetiam  lachrymisdeplorandum , turn etiam  quoduo- 
nitis.  canti  Deo  non  obtemperct . Vide  obfecro  quantopere  fitiar, 
&defideret  Deus  falutem  noftram  , cum  dicat  per  Hicrem. 
Hicrc.3.  Tu  autem  fornicata  es  cum  amatoribus  multis,  tamen  reucr- 
tere  ad  me,&  ego  fufeipiam  te,  lcua  oculos  tuosin  diredum, 

&vide  ' 


r^T  v 'j  - V • < Wf . 

• Conc'to  Tertia . 42  j 

A & vide  vbi  nunc  prodrata  (is  . Item;  Ergo  faltem  amodo,  in- 
quit , voca  me  , pater  meus  es  tu , & dux  virginitatis  meat . Exo.28. 
O ineffabilem  Dei  mifcricordiam,  quod  uclit  etiain  a pecca- 
trice  anima  uocari  pater,  quod  quidem  dulcidimu  ell,  & fua- 
uifli  mum . Non ita  familiariteragebat  olim  Deus cum  anti- 
quis  iliis,  (icut  modo nobifeum  : Videcnim  quomodoetiam  Lcuit.i  6, 
femel  modo  in  anno  intraret  in  fanda  fummus  facerdos:  nunc 
uero  tua  culpa  eft,  quod  cum  Deo  non  loquaris  .-ipfccnim  Veniam  a 
etiam  adiduc  pul  (at  fores  tuas  fandis  infpirationibus,  ut  ip(i  domino  po 
aperias . Cauc  ergo  ne  tibi  accidat , quod  accidit  fponfs . Si  fiulemus . 
B quidem  ctim  aperircnollet  uocanti  (ponfo  ,podea  cum  eum  Cant.6. 
defideraret,  habere  non  poterat . Vtinam  nobis  Deus  oculos  Anima  in 
aperiret,  cu  in  lethali  uerfatnur  criminc,  ut  uideremus  quam  let  halt  pee 
denigrata  (it  anima  nodra  ! Certe  tantam  ccrnentesimpuri-  cato  confli 
tatem,  facile  datim  uocanti  Deo  aperiremus,utanimam  no-  tuta , qua 
dram  dealbaret . Ezech.  36.  Efhindam  fuper  uos  aqua  mun-  fit  defor -- 
dam,  & mundabimini  ab  omnibus  inquinamentis  uedris,  &c.  mis . 

Satis  quidem  idintelligebat  regius  p(a!tes,ciim  diceret ; La-  Ezcc.36. 
uabis  me,  & fuper  niuem  dealbabor.  Sane  (i  Deus  nobis  ocii  Pfal.jo. 
los  aperiret,  ut  uidere  poflemusanimas  tarn  malorum,  quam  Difcrinun 
C bonorum , illas  certe  uideremus  deformes,  &catenis  multis  inter  ani- 
onudas,has  uero  uideremus  Sole  fplendidiores,quamuisillat  mamiufii , 
corporeegregie  ueliito  tegerentur , & hatcorpore  panno(o.  ft  mail . 
Vndc  dc  malis  dicebat  Hierem.  Denigrata  ed  fuper  carboncs  Thrcn.4. 
facies  eoriim.Quamobrem  pareamus  (andis infpirationibus, 
utegregie  mundemur.  Vnde  Apodolus  dicebat ; Nos  primi-  Rom. 8. 
tias  (piritus  habetes  intra  nosgemimus  adoptioncm  filiorum 
Deiexpedantes  redemptionem,  8cc.  At  uero  nos  potius  ge- 
mimus pro  anndione  bonorum  temporalium  , (icut  faciebat . 

Efau,qui  eiulatu  magno  fleuit , cu  (ibi  patris  beuedidio  prat-  Gen.  27., 
jD  repta  ed.  Vbi  inquit  Glo.quod  non  propter  sterna  coder na-  Glo.inter- 
tusedanimo.  Detalibus quidem  ait  Pfalrn.  Filij hominum  lin.in  Ge- 
ufquequo  grauicorde?  &c.  Quod  quam  turpc(it,ex  fubieda  nef.27. 
(imilitudine  poteris  pcrfpicere:  (ienim  indireptioncalicuius  Pfalm.4. 
.ciuitatis  ali j fibi  multas  pararent  opes,  ut  locupletes  abiret  in  Simile, 
patriam  , aiij  uero  petius  occuparcntur  in  fpedaculo  aliquo- 
rum  puerilium  ludorum, nonne  hi  tibi  amentes  uidercntur,& 
alii  prudentiflimi?  Sic  utique  nos  longc  amentiores  fumus,qui  Magnaj 
uidcamus  Dei  feruos  fibi  meritoru  cumulum  inhacuitaco-  flultitia  . 
.garcre,  & tame  nosdelides  uiuamus,&  ofeitantes.  Vlquequo  nofira . 
igitur  ,utait  Sapient,  paruuli  diligius  infantiam , & dulti  , Prou.r. , 

. qux  noxia  funt,  concupifcitis? 

Cone.  Quadr.  Tom. I.  HHH  AP- 


1 


Ter.  VI.  poft  11.  Dom.  Qua  drag* 

appendix:  b a 

ADuerte  obfecro  quam  crudeles  hi  agricola*  extiterint , 
qui  ha?rcdem  ictcrfecerunt  ,propterea  quod  qua;  fiia 
Pauperes  erant,  pofhilaret . Vtinam  multi  non  fint  hoc  tempore  his  li- 
vix  audit  miles  j vix  enim  vidcas  iam,  quod  pauperes  audeant  a diuiti- 
s dtuiti—  bus  debita  poftulare : fiquidem  timcnc  corum  minas,&  poten 
bus  debit a tiam.  Sane  vna  caufa  intej  cameras,  vt  ait  Grcg.propter  quam 
repo  fere.  Deus  immifit  diluuifi  fuit,  quia  gigantes  erant  fuper  terram, 
D.Greg.  vt  habetur  etiani  in  Gcnef  id  en  fnperbi,&  elati,qui  fuas  vi- 
Genef.d.  res,&  potentiaYn  occupabant  in  opprimendis  paupcribus.Vn-  F 
Deut.  i.  de  monebat  Deus  Hebraros,dicens:  Tranlibitis  per  terminos  * 
Paupers - fratrum  veltrorum  filiorum  Elau  , & timebunt  vos . Videte 
bus  bent-  ergo  diligcnter,  necomoucamini  contra  cos.  Item  paulopoft 
gni fimus . ait ; Cibos  emetis  ab  eis  pecunia , & comedetis ; aquam  etn- 
ptam  haurietis,&  bibetis.Videquomodo  etiani  ipfis  mandet, 
vt  aquam  hauriant , ne  pauperes  opprimant  potentia  fua , fed 
potius  humani  fintergaeos. 


Fcria  VI.  poftl  I.  Dominicam  6 
' Quadragcfimx. 

C O N C I O Q^V  ARTA. 

‘ Tr&dicatorcs  funtnuncij  Dei . 

O m o erat  paterfamilias,  &c.  Mi/tt  femes  fun. 
Yarijt  nos  ® !r*rS:  u Matih.z  i.Intct^dia  fane  media, quibus  nos  Deus 
modts  Pe  % ad  fe  vocat,eft  vocatio ilia, qua:  fit  per  prapdicato- 

eu  vocat . tes  exhortantes  ad  ea  przdanda,  qua;  ad  falutem  H 

anima;  pertinent.  Veruntameneo  ta  mileria;  deuenerunt  ho- 
mines propter  fuamculpam,  vtiam  videamur  deueniffead  il- 
lud  tempos, de  quo  Paul  ait;Erir  enim  tempus  cum  fana  do- 
Arinarn  non  fulhnebunr,&c.  Scd  vide  quid  ante  dixidet:  Tc- 
Hificor  coram  Deo,&  Chrifto  Ief'u.Videquantopcre  eu  hor« 
i.Tim.4.  teturad  pra;dicandum,ncmpcdifcipulum  iimniTmiotheum* 
Plurimum  vt  mde  intelligas  quantum  lit  huiufmodi  prxdicationis  mini- 
refert  ver-  fterium,&  quam  vtile  populo.  Vndc  aitjlnlb  opportune, im- 
biDeiau - portune.  Quafi  dicat,  quamuis  vidcas auditorcstuos  parum 
dirts.  proficcre  initio, perfeucra  tame  in  exhortandorquamuis  mul- 
tos  videas, quibus  moJeilum  eft  reprehefiones  audirc>de  qui* 

* v bus 


v 


1 

1 


Concio  Quart  a . 426 

A bus  per  Amos  dicitur  ; Odio  habuerunt  corripientem  in  por-  Amos  f. 
ta,&  loquentem  perfeftc,abominati  funt, fere  cmm  fit,  vt  qui 
re’prehenfionc  maxima  egent.murmuraretamen  loleant.cum 
reprehenduntur,  & fe  ipl'os  indicant.  Sicut  cmm  , cum  faitor  Simile.  ^ 
forficcs  fuasamifit.pugno  tabulam  ipfam  ferit,&  ftatim  forfi-  Malirclut 
ces  folium  edunt : fic  etiam  ciim  concionator  in  com  muni  re-  patieter  au 
prehcndit,&  tamcn  aliquis  coqueritur,  indicium  quidcm  eft,  dire  repte- 
quod  cum  tetigerit.  Cattcrum  darnfon,  cum  videt  auditorcs  htnjiones . 
ex  verbo  Det  proficere,  conatur  quantum  poteft.nc  illud  exc  Verbu  Dei 
cutioni  mandent:  Sic  uidemus,quod  Eu*  no  dixerit  quidem,  conatnr  da 
B quod  comedcret  folum ex  arborc, fed  etiam  ait;  Cur  prxce-  mo  inter - 
- pit  vobis  Deus,  &c.  vtita  memor  verbi  Dei,  grauius  cndcrct.  turban . 
Quare no  negligamus  Dei  verbum,  fed  dicamus  cu  Dauide;  Genef.z. 
In  corde  meo  abfeondi  eloquia  tua,vt  non  peccem  tibi . Vide  Pfal.  1 1 8. 

’ obfecro  quam  fit  efficax  Dei  verbum : nam  cu  Saul  miniftros  i .Reg.  ip. 
mitteret  qui  apprehcndcrent  Dauidem , pollquam  ipfi  inter  Magna  efii 
Prophetasfucrunt,etiam  prophetarecoeperuntf, quod  cum  fas  tatia  vtr- 
pe  feciflet,  decreuit  tandem  ipfe  Saul  illuc  ire,  dicitq;  textns,  bi  Dei. 
quod  etiam  faftus  eft  fuper  eum  fpiritus  Domini, & ambula-  1.  Reg.ip. 
bat  ingredtes,  & prophetabat.  Vide  obfecro  quomodo  ftatim  A ftor.p. 
C Saulusex  perfecutore  faftus fuerit  vas  eleftionis.  Hinc  Pfal.  Pfalm.i8. 
ait;  Vox  Domini  in  virtute,  vox  Domini  in  magnificctia.vox 
Domini  confringentisceJros.  Vide  etiam  quid  aftum  fuerit 
dealtari.ad  vocem  Prophets: diccntis;  A ltarc.altarc.  ;.Rcg.i$. 

Porro  D.Bern.ait, quod  verbum  Dcieft  fpiritualisanima:  Ber.inquo 
cibus.  Vnde;  Sicut  aliqui  funt  cibi  corporei  qui  ftatim  atque  dam  Term, 
ori  apponuntur , fuauitatem  ingcrunt  vt  mel : alij  verb  funt  hebd.  fan. 
prius  frangendi  & comminuendi,  antequam  ck  eis  fuauitatem  Siuuhtu- 
percipias.vt  nux;  fic  etiam  in  cibis  fpiritualtbus  vfu  venire  vi-  do. 
demus.  Si  ergo  legeris,vel  andieris  aliquid  difficile , fcquere 
D explicationem  Sanftorum  Doftorum  . Hoc  porro  cxcmplo  Verbu  Dei 
intelliges  quam  grauc  malum  fit , nolle  Dei  verbum  audire . ruminddi 
Siquidem  ferunt,  quod  cum  quida  non  lrbcnter  audiret  con-  Q receltn- 
ciones.fed  inde  cgredcretur,  vt  cum  alijs  garriret, tandem  ali-  dam—- . 
quandocum mortuuseflet etiam  ad  templumadduftns, me- 
ruit ut  declararetur  eius  fcclus ; nam  crucifixi  imago,  quae  ibi  ExcmplCi. 
aderat  ,ambabus  fibi  manibus  aures  occlufit  ,atqucitaom- 
nes  intellexcrunt,  quod  non  libcnter  Dei  verbum  audiret.  Et  Dei  verbi 
ccrte  mirum  eft , quod  ciim  tarn  auidi  fimus  audiendi  res  cu-  run  rtJpuM 
riof'as,nihilominus  tamcn  v<  rbum  Dei  negligamus.  Sane  fi  in  mut. 
fumma  charitaic , & penuria  panis  uerfaretur  aliqua  refpubl.  Simile* 

& in  una  duntaxat  domoufidetetur  panis,  onwes  cateruatim 

H H H i rue-  , 


Fer,  V /. pofl  //.  Bom.  Quadrag, 

» rucrentad  panem  fibi  emendum;  nunc  verb  fpiritualcm  ani-  E 
Amos  8.  nix  pane  negligimus,  cuius  iuxta  Amos  j Futura  eft  aliquan- 
Simile.  do  niagna  penuria . Certe  ft  intelligercs  in  hac  Ecdefia  inde- 
ficicntem  quendam  efle  thefaurum , ex  quo  multi  fe  poflenc 
locnpletare  , ftatim  ad  euni  acccdcres  : nunc  verb  cceleftem 
Pfal.  1 8.  huncanimx  thefaurum  negligis.de  quo  ait  Pfal.  Indicia  Do- 
mini & eloquia, defiderabiha  fuper  aurum,&  lapidem  pretio- 
fum  multum.dulciora  fuper  mel  & fauum.  Satis  quidem  hu- 
iufmodi  dulcedinem  idem  Prophcta  guftauerat  ,qui  dicebat; 
Pfal.  1 1 8.  Lxtabor  ego  fuper  eloquia  tua,  & fuper  melon  meo.  Sane 
Simile.  pari  diligentia  deberemus  ad  facra  Domini  eloquia  accedere,  F 
qua  miiites  ad  Ipolia  currunt  comprehcndeda  cimtaris  quam 
impugnant.  aim  fint  tanquam  coeleftes  quidam  nunci  j,repo- 
feentes  a nobis  frudum  in  tempore.  Non  igitur  ftmus  negli- 
gentes  in  verbo  Dei  audiendo , & illud  executioni  mandado. 

D. Anton.  Narratcnim  D.Ant.  quod  cum  in  quodam  monafterioprx- 
Exemplu.  dicaturus  eflet  in  quadam  folemnitate  rcligiofus  quidam, & it 
in  morbum  lapfus eflet , videns  prxlatus  defefhim  ilium efle 
Vtrbu  Dei  maximum, triftis  ualde  erat : ciimq;  ad  oftium  monafteri; ali- 
txecutioni  quando  accefliflet  rcligiofus,  & fc  ei  obtuliflet  prxdicaturum 
mddandu.  tali  die  ft  vellet , ipfehbcter  id  conceflit : prxdicauit  ergo  qui  G 
fe  ftngebat  religiofum,egregiam  quandam  concionem  de  tre- 
Ditnonis  mendo  iudicio , adeo  ut  omnium  fere  audientium  lachrymas 
m/lntia  . excuteret . Sed  cum  religiofo  cuidam  deuoto  ipftus  monafte 
. rij  reuclatum  eiret,  ilium  fuifle  dxmoncm,  interrogauit  eum 

cur  id  facere  auliis  eflet;  qui  refpondit  hoc  fccifle  ad  maio- 
. . remeorum  condemrutioncm ; nam inquit, quamuis lachry-  - 

mas  cmiferint,  nihil  tamen  boni  prxflabunt , fed  ftatim  om- 
nia obliuifeentur . Quid  igitur  de  talibuscenfendum  erit, 
turn  etiam  deillis  qui  refpuunt  auditioncm  verbi  Dei  ? Sane 
Ofe«4.  Hcbrxis  dicebat  Deusapud  Ofeam:  Oblitaeslegis  Dei  tui,  H 
obliuifear  filiorum  tuorum  & ego, id  eft  contempfifti  verbum 
D.Thom.  Dei:  nam  obliuio  paruipenfionis  lignum  videtur,vt  ait  S.Tb. 
i.z.q.47.  ea  cnim , quxmagis  xftimamus  magis  memotix  infigimus . 
art.*.  Sed  cur  nquit, obliuifear  & ego  ? Nunquid  obliuio  in  Deum 
Aug.li.if.  cadit  ? Kefpondet  Auguft.quodnoftro  loqucndi  more,  tunc 
de  Trinit.  dicimus  Deum  recordari,  cum  aliquid  facit  ,&  tuncobliuifci 
cap.  1 6.  & cum  non  facit.  Item  alibi  air,  quod  obliuifei  eft  non  mifercri. 

.Jib.  de  qft-  Quid  igitur  facies  miter,  ft  Deus  tui  nonmifereatur?  Audi 
fen.diui.  obfecroquomodoDeiuerbiim  fit  animxmcdicina:  nam  Sa- 
Sapien.16.  picn.ait  ;No  herba.aut  malagma  fanauit  cos, fed  fermotuus 
. Domine,  qui  fanat  omnia . 

r Nem 


Condo  Quart  a . 427 

^ Non  vlcifcamur  nos . 

ALium  occidcrunt.  Vide  quomodo  fnit  mifcricors  hie  pa- 
terfamilias,qui  pro  tantis  iniurijs,non  tn  le  vltus  fuerir. 
Nos  tamen  non  permde  facimus,quin  potius  nos  Hatim  vlci- 
Icimur : Annon  maxima  ell  dementia  noftra , cG  Deus  nos 
diffimnlet  & iniquitates  nolfras,  nos  tn  Hatim  velimus  vindi- 
cate inmrias  nobis  illatas  ? Certe  fi  films  leftiflimi  alicuius , 
& clariffimi  viri.tibi  iniuria  aliquam  infiixilfet,  ant  te  contu- 
meliofis  aflrecilfet  verbis, pater^;  id  rercifcens,  Hatim  co  com- 
B prehenfo,vcrbcribiisqratt'efto,uclalitercaHigato»  fubiGgcret 
fe  nolle filioparcere,qnin  pritis  tuplacatusclfcs,  adiresq;  pa- 
trem,  lit  cidem  ignofeeret ; nonne  milero  adolefccnti  condo- 
leres,&  iniuria?  oblitus,peteres  a patre,vt  filio  indulgeret?Ec- 
ce  igitur  Deus  fibi  aflumit  uindidam  eius,  qui  te  iniuria  afle- 
cit,  illefupplicium  fumpturus  cfl , cur  ergo  non  condonabis? 
Cur  no  accedes  petiturus  a Dco,ut  indulgeat  illi,qui  tibi  fuit 
iniurius?  Quin  potius  lane  maximo  afficeris  honore.quod  te 
Deus  fibi  quafi  fubfiitutfi  quondam  delegifl'euidcatur,ut  fra- 
tri  ignolcas,&  pro  eo  intcrccdas.Quamobrem  potius  ingemi- 
C feere  debes  propter  peccata  aliena.quam  fxuirein  ea:  dolere 
potius  quam  irafci,acgemitu,  pijs^;  precibus  a Chrillo  con- 
tendere miferis  falmc,&  veniam . Quis  fum  ego, ait  Aug.qui 
utndidam  peteredebea?  moriar  priusquam  id  faciam,quia  fi 
id  ita  non  facio,ciun  ex  hoc  mundo  recedam,non  me  recipiet 
ille  ,qui  nolnit  uindidam  petere  de  inimicis . Sub  iufiionc 
Chrilli  mare  audit, & uentus  ceflat,&  tu  fufflabis  •>  Porro  ali- 
qui  iracundi  illud  fibi  refugium  quaeruntridiculum  , fi  quan- 
doreprchendnntur,quod  Iciliceteotantum  uitiolaborcnt,  & 
quod  pluribus  alijs  multi  prarter  iracundiam,  abundent : turn 
D prxtereaquod  eoru  iracundia  non  multuni  duret,fed  fit  bre- 
uis,&  qtf  poftmodG  humaniflimi  fint . Hi  certc  ridiculi  funt, 
propterchquod  non  minusid  fuum  obijflediem  dicatur,  qui 
ex  unico  tantum  occubucrit  uulnere,quani  qui  centum  tranfi- 
fixus  uulneribusinteremptusfit.  Turn  etia  quia  non  multum 
refert , uoracillimoquodam  incendiodomusnecombulla  fit 
breuilfi mo  tempore,  an  ucro  longiffimo,modd  combufla  fit, 
& delcra . Sane  propterea  difficile  nobis  videtur,quod  Hatim 
non  nos  uindicemus,  quia  fcilicet  uetus  homo  noller  fuadeai 
cflc  honorificum  fe  uindicare.  Sed  tamen incptc  nonneuides, 
quod  multo  melius  norit  Deus  quid  tibi  honorificu  fit.quam 
tu  ipfe? annon jpfc  melius  te  mndicabir,  quain  tu  teipfum 
* . * HHH  3 yindi- 


MagnmVei 
patientia . 
Non  via - 
fcamur . 
Simile." 


Cowpatia- 
mur  his , £ 
nobis  mtu- 
riam  inft- 
rstnt . 


Augufi.in 
17.ler.qut 
ad  calccrn. 
to.  10.  fer- 
mo.3. 


Simile. 


lr*  tttnm 
brtuisquA 
tit  noceat. 

Simile. 


Ter.  VI.  poft  II.  Dom.  Quadrag. 

vindicates  ? niim  Deus  cum  ipfum  offendis,ftarim  te  punir,8£  E 
Chryloft.  id  fibi  honori  ducit?  Porro  D.Chryf.hacde  re  tradas, inquit, 
in  Gen.ho  quod  fignum  quidem  maximum  fidcialicuius  in  Deum  eft,fi 
mi.  17.  to-  quod  cuique  propinatum  vcnenofum  fuerit , nullo  pado  no- 
mo  1.  cuerit,  hoceit  tametfi  vcnenofaaltcrius  lingua  infamccur,vel 
Marc.6.  contumelijs,&  iniurijs  afficiatur,  nil  tamen  moueatur,  fed  fc - 
rcna  frontc  hrc  omnia  propter  Deum  fuftmeat,  nullam  de- 
fiderans  vltionem  , fed  omnes  fibi  iniurias  inflidas  Iibcntifli- 
Scrui  Dei  me  condonat . Nil  enim  Deus  ita  odir,&  auerl'atur,  vt  liomi- 
nou  fevlci  nem  vltionis  cupidum  , & animo  fuo  feruantem  inimicitias  . 
fcuntur.  Tantum  enim  eius  pcccatum  eft,  vt  mifericordiam  Dei  reuo-  F 
Matt.id.  cet,ncc  locum  habere  finar,  vt  vidcre  eft  in  parabola  ilia  lerui 
nequam,qui  debcbat  decern  milliatalentorum,  & nolebat  di- 
mittcrc  conferuo  fuo.  Quarc  obfecro  vos  fratres,  vt  hare  vo- 
. bifeum  meditantes,  nunquam  iniunarum  vobis  inflidaru  re- 
cordemini,  fed  confidcretis  quanta  hinc  proueniant  vobis  be- 
neficial ita  reconciliamini  cum  his,qui  vos  iniuria  affccerut. 
Iniurias  in  Scio  quidem, q>  graue,&  moleftum  videtur,ad  cum  qui  hofti- 
fltftas  no-  liter  in  te  afFedus  fit,accedere , cum<^;  eo  ftare,8c  loqui , at  fi 
bis  obliui  mandati  cogitaueris  dignitatem  & vtilitatem  , ncc  nonretri- 
fcamur . buentis  maieftate,& liberalitatem, omnia  quidem  quantum-  (3 
cunque  ardua  , tibi  videbuntur  perfacilia . Et  reliqua  quidem 
Damafc.  peccata, inquit  Damafc.ctfi  mala  funt,ad  breue  tamen  durant 
in  Para.  tempus,  vt  qux  fere  unius  horx  momento  peragantur . Stu- 
prum  perperrauit  quifpiam , vna  hora  perpetrato  hoc  malo  , 
reliquas  horas  quiefeere  poteft . Furtum  admifir  quifpiam  ? 
Vnahora  hoc  fcclereadmiffo.deinceps  poenitentia  fxpe  agic. 
Velle  fevl  Cxdis  crimine  (econftrinxit  ahquis  ? malum  eft  idquoque. 
eifei quam  Cxtenim  vn.i  h ora  commiflo  fcelere,rcliquis  horiseum  poe- 
graue  fit  mtcre  poteft  : at  qui  iniurix  memoreft,fingulis  horis  peccat, 
fieltu,  ac  vitiuin pedorccircumfert.  Et  fiintemplum  ingrediatur,  U 
non  tamen  puras  ad  Deum  preces  fundit,  cum  infeiioammo, 

& irato  fit  erga  proximum.  Animus  iniuriarum  manor, nun- 
quam a peccato  purus  eft , nunquam  eleemofynam  impertit  ; 
nam  qui  charitatis  expers  eft,  nec  mifericordia  commouetur . 
Chryfoft.  Nequeenim  vnqtiam  eis,qui  nobis  iniurias  faciunt,  inimicari 
in  Gen.ho  debemus,  ait  Chryf.  etiam  fi  antea  multaa  nobis  accepiftcnt 
mi.34.  to-  beneficia.  Hxc  enim  optima  eft  philolophia, vt  neque  contu- 
mo  1.  melia  aft'edi  feroces  fimus,&  tametfi  contcmptiorcs,&  magi* 
fatitiuia  inopcs  nobis  fine  qui  nobifeu  contendunt , led  manlitetudine, 
prfchra^  8i  lenitate  furorem  comprimamus.  nil  enim  ilia  potentius, nil 
virtue.  ilia  fortius . Ilia  animam  noftram  inperpetua  tranquillicatc* 

& quafi 


Cone  10  Quart a,  428 

A & quafi  in  portu  conftituir,&  omnis  recrcauonis,&  quictis  oc 

cafio  nobis  eft ; Vndc  Chriftus  cam  docens  dicebatiDifcitc  a M«.  I U 
me,C|uia  mitis  fum  & humilis  cordc . 

Porro  eleganti  quadam  fimilitudinenos  monet  Scnec.di-  Seneca, 
cens : quemadmodum  tempeftates  ipfar,nix,grandq,  & alia  id  ^ 

genus, non  afeendunt  ad  orbem  lunar, fed  potius  in  infima  ae- 
risrcgionefiuntritaetiam  iniuriar  & tormenta  illaca  bonis  a 
peruerfis  hominibus,  non  folcnt  eorum  mentem  conturbarc , Simile. 

& a re&itudme  & tranquillitatedcflc&ere  . Vndede  Catone  Exemplfi 
fcrunt, quod  cum  quidam  eicolaphum  infregiflet,  nequaqua  Cato. 

5 coniurbatus  fuit,fed  perindc  iniuriam  illam  duxit,  ac  fi  a mu- 
fca  aliqua  vel  culice  iflus  fuiflet:  quato  igit  magis  vir  Chriftia 
nus  debet  illatas  libi  initirias  condonare? Vis  videre  qua  fimus 
impatientes  ? Sarpe  quidem  fit  vt  fponcc  noftra  nos  appelle- 
mus  maximos  peccatores,&  tn  fi  quis  ita  nos  vocct,ftatim  ira 
cxcandefcimusrltem  interdum  etiam  ad  frnguinis  vtquc  cflfu- 
fionem  corpus  caftigamus,&  tamen  fi  quis  velcapillum  dum- 
taxat  noftrum  attigerit.ftatim  irafeimur.  In  quo  quide  canes  Simile, 
imitari  videmur,  qui  cum  fibi  lambant  vlcus  & tangant , fi  tn 
quisattigerit,ftatim  latrant.  Non  ergo  noscoturbentiniurif, 
q fed  audiamus  quid  dicat  Apolh In  nullo  terreaminiabaducr-  Phil.}, 
fari js.quz  eft  illis  caufa  perditionis,vobis  autem  falutis. 

Cupiditas  bonorum  terrenorum  quantum  noceat. 

Hit  eft  hires,  venite,eccidamus  earn.  Sane  cupiditas  rerum  Milt  qu» 
temporalium  hos  miferos  & perduxit  in  talia  facinora , to  verfen- 
& tn  qua  parte  arbitrabantur  hxrcditatem  obtincre,  ca  perdi  tur  in  er - 
deruntipfam.Sicmultis  modoacciderefoIct.Vnde  Ptal.Inla  rore. 
quco quern  abfconderunt,comprchenfus eft  pes eorum.-Sic ar  Pfal.?. 

J)  maqux  fumpferat  gigasad Dauidcminterficiendum,milita-  i.Reg.iT* 
rut  contra  ipfum,  & ipfi  caput  amputarunt.  Item  armis  Holo  Iudith  1 3. 
pherms  interfecit  ipfum  Iudith.  Et  Aman  in  eodem  patibulo  Efther  7* 
fufpenl'us  eft, quod  Mardocheo  parauerat,unde  Pfal.Intret  in  Pfal.3$. 
cordaipforumgladius  eorum.  Non  debemus  ergo  propter  te 

{>oralia  lucra,cuiquam  iniuriam  faccre.Hinc  Tob.  dicebat  fi-  Tob.4. 
io:  Noli  timcrc  fili  mi, pauperem  quidem  uita  gerimus,fed 
multa  bona  habebimus  fi  timuenmus  Ocum,&  receflcrimus  Simile, 
abomni  peccato.Si  igitur  qui  pauperem  uitam  ducunt,talem 
fibi  legem  indicunt,quid  face  re  debent  diuites?  Confidera  cr 
go  quod  fine  Deo  parti  tibi  reliqua  proderunt : noli  ergo  poft 
prauos  appetitus  tuosainbulare,  neque  cupiditad  anunum 

H H H 4 appli- 


Ter \ VI.  poft  / /.  Horn.  Quadrag. 

Diuittf  Ji-  applices , fiquidem  nunquam  eum  exatiare  poflet  & explere  E 
ne  Deo  nil  Vndede  talibus  ait  Ifa.  Vx  qui  coniungitis  domO  ad  domfi , 

•0  alen  t . & agrum  agro  copulatis  vfquc  ad  rerniinum  loci.Nunquid  ha 

Ifa.  j.  bitabitis  uos  foil"  in  medio  terra?  ? Cur  oblecro  te  totum  his 
Auaritia  mundanis  permittis,qui  frui  defideras  cxleftibus  bonis?Sane 
quam  late  qui  ad  Jautifiimas  epulas  inuitatus,prius  fe  porris  & cppis  ex 
Jferpat . plcret.planiflime  crraret,&  prarfertim  quomam  poftea  ex  ci- 

Simile.  bis  illis  exquificis  edere  non  poftet : fic  ergo  fi  te  totum  hi* 
mundanis  modo  exples,  poftea  carleftiaguftarenon  poteri*. 

1. Cor.2.  Animalis  homo , inquit  Paul.non  percipit  ea  qua?  funt  fpiri- 

tus  Dei.Vide  obfecro  quam  fintftultiauari, qui  diuitias  poeni  f 
Ofea?  12.  tus  ftia?  diligentia?  tribuunt:  VndeOfe.aitj  DiuesefFcftus 
Prou.io.  rum,inueniidolum  niihi.  Et  Sap. ait,  Subftantia diuitis,urbs 

2.  Tim. 3.  fortitudinis  eius  Merito  ergo  ait  Apoft.  quod  radix  omnium 

malorumeftcupiditas,pr*iertimcum  uideamus  etiam  in  ho 
Mat.il.  dierno-Euange.quomodo  tandem  in  homicidiumdeuenent. 

Si  propter  regna  comparanda  temporalia  non  debemus  Defl 
ofFendere,iuxta  illud,quid  prodeft  homini  fi  uniuerfum  mun 
dum  lucrctur,an:mx  uero  lux  detrimentum  patiatur?  quan- 
to minus  ptropter  tarn  uiles  opes  debemus  diuinam  oftende- 
remaieftatem?  Q 

Malit  vi~  Confidera  oblecro  quomodo  ifti  agricola?  audaciam  fume 
detur  De9  rent  talia  crimina  patradi,  ex  eo  quod  Dominus  procul  abefi 
longeabtf-  fe  uideretur ; fic  uidemus  quod  impij  fingentes  fibi  Deu  Jon 
fu  . ge abefle,turpiflime peccant,  fic  Cain  tarn  crudelis  extitit in 
Gen. 4.  fratrem  (uum:quod  fibi  petfuaderet  Deum  non  vidcre  fratri- 
cidium  fuumrunde  & poftea  dixit,  nunquid  cuftos  fratris  fum 
Pfal.p3,  ego?  Sed  contra  inquit  Pfalm.  Qui  plantauit  aurem,non  au- 
diet?aut  qui  finxit  oculfi,non  con(iderat?Item  alibi  referens, 
Plal.  1 28.  quid  dicant  mali  cum  peccant, nempe  quod  tenebra?  ipfos  co 

tegcntrrcfpondet  poftea,  Quiatenebra?  non  obfeurabuntur  H 
Exod.  xjf,  ate,  & nox  ficut  dies iiluminabitur.In  cuius reifiguram  pr£ 
Cupiditat  cipiebat  Deus  vt  feptem  luminaria  diu,  noduque  arderent  in 
terrenorS , tempJo.Cxterum  adeo  creuit  rerum  terrenarum  amor  & cu 
not  exca — piditas,vt  multi  Chriftianorum  ita  de  his  caducis  lint  foliciti, 
rat. . vt  videantur  nullam  aliam  vitam  ex  pedare.  Propter  quid  ob- 

Simile.  fecro  defatigaris?  Certe  propter  nihil.  Videbisenim  in  tiuuio 

De  rebut  pifees  hue  & illuc  difeurrentes  & inter  fe  certantes,&  tamen 
nihili  eon - id  dumtaxat  faciunt  propter  aliquem  vermiculum  , vel  panis 
tendiit  paf  mica,&  hoc  non  vident  pifces,nec  attendunt,fed  ill  1 qui  in  lie 
fim  mart  a tore  verfantur,eos  ridcntes.o  quanta?  admirationis  eft,  videre  ■ 

In.  ftrepitum,  voces,  comentioncs,quas  homines  raultiplicnnt,  fo , 

iius 


d 

e 

1 


fi 

t 

r 

\ 

i 

1 

Bl 

< 

1 

i 

i 


1 


C 


I 


D 


Conch  Quart  a . 429 

t liuscibi  caitfa ! Qui  veroin  littore  quieti  ledent,  illos  dcri-  Eccl.l. 
dent.Vnde1  Salomon  air,Vidi  omnia  qua:  fub  carlo  gerumur, 

& ecce  vnincrfa  vanitas.Si  Chriilus  dixiilct,laboratc  & folici 
ti  cftote  de  rebus  humanis  & tcmporalibus , & de  carlellibus 
fccuri  fitis  me  uobisillas  daturum  , non  mirarer  ft  homines 
tarn  anxia  comm  inuaderet  cura.  Sed  multo  aliter  ait,quarrit 
inquit  bonacarleftia,  nam  rcrrena  ego  uobis  donabo,  & mihi  Luc.ix. 
hare  cura  impoftta  eft.  Nolitc,  inquit,  foliciti  efte  am  mar  ue- 
ftrar  quid  manduceris , fed  primum  quarritcicgnum  Dei : & 
hec  omnia  adijeientur  uobis. Nimiam  porro  curamaliqui  ha 

i bent  rerum  temporalium  ad  uitam  conducentium  cadncam, 
congeruntque  eas  inannos  pluiimos,  cum  tamen  prxeiperct 
Deusm  Leui.  vteodemdie  quooblatiooffcrebatur,  etiam  Lcui.7. 
comcderetur.  Infuper  przeepit  ut  de  agno  pafchali  nil  in  nen  Exo.  1 2. 
turtini  diem  feruaretur  : & manna  ft  feruabatur  in  craftinum  Exo. id.  • 
dicni,corrumpcbatur.  Quod  ft  tam  parum  foliciti  efledebe- 
mus  in  his  qua?  ad  uiftum  pertinent, quanto  minus  debemus 
alienaappetere.ficut  faciebant  ifttfMihicrbditcaic  Gre.quia  Gre.li.ip. 
ficut  experimento  muitorum  didicimus , in  damno  expendi-  epi.  57. 
tur  quidquid  cum  iniuftitia  congregatur . Si  unltis  igitur  ml 
iniulle  perderc,  Itimniopere ftudetede iniuftitia  nil  habere. 

Cupiditas  quidem  poftidendi  & habendi  qux  non  habemus, 
inquitSene.  eft  caufanonnunquam  ut  limits  ingrati  his  qui  Sene.  Ii  $. 
nobis  dedcrunt  quod  habemus.Cupiditasrei  habendarexcj-  de  bcnc.c. 
cat  benelicium  rei  poft'eftar;necafpiciimisqua?plusquam  alij  3. 
habemus, fed  quod  aliqui  plus  quam  nos  poftident  tntuemur.  Nimis  in 
Sic  ergo  fa&um  eft  ut  perirent  ifti  agricola?  milerabihtcr.  Vn  htremus 
de  dittmn  eft  eis,auferetura  uobis  regnum  Dei : atque  ita  ut  bis  ttrrt- 
illicitaacquirercnc,pcrdiderunt libi  promtlfa.  nis. 


APPENDIX. 


T Tide  obfecro quomodo  ifti  flagitiofi  agricolar  b arredem  i 
V terfecerunt,  nefoluerent  qua?  ipfi  debebjnt . Eft  quidei 


tin 

, Eft  quidem 

auari  marfupium  inftar  labyrinthi  iliius  Crctenlis,  cuius  in- 
grefttis  facilis  quidem  eft, fed  exitus  perdtfikilis,  propter  irre 
meabtlesangulos,ibidcqueerat  .Viinotaurus  interficiens  om- 
nes  jngredientes : lie  emm  auarus  quem  i'eincl  aureitm  num- 
mum  aut  argentcum  marfttpto  fuo  incluferit , non  patitur  in- 
de  ex ire,&  propterea  etiam  debita  folttercnon  uulr.  Promit- 
titquidem  confdfori  fereftiaituntm, id  tamen  niinquam  pr£ 
ftat.Eft  quidem  inftar  ciftellz  in  aqua  poftta?,que  dum  ibi  re- 
fidet, plena  quidem  eft, at  vero  ft  indc  cducatur,inanis  eft . 

Sab- 


Lnbyrin* 
thm  Cre~ 
tenfis. 
Simile. 
Mar/up  ii 
auari  cui 
toparttur. 


Simile. 


% 


Sabbatho  pojl  II.  Dorn.  Qua  drag. 

Sabbatho  port  II.  Dominicam  E \ 
Quadragefimse.  F 

c o n c i o PR  IMA. 


« 

O M o quidam  habuit  duos  filios.  Luc.l  f.  A dole-  < 

Multindo  »1  iVffl  j»  feentior  plane  crat  hie  prodigus  non  folum  attate,  I 

lefeettsmo  F~;j  (j  fed  et  moribus,non  folu  anmsjfed  defefhi  fapicn-  i 

ribus  de — tia*.  Multosct  fenes  inuenies  in  habitu  pueros,in  ; 

pr»uatis.  verbid, & in  moribus,quos  vocat  Ifa.pueros  centum  annorum.  F 1 


Ifa .65.  Alij  vero  funt  imienes  artate,fed  fenes  in  moribus,vt  fuerunt 

Num.  ii.  Iofeph,  Dauid,  Daniel,  & Samuel.  Vnde  Dhsad  Moyfcnait, 

Congrega  mihi  feptuaginta  viros  de  fenioribus  Ifrael , quo* 

Senes  qua  tu  nolli  q»  fenes populi  lint.  Si enim  Deus  tantummodo  de  fe 
Us  ejfe  de-  nibus  canis  verba  faceret,  non  diccret,  quo*  tu  nofti  quod  fe- 
beant.  nes  finr.  Illos  ccrtc  voluit  Deus  eligere,quos  feiebat  Moyfe*, 

Dtltgttnos  & experienria  cognouerat,virosefl*evirtutideditos&  fapien- 
Veus  mu-  tiz^iccc  iuuenesdTent  a?tate,Porro  pater  noftcr  eft  Deus, & 

* tmopert.  idcirconos  valdediligit.  Vide  enim  qflo  Dauid  diligeret  filiii 

fuum  Abfalon  quamuis  malum  . Sic  DeusJVult,vt  nobis  fer-  Q C 
uiat  ignis  & calefaciat , qui  potius  tanquam  Sodoma  combu- 
ftionedigni  eflemus:  vult  ct vtaqua  nobis  famulctur,qux  po 
tius  vt  Pharaonc  demergeredcbebatrvt  terra  nos  fuftineat,^ 

Ingraft  fu  potius  deuorare  nos  deberct  tanq,  Datha  & Abiron,&  vt  de- 
mus  erga^>  niq; angeli nobis  miniftrent.Quis  ergo  tanta erit  impudentia 
Dtum-*,  pditus.qui  audeat  pofthac  talc  offendere  patre?Vnde  & gra- 
Gu.  de  uis  qtiidam  autor  ait,Qnis  tarn  prodigus,(i  ita  fas  eft  loqui,q, 

C.uloc fii.  ille  vnigenitus  patris?qui portione  corporis  fcilicet,&  animf, 
hOc  locO.  quzconcingebateum,&  patrimonium.fi  dici  debeat,  quod  i 
M.IU4.  matrecontraxit,  diflipatiitatque  confumpfit  cum  meretrici-  ({  jy 
loan. 4.  bus,  i.eu  publicanis  & peccatoribus  non  luxuriose  , fed  labo- 

Ioan.  15.  riose  viuendo.  Ipfe  enim  efurijt,  poftquam  ieiunarat  pro  no- 
Mat.ad.  bis,  & fitiuit  cum  aquam  peteret  a Samaritana , & diccret  in 
cruce,  fitio . Sed  quid  moror?  vfqueadeo  prodigus  fuit , vt  fe 
daret  in  cibum,  & cum  ca?lum  confcendiffer,  mitteret  fpiritft 
fan&um  fuum,ut  quos  caro  faturauerat,fpiritus  inebriaret. 

ChryfbL  Et  diuifinllit  fubftantid.  Petente  uno,ait  Chryf.ambobus 
fer.z.  tota  fubftantia  mox  dimfit,uc  feirent  filij  qd"  retinebat  pater, 
non  fuiireauaritix/cd  amoris : prouidentia,no  inuidentia,  no 
dedifTe.Carterum  vnitatem  fcindunt,fraternitate  feparant,co- 
gnatione  fpargunt,  parentum  perdunt,&  violant  charitatenu 

Feregra 


I 


II 

s 

tv 

a 

n 

P 

*i 

& 

it 

*» 

■su- 

it* 

# 

M 

W 

* 

r«5 

y» 

** 

5<? 

<& 

& 

if 

'•gpi 

tfif 

z& 

rtff 


Conc'to  Trim  a • 450 

A Tertgrt  profellus  ejl . Abijt  longe  plus  mente.quam  loco , Diuiti*  fa 

vt  dato  non  accepto  precio,  mifcrc  le  vcndcret  feruituti . pi  quant* 
Dijfspauit  fub/lantiam.  Sic  mercatorad  talem  contraftum  rufmt  can 
peruentt.qui  parentum  dcbicum  nefcit  foluere.qui  uiccm ne*  fa  malo— 
fcic  redhiberc gcneranti : Vndc  Ber.ait , ell  amma  Tub  feipla,  rum . 
cum  propriam  fequitur  uoluntatem,  pcrniciola  libcrcate  gau  V utofiqu* 
dens.  Hie  eft  films  illc  prodigus  quiportionem  paternatlub-  redigdtur. 
ftaneix  qux  le  contingcbar  accepit,ingemum  fcilice^memo-  Ber.in  for. 
riam,  vires  corporis, exterafyfimilia  bona  natura?,quibus  non  de  diuer. 
ad  diuinam,fcd  ad  fuam  uteretur  voluntatem,e(lctq;  tanqua  aftec.  ani- 
B fine  Deo  in  hoc  fcculo.  Eft  afit  interim  homo  Tub  fe>cum  pro  me. 
priae  fatisfacicns  uoluntati , necdum  in  poflidetur  a yitijs  , & loan. 8. 
peccatis,qm  qui  facie  pcccatum,  feruus  eft  peccati,ctiam  non  Ptecatum 
i'ui  ipGus.  Iam  tuc  ergo  proficifcitur  in  regionem  longinqua,  fruit  red- 
qui  prius  quidem  feparatus  erat.  Scd  necdum  elongatus  a pa-  dit  bomi - 
tre:  Accepta  fiquidem  portionefubftanti*,  fa&useftfui  iu-  mm. 
ris : Et  quamuis  receftit  ab  autorc,proximns  cn  fuit,  quadiu 
ab  opere  non  receftit.  Hocautem  tarn  diu  fit,dum  licita  qui-  Peceatttm 
dcm,fcd  non  expedientia  pro  fiia  loquitur  voluntate,  & poll-  »m  plurt- 
quam  rcceflerit,  & a leipfo  dedinauerit  fcilicet  in  peccatum,  mu  d Vet 
C tunc  iam  in  longinquam  vere  proficifcitur  regionem , qm  ab  ftparat. 
eo  qui  fumme  , & lingularitereft , nil  longius  co  quod  nullo 
niodocft,nilq»ercmotum  magisabeo,a  quo,&  per  quern, & 
in  quo  funt  omnta»quam  pcccatum,  quod  nil  eft  inter  omnia. 

Faclaef  fames  valida,Cteaepttrgere.  Eccequid  facitcupi- 
ditas  ad  cenfum  praeccps,ait  Chry.  ecce  quemadmodum  fine  Chryfol. 
patrecenliis  nudatiit  film.non  ditauit.  Cefus  film  tuJit  de  gre  fer.  i. 
mio  patris,eiecitdedomo,excmit  patria,(poliauit  fama,cxuit 
caftitate.Quod  vita;, quod  morum,quod  libertatis.quod  pie* 
tatis, quod  eft  gloria;, nil  reliquit,  Ciuem  denique  in  peregri-  Ptceatuin 
I)  num,filiumin  mercenarium, liberum  mutauit  in  leruu,iunxit  quatasmi 
porcis,a  patre  pijflimo  quern  leiunxit,vt  feruiret  carnolo pe-  fenas  no- 
cori.qm  pietati  fanfta;  parerecontepfit:luxuria;,ventri,gular,  mines ptr» 
fames  tortor  apponitur,vt  ibi  vlrrix  p$na  lxuiat,vbi  poenalis  tranat. 
reatus  exarierat  , ad  talc  fine  & exitu  lcmper  uoracitat  tedit. 

Capitegere.  Fames  non  ta  epularii  fuit,  inquit  A mb.  quatn  Amb.luf, 
honor um  operu,qua;  Hint  nuferabiliora  ieiunia  . Ecenim  qui  in  Luc.i j, 
recedita  verbo  Dei, efiirit, quia  non  in  folo  pane  viuit  homo, 
fed  inoi  verbo  Dei. Qui  recedita  fontc  licit, qui  recedita  ihe 
fauro  cget,qui  rccedit  a fapicutia  hebetatur;qui  rccedit  a vir- 
tute,  dilfoluitur.  Meritbergoifteegerecoepit,  qui  thelauro*  Mat^» 
lapicntix  & Icientix  Dei , druiuarunuji  carlettifc  altitudmcn* 


I 


Sdbbatho  pojl  11,  Dom,  Ouadrag . 

Xfstgna  eft  dcreliquit;  cgcrc  ergo  coepit  & famem  pati,quia  nil  prodig*  E 
inoptaVeu  iatis  ell  voluptati . Semper  famem  pariturfui,  quialimentis 
4 mitttrt . perpetuis  nelcir  impleri . 

Adhtftt  vni  datum, & mifit  ilium  in  vtlUm  fuatn,  vtpA- 
feeret  porros.  Quod  amcm  mercenarios  fuos  diabolusmittac 
ad  porcos,facit  infatiata  crudcliras.qux  cotenta  non  eft  holes 
criminofos  fieri,  nifi  cos  vitiorum  duces,  criminum  faciat,  & 
Clnyfol.  magiftros,ait  Chry.  Et  cum  cos  tales  fecerit,  non  finit  eos  ex 
fcr.  i . ipfo  porcoriim  cibo.pafiuqiie  fattjrari,iit  efurientes  vitia  plus 
Vititt  non  delinqiiant . Luxuriofos  fatietas  capcre  non  poteft , voluptas 
f* riant  ho  nefeit  cxpleri.  Quarcnos  cum  bono  patre  fimus,  permanea-  f 
mines . mus  apiid  genitorem  pifi,vt  & diaboli  laqucos  poffimus  eui- 
tarc,&  bonis  patris  iugiter  perfruamiir.  Iuftum  diuinar  vltio- 
Ber  fer.de  nis  iudicium  eft, ait  Bcrnar.  vt  fugitiuum  patris  filium  , alter 
diuer.  aff.  fibi  vfurpet  in  feruum  . Vnde  & profedus  in  regionem  lon- 
ani.  ginquam,  vni  ciuiurn  legitur  adhxfifl'e, quem  ego  non  alium, 

quamvnumex  nialignis  fpiritibus  intelligcndum  puto,qui 
pro  eo  quod  obftinatione  irreparabili  peccant , & tranfierunt 
in  aftc&um  malitix  & nequi  tia?,iam  non  funt  hofpites,  & ad- 
uen.T,  led  quad  ciues  & inhabitatorespcccati . Etnotaquod 
Gcn.42.  famis  neceftitatc  ciui  maligno  dicitur  adhasfifle , ficut  Ifrael  g 
Exo.i.  tempore  famis  defeendifle  legitur  in  Acgyptum  . Pcrniciofa 
plane  arqucpericulofaefuries,  uar  Iiberosaddicat  miferae  ler 
tiituti,  fnbijciatoperibus  Inti  & lateris,porcis  afl'oeiet,  irnofle 
feruos  faciat  eifeporcorum.  Porro  meretrices  iftas,  concupi- 
feentias  carnis  intellige,  cum  quibus  luxuriose  viuendo  difli- 
pat  bona  naturx.dum  eis  abutitur  ad  voluptate.  Hinc  vt  iatn 
„ . diximus,egeftas  fucceditpcrniciofa,teftelcriptura, quod  non 
fatietur  oculus  vifti,necauris  auditu  impleatur  . Dicitur  ergo 
pafeere  porcos,corporeos  fcilicct  fenfus,qui  volutabroluti,6c 
ipurcitijsdeledatur.  j£ 

Et  cupitbui  implere  ventrem  fit u defiliquit  quas  porci  man- 
Chry.fcr.  ducabant,  & nemo  illi  dabat.  Quarn  crudele  miniftcriu,quia 
I.  neque  conmuit  porcis,  quiviuitporcis  ! mifer  qui  porcorum 

Amb.li.7.  deficit , & efurit  infaginam . Neque  enim  alia  cura  eft  luxu- 
in  Ltic.i  5.  nofis, inquit  Ambr.  nifi  vt  ventrem  fuum  impleant , quorum 
PhiJip.3.  Deus,vtait  Pau.  venter  eft.  Quifnam  ergo  aptior  his  homini- 
bus  cibus,quam  is  qui  filiqux  modo,intus  inanis,&  foris  mol 
lis  efPquo  corpus  non  reficitur,led  impletur, vt  fit  magis  one- 
Ber.  de  co  ri  quam  vfui . Nec  immerito  fane  mundus  hie  pofitus  in  ma- 
uer.adole.  ligno.vana  promiftionedeludir, inquit  Bern,  animas  propriae 
cooditionis , & nobilitatis  oblitas , quas  non  pudeat  porcis  in 

minificri© 


x, 


Concto  Pr'tma . 431 

A minifterio  fubiugari,  in  defiderio  fociarr.nec  fic  tamen  infelici 
edulio  fatiari . Vnde  ctia  hare  tanta  pufillaniroitas  & abieftio 
miferabilis,  vt  egregia  creaturacapax  sterns?  bcatitudinis,  & 
gloria;  magni  Dei,  vtpotc  cuius  fit  infpiranonecondita,fimi-  Vitia  indi 
Jitudine  mfignita,cruore  redcmpta,fide  dotata,fpiritu  adopta  gnu  homt- 
ta , miferam  non  erubefeat  fiib  putredine  hac  corporcorum  »c* . 
fen lii u m gerere  feruitutem  ? Memo  plane  nec  eas  quide  ap- 
prehenderc  poteft,  qua;  talem  deferens  fponfum,tales  fequi- 
tur  amatorcs.  Memo  filiquas  efurit , & non  accipit,qui  porcos 
pafeere  maluit.  quam  paternis  epulis  fatiari. 

£ Et  nemo  illt  dabut.  Homo  fine  Deo  multum  laborat,  & mil  Viti*  quo 
Jam  mcrcedem  inuenit.Vnde  Petrus  dicebat;  Per  totam  no-  nos  redi- 
ftem  laborantes  nil  cepimus,  SeruietisDijsa!ienis,ait  Hier.  gant . 
qui  non  dabunt  vobis  requiem  die  ac  node.  Sane  quidem  Da  Luc.  if. 
lilxblandimenta,  fortifiimum  Sainfonem  in  miferiamaddu-  H;e.i£. 
xerunt,  quern  PhiliRhxiexcxcarunt.  Tu  igitur  qui  mundo  Iudi.i£. 
tarn  diligenter  inferuis,quiqueciusdiuitias,&  oble&amcnta 
quirris,intellige  te ahum  elfe  Samfonem,  qui  captus  quidem 
oculis  molamafinariam  circuis:  Incircuitu  enim  iuipij  ambu  Pfal.ii. 
lant.Vnde  Sap.ait,Laflatifumusin  viainiquitatis  . Longifli-  Sap.f. 
mum  quidem  tempus  Iacob  feruiuit  ipfi  Laban,  a quo  tamen  Gen  ip. 
faepe  fuit  deceptus : itatudeciperisa  mundo  ipfc>&  irrideris 
pro  tuis  obfequijs  ei  prxftitis,ita  vt  videarisetiam  aranex  te- 
lam  texere.  Vt  enim  aranea  maxima  quidem  folicitudme,  & Simile, 
cura  telam  texir.fcd  tamen  tandem  mufeas  folum  reportattita 
tu  ex  tanta  folicitudine  quam  adhibes  in  honoribus  mundanis 
acquirendis,  quid  aliud  obfccro  qua  mufeas  afiequeris  ? idefl 
rumufculosquofdam  populates,  quos  vt  homines  tibiconci- 
liarunr,  ita  ccrte  tibi  homines  breuiftime  auferet-arque  ita  re 
tia  quidem  tendis  pro  mundo, fed  nil  pifearis.  At  fi  pro  Chri 

’D  fto  tantos  labores  fumeres,  ingentem  quidem  pifeium  multi- 
tudinem  caperes,  ideft  maxima  retributionedignus  efles. 

In  ft  reuerfus.  A fe  ante  receflerat,ait  Chrylo.cum  rcceflit  Honortt 
a patre,a  fe  migrat,&  ab  homine  totus  tranfit  in  beltiam,  pa-  mundi  c* 
terns  pietatis  immemor, gratis  genitoris  oblitus . duci. 

In  ft  reuerfus.  Receflerat  a patre,&  a fe  ipfo.dum  aflt  ino-  Chry.  fer. 
pia  Iaborarct.redi  jc  ad  illu  & ad  fe;  qui  aut  ad  fe  reuertitur  cx  2. 
tra  fe  vagabatur.  Adiiertcetiam  quo  non  cxpe&auit  feneftu-  Conuerfio- 
tem  vt  ad  fe  reuertatur,ficut  multi  faciunt.fed  Ratim  conuer-  »t  non  dif 
titur.Eccl.2z.  Principium  potnitcntis,nd  fereuerti  qui  timet  feramus. 
Deum,reditadcorfnu.Ifa.46.Rcditxprxuaricat6resadcor.  Eccl.zz. 

Cupiebut  faturari.  Hxc  ell  mudi  conditio, vt  feiliect  mul-  lfa .46. 


Condo  Prim 4 . 433 

A deroininfernumades.  Videtifteper  totum  mundum  , nuda 
Dei  oculis  delifta  fua confiftere : non  c*l«m,non  tcrram,no» 
tnaria,nonaby(Tum,nonipfam  denique  noftem, Domino  vela 
repoHe  peccata,qu?a  nobis perpetrantur.  Sentit  quantu  fit 
Iceleris,mali  quantum, in  ipfo  Dei  peccary  coni'peftu,  & idco 
clamat  regius  propheta,  Tibi  foli  peccaui,  & malum  coram  te  Pfal.f  #. 
fcci.Vndc  & itie  adolefcentio:  quitantumpcccauerat,fimili- 
ter  vociferatur  & clamat. 

Peccaui  in  alum  (y  cor  am  te.iam  non  fum  dtgnus  vocari  fi- 
lius tuus.  Non  ait,non  fum  digntis  effc  filius  tuus,quia  vocari 
£ ad  gratiam  pertinet,eire  ad  nacuram.  Audi  Apolloium  dicen  Gal.i. 
tem,  Ab  eo  qui  vos  vocauit  in  gratiam  fuam.  Hie  ergo  adole- 
feentior  quia  perdiderat  quod  erat  naturae , iudicat  quod  eft 
gratis  no  mereri.E/  furgens  venit  ad  pattern  fuum.  Ilia  enitn 
apud  fc  dixcrat,ait  Ambro.Sed  non  fatis  eft  dicere,  nifi  ad  pa  Amb.li.y* 
trem  venias.  Vbi  ilium  requirasPvhi  inuenias?  Exurge  primo,  in  Luc.t  j. 
quiledens  antedormiebas,ideodicit  Apoftol.Surge  qui  dor-  Ephcfif. 
m^&exurgcamorcuis.&illuminabitteChriftus.  Fdiushic  Auguf.de 
prodigus,  ait  Diuus  Auguft.  f'uam  agnouit  perditione,  & idco  ver.  do.  in 
redijt  ad  patrcm,dicens  cum  fanfto  propheta, Mihi  adharrete  Euan,  lec* 
C Deo  bonum  eft . Item,  Dirupifti  uincula  mca.tibi  facrificabo  Lu.  ler.34 
hoftiam  laudis  : Etrurfum,  Quanta*  oftendiftimihitribula-  to.io. 
tiones  multas  & malas,&  conuerfus  viuificalti  me,& de abyl-  Pial.71. 
fis  terra:  itcrum  reduxifti  me  ? # Pfal.  1 1 f . 

Cumautem  adhuc  longt  ejfet,vidit  turn  pater  fuut mife-  Plal.70, 
ricordia  mot  us  ejl.  Vidit  pater  illequi  in  altis  habitat, & humi  Chryfol, 
liarcfpicitincslo&intcrra.  Vidit  ilium  pater,  ut&  pattern  fer- 3 . 
poffet  attcndcre,patris  vil’us  illuftrauit  venientis  filij  afpeftu, 
vttotafugareturabeoobfcuritasqii^circufiifafucratderca-  ~~ 

tu.  Non  funt  profefto  tales  tenebrae  noftis,  qualcs  ills  funt , 

D quae  proueniunt  de  maxima  confufioneeorum  peccatorum 
quibus  quotidte  anima  noftra  tanquam  grauiflimoonerc  ag- 
grauattir.  Audi  propheta  dicentcm,Comprehendcrunt  me  ini  Plal.jp. 
qmtates  mea?,&  non  potui  vt  viderem.Et  alio  in  loco  ait,Ini- 
quitates  meae  grauat^  funt  fupcrlne,&  lumen  inquit  oculoru  Plal.jf. 
mcorum,&  iplum  non  eft  mecum.Nifi  ergo  cslelhs  pater  re- 
dcuntis  filij  radiaftet  invultu,&  totamconfufioni*  caligmem 
relpedhis  lui  lum  me  ab  oculis  eius  (iiftuhflet,mim|uam  d:ui- 
•1  vultus  vidillet  filius  hiromnium  ftclerB  plenus  claritatem. 

Mi/lricordia  motus  eft  Monti  mi  lei  icordia.q.  loco  no  pot  di  Ptccaiorh 
moueriiaccurrit  non  jPgreflh  corporis, ltd  pietatis  affc&u  Cc  cquerfto  de 
cidu  (up  collu  eius,  vt  ainoris  oncre  onus  tollcrct  pcccatorG  . num  Dee . 

Vcnite 


Sabbat  ho  poft  1 1.  Dom.  Quadrag. 

Mat.!  I.  Venite  ad  me, inquit Chriftus,omnes  quilaboratis  & onerati  E 
eftis , & ego  reficiam  vos,tol!ite  iugum  meum  fupcr  vos.quia 
Ieue  eft. Vidctis  quia  filius  iuuatur  iftius  patris  onerc,non  gra 
Plal.  102.  uatur.Vndc  PfaI.ait,Quomodo  mifcrecur  pater  filiorum,mi- 
’ fertus  eft  Dominus  timentibus  fe,quoniam  ipfepouit  figmen 
turn  noftrum,  recordatuseftquoniam  puluis  fumus . 

Magntu  ofculatus  eft  etim.  Sic  pater  iudicat  ,(ic  emendat.fic  pec- 

Dci  bent - canti  filio dat  ofcula,non  flagella, deli&a  non  videt  vis  amoris: 
gnitas . Pater  fic  curat  fill j vulncra.ne  filio  cicatricem,ne  filio  muum 
Pfal.j'x.  relinquac.Beati, inquit  propheta, quorum  remiflar  funt  iniqui 

tates,&  quoru  teda  funt  peccata.Certe  ft  abfceflimus,(i  fub-  f 
fhntiam  patris  rotam  luxuriofe  viucndo  dil'perfimus : fi  quid 
Vnquam  commifimusaltquando  facinoris  & deli&i:  ft  adtm- 
pietatis  Prajruptum  totam,  totam  vcnimus  ad  ruinam,furga- 
mus aliquando  , &ad  talem  patrem,  tali  inuitati  rcdeanius 
Terttil.  exepiplo.  Mifericordia  motus . Tertullianus  quidem  in  ilia 
Apo.a.  Apoc.verba,  Age  poenitcmiam  &c.inquit:  inauditum  miferi 
cordia* genus  eft,  quod  cum  fummo  Dominus iure  mifcricor 
diam  & veniam  negare  poffet,  non  modo  non  negat , fed  ipfe 
etiam  & velit  8c  roget,&  minetur,nifi  ad  eum  reuertaris,  tan- 
to  falutis  noftrae  amoretenetur.-certe  tarn  pater  nemo,  ta  pius  Q 
lnuitat>  nemo.  Tanta  eius  mifericordia  eft,  vt  non  alia  decaufa  ab  eo 
nos  Deus  fugeret  Ionas,  quam  quod  intelligeret  vindi&am  Niniuitisa 
ad  venid . I"e  denuntiatam  , mifericordia  eius  reuocandam  efle : atque  fe 
Ionae  i.  velut  fallacem  8c  pfeudoprophetam  habendum : Denique  tan 
ta  eft  eius  mifericordia, vt  vix  vllo  magis  crimine,quam  defpe 
Dejperatio  rationis  offendatur.  Hoc  enim  pra?  csteris  omnibus  falutis 
quam  pe-  aditum  maxime  obftruit:  ex  quo  liquet  magis  ilium  perditio 
ftiletijfmtu  ne noftra.quam  often  fione fua grauari,quandoquidem  certius 
fstfctlus.  imminere  voluitexitium  his  qui  de mifericordia  eius  dcfpe- 

rant,  quam  qui  eius  maieftatem  lidercnt . H 

Pater  peecaui  in  alum  & coram  te : iam  non  fum  dignut  vo 
Aug.dete  cart  filius  tuus.  Voces  filij  pcenitentis.ait  Aug  concutiunt  pa 
po.  barba.  terna  vifcera.Se  vocat  indignum,vt  pater  faciat  dignum.  Non 
c.7-to.y.  dixit  pater, Vnde  venis?ait  Chryfol.vbi  fuilli^vbi  funt  qua:  tu 
Chryfol.  Iifti?  quare  tantam  gloriam  tanta  turpitudme  comutafti?  Sed 
fer.j.  ait,  Proferteflolam.  Videtis  quia  delida  non  videt  vis  amoris? 

Date  annulum.  Paterna  pictas  contcnta  non  eft  innoccntia 
repararc  folam,nifi  priftinum  reftituat  & honorem. 

Et  calce  ament  a : Quam  pauper  redijt  qui  ditatus  abfeefle- 
rat,&  dc  tota  fubftantiacalceamenta  inpedibusnoreportat: 
Non  exprobauit  pater  ci  bentfkia,  quae  dederat  innumerable 

lia : 


Ctnc'to  Trim  a.  433 

A liarquod  tamen  pleriquealiterfaciuntcumamicis  fuis.quiita  Retipit  D t 
exprobrantes,potius  lxdunt,&  afliciunt  trillitia.quam  dele-  **  bemgni 
dentjfimiles  plane  plantis  fpinis  armatis,ex  quibus  cG  flores  Md  ft  rt~ 
ant  fru&its  decerpis, fpinis  tefuis  pungunt.-  Exprobrator  qui-  deuntes. 
dem  benefieij  reprehenditur  ab  Eccl.  ciim  ait,  Exigua  dabir,  Sinule. 

& multa  improperabit/PwMw*.  Non  transfert  culpa  in  occa-  Eccl.  20. 
fiones,vcl  pecunia.vcl  aliqd  aliud  fimile,fed  feipfum  accufat.  Noftram 
lndignatut  tfJ  filiut  eius  finitr,  & noUbatintrmre  . Inilidia  culpam  a- 
inteftinus  hoftis,ait  Chryf  non  carnis  quatit  muros,n6  ilhdic  gnofeam''. 
ftpta  membrorum,fed  in  ipfam  cordis  arietatariem,&  ante-  Chryfol. 

B quam  vifccra  fentiant, ipfam  corporis  dominant  animam,prx  ler.4.  / 
do  capit,8f  adducit  inclufam.Si  ergo  volumus  cxleftc  mcreri  Inutdisu 
gloriam,fi  paradifi  bcatitudinc  poilidere.fi  xterni  patris  inha  quantum 
bitaredomfr,(i  volumusrei  cxleftis  parricidij  nonteneri,per  noctat. 
uigili  fide , luce  fpiritus , tetras  inuidix  pellamus  & excluda- 
tnus  infidias:  inuidiam  totis  armorum  cxleftium  viribus  com 
primamus;  quin  ficut  nos  Deo  coniungit  charitas , a Deo  in- 
uidia  fic  feiungit.  Pater  ergo  illius  tgrej[us,caepit  rogare  ilium.  Plurimi 
Cor  patris  anxium,  varijs  ardatur  moribus  filiorum,  & inter  dt  nojlra 
diuerfos  pignorum  cafus,genitoris  pietas  llupefada  difeurrit,  conutrjio  - 

C quia  videtfratrcm  fratris  reditu  fugari,  &falutealterius,ftbi  nt  gaudet 
alterum  mox  perirc,  ac  moerorem  longum  breui  gaudio  pen-  Veut . 
latum,  inuidix  liuore  turbari.  O zcli  tumor,  duos  non capit 
domus  ampla  germanos . Et  quid  mirum  fratres  l fecit  inui- 
dia,  fecit  vt  mundi  totaduobus  effet  fratribusangufia  Iatitu- 
do.  Namque  ipfa  Cain,iunioris  crcxit  in  mortem,  vt  cfl'e  fo- 
lum  zeli  liuor  faceret,&  cxca  inuidia,  quem  primum  fecerat 
lex  naturx . Nil  quidem  inquit  Bafil.  inuidix  perturbationc  Bafil.  ho- 
perniciofius,qux  ante  omnia  ipfi  nocet  autori,  ali  js  vero  qua  mil.  11.de 
minimum.  Magis  vero  ficut viperas dicunt abrupto  matris  inuidia. 

D ventre  nafei,  fic  inuidia  cocipientem  fe  animam  corrodere  fi-  Simile, 
mul  St  tabefcercfoletreft  enim  inuidia  dolor  de  proximi  pro- 
fperitate,&  felici  rerum  fuccefi'u  conccptus.  Quaproptcr  ani- 
mo  inuido  nunquam  trillitia  decft,&  moellitia.  Mala  quidem 
extera, inquit  Cypr.habent  tcrminum,&  quodcunque  dehn-  Cypria.in 
quitur,delifti  confummatione  finitur : in  adnltcro  ceffat  fa-  ler.  deze- 
cinus  perpetrato  ft  u pro  : in  latrone  conquiefcit  fcclus  furto  lo,  & Jiuo. 
commiflb:&  prxdoni  rapacitatcm  ftatuit,&  finit  pofTefl'a  prj 
da.&  falfario  modum  imponit  implcta  fallaciatinuidia  tamen 
terminum  non  habet.cum  permaneat  iugiter,quantoque  ille 
cui  inuidetur,fuccellu  meliorc  profccerit,tantoinuidus  in  ma  ..y< 

ius  incendium  liuoris  ignibus  inardefeit. 

Cone.  Quadr.  Tom.  1.  Ill  tilt 


Sabbatho  pofl  If.  Dorn.  Qua  drag. 

Tilt  tu  femper  meeum  et,&  omnia  mem  tua  funt.O  quid  fa-  1 
Chryfol.  cit  vis  amoris,ait  Chryfo.quamuis  malo  filio, non  eflc  nefcit, 
fer.  4.  non  dfe non  Potcft  pater.Videt  filium  degenerate  animo:  vi- 
det  paternar  pietatis,paterni  generis  nil  habere, & tamcn  nun 
cnpat  filium  , fuadet  affeftum , ad  gratiam  vel  fpcm  rcuocat 
largitatis,dicedo.r«  femper  meeum  es,  & omnia  mea  tua  funt. 
lntffabilis  Hoc  ell  dicere,  patere  filium  redijfle  patri,  permitte  patri  fi- 
J)«  ergo-,  lium  fufcepifle,  Necillcaliudquam  pacrem  quarfiuit,qui  ve- 
not  amor . niens, non  filij.led  loco  merccnarij  voJuit  collocari . Sinttibi 
Confihtu  omnia, illi  fufficit  pater, & ne quid  tibi  de prifentibus.aut  dc 
'paterna  ft  veteribus  exillimes  imminutum.tlli  noua,&  futura  perquira.  F 
fuamur.  Certe  fi  confiliu  patris  fequeris,&  prarccptum,  participa  prat 
* fentiacum  fratrc.vtcum  ipfocommunia  finttibifutura.Gau 

decrgo,&  inuentum  gaude,vt  illegaudeat  te  non  peri  j fie. 


Vtmia  li- 
tentiamul 
tos  perdu 
aiolefcen- 
tes . 

x.Tim.j. 

Ecd.33. 


-Afttttia  da 
tnonit  con- 
tra adole- 
f units . 
loel  X. 


Sabbatho  poll  II.  Dominicam 
Quadragefimas. 

CONCIO  SECVNDA. 

. u 

isfdolefcentcs  feruiant  Deo . 

Omo  cjuida  habuit  duos  flies  dixit  adohfctntior . 
Luc.  1 f . Ho  iam  deuenit  mundus,  vt  fere  videas 
adolefcentes  omnes  voluptatibus,  & cai  nis  lafci- 

„ uijsindulgerepotiusquam  Dei obfequi js,& vir- 

tutum  Itudijsrquod  fi  quis  velit  fpreto  mundo.Deoml'cruirc, 
non  defunt  Hatim  qui  ipfum  a fando  inllituto  reuoccnt,vt  in- 
tclliganuis  verum  eflc  quod  ait  Apoll.  Omnes  qui  pic  volunt 
viuere  in  Chrifto  Iefu,  perfecutionem  patientur . Item  Ecd.  H 
ait;  Contra  malum  bonum  ,&  contra  vitam  mors : fic  contra 
virtim  bonum,&  iullum  peccatorcs.Accedit  hue, quod  hoftis 
ille  noftcr  antiquus’darmon , nos  femper  ex  infidiis  aggredia- 
tur,  in  iuniorum  tfi  auribus  qui  magis  mundi  amore  xlluanr, 
hare  verba  infufurrare  folet.Iuuenis  es,fatis  fuperq;  reftat  te- 
poris,quo  cafta,&  fobriam  uitadegere  valeas, interim  florida 
& iuuenili  artate  frucre.Vbi  vero  ad  maturiore  artatem  perue 
neris,aut  ad  vitar  finem  appropinquaueris.pietate  fe&ari  fufi. 
ficiet.  Efl  enim  mildicors  Dns,  patiens,  &multaemifericor- 
diae,&  prarfiabihs  fuper  malitiam  quidem,vt  ille  loel  cantab 
Qua  multos  Deus  bone, fall  ax  darmo  his  allutiis  dcmetauic. 

Hinc 


ConcioSecunda.  434 

A Hinc  & Dauid  delidorum  iuuentutis  fuar  venia  petit  dicens?  pfiK  14. 
Delida  iuuentutis  mea*,  & ignorantias  mcasne  memineris, 

Item  lob  peccatis  adolefcentia?  fux  Tea  Domino  conftimi  la-  lob  13. 
memattir.  Si  iplorum  ergofandorumiuuentuspericulon6va  luuentus 
cauit , in  quanto  quxfo  vos  pcriculo  iuuenes  huius  tempcris  mille  expo 
vcrfamin!,nifivobi.sfolicitcprouideatis?  Qnam  multi  autcm  fit  a penes* 
flint, qt’.os  hoc  tempore  a verx  poenitentiar  propofito  callidif-  Us. 
fimus  Himo  his  verbis  auocare  folet,  cuius  ilia  prxeipua  pars 
ell,prillinos  mores  deponere,&  vitam  nouam  inchoare?Qua 
pauci  uero  funt , qui  ad  fraudes  iftascum  propheta  refpon- 
B deatjNarraucruntmihiiniquifabuIationcsjfednovtJextua.  Pfal.  nJ. 
Porro  fi  rede  adolcfcentes  fibi  vclintattendere,  contradidio 
nes  omnes  qux  ipfis  poflunt  obuenire,repeJlenr  Dei  amore  & AdoUfctt 
- fauore,  qui  ipfis  Temper  prxfto  aderit,  iuxta  illud  lob,  qui  fc-  qno  vineet 
cit  ventis  pondus.Nam  cu  dixifl'er, Memento  mei  Dcus,  quia  tetathntt. 
ventus  ell  vita  mea,intelligens  videlicet  quam  fragilis  fit , & Iolj  18. 
miferabilis  vitahominum,&  prxfertim  adolefcentulorum,ita 
vt  fir  inlb*  venti,idcircoaddidit,qui  fecit  ventis  pondus,vt  lei 
licet  intclligant  adolelcentes  quod  Deus  ipfe  facile  ventum 
quern  mente  concipiunt  adoiefeentix  fuae , ponderefuo  de- 
C primet,atqucexpeIlet.Quamobrcmgcratfcadolefcensinlbr  Simile, 
prudentium  nautarum , qui  in  vehementia  ventorum  folcnt  Adolefcen 
vela  ipfa  demittere.non  ergo  uentos  addat  uanitatis,mundi,&  tesrepelldt 
carnis,  fed  potius  uela  deponat,  & fe  totum  diuinis  tradat  & van m. 
mancipet  obfequi  js , ficut  fecit  hie  adolefcens  in  fe  reuerfus . 

Exerccant  fe  igitur  adolcfcentes  iam  inde  a tenera  xtate  in  di  Adolefcen 
tiinis  nundatis  diligentet  exequendis  , & firmitcrcuftodicn-  us  fetvir 
dis,  atque  in  infidiis  acutiffimi  dsmonis  fugiendis,  & euitan-  tute  txtr- 
dis,  ut  hoc  quidem  pado  non  folum  vrfos  & leones  ficut  Da-  ceant . 
uid,ledipfum  denique  ferociffimum  gigantem  vincant,  & i.Reg.17. 
D fuperent.  Aliter  enim  fi  fenedutem  expedent  cum  iam  vi-  Adolefcen 
: rcsdcficiunt,  fortaffetanquam  inexercitati  inprxlio  fuccum-  tiam  fan - 
. bent  ipfis  aduerfarijs.  Non  ergo  in  extremam  xtatem  tern-  Re  trades- 
pus  poenitentix  rcijciant,in  tanta  prxfertim  incertitudine  vi-  camus.  . 
tae  human*  . Parcntcs  ctiam  iam  inde  a teneris  annis  curent 
filios  fuos  fande  inliituendos  & informados,  vt  ita  diledi  fine 
Deo  & homini bus.  Sane quamuis  Cain  artate  antecedent  Gen.4. 
ipfum  Abel,  nihilominus  tamen  propter  eitis  virtutem,  prius  Virens pra 
fcriptura,eius  gefta  narrat,  dices,  Fuitaut  Abel  pallor  ouium  fertur  at  A 
& Cain  agricola.  V t intcIJigamus  veram  antiquitatem  feu  pr£  ti • 
cedetiam  in  ipfi  virtutc  die  conllituta,  & virtutis  ftudiolum 
dignu  eflclaude atque  honore.Et  quidem  Moyles  non  folum 

III  x duodc- 


I 


Sabbatho  poft  II.  Dorn . Qua  drag. 

Exo.24.  duodecim  lapidcs , & duodecim  columnas , fed  ct  duodecim  E 
adolefcentes,cum  intelligeret  id  gratiflimum  efle  Deo.videli 
cct  adolcfccnciam  fanftis  moribusexornatam.  Vnde&  fan- 
lob  1.  &us  [ob  propterea  in  diuinis  obfequi j s filios  fuos  exerccbat . 

Multi  ap-  Sed  1am  hoc  tempore  vjdemus  quod  longealiftr  fiat:  fiquidc 
probat  ini  ipfi  fenes,&aliqm  parentes  interdum,  fi  quid  turpe  filij  com- 
amtates . mittant,  dicunt  quod  omnia  fuum  habent  tempus , & q>  nunc 
Ecd.3.  fic  tempus eorum  , dicuntqueetiam  ipfiadolclcentes,  fi  quit 
fenex  eos  reprehcndat.Quid  qusfo  tu  in adolelcentiafecilii 
Mat.2.  bone  vir?  Sane  de  regibus  illis  Magis  videmus,  quod  pretiofa 
Gen. 43.  qusqueobtulerint  Domino.  Item  Iacob  dixit  filijs  fuis.fumi  f 
luuentute  te  de  optimis  terrne  frugibus  in  vafis  veftris  , Si  defertc  viro 
noftri  ton  mtinera.Si  ita  legerebant  filij  Iacob  cum  homine,quanto  igi 
ftcremus  turdeuotius  nos  gcreredebemus  cum  Deo5  Scdnosalitcr 
Dto.  facimus , quippequi  rtatis  florem  mundodamus  , & pofica 
artatis  fjees  Deo,  ita  vxad  vineam  Domini  accedatnus,  cum 
iam  fere  in  decrcpita  verfamur  state . Sed  tn  audiamus  quid 
Malach.i.  dicat  Malachias,  Malediftus  dolofus  qui  habet  itv gregc  luo 
mafculum,  & votum  facicns,  immolat  debile  Domino  , quia 
rex  magnus  ego,dicit  Dominus.  Vide  obfecro  quomodo  Hin- 
dus propheta  tales  reprehendat  defides,  & pigros . G 


Van&  curiofitates  quantum  noceant, . 

Nt/eyua-  r\Attr,  Dm  mihiportionem.  Poftulabat  portionem  fuani,  vt 
mur  [ecu-  \f  cam  in  vanitatibus  fcculi  expenderet . Vlque  adeo  enim 
It  vanita ■ plerique  rebus  friuolis&  infimis  dediti  funt.vt  obliti  interim 
tot.  rerum  foltdarum,vtilium  & falutarium, propter  huiufcemodj 

vanam  curiofitatem  fuam,vits  etiam  ia&uram  non  raro  incur 
Ariftor.  rant.  De  Arifiotele  quidem  ferunt , quod  miferabili  quodam 

dolorc,atque  moeftitiaconfumptus  diem  fuum  obierit,propte  H 
rea  quodconijccrefatis , & afi'equi  nunquam  potucrit  caufas 
fluxus  paludis  cuiufdam,  aut  marini  finus,  de  quo  memoriam 
Pom.  Me.  faciens  Pompon.  Mela  , inquit , quod  fepties  fingulis  diebus 
flucrefolcat  & refltiere,atqucaridum  relinquere  littus.C^te 
Iuft.Ma.  rum  quod  Ariftoteles  cx  eo  moerore  & fenfu  diem  fuum  obie 
Proco.  rit,proditum  fuis  monumentis  reliquerunt  luftin.Ma.Pi oco. 

Gre.Naz.  hiftoriogra.lib.4.  Gregorius  item  Na.inprima  ora. contra  Iu 
Mirau.  lian.quio  etiam  nonnulli  dicunt,  quod  fefe  in  eandem  paludc 
yPitta.  prscipitarit,ut  refert  Mirand.lib.4.fuar  philo.Pittacus  pr^te- 
Martia.  rea  de  rebus  quibufdam  inutihbus  librum  compoluit. Mania 

Chryfip.  nus  item  in  Kaphani  encomiu  alterum,  & Chry  fippus  in  lau- 

dent 


I 


Concio  Secunda . 4 3 Jf 

A Jem  Brafficar.Phanias  quoque  fcripfit  in  laudem  vrticx,Pha  Phania* 
uorinus  in  encomium  quartanar,Lucianus  in  encomium  mu-  Phauo. 
fcarum.in  huiufmodi  ergo  rebus  friuolis  plerique  occupari  fo  Lucia, 
lent.obliuifcentes  interim  res  cxlcAes,&  fempitcrnas.  Quod  Ber.de  in- 
quam  fit  detellabile,  & fit  primus  fuperbix  gradus  docet  D.  tc.  do.ca. 
Bernard. varijslocis:  Seneca  dicitetiam  inanem  curiofitatem  43.  & de 
& vanitatem  circa  veftitum  & uidum,eflemaximefugicnda.  gra.hu. 
Idem  etiam  alibi  ait,  inancs  curioiitates  multi  fedantur,  turn  Sen.  lib.  r. 
in  xdtficando,  turn  in  rebus  inutilibus  & vanis  perquirendis , epift.  p.  fle 
cuin deberent  in  rebus  fntdtiofis  & vtilibus  tempus  potius  im  li.n.epif, 

J$  pendcre.  Alibi  etiam  inquit, fi  folicitudo  anxia&  morofa  re-  1x3. 
bus  ad  vitam  traducendam  nccellarijs  adhibenda  non  eft, qua  Sen.  li.  1 J. 
to  minus  ad  res  fuper  fluas  & vanas  adhibenda  crit?  Ficenim  cpift.88. 
fxpe,vt  qui  anxij  riimium  circa  ilia  funt,in  niaximam  redigan 
tur  inopiam,  & rgcHatem,&  qui  latepofttdent,multumde- 
bcant.Habet  illc  dicis,  domu  formofam : fed  tamen  alienis  pa  Superfiuot 
rata  nummis.  Si  creditoribtis  debita  perloluit,  nihil  fibi  fupe-  fnmpt9  fu 

rerit. Quid  ad  rem  pertinent  mulx  faginatx,  varijs  coloribus  giamut. 
depidi  tapetes , laquearia  deaurata,  aurca  pedoribus  depen- 
dentia  monilia, teda  denique  pretiofa?  Ifta  nec  doniinum  face 

C tc  poilimt  meliorem  : O quantum  decus  feculi,imperatorcm 
triumphalem  Cen(orinum,&  quod  fuper  hxc omnia  crat,Ca 
tonem.vnico  equo  efle  contcntum.Porro  curiofitatibus  dedi- 
tos h omines,  monens  Ecdc.  ait;  Nc  plus  fapiasquamneceftc  EccI?. 
ell,  neobftupelcas.  Eftenimhictalisinllargladij,  qui  fiali-  Simile, 
quid  fecct panto  durius,  ftatim  retufam  habet  acicm.  Efficia-  Simile, 
urns  ergo  inftar  venatorum , qui  fi  vidennt  cancm  occupari  in 
olfacicndis  rebus  inutilibus , id  non  permittunt : fic  ergo  nos 
nientem  rctrahamus  a vanis  cogitationibus.Vnde  Pau.aitjNo  Rom.tl. 
li  alnim  faperc,fed  timc.Qnafi  dicat, noli  luperbire,  & inania 

X>  confedari,  Pliniusquidem  ipfeait,rcgionem  elTcquandam,  Pliniur. 
vbi  mcl  fit  venenofum.ciim  apes  in  rehus  venenofis  laborent,  Simile. 

& ita  quamuis  dulcc,interficit  tamen.  Sic  ergo  curiofitates  va 

nr  quamuis  tibi  videantnr  interdum(  deledabiles , nihilomi- 

nus  tamen  mentem  maximecontuibant:  nec  vero  lulu  a tali 

bus  debes  mentem  auocare.fed  etiam  oculos  auertcre  a libris 

in  quibus  taha contmc.int.Vndein  Ad- ApolUegimus:  Multi 

autem  ex  eis  qui  fuerunt  curiola  (edati.contnlerunt  libros,  & Inants  cu - 

combuifcrunt  eos  coram  omnibus  Scd  tn  hoc  tempore  mup  riofitutts , 

tos  videas  occupatos  in  ledi-  ne  inuttlium  Iibrorum  , & plu-  quanta  fit 

res  etiam  quafi  arnicas,  cos  aim  legunt  audientes,  8t  quali  dc  ream. 

tclis  aranearum  pendcotes . ftoli  erg- > in  hthuf'modi  vamtati-  Simile. 

Ill  } b4» 


Sabbathopoft  1 1.  Bom . Quadrag, 

bus  occupari,  cum  perniciofiores  videantur  etiam  ipfis  belluis  E * 

feris,  cum  has  dumtaxat  corpus  laccrent , illx  vero  & corpus 
Vitam  in  & animam  perdunt.Vnde  Pet. nos  monet  dicens,Confideran 
• vanitati - tes  in  timore  fan&am  conuerfationem  veliram  • Non  ergo  fii 
bus  no  con  perfluis  curiofitatibus,  aut  etiam  inanibus  omatibus  incumba 
fumamus.  mus.Nam  etiam  apud  Romanos  olim  fancita  lex  crat.ne  mu 
Lex  qua — licresgeftarepofl'entprattcrdimidiamauri  vneiam  . Quodli 
dd  Roma • tabs  lex  pro  mulieribus  fancita  ,quat  licenuus  viderentur  his 

norum i . vtipofl'c.qtiidqua'lbdehominibusfancitum  fuifle  putandfi 

Superfluot  cft?Quid  igitur  nos  Chriftiani  refpofuri  fumus  in  iudicio,li  in 
ernatus  q-  hie  labamurincommoda  ? fane  nifiplurimacuriofahabuiflet  F B 
turn  dete - Ezechias,  no  fuifict  ei  tanta  cupiditas  ollentandi  ea  extraneis, 
ftarentur  neque  illud  quod  ci  euenit  incommodum,  vnquam  eueniiret. 

Romani . Qui  nonrefecantde!ideriafuperfloa,ledin  vanasquafeunque 

feruntur  cogitationes,&  inanescuriofitares.iulicquidcm  Do 
4.  Re.  20.  minus  ne  talibus  fruantur  permittit . Vndeper  prophetam 
Amos  y.  Amos  air, idcirco  quia  diripiebatis  pauperem,&pra?dam  cle- 
Curiofita-  &»m  tollebatis,domus  quadro  lapide  ardificabitis,&  non  habi 
tes  inanes  tabitis  in  eis:  vineasamanti(fimasplantabitis,&  nonbibetis  vi 
quo  reds—  num  earum,quia  cognoui  multa  fcelera  quidem  ve(lra,&  for- 
gantur.  tiapeccata  veftra.  Quamobrem  miflas  facito  huiufmodi  va-  q C 
nas  curiofhates,quoniam  quancumcunque  his  rebus  abundas 
fueris,  nequaquam  tamen  pertmgerepoterisad  ea  qua?  Rex 
Ecd.  z.  Salomon  poflidebat,qui  nihilommus  omnibus  diligenter  ex- 
it z.  ploratis,&  exafteconfideratis,fapientiHimcait;Vanitas  vani- 
tatum,  & omnia  vanitas.  Vide  etiam  quid  dicatur  Ifa.  3.  cap. 

rPrma  focietas  quantum  noceat, . 

f fr»,  . • » • •/  1 ' • ' * 

DIJfipauit  fubflantiam  fuam  viuendo  luxuriofe  : Vide  quo 

modo  in  tantas  angultias  deuenerit  hie  milcradolcfccns  H E 
Soxias  fo  propter  prauas  Ibcietatcscumquibus  verfabatur.  Saneqtian- 
cie fates  fit  do  Deus  introduccre  uoluit  populum  fuumin  terram  Cha- 
giamus.  naam,pra?cepit  ei,ut  gentes  illas  idololatras  difpcrderet,&  de 
Num.  16.  ualbret,ne  ita  ex  prana  earum  focietate  contaminarentur,  & 

& 33.  a diuino  cultu  ad  idololatriam  auocarentur.  Vnde  & Moyfes 
Deut.4.  comminabatur  eis  quod  breui  in  idololatriam  inciderent,quo 
niam  ab  idololatrarum  communione  non  fe  abQincbant.  Vn- 
Prou.r3.  Sapiens  ait,  Amicus  Itultorumfimilisefficietur.Quod  (i 
Simile.  fideles  Dei  ferui  fibi  tantoperc  cauent  a peruerfis  foci  eta  ti- 
bus.quomodo  audes  tu  uir  fragilis  & inconftans,  talibus  te  li- 
benter  immifcerc?Maximam  adhibes  curam,neab  immodico 
- uento 


1C 


Condo  Seam  da . 


43  6 


A uentolxdanturarbufculxquasplantafti,  cur  ergo  parirerSc 

te,&  liberos non  cuftodies  a pclhfera  focictate & Jctbali?  Vi-  3.Re.i.j* 

deobfecroqua  prauum  connliu  dederit  impius  uir  ipfi  Am- 

non , nenipe  ut  cum  pulcherrima  forore  fua  Thamar  dormi- 

ret.  Vide  etiam  quomodo  punieric  Dcus  ferpentem,  proptc- 

rea  quod  tarn  pellilenter  perfualerit  ipfi  Eux.  Vnde  dixit  ei , Gen.  3. 

maledi&us  cris  inter  omnia  animantia.  Dcdarans  etiam  Do- 

minus  quantum  mali  polfct  affricari  populo  fuo  ex  pcllilenti, 

& mortifera  focietate  idololatrarum , ait  , Erunt  uobis  quafi  Num.  33. 
claui  in  oculis,&  lance*  in  lateribus.  Si  palea  unica  perexigua  Seder  At 
B tantumocuJisnocct,quantomagisnocebunt  claui  in  oculis&  maU  yud 
Jancca  in  lateribus  & corde?  Vide  pr*terea  quantum  detriml  tu  ncctut. 
ti  attulent  ipfi  Iofapbat  peruerfa  focietas  regis  Achab,  adeo  i.Par.  1 9. 
utdicerct  ei  propheta,impioprxbes  auxilium,&c.Recordarc 
etiam  quomodo  Ilaias  reprfhendat  Hcbr*os , proptcrca  g»  Ila.i. 
cum gcntilibus com*.iunicarent , dicens:  Vinumtuum  millii 
eilaqua,Vtcnimumumcum  milccturaqux,uim  fuam  remit  Simile. 
tit,fic  etiam  plurimu  nocet  uiro  bono  mala  focietas.  Quern-  Simile, 
admodum  etiam  Ipeculum  ipliim  halitu  etiam  folo  oftufca- 
tur  : fic  etiam  uita  Candida  & bene  morata  nonnihil  denigra- 
C tur  fi  impiorum  & deprauatorum  hominum  conluctudincm 

fcquentet,&  lxdi  etiam  uidetur,tanquam  fi  bcneuolus  plane  Simile, 
tacum  infaufiofocietur.  Vnde  Dauid  ait;  Commilti funt in-  Pfal.  jof. 
ter  gentes,&  didicerunt  opera  eoruni.  Hinc  etiam  Eccle.  ait , Ecd.7. 
Dilcede  ab  iniquo,&  deficient  mala  abs  te . 

Plurimum  prxterea  nobis  nocet  & incommmodat  conuer- 
fatio  cum  hominibus  fuperbis.Vnde  in  Dcute.prxcipiebat  ne  Dcut.z  1. 
quit  araret  cum  boue,  &afino  , utindeintelligeremusquam 
fit  noxia  focietas  humili  cuin  fuperbo.Nam  bos  quidem  humi 
lem  uirum  fignificat,lubobedientix  iugo  pofitum,afinus  ue- 
D ro  fuperbum  defignat&contumacem.  Vnderegiuspropheta  Pfal. 48. 
ait;  Homo  cum  in  honore  eflct,non  intellexit,comparatus  ell 
iumentis  infipientibus , & fimilis  faduscil  illis  . Item  Apo.-  z.Cor.f.  ' 
Dolus  ait , Nolitc  iugum  ducere  cum  infidelibus : qu*  cnim 
participatio  iuiliti*  cum  iniquitatc,  autquz  focietas  luci  ad 
tenebras  ? Non  ergo  nos  cum  impijs , &improbis  mifeea-  Simile, 
mus , aiiter  enim  ficut  arbor  fecus  viam  plantata  , non  po- 
sed fruftus  fuos  ad  maturitatem  vfque  perducerc , fic  etiam 
illequi  fe  cum  improbis  nulcet , frudus  maturos  bonorum 
operum  quidem  edere  nullo  modo  potell  . Vnde  Regius 
Pfalmill.  dixit,  Gladium  euaginauerunt  peccatorcs  , & in-  Pfal. 3 9. 
Mnderunt  arcum  fuum,  vtdecipiantpauperem,&  inopcm,  vc 

1 1 1 4 truci- 


I 


Sabbat  ho  foft  II.  Dom.  Qua  drag, 

trucident  reftos  corde.  Porfo  euaginare  gladium  cfi,publice  £ A 

• Exempli!  & coram  omnibus  peccata  committerc,  & ifti  quidem  prauo 
praHU  qua  fuo  cxemplo  multos  interficiunt . Vndc  & addit , Gladiu* 
tu  noceat.  eorum  intrct  in  corda  ipforum.  Quad  dicat , non  pcrmittat 
Eccl.io.  Dcus  vtalij  interficianuir.  Czteruin  Ecclcf.ait,quod  l mu  fez 
Simila  morientes  perdunt  fuauitatem  vngucnti,quafi  dicat, virtutcm 
ipfam  a minimis  ctiam  prauis  cogitationibus , & a deprauati* 
cxemplts  plurimum  lxdi,  quanto  magis  lxdctur  li  alTidueco 
Scncca.  mtmicct  vir  probus  cum  impijs?  Scribis  ad  mc,inquit  Seneca 
ad  amicum  t"cribcns,a  quibus  tccuilodire  debeas  . Sane  non 
perinde  inquit, a leonibus,  & tygribus  te  cuHodire  debes,  at-  F j 
que  a pratialocietate.Conuerfari  quidem  cum  ma]is,ell  velu 
ti  verfari  inter  medios  dracones,aurfcorpiones,aut  huiufmo- 
Iob  jo.  di  alia animalia  nobis  nociua.  Vnde  lob  inquit;  Fratcr  fuidra 

contim,  & focius  flruthionum.  Quod  fi  ta  perfe&us  & iutlus 
lob  i.  virid  fenriebat,  quanto igitur  magis  tu,  qui  tyrtinculuses in 
virtute,  & parum  exercitatus  , tediligenter  a prana  focietate 
Simile.  feparare  dcbes?Ca(lancx  quidem  qua?  fraftx  funtaliquantu- 
lum,  facile  ignem  fullinent,&  ineo  perdurant,etiam  donee  in 
cinerem  reloluantur : led  non  perinde  faciunt  quae  integrz 
Conner Ta-  lunt,  quin  potius  llatim  ex  iplo  igne  cxiliunt.  Sic  ergo  qui  vi-  0 ( 

tifnes  no-  tiofis  moribus  funt  aliquantulum  contaminati , non  perinde 
ximj  decli-  zgre  luftinent  cum  deprauata  verfari  focietate, fed  cum  ea  po 
neo/ns . tius  cotnburi  patiuntur : at  vero  bona  & integra  vita  prxditl , 

llatim  atque  prauas  lentiunt  conlabulationes,&  noxias,  fc  ab 
eis  feparant  ne  comburantur.  Vnde  Abraham  dixit  ipli  Elie- 
Gcn.x-f.  zer;  Non accipies vxorem  filio  meo de  filiabus  Chananzoru 
inter  quos  habito.  Sedcurprohibcs  (anSc  patriarcha  , filio 
tuo,qnod  tu  iple  prxllas?  An  non  coniugemtibi  Czthuram, 
ex  ca  terra  duxiili  vxorem  ? Cxterum  ad  hoc  refponderi  po- 
Bond  fid « teft,quod  ciim  Abraham  exercitatilfimus  eflet  in  virtute,  & H 
totem  to-  fide,St  in  exteris  bonis  openbus,non  erat  perinde  pcnculom 
neammi.  quod  contaminaretur,imo  potius  ipfe  fandam  redderet  vxo- 
rem. Quart  nos  nitamur  temper,  vt  fanctam  ha  beam  us  focie 
tatem,&  a pertilend,&  noxiafugiamus,  ficut  aues  Aucrnum 
j.Efd.  4.  ftigiunr . Videobfecro,quomodointelligcrent  Hebrzinoce- 
Dtmm  ti-  re  malam  locietatem , fiquidem  cum  Gentiles  lele  eis  ofier- 
meamus.  tent , quod  ipfos  iuuarent  in  templi  xdiheatione  , nolocrunt 
tamen  fefe  ipfis  adiungere.Sed  tamen  multos  videas  nunctc- 
' poris,qui  nihil  veteantur  cum  impijs  verfari,  propteiea  quod 
Simile.  luuemer  ab  ipfis  in  aliquo  commodo  temporal! . Verumta- 
mco  intellieant,qubd  ficutquamcm  aiiquis  Candidas  habeat 

man  us, 


i 


Hondo  Tertia, 


437 


B 


manus.fi  tamen  carbonemtra&et,manusipfastingerefoIet: 

& ficut  ligna  quamuis  viridia,fi  in  igne  afliduc  verfcntur,tan-  Simile* 
dem  quidem  ab  igne  comburuntur,fic  otiam  quamuis  aliquis 
fibi  videatur  virtute  roboratus , fi  tamen  afliduant  habcat  fa-  . ( 
miliaritatcm  cum  impijs,  tandem  ferecontaminatur.  Idcirco 
videas  feruos  Dei  maximc  fugicntes  maloru  contubcrnia  * & 
focictates.Vndc  Hier.ait;  Qms  dec  me  in  folitudinem  diuer-  Hicr.p. 
forium  viatorum,  vt  fugiaui  populum  meum  ? quia  omnes 
adulccri  l'unt . 

APPENDIX. 

DA  mihi  portionem.  O quantum  ftudent  multi, & gandent 
licenter  viuere,  & iuxta  palatum  fuum  ! Sed  tamen  ferui 
Dei  longe  alitcr  fe  gerunt . In  cuius  rei  figurant , Iacob  ipfe 
quas  duxcrat  feruas,etiam  feruas  reliquir,&  fubieftas:  Idem 
etiam  prxftitit  Abraham  cum  Agar,  quam  duxerat  etia  pro- 
pter Sarrae  interccflioncm  & preces . 

I ho  ad  patrem  meum.  Sed  m quo  quaefoconfidebat  iftc,vt 
vellct  ad  patrem  reuerti, quern  tantoperc  oftenderat?  Sane  in 
eoquod  pater  e(Tet,vtinde  intelligas  tu  peccator  quanta  citm 
C fiduciaad  talem  patrctu  debeas  accederc . 

Sabbatho  poftll.  Dominicam 
QuadragefimiE. 

CONCIO  TERTIA. 

‘Tarentes  quomodo  fegerere  debeant  ergo,  liberos , 

O mo  quid  am  habuit  duos  jilios,  Luc.lJ.Tanta 
quidem  cura  incumbcre  debent  parentes  in  libe- 
rorum  fuorum  in(Htutioncm,vt  ad  id  oftendendfi 
Ecclefianon  fitcontenta  infiru&ione  ipforum  pa 
renttim , quin  potius  etiam  in  baptifmo  patrinos  quofda  ipfis 
aflignet : eftautem  patrinusquafi  pater  diuinitusdatus,vtait 
Hug.de  S.Vic.  vt  inde  intelligant  tarn  patrini  quam  parentes 
qGo  incumberc  debeant  in  infiituendisliberis,&  filijs  fuis,& 
quanto  digni  fintfupplicioqui  haec  faccrc  negliguntrNa  cer- 
te  ficut  vas  nouumdiu  conleruat  odorem  liquoris  quem  ipfi 
infuderisrfic  ct  adolelcentes  diu  perleuerant  in  prima  inftitu 
tione.Vade  Sap.ait.adolclccns  iuxta  viam  fua,etcum  fenue- 


Gen-3*. 
Gen.itf. 
Ad  domi- 
num  tota 
animi  fidt* 
cia  redea - 
mu. 


Lileri  bt~ 
nt  infor— 
mtntur. 
Hug.de  S. 
Vic.  lib.i. 
defac.p.1. 
c.  1 1. 
Anfcl.lib. 
de  SimiL 
c.141. 
Prou.2Z. 


ArU lot. 

Simile. 

Ezec-if. 

Parentei 
*liqniqua 
fint  c rude - 

Its  erg*  li- 
ber m . 

Hjer.cpif. 

I erem.ad 
Helio.  8c 
cpi.ad  Ne 
po. 

Mat.  ip. 
Deur.33. 
1.  Keg.  4. 
Gcn.34. 


Mot.  ro» 
Simile. 


Hier.#. 
Iaco.j, 
loan.  CU. 


SMithifo/llI.  Dom.  Qkjitra<?. 

sswsfif*? 

vt4reS  p^ite  bn^ows)Mer  & mater  Learni  ' 
xillum  Cm  as  adl^Ja  Smnm.  “tOS  pc,&cParcnt«>&  ve- 

crudelem.  Et  Chriftusait  OUn  8***“*  p,ctai tiseft.mhis  eft 
tres, vcl  rorore^vd  Da^wn  ^UIrcl,S l,Cru  ^wnum  vel  fra- 

tuplum  accipiet  6c  via m a>re  niatrc"M>.p  nomcn  mcfc,cen, 

vban  c“™ ab  ~ 

et  ipfas in  profeftione comitari  aa'*’^**  deolcI‘,.,an » tu«n  Q 
cftntidolafua.  Sic  Daremr./-.’,  ’ SC  jCn,<lul®  <Juod  JP^  Kirati 

gredi,conuenutur  n J 77"  EU°S  rcJi8iohem  «*- 

fx  Glijs  repoS„Xd\Tff,,a  JucTia’&  colmmoda  W 
cisjquu  ocs  Jd  ,I,S  ”qo  PT'“  n,cum'&  '«**»,  ab 

™»no,pS'™  -^obequ,  ul«  kb™,  i„rpi. 

fiiiasjvc fine  moniales,  & /W cdamD  VldcJ,cfct  vtco8ant  ft 
' « ixpe  eoam  propter  friuoias  cau/a*. 

— Iuc]uc 


Concio  T ertid . 


438 


' Itaqtie  nitantur  parentes,  vt  bene  inftituant  liberos,  & cos 
fecum  ad  cociones  deferant.  Quod  fi  dicas  non  habere  aahuc 
cos  eapacem  state  ad  condones  audiendas : cur  ergo  quarfo 
te.inftruis ipfos  in  cantionibus/altationibus,  & alijs  lafciuijs? 
Aduertc  obfecro,q>  ex.ipfis  concionibus  difccnt,quo  debcant 
parcntibus  obedire,&  cos  rcuereri,&  melius  credent  ipfi  con- 
cionatori  dicenti,quam  tibi.  Confidera  quod  quia  carent  filij 
dodrina  & dilciplina,  tendunt  fxpilfime  in  exitus  infelices,& 
parentibus  moleftiflimam  exhibent  fcne&utem.  Aduerte& 
reuoca  in  memoria,Patriarcham  illfi  Abraham,  qui  maxijno 
‘in  pretio  a Deo  habitus  eft,  propter  lolicitudincm  quam  gc- 
rere  alioqui  de  fuis  filijs  debebat  • Dicitur  enim  in  Gen.  Scio 

3.  Abraha  prxeepturus  fit  fuis  filijs, & familix,vt  feruet  man 
ata  mca , atque  ita  Dcus  in  eo  promifliones  omnes  cxoluit: 
Difcequid  Heli  contigerit,  propterea  q»  non  caftigauit  filios. 
Aduertc  quanta  cura  lob  incumberct,non  folum  in  eo,vtfilij 
non  committercnt  peccatutn,led  et  vt  ne  ucllent  quidem  co- 
gitate malum  aliquod.  Multi  denique  filij  damnantur,  & in- 
fcliciter  percunt, propter  parentO  iplorum  negligentiam,&  in 
inftruendo  incuriam . Vide  quid  dicat  D.Grcg  nempe  quod 
C erat  pucr  quidam  valde  aftuetus  iuramentis,  de  quo  tn  pater 
eum  non  arguebat, atque  ita  ex  ipfiusmet  patris  finu  a daemo 
nibus  crcptus  eft.  Porro  non  eft  tcpus.quo  pcriculofius  pue- 
ri  difeurrant  per  vicos,  quam  cum  celebrantur  diuina  officia, 
quia  in  hisrccolliguntur  fere  omnes  timentes  Deilm, alijs  au 
tern  horis  funtper  calles,&  vicos  difperfi,&  fi  quidmali  vide- 
rint.id  reprehedent.  Tempore  autem  quo  fiunt  conciones  fe- 
re viri  inutiles  tantum,&  neqtiam  difperguntur  per  uicos,  ex 
quibus  poflunt  mala  multa  pueri  difcerc.  V nde  parentes  fi  fe- 
cum filios  non  habent,  lemper  metuere  debebunt  eorum  pe- 
13  -riculum . Filia?  etiam  fi  domi  relinquantur , multo  maiorem 
ingerent  folicitudinem . Omnis  ergo  hare  folicitudo,  & 010- 
leftia  tollitur,  fi  parentes  fecum  liberos  adferant. 

<JWali  vohint  iuxta  palatum  fuum  viuer^j . 

PA  ter  da  mi  hi  portionem  fubftantit , ff u mecontingit . Hie 
quideadolefccns,vt  poflet  iuxta  palatum  fiift  uiuere, por- 
tionem fubftantix  poftulauit.  Multos  et  videas  hoc  tempore, 
qui  ita  uiuereuelint  perditc.  Sane  ludxi  cupiebant  Ioanoera 
eife  Mcflia  fuu,vt  ita  pofl'ent  ipfi  Iiceter  viuerc, atque  perdite, 
cum  ipfefolirariaduceret  vita.  Multi  paritcr  prxlatos,&  fu- 
periores  fibi  dcligunt,  cti  quibus  poflint  habenis  laxis  uiuere: 

N ollcnt 


HofT.  in 
Luc.z. 


Gen.  18. 


1.  Reg.  4. 
lob  1. 


Grego.  li- 
bro  4.dia- 
log.c.18. 


P aretes  fi 
turn  ad  cS- 
cioncm  f- 
tios  ducat. 


Vita  cm  ni 

m i a lictMr. 

tia  tr adu- 
lt a quant  0 
noctat . 
loan.  1. 


Sabbatho  poftll.  Bom.  Quadrag . 

Conditio  Nollenc  mali  aliquem  lulhim  videre  fibi  concrarium.Nam,vt  K 
malori i li-  ait  Chriflus  j Qui  male  agir,odit  lucem.  Et  Eccl.aic ; Podus 
, renter  vi~  fuper  fe  tollit,  qm  honclliori  Ic  comunicat.  Vndede  talibus. 
Hereof  . qui  iuxta  palatum  luum  uiuerc  optant,  dicit  Ila.  Va:  filij  de- 
Sapien.2.  fertores.vt  facerecis  confilium  & non  ex  me,&  ordiremim  te- 
Ioan.3.  lam,  & non  per  fpiritum  meum,  vc  adderctis  peccatum  fuper 
Ecdcfj.  peccatum.  Quafi  dicats  Non  vultis  fub  cius  obedientia  uiuc- 
Ifaix  30.  re,quidefcdusueilroscorrigat,lcdfubeoc)ui  uosadarbitriQ 
Mfli  cor - uellru  uiuerc  finat,&  fub  quo  poflitis  peccata  peccatis  addc- 
reHionet  re  re.  Quod  fane  ex  fuperbu?  radice  ct  procedit,  & in  hoc  dac- 
Jpnunt.  nioncm  imitamini.qui  noluit  Dcoclfefubie&us  . Verucon-  f 
Laur.Iufl.  fiderare  debemus,ait  Laur. Tull. quad  lingula  quarquenafeen- 
lib.  de  lie.  tia  habent  fua  munimenta.quibus  naturam  fua  ab incommo- 
vi.c.4.  dc  disdefendunt.Cortex  ambit  arlK>rem,pcnnategit  volucrem, 
humil.  pifeem  fquama  operit,Iana  oucm  induit,pellis  iumenta,&  fc- 
ras  ueftit,  concha  telludinem  cxcipit,folns  homo  inermis  na- 
Humilittt-  feitur  & nudus.vt  co  ad  humilitatem  fiat  pronior,quo  le  cae- 
tis  fludio-  teris  rebus  in  ipfo  fue  natiuitatis  primordio  intuetur  abie&io- 
Jijftmus . rent . Qualis  verb  fit  hominis  progreffus  dum  is  viuit,  facile 
fi  confideretur  agnofeitur : tatis  namque  malis  uita  ipfius  re- 
plcta  cfr,vt  comparationeeius,  mors  remedium  putetur  ciTe,  <3 
non  poena . Hanccnim  humores  ipfi  fa?pe  intumefeere  faciOt, 
Quit*  J it  dolorcs  extenuant,  ardores  deficcanr,  efcx  infinnr,iciunia  ma 
homintsmi  cerant,  ioci  dilfoluunt,  trillitia  confumit,  folicitudo  coarftat, 
firis . diuitir  iaftant,  paupertas deijeit,  iuuentus  extollit , feneftu* 
incuruat,  infirmitas  fragit,  & poll  ha?c  omnia  mors  intcrimir. 
Quo  autem  fine  claudatur  hominis  caro,  ipfa  fepulchra  infi- 
nuantolfibus  plena,  fart  on  bus  intolerabilia,  vermibus  refer - 
ta : nam  poll  hominem  vermis,  poll  vermen  fxtor,&  horror 
fic<^;  in  non  hominem  uertitur  omnis  homo . Quare  6 fcculi 
M undent  amatores,  6 carnis  concupifcentiarO  ftutores,  cum  faex  & res 
q-tam  fmt  viliflima  fimus,  quare  fuperbimus  ? O mira  fatuitas,o  ilupcn 
teci . da  carcita.s,  6 impura  uanitas  cordis  nollri , cuius  ceruicoloc 
moms  domarc  non  potell  humilitatis  tanta  materia, quin  ad- 
huc  fuperbiat  puluis,  & cinis. 

Fufeb.  E-  Porrb  doccns  nos  Euleb.  EmilT.  quam  obedientes  efife  de- 
milf.ho.3.  beanuis,  mquit,  Quanto  obedicntiorcs  fucrimus  prxpofitis, 

• admon.  & patribus.tanrum  obedict  Deus  orationibus  nollris.  Ne  ve- 
rb quenquamobediendi  verbum  Deo  attributum  offendat, 
meminerit  hoc  verbum  ex  lacrarumliterarum  hilloria.  Nam 
Iofue  10.  cum  Sol  ad  Impc-num  Iofue in  ccelo  tnu  horarum  fpario im- 
mobile licuflct,  hareprotinus  verba  fubijciumur,  obedient© 

s Deo 


I 


' ConcioTertia.  439 

A Deo  voci  hominis . Quia  enim  Sanchts  Tofue , vt  in  eodem 

libro  fcriprum  eft ; Per  ft  ft  iflima  obedientia  omnes  Dei  leges  Obedia— 
& prarcepta  feruabat : voluit  iultiflimus  ille  mundi  arbiter,  mvsmaie- 
•bfcquium  obfequio,  & obedientiam  obedictia  remunerare.  ribas, erf* 
Quod  igitur  mains  obcdientiar  prarmiu,  quam  quod  virobe-  perioribut 
diens  omnipotentem  Deum  fibi  faciat  obedictcm?  Cartcrum  ntflris. 
antiqui  olim  eremi  patres , fanfti  Simeonis  ftilitis  uirtutem  Excmplu 
probare  uoluerunt : cum  enim  is  nouam  quandam  uiuendi  ra  mirum . 
tionem,  omnibus  antea  feculis  incognitam  elcgiflet,  vt  vide- 
licet incolumna  vigintiquinque  cubttis  a foloercfta , habita- 

B culum  fibi  elcgiffct : ad  ilium  patres  legationrm  miferunt , 

quam  Euagrius  Scholafticus  memorat  his  verbis . Cum  Si-  Eoagrius 
meon  ifte,  qui  in  terra  angelus,  in  carnis  coeleftis  Hierulalem  Scholaft. 
ciuis  fuit,  peregrinam  uiuendi  uita  hominibus  plane  incogni- 
tam inftituiftet , fanfti  eremi  incolar  mittunt  quendam  ad  il- 
ium, iubentq;  vt  ab  eo  fcifcitaretur,  quid  hare  noua,  & inufi- 
tata  vit*  ratio  fibi  vellet,&  quam  obcaufam  trita  viuendi  via, 

& fanftorum  prefla  veftigi  js  relifta,  aliam  quandam  peregri- 
nam, & hominibus  omnino  ignotam  fequeretur  ? cumq;  hor 
tanturper  nuncium , vtcx  fuo  domicihodefcendcret,  viaq;  Magna  sM- 

C elcftorum  patrum  infifterct.  Quod  ft  alacri  animo  & parato  aitremit a 
defccnderevidcretur,  mandabant,  vt  ei  fui  ipfius  uiuendi  uia  obedienlia. 
inliftendi,poteftas  fieretrex  obedientia  enim  fatiscoftarepofi-  obedientia 
fe  dixcrunt,cu  Deo  duce  in  cam  uiam  ingreflum  fuifle,&  tarn  magnS  vir 
graue  certamcnad  feaflhgendumin  vita  fufeepilfe,  fin  vero  tutis  tndi~ 
refifteret,  aut  fuae  inferuiret  voluntati,  & nonlbtim  ipforum  dsenu^. 
hortationi  morem  gercret.vi  indeabftraheretur.  Nuncius  vbt 
acccflitad  cum,  & patrum  mandatum  eiexpofuit,  isq; extern 
plo  alterum  produxiflet  pedem,  patrum  hortationi  obfecutu-  < 
rus,  permifit  hanc  uiuendi  uia  cum  incedere,  fie  cum  afFatus; 

I>  bono  animo  fis,&  ftrenue  te  gcre,ftatio  tua  a Deo  eft  inllitu-  Simile.' 
ta,  ut  inde  intelligas  quanti  (it  eftimanda  obedientia  . Nam  Obedientia 
certc  quemadmodu  in  militaribus  equis,  ea  facilitas  qua  frx-  eximia  vir 
no  aptiflime  parent,  potiflimum  Jaudari  folet,  vt  fefcad  Do-  tus . 
mini  uoluntatetn  hue  atque  illuc  facillime  verfent,  ita  in  fer- 
ttis  Dei  miro  modo  hare  obediendi  promptittido,  & velocitas 
commendatur.  Quamobrcm  adolefrentes  facile  ftatim  pari-  Hoff!  in 
tibus  ftiis,  atque  maioribus  obtemperent.  Si  enim  Dei  films  Luc.». 
parentibus  fuisobediuit,cur  qu^fo  tu  non  parebisparentibus 
tuis  ? O facinus-turpiftimum,  & quod  multos  in  inferni  bara- 
trum  protrudat.  Vtinam  haftenusferuarentur  leges  Leuit.& 

Deut.  In  Leuit.  fiquidera  prarceptum  erat ita : Quicunque  Lcuit.  1©, 

male- 


1 


Sabbat  ho  j/oft  II.  Dorn,  Qua  drag. 

Deut.n.  maledixcrit  patri,vel  matri,morte  moriatuT. Item  in  Deuter.  E Ac 
habctur;  Si  genuerit  homo  filium  contumarem  & proter-  f 

Quid  me-  uum,qui  non  audiat  patris , & matrix  imperium , & cocrcitus  < 

reaiuurfi-  obedirecontempferit,apprehendenteum,&  ducentad  fenio-  i 

lij  contu-  res  citiitatis  illius,&  ad  portam  iudicij , diccntq;  ad  eos  : Fi-  < 

maces .j  Jius  ille  noflcr  proteruus,  & contumax  c/i , momta  noiira  au-  ; 

dire  contcmnir,  comcfTationihus  vacat,&  luxuriavitque  con-  I 
uiuijs : lapidibns  eum  obrtiet  populus  ciuitatis,  & morierur,  i 

vt  auferatis  malum  de  medio  vciiri,&  vniuerfos  Ifrael  audics 
Prou.20.  pertimefcat.  In  Prouerb.eriam  dicitur:  Qui  maledicit  pa- 

tri  fuo,  & matrifux,  extinguetur  lumen  eius  m medijs  tene-  F B 
bris,  hoc  cft.eum  Deus  deftituet  auxilio  particular^'  IpcciaJi 
in  fuis  maioribus  periculi* . 

Voluptates  mundana  quantum  noceaivt, . 

Dljppauit  fubflantiam  fuatn  viutndo  luxurioie.  Sancvo- 
luptatibus,&  delitijs  mundanis  fe  totu  tradebat  hicado 
redtgdtur.  lefccns.ac  propterca  in  tantam  deuenit  miferia.  Sic  ctiam  nos 
talcmuitam  complc&imur,  cum  mortem  obIiuifcanuir,&  fat 
pe  non  recordemur,  ac  propterca  interior  homo  mil'ere  perit.  G C 

Solinus : Solinus  quidem  meminit  duorum  fontium , ex  quorum  uno 

qui  biberit,  ufquc  adeo  rider,  tit  ridendo  moriatur : ex  ahero 
vero  fi  bibat , fiatim  rifum  ilium  perdic . Per  primum  autem 
Mortis  me  foment  pofTumus  intelligerc  mortis  obliuionem , per  fecun* 
maria  qua  dum  vero  mortis  memoriam : nam  ficutin  illorilu  loluimur, 
tumcoiidu  & delitijs  ac  voiupratibus,ita  inhoefletucopungimur,  mor- 
cat . tern  recordantes.  Nemofarisexplicarcidoneus  elt,  quantum 
fcilicec  uita  uoluptatibus  afilutns  fit  nocifera.  Sane  cum  Na- 
Dan. 3 . buchodonolor  adorari  in  flit  Aauiam.fimtil  etiam  praecepit,tit 

uaria  pullarlttir  inflrnmcnta,ut  hoc  pafto  non  polfcnt  atten-  H J 
dcre  quant  grauefcelus  committerenr.  Sicigitur  modo  uolu- 
prarilus  huius  feculi  ita  multi  inefcantur,  vt  no  attendant  quo 
potu  uitiornma  mundo,&  dxmone,ntquecarne,  inebrictur. 
Intempera  Sane  fi  temperantiaeflec  inconuinijs , non  diet  peri ndemi- 
tta  i ii  tefta  rum,quod  frequentarentur:  nunc  vero, cum  uidcamus  tantam 
bills.  intemperanriam  regnare,quis  non  videat  qua  dctcitabilia  fint 
talia  conuiuia  feculai  ia  ? Sa?pc  cnim  videmus  ctia,  q>  talcs  ho> 
hcant  cxitus,  qualis  fuit  exitus  ille  conuiui j Abfalon , in  quo 
x.Reg.  13.  interfcftus  cfl  Arnnon . Si  fcircs.q?  in  conuiuio,  ad  quod  ten* 
dis,  grauiter  efles  uulncrandus  in  corpore,  nun;  oblecroilluc 
• tu  ires  ? non  atbitror  inquis . Cur  ergo  ad  ea  libenter  tendit 

conui- 

' 


Co/tcio  T ertia  . 440 

A eonuiuia,ex  quibus  nofti  multa  redundarcanim^  fcelera.qua! 
font  longe  perniciofiora  ? Poftulauit  quidem  olim  E(au  a la- 
cob,  vt  fibi  fcutclla  darent  lends,  vt  inde  incelligas  qua  efienc 
moderata  antiquorum  conuiuia,&  epulx, prxfertim  cG  lacob 
qui  diues  erat,tali  uterctnr  cibo.Certecibustuus  efle  deber, 
ad  uitam  duntaxat  fuftentandum,&  reparandum,quod  ex  ip- 
faquotidiedeperit  &abfumitur,vtindc  intelligasquam  pau- 
cis  fit  contenta  natura.  Et  certe  quemadmodum  fi  quis  in  vc- 
fte  fuaconfcifla  varij  coloris  apponatcommifiuras,deformem 
ualde  reddiiueftem : ficutiqucuarictasciborumfirpe  defor- 
B mcm,&  infirmam  reddit  uitam  nortram,nectantum  corpora- 
lem,fed  interdum  etiam  fpiritualem:  nec  bene  ftarc,&  conue- 
nire  uidencur  uita  fpiritualis  laudabilis,&  uita  corporea  deli- 
tijs  afftuens.  Vjide  [fa.  ait j Coanguilatum  eft  (datum, ita  ut 
alter  decidat,  & pallium  brcueutrumqucopcrirenonpoteft. 
Diuitijs  ergo,  & epulis  fpiritualibus  abundare  debemus , vt 
animampafeamus.  Vnde  Cant. 8.  Quae  eft  ifta,qux alcendit 
de  deferto  delitijs  afHuens  ? Vbi  intelligit  fpirituales  delitias, 
quae  in  deferto , & folitudine  abundare  folent,  conuerfando 
cum  Deo.  Vnde  & fubdir;  Innixa  fuper  dileftum  fuum.  Hu- 
C iufmodi  ergo  delitias  perdunt , qui  corporeis  fe  tradunt  deli- 
tijs: nam  terra  ipfa  & res  terrenae  impediunt,quo  minus  radij 
coeleftes  ad  nos  perueniant.Quod  ft  moderate  rebus  terrenis 
utcreris,  ut  melius  poftes  Deo  uacare,non  eflet  mirum  : nunc 
veto  dicerc  uideris  illud  Sap.  Coronemus  nos  rolis,  antequa 
marcefcant,  nullum  (it  pratum,  quod  non  pertranfeat  luxuria 
noftra . At  vero  ferui  Dei  aiiter  (c  gerunt , quamuis  cnim  in 
mundo  uerfentur,&  his  terrenis  utantur,  omnia  tamen  refe- 
runt  ad  cocleftia  obfequia : vnde  dicunt  illud  Eccl.  In  omni- 
bus requiem  quxfiui, & in  hxreditate  Domini  morabor.  Ma- 
D li  autem  ita  fe  terrenis  ingurgitant , vt  pro  his  non  uereantur 
diuinam  offendere  maicliatem:  (icutlatro  plenas  areas  con- 
tuetur,  vt  poflit  eas  deprxdari,  fed  tamen  iudex  eas  contuc- 
tur,  ut  in  fcripta  redigat , qux  in  ipfis  inucncrit  arcis. 

Quamobrcm  mudi delitias  fugiamus,ne  ex  his  tadem  caro 
noftra  cotra  nos  infurgat,nos^;opprimat,(icutopprcirit  hunc 
adolcfcente.  Vnde  Apoft.ait;Fornicatioaur,&  ois  immuditia 
nec  nominetur  in  uobis.Eteniin  tanta  eft  huius  fceleris  turpi- 
tude,ut  Plato  referat,q<f  cu  ipli  Socrati  elfetaliquid  tracfcm- 
, du  de  hoc  fcelerc,faciem  fua  uelaret,in  fignu  deteftationis  hu 
. ius  flagitij.  Dada  igitur  nobis  opera  eft.neoculosamittamus: 
amittemus  autem  eos.fi  nos  falfis  uoluptattbus  uadiderimus. 

, Hoc 


Gen.  if. 
Temper at 
tin  vtilie . 


Simile. 

Varij  tibi 
quanta  nt 
ceanc. . 

Ifaix  at. 


Cant.l. 


I)  tit  titter 
pore*  nobit 
impeditme. 
Jptritualtt 
delitias  . 

Sapiena* 
Eccl.  14. 

Simil*. 


Ephef.f. 


Sab  bat  ho  pojl  11.  Dom.  Qua  drag. 

Pla.inCo  Hocquidem  fuitin  Samroncadumbratum.  Noneafm  Phili-  E 
. |!e*  'jjius  admirabilis  viri  oculos  erucrunt,nifi  poftqua  in  Da 

Hect.Pm.  Jilar  finu  obdormiuit . Sic  non  tc  inimici  excxeabunt.nifi  fue- 
in  ilia  vcr.  ns  uoluptatc  delinitus . Quid  uoluit  allegoricc  fignificaredi- 
Ezech.  i.  uma  Scriptiira  alferens  Nabuchodonolor  oculos  Sedechi* 

& totD  cor  cruiffe,  cumq;  captiuum  adduxi/Te  in  Chaldxam.nifi  dxmo- 
pus  oculis  nem  cos  exc£cat'e,&  in  nuindi  confufioncm  captiuos  abduce* 
plenum,  re,  quifefe  uoluptatibus  dedunc  ? Nam  dominantelibidi- 
Iudith  1 6.  ne,  nullus  eft  tempcrantix  locus, ncc  in  cupiditatis  regno  vir- 
Hiere.  tus  poteft  confiftcre . Vbi  autem  vinus  deeft  , ibi  non  adeft 
Vtttofi  quo  prudcmia,  vbi  prudentia  non  eft,  ibi  non  eft  viliis , fed  mifera  F 
tadtm  re-  mentis  obcfcatio,  ibi  certus  intermis,  & exitium  luduofiim. 
diguntur . Quod  intelligens  diabolus  idcirco  conatur  nos  priuare  ocu- 
I.Rcg.n,  lit.  Id  vero fignificauit  Scriptura fub  nomine  Naas, qui  uo- 
luit  oculos eruere habitatoribus  Iabes.Quam  obcaufam.mul 
* j*?  *1  j em  ocu^s>  niultisqj  vigilijs  nobis  opus  cft,ut  cius  mft- 

dias  dcclinemus.  Quas  vigilias,&  diligentiam,  cum  non  adhi 
beret  hie  films  prodigus,  idcirco  tarn  turpiter  intanta  Iccicra 
atque  nagitia  prolapfus  fuit. 

Seneca  e*  Quis  hoftis  unqua  tarn  contumcliofus  fuir,quam  in  quof* 
pilt.a8.  dam  uoluptates  fux  ? quida  fe uoluptatibus  immcrgunt,qui-  0 
bus  in  confuetudinc  abdudis  carere  non  poftunt:  ob  hoc  mi- 
fernmi  funt , quodeoperuencrunt,  vt  illis  qua  fuperuacua 
fuerunt,  fada  funt  necdlaria : feruiunt  itaque  uoluptatibus  , 
ti  . , n mala  fua.quod  maluru  ulrimum  eft , amant. 

Ibidem . Idem  ct  Scnc.ait;  Indurandus  eftanimus,&  blandiinentis  uo 
luptatu  procul  abftrahcndus . Vitia  Annibalem  hyberna  fol- 
uerunt,&  indomitu  ilium  moenibps, atque  alpibus  viru  exter- 
• Oiinauerunt.  Fomenta  Campania;  armisuicit,vitijs  vidus  eft. 

Ibidem.  Nobis  quoquemilitand£ieft,jnquit  idem  Sene.  & quidem 

genere  militia:, quo  nunquamotifi  datur.Debellandx  funt  in  H 
pnmis  uoluptates , qua;  ut  uides  fxua  quoque  ingenia  rapue- 
runt.  Si  uoluptati  celfero,cedendum  eit  dolori.cedendum  ell 
fimul  i.iborijcedendum  eft  paupertati.  Afpiceillu,ctu  fomnus 
iaxx  domus  filentio  qu^ritur,  cuius  aurcs  nequis  agitet,omnis 
leruorum  turbaconticuit : hue  nempe  uagatur , atque  illuc, 
lomnum  inter  xgritudincsleuem  captans.  Qui  non  audit, au 
dilie  lecoqucritur.  Quidincaufa  putas  elfe?  animus  illiob* 
tj  “r^Plt,“,cP^acan^uscft»I>uiusfcditiocompclcendaeft. 

Augul.  de  Minus  uoluptatibus  ftimulatur,  inquit  Auguft.qui  non  eft 
ungu.de,  vbi  frequently  eft  uoluptatum.  Minus  auariti*  moleftias  pa* 
tuur,  qm  diuuias  non  uidet. 

Sabbatho 


1 


Condo  Quatta . 


441 


Sabbath  o poft  II.  Dominicans 
Quadragefima: . 


7 1 


C O N C I O Q V A R T A. 

Parcntes  virtutiim  potius  quam  diuitiarnm  patri- 
monimi  liber  is  relinquant. 

• Omo  quida habuit duos jf/*o/.Luc.i f.Valdc quidc 
in  ea  cura  incumbcrc  paretes  debet, vt  potius  vir- 
tutibus  q.  diuitijs  terrenis  filios  locupletcs  reddat. 
Na  qucmadmodu  honorare  parentes  filius  dcbcr, 
& nullo  modo  irritQ  faccre  hoc  Dei mandatumrita  ct  paretes 
vigilantcr  & neriioie,acdeniq;paterncinlibcrorii  educatione 
incubercdebcr,profc<ftu,&  dil'ciplina.Quantu  vcro  ad  bonos 
mores, Scad  vita  traquillc.placideq;  degenda  a filijs,inciibere 
parctesdebcat,Plut.ondere  voles, Cratetc  philofophu  citar, 
.qui  tatoftomachoaduerfus  paretes  huius  officij  ncgle&orcs 
indignabat.vt  dicere  folitus  fit,fe  fi  licuiflet  vbi  inaltiftima  vr 
bis  parte  confcediflct,magna  voce  clamaturu;  quorfum  ruitis 
* holes, qui  oc  in  coparandts  diuitijsveftru  ftudiu  ponitis  filio- 
ru  verb  quibus  eas  relinquatis, nulla  cura  fufcipiris  ? Quibus 
addendu  cenfeo,q*  hi  patres  haud  aliter  faciunt.q  qui  magna 
calceoru  fedulitatc  habenr,  cu  interim  pedc  ipfum  parui  pen 
dat.MuIti  verb  lunt  paretes, in  quibus  adeonumoru  amor, pa 
riter  & filioru  odifi  fxpcnumero  increuit,  vt  nc  matore  pccu- 
nix  impcdat  fumma,nulliuscxiftimationis&  doftrinx  magi 
llros.filijsfuis  deligat.Obq.  re  Ariftippus  no  infulie,quenda 
metis  inopc  patre  carpfitma  quoda  patre,ex  magiltro  j>cot5- 
tc,quaca  inftm#di  filij  caula  mercedc  poftularetrilleq;  rnde- 
> ret ie  mille drachmas  poftularertunc ait pr.magnu  hercule po 
ftulatu,  ego.n.ferufi  inquit  mille  drachmiscopararepoflum  : 
cui  philofophus  refponditrduos  habebis  fcruos,ncpe  que  mcr 
caberis,&  filium.Idem  et  PJu.hancparentum  incuriam  vehe 
menter  ie  demirari  teftatur  his  verbis.  Cancre  difeunt  holes, 
faltarc,&  cquo  infidere,8c  th  tanta  eft  parentu  mulroru  deme 
tia,vt  literaru  ftudijs  no  curent  inftituendos  Iiberos.Loge  cer 
te aliter Philippus  Alexandri  pater  fc  geftit.cUi  cu  natuseftet 
filius, dixit, fc  dijs  gratias agere,  cp  Ariftotelis  tempore  natus 
eflet  filius, a quo  pofl'et  literaru  ftudijs  infotmari.  Ncq;  cnim 
parcntes  alimentoru  dumtaxat,  fed  et  ftudioru  & morn  filio- 
Cqnc.  Quadr.  Tom.  I.  K K K rum 


Simile. 


Plutar.  de 
lib.cduc.' 


Parentes 
quoltberds 
mfiruerej 
debeant. 
Simile.  . 
Ariftip. 
Exempl. 


Plut.li.de 

doccdavip 

tuce. 


Exempl. 


Paretes  in 
filiorum  in 
flitutionf 
incub  ant. 


S 


Vi 

1 e 


I 


: : Sabbat  he  poft  11,  bom.  Quadrag. 

rum  curam  gerere  debent.aliterenim  bruta,&aliter homines  E 
Diflimile.  filios  cducare  debenc.Brutis  emm  facel^'qua?  ad  vitam  corpo 
Parentes  ris  pertinent  prouidere,cum  aliud  bonfi  non  agnolcant.Atcfi 
uirtutispa  fumnui  hominis  bonfi  non  in  corpore  fed  inanimo,necin  ter- 
trimoniu fi  renis  bonis, fedaeleftibus,  atq;  adeo  in  Deo  fitu  fit,  hue  qui- 
lijs  rehn — dem  omnis  parentu  cura  rcferridebct,vt  filius  per  virtutu  iter 
quanc.  incedens,ad  fiimmu  bonO  refta  contendat.qui  vero  parente* 
hac  cura  negle&a.lbliiis  corporis  alendi  curam  fulcipiunt.non 
alitcr  mihi  filios  fuos,quam  canes, aut  caprx  educare  videtur. 
Simile.  quar  de  cibo  tm  foIicita»,c3»tera  negligunt.  Vnde  libere  pec 

centmaleinftitutiaparentibusvelpasdagogis.idquidemillis  F 
Dioge.  vitiotribuedu  cfle, Diogenes  illc  Cyn.apcrtiflimedeclarauit, 
£xcmp.  qui  cu  puerfi  confpicatus  cflet, indecore  fe  gerente,patdagog& 

iilrus  bacuio  percuflit  dicens.cur  fi  c inftituifti  puerQ?  indicans 
videlicet  culpa  pxdagogoafcribendam.Adhancigiturfiliorfi 
educationcm  accurate  procurandam,  illud  eft  fere  potiftimu, 
nepe  vt  parentes  ipfi  pietate  & iuftitiam  colant,fi  liberos  luos 
Simile.  patern£  pictatis  & iuftiti$  hxredes  relinquere  volut.Vt  enim 
mcdici , cum  pueri  infantes  argrotant,  nec  tenera  adhuc  attas 
ebibendis  potionibus  apta  eft.nutricibus eas  propinat,vt  exhi 
bita  i 1 Its  medicamenta,ad  falutcm  ladcntibus  profintrita  qui  Q 
filios  abornni  vitio  purgatiftimos  cupiunt.prius  ipfi  virtuti  in 
Ecdef.34.  cumbant  oportcttre&e.n.  di&um  eft:  A b immundo  quis  mun- 
dabitur?&  nemo  dat  altcri  quod  non  habet . lure  igitur  inter 
Pill.  deli,  prxeipua  huius  cducationis  documeta  ccnfetur,q>  Plu.admo 
educ.  net  his  verbis,  Ante  oia  opus  eft,vt  patres  non  folum  ml  pecca 

do, fed  et  honefta  qua:libet  peragendo  clariflimum  fele  filiji 
exemplar  exhi  beat,  vt  ita  eoru  vita  quafi  quoddam  fpeculum 
contucntes.ab  operfi  fimul  & fermonu  turpitudinc  fe  penitus 
Pa  rentes  auerrant.  Nam  fi  quis  dehnquentes  acriter  obiurget  filios,  efi 
bonumlibe  isineofdem  Iabaturerrores,hiccerteignorare  vr  fubillorum  H 
ris  txhibe-  nomine  lua  fe  obiurgarecrimina.  Adde  pratterea,^  qui  et  im 
ant  txem-  modico  filiorfi  amoredufti,dilciplinam  delerut,&  necos  mo 
plum.  leftia  afnciant,licentius  viuere  permittunt,aut  eoru  errata  cor 
a. Reg.  13.  ripere  nolut,quod  fecit  Dauid,qui  filij  Amnon  incxftu  obiur 
gare  non  eft  atifus,nc  fpirm'i  eius  que  vnicc  charum  habebat, 
contriftarctjfimilcsefleperhibenturhisqui  periditautibusin 
Simile.  flumine  filijs  minime  fubueniunt,  cum  tn  cos  prehenla  eoru 
coma,indeextraherepoftint:  tales  cnim  filios  interire  patiun 
tur,ne  eorfi  capillum  euellant:  Qujb  aut  maiorcrudclitas  Tub 
Prou.n.  pictatis  imagine  effe  poteft  ? vndc  Salomon  ait , Qui  pardf 

vtrgar. 


i 


■i 


Concio  Quart  a,  ' 442 

A virgafjodit  (ilium  fuurqui  aGt  diligit  cu,inftanter  erudit.  Car-  Simile, 
teru  quemadmodum  hardcra  vbi  vicina  arbord  complexa  eft,  rilijtrmO 
ipfam  quidam  arborc  complexu  Sc  vmbra  fua  arefacit  & fieri-  cStriftane 
lem  reddit:  ita  matres  quar  cdplcxu  & blanditijs  fuis, filios  fo-  parentes 
were  Sc  dclinire  non  ceflant,  ipfos  quidem  effxminatos,  Sc  ad  fuos. 
oem  virtutis  Iaborem  ineptos  reddunt.  A teneris  ergo  vngui- 
culis  parentes  filios  fuos  aftiiefacere  debent  virtuti.  Vnde  vo- 
luit  dfis  vt  Leuitar,qui  eius  feruitio  deftinati  erant,  a pueritia  Lcui.z£» 
diuino  cultui  totos  fetraderent:HincEccl.ait:Curua  ceruicc  Eccler.30. 
filij  tui  a iuuentutc.  Stultus  quidem  eflet  qui  diceret , nolo  e-  Simile. 

£ qufi  mcD  itineri  8c  deambulat ioni  afl'ucfaccre, donee  fcnefcat . 

Serb  etiam  (inquit  poeta)  morbo  medicina  paratur,  Ouid. 

Cum  mala  per  tongas  inua lucre  morns. 

Sero  profe&o  refiftitur  hoftibus,  poftqua  tota  vrbem  occupa 
uerGt:&  fero  fal  adhibet  carnibus,quar  ia  vermibus  fcaturiut.  Similia. 
Qui  optime  equitaturus  eft,  vt  inde  a prima  artatc  equ u afee 
dere  incipiat  nccefleeft;8c  qui  paftor  futurus  eft,et  debet  fei- 
re  iam  inde  a pueritia,  quo  peram  porter,  & quo  fe  gerat , Sc  filij  a ten* 
qfio  funda  iaciat,&  Cf li  iniurias  ferat.Multi  tn  funt,qui  ita  ma  r(>  t ngui- 
le  edueant  natos  fuos, vt  j>j>  nequitiam  8c  malam  inliitutione  cults  bents 
C comm  farpe  pereant,&accrbafeneftuteafficiantur  parentes.  injhtuedi. 
Heli  quide  infelici  mortedeceftit,eo  q>  nouerat  indigneage-  j.  Reg.  3. 
re  filios, Sc  tamen  non  corripuit  eos.Vide  etiam  quatum  mali  & 4. 
Dauidi  cuenit  ex  eo  q>  non  ab  eo  vapulauit  filius  Amnonj  Sc  2.  Reg. 13. 
quia  vnum  filium  caftigare  recufauit,duos  amifit  filios.  Vnde  2.  Reg.iS. 
in  Eccle.habcturrEquus  indomitus  cuadet  durus,&  filius  re*  Ecdef.30. 
mifluseuadet  prarccps.Item  Pau.aitrSi  quis  fuoru  & maxime  i.Tim.f., 
domefticoru  curam  non  habet,  fidem  negauit , Sc  eft  infideli 
deterior.Carteru  quotpauperu  hominfi,Deus  bone,videmus 
filios, quibusquamuis  parentes  cxiguabona  reliquerint , ipfi 
tn  virtute  fua  Sc  optima  inftitutione,  ad  Archicpifcopatus,Sc 
D Epifcopatus , Sc  alias  amplifiimas  dignitates  euehuntur  ? At 

vero  multosdiuitum  filios  videas,  ita  male  inftitutos,vtinfru  ”> 

giferi  oino  fint;in  quo  turpiflimequide  peccant  ipfi  parenterf.  ; 

‘De  genere  tantum  gloriari  quam  fit  varum. 

Dlffipauit  fubfiantiam  fuam  viuendo  luxurio/eWidcquam  Multi  ftj 
parum  huicprofucrit,q.  claro  efiet  genere  natus,cum  tfi  iaBant  de 
inde  melior  non  euaferit : Et  certe  multos  videas  hoc  tempo-  generis  no - 
re,  le  inaniter  gloriantes  de  genere  fuo , cum  tamen  nullum  bilitate. 

, K K K % virtutis 


" Sabbat  ho  pofi  II.  Bom.  Qua  drag. 

virtutis  habeantpatrimonium.Quid  qu;eloprodeftpomo,qp  ,jj 
ex  generofa  fit  arborc,fi  ipfum  intenus  putridu  eft  ? iandatur 
quidcm  Iofcph  Abarimathia  q»  nobilis  efter  decurio , fed  tn 
Simile.  virtutc  pr^ditus  erat.Item  Cicero  ccniet  cjuidcm  nobiles  lau 
Mar.  if.  dandos,fi  tn  virttuem  habeant.  Sane  fi  virtus  cum  nobilitate 
Cicc.  iungatur>cft  tanquam  pretiofa  gemma  in  annulo,vitium  verb 

Similia.  tanquam  fxdiflima  macula  in  vefte  pretiofa . Mulcos  tamen 
videas  fegloriantes  de  ipfa  nobilitate  quamuis  vitiofi  fint.Sed 
tamen  qui  foliim  de  genere  & titulis  fplendidis  gloriantur  , 
Damafir.  attendant  quid  Damafc.obferuet,  quod  fcilicet  Chriftus  mo 
De  hum  a-  riens  non  feiunxerit  pedes  luos  a clauis  ncque  manus  , & tn  £ 
nit  dignita  caput  indinauit,fub  quo  feriptum  cratjefus  Nazarcnus:  rex 
tibus  non  Iudatorum.Non  gloncnturcrgodehmoi  inanitatc  homines. 
gloriemur.  Annon  enim  ridiculum  cflet,q*  arbor  aliqua  putrida  fe  mfta- 
Simile.  ret,q>  idcirco  in  infigniori  xdificij  loco  ponenda  elfct , q>  ex 
I. Cor.  i.  monte  Libanoedu&a fit?  fic ergo ridiculus  eft  ille, qui  cum 
Hebr.  7.  fit  vitioliis,fe de  generis  nobihtategloriatur.Vnde  Apoft.ait, 
Gloria  noftra  h.rc  eft,tcftimonium  coofcientint  noftrar.  Item 
i.Reg.12.  Melchifcdech,qui  fuitrex  fulem  & Dei  facerdos , fine  patre, 

4£.  fine  matre,&  fine  genealogia  ponitur  in  facra  leriptura:  vt  in- 

dedifeamus  veram  nobilitatem  in  virtutepotius,quam  in  car  G 
. ne  & fanguinc  confiftere.Vndc  i.Reg.dicit  dns,  Quicunque 

honorificaueritmc,glorificaboeum;qui  autcontemnunt  me, 

. - crunt  ignobiles . Item  per  Ifa.dicitur : Dicit  dominus  Redem 

.<h  ■ ptor  l!racl,ad  contemptibilem  animam,&  ad  abominata  gen 

. tem,adferuumdominorum.Confideraobfecroquinamtituli 

.\  .*<  . peccatori  tribuantur  quamuis  nobili  genere  tnamcerte  ficut 
iniuria  fieri  videtur  auro,  q>  iungatur  cum  infimo  aliquo  me- 
tallo.fic  etum  iniuriam  faccre  videtur  nobilitati,  qui  earn  vi» 
tijs  l'uis  obfeurat.  Non  igitur  nobilitatem  nudam  tanti  facia* 
mus.vr  propter  earn  virtuti  deditos  homines  fpernamus, ficut  H 
multi  faciunt  nobiles,ca?teros  infimo  genere  natos,fed  tn  vir  < 
Colofi'3.  tutis  ftudiolbs  fpernentes.  Vnde  Apoll.ait,  In  Chnilo  Iefu, 
Simile.  nec  gentilis,nec  leruus  & liber,fed  omnia  & in  omnibus  Chri 
ltus. Videas  quidem  q>  aliqui  cortices  mali  medici  proiiciant 
Mundus  tanquam  parui  facicntes.at  verb  alij  accipiunt  iplos , & egre- 
nefeitmeri  gic  melle  condiunt,ac  in  delicatum  cibum  conuertunt:  fic  vi- 
im  cuiufjy  dcas(q»  firpe  mulci  infimo  loco  nati,a  nobilibus  contenuntur, 
mettri.  at  vero  Deus  eos  propter  liiam  virtutem  deligit , & reliquis 
I.  Cor.  1.  prarponit.Vnde  Apoft.ait:  Infirma  mfidi  elegit  Deus,ut  con- 
Sap.  5.  fundat  fortia.Et  inbb.Sap.dicuntdamoati  j Hifuntquos  ali.- 

quando 


‘ Conch  Quart  a.  • 443* 

A quando  habuimus  in  derifum.  Non  debemus  ergogloriaridc 

generis  fplcndore,ait  Chry  1-Si  enim  tludiofi  uirtutts  no  lueri  Chrylb.i® 
inus,is  plane  fpledor  dedccori  potius,  qua  decori  ell  futurus.  I0.  ho.20. 
Multi  gloriatur,  q»  procedat  ex  antiquillimis  Chriltianis , & 
tnuitiosc  uiuunt;  quibus  eerie  paratus  erit  interims  , jilertnn  .0 

cu  ta  antiquos  Chrillianos  maiorcs  habeant , & nolint  bonis 
infillcre  moribus.  Vnde  falluntur,q>  putent  fc  gloriari  de  his, 
qua?  lualaude  conccrnat,cum  potius  ipfi  vertantur  dedecon. 

Quid  cnim  prodelt  alicui  ia£tarc  genus  fuuni , li  iple  fua  nc-  He&.Pin. 
quitia  tanto  Iplcndori  tenebras  offundit  ? Quid  enim  prodelt  jn  Ezcch. 

5 fliuiio  exirea  fontcclarilfimo,&  dulcijfiipfepollmodutran-  jg. 

fit  per'falfas regiones,  & turbidas  ? Quid  gloriatur gracculus,  Simile, 
aut  cornicula , openri  plumis  pauonis,  & aliaru  auiu,  pfertim  Simile, 
cum  li  unaqii^cjuc auis  ca  propriis  fpoliet,dcformis  appareat?  Gloriari 
Sic  fi  finguli  maiorcs  tui  tibi  abllulcrint  cam  claritate,  dc  qua  Je  gentre 
gloriaris,  utique  rpoliatus,&  nudus,  omnibus  ridiculus  eris.  quam  fit 
Certe  nobilitas,  q ex  maioribus  ducitur,  vr  quodammodo  van  urn, 
cogere  polieros  iplos , ne  ab  ca  turpitcr  ufqua  degenerent,  & 
ne  luis  Hagitiis  eorum  fplcndorem  obfeurent:  Veruntn  multi 
funt  nobiles,  qui  nobilitatclua  abutuntitr  adcrimina  potius 
C PerPetranda,ad  fuperbix  tumorc,  ad  tyrannide  exercendam,  g*i vitit - 
& ad  pauperes  cotcnendos.  Quaie  hxc  fit  fummarfi  oblcuro  fi  funt  quay 

fortaile  gne  fueris,cnitere  vttua  virtute,  & prxclaris  geltis , tztodo  obi- 

illud  illultres.  Si  aGt  ex  nobili  fueris  progenie,  noli  tins  vitiis,  furent  gt~ 
& lceleribus,eam  nobilitate  maculate-  Ht  certe  ad  videndum  nus  fuum • 
luce, non  qitxris  in  alienis  oculis , fed  in  propriis.  Noli  igitur  Simile, 
viden  alicui  forta(le,maiores  tuos  ollentando,&  ex  teiplo  ni- 
hil virtutis  promedo,eoru  potius  fafta  oblcurarc.  Ciunaliqn 
rogaretur  Democritus, vt  refert  Stobxus,  in  quo  tandem  con  Democr. 
fi  fierce  vera  nobilitas,  refpondilfe  fertur,  in  pecudibus  veram  Stobxus. 

• jj  nobilitatem  confillcrc  in  corpore,in  hommibus  verb  in  mori- 

busanimicandidis,&  laudabihbus.  Anti(lhencsquidc,vt  re-  Antift. 
fcrt  Laert.eos  veros  nobiles  dicebat,q  efi'ent  virtutis  ltudioln  Laerc. 

Arcadij  olim  in  fignfi  nobilitatisfuoru  maiorO,  depidta  luna  Exemp.  - 

in  calcco  gcltabant,  fignificantcs  fc  nobiles  quide  elfe,  veruin 
earn  nobilitatem  crelccre  pofle,  atquedccrcfccrcinllar  lunx. 

Cxteriim  Solon  dicere  folitus  crat,Pulchrius  quidem  elfe,  & Solon, 
laudabihus  nobile  alique  fieri  virtutis  Itemmatis  quam  gnis . Simile. 
Vidcmus  fiquidem  palfim  fieri , vt  ficutex  eadc  radice  rofa , 
item  & fpina  enafeuntur : ita  ex  nobilibus  parentibus  oriatur, 
non  Iblum  liudiofi,  led  etiam  vitiofi  liberi.  Quid  enim  filios 

KKK  3 Sa- 


Sabbat  ho  poft  l l.Dom.Quadrag. 

i. Reg. 8.  Samuelis  nccctlitudo iuuit  parentis, cuius  non  fuerunt  virtu-  E 
Exod.  2.  tis  hxredes?  Quid  etiam  Moyfi  filijs  pa  tern  £ profuit  cura  iu 
Ado.  1 6.  ftitix, cuius  eis  non  fucceflit  imitatio  ? Age  vero  quid  Timo- 
theo  nocuifle  creditur,  fuerit  de  patre  Gentili  ? Quid  con* 
Gen.  jf.  tra  Noe  filius  dc  patris  virtute  lucratus  cft,qui  ex  ingenuo  fj- 
dus  cit  famulus?  Vide  ergo  qfionon  fu fficit  ad  fuftragium  li- 
beroru  paterna  nobilitas:  vitiaquide  voluntatis  vicerunt  pri- 
Gen.  27.  uilegia  naturx.Efau  auoque nonnefandi  Ifaac  filius  erat,ma 
gnoque  etiam  patris  fauoremunitus?qui  fcilicet  cupiebat  ci 
t primatus  benedidionem  dare;  propter  quod  etiam  ilie  om- 
nia patris  iufta  faciebat : led  tamen  quiaprauis  moribusprae*  F 
ditus  erat,nil  ex  his  omnibus  adiutus  eft. 

tJltagna  efl  rerum  terrenarum  vicijjitudo. 

COepit  tgere . Vide  oblecro  qnomodo  rcrurn  mundanarum 
inconftantiam  experirctur  hie  adolefcens,  qui  paulo  an- 
Pin.  in  te  in  fumma  erat  opulentia  & profperitate.  Quis  quxfo  dili- 
Ezec.2 1 . genter  confiderans  mutabilitatem  return  mundanarum , non 
eas  facile relinquat,&  Chriftum  ftudiose  copledatur  ? Nam 
vt alias  omittam  mutabilitates  & inftabilitates , nonne  maxi* 

. tnusfuitcafusille,&viciflitudociuitatisBabyIonicx,qiixex  Q 
Pfal.  136.  fumma  profperitate , ad  fummam  reduda  eft  miferiam  ? De 
Ifa.i 3.14.  hac  quidem  euerfione vaticinatus erat  Pfal.Sed  copiofius  Ifa. 

& 2 1.  & Hierc.  Huius etiam  euerfionis  hiftoriam  littcris  mandauic 

Hiere.  jo.  Hcrod.Halicarn.&  Iofeph.  ac  multi  alij  an  tores . Vide  igitur 
Hero.  Ha  tu  quales  habeant  vicilfitudines  & varietates  res  mundanx. 
licar.lib.i.  Iudxi  quidem  & Ammonitg  fuerunt  per  Babylonios  fupera- 
Iof.lib. jo.  ti,Babylonij  per Medos,  & Per(as,hi  per  Alexandru  Magnu  , 
anti.  Alexander  verb  cum  magnam  nominis  cclebritatem  confe- 
Magnam-  queretur , & ad  fummum  imperium  per  omnes  honoris  gra* 
tonfiantia  dus  adferretur , eam^ue  obtineret  potentiam,  quam  decepti  H 
reru  man-  mortales  exiftimarent  die  omnium  feculorum  memoria  du* 
danarum.  raturam,ruit  tamen  in intcritum  uolutarium  ipfe  Alexander: 
Soli.  c.14.  aiuntenim  nonnulli  fuifte  eurn  tanto  dolore  comprefTum,  vc 
feferrotraiiceret,acvitapriuaret.  Solinustn  rcfcrt,huncqui 
tarn  multos  vicerat  acdebellauerat,  fuifte  a uino  fuperatum  , 

& apud  Babylonem  morbo  vinolentix  extindum . Alij  verb 
Plutarch,  dicunt  eum  fuifte  ab  Antipatro  infedum  vencno,&  ftatim  a* 
cerbo  dolore fuifte  confumptum,  tametfidus  fatellites  dice- 
rent  caufam  morbi  intemperiem  quidem  & ebrictatcm  fuifte. 
Quam  opinioncm  vna  cu  aliis  multis  refert  in  eius  uita  Pin- . 

tarch. 


VI 


Concio  Quart  a . 444 

A tarch.Itaque  ille  fuit  vidus  ac  miferc  confumptus.atque  eius- 
regna  diuifa,&  ciuitates,  qua;  cum  imperare  lingular  cuperct, 
impcnum  omnesamilerunt.HarigitUrfiintretum  mundana- 
rum  comrmitntiones>&  viciflitudtncs.Ctim  igiturharc  ica  fe 
habeant,non  debemus  falfzhominum  potcnti£,mund:q;opi 
bus  incertis,&  in  varietate  pofhis,confidcre.  Sed  quid  quarlo 
hac  vita  indabilius  ? omnia  plane  in  ea  mutabilin,&  momcn- 
tanca  funt.Tedatus  ell  hoc  Aman  illc.qui  cum  rcgi  Aflm.ro 
iucundtllimus elfct  & graciflimus , cuntquc  ad  conuiuia  folus 
admitteretur  cum  rcgina  Either,  cade  tamen  conuiuij  die  in 
£ fupplicium  & patibuium  adus  fuit . Tellatus  ell  hoc  Holo- 
phernesille  Afl'yrioru  dux  fortifltmus,qui  cum  maxima  cum 
iucunditate  cubitum  concefliflet,manc  tamen  iugulatus,igno 
niinioleque  intcrfedus  apparuit.  Tedatus  ell  quoquc  huma- 
narum  reru  mutationes  Philippus  ille  Macedo  oratione  lira , 
qui  cum  eodem  die  tria  faudidima  arcepiUec nuntia,duo  qui- 
dem  de  parca  vidoria,&  tertium  de  Elio  recens  nato,fcicns  q» 
aliqua  perpetuoamara  & aduerfa  fucccdcrc  foleant,  & pcrmi 
fceri  profperis,Deoscomprecabatur,  vtmodcrato  faltcm  ca- 
fu  lartitiatantatemperaretur.  Contrario  etiam  modo , vitar, 
C datulquehtimani  indabilitatem,  lofeph  ille  tcdatus  cd,  qui 
cum  in  exilium  relegatus  cflet  a fratnbus,  venditus,  & in  car- 
cere  vindus,eccc  prarter  opinionem,ad  ampltdi  trios, & regios 
honores  cucdus  ed  . Et  certe  quemadmodum  fol  interdum 
matutinotepore  rutilans,&  formofidimus  exoriri  folet,pod- 
modum  tamen  variis  datim  obnubilatur  & perfunditur  tenc- 
bris : ica  f£ pe  res  mortalium  cum  maxime  dorere  viderentur, 
tuncfuccedentes  quafdam  patiuntur  aduerfitaces  & xrunas  ; 
& contra  etiam  ciim  aduerfa?  funt , inopinatis  farpe  quibufda 
cuentis  felicibus  permilcentur.Quis  igtturnon  inde  apertidi 
D me  dtlcat,nequein  profperis  forcunis  nobis  edeinfoleiccndu, 
nequein  aduer(isanimocadendum,cum  videamus  nuttua  vi- 
ciditudinehos  duos  datus  fibi  tarn  facile  fucccderc?  Erit  ergo 
porius  nobis  ampledendu  illud  quod  mulier  ilia  fapiens  Da  • 
nidi  dixit.  Sic  ed  dominus  meus  rex , dcut  angelus  Domini , 
qui  nec  maledidione,nec  benedidtone  mutatttr:  ita  enim  nos 
neque  in  profpemate&  bonoiiiccedu  animum  cxtollerc,  ne- 
que in xrumna ettndem  deprimere  &abiicerc debemus. 

Quemadmodu  in  mati  ipfo  varietas  maxima  in  fludibus 
rndilque  cernitur,  ita  ut  interdum  extollatur  & intumefcant, 
nonnunquam  verb  deijeiantur  & deprimantur:  ita  etiam  in 
..  K K K 4 rebus 


InconfU 
tes  {unites 
terrene. 
Ed  her  7. 

Judith  13, 
ExcmplG. 


Gen.  3 7. 


Simile. 
Mundanm 
gloria  qud 
Jit  endue  a. 


Securitas 
non  cjl  in 
rebus  man 
dams. 

2.  Reg.  13 

Simile. 
Mutabili- 
tas  rertem 
murid  ana- 
rum* 


Simile. 


Sen. lib.  y . 
epift.jp. 

Sene.li.de 
conib.  ad 
Albi. 
Matt,  c .6. 
Exempl. 


Exempl. 
Vide  Pro 
co.&  Tex. 
in  luaoflF. 


Exempl. 


Val.  Max. 
lib.  6. 
Str.li.14. 


; Sabb.pojf  1 1.  Dom.  Qua  dr.  Cone.  1111. 

rebus  mortalium  acciderc  apertiflime  vidcmus,vt  nonnun-  j 
quam  profpera  afllante  fortuna,  vigeant  & florcant,&  nonnun 
quam  etiamreflantecadem,marcefcant  omnino,&  coturben 
tur.Etficutidem  marenonnulla  quidem  ad  ima  deiicit & 
demittit , alia  vero  foras  expuit : ita  etianvinundus  quofdam 
quidem  deprimit  & contemnit ; alios  veto  effert  & extollit , 
fic  tamen  ut  paulo  poit  fit  cofdem  deprefl'urus  & p^nitus  abid 
fturus.  Cum  ergo  tanta  fit  in  rebus  mundanis  mutabilitas, 
inquit  Sene,  animum  conuertamus  ad  folida,  & immortalia . 
Quam  cnim  conilantia  inucnircpoilumus  in  mundo,inquo 
tot,tanta?quemutabilitates&  inuentae  funt  ,&in  dies  inue-  J 
niuntur  ? Quod  fi  plenius  videre  voles, percurrequarfo  varias 
hiftorias  Grxcoriim,Perfarum,Scytharum,&  aliorum.Cxtc 
rum  apertiflime  quidem  mutabilitas  & inconftantia  rerum 
mundanarum  in  crudeliflimo  illo  Neroneapparet,qui  cum 
vfqueadeo  fibi  omnes  fubieftos  haberet,  vt  parte  etiam  qua- 
dam  vrbis  Roma:  fuccenfa,  nullusei  auderet  rcfiftcre,adeo  ta 
men  eius  fortuna  poftca  mutata  eft,vtab  vrbe  fugerc  coa&us, 
fuisfe  manibusinterfccerit,Belifarnisetiam  dux  quidam  Im- 
peratoris  Iuftiniani,poftquam  expugnairet  & fuperaflet  Vuan 
dalosjltaliam  etiam  viftoriose  liberafl'et , & de  Perfistrium-  q 
phum  reportaflet ; tamen  reflante  fortuna  j omni  quidem  ho 
nore  fpoliatus  eft,oculifquc  priuatus,  & eo  etiam  miferia?  re- 
daftus,  vt  pauperrimo  quodam  tugurio  fecus  publicam  quan- 
dam  &frequetatam  via, fibi  vi&um  emendicarct,diceret^ue : 
obolum  porrigite  Belifario, quern  non  culpa,  led  mundanoru 
inuidia  proftrauit . De  Polycrate  quidem  ferunr,  q»  tarn  pro- 
fpera ei  cunfta  fuccederent , vt  cum  aliquando  annulum  etia 
quendam  pretiofiflimum  data  opera  in  mare  proieciflet.vta- 
liquo  modo  etiam  aduerfis  vteretur,  eundem  tamen  paulo 
poftin  pifee  ante  fepofito,qui  annulum  deglutiucrar,inuene- 
rit . Sea  cum  tanta  fit  in  mundo  mutabilitas  & inconftantia, 
non  pafliis  eft  vt  in  tanta  profperitate  c vita  difcedcret,fiqui- 
dem  captus  ab  hoftibus,& obfcurata,amifiaq;  gloria  fua  om- 
ni,& regno, in  patibulum  afttis  eft,cadauerq;  eius  expofitum 
eftauibus  , & ferislaniandum,  ficut  iuis  prodidcrunt  monu- 
mentis,  Strab.Valer.  Max.  & alij  plurimi  nobiles  hiftorici. 


c-  V 
r * V 

w •*  v-  f lA 


LAVS 


_ .3q.KJti 

K j, 


DEO. 

( — /k*,  <%7. 


i 


•\A 


v\£% 

( . ..."  V I 

3 t * . • • . 


INDEX  RERVM 

’ \ MEMORABILIVM, 

Qua  in  hoc  ?rimo  T omo  continents . 


Bsentes  honore- 
mus.  fol.*76.g 


i Abfentia  Dei,quan 
turn  cruciabit  da 
*'  natos.foi.  8.h 
Abltinentiacarne  maccremus. 
•'  fol.jy.c 

Abftincntia  quomodo  vti  de- 
bcamus.fol.  1 3 8.a 
Abftincntia  antiquoru.f.  138.C 
Abftinentia  admirabilis  faiifto 
rum  monachorum.fo.i38.d 
Abftincntia  virtutum  oliium . 
fol.zoz.b 

Abftinentia  domctur  carnis  im 
petus.foI.202.c 
Abftinentia  conducit  advifto- 
riam  obtincdam  tam  in  pra» 
* lijs  temporalibus  quam  fpi- 
' ritualibiis.fol.202.f 
Abftincntia  maccratur  caro.  fo 
lio.203.b 

Abftinentia  cibi  homini  faluti- 
fcra.fo.2o8.c 

Abftincntia  domaturcaro&  fu 
gantur  vitia.fol.aoS.g 
Abftinentia  macerate  corpus  fa 
luti  confert.fol.26tf.d 
Abftineamusa  vici  js  olb.f.  z 3 8.f 
Abftinctes  nos  Cbriftiani  prg- 
ceteris  cflfe  debemus.  f.203  .f 
Acceptator  perfonarum  no  eft 
Chriftus.fol.j2.d.fol.  $>i8.d 


Accurrit  Deus,  cum  eft  nccefG 
tas.fol.2jo.d.fol.2  85».b.c  . 
Accufemus  nos  ante  Deum  de 
fcelcribus  commiftis.  f.i4.b 
Adiuuat  nos  Deus  in  laboribus 
tolerandis.  fol.315.ft 
Adulatio  & prxiertim  in  bis  , 
qui  con  igcre  tenentur  pefti- 
lenseft.fol.26p.a 
Adulatores  non  attendamus , 
quid  nobis  dicant , fed  quid 
lentiat  Dcus.fol.3  i.b 
Adulatores  quales  fint.  f.47.  d 
Adulatores  liint  multi. fo.47.d 
Adulatores  quam  fint  fallaccs. 

fol47.h.fol.48.d 
Adulatores  ipfius  adutatibona 
atqueadeoipfum  adulatum 
excedunt.fol.48.b 
Adulatores  aftuti.fol.48.c 
Adulatores  improbos  laudant, 
& bonos  vituperant.  fol.48.c 
Adulatores  fugiamus,  f.  2 yp.  g 
Adulatores  quibus  comparen-. 
tur.fol.i6j.c 

Adulatores  marfupium  feriunt . 

eius  cui  adulsntiir.fol.2 £8.g 
Adulatores  quatutn  incommo. 
dent.fol.26S.h 

Adulationcs  funt  cantus  fyre- 
num.fol.47-g 

Adulatorum  conditiones.  folio 
169.  c 

Adu- 


INDEX  R ERVM 


Adulatorum  aftutia?.  fol.26  8,d 
Aduerfitates  patieter  fcramus, 
fol.joj.a 

Aduerfitates  quomodo  nobis 
eueniant.foI.4Z2.c 
Aduerfitatibuscarere  periculo- 
fum.fol.i78.b 

Adulterium  eft  contra  legem 
naturalem,&  diuinam,& nu- 
manam . fol.ip.e 
Adulterium  graue  fcelus  repu* 
tabatur  inter  barbaros.  fo- 
lio 194.  c 

Afiabilitas  magna  Chrifti . fo- 
lio 114-e 

Afiabilitas  plurimumomatpo 
tentes.  fol.i4j.f 
Agic  Deus  caufam  feruorum 
fuorum.fol.128.  h 
Agnofcamus  no  (Ira  feel  era , & 
miferias.fol.24^.d 
Agrippina  Neronis  mater. fo- 
lio 424 

Amare  Chriftum , & mundum 
incompoffibilia  flint  . folio 

Amarivult  Deus  ex  toto  cor- 
de.fol.y  y .h 

Amatores  fuos  quomodo  tri- 
plet Deus.  fol.  142. h 
Amemus  Deum,qui  tantopcrc 
nosamat.fol.ip.e 
Amemus  & timeamus  Denm. 
fol.  1 i.c 

Amici  menfa*  recedunt  inpau- 
pertate.  fol. 2 j2.g 
Amicos  in  profperitate  aliqui 
obliuifctmtur . fol.  3 1 3 .a 
A micitia  vera.  fol . 2 1 . b 
Amicitia  magna  duorum  . fo- 
lio 1^9- c.d 

Amicitia:  figna  generaliateoc- 


mur  dare  proximis  omnibus, 
fol.  i6i.  e 

AmicD  ex  inimico  facere  fum- 
maviftoria.  fol.ijp.d 
Amicorum  in  honoribus  fa rpe 
obliuifcimur.  fol.34i.g 
Amor  vbifigendus.  fol.iof.d 
Amor  proprius  excrcat  nos. 

fol.38.h.&  foI.124.bp 
Amor  duplex,  fol.  I2  8.f 
Amor  Dei  incffubilis,quod  pro 
nobis  moreretur.fol.33  5.a.b 
& fol. 3 46.  b.c.d 
Amor  Dei  omnia  vincic  . fo- 
lio 343.  b 

Amor  Chrifti  erga  nos  ingens. 
fol.  368.  h.  & fol.3  6p.  a.c.c. 
& 418.  d.e 

Amor  fuaues  reddit  res . folio 
343-d 

Amor  omnia  vincit . fol. 3 £p.e 
Amor  amore  pefatur.fol,  169S 
Amor  interdum  homines  excg 
cat.fol.384.f 

Amorem  in  rebus  vilibus  non 
locemus.fol.i^3.b 
Amorem  Dei  non  habemus,  & 
idco  in  uirtute  non  profici- 
mus.  fol.245.l1 

Amorem  quomodo  pingebani 
antiqui.  fol.3  84.6 
Amore  infano  multi  effrarnati. 
fol.40  3.e 

Amore  Dei  habeamus.f.4i$.b 
Amigdala*  mterficiunt  vulpcs . 
fol.  1 03.  a 

Ambitio  humana  quanta  lit*  5c 
quibus  comparctur.fol.53.a. 
fol.  up.  a 

Ambitio  dctdbbile  vitium.  fo- 
lio 53.l1.6c  fol.36p.g.&  374,. 
h.&  $8o.d 

Ambi- 


MEMORABItlVM. 


Ambitio  htimana  quo  rediga- 
tur.  fol.ijz.f 

Ambitio  fimilis  eft  ftultitix . 
fol.i42.a 

Ambitio  graflatur  in  mundo. 
fol.  142.  g.  & fol.  380.  b.  & 
fol.  3 93. c.  & 3?6.e 
Ambitio  quibus  confideratio- 
nibus  poterit  coerceri . folio 
iyo.  b 

Ambitio  conturbat  elcemofy- 
nam.fol.i7i.a 

Ambitio  quanta  mala  intentec . 
fol.  2tfo.  a 

Ambitio  multorum  intolcrabi- 
lis.fo!.38o.c 

Ambitio  noftra  quo  tendat.  fo- 
Jio384.d 

Ambitiolus  nunquam  fatiatur. 
fol. 393.  b 

Ambitiofi  quo  dementix  ve- 
niant.  fol. 3 8. b 

Ambitiofi conditio.  fol.i46.b 
Ambitiofi  nunquam  dicunt,  fuf 
ficit.  foI.i8£.f 

Ambitiofi  quibus  aftutijs  vtan 
tur.  fol.2<f7.g 

Ambitiofi  conditiones.f.  3 8o.a. 

&3<?3-g  : 

Ambitiofi  in  qtianto  periculo 
verfentur.fol  38o.f 
Ambitiofi  quam  fint  honoris 
auidi.  fol.38j.b 
Ambitiofi  quam  fint  cxci.  for 
lio  35>3- b 

Ambitiofosquomodo  humilict 
Deus.  fol. 262. d 
Ambitionem  quomodo  frxna- 
bimus.fol.£f.d 

Angelus  prxpofitus  cuftodie  vi, 
riimpij  quid  dicat.  fol.  13. e 
Angelus  cufiodix  noftrx  prx- 


pofitus  nos  falutaHter  mo- 
net.  fol.  2 pp.g 

Angcli  prope  lnnumerabiles . 
fol. 213-d 

Angeli  cufiodes  quid  dicat  ma 
Its  in  die  iudicij.fol.z  I3.b 
Angeli  gaudent  plunmu  cum 
qgis  cglu  ingreditur.  f.3  19.C 
Angeli  boni  & mali  quam  dif- 
ferenter  fe  habucrint . folio 
3J7-d 

Angelorum  folicitudo  magna 
eft  circa  nos.fol.2 1 3.  f 
Angelos  non  expcftauit  Deus 
adpaeniteiuUnu  fol.  13. f 
Anguftia  magna  viri  imparati 
in  morte.fol.3  j 7.  e « 
Animi  iufti  maxima  perFrue- 
tur  Ixtitia  cum  corpori  con- 
iungetiir.  fol.  13  .c 
Anima  impij  maxima  afficic- 
tur  triftitia  quando  corpori 
coniungetur.fol.  1 3 .d 
Anima  no  quiefcit  nifi  in  Deo* 
fol.  57.  b 

Anima  quam  miferc  in  inferno 
cruciabitur.  fol.  13 3. g 
Anima  noftra  eft  tcmplu  Dei, 
non  igitur  earn  inquinemus  . 
fol. 244. h 

Animam  quanti  faciat  Deus  . 
fol.  272.  d 

Anima  fine  Deo  in  quanta  fit 
triftitia.fol.410.  a 
Animam  folus  Dens  fatiare  po 
tcft,&  non  creaturx.  folio 
ipi.e 

Animi  remiffioue  aliqua  inter- 
dum  nobis  vtendum  eft.  fo- 
lio 11 2.  f 

Animi  obdurati  conditioned  ; 
folio3Ji-a  • .. 

Ani- 


INDEX  RERVM  ' 


Aoimx  falutem  negligimus.  fo 
lio  244. d 

Animus  peruerfus  omnia  cor- 
rumpit.fol.348.c 
Appetitus  fcnfitiui  nos  pluri- 
mum  conturbant.fol.40-c 
Appeutum  effrxnem  no  fcqua 
mur.fol.3  yy.d 

Apes  ftatim  litem  fua  dirimtic , 
fi  puluerc  afperguntur.  fol. 

1 a 4-d 

Aquilx  ingenium.  fol. pi.f.& 

fol.3y7.l1 

Arma  hominis  bona  verba  St 
opera.fol.  itfo.b 
Arrogantia  quam  He  deteftabi- 
li^ol.  145  .g 

Arrogantia  nollra  magna  eft.fo 
ltoijy.g 

Arrogantes  no  polTunt  cu  Deo 
negotia  fua  traftare.f.  1 y 6.c 
Afcendere  in  c^lum  non  poflu- 
mus  line  Deifauore.f.343.g 
Aftutia  inimici  magna  eft . fol. 
1 ptf.f 

Aftutia  malorum.fol.2yp.g 
Athcnienfes  cur  ruins  expofiti 
fint.fol.y4.f 

Athcnienfes  folem  adorabant . 
fol.  244.  b 

Attcntio  com  inn  a difticilis  in 
orationc.fol.zhrf.d 
Attcntio  prxoedensqua  lit  ne- 
celfaria  in  oratione.fo.2  86.e 
Attentione  duplici  opus  eft  in 
orando.fol.i86.d 
Auari  adorant  diuitias.fol.po. 
g.&  foI.2y  3.c 

Auari  miferabiliter  viuunt.  fol. 

IOZ.g 

Auari  funtfenudiuitiarum.  fo- 
lio 102. h 


Auari  femper  cum  nimia  folici 
tudine  viuunc.fol.102.lt 
Auari  quam  lint  exei  no  faciea 
tes  elcemofynam.fol.i  io.h 
Auari  omnia  litiut  & anhclanc  . 
fol.  1 1 i.b 

Auari  diuites  c^lum  obliuilcun 
tur.fol.  1 1 l.c 

Auari  crudclcs  cu  pauperibns. 
fol.  1 70.  h 

Auari  occaltones  caprant  non  & 
ciendi  elcemofynam.f.  1 7 1 .c 
Auari  funt  inftar  canum  famclt 
corum. fol.i7y.g 
Auari  ardent, & non  comburutt 
tur.fol.  2 to.g 

Auari  occaliones  captant  vt  fi- 
tim  diuitiarum  expleanr.  fo- 
lio 21 1. a 

Auari  varijs  vtuntur  partibusSc 
formis  auaritis.fol.  2 1 1 .d 
Auari  ita  otiofe  degunt,ac  ft  in- 
fernus  ipfos  non  maneret.  fo 
lio2i2.e 

Auari  fumus  in  dandis  clcemo- 
linis.fof.2  3i.f 

Auari  tanquam  infrugiferx  ar- 
bores  igni  tanturn  apti  funt . 
fol. 23  2.C 

Auari  in  miferia  viuunt.  folio 
242.e 

Auari  numquam  latiantur.  foL 

X44.d.&  zy3.g 

Auari  in  magna  quidem  angu- 
ftia  viuunt,  quod  tamcn  non 
agnofcunt.fol.i44.f 
Auari  diuites  quales  futuri  lint 
in  morte.fol.2y  3-b 
Auari  tunc  fibi  videtur  viuere» 
cum  aunini  accuinulanc.  fo- 
lio 2 y 3.  f 

Auari  qua  lint  flulti.fol.x  y 3 .h 
Auari 


r'  .1 


'"MEMORABILIVM. 


Auari  lapidea  habent  corda.  fo 
ib  Jio 1*3. h.& fol.3i»8.a 
Auari  hianti  fere  ore  moriutur. 
fol.  3 93.C 

Auari  quantum  noceant . folio 
3 91 A 

Auari  quam  fine  crudeles.folio 
6 398.C.&  fol.400.a 
Auari  in  fe  ctiam  funt  crudeles. 
v fol-4oz.a 

Auari  diuites  quo  redigantur. 

fol.4<?a  f-&  40J.C 
Auari  multi  plus  diuitiasquani 
honorem  a;ftimant.fol.4oj.f 
Auaros  diuites  qtiomodo  Dcus 
puniatin  vita.fol.88.b 
Auaros  quo  intercipiet  mors. 
fol.iSrf.f 

Auaros  diuites  puniet  Deus.fo 
. lio4o6.d 

Auarus  quantO'plus  habet,  tan 
to  plus  fitic.Tol. io3>b 
Auaritia  hominum  quo  deue- 
niat.fol.  ija.f 

Auaritia  viget  his  temporibus . 
fol.zio.d 

Auaritia  late  fcrpit.foLx  to.g 
Auaritia  quam  fitcrudelis.  fo- 
lio z 1 i.e 

Auaritia  infatiabilis  videtur  pla 
ga.fol.£54.a 

Auaritia  homines  excatcat . fo- 
lio 35>p.d 

Auaritia;  ftudent  multi  fencs. 

• fol.ij4.b 

Aunrornmaftutia?.fol.i  io.f 
Auaroru  magna  duritia  in  elec 
mofinis  faciendis.f0l.z3  z.h 
Audiamus  libcntcrqua:  ad  falu 
tem  pcrtinent/fol.87-e 
Audirc  verba  Dei  parum  pro- 
deft  , mfi  in  corde  reponan- 


tur.  folio  ioi.e 
Audientes  Dei  vei  bum, in  opus 
referant.fol.  loo.b 
Auditorcsnonfeminent  £mula 
tiones  inter  concionatores.fb 
lio  zo.e 

Auditores  pendet  ex  verbis  dul 
cibus.fol.;  4.d 

Auditores  obfurdefeunt  eft  ali- 
quid  ipfos  tangit.fol.34.d 
Auditores  verbi  Deiquomodo 
proficient,  fol.  101.  h 
Auditores  peruerfi  de  concio- 
natorc  folent  murmurarc . 
folio  3 54. d 

Auditores  aliqui  multas  quide 
audiunt  concioncs , fed  paru 
proficiunt.fol.3  73.b.c 
Auditores  ex equantur  qua?  au- 
diunt.fol.373.b.c.d 
Auditorum  malorum  conditio 
ncs.fol.i65.b 

Auditus  non  debet  omni  confa 
bulationi  paterc.foI.87.d 
Auxilio  Dei  opus  eft  ad  vincen 
das  tentationes.fol.  1 77. b 
Auxilium  fufi  difFert  Dcus  ad 
maiorcs  labores.fol.3 14.h 
Auxilioru  genera  duo.fo.4z4.c 

B 

BAptism vs  quas  habeat 
virtutes.fol.4i.a 
Baptifmus  p^nitentir  quid  fit. 
fol.?  6. a 

Baptifta;  humilitas  quata  eflet. 
fol.  ? 3.  a 

Bnptifts  puritas.fol.ztf.d 
B.iptifta?  cxcellentia.fol.3  7.g.h 
Beatitudo  quanta  fit.fol.77*f-& 
foJ.  17?. b 

Bca- 


• INDEX 

Bcatitudo  quam  lit  admirabi- 

lis.fol.  232.3 

Beatitudinem  quam  fperanius 
negoticmur.fol  .1 3 2.a 
Bella  & fierilitates  noftris  tri- 
buamus  peccatis.fol. 302.8 
Beneficia  a Deohumano  gene- 
ri  cocefla  innumerabilia  funt. 
fol.87.b.&  fol.41  i.d 
Beneficia  vulc  Deus,vt  ab  eo  po 
ftulemus.fol.iorf.f 
Beneficia  Dei  in  mente  recola- 
mus.fol.ip6.d 

Beneficia  immenla  Ecclcfiae  col 
lata.fol.2?£.f 

Beneficijs  Dei  abutimur . folio 
3i7-e 

Benignu  le  offender  bonis  Chri 
Bus  in  iudicio.fol. 2 2 7.C 
Bona  opera  in  abfcondito  facia- 
mus«nam  Deus  ea  fads  puhli 
cabit  fuo  tempore.fol.  1 6 1 .f 
Bona  multi  reprehendunt . fo- 
lio iS4.g 

Bona  aeterna  in  infinitum  exce- 
dut  hate  temporalia.f.3  27.b 
Boni  in  iudiciolaetabunttir . fo- 
lio 6.h 

Boni  emendantur  punitione  di 
uina.f0l.2ra 

Bonictli  pauperes  quatoinho 
nore  habcantur.fol.2  23.a 
Boni  Yirtutem  fua  in  laboribus 
ofiendunt.fol.2  23.b 
Boni  inde  bonum  educunt,  vnde 
mali  educunt  malu.fo.  261.3 
Boni  omnia  bona  Deo  attrf- 
bnunt.foLitfi.f 
Boni  cognofcunt  quam  litgra- 
ue  onus  malum. fol.302.c 
Boni  iam  ex  hacuita  uidentur 
incipere  cxleftem  gloria  de. 


RERVM 

gufiare.fol.3  io.g 
Boni  ad  dignitates  euefti  condi 
tiones.foJ.3  21.C 
Boni  virtutem  fuam  o fiend  unt. 

& mali  vitia.fol.34re 
Bonos  quarc  permittit  Deusaf 
fligi.fol.3^.a 

Bonus  Dei  gloriam  quaerit,  n6 
fuam.fol.20.d 

Bonum  omne  a Deo  manat. fo 
lio  71.I1 

Bruta  qu  omodo  diligant  natos. 
fol.2&2.d 

c 

CAin  poftquatn  occidit fra 
trem,  perculTus  eft  quoda 
‘ capitis  tremore.fol.  2 3 .f 
Calamitates  homines  excitant. 
fol.20.b 

Calamitates  non  opprimunt  bo 
nos  penitus.fol.2^.h 
Calamitates  quam  lint  utiles. 
fol.3rd*&fol.i78.e.&foI. 
36.  d.fol.24.  g.fol.7 1.  b.  foL 
23rh•fol•^7*•^,•f"0l•2•77•0• 
fol.3?r.e.fol^5»2.d 
Calamitates  illufiriorcs  reddut 
homines  probos.fol.  1 1 f.g 
Calamitates  propter  uti)itatetn 
nofiram  eueniunt.fol.14rc 
Calamitates  nos  ad  DeQ  redu- 
cunt.fol.277-b.e 
Calamitates  & morbi  no  lolum 
ipli  quieas  patitur  funt  vti- 
lcs,fed  multis  alijs.fol.z^8.c 
Calamitates  ne  timeamus , fed 

fiotius  in  Deo  fperemus  . fo- 
io  343.3 

Calumniatores  multi  in  mun* 
do.fol.30<».e 

Cal- 


V 


ME  MORA  BILI’VM. 


Caluaria  fumus  animaliu  mor- 
cuorum.fol.iS7.c 
Cameli  conditio.fol.97-d 
Cani  indices  mortis.  fol.7$.{ 
Captiuitas  duplex. 

Cauillantur  Temper  mali . folio 

* aj4-f  ' 

Carcercm  & multas  alias  affli- 

diones  permitrit  Deus  fer- 
uos  foos  pati.fol.29-b 
Carnem  abftinctia  maccremus. 

fol.j  j.c.&  257.C.&  271. h 
Carnem  nollram  maceremus . 
fbl.71.ci 

Carnem  delicate  tra&are  ma- 
gn®  ell  dementi®. fol.i93«c 
Carnis  illeccbr®  frenad®  Tunt . 
fol.II.f 

Caro  feipfam  ptrdit  dum  fpiri- 
tum  perdit.fol.13  i.g 
Caro  crudclis  inimicus.  folio 

• ; 193-b 

Caro  difficile refrxnatur . folio 
' 193-d 

Caro  quam  mala  vicina  lit  ani- 
m®.fol.i94-h 

Caute  viuamus.  fol.3S8.b.c.& 
fol.4i2.h 

C®ci  font  multi  in  hac  uita.fo* 

• lio7J.d 

Cxci  qua  lint  qui  mundanis  di 
gnitatibus  inhiant.fol.  1 3 y.c 
C arenas  noftra  magna  eft  relin- 
quere  sterna  bona  pro  tem- 
poralibus.fol.  iti.c.d 
Cxcitns  gentilica  & Iudaica.  fo 
lio  91.C 

Cxcitas  animx  metuenda . fo- 
lio 106. e 

Cxcitas  noftr.i  magna. fol.2  5 8. 

b.&  ^op.g.&r  3 1 5 .g 
Coelorum  mutationes  fol.4.b’ 


Cocleftia  paru  amanius.f.33  t.f 
Cafleftia  meditariquam  utfoa 
ue.fol.3po.c 

Cernit  Deus  cun&ade  longe. 
fol.2  8 jj.h 

Coeleftis  mufica  quam  fit  fua- 
uis.fol.3  i9.a 

Cent urionis  magna  fides . folio 

1 j2.h 

Charitas  comendatur.fol.70h; 
Cbaritas  amittitur  farpe  varijs 
often  tationibus.fol.97-h 
Charitas  refrigcfcit-fol.  1 f+.c 
Camaleon  quas  habeat  condi- 
tiones.fol.i  to.d 
Chriftiani  1 amore  foperare  de 
bent  Ethnicos.fol.t  5^.f 
Chriftiani  obligantur  pr®  cf te 
risad  multa.fol.ilf.f 
Cicero  pr®  magna  loquacitate 
perijt.fol.66.c  .1 

Cinis  fomus  ne  foperbiamus . 
fol.7i.e 

Cinis  eft  fpcculum  in  quo  noc 
contucri  debemusJbl.  1 3 6.  S 
Cinis  cur  in  fronte  ponatur.  fo- 
lio 137.3 

Cincre  cur  inligniamur.f.  1 3 4.e 
CircumTpcde  viuamus. f.  1 ipS 
Circumlpcfte  viuamus , cu  tot 
fallacijs  abundet  mundus.  fo 
lio  i6o.d 

Circumfpc&e  viuamus, cG  tam 
imporuinu  habeamus  aduer 
farium.fol.303.d 
Cygnus  cur  canat  in  morte , & 
lyreru  lamentctur.fol.4io;g 
Clamorcs  iulloru  Deus  audit 
quidem,etfi  interdu  dormire 
videatur.fol.2j.h.&  fol.p8.h 
Clemctia  magna  excipit  Deus 
ad  le  redeuntes.fol.302.c 

Coar&c 


INDEX 
Coadc/vidcmut  feruirc  Deo. 
foI.io4.b 

Cogita  pcccata,&  no  infolefces 
yi  j)ro('peritate.fol.^37.f 
Cogitationes  nollras  intcgras 
& puras  ferucmus.fol.p  r.e 
Cogitationes  nollras  diligenter 
cxamincmus.foI.p2.d 
Cogitationes  malas  no  excipia- 
rmis.fol.p2.f 

Cogitationes  noftras  compona 
mus  & opera , qtiadoquidcin 
nos  Deus  intuetur.foi.i8i.c 
Cogitationes  maiorum  itnpix. 

■ fol.3  f 7-h 

Cogitationes  quomodo  exami- 
nandjatfoi.3  s8.a 
Cogitationes  puras  conlerue- 
mus , cum  eas  Deus  confpi- 
ciat.fol.3  5 8.c.f 

Cogitationes  noxias  expella- 
• mus.fol.3  59.C 
Cogitationes  findas  in  cordc 
feminemus.fol.jtfo  e 
Cogitationes  landas  ineamus . 
fol.389.g 

Cogitationibus  vanis  facile  pof 
fumuscum  Dei  atixiiiorefi- 
ftere.fol.pi.h 

Cognitiofui  quantum  ptofir.fo 
lio  1 1 5 .b 

Cognofcamus  noftras  miferias, 

( (i  perircnolumus.fol.39.c 
Cognolccre  feipfum  plnnmum 
prodeIl,&  magnx  eft  lubuli- 
tatis.fol.38.g 

Colloquia  icruorum  Dei  qua- 
lia  eiredebeant.foI.330.f 
Columba?proprietates.f.39Z.b 
Columbx  ingenium  & natura. 
fol-4i8.e 

Comctx  & alia  ligna  aliquan- 


RERVM 

do  apparent  in  morte  princi 
pum.fol.S.f 

Comminationes  Dei  non  per- 
indcvidcmurtimere,ac  com 
minationes  terrenorum  re- 
gum fol.itfy.d 

Compati  videtur  Deus  prg  tan 
ta  negligcntiano(lra.fo.84.g 

Compatitur  Deus  his  qui  per 
nuiltos  annos  in  afHidione 
verfati  funt,etfi  nialimterdft 
fint.fol.2p  1 .g 

Compatiamur  Chrifto  patien- 
ri.foj.  3 S7.b 

Concionator  multis  diuinituc 
adiumentis  eget  ad  munus 
fuum  probe  exequendum  . 

fol.33.e 

Concionator  non  debet  de.fua 
facultarc , ingenioque  confi- 
dcre.fol.33.f 

Concionator  curet  operari  q<T 
docct.fol^.h.&fol.jpic 

Concionator  fuarn  dodrinarn 
proncceffitatc  audientiu  ef- 
fundat.foi.34.c 

Concionator  quomodo  dodri- 
nam  fuani  dilponcrc  dcbcat . 
fol-34-g 

Concionator  prxdicet  timorc 
& amorem.fol.34  h 

Concionator  qui  facit  quod  pre 
dicat , vberes  refert  frudus. 
fol.yj.f 

Concionator  feientfa  & expe- 
rientia  pollere  debct.fo.  j 8.c 

Concionator  prudens  eile  de- 
bet. fol.yS.f 

Concionator  & Dei  fauore  im 
plorcr,&  liccntiam  afupciio 
reobtincat.fol.5p.a 

Concionator  fit  virtu  tis  ftudio- 

fu« 


ME  MORA  BILI VM. 


fus,  &orationi,  acdeuotioni 
deditus.fol.yp.b 
Concionatornon  diffidat,ctfi 
fruftum  non  refcrat.  f.ioo.c 
Concionator  coturbatur,fi  ocs 
quictcnon  audianc . f.z$6.g 
Concionari  anhclant  aliqui  an- 
te tern  pus  opportunfi  .f.  3 3 .d 
Concionatores  vitia  pufilica 
corrigere  debent.fol.3  3 .d 
Concionatores  aliqui  non  latis 
fuomunerirefpondent.  fob 

33.C.&  fol.373.e 

Concionatores  cum  prudentia 
veritatem  proferat.  fol.4p.g 
Concionatores  vitia  corrigant . 
folio  49  b 

Concionatores  nimis  iuticnili 
ftate  praediti  exiguos  refe- 
runt  frtidus.fol.  y8.g  * 
Concionatores  funt  plurimum 
honorandi.fol.37i.f 
Concionatores  quanto  efi  fer- 
nore  edeionaturi  fine,  f-3  71  .g 
Concordia  elementorum  mi- 
ra.cum  tamen  fine  concraria. 
fo!io'83.d 

Concordia  quatu  placeat  Deo. 

folio  194.I1.  & folio  3 1 p.c.f 
Concordiam  in  bono  plurimi 
facit  Detis.fol.2Py.b 
Confelfio  quam  fit  ncccflaria. 
folio  7o.g 

Confcfiionis  quanta  fic  virtus . 
fol.  1 8p.d 

Confelfor  pro  ratione  delidi 
det  pnemtcntiam.fol.^o.  b 
Confiteatur  , 8c  culpam  fiiam 
deteftetur,  qui  vult  veuiam 
impetrare.  fol.  107.3 
Confidamusnos  vcmatuimpe- 
iraturos.fol.i35.c 


Cofidamus  in  domino  potitts» 
quam  hominibus.  foi.i4P.a 
Confidamus  quod  Deus  nobi* 
fubuenier,quainuis  id  diffe* 
rat.  fol.  271. a 

Confidamus  in  Dei  miGbricor- 
dia.fol.274-c 

Confidamus  viriliter  in  domi- 
no.fol.i7y.f  h 

Confidamus , quod  tanto  ma* 
gis  Deus iuuabit nos, quan- 
to difficiliora  fefe  nobis  of- 
ferent  fol.  3 14.fi 
Cofidamus  m dno  in  maiori  ec 
angufiia  fol.3  iy.c.  & 324.I1 
Confufioncm  lullinebunt  mail 
in  die  iudieij.  fol.4.c 
Confidere  debemus  in  domi- 
no , etfi  nobis  videamur  dc- 
relidi.fol.i77.g 
Cdnfidunt  pa  rum  in  Deo  ma- 
li.  fol.  143.fi. d 

Conformcmus  vitam  nofiram 
vita?  Chrifti.fol.38f.d 
Coniuges  bonuni  exhibeanc 
cxempIum.fol.377-b 
Cor  hominis  no  admittit  fimul 
Dcum,&  mundum.  foI.8p.c 
Cor  vult  Deus  fibi  ofierri . fo- 
lio P2.C 

Corda  multorum  quam  fine 
ferrca.fol.3  5i.b 
Cor  Deo  relertiemus.  fol.pz.d 
Cordis  tres  finus.fol.3  y8.d 
Corredio  opportune  exhibita 
quantum  conferat.fol^oi.b 
Corrcdiones  nolunt  audire  vi- 
ri  improbi.fol.3o.f  4- 
Corredioncs  cum  prudentia 
exhibcantur.fol.48.g . 
Corrigere  principcs  vix  reperi- 
tttr  qui  velit.fol.3 1.  a 

L L L Cor- 


INDEX 
Corpus  moderate  recrcadum , 
vt  melius  fpirituideferuiat . 
folio  3 3 3. g 

Confcicntia  mala  excruciatim 
pius.fo.i04.b.&  fo.146.c-f. 
& fol.  I47.d.f.  & fol.i48.b. 
& fol.  184. h 

Confcicntia  accufatrix  noflra. 
folio  147.0 

Confcicntia  probi , & improbi 
quomodo  difFcrat.fol.  148J 
Confcientia  praua  inquietum 
reddit  homincm.  fol.  284^. 
&fol.4ip.f 

Cofcientia  ipfa  nos  mordct,  ve 
ad  Defi  reuertamur.f.28y.d 
Confcientia  prana  inftar  figtidj 
cloacar.fol.zpi.a 
Confcicntia  mala  male  fufpi- 
catur.  fol.348.d 

. Confcientiam  laxam  habent 
ma!i.fol.28y.g 

Confcientia  fxpe  difcutiamus . 
folio  2pi.a.  & folio  358.I1. 
& folio  3^6.c 

Confideratio  ptilchra  ad  iniu- 
rias  condonandas.  fol.i^i.b 
Confideramus  frigide,  quarad 
lalutc  animj  pertinet.f.»4.g 
Confideremus  fine  rcru.fi  45*n 
Confidcremus  quod  puluis  fu- 
mus.fol.i3J.g 

Confideremus  quod  Deus  fern 
per  nos  intuetur.  fol.  1 8 1.  d 
Confideremus  ftema,  & tcm- 
poralia  fpcrnemus.fol.3  18.C 
Confideremus  ruditatem  no* 
ftram.fol.382h 
Cohdeienms  quodagimusdi- 
ligcnrer  prius.fol^po.b 
Confideremus  mirabtlia  Dei 
opera,  fol.3  ^o^l 


RERVM 

Confiderationes  ad  vitam  cor* 
rigendam.fol.  40. d 
Confiderationes  quas  inire  de> 
beamus  ne  pcrcamus.fi  5 4.d 
Cofiderationesfalutares  ad  in* 
ferni  eternitatem  intelligcn 
dam.fol.7<J.e 

Confiderationes  noflra?  quales 
effc  dcbeant.f0l.p2-g 
Confiderationes  ad  perfeueran 
dum  in  virtute.fol.  1p3.fi 
Confiderationes  ad  bene  dir i- 
gendum  vitam.fol.2 1 7.h 
Cofiderationes  ad  vitam  emen 
dandam.fol.  2 6i.b 
Confiderationes  quibus  aliquo 
modo  gloria?  maieftatem  in* 
tclligamus.fol.3  i8.d 
Confidcrationibtis  diuerfis  vtt 
debemus,  vt  bene  vitam  in- 
flituamus.  fol.7i.d 
Confiderationibus  fanftis  nitl- 
tur,  & fuilentatur  vita  fpiri* 
tual1s.fol.360.fi 
Confiliaetiam  Dei  feruemus. 

non  folum  pr£ ccpta.f.26y.b 
Cofilia  falutaria  ctiam  a vitio* 
fo  accipiamus.foI.374.c 
Confiiia  falutaria  dam  ferui 
Dei.fol>386.c 

Confilium  petamus  ab  aliis.fo* 
lio  3 8f.h.&  fol.3 86^.b 
Confilium  nolle  accipere  quan 
turn  noceat.fol.386.d 
Confolationes  diuina?  inaefti* 
mabilis  prctij.foI.353.h 
Cofolationcs  mudanar,&  diui- 
ne  fimulcflcno  pnr.f.3  f$.g 
Confulamus  prudentes  viros , 
& probos.foI.38y.g 
Confultant  aliqui  impic  . fi> 
lio  386.3.0 


Con* 


MEMORABILIVM. 


Confultores  debent  efl'efide- 
les.foI.385.e 

Conflantix  diffinitio.  fol.^z.d 
Conflantini  Magni  conuerfio. 
folio  1 1 6.2 

Coftatinus  Impcrator  qua  fue 
ric  libcralis  i Ecclefia.f.ntf.b 
Conf}antiamagna.fol.i3.f 
Confuetudo  mala  difficile  era- 
dicatur.fol.47.c.&  foI.278.e 
Cofuetudo  mala  captiuum  te- 
net hominem.fol.278.f 
Confuetudo  mala  cotraria  tol- 
letur  confuetudine.  f.2 78. h 
Confuetudo  magna  peccandi , 
vt  eradicetur,  magno  Dei  au 
xilioopuseft.fol.27p.a 
Confuetudinem  malam  vince- 
mus  aflidua  tandem  cura,  & 
diligentia.fol.i7P.b 
Confuetudinem  inucteratam 
vitiorum  deferere  perdiflici- 
le.fol.279*d 

Conteniplationem  interdu  de- 
fercntes , attioni  incumba- 
mus.fol.297.b.c 
Contemplcmur  qualcs  fumus, 
& non  infolefcemus.  f.  247.f 
Contradidionibus  viriliter  rc- 
fiftamus.fol.  104.I1 
Cotumeliofa  verba  pp  Deum 
patienter  feramus.tol.30  j.b 
Cotumelias  non  fentit  magna- 
nimus.fol.3o6.b 
Conucrtamus  nos  ad  Deum,& 
p^nitcntia  agamus.  fol.49.l1 
Couertamus  nos  ad  Deum,  & 
&ipfe  nos  ample&et.f.yo.d 
Conuertamurad  Deum,  ante- 
quam  venix  ianua  clauda- 
tur.fol.izy.a 

Conuertamurad  dominum,  & 


ignofeet  nobisfoL^Ot.d 
Couertamtir  ad  dnm  quantd- 
uis  mali  fuerimus.  fol.3  y i.g 
Conuerfationes  ditfolutas  vi- 
temus.fol.33o.g 
Conuerfationes  noftrx  qualcs 
efic  debeant.fol.  3 3 o.h 
Conuerfionem  noflra  non  diffe 
ramus.fol.  84.d.&  fo.  3 y 4.I1. 
& fol.3  y y.c 

Coucrfionem  noflra  non  diffe- 
ramus  , & inomni  ftate  ad 
Dominum  rcuertamur  , fi 
• vfquam  aberrauimus.  f.8y.e 
Conuerfionem  difFerre  pericu- 
lofitm . fol.86.b.  & f.i88.e> 
&fol.303.e 

Conuerfionem  differunt  aliqui 
indecrepitam  vfque  etatem. 
fol.3y4.c.&fol.3yy.a 
Conuiuia  noflra  fobria  finu fo- 
lio 404.b.d 

Conuiuia  Romanorum  modc- 
rata.fol.404  .e 

Creaturx  puniumur,  quia  non 
infurrexerunt  contra  pcccan 
tes.fol.z.d 

Creaturx,  qux  nunequodam- 
modo  diffimulat  peccataho 
minum,in  iudicio  contra  pec 
catorcs  infurgunt.fol.8.g 
Creaturx  fine  Deo  nullam  cx- 
hibent  confolatione.  fol.p.  b 
Creaturx  nos  manu  ducunt  in 
cognitioncm  crcatoris . fob 
79.3.  &fol.S  3-d 
Crocodili  natura.fol.d6.a 
Crudelitas  maxima  cuiufdam 
tyranni.fol.i7«f 
Crudelitas  execrabilis.  £229.0 
Crudelibus  denegatur  miferi- 
cordia.folv399.g 

v,  LLL  '1 


Cruk 


INDEX 

Crux  Chrifti  quantum  fplen- 
deat  in  iudicio.fol.  7.a 

CrUx  apparebit  in  iudicio.  fo- 
lio 233.  c 

Cruceni  vnufquifquc  habet. 
folib  50'j.d 

Crux  Chrifti  quanta  vencra- 
tione  colcnda.fol.36z.l1 

Cupidi  rerum  temporalm.m , 
quanta  inuchant  dctrimcn- 
ta.foi.zi.h.&  po.a 

Cupiditas  quorundam  quanta 
fit.fol.2  lo.f 

Cupiditas  humana  quanta  fit. 
fol.23  $ .f 

Cupiditas  humana  infatiabilis. 
folio  244-c 

Cupiditas  impedit  animat  quit 
tem.fol.i42.g 

Cupidi  homines  toto  terrarfi 
orbe ncgotiantur . fol.24y.f 

Cupiditas  mudanx  gloria:  nos 
in  obliuioncm  coeleftis  glo- 
rixadducit.fol.342.e 

Cura  temporalium  impedit  no 
bis  viam  in  ccdum . f.  1 42. h 

Curam  noftri  magnam  gerit 
Dcus.fol.288.f.&  fol.3 14.f. 
&fol.4zi.g.h 

D 

DAmnati  blafphemabut 
Dcu,&  fanftos.f.227.e 
Damnati  rcfrigerium  non  ha- 
bcbunt  in  a? ternum.  folio 
i$4>a 

Damnati  maximoperefentient 
tormenra. fol.23  4.C 
Damnati  maxima  cruciantur 
inuidia.tbl.40!. a 
Damnati  magistorqucnttirglo 
ria  bcatorumifol.4oi.c 


RERVM  1 

Damnatorum  quanta  ertt  mi- 

faia.foI.76.f 

Damnatorum  tormcntum  gra 
tiiflimum  non  videre  Dei 
facfem.fol.233.il 
Deceptorcs  funt  multi.  f.i6o.b 
Dcclinemus  a malo,&  bonum 
facianius.fol.2.p2.h 
Dcdincmus  qux  falutcm  ani* 
mximpediunt.fol.303.f 
Defe&us  femper  inuenicmus 
quos  corrigamus  fob 71. c 
Deicdus  propri j non  facile  di- 
gnofcuntur.fol.  1 24. c 
Defe&us  alicnos  cxploramus, 
& ad  proprios  cxcutimus. 
fo!.z+ 6.  h.  & fol.2  48.a 
Defeftus  proximorum  nop  pu- 
blicemus.fol.3P?.d 
Defedus  alicnos  potius,  quam 
nollros exploramus.  f. 4cS.c 
De  gencre  potius,  q.  de  virtuti- 
bus  glonari  turpe  eft . f.63  h 
Deledationcs,  & profpcritate* 
mundanx , viarn  coeli  nobis 
fxpc  impcdiunt.fol.  1 3 i.c 
Deledationes  temporalcs  nos 
in  obliuioncm  ducunt  xter- 
narum.f.3 26.b.&  fol.341.ew 
& fol.407.d 

Dcleftationes  huius  mudi  peri 
culofx.f.226.d.&  fol^pig 
Dclitiat  huius  vita:  quo  redi- 
gantur.fol.ipz.g 
Dciitias  fcculi  fugiamus  ad  imi 
tatinnem  Chnft1.f0I.200x 
Dciitias  mundi  quoruodo  /per- 
nemus.  fol.3 3 2. b 
Dclitip  mundi  auocant  holes  & 
cglelli  cotemplationc.f.zpid 
Dehtix  mundanat  quo  redi- 
..  gantur.fol.;p7.d 

Delitias 


MEMORABILIVM. 


Delitix  mundane  quantum  no 
ccant.fol.  3 1 9-  n & fol.+otf.g 
Delitix  mundanx  periculofx. 
fol.  407-d 

Dxmon  impoftor  conatur  fern 
per  nobis  illuderc.fol.17-c 
•Dxmon  nobis  impcdire  moli- 
tur  pcenitentiam.  fol.  f I .d 
Dxmon  aftutiftimus  fur,&  id- 
circofugiamusabeo.  f.j8.  b 
Dxmon  callidus  cxplorator. 
fol.ij>7.e 

Dxmon  incantator,  & impo- 
ftor.foLi^y.d 

Dxmo  variis  modis  nobis  pjni 
tetia  impedirc  nitit.  f.200.d 
Dxmon  od  io  habet  bona  ope- 
ra noftra.fol.zoi.d 
Dxmon  limitatas  habet  vires 
ad  tcntandum.fol.20  i.f.g 
Dxmon  pufillanimis  eft,  ft  fibi 
refiftatur.fol.20j.c 
Dxmon  interdu  le  vinci  patit, 
vt  nos  melius  fupet.f.  208. b 
Dxmon  extremorum  amicus . 
folio  210.3 

Dxmon  fecuros  vult  reddere 
quos  poffidet,&  vacuos  ten- 
tationibus.fol.2i  2. b 
Dxmon  plurimi  facit  prxdam 
alicuius  lerui  Dei. fol. 21 2. g 
Dgm6  curat, vt  nimisde  milej  i 
cordia  Dei  pfumam*.22  y.b 
Dxmon  maxima  vtitur  arte 
contra  nos.fol.  zzS.g 
Dxmon  irridet  noftra  inftrma 
' propoftta.fol.3o8.e 
Dxmon  conatur,  vt  difficulta- 
tem  rei  potius,  quam  Dei  fa 
uorem  cotueamur.  f.3  iy.b 
Dxmon  fatigat  cos , qui  fibi 
obediunt.fol.jiy.d 


Dxmon  fuos  feruos  flocci  pea- 
dit.fol.  3iy.e  . 

Dxmon  in  mote  fuperbig  fuos 
pertraherenititur.  fol.32  i.b 
Djmon  laqucu  tendit  Tub  Ipc- 
cic  fandiratis.fol.  3 24.  g 
Dxmon  multis  nos  machinis 
impugnat  fol.3<So.c 
Dxmon  circuit  quxrens  quem 
deuorct.fol.39i.a 
Dxmon  quomodo  fuos  fallat . 
folio  43  1. e 

Dxmoni  florc  ftatis  damus,& 
Deo  decrepita  etate.f.  l^d.d 
Djmonis  alhitia.  128.C.&12P. 
f.&/i30.g.&  i8z.d.&  208.3. 
& 262. b.&  28o.f.  & 426.® 
Dxmonisvarix  artes.  f.388.e 
Dxmoncs  vnanimes  Hint  con- 
tra nos.fol.2y7.g 
Denudare  vnum,  vt  veftias  al- 
tcrum  nefas.fol.  1 69. ( 

Deo  toto  aflfedu  feruiamus . 
folio  78. f 

Deotribuamus  quidquid  boni 
habemus.fol.  lyo.f 
Deo  quod  detcrius  eft,  damus. 
(q\.it6.c 

De®  feruos  fuos  honorat.31  y.e 
Deferit  interdum  Deus  malos 
propter  eoru  duritia.f.3  yp.d 
Defperare  nullus  debet  inaf- 
flidionibus , cu  nobis  a Deo 
mittantur.fol.z^.c 
Dcfperatio  quam  fit  peftilen- 
tiftimum  fcelus.fol.43z.g 
Detradoribus,  & adulatoribus 
aures  noftrx  ne  pa  teat  92.I1 
Detradores  quanta  infligant 
mala.fol.p  3 .a.c.&  f ol.  3 06.  h 
Detradores  quomodo  puniat 
Deus.  fol.  9 3.  c 

ILL  j De- 


r 


INDEX 

Detra&ores  peiores  latronibus 

fol.pj.f 

Detra&ores  flocci  pedamus  ini 
quos.foI.  307.C.&  i84.h 
Detra&orum  plemis  eft  mun- 
dus.fol.307.a 

Detraftores  non  aufcultemus. 
fol.307.d 

Detraftores  quatum  nobis  con 
ducant.fol.307.d 
Dctraftorum  Ecclcfiafticorum 
conditioncs.fol^o^.f 
Deu  obliuifcuntur,qui  non  fpe 
rant  eius  merccdcm . f.u.  g 
Deusprxftolatur  malos,vtpoe 
nitcnciam  agant.fol.  1 3 .b 
Deus  vulnerat  & medetur.  fo- 
lio jyi.c 

Deus  mulca  bona  ex  noftris  ca- 
latnitatibus  educit.  fo.  1 j i.d 
Deus  nos  confpicit  rcmigates . 
fol.i77.e 

Deus  quam  prgftantius  fuos  co 
penfet  quam  nmndus . folio 
ipa.e 

Deus  paratior  videtur  ad  prx- 
miandum  quam  ad  punian- 
dum.fol.i  1 y .e 

Deuotiparum  fumus.fo.24f.b 
Deuotione  impedit  tumulcus. 
fol.3 14.g 

Dialogifmus  animximpij  cum 
corpore.fol.i4.d 

Diaboliaftutia.fol.237.il 
Dies  domini  horribilis.  fol.4.  a 
Dies  domini  quomodo  erit  li- 
cutfur.  fol.8.d 

Diffcrt  Deus  auxilifi  fuum  ad 
grauiorcs  neceflitates  medi- 
candas.fol.2i4.h 
Differre  lalutarc  remedium  ma 
gna  eft  cxcitas.  fol.  x 8 8.f 

/ 


RERVM 

Difficultates  in  vitijs  no  viden 
turlibi  {entire  mali.  f.  4 1 o.  a 
Diftidamus  nobis  & cofidamus 
Deo.fo.3  f.g 

DifHdere  Deo, quam  lit  abomi 
nabi!e.fol.i88.d 
Difficiliora  quanto  magis  fe  no 
bis  offerunt,tanto  magis  co- 
fidamus  in  domino.f.2 1 4.g 
Dignitates  mundanx  pcriculo- 
fx  & laboriofx.fol.42.d.&  f. 
2oy.b.&  f-32i.c.  & f*322.b 
Dignitates  mundanx  quo  redt 
gantur.  fol.j4.h 
Dignitates  humanx  , & domi- 
niaquam  lint  inftabilia  & ca 
duca.fol.7<?.h  • 

Dignitates  humanasfugiamus. 
fol.i8f.g 

Dignitates  folent  fugerc  viri  la 
'picntes.fol.31 1. f.g.&  323.3 
Dignitates  quam  auide  multi 
appetant.fol.32i.g.&  323-d 
Dignitates  ftulti , & ignari  fta- 
tim  ample&untur.  fol.3  n.h 
Dignitates  benemeritis  funtda 
dx.foI.32i.c 

Dignitates  humanx  quanto  efi 
labore  acquiruntur.fol.3  22.f 
Dignitates  aliqui  nonnunquam 
obtinent  ad  corum  condem- 
nationem.  fol.3  2 3. h 
Dignitates  ferui  Dei  cumtimo 
re  acceptant.fol.3 1 3.b 
Dignitates  abfque  virtutequa- 
tum  plerilq*,  noccat.f.424.d 
Dignitatibus  humanis  multi  fu 
perbiunt.fol.ii4.f 
Dignitatib.  humanis,qui  nimis 
adhcrct  periclitatur.f.  1 86.c 
Dignitas  in  viro  indigno  morw 
ftruofa.fol.322.il 

Dili- 


MEMORABILIVM. 


Diligentiam  incredibilem  adhi 
bemus  ne  temporalia  bona 
amittamus.fol.6  j.d 
Diligentiam  magnam  exhibea 
mus  in  deferedo  pcccatafo- 
lio  134.3 

Diligcter  operatuseft  Chriftus 
falutcm  noflram.fol.304.d 
Diligences  fimus  in  falute  no* 
(Ira  procuranda.fol.303-g 
Diligit  nos  Dcus  maximopcrc. 

fol.42p.g  . 

Difcrimen  inter  resdiuinas  , & 
humanas.fol.ipc.f 
Difcordix  quantum  Deo  dif- 
pliceant.fol.ip2.d.e 
Difcordias  feminare  quam  (it 
graue  fcelus.  fol.  2?4.g 
Diicordias  euitemus.fo.3  ip.d. 
& fol.32i.a 

Difcrimen  inter  diuitias  corpo 
rales  & fpirituales.fol.  22.d 
Difcrimen  inter  animam  iufti , 
&mali.fol.42f.c 
Diffenfiones  quantum  oderif 
Deus.fol.i62.f 

DilTolutio  magna  in  veftibus . 
fol.32y.e 

Didantia  infinira  Dei,  ad  crea- 
turas.fol.348.d 

Diltrahcrefe  in  vanitates  qua 
fit  noxium.fol.3  i7.f 
Diuites  profpiciant  animx  fa- 
luti.fol.148.l1 

Diues  inftar  vermiculi  bomby- 
cis.fol.py.e 

Diues  quales  coditiones  ferua 
redebeat.fol.4i3.d 
Diuitix  temporales  quo  redi- 
gantur.fol.24.c 

Diuitix  a mundanisadoratur. 
fol.42.l1 


Diuitix  excitant  appetitum  cu 
piditatis.  fol.f3.e 
Diuitix  periculofx.  foL8p.d.8c 
fol.  2 j_3  *(" 

Diuitix  niultis  pemiciofx . fo- 
’ ho  8y.e 

Diuitix  cum  auaritia  quantum 
incommodant.fol.3>o.b 
Diuitig  facile  amittutur.f.po.h 
Diuitix  funt  nobis  molcltxfi* 
cutfpin£.fo.?6.h 
Diuitif  laboriofe.  fbl.P7.b 
Diuitix  ver^  quales  fint.f.?8.'d 
Diuitif  fallaccs  fulfocant  triti- 
cG,&  multum  incommodant 
f£pc  fuis  polfeflbri  b.  f.  1 ox.d 
Diuitigquibus  confidcrationi- 
bus  contemnuntur.fo.  1 87.  e 
Diuitix  fine  Deo, nil  valentJo- 
lio  210. f.&  fol. 428. c 
Diuitix  male  acquifitx  quo  re 
digantur.  fol.21  x.c 
Diuitix  nos  infolentes  reddut. 
fol.  304.  h 

Diuitix  quo  expcdcdfX4°f*a 
Diuiti£  quad  vefies  mutuo  ac- 
* ceptx.fol.4o£.b 
Diuitix  fxpe  quantorum  fine 
caufa  malorum.fol.430.a 
Diuites  auaros  quomodo  Deus 
puniat  etiam  in  vita  aliquan 
do.fol.88.b 

Diuites  auari  ctia  paucula  pau 
perum  bona  dcuorarc  nuun 
tur.fol.no.e 

Diuites  & potentes  patrociniu 
fuicipiant  paupcru.fol.2  yo.d 
Diuites  plurimi  fiunt  a mudo . 
fo].37i.a 

Diuites  compatiantur  pauperi- 
bus.foi.3^p.b 

Diuites  dent  agnofeere  magnfi 

ILL  4 Dei 


' \ 

INDEX  RERVM 


Dei  bencficium  erga  ipfos . 
fol.40z.b 

Diuitesbona  pauperibus  diftri 
buant.fol.40 2. c.  & 4o£.d 
Dimtcs  auari  cru deles  erga  pau 
pcrcs.fol.402.d 
Diuitcs  auari  in  morte  qualcs 
fint.fol.4oy.e 

Diuites  mali  partii  Gunt apud 
Dcum.fol.41 3. c 
Diuitiarum  dclidcrium  inlatia 
bile.fol.96.l1 

Diuitiarum  abufusquantGno- 
ceat.fol.  1 02. f 

Diuitiarum  amor  nos  excxcat. 
fol.24J.f 

Diuitiarum  oftentationem  mG 
dani  holes  faciunt.  fol.  3 3 7.3 
Diuitias  propter  Chriftum  con 
tcmnamus.fol.po.c 
Diuitias  multi  in  vanitate  pro- 
fundunt.fol.po.f.  & 97. g 
Diuitias  amarequ at  ta  cito  pe- 
reunt  magna  c£citas.foI.9i.b 
Diuitias  fedari,&  Deu  defere- 
re  extremg  eft  demeti£.9i.c 
Diuitias  cur  det  Deus  homini- 
bus.fol.5»8.b 

Diuitias  feftari  pcrniciofum. 
fol. 102. g 

Diuitias  egleftes  appetamus. 
fol.no.f 

Diuitias  dat  Deus,vt  impartias 
pauperibus.fol.  1 70.g 
Diuitias  acquirere  laboriofum. 
fol.i44.e 

Diuitias  cotemnamus.  £402.0 
Diuitijs  multi  implicat.  £97. c 
Diuitijsmulti  abutmff.  £402.0 
Diuitiarum  bonus  vfuslaluta- 
ris.fol.40  2. b 

Diuitiarum  abufus  quantum 

" - i .■  . 


noceat.folio  4oy.d 
Dottrina  tradeda  eft  pro  capttt 
audientium.fol.3  Si.d 
Dotfrinam  Guam  confirmauit 
Chriftus morte  fua.  £362^ 
Doftrina  falutare  accipiamus 
et  a vitiofo  doftore.  £374.3 
Dolct  Deus  de  perditioneno- 
ftra.fol.8.c 

Dolcre  debemus  intimis  quidc 
lenfibus  propter  culpas  com 
minasfol.303.b 
Doli  multi  (imt  in  muodo*.  fo- 
lio 2 59.  c 

Domini  debent  curam  gercre 
familix  fux.fol.  14  y.f 
Domini  debent  fuauiter  & pru 
denter  imperare.  fol.  1 y 3.b 
Domini  prxeipiendo  modera- 
tione  vtantur.fol.  1 y 3-e 
Domini  fintprobi,&’  feduloip- 
fis  obedient  ferui.  fol.  1 y 3-f 
Dhi  multi  maiore  cura  gerunt 
mulx  qua  feruorG.  £ 1 y 4.b 
Domini  u multos  infolentes  red 
dit.fol.  142.C 

Duces  qualcs  cfle  debeant . fob 
ly i.h.&  ty2.e 

Duces  quomodo  fe  erga  mi!i- 
tes  gercre  debeant.fol.297.e 
Dura  corda  quomodo  mollien 
tur.fol.24y.d 

Dura  corda  quomodo  pullet 
Deus,vt  molIefcat.fol.348.f 
Duri  fu mus  in  openbus  miferi 
cordix  exercendis.fol.2  28.g 
Duritia  animi  cui  rei  compare 
tur.fol.4y.c 

Duritia  animi  quomodo  mol- 
lietur.fol.4y.d 

Durities  noftra  magna.  folio 


memorabilivm. 


E 

ECcusi  A fanfta  fun- 
datur  lupcr  quatuor  cuan 
gelia.fol.9f-g 

Ecclefia  milirans  & triumphas. 
fol.3^a.e 

Ecclcfiaitici  mali  quanta  in iu- 
dicio  ignominia  fufiincbunt. 
fol.  150.3 

Ecclefiaflici  quam  bonumexhi 
bcre  dc-beant  cxempluni.fo- 
lio  234. h.&  fol.2  3 f.c 
Ecclefiaftici  viri  exemplG  quan 
tum  poflit  noccre  fi  prauum 
(It.fol.374.c.g 

Ecclcfiafticisdetrahetes  quam 
peflimeagant.fo).37i.d 
Ecclefiafticos  honoremus.folio 

Ecclefiae  immunitates  leruan- 
da?  funr.  fo!. 249.0 
Ebrietas  infame  vitiu . f.iop.  d 
Aidificia  fupcrba  quantum  no- 
ccant.fol.i44.g 
Aldi  ficia  omnia  mundi  in  die  iu 
dicij  corrucnt.foI.22f.g 
•dEdificia & ornamenta  fint  mo 
derata.fol.3  25  .a 
.dEdificiorum  fuperfluitatcsre- 
prehenduntur.  fol.3  24.b 
Efreftus  quos  operator  Deus  in 
anima.fo!.f  7.3 

El  eft  i ones  quales  eflc  debeat . 
fol.3  8.  f 

Eleftores  male  eligentes  quo- 
modo  puniaiuur.fol-37T>d 
Elephas  verecundus.fol.182. a 
ElementorG  mira  concordia  cu 
tamen  fintcontraria.fo.83.d 
Eleemofyna  fit  de  re  iufta . fo- 
lio 169S 


Eleemofyna  inagis  indigetibus 
dctur.fol.  169.lt 
Eleemofyna  fi  fieri  poteft  pro- 
pria fiat  manti.  fol.  1 70.C 
Eleemofyna  prailantiflimutn 
opus. fol.  2 I f.g 

EJeemolynam  dat  pauperes  in 
terdum  libentiusquam  diui 
tes.fol.  23  i.f 

Eleemofyna  quantum  poflit  a- 
pud  Deum.foI.233. a 
Elecmolynas  Jargientibus  mu! 

ta  Dev  cofert  bnficia.f.iyy.h 
Elcemolynam  ex  deterioribus 
facimus.fol.  1 76. d 
Elcemolynam  & opera  pietatis 
cxerceamns.  fol.  z 1 8 .d.f 
Eleemolynas  impeditint  fum- 
ptus  in  rebus  vanis.fol.  2 1 8.h 
Eleemofyna?  cur  tarn  cxiguar 
fiant.fol.  T7o.f 

EJeemolynis  redimant  diuites 
peccatn  fua.  fol3  97.3 
Emedenms  vitadfi  licet.  f.7.d 
Emendemus  flatim  deprauatos 
mores.fol.4 19  b 
Epifcopis  quanta  rcucretia  dq- 
beatur.foI.37i.c 
Erubcfcam*male  agere.f.178.  h 
Aitas  manna  requiriturin  prat 
dicatore.fol.58.d 
iEterna  recordemur.q.  tata  re- 
rfi  rpalifi  cura  gerim5.f.63.e 
/Etcrnaamemus  & temporalia 
. dcfpiciamus.  fol.67.f 
/Etcrna  pro  temporalihus  com- 
minarc  extrema?  dementix- 
eft.fol.4<f.f.&  fol  75. b 
Euchariilia  quam  reuerctcr  lu- 
mendafit  I0I.4 1. d 
Euangelica  veritas  non  indiget 
humano  fuco.  fol.  3^4.0 
Ex  a- 


INDE3 
Exame  quam  diftriaum  eric  in 

itidicio.  folio  131.0 
ExcefTus  in  veftitu  fugiamus. 
fol.4op.d 

Excufationes  aliquoru  ne  igno- 
fcant.foI.i7i.f 

Excufationes  maloru  n&  admit 
titDeus.f.i83.g.  & f.izi.d 
Excufationes  non  quieramus, 
vt  fugiamus  a diuino  obfe- 
quio.fol.2j  7. a 

Excufationcsqu^runtmali  pec 
carorum  fuorum.fol.itfi.d 
Exepla  mira  fan&orum.  f.3  x.d 
Exeplo  prauo  non  ofFendamus 
proximos.fo.28o.c 
Excmplo  fuo  bono  fandi  doce 
bant.fol.378.b 

Exemplum  bonum  vbiquc  dan 
dum.fo].3  7^-c  .&  3 77  j.e 
Exemplum  malum  quantC  in- 
com  modet.fol.  2 7 2.d 
Exemplum  fumunt  prudences 
ex  alijs.  foI.2pS.e 
Exemplum  prauum  quantum 
Deo  difpliceat.  fol.3ou 
Exemplum  fumamus  ex  alijs . 
101.413.3 

Exploremus  noftra  fa  da  potius 
quam  aliena.fol^ptf.b 
Expedat  nos  Dcus  ad  pzniten 
tiam.fol.i86.c 

Exerceamus  nos  in  virrute,fi  vo 
lumus  progreflus  aliquos  re 
portare.fol.72.d 
Excrceam9nosmoderatc.f.8  y .a 
Exerceamus  nos  in  operibus  mi 
iericordix.fol.2 1 p.b 


FA  c 1 a m v s quod  in  no 
bis  eft,  &Dcumhabebi- 


* 


kervm 

mus  fautorem.foI.2pp.<f 
Facile  ftatim  drmoni  fuccuoK 
bimus.fol.303.g.h 
Fama  laboreparatur.  foI.82.c 
Fama  vera  in  quo  cofiflat.f.p3.f 
Famuli  & domini  in  quam  mul 

tis  conueniant.fol.ifo.b 
Famuli  & domini  in  quam  pan 
cis  differant.fol.  1 y o.c 
Fauet  Deus  in  maioribus  peri- 
cuIis.fol.3po.l1 

Fauore  Dei, opus  ha  bem  us.  fo- 
lio 424J 

Fauorem  Dei,&  fandorum  im 
ploremus.fol.ip3.c 
Fauorcs  multos  nobis  dat  De% 
ne  fuccumbamus.  fol.iyp.  g 
Feliciratis  magna*  loco  ducen- 
» dum  eft  bonum  nancifci  pa- 
ftorem.foI.37j 
Ferdinandi  regis  catholici  exe- 
plum.foI.i86.g 

Fcf tidies  quomodocelebradi. 
fol.2p<J.a 

Feftis  diebus  multi  plus  offen- 
der quam  alijs  dieb.  f.2py.g 
Feftis  diebus  Deus  eft  conuiua 
nofter.fol.2p<?.b 
Feftis  diebus  in  quibus  nos  exer 
cere  debeamus.  fol.zprf.b.f 
Feftis  dieb.  prohibita  vfirq  im 
pedtunt  deuotionc.  fo.  2P7.3 
Feffos  dies  quomodo  celebrarc 
debeamus. fol.2po.f 
Feftum  dedications  quomodo 
inftitutum  & cur.fol.i  96. c 
Fidamus  Deo  ex  toto  corde.fo 
Iio  28p,e 

Fides  cum  operibus  fociada  ell, 
f.8i.e.«  f.ii7.h.fif4ry.b 
Fides  debihcari  videtur  frequ€ 
tia  peccatorum.  fol.  1 1 8.c 
Fide* 


MEMORABILIVM. 


Fides  pftantiflima  virt#.f.27j'.a 
Fidcs  noftra  multis  mirabiiib. 

& (ignis  coficfnatur.f.33P.b 
Fidei  obtemperent  fenfus , & 
ratio  naturalis.fol.  1 1 7-d 
Fidei  magnfi  meritum.  f.27  j.d 
Fidei  magna  firmitas.fol.338.e 
Fidei  maximum  refcriinus  pra» 
mium.  fol.  33^.3 
Fidem  paruipendunt  hxretici. 
fol.i  1 8.d 

Fiducia  noftra  qualis  elfe  de- 
beat.fol.i88.il 

Filij  mali  contriftant  parentes 
fu  os.  fol. 442.2 

Filij  a teneris  vnguiculis  bene 
inllituendi.  fol.442.c 
Filij  multi  nobilium  videntnr 
a barbaris  progeniti.  f.^4.d 
Filij  Dei  cum  fimus,  non  de- 
mittamus  nos  ad  vilia.  f.7i.e 
Filij  fumus  terra;, & nepotes  ip 
fiusnihil.fol.xif.a 
Filij  parentes  bonos  imitetur. 

, folio  272.I1 

Filij  multi  parum  amant  paren 
tes.fol.282.e 

Filij  a tenella  f tate  Iaudabiles 
fugan  t mores,  fol.  2 S 2 . h 
Finis  pratcipuus  nollrorum  bo- 
noru  operu  lit  Dcus.f.i28.d 
Finem  reru  confideremus,&  in 
mediis  no  errabimus.  f.4f  .g 
Firmitas  non  ell  in  rebus  terre- 
nis.foI.p7«a.&  io8.f 
Firmitatem  habeamus  in  vir- 
tute  tarn  in  profperis,  quam 
in  aduerfis.  fol.  3 2.C.&  a 
Formica;  exemplum  dant  ciui- 
tatibus.fol.320.b 
Fortitudinem,&  inconliantiam 
quopingerec  antiqui.  f.$».c 


Fragilitas  humana  quanta  fit. 

fol.i2?.a.&  1 3 4 . f 
Fragilitatcm  nollram  agnofea- 
mus,&  non  fuperbiemus.fo- 
lio  IX3.C.&  223<f 

G 

GAvdia  cceleflia  qualia 
fint.fol.ilf.d 

Gaudia  huius  vita;  quam  fine 
vana.fol.32^.g 

Gaudium  ineffabile  in  cfIo.fo- 
lio  i64-f.&  fol. 3 iS.b 
Gloria  mfidi  mutabilis.f.42.g 
Gloriam  fempiternam  appeta- 
mus.fol.i’7.d 

Gloria  fempiterna  quam  fitiu- 
•cunda.fol.X2  7.d 
Gloria  fuperat  opinioncm  no- 
llram. fol.  ip  1. a 
Gloria  inxllimabilis.  f.  323.fi. 
& folio  340.g 

Gloria  labore  paratur.  f.  3 3 2.  c 
Gloria  ell  flatus  omnium  bo- 
norum  aggregatione  perfe- 
Aus.fol.333.  b 

Gloria  vt  coiequamur , obnixe 
nobis  elaborandG  eft.f.  jp.g 
Gloriam  & beatitudinem  dili- 
gainus,  vbi  eft  pater  coeleilis* 
folio  x^4.a 

Gloriam  coclefiem  iam  ex  hac 
vita  videntur  boni  incipere 
degullare.fol.3  lO.g 
Gloriam  quidem  defideramus, 
at  veto  nolumus  pro  ca  la- 
bores  fuflinerc.fol.3  23. g 
Gloria  parti  fentimus.  f.  3 3 1 . g 
Gloriam  fempiternam  defide- 
remus.fol^Bp.a 
Gloriam  falfam  anteponimm 
verx.fol.3p4.l1 

Glorix 


. 1 


INDJX 

Glorias  magnitudo  ex  eo  cogno 
fcit , q<f  tato  ea  pretio  nobis 
Chriftus  coparauerit.f.  1 64-g 
Gloria?  ccleftis  fuauitas.f.ipl.c 
Gloria?  excellcntia.fol.3 1 S.f 
Gloria?  gaudia  & inferni  penas 
mcditemur.fol.3  i^.h 
Gloria?  fuauitatc  cur  multi  non 
fcntiant.fol.41p  e 
Gloriari  dc  vellibus  & ornatu 
ridiculum  e(l.fol.24.a 
Gloriari  de  generis  nobilitate 
vanum  clt.fol.  j 4.b.&  443  .b 
Gloriari  de  temporalibus  bonis 
vanum  ert.fol.64.h 
Gloriemur  magis  de  virtutp  , 
quam  de  genere.fbl.64.c 
Generis  nobilitas  cogcre  vide- 
tur  aliquem  vt  virtutem  affi- 
duecolat.fol.6f. a 
Gentilitas  cxcavanos  hct  dcos. 
fol.  1 8o.d 

Gentiles  aliqui  vifi  funt  provir 
tute  mortem  pati.fol.31-c 
Gentiles  nos  prxcellcre  qnque 
in  virtute  videntur.fo.  142 . b 
Gradus  quibus  mali  ad  infernu 
defcendunt.fol.6  i.a 
Gratia  Dei  plurimu  reformat 
hominem.fol.3  8p.b 
Grati  fimus  erga  Defi.  fol. 104. 

• c.&  fol.  1 1 8.h.&  fol.286.c 
Grati  fimus  iugiter  & lemper . 
fol.4itf.c 

Grati  profefto  valdc  elTodebe- 
mus  pro  tantis  diuinitus  accc 
ptis  beneficijs.fol.4ti.f 
Gratiflimus  quidc  erat  Dauid 
erga  beneficos.fol.  1 1 x.g 
Gratitudoipfa  noftra  omnibus 
vtique  ornari  debet  & prxdi 
u efle  circumftantijs.f.i  ip.d 


RERVM 

H 

HElena  RuinaTroiar.fo 

lio  403-d 

Herculem  cmn  hydra  pugnare 
quid  figmficet.fol.36-a 
Hxrefes  quomodo  introduce  lb 
leant,  fol.  1 s6.h 

Hxrefes  mulrx  pullularunt  eo 
quod  non  lequercntur  coma 
nem  fim&orum  patruni  do- 
ftrinam.fol.  364.8 
Hxrefim  multi  incurrtint  pau- 
latim  poll  multa  uitia . folio 
364-d 

Hxretici  quibus  vtantur  imptv 
lturis.fol.2  yp.f 

Hxretici  fuarum  inuentionum 
tenaces.fo.26x.d 
Hxretici  polum  fidciamiferfit. 
fol.3  64.C 

Hxretici  cotorquent  fenfum  lit 
terarum  facrarum.fol.3  64.d 
Herodismaximaimpietas.f.tp.d 
Hypocrita?  quibus  comparen- 
tur.fol.i26.c 

Hypocritx  etfi  diflimulare  ue- 
hnt , tandem  tamcn  rnanife- 
ftantur.fol.2fp.b 
Hvpocritx  in  quantas  deneniat 
niiferias.fol.368.b 
Hypocritarum  fatuitas  & per- 
uerfitas.fol.37pc 
Hypocritx  duplices.fol.37P.d 
Hypocritx  fallaces.  fol.3  79.  h- 
& fol.3  8o.a 

Homo  quare  creatus  eft  corru- 
ptibilis&  infirmus.fol.28.tl 
Homomulcis  nominibus  Deo 
obligatos  eli.  fol. 68. a 
Homo  non  cognofdt  quant  £ fit 
dignitatis.fol.68.d 

Homo 


I 


MEMORABILIVM. 


Homoparuus  mudus.  fol.79.cl 
Homoquibus  rebus  compare- 
tur.fol.  1 3 6.h 

.Homo  lolus  inobediens  eft  fa- 
ftori  liio.fol.z^.h 
.Homincm  crcauit  Dcus,vt  vin 
ceret  demotion.  fol.x  1 6.  d 
Hominis  dignitas  maxima,  fo- 
lio t^.h.&xij.h 
Hominis  infignia  qualia  line,  fo 
lio  1 3 5^d- 

Homines  plurimG  debet  Deo . 
fol.u4.c 

Hominum  vita  brcuis.fol.y.e 
Honor  eft  premium  virtutis. 
fol.i4p.c 

Honor  verus  in  quibusfitus  fir. 

fol-394-h 

Honorcm  Dci,qui  fibi  vfurpat, 
quid  mercantur.fol.3  p.f 
Honorem  qui  fugit  inueniet. 
fol+J.b 

Honorem  Deo  demus.f.i4^.h 
Honorcs  muudani  quam  debi- 
lia  habeant  fundamenta . fo- 
lio 53. b 

Honorcs  mundani  appetirum 
non  fatianr.foh  y 3-d 
Honores  mundanos,quos  Chri 
ftus  defpexit,no  appetamus. 
fol.^7-e 

Honorcs  mundanos  contemna 
mus,  cnni  ad  mortem  prope 
remus.fol.141.g-h 
Honores  mundani  multos  ir.fo 
lentes  reddum.fol. I4i.f 
Honores  mfidani  cum  maxima 
anxietate  font.foLi  yo.d 
Honorcs  l>pe  mutant  mores  . 
fol.ii3.e 

Honorcs  mudani  quam  fint  ca- 
duci.fol.3  2p,f 


Honorcs  mundi  cotemnunt  let 
ui  Dei.fol.39f. a 
Honorcs  mundi  caduci.f.43i.d 
Horribilis  vcnict  adiudicandu 
Dominus.fol.2  27.b 
Humana  capacitas  limitata.fo» 
lio  8p.b 

Humana  potentia  inftartoni- 
truicft.f0l.4z-f 
Humiles  Dcusexto!lit.f.f3-g 
Humilcs  fecuri  viuunr.f.  113.5 
Humiles  a Deo  impctratquod 
petunt.fol.iy  6.c 
Humiles  quantum  gaudebunt 
in  die  iudici i.fol. x 1 y ,c 
Humiles  nolunt  laudari . folio 
2iC.a 

Humiles  certcros.  plurimi  fa- 
ciunt.fcl.zpz.b 
Humiliant  l'e  aliqui,  vt alios  fal 
lant.fol.i  1 3-h 

Humiliant  feraagis  ferui  Dei, 
quo  fublimiorcs  sut.  f.5  8 y.a 
Humiliari  propter  Chriftu  ve- 
ruschriliianifmus  eft.f.i  1 3 .h 
Humilicmusnos,(i  traftare  co- 
mode cum  Deo  res  noftras 
volunuis.  fol.2<iS.d 
Humiliorcsftmt  boni.f.  iyo.  h 
HumiIiumconditioncs.f.274.e 
Humilitas  caleftis  animgmc- 
dicina.fol.xp.g 

Humilitas  maxima  feruorum 
Dei.fol.3  i.d 

Humilitas  com mendatur. folio 
4r.d.&  43. d 

Humilitas  tutiftimiis  locus,  fo- 
lio 42.  d 

Humilitas  vera  qualiscflcde- 
bcar.fol.43.l1 

Humilitas  quantum  poflm  fo- 
lio J7-C. 

Hurai* 


V 


INDEX  RERVM 


Humilitas  Chrifli  noftrara  con 
fundit  fuperbiam.fol.i  i $.f . 

Humilitas  cur  apparct  diffici- 
lis.fol.i27.h 

Humilitas  quantum  dccoretop 
timatcs.  fol.  i4f.e 

Humilitas  quanta  impetrct.  fo- 
lio if  2.  g 

Humilitas  & manfuctudo  quan 
turn  placeat  Deo.fol.223.c 

Humilitas  quid  faciat.fol.2  62.f 

Humilitas  ell  afccnfus  ad  hono 
rem.fol.  384.11 

Humilitate  quantifaciatDeus. 
foLfi.c 

Humiliando  fe  quis  magis,  ctia 
magis  a Deo  exaltatur . fo- 
lio 44.d 

Humilitate  dellituti  percunt . 
fol.44.f 

Humilitatem  amemus  f.  1 2 7g 

Humilitatem  & verbo,&  cxem 
plo  tradiditChrillus.f.ii7.h 

Humilitatem  folis  verbis  non 
o(lcndamus.fol.i4t.c 

Humilitatis  magnx  vires,  folio 
1 14-b 

Humilitas  quibus  confidcratio- 
nibus  confer uatur.fol.  1 1 3 ,f 

I 

I Actant  fe  multi  de  gene- 
ris nobiIitate.fol.442.d 
Idololatrip  multi  modi.f.xio.b 
Ieiunia  quam  rigide  olim  ferua 
'rentur.fol.  i38.d 
Ieiunij  excellentia.fol.i30.d.& 
fol.i32.b.c.&  133.3 
Ieiunij  fru&us.fol.  1 3 8.f.h.&  fo 
lb  20  2.  d 

Ieiunium  fine  patientia  non  vi- 


detur  prodcfle.fol.  n6.b 
Ieiunium  etiam  ell  non  pecca- 
re.fol.i3o.f 

Ieiunium  quare  fuerit  inftitu- 
tum.fol.i3i.d 

Ieiunium  multi  deferunr  pro- 
pter leues  cau(as.fa].i32.b 
Ieiunium  verum  quale  elfe  de- 
beat. fol.  137.I1 

Iciunent  omnes  fenfus  & homo 
interior.fol.137.l1 
Immifericordes  exa&am  reddi 
turi  funt  ratione  & feueram. 
foI.2  2p.C 

Impatientia  no  (Ira  magna  eft  . 

fol.2  24.C.&  fol.3oy  .a 
Impij  in  labirynthum  maximu 
conie&i  funt.f0J.3p-b 
Inanis  gloria*  multi  modi,  folio 
i2p.e 

Incitaread  vindida  potius  elTe 
videtur  infidelium.fol.  1 67. c 
Incommoda  multa  lequuntur, 
quod  Deum  non  habeamus 
prxfentem.fol.  1 8 1 .f 
Inconftantia  maxima  vacilla- 
mus.fol.  no.c 

Inconftantia  noftra  magna  eft . 
fol.  203. h 

Inconftantia  interdum  videtur 
Dei  punitio  iufta  erga  nos. 
fol.  3 op  .d 

Inconftantia  rerum  mundana- 
rum.  foI.443.h 

Inconfhntes  quas  habeant  con 
ditiones.fol.32.il 
Inconftantes  litmus  in  Dei  Hdu 
cia.fol.2  8s>.f 

Inconftantes  fumijs  in  bono.  fo 
lio  307.h.&  3oS.d.c 
Inconftantes  quibus  comparen 
tur.foI.3op.b  , • 

In- 


MEMORABILIVM. 


Inconfhntes  fuot  res  terrenx . 
fol.  444.3 

Incrcdulosquopuniat  Deus.fo 
lio  415. c 

Inducit  Deus  ad  bona,  & diabo 
l«s  ad  mala,  fol.z  04.I1 
Inferni  cruciatus  fatis  cxplicari 
non  potcfl  quantus  fit  .f.  1 i.g 
Inferni  cormenta  horrenda.  fol. 
itf  .g  & 7j.d.&76.e.  & 77.C 
&i33g 

Inferni.tormcnta  quomodo  co- 
gnofcantur.fol.i8.a 
Duplex  p£na  in  inferno.f.  1 8.d 
Inferni  pgnas  timeamus . folio 
117.C.&  fol. 4 1 x.h 
Inferni  tormenta  quare  in  fem- 
piternum  durabunt.f.z  1 £.h 
Inferni  tormenta  quanta  fint.fo 
Iio233.f.g 

Inferni  tormenta  no  alleuabun 
tur  per  ufum.foLz34.d 
Inferni  pfnas  & gloriz  gaudia 
meditemur.fol.  3 26.I1 
Inferni  graues  cruciatus.  folio 
3 pp.  h.&  40o.d.&  41 1.  d.& 
4ii.d.c 

Inferni  timorem  multi  videtur 
abiecifle.foI.410.l1 
Inferni  tormontta  grauiflima. 
fol.yp.f 

Infernus  paratus  erat  diabolo . 
fol.z  16.  c 

Infernum  faltcm  timeamus , fi 
beatitudmem  non  amamus . 
fol.33z.f 

Infirmos,&in  carcere  pofitos 
vifitemus.fol.2P7-c.&  zp8.d  * 
Infirmos  aliqui  vificare  folcnt 
magis  fui  c6mout  caufa  qua  ~ 
infirmorum.fol.2P7.g.h 
Infirmitates  via  ad  mortem. 


folio  144.fi 

Infirmitates  quanta  adferanteft 
moda.fol.zp8x 

Inferni  ignis  quo  plus  combu> 
rat  unos  quam  alios.fo.  14  3 .g 
Ignominiz  homines  perducunc 
in  Dei  cognitionem.fol.zf. 
g.&  fol.zp.c 

Ignominias  pati  propter  Deum 
gloriofum  cfl.fol.3  iz.d 
Ignofcamus  proximo  ex  animo. 

fol.i72.b.&  K»3-g 
Ignofcet  nobis  Deus,quiprzci- 
pit  vt  ignofcamus. fol.  1 3 6.  d 
Ingrati  fumus  erga  Deum . fol. 

£8.b.3o8.d.&  4zp.g 
Ingrati  no  fimusaduerfiis  Deu. 
fol.n8.e 

Ingrati  quaics  fint.fol.T  1 8.h 
Ingrati  non  bene  copcnfant  ac- 
cepta  beneficia.fol.i  ip.b 
Ingrati  quantu  Deo  difpliceanc. 

fol  .4 16. f 

Ingrati  non  fimus.fol.4 1 S.d 
'Ingratitudo  deteftabile  vitium. 

fol.  1 1 8.g.&  4 1 6.C.&  4 x i.c 
Ingratorum  confufio.fol.4 1 8.d 
Ingratitudinis  exemplum  nota 
biIe.fol.3o.g 

Iniuriam  Deo  infert  qui  tollit 
ab  eo  przmia  bonoru  & fup- 
plicia  malorum.fol.nS.h 
Iniuriam  condonarc  gloriofum 
eft.fol.  i^7.b 

Iniurias  condonarc  antiquifli- 
mum  efl.fol.i;  8.d 
Iniurias  ad  itnitationc  Chrifh’ 
condonemus.fi,  i62.g.i6  7. h 
Iniurias  condonarc  maximum 
cftlucrum.fol.i68.b 
Iniurias  propter  Deum  conao- 
nemus.fol.i7z.d 


Iniu- 


INDEX 
Iniurias  Dei  fertiis  i nfliftas,  ip- 
fe  fibi  afcribit.fol.3  i6.g 
Iniurias  qui  non  condonant  rc- 
prchenduntur.fol.376.e 
Iniurias  nobis  inftt&asobliuifca 

mur. fol.  417. f 

loimici  quantu  coducat.f.iy  7-f 
Inimici  nri  quales fine. f. if 7-g 
Inimicos  amemus.fol.  1y7.l1 
Inimicum  amarc  conforme  eft 
legi  nature  .fol.  1 y8.b 
Inimicorum  diledio  eftinfigne 
populi  Chrillianl.fol.iy 8.c 
Inimicos  bonis  operibus  uinca- 

mus. fol.  160. c 

Inimicitiam  radicitus  extirpe- 
mus.fol.16  i.h 

Inimicicia  quam  cxcos  nos  red 
dat.fol.131.l1 

Inimicos  quocurabim*.  f.i68.f 
Inimico  magnum  demonftre- 
mus  amorenvfol.  1 6 8.g 
Inimicum  amare  vtilillimu  eft . 
fol.  1 69.  a 

Inobedientibus  plagas  multas 
immictic  Deus.fol.26y.d 
Infignia  prxdara  fol.  1 17.3 
Infolefcimus  facile  in  bac  uita . 
fol-34o.f 

Infpirationes  diuinas  non  fper- 
namus.fo.  y i.a.&  yp.d.&  71* 
h.424.f 

Infpirationes  diuinas  recipia- 
mus.fol.24j. a 

Infpirationes  fandx  a Deo  pro 
ueniunt.fol.2p8.f 
Infpirationes  fan  das  mail  rc- 
fpimnt.fol  i9S.f 
Infpirationes  diuinas  cum  uene 
nnt  copledamur,cQ  ignore- 
m*  qh  reuerfurc  finc.f.  299-3 
Infpirauonibdandis  excitat  nos 


RERVM 

Dcus  a sono  pcccati.  f.  298.5 
Infpirationibus  diuinis  parea- 
mus.fol.298.h.&  2 yS.c 
Infpirationibus  diuinis  parent 
fcruiDci.foI.414g.il.  . 
Intentio  bona  requiritur  in  no- 
ftris  operibus.  fo.92. a.  1 3 o.d 
Intcntionc  in  Defi  dirigamus.f. 

12  j.f.&  130. h.&  13  y.h.i6o.d 
Intetioncs  male  sCi c tanij  ligna 
in  inferno  ardentia.  f.  2 1 6'. g 
Intern  perantia  quatum.noceat. 
fol.ip3.h.&  195 • f.&  209. b. 
& 208.f.&’4O4  g 

Intempcrantia  viget  hoc  noftro 
fecuio.fol.203.a 
Intempcrantia  vitiorum  mater, 
fol.  203.  b 

Intemperances  quo  redigantur. 
fol.406.l1 

Interccdct  nullus  pro  nialis  in 
dieiudicij.fol.2  2 7.c 
Intcrceflio  fandorum  nccefla- 
ria.fol.i  56.C 

Inuentiones  mult*  Dei,vt  ho- 
mines in  celum  ducat, dando 
eismerendi  matcriam  . folio 
2J.g.&  29.C 

Inuentiones  querit  Dens  vteu 
ferio  amemus.fol.  y y .g 
Inuentiones  malorum  quatura 
incommodent.fol.  1 5 7.d 
Inuetioes  multas  qrit  De*,vt  A 
peccato  abftincamus.f.zo8.c 
Inucrecimdi  ne  fimus.fo.  1 7S.h 
Inuidi.i  ocs  fere  ir\iiadit.f.z2.h. 
Inuidia  dcccliabile  malu.  1 3 i.c 
Inuidia  nulla  erit  1 cjlo.f.  1 6 y.e 
Inuidorum  qualicates.  fol. 36.6 
& 74.C.&  13  i.g 
Inuitat  nos  Dcus  ad  veniaui. 
fol.i33.c.&43*g 


> * 


Inuo- 


M£  MOR  ABILI  V'M. 


Inuocemus  Deu  in  noftris  cala- 
mitatibus.fol.y>8.g'.  & 27^. 
& 301. h 

Ioannis  Baptiftf  fidclitas.f.jp.d 
Ioanis  Baptifta;  humilitas.43  .d 
Ioannes  Baptifta  obtinet  fedem 
quam  amifit  Lucifer,  fol.  y t.c 
Its  aduerfariorum  cocedamus. 
folio  237.C 

Ira  et  breuis  quatii  nocet.427.f 
Iratosquo  placabimus.  f.z^i.d 
Iram  Dei  timeamus  , qua;  nos 
manct  iniudicio.fol.z££.e 
Iudicij  vltimi  defcriptio.fol.tf.f 
Iudicij  vltimi  confiderationes . 
folio  i4.d 

Iudicij  memoria’quatn  fit vtilis. 
folio  2 24-e 

Iudicium  extrcmu  horrendum. 
folio  314.C 

Iudiciu  generale  cur  fiat, quam- 
uis  praeceflerit  particulare. 
folio  7.b.&  i4p.f.&  np.d 
Iudicij  diem  obliuilci  videmur . 
folio  2i8.b 

Iudicij  die  paru  timcmus.2  20.f 
Iudicium vltimum  nomadmit- 
tit  deprecatores.fol.7.f 
Iudicium  vltimum  dicitur  dies 
Domini.fol.  2 2y.d 
Iudicium  pr^cedet  ignis  horren 
dus.  fol.  230.3 

In  iudicio  nulla  falutis  fpes  re- 
linquetur  maIis.fol.7.h 
In  iudicio  qualis  quilque  fucrir, 
manifeftabitur.  fol.  2 1 y .b 
In  iudicio  mali  vehemeter  coan 
guftabuntur.fol.y.d.h 
In  iudicio  locus  dabitur  pro  me 
ritis  cuiufque.fol.2iy.d 
In  iudicio  Deus  pro  fuo  honorc 
• relpondcbit.fol.^.g 


In  iudicio  quam  confufi  erune 
mali.  fol.  2 1 y.e 

In  iudicio  multa,qu£  nunc  funt 
occulta, patcbunt.fol.  io.a 
In  iudicio  non  valebunt  preces.  - 
fol.  2 16.  e 

Iudicij  extrcmi  horrorem  nul-  . 
lus  exprimere  valet,  fol.  io.c 
& 22  t.b 

In  iudicio  terrebuntur  omncs. 
folio  2 1 7.  a 

Iudicij  vltimi  fententia  irreuo- 
cabilis.fol.  io.f 

In  iudicio  quid  interrogabunc  < 
mali  bonos.fol.io.d 
In  iudiciu  cur  veniat  dns  cum 
comitatu  fandorum.fol.14-c 
In  iudicio  vltimo  non  crit  locus 
negationi.fol.iy.b  J 
In  iudicio  confidentcr  boni  ob- 
uia  Chrifto  procedet.f.iy.d 
In  iudicio  etiam  boni  timebut . 
folioiy.b 

In  iudicio  non  erit  locus  miftri- 
cordix , nec  deprccatoribus . 
folio  iy.g 

In  iudicio  varia  prodigia.  f.  1 6.c 
In  iudicio  cum  maieftate  veniet 
dominus.  fol.2i7.b.& 220.C 
Iudicium  non  timerc  magng  eft 
cscitatis.fol.i7.c 
Iudicifi  rigidu  eft  futuru,&  idcir 
co  penitetia  agamus.  f.y4.d 
Iudicio  dac  Deus  vnicuique , 
quod  fuum  cft.fol.74.b 
Iudicium  vltimum  timeamus. 

fol.iy  i.g.&  2i4.e 
Iudiciu  Dei  oblitiifcimur.304.d 
Iudicia  Dei  iufta.fol.4O0.b 
Iudicium  vltimum  femper  ante 
octiloshabeamus.fol.4i4-c.f 
Iudiciu  vltimu  terribile.f.4 1 1 .e 
M M M Iu- 


INDEX 
Iudices  debent  csrteros  mctiri 
£qua  omnibus  mcfura.f.  5 2.b 
Iudices  mali  vtutur  iniquo  pon 
dcre,&  menfura  fol.?  a.c. 
Indices  iniqui  leges  ipfas  ad  libi 
turn  concorqucnt.fol.  52  e 
Iudices  mali  puniehtur  graui- 
ter.foI.221f 

Indices  qualesee  debeat.37j.l1 
Iudicis  maieilas  valde  malos  ter 
rebit. fol.22p.  g 

Iudex  non  debct  recipere  dona, 
& munera.fol.ji.f 
Index  red®  a dno  pmiabit.  J2.f1 
Index  <j  no  audct  potctiori  re- 
fillerc  deponat  officifi.  2 3 6 .b 
Iudiccm,  & principe  quomodo 
pingerent  antiqui.fol.  ji.h 
Iudicant  dc  vitaaliena,  qni  fua 
oblinilcuntur.fol.247.a 
Iudicant  homines  ina?qualitcr 
de  codem  opcre.fol.i  j j.c 
Iudicamus  facile  aliena.  folio 
i47  g ■&  5^4'd 

Iudicare  temerc  quam  /it  dere- 
llabile  f0l.3pj.e-f.  & 4o3.g 
Iudicemns  res  in  bonam  par- 
tem pociusquam  in  malam. 
folio  3PJ.g 

Iudicantes  alienam  vitam  farpe 
faIluntur.fol.248d 
Iudicabit  Deus  occafiones  tarn 
boni , quam  mail  ad  virtu- 
tem.fol.22p.e 

Iullitia  , & £quitas  in  omnibus 
feruanda.fol.j  i.h 
Iu/litia , & ^quitas  fuftcntant 
rempub.f0lj2.dg 
Iuflitia  apud  Deum  contra  pec 
catores  clanut.f0l.3j  7.2 
Iuflitia  Dei  in  quibus  opcribus 
valde  reluxerit.fol.387.c 


RERVM 

L 

LAeyrinth vs  Dcdaliqd 
fignificaret.fol^p.a 
Labyrinthus  Creten/is.  f.4ip  d 
Labe  carcre  debet  qui  alios  car- 
pit.  fol.23  7.  b 

Labi  nos  interdum  Deus  per- 
mittit  ad  maius  bonu.f.3  82.g 
Labimur  facile  in  mala.f.3p6.g 
Laborarc  recufamus  in  hac  vi- 
ta, & idcircoinalia  grauitcr 
patiemur.fol.76.c  - 
Laborare  multo  magis  pro  f ter 
nis  dcbcmus.qui  tantum  pro 
tpalibus  laboramus.  f .3  4 3 . c 
Labores  pro  Deo  tolerati  fj  !i- 
ces  habcnt  fuccelTus.fol.  1 8.h 
Laborcmus  in  hac  vita , vt  in 
aliaremuneremur.  fol,8o  h 
Labores  iinittit  Des,vt  cniede- 
mur.f.2  j.b.&  14  j.b  & i ^.a 
Labores  pp  Dcuppe/Ti  couer- 
tuntin  magna  qmete.  f-3o.c 
Labores  pr.Tcederc  debet  prx- 
mia.fol.3  j.f 

Labores,  & calamitates  contin- 
gunt  feruis  Dei.  fol.3  *.d 
Labores  pro  Chriflo  perpc/Ii 
pliirimumcondticunt.f.tfo.b 
Labores  noflros  contuct  Deus, 
vt  eofdem  remuneretur . fo- 
lio 7<>.a.&  182.  g 
Labores  Deus  mittit  ratione 
vinu  nraru.f.  i82.g.  & 273.C 
Labores  a Deo  immilTos  hi  lari 
vultii  cxcipiamus  . fol.id4.b 
Labores  fufeipiedi,  vt  podimuff 
tandem  Deo  frni.fol.i84.f 
Labores  nollros  fentit  Cbri- 
ftllS.fol.2  20.f 

Labores  futurae  vit*  grauidimi 
enint. 


/ 


MEMOR  ABILIVM. 


erunr.fol.if7.h 
Labores  multi  fuccedut  his,qui 
Deo  fion  obediunt.  fol.i7p.c 
Laborcs  niliipli  expert!  fueri- 
mus , vix  aliorum  compati- 
mur.fol.2pS.d 

Laborcs  propter  Deum  tolera- 
tiquam  lint  plorioli.  £3  29.b 
Labores  optime  quidem  remu- 
neratur  Deus  pro  iplius  no- 
mine toleratos  fol.329.d.e 
Labores  pro  Chrillo  toleraii 
optime  copen(jntur.f.344.g 
Labores  grauiores  videntur  in 
imaginatione , quam  cum  re 
vera  acciderint.fol.34f  .a 
Labores  propter  Deum  paticn- 
ter  tolcremus.foI.39i.a 
Labores  cur  bonis  contingant . 

fol.39i.d.&  42 1. b 
Laborcs  fiiaues  reddit  Deus  . 
folio  3 <>2.  f 

Labores  noftros  Chriftus  nobi- 
litauit.fol.3pi.f 
Labores  bene  tolcrati  quoniodo 
nos  in  c^lum  ducant.  f.402.c 
Labores  patientcr  lulimeamus. 
folio  120.g 

Labori  aftiduo  non  polfumus 
Temper  elfcintenti.  fol.8f.c 
Lachrymas  Deus  libentcr  au- 
dit. folio  2 77  c 

Lachrymx  in  lolitudine  inue- 
niuntur.fol.3  j6.d 
Laqueos  multos  nobis  dimon 
intendit.fol.204.f 
Laquei , cum  lint  multi  nobis 
intenti,  pluribusetiam  opus 
eft  oculis  fol.204.g  * 
Latidare  feipsu  curpeeft.f.43  ,d 
Laudare  aliquem  ante  os,  adu- 
latorum  videtur.fol.ztfS.c 


Laudari  ab  improbis,  virtipe- 
rari  videttir  potius.  fol.qS.c 
Laudari  omnes  cupimus . fo- 
lio I2p.d.&  337.I1 
Laudes  holuni  declinem’.!29.d 
Landes  humanarquam  lint  ca- 
ducs.fol.206.b.d 
Laudemus  Deum  in  hac  vita, 
liquidem  etiani  in  alia  idip- 
film  f.i&uri  fumus.fbl.143.il 
Laudemus  nome  dni,  cum  audi 
mus  illud  blafphcmari.3  77.d 
Laudis  human x auidi  in  quanta 
deueniant  dementia. f.3 68. b 
Lectio  diuina*  legis  quantum 
conducat.fol.3p3  h 
Legi  Dei  feruire  magnum  ell 
patrimonium.fol.p6.g 
Legcnaturalcferuemus.  3zo.b 
Legem  Dei  in  corde  (cribamus. 
folio  368.C 

Leges  volutit  mali  cu  iplis  con- 
tbrmari.fol.f  a.d 
Leges  falforum  deorum  quam 
lint  fang11inolentar.fol.3f  3. h 
Legibus  multi  abututur.  2 ip.b 
Legibus  diuinis,&  humanis  nos 
gubernari  linamus.fol.2  70.a 
L^titia  magna  erit  illius  in  nior 
tc  , qui  fe  bene  prarparatum 
inuenict.f0l.3f  7.f 
Lex  Dei  qua  litfuauis.  f.3  f 4 a 
Libenter  audimus,cum  quis  no 
bis  placcntia  loquitur,  f.3  8.d 
Liberales  limit*  erga  paupercs . 

fol.232.b.&  401. e 
Libri  peftilentes  comburendi. 
folio  394.3 

Libros  bonos  farpe  vcrfcmus.i 
folio  3 17.C 

Lic£tiam  nimiam  qurrunt  ma- 
li.fol.3  £ 2.b 

M M M z Lim- 


INDEX 

Limbus  quidfit.fol.3p8.g.h 
Lingua  efFraenis  quam  In  peri* 
culofa.fol.p3.I1 

Lingua  mala  nmlta  gcncrat  in- 
commoda.fol.  3 j 8.e 
Lingua  multi  faepe  Deum  offen 
dunt.fol.41 3.  g 

Linguam  nollra  dirigat  Deus . 
folio  P3-g 

Linguam  diligenter  cuftodia- 
mus.fol.330.e 

Linguae  bonus  vl'us  vtililsimus  . 
folio  P4.a 

Linguae  conditioncs.fol.33  i.a 
Linguae  fraenum  adhibeamus. 
folio  33  i.b 

Litere  fine  virtuteparum  vide# 
tur  prodeflc.fol.no. a 
Lites  fuas  apes  dirimunt,fi  pnl- 
. ucre  afpergantur.fol.i24.d 
Liuorc  comotictur  multi,  f-4  J-b 
Loquamur  temper  bona  dc  pro 
ximis , & pro  cis  refpondea- 
mus.fol.23b 

Loquacitas  excitatur  in  conui- 

UI1S  fol.^OO.C 

Ludi  pubhcialiquadofunr  per- 
nitiofi.  fol.30c.l1 
Lutherus  diflolurus,&  propha- 
nus,ac peliileciflimus.  367^ 
Luxuriadctellabilevitiu.  ip4-c 
, < 

M 

MAgi^tros,  & parentea 
rcuertnter  tra&emus. 
1 folio  3 77  g 

Magnates, fi  mali  fuerint,quam 
paruifient.fol.22£.h 
Male  agitur  cum  viro  improbo, 
quod  hie  non  puniatur,  fiue 
' peflimum  cfl  falutis  cius  in- 
dicium.fol.z$.e 


RERVM 

Maledici  func  multi , & detrt- 
ftorcs.fol.246.h 
Mails, quod  affli  ftiones  no  con- 
tingant  infauflum.  fol.7t.f 
Malis  videtur  Deus  longe  abef- 
fe  fol.4i8.g 

Mali  abutuntur  Dei  patiencia . 

folio  1 3 -g  % . 

Mali  in  iudicio  triflitiaafficicn 
tur.f<d.7.a.&  p.a 
Mali  fe  fccuros  arbitratur  pro* 

{>tcr  aliqua  bona  opera . fo* 
io  1 3 . h.&  143 

Mali  aliorum  explorant  defe- 
ftus,in  fuis  interim  caectitien 

tes.fol.i4.b 

Mali  irridet  admonitiones  Dei, 
& feruorum  eius.fol.yo.f 
Mali  Dei  timorem,  & apud  ho* 
mines  vcrecundiaamilerunt. 
folio  yo.g 

Mali  bonosperfequurur.f.  y r.b 
Mali  amici  funt  dtfcordiae , fit 
di  flenfionis.fol . y 1 .b 
Mali  fuoru  clara  Ucmmata  do* 
nigrant.fol.<<4.a 

Mali,  & peruerfi  non  mcrentur 
appellari  homines.foI.67.g 
Mali  inconftantes.fol.rfp.a 
Mali  non  defpcrent.fol  *74.d 
Mali  quo  tade  redigatur.f.7f.g 
Mali  quanto  in  errore  viuant . 
folio7f.e 

Malt  quam  fint  caeci.fol.76.d 
Mali  quomodo  in  inferno  erti- 
ciabuntur.fol.77.a 
Mali  tandem  praeftant , vt  boni 
meliorcs  fiant.fol.i  1 y.h 
Mali  bonos  cotemnunt.f.  1 1 6.d 
Mali  bop  os  perfequendo  cos  il- 
luflriorcs  reddunt.  fol.  1 i6.e 
Moliinquieti  viuunt.fol.  1 47  c 
Mali 


MEMOR  ABILIVM. 


Mali  fibi  afcribunt  bona  quae 
habent.fol.i  yo.e 
Mali  fibi  perfuadent , quod  a 
Deo  non  vidcantur.fol.  1 8 2 .c 
Mali  quam  peflime  Deo  fer- 
uianr.fol.  i97>g 
Mali  alios  fufpicantur  malos. 
fol.  198.  d 

Mali  in  focietate  darmonum  re- 
manebiint.fol.4 16.( 

Mali  cur  £tema  poena  mulfta- 
buntur.fol.zi2.f 
Mali  multisde  caufis  ab  angc- 
lis  tradentur  in  manus  dae- 
monum.fol.23  1 .a 
Mali  folent  culpam  ftia  in  alios 
transfcrre.fol.  2 3 6.  h 
Mali  ex  bona  do&rina  in  peius 
proficiunt.fol.  2<*i.h 
Mali  fe  exagitari  patiuntur  a 
drmone.fol.2<;r.h 
Mali  qua  vtatur  aftutia.  f. 262. b 
Mali  ftatim  inueniunt  opportu- 
nitatem  ad  fua  fcelera  patran 
da.fol.2<>3.e 

Mali  faciem  a virtuteauertunt. 

folio  i78.g 

Mali  adeo  caeci  funt,  vtmiferia 
fuam  non  agnofeant.  f.z84.b 
Mali  in  quanta  verfentur  mife- 
ria.fol.2  84.b 

Mali  in  maxima  verfantur  angu 
ftia.fol.2  84.f 

Mali  nonnulli  iam  in  hac  vita 
-tormeta'indpiunt.  fol.284.fi 
Mali  quam  turpiter  labantur . 
folio  28 3. f 

Mali  non  fentiunt  quam  graue 
onusfullineant.fol.28  3. h 
Mali  qOo  client  tradadi.f^oo.g 
Mali  curant  prxtextu  virtutis 
1 fua  fcdcra  occultare.  f.joi.d 


Mali  bonos  dies  appellant, quo* 
in  vitiis  confumunt.  fol.3oi.f 
Mali  valdeonerati  funt,  & ta- 
men  id  non  fentiunt.  f.302.b 
Mali  fc  totos  vitiis  tradunt . fo- 
lio 302.  d 

Mali  in  bono  remi(Ti,&  in  malo 
diligentes  funt  fol. 302. f 
Mali  (c  cu m ccclcfia  conforma- 
re  nolunt.fol.303  c 
Mali  deterioresquotidiefiunt. 
folio  309.3 

Mali  oculos  in  difficultateconi* 
ciunt  potius , quam  in  prae- 
mia.fol.3  if.f 

Mali  ad  dignitates  eue&i  info- 
lcfcunt.fol.32  i.d 
Mali  in  tenebris  ambulant,  fo- 
lio 328.d 

Mali  Deu  perfequutur.  f.348.a 
Mali  audire  volunt  fibi  placen- 
tia.fol.349.e 

Mali  quantopere  dccipiantur. 
folio  388.e 

Malitia  non  poteft  diu  ccLiri . 
folio  40.g 

Malitia  hominu  quodeueniat. 
folio  z6 1 .f 

Maloruangulliz  in  morte.iS  h 
Malorum  conditiones  . f.3oo.d 
Malos  etiam  in  hac  vita  aliqn 
incipit  Deus  ca(ligare.f.24.h 
Malu  non  facere  no  lufficit , fed 
faciendG  eft  ctia  bonu.  2 1 6 .d 
Malus  vir  multis  dominis  fubii- 
citur.fol.26.f 

Malus  quantum  affligatur  cum 
anima  corpon  vnietur.  220.fi 
Malus  eas  res,  quibus  vtitur 
contra  Deum,  patitur  poftea 
in  punitionem.fol  236. a 
Malus  vtmareferuet.  fol.  284^ 
M M M 3 Ma- 


INDEX 

Malus  omnibus  creaturis  noxius 
eit.fol.301.il 

Manfuetudo  maxima  Ioanis  Ba 

ptiftx.fol.37g 

Maria  virgo  quacum  diligeretfi 
lium  fiiu  dnm  noftru.fif  8.d 
Marix  humilitas  quanta  fit.  fo- 
lio 370  c 

Marfupium  auari  cui  compare- 

tur.fol.42p.d 

Martyres  quomodo  efle  pofli- 
mus.fol.4i4-e 

Martyrium  duplex.fol.383.l1 
Matres  fecum  Alias  ad  templadu 

cant.  fol.  283^ 

Medici  quo  fe  gdfccre  debeant  iu 
vifitandisinfirmis.fol.2p7-f 
Medium  tenere  debent  qui  alios 
rcgunt.fol.yi-d 
Mendacesnonfimus.fol.47-g 
Memorcs  fimus  malorum  in  die 
bonorum.fol.34i-d 
Mercedemnon  expedet  in  futu 
ra  vita  qui  in  hac  non  laborat. 

foU73.g  r a f 

Milites  circunfpede  viuant.  fo- 
lio iji.H 

Milites  quales  efle  debeant . fo- 
lio 15  2.c.e 

Militis  arma  bona  confcientia. 
fol.ifi-f 

Minatur  Deus  his  qui  mifericor 
dianon  vtuntur  cum  pauperi 
bus.fol.izp.a 

Mirabilis  Deus  in  creaturis  fuis. 
fol.7P.c 

Miracula  vera  no  poflimt  fieri  m 
fi  autoritate  Dci.fol.2P3.f 

Mifericordes  fimus.fol. 28. f 

Mifericordcs  Deum  habebunt 

propitium.fol.228.il 

Mifericordes  fifimus  gaudebit 


RERVM 

plurimum  Deus.fol.2  3 2 .d 
Mifericordiam  a Deo  non  impe 
trabit,qui  inimifericors  fuerit 
erga  paupercs.fol  po.c 
Mifericordia  magna  Dei.f.13  3-d 
Mifericordia  ad  amicos  &inimi 
cos  porrigitur.fol.i63,a 
Mifericordia  Dei  maxima  eft. 
fol.22  i.b 

Mifericordia  Dei  modo  vtamur, 
cum  tempusdatur.fol.2  72.g^ 
Mifericordia  Dei  quam  amplilli 
ma  fit.f0l.2p  1. h 

Mifericordia  denegatur  crudeli- 
bu's.fol.3PP.g 

Mifericordia  & iuftitiain  Deo. 
fol.41 7-f 

Mifericordix  opera  faciamus.fo 
lio  16p.f1 

Mifericordix  opera  quo  fbleat 
Deus  compenfare.fol.  1 7 6.b 
Mifericordie  excelletif.f.  2 2p.b 
Miflasdomi  celebrare  non  facia 
mus  nifi  propter  iuftam  cau- 
Aam.fol.i  4 1. a 

Miferiam  noftram  facile  cogno- 
feemus  contemplantes  tanta 
Dei  maieftatem.fol.342.c 
Miferiam  noitra  & culpam  agno 
fcamus.fol.43i*h 
Modcratioadhibenda  eftinim- 
penfis.fol.2  54.c 

Modefti  fimus  in  verbis  noftris . 
fol.2p2.c 

Moderate  vtendum  cibo  & vefti 
tu.fol.34i.c 

Monet  nos  Dcus,ne  ignoratiam 
poflimus  prgtendere.fol.  1 6.  c 
Monet  nos  Dcus,vt  emedemur. 
fol.22 1. h 


Monet  nos  Deus,quauis  videap 
quod  propter  culpa  noftram 


MEMOR  ABItIVM. 


non cmendahimur.ro!. 5 y i.e  ' 
Monet  nos  Dens  vanjs  ntodis . 
fol.4  24.d 

Moncainus  cG  chaiitate  amicos 
/ decorudefc&ibus.fol.zps.c 
Moncamus  alter  alteru.f.3  04.  g 
Monerenos  lolct  Deus,  vt  corn 
gamnr-  fol.iz.h 

Morbi  & calamitarcs  non  folum 
tpfi  qui  cas  patitur  funt  vtilcs, 
fed  inultis  ahjs.fol.zp8.c 
Mors  bonis  grata,  & malis  acer- 
ba.fol.p.e 

Mors  folet  interdtim  repemina 
irrumpcre.fol.  1 7 h 
Mors  ipia  deftruit  potentia  hu- 
manam.fol.y  3 a 
Mors  omnes  cxxquat.fol.  134-e 
MorsqGo  omnes  tut  bet.f.  1 34.f 
Mors  non  (olet  acceptare  perfo- 
nas.fol.i  34.g 

Mors  quant  ex  leuibus  caufis  Cx 
pe  nos iniud.it. fo!.  1 37.3 
Mors  multas  fecum  adfert  angu 
ltias.fol.326.e 

Mors  malos  imparatos  fxpeap- 
prchendit.foi.i54.f 
Mors  cu  imparatos  inuenit.quan 
turn  eos  conturbct.fol.3  5 y.c 
Mors  repemina  auari  diuitis. fo- 
Iio4op.d 

Mors  terrtbilis  malis.foI.4io.b 
Mors  iucunda  honis.fol.4  io.d 
Mors  fxpe  nos  repente  inuadit . 
fol.41  z.f 

Morti  quo  plus  appropinqua- 
mtis,eoamplius  virtuti  incG- 
bamus.fol.3  y6.d 
Mortis  ntemoria  vtiJiflima . fo- 
Iio4  6.c 

Mortis  cofideratione  optime  gu 
bernatur  viu.foJ.46  g 


Mortis  hora  accommodatior  ad* 
met  cedem  quant  ad  laborem. 

fol.7a.l1 

Mortis  tempore  multa  vera  pg- 
nitentiam  impediunt.fo-73.a 
Mortis  cofideratio  plurimu  con 
ducit  fo!.io7.f 

Mortis  immoria  multas  fccum 
adfert  vtilitatcs.foI.ip7.f 
Mortis  confidcratio  quantu  con 
ducat. fol.io8.e 

Mortis  memona  quanta  pariat 
contmoda.fol.i  14-g 
Mortis  confidcratio  quant  (it  vti 
lis.fol.iz6.d 

Mortis  hora  quid  dicat  Deus.  fo 
lio  134.C 

Mortis  confideratio  falutaris.fo- , 
lio  1 3 y .a 

Mortis  ntemoria  vtiliffima.  fo- 
lio 1 3 ^.b 

Mortis  confideratio  quant  (it  uti 
lis.fol.  1 8 7.b 

Mortis  frequens  cofideratio  mul 
taa  nobisrcpcllitntala.f.  3 5 fi.e 
Mortis  con(ideratione  multx  dg 
monis  fallacix  reteguntur.fo- 

lio  3J7-C 

Mortis  varij  fuccefliis.foI.4op.g 
Mortem, infernu,  & gloriam  fs- 
pc  mcnterecolere  debentus. 
fol.  ioS.b 

Mortem  timeamus,  & DeQ  non 
offendemus.fol.  1 7p.a 
Mortem  cofidcrantes  fugientus 
mundi  gaudia.fol.3  z6.c 
Mortem  fentper  meditari  debe- 
mus.fol.347.g 

Mortem  expeftanr  boni  cum  hi- 
laritate.fol  407. b 
Mortem  procul  abe(Te  nobis  per 
fuadet  djemon.fol.4  i4-g 
M M M 4 Mor- 


INDEX 
Mortem  nobis  ante  oculos  fta- 

tuamus.fol.4i6.a 
Mulieresqux  fc  nimium  ornat, 
qua  perniciofx  fint  in  repub. 
fol.24.b 

Mulicres  multx  inani  gloriaca- 
piuntur.fol.i30.e 
Multa  incouenietia  fequerctur , 
fi  die  mortis  fciremus.fol.i8.f 
Mundanam  gloriam  delpicari  & 
cotemnere  gloriofum.fo.43  .a 
Mundanx  oftentationes  quanta 
inuc&ent  damna.fol.42.il 
Mundanx  res  taquam  fomnium 
reputandx.fol.f  3.C 
Mundanx  delieix  no  dat  earn  fa 
tietatequa  promittGt.f.ipo.h 
Mundanx  glorix  cupiditas  nos 
in  obliuionem  egleftis  glorix 
adducit.fol.34a.c 
Mundanx  res  nos  conturbant. 
fol.fo.h 

Mundanas  pompas  contenamus. 
fol.34i.d 

Mundani  honores  multos  info- 
lentes  reddunt.fol.43-f 
Mundani  leuiores  ipfa  uanitate . 
fol.f  2.b 

Mundani  honores  multos  per- 
dunt.foI.i76.f 

Mundani  extra  fe  funt  pofiti.  fo- 
lio 192. c 

Mundaniquoredigatur.f.ipt.f 

Mundani  ipfos  vitiofos  honorifi 
ce  appellant.fol.  3 4o.h 
Mundani  propter  mundfi  magis 
laborant  quam  propter  Deu . 
fol.  3 f 4-a 

Mundani  ftatim  ex  fua  locutione 
noti.fol.3f  f.g 

Mundani  nolunc  Dcoobedire. 
fol.3  5 e?.b 


RERVM 

Mundani  celeftia  obliuifcuntnr . 

fol.3^f.e 

Mundani  plus  amant  temporalia 
quam  xtcrna.fol.3p4.? 
Mundanarum  reru  confidera  fi- 
ne, & parui  cas  pendes.  f.f3.c 
Mundanorum  machinas  diftur- 
bat  Dcu$.fol.362.f.g 
Mundana  potentia  quo  tandem 
rcdigatur.fol.H4-b 
Mundana  pluris  facimus  quam 
celeftia.fol.16f. a 
Mudana  parui  pendemus,  fi  mor 
tem  profpiciamus.fol.  1 86. h 
Mundana  non  fatiant.foL  ipo.g 
Mundana  fatietatc  non  prgbent. 
foLipi.a 

Mundana  gloriola  in  morte  eua 
nefcit.fol.337*? 

Mundana  hxc,&  prxlertitn  fi  cu 
c^leftibus  confcrantur,  vani 
funt  & ridicula . fol.3  39. 

34°  d 

Mundana  fpernit  qui  diuina  gu- 
ftat.fol.3fp.f 

Mundana  gloria  quam  fit  cadu- 

ca.fol.444.c 

Mundanam  gloriam  contemnut 
ferui  Dei.fol.4i.g 
Mundi  gloriam  contenrmamus; 
fol.4i-g 

Mundi  potentia  quam  cito  tran- 
feat.fol.io8.g  1 

Mundi  honores  cotemnamus  cu 
ad  morte  properemus.f.  I4i.h 
Mundi  leges  quam  fint  pernicio 
fx.fol.if  8.a 

Mundi  leges  multi  fequfitur,non 
fic  leges  Dei.fol.ipi.d 
Mundi  vanitates  optime  cogno- 
feunt  & refpuunt  ferui  Dei. 
fol.1p2.fr  - . 

Mundi 


r 


memorabiliv  m. 


Mundi  delicias  contenanamus. 

fol.3  26.f 

Mundi  amatorcs  ad  quanta  infa 
niarn  deueniant.fol.34i.b 
Mundo  obediut  mali  potius  qua 
Dco.fol.6i.e 

Mundus  multa  habet  prxpofte- 
ra.fol.74b 

Mundo  & Deo  feruire  no  poflii- 
mus.fol.3  s3-c 

Mundus  iam  fenefcit  & delylita 
tur.fol.4.h 

Mundus  hie  ell  quafi  reprxfenta 
tioalicuiuscomcdiar.fo.2o.h 
Mundus  inftar  fabulx.fol.  i.34-h 
Mundus  paroxifmos  patietur  in 
fine.fol.iit.a 

Mundus  in  maligno  pofitus  eft. 
fol.3oo.f 

Mundus  in  prxlatos  & fubditos 
dirtribuitur.fol.3  27-g 
Mundus  quam  nialus  fit  remu- 
nerator.fol.330.b 
Mundus  inducitfuos  ad  feftandu 
pariter  mundanos.fol.34I;a 
Mundus  varijscuris  fuos  lolici- 
tat.fol.34i.d 

Mundus  iniquus  retributor . fo- 
lio 3 ?9.h 

Mundus  perditus.fol.377*d 
Mundus  nefeit  homines  pro  me 
ritis  difponere.fol.4io.f 
Mundus  nefeit  merita  cuiufque 
metiri.fol.442-h 
Mundum  & qua*  in  ipfo  funt  con 
temnamus.foI.67-c 
Mundum  & mundana  efitemne- 
re.magna  fclicitas.fol.67.f 
Mundum  deferamus,&  Chriftu 
fequamur.fol.  i07.e 

Mundum  fi  fequamur,  ad  Chri- 
ftum  non  ibimus.fd.3  J 3»b 


Murmuratores  etia  ipfiab  alij* 
taxantur.fol.247d> 

Murmurarc  (blent  multi  de  bo- 
nis.fol.304  g . . 

Murmurare  de  vins  Ecclcfiaiti- 
cis  & religiofis  quam  fit  gra- 
ue.fol.3o6.g 

Murmurare  folent  etiam  inter- 
dum  perfonx  Ipiritualcs  . fo- 

lio  3 3I  C , . r K 

Murmurarc  de  tertia  perfona  no 

licet.fol.33  i.d 

Murmurari  folct  in  conuiui  js.  fo 
lio  307.^ 

Murmurationcs  fugiarous.  folio 
33 1. b 

Murmurantium  conditione*. fo- 
lio 3 5 5-h 

Mufica  c^lcftis  quam  fit  fuauis . 
fol.3ip.a 

Mutationcs  varix  in  mundo.  fo- 
lio 4.  b 

Mutij  fcxuolx  excmplu.fol.i  i.f 
Mutantur  fxpe  prolpera  in  ad- 
uerfa.fol.46.b 

Mutabilitas  huius  vitx.fol,7S.d 
Mutabilitas  humana.fol.88.h 
Mutabilitas  magna  in  rebus  hu- 
ius fcculi.fol.pi.a 
Mutabilitas  rerum  muudanarfi . 

fol.  444-d 

Mutius  fcxuola.fol.  13  3 -g 

N 

NArcissi  fabula.  folio 
403.  c 

Natura  paucis  eft  contcnta.  folio 
32?.b 

Neccflitatetn  Aoftra  nude  Deo 

exponamus.fol.i4^.d 

Negligentcs  nefint  boni.  f.74*c 


INDEX  RERVM  •• 


Negligentes  fumus  in  rebus  ad 
cuhtim  diuinum  fpcdatibus. 
folio  Z40.d 

Negligences  fumus  in  his , q ad 
(alutc  noftra  ptiner.  f.joo.a. 
& 302.0.8:  332. e.8t 422.H 
Negligences  fumus  in  beatitu- 
\ dine  comparanda  fol.3 1 7.h 

Negligentia  fugiamus . f.  3 88.b 
Ncgligenfibus  audire  verbuin 
Dei  quid  accidet.fol.88.e 
Negligentia  in  vircutc  mala.  fo- 
lio 74»d 

Negligentia  , & otiofitas  dete- 
Uab1l1s.fol.84j  & 88. g 
Negligentia  noftra  magna  eft. 
folio  13  3.  h 

Neelisimus  qua:  futura  funt. 
folio  I2  7.b 

Negligimus  cmendare  vitam . 
folio  i47.b 

Ncmini  dicitur  feruirevulgo , 
qui  co  muni  tat  i (eruit.f.  1 ip.c 
Nil  nocet  probo , quod  ex  ob- 
feura  natus  (it  ftirpe.fol.64-h 
Nobilitas  vera  in  virtutc  conli- 
ftic.fol.64.c 

Nobilitas  generis  parum  pro- 
deft  alicui,  (i  ip(e  (it  vitiofus. 
folio  64-e 

Nobilicantaliqui  genlis  fuum, 
aliqtii  verb  obfeurant.  f64.g 
v Nobilitas  vera  tabs  eft  ,qualia 
funt  opera. fol. 65.C 
Nobiles, & diuires  dent  eleemo 
fynas.fol.  1 52.I1 
Noe  inftgnis  prxdicator.  f.3  5 .a 
Nomen  bonum  conlcruemus . 

fo!io2  8o.g  % 

Nubes  aliquando  recreant , ali- 
quando  terrent  fol.  1 1 9 h 
Nwjusuc  01a  oculisDci.f.2  2t.d 


o 

OBhdxamvs  Dco.fol.6i.f 
Obediamus  Deo  abfque 
vlla  contradidione.  fol.6i.h 
Obediamus  Deo,8t  inde  multa 
nobis  puenient  bona.f.264  h 
Obediamus  Deoceleriter,(icut 
obedimus  regibus  tempora- 
hbus.  fol.26{.c 

Obcdiani5,  Dco.qnquidc  nobis 
obediuteiuscreatur^  f.265 .f 
Obediamus  diuinx  voluntati. 
folio  z6p.g 

Obedientix  excmplum.  f-6i.g 
Obedicntia  donum  Dci.f.6z.a 
Obdurati  animi  conditiones . 
folio  354<d 

ObediOt  creaturxronisexptes 
Deo,neq;fperat  pmiu.2  63-g 
Obiedum  prf  (ens  nos  plurimu 
mouer.fol.i23.c 
Obiedum  prxlens  quomodo 
plus  moucat.fol.  1 3 7-d 
Obiedum  prxfensquatumnos 
commoueat.fol.ap7-d 

Obliuifcicur  Deus  obliuilccn- 
tem  fe.fol.i8i.e 

Obliuifcimtir  facile  Dei  benefi- 
cia.fol.364  c 

Obliuifcimur  xterna  pro  tern- 
poraIibus.fol.32  7.a 
Obfcqiiio  Dei  nos  penitus  con- 
fecremus.fol  27 o.e 
Obftinata  corda  quibus  rebus 
comparcntur.fol.44.il 
Obftinata  mens  quibus  aflimi- 
lctur.fol.35  i.d 

Obftinatio,&  duritia  animi  c6^ 
dcmnatur.fol.50g 
Obiimatio  detcftabilis.  f.  246. b 
Obftinatione  lua  mali  cxcaecao 

tur. 


1 

X 


I 


MEMORABILI  VM. 


tur.  fol.  10 1.  d 

Obltmarionem  fiue  pcrfeueran- 
tiamin  pcccato  quomodo  pu 
niat  Deus. fol.  (Sic. 

Obltinati  & proterui  noluntpz 
nirentiamagere.  fol.44.h 
Obltinati  quo  tandem  veniaut. 
fol.  6 1.  c 

Obltinati  inqnato  vcrlenturpe 
riculo.foI.i4t.f.g 
Obltinati  infeiiccsbabct  cxitus. 
fol.2  j y.d 

Obltinati  quoredigant.f.2f  j.e 
Obltinati  funtimpij  fol. 270.  h 
Obltinati  morte  artcrna  crucia- 
buntur.foI.349c 
Obltinati  quo  redigant.  f.  3 j 1 .h 
Obltinatis  animis  commmatur 
Bens. fol.  3 48.  g 

Obttinatos  & proteruoj  quomo 
do  puniet  Deus.  fol.4f.d 
Obltinatos  quomodo  Deus  tra- 
det.fol.87-g 

Obltmatorum  fignra.  fol.rfo.h 
Occurrit  Deus  in  maioribusne 
cclTitatibus.fol  183.C 
Occafionem  captat  mali  calum 
niandi.fol^otf.f 
Occafionem  ad  malum  prgbens 
quantum  ofrcndat . fol. 3 3 1 .c 
Occafiones  pcrucrfas  euitemus. 
fol. 5 f.d 

Occafiones  fugiamus, qu£  nos  a 
Deoauocant.  fol.iotf.c 
Occafiones  quzrit  Deus  prx- 
miandi  fcruos  fuos.fol.i74.g 
Occafiones  noxias  dedincmus . 
fol.i94.d 

Occafiones  oblat£  Itatim  ifirmi 
tatc  nram  manifeHat.f.zoj.g 
Occafiones  etfi  nobis  fcgraues 
olierant,  non  tamen  olfenda- 


mus  Deum. folio  20f.b 
Occafiones  malas  fugiamus.  fo- 
lio 237.  d 

Occafiones  peruerfas  pellamui 
procul.fol.it  8. d 
Occafiones  qua?  nocere poflunt 
fugiamus. fol.i48.g 
Occafiones  malas  expellamus, 
fol.  260. h 

Occafiones  noxias  dedincmus . 

fol.271  f.&  180.C.&  18  i.g 
Occafioncsnifi  amputaucrimus, 
ad  eadcm  vitia  rcmcabnnus  . 
fol.  1 8 i.g 

Occafiones  fandas  non  negliga 
mus.fol.29p  b 

Occafiones  multas  mulri  fibi  in 
ueniuteudi  ad  infernu,  f.  301.0 
Occafiones  captat  mail,  quo  mi 
nus  virtu  tern  ampledanrur. 
fol.  303. c 

Occafiones  pcrucrfas  decline- - 
mus.fol.3  io.e 

Occafiones  difeordiseuitandx. 
fol.33<!.f.g.h 

Occafiones  noxias  declinemus. 
fol.  3 80.  d 

Occafiones  dat  Deus  turn  vtdi- 
ues  eleemofyna  det,tu  vt  pau 
per  magis  mereatur . f-398.b 
Oculi  fine  compolui.  fol.  3 i7-g 
Oculosquidcm  advidendude- 
dit  nobis  Deus  & aurcs  ad  au 
. diendunuquibus  tamen  prx- 
poltere  vtimur.  fol  100. h 
Odio  habetes  inimicum,nos  val 
. de  Izdrmus.  fol.  173-d 
Odit  nos  dxmon.  fol.  2 io.b 
Offcnderc  Deum  non  debemut 
vnquam.fol.388.g 
Gffenfas  contra  Deum  quomo 
do  ipfepuniat . fol.i  z?.e 
•N  Oijfen- 


INDEX  RERVM 


Offenfasnon  obliuifcitur  Dcus, 

Suauis’cas  diflimulet.f.227.a 
eramus  Deo  florem  astatis. 
fol.  384.fi 

Opera  funt  cum  fide  coniungen 

da.fol.2  8.b 

Opera  bona  neccffaria  ad  falu- 
tem.fol.28.e 

Opera  bona  faciamus,vt  de no- 
bis bcncteftentur.fol.28.b 
Opera  nra  dirigamusad  finc.pp 
quem  conditi  fumus.f0.tf2n 
Opera  bona  humilitate  confer- 
uemus.fol.71x 

Opera  in  gratia  fofta  quanti  fint 
meriti.l  F0I.81.C 

Opera  bona  occultcmus,  nc  ea 
amittamus.  foI.i2  8.d 
Opera  bona  nra  ftatim  volumus 
inpnblicCdiuulgare.  f.i  29.  b 
Opa  nra  diuulgado  temerc,eo- 
ru  fruftum  pedimos . f.i  29.  c 
Opera  bona  in  DeB  dirigamus . 
fol.I29-f 

Opera  bona  in  abfeondito  faeia- 

mus.fol.itft.d 

Operanoftra  prudentcrexami- 
nemus.fol.20 1. h 
Opera  bona  propter  Deum  fa- 
ciamus.fol.2oy.f 
Opera  bona  multi  perdunt  pro- 
pterinancm  gloriam.  f.2oy.h 
Opera  bona  1 occultofaciamus, 
vt  inancm  gloriam  euitemus. 
fol.20  tf.f 

Opera  bona  cum  deprauata  in- 
tentione  nonvidenturimpe- 
trare  apud  Deum . fol. 275 g 
Opera  bona  occultcmus.  f.  3 3 7* 
d&  338.3 

Opera  refta  intedtione  facicn- 
da.fol.37  9>f 


Opa  bona  abfeodamus.  f.  3 7Pg 
Operemur  bona  qua*  alijs  prar- 
dicamus.  fol.377.d 
Operibus  docere  (iiblimiuseft, 
quam  verbis.fol.20-g 
Opinio  hoxumvaria  foI.2  39.d 
Orantibus  nobis  dimittitur  dae- 
mon attentionem  nofira  in- 
terturbarc.fol.  2 f 1 .d 
Orantes  perfeuerenms . f.273*f 
Oratio  perfeueret.  fol.r©4.f 
Oratio  eft  neceftaria , & fa  n&o- 
rum  intcrceflio.  fol. >4 4. c 
Oratio  noftra  quafisefle  debcar. 
fol.  1 49  c 

Oratio  fit  huniilis  & difereta.  fo 
lio  i49-d 

Oratio  fithumilis&  dcuota.fo 
lio  ijtf.d 

Oratio  fecurus  portus.fo.  1 8 j.g 
Oratio  cum  attentione  fieri  de- 
bet.  fol.  200.C 

Oratio  fiat  cum  quiete,attentio 
ne  & deuotione.fol.  2 y 1 .c 
Oratio  fit  perfeuerans.  f.z  74.  h 
Oratioqualiscfledeat  . f.27tf.a 
Oratio  quamuis  breuis  a Deo 

exauditur.fol.28tf.b 
Oratio  multa  incognita  facit  co 
gnita.fol.28tf.f 

Oratio  itifti  quantum  pofiit.fb- 
» H0287X 

Oratio  qualis  efle  deat.  f.383.d 
Oratio  fiat  cum  perfeuerantia . 
fol.  a f 

Oratio  qua  prxparatione  facien 
dfl.fol.ifo.h 

Orationem  noftram  conaturdf 
mon  conturbare.fol.  ioi.c 
Orationem  operibus  charitatis 
aflocienuis.fol.  297.C 
Orantes  nititur  da: mon  in  va- 


MEMORABILIVM. 


Tia  diftrahere.folio  ioy.b 
Orando  quid  debeamusi  Deo 
petere.fol.  ioj.e 
Orationes  bonorum  quantum 
conducant.fol.1 43.I1 
Orationes  noftras  timet  daemo. 
fol. 2 5 i.d 

Orationes  noftras  no  debemus 
negligcre  , etfi  alij  pro  nobis 
orent.fol.i^y.b 

Orationes  in  vnum  quantu  pof 
fint.fol.a87.g 

Orationes  humilium  quantum 
poflinc.foI.287.il 
Orationis  magna  vis.foI.176.il 
Oremus  dominum  confidenter. 
fol.  105. g 

Oremus  pro  perfecutoribus  no 
itris.fol.  i84.d 

O/em’cu  magna  fiducia.f.a86.h 
Orphan  fimilitudo.fol.40. a 
Oflcntationis  van£  amici  fumus 
plerumque.fol.  3 3 7.C 
Otiari  pauperes  dum  commo- 
ditas  adeft  laborandi , turpe 
eft.fol.8o.h 

Otiofitas  deteftabili*.  fol-72.e 
Otiofitas  magna  eft  negligcre 
faluteni  noitrani.fol.73*c 
Otiofitas  & negligenua  detefta 
bilis.fol.  U4.3 

Otiofi  venenum  reipub.fol.72-f 
Otiofi  in  inulta  alia  labuntur  vi 
tia.fol.7i.g 

Otiofi  etiam  fibi  incommodat 
maxime.fol.3  i7.a 
Otium  res  pcrniociflima,  f.8i.f 
Otium  dcteftabi!e.fol.82.b 
Otiu  quantu  incomodct.  f.  8 2.c 
Otium  perniciofum.fol.Sy.d 
Orium  quantorum  fit  fomes  ma 
Joruui.fol.i37*g 


P 

PAcem  inter  difcordetcS 
ponamus.  fol.294.f 
Pacem  diligcnterconferuemus. 
fol. 3 20.3 

Pacem  non  fioccipendamus , cii 
ad  earn  nos  inuitet  Deus.  fo- . 
I10124.I1 

Pacem  drligit  Deus.  fol.3  20.e 
Pace  inter  proximos  coponam* 
ficut  faciebat  Moyfcs.f.3  20.iT 
Pacem  componere  gcncrofi  eftf 
& illuftris  viri.fol.3  zo.g 
Parati  cll'c  debemus  ad  redden- 
dam  ronem  in  iudicio.  fo.6.h 
Parati  fimus  Temper  ad  tentatio 
nes.fol.i  So.h 

Paratus  eft  Deus, vt  nos  ad  poe- 
nitentiam  rccipiat.  f.zpz.f.  g 
Paratus  fempereft  Deus,vt  no- 
bis ignofcat.fol.  30P.  f 
Parce  proximo  efi  tibi  id  Deus 
prascipiat.fol.i72.a 
Parcerc  deledabilc  eft.  f.i66Ji 
Parccre  honorificum.  foI.172.tl 
Parcere  omnes  poflitnt.  f.i72.e 
Parcet  nobis  Deus,  fi  nos  alijs 
parcamus.fol.itfp.d 
Parentcs  plusamant  liberosqua 
contra,  fol.  7 1. g 

Parentcs  iam  indea  teneris  vn- 
guiculis  liberos  in  virtute  eru 
diant.fol.Sy.f 

Parentes  plurimum  gaudere  de 
bent,  cum  filij  religionem  in- 
grediuntur.fol.  264.0 
Parentcs  plus  amant  filios  qua 
filij  parentes.  fol.  18 *. b 
Parentcs  ad  bonapotiuscelcftia 
fi!i;s  comparamla  amorem  di 
rigant.fol.282.1'  . 

Parcn- 


INDEX  RERVM 


Parentes  virtutibus  potitis  qua 
diuitijs  locupletes  relinquanc 
filios.fol.a8z.p 

Parentes  debent  filios  inftruere 
in  deuotione&  tcmploru  fre 
quentatione.foI.z83. a 
Parentes  ducat  pueros  fecum  in 
ecclefiam.fol.z83.b 
Parentes  pi uriniu  merccurin  re 
ftafilioVuinltitutione.f.z83.c 
Parentes  "praui  nolut  liberos  cor 
rigerc,ne  fibi  obijeiant  qd  ab 
ipfis  hxcdtdicerint.fol.283.fi 
Parentes  filiorum  nimio  amore 
fjepe  excxcantnr.  fol.  392. h 
Parentes  quomodo  liberos  in- 
ftruere  dcbeant.fol.44 1 iC 
Parentes  in  filiorum  inftitutio- 

nem  incumbant.fol.44i.d 

Parentes  virtu t is  patrimonhim 
filijs  relinquant.  fol.441*? 
Parentes  bonu  liberis-exhibeat 
exemplum.fol.44J'h 
paffio  Chrifti  cur.  nobis  fxpe 
proponatur.fol.3p6.d 
Paflionem  domint  fxpe  meditc 
mur.  fol.386.g-  & 387.C 
Paffionis  Chrifti  bencficium  fin 
gulare.fol.zy  y.h 
Paffionis  Chrifti  confideratioq 
fit  vtilif.  fol.3  87.e 
Paftor  quantam  curam  gerere 
debeat  ouium  fuaruin.  f 37.0 
Paftorcm  diligentem  efle  opor- 
tet,  cum  ones  nntopere  peri 
ditentur.fol.328  d. 

Pater  piifiimuseft  Dcus.f.!33.f 
Patres  iufti , & probi  etiam  fere 
bonos  habere  (olentj&  cduca 
relibcros.foI.34.h 
Parentes  bonu  libcrisexhibcant 
exemplum.fol.3  TC.h 


Pati  omnia  etiam  dnriflityade- 
bemus  propter  Dcu  . (.369. g 
Patictes  fiinus  in  aduerfitatibus 
tolerandis.fol.  3 92  .c 
Patientia  & tolcrantia  in  labori 
busquatumcoducant.  f-94-d 
Patientia  etiaapud  gentiles  plu 
rimi  habitaeft.  fol.p4.f 
Patientiam  hie  exerceamus  & te 
ncamus,  vt  tandem  Deo  frua 
mur.fol.p4.g 

Patientiam  iugitercoferuemus. 

fol.94.h 

Patientia  commendatttr.  f.p8.d 
Patientia  cxcelles  virtus.  fi.98.I1 
Patictia  maxime  fplendet  in  me 
dijs  laboribus.fiol.99.a 
Patientia  maxima  Chri  codem 
nat  impatietia  nram.  f.H3.g 
Patientia  vtiliflima.fiol.  1 2 6.a 
Patientia egregia  virtus.  fi.i  72.6 
Patictia  plurimum  placet  Deo. 
fol.  i88.h  , 

Patientia  maxima  vtitur  Deus 
nobifcu»fed  fi  eum  irritamus 
furorem  eft'undct.fol.  1 89. b 
Patientia  noilra  perexigua  eft. 
fol.  2 2 3. f 

Patientia  abantiquis  et  philofio 
phis  pltirimi  habita.fio. 22 3. h 
Patientia  quibus  confidcrationi 
bus  conferuanda.fiol.  2 24.9 
Patientia  infigni  pollebanc  lan- 
fti.fiol.2  24.d 

Patientia  pro  armis  vtamur  in 
iniurijs.fol.306.l1 
Patientia  in  laboribus  quatum 
conducat.  fol-309.e 
Patientia  donum  Dei.  fol.421  j 
Patientia  magna  Dei . fol. 42 7-* 
Patictia  prxdara  virtus.f.427.h 
Paticntix  niaximx  exemplum 
dcdic 


MEMORABILI  VM. 


dedit  nobis  Tob.fol.2p.f 
Paticntir  fruftus  quatifintmo 
menti.fol.po.d 

Patientiam  Dcusquanti  faciar. 
fol. 94.  d 

Patientiam  hnbeamusin  tribu- 
larionibus.  fol.9f  .dv 
Patietiam  Temper  coferucmus , 
etfi  nobis  aduerfa  omnia  fuc- 
ccdant.fol.98  d 

Patientiam  in  calamitatibus  ha- 
bcamus.  fol.  178.3 
Patientiam  modicam  habemus 
in  laboribus.fol.182  h 
Patientiam  habeamus.fo.197.l1 
Patientia  vtamur  in  labotibus. 
fol.  191.  c 

Patientiam  quomodo  in  aduer- 
fis  obtinebimus.  fol.  305. c.d 
Patientiam  quomodo  conferua 
bimus.fol.ao;  .f  g.&  306.3 
Patictia  habcamus.f.4io.d  f.g 
Pauonis  proprietas.fol.  24.d 
Pauonis  ingenium . fol.97.il 
Pauperem  debitorem  non  debe 
inus  vrgere.  fol.  209. g 
Pauperes  inuitemus.  fol.  t70.a 
Pauperes  a mundo  contcmnun- 
tur.fol.  2i8.e  • 

Pauperes  negliguntur.fol.2i8.g 
Pauperes  aliqui  malCt  efle  man 
ci,&  paralycici  quam  fani.  fo- 
lio 292. b 

Pauperes  aliqui  fe  pluris  faciut 
quam  fine  facicndt  fol.304.f 
Pauperes  pauci  reperitmtur  pa- 
tiences & humiles.fol.366.g 
Pauperes  I’uis  orationibus  com- 
pcnlant  clecrr'ofynas  quas  ac 
cipiunt  fol.  3 66  o 
Pauperes  hie  conremnuntur  a 
multis  diuicibus.fol.399x 


Pauperes  no  temereiudicemur. 

fol. 400  f 

Pauperes  no  cotemnam5.f.4oi.f 
Pauperes  multi  luperbi.  f. 402. e 
Pauperes  non  obliuifcamur  in 
conuiuijs.fol.4o4.b 
Pauperes  & feruos  Dei , habea- 
mus  in  comtiuijs.foI.404.c 
Pauperes  non  vilipendamus.  fo- 
lio 4o8.b 

Pauperes  contumeli js  multis  af 
ficiunt  aliqui  fol. 4o8.d 
Pauperes  benigne  recipiamus . 
fol.4o8.d 

Pauperes  non  contcmnamus.  fo 
ho  4oS.f 

Pauperes  nonegligam*.  f.409.d 
Pauperes  vix  audent  adiuitibus 
debita  repotcere  fol. 427. e 
Pauperib.  quod  datur,  Chriihis 
in  ferecipit.fol.2 1 j.i’ 
Paupcrib.quod  erogann^Deus 
fuumagnoicit.  fol.2i8.g 
Pauperib.  vix  he  iuflitia.  f.2  ip.a 
Pauperibus  eleemolynam  beni- 
gne faciamus.fol-4oo.f 
Pauperibus  no  compati  magna 
crudelitas.fol.406x 
Patipeiib.no  dctraham*.f.4o8.f 
Pauperib.  benigni  fimus.f.42y.f 
Pauperum  quorundani  inuen- 
tiones  ndcleeiuofyna  extor- 
quendam.fol.  1 71. d 
Paupcrfi  neceflltates  videamus, 
vtitarmagis  ad  mifericordia 
prouocemur.  fol.249.fi 
Pauperum  neceflltates  oculis  lu 
ilremus,  vt  ita  ipforum  coin- 
patiamur.fol.297-d 
Paupcrtas  fpiritus  quanta  nobis 
ad  portet  bona.  fol. 90. b 
Paupcrtas  Chrilh  confunditno 
firum 


INDEX 

Crum  immoderatumdefide- 
rium.fol.  1 1 3 .f 

Paupcrtas  locus  lecurioropulc- 
tia  & profpcritatc.fol.  1 1 y .d 
Paupertatem  compleftamur.fo 
lio  4o^.b 

Paupertatem  Chriftus  ample- 
xuseft.fol.67.d 

Paupertatem  fpiritus  Chriftus 
nobilitauit.fol.po.d 
Pax  quam  (it  vtilis.fol- z 2. 3-h 
Pax  inter  coniuges  eft  Deo  gra 
ta.fol.^io.d 
Pax  duplex,  fol.3  2o.d 
Pax  mundanorum  quam  fit  fal- 
Iax.fol.3  20.e 

Peccata  noftra  Dciiram  prouo- 
cant.fol.y.g 

Peccata  vitabimus  diuino  adiu- 
ti  auxilio.fol.7o.f 
Peccata  etiam  venialia  declinc- 
mus,nc  paulatim  ex  his  ad  gra 
uiora  Iabamur.foI.237.f 
Peccata  venialia  quo  dicatur  ad 
morta  lia  dilponere.fol.  2 3 7.g 
Peccata  noftra  dilcutiamus,  & 
& lamentemur.  fol.2  66.d 
Peccari  rnjgnarnifcria.f.24<xe.f 
Peccati  6nesegrcdiamur.f.28i.h 
Peccatis  non  infiftamus.f.2pi.d 
Peccata  quomodo  refpondcant 
atterna?  paenae.foI.2P4.b 
Peccator  in  quanta  verletur  mi- 
feria.fol.4o.b 

Peccator  qui  conuertitur,fit  ci- 
bus  Dei.fol.pj.g 
Peccator  quo  dicatur  a Deo  de- 
relittus.fol.  304.3 
Peccatores funt effrotes.  f.u.h 
Peccarores  publici  tanqua  fen- 
tine  rcip.cxterminadi.f^oo.g 
Peccatores  noientesfe  emenda- 


RERVM 

re , in  peccatis  fuis  moriutur» 
fol-348.b 

Peccatu  quatopere  oderit  Deus 
folio  21.C 

Peccatu  in  quanta  miferiam  ho 
minem  demerferit.  fol.68.g 
Peccatum  ft  cognofceremus  at- 
tente,illud  velis  & remis  fuge 
renius.  fol.io6.b 
Peccati  magna  miferia  declarat 
in  eo  qd  varia  heat  pharmaca 
ad  fui  curationem . fol.i  23.3 
Peccatum  inueteratum  qua  lit 
perniciofum.fol.  1 3 7.C 
Peccatum  Icthalc  quanta  impe-  1 
diat  bona.fol.i  5p.e 
Peccatum  quomodo  dicatur  in- 
ftnitum.fol.i7i.h 
Peccatum  quatum  oderit  Deus  1 
fol.2  2 2.C 

Peccatu  quantu  noceat.  f.222.g 
Peccatum  defercre,  hcroicu  eft 
opus.fol.2f6.g 

Peccatum  quantam  inducat  c£ci 
tatem.fol.26 1.  g 
Peccatum  inueteratnm  non  ita 
facile  eluitur.fol.  267.6 
Peccatum  exuitur  fontc  poenite 
tix.fol.27i.e 

Peccatum  quantum  noceat  a tu- 
rn a?  fol.272.l1 

Peccatum  quantu  homines  ex- 
cfcet.fol.27p.f 

Peccatum  pcrplexum  tenet  ho- 
minem.fol.284.c 
Peccatum  in  anima  efttaquam 
venenum  in  corde.  fol.  a8y.b  * 
Peccatu  odio  habeamus.f.zSy.d 
Peccatum  valde  timendum  eft.  • 
fol.3  57.b 

Peccatum  quantu  oderit  Deus. 
fol.387.e 

Pec* 


MEMORABILIVM. 


Pcccatum  quam  fit  deteftabilc. 
folio  387. f 

Pcccatum  maximum  fccum  ad- 
fert  laborem.fol.3p6.a 
Peccatum  velis,  & remis  fugia- 
mus.fol.41yx 

Pcccatum  quantum  nos  czcos 
eificiat.fol.41yh 
Peccatum  feruum  reddit  homi 

ncm.fol.430.b 

Peccatum  nos  plurimfi  a Deo 
feparat.fol.430x 
eccatum  in  quantas  mifcrias 
homines  pertrahat.f-430.d 
Pecuniarum  bonus  vfus  pluri- 
mum  prodelf.fol.40 1 .h 
Penadamni  quanta  GtS.n^.c. 
& fol.41  i.c 

P^nitctes  quid  debeant  a do- 
mino poftulare.fol.iotf.h. 
Poenitentia  fummoperc  necefc 
faria.fol.f  y.h 

Poenitentia  ad  falutcm  ncccffa- 
ria.fol.jy.d 

Poenitentia  ell  pharmacu  con- 
tra peccati  venenum.f.  jy.h 
Poenitentia  perfeuerct  femper . 
folio  6o.c 

Pgnitctiaqua  fit  falutaris.62.b 
Poenitentia  neccfl'aria  ad  falu- 
tem.fol.i33.f 

Poenitentia  przclariflimu  me- 
dicamentum.fol.  1 87  .h 
Poenitentia  nos  Deo  dcdicat,& 
conlccrat.fol.266.b 
Poenitentia  non  debet  clfe  indi- 
fcreta.fol.i66S 
Poenitetia  quam  fit  vtilis  etiam 
poft  confeffionem,  & abfolu- 
tionem  facramcntale.f.  2 67.d 
Poenitentia  ad  fa lutem  neccfTa- 
ria.foi.167S 


Poenitentia  plurrmum  eft  Deo 
grata.fol.27i.b 

P^nitctia  plurimu  apud  Deura 
impctrat.fol.271x 
P^nitentia  Deum  placemus.  fo- 
lio 271  .f 

Poenitentia  vera  quantum  impe 
tret  apud  Deum.  fol.27i.g 
Poenitentia  ne  nos  terreat.cum 
- tarn  breuis,  & incerta  fit  vita 
nolfra.fol.368.e 
P jnitentia  non  differamus.  1 6.  f 
Pjnitctia  agamus,  & ad  Deum 
conuertamur.fol.4y.h 
Poenitentiam  agamus , & vitant 
emendemus.fol.yy.f 
Poenitentiam  non  procraftine- 
mus.fol.62.f.&  72.C 
Poenitentiam  dilferre  vfque  ad 
mortenon  eft  fapicntis.72.t1 
Poenitetiam  de  die  in  diem  noq 
difFeramus.fol.8j.h 
Poenitentiam  multi  fugiitnt.fo- 
lio  i32.f.g 

Poenitentia  non  differenda  .fo- 
lio 133 -h.&  i88.d 
Poenitentiam  noftramexpeftat 
Dens, non  igitur  rebus  mun- 
danis  nos  implicemus.  i8y.a 
Poenitetiam  agamus  qua  omni 
jtpe  admittet  Deus.fol.  1 8y.h 
Poenitentiam  non  differamus  . 
folio  iffi.d 

Poenitentiam  agamus , vt  Deo 
placeamus.fol.z?6.f 
Poenitentiam  agamus, cum  tan- 
ta  nobis  diuinitus  fuppediten 
tur  auxilia.fol.26f.il  • 
Poenitentiam  agamus  non  com 
placendo  carni.  fol.266.f 
Poenitentiam  non  procraftinc- 
mus. folio  166.  h 

NNN  P{* 


INDEX 
Pjnitentia  qGo  agenda.  f.i6j.c 
jPgnitetia  facit  interdfi,vt  holes 
ad  vberiorem  refurganr  gra- 
tiam,&  maximam.  fol.  271.C 
Poenitcntia  fedulo  agamus  pro- 
pter Deum.fol.  271. f 
Pgnitetiae  magna:  vires.f.izj.c 
Poenitcntia  nos  in  caelum  du- 
cit.fol.  1 3 e?.d 

Poeniten  ti  * excellentia.  f.  1 8 8.c 
Paenitentibus  Deus  beneficia 
confert  amplilfima.  fol.tfo.d 
Perdere  Deum  fumma  eft  mi- 
feria.fol.tfz.c 

Pcregrini  fumus  in  hac  vita,  fo- 
lio 6 i.c 

Peregrinos  nos  reputemus  in 
hacvita.fol.3i4.d 
Perfeftio  Chrilliana  commcn- 
datur.fol.  16  y.g 

Perfe&ionem  iugitcrample&a- 

mur. fol.  166.C 

Perfe&ior  quo qttis eft , eo  ma- 
gis  ad  Deu  accedit.  f.i66.d 
Perfe&ioni  incumbamus.zfrf.e 
Pcrfe&i  limus,  fi  quidcm  volu- 

mus , vtdomeliici  nollrilint 
perfecti.fol.  i7i.g 

Pericula  maxima  inmundo.fo- 
lio67.f 

Pericula  vbique  imminet.200.a 
Pericula  magna  in  hac  vita . fo- 
lio 3 88. a 

Pericula  varia  in  mudo.  f. 3P3-f 
Periculofa  vita  humana.f.  3Pi.d 
Periculorum  plenus  eft  mun- 
dtis  folio  zo4.e 

Periculofum  eft  interdum  viue- 
re  in  ciuitatibus.fol.  1 7f-h 
Perplexns  erat  datmon , cum 
Chriftum  tentaret.  fol.iptf.f 
Perlecutiouem  patiuntur  boni, 


R ER  VM 

vt  nobis  lintexemplo.f.zl.h 
Perfecutiones  ferui  Dei  in  deli- 
tiisducunt.fol.zf.e 
Perfecutiones  vndecunque  ve- 
niaut,  funt  nobis  vtiliftimae 
pro  Chrifto  tolcratar.  f.  29. h 
Perlccutores  nobis  conducunt 
plurimum.fol.  I72.b 
Perleucraria  donu  Dei.f.308.2 
Pcrfcuerantia  in  peccato  coefi 
viam  impeditfol.347-b 
Perfeuerantif  exemplu.fo.3  z.g 
Perfcueramus  parum  in  virtu- 
te.fol.307g 

Perleueremus  in  bonopropoli- 
to.fol.2  3.e 

Perfeueremus  in  virtute.f.z  i.c. 
& ?o.d  & 8z.f 

Perleueremus  viriliter  femper 
in  virtute.fol.i  i6.f 
Perleueremus  in  oratione,  etG 
multa  nobis  obriciantur  im- 
pedimenta.fol.z74-a 
Perleueremus  in  rebus  ad  lalu- 
tem  pertinentibus.  fol.z7^.c 
Perfeueremus  in  virtute  ftre- 
nue.fol.Z77,h 

Perleueremus  temper  in  bono. 
folioz8z.a 

Perfeueremus  in  bonis  operi- 
bus.  fol.  19  i.c 

Perfeueremus  conftanter  in  vir- 
tute.fol.304.g.&  4if.c 
Perfeueremus  in  bonis  operi- 
bus.foI.3o8.e.  & 421.5 
Peril  Here  in  peccato  periculo- 
ftftimum.fol^oo.b 
Perfuadendi  modus  lingularit 
Hieremiae.fol.i  z^.g 
Perturbatores  offici j diuini  pu- 
nier Deus  atrociter.  f.z  3 6.  h 
Petamus  a Domino  cum  maxi- 
ma 


MEMORABILTVM. 


ma  fiducia . folio  176.6 
Pctentes  inftemus.fol.274.c 
Petunt  multi  a Deo , quae  ipfis 
non  conueniunt.fol.  142/ 
Phidias ftatuarius  infignis.  8j.g 
Phrafes  prophetarum.fol.r.a 
Pietas  maxima  Rebeccae.23  2.d 
Polus  ardicus,  & antardicus  di 
cuntnr  ratio  naturalis , & fi- 
des.fol.H7.c 

Pontem  gregi  fuo  fabricauit 
Chriftus.fol.228.b 
Poflibilia  nobis  fient  omnia , fi 
diuinum  implorcmus  auxi- 
lium  debitc. fol.3  1 f .a 
Poftulemus  a fandis,;vt  pro  no 
bis  orent.fol.  288.a 
Potentia , & fortittido  humana 
infirnia  fol.67.a 
Potentia  mundi  quam  cito  tra- 
feat.fol.  io8.g 

Potentia  mundana  quo  tandem 
redigatur.fol.124b 
Potentiam  humanam  mors  ip- 
fa  dcflruic.fol.  53-d 
Potetes,  & diuites  patrocinium 
fulcipiant  pauperum.f.2po.d 
Potentioresintcrdu  in  maiores 
miicri.is  prolabuntur.f.  1 1 y.c 
Potentiores  interdum  grauiora 
habent  delida.fol.148.I1 
Potentatus,&  dominia  humana 
quam  fint  caduca.fol.66.d 
Prxdeftinationis  indicium  Jibe- 
ralem  efie  erga  pau  peres.  fo- 
lio 2i8.h 

Prxdicandi  modus  fingularis 
Ifaix.fol.i  23. f 

Prxdicator  fit  modeftus  in  re- 
prehendedo.  fol.20.a  & 3f.f 
Prxdicator  faciat  qux  alios  do- 
cec.fol.32#.e 


Prxdicator  quid  debeat  a do- 
mino poftulare.fol.3  64.  h 
Prxdicator  fc  Deo  diligenter* 
commendet,  vt  frudum  rc- 
ferat.  fol.3  6 f. a 

Prxdicator  faciat  quod  prxdi- 
cat.fol.3<J6.d 

Prxdicator  prxclare  operetur . 
folio  3 78.f 

Prxdicator  bonum  det  cxem- 
plum.fol.37S.g 

Prxdicator  oes  moucat.f.41  jr.c 
Prxdicatores  veneremur , qui 
funt  locoChrifti.  fol.36f.l1 
Prxlati  quo  zelo  duci  debeant. 
folio  36.I1 

Prxlati, & principcs  mediu  tene 
re  debet  in  regimine.f. y i.d.f 
Prxlati,  pr£ dicatores,  & exteri 
moderatores  debita  £tatem, 
experientia,  & (cientiam  ha- 
beant.fol.y  8.d 

Prxlati  pro  ratione  viriu  fubdi- 
toru  mandare debet. f.  1 J3.C 
Prxlati  quales  efie  debeant.  fo- 
lio 1 J3-e 

Prxlati  multi  praui  fimiles  fibt 
fubditos  quxrunt . fol.3  Z2.a 
Prxlati  optimi  deligatur.3  22.e 
Prxlati, & lubditi  quales  efie  de 
beant. fol.3  27. f 

Prxlati  quo  prxeipere , & fub- 
diti  obedire  debeant. f.  3 27.5 
Prxlati, & facerdotes  quales  el- 
fe  debeant.fol.37j.f 
Prxlati  fibiipfi  primum  impc- 
rent.fol.37f  .g 

Prxlatus , & princeps  funs  efie 
no  debet, fed  It1bdit0ru.36.l1 
Prflatus  qualis  efie  debeat.  3 6 J 
Prxlatus  qualis  efie  debeat  er- 
ga fitbditos.fol.  1 5 3 'h 
NNN  1 Prx- 


/ 


INDEX 

Praslatus  moderate  fe  gerat.fo- 
lioiy4.e 

Prarlatus  faciat,  quod  aliis  pra t- 
cipir.fol.3  27.a 

Pradatusfciplum  obliuifeatur , 
vt  ouiu  reminil"catur.f.32  8.b 
Prarlatus  in  ie aufterus , & erga 
alios  benignus  fic.fol.367.1> 
Prflatnras  multi  dcfiderat,non 
intelligences  quantu  habcat 
onusadnexum.fol.370.b 
Premia  magna  pollicetur  Deus 
his,qui  pro  ipfolabores  liifti- 
nent.fol.2S.f 

Premia  ampliftima  nobis  Deus 
parata  habet.fol.  1 7 f .b 
Premia  a fan&iflima  Trinitate 
fperamus.fol.  3 44-f 
Prarmio  nd  defraudatur  fiducia 
noftrain  Deum.fol.zpo.a 
Prarmio  facile  incitari  folemus 
ad  laborem.fol.3z8.g 
Pratmiuinnon  expe&ct  infutu 

* ra  vita,  qui  in  hac  vita  renuit 
laborare.fol.73.® 

Prsmiu  operariis  datur . f.8 1 .h 
Prgmifi  contueamur,& difficul 

• tates  oes  fuperabimus.  3 1 p.c 
Prarmeditati  Temper  eflcdcbe- 

: nnis.fol.390.f 
Pra*  ncgligetia  bonarum  conli- 
derationu  fjpe  perimus.^.h 
Prarparemus  nos  ad  mortem  . 

fol.$3.a.&  2i8.e 
Prsfens  femper  eft  Deus  ta  in 
profperis,q.in  aducrfis.f.27.e 
Pr*fens  adeft  De9  oibus.4 1 4.h 
Pr*fentia  tantum  tanquain  bru 
ta  contuemur.fol.i27.d.e 
Prarfumptio  humana  qbus  cofi 
derationib.deprimcda.  1 1 +.d 

Prasuideamus  femper  quat  po- 


RERVM 

bis  cuenire  poffint.fol.  103.6 
Principcm,  & iudice  quoniodo 
dcpingerentantiqui.fol.fz.fi 
Principcs,pra*lati,  & iudice*  no 
debent  eft'e  faftiofi , led  new- 
tri.fol.y  i.f 

Principes  memores  fint  accepto 
rum  bendkiorum. fol.i  1 i.g 
Principes  nullu  fere  inueniunt, 
quiipfts  vera  dicat.  fol. 269.3 
Principis  iuftitia,  & £quitas  in 
reipub.  gubernatione  digno- 
faintur.fol.79.d 
Principiis  malorum  obfteintis, 
nedeinccps  incremcntum  fu 
fcipiant.fol.28o.b 
Principiis  malorum  obftandum 
eft.fol.3  *8.g 

Procraftinationes  ne^ponamus 
apud  Dcum.fol  130.? 
Prodigi  fumus  in  priuatis  ^difi- 
ciis,&  tamen  in  templis  £di> 
ficandis  parciftimi.  fol.  240.  g 
Proditioncs  vatic  in  mundo.fo- 
lio  zjp.g 

Promilfa  dmina  farpe  noftra  cul 
pa  amittimus.fol.  388.0 
Promittimus  magna,  & tamen 
ea  facile  irritamus.  fol.  3 08 S 
Prophet*  qua  vehemetia  prap- 
dicarent.fol.i2  3.d 
Propnetas  magna  cuiufda  her? 
ba?.foI.84.g 

Profpe&at  nos  coeleftis  curia» 
cu  pugnamus  viriliter  in  cer- 
tamine  fpirituali.fol.  107. b 
Profpera  cur  farpe  fuccedant  ma 
lis.fol.392.d 

Profpentas  mundana  periculo- 
fa.fol.j  i4.b.&  383-d 
Prol'peritatcs  human£  nos  inlo- 
lcntes  rcddunt.foI.46.d 

Pro- 


's. 


1 


MEMORABILIVM. 


Profpcrirates  humanas , fi  dili- 
genter  exploraremiis,no  tam 
caro  cmercmus.fol.yj.e 
Profperitates  humanx  qua  fint 
mutabiles.foI.io8.h 
Profperitates , & deledationes 
mundanx  nobis  c^li  viam  im 
pcdiunt.fol.13  t.c 
Prouidi  fimus  in  his.qux  perti- 
nent ad  lalutem  noltram.  fo- 
lio ip.b 

Prouidi  fimus  inftarouis.423.e 
Prouidetia  Vtamur  circa  ea,qux 
• itobis  euentura  funt.fol.tfj.b 
Prouidetia magna  Dei.  £243^ 
Prouidentia  Dciadmirabiiiscir 
cah0minem.fol.2tf  j.g 
Prouidentia  Dei  metfabilis;  fo- 
lio 3 lo.f 

Prouidetia, & liberalitas  magna 
Dei  erga  nos.fol.4i8.b  ‘ 
Prouidetia  magna  Dei.f.4i2.f 
Prouidentia  habere  debent  pa- 
tresfamilias.fol.42  3. f 
Proximo  faciamus  , quod  nobis 
vellemus.fol.i7^-a 
Proximos  non  contemnamut . 
folio  2<?3.b 

Prudentia  magna  ex  prxteritis 
futura  coniicere.fol.i24.a 
Puellx,qux  puritati  confcruan 
dx  non  meumbunt , quomo- 
dopunientur.fol.303  .a 
Pueri  ltacim  canefcunt  hoc  tern 
pore,  fol.y.b 

Pueri  a teneris  annis  bene  infti- 
tt1antur.fol.283.l1 
Pueros  uni  tam  ur  in  puerilibus 
figmentis  lufitantes.f.  3 2 j .h 
Pueros  punimus,  quod  fe  nimis 
puerilibus  tradant , & tii  nos 
nilaliud  facimus.  fol.jitf.a 


Puniet  Deus  eos  adminiftrato- 
res , qui  non  pimiunt  publi- 
co* peccatores.fol.30 1. b 
Punire  lolet  Deus  multis  mo- 
• dis.fol.z7i.a 

Punire  interdfi  ia  incipit  Deus 
malos  inhacvita.fol.zp4.c 
Punit  nos  Deus  interdum  in— 
tus.fol.i  I$.g 

Purgatorij  pcenas  quantu  pot 
fumus.declinemus.fol.i  27.0 
Pufillanimes  fumus,&conque- 
rimur  facile  l Iaborib11s.27.il 
Pufillanimes  funiusinrefillcn- 
do  tentationibus.fol.20tf.g 

a. 

QVaukagesim*  tepus 
-ad  diuina  prxllada  obfe- 
quia  acc6modatiffimu.i9^.H 
Quadr.igefimaletepus  ell  tem- 
pus  difciplinx,&  moderatio- 
ns.fol.i  38.I1 

Quadragefimale  tepus  accom- 
modatiflTimu  ad  poenitcriain 
agendam.fol.nj.d.  & 1 3 7-f 
Quae  in  hoc  mudo  videtur  ma- 
lora, funt  intlar  punfti.  (.66. f 
Qux  plurimi  faciunthoies  , ea 
lxpe  Deus  paruipendit.tftf.h 
Quxramus  Deu  vbi  polTimus 
eum  inuenii  e.fol.  3 5 f . f 
Quxramus  modo  Deuni,  duru 
1empusdatur.fol.3tf  i.  a 

R 

RAtio  ipfa  imperare  de- 
bet. fol-4  6.c 

Rationc  reddituri  fumus  accura 
tadcacceptis  beneficiis.2  27.f 
Rationem  ftriAam  Deo  reddi- 

torifamus.fol.387.d 

NNN  j\  Re- 


INDEX  RERVM 


Recidimus  fa? pc  in  cadem  pec- 
cata.fol.io8.c 

Rccreaciones  honcftasefle  de- 
bent,  fol.i  iz.g 

Recreationes  paucx  fufficiunt. 
fol.i  13. a.b 

Recreationes  aliquar  periculo- 
fa».fol.3yy.e 

Reddamus  bonu  jp  malo.  1 77.3 
Reddet  Deus  cuiquefecundum 
opera  fua.foI.8i.d.  & 77.e 
Regina  Sabba  quomodo  mul- 
tos  fuperet.fol.zytf.h 
Regnum  cceli  cur  comparetur 
rebus  tcrrenis.fol.78.l1 
Regnu  coelorG  cur  comparetur 
reb®  creatis,&  tpalibus.  8z.g 
Relabimurfxpe,  quod  non  pe- 
nitus  conuertamur,  & ex  to- 
to  cordc.fol.308.l1 
Religionis  ingrclTus  opus  hcroi- 
cum.fol.z^4.d 

Relucet  Deusinfuis  creaturis. 
folio  79-h 

Rcmcdium  nullu  fupererit  ma- 
ils in  iudicio.fol.zz7.e 
Remedia  fa?pe  Deus  differt  ad 
maius  comodu  noftru.f.z73  ^ 
Remediu  paratu  ell  omnibus,  fi 
velint  illud  accipere.  f.  3 4P.a 
Remorf  pifcis  proprietas.f.3  3 j 
Remunerat  Deus  bona.f^oo.d 
Repenfat  Deus  cumulatiflime, 
quod  pro  ipfo  facimus.zj  z.g 
Reprehenfiones  mali  nolunt  pa 
tientcraudire.fol.4z^.a 
Reprxfentcmus  nobis  aiiquem 
virum  graue,qui  videat  quae 
facimus.fol.  i8z.b 
Reprsfentct  quifquc  cum  (la- 
tum in  quo  politus  ed.f.zi.a 
Relplcndet  diuma  lapientia  in 


creaturis.  folio  7p.b 
Refpodeamus  pro  honore  pro. 
ximi.fol.z3.g 

Refpondet  Deus  pro  (eruis  fuis. 
folio  z 3. b 

Refpublica  a multis  capitibus 
detrimentum  patitur . f.?4.e 
Reft  (lam  us  paruis,nein  magnis 
labamur.fol.zoo.e 
Rdlitucre  quifque  debet  po- 
’ tius  in  vita , quam  pod  mor- 
. tem,quantum  potell.f.zy  r.g 
Retributor  optim*  Deus.i  74.e 
Reuerenter  ad  facram  commu* 
monc  accedamus . fol.  I44.g 
Reuertamur  ad  Diim,  neque 
diffidamus,quamuis  peccatis 
maxime  fimus  onerati.izy.b 
Romani  cur  non  feriberet  Chri 
• Hum  in  cathalogo  fuoru  deo- 
rum.fol.393.a 

Romanorum  ipforu  egregium 
quoddam  infigne.  fob  1 5 8.d 

S 

SAcerdos  maius  videtur 
ignominiam  inurere  digni- 
tatifuae.fol.3<fy.h 
Sacerdotes  Diana*. fol.  5 8.g 
Sacerdotes  fuccelfores  Cnrifti 
quomodo  fint.fol.  3 7o.f 
Sacerdotes  legis  gratiae  maiori 
rcuerentia  colendi,quam  ve- 
teris  legis.fol.37o.g 
Sacerdotes  parui  faciunt  perdi- 
ti  homines.fol.37i.a 
Sacerdotu  orationes  loge  vtilif- 
fiins,etfi  fandi  no  lint.  140.C 
Sacerdotu  honori  maxime  con 
fulendum  eft. fol.  3 70.I1 
Sacra  feriptura  arma  cotra  d z- 
monem.fol.ipy.b 


Sacra* 


MEMOR  ABILIVM. 


Sacramenta  non  pcrdunt  fuum 
valorem  proptor  males  mini 

ftros.fol.i40.b 

San&orum  pulchricudo  ineffa- 
bilis.fol.33J.a 

Salutantes  prameniamus  inui- 
cem.fol.  I fy.h 

Salutemusproximum.fo.376.d 
Saluti  nollrxincubam*.  f.4i8.h 
Scala  qua  in  c^lii  (erui  Dei  con- 
fcendunt.fol.ioy.d 
Scala  per  quam  niali  ininfernu 
dcfcendunt.fol.  xop.d 
Scientia  fine  virtute  parum  vide 

. tur  prodefle.fol.376.b 
Scorpionis  proprietas.fol.3  7.d 
Scriptura  facraamplilfimusthe 
lanrus.fol.9y.l1 

Secordia  noftra  magna.  f.39r.c 
Sccreta  non  propalanda.  f.  3 S6.f 
Seculo  fi  conformcmur  a Deo 
. expcllemur.fol.3  5p.g 
Securi  non  furnus  in  hac  vica.fo 
lio  7a.d 

Securitatem  no  habemusin  bac 
vita.fol.io8.d 

Securitas  non  eft  in  rebus  huius 
fcculi.fol.4y.h 

Securitas  non  ell  in  hac  vita.fo- 
lio  i85.h.&  tyo.d 
Securitas  nulquam  inprarfenti 
vita.fol.2 1 3. a 

Securitas  non  ell  in  hac  vita,  fo- 
. lio  3 8 8. c 

Securitas  non  eft  in  hoc  fragili 
mundo.fol^yy.f 
Securitas  non  eft  in  mundo . fo- 
lio 40*.  g 

Securitas  non  eft  in  rebus  mun* 
danis.fol.444.c 

Securitatem  fzpe  habemusfal- 
fam.fol.ia.f 


Securitatem  falfam  habent  ma- 
Ii.fol.iy.g 

Securitatem  falfam  multi  ha- 

bent.fol.21 2.  d 

Securitatem  d^mon  luis  pollice 
tur.fol.  1 1 2.f 

Securitatem  fallam  fibi  pollicen 
tur  ma!i.fol.388.g 
Securus  nulltis  viuat  in  hac  vi- 
ta.fol.17.il 

Scne&us  & ztas  dccrepita  vide 
tur  iam  quodammodo  parti 
opportuna  ad  p^nitentiam  vi 
rilitcr  inchoandam  fol.S6.d 
Senes  c6fulant  faluti  axar.f.7i.C 
Senes  fint  dtligentcs.fol  .7  3 .d 
Senes  aliquirepucralcunt.f.73.f 
Senes  virtute  prz  efteris  pollc- 
redebent.fol.86.e 
Senes  quidam  quo  dementix  re 
digantur.fol.i24.c 
Senes  ad  brauium  ipfum  compa 
randuin  virilitcr  contcndant. 
fol«35^.d 

Senes  qualcs  efle  deant.f.420.g 
Senfibus  bene  vramur.fo.ioo.h 
Senfibus  multi  abututur.f.  1 01. a 
Scnfualitas  vitium  frequens.  fo- 
lio 280.  d 

Sepulchrum  furnus  mortuorft 
corporum.  fo.  1 2 3 .h 
Serui  Deicaute  vitiunr.  f.n.d 
Scrui  Dei.  quanta  polleant  hu- 
militate.fol.5  7.C 
Serui  Dei  lftantur  quod  pp  ip- 
fum labores  pariatur.f.  1 03  .g 
Serui  ledulo  obtemperent  domi 
nisfuis.  fol.i5  3.g 
Scrui  Dei  plurtmum  apud  Deu 
poftunt  fuis  prxclaris  operib. 
fol.287.g 

Serui  Dei  oculos  non  conijciuc 
NNN  4 in 


INDEX 

in  prxmia  huius  vit£  fed  £ter 

naf.f0I.305  .h 

Semi  Dei  plurimi  faciut,  quod 
pp  ipfum  patiantur . f.3 1 y.h 
Serui  Dei  funt  vnumincharita- 
te.fol.3  *9-h 

Seruos  Dei  nil  prxter  Deum  ip 
fum  exatiat  .fol.  3 1 8.  f 
Seruiamus  Deo,  cuius  prxmia 
funt  certiflima,&ampliflima. 
fol.8o.g 

Seruitus  miferabilis  quod  fpiri- 
tus  ipfc  carni  feruiat . f.  1 3 a . c 
Signa  malorfi  in  iudicio,  horribi 
lia  indicabut  fignificata.  f.p.c 
Signa  propter  multas  caufas  ap 
parebunt  in  iudicio.  f.nj.f 
Silentium  plurimum  conducit. 
fol.d  5 .d 

Simulatione  multa  vtnntur  raa 
li.fol.zdi.c 

Sinus  Abrahx  quid  fit . folio 
3p8.g.h 

Societas  mala  plurimum  nocet. 
fol.z88.c 

Societas  etiam  bonorfi  nonnun- 
quam  declinanda.fol.3 1 6.h 
Societatem  malam  fugiamus,& 
bonam  coplcftamur.  f.288.  c 
Societatc  mal5  fugiam9.f.2i>3.h 
Sodalitates  perniciofas  fugia- 
mus.fol.63.g 

Solatia  niundi  fpernunt  ferui 
Dei,  & c^leftiaauidedcfidc- 
rant.fol.330.a 

Soliciti  valdc  fumus  circa  tem- 
poralia , non  autem  lit  circa 
ztcrna.fol.63.b 

Soliciti  admodu  fumus,nebona 
niundi  aniittamus,fed  non  lie 
de  bonis  gloria;  ioheitamur  . 
fol. 63.  c 


RERVM 

Soliciti  fim’de  alx  faIute.f.7o.f» 
Solicitudinem  habeamus  de  ani 
mx  incolumitate.fol.  zp  t . b 
Soliciti  fimus  femper  de  falute 

nofira.fol.388.f 

Solicitudo  nimia  temporalium 
nos  valdc  conturbat.fol.70.c 
Solicitudo  rcruni  temporalium 
impedit  fxpc  fru&uni  verbi 
Dei.foI.8^.a 

Solicitudo  rerum  temporalium 
quantum  fxpe  noceat.  f.8p.f 
Solicitudo  Dei  maxima  circa 
nos  fol.zd4-c 

Solitana  vita  non  omnibus  con- 
uenit.fol.i£4  g 
Solitudinem  amemus.  fol.dj.f 
Solitudinem  fludiofecomplefta 
mur.fol.ipt.g 

Solitudinis  & filentij  pr$clarum 

exemplum.fol.dd.b 
Solitudo  innocctiam  confcruat. 
fol.  5 5.  d 

Solitudo  propugnaculum  filen- 
tij.fol. 65. d 

Solitudo&  filcntiumlonge  vti- 
lifiima.  fol.dd.a 

Solitudo  vtiliffima  eft.  fol.dp.b 
Solitudo  quantum  conducat  ,vt 
Deo  vacemus.fol.  3 1 6.  b 
Solitudo  multas  pcccandi  occa 
fiones  tollit.fol.3  id.b 
Solitudo  a magnis  philolophis 

plurimi  habita.  fol.  3 id. r • 

Solitudoquantu  Dei  feruispla 
ccat,  vbi  earn  femel  guftaue- 
rnnr.foI.3i7.e 

Spem  in  Deo  collocemus  n6  in 
rebus  mundanis.fol.45'h 
Spcrcmus  in  domino . fol.8o.b 
Speremus  firnuflime  in  Dco.fo 
lto  276. c 


MEMORABILIVM  . 


Spercmus  in  Cbrifto , & non  in 
rebus  mundanis.fo!.$4z.d 
Spes  pr^mij  nos  animarc  dcbct, 
vt  vehementibus  in  vinca  da 
mini  laborcmus.fol.8o.a 
Spes  prxmij  nos  ad  virtute  ma 
xime  acccndic.  fol. 3 1 8.a 
Spes  prxmij  nos  plurimum  mo 
uet.fo!.338.g 

Spes  praemij  addit  animumad 
Jaborem.fol.33p.a 
Spus  vr  interdum  in  nobis  nimia 
mcditationcfatigari.  f.i  1 
5piritus  quod  carni  feruiatextre 
ma  milcria  eft.  fol.i  3 i d 
Statua  quam  adorari  iullit  Na- 
buchodonofor , tota  crat  au- 
■ rea.fol.97-f 

Statua  vxoris  Loth  quarc  non 
ftrit  ex  marmorc  vel  fiiice.  fo- 
lio 1 io.b 

Statua:  duae  Nabuchodonolbr . 
fol.p7.f 

5terilitatcs  & bella  noftristri- 
buamus  peccatis.  fol. 302  a 
Scudiofi  in  eclum  & vitiofi  in  in 
ft  mum  tendunt.  fol.i  op  .c 
Stulttdum  vitant  vitia,in  cotra- 
ria  currunt.fol.i  29.® 
Stultitia  magna  noftra.fo.  4 2 ? .d 
Subditi  obedietes  fint. fol.i  54.0 
Subditi  & prxlati  qualcs  efl'e  dc 
beant.fol.327.f 

Subtienit  Deus  in  maioribtisne 
ceflitatibus.fol.2pi.a 
SuccGbimus  facile  ftatim  vitijs  . 
fol.  323-e 

Sumptus  nimi  j interdum  pertra 
hunt  multos  in  manus  vfura- 
riorum.fol.i  f 2.c.d 
Stiperbiodio  funt  Deo,&  homi 
nibu5.fol.262.g 


Superbi  quoredigatitur.f.  26  8.d 
Superbiquam  fintexei . f.  3 87.8 
Superbia  deteftabile  vitium.  fo- 
lio 44.  f 

Superbiamomnem  frxnabimtis 
fi  attente  confideremus  Chri 
Hum  crucifixum.fol.i28.a 
Supcrbiam  rcfrcnemus,cG  Chfs 
i'etm  huuul1aucnt.fol.146.cl 
Superbly  radieem  quanda  occul 
tam  videmur  habere,  f.  1 i7.g 
Superbos  quo  humiliet  Deus. 
fol.i. c 

Superbos  humiliat  Dcus.fo.f  3. 

g.&  57-8 •&  I4»  b 
Superbos  principes  punit  Deus. 
fo|.  1 5 t.f 

Super biunt  multi  ad  dignitates 
euedi.fol.l  14.  f 
Snpplicia  futura  confidcremu* 
prolpiciamufque  diligentifti- 
mc  & accurauftimc.fo.423.b 

T 

TAiintvm  quantGva 

leat.fol.Sp.g 

Talpx  ingeniu  & natura.f.4op.e 
Tantali  fabula.fol.p8  b 
Tcmpcrantia  vtilis.fol.397-d 
Temperantia  plurimu  prodeft. 
fol.  409.3 

Templa  vult  Deus  inmagnaha 
beri  vencratione.fol.2  39-f 
Templa  fi  reuerenter  ingredere 
nnir,  proljjeriores  indecxire- 
nuis.fol.248.b 

Temph  irrenerentiam  maxime 
feiuit  Deus. fol.  23  9. d 
Tcpli  fabrica,q.  nolut  iuuare  efi 
poftintjreprehcdunt.  f.240.d 
Tcpli  miniftris  faueamus,  & eos 
honore  profcquamur.f.240.d 
Tent- 


INDEX  RERVM 


Templa  negotiationib.  propha- 
nare  quam  fit  turpc.fo.  2 3 6 .d 
Tcmplis  facris  non  abutamur  . 
fol.24o.f 

Tcmplis  violentiainferetcs  quo 
modo  puniat  Deus.foI.249.d 
Tepla  ambulationibus  propha- 
nare  & negotiationibus  qua 
fitturpe.fol.2  3<5.c 
Templa  multi  difiolute  cocami- 
nant.fol.i48.g 

Templorum  fabricam  iuuemus. 

fol.z40.b 

Demplu  Dei  eft  ala  noftra,  non 
igiturea  inquinemus.fi244.il 
Tcmplum  Dei,ftatim  frequen- 
temusfi  neceftitatealiquavr 
gemur.fol.24P.g 
Templu  Dei  vifitemus.  £294.1 
T£porales  fi  metuimus  pgnas , 
multo  magis  timcamus  after 
nas.fol.i78.e.f 

Temporalia  xternis  qui  prxpo- 
nit,falfo  vtittir  podcre.fi  y i.h 
Temporalia  defi>iciamus,&  f ter 
na  amemusiol.<>7-f 
Tpalia  diligeter  folicitamus  po 
tius  quam  fpiricualia.fi  I70.d 
Temporalia  bona  contemnere 
debemus.fol.z44a 
■Temporalia  nobis  c^leftiaimpe 
diunt.foLji8.b 

Temporalia  xternis  facile  prx- 
ponimus.fol.3  Z7.d 
Temporalia  qui  fpernet,  repor- 
tabit  sterna,  fol.3  44  c 
Temporalia  hxc  paruipenda- 
damus.fol.36o.c 
Temporalibus  rebus  nimiu  in- 
cumbiinus.fol.3  27.C 
Temporalium  appetitus  quomo 
do  fit  frxnandus.  fol.3  24. c 


Tempus  cum  amifimus,cius  vti 
litatem  fentimus  & cognolci- 
mus.fol.75  .a 

Temporis  commoditatcm  noa 
amittamus.  fol.75.i1 
Temporis  commoditate  & tan- 
ta  in  nos  tranquillitate  obla- 
ta  vtamur.fol.ifif.c 
Tempus  hoc  fibi  habet  mali.fed 
veniet  tempus  Dei.fol.p.h 
Tps  nobis  a Deo  coceditur,  vt  x 
eius  vinealaboremus  . f.  74. g 
Tempus  pretiofiftimum.f.7  5 .f 
Tempus  citiftimeprxteruolac. 
fol.7J.g 

Tempus  comode  diftribuamus . 
fol.84.il 

Tempus  fruftra  non  teramus.fo 
lio  148. b.  & 3?o.f 
Tenebrar  intenores  & exterio- 
res.fol.  1 43 . f 

Tentantur  afiidue  boni.  fi  zoo.h 
Ten  tat  nos  dxmon , vt  reflefta- 
mus  mentem  circa  iniuriam, 
vtita  ad  vindidaincitemur. 
fol.173.i1 

Tetationibusqd  ta  facile  fuccfi 
bam*,miratur  dxmd.fi  1 96. b 
Tcntat  interdu  dsm6  fubqua- 
da  fpcciefanditatis.  fo.i*>7-b 
Tentat  fxpc  dxmon  argumen- 
tando.fol.ip8.e 

Tentat  dxmo  acerrime  eos,  qui 
fibicontradicunt.  fol.zoo.g 
Tetat  nos  paftim  dxmo.f.zoy  .a 
Tentat  dxmon  interdu  fub  qua 
dam  virtutis  fpecie.fol.zoS.a 
Tentat  aliquanao  dxmon  fub 
quadam  virtutis  fpecie  & co- 
loi  c. fol.3  24. f 

Tentano  carms  nos  valde  infc* 
ibt.iol.jpu.g 

Ten- 


tile; 


X. 


MEMORABILIVM. 


Tentando  perfcuerat  dxmon.fo 

lio  196. g 

Tentationes  van's  inftante  tnor 
te.fol.17-d 

tentationes  vtiles.  foI.2p.e 
Tentationes  cuique  qualesfug- 
gerat  daemon  fol.j  5 .h 
Tentationes  niultas  & contradi 
ftiones  nobis  daemon  reprae- 
fentat.fol.  toy. a 
Tentationes  malas  fuperemus . 
fol.  1 1 7.3 

Tentationes  vincamus.fo.  1 6 r.c 
Tentationes  importunas  vir.ca- 
mus.fol.  i74.b 

Tentationes  permittit  Dcus. fo- 
lio iSo.f 

Tentationibus  viriliter  rcfifte.fi 
quidem  Dens  te  Temper  con- 
tuetur.fol.i86.c 
Tentationes  quomodo  fuperan- 
ds.fol.ipj.f 

Tentationes  vix  fentiunt  mali . 
fol.  20 1. d 

Tentationes  feruos  Dei  maxi- 
me  inuadunt.  fol. 203-d 
Tentationibus  minimis  interdu 
fuccubimus,  qui  maxima?  fu 
perauimu$.fol.204-b 
Tentationes  occurrunt,  cum  no 
bis  fspc  lecuriorcs  videba- 
mur.  fol.204.b 

Tentationes  omnesDei  auxilio 
fuperabimus.  fol.  2 07. c 
Tentationes  diuino  fauorevin- 
cere  debemus.  fol. 213. b 
Tentationes  Dei  auxilio  fupera 
binuis.fol.23  7-b 
Tentationibus  viriliter  refifta- 
.mus.fol.  193  .a 

Tentationibus  quibus  confidera 
tionibus  refiltendum.  f.  196.2 


Tentationibus  impugnantur  fer 

ui  Dei. fol. 20 1. c. 
Tentationibus  viriliter  reiiihint 
ferui  Dei.fol.zoi.c 
Tentationibus  quauismultisre 
llitcrimus,  no  debemus  th  ar 
ma  iam  abijcere.fol.207.il 
Tentationibus  ctiam  Jeuiflimis 
fsepe  fuccumbimus.jol.209.g 
Tentationibus  viriliter  refifta— 
nuis.  fol.  278.3 

Tentationibus  facile  diuino  fre- 
ti  numine  rclillemus.f.343.b 
Tentator  aflutus  Darmo.  f.i7.c 
Tcntator  afliduus  dxmon.  fo- 
lio I97>d 

Tentator  limitatam  habet  pote 
llatcm.fol.2o6.h.fol.2o8.c 
Tentarc  Deum  non  debemus. 
fol.i77-c 

Tepidi  fumus  in  virtute.f^oo.c 
Terrena  contemnamus.  f.i  io.c 
Terrena  fpernanius,fic{leftibus 
frui  voltimns.fol.3i8.f 
Terrena  defpiciamus,cumaetor 
na  nofcamus.fol.332.f 
Terrenis  nimium  adhxremus . 
fol. 429. d 

Terrcnorum  affeftus  perdere  fa 
citappctitum  cceleftium.  fo- 
lio 349-e 

Terribilis  apparebit  Chriftus  in 
iudicio.fol.229.il 
Terroreopus  habemus,  vt  con- 
uertamur.fol  2i9.g 
Thefaurizemus  in  cjlo.  f.13  6.2 
Timeamus  Deu,  qui  ta  terribi- 
lis venictin  iudicio.  fol.io.h 
Timeamus  sterna  fupplicia.fo- 
lio  1 i.b 

Timeamus  Dei  cofilinationes. 
fol.  12.  g 


Timea- 


INDEX 
Timeamus  Deum  & cius  puni- 
tioncs.f0l.5pc 

Timeamus  Deum  & cius  fuppli 

cia.fol.i  5 i.g 

Timeamus  Deum,neipfum  of- 
fendamus.fol.  1 8£.h 
Timeamus iram  Der.foI.i24.f 
Timeamus  horribilc  iudici  j die. 
fol.  2 28.3 

Timeamus  dubiam  fortem  no- 
ftratn.fol.2  28.b 

Timeamus  faltcm  infernu,fi  bea 
titudinem  non  amamus.  folio 

Timeamus  Dcum.f0l.3p  1. h 
Timeamus  Dei  fupplicia.f.41 3-f 
Timeamus  Deum  , vt  fecure  vi- 
uamus.fol  416  b 
Timebunt  valdcmali  uidentes 
omnes  creaturas  contra  ipfos 
armatas.fol.  2 2 1 .g 
Timidi  valde  fumus  in  uirtutis 
Audio  & pu(illanimes.f.420.a 
Timor horribilis  indie  iudicij . 
fol.2.e 

Timor  Dei  quibus  confidcratio 
nibus  nutriatur.fol.  1 2. a 
Timor  Deivtili(fimus.fo.i78.c 
Timor  Dei  fi  deeft,  camera  cor- 
ruunt.fol.  i7p.e 

Timor  Dei  quam  fit  fahttaris.fo 
lio  228.C 

Timorata?  confcientir  funt  viri 
probi.fol.2  8y.g 

Timoremagno  concutietur  ma 
li  no  folum  propter  confpicua 
fign  a,fcd  etiam  propter  expe- 
Aationem  futurorum.fol.7.h 
Timorem  nobis  inaitit  Dcus,vt 
ad  le  redeamus.fol.  1 78.d 
Timorem  Deiainifimus.f.i7p.b 
Timorem  nobis  incutit  Deus,vc 


RERVM 

cius  jndignatione  fugiamus  . 
fol.  1 7P-b 

Timorem  Dei abijcimus.f. 221. c 
Timorem  Dei  mali  abiecerunc . 
fol  3 54-e 

Timorem  Dei  non  abijeiamus  * 
fol. 4 1 J.b 

Tyranni&crudeles  quaminfeli 
ces  habebunt  exitus.fol.3  1 .g 
Tyranni  quo  tandem  deuenianc. 
fol.  11 5. d 

Tyranos  Deus  difiimulat  in  hac 
vita ,&  punitinalia  fol.ji.c 
Tyrannos  qoo  puniet  Dens,  fo- 
lio 221.  e 

Toleranda  funt  multa  pro  beat! 

tudine  obtincnda.fol.3  3 .b 
Tolerantiain  rebus  aduerfis  ma 
nifeftatur&  arduis.fol.pp.b 
Tolerantia  infignis  uirtus . folio 
172.C 

Tolerantiam  non  amittamus.  fo 
lio  3oy.e 

Tolerate  multa  debemus  pro  in 
greflu  in  gloriam.fol.3  3 y.d 
Tonitruis  nos  monet  Deus . fo-. 
lio  68.h 

Tormenta omnia  huius  vitarvm 
bra  funt.futurorum  inftar.fo- 
lio  23o.b 

Tradamus  nos  totos  Deo . folio 
288.I1 

Transfiguratus  eft  Chriftus  ad 
honore  fux  Ecclc  fiae.f.  3 2 8.H 
Transfiguratus  eft  Chriftus,  vt 
manifeftaret  quod  eflet  uerui 
Deus& homo.fol.344.a 
Tribularioncs  Ixto  vultu  exci- 
piamus  fol.  rSo  c 
Tribulationes  vtiIes.fol.5Pi.g 
Tribulationes  nos  in  cglum  du- 
cunt.fol.4i4.d 

' Tribu- 


MEMORABILIVM. 


Tribulationes  falutares.fo.420.f 
Tribularionum  amariffimum  ca 
licem  folct  Deus  fcruis  fuis  in 
terdum  propinare.fol.j^.g 
Triftitia  duplex,  fol.i  z8.f 
Triftitia  nolira  qualis  efle  de- 
beat.fol.  n8.h 

Triumphatcs  ingrediebatur  Ro 
mam  duces, qui  viccrat  in  bcl 
lo.fol.i3.g 

Triumphantes  ingrediunturfan 
ftiinc^lum.fol.iS.g 
Tumultusdcuocionem  impedit. 
fol. 3 i fi.g 

Turpia  non  committer,  ait  Pla- 
to , qui optime  credet  Dcum 
pr^miatorem  & punitorem . 
fol.  i^i.d 

V 

VAnaolokia  quaCt  im 
portuna. fol.i  jo.g 
Vanagloria  detcftabilis.fi  1 3 y.h 
Vanitates  nitindi  ferui  Dei  pro- 
be cognofcut  & fugitat.f.ipi.h 
Venia  in  morte  tm  quxfita,qua 
difficile  impcrrcttir.fol.db.g 
Venialiaetiam'pcccata  dccline- 
mus,nc  ex  his  ad  grauiora  fen 
fim  delabamur.fol.13  7.f 
Veniam  imploranribus  facile  fo- 
let  Deus  condonare.fo.  1 6 z.h 
Veniam  a domino  poftuiemus  . 
fol. 42y.fi 

Vendcre  & emerc  qualia  fint.  fo 
. lio24f.b.c 

Venetorumducum  mos.f.4io.h 
Vcrbi  Dei  magna  eft  uirtus . fo- 

. lio  fio  g 

Verbi  Dei  vberrimusfruftus.fo- 
Ii089.l1 

.ii,  !«•  it 


Verbi  Dei  quanta  fit  vis  & effi- 
cacin.fol  py.c 

Verbi  Dei  magna  fecuritas . fo- 
lio 99-g 

Verbi  Dei  mali  guftumnonfen 
tiunt.fol.99.l1 

Verbi  Dei  quanta  fit  virtus.  fo- 
lio 189.C 

Verbi  Dei  magna  efficacia.  folid 
42f.d 

Vcrborum  profluentia  inanis  06 
placet  Deo.fol.i86.b 
Verbum  Dei  quantas  habcat  ui 
res.fol.yo.b 

Verbum  Dei, quod  exiguosrefe 
ratfruftus,dolendu  eft.  f.  jo.c 
Verbum  Dei  quantam  habeac 
vim.fol.88.b.&  S^.g 
Verbum  Dei  qua  reuerenter  fit 
traftandum.fol.9y.f1 
Verbum  Dei  negligitur  a mul- 
tis.fol.96-b 

Verbum  Dei  in  cordenoftrodi 
ligenterreponamus.fol.p^.d 
Verbum  Dei  ad  cxercitationem 
conferamus.fol.jjtf.c 
Verbum  Deicftgladius  contra 
dxmonem.fol.p^.f 
Verbum  Deidefenfionra.f.ptf.g 
Verbum  Dei  quos  in  anima  pro 
ducat  effefhis.fol.pp.f 
Verbum  Dei  quam  fit  dignuitf 
amari.fol  99.I1 

Verbum  Dei  omni  tempore uti 
le&  nece/Tarium.fol.  ico.d 
Vcrbu  Dei  qua  lit  utilc.f.  ioi.g 
Verbum  Dei  quam  variosin  cor 
dibus  hominum  gencrct  effi* 
ftus.fol.23  j.b 

Verbum  Dei  attenteaudiamjis.' 
fol.ty7»b 

Verbum  Dei  audircplurirafi  no 

bn 


INDEX 

bisconducit,quamuisdodi  no 
bis  vidcnmur.fol.37 1 h 
Vcrbum  Dei  executioni  mnnde 
mus.fol-371-b 

Verbum  Dei  plurimi  faciamus, 
quod  e cglo  defcendit.f.  3 7i-d 
Verbum  Dei  faftidiunt  mail,  fo- 
lio 37  i.e 

Verbum  Dei  figuratu  per  man- 
na.fol.371.lt 

Verbum  Dei  executioni  mande 
mus.fol. 373*3 

Verbum  Dei  audire  plurimum 
confert.fol.41y.il 
Verbum  Dei  conatur  daemon  in 
terturbare.fol.4i6.b 
Verbum  Dei  riiminandu  & fepe 
mente  recolendum.fol. 416.C 
Verbum  Dei  non  refpuamus.fo 
lio  416. d 

Verbum  Dei  executioni  rnanda 
dum.fol.4i6.f 
Veritas  odium  parit.fol.3  t.a 
Veritas  dignaamari.fol.4i».d 
Veritatem  iam  non  cftqui  velit 
audire.fol.47.b 

Veritatem  Temper  dicamus  aim 
prudentia.fol.48.g 
Veritatem  refpuentes  quomodo 
puniat  Deus.fol.386.b 
Veftitus  lint  moderati.fo.  3 97-d 
Veftitus  nimius  reprehenditur . 
fol.401.lt 

Veftitus  nimius  indiciu  videtur 
fuperbae  mentis.fol.403  .h 
Veftitus  nimius  quale  fit  indi- 
cium. fol.  4°f -b 

Viatores  nos  elfe  confideremus . 
fol.  314.0 

Vidus  fit  modcratus.fol.41 3. f 
Videri  facilequ  primus,  fo.  337.  b 
Vigilare  Temper  debemus  con- 


RERVM 

tra  hoftes.  fol.  39  T.a 
Vigilemus  in  cuftodia  animar.  fo 
lio  84-e 

Vindicate  Te  qua? rentes  qua  fine 
inquieti.fol.r<$7.a 
Vindidaquam  fit  periculola.  fo 
lio  1 f 7-d 

Vindidam  no  Tumamus.f.41  i.a 
Virtus  virile  pofeit  animu.f.3  o.a 
Virtus  in  laboribus  ntanifefta- 
tur.fol.3?.f 

Virtus  magnas  habet  contradi- 
dioncs.fol.36.b 

Virtus  a multis  gentilibus  am- 
plexata.fol.iop.g  . 

Virtus  contradidiones  patitur. 
fol.  1 IT.  f 

Virtus  exercitata  facilior  reddi- 
tur.fol.i  i<?.a 

Virtus  in  mundoquantG  frigeat. 
fol.130.l1 

Virtus  contradidiones  Tuftinet . 
fol.  1 8yd 

Virtus  difficilis  apparet.f.iP3  .d 
Virtute  nemini  concedamus. fo- 
lio ipi.b 

Virtus  nos  ducit  ad  perfedionis 
culnien.fol.i  io.a 
Virtutes  c^loru  qua;  fint.fol.441 
Virtutes  frigefeut  in  mudo.f.  j.a 
Virtutes  cu  non  corporis  oculi* 
cernamus , floccifacimus  eas. 

fol.J'J.C 

Virtutes  in  locofublimi  fitar. fo- 
lio iop.e 

Virtutes  quantam  in  animo  tran 
quillitatem  gencrent.f.  147.I1 
Virtutes  fi  exerceantur  faciliores 
r’edduntur.fol.i8f.f 
Virtutes  ieiunio  plantantur . fo- 
lio 103. b 

Virtutes  in  tenera  iam  aetate  im- 
bibamus. 


Vi 

Vi 

Vi, 

I v>i 

v,; 

! 

Vi 

Vi 

V! 

Vi 

Vi 

V 

V 

I V 

V 

! \ 
\ 

1 


MEMORABILIVM. 


fo 

6 ot 
i.fe 

lU 

£ 

efb 

ra & 

JJD- 

ior. 

edit 

i 

boflff 

d4J 

** 

iCj. 

fclfr 

IB* 

(’/■* 

100 

> 


* bibamus.  folio  z83.h 
Virtuti  dediti  recipifit  Deum  in 
anima.fol.;6.f 

Virtus&  vitiu  pugnant.fo.3rfo.il 
Virtutum  opera  exerceamus.fo- 
lio  377-d 

Vifitantaliqui  in  carcere  pofitos 
deprauata  intentione.f.z97.h 
Vifitare  folct  aliqui  infirmos  ma 
gis  fui  commodi  caufa  quam 
infirmi.foI.z97.g 
Vifitare  pauperes  dedignantur 
multi.fol.297.h 

Vifitemus  infirmos  & in  carcere 
pofitos.fol.zp7.c 
Vifitemus  infirmos.foI.298.d 
Vita  sterna  hie  inchoatur  per 
gratiam.fol.z8.h 
Vita  hate  fimiliseft  pyramidula- 
rum  ludo  varijs  caufis.f.34.c 
Vita  hominis  quam  fit  caduca. 
fol.67.b 

Vitam  accomodemusc^lefti  phi 
lofophiar.fol.tfp.b 
Vita  malorum  non  meretur  no- 
men vitat.foI.76-b 
Vita  praefiens  ad  c$  lum  negotian 
duni  conccfia.fol.84.b 
Vita  mala  laboriofior  quam  bo- 
na.fol.io4.a 

Vita  noftra  breuis.fol.  1 zrf.g 
Vita  noftra  inftar  Romani  impe 
rij  Temper  breuiata.f.i  zrf.h 
Vita  quomodo  extenuetur . fo- 
lio i2  7.a 

Vita:  quam  exigua  fit  portio  fi 
infantia  demas  & fomni  tem- 
ptis  ac  cibi.fol.iz7.b 
Vita  & euangelium  Chrifti  de- 
bet elfe  rcgula  noftra. fo.  1 5 i.a 
Vita  hominis  breuifttma,quauis 
multos  viuatannos.f.zirf.d 


Vita  noftra  etiam  minor  pundo 
eft,fi  ad  futuram  comparctur. 
fol.z  I7.e 

Vita  noftra  quantu  diftet  a vita 
fan&orum  patrum.fol.zrfz.d 
Vitam  tcmcre  non  c6fumamus. 
fol.8j.b 

Vitam  quam  Icues  farpe  caufa: 
nobisadimant.fol.13rf.il 
Vitam  anteaftam  defleamus  8c 
emendemus.fol.27o.f.g 
Vitx  breuis  confideratio  quan- 
tu m conducat.fol.  z 1 7.h 
Vitia  homines  mutant  in  feras. 
fol.rf8.b 

Vitia  homines  infeftare  folenc. 
fol.i43.9 

Vitia  hie  etiam  aliquandopunifi 
tur.fol.i48.c 
Vitia  fugiamus.fol.zrfrf.h 
Vitia  dimittamus  & Chriftuni 
inueniemus.fol.z78.d 
Vitia  non  finamus  crefcere.  fo- 
lio z8o.b 

Vitia  ducunt  homines  ad  infer- 
num.fol.  399.3 

Vitia  ftatim  extirpemus.  folio 
4i9-a.e.&  420.b 
Vitia  no  fatiant  homines.f.43o.f 
Vitia  indigna  homine.  fol.43 t,a 
Vitia  quo  nos  rcdigant.fo.43 1 ,b 
Vitijs  ornatam  habent  animam 
mali  fol.z  J7.e 

Vitiorum  plantator  daemon,  fo- 
lio Z41.C 

Vitiofi  in  maxima  verfanturan- 
guftia.fol.  258.3 

Vitiofi  homines  ex  repub.  expel 
lendi  vidcnuir.fol^oo.f 
Vitiofi  alienos  defedus  potiuc 
quamfuos  cofiderant.f.39f.c 
Vitiofi  quo  redigantur.fo.4  30.3 
Vitiofi 


1 


" Digi; 


Index  rervm  memorab. 


Vitiofi  obfcurant  genus  fuum. 
fol-443-c 

Vitiolbs  daemoni  placentes  ne- 
gligitipfetentare.fol.i$>7.c 
Vitioforum  qua  infdix  crit  fue- 
ccflus.fol.  i8.h 

Vitiofus  eft  Temper  inquietus. fo 
lio  i8j.c 

Viuamus  circumfpc&e.fol.y8.d. 

& i8o.g.i8S.d.&  z04.c.d 
Viuamus  circunfpcde,cum  tarn 
importunu  habeamus  aduer- 
farium.fol.303.d 
Viuamus  praeclare,  fi  bene  mori 
cupimus.fol.36  i.b 
Vlcilci  fe  qua  ficturpe.fo.427.g 
Vocat  nos  Dcus  mukis  modis » 
fol.yo.h  * 

Vocat  & silicic  nos  Deus  multi- 
pliciter.Tol.6z.d 

Vocat  nos  Deus  in  omni  aftate 
& tempore  ad  pgnitentiam . 
fol.74*c 

Vocat  nos  Deus  aflidue.fo.8  i.b 
Vocat  nos  Deus  ad  fe  amote  & 
timore.fol.347.f 
Vocat  nos  Deus  varijs  modis.  fb 
lio  42f  .h 

Voluntas  propria  quam  fit  fatpc 
noxia.fol.263.c 

Voluntatem  propria  feftari  qua 
fit  periculofum.fol.z64.d 
Voluntatem  Dei  faciamus.  fo- 
lio  i6*>.g 


Voluntati  diuin.T  contradicunt 
malt.  fol.  263.  h 

Voluntati  Det  obtemperemus  . 
fol.i74-c 

Vrbanitas  laudabilis.fol.i44.h 
VTurapalliata  no  poteft  Dcooc 
cultari.fol.2  3y.g 
VTura  quam  a paupere  exigis  2 
Deo  exigis.f0l.2y  i.h 
Vfurarij  in  quanta  uiuant  mife- 
ria.f0l.2y  i.f 

Vfurarij  conditiones.fol.2y  i.h 
Vfurarij  crudelcs.fol.2y2.b 
Vfurarij  opprimunt  pauperes.fo 
lio2y2.d 

Vfurarij  in  quanta  miferiam  re- 
digant  pauperes.fol.2  y z.f 
Vfurarium  quantum  timear  pau 
per  & h0rreat.f0I.2y  2. f 
Vlusperuerfus  & coliietudo  ma 
la  quantum  noceat  & incom* 
modet.fol.3  y2.c 
Vxorcsdiligant  viros  fuos  & eis 
obediant.fol.423.h 

z 

ZEr.vs  maxintusBaptiftar. 

fol.zl.c 

Zizania  qui  feminant  quantum 
incommodent . folio  2?4.f.& 
apy.c 

Zizania  feminantes  fungutur  of- 
ficio dxmonis.fol.302x 


