Google 



This is a digital copy of a book that was preserved for generations on Hbrary shelves before it was carefully scanned by Google as part of a project 

to make the world's books discoverable online. 

It has survived long enough for the copyright to expire and the book to enter the public domain. A public domain book is one that was never subject 

to copyright or whose legal copyright term has expired. Whether a book is in the public domain may vary country to country. Public domain books 

are our gateways to the past, representing a wealth of history, culture and knowledge that's often difficult to discover. 

Marks, notations and other maiginalia present in the original volume will appear in this file - a reminder of this book's long journey from the 

publisher to a library and finally to you. 

Usage guidelines 

Google is proud to partner with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to the 
public and we are merely their custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing this resource, we liave taken steps to 
prevent abuse by commercial parties, including placing technical restrictions on automated querying. 
We also ask that you: 

+ Make non-commercial use of the files We designed Google Book Search for use by individuals, and we request that you use these files for 
personal, non-commercial purposes. 

+ Refrain fivm automated querying Do not send automated queries of any sort to Google's system: If you are conducting research on machine 
translation, optical character recognition or other areas where access to a large amount of text is helpful, please contact us. We encourage the 
use of public domain materials for these purposes and may be able to help. 

+ Maintain attributionTht GoogXt "watermark" you see on each file is essential for informing people about this project and helping them find 
additional materials through Google Book Search. Please do not remove it. 

+ Keep it legal Whatever your use, remember that you are responsible for ensuring that what you are doing is legal. Do not assume that just 
because we believe a book is in the public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other 
countries. Whether a book is still in copyright varies from country to country, and we can't offer guidance on whether any specific use of 
any specific book is allowed. Please do not assume that a book's appearance in Google Book Search means it can be used in any manner 
anywhere in the world. Copyright infringement liabili^ can be quite severe. 

About Google Book Search 

Google's mission is to organize the world's information and to make it universally accessible and useful. Google Book Search helps readers 
discover the world's books while helping authors and publishers reach new audiences. You can search through the full text of this book on the web 

at |http : //books . google . com/| 




1 ''!'-'. it 



* 






^ vf- .... 




Adiflodum Revefendi 8c Dodtiflku Vifl, /yi 

D. Rober{iy 

Emscopi RAPOTENSIS, 

E P I S T O LM: 

E T 

VetertiM Matbematicorumy Graco^ 
rnm^ Latinorum, &* Arabum^ 

SYNOPSIS: 

Colleftore Vird Clariflimo & Doaiffimo, 

D. EDWAKPO BEKNJKDO^ 

Aflronoim^ inAcademia Oxonienfi 
Professore SAVILIAN0» 

PR.EMITTUNTUR 

D. Huntingtoni d^ D« Bernardi 

Y I T M. 

Scriptote Thoma Smith o, 

S. Theologies Doctore* 



timmmmitttmammmmmmmtmmmmmmmmmmimmitimmmmmi^mm^M^^^mmmm^^i^mmtm^m^lm^^t^ 



LO ND IN It 

Typis GhL Btntyer^ Impenfis A. & J. Chunlnlt^ 
ad Infigne Nigri Cygtii in Vico vulgb vocato 
Paternofter-Row. M. DCC IV« 



^ 



.*. V 



\ .:•- 



^; 






«> 



<.J 






'«■ *, 



'■■; 



> « . 



;-) 



« ; 






t % 



»* « 



>► • 



t * > 



• ■ * -ifc. > 



Admodum Reverend i & Dodiffimi Viri, 

D. Robert i Huntingtoni , 

S,Theologi^ DOCTORIS, 

^ E T 

' Episcopi RAPOTENSIS, 

EPISTOL^. 

, RRiEMITTITUR 

De ejufdem D. Huntingtoni 
vita^ flndm ^. peregrinationihus ^ 
&- ohitH, 'TTrQfJLvr^iJLclriov, 



v.Scnptore Thoma Smith o^ 

^. SacrjB THEOLOGii& Doctore, 

2 ECCLESIiE ANGLICANiE PrESBYTERO. 






LO N D IN I: 

Typis Giil. Bowyer, Irapenfis A, & J. durchill, 
ad Infigne Nigri Cygni in Vico vulgo vocato 
Paternofter-Row. M. DCC. IV. 



X. 



% 



mmmmmm 



De vitdy pudiis^ peregrinationibu^^ 
&* ohitH admodum reverendi & 
Jo&iffimi Viri^ D. R o be r t i 
Huntington i^SacraTheo^ 
logids DoBom^ d^ Epfcopi Ra^ 
potenfis^ 



'tTtOfXVTJIJLclriOV. 



RObertusHuntingtonus, cujusvi- 
tam brevi compendio defcribere con- 
ftitui, (turn mei, turn Patrise cauf^, 
ut,dum monimentum hoc chartaceuai 
memorial Amici.ex privato afFedu , & plan^ lu- 
bcnti animo, non rogatus, confecro, ingentes 
ilk virtutes, dotefque mentis excelfae , quse in 
illo, poftquam in virilem aetatem maturuiflet, 
elux&re, krx pofteritati non fine debitis elogiis 
oftenderentur) primum aurse aetherese halitum 
excepit Februario mcnfe anni JErx Cfariftianae 
M. DC, XXX. VI. ut nos numeramus, apud 
Deorhirftani,oppidura non incelebre, ad Sabrinx 
ripam fituin,fex circiter milliaribus a Glouceftria, 
primart^ urbe Provinciae, diflitum« Pater illius 

[a] loci 

384563 



ii De Vitdy StudiiSy &c. 

loci Parochns, mult^ prole felix, quatuor filios 
in ftudiis literarum fumma cum diligentia infti- 
tuendos curavit , ut Deo & Ecclefise devoti, 
maiufa deftium aetate, facris Ordinibus ihitia- 
rentur. Quorum fecundo genitus, Robertus 
nofter, in Schol^ puUica Briftoliae literas Craecas 
tc Latinasbeoe pto xt^th modulo edodus, cum 
decimum fextmn, autcirciter, annum vita* atti- 

giflet, Oxonium miliiis eft : in Mertonenfi Col- 
fegio, i fapientifiimo Pnefule, GualterodeMer- 
4€>fti conditD^ opiniifque reditibus dotaro, pri- 
mo inter Fortiimijias recenfittiss magnisViris, 
(pc>s nobile iftud pietatis ac dodrinae Semina- 
rium aluit, deinceps addendus. Cum ver6com- 
pofitis moribus, ingenio, & profedu in bonis 
literis omnium ambrem 6c benevolentiam fibi 
conciliaflet, poft ftifceptom prhnum in Artibus 
gradum.quem Baccalaureatum appellamus,quam 
^ritnutn per fta^tuta licuit^ unanimi illorum, pe- 
nes quos jus eligendi erat^ confenfu, in nume- 
fum Sociorum admittebator, quadriennium prse- 
ter propter fub acri difciplina Sc cenfurA, vel in 
kviufculos errores defidiaeque. fufpicionefli ex 
perquam laudabili iftfus Collegii inftitbto ani- 
madverfura, exafturus. 

Ineunte anno M. DC. LX. III. Laurel Magi- 
ftri donatus , inque Comitiis fcquentibus Magi- 
ftrorum, uti nuncupatur, Semori^ quomunere 
cum Auditorum applaufu defuogebatur, fuijam 
quafi faftus Dominus & compos, poftquaw Ar- 
tium & Scientiarum circukim pro more Abfol- 
vilfet, Theologix, & Orientalium Lin^uarfiffl, 
in quibus delicias fuas pofuir-, ftudio ie totum 

addicir. 



D. K. nVNtlNGTONI. lii 

addick, & in qaibias €tiam ilium, quando ad*- 
hue juvenis efiet, irtgentes, maxini6que laudarr^ 
tios, progreffus feciffe optimus judex, D. Pa- 
cockius, ceftatus eft : cujus confilio, vel potiiis 
fpontc fud& poteoti mentis indinationc, inci^ 
tatus, cum cerrus rumor fpargeretur, D. Fratnp^ 
tonum, qui turn Halebi Mercatoribus Anglis 
«rat a Sacris, (Framptonum ilium dico, merito 
fuo poft ad Decinatum, deinde ad Sedem Cathe*- 
tlrakm, Ecclefi.^ Glouceftrienlis, regnante fere^ 
nifiimo Rege Carolo Secundo, promotum, tan- 
demque ab eadem dignitate iniquiffima forte 
amotum) de reditu in Angliam cogitafle, Hun- 
tingtonus noftet inter Candidatos iftius facri 
muueris ccwam ampliffiftil Mercatorum Lo.ndi- 
nenfium, qui mercaturam in Oriente exercent, 
Societate comparens , illorum fuffragiis renun- 
ciatus eft digniffimus, qui Viro optimo fucce- 
deret. - 

Relida Anglia metife Beptembri A.MiDCLXX. 
Navis ilia, qud ^^ehebatur ex pa^to cum Merca- 
toribus Londini inito , primo refta Smyrnam 
tendebat 5 ilia vero in anchoris ftante propein- 
fulam quandam non procul ab anguftiis maris 
^gaei, ob inopiam aquae potabilis illic e latici- 
bus profluentibus exhauriendas , dum ille alii- 
que, abfque omni metu, & prorfus nimium fe- 
cure,a littore divagarentur, montem vicinum, ut 
inde inftilam fubjedam, & mare circumfluum, 
Grasciaraque obverfam liberiori oculo profpice- 
rent, fcanfuri, Gtxci ex* adverfo in continente • 
degentes, in fuisantrisi'upibufquetuti,& plane 
indomiti, Chriftiani quidem nomine tenus, fed 

£ a 2 ] peffimi 



iv . De Vita^ Studiis^ &c. 

EefSmi latrones, ad alteram infulae partem cy m- 
is fuis, praeda^ captandae fpe, pro more clam 
tranfvefti, noftratibiis in vi3, qua erat redeun- 
dum, infidiantur. Quibus tempeftive confpe- 
6tis, ab hoc gravi, quod capitibus imminehat, 
periculO) pernici fu^^, 8c quaii alatis pedibus, 
aegre admodum falvi evaferunt. Quo nuncio 
^ccepto. Uteris 3 D. Huntingtono Smyrna Con- 
jClantinopolim ad me miiiis, illi de hoc felici ad 
celeberrimum iftud Afiae minoris Emporium ad- 
yentu, effufa laetitia & cordato afFeftu gratu- 
Jatus fura. Dum autem Smyrna^ maneret, dua- 
ifum triumye feptimanaruip mori fruiturus,animo 
inexplebili refque novas vifendi cupidiflimo, E- 
phefum & Thyatira petiit, iftarum celebrium 
urbium rudera luftraturus. 

Tandem vero, poft quatuor menfium navi^ 
gationem ab ipfis initiis, falvus appulit Alex- 
andrettam, vulsro nautis & raercatoribus nun- 
cupatam Scandarone^ in finu maris Mediterranei 
verfus Orientem extremo : inde fuperatis mon- 
tibus hodie Beylanicisjdiftis, faftoque in vaftam 
planitiem, quae ab altera parte Antiochiam uf* 
que Ion ge lateque excurrit, defcenfu, tandem 
alterum illud celeberrimum Orientis empo- 
rium, Halebum , loetus ingreditur, omni cum 
benignitate 8c cultu, quem pr^clara ejus vir- 
tcs & pietas merita eft, a fuis Anglis ex* 
ceptus. Tantum veroaberat, ut bonamiftam, 
quam de illo ex fam^ praenuncia concepifleiit, 
exiftimaiionem fruftraretur, ut illam longepo- 
tiiis fiiperaverit. Inde mutuus ifte amor fanda- 
que amicitia inita eftj quae illius, fopito toedio, 

quod 



D. R. nVNTlNCrONI. V 

quod mora inter barbaros Turcas & Arabas ali- 
ter ingeffiflet, longam a Patria abfentiam pene 
jucundam reddidit. Jam vero quafi in ccntro 
peregrinationis conftitutus, & ubi fibi diu con- 
fiftendum effe propofuerat, facile in memoriam 
revocavit, quali confilio, quo fine, difficile jllud 
& periculofum iter fufceperit 3 turn nimirum, ut 
Minifterio Sacerdotali ex debito fanftae profeffio- 
nis fungeretur, turn ut ex prudenti rerum ufu 
& pertinaci ftudio fapientior & eruditior faftus, 
Patriam rerum hadenus penb incompertarura, 
vel faltem vix fatis bene cognitarum, notitiis, 
invectifqae librorum gazis , redux ditaret Haec 
illi port navatani Deo &religicmioperam,proxi- 
raa erat cura, quam irrequieto animo per unde- 
cennium impenderat. Nee quifquam id melius 
potuit, aut impenfiiis voluit, aut felicius praeftitit. 
Arabice eruditus, inter illos, quibus lingua ifta 
erat vernacula, quafi <lomt verfari videbatur : 
quod ad raercaturam iftam librariam planiorem 
facilioremque fternebat yiamj cui ex infpedis 
Codicibus MSS. Bibliothecae Bodleianae Oxonii 
ex manificentii Viri raaximi, & fempiternis 
pra^coniiscelebrandi, D.Gnilielrai Laud, Archie- 
pifcopi Cantuarienfis & Martyris picntiflimi , 
dono datis, & ex fubado judicio, quo poUebat, 
in arguraentis variae eruditionis indagandis, 
probe com pertum erat, quid ufui foret, quidra- 
rum, quid magni seftimandum, & quid tam la- 
boriofae inquifitioni tantifque fumptibus merito 
refponderee. Qio atitem voti tam fandi com- 
pos fieret, Graecorum, Syrorum, Armenorum , 
eriarti Jud^orum^ Samaritancwram, & Mohamme*- 

[ a 3 ] danorum, 



vi De Vita^ StudiiSy Sec* 

danorum, prout occafia fefe Qbtujerat, oper4 
ufus eft : quaro quoque Roraao^ communioais 
Myftas, per Orientem fparfi, rem facrarm ex ia- 
i):ituto vitae ordinifque , cui (efe addixeri nt ^ 
Religiofi, rairo zelo procurantes, ipfioblatam 
abunde & cumalatiffime pro fumma foa huraa- 
HkateSc candore praeftiterunr. Hie enim, quod 
reticeri nolinij & alibi in Turcia, diffidiis & 
difputationibus, qu^pacemChriftianam impor- 
tune interturbant, procul amapdatis, prout ejuf- 
dem communis Salvatoris Jefa Chrifti difcipu- 
los & cultores omnino decet , fumma concor- 
di^ vivitur inter Chriftiani nominis boftes, fola 
hac lite interpoGta, utrum benefaciendo mu- 
tuiCque amoris & amicitiae officiis praeftandis alii 
{ilios vincant. Nee fibi foli hac ex parte pro- 
rpeftum ibat Hundngtonus nofter 5 Amicienim, 
quos in Anglia reliquerat, induftriae ipfius opti- 
mos experti funt frudus* Hinc frequens illud 
iiterarum coramercium ha^itum inter ilium & 
longe prasftantiffimos viros, D. D. D. Narcif- 
fum Marftiura, nuperrime ex Dublinienfi faftum 
Archiepifcopum Armacbanum, & totius Hiber- 
piae Primatem 3 Johannem Fellum, Epifcopum 
Oxonienfem^ Edwardum.Pocockium, Canoni- 
cum Eccleflse Chrifti Oxon* 6c Linguarum Ebrai- 
cae & Arabics^ i^rc^eflbrem ; Thomam Mareftial^ 
lum, Collegii Lincolnienfis.Redorem p^rquam 
digniffiraum., &;Ecclefi« .Qtbedralis Glouce- 
ftrienfis Decanum 5 Edwardwi Bernard um, A- 
f^lronomiae Profeflbrem Sa\iilianum .; Thomam 
Hydum, primariura bibliothecie Bodlei^nae Cu- 
.ftodcmj 8^ QwUielaiMaji,'CuifiAH», iiji iflope Jijh 



i I ventae 



D. K. HVNri}4GrONI. vii 

ventag peracerbo fato extin5:iim, & titulis om- 
nibus parem, ne dicara majorem futurum 5 ut 
alios taceara, quorum confiliis & voeis in libris, 
quo3 (inguli pro varia ftudiorum ratione poftn- 
larunt, comparandis obtemperare fumm/dele- 
£kationi duxit. Ubicunque locorum five in Sy- 
ri^, five in Palaeftin^, five in y^gypto, five in 
Perfide, Codices manu exaratos adhuc integros 
latere, fama, inccrta licet, vulgaverat, induftriara 
fuam neutiquam defiderari paflus eft ; nuHofque 
receflbs, ubi aut invcniendi fpes, aut nanci- 
fcendi copia dabatur, reliquit inexplorato$, 
Quali vero fucceffu, quam bono, quam felici, 
& qu^m plane obftupefcendo, poft labonqfam 
virorura aeque curiolorum, eidemque curse in- 
tentorum, indaginem, jam per feculum dudum 
exercitara, Deus Opt. Max. coronaverit : pub- 
lica Oxonii Bibliotheca, copiofl librorum ac- 
ceffionc nobiUtata,in aeternura, (ita fpero augti- 
rorque) fi fas fit dicere, merito oftentabit. 

Maxifpe folicito de librisSyriacis procurandis 
fclix ineundae cum D. Stephano Petro, Patriar- 
cha Maronirarum Antiocheno, quam poftca om- 
ni debita cum veneratione epiftolis, officiifquc 
Chriftian^ pietatis, quibus aut illi aut Presoy- 
teris, magna inopia laborantibus, erat fuccur* 
rendum, per multos annos profecutus eft, ami* 
citix obtigebat occafio. Is autem Vir reveren- 
difllmus Baflse Tripolitani expilatipnibus 6c ty- 
rannide divexatus, fefe tunc temporis ad monrc? 
Kefi-oanos, non procul a Beryto, quam levi mu- 
tationehodie J3^r/i^ appellant,fiibduxerat ^ ut il- 
lico procul ^ confpeau & confortio Turcarum 

Ca 4] Pr»^ 



Viu Df Vita^ Studiis, &c. 

provincial ditionifque fuae Cbriftianorum lie- 

ceffitatibus melius & fecuriiis provideretur. Cui- 

dam enim Syro Sacerdoti Halebo ad folitudines 

iftas raontanas reverfurojliteras in^manus tradidit, 

Huntingtonus, ipfius npmini infer iptas, in quibus 

rogavit^utlibrorumSyriaccrura, vetuftioris aevi, 

8c cujufpiam authoritatis apud iftam gentem, in- 

diculum pro funima fua humanitate & pietate 

tranfmittere dignaretur. Ule vero non multo 

poft Canobinuai, Monafterium Maronitarum, 

jn declivi montis Libani latere fitum^tibi ordi- 

nariam fedem habet Patriarcha,^ fedata tempe- 

ftate reverfus eft. Hoc confulto 6? prudenter 

guidera ab Huntingtono noftro faftum,f^ujlle, 

facile quifpia^ cordatus.& fapiensjdixerit.^Quis 

enim alius, aut magis idoneus, aut prompt ior 

erat exiftimandu^, cui hoc propofitnm innotef- 

cere deberet, aut a quo melius poflet fatisfieri > 

. Quantas autem fpes bonas laetaeque frugis inde 

enafciturae npn aleret mens fagax, & vanae cre^ 

dulitatis expers ? Sed, quod rnirum.& plane in- 

expeftatum videtur, refcribit Patriarcha, Jam 

pix apad illos ScriptorHm mentoriam aut notitiam 

hodie fuperejfe : cum Syria per decern fecula tyra^- 

nidi dominantiumj oellis^ iftceifdiifj rapinis^ d^ 

fpoliationibHs obnoxia^ adhuc fuh iifdem malts ift^ 

gemifcat : fe tamen^ pro virili acinrum , fi quoquQ 

modofan&um ijludfiudiumjuvari pojjit. 

Praecipu^ vero folicitus erat Huntingtonus 
5le S* Ignatii, Epifcopi Antiocheni, Epiftolis 
^yriac^ converfis ^ fed oranino incaflum & abf- 
gpe fruftu. Illas olira exftitille plufquam veri- 
Ul^ videtur. Hebed Jefu, Metropolita So- 
"^' " benfis, 



D. K. nVNTlNGTONI. ix 

benfis, in Cpitalogo librorum Chaldaeorum, tam 
Ecclefiafticorum qq^m Profanorum, ab Abraha- 
mo Ecchelknfi Romae edito 1653. (a) Ignatii 
fine aliqua notatione in genere meminit ; quod 
de Epiftolis illius fortifliini & fanaifiimi Martyr 
ris in ecclefia Dei celeberrimis videtur intelli- 
gendum^ cunr non aliud Scriptum fub illius 
nomine citaverint aut Patres, qui prope fecuti 
funt, aut antiqui Hiftoriae Ecclefiafticae ScriptOr 
res. Sed rem extra omne dubium ponit alterius 
Ignatii Antiocheni, qui Rpmae decimofexto fe- 
culo ad finem .vergente, fub Gregorio decimo 
tertio, P6ntifice Romano, diem fuum obiit, Ca- 
talogus librorum, quos fecum advexerat ex Ot 
riente, in quo S, Ignatii, primi illius Sedis Prae- 
fulis, Epiftolae, Chaldaica five Syriaca lingud 
exaratae, (bJ) .exprefse & particulatim recehfen^ 
tur. Quod^fi integr« & falvae illic hodie mane- 
ant, fperandum eft, quempiam e doftis Maro- 
nitis, qui in ift^ Urbe aluntur, in iis edendis 
operam utililjimam tandem aliquaudo navatu- 
rum, ut collatione .accurate fafta, exemplar 
Graecum Florentinum illuftrafi, &, in pauciffimis 
quidetp, emendari poffit. 

Sed bifce fruftrationibus non abfterritus, 
extra Syriam cogitationes & ftudia direxit, 
;n ^gypto , in PalJeftina ^ in Mefopotamii , 
& in Monte Sina, exemplar Ignatianum , fi- 
ve Graecum, fiveSyriacum, inveftiga turns, ut 
importunis D, Felli votis & efflagitationi- 
bus gratififaretur. S^d poft longam , eam- 

* _ ■ ■ 1 »■ I I * y II II I ■ I w pi II . I HI » 

(z)?Ag. 16. (b)Vidc'D.Uirerii Armachani Prolegomena dc S.Ignatii 
Mar^se^itolis^ Cap* IV* ^ciqai^ Oxomeniis 16^4. Pag.^CVIIl. 

• V quq 



X Dc Vita^ StndiiSy Sec. 

que diligentem, explorationem , hoc quoque 
aliorum, qui fuccederent, cursp & indu(\riae re- 
linqoere, relu£^apte licet anitno, cogebatur. 

Felicior autem fuit in libris EphremJ $yri ve- 
nandis, quonitn aliquos in orbe Cbriftiano, ut 
putx), icnoratos, Patriarchs Antiochefti bene- 
ffcio ad)utus, aufpicat^ nad^us eft. Inprimis 
vera recenferi d^bent iilius in Pentateuchum 
Commentarius, 6c quaedam Hooiili^. Non enim 
CTat exfpcftandum , ut omnes foetus, quos foe- 
cundum ingenium fanftiflimi iilius Viri, vere 
magni, non ob dignitates, quas avcrfaios eft, 
& ad quas capeffendas nullo mode compelli po- 
tuit, fed ob lummam vitas fanftimoniam, non 
minori humilitate conjunftam,ob zelum in rebus 
facris, ob afliduum in Scripturis explicandis u- 
fum in frequentiffimis ad populum Homiliis, ob 
denique eleganfiam fermonis extuliffet, & quos 
Graecia fua lingua converfos dudum legebat & 
mirata eft, per undecim annorum centurias, in 
ifta horrendi rerum cataftrophe ad tioftra hxc 
tempera adhuc fervarentur. 

Ubi vero facer ifte Thefaurus in aedibus Re- 
ligiofis repofitus, nullo pretio inter pofito, abf- 
que facrilegii reatu, alienari poflet, (hoc e- 
nim ipfius & illorum pietas & religio plan^ ve- 
tu&runt) de iis exfcrioendis Amanuenlium non 
ignobili munere conduftoruni ope fedulo cau- 
turn erat. 

Scd ejufmodi Studia, quibus non captantur 
epima Sacerdotia aut Dignitates , fufque deque 
habentur, ac mifere neglefta jacent. Qijis enim 
joterpretandiSccommenuiidi laborem fufcipiet? 

quis 



D. K. HVHTlNCrONI. xi 

<|uis imprii»endi irapenfas feret ? Celeberrimus 
Vodot Loftu6us> in(kfe0k & admiranda? ia^ 
4i^riae V«r, & m hike ftiidiis fumnnl kudc, fi. 
qui) uoquam, verfatti&tmis, Lattne tranftuUt 
D4ony(ii Bar Salibi Cominentariuin in IV Evan- 
geliorum Codices ^ cujus perinfigne fpecim^ 
elegamiffimis typis Syriacis Thcatrum SbeUor 
nianum Oxonii extrnfit : fed aon erat ad ga«- 
ftum feculi fanftum idud opus, quod laudatore& 
muUos reperit, pauciffiraos vero fautores, & in 
ipTo ad vitalem auratn nixu exttnguitiir. Qiatn 
a«em optim^ de religioue Chriftiana> de litem 
facris, de Patrii, denique de Repub. literaiiS in, 
orone a?vum mcrebuntur Principe$, Magnates, 
& -Epifcopi, fi Societate Virorum harumce re- 
rmn lludioforum iaftitut^, liberalibufque fti- 
pendiis audi, (nequeenini unius aut alterius 
humeri tantae moU ferendas fuffecerint) novo 
lumine imbuatur Europa^ quod in Orientem> 
fpiflis iiifcitiac tenebris obrutum, unde octum 
olim habuerit ^ multiplicatis obftetricante pre- 
lo exemplaribus , quafi grati vice refundi pof- 
lit ! 

Durante longa hac apud Halebenfes mor3 , 
in regiones tarn procul diffitas, quam vicinas^ 
excunrifle placuit ^ eo magis quod non pauci c 
Mercatoribus, quibuj ingenium longe fuperius 
crat lucri opumque amore & cura, eodem acri 
peregrinandi ardore incenderentur. Apud enini 
advenas hofce praefertimpoft naves, opulemis 
mercibus ouullias, e portu lolutas , quo tempore 
^iari datum cik^ inos iik fokuois Hierofolymd. 
adeutidi ita inoleyit^ itt pen^.cefTerit in religion 
iv.^ ' nem t 



xii De Vita^ Stndiis^ &c. 

nem ; vixque quifpiam rcpertus eft, quin fentiat, 
haud fe, falva fama, ne dicaoi confcienti^, nifi 
confedo iftoc facro itinere, in Angliam redire 
poffe aut debere. Primo igitur tempore feli- 
cem illam locaifta facra Palaeftiiiae, five trium- 
phantis, five afflifttC ac Romanorura arrais pro- 
fligatae, oculis pedibufque luftrandi opportuni- 
taterd arripit Huntingtonus ; tanto alacrius id 
faftaras, cai res iftiufmodi ex inftituto vita? & 
ftudiorum ratione magis carae 8c cordi effent, 
Sanftatn autem Urbern, non vano aut fuperfti- 
tiofo affedta, qaafi obtentu merendi, Xed tnente 
pia, feril, & fapienti, in admirandorum illic 
geftorum turn vitae tum mortis beatiffimi Salva- 
toris noftri cont6mplatione defixi petit : poft 
nimirum peragratam fere univerfam Galil^am & 
Samariam. Hue enim divertebat praecipue, ut 
cum reliquiis Samiritanorum, qui Siclma, five 
Neapolim, utpote ex iftius ruinis ab Herode 
conditam , hodie Naphs nuncupatara , juxta 
montem Gerizim, tribus horis ab urbe Samaria, 
olim SsC'ar/)', nunc hbofte, diffitam, incolnnt, de 
libris, ritibufque facris, de fide, opinationibus, 
confuetudinibus, aliifque congeneris argumenti 
ad illorum religionem pertinentibus, familiares 
mifceret fermones. Cum reliquiis dixi 5 cum 
non plures quam trigiiita aut circiter familiar, 
ut rcferre folitus erat, illic fupereflent, & for- 
taffe non multo plures Gazaej Interim fud pau- 
citate contenti, de fe praeclare admodum & mag- 
nifice fentientes, fe folos veros Ebr^os & Ifrae- 
litas, nuncupant, & Jud^os Palaeftinenfes aliof- 
^U9 defpicatui, imo & odiQ^ habentesf/ ab illo^ 



D.R.HVNriNGrONL xiS 

ram, ne quippiam inde labis contrahatur, coiir 
(brtio fedulo & quam maxime cavent. Dum 
prolatis libris Samaritano charadere defcriptis, 
quos ille legebat expedite, de Ebraeis in Anglid 
commorantibus multa in medium produxit, illi 
placido errore & prsecipiti credulitate indudi , 
Iponte fua arripiebant, illos effe fuos fratres & 
contribules, ad quos Hteras illius ope tranfmit- 
tere decreverant, an Ebrai ifii. in Anglia per 
omnia ipfls confenferint, exploraturi. Mox li- 
teras ejufmodi lingui Ebraea, charaderibus autem 
Samaritanis exaratas, ad D. Huntingtonum, Hie- 
rofolymis tunc tempoFis raorbo detentum, prout 
inter ipfos cx)ndidum:erat, mis^re, quas illeOxo- 
nium deferendas curavit. Refponforias dedit 
iifdera lingui & charaftere Vir prsBftantiffimus, 
D. Mareftiallus, qui id optime potuit, in quibus 
multis de Chrifto Jefu Salvatore noftro, yero 
Media, infinuatis . & fubintelleftis, alia quoque, 
praefertim de vaticinio Patriarchae Jacobi de 
S&iloy qui venturus erat, d^ de illo Propheta^ y?- 
mili Mofi, pro pietate & fagacitate fua inferuiti 
Commcrcium iftud epiftolicum per aliquot afinos 
dwavit: morte autem D.Mareftialli interrfillTum, 
pcnitus cefiavit. ; ' ^ 

Priores ! hafce Hteras, iquas illorum nomine 
fcripfit Marchib Aben Jacob, in quibus fumma 
religionis Samaritanorum continetur, Latine in- 
terpretatus eft D. Bernardus, o ^axa^'ryi? : cujus 
verfionera, a me olim Oxonii acceptam, Vir 
fummus, Jobus Ludolfus, non ita pridem edi* 
dit in fuis Epiftolis Samaritanis. Advertendum 
eft, quod in iifdem Samaritani nimiim fuperbe 

: " de 



Xiv De Vita^ Studiis^ &C. 

de fumma iftius libri legis, quern apod fe ieti«- 
nent, vecuftate, ac (i eflet ipfe codex aotbenti*- 
cus 8c originalis Abifliae Sacerdotis^ prorKcpots 
Aaronia, ^ illius manu fignatus, abfurda & 
prorfus incredibilk prsedicaveiiat* En vetiia 
illoram : 

Penes n9s efl fcripttrm fttcrum^ Cddex memfM 
Legis^ jam a diebns gratis divina 5 uM fcrif* 
t$iP$ reperitmr : E^ Abiftm^ filius Pimhi^^ fi^ 
lit Eleae^efij JUii Aaroffii^ Sacerdctis^ j^^^ 
hoc fcriptnm facrum in afiioTabamaxmli ^m^m- 
j . ii^s 9 anno decim§ tertio t!9mmtrati$mj ^i^ 
p^ rmt Ifraelif in tttra Cmaau^ circa limits 

ejus. 

Hac jaftantia provocatus, quinquennio dap* 
fo, cum alteri vice Hierofolyma adire placuerit, 
Sicima repetit Huntingtonus. Dum vero ille, 
aflumpto in tnanus libro, quern ipfiflimum elTc 
dixerantj banc Abilhx fcripturam, tatito hoiiore 
ac cultu hac fida antiquitate habitatn, emiffititiis 
oculis quaquaverfum converfis infpedurus, fa- 
bellatn idam inficetam in rigidum revocare in- 
cepiflet examen, qui praefentes aderant, quafi 
de mendacio convidki, fcripturam iftam olim 
fuifle excifam, pudore IbfFufi, oontendd>ant. 
Totam verb banc hiftoriam, Jl me hie quafi in 
anteceflum prsefloratam, airiofiis ledtor ex lite- 
ris D. Huntingtoni ad D* Lisdolfiam melius & 
didudiiis edifcere poterit* Hoc unicum addam, 
neutiquam Exemplarium Pentateuchi hodie apud 
Samaritas exdantiujzi veras anciquitati derogatu- 

rus« 



D.K. HVNTING ton I. jcv 

rts, :mibi>qcfidcm perquam veitifimile videri, ex 
infpeftis in Anglii CKempIaribus^ viiu UiTeriano 
in bitilidthecl Cottcnaiaiaa, LaudkK) in Bodleia- 
nS, .& HrmtingtbniaTKx, hupeixime a me in Hi- 
bemiam ad reverendiffimam O* Armacfaatium 
tnmfiniiib ^ nx quidpiam ex litis quadriqgeb* 
COS quin^tofTC amiot aetate fupergredi. Qpod 
forth de fcaeterw in orbeChriAkno repcrtis cen- 
ftti poflit Sed viderint alii. 

Pr^r tibros facros fecumin Angliam advexic 
Himnngtonus noQer Cbronicon (ive Hiftoriffin 
Samarkanam, lingu^ At abid^ fed propriis lite- 
rarum fsguits, exaraeam 5 quae Hiiloriae Saa% 
-& Ecclefiafticae non paium luminis foenerabitur : 
in ^qui lingua^ utiHerefert, illi bodienumbene 
& loijuuntur & fcribunt 5 admixtis taiuen fub- 
inde vocibus Ebraicis Syriacifque. 
CurademagnificisPalmyrx.urbisapudScriptorcs 
Gr«:os& Latinos reiroaftis feculis celebratillimse, 
Halebo ad Euronotum centum quinquaginta mil- 
liaribusdiffitae^ruderibuSjex oculatis teftibus,Ara- 
bibtisSyfifque,conftarei,Huntingtonus,quantuin 
effiolumenti ad civilem antiquorum temporuna, 
quando resPalmyreoorum maxime florercnt, hi- 
ftoriaia ex litt&ratis Mannoribus eflet redunda- 
turutn, apprime gnatus, itineris iftius capeffen- 
di coafilium fu^^. Non abfterrebant Viros, 
-atnore a?fttiqoitatis eroendsB totos flagrante^, 
aut ifl via& ac inhofpitae folitudines, per quas crat 
tranfeundum, aut pericula ex infultibus latro- 
ckantium Arabum^ qui pro neceflitatibus aut 
cibi^ aut aquae, mutatis fubinde fedibus, ubi- 
vis difctt»unt) fubeunda. Armis, viatico, du- 

c!ibufque 



xvi De Vitdy Stndiis^ &c.. 

cibulque viarum inftrufti, alaai animo in ere-' 
mo vagantur : dumque poft fex feptemve dies 
Palmyram attingiint, iliam tunc a Melkamo Re- 

MDCLxxviii S^'^ ^"^^^^ fequacibus infef- 
M.DC.LXX.VIII. j^jjj ^^^ g^^ {ymmo moerore vi- 

dent Quid ergo inMc perplexitate fieri opor- 

tuit ? Duos ex tociis ad veniam illius^ quo in- 

-gredi liqeret, impetrandam naii((&re: hoscapti- 

vos detinet Arabs ifte, morte intentati, ni indi- 

. ftS pecuniarum furank, eaquenon-medlocri^re- 

dimerentur. iton aliter cum fceleftiffimo la- 

trone agendum erat. Sociis igitur receptis, ur- 

bem quafi procul intueri contenti, (neque enim 

" ut fefe darent in manus perfidi hominis, omnif- 

que fidei & probitatis expertis, licet amidtiam 

- fimulaverit, pcrmiferit prudentia) trifles, rein- 

fedli, quam aliorum meliori forte poftea abfol- 

vendam reliquere, redeunt. Quam rcro bujus 

perfidias aliorumque fcelerum:admiffbrumpoenas 

Jueret barbarus ifte fylveftrium Arabum Ewims 

five Pr2efe6hi&> oftendi in Praefatione ad Infcrip- 

tiones Graecas Pahnyrenorum ^ neque id repe- 

tere opus erit, idemque bis fcribere mihi foret 

maxime toediofum. 

Reftabat iter in ^gyptum, quod feliciffime, 
fecundanteDivinaProvidentid, abfolvit. Qpo- 
cunque autem fe verteret,, idem literarum amor, 
eadera rerum naturalium cognofcendarum cupi- 
ditas 5 praecipue vero eadem in inveftigandis 
Codicibus Manufcriptis induftria ilium perpetu6 
comitata eft. In hifce autem libris Copto-Ara- 
bicis fingillatim recenfendis non eft, quod hxc 
nimid anxietate laborem : cum ii ex egregio 

6c 



D.R.HVNriNGrONL xvn 

& Qfiliffiiiia Catalogorofn opcre Oxonii 
M.DCXCVU. edito peti poflint. Paucos ta- 
men, eofqw roaximi niomenti, utpotc loiig^ 
praecipiras divinarum Scripturarum Libros corn- 
ple&ences^ nominare, titaHfque fuis praenotait 
non abs re aHeaum, nee, uti fpero, Ledori in- 
gramniy videbitur. 

Maxime & inprimis memoranda venrarrt tria 
Efangdioram Exemplaria, quorum unum Ka- 
hirae, alterum in delerto Nitrfa?, tcrtium Hiero- 
lcJymisreperit,D,Marc(hallo,qai editionem Cop- 
ticam N. T. magno & erudito com apparam 
el^amifitmis typis, el de cauia & dedita opcr^ 
fafis, molitus eft, tranfmifla. Hicaiim ftudio 
]mgu2 Saxonica?, cu}as erat callentiilimus, quod 
Anno(ationes in Evangelia Gotthica ScSaxorric^ 
illiiis 8{ D. Francifci Junii jundis curis publici 
faris fec^ante quadraginta annosedifa, abindlb 
teftantur, ac€uratani exqoifitamque linguarnm 
OrientaUum, & prajfertim Copticae, quam in do- 
liciis habuit, indefefla phne induftria addidcrar. 
Qpo aotsem fruftu, qualique beneficio rei Cfrri* 
ftianjB 8c Ecclefi^Catholica?, & prjefertim Cop* 
ticae, horrendum in modum affitftse, quarum 
Alumni ingenti impreflbrum exemplarium co- 
pi3 erant remunerandi, Refpublica literaria du- 
dum habuiflet compertum, nifi Viri optimi, cxr 
jps meraoria mibi , turn ob illibatam pietarem, 

^ Qsteros (ibros Copios & Copto-Arabico^ iq gratiam IX Mare^ 
fi^IIi ^ D. Huntingtoi\D procuratos, quo precJoTifTimo Icgaco in uUi- 
mis tabcllis Academiam OKonienfeni dopavic, vide in illius cac^logo^ 

l>3 K^ 



jfyiii Dp Fit 4^ StuiiuSy ScQ. 

reconditiflimam eruditionem, reliquafque praecla^ 
riffimas animifupra hxccaduca & terrenacrefti 
dotes,tum ot) arftam ill^m,quS me per multos an- 
nos complejcus eft,amicitiaqi, ferpper chara & (k- 
qra conftabit, mors interveniflet. In proprios au- 
tern ufus varia exemplaria, quatuor Evangelia, 
Afta Apoftolorum, epiftolas S. Pauli, & feptem 
epiftolas Catholicas continentia, uti etiamPcn- 
tateufhum Mofaicum, itemque Jibrum PfaliMo- 
rum, fibi refervavit. 

Dum vero Kahirae ?dibus clariffimi viri, D* 
De Segla, Gallicae gentis Confulis, omni cum 
bumanitate, quam prompto ore. Uteris reper 
titis, calidoque animi grati fenfu indefinenter 
^gnovit, exceptus, maneret, cum quodam Cop- 
to Sacerdote d^ Conciliorum duobus volamini- 
bus, una cum appendice Concilii Chalcedonen- 
(is, & denique tribus reliquis Pentateuchi Mo 
faici libr is exfcribendis pacifcebatur : etfi ori- 
ginalium fibi copiam fieri, qualicunque pretio, 
intra debitos aequi fines eonftituto, maluiflet, 
j^uod neutiquam licebat. Solos enim privatos, 
jqui libros quofcunque, tanquam merces pecu- 
niis comparandas, in^pqculio habuere, aggredi 
folitus, iacros Codices, publicis Ecclefiarura aut 
Communitatis Religidfe ufibu? deftinatos, cunj 
id fas jufquc, ut ante innpebam , plane vetue- 
rint, ne quidem licitari voluir^ Religiofcs Ror 
manse Communionis viros, prsecipue Capucinos, 
in hie Urbe & alibi refiderites, quo faciliori 
ppera fanfti iftius propofiti, quod omnibus in^ 
^enii & induftri^ nervis urgebat, compos fieret, 
iabuit adjutores J quos nimirum, ut hoc itei 

rum. 



D.R.HVNriNGrONI. xix 

rum , cum venia candidi Leftoris , licet impor- 
tuiius, ingeram, communis ijHus falntis^ Chri- 
fti, omnium credentium Salvatoris, fanguinis ac* 
quifita?, cura, quos fidei Sandis feme! tradite 
amor & ftudium, quos denique morum ftudio- 
rumque (imilitudo, parque de re Chriftiana In- 
ter efferos fuperbofque crucis Chrifti hoftes bene 
metendi zelus, indivulfo fraternal charitatis 
nexu copulavit. Horum literis, poft reliftara 
iEgyptum, monitus, omnes libros Prophetarum 
alicubi repertos fuiffe, de iis adipifcendis foli- 
citi mente agebat. An vero Amanucnfis ifte, 
pretio conduftus, in hifce ultimis fidem pafti 
lervaverit, & quowfque perrexerit, quippiam 
pro certo ftatuere non pollum. 

Eodem tempore Rahirae aderat reverendiffi- 
ijius Pater, D. Joannes Lafcaris, Archiepifcopiis 
Montis Sin^e, res populi Chriftiani quem rege- 
bat, apud BalTam procuraturus. Hunc adibat 
D. Huntingtonus , multa de ftatu religionis 
CbridiansB in vicinis provinciis, multa de libris 
in blbliothec^ Monafterii , S. Katharinae dicati, 
quo fedem habuit, in vertice iftius montis col- 
locati, repofitis, qui qualefcunque eflejit, omni, 
quidecuit, modefti^ rogans : quem pariji can- 
dore, doftrina, & judiciopollere coram exper^ 
tus eft. Sed non diu initae amicitia?, quam fe- 
lix cafus concilia verat, ufurl frui datura erat 5 
utpoce Jl feinvicem avulfi , ille in Arabiam, hie 
in Syriam, revertuntur. Hujus vero converfa* 
tionis memoria menti & medullis D. Hunting- 
toni adeo fixis tenacibufque radicibus adhaeferar, 
ut de ill^ commercio literarum re vocand^ (ibi quam 

l^bj] roaximfe 



XX DeVita^ Studiis^ Uc.\ . ' 

maxim^ contendendum effe, fuimuneris duxerk.- 
6ed quod maxime dolenduoi eft, multiplices^ 
quas fcribebat, literae, yiarum difficultates neUr 
tiquam eluftatae, ad imani omnes periifle vi-. 
dentun Non enim quicquam refponfi, qHo4 
jure vendicare potera^accepit. Cum veiip rumor: 
percrebrefceret, eandcm Archiepifpopum l^ahH. 
ram repetiiife^ D. Huntingtonus, illius^pr^^ipiie^ 
yidendi caufa, cjrca fincm anni M»DCXXXXL 
JEgyptura quoqiie repetit, ut de comn^rcioepir 
ftpiico^ five de re Cbriftiana^ five de iii>ris Grae- 
cis, Syriacis, & Arabicis,, quotquot apud ipfos 
exftabant rarioris notae,, in publkam luoem m 
Anglia producendis, inftituendo ccnveniretur, 
Sed^ ibi rion comparuit Af cbicpifcopws taMopere 
expetitus : cu)us blandie fpei, & pri^conccptae 
fehcitatis fruftrationern non fine iiigenii ludu a<e 
aninii niocrore lamentatus eft. * 

Iter aliud antea Ibfceptupi cafu pariter in- 
felici male ceffeiat. Nam menfe Februario anni 
U. DC LXX. VIL ex indiiftria navigavk Cy- 
prum, ep fine, ut reverendiflimi Patris, D. Hi- 
lariohis Cigalas, novae Juftinianae ArchiepifecH 
pi, 8c iftius Infulae Primatis, ^)ibliotliecam lu-. 
ftraret Ilium tamen con ventre neuticjua!?) }i€e-« 
bat. Quippe enim ille raetu Turcarum fefe . 
paulo ante fubduxerat, in, latibulis abdijlt^, 65 
a nemine aut vifcndus aut compellandus.. . . 

Cum Samaritanis, cum Coptis, & praefeftiw. 
Archimandrita Monafterii S, I4ari» Baf feflaae ia,< 
deferto Macarii , & cum bis quidem Airabice)/ 
& potifiimum cum roukis Viris Religjiofis, pef 
Orientem religionis Cbriftianas prQpag^Hda^cau1^ 



D. K. nVNTlNGTONI. xxi 

quwiquaverfum fpat^fis, frcquens literarum 
commcrcium excrcuic : inter hos maxima com- 
memorandus venit P. Archangelus de SandS 
Therefa, OrdinisCarmelitarum difcalceatofum , 
qui tunc temporis apud Baflbram, cclebre ob 
mercatores variaruhi gentium illuc confluentcs 
lemporium, urbemque jpopulofam , ad oftium 
Euphratis in Sinn PerlKro (itam, Miffibnis fuse 
munia obibat, Hunc confuluit, utl antca ip^ 
fius Symmiftam, P. Angelum aS.Jofepho, con* 
fuluerat, de Sabaeis five Mendaeis, (neque enifli 
quicquam certi aut explorati de illis lia(!J:enuS 
proditum fuerit) an reliquise Chriftian* rcligio* 
niSj poft tantam barbariem feritatemque mo* 
rum inveftara, 8c inter tot fpiflas, quibus lumett 
fidei obdudum erat, ignorantiae teriebras, ad^ 
hue reftarent, & an impuriflimo aut Gentilifml, 
aut Mahommedicse vefaniae coeno toti demerge* 
rentur ^ & fi qui libri, pr^dpusc apud ipfos 
exiftimationis & famae, deliras iftius Sedse opi^ 
niones compledentes, ac vetuftioribus literarutti 
figuris, quae olim in communi ufu erant, de- 
fcripti, adhuc quoque fupereflent. De qialbns 
certior faftus, cum Viro humaniflimo ftrenu^ 
egit, ut pro fummi illius benignitate, &c artiore 
religionis Chriftianae & literarum, ejufraodi \U 
bros e Barbarorum manibus, qualicunque pte* 
tie, quod aequum ftatueret, f edimere vellet* D^ 
Huntington i votis importunifque precibus ob- 
fecuridavit bonus ifte Carmelita, & poftea deii- 
nente anno M*DC.LXXX,IIL tres libros ill 
Angliam bcdevole admodbm & provide tranf- 
mifit, quorum duos Menda:i olim Adamo Protd- 

[ b 3 3 plaft3g 



\ 



xxii De Vita^ Studiif^ &a 

.plaftae a Deo traditos, tertium vero Angelis trc- 
centis trisinta annorum miliibus ante Adamutn 
conditum, coelitus delatos, communi Gentis er- 
rore fabulantur. Hi ver6 libri infpicientibus 
magis ftupori qnam ufui funt, eruntque, non- 
dum reperto Interprete, qui adhuc defideratur, 
8c defiderabirur, donee ftudia haec jejuna &inu- 
tilia, quae efl: iniquidima multoruo) cenfura, 
Principum, Magnatura, & Epifcoporum muni- 
ficentia, priftinum, a quo ignavorura indodo- 
rumque horainum culpa excid^re, decus recupe- 
rabunt. 

Secundum libros, quibus colligeudis prae- 
Gipuam curara fummamque diligentiam adiji- 
buit Huntingtonus, raulta alia, quae aut poU- 
tiori lireraturae, aut hiftoriae natural! illuftrandae 
eonducerent, animo agitavit, & ingenio capaci 
complexus eft. In horum cenfu pono non mo- 
dicam Numifmatum felediirimorura, & quorum 
aliquot vix antea in orbe Chriftiano, ne qui- 
dem in Principum cimeliarchiis, reperiebantur, 
copiam. Illorum vero numero , cedrorun co- 
nos, cyprellbrum 8c fycamorum >Egyptiarum 
,nuces, fruticumque Syriacorum baccas , inufum 
amicorum, quae culturse hortorum erant ftudio- 
fiflimi, colleftas : item femina florum & plan- 
^tarum, pldntafque ficcas varii generis, in Syria, 
Palaeftina, >Egypto crefcentes, exquifito naturae 
artificioeflSftas, atquetuni ad ufus medicinales, 
turn ad deledationem oculorum comparatas, 
quas in horto Medicorum, qui Oxonii dft, infe- 
rendas propagandafque tranfmifit : pro quibus 
{munus enira erat long^ acceptiflimum) D.Vice- 

' Can- 



» 4 



D. R. nVNTlNGTONL xxiii 

Cancellarius, turn fiii iplius, turn publico iftius 
celeberrimae llniverfitatis nomine, folennes, gra- 
tias egit lit de avibus, infedis, variifque gra- 
norum fpeciebus, & ejufmodi f ebus naturalibus 
hue etiam tranfmiilis nihil jam referani. Sed 
de ipfins peregrinationibus variifque itineribus 
hadenus : cum illo igitar in Angliam properare 
oportet. 

Jam poft undecim annos expletos de reditt! 
inPatriam cogitat D. Huntingtonus, appellente, 
qui apud Mercatores munere facro funfturus erat, 
Prcsby tero Succeflbre. Mox duos ttcfve focios 
nadus, confcenfa nave, ad maritimas Italia? 
oras profpera navigatione trajecit , non fine 
fumma laetitia, fe^ relifta Turcica barbarie & va- 
ftitate, Chriftiani Orbis amoenitatibus, ex placi- 
didimis incolarum moribus lotig^ majoris sefti- 
mandis, jam jam fruiturum. Sed non diu erat 
in Italia confiftendum. Ideo luftratis Roma, 
Neapoli, aliifquecelebrioribusurbibus, quarum 
magnificentiae aut priflinx aut praefentis fama 
Peregrinantes folet ad fe allicere, Galliam petit, 
& fine mora Lutetiam Parifiorum, fi non uni- 
verfae Europ* principem tirbem, faltem, fi Pa- 
latia, fi BafiKcas, fi Collegia, fi Bibliothecas, fi 
deniqae, caeteris cultioris vita? praefidiis omiflls, 
ingentem' doaiffinior umVirorum, fcientias omne 
genus, divinas, Aatiirales, 'Mathematicas, & 
quicquid eximii in iiitegro difciplinarum circulo 
cbntinetur, ad quod htimanum ingenium afpi- 
rare poflit, praeclara & utili a?mulatione colen- 
tium, htiraerum fpeftemus/nuHi cedentem, pro- 
perat, 'ibi aliquot (epttmanaru'mmoram faftu- 

[b 4] rus. 



KKiV Di Fita^ Stndiis^ &:c. 

rus. Qiianti viri 1 fed qui fbfe comitate & Tua- 
vitate moruiB. promptoque^ oouiibus human}- 
tads oSciis pr^iHtiSo de ^uiburcuAque Extms 
bene merendi ftudio, quim doftrina fduris aafti- 
mari & cupiurxt Sc ftudent. Inter quos, pi«- 
Ttantiflimos vkos, EX Abbaiem du Four deLon- 
guefue, & D-Picqaes, Dodop?m Sorbonictun^ 
ambos linguaram Orientaliura callentiiricaos, & 
p Reformatis, D. AUixium, Ecclefi« Cbareato- 
nianie Miiiiftrum, recenfere folebat, quorit^ 
egregiam humankatem rairis elogiis ipraedic^- 
vit* Sed vicit amor Patri;?, neque ilium dc- 
Jiciis Parifinis pene irretitum diu detincii fi-^ 
vk. 

Natali fdo tandem Dei, Opt^ Max. beneScio 
& gratia, poft tarn longas, irioleftas, periculo- 
f^fqueperegrinationes rcftitut«s, r-evcrtiturOxo- 
nium, in Collegio Mertonenfi (omnia enim juj:a 
& emolumenta, quae €x munificentia pientilfimi 
Fundatoris Sociis accrefccre folent, intcgra ipfi 
mansere, ac fi pedem extra Domum iftara Reli- 
giofam non extulillet) :^itaii^,priYatam, obfcu- 
tam, iludiofamque in muiibq a^urus :. quo nemo 
dignior^ qui in publicum, lucem produceretur. 
Interea temporis forte fof cootentus ^ixit Vir 
meritis fuis ac modeftia inagnu$» Ne vero (ibi 
omniao deeirevideretur,.ppypuramDoftoralem 
jnenfe Junio anni M» DC. LXXX. HI. amf)!k, 
*& in proxime fcquentibus Cqmitiis pro more 
celebratis ad ODmpletum gradum & dignitaitem 
Doftoris in F3cuitate Tnec^ogica promoveba- 
tur : m quibus tpfe quoque, (in gratiam Amki, 
cujus vitam Kocj;9J|5im defcri^p, *praE- 

r . . } ' ' cipitem 



D.K.HVT^riNCrONI. xxY 

CfpiteiB banc 8c peae fafluofam mei nna ciuH 
ilki commemorationem mibi, uti fpero precor- 
que^ condonabit benignus Lktot) {xxxriKloQtir 
bus Amicis, & indulgente Acadenaia, eofiiem 
licnores ooufeciHus fuo}. 

Ejnfdem menlis die XXI. indida foieaDi om«> 
xwmi Doclorum 8c Magiftrorum RegeHtium 6c 
^km-BL€gentium ConvccatioDe, brevi poft ace* 
craodam $c plane Diabolicara idam Fanatica*- 
rwQ contiia vkam fereniiHaii Regis , Sc aagufli 
Fratris illips confpirationem, admiranda Numi^- 
nis providentia detei^atn, iiQ;»nitni DtcretWy oe 
uno ^uidem reclamantse^ quardam Democratioo*' 
xum, Sctufinatioorum, & Fanaticorum Pn3po 
iitiiooes^ inpi^, falfae^ fcand^fa^, .feditiofaf., 
pacts .& tcanquillitatis publico & ^arium huooa- 
xm Soc^attSy regiminilque Mooafchidy perpc* 
tuis faujus Regni mille per aanos legibus (lalu- 
liti, in fe omnino everfivae, quibus tanquam tot 
faci^us adimi fequaciam fnorptn, quos fob fpe- 
cie libeitatis, aut purioris dodrinac vindicanda? 
f rawiibus 8c fbophis oiifere deliaierant, ad com- 
mune incendium Patriae inflasnmantar 5 8c qoa^ 
ubicunque admiflae dominantuc, ccedes, ruiaas, 
iirages populorum, rebelliones, aVa^f^ in utro 
que ftatu, ram CivDi quam Ecdeiiaflico, ccrtan!^ 
4^ g^aert bumino p^rniqiem iodncunc^ dam^ 
eantur : iUorumque ]ihx\ bifoe monlhtifis do^ 
.matibiis feeti, ultricibus, quas mernere, flaow 
mis In Qpadrangplafi Scboiarum . piblkarum 
AtQ^b prsefentibus ad novun hod fpedacnlum 
univeriis Academids^^ ^Kcemplo devoventur. Uc 
vero hujufce jiidicdtioQi5> tanta cum f aleuukatc 
: latae. 



XKVi De Vitd^ Studiis^ &c. 

latae , ratio mdiiis confliaret, illius celeberriiifi 
Decreti exemplaria Latine & Anglke in com- 
munem ufum confeftim typis publicis eduncur^ 
protenufque quoqae D. Huntingtonus a D. Vice* 
cancellario, D. Fello, Epifcopo Oxonienli, cae- 
terifque Academise Primpribus, ad Aulam 'Re- 
giam detnandatur. Ille prxftituto tempore ibi 
comparens, Decretum hoc coram fereniiiimo 
Rege, Carolo feamdo 5 adidentibus^reniffimo 
Principe, Duce Eboracenfi, & nobillHiraa Pro* 
cerum Corona, clara voce legit, & fumma fide 
8c prudentia, quod ipfe in mandatis habuiiiet, 
* exequitur. Quod faventiffima aure excepit Rex 
clementifiimus, monftrando, banc maxime op- 
portunam profefiionem fidei illibataef Academiaer 
Oxonienfis (utpote conftantiQimae & antique, 
quam in afBidiilimis fereniffioii Regis, Patris 
fui, tempori bus, integrara ferva vera t) ipfiquam 
maxime placuiffe. 

Circa idem tempus Collegii S. Tririitatis juxta 
Dubliniuin, in Hibernia, praefediira vacavit, 
Virododiffirao, D. Narciflb Marfh, S. Theolo- 
gise Dodore, qui fumma cum laude Spartam i^ 
lam OTnaverat, ad Epifcopatum Fernenfem 8c 
Leighlinenfem evefto. Monus fane toffl ob dig- 
nitatem, tum ob amplum reditum, qno ilia 
(plendide fuftentari poffit, reditura liiaxime ex- 
petendum : 8c qutdem eo magis,' quod tinicum 
•fit Ecclefiae Hibernicae Seminarium, in quo ju- 
ventus, facro Minifterio deftinata, Scholafticis 
exercitationibus ad dodrinam, ftrida auterti di- 
fciplina ad pietatem formatun Dum de fobfti^ 
luendo Succeflbre deliberandum fueritj DrFellus, 

Epif- 



P.R.HVNriNCrONL xxvii 

Epifcopus Oxonknlis^ ab iUuftriffimo Principe, 
Jacobo Duce Ormondiae, Hiberniae Prorege, ad 
quern cura illius Academiae, cujas erat Cancella*^ 
riiis, utietiamOxonienfis, )ure fpedabat, ut par 
eft credere, confultus, D. Huntingtonum acai« 
mulatis elogiis commendavit , omnibus aliis 
Candidatis, (i qui efient, tong^ pneferendonu 
Hie vero, quam primiim de tefbtiiiima D. Fdli^ 
qui mulcum hac ex parte apud confummatifli- 
mum ilium Heroa potuit, benevolentia ipfi con- 
ftitiiTett onusiftud, licet tanto cum honore con*- 
)andum, averiiflimo animo prin^b recufat, & k 
leobnixe, deprecatione interpoiita, amolitur: 
fed tandem illius precibus & confiliis expugna- 
tus, ceffit, plane invitus. In cau(as hujus aver- 
(ionis non curiosius inquiram : quifque fuo du- 
citur veto, & iniquiffimum eric in aliorum abdi* 
tas cogitationes, (i noftris non congrua^ fine, 
gravi cenfura invehi* Hoc tantum compertum 
babeo, ilium de hac relegatione, quafi in exiii- 
um, apud Araicos interioris not« queri confue- 
viffe. 

Ad finem hujus anni vel circa inittom fequen- 
tis, Dublinium petit, novum hoc, & prorfus 
inexpedatum , ne dicam ipfi reludanti impofi- 
turn, munus adminiftraturus. Statim magiftra- 
tus indicabat Viruni« Gnarus quippe, ab ipfis 
initiis de futuri regiminis exitu faepenumero au- 
gurandum efle, alacer promptufquc ad id, quod 
ipfi incubuerit prasftandiim, fe accinxit ^ quod 
cum penc fcrupulofa Sc pertinaci diligentia leda- 
tifque alBFeftibus fecit, ut fegries exemplo & fuar 
fionibus ad induftriam, aliofque, qui juvcnili 

licentia 




kKviti D^ Vita^ Smdiis^ &:c. 

likaenda deliquerint, monitis ad virtutem tm^n^ 
datoique mores bortaretur, aut^ caftigationibus 
adhibitis, potenriori & indiidabili jure &c vi co 
fptct in ordinpn. Conftans &: perpetua ip(i 
cumSociis, in partem regiixiinis veniemibus, iiv- 
tcrceifit Concordia : nee habuere ca?teri/ quod 
criminari jare potuerint. Rigidus Jicet difti- 
pUnae exador, illam tamen prudentia 8c lenitate 
i:emperavit. Nenio induftriae & ftiidiis litera* 
rum aut excitandis auc ftwcndis intentus tnagis i 
HQemo in reditibus Collegii aut confervandis aut 
ampliandis i^igilantior^ aut «qui bonique in re- 
,^US) quae ad fe fpedabant, obfervantior : nemo 
fcligionis & Sacrarum Scripturarum cognitionis 
inter Hibernos propagandse ftudiofior : quod il- 
luftri exemplp confirmabo. Epifcopus enim 
JFeraenlis & ille, feriis confultationibus cum a- 
Jiis venerandi nominis Praefulibus, quibus hoc 
fanftum opus maxime placuiflet, crebro habitis 
repetitifque, qua facili juftaque ratione craffe Hi- 
-bernorum ignorantise obviam ire poflent, ran* 
dem inter alia, de Veteri Teftamento Hibernice 
edendo cooveherunt, cum Novum Teftamen* 
turn eadem lingua prius extitiffet, ut ex iftis pu- 
lis fontibus fcientia divinarum rerum, rejedis 
putidis mendacibufque fabulis, quibus VitaeSan- 
^orum refertae erant, in illorom, fi qui tStiA 
paulo elevatioris ingenii, adque veritatem afpi- 
rafcnt, animas horrendis miferum in modum 
fuperftitionibus oppletas^ difperfis inter ipfos 
Exemplaribus, derivaretur. Ilii verb Interpre- 
tcm idoneum, cui labor ifte concredi meruerit, 
negotium iftud D. Roberto Boyteo retulerunt, 

vi 



pt ipfius aofpiciis £c^ patrocittio fan^Qin iftivd 

propoiitum tandem aliquaado in eft^ftum dare* 
jtur.Hic verb Viroptimus,& inter maximos fecnlf 
pf oxnne elapd Virds £uQiiiia jvice recenfendus, 
cijtjQS vel nuduaiiioaieii ocnniun^ tkulorum t\o^ 
giQruaiqiQe vicem rfuf^hk, arrepra hac dcf Hr- 
bernis (xas, beoie morendl cxxalEoae, qui de imi-; 
¥erf^ J&op. litetirii ^ iiii5 de- univarfo genere 
hunosoQ, faiptis fapientK&nfS , lu€ulenti(^|i!ie 
& utiliffimis inventis, & liberalitafe in (boom 
iiterarumSc ptetatis pixmovendis effii^ 
dem meruiifet, peciiniis Intcrpretieir condfdhr 
iblutis^ fibi fuli (umpius editionis impa^drndoAff* 
geoerosc ac lubentcr ftifcepit : quod fMtin» Bthatf^ "' 
de prgeftkiiTe H tbcraia gratutatur. Qpk de re H- ^ 
teraSf, inter ilium & D. Huntingtonuni ffriptasv 
non modid cam voloptate nfe kgr0e mermm. 
Opus Tero illad defideratiffimom, ineome anno 
NLDCXXXX.VL prodibat 3 Pi^asfatione ab 
admodum reverendo Viro, D. Doppino, Epif- 
copo Midenfi, in quide ilUw ratiotte copiTOe 
& accurate differitur, Anglice praefi^l In hSc 
autem editione foli Canonici libri contineii- 
tur : Apocryphorum librarum verfione, qtiam 
^n fchedia Hnntingtcmianis rcperi, penitus o-' 
ipiffl. 

V Jpoft ohftupefcendam feram in AnglM cata- 
ftrophefi, cana Hiberma motibus «o in bef limr 
erupturw agitaretnr, & ubivis per imiverfam fn- 
fulam efferata plebe ferocientiba-fque militibrrs 
^umuituatum eilet, (ibi fugl in AngLiam de la- 
lute fui, una cum multis millibus, quorum pe- 
ftora panicus ifte 'fertesr inrsferat, profpicien- 

d«m 



• .- 




XXX De Vitdy StndiiSj &c 

dum efle duxit, quo modo res publican, in pxx- 
cipiti ftantes, indinaturae efient, praeftolatu- 

rus. 

Expagnati Hibernia, poftqoam ille per an- 
num illic manfifiet, quod antea, obfirmato in 
Angliam revertendi iiniiQO, apud fe plan^ fta- 
tuerat^Praefeduri CoU^ii Dublinieniis ceffit,cui 
Vir reverendus & do£tiflimus, D. Saot^Georgius 
i^ tlimc Epifcopus Clochereniis, datus erat in 
$ucpeflbrem. 

Dum yer6 baec agerentur, fide & diligentii 
P« Edwardi Bernardi, qui illo abfente erat uni- 
4CUS buJQsrei expediendae arbiter, Manufcriptos 
Codices praeter propter fexcentos, viz. Graces, 
Chaldaicos, Syri^coSi^Copticos, Arabicos,Per- 
GcoS) Turcicos, xum tribus libris Mendaeorum 
fupra memoratis.qoos in Oriente magn.^ induftri^ 
magnifquequoqu^ fumptibus collegerat, {| Cura- 
toribus Bibliotbecas Bodleianae Oxonienfis (no- 
bilem fane acceffionem libris Orientalibus ex 
munificentia D. Laudi, Archiepifcopi Cantua- 
rienfis, 8c felec):iiriniae lihrorum D.Pocockii,quo$ 
^ Vidua ingenti pretio iidem Viri clarifiimi non 
ita prideoi redemerant, coUeftioni addendam) 
ut in publicos ufus in oinne xvnm Tervarentur, 
feptingentis libris fterlingicis venum expofuit : 
cum antea, ut fe gratum almas Matris Academias 
alumnum odenderet, triginta quinque Codices 
MSS. prompto animo, dum profperi forte frue- 
retur, dono dediflet 



J Vide fig. ayy. Qaiogi, 

Anno 



D.R.HVhfriNGr0liI. xxxl 

Anno M.DC.XCiLa praenobili 8c generofiffimo 
Viro,Eque(lris dignitatis^D.Edwardo Turnero^ad 
Sacerdotium^fi non ratisopimum,faltem non con* 
temnendi valoris, in Parocbii HoUin^burise in 
agro Hartfordienfi fid, ut verbo municipali utar^ 
crat praeter cxpedatum prdBfentatus. Nc verb 
totus bac quafi folitudine confUtutus maerore abr 
forbemur, & ad vitas rufticxmoleftiascurafque, 
quibus penitus erat inalTuetus, leniendas, eo- 
dem anno in uxorem duxit lediflimam Vir« 
ginem^ maturam annis, claris natalibus oriun- 
dam, (utpote D. Joannis Poelli Amrigeri, olim 
turmae Equirum in Regio exercitu, flagrante 
rebellione Pariamentaria, dudloris, filiam , Sc 
clariffimi & JurifconfultiflGmi Viri, D. Joannis 
Poelli, unius ex Judicibus in Curi^ Band Regii, 
fororem) egregiifque animi dotibus prasditam ^ 
cum qui refiduo vit£ tempore vixit amantiflitne. 
& JQCundiflime. Credo autem, quod non temere^ 
fed ex certd fcientii loquor^ nulli unquam fell* 
pius connubium obtigifle: 

Novfi hac ftatione, qua Deus ilium pofuit, fe* 
liX) lucrifaciendisCbril^o animabus, incuipata^ 
vita? excmplo, affiduifque concionibus ac pri- 
vatis imonitis fumraopcre intentus, muneri Ec- 
clefiaftico ftrenue incumbit, ab illo vix quali- 
cunque macfaini dimovendus* Eodem vero aQ- 
no, Amicis clam ipfo intercedentibus, ad Prae- 
fulatum Kilmorenfem deftinabatur ^ fed cum 
admoduOT- reverendus Vir , D. Williclmus She- 
ridanus , ex vi nuperae legis Parlamentariae 
inde abdifaretur, praefra^e nplebat Epifcor 
parL 
^ . Vcrumr 



VerotDtamea mens vel fkpieiidffiniortiiKr bo* 
tninom nori femper mantt immota ; ied hue 
lUuc irn[3e}litur, prout momenta rcram incli- 
nanr. Qai ante plufcalos ahnos Hiberniae aeter- 
mm valedixiffe fibi vifusfaerit, ad rcverten* 
dum potentiflifoid ratione;, cui obla£bri pen^ne* 
fas fni&t, 8c fuafu Amkormn tandem ie patkur 
indud : quod hoc modo acddk. : 

Anno M. DCCl. vacante per moftemDjCarn^ 
<!rors fede Kapotenfi in Provinci^ Ultonia?, ilhi* 
ftriffimusr & excellentiilimiB DominuSy Hemrkus 
Comes Clarendoniae, cui D« Huntington! virmtes 
dorefque Dignitati Epifcopali fuftinendse ap<* 
prime pares, ab illo tempore, quoRegnumiftud 
iub augudlduno B.ege, Jacobo fecundo, fummb 
cum fidei & political prudentis^ laudibus admioi-^ 
ftravcrit, erant perfpeftiffioMp, illom literiyLon^ 
dinum invitat, de illius meliori ibrte, pariteT 
ac de Ecclefis Hibenilcae conxnodo, quannup 
tpfius privata conditio pateretur, provkius fie fo^ 
licitus; prolatifque novis, iifque certiffimiSi 
fummi erga ilium afFedus indiciis, poUioetur fe 
f:un; Fratre fuo, nempe Viro nobiliffimo 8c ex^ 
pellentiffimo, Q)mite RofFenfe, qui tunc tern- 
poris, iifdem elogiis cumalatifmnus, eMem 
fumma dignitate Sc poteftate, qu4 ill« ante tre^ 
decennium, potitus eft, fruebatur, pro Tirili 
a£burum, fi modb cum vitas ipfiiis ratsonibos 
conveniret, 8c ni(i ipfe obftarec, at ad iftam fer 
dem fupplendam ornandamque nxMsiiiafetun 
Hajus fapientiiumis monitis confiliifoue Kmm- 
bat p. Huntingtonus : nee Qpos faaoult long^, 
difficili, 8c moro0 deUberatione , ni fibiy ni 



s 



D. K. RVNttNGtONI. xxxiii 

Ecclcfiae, ni religionis, cuius erat ftudiofifEmus, 
caufe & tiegotio defiiiliet. ExcellentiffimuS 
Comes Roffenfis t)erfpeais quoque corskm D. 
Huntingtonr meritis, quas ilium, fibi antea com- 
tnendatum, cdmmendatiffiraum reddidfere, rem 
defideratam facile efFeftam dedit- Ita omnia ex 
vote, imo fupra votum, proceflere. 

Rebus in Anglia ad novuiri iftud iter comrtid- 
dius ineundum illico confeftis , ineunte Julio 
ejufdem anni Hiberniam navigat , nunquam in 
Angliam, ne quidem adinvifendos Amicos, vel 
brevi admodam mora, quod triftis rerum eVen- 
tus docuit, rediturus. Tempeftuofo mari, fa- 
feritibufque ventis, licet paulo male habitus, ex- 
fcenfione in- terram fafti, Dublinium incolumis 
appulit ^ partim aut nihil bond valetudine ailC 
tobore iniminutis. Paulo port, viz. vicefimbdie 
ejufdem menfis, juxta Ordinale Ecclefias Angli- 
can*, quod, (uti & Littrrgia, omnefque facfi ri- 
ius, in cultu divino adhiberi foliti) ex vi legum 
Civilium & Ecclefiafticarum, illic obtiiiet, I re- 
Verendiffimo Viro, D. Narciflb, tunc temporis 
Archiepifcopo Dublinienfi, nunc vero Anna- 
ehano, & totius Hibernise Primate, affiftenti- 
bus admodum reverendis Viris, D. D. D. Epif- 
copis, Kildarenfi, Offorienfi, 8c Clonenfi, qui 
nunc iili fuccedit in fede Raj:oten(i, in Ec- 
Clefi^ Chrifti Dublinii cum dcbird folennitate 
Confecmtur. Omnes boni Ecdefise Hibernic^ 
hanc felicitatem gratulati, ^ Viro confummatwie 
prudenrise, pietatis, & doftrin*, & acri zelo| 
Dei gloriam, publicumque vera; religionis corn- 
mod urn 8c increm^ntum, promoveudi accenfo, 

[^ c 3 fumma 



xxxiv De Vita^ Studiis^ ^t. 

furama quaeque exfpedarunt^&omni dubicpro* 
CLil, maxima exfpedationi de illo conceptae, fi 
vixillct, adjutrice Divina Gratis, abunde rerpon- 
dilFet. Sed Deo Opt. Max. aliter vifum fuit. 
Dum enim ille ad fedem fuam Cathedralera (ibi 
feftif^andum efle propofuerit, ut ab ifta fpecula^ 
conjedis in univerfarii Dioecefin oculis, omncs 
muneris fui partes,. & quid a Clero ditionis fuae 
fieri oportiicrit, melius & certius circumfpiceretj 
fi qaid perperam admiilum fuerit, correfturus^ 
qu^ deerant, fiippleturus, Sc quicquid kfae pie- 
taris collapfeque difcipjinae inlhiUrationi magis 
conduccret, ordinaturus, laboriolis itiaerib^s, 
indefcififqiie ftudiisSclaboribu?, Scingravefcen-' 
tis aetatis malls, jam quali fimul 6c lUbito recru* 
defcentibus, fraftus, lethaliter decumbens, ani-^ 
mo interim ad extremum ufque vitas halituro 
invifto, fenfibuique integris, implorata Dei mi- 
^fericordia, & mentis Cbrifti Salvatoris fui con- 
fifus, bona ktaque beatas, immortalitatis fpe, 
coelefti viaticomunitus, fecundo dieSeptembris, 
Sc duodecimo poft confecrationem die, fexage- 
fimo {ex to ae talis anno, placide deceflit, relido 
ingentiapud omnes fui defiderio. Mox decod 
pompa elaro fjinere, quod Praefules, qui in Urbe 
aderant , aliique melioris notx omnium ordi- 
num, comirati funt, illiusquodmortaleerat, in 
Sacelio CoHegii, cui per multos annos, ingenti 
omnium, etiam invidorum, applaufu, praefue- 
rat, condebatun Conjux maftiffima, cumnoa 
aliud prater luftum inconfolabilem, tenaciffi- 
ijiam vitae felicitcr cum illoafta^mcraoriam. per- 
petuamque vircutuiii illius admirationem liabe- 

rec, 



^D.R.HVNriNGTONI. xxxv 

fet, quo pietatera & afFeftum erga defundlum 
maritum feculis Venturis teftari poffet, moni- 
mentum Sepuldirale, niarmoreum afFabre con- 
cinnatum poni curavit, cum hie Epigraphs, 
hue ex Hibernia tandem ad me tranfmiria : 

Reverendi admodum Vifi, ROBERT! 
HZ^ISlTlNGrONi, nuperEpif- 
copi Rapotenfis. 

EN hie quod rcliquum eji do^i bonique Viri ! 
_ Sacrqi ^n cimres optimi PrsfuUs I 
Hhjhs olim Academis Vr^poRti dignijj^mi^ 
CuJHs fere omnibus Mnmnis bello fraUk^ 
Et a Mufarum fede fxvi tyranmde expt$ljss^ 
Se (in Affglia) non Pr£poJitHm modo^ 
Sed & P annum indulgentiJJimHmf prdflitit. 
Ecclejf£ nuper Rapotenfis fuit Antifies : 
(0 fi Dens voluijjet fuperjiitem I) 
Fulcrum futurns idem, & tut amen. 
Sid hen ! eitiifs reambit HUNTINGTONUS 5 
Idoneum certe pigfjus^ 

Sijiod vel in Regnm ManfoWts recondatur 5 
Nifi qHodffifficiat fibi in monument urn mortuo^ 
^i fuumfibi the at rum vtvus fuppeditavit. 
Intimus rtrum d^ nature indagator, 
(ArSiori non contentus Mufeo^) 
Extrcmas mundi plagas perluftravit : 
Ex univerfis reportavit fcientiam. 
Lajfns tandem C^ expericntlj fdtury 

Requiem 




xxxvi t>e Vita^ Stndiis^ Sec. 

ReqHkmJibi qndjiintj 
^ed ndn oil&fdm. 
Oiflppi! Phthfaphum exmit Epifcdpuf^ - 
Ad hefcfacri mnfteris fafiipup^i 
Merits fani^ fedftfd^ pradeSns: 
Ornare, quam naStns ejiy fpartam properavit^ 
Laudabilij fed heufatdi^ diligent ia. 
Acri enim morha correptus^ 
(Qii nimis officidfa 'minifintbat 
Livida mortk AncllUf feneliHs) 
IJitiqne mpar A'dverfariOy 
Vi&Hs occuhuit^ fed hilaris Athleta. 

Htppe meliorifpe fretnSj 

Ifetn^a:^ OftheUvit cc/rdndm. 
Sic demuf^famy fide^ &piet4te pltM^y . 
C(elo mauimi 5 fi^edi ri:xify 
Et £tate feMper in peps rnente ertpHs : ' 
Ad confmos feflkiofOit AngeUs. 
Charum omnimf nomen r.eliqnity 
Dejid&dtiffff^m fnis mefHmofH. 
Exemplum^ qnod in prompts eji ^^hratiy 
TJtinam &libeat imitariPofteW^. 

Hxfl patica de D. Hunttegtono, Viro- iti fe- 
triae honorem commoduraque nato, ftfiftte abf^ 
que omtii affeftarione inaniqtie verborum *p¥cK 
fufiotie adtiofanda habui : cuj&s fama apud otti- 
nes, quibtjs Irnguarum Orierifalium ftudia afri- 
debunt, prc^fertim vero apud Oxontenfes, itf 
omne sevum facra 5c Integra perftabit 8i confcr- 
vabitur. 



Weflmonafleni.XXn. Aprilis, Anno 
falutis rcparat* M. DCC 111. 



f 



- -- - -♦ ' — ' ■>- — — — .— - 



AD MO D UM 

Revcrendi & Doftiffimi Viri, 

D. Roberti Huntingtoni^ 

S.Th£oloc](^ Doctoris, ScEpiscopi 
KATOr Eli S I S, 

E P I S TO LiE. 



' I' H *i f »— ifcafci— *^— — — y 



I. 

D. Stephana Tetro^ Patriarchs Antiochem 

Maronitamm. 

Reverendijjime Voter ^ 

SI Clementiam veftram faepius interpellan- 
do, radem me moleftumqne per aliquot 
annos praebuerim, donetur illud, pre- 
cor, zelo, religiofo equidem, licet, for- 
tean imperitiori, quem habeo, vcftri Chri- 
ftiadique nominis. Siquidem cum tanto officio 
impar fim, neque, uti decet, poffim adornare 
provinciam meam 5 quidni auxilia aliunde ad- 
vocem fida potentHfimaque, veftrumque praefer- 

B tim 



a^ D.R.HVNriNGrO}fI 

tim fubfidium & benediftionem > Penes vos eft 
guthoritas ignofcendi, copia noyos &yores .exe- 
fmdi^ iiti:ki£q[ae indigeo^ utfOfiiqBe ciipio, ve- 
niamque veftram peto, humiliter peto & gra- 
tiam. Neque mihi folum hoc fiat honori 5 alias 
modeftiores fuilfent njeaj preces^ fed bpn© pub- 
lico, ipfiafque ade6 religlonis seterno commodo. 
N^mpe ftatuunt in AnsUa Ubros Syri^Gos impi>* 
ip^e» & ^ciadmSanoi Ejjihroaii, quckquotio* 
veniri pofrant, opera omnia. Defcendant igitur 
e facro veflro Monte ifht voli^tmina, ^d nidus 
affurgant, volitentque per ora hommuro, famam 
rerura, 8c oeternitatcm temporis. 'Scid ibidem 
aflervari ipfius Commentariura in Pentateuchun^ 
plurefque alios tra&atus 5 mitlantor qiaajifo fin* 
gul i, quo magis abfolutum perfedumque prodeat 
opus. Horum pretium ex^asquo folvetanercator 
noftras, Edwinus Browne, quocum, Hierofoly- 
mas tendente, mitto has literas; ipfe etiam nu- 
merabit^ quot fufEcjant, denarios, in fequenti- 
bos libris coefnendis, viz. Bar Bahliili \Lexico, 
Honani Ebn Ifaaci <ie Medicina, & libro de 
Conciliis. Deum veneror, quod authoritatem 
veftram quam diutiflime conftrvet, 

r 

IndigniffimHs Chrijli fcrvus^ 



1 



« ^ 



llElDEM 



^ r isroLM, 3 



a 

E I D E M. 

J^erendi^ime im Ciri/h Pater ^ 

Llleras vefhras, imo benediftiones, Quititilis 
^fdo & Sextilis Oftavo datas, fumtno cum 
defittetio, & e$, quaedecet, reveretitia nuper rece- 
pi» lH%netn ve(b:&m charitatem prudentiamque, 
per titrafque f elucentes, agnofco & veneror. Si- 
i^idefii, duoi immerentem memet laudas, maxi- 
meAbeiftes, provocas etiara ad ftudium, ad pie- 
tateai, ad ifta munia obeunda, qus virum do^ 
Stxm devotumque decent. Faxit Deus, iit tan- 
dem fim, quod indigitas me effe ! Nolo autem 
falcena in alienam meffem immittere 5 nolo cap* 
tarelaudcs, quas nequaquam raerui, necpoffum 
tnereri, rerum humanarum tlivinarumque om- 
nium admodum iniperitus, qui ultra Socraticum 
illud^ nihil fcire^ fateor me nihil adhucdidicifle* 
(a) Illi, illi tantum, Chriftiani iftius codicis in* 
terpreti, non mihi, convenit tale elogium. Ip- 
fiufque nomine liceat mitii interrogare , utrum 
verfio fit congrue fada, utrum utilis cenfeatur 
iis hominibus, qijibus Arabica eft vernacula lin- 
gua. Si enim tuo comprobetur fuffragio, nihil 
amplius irapedit, quo minus edatur cum autho- 
titate, & feliciffimo, uti fpero, fucceffu. Ideo- 
que fi ufui forent aliquammulta exemplaria, cu- 



(a) Ad iflum mifcrat D- H, libri Grotii de vericate religionts Chri- 
ftUiix A^bicam ycrfioncm, a D. Pocockio adornacam. 

B 2 rabo 



^ I 



4 D. K. EVNTINGTONI 

rabo diligenter, ut quantocyus accipias, & alio» 
infuper ejufdem idiomatis libros, qui religionem 
fpeftant 8c bonum publicum. 

Pro libro Medicinali Ebn Ifaaci, a dodiflitiK), 
mihique multis norainibus colendo, P. Michaele 
de Nau allato, gratias habeo ma^imas^ neque 
minores pro emendationibus ibidem tua manii 
facratis- Precorque, ne nimio fim oneti & im- 
portuno fadidio, ut quoties aliquatt d$n^rio* 
rum fummam in mei gratiam cxpendas, eaodenr 
quam citiffime a Domino Vander Weiden re- 
petere digneris. Huic enim notuoj fecit fiius* 
apud Halebenfes amicus & C^<^yos Dv Gon- 
radus Calcburner , ut quafcunque expenfas ipfe, 
meo nomine ab illo peteres, ille ftatim jfinej ter- 
giverfatione fqlveret. Quod & fpero iUuoirin- 
fuper fadurum pro S* Ephsemi opewfeys^ qtia^ 
fummopere defidero, &. Bar Bahluli Lexico in- 
tegro &: accurate fcripto^ . ^ . 

Noftrates (quibus olim licuit effe tarn -tea- 
tis ) illuftriffimus Dominus Conful, D. Hufley, 
& D. Sherman omni officio profequuntur digni- 
tatem veftram^ & pr^e omnibus, 

/ 

Clcr/icntUveJlr£ 

Aug. 27. S. v.— 75. 

Cnltor devottjjimns^ 



IIL EI DEM. 



i EP I S r LM. ^ 

m. 

BID EM. 

Reverendijjime in Chrifio Pater ^ 

LIteras tuas ^. Odobris datas non attulit qui- 
• dem, fed ad me tranfmifit, ille, quern comif 
mendarit, Maronita, Johannes Benediftus, qui 
etiam caufam fuam fcriptis egit erudite admo- 
dum , & prout decuit hominem ingenuum 8^ 
prudentem : licet poft repetitum, tantae apud me 
authoritatis, colendiffimum tuum nomen, quod 
devota obfervantia, & qua par eft, femper 
profequor venerorque,fruftra haberentur alioruni 
omnium preces& poftulata. Verum em'm verd 
voluntati meae jufla tua exequendi cupidiffim^ 
in praefenti defuit opportunitas 5 neque hodie 
inter noftrates reperitur, cui non fit famulus :' 
ideoqiie, ut caufa fua decideret idem Benedidrus, 
cxigitneceffitas & natura rerum, fi modo obti- 
neat principium illud, pariter ac in Philofophi- 
cis : Intus exiftens prohibet alienum. Quo au- 
tem fereniori fronte patiatur banc qualemcun- 
que repulfam, Iciat apud mercatores noftros non 
alios eife in fummo loco, praeter ejufdem gene- 
ris Maronitas : fciat infuper, modo hoc fit fcitu 
dignunii, q^^d non oleum & operam penitus per- 
diderit 5 quippe qui me invenit, fcmperque pro 
mea tenuitate inveniet, non patronum, qualeoj 
reperire fatagebat, fed amicuni. 

IllHftrijJlme Domine^ 
"t v.fe;' Dignitati m devotifmus, 

B3 IV- EI DEM. 



4 D.RrHVNTlNGTQNl 

IV- 
E I D E M. 

Reverendijjlfne in Chri^o Pater^ 

QUod Uteris tuis, ab ampliilimo Pnefole Ber? 
rytano allatis, ferius refpondi, ia cauia 
^eft mea impotentiaj voluntas cqukltm 
maadata vedra exequendi fatis ampla, cui taoaea 
sequales non refponderunteflfedtus. Noftrates Gt 
quidem in bonis operibus, 8c fpeciadni in re- 
demptione captivorum, multum defudantes, ip- 
ia fane, quam commendas, cbaritas tenuic, ne 
precibus meis ulterius fatigarem, & calcaria Qi-* 
mium importuna adderem currentibus. M^met 
vero quod attinet, minutum meum conjeciin 
Corban, inter pauperes deinceps erogaridum$ 
precorque , ut accipere digneri^, iK>n ex ipsa 
quantitate, quae minima eft, fed, uti in oUatiO; 
nibus fieri afiolebat, e:ic animo ofTereutis. Pre-r 
torque infuper, ut apud praedidum digniilimum 
Epifcopura exculatum me habea?, quod officio 
meo deelTem, nempe citifllmo fuo,i»& prorfus in-^ 
expeftato, itinere pr^ventus. Ilium enim ab- 
euntem ne falutavi quidem, quod pm ago, nee 
per tanti Viri interceilionem tuas apprecatus fuQi 
benedidiones. Utriufque autborit^tem confer^ 
vet Deus, cui me profiteri liceat per oipnia ob?- 
dientifTimmn ; R. H» ' 

April 14, -^7^, S, Ephremi, qn^e reperiri poflunt, 

omnia opera fummoperedefidero, 

y.ElDBM. 



. 4 

V, 

E I D B M, 

Reverefrdiffime in C&rijio Pater j 

E^d^ ferena fronte, eademque comitate^ ^a 
olim Heroes levidenfia fibi oblata mmiftra 
recipfere fimt dignati 5 & ipfe recipis, excellent 
tiflirne Domine, Magi^ibus umvef fi&, & i^ 
ciatim Ecclefiafticis, pofthaec in exemplar futu- 
rus. Siquidem tenuitatem ofFerentis non excu^ 
fas modo, fed & kifuper hudas j prout ex litte- 
ris Maii 27 exaratis mihimet innotefcit. Uti«r 
nam tantae indulgentia? non fuiffem impar, ut 
qui maxime 5 utinam cam in pofterura mereci 
Kceat, qtiam non ita ^rrdem expertus fui, benigr 
nitatem. Magna faas, majora promittis facien- 
da 5 dariffimum fandiffimumqiie Ephremum ex 
tenebris eruere,* ano clarior evadat fandiorque, 
Beatitudrnem veftram decet Beatiffimi Viri ope- 
ra in hicem emittere, & exorientibus fuis radiis 
ipfum illuftrare Orientem. Diligentiam meai^ 
promrtto, hominifqueChriftianilOdem, intranP 
raittcndisEditori faivis farttfque tediis j proraitr 
to ctiam pretii folutionem, earumqqe omniijm 
expenfanim-, quas vel inquirendo vel exfcribea^ 
do impendere tibi contigerit. Di(CmuIare auf 
tern nolo, exemplaria antiquiffima, utpote ficj^ 
magis & accurata, neotericis & recentc majnii 
fcriptis efle praeferenda. Ipfe autem, quid op? 
timum fit, optimc calles; illudque ipfum tranJPr 
mittas precor quam citiffime vel p. Confuli 

^^ Vander- 



8 D. K. RVNtlNGTONl 

Vanderweyden, vel D. Johanni Langley Anglo, 
Mercatori, in Tripoli jam agenti, qui denarios 
ex aequo tibi folvet, librofque curabit, loco & 
nomine 

Authoritati ve(lr£ devotiffim 

HdcbiiyTnnii '' '^ 

(S. Albano 
dicato die) R, H. 

'^' * ^ ' Presbyteri Angli. 



VL 

E I D E M. 

Reverendijjime in Ckrijio Pater ^ 

NO N aliorum jam meditor apologiam, fed 
mei ipfius tanmm. Ideoque precor, quod fuf- 
cipere dignareris ofto aureos Venetos, quos tan- 
dem aliquando, mecliante Confule Petro Vanden- 
drieflcho, clementicE veftrae huraillime offero, 
tenue equidem maximae obfervantiae fymbolum, 
quam plurimis nominibus profiteer me debcre, 
& praefertim ob S. Ephremi in Genefim & Exo- 
dum commentarios 5 quos generofo animo, 8^ 
feliciflimo, uti fperare licet, fuccefTu in publi- 
cum religionis & litterarum gazophylacium nu- 
per contulifti. Majora infuper a tanto Viro fpe- 
ramus beneficia : vel caetera ejufdemPatris ope- 
ra, vel beati Ignatii Epiftolas, in Syriacam, uti 
aiunt, linguam verfas. Hujus fuccedis tbrono, 
fuccedis pietati^ ideoque tuum eft a fqualorc 
& vermibus Antiochenae fedis gloriofuiji Praefu-^ 

lem 



Jem viodicare , & tendbris hucufque pbrutum 
Maronitis Tuis & Chriftiano orbi luce donare 
& immortalicate. Si inveneris ubicunque Mor 
naileriorum tuorum, Ubrum hunc, ve(hi dia* 
ledo cxfcriptum, quocunque pretio redimere vel* 
iem, ut in Europa jugis Libani liberiore fruere* 
tur auii, & privilegiis tanto Authore digais. 
Dicitur, Expofitiones Dionyfii Syri in Evange- 
Ija jamjamimprimendaselTeSyroLatine: QuascQ 
a Djgnicate tua , quis fiiit ille Pioayiius, quo 
tempore, ubive loci floruit, quid denique fcrip* 
fit ? Et fi volueris, bujus, vel aliorum, quae edi- 
jnus, opera accerfam illico, ( hie enim fifteu^ 
dum eft diutius, quam fperabam) & fuipma re-» 
yerentia Tibi ofieram, eodem plane modo, quQ 
decet, 

Illufirijjimc Domine^ 



Fcbr. 24. 1680. 



Nomini tno devotiffiMum^ 



R. H. 



VII. 

E I D E M. 

l^£verendifflme in Ckrijiff Patery & 
lllufirijjime Dom/tCy 

EX fuflfiragiis & benediftione per hefter- 
Tjas tuas litetas mihimet impertitis , li- 
9eat mihi meam augurari felicitatem , & 
prpfp^fos \^ futurqin fuccelfiw ; neque enim 

defpe- 



lo D. R. HVNTINGTONl 

defperare fas eft , ubi devotifiknortrBi Viro- 
rum, quos exaudit E)eus, mtercefferint media- 
tiones. Faxrt intepkn ille , ut fitmtatcflt cne^ 
am, cseteraftjue dWkiae miferfcordiae exfeyw- 
tioues, in fuam glwiam, ad quam temper ct>!- 
limas, & in defideratiffiina mea Patrk, & ubi- 
que, totus impendam. Non leve equidem eft 
felicis reditus aogurium, qeod comrtem mihi dcs 
difti, inter Orientales iandos, gloriofiiSmum 
Ephremum ; cujus veftigia dum obfeqraem pre-r 
mam, dum imitari conor exemplar praeeuritis, 
non fecilis aberrabo devius, aut reftum trami- 
tem derelinquam. Quam gratus advenerit Viro 
iHi do&o, qui per totum orbero ipfum requifi- 
vit, prob^cottjedtarivales^ quantumque honoris 
tibi deferendum, cui debebic, quod gloria fulr 
gens caelefti, luce fruatur & immortalitate in terra^ 
Scripfit idem fanfti(fimus Pater Commentarios xii 
plures SS. Scripturae libros, quos omnes defidera-r 
uwis eodem idiomate, quolocutus eft, Syro, exa- 
ratos. Adfunt ejus Homilix 52 & Syriace 8c 
Arabice, & alia ejus opera in bibliothecis ha- 
rum regionuni hucufque latent, pulvere 8c fqua- 
lore obruta. Neque aliter fieri poteft, ubi re- 
ligio ipfa tyraraiide premitur, ejufque ProfeC^ 
fores, quod jufte quereris, injuftiffimis oppreCr 
fionibus, Non impunis loquor, 8c ipfi patiquir, 
8c quid ultra panuri fuijius, nondura fbimus, 
Utcunque notum faciam D. Confuli, caeterifquQ 
Anglis Halebi commorantibus, quod in manda-^ 
tis^ bac de r? mihi dederis^ qui fyrapathetice & 
geriuit, & fpaterna compauione, quantum in 
lllis eft, refpiciunt mtferos. Ipfe ^utem' ilk>- 



E ¥ I sr L M. II 

ronr wiles mevcari afFefton , Sc ex demis tuts 
TOidiaife retribtitk^i^n ^ quae fi falva appule- 
riat, dubitare non poteris de debito effedhi. ^^ 
interim beneficiis tuis itnpar, & gratiarum, quas 
meceris, aftioni, preeabor, ut, qui folus potef^ 
cnmua tihi largiatur bona, ut diu vivas incolur 
mis, ab exaftionibus, tribuds, & periculo noi- 
verfis immunis, ut videas populum tibi com^ 
flulfiim virtutibus, feligiofie, & libertate Ho- 
rentem. Deni<^ue, ut braedie^e ufque 8c ufque 
dignareris 

Tieatitudims tne 






viir, 

E I V E M, 

QIantum Beatitudini tuae debco propter 
S. Ephremi opera, plurimaque alia indul- 
gentiiBmi affedus iymbola , prout ex ul« 
timo fpecimine 28 Martii dato fatis conftat, 
cum eloquio non valeam, filentio quafi expri- 
mam & veneratione. Multa funt, & ca^teris, 
credo, ptpnibus ignota, quxdeDiooyuonarras, 
Scriptpre, (ut ex Uteris tuis patet)^ per Orienta- 
' ■ ■" ■ ' ■ ■ lem 



,2 D. K. HVNTINGI'ONI 

km Orbem famofiffimo, & infinitcMrum poenc \ 
voluminum Parente. Accerfivi, uti jabes, 0>m- 
mentaria fua, quotquot babemus impreifa, ve- 
ftris ufui & bibliothecx facranda, Et fi qui alii 
penes nos fint libelli , Dignitati tuae ( nti joon^ 
jedari liceat) idonei util^fque, tttiilos qinnto ; 
cyus fcribe , &, fecundante Deq, non diu care- 
bis integris operibus. S^ni^i Ignalii Epiftolas 
non alibi reperio, Syriace, verfas, licet ah Ebed 
Jefu in Catalogo fuo, ut probse rtotae, reccnfen- 
tur : ideoque in te fpes mea eft, & quod liber 
cedro dignus -Libani jugis debebit refurredfcio- 
nem fuam 8c immortalicateis. De Zacharia 
Maronita, Alexandriae Sacerdore, non raemini 
me aliquid unquam dixifle 5 ideoque hac in re 
JOTofcas pf ecor, 6c etiam atque etiam benedicas 

i 

Jul, !«• 81. ReverendijpMe Domine^ 

Tibi devofilJimfft 



p., H, 



IX. J^ 



E f isr OL M, 15 



^' 



IX. 

Joanni Lafcariy Archiepifcopa Monik 

' Sinai. 

JUvenndiJfime & Utnfirijjlme Thmfte^ i c ; V 

QUod iTullas a Dignitate veftra hucuf^^ 
acceperim literas, illud deftinato tuo in 
■"fecruro Montem kioeri facilis iaiputabo : 
& ii catalogum manufcriptorum codicum, qaet\ 
quot in antiquiiiima ilia Bibliotheea reperitei^; 
tor, tranfcribi ciiraveris, gratiffiaio opere qua-^ 
tuor hofce praeterlapft)s tnenfes felicit^r redimes, 
divitemque licerato Chriftianoquc orbi thefau* 
rum exhibebis* Exemplar Concilii Florentini,' 
QU)us notninatim meminifti, credo alterius efle 
Authoris, quam quae impreffa leguntur. Duo 
omnino, quantum fdo, publica fruuntur luce, 
quorum alter um Georgio Scholario communiter 
referunt, quod fie incipit: Tnv p^ &7ra KoDvrt^olfvttf-* 

To\t«f \i^ JroKld^ mi^vd^oDf^ off 'ri^rlnv ^^ 7^?? «?S^-* 
^^%^ re fimf^^ •facfilui taVw : t ':^^<Ti>Jj^vj rrfJfSQH' 
B£vfli<\g &>V KaixT^if )^' oud^iinixov^ HI yi juf >y ^sT^/'A^,* 
romlwdHyiricrofjLai. Mnvi'^CPi^^^a^^, 8CC. AlteriSlt^^ 

iUudque copiofius, fcribebat Sylvefter Syropu-- 
lus, Prseter hos'libros non vidi iotegram pras- 
difti Concilii hiftariam. Portiunculas quidem, 
fetepr, &c Rhapfodias bene multas a Grsecis ut 
plurimum Latiniatis confeflras 5 a Beffarione/ 
puta, Ecclefias Romana^ demum Cardinale, De- 
metno Cydone, Jofepho Methonenfe, Gregorio 
Hieromonacho, Vecco Conftantinopolitano, &c, 

qui 



1 

qui defeiidebant proceffionem Spiritus Sandi a 
Patre Filioquc. Penes vos fpero plura fuper- 
eife moQumentav luce & aeternitate di^iffitiA 5 
quodque difpumciones, quibus Marcus Cphefitis 
pene folus Eccleiiam Graecam tuebatur, Integra 
confpiciantur. Cum autem recepero Volumen, 
quod mibi mx^r ptxsmiferiis, inter MgyptMs 
cosEonoiaiiti^ iionerit tdericur, aodo, qcuerendi 
1qcQ^» qoodvB s&icjs deiidefanem hu^os^ contro^ 
yerfix Scciptoves^ uti NedarioBiv non itsi pridem 
fiUefofolyoucsusieiedisPai^^ qIli^d^pOIl- 

fiKBimor d$d]ife Frandfci Rkhanii Jefoitasli* 

hCQ^ fub JilQC tkxio divcdgStO f 2 ICufxi ^ vrhto^s 

UciQS utcutique xofku (jo) KDeMos^, quern tiiag- 
ni |acerem» liiiDdo faabuifiera^ utpoee a & Sy^ I 
iiodo compoiituEn^ & tati nomine infignicum : 

cu^yfla^ T AyaldXmlU) cmKnaUf^ di(wl{u£t (p^ovay ct^t'oTr 

X^ivcc c/MKotfcTJ • (WltJatfA 48^ •? ctf It^doXu/uofs' to- 
•TrwJfj Suvosf^u e/Jn AocnSIa Udi^f^H^ A. D» 1^7^. 

Non licuit mibi, tribus abhinc annis in Saoi^ 
Civitatc agenti, ultra timlurti exfcribere 5 neque 
in hunc ufque diem, licet magnopere fum co!ia- 
tus, integrum confpiGcre^j neque- liccfcit, vereor, 
fi ipfe non occurrdris, tanquam^t^r i^ni (j^i^^^f^- 
^ alias defperaittiaiixiliatricem mdntim porl^eke^ 
ris. Vellem equidem intelligere/fccttd ex ufrta 
parte contra Papicolas, ex- atera cdbfta Calvi- 



MM- 



+ NuperLatin^ publicayit D. Allixtire Londint M. DCC.TL 
(o) Libor iile excufus eft Parifiis. ediu&cundas, 1^78. 

niftaS 



najQ^pilgl^tiSft fi Ecdefiam Anfidicanaiii> &sur 
tri. borufl^ , i^ , yeritati addidiffimatn , pnete^ 
r^$(^is^i0Cad»ffiu.. j4n Polemicis fere accidil;^. ac;^ 
ov q^ 'zTf^U/f^^ .ld^i«];iaiTantc TJbucydide, d c» ^l^ 
^MiiH^'^^e^ /Wvcu^. / Telis petimur utrinque^ & 
Qjom apod vos ctiaai ita & res habeat ^ quid 
iBipedit,: qoo minug iub imo v^xillo auci&» una 
lal^is Duce fociatis viribus milkaremus > Cum 
lib^ tuos feliciter tranfioi&ris, mitte etiam fie 
mandata , (^lia iq ipfis . pervc^vendis eden^ 
di(v;e vplle&, ut OKqquantur. Grati procul du^ 
Uo ad vaftkst Anglic univerlisy gratiiiiaii ipfo 
ima iatoo 6c indigniflkiio, ye{m> autem no- 
niqi devotiffimo. 



w.. > 



R.H. 

HalcbtFeb, lo, i(58o. Z;^/ Si D. Ignatii Epiftote Syro, 

non comparente haBttms Gra?co, ve! aliquo afro idio- 

Sutcejfort meoy per f tares mate, aptid vos fcripcaz, it- 

dltqm menfes par eU^ nt - dneaQcnryveUemeasqiiDctuH 

commorer. que licet pretio rcdimcre. 

E I P £ M. 

IBixvenndijJime & llh^n^ime Homtm^ 

SI prolixa ilia & verbofa Epiftola, quam he- 
fterno die, per Damafcum & mediterraneas 
yias, Clementiae veftrse dirigebam, farta teda 
appulerit .Egyptum 5 non opus erit apologia , 
fi paucioribus verbis hodie fcripfero. Exindc 

confta- 



^6 D. R. HVNTtltGtONI 

conftabit officium 8c gietas mea, quibus, abfetis 
licet, Beatitudinem tuam devotiifime proFequor, 
f eligionis itidem & literarum incremenita. Re- 
fponfum Graecornm contradicentibus Latini^^ob- 
nixe rogavi 5 etiam & Libellum, Hierofoljniiis, 
non ita pridem, elaboratum, contra Calvihiftas, 
quos vocanr^'fe id genus alios, ab Ecclefia Ro- 
tnana dudum feparatos 5 infuper Catalogum Co- 
dicura omnium, qui in inclyta celeberriiiii mo- 
nafterii Bibliotheca latitant, Manufcriptorum 5 
denique Epiftolas beatiffimi Martyris Ignatli, 
Praefulis Antiocheni, quocunque idiomate, prae- 
fertim Syriaco, exaratas. Dte nobiliffirrk) illo 
opere, Principe, uti aiebas, digniflimb, nihil 
eloquor 5 quippe qui fufpicor jam)am tranfmif- 
fum fore, & tbrfitan nonnuUa alia, illuftri Con- 
fuli Gafparo, vel populari viro, Onufrio Blower 
Mercatori, in a!dibus ejus agenti Alexandria. 
Quicquid expenfarum feceris, ex aequo folvet 
vel prccdidhis Onufrius, vellpfeego, dummodo 
Halebi egero 5 & hie fane agendum eft mihi 
per annum fere, nempe deftituto, cujus adven- 
tum anxie fperabam, fuccefTore. Succurras in- 
terim, impense rogo, benediftionibus veftris, 

Revereftdijfinte in Chrijio Pater^ 

Fcbr. II, id8o. . 

Servo tuo humHlrmo c^ 
cbfcqmntijjimoy 

a 

R. H. 



:•-; 



XI. EIDEM. 



E fist OLS. 17 

XI. 

£ / P £ M. 

UN A & altera elapfa eft (eptimana, ex qua 
binas Beatitudini veftrae, per Damafcum 
& TripoIiiB, per Mare fcilicet & terram, tranf- 
mifi literas* Neque verebor aftum, non dicam, 
agere, fed iftius aftionem repetere j ufque dum 
ipfe authorirate tua libertatem hanc meam re- 
ftrinxeris faltem, ^ noix & abfolute damnaveris. 
Oxonii jam meditantur plurium librorum e4i- 
tiones, qui vel religionem, vel linguam Grae- 
earn, bonafque Artes, poterint illuftrare. Duos 
prsefercim nomino, Divum Ignatium, Antio- 
chen« fedis beatiffimum Frajfulem, & Jofe- 
phum, Judaicae Anticpiitatis & Hiftoriae peritifli- 
mum. Ideoque ii horum Exemplaria , penes 
vos habeantur maau defcripta, mittantur , liu- 
millimfe obfccro, Domino Onufrio Blower, Mer- 
catori Anglo, Alexandrine agenti, (etiam&in- 
elufa epiftola ) qui illico expenfa tibi omnia ex 
aequo folvet, debitoque tempore remittet, mod6 
velles, praedifta exemplaria, & infuper ipforum 
Eftypa nonnulla impreffa. Inter alia typis ibi 
excufum eft Synodicum iagens,duobus Vpl. com- 
prehenfum. Gr. Lat. & Jo. Antiocheni Malate 
opus Hiftoricum, nunquam antea editum, & in- 
dies excudendi funt plures Patres Grseci aliorum- 
que celeberrlma opera. Ignofce precor, reve- 
rendiffime Pater, &benedicito 

?<ami «• itffe DevotiJpMo tuo^ R. Ht 

C XIL£/- 



1^ D. ^, Hvurworomi 

Xll. 

£ I D E M: 

D^iiiio tertio hujils menfis, literas $Qhi 
fcripfit conterraneus cpeus, Oniifrius Blow- 
er, Mercator , in aedibus JD* Cbrifulis Gafpari^ 
agens Alexandrian : quibus ne mentjonem qui- 
deni fecit Beatitpdinis tu$. Ideoque fufpicjiri Iit 
cet, quod h Monaft6rio fandse Cathariuae in 
fnonte Sina hondun? fueris reverfiis, qiioniam 
yenerabilem tuiini librum piraedifto nbn expedir 
Veras, in Arigliam tranfmittendum. Nifi for- 
tean confultiu§ judicavtris , ^ ope comitis mei, 
KoiSr Chriftiaiii, vel alicujiis alteriiis, hucufque 
demittere. T^eque enim ante Na tale, uti vereor, 
feft mihi difcederidum, quandoquideai cum dalle 
lioftra, in ahchoris jam ftafit^ Scanderonae, non 
appulit Presbyter, qui abitLiro, niore patrid, 
fuccederet. Utcunque de mora hac mea minus 
jdolebp, dummodo recepero, qiiasavidiffiniecu- 
jpio, literas tuas & benediftionem. Sperp in- 
luper & proriiifla voluniina,.;&5 qu^ totiesjef- 
flagitavi, catalognm m2^nu^criptbrura omnium 
codicum, qui in Sacrb montp reperiuntur ktiT 
tantes j AntiquMtes tkteraque'JofgpM 
opera Grace,. & $^ IgnarUEfiflVpl^ .fi fieri po(^ 
lit, Syriace, ExpenTas hyn're^uoi,,quaJercHi^ 
que hant, ^uas ex ^qup :tibi|^,,iQivet;iaE^iiis 
nominatus • D. Bjower. Valcie nquldem aveq 
riA)'aiirpiciii tiiis f^urilDiis benefacerei»1^e&ij!rbB- 
* ^ •• Iicam 



E F I ^ T a L M. ip 

Ikam litQcariam & religiofam aliquantulum de- 
mereri, illuftriffimum tuum nomen Ecclefiie An- 
glicaiMg Pxcceribas co0imendandp, §c aeternitatL 
Fab(it^E>euisf, qiiii3d non jpnt vana, quae mihi 

fdk ftiperfiint, vota ' ' *' ' 

.• '■ . • . . - 

(fakbt icfifecbaih ipfo Annun- • 7«/ Jtudofijpfui ■ 

k r • ■ i • . . \ 

.'•■'* *' « . ■•.• 



I • •! 




)4 



E /;i> E M. 



• r • 



/^Uod altera vice in iEgyptum defccndi, id 
V^. iams^ fumma ilia, qua Beatitudinein tu- 
, ^^a.m profequor, veneratipneut pluriraum 
proficifcitur. Velkm eiiim beriediftione & li- 
bris tuis olim promiflis armatus, Patriam meam 
lutior graiiorque invifere. Sed, cum ob a me 
maxitne deplorandam tuam abfentiam non li- 
ceat imhi ^fle tam beato, precor, ui hifce om- 
nibos id pofterum gaudeam fruarque. Ego enim 
authbritate tua fretus , non folum refponfum 
Graecorum contra Latinos , fed & Hiftoriara 
etiam illam a te verfam 5 & auguftiffimo meo 
Regi dedicandam,Praefulibus nonnullis & Eccle- 
"fiae An^licanae Antiftitibus pridem innuebam. 
Fides jam laborat mea, & penes te eft, digniflime 

C 2 Viro- 



30 D. K. HVNTINOTQNI 

Viroruoi, ut fartam tedam confervem, & ani*p 
mam liberetn meatn. 

Infuper, pluribus Uteris, &, modo appulevint; 
ad nameam ufque repetitis, alios etiam de&le* 
ravi Codices, tao, hoq eft, aequiffimo, pretio 
redimendos : qaales funt, D. Igaadi Epiftolae, 
velGraecovel Arabico, & prasiertiin Syriaqo, 
idiomate confcripts 5 Concilium illud FloFenci* 
num, a nemiae hucufque editum ^ Jofephi Her 
brasi opera Graac^ ^ Jidii Africaoi Chroaicon^ 
& Hiftorici, Matbemadci, Sc Poetse antiquiffi- 
nu. N^ue iftiufmodi in rem meam cupip, fedl 
|n publicam 5 cu jus gratia expen&s folvam, quar 
lefcunque buic rei di judicabuntur neceflaria^. 

Aufus fum tibi libros pnefentare, qui Viro 
fando maxime conveniunt , fanftiffima Biblia, 
Gnec^ exarata : etiam & C^cium Ecclefia^ nor 
ftrae, Arabic^ Lingui exprefliim: S. dementis 
ad Corinthios Epiftolam, omni procul dubio 
genuinam, & bina JEra optimis figuris indfa. 
Et probe fcio, quod noUes ilia reprobare, cum 
teftimonia praebent certiffima 



Cain fcribebam Decern* Somni tM devotiffimi 

bris juxcacomputum ^^i. EccUGs Anglic 

anaquum lo"*^ anno t\ i ^ • 

D»* incaraaci i6Zu can£ FrestyierorHm mt 

fimi wdignifjimi^^ 



XIV. R^^ 



EFIsroL^. at 

XIV. 

]S.everendijpma in Chrifto Pairiy &" ittut^ 
fhrijpmo Domino^ Jj. Hilarioni CigaU^ 
ntijericardia dimna Nov£ Jufiimafut 
ArchiepifcopOy C^ totius Cypri PrimatL 

Reverendijime in Cbrijh Voter ^ 
<^ lllufirijjime Domine^ 

QUidni ad Orientem conv6rtan€ oculos in 
occiduo fole caligantes, 8c eos locos pe* 
^tant, quos homines imprimis habitabant 
ingenio 8c fapientia illufbres ? Patere igitur ig^ 
notum, 8c alio plane orbe, Britannia, orlun* 
dum, lucem invedigare, 8c regiones nativo 
fplendore inclarefcentes. Cyprum appuli ob 
tQ] potius, quamlnfulo?, famam, quern abfcon- 
ditmn cum incellexilTem) daro licet die, verfa^ 
bar in tenebris. Tu enim folus dirigere vales 
errantem calamum ^ ta folus redaufare deperdi*- 
tas antiquitates ^ tu folus 8c detegere 8c inter* 
pretari recondita volumina, reconditas procul 
dubio eruditionis pleniiiima. Ad te igitur con* 
fogio, cumprimum emerferis, (quod faxit Deus 
qoam citiflune) ut libros, caeteraque Oecume^ 
nicae tuas jurifdidionis monunlenta , edrum &I- 
tern notitiam impertiri mihi dignareris. Ex^ 
penfa omnia qualiiKunque fpondeo Tibi ex 
aeouo folvenda, (quas meo nomine folvet Fran* 
cilcus Marchf Lamacas adhuc agens, 8c eo ab- 
fente^ illoftris Angiorum Conful) 8c infuper 

C 9 ttiaximas 



^ I 



33 D. R. nVNTlNGTONI 

maximas gratias : quas 8c jam reddo, licet baud 
dignas ob tranfcripta qnaedam Synodi veftrx Ca- 
pitula, & utinam habuiffem omnia. , Si capias 
quofcUnque libros, *qiii £cdefiae'& Dignitati tv^ 
Wiiforent, catalbgurti'eorommitfe, &acceifam 
ijlico ex Earopa, eofque itigenue tibi oSeram. 
Inter noS flquidem (de commuui fide, baud in- 
fulis, baud perfdni^, eldqudr) hon immenfa eft 
diftantia, prout ex Liturgia Anglicana in Grae- 
cam linguam trafisftifa, '& tibi jatti oblata, fa- 
cile innotefcat. Lat^attir Ddds, ^pr6c6r, Ec- 
etefia? fuse xoncordram, pacem, & ielicitatem 5 
benedicafque, 

' . . . - . 

Ex?;fcJibus D"* Francifci Rcverendijjime DominCj 

^<'o^. ^" ^^'^^^''^ Tihi devotijfij^oK. H. 

i^'** A. D. 1 577. Stylo ji ',. ..-^ . 

Angiicaab. Anglts Ateppt commo- 

rofTtilms aSatris. 



A • ■ 



XV. 

F. "Michaeli Ndu^ Sac. Jef. Prefi>yfero 

Mardini. 

Keverende admodum Patery 
d^ Clarijjlme Domiftey 

QUam infelicem me duxcririi, ob improvi- 
O.irn tuum. & properum difceffran , ami- 
■^ciiiimo noftro, P. d'Hedkonrt/jepiusqae- 
rebar^ qui etiam tiiiiSmis .verbis :placida^ue 
commemorationc dolentcm mihi amraum^bland^ 
:. • knivit. 



E P IS 7 Q l^ M, ^ 

jfimvit ' Ulterius aqteoj coiiqueri nefas eft, qup- 
fliam Uteris t«is Nonis A^gi^fti dsiU^y edoftus, 
ikn^o tp^tiqiMm obtifi^tt, eandemque, quam 
ojingi expertps fiipi , fempejr profiteri humanita- 
teqa, Neqw rae fplufl) obliges, fed & popu- 
lares meos, qyo? Juveiifs APgU l^ Mefopota- 
jttUa (JeiBprtui ipfe prifnus certiores fedfti. Na- 
jalitia homipis Chridiani non licet deHere 5 au- 
rpiQat6 faiths iter foam ^B^editur, qui ab ip& 
pefle 43ircef ib^i^ minimoque dimenfo fpatio, curr 
Ihat *fe{bjv)j.t, met^m attiogit, coronamque re* 
portat. Plura de Babylone, ab iis hopiinibiw, 
ijMibus J^ ipfe jB^ fupelkx ejus concredebantur^ 
jllicp e&pe^t^^air^s. 

Et ^ ,qa4 tibi defvierit, Vir optirae, occafiq, 
cjiji^i impeipje ambigis, benefaciendi, .ecce op- 
porti^iitaiiegpi & Ephrayii, (uti proferqnt Qrir 
eritales) Vir, fi quis alius, iion folum per njef- 
diamnem veftram infulam, fed & toto orbece- 
leberritaus, plyfima com|X)fuit & excellentifiS- 
ftia QpQW^ quae ,tamen imperfefte admodum, nei 
p^jIS 4ic3ki}i, iu iEuropaeis regionibus leguntun 
Et res eft plane deplorata, dunimodo aliunde, 
quam ex Oriente, lucem illis aecerfiverimus & 
remedia. Ad te jgitur recurrixilus , ia i^Qift 
plagis quara optime verfatum, fupplicefqueora-^ 
mus, ut in patria fua natalique folo magni, 
Ephrerai monumenta ipveftigares, Prophetam-^ 
que Syrorum & fuis reddtres & alienigenis, om-* 
iiibus numeris abfolutum. Delitefcunt prpcul 
dubio, Neftorianos inter & Jacobitas, Comi^en^ 
tarm^ (qiioscompo{uifIib dicitur iri unive^tutiif fe^ 
cvst}2S To^dilgntun] ^ Ep^aU ynsdefisk Ecdt- 

G 4 Jf£, 



24 D. K. nVNTlNGTONl 

/f£y DiJpHtationes cum Jud^if^ & adverjus H^re-^ 
ticof variosy Orationes diverfe^ aliaque* Qiiic- 
quid horum confcriptum eo, quo urns eft, idio^ 
mate Syriaco, repcrire potes, eme precor, & in 
ufun) Literati Chriftianrque orbis Halebum mitte, 
in Angliam deportandutn. Ibi enim virdodus, 
&Linguaram, Syrise praecipue, peritifliiiius, edi^ 
tionem rrledkatuf praedifti Authoris, ex anti* 
quiiSmis quaquaverfutn Manufcriptis , fumma 
cum fidelitate, exprimendam. Ob eandem cau- 
fam D. Igmtii (^ k, Bio(^cz^ ) Epijtolas^ Syriacfe 
verfas, fumraopere defidofo : Lexia)n deniqac 
* Bar Bahlul, ditiflimum Syriaci idiomatis the- 
faurum. Expenfas tuas hac in re qualefcun- 
que, & quo tibi placet modo, ex aequo folvam. 
Etiam & in anteceffum, fi tibi vimm fuerit, 
denarios nuraerabo. Fortunet te Deus, & ope- 
ra tua, quod vovet 

Halebi 3« Nonas PaterftiUti vefir£ addiSiJJz- 

7bns^8i. f^HsK.U. Domini n^ri 

jf. Chrijii fervHs ifffinm$ 
€^ indignijJiwHs. 



XVI. 

E I D E M. 

Reverende admodum Pater^ 

llod duabus abhinc feptimanis longa & 
verbofa epiftola feci^ illud )am repeto 




E P I S to L M. 2$ 

cx)Titfadiiis quidem & paucioribos verbis. Ag^ 
noftx) imprimis humanitatem tuam ad omne bo^ 
num opus paratam : ac proind^ obnixe rogp, 
ut S. Ephremi opera, qui praeter Poemata, Ora- 
tiones, & Controverfias , varia in univerfum 
pene fcripfit vetus Teftam^ntum, inveftigare fa- 
tageres, Syriaco, h. e. vernaculo fuo idiomate, 
expreila : infuper & D. Ignatii Epiftolas, in 
eandem linguam antiquitus verfas, eaque omnia 
8c fingula, quocunque pretio redempta, tran& 
mittere, 

Scptcmb 17. Pir doSUfime, 

Servo f He dwoHjJUM^ 

Si negocium iftud ad itligiQiiis & liKranim inapemencum imici 
fpcftans in te fufcipere non gravaberis, tibi annuinerabo denarioiy 
qhos fuppucas necellarios, ca>tenifc|ue iblvam cujufcun^ue generis 
cxpenias, & infinitas infuper gratias. 



XVII. 
D. Conjnli de Segla^ Cairi. 

Ornatijjime DominCy 

NE fuccenfeas, quaefo, quod favorum tuo- 
rum^ recitationem ufque & ufque ingero 5 
quod moleftiam tibi abfens cxhibeo, nee mino- 
rem, quam exhibuiffem olitn, dummodo in ge- 
nerofa tua familia hofpes, licet indignus, hae- 

ferim, 



26 D. R. HVl^riNGTOiSfl 

ferim, & per plures (eptimanas Cairi viGtltsLvc^ 
xim. Hoc eoim kinerantibus pro fblatio efl: 
privUegium.debkucQ, & quod nullus abripiet 
dies , aaoeadx vkx caxinm renietiri, refque^ 
tempora^ & perfonas, pra^terita coram (Klere, 
fecuBdirque cogitationibus, ac proiade oieliori- 
bus, coraiderare. Necpe fuper audacem Pyra* 
midum molem, codifque ijpus minitaatem, ex^ 
ploratius cernebaaa fubjeaas terras, quam, £ 
loogfinquo licet , ^m profpkio Mgyptum ix^ 
fam, 8c ingens ^gypti ornamentum : admilu^ 
que jucunda hac fingendi Hcentia , accutninata 
ilia fadigia iteraim aTQendo, quo clarius i»tuear 
praeftemque officium meum. Domino de Segla 
^ebMi^IiAnim , quoque ruinmiiTius defcendam , 
utpote tanti Viri decentior fervus humillimus 
8c devotiflimus. 

R. H. 

■ "tttlAi To TFebr. ii5«cu 
StyfoitogHcano, 



■*■■»* 



XVIII. 
Referenda admodum Patri^ P. Brunoniy S* 
Miffionu ^i^^adi^ jSidoae^y faintempre- 
catur R. H. Presbyter, 

Quid Jioc Eft,.inquies„ feverende Patert 
Audstne igaotus , & toto divjfus orbe 
IScitaniuB, res ineas Cnias^y ;& reUgioni^ 
plenas, fuisintecpeliare nugLs ? .Nequerequidem 
gsandiQEem .meimntttrvCituIuiii, fi ma^ois qom* 

poncfa 



ponere parva liceret, quae jam meditor efferoque. 
Scilicet lapides, mineralia, ftirpes, & femina re- 
ram efflagito 5 fed qux 'rariora funt, & Euro- 
paeis ufui cedant, obleftamento, vel admirationi 
In terra Canaan, fertlli ffiiraculorum pa'rente, & 
ipfa natura miraculos^ agit : pifces parturit, oli- 
ves, ciicjum^re^, pett^ada ^vmosl, & 941^li 
adinflafr in faxft cdtiifMa. IpfuilD eliitm UntOs 
baud MaectiAdtim gef^t'Utdrtim , 'cati(Aki6^piS0t 
:2k teftidtil^, ttiira \iii'mtzt€'&e\e6biitms. <Q«i&- 
•qM 'iiifapQv iikid>(it pkDitairtiim %figl«i(!iina6, 
•^Qas vel iPhdbnieik fol& ^rddo6fc, Vel ^tii«b 
tegiortes 5 ^aimotiim '^gypeiacSro, ^ps^^m^ 
-^d&pmm'p&tcntiQ, bal&ftittm frotefeeds, afitliU- 
•jdfriiodi : & pr& liifte "feVidribtis, «. EfibrdHi 
Opera, qudtqiidt'ih mdilte'Libaho repiSflri pot 
funt, Syriice fcripta : cdfes, dbfet*6, D. Jo- 
tffiiii'L^ngley, Atiglo, T'ripolifanos inter coiii- 
ttkjmnti trdttflttittenda : ^^di oertioferti te'feciet 
tie omriibiis , impenfaftftie ex *^6'tibi folvet., 
^cgratfes riipendet, qiiilrtis ielgo impar, noti ftito 
folvendo. Neqtie liiihi'folum itnpufei Jaftaratii 
iidnc quatetti quatemifacrati tui tefeptirfe rfed 
phiiofdphiae, fed reli'gibtii. Aliorum fiquidem 
nomine fcifdtor 5 qui Phyfieis, qui Thebiisgicis 
toti incumbunt pr6tn5<(^Sitidis. Sdo igitiir, quod 
iUbs omn^ demcf^Hs 5 •& orbem literatufitt 
Chfiftianilmqoe tibUnet-reddes in setrernwm'cib- 
ftridbs. Valefdiciter. Dabafe Ha!ebi'VI«a- 
lendas MartiiCI^DCLXXVl.'Slyfo'Tet. 



XIX. P. 



aS D, R. HVNTINGtOUt 

/ 

XIX. 
p. ModeJiQ CapHcino Rofett<e. 

Q^otiefcunque digniffimum Confuletn D. Ry* 
.naud, in memoriam revoco, revoco autem 
quam faepiiSme, ipfe etiam occurris multis no- 
nuoibus plurinkque amicitii colendus. Hoc 
enim vel excelleuti tuae indoli debetur, vel foJi^ 
do jadicio, quod peregrinutn hominem 6c plan^ 
erraticum non folutn in hofpicium, fed etiam 
iinum tuum exceperis ^ quod cibis quantivis 
pretii , magifque pretiofis fermonibus, eum re- 
focillaverisi Tibi refero acceptuni, quod in 
domo fervttutis liber incedebam, quod in lE^ 
gyptiis tenebris lux mihi oriebatur , quod in 
univerlali iUo diluvio, - quale populos barbaric 
penitus obruit, xquh ac Nilus terras inunda-^ 
tione aquarum, intadus & ficco pede praeteri* 
bam. Ideoque detur mihi illud confitendi ve- 
nia, cui omne tempus^ omnis locus, non in- 
congrufe infcrvit. Et liceat hie illud agere, (cum 
nimium non pofiim ) quod alias &pius egi, 
Non queror negligtntiam tuam , vel reciproci 
afiedus defedum, licet nullas hucufque accepe*^ 
rim literas. Scio emm opportunitatem magis, 
quam animum fcribendi deeiTe. Si autem ilia 
acciderit, pofles vel per Tripolim, Cyprum, aut 
Scanderonam defideratiflimae tuae valetudinis no- 
titiam , ac infuper Mumiam illam, quam famu-* 

^ lus 



E P I S T L M, 39 

las meus in aedibus infigniffimi Confulis reii'> 
cpdty auTpicatb tranfinittere, 

Virenm o^nK, ■ 

HeveiendaiB admodam P. 
Fraxafiniiii Gudam An- 77^- afiriaijjim, 

itliaiKniein nc praeten* ' ^ 

itn uuEdutaouD, cwun 

Implaio afxiliuip fidem- R ur 

que n-a. 



XX. 

Rsverende Pater^ 

SI modo appiderint literal, quas velafafturus, 
in oftio NUi, Paternitati tuse fcripferim, dc^ 
mpn(farare poterant animi non ingr^ti prorfuy 
neque turbulent! veftigia« lis fiquidem & fefti- 
nante calamo 8c efiufo in gratiaram aftiones 
fpiritu, & temet allocutus fum, & generofum 
meum Hofpitem, integerrimum Virum, D. d3n* 
fulem Rynaut : cui u fermone tuo proprio ele^ 

fantiy 8c apte fignificativo, obfequia mea 8c de- 
kam tanto Amico obfervantiam e£fari fueiis 
dignams, illud recenfebo inter caeterabeni^nita^ 
tis tuaec^cia, quibus tecum converlantes indies 
promereris. Agnofco pacatam in oppofitioni«> 
bus tuis 8c nomini tuo congruam mentem: 
ideoque fi qui accentus jufto vehementiores, qoocjl 
folitum nimis, exciderint mibi replicand, prq 

fximia tua, qua poUes , hamanitate pnov, 

i^ofeas^ 



^9 D. R. H%iNi: IHGt aN I 

i§mfm% . Faxit Eta^ ok ftudiis pardum ia aet«h 
nutn depoiitis, non altteiooomichat Chr4(^a^ 
nominis Prpfeffores, quam religionem dccet, 
pro fi4fiSaii&ii oUm tradita : ut vitam degamus 
tobriatn & pacificam in omai Ikii^iiBOQia dc- 
virtute. Hi*c veM^a funt & fufj^ria, l^c cfttia- 
mina qualia qualia, & quotidknuhi penfum tibi 
. otfligitiffimi, Domini noftri Jefii Cnrifti iri ^c- 
clefia fua, quae Halebi eft, Anglicana, fervi hu- 
ffiiUfflii &: indigniffimi. 



Dabam in Tripoli, notiflimo 
Syrix emporio,Noviq^br. 
19. S. V. idSo. 



R. H. 



■«r ■ " " - » !»■>■ i M i J » 1 



T.%aphaeUV4nt^yol^ Frxfidi francifcanO' 




JiBxAMm coe defaittfiid PaAsmitati vcftrs noa 
_ ita prideoi: io iialefao, qo^om iniiiperme 
f^^ Adbkmumin Dama{ca Pirasfidenti, nee ta- 
c^fe |)a0bizi; nee iieoe eloqai* UtcuBque agr 
fKdCcere Mceat iramafoitateni iUapi, qoam toties 
fiimiexpertiis^ CvicaeCcctaxiqm de futurofpe^ 
f)D9efcribere. .i|oc ^quidem fie officium tnmm 
^poC^at^&rpnefeuQ^^ Qpip- 

^e.inoftmtibusniaorinidli Hierofoiymam ten- 

/ mumquc 



t' <<»'«^: 



* ♦ ! * " *• 



.< 



B F IS T L M. 31 

fnumqae prscfeftim Seprichrum 5 quo aufpica-^ 
tier cvadat illorum peregrinatio, imm Reve- 
refltiam primo ftatuunt adire, praeviamque obte* 
ftari benedidionem. Nee dubitare las eft, qum 
ipfe, boni juftique fidos confcfvatot ; advenai 
recipere, fcflbs fublevare, Ignorantes laddocere; 
errabundos, & veftrs^ Civitatis penitus infdos,ih 
viam re&am ducere placidos dignaberis. Prae* 
terea, quafi hoc non fiaiffet moleftisc fatis, ve* 
fttam operam infuper defidero in ccnquireridis 
Coemendifquc iis libris^quorum proBdfcenti tibi* 
tbtt exfaibui cataloguitL Quicquid illud Gt oirat 
hi laboris, uti non efie exigaum fcio 5 hon miM 
^cjuidem, qui nuUius futn nominis, fed Reipub^ 
lit* lltcraiia?, ctiam 6c Chriftianx, refer impcti* 
fata. Bona opera nuhqoam fraodantur (ot 
ttteitede. Be qui religionirefte incmhWt owjibo^ 
doqoc Catholico/ prbmeifetur Deuin. • Ilfuti!^ 
quid vateant preccs," maxhnfe appittoti w ISi 
ipfius gloria Sciiterarum jprofcftui Paternitateia 
veftramqaarii diutiflim^ fervarct incolumem.** ' 

R.«. 

F?l). 1 7. I ^75. S. V. • Jugtis Bateli agent thus 

a Sacris; 

• » • • . * 

i 



I 



xxir. 

t 

f: I D E M, 

N nuperrimis tuis lo Julii datis, lego inde- 
ie%(a tuam atque indies accrefcentem bene- 

volen- 



)2 D. K. nVNTlNGTONI 

volentiaiQ/ quodlibrum capful^mque^ tibi com- 
C)ij9a» eodem, quo vellem, modo, Neapolitn & 
Hierofoljrmam lamma cum cura fideque direxe- 
ris $ quodque Epiftolas fandi Ignatii , Syriaco 
praefertim idiomate verfas, iiivelUgare ftudiose 
contenderis. Faxic Deus, ut in liac caeterifque, 

Sas aggrederis, rebus , omnia fuccedant pro 
^ are, ad votum tuum, maximuraque, quo tc^ 
neris^ benefaciendi animum. 

Volitat per banc Civitatem fama (fama, tarn 
GBd pravique tenax, qvam nuncia veri ) e Da- 
mafco profeda : fcilicet Armenum quendam, 
pnexjliftae urbis incolam, ad defedionem a fide 
lua folicitatum, Mahometanorum illecebras om- 
n^s, & minas, & promifTa nobiliter contemfifle, 
majorefque dlvitias aeftimantem tbefauro iEgyp* 
tiqrum improperium ChriCti, Martyrii coronam 
l^oiios^ reportafle. Dicitur infuper, fulgiduni 
pibaXy cqeleftis luminis asmulum, lan^o corpori 
9liqU9ndiu UlnxiiTe, aliaque^ nefcio quae, com* 
pruifle miraculat Cum autem in bis regioni- 
DUS lubrica adeb fit Authorum fides, ut vulgo 
enarranti npn liceat tuto credere, cupio ab ho^ 
mine veraci 8c indubitatse fidei edoceri. Ideo- 
que Reverentiam tuam invoco , Virorum opti- 
me, ut biftoriam hanc integram, una cum cir- 
cumftantiis debitls, exfaibere, eamque concepr 
tiflimis tuis verbis, eodemque, quofoks, afife* 
du, tran(mi£tere digneris 

[ Halebi Jalii i8. S.V. 1681. Ttbi deV0tijfim»^ 

R.H, 

xxin, 



E PISTOLS. -3I 

XXIII. 

E I t) E Mi 

Infigmjjlfne Domne^ 

EX Uteris tuis perfpeftum habed iridcficlen- 
tem Domini noftri erga humanum genu^ 
amorem 5 quemadmodum vires prsebet & intre- 
pidum cultoribus ejus anitnum, & in tenebris 
manifeftat lueetn ^ pauperes ditat,& idiotasdo- 
ctos reddit & fapientes. Sic enim illi vifutn eft 
dona dare hominibus, & homunfcioneS, terras 
filios, coelorum conftituere haeredes 5 vulgare^ 
& defpeftui babitos ad diademata promotefe,' 
8c immarceffibiles Marty rii cofondsi Nobis fi- 
quidem exultare licet propter gratiam fratri no- 
uro conceflam. Plaudunt Chriftiani omnes, qiiod 
unus vincit, & Europaei partieipes fiunt viftoriag, 
cam Armenus triumpbat. Rara funt biijufce- 
modi virtutis exempla^ & mihi fufficit adaiira- 
tioni , quod juvenis, a^tatis fu^e & voluptatutn;' 
imo divitiarum & honorum, illecebras, morteiii 
denique, terrorum regem, aufus eft contemnere; 
Afpexit autem in auftorera fidei & confumma-^ 
torem Jefum, qui propofito fibi gaudfo fuftinuie 
cnicem, confufione contempta atque in dextfd 
fedis Dei fedet. Pra?ter hoc, . quod ftnfte afle- 
ris, non alia qu^ro fuperftitiofus rhiracula. Faxic 
idem Deus, quod glorias fuse vivamiis fempef^ 
& eideiti denuo moriarhur. Haec verba fuat Si 
iufpifia-; , / . 

Pater hit ati Th£ addi^ijjlm^ R. Hi 



/-' 



34 D. K. UVNTINGTONI 

XXIV. 

E I D E M. 

CUM de Orientis rebus agitur, cui potius 
recurram, quam Paternitati tuse, celeber- 
rimie harum regionum indagatrici > Te igituf 
fupplex obnixufque appello, ut inveftigare dig- 
nareris, meique, imo ipfius religionis, gratia re- 
dimere S.Ignatii, Patriarchae Antiocheni, Epi- 
ftolas, Syriaco idiomate fcriptas. Sufpicor eas in- 
ter Jacobitas delitefcere, & quod ipforum Ar* 
chiepifcopus Damafci agens, vel ipfe, teneat vel 
aliunde reperire poffit. Ne gravare, precor, di* 
dum Praefulem hac in re adirc, curiolcque fcif- 
citari : & fi feliciter inveneris quaefitum librum, 
quara citiffime tranfmittere. Sacerdos illeGeor- 
gius, quern animitus faluto, & cui nuper per 
reverendum P. Nau beneficum me geiB, non, 
uti fpero, inquirendi laborem negliget, neque 
onus hoc, cui non impar eft ferendo, arerfabi- 
tur. Inclufae funt cuidam SamaritanoMophfer- 
rege dicatse literae 5 quas velim, ut arrepta prima 
occaiione diligenter mittas, & promereri ufqae 
& ufque pergas , plurimis beneficiis fepius 
diuque 

Tiki devinSijJimum^ 

Marcii ii. id8i« 

R. H. 

Prelo mandancur in Aoglia Commfncarii cujufdam Dionyfii ia 
quacuor Evangelic : Syro-Larine. Quxras, Vir oprime, quls fflit 
ille Dionyfius^ quo tempore floruic, quidve aliud fcripfiu 

xxy. 



^ 



B p I s r L M. 55 

XXV. 

Patri Paulo Bertoni Hungaro Hierofdymis* 

Reveref^de admodum ^ charijjime Pater^ 

GRate mihi femper adfunt literse tux, & qui* 
bus non alise gratiores 5 fpirantes undique 
candorem & integerrimi Amici afteftus. Ve-^ 
rum enimvero quas ultimo accepi, 29 Aprilis 
datas, triftkiam excitant, & graves anitni per- 
turbationes. Docenc me fiquidem tuam iafir* 
mitatem, &, qua diu (ah nimium diu) labo- 
rafti, aegritudinem. Precor autem clementifli* 
mum Deum, (liquid valeantmiferrimi peccatoris 
vota) u*t ftatim convalefcas, felicique per Ion- 
gam annorum feriem fruaris vita 5 & tandem,- 
ante beatam immortalitatem , exoptatiffima 
hj^amaia. Grates tibi perfolvo, licet non dig^ 
nas, ob coUata in D. Clifton confilia tua %i 
beneficia ; nee non ob operam, fidelem quidetn, 
etiamfi irritam, in libris Copticis inquirendis, 
mei gratia navatam. Ufque tamen 8c ulque non 
defino patientiam tuam negotiislaceflere. De-^ 
mandatam mihi ex Europa habeo provinciara, 
cui fine aufpiciis tuis impar fum ornandae. Di- 
cunt Graccos habuiffe Synpdum in Bethelehem : 
quo autem tempore conveniebanr, nonalTerunt^ 
videtur autem fuifle non raultis retro ab hinc 
annis. Obteftor igitur tuam hac in re diligen- 
tiam 5 & fi quam Synodum inveneris ibideia 
quocunque tempore celebratan^ 5, tranfmittas 
4««foe)ufdeincQnftitutioncsomnes feu canones j 
! . Da Epifcu- 



35 D. R. HVNTlNCrONI 

Epifcoporum 8c Metropolitarum numerum illic 
luffragantium 5 conventus durationem 5 & cir- 
cumltantias c^teras hue fpeftantes : fitque (fi 
ir.odo fieri poffit) univerfa narratio confirmata 
& authentica rcddita, iub manu & figillo No- 
tarii alicujns publici, vel alioram Graecse Eccle- 
fe Antiftitum, quibus id officii incumbit folenne. 
Scio hoc tibi conftabit difpendio temporis & 
dena riorum 5 fed primum cumulatum repen- 
det ille, cujus eft duratio aeterna 5 alterum ipfe 
ribi rcddere curabo 3 infuper 6c gratias. per om- 
ne aevum debitas, ea quid em reverentia, qii^ 
dccct, 

Colendijjime Patery 



Halebi 19. Mail, 1677. 



Ubi addimjjimtimj 



R-H. 



XXVL 

E I D E M. 

Reverettde admodum Fater^ 

QUod falvus in Damafcum hac fecunda vice 
appuleris, ufque 8c ufque gratulor ^ prae- 
' corque, ut profper^ omnibus, 8c fpecia- 
tim vaietudine, fruaris. Si quid mihi prseter 
vota fuperfit, (uti fortean poft adventum no- 
ftrarum navium, quas ab uno aut altero menfe 
expeftamus, tale aliquid accidat) illud, quic- 
quid illud fit, fcias velim penes effe tuaba autho- 
ritatem. Nuperas tibi, Hierofolymis, ubi cre- 

debam. 



EPJSrOLM. 37 

debam, agenti, dedi literas ; quibus in fubfidi- 
um mihi vocare non verebar judicium tuum Sc 
rerum ufura 5 ut certiorem memet faceres ali- 
Gujus Synodi, nefcio quo anno, in Bethelehem 
a Graecis celebrate, ejufque fanftiones omnes & 
ada tranfmittere dignareris. Rogo infuper, ut 
opera nonnuUa Syriace exarata S. Ephremi , 
quicquid reliquum fit, Bar Bahluli Lexicon, Gre- 
gorii, vel Georgii potius cujufdam, Hiftorica 
(quae memini me vidifle in aedibus Patriarchs 
Jacobitarum, & Homeri verfionem, quae in Ca- 
talogo Damafceno fub hoc titulo occurrit, ex^ 
quirere velles, 

Et fi quid Hiftorici argumenti vel Ecclefiaftici 
vel Civilis tibi occurrat Arabice fcriptum, illud 
etiam redimas, & fub nomine Joannis Mariae 
Procuratoris veftri Halebi, mittas, obfecro, 

Halcbi $. JuKi, Patermtati veflr^ addiHifir^^o^ 



1(577 



R. H. 



*ir^^y^<t^^"^nF— ^— i « ^ ■ ■ m ■ ■ . » h 



XXVII. 

D. Angilo a San^o Jofcpb Cat^mclit.Vy 

Bajfor^. 

Rever^nde admodum d^ 
doiiijjime Domim^ 

IGnofcas, precor,- homini ignoto. & toto di- 
vifq ab orbe Britaqno, fi ftudia tua & clevo- 

D 3 tiones 



58 D. R. UVNTINGTONI 

tiones audax inter pellaverit. Litcras cquidemy 
^ prefer tim facras , impenfius amo ^ etiamfi 
(non inufitato depereuntiura infer tunio ) eas 
xion habeam redamantes : ideoque Virum in- 
geniofiffimum, fcientiis^ linguifque, & expe^ 
rientia rerum, (i queni aliura, copiofifiime in- 
ftruftum, liceat mihimet in partes ad vocare, quo 
laboranti fuccurrere dignaretur. Nee fida prcH 
loquor, pro more & forma compellantiam da-f 
riflimos, &, uti fperari fas fit, in futuram, be-* 
nefaftores ^ fed nuncia veri : qua? Gentili meo, 
D. Gulielmo Gore, non ita pridem a Bailbra 
reduci, bomini fobrio, & vanitatis nefcio, re-» 
fero gratiflime accepta. 

In honorem igitur D. O. M. & pro fummo 
illo honore, quo reh'gionem profequeris, & li- 
terarum -incremental Chriftianorum fedam, a 
p. Jobanne Baptifta denominatorum, diligen- 
ter perveftiga , difcute , expende. , Habentnr 
enim in Bafibra & circumvicinis pagis (neque 
alibi, quod fcio) Chriftiani quidem, illi Sando 
fpecialiter devoti : (uti in India nonnulli D, 
Tbomae.) Quaenam fit forma illorum fidei, 
quomodoab aliis omnibus, eundem fandifllmum 
Servatorem colentibus, praecipue Europaeis, dif- 
ferant, intelligere geftio : 5c fi quas habeantLi- 
turgias, precationum vel bymnorum formulas, 
SS. Bibliprum Verfiones, aut Homilias, fuae feftae 
proprias, illas etiam exopto. Expenfa quae- 
cunqu? ex a^quo tibi folvet, qui reditum tuum 
(precor, feliciffimum) ocyiis txpedat Jo, Maria 
Maunier, Religioforum per hafce regiones, uti 

vocantj 



EPISrOLM. 39 

vocant. Procurator : & ego infuper grates ex- 
hibebo, quantas pofium, maximas. 

Halcbi 17. Mart. Patcrmtatis vejir£ ddmodnm 
* ^ * * * reverends JiudioJijJlfnHS^ 

R. R Sacerdos 
Anglis Aleppi agentibus a Sacris. 



XXVIIL 

E I D E M. 

JS^everende admodnm & Clarijpme Domim^ 

EX literis tuis 27 Maii, quas hefterno die, 
f nee fine bonis aufpiciis, accepi, benevolen- 
tiam tuam percipio , promptumque ad omne 
boQum opus paratumque animum. Nee fup- 
plici tuo, audaciori, quam par fuiflet, & magis 
importuno, foium ignofcere dignatus es, fed & 
infuper errantem dirigere maleque dodum ve- 
ritate, certiffimique rerum naturi, inftruere at- 
que erudire. De Sabiorum cultu, ceremoniis, 
& fupcrftitione per Orientem olim difFufiffimis , 
fateor equidem nonnuUa me legifle, fed mutija 
omnia, informia, & (veluti Abfyrtea membra) 
mifer^ dilacerata. Proinde antiquiffimae bujus 
gentis, feu potius diverfarnm gentium, opinio- 
num fcientiara integram pro deplorata habui, 

D 4 fera- 



^© D. R. UVNTINGTONI 

femperque haberem, nifi furrexiflet jilter Jofe? 
phus 5 cui idem competit nomen, SaphuathPa^r 
peacb^ quod perfpicacilfimo Jacobi filio impo- 
|iiit -^gypti rex 5 e£>demqup interpretatio, tU- 
pel^tor fecretorum. Efto igitur, quod fcientifli- 
md huic feculo, tibique imprimis, prnatiflime 
porpine, referv^tur haec gloiia ; quod tuis vi- 
giliis debemus (6c debebit fera pofteritas) ver 
tuftiflimse feftae elucidationemrvetuftiffimam certe 
(dicam, fi Arabibus fit fides habenda, qui Sabio 
culdam, alteri Sethi filio, referunt Authori. 
Quam in rem oftentant libros ab ipfo Setho 
fbnfcriptos , ipforum veluti SS. Biblia, & au^ 
thenticas inftitutipnes. Iftiufn^odi, fi modo re- 
perire poteris, (nihil autem ipforum, nifi no- 
men, miliimet innotefcit) quaefo, tranfmittas, & 
alios quofcunque eandem haerefin tradantes: 
quales funt codices MSS. Thabeti Ebn Corrah, 
aliique, quorum titulos ex fideCdtalogiParaafti 
fcripti refcra 

Plures autem Baflbrae invenire liceat, utpote 
Chaldaeae vicinse, e qua primo profeftum Sabaif- 
mum volunt nonnuUi, Sin aucem peculiari ali- 
qiio idiomate fuerint exarati, mittas nihilomi- 
nus, una cum charafterifino ejufdem lingua?, 
prout fagacitati tuse (quam pauca latent) me- 
lius fuerir profpe<3:um. In recenfendis hujufce 
iRrofcirionis opinionibus, etiam & minutiffimis 
fircnmftantiis, non eft, quod verearis impen- 
fura tuum tempus futurum efle otiose locatum: 
fiquidera religioni ver^ non minimum condu- 
ct falfe deteftia Specialius autem ratipneei 
plurium praeceptorum, in Mofaica Lege occur- 

'rentiura, 



EPISrOLM. 41 

rentium, e Sabiorum cultu petunt Judaeorutn 
Ctodores ^ idemque populus Ifraeliticus iftiul^ 
modi fand^ionibus obftridus eft, quo longius 
diftaret, & diametrice magis opponeretiir hu- 
mani generis infidelitati populus acquifitus & 
pecuUum Dei. Precor autem Jefum Chriftum, 
qui fecit utraque unum, & medium parietem 
macerix folvit, ut indies benedicere dignaretur 
operae tuae in Evangelio prsedicando, pie felici-r 
terque navatse, quo tandem & hi Sabii (quos 
ex imperfeda relatione pro veris cultoribus rer 
putabam) veri fiant Ifraelitae, ha^redes promif- 
iionum, &, una cum nobis, aeternae vitae partir 
cipes. Amen. Hxc vota funt, 

fialchijuHiis. Revcrende admoium Pater^ 

'^^'^' ' • & cUrijJime Domine^Cbri^ 

jiiano nomini tuaqne dcvih- 
tijjimiy 

K« Mm 



'•^ 



XXIX. 

E 1 D E M 

jj^evereftde admodum Pater^ 

Nolo equidem deefle officio meo debita?quc 
Paternitati veftrx obfervaotiae. Iftiufmo- 
dienim eft favores tuos agnofcere, Virumque 
de religione, de Uteris, &, fi hoc etiam patiaris, 
^e i^eipfo, quam pptime meritum, laudibus pro- 



42 D. R. HVNTlNGtONI 

fcqui 8c gratiarum adione. Idcoque nodiiiftcr- 
tius per Joannem Mariam Maunier (qui provib-r 
ciam illam expenfa folvendi, quaecunque.mca 
gratid crogaveris, in fe humaniter fufcepit ) li- 
t^ras tibi dedi , hodie per illulkifiimum nor 
ftram Confulem. Quibus etiara obnixe rogo, vtt 
fiquas res peculiaris alicujos & rarae naturae, nee 
Europaeo orbi adeo cognitas, in regionibus ve* 
ftris inveneris 5 uti funt lapides, forma vcl vir^ 
tute ipforum confpicui, mctalia, mincralia, ter- 
rae, medicinae vel artibus infervientes, arbores^ 
plant^e, flores, quales alibi vix babentur 5 om*- 
nia ipfarum rerum fpecimina, & quae propagari 
poflunt, femina, cum infcriptis unicuique fiiis 
nominibus & qualitate, colligere, & Halebum 
tranfmittere dignareris. Vel fi confultius duxe- 
ris, quae molem & quantitatem prae fe ferunt, 
pavibus imponeres, dirigas velim D. Gulielmo 
Hnffey, mercatori, & fingulari meo amico, Lon- 
^inu Magna funt, quae efflagito, quaeque me 
rubore fufFundunt 5 quod aufim ftudia tua meis 
jnterturbare nugis 5 fedquas Huraanitatem tuaqj 
nequaquam dedecent. Siquidem bona opera 
femper tibi animo funt, nee majorem unquam 
percipis deledationem,quam benefaciendo. Perge 
igitur, reverende admodum Scclariffime Domine, 
^ etiamfi moleftus fit^ ignofce tamen 

• Tui favork fiudioflJimOy 

Halcbi Julii 20. 1^77. 

R. H. 
XXX. 



EFISrOL^. 43 

XXX. 

P. Agathangelo de SanEia Therefa Tr^ftdi 
Carmditarnm in Bajfora. 

Reverende admodum Pater^ 

CU M cuilibet incumbit bene agere , viro , 
autem dodo & religiofo literas & religio- 
nem fpecialiter proraovere, non necefTe habeo 
caeremoniis vanifque fermonis ambagibus uti : 
quod aufim ignotus Paternitatera veftram inter- 
pellare, precelque meas & vota humiliter offerre. 
Habentur juxta Baflbram (quam optime fcis, 
nemo melius) Chriftiani Joannis Baptiftse, prout 
communiter vocantur, vel aliter, Sabii, ant 
Chaldaei,. aut Mendaei , genus hominum a toto 
mundo ritibus & fuperftitione diverfum. Ob: 
nix^ precor , ut hofce defcribere ( cum fuerit 
opportunitas) non gravareris, in iis praeffertitx^ 
rebus, quas vel oraifit, vel aliter enarravit re^ 
verendus Pater, Ignatius a Jefu, in libellp de 
hifce confcripto. Infuper, ut exquireres, &, fi 
fieri poflit, mihimet tranfmitteres libros ab iU 
lis in pretio habitos, 8c idiomate ut plurimum 
Syriaco exaratos, quales perhibentur : i. Sedrn: 
Ladam, Ordo Adanti^ih^T cseremoniarum plenus^ 
quem fingunt fuifle illi a Deo traditum. 7.DraJfja 
DeyahyayMeditatio Joanms^vhi ratio baptifijii illo- 
rum 8c nominis, tanquam ab fanfto Domini no- 
ftri Praecurfore derivati. 3. Sepher Malm/he, L/V 
her fignornmZedtitci^ de Clialdaeorum fcilicetan- 
ticjqa aftrolpgia. Si bofce oijjnes/ v?l aliquem 



44 D. K. HVNTINGTONl 

ex illis,emeris, quicquid fit pretii, quod dcderis, 
illud ex aequo folvam vel PP. Carmelitanis hie 
agentibus,vel D. Gamalieli Nightingale,illuftrif- 
finio Anglorum Confuli, vel cuicunque alteri, 
modo velis & jubeas : etiara & merito profitebor 
memetipfum, ultra quOd dici poffit, reverentise 
veftrae obligatiffimum, facerdotem-Anglicanum, 

Ijc scdibus Confulis in Aleppo, 

Fcb.15. S.V. i6l}. {^, H, 



'-< ■ ■ ■ 1 ■*>■ 



XXXI. 
p. Agathangelo R. H. 

NO N parum eft elapfum temporis, ex quo 
priEcellenti tua indole &; doftrina fretus, 
Paternitatera veftram Uteris fum aggreflus, aper- 
toque ore rogavi, ut hiftoriolam cujufdam fed? 
hominum, quos Chriftianos D. Joannis Baptiftae 
vulgo vocant, prope Baflbram degentium con- 
texere, eandemque mihi quidem ignoto, & alio 
prorfus orbe, Britannia fcilicet, oriundo tranf- 
mittere non graveris. Quae praeterivit intafta 
leverendus P. Ignatius a Jefu, ipfe, fi quis alius, 
enarrare potes, catalogumque e^^hibere illorum 
codicum, quiorbem Europaeum hue ufque latent, 
& incogniti funt. Quicquid illud fit, quod Eth- 
nicos illos dicam, an Chriftianos ? quoque modo 
fpeftat, gratiflimum erit 



EFISrOLJE. 45 

XXXIL 
JP. Polycarpo Carmelitx^ 'Tripoli. 

Reverende Pater^ 

INcrebrefcente fama a Uteris tuis, ut aiimt, 
primitiis orta, D. Ludovicum Bagot, felicis 
memorise, prius a fide fua Chriftiana, quam an- 
tea profeffus eft, quam a vita defcivifle, Roma- 
namque fuifle amplexmn: fanfteque ex altera 
parte profitentibus famulis ejus, nbmiuUifque 
aliis, quod ratio illi penitus defuiflet, & ipfe in- 
fuper lermo, ante afligr^tum huic recantationi 
tempus, adeo ut nee intelligeret aliorura fenfa, 
nee plane eloqueretur fua : quo melius inter hu- 
jufmodi contraria Veritas mifai innotefcat, quam 
utique defidero 5 precor, Vir digniflime, ne gra- 
veris totius rei feriem ordine, eaque, qua decet 
Sacerdotem, fide defcribere, & illam, una cum 
notitia morbi, diei, lioraeque, quibus occubuit, 
tranfmittere, 

Halcbi 24 Dccembr- Rcverende Pater ^ nominis 

tuijiudioj/jjiwoj Domini 
ftojtri Jefu Chrifii in ec- 
clefidfua^ qf^£ Halehi eji 
Anglican ay Minifirohw' 
millimo (& indignijfi^ 

R.H. 
. t XXXIII. 



•' 



4d D. K. nVNTlNGTONl 

xxxiir. 

Nohilijffimo &" amplijfimo Viro^ D. Jobo JLu- 
dolfo^ Sac. Ccej^are<£ Majejiatis ConfiliariOy 
RobertHS Huntington S. P. D. 

TAndem aliquando, ferius licet, Vir infig- 
niffime, literas tuas, 26 Odob. datas, ab 
amico noftro, Sando Geor^io AQie, tranfmifias, 
i^tus accepi 5 atque mihimet gratulor, quod oc- 
cafionem prsebueris commercium epiftolare exer- 
cendi cum eximio & per totutn literatum orbem 
teleberrimo Viro 5 tibi fiquidem debemus, quod 
lingua & gens Habaffinse non fint amplius Eii- 
ropseis incognita, quod mores, religionem, & re- 
gimen tarn difliti populi & penitus inacceffi per- 
fpicue confpiciaraus 5 larvis omnibus, fabulis, & 
mendaciis, quibus ad tua ufque tempora mifere 
tenebantur, prorsus liberata, quod multa plura, 
vel nova, vel deperdita, curiofa fatis & tanto 
ingenio digna, prout ex fpecimine Comraentarii 
tui yEthiopici clarius innotefcit, indies expede- 
mus. O fi Juvenis ille Habaffia oriundus, quera 
ingeriiofiffimum, & Gregorio tuo non imparem, 
depraedicabant mihi Patres (quos vocant) Miflio- 
narii,ante x. annos Cairi agentes,ac proinde Ro- 
mam amandabant, in fide (uti loquiamant) Ca- 
tholici erudiendum, in notitiam tuam pervenif- 
fet ! de quo tamen cum poftea inquifiverira in 
Collegio de propaganda fide, ne verbum quidem 
exaudire licuit. 

Literas 



E P I ST L M. 47 

Literas Samariticas, Clix impreffas, ^ Nepote 
tuo donatas, poffidco. Atque imprimis de po- 
palo illo, feu reliquiis potius Cuthseorum, non* 
nulla verba faciam, antequam quaefitis tuis ftri- 
dius refpondero. 

Gens eft tarn parva 8c tarn nulla, ut non aliatn 
facilis invenias,cui comparare queas 5 non Chri- 
ftianos , feu Ethnicos potius, S. Joannis Bap- 
tiftflB jQxta Baflbram degentes, quorum religionis 
libros, antiquo charadere & idiomate (ibrfan 
Babylonicis) defcriptos, non fine magno pretio 
acquifivi 5 neque ChriftianosD.Thomse in Indi^j 
non Kelbinos in Coelofyria, nee Hamadseos in 
monte Libano, licet pauciflimos. Numerant 
ipfi non multas fupra XX familias in Sichemo,ho- 
die Neapoli, ditiffimo Pala^ftina? emporio , ejnf- 
demque regionis Praefedi fede. Quorum no- 
mina, faltem omnium, qui fcribere callebant, 
nonnuUis fuis literis fubfcripta habeo. Quid 
dixi ? habeo 5 Imo habui, nunc habeam nec- 
ne, incertum eft. Hie enim dum agerem, quo 
tempore Hibemia movebator, non adeo confer- 
vatae funt res mese, ac fibi ibi fuilfem. Ac fpe- 
ciMim vereor, ne Samaritarum Epiftol^, un^ 
cum Colledaneis meis, inter deperdita nume# 
rentur. Neque hoc certo fcire liceat,quia com- 
Qiercium cujufcunque generis prorsus eft prohi- 
bitum Dubliniiim inter & Angliam, ideoque li- 
ters tuae, D. Dudleyo Loftufio infcriptse, apud 
»e detinentur; donee evenerit, quam vix ex- 
peftare liceat, opportunitas tranfmittendi, 

Arquebincdifcas, Vir ornatiffime, quare man- 
data tua non exequor, quare Autographum pri-^ 

ma» 



48 D. R. HVNTlNGtONi 

mx Epiftbla?, cujus exhibes verfionem, non it&t- 
to, qaod equidem libentiflime feeiflem : bina e* 
nim Exemplaria miferant. Utcunque Apogra- 
phum (quod folum potui) a Viro literarum Ori- 
entalium peritiffimo, D. T. Hyde, fed literis 
yebrakis, fefl:inarKlicau(Jex(criptum,mitto: qui 
etiam errores qiwfdam fcribae afterifcis notavit^ 
De duftu literarum non potes ambigere, quia 
ipfiffimx Gnt fornix & charaderis cum tuis : idem 
Mercbib utrafque fcripfit, ac proinde eodem 
modoi. 

Utinam in promptu effent, qux de Mc na-' 
tione congeffi,utcertioremte facerem eorumjquae 
ad illara (pedant, quaeque pars magna Europxos 
fugiunt* Olim Damafci floruerant, uti Petrus 
a Valle, teftis non infidel is, affirmat, ubi lamen 
nunc temporis nee nomen eoruin exauditun 
Cairi etiam babitabant, ut ex fecunda ad Scali- 
gerum Epiftola conftabit. Et hodierni Siche-' 
mitae aflerere non verebuntur, non contertmen- 
dum ipforum numerum etiamnum iEgyptum ha- 
bitare 5 licet falfiifimum efle ex* ouilo^ia poftea 
didici 5 pr$ter enim pauperrimum fenem homun^ 
cionem & uxorem ejus aeque mfferam, ne unum 
^[uidem reperire licuit Samaritanum. Praeter le^ 
gem, cujus duo Exemplaria tenent, involuta 84 
pergameno defcripta in Synagoga fua unic^, ca* 
mera quadrata, raediocri, fpurca, & obfcura^ 
a 500 forfan annis exfcriptam, habent etiam 
formulas precum, librum Jofuae, feu Cbronicon 
potius, non illud quidem a Scaligero laudatum^ 
(quod nunquam vidi) fed breviufculum^ ab orbe 
condito ad Moharamedem (quern vocant) male* 



EPISTOLM. 4^ 

didutn. Hoc aiittm vocabolum Samaritic^ fcri^ 
bunt, ne Akxjrani Profeffores intelliganent. Ha- 
l>ent etkm Cotnmentariolum in hegQtnfic expo- 
ficionetii majoremi : (cups primum tantum td- 
mum poilideo in Cenefin.) Arabica b^ec funt 5 
fed quicquid ex lege citant, etiam & Pontifr- 
cum ftiotum nomina, fcribunt Samaritic^. 

Quod autetn vetuftiflimum illud Exemplar atti* 
net, de quo in onmibus Epif^olis fuis tantopere 
gloriantar^ qua(i fcriptum fuiffet ab Abifa, filio 
Pinchafi,&c nugaefunt, & pura putamendada« 
Ciitn ^im Sicbemom fecunda vice tranfiverim, 
bic de re fedulo inquirere conftitui : fed dum 
rcvc^vo decantatum libruoi, (unum ex pr^ediftfe 
in Syftagogi confervatis) propeque ab umbilico 
aberam ^ Samaritae, caufae foae diffidences, faten* 
tur ultro, iftiufmodi verba olim fuiffe ibidem 
exarata, poftea autem a nefcio quo faprileg^ di- 
rcpta. Verum eft, quod Tomorita tuus narra^, 
cos cffe fcribas BaChae, feu Publicanos, ad tefcr- 
nia corradenda dcputatos 5 quale oflBcium exef-- 
<xnt in Joppe, & uti audio, in GazS, prout 
Cophti per ^gyptu^ ut plufiffium,& Judsei ^ 
rdiquum pene Ottomanicuta imperiam 5 betife 
-etiam vciHti incedunt, quantum illis per mife* 
4';iam liceat , 'A^^fliX^^vYi^ praecipu^^ Merchib;, 
.beii 'Jacob, qui caeteris praelucet. Huhc impri-. 
^£s fii 45 vei 5 alios pro telonio fede^tes adibani, 
(qjoib^ais enim iile eft Francorum, qui banc cl- 
^itaitem peir?tranfit, folvefe tenetur v. thaletoS, 
caiteri omnes Cbriftiani Ofientales doOs tantuiti 
^Ivmit tuih dimidio) & remiffo nobis (focidm 
emm. babui & fidurn Acbatem) ve^igaledebiifA, 
:. . E ex 



5© D. R. HVNTlhfiGroNI 

ex mandate, quod attulimus, Vizieri Daraafceni^ 
qui caeteris omnibus Praefedis (Ba(has vocant) ad 
^gyptum ufque imperitat, ^oepi illic^ de gente, 
lege, ritu, & moribus ipforum plura fcifcitari : 
illi e contra, quod follicite adeo quaefiverim, me- 
met interrogant, annon Hebraei in patria mei 
degebant ? im6,dixi, credenseosnon alios qua m 
Jndaeos intellexifle ; exinde fchedulam mihi por- 
rigunt, charafteribus Samariticis defcriptam, 
quam cum legiflem j Aha ! exclamant, hi fnnt 
frocul dubio Fratres nofiri 5 aiebam eos coramu- 
niter Judaeos vocitari 5 nequaqiiam, regerunt, 
Ifraelitx fnnt prorffis & Hebnei^ fratrefque noflri 
fratenimu Ita eninl feipfos Ifraelitas & Hebrseos 
appellari gloriantur, Judaeos autem & re & no- 
.mine, antiquo & plufquam Vatiniano odio in 
liunc ufque diem profequuntur. 

Non rede igitur dicitur, quad illis perfuafif* 

fem, Fratres fuos in Angliat degifle'^ exprefle eniin 

aiebam e contra, fed credere nollent 5 quia pr« 

.omnibus maluiflent ; neque con jeftarentur, iinde 

literas Samariticas, nifi a populo Samaritico, ad* 

difcereni. Infuper neque aiebam efle multos ipfo- 

. rum apud nos, eofque me Sichemum mifiife ex- 

.petitum Legis exemplar. Veriim, ut melius in- 

telligerent, qui qualefve fuerint Hcbrari, <ie qui- 

bus verba feceram, expediret, dixi, utHiftDriam 

religionis fuas fatis amplam contexerent, fpecia- 

tim in quantum ab Judaeis difcrepant^ etiam 8c 

Legis SSvCodicem mitterent,quem. Uteris minuf- 

rculis 8c magnam partem evanidis fcriptum, fta* 

tim milii porrigunt, e finu alicujus ipforum de- 

tradum : it^ enim co]lo fufpenfum ge(lavit« Li- 

terarum 



E r I S 7 h M. 5f 

teraram autem bina Exeinplaria,> uti admonui 
fecuritatis ergo, mittcint tiiihi poft feptiiiianam, 
graviffimo morbodecumbenti Hierofolymis, quse 
fuis temporibus Angliam appul^re Talva utraque^ 
& a dodiffimo Marftjallo reeepta- funt^ qui & iftis 
refponfum dedit 5 cui regerebant Samaritse, & 
iiic illis, pluribus vicibus. Hsec omnia, €um 
rhapfodiis meis ad eandem rem fpeftantibus, in 
methodum aliquam redegiflem, fi poft diutur* 
nam peregrinationem licuiflet in Patri^ requi* 
cfcere. Atquc hinc ilte laehrymse; 

Ad Opaeftiohes tuas quam breyifSm^< 

i. Nortien . Tetragrainmatoh mivnunqtiatii 
jpronuntiant^ fed loco iplius efferont Sef^aa cum 
it; potius quam u; & ultima protrada &qua(i 
trifyllaba, ad eundera plane modum, quo fonane 
in lingua fui vcrnacul^ 5e«^/'(fWe/?ir.)Ingeniori 
eft tua con jedura, quod fit a OD ad morem Ju-» 
d^oruin. Hos & Samaritas hk in re imitantuf 
Cophri feu Chriftiapi ^gyptii,qui incotorauniea* 
bile nomeii Dei ubique celant, & Phtha_pro-* 
nuntiant Csm^vEbnHdi. 

7. E)e MeUid loqueates, parum Gbi conflant^ 
& confuse, nunc hoc, nunc illud ai&runt^ uti 
& ex refponfo ipforum D. Marfliallo, quomodo 
interpretarentur textum de Shih^ Cenef. XLIX* 
10. & dcPropheta illoy Deut. XVIIL 15* inter-^ 
rog^nti, plenius intelligetur. Sane mentionem 
ejus faciunt, iipn aliter ac Jofephus, quam ho-» 
nodficam in Chronico fuo praedido, verbifquer 
utuntur S^^r^tore noftro non indignis^ De illd 

E a {^(0^ 



i5} A R. Wl^NTiNOraNI 

ip(b^ ejulqu© GokoribuS benfe tequunttrr, & ju-^ 
(keh qu2im diffittiillime. Neque^ mirari Ikeat, 
cuffi hi duo pbpuii nufq\jam- inter fe confen-^ 
tiunt, 

3. Quare fldmtn Meffise fcribunt anttiti, plan^ 
ftelck) 5 neque fatis conftat, illos ita^Icripfifle : 
forl^n ex tml& intelle^k) vocafetilo (quodeunque 
JHtidf fuerit) Editor aliud apponeret. Ego equi- 
dtte de hoc apad ipfos ttofflihe nihil audivi : 
idepque fieC dpus erit cion je£i!ari , uttum (pei^ 
raftie teboth) non fitit-imtiales pluriumvoca- 
bulorum literae 5 veluti tv^an r\TUJr\ QShilo ven- 
tHri) vel 2L]\mt. 

4. Denique rationem annorum, feu compu- 
iiin! temporis^ apudeos d^pUcera effe 4ii Venk) 5 
tivilfetn feu' Mohatottiedlfemfi ttouto, ibHfegira 
Pfeudo-ptophctag^ quo feiiipe^ uhmtur, iitijaiaurti 
nominibus MbhkmttiedkhDfurti* mettfiurt itt yul- 
garibus fui^ Epiftolij At^biciS^ i ^Itenirfi* Bcele- 
fiafticum feu Cfaeeura, uti tiredo^ ab Gfbfe'tion- 
dito. Atque hie ille eft, guem in fcriptis Rtis 
Samariticis unice dffte^int-. Qjiattldiii Itti{^ 
Graecum Sichenium tetiuib, ttiain^ aAteqtkm- in 
Neapolin tranfmigravit, 8i^|Hd>ftelt, Bt t^HWfpei' 
dutn Lingua GfxdsL ibidem- invaltiferk* Vefiiacfela, 
Gra:corum comptitum, fi- ^dnje^ii lieeat, pet 
omnia fequebanturv 

Poftquam ver6 Saracenorum iraperinm-Sc lin- 
gua Grseca txtCrttiiha\^int, ad'tationesyj^ottS 
fe componurrt'Tubjedi populij iScomiflo-vefefiH^ 
Computo & fcribunt & humerantMohaiiUHledlce. 
Atque hinc forfan ratio eft," quare SitttAritantls 
calculus excedit Gra^cum : (tttttibi'ihnu'it BfeN 

nardus 



\ 



£ f IS T L M. 53 

nutim t^^") quia mi^tps (x\os tsiiAgr2Ltit ad 
9K)dum Arabum per laeci^ iuqairet, ac proin-. 
de annis XXXIII. ua<}ni ^mper fupertddiint.: 
QpOaut^n tempore, «nn<?v€, 6c lingua €i<:om*- 
put^is Afa])um in ufa t^ $pu<l SicheattCas pri> 
mo incepir, Oedi^pi €ujijl<ja<n ^% vxtn tnei, de- 
j^-iiuinare. 

Atquehxe fuot, Vir ampliiiitne, (jfix libri^ 
cMnoibus chartifqtie fefaotiD^ in prapfeate tibi re- 
ferre, & refpondere queam. Igriofcas, fcio, cr- 
ranti, vagx), & incerti laf is 5 Ik fi refcribere dig- 
neris, tuto poflis ^deoi modo, quo antea, vel 
p^ digniliimafii NepoCeto tui]^, qui h$ec tibi 
curabk tradenda. Vale. 

Martii ultimo. A. P. MDCXC. 

Atnici tui fupra laudati, D. Hyde 8( D. B^r- 
nardus, plurimam tibi itnpertiDot ^luteni, fau- 
flaque pfecantur6c feUcia omnia. 

XXXIV. 
EieUm K. liHtttingtonus. 

COmmcrcium noftrum epiftdare, Virorum 
optime, ufque licet eicerdere, etiamfi ne^ 
pos tuus, cui nuperse tuae literse (14. Mali fcrip- 
tae) concreditas funt, Hiberniam profeftus effet, 
celGflirao Daniae Principi a Secretin. Hoc aiitem 
doled, quod clarioreni rerum Samaritaiiarum, 

E 3 (quibus 



54 D. R. nVNTlNGTONI 

(quibus illuftrandis ade6 fedulus incumbis) nar^ 
yationem ob deperdita mea xaM«>-'« tranfmittcra 
non poffim 5 neaue epochapum fuarum & Chro- 
nologisB accuratiorem feriem, quam per vitas 
fingulorum Patriarcharum & Pontificiun, me^ 
thodicd fatis, fi fat vere, exhibent in compen- 
dio fuo Hiflorico, ab Adamo Mohammedem 
ufque. Pcrierunt, etiam, uti vereor, literae reci- 
procal Samaritjis inter & Ma^ffhallum r ij^ma. 

Satis tamen laudare nequeo generofum ilium 
animum, qui tot tantaque profequitur in com- 
raune literarum & religionis incremen.tum* Faxii 
Deus, ut profpere fuccedant, quae tam pie de- 
fignas. 

Verba olim habui, cum Sichemum altera vice 
adierim, cum Juvene quodam Samaritico, de 
itinere in Angliam faciendo, ad fratres, quos 
aiebant fuos, viiitandum : ille autem haefitabat 
imprimis, renuebatque demum, cum intellexif- 
iet etiam Sabbatis fuis navigandum fore 5 fum- 
mk enim religione & plufquara Judaic^ Sabba- 
tum venerantur. Si quid autem bac in re prse^, 
ttandum fuerit, id D. Cakkberner, Batavprum 
^pnd Halehf/fes Conful, proculdubip praeftabit, 
Vitpote in Jocis rebufque Orientalibus diu exerci- 
iatus. Deum interim precor, ut vitara tibi Ss 
incolumitatem ad baec omnia, quae meditari^, 
magna & excellentia perficiendum clementiffimie 
' ret, ^ ' * 

Jumi ulcinjio — :5?q*^ . ^ * . • < ^ • • 

R. H. 
XXXY. 




E F I $ r L ^. ^5 

••■ ■ / 

XXXV. 

E I P E M 

AUtographum primae Samaritarum epiftolse 
mallem tibi committere, fed tuto redden- 
dum, quam exemplar raalo charaftere, fi non & 
mala fide, exfcriptum. Non fuo folum , fed 
& totius gentis nomine fcripfit Merchib Ibn Ya- 
cob, vulgo Mopherrege, vir inter illos prima- 
rius : illi autcm mihj, Hierofolymis tunc ^gro^ 
tanti, viginti & pluribus abbinc annis miferunt, 
firatribus fuis, uti credebant, in Anglia degenti-^ 
bus tranfraittendum. Anfam huic errori pra?- 
buit ambigua eorum quaeftlo, utrum Ebraei repc- 
riebantur apud nos ? Imo, inquiebara, refpon- 
dens de Judxis, interrogantibus, uti poftea pa- 
tebat, de Samaritanis. Non enim in praefenti 
animadvertebam, illos Ifraelitarum Ebraeorumque 
nomen fibi folum arrogifle. Cumque forte le- 
giflem periodos auafdam, facris fuis Uteris 8c 
lingua exaratas, illico clamabant non fine inufi- 
tata exultatione, jurabantque, Ifraeliu funt re- 
vera^ &Jratres nojiri fraterrimu Fruftra igitur 
erant allertiones me^, quod Judaci proculdubio 
fuerint, fruftraque tunc temporis conabar con^ 
firmatum ade6 errorem evellere, in pretio ade6 
habitum, & gufkibus fuis arridentetii. Neque 

Eoftea hac de re amplius fatagebamus. Roga- 
amautem, ut mitterent librum legis, (quem 8<; 
miferunt) rationemque redderent religion Is , 

tcrapori?, precum, facrificiorumv Pontificum, 

E 4 tcituvum, 



f^6 D. R. WUNTlNGtONI 

feftorum, jejuniorum, librorumque fuorum om- 
nium : fcilicet ut curarcnt i\\is enarranda, qui- 
bus certo utrifque jnnotefceret, an fuerint ejuf- 
dem fidei, necne. Atque feunc in modum infti- 
tutum eft commercium epiftolare inter Neapolia 
&Ch:onii}m9 quod multos annosdurabst/pH;- 
rcfque utripque dabantor liter?, uCqm diiqi it 
vivis e^ceefierit eroditiifeqas virorum, D. D. Ma- 
refliallus, hii-ana^i^s. 

Cum autem Halebum reverfiis, legijfem bane 
eptftolam , fie libro )egi$ ab Abiiha conr 
Icripto, eupiebam quam rnaxim^ monumemum 
hoc fumm^ remotifljinaeqije ^ntiquit^ti* con- 
fpicere, & poft quinque anjvjs Neapolin rurfus 
adeo, & cum praecipm^ Satnaritis venerandum 
hunc codicem in SynagP^a ipforum latitantetn 
infpicio : e binis ioibi confefvatis audafter de- 
nuo proHuntjant, quod eflet ipfifiimua liber. 
Subridens prehendo explicoque : metuQntcs au- 
tem, ne ad umbilicum ufque evolverem, fine pu^ 
dwe fatentur,verba ifta,j^a Akijh^^. dim fuifle 
infcriptajeo modp.quQ aiftrunt,fed a malf feriato 
nefcio quo lacerata nunc effe 8c peaitus excerpta. 
Mirabar igitur vanitatem diqim an impadenti-' 
am eorum, qui aufi funt poft deteftam fraudeai 
eandem tibi repetere fabulam, Hujus vero ori- 
ginem altius petere licet, fell, ab anno Hegiras 
756, quando hiftoriaro fuam fcripfitrr- — 

Ita enim illefubPontificatuPinchafi— , cu)us 
verba fua manu & charadere fcripta illuc fiib- 
jungit 

Siquid refcribere digneris> D. Thomas Ver- 
noo, Mercator Londini, curabitillud mihirufti^ 
!> ' caatj 



\ E P i S 70 LM, 57 

canti tranfmittsre. Vale, Vk dodi^me, dluqiicr 
-viire Ratrias tax decus, 8( totite orbis ornaosen- 
turn. 

Saibftbam ipTo Afoenfiopis D. N. di^ A. 

xxxvi 

E I D E M. 

IGnoTcgs prccor,#nidite admodum,& foper dtu- 
losomnes digoiffime CKKnine^fi hucuUjuegra- 
tiffin)is tuis 25 Augufti datis di(luleri(ii refpon^ 
ftim. Vellem fiquidem quaefitis tuis de Samari- 
tarum Uteris, 8c epiftolari cum fratribus, uti ale- 
l>ant, fuis comm€fcio,quant8iD in me foret, pie- 
niffiqi^ fatis&cere. Ideo Oxonium, nbi nunc 
affervantyr praedidae litera?, femel, iterum^ ite- 
Fumque fcribebam : neque diffitebor refcripta 
venifle^qualia tamen necmeis nee magniLudoIfi 
votis ex aequo refponderent, Res tamen non- 
dum eft defperata, atque indies nobis fatisfierl 
exfpedamus. Academiae, dixi, fatius ducebam^ 
ruri damnandus, iftiufmodi xefjuJiXia concredere, 
quam mecum fepelire, fqualore, coeno, & per- 
petua oblivione invpjvenda* 

Unas apud me retineo literas, folum fecun* 
das, fcriptas fextq oftavi qienfis anno crea- 
tionis 6114, Scfubfcriptas nominibus cftode- 
cim famofiorupi §ighemitarura , pene dixeraq;i 
onHiidm, qi^ptquot erant Neapoli. Avco$c 
ba(ceTitw*stibi traniinitterefortean, cum ami- 
cus 



< / *■- 



§8 D. IL UVNTINGTONI 

cus noftcr ingeniofus & digniilimus, D. Edvar- 
dus^tnicb^ex Hibernia redux, in Flandrtam pro- 
fefturus fueric, auguftiilimo Regum a facris. 

Optimum revera,quodais,adbibenc teftimoni^ 
um pauperes ifti Samaritani cx>ntra Atbeos, fen 
Deiuas potius, uti nunc audiunt, pro divina 
autboritate Legis feu PentateucbL Et non fine 
providentia fa^um eft, quod infideles bomines 
opiniones bafce evulgaverint ante exterminium 
bujus miferrimae gentis, quod jam appropinquare 
credo. 

. Harum omnium literarum exfcriptor, fi non 
& Autbor, Mepberrege , Merchib ben Yakob. 
Profugus )am agit Liburni, avaniis feu injuftis 
criminationibus oppreilus, diutius Sicbemi ba- 
bitare non potuit* O G. bunc etiam in patriam 
tuam accerfiveris, & bujus ope peragas in Sa- 
maritanis, quod Gregorii tui famulatione pere-> 
gifti in ^tbiopicis ! Tuum enim eft ignotos 8^ 
perituros populos univerfo n^undo conjmendarQ 
$c asternitati. Vale feliciten 

Pabam l^lingburia?, vicoli nomei^ 
eft, ubidelittfco. Novembr. 29, 
169$. 



>J M ' i u i i ij f \ i.nm. 



D 



\ 



XXXVIL 
D. Allixio^ 

Udum ref[)onderam, Vir doaiffime, cM". 

(K>rtu, 




E F I S r L M. 59 

portu, nefcio quo, non folviflet, Angliam na- 
vigaturus. Libellum & Commemorationes per 
p. Hufley tranfmiflas non fine magna curioficate 
Bee minori fatisfadione leg? 5 & aboptinio maxi^ 
moqueViro, Henrico ClaFendoniae Coniite, au- 
guftiffimi Regis in h3c Infuli Vicario fummo, ia 
mandatis habui, ut (uo etiam nomine grates ti^ 
bi impertirem & certiffima benevoli animi pro^ 
miifa. Nuperrimis autem falutationibus tuis & 
poftulatis, de quibus certiorem me fecit amicif- 
(imus nofter D. Wake, imprsefentiarum eft re- 
fpondendum. 

Petis, inquit, Gjeographiam quandam, inter 
MSS. mea latitantetp, a quodam Cordulbi (ig- 
noto prorsus nomine) concinnatam : fufpicor au- 
tem & ilium & te velle Ifmaelem A pa mea?, nunc 
Hamae, Principem, vulgo Abulphedam didhim, 
inter Geographos Orientales celeberrimum 5 
hancque conjefturam auget D. Thevenoti, 
quod fubjungit, nomen. Idem enim uffirraavit 
mihi Parifiis, fe paratqm babuiffe bunc Antho- 
rem, propediemque editurum, nifiquod expeda- 
verit e jufdem in Anglia editionem. Fatecr equi- 
(dem in catalogo librorum prelo Oxonienfi uib- 
jicieudonim, quem accuravitdigniffipius Epifco- 
pus, Joannes Fell, ^ ixay.a^m^^ Sf hunc repcriri, 
5f Samuele Clerico, Linguarum Orientalium ftu- 
diofiflifflo, antexx^annosin|!.atJnura fernignem 
traduftunit Ideoquc hoc opus potius quaereres, 
utpote Ainico tuo magis ufui, quam exemplar 
meiim wefe Arabicum, & punctis etiam diaai- 
ticis nimium deftijutum. Plura dp hk re nar- 

'•^ Pro-. 



6iQ- D. K, HI/NTWOTOtfl 

Piafefror Oxoniie, queni penes eft liber pradi- 
dito 5 &, G neceffariuaj ^udicaverit Rieipub- 
licae literariae, poflit muttwin tibi trajiere, ctiam 
invOalliaiD deportandum. De D, Dodrort 
Piojues & Abbate de Loagjoeme , niljil tsqui^ 
dcnj poft tua$ Itteras accepi ^ quaefij, fi cda- 
mcrcium inter vos vigcat cpiftolare, fdant me 
d^ere amicorum femper memoiein, cuoprse- 
fertim nomini addiSimamoi. 



. IpS.Triiiir.CdIegioDubluiii, 
xxDecembris, 1686. 



R,li. 



■^^ 



XXXVIII. 
£ / D E M . 

GAudeo Dodorem Piques & D. Abbatem 
de Longuerue incolumes , vetcrifque con- 
fortii non immemores effe. Siquid prajftare pbf- 
fem, aroicitias noftrae congruum, illwd cert^ nun- 

auam denegabo. Verum praedifti Doftoris po- 
. lulatis refpondere impedit & natura rei, & ino- 
mHy quam bic.Joci fuftineo, fupclledilis mese li- 
prarise. Nollem (iquidem libros meos incom- 
"topdo tugurio & ruinam indies* minitanti auda- 
cius concredere ; ideoque relinquebam Londini 
8c. Qxonii, tenebris ciftifque damnatos. Neque 
j3?nes me furit/'pragteruncm alfcrumyc, iique of- 
ficio nieo paftorali magis necdllaril . 
.. Pivifio, quani affert, (utinaoiSc h quo libit) 
retuliflet) A$ypp^t -ffigyptiac^^iic feu Cbptica? 
. dialefti, ad modiim eft Arabum & neoteric6ruffl, 



" B PI ^t LM. 6t 

^Qorum Ifbf i font coiifiileAdi. Quod catalognM 
attinet Gopticorom Kbrorten, mernini me olii6 
generaleni illi dedifie, tarn quotqubt ptt Orien* 
tem conqiiifivi MSS. qaarum liotifllia in magird 
iHg MSS. Gatalogcy (fiib prelo ddfudante) ex- 
bibebit Bernardus nofter. Sin ai*em crederci^ 
partkidarem Copticoirudi itidicem Amko tua 
qui linguani iffarri fdus callet, praefenti ufol 
fore, cohabor quantocytis aliqualem conficcre; 
fibique morem gerete. Vale, Vir dodifEfrifii 
dnique Vive literarutli 8c religibnis tnagtmm oi^ 
namentum. ' 



R. HJ 



T • • .: ) II • II t • t ' ' - f -i r r - 1 I I MM* 



xxxrx, 

E I D E M. 

K 

N£mt)*rtie lib^ntiiis fuccarteret pro Republi- 
ta literaria iaborantibus , fi modo vires 
ftppetefieftt afiirtio par«. Hoe ipfum opus, hoc 
offiduih meum efga amiciffimutti doftiflimum- 
que D. PicqueSi hoc poftulationes tuae fuadent 
joboitque : ideoque erudito illi vino, ^gypti 
cliartam Geographicam, uti ais, coticinnaturoi 
ftiufta otttnia apprecor voveoque. Nee nifi vota 
fopetftinh Curta enitti eft mea fupejlex, crudai 
obfervationes, & per tranfitum habitce. Neque e^ 
nim diu in ilia regione agebam/ed per aliquot fep- 

timanas 



6% D. R. HfUNTlNGTONt 

timanas vel meoTes ad pluritnum : imo fecunda 
vice ne per unum quidcm ; pecuniis fateor, ad 
redimendos libros, non autetn inftrumentis ad 
pdiciones locorum cxquirendas inftrudus. 

Veftratcs ibi degunt, EuropaBorum foli, com- 
merciuiB Alexandria, Canopi, Cairi exercentes^ 
Degiint etiam Religiofi^ quos vocant, plurium 
Ordinum, Miflionarii prsefertim, qui adverfb 
flumine in.Thcbaida & ad extremes ufque JE^ 
gypti limites, prout mihi narr^runt, nonnun^ 
quam navigant, urbefque omaes earumque ve^ 
ftigia vel accurate luftrant vel luftrare poCTunt. 
Hi potius funt confulendi, qui aetatera ibi agunt^ 
quam ofcitautes viatores, qui per feltum region 
nes.difcurrunt , & perfunftoria irique diem i-^ 
tinera faciunt. Vide quam quifquilise funt , & 
mera? nngse, quas hujufmodi viator, eirrove, po« 
tius cfflitir. Nilus nomen ducit a ^nj, quafi 
ellct jiuvtHs y^cT' oic-^ffrj , originem a montibus 
Abvliinis, exundantes aquas a Jove oluvio ^ 
continuis fcilicet imbribus per menfes hye-* 
males in Habalfia decidentibus , poft Ion* 
giilinium decurfum, & milliaria circiter C C. ab 
inftuxu fuo in Mare Mediterraneura, Mefram an* 
tiquam & infra Bulacum alluit binos Cairi por* 
tus. Hunc petunt e Damiata & Rofetta^ par-* 
tibus fcil. Septentrionalibus : ilium ex Thebaide 
feu Said, fuperiori fcilicet & Auftrali -^gypto, 
etiam in ^Ethiopia vel Habailia navigante& 
Uterque a Cairo parum diftat , Mefer Mtiqnd 
vix duobus milliaril;)us , Bulico ne uno qui" 
dcm» 

Cairui 



Caifus ab Eiirop^is propter mftgnitiidinem, 
Orandis difta, ab Incolis & Orientalibus Mefer 
Ut plurimuitt, ab Mifraim, Chdmi filio, nomen 
regionis civitati tribuentibus : uti Sh3m & Sy* 
tiam vocaht, ejufdemque Metropolin Damaf* 
cum. Ad Orientttn Nili, ideoque in Alia a Sar-- 
racenis fundatoribus pcHta eft. Urbs ruinis, ad 
Eurum praefertim , licet non fenio, frafta : ac 
proindefamam fuam minime exa?quat.Multo mi- 
nor eft Luteti5,populo licet abundantior : viculis 
(iqiiidem & angiportis propter calores abundat : 
vivuntque incote catervatim. Narrlrunt milu A. 
1680. fide digniores, quod praecedente anno^ 
cum graflata fuedt ibi peftis epidemica, efiere^ 
Ixintut demortui 5 loood. Quod mirari liceat, 
cum eo ipfo tempore confertiffimus incedebat 
pOpulus : neque ego lacilis credatti, tot inibi ad* 
fuifle fuperftites, quot aiebant, incogitanter fa- 
tis, fuiffe uno anno' exftinftos. Ad Orientalem 
Urbis terminum arx eft feu palatium Praefefti 
regionis, inter Baflas feuToparchas Othomani- 
cos primarii. Inde ad primum lapidcm eft vi* 
cuius Adaliah 5 & ad quartum^ fed verftis Aqui* 
lonem magis, Matur^a, pagus non ignobilis ; 
fed propter hofpitium, quod praebuit, uti fertur, 
Dei para?, cum Conforte fuo & beatiflimo In- 
fante, quando in ^gyptura ob metum Herodis 
confogerant, multo nobilior. Fruticem }udai« 
Cum, dim diftum, balfamum ftillantem, quern 
curios^ in hifee hortis alendum duxerunt Provin- 
cial guberoatores, dudum enecuit novercans 
terra ^ eft enim Arabiae fe>lum indigena. Hinc 
non liiilliariiintervallo ere&us fuperbit nobilif^ 

(imus 



^4 1>. it^ H^UNTmorONl 

fimus obdikfls, %Qrk undiqjae hieroglypMcis 

, Ex occidgntaU parte Cafri eft aquaedu&is uti- 
lise & cftoalisy qpi Nthnas aqoag in urbeffi defe* 
runty Kefer Sema, ^k^eF anticaua, uti dixi^ 8c 
ififute^ubi ificrenaeatutn flumkiis ex gp'^ibus in 
columaa notatis qaotidie ob&rvant divuigaiit^ 
que^ ideoque Aljr^fcf/ dida. 
.. Ad decimuHi circiter lapidctir verfus occafqm, 
& vix dimidio mMliapi a margine iowidAntium 
aquarum^^ eriguntur fuper monticulum: 1 50 pe* 
dum multae pyramides j- dux pfaecipue, pene a&- 
(juaks, ex lateribus 70Q pedam> qxafci^is^SiSja, 
19 akitudinein propontontfiefn faftigiatae. iia>- 
ram majerem^ (fi qua.ma)9r)^ illain vote ad Ei*- 
rum^ quam Ig^m afcendef e Scincrare po^Turnus, 
graphice adoQ ddkieavic Jaaunes Graviua^ : vir 
Isiguaf um & Mathefeofr periuflknufii in fiia Py- 
ramidograp^a, ut.oiaiiuai de tabuk tolleife de^ 

. Tertiu eft murto M€fk>ri» Ucef cofifpic^a Qt- 
m, fi folka*ia fteterit. - Cjewras omoes itMnores 
funt. : nonflullos tamen «qu^?g pofluw Pyrattiir 
da' G. Ceftii, quae Remae eft. .Juxta habenttit 
ca\v^t26, quas VoGafit> $acer<lfJtoin; vivis f upl^ 
jbus exa:ife, & ^gyptiacis Ikeris quaqu^yerfuni 
it)f€fiFae» Sphihgis autem; feuhumam cipit^ 
4:aF.u£, obliyifci pLaculo diKefem. luu^mify^ 
»(i raolis, )Loo pedes ad hUmeroj coirtkiensr city 
xaatuj ex eodem^ lapkte 4rdatas ^ Otkntcm 
verfus poGtai . r^ . r . 

: Hinc ad dieridi^ril $ eirdwr ^r^^^ Ieucas.pl1s^• 
lesfunt Pytamtde^.magnft^pajtedila^^ .S^ 

decim 



EP I StO LM. ^ 

deciib enuineravi , per defertum fpaffds; Inteif 
quas una eft maximaruni semula 5 700 pedes ad 
bafin lateris borealis tenet, (neque enira omnia 
metiri datum eft) 8c introitum, uti prior, ab A-^ 
quilone, fedmagisaltum, addimidiumpenePy-^ 
ramidis. Cgeter* omries (in quantum fcio) funt 
iaipervi«4 Hie ingredior per aditum 3 pedes ^ 
digitos latum, 3 pedes 8 digitos altum : per de- 
fcenfum 209 pedum in ardiori, fed horizontali, 
27 pedum, manibus pedibufque incedens ! hid 
autem in camera m 27 pedes longam 8c 8 polli^ 
ces, II pedes8c 1 1 digitos latam, duodecim faxis 
fuperne arcuatam, inducit. Ex hujus Septentrio^ 
nali parte aditus patet, fatis demiflus, i 2 pedes 
& dimidium longus, ad aliam earundem di-» 
mcnfionum camerara. tlbi ad Auftrurii confpi^ 
Gitur introitus in cubiculum laquedtum, 20 pedei 
latuii : quod ingredi nort potui ob fcalse ge-»' 
fta^oriae defedum. Mihi autem videtur ejufdetil 
cffe formseS^ officii cunl illo,quod in priori Py-^ 
ramide intravi, acproinde continere forfan Fum 
clatoris monumentum. 

Mcdiam quafi viamjPjrfatilidds hafte Auftraleg 
inter 8c Boreales, in eodem Libyco deferto, tc- 
nent Mummiae/eu cortdita veterum iEgyptioruni 
cadavera, ampliffimis calviarils in argillacea terra 
cavatis, in hunc ufque diem conferva ta. Ne-^ 
que hiominum folum condiebant corpora, fed 84 
avium : (ferunt, & aliorum animaliunii.) Iil 
harum defcendo repofitorium , auguftum fane^ 
cameris ex utraque parte diftinftum, pknis ut 
plurimum vaforum fidiliuhi Hertnetice figillato- 
irum^ qu».fingula iingulares continent aves, feu 



66 V. K. HVNTINGTONI 

volucres potius, roftro adunco armatas. Vaik 
funt omnia e)ufdem format, fufor iorum ad in&3X^ 
& pedalis magnitudinis, volucrefque, in qaan^ 
turn ex vafis, qux diffiregi, pluribus oohjcftari 
licet, ejufdem Ipeciei. 

PoUinftores, pro conditione vivehtiam, hu- 
ttiana corpora in ties gradus diiliiiguetant, pa« 
fiterque curabant : qu* poftea fafciis ifivoiuta 
& magna ex parte ksculiscondita, ex Sycamoro, 
ut conjicio, faftis, qui integri 8c abfque carle in 
hodiernum diem permanent, Sepulcliris com- 
mitcebant fpatiofis & vaftis. Mibi enim videtur 
potuifle Memphira sedificiis fuis fubtcrraneis x* 
mulari faltem, fi non & excedere, ipfam Ro* 
mam. 

Hinc fefquileucae fpatio diftat Sefckar Sebe,acJ 
terminos exundantium aquarum pofita : iteri*- 
lefcit enim ager in hacAfricana parte, ^areaqoe 
penitus obruitur, quern aquae non fertilem red- 
dunt. Vicus efl: non ignotits, Sc plcrfibas ditiM 
propter Mummiarum naonopolium, ejos incolf& 
concreditum. 

Fragn^enta infcriptionmji Graece paucola vi- 
di, plura ^gyptiace. Nonnbllos iuktiptos la^ 
pides rcdemi , quorum duo$ tenet Mu£^utn Aih* 
moLianum Oxoniae : reliquos Alexandrinos 
A^x^ikc^w detinuit § ne fcUicet fcriptio^ quam 
Francos callere aiebat, reconditos thefauros de- 
notaret, ab ipfis igitor opportuno tempore de- 
portandosr Teneo autem tabulam de oftio do- 
micilii, nee line pretio acqu^tam, qua^ ^ Uness 
bicubitalibus deorfum, a capite Scilicet ad cal^ 
cem^ more Sinenliuniy infcrtbitur^ & eodmnkf^^ 

fan 



E P I S r L M. 5; 

fan rtiodo finguli charafteres Integra verba re* 
praefentant. 

Ab SekkSra ad Cairufid eft ^uatuor leucarum 
diftantia; • 

Nilos ad duas infra Cairum leucas in blnos fe 
diffundit rivos, aequalium pene dinien(ionum,qui 
Cum marl Mediterf aneo ad Bpream Deltam [ A ]j 
conftituunt, fertilifSmam -^gypti infulam. Hb-^ 
runi Occidentalior infra Canopum fe exonerat t 
Orientalior perPelufium in mare labitun Ne* 
igue pf «ter baec dao aliud eft Nili oftium t etiarnd 
oiim 

N^f^ero totidem, qnot 
Sunt Thebdruf^ porta, aut divitu afiia Nili^ 

*fS^(f^^in£s fepteni denotavit antiquitas i 



• ^epttmflna flumina Nith 

>• 

Edam feptenarium oftiotum nunief urn divinitd^ 
ftppfobatum legimus IQ XL 13. Per cut kt euf^ 
in feftefH rivis. Loquor autem de prsefend i 
nam dtf cseteris quinque rie re^ quideiii hodie^ 
Deque dereliftorum canalium veftigia. 

Ad Nilum fiti funt pagi : primus, quetti recen* 
feo, in Canopum tendens, Iftimoun dicitur ad 
Orientalem ripam pofitus 5 alter Wotdan, %i 
t€rdu5 Torrana in eodeffl littore. 

Totrana inter jfeeundae daffis vices nuiiiefatl 
f>oteft, propter Latron ibi apportatum, & quii 
pOFtus inWitrianj eumibus. Ab hac ad laeura 

Fa a La< 



68 D. R. nVNTlNGTONI 

a Latron didum triginta funt milliaria, viaque 
ducitW.S.W. 

Latron. nitnim corrupte pronuntiatum, (uti 
funt L &N literae cu/xslaGoiuxcw) ex aquis falfugi- 
nofis fit, quibus innatat, feu potius fupernatat, 
ad raodum glaciei, cui maxime fimile eft, fed 
durius, & ex colore aquae nonnunquam rube- 
fcens. Diverfis ufibus infervit, carnemque in- 
fulfam gratamreddit, modo in buUientera aquain 
injeceris. Sapientis didum, Acetum in Nitro, 
Prov. XXV. 20. huic, non vulgari, nitro referre 
videtur. 

Ab hoc lacu vix 3 milliaribus diftat Monafte- 
rium Coptorum, fandiflimae Virgiiii dicatum, in 
quo multae fpeftantur cellae ruinofae : alit tamen 
viginti quinque Monachos cum fuo Superiors 
In hu)us Ecclefia habetur N.Teftamentum Copto- 
Arabice integrum. 

Cumque hie jaftaverint , Bahr Belama , i. e. 
Mare avuc'^^v, quod, precibus fuis ficcavit S. Ma- 
carius, &Piratarum naves inibi prasdantes inla- 
pides convertit, non procul abefle, iter meum 
llatim arripio, videoque in larga & arenofa pla- 
nicie diverfas congeries feu acervos faxoruni, 
quos fingulos naves vocant creduntque. Et pro- 
fedo nunquam vidi ligna petrifada magis ad vi- 
vura reprxfentata. ^titas etiam parturientibus, 
ut aiunt, propitios hie reperio. 

A priori duabus leucis, E.S.E. eft aliud Mona- 
fterium, eidem Virgini in ufum Syrorum confe- 
cratum. In cujus bibliotheca eft Teftamentum 
Vetus, duobus magnis voluminibus & literis E- 
ftrangelis confcriptum. Monftrant etiam vetu- 

ftam 



E F I S r L JE. 6p 

ftam tamarindam e S. Ephremi baculo produ- 
ftam : luculentum quidem indicem, quod ad Sy- 
ros olitn pertinuit hoc Cocnobium. Prope eft 
Goenobium S. AmbabiOioi, non adeo ruinis fa- 
tifcens, ut csetera. In hujus Sacello ad Aqnilo- 
nem pingitur S. Saba niArioC CABBA, magni 
apud Orientales nominis, S. Theodoras, &c. 
Refedorium etiamnum tenet, 50 vel 60 capax, 
lapideis fedilibus & menfa inftruftum. 

Ultimum quod fuperefl: ^66 Monafteriorum , 
(ut perhibent) & maxime ruinofum, magni Ma- 
carii* dicitur. In hujus bibliotheca multi ha- 
bentur codices MSS. uti B. Chryfoftomi vol. 
magnum in pergamena Coptice, ejufdemque in 
8.Matthaeum liber elephantinuSjArabice^Ledic- 
nes Ecclef. per univerfum annum 4 vol. magnis 
Coptice, &c. 

In hifce Monachi vivunt fecundum primam 
eorum inftitutionem, duriter fatis & rigorose : 
lentibus, cepis, pane, oftiatim emendicatis con- 
tend. Multas jaftant de fuo Macario legendas, 
hyperbolicas, miraculofas, &modumomnem& 
fidem excedentes j non aliter ac hodierni Graeci 
de S. Georgio, aut Hiberni de fuo S. Patricio. 
Defertum, quod olim Nitric, hodie S. Macarii 
dicitur, locus eft fteriliflimus, nihilque prsebet 
ad edendum, vixque ad bibendura, vel combu- 
rendum. Aqua enim falfa eft, neque cum Coa- 
Va decofta faporem amittit. Arbores null^ funr, 
neque arbufta, null^que, pr^eter Shinc^n vel Al- 
kali, herbae. Tenet equidem falis lacum xquh 
acnitri, nee non lapidum, calcis, & margse to- 

F -. Ah 



70 P. K. HVNTINGTOIJI 

Ab hoc Monafterio in Toranam decern hpra- 
rum eft iter, Hinc Rbfettam tendenti pagi ex 
utraque ripa apparent frequentilSn^) ^ fkpmk 
iibi invicem adverfi : qti Capharftagia^ E.Rounaf 
Sherook, ubi habetur trajedus non inconuno^ 
dus ; 8c non miiltum abbinc Amnis E. Tonoub 
£, cujus infulam medio eife fpatio ftatiiunc Cai-^ 
rum inter & Rofettara. Gi«gUi W. Salinia ^ 
Slierof E. cui opponitur Sherombey W, Phuat 
E. prsEcipuum hu)us tragus emporium, ante- 
quam Raftiid inclarefcere caepit, Scadbuc habet 
decern duodecemve faftigiata Mdbammedano-- 
Tum templa 5 Berout E. huk Sindiouq apponi- 
tur, non ignobilis pagu«. Pliedarah W. cui 
Shemliiara opponitur E. Moloubos E* qU$ urbe-^ 
cula eft, 3c huic oppofita Tefinab W. Bianat £• 
Diba W. Aiminay E, a margine Nili nonnun- 
quam diftalns. Mobillet ErairW, a fluvioetiam 
remotior Gidia W. Abokfihoa E, Almadya E. 
Alharada £• Hali Goiny, Borge-Alraaghiill EJ 

Rofetta W/ 

Rofetta, ab Orientalibus Raftiid, Ganopug^ 
olirti, ad Africanam Mili ripam fita, celeberri- 
mum eft JEgypti emporium. Oppiduoi noviter 
exftrudum ad 4 ufque vel 5 ftegas^ ex coftis ut 
plurimum latefibus, & per fliiviufti extenfum^ 
Nullis muris cingitur : aggere tamen fabulofo iqj 
ipfo oftib probe munitus, qui naves prsedatorias 
ab ingreffu prohibet : etiam uniyerfas tranOrie 
Vetat, ni(i exiguas admodum y aut ad magnata 
partem exoneratas. Ab urbe occafum yerfuSf 
pr^eter palmas vicenas, nihil eft, nifi defertum. 
Ad drdmum quintum lapidem trajeftus eft, Ma-* 
'' ^ ^ ""■ '■■ dya 



E F I ST L M. 7^ 

dya di&as^aliquibus tuguriis non penitus deftitu- 
tus. Indeqoe per maris littora ad duas leucas Sc 
arenas devenio, quioqiie borarum fpacio, Alex^ 
andfiam. 

Alexandria ruderibus fuis pene fepulta, iita 
eft ad Qiare Mediterraneum : portas etiam* 
mun tenet & moenia, licet bine inde debif-» 
centia, 5 mill, circumdantia, quae Mobamme-** 
danos, ut ex: infcriptionibus conftat^ facentur 
Aotliores. Locus ed malefanus , propter fee- 
tentes undique aquas in puteis ciOiernifque dif» 
fra^is ftagnantes. Ideoque urbem tanquam car* 
cerem effiigiunt incolae, & ut liberiori & magis 
ialubri fruantur aere, extra muros portus verlus 
^edificant. Portubus gaudet duobus, majori ad 
Boream, quern tutantur duae arces, ex utraquo 
parte introitAs pofit?e j & minori, ad Occident 
tem, promontorio, ab aquilonaribus ventis mu-- 
Bita Colutnna,quam vocant ^cmpeii^ extra ur-» 
bem ad meridiem eft : duo obelifci intra. Ad 
Ardicum Piiaros, infula olim, bodie continent 
CIS pars eft. 

Ab Alexandria ad oftavum lapidem, Euro- 
Aquilonem verfus, ftatio eft, non malefida ca^ 
finis, 8? urbecula Bukeir difta, arce, plateis, &; 
officinis ornata. Ab hac ad Damiatam, maxi- 
ma Orientalem ^gypti civitatem> paulo plura 
funt, quam centum milliaria. 

Damiata, hodie, olimPelufium, avicitiofcMN 
fan lacu admodum lutofo, ^^ t -aryjxs vpcarunt 
Grasci, uti Arabes oppidulum, ad Orientale Uu 
tus pofitum,Tina vocant a fm^quod ipfis limus eft^ 
Sita eft in Ula fliin^inis ripa, qu? Ortuca fpeftat,. 



p p. R. HVNTlNCrONI 

ab effluxu ejus circiter 5 mill, ad quern arces funt-, 
& hinc & inde : fed maximum munimentum 
praebet aggpftuiji fabulum, Piratarum navibus 
prorfus invium* Rofetta? fecunda eft, 6 non & 
?mula, ex laterculis ad 4 vel 5 etiara ftegas fa- 
pricata. Ponitur in fertiliflimo falo, oryza, 
pitreis, & aliis fruftubus Mochert, Nebet, Cha- 
youb, Maiiz, nobis ignotis, abundante. 

pfFendi hie Coptum Meridionalem quondam 
n iccj IV )^ qui de urbe quadam Suiet, ipfa Cairo 
vix rainore,jn Said feu iEgypto fuperiori gloria- 
bat un Tria prima Concilia haberi ait apud eos 
Poptice : quartum execrantur^ vjiia cum Mar-, 
paiio ejufque Imperatrice. <:D'^- , nomen E>ei 
av£x(pwvy;7ov prpnuntiant, cum caeteris fuis gentili- 
|)us, Ebhudi : eodem prorfiii modo ac Judsei 
rxy^ Adonai, & Samaritani ^'^ ^^'^ Shema le? 
gunt. 

' Ex altera parte TSIili eft Salliia, vigus naupe- 
gis 5c fabris refertus. Hinc adverfo flumine na- 
viganti primus vicus eft Hor^n E. Caphar Gio- 
reed W- Almolfalla E. Boftan. Caphar Share-; 
ftee W. Phareftee qui nque tetpplorum urbecula, 
E. Sherpbafti E. Beit Abiogalib W, Inter hunc 
&'Shorbeen dup funt largi vici, fibi invicera ad- 
verfi, Dieft W. Monfura, magnum oppidum 
quatuordepem Turcicorum templorum, E. cui 
ppponiturTalkahi W.Zeman«d fex templorura,E» 
cui adyerfa Minnah W. Beit Alomar E. largura 
§c pylchre lateribus exftruftum oppidum. In 
hoc l^abent Cppti Epifcopurn, tres Presbyte? 
yo§, plures Diaconos, & ecclefiam, jufta camera 
p^q minprem. Kluic advcr^ra ^ft Zipht^, W^ 



E PIS r LJE. 73 

cui prop^diftat, fed magis terra m verfus, maxi- 
ma totius Deltae civitas, Moallah dida. Khe^d 
E. Birfum E. Bulac E. Cairi, uti dixi, portus, 
populofuo fatis, & per marginem Nil! protradus. 
De diftantiis locorum per fiuvium itineranti 
baud fas eft pronunciare : ideoque nuda no-i 
mina appono, annotato tantum margine, ad 
quern fiti funf, littera W. fi ad Occidentem, E. 
u ad orientalem Niii ripam. 
- Nunc etiam refpondere liceat ejufdem D. 
Picques quseftioni de ttibus ^gypti dialediSjjam 
pridem per te tranfmiflae, uti ex MSS. Regio 
pag, 153. ipfecitat. 

Prima igitur eft lingua -^gyptiaca, feu Cop- 
tica proprie fie difta, a Coptis folum & praeclpue 
in Tliebaide, feu fuperiori ^gypto, quam Said 
Arabes vocant, ufurpata, 

Secunda dialeftus eft lingua Gr^ca, qui ute- 
bantur Alexandrini maritimique accola?, & M- 
gyptus ioferior feu Septentrionalis. 

Tertia dialeftus eft lingua iEtbiopica inter 
Cataraftas & ad ipfam ufque Nili originem ia 
ufu. Priores norunt Arabes : banc tertiam 
prorfus ignorSrtmt, quia eo ufque in Habafiiam 
fcilicetnon penetraruntMohammcdani vidores, 
Hanc regionem & linguam non'fblum Arabibus, 
fed foli pene orbi incognita m, feliciter nobis re- 
velavit V. CI. D. Jobus Ludolfus in Hiftoria fua 
^hiopica nuperifque Comraentariis. 

Collationera infuper petit per D. Dcftorera 
^ale idem D, Piques loci cujufdam in Pen- 
tateucho meo Coptico cum fuo Manufcripto 
]^egio •• 5; curabO;, Ut conferatur, quampriraum 



74 ^' K. UVNTINGTONI 

D. D\ Bernard, quem bac dc re coafulai, per- 
fc&e coavaluerit. Liber eoim eft Ooconiae. Tii- 
gurjo 6qmdem caduco ^ perftUlanti welh con- 
veniunc thetaari, eodiocs quantivis pretii, 6c 
auro contra non cart, inter *«iitiKta folum io ga- 
aophylaciis reponondi. Tu vero cam a^ovc* 
lis infelicitateoi Amici tui , a libris Sociifque, 
conforeio fctiicet $< viventinm & vl(a defUnobo* 
rum exulantis ^ perpeode quaefo, quanto ipfh fe- 
licior, qui utrifque ex animafnterit Frneropre^ 
tot quam diutiuim^, U vale, 

Mardi 21, 169^. ^, J|^ 

Aveo fdre, utrum catalogus MSS. in Reda bibliotfaeca pablici 
joris ftftus eA. Denique togo, m pnedido P. Kcqqes Sc iflttllrtf- 
nmo Abbaci de Longuerue |^utem m/ca i^iae intpcnJlCK ^IHiOb 
pluriinam. 



I I ,11111 1 Mlljl,l,\ mi/f^lfflgff^ 



Infigdifli- 






E P I $r h M; 75 



41 ' ^ 111 jij i <■ uw i ■ 1 1 i i r» j iiAiaa itHl ^ o « • ■ ■ n « rf wi< ■ i J^tri >i rf m 

Infigtiifnmdruin Viroram ad 

J). RoBEaXUM HuNTINGTONUNt 

E P I S T O L iE. 



! > ! ■ 



r. 

Ornatiffimo Viro Domimqm cokndijfiun^ 
D. Roberto H^ntingtOHO^ falutem pin- 
ritnam apprecatw Michael Nau Sacerdof^ 
e Societate Jefit. 

RE D 1 1 non ita pridem Damafcmn, uH 
hoc faltem tnilii jjpni anno dapib 
contigit, quod videre te, audireque. 85 
Colloqui tecum licuk. Hue dim ac- 
ceffi, de te fcifcitatus eft reverendiffimus ille e 
Graecorutn natione Archiepifcopus, quern fimul, 
dum hie verfabaris, invifimus. Is a me expe- 
tiit, ut & falufem tibi ipfius nomine multam di- 
cerem, & abs te quaererem , an volumina ilia 
jpraclata divini utriufque Inftrumenti, variis linr 
guis excufa, Londino deveffa ad te pervenerint, 
follicitus es ?nim t? daturura operam, ut quam- 



rimuin 



j6 D.K.HVNriNGTONI 

primum afferrentur. Quod fi cunftati funt fa- 
cratiffimos illos codices mittere, etiam atque edam 
te obteftatur, Vir clariflime, ut fi illi apud te 
Alepi, vel apud aliumquem vis reperiantur, pre- 
tium ex aequo accipias, eofque ad ipfum quam- 
primum mittas. Quos autem Londino expe- 
^as, eas tibi affervabis. Interim carere volu- 
ininum illorum ufu , non erit admodum tibi 
grave, qui Latinos, Gra:cos, Hebraicos, atque 
Arabicos codices aliunde babes. Id fi feceris, 
Vir ornatiflime^ praeclare de Damafcena Graeco- 
rum Ecclefia, atque in primis de illuftriflimo illo 
Antiftite mereberis. Nee mediocre in me colla- 
tum beneficium ducam, fi meis illud concefleris 
precibus 5 eflBciamque, cimi fe dabit occafio, ut 
iotelligas, fie me gratiam excipere folitura, ut 
ejus nunquam raemoriam deponam. Ad njontes 
noftros, non longe ab Berytana urbe pofitos, a- 
liquot poft diebus revolo. Kefroanos illos ap- 
pellant. Ibi fi aliud nihil poffum, non deero 
laltem meas qualefcunque preces pro Domina- 
tione veftra efFundere, ipfique beatiflima omnia 
ad Dei gloriam optare* Vale. 



Damafd) Idibus Aprilis 167-^^ 



11. Ctarijjlmo 



£ FI St LM. yj 



II. 

Clarifpmo atque ormtijfimo Domino^ Ec-^ 
ckfide Anglorum Mimjiro, R. H. Mi' 
chad Nau SdcerdoSy e Societate Jefu^ S, 
F.D. 

' f : i % ' 

MOnuit Dominus nofter Optimus^ Maxi- 
mus, beatos vel hoc nomine pacificos, 
quod filii Dei vocabimtur. Qua fuaviffima voce 
provocatus, de revocandi apud noftros veftroC- 
que Concordia, non cogitaveram modo, fed pro 
tenuitate mea egeram. Nee defuit nobis vehe- 
mens Dominationis veftrx ftudium, videbatur- 
que rem adeo Chriftianam apud fuos abfolviffe^ 
fpoponderatque, initio confequentis hebdomadal 
fore, ut certiorem me faceret, quo die conve- 
nire inter fefe poflent veftri ac noftri , ut dif- 
cordia omnis, fummum Chriftiani nominis de- 
decus, e medio, tolleretur, ficque ftabilirentiir 
pafta Vetera, ut nuUus deinceps vel fraudi, vel 
contention!, locus effe poflet. Quia fie mi hi 
dixerat Dominatio veftra, fie noftros admonui, 
quos non fine labore ad concordiam impuleram, 
vel repugnantes graviffimis, ut aiebant, de cauP* 
fis. Effluxerunt condifti dies, nee uHus e ve- 
ftris apparuit. Unde vifum eft illudi noftris, 
nee jam efle veterem concordiam . fperandam. 
Et effet certe abjicienda fpes omnis, nifi rem 
^ggredi Dominatio veftra pro Chrifto Deo vel- 
kt. Jam quidem difficillimum mihi erit noftros 

in 



'« 



j% D. R. HVNttNGTONI 

in meam adducere (ententiam 5 fed (i apud fuos 
agat, movebo ego lapidem omnem, utoptata 
Concordia ineatur. Eft quidem noftris non inu* 
tills, fed Dominis Angiis long^ fruftuofior, Ve- 
rum noftrom oon eft bxc caduca fluxaque intoeri, 
quibiis una Dei qjapr gloria expetenda eft. Prin-* 
cipiis autem iftis nifi conatu toto obftemus, ve* 
reor, ut fero paremus medicinam. Domination 
nis veftrse expedo refponfum, quam adire per 
me non potui, ne quid fufpicarentur noftri, & 
in me commoverentur. Valeat. ' 

Alcpi 26, Maaii 1^77. 

IDEM. 

CUrijfitm of que 0'H4tijfme Domine^ 

CUM hac hora meridiani fciam impedituiift 
te,neque vacem pomeridiano hoc teiiiporei 
ttt ad te adeatn, 8c uigeat me opcimus ifte Pref^ 
bytef , exiftimavi, pro (ingulari hinnaaitate tu^ 
quam tom% expercus Turn, non aegr^ te iaturaid^ 
(ite per licteras oonveniam, ScobCecreoL ucBe« 
rytenfiutn Chriftiauorum, cujus ifte; Pauor eft, 
mifertus, aiiquid illi eleettiofyn^ procia:ei$, quo 
duos alios Pf esbyceros, focios fuos, in carcere 
dctentos, 8c Chriftianorum plurimos , Ohriftia* 
Bciin ob nomen vexatos, liberet^ D^bunt i^ 
Cbrifto Deo noftifQ darifiimi Domini Angli, & 

pauc]9 



mticis tttttttinis Chrifti nomine conceflis, mtil- 
tatn fibi gradam impetrabtmt. Nee deerant 
boni ffli Chriftiam pro ipiis toto oorde prcccs 
fondare. Vale. 

Domne, 
Deditiffmus in Chrijio ServMs, 

Michael Nau. 



■ .1 ■■■<ai*^M—**^*^w*>«>*M>fc»fcaM*iifcMiaM«fc— *i 



IV- 

IDEM. 

Qarijjlme atque omatijjlme Dominej 

Mlhi Alepo difcedenti hoc graviffimufti ac-' 
cidk, qaod arierim fie propere, ut vale 
Domioationi veftrse dicere non licuerit per tern- 
pus* At Patri noftro D'Hedicourt, veftri per- 
Ibdiofo, id injtmxi etiam abque etiam, ut vo« 
bis plurimam a me falutem diceret, ac cetera 
exequeretur officia erga vos mea, quilxrs fe per^ 
funftum fcripfit, cum fingulari hdmanitatis ve- 
ftrae commendatione. Quare nihil eflet, quod 
amplius faiberem, nifi partium mearum duxif- 
fem efle,commonere vos, Juvenem e veftris, qui 
nuper Alepo profeftus eft, quo perveniret in In- 
diam, fupremumdiem obiifle, tribus ab'hacMa- 
redina civitate diebus, in loco, cui Ozun Ziaret 
nomen eft, ut mihi retulit vir e Syrianis Chri- 

ftianus. 



8o D- R. HVNTINGTONt 

fliaaus, qui morienti adibit, & mortuum fepe-" 
livit. Cbriftianutn hunc Amr Khan appellant, 
8c multum infelicem ilium Juvenem depraedicat« 
Qusefivi de ejus pecuni^, litteris, fupelledile ; 
refpondit relifta oninia apud fervum ejus, vi- 
rum Armenum, quern non alio nomine quam 
Mokdofi vocitabant. Qu^ fide hsec fervus ifte 
acceperit, nefcio, neque divinare potui, an vos 
cafus iftius peracerbi fecerit certiores* Quam 
ob rem hxc perfcripfi vobis, ut videretis, quid 
agendum, ne quid res veftra publica, & clarif- 
iimi Juvenis baeredes, aut Domini, caperent de« 
trimenti. Huic veftrx epiftolae aliam adjungo, 
quam ut Patri noftro Superiori, Patri Renato 
Cliflbn tranfmittendam Dominatio veftra curet, 
etiam atque etiam rogo* Valeat, nobifque bene 
velle^ ut coepit, pergat. 

On/atijfi^je atque clarijjime Daminej 
Domindtioni vefire addiSiJJijms 
in Chrijio Jefn/ervHSy 

Michael Nau, e Societate Jefa 



Maredmi in Mefopota-* 
iDia,Nonis Augufti, 
anno 1681* 



V. tDEAi 



B p I srd lJe. 8i 

IDE M 

rir ar^atijjim:, idihifHe Djmine colendijJlnUy 

EK quo iSripfi tibi fuperioribus diebus, nod 
deftiti in eos Sandi Ephrcmi ac ^ ^ecq^cj^i 
Igtiatii libros^ quos poftulas, perquirere. Eft 
hie in D, Salomes Jacobitarum templo liber 
pervetus, in quo homiliae Sanfti Ephreni! 
multae in taria Evangeliorum dida occurrunt, 
fcum aliis quae JacpboSerugenfi tribuuntur. Eft 
etiam Jbexicon Bahluli perlnriquum. Sed cflm 
iint hi libri templo lliiic advlidi, & quafi veto 
confecrati, .negavit rnihi Saqerdos, pofle vendi i 
anniiit, defcfibi poffe. Adjicit, in monte, qui 
Vulgari idiomdte ilir aUbedih , dititur, quafi 
mons Deo fertiiehtiitm homimim^ qui pfo|5e totnS 
eft Jacobitarum, ubi multa ipforum teitlpla 5c 
monafteria, plures libtos veteres inveriiri', quos 
ititer nbn diibitat feperifi, quos expeti^. V id?- 
tis, Vir ornatiffinie, quid ftatuas , fi velis de- 
fcribi. Sacerdos ille, Syriac^ linguae peritiffi- 
tous, drfcribet, fi jubeas 5 niittemus in monteni 
illuiii, ubi fpatio dieriim viginti liiftrabit fiiona- 
fteria, & fi quid fit, mortebit, & afferef, ut de- 
fcribat. • NeqUe ehini credit fieri poffe, ut ven- 
dantur, quod facri fijtit & devotL Sfed ijiitti 
Sacerdos ille non poteft fine eipenfis aliquibus, 
t^ucis quideiii, fed fortaflis nihil profuturis^, 
. Neque enim plane affirmat fepcriri , aitt, riifi 
*«a ipftim falJat opinio, haberh Res uti fefc 

G habent^ 



S2 Ad D. nVNTlNGtONUM 

habent, Vir mihi (:olendiffira,e^ defcribo 3 tu- 
tim erit jubere, meum obfequi, quem habebis 
femper ad nutus tuos 

Vir ornatijfime^ 

Sertmm in Cbrijio Jefn 

dddiStiifimum & cbfiquentijjimiim^ 

MicHAELEM Nau^ . e Societate Jefu* 

• ■ . ■ 

VL 

K Angelm a S. Jofeph K^Htintingtono. 

^hrijjime admodnm dc meritijftme DomUie^ 

ROgatis tuis (pfaeceptis mibl ) . honorificen- 
tiffimis obteraperaturus circa rdationesi, 
quasexoptas, de Sabaeorura Seda, cumnopdura 
hifce fatisfacere muniis libuerit : interim non 
ingratum tibi futiirum arbitror promiflbra iftud, 
nempe, quod, ubi primum conunodiorem occa- 
fionem nancifci valucro^ fidelenj> quam majori 
vakiero diligenria , nee non exadam hujus 
mi ferae gentis hiftoriam aufpicabor 5 quam 
equidem, pro antiqua litis tu)ufce Seftaj nt>- 
titia , potuiflem in promptu , rudiori Miner- 
vd, tibi exhibere 3 fed nequid gravitatem 
fcriprionis hujus fectdi non faperet, neve ^ua^ 
danrenus notam incurrerem levitatis , muuus 
iftud aliquandiu difFerre fatius judicavi^ ita ut 
ante menrem elapfum , (i occalio fcfe offcrat, 

relatlo- 



E F t sr L K 8^ 

telatiodem iftam ad te miffurus fim. Interim 
vero notum plane corapertumque velitli Domi- 
nationi tu^, gehtem iftam Sabaeam, feu Men- 
daicam, abufive tantum, Chriftiani nomen fibi 
adfcifeere 5 cum potius incircumcifa tribus Ju- 
daica vocari debeat 5 fi autem ob qua^dam Chri- 
ftianitatis fymbola^quafdamque dbfetvaritias,(titi 
fufius enarrabo) SBquivocum Chriftiani nomen 
ipfis convenerit, dicendum plane, quod nunc 
prorfus ab omni Chriftianitatis ftatu degfenerS- 
funt 5, ita ut nonChfiftianitas, fed campus Gbri- 
ftianitatis fiat ; eo modo, quo de Troja Poeta 
percelebfis infit , hie campus, ubi Trpja fiait* 
Excipiendi funt multi, qui noftforum oper^ fi- 
dem Catholicam amplexi ftint, ut fufius fenar^ 
rabo* Libros babent proprio fuo confcriptos 
idicniate, quos fi Dominatio tua defideret, in- 
nuere dignetur 5 tuis enim pr?Eceptfe obediam^ 
fum etenim, 

Dominatlokts tnd^ 

Clarijjime ac nieiritijjime Do- 

Baffor^j 27 Mail mim^ obfequentilfimHs Ser^ 

■ 1^77. Sr.N. ' ^ 7- r\ KT 

F* Angelus a Sando Jofepb^ 

C4:i^m. Difc. Indi 



^ i ViL F. 



84 JdD.HVNTtNCroi^VM 

I 

VII. 

K Agathangelns a S. Therefia Robert(f 

Huntingtono. 

Homine mi clarijji/fie^ 

VEftrac Domination is epiftolatii, die 7^ Sep- 
tembris fcriptam, recepi, quam maxime 
^ftimavi, & curn ingenti gaudio de fuo zelo 
gavifus fum, idcirco, quantum in me erit, li- 
benter ipfi infcrviam circa libros , quos a me 
defiderat. Sab^i tres principales habent li- 
bros, qui aptid ipfos aequali funt in venera- 
tione 3 primum nominant Sahaf Adam^ quern 
dicunt Protopatrem noftrnm Adamum a Deo 
immediate recepifle : fecundum, SahafHieahk^ 
ben Zachariae, (quem quidam dixerunt effe ve- 
nerabilem Praecurforem Domini, S. Joannem 
Baptiftam) & fftum etiam dicunt Hieahie a Deo 
recepifle r & tertium Divan ^ qui alios raultum 
excedit in magnitudine, fed pari aeftimatione 
habetur. Ifti Sabsei, nefcio qua zelotypia exci- 
rati, nuUo modo permittunt iftos libros in alio- 
rum manus exire, & quamvis ifta natio multS 
avaritia laborer, in hoc tamen diflScile corrum- 
pitun Duos primes nominatos libros reperi, 
& a quodam paupere neceflitate oppreflb eos 
emi ; eo tamen pafto, quod libri noftrae domi 
fervabuntur, donee refponfum habeam a quo- 
dam Amico Aleppi morante, Pretium fuit circa 
primutn 25 fcuta, Sc circa fecundum novem 

fcuta: 



£ PIS TO L M. 85 

ituta ; 8c fie ^ V. Dominatione refponfum ex- 
pedabo, antequam pecunias folvam. Quan- 
tun) ad modum eas mihi tranfmittendi, medi-*- 
ante aliquo ex noftris Chriftianis, qui fingulis 
annis hue accedunt mercium caula, id facile tied 
poterit, nee etiara defiint Religioforum occa* 
fiones, qui faepiflime hac tranfeunt. Qiianturti 
ad tertium fupra nominatura librum, i.Q.Diva^r, 
bucufque illuni non potui adipifci, fpem tamen 
non amitto, quia peeunia apud iftam Gentem 
magnam habet poteftatem : & in hoc etiam vi-^ 
gilabo, propter veftra^ Dominationis amoretn, 
cm tot^Uter me fpondeo 

Sincerum Amicw9f^ 
Pafforx 28. No- F» Agat hangelum a Sanfta Thercfia, 

vcnib* 1 08 1 • 

c. D. 5. 



. 1 ' ■ > j ii » \ \w ■ fr— 'w^—^TiB— i^^ 



viir, 

IDEM. 

Domifie mi cohndijjim^^ 

• 

DI E S^ Julii pr^fcntis anni gratiflimam Epi- 
ftolan:^ veftrara accepi^datam Dublin] diq 
9* Julii anni tranfafti, qua video juftum veftrutn 
defiderium recipiendi tertium Sab^orimi librurn, 
vel, ut melius dicam, priminn. Ifta enim c^ca 
natio fatue credit iftum lihrura, vocatum Div^n^ 
foilTe a Deod^tum Angelis 9300Q0 annis ante^^ 

G ^ quam 



85 AdD, HVNTlNCro'NVU 

■ . . • • • ' * 

quam crearetur Adam, quern dicunt treatum 
ftiiffe ab annis 277642, cui numero jungendo 
pr^cedentem, er unt a receprione hujus libri anni 
607642. Dum eflem Baflbr^, omnem dili- 
gentiarh adhibui, ut ilium extraherem ex eorum 
nianibus, fed in vanum 5 quia nullo modo vo 
Junt fuos libros notificari aliis nationibus : duos 
vero, quos tranfmifi tibi, non ex Sabseis, fed 
ex quodam Mahumetano, alias Sabaeo, accepi j 
alium autem, quem antea tranfmiferam cuidanri 
alteri amico, ab uno quidem Sabseo acceperam, 
fed mediante extraordinaria denariorutnfumraa, . 
cum jurattientp^me talefecretum fervaturura erga 
alios Sab^eos. Et tqiliter zelant fuam legem, ut 
nufquam, nee amicitise nee pecuniae gratia, me 
yoluerint illud idiomadocere eorum Presbyteri j 
quod tamen legere & fcribere ex meaietipfo 
didici, non autetti intelligere 5 nulla m enim ha- 
bent Grammaticam fcriptam,& tantum verbo te- 
hus fe docent adinvicem Presbyteri, & pauci 
funt, qui bene intelligantt Cum iftud idioraa 
hon multum diftet ab Hebraico & Syriaco, quas 
audivi te bene Ccillere ^ non dubito, quin illud 
poffis interpretari ; & ideo iteruni tibi tranG- 
mitto charadieres correfpondentes charafteribus 
Hebrakis & Arabicis fecundurp modurn abed. 
Si tot occupationibus non fuiflem impedi- 
tus BalTor^, forfan, cum adjutorio alfcujus dodi 
Hebr^i, tales libros fuiflein interpretatus ; & 
cum nuncmihi incumbat direftio noftrae Miffio- 
his Perfidis, non pofTiifn per multum temporis 
confiftere in uno loco. Et fie fpero,quod veftra 
Dominatio doftius & elegantius perficiet opus 

" '' illud. 



]^ P t S T L JE. 87 

illud, ex qiio curiofi pulchras fabulas poterunt 
admirari. Videas, in quotibi poflim fervirc, 
& jubeas, & valeas 5 fum enim 

J^ejler affe&ijjimns avticus ; 

F Agathangelus a Sahfta Therefia, 
Cfirmelitarum difcdceatorHm Sn^crhr^ 

SctmSl in Pcrfide 



mim^matimmmmmmmi^'^frw'm^im^mmmf^m^tf 



IX. 
Fraticiffus de Incarnatione R, Hnntingtono^ 



R 



JlluJiriJJi^o Sig. ^ Patroff^ 
mo cohndijjlmo^ 

ItrQvaiidomi in Indie, 8c appreflb Bantam, 

non poflb raancar di darli brevemente 

parte di quello ha paflato nella guerra della, 
medema diece mefi h. Havendo dunque ha- 
yuto il Re di Bantam lite con il fuo figlio circa 
il governo, fi ribellp il figlio, 8; h^ richiefto 
aggiuto alii Ollandefi di Batavia per combatter 
contra il fuo Padre, quali venuti con 27 groflb 
navi per la parte del mare 5 Sc il figlio del Re 
con un' groflb eifercito per terra in 3, in 4 gior-. 
ni de battaglia fi fono impadroniti della Citt^, 
5c doppo haverla faccheggiata 8c abhruggiata, 
il Re Padre fi era fugito nelle montagnc, 8c il 
?i§Uo perfuafo eiler il IVc, fi trovq deluFo • 

Q ^ pichQ 



^ Adn.HVf^JINgrOJifVM 

poicbe U Ollandefi, con tradimepto, li ^iflerc^ 
che pn la lorq forza prefero la Cittji, & che lui 
lion era atto per eqvernarla, 8f Vhaniio meflq 
in priggjone. Li Signbri Inglefi di quella Citta 
1 50 perfone , o famiglie in circa, f Jie eranQ 
pella parte del Re Padre, havendo li OUande^ 
fapcheggjate Sc abbru^iate Iprq cafe, furonp 
conftretti di ritirarfene con lord famiglie, parte 
in Madrafta, parte nella cofta dlndie. 11 Re 
padre in tantp unito con altri circumvicini BLe-^ 
guli, detti Maccaflarii, yennero appreflfo fa 
f itta Pantam, & avelenato il fiume, che man- 
teheya la medema in beveraggio , li Ollandefir 
jncautamente beuutadiqpeir aqua, non effendo 
altera,fbnO iftati morti in gran quantita ; doppo 
afcprti, pprtavano aqua per utare, con b^rcbp 
da Batavia, diftante miglia 36. In tanto il Re 
iPadre con li Macca^arii s eq erano irrabiat^^ 
& eratio riflblti abtblutamente di ricuperar 
Bantam, prender fiatavja, overe morir lora 
ftefli in cohtinub combattimento, con firma ri(^ 
folutione di diftrugg'er tutti le Ol|andeli, Fer^ 
faanb tutti rindifferenti, ' che !i bllandefi la-^ 
ranno diftrutti, mentre il Re Padre con h Mac- 
caflarii, gente bellicbz^, bftinat^, 8; in grat^ 
nuniero 11 hanno ftrettamente gflediati, & 
combattoho alia' defpera(a, dove ch^ all* in- 
contrp 11 Ollandefi fbno ridottl deboli in nu- 
merbin quefta liltirn^ "battagUa. Quefta e ^ 
taufa, che le navi non vailnp comme folevano^ 
bgni arino in §ui*at & altri porti, Qieftp 85 
quarito e fucceffb fin adeflb nella guerra di Ban- 
tam, e H ferva ravifo, Doppo baverla rive- 



EPlsrOLJE. 8,p 

rjta con il mio folito refpetto, mi ratificaro per 
l^mpre 

Di V. S. illHfiriJJima 

IguIiadiisAfip'? 

'^^2. Hnmilijjlmo Servitore^ 

Fra. FrancefcQ deir Incariiatione, 

X. 

|l. Htmtingtono Jobm hudolfuf^ 

Vlurimum reverende €^ doSijJlme Vir^ 
Homine honor atijjlme^ 

ACcepifti procul dubio ex amicis meis Ao, 
glicis, quod in notitiam Samaritanorum 
Sichemitarum pervenerim.Cum igitur audiverirn ^ 

Reverentiam tuam qiioque apud illos fuiffe , & 
pdft reditum in Angliara literas ab illis accepifle, 
ideo cupide defideravi amicitiam tecum infti- 
tuere, ut totam ][iiftoriam cognofpam , quopoda 
omnia ada fint ^ quia rumor, ut vereor, multa 
^Ifa admifcuit. Occafionem igitur baffe \ite- 
ras ad te dandi mihi praebuit infignis Vir, S. 
Georgius Aftie, qui cum excellentiffimo Able- 
gatoAnglico, Pomino Paget, in aulam Caefk- 
reani tendente, hac tranfiit, meque, nun^latJ 
ab amicis falutQ, invifit. lile fpem mJhi fecit 
literas % te obtihendi^ atque has curandaij in fe 
^ccepit. ^nte omnia Deum precor, ut ha? te 




^v^ * t »1 t « 



i 



po AdDMVNriNGrONVM 

falvum atque incolumen feperiant : 8c poftbaec 
cnixe rogo, ut, nifi originalia Epiftolarum Sa^ 
maritanoruai^(quod quidem flagrantiffime optar^ 
rcrti) fideliter remittenda, ad me mittere velis, 
Apographa falteni mittas, ut cum meis conferrc 
poflim, idque gratiffimoagnofcam animo. Porro 
Icipe veliui, quomodo illi nomen ntri legunt 5 
& num & illi expeftent Meffiam aliquem 5 vi- 
didi pFocul du])io in Antiquitatibus Ecclefiap 
Orientalis epiftolam i. Samaritanorum ad ScaliT 
gepum, ubi pag. 125. nomen Meffiae extat "DSrwn 
hafceab. Quid hoc fibi velit, exponas mihi 
obfecro. Denique quse ratio annorum apud eos 
fit. Nam A. 1685. illis eft annus 6125. In 
quibus fi me certi quid docere poffis, rem mihi 
facies gratiflimam ^ publice pr^dicandam. Vale, 

DabamFrancofurti ad Rever. fiomini tuo od^ 

Moenum die XXVI frf./r» t i. r 

OftobrisA^D.idS^, diCttJJlWHSy}omsLU-T 

dolfus,yi^ C^f.Morz 
jejiatis Co^Jfliari^s^ 



Bx Uteris D.Ludolfi ad Fratris filinm^ 

D. Roberto Huntingtono plurimam faluteiri 
meo nomine nunciari peto : acceptiffima mihi 
fuit Epiftola ejus doftimma, multis fingularibus 
de rebus Samaritanorum referta 5 fateor me in 
tnultis melius informatum fuifie 5 gratias cia^^i^ 
jpias propterea illi proxioie again, V^le, 



Francofuiti die ^. Mail, 

»3i 



B P 1 s r l M. ^t 

i 

XI 

J. JLudolfffs plurimum rez^erendo at que cla^ 
rijpfffo Viro^ Domim Roberto Hnti^in^ 
tono S. F. D. 

■ 

IMmortales tibi debeo gratias pro humanillimis 
paricer ac cruditiflimis Uteris tuis, ultimo die 
Martii ad me datis, in quibas defideria mea par- 
tim implevifti, partim acccndifti. Imprimis 
vero mihi auditu gratiffimum fuit, quod de con- 
yerfatione tua cum Samaritis narras ; exinde 
proxind occafione corrigetur, quod ex finiftri 
informatione in notis ad Epiftolam Samaritanp-^ 
turn in Angliam miffam; diaum eft, quafi tua 
Reverentia illis perfuafiflet , Fratres eofum in 
Anglia degere. Tibi debetur inftauratio com- 
mercii literarum, quod Seal iger tan topere deli- 
deravic, cum manipulo ifto miferse Gentis, h 
tot feculis, in tantis perfecutionibus, per tantas 
terum omnium mutationes hucufqueconfervatae : 
quod ego non fine fingulari Dei providentia fa^ 
ftum crediderim, obcaufas, quas in praefatione 
ad Epiftolas Saparitanorum e^cpofui. Cum igi- 
tur Meffias noftri, ut memorns, non aliam, quim 
honorificam , mentioncm in Chronico luo fa- 
ciant, agedum, noli celTd re bene volenti it atque 
charitatis Chriftian^ ofiiciis eos demulcere; ego 
ex med parte^ ubicunque modp potero, illis be- 
pefacere pergnm, 8;?; nuper admodum Confulr, 
\lt vocant, BelgicQ, ^alkbernero, in raandatis 



V> V v^ « 



S2 jidD.HVNTINOTONVM 

dedi, ut, fi fieri poflit; Juvenem perltum Im^ 
^guae & fcripturae eorum, nee non bonis moribus 
prxdimm, ab illis obtineat, & ad me mittat, in 
onjnis generis artibus &; doftrinis inftruendum. 
Sed o utinam Juvenlsille Haba(fia orjundus,quem 
iageniofiflimum praedicas fuiffe, ad me aman- 
dacus fuillet ! omni opera atque foUicitudine il- 
ium variis fcientiis imbuiflem, atque inftrudilG- 
wura in patriapi remififfeip. Principum ift^ cur« 
funt,fateor, rero familiarem raeam fuperantes j 
attamen, quantum exigux me^ vires patiuntur, 
praeftabo, quantum potero, doneg, linito bello, 
Deus excitet Principum animos, ut tanto nego 
tio invigilent. Jam fub prejo fervet Commen-r 
farjus njeus 5 teftimonia §c documenta in eq 
contenta demonftrabunt infignem Habeflinorum 
indolem J quae curara atque favorem Principum 
noftrorum meretvir. Tabulam capituni ad fra^ 
tris filium, Doipini Principis Georgii Secretari- 
um , mifi, qui earn tecum communicabit. Sed 
?d Samafitanos redeo, & fcire cupio, n\im D, 
MarftiaUqs, piae memoriae, commercium litera- 
rum cum Samaritis habuerit, & num Epiftola; 
corum reciprocal adhuc Oxonii extent ? Pro re- 
fponfione ad quafftiones mea5 gratias ago maxir 
mas, Si fpecialiter &; per computationem fingu- 
jarem indicare mibi pofles, undeEpocha annq- 
yum mundi , q^i utuntur , fibi conftet, foret 
mihi gratiffimum. D. Dudleyo toftufio inccb 
luraitatem ac profpera quaeque precor, nee non 
omnibus in Anglil amicis, privatim D. Hyd? 
& D. Bernar4o, quos yelinj an^i^^ifce Rieo na- 



£ P t sr L£. 5)3 

tnlne falutes, meaeque benevolentix & ftudil 
erga te certus, falvus atque fanus diu vivas. 



Francoitui'rf die i4Maii, 
A. S. 16^0. 



XII. 
R. Huntingtono Johns Lndolfus^ 

GRatiffima mibi fuit Epiftola tua , Vif plu- 
rimum reverende & obfervande. Doleb^arn 
equidem valde, cum deperdita tua x€fjut>i\ra prae- 
dicares 5 at mox exhilaratus fum, cum bona 
nova de felici praelio, & ftatim reaiperato Dub«» 
lino, ex Hiberni^ nunciarentur 5 eo lubentius 
igitur pennam arripui, ut tibi ex animo gratu- 
larer de fervatis tuis rebus, quibus, ut ad Ec- 
clefiae & reip. literariae incrementum falvus at- 
que fofpes diu utaris, ex ammo voveo atque 
opto. Si igitur, ut fpero, res tuas omnes fal- 
vas repereris, enixe rdgo, ut mihi literas Sama- 
ritanoram, Samariticis Uteris defcriptas, quam 
primum mittere velis, meique memor fis in re- 
liquis meis petitis j id publice prsedicabo. In- 
terim fac, utvaleas, Deus annual voto meo, 
tcque diu incolumem fervet. 

Dabam Francofurti ad Mocnum Tui ftudiofifmus, 

JOBUS LUDOLFUS* 

Reanncia, quaefo, tempe(Uvc.num onines res rox adhuc falvxfint 

XIH 



P4 Ad D.HVNTINOTdkVM 

xm. 

Lndo'z^icus de Four Roberto Huntin^onoi 

^j7Q!^^^^^ft) Vir doftiffirae, ut pro tantis 
Jjtli beneficiis tiiis in me prorfus immeritum 
collatis faltem tibi gratias agam 5 utinam par 
pari tibi fcferre poiTem, Faxit Deus, O. M. ut 
aliquando de te bene mcrendi occafionem nah^ 
cifci qucani. Interirn gratulor tibi, priraiim, 
quod in patriam redux incolumitate fraaris : 
quam ut tibi diu fervet fupernudi Nuroen, ip- 
fum inrimo anin^o deprecor ^ . prjeterea, quod 
tarn divitem .librorum manufctiptorum gazam 
Ln Orientc coUegeris, ut cum r^giis gassis asqui- 
parafi ppffit. SvKnmopere quidenj laetiatos (Urn 
tantas littcrarias opes tam digno cefliffe poflet* 
fori. Valde dclcctarunt me excerpta Cbronid 
Sam.iritani, ex quibus utilia multa me eruere 
poflcj fpero* Cum hac in urbe jocuadifiimo 
colloquio tuo frui mihi permifit Dens, oftendi 
tibi exemplar meum Pentateuchi Arabico-Sa<' 
fearitani, quod ex duobus manufcriptis biblio* 
thecal Regime inter fe collatis defcribi cutavi, 
ciim quibufdarapotismarginalibus^quas exArsH 
bico fcrmone in Latinum convert!. Hanc opd- 
lam ad te in Angliam tuo judicio fubjicicndani 
tranfmitterem libenter, nifi tibi gravioribus ot-^ 
cupationibusdiftento me nimis importunum ex-* 
hibere vererer. Te etiam, eruditiffimumque 
yeftrum Pocokium, Arabifmi Oraculum, con^ 
fulerc vehemeiiter optarem circa noniiulla loca. 



B f I sr L M. p5 

quae reperi difficillima in Arabicis libris, 8c quo- 
rum hadtenus interpretationem fufficienter afle- 
qui non potui, praecipue in hiftoria Tamerlanis. 
Hujus exemplar typis excufum totum contuli 
cumcodic? manufcripto praeftantiflimo, fcripto 
anno Hegirse 855.quindecim fcilicet annis, poft* 
quam Author opus fuum publici juris fecit. 
Hunc codicem mihi commooavit D. Ludovicus 
Piqujes, Doftor Sorbonicus, Vir linguarum Orien-* 
talium ftudiofiflimus, & mihi amicifTimus. Hu^ 
juscodicis^ ope nniUain excufo errata emendavi^ 
nonnulla,. quae vel prorfus abfurda, vel nimi$ 
obfcura videbantur, facilia reperi, ob diverfas 
leftiones codicis manufcripti, quas omnes fuper 
Oram $jccu(i notavi, 8? multas, quae in ipfo de^ 
rant, voces, interdamlineas integras, 8c quidein 
plures^e^fcripfi : coiiclufionem item five chatimat^ 
in qua ta^i de feipfo quam de opere fuo multa 
fcku jucunda 8c otilia narrat author. Iraprefcn- 
tiarum igitur litteris orientalibus, 8c praecipue 
Arabicis, fere totus incumbo. At ftudia mea 
diu intennifla fuere. Paucis enim diebus, poft- 
quam a apbis difcelleris^ acutiificno variolarum 
norbo, non fine mortis periculo, 8c acerbidimis 
doloribus correptus fui, longoque tempore elanr 
got 5 kd me omnlno incohimem pnaeAitit Ocus. 
Vale, Vir dofidflirae, &c quaodiu vixero, nie 
tibi deviiJi^uiQ iovQ non dubites 5 Ocut 8c anii^ 
^^um i;u^i}m albo me kfcriptum fuii& te noa 
obUturum oSk ipero. 

hudnfukni du Four de hongucrne^ 

Abbas Septem Fontiiam in Thcraicia. 

XIV. 



\ 



pg Ad0.HVUrit4GrONVM 

XlVi 

Vrnatijjimo Viro^ Roberto Hnntingiono An^ 
glo^ Carolns Balfamus S. P.Di 

UTinam mihl taritunl fupeteflet ingenii; 
qaanturii, qua? tua humanitas & benevo^ 
Idntia erga me eft, tribuis, ut fatls fefle poilit ad 
inftituenda in Archiriiedem tioftrum l<:holia 8c 
commentaries. Verum, quae ilieae don funt par* 
tes, explevit olim alter Archimedes, nbn Syra- 
tufius, fed Meflanenfis, Ftancifcus Abbai; Mau-^ 
rolycus. Qux autem fcripfit ipfe, jaCebant a- 
pud honeftos fui fangiiinis haeredes^ a quibus, 
dum Mefianenfis vigebat Refpublica, & illuftrif* 
fiml Senates rioftri amplitude & majeftas, ip(d 
juberlte, Typographic tradita fuere, procurante 
primum editioneni Jo. Alphonfo Borellio : ( Vird 
tibi fat is perlpefto, & Marcello Malpighio quo-^ 
que con junftiflimo) dein veto aliis eruditis Met 
fanenlibus, qui editionem ad illam ufque me-^ 
tarn, quam vidifti, perduxerant. Pertutbata 
jam bello Republica, prsefertim ex reditu ad 
priorem Dominum noftrumj Carolum Regem^ 
(cu)as nomini fempiterna incolumitas) addiA 
ceflbm Gallorum deceflit abllrbe noftra is, qui 
accept^ pecuni^, accept^ fimul provinciS, ad ope- 
ra excndenda & imprimenda poftfemus omnium 
incumbebat, & penes quem Authoris manHfcrip^ 
ta ipfa extitefe. Idcifco quicquid impreffum 
(licet inchoatum & operas adhne 4iftineris) a 
fifco Regio adinventum in asdibus Proeuf atoris, 

qui 



E P I STO LM. ^7 

qui deceflerat, Panormum tranfmilTum fuit, ut 

veniret 5 qiro loco marinis fluftibus raadcfa- 

dam, inordinatum , mutilum, & adeo con- 

temptibile apparuit , Ut parum dbfuerit, quod 

ad pondus taDernariis & propolis noh divende- 

retur, niff obftitiflet cafu amicus meus , Mufa- 

rum quoque amantiffimus ^ qui de re toti me 

monuit, & hortatus impens^ efl:, ut ad promiflk 

in proocmiordiquaAuthorismanufcripta perqui- 

renda omni, quo pofiem, ftudio me converte- 

rem. Hsec ago, & ut bene agerem^ diffitas in 

regiones cpiftolas mittere oportuit ad difperfos, 

qui aliquid luminis & fpei pro recuperandis au- 

tographispraeftitiffent. Quod (i non favebitop- 

tatis hujuunodi fedula perquifitio, in animo eft 

nudum textum reliquorum operum, quae in prse- 

fatione promittuntur, typis apponere, adjefta 

ad Ledorem monitioiie de reliquis, quae viti^ 

perturbatarum rerum Meffanenfium difperiere 5 

quod minus erit incommodum profedo, quam 

u ob binas opellas, quse incalce erant addendse, 

tota voluminis moles, non fine dolore literaria! 

reipublicae & jafturd fapientiorum,fupprimeretqr. 

Tuas tamen, quas pluries exofculor, manus 

non efFugiet praeclarus hie labor, five integer, 

five mutilus apparebit. Interim de te melius 

loqucrc, ut te videam plenius, agnofcamque ex 

legibus amicorum, qui perfpefti lecum ipfis val- 

de efle debei^t. Expone, quaefo, aliquid de pro* 

felfione tua, de natalitio, ut vos dicitis, comi* 

tatu 5 an quidquam fcripferis, vel fcribendum 

mediteris, unde addifcendi nova ac praecelfa 

miht anfam praebeaS 5 itemque de Academia, 

H cui 



ft AdD.HVUXlNCTQNVM 

^ui in /^QgUa adfcfiptus c& Anglorum enim 
Aadefi^ii^ multum deiero, ^ ohiid queror H** 
Uiotl^90« npArx pe^uperiemi qu% recentiorutflr 
^ut^pte^ttionale^Schola^ f<ecundiiIirQe pragig*^ 
oaotf <Qd|i(um ioams 9^ fsyim mihi videtur. 
Di(Quat igitDr per t6» ac }argiBvxam benig^ita^ 
tem id me t^am ouinibiK poni9» (iv^ qua? ad 
poUticasi iiteri^, five ad oAinem Philofopbiam 
|c Mathefifi, five ad reCenciorem mfdendi di- 
CipUoatn pertineot, amp)Uka« Syllabuoi defidera 
f ecentigtrum Authorum^ ^uos Typographic ce« 
lebric»res magjoc Britaoni,^ vulgavere ^ £c infun 
per Sc in%niorum liofninuoi, qui nunc tiorcnt 
in us regionibus florontifTimtS, quibufcum ami- 
Cttian^ noHiram intertexere, tanquam ^n odorum 
vern^ntemque fafci€Ulum> ne oblivifcaris. Qaic- 
quid auteifi erk, qiiod ex hoc loco 8< in me (i* 
turn erit) auda^er expoftula, & jabe. Cura, 
vt valeaSf dum compendium tut curfus in Pa- 
triam, & incokimitatem in proprias %de6> ap- 
precor augurorqne^ Itcrum vale^ 

Non. Kal. Mar. i58a. 

• MertinaeinMamef- ' 

fitto iDflfD GvfiiiM> ->' 

fioSockcad$}€fu. 

. ■ • •■ ^ 

Hefterno die mccum locutas es:de, Conietis. 
Eft penes me opella Italica J quaHftUnque, tibi 
in mei ranemofynonj fervi tni, cedat Et gratio* 
fumrae a pud Confufcm. nationis fusefac^: ut/a* 
cilius fancita inter nos f<pedera amicjiiae, : fyA^ 
bendi* ukro citroque epiftolis, foiv^antur* So* 
daiibus tuis faliitem mea ni^nine dmSf Bcxam 
Senioris turn junioris ijomen refcribe. XV. 



' 



XV. 

CI ritroviamo con la gratidkna di V*S« mol^ 
toiUuftre^ dalla quale intendiamo rinten- 
tiooe e pia domanda fua, in haver appreflb di 
ki la nota de* Libri de'ODncilii,delle diverfe ver-^ 
fioni di Scrittura, e* delle Opere de' facrofanti 
Padri, & altri Aatori, Topere de' quali fi ritro- 
vaflero appreflb di noi ^ la quale dimanda 
quanto piu e giufta & raggionevole, tanto piu 6 
a noi di roffore. Poiche fe bene la noftra Siria 
e (lata pia Madredel genere humano, pia Regina, 
del raondo, c pia jnventrice delli caratteri & 
altre fcienze, tanto humane quanto divine 5 fe 
bene ha havuto per Cittadino il Re della 
gloria, e la Scientia del Padre eterno, quale in 
efla ha dimorato tutta la fua vita, 6coperata 
noftra falute 5 fe bene la Siria e ftata la Nutrice 
de Patriarch!, de'Profeti, delli Apoftoll, de' 
Martiri, de' Religiofi, de' Scrittori profani & 
Ecclefiaftici, & in effa h ftata eretta la pia fede , 
e da effa e (lata propagata la fantiflima fede : 
con tuttocio queftogiardino^ quanto e ftatofu- 
perbo e magnifico per i tempi palfati, tanto 
piu hora fi trova defolato & calpeftato. Poiche 
hormai fark da mille anni, che (la fotto il tiran- 
nico giogo delf Infideli, e per la lettura delli 
Annali fapra V. S. beniffimo, quanti afTedii, 
quantc perfecutioni, quante inondationi, quanti 
abbru^iamenti, quanti efilii e morti ha patito 
i H 2 queftd 



loa Ad D. UVNTlNCrONVM 



In quanto i Kbri facri : 

II Novo Tcftamento in Siriaco 8c Arabico^ coa 
divierfi Comtnenti. 
L*Antico Tcftamento con la verfione de 

LXX. 

II Commento dl S. Effrem fopf^ il Penta- 

teucon, 

II Martirologio dc* SS. al modo de' Gnci, 

Diverfc Hiftorie e Vite de Santi, alcuni con-f 
gregati, e alcuni feparati. 

Iri Condlii primi della Chiefa. 

Diverfe libri de Jure Ecclefiaftico e Civile. 

Delle heredity. 

Delle virtu Cardinal!. 

bpere dc' Padri. 

HomelijB di SaintQ Atanafio Ccrofolimitano. 

Hiniii.4i Santo jacomo Scogita in verfoSiro 
(bpra rEvangelii. , , , . 

Laufiaca Palladii. , - 

Sapto Jeromrno d« vita Monaftica. 

S. JovMaronq 4ft\i^ i^^rfpaa & nature di Chrh 
\o^ ecleQnprieMiffipfcj 9dcOrdjne. 

Ifaac Syro dclla diytna Providentia. 

■ Jo. patnafceno,. .,,.!/ i.^I: ' • 

Simone Stillica diiyir? Monaftica. 

pialogo di S. BafiJio di vit;a VJSonaftica. 

c li Gabricle 



E F I S t L JE. 105 

Oabriele Batchelao di Jure Ecclefiaftlco, c de* 
fette Sactartienti, & altre Poefie. 
Jo. Hefronita de fette Sacrarrjenti. 
Le heticha della vita feliglofa. 
Honain Eben Eftiac de Medicina. 
Introduttione nella Logjca dj Hofain Abu Ali. 
Dittionario SiriacoArabo di Jofue Bar Eli. 
Jl Bahlul, 6 Dittionario Arabo di Mofe A*- 
liiftio* 

Con innumeri fragmenti di Homelie de* SS. 
Efrem, Ifaac, jo. Chrifoftomo, Sifto Romano, 
Evagrio AntiochGno, &* Abbati Efaia, Saba, 
Macario Egitio, Macario AlelTandrino, Abraa- 
mo Neftorio, Ammooio^ Gregorio Monaco, 
Giovanni Monaco. 

Quefto quaiito ci vien per Je mani, e fi tro- 
vano in djv^rfi luogbi diverfi Ubri e.comiijemi, 
1i quali per non eflet in ftainpa, ne veoute jielle 
noftrc tnani, ^ non ne f^cciarno roentiope. Et 
In quanto al vendere di quefti librjt, npo e pof- 
fibiieper efler'^rdppo cari, e mancanw di cbi 
rJcopii per la croppa lirannia dc* Mioiftri. 

In quanto alia lingua, ch' adopriamo ordi- 
nariamente nelle cofe Sacre, e la lingua Siriaca, 
chiamat? anticamente la Caldea, fe bene fi ritro- 
va in ambidoi qualche difFerenza accidentale 
nelle vocali j ma nel difcorfo commpne tra il 
volgo adopriamo la lingga Araba, fe l>ene nellp 
fcrivere ordinariaraente adopriamo ii caratteriSi- 
riaci, tantochele voci Arabi,fcritteJnSiriaco, 6 
dicono Carfciuni, come vi fta notato da Giorgio 
Amira nella fua Grammatica Sira-Latinat 

H 4 £ aoQ 



104 ^dD.HVNTlNGrONZJM 

E non occorrendo altro, falutiamo cariffima- 
mente fua Signoria molto illuftre, & ce li offeriar 
mo prontiffiqii in ogni occafione, & con pre- 

;arli dal Signer il colmo d' ogni vero bene, re- 

:iamo 

Di V. S. molto illuftre affettHofijJimo^ 
* gofto 1^73. Stefano PietroPatriarca Antiogheno. 



XVI. 

IDE M. 

Molto illnftre e molto reverendo SignorCj 

DAlla tua gratiflima delli 14 di Novembre 
deir anno paflato non prima d'liieri ca- 
pitata nelie noftre njani, intendiamo Tardente 
defiderio, ch'ha' nel fuo animo d* havere le O- 
pere delli noftri Antichi, de quale a pena fe ne 
refta la memoria neir ifteffa Siria per le non in- 
terrotte guerre, incendii, tirannie, e calamity 
de* tempi per lo fpatio di dieci fecoli 3 ma Ta- 
nimo dotato di virtu, qual e quella di V. S* 
molto illuftre, non. fi preggia d opporfi che alle 
maggiori difficolra, qual cedro al carico di gran 
fome. In quanto al Commento del Serafico S, 
Efrem, ha certo, cha habbiamo adoprata tutra 
la diligenza e trovato il Commento della Ge- 
nefi,P habbiamo comprato, e fcritto doe lettere, 
una per V. S. e Taltra per il Signore Gio Lan- 



, E P IS r LM. 10$ 

g|ey per mandarlo. Occorfe che per rincom- 
modita del tempo fummo coftretti di venire ia 
quefte parti per dar remedio ad alcuni negotii, 
e in quella fettimana fu dato TaiTalto al paefe 
talmente, che la gente fii difperfa di qua e la, e 
non fappiamo, fe il libro fia perfo in cafa p per 
ftrada, fenza havere certa nova di quel che H fia 
accaduto. In quanto al Lexicon del Bar Bahlul 
fono doe copie, una antica, della quale non fap- 
piamo fe non il nome , e fi trova m altro Lexi- 
con Siro-Arabo del medefimo norae, e di quefta 
non fi trova fe non una fola copia. Et il 
medefimo diciamo dell' altrilibridi TeofiloMa- 
ronita, e diThabet Eben Corrah, e della verfione 
del antico Teftamento, nomata Heraclenfi, non 
rhabbiamo havufa per le raani, fe bene habbia- 
mo vifto la Traflatione , dell* Evangelii dellia 
lingua Greca in Siro dal detto Thomas Hera- 
cten. e quefta forfe fi puo trovare in quefte 
parci, e forfe, fe non erriarao, fi trova la Verfi- 
one del Apocaliffi del medefimo Autore^ ma quel- 
la deir Antico Teftamento non Thabbiamo vifta. 
PeroV.S. molto illuftrefi fcurera,fe non li potiamo 
fervire fecondo il noftro affetto, aflicurandole che 
li fuoi negotiifarebberoa noi fonjmamente cari, 
e maiiiriiamente in materia tanto pia d di merito. 
Cofteriamo prontiflime le noftre fe- bene fcarfe 
torze: e cpn augurarle dal cielo il colmo della 
profperita reftiamo di tutto cuore 

Dl V. S. molto illufire e molto 
xevercnda affettnofijpMo^ 
pi Marfciaiita 4:> cij Stcfano Pietro Patriarca 

^c^ano ;.7t ^ Autiocheno. ^ 

XVII, 



jo6 AdDM^NTWCrONZfM 

xvn. 

IDE M, 

iMdtto illnjire e reverendo Signer^ ^ 

GO N fommo noftro gufto babbiamo ricc^ 
uute il libro Arabo, quiaJij? credianao, che 
t» .parto del fuo acuto ingegno, mentre ehc 
fappiamo, cbe V, S. illuftre e rara non (bio neir 
intelligpoza delU lingua Araba, iHa unco molte 
elevate nobile fcienze Tbeologiche, e molte ex- 
ercitajte nelle Sette Orientali ; d^l :che moito ria- 
aratiaino V. S. deir affetto e ct>«efia, che rao 
ftra verfo di Noi. Ma perche ci \ arr ivato il 
Tu4etto libro ferua lina fua lettera 5 babbianib 
(Cohgetturato, che V. S* habbihavute linialc, 
j)erche non habbiauio dato rifpofta alia fua gra- 
tiffiuja lettera, Be piena di cortefiflinili termini , 
perq fia certa V^ S. clie la fua lettera s'habbiatno 
ricevma per mezzo dd Signor Vander Weyden, 
e ^habbiarno letta con noftra fomma conten- 
t^^TZy m? perche in detta lettera defiderava, che 
gli cercaflimo Topere di S. Efrem fopra il Pen- 
t^teucon, Qvero Onain Ebn Ifaac, o il Lexi- 
icoa di BarBablul, 6 qualch' altra opera degna, 
ci fu neceflario prima di dar la rifpofta far di- 
)igerizadicercare detti libri incjuefti paefidiKef- 
Joan (oue ci riirovavamo fugitivi per le troppe 
pppreflioni & angarie dello t^to Tripolitano) 
dopo qualche tempo di ricerca habbiamo trovato 
il libro Medictnak d' Onain Ebn Ifaac, e veden- 
40 che e^a p^fl^tQ qualche tempo, e le ftrade 
."'^ - * erano 



■y**' 



.^A 



E P I s r L Si to^ 

crano poco ficure per le differenze tra il Bafcia 
di Tripoli e li Governaiori del Paefe, giudicaf- 
fimo efler meglio far coj^gre detto libro, & in- 
fieme mandarlo con la rifpofta 5 ma ne quefto 
fi pote mettere facilinaente in opera, non coucor- 
rendo li mezzi con 11 fine dlcfiderato; perchc il 
Copiatoredel libro per molti ne|otii di fUiJcafa, 
e maffime per le facende delU (ets, jtncora non 
hk potuto finite di copiare il libro : quindi per 
ccwrrefpondere al favore del novo libro nmnda- 
toci, e per dar rifpofta alia fua gmtilFima, gU 
tmndtamo la prefente con aiTicurarla, che pro^ 
curaremo al pofFibile il libro d' Onaih , e ch^ 
gl* habbi quaoto prima. P<Jr6 ci fcufer^ V. S, 
tlella tarda rifpofta, e fia ficura, che raflfetro^ 
che portiamo a V. S. non folo per fue rare qua- 
lit^, m^ anco a cutta la nobiliffima Nations, 1 
fommartiente grande, come lo poffonb atteftare 
il Signor illuftriffimo Confole, il Signer HAzuel, 
il Signor Scerman,& altri cariftimi atnlci per tutto 
il tempo, ehe fiamo ftatl in Aleppd, quail farJi il 
favore di falutare da parte noftra cariffimamente. 
In quante alle altre opere accennate da V. S. harb- 
biamo cercate alTai in quefte parti, ma non I'hab- 
biamo potute trovare, e fia ccrta, che non manr 
caremo d*ufafe ogni diligenza per darli guftq, 
con pregare fua Divina Maefta di cOttcedcrgU 
ogni felicita e vera contentezza, e celefte berieditti- 
pne,c{ gli pfferiamo per ogni fuo defiderio,reftando 

X^lV.S. molto ilhjlre e r ever en da 
affettuofiifinto di tutto cuore^ 

pi Kefroan 3. u- • §tefano Pietto Patriarcha 

'^"^'^^^^"^ Antiocheno. 

XVIII^ 



io8 AdD.HVNTlNOrONVU 

XVIIL 

IDEM. 

lAolto illufire c reverendo SignorCy 

CI troviatno ccmla gratiilima di V. S. delli ^4 
d' Aprilei dalla quale fcorgiamo il fuo 
grand' ajSfetto verfo di Noi, e la fua bonta e ca^ 
ritadvo zelo verfo U povpri di quefto Convento, 
p>n haver mandate iniieme con il noftro vene-r 
rando Fratello Monfignor Giufeppe 1 5 pezzi, del 
cbe ne reftiamo obligati alia fua carita , con 
imporli, accio preghino fua Divina Maefta, cbe 
g|i concpda il colmo d'ogni vero bene. Intorr 
no all* opere di S. Efrem non mancaremo di fare 
futto il poifibile, poiche (ia V. S. (icura, cbe in 
tutto quello, cbe potiamd fodisfare al fuo defi^ 
derio, non mancaremo, mailime in iimile nego- 
tio tanto pio e utile per la Cbriftianita. Per 
tapto ci ofieriaojo proiuiffimi ad ogni fuQ d^fir 
derio, ceftando 

p/ V. S, illujlnjjlfua e 



> 



Di Qttobioof ^ Maggio 



reverenda affetttiojijfmcty 

Stcfano Pietro Patriarcha 
Antiocheno. 



XIX- IDEJA. 



« 



XIX. 

IDEM, 

Motto illufire e reverendo Signorej 

DAlla compitiffima di V. S. intendiamo con 
gran giubilo il fuofelice ritorno da Egitto 
per ritoriiare alia defiderata Patria per via d* A- 
leppo, ci farebbe molto a caro di poter godere la 
fua perfona e de fuoi difcx>rfl per alcuni giorni ; 
maeflendo legittimamente impedito per Taufte- 
rita del tempo hiemale, preghiamo fua divina 
Maefta, che dia a V. S. feliciffimo viaggio, come 
anco di vedere tutti li fuoi nobili Parenti in ftato 
di bona falute. 

In quanta ^ quel che ci (ignifica V.S. delCom- 

mento di S, Efrem,. del Lexicon Bar Bahlul & il 

libro di Seth, circa Fultimo non e poflibile, che 

ci lomoftrino, eflendocio appreffodi loro pro- 

hibito ; & il Lexicon di Bar Bahlul e opera molto 

ftefa e imperfetta, della quale non fi trouva fe noa 

una fol copia di molta utilita e neceffita per que- 

fti Religiofi, tante che non poflbno privarfi 

d eifo. Et in quante al Commento di S. Eftem 

da che V. S. V ha mandato da Aleppo, V hab- 

biamo fatto trattenere nella cafa confolare 

de' Signori Fiammerighi, & habbiamo fatto 

cercare per tutte quefte parti, fe fi pote- 

va trovare altra copia per rimandargliela, non 

fi e potuta mai trovare 5 ma pero veden- 

do, che V. S. ha gran fervore d'haverlo per 

darlo alle ftampe, ce ne priviamo d'effo per To- 

disfare 



no Ad aWUNTlNGTONVM 

disfare al fuo pio defio, volendo chc quefto (la 
pegno perpetuo del noftro affetto verlo la fua 
dottiflima pcrfona e benemerita, e quando fara 
arrivata con profperita In Aleppo, la preghiamo 
(i degni di raccommandare all* illuftriilimo loro 
Signor Conlplc £c nobili tncrctntl d' haver ri- 
goardo a queda noftrn fcde^ tanto oraqiKg^iata, 
cpriva d'pgoiaiutOi ^ifendo proprio d un anh 
mo nobile o( humane^ come il fuo, procurare il 
beae dclU afTettionati amici^ e maiiimq quaodo 
fono bifogiiofi^ Ci ofTcriaino pronti ad ogni 
fuo defio, e con pregarli di niiovo 6c augurarli 
Qgni deiiderabile contentezza e vera profpertta, 
reftiamo 

Di Canobino2 di Uc- 

ccmbre i d8o. a^etiuojfjjlmo di CHOn^ 

S;c£ano Pietro Patriarcba 
Antiocheno, 



XX. 
I D EM. 

Mollo illnfire e molto^ 
revtrendo Padrone^ 

REceviamo gratUCma fua» con quel cb'hs 
voluto mandare per mezzo del Signor Pie- 
tro Vanderdriefche Confole di TripoC del ch« 
reftiamo fommamente obUgati a ringratiare V. 

S. 



w EF I S r V L M. V III 

S, fflolto illuftrj^ t ttkolto teveretida. Q aecfcat 

n»p^ caufa delk kttere di Saftto IgnMio'P^** 

ttijArcbadi quefta Antiochena fede, fe fi potoa 

9DV(iro tiella lingua Sira ^ e cmoi Cbc queUiaa^ 

Ucbi Padri Tbaveirero tradbtce in quails liil^^ 

goa, mk in quanto a noi, rhabbiamo mai vilbs^ 

^peraggradire alia fua pia domanda^ non nait^ 

caremo di &r tutto il poiEbtle in la&rcare^ fe fi 

ponno firovare in quefti pacfl. In oltre ci figni^- 

^, die nelle loro parti di gii ba datp alia Uice 

il.Commetito di Dionifio Siro fopra I'l^vangeUt.) 

G cbe li farebbc molto a caro di fapeite qwl iSa 

(Uto quefto Dionifio^ in qual tempo e luogo Gt 

i^TiCo, e di cbe materia n'havefle fcritto. Di 

CIO noQ potiamo afFermare cofa di certo per noa 

haverlo vifto ; pero in quanto ci potiamo ina* 

ginare, e cbe (ia Dionifio Bar Salibi, il quale fu di 

profeffioiie Giacobita, nacque nella citt^ Mili- 

tinenfe, e elTendo molto applicato alii (ludii fu 

creato Vefcovo di Gramnichi, quale boggi fi 

chiama Marbafli* Di la fu promofla alia fede 

di Amed, quale hoggidi fi chiama Diarbacr, & 

oue fi chiamava prima Giacomo, di poi neir 

ArchievefcQvato di Amed fi cognoraino Dioni- 

ficK Vifle neir 12 fccolo, e neir' anno 1480 da 

AlelTandro, quale correfponde al 1169 4^1 Si^- 

"OTe, refe lo fpirito al Creatore^ & fu fcpel- 

Uto in Meletia, one. nacque. Qiitho e'qi^anto 

appartienealle fue qualita, e che il detto Abtdre 

fia il Commentatore dell' Evangelii, ci troviamo 

indotti a cio afFermare, percbe il detto Dionifio 

^ Salibi ba commentato il Vecchio e il Novo 

Teftamento. In oltre ha fcritto di diverfe ma- 

terie 



X 



Ill AdD.HZ^NTlNGTONVM 

terie, Tcologiche e Filofofkhe, cioe de Deo, 
de l[rimtatey dt Incarnatione^ de Angelisy deAni^ 
mahus^ de Sacerdotio, de Elefnentis^^ de Aritlh 
meticA. Inoltre ha fcritto contra li Arabi & 
Agareni, quali chiamiamo Moflarain 5 contf a li 
Hebrei, contra li Neftoriaiii, contra li Greci, 
contra le feguaci del Concilio Calcedonenfi, Di 
piii ba compofto duoi Litturgie con il Com- 
mento ,del rito del S. facrificio deir Al- 
tare : & il fuo ftilo e affai chiaro. Et hac yi- 
tis^ Pero quando V. S. Ucapitafle ildettoCota* 
mento fopra TEvangelii o altri fimili, fara il 
favore di mendarci una copia. Tra tanto ci 
ofieriamo alii fuoi cenni, con pregarli dal Sig- 
nore il colmo dbgni bene, reftando per fem- 
pre 

Di V. P. molto illuftre e 

Di Canobino Vf di , i ^ ^rr^ 

Marco 1 68 i . f^olto reverenda afettuo/fjpm 

Stefano Pietro Patrlarcha 
Antiocfaeno. 



Ci havea V. S. antecedentementafcritto di on 
Zacharia Maronita Prete di Aleflandria. Non 
habbiamo trovata d*eflb veruna memoria 5 pe- 
ro V. S. fara il favore d'avifarci, one haveffe tro 
va la dctta memoria, e di quel tempo fuffe ftato. 



XXL 



E P I S r L M. 113 

MoUo Iltuflre e Reverende Signore^ 

HAbbiamo per mezzo dell' llluftriffimo Sig- 
nore,PietroConfoli di Tripoli, ricevuta la 
gratiffima di V. S. molto Illuftre e Reverenda : e 
ci fiamo molto rallcgratidel fuofelice arrivoalla 
Patria, e deila fua molto bramata fanita : quale 
noftro Signore fi degni confervare per molti 
anni, & habbiamo dift'erito la rifpofta in fia 
al prefente, non per altro, fenon per cercare li 
libri, de* quali defiderarebbe la coppia : ma 
non eflendo poffibiled* haverlinelleraani,doppo 
d' haver fatto ogni diligenza, c* havera per feu- 
fati. In qiianto a Dionifio Bar Salibi, fua dig- 
nita,. tempo in cui fiori, e libri da effo cora- 
pofti : douera fapere, che quefto Dionifio e di 
profeflione Giacobita, nativo di Militini di que- 
fta noftra Siria , e fiori nel duodecimo fecolo 
deir Incarnatione : nel qual tempo con Tocca* 
fione del governo de Latini, quelli della Mefo- 
potamia e luoghi circonvicini s'applidtrono, 
non folamente allarti civili,ma anco alle fcienze, 
d*onde hebbero diverfe Perfone famofe nelle let- 
tere, come Gregorio Barhebreo, Michele Barfu- 
fan» Abdocos, & altri, & fra quefti il fudetto 
Dionifio : il quale fi chiamava Giacomo 5 8c al 
tempo del lor Patriarca Atanafio Bar-Catrah fia 
ordinato Vefcovo di Gramnichi o Gramnitia, 
hoggidi volgarmente detta Maraflb 3 e di Cor- 
zaman ^ e di caftello Romano 5 di Mabug 5 e 
. I di 



114 ^^A nVNtlNGtONVM 

di Talbeffaro 5 ne quali luoghi pero per breve 

tempo hebbe la refidenza : poiche ritorno alb 

fua Citta Militinenfe, dove come privata perfona 

s occupava ne' ftudiie compofitioni de llbri : & 

il nono anno eflendo, con la morte del detto 

Patriarca Atanafio, promoflb alia fedia Pitriar- 

cale de Giacobiti Michele Bar Sufan, fix anco i\ 

fudetto Giacomo BarSalibi fatto Arcivefcovo 

d' Arned , hoggidi chiamata Diarbach , e per 

?al promotione alia detta fedia fa cbgaominatd 

Dion i (10 5 & in effa rifiede fin alia raorte, quale 

fucceiie Tanno 1 480 d'Alefandro il Grande^ e cor- 

refponde air anno 1171. del noftro Signore* 

L'op^re da lui compofte , per qiianto habbiamo 

potuto trovare, fon un ComtttemQ dell* Ancki> 

e Nuovo Teftaftiento j di piu moltl Ifcri e 

diyerfe interpretaiioni 5 come anco copidse tet- 

tere : e quel che fon giunti alle uoftre malii fon 

(j^eftij due Liturgie, coa il ciommenta delta 

Liturgia di San Giacomo, fratellQ del Signore, 

quale invio in Jerufalemme in rifpofta alle do^ 

mande de Latini : diverfi Trattati del Sacer* 

dotio, e de MifVcrii deir Ihcarnattone 5 e di- 

yef fe e longlie ApolOgie contra i Mahometalii, 

contra i Giudei , contra li Neftoriani^ contra 

TAroieni. contra H Greci, e conira il Concilia 

Galcedonefe : e rutti in ling«a Sira, con (lite 

frito & intelligibile 5 new havcnxlo altroditnale, 

clie Terrore delF umca naiura , htl qiiafe nacqiie 

e s'allevo. Equefta iriformatio'ne fara grata e 

fuflSciente all imerito del Signer , ch* ha in anif 

mo di fnandar aila luc^ ii Commimtb del dettQ 

Dionifio fopta rEvaagelii*. in quanto. alb Toce 

Taioi^ 



EFISrOLM. 11^ 

Taioie, memorata nel detto Commento di Dio- 
nifio, diiiota li feguace di Mahometto, poiclie 
Tai fu lino de piu fegnalate perfoae, clV heb- 
bero r Arabi, e li luoi feguaci^foii li piu 
bumaui e liberali tra li Arabi ^ e li noftri 
Chriftiani fi ftrvono di quefta voce, per non 
' effer incolpati dalli Mahornettani ne' loro dif- 
corfi di troppa temerita, eflendo che effi fono Ij 
Governatori. la fine cotfirianjo al defiderio 
della yoftra perfona dottiflima & honorabiliflir 
ma, & ogni volta che ci capiterani^o nelle mani 
I'Epiftole di S. Ignatio Antiocheno, o il libro di 
fcientie^ non poancarenro di mandargleli cofi 
ogni ppntualita, e pregandoli dal ciclo ogni 
bene, reftiamp 

Da! Sciut ii primo Di F.S. »f9lt& iUtffire e 

Affettnofijjimo di cuore^ 



Stefailo Pietro PatFJarcha Antiochaiji^, 



r 
.li 



N 






P R^ C I P LI A P. U M R E R U M, 

» 

Q.U E 

In hifce EPISTOLIS contineHtur. 

« 

ABHlphed£ Gcograp/jia. pag. 59 

' Sifjfpi tres dialei$u 72 

Alexandria. 7 j 

At menu 5 ciHidam martyrio coronatus. 32, 55 

Balfamum ex frutice Judaico dijlillafis. 6g 

Bar Bahluli Lexicon. 4^ 24, 105, 109. 

Bethieemitica Synodus. • ■ ' ■ 14, 16 05. 

Bnkeir urbecHla. 7 j 

Cairns fire Kahira. 62 62 

Camera Sacer datum juxta Pj/ramdas. ^4 

Concilia tria prima a Coptitis agnita. * 7:2 

Damiata. y j 

DionjfiHs Syrus. 9? ". ? ", 1 1 5, 1 14 

1^. EpkremO^era a, 6, 7, 8, 10, 11, 23, 104, 109 



INDEX. 



Florentini Concilti exemplar. 13 

Grotii liber de veritate religfonis Chrijiians Ara- 
bice verfus. 3 

5. hnatii EpifioU. 8, 12, 15, 16, i20/l 1 1 

S. joannis Baptiji£ Chriftlani. 38, 43, 44 

Macarii defertum. 68, 69 

MaromtarHm virtm militarise loo, lOi 

Maturea pagus. ^3 

MaurolycHs Abbas. 96 

Monafieria Coptarum. (58, 6^ 

NeBarii liber contra Richardum Jefnitam. 14 
Nilus. 62 

Ad Nilumpagi. ^7» 72 

Nitrnm. 68 

_ . « - VI 

Onaini ibn Ifaac liber medicinalis. 4, 106 

Vtha^ nomen Dei^ qnomoio pronuntiant Copti. 72 
Pjir amides. 64, 65 

Rofetta. 70 

Sabii. ^ 39j43>8^ 

Sabiorum libri. 40, 43, 84, 85 

Samaritani. 47 

illorum libri^ 48, 49 

pramntiant nomen tgtragramma^ 




ton, 51 



» "I " ■ 



■■ ^ * ■■ 



INDEX. 

opimones de Qbrijlo. 5 1 

computus. 5 ^> 5 3 > 5 4» 9<^ 

odiufn in Jud£Os. 50 

S^l^i/uperjiitiapi venerath. 54 

Exemplar tegis falfo Abijhoi adfcriptum. 

40, 56. 

Sphjt^gfS JhitH4 Cairi. 64 

Sjri£ vttU^ C^pr^fens fiatuf. 92> lo^ 

Sj/rornm Chrijlianorum libri. 10 1 

'-"r-'^lJnguA. 103 

Scripturarum S. V^rfioitfs. 10$ 



■ y.i J ■— 



Tamer lams Uijioria Arabice. 95 



i^«^»*^ I I 1 1——— I m ' ^jwr— ■ M ■>»■— |»<i>— ^—^—^■ti— i»^^ 



\ 



ill I I it I Ml . ■ ■ I . ,. 



Cum Epiftolae praecedentes fub prelo eC* 
fenC, Arabica ob defe£^um typorum eX 
neceffitate omittebaotur : quorample- 
raqiie fuis in locis ita interferi debent, 
ex typis poft fchedfts impreiTas de novo 
cufis. 

p^/^ U^ (^^ (jM^jlS Fag. 97. 1. 1 3. 
fe)*3kAlaJ5 w^e^*>^ t^U^a Pag. 40. 1. 20. 

(:,v^i!iuJL5Ji ^^_jiiL JL-. j^J ^ cplX^ra 

* 

(^v««Ji ^i <^o3 -xAJi ^\ Pag. 56. 1. aS. 

Ibid. 



ic^U'O (jvc -«)C '^ii Kktit cl—i Ibid, 1. 29. 

(iM 4^*^^»**-%^ c,<J'i^=» ^UAi^sa (^^Y^ J^W 

oj=ijJ5 UL^U t->U^=»Ji Sc\^ i>^!:^ 
^fe*J^ (jM^oJL!\ ^M>i e^ Pag. 6p. 1. 1 1. 

^^5 KAUJ o5 Ss'S i^'i\j Vsig. 73.1. 1 3. 

^S\ '^)^X ^ »^j^ 



uL^^A^ii Li/^JtJ^ L-^'*^^ ^^'^^- !• ' ^8' 




^^i^i oV>4 Ibid. 1. 23. iji.ufu. 
0^oJtUJi l^jL Page 81. 1. 14. 



• E R R A T A. 

IN vita p* xxviii. 1. pen, port merueric, adde, nafti. Id cjrift.' * 
p. 25. 1. 12. acumin. p. 48. 1. 27. pergamena. p« 99. omic* 
cuurticulus, Sccphanus Pccrus Patriarcha Anciochenus D. R. Hun- 
cingtono. p. 100. 1. 1. Moflimani. p 108. 1. ip.Sc p. no. 1$. pro 
illuflriffima, lege, molco Ulunre. Rcliquas hallucinauones in (ca- 
fttm refcrre pigcc. 






jHl 



Clariffimi & doaiflimi Viri, 



EDIVARDI BERNAKDI, 

S.TH£OLOGIiE DOCTORIS, 

^ T 

Astronomic apud Oxonienses 
Professoris SAVILIANl 



Scriptore Thoma Smith o, 

S. Theologize Doctore, 

E T 

EcctESiiE Anglican^ Presbytero, 

* " » I II .11-1. II I I 11 I ai 

SITBNECTITUR 

Vcterum Mathcmaticorum , Graecorum, 
Latinorum, 8< Arabum, Synopfis. 

CoUeUore D. E. Bernardo. 



LQN D IN I i 

Typis W, B, Irapen(is A. & J. C h u r c h i Li,, 
ad Infigne NigH Cygni ia Vice vulgo vo- 

?atQ P4t«rnQ(\sT'Row. M, DCC IV. 



I> % * 



I •■- 



I 







ClarMSmi & doftiffimi Viri, 

EDWAKBI BERNAKDI, 

S. Theologize Doctors, 

E T 
A S T R O N p M I ^ apud OXONIENSCS 

?KO¥iL,sso^is SAFILIANL 

. * 

E'^Dw ardxjs.Bernardus aufpi- 
I catiffiai^ in lucem editus erat Paulef- 
. perfi?, 'tribus a celebri oppido Tou- 
•* ceftria, Tripontio Romanorum, in a- 
gro Northamptonienfi, milliaribus diltitce, ftcun* 
Uo die Maii^ knno Pominicae Incarhationis 
CpIDCXXXVIJI. patre Jofepho Bernardo,qui iii 
ifto viculo, ut;puto, facrum Parochi munus 
t)bibat, & matre Elifabetb^ Lancei, iitrif<3|ue 
tion ignobili genere oriundis. Pater poftca le 
familiamque fuam Northamptpnam, urSecuIam^ 
aqulprovincia nomenfortitur, tranftuljt': jbi- 
cjue nofter, paucorum annbrum puet, prima 
Uterarutn rudlmenta edofths, certam laetamqua 

A a opioia^ 



^ D,E,BEtiNARDI VirA. 

opimae frugis maturioribus annis, ex iftis femi* 
iiibus bonae indolis ac ingenii tunc feliciter emi- 
caqtibus cojligenda?, fpem ofteridebat. CpiP 
vero vix ifextum aetatis annum attigiffet, pater 
violentia morbi, qui ilium corripuit, fubito erep: 
tus eft : quod ^raye & pene fat?ile damnum, ex 
imipatur^ raariti morte illatum, pia fagaxque 
foerjiina, fi non ex integro, faltem aliqua ex 
parte, duplicate nimirum cura, quaro naturalis 
jfte, quo erga filiolum ferebatur, affeftus acer- 
tmh urfit auxitque, reparare jnagnp conatfl ag- 
greiTa eft. Ilia enim confiliis cum Amicis fub- 
inde communjcatjs, Londinum fubMaeifttorum, 
qui fumm-l juventutis optima methodo ac cukI 
inftituendap laude incjaruerint,"difciplina ilium 
eruiliendum, pene invita, jam ab ipfius con-* 
fpeftii & amplexibus abftrahenda, illius profe- 
ftui in bonis litteris confulens, roifit* Ex^eptus 
ergo in ^dibus avunculi fui, civis bonse nptse, 
ii; Scbpl^ publica Merc^atormn Scilibrum ira nun- 
cupata, eo quod illius patrociniini ex inftitu- 
done Fundatoris ifta Societas fufceperit, decen- 
nis anno CDDCXLVIII/ adrnittebatur. Scbola 
autein ifta, pariter ac Paulina, foecunduin yir- 
tutis $c doQ:rinae femiiiarium ^ inter pr^ctpua 
iftius hietroppleos decora rfterito debet recenferi j 
6cmaxime cedit In coramodumillorum, quido- 
mos in meditullio Urbisfitas incolunt, quos cur^ 
ingienu^ liberorum educatiohis tangit, donee 
annis lubricje aetatis, unde de futurae v^tae niori^ 
bus ^ fortuna non male quidem aufpicandum 
erjt, innocenter &, ftudiose exaftis, jam adole- 
fcente setate fubdudi ferula, novum vitae inftll 

tutum 



D.E.BERNAl^DI VITA. ^ 

ttitum, cui ex indole & genio naturae apti 8c 
compofiti videntur, pro vana condidone fubeant, 
aut ad Academiam (qaotquot nempe ex infita 
mentis propenfione, aut ex deftinatione parens 
turn, fefe totos per integram vitam ftudiis litera- 
tum funt daturi) akioribus feverioribufque di- 
fciplinis imbuendi amandentnr. Hoc autem pe- 
culiare eft iftius Scholae privileginm, ut tres aut 
quatuor adolefcentes, prout res tulerint, in Alum- 
nos Collegii S. Joannis Baptiftae Oxonii, quod 
his potiffimunl recipiendis, fuaque munificentia 
fovendis, quo per orane aevum de civitate Lon* 
dlnenfi, cujus erat Praetor, h. e. funimae digni* 
tatis MagiftratuSjde republica, de ecclefia merere* 
tur, regnanteR. Maria, fundavitvirattipliffimus^ 
D, Thomas Whitus, fingulis annis eligantun 
Ifthoc tempore fcholam rexit Gulielmus Dugar- 
dus, Vir ifta arte nuUi poftponendus, quod ex 
ingenti Virorum prseclariffimorum numero, quo- 
rum animos praeceptis fuis, affidua diligentia, ac 
fapienti inftitutione, ad virtutem, pietatem, ora- 
nigenamque dodrinam formavit, compertiffi- 
mum eft : & fub illo tres Proniagiftri , finguli 
fuarum claflium Praefedi* Has omnes non nifi 
(eptennio emenfus eft nofter Bernardus, utpote 
in fuprema per duos trefve annos moratus, quo 
felicem iftam, quam flagrantiffirais votis affl- 
biiffet, fortem, facilius & certius abfque omni 
repulfae metu nancifcefetuf . Nee exfpedatione 
fua excidit optimus adolefcens , affecutus id, 
quod meritis debebatur^ Nam fcJlenni eleftio- 
nis die, qui menfe Junid ineunte circa folfti^ 
tiumxftivum reeurric, anno QDIDCLV. a l^fac- 

A 3 fide 



4 D.E.BERNARDI VITA. 

fide illius G)negii, prxvio examine babito, pro 
mote affiftentibus Schoke Pacronis & Curatori- 
bus, fuffragiis colkdis, maxime dignus vi- 
fus eft, qui in numerum JoannenGum coopta- 
rctur. Hinc celerl greifu 8c eadem animi exal- 
tatione, qui alii opima pr<edia in ban'editatein 
rclida adituri funr, properat Oxonium, & poft 
unam aut alteram feptimanam in cenfu Schola^ 
Ttum^ uti loquuntur, Collegii fupradidi, rite Sc 
|uxta formam (btutorum, relatus eft, pofl: tres 
annos, ut illic ufu venit, in verum & perpetuum 
Socium adfcifcendus. 

Percommodum accidit ex ifti longa, quam in 
Scholi traxerat, mora, quod nemo ab artibus, 
quibus ^tas juvenilis informarl debet, paratior 
aut inftrudior ad Academiam accellerit. Lin*- 
gaarum enim Graeca; Sc Latinas elegantias, 6c 
idiotifmos callebat : in Ciaflicis Autboribus ver- 
fatidimus, nee erat Ebraice ineruditus. Stylum 
pro modulo aetatis accuratum fatis, frequent! 
ufu Sc exercitatione, dimi Latine fcriberet, fibi 
formavii;, carmenque concinnum bene norat 
pangere : ( etiam ad extremam ufqne aetatem 
epigrammatibus indulgens, lepore, lalibus, imo 
& interdum acnleis pungentibus, refertis ) licet 
poefeos veneres blanditiafque, quibus juvenum 
animi irretiuntur, toga 8c pileoindutus^ mox re- 
pudiaverit^utilioribus Hiftoria?, 8c Philologiae, & 
feverioribus Phik>fophiae ftudiis quam maxime 
intentus. Gnarus vero, defidiam eflfc vel opti- 
.fflorum ingeniorum peftem, dotefque animi^ 
€jnas ;n7t nafura infevit , aut felix difciplinae 
cultiva exdtavir^iixa flacceicere Sccomunpiib- 

lere. 



kre, h^oc induftrii, ilium vel ikitarum volfip- 
tatuflj, quibug novus mend, vigiliis, affiduale- 
dioa^, bnp, e3que,intenta,meditationedefati- 
gatiE, infuiiditur vigor, abforptaeque vires mo^ 
derata reltxatione de novo redeunt ^ rariori 
ufu expugnar'e, quafi folenni facramento obftri-^ 
dus, Deo duce, & opitulanre divina gratia, fe- 
rio admodpm in fc fufcepit : quod honeftum 8c 
pUne heroicum fobri« & laboriofae vitse propO- 
fitum ad mortem ufque iiitegrum & ill iba turn 
fcrvavit, 

Qualis veroeflet Acadetniae Oxonienfis ftatiiS 
illo tempore, raptim & <^^ ^^ -ara^^c^^ liic me- 
morareoporret^ nequeenim pluri bus' opus erit^ 
cum id nc Bofpites quidem, vel reruiii noftra- 
rum paulo curiofi, tiefcire poffint* 

Doliii^miitomnes boni, quibus faius St ekidl- 
ijlatio Academiae cordi tLoitx fuerint, Collegio^ 
rum Ptxkdtos & Socios plerofqae omnes, eb 
quod fidemfereniffimoRjegi, Caroio primo, da- 
tam ejurafe noluerlnt, a Vifitatoribus Parlamen^ 
ttriis vi irmata GjdGtos^ iifque, contra omne |u3 
SthSj aut Pi^esbytetanae fs£tionis Miilidros, aiit 
kStx Indbpetldeittium faiKDres & aate(ignarios 
{uShStoi ^ Qon enim aliter^ecclefiam Anglicanatrt 
. pefluadaiidam effe, nili purgatis Academiis, ben^ 
voimt tiaibtuii ifti homuapiones : facrum patri-^ 
monium, olim Deo & Ecclefi^.fub diro anathe'' 
Itnatje confecratum, facrilegis dudum iti prae- 
dam joefiiflib : Qrdjtiem Epilcop^lem (ub impio 
piefjftis EiSfaugelu^s ^ fioit>a reformatioms prfe« 
tett^ c^ntwxk ^Q^ imot efficerg 

potok, fisdiiaduffl t xiovam Thcologlam, rc" 

A 4 iia^ 



6 D. E. BERNARDI Fit A. \ 

MSti veteri, ex Concilibrum canonibus Patrum* 
que fcriptis haufta, e compendiis & fyftemati- 
bus introdud^atn : haerefes ubique apud plebem, 
iftiufraodi verfutiis maxime oonoxiam, pulla- 
lafle, aliafque infulfas opiniones, veritati Cbri- 
ftianae & veteris Ecclefiae fidei adverfantes, pa- 
latn propugnari : multos denique in utrifque 
Academiis bac pefte afilatos, quafl ecftafin paf- 
fos, &c religiofa iafanid flagrantes, de fe mag- 
nifice fentire, tanquam ccelefti gratia dooatis, 
caeteros omnes, tanquam profanos, & ab illorum 
in facris confortioarcendos, averfari: hincfuos 
conventus feorftni agere, Euchariftiae facramento 
per plures annos tarn in templo B.Mari<€, quam 
in quorundam Collegiorum facellis penitus in- 
termiflb. 

Et fane de religione pariter ac vera folidaque 
erudicione adum fuifTet, nili iiorum conatibas 
interceffiflent pauci generofioris indolis & mo- 
deratioris ingenii, quibus fupcrciliofum hcjc, 
fanaticiim , cetricumque hominum genus ma- 
xime difplicebat , & quorum potimmum ia- 
tererat, turn ut Juvenes, illorum fidei &difci- 
plinae commifli, ab omni impurorum dogma- 
turn labe intadti, ad fobrietatem faperent^ turn 
ut rejed^ novi ifti fraadulent^ue )uventutis do* 
cendae ratione, exquifitam rerum cognitionem 
in omni fcientiarum genere acquirendi defide- 
rio & ftudio ufque tenerentur. Hac ex parte, 
inter caeteros pariter felices, felicem praedicabo 
Bernardum noftrum, qui Tntaremj uti appelia- 
mus, virum dodum & fobrias mentis, Tbomam 
Wiatum, jam a multis annis S. Theologian Pro- 

feflorem. 



D. B. BBKNAK0I VtTA. y 

fefforem, & Ecclefiae Cathedralis Sarisberien& 
Praebendarium, tunc Collegii illius Socium, au*» 
fpicato fortitus eft 5 cujus prudenti confilio, in^ 
ftitutionibus, & praceptis repetitis. fecundum 
Deum, ingentium iftorum, quos poftea admi- 
randd induftrid fecerit, in ftudiis progrefluum 
initia debet. Tanti eft bonos fapientelque Ma- 
giftros reperire, quibus non parum cedit in 
gloriam, a Difcipulis fuis interdum ftiperari. 

Ab bifce laudatiflimis aufpiciis nihil, nifi 
grande & maxime laodandum, exfpedari pote* 
rat : neque banc fuorum fpenii aut exfpedatio- 
nem fruftratas eft. Hoc enim ftadium faufto & 
refto pede ingreflbs, magnis continentibufaue 
grefiibus ad metam contendebat, nullo obtta* 
culo, falebris nuUis (iftendus. Quid autem in-* 
defeflk induftriae, fi arte, methodo, judicio ad« 
juvetur, poteft efle inaufum, inacceffum, im- 
pervium ? Jam fefe accinxerat nofter ad feriam 
accuratamque Scriptorum veteris Grxciae 8c 
Rotnae, quos Critici hujus & fuperioris aevi, 
ope codicum manu exaratorum a mendis pur- 
gatos, aulmadverfionibus & commentariis illu* 
ftrarunt, le£tionem : Pbilologiam enim & poli* 
tioris literaturae ftudium deperibat, magnorum 
Virorum, quorum famam semulatus eft, exem* 
plo incitatus. Sed nee anguftis Latii & Grasciae 
limitibus ingenium illius erat coercendum. His 
enim pro tempore reliftis, Palaeftinam, Syriam, 
Arabiam,iEgyptum, mente avida & folerti, licet 
tnufeo affixus, peragrare libuit t quarum Hnguas 
non fuperficie tenus, aut leviufcule & prirais quafi 
labitsdelibatas^maximolabore (ibircddicyt fami« 

liares* 



S 0.E.BEKNAKDI VltJ. 

ibres^ Poftea vero ad ftndtQOi fcientiairuo} M^^ 
tbematicarain potent! genio rapiebatur ( quarum 
^morem magis tnagilqae crevifle crediderim, 
aim ingentem iftam liDrorutn Arabicorum Q)\k(^ 
dem argnmenti, pulcberrime & accurata oiatiu 
defcriptorum, turn in Bibliothcc^ Bodleianae, 
turn fui Collegii, Arcbivis, cc^iam iibi coram 
oculis obverlari comperiilbt. Ha$ ut facilip$ af- 
feqaerctur, in difciplinatn celeberrimi D- WaW 
Iibi, qui in fuis aedibus privatis ilium aliofque 
hiCce rayfteriis initiaverit, fefededit, donee fu* 
peratis difficultatibus, quae tyronibus folenc ob' 
.|ici^ proprio marte & ingcnio, quicquid ad in^ 
tegram Mathefeos cognitionem pertinuiflet, hoc 
luniine fuperfufo , & ex WalUfiana face ac-^ 
ccnia lampade, feliciter inveftigaverit* Magifter 
in artibuf Aprilis XVI. anno MDCLXII. pro 
siore Academise contlitutus, nia^s magifque 
Jndarefcere coeperat, turn ob ingenium fublioie, 
^ jicujtum, ad maxima quxque aptum, omnium^ 
que difciplinarum capax, turn ob compoticps 
placidiffimofque mores, quibus k in amorem 
he admirationem familiarium fuorum ii)(inua-' 

/vi£. 

Anno M. DC. LX. VII. Procurator AcademW 
jeligebatur. Is autem, ut in gratiam exteforum 
hoc addam, non parvi honoris dignitatifque 
annuus magiftratusHsO: 5 cu)u$ adipifcendi (hi- 
dio, dum Viri ingenio, vifitutie» & polifiipH Ute-^ 
ratur§ praeftantes (neque eQimdiiSmik$& htice 
praeciaris dotibus inornati, illo tempore, quo 
fufTragii jus in Comitus, hac de caa3 calatis^ 

tKonibas fimul competebati i^fe notnero Can- 

didatofum 



D.E.BERNAKDI VITA. ^ 

didatorum ingerere aufi funt) olim incende-. 
rentur, in varias partes faepenuraero, prout ia 
ejafmodi promircuis eie&ionibus ufu vieniro; 
folet, difceflbm erat. Inde tumultiis indecoreSi 
enati, acerrimse contemiones, mutuae exacerbd- 
tiones, odia, aliaque mala, quibus publica? fa- 
cri iftius feceffus , mufis ftuaiorum(]|^e cjuieti, 
pxx:ul omui ftrepitu, deftinati, pax periclita- 
retur. Ad omnes vero ha fee prenfationes , 
tot incommodis gravidas , tollendas, litefque 
componendas, fereniflimus Rex, Carolus pri- 
mus, beatae memoriae, pro fapientia fu5, &mi- 
rifica erg;a Acaderaicos bonitate, confilium & 
methodum fuggerente reverend iflimo Viro, EX 
Gulielmo Laudo, tunc temporis Epifcopo Lon* 
dinenfi, qui apud ilium fumma pollebat gratis, 
Cyclum ex viginti trium annorum periodo con- 
ftantem, in quo dignitas ilia, quam bini pari 
poteftate pr^editi unoquoque anno alleqliuntur, 
omnibus CoUegiis, habitaStudioforum, qui in 
illis aluntur, rationc & numero, ftatis tempori- 
bus, aut rarius aut frequentius allignatur, A. C 
CDIDCXXIX. fieri ordinavit, ia omne sevum 
duraturum. Hoc vero tempore, facultas no- 
ttiiflandi unum e Procuratoribus, juxta iftius 
tabulae, Regia authorkate fancii:^, & ftatutorunj 
inde pendentium normam, penes Collegiijoan- 
nenfis Praefe^um & Magiftros erat, qui pndiis 
. fufFragiis Bernardum noftrum ad raunus iltud 
egrcgium promo verunt : quo fumma cum fidei 
& diligentia^ laude fundus eft, 

^k>n multo longe poft depofita Procuratorias 
dignitatis infignia, viz. 9. Junii M.DCLX.VI1I. 

Bacca- 



/ 



lb t>,E,BEn.}^ARDI VltAi 

Baccalaureatum in facii Theologici capelTivit I 
quo gradu & titulo, cum ftatutis & voluntati 
Fundatoris fai moretn geffiflet, diu contentus 
vixit, eaque fuit modeftia, pene inexpugnabili, 
at, non nifi poft mulros annos, ad fummos 
honores in ifta facukate confequendos afpirare 
vellet. 

Vergente ad firlem anno medB hycnie, vii. 
menfc Decembrl, fpretis fufque deque habitis 
forti animo diflicilisadmodum ac periculofx na- 
vigationis moleftiis, ftudiorum caulk, Lugdu* 
hum BataVorum fe Contulit, turn ut ingentem 
MSS. codicum Orientaliunl, quos Virorum Ibm- 
morurti, jofephi Scaligeri & Levini Warned, pie-^ 
tas ultiniis tabellis legaverat, copiam coram in- 
fpiceret, fedulaque irianu traftafet, turn etiam, 
& praecipue quidem, uf f V. VL VII. libros 
Conicarum feSionnm Apollonii Pergxi, quorum 
textus Graecus plane deperdicus eft, in codice 
Arabico apud haeredes Viri prseftantiflimi. Ja- 
cob! Golii, qui ilium cum multis aliis quantivis 
pretii in Oriente, omnium fere linguaruiti Afia- 
ticarum, omniumque argumentorum diligenti 
inveftigatione & maximis fumptibus acquifive- 
rat, exftantes examinaret, Ille ab iifdera per- 
quam benevole exceptus erat, qui pro certo 
edofti ex ingenu^ D. Bernardi confefSone, hunc 
efle praecipuum itineris iftius fcopum, codiceiD 
ilium illius arbitrio omni cum animi facilitate 
& promptitudine permil^re 5 trefque illos librcJS 

f Sepcem hi libri in linguam Arabicam converfi enux tempore 
AI Mamonis. Ita Cregorius AbuItJuuragius ia Hiftoria Dyoaftlar(iiD» 

defide* 



P,E.^EKNARGI VITA, ti 

(}efkler^tos, una cum iigurarum delineationibus, 
accuratiffime exfcripHt : hoc confilio, ut cum 
yerfione fu^ Latini & commentationibus necef- 
fariis, tarn ad reparandum grave iftud, quod 
Graecis Uteris aut temporumv edacitas aut bar^ 
baries intuliflet^ damnum, quam ad emendan- 
dps, (i qui ex feftinatione aut ignorantig Arabis 
tnterpretis admiffi fuerint, errores, Oxonii ad* 
verfis paginis ederentur. Sed multa, quo mi- 
nus eSedum daret, quod magno animo conce* 
piffet, intercell&re. An hoc D. Chriftiano Ra- 
yio fuboluerit necne, plane incertum eft. lUe 
yero palmam banc, five aemulatione abreptus, 
iive laudabili fupplementum hoc primo edendi 
defiderio incitatus, aljis praerepturus, tresiftos 
libros, a fe Latine verfos, & Carolo XI. Sueco^ 
rum Regi infcriptos, KiloniA.C. M.DC.LX.IX. 
publicavit, Omnino enim ignorafle videtur, 
eo(3em libros ab Abrahamo Ecchellenfi Latine 
y^rfos, &elucidationibusfuisilIuftratos, Virum 
dpftiffimum, Alphonfum Borellum, Florentiae A. 
M. DC. LX- I. curdfle edendos : de quibus in 
Angliam advedis hoc judicium redimme tulit 
f Vir fubtiliflimi ingenii, & in fpeculationibus 
Geometricis bculatiiiimus, D. Ifaacus Barrow, 
Mathefeos Profeitor Canrabrigienfis, Jrahs m- 

ram in dtffonehdu Afpllonijxnis demonfiratiom*^ 
bus liccntiam jiht arrogajfe^ ut^ote iptibus cum me- 
thodoy qna tn prionbus libris Grkce.exjiantilmf 
ntetidum ceftfmrat m^gnus ill^ G^nfeira, mtlU 
pmilitHdo <^ cognatio jnten^edit. Cum vero am* 



mt-mm 



f In ^ceris in Hubo mco repoiidsi. 



12 V.B. BERNARD I VITA, 

hx verfiones in manibus pitinium Matliematico- 
rum verfarentur, de textu Arabico, quem paud 
aut inteUigerent aut curarent, ederido non am- 
piiuserat cogitatum. Sed cum Ravius 8c Ec- 
chellenfis, licet Arabice doftiffiini, Mathefeos 
omnino nides eiient, dolendum eft, D. Golium, 
qui id optime potuit, id opus prelo parantem, 
ifiortem quafi in ifto articUlo occupaffe, aut EX 
Bernarduin^ Utraque qiioque facultate pr^cel- 
lentem, omftibufque fubfidiis inftrudum, ab 
amicis^ licet idem olim urgentibus, deftitutum 
fuiffe. Non enim dubitandum videtur , quin 
ApolloniuSj five ab hoc, five ab illo verfus edi- 
tufque,^ It^nge ornatior, melior, & Matheinati- 
corumgenio& ufibus accommodatior prodiiflet. 
Sed trifte illud fatum bifce Uteris iricubat, quod 
ab ignavis delicatulifque negledae jaceatit, & 
plures habeant laudatores, quam fautores & 
patronos. 

AlpUonius autem f odo libros BJemeMtorum 
Commum^ Utpote, quorum arguipenta & fum- 
mam compendio in prsefatione exiiibet, com- 
pofuiffe videtur. Sed ultimus ifte liber in illo 
codice Gbliano aut Raviano non exftabat. Si 
ver6 in aliis, quod afleruit Merfennus, reperien- 
dus fit, ille fane ex iftis latebris, ubi ubi in orbe 
Chriftiano, in lucem publicamerui, mod6 foret 
genuinus ingenii Apolloniani foetus, fpondenti- 
{)v\s Viris <ioQ:i{Emis,' bene merebitur. Ipfi au^ 
tern, quorurnmaxime intereft, viderint 



■^1 < i ■ I » .« 0. 



. f Quod quoque obferv«vit fupra dtatl|S Qp^6m^-^M^IltM 

Re* 



0.E.BEKlfAKDI VITA, t^ 

- Reverfus Oxonium ex ititicreHollandico,' eo 
Jocundiori habito, qood cum clariflimis Profef.- 
foribus Acadettiiac Lugduno-Batavae, aliifquece*; 
lebtioris fan», & fupra valgus long^ eveftis, . 
amicitiam contraxiflet, candidosgentisBatavicae 
more^ rton fine fumma voluptate expertusf, ac 
inde hac quali.quali ftudiorutn intcrmifliofie, 
novo vigofe anirtiatus, forulos intimofque Bi- 
bliQthecae BodleianaB feceflbs diligentiore inda- 
gine excutcre & explorare, codicefque MSS: ia^ 
rioft$ tiotae, & magni in re literaria illuftrandj 
ufdi, penettantiori oculo collates, examinare 
quafi de novo inftiniit, turn m fui ipfius, turn in 
Afflicorum gfatiam t quorum precibus ft per- 
fecilem & perbenignum pra^buit, nulla fere auc 
teftiporis impenfi aut laboris habiti ratiorte, ot 
illorum ftudiis opimlaretur. Hoc autem mrfa! 
ftiaxime conftat, aliquos e noftradbus, ipfius 
oper^ adjufos, infignem ex editionibus veterum 
Ailthorum, fi quse fint integral: & eraendatse, fibi 
lattdem comparavifle, in cujus magnam partem 
iUe erat )ure adiiiittendus. Ab hoc enim tem4 
pore uiianima bac de ipfius Ingenio, 8c judicio, 
ex ufu, mentis attentione, quotidianifque ftu- 
diis aufto & confummatiore reddito, infederat 
omnium animis opinio, ut rix quifpiam hujus 
Jiterattjr* bteriebris erutus liber prius novd luce 
h!c aptid nos dbnaretur, quani ipfius confilium 
fententiamdue rogiffent, opernque, exbiblio- 
thec* BodleianI ruppeditandaw, quamproegrc- 
gi4 IndoliS fu« bonitate, per totipj vitx futur^e 
curriculum, nemlni denfegare aut poterar aur 
volebat, ^ut ore teous aut liieris impioirilfent 

Dc 



14 D. E. BERNARD I VITA. 

Verum de commercio literario,quod cum vicina- 
Tum gentium Viris, dienitate, ingenip, Scerudh 
tione longe prxfbntilumis, per multos annos 
habuit, frequeoterque pro re nad exercuit,poft« 
liac opportunior erit diflerendi locus. 

Circa annum M. DC. LX. IX. cum infigniiTh 
mus vir D. Chriftophorus Wrennus, tum tein* 
poris Aftronomiae Profeflbr Savilianus, ferenif* 
0mo Regi Carolo II. ob praeftantiam ingenii, 
^dmirandamque in excogitandi^ bypothefibus 
novis mech^nicifque ;nftrumentis, ad explican- 
dos coeleftes mocus , aliaque naturas pbaeno^ 
mena, fumma arte elaboratis, foUertiam cook 
mendatus,generalis Regiorum aedi6ciorum Super- 
vifor fuiflet conftitutus^ jam nova negotioraoi 
?nole |n l|rbe principe detinendus, a Vice-Can- 
cellario, donee res ipiius in Aula RegiS firma- 
rentur, Deputatum^ qui iUius a|:)fent4S in ifto 
munere Mathematico obeundo vices fuppl^et^ 
nominandi facultatem impetravit : ille vero U 
Bernardum, quo neminem aut digniorem, mar 
gifve idoneum, aut Academic a(:ceptiorem no 
yiilec, hac gratia facile quidem 8c citra moram 
dignatus eft. Hinc novus (ideralis fcientias ip- 
fius intimis medullis infigebatur amor ; hinc il<^ 
liii3 excolendae accrefcebat ardentior cupido, & 
intenfius ftudium, quo magis turn faqiae jam de 
^fo fparfs, tum Academics honori, publicis Prae^ 
ledtionibus ex officio & pro dignitate refponde^ 
ret. Qpibus ktis auguriis dufti. Amid juftasi 
in fe aluere fpes, quod cathedram. iftam Matbe*. 
tpaticam, ceQeqtc D. Wrenno» ille jure fuQ p^ 
r^terac meritis tandem effeC poife^ur^s^ In? 
^" ' ' ' "^'" ^ '" "" * ^crins 



D.E. BEKNARDi VITA: 15 

terim tamen fe folenni profeffipne .& voto 
Theologize ftudiis, factifque Presbyteri fun- 
dionibus, coQfecratum fuilTe non dememi* 
niffet. '* 

Vacante aatem , (i vocibus juris nodri muni* 
cipalis uti licet, A.C M.DC. LXXJL per mor- 
tem Presbyteri, animarum curae ifthic incura- 
bentis, Beneficio Ecclefiaftico, in ProvinciS Sur- 
reieiifi fito^ annui reditus fatis boni, cujus Pa- 
tronatus ad Collegium Joannenfe plerio jureper- 
tinebat, a Praefide CoUegifque fuis eodem doiia- 
tus eft^ quod & gratanter accepit. Mox exeunte 
anno, h.e. proximo Februario, utnos pro more 
Gomputamus, D. Petro Mew, ejufdera Collegii 
Praefefto, ad Epifcopatum Bathonienfem & Wei- 
lenfemevefto, ab ipfo quoque, cui illius pietas, 
probitas, caftigatiffimi mores, reliquxque exi- 
miae mentis dotes erant pridem cognitiflimae ^ 
in alteram e Sacellanis domefticis D. Bernardus 
cooptatar, inde opimum aut Sacerdotium aut 
Canonicatum in ifta dioecefi aut cccleiM Gathe- 
drali, fi quando vacaverit, adepturus. Nee 
fane aut certior, aut facilior, aut honeftior dig- 
riitates minores Ecclcfiafticas procurandi metho- 
dus hie apud nos habetur, quam favbre & pa- 
trocinio Epifcoporum. 

Ita omnia ex voto fucceflere. Sed pro hu- 
mane mentis inconftantiS, inccrtifquc rerum, 
quae fsepe ftant in praecipiti , & par v^ulis incli* 
natae momentis nutant, vicibus, ab hoc placi- 
diilimo animi ftatu mox dejefkus eO. Omnia 
enira haec erant relinquenda, aut fpes muneris 
iftius Mathematici^ad quod tantopete anhelabat, 

B D. 



p6 IX^BEKNAKVI V17A. 

&« Wi^no jfite)im ccfittrb^ pidne Jibdicands* 
NTEqbe ettirfi ^r itatiitta f'umktorts, qoi ftvij 
Pra^ottbus T)iiHtehi. digairafteita s mBritirque, 
five Ecdefiafticurn, five Civile, five Acadetrii-^ 
eom, lic^bod Scienttis Mathematkis &dalit6te 
fmjm ^lurtratidii jfrbVAfiiidirqae • vacarem, 
»alHs aliis coris ncgoriifve'diftradi, pemtiisin* 
terdixic^ iimnV nirifoud ultima fex ^menfes fnii li^ 
eet. His)qiEifi dngouits conftri^os, aniiti ipkn^ 
dubiM) 'mfhi'pn^^ai^iiritni ilk, qitelni ab ine* 
unte |uvertttitc tJoftrS corttra^eramus, amidtii, 
rem adhtsc mtegratn propoTuit^ iit iqcitd melius 
cattt jufti fapieatiae laude eflct faciendum^ libra- 
tfs altcrtttrimitie reruni *lBc circumftantiarum mo- 
iftemis^ cciifufcretun Mibi vera non tonga can* 
ftidtatione^bpusefle videbatur in re adco mafni* 
feflsi r dixi igirar/moleftara illamdeProfeffione 
IJ^thematica nanciftrendi cogitationem ftatim 
fcbjfci debe/e : ce^tam f utunr d igni tatis Ecdefia- 
ftiCce & rfei finniliaris eugcridae, fide m^tfirno- 
nio -ccJnttabetido cogitaverit, fpera inftare : fe 
moderam ropibus auiftum, forori, oonlbbrinis 
fiiis^ tiHifqwe bpisfuae ibdfgfe, inde rmlius pro- 
fpedufutt} : publicasPixifefiiones, umm aut al- 
Kram, 'abfque duris cjufmodi cbndicionibus , 
proximis vacationibus, pofthacpolfe bbeineri>: 
hinc qao(5Qc facerdomlis officii partes impleiidi 
felkem bpbrtunitateiii^oblatum iri, facrarura- 
q\ie lirefarum ftodinm &' genio ScidftiTuto viRC 
long^ fore obnvenitnitius. Replica vic^ hoc Pro- 
jfeifofiiim munus magno hanori fibi fururum : 
penfioftem ex pr^diis, qitie Profefforibus fo- 
vendis manificus Fuudator conccflerat, excre* 

fcentein. 



D..E. BEKJfAKDi VITA i; 

icontcnr^ iibi:, lakemt sVitamixosHbeifii adnro^ 
abiitidfe fuf&cere s ft in Academid; cum dignitate 
Qtiot potitarutn : negotibfam totam ibAidio di& e 
in hac qiaietiffimi mulanim. (bde,. prasul onoai 
tumi^a koDOKiiDdifve^ qnae dignitates^Ecddisbr 
ftic^ fecumtralwEit, potiias: hie coafeaercondute 
cfie r £ertru(}qua. i^ i&eris) vvax ^laciuiq, qp^tttt 
ajirunde in urbcbos aulifve PrincipumSt £pifco** 
porum, petendniia. DifcelSiCy arpiaienr|s n 
hec arnica collDGaitiond u^tro dtroque dn[iai cuta 
mgehiia liberate agicatifi diforuffitqw^nondiini 
auc his tm rlUs tvidul Pofl'.biduuni^. .m mple 
meminiT appd fe^ firaiidkfie ftotosbai.^ oami^ 
Gathadrx Afliiicxnamics dignttati ipbftponerei* 
Id reri6 volentiiaqiTui) qoid^n, niec otnnino itP- 
vjtus; cum fibi ipfc paacuiflbtcc acjbemi poftea 
negledi coniildi dero f^nimidir^iCc^iiiqiendhfts 
ergo illuftrKfrmis ¥ipis^ qsuDir EX'Sairiiius; icU9h 
rum il^atutorumiPatrofiiios 6c Proiedoces conftir 
tuerat, quibufque folis Slain Pre^efTcoreS' digehi- 
di faculcatemcampeterevohierat,€orund6m3Cii& 
fragia, 5c faciliime quidem, ciim. neaio^ amnios 
interceflerit, adeptus fift. Qp6' v«r6 liaepcab 
Exteris, quorum prxcipue in gratiami bi^viciizh 
lum hunc d.e viti I>:Bernardi€OdiEnen£ariDlui]i 
Lat.iu^ fcribo, melius intelligaDtur) lUDm abs re 
fortafse alienumerit qusedamde iQis.Pl*ad)ediioni> 
bus Sai^ilianis bic imnniicere : a quifaus^felceiz]^ mi 
qmoquc a noftratrbus , ' fi sequum: ScTiS&um co 
lant ameotque, digreifi^ liasc, mi ^^^ facile 
condonabitur. 

Vir maximus & omnium fectrlorum raemoria 
digniffisuiis^ D« Uemdais Savilijis:,. a Jacobo, 

B 2 primo 



t% D. E. BE'KNARDI riTJ. 

primo Britanniarum Monarcha, equeflri digb^ 
tatcornatns, prafuo erga Patriam, erga Aca- 
demiam Qxonieofem, &c erga bonas lircras affe- 
ati:& amore,. diias jfLeHuras^ ut appeHamifs, 
Mitbematicas^ alteram Geometriae, At^ronomiae 
altdraih, iftis fcmtitiis pFomovendis propagan- 
difqtie per Atigliam, iiD6& per univerfum or- 
^m, deQinatas, reditu fatis laaco licet jam in- 
fra priorem cenfum £c aeditnatidnem fubiidente, 
anhno plane regio , pro fapicncia fua fundavit, 
ut cum caeterae artes & difciplinae fuos pridera 
Teperiffent Benefaftores, bae homanointellc&iji 
perficiendo inaxime habiles, ufibufque vitse mi- 
jiflimae, di?bito patrocinio non deftituerentiir. 
Quantum verb ab ifthoc tempore de hifceliteris 
doftiffimi ProfefforeS^SavfliahB, aliique Angli, 
€X hac pra^nobilrinftituriooe ad.feveriorem ex- 
filoratibrcmque illarum xukuram laudatiffima 
«mulationeaccenfi^.meritiii3erint, cruditus or- 
-bis dudum. agnovit, & ipfa fatebitur invidia, 
•utut parciilima bene merentium iaudatrix. lit 
tTero idond bomine? & hifce prxclaris muneri- 
bus pares in omiie aevnmlibi fuccedant neque 
quiCpiam ignavis aut ineptis fadione, jTecuniis, 
malifque artiboshafceeatliedras-occupandi, in- 
•que illas irrumpendi, prittextus rclinquatur, id, 
quantum humana fag<^citate;tpraeca veri poflit; ;ii- 
ht njaxirae praecavenduiji e foa pljjrimum incc- 
Telle.duxit. Satis enim compertum iiabocrat 



^■Kii * ■ ■ ■■■ ' . 1 i>ii pi ^ a « j > 



+ Fknc/atio duflvum LdhraYhm 'tndijc'iflms Jjidtheimtws per Jf* 
Savilhw^ Colle^'il Mertopcr.fis CkprJe^i^pihlkata ^ ctwjumata in 
vcrerabU't Dotno Coin>ocat'mis A D.Tvf-DCfXf X. Augifli XI,^ Vide 
(AppeudiceiDi adfOOrpttS SucucoruxuiMidiLjJiux Oxo^icnGs, . • . 

* '^ in 



D.E. BERNARD! Fir J. 19 

in omnibus fere publicis Comitiis partium ftu- 
dium fepe valuifle, contra qaam jus poftulave- 
rit : judicium afife(9ibus corrumpi, & fententias 
non poaderari, fed numerari : (nee fortean me- 
lius aut fentireaiK ominari aut potuit, aut vo- 
luit,de quibufdam proraifcuis Academicorumde-> 
dioaibus, in quibus juvenes & cercbrofi ^ in-^ 
cauti iaterdum dominantur.) Ideo dc Elcdo^ 
ribus, in quos nullae ejufmodi fufpiciones caderei 
poffaat, conftituendis maxime erat folicitus. li 
auteii erant illuftriflimi Viri,v qui in muneribns 
publicis prsecipuae dignitatis auc in EccLfia aut 
ill Republica, pro tempore conftituti fuerint^ 
quos licet hifce fcientiis prob^.inftrudos fore 
nullatenus exiftimaverit, tamen hoc fibi habuit 
perfuafiilimura, ea cautione ufuros, ut neminem, 
nifi rauneri, quocl ambk, omninoparem, a Vi» 
ris, illarum callentiffimis & omni partialitate ac 
malo affedu vacuis, commendatum laudatum- 
que, praeficiendum curarint. Quod hadlenus 
optima cum fide & fummo fuo honore, pariter 
ac D.Savilii, fecerunt, Sc in perpetuum, ut omi- 
nari fas eft, faduri funt. Sed prarflat nobilifli- 
muin Fundaeorem hac de re in fuis ftatutis loi- 
quenrem audire : quorum feftiones V. & VI. ni^r 
rai:um de Eleftoribus . & Eligendis, ut illius far 
piencia, munificentia, immortalifque cura • de 
fubftituendis in locum defandorum aut ccden- 
tium aliis, qui eandem provinciamornarent,five 
fint indigena?, (ivq quocunque fub axe nati, cla.- 
rius elucefcercnt, ^ex inedito cx)rpore ftgytutorum 
S^viliaQorum hie apponam. 

' • . * '. . . V • 

» 3 ^ V. 



Hos Prcfeffores fw Lxdkorcs iOrdhf4^ , Jiatu&^ 
€^ dectmo fart i^rpetMis te^poribiu elfgeMt<Us 
ex h00fiuikus h^ns famje, C^ cdftverfationh hs^ 
mflx^ .€X qH^Hifqu^ Natmm^ orUs Chrifiiam, & 

fia prtMs ex ArijiaUlis .^ PiatMis frmibus fu^ 
riare PhHofof^Of, in MafhemntUis ig^uHijjim 
fint^ MdjunSa mjejdiocri fditm Qrsndt lingH£ cog- 
pitiant : ^ £t4tu ad mimfnum anmrMm T^ginti 
d^ fex. Et fi Angiusjuerit^ viflo^ fii ad pfittimttm 
in ar^ihnf Magijier^ qui fim uUa diffte^fastiame vii 
t&mporis vei lexercittifrum Schoi^corum^ gr^dum 
Hlum Ije^itime fufvef&rit : q^amccnditionem in ex- 
terh nihil fmoror. 

> 

^ VI. Dt Eld&orHmif & EleStime : de adwif- 

Jione ^jier amenta EkHi. 

HorumpcrTB PrafeJforMm^ - rcj&rvau wibi ea- 
rum n&minmoue^ duraaiLe mta mta ^aturali , fe^ 
fnta^ fhortem ^ iiheramdcSiomin (&* diffc/Hio* 
^tm^ tpioties 't^acas^int^ out earum alter quocHUr 
\que m^do ^acaverit, csmmjito his novmt iUvfir^^ 
^fintk Viris^ qui fr9 Ufn^re fuerhtt z^ jArchiepif* 
\copo CantHoriepfi^ Cuneeilatro Angli£, fivt Cn^iidi 
inaigni SlgUli^ ^Qufcdi^xio Univerftatis Oxm* 
l&pifii^o' Londfifmf Principali $xcreSari/> Domiui 
Regisy Qapitali jHjiitijiriff ad placitSi MfftSM Reg£ 
f^ffenda , Jujiitiario de Banco , Capitali Scac^ 
• .' ^i r carii 



1XB.BKKKARB1 Vl^A at 

in c^nfiium Vic^Joan^t^ll^pi^ Oniv^tfiPatis Qoc^n* 

tn^rum^ hr^H^f^ €^ pa£tjli9wiM^ ad diAoj;^ Br^^fi 

Ad J^c€*€aHcdhpii autfm m$mns p€K(if^ebit^ va* 
iKSftAe (fHattt^ufne de cmfi^ frefkjjifrii dk^Jns^ hcp^ 
tp$am eil^ fieri c^^Mode fn^t^rit, J^mfnh E(^a^ 
rihns de %Mca^hne Jigmji^are^ iifdemqw^ {n finish 
trader e tenor em hnjus fiatuti d^ fr£c^entis. ^h\ 
vel imntedUte ad eleciionem navi Profejforis^ JHX" 
fa covdUiones ^ qttaHPates pr^/tatatoj^ friscedantj 
^'de idonea Pra^ffhr^ fiatim frinAieri poterit : 
vel p»tmiy fi ipfis it^ videbipHr^ exfpe^ent ad alt* 
ifuod ^mpHs^ pHti^fex vet ^Sto. ptenfium^ dut»iinn\ 
fiif ad ext^ras natien^s opera ^ ailigevti^ Prin^ 
cipalis $e4r6tarii^ vel aliaj^ mi}Jis^ h^ielligavt^ ^* 
trupt in tranfn$arinis %)mverfitatil>m^ vcl extra^ 
pr£fla»s aliqiits Mathematicm pojjit hnc ngjtris c4>U'* 
ditionihfis pratrahi ad faciendam PwfiJfianeP/ .« ^ 
ad f)anc rem fuffiptus jfkppeditentHr e:>i troViMtibMi 
vacatioaum. 

Ilhjlrijfimoj autem Darnings auam JkuviiHis^e 
exoratos velifn^ Ht five ulh refpe&n 'depeudevti^^ 
fine ulto difcriniihe Univerfitatum out Natianumf^ 
eos folos eligapf^ qn^s maxime idi^eop c^ediderinf 
fid iltud Pffinus oheu^dum^ at que p:a$im expeditk 
eleiiiane^ Infiruwentum pHhlimm i»de fiiriJuLeMifiy 
^d ^mverfitatem^ qnnm primHmillis ylf^mfuml^ 
tr0»p^it4iff4^Pf. 

B 4 Cujvf 



22 D.E. BERNARD! VlTA, 

Cnjus fic eleSi ^dmjjionem volo ^ fiatuo ftri 
folenniter in Domo Congregationis per Oniverjit^ 
tem.y fiatim d^ immediate poji InflrHmentum prd- 
diSum receptum^ cejpmte legitimo impedimentOy 
Pr£jiitis tamen antendmijJionemJHramentis defers 
vandis jiatiUis TJniverfita^is^ hocqne fpecialiJH" 
rameftto ': Ego N. eleSus Geometri£ vel Ajironih 
mis Vrofeffor^ juro me Jideliier pro meo pojfe oh- 
fervatHrum omnes ordinationes €^ fiaiuta^ mufins 
d^ officium mtum concernentia^ ficut Dens me ad^ 
JHvet per Jefum Chriftum , hoc facrofanSo Evm-^ 
gelioannunciatum. 

Sed ad D. Bernardum redeo, qui ex vigore In* 
ftrumenti (igillis illuftrilliraorum Eleftorurn rau- 
niti, Oxonium redux, ftatim a Vii:e-Cancellario 
in Domo Congregationis Magiftrorum Regen^ 
tium 9. Aprilis M. DC. LXX. III. juramentis, 
qux leges regni & ftatuta Univerfitatis & Fun- 
daloris exigunt, prius prgeftitis, folennem ia 
modum adtniffus eft : cui admiffioni & D. WaK 
lifius & ego, amoris noftri teftandi caufa, inter- 
f uimus. Quo vero tempore, quod paulo poft 
fecutura eftj pro more, Cathedram confcenfur 
rus, dradonem inauguralem habuerit, . D. Vice^ 
Cancellarius, Dodores, Magiftri, reliquaque 
pobilis Academicofum corona, denfo agmine 8c 
confertim congloba to, adera nt, quern dum de 
Jaudibus ^D< Savilii faGundlffime perorantem 
fumm^ cum dele^atione audiyerint, . novi Pro- 
ieffori&ingenii nitorem Scfolertiam, eleganfque 
^ difFafum dicendi genus, non minus, quam iftar 
rum fcientiarum, quarum jam publicus Magi- 



Z>. E. BEKNARDI VITJ. 13 

ftcr conftitutus eft, cognitionem fummis elogiisf 
certatim & imp^dio concelebrirunt. 

Circa hoc tempus de edendis veteribus omni-J 
bus Mathematicis nobile 6c nunquam fatis lauif 
dandum confiltuni apud Oxonienfes jncaluit, 
promoventc fummo Viro, D, Joanne Fello, 
Decano -^is Chrifti, & Epifcopo Oxonienfi- 
cui ret Typograpbicae in ilii Academic magna 
& pene nova inftauratio, nitidiffimis elegantiP 
(imifque omnium linguarum charafteribus, ope 
Viri do£kiffimi, D. Tbomae Marelhalli, pirocu* 
ratis, ii non unice, feltem maxime debetur. 
lUe propagandis bonis Uteris indefefl^ indu- 
ftria, & animo plane laudabiliter irrequieto, in- 
tennis, qui novam quafi Academiap fatifcenti 8t 
pene expiraturae animam paulo ante infudiffet, 
Programmate edito, Magnates, Praefules, cxte- 
rofque omnes, qui de Veterura fapienti^ & do- 
ftrina rede fentire noffent, ad patrocinium tanti 
operis, non abfque maximo impendio confum^ 
mandi, in re nimirum ardua, & quae collatii 
mulcorum fyrabolis indigeret, obnixe inviravif. 
Sibi autem maxime Concordes habuit Profeiforefe 
Savilianc^ 5 ( hifoe enim inconfultis quippiani 
ejufmodi aggrcdi cogiraviffe nimis fuiflet te^ 
merarium) qui opem fuam benevole admodum 
& ereftis alacribufqoe animis obtul^re. Tantac 
molitionis Idcam animo prius format it D. Ber*- 
nardus, & colleftis omnibus vetuftis librorun^ 
jftius difciplinae, quotquot ab inventa Typogra- 

Ehia exftitiffent, eilitionibus, & deinde referatis 
ibliothecarumy praefcrtim Bodleianse & Savi- 
Ihm. fpriniis, inquibus codices MSS, five ha- 



$4 D.RBEKKJRDI Vl7A. 

^(OUIS inedttt, fire dim editi, ut illi primi qgn 
vaque lace dooareotur, hi vera epKndariores 8« 
arotfCiore cultu prodirent, eofdem aniods pro 
V9fi4 feculorum. ia quibus (iaguli floruoic/^ 
pro argumentorum, quae tra^ahanr, concenta 
in lotidkm claiTes di^^^inxic digeifitque, quo cutt 
dine ^ ferie ^fienc in lucem prodoicendi. Rei 
](kA iioQ erat parvi t^tnporii Ant lat>oii& \ 
ffd qua? &pe fieptus retraftari m^ita eft. Ei 
faa^ its omnibus in nnum eompieieum ca^ligeiw 
dis Yix unius ing0nium afit i^duftfla fufieciiTe 
yidsbitun Tandem ergo rclcftis, & de jiovo 
e^cp^ratis, $c ad incudem revocatis primis Col« 
l^anei^ rofltatis, prout meHor ratio di&aflit, 
iddirifque quam plarimis, quorum »otif iapfi alia<^ 
t\m bibUcKh(9carum Catalogi fuppe^iearaBt ] 
Sciiagrapbiam» iftboc tempore reverendi^mQ 
Kpifcopo prius in. manus traditam, & prppe^ 
fftft^ Sc rudiori calaqio depiiSam, poft raulto* 
4flr}P$ ampliatam, quatuorde^imquo volomifia 
i89S>prehenfijrai9, aecuratiffimedelineavit. Hane 
vero duplicidcicaud edere opera preriura duxl, 
lUflj, u? deutiliiSmiiftmsac'raagnificipropoIiti 
ffUil melius conftarer, turn, ut fiquaBdoaufpi-. 
igfttiwa illuKerint tempora, Reges principefqqe, 
f^\ immenfes in aedibusconftruendis & illarum 
tppafatu opef , n^ dkam ip luxu & volupta-^ 
iibp?. pararo fe dignjs, nbcivifque, & quae ciro 
f fliiunt, long* gloriofiua, & non, oi(i pereunte 
IPjiifldo, psriiEunJth monimentiiim, inde aufpidis 
(\i\^ U mttui^emi^ regali; hominum dodaruip 
xndadfla ftd; id pntftandumal^ei^lk provaeatd, 

8utem 



dutem mdius 8c pQtatsticdi)ii8S argutnentis hoc 
eSci poireptsffaaderetur, D. Bemacdus aote £v£^ 
cepcum kor Cxallicuni, <de qtx) ttiQY ^dieeadiuai, 
quantumque comitiodi in coramtrne Literanicn ho^ . 
hQin ex icjafmodi fjowh addcioiiihus £v:{p&Scamm 
dum diet, adenfufus, EMciidem {]£cQptt iJiu(kaa« 
diixn, praenobili fpocimiiiie m6Mo^iitdkipar,sdir 
to^ in quo Ordecus t^MxxSy & jeic adsreifo Latjoa 
verfib cje;pf Pr>Ac/i cjommmtaxio^ Graece & Latiiai^, 
ttua cum doftii&ms Schoiiis & iCoroUariis, /igu* 
ranomque delineadoQibus aocorate 'Cxbibencor, 
hoc modo :ftudiororum anitnosarcoiiipendiarjif 
eluddatictfiiibus, qua? non fernperfdlitilfflifni in- 
Yedtoris meci£eQi Tcopumqae liene explicatit, 
(otimes aiim faas Eiididecn fe fuis nrerbis ne^ 
llus explicaturum ccnfebum) qaomdioresGcow 
metrae evaderent, averfurus. Tanto dc juv«©* 
tute Academid pariter a£ 4c oiacbdi opcim^ 
meri^Qdi d^eiiderto ardebat, m omnia diagraEi* 
fiiaca, quae in iilhoc opene ocofrmnt^ fuo (iifnp# 
m 5eri curaverit ekgantcr iacidi. Ut vero fcidrak 
tiam A&ronomicaqi ^ex daftrina VJetsruxn, quoK 
Craecia ceiebravit & mirata eft, inc profeflioQi fb^ 
deelTe viderot^r, mdios illuflraret, fMr^uumSyits 
toxin AUxandi'iptajtff^ccHnmumdr fd^^v Asi^v^^ion 
ijiftam, ia qua prater EocUdeffl, Tlueodoiis^ 
Autolyd, Mfinds^ Ariikardii, $c Hipficlis opu£^ 
oda OQtitinjgntur, jcdendam futoqrat i ut pridfut 
tnomiit d £dwaniia6 Sberboraiis Eiquee in cata^ 
logo I110 veteris & feqdbris ^vi AihvDni^iiiGnini 
9ud cakem Mai:ii]ri, vorfb Angliono editi, pag. 
itfjf. Xltiiwiit jcv^ perfixn^! Edidk tcpMk 
(pqi^ 99d|i^m 4^aippe cqnlimnnti Madic^ 



q6 D. E. BERNARD I FIT A. 

maticus, D. Wallifius, magnum Academia^ lu* 

men, Archimedis Syracufani Arenarium^ ^ cU^ 
menjhnem circuit 5 cum Eutocii Afcdonita in banc 
commentatione^ novl verfione Latini addit^ 8c 
eruditiiTimis notis : in quibus, textu ab innu- 
meris, quibus priores fcatebant editiones, mendis 

Eurgato, numcrifque, quos foeda & indofta Li- 
rariorum manus commifcuerat, ex nova calculi 
fubdudione reftitutis , codefte fuum* ingeniurni' 
ifti Archimedeo omnino par & geminum, plau- 
dente univerfoemditorumchoro, demonftravit. 
Sed quam irriti optimi hi conatus ceciderint, in 
Praefatione hujus pulcherrimi libelli D. Fellus, 
celato licet nomine, modefte quidem (quid ni 
autem mihi indignabundo 8c gementi addere li- 
ceat? cum magno gentis noftrae opprobrio) 
queftus eft. 

Anno M. DCLXX. VI. a fereniffimo Rege, 
Carolo IF. procurante Comite Arlingtonia:, in 
Galliam mifllis efk, ut illuftriffimos AdolefceB- 
tubs, Ducem Graftonae 6c Duceni Northumbrian, 
quos Ducifla Clevelandiasilli peperitj tunc Parif 
Uisapud Matrem fuam degentes, litcris Latinis 
erudiret, illorumque mentes difciplinis, quarura 
ifta aetas capax eft, imbueret. Miinus fane jn 
fe perhonorificum, & amplae dignitatis, & mag* 
ni aeftimandiim ^ fed D. Bernardo, non ipfiqs, 
fed aliorura culpi, plane anxium & inaufpicar 
tum. We enim vir mitis ingenii, 8c verecuni* 
diae bene raoratae, abfque tamen omni affedati 
raorum feverkate ^ nedum protervi^ , utpotc 
omnibus facilis. &; benigqus, . in umbris fchola- 
nim educatus ^ .artibuf(|Ue auligs 8c adulatoriis 
k - piflninq 



iO.E. BERN AtD I VITA. 27 

tmininc) inaflbetus, aque vani jocularis ingenii 
in circuli? foerainarum oftentatione, futilibui 
colioquiis, fabeliifque amatoriis, fi quis unqaam^ 
aiienilfimus, fe parum gratum hofpitem, aut 
ipfi Dominse, five inexfpedatus, five ill3 invito 
adveniflet, aut domefticis, facile perfpexit & 
expertus eft. Pro fiiS enim fatuitate illius vir* 
tiites non reftfe a^ftimare norant, ilium Ludima- 
giftrum, quafi cx>ntempti!ii, nuncupantes, & 
pene convitium inde fafturi 5 quod non fine 
juftd indignatione & ftupOTe me, duni adefam, 
(Ipfe enim Lutetiam iftiiis anni aeftate excurre* 
bam) audiviffe memini. Interim tameifiniftb 
munere obeundo tantam percipiebat voliipta- 
tem, ut toedium iftud patienti, imo 8c generofo, 
animo fuperaverit. Poft unius anni fpatium, & 
quod excurrebat,miffioneimpetrati, ad amatum 
feceflumOxonienfem reverfus eft : jam fiai juris 
redditds, nulliuique inficetae irrifioni, ftolidae- 
quecenfurae/ aut pervicaci imperio, obnoxiuj, 
Aliquicerirebant,p.Bernardum poft reditum ani- 
mo paulo dejedura, & irritatioren^ faftiim, me- 
lancholia folito majori laboraffe : quod quidem 
nee ipfe prorfus negaverim : fed moerore ifto 
fcnfira deterfo, priftinum animi robur, expdr- 
reft* fronris hilaritatera, obviamque comitatera 
cito r^cuf^eravit. 

In hoc dutera prsecipuum itineris Parifini fru- 
ftum, nuhquam poenitendum, imb, quem gef- 
-ftiente & memori animO recolere folitus erat, 
iCoUocavit, qudd magnis Viris. & eruditionis 
laude celebratiffimis, viz. Petro Carta vio/ Re- 
giae Bibliochecae Praefefto, Heiirico Juftello, If- 
> maeli 



tnadi BtiUkl^ DdnieU Huetio, pm cevereii* 
dOBmo Eplkopo Abriticenfi^ Johamii 64abU«r 
Ionia, Pjkfcbalio Qpefnello, Andrews Dacetk^ 
Eufebio lieDaadotO',. aliilque comtn innotuerit, 
^prcmi amkicii 6^ feiBiliari CQnverfa€k>ne itfos 
m. ki vcro GetnporiS) .qi^iod eS( qu^ticiia;aJ3^ m^ 
fiptiis reti(}uuiti fuperf u€rit» . m excmiendi9 Bi^ 
^iociKCdFum foFaUSf inque codidbiK MS6^op<» 
tki^noui, & pvimasamiqiakatis, ex^miinandts, 
cof^feceadis^ & exfcribeiidils mpcvidchamT. Ip 
oeus €mm ifte amoH vigofy p)erdnaxq!ae4 qutf 
boiaas Ikefas prafiequebadfr^ {mdium, tion illtmi^ 
ob(^acalis quibu&unque interpofitis* ob)efti%ie^ 
detlituk^ i-rm $6 ifnpenfiua crev(k, quod in VLvhf 
iiioy. vd yatork' Elom^ ob palacioruis magnifr* 
Cffnuatn £c el^antianr, ob ftatuas^ coiuintins^ 

ac caslaxuras a£(ab<;e«iabo^aiC9&, aat quicqi^d. io 
iomni artium gea^re cwjota 8c dc^a aiantas^ 
qpioqiatd in . osnai l^iflnuairuipsr genere iuh*- 
Ume Sc rokr& ingenii^fQ lefficere valet, astnala;, 
Sc epfoiodi ftabfidiis lite,rariii merdbufque coifr 
traaurum 8c gemmae aeftjimandis abuhdantiiSiasia, 
iibiy.fatQ prorfus iniquo & niaJigno,. diu^ mo* 
XEtorandtttnefle mox prsevidiflet. Secifindiarti boc 
in aliquam laiudis> partem, licet gradii inferiori, 
.venire debet, iU«ra boi^ . parvam libroruoj typi^ * 
"irapreflbrum, qui erant optimae editionis, 8c ob 
taricatem & pradkniviaoi repertu diSiciles, 8c 
maximi in xota artiom 8c firiemiarum encydfV 
jp^dia ufof, copiana, ^d dkandam fuam Bibli^^ 
.tbecam, collegifife.. QuaMufn fui ddiderium 
ip4e illic Feliqueric,. 8c quaim pane immodiciB 
kudlbus illitis ia Anj^isim .ai)Uujriefiia9 inod&- 

deftiam 



^fh oaentverint, quo deniique affi^fht^ qui^: 
bfifque officiis ainicitiam ex (Smilitudiiae (ludiQ^ 
rofH & dd&riftas, ^ue mutuo probitatis <& feik 
gidnis, qu% in kviculis oontroverforam dogmaA. 
turn apkulis riciibufqiae paul6 varkmibus iteutk 
quion "oonfiftit, 4Ulx)re 8c revereatia ortanr aor^ 
Scamq&e confervaverinc ^ ex non infi'eqpcotl 
C{)i(lolarum> 'qsise m bac fylloge occurFuat,<:caiM 
itiercio cuivis facUlimum Scmaxime obviuiiki^bti) 
colligei^ Itleetiam vkilGtxi admirandas iftniid 
bettignkatiS) qnaiti & pra^fcnsin Callia (uti/^udH^ 
que po(l:ea a qiiibufdam Viris dodifiionis iniflQM 
ravi;i) p^rceperat, graio animo fibi confcitiSy 
oiemorkiiB nan^uaoi per omne confeqaentlB vitse 
fettipus depofuit, aut fivit obfoleCbet^ fediiih'« 
oaomaletH'i^fre) inqiie omne asvum dnrkturaoi, m 
Bfeiriario vit^ gise, antm& in coclutn cognatooi: 
jam avolatun^ vblaic teftatam. 

Jantfibi-redditus -Bernardus, ad anteafhas kri 
bords^Ao kinere :per anaam 8c ultra incemiiflba^ 
atocriori anima reverCbs eil«. Habiricirei^, ifi 
quifqufnt alius, vaHium cninininque difciplim^ 
fuiti c^palK ingenium, qaod indudciam^ ilaxft^ 
mentis debili infifmoque corporl ibftentanddf 
nocdiariis a^gre cedtntem, m\i\xb nlitius turpi 
Olio & ignavia'obfolefcenteiii, nunquam defjki^ 
tuit« Verontaqien licet fcientias Machenoiaticiks 
ex inflituto Profefllonis diligenttr quidem exec- 
luerit, iiti poftea videbimus, tamen longeTor- 
tiofi anittii propenfione 8c genio duftus, amce- 
nioris literatut^, puta Hiftoriae^ turn facrae tuin 
prophatia?, omnium gentium omniumque fecu^ 
lorum, Clironologias 6c Andquitatuin iludium 

magis 



yi D. E. B EKNAKVI V I tA. 

raagts deperibat, babcbatque in deliciis* Ned 
diu pulcherrima & maxime optanda iogenii 
vires Iiac ex parte late explicandi detuit occafio. 
Ante plures annos D. Fellus, illius opcri ufu- 
rcSj Jofephi^ prseftantiffimi Hiftoricorum, 8c poft 
Scriptores facros vinaxime aeftimandi, novani, 
eamque caeteris omnibus emendatiorem, editio 
Hem typis Sbeldonianis adornare conftituerat : 
fedab ifto propofito, nefcio an fubfidiis ad id 
opus complcndum deftimtus, an ex fama de V# 
Q, Andrea Bofio fere ubique fparfa, quod Mle 
Bimirum euadem quoque edendum deftinaffet, 
coHedis undique e codicibus MSS* Viennenfi- 
bus, Lip&niibus, Schlu(ingeii(ibu$, quos ipfe, 
* Vir maxima induftrius fagaxqine, & inGrxcis 
Uteris excellenscontulit, variamibus ledtionibus^ 
& etiam e Parifienfibus & Florentinis, quorum 
nimirum ledionea amicorum fuorum cur« ac 
humanitati debuit.aut aUorfumimpeditus, tunc 
fibi defiftendum effe pro prudentid fuS voluit, 
prseftolaturus, donee foetum iftum nobilenn, quem 
omnes pulcherrinium fuifque partibus abfolu- 
tum fore & ominabantur & optabant, prelum 
Lipfienfe, obftetricante doftiffimo Bofio, partu- 
riiflet. Ille iM bona fpe per mujtos annos con- 
cepti, & quae luftuofi Bofii,^ de re literari^ fcrip* 
tis fuis hadenus pr^eclar^ meriti, & opere defti- 



^ AdD. Boiiam fcripfic Bernardus A, M.DCLXX.IH.de hac^quam 
iu'dum aggrefius eft, editionc, cpiftDlam inter cxtcras de eodem ar- 
gumento ad ilium dacas «dimm, pag. 137. Vide epiftoiam Schd^ 
hammeri ad eundem, p. 4^2. Vide quoque D. Lionelii JcDkinfii 
epirtolam ad eundem, p. 425. De Uteris vcro'hifce D. Jenkinfii v. 
epiAolam D. Ezcchielis Spanhemii adBofium, p. 4^5. 

nato 



D.E.BERNARDI VITA. 31 

nato long^ praeclarias merituri^ morte plane de^ 
collaverat, fruftratus, metam, fine laefi cu jufpi- 
am aemuli curforis in ifthoc {ladio ambitiose cer- 
taturi fami, jam attingi poife fatis gnarus, iftius 
incepti, aufpiciis fuis, qui omnia in Academic 
potuic, maturandi five gloriam five onus in Ber- 
nardimicuravit transferendum. Bernardus autem 
inftar (apientis Archite&i de onmi idonei re ma- 
teriaril, inftrumentis, reliquoque neceflario ap- 
paratus ante jafta aedium condendarum funda- 
mental fumm^ folliciti, quantum efTet exempk- 
rium manufcriptorum, turn Graeci textus, turn 
verfionis Epiphanianae in noftris Bibliothecis 
latentium, primoinufusfuoscomparavit, fche- 
dis Bofianis, jam illo inftigante, ab haeredibus 
ingenti pretio redemptis, 8c magni fane faclen- 
dis : cum ex Samuelis Petiti largis commentariis 
longe antea in Bibliothecx Bodleianac gazophv- 
lacium ex Gallia tranfveftis, vix quippiam fub- 
fidii ad illuftrandum textum colligi potuerit, 
(demptis exceptifque quibufdam e membranis 
Peirefcianis, ab illo Viro ingeniofiffimo olim 
excerptis) * quos nimirum fpiflS Rabbinicarum 
obfervationum farragine ad naufeam ufque op- 
plevifTet. Deinde, Bernardus, fpecimine operis 
Jofephici edito, doftiflimos Amicos fuos per 
Galliam, Belgium, & Germaniam, alibique fpar- 
fos, crebris Uteris folicitavit, ut fuppetias in 
hac re omnibus profutura laboranti ferre vel- 
lent* Vix quicquam nuncii aut faventiori 
aure exceptum aut fonantiori plaufu. Omnes 



^ Vide cpiilo{4tn Breddii ad Bofium, p. 350. 

C bona 



33 D. E. BEKNAKDI VITA. 

bona dicere de opere & Editore certatiiii ge^ 
ftiebant : & inter ipfos quoque D, Ifaacus Vof- 
ihiS) acerrimas ingeniorum cenfor, imo laudum, 
quas aliqui jure vendfcaverint, five ex CK^fi- 
tiifimo )udi€andi acumine , five ex morofitate 
indoHs, faepe nimium quatn parcus* Hifce fub- 
fidiis inflruftiffimus Bernardus graude hoc opu^ 
jdLtn aggrefiiis eft ^ fruftra querelas fiias de bac 
palmi" (ibi praerepta iiiterponente D. Monachia 
Leidenfi, inque illo^ aafi licet labore cx)flti- 
Benti vigiliifque pene exhaufti, ac viribus de* 
bflitatis, alacer & fibi coaftans, negledii bona? 
valetudinis curi^ diu perfeveravit. Unde ve- 
rb contigerit, quod opus iftud defideratiflimura 
& tanto mofiniine elaboratum, quafi in medio 
abruptum, prodeplorato relinqueretur, falv^ & 
Integra manente D. Bernardi fem^^ heic paccis 
indicabo. Mold verfionem Epiphanii, tan- 
quam iiliperfcftam, indoaam, 6c Grseeo textoi 
in quamplurimis parum reCpondentem ^ redar- 
guentes, novam, vel faltem Gclenii interpre- 
uitiotiem recognitam Sceraeadatam, ubi ifte Vir 
doctidiimis pr^e feftinatione aut ofcrtanti^ fen- 
fum Authoris non rite fuiffet alTeeutuSy irapor- 
tune & pene ingertis convitiis deftderdrunt, & 
de variantium leftiooum in molem vix toleran- 
dam excrefcentium copia acriter quefti funt. 
Qliod & ipfe primo infpeftis perkfl:ifqtK,D, Ber- 
nard! rogata, antequam typrs exduderentur, 
fehediSy objeftuniviri facilfe praefentiebara, amix:^ 
monens, in brs^ tanto cum labore, ne dicara cu- 
riofitatG, anriotandis, inque cenfum referendiSy 
oinncm operam inutiliter collocari : paucis raa- 

tumniodo, 



ty.E.BtKNARDI VITA. 33 

ttiHitflodo , quarum ope vera Grseci^ ubi aut 

Itikatus aiit corruptus jacebat, textus leftio erui 

6t reftitm pioteft, exceptis, 8t cum cura feligen- 

dls : exemplo Vifi pr^ftantiffimi, & in hi fee li- 

tferis traftandis fummo cum judicio exercitatif- 

fiiiiii Henricl Valefii, quod imitandum propofui : 

verfionibiis Rufini Aquileienlis & Epiphanil 

Sbholafticl fepfenilrhero ab illo confultis, inque 

ritivum examen, ubi opiis erat, revocatis. Li- 

brarii ailtcm, dlii ex aliis tranfcribentes, voces 

fkpfe aUt niudrunt aiit addiderunt, prout ipfis 

lubebat : unde pro nurriero exemplarium , fl 

plura fiippdiiflent, feracior ejofmodi leftionunl 

fegefe, non cujufpiaih bonae frugis , & plan§ 

refecdndse , continuo excrefcerec. Qiied dd 

t(uamp1afirhi9 qttdque Gra^cis Ifeftionrbus, qua- 

fuoS taitieh divcrfa ratio labo'riofa explofatione 

tneliqS indlgeret , par iter dicendum eft : faep^ 

ehim pbthp* quafi caulS 6c ad ofteritdridam di- 

ligentiam ab Editoribus recentioris ±vi accnmu- 

lari folerit l^axime vefo difplicuit Coriimen- 

tariorum prolixitas, in quibus inregns Dillerta* 

tiones, ad calcem operis mellori jure rejiciendse, 

aut jufto volumine feorfim edendce^ extra om- 

tiem, ut hi putabant Cen fores, neceffiratem in- 

feruntur. Hinc inter Curatores & D. Bernar- 

dnm prim6 ottx fimultates, deinde mutna dif- 

plicentia, & apertse lites, utrifque, pro diverfa; 

quam fecuti funt, fententia, argumentis ultr6 

citroque agitatis tenaciflinie inh^rentibus. 

Hoc uflit animum Berhardi, segerrime ferentis, 

aliam methodum^ contra quam ipfe ftatuiller, 

fibi juberi ineundam. Ceflant operas Typogra- 

C a phic.ie, 



♦> 



34 D. E. BERNAKDI VITA. 

pbicx, nee amplius )amy Democradcis SchifiiKH 
ticifque rempublicam Uterariam, pariter ac ch 
vilem & eccleiiafticaiD, turbandbus, praefertim 
poft D. Felli, praecipui bnjus editionis fundi, 
animam in ccelis recq:tam, de edendo integro 
Jofepbo fumptibus Univerfitatis erat cpgitaturiL 
Poft fex (eptemve annos^ D. Bernardus impor- 
tunis trium bibliopohrum Oxonieniiam pred- 
bus vidus, opus illud denuo in manus fumpfit, 
jam contradiori forma ad modulum novi ipecl^ 
minis publicandum : cam verb flagrante bello 
tanto oneri ferendo vix eflent, paucis ichedis 
impreflis, jam fuas temeritatis fatis convifti, & 
ipu quoque deftherunt. Ita de Jofepho e)uf- 
que Cbronologia reftituti €onclaimatum eft: 
cujus tridi fato comites & affeclas, Arifteas, Jo- 
^ephus Gorionides, & Hegefippus de excidh ur- 
his Hierofolymcmmy proftraci, tantifque fob mi- 
nis fepuki jacent. Quantum verb in omni lite- 
rarum genere excelluerit Bernardus, quakm Po^ 
lyhiO:ora& Cricicum, quanti fubtilitate ingenii, 
quam folerti poUentem judicio, quam in intri- 
catiffimis temporum fupputationibus accuratum, 
qi am inScriptoribus omnium generum, Latinis, 
Grajcis, Chaldaitis, Syriacis, Arabicis, Arme- 
niacis, Copticis, legendis familiarem, quam 
antiquitatum facrarum prophanarumque probe 
callentem, inScholiis, annorationibus,& differ- 
tationibus in quatuor libros Archaeologiae Ju- 
daicse Flavii Jofephi , & partem quinti, (in his 
enim folis illius fudavit induftria, nee ultra in 
alienam provinciam extenditur) fe praeftiterir, 
lUj^ ervacanei erit laboris hie pluribus often- 

dere : 



D.E.BERNARDI VITA. 35 

dere : eum id jam oranes, diftraftis exemplari- 
bus, norint, & ubivis fit teftatiffimum. Dole- 
Jbunt mecam harura literarum ftudiofi & aman- 
tes, hifce, five aequis five iniquis, interpellatio- 
nibus, grave iftud damnum, quod vix fecu- 
lum reparaverit, Reipublicse literariae conti'- 
jgjfie. 

Poft hunc quafi abortivum Bernardini inge* 
nii foetum, reliquos faventiori Lucin^ in dias lu- 
minis auras editos, cum id cognati argumenti 
ratio exigere videatur, ferie licet hujus breviculae 
narrationis paulp interrupt^, hie fummatim re- 
cenfebo : de longe pluribus ineditis, quibus 
componendis magnam vitse partem fummd cum 
induftrid impenderat, infra loco oportuniori 
didurus. 

I. Anno M. DC. LXXX. V. commentationem 

fuam de menfurk cancavisy ponderibus antiquir^ 
& menfuris difiantiarHm^ ad calcem fpifli volu- 
minis commentariorum in Prophetiam Hofea?, 
a Viro do&iflimo, D. Edwardo Pocockio, An- 
glice editorum, five ejufdem, qui illius fenten- 
tiam de Letheco Ebrseorum rogaverat, confilio, 
five ut jundis operis utriufque fama mutuaeque 
amicitiae memoria fimul propagarentur, adjici 
paffus eft. Liber vix Exteris cognofcendus, & 
quem nemo e?c Mathematicis Philologifque no* 
ftratibus ifthic effet quaefiturus. Ne igitur fibi, 
de hoc nobilifiimo rei literariae argumento, quod 
fefe in omnem antiquitatem omnigenamque fai- 
ftoriam quaquaversum difFundit, hinc praeclare 
admodom me^ituro, aut aliis, quorum nummts 

CI 3 parceti-* 



^6 D.B.BERNAfiDf ¥1^4, 

parcendum erat, diuti^; ^^^fl^ti ^^^^^9 9^r 
mentationem diligenter ppvifque curis r^cognU 
tam, Sc duplo locupktiorf m ia&am , Cfko^ 
poft, viz. M. DC L5^XX. vilL e TheatVo. Sh^J-. 
doniano typis pulcherrimis feorfim edeadapj^^ 
ravit, fub hoc titulo, De mnjuris €^> f^^ffdm-^ 
bus arttiqnis Libri tres ; quos D. Pocockib, agPr 

ris & obfervantice erg6, alt€r|i baceti^m viceia- 
fcripfit. His autem jam accedebat prasclarg apr^ 
pendix, duas epiftplas W.V, CI. alter^na W- Fatij 

De niari £neo Solor/wms^ 8f l^hpE(i2t Hyd>e, Bi- 
bliotheCcie Bodleian^ ?xxk^\^dQ menfyris ^pn-^ 
derihus Slnenfium alteram, ^d D, BernarduHi 
compledens. Liber farje non pomp$, fed yfyj 
deftinatus, inque ^i^ne fynqpticaiq £orq[iaiO ?3| 
induftria contraftus, quern grandi divitig^up f qri 
niallse, in minores laminas, facilius ad oculum 
pulchritndinem nitoremque fu«m oftjenfiiras^ fi 
yoluiflet artifex, diducqndaj, ttdih ^flipjuJiivier 
rim. Poft exhauftam enim ompiuin Auth.QjHini, 
qui pr^iverunt, notitiam ledionerqque, nullius 
exiftimatione l^fa, erraribufque inillQ/mq,ft}ripr 
tis paflim occUrrentibus, in qqibus, acri Genfura 
norandis homilies proteryse rpentis maxim^ for 
lent deleftari, penitus diffimulatis^ in compeft- 
dium quicquid infinity fere variftate ij.> Vere- 
rum fcriptis ubique fpargittjr, multis navis obr 
fervationibus^exingenio & calculis acc«r%fti(Biii§ 
fubduftis, fubinde fuperadditis-, fpkrtiiiiinri? r^r 
dcgit. Quod vero ad rern nummariapn rpe<9:af, 
non aliens induftriae omnino fidenduoi rams, 
ipfe quampluriraos veteres. nummo^ in publids 

Academics cirjieliisaliorvixnc^Vl^My^?^ %P!ftfilP>,> 

exafta 



D.E. BEKNAKDI VltA 37 

cxa^ bilance expendit, ut illorum valor cum 
pondere collatus melius liqueat, & de utrifque, 
fixi$ quafi bu)ufcemodi (bteris , quarum fides 
explcrata habetur, certius conftare poflit. Fru- 
(Ira autem de hu)us libelli obiburitate querun^ 
tur aliqui , quae (ibi foHs , in rebus ejufmodi 
iDdagandis badenus panim verfatis, ( neqae 
enim Eiementa in paerorum aut jam difcere in- 
dpientiom ufum fcripft) vel falrcm non dcbi^ 
tarn mentis intentiooem adhibentibus, toeliori 
jure imputabitur. 

11. Private Dev^tient/m \2\ Oxonii e Tbea-^ 
troM.DC.LXXX.IX. h. e, ut paulp latius tku- 
lumexplkem: Exerchia fpirkHalia, &vitampic 
€^ Chrifihne inJUtuendi methoduT^ cnm for mult s 
frecHMjam in qmtidianis^ quam imfQhfjnibgs rr- 
iigionis e^iis^ cum qmfquam Lkdf ^ fihi VAca.* 
V€ri$^ clam ^ in privato fecejffu uttndis. Liber 
fane njole cxiguus, fed ufu £c fruftu folidje 
pieratisiBagni^ftimandus: dequoKKmini me, 
poftquam attentiffimS rrrente perl^fiera, refcrip- 
6fle, quod intimis raedullis femi^anj, illunr, 
quando decretoria ilia ex hac vita abeundi ad» 
Ventura eflec hora, inde majus folatium, quam 
ex fama confummatcC erudiuonis poft fe relin- 
qucnda percepturum» Nee mihi temperaro 
queam^quin^ut utmorofis cenforibus res levicular 
videbitur, memorcro reverendiffimo Viro, D. 
Gulielrao Sandcrafto, Archiepifcopo Cantuarif 
enfi, & invito Ecclefiae Anglicanse Confeflbri, 
inter alia, prout mihi, cum Authoris rogatu 5? 
ipfius^ nomine EnchiridioQ illudobtuliflem, fan- 
iiflimus ilk Archipraeful referre dignatus eft, 

C 4 metri- 



38 D. E. BERNARDI VITJ. 

metricam paraphrafin pcne omnium verficulo- 
rum Pfalmi CXXXIX, de divind omniprsefentii, 
ob admirandum ingenii acumen, elegantiam 
fermonis, & facrse poefeos accurarionem in ifto 
miiiutulo fpecimine fatis luculenter monftratam, 
fibi mir^ placuifle. Ad finem acceffit Brevis 
Decalogi paraphrafisy five dilucida ejufdem tarn 
}uxta literalem communemque fenfum ad men*- 
tem Judaeorum & Chriftianorum, quam f|f)iri- 
tualem juxta prxfcriptam diviniffimse Chrifti in 
monte concionis noraiam explicatio. 

III. Orbis ernditi Literatura a chara3ere Sawa- 
rttico dednHa : quam tabuU amplioris foraias 
elegantifiime 8c accuratiffim^ juxta faiptura? fuas 
exemplar aeri incidendam propriis fumptibus 
curavit. Hinc uno intuitu, & quidem abfque 
laborioi^ indagine , intueri eft varias pro va- 
rid temporum & feculorum ratione literarum fi- 
guras, quarum ufus olim erat apud Pboenicas, 
deinde apud Samaritas, Judaeos, Syros, Arabas, 
Perfas, Indorum Philofophos, Brachmanos, po- 
pulumque Malabaricum, Graecos, Coptitas, Kuf* 
fos, Slavofque, Armenos, qui ex Grsecis, uti 
-^thiopes a Coptitis, fua alphabeta derivSrunt, 
& denique apud veteres Latinos, e quorum Ute- 
ris Francos, Saxonas, Gottbos, aliafque gen- 
res Septentrionales, fuas quoque traduxiffe, ille 
ad oculum oftendit : annexo huic tabula? litera- 
riae laterculo,compleftente prsecipuas compendia- 
rias notas Graecorum, uti & Medicorum, Ma- 
thcmaticorumi& Chymicorum, maximi ufus in 
legendis Antiquorum libris, cum praeclaris alia- 

rum 



D.E.BERNAKDI VITA. 59 

ram abbreviaturarum fpeciminitms. Gam ver6 
hanc tabulam, induftrid indefefl^, & nuUis dif^ 
ficultatibus obterend^, ex vetuftiflimis marmori^ 
bus, nummis, metnbranifque feliciffime collet- 
dam, omnes, candoris & folidae eruditionis ]&m2 
inclyti, fummis laudibus & jufta admiratione 
exceperint, unius fortaiTe aut akerius hie apud 
nos fciolorum ridenda (ptkouflia laborantium im- 
pudenda penitus damnanda eft, qui hac fpreti 
fufque deque habid, fe Ttibulam novam long^ 
accuratiorem melioremque tandem aliquando, 
h, e. ad Graecas calendas, edituros crepant. Ita 
fibi fapere videntur cenfores invidi protervique, 
ne dicam, quod tamen verfe did poffit, infipi- 

entiffimi. 

» 

IV* CoMon pr^cipHoram e Stellis fixis (nu* 

mero XXIII. J fecundum obfervata Majorum , iti 

quo ex Ptolemaso, potiffimum verb ex variis 

Scriptoribus Arabicis Perficifque, & aliis fequio- 

ris aevi, earundum magnitudines, longitudines, 

latitudines, redae afce^ones, & declinationes 

exhibentur : Veteram quoque calculationibus 

additis de intervallis annorum folarium, quibus 

per unum gradum progrediendo anticipant : 

quem reverendo Viro, D. Roberto Huntingtono, 

infcriptum, Aftis Philofopbicis pro menfe Apri- 

lisA.Ch- M.DCLXXX.IV. Oxonii publicatis 

inferendum permifit Poftquam autem eximias 

hafce (ideralis fcientiae elucidationes ex veterum 

Aftronomorum oWervatis, jam Latine extantes, 

Londineniibus Aftronomis aliifque magnis Viris 

^ Societate Regia , cuius ipfe erat Socius, verae 

Phi- 



40 D.E.BEKNJRDI VITJ. 

pbilofopbioe & fcientiirum inftauratCM^ibm, per^ 
gratas fuiife reufifler, h(kis pro menfe Septem- 
bri 6)iifdefQ anni epifkdam ad V. CL Joannem 
Flamftedimn MarhematicQin Rcgiumedidic: in 
QU^ continentur 

V. Qbfirzfdta ex Qrdeis^ Arabich^ Peyjlth^ 
}ud^ms J LdttMiffft^ Strifi4NfibH3 de oUi^itat$ 
'^fodiaci : ex quitxis, demptts corredifque qm^ 
bufdam Anciquomm enx)ribus, qui ex defe^u 
inHirurQentomm, in quibus elaborandis perficien^ 
difque felix bu)as &i fuperioris fecuU infudavit 
induftria, prse exceffu in calculum irrepfcrioi, 
Xogo^fftv Zodiaci ab orbe candito neutiquaro va- 
riffle, fed prorfus unam eandemque fnifle^ re^ 
diffinie fufpicatur. Nee reticendum arbitror, 
(licet ilia in re levieuli ipfe nomer> fo«m value- 
rit reticeri) ingeniofam iHaa> &eruditci.tn receth 
ficmem diilercationutn EX ^aphaelis Fabretti de 
aqnis dh aqu£dH&ibus vetms Roms^ illo anno 
ineunte in Aftis publicatam, illius induftria? de- 
berL Utinam caeteri Epitomatores, annis nu- 
per elapfis, hie apud bos parem curam fidemqu? 
jmpendiflent I 

VL Eiymali^koH BvitaimicHffp^ five vocabd- 
loruHi AngUcorum Sc BritannioDrum origines 
Ruilicae, Slavonics, Ferficae, 8c Armeniacae, quas 
pn amj^iiiima , m vidietur ex praefatione, de 
orhis eruditi litetfatuifaiiHkmtioviG^ quamfedul^ 
molitus eft, decepptas^ ad calcem Grammatical 
Anglo-Saiconica? & Msfo^ottbica? Viri do- 
diiTimi, CL Ceorgii Hidi^iii, Oj^onii An, Ch^ 

MDc:xxxxjx, 



M.DC.LXXX.IX. edits, fub ifto nomine compa^ 
rerevolfiijt. , HQcpijtewnQbile^rgufflfefiinifub 

j^fip ^iQifiiry tttBloii<agn9vei^ipin? im^ qaii 

dem ^xpljcflfe pof? r?t, w^\ J4 aUwi §perjs, neili' 
tiquam grandiorem molem admifluri, fvii^ 
accefGo. 

nufcriptis eruta, & duobus pinnaciis corapre- 
henfe i m qBori?ra ^karpi ^^pochjp celebri«*es 
fefque ffi^Kime i^q«jrft|?ites ^ pripiw^ii? maedl 

»d h?c ^efpppr% par nw jpr§ wt§f v^Ha figj^B* 

tur ; in akerp Pqntifif um S^fflaritsnoFUfp iji4i- 

eyltiji e{t gb Aa«>po. ©f? pigtiffipifiiin toi©f iM 

P8f4us ad ?eleb¥Wffl9Pi Yiruje, ©.. Jofeas* Ub 

4qlf^m ? qpi in Mil feo^ltefHffii^enfisAprilis 

cprgyit, 

VIII, Ni'^*^ in fragmentnm Seguieriattufit Sf^ 
pbani Byzantini, quarum partem, qux ad Dor 
dQH^ Cped^snt, Vif er«j4it^i©«f» ^. in Qxms 
^^pitAti.bus eicpJorgfl4i? §i Qrii^edM Qptifflg 

(BifflfiQ^um %Far9 4f Qo^fefie |<i^^ Bftf^v. 
editicxi^ FeUmna* Qjjm M.PeJLeXXX,V. 



42 D.B.BERNARDI VITA. 

X. ifm^/4ffme/,breviculas quidem,fed argqtx, 
fed doftse, m Scriptores Apoftolicos editionis Go^ 
telerianx: 8c in nupeiieditione An^ftelodamenfi 
publicatae. 

XL ScholU t^ amiotationes in Gr£cas Infcr^ 
tioms falmyremrum. Trajefti M,pC.XC.Vin. 

XIL Latine convcrtit literas Samarkanorum, 
quas V. CI. D. Huntington us, dum Sichemi 
aderat, ad Fratres fuos in Anglia M^DCLXXJII. 
mittendas procuravit. Iftam vero verfionem, 
quam mihi l^endam mox exbibuit, & ut in 
meos u(us tranfcriberem , benevole permifit D. 
Bernardus, ipfe clariffimo & pneftantiflinia Viro, 
D. Jobo Ludolfo, <^uo tempore erat bic apud 
n6s; dt iilius defiderio gratificarer, facilis com* 
ibunicavi. lUe autem boc cimelio in fylloge 
qoarundam epiftolarum Samaritanarum ad fe 
aiiofque faiptarum Kemp, literariam impertir 
tuseft.^ ^ . * ' 

Anno M.DCLXXX.UL fama Audionis Hein- 
fianae incitatiis D. Bernardus, iterum navigatu- 
rus in Hollandiam, ventis furentibus/navim ala- 
cer confcendit, non aliter ac nautae, boni freti 
fpe ex oris Africanis aut Americanis, vaftif&mo 
licet mari inter jedip, auruni reportandi. Ooinia 
voto felicifiime refponderudt, im6 fupra fpem 
8c exfpeftationem. JucundifEmucti erat Clailir 
cos Authores omnium generum, aut cum 

Manu- 




p. E. BEKNARDI VITA. 43 

Manufcriptis collatos, aut quorum marginibus 
doGtsL Jofepbi Scaiigeri, Bonaventurse Vulcanii, 
Heinfiorum^Patris k Filii, aliorumque, qui banc 
egr^iam literaturas partem, fummo cum om^ 
nium applaufu, poft renatas literas tradirunt, 
manus Scholia, emendationes, & conjefturas al- 
levifiet, iibi, erogatis pen^ ultra modum num- 
mis, non fine gravi rei familiaris damno, in pe« 
culium comparare, long^ pretiofiori fupelleftilis 
librarian parte inde conicituendl Nee fob hoc 
nomine felix iftud iter Gbi gratulatus eft : in 
quo redintegratis veteribus amicitiis, novas cum 
pneclariffimis & eruditiffimis Viris, quibus Fee* 
deratum Belgium merito gloriatur, viz. Joanne 
Georgio Graevio, Frederico Spanhemio, Jacobo 
Triglandio, Jacobo Gronovio, Jacobo Perizo- 
riio, Theodoro Ryckio, Servatio Gallaeo, Eval* 
do Rulaeo, aliifque, fol^ morte finiendas con* 
traxerit : quorum obviam humanitatem e can* 
didiflimis pe£koribus ubertim fluentem, in col* 
loquiis, in conviviis, in negotiis expediendis, 
omni tempore, quo illorum ope 8c confilio erac 
utendum, dum apud illos moram fecerit, ex« 
pertus, ovanti & grato ore indefinenter pracdi- 
cabat : praecipue vero mirari folebat fumraam 
Viri ampliffimi, & tam ob amoeniorum litera-* 
rum culturam, quam ob politicas artes civilem- 
que prudentiam celeberrimi, Nicolai Witfenii, 
Confulis Amftelodamenfis , benjgnitatem 5 in 
cujus laudibus celebrandis erat affiduus, utpote 
ab eodem, non tantum humaniffime, & citra 
omnem faftum, 8c dignitate fenatorii quafi de* 
pofita, exceptus, fed infigni manere, Diftio- 

nario 



44 ^sB.bUKUAKDI virA. 

tiario Cdptkd^ q&^ V< Q; Thlii)dtirtt§ Petr#lts 

QjrMO Verb de fold Bfe^rtafdd d^tiitl^ iiierdi^ 
pertx^i ffldt&Sfiti fibi fefib vid^l-ettti', |)fd iba^ci- 
Ad bdhi9 Ikerifi betiefhdeHdi ftudid^ tj^^- 
l^h^ai Oxddknfe t^f^iii fttfelj Gdptld^ MmW 
picifqcie, dd Bertidi'duiBlffatirmifllf, ex munific^ii^ 
tid fub idem Vit {:mmm Attxi M.-DC;LXXX.Vt 

Beruardu^). fiV6 btttnanjtate g^iiti^ B^tdVid?, 
&jrtr*€ipu^ ^ifdMotaiD Leide&fiufri, qtioS ti- 
dw tfitifbd dttidfe ^t'd^ciltiisr e(t, fiVe ahlor^ 
Udguaruid O^ientaliuti] vidlus, Oxoniunl LeIdI 
COffiifitit^lfe, mod6 illed iftiufmodi litei'ds pub 
lid^ ptofltelidi $c ddcetidi ftitinti§. cfiidd ex M6« 
nei viri , tint in ©f Udltiffiihl <3dlii lotum f^fi 
gtofM & merifi^ fiicfeederet, Mt&n v&caVl^ 
illoluftlj qtti CoIlefganS fore afd^ntiffirlii^ ro^y 
optlfiefltf opera potififfbt dbtlnefij apiid feffe- 
ttiebit* : ti.m t[riaff iflferifa ariirtio pafHdni 8e 
sBiikdJ e-flfet- deferftiras , fed nt linguaf um Ort-" 
eritaUuM ftudiuni, qiiod furfirais in deliclis ha- 
boit, ffeliciii^ pef genteS Eufdpaias prdpagard, 
8c at iii ifto communi litefatuf'ae emporio, uW 
bibliopolaEi- longe generdiio^es, quam noftfi f(>' 
lent, aluiM fpirifus, 8t famat pSriter ac liicro 
velificaffites , riuUis fiinlptibus, iri procuraftdii 
elegantiflSrtiis accnratiflimifque librorum edition 
nibuSi parcunf, irigeriii fui foetus, quod in An-' 
gUS pto tenipofutn irtfeticitate vix fieri poeailfi 
triftis adraddurn fenf?!:, in pnblicam luceto fa* 
cilioti & feliciori opefl ille praefe^ns protruderet. 
Sed Gonata iftd, imcrcedentibus, riefcio quibus, 

^ ob- 



D.E.BEKNAKDI VITA. 4$ 

obflBGulis^ (uti poftea, quando iteruin renova- 
retur) in auras abeunte, mercibus literariis onu^ 
ftu9^ noQ mediocii amicorum, qui diuturoio- 
rem abfentiam xffh ferrent, gaudio Oxoniuiti 
revcrfus eft* 

Natl difiimulabo ilium jam reducem^ animo 
ab hifceftudiis A(fa:onomid8, de quibus tanquaiki 
)ejiinis^ aridifque, £c q\a deutii^m vitaiti atit 
meliorem ant beatiorcm fecerinc, apud me fa^p^ 
qtn^useft^ plane averfo^ annis quoque ingra^ 
Tefcencibus ii dAlQk valetudine cdluaantem^ a 
munere ifto , propofitis asquis boneftifque con*-' 
ditionibuS) in gratiam aut D. Flamftedii aut 
D. UqMu qni hderalem banc fcientiam fummi 
com induftrii & admirando quidem fuccefiu^ 
applaudente orbe Europaso, excolueraot, &pari 
apud exteros ac noftrates fam^ adhuc exco- 
l&nty cedere voluiffe. Sed com id difficillimum 
eflfet , & fruftra exfpeftandum, faxum iftud 
rerfare oportuit, donee, faventibus Patroriis & 
Amicrs, de opimiori fortune ipfi fuerit provi- 
dendura : quod nonnifi poft odtennium contin- 
gebat : ut mox narrabo : paucis de Dodoratu, 
quo infigniais eft, inter jedis, Neque enim, ut 
largos commentaries rerumque geftarum ( qcod 
cujufpiam privati hominis, nedum uffibratici 
Dodoris, qui in roufeo abditus, librifque foHs 
kitentus, vitam egir placidifllme, ab omni ftre- 
pitu pttbliciCque negotiis remotiffimam , vix 
patitnr mediocris fortuna & conditio) Annales^ 
Ijcribam, qmfquam rife exigere poferit. 

Anno IVL DC LXXX. IV. cum D. Bernardus- 
quofdam ex amicis aliofque longe aerate, multo 

verp 



4^ D. E. BEKNARDI VITA. 

vero longius meritis inferiores, fingulis annis 
dodtoralem purpuram indiiifie vidiffet, damnofa 
ilia ac pertinaci modeftia ^gre expugnata, prx- 
ftitis pro more folenni exercitiis, ad fummum 
in Theologi^ gradum, quem jure optimo ante 
maltos annos ambiilTe licuiiTet^tricenmo die Odo- 
bris iftius anni promovetur. Anno M.DCXCJ. 
ex infigni gratia 8c favore fummi fui Amici & 
Patroni, D. Petri Mewefii, Wintonienfis Epif- 
copi, opimo facerdotio five Redoratu, ut ma- 
nicipali vocabulo ucar, parochial de BrightweU 
in agro Bercherienfi donatus eft, quem pleno 

{'uce ifta xftate, divite annoni percept^, poffide- 
)at. Oppidum illud non nifi novem milliari- 
bus ab Oxonio diftat, adeo ut pari commodi- 
tate aut hie aut illlc pro diverfd tempeftatum 
anni ratione morari poiTet Retinendas enim 
«des Oxonienfes turn ille turn amici cenfuere, 
Hon tamen facro munere, quod ipfe fa?pe prae- 
ftabat, neglefto, licet facultatem virum idoneum 
ad ipfius abfentis vices fupplendas fubftituendi 
ex formula juris Ecclcfiaftici irapetraffet. Hac 
bon^ forte admodum felix, inde nimirum nova 
ftudiorqm fubfidia & folatia petiturus, & jam, 
cum antea rei familiaris anguftiis, dum aliis 
iverit profpeftum^ pene oppreffus videretur, fe- 
nedutem corpori invalido mox incubituram 
commodius lautiufque toleraturus. Poft * trien- 
nium Virginembene moratam in uxoremduxit, 
cum qua vixit amantiflime & jucundiifime; Si 
qui autem hafce nuptias tanquam ipfius aetati 

* Augttfto M. DC XC. IIL 

parum 



D.E.BERNAKDI VITA. 4; 

parum Congraas decorafque exagitaverint, fe 
parum aequos rerum cenfores rigidofque afFe-» 
duuni humanorum, five fortium, five infirmo- 
rum, arbitros praeftant : in quibus cum ipfe fibi 
per vitam confequentem mire complacuiffet, non 
eft, quod quifpiam morofus omnino crimine- 
tur. 

Jam hoc tiovo,eoque Ecclefiaftico,munere au- 
ftus, poft aliquot menfes juxta ftatutorum Savi- 
lianorum normam, a profefljone Aftronottiia?, 
quam per ododecim annoS tenuerat, laetus li- 
benfque ceflit : in cujus locum ab illuftrifljmis 
Eledoribus cooptabatur peritifliraus & fubtilif- 
fimi ingenii Mathematicus , David Gregorius^ 
Scotus, nuper Mathcfeos in Acaderaid Edinbur* 
genfi Profeflbr. 

Circa annum M.DCXCJF. commode accide- 
bat, ut laudabile iftud edendi Catalogos codi- 
cum Manufcriptorum in Bodleiand privatifque 
Collegiorum bibliothecis Iiodie exftantium in* 
ftitutum, olim, quod certiflime mihi conftat, 
fufceptum, fed infeliciter fopitum, inque primis 
vitalis aurae halitibus exftinftum, apud Oxck 
nienfes revivifcere coepiflet, utpote jam faufto 
fidere natum, & felicioribus aufpiciis inclioatum 5 
quod curae D. Bernardi commiflbm, & nominis 
auftoramento munitum, ille publico omnium 
literarum, & praefertim illius Academia?, bono 
natus , mediis licet angoribus ex calculo & 
pthifi, medullas vitalefque fpiritus fenfim depaf- 
cente, ortis conftitutus, in fe confuramandum 
recepit. Egregio huic operi adornando & per- 
ficiendo, Viri nobiles Scdofti, per univerfam 

D Angliam 



48 D. E. BERNJRDI VITA. 

Angliam & Hiberniam quaquaverfum fparfi, 
fymbolas fuas certatitn^ contul&re, quorum be- 
nignitatem & erga bonas literas, Academiam 
Oxonienfera, & Patriam amorem, animique 
qucxjue dotes, praefationibus lemmatibufque , 
quae fingulorum catalogis praemittuntur, valde 
magnificis, & pro nimia fua bonitate plane ad- 
mirandis, & nuUatenus in omnibus promifcue 
admittendis, ille celebrat elogiis : fed omnis ifte 
labor nihili videbitur, fi cum accuratiflimo illo 
Indice fqcundum Alpbabetura, quern ex (chedis, 
c prelo calentibus , ledtis reledifque, exquifito 
Judicio & incredibili induftriS colledum, & duo- 
bus magnis voluminibus digeftum,qu2e bis terve, 
ante fulceptum, quarto ante obituramenfe, no- 
viffimura iter Hollandicum, uti ab illo accepi, 
propria manu defcripferat, conferatur : de quo 
paulo fufius agam, quando de libris colleda- 
neifque ejus ineditis difleruera 

Itineris in Hollandiam tertio fufcepti, a quo 
nullis objeftis periculis, non tempeftatum, quae 
poft iEquinodium autumnalc faevire foknt, non 
malorura, fi a Gallis, fuis excurfionibus fubinde 
totum illud fretum orafque maritimas infeftan- 
tibus, interciperetur, non mortis ipfius, quam 
morbis frada valetudo continuique languores 
molefta hac navigarione exacerbandi, citra 
omne remedium ab arte medica petendum, in- 
tentabant, metu, dimoveri potuiflet, (illaenim, 
omnia, imo quod difficilius erat, confilia, cen- 
furafque, ne dicam exprobrationes arpicorum ipfi 
in OS itnpadas, forti, excel fo, & iraperterrito 
animo contepipfit & fuperavit) caufa hxc fuit, 

Nuper 



D.E.BERNARDI VITA. 4^ 

Nuper haercdes Goliani, erroris fui trifti dam- 
no fatis convidi , quod ante viginti oSto annos 
Cantabrigienfibus bibliothecam integram longh 
doftiffimi & famigeratiffimi Difcipuli, ut Efpe- 
nii Praeceptoris codicibus, quos ex munificentiJ 
illuftriflimi D. Georgii, primi Ducis Bucking- 
faamias, poffident, adjiceretur , • ingenti pretio 
reditnere volentibus non confenfiflent^illam pub- 
lic^ auaione menfe Oftobri A.C M.DCXCVI. 
apud Lugdunum Baravorum. h abend d, disjun- 
^im, quo melius rationibus fuis confuleretur, 
verium exponere conftituerunr. Quod cum 
compertum habuiffet D. Bernard us, multa ani- 
mo agitabat, ut codicum iftorum, fi non major, 
faltem melior pars in Anglos derivaretur. Ne- 
mo enim, quanti ditiffimus ifteJibrorum, varie- 
tate argumentorura, puta in rebus Theologize, 
turn Chriftianae, turn Mohanimedanae , Medi- 
cinal, Hiftoriae, Mathefeos, aliarumque artium 
& fcientiarum ^ mire prxftantium , 8c linguis 
variis, viz. ' Arabica, Syriaca, Turcica, Peffic^, 
Coptica, Malabirica, Sinica confcriptorum, the- 
faurus, quem exquifito judicio, laboriod fe- 
dulitate, & maximis impenfis, dum in Orienfe 
manferit, doftiffimus 8c fapientiflimus Golius, 
fplendidiffimum, poftErafmum, Grotium, 8c I- 
laacum Vofiium , Bataviae lumen 8c fummum 
decus, acquifiverat, effet aeftimandus, illo, qui 
antea iftos folerter explor^et , accuratius no- 
verat. Ex fuis reditibus non fuppctebat, quod 
iis comparandis impenderetur, nee, ut res tunc 
ferebanc, ex publico . Academiae penu in biblio- 
thecis Orientalibus V. V. CI. Edwardi Pocockii 

D 2 8c 



50 D.E.BERNARDI VITA. 

&c Robert! Huntingtoni imtxiani prerio emendis, 
pene exhaufto, uc id fieret, erat exfpedandutn. 
Quid ergo ? Rem integram reverendifiimo Viro, 
& Orientalium linguariim, uti &facrarum natur 
raliumque fcientiarum , peritiflimo, D.Narciflb 
Marftio, Archiepifcopo Dublinienfi, eum quo 
ipfi intercedebat frequens literarum commer- 
ciurn, veteri amicitia, olim Oxonii contraftS, 
fundatura, & cui honoris & obfervantise cauft 
elegantiffimam epiftolam Operi Mifnico Viri 
longe eruditiflimi, Gulielmi GuiGi, graviffimo 
rei literariae damno in iricefimo primo aetatis 
anno variolis praemature exftinfti, (O quam Te 
memoro, doleo, defideroque, Amicorum fua- 
villime!) praefixam infcripfit, ferio expenden- 
dara propoluit : quo vix aliquis forte per uni- 
verfas Britannias, qui aut generofiori animo, 
aut ardentiori ad has literas juvapdas propcn^ 
fione inclarefceret , erat reperiei^idus. Quod 
cum neutiquam amicitia blanditiis occacatus, 
multo minus turpis obfequii adulationifque vi- 
tio quicquam indulgens aut obnoxius, fed ex 
fenfu veri & aequi dixiffem , fateberis mecum, 
candide & erudite Leftor, fi noris, ilium, inter 
alia laudatidima dvc^^raHtxa'ia^ exemplo reve- 
rend irfimorura Antiftitum, Gulielmi Laudi Can* 
tuarienlis & JacobiUflerii Armnchani, du6tum, 
plurimos quoquecodices raanufcriptos, rariffimas 
& optimae notae, tanquam opima fpolia ex bar- 
barorum manibus ercpta, raagnis fumptibus in 
Angliam advehendos '^ procurafle. Ille confir 

- i I a . . I - - - -, . » ■■ I. . I II ■ I I I I ■ — i— I 

^ Ope praffertim V. CI. D. Roberti Huntingtoni, mm tern peris Mcr* 
catoribus Anglis, Hulebi in Syria deg(?ntibus, a Sacris. 

Hum 



D.E. BERNARD I VITA. 5 c 

Hum D. Bernardi facili aure excipiens, benevo- 
loque animo amplexus, iiegotiiuD illud hujus 
afbitrio permifit, pecunias, quantas vellet exii» 
gere, turn ad iter iftud, fi per valetudinem licet, 
fuis fumptibus inftituendum, turn ad Iibro$ fele*- 
ftiffimos quovis pretio, prout ipfi videretur^ 
coniparandos fuppeditaturus. Quod ex inte** 
gro & abunde praeftitit. Bernardus viatico in^ 
ftruftus, patriae & literaram bono, nedum exi- 
ftimationi, quippiam detriment! labifque, nifi 
fidera datam promiffamque praeftitiflet,ut fcrupu-, 
los^ nimiura veritus eft, contrafturae, vitae amo- 
rem poftponens, nee Londini quoquo modo fi^ 
ftendus, fola uxore comitatus, iter periculofura 
laetus arripit, cum veiitis, moleftae navigationis 
mails, & potiffimum corporis tabe confefti a?gri- 
tudinibus conflidaturus* * Sane abiturientem 
luximus, longumque vale dixiraus, tanquam il^ 
lum non amplius in hoc caduco & mortal! re- 
rum ftatu vifuri. Sed Deo mifericordi trifte 
omen avertente vivus falvufque littus Holla ndi- 
cum, praetcr exfj^edationem noftram, appulit : 
inde, ut mihi Isetabundus Roterodamo refcrip- 
fit, qnafi novas vires languido corpori mens ve- 
getior fada afFudiflet , Leydam properavit, a. 
clariffimis & dodifiimis Viris, Spanhemio, Tri- 
glandio, Gronovio, Perizonio, veteribps Amicis, 
Almeloveenio , Sypeftenio , aliifque , quibus 
folo nomine ac fama antea innotuillet, omnibus 
benevolentiae 8c benignitatis officiis exceptus, & 
beneficiis cumulatus. Quantam yero librorum, 

* MflJioSpptembri M.DCXCVI, 

D 3 quam 



7 



52 D.E.BERNARD I VltA. 

quam divitem & pretiofam ! topiam fccum re- 
portaverit , ex catalogo librorum MSS. rcve- 
rendilTimi Archi-pracfulis EXiblinienfis, in mag- 
no opere Catalogorum, Oxonii nuperritne juris 
public! fado, fads liquet. Noluit e Batavia 
difcedere, infalutato Viro optimo & doftiffimo, 
omnibufque elogiis majori, Joanne Georgio 
Graevio, quern lummo amore 6c affedu dudum 
eoluit, &:,a quo pariter erat redamatus. Sed 
poft moram fex feptemve fcptimanarum,. reque 
ex vote peraft^, amicis Leydenfibus & Trajedi- 
nis iterum valedicere oportet, ut feftinanti pede 
iter remenfurus, in patrid & in a^dibus fuis apud 
Oxonienfes, quod raaximb in votis & optatis 
habuit, mortem oppetere poflir. Superatis mille, 
ut mihi retulit, incommodis, qua? tarn terra 
quim raari perpeflbs eft, asger anhelufque Lon- 
dinum venit, & paulo refocillatis viribus, relifta 
]X)ft quatuordecim dies, i.e.definente Novembri, 
Urbe, mox Oxonium, fibi per quadraginta an- 
tios dilediffimam fedem, repctiit : reverfus au- 
tem domum, folennibus Deo Opt. Max. quod 
ilium per tot varios cafus & ingentia difcrimina, 
pegrum licet, vivum tamen illo deduxiflet, gra- 
tils aftis, cubiculum refta ingreffbs eft, nunquam 
inde, ne in Mufeum quidem in eadem contig- 
iiatione vicinum, ubi perintegros dies ulquead 
jntempeftam nodem fummd cum deledatione 
morari folebat;exiturus. Mox laeris Oxonienfium 
ob redicum felicem gratulationibus peneobrac- 
batur. Ego verc> banc extremam vitae fugiemis 
& exCpiratura? partem longioribus ^tatis ro- 
buft$ inicrvalliS' ainfeponendani^ gazS hac lite- 

'. raria, 



D. E. BERNARDI VltA. 53 

raria, tanto cum periculo inve&i, laudabiliter 
& felicifEme impenfam, 8c ipfi & patriae, quoad 
vixero , gratulabor. Sed inveterato malo ex 
atrophia &tabe, quxcarnem fenfimdepafta eft, 
indies recrudefcente, quibus quoque accefferat 
gravis dyfenteria, vegeto tamen animo, neque 
per violentiam morbi uUatenus laefo ufque ad 
extremum anhelitum,(biduo enim ante mortem, 
ad me e^dem mentis conftantia & firmitudine 
literas fcripGt) catholicge fidei retinentiflimus, & 
firma fpe, ex mifericordia Dei per Chriftum Sal- 
vatorem, beatse immortalitatis confifus, abfo- 
lutione facerdotali a ParoGhoimpetrata,poftfex 
praeterpropter feptimanas a reditu, totus ema- 
ciatuSjduodecimo Januarii die A.C. MDC.XC.VL 
uti nos numeramus, quinquagefimo nonosetatis 
fuae nondum exa6l:o,placideexfpiravit Vir opti- 
mus & piiffimus, ob fablime ingenium & pro- 
fundam reconditamque eruditionem ^, eamque 
variam & multiplicem, inter maximos hujus 
feculi Viros merito recenfendus, & cujus nomen 
in Annalibus Academise Oxonienfis inleri,& me-r 
moria in omnem porter itatem propagari me^ 
reatur. 

Funus poft quatriduum, viz, XVI. Januarii, 
ingenti porapa elatum, fex Dodoribus, inter 
quos erant D. Wallifius, conjunftiffimus Collega, 
Sc D. Gregorius in Cathedra Aftronomi^e Succef- 
for, inftratum, fandapilae fuperimpofitum, pro 
more folenni inter procedendum manu tcnenti- 
bus, comirati funt Vicecancellarius & Priraorcs 
Academiae ad faccllum Collegii S. Joannis Bap- 
tift^, quQ corpus dcponebatur, ad diem refur- 

D 4 reftionis 



54 D. E. BERNJRDI VITA. 

reftionis cuftodiendum. Defunftutn pro roftris 
eleganti oratione laudabat Francifcus Beruardus, 
iftius Collegii Socius, & non ita pridem Acade- 
mic Procurator : cundis, qui parentationi ade- 
rant, lugcntibus tanti Viri jafturam, & Acade- 
miae & iiteris funeftam. Ad feptentrionalem 
Sacelli parietem, Conjux erigendum cqravitmo- 
nimenturij, infigne quidem & pulchrum fatis, 
ex candido marmore, in cujus medio, reliqua 
fuperficie pauIo elevatiori, figuram cordis ipfe 
moribundus infculpi volujt, hifce verbis circum- 
fcriptis, Hahemus tor Bernardi : fubtus vero, 
E. B, S, T, P. obiU Jan, 12. 1696. Quse nuda 
cpigraphe in parvo quadrato marmore, fub quo 
fepultus jacet, itidem repetitur. Nee opus erat 
aliis magnificis titulis, cum ipfe laudatiiTimae 
famaj ultra otnne elogium, quod Amici fuper- 
ftites vel comminifci potuere, monimentum ini- 
jBortalibus fcriptis fuis reliquerit. 

Supereft, millius mentis iraaginem, h. e. vir- 
tutes, indolem, mores, reliquumque vitae infti*- 
tutum & praxin, abfqueomni fallb colore, licet 
non graphice ^ artifice penicillo d^lineatam, 
parva in tabella repraefentem : itemque lucubra- 
jionum, quas pcrfecias, & baud difficili labore 
prelo parandas, aut affeftastantum, fchedifque 
non parv^ molis, & libris Advcrfariorum fparfas 
rgUquir, indicemcoronidislocpapponaiii. 

Miti erat ingenio,; & a litibus jurgjifque alie- 
nifljnio ^ ii cafu aut dedita opera difceptationi- 
tus Amjcpruni de rebus literariis paulo ferven- 
jius agitatisintervenilfet, fententiani fuam, jugu- 
Jufii f^ufe petirurus, ut caqdide & omni di(ii- 

;., ' ^ ' muIaticnQ 



P.E.BERNAKD1 VITA. 55 

iQuUtione inanibufqae verborum profafionibus/ 

procul, itaabfque.omnifaflu, lent^ & fubmifil 

voce, citra omnem ftrepitum, rogatus interpo- 

nere folebat : nemiiii gravis infeftqfve, licet vel 

errorismanifeftus diverfutn fentiret. Alienae in* 

duftriae aequus judex : nee librorum, qui fortafie 

ob futilitatem aut duL^rndp acriter caftigari me^* 

ruilTent, fi nihil aut moribus aut pietati adver- 

fum, nihil, quod juvenum animos aut a me- 

lioribus ftudiis aut a veritatis aifequendae amore 

abducere poifet , iis ineflet , malignus cen- 

for : librorum vero , in quibus cum eruditione 

certabat five ingenium five judicium, five in Ve- 

terum fcriptis expUcandis, aut argute & fapien- 

ter corrigendis bene collocata induftria, nemo 

promptior magifque benevolus laudator. 

Eandem animi moderationem in dijudican- 
dis controverfis religionis apicibus fervabat. Li- 
cet enim inter diverfae communionis Ecclefias, 
fiiblatis diflidiorum, quibus Chriftianus orbis 
miferrimum in modum atteritur, caufis, finedi- 
fpendio Evangelicae veritatis, & illaefi ifta, quam 
ab Apofkolis praedicatam primorum feculorum 
Cbriftiani amplexi fiant, & illibata abfque dog- 
matum Scholafticoruni fermento fide, falvisquo- 
que Epifcoporum, quse facri canones ftatuebant, 
juribus, pacem & uiiitatem redintegrari opta- 
verit : non tapen immodico zelo debacchandi 
contra aliorum five nova placita five errores, 
qualicunque fpeciofo titulo ementitos, pro pru- 
dentii aut pietate fua fe abripi pafluseftj ftre- 
nuus Ecclefiae Anglicana?, v^re Apoftolicx & 
(^ajhqlipse, affertor ^ vindex, §? ab ejus com- 

rounionc, 



5(5 D.E.BERNARDI VlTA. 

munione, nallis argumentis fophifticis, condi- 
tionibus nullis, ne digtiitatibus quidem propoli- 
tis, fi quifpiam audaculus attent^ffet, unqaam, 
adjatrice divini gratil, ayellendiis. Interim, 
dumperegre abeflet in <3allia, rutnores, quos 
ineptuli credulique homines avidis bibulifque 
fturibus hauriebant, domi de illo fparguntur, 
quafi a (acris Romanenlium animo non elTet 
alieno, deinde, mox foi« Ecclefix Anglicanas 
defertorem, inque illorum caftra transfugam. 
Sed ille calumnias hafce atroces mendaciffimaf- 
que, integritatis fuae fecurus, contempfit, &in 
lis refellendis non admodum anxius, amicis re- 
fcripfit, Mas omnes ex reditu fno penitus ceJJatH'- 
ras. Calumniandi vero anfam inde arripuere 
aliqui angufti peftoris homunciones, eo quod 
fibi cum quibufdam Viris reverendis, Abbatibus 
& Sacerdotibus fecularibus religiofifque, ob pie- 
tatis feveriorifque difciplinae cultum pariter & ob 
jerudirionem fummopere laudandis, arftiffimam 
familiariratem interceffifle audiviflent. Hoc, 
quod probro & vitio malcferiati vertiflent, fibi 
honori duxit, inque praecipu^ felicitatis parte 
collocavit : affectum obfequiumque iftud, qui- 
bus ilium dignati funt, pari affeftu & obfequio 
& praefens & per omnem deinceps vitam pro vi- 
rili repenfums : quod fequentes lirerae often- 
dunL Nee hifce cultfis finceri & obfervantiae 
jndiciis & demonftrationibus contentus, plus 
quam femel propofuit Parifios iterum revertr, 
turn ut inftru^iflimasiftiuslirbis bibliothecas ex- 
quifitiori indagine luftraret^ turn ut yeterum 
AmicocQin aUoquio, €onfaetttdine> & afpedn 

mentem 



1 



D.E.BERNARDI VltA. 57 

mentein oculofque recrearet, & potiflknum in 
reverendiflirai D. Huetii rueret amplexus. Tan- 
turn potuit (tudiorum iimilitudo, indeqoe ena^ 
tus amor^ (b\k morte, ii tamen ipfi morte ex« 
tingui poffit, exftinguendus. 

Sandas cam aliis quoque Exteris, pr«tcr Gal- 
I0S9 magni nominis & fanise, colait amicitias : 
inter quos eminuit Vir illudris & nobiliifimuSy 
D. Ezecbiel Baro Spanhemius, turn legationibus 
in Anglid & Gallii praBclariffime geftis, turn fcrip- 
tis eruditiffimis aeter num viduris , longje lateque 
maximo fno merito celeberrimus : item Vir da- 
rijQinius & praeftantiflimus, D. Jobus Ludolfiis, 
de gente Abyflinorum pariter ac fu5, imb de 
univerfaRep.literarii, merentiffimus; ut acsete- 
ris recenfendis,quorum nomina, ant exhifce me- 
raoriis, a nae, pro re nata, tanquam tot gemm« 
& clavi, inferta & intertexta comparent ; aut ex 
fequentium epiftolarom Sylloge peti poflunt, in 
praefenti fuperfedeani, Noftratibus autera a 
me paflim fupra memoratis, quos eruditionis fa- 
ma praeftantes, fibique familiares redditos, im^ 
pense coluit & amavir, etiam, quod exploratiffi- 
mum habeo, accenfendi funr, Joannes Pearfo- 
nus, Joannes Fellus, Thomas Barlovius, Ed war- 
dus Pocockius, IfaacusBarrovius, Tkomas Gra- 
vius, Joannis ^ '^^iyu frater germanus, Dudleiup 
Loftus, Joannes Lightfootus, Gulielmus Guidus, 
quanti viri ! pridem coelitibus adfcripti, Joannes 
WallifiuSjiterum hie nominandu^^HenricusDod- 
welluis, Robertus.HumiogtoQus, GulklmusCa- 
veas, Thomas Hydus, RichardusBentIeius,aliir 
qiae^ quos vel nude meoiiniire ad opoem elogio- 
rum.vicem fupplendam fat erit. Mi- 



58 D.E.BERNARDI VITA. 

Miram ejus humanitatem expert! funt Ad- 
vensB, quotquot fama celebritatis loci aut ftu- 
diorum ratio Oxonium invitaverat. Oranes, 
five amicorum literis commendati, five propril 
virtute & genio confifi, ilium tanquam coramu- 
nem Patronum, quidni dixerirn, tanquam & 
Oraculum & Magillrura, adibant, vix fuseexifti- 
mationi poft reditum in patriam, vix fuis com- 
modis, dura tnoram illic fecerint, fatis profpe- 
dum fuiffe rati, ni fefe in ejus amicitiam infi- 
nuaverint. Quod aliquammultis nullo nego- 
tio, quod caeteris omnibus abfque difficili & la- 
bor iofo ambitu lieu it. Dum autem ille per mul- 
tos annos nullis domefticis curis impeditus, fibi 
foli vacaturus, prope bibliothecam Bodkianam 
& Theatrum, quo omni tempore, five coeltm! 
ferenarec, five pluviis, nimbis, ventifve turba- 
retur, affidue erat eundum, babitaret, ad men- 
fara communem, quam ^ettfiomm nuncupant, 
qu^ commodiffime excipiebantur hofpites & pe- 
regrini, affidere voluit. Qaam optandam feli- 
citatem ingeniofi 8c indurtrii homines l^etan- 
ter & avidiflime captabant , quotidianas con- 
verfationis & colloquiorum beneficio. cum maxi- 
mo fkudiorum proteftu, fapienter ufuri. Quali 
autem, quo grato iftius obviae & fruftuofa? be- 
nignitatis fenfu, quern perpetuum fore, & nul- 
lis, ne longillimis quidem, temporum aut loco- 
rum intervallis extinguendum fpondent, tange- 
tentur, literas amoris, benevolentia? , obfequii 
pleniffimae, quas ex Anglii difceflurr fcripfere, 
abund^ teftantur, quae, cum hoc fit uniciim iila- 
•um argumentum^ in cenfumfeferri nond^bent. 

Hafce 



D.E.BEKNARDI FIT A 59 

Hafceegregias animi dotes ac virtutes orna* 
bat pietatis verse 8c folidse abfque omni afFeda- 
tione (ludium, quod diligenter quidem excoluit^ 
non tantutn Deo in Mufeo, tanquam in Sacello, 
vacans, rerumque coelediudi meditationi inten^ 
tus, fed &c in publicis quotidiani facri cultus & 
in religionis Chriftianae officiis ailiduus : ad cu- 
JUS normam vitam foam inftituerc <rwj ^tS & 
pro virili, quantum indolis huraanae infirmitatcs, 
five ex errore Judicii, five ex fubito affeduum 
impetu, invito aut obrepentes aut incurfantes 
patiuntur, fincero corde ftudebat : interim hu- 
milliraus, qualitercunque in omiffis commiffifque 
deliquiffet, divinae mifericordiae propter meri- i 
ta beatiffimi Jefu 3^€^0^V» efflagitator. Quod 
hue referri oportere duxi, ne quifpiam ilium 
aut ^ dfMv fxi^d^a penitus neglexifle, aut in fo- 
ils literarum ftudiis oranem operam & induftri- 
am collocafle , male fufpicaretur. De cujus ob- 
ftupefcendis reliquiis paulo amplius agere con- 
ftitui, cum id, firede judico, nee tu, candideSc 
, erudite Ledor, aliter, utopinor, judicabis, turn 
rei licerari2e turn famae Bernardinae illuftrationi 
& augmento non parum conducere videatur. 

Harum autem lucubrationum indiculum, ex 
ipfius vitae breviario fumptum, pauculis adnota- 
tis fubinde infertis, illuftrabo j deinde quaedara 
in illo aut omifla aut obfcurius fubintelleda, 
aliaque ex fchedis folutis excerpta, mantiflae non 
contemnendse loco, addam. 

L Chronicon omnis £vi, five Canofi Chromcus. 

Opus magnum,& incredibili multorum anno- 
rum Jabore compoiitum, in om(o omnium tempo- 

r 



<5o D.E.BERNARDI VITA. 

ruin rationes, calculis accurate fubduftis, ex- 
pendit, omniamque gentium celebriores epo- 
chas, i principiis rite lixis & ftabilitis, ad com* 
munem periodi Julianas menfuram dedudas, 
fynchronifmis continenter appofitis , in variis 
tabellis digefCc, ut uno intuitu facilique oculo 
fecum invicem conferri pofBnt; itemque Faftos 
Confulares, omnemque ChronologicTam rerum 
tarn civilium, quam facrarum, a Chrifto nato 
per plurima fecula geftarum, hiftoriam ex ve- 
rudis membranis, nummis, marmoribufque or- 
dinavit. 

II. CdendartHm Ecclejiajlkum C^ Civile plera- 
ruwqm Gentium. 

Harum prsecipu^ funt veteres Graeci & Ro- 
mani, h. e. tam ante, quam poft profligatam 
Evangelic idololatriam , receptamque Chrifti 
Salvatoris fidem, Perfe, & Arabes, tum Moham- 
medani, turn Chriftiani, Syri, Coptitse, & ^thio 
pes, aliique. Opus pariter magnum, & dignif- 
limum, quod in publicam lucenii edatur, in quo 
de varia apud has gentes, variis temporibus, 
prout raelior motuum coeleftium calculus docu- 
iffet, difpofitione, itemque de feftis diebus cu- 
jufcunque generis folerter agit : & in quo etiam 
innumeris tere illorum, qui hoc nobile argu- 
mentum pertrad^runt, erroribus modefte caftiga- 
tis , quamplurima nova & meliora ex manu- 
fcriptis codicibus eruuntur. Hujus vero libri 
doleo vicem. D. Bernardus enim cujufdara bi- 
bliopolae Lipfienfis, qui tunc aderat Oxonii, 
blanditiis delufus, illius curae commifit, ut in 
Germanic ederetur, quod accurate & citra mo- 
ram 



D.E.BERNAKDI VITA. 6i 

ram fe praeftiturum Ipondebat. Sed hie nondum 
fidem liberavit fuam, adhucque orbis literatus 
hoc defideratidimo tbefauro fraudatur. 

III. Index librorum Mdnufcript^imm Angli£ ^ 
Hibemis. 

Ut magnificum iftud Catalogorum bibliothe- 
carum Angliae & Hibernian opus^ ipfius cxxvx 
concreditum, prseftabilius utiliufque redderetur, 
iftum pene fervilem & maxime ingratum mole- 
ftumque laborem contexendi indicem Alphabe- 
ticum, ut fupra retuli, non averfatus eft : licet 
continuis languoribus ac aegritudinibus prope- 
modum oppreflus : quem accuratiffimum jure 
appellabo, in quo, prseter alios fuo ordine dif- 
pofitos, libri & traftatus Scriptorum Clafficorum 
magni nominis,& potiffimum Patrum veteris Grse- 
cae & Latinse Ecclefise, prsenotatis titulis, ineadem 
communi ferie,ad varias diftinftafque iftius mag- 
ni voluminis partitiones, notis coropendiariis,iif- 
que facillimis, referenda, fingillatim recenfentur, 
ne aut inanem operam omnino ludant, aut de 
toedio, quod ex laboriofo multorum Indicum 
nudorumque nuraerorum examine vel attentifli- 
mis folet obrepere, querantur Leftores. Am- 
plior autem titulus huic Indici ab ipfo prsefixus 
ita fe habet : 

Lihrornm mamifcrtptorum magtje Britannia &Hi- 
bernidd^ atque cxttrnarnm aliquot Bibliothecarum 
Index fecundum Alphahetnm. Edn^ardns Bernar- 
dus eonfirnxit Oxomi. An. D. CDDCXCVI. 

Quo enim majori literarum commodo melius 
confuleretur , illud quoque Ledorem harum 

aman- 



6i D.B.BERNARDI Vll^A. 

aiflantem ftudiofumque latere noluit, quam plu- 
rimos codices Graecos MSS. bonae notas & magni 
ufus, qui apud nos ex opimis Graeciaj fpoliis fu- 
perfunt, in celeberrimis quoque extra Britannias 
bibliothecis reperiendos effe, ut Viri ingenio & 
eruditione prasftantes, quos ubi ubi fparfos idem 
communium ftudiorum amor conjungit, de iis 
edendis foliciti, jam nullo negotio norint, unde 
mutuas operas libi invicem dare & petere, quo- 
ties opus foret, commercio epiftolico, queant. 
Bibliothecae autem, quarum catalogis, five im- 
preflis, five manu exaratis, ut ut mutilis imper* 
feftifque, in hoc praeftantiffimo & utiliffimo 
opere condendo ufus eft, quas, folo literarum 
Alphabet! fervato ordine, (neque id agitur,quafi 
de illarum dignitate, abfurdd pariter ac odioll 
comparatione, eflet contcndendum, cumfingute 
peculio literario, auro geitimifque Indicis longe 
pretiofiori, gaudeant) ad ipfius exemplum me- * 
morabo, has funt : viz. 

Auguftae Vindelicorum, 

Heidelbergenfis in Palatinatu Rheni, quae 
nunc apud Romam in Vaticano adfervatur. 

Leidenfis Acaderaiae. 

Leopoldi Augufti apud Viennam Auftrix. 

Principum Medicaeorum ia Florentia apud 
S, Laurentium, & apud S. Marcum in eadeffl 
urbe. 

Patavinae Academic. 

Viri illuftrifEmi Segnierii, Cancellarii Gal- 
lia?. 

Vaticana in urbe Romi 

Doluit 



k 



D. E. BEKlffARI>I ViTA. 6^ 

lDoJQitVef6 (ftdfque idhtit ddletous) catald- 
gaib incotnparabiiis gazde litetari^e in biblid^ 
theca PtegM Pariiienfi recOttdltaej ciijus vel afpe- 
&u avidimtnos oculos, aiitequam tnorte claude-- 
rentnr,faifiarecupi6bat, per triftiffirtias belloruiA 
TTccs lion cottiparuifle. De hujus autera operis 
utjJltate, quae In univ^rfkth rem literatiam re^ 
diindatura eft, dodlffirfiatn pf*fafi6riem pi\p 
Uf ante mortem jprasmifit, cam illd !ndlce ederi* 
dim. 

IV. Large Co^mtniarki ari the, private Deho^ 
tidm^ df'dwn frohi the Ecdtfiajiicki of iBe tAree 
jTrfi Cehiuries ofChri/liaAf, Andfi-d^ ihe GtniiU 
AUthdfrs^ Qree\ aftdLaihte^ andOHeHtd. 

Tifulurti Vei^^ aliurti Codici ra^rtufcripto pfae- 
figeiidum curavit, h^riiodo; 

Pfit>ate DivotiaHs^mth a brief Explicatldh of 
the fefi Cotfimdndtrienis^ iht Lord'f Prayer^ dfid 
thi Apefties Creed : in VII. Books • 

Has comrtifentaf ids AiigHc^ fcriptos, qaos di-^ 
Hgenti fflami verfavi, it\ piiWicam lucemf pri- 
detit^^itfifle iriipendio Volit^at, fi pet avari* 
tiatt &^ ptKa^tkiliiteitSfeili biblibpoferDiii, qui ei 
cdfltfOrfibus, ddiiidediis, 8i itidoftis trivolifqtie, 
iftid' 8t haei^etitiSi^ fcnpthjctciilis certius fucrurn 
eafptSruftf; \\^\m\ Cujui' ps^s&ftintMTimi'dperii 
ittrtin^rti hie bfevi dabo. 

Ifl flld fuarmri eflfe partiurti pro pietatef &' tdo 
Catiidlics^ v'erWa^iS^cVedidit reverendus & doftif- 
ftflds* Author/ ChfiftianS* religionis pi^aecipira' 
cipifa & af dculdS fldei tx Scriptiiri^ facris juxta^ 

E m6ntem 



^4 ^. £• BERNARDI VHA. 

uientera Scri ptorum vetuftilCmi aevi, ScConcilio 
rum generalium explicationem, contra Judaeos 
& Haereticos, tam veteres quam novitios^ qui, 
i'ubdolis Scripturarum interpretationibus intro- 
ductis, veritatem Evangelii corruperunt, vete- 
rernque Cbriftianam Theologiam novis figmen- 
tj§ incruftdrunt^ tueri : deinde in ufum noftro- 
jTum, qui paulo altius fupra brutuni vulgus (a- 
piunt, Ecclefi^e Chriftianse primordia, progref* 
lbs, & vicillitudines, quibus per ifta priora fe- 
cula erat obnoxia, ex Eufebio caeterifque Hifto- 
rise Ecclefiafticae Scriptoribus, & potiflimum fu- 
neftas Imperatorum Elomanorura,qui in Cbriftia- 
nos ferro,igni, crucibus, equuleis,ex vi crudelium 
edidoram, fevierunt, mortes, ex Laftantio aliif- 
que, egregiis novifque illuftrandi gratid obfer- 
vatis ubique addicis, recenfere : denique de ciil- 
tu facro ex principiis religionis, mentibus ho- 
minum lumine naturali inditae, & de moribus 
officiifque vitae civilis 8c humanas, quae reda ra- 
tio fingulis, qui bonae mentis funt compotes, 
praeftanda didat, & de facris Judaici cultus ri- 
tibus, pn-ecumque formulis, & reliquo in coctibus 
publicis religionis Mofaicae apparatu fuse agere : 
quo inftituto^ quod fufceperat, praeclare defun- 
dus eft. Vix enim quicquam argumenti in uni- 
yerfa pofitiva Theologia reperiendufe eft, quod 
non ibi folide & erudite tradaverit. Hinc fane 
Vjrum magnae kdionis & induftriae pariter ac 
foienis ingenii fuiffe teftatiffimuro erit , in quo 
V^r f- genus Authores, veteres Philofopbos, 
y. \^ aliofqne e Gcnrilibus. quotquotdeEthi- 



D.E.BEKNARDI VITA. 6t^ 

nandum, ut mihi narravit, diligenter legiflet, 
Hiftoricos Graecos, Latinos, Judasos, Moham- 
medanoS) non teoiere & pcrfundtorie , fed fa* 
pient^r & cum judicio pro re nad ubique in me- 
dium producit. Scd ne Panegyriftem agere, & 
hifce elogiis, qoafi immodicis, veri limites fu- 
pergredi cuipiam videar, hie vagantem calamum 
reprimo. 

V. Obfewationes Varli generis. 

VI. Not£ ad Scriptores veteres^tam facros quam 
non facros. 

In hos tarn Latinos quam Gr^cos mifcella* 
obfervationes, fan^ dodiffimas, fcripfit. 

VII. Etymologicon Gt£cum & LcLtifinm. 

VIII. Lexicon JEgyptiacH^. 

In hoc Gloffario multas iEgyptiorum antiqui- 
tates foIerter& fubtiliter ef ait &e5tplicavit. 

IX. Lexicon RajficufH. 

X. Enclidex^ Gr£ce & Latine^ 

Anno M. IX;* XC. IV* omnia Euclidis opera 
prelo paravit fub hoc titulo : 

Euclidis Geometry opera, 

Elementorum Geometric & Arithtneticd tihi 
XV* cum commentario Procli in printum, 

£ a Dxto^ 



66 D, E. B^RNJKPI VltA, 

Datorum liber ^ cum, pr^fa^tipne M^t'ini : 
IntroduSio Mnficdj cKm/eHiom Canonis : 

Omnia Qr£ce C^ Latrine. 

pfi Uifce e Jendis valde an^ius erat, (ed hiiac 
quoque, utiliilimum licet, .cqnatum plane irri- 
tum infaufta reddiderunt "tempora. t)e datis 
vero Euclidis ita magnifice lentiebat, ut opus ad 

Mathefin Analytiqam fiecejjfarium^ atqne a Oa^me- 
tfis antiquis novifque uhique pr£fHppofitHfn appel- 

laverit : qiia propter iljud^ abeFroribus-editionis 
Parifienfis M.DC.XX.V. purgatum, accuratiffime 
recenfuit, & cum cxemplaribus Graecis Arabiqf- 
que contulk. Qpm praedare admodum .dq 
magno illo Gepmetra & univerfS Mathemati- 
corum gente hac nova edif ione meruifle potuif- 
fet, aliorum erit judicare & candide interpre- 
tari. 

XI. Sjntagwa de Mathefi : five principia & 
elementa Mathefeos. 

Opufculura hoc, quod dpleiyliim eft,, iraaer- 
fedum reliquit. Hue etiam referenda videntur 
magnse molis CoUeftane^ de.Geomej?fi^i^ Sc-A- 
ftronomiciSj cum;rGhem2^ifmi3 va/iis^/ ex, Qxx- 
cis, praecipue vero^e^x Afabicjiis,Aurb6nbus,.qui 
adhuc in bibliothecis Bodleiana & Goliana la- 
tent inediti : de inve(Vig^tipofe liaea2 meridianas, 
h. e. communis. interfedionis.drculi meridian! 
ac horizontis f^ionis alicujus, tam pro folfti- 
^Uj.\ (^laflivptfi ^qHkiQ<i!Js.i.deanno tmgiae^ & 
raethodo. pl>fef vf fidiii»Ptp§,:iuicxpr.iRi5L.rf^ li^ 
.'.'.■ * .. de 



D.E.BEKt^ARDI t^lTA. 6y 

dc Arithmeticis, in quibus pr^cbras infefuit 
Diflertationes, alteraw de notii & fignris tin- 
itierorum, alteram verd de eoriindem nortiitai- 
bus apud Latinos, fed mutilam & quafi in medio 
abruptam, aliifque argumenti Mathematiei con- 
fimilibus. 

XII. Differtsitio de Uteratura, 

Hujus ipfe author meminit, ego ver^ liott 
memini me unquam vidiiTe : ilium vero ndvi 
multa de varlarum gentium Alphabetis, qu^ vi^ 
cem commentarii in Tabulam fuam literariaiti 
praeftarent^ collegiiTe : ex qaibus an e)ufmodi in- 
regram diifertationem, at videtur, adornaverit, 
aae penitus latet. 

XIII. UngHarnm infuUmm Britanniie d^ Hi- 
^erm£ origines Perfic^ C^ ArKteniac^i. 

Sane animo propofuic Etymalogicon iuom 
Britannicum multiplici au&ario 8c diflertatfut> 
cuU de genti$Saxo[nicas, e qua noflram ducimns 
originem, Scriptoribus illuftraiFe : fed parcim 
segritudine , parrim aliis longe diverfi argu- 
menti ftadifs impeditus, iftud inftitutum, ut pu- 
to, nltra profequi defineban 

. Pr^lediones, quas in Schola Aftronomise haf- 
jbuif freqaenteS, irv fchedis fotutiis lacerifqae, do- 
fHasf eqnidenafj & illd p^rquam dignas,. in indi- 
cem referre opdrae pmium rtort duxft : quafarja 
alias ndglefl^ae & ranquam res r^jiculae pederunt, 
9X12^:, quae iftud facurtl effugerint, praJ ntu, &(>b 
perplexos deformefque Chartfteres vix legi 
pomnt, lltinam omnes illas, pulchie &c lent^ 

C 3 manu 



6^ D.J£:,BEKNARDI VltA. 

manu exfpriptas in Mufeb Sayili^no, prout mp-: 
nu\t Fundator, ipfe vivus repofuiflet f 

Hifce alia etiam npn vqlgaris notas, quae io 
ill^ recenfione omittuntur, adjicienda effe sequum 
poftulat. 

Praeter enim pofteriores a quarto ApoUonii 
Pergaei Gnicorum libros , quos lupra memoravi, 
ex Arabica lingua Latine verfos fcholiifque illu- 
ftratos, contplit quatuor priores Latine editos 
Bononise M. D. L. VI. cum Graeco textu ab ipfo 
margini addito, & cum verfione Arabica : non 
negledis verfione Abrahami Ecchellenfis & AI- 
pbonfi Borelli coramentario. Accedu^it 

Lemmata Archimedis Arabico-Latine , cum 
figuris 8c annotationibus , prsroilTa de iflios 
qpufculi ratione erudita praefatione. 

Tabulae Aftronomicae Omadaddini Ifmaelis, 
Principis Hamah, quas exfcribere ex libro bi- 
bliothecae Collegii Joannenfis elegantiffime 
fcripto ante triginta fex feptenive annos aggref- 
fas eft : fed tabulis cognati argumenti Ulug« 
Beigi editis, ab ifto opere, tanquam fuperva- 
caneo & inutili, poftea ceflavit* 

Proverbiorum Arabicorum, partim a D. Voz 
fockio, partim a fe Latine verforum, (DoUe-: 

^iones. 

Ariftarclms Samius de ma^nitudinibus &: djr 
(lantiis Solis 8c Lunae. Piiauri Latine edltus 
^. p. LXX. II. 4^ Cujus ad orani Graecum 
^^3?tum e codice manufcripto addidit : 8? quern 
fUam.cum verfione Arabic^ collatum examina- 
yit.' Hunc Ariftarchi Libellum Vir doftiffi- 

mus 



D.E.BERNARDI Vl^A. 69 

mus, D. Wallifius Grxco-Latine edidit Oxoni^ 
M-DC.LXXX,V1II. cum honcrifica CoUegae. fui 
in prasfatione mentione. 

Cleomedis de Meteoris opufculum, quod cum 
MSS. contulit, & ex veteri Scholiafte mulra ad 
illuftrandum textum adnotavir. 

Vitruvius cum Ms° coUatus, cujus ope locos 
quofdam iftius praeftantiifimi Authoris luxato9 
corruptofque reftituit & redintegravit. 

Liber divinarum Liturgiarum, a Roberto Ste* 
phano Parif. M. D. LX. fol. editus. Quas, 
praefertim Liturgias Sandorum Bafilii& Chryfcn 
ftomi, cum codicibus MSS. contulit, erat autem 
ifte liber olim Jofephi Scaligeri. Keliquos ve- 
ro, imb, pane omnes veteres , quorum erat ftu- 
diofiffimus, aut ab ipfo collatos, aut cum ju^ 
dicio & cura adnotatos, (quod de libris aliis, fi 
qiii fint infigniorcs, five ab hu jus five fuperioris 
fecnli Authoribus compofitis editifque, paritej 
quoque dicendum eft) cum non mediocris toedii 
effet hie fub confpeftum referre, ii e catalogo 
faciUus & commodius peti poffunt, 

Notae in Gloflaria Graeco-Latioa & Latino- 
Grafca a Vulcanio anno M.DC edita. In banc 
rem contul it Lexicon Gra^co - Latinum vetus, 
quod in calce quorundamfcriptorum Cyrilli re- 
peritur, cum Manufcripto Bibliothecae Mona-* 
fterii S. Germani in pratis Parifinis, dura illio 
A, M.DCLXX.VL ageret. 

Notas in Gerardi Voffii Etymologicon linguae 
Latins ; ad cujus origines & per continua" fe^ 
cuta variationes fcribere Canonem Etymologic 
turn oUra inftituit, & de Henrici Stepbani 

E 4 Gr«c«' 



I 



70 D. E. BERNARBi Vl^A. 

Grascae linguae Tbefauro edendo, vel potius de 
novo thefailro concinnaDdo, cogitav it. ' 

Not^ in univerfam Ecclefias Anglicans Litur- 
giam. 

■ Scholia ex MSS.Graecis, annotationes, &com- 
mentarii in cjaaedam facrarum Scripturaf um ca*- 

)ita &: perio^has. Utinam plora 8^ integrlora ! 

^ed nefcio qui vi impecuque pientis in oiagm 
moliminis initijs faepenumerb SECpefiitus , ad 
^lia fe divertere foiitus e(i Atramen (e ferio 
$c iQa^inaopere ad edendutnamplum in libruiq 
integrum Pfalmoram co^llXlent^rium accinxk \ 
fiihitque magis in cogitatis & votis habuit, iftius 
propo(i|i publicatq fpecitniqe. Edicurus auteiQ 
erat Pfaheriun) Ebraic^ Gras<^ & L^cin^, cuoi 
yeteribus verdonibus Galtica Sc Homan^ uci & 
]U4, quae ex Ebraico, textu immediat^ derivatur^ 
^ etiam Coptics : quaoi ob rem qaincoplkis 
FfalterJi^ Jacobo Fabro Stapuleiifi in c^aensobio 
$/ Ce^mani ppope muros Pariiienfes A. Ch, 
\Ay D. Vllt. imprefTi, exemplar, quod oliin do«- 
&i(Iimi Pithosi erac, na&i;iS) illius GaUicum^ Ro- 
manum, & Ebraicao), in%ni beneficio 8$ hu- 
manitate reverendi &do£ti{fin» Viri, Joannis 
MabiUonii, cum nianulcripto codice p]HDk& nota» 
ejddem Cc^nobii olim oointulit, 8f utlenfus Tex- 
l^s (acri, cujius perpetuus iu quotidianis relkio- 
nis turn publkae turn privatas apud omnes dhri- 
flianps, qui pietati ftudent, officiis exercitiifquo 
c-ft uifus, melius aut erueretur, ant- iltufkraretur, 
yef (lones Orientales, 8c praefemjin Copticam, for' 
diflo examinavit. Dolendum eft quam.naeixiia^, 
gir^nde hoc Sc magnificum opus< noa intcgiura 

nun^^ 



D.E.BEKNAKDI VITA. 71 

Humerifque fuis abfolqtum rpdditum fu|fl6, cul 
vix quicquam in eodem generc comparandqni 
feculiim produxerit. Se4 huic aliifquc praecla- 
riflimis moUtionibus 8c aufls continui per ali- 
quot annos laqguores infercelT^re , tandemque 
mors acerba, quam imjnoderatis ftudiis vigU 
liifque aeceleraverit, ^ataleiij iin|)ofuit perip- 

dum. 

Hos omnes Ubros ab illo compofitos, jlkm-^ 
que ^lleftaneor\im, qua? fuf? memoravij alio- 
ramqiie molem : item codices manufaiptos, col- 
latos, notifque eruditorum Virorum huju? 8c fu- 
perioris feeuli illuf^ratos, quos in Gallic, Belgio^ 
& alibi comparaverat, pro pjucjeqtia fua clarifli- 
mi bibhothecae Bodleianas Curatores in jeternis 
iJHus archivisj^ ita fperare & augurari fas eftj, re-^ 
ponendps pecuniis publicis redemerunt : quod 
& ille raoriens pptavit, modo pretiura aliquate- 
HUS debitum aequumque deferretur. lidem etian; 
ipultos Ubros impreflbs, melipris & rariqris no- 
fae, ilHc quoquedefidecatos,^,e:^ bibliotheca Beif-r 
nardin^, expbratione h^bit^, cplfigendosi jwf? 
ftpe : pro his folutas erant centum & qu?idra^ 
gmta Hbfae ftcrKngicae, pro ilWs vero duccntse^ 
Cseteri public^ auftione diftrahebantur, mul.ti^ 
egpegiibs viris, quos bJbHothecam feleftam ^j^qu 
nandi cura ^naprque teti^erunt;, libros reU<^os^ 
quorum magnus. erat nuuierus, praefercim.fi maaui 
p. Bernard? aotareotur, non (jrie magno ^tnbitii 
& prenfatipne, ad. ft rapientibus: quod dQ Bi-. 
^liis Ppjygtoxus tondUiei;ifibus peculiariter di^ 
cendum habco, Quibus in duodecim tomos 
direinpj:iSx illg propriis locis Synopfin CriticA- 

run? 



73 D.E. BERNJRDI VITA. 

rum, Biblia Armeniaca, aliofque S. Scripturarutn 
libros, fepaiatim olim editos, inferi curans, ut 
loca jam oculis fimul incurrentia faciliori operj 
conferret , & certiori judicio exploraret : ad 
Oram notas Criticas & Scholia, verfionibus quo- 

?uc, pr?Ecipue Graed , Arabica, Syrhci, 8c 
entateuchi Samaritana, cum original! textu, 
cum codicibus MSS. & cum fcriptis Patrum fub- 
indc coUatis, paflim congeffit : inde in ifta lici- 
tatione pretio valde adaudo. Tandem. O. W, 
psjnus, jpGus hofpes, 8c qui ilium ex Hollan* 
dii comitatus eft, oblatis viginti libris fterlin- 
gicis, fuum in jus alleruit, poftridie triginta ab 
aliquo, ut in ipfum transferretur. cupiente, 
perccpturus : fed ille conditiones iftas lucrofas 
generofo animo, de valore & digiiitate iftius 
literarii mercimonii fibi fatis confcius, omnino 
averfatus eft, patriam fuam tanto thefauro di* 
taturus. Sed manum de tabuU, quaro fufcepi 
delineandam. / 

Ita D. Bernardi famas litaturus, njeraoriam 
ejus literis mandare, iilumque tanquam pul- 
chrum & amabile induftrise, ftudiofa?, fummi-' 
que cum tranquillitate, Sc quidem fummo cum 
honore 8c patriae ^ literarum in urabris Aca- 
demicis tranfaft^e vitae exemplar proponere 
conftitui. Hanc parentatiouem, ut ut laxara 
& inconditam, forfan non male interpretabi* 
tur xqua pofteritas, faltem, uti fpero, meam 
erga Amici defunfti manes pietatem & affedum 
pie quoque & benigne excufabit. Weftraooafterii 
XVIIL Noveml?ris, A, Q qiDiDC-XCVIlI, 



73 



\ . ' ' ^ 



Teftimonia &" Elogia virorum cla^ 
riffimorum d^ do&ijjimorHm de 
D. Ednpardo Bernardo, 

PLfchafius Quenellus ad S. Leonis opera Dif* 
fertatione XII. de Codice Canonum Eccle- 
fiaeRomanae p. 641. LutetiaeParifiorumA.i675, 

HuJHs Apografhum miffnm eft ad me Oxonio 4 
clariffi Viro ntihique amictjJimOy E. Bernardo^ in 
AcademU Oxonienfi doBt\jimo Aftronomi£ Pro^ 
fijjore Saviliano^ quern an fingularis humanitas 
qtm doBrina cotijun^a^ an fromovendarum lit era- 
rum amor indefejfus magis cqmmendent^ difficiU 
dixeris. 

In Prsefatione ad Opera S, Leoiiis Magni. 

S^antum debeam viro do3i{Jimo^ E. Bernardo^ 
Aftronomia in Oxonienfi Academia Saviliano Pro^ 
fe£oriy dicere non valeo, Non tantum enim co- 
dicil Romania aurnm contra aftjmandi^ apogra- 
fhum, cur a fna d^criptum^ ^d me tranfmifit^ fed 
€^ bihliothecas Oxonienfes fumma ditigentia ipfe 
fcrutatus eft : Archiva Laudina, Bodleian a ^ Oric' 
lenfia^ Baliolenfi^j Pem^rochiana^ &c. excujjit^ 



yj^TESriMONU&ELOGIA 

edit a cum MSS. codicibus contulity variai leSmes 
profria dcfcripjk mauu^ ea, cur Ay co fiudio^ u 
hnmamtdte^ cm parem vix ac m vix ^mdem in- 
vcmas. 

• • • . • 

Nee fatis fuit Vtr0 likeralijjlmo fied prdfadijfe^ 

mf & amieartim fiudium ae Uborem impendiffety 
qnorum oculis Cantabrigienfes bibliothecas C^ c(h 
dices MSS. lufiravity indeqne excerptds mijh vm- 
antes leHiones. Hnmaniifimo D.. Thom£ Gdle 
hone mihi opem debere^ anando BernardHs^figni- 
ficat , ift^ratHs fm , fi Viri nomen hoc loco Htir 
ceam* 

Joannes Fell us, Epifcopus Oxonienfis^ in ap* 
pendice ad Ar^tum, pag. 47. Oxcm. 1672, 
ubi quarundarii cantionuoi Gr^carum fpeci- 
mina edidir. 

^a^ ex FUberma^ nbi inter fchedas reverendif- 
pmi Ujferii tatuerunt^ fcHciter redemit copiamque 
fecit vir de bonis Uteris optime meritns^ D. Ber-^ 
nardjiSy ColL D. 'Johanhis Baptijia focins^ 

Jdem in Praifatio»e ante Arcliimedis Arenariurq. 

Qxon. 16 J 6.. 

JhCuper mm canfHttijJiwHm videretur^ ut Euc tides 
4gifseff df0ceret, itlius rei' cnram Jidei erudhijpini 
piofiri D' Bdwardi BernurS^ Profejforis A^ron(h 
mi^ Savitiani^ comntend^imm : qui non folum 
gmnes intendelat nervosy kk tiber iffe omnibus ttur 
Vieris abfolutus prodiret^ fed fups JumpHbus Ji4r 

^rammatm 



di D. E DW. BERNARDO. 75 

grammatum t&tius operis farmas eleganter deli- 
wandas,^ exculpendas eHraverat^ jpccimine f4h 
ginarum ati(fiOt tjpis infupir commi£o. 

Idem ia Praefatione ante S. Barnabse epiftdam 
.Qxoo. 1685. De fchedis quibufdam reveren- 
difiUmi b. Uflerii ex incendio ereptis. 

'^as vir eruditijjlmusj Bdwardui Ber^ 



nardus^ S. Theologi£ Do^or^ d^ Afironom£ fro- 
f^or ^Savil^anHs^ ^ redemity, mihiqm bemgne com- 
mumcaviU 

Jiomms WalMfias in Prxfatione ame Ariftar^ 
chumde niagnitudiriibos Scdiftantii»foli»St 
lunae. Oxon. 1688. 

X 

Gr^co codice MS. nSfumm^ reverendi Viriy D. 
Edvpardi Bemardi^ S. T. D. Aflronomt£ Prafef* 
fans Samtianry Callega,mei mBrkijJinti : tpiMpilU 
dMdwn manu fmL tx Saviliaoa codice ^fideliter 
fcriffit. 



, « » >»■■.» 



'Du^e iUfH verjiones Arabica^^ qndt cdebir^ 
riifttiSddeni dim fntjianty cum c/ufd^m rdiqHHt^ 
in BodloMMs. bihlio$bdC0j4tm repojks.: Zitfdc 4pi4i 
MciifMs * videbotttHT momenti^ n^mmlla adMt^tvij^ 
D^Bermusd$ff wd okamfmlibrsj. Hht^ VklU Ker^fK 
/iwe /p$Mfdiu^ . ' .A i 



. \ 



Thpujai 






7^ tESriMONlA & ELOGIA 

iThonias Galaeiis in Praefatione ante opufcula 
Mytbologica, &c. Cantabrigian 1671. dePala> 

phatO 'D^ dirk(AV. 

Trium Oxonienfium variantes teHiones ad me 
mifit Vir omni eruditiont & humanitatt excel* 
lens^ Edwardus Bernardus^ Coll. D. Joan. Oxon. 

SoCTHS. 

De Cornuto. Ex codkibus Oxomenjibus mm* 
nullas ipje emendatioms excerpferatn^ alias^ paf* 
tern longe maximam^ ^ capitis ultimi fragmen-^ 
turn haBemts defideratum^ idem fcmptr mihi c(h 
hndus BernarduT fnppeditavit. 

Idem in Prasfatione ante lamblichum de myft^ 
• fteriis. Oxon. 1678. 

Exemplar Gr/ecum , qnod nunc primum edo^ 
accept ab ernditijjimo Vlro , Ifaaco Vojfio. lU^ 
ubi non fatis emendate fcriptum comperi, iff^ 
travi a do3iJJimo Viro^ Carcavioy tit corrigi & 
tmendari pojfet ex codicibfis fcriptis^ qui fervan- 
tnr in bibliotheca Regis Chrijiianijfimi. Edv^i 
Bernardusy Vrcfeffor Afironomie apud Oxonienfes 
ornatijjimus y multifque mihi ofjiciis conjnnUijjt* 
musy negotinm MSS. confirendwrum (nam in Gd^ 
His turn temporis agebat) ^ fifcepit lihens^ & 
quod ipfe domnm rediens abfolvere non potuit^ at* 
ravif mihi conjiciendum per Johannem Mabillo' 
hium, qno ego Viro nihil humanius unqnam videos 
intellexijfe. 



deD.EDW. BERNARDO, yj 

A. Callandius in praefatione ad Bibliothecatn 
Orientalem Herbclotii , ubi quofdam viros 
doaiflimos e gente noftra ( putai Seldenum, 
Pocockium, Caftellum, Hydum, 8c Gravi- 
om) qui linguaruin Orientaliura ftudia ex- 
cduerunt, memorac, ha^c de Bernardo no* 
ftro babet. 

Ld DoHeur Bernard fi fcavant dans Us Ma^ 
thematiqmsy C^ dans les belles lettres, nous en 
fait aujji efperer : d^ // ny a pas de doute , 
quils feront dignes de fa grande capacite dans 
les mefmes langnes. 

Jacobus Gronovius in appendice ad fragmen- 
tum Stepiiani Byzantini de Dpdone. Lugd. 
Bat. 1681. 4^ 

^hi allat£ funt multijuges d^ dubinm 

ardentis in me amoris plus ac benevolentis^ an 
eruditionis & humanitatis fignificantes epijiola 
ab Viro clarijfimo^ Edvpardo Bernardo^ Mathe^ 
matum apud Oxonienfes Profejfore doSijJimo. 

D. Menckenius in Adis Eruditorum UpHas pub- 
licans, menfeAprili 1691. 

Le&ori benevolo inviderje noluMus CBro^ 



nologi£ Samaritana laterculos binos e MSS. ex^ 
cerptos, C^ Latine verfoSy nobifque per epijiolam 

nnpfr 



78 jESTmONIA & ELOGIAy &c. 

vuper communicAtos a clarijjimo Oxonienfium 
Vrofejfore^ Edvardo Bernardo, In tanta tnim 
iMemoriaritm Samaritanar$pn penurU vel h£c hre- 
wora thefauri injiar habelmntHr reruv^ Orientor 
lium cHpidis. 

Htspltira.dliateftinionta8o*elc^ia fupertfddere 
facile elTet : fed ea de induftria omitto. 



vgre^QM 



■te<aai«v« •■^•BMiBaM.^a 



■» _n tr >^ *. «•**«■■ « 



r ? # 



ritrtMkdhki 



*» • V * «»>.»• I 



V ET E R. U M 



MATHEMATICORUM, 

\ 

G R ^ C O R U M, 

LATINORUM, 

E T 

AR ABUM, 

SYNOPSIS, 



CoUeftore ViroclariiSmo&doaiffimo, 

D. BDWAKDO BERNARDO, 



■ > 



4> 



'. * 



T — -" — ' ' 



Suf €)gS. 



Vemum Mathematkorum Scripta^ 
cjHdz reperiri potuernnt. 

VOLUMINIBUS XIV. 




VOL. I. 
E V C L ID E S. 

I. Y*~^ Lementorum libri quindecim juxta 

editionemGraecamBafilea; 1533. col- 
la tarn cum MSS. Gr. Bodl. Arch. B. 2 5. 
& Bodl S.4. 9. 
Una cum vtrdone Latina Fr. Commandini Pi- 
fauri 1572. & Pifauri 161 9. aliquot in locis 
emendatl 
Principia, quorum in conftruft. & demonftratio- 

nibus ufus eft, in margine adnotata. 
Schemata aeri incifa. 

Demonftrationes Symbolis breviflim^ expreflae 
exeditis D, Barrovii,Scfcriptis D.D. Ought- 
redi & Rawlinfoni. 
Scholia Vetera 

F 3 Grae- 



« VetemmMathematicorum Synopfis. 

Grsecoruu], ex codd. MSS. & editione Cbmman- 

dini. 
Arabum, ex MSS. Arab, in Arch. Bodl. recen- 

fente Thebeto Corraide, & in bibl. C V. D. 

Pocockii, & in bibl. Coll. D. Joan. Bapt. 

Oxon. 
Item juxta traditionem Chogia Nafireddini Per- 

fa?, Komst 1594. Exftat autem & Perfice 

inter MSS. bibK Coll. D. Joan. Bapt. Oxon. 
Item ex verfione Latina, qnam ex Arabic© fecit 

Adelardiis, njanufcriptt in Mufeo Bodl. Am- 

bulac. 178. &Arch,Digb. 174. & Coll. Trin. 

Oxon. 24. & MS. Bal. 239. & Cant. Pen. 61. 

& 69. & Caii I. & Seld. Arch. 
per Campanam. Par. 15 16. & Baf. 1546. 

& MSS. Bodl. A. 3. 8. Med. & Y. i. 2 Th. 
Syriaca ex MS. Syr. in Arch. bibl. publ 



Cantabr. 

Annotationes Viri illuftris, D. Savilii, 6c aliorunj, 
ex MSS. 

Excerpta (neceflaria quidem) ex fcriptis recen- 
tiorum jam vulgaris Fluff. Candallae , Peleta- 
rii, Zamberti, Tartale^, Clavii, Billingleii 
noftratis 149$. Camilli, Taurelli, Welpe- 
ri, Camerarii 1577. Cattaldi, Schulerii, Bet- 
tini, Jo. Benedidti, Dibuadii, Puteani, Scheu- 
belli, Lanfii, Tacquet 1/ Barrovii, Herigonii, 
Cottignez, Fabri, Arnoldi, Oughtredi, Wal- 
lifii, Sturmii, Cardani, Richardi, Dafypo- 
dii, Bovilli. prsecipue vero Fr, Command inL 

Procli commentarius in Elementorum lib. i. 
Gr^ce quidem ex edit. BafileenG ad fidera 
codd. in Arch. Pembr. 161. emendata. Idem 

ille 



Viterum Mathematicorum Synopfis. 3 

ille liber, quo in verfione fua concinnanda 
olim ufus eft Baroccius, Latine ver6 ex ver- 
fione Baroccii (fed correda) cum notis. 

lamblichus "^ Mms tiain^a^im^ Gr. Lat. ftudio 
D. Tennulii e MSS. 

Problematum Euclidseanorum Analyfis per Fr. 
Schotenium ex fchedis illius Ceometrse. 

De fuperficierum divifionibus opus egregium, 
Mohammede Babylonio vel Authore vel In- 
terpreter Latine cum notis Fr. Commandini 
juxta edit. Pifaur. 

Tliabeti liber confimilis argumenti, Atabice & 
Latine, ex codd. Arab. Seldeni cum notis. 

Excerpta ex Martiani Capellx libro fexto coUa- 
ta cum MSS. antiquiffiitiis in Arch. Seld. 8c in 
Coll. Ben. Cantabr. 181. &Digb. 221. Mer- 
ton. 70. & Ben. .185. & Laud. L. 71. 

Ex Boethio H. i. 10. 

Ifaacus Argyrus de . figurarum tranfmutatione 
Gr.Lat. e codd.MSS. Pembr. 70. 393. 8cPemb. 
III. 73. & Seld. 

Ifaacus Monachus in fex priores lib. Element. Ar 
gent. 

Anonymus de menfurandis folidis MSS. Digb. 
104. 1 54* & in bibl. Savitiana. Vide 8c K. 44. 
8c K. 17. in Arch. Laud, item K, 61. Laud. 

Micb. Pfelli Geometriaj hoc eft, Geod^efia <^ 
r/;^a»v Gr. MS. Pembr. 76. 412. 

D. Savilii Pr^leftiones fecund um edit. Londi- 
nenfem 4^ 

Praefatio de Euclide ejufque operibus, quantum 
poft Proclum ac Savilium licet. 

F 3 Nice- 



V 



4 Vfitimm Maihemaikx^um Synopjik. 

Nicepbori Blemmidx fragmentum de Geometria 
& de fteUis MS.GnPembr.io6.& in PC 8. ibi- 
dem, 

Nicepbori Gregone qaaeftioncs pbitofophicat 8c 
mathematicae inter alia, dc menfiiri arcK Noe 

. ex Origeflc, Gr; MS» Pcmbr, 48. 

Idea TrigonooKtriae folio unicck 

Hie forte vel ad HerooeiD, &de Geometria pra- 
aica ex MS& bibL Savil & Digb. & Scld. & 
D. Gronovi Y. cekbent imi, arquc ex Oavio, 
Herigono, Stevino, Tacqueto, Pitifoo, &c. 
fed quam breviffitne^ 

Index. 

■ ' ■ ' * •• 

H. Eudidis Data Gr. Lat. ex edit. D. Hardy, V- 

Parif i625, coUata cum edit. Lat.BafiL 1 546. 

8c cum MSS. Lat. in ambulacroBodl* 17S. 

& cum MSS. Graecis in Arch. Pemhr. i6i, & 

cum MSS. Arab, in Arch. Seld. 
Una cooipraefatioae MariftrGr. Lat. & ftjbdiis 

veterum atque etiam recenttorum manufcrip- 

tis. . ■' ■' 
Thabeti Data Arab. & Lat. e codd. Scld- & ex 

cod. BbdL Con. ApoH. 
Jordan! Data Arithmetdca ex MS. Bodied ambul. 



\* 



HI. Euclidis IntrodoftiQ Mufica, ScSeftioCano- 
nis. Gr. LaL juxta edit. Meibomii 4*. &Pen« 
Par. 1557. 4". ccilatacuiii MSLBen. 183. & 
MS. Gr. Pembr. 41. cum notis iMfiibomii 

. firaliorom. 

IV. Euclidis 



1 

Vetermtf Matltematiettrum Sjfmpjis* % 

IV. Eudidis (uti vulgo aeditur) Optica 8c 
Catoptrica. Gc.. Lat. uti pcidem edidit Pena 
Par. 1557. cdlata cukn lat. Eaf. 1546. Sclta- 
Ilea edit. Dantis. Flor. 157^, 8c cum MSS. 
Cr. in Arcb. Fembr; 9i in bibLD. Jdtn. 
Oxon. 8c cum MSS. Arab. Seld. 8c cum MSS. 
^iar. in Ambul* BodL 178. 

Una cum npti^ D. Sayilii 8c aliorum, 8c e|pi(toM 
Kepleri, 8c jpenae prjEfftione. 

V. puclidis Phxnonjena Gt. t^t. ex edit* Ar* 
gent. 1573, 91 M cum fcholiis antiquis^ 8c 
notis Maurolyci, Romx 1592,4° collatacum 
MSS. Gr. Coll. p. . Joan. Oxon; 8c Q)ll. 
Reg, Gintabr, 8c in A^h. Pembr. ' i^i, 8c 

■ bibl. VofGaoae, 8c cum MS?. Arab. SeldJ 8c 
cum MSS. Lati, in ambul. Bodl. cum notis; 

1 

VI. Euclidis fragqientflm 4e tevi 8c Pondcrofo 
Xat. ex e(iit. Bafil. x 545. collatum cum MS. 
in Coll. p. Jpan. Oxon. 8c in ambul. Bodl. 



« > / 



F 4 • ; VOL 



6 Veterum Mathematicomm Sym^fis^ 

V O L. 11. 

Apollouius PergauSy magnus Geometra. 

L A Pollonii Perjgaei Conicorum libri VIL 
jtV Quatuor quidetti pribres Gr. Lat. ex 
ver(k>ne Fr. Commandini, Bonon. 1566. col- 
lad cum verfionibus Memmii & Maurolyd 
Craec^ e codd. MSS. bibl. Savilianx & bibl. 
Leidenfis & cod, Regis CKriftianiffimi 102. 
Labb. p. 271. 

Adnexis commenrarid Eutodi Lat. ex verfione 
Commandini, & Graece ex cod. in Arch. 
Pembr. 169. atque notis D. Savilii, & alio- 
rum. 

Tres autem fequicres libri, fcil. 5. 6. 7. (nam 
odavus jam olim periit) Arab. & Lat. ex tra- 
latione Arabica Beni Mufa, qui editionem 
Eutocianam expreflit,& nova verfione LatinS, 
una cum notis Abdolmelic Arabis, qui Apol- 
lonii Con. likos feptem in compendium re- 
degit, ex cod. MS. Bod. tum etiam notis Bo- 
relli, Matheraatici egregii, & aliorum, cum 
fchematis & notis ex fchedis D. Golii, Viri 
fummi. Haec cum Lemmatis Pappi. 

Tranflatio Arabica Beni Mufa ex cod. bibl. Lei- 
denfis (qui etiam MS. optimae not* in Ca- 
talogo librorum MSS. D. Golii T/uaxag/rs 
apographuitt eft) tranfcripta fuit. Golianus 

codex 



Veterum Mathematicomin Synapfif. y 

codex etiam qaatuor priores Cooiclibros ex- 
hibet : ficut 8c ifte in bibL Florentina, quern 
Latin^ yertit A. Ecchdlenfis, non adeo fell- 
cithr. 

II. Serenus de Sedione Cylindri Gr. Lat. Graec^ 
quid6m ex MSS. Regis Chriftianiifimi, &LaL 
ex verfione Comtnandini i$66. Bonon. cum 
nods ipfius, & D. Savilii, & aliorum. 

IIL Apollonii Pergaei ^^ Xor» ijiolo^ns Ubri duo, 
nunquam antehac in Occidente vifi. Arab, & 
Lat. ex MS. Seld. cum notis. Difquirendum, 
an liber de Sedionibus in bibl. Florentina, cu- 
)us mentio fit in biblioth. Labbeana, fit idem 
iilud opus, 

IV. Thabet, Abu Haraed, Abu Sahl, Abu Mo- 
bammed^ & alioram clariflimorum Geome- 
trarum, AggreiTiones de anguli redilinei tri-" 
fe&ione, Arab. 8c Lat. cum notis Forfteri, Bo- 
rclli, 8c aliorum. Textum daut MSS. Seid. 8c 
Gravii. 

VI. Thabeti Lemmata Arab. 8c Lat. una cum 
tradatu ejufdem de rationum compofitione, 
etiam Arab. 8c Lat. ex codd. MSS. Seld. 8c 
Bodl. , 

Adde Maurolyci V. librum Conicorunh 



Acce- 



Accodat^ quod neod&viam eft, tx Stbotenio, 
Viviaao, Barrovio. TorrkeHio, CavaDerio, 
Gr^orio aS, Vindentio, Mydoi^, Wennero 
Norimb. Baroccio,Wallifio,Anderfono, Vieta, 
Herigono, Ghetaldo Riccio, Scaligero. 



• « . ' 



"•i** 



. ( 



VOL. III. 



Archimedes Syracufanus. 

A R.cbimedis Opera : viz, 

I. Circuli dimenfio Grsece ex edit. Bafil. 1545. 
& ex MS. 43. Reg. ChriftianifT. Labb. P.27L 
Latiae verb ex verlione Commandini Ven. 
1558. aim notis Arabom ex MSS. Seld Ara- 
bkisjfe Lat. MSS. in ambul.Bodl.Sc in Arch. 
Seld. & in Coll. Caii Cant. i. atque annota- 
tationibiis Commandini, Savilii, WalliGi, & 
aliorura 5 ex Snellio, Pellio, Greg, a S. Vin- 
centio, Lalovera, Gregorio Scoto, Hugenio, 
& M. de Angdis aliifque, quod juvat : Ic. Rc- 
giomontano, Cufano, Peletario, BoviJio, 
Chriftmanno, A. Romano^ a Ceu]en,Buceone, 
B. Porta, Caftaldo, Alcalmo. 

Eutocius in lib. de circuli dimenfione Gr. ex 
edit. Baf. & MSS. Gall. Latine vero per Com- 
mand. 



k. 



II. De lineis fpiraiUbiU Gr. ex^il:.,Ba{: 8( M|S. 
Reg. Gall, Lat. per Command, cum notis ip- 
G«s, & Savilii, 8c a)iorum. Confer ej^^qii^- 
D. Wallifius>BwJHaldus>& isrfiihacder^ fciip- 

iferimt. ,.,, 

• \ ' 

! ' • . • • . « ', 

III. Quadratum parabdes Gr. £x. edit. BaC :8s 
iMSSL 8c Lai:« per Commaiod. cum commitil-^ 
tario ipfius, 8( opafcula L. Vaterii e^ldem 

argument!. ;. r . i , 

IV. De conoidibus 8c fphaeroidiibus Gr. ^ edit 
Baf« 8c MSS. dc Lat. per Cofi^and. comicoin* 
merjl. e)as. 

ft 

V. De arenas numero Gr. ex edit. Baf.,^MS$« 
Reg. Gall. Latine perCommand. una cum ip- 

' 6u& anuotatis* 

VI. De Sphp?ra & cylindro libri 2. Gr. ex edit. 
Birf. Sc MSS. Gall. Lat. ex ea^em editione Ba^ 

;. S., (eniendaU tamen) cum notis D, Savflii, 
8c Scholiis Arabunx ex MSS. Arab. SeJd 8c 

• Lat* in aaibal Bod). ScArcl). Seld..& Hebrakre 
verfi ex edif. Coftse Ben Luca* MSL LawlB^ i.o8. 

Hanc: Matliefin omaiimt TorriceUius, Tacq^ 
tus, Wallifias nofter^ alH. 

.Comtneiitaiius: Eiatocii m hbro$ de Spi]^.ra Sc 

.. CyliudioiGr. credit Baf. & N4S& Reg^ Cbri- 
ftmiiir. 8CxLMtoe exLcdir, Bafil. (fcjd Gg*:Fca:3) 
Hue refer, quae ad dimimir racdiarwB, pro- 
portional. i(f^^^^iy pertinent, ex Cartefio, Hu- 
i .' genio, 



> 

I o Vetemm MathematicorUM Sympfis. 

Smio, Slufio, Gregorio utroque, Wernero 
orimb. Gruenbergio, Molthero. 

Vn. De aequiponderantibus libri duo Gr. Lat. 

ex edit. Baf & MSS. Reg. Gall. 
Eutocius in libros de ajquipond. Gr. Lat. ex edit. 

BaC collata cum MSS. Reg. ChriftianilT. cum 

commentario Guidubaldi. 
Heic de centre gravitatis ex Commandino, L 

Valerio, de la Faille, Guldino, Torrioellio, 

Villalpando, & prxcipue D. Wallifio. 

Viir. De iis, qux vehuntur in aquis, five tB^ r. 
ix?iij¥^v Gr. ex MSS. Reg. Gall. Latin^ vei^ 
per Commandinum, cum notis eiufdem, 8c 
Baldi, & D. Savilii. 

Heic Hydroftatica. 

IX. Archimedes, vel potius Zenodorus, de ifo- 
perimetris, Lat. ex MS. in ambul. Bodl. 

X. Archimedis exoterica ex Rivalto, cum au- 
Aario. Adjicere heic licet Marini Gbetaldi 
Archimedem fromotufu. 

Propofitiones ipfae Archimedeae collatae cum 
Graecis Rivalti. 

Excerpta nonnulla ex commentariis Rivalti, at- 
que ex editione Italica Nic. Ja rtaleae. 

Archimedem promittit D. Montonus Gallus. 
Dedit nuper Bwellus librum, cui tit. Archi- 
medes^ ita & Fabrius. Legitoinde qoicquid 
noviter adinventum. 

VOL 



Vetcrum Mathematicornm Synopfis. i 



V O L. IV. 

Pappus Alexandrinns C^ Hero. 

I. /^Olleftio Mathematica, Graece ex binis 
V-y MS3. bibl Savilianae, edita aliquantum 
audior. Habet & Gr. MS. D. Lefcuyer. Lat 
ex verfione Cominandini, aliquot in locis 
emendata, una cum notis ipfius atque alio- 
rum : & ad 1. 7. ApoUonii nonnulla a Snel- 
lio, Ghetaldo, Vieta, & Schotenio refti- 
tuta. 

IL Heronis Alcxandrini Pneumatica : ex codd. 

in Arch. Pembr. 1^9. 148. & Laud. C. 66. 

Lat. ex verfione & cum notis Commandini. 
Automata ex MSS. Gr. D. VofSi & Pembr. 

169. 195. 

-Belopoetica, Ctefibii potius, Gr. Lat. ex 



edit. Baldi 1616,4^ cum notis ejufdem ac alio- 

rum, V- Pembr. MS. 187. 13. 
De machinis bellicis MS. Gr. D. Voflii, & 

Lat. ex verfione Baroccii, & e MSS. Gr. Pembr. 

169. 197. 
Barulcus Arab. & Lat. e cod. MS* Leidenfi, 

vel e fchedis D. Golii, V. clariffimi, qui opus 

iftud magni Mechanici prelo aptiffimum reli- 

quit. 
Alia dvi^id^ola ejufdem Authoris penes cele- 



feerr, Y, p, jn Vo^wi?. 



^iftotcU^ 



10 Viterum MiUhematiMnim Symopfis. 

Ariftotelis mecbanica ex edit. S( cum notis Mo- 
nonthoUi, Baldi, Blancafii. 

Pachymerii Medianica Lat. ptr Bechtum, Baf. 
1560. 

Adjunge J. Frontinnm de Aqu^du6tibus ex editt. 
prsecipu^ vero D. Auzotii, fi exftet : imo & 
Oromatioos ex edit; Turnebi ac Rigakii. 

Hoc refer Prodi Djadochi^ ii iftius Geometrae (it, 

opufculum^ de mom Cr. Lat. ex edit* Par. 

154a. & MS. Petnbn i6i. 184. & Pcnibr. 

• 76. 404. 6c Anonymi problema de motu 

Digb.9^ 

E fcriptis Reoentiorum mecbanicis, (en de tno- 
tu, excerpta, uti (poft Jordanem & Baconem) 
Baldi, Varronis, Galilei, Gaffendi, Borelli, 
Fabtii, Herigoni^ & tnaxime tX Wailifii, qui 
caeterts omnibus in diffieiUima ifta Matbefi 
palmam prgeripuit, etiam GnidubaWi, Mo- 
nantholii, Stevini, Schotti, B. Porta?. 

Anonymi Taftica, opus abfolutiffimum : ubi& 
deTheflalomachia, ftrategematis, ac acieor- 
dinanda, &c. Gr. MS. Pembr. 131. 262. 

Pediafimi Synoplis Geodartica ex MSS. Pembr. 
1^9. 41. 161. & 70. 396. & y6, 412. & ex- 
cerpta iii. 74. 

Heronis Junioris Geodaefia Gr. Lat. per Barocc. 
& exMSS.Pembr.& Arch.Bodl.& biW.Voffiana. 

^De terminis Geomctricis Gr. Lat. per Da- 

fypodium Argent; 1570. 

Jlabet D. Voffius in (ua leftiffima bibliotbeca 
Gr «c& fcripta^ Apollodori Poliorcctica, Afde* 
piodori Pbilofophi Taftict, Urbicii Tadica, 
Nicephprum '^ ^cOyifxiir 8j; alia iftius Gre4 

gor<?, 



goes, Philonem Byzaatium de Hiacbinis bel^ 
liciSy &£ oppugaandis defeodenclKque urbibus, 
Ariani & aliorum Taftica, Dcmetrii Cubfcu- 
larii Naumacbica, Conftantini POrpfayrogen- 
netae Piratica, & Anonymum de ftrateaematis 
bellicis^ & alium de ordinandis aciebus. 
Vegetius Laud 4a. J. MS. 

Mecbanici cujufdam^ qui Tub Alexandro M. flo- 
ruifle dicitur, Tadica : Arab. & Lat. e codice 
bonas aotae in Coll. D« Joan. Oxoa 

Hie de ponderibus 8c menfuris, qupd idoneuti), 
ex Gravio, Agricola, Brerwoodo, Villalpan- 
do, Capello, MerfenoO) Jordano^ GalTendo, 
Gronovio. 



«»»• 



V O L. V. 
A7 H E N JE V S. 

MAchinamenta Bellica lib. V. at quinws in- 
fcribitur Philonis Athenxi, fol. 57. una 
cum Ctefibio, (BtXa^otyixa) Bitone de inftru- 
mentis bellicis, & ceftis Africani, fol. ig6. 
capitibus 169. & fol. 22. excerptis ex Apol- 
lodoro, Gr. Lat. ex MSS. in Arch. Pembr. 
187. & Optimo codice in Coll. Magdal^ 
Oxon, 
AiKMiymus de obfidione toleranda MSS. Pembn 
187, 137. & Voff: 

Anonyou 



14 Veterum MathematicarHm Synapfis. 

Anonymi Strategemata Veterum felefta. Pembr. 
187. 156. & Voff. & Pracepta militaria ibii 
fol. 172. & Voir. 

Accedant Tadica ]£neae, iEliani, Leonis, 8c 
aliorum. 

Adde Vitruvium, artis Architeftonicae Autho- 
rem unicum, qui ad nos ufque pervenire po- 
tidtj juxta edit. D. Laet, collat. cum MS. in 
Coll. D. Joan. Oxon. cum notis adnexis ex 
D.Barbaro, Baroccio, Cataneo, Villalpando, 
Frearto, aliifque, qua; juvent: (nequeenim 
adeo ampla eft ars iftbaec, ac multi exif^mant) 
turn de militari Architedura tarn Veterum 

2uam Recentiorum. Confute hac in re pra?- 
antiffimura Voffiura, tum Maurolois, Tac* 

quetum, Goldmannum. 
Geoponica MS. Pembr. 54. 
Excerpta ex Plinio, Columella, &Macrobio, 

quae videbuntur. 
Galeacius de S. Sophia T. D. 1 10. MS. Laud. 
Anonymus de eadem Ecclefia C. 46. Laud. 
Piftura arca^ Nose Laud. K. 86. & terapU Solo- 

monis ad indicem Lyrae inter MSS. Laq- 

dinos. 



VOL. 



Vetermn Matbematk&rum Synopfis, i 5 



VOL. VL 

Diophatitus Alexandrinus, 

ARithmeticorum libri fex, & de tiumeris 
multangulis liber unus, Gr. Lat. cum com- . 
mentario C. Bached. Parif. 1621. collati cum 
MSS. bibl. Savilianse. Conferatur etiam cum 
editione Xylandri. Quaere, an tredecim li- 
bri iftius Mathematici exftent GraeCe in bibl. 
Vaticana : multi enim id adferunt. 

Theo de Mathematicis ad Platonis leftionem re- 
quifitis Gr. Lat. per Bullialdum. Par. 1644. 
cum notis ejufdem & aliorum. Qneca confe- 
rantur cum MSS. in Arch. Pembr. & in bibL 
Coll. D. Joan. Gxon. & in Arch. Laud. 
C. 66. ' 

Nicomachi Gerafeni Arithmetica, cum notis Ca- 
merarii. 

Nicomachi Arithmetica S^coXof^/ji^a. 

lamblichus in Nicomachi Arithmetica. 

Afclepius in Nicomachi Arithmetica, Gr. Lat. 
ex codd. MSS. in Arch. Pembr. 4^ 4. five 113. 
8c in Arch. Seld. 

De Arithmetica Traftatus imperfeftus in Arch. 
Seld. bis. 

Boethii Arithmetica ex MSS. Baliolenfis Collegii 
258. & Trin. Oxon. 24. & Pembr. 61.& 65. 
& 211. & Ben. 309. & Petr. 29. coUatis cum 
oditw Rufi & Clichtovei. 

Barlaami 



Barlaami Monachi Logiftica, Gr. Lat. ex edit 
D. Chambers, collata cum MSS. Bibl. Savil. 8c 
Seld. 

Maximi Planudic Aritbmetica fecundum Indos, 
Gr. Lat. t% tod. MS. in atfibd. Bodl. & Laud. 
68. & Ali Kofhgius. Vide MS. Perf. 

tbabeti tradatus m vt»ttate prej^tdn^iti Al- 
gebricarOffl ex deitK)d(lmtidnib»s Geoimtii- 
cis adfttuend^, turn aliis ttadatibus ^g^iis, 
qu£ (^d)rica!ta irtedi fpeaiatftt Arab. & Lat. I 
GOd. MSw Bodl. Car^ ex S. Empirico Or. Lat. 
quod d»cet» 

quae ex Leonaidi iPiCanl Algebra. 

*-^i-^-^ae de ffellii noftratis pr«leftioBilt*il5 in 
HAo^hantfllfi. 

f iguwe, ijaibfls mewatores Taicid iKtunih*. MS. 
Arab. Laud. B. 3^. 

De frgdi^ibus tr. duo MS. Lat. Laiad^ E. 
107. 

fl. Abrabami Qili Arfclnnetica, Hebr. & Lat. per 
Schreckenf, 1546. 

Alchindus de fex quatttiertibras. 

Carpe quod tube* e-x noftratibus, Bredon, Sutf- 
fet, Walliftg^<3r4^ Bradwardrn, Peccaai. 

•Adde ex ^dk & Martaafio, quae hue fp€<iant, 
juxta fidetn MSS. codd. Optimi enim fervaa- 
tur «tr=!ufque Scriptoris in bibl. Britauaicis : 
turn ex Caffiodoro & Ifidoro. 

iConfulantur moderrii Algebrifta , Tartalea* 
Cardanus, Clavius> Stifelias, St?evinu^. fle- 
rigonus , Vieta , Oughtredas ^ -Wftftiotus, 
Cartefius, Wallifius, FermatiiJs, •• Pafchalias, 
Anderfonus, Bovillus> Buteo, Cataldus, Lud. ^ 
Ceulen, 



Gsokn, Fr. Sebotttiios F«dttiabeca, Kinci* 
hanffeOf Wafiaoeier, Ghteanafi,. Xjitander, 
Jordann^, Malapertiu^ Meagolos, Maxa^lj* 
cus. Nonius, Ramus, Scheuoelius, Saligna- 
cus; SiieUiiid, Taifiiei^, Peflias, BcUius, aei»> 
QohUaus^ Cav^Ikrios,^ BcnabelhiB, L* Bur* 
genfis. . ■ 



'**-! 



ti^»* .. J KiX ia J in y »* » l»iJfc*fci^»^^fcM^1^^^irf— ^*»««^»iN™*»WiM^Hhi 



VOL. Vil. 

*rn)^f Af^tittf^^fwe Paiira Syntaxis AUt^n* 

drinornm, ' 

9 

. ■ . • . ■ < . . . . 

/ • / / • • _ 

f 

COntinebantur in ilfo Codice, (quetii A* 
rabe$ TraSatus iatcrmedips voamt^ fc* ia^ 

tcr ipfius Euclidis Uata, Optic3>. Ca^optrjca^ 
& Phasnpmena, 

L 1 • T^hepdofli Si3fc^ti<;»*um llbri tres Gt.\M.i^ 
cuudum ^it. Penae, & ilJam Ven. colla^m 
cuxD MSS. Graec, in htdcu Pembf* 8c irj bibJio- 
theca Saviliana, & cum AraKycodd* SeM* 8i 

. Ljit. in Amtwl Bodl. Guip;felfQii8 no^^^^ ^t 
Qavio, integrifque Saviliii 

4, — de habitationibus Gr.Lat. coll. cuniMSS* 
Gr. Pembr. i66. 254. & MSS* Arab- Or. 8i 
l^t. cum notis Auriae. 

G 2 5.— '-^de 



1 8 Vetemm MathematicarHm Syuapfts. 

3. • de diebos ac noftibus, Gr.Lat.ex MSS^Gr. 

Pembr. 166, 262. cum fcholiis, & Arab. & 
Lat cum notis Jof. Aurk 6c Dafypodii. 

II. I. Autolycus de Sph^ra mota,Gr.Lat.exMSS. 
Or. Pembr. 166. 166. 8c Arab. & Lat. cum 
Scholiis Veterum, ac notis Auriae. 

2. de ortu 8coccafu,Gr.Lat.exMS.Gr.Pembr. 

166. 184. cum fcholiis, 8c cum notis Au- 
riae. 

III. Menelai (qui corrupte ab Arabibus legendo 
. pro Mileus vocatur) Sphaerica. Arab. 

8c Lat. collata cum.MSS. Arab. Seld. 8c Lit. 
in Ambul. Bodl. Adjeftis notis atque etiam 
Sphaericis Maurolyci. 

IV. Ariftardius de magnitudine Luminarium, 
Gr. Lat. per Command, citm notis ipCus & 

' Savilii, Jk explicationibus^ Pappi : ad fidem 
MSS. Arab. Seld. 8c Gr. Arch. Bodl. 

V; Hipficlis Anaphoricus,' Gr. Lat. juxta edit. 
E. Barf holini, cum notis ejufdem atque alio- 
rum : coUatus cum MSS. Gr. Arch. Bodl. & 
cum Arab. Codd. Seld. 

Hue accedat Beni Mufa de figaris planis 8c Sphae- 
ricis. 



VOL 



VftfiTHm Mathematicomm Synoffis. 19 



VOL. VIII. & IX. 



/ 



Claudius Ptolemxus. Quantus Scriptor ! 



L TyTolcmxi l/l^fdhn ^Svvfa^n five Aimageftum, 
1 Grxch ex edit. Bafil. 1538. & MS. opti- 

. mo in Arch. SeW. 

Latine ex verfione nova, quae in bibl. Saviliana 
fervatur, coUata cum Trapezuntina, recog- 
nita per Gauric. i 5 28. & 1541. & 1551. per 
&farecken£ & cum verfionibus Lat. ex Ara- 
bico in Coll. Nov. 281. & in Coll. Magd.136. 
& in bibl. Bodl. & edit, vulgatis. 

lUuftratura Scholiis Arabum ex MSS. Arab. D. 
Pocockii & in bibl. Regia 5 & uberrimis com- 
mentariis Arab, in bibl. Bodl. & Perfic^ in 
Coll. D. Joan. Oxon. MS. & Arab. MS. in 
bibl. publica Cantabr. inter MSS. Erpenianos, 
iiteris Hebraicis fcriptum. 

Commentarii Theonis & Cabafite, Gr. ex edit. 
BaC & MSS. 

Notae Gaurici, Schreckenfufii, & aliorum fele- 
ftae, integral D. Savilii, 

Jo. Rafel tranflatio ex Gra^co Almagefti cum 
commentariis, & epilogo ad Nicolaum P. 
Rom. contra Jacob. Cremonenfem MS. Lat, 
B. 170. Laud. 

11. AlrSuphius de Stellis fixis Arab. & Lat. cum 
figuris geminis , e codd. MSS. D. Pocockii, 

G 3 D. 



2i> VtimmM0ihem9ti€«immSym^t. 

D. Thevenoti, & fortb ex mufeo D, GoUi, 
V. prxclariffimi, cutnnotis. 

IJI, Liber egregius de erroribus in canone fixa- 
nun. Arab.6cLat^coid.MSS,latiibl^Aqdl, 
Con. ApoU. & bibl. D. Golii. 

IV. IL AbrAhKJVben-E2rxMrdnoaitd<.<M9.taC, 
C>i^.6c«oAfr^ iiitter MBS. Seld. Opns e]a:el? 
lens ; 8c forte MS. Pembr.i^y. 

V. Nanreddini Inftitutaones A^onojnicae^ com 
comtneacario idcaledtso Arabioo Ho^iia: Ebn 
Mohammed Niiabtiri€n& , qm Nodddm 
vckcattiTy Axkh. & iJat. cxMS, CdIL }oan, 
Qxon, 

. ' ■ ■ ' \-' -) ,■• ' 
Vi. acoaed'is Wetcora, GtJUt. pri: fBtlforeom, 
$c ex ediCione Vails & fiaC 1547. cx^llata cum 
MSB. .fapt. in. Arch. Penabr. §0. 9, 75. & 50. 15? 
& 4' 56. 57. & cum MSS4 Savilianis cddi no- 
ds feledis Balforei, 6c dliorum, flc-^fctoliis 
iGn (ibf te PSediafimi) <io6is qufldcmi ex'WfiS- 
Savil. &Pembn 169. 75. & i6u^ 70/39^^ 

■& TIT.' «•"•'; 



I > 



yil, Pfeilicompendiunj qiaatuor artianii, Arirliir 
metioB^ . Miaficas, Geometrise, & Aft»oncwii^i 
fJrXatper Xybndrtun; & j^er Miireiuiai,Lipr* 
1590. & ex M5. Pembr. 94. ' . ". 1 

Item Micbaelis Pfelli ^TiavJoSu^ ^ida^^ila. Ro* 

i3: b5&. ubi dc ftellis^l capite lao, ?ic ft'? 




; J 



Fit f rim M4tki»Mtic0nm S)mpfisi 7 1 

66$: 

h^m iftarum fckntiitrum Sffteipa P^chyiwrU^ 

MS. Arch. Pembr. 
UpBfi Q)ffiodon;8 de Ufdem ex e4it. Q^. ^ MjSS-. 
De Pafchate egregia, 8c excerpta ei^ P9f\i(ri6 

Epiph^nii d9 epdera. 

VIII. AlbategBi«s (AJbatani) ]L^t. ex edit. Ye- 
qet. is$9. $c^f.$<$. La(.pigb.&Savil. 

D/L A)fraga8iA(^ono{q^Ai^b.Mt.exed^tione 
fic iH^(&at^one p. Golii, (?<^ftt is etiafn A^.SS. 
tatt. Pigb. k §avil, Sc L^fld. ^, 107. 

X. Nk. Cpp?rnid6:pift<?il* fmx,^(^ de teqipre 
tniHip, ei^ bil;4, ^vil. 

Novi 393. i^ Bep. 93. 

3CIJ, Rk:, VV^lUngfordi libri 4. egre^ids finobus 
a? prpportionibitf, ?Mn] fciwiUis D, L^nys 
, tat, ? cpd. ASS, Oigb. J 78. 

• • • ^ 

X III. Sim. Bredon fuper demonltrationes dJiquas 
Alniage(^i, Opus pejrdo^vto^ ex MS, ea^tfa 

Pigb. 
. Argyri AQirQfjpqfiica qq^dam Or. l4t. e A£S'<S', Gr. 

v6'd. 

Ali, filii Aben KageI,A(li'ononiia Lat. V^p,i485. 
per -^id. de Tebaldis. 

G 4 Petri 



22 Veternm Mathematicamm Synopfts. 

Petri AUiacenfis opera Aftronomica« Lat eAtS. 
Orial. 14. 

Aftronomica MSS. Ben. 195. & 194. &C0IL 
Nov, 295. 5c Coll. Joan. Oxon. 

Mitiilius ex edit. Scaligeri ac Bullialdi coll. cum 
MS. CCC. 7. 

Swiiilhed de motu coeli. Cant. Arch. 127. 

R,.D. D. Sethi Wardi Aftronomia Geometrica : 
opus eximiuni. Idem de Cometis. 

Introduftio ad Aftronomiam ex Gaflendo, Tac* 
queto, Ricciolo, Replcro, Scheinero, Heve- 
lio, BuUialdo, Borello, Longomontano, He- 
rigono, Peurbachio, Stevino, Galileo, Schic^ 
kardo, Hortenfio, Ofwaldo, Baroccio, Mau- 
rolyco, Quidubaldo, Maimpnide in Milhue 
Tora, Bettino, Langreno, Coinite Pagano, 
Caffino, Plancano, Blanchino, B. Porta, Lin* 
nemanqo^Heckerp^AbrahamoZacuth, Caval- 
lerio, Malapertio, Urftitio, Clavio, Santbech, 
Dante, Diaz, M. Scoto, Chriftmanno, G. 
Wendelino, Ariftarcho Merfenni, Philolao 
Bullialdi, Ang. Riccio, Wernero Norimb. G, 
Bonato, Bovillo, Gaurico, Schonero, Rheir 
Doldo. Nonio, Rhetico, Moeftlino, Tychone, 
Junftino, obferva^ionibus Hafliacis, M^tio, 
Lanjber^io. 

Helc, vel in fequente Vol. de Cometis & eclip- 
fibus, tam ex fcriptis Vett. quam recentio- 
rum, Dafypodii, Cyfati, Gemmae, Keple/i, 
Hevelii. iM^omti, P^tjri, ^uzotii, Pilpnis, 



^' 




Veterum Mathematicomm Synopfis. a 5 

Accedant, 

Qiasdam de Vietas Harmooico coelefti, cu^qs 
mentio in Aftronomia Pbilol. ItemdeSa- 
lini proHeiiL Aftronom. in ColL Jefuit* Ge* 
nuse. 

VAc. Copernici Kevolutiones, juxta -edit. Mid* 
leri 6& Rhetici : 8c Joannis Regiomontani 
Epitome Almagefti : & Gebri Arabis 1. 9. in 
Altnageftum, cum notis D, Savilij. Noremb. 
1533. exbibLSaviL 

^xcerpta ex Inftitutionibus Aftronomicis Arab* 
MSS. in ColL D« Joan, B. & Almagefto, i. e. 
Aftronomia Averrois. MS, Arab/ D. Po- 

Thii Mathematici Obfervationes 7, Gr, Lat 

ex Aftronomia Pbilolaic9 8; MS. inambuK 

BodL 
lExcerpta ex Plutarpho de placitis Pbilofopho- 

rum. MS, Penjbr, 131. 404. 
Jo. de Dandis opa$ planetarium^Appiani illo in^ 

geniofius MS* Laud. 15$. 
Item alius de eodem ar^mento, foL ^45. 8c 

foL 406. de accefiii fobs : 8c foK 118. Evfjui- 

problemate illo Antbemii Mechanici^ ^<uf d^m 



vou 



94 Vefvum Matbm4tic(mm Sji$u^f, 

V O L. X. 

J. /^ Anones ▼€W^f«€^« Or. Lat. Hxc jiii) pri- 

' V^ mutn prodeunt ex MSS. Gr. Savilisnis 

binif ^ P«a^r. 8; Sodl. in AkM. fie CoU. 

KqvI :953« mi^.ciim. <luplici commepiUrio 

Tbeo^ Qr.^ iif4ern MISS, 

U. Heraclii ImperatorisluculentfiOSmus eoiniBen- 
tarius in canones •or^x^i*'^ Gr. tat. ?x codd. 
MSS. bibl. Savil & BodJ. in AiPbul. cum ubb. 
nonmillig. 

III. Claudii Ptolemsei Hypothefis & Canen Rc- 
gutn,' 8c Proclns de Spliser^, eg. edit. D. Bain- 
Srigiii, coll. cum MSS. Savil. & Pembr. Jtem 
Leontius de Sphaeropoeia,Gr.Lat.ex edit.S8nt- 
andreana s item Prodi bypotypofes AftfOfl«- 
micae Gr. Lati ex edit. AHatii, & i MSS. 

)V. Claudii Ptolem^i i^ojachema ia tempIoSe- 
IKipidls, 8$ ^ «e/^«ei!^ «x edit. O. &i]lialdi & 
MS. fipdU ia Anabd. cnm fiotis Si^lialdi 8c 

V, Tabol* PprficJB, C<r. Ut» divcrtomeditioj" 
num : e codd, Qr, Penab>r. trUiWS. vjuu 6}. 5^- 

8c lOQ. 8c Seld. 

VJ. Tabulae Perfica; NaGroddinj. P^f. Lat, a 
bibl. Ggliana, 

V«, Ta* 



VII. Tabul« Pcrik* Ologbegi, Viri Prujcipis, 
€k M6S. Coil O. Joan, Oxoa. & D. Pocqc- 
m, & bibl. Savi). if, Arabice in Cpll. D.Joan. 
Owrv 

yXH* &coerpta ex tabulis MSS* Arabicis^ i. Ebq 
Sisdtir Dafioarceai in Arch* Seld. 2« Oma- 
doddini,metrice,in Coll. D. Joan, Ox. j, Cy- 
riad Preri>yteri. Arab. Latad. B. 80. 4. Wur 
^i&l five (yKKpyn Perika MS. Laud. A, 136, 
Aftronomica. Hahet, inter alia, praaclpuede 
feds Stx;\\is^ 4^ cemporei vcntis, a^ maris, 
ifflOfitibu$& iiuviis^ Mecbanicis^ Aflirolabio, 
TdkCaj0iU% & Poetice. 5. EocjrcbpasdialFra- 
truiti germanoruin^ five Echw^ol Sepba MS. 

. Arab. A. 159. ,& apud IX Ppcpck, ubi inter 
ftlia, <Je Qii»drivio, quod vocatBoetbius, at- 
q\|ie pra^ipuj^ Geographica & Mufica^ d A- 

' ftronomorufn aliquot Per faruo) colledio ; {iint 
:antetQ Yabya £bn Mobapin^ excerpta ex 
Abu AbdalJ^ Maredinenfe^ Celatoddin Man- 
fur, Hofein Ebq Hofeiu, Chowarefmius AI7 
ko!»«us, Fefio} Hatem fuper S^obaoimed Cia^ 
.germaeum^ liber egregius. ^um Ali Sergianr 
diu», percelebris Aftronpnui^v <1^ Q^baera , de 
epochis, de urbibiis : AJi deniaue Kofligius, 
Author op(gi(9U^ :de Lc^iftica Secundum Iut 
dos, & Aftronomia: fervatur ineodem V0I.& 
Naffirciddifl Tufeofis, tr.deAftroiabio. Per- 
fice omnia. 

Tabttbs ABamom^ Abul Abbas Achmed Eb? 
qqI Banna Al^f MSt & us. t«and. 




. A 



26 Vetemm Mdthematicorum Sympfis. 

Tabular Eba At^r fecundum dodrinam Ebn 
Shatir Damafceni MS. Arab. A. 50. Laud. 

Mohammed Abu Otnar Ebn Kafetn Andelufkni, 
i. e. Toletani, Aftronomia charaftere Afric. 
in bibl. D. Joan. B. Oxon. Ibidem eodem 
argumento ac charadere libellus Abu Ifaac 

' Ibrahim Ebn Mezerkal cum tabb. aliquot. 
Turn Mohammed Ebn Mohammed Alfuphius 
de fciatericis, 

Pe compofitione Tabularum traftatus, qui va- 
catur, n'ysDnVs iph «n^sx i* e. Piintbus Ar- 
zachelidae, liber elegans ac utilis, Hebraic^ 
MS. Laud 108. Tum trad. Jacobi Ben Macir 
Hararenfis de Aftrolabio, cum commentario 
Hebraice, ibidem: MS. Lat. E.107. Liudj viz. 
Calendarium Richardi Moftke, Capellani de 
Anglia anno 1434. Joannes de Sicilia fuper 
canones Arzachelis. Tabula mediorum mo- 
tuum per Magiftrum Rede : Almanach ad me- 
ridianum Oxon. Canpn fixarum, cum figuris 
conftellationum, & tabulae Toletanise certe 
egregiae.Demonftrationes canonum tabb.Liber 
dodus. Theorica Planetarum. Calendarium 
Groffi Capitis. Humenuz ^gyptiorum Pbi- 
lofophi ScMagiftri filiae Ptolemaei. Aimanacb. 
feu tabb. ab Arzachele mutatae in annos Alex- 
andrinos, & a Magiftro Joanne Papienfe in 
annos Chrifti. Ars quadranti*, & cylindri com- 
pofitio. ' 

DeSph^ra Digk 93. Kenubi Aftronomus^ Digb. 

93- 
Theorica Si. Bredon, Digb. 93. liber e^r^tus. 

Thegrica Planetarum, Digb. 93. 

Tabb. 



Veternm Matbematicomm Synopfis. 2j 

Tabb. W.Rede OxocuDigb. 57. 25. IbifoL4i. 
Tabb. aliae Oxonienfes abfolutiflimas cum 
eclipfibusab A.i576.ad A. 1390. Ibideufu in- 
ftromenti, did! JlhioHyinycnti^qnod puto» pet 
Ric. Wallingford. Ibi foL 131. de asquatione 
dierum trad, perpulcher. Ibi rationes aequa- 
tionum Planetanim, & quantitas annua per 
Thabet & R. Monke, & capitula Almagefti 
fi)L 14^. 

Defignis Zodiaci & de Planetis,Gr.Pembr.76. 143. 

IX. Arzachelis tabulae ex MSS. Lat. Mert. 73. & 

Arch. Bodl. 122. & bibLSavil. 
Item tabb. Propbatii Judaei, ex MSS« Mert^ 8c 

Arch. Digb. & bibl. Savil. 
Canon fixarum per W. Wyrceftre 1440. Laud R 

23. Ibidem. ' 

. Evefham de motu oftavo Sphaerae.Oxon .1 3 16« 



X. Alphonfi tabb. ex editt. & MSS. Laud 6. 23* 
& E. 107. cum notis. 

XL Obfervationes & tabb. MSS. P. Dacii Ben. 

330. Eflienden Orial 65. Lemonicenfes. Publ. 

Cantabr. 224. Si-Bredon 24. Alb. Batecomb 

cum aliis Magd. Oxon. 14. Killingworth 168. 

Lumly. Caerleon 188. Lumley. R. Walling- 

ford, Read Oxonienfis. 
De Calendario MS. Arab. 4'' in legato Scaligeri 

& Chronico-Samaritan. Arab. ibid. 
Quaere an Gnomonica hie interferi poflint, tam 

fecundum veteres, Latinos Cc. 8c Arabas, quam 

recentiores, puta Clavium, Herigonum, Mag- 

nanum. 



^mmandinum, Oiigbtredai^ 
Infoni, Ho^, 8c Fofftei;L 



[L D. Horroxii Obfervadones 
Wallifii, & U. Rooke, quod 
cnnqae. 



XKL Excerpta quam brevifiima ex tabk Ru- 
dolph. Philolaic. Lodoiticis, Medicds^ Da- 
nids, Prutenicis, Bergenia Frificit, LaaT 
bergianis, illis Riccioli, Wingi, Streti, re- 
^sencioratnqtte aliis, & ex obferwat. Tydionis, 
five a Curtio, live a iarthotina iml^is. 

XIV. Colledanea ex Vett macinoribiis, HiftcH 
ricis. Qironids, Tabb. PaficfaaMbas com*- 
putifque MSS. de re Chronologka, atque per- 
parc^ ex Pecavip, Scaligero, Simfono, Calv> 
fio, Stranchio, aliifque recent, viz. D. Mar- 

. (hamo, Sekieno, Ufierio, Sendchallo, Petito, 
Clavio, Vieta, Emnaio, Ailatio, Lydiaco, 
Cardano, G. Mercatore,. Chriftmanno, K. 
Ori per GhriOman. Nfauroiyco, Ga&ndOj 
Barbnio, Saliaiio, P. AitiacedS, A. Eqcfael' 
lehfi in Byzant. Hiftor. una cam Cenibrino 
ex edit. Logd. Bat. & MS. .& Beda ex MSS. 
Joan.' 



V O L 



VfttmmMoiiyaHaHcifrnm Symffs, sp 



VOL. XI. 

m 

midto emetidatiiis, quam Petavius oHm 
it,ecc>dd. MSS. Sa:vil, & in Ambiil. Bodl. 
cum notis Petavii & aHorum. 
Auotifffius de cMtu & cxx^afit fixaram Gr. MS. 
Pembr. 94. 

Il» Qaudkis Ptoletnasus de Analemmate, Lat 

' cum notis Fred. 'Commandini, Mathematici 

praeftanriffimi, & amplilSmi V. D. Savilii ac 

aliorom : collat. xxnn MS. in bibl. Bodl. in 

Atnbul. 

f H. iktokius dc apparentiis & ifagoge, &c. ex 
editt. 1390. & illi Petavii, viri fummi, & 
MSS. bibl. SaviK & Pcmbr. 187. 206. & 
165. 9. 

Feftus Avienus ctiam ex MS. item Germanicus, 
& Cicero, & Hyginus. 

Adde hie Hipparchtira & Tatium, ex editt. Vi- 

• ^^rii ac Petavii, & MSS. bibl. Savil. 

IV. Ara«i'Gr;Lat. juxta edit. H.Grotii, itirom- 

* pwaWHs V. cdllata cam MSS. Pembr. 4°. 419. 

113. cum ScholiiS aveJto'cTot? l^xaXoTf, & 8^ 152. 

'& extra numerura, c. 78. Sccompendiofarae- 
tapbrafis' Arati & dofta. Pembr. 131. /^^^. 

V. He- 



30 Vftemm MathematKWim Syuffffs, 

V. Heraclius Imperator, Philoponus, Nicetas, 
aliique Graecorum de AOtrolabio Gn Lat ex 
codd. MSS. Pembr. & Savil. & Coll. Nov. & 
Bodl. in Ambul. una cum Scboliis Arabicis ex 
MS. Arab. Con. ApolL & ex MSS. Lat in 
arcb. Seld. & ex Hermanni Aftrolabio MSi 
Seld. & MS. Bodl. in Ambul & Digb. 

Philoponus, ut puto, elegans enim eft, & me- 
minit Ammonii difcipuLi fui, 8c Imperatoris, 
puto Heraclii, inftigantis, de Aftrolabio Gr. 
MS. Pembr. i66. 197. 

Alius de eodem ibidem : & Anonymus de Qua- 
drante, forte ex Latino, (meminit enim Pa* 
rif. & Montis Peflblani) Gr* MS. Pembr. 187. 
201. & Pembr. 165. 

Item Scholia Anonymi, imo & Macarii Hiero- 
monachi, adjuvante ilium fratre fuo, Nice- 
phoro Gregora, ibid. Item, nonnemo He 
Aftrolabio, hortatu Manelli Cardinalis ad Pa- 
pam Romanum, uti videtur : ibid. 

VL Jordanus de Planifphaerio ex edit. Com- 
mand. & per Valder. 1536. & MSS. in bibl. 
Bodl. in Ambul. & Caii i. 

De prognofticationibus & obfervationibus aeris 
mutat.ex Rob. Lincoln. & Alkindio tarn edit, 
quam MS. ik Columella, & Plinio, & Ma- 
crobio. [Prognofticon Gr. MS. Pemb. iji- 
262. & Pembr. 194. 88. & ibi de ortu & oc- 
cafu fixarum optime. 

Qu. de Beffarionis Card, canone fixarum aut edi- 

to aut fcripto in bibl. Ven. D. Marci. 

Alkindias 



Alkindius de pluviis per plMCtas; . . 

Hygini Aftronomicon ex edit. BaH &MS* 

R. Abn Gai de Sphaera Hebr. & Lat perSchrec- 

kenf. 
Commentarii in Sphaeram & computum Jo. Sa- 

crobofci. MS. D.. Joan. Ox. 

VII. Ptolemaeus, vel Veterum alius, de fpeculis 
Lat. ex edit.~-& ex MSS. una cum comttieti* 
tario MS. in bibl. SaViliana. 
Heliodori Optica, Gr. Lat. juxta edit. E. Bar- 
tholini^cum fcholiis ejufdem, & ex MSS. Coil. 
D. Joan. B. & Arch. Pembr. 
Robertus Lincoln; de Refradionibus E. 107. 

Laud; 
Anthemii Mechanici, (fcujus opus templum S* So- 
pbiae ) fragmcntum ixn^cLvnixdroiv r^d^o^oiv Gf ♦ 
Lat. ex M^S. Coll. D. Joan. Ox* 
Alhazeni Optica Lat. ex editt. & MS. Gantabr. 

Petr. 25. 
Vitellionis Optica; 

Adde Pecchami Catitiiat. Sc Baconis Peffpediva 
ex editt. 8c MSS. in bibl. Savil. & Petr. 28. & 
Lint. 16. & Bodl. 
Quaere Dioptrica W.Snellii liondum edita. 
H*c cum notis & excerptis neceffariis ex recen- 
tioribus Opticis, Stevino, Herigono, KeplerO, 
Gartefio, Fabrio, Gregorio, Barrovio, (feu, 
quod ifte meruit, Varrpne noftfo) Hugenio, 
Porta, Guidubaldo, Ghetaldo, Hobbio, Gual- 
tero Wernero noftfate, Dafypodio, Rifnero^ 
Maurolyco, Voflio, Nonio, Antonio dc Do- 
mini?, GreinbergiOy Cataldo* 

H Turn 



3* Veter«mMathematicorHm Synopfis, 

Turn de arte Perfpeftiva, quae nunc vocatur, 
five Scenographica, ex Nicerone, Du Bcrfij 
Herigoqo, Stevino, Alberto Durero; 



VOL. XII. 

Claudifts Piolemaus, 

• • 

t /^L. Ptolemaei Tetrahiblos & Carpus Gtiscb 
V_/ ex editt. & AiSS!. Coll Nov. 299* & 
e. C. C. 50. & Laud C. 100. & Pembr. i6p, 
328. Latine ex editt. & MSS. Cant. Publ. 
224. & 1 52. & Coll. Nov. 75. & G C. G 49. 
Excerpta ex Tetrab. Pembr. 151. 442. Gr. MS, 
Commentarii Prodi, Theohis, PoiphyriL 
Pauli Alexandrini Introduftio in Apotelefina- 
ticam ad filiura fuum Cronamonem. Gr. MS. 
Pembr. 94. j6. Liber bonus de arte minimi 
bona. 

r 

II. Mercurius Trifmegiftus de decanis. Gr. Lat. 
ex editt. & MS. Gr. Coll. Nov. 299. 

IIL Vettii Valentis Anthologia Aftrol, h cod. 
M^.Seld. 

IV. Excerpta ex Vettii Aftrol. Gr. Lat. h cod« 
MS. in Ambul. Bodl. & in Ai"5. Seld. & Barocc, 
49. 68. & in M9.Savil.Gr. ubi Heraelii Com- 
ment, in canonas w-^;K«'e»y. 

V, Firmici 



Vetehini Mathematitomm j* 

V. Firmici Aftroiiom. Line; Colh 94. & Pembn 

64, MSS. collat* cum editis. 
Petofiridis Prognoftica ex MSS. Pembr. 1664 

162. & i6(^. ^j6. 

VL Aftrologia Ghaminsei Afab. chatradefeJVIau-^ 

ritanico. MS. Legat. Scaligeri. 
Albumafar; (feu AbuMaalhet) de nativitatibns* 

Arab. & Gr. MS. Pembr. 94; 68. M5. Laud. 

A. 137. La tine nullibi non reperitur. 
l^liroddin Tufehfis deGeomantia. Perfiee AtSj 

Laud. 154. 
Alchebirius cuiii comment Joannls de Saxonia 

ex edit t 8c MS. Digb. 95. ubi traftat de An-^ 

nis* Ibi etiam Albumafar de pafribus. 
t^rocli Vranodromus. Gr* MS. Pembr. 1664 162, 

& 169. 376. 
puodecem • TOTTOj Mafila. Gr. MS. Pembi*. 94. 

lod. Ibidem! Tabulae » & alia non omic 

tenda^t 



H ^ Vol* 



34 Veterum Mathematkorum Synopfis. 



VOL. XIIL 

Claudius ttotemaUif, 

h /"^Laudii Ptokmaei Geo^phia, Graece c* 

\_j editt* BdfiL per Ff obenium, & Paris: cum 

€piftola Erafmi i$^6. Qt* Lat. per Bertium i 

& ex Af55.GrcEcis binfs optimal notae in Areb. 

' Seld 

Latine veto ex editt. Argent, per Ubelum 1$!^. 
& 1520. Lugd. per Villanovanum 1541. Ba* 
fil. perMunfterum 1542, 8c 1552. Colonise 
€x verfione Noviomagi 1540. Romaj 1590.- 
cum tabb. partim asneis, partim ligneis : 8c 
ex MS. Lat. in Coll. Magd. per Nonium Pa-^ 
cinum. Liber pulchef. ediu Italice perGaftal- 
dumVen. 1548. 

ILEledrifii Geograpbia (cujus coiffpendium plane 
. eft ilia, qua? Nubienfis vocatur ) Arab. 8c- 
Lat. cum tabb. MSS. D. Pocockii & bibL 
Bodl.. 

IIL Abulfedae Geographia. Arab. 8c Lat. ex bi- 
nis codd. opt, D. Pocockii, 8c uno bibl. pubL- 
Gantabr. & quod fperamus-,. ex edit. D.Tlieve- 
fioti V. CL 

iV. Cako(henduis, fcriptof accuratiflimns, die^ 
iEgypto. Arab. &-Lat. e MvSlSeld. 

V. Mappa 



Vetemtn Mathematicornm Synopfis, 3 < 

V. Mappa regni Sinici, a Chinenfi quodaoj de- 

pida, ex Arch. Seld. 
CSeographia Ibn IfaacAiS. Arab.cbaraftere Afric. 

Laud. A. i^Q. Liber eximii pretii. 
Anonymus '^ ^i<Ti^^ ^h^ixa. MS. Gr. Pembr. 1 3 1 • 

427- 
R. Bacon de fitu orbis^ Cant. Ben. 192. 

<5; Melherayx Mappa mundi. Ben. 255, 

Higini Defcriptio mundi. Petr. 5. 

W. de Worcefter de longitud* & latltud. loco-' 

rum in Anglia, Ben. 379. 
Piredtorium Terrae Sanftse, MS. Coll. Magd. 

Odorici Itinerarium. Ben. 4. & 72, & LumU 

247. Rubrocki Itinerarium. Ben. 61. 8? Lutpl. 

247. Necham. Ben. 262. 
Adneftantur Scylax Gr. Lat. ex edit. If. Voffii, 

cum notis ejufdem. 
Marcianus. 
Dicaearchus Gr. Lat. ex editt. Hoefchelii 8c H*. 

Stephani. 
Nicephori Blemmydae Geographia Synoptica ex 

edit. 8c MS. Laud. C. 6^. Item Nicephori 

Gregoras Scholia in lib. i. Geographige Ptole- 

raaei, ibidem. 
Solinus ex edit, Salmafii ? -^dvii. Coll. cum MS*. 

bihl. publ. Cantabr. 195. 8c Petr. 94. 8c 

Q. C. 35. .8c Coll. Magd. Oxon. 8c Laud. 

C. 118. 
Mela ex edit. If, Voffii, incomparabilis Viri,, 

col|at. cum MS. Coll Nov. 285. 
-^thicus. 
Tabul^ pQutingeriana?^ 

I^ J Antonini 



3^ VetfrHm^at}Kmatkor^m^y^affis. 

Antonini Itinerarium, cum notis Suritas, & ad 
fidem MS. Beik 275. (-upi commeutario TaW 
both 

Scepbanus de Urbibus Gj. Lat« juxta edit. Leir- 
aenfem. ' 

Stfaboex edit, Qifauboni, vel faltetii variances 
ieftioues h cod. Gr. MS. bibl. publ. Cantabr. 
7. 8^ L^t, MS. Line. Coll 94. & bibL 
publ. Caritabl:. 91. forte. & Pembr. 169. 
178. 

Dionyfii 'rfgi'/rwf Gr. Lat. ex editt. Stephani 
cuffl fcholiis Euftathii, & edit. D. Hilli, & 
ex MSS. Qr. Bodl 4". M. ^6. & Pembr, 
Arch, extra numerum. C. & bibl. publ. Can- 
tabr, 7. & LaudC. 31. 

Introdudio ad Geographiam 8c artem Nauticam 

ex Herigono, Ricciolo,Fournier, Wright, Bor- 

roughs, Merula, Ortelio, Atlantibus D.Bleau, 

Keplero, Maurolyco, Balthaflare Conrado, L* 

. JHolftenio, Voffio, Baroccio. 



t • 



F ^0mmmmmtmmmmmt.'^mm*»mmmm mmmmmimmmmimmmi^mmmtmmmmmmmi^m^m^^immmmmmmmmmmmmmltm 



» t 



yov 



■•■ "» 



3 



Vfterum Matbematkorum Synofjis. 57 



^- . 1 



V O L. XIV 

Clandins Ftofem^ns. 

J ' f 

I. /^^Laudii Ptolemaei Harmonica^ Gr. Lat. 
V^/ ex codd. MSS. Gr. in Coll. \X^ Jpaii. 
Oxon. optimae ijotae, & in Arch, Bodl. & in 
Ambul. Bodl. & in bibl. Savil. & Pembr. ^ 24^ 
cum fcboliis, -& Coll. Nov, 299. & CoH. 
Magd. Oxon. 

JI. Commentarius Porphyrii Gr. e cod. M^. 
Coll. Magd.Servatur fragmentum ejus |n Coll, 
D. Joan. Oxon. atque liber ipfe in bibl. Re- 
gis Galliae, & in bibl. D. Voffii, & in litw. j, 
& II. in Arch. Pembr. 41. 148. 

III. Bryennius in Ptoletnaei Harmonica Gr. ex 
MS. Coll. Magd. Habec & Meiboraius & bibl. 
Regis Galliae. / | 

Quaere, anCleomedis, Dioclis, PediaGmi repe-^ 
riantur in Vatic, aut Gallic, aut bibl|pthe^ 
D. Voffii : & an Clepmedis Haqjjpnica fiti;^ 
inter opera Laurentii Valine. * ^ %/f 

Pachymeris Harmonica e MS. D. Voffii, Grsece. 

Lampadarius de Mufica recentiorum Gr^ecoruoi^ 
Gr. Lat. ex MS. Seld. \ . 

Avicennse Mufica Arab.8^ Lat. e codd. D. Pococ- 
kii &p. Gravii ^ . . 

Mufica Perfice ex MS. cod. Coll. D. Joan., ^. 
Oxon.partea^ bene njagnam ex Ptolen^ieotra- 
du(3:a. ^ 
' H 4 Boethii 



58 Veterum Mathematicorum Synopfis. 

Boethii Mufica ex editt. & MSS. Coll. Magd^ 
Oxon. 131. & Coll. Bal. 257. &Trin. Ox, 
24. & Perpbr. j5i. 8{ MSS, Seld, & Laud. 

Antiqui Scriptores Mufici, ex edit. Meibomii 
cum nptis ejufdem, coUat. cum editt & cum 
MSS'. viz. pfaeter Euclidem. ^ 

Ariftoxenus. MSS. Gr. Bodl. Arch. A. 113. & 
Arch. Scld. & Bodl. Th. 17. 22. & Pembn 
41. 21. 

Nicom'achus MSS. Or. Pembr. 41. 122. 

Alypius MSS. Gr. 4^ Pembr. Arch. 41. 71. & 
Arch. BodL 113. & Coll. Joan^B. Oxon. 

Caudentius MSS: Gr. Coll. D. Joan. Oxon. & 
Pembr. 41. loi. n 

^cchius MSS. Gr; 

Ariftides MSS. Gr. Arch. Bodl. 1 1 2. & in Mufeo 
Ambulacri, 8c in bibl. Savil. 

Excerpta ex Martiano, & Macrobio, prsefer- 
tim M5S^&Caffiodoro, & Cenforino, &Di6- 
nyfio Halicarnaffenfi, & Vitruvio. 

Plutarchus de Mufica ex editt. & MSS. Gr. Lat. 

• ■cunjnotis. 

Groftead in Muficam & Arithmeticam Boethii* 

• E. 107. Laud.^ . " 
Muficas compendium MS. Lat. bibl. D. Joan. 

Oxon. item, Annotationes egregise in illud. 
Item Guido coll. cum MSS.Co\\. D; Joan. Oxon. 
^ cum coinmeutaf io perdodo : &iteruminea- 

dembibt 'f ' .--.--. ^ - /; 

De Theone ad Platoneip. ViA. Vol. VI. 
Habet ^ infignitemus ' Vir D. If. Voffius, guae 
^'adremM^ .-« ! 



g \'' * ' r\' *\ ' ' V •' : • * • ■ * « 




39 

Adnedatur Trad^us D. Ctulmeadi V. Q. de 
Mufica vetere penes D. By{h Equitem. 

Confulaidus eft Beda noftras, & cckQferendus 
cum MSS. Coll. Joan. Ox. blnis. 

lUaftr^unt banc do&rinam, oioninm faaviffi- 

" mam, GaUleus uterque, Keplenis^ Carter 
Sus, Merfennus, illuftriffimas 0. 0rtmkeru$, 
WalUfius, Cotti^ez, Kfrdierus, Jac. Fabet 
StaDul. 2^rilaus. uaffiirius. Oefualdus. 



Hxc iatis (iipenpie. 



< 




tmm 



A 



40 






Serif torn aliquot Gr£ci^ qui verna^ 
cuhfiriiffe exiftimantur : fer^ 
mntur tmen Syxiace ant Ara^ 
hice^ hodieque it a kguntur. 



ARchimedes d'e Sphaerae faBricatione. 
Eucliilis porifmatum L 3. de diviiionibus^ 
& Mufica. 

Apollonii Pergaei Conicorura lib. oftavus. (Su- 
perfuiit enim quatuor priores, cura Frederic! 

^ Commandini : tres. fequiorcs nuperripie L.a- 
tio dedit ediditque Abr.Ecchellenfis : mallem 
D. Golium accurafle.) Item tanti Authoris 
I. 2. de inclinationibus, de fpatii, deque pro- 
portionis feftione, de fedionis determina- 
tione, de taftionibus, & loca plana. Indir 
cuius. 

Pappi Alexandrini 1. 2. priores : ifti enim de- 
fiderantur in e}us Colledtionibus Matheipati-? 
CIS. Indiculus. 

Ariftarchi Samii Aftrologia. 

Ariftotelis ii£ecqae..de Arxe Poetica, Muika, A- 
ftrologicon, & Mechanicon. Indie 

Aftrampfychi liber ad Ptolemaeum. 

>|iftronomorum Alexandrinorura codex, /xixeor 

' 'Ar^vo/x©' didtus , qui cont^^net Autolyci & 

Theodofii 



4» 

Theodofii omnia, Euclidis & Ariftarchi qux- 
danj, Hypficlis Anaphoricon, alia. Arabic^ 
infaibitur ifte liber Mmotavaffetat , TraBA' 
tus itttermediit fcil. inter s'oi;^W(y Euclidis 
& Qwre^iv Ptoleqiaei. 

Antioct^i & aliorum Apoklefmatica 8c AftroIo-> 
gtca. 

Diofcoridis rd "i^xtKhyHfia, Nam fcripfic XXIV. 
libros. 

ApoUinarias Laodiceous adverfus Porphyiium. 

Demetrius Alexandrinus de Pafchate. 

Diopbanti Alexandrini Arichmeticx (eu ^i^e- 
brae lib. XIII. Sex priores hodi^ le^imus cuq 
perpetuis notis Q, iacbeti : utinam if. cam 
Pelliaois^ 



»^ 



"?TT 




4* 




Clariffimo eruditiffimoque VirOy Do^ ' 
fnina E, Bernardo, in Oxonienji 
Academia Aflronomia Profejjorij 
Ifmael BnlHaldm, S, A 

Vir clarijjlme^ 

^Uanta cum animi voluptate ftellarum Aa-? 
ftralis Plagx Catalogum nobis invifatum 
'ab Edmundo Halleio, rerum coeleftiurn 
indagatore ftrenuiffimo, inter primos fummof- 
que Aftronomos deinceps adfcribendo, in Sam 
ftae Helenae Infula diligenter obfervatarum acccr 
perim, verbis exprimere baud fatis poffunit 
Sincerus omnino in narratione fua ingenua, nuU 
loque fuco illifa, mihi videtur, Authorque ido- 
neus, cui plena fides adhibeatur. Virum hac 
noftra aetate pofterifque celebrandura non vulr 
garibus laudibus, cximiis adeo dotibus animi 
ornatum, ingenio induftriaque pollentem, tot 
difficiiltatibus impeditum & conflidlatum, cunj 
aeris inclementia ipfi coUuftandum fuiffe ^ quod- 
que omnium miferrimum, ab homine malo,quern 
operam oranem ei fuam praebuifle, officiifque 
omnimodis, utpote concivem , ab ipfo ferenif- 
fimo Rege ejufque Miijiftris commendatum, ad- 
juvifle decuit, iniquiflime habitum ac inhu- 

maniter. 



V 



43 

inaniter, more barbaris ufurpato, qui, fcientiis 

8c artibus nobilipribus earumque cultoribus in-* 

fenfiffimi, capitale in eo? odium exercent, fine 

fumrao doloris ac moeroris fenfu legere non po- 

tui. Inter legcndum verp hunc novum Catalo- 

nim, ftellam (quae Nebuiofa Sagittarii oGulo ad- 

Lgnata c% eaque duplex, clar^ hadenus mihi 

confpicua) a1) Obfervatore omiflam deprchen-^ 

di 5 quod fadtum rioUem $ ^, TycKone etenira 

obfervata non eft 5 neque etiam a celeberrimo 

Hevelio confpedam credo. Uraniburgi etenim, 

Bt & Gedani, ob Sphserae magnam obliquita-* 

tem, Polique Borei fupra Horizontem altitudi- 

ncm, illiegr. $5. 55' hicgr. 54. 23' fubluftref^ 

^e proinde nodes aeftivas^ brevtoremque fig-» 

norum Auftralium fupra Horizontem altitudi- 

nem, ac morara pariter, ftellulse illx albicantes 

nunquam comparent. Coftimodum valde mihi 

eflet, fi nebulofe illius locus obfervatus & in Ca- 

talogum relatus fuilTet 5 namque anno 1^65. Sa- 

turnura illi vicinum tubofpicillo obfervavi, elon- 

gatum ab ipfa ad Boream 30' vel 3 1 in Azi- 

mutho Orientaliore, quam ipfa, 13' in 90 fere 

Eclipticae gfadu Maii die 20 H. 14. 20' cujus 

motus, cum in Tabulis meis Philolaicis triente 

grad. unius velocior , in Rudolfinis vero femifle 

grad. unius promotior exhibeatur, quam in coelo 

cernitur, ( quae aberratio notabilis eft ) corre- 

ftione indiget ; ad quam obtinendamobfervatio 

mea tunc conducet, cum locum ftelte illius rede 

determinatum habebimus. 

An e)iis ftclte exilitas omittendi caufa fuerit, 
quae mihiminime placet, nefcioj in plagaenim 

auftrali 



44 

aaftrali tef r« valde confpicua efle debet 5 cum 
hie Parifiis prorfas vifibilis exiftat, mibiquc 
hoc anno confpcda fit. Verum Obfervatorem 
iterum interrogo, qaare Sirium, fulgentiffimam 
totius coeli fteHam, Catalogo non interiiit? Mo- 
nere faltem debuiflet , locum k fe obfervatum 
Tychonico abaco confentire. Pergratura niihi 
fuitaudifie, ad illuftriffl Hevelium, fummum 
amicumnieum, ut de rebiis Aftronomicis fimul 
conferant, profeftum ipfum effe, ex quorum 
cblloquiis utilities aHquid irz ejufmbdi arga- 
mentb nos perceptilros fpero. Tibi porro, Vif 
clariffime, gratias ingentes ago de libello exf- 
mio hocce ad me tranfmifTo, quern tux benevo- 
lent ix me debere fcio 5 cum Authore fiquidem' 
nullum commercium literarura haftenus habui'j 
quern, fi forte ei fcripferis, ut nomine meo fa- 
lutes, impenfe rogo. Vale, Vir clariffime, & 
me, qui tui fum ftudiofus, femper araa. Scribe- 
bam Lutetise Parifior. die 8, Jalii St. N"^ 1679* 



FINIS. 



E I^ & A T A. 




la Synopfi p. 17. I 5. Taifnor. pi 22, i X5. V&tbac. p* 17* 

Ljio. MiXC^V p. ^3*1. pen. J'o6iy% 



