TslCOLAI KLiMD 

ITER / 

SVOTERRANEVM 

MJV^ TEOymS THEORIAM 

AC 

HlSTORIAMaVINTA. 

MONARCHAL 

ADHfC NOBIS INCO&NTE^ 

t 

EXHIBEN5 



BreUOTHECA B. ABELIN I . 




S VMPTIEVS lACOBI PREl^SIl . 

AiDCCXLl. 



Digitized bv C^OOgle 



Digitized-by Co0#e 



ized by^oogle 



« 

0 



I 



Digitized by Google 



• 

» 



Digitized by Google 



NICOLAI KLIMII 

ITER SVBTERRANEVM* 



CAPVT L . > 
AVTORIS DESCENSVS 

AD INFEROS 

» 
» 

0001664, poAqiuun io Acade^i^ 
niia Hafnieofi vtroque exaininOi 
dcfuadus eram, et Charade- 
rem , <)iu dicitur MudabiliSy 
i^uSragjus Tribunalium, tam 
Philolbphorttm , quMn Theologorum , 
sienicnim, reditui in patiiam me accio;- 
gf}, oaucmque Befgas Kgn^q^e ituraq^ 
coofixodo, niueis vtriusque Factiltatis 
cilouJisiDooilrabilis, at aeris loops. Cooi- 
mune miiu fatuiD cum cae^ris Noruej;iae 
Studiofiserat , quiabooarumartiummer* 
finiri ikylumci iBpatriaoi i«dirc ibleot. 

A Fcreui 




Digitized by Google 



a NlCOLAl KLIMil 

Ferentibus veatis vH ^ poll pro/peram fex- 
tidui nauigatlonem portum BergenfQm 
intrauimiis. Its redditus patriae, do6tior 
quidem, ied noa dkior^ iumptibus eo 
rum , qui necefTitudine mihi iundli erant, 
iuUeuatus aliquandiu, precariam, li€€t 
lion plane defidem atque ineitcm vitam 
egi. Nam, vt Phyficum, cui initjacu^ 
cram, ftudium experimentis illuAnurem^ 
indolemque terrae ac montium viicera 
explorarem, omnes prouinciae angulus 
iblicite perreptabam. Nulia tain ardua 
crat rupes ^ quam noa Icandere, nulla 
tam praeceps ct immanis cauerna, it} 
quam non defcendere conabar, vifurus^ 
ccquod curiofum ac Phyiici examine di- 
gmim forte reperirem. Permulta enim iii 
patria noftra, non oculia tnodo, fed no 
auribus quidem nouimua, quae 11 tuliifet 
Gallia, Italia, Geriiiania, aliaue quaelibet 
ffiiracubrum ferax oommendatrixque 
terra ^ audita, perledla luflrataque habcp 
femus. Inter ea, quae notatu maximo 
tnihi vifa iunt digna, erat fpelunc* ma« 
gno praeceps hiatu in ciaeumine montis, 
quern indigenae vocant Floiert. Cumquo 

OS eiusdem ^eioncao leuem ac.loMitd 

gntam 



Digitized by Googl 



ITER sy£TERRAN£VM I) 

« 

patan per interualla emittit auram , ied 
ita , vt crebns-qulili fingttkibus fauces 
nodo laufy modo iusludtte videatuiv 
iitcntti BcrgeafeS} in priinis celebecrimus 
Abelmu , cT Comcdor Seholae Mag: 
tidmnktj AAroooiBiae ac Fhyfioes appri^ 
me gnarus , rem credebant exercitationi- 
boi pfailofbphieis digniffioMin , faepiquft 
popi^ares, cum prae ieaioiicqiriv^ 
iUmulaucnnt ad indolem 'i^us cauernae 
y I iiii iafpieiniaai ; vMt\mt eats-^^ 
m witivicibtis, ad excmpluiiii calpirad^ 
tis homiais, letraclani cum ifiipefu rege* 
nmt ■iitiiwi SliflBu)at«K^ (Et^i^ua icrfc 
■wiht honiB, qua pri)prio< iogeoio^ 
dcrcenfum in haac^caueraam meditabai*, 
■Mamqne aeam fcribuadain ^r-atiucii 
indifahim Sed his ooofilium valde dis- 
plioelit, dkcQtibus, ioceptiooem ^fi* 
Aaiai AC dalhti a il At itaMMtntia 

fcis flKMiids JKn ^(fUre, nedum fiaagere 
poeciinr , ct qu|e fiifflsiniaare ardorem 
dtfceMBty •egroaiBio ftocs fubiksiebanci 
Adquodaia caiiii diicriniea iiibcundiii% 
accrrimuoi i/lud ^ quo in res oaturales de- 
tcfcndas docebar, AadbMii cxdnbat, et 
^omtcuncaii alcana addcbaot fcoyutt 

A a * dome* 



Digitized by Google 



^ . NICOLALKiLlMll : : 



;doii)eftica£uiii flnguftiae. Nam exhau(U^ 
jBjrant facultates, et durum ac molenum 
mihi videbator, iUeoa dtiidua^juadraviaa* 
jr^iapatria, vU.oouii emergendi ipe in* 
cifk , ad - t>erpetuatn mendicitatem me 
daatnatum iatuebar, oamayii adiuaoMi 
et etoolumeata obrcptumitu: , niH audaoi 
flliquo faciaore fiobilitarer. Obfinnatd 
igitur aaiiao, fit praeparaiis iuiic. expedi* 
lipoi Qcce0«^s, die quodam louis, cum 
ijsmBxm Msque imfltiiiiuiti eflet ooiehiin; 
AmcdMW rfliiiifair oaiilo noft .dilmiliuDi 

^uo , rei)U$ |t!«r»^» .ialuo adhus di^ 
redire in vrbem licerct ; Quippe rouoi 
fiitufiriim ncicius piaciMidare ooa potM 
ffUD , quod Alter, egp. f biacthoa . 
: Voluerer m fraecefs, i mgofm fer a'era 

in alium otbem d^truAis, uoa oiii poi^ 
decern annorum errocts patriam HiMiiit 
€06 reuiiUrua eflfem. ' - : l ' 

I Sufcepta eH baec expeditio Annoi665 
Coflf. Berg. hJnme Mmtbe at iMcmHla 
fieHtriiUt Seoatoribus^ Cbrij^mBtrriM 
6t Lautftftio Scandio. Euntem comitabaar 
tar quatoor mercenarii, qui ftmea etfaifv 

pasaae».^. quibm dfifafinfimU ci»t.fipu^ 

fecuoi 



Digitized by GoogI< 



ITER SVfiTERRANEVM. 5 



fecum ducdMQt. Redi tenditnus ad 
SanduUum, per quern commodifnme in 
th om e u i tiUxoikm. Enixi in cacomei)^ 
foftquam pecuenimus in iocuni, vbi fin, 
Ulis crit cauerna, feiE moledo itinere/ 
pimli < jiu ' ibi conledimus , ieaiacnlom 
iiuDpcuri. Tunc animus, quafi infiantis 
iaiii pracfii^'ens, compaudcere niihi pri- 
fBomcocpfe. %itur conoerlua ad oomii* 
acs, tcquis, rogo, aleam banc prior fub- 
irc velit? nemine vcro relpondeote, ini- 
ptim iMgudbena ex integr6 recahiit:' 
funcm apctri iubeo, itinerique ita paratus 
jnimam Deo commendo. lam in cauer- 
Moi ocnutcendiis coniites doeebam , quid 
pono faciendum : pergerent fcilicefc re-- 
inittere funem, donee vociferantem me 
tfitdifcat, quo fignodtto, reflem inten> 
dcrcut f ac vocificrari pecieuerantem .ex 
aniro Hibito retraberent Ipfe dextra t»> 
tfAma h a i' p jgoneiA , quo tnihi dpus enrt^' 
n, ii qua in delceniu occurrefent obila- 
cula, remoucrem,et medium inter vtrum* 
que c aocm a c Imm corpus fufpenfiim iefw 
narem. At vix ad altitudincm decern vel 
duodccim cubirorum dercenderam , cum 
nuopitiirreftis. Maluaibocmibiinnotuit 

A 3 efub- 



Digitized by Google 



« 



I 

- e rubTequeoti merccmriorum daoHNre d 
ylulatu, qui tamen max cuanuit. Nao^ 
pin- odtritate in pcofiiodum rapior, tj^ 
taftquam. alter Pluto, mH quod **fl''f^ 
loihi pro iceptro e0et, 
Labtr* et iSa vim uOus sd tmnsn 

fecit. 

Circiter horae quadrantem , quantuni 
ill iAa aoiini perturiMkioiie oooiiceEC U» 
ciiit, ia ipiila caligine et perpetua oode 
Verlatus erani, cum tandem tenue quod* 
dam lumca, crepuicuU ioftir, wninifw 
rit, et mox lucidum et ig^^vium coeluia 
apparuerit. Stulte igitur credebam, aut 
a repercuiEoo* aeris iubt^tfanci, aMt- vt 
contrarii venti me reietdmn, caueroain- 
qiie iftam fpiritus fui reciprocatione in ter-C 
' ram me reuomuide. At nequo (bl , queoi 
tunc conipiQ^bar , nec coelum, ncc re« 
liqua fidera nota mihi erant phaenomena, 
cum coeli.noAri iideribus iila, quae iam 
videbam, ciTent minora. Credebam igi«- 
tur, aut totam noui iAius coeli machi- 
nam in Tola cerebri imaginatione , ecapi. 
tis vertigine cxcitata , confiAere, aut fia- 
gebam me mortuum ad fades beatomm 
%ri. At vltimam banc opiniooem mox 

ride* 



Digitized by Google 



ITEE SVaXERRANEVM. 7 

I 

ridebam , cum me ipfum intuerer harpa« 
pMe muaitmm, ctiongumluiiit lymmta^ 
hcitfon, rar»gin«rus» re(k aciurpafioaa 

aoa opus cfTc ia paradilum eunti, nec 
coditikui plMMc pofle oaMtum , quoid 
Cffinpiiim Ticawiro Olympum vi expu* 
^re, et fuperos iude deturbare velle vi* - 

• ji nrfin , df Ja mm mf i fttife ia coehimfuU 
terraneum, ac veras efTe eorum coaiectu- 
wm, qMOMMHiAattMnitteRam, ttm» 
tta cniiias iiliais alium Gonuocd orbem 
■oftro miaorem , aliudque coelum fole^ 
BidtBhtntc fiiiMlis -0100116118 MttaiAif^ 

Impetus iftc, quo praeceps ferebar^ 
6}u iam duraucrat, cum tapdcm fentircm, 
pauladm bngueicere , prout propius ac- 
cederem planetae, feu codefti cuidam 
corpori, quod primum in defccnfu obui-^ 
um habui. Idem plaoeta in tantum ftn« 
fim ezcreuit, vt tandem per denfiorem 
quandam atmofphacram , qua cimflus 
crac, nontes, vaUes et mirria intemorGe* 
re iiaud difficiUter poHem; 

A 4 jSc' 



Digitized by G 



S NICOJ-AI KUMII ' 
- - S'icut auis, ijuae circum Mora, clrcum 

' ftfcofos fcopukt kmmbt vtist sffmhi 

iuxta. 

Haud alittr terras inter coelumque vola^ 

- Time aoituacluertebam , noa modo 
fitfpenfuni me in aara coele^ natare, fed 
•t Guribiii, quiadhuc perpeadicularisiu&i 

rat, in circularem abire. Hiac iletere 

mini comflc 7 nam vcffalMr • 

taia vel iatelliteai ptoximi pUoctae tnm» 

&urmarer, aeteroa vccti^ae circumagca- 
4us. At, cum reputarem, d^ttMeor 
meam hac ffletaiaorpho& mi aettimeoti 

capturam , corpusque coeicfle , (euiatclli- 
tero eoelcAis corporis pari ialtem pato 
atabuiatunmi cum £tmeliGo Piiiloibpbiae 

Studiolb: animuin refumo, tuaximccum 
beneBcio aurae purioris et coeteftis, in 
qua natabam, aequo &me neque iiti pre- 
mi me ieatirem. Attauien , cum ad aai« 
mum reuckcarem , in loculis meis effe pa* 
])em (Bergeaies vocaat Bolken, qui figu* 
rae oualis ve.l potius oblongac iolet elTe) 
ftatui e loculis eundemdcpromere, ctpe- 
riculum facere , ecquid ia, iAo rerum ila- 
tu palato arrideret. Sed primo Aatim 

moriU 



Digitized by 



ITER SVBTSHIIAN&VM. § 

flBorlu nauicun mihi moturum omae ter« 
reftre alimcntum deprehendens, tanquani 
fOB ylfe iMHik m abfecL At exoufo ■ 
puis noa modo fufpenrus ia aethere Ae> 
tit, fedmirabile di<f^u, circufum minoi 
ran cim me dtferibcie coepiii • 'EtioA 
aocuerunc nihi eziode veraemotus leges, 
quae cfBciunt, vt ooinia corpora in ae- 
^iiilabrk>poiniiioiiimdfculare»lbrtian^ 
tur.' Hioc qui taoquam forttinae l^dibri* 
ura me ouper deploraueram , (attu tume* 
AtncOepi, iataiMifrae ipfom ikmI feJinf 
tanqium fimpUcecB planetam, iad ett»^ 
fem, qui perpetuo Aipatus foret fatellite, 
fldto n inter Men imion aut pritnioia 
4iais pUnctis quodamiiiodo referri poC< 
iem. Et vt impotentiam meatn fatear, 
ifntiistuacaaimumlirfliisiaceffit, vt, 
obuios habuifibm omaes iimul Coufules 
0t Senitores Bergenfcs , cum iupercilio 
■01 Jem e«cepiflieitt, caaquam atoiaos ad- 
fpexiflem, iudigoosque iudioailem , quos 
lalutarem, aut quibus bsrpagooem meum 
iiibiicetvai. 

Imegruoi fere triduum ia iflo fUtu 
permanebam. Nam, cum circa pliinctant 
fldhi ptoaomm ajbsque ioteriBiffione voJ 

A 5 lutf- 



Digitized by Google 



10 \r .mcoMd.is.um.1 



nmy tbkm fe Uier iiBcuiB iam oricniein, 

meiQvabguatem q^rneiis, quamuis nuilaia, 
quilisapudnos, nodbmientirofB. Caden- 
te eoim i ii <^ ti t i tm. >p py ui t <#o |iiiqm» 
reum ..yAdique firmameatuni , iplendoh 
Iwiai^ baud d^mile) id quod kNKcabam . 
' wtSfi inriiBaw) f^WH? • fitbtBrfaof if fiipffft- 
ci^ca aut heiDirp|)acriuai , j^uod luiQj^a 

hai^inihi iingebaiuiludiifhi&dcac coele* 
Ais Hon plane hoipefc At, cum ifta iiAi^ 

flitato fue frofMauioiiCradtccai , me* 

que vt nouum oo^ iidus iotuerejE yfiiafum 
^dUte meo , quo cingebar , a proximi 
^anetae Aflr^MowMi: in cataLn|^»m ikU»> 
¥.um iuferendum; «cce! ioimaoe appacu* 
it tnopftruni atattun , quod iam dexti^ 
iam iuiiftro lateri meo, iam capici et cer« 
uici iauoioebat. Credebam primo intui- 
tu e0e vnum e duodedm lignis ceelefti* 
bus fubterraneis, ac proinde opcabam^ it 
vera elTet coniecllura, Virginem fore, 
cum e toto duodecim Hgnoram fyAema* 
te foiuffi iftud iigoum (ie. Virgo) in iila 

ibli- 



Digitized by 



ITER SVBT£|lRAJbl£.VM, n 

iblatiMliM liTilii miid: jc ibiiftii a&jkm 

valerct At, cum corpus lihid mihi pro- 
fius ttcc^fnt , videfaAiD torutaio et 
■Mfirm t0e grypkuou Taofio tunc coi> 
ripiebtf terrore , vt oblitus mei ipfius et 
ineae, ad quaooi nuper eue<iHit 
MMB, digjoitatis, ia iiio loiaii acAu dAr 
pcompijerim teftiioQaium meum Acader 
micum , quod in loculis inci^fcMrte habe* 
tMAy oocwnciiti flflenfiinis adunfiuBtk 
csamina oea Academica me fu{linui0e^ 
Studiofiunque me efie , & quidem Baoca* 
lamwiM , qui quMDuii aggreflbfam-AStM^ 
neum eicce p ti one iasx repeUere po0iem. 
At deferuefixote primo aeftu , cum ad 
ne pawlaiifli icdiicaiy ik>lidkatcai<iBcm- 
deiiikbam. Dubium adbucerat^ia^ufiiv 
fioem gryphus me comitaretuci 
varum hoilisdiety an amiou&, aut.quod ; 
vcriUmiiius erat, an ibla rei Aouitate de- 
lei^latus , propius accedendo oculos iattem 
paicere veilct Nam adTpcdus corporis 
humani , in acre drcumadi , harpagonem 
dextra tcnentis , et longum pof\ ie funeni 
caudae ioftar traheotis, phacooroenoa 
erat, quod quoduis brutum auinial iti fpC' 

^aculum lui allicere podet loiblita ilte 

figuray 



Digitized by Google 



IB NICOLAI -KLIMUi 



r I 



Agurft^ quam tuac expreffi , vintc, vt 

foftea audiui , ferniooibus ct coaie<flurjs 
«afiun dedemt toeolis globi , «ifet qoem 
voluebar. 24am Piiik>t(^hi ac Mithema^ 
tki cometatn me putarunt, funcm pro 
Cauda comccae capicntcs. EtMie, qui 
ex codem iniblito meteoro imnunaos aii- 
quod malum , pcftem , iamem aut infi- 
pmsk aliquaflftcicaftropheii poittikK iudi- 
caruut: Noanulli etiam vlterius pro- 
greiH , corpus meum , quale e longinquo 
illis vifmn fuerat , aooontiS penicilfe de- 
liaeauerant, adeo vt defcriptus, definitus, 
depicflus & aeri inciiiis eHem y antequam 
j^lobutit i&am ttdgerim. Hate Ofnitii 
aoa Jiac hfu ac voluptate quadam audi ui, 
cum in orbem hunc delatus linguam fub- 

ItmMicitn didiciliiBiii. 

!»'•» 

. Nfl^andum eA , dari quoque repentioa 
^uaei^am iidera, quae iubterranei dicunt 
Scifei/l, (i.e.) crinita, quaeque defcribunt 
horreotia. crinc fanguineo , et comarum 
inpdo in vertice hilpida , adeo vt in fp©» 
pern barbae longae promineatiuba. Hinc 
t)^(^n fecuii ac in or be noAro inter prodigia 
cdelsAia referuntur. 

ft • ~ * 

• Scd 



Digitized 



IT£& SVB.TORRAN£VM. 

Sed vt ad telim reuertw , typhus 
iAe ee ticiniae iam pempntrat ,< ft akrum 
quaflkkMie me infeiiaret, tt tandem'Cnu 
4oauD iecrato vexare nioriu non dubita- 
mt, adcD vt iiiaiii£«ft« patuerit, qua mei)- 
ie oonuiii lM>ipii8in veoffetor.'. '-Hins 
coepi puftiMciflimuni auimal aripata eli- 
defC'iHRin) etharpagoff^ viraqi^ iMnm 
AMupkonttf iioAis- audacia m €<Mnpeicm^ 
li^^ iocuia iaepe circumipicere cogens, 
de, oum pergeiet im'«tllacare; 
mmk ■ vol 4ikMuiii inanaat ikkus; 
^cpj^jpooeai tanta impetu-tecgo alUifrio* 
tor fManqoe dam impegt ; vi ndvmt^^ 
ttdkie a c <yiiacm. .\fukm»u» alcs^ boa* 
fcndo cdito ilridoce ia globum praeccps 
«oaaib Ep «cg» IImu$ iaoi fidtrai ao 
flooae disniiatis* luiBflB' variis ^fiKwc a* 




■ 

/irbitrw volucru rapior^ ^que impC' 

tus epty 

Hkc j&f Uige f htpgoque per aera 

tracfu 

tm 'unam feror, vt h coelo fiella fereno, 
Itf.flMi tcfidit^ ^otuU feadijie videri. 



Digitized by Googl 




14 .ir.NlCOLAI:^LIJ4If 

fit kf-ipotus «iionUnis , quern adiNr de^ 
iccipTerap,) ia petpeadirularfm deiuio 
tnutatur. • • 

. - Sic iogenti. owtt-ioipetu per 

utSisxis aeris verbeu, cuius. iiridoc 

res percutiebat, diu tradus, tandem leui 
inoonquft Cifii intglohiiib dflabor vna 
cumjiiite^ qui pauio^ poft .e vulueniobiii. 
Nox eraty quando in planetam iftuqi de> 

latiiftibi v:iiquad«i(^ ablMM ibUra^ 

ligece poteram ,.itpn veroe teaebcisf moi 
taiitum lutmnis redabat, vt tefliinoniuni 
toeun 'Ao»dcinifH;nt>diftiaft> kgnrpoft 
&ait. • QriOic . oo^Wqiioi.. ii^d iumca • 
firmamento flue cruAs ttfiM inuciia , cu^ 

ins. ,baai6fhaetuum iplcjadareiii:, qoikai 
apud nos luna , ceddii; Jiiac fi I'oLis i» 
minis ratio habeatur,, p^rum hie differuut 
»:ajdt«bu&,'.iii& quod ablit £4, 
bfeatia eiusdecn ncx^ jreddac. 
paulp frigidiores. 



-»8 * J8«- 



•i.'l 1 



« « « • • 

« 

CAP. 



Digitized by Go 



I 

ITER SVBTERRANEVM. 15 

I 

cAPvi: ir. , 

DESCENSVS IN PLANEU 

TAM NAZAR. 

Dcfun(!\us iti aeria hac nauigatione, cum 
glolNMB ItluBS tt iUaefiu cttigiflEem, 
(bmq inayrfiij, quo ioitio fecebatur- gry« 
phus , cum virium dimiuutione languerat) 
iMtbm din immoiiiiii?, exipcAans, quid 
noui illuof frriite die ■ mihi ooniangirrct* 
Anifnaduertebam tunc priftinas infiriQita« 
•es fftediie, opaBqoe mihi dfe MDifiMiiitf 
qiom cabOt adeo vt poeakudo xae cepetit 
abicc\'i terocre panis. Variis fblicitudini^ 
bat &&> aoia» laadan «ltu8- fi>por bbce^ 
j)£t; Sicftueiani, quantum coaiiceceiiu- 
hi Jicuit , duas horas , cum horrendus bo^ 

mm 4kM qidttMi twtem, 'Widem 1cm 
jBBum pgniUKcycHtfir. Dontueotis aiii« 
mo variae ac mirae oberraucrant imagi- 
net. Vidcor in l^oniegiaiaTtdiiirey iU^ 
%ue populahbus, ouae vtii veoacanti aar« 
raflie. Imagioor denique ia Templo Fa- 
■ocdihaad pfDciil«bvibe eaatantem Dia^ 
commNkf/mm A»dreae audkfr^ Arido* 

rein- 



Digitized by Google 



«5t ' MICOI^AI KUMU. ' 

twiaijfac^Nias iUius aurcs mcM waiianM 

more iblito £crire. Igitur expcrrcdus 
credcbam, latratuiti iftius viri Ibranum 
ttorbafle. Sed cugn kaud procul tat^ 
videreiu taurum, eiusdem boatu quie- 
tern abrup'tam conieci. Moz timidos 
pcttkx vflidiiqutt- circiiinfereiiSy cum ori<. 
^nteiole, virides.pailiiu camposetib^cua- 
dos vtdebatn agro& . Arbores ijiioquc 

paruter^ v ^<Bd. (nuMbUe. viiii) .lOQbiks 
fjciattilicet taota ^(Tet aeris trao/^litas^ 
vt ne leuiilimaquaedaimplufna mouciilo- 
OQ fpi£ta. ' Cuiiii\iniisieas taurus feda 
ad ine.teaderet, trepidus fugaio circuin* 
ipiciebam , ac in: ifta trepidacioneaiboreiii 
luud'iMiaiimli^tieai cooipicatus, candem 
iooderei^unabar. x:&dl.cuai in eo enem, 
voccm ilia ediditrteneram, fed acutam et 
tal«fD ^ qualia' ilokti eiSs kacundaotomUen 



tigioeiCQKreptus, ^qu$ ia t^rraoi. cadc^ 

tm> , :.MvL hoc. , i9QX qu9^ fuloaiiie per- 
cufTusj ac terrore animam ptopediem 
agensf onirmui^^ voduiue audMbam et 
ilir^piitu^^.quaUbus refonare fpleot macel- 

la m p\ejratorum bf^cac, quaodo ma^ 
... xime 



Digitized by Go -^sFv 



ITER SYBTfiRRAHCVM Qt 



dai liMt Aeqneitfes. FoAquam ocuIqi 
apericbam: cooipicabar totam drca ma 

fyluain aoiiiutaiu, campumquearboribus 
tAmScathifm obfituin, cuai ou^ vix 
&x vel fefism apparniffenr. Vix.<iici pol>> 
cil) quaatas hacc ojnaia in cerehromeo 
tivUs excitauoMl, et qiiaatiiiiLhispra» 
aniiDUS cofDinouisfuerit ' lamvi* 
^ikm mc fomniare, iam fpe£)xisnaevexa- 
ri^ ct intys ipifkibwaobfideri^ iam aUa «b^ 
fucdion ibUu fiogcbaiai. SedtCQipu&mb 
hi aon datum eft , automata haec eorun* 
deniM caufitt e»cu(i€odi j oamAduokns 
jDox aiia arbot ramuoi (kauttit^ qumsfxr 
tremitasfex gemmis, tanquaoi totidem di- 
ptts ,inuaita cm. His iacemcdi ane il»> 
Aulii, ac vocikrautem abAca;ut, conutao' 
tibus ionumeris diuerfi generis jdiuerla6* . 
^fm magnitwiiiis aritoiibus, quact fooas 
ac luurinura edebaAt, articulaaa quidetn, 
fed auribus meisperegrioa) adeo, vt nihil 
pcactcr terbabaec, fikel Emi^ cum iaepi>> 
us cadcm itecau iueriac, retinere. mCf 
iooria potucrini. Audiui mox per verba 
hanr iiirf Higi fioiiioiiaibUtae figuracquip.- 

Ce QQ^poris HKi ibuna cultu couiici&> 
ac iuni4ai(iir6>quamui$ ipccie non^ 

B oihil 



« HlCOLAi KLIMII 

nihil diAindam a Cercopidiecis, quos 
haec terra alit Alii pro incola firma- 
menti me ooeperunt, quem alitem per 
aerera hue alportaile credebaot i id quod 
olibi vfu venide , annales huius globi te- 
Aantur. Sed haecnon irifi poft aliquot 
meniium iotercapedinem, etpodquamlin* 
guam rubterraneam edodlus fueram, di« 
did. Nam io pnefend rerum ftatu prae 
metu et mentia perturbadone mei ipdus 
oblitus cram , nec capere poteram , quid 
de viuis et loquadbus- arboribus Aacuen- 
dum, nec quorium euaderet procefllo 
haec, quae lente et compofitis gradibus • 
fiebat. Voces tamen et murmura, qui- 
bus vndique per/baabant catupi, iram et 
indignationem quandam indicabantj et 
lane noa fine graui caaia irim in me con- 
«eperant. Arbor enim iila, quam tau* 
rum fugiens fcandere volebani, vxor erat 
f raetoris, qui in proxima duitate ius di« 
cebat^ qualitasque perlbnae laefae crimen 
aggrauauerat; nam non modo iiraplicem 
iCt plebeiae fortis mulierem, fed roatro* 
4^m prinii ordinis vifus fum voUiinfe pa* 
lam fubagitare; infoliti m ac horre dum 

genii adeomodeilaeacvcKauKiae^ 



Digitized by Google 



ITBR SYBTJBKRAKRVM. dp 

kahm* Ttfldal•ddut(ateIl^qu^ca^ultt 
4iuccfctr>vwir»m <r ft. .£rat ilia nog mimas ^ 
^rbisae(lificiis,()uamre^oi]uiD) vico(uta 
•C|iiii ■miu concinnoordiiie etl^mietrit 
anoaflnbilis. . Altae. tdeo cooipicttaeque 
gniu ledesy vt ipeciem turrium praeber 
mm, Fkteaenbiilaiitifaus..pleiiaeertf« 
4Htocibu6, qutf 4enmUQda xfuam ia> 
uicem in occurfu confalutabant., quoquio 
fknt d ep i imica t wmos , eouniitis ent 
-tnnneatw ac fubmifljonis.aBsmnciUunau 
lu, cum e conipicua quadam dooao fqas^ 
codsni te mpore cgredenetur.- ^jueccus ^ ' ad 
^iHuta aims dcmiilis lamistuplcicisqi^ 
fctro cedcbantcaeteraearbores, vnclecon- 
licntlkiiitv ctddam £^ra ibdem vulg»* 
rem clk. £t ioaotuit max mihi-vr bi$.e|» 
ic Praetorem, ct quidem eundem,.cums 
a tm iida dietbatur vxor. Rafuoc iqkhc 
fnhlimw in ciusdcaai f raetoris aedcs^ vhi 
afcAim a tergo tneo obditur iao.ua ^ 
oppcfliibntw^ 'quodrca me taii* 
quttt piikiai caadidatum intuebar^ 
turn huac inHgniter idaugebant poOd ex>> 
jn ims, taAquflin ia excubii&y tres cuA<|> 
jdeti £i^|uU iex ibcuribus pro AunacfoMir 
iDorum crant armatii iiam quot .ran^ 
toi bcac^uA, ct quot geminae, tot 

B 2 di^iti* 




Digitized by 



1 



QO ' KlCOLAi ILLlMit r I 

^igitl Nocabam ia fumniitate trunoorum ' 
poiita elTe capita , humaais haud aUiiiur 
lia, et loco radicini toqsoonlpiaibft^pek 
des, . eosdemque admodum curtOBi^ >u|ide 
£t, vt teHudineo gradu Incedant plaxietac 
liuias'inoolae. Hmc,"fi ^lutus 6iiibn% 
fiKile mihi foret, maniis illatam tSugua, 
cum pernicitate pedum pcaeftsnta^ prae 
fllis volaie'vidtren 

' • Vt breuimeexpediamyper^ucoeianp 
videbam, arbores has incolas eille huius gl(> 
bi, et radbne eisdem eiTe praeditas, ai' 
rabarque vaiietatem iftam, quanatucaia 
animantium formatione deledatur* Ac- 
bores hae noftras procerttbte noti exae^ 
quant y quippe iuilam homiais Aaturam 
vix excedunt pleraeque j quacdam aiino- 
res etint; ^ores dioeves aut plaatasi jot 
has coniiciebam efle infantes. Micuai c&, 
in quosnam cogitationum labydnthos 
phaenomena ifta fflededuxerint, quotib- 
-^iria mihi expre(ferint, quantumque cs- 
rifTiinae tunc patriae delldcrium fubierit. 
-Nam , quamuis iAae at4x>res vifie mifai' 
iintibciabiles, linguae beneficio vtente% 
ac fpecie quadamrationispraeditae, adeo, 
Vt ad animantia latioiiilia quodammodo 



Digitized by Google* 



ITER SVBTERRANEVM. u 

tt§nri poflent; dabifliiiMi.ini] 
paiiri pofle gymjiominibus} negibamiui 
Aitiain, cJemcntiam , aliasquevirtutes moo 
riles inter easdcm locum- habere Hit 
CDgi i ai i oiiBi wirbiacoUiiug, viiccraouaa 
moMri /cntiebam^ €t « fondbus oculo* 
flvm to rrentcs licrinMram' deflueatesfacii 
mm imandihinr Sed cum -dolori ita in^ 
duifehm, €C ia^etus me muUebr^conie^ 
oerim , intrant cubiculum cuftbdes cor<^ 
pofte mei, quos refpe<Jlu touitim taa^ 
qmuB lidores intuebiar. His praeeuau- 
MIS dnoor per vrbem ad per^iciiamquan* 
6am doauioi) in vnibilko foii pofitaot^ 
Viius aukki tunc ium Dicfldtoriam digaita« 
tern adeptus , et CooTulc Romano maior ; 
Mfli noo nifi duodeciai &cures in cooai- 
tarn cooTulumeiaiit, cum egoododecim 
Aiptrus procederem. Valuis aedium , ad 
^fim i dnc har, nii ra Aabat iuiUtia, in fotw 
laaakirboriscffi^ bilancem timo tenens* 
Inaago eadem erat filo virginali , ad(pe<^' 
vdMHoiiy Juaioibtif ocukMum acribus^ 
Jicqiie huoulis^ oequeatrociS) ied reuerea* 
cuiusdam triAitiz dignitate (pe(flabilis. 
Mime ioMcialuaa ttk oaihi iiqutdo pattiift. 
inmodiicliit ia curiam^ cuiiu ifarau teilel' 

B 3 latt 



Digitized by G 



Uti operis roarxnore ifit^rQindt nitebaot^ 
wreo ibi i«dHi tanqumti itribmiali; (ah\^ . 
mem vidi aiboretu, cum bis fenis filBsi£*- 
fynhus, qui a dextra et finiAra Praefidis, dr« 
dine . coneinoo ^ i c totidMB> ftibArlliis aGw 
debaat. PracTss paloa^ erat mediocris 
turac , ied inter caeteros iudices ob folio* 
ri^ varkfcatein, qwM diuerfis colofibu^ 
erant tiuda, QgUbilia^ rVtrumque latus 
cingebant apparttores nufntVD vigintiqui* 
tiior, quQVuin iioguli iex ittcuribus arouH 

• ti llabant Horreuduai oculis meis fpe- 
dlaculum ! cum ex iAa armatura {kxi^WLt . 

- jMuriam haoo gentem omiaarer. 

Ad iatroitum meum cooTurgentes ib* 
natores exceiibs ad aethera extendebanl 
rwios, qtjd rejifioais.exetcitiqdefuiMniy 
^nuo cQiv^ed^ruat. Scdeatibus cuo(^is, 
tnte eant<^os ego fiftor inter duas iBedi<* 
u$ ad>Qre$, .quarum ttmu pelle ouina 
^mt obdMitU, Credeb^m eiOTe aduoq^ 
tpSy et reuera tales erant. Antequaai cm^ . 
jj» dicerd^oeperuQt, OMitofiibus quibus* 
dam atrati cojoris obuoluituF caput Pracn 
i)dl9. Mox fK^lor breuem habuit oratiow 
oem, <}uam-iev repetiuiti reipondi(qu9 

pari bt:euit9te m deleuior. AdiU^iMsa 

torum 



Digitized by GoogI 



ITER SVET£RRAN£VAi a) 

coniiD fiibfectitmn efi icmihoraefilenti* 
urn. Tunc adempto, quo tedlus erat» 
wlaomie , csfiirgit Praeies , fublattsque 
4ieiiuo ad ild«n ramis, vcAm qua«dam 
dcccotcr cnuaciauit, quibus fententiam 
€oiitifteri iudicabain. Nam iiiiito 
dimiffiis ad vetus ergailulum 
reducor , vnde tanquam e cella promptu* 
mm ad Bignm ne moK depromenduni' 
ouu&abar* Solus ibi relii^us. cuodtis 
quae acdderant ad animutnreuocatis, ri» 
defaana ^'*^*Hn hmm gentis; dam viit 
mihi ed podus hiffarioaiam ^iHie, quaift 
iu/lituiD exercuiiTe, onmiaque, quaevi<« 
, gctbm^ oroatus, modiia {m>ce« 
ii etc ludioia ipedaculis ac paatomi- 
morum fcenis, quam graui ThemidoS' 
anhiinaii appwabant digniori. Felidtattm 
tunc orbis noAn. pciedicabaiii> et ftac* 
^otiMm Europaeorum prae caeteris ho4. 
■iiiiiint AtyquaoMiia fluporanct fioli*. 
dkatem mentis Juiiiis fiibterraoeae damna« 
ftmii coa(flus tamen ftmul erara fateri, a • 
twaiiaiiManiilMiidiUiT diflinj;:iii nW- 
Bitot daiauSy fytmntttig aedificiorum,' 
ct alia roaniTeile indicabant) rationd non 
cfia hm acbores , nee artium, 

B 4 ijipri- 





m 






• 


R 


IT 





^Digitized by Go. '^v^i-- 



i 



^4 ' NlCt)LAI KUMU T 

ioprioHS m^fibaniceSf'ptorAis c(& cudcb 
^fii putabam, hoc folo virtutem ac prae* 
fltticiam Qtimem abfoltii, 

Dum ita tacitus mecum loquebar, io* 
tf at arbor , iidr um manu teuens. Eadem, 
diffibuiatp tneo pedote , ac audato akeia 
bradiio , mediam miiu veoain icite . ad- 
modum pertudit. Poilquam languinis^ 
quancum iat videbattir, elicuerat; bra*, 
diiuui AQa mioori dexteriute obligabat. 
Ita ofHciQ fua^a , iufpedo folicite fan- 
gbine, tadta ac vdut-admiiatioiie 6ium 
digreditur. Haec oaioia. coofirmabant 
opinionem , quam de .iloiiditate huius 
gentu tnifai fiaxeeim. At, quamprinmn 
Uoguam iUbterraaeam edodus efiem, et 
cxplicata tnihi cuada fuiHent, contcm*. 
puis to admicatHMem vecdtan Proceflkis 
hifi foreo^, <}uem temere damoaucraoi, 
ita. mihi expooitur. £ forma ccMrporis 
mot tudiaaisennit, metfie incolam foma« 
ittenti* ViTusiiieraui honeilam et prioii: 
ordinis matronam velle violare. Ob cri- 
noft hoc to . forum reus tm^xR iaeaxsu 
Aduocatormn aker culpam exa^erauera^ 
fttppliciutn Ic^ debituai poicens ; alter 

vfito noQ poenam dcipricatus erat, ied 

dila- 



Digitized by Go^ - s'^ 



ITER SVBTfiRRAKfiVAt i§ 

iliiirioncm iupplicii £ia(enit, <doiiec ia« 
ootuerit, quis, qualis et Cuias efl'etn^ 

fimoruai cxtcnfionem didici ede sdum 
fel^ioais ordinarium, aotequam res diiik^ 

dknenir. Afdooeiii ouidi iedti 'ditt 
pdk, vt meiBores ^cat innoctiMiM ie# 
iot^ritatis in pardbus obeundis. - Et re* 
aen prabi kic omnM «c iocegri Aiofltv 
^uod mooiliat, ia republica bene oo^itii^ 
M 4iri pUTe probos ac honeilos cauficUi 
€0$, Mtmim ■ ika in yi eui ric M Mrtiis fcttMl . 
Iiaiit Icgn, vt aec (yoophantus , nee iaaM 
vUum imntcUum fit obuium; nee depre^ 
oKio ^ttMik, nee lAalediais ik fug*,' 
acc confidfBtiac vsquam bofpitiiun 
nec diucrticulum dolis. Verboruid trint 
HBpctf tio fieri feMMt OD ttr^tt^tK ftt^ 
ctptioais^ aliis geodbus diitisgiie^ 
baatur huitis terrse incolae j nam pauci^ ' 
di tum cMt flMHigere , quod bbHMr Ieg6- 
not, mu percipne, quod femd -tantuia 
audiucraor. C^i (latim rem capiebant, 
▼i iudicandi ctvdebantnr deflSfuti, ldeo>^ 
qm tmo hi ad auigat ae mofnentofii mu- 
iiera admittcbanfur, Experientra quippe 
didieeaat, fludualpB^cmpubUcaBi-m-ma* 

B 5 nibus 



Digitized by G 



9$ mCOLM KLIMII ' 



mbuseonun, qui prompdifimae fuut per- 
ceptionis, ac qui vulgo magna iagenia 
diciiQtiur$ ttrdos vero, ac per comeiii^ 
ptumhebetes didos, compoiuiife, quae 
priaai turb^ucrant, Paradoxa haec omnU 
fcant, licet ierio pondcraiiti noa plaiiA 
f bfutda mihi iiat viia. Maximam vero 
adaantioaem mouebat biftoria Pracfidis : 
'fiam vii^o erat, indigena huius lod, ct « 
P,riiidpe cooiUtuu KaAi, feu iupremus ' 
in ciuitate iudex. Apud haac genteoi 
enim nuUum in diftribudoiie offiekmum 
obiieruatur fexus diicrimen, fedhabito 
delecflu, reipublicae negotia diguiilunis 
ponfenmtur. Vt rite 6tb ?iutiMiuiisque 
fto£s£Ui ac dotibus aniini iudicetur, ia« 
iUtuta funt femiaaria, quorum ephori 
fine diredores. dioebaotur KmttU (voc 
iiU proprk deaotat examiiiatores iiue 
fcrutatores). Eorum officium erat, profe* 
^hiin et vires vniuscuiusque ezamtnarey 
iodolem iuuentutis peaitius ioTpicere, ha-. 
Utoque cj^amiue, principi quot^aois exhi- 
bere indicem eorum, qui ad nuneni pu* 
blica dleot admitteadi, fimulque often«k 
dere, qua in re vnusquisque patriae ma* 
xime vuii eSe pofla^ Acoepto iAo cata- 

logOy 



Digitized by 



k%0, Frioceps nomloa candidf^oruqi 
libco xaSimn iu0k, quo in memoria et 
Uivtmgi aiue ocuIqi haberet , f]^(}s ad.> 
vacantia muacra adtnoueret PraeduH^ 
vkgo (plfdidma.antc quatuoc aapos 4 
luratM$ obtmuentt teAimoaiutn , leqqufei 
nomiuc a priacipe conAituta erat Frae^ 
SeoituB huius vfbis, in qua Ila^ vqeat, 
SaocU «i cooilaos eft huius xnons.objjB^i 
uantia apud Fotuanojy cum credant, opti- 
nw lis pcript^faiin die ilatum loci, qui 
ia eodcitt nati iunt et educati. . fabaJut 

» 

(id Qomen huic virgin! erat) fumma cun^ 
kude tfieaaii fpatio IftKtaoi haoc oriWH 
Herat y ^bitaque Smt ||fud^(IiQV* tptiu9 
ciuiutis arDor. Nam taiUa illi erat per<* 

crprimiit taiditts, y| mm, nifi.ter vcL . 
<j/uMcs repetita eS^t , a^e perqpe^et. 
At, quod lemel percepit, pepitus peripe* 
jot^ laioqiifl iydi|ii<»quaeuis problgnitti 
discuflit, vt efiau.fiiusdeai totid^ Qt^ 
cula lu bi^ fuerint. . . - .. 

Nmii pum iufiwn gemma fvffteiiderpUmu 

, inter 

Hmc 



Digitized by Go 



so ' KICOL AI •KjLIAUi^ ^ ^ 

Hide fittitii ab eii^qiiidlriaiiiU Ijialia^ 
fuit fcnteoda , quae ooa a iuauno Tribu- 

tuli Potuano confirmata et enconiiis oitM* 
la tflet. • Igitur ioftitutum i(faid in £mio* 
rem.fezus iequioris , (fiod primo iatui- 
danmaueram , non plane abronum cu- 
ratiiis ezamiiiaiiti vifiim eft. Cogkabam 
mecum , quid, iivxorFraetoris aoAtiBer' 



praeelarisanimidotibus oraata vir^o, pro 
fiupido parentecaulasin foro ageret? iu- 
iisprudeiida itoftra tNunim iode detriinea« 
ti caperet, et foriitaa Tl&emis totics tiOQ 
vapularet. Cogitabatn.porro, quoflianl 
foris Europseiscaiifte oeleritctadaoiu* 
dicantur, iententtas iilas extemporales ao 
praecoces, ii ieueFiori ex'amiai fubiic^ 
fetttiir, notas ceoibrias jKm e£iUgituras« 
Vt pergam rellqua ciplicarc : veuae fe<^U 
Onis radonem banc audiui. Si quis cri« 
tainis conuidhis fit, proilagris^ aiembro* 
riim mutilatioae aut capitali ibppUcio 
ad venae fedtionem damnatur, quo pa- 
teat, vtrum |s malitia, an fanguiais aut 
fiuiBoruni vitio deriuanduiu lit Crimea, 

et 9S\ tali opcratioue corrigi queat, adeo, 

vt 



Digitized by 



«t trtbuoalit baoe «! &nmS9idimm 90^ 
us quMO ad poentfo ift^deot £0i^diir 
tio Utoen haec poenam qubdaoMBodo 
coaq>lc<^bitur, quoniim ootd q^aedifli 
Ignomioiie erat, exiudicisiciitetuu banc 
optmiooem fubiic Si quis itaarum Ui^ 
AociHry ukdigmt ciniti^e iu4iGaiii^-44 
finnameutuai, vtu omnes shsquQ difcrir 
mint ftcipiehiator^iblebatitle^i. At 

iDasdkeoda.Quod verachirurgus iAe, q^i 
mUu meditm aperuit, ad vifuA 
iMguiiiiiiiiOKobikpueikyCfuiibieceaai^ . 
quod iflcolAchuius g}obi , )o/;xi TaogMi^ij^ 
liqtddum ct candidttni habeant Aiccum, 
pot wau BueMcm V , qu6 eft <^odidi» 
OTy CO maior iWUtatis oota. • *. . 
Hate oiaan linguanii (ub^erraneant 

cdo^ pcaitMis ionoiiieniQt, quo-liK^ 
clanentius Htdicitifn ferre coeperjMQ 
geafee ite , quam temere nimis dfltnnaue> 
nm» Atj qoMotm ihipidasct ihtiidx \m 
ttborct pdiaointukuiudicaiiiicam , aoinif 
■iwfliiaui tamea am non omoi hunui« 
mkmtttt lirtHftiawf ae pcaoidrouUuai 
niihi eile pfricn!nm vitac ; in quaipe con- 
fanihfr^ cumvidcr^m, bis quouisdie ali* 

meott 

I 

Digitized by Qo 



50 • NICOLAI KLIMII i ^ 

menta mihi afTcrri. Cibus vulgo conAi^ 
bat « fira(flibiis, herUs ac legumintbus) 
potus «ra£ liquidus iUccuc » ^uo aU dulot 
magis ac faporuoi. -." ' ■ . 

Praetor ifte, in cuius cuAodfa-afim^ 
Friaci^ fiue Dyuaila&, haud procuisbhao 
ciuitate degenti , mox indicabat, in ma* 
mis 6u» cafu inddiire^aniaial 4{uoddaiii 
iratioaale, led infolkae Hgurae. Ha aa* 
uitate motus Princcps, in lingua mc erudi^ 

ad aulam iuam mittUafacti. 



■ 


r 


5 





Datus nine mini luit Magiiler lioguae, 
Tub cuius inAitutione femeAri Ipatio tan« 
Aim profed, vt cum kicolsikis cx^edi« 
tt fabularer. Poflquam in « liogiui fubter* 
ranea tyrocinii rudiracnta depofueram^ 
adfertur ab ^ula nouum nundfttnm ^de.^* 
teriore mea inftitutiooe, iubeor^ueftmi* 
narfo vrbis initiari , vt a Karattis eiusdem 
oeamioatoribus pcrfpkxreottir .vires 
ingenii mei, etin quo dilcipUoae geuere 
'max imam fpem promitterem. Haec 
tomnia ibiicite exlequimtiiri Cod dnm ia 



iiadio hoc eram, non corporis mei mines: 
cura habebatur quam animi , et foliciti io- 
jprimis enot, vt ad. fimilitudiaem arbdria, 

quantuoi £eri licuit^ iorjoarerft i|uemift 
• * * fineiu 



ITBRSVBTERRANEVM 31 

fioem laaios ^uoedmi ii£iatiti6s corpoji 
apcabant 

Dura hate aguntur, hoipes meus ni 
dcuotem qtumis vofpera e feminario, va-i 
riis ieriuooibus ac quaeiliooibus wietce» 
bat Audiuit fiunma <:uni aaiau volu* 
pcaie mc de iis, quat ia iiibcemnco hoe 
itioere vfu veoerant, diHertantcm j ma. 
anmevero ob/lupuitad defcriptioncmter- 
lae nofirae, ct iiiUDenii , quo cinAa erar, 
cocli, innumcris fideribus inteiilin^ 
WbniBi- omnium atteottis auidusque em 
auditor) at enibuit noti nihil ad ea, quae 
narrahaajdc arboribusnoilfiorbis, quae 
fiMOimttac, immobiIes,acradicibusteira« 
AcfU&xae, ac tandem non fine indignati- 
onc me intuebatur , cum teflarer, arbores 
lioAns caelas calefiiciendis fornacibus 
cibis coqueodis iaferaire. Attam?n re 
feno penfitata, paulatiiu ira detumuit 

preteofiaqucvcrruscoclum quinqueramHL ' 
(namtoudem illi traot) iudicia Creato- 



tb, cuius Hat variae occultae ratiobes; 
eft aifatus: attcnte porro audiui^ alia 
Aanaotem. Vjtor iJJius , quae adhuc prae- 
"luiam fflcam aueriata fiicrat, cum vfr 
, ob ^uam in iudicium traclus cram. 



Digitized by 



p NICOLAI KUMU • 

joniCbl^ didiciiXiK, ac fpecie me arboris» 
quam in orbe noHro fcanderc folcmus, 
dieceptum, <bieda omni iuTpioioQe, in 
gratiam mecum rediit At ego » oe inter 
i9itiji..Q0(iiVntis j;rati8e reccatem cicatri- 
atm. reiciiiderem , non nifi prae&nte ac 
iUl^Qfte swi^o , ^ermoaes cum iUamUcui. 



• , • • 

CA P V T III. 

:jDESCRIPTIO VRBIS 

. KEBAE 



Inteiea, dum incurfu hoc tyrociniieram, 
per vrhem me circumduxit holpcs me- 
tis , vt monilraret , quicquid maxime ou- 
rioium ac Ipedabiic erat. Ambulauimus 
absijue unpedimeutOy ac, quod maxime 
miraSar, fine vUo incolarum aocurfii^ air* 
^{ ac. apud nos fieri .^let, vbi ad omoe^ 
quod infolitum cd^ c^teruatim aduolaut 
homines, vtcurioibspafcantoculos. Nam 
jmcolae huius piaoetae oouiiatis parum 
j}uidi iblida tantum fedantur. Ciuitati 
nuic nomea eft Keba, quae inter vrbea 
Frindpatus iatuam fecundiuu locum te« 
! . . * * ^ net. 



Digitized by Googl?" 



net Incolae giiiics acUaiiiMie pnliio^ 

f« , K quot dues , tot Scuatores diceras. 
UoiieftfiaMHn.ifai.cA ScBOaatis domici. 
liumi nu s q uM m rnim tt M »m triUuturatti 
•ti, misquam rcnei2us eft hoooratioi; 
«uiiis ooQ inikomikMtrM^ nutu r^. ^ 
ildct auiiloutas. Jtfirabir goufim adfi* 
flKxkftMn ac /bbriam certimiriibus ludi. 
Sfis, coiaoadiit *e fpaaieiilw ddedaris 
aBmbaec gnuitad eiusdem putum i^ixtt 
imuD VHliLfuiur; • Id quod ^aimaduerw 
•ccas iioip«: pcvtatum, ait , JAmcPrincS- 
fatuaai ieria ac:iiu§ae;per micfis oos paft* 

tlii raiitiiiug Principatos egi^g^ 

MnuD, quibijsroboiancreitoir animu^ 

munera reddi ido- 
ncuf, qiiihiiffM-^iftpari pucntur atraa 
iftae nubes, acmdindiolici afiec^us, tot 
^■BiHiB, ^MiliriMni ac pcauoruio con- 

cnopeia lufibus iodsque difUoguunt, ie- 
•■■••■•Mi Mko oomitatemque ita mi« 

^ttMttf^MilbasiEiik^^iiMifi pettt. 

C lamiain 



Digitized 



34 NICOLAI KJLIMII 

iaiuiam degeneret. At Bon fine iodigaa*- 
tione aniinaduertebam , inter fpecftac uli 
•ct ludos i«enicos mimenri exercitia di£^ 
putatoria. Namque fbuis aoui umpori- 
bus J fadUs fponfionibus^ et certo vinccn^ 
Ctbus ftatuto praemioi^.difputatores tan^ 
quam gladiatorum paria committcbantur, 
<isdem fere^legibus, ^4)inbn eertamiiia 
ipud Qos fiunt iatergaUosgaUioaoeof aut 
animalui aeque fcrocia. Hinc diuitibus 
fnos erat , alei* diiputatoitB , quemdmo- 
^um io-orbe noilro caacs vftutago&i^ cos* 
dcmque ia arte diipu(^i Cue dii^dica 
erudire, vt idonei ct loquaees redkieriMBb 
4at ad fiata, quae quotaonis. fierent, eer- 
tamiiia. Ita ciuis quidam opulentus, no- 
mine Hemtibi; triennii l^atiomagnasofteiy 
Icilicet 4000 RuatuQuaiiikixtnt e tropa^ 
is vniuS| quern hunc in finemalebat*, diA 
*]mtatoris, et haaA fkmd ioioiodiCBe 
^littiimae domino eiusdem oblatae fueMot 
ab iis, qui ex eiusmodi exercitiis quae* 
ihis fiictfe4blebant$ ied adhuc vcndeie 
nolebac theiaurum^ vnde totilli quotao^ 
nis erant reditus. Mira ille linguae volu- 
i^ilitatepollensdiraebat^aedtfic^ quak 
drau rotuodismutabat^ jyliogiimpnunr^ 

ptionum- 



Digitized by 



fiinnnniqm diiiiAirinini ltqiMis>Arep«4. 

bat, et voumquemque opponentem diP 

callcbat. Semel atque itertHB ipcd^acuLji 

iafieriuL Nam ispium efc iiktigaum auiu 
videtNitur , augii/la adeo exercitia , quti 
«Mm tdtaMgyflttiafia niBft«^»i» ltidM 
fotnifofs uaai^Nniuuri. Btf^^wta ^d. mf. 
mum rcuocarem, tertne fummo cuti) apl> 
plaofii puhtoii <itpunffi8'/«i0^itt»tami^«* 
iade cmcroifle^Jt iacrimifr VJUDiempciaca 
poccrani. Caetenim nonipletiMgisa(^us^ 
yuni iiifpiiiai# «oto Aatettdtum roihi- . 
iBouebit. Coadiidi enim eraat cecti {Jdf 
flnlMMCS, quos dicebant Cahakos, qi% , 

Ml widtum i>fiiim ^iypMimiumUal 
gue(ccre 9 iMvm- coniodem S&tis. 
inisdain puogcKot ; vt denuo recall 
fti mil , ac^'i^Mta torptm iatgya 
fcoL Mitto alia* %Linrnnn mcminifliepiu 
det, et quae hi- pmtc adeo exculta dftb 
tmatkmL Fucicr iioMiirpaiitorss, qoM 
Mathaku^ Aue akwcanrfs, per ludlbci. 
II WJiMi fubtemnri, erantet aliacer* 
iMii ing gmdnipridii, tarn fcia, guam 

«Wfifi»^»« el mavim ^ fierOCCS. OUaO 

^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^P ^H^^W^^^^^^F^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ••^^^^^^^^^^^^^^ ^^m^^^^^^^^ 

C 2 Gorto* 



Digitized by Go '^si^ 



"1 



^ mQOLM KLIMII .1 
oerto ipedemibus pfetto exhibehtimitv 

vt gensy tanto uuUcio praedita, ad ludos 
ctroenTes reiiecrec nobilii adeo eieroHi#« 
quibus iaculMs loquesnU paratur^ veiint 
detegitur, iu^eniumque acuitur. ilelpoi^ 
dcbat ille, GCftamtfit bMc barbaris olii* 

cxperientia tandem edocli fucrint, VfiCUUIv 
tcm di^uiiBdo potiua ittfioGari , iuucntii^ 
aem paoaaGcsn reddi) tucbaa iode ntati^ 
et folidis ftudiis compedcs iniici, ab Aca^ 
ajciiiiii ad ciiiioa haur f irrfitia irMMUdiri 
i«; fi^ dotiiiflc anfintHWy iiicptio, la^Uar 
116, ac meditationecitiusiQagiftfiriuis adir 
pfiu tyrooaft Qua tamcn fefpoofioat^ 
quanfiimiiis ipacioia, noa acquieiccbam« 
In ciuitato hac erat Afiademia Hue Gyt 
mnafium, vhiManitttaeAmm^ graoiiaM 
docebantur aites UbpnUoKS. Ab hoipir 
te meo in auditorium huius fcholae in* 
tsoduoor dai'<|uodioi ibleani, quo ocaf 
Ktur Madit, iiue Philoiophiae. Dodoi^ 
Celebratus fuit adus absque vlla caeremoi 
nia, nifi quod Caodidatua dode et els* 
ganter de problemate quodam phyiicodii^ 
ieruerit ; quo exercitio defun Aus, a Praefit 
dibus Gymnafii inilbiiiiLiclatiiBaft fl ft f wt 
> qui 



Digitized by Google 



• 



ITER SVBTERRANIVH Zl 

qui publioe dooendi imb gaudent Roi 
fittMi JKil|Nli, 4oquid §£kxu Me mifaipfan 
cuiiTet, rd|)oadebam , dccum nitnis ac ieu 
Amnuh prae noftris p ronw ti diiibus mitrf 
viiiua. fixpooebtni pono, qui apud ao< - 
csean ibieant Magiflri ac Dodores^ aemM 
ft pneuiis ^Mininibus difpiitatorus^ 
Adimoc fr Q inmiii e conifaMi8» nwiJMBt 
<t iadolem ciusmodi difputatioaum, ef,- 
^•fc fc t M l iiiti sdilieriiif, quacrir. Re.' 
i i iiMM fafa wi ego, vtilgo lieiide tebiis ai« 
modum dodis et curiofis , in primis de iiCt) 
^me IpeAaoK adnrorer^ iia|iMs, et veftiA 
flvdiMMMB ¥wniii gcatiiuD,- quasoliHil 
ia EuFopa mazime floruerantj. teftabar* 
qprt flie triflfi iiuAtit difputationibiw 
commrmatmn ia vetm«a rnKtwAua^tadi 
ufti crepidas. Hocaudko, untum edidit 
CMiiionufD, # tottf dKMnos iiuk exlbai«< 
fct; gycitirt MOrepituayiwBic jnotiUi 
Jius aduolat, rmftm rilus curioie-iciicUy 
tm. Af, caflUui ef^ conoep^ram iram, 
ft ffefpoodere aoo digoarar) nam iodi-- 
gnuiB miiii videbatur, res adeo grauesac 
Arias cum rifli ac Judtbrfo evcipi. At. 
• ur iio tandet id, iquod reierat, edo-' 
ia cUum aoa lainoccm empit. Res 

C 3 haec' 



Digitized by Google 



33 'NICOLAI KLlxMII . 1 

haec per.totam breui vrbem dilTcminata^ 
popettiis •Aonis anfiuDifkadit, et vxor So* 
]iatocis.ciiiusdam, iafiiuni.proiia, .oacnr 
tione hac adeo conunota'iuit, vt ilia cret 
bfis caduBois paeoe ^^^ehutcL Etcxm 
son ita jnulto poft iiebri cociepta morenn 
tur, credebatur ex immodcrato hoc rifii, 
^po pubnonem aiiiiis «xtgiitiienit^ irioiK 
t^um, <|ui iitalis iiii contraxiile. 
Sed dc veca mortis caufa noii fatis liquide 

otefiat $ tmmiiuft tnnMiiii «Mismodiai»* 

4iebaatur. ^at alias prMclacae iodolift 
laatrona, ac ftrenua materfamilias } oain 
lisptem iUi eiait rami, :qH0d rttuntiaiA^ 
iexu. * Hi«c mortem illius. aegre 
runt onmes honeftae arbores. Humo 
mandituefintfayrftwnodc «aUM vtbis pcK 
moeday.iisdemque vfiAiUis effertur, quin 
bus mortua eA inuenta. Cautuin enim- 
lcg&«ftj neqkiis in vrbeafcpeliittiri cum- 
aecem ex efi^uuiis UKUu^cum putreipef« 
credant. Cautum porro eft , nc cum in-* 
figni comitattt ac ipleiMbtdb oroatu tffchr 
iiatur fuoera, vtrxoium (ci licet pabula- 
mox futura. Quae omnia Tatis pruden- 
tar indituta mihi videbaotur. Far<fila« 
lia.tameii,iuberi ibleotootiiMifisque iunei-. 
i * ■ bre^ 



Digitized by Google 



htes y fed qu«e pura tintum J^ttmi' 
m tmm.-i4^'JbmB'mmaimn, qtueqao 
mamliwrig inyigiP''"* ante ocuilos miof 
tut ill 111 poouat AdefTe iubentiur Cenfi)* 

iv ■Btiu mcnioruMBLjutniffniifai ooh 

Cores, aut. attoUaat - Hinc encomio' 

atit cwn poena immodico > ct prayc 
merita Uud«odbus fit ilatuta. Non its 

wttk^ pa^vtfwi iili'paf«Mikiiii ioiMK 
AHciin* *K hf>fr>i*rf» Agf forte cfe 

ibtu defimdi herois , cuius memoria ce« 

kkmhmmk'jMtifoadi^iih, agrirolji 

Q,"^"\t^ urban teadfiotem ini)ttc» 
in itinere occopiuerat. Hinc , qui nuper 

«iitenMMi4infiisliimiaiD, oMoiaoni 

aon minitt cjiifr ridcham-, telaque, quae 
io Europaeof -liNrauerant hi, flrenue re* 
iaii. JBfam^tUbuafimuMUHarifnh: 
/tittnm ietii, ^ummitittme/, fro roflris it*, 
huiimtui ^eandm, quamfojjores ter» ' 

mim^M-io frngeatej, Ac^rifu me tempen* 
Mlabttimfpes^doeeDS, agricolas in hisfieib^ 
tmUmm&^imhoaatc haberi, ob nobili* 
uiaiunioiiiUGii^.iOLquo occupantur, nul*. 
kmfm^ntm tfmm mc boneftius agricuU 

C 4 tura 
t 

Digitized by Go 



4Q ' mtOLM KLIMII ■ 



Mm CMfevi.- Hine <|muis' faotieAus 
Aicus, ac dUigcat paler Umitias, nuthtor tt 
patronus oppidaaorum falutatur. £o reipe* 
fieri felet, vt agricolae, cum ciaot 
auiiiouu initiiiaii aut meale f abnaeadva* 
hem cum iogeoti numero vehiculorum, 
ffWBcmo omiiotvmy lendant, extra pocw 
taa wbis obtuos babeaatMagiftiatfiia vrbiay 
ac tubarum claugore, et iymphoaiae fono, 
MfsiNitiiii riattf tecisiialciiiifitfooBOMMH* 
Stupeiceban^d iiaac aanratioaem , adaau 
duua teuocans fortem agricolarum no- 
ftMrtm . fuda ioeda fktwtute MaacntiuH.- 

M'Oiifflpym or4?ni>ai'ionf ibrfiifias fit 
rales iudicaimis prae aliis artibus, quae 
i Mi rt Arw iuatvoiupmum , vt , coquonioa, 
imovum, vaguAotariorum,iakatorum.etc*; 
Holpiti quidem hoc paulo poft, led iub> 
fide fileotu earpoftii, nniafi. 
iriAra iudicia de geoere humano feraent 
itibterranei. Siientium ille poUicitus , ad . 
auditoriitm bm, vbi habenda etifet oniio 
iituiabris, fecum duxit Fateor, ail vn- 
quam me folidius, veracius, ct ab oninl 
mlalaciooia ipede magia imfnaiie auduiii^ 
fe: et Vila ffliiuhaacpareotatio exemplar, 
aa quod omnes eiusmodi prationes expri- 
mi deberent' Ontor prima coalpeditMn* 

' • • V - dedit 

Digitized by Go. .v^iv 



ITER SVBTERRAKEVM. .4* . 

tores, H ab hifce (ibi cauerent. Rede* 
mMikus tx aiidkorio obuius fit noxius 
qnidawii trilmscuflodibugftipatusi; -Idem' 
nuper cx iudicis (cnteutia poenam brachi! 
(in vwMA f c u iift rtiwi em) fubiwat, iatri 
vcfo m notbrofnium vrbia pubUeum tni* 
dendus. Quaerenti damnationis eaulajda^ 
fclpoiidM, maiem publice de Hvt/H/klH 
dktt acdfintit Dei difputafle; idqufkl 
pfohibimm iahis terns, vbicuriofaeeius- 
roodi dfrpuMioiie»tetMrarfae8deo ieftd* 
him ctukmm , n ia oompoitae ttetitii 

creaturas cadere nequeaot Soiicuoi eft 
tptm fu b litoa hos dH|)li(il6res , fanqiiktti 
aoftooa, poft wiuifi fedioiteiii in ergaAtdi 
pubiica compii^ere» <k>nec delirare c6C^ 
ftat Hmmm nOclam : hei ! quid dd 
TMtgii mf^mkit toat? quosqtiotiA^;^ 
de qualitate etattributisNuminis, de na^^ 
fura /pmtBimiytt id j|jdmi^ aliis myAeri-^ 
h ffiaaaaci ccnmwWi ■ Qualis fots efifet^ 
Metaphydcfs no/ln's, quitranfcendenta-^ 
Mas ftm ftadiit- fop e ibic iHc a , foprk^ 
voifMi iapMi iBM> Diis fe pioximos ere- ^ 
duot? Ccrte pro laiireis , birretis , pileis ^ 

C 5 Doao.,, 



Digitized by G 



48 . NICPLAI KLIMII • 



'i,DoAoraUbus, quibMS ia terris noftrls 
^decorantur, iter fibi piodeceot nd ugj^ 
„ftula, aut nofocomioruai candidati fio- 
^rent « 

Haec & alia , quae valde paiadoxa 

niihi vifa £imt, tempore tyrociuii nota- 
bam. Aderat tandem mandato Principis 
<iefinit»m tempus , quo c Cymoifio i» 
aulam cum tenimonio dimirrfndiiSLeflfcflg. 
Splendida roihi encomia ec niueos calcu-. 
los poUicebar, fretus qua pn^nis virtuti* 
bus , .cum linguam fubterraacam exipe> 
^atione celerius didiciifem , qua ho^itis^ 
inei fauoie, ac iudicum decaotata itttegri-; 
UCe. . Tandem traditum miiu e^ teAi^o-, 
Ilium, quod prae gaudio tremens aperui, 
Uttidus laudfis meas Iqpeodi, otindeque^ 
qualiS;ibrs mea for^t, nofcendi. At lei^q 
eiusdem in iram et defperationem me con- 
ieqit. Literae commeadatitiae liis verbia 
conoqi^e fuerunt : 

,\ Mandato Serenitatis vefbrae obib*. 
j^qiicates, inibrudum ioUciie in Gymoa* 
3,jQo.noAro dimittimus animal nuper ad 
„flOS er alio orbe delatum , horainemquo 
^ & QUQCupaos. Perlpedo paoitius eius- 
^(^fi^ . ingeoio , .ac moubus. exploratis. 



- — Digftized by Googfe* 



ITBa.SVBTfii&&dN£i^M. 41 

docilem ikisjc promptiBsme perceptio-,^' 
faiiinas , ftd obliqui adeo iudidi, ^ 
i^BMMm aimis piEMmy'Vix'ad,, 

■iiqaoi < < w nici iti > (um admitti^ 

omnibus fit pcj^jlanrior, curfbris aulici^ 
•ftdD ftingi 11 — u afolerit Datum ex „ 
trminiffioAlUhi, meiifi» Veprium , a„ 

Ndij^aloditea Ragafi. Chilad 

In bcciooas hinc effuius hofpitem me- 
Mi tiikmms .hwiilliiar- ebfeoaas, 1 
MMWimr fiit intf rpnfin , cieaieodus to^ 
ftimooium a Karmt^ e^torqucjret, vtque 

a M flii uuaiu i u netini 

quoiiafBoioiaiB «t-opii- 

i«lutor. fiisg^i&t iile^ 
la aoftio orbe fiio flare 





pmift^viki fnritin ^piior vmbrae qnana 
corporis, maioc corticis quam niedullae 

, ManUius hie dfe pon* 
viiaKi ffcnuD penetratur:. 
horti^^^orro, .V^ 4>rteni weam patientec 

leftiaKMiiimi refcindi 
amiUiiiahicgra* 
I uiua 





Digitized by 



44 - NICOLAI KLIMII 

uius crimen ede virtutum immeritanim 
pneroftfo. Vulneri tamen fomeotum all* 
quod admoturiu, 

( - • verba facUi qiabus bum lemn da* 

lorem 

tojttj et mgetnem me^ki fanm ftmh 

•> uere: 

• Ne cures haec, quae ftulte wiraris et 

S^s nott fraecifitat fuhkSa fosemia 

magnae 

Ittudme} mer^ longa atque injignis b9» 

mrum 

' Fagifta: namque bonimy n 'mios qui ca* 

• Et nlmias venatur <^es, numerofa par an* 

tilt 

• BetelfiuturrutabulatafVMdiiMtrilb 

' Ca/uf, et itnfuljae fraecefs immam 

• • • 

WmlHa€» 

Forro addidit $ niliil tale in tenui auf me* 
diocri for tuna metuendum. Quod vero 

ad tcftimonium Karattorum attinet , illu4 
cottfirmat, oculatiffimo^fimul ae integer^ 
rimos cfTe iudices, qui nuUis neque^onis 
4lorrumpi, neque minis deterreri poiTuht, 

vt voguem latum a veio defledant; quft^ 

^pter 



Digitized by 



propcier ia hic «^i«m caufa ouUuai 
lutpiciooi locum. C|i|di4cr tMiiiem ip/^ . 

Ml* • 

hfriHifitrm iudieii ma, i(i(kaim>fi:n6f 
moriae meae vkcittite, ^ oderi apprehea* 

quoMflfcurius fieri poSsttfiCfuM^Bh 
iafigoem iudidi eclipfia amplo alicui mu- 
Mi BOA fiiiiVhiwim Didkifie ik. 

ropietc, «e • 

hocwwdt ConlUiitia pru4eiiul&an viri/ 
ftoMi fiMi, mfMriiBW cum ita pcMllulartt 
— nrflkwi itrwiriWHmiiiiiii ¥i40rMii^ 
IMnrfrf^ Friocipis oboid. 

taicsr \pm cmcio , comkaiii^ 

j»tmfi»i*lic HUift finMli mc^. 

^^^■^V WB^H^^^^V^^^^v ^^v^i^^^^pp^y^V y ^H^^^^^ w^^^^w^ ^^V^^p-^ 

oifliA icmiaino <lioii0ae, eitiulem ia^r 
am ad legiaai ti li w i aUegantur. Dux 

TMunmy iiuc Cfibocomoi , qui, cvun^e^- 
Maonfedus, pcdumintiolabonift, tni* J 

iowiiMiaiMi; Kaai inl<>liliim igccftyas | 

hiculis ^ 

Digiiizca by Google i 



46 NiCOLAl KLimV i 

biculis vd , et foli hoc fenes deaepi^ fi- 
tie 'aegroti priuilegto g8iidefit,>t<fttanrais 
nobis excurfltk>ra&'«firelit kuMis. plaoetM 
incolae oh difficuUatein et tarditatem in- 
odftw. .Memini, oon; ddieriflioiMm A* 

Mm iciUcjpt', quadrigarum et pyxidum, 
in a^M&iiirciiMinini-Mtr com)MMfti , pet 
vrben vduoiurv ad'hAttc-meoiti mnntixh 
uem fubodere^U^f^aeos, maxioMciiai 
•udirent , e vicinis altcnim iMifiiM 

inclufum, eta duobus ferociflimis qua- 

Ob tarditatem iacellus, qua 4ab«Niiit-4r-L 
.bores hae rationales, triduum huic itiiie- \ 
ti kiSdmtft cogCfbMattr , quuduifr «b , 
inrbo priacipali vix ipatio quatuor tnilUa* 
rium dirimatur. Nam foius fuifTem, 
¥M die'iler h€«i:«xpytiiifliHa. Oaude-. 
' bofD equidecQ) pedum benefioio me iubieTi! 
raneis longepraeilare, fed dolebam fiinul, 
db iilani oorporis^pMeftantina, tti vik «t 
abieiflum miuiikrium ' proicriptum kli . 
VtUem me-, dixi, eodem fedum vitio, quo 
jubterrOiei laboifarg; cum htc f$lo\^i&H 

tnkarm d^mmt firvik -a ^mbik 
' >. • . mums, 

I 

» 



I 

Digitized by GoOgtH 




•it, c$rforif prqefiantia mtura noH^ quo* 

mttU tewrit§ fondusu mnes^mueir^ 
muri Obuigenii enim vehcitmm fitln rirumpu^ 

fumrsmtibi fi/H^w qiumopere .mamartQ 
fUkenanasl^eU4^«fitr 9s, Hacc omnia 




duiA-frMiiniiii&9- cuiu.Absque'hac virtu- 
te M< irnhF mii ttnp utioiaUisildcum vk 



»ma: ■-!!> * • 

Ucr iiQnos noa iinc admiratiotie vide- 
bare , iiiH>]ac4Bbori: adeo itxkitoi y vt ad 

fr^ihua rfljpr %t£bculuai , aemo labores 

lnilBa>eiit!imiftrre di- 




iabonlNK>iolitis 
^efundi, ludi6^4(: oauumodis amaii re* 
teiffiooilnis matt , ' coaoiuMiie fuinnio 
M^giiMtt, i|Mi hjdof'Jm. corponim ic 

animofum fiilftnte c wftimans, creaturas 

linus ali, quamd- 



^oatponk • Hif fltiliia do ratiiititfriHic 
/uiDina QiBi4UUfDi v^lMptate confeci. Re- 
poois fisnna puldMRima eft. Imagina- 
KfrMplMlhaiiaMBAliquod, ct quale fol^ 

ittun AltiWi SOSSii' •i^^CK^ .. ybi a** 

turf 



Digitized by G 



48 V KIC.OLAI KLIMU ; ; 

mia\>s prodi^ fuerat, fupplett 
4NBiiia fraat-arttt iMoliytMm, qui,pofi- 
4is a j4AgUk»tu pcacfniis, ad cufticias 1a» 
bores etagros coleado^ ornaadosque acue- 
iNuatitr, qui vcfo agmn fendcicci e ptii* 
ebatur, aerarius fiebit Peragrauinuis 
multos ipedabiles vicos, qui obfrequen- 
tiamyVttkls perpelHMCt rnmigMir vrbit 
cooipc<^uiu dam, :viia|Dque facian looigp 
lateque contexunt Infeilabamur tamen 
flonailulA iioMis i^fubmtimm fyliMAnkis, 
quae viis paf&m iaematcs , me, qucmob 
ai&nitatem formae gentilitium credebant, 
Cfebri$ji&ikilNis veUieafaiiit HaaQaiMli 
4t ■inri^gaarioQggiL iiipprimcrc JieapotA> 
ram, maxime cum viderem, fcenamhanc 
n£a» flMteriam atfaofibua ditttr nMi ad 
Aulam ducebat, cum itaiui£Brat.FiaQoep8^ 
codem habitu , quo in planetam huoc de- 
litiisiueaam, harpagooifli &iUoe* dbnttf* 
teneos, quo peripkeret, qualis ofiCtt Of- 
bis noftri ornatus , et quo apparatu hue 
priaum,appuUireio. fifrooimnode Mac ad 
Biamuueratbarpago,quo iimias caterua.- 
dm ingnicntes in fugam mittere conabar, 
quiOHiisfiruAfa j oam ia fiigiwifiwii Incw 
{>lures iuccdleruot^adeoyVt quouismoinen- 
togradiiin prveliantis compooere cogercf* 

CAP. 



Digitized by Google 



ITBR 8VBTERRANEVm! ^ 

«4i ♦ ♦ ♦4i4b»4c 4t 41 (|e ^ « 4t ♦ « ♦ IK 

CAPVt IV,. ^ , 

AVLA P RING (PIS 

P O T. V A N 1. : 

« 

'TMim ad wUn f^in P«Mt ventuin 
eft. Magnt/ica quidem ac fpecidft 
vriw eft. ^ficia ibi- p«rre(%ora funt 
Kthmmtf ^k^ t m^^»t famps patiria et oooi* 
fuodiora. Primum, ad quod delati ifu^ 
nius , foram ingdnti mercitdfum copia 
crat fircqutat, artificutnque «t opificum 
tabernis vndique cindum. VidebiMn at- 
tonitus fo BflMliD fori noxium quendam, 
eolVo in laqucaa inferto ftantem , et i»- 
jeiui grauillimaruin arborum corona, 
quae fptwm fenafuspraebuit, circumda^ 
tarn, QuMtHiii oiihi , quid rei eilet , ac 
quam oh aoiiBi fuipeiidiuai meruifTel: 
in primis ctin inrfltiiii crimen in his ter- 
ns fit capteile? fefpofidetur, reum hunc 
effe nouatorem (Proie(fl-^acl&er) qui 
abrogationem veferis cuiusdam confuetu- 
^Ham iatlbnt , citcumftantes efle iure- 
coafiilaosct Icnatores^qui nouum comment 
turn joptt Cohto ^minarent^ itt vt, fi bene 

D dige- 



Digitized by 



.JO NICOJLAI KLIJMII 

digeftum, ac reipublicac ialuUre depre^ 
hmTum foret, reus*iicMi modo abfolueo* 
dua, ied et remuaerandus dTetj ii vera 
damnorum publico, aut fx nouator ad 
proprium oonunodutn ifta legis antiqua- 
tione collineare videretur, gula eiusdam^ 
vti reipublicac perturbatoris , inox laqueo 
frangeretur. Et haec eft caufa , curpauci. 
banc aleam iacere j aut legis cuiuadam 
abrogationem fuadere audeant , niii res 
•deo acqua fit ac liquida, vt de fuceeffii 
dubitari nequeat. Adeo exiiUoiaDt fub* 
terranei, feruandas elTc leges vetcres, et 
maiorum inftituta in hcmore habendai 
credunt quippe nutare rempubiicam , 6 
ad cuiusuis libidinenoi muteatur aut anti- 
quentur. Tunc ego mecum: „Hei! quid 
de nouatoribus noftri orbis hie ficret, 
9, qui iub fpecie publicae vtilitatis quoti« 
^, die nouas meditantur leges , noa ftatui 
,9 publico, ied priuatis quaeftibus aacil-^ 
,,lantes. 

Taadcm in ipatiofam domum intro- 

.ducimur, lolitum iis receptaculum, quji 
*e feminariis totius Principatus emanci- 
pantur. Ex eadem domo educuntur Prior 
cipi fiftendi. Dux ooiter, £ue Karatti^ 

accio^ 



Digitized by 



■ 

tur, adueotum noftrum Principi nuncia* 
CHnMb Visi^(ruscmtiU9^.f:uniiig!eti^ 
4UtfCS aaQFts ferit duaor, qualis .trimun 
jbaDtium effc Iblet, mox tibiarutn fbnitu. 

Iml Exutati «d iuloc ilrepimoi, etfo* 
ras egreili , Mo/picamur arborem quan<^ 
^Mk. magnificn mmital^ii inpariiinfrm i 

moxque pituit^ cundem efle ciueni) queni 
coUo ia Ityifimi infrrfp Aaoian ^uupqi^ 
ia ibro vidcramu& Cauik triiusphi eral; 

% M • ■ ab 

approMtio l^is, quam capitis pl?ricuk|. 

iiiairiaft Afcyihiif aigumentis.vetereini 

iDe legicfn im|mg|uuecit, oon mihi inno* 

ttk. Me vtto«lDdo td" notititm laeanv 

penacaiie fotm ob taciturn itatem iaco*'. 

laiuiDy qua vt mioioia res , quae ad 

ihtumpuhUamftttinet, aot iii Senatu 

liwugitiir, pliibwi iateat i aliter ac fieri 

44ct aiMid noSy vbi Seoatuscoafuka eft 

^oafiUoniiDCOfickilaMcaupoiiis ac triuiis. 

fniiridiff naiTintMf» • difcutinnriir , aotaa- 

tuim f 4>A voius Itonui intercapedinera 

wmmikm Karstti y nosque omncs ftqui ie 

Mibi^ PyS^4M)t MiM**^inlfff *^i yT**ffl icq<W« 

P a mur. 



Dlgitizcdby Googl 



^ KICOLAI KLIMII ' 

mur. In itiaere noftro pafTim occurrebant 
arbufculae, quae venales ofTerebant im- 
prdfos de rebus curiofis ac roeroonbiU* 
bus libellos. la iila libellorutn farragine 
confpicabar fbrteopufculum, cui titulus 
crat: De tioii^ tt [infoluo fbaemmeno \ JiitB 
Dracone volattte, qui anno fuperiore ofpa* 
run. Videbam me ipfum , qualis eram, 
cum Gufca planetam cum harpagone et 
iyrmate funis volutarer , acri incifum. 
Vix rifum eo afpe<flu continere poteram, 
tt tactte mecum dicebam: 

Hei qualis faciei , et quaU digna tabellal 

l^mpto tamen Ubro tribus Kilac, qui duo* 
bus iblidis noArae monetae aequiparari 
polTunt , rifum comprefll , iter tacite pcr- 
fecutus ad'regiam. Hanc ars potius ac 
nitor commendant , quam atria 
.... R(gali fpkttdida luxu • 
Aut piBurata huentia marmora vena* 

Paucos tantum con(picabar aulicos ilue 
apparitores $ nam teroperanda Principum 
omue, quod luperHuum. eft, proicribit. 
Nec opus hie eft tot miniftris , quot po- 
ibuntaulae noftri orbis) nam quot rami 
his arboribus eraat, tot brachia , adeo vt 

labo- 



Digitized by GoO; 



ca triplo vdi qindmplo citius expediri 

Hon pcia4N^«wt» citm aul^n Princw 
Att iMCi;aui(nu$. iyfc cum ^rfuo) mieciua 
ioqui deiiderauenit Serenitas fua, aote- 
miafli toBMMthittttm iblus ja-diaataiii »n» 

deniMliie ac grauitatis miztonk Taota 
4giii«dUn confljatia. vtianiiitaaodfi 

^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^^^^^ ^ ^^^^^^^^^^ ^^w^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^^^^ 

vulmsque nulla , ae^itudiap podjet obotti 
biiari. Vilb Principe, in genua mox 
■HmahuL Aa ad afjoffltifMif m hane Au. 

jjcbiot circuro0ai|tes y et cum caufiin^ 
cur genua flcdcrcm , roganti Principi in- 
dintfim » iwigwi lym jUiffiyt, digms, talom 

culturo 161 i Numini deberi: additporro. 



ibJa obedieniii. labore m iaduftria hie 



iauQMoa Maciiia nhriinri PoAouaai 
ecprifmifli 




, rogatus 
D 3 



Digitized by G 



54 NICOLAI KLIMH • I 

Nec ped^ per terras} patuit imbi ftrmu 

■ aether. ■ 
Pergit ille quaerere de rebus , quae in iti> 
nere eueuerant, de aoftri orbis moribus 
ac fcitis. Patheticc tuuc cxpofui homi- 
num virtutes, ingenia , vtbanos mxf» 9L 
alia , qui bus genus humaaum maxune fu* 
pcrbire folet. Scd narrationcm banc fiffc 
gtde excepit, ac ad soirauUa, qUio voM" 
ximani admirationem mea opinioae ciere 
debuiifenit, olcitauit Tunc ego mecum: 
Hei I qmm variifiutt wmabm gujlusiiptae 
iws viaxime affiamty hifce naufeam mouenU 
^faxinxe ' VCR) aures Principis offendere 
videbam id, quod de modo ptocedendi 

iure, de aduocatorum noArorum elo- 
^uenitia , et de iudicutn in fentetitia di>> 
cenda cekritate ezpoTui* Conabar ihoc 
paulo explicatius reddere, fed loquentem. 
iriterpeUans ad alia digreflus eft, tandetn- 
que de cultu ac reiigioae noftra iciibiun 
coepit Explicui tunc breuiter omnes . 
fidei aiticufos, ad quorum recitationeiA 
tioimihii ex rugis i«miiit, teftans.,- vai«. 
cuiquefc baud iuuitum fubfcribere poflCj 
tatttuiA miratur , gentis iudicii exp€itae 
iaoa adco de Deo eiusdemque cuUu elfe 



Digitized by 



ITM SVBT£RftAMfim 55^ 



priacipii iUcuoi moz audifec, cktiflU 
Mos in icdas innumeras eflc diuiibs, ac 
cb ilbn in fide di&repantiam in propria 
mUBoaMmui: ^Apudnos, ak, edam^ 
variac de rebus ad cultum diuinum per-^ 
tiModbus fimt dtfRntieotes iententiae ; „ 
at^kcraltffnun pioiadeiion.per&()iutiir.„ 
Nam oomis per/ecutioobres theoretifiaSy 
•nt cnoces, e ibla peroepdonis varietatc „ 
oricateSf aoa iu£ a £iAu (Mrkur, cum,, 
jltcr aliero pcrfpicaciorem & ftolide au>^ 
tumat: qui £i(his vix placen potent^ 
j)coi^ Modfiftiatac imiailifatift •coaunen»M 
datori. Nemioi, ait, qui bona fide ia,^ 
theoraticis a watpta opinione aberrat,,, 
circukia imikii tMrhanwii, modo in |^9> 
^Ucis, quae cuUum Numinis ipeiAaQt,^ 
oooliaiiai, ae ia co fcftigia premimits^ 
daoaUbniA aoAnmiiB, quiinhiimaniiniy- 
cjciAimarunty iudiciis creaturarum com- ,9' 
pedes iniieeMy aein eonfeiendas dotn'i- „ 
aari. Hiiaiis quoque fcguke obieruaoF^ 
tiaai ia tebus politicis Ibiicitc coounen-^ 
4amm, idly i iobditonaiii vatiae fint,, 
opfaioMa de coipods noftri forma, de^ 
vitaegcnere, de oecoiiomia, et id genus,, 
fliiis, ii(tca| w a w»%nnrn i iu ipc legidmum,, 

D 4 PriQ»|^ 



Digitized by Gc 



j6. . NICDLAI KLIMII r 



„Priaci'pem , coi obTequium debetur^ 
^cundos e«iftiaio bonos die cijucs**' 
Refpondebam ad baec : Scrmjftm J^ri/h 
ceff ! ijlud apud nos dicifur Swent 'umui^ 
yuaximqm a UteratU . a^rh imfrobatm 
^Qii dedit (niUi ipatium plura ioqucudii 
pam ftibiratiis mox i^iit, iubens vt m9r> 

^ Ad n^enfam Tedebam iplb Friii^^j^ 
^Uin iereniilliiia eiusdem coniuge^ iteoi 
Filius Priocipis cum OM^o CaaccUariQ 
4u« Kadoki, Xd^m iCajaiu ob tnoruin vr? 
panitatem tic ^dendam circumipcdlani 
^laxiau iqter Fotuaaos oomiftis erat, 



(^Qfentiam tiil^rat, cui mc$ffA non luffrar 
gati eraot, nihil ia rebus publicis itotue* 
i^at, quod non iacoacuiTum Aeterat, di- 
claqu« eius totidejn erant axiomata. At 
pen^eptionis ad$!0 tardaeiioiul erat, vt a4 
(piaimuto edit^um concipipoduoi 14 die* 
turn fpatiuoi ftipulari foleret. Hiqc 0 
to aoiiruoi orbem delatus {or«t, vbi (mmh 
(latio Qiunis deildiae ac ignauiae noQi^a 
9pcipere iblct y parum idoneus rebus ali* 
Vuius poodefi^ c0<et iudicaadus. At, cuia 
^uicquid p^rcipecet, peuitus pcripiccret, 




nihil* 



% 



Digitized by Google 



»ihib^|te ibtuerpt^ d^ci potest plufa^^ 
cilTe, quam decern ex iis , qui prptnpteet 
m li w i Hf «90ti» aip v»lg9 «IMh 

gaa dicuotur, iquorum r^foc- 
xpiri, mutari ac limam (aepius Alj^iire f<;]^ ■ 

niiui nog t e.nii tfiim , fed .oihil^iMBul pe^f^ 
(flum ceraere liceat Inter apoph^biegr • 
■MM igi«v«iJie iiwiiiaiafigiie;«i|i i^<^ 

obeunt, compirari poITe cum ptiofis ^nir 
UdfMnbiii, <|ui progndModp^ ifHitliv 

undo Mti^^m frm^itam tAr iin«- mfMiAwl/v. 

que nihil promouent - ^ 

Domus, iatrtt var^ odo ramorum cum . 
foddem patinis et orbibus, adeov^lKv 
AMMO flitiii^ tQI§i||iadfa f^^ifffl tifiy ifay r 
tuc SecuttiaaxfiUjirboi: c^laa^ftQW 

gem's diuerii generis mufto aut fUccQ iiiv - 
■lad^ ' lUiaio MMa aMMHtt' aani 4 oiMiiui* 
ca ssumQeriis donifiAifiia-aut oecooocpicig ^ 
•pcMIiou iudicahatUR; .^ic a dutl>.U3 (6\if 
mmUkm^ Bpniindo^pcnigitwt idj, qued 
ab iotfgria auoiilraafciuoi cohortjbus effip 
ci ac^utt 10 auU& leippeftribus^ £adeiii, 

I> 5 qua 



Digitized by Google 



53 KlCOLAIiLLIMIl' ' 

qua sppofiuerant, dexteritate£«roula et* 
iam auferuntur. Frandiutn frugi erat^ 
€tA fimul niddufD. Ex appo(itis fercuUi 
vno tantinu, quod maxime ad palatum 
crat, vfus efl Frinceps; alitcr ac diui* 
tes noftii orbis , qui lautam negant coe- 
4iam, nifi abkuae patinae alia mdior at- 
Aue atnf^ior fuccenturietur. Dum pran- 
-dribrat:, "Virii de virtutibusac vitiis, item 
<de 'itbus poUticis lermones ferebantur, 
adeo vt voluptates ftudiis condirentun 
M«i quoque m^tio ideiitidtin £»€Ut 
quern* ob celeritatem apprehnifioais ere- 
idebant lignum eile, e quo vix Mercurius 
fieri poflet 

fojiquam exemfta fames epulis, ma* 

teftifiaoaiiim ' tatum exhibere iubeor. 

■Quo perl6<Ao, in pedes nieos oculos 
coniiciens Princeps , recfte ait iudi* 
x^t'KiU^attot , et fieri ita debere. Hoc 
jrefiioorQ tanquam fulmine perculTus , 
fxianantibus vberdm lacrimis, pMebifll 
^ttuifiMiem adorum, cum, virtutibus 
•iDMS et ingenii .dotibus pdnitius exa* 
mrnatis, longe clementius ^lersrem iiw 
4iCMtnu Ffiaceps, vt eiat okm^ ac 
■ i.j> aequus. 



Digitized by Google 



ITER SVBTERRANEVM. 5^ 

^Kt^fsxAy 09 moMUni tt lAfblituni hbc 
poftolMBiyiniiiiaoa fucoeii^eiis, flfoouni 
ct cunuius examen praefeati Karatto in- 
tofife'* DimHtte1iocf«Nicafnitie; paulum 
ifboes ik-f caetesi periedurm teftonoQifc 
Digrc/To Priacipe, Karatti nouas mih2 
y rtflianes propofirit fotawiclas. Refpon* 
debiA ego ibliM oiea oelerittitey ^iuidt 
sniratus ille: Cckriter qmdem, ait, rem ea- 
fiSy fid iKgukm wm'fm arripisi inditatk 

fit perce^amj quam reBe pirfheBam, ^ 
vno mmnnc,-pniMU|NB OMmiH-^Hni^ 
aw»qtift rcuettatur < cuai ieiiteacii^ Imitis 
tcaoris: male me ac itpprudenter fedir<> 
%CWMRHM> ifc AibiiiiiMi' fCaf <iii>iwiwt-'te^ct*' 
urn, idcoque cm me poeoam iaourriik^ 
quani temerc caluoioiautibus diditat le- 
gTS /piUi f fd# ii o fifr I^MCiKii^tkHoni 
mtiMirCper ^atia oMiora ec tniooiai, fiiw < 
l&uhsl ct Ki^^ iotdiigunt libros et capita) 
Bc HMwrife ma wfiiliuutfc/aiote yfci 
ionioi pati amhoUw laeis raoHfrAiciNrab 
chiis, ac ergailulo publico iiicludi. Ver- 
tt Legis iibr. % cteGiliiifMli&lMMe 
iiiitt: iftk. mm^ JUsk. SkaL tmL Tabu 
Mibalaui Siluc, At quaoiuis .^dens fit 



Digitized by Google 



^ .NICOLAI .KUMII . : 



v^rborutn feofus, et fanc^io legis ni^Uaogi 
/rxceptioQCflii pauAtiir, deaeuilb tamea 
$er«iut«itiem fu^ni gciyMflinmn) hoc delU 
diatp peculiar! gratia , qua ob aaimi p^^- 
99m vitium, qua ob ignoraotiam legis 
joibi i^olcere , cum peregrino et aouo 
hoipiti noxa absque legis violatioi^e re* 
mipi quodiouQodo poflet Tandem, vt 
40 foaioretn ia me teil^jretur faucMr«(a ac 
l^neuolentiam , locum mihi dcdiilc iater 
WioreaaulioosordMiafips, quofiuiort top 
i|uies(iece me debere* 

Hac diifla lenteofia, arcefTitur l^ua 
fiiie ieci^rtus, qui anb^wa caettcis ou- 
{ter aduenieutibus Qaj»di(Utis in album pro* 
mouendorum inferret« Idem iecretarius 
yir crat egregiae foraiae , vodeciai icilif 
cet ramoruai, i4ifQ<)ue vndcciixi iiouJ 
epiAolas eadem , qua nos facilitate vnam 
IblaQi jfefibimus, exarare poterat i medio* 
^ccis tamfo iudicii erat» quam ob cauiam 
■fd maiora alcendere nequiret , led in eo- 
AwkoS^dOt quod trigiata iett aooos esi 
■eiAuecaty couieoefcere cogerctur. Isvir 
.craf , quocum poAea coniunctiflfimus: vi» 

oolere deb^ 

bam , cm. copiits edtf^loriua aut.j^^olas 

icri* 



Digitized by GoO; 



ITER SVBTERRANEVM*.^ 



fcriberet, <|Wf coribr ego per pfouincias 
iMfiemiaimiii. OblHipuifaepe, cumyi- 
dcrein , qua dexteritate f'partam impleret^ 
cum haud raro vndecim escemplaria eoi» 
den tempore icribcrct, iisdedique fitnul 
toudeai ligiiU imprimcret. Igitur iatec 
res maxime profperasinfiimiUisnumeran* 
tur partus mukoruffl raaK>rtuii^>: Hisc 
muUeres puerperae, poftquam foetus 
Mcher lunt eoixae , vicinis notum facerti 
ibkflt, quot nunis in luoem prodierinc 
jofaotes. Fama hie erat, patrem fecreU- 
Hi noAri duodecim ranos habuifTe, to* 
tuinqiie dus fcous plurality rainonini 
prae aliis cclcbre. Accepto meo diploma* 
te, cam inter curfbres Principis ordina* 
rios reocptusliiifliBm, cubitiiiii iui; fed, 
licet valde etkat membra, maxi« 
roam imam lodis pattern pcvrigil oculos 
6uftn in ibauMiB onbaoi. Namaiiimo 
coatioue obenauit ignobile, ad quod 
damnatus enm, minffterium, et indeco* 
fom ac turpe vidabitur Minifkrii Cahdi« 
teoac Baccalaureo magni. orbis, vilem 
•f^ere enrfi»rem /ubterraneum. In triftZ 
Ute imapae o M gnam noAis partem vigif 
txegL, ctia hoc aeftu lei^ebam ct relcgc 

bam 



Digitized by 



^ KICOLAI KLIMII . r 



bam teAimoaium meum academiciuziy 
quod roecuai atportauenm (nam aoMi 

diem ac oodem iuc parum di^Ger* 
re) . Tandctn his curis et cogltationibus 
jtefluin aluisfbpor opprdHt. Variae tune 
^efceati occurrebaat imaginc& Vide* 
ifit in patriam redux, popularibus, quae 
an itinere fubterraneo acdderant, ad ra-, 
tiim vsque expooere: moxacriam nauiga«> 
tionem oiihi fiiigens , cum toruo alitercm 
iiabebam, qui tantum mihi negodum fii- 
yfliebat, yt ibmnus praeliaoti taudemex* 
. j^uteretur. At cuigilaus cum borrore con* 
ipicabar ledoadilantemexiaiiae inagnitu- 
dinis iiffliaai,quaeper iamiam cubicuii,aoa- 
latis folicite claufam intraucrat, ac iacu> 
bile irreplerat lAud improuifumpliaeno* 
lueoon tautuni miiii teirorem iocuiUt, vt 
ipj^enti vociferations, qua tota camera cx- 
^nuit,auxitiiimiii4>k»aitiD. Exdcatae 
hoc Arapitu arbui«ulae qiiaedani , quae in 
^ubiculis meo contiguis cubabant, in- 
trant, ludanti mihi cum fimia in auxilU 
um veniunt, foedumque iAud animal £o^ 
ras eiiciunt. Audiui, mox £abulamhana 
Principi largam nfusmateriam praebuiiTe.; 

At^aeia euudemcaTucalkpjus reqiderem,;. 

iuiUt 



Digitized by Google 



ITfiiL.SYBT£ftRAir«VAf. jS^ 

iitfk iUiffftmo mora. /uUoirMfQ wBixi^ 
naus(|ue cjcoroari. VeAes vero Euro* 
pacae,qu2sadhucportauerani, mihiadem" 
ob jiilbleiitiam fufpeoiQie £aiut m 



uaaeho i'riacipis cuiu hoc cpigrammate; 

CVLI'FS CRBATVSAB f VPBKTIRtA^EAB. 

Hiac ego oieciuB; „ Quid ii iartoriBer«„ 
^coii lano Audre^^ vefUum harum for-„ 
■Mtori innoidbarec , opifida fvm inter ^ 
cuBckii fuhffminfi xariora afTcruan?^ 
iiftu iiiie dubio intumefceret, yixque^ 
po/Uiac ipfis confulibiis -iot vdus cen-^' 
turinnihiis ccdereCn 

foil iiuac caTum reliquum nodis ia« 
iboioe egi vtqye id Iblis ortum. Tune 
fiirgfnti afiuBdur diploma, quo 



uoiftecium mihi iniundum fuecst Ia« 
nancfi nos dibintur negoda persgendi^ 
peqietiuiinque cum mobile, id vrbes 
mioores ac loaiores edida ac literas pu- 
biicas y e KCa re m, In iiiice expeditionibus 
mciaiadoJeffl iiuius geatis cudofius icru* 
latus, miram iuplerisque detegebam vr« 
fr in iii um ac raram iapientiani. Soli in* 

colae CMiitatis lic^M^, qui omoes vepvea 
Haatf parum cuki ac morati mihi vide*, 
bwir. Qiiacuis ciugb prouiucia Tuis pe- 



Digitized by Go^ 



'64 NICOLAI KLIMII 

culiaribus gaudet arboribus fiue incolis; 
- id qued mtarinie patet e gente ruftica fiue 
* .agricolis^ qui omnes indigeiuie (utu : Nam 
tftmagnis ciuitatibus, praerertiin in vrbe 
regia, coyuuies erac omnium arborum. 
Creuit ifta, quam de prudentia incolarum 
i huius principatus conceperam , opinio^ 
t prout viftutes eonmi ptenitius inlpiciendi 
. data eft copia. Leges et conTuetudiueSi 
^ quas maxime iniprobaueram , maxime 
i moxobaequrtatemaciuAitiamlaudabam^ 
V, verib in admiratiooem contemptu. Haud 
difficile mihi forct integrum exhibere in* 
dicem rW*um ac eonfiietudinum , quae )e« 
uiter intuenti ftuitae, euriolius vero ri« 
Aianti folidae ac prudentes vifae iunt £ 
fexcentis vnum tantum aflerani exempluni, 
quod chataderem huius gentis graphice 
exprimit Recloratum fcholae cuiusdam 
Cum ambtret Philologiaeftudiofus, peri* 
tio eiusdem taiimunita erat commendati* 
OnQ ; , teflabantur ncmpe ciues vrbis A^^- 
i^^/^if^ candidatum in cohiugiocttm lafei* 
ua ac infida vxore integros quatuor annos 
placide vixifle, ac cornua fUa patientcr 
geffiife* Te(Umohium his fere verbis 
conceptum erat: 

Cum 



- Digitized by Google 



ITER SVBTERRANEVm. ^ 

Cum teAimonium vitae ct iiiorum,^^ 

dodhis a6 venetvn- ..^ 
dus nrlodhan Htt,teftamur nosciues,^^ 
hihitiQtes ia vicp due rcgione vrbis^y 
/^/Jb, Jategram (juadriennium eundem 
JO mKriaiooio cum iofida coniugeabs*,^' 
que vUo ftrepitu vixifTe , cornua liia pa- 
tienter fjefliffe, ic tanta tnoderatione 
•oimiiftud malum pertuliilc, vt digniffi*' 
mum fchobe vacantis Re^torcm, n)o-,j 
4o Audit morikis refpondeant, fore,- 
•minemur. Datum die decimo mentis 
Palmac 300oaio amio pod magnum Di-,^ 
Inuium. ^ 

Ifti tribulium commendationi anne« 
xuro erat teftimonium a feminarii Karat* 
tif de doAhni ae ftudiis eiusdem , quod 
migis ad rem facerc videbatur ; nam 
quodoam^ eflef meritum cornuti ludima- 
pfiti pnie aJw Dodoribus , haud facile 
capicbtm. At paradoi^i liuius tcflimonii 
liicerat fenfiis: Inter virtutes, quaeDoi 
Aofcm umximt commendattt^ eft mode^ 
lacio} oamque hic^ niii fcrrea praeditus 
fit pacientia , cum toto eruditionis fuae 
■ppawtii panim aptus erit muneri fchola*^ 
iieo, quod abMUfr icueritate ac iracua^ 

E dia 



6$ KICOLAI KLIMII 



dia fit exerceadum, ne inteinpeniuis fuis 
caftigationibus iuuenuai animi exalpe* 
tentur. lam cum maius moderatioois 
exemplum vix dari poteA iAa, qua in- 
£gne adeo malum domdlicum portulerat 
candidatus, ita vicini iiipplicantis noa 
dubitaruat huic maxime arguniento in* 
fiftere, vt exinde euiocerait , quid fibi 
polUceri podeat a ludimagiHro , hac vir« 
tute inter alios conlpicuo. Dicitur ad 
infolitam hanc commeudatioacm impeoia 
rififTe Principem > at cum noa plane ab- 
lurdam iudicauerit, in petitorem vacan- 
tem contulit Redoratum: et conOat, 
ipartam hanc tanta dexteritate eundem 
implefTe, ac ty rones moderatione et de- 
mentia adeo fibi deuinxiile, vt potiu$ 
tanquam parentem, quam Icholae mod&i 
ntorem, eundem intuerentur, taotoque in 
literas Tub ephoro adeo mit^ ac modcrato 
ferebantur Audio, vt paucae in toto prin< 
dpatu hodie dentiir fchfriae, e quibus to( 
praeclarae, eruditae ac bene moratae ar* 
• bores quotannis dimittuntur. 

Quoniam quadriennii tempore, quo 
ininiAerium curforis obibam, occafionem 
nadus Cam fcrutandi tam iagenium huiu^ 

terrae. 



• « 



legeodbus tpero 00a ingratum fore, fi^ 



f 

■ • 

C A P V T V* 

NATVRA. T£RR,AE PO, 

TVANAE ET GEN.TIS ; 
INDOLES. 

PrincipaCiis htuanus terminis adnioduo^ 
csiguis rkaidiriir , ac modicam tantuoi 
partem huius globi perreptat. . Totus gto* 
MM Uauur dichis in circuitu vix ducenta 
miiUaak ynninift compleditun Fotefi 
OMUinode circuourl a quouis viatore abst 
que idoeris duce; nam vna eft vbique 
ddcoiqiie JiogMi, licet a rcliquis rebus* 
pibiicisacprincipatibuSy fci tis acmoribua 
i«lde diffmnt Fotuam. Et velut in orbe 
■oAno Europaei iatec alias gentes eiiu<* 
acoLf ita hi, iciiicet Potuani, inter reli<« 
hum globi incolas, virtute ac pru<* 

ittot coolpifi\^ Itinera 

B a paiHoi 



Digitized by Google 



^ . NICOLAI KLIMII 

paf&m lapidibus diAioguuutur, qui miU 
liaria notant, et aut manus habent por^ 
ledas, aut aHui figna, quae ad quamuit 
vrbem ac vicum lemitas monftraflt. To« 
tus principatus vicis ac fplendidis vrbibus 
firequeos eft. lUud iioe memorabile et 
admiratione dignum eft , quod cuadi hu« 
ius globi incolae eadetii lingua loquantur^ 
quamuis Eogulae gentes Ibite^ moribus^ 
^itis ac ingenii dotibus, itadiicrepent, vt 
orbis hie maxime periptcuam exhibeat 
imagiaem varkcatum, quibus laetatur iui« 
tura J eoque intuitu viatores noa tam 
afticit, quam percellit^ac in ecftsiia pacne 
coniicit 

Dirimuntur terrae aquis tam maiori* 
bus quam minoribus , quas (ecant naues^ 
remis, virtute qua£ magica impuUae) 
nam non lacertis, vti noilrae^ led ma« i 
chinis, automatorum inftar, agunhir. | 
Machioarum harum indolem et aitificiuA | 
dcBnire nequeo, cum in mathcfi parum 
Veriatus fim : hue adde , quod arbOKS hie 
tanta fubtiUtate om|iia comminifcantur; 
vt nemo, nifi Argofit oculatior, et diuino 
paene acumine praeditus, artificiom de^ 
tegere queat - Globus , inftar terrae no* 

ftrae. 



Digitized by Google 



pon hie, ooa 6cus ap apu4 tu>s> nodse, 
4it t achate , autuaino ^ hieme ac verc; 
iaHngwtnm^ loosque iiib polonuB car* 
Aoibus iiti caetcrifr irigidjorgs. At 
^uod a<) lunmEiattuet, parum difcri* 
mints inter no&K dii^que-, qb caufts, 
quas nuppr e^fui. Etjdicifpteft nox 
quodamknodo giiito die ; nam nihil fingt 









i 



jbicfeceptum in planetam hunc re£le(fVit 
ac reuencrat hemiiphaeriuoi fine compa^ 

ipcKuwi conti^iae 









i 


ti 


t 


1 







eoiae luoip' lof^gfi lateque conte* 
sens. Incolae ean0ant e diuerli generis 
asboobus, vdit qiitccid>iia, tttiis, popu* 
lis, palmia, vepribus etc. viide nomioa 
Ibrtiaofiv fedceim menfes, in quos 

mm jbbccnaaagafcdffenibitHf. • Mam qucyi 
uis dcdffio iezto menfe^ ad iedis Aun 
frincipin regrtHiwl^aiary non tamca 
Aiiodifr, idqut 'ob^ momm iiutequaleai} 
quippc non iecus ac JUina noftra multtfi^r-r 
wd ioib^e iogeoia lorquet eonim , qai 
ir imw i n M iim inhabitant. . Annoaumepo* 
due Aint vaciae, et figuntur a rebus ma* 
sine aoDOfvbiUbus , in primis ab ingenti 

£ 3 come- 



Digitized by 



' NICOLAI KLIMII ^ 1. 

cometa^ quiter miUe abhioc aoais^dilu^^ 
uium vniuerfale creditur excitaiTe, quo 
iiibrnefffum fbiMotllm Mrboreum gemii 
* cum caeteris aniaiaotibus, exceptis tan^ 
tiun paucis, qui ia collibus ac montiuni 
cacuminibus commune naufiragium tSui^ 
gerunt^ ec ex quibus praeientes incolae 
defcendunt Terra frugum, hcrbarum 
«c leguminum feradAfna , eoadnm hn 
omiies producit fru^us, quos gignit £u« 
ropa iioAra: auenam tamen nou patitur, 
nee opus ea eft, cufp ^quos hie globus 
fion ferat. Maria ac lacus pretiofos pilccs 
fuggerunt, ac litora ripasque ornant va« 
rietate gratifiima nunc oontinua nunc in* 
tcrmiiTa viikrum teda. Succus^ quern 
bibunt, c cerds elicitur herbis, quae 
cufiiftts anni tempeftatibus virent. Succi 
huius venditores vulgo dicuntur Miuhal^ 
fiy id eft, herbico(flores , qui in quauia 
ciuitate ad ceitum namerum reftringunr 
tor y quique ibli gaudeo^ priuilegio lierbas 
eoquendi. Qui hoc priuilegio doriati 
fupt, abomnialiominifterio, quaeftu ac 
opcre manuario abftinero iubeiitun In 
ttimis cautum eft, ne ii, qui in offieiis 

uiat| et publicis ftipea4Us fruuotur, hos 

quae* 



Digitized by Google 



SV6TCRRANEVM. ,99 

•lieftas exerceant; quoniam hi ob au* 
oontMeB, qua in ciuinie poUcnty omnes 
•ttraiiaitf eBBptores, ac ob alia, quibus 
^untur, cmolumeata res viliori pretio 
vaadcif qucant, ni iaepe ikri ccmunitf 
in orbe aoAro , vbi officiales ac (lipendia* 
ffii his mediis, alkmim opifkum ac meri 
CilonimcoKiifikeui diteiouit. 

Incolarum multitudiufiai mire pro* 
taouet lex iahnaris de procreanda foboleu 
Umio, pco nummo Ubefiorum, augenturntf 
iniiiuuauur beneficia aut immunitatea: 
fit qui ux UbeKMum pater , tributis 
ttn Qfdinariit ouam ffgfriK>rd'na «'' iy 
mitur. Htne procreatio ibbolis et copia 
^ibtramm hie Ma miniis falubris cei^ 



tui, <|kiaoi iAaoftro orbe, vbi capitibm 

iiberorum impoai folet tri^utum, incoio* 

waodM fk acAmmofk, Nemoinhocorbe 

m 

duo fimui auiatti exesGpty credunt oeiii*' 
pe, mioiinam occupatiooem totutn pofcere 
nmm, Htneobciiifiun, pace dicani 
aocolarum noifai ochis, auinera reiflius ec 
melius admini/lraatur , quam apud nosJ 
fianda «deo eft huiut l^is ob&niantii^ 
vt Medicos noa in totam medicinam fe 
diffiindat^ icd voius tantum morbi natu« 

E 4 caul 



7» NICOLAI KLIMII 

ram folicite fcrutetur \ MuCeus vni IbU 
inibrumento opemm dct : alUer ac in orbt 
poAro, ybi varletate.ofiicioriiin humani* 
tas infringitur, morofitas augetur, niu- 

iiera negliguntiur , et ausquMn fi)kmii 
eile , quia vbiqu?. Ita Medicus , duru 
Rxorbi9l:orporis humani ac vitiis reipubli* 
cae iimul medeatur, labitiur la vttoquft 
Jt4 a muHco, U oitharocduni ac ienato 
iwoa fimul agit, non niH diffonantia funt 
f xipedUnda. Admiratione nos iUos pro 
' f^quituur , qui varia fimuI officia obir« 
Qon verentur , qui inaxiiui momeati rebua 
vitro k iog^ruot, ac nulU officio ie.im* 
fares exiAiiuaat, At fola cA audacia , ac 
virimu propriaruin ignorantia , quam AuU 
admiramur.; quippe, ii oq^orum 
pondera ipds elTent perlpeda , fique mo- 
dulum virium norcerent, oblatos vitro 
farces.remittercQ^, ac ad isi\m. aoiaca 
trjemerent. Nemo igitur hie inuita Mi* 
oerim aliquid fufcipit Memiiii de lio« 
praecepto diiTertaatem meaudire iUuftrcm 
Philofophum il^ii^, etquidem huQC ia 
piodum: ^Suum quisque nofott ingeni* 
„um, acremque fe et vitiorum et bono> 
^rum fuorum iudicem praebeat, ue fee* 
ix.. . . nici 



Digitized by Google 



mm^koi, quanr M> vidMatur hdbare'^ 
prudeatiacy iili enim noa optimas fed^ 
fibi accommodiiriffiirtas'fabubis eligunt ,, 
^ iuAdo iioc vidflbit ia ii;eo«, .qi|94^ 
ii^iens ooa videbit in vit^ ? ^ 

Incolae huius principatus in B(d>iles 

4cm oUm hacc ordiaum diilinclio. Al^ 
CM obffmMwrini PriiMipCB, enkudmi^' 

muuitatem iequitur pmerogatiuam , f^cur 
dealer iii^alenint^ «deo, wt e liibi^frtuM^ 
laimcribiis otoccupatifWiKus aeAiawDtur 
arbores j id qiiod aUbi cj^plicatius roddaOL 
Cola, quae nariMitaartn oonritatur, pMMb 
CttiiiieBUa ffrii£ftit *Tfi wgKy^mi ittultitok 
iKnei nam pro eoruadem (x^pia aut defQ> 
49u oobilior A igiiobilior.otnietulr.i;£Mi> 
liw, qiioniam copia. ramonim arbofibw 
babiUtateiu ad opera maauaria cooeiliat. 
De ingeopo ao mwibttf gentis w>a pawi 
IB i quootfca 

xcmifTo ad ea, quae fuperius didd iiiat, 
• kdooe, ftdiooeai June daudo, aft- ' 



aJia jwqgreirunis. 




CAP 



I 



Digitized by Google 



74 NICOLAI KLIMir ' 

^* « )(c i|r :|ii|t *4t4e*4t4i«« 

CAPVT VL 

DE RELIGIONE GENTIS 

POTVANAE 

SyAema religionis Potuanae pnids aU' 
iokiitur c4pitiiMi6, et -conrinrt bce« 
-uem fidei cout'ciiionem , quae Symbolo 
fioAro Apoilotico paulo extenlior eA: 
^fonibkuiu kia eft, iub poena relegationis 
^ firmamcntum , in libros iaccos cotu- 
tneirtari. Et , fi quis diiputare audeat de 
itflinttia et attributis Dei, de ipirituum et 
.^niinaruin qualitatibus , ad venae iedio- 
mm damnatur , ac in nofocomium vrbit 
■publicum truditur. Nam ftukum aiunt 
ca defcribece ac definire velle , ad quae ca- 
iigatmens aoftca, non miinis quam oculi 
so(9aiae ad lumen Tolis. Conicntiunt 
^iomes in coleiido fummo aliquo ente, 
•cuius omnipotentit cunda funtcreata, et 
.cuius pcouidentia . eadem conieruantuc 
Si hiiac cultum excipias, aemiai ob dii« 
fentientes fentcntias, niodusn cultus fpe* 
Mantes, moleilia exhibetur; tantumilli, 
^ui palam impuguaat religionciu legibus 

liinci* 



Digitized by 



ITER SVBTEHRANEVM. 75 

niuatui; ijiiioUbtniiii'iiiikt«r8t religi^- 
onis exercidum, et a nemine eO nomine 
iufylUlw. ^tKWhmanorumtitatft^ 
Sod jdaodum •rdcotes, tdeq^ -vt oraates^ 
quanidru durant preces, qM in ecftafi 
ciiBiWMKiciir* 'tiiiwmni MnMcni) pre* 
^ari oM-ac hjraiooa Macros caoore miaiileii 
rtis. occonomicis ac operibus oianuariis 
uu.QyiiOi 'viilD 'id aoUs Vfftebfot Y9» 
<iiaai# dkciim>» Fnocipon imaftrera ae^ 
gre latu rum, fi quern videret funplicitec 
dUD "pfltiiiooaw McMdcntoflO a(S nmuHii 
pratftoiia iiu veAes vfcrentei»a«itcaj^ 
los criipantem. Nec magis ad palatufQ 
ilis mmk IkjmA liuiii fa<!#i ^ '«tifliilMli. 
iMmaaaiBpe, mticviluin eifo i)iMfici8izio<k 
dulis doloreoi et poenitentiam exprimere, 
con Jacrimlt <i <i^ is-, non'ifiMtoUs, <>. 
Ma-ae tubia iia-^ fledkm* ^ • Uaec ec . 
a 1 ui audicbam noa fipe indigoatione , pra0* 
^H&m oom bdiB' parens meM Cantor 
oiim Bciridiar dumfiMbyninos , qai hodia- 
que celebrantur, moduUs muiicis aptau^ 
rat , i^feque vwaunnem quendtnir Camonl- • j 
tMik aabif* <lconuaraiB. Se<l aiam Tup- * 
priiBcce «onabar : nam fubterranei no(\ri « 

amo 1 

Digitized by Go '^si^ 



f6 v-,ttte<>LAi liWMU —T 
iaiito.#fH)j!)iMfi&.opiQkm«s tuci^ 

ijp^or^ omjoia expouiuu, vterroreseo?, 
4rum vel tnaximeeuident^ref«Uerc;iQppo* 
jlUui iiQi|4t. Sunt «ii «liie ciroi Aiiliopi* 
^iones , quas cadem arte et Tub eadem vj6« 
. jritatis if>ecie propugoaot. Its oun hob* 
iiHUis>a9rim> ^uiWMum fmuimitet vi<* 

iquippe 10 teo^bfis vevfiiittibus, dTe p(^ 

hmt, Sfmi^iimmtktw .alios au4inuai 
jUninaiioiais pericuUttn iiicunrere. l^m 
.4MBiMli».aUoruiii tx anogaotui {tbvuoi* 
i^lie nafcitur , quam odiC et ia crfiaturis 
timprobatDeus, huautttatismtxinttiscom* 

. taariatqr: 'alioriua. iudtciia 4aoiiuwe» et 
4i(Cpati^ai;iBS ad iuas opiniooes vi adigere^ 
.IdeiU'Cire, ac fibifolis omne rationis lii* 

' 4Mn aisrcii#r«5 id <)iiodAukoniincft,6uai 

. ^Xoloshifeiapt^recredant. Porrocumrcmel 
.^piaioMQi^ qaandaai probaeurus coaicien* 
•tjiMAim^ 4d£ia diiputanti oppoaiimnt 
4Audat ft(|Siimentum adueriarius , iubetque, 
.^rgerenioonfcientiaefneae teitinionitiOi 
4SBqitt$ idi^iiod ieipfwa quoque fenip^r 

' Jaifl^rum polliceturi ita enim, vnoquq> 

iiga€ iaiTODtroufriiis coA&iiSOCiae/di^ 



Digitized by Gooj 



onnem di/jxitandi raateriatn praecideiii» 
dMB. kmt aiioB «tiQits, quog tu e Wnn 
turhuim priacipitus iocolae, umt ii^ 
quentes. Non quNlem negabant, botui 
Ofcn iMWinmnyac-'AiakiaOeo-fMiiuii^ 
ied Aoa uiil in akcr* vita iuIUtiam iiltm 
in pracmiorum ae 'poenarum diftributitfi' 
m tJEirriwhi inJicatiaiii ■ 'AfianwbiMl • 

varia eoruia exeppia> ^ ob fcelera 
ct iniquitffcfli ia bac vita poenas fubie^ 
* niaa^ at M aMida» aUegabaat •oppofim 
(celeftiHiinarum iciiicet arbonim, quae 
tnipiae fioiul ae fumiM idices vsqueitf 

•bteM Aimti ' qtioties» aiebto^ dial 
adueclariia coogccdimur, e vitae comimib 
nit p haKfra ibia tt eeia ^efumimus , ac ad 
ca 4^ awrmplmiandiittui, quaeitt vfi— 
ooAruni iunt, ac quae tlieics ooArascor^ 
wfc o iia t , M^cdis at' prtateitniffis lis; 
^uae ■idem adMimur. Adduii 
propriaui cxeu^kuD, monnrando noa 
paucos , qui vim ac iniuriam mihi attule* 
amity miiiiii fiiiiartMn liabuifie: legere* 
haatii^ ^flliiliilii iiaec omnia proticifci^ 
^nm crederem, me inoculis Dei maiorem 
9c fMiwiinai tlEa aliis , qui, iicctgrab 

uiiEmas 




78 NICOLAI KLIMII, ^ { , 

iiiffioias immcfito iaiurias ptffi £ant, pefw 
iecutoces tainea iuos in perpctua iielisits- 

te vsque ad obitum coalenefceutcs vide* 
runt £orro, cum (einel oomnieodirein 
preces JDeo quotidie kdeadss , reipoade-> 
hanty uec fe quidem precum ueceiTicateia - 
negare, ftd pCBfiiaTum fibi dfe, piettteia 
et verum cuUum nuxiaie ia obieruaoti^ 

• Iq^h diuiaae confiAere. Haec vt pro- 
Imireot, a Prindpe vd l^idatose talc ar* 
giimcntum mutuabaotur > friacepsdupU<i 
cibus iaiperat fubditis j nooauUi quoti- ' 
dIepeccaBC, acmaadataciuadefD fiue infir* 
tnitate aoiaii, £uc malitia aut coutuoiacia 
traas^ediuntur : at ia atrio Frincipis hi 

' perpetuocumiuppliGadooibus ac dapreca* 
aioiubus veriaatur, pcteatcs vcaiam cri« • 
minuin mox renoDandorum. .Alii vcro 
fifo ct noQ nifi rogad inaulam vcuiunt^ 
led domi fempcr maneates, maadata frin- 
cipis fideliter ac Arenue exfcquuutur , le- 
g^uc ob&ruantia perpetua fflonftraut 
Priocipi debitam obedieadam. Quis du« 
bitet, quin hos amore Cuo digaos iudicet ^ 
illos vero tanquam tnalos, ioertes ac fi- 
jnul moleilosrubditos, iatueatur, idquo 
reipedu qua transgreiIloaiua> qua crebra- 

cttin petitioaiun^ HiTcc I 



^ ,^. ,d by GcXJO^ 



IT£& SVfiT^&iMLN^M , 

Ui£ccci aiiis* Jiibutadoflilius iif niBi • 
, quaflniiMwque liicceiru $ nam, 

vAkUm. Uinc omi^ caeteds rdigio-; 
■it cnMRNierfiis, pergan cxfniietf& 6og» 

^^H^^^^I^N^V^P ^B^^^^^^P ^BIP^B^BBP ^^^^p^^^^^^P^^^^^V^^^^B^^Piv ^ ^^^^^^ i ^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^^W^^^^^^^^^^^^P^^W 

di^^ iudicio Icgentium relioqueos^ ere-; 
Cccduat i^ACiiMi viiiiiii*Deuiii« oouu* 

^^^^ ^^^^^^^^^^^^^^^ flP ^PHIIPV^^^V^^^F^ ^ ~ ^^^^^^^^p^^^ ^^^^^^^^^^^^^^^M ^ ^^^^vp^^^^n^^p 

poteann, omnium crcatorem ec confet- 
■Moicniy flnMnBtque eiusdem - omiiip* 

poCmti Jitt ct ynitMtcsxk t rerum crciktcuiB 
inagaitudiae ct bannonia. Qiunque ivic 
AlUenoeaiao m Phyiioes apprime gnari, 
dUeoua et ^itribuds Dei magnKiaft 
adeo icatiunty vtfloUdumexiAiment, dc- 
6akt fcUe cty ^me cfptuoi ao^fanivi 
aao/ccaduftt. AaauB iiuinque ieiiis die* 
di/linguitur: quorum primus funuxui 
•digiaoo cMiatiir lods oUcuriSy 
cadii iucia fowtare nequeuot, vt 
toAreat nuoien, quod adorant , incom- 
fwhii^iiti Mem in lods %do. 
JMUcs, fanqnam cacti&ie xapti, iiamobi- 
Iff nyincat ab ortu £blis vsque ad eiusdeni 
OMfaai. • Mm iioe dadtiir ^ fMcant- 

• • • ^ • 

dioo 



MI* 



• 



Digitized by 



I 



80 NICOLAI KLIMII 

• 

diem menfis Quercus. Reliqua quatuor 
fefttf quatuor anni teinpeftatibus habentur^ 
ec inftituta lunt euin in finem, vt grates 
agantur Deo ob praeflita bencficia. Pauci 
lunt itt toto principatu ^ qui his Otcrk 
iblennibus non interluot. Qui abiunc^ 
ni loiiticas ablentiac caufas dent, niali 
fubdtti exi(Hmantur , ac in perpetuo conJ 
temptu- viuunt. Publicae precadonum 
ferniulae ita coiiceptae funt, vt non ipfoa 
{rtrecMtes , Vtd fblum Principem ac teU 
publieae ialutem ipeclent. Hinc nemo 
^eces pro fe ipfo publice cfFundit. Sco- 
|Ki8 iftiVituCi eft, vt credant B/tt/anij ialu* 
teni linguloruni cum lalute reipublicae 
odeo arde efle coniundlani, vt ieparari 
^ueati Nemo ad cukum diuinum au^ 
vi aut pecuniaria muldla adigitur : nam 
^um pietatem maxime in amore condnere 
iddkent , cumqiie ejtperiehtit doceat; ' 
aitiorem vi potius frigeicere quam accent 
di, non folum inutile, fed etiani noxium 
dreilunt, ilagris ad pietatem tepidos pel^ 
lere vclle« Thelin Jianc tali exemplo 
illuftrant: Si maritus reciprocum a con- 
iuge amorera poftulans , teporem aut £ri^ 
gus eiusdemiullibus ac pugais expugnara 
♦ . i>' inolia* 



Digitized by Gdb^nT 



1T4IL &VJ&J£&&Ail£.VM. ^ 

amoc acccodftur , vt potius ett&at frigus, 
teique m odima tt botsoam tcnoih 

' Hacc TuDt pfMopof capiu Theol<> 
j^iit PfUmnir ^ 4|Mt oil m&. uicra r«iigi» 

hi initio apparuit At oooHndunt Poiua' 
wif 'manM ihi iiiiiiniriit dTo r«nclata, i». 
tumque ante aliquot iaecula codic^m , qui 
crcdtfoda et facieoda compleditun Olim, 
iiuatf loll fdigiaoe mtufak . .foittenfot 
vixifTe maioccs, docuiife vero experienti* 
ais, Ibluin naturae lumen non /tifficcre, 
bam ob oomiyttoniiii defidiam et incuri- 
am ptaecepta ifia uatuialia penitus obit- 
tcrarcntur, et<^ Riorum nimi& ft4>tileni 
phiMnfkmu , cum nihil cflct , quod 
iibmaftrm *'"cp**~*' iiikfet,. ac iotca i|« 
mites contineret, oomia deprauarentur: 
tor lrri|iiiiii ttii^cm • Dear fiiiOe^ 
4amk £t pmuit iadc» qtiantum «rrent it, 
qui neceflitatcxa xeuelationis praerrade 
jK^ant. Wm&Of tq /aa ^t m lubem^^diuoiii 
Thnnkipir htiuuuut <iogtiiaa, i& noa i 
laudaoda, attamen Aon pUae CQntemnen- I 
^OHlttfidni, ooBputtitMfe^daipuUn \ 

F flc« 

Digitized by Go^ .^i^ 



-1 



^ NICOLAI KLIMir 1 

nequeo. 'lAod veto non' foUim lailde fed 
^ adffliratiotie dignum jnihi videbttui^ 
4)uod tempore belli a praeliis vidoces 
redeuDtes, pro laetitia ac gaudio, ^u* 
aos vidocias oelebramus, ac i e Deum ca- 
■nirnus , in tri Ai flleutio aliquot dies exe^ 
gerint-, jquafi pttdemt vidoves cmentae 
-vidoriae. Haoc ob cauiam rerum beUii 
carum rara fit mentio ia chrooicis iubter^ 
laneis , fed .4miialK eoram res tantum 
,ciuiks, ioAituta, leges et iundationcs 
4C0jnpledimtur. 



4e ^ * ♦ * * ^ * * 4t ♦ * * * * ilf,* 4 

' , CAPVT. VIL 

' D E P O L I T I A. • 

•Tn Principatu Potuano Hicceflio haeredU. 
^ jtaria, «t quidem lioealis^ iategros-miU* 
annos viguit , et adhuc iaude oblcruaiiuiL 
Monftrant quidem annales, femel ab Of^ 
,diae iiiccci&oais deflexifle touumti 
aiam, aim reda poAiUare videatur ratio, 
vt imperastes prudentia et animi dotibuS 
;(iibditis psaeilent , necdfe exiitimarua^ 
iiojoauUi,. virtutum potius. quam oataliuoi 
. ratio- 



Digitized by GoOgtf^ 



- I 



ii 













; w lllniitiiliflrtiifciffli 
pcMftnuior cr^lebafiiia 



yhilofopha cuidam, aoffiiae> <Rtf&tfA»i 
Idem prudeatcr initio ac placide adea 
■— jwihlicim ■odaaibitiir-, vt fegiiue^ 
illiiiS'ViiuiA> ik exempUr , ad.^piod .alia 
cxprimereotiir. Attamen exiguae durai 
tnaia loit, cdco, 4*«ievo ttodiinriaiiiiaad* 
ucrterint fofiMWyiiUiumdle^ qtKxi vulgo 
did lolct: nempe beatum eflk^regnunij,' 
PhibTophi atkcbuuni. iedoot: ^ ^ain^ 
cum nouus fxioGcps eiurdidis.iiiitiis.ad 
(urama creuent, iblae eiusdem virtutes 
ft TTirinafit Ttttt ¥ri y*7t*^A! yr[i-^^w^ «^ 
maifj^arrm , ^ue -tripiihlioac xobur. aa 
caemeottim eft, parere actueri nequibant; 
QMniipnritbyi ay| icyMlnr, ast iiipericH 
m iueauity vixjdduci poteraoty ytpaci 
jut inferiori moceai gcrereut , et vt ean^ 
■QU^'Mactpi praftiieat obcdifiiitiaini) 
qiiain rubriif i iaaperantibus debcByt) ideo* 
Quc, .quoties moJcfUmi quid ct arduum 
iUis iinpemai.:iuft, muMnura paiiua 
cdcbam, luud attowientes , qualis tuac 
fikt ttiaoBfBp &d qqalis ante pcoino ticM 

fa Hem 



Digitized by 



$Jt . \N1C0LAI KLIMII TI 
fitm futlfet Hific mbve fupplfealidi 

ditiis parum profecitj 114m iiopersu ac 
leges iliiuis iniuper habeates , ad quodua 
edidum icuotem cootsahebaat. Videos 
cunc KgbahM , aliis opus die mediis ad 
fiibditos in officio teotodbs, a tltfoieiitit 
dL popularitate ad fcuaeitatriB dftlabinift 
Sed altero hoc extremo iciotiUae, qiiao 
fubcinere latuere, in apertuminoendbiiaii 
crupeninty inque Frincipcin paiaoaiaiiEh 
gere coeperunt Tubditi, vnaque male ib* 
pita rebellio inidum erat iequentis. Tai^ 
dem, cumaaimaduerteMt, reniiubaGani 
Aare nequii£, nifi iiib tnoderatorCy iiiu* 
firi prolapia orto , et cuius natales populo 
venerationem imprimereiblent, St^kfliaa^ 
Q)ontc abdicans, ioiigaia Priocipatus trans* 
tuUt in i^rincipeni , ttui kire nadnitttijl 
debebaatioc. ka cuia. antiqua don6ic» 
^trice pax rediit, et procellae iHae, 
quibus diu vexata fuerat respublibav de«>. 
tumueniat. Cautmn «« co tgrnpow eft 
capital! fupplicio, oe quid in ordiac.iuc* 
cefiionis in poAerum innouaretur. 

£ft igitur hie Prwdpatus haeMditari* 
IIS, et vesiiiaule ell, veter^/ucodfiouis 

. - ordi- 



Digitized by GoO; 



ITER SVBtERRANf^M. 

ordinem iaconcufTuni femper msaTumni , ' 
•4bo, It BM ai& vfgefiie etrteenia necieffi* 

itol^ difcedatur. MentiQ, 
^uidem ia annalibus totuams fit Philofb-! 

, qui regiam kmc legem iiifia^uni$- 
aeaipecameittum aiiquod coauaentus eSL. 
Suifit illc , a rcgia quidem profapia noa- 
tffe difeedendaB, fed^ deledu fitioniiii 
^iinfti Pfiociptf iiafaito, Septra ilii de- 
£aeada , cuius viitutes uuixune cnitebant, 
•t quem Imic mm inaiimeparem iiibdiii 
wdicaraiL Idaoiy poilquam Ic^gem banc' 
propoiiierat , teotamiai le more patrio - 
Miedt, coUo, dm de vtilitate coofilii 
fafliri^ii icRSOlHr, in laqucum iniarto. 
Habko vero (eojtu, acnumeraHsfui&agiis, 
Jegit iftitit rogaifo tanquam temeraiia ac 
iripiihl irar csitiatis damoau fuit Cre- 
debant XciJicct, multarum turbarum hoc 
CnbImii fim, 4K ABtmbus di&ordianrai 
iaicriibcrag cegiog antam daturum, ikius 
proiodcibre, antiquum obtiaere , actutius 
db, w ad ftiuc^ ai H prifBOgenttum ius 
friadpaiya dtuoluentm , quamuis natu * 
inioores aoimi dotibus eiTent pr^cAaatio 
tea. Andquata igittir lege, nouatoris 
fnia iayiea iwisttiir. Nam ibli, qui in 

F 3* hoc 



Digitized by Gc)^ 



86 KICOLAI KLIMII 1 i 

I 
j 

hoc Principttu captte paniimtur , ftoft 

nouatores : credunt quippe iotuaniy quam«^ 
uis mutationem ac reformationem, licet: 
bene digeftam, modbus ac proccUis cau^ ! 
fim dare , totamque rempublicam fludu« 
antem reddere ; fi vero male digefta aa i 
praecox fit^ praecipitium ac nimaitf 
afferre. s 
Imperiutn Principum Totuanorum^ 
quatnuis nullis legibua drciimfciibatittv ' 
paternum potius quam regium eft. In^ 
geniis enitn non legibus iuditiam colon-', 
tes, principatum ac libertatem, res aliU; 
didociabiles , conftanter mifcent*. 

Inter huius Principatus leges maximo: 
ialutarrs eft iUa , qua Priacipes aequalitft^ 
tern, quantum respublica patiatur, inter. , 
iiibditos tueri conantur. Hinc nullae hie 
fiintdignitatumclafles^ taatoim iii£ecioce» 
iliperioribus obtemperare^ et iuniores ie*. 
niores colere ac venerari coguntur. Mon^. 
ftrant quidem annales (ubtecranei^ anta 
aliquot faecula in vfu fuilTe dignitatunv 
^olaflfes, easdemque legibus publicis fuifte- 
ordioatas, ftxl patet fimul, magnis has 
motibus cauiam dedide: nam fratri natur 
maiori durum atque acerbum vldebatur, 

fratri 

* — ""^ ■ • Digitized by GoDSte 



ITEIt SVBTERRAN&VM. $9 



OTfi HBO JDOQ oMcra^ -Cc pVCHh; ' 
kift iiiiolcrahiic erat libM^^pofthaberi^ 
•deoy vt altera arbor alterius praeientianL 
fiigeret, cttaiidemoiiioescooiieiiiitk^ 
•c iodaiirirrs peouua ceilarent At noiif 
ibia eraot haec iacommoda. Diflindlio* 
sihM his p t o w dcate tdnporc dfec^uixip 
clly vt prarflanriorcs ac digoiores 9xho^ 
Rt, qua& oatura maxioiis animi dotibus 
«t plivimkmaiiadeeorauefak, vltimifrac^ 

^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^VV^V ^^^^^^W^^V^^^V^^V ^P^^ ^^^^■■OTMSVW^ 

tilHts locarciuuc. Nam oauus aiboi:, cui 
^•lor idiqids cat internus, quaeque view* 
iyte JcpnidcatiAcoaipiKuaiaiiserat, ad* 
duci Qoa potent, vc tituliun aut 7f§oeS^l»g 
cbanAHcm anyget AiboKS vcio nacitt 
ac auUiitf pictiiy quo aaturaip vitium et- 
kmiiutcoi iplcndidis hooocum titulis ■ 
^Modflomiodo tegereot, absque intermti* . 
Jiooe Priacijpem tMuUu .pedtwoibus fa-* 
ti^Kanr , donee titulum quendam extorr 
^fmeoL Hiiie dfed^uin , tituti tandeut 
viliffiuBanim arbonm. hiberewur notao 
ac iodicia. Afiras igitur ac ridiculas ice- 
Mt aiMus codiibdbant oongregatiooe» 
folrnew ac CMMiiiiiay cum vidweot, ve- 
prcs aut duaios houpratiocibus fubrelliis, 

F 4 paloMS 



mCOLAI KLIMII ! 

paknas vero , ccdros ct coafpicuss (]^uercu$ 
decern vei duodedm fUDonim IcMnoii 
aut in&uis iecUiiUis locwi: oam, dur«o<* 
te hoc AatUy pouci crant vepres fine ali- 
<)uo chara(dm^ Foeminis tituU debfntoe 
cooUliariarumoecoaoauac, inoderatiooig 
aut aulae, et maiores in Tcxu lequioce, 
quam virtU , turbts lAiid delMt Noo« 
aulUrum arborum vaoa ambitio ^ vsque 
progredicbatur, vt, quamuis duobus tan* 

Mkm aiit tribus ramts efkat a Qatora domN 
tie> titulos tamea deceoi vel duod eciia . 

ramorum vcuareatur, eC, quae veprea 
aut dumi erant , patmflil vocari geftirent. 
Id quod aeque ridiculuuk tikt , ac ii 4c<* 
fbrmis aut iiionArolus homo titulum ior* 
(^o!(9ebo^rn)f aut infimo loco natua 
titulum illuAris prolapiae ( (^Dcl^ebo^n ) 
ambiret Hinc cum malum Ulud iu ium* 
imira eitctvuinfet, ac tota regio quafi ad 
primum chaos redat^a ftiiflct, cuodis 
iteaucs viubras ac fine honore nomina au- 
^pantibus, aulus eft incola quidam etui* 
tatis Keba legem propoaerc d« abrogaad« 
hac confuetudiQe. Idem more maioruui 
com taqueo in forum abftradius eft; at 
iedatu coa^ ic iuffragiis iattis, €oo6U» 

mil 



1 

Digitized by GooqIC^ 



« 




faaie> vtile reipublkae iudicatiun cA. 
Quo llorcscoRM tediinitili(l=4««riJ 
MiphttBpir «iuitMein,ooautaiitieilcplai»i 
dcnie a)co pc^ulo, dudus cA. Et cunt 
proce/Tu tetnporis ftftittiidiierrum' fuerit, 
quMCMft viiliriti abrogatio huHis- eoai 
iuetudinis attulUbt, Kadoki &U6miggaa» 
Caacellarius (ados eft. * ..:'".* 

lex de aequaiiute inter dues perpetual 
couleruanda. Attamen confuetudinis 
MaiiaiiquaiiQaB noQ' eeflauit oasni&t^ 
muiMiiOf led iblft vimtte ac mentis aitc^ 
tlterum iuperare, conatus eA. Pate^ 
cx biftom iubcmnea, vnoin foiuih nbtu* 
lomn ex eo teaipore extitiiZe, qui l^geni 
de cla/Tibus dignitatum reuocare bis tede 
■KMinw CR^ MB {MAUUiu cantttnn mi 





li 




I 





«ccun9tus/uerit tpolimine iik) j}ediflefi * 

lliiUa(P hiacdignitatuoi aut titulonm^clal^ 
ies bodte In hoc Principatu obtinent^ 
fupreinus Magiftnttus AiAiti^ne 
oartas ptofefl&cMiesaliis nobiiiores 
deduft^ <|ua tamen declaratione neniiiu 
dliNir priouim kKum in conuentibua 

F 5 m 

Digitized by Google 




.WCOtr^AIlKLIMir 

fibi Vifi4icaaat.- Diflioaio haec ctfttiitii« 
fx edidUs aut litarit.gciDcipis qiup rlMit 

4i iolent his verbis: -"Manoamv.s £T 

INIVMOIMVS AOKieO-Mtf* NO* 
ST«I S, V AiaiC A&VM XHViBNT«I.I« 

BVS, J4flK.CAT0K.IBVS> OPIEICI- 
BV8, PHILOSOPHIS, AETIFICI«» 

•-y s,. A.vi> AE MLiiNisT&iay etc 

Didici in archiuo Priacipis feruaii 
intalpgum quendam dignitatum huius te- 
«orisr 

CLASSES DIGNITATVM. , 
i) Qui opibus fiiis Rein|Mit>licaai fuUe-; 

uaruut difEcillimiS' teaiporibus* 
|i) Miniflri, qui feruiunt gratis sc absque 

. ilipendio. 
g) Ruftici et agricolae odo ramonim tt 

fupra. 

4) Agricolae feptem ramoram ct infin. 

5) ..Faba£arufu i^ue maniifa<fturaruin coa^ 

ditores. 

16) Opifiocs, <^ui opifick necefliuia ezer« 

1 '.feat. 

7). Fhiipibphi et mitra dooati DcxSorefi 

vtriusque iexus. 
$) Artifices. , 

q3 Mcrcatores.^ > 

Digitized by 



wi) iidMB, quibusafiiinanijftipfiodiiiaiei^^ 
- joooKupACoaiob , . ..t \{ 

Valde ridiculiis milii viTus eft hie hor. 
nomm index , cui iieiBO>ia orlwtinoftroaW 
cikiAim Mauct. ..SuUn^hiK 
^uidem, qujenam cSnt iauer£i firdioist 
ndo, quofum ^indta]>ento nif^etur, et 
yiihiiSiaigyaMatis ctudein propu^irai; 
tuUecranei Sed iaieot^. adhuc milM pait 
radaxon cfTe , quoddfere <iequeo« . 

laiBt aba aoiattt digniifiina naptabao^ 
Icqucaeia.. pluxiUis ^beo^ii^'i^ui^ 
a republica ctunulatiir , eo modeHiorem ac' 

fiiadubtt* kaiaepQ.>vid&». 



n 









Jefitiffiniufn,tanta humilitate obuio$. miti^ 
atn dam eaopave, n.oame^Mifa^tfit^ 
ret raoaos^ capiti8quc. incliijariooe <?i4uif. 
plcbcife arbori gratum aaiiuumtQOaretur.,. 
Quatftnti milia caulan ffffpotdetury 

ficci debcre, cumiaciuiuancmiixpmpUi'r 
ra bencficia efTeot coUata , ac proindema-^ 
ximoa^ wifmbliMi^thiiiwf ^q^kcft. .A4 

Aono lege obUgatur^t 
icd^ cum Fotuoiii ikm^ 4C Qu^n judicio' 

omoui 



Digitized by Google 



^ ^'■KICOLAL KLIMll -T! 



omnia expendant , fpcuite hanc virtutent 
exercent, exiftiiiMnMi.6 «d tdegi , qucm 
grata nwas 4klitat; cuUum oi^iagii 
aliter £tae , ac apud oos , vbi ii , qui jiui- 
ximus luMioribus maxiaiisqiie cmdiuueii* 
dscumulantur, pauperiore$ alloiupeKw 
lio delpiciunt. Ciues vero meritifnmiy 
iAuos onmes cblete' «o ve nenti iidwotiny 
Hint nuEoeroiae ibbolis judores. Heiocia 
hi fubterrand funt , iacraque apud pofle* 
fos tnctiioria conindMi manec Soti ctw 
iam funt, quibus mmen m a o n i ooofer- 
tar. Longe aliter ac apud nos, vbi Afa- 
ffri dicuntur himMMl gmtttis 9mt£onsi 
Hinc fadle eft couiicere, quid de 
9candro Magna aut Caefare ilatuecent 
fubterranei, oura iterque fine prole nxMfw 
taus aliquot |K>«tauw myriades neci de- 
derit Memini epitaphiutn ruAici cuius- 
dam vktere Kthae hac inicriptione onuK 

cum: HIC lACET XOCHTANVt MA« 
GNVS) T&IGIVTA LIBBKOftVM 
VATER, SVt TXMPORIS HBROS. 

Notandum tamea «ft ,* ad gloriam iiiaia 
•cquirendam non fuiEcere (blam ibbolis 
procreationem , fed opuselTe, vtet libe- 
ft hofieib fint educati. 
» In 



Digmzca by toOOgl 



In legum ac edidorum latiooc ommn 

maoonuQiJuai lesM^blc conduo$m<. Hkh 
m§ Icps rogatio ciindis ciuitatuia Cttciig 

deatum collegiyBi, cum in ib^juiu ci* 

iio hie pfttfriMiiirtiir nmnit»i.jyMic> 4o Ja» 
gis lationc, ohrog0tionci ajitabrogationc^ 

aut cxrwifioiMt aUrta runt, .fitcuniiuo^ 

coD&iLtorutu llmam omnia £c fuhitsiaf^ 
iMdaatad ooiMini «o iiibferiptionela 
Priodpis '"'»^»'rpr^"^"ffa «Cuifr 
Aatio hacc ridicula quidem noaoulU^ vJU 
icn (aiaft^ it iffirf)i»hMios;iaMirioi^ 
c(l acicrnalfjfcuiB Airatio, ct £uiia Mcepi^ 
nulLuu h 

ifLcuAodia friacipis di cafakigus ac« 
lotM-affdoar iafig^iMim, imiinimei« 
nitam irrtimnniif iiiii;dfw^iiiri quav 
ab RyanMn>roribiia.iiic Karams daoiuir^ 

^■■Kvilv-lDOnimquc, qme a vicinis et 

trihnliliM WWPMw Hiw iTMiblicag 



Digitized by 



^ .1'- 'NICOLA'I KLIMII 1 I 

%idaickiiMMidonei viriv^ui vacantia mu« 
•Mra'ito{]d«baiitb lAud inpriinis finmoi 
tabile ell^ quod oemiui ius habiutionis 
4h :v!ri>is^«egion9 aut vieo conoedotur, niit 
inuditos'^ teAimoaia regioais auc vici^ 
vbi-olim habitauit, caiUioAeia()ue. «jdu# 
iiearvitteihturae. > 
•^'^ la-legtei it«»ctiatain,ac|Hiblinaiklo» 
fitate iaucitao), prohibitum cU iub poena 
capitis coni&ientsri , adeo, vt inr rebus po4 
litiois 9ti(kidkft &t kbactas, quaMria Cm 
eris^- Cauiafn huius iuilituti banc affcx 
lUnt . : ^i quis in religione aut rebus dBdei 
•berrat, iiio Ibio yc ri culo ercatji:-at, & 
qui^ leges pubiice iaacjtas in dubiumvo< 
cct , 8BC interpretationibus iliis in aiium 
ftsaffiaa-datotqugtc moliatHr , ibcirtatam 
turbat' • ": » 
4^tu auHco et de eiusdem oecono» 
nii»iSafKu»..a- naevaUau lunt aanmlia* 
Monilraui , KaJoki , fiua. magnum QukceL 
iaHum, fupremum inter aulicos locum te« 

Qiagnusaerarii praefeclus. Spattamhano 
i^O tempore obibat vidua fcptem ramorum 
nomine Rabagna^ ob-iategritatflm«tegre« 
pas aaufpin dotes, ad tanti ipftndcjia; q^m 

" Uffl 



Digitized by Google 



• 

lun admoti' Diu hoc munere funda erat^ 
41 qiudwK rfiqnnr— iwiie obituiii ia«p 
liUf lyiiy ^iMmnis ctipfe ia rebus Aeraril 
appriBK verldtus ^ct, coniugi^ titnofft 

fOflfno aiUttAttt psdioatcc,' hkw} vicarir 
uffl potius , qirnn maritutn diceres, Li^ 
AemauidfiMAt^diids ptoprifo flOHipMdi* 
dity quoues iiU Aut pucrperio aut morbis 
impedita , negotiis vacare oequibat , nihil 

lofCQiiiim vxons tiihftnripriooc aut iigiU<^ 
ciTet munitum. Duos Rabagna hihmt {rof 
tnSf MnmoMlivoeUifP wlicM oUpcdBf 
«ctt9 alter laaio «iilicus, nec auii iunt 
obtciiuitatcmii^eiui, licet forprem habco 

taMioOk uaJ^xtitmsiU hie iufiitia.-<liild«i 
buuntut mxiact^i. i * <-"•' i 

IplA Mtktffmy qumis tcduis liegor 
tiis f^i^*^** **'"Tittiif J infflnt- tameapoftf 
iuuno maniiila.s pracbcbat. Munus iftud 
aotricicioois niniiiMeAunactaiittiiMKr 

itouM indigfMm m i h i i a d i ranf i , c ei p oi i dtw 
^ntfii^firranei : £cquid credis naturam 

Hmyninmini vcHftinifi j imn Mcocioruai 

.Jibfiq' 



Digitized by Google 



1 



s6 ,VNICOLAJJCLIMJI: . 

liboidniiii , ftd onuhdi peAoris emiii 

yydediile? lamoribus iaoleibuidis iu»> 
j^gaaai partem iogauum altricis £t natur 
,,ni; U<9^s tenet. Quae partus ddos aliii 
^aniiB. nutucatioai cpmmirtunt, viaou* 



Mil 





w 




1 



)^ lu. v»»««.wMutit. HiDcctuM^kiiaaf 
Friacipatus mafronatt pcopcio liiMfoa iai> 

<Se aluQt. . . ' . . • . 

Prtiuiefa baareditarins etat vtmenSA 
ieJDeiuii&, ia qua.ecat iadole& £t fBagaaj* 
rum vktutum iemiua , ac iam fcx ramis 
«tatjafirddiis$ id quod farmh dlin vi» 
iniUa4aoaetate: atmdooaio aid cum quia- 
^ue aut iex r^mis nafcitur, caeteri cum 
mate wBodfeuat. ft a iBe c p to r ri ii a i f m , fa» 
fMeotii&ma totius fnodpatus arixir, ia» 
ilruebat difcipulum in. notitia Dei, ia 
Hiftoria, Mathefi et PiuloibphiB JMQra> 
iL Vidi cdebcati^limum iOiiA jSyileaui 
moraleiiue Compendium Politiaun., quod 
la vfum Principis compc^uerat.' Eidi 
CDOipeadiotituluseil: idaJltaida Uhab He* 
hii quod lingua fubterranea dciiotat Cla» 
turn Rofuhlkae. Compleditnr pnecspta 
lldau>dumiblidaacfahaiaria, quoGuqa ooa* 
nulUadhuc^ueoiodarcuafiO^ Xiuuquc ie» 
queotia. i) Accu« 



Digmzca by toOOgle 



1) A^miftripoi M iaudl noa temere 

remm jac* 

qtHOMr aotitia* ^} 

a) Si quis .. qriouAi^ :^Ii.cuiu^. aiiCfiiEtua et 
0Miiu4Hu^ fii^ fTfff^inwiritwi: eft , vtrua 

3) MolcAis ct; cTfibro coa|»illceQti|}us 
.- ♦Coofifaii », ;|iOf]iini ooMaiioribut 

tor: luup nemo pro dic^i^ veri^ato 
. .tie jplimi pcrienlp exponityni^ is, cui 

vtiiitas pc^piia i^kite. fit carioe 
antiquioc : ... 

4) In Seoamoi oon fcdjuaty nii} latifun- 
. Mmm Domkwf » • am • ;fOf undcw 
- cgmooda cun ^iMMmodQ putiUco Tunc 

cooiiMi^! ooolit, qui bona immobi- 

UMitkBnmsipmk'mm poffidwt, .region 

ooB^iiQapfO^airiiyittLprQ^btb^oqua- 

il pcrcgriaaotes Jiabent . . j,., 

MiniOtrio ^MidoB miU viri.pro;teiii-' 
poc«, ii ad G«rt». «egodA idoaeus (it 

uore 





B^^ c'*. ^9 

V. • •en ■ Digitized by Google 



w liore dignari incoiifoltUtn eril?^ n&tm 
r £ ifiiprobus autodiOms vir intc^r ami- 

dem pefEtnae notae -oiues eater^nty 

* ad inailera publii^ inubdunt; '^'^ ^-^ 

6) illos qumi iMuHtHi^-Kabeat foffie^os, 
' qui iaepiilune auldiB £r€queataii(i; ac 

- atriis illius perpetud iherrant; ~namqui 

• liiiiiMI j>rfftcifWnP <i«iU i iu s ^-haudKro* 

gali terunt , ii *filiii^^'^i iacinus -aut 
' perpeffiif'untaut flfdfmrrtur. ••* '■• W 

7) ArdlBfitiffimos Itttodl^uni ciptaidKs^ni. 
' > mmo hdifiere dignecar : nam v -eum-ne- 
' mo fti^em petit , nifi qui -iriops cftj et 

• faibe^llUtCijr^ *iti'ilf»ro qUdqiicPlio. 
nereis auid« venatur, ntfi qui -viitul^ ac 
meritis nullam aeftimationem 'fit^ac- 

- - quiib^t^'^oHMi « '•••"3- » v> 
•S^) Praeecptiim'teAtr6u6r*quidfl« vtiiiiE- 

- ■ mum \ i^dcui adAipulari Aequibafil ob 

odiofilW, 'quo iUliAiiftttiii^ cMio^m. 

* • FraeGepti'V«r|>a4Bie8-'iefe iiilil:rttuUum 
• \ciu6m prorfus inutilcm iudicandumj 

nam nemo tamhebes'«tqueobtti<«s'«ft, 
qui'iidttV ii veru^^t del6<i^us, vMalt- 
»' *cui inicruirc, imo in'certa excf llc- 

^'•-'^ : ■ \ hie 

8". " I 



Digitized by Googl< 



liic ingenk>> il/e ro^OFe'^tHiiffii; hie por* 
^•'fibris; fUe^lKidicis, Urc rcril>jiei}ffi. 

€iM iB|rfebiti ilk 

todis aut detegendis iagaz , hie id re* 
*^ l>usex/ecuti6mdbndisflreautiseft: id&..- 

fl^ pauci iiMt, quit*to<^ inittitei di- 
^ ci queantC'*^ Mun , quod^ tot xreatura^ 
^■•'hks videabtcA', noncreatdt-is'culp^fl, 

non nte^jpirQikiuiit, eteo^ quo idbet 
Afinerra, ducunt. ' Thefin hanc meo 



mm 


H 


r— 
II 


1 









* , -J 

omnfuni fufBragiis obpraecozJiigeniuiii 

ttM|iiaiii iiijlii (I fOBdet^ faifai^;n 

I' fuU, obgre^tuytamen CehrijtAteifk et fitf 
* dumpi'ae ffhrid lri u hon enguo liobis vfui 
^atfffe' Ltdfte ptragiit{iiii6f,^<afcii«tita 
' mecum locticus fiim : frbhtus efihtme" 
fit viri, fed efikpu acjfihi} ^-nebulihis. 



9> iMM R^gii^l^ {medtJch^^ 
''f'pat idoQCum haeredioino principi 



ditione miiinnc monftraUlem , cum ex 
' inftitudoitor futuri fucedflbris lalus rei* 
* • ■■fc ito ii li i r I I ^/ Na»ffeaiiiBtfridi ie* 

C a tate 




Digitized by 



ioo NiCOLAI KlIMII 



■ I 



1 



tttediiiciiiuis^.m lutim 
ceiTe hiac elTe, ut iuMeais moderator 
fit patriae amans, qui amorem in. pro- 
priosfubditospriacipi inftiUet: eocaiin 
cuada, quae iuueai (kit, piaecepti1x>U 
lineare debere. . . . , 
) NecelTe. eft, vt in^otem fnHifT^iiin 
peuitus. iaut^tur Frioceps, ademf^ 
ie conibrmet $ et , ^ vitiis fubditqinuai 
mederi velit, exeiDp|o potius, 91m 
, , legibus rcformet. . ' . * 

• - Velocius et c'nm nos , 

y-CumCuheani anmos autmbus - -» 
M) Vtneraai^motioruaie0epatiitur,(»n 

* otiofiylri patriae fintooeri: namia^u- 
. firia contiauisque laboribus crefctiqtet: 
. toborantur.Wfcs feipublicae ; nialii.ve- 
. ro coomjuii ae iubdolae machinatippea 

• : di/Iipantur et euancfcunt. Hinq {^Oj^ 
.. . fultius ftatui eft , vt fiibditi rebus ipu- 
i .t^libus, niigisaciudispc(;upeiitur,j^in 
. vt indulgeaat otio, prauQrum coimjio*, 
■ nunfoautL . . ..^ 
t(i) Offidum Pciadpis eft, vt coaootdi* 

am iatei^ ^bduos feruet j quamui^ i^oa 

niale 



Digiiizca by LiOOgIc 



ITER SVBTBMlfBVM. i6t^ 




, , ^qtumdaiH 

inter coaSUarios fuos ^boeat,. cum hoc 
mbdo fiepe detegkiir Writas,' velutve- 

cognitioiieai Mas tA' 



' oocatonun haunct judex. ' 

13) Prudenter agit PrifKiepft', fi in rebus 

*' flnseniofis'ioiiM'ftiialDt-ieii^^ 

* ludiats tutius ttfBeIl^fil]gulonlm^e- 
' ■' fMtorum leorfiim , ^ifiuaii totius coa^ 

loMrai fWr MMRaique 'ttmpotc men* 
' tcm cxplooie: nam in toto coado fo» 

* natu, v^Ienteodile palam dicuntur, 
- ' fieri Ibkt, fHlfeMfffiflMis fiiepe £ena- 

* '^toriorfente doquentiae iuae caeteros 
'-• Aripiat , et fie pro mukis vnicam taop 
^ ftslBBtMMRiiiiit Priliccps; 

30 Foeoae iM Dimis necelTariae Gmt^ 

* ouampraemia: nam illis fifluntur ma* 

* Jiii|iwiiwiii<m'hniii > Hincoput 

iob icm bene eeftam 



• 








il 


M 










1(5) In promodonibys ad ^^gnitates acpu-' 
' bUca munen docet dexteritatis in pri« 
; mi k iluifliui eft tfHioiittH. • Namli* 
' cat piccas ct iaiq^itas per ie virtutes 
£al fl^ps coamendabiles, hae tamen 



Digitized by Google 



£, ftint, quarjmn ipecie faepe fallimur* 
Nam ynusquisque piouM^mfinuiUt, (s^m 
iciat, tiac virtutis oAeotttioae via(i\fi- 
^^bi ad hoa9res pandL Vnusquisqfie et« 
'^iam eodem intuitu probum atque inte* 
grum ff jprpfitetur. Hue adde,quo4 
. de pietate aut integritate viri non iaci* 
ic Ox iadicve , antequam ikI munus f d- 
jjtnittatur,.iii.quo, taaquam.ia con^ 
cuo theatro, Ipecimina virtutum edi* 
. tunis eft. £)jexieritttopii- veto pnic|iio 
■ • examioe facile^ «ft ^ploKire* Nfun 
Aupido 4c^;gBaro difficil^us eft Aup^- 
J 4«^ap 4noniiitiam, quna bypoiiri- 
tae iauNAtatBBA. Aut uebuloai ioiouitA" 
teiii tegerp. ^Forroc^pacita^ probi^as 
non iiiot . oontrariacr f^per vistpteay 
.^q^in in yfiQ codemqufr .^ominc iacile 
7 c.oalefi^t,^yduti ftupor cum prpb^t^te 
) non fenpf r eft ooniundius. Si ?en> yir 
dif^P^ ^t* probiis , omnibus nu^ 
meris eft abrolu^us* Stupidus vir ^ut 
« bonus.aut malus eftj malus, notun^ 
<iuotimooftni alatigoorantia, quan« 
. do cum malitia eft coniunda j fi vero 
bonus eft,.,ob ftuporem. victutes,-quas 
f.^ftdet, .e«r€ere neavit . Et,, ii ipfo 
J... ». . * vel 



Digitizca by LiOO^lt: 



;,£iiUf cuius oj^ilftNtit^.i iioljdus 
.i iwiifc ii I iiriHwailgb aftMiirt^ tiilicmn 
, !• iMilwM> Hffliipyiiiiindni rtnlnfiim fcri* 

- .fciovq^ii ahsmia^ncm&audcs ejccrcctj 

• ^tim$ quicqutd peosat , damoA oorio 

/ nam inioiiiift^Ujpicieada eAjdexteritas* 
16) Xmdo, fwi^Wint iiobidorus:, temere 

• dumamiktiif^iMikJi^ SdimfiS luaino 
' l! htmotiifn "tyw?''^"^"^ ieil, quod mu- 

ncra, q«ihmparem;iewedit,.«ibiat; 

i^gubm uioui.fiacle icqjuiturPrmceps, 
:;vfc«milil itirinam- induet aihbitiofifli- 
HiiflMii^qpntqViy C(wtitt^t4^iad iiac^vit 

tutius et ^Hffit'° ad. aNtamperueoiat. 
,"9oik)tpi veto accirrimor-lioiioruin v» 

9r. liri»t, quia ifflpM^iiiiinilliaios circuiu- 

• . ^icit, id eft, COS, qui vVacante aliquo 
'Ssmmtm^ fii^miB^niiilint .ac laiebras 

qjuaeiiMt^ -^aiique per amicos^ dillemi- 

- oaot, ab oiuni ic dignitate, ah omni 

. ^iH^|itig|>j(M[i f it"'tdf ftij lyii Yi^f"»** 

- . .. -G 4 per. 



|04 'NICOLAimmil 1 1 

' perfpitod'qaodamlBViiAMmttilMxi. 

me mouente munaosij* per litens Prin- 

• cipi indicat, perueniife ad aures Aias, 

- gnitafgm , guam muiiift>iiw>fiaiPb<"Pt» 

• in ie conferre , quocirca ipleodiduoi 
< iftudimnhiSy eui-ini^annft (e proiie- 

• • tur, dqureditur, at vt in aliuai' 4am(is 
. idoaeOm conferat, humillime rogitat, 

- in primis own ipfeiftpf fiio pMefeiUi 
t* coateniais id oMioranoa «d^iiBt Mo* 
> • tus adeo Priaccps hac humilitatis tefta-* 

tioae.eft^«tptMt0r4|MiitMi fiwiiUi 
r ( precaatsm «d eaudcoi <%iutatefii 4ue« 
, . heret. Mqx taraea didicit, fal^ hu* 

• - militatis fpede £e lammotatiam, dam 
! . nouus mioiikr ia&u aaimpoteotia ani> 
.: mi omues excedeict' = ■ 

«7) Paupeittm^ qui aon eft fohieildo^ 

- Seoatoriem vei QuaeikKCia jecarii coo* 
itituere idem e0(^, ac ^uaelicum ccUae 

< .. promptmriae pracfioeie. Idcndite« 
.- dum dc diaite auaro: iUe enim nil lift* 

• bet ; hie vero nuoquam iat habet 

ig) Nulla. legata aut fuudationes oonfir- 
r:' joare, quae ad aleodas otioias arbores 
V ac ad earuadeo) UKrtiao) ibueadam To- 



Digitized by 



ITER SVBTEJIRANIIVAL ipf 

idrntcaduot Hinc cuada huius Pr4a« 
dpaiM imQiiji , cmidi eoll^ia, 
aoa, aiH UMMS ac ihigiarboKs admit- 
.tuniy jus fciiicet, quae aut opere aU* 

* MMifliidiir ao liiMto jooictateiii, ouiup 
1 flKmbra funt, omare queuatio,Sj|^« 

r Aen^^'-^uat jabont iMot cfiqctat ac 

• iieiuo ibaiddas f -4ae enim-ac^s pri- 
. • «i^BiOi«Hai iabbiMMtiBteinpta& 
I9> ^ianto>4Btta flam • icfeimiitkMicm 

po^unty leato incedere gradu aepdTe 
' liHii«laiAafiBNiliiiiieterata vitia 

- mitm aftii axftirpaie veUay «ft 
•*• idoD^ac $gffOto vooutum, vurgatio* 

*' " MiB^fMMfeAioiieiD vno eodemqua • 

lo) Qui auda&r cuada pollicentur, et 
. fkamimie aegocia ifimtil fufeipiunt, aut 
0nUii fiinr, qui propnaavues ignoian^ 
' ct poudera rcnunaofl perlpiciunt^ aut 

- mail ac fpurii ckies, qui fibi i{^, non 

• aaip^Uifli^ iaaiMHb ' Piudeoa homo 

- mtuoi'jiufcritut ^' antequam mokm i 

-fubnt; et gernddns duis, cui patriae I 

* AkHfiMBa^Lay^ fiaiftwM^tiirif tgf n^jp^ni ^ 
. asttimat. C 5 CAP. 

Digitized by Google 



|o6 HJC01.AliKtlMHTTI 

» » • 

. CAPV.r. VIIL 

b E A CAD E M I A* 

, . : Ui • • • }'. •? • ■ • ' 

Ill hop:Principatu.tre$.:fiiot Scholae fu* 
■ petionwrliue Aeadkmiic , qiimaiii-faiiMi 
ciiiiMM., altera K^Mftoitui ijahmu Sta- 
dia ^. : quae in iisdsm . excoluntpr , fuot 
Hiftoria,iOe(ionomiii»' MaiiMsfii cffteis. 
prukotii^'. Quodiid Thcoiiogiaoi ^diae^ 
cum coii(;iia.adeo et compeadioia jit, v| 
diiabus fdre pagioitMifptfidi et ai^liinn 
queati cutuque pcaeospta. iiU tantum 
QontioMt, vt aiuore et. veaerauoQe..pro> 
^quaimnr DctMQ, miMi ooMiMaraMto- 
wm acmoderatoreoi^ <}ui io «tei;yiui 



virtutesremuner^btt, et rcelera{HI()MU ita 
nulhimteft ftudiuni aoadetnicum^! ncceflip 
|Miteft>» cum iegibus lolicite r.autufB;fit , ne 
quisde Dei elTentia eiusdemque att^butis 
di^utet* Nec Medicina hie ititmr'Audk 
Acadi^imea numeraturi :iiaai oun wiN^res 
itae tbbrie viuuat morbi iotenli pkcvm- 
que ignorantur; I;}H dicam d« Motl^y- 
£ci let ittaniceadentaUiuis iludn»v' cum 
jiu|)er iBoailrauerit%di^i^tes d&efTentia 
•. - . J i- . ..i; . i-dudna. 



uiymzea by ^OOgle, 




IT BE ^YKT^JSJU^MM. fsx^ 

»ctugnmt»^€ilJir«n>. His msdiili \tx\a 

bftfti^.et qoftiin re ougiAeriutn 

<iifi< Vai) ibli-" cli* 

IteD polymaliMMiliit 

QuxA ac iogfiiui aotam autumant. 

iitra.liririttMdct(^ 






»■*■ 




^idMM Mdribcada^ Philofopho mora« 

^^^^ « ^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^^^BBBW^WP •^^^^^^^^^^■^•••■^■■^^••^i^^B ^H^P^H^^B 










II 



ptrtemqiuudanrhiAoriiecbntexerc. Oe- 




tftundert tencotur. IitriscooTultoruni 




turt 



Digitized by Google 



IDd -^^ NICOLAI KLIMII - 



driitfbnes : ttattlifoU hi font, qtii 4tiMiet(v 
rioi-Mxtarte dkcodi ik expeiiri oOgunturi 
cum ibU- £Ltit , 4]uibusjuiec exercitia inpo* 
fte^umprodltwit^ ac adobeimda aduoca* 
ieMun QMaiieniy ^quae ia yi 4iceiidi coi^ 
iUiot, idoaeos^pddeat Hinc, cumoar^ 
rak«m j'CUfiifia i^d nos (pecimina act* 
datMica ia fe oratorla-Heri , i(hid ioAitii- 
tuoa palatn improbaotas: omnes, aie-' 
bant< opiiiocs in (iiendis calceis exemola 
exMbflceot, pt aw iyi c ^leciiiuaa cruda at« 
^ue iocQodita fbrey^ac iblos iutores prae- 
mia et coronas amertturos. Mentk>n6n» 
lantttoi fed aitia oratotfae^ de ^ilputatkKi 
likis oil aufus dicere, . cum oaedem luc 
inter Ipe<!lacula ludicra numerentur. Do* 
^rca^ublici, quae vcilaa mouku fuafii- 
que funt, noo Teuere , nooio^ierioftprae- 
cipiunt , vti Philolbphis noftris mos , led* 
lefUuoa deledahilesque apdogos ooaw 
meoci, tea lalubriter aaimaduerias, cuin 
audiendi quadam iliecebra inculcant 

Mhtim eft, <piaBta grauitatt quanto^ 
que deccMre adus academici oelebreatuTy 
•2 promotiones hie procedant Nam cau» 
tialumma adhtbferi ibiet, ne quid ill a6H« 

knc anaA^muiifi deDKeheodatuCk Ouod r iGtS 



Digitized by Google 



,exhiberequeat{ qutpfi* tKUtioMotv Irttus 
lesobemiadiMn «i w »iU i'p<runi decentit 
ac promotiofiesio iieAi?0,orbe odebcantury 
i4U« gniuis caufii cflial^iarpctui filcntii . ; 




^mna/ui« vbi ibUokodole^us hihetu/cid^ 
Sr»innini<n*io wgim tilfpi ni qucity ({uta^ 
aim ik ILbpditt ^^.i^d^ qiusqiML ikfattbiiv 
aut in<|ii»Aiidugeatr»-Cp«iiiiiiaxiaiepQlft 

gyfociiiii mdifliMBMi idq>e^ , coiniD|iko» 
DCS hibebam quatntw^Miiienes fummi ikr 
cadotmMliMt qmrnmrntm mailUiiMl 

^iwii^tf«<ai rg QQiiiiiir >alifia ScDaaoaii se« 

neris ia.opiBciis attiqbus manuariis; 

indoles, nulla £Qcti$> aMt Xbois ratione ba- 







taftioio- 



Digitized by Google 



teAimonia' vi^euique d^nt fttSiiiarhinxm 
woderMowfr^ai qc«iiiipeirn0i0b|lfhrafMk 

nUA^i TeAitnotii» htec liacdWKlldmdi* 
duni ^4lbsqu& -Atidid pttriinai data cen- 

<ana^J^qfMiii«l»<liN)i«' iniy VMereeu^, 
cwikiMitimotaum^ quod ego a SettMnarto 
^ebaup obtinvtctittiy ftultun),ablurdumat^ 
qu«niaiqu4ti»^aiMteriai.i * - .« 
•<>iqN[eiiuiuhkif^nnktitur Ubios f^ribeie, 
^BtocjuBin tricdinvurn annum 'irb{>leueHj^ 

cMca pauca , iedi^iti^a ac befib digefti 
Atipitt^iii ItMedipjNiidfliim ' ifiiie cum 

iBfisf ttioof puhei^irisquifiquQ vel fexdA& 
fctts^iies fctipClfftfn', nemini id detege* 

c.;.' .O.SAti8.iM)G4e'g^alis indole', d^ Religi* 
one^ TPolicia «t' L^teris diduni. Refiant 

iMtiUioria/ memorifMbk ' - [- 
•o^iSi^rborarbbrenim dueHum prouocat^ 
^mRioMiiii'ii {MffMcattm iot^dtitf tff^ 
monioi viu'$ iubettir '4a£tiper taaquamini« 
j&ns Tub tutelaviMli&, quoniam affefUbus 
«Dpe«tre.iMfeit;' ';MkW ac «tHl(l adis vbi 
fiouocati^acsttiutaodi'aotie iMque iodi-' 

'•OiuiU'i cut . 



uiymzed by 



via licroiii aoimf^^ cealeiitur^ nuutlme ia 
ieplenmofie' ndfW^; qui- dingi^aii' hOle 

tioaes iattr Cf«e(»s^^Romafio8 
■ttiquiores gentes pUi^e fuerint ighotae. ' 
' mttm f d w rili f pwjiAHWMi Hlud aoiiti. 
tiil^' Liriyntium oomiiia oceuhi intaeiit 
iiuiidbus, et lites non in locis^ vbi runt 
flMMy ^M^pMHMF^'MiAfld iMidfiotcs pra^ 
uinciM riiiHr<it^il«#* •Klfgitntur. -Mirofi 
adco 'Miruetudioii ratio hted ^ • Do. 
Mil i^ltaMH^iMiiiiit 'jihii'D^iirtittftrtifr. 
mkytotnuufk ^ wt'Audio partium ibripL 
Igitur eiusfriodi tentationibus j^buiam iH 

fiq«e %BOCcfitiir a^r et reus finuil-cuia 
t^mi^/praediis'ie fuiidis, quae in diic& 

f iiiiimtii iiiiiig fngiiiiitiiT^fiitofc'Vtw. 

liiluPHncipis, mftfuoturcitni notjsqutbuso 

Ai^^m fffitfimei' rem p^jflimr^ 
tuete ieiety virgeiitit et aSiotiem %wenu B, 

iitoidbAMi«*M>i<y ' foid Utidiufii- part^ 
urn aut alia imtaroenta efficere in iudt- 



Digitized by 



09 .MvUICOI^A^^LIMIJ I I 

mram. rcitpeffhi. Soli Priiicipa» «4 iam* 

4i<^l.um np^ veoiuqt . ; ^tim vero ac vi^ 
«^ dfifieciat-, fcciiftiores public! fitie 

l>i)nt. ^ in Senatu tunc maxipie iVp<|ueati 
«^ extjai^^i Friiipipis.id eaamtn Tocan- 
titf • iflM'iB5Wm lfentiutf ii fr itiir niin iwn 

diftioguitim Chtmi&SKS, vera, hi: £ere 

' T ax.;b SA b hi tbs, m nmo c rio 

ydibu$r$u9 qiOQimfpnU ^^oaorum-iart 

Dem ia iu^ vocari noa .poflfe ab$<^ qaptu 
4c, tacbis^.^, 4tmw4t> cHsm M 
4?bcrlcJ)e4j«nMam afipsjrpetuam vwerar 
Ippmeip, qua respublicae maxime Aar^Ibr 
IcQt: Cjuna.priiidf^.vaiio obku-^^ui^iia- 
fculutn iilud, quo ifopetaatiUujs obtSridi 
fimt iubdtti , ac proinde fui quod^mmo* 

douuis%aMuUb^.«gfrep9fli9. !jlia,i«r 
luberriDOO J2^« ^U4inuift Vltlde fiffiK^fi* 
• • * initio 

I 

Digmzca by 'oOO^i 



maieflati fummi imp6i^ii nKcM^ahitur/i^ 

I^^A ^iniiMiiii^i^iiyi^hiitotrifciMt 

dati, toddem viuentibtis ad virtutetb'rufi^ 

l%rot <|MdringMiiog «Qiiesv dtios fianiuHi 
pnncipes fuiflc, qui innmurrt thspiadlereni^ 

flttieruere, prout monftrattf epigNRnmatii 
irtiufliifaipMiMi— <Hii# 'i dli tw ii 
fiMi» t«da,et ateMpofifr iaiuria'iiHiii^ 
iient. Chander Afinlfo^/y, qui dia* 

in Cimilia pruioi|dift4u^uai ckCy vt AkU 
cdTor deftm^i PHiicipis, vfta cufh duisdcni 













I 






■ « 


f 





ob ingraias eiusmodi fententias 
r iiitM«llillil|lliinM fiiit ad 

4eiiti*, i'ufHtiai ef filoderationenotaai, do* 





- dm WW iinin.ftincipuin «k«r clift^ 

i^ere hM^'tootatus fuerit-, cau(a baec 

qui* 

U dem 




Digitized by Google 



114 NICOLAI KLIMII , 

dem funt fotuani^ nemini tamen belluni 
iofeniot, led iUatum iiMtiler pfopiiifinr r 
His mediis effedum eA, vt arbitri fiaat- 
inter alios beiligerantes , variique huius. 
globi popuU iialfaie ac pacififr geotis iuK 
perio ie ^onte fiibieceriot. At Princeps 
Mkleta , auidus proferendi fines Princi* 
patus, vieiMS beUo idortiis , eocckm 
brcui fuh^t At, quantumgens fotuoM. 
hac deuictae gentis accefBone creuit , tta^ 
turn dorimf nti pada eft, imoce viciiMK 
ruuiy in terrorem ac inuidiam verlb. £t 
ingens ifta exiftimatio iuftidae et aequi- 
tatis, qua ibla ciaueiaat ac flcteraot rea> 
'totuauae y ex eo tempore nutare coepit. 
Hinc totuanij vt beneuolentiam alianim 
geotiumiiU nitfiificoMBiiiiiieiit, de^^ 
Principis memoriam hac nota aifecerunt.. 
Quacnam veto noxa fuerit alterius Prin-- 
eipis, hoc chandere notati, noa confiat. 

Do^res publici funt ii , qui tertiaoi 
aecaiem attigmint Vt explicatius hoa 
fiat, nntandiiin eft, vitam wrbonioi ia i 
tres daHes deicribi. Prima aetas earuin^ 
eft, quae in rebus publicis erudiuntur. 
Ia iecunda aetate ea , quae didiceruf^- 
publicc eatecceot; In tcrtia .vero j^tate, 

miioe* 

\ 

Digmzca by LiOO^l*- 



fl 

inftrauot Hine MM> piibliot docefuU? 

Imm Mw^fff flfii sdflBftBiAMCioBftnnuii 

l>.i^^ar^m confenuerk, cum .nemo Co^ 

Ma firaeoipii'dtftt oMnMor, ntfi"^ 
tK ii<it fifnim i—liwifnriiMiii • • ).vh 
Si quis ttuyinidinc vitae de^unatus^ 
iMMieftiini «e J ri p i iMa ei >^l ii liw if > confafca 

iiiBnteatU prolMt .turpjUiuiu «utoris coata* 
gio MmmAmv) «k idbetor decretuhi: 
«B via inaiiiaM •jumbim fifaas. fi^ hona> 

maaet^ lucpis ttUor mutatur. uit 
. hi artifki ^nnliginiiri didbd, inform 

^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^^^^^^B ^^^^^^^^^^ ^^B^H^^B^^^^^^^^^^" ^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^H^^^^^^^^^^^^^^^^P^^^^^^HV^^^^^V^^B^^I ^ 

bus , in primift vpro de dlfioua et attributis. 

culires vfntiUn4y pcc^oofire. Dicunt. 
fmmmij infioaMDda, qoae ex eiusmodit 
JitibiK aifisiiiiluf *.MnBacajti do^ cunii 
prooeiitf » ^uae teda atque aibores pro*, 
iknumt, M Bmui. pwwimnt a&en, iin» 
fladiiiBKiuA.jM liiiiiiiiHMMiiiliniii Duure*. 
kat Cuc piufiiis itfbouit dies £ei)os»- 
cp6 haro gfl , iwotio torpeat arboreum 

Ha' labere 



Digitized 



\ ; 



^(S • - NICOLAI KLIMII I 

lihhfr'noo.aiinaB, quftm-fliiiipcis ievpMK 

qjtoiiMbiitcflcji^UuaiJDci. • : > 
/. . , Studium poeticuiu £d^de.taatuiD cx« 
Mlitur, UaM:9iiiicipetii8 Ihc aan pliiK^ 
drl^HifHS £i££oialia. At fiodis ikbt^riM 
nea fola iliUi'ubUautUe diiiiert a didione; 
fi»liili. Hiae tm^piMi pnnile qiiippiaai 

mis Aoftris narrabara. 

later ItaAomJtaMAMirfiM^ 
fiadSiQEfis bom igw/his dicuiituct. . HomiB oft^ 
ouram agercy ne vitiliginibus ac rebusb 
nihili oconpBOtHr ioucDuiiif -Ariiiii , nit 
ibriiita tiMmi4 triiiiilii AO-olfibtti iaDOri& 

qucuQum kdio guftumdeprauat, in lucem. 
prodcatit; et vt e libeis ioipriniendic 4m< 

aoaunu»: 

oem iuat. ■ £t huac Xoium in fiuem i n (lU. 
tuao fiint venfurae ac reaifiones libtCK 
num aUiec4cia;ocbeiio^, vbiaceiU 
Ibribus optimae ^otae Ubri ob id iblumi 
iiipprimi iblent, quod a regnante quidunr 
oyinione, ^eadoptm €^dtm kAjuendi* 
fermula, pauUtm deEedaat , «ut quod, 
ykia mortalium falfe aut candide perftriu-t 







M 





fiti icripta iiuu«oloris^caitetee oc^ant;.^ 

.. i. At, 



UiyiLized by Google 



I T BJL^l^EXERRAJ^VM. »^ 



tcrminis geodtai iSk toamet6iamiifai* 
tkms imff nMnrWj^ibn ■omiMnnuait tii* 
iririrs ac plebei faporis ics^nt Hiae 
MlinBl ^m^t4mt^dm^y m<i iimiiiopolia 

Moiou (X- e.) bibliodiecaruffl f)urgat<^ 
Nftav, iVvlntiiDMliiaikiiAn^fliriRaBn ift.lHjfc 

^BB^^^^H^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^^^^^ ^^■^•^^ ^^^^^^^^^^^^^^p^V^^^^ ^^^^^ ^P^^^P^H^^n^^^B^V 

^uoimnis fmA^ ita ceafores iAi , e»h 
flrfii» ^immMWuiiilhun liabttD,.loFde8 
fciii^fijiBi— i^aiiii|icliMiii(ir., <niii 
cft'libconuB- tduUlium , > qui guAuoi-dek 
fratete 4uMii^^4MicMMj'Mfafc ouseuitR 
Hcit qimi fcili—iiM fiiimftiiigcs , ii id 

inftitutum in oibe nodro obtinefet? 

* MmMm m »kadanda eft cura eoram. 



DoiiQamm fe^iMMi^4 ufquirunt. 
Mni ncuf ii/fiMu Ihii&filuhr aures vel 



okiMtt, fii|MRiliofi^aiit remiffione auC 
cootni£Uooe, ex inocftitU, ex hilaritate, 
c> fifb , cz locutione , ex reticentia et ez 
£flHilik»*«bw*fiMiie ladBciinf, quid 





irufe; 'ex oculorutn 



H3 



aptui 



Digitized 



ii8 ' NICOLAI KLIMII . i 
aptum cuique, et quid a naturi ,di£* 

Ci^Ct* "'* I 

Sed vt iam ad me ipfiun redeam. Pa» 
mm iucunde tempus tnnsmiii cum para* 
doads his larbon^iia, quikis oonttmptirf 



ac deriTui ccaoi ob imputatum mibi praei 
cox ingenium. Et aegre ferebam diifteu 
aia, coiioiaiaemflMooiue6b: nam 
Skabba, id eft, praecoc^iA aut pracmatu* 
mm me nominabant. Maxime vera do* 
iebam,.likiii^ oie indioiaB- iiBcri * lo» 
trice mea, quae , quamuis cs iftfima plehit 
iaece efTet, miiera fcilicet et tri(4jolans 
tilia, odioio tamcii .iOo tiliilDt,flM'-. :rt 
i . • uotare noa dubitauiL* , :.. .'t 



* 



• 



I 

• 




CAP. 



uigiiized by Google 



ITBR SVBTERRAK£VM. lip 
"CAP VT a. 

ITER KLIMII CIRCA 

PLANBTAM^AZAR. 

yoacro 4C Uteris publicis onert- 

•wnl(nfti IP fiinii imiigni miifMrriti * Hims 

^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^ ■■^■■i^^^^^^pi^^^ ^W^^^P^^^W^^^W^^ ^» ^m^m^^m 

«liis fuper alUs .precaticnibus a fereniifi? 

liMs^ jaiimis Mula hnnnfitkig fii«nl am^ 
bicDs. Scd rqi^Uam iqnper tuli, cum 

, quaeque 
ioiosido^ 
ktttmiL NeccfTe igiturefTo 
wH Mfci ftmi coMatopen. 
^UMKp rinnrn ■yqf mwito ad maioin 
^ima taihi AeaKWi 
Mi Mkis: 

^uemque fitQ awM 4( fedefas 

H 4 . £ (afiti 







• 














1 



















Digitized by 



I 



> E cfielfi mff/um defctttdit yvZB^ ^eecvroik, 
Figen.lum ac memori traBandum peBttre - 
Iteratae hae repuUae ad audax et de- 
^eratum cpuiiUum nic adcgeruot* 
nabar ex eo tempore aliquid noiu commi- 
nifci, quo praeilantiaiu iiidolis pateface- 
|-pm, et macujlapi, qua aotatus eram, di- 
luerem. Integrum fere .apnutn in Ugibus 
«fc conruetudiaibus bMiiK li^rindpaUis iiip 
MeAifi^idis onijae ft ^diuui (tgiuaaw » 4^ 
riculum fadi^rus > an vitia quaepiwn ro> 
fjoroMCipgeia |>ot<a^u« , itucm de(b«gecM 
Meditatioue^ Jl^eas apnciut duoip JCtti^iaib 
quern arda familiaritate icoiDplexus eram, 
%t quocum ieria et iocos 4iilcerB cofldfuch 
mrfm- IllpquidemQQOM»eatajnesnpn 

4^ane abTurda iudicabat , fed an reipubli- 
iiuic .YtiUi £oseo|,.v4|Ue diibitdbil' 
^/Te reforqpiatQir)$o£^QiM)i, fifbat, ili^um 
JtK indolem regionis reforinandae oculi^ 
^iikffe i tiaoi ■ead^m res pro diuerii9 ^rf i* 
rum ing^uiis diuerib$ qoatrariAS.«;^d* 
i<ilus prod Licit, vcluti idem medicaaieiv> 
ilU0i, quod voi corpori piodeAi aliis 
noxium depreheaditur. fk)cuit ^rra^ 
quanto me'^ericulo exponerem v ^leam 
haac rubeoado, comitia de capite meo 
^ . habca- 

Digitized by Coogl^ 




^^^^^^^^^^^w ^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^j^'^^^^^^^Bp^^^^^ t ^^^^B^w ^ ^Hp i^^ 

iujSy ac patieater dfainceps. c^f 

riiCflflltaiHJS iflttiClilk 

niil'i nr tiMiri^riiMiAriiiiniti ^nMr 
in itiperit)us meis flnnotaueraoi i;;U4)([^ 
•o^ qftto pBiMMMy? flyioi|itrfewrtiisytfl<» 

iMun. Quaatuffi hoc opus Sereniud^e 

Aliam cga iucnhfafymnm meanim.'.ffie(^ 

vyiMiMAjtasi^ cum 

H5 At, 









Digitized by Google 



I 



' ' HICOL Al leUMfl * ^ 

<At ; •' oulB -fifiuii' neutnim auidji&iiiiit 

irdem, ac praemia poll reditum a beni* 
•gnrflimo' Principe Jfperarem , haud prorfus 
teniCttsofieMni maaai addisi. 

^ Globus Plajoetae Nazar , quamuis cicw 
<eul<tu - vix ducenta milliaria germanica 
^ompiaAituf , taUb laiiiea fpaiiofiia 
tardkatim incefTus incoUs videtur. Hiae 
iubt6rraneis hifee adhuc pleraeque r^o* 
ves oMttiMe voo 'Vaaiotioiies iiat ioco* 
goitacL i • Nam cukus Fotuano bioimii ipft* 
tiuitt lion fufficeret , orbem hunc pedibus 
•cneafiiio. Mihi veto ob pedum paoiii* 
cit^eiA vnus meofis iat erat. Quod veio 
maxime me anxium habuit, erat ea, 
^iqaaoi' imagioibar , linguanim rtiuerfitm 
6ed animum mihi addiderunt noonuUi^ 
qui totius Planetae incolas , licet moribus 
4niif6'4liicorde8, eadem-tamca dialedo vti 
teftabanturj porroiotumarboreum^nus 
^nnoxiom , Ibciabile et beneficimi ciTe, 
•ideor^- vt absque vUo difirriniiaft iotani 
huius globi fuperfidem perrepttcem. His 
-dicflis calcaria addita iiint iponte oucrenti, 
inidoywmwifis Pqaibitincri me dabam. 

Quae fcquuntur ftupeoda adeo fuat, 
vt ad A(fiioiies pocticas aut meros ingenii 

r lulus 

I 

Digmzca by Google 




IT£]l.SVBT£RIlAN£ VM. .j^ 

krftis referri qucanty maxime cum diuerv 
€ti» iftwwiyotiiBfc M HiMii'iiiii, ginniifc 
attoeroJMKcxpertus fum^ ne inter i^ntes 
^uidcm a /e inuicem diffitii&mas, et Tub 

Tmmfwn eft, pkosque huiusgiobi geq* 
CCS per freta ac maria dirimi , ac fpecicm 

Mihi|Biagi pMabafe^lmiiii 

^^^^BWI^^^^^^ V^^BH^^^^^^^^ ^^B^^^^^^^^^^^ ^^^^W^^B^V^^^^^^^^^^^^^^^^^^P^v ^^^^^ 

portitores, qui ad ripas excubaiit«! ibi(»i 

i-ififc iMtW' indigciaae. .vix 
.prfcs rrtia. liimtes patriae profcrunt, 

•fUtur,4iibito WMiti foWmty.vtpnte.alifr 
nifcAidiai m p a Ueutcs. Hinc qiiot^ieDtes^ 

^iit^^aiiuB^^HMi^^^Hitti^aaiaifeui^a^iKaraavui^ijcUKMBVB^^a 
natura,quaiiiio<3icaotagrorum ac gld>aruni 

^%^lHiMMH , fruguflb •^M. 

proiadc 









depcebfiodb ia 
Qoftro ocbe iodole, moribus, Audiis, co* 

• Hsr wiiidni4eii!iter 

motae. 




Digiti^ by 



»»4 NICOLAI KLIMIITX 

0 

taottt. Naofr, cum- ioM-^italiisit fildlk 
i^uaqup «adem £m.eft, nifi quodivoi tCB» 
xa slia fit ieracioc , ac iruguiu > hccharuia 
•c aquae eadmiliiKan ^ totheieroseinea 
amimanria pcoduci aaqueu&t y quoti iaiioc 
globo fubterraneo naicuntur ^ ivbi cuuitf 
tenmffm peoiiiisri»-^UaK.". . 'Alitiiigo> 
•nis. iumi quidem itioeda .et /eoflMDescM^ 
ied habitationis non canccduotur, ne&ob 
4cifninm dioorfiiS' adca ti<fiK-- oppootis nth 

4iiras ^ooncedii iwtfimrn ..Uiaf;»|Mcegnm 
omnes, ^ initiaere9ccurrunt^iaqt \ufl^ 

^uae.|viaGiftcui:i^M«ii0 ftattfltrnfipfi^ 
ciusdem fere indolisiiuit: iacolae jearun* 
ileiagmuia <4ini bdla feffeniiiki&iiti P9- 
. «MMi^:aai]i v£rati^d«miiut i9ediJB.riiflt 
iixa^i&y iut doautae.iUb maaiii6iii..eoip 
iWMgci k i naii a U oat\acquicfeuafc r :tm 
•ietfWiogiaati, quodaekain ^ofauobiki^ 
iretOy noui vifuntur orbes , noua et ifiu^ 
tt '^MriM/utt/ ainMdi& • Id feloA edmiM*- 
#a-luibcat cumhocfHiiiicipacu , quodjau^ 
£lde totiu& globi cceaturac rationalesjurbo 
4«9 fiaty et eadem fere dkletllQ vtancur; 
iitiio:au)leftui»iiancA iter^ io pniBfiy cum 
«b ivequeotiaia-inerGatofutiittit Jtrifuorum 
. ■ j.ii pef 



0 



Digitized by 



ITEK SVBTEMANWJVt 



per ^uitniiiMBeudtMiin^ aiTueti fiat. 




fartiiMi 4am , n» ii^fequend flarratione 
niiii^imnff ■ witiiiiti oh rittfiiiiir 

LonguiB foret, oca operaeeft, figillat^ 
t> t aoMrii iM m^iamu iitekpa^ 
omou, qiu» in hoc. iuaete.inibi.oblatft 
fimt, perieoui; ddceibere tantum lubet 




m quamok 

marihttf » at indole noo pauca ad&o ioixw 
ac fhipeoda deprthendi , vt globus 






;enus humanitate , iu* 

panim.dtft' 
iun, fkihua vcn, iqgcniia.cai|K>cis^[iia 
ai t o d ift o wb rcy vt quaeuis pco^i^ 

vappaauHBii: •> 
ffOuiocia-^^MM^, quaepuiiMLvU 
turn regio eft , nulU corporis infir* 

omocfl vfqa^id cw i tiOT in valetudiaeio. 
offenft yiuimt Hinc vilae mihi fuat 

i ftt l itiflin Hif * -MLfthBh 




Digitized by 



ia6 : NICOLA! KLIMn-' T 

iofigmter iriitfmiffe, aoioMdaaftL Hun: 
eiuB inter huius pcouiocUe iacoLis naai- 

netn viderim triAem., ita nemiuem iimuL 
coftuwuom, nediCMn kMum, ooaipwi-r 
Nam vti coeliicceaittte ac accis teinperiey 
non niii turbida ac nubila prius cxfttdp 
nficinun ittarbonsliMjfciieiiMemiloa 
percipiuiit, quia p^reoois ac ik» inter- 
ruptione dl, ianosque fe non feutiuot,. 
quoaiam morboa jgnoint Vittm igttur: 
tfg/Mt in pcrpetua iaaUate, at HuuU iaper- 
pctuo tepore : perpetua eoim bona langue- 
A«Mi» fntkititr ' tt foli mwhmwL* viiiiiBl> 

quorum fiumes voiuptatis aGoribusooodi-. 
uotur. Teilari poilum, in nulla gente^ 
noits fluiiiskpidoS) ooBuerfinioiiainiiui*. ' 
gis irigidam et iniiCBHftam me deprebeo* 
difle. Innoxia iaoe geos eft, fed ea, quae, 
aec MDOiey awe odio digna; aulli-, 
us o&uiik mciimda, et iiumu».jSauor cxn; 
^cdandus : et vt paucis dicani : nihil hie, 
quod dirpUont, nihil tiam, quod pUoe-: 
at, ceperies. Porro> cum perpetuumiftud. 
corporis benetici urn mortis iniaginem nun* . 
qnamoculis fiftat, nuUamquc miientio* 
aem ei^ afflidus et laboraotes alios mo-, 
ueats itaaimis fecure 4c fqgide absque 
' ' zek> 



Digmzca by LiOO^l 



1T£R SYBTERKANEVM. lagi 

selo et mUericordia . totum vitae tempus 
tOMigvafe- -QiiDOMO i Ib ilia gente mil- 
iun flictiiii* iniff'i iym* su£ttioot» 

dine vdlij^iuin jpparct Nam cum mor- 
bi oMMiliiHieiii nobia repradeoteot, id 
bone mofifiifliim oos quoque acuuotV'M 
quifi in procindla itiaeris paratos ftare iu- 
liattl «Mi MiitfMilMK''<iiiM-4#^at; 
iifflidomm £auil mi&rad <k>oeat» Uimi 
iacile mihi ecat difceraere, quantum mor^ 
hi et pflrieiri»0OrtiMi^petidia6.iMiili« 
ttcis cjuraitia nofr ducMt, afii»^^|uaDi. ia#. 
iufte {uccenfeamus Creator! , quoaiam ad: 
€nmwmA virt— r ifiliilinimi', qittei»jE 
Idhict tMDca tt.vtiles- nobis funt lilo*: 
caodoB tamen iffaid. eft , has ■ Quercus,- 

elTc ezpofitas. Hinc fbli huius rcgionls 

dumiudico. * t 

ttouioeiM luilact quae cognomina- 
tur h^0attai id e^^. beau, nomini re-< 

Oipniaibi/pon-, 




• a 



Digitized by 



128 ^ *'NICOlai:klimii • * 

• fhtmna um la&iiy Um ftamina NeBarU 

■ Flaua^ de viridi JUlkbottt. tike- mella : . 
Iffa qmcpii intmutni rafiroque intoBay 

- Saucia vonuribut fir ft dabat omuia 

.! teUus, . , ••• 

JU laAffMihoc bcncfanim oob «Mis £cU« 
ciores reddit iucolas. Nam cum nuUo ad*, 
^dum pmandtun opus fit labore, otiovfi 
d«fidi*spkcique tpcpeotts, perpctais vo> * 
aumic jpocbis. . Hinc pauci liuit/ quos 
ikM pnenntufa mors abripit , vcffldibus 
ioUott ac {Mitredine fioiMptos. Macaaam 
non minus amplam meditatioaibus phiio- 
ibphicis' itiggeiHt natiira huius terrae, pa* 
iaitque e genfeis <Mindiiioiic cc forte, ksr« 
uos et opecarios quodaounodo feliciores 
dfe iHis, qai de vidu nunquam foiiciti, 
defidiaeiac vobptati indonniuiit • 

Hmft ingmarefcum ^uke fme Jm ft* 

titae, - 

, Ilbifique pedes miofm ferre recufant 

''' Corfus - . - . . 
Hinc tot praua coniilia^ dofperati cona*^ 
tus, violentae mortes. "Kam affluentia. 
ilia, in qua viuuot, offlaein guftus ac vo- 

• luptatis 

Digitized by GoO^Ie 



ITER SVBtVilllAmVM. la]^ 

lupittaft StaSm tripicat, MuliMiii ic 

fiiftidium vokuique affert. Ita r«gio ifla, 
* quam beaioruai domicilium imaginabar^ 
oMif iUeoian ledet quIm viift eft, oiil^ 
ratioae d^ior , quam iouidia. 
Hx cderare fvgm , terraque excedere. 

Proxima huic terrae eil regio di£la 
Mar dak , caiob incoiae funt eitfMre/fi , eiiis- 
dam oamca ctipofit lbnMi» i^' ieiis. vero 
ocularum diueifis figuris a fe inuicem 
diftinguuncnr. 'Quridam Imnina habent 
oMongt, quida»qBidcatariau^tiffiQUi 

alii patula, quae totam £ere jfrontem 
o ccu p U t nonoolli nafcuntur ctim biiiis^ 
alii cum tiiMa, aliigmii quaternis oculis* 
Sunt ctiaon, qui voo Ibio oculo gaudent; . 
Ibbofen dieafct 'foiyplfecini , nifi quod 
ocmIbiii ill in aatqUio habeant pofitum. 
Hiac, pro d ruerfis lipiioum figuris, in toti- 

den trttMis ddcrftaniur. 

NOMINA TRIBVVM 
HASC ev.NT: 

S) AT^ffinf* ad«ft eonun, qui lumiaa ha- a 
beat obloQ^y et quibus proinde cun- ■ 

Ai oWidt a^ipm cMonga. • I 

I a) T/tf- ^ 



Digitized by Google 



l30 NICOLAI KLIMll . i 



a) N'aquiri , quorum oculi quadratae fuot 
formae. 

9) TalMipiy cum ocuUsssumtis. 

4) laraku, cum binis oculis, quoruav 
alter altero paulo obliquior. 

5) Mebaitki, cumtciois. 

4S) Tarrafuki cum quaternis. 
7) Harramba, qu<munh|tiiiiiatoMni£roii« 
. tem perreptaot. 

Skadolkiy qui vnuin ia occipite ocu- 
. lum habeot 

Harum omnium nutnerofii&ma ac pra<^ 
inde potentiiliffla tribus eH Nagtroruiriy 
id eft, eorum, qui oculos obkMigos h*» 
bent, ac quibus proinde obieda apparent 
oblooga. Ex iAa tribu ibli reipublicae Re- 
dores, &nat(»csac(acerdotesddumQntur. 
Soli ad clauum iedent hi , et nemiaem ex 
alia tribu ad munerapublica admittunt, iiiil 
qui filtetur, tabulam<)oandam, ibli dt4i^ 
catam , et in loco editii&mo tempU poll* 
tarn, iibi etiam videri oblongam , eamque 
confeifionem iureiurando firmat. Sacm 
haec tabula praecipuum cultus Mardakauiy 
obie(flum clh Hiiic houeftiifimi ciues, 
quicrimineperiurii fe poUuere nolunt, ab 
.omni publico iionore remoti, perpetuis 

Iannis 



uiyiiized by GoogI 



finais «c ^ntknttiwabm «#apoiiuntur ; out 

quaiKjuam tcAentur , oculis Co fidem aU 
oom foA , q uewrt ii .littleB ibfupet 
ir, «t 4|Mod vuiufli'iiiturae eft , lo^ 

li eoruudem mftUtiae aut contumaciae im^ 

• FormuUi iunsituaiidiycui omDeS}4i4 
nuiocra ac honoresadmittend^ iubrcriberd 
•BDcntuT, ham£uecSk: -'•>•• 

Kaki numafca quibonfu uofiac JaekM 
m^imbrii Cafbani Crukkia Matiajkar Qifi" 
iri^c Kfu fmdtm - ' < 
. i. c Ego iutQ^iicrainrolistai>u}am„ 
mihi videri oUoogam, et poUiceor, in liAc ^ 
Q f knmm wtnc ad liiiflMiiii vHm faalicuniM 

Vraeftito hoc iureiurando, candidati 
jMMMiniiB hmty Alia tnkwm Nagjnrm 

coopfintun 

: PoAridie adociitus mei , dum per fcH 
fWBOiaofiK ambab, ftotiu quendain ad 
iiagSB dnktri f n"^^r^ comitante ingeo* 
ti cuprc/Toruni cttenia, et dictcria in no4 

te. Aofjatti mihi, quid rei 
fcipoadctuCy iiaereticum elTc, qui 
^■lam docuccat , tabulam iblis fibi qua* 

i,. ia caque pefti^Bni Apioio 
1 3 lie 




Digitized 



13a NICQLAJ KLLMII .1 

oe , poft cr«br4s admonitioues , pcrtiaacA 
ter perilitsiMt;'' .... • 

•! Hiac t(e(upium loiis, periculuca ikt 
ilurus, an orthodoxos habercoi ocutos, 
iogre0us» cum tabula iiJm iacn twihl 
quoque quadrata appareret , holpiti lueoi 
^tti ad aedilitatenivrbisnupereuefluserat, 
•d candideiiidiffahim, VcofiuidbiUe^ 
fpirio verba mea excepit, teAms, iibiet» 
iam quadratam videri, led neroini id de* 
tegere aufiiniy ne negotimn fiba fiwd&Mt 
. tribus regnatrix , ec muaere priuaret. . . 
J . . Tremens igitur ac tacitus vrbem reli* 
qui, verens, fie cnmeaoculocum tergo hat 
fxctuy salt odiofo haeretici tkulo notatusy 
ciim ignominia eiicerer. Nulla fane in- 
flituta horctdt oMgis, magisque bacbiM 
ct iniqua mihtfunt viia: ibia eaim vide* 
bam iimulatione , ib\o periurio, iter ad ha*, 
aores pandi. Hiiic rdbxin princt|MtiiiD 
totuanum^ quodes data fiut occa^o> 'ia 
barbaram iHam rempublicam biIem euo<4 
mai. At cum tunipero cuidam , mihi ad« 
modum familiari y pro more furens indii 
gnationem meam patefacerem , ita fari ex<* 
orliiseft ille: „ Nobis equidem ftulia at* 

que iniqua Nagiranm iniUtuta viddbuo* 

tur. 



Digitizca by LiOO^^ 



ITER SVBTERRASI^M. 13$ 
, tibi vero noa mirutn videbitur , fi^' 

lb iAam Inmkmm wiiminvtii imm fiiHij 
fins excffOMiurf ' ^ppe tfftrtn'mkai^ 

miniy in plerisque rcbuspublicis Europae'^. 

rtie ocuiorum ; fiue ntionis vidum, ia^' 
cjcteias ferro ac jgde grailaotur, teque,, 

kttfpublicis adno^ttin ialiitates iaudalTe.^ 
ImeUigebam tooz, quor/iim tenderet ^r* 

diiceili, ctcx«otaiipore|olerantiteper- 





11 











Phocipattti Itimal^ oituuum 
tifiunus ob diuldis, quibus abundat, ha> 
becnr. Htm ]MMer argendlbdinas, quft* 
nuD jnJ^pia eft capii, ex arena Huuioruitt 
ipgens vis auriquotaoois elidtur : marg^ri- 

OMm qootfae Melf ^paffim funt liittii.' 
Jk, ia ibiis opibusftitcitatemnon e0e po^ 
frtaoiy ecuntioii Iniius geotls examine di« 
Kain ^dot^tMie; tbt'fere fof^ 
ipfVtinacctTonarofCSyqui ia lucrum ia- 
ftiiti, «d perpetuain icriiituteo), aiaxitne 
lMp«4RK Wmm dimflid Qut 
twihitibw imnwincs iUnt, pro the- 
^' . 1 3 iauris 



Digitized by 



134 ^' KICOLAX .KJ^IMil : I 

pui^odibuS: ^orpprum u^iiift^Her iaceiceAUT 
^eat" ■'• • -, 

• r^> • ' ^ v-'ui 

r 'Nanfocer ajfiur4y.fratriii».fm^§gi^, 
... • • 'tiararqe% 

, Hm am dmu ^foirkfif/^it i»Wffff4i 
Vicla iacct piatoj, et wgo faedi- nify 

( ^^^^ * '* ' 

Hittc gens ifta , (juam inuidis oculis . into, 
.^tur yidni , conuniier«ipoem pp<iw% 
quam inuidiaih meretur. . Nam ^ tj lh 
fufpicio , diflademia , liuor , omniuroaJS i 

i^os perp{;i,up.obfidet,. aJtetqu^ alt^mm 
tanquam hoftera, bonis fuis infidianteaiji^ 
, tuf tur , ad^ , vt metus , foUcitudo , pei-i ' 
i^igiliuai, faciei pallor, iLt\i^as et mij^ 
fint fclicitatis iftius, quam iaaatprin, 
ci^atus Kimal, Hinc aoo absque mole» I 
2h, .. Kit 

I 

Digmzca by toOOgle 



ITER SVMTfiR&AN&VM. ij^ 

Ait nicni .rrj^lomm fengmtt ntmkt 
^uauis ieoiiit «c loco limitaoeo cauia«> 
itineris, ixMncn, patriam et ului cuHodibus 
intntm iodacwe cogebar, expofitumquc^ 
me viddMyn cuncflis vexatioaibus, 
qiui ill rcgione lulpicaci experiri fblent 
vilttMci. MooMiiiicc ttmi' lubet ignt»' 
uotauttk^ vude iul>teRaa^i ignis veoao 
perpctuis veluti fludibus euoluuatur. 

goftiqiMiM Miwifus 'ecam kanc priiwi-i 
pttum, quo iBolcAioreai jwUiun in tota 
nco idaere Cl|^rtus fum , curfum perie*^ 
yorcontin— twimiirin veviki. In gen- 
its vbiquc Ibdtbiks ac bene looratas, ied 
fimul valdc paradoxas, incidi. Maximam 
%giD nliaitiiiniiMi mondwutt ineolae petf<k 
cxi^ui regni jQmuboja^ quos naturar 
inuerib ordtue formauerat, adeo, vc, quo 
tatamioK quif atfatae iniiis £t, eo pro-^ 
101110^ ^ vnin|iiyf^or euadat, crefcant- 
que cum annis petubntia, lafciuia ac vi- 
lif, qam yuridtmittmcm aHhi Gomitad 
ibkat. Nemioi i||tur munus hie reipu* 
blicae coiumitt/tur, nifi annum quadragefii 
nmm impiwrrit: £ vero hunc 

•^Tii^in cicrflfrit, mikar pueri petulan* 
dsel^ • • 

1 4 



Digitized by 



^ MlCOLAl KLIMll T . 

. - - quern dura premit cuftodia tmtr 'ts, 
Videbam leiiio canos in plateis vrbis pa£> 
^ vituliotes, luidis pueriUbii$ tfOtJpiQni 
iallere, 

Aed{fi(0re cafas, ^lofiello adimgere mur. 

rtSi 

Ifudere far iwfar^ eqmtarc in arundia^ 

hnga. 

Videbam, eosdero apueris eoiaepe oofiu* 
ne reprehcadi, ac noaauaquani flagiis 
^omuin compelli. Viram confpexi de? 

. ^repitum, ia ioro palam turbioem ^^lio 
roujitciii , aut trocho ludciuem. . Idan 
olim vir iuerat omQium grauiiBmus, c\ 
magni ccHiTilii praefes. Inueriuiu hyiic 
prdiuem iu Texu tarn fequiori , (^mm vi* 
rilt deprebendf. Hinc iuucni vetulani 

. yxoremduceoti,£ttaAdUeoaisotuiQ8iuuc 
pmnes } id ^od e diametco oppoGtum 
til lis, quM apud nos vfu veniunt, vbi 
fenex iuueocuiam dudurus coroua tiiae^ 
pbuios jfenael habui duos deHoccatos ie* 
ties in foro digladiaotes. Miranti mCcAu 
turn ia iiU aetate feruorem , et cauiaia 
duelU x)uaer«nti, reipondetur, litem intev 

' cosdem eoatam e0e de meretrice, quam 

ia iupaoari ambo* iubagiaueraot. . Qui 

• iilud 



Digitized by Cqq^ 



lAyd Mihi niirahinf j fidfiifkiriiiiiii i ^^^^ 
•ocuudcoi vii^ Arcnue lacerand^^^.^ed 

uiini iwtiiiinfifl DttucxucftL ■JEadcm.-Mtt 
ipcra maoik dicebatur matrona ruTpcadiq 
Titan .fiouiUre, cuoi tepuUan tutilfot ab 
Mkiieicfioiulo . fiuius amoiei 

iaaeriMS iwariB iinwifiw ciiiiki leges 

Mg^t\it dc tutela, oeauoi boix>uim admi» 
aiHiatio coMiiiiHr^' «fi iofira-miaoK 40 
fit. f orio nffai kjgirima noa pea&ntar^ 
auae ab iis^ qui aoaos quadraginta exceU 

^^^^^^^^^^^^^^^^^B^^W^ ^^^^^^^^^1^ ^^^^^^^^^^^^ VBi^V^^^^ •^IP^^^^^'^^^^^^^^'^^^^' * ^w^^^WP ^^^^^^^^B^ ^^v^H^^a ^Mi^VB 

fubosdiQatioae^iiaec octant verba:. Seneg.^ 
ae vftmimaibmi fii t^SU Mttnter^moi. 
Uiac, qui ia ofiMiiffifiy paoio ante qua* 

dra^B^muiu annuin dimitti ibkt }. et ' 

trstmr^ tt arfji^yaff 4^ tiaela frc* 

• ' ^ ■• • Mty^ipinquos.iv.y:": > 
QiililMBit^n; nrtilttaifiiteMMcipihisfere, 
HiMtim.iii bae cepaae baerera^ vbi^ fi 
iamtniiimmihi iilivucviucrc coatingerety 
jufti rrjMCMfnrin cogeto. • .J' 

1 5 la 



Digitized by 



NICOLAIKLIMH. i< 

In reg^ooe dida CockUw coa^tudo 
obtinebat noa minus peruerfa , et ab Eu^ 
fopaeis muctoie difunaoda^ louorfiu hie 
onlo non naturae , led ioiis legibus ori« 
ginem debuit. Incolae terrae omaes iu- 
Diperiiiiat vtriusque ieinis: at ioli viri ad 
cidinaria, et ignobiies isbore&daomantur. 
Tempore belli militiae quidcm nomina 
dant, 'fiHL fupra (brtem miiitum gregario- 
rum.raro afceudunt, cum pauci admo^ 
dum fint, qui vexilUferi iiuntj cAque 
miuios ycxilUferi ihtoma digniCBS milita^ 
riSy ad quam asboi:. OMfculiua . arpirare 
queat. Mulieribus contra maximi pon-^ 
derisiiegotia, qua ciuilia, qua iacra, etini* 
iitaaa committuntur* Nuper deriieram 
quod in diflributione ofHcioruni 







1 





haecgens furere miiii viiaeil^ ct naturae 
penitus aduerfari. Capere fane non pot- 
eram iodolentiam .vkonini, qai-^ oum 
corporis viribus longe iint prafiilantiores, 
indignum adeo iugum fibi imponi pafli 
fiieriat^ ac tot faeoula ignomiitiani banc 
concoxerint Nam facile elTet^ iugum ex- 
cutere, modo vellent, autaudercnt neruos 

muliebri iiuic tyrannidi iocidere. At^ 

7 1 inue* 



Digitized by Googlj, 



ITER SVBTfiA^&^M^M. 

rtt, pro.toll^dA i(k ignoniinia aleam £uh^ 
MB f qiiifciH^miit, MMMMi iti «MU|i0<li^ 

lum yeto elTet texie(6,^i:po^ere,. pej^vuo 

^wileniv coriwi iw ritoyrthwcitis,,^ 

num genositd ignobiles lerreofrliboref 
ittQ& iiitroclujitis m4lxeo)£in)iiia$ yid^r^nl 

#ialaMMali^ .UxMiiMaMa.- .MoirtiQr flfi (Tllliailtli 

r- JHe ltttet argeat^n, vafa afpera ieri<9P • 

•t:T,-:" - . ' •-. tn» •.•titer) » a' 
Imwilitft^WMlff.gonjiiBiiriinis iiiuoiip^iDOT 

aliis 



Digitized by Google 



NICOLAI KLIMIl - . i 



aliis tcrris petukmtes ac ftlfce^" dantur 
mulieres , quae pro tnarced^ corpora pro* 
ilituunt , ac pudicitiatn ia propjitulo ha* 

bent ; liic adoletbcMuli ac vtiittDiftei vciu 
dtuit , eumque in fioem iupanaria coodiK 

cunt , quorum portae titulis ae fignis me* 
retriciis dignofcuntoi^ lidem eQin iiifirit 
audader ac palam quaeftus hos improbol 
agunt, in carceres abduc^li, flagfis in co* 
mitiis, nOB feeua'-ac ineratriee^ noflrae^ 
caeduotur. Coiitriiiiatroiiaeao¥ii^nes« 
hie absque vlla reprehenfione iacedentes, 
jjer -'vias Tiros cdBtempIaoMii* , imtant^ 
nklaat^ fibUant, veUicant, vocaot, mo« 
leflae funt, fores elogiorum carbonibus 
implent, venerea (lUK impane ia^ant, ac 
tanquam totidem m^eis 4uperbiuiit^ 
quemadmodum petulantes apud nos iuue- 
nes iadanter enumetare fblenff >^ qitm vir^ 
gimim aut matroaacum pudicitiam expu^ 
gnarint. Forro matronis ac virginibus 
Vide non vertittir , fi carmina amatoria 
ct munufcula offerant adoleicentuUs: hi 
vero frigus ac modeAiam (imulant, cum 
contra decorum Cit, vt adolclcens petitio- 
lii et deiiderio virgunculae ftatim' annuat; 
logeos eodem tempore erat motus ob 

filium 



Digitized by 



ITE^SVBTEiUlANEyM. 141 

« 

SUarn (cnMBit, cuius pudicidsm Viola* 
McratvifgA Mii» oh iftaA irinn<r paftai 
audiuit pueUa , audiebim , inter 
muiikare imicos immiis, in ius nioz 
vnffindia yireioMn, ct J ptoadmo CoOff 
filloriuad uuptias , ac reparationemiiono- 
ris damnandiMii die, in primis cum legi- 
. ti«M»trftinioniit linci poflct, innilpatat ' 
adimc vitae fuiSs iuuenfiai., quern ad 
amoret illickoa pellexerat virgo. Noa 
•uiiis iianiy diMB aoicc noipefos hos ver* 
ikbu y pcnirriam. iianc coofuetudinem 
pabm damntre. At egrefTus vrbe prae* 
cipua, aonmiliii.ipdicaui , coatra.niatu* 
ram hie a^y cuoiAiuEe vniueriali ct iuf« 
fragits omnium gentium conftct, ad ar^ 

dua ct flMMiMaaaA aegotia £>cmatuffi dia 
icxum violem. -irgfrehanr iii: confun^ 
dere ine confuetudinera et inAitutionem 
CMiMtiira, rai- Mfirmitatea iftae, quae 
ia idoi mnlicbfi notantur^ e ibla educa- 
tione deriucntur, id quod maximc patet 
e lapuUicae iiitimi jam ac ferma, vbi 
jg frill Hitkhri coiidcere videoeius 4^ir- 
tutes animique dotes , quas mares alibi 
ifca folia iiwiif MM Nam owlietca Oc/^ 

con* 



Digitized by Google 



!4) ■ NICOLAI KLI\yi : 

vin 

prdecoces et kxjuaces. Hinc, cum quid 
abiUrdi narratur, prouerbium lAud: viri* 
ks ejje nugas ; et , oom quid pnecifMlMitcff 
tut praeouiture adum elt , dicuAC i ncoUe : 
Dandam ejfe venuun impoteMiae vinli. At, 
his argUmends acquiefeere non potui; 
' ftatum huac peruerrum , deibnnom ao 
naturae plane aducriaiitem iudicaos. hi- 
digiiatio ifta, quam fiiftus hie muUebria 
animo imprdlerat , cauia arat iafblicia^ 
quod paulo poA reditum meum cepi, 
confiiii, quodque tot mihi moleftias pe<» 
peril 9 vt iiio loca dieeodum eht» . 

Inter fplendidiiTiina huius vrbis aedi« 
ficia erat gynaeceum regium, treceotis 
qua viris , qua adolefeeotibus ipeeioiiiii« 
inae formae iniliuclum. Hi ouines ale« 
issntur fumptibus r^inae, cuius del ici is 
iiileruiebant Cum audirem^ ibrmam 
corporis mci a nonnullis extolli , veritus^ 
ne in gynaeceum iftud a venatoribus ab« 
liperer^ itei .maturaui9 et 

- - - pedibus metus aildidit aids. 
i Huic priiicipatui vidua eft f c^o ]thi^ 
lofopbica^ lie dida ab incolis^ pliiloibpiuae 
ac iubtilibus fckntiis peoitus immerris« 

fla. 



Digitized by 



( 

0 

ITER SVBT£|l&^N£;VM J43 

fi^icabaiii iludio videndi tenam, qiuoi 
centrum omnium fcicntiarutn et veram 
Mttiiaiim iedem nibt Jfii^^iMni:.. ImagU 
nibtr oga igros et pcau, led contigumn 

• ac raris genmiantem floribus hortum^ ' 

Wix tm fm in hiw imiBiiie giadumicceie* 
nbifD, huras et tBonafiita in digitos mit^ 
tens. Semitae, per quas iter feci, lapi« 
dolae cnoCy ae.lbffis cauenusque impe* 
dttae, adco, vt iam per loca abrupta^ iaoi 
per coenola , iisque sd vmbilicum madl« 
diit , cum pooiibw cflinit defikutae t fitW 
cios ac iuteos trahecan pedes. Sed mo* 
leAiis his fortiter obnixus fum , fatis \ 
piarai, per afpoai iri folece ad - aftcai 
Uorae ipado cum his difficultatibus hida^ 
tus , obuium habui agricolam,, quern cp* 
flMter imrqifMaM intenogo, quaocum 
adhuc abefleoi a Mafcatua fiue Re^pLoae 
Philolbphica. Rdpoadet ille: Qt^rett- 

am law tM mtdit&ilio regionis verfarif, 
^ttonitus hoc re/ponfo : Qui Jit , dicebaaiy » 
9tmrm* /Hit pUofopkt babitma^ fpeeim 
bmrrtmmm fotmt kfifurum , quam cukac 
regMiif fratheat } RegefTit ille ; terrae 
M«ilwiteQidiofeio, quam priinuai 

tcmpus 



Digitized by GoogI 



144 KiCOLAI KLIMII 

tempus detur iQcolis , eiusmodi minutiii 
vacandL* Nunc, ait, Ibiis coeleAibus 
re|)us intentos omnes id agere^ vt iter 
qiioddani ad folem detegaut: Exculari 
proinde debere, fi agros ad tempus incuU 
tos leliaquaati haud enim facile eiTe^ 
flare £mul ac ibrbere. Intelligebam mox^ 
quo collinearet oratio verfuti villici; et 
iter periecutus, tandem ad metropolia 
Cafkam perueni. In portis ciuitatis pro 
euflodibus anferes confpexi , galliiias, 
aidos auium et aranearuin telas. Vrbis 
fdateis porci ac philoibphi pairiin inerra* 
bant; Ibla hi corporis^ forma di(lingue« 
baocur a porcis , caeteroquin ibrde ac 
illuuic iimile^ Pallia eiusdcm generis 
portabant omnes Philofbphi; fed, quis 
color iisdem^ diiccrnere nequibam, cum. 
puluere et luto elTcnt obfita. £orundem 
vnum, qucm meditationibus dcfixum, 
reda ad me tendere videbam , ita aiioquor : 
. Die , quaefo , quodnam nomen buic vrbi^ 
Magifter! Ille immobilis, inconniuens, 
taoquam ieceilu mentis atque anioii fa^o 
a corpore,, diu ilabatj tandem vero ad 
coeium oculos tollens, reipondet: Haud 
frocid a meridie funms. laeptum adea 

reipon* 



» 

uiyiiized by 



• 



ITER SVBTERRANSVAt 145 

itlpcNifiim Mfigncm *a6iiiii abemdonenr 
iadacaosy periual&t, melius eSc, parce Au-: 
dcre , quaon prac tiiuiia dodlriiu delirare. 
Vffcis mox interiora penetnui , vifurus, 
an pnctor Philoibphos, hooimes aut cre- 
atures citioaales, forte iauenireia. Forum 
wbis , quod valdtlpiriolafii erat, diuerfae 
oraahant AatuaeaGolumiiae, titulis atque 
inicriptioiiibus dlAincUe. His accede* 
bam, perienlnm fiidiirtis, ecqua forte 
cpignminaa l^^re poflem. Sed, dum 
in CO cooatu deiiido, tergum mihi iiica> 
lefisercacmadidnaafieri aniiiiadiiertel>ain; 
Hioc fctroipiciciiSy vt fontem calidi M- 
gokkii detegerem, confpicabar Philofb- 
pfanaa, poAerioia mei penrtingcnteni. 
Kam mfditatianiiMM abftra^s, iUtuam 
mecrcdidit, ad ^uun veficam exonerare 
folebat. Taoiae ego contomeliae impia- 
tiaoa, in ptiaus caaa piulafophuni iAum 
aibis infuper^e dentibus deridcre cerue- 
fcm, pauM rxcuffiffioia alapatn iiii appli- 
€UL Quo &do, rabie ille percitus, in 
capilios nicos inuafit, perquQ totum forum 
irodferanteni traxit At, cum iram Qtiari 
moa pofle vidercai, ftatum praeliantis 
fioiapoiiii^ par pari refer ens, adeo, vt ratio 

K accept! 



Digitized by Google 



1^6 NiCOLAI KLIMII 

accepti et expenfi inter nos quodaonnbda 
coauenir«t Tandem, poA acre certamen, 
cadimus ambo athlctae. Ad ipedaculum 
iAud accurrebaDt innunieri Philoibphi^ 
moreque furentium impetum facieotes, 
pugnis acfuAibusarticulatini cacfuni, ani« 
mamque propediem agentem, totum circt 
forum capillis raptarunt. Caedeado tan* 
dem feiE , licet non fatiati , fpatiolam 
domumme ducunt, et, cumo^ixis in 
ianuam pedibusobluclarer, meque ingrel^ 
furum fidentcr abnuercm , obdu(3:o me 
collo, ceuporcum mugientem , intro rapU 
UQt, ac ill medio pauimcnto iupinum 
ponunt. Turbata omnia et confufa ibi 
erant, ac talis mihi vifiis eft aedium fta« 
tuSy qualis apud nos elTe iolet circa termi« 
nos Michaelis aut Paichatis, vbi res mo«* 
biles, vaia ac vtenftlia, in nouam domum. 
transferenda , cgnfufe proiiciuntur. Coe* 
peram tunc fapientes noHri^ fupplicitet 
orare, vt irae modum imponerent, et ad 
miicricordiam le dcdi paterentur, docens, 
quam indccorjjni eflet philolbphiae et fa^*' 
pientiae cultoribus, more ferarum laeuire, 
et affeclibus, contra quos declamare fb^ 
lent ipfi, nimium indulgerc. At^furdis 

fabu- 



Digitized by Google 



ITER SVBTERRANbVM. 14^ 



iibalam nMnhdn. NamPhilorophusiffc^ 
qui tcfsum autd pcirminycrat, certamed 
integrabat, ac me miferum, quail incudemi 
tor ktibw caedeba t , vt videretur , non^ 
niii moctemeaplacari pofife. Didici tuac; 
nulbm irain philofbphica effe fortioreni| 
virtiituiiK{uc ccwiBTntitorcs longe ab ea« 
nindeoi culttiia abdie. 
- - • Nlec mm nunor ira rebuUit - 
fwStfc tB iff 9 lootttu estkftf flttnini 

medullas* ■ '\ 
Tandem domum intrarunt quatuor Philo- 
ibphi, quonini- fiUta fingularem iet^biit 
indicabaoL iidcm iaeuien(iu(ii minasy 
qua voce, qua roanibus, intcrpcilantes, 
Jbrfeem meam ariferari videbflntur: ac, 
poAquam cum caateris leorium locuti 
£jcrant, in aliam domum me traii^lule' 
tntt. Laetabar ego, praedonum me 
manibiK ereptuiiiyiii boneilos viros inci- 
dilTe , caufamque harum turbarum rogsn- 
tibas, faSt ezpofiiL €ubridebaat iili ad 
iabulam adeo lepidam, Uiceates, iolitum 
cfTc Philo(bphii, in £ovo ambulantibus, nd 
flaciiaa flaa mii^ cffe , ac verifimile ell'e, 
aggreflbroa meum, in meditationibus 
pbiio/bfiluGis defixuni, pro ilatua me 

k a ccpiffe. 



Digitized 



m8 NICOLAI KLIMII 

c;epifle. Dicebant porro^ eundem elTc 
inagni nominis AAronomum ^ caet^cos^ 
que, qui tanta rabic iu ic^pulas nieas 
uicrant^ Doclorcs elTe philolbphiae u)o^ 
ralis. In portu me iam eiTe credebshi, 
etomoispericuli iecurus, haec etalia uar* 
rantes cum voluptatc audicl^am. At, lu« 
fpicionem quandam mouebat foffmaemeae 
examiaatio nimis curioia: Porro quacftb- 
ones de vitae geiiere, ituieris caufa^et 
patria , toties iteratae , nec non fubiecutt 
iecreta murmura , iuihutis mali pradagia 
crant. Verum mens prae timore mih) 
paene excufia fuic , cam in cameram 
quandam auatoaiicam compiagererj ybi 
proiedam videbam horrendani oiriuo) cc 
cadaueram ftruem, quae foedo totam 
odore implebaut. Credebam mox latro* 
num ede cauernam: fed quae e parietibus 
fufpenfa erantinflrumentaanatomica, me- 
tum paulo diq[unuebant, cum exiode pa^ 
tcret, hoipitcm meum mcdicinae aut cfai* 
rurgiae operari. Poftquam femihorae 
ipatio in ergailulo hoc lolus torpueram, 
intrat matrona cura prandio, quod mihi 
parauerat Valde humana vidcbatur, at 
attente me afpiciens, per interualla iufpiria 

edidit« 



uiyiiized by 



ITER SVBTERRANEVM. 149^ 

^idit. Quaerenti mihi doloris caiiCatn. 
rei^ndet , ioAMis malii iittuni fufpiriai 
bate elicere: la booiftam eqmdem domum^ . 
ait, v€tnjiii nam maritus mew huius infulae 

dmmtnu , p»btiem timatu fby/iais efi , et- 
MediCMue Dodor^ emterique^ quos vidipg 
tius coUegae funt. At iidm infolltam cof* 
fms im formmmrm^ is&Aitrimty ma*' 
dttuam uiteriorem ac vifcera sua penittus 
exatninare , ii^Sionemque corporis facere^ 
vifiirij eccjiad mm iMegant, qw anatoimA 
ilhtfirari qiim. PalpitaotraianimuiuhaeQ 
verba percufTenmt. Edito igitur horren« 
4o damore: Qni^ inquatn, Dminal did 
ft^pu bom viri , qui honejii et mnocui hoim* • 
n'u 'cenircm Ji/uurc nan dubitant. Tunc 
Bli: 

vcmt i» mmem , quorum confediris 

arms : 

Th hone^ot vM ma4ifiiy qui mah anim 
wd ftdiuriy fok -mmmUe iOufir/ittdae fiu^ 
diOf boMc oferationem dareuerunr. Ad hoc 
itg cc d >a ai , nMlle-tm a lattonibiis dimitti^ 
quam ab jbooe/liiiiinis vicis diflecari, " 
iiioxque ad 2^ua nuitronac prouolutus, 
WBmmfdkm i^ertim tacrimis, interceflitv j 
acm iUaus iaiplonUMiin. Kefpoadet iUa> * 

K 3 //;;6r- 

Digitized by Go >^ 



ijo NICOLAI KLIMII : i 



Iptercejfto ma parum tibi frod^rit C0ito^a- 

Facultatis comlufum^ quodirreuocahile foled 
ejfe y at per aliud te medium morti fubducere^ 
conabcr. Hisdidis, manumepreheaTuoi^ 
per pfeudothyruDi eduxU ^ ac trepidaa« 
tern comitata eft vsque ad portam ciuita* 
tis. Tunc feruatrici meae val€di<^um% 
verbis cQnceptiiTiaiis ^ratuni aiiiaiui% 
vti par crat, exprimere conabar, at pro-i' 
pemiari incipieatein ioterpellans ^ fe noA^ 
abituramait, aotequam videret^me extr^t 
omne periculum conftitutuni > nieque non 
reludaatem comitari pergic Dum.vna 
ambulamus^ varii de Aatu huius re^ionis 
ieruntur fermones , et auide ego omni* 
audiebaai. At digreila eft tandem ad n«r<«' 
ratioiicm , quae parum grata auribus iiieiSi 
crat, cum cxinde coniicerera, pro prae- 
ftita illam opera pofcere nonnuUa, quaa 
moraliter impoilibilia miki eraot Naiq 
pathetice expofuit, miquaminhacrcgioiiq 
nutronaruni ibrtem, cum paedagogi hi 
philoibphici , Uteris peuitus iepulti^ ofH-^ 
^ia coniugalia prorfus negligant „PoA 
i^^fum^ aity iureiuraiido teftari, adumde 
nobis fore 3 aiii vnus et alter honeftuft 
^ac milericors adueaa mifcrias noftras 



Digitizca by 



ITER SVBT£R&ANfim 151 

iyUfiuaret, et inalis, quibus excrucia^j^ 
Aiur , mcdicas idcittideiii admoueret^ 

icopum, ad quern colUncabat. Gradum 
■ddcrccoepi: at firigus neam aeftuantis 
dcfidcnmB auziL JHioc, 

Guifimiptif freulfM » vioUntam truitjit ai 

jMtudenf^ mums , fofis furilmda . 

capillif 

iogratum anifflam mihi ohiecit At, cum . 
oilukiiiiiius tgfn ites perfequor , lacinianir 
togac Bieae apprehendens , obnitentem 
Ktiaere moU^ator. Hinc vi adhibita^ 
« m rt'**"^ matsQaae me edpui, et, cum. 
jnf yff^if celcritate praedantior efTem, 
t>reui extra coofpedum illius me proriput 
Quania tunc aim, accenia in me fuerii^ 
ex his verbis, quae, identidcm cuomui^ 
fciL Kakifpalakiy ie. ingrau cams, didici. 
Ac difisfia illuis Spaitaaa nobilitate coa« 
coad, Jactus, quod ex hac fapientum 
terra , cuius absqua horrore meminUTo 
aeoneo, iaiuus quodammodo eualiilem. , 
fioxima huic prouinciae eft Nakify, 
eognomiacmhabcosmrbcm, fiueingentcm 
vicum. dcquo ouilta diccre ne^co, cum 

- K 4 ■ maxi* 



Digitized by Google 



iS% • NICOLAl KLIMII ^ 

m 

maxima ) qua poter^m, feAinatione, re« 
giones, terrae philofophicae vicinas, trans* 
currcrcni) ad gentos, philolbphiae , ia 
priiuis vero anatomiae^ minus Audiofas^ 
properans. Tantus eniiti terror animuot 
inuaierat, vtquemuisin itioere obuium^ 
an Philoibphus ciTety iuterrogareai , ct 
cadauera et inHrumenta anatomica qiiie- 
fcentis atiimo diu oberrarent Incolae ?ici 
Nakir valde afiabiles mihi viii funt: nam 
obuius quisque officium non petenti ofFc^ 
rens y de honeftate iiia proiixe teftabiKur, 
Ridiculds lane iudicabam has conteftatio-^ 
lies, cum nullum fufpicionis indickim 
dedilTem, nec vilius intcgritatem vnquant 
in dubium vocalTem* At^ cum nonxiullis 
indicarem , capere mc non pofTe , cut 
vfut tot conteftationes easdem addito 
iureiurando integrarent EgrefTum hoc 
vico, excepit viator tarde incedens, et Tub 
pondere iarcinarum gemen& Subiiftit 
ille me viib, acvnde veneram^ fcifcitatur : * 
Verum, vbi vicum Wakir me nuper trans^ 
mififTe indicarem , glatuiatur faluum m» 
euafide, cum incolae ^ technarum noti ar« 
tifices, viatores deplumes a fc dimittere 

Iblemt. Regerebam ego ^ & la^ verbis 

^ rerpoa* 



uiyuized by GoogI 



ITEk SVBTERRANEVM. 153 



it/pondeaot, iotegcrrimos dfe deber^ 
CMnvniMquisque, haudrogatus, hoaeftfl^ 
tern fuaro diris execrationibus praedica* 
ret Subridens tunc ille : Caue , ait , nei 
mmkm tnias ^ofriat mt^itatis praeco* 
mbusy uifrimis vert iisj qm diabolum ho" 
neflatis fuae teflm prouocant. Admonitio 
Ml aka mihi mcoie diu rcpofita eft , ^■i^ 
dicique^ reck moouiiTe lubterraneuia 
hunc viniiii. Hinc , <{uoties' debitored^ 
«b hooeAace iuoDt , oootraduiB rdciadoji 
ac iuutuum repo&o. • 

Emeofus haac regionem, iJagnum 
Adui colocis ooaljntor, fd cuius ri^ani 
pacaa (labat trkcmis meritoria, qua ve- 
£lores ia Terram rationalem modico pre- 
tio ienintiir. fiAua de aaulo ttimasm 
cofiicefido, iummaque cum animi voluv 
puce ircr hoc explico : Quippe machinis' 
<|mbwdam Jatcmibia, Absque mi{iiAeri(» 
•emiguHi, impeliuDturnaucsfubteiTaneae, 
iocredibiUquc celeritate aequora fulcantr 
Dckns in cerram, flMVcenarium eitfcam^ 
fpiciOf eoque duce ad ciuitatem Fatioaa-> 
lem propero. Dum iter carpimus , (btum 
niAit doilatis, iodoltfiiqueificolacuni, co« 
oca tamam luculeoter expoiuit . Audie* 

K 5 bam, 



Digitized 



J54 NICOLAI KLJMH . 

|>am V eiues ad vnunioaines Logicos ciTcj 
et vrbem banc veram eiTe ratiouis fedeaiy 
indeque nomen fbrtitam. Ciuitatcm ia* 
gre(fu&, vera dTe, quae namuerat, ex« 
{>ertu$ iUm. Quiuis euim ciuis, ob iudicii 
acumen , grauitateni) et coinpoiitos mores, 
ienator niibi apparuit Hiac, fublatis ia 
coelum maoibus : O terque quaterque 
|>eatam ingemino terram, quae fobs Ca- 
sernes parit At, cum ftatum ckiitatis 
peaitius p^rlpexeraai , multa bic icgniter 
agi, et ob defedum Aultorum rempubli- 
^ot' qubdMamodo languelcere vidcbam. 
l^am, .cum aequa mentis lance omnia 
ppndsren( incolae , et ipecioiis promiiTis, 
fiicatis- orationibus, et crepundiis nemo 
mouetur, celTant iAa media, quibus ad 
praeclaros, et reipublicae iacpe lalutares 
conatus , facile , et absque Aimptu publico, 
'9aiad fubditorum acui folent 

Vitia ciuitatis , quae ab exacfla iAa 
rerampooderationeiluunt, patheticemihi 
explicuit miniiler quidam aerarii , et qui- 
dem his verbis: Arbor ab arbore bic non 
nifi fob mmne et corporis fiecie difiingmur, 
NuUa inter dues ejt atmulatidy mu nulla 
acqmri £oJJit difiinclionis not a, et nemo 

vide- 



Digitized by Google 



ITER SVBTERJiANEVM. 155 



wbnr faptrt , em mms Jim fafkmes.\ 

viiiiMf fcd vt peuitus 
exuUtf Mon optandum. Sufficit cuiu^ dm- 
Mff , um/mt fapitmeSy qm funt munera 
fuhliea, Smty qui rjegam^ Jmty, qui r^- 
gofitur. IJy quod mFts nugis i^c (^r^un- 
effianm alianm fidetatwn mderauiresy 
mjia h^., ma^jj^auts, ncn ttUi foiidis frae- 
vui, quae aerarium baud raro exhafirmuft 
ferfidt, Nimti fraeftitsm patriae opa^m^ 
wuclm f^amt Japiaites, fiulti verajut^-^ 
viinc placantwr. Sic exempli gratia di/iri* 

tan- 

gMvn iamis blemdientibus capiuutur^ ac ad 
qpuuuis labores facile iittpeUumur fiulti^ 
fanm tpeream kitmbus^ qui, fola vir^ute^ 
ac valore inurm^ teram exijttmatmem .et^ 
fo/Uum bonorem acquiri pojje , iudii^nt^ af 
fmmk fpeciofu pmuffts Ji^ fi^^um Jieri 
mm patiumyr* Porro , memio ^if^nims po^ 
mortem in annalthus viSuriy ad fjuaeulf ,pro 
jifkte patriot Jiibetmia ftimlat vefij;QS m*. 
lites: N^iri vera, mra baec ejfe auri\ati 
hidibr 'm putantes J - pbrajitt ijlam fc. reuera 
iBori, ct in anoalalMJS viuere , mn capmnty 
fitm MMM credattt .non auduuris gloriae 
fraedlcatlcaum : Taceo isaumera alia hi* 

cotnmo* 



Digitized by 



t56 NICOLAI KLIMII^"' ^ 

commda , quae e nimlo rerum omnium fcru^ 
timofluunty quaeque fans monjlrant^ ne^ 
cejfe ejfey vt in republic a bene conjlituta dh 
midia faltem pars ciuitatis infamat. Idem 
in foetetate tjtj^dmae effedus^ ac fermenti 
in Jlomacbo: nam^ aut ntmio^ aut nuUofen 
tnento lahoramus. 

Haec perorantem fummocuin aoimi 
iluporeaudiebam: At, cum nomine iena-^ 
tus ciuitatem mihi ofFerret, in eaqtie do^ 
micilittm iigere, iteracis precibus hortare^ 
Cur^ rubore fufiundor, fufpicans/e con- 
ceptade ftultitia mca opinione, petitionem, 
Imac procedere , etfermentum me iudioh 
ri, quo opus efTet reipublicae, niiuia fapi* 
entia languefcenti. In ifta fufpicionemox 
coiifirinabar, cumaudirem, ftatutum elTe 
fenatui^aogentemciuiumnumerum in co^ 
lonias mittere , ac in fupplementum abc- 
untiuQi, totidem ftultos e vicinis gentibus 
fflutuari* ^iinc ciuitate ratiocixiantefub- 
iratus egredior. Diu vero animo obuer* 
&batur axioma iftud fubterraneum , poli* 
ticis noflris adhuc incognitum ; quod £c. 
in Ref ublica bene conjlituta necejje Jit , vt 
dimidtd faltem pars ciuitatis infamat. lAu 
rabar^ praeceptum adeo ialutare noftrior« 

bis 



uiyuized by Google 



IT£R SVBX£RRAN£VM. JL57 

his PhUofophos uisdiu latere potuifte. At 
ibrfitan quibusdun innotuit, ied inter 
Axiouuu poiitica referre nolueruot, cuni 
ilultoruin spud nos plena iuit oouua, et 
nuUus, abfit muuli«y lit vkus, nedtamdi^ 
mtiSf quMc iaUibcrriflii iuiius &enasDd de^ 
fcclu laborat. 

Poftquam ttnporis non nihirquieti 
dcdcram, jtinedine reddens, peragrauire* 
{^ioQcs uooQulks , quas iUeiitio pjraetereO| 
cum pfuca Ai infi^ita, etavulgaribus rp* 
las abhorreotia, oecurrerent. Credebaai 
tunc, fincffi cde cerum mirabilium, quag 
Globus f/azar pcoducit. At, cum inter* 
lam Ckluu diifbouagcedcrer, nouaoculia 
£lluntur moa/la, ac ea, ^quae Edem 
om n c m cxc edere videntur« Inter huiu« 
fttcioois iocolas ofinauiU iiinfc acephaii,fi« 



pcdore pofituoi loquuntur/ Hanc ob 
cauliHByCt ob iihadattarae viti um, a mune* 
ttutdifficilioribus, et quae cerebruoi 
finmt , abftineant , enni negotia mai 
pondcm acepbaiis comniitti nequeant, 
•O^daiiU, ad quaeadmitti folent, auU- 
€1 plerumquc funt Sic cambellani , au- 
iirm^giflri, gyoafioeorumpca«i«cU,ecap- 

paritores 



Digitized by Google 



tsB ' NICOLAI KLIMII ' 

» 

paritores plerique, e centuriis eorum y qui 
absque capite luat, delumuiitur. Exiis* 
Bern etiam creantur pedelli , acditui, alii- 
que y quorum oiiicia fine cerebro peragi 
quodaaimodo pofTunt. In Senatum quo- 
que nonnulli, (peciali magiftratus fauorc, ct 
propter merita pareatum, recipiuntur, id 
quod absque reipublicae detrimcnto noiK 
nunquam fieri poteft- Docet enim expe- 
tientia, in paucis lenatoribus totam reiide* 
re jGbuatus audoritatera, caeterosque nu-. 
merumtantum implere, acadea fignanda, 
tut fa bfcribenda , quae ab aliis conclu^^ 
duntur, adhiberi. Ita hoc tempore in fc- 
natu vrbis duo erant affeffores, fine capite 
nati, qui tanaea ienatoriis Aipendiis frue- 
fcantur. Nam, licet lenlibus, obnaturalem 
defecHium, cflent deftituti, adfenfum ta- 
tnen dabant, et fuffragia cum aliis fere* 
batit, feliciores in eo coUegis, quod nc« 
' mo; qui caula excideret, accphalis fuc- 
cenieret, led in caeteros omnem bilem 
euomeret. Etpatuitindc, tutius interdum 
efle^ fine capite nafci. Ciuitas hacc pau- 
cis huius globi vrbibus magnificentia ac 
nitore cedit. Aulant habet, vniuerfita- 
tcm^ et iplendida templa. 

In 



uiyuized by Google I 



JT£R SVBT£RRAN£VAi 

In duabof , quas mox iotraui , proiiia« 
ciis, Caidara Icilicet cc Spelek, inCblao 
omncs fimc tiliae. In eo veto ditiSttUiM^ 
quod iliiulUTAquatuor gaaos vitae tempo* 
ra noil cxtcndant , his vero longe pfodu- 

€Uus jeuum oontiopit, nam vulgo ultr* 
^uadriogentos aauos vitam protrahuaL 
Hioc multos videas auos , proauos , aba* 
HOC et atauos) ladias fiibulas veteres^^ 
moocsque otiionim, cumque veneris ii« 
lo , puces te ante aliquot iaecula nati|ni. 
Quantum iUocan £orMa miierabar, tan«' 
turn bos ielices ^aedicabam. At, poft* 
quani Hatuni vtriusque gentis curatius ex- 
•minauenm , iwiicio me deceptum ani* 
maducni. Prouinciae Cambarae talis erat 
fides. Qii i u is incola , intra pa ucos a na* 
ikutate menics, ad ^cnam , qua corporis, 
qua aoioii maturitatem excreuit, adeo, vt 
primus annus formationi eiusdem iuffice* 
m, itliqui vero lUoetturconceiB, vf 
mofti ie pneparareob £t cum ita res eC» 
fcQt coiuparatac^ ipeciem baec terra ex* 
kibmt idpubiicae veie Flatonieae, is qua 
ocaoes pcoruu virtutes maturuere. Nam^ 
cum iatuitu vitae brcuitatis, quafi in pro- 

ciodu Icfl^er flvttt, aipidaitet aeuum 

boo 



Digitized by 



« 



j6o . . NICOLAI KLIMII 

hQCtanquamportam, perquaniad alteram 
vlt9m iUbito traniirent, ita futuri potius, 
quam praefeutis ilatus imago aiiimis in* 
kaerel;>au^ Vnusquisque igitur tanquam 
yjwxs Philoiophus exiftiixiari potuit, qui 
iteriun terreftrium fecurus, iblum the^ 
&urum duraturum et pcrcnnem, qui la 
yiftute , pietate^ et famae integritate con* 
flat^.iec^abatur. Vt breui praecidam, 
videbaitur haec terra angelorum, aut farhr 
^bocom domicilium , ac vera Ichola, vbi 
* vii^tu^ 9C pietas optime doceantur. £xia* 
de p^tet, quam iniqua iint uiurmura eo^ 
turn, qutide breiutatevitaeconqueruntur, 
euqiue nomine quafi litem Deo mouenL 
!ts[am vita noAra breuis dici pottn, quia 
BiaKimam eius partem otio ac volujMate 
perdimus, longaque iatis foret, £ tempo-^ 
1^ ipelius locarentur. 

At^in altcdra regione, vbi aetas vltra 
quatuor iaecula producebatur , cundare- 
gagre videbam vitia, quae in genere hu- 
Koanp notantur. Ante oculos tantum 
yvaefentia , tanquam aeterna, et nunquam 
j^ritura , verfabantur. • 
. ' Hmc fugere pudor , verumque , fdesque^ 

In 



Digitized by GoQgJ^ 



ITEj^ SV^TERRANAVM. 

h quorum fuhiere locum dolus iftfifyque, 
two cx ifli vitae Inngatuittte alius 
Iwbatuc iiuieAus tSetSbin, '. M«ia ii, qui 
cai'u booorum iaif^ain fiscerant, quique 
pmibrit inHMiitir>aof,aut ittmorboain* 
C¥giicihilcs inuderant, aetatisloogaemo- 
raiQ tremuUs vocibus ^o^^baat accuiare, 
m nxiam naacm ftii cnafnifoate , cdwhqIi 
vitM longaeuitatcm aulUm makvwiin &» 

nem vidercntt Vitae enim breuitas niir 
£am ct afiidi^ atSryiffiimim iKh 
laiiMiL Vtraqu^ mateua a4owM 
tioois meae Cuit, iadeque egre/fus fuoi 

philolbpliioaruai. 




laci pa t i cQ MO i jfr loca aUupta ac der 

icrta, quae ducuat ad tcDraqai iooDcea* 

ealMiur ab i ac ol aw Mn iooQQMitit* MfiMa* 
fica iiuloie. Adodi hi omnes eraat, e| 



Digitized by Google 



^ '■ NICOLAI KLIMIl f 



• Aere Ugabantur : nec fufpkx turba tmg"^ 

•• j tJ. • .• Itattt' »"■'■'■ ' "'fc 

' ludicis ora fuiy fid erant fms vmdieetutit 
Nott tub a direBi y non aeris cornudflexii . 
Nm gakaey im- tufts want : fim miliri4 

. MoUia fecurae peragehant ot'ta mentes, ' ■ t 
In temm hanc delatus , vera e0e omaiay 
, quae tama acceperam, coiBperi- ingouisr 
nempe , non legibus virtutes coli. InuU 
diain,'Ciii»dkat<tB', innn, <)diiim4 fup0»l 
biam , glociae Audium , difcocdiiua^- eti 
cuncfla, quae in genere humano notantui} 
vida, videfaiiih proicripCfc At imoAma^ 
vitiis deerant muUa, quae moitaks4aaxi« 
me omare, et creaturas rationales a btiK 
ds diftinguere craduntur. PMerTlMcyt 

logiam, I^byficam, et AfironooiiafiiyOfniMS 

ignotae erant attes et icientiae : lucispru- 

^otia, FoUtica, HiflofM, Etliicf>>iMvy 
thefis, £loqueatia, multaeque aliac- iicfr' 
eiitii&> ne nomine quidem ijiis notae.':ttt 
cum nuUuin iitter eos locum obtineatigf 
uidia, ac gloiiae Audium^ iudla pvoiade 
erat aeinuiatio, quae ad magna ac prac- 
clanr qiiaeuis iHoralace- - foleot. . iSilla 
crant palatum ac ipleodida aedificia, nulla 
-v. ..I fena- 



uiyiiized by 



IT£R 8VBT£RitAN£*VM. 163 



ftnacnU aitt £Mt, «c nullje opes, cumf 
iiullus edct magidratus , nullae lites y et 
ttilla habeodi cupido. Et vt paucis di*. 
cam: aberant vitia, et iu&ui aberaot ele-S^ 
^jUktiac, artcs, nitor, ec innuiuera alia,' 

^uat viitucum taaiat veiAmt; q'uafc ib«- 
cicfacct ciuiks rommenHant^ ae quaecuk 
tos ac poUtos redduot homines, adeo, vt* 
In ▼efum pottefefeuktnm, qUMnIn ftP 
ciftaram vidcMr«4eiatiis. liinc dubiusj 
diu cram, quodoam de h^c gente iudici<^ 
on ftiWm , tccfud Am ifte aaturalisi 
hcimiBi opramieifotet. Tandem veroy 
cum ^n/iderarein, pracibire incultaniy' 
€fmm ^ntioSm viilii agere , a^^aoM i^tio<6 
noiaa«rtium qnimidam abefffe kttjfocinia^^ 
iiiitji, cacdesy et alia, qiiue corpus cum*' 
aiyiiui Aepe pMlM:, feUacnfluMe' Aa^' 
tHi ag^" Dun par iumc regionem^ 
ificautius ambulo , liDiAri pedis crus, lapi-^ 
diallirufn, gffiiiHaplMWlinii ; acHmmt£bk,^ 
Goalpaaaciia kuao mUm viUicus$ iUieo^ 
aoGuiTtt, ac fuaou dccerptam vukieri itii*i 
pboitMiam , qMlilMWiiiMgaiurd&lor,' 
mtumm wtAitb biade ooaiiflape UctH* 
iCy arte luedendi excellere haDCgentem* * 

Ncc cooicauniiiirilit. . 1Iud> ^um in-'^ 

-'^ La tta 



Digitized by 



tra limites adeo anguOos coardantur *\pam 
lankorum^ikiM^ cortice, v«lut polyliUlp* 
tes noAri , qou cooteati , peuitius omnia 
rimantur. Cum medico meo ob praefti* 
tam haoc operam gratias i^ercm, ac Damn 
huius beneficii remuaenuorem dicereai« 
tam folide, erudite, ac pie, licet didione te> 
mil etagrefti, iUe rafpondic, vt virum (Up 
uinum aut aageium , qui Tub forqa^i w« 
borismiiii apparuit, imaginarer. Patuit 
inde, quam iiu<}ue fucconieaiiiiis ipathi» 
«el«^oribus, quos, dum nihil qupi- 
unt , nihil dol^nt ^ nihil irafcuntur^ 
nihil gaudent, onuubus vehemf^tioris^ 
aoimi officiis amputatiSyincorpore ignu* 
uae ac quail eneruatae vitae confcnefcere 
Cfedknus, Patuit vcfouMgis, quiotuqi- 
crrent ii» qui nccfiflif atfim quandam vitip- 
rum mortalibus imponunt , qui iram for* 
tttudinis ccMtm, aemulatiooero induAnWi 
culcar, diffidentiam prudootiae ^Moitem 
ilftuun(. Nam ex malis ouis non nifi 
mail coniioafeuiitur, ctwrtutesqumiplih 
rHnM» quibus fuperbiiint mort«ki»» cC 
quas carsoiQibuscclebramu3, dedccorapo- 
tius funt, quam omameiiti , fi owlophir 

RelidU 

Digitized by Google 



ITER SVBTERRANEVM. 165 

ReliAa hjc terra, iter ficio per pro* 
■ind«m Kiliac , vbi iaoolie MicQAtur cum 
tatis frood impicflU nods, quaenpineb 
rum anoorum, ac viueodi fpatium produnt. 
VcUoes quoquehos praedteiibani, turn ncr 
muMoi improuiia okms, io iplb peocandl 
aduy opprinuit. At, cum dies mortis 
vnicuiquc eflet per(pe^ , poenitentiani . 
m vldmym tampus procogabant omnes; 
Hinc , fi quem pium inter eos ac iione* 
num ▼Meres , is erat, quem imprefTae fron- 
•i noiae rcccpiHcnaie iubebant Vide^ 
bam obAipis paffioa capitibus ire per vr*- 
bem nonnullos : omnes hi mortis candi- 
dad cnar, qui ^ <e i i Mm a ma in digitoft 
mittcbant, ac cuiftborrore appropinquan* 
tern vltimaaa iKMram intuebantur. Hinc 
iapfeoaer hi <o atinin iiddife creatoreai 
vkkbam , etpcaeflaaa iudioabamGreaturi^ 
vt aiortis hora eas lateat 

MBCtegiotonD, netuni quod* 
daaHtmooioris, iofhatransmiii, acdela* 
in terrain Afkarac. Noua hie 




iMMinii: nini qnemadi 
Cab^ animantes generat fine 
captte, ita nonnulli huius regionis inco- 

dMiiiai , in kicein 
L 3 prode* 





Digitized by 



MiCOLAI KUMLI ; 



prodeuot. lofignes hi palykiAQres fiuitiy 
quos caeteri oUm ciues, ob taatum o^tur 
jrae beneficium, diuino propemodum cuL- 
tu profequcbantur ^ adeo ^ vt ex folis ea^ 
ruudeiu ceaturiis imperatores, cooiules^ 
fcnatores , quacftores defumcrentiir. At^ 
cum quot capita illis fuot, tot diueriaeiOf- 
doles, Areoue quideai et cclerit^r varia 
fimul munera obicruat, nihilquc, dura 
rempublicam gerehant, inteotatuni ce- 
iiqueruot, fed obiikm iimul polypragmo-^ 
Jynen, ctobvariasiftas, etin vnoincolapu- 
gaaatcs ideas^omaiamiiere mifcebaat, tan* 
taque, procedentc tempore, extitkrerum 
confufio , vt iategri Ikeculi laborc opus 
fuerit^ ad componendas lAas , quas omni^ 
fcius hie aiagillratus exeitauerat y turbas» 
Cautum hiac lege eft, vt actcrnum a pu* 
blicis ac momentofis negotiisarceaaturie* 
jptieipites , et vt respublica deioceps a foUs 
limplicioribus , id eft, iis, qui vnuai 
tantum caput habeot, gcratur^ Hinc, qui 
olim tauti ponderis viri , ac Diis proxiou 
habcbautur, ia codcrn iaai fere ftatufuat, 
» quo acephali regionis Cabac. Nam , velu« 
tiilli, cum omniao deftituti iiat capite^ 
nihil agcre polTuut, itahi^obcapituai nmU 

titudinem, 



Digitized by Goo 




MBit femtt&agimL- . Igitiir 

•bUco remoti, in perpetua iam.obfcuritato 
•cOBfiucfttt . Oraamenio ttmea reipu* 

4>Dum eaim inAar pa/Hoi. fiircumducua* 
vt aites cxhibeant, Ac^vtiiUDiiAren^ 
u iMiniftM ii>.iisclcia fonaandis fucrit 
ira: aiLy.lliniaus prodigafuinet, fique 
fi9k>CBpiiedooa&t,:longe benignioK; 
4iici poftiiflrt, £ tou hiC lieptacepbaiq* 
auDfiente, ties taatum eo temporeinoffi- 
ciis tnatf fedadmuaert iite oon admiiB 
iiwniiity aifi poA HDputtdooenL iex. atf 
fkum» quo fit, vtvoo tantum capitere- 

confulae, quibus laborabant. 



rcdigaotur.. . VdUiti arborum pott* 
Aepe fanos quosdam abfcindunt, 
rf"*iT-**'Hr mr^ concilietur iaoi- 
Smuci taaa&LOL heptacephalis iftud 
tCQtamca, oh dolorem et mortis difcrimen^ 
|iibayat» Didid hioc^ omofi nimiuiii no- 
cere, et venun pnjdeotiam ia Umplicitato 
ocfcbri, etcompofitamcnte coniiAere.- 

fix km legiooe pec .lpci deferta itur 
id cuius incpIjieL 

L 4 quoad 



Digitized by 



f 



Ifig NICOLAl K-LIMII 

i|iioad ettmnun eorpocfefomim, pMaKk 

bent anomalon, quod cor an dextro fe- 
«ore fitpofiium , adeo, vt vatodici poffioc 
€orda ia iienioraUbus ijcAire. Hinc inter 
omnes huius globi incolas , maxime timi- 
4i» et in^lltts oenfeotur. Aegcr aoimi ob 
itineris mdcftiam, cum ftabulum quod- 
dam propeportamvrbisintrareoi, lentum, 
le mom ne^Mtam eaapooem aerkeriok 
crepuL lUe vero ingeuua prooumbeos, U- 
crimis mifericordiam iinplorabat , dex- 
.iiuiiifque femur ttogandiim praebait, iqpM 
palpitatiouMi cordis depfahcadeMm. 
Hinc ira in riTum verfa, lacrimas Tupplicai^ 
lia dctergeb , ac omaam metum abiiMva 
iubeo. Surgcns ille, maoum ONaaa o&u- 
latur, ac ad coenae officium digreditur. 





r 







eiulatu tota perfoaabat cultaa. A0> 

i:urreni» ego,cum ftupore videhflm,timidum 
m^lrum cauponem Hagellis ac pugnis in 
vxoremaaciUa^queiaeuieatem. Viio-me^ 
4n pedes fe illico coniicit, ac aufugit Uiac 
ad plorantem familiam conuerfus quaero, 
%ua noxa,autcrimine, virumadeomaiirue* 
turn, ad tantamiramprouocaiTciU. Iliac 

^cro 



Digitized by Qo^H^ 



ITER SVBTERRANfiVM. 169 
vero , oculis ia terrain defizis , tacitae dia . 

vcio y ucw i c p c i ya ta, <c pre^bus minaii 
•ddeole,ita fari exorfa efl matrona :,^8ud^ 
fttb peiipedbi, holpesl ti b iv id Wm flaoi!-,, 
ttlnMB iodolM^ Ciucs hoiias ftrinaipa-,, 
tus, ^ armati koftis adipedum ftifti'^ 
Here oyi c uut , €k ijai id minitnum Are- „ 
yttaai ^mb iiiftw aepi da w ibleHt^ 4re^„ 
gnant oames ia culinis, et ia finniliaQi ^ 
inennedi fieue graflantut^ cum armatis,, 
Mia HOD fMMty incmes ibt, ^aas^ 
odarint. Htnc viciotf urn geutiura praa* ^ 
dae , ac ludibrio expc^ta eft respublica „ 
moSm, At, ift^BMa nobis ?iciiur, cui„ 
tributmn pcndimm, aliadl virorumia-^ 
dolci: non, nifi aim armatis hoftibus„ 
(fpoffraimatm^ 1mm inkpeiant, ftd do- „ 
aiicniiuaL Ml4inbarpnideatiaaiiiiatroi- 
nae , qutm metiore ibrte dipiaiu iudica>- 
ftHik* JBt poAqMl ttotas et iogcfiia htt- 
Maoi geaecis pido cucatius examinaua- 
ram, vera matronam dixifte confeffus fum ^ 
oai iMMMiii eoteeiturcxemplis, noa 
ibkuD e(reHeicidCBi,quem paUa vxoiis Tub* 
cgit, fed tnilgo banc fbrtium virorum ei^ 

ft i»Mi^ irt iugo iniliabri ooUft patlen.* ~ 

. Lj tcr 



Digiiizca by 'oOO^lc: 



yj9 .i : NICOt A'I KI^IMJII 

ttiriubdBiit: cdnfra titiucUffiiBfQS^ et4|ai 

iqordacuni BofiapJiiisiwo^ ia.iissQpiiiitiu$ 
porta nt ) in cuUai3 ^ heroes. Qens hiQQ 
itib cUentela viciai populi, cp ye£Msaliv 
perpduo viuit . 

•. RelicUhacgeate, aliamfcaphatncoqp 
fcendeas, ^cot ad tenram, Ahhtlae^i*' 
• .^m, ia hac Ccaski furto luUu i^ipitur 
matitica. Poftquamfruftra dju ciunpo|- 
titore, furtum pertimdter negante, riza* 
tus fiiieraai , au^lratum lociadibapi) in- 
,^c<ujys, ex quafi-maleiicio faltem ad iini* 
pUcem reireftitudonqntntirportfiorcii^ 

ac^io depoiiti , aut furti mihi oagetur. 
jmie-vero non iblum negare praefrad^ 
sergit, fed infuper calumniae wStioonm 
tniki tntendit la rc adeo dubia teftqs 
^oicit ienatus: at, cum nullos adducerc 
^S&Uy iusiurandum aduerfapio, quo'.i* 
purgaret, defera. Subrideas ad voceoi 
iurisiurandi, Praetor : „ Nulla , aky ho- 
^ipes! hie religicme adilringimur, ibll 
y,nobis dii funt leg«s patriae. Jgiturpco- 
„batiQues eiusmodi fieri debetu modis, ie* 
,,gitimis, vti expenfi lationc, tnenfae ra- 
„tionibus, chirographi exhibitioae, ta» 
„bulariuu obfigoatioue, ct tcAiutn intef- 

ceflione. 



Digitized by G 



ITEft 8VftT|iRftA)|f|f(rM. ^ 

«fioae. QuLiiiibe MtU^uafvt^ aon „ 
ioium inUku^BMoty fed dc,ffll^p)ni<i.4 
damoantur. TeAibus rem planaip i;e4-» 
de, ctdepo6tuai.tibiicfiiaietur.^ Jta{» 
fkfrdmn teAiuia jcau^M ca<ieas« aon. 1491 
ncaffi, quaaireipublicae huiusforteoimi^ 
ftmi o i i e dig iMBi M i c ibiin. N«m pMu^ 
it iodcy quain dcbiic& iofirnwe. iii^ £3^ 
.cicutes , ii iblislqiibus humanis nitantury 
d qMm tadguae duiattoim. %t. aedificit 
ilia gftiitiffa ■ aifi xelieioiuc CMmeatofir* 
iuemur. Triduuoi iiic manebaiu , et in« 
tevM tcoiporit ia peipeftio mctu veriabar. 

CK 

uiati&y et crinuoi ^auifiime puiuaotur^ 
jnQii-.taBiai io geitte athea et omni reli- 
.^Miott wacuk>felHta,,eft, aut «xipedad 
fOteA rc€uritasi»>cum aiUla nqa icelera, 
modo Jateant , perpetrare non vereantur. 

B«iida frmrtiMj et afperi saoatis iu* 
^ lupcratOy dftkifxt id vthem Jira(matf 
io piaoitie , ad mantis radices iitam. In- 
tBim Julius vfbiic iuoiperi iuot. Frimus, 
qineta o^fMfipp habui,. tota in me corpo* 
rii aole ruens , humi fupinum proArauit, 
cyaqM matam iuiius aduentUiae quaere* 
tan^ ""•MIT" .qoBCcp^ifliinis ve^ rogat 

Mox 



Digitized by 



172 UI.COLAI KLIMII 

Mox alter palum, quern textra tenebat. 
kteri praeteceimtia impingeos , elubem me 
paene fecit Imprudeatiam quoque hie 
icaulatur, ingenti verborutn fyrmate cuU 
pim deprecans. CaecMi igitur aut Iik 
Icam banc gentem fufpicatus , occurfuin 
praetereuntium Iblicite vitabam. At vi- 
(iufn iihid oritur ex acuto nimis nonnul* 
lorum vifu, quo £t, vt remotiora, quae 
alios latent, dilcernant , propiora vero, ac 
quae itite pedfes pofici iuiit, prae nimii 
oculorum acie non videant Hi vulgo di- 
cuntur Makkatti , ct Hudiis tranfcendenta- 
libus, et afltoootniie plerumque operantur* 
Kam ia rebus terreftribus, ob lumina ni- 
mis arguta, uullius fere vfus funt, quoni- 
im minudiruni per(^icaciffimi obiehuto- 
res, in rebus foUdis caecutiant in metal- 
lifodinis tamen examinandis opera eorun- 
dem vtitur respuUica , nam qui teme Hi- 
perficiem non vident, et , quad fub corti> 
ce eiusdeni latent, perfpiciunt. Didici 
hinc dari nonnullos, qui ob lumen nimis 
lynceum caecutientes plus viderent, fi mi- 
nus acute videreut 

Superato abrupto acdifficillimiafcea* 
(lis monte, terram ii^redior Mtttaky cu- 
ius 



Digitized by Gc)(\^^lc 



ITER SVBTERRANEVM. ^ 

ius metropolis ipociem praebet f^liceci , 
CMOft iDfiolwJMbMi fillifw In ibruni<kBi> 

i^^^Pi^lHV ^w^^^^^^^^^^^w ^^^^v^^^^^i^^v ^^^m^^^^^^^^^^^ VMWft ^NPjPk^^ ^^^^^^ 

lams, robuftuco quendam iuueoem cont 
rpicur, felU P«trocli«nfl fedentem, ac miCe^ 
liwitdMm icoaius jmplomiteai. Scifia* 
tanti oiiibiy quid rei eiTct, reipoadeturi 
ninleficum effe, cui hodie decima qulnta 
dibinir^o&s. PwoiUiit hoe fefponib, di« 
gndaoc « iblutioaem arnifflnaris «b hoipii 
te meo paulo poA petens. lUevero ita fari 
«KMiii«cft:MflageUa,ftigaMta, cniceset^ 
idynnsiiiitpocm^ qttibusvicinaef<eii-,^ 
tcs.fccleracoerceot, penitus nosigaora-^ 
AMIS, quippowtiiaosttm pinife,qutm vi»„ 
tioios macndMit ooouiur. No^us ific, ^ 
quern iopublica felU nuper iedenteiu vi-^ 
diAi, jMftnr rftiiitf r , qMiobpwBfkuia „ 
farihrndi, qnwiainf If^ihiiiTj nnguead^^ 
monirionibus cocrcere potuit Ieo«tus,iaa]|„ 
imliliMi poMMf , iM«Mdkiiii« 
tuEy ttftigfiiu rfpfanfg vcbis, quiomnns^ 
nediciate X)o^bKsiunt, crebrispucgA*^ 
ikamkm ii—ilBm iMfirirr, doneefbiiii- ,^ 
tB 'H^ii^-fiTT ■aftinrtofiirthcre ceflct.,, Vix 
fiutto fcnnone, ad publicum pharmacopoo 
Utm Amhw. vli cnm iMmti toinu flu*: 
BOMyMriiBa dii^Q^M^ wi^abisi^ pyjtidfis^ 

his 



Digitized by 



174 y NICOLAI KLIAIII ^ - 
his titulis fignatas : pvlvis ava&i- 

TIAO« PILVLAB LI'BIDINIS. T I 
CTV&A SAEVIXIAE. LfiNlTI- 

v V M , iiue I N F V s I o temperans contra 

A'1IBI>T lONB-M. CORTEX' COtltrS 

V o L ViP T A T £ M. etc« Exprlmere noa 
pofTum, quantas hae praefligiae cerebri 
vertigines: mihi pepererint. Sed in eo 
Aflfia plane coniedus fui, cum viderem 
manulcriptoruin quorundam faiciculoshis 

^ituliS^i t%R>Ma MAG. FISA6I, CV^ 
)VS M*^^ VTINA. LECTIO SEX SE- 
IZES, SIVE EESO I. VTIONE S ALVI 
.VRAES-TAT. MBVITATIONSS IXKZT^ 

|VX'E9.'I'9 q^VAE* IN SOMNIIS M£- 

u E N T V R . etc. Valde igitur paradoxani 
' bafic' gattffh videbBm^ ct, vt vittuttm 
hocum oiedicaaiinuai. curatius examina- 
cem, librum prinium aperuL Infulfe 
aidtfo eiUM: icriptusy vt ad primae iadiooiff 
. l^&ioium ofcitarem , et, cum legereper- 
gerem, murmura inteRinorum, et mox 
tormeota ientircm. Hiac, cmn opdmc 
mihi^valenti purgatione alui non eiTet 
opus, abiedo libro, in pedes nieconii** 
ckXJt ..Videbam hinc, nihil ia muoAapkh. 
«i& efi)e , ioutik^ «t Ukos^ maiginifi ^iijiipi*. 
«... dos^ 

Digitized by Google 



ITEU SVBTERRAlq'EVM. 1^5 

ci pocKOy geatcm buuiy licet mire-parft* 
doxam, oon taoieii plane Aultam elTe. 
TcAkus eft hofpes mens-, dhris inlb- 
flMiit <ii» veicatuai, e ioUJDcx^r ImA^^ 46- 
<fliottc coQualuilie, tantaiuque huius U« 
brt efie viriutem, vt iplam vigikntiriD Aer- 
mmtmk w^AdaL His aliis audkis , 'au« 
jrik GOgitationum aeilibus agitabar. At ne 
cifCtttt "firilliaae fiieae|»hiloibi^ae penitus 
iiiittf«i]tiir,tniaBUtcius wlAaqii»6^'^4$i* 
jie, qtiod ^mnmodi 



his cogicationlbus immorari iion per- 

iiiaQMii gentiufii prodigia, 
ct ocGurreiitia piifim pbaenomena. De* 
ftin^hito veto itinere circa hunc gloWiAii, 
pkkiinlnfhwmMiifatuuiam curioiiuf 
___j-e^ inem medendi , quam profitetus 
hacc gens , noo plane reiiciendam iudicauiv 
SKpe coitt eMfommBsm , in EUropf noM 
ika dad. libros , quiijomitionem ^ alui ily* 
lutionem, aut ibmnum legeotibus panunli 
At, qabdaiiBorbaifMifi attinet, prjacU 
piift iditftfauMf iubfia^ non fui^iieoy 
quamuis iatou, dari ipfirroitateicoi^oti^ 

.vtifciideiitac. ^toouit Poetii 

quidaoi 




Digitized 



t 



^ mCOUM KLIMU 
mate: 

Stxte, dm mmrn imrbo vetcmis eodenty 
Buomes asrts not trmiare folenf. . 

Cum mtbifiL morbus circa frafcardia^mr" 

fofts 

amid, 

Inftd^HS marhi vis quia Mafidnt. ' 
Cmiter exiiiffam te, cum fal^ra reauff^it 
Imu*fifkfbmattt,mm^.f9dograje'> 

Inter conuiuas at me cantan ft^gi^f^^nig 
Fajtofum, querulmjdtfficUemqufi vocanh 
, Qmmuusarduarestibijufakiiti^,^tit^ 

Quamftt cardiaca pfallere faefe mikf, 
Relicla hac terra, ot flagao quodim 
colpris traieao, ad terrain Mikrojk 
9dpelbr. At , ciuitatem cognoniiaem ia- 
>oiturijs, portajn ciauikm offendi. HioQ 
Itihfifl^re aliquamdiu Qqgor, donee a fot 
mnolentovigile,£erro et compagibus ar- 
$tis obftru^la , rderatur. Aki\ per lotwa 
vrbcm regnaba^ qui^s , nifi quod fter,t€i^ 
. mi^ridorauribusawluila^ ob^ejere^, 

adco. 

Digitized by C TiK^siile 




IT£R SV£X£JL&A£rfiyX m 

«dcD.,. vt in ioffloi verum donuodium , et 
yiilellngiM»ftrfaM,^HMividBiiit Hiiie 
iMkus Jiiecum& o <tfiBamhk> iwfci cont» 
giilct coaTuUbus, ieoatonbus . quibus- 

^HS cua f^acis. amttfiilimi ^pt> 
beau hac vrbe, commodeac quietevi** 
Bg erun t/JltfignM miieik ae titt^ 
■Bdiiimiartcs ac«ptfifiia«aiU,i jefriuMe^ 
:cri pituit. Ducibus hiiiQfi. titulis dit 

ouUtis pate!> 
;cUuiae(HO|ipeif 
iiiUtac: i)aiD,quamuttloI medium coelior? 

TandeiB^ 
_ ibiis£>reaiiifeftaii^ 

quarua»lioaefl^ 










{uae quatuorir»> 
iiuic jmriunfmun tarn publiGarum, 
quamprimUM m^h cluittfi«fpiC8tus, d* 
/|tiirnMd aft natwiflMT^ ociusafientin« 

•pparattt iia»opprinWM. ' At, cum cun- 
AittMMipMidio tefey et'Omobf quod 
Ibpffflimni eft, wiifMfiir , diecula Mskro- 
Juatnrum fitis looEa eft^, et rebus oera* 




pMVlMlii, quod 
M 4 -exipe^ 



Digitized 



t78 ' KICOLAI KLIMII 1 1 

exfpe^Utione citius mihi afferebatur, ab 
hofpite per vrbera ducov. Templum in* 
tnuimus , ^ habitus £uit iermo, breoit 
quidem, li temporis , iatis vero loogus, 4 
ponderis ratio habeatur. Statim ad cm 
accftlfit <Mraior , nuUae crantambagrs , tau^ 
tologiae nullae, nihil fuperfluuin, adeo 
vt,^cumlotlgiiIiniisMag. Fetri kaao^ 
nibus, qui aauieam mihi iaepemoaenu^ 
labterraaeam hanc ocationetn compareuiy 
alterotanto copiofiorcftvifil. fiadem bre* 
ukateres forea^ eapwkuntur. . .Faucis 
multa rcferuat aduocati, et teftes oaox 
examinandosproferont- "jMcBHMrme ta^ 
iHilaai initi nuper cum vicina gfiate foe* 
derisvidere,quod ooaceptum ecat his. ver- 
bis : Anutkia perpetua mt inter popuban Mr« 
hrokiamim et i^lendiJsMius, Limttt fsurmtr 
imperii erunt fluums KJimaSy (um iuga 
mtnis Zabw. Subfcripfimits etc. etc. luk 
tribus lineis abibkiitur hie, quod iotqpm 
voUimiaa apud nos expoicit Patuithioc, 
minori oum ilrepita et tetnporis diipen* 
dio admotam perueoiri poile, .fi>iupediua 
toliantur, vti dimidio breuiora vlatorifo- 
Kittitineiv, ft reda iemper incedere liceret. 
Incolaft jmuins. vrbia CMiiaes.£upK«ifi iiicu^ 



Digmzca by LjOO^I*^ 



ITER SVBT£RaAK£VM. 1^ 



fioQtibus tuberofis ab aliis arboribua di« 
ilinclac. At ifla frontium tubera , Aatis 
«ttdtibut ac dimMmtioHiiUig cr cfcunt do- 
•crelcuQtquc^ efc , cum iotumeicere incipi* 
unt [mates y grauedo fenfimoSrepens, vt- 
jNimocibus ab vlccre fxootis io ocu- 

ddceodeiuibusV ao<^m appcopi/i- 
i^uaotcm indicat t 

Vaiiis Itte did idnac ahliM tern.di'' 
^iniDir AUkrokf £u6 vi|^Uaatiuin regioic 
jaiuppe iocolis , nunqaam dormientibus, 
ft\t\u iimm rftirmiipliiim Vrbemiogije^ 
iim fcftinanti cuidam iuueoi obuium me 
^Oyhumilliineobiedraiis, vt commodum 
■ihi alaquod ho^itiym mooArice dignir 
■Btut: iUc vero oocupatumfedicens, eo«> 
dcm impetu iter pcrfecutiis e(>. Tanta 
^mmam cn frflinnio, vtpec vrfais vicos 
■(H|gioiies,iKMiaaibuUre,redcurrere, aut 
ydare videreatur, aefimetus effet^ neai- 
wm ien veoiMet. Hiac ardere vrb«in, 
mAtiiompromib auloexterritos dues fu« 
Ipicatus, diu ibJuscrrabam , donee ad ho 
tfitmm^ quodfii^woA mis Ibns iibuUi 
lodicabat, ddatus fiun. Videbam iiic 
alios dilcedcotes, afeeadenfes alios, ali- 
i<i>iiaiiwifi<iinirinntirrfpifintrr irtnn 

Ma . . vt 




Digitized 



I 
I 

• . I 

I 

090 KICOLAI KLIMII X 

I 

-vt horae fere quadrantem ia acrio aedium 
<:ilarem, antequam introniitterer. loni^ 
' fiieris moJt et inntHibiis quaieiUuiico1isc9B> i 
-cipior. ' Quaerebathic, cuias eHem, quo 
'tenderem , quam diu in hac ciuitate coni- 
-morarer : iUe , vtrum prafiftirus (e6ri«in% 
-in in communi , aut in qua ftabuli cella, | 
an in rubra, viridi, alba, an atra, anyi 
iiiperidri, aninififcriori domus cioiiil{;tit> 
tione, eteiusinodi generis alia. HoipM^ 
qui Hmul curiae cuiusdam inferioris er^ 
^criba, ad officiiun pnndii digretifns, p«tik| 
poft reuertitur, ingendque verbonun lyiw 
mate procelTuni mihl litis, quae decern iani 
tttinos dinaiierat, quaeque inn oonm ka^ 
rodecimo quarto agebatur, exponit Spe^ 
iro, ait, intra bienniiipatium terniinandani 
fore, cum duo tantum (iiperfim feiw^'^ilHi 
quae nulla datur appellatio. Attoaittiai 
me hac narratione reliquit , et patuit inde^ . 
ia Hihilo agendo lianc genftem dfe odcif|pi^ 
tiflimam. - Duoi aberat hoipes , aedes-pai* 
iim circumreptans, in bibliothecaraquan- 
flam incidi. Ampla lads ac inilrudaeraH 
fi numerum, tenuis vero ac uiops , ft 
pond us librorum ipe<^les. Inter libro% 
^i4iitidtirimQcofflpa<^tiefn^iiotMMmiei | 
quentes: t ) De- 



) 

Digitized by Googlt 



f 

«^ j) Dcfcriptio Templi Cat^a4 voW;;;:^ 
Oiiiiiip jwiii fiiluiii»^i« 36 wikii:' 
«.^) De viaiicsbafi^lac w «. j^voL . . 
•».^).Ontio fliiL ia obitiun Senatoriit 




auk, vode coaieci, plura a dormientibus^- 
Mikmbimm^ ^f^tt^ a perptmb^vigilaatup 

cleos illi airipiunt, hi vero in coitice et^ 
palMMMiniwMMt ^ tent ^uo^uvcuprM^ 

AlMMIIf ''pi^- ;~wvl-f ^* y 

pods ipecie , fi firoqti um tubers . excipias,-" ~ 

mir— i ll SMgflfeg 

[■<fcifiimiai oanhabenr^ qiui^ 

animatae arbores.*. 

MBjiiiit^cfaffio0> 

#HK^Ii|ifiiB(&tuii'pioduGat« 
•laAidui iuufireablMc ^erra diftat respu^'^f 

fiibfUuiduur, JPrima dicitur ' 

Yiafigiir :olim la-"* 
itinawtalreroLyi 
L'tijii:. ...L M g curgo. 

Digitized by 








1^ ! K3C0LAI KLIMII ' i 

curgo. Jbe^ibUs hie iri fyiimis ftimpt«a« . 
riisiffempublkaiB Bttuttiam^ • <Mnnena-iu» 
xum ftucrecfthihuir. . HiucibcieuSiii^a, 
. ob continentiarn, ac parutiioniain^ nduajdi-* i 
ci meretur Sparta. AtaairalMr, i&'CepUi* 
blica o^timexxuailituta, ctJ^umpraeflaa*- 
tia fuperbicnte , tot ^rt mendicos : naiDy 
^OGunqueiieiv^iiabat imm1h& ^ mbasrmmt 
flipem pet^as^;j|deo» vt juillumitcB viatorii 
Ikinoleftius. Curatius Aatum reipubiiA 
cae perpaii|att(> dadici , rt ipfii inmiiwn 
ccHitineotia^fniTerias Ju»i(»L% Omui 
tpim luxu. pco&ripto , et opulentioribu^ 

tem^ac infiadxoam.viUiD 4^ piebs, ciunt 
nihil habcat, vnde quaeftum iaciet ' Di-l 
did 'ikinav tewKitump m. pniimnaiiM 
eundemin rebus politiQis ^^duia^.<)usa^\ 
ohftruAio 'ianguinis in cdrpore humano^ 
firit, pro^biom imi»;ff 

,1. la altora focietatev cui aomen Xi6%i ' 
laute ac genialiterviuitur, ac nuUis fum- 
pdbus paccitur, . Hinc miikm oyfiriiiiiiii ' 
paHiffl floccatibus , jdJaboces « quibus noa * 
iblum paupertatem expugaare , fed oc di-/ 
tofeere queaat dues, mHiuml £t, fiqtiaiv I 
paupertate. j^onatur, propntedciidiae in^; 

.i ^ .-. digentiam 



Digitized by Go 



ITE& SVBTE&AAN^yM, ig) 
digenttamiroputet, cum quaeftus facijeii- 





yQ4nio tnri ciiutad animaai dfir,- aoafei^ 
cus, acdrcolatio ianguinism^bracoipiu 

Medicorum ceieberrimum domiciliiuiu' 

vt giBiuiiaus Mwtidmni Doctor netso' 
fiattur, niH iliunfcm ichqUm £ro4 
qiiMi— ri> iiHirii— ii tlniTniiimiwIilu 

Dodores, quam homines inueaire. ! In*' 
iigrit qooque pliiMMMfinl pfavnitii 

Kini»Mt iiftninifittorm» 

oflficinae. Dum femel otio 
AhMfUiititfbiii Mil 

i<cfnp^aanim huius 

eaalcs ofiereoteov Videbam aoii 

■oraus. ( Cipcre lane noa poteram, id 

pofe«HHn<4H|itB^ Bjhlinnolam prot 
10^, ccqM fiUbliu tabes aut peftii; 

idfiscHiiiIatt fw*^**^ 

ibhilA jBOtf plurea , 
M 4 fuiiTe 








Digitized by Go 



»^ mCOLAIiKLiMIi: Tl 

nimque aumsrum triplo pleruinque.ieifi| 
Buiomn, chib incolae hiriuB 'nhiii pM» 
petuis vexeotuc mochis;, qui inoffrtui ac< 
^deraaty adeo vt, ni quorawvis iufiplfi^ 

Im ibrajisbcau Hiac .iter aiatinaui» iot^ 

cooTultuiai duoeiiSy diutius hie haerere, 
auaim^i dMiaomen Medid, ctiffnAui 

quae in-^.terva pfailofophica acciderant,- 
aondum aaiaibevcuiiiEent: Igitur oeii^ 
kic tena«' ia'itiiinrexiioii iubfttki* 'iM6# 
quatn ad vicum , quater milk pailus iqdfr 
diftanMa , venirem , vbi inocrfae afas^. 

Miilit ii ot filiiiil iliitiiMtf iiiiillii wiliiiiii ■' 

•■■^^^^^'^^^^^^r Mw^n^wBB v^vF^p^B^^^^ WMM^v^i^vi^^ w^m^^i^fK^^ 

^i■ Foil bidui iter in terrain, liberam de^ 
Imos §suL '- ginguli hoius'terrae iocdbi 
ittt iuris fuut^ ct *^QW^=«"*'»-%»«^«"^g^ 
gttms, nuliis neque legibus, neque imp&* 
fib iUbiffiftiB, fpeciem tamen CodtttA 
ieruaat, et ia leciimnyini confnhiar iof 
aioces, qui ad pacem ac concordiam pef' 
petuo hortrator, etde primario ifto natii* 
tae praeoepto^ fiulicBt, sibi turn m 

^ri, aktri ti§ facias , aduooofiot. Cuudii 
C.. . i vrbium 



Digitized by Cqi 



I » 




vfiium ac vicoom ppctis oi|fi|lti^ /liibat 
LIB «A.T AAk- .la pEif»» qumn intrabao^ 

ifl qam tiii».4iilH^IMfMMipHtiii^ Adi4 







:^ ^nudiiui huifiatfrae -eft JociaaaA, 





rortHrium religionum fcntina ad 
■■iiii^ jqiiae ptMuMxni 
I fj)iriii^inKk)ginattlt{fliicj; 
MMqaim in cendro'icpeita, publioc doce^^ 

T'^ lyflliy in phwfiqTir fiuoopa^iocieUf 
tikiPiiicit ibleat religionoin rdsuecfitasy 

^ 5 . tanfdp 



Digitized by Google 



j86 .r' NICOLAl KUMHTTI 

- tanjn^ vbi,' quot segipnes, vici ae plateae,' 
lot tomptey dinorfimjitc oppofitMi^wW 
Bumerabaotur. At euaouk 4uoi(^tifiior^ 
Cttm^^ "fiunmam vbique, regnare viderera 
QQBOonliui , ;iuiUis rufliat tfpmnimiiAim 
ja cebiu poUticis «ttt>faeies , vaa omaiii 
Ihis mens , vna quits , vnus U^r eratj 
Mtn, ciiin pocMxa^iMk feiwttiim atfat^ 
He ^ter alterius- iacra tui^Fet^ .auc fUcc 
aldprij ob dogSMtumdiucrfiuitem fuccea* 
ftrat y*jitfiQlio cnt ihaqmi iunAiiitMc^- 
di^patatio vabsque alteffffftione , ttauHlituaL . 
enafbttpoluit odium ^ 4piia nulla erat per-* 
fecoiid.i*i Taatunr |M|MiiM , fwti iuKwit 
inter difTentientes crat jftHMiiatiO) <aiin> 
quaeois feda, vitae .et:roorum faniflitate^ 
Mligionfa; 'iiiae pfflotediin - qa M M awn flOt* 

^^^^^^B^Sw ^ ^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^Bi^H^^^W ^^WB^^^PB^^^M^PB^^^W^^W ^B^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^^^^^^^^^BWiW^^^^^^ 

eft , vt dogmatum diuei^tas non maiores 
lileiiittHNtturbas,. quanijdiyeriaftiafoi* 
lis BMucre iblent mcrcatonim tabeniiOr 
aut opificum officinae , quando fola mer« 
eiani, aat opiiidonnifaaiiiaate, —p lan a 
aUiciunt, nulla adhibita iiraude ,.- nulift 
violentia , aut obtredationc , quo fit, vt 
ctmdt, qaae«iiaici queaot, diicoBdianm 
femina ftii^cfinfur, ac.iioU iaucitiu: ho* 

Digitizca by ^ot. 







oeAt^^r'vcipublicae ialutaris; aiettiulatiou 

fait aiiitii MifiMimiMMfcitiillMi i iiiium alitii 
cegQ«e£>leot, orirt vJtiores-huiuS'gentiSy 

UchtanaifUi abideqiie «ko perorantis 

wcpfbam, ttndco^vero - vidas •dove inuu 

i iiiiigiii'<ade#itiipcft^ 

iuAiotiif 'fidem fenfibiiS'i3>nuerej .iAcidK 

aiiiUimit| ac ooncowiiae intern agnofccrt 
Mii9«i9«lio pugnae^fenfeie adnaiiiafriilint 

in iirhyyi|Mi8Mcondfndis» futuran^ 

in hac vat» condiicir^ ly am quod Creatori 
piKeitv refpi^ere.^ Tunc ille huhe in* 

£pasi .diitm. DeiUBVN veracitatis foatem,^ 
fuctfD'teku ac hypdcrifi dekdaricredis. 
Ib- MMikHHliiftMiihHiAiMMHi& ttHdaodi;* J 
•/. ,1. ooriDaoi 






Digitized by 



I 

^normaiQ puUidCovMes au^rivte ad-c 

yfij^mxaaicu^ Mvt . ficnul/tfiofti^ puis, oema 
^necyelit, nec audeat, verosaniniiienru$ 
^dcffonm^ lad s^icciqiie. aWnlinguii 
^|u:o£iteotur , tlittd'ia pei^ci^tunlk 
Hioc. fri^ida ad^.XheQlogorum . ftudia^ 
^•af venMda ^kUfHiritB neglt^btd 

^ip^LiBet facerdotes^.ne iufamiiiaecetico^ 
^rmiK^iiaio .oolBilMr). • nifidillilioiiilMlE 
^iaoriitJi^iiaeant, «c4d«liaibMKB,- qtMe: 

^miaori£uaidircriflEttae excolere^ionLunty: 
,,ac t}uaei6t!«oift{iedei.-'libtMi oBoiaii- 
„CMnt,defle&aotw Daauiari iiulpBibbatt 

^omnes, qui a regoflnti quadan^opinioaa 
difcedunt Hypocritas verb' ac fimula-' 

^dor antiquior €il.veraay;i£d iimulataa 
^fidei profeiEone. „ His auditis, fubd-* 
cinv'-'cum.' geate- pdco arguia ttifjiarwdi* 
aleaoi ioire uoa fuftinrns. > ^ t. ' • . . 1 1 
Duofum ferejneniiimiipatium itineri 
huie: ia^imiieiaffi .-. aim . taaddni.' TmAtKyi 
td^ixia&sx priacipatui fiamm ooufinem^^ 
iatEareiU;, quani tanquam pattiam intue*. 



a 



Digitized by Google 



{ionis cDMimam partem oleaftti fuht, 

mo, ^nod*infnihini>'>-ftaMo>. hiniw liprc 
boras ieiunus Aare cogebar, ientaculum^ 

Ctiift wmifktiniii mm; MirtfiiiprfttM iio^ 
ipitis religioy cummftQum operiadrnQue-* 

fo4iHtfii>"'' fetiiio pittatia ftffit 

Tawlem4iKtrMf , magWporrexlt murmwf 

*• tMiyntj €t tnUm mifenMbi fomt^jM' 

'V «ii %a^*^ « * m * t 



At, ienticuluniifluiiiDpeodiomihi ftedf^ 
et tdkHTy ia li t a ot ui n nfagis, magisquefipi 

ciriifaf 'Hia6iii«ecum: fatius^^paii^ 
cius precariy ct pauio lai^itts opera pieta- 

baiB, jabfrfpgnii, paMciilum efia^ ooele- 
Aibus animis csabroiio irritarc Quot cir 

~ i,ac ifib* 

QmSd per platcii 




•mlwilaniobftiftii capifihus, «c demiffisd^ 



I 



. NICOLA! .KLIMH. 

mis, contra vanitatem muiidi perpetuode- 
oiuMattts, ac qvtiPttifi iiyMwiam volupta- 
tem .damnaotes : Amnia eoim feuere re» | 
prehendunt vsque ad geftus et rifus , per- j 
p^tuiaque qei^tiris, acatca vMbofmn (al^ j 
jjiiiie>iaiidlitati$fl<iinipn f.mfinriiiflrHrQOiqc& 
£t c.uiQfeiru3 etexbauAus tot labo* 

nhuL iiiiMtiiialMitii mimiiH fnimii tcttA* 

ban) , adeo, vt quaeuis domus rigidum mi* 
hi tribunal, coram quo peecttorudicoofieB* | 
i)(9t ^^e^^ viderctow. NoooulU, Gtwimo- 
nitis ac caAig^tioaibus parum me moucri 
yi4§rem, tahqufQipeftem,ai»caiiflm«a|tte 
QoatagioikmlMaQ) mefugiebaoc lamo- 
roiitateni buius geatis fulius conuucjatari 
fiiperifl^eo: tSlvam vmun tantum ccem- 
l^lum, quod Tumb^frntm ^ihartftptcmyit* 
^ice exprimit , ^ vnde dQ cacteriiis &ciliQ 
jBat €onie^^a< OktAerquidiMD^ olim, 
jd^m.vtcrquc Fm.iauam^ iiiitHftiiiitiiH>» 
lQe£bite cauppoam .quandampFi^tereua^ j 
tern confpicatus, intrare iubot Bt cuffl 
, iMiuii&t, geaiom^ AOiHiihili | 
aGerbil;ate ia ^lores et vitAm annfm iaufidus 
vt comae mibi flare, membnque treme* 

Cato 



Citonofter, vaum atque akenim pQcu« 




• « 

5 



^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^BUB^Pl^^^^^^ ^^^^BB^^^^^^^^^^^^^^" ^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^w v^^V^^^^ ^^^B^^^P^ 

curreiuibus domiim femimnmii trahipur. 




Ais kcio CKamiiMibinn ,^cpatuit tofu;^;^^ 
Inmg ends, e^iiidbyBiiiii lMiiiinihntv4» 

^BB^^^^^Bb^^B ^^^^^^BB^^^^^^^^ ^^^^^ ^M^^^H^^^^^^P ^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^H^^^^^^^^^^^B ^^^^^^v^^j^^^^MV 

Mopinil— II liML iiniiiieni meioi indict- 
«i, led tfcidit ptoky^ft^abi. , 

liataicipfdiafm^' 




domiim tandem Midii, valde £iti|;atus, nai 
fuccUi e coodnua ambulatiofie poplties,yiz 

itik ijfT'fiM^ die fflcnfis Eibuli , epheine* 
rides meas prindia ftatim humiUime ot>-' 

iHik^^fmkSm^mmiimtmM. typia auujga^ 
n iiillii^'. > i(hionindiiBn ^ , typogupiiiAe 



y cuius inueotores fe iadant Euro- 
9 longe BMimiinfiinlur efle.) 

n crebra eiusdcm Jbdione fadari nequi* 
MMb CunabiQt pmttadas wkis regiok 

fc»lhiiic» .vocitonfps ; .itinskari- 



Digitized by Go 



19t . NJCOLAI KLIMIl TJ 

\ 

c ue A TOTVM ortKB SM;' 'Hoccgo 
iiicccffa tniiiidtis,.«d OMion adipiraie eoe» 

|>i , munas qiioddam magai ponderis mihi 
polUcitiis. At, cum ipe mea deceptum 
me videram, ooutm Friacipi jafiauaai 
petitionem, in qu« labores meoe ^toU 
lens , debitum mejritis meis hodiiuentum 
fligtcmi. ftiacefifr, vtcnttpwsMbeiii- 
gnus , prccibus laeis mouetur, curaoique 
Te mei lubiturum gratioie proraittit : (le* 
tit equideoi prooijiiis, at totw fimor hi . 
^umui-jaei iUpeadii augmeotum termiaa- 
batur, 'Aliacu ego laborutn compeofatio- 
nem fp bmw aiu , qaodfoiiflDfinioreae* 
4|uiei€ers aequil»ain. ' At, cum ccabdori- 
bus petitionibus Prindpem fatigare non 
lilftimwrnii, magiio omeellario iddortm, 
•qui oisca praeoordia veriabatur j expoiui 
Solita querelas meas huiuanitate excepit 
fvudentHfimus vir, operam iuam pollidt- 
tus, fed moauit fimui, vt defiftefem « 
pedtiooe adeo abfurda , iuifit me buccae 
tneae meafuram nolTe, ac tenuitatem iu* 
dictii metin: „Natacaiii, ait, naduft et 
^ oouercaia, et deiunt tibi animi dotes, 
^, quibusad momentola reipublicae ne^otia 

„paiidatur itiei; Seqtii aon debes , quie 

aiTequi 



Digitized by G()> ^ 



, 





4|ttftK AulftB pctiSf obliiiCBM'^'iBfiiMipttB^^ 
aita^ co noaiiaA faale <jiadituaim, ac„ 
l in i ri i igfnd ii';- >Mfidtfitanr; igitur^ 

ifeiai :.-*at^ 

fiiiHimdi, 4Ub»i.dIe mema>.quagi jd 

Ifciiwiiiit; nanii 

ritiyi,jd it iimnnihnoores dt^cetur pio*. 




opiftx, pi£tofVMlicuIptor^' 



quaax Uboris fnemium, fibi debjeri 






.A 

ddbBK* Jfcdaadiiifcpiicinii. 
conucnifntia, ne r^spublica quid dptri^ 
ttniMkM^liiiihHft^miaitur.- ■ His 

filui. At» omn io viU, adoD occupatione 
inpitai^ oM^-Amm «tqur- aoetbtua 

oiitiLcflBtM ifluda ouod inlsm 



Digitized by Google 



9^ ; HICOL AI KLIMIF - 

^uo nouo aliquo commentO) tt rtipc^iciR; | 
fnSenjonmii.^ j^mtfao mna coainwto 
^jgaui proipic^rem. ■'■ , ■ ^C'' -^ 
. Paulo ante nouifli mum iter, ftatum 

jijkurus , ccqaid. vitiiy yul?us miyinw ilafc 
i>orabat, detegerem, ac fimul, quaenam 

liinciae Codekuatute 4idi0osaixi , sumn 

sempublicam, ob mulicrum ad muneoi | 

fMcmakmUdoama, ctari'inilmi iiy j 

OTibiftioftff' ■ fliWVof itaffM f MTfttf ntMi ill 
infiaium extendere latx>i8nt , nec quie* 
ftant', JiMeqiMMn plaiilNir -M abfoteiQai 
liDpenuiii' Abi acquifiuesiatL^ . • hUao iedtt 
' decreui rogatiooem, de €xdudendisy 4b ' 
•dminifhitione laiHierum publiOMimi; 
lBiiUtnk»,ipcMiis, flMooa piuoMiAi& 
fragatores reperturuta^ cum rem iiqui* 
dam facere , et mala , qdae exinde qaitnt 
liaici , att: ia qiiMtuai diferimftn aMkbid* 
pofBc fexus virilis, ni impotentiae rauUe- 
bri mature ndlui incidantur , ante ocalos | 
ttmniuM piMifette liMile mibi foret Et, ! 
conAietudiais-iiuius plena abolitio nimis 
ardua plerisque videretur, refraenandam 

<^.-^ ». poten* 



Digitized by Google 



j^oteatiam muliebrem , conteaderein. lAr 

i) .\i4eccc jBodeti v«Ue vkio,. cui respu- 
plioi er«c obooxu. 2) .KojbiU sq pri)-. 
dbail COMMM iiMlidI «o ingequ 
^inoi ciiiii>eo<Uft,, ibflfiai 
odiocciu xctferem.^. ^ ylcifcgrej: in* 

^ilucran. liiaiaiAtpor lubi^ii^, proprima 
maModuoi, ant vuKbdae- d^fiderifuiy 

^leAtfifld tamfio^callide. diifiaiulabam);!^ 
fiib pwwif rtH piiUM».cooi|iiodi) proprio 

taBom vclificici^f««B atioruoi veft^ 

^remece. vider^c |K)uatoi:mn > quorum 
coofiUt nUicatein pleruroque pubUcaiii 
MM nmniifi ^jtfiiifiifi'*'iiinf|T' 

priinum tc prae^fiijp oi^c argumeatm)}, 
fMiiiMpiliiinrnr. -.r^- *. - - 

/jQnnfiliiini iAiwi ca, quapoteMa>» artg 

fbcroatmii^ cfHcaciflliiilsque rationibus 
jHMilMi^ ihii«BiUMM: Prtncipi obtuli. 
ille» ^"^ji fiflt I'lH me fcmper pcoiecutus 
eiTct iauorc«,obilupuU ad audax adco et 

iriidn iirijiiim, quod pataiBMm mihi 

m z ' alia* 



Digitized 



J96 NICOLAI KLIMII * \ 

allaturum oniinabatur. Quodrct pred^ 
•bus a molimiac iilomedcterrere oooatur, 
- - frectbiisque nmas r^aliter addit, 
Mihi vero, frcto non minus comitientt 
irtilitate, quam £uiore>tocius iextis virilis, 
quem caurani com.m>inem nou deiertu- 
rum fperabam, mens immota manebat, 
-adeo, yt uuUis admonitkwiibus euerbenui 
pertiaacia potuerit Hinc, lecundum lc»> 
gem gentis , ad forum cum laqueo abftra* 
tlior, exp«<^atuni$ ibi iciiatiis jndidiiiiik 
Coado Ieiiatu,et latis fuffragiis, feaieatUL 
ad Principem mittitur confirmanda, ab 
eoqae ccmifia, voce praeoonis emaiciatui^) 
. bis verbis : 

„Habito maturo examine, iudica* 
„tnus: Legem D. Seabbae, curftnriaMf* 
^licipriiaarii, de exdudendo amuiieri. 
,>bus publicis fexu iequiori latam, .pcr- 
,,ferrl non pofTe, nifi fiimiiio cum toriut 
,,reipublicae detrimeuto, cum diinidia 
^pars geatls, quae e fexu muUet^ri con* 
„{lat , bane innouationem aegenime fit 
•^latura , ac reipublicac proinde moldli^ 
^ac iafenia reddatur. Porro exiAimamu% 
„ iniquum efle , praeclarae indolis arbores 
,,ab hoQoribus, quihuaiadigoaspraebenc^ 

omniuo 



* • • 

Digitized by Google 



ITER SYBTSAftAIIEVM. 197 

^ipMBo waaamtf umvint j cum coii«»^ 
Aet, a natura, nU teinere agente, tot,, 
^;r^iis iloiibus' inoiffaoi casdcm non,, 
lift onum. Cradimus^iilufeeiii tcipu- „ 
hikm po&ercy vt u^eBiocum potiu%,, 
quam nommurti refpeAis, ia promodo-,, 
mhm iMbeMUb .It) out fiMfr inopia,,. 
iiomiiiuin ftrenuoram laboret regio,„» 
ftultum efle, ih»eii&6^ vcifetiaCuscon- „ 
loiao, tQttM ikmiim partem^xlSttolaiii „ 
nafcendi ibftem.iiihabileiii, et q&ciis„ 
iadignam pNMUMIIare. Hinc re ferius,, 
pai^iii, pruiiafli— Snaiilii obihikmn^ 
«deo, ac temerariiun confilium, more,,- 
maiurum pleAeodiunf iudicamus. „ 
" OiMilw tnMP wfiim tnik ftrioceps, * 
•t, cum nunqoam mSaadett foieseC 
natuscoafultum , fenteotiam propria ma* 
ifalifiiljiiirt, ii,fnlHi figiMo firmatam, 
publicadiuiiky addiipi timcn iioc tempe- 
aoRato, vt, quoniam alicnigena clTem, 
dr'fltMriUiiecrWiKognko! orhmdus 
oibe,ibt-pMeeos ingfnantm inter virtute^ 
p^joitur, poHeiii co ncMnine a fuppUciO: 
capiirfl libcrarL At, ne-iroenfe renMil 
iioMl^pitiiifiaMtaittir, ia carcerc cu- 
Aodiccr, iiB%ue «d inmum meafis fiptulae, 

N J . . et 



Digitized by Goog. 



i9g- NICOLAI K1.1MU 

• > 

et tunc, cum aliis legum violatoribus , ad- 
firmamentum ablegarer. * ' 

Senceotia publicata, in carcerem ootn* 
piiigor. Suofores auhi tunc erant nofi« 
oulli atiiicorum, vt contra lententiamhanc 
proteftarar, cum inter indices meos toe 
matrpnae aut vii^ines fuUTent, quae ia 
propria caufa iudicaflent. Aliis vero ru- 
tins videbatur, culpamagnofeere, fadunv: 
que Aolidttatenatiua, acgentilitiaexcufii* 
re. At , coniilium hoc conflanter reieci^ 
idque reipe^u hominum fupertenraneo* 
rum, quorum exiftimationi tali coniieiil o * 
nc non leuis macula inureretur. 

Andiui mox, decreuiiTePrincipem, ab 
omni me poena liberare, modo iimpliciter 
gratiam illius imploraflem, delidiquc ve»' 
niam petiifTem, quamuis Rabagna ^ fiu9 
aerani praefeda, manibus pedibusque U* 
bertati meae obntteretur. At, vt verum 
fiitear, (ententiam non aegre fercbam. 
Nam munus iilud , quod exercebam, mor« 
te mihi acerbius erat, ac pigebat, me 
diutius conuerfari cum arboribus hilce, 
nimia iapientia turgidis. Sperabam quoque, • 
melioreni fortem in (iraiamcuto , vbi 
omnes, (ine diicrimiuc, aduenas bctiigne 

recipi audiucram* i CAP. 



Digitized by Coogle 



1 T E &:.<A D JET.i.R M A- 

-' M £ N T V M/ 
pcaibi iAftiid..£HBiHfliittiOi feleatd* 




fT«Vi 




D p«aftnt, illet^. ioC^^is qMibus*. 
tiMMIiAJMstiitiidiwsi nuifeife 

ueotui^ ^i^uarum appetentifTioia^ Cu9t 

.jiiiiirtiMn.iMmg defcgndere^ 

Rcoi U^iu^Mi iode ^ri pu^nt ».quod ^ui" 

iu/cis«flMii verli]$ finiia« 

K 4 cul 





uiyuized by GoogI 



I 

aoQ NiCOLA.1 KLIMU . : 

cdl dubio , iisdem ex caufis, in certis terris 
apparent Alii -credunt f lites has ab^ 
incoUs firmamenti iu elle iaftrudas,ae 
e-x'ercitatas , vt emitti ab . iisdem qiieaot 
tanquam £dooaes, acauesyepaticae, prae- 
(1am ab a I i is terris reportaturae. Nititur by- 
pbthefis haec extrema iAa foUcitudine ac 
dexteritate, iqttavwmtor kineMhocde&iii- 
^ae, am praedaan, fiue vfl^0Msdcf>OBaac 
Monftrant quoque ex aliis circumAantiis, 
iut ikidio inflifudbfe effe hae lues , aut 
tioius noa expcrtes: aam, oum abeuadi 
tempos iadat , manfuetae adeo et cicures 
vedduntur, vt iaiid fibi patiaotiir tctaij 
aut plagas, &h quibus quietae ac ifloaid^ 
biles aliquot dies latent , intereaque, quad 
e msAibus iftcolarum, pt^tintur inredts, 
quonuB iogens -eiiiii in fineoa coada eft- 
Gopia. Nam opus eft, vt bac retine- 
intur, donee praeparentur ea, quae in 
ttitiuoi abituris fiint neceiiiffia. Appaoak 
tus huius profaciionis hunc in modum fieri 
iblet : Plagis iAis , quibus illaqueatae to- 
nentaralites, oafiila iiue aroa rcftibus fip- 
mata anueditur. Quaeuis area vnius tan* 
tUm arboris iiue bominis e(l capax. Ap* 
prppioqUiiQte lata (ro£e<liioiu$<tedapO(e« 

: ct 

Google 




iu(eruierant , pcaais aiTurguat alitdb 





hi cum alitt captkrivopis erat in noumn 

.*u'^tae iBinpom in 

ues iotuMiif ob alia crimiiia exilio 
taHM# MMb-^ iiOfui^ilaer erat Meta^ 
pb y ft cni ff H i i i l ^pa ia ff i^w ii i di4>utaado 
de cileoUADei, ct IpiritiHim natura*. Aik 

onis exfNao 

9 II— ■|iiiiiirnfiit Atifet 

pcopofito pccfitee^*' relegatus ad firit 
mamcntum fuerat Alter Fanaticuserat^ 
qiia liiihM imwikmSmity diorepoieftatis 
ciuilisj jBoueiMia^jatriiiHyr funebnneiiti 
lubruere vi( 
















1 


1-3 









kanaaieiijie adugrftricauiatus. ^.cata* 
lunt imici, eiilcaciifimis argumentishanc 
fMhMlHMDrpagiflKe, anoArindo, qitot 
ilkii^MhMOoaicieaiiatdadaiiiia, aciauH 




■ 1 ^ 






•1 





£iaariaeia(piradoJiesfintobao](ilDie: iaepi- 

lySOofiBentiaiii, aut inlpi<4 
ItMhoUavaut oorcuptis 

N 3 . bant 



2IOS . NlCOLAl KUMIi; : • 



hmt porro, j]uau)iiolidu]ii£ty adatkloiis 
tatem confcientiae prouocare, et quam 
jniqimm, oootendore^ nmoikm:muBaimtk 

nrurrna piy rt p nri o r tma fit aliic niii jiyAefn' 

argumentis vd, et confcieatiam. ooaCdti 
eatiut oppooeie queant Tnukm oAeft* 
debaat, aeminetii, qui huic prkuapiq 
mordicus adhaeret, coolcieotiae velum 
tenacitati obtduicns, iufc ciuitfl^ €tm 
poUb, cum bofii ciuisfit, caece legibtif 
publicis ohlequi , obedieatiam v£ro talolft 
praeftare , nec veile, nec poiTe faiiaticum, 
dui ibla in rebus pohricis noroM^ janiiai 
didamen. At, cum argumenta et pcoba^ 
tiones parum operentur in faiiaticis, tan* 
^[uain obftioatus, ct inccMcr^ibilis pfQferi«« 
* bitur, et ad firquHneatuin rel^atur. lui 
eodem tempore tres fuimus , huic itineri 
deitioati , icilicet Nouator, Metaphyfisn 
et Fanaticus. • ■ 

^ Circa initiuoi menHs Betulae, finguli e 

ctroere ad. loca fisparam dudmac HauA 
fsihi conilat, quid coiUgis meis porra 
contigcrit; namde me ipib tantum fo\u 
eitaS) alia nonmuiabam. Perdut^us'ad lo* 
Ititii dedinatuiti , fiatim inaroam, £ue oh 
iiilam trudor, cumalimeoia^quiiutum icfr 
*.' I f '/ iicri 

Digitized by Google 





ica inuko poft , cum nullum fibl pabidum 
affeni teftrnt tUMty^^bitu^qiiifi-adi 
■KMiiMy ^lobininiiMnat;^ iiwfcftibiii cw J 
lertttCe iKthcrai iecaotes. Credunt vulgo 
fitommei, centiui mlHiRium ipttio pla^ 
MM J i faM T AMMMPte ArcmptuflHi 
At, quiotum tcaafpris itineri infuo^rim^ 
dtcere nequeo, vifirrvero eft nauigatia 

^paii quMMvlioiis 6m& 
■diiifnimum vfileotium 4»adea 
confuflis clamor aures raeas ferire coepit^ 

Anidas acexerdtatasenie has alites; nam 

mitt, yt iiliriiomMno ioaoferii, lag/un 
d iDOx mul tin idinft fipiiof urn cingor^ <^o*> 
MM wi^&Am MMriBfhi haodicfiefQ 
iBcyfit. fnioiiMBi'lk to animantifrus io 
pincu NazoTy maxiiae fueram vexatus. 
Jte|jbft» ini uaua-iip i H , cum fimios hd;» 
M liMoaM ftnmtmAinm, cuaaqoe v«rd 
iifiokxibus induffx «cAibus, compoiitist 
fut gradibus ioctfderc confpicercm Con-' 

^tiMDlas Inius tenae tffd 

• (lum 



■ 

Digitized by Google 



004 i . KICOLAI KLIMII v ' 



dum mHieueram , paradoxarum £irragiae^ 
flihil nouumampliusac infolens videride- 
iMierit, animum reiiiiiio,'iiiixiaie, euin 
yidercm, iimios hos mira vrbanttate pco- 
cedcre , ac e cafula nouum me hofpitem . 
tnimaniter educere. . Kam vix {duribus 
caeremoniis in nofbo orbe recipiuatur. 
gentium Legati. Vnusquisquc ordine ao 
cedens, aUoquitur his verbis: hd Ajfer. 
ffollquam banc aducnritiam iaepius iters* . 
aierant, verbaque eadem ego tandem re- 
C^dTenm, immadioQfredehint cachimios, 
comicisque gefiibus iodicabant, vocis 
iftius repetitione mire fe dclechiri. Aoim- 
•duerftebttn mox, imslat hos efle leues, 
fiouitatisauidos, tc loquaces: Crederes 
^mpana puliau, cum loquebantur, tanta 
' :vdtriMiitate, ac vno fpinfu quafi tomBote, 
cOotorquebant verba. Vt paucis dicam, 
cxant cultu , moribus , loqueia, et corporis 
forma, Pofutf^i/edtttnetro oppofitL Vi- 
^bantur ad primum formae meae adTpe- 
€him obfhipefcere , caufa vero Auporis 
I fpraecipua erat caudae defe(flus: Nam, 
cum iotor omnia animantia bruta nulla 
funt, quae corporis humani figuram ma- 
l^s exfcribunt, quamUmii, ita, £ cauda 

Digitized by Google 



Mihi fuil&t^ ilii gcnerk Animal tae^erS 

raoty prorius fibi dUSiiBUiES AoioiAduerd^ 
icat, TMBpcMrtcodon, qoo isliii^as 
^dittiiiiiai, fimiirii «biqu# «raot-ililri% 
ot> vkiaiam plaoeliB Niza^ : Naea ficua 
••pud sot atraii.- MiBi= cum cuifrieiild 

^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^•^■B^^^^^^H^^^^P^^B^P^w ^P^^^^W^'^MH^F 

oocaous, quail planctae Nazaris-oooifiSy 
cum eofimul fi^nefcit, adolefcitque. 

lapiciibus, ^iiiiriVT'^ , [""-rp^t ; • Tf nfit 
pretiofis, ac penftromatis infigniter ornf< 
taBb Ad pwiito r aBfP1l^^afran^ wiftffd^m 
vnde coQiiccce jgnnrttr, noa plebeii fiaail 
die domicilium. Et audiutmox, confulis 
cdbtfedit. lib Miiiir iiinriini htqilctod^ 

qui^in Ua> 

gua me io/lruerent Trimeftre fere Ipa- 

dafilOy. ciaiB iatSimedite loqui didkii^ 
ciede^un, meobceleritatemiogenif,' 
' iitiaaMuiiae Jt.nwiti»rrti| oaiumnadtnt. 

1 Mi wtaf fiiiflai MagiAus vaameit 
iirdkx.4dfitf«ru0i Jfc bebedor, adeo,n 

piae iiDpt^icptif ' id^tidem 



Digitized by GoogI( 



jddeKfe ftunarenciir. Hinc, v«}uti in pli- 
lista N^i^ obffoimuio praeoocem vootiu 

gpr ludibrium fuerani Scabba, Hue pca&> 
fcox , Ka fimii hi, ob hebctudinem , ac tar- 
pomenoubidederuot Kakidvraam 
)d %Liod denotat jftupidum, Hue leatuaa* 
Nana ibU hie aeAjmantur , qui celeriter 
fea»{«(requuatur, ac inuolucra lenfuuni, 
yerboruiuque volumioa, vocumque tur- 
^as fufidunt. Dum iti lingua fiiniorum 
inftruebar, hofpes raeus iaepe mccircuflOh' 
jjiugjt per vrb^ , . ^uam omoi luxus ac 
inagni^centiae genere difHuere videbam i 
Mm mukitodine' vehkulorum , quadrigik 
ruai > pediiTequorum impediti , cc turba 
Vndiquc couHuqntis Hucluantisquc populi 
ia£bti, viaobi»itier&cere cogebiHnur.- At 
JfipQ nihil erat , £. cum luxu i&o , qui in 
jnetropoli regnat, pomparatur, j^bi tm^ 
^111- in ceatro cernfie licet, quicquid 
mof^^itun vanitas cQinminifci Q^kt Lin* 
^uam edodus, ad metropolin ducor ab 
^lofpite , qui hoe nouo , ac infolico doao 
£iiior«m<. iibn«tori$ cuiusdtAitt emercatu^- 
rutn, fe facile iperabat: Nam forma re- 
^iminis; hie ariAocratica adeo, vt 
- vm^&as rejipubUcac iit peacs magnum 

Sena- 

• • • 



I 



Digitized by Google 



Scuf turn; «t Jenatores ad vaum otnoes 

Ittift Aico^iliMi^ nnmiifi ffntiififitMl'iifi 
pneturas in prouinciis, et miaoribus 

^ THiiftiiitut 




I Mi 




um «iuv>t ingeniiybert^y vtyoius . 
ipatk), yigiiitiodo oouKieges, fiue 

<in— if ^u«nnafig.|yft » quas tneditatus 
tales eiSnit, quae ctmi' vtilkate pop 

rpeciiiuatitgnicft 





bilcm fe fcccrat: nam in toto fubterraneo 
















iitt rcipublicife dicitur Martma y vnde 

:€itliilK€ft 

'Alii|^iiiiiidin9cn« 
cgdcBpfr^y ttnta fiipatione cuii^Ue vrbis 





11 



Digitized by Go ^.^i. 



t 



ao8 ' NICOLAI KLIMU' . 

ittt nobis 'pM^KMC oogcf emury'imi id 
■€•01 vrbis cegiooem, vbi hahuabir Syn*^ 
4icus n^gai Seiutus. Nun hie vir erai^ 
%ui me dono oblaturus erat conful. 

Cum prope aedcsifyiidici vencuiaeiSei^ 
Jboipe&ipeus diuerforium ia^ditur, ve< 
ftimenta ibi compofiturus , cum: vellet nif 
dda ac decenti^liafaitu fyadic& ie fiftcHDe. 
Accuirebaot cateruatim merceaacii qui- 
dam , vulgo di^i Matkntti, iiue exornato* 
fes,.(taonnopefU>i£>leAt o«es« «te. 
quam. .^latia icattprum mgE^diuntur* 
Veftimenta hi verruat, maculas abster* 
gunt, et turbata, vsque ad miniwitopiicas, 
jniiajrte ct folioi nidiaccoinpomnit Vnus 
ex his Maskattis arreptum mox confulis 
gladiamterfit, «t nkkiudi reSddidk. • AU« 
us faiaas ver£coUMrcs caudae iiliu» aooeit 
xuit:. nam nihil efl, quodhilcelimiiscoc* • 
di .adeo fit, quam oroatus cMidtruok 
Ennt ieoatores, mazime vero ieuatorum 
vxores , quarum caudae, feflis diebus, vix 
milletbhleroram iiunptu, ao^lrae m onfetac , 
deeerari poteraot Tertius Muium^ fiue 
exocnator cuminftrumentoaderat geome* 
trico, quo dimenfionem veflium fecit, 
. vifuriis,aaapto€tryiiuiietrk:ac^^ 

Quartos 

Digitized by Google 



ITER &VaTEJUUMi^yM. 29ft 

Quaitus accurrit cum lagejuun^Mje fuoin 
tte, qua fiKiem ilUus adulterauit Quim 
«Ht pedes csamiaabai , paMojFciMhmgeaii 
cufu iubtUuate toUeofi.. ^tus aquaa% 
appoitabit redotentem, qua manus aq 
peika toMm •fpwfii, • JH^, in^bgiaMi aui 

«xpcdiam, ifte JintttfOi teriui^-jUe pedin ' 
ncni fridui , hie ipeculum vifui obiecit^ 
cuflAaque kmt mm mimti «iir»; ae-Auk, 
^ iuaft^ quO'UMippas gecH ' 
grjphiois apudnosdiinetiri, et illufoinarQ - 
Ibfeflfe GMMMft*' •T«M fego tBeeamt 
Quaotum noo teo^pocis, quaatum qcmd 
fumptus poHulabuot oraatus niulieruni, 
com io vtris iMMMiit ce cvpolitndis, „ , 
fingend i ft et piiitiMdi»» tmQ. opu»^>fi(^ 
inoijmine. £t . lane mul i^r^.Martiifia': 
wne camam —liiittii 1 duat, tantoque 
viaift coffpofia fimi 'Hiilnir, .nt prac ni* 
jMoaiioce ibrdcaot. . KiiD> ybi fele fudor 
am vnguentis coaAMet , ilico itidcm 
ihm^ ^Mfi cua» OMilliJiira confuBdic 
coGus: quidolcant, ndfiias j ni0 id vaum^ 
vt maleolerc inteiligas.>- ^ . 

HoTpei aM» Ihmm in modum teriiiSj 
IPM^us, cooapiHS, etpuisicatus, ad palati- 
ni %jBdid.t6adk*.tribus taatum pediiTer 

O quit 



oiyi U.L.O Ly Google 



no- " NICOLAI KLIMU 1, 

quis Aipatus. Cum in atrium ventum eft, 
calceos dcpofuit , ne pauimentum mar^ 
jnoreum luto vel puluere feriret lote'4 
gram fere horam I'ulpenius Aare cogeba- 
tur, antequam de adueiitu eius osrtioc 
fieri polfet' i'yndicus, nec iatromiifus eft^ 
niii praeuiis munuibulis, quibus fauoc 
cuftodum in hac regione emi lolct. Sjra* 
dicus, apratafeilaiubiimis, poAquamme, 
cumhoipite introeuutem, conipicatus eft« 
in rifum immodicum effunditur, ae 
Hkox tot ifaiitas , . ct ineptas quaeftioiie& 
propooit, 

. - • ^ vt mibi fudor ad imos 
' Mmiant talos - - i» 
Ad quamuis relponfioaem 

Ingmmat tremulosy nafo criffante^ ca- 

' cbhmos, 

Credebam , hiilrioniam agere, hie inter 
virtutes poni , cum viruni adeo comicum 
Syndicum , fiue eum , qui fecundum ia 
ienatu k>cum teaet , respublica feciEet, 
mentenique de ea re mox horpiti meo 
indicabam. At teftatur ille, viram effe 
dotibus animi maxima conipicuum* 
Nam quanta illi eiTet ingenii vis , patuit $ 
multitudine negotioruui diuerike naturae, 
i . ^uae 

Digitized by Google 



I 




ITBR aV'B-TBmAIWM. 

Taott cairn illi pnc^tioais ecat ^ciiitas;^' 
vt inter pocula res maxHili moilnenti per* 
ageret , ino praMtns, aM tUMiiaus, fottf • 
quoduis ferculuai^ JegeiQautedi^in fcrt. 
oere (blerct QtiMerebain tunc, quantae 
^wiiinia rftb ijwgut tdwfta; teleritcf 
adeo concepta; ' regeffit ille, vulgo du^r 
rare, dooec viliim fiierit fenatui eadem 

Syodicus » poftjnam iemihorae ipado^ 
mecumfabuUtuserar^ verbaque eiFuderat, 
fin loquidlMr, qua toatbnB noAri 

OKum conuerfus, 






• 


11 




M 









auec iieruos, ait, fuos me quidetn rece- 
pctm iri , quafflolMHiaduKtterct, tat oh 
iogeoii aaiditafeMi «K '. . 

ym/tami m fatria, craff&^ fib aere. 

'vKquod infigoe vix 




cfle idoneuai: £goetiam^ ait hoipes, no' 
Ummfinm illi quendm tcrporem: aty fi 
^tKm^mi^diukiffmperpendendfy baud 
ttfiiifc taiifgu Rcfeffit Syodicus: „Hic,) 
'cft mioiAris promptis et expeditis^ 

iMlfiHidonttllam cun- „ 
Hoc dido, iedulo 
O a exa« 





Digitized by Gc 



M ; KIGOLM KJUIMU . i f 

cxsmioftre coepit vires corporis rnei, iu(^ 
f^uc gr<jue poadus humo tollere , id 
quod cum absque moleAia ^eciifiem:' 
y,Natura, wquUj quamin dotibus uiimi: 
j^nadlus eft noucrcam, defedum iftum ror 
^ bore corporis quodammodo eompeii(a« 
^9 uit. ,9 iubeor deinde pauliiper diicedero^ 
in aliuni locum, vbi a luiai Aristae ieruis,. 
mira quldon comttace exeipjor, ac fiqMiI^ 
nimia eorundem garrulitate ^ ac geiUcula^ 
ftioaibus , mifere vexor. orbe noAro 
totfnihi£ecere4|uaeftioncs, vt, quidamr 
plius dicerem ^ in promptu aon edet^ 
adco> vt vera ialiis mifcere tandem coa* 
£his ^ curioiitalem tamen eoruin iatiare 
nequirem^ 

Tandem reuerfus hofpes ixxdlcat, ia^^ 
ter Excellentiae fuae aulicos me locum 

* 

accepiife. £ praecedenti Syndici iermooe 

coniicere quodammodo poteram^ muQi9; 
iftud, mihi deAinatum, nonmagni pondi^^j 
ris fore. Ominabar, aut cuikxUs aulici^ 
aut dilpeniatoris officium^ mihi conferea^ 
duin ^ at, roganti hofpitem, quodnam. 
iftud elfet inunus, reipondet: &culkmia> 
fua gratioji/tme te.conjtttmt w^icuU ba^. 
iulinn prlmarim (^torteur.) mmjimua Jli^^ 



Digitized by G( 



ttis ftercolata Mdrtiniaua fcipondet duofr . 

I Mi tj^ii nohiltfnnae cotmigu Hoa 

M4|MNiA^ ttfi<|iiHi AllliMlpy|)iBMuflfbs , pa* 
•liwpc c cxpolui , quMi ia^fxiam kac 
ffef^cnuo hofuioe ^ a ^oaeflis paret^biis 
aato. At, loqoi^tifcffifiafeftup^i^taulic^ 

tioiiibus (rmincccni coafici^iiafS. ' Nafli 
Martiniofti omnes^teties , ftitilt^, Mcimpof^ 
lilrf lOtlMPin . Mitlti'iirftllillftiilfi'c liiifi 
verbis liuoidis €t ^kAatibus diffluuafe 
i Tandem in dormitorium inttoducor^ vbi 
I WMM fMtt rtabw^t «r p6i^6tfftf taioiiiii 
cocniiirnwiy nihiWijiihi iDooikttur, vU 
MDeicerem. ' * "^-Sft' *>*'*•• • ^ 
' €ii-4e^HMi -^iMiiiBdii, -fed id 

Mian ^MUH/teaua 'cap^it oequif 
Wob FaAus , %uo it fimiis bis exceptus 
team, tneltteiiiMi pa^n)^ «xcuifet«t', 
«rtesSpa«iM 'opiii-crat paiieiicia ad 
coQoo^iieadam iii%Dcin adeo coatum&> 
f tatn. Deplorat>am ibrtem meam , quank 
M Im» imiiWif iitoiiiiiiim liililiiiiii ilia, 
ijumfimya fmifliii ia pUneta Nazar, 

O 3 mox-. 



5a4 NICOLAI KLIMU ; I 



Qiox<)ue mecutn ita loquebar: ),Quid $ 

^,cipatus l^otuaoi Kadakn^, vir grjipjiiiSHf 
,y et quantiuis pretii, perexigua faae ratio 
haberetur yin, coi ■ imegro opug -eft 
mcnfe , edidum fchpturo ? QcmniBW 
^,iibi rprt^ prpmittgr^t talmka jn hac 
,,regioae, vbi winV)Ooefi8ndiim edn^ 
^meditaut^, etffliiftyibuo^ Skatton^'i ^ 
Animadu^t^bam pQ^ feriam n^dyyt^tio* 
aem , a terrA iapieatum inhifhrionwa doi. 
sniciiiuoi me ^tife traniilatum Tt^dtm * 
jbis curjs iatigato . foniAMS obrepliit*. ,.1% 
tQertum efl, quatndiu donniuenm , cuta 
l)uUui»4^,4i^um acAocliuin fitdi^- 

fiynt ftatQ t<^pore , qy^ijdo, per iqtei por 
£tioaein pianetae Nnzar, eclipfia patimr 
;foI fubterra^^ Notayi&fluuimfitbaee 
•clipfis eft, cum pl^^jiew Naz^^ 
fuaxd procu) a firmaoMObo iiaiat> vtm*^ 
fu^ folets ^kae offuTc^- Eft quQt^M? lo^ 
lideris perpetuam prael^ntiftm eademlcna- 
anni tooipeftas. Hine-mttuB kiujeotis^ 
luQorum.icilicet vmbra, ambuiaoris riQ&i* 
geramibu5,et ccllisfubt^rraneis,gilori§ Ia- 

.cominoda pr-opuUao( iacQlae, 

Digitized by Google 



m 

Sm^gm^ ayhiiMlni nifinniiiibrflm oukUou 

as applieuit, vt jd fi^ioin aUonvn. fioil^ 
$JS^ » 4uoai4nk^^adiPUj^,i^i^. horse ipat^t 

quanquam ob 

jninari oequeant, 6its UmfnlQ ceii^u;4ftf 

^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^w ^^^^^^^^^W^^ ^^J^^^^^^^^^ww^^'ry Jf^^ff # 

jir.aruiD, adisQ, .vtdies ci^) node vigii^ 

fttbai^ ob pcqMluiiD vinbiiruio abiieiiii«r 
floe vibraote ciKUoi, .|iiac,>vbicunquQ 

pMtiW|tib(k^*^tusilliiq)iQat^^ C^uo4 

04.^ vcro 



%i6 ' NI'COLAI KLIMIi I 

vero ad annum attinet , is ad carfum pla- 
■ette ff0uir dirigitur, ac otdiaatMr, qui 
altero tantQ citius, quam furmameatuia 
fubterraneum , periodum circa folem aU 
foluit ' 
Hoca deeima quarta .vchkuium aura^ 
tnm fuccoUantes, ad Gynmafium portamus 
BjiceUeatiaiii fiian. Imiai c B in amdiio* 
idum, ocdiac frdtHirfg rcMiipigamur Dq(^ 



ttretmti Syndieo afliiin«aiic , ae <mid»ik 
itli obuertit Reuecemiae hoc fignum 
Haoc ob caufam adeo fiudiole caudas exv 
oriiant. Miiii vero ftultae , ae ridicote^ 
itiStt iaiutationes hao iaueriae. Nam ter« 
^tn alicui obuertere, aut frigoris, aut, in* 
aignationis indicium a^ud nos eft: at 
euique fenti guAui . Piaadidii Do^ 
<^oras ac Magiftri ab vtroqiie auditorii 
iai^re fedebanf. £t in extrema auditorii 
{Mvte pofia «rat cathedit, ^oam Dodloii 
randus oroabat Ante promotionis acluia 
habica fuit difputatio, cui hie titulus: 
ii^tatio fhy/ica maugtiNdtS t in qua vitdi 
imxMMr, a€ ^fiutuur grM^mm ifiud tro* 
hkma: An fonus ^ quern reddunt mufcae^ 

kiiague mjtdUj i;^/ ftr fofimm^ 

' egrc* 



Digitized by Googl 



ITER SVfiTEILaAK£.YM. ii? 




tgrtdmtur. VtusSss priorem iententiam 

vt pecicuiiun diet , oe iurgiutu i^dtii| 
pugnnMranHmi ibiwii. jfitiMftad«tl 

giiflorkirf ilia Mfium Jiuac tase^t^Sg/tk 
difputattone , .tibiistf:cani^turi 




aut deniiflam, iaoentemque qrationein^ciif 

ODbiberet . AtgiMiatjdiiii*Mcdtisi.iaqy 
nihil effcclum ej). JDiiftaJe caimxft ipot 




iiiisus cj^erd , vbi, juajmnon ammorum 





idbitt oflniis cncbmiis ac 









1 


5 




UP 



feoeplam , e cathedci vi-* 

VttHUKnOK-^ •i:<:iii> • 

£Auiu dAifuutkMiq,'«dus crealiflfus 
prooedit bis liribus: CandicUtum in^ me-* 

O 5 . dio 



I{i8 .I.'-VITICOLAI KLIAUi: : r 

dioaaditoriipofitiim, comp6fitis gradibus 
•ibuattces pedelli^&ie minifl«jnirifniici^ 
integrumque aqme. £figidae mftdiniB ^ 
per caput eius effundunt , . inox thuris 
tera aiperguiit AC ygmitCMihini haurica* 
duia porr j|;uiit. Miiiiilerioiaoc,iuiniiui 
cum veoeratione, ac capitum ixidiaatioae^ 
dBfimifH, ttndon legitkae OMkiMi Do* 
fEloBeai prouiwtittL = .ObftiipffitBas jei^ 
9d tot miras ^tigao^ caersmooiib ,.cfi& 
oopiiliKuni quendm-Jiiecittini^ ^rope 



Ihnrem., guidrejifliet, rngiKaMfc .Ideal 

ignoraotiammeam auieEatus: peraquam^ 
ait;: Aeus et vcHiiiiQribm jnimiv^dihiieiidn 

■fffe ygflMlim ^'^^^ nQima 

fnore&t a vulgo diflindos, eHe indHfinrioii» 
Hoc aadito , dainnaui ihiporem meum^ 
«t adtakatiQMiiaiilByiiiliiLtfnplitis iattDt 
rogaui, ne viderei/, nuoquam iiitar hoofri 
llos vixiiTe. .. /; . . . • . , 

: rraidBin tymjbiioniai, tibi«iiai,<M 
tubariun ilrepiiu oomia . pecibaabaQi^ 
egcefliisque ex auditorio iiduus Dodlor, 
finiii^MusHet cingub facriiiftu»y o o milw n 
habuit totuni HeUcoaem, vsqu&ad dooiuoa 
fuam.' At, cum plebei?e tantum fortis 

^fetynooiii^ vefaehittiir, iedchiiiaMxio 

r • trahe- 



Digitized by Google 



Ate, «i&.tiri9»,4icarf)i«lieh4ti^ 

tia ttttMiuarum. Nam tautua^ v effur 
inmfiutf vt pleri^ao-chiiidoiiNiHMibstsiiK 

f^'1»nr conualeicere poflent did^ 
vt ia-iolo iAo nihil defideraretur^ 

iyyarift» ct tailor, m^^ju^llattiinmotioy 

Ilea i|ia|;is academicam, nqc v(iiiQi Ca% 

-kgitea cmamsM^ 

mimffi Nam, ■Unuaui t^km.^ifitkmm 

Midwe^, et fuducagiMoa jniau$js;ipgdite^ 
^fum eleganter£eruQt Curias has iden- 

t;«iclitiifiiB /moduM 

ridebaotur /plidac, et ;»eqi^it4ta 
^ai, pwMi canKina.aacam»> 

affauificay adeOy.yt Ui^ui ideac rem coo^ 

mittere. 








Digitized by 



% 

420 mCOLAl KLIMII ri 

mittere^ quam feiitentiis iadicum Martin 
man^rum cnifiiRi ftibilofere iatius dteale^ 
lini. - De iegibus jiutus gentis Ail^4MCC# 
pofTum^ ob iagenteoi, cui obuoxiac funt^ 
Yiciffitadki^m ; nam leges ^ ac kira hie 
VeAkun ioftar, quouis aimo mutnaltm 
Hiac multi ob crimiua puniuDtur , qua« , 
non crimina erant eo tempore, quo comi^ 
^iMttebantiHr: tnuki etiioi ob idVdludi 
coademnantur , quod ai^ioaes sdrum^ 
quae fecUndum leges licitae erant, pd^a^ 
nouredita'lege, fa^ate iuntiUf«ifatt«''^Uib 
intuitu a Tribuoalibus inferiortbus aii-iw> 
periora appellaat onfines, fperant quippe, 
bte ptfhtfteilte, Mt^Mtum iri legem prioi* 
rem. Vitium hoc nalckur ex ^»roi»pta 
nimis legum coaccptioae. Hue adde^ 
quod-getiv Ktfec nonhads iuidi(Ititya,ob 
£>lam aatiquitatemy vtitiffimas kges et 
coafuetudiaes aaufeet^ Nec aiinoreai ia 
ciiltu corporis , ac veftibus aotaui leuita-^^ 
tem. Aduocati hie magai aeftimantur 
ob diijputaadi fubtilitateai : et fuat iater 
iUos, qui rota, vt aiuat, figulari vcrfatio* 
rea, non nifi dubiae; «ut ]niu(HM^4UMlM 
patrociaium ia ieiufcipiuat, raoalkaturi; 
quaata illis ia diiputaado ^t dextcritas, 

et 



Digitized by Geogle 




M 

% 

Tjleant. Ob iftam ihgenii fubtilitateiOy 

CMifiiB rfl*n\f*p ^ffitt 'iticU^ 
quiUift Aiifficiti k^ce ac meiiiodioQ 
Ycntiljtam cHe litem. Hinc dicereiQlent: 
„ Omim qvidcm migmtattm .ftHi^^^ 
SMif* atiamen, cuttttBCa ane^ as mittho-^ 
do Ik defieala , noa pofTumus , quio db ,^ 

diiloiikHBut* Juaa iiic a •-t)ft^ t BPi bt iSi- 
diucrib preiiOy pro ranfariim natiira, do« 
CK. gr. qaafltotat aiidicoiBs ma- 
iniquim aantaaa tueri, att,. W 

aiuac« tav Ao^Mt n^rnxM mmtf 

q«<«ccoaequanl^ de*> 
iflnimiiiM pin laboNrcsiguait;. 

uris ioi,ac taota* iiUU» .irt-iik' 
(b aliarum fuper alias aceruatarum. 
kgufla .ohmIo, iMNtwa perfpicare . ooa 
lioat. Nma^uiAJi4artimnm indolis raa« 
ximc fublimis , et celerrimae. percepdoniit 
Bm^mmuBy quoA§mifkHt a»andiNBi cfl^ 

iriigioaitiiwiw^ quae noa 

Sp pni^. iB[i.V9Bi§4lpCOI|iHUfiMttbllS QflflH 




: I 



^ .J ,i^ud by Google 



U2 NICOLAI KLIMIK . • 

aiones diuer£ie de forma , quae Deo ilfr 
attribuenda , 6^396 de animarum nature 
etqualitate. Teiapla, fiucaudilona-ftcra, 
in quibus Theologia docctur , aoa fre- 
quentant Martiniam, vt audiant, quid 
vftti die poifit , et vt diicant praeMptik 
beoeviueodi, acsoorieadi, iedtantum vfr 
audiant , qua arte , et qua ingenii i'ubtili* 
tate ie expriniiitt oratores iacri , qui , quo^ 
(^bicuriusloquuntur, eo ardentius applau* 
duntur , adeo, vtaegre audiant Martin ani^ 
Btfi ci, quae mm intelliguot Maioc 
verborum cura eft, quam rerum, ocato*^ 
ribus comptam oiagis phraiin , et teretetn 
periodnm, qium ntiommi nemos, ao 
iudkti iimam-aftectantibus, et auditoribus 
nonoiilblaaduueatis, ac Ibnantibus verbis 
attentionoB oommo^mtibaB.' Hine nihil 
auius fum dicere de ceiigioae chriftiana^ 
^e auda ac fimplex eft, et quam maxi« 
IDe eommendat Veritas non fuoata. 

Nwquam pkiiis aefttmantur nouato* 
res, -quam in hac repubiica: quo diffici- 
lius, ac abfurdius iit commcntum, eo com* 
niendatius. Cum oerto audam- cercopi* 
th«co iemei expofuiftem naturam ocbis- 
terraquei^ woaftraft^mque, fuperficieiu 
I. . : eiu8« 



Digitized by GoogI 



fl 



• 

eiusdfiaiiobabiUttindSsy confiliumjnox 
ilie proporutt*4e f&t6aiknidatgXimtts<m» 

CoauDcntuitt lAud ia(Qx omaium applau* 
fiun tulir, ct ioilitttta «ll ibcietas , fiue 

nrcnufim-JDOx accurrebaociocolaei'Ool* 
Utisquc fymbolis, ASiones, vtimercatores 





his motabustota regioiw^* fflEtisquft iaaii- 
1b» per haice Adiones ad extrema redadis, 

inccpto drftitf ninr Obiiiaiiita- 

■^oe rcipublicae tanti 
€ft aouaior, qaia 

laudes emecueut, jdeo^vt dicere Iblerent 

• Mognis tomtit excidit aufif. 
Perfaruatag mMmd liuius geotis, 

^^^^^^^ 

lu a^uaDl ^ud Martwfoiios pirere, no- 
uoque commeatofbrtem mciafD paulome-^ 
liMMMtMcMk* ..Igiiiir poftquamitoumi 

jioa pauca detexi. - .-Vidcbam actUicuni 



Digitized by Google 



^ .. mCOLAI KLIMU. . : , 

fiihtitiorum oraaia elTe plcor,^pificioruia 
vtre inofMa regionem htm: t abw w rfa 

busdam opiHciis , quae vfui eilent publi- 
co. At, cuoAt huiosindolis cofBiMOla,' 
nil, niiLriiiimet contfiinptiim, ^Mjdv«aaia 
iilam geotem , quae crepuadiis iblis dele« 
£Utiir , pcpereruat. Hinc ego in ptx>pii' 
m Bwani iluiuciitatQin *nw<^ ?i f ^Mfi * hift 
verbis : Stufidus ac inars es,ac digaus , qui 
in facultate bamlortm igmhili canefcas, 
Animum tamea noa plane de^»aodebtm, 
et cijm auimaduerterem, coa^liis ialuta^ 
l^ibus tne nil proficerc , flatui tentare , AuU 
iQOfk^s incpto aliquoccMrineiifeo ftiftciiki 
taftem. iuiuc eludacen Cooiiliuai apecio 
prudent! cercopitbeco, qui ^onte cur* 
lentrai Ainultt lHs verbis-: . . 
> Audi altquid brmbus gyar'u Okiorom^ 

d^ttum, 

^ &tis ejfe aliqmii i> ^ 

^^^^^^1^^^^^^ • ^^^^^^^^^^^^^^^ 



ie , qui per Tolas nugas , ac per ea , quae 
pueriuiriiikiiie reperiiSe danMoks iecosN 
mend^iles reddideraot, maxime vcropes 
aauas quasdam vei^iiueotorum liocmas^ 
aeceflemihi €;0e.Giim jnftwiwffibtia 



furere. 



Digitized by C 





trill 



U icdulo examinabam, tandemque, habitb 

%Mte lUtt ketuccas vocamus, hie coioi* 
mcndare decreui. Videbam, caprarum 

^uaruokiaua faruccat quodammod^effingi 
poUcat. Et cuoa i/lud opificium beatus 
MHQt «Bcniiiifl«e, -iftiB eiusdem 
plaae xucU& cnni. . Coaipflratis igi* 
tur kois capcinis, effiaxi/^fC4i») capiti 
to Bomif nicntem, acita oroatus, Syndi* 
«> ne iiikbaai. • Obftupefceos ille ad 
aouum el ioioliLuin.|)i>aeaometioti, quid 
fci CMt;, fogat, SMMinB^fpitiiMSB adsiii* 

pttfl^ tiin impnniriM <pffrnhim pfopetia% 
vt ic ipAim 4X> ocaMu intueietur. ^an- 
turn fibi ipfi time , cum nouo ifto capitis 
iiyi— tn., pbcuky vtpvac gaudiaalteex* 
danauou: Oiis proxiam-ftuul Coniugem 
luam mox arcdfiuit, tt gaudii fui parti* 
opoi Immh'' iUi MO iniiion laetitia 
cxultm^ marif iiin awplnft, t«Aatur, nil 
Icpidum magis, acgratum oculis fuis fiiif^ 
mm Smimtmmwm^idam fiMBttii fuf* 
XuBC «d me cgnucrfut Syudi« 

P cus: 




oKji o i.y Google 



9a6 .y .NICOX.AI KLiMil - ^ 

# 

•cus: Si ifiud tuum cammentum, iuijuit, 4 
'Kakidoran ! Senatui aeqiic arriferit , ac nc^ 
its , fwumos m mjira r^&Uka bomvm tM 
foUiceri poteris. Ego v^o gratias humUUp 
■mas agens, Excellentiac fuae petitioneofi , 
moat obtuli, ad Scmiiiiiii ikife ii mtaii te 
eadem petitioae commcuti mei nobilitiu , 
tern exaggeraui his verbis ; 

EXCELLENTISSIMI, GENERO- 
SISSIMI, ILLVSTRISSIMI, 
NOBILISSIMU CON- 

SVLTISSIMI • 

S E N A T O R E S, 
'^NaturaUs ifti profMafio, qua ftior m 

^pulit me, ad excogitandum , eteffiogeo* 
„dum noutuB iftud, etadhtic ignotum «t. 
„pitis tq^ntuffl, quod hie hiimiliimft 
,,offero, etexamioi grauiiiinii veAci tri* 
jybunalis iiibiicio, nuUus dubitans, qimi 
^gradoJye excipiatur, maxima, cum com* 
^meotum iilud, ad gcotis gloriam, ac or- 
^namentum tendat, efficiatque, vt tott 
„orbi imioteictt, inclytam Narioneni 

Martiflianaaa, quantwu inter omoes mofi- . 
„ tales virtute ^ ac animi dotibus eminet. 

Digitized by GoogI 



lT£R'iVBTBMlAifSVM. fta? 

CQMi (jud^tf , tf^AiiHiiiiui'iiiii J 
mattt, qui corpori veneracionem ao^ 
■MrteHatein condlut, diftingui. Tefior^ 

Mtari, Jc pioiiuie oulkua iabods iner>,^' 
cedem ezigere: fat mihi erit, vtilitatem 

pMUicMMy M'f^orfini gcMfy,' piPOinodBlo ,^ 
vMtem mcanun, promouiflc. Si vero,, 
Imoc meam operam praemio aliquo di-^^' 
gnam tooHi ftr-iUoAris Seoatus, fii- , 
■oiwii in mecoUMum, frataanimo lae-, 
ms aoiple^iar, quototo orbe munificen'^ 
/ tia dusdem eaiadint, aliique ad fimilia,, 
aoK maioni opera ODOideada , acuantur. , 
Eo Iblo intuitu libcralitati Senatus popu- , 
lique Martiniani'ilM obnkor. Quod, 
ivIiquMicft, iMMi-iK€cU«aiMiiii vifo-, 

Pfi&lLLVSXiUS S£NATy& 
Martiniae, .\' . 



■ >■ 



ai ■ivawwr 

S t Tra- 



* • 



^ i^ud by Google 



Tradium haoc petiaopgoi vpa cum 
capitis tcgaiento, ia Senatum ifurus Jecum 
portaba^ Syndicus. AikUiu t eodcm 4ra 
(dla^reoinues res foreaies, upturn buiu4 
fonviiciiti exaipen omnium aniiuos o.ccu«! 
paueMt, Cum laffragiii fisTNOlur, <feHi% 
4auir fpeci«s opcris, cooMueodatuc iq»» 
^us ^rti^ciSy acceptatur deuotio doaaiui$9 
et praemiiuB ftatuitun In toto icauM 
tres tautum feoatores erant ^ qui hiiic Icflk 
teatiae refragabantur : at male eo nomine 
audiebanc, ac tanquam indo<f)i^ ct imirbani^ 
munere<]Uft fenatorio parum digouiy 
bantur. 

Fa^ ienatuseonfiiko , in curiam arcef^' 
ibc^y bi ienior cercopithecus aiTurgeos, poA* 
quapinomioe totius reipublicae grauasmi* 
hi egetat, fimulque indicauerat, remuneran^ 
dam pro meritx> foreoperam meam, ioga<« 
bat, quanto tcmporis fpatio miki opus edet, 
ad effingendum (imile capitis omamentum^ 
Relpondebamego^ iat niihi mercedia eife^ 
quod artificium tantorum virorum applau? 
iiirn. et totius Senatus niueos emeruerit caU 
cuios: pollicitus fum aliam peruccam bi» 
dui ipa^o. periiciendam, et, niodo alii, ia 
opere ooanuario exercitati fiaiii, quos ar- 

Digitized by Google 



icmdocercm, nvhiidiungecMHrr, iv^e* 
iwii»i>edkrtiwwwy>*itt»£aijbti ^ewmr 

' labiuii. At« hoc refpoaio cotntnotus, id 
kwn wi hi yuAwifk Syndi W: ^Abfit^lUky^ 

ccMnmunis, ct'OkhYfum nimis frequen-,^ 

gfiniirimi vifi onmcs |d^ubntur» aciu- 
beotur ciuicatis ocafbres curam a^ere , 

liiMift ptn u^ at r umj/iih , aobili^ quid detrlv 
iDcati capiat , et infigne adeoornamentunn^ 
flMsmtagto iHihHMH»At,eidiAliiii hMi 

windwrn babuit ^SaSUun^^a^ c^^^f^ 
iumpUiaria^laijlB^ cuqi diiitfiffline ciuiuii^ 

onutus hiccc mifc ocimibus placeret , cP 

wmm\khe 4ii^dNf , Hut bomiAinidatioifo! 

j tieo, vt dimidia ciufratis pars bfeui nobi-> 

diudt Scoatus , dbcium aq^quare , ^ viii«; 

R 3 ciiiqiw 



Digitized by Google 



%pi ' NICOLAI KLIMII ' 

vt eum voluptatc totanii goitefii pmueg* 
tarn (fitvenia verbo!) videreni, antequam 
lulaitiiiia cgrefltw GmaL L^idum itte 
^ei^culum orat, criaiios lioa fimifltitti 
^Utrri. Taatum toti i^eoti placuk Qom» 
Qsentum, vt.nouaoi cpodMin flitueri^ 
oataque iodt «ft aetts ccinitt in aaoaliiwt 
^rtiniaius, ' i 

At, vt ad me ipfutn redeam, enco«. 
aaiisGumuUtus, ac purpuoeoi tedus pailio^ 
v^hiculo Syndicidotnuiu reuQctor* jsko^ 



lii^rat, iaoi^^uioffiGiiini mifai prasftiionaLc 

]Bx eo quoque tempore ad psopriam.SyiiM 
dici quadr^oi fUi admilTus. PoU laetua^ 

ifiuA. ibmmwu mnc p iHlndimii, inocptuok 
opus pcrftggfc . 4ggy«ftia iiuD, ibciaquft 

^orum op^ra; , qui mihl .adiundi eraat^ 

^atuisiMfpptts: «r,.iiottq|iia» iottrgruok 

n^pfem in ifto opere deit|daueram > s^LQXf, 

tpr mitii^obiUtads Diploma, hisiroclMi 

r Ob pMficlarum ii^ud • et reipubli 



,^falutare commentum, quo fibi totani^ 



dit 



Digitized by GoogI 






^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ 

^ , iuribus , aciqaottuuiatibus^NobiU''^ 

fCy ideo,¥tliiiiii¥iliiiiiaiij noouoctuKj( 
KttudoriatL Deoifoe, ' cam ao«ns<sAe „ 

|BDil^ ■amiiiin ftigfindinm.aoo.PataEO^ 





, quo nouam dignitatem tutttur, 
fiMM^ jib ipMimi;Cu«»j,> 

ciutp aliquaadiu ^'ifbgp £t win anim-' 

tee ttiid> 

m axwiittky as 

ft^rfUTT^ ftil?"*** ''^n8!tf"*^"'- Adulatiar 

tciUy. ignntaay ift mihi nUffyrasaffinscrcntJ 






m a 



I .E 4ln. ; • ^c-: 




1 



239 «[lCOI.AIKUIilM TI 

4dkioeM« vifga , ae piMiogtMi-sipiWi 

4^eculis deciuare Qoa dubiliriint. My.f§» 
tMoi gratae mihi erant . eiiismodi coiupu* 
tdtiones, CMBbgkirio^qBr immi futtntu^ i 
^jLOuis ddceadere. ^(msiy mat ibiitum 
lit Mart'm'umSy caudas optinii^tuui laudibu^ 
celfibctre, •odbn hmmni^ , qMsBaeiM 
^ftri ibnius vifgioMiB pried iofc iolaat^ 
yates quidam^ gratiam mcam aucupant;ei, 
QHidae neae praeilaMipRn / k}iuHBuiBWIk 

mihi gfltii- , QawniBihuficaisbcflmiilL ^'fiB04 

ui$ eio; .j»duIdUoa>ruin in tantum excroi 
quidam Qoin aaiifni cvdiBisaiii 



m f^fn tatniMiHB(p?<ftu fiffl^ttift^ QomiiiaMft 
iadicare fupeclddeo, vxorem AtauivteiK 
dam , fruendamque mihi ofTerre noh rnw 
kient, ilifwdatus pro iteilibcraliuid in* 
tefceiTioneoi'iieam ajuid P. Syndifumv 
Sordida haec a0eata(io, cui tota getis 
Mita eft, c^t, vt Malts iMailiBidift 
kgi vixmBTQantiir iitio»e.iiuttcria»,i^iMt6. 
nil uifi eacomiorum iafuliam farragineixi 

due ac f\ffgi)W^ fit; Hiac tena haac mc^ 
Uojces Poetas quam HiAoricos producic. 
fik cQsftat, nutqmm dari fioeds iiiUinfo^ 
iQS} id quod iofiioi MarwuMmm ima* 
giaatioai adfcribitur. FrQ« 



d by Googl^ 



ITER SVBTEJRJRANEVAt ;fc3j 

4m 9(im fuii quMiMiii mRivnt^^m pfit 
fetuacioUs pcaefentia parit, baud piruia 
mihi mokftus efTebtftAluo qUideiWidii^ 

km $ Jt exiguM durati^aifr e«jtt« febru| 
ct teAari poffiun, Medicum, cuius opera 

^oti propria eft. Cum in ifto ^stu bpuc . 

^%k#aila» rVfcA^ MiuljflA yiiifiirint^> - .gti,L 

^PHP^PW^^^V w^^^^^^^^^^^w ^H^^^^^^^^^mS VBV^F^M^^BiWHS^^V "WP^B "^^^^^ 

ius idipecflum rUum-Qoatinerc nequib^pi^ 

iiibito e toaiore in OcM^osem niediciafl|i 

nwyii urti umirtMii Aciw^'» li^w* 
iblo^^uni dubiui>effM»t m ialutsin(me« 
am taH^ ^lybUk)iM«t) scQt m aii Wf c m ;' 

km mtimdi'Mitcm prafitetur, ^luideiUe 
Mirabat, ulem Medicam in hacaniiitate 

mm4mk^-»Mm vomkmi mm .mtditv^ 

Medici /eiUnatio nam fttimie\, quam 
t— |N»fBripta^/<iibit>iCTD<) 
f- P 5 abiit, 



Digitized by Google 



934 * KICOLAi KUMHI; 1 1 



mi noa|O0e, cum uegptiis^uiiMif 
diftra<flus, codem tempoce tenebatuTy auo^ 
fwrotiir. • Cum rogsram, miataiint<fliim 

reipondit, adede'iam hocaoi, qu^ in cudl 

lUMik dbifet. 



mcniilitis fBioori Ibtitui 
iSMnniifiumil NotaciuMutiicrilM c0ist. ASum 
polymathiam pa0im in hac UfXA «xerceri 
vidcbMB , vbi nemo dubitN, nnilitfimul 

fcftiinf fff GabfidBiilim 

^^^^^^^^^•^^•^^^^^^^^^^^^^B ^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^W^^^^ 

iAaid d|t fflira iQa iogfioii Vfilofiitts^ qu* 
negdtia oderiter faqx^iiini. • 4(t,eVariis 

dididiyiignea hawia^Miia reipubUcacoc- 
liamento potius quam vfui ede^ < . . ' : 

oiie,^qua baiulus, qiULNobilis^.traawgAr 
ram, iocidi in c^ima quendam inopini^. 
tiim > qm pMae (flMiiilis nibt 'li^ iik 
palatif^ £«ceUeiui8e..iiiie roirum.fiiuoteil 
adhuc expgrtus eratu, etiiQgulaaJbeaeuo^ 
IcniiftiBopflofiseiiit mant eoiliox. Syttdin 
ci,.idto, ;vt.iatiefiUUGDS eiu&prijiilun lo^; 
cum tenere widexet, Saepe.roe priuato 
coUqquiod[ignWefat,.et, HcietpfaeiieiM 
lia xoei uideraur.aura ^lti£tm^ifttimoa*. 



Digitized by G 



el me lemper allocuta eriU/vveiiciiQQiSdia, 
•litem huius beneuokatiae impurq^(9 eifo 

iflM<i. B 9B B MiMis viytHi»»f|ni»i>tiinin»uaii 

imagimbus fpe<aab% .ccat MadfiORfU 
iiaac auxeroat /loiiii} Oi'^-^mit^cm^ 

binu9S, Ma caufa fufpiria mta f^mil 
ittpt ^fmtdtm giiftihiif inihi iftiiK inw^ 

yrfiiteniiiliinm ncMMiihwii': i ..11 itor. -.^ 

Haud ^ 

f 

Digitized by Google 



*"'^Haad veirbis exprimerc poRum, lit 
^[MtQnf iiie-iaeftuiw 0^ 
haec SKXtotisi tcilotip. At, cutn ittiusdu* 
miceftii vindidae furends matroaae expdni^ 
^|atftn-ffra|niilv cMHl'OteMtinl nflrafOfeneiy 
<KMiiiiMM>ekviur4 iMCurae turbare^-reipon* 
iUffl diedi his fere verbis: * • 

Perpetuus iAe fauor, qua me profe-^ 

pla, quae ia imnierenteni contulit beae> 
ficia , pctiti moralis iiopoiTibilitias , etin- „ 

gnationi Domiaac meae potiusioe iub-,^ 
iicuun ^ .qua^n, vt. xcm cpoientiani, 
• ommum bipedum nequiffimum , et im- 
probi^Iimum me reddituram. Solicitor 

ifiekuii mihi iaiungitur, qaod^bique^ 

jgneminia illuAnfTioiae Faoiiliae praeAari,^ 
jiet|[»ft': Vtm officiftra dft , quod ipfi ito- „ 
peranti maxime <»fiMft»' Telioir igitur^ 
iandcv voto Doioinae me anaiiere nou 
pofTe, quamuis in omnia alia caecum,, 
oheHmnmrn poUicear . Ktk^uim. 

- Finiue 

Digitized by Google 



.. ^li*«n ^ 






Rtrpoafum hoc, annulo meo iignatuni, ei- 
dem virgini refereadum f^bininac ibididi; 
Eflfrdum hibuit, queqi cuiinabar} nem^ 
pe quod amor iu accrbi^Kmulu odium fu^ 
Jrit vcrrus, * f ' - 'm. amK^ . 

Vtrbaqae ^laenmi fatts rndtgnaitm Uh* 

' guae 

Drfuerunt: necfas vam^ fedfasquc 
• OM^ufara nat^ ftcmuqiu in imagm to* 



AUquamdiu tsmen viadidbe tempus dim 
AmIIu 4tttM4KHiktkKti iniiiniiinni aUm 
jDihi icn^liwity accipeeet.. Beddiu 
AoU^ fnhomtit't nonnuUos, qui iureiu- 




Digitized by 



d38 -NICOLAI KLIMIM 

Umum poUuere voluifTe. Fabula haectan* 
tt arte, ac verifimilitudine ada fuit, vt 
^yndicus de rei veritate non dubitans, in 
carcerem mc coaiid iuflerit. In ifto re- 
rum articulo voica mihi iaiutis via erat 
criminis omfeifio, ac mirericordiae 
dominicae implor^tio, qua aut iram firaa- 
g^hdam , aut poenam midgdndam Ipera- 
bain. Nam cum domo potentiifima iiti* 
gare , praefertioi in ea regionc , vbi noa 
merita caufae , fed fbla perlbnarum quali* 
tas refpicitur, flultum mihi videbatur, 
Hinc omiHa ooini defenfioae, indetus et 
abic^iflinias preces me conieci, non poe- 
nam deprecatus, ied mitigadooem: poe- 
we imploraos. 

ita confeifione criminis, quod nun- 
quam fomniaueram, a poena capital! libe- 
ratus , ad perpetuam captiuitateni damoa- 
bar. Diploma Nobilitatis moz mihi adem- 
ptum, a carniiice diicerptum fuit, ipie er- 
gaAuli naualis candidatus, in trireniem abs- 
trahor, leru&bus miniAeriis initiaodas. 
Nauigium publicum erat, quod pMltum 
ilabat itineri in MezendoreSy fiue terras pa« 
odoxas; quod iter (tato anni tempore^ 

•• • /^"i^ 



Digitized by Google 



« 



1T£E^VBI*ES;&ANSVM. 239 . 

iciJ. meaic Radiry fiiicipi folpt Adue- 
liuiiMrM-liitmii «Knteu, qian M if i i* . . 
«ia Biw patituc^ adio, vt terrM i^e Me-< 
scodortcac MarUniaois quafl Indiae quae- 
toiiot • fiociiUiMH coaMaewai Mcwn^ 

ics, quam plebcii, inter ^uos mesccs rede* 
uotis nauigii promts fiue pro inuiMro ASi^ 
IMNL fine ijFMboliMBk *^M«^«vT*Mg- -Naui? 
§^ vcUs ac remis impeliuutur , et bi^ ca« 
pducMum' voicuique remo aiBgnatur. Ad 
tale t§o fluaiAarinni ia hoc itiiiete da* 
moabar. Quo animo iugt im iflud fubireiii,> 
facile cA couiicere, maxime, cum nulla no> 
xa commcniciioi iaur (ceieratos, Ceniili 
labori^ ac flagris ezaottu l^r Maxttnia- 
nof varia, pro diuerlls animorum motibus, 
de hoe €ifii OMt Mictf. • Hi nierui(!e 
■le quidem poeflfaMwdebaat, at, quem 
premebat atrocitas crimiois^ pera(ike dft> 
■ nai ionisin ifen i ii o w it tjiu r, lUimerito-' 
lym— Ofum iliyiafWiMioneinhabeiidam, 
coque Qomiiie poeoam faltem mitigandam 
iudiari>aae. Honefliffimi fimii , falfo mo 
«eaaiaiH%aaicri«iiiiiifitabaiit, at, nemo 
aufiii t&i palam caufiie meae patrocinari, 
metupoteatium^ulatoruoi., Calamita- 



Digitized by Google 



«40 . KICOXAI KLIMJl i 

tcol igitur patienter Ibf re deereui , tt ma* 
aamum aAido (olati»ini erat futiir* oauiga^ 
tio > cuiu uouitatis auidiilimus rparirem^ 
io hoc itinere miras ac ftupendas res vi* 
fimun, quaoMiis cuttdis, quae a oautii 
' aaoraLttutur, fidem noa habcrem^ uac ia 
ammum iaduccre pofTem , tot ac (MQta in 
Mrumnatura dari portcmi. IniiaiiijK>« 
ilra diuec^ erant ioterpretes, quprum 
opera fbcietas Mezeudorica in hifce expe« 
ditionibus vtebaturr nam horum mtiiiAC" 
tio eoiptioois venditioois coo* 
' . tradus fiebaut. 

• • • • 




CAP. 



Digitized by Google 



• •,«..» ♦,• .«,♦,♦ *.*f ».t.f .,*,« • » ♦ • 

•I* 9> J ,5 ' •• ' t *: ••4. 

CAPVT XL 

NAVIGATIO IN TER- 
RAS PARADOXAS. 

m 

AWcquim ad ddcriptioaem huius na- 
n^ationis progredior, cenfores tetri- 
eos, aerigidotoKMNo^ nefiontem nimis 
coaf hanr ad aarnttioaem reruiu, quae 
paturae aducrlari , ac proinde oauiem fi* 
aein cjtCflJcw fide buitfnf* 

Noa equidem hoc fiudeo^ huUatu vt mibi 

mips . 

tapna turgefcati dan ponhs idonta 

fum: ■ 

Rcftfo iDCTedibilia, led vera, et quorum 
iipic ociilafiit tdJdi Hum, Rudes ac iiido- 

<)ui extra lioiina patriae pedcm noa 
protiueniiit , cundt iudicaiit fabulola, ' 
fuibua ab iaduuiM noa aflucuerimt. Dodi 
vtco > masime rerum Phyiicarum gnari, 

cxperientia didicerunt , quam ferax 
^mitmam fiaiiaiiin, aequioia de rebus, 
^uae Aaaaatiif , iakiUtiS) iierunt iudicia. 

Digitized by 



jl4a Nl'COLAI KLIMII > ' 

tumidum gunur nuratur in Alpibuj} 

maquis 

In Mcro'e crajfo maiorm infante mwnil' 

lam} 

Qenila fus jlufm Gmnaui iumimf 

Jlauum 

. Caefariemyet madido toffuntm armm 

euro) 

; NemfCy quod hoc iih natura ommbus 

vna. 

Ad fubitas Tbracm vdwres nubemque 

Jonofom 

tygmaetts faruis currit bellator in or- 
» ' mis$ 

Mox inifar bofii^ ra^tisque per air a 

curuis 

Vngusbus a faeuafertur grue* Si videos 

bee, 

Genttbus in nojiris rifu quatiare : fid 

iUicy 

Quanquam eadem ajfidue fftdeMur fvae- 

Ha, ridet 

Nemo, vbi tota cobors pede mn ejt akior 

vno, 

Joueati fuat olim inScy thia homines,vnum 
Qculum io medio frontis habentes, dkti 

Aruna/^i, Alii fub eadem ooeli plaga 

vefti- 



Digitized by Goo^l^ 



iTEIt SyBTERtANEVM. ^3 

ire/ligia pedum nabentes retro porreAa. 
In il^nia nad fiiere faoaiines , qui ia 
pueikia canefcebanL S^otnat^ tertiis 
{eropcr diebus cibum ciPebant, medio 
tbAiiicotet. ia A&ioL cfilebraotur certae 
6fiiiliachomiauiii,voce, ac lioj;ua eibfci- 
nantium. Fuere in Illyriis, qui interime- 
baot videndo , qoos diutius irati alpicie- 
\»nt , qui que pupuias i;i iingulis oculis 
biiias habebant In niontibus Indiae re- 
aerta fiint hnmiiif» caiiiiu$ capitibus, et 
twantibus, ali^ue, oculos in humeris 
habentcs. In extremis Indite detedi fuat 
4|uidani^ corporibus hkds, et auium ritu 
pUHoanribus, ouUocibatu velcentes, fed 
/piritu floruru, naribus hauHo, viclitantes. 
Quia haec et fimilia credidiifec, nifi Pli- 
nius, autor grauiiTimus, noa audiH^ 
neque IcgiiTc, led vidiiTe fe omnia, fande 
iatelBf fiiillet? ficqun denique credidi^ 
ftt, tenam efle ooocauam, ac in viTceri* 
>«riusdmi condncri iblem, et planctas, 
aifi t apriiw il ia ma mjrfteriuni iftud fui& 
fk drtirrtiiin ? Quia credidi^et, terrain 
dffi^ab arboribusambulantibus, acratione 
praedids, iofaabitttani , nifi eadem ezpe- 
OBMi Tnr**T AiHtt^'^nfm «xciii&fletl 



* Digitized by 



844 NiCOLAl KLIMIl 71 

Kemini tamen ob incredulitacem dianu 
icribaoi} nani£ateor, ciindem mihi ipfi^ 
ante iufceptuqihoc iter, fuiffeicrupuluai; 
fplendidas cifelabulas, et meras credcbuul 
nugas y quae a nautis narrabantur. 

« 

Initio menfis Radir 

Vela dams , vajlumque caua trahi cur^ 
. rimiu aequvTy 

profpero aliquot dies vento vfi ; quoeirci 
lerias egimus remiges, cum plenis eunti* 
bus velis, reinigio nou ciTct opus. Quarto 
vero die 

Vela tadunt, rems infurgimt baud mora 

Admxi torqiient ^wmas^ et coerula verr 

runt, 

* 

Laborem hunc valde mihi efTe molcAiiiii 
cum aniroaduerteret naucl^us, vacatio 

neiu iDihi per interualla conceiiit^ et tao- 
4eiii a leruili hoc miaiflerio me peaitnt 
liberauit* Cur iftam exercuerit humaoi^ 
tatem, an^ quia infontem me credebat^ 
an vero, quod ob infigne peruccarmn an* 
uentum, meliori me IbrtedignumiudiaiP 
bat^ dicere uequeo. Iple tici fn^uuas 

fecum ^ 



Digitized by GoO; 



ITBR:iVia'5J5.RAN.^YM. 245, 

Ucvm daxent, qim mtiiiitiiiirpaiidas , ee> 
comondat tradidit, adeo, vt lubito % 
seu^^ in criaiuin conciouatorein trans- 
Ibraitrer. Ifta naucleri in me Kumanitate 
jrtWjim t&fHt ^tiespprtum quendam 
lotrauifflus, in eorum feniper numero 
clTem, qui cxfcenfionem in terram fecei 
kmt Quo iido, dM mihi iuit occafid 
ciiriofirari meae abModc iatisfiicicndi. ^ 

Sulcandbus tvare^ diu niiiil memora* 
ImIc obuium fiik ; at, poftquam conipet 
<Qum Aiaoris jmiiwMig, 

Sircacs,^ant, quae, quoties vend pofu* 
jBiiwi, t/L fii>#riw>ai vad4«» rati acbvitt* 
bauCy citiCDOoiyaam peteutes: 

virgo 

f^itfe MSNtfj9< f/lfifmk immatik. Cfitpff 

iiaiM ainii MaiiiiiiiiMii eiat confinis, 
idc% winaiitanim.aynnuUi, absque later* 
l^itu, cum iisdem fabijilari potuerint 

Va» MHi^jr'CMfBr cffiuA/catiDs -peteoti. 
t." * 0,3 



246 KICOLAI KLIMII I 

fliabat: - 

Her OS euades, cunBis domuaberis mtl ^ 

• 

At, ad omen iftud, tanquam advanan^ 
•dulatioaem, fubridebaoi » quamuis iaode 
teHarcntur nautae, in praediclionibus ra<- 
ro falli firenes. Poft iter odidui tandem 
confpicati fumus terram, quam nautae 
ficardaniam vocabant Intrantes portum, 
circumuolabat pica , quani telonii in- 
ipedocem generalem aflieuerabant , et 
virum quidem grauil&muiii. Vix ego 
rifum continui , cum audirem picam tan- 
to munere fungentem, cumquc videreoiy 
a^rarii jxuninrum . 

' • • • • 

- • per liqaidm jyUmaknu iHtM 

Currere\ et fietbereo corpus librare wh 

latu, 

E forma telonii praefedi iudicabam^ tnu- 
fca$ fore ciiftodes, ac telonii miniftros. 

PoAquam nauim noAram tec circunv 
uolauerat, terram repetens, mox cum tri- 
bus minoribus picis reuertitur, ac in prcv . 

ram rnuis fe demittit Capiuttuis. mihi 

ilia 



Digitized by Google 



IT EE &Vjl|pr£aRAK%VAL 

£BifiioluebAQfur> cum. vid^ai, vauq| 
iofterprettbikt'iiqAris ouai .v«ierttk>il» 
hm fifiM aoQedkye^ et ionaiw f4im iisdeoi 
ienjaoaes i'erecc ^ Adu^iiut^ eAmm caufa^ 
crat merdum exiinea$ «k more enim mr 

^rcfe debebut^ ccquid merpiiua pro^ 
biytarum , in primis herbae vulgo didlae 
Slac f Tub farcinis lateret Herbae huiuS 
inncftignnitar. capiif omoes nauigii anguf 



cutcrc iblent , quoniam iaueaio eiusdeui 
• flMgilbaftt ftijwfqjpphibitft.^ft. Naai 
cuia h»ff hf rha^tjlfys ^egiaf|„et necefTa^ 
merces cpmmutare iblent iacolae^ 
^ttp^fit y Tt hfrbaoini Skairdaitman , quaQ. 
|)MM|iiCifkai villi ifulieruire polTunt, pre* 
liiim ^jminuatuf > adeo, vt Pijeardani ii^ 
CO ri«ih|mii aerfUi iot fimiles , qui i«¥ 
«ippiiu<it, ob.id ioiw&* quod « reaioti(i 
|C[ig^j(||>ortantur^ac Tub alio.poelo oa? 
"Icuotiir. TekMiii ^ iol^edor ' genenlis, 
foAqu«B oiOL iatapcetibus noffaris diif 
iabulatus euty iub oauis tabulata curn 
flcbquis, qua»aderaot, picis deicendit, 
aadii|M ii|M9ffii»« tome no^ adfpexit, ii^ 
dicanSyOommecciuaiiiobiscqm Ftcardanu 
prolubUum ^uoniMii contra Ibedera 

Digitized by 



ft4S NiCOLAi KLIMII 

egimus, merces vetitas afportando. At^ 
nauclbrus experientia edodus , quibus 
medils ira infpedoniin tefonii mitigetafy ' 
' fremeati aliquot libras herbae Slac dono . 
dedit, moxque deferbuit bilis, ct licea* 

liam nobis concefTit exonerandae nauis. 

■» - .1 

Hoc fadlo, iogens picarum caterua ad* 
Iiolat. Mercatores hae omnes erant. 
Nauclerus vero exiccnfionem in temm 
fadlurus, me cuqi nonauUis aliis fequi 
iubet, AdeOy vt quatuor numcro fiieri^ 
inus, quFniiui egrediebaiiiiir, tifcih^ipiB 
liauclerus, ego, etduo alii fimii, quorum 
alter erat Coniiliarius commercii, alter 
Vero iri^erpi^. Ad pnindium''intiitatl 
fuitnus ih iaipe<^ore generali ; at nulla 

cum fedilibvis vti nequeant 
tkarddnly quocirca in tnbdio p8aiffieiit6 
mappae fiernuntur.. L&uta et magnifica 
apponebantur fercula , fed patinis mlnu- 
tiifimis y ^ty cum ctifn^a' pofita eflet^ijl 
Tuperiori aedium contignacionb, cum fill* 
gulo fcrculo picarum quadriga , quali per 
impluuium defcehdebat. Finttb prandio, 
Praefedus vedligalium ad bibliothecam - 
i'uam uos ducit Ingens erat librorum 

appa- 



« 



Digitized by Google 



ippw UM g, M tmaud'-osaQts yhdM, vt 
voMHKna maiora , et ia folio , oakiidatii 
iKjtfUa 'vut'flH^iittiMifNr cxicfHiMcHlJ^'-Viflt 
mifai teoi^MbMiiv'CuOirvidereiii Biblio4 
thecarium ad fuperiores loculos euoloit^ 
ve libeHos in o<^aiio; aMbodecimo^ ^ept6i> 
ment - Qood r d i i yim n eft, panim ife 
aedibus nof tris, ffarudora et apparatu, diffe* 
runt aedes ficardandei cubilia vei^^b^ 

Quaeret qui^isiB , qui fieri^po^, 
b^cis, quae inter atiesfdiiiorutli gentiutit 
M; timac iaaHl' iidificia e«ftruiiliil»? 
At pituitx dooK^^ tunc temporis e fud^- 
damenris exftrudM ^ ' rem rari poflfe) 
YIWF^f/Btt fimiii'Vi^elNHif '4^^|tf6fr ^6NI^ 
fionim miUia^ ideoyt multitudo ate Sai(sh> 
litas vdlahdi , viriiiin defedum ^uodaiii« 
modo fuppldrrat Mmc ob caufiiin et^^ 
doi^'iem ederimtp^ daaiiis'teftrae, 
'Kcardana acdificfil er^guntur. ' Vxor in- 
fpcAoff^ tion apl^ariiit,- v^jotfe^ • 
■Dpediia^ mm Mia egrediuntur 'poerpo- 
'-miani dia imiolucres adhuc font in* 
breut; fTufiiaiitibUs^ iafiv iam 



* 0^5 Haud 



uiyiuzud by 



«50 y. WOLAI .KLIMIf^Vl 

Hdud diu in hac regione hflfiimus^ 
tfao arot- fiatuin r^gioms^ iocolfHfUfaqu* 
•adol^4c mores delii^eace ncque^^ lOf 
gens tunc temporis aniniorumerataiQtas, 
obbelWm, inter f <Mr^<wro#ctvicipo;Tur'> 
40S,iiufSf conflatuin, maxime cum po* 
Aridie. a^vientus QOiOri ^unciaretv>r , ingenr 
ti prae)io^«cai> ii Ti^tUs £iilbsiui^ Pi* 
^r4i|i^i quociryu|^4ux cxftrc i ft j^ j cor 
gnit4 caHfa^ fent?9|j|i^tulit, vt alajfiiinfef 
^iofiMshQa^^tur, |)l^e poena Jtiic grauis 
i^i\H9«tt(r, et pvii^.»c^tali.iuppiici9 
^^rti/k Fdda .ai€rciMn\..pera)uuti^& 
iraU ^Keatis damug. Vidimus iuiud prociu 
^.Utiare,|^mis coof^ofi^maequoC'y,^ 9 
fl^nni*,. <juas per mafWviftami ife^^a^tor- 
qu^>aft, <!oaiecimiiS| Ipoum earn ^flb, vbi 
{mmwUmw JMibituniUit it^oer Pioair^^ Twf 

^Qs. :. . , ;. • . 

. •. Pofl tridui prQfpejrafn nauigatioQem, 
.a^vUwis liDori tecr^ mu&cifi, ia^ 
aoQQni*) terram pecioms praeouqpt^ inter* 
^prete noftro cum inHrumeato miufico, 
i|aod Mulgo didmis B^^tmu yal49 ridip 
culum id naihi videb^tufi , cuo^^ ^uefpt ia 
iinem hac (arcing ie oneralTet, i)9n,9^er 

feoo. Cum omnia' ddecta vidn^muf , et 
i n nuUimi 



Digitized by GoogI* 



ITEH JSyKTMKMt^M. 

» 

iNliMii creatuiae vef|igium vsquam^pa* 
wactf iiihn imMirhiMif w.canoapkii^miii 
tum qpCtnjift i4iri4'< i<>digtfc , mox^ffead 
tubte ibnituia accundMntcircitertriginta 
inftniiarnra muter ^ Baffi v^pe^es. 
Vera nubi iacanttUQ Jioc^videbiitug, cum 
nihil in toto itinere ftupeiidum cn^gisr^fff 

lac huaiiC f^rra^ ^^^^**^*^*!iAiin i^^^^ ill 

modum tornati j^4Il^;;. Sj^^mp, cqjlui^ 
Mt ftMnngmi WMipiiRiBiiiiiio, ipfuoi 

MiBiM liOMisiaMteiaft (iQiptis, vao^ 

vmbiUcuoi iiAtura j^piAf e^t pedine]% • 
^hioA naortMiiiinifriiiiiiiiyhitiir vt 

tes, viiMoiiliaMi per^tiite capip^ (trans- 
aMOMM**': :Vtmki|)MfcexpedUiii^,|VK!rf 

tfcdcrf%iBftrHgifiH<>t»llfciii| ^ figure iv 
■ilttudinem , niH <]uo4: duas bal^g^ent 

tarpccs noAer ad colloqv^iim incoj^ pr(pK 

Digitized by Google 



%^ M'^IC0LAI"KLIMI1;t^: 

Sujitiet a laeua, tenuit mnus altera 
••• '•■ fU&mmf i 

' Aftifids JiatMifff fm$: timfimiMdo^ 
• " So "■ * 

• Polike foUkftoftf, 

mox rerponTum e chordis fbnantibus tu- 
fky 8(ko, vtalterflis vicibus, diumodulan* 
(lb ) (efiAis expriiB«r«iit. -laMb'tKMi niia 
'Adagio moduiaatxir y idquc fatis hartnooi* 
Ice j fiiex vero ad difToNa dilabuntarVqtiad 
auiibi^ obArepufit. Tmdem vero mi^* 
ca in dulciibiiuoi , et gratum traejto ter- 
ininatur. Id quod cum noAri auditta^ 
gai^Akft exultabiDt , ^dioeiites/de "ptiiio 
tnerekim iam ^fle cDaueatunii Patuit 
mox , primuni Graiie ail niii fermonis de* 
no^ai^praieliKiifAii; ac'ln mUtilto itkMh 
tioatbus*coniliti€e« DiMMitibus vero dii^ 
Ibhahtiis , de pretio (mffc dllputatuiB , ac 
Mhdeiii dulciibtrihtil t^aeji^ iignilicafib ne* 
gorioriun fcliceoi innsa^oaBfii : nam 
pauIo poft exonerata fuit aauis. Inter 
in^es, <)uae*>%i!te^ atferuntor , Hfia^rtti 
momenti eft coiophonium » quo pldi^ra, 
liue arcus, loquelae iuftrunienta, oblinunt 
iertae muHcae. in^dlae. Hinc criminis 
* . - '^ • con* 

I 

Digitized by Goog 



coouidi f pledri priuauone U.Mc 
fentcntia inul<ftari fdent j:«eperpt<ui. 




iitt0i« ioto iu>bi& yicino, iudu^av 

infkiaEiditurus.- GmfidicLiocoi^raiOf 
nit |»kda jDoueUnt, e chordis vfiotd 
iinpoikis fbnum . elicientes. . > X>nnM 

bflMHi, a<ko, vtia tfgutis, ac geiluofis 
manibus omnis eloquentia refideat. Finita 
vero litis ilifi «|iWiBWj irfiinyiw: iintot, 
mmftofk&tif, itrfigmmndiilabator, quod 
adem eA» ac fententiaai proiiuntiare } nam 
aduoUniot iutMMik §Bt$SBf6tg cxacutoic^ 
drntamo plcft wiu i ■iw wpriiri Puscihie 
IpcftfiP pnebeot inflrumentorum, quae 
DOS vocamus 

^Mtor pMnif aniiifMn .jiertiuai aomm 

in Icbolas mittuntur, vt a praecqjtofibas 
difowii , plii'htTnwn -rrr ^^^"^ 




clicae., 

dictauis. in Uteris erudiri, mancntque fiib 
iafwwoiiifcwdit, doaee rite modo- 
Jai, « flUque dKMrdacumfindoie pl^dra 

didiceiiut. Mire pA0im i6 




654 NICOLAI KLIMIl^ I ' 



bis pueris, modulando nos perlequenti* 
.VORi 'VtKabimur. laterpres nofter 1<> 
quelle muiicM gnarus, celophoniuin 
emendicare afTeucrabat iymphoniacos 
pueros. Dum mendicabaot , Conum gra- 
mm £ue Adagios cum vcro compotes 
votorum fadi effent , celerem et acutum 
Ibnutn , feu Praefto ediderunt : nam ita 
gratianun adio czprimi iblet: Bqwlia 

vcro omoem iikuu Helicoaem cxanimar. 

. ■ 

• * 

lUbos DoftEisbene, etex voto penAis, 

citGA Aaem mQdi& Cuf an , terram mufita« 
lem relinquiraus , ac poft aliquot dierum 
iiMi%atioaem ooo^camur noua l^a , e 
^^rum foetido odore coniecimus, jPy^/o^* 
amt([c. Incolac huius tcrraehominibus 
iumdfimtdUfimiles; diftantineo, quod 
iqve deftiaiti , pec pofteriora loquaotur. 
Primus, qui ad nauim noftram acceflit, opu« 
ientuseratmercator. lUe, fecundumgeib* 
Aiscouiiietudiiiem, perpc^[ierioraoos ialu.- 
tabat, moxque de prctio mercium pa- 
•ciici indpiebat. At, magno meo malo ^ 
•tuac aq;rotabat tonibr ooAer, quocirca 
Pygloffiaoi tonlbris opera vti cogebar. 
Mam, am toolores hie loquaciores fere 

L.iji.i^L.d by Googljj^ 



rr£& SVET&1LB.ANEVM. 2SS 

fiot Europaeis , tetro^ dum barbam rade- 
Im. odntc flrfinliiiM' jr ihiak - ajtno / if 
poft dik^iuiii ciusdem tfauraaidolwfrcoi* 
fuerimus. Ad&ietus iam adeo eraill 
fcbnaAupcndia, ae MftwK aduetfis, ^td* 
ha paradoxoa tmfiim vkiei«tuv.> Cum 
ingrata ac moleda ob hoc vitium nobia 
cffet cofiuerfiKio cum Fyglojfidftis y ittr 
BMtiiranif i ■ naiiWt aK dafinitiiiit 
ancoras Ibluimus, loaxime , cum a diuito 
quodam Pygbffitno ad coenam inuitati fu- 

Ad iflMiniMacm cnuniiuaaros 



oontraximus omucs, et nemo condicer* 
voluit, nifi fUb legp perpetui , duni co6« 
AHMDOt, fileiiiii.w ■ •£ portu abwmcibMs; 
f y^ilkaui io litore Amtes, iidiicem naui- . 
0Kioncm per poAeriora optabaot , et cum 
vcmos • liaoraliam, mitu ct matmum 
figlBis, vt falitfarionibiw parcereot) mo-^ 
ncbamus. Nam et nimia vrbauitas mole- 
pMBie poitA; licrees , quia hoe 

aquae loiarum^ 
itamum.et diueria aromatum frazran- 




gei 

Cuniio biac dtfisimus ad terram 



ciakm, foedam adeo 



Digitized 



l*tCOLA/ KLIMjtl : 

mUeiitioiie dignior mihl fit viik , com 
jioa oiilaioate$,pevpetui niu^ tei^i^ eculis 
iiiliUQtur. Inter moatium cacumina, vbi 
DuUus admitdtur /bl, fpirfini habitant in* 
«olae, .q^ oqiom e gUcie Uint focuaati. 
Nam quicquid inter vertices ruj;>iuai eA, 
infefto rigore , et aeteroo gelu premitur 
. Hins ()«o<jue perpetua «li caUgo } ■ 
ft, il qua lux detur. Tola pruina albi- 
cans eft. At, fubiediae vallesexuflaeflam* 
mis, et crsiaatae vapore tprrcntur. Hioc 
iat^plae ia vaHes ddt^dere, niH turbidp 
(t caligiaofo coelo , non audent ; et . 
qwm prioiiifli minimum folis . radium 
pooipioaittur, aut ad moates reuertuntur, 
dut in cauQrnas fc pr^ecipites dant. Saepe 
gCa yienit , vt e montibus deicendentes, 

itiiKte aut liqueTcaot, aut aliud malum 
iiibeaynt Hinc legum ruptores , a.ethcre 
4MligaQte, ia planiticm dedufti, pato aili* 
giotur;, iapeadip £dieris cxponcndi. Ter- 

iMfic Qmai|;ena producit mineralia, 
«reepto auro. Mineralia haec cruda ab 
aduenis mercatoribus auferuutur; am$ 
ij)4ig^ae caloris impatientes, metalla 
cxcudere nequeunt Creditor commer* 
•fiium glaciale omoium MfMfd^rkorum -. 
loaxime fruduofum. Omaes . 



Digitized by Google 



iT£R SVBT£&JK»^N£VM. 257 



-'^ Omnes hae tenae > quarum coa^)&>^ 
dumdedi, parent magno Imperatoii' Mht 
gioais MnmHtrisM proprie. fie- di^iei 
vnde idiquae a nauigautibus vvlgo cogna« 
■■miiiiM' nfulae Mezendoricae , quamiii* 
pnopdia nomimhiit «ie iauicent dtfcri^ 
mioeatur, vti in itinerario hoc monfirfc 
1001 dt lAud fKMiaiintis fmpluin, quam 
ttiuhiiLbiiODCouoif iuiiusiaiiMaiatcnBiiiiiB 
eft ac centrum. FoA aauigatiooem odi* 
4m, ad inetropolin imperialeni penieni* 
■HSy vIm, quicquid dftibcietatibus aai* 
aalium , arborum, ac plaatarum cedae« 
rant Poetae , liic mien exiftere depre^'- 
licttduBua* ItoA 'JUnumdwid taoquan 
commiinit patria ciliiuaialibus , arbori- 
bus, ac plantis, ratiooe praeditis. Quoduis -. 
iha animal, 4\fmmmmifOK^ iua ciuitads 
acquirit, modo tc^Sfm^uc legibuspubli* 
CIS le lubiiciat Cfcdoes quidem, mixtu- 
Mtm tot cimiiiriniM imrrEt^ionaae, at 
4Tiifr^*f frppnfitaffgnf naturae, confuHo- 
nem ac turbas parere debere. At, ipft 
QpHlBHMiM iriwiffiaiuoi producit effe* 
^tum, liitute pmdfnriflTimanun legum ao 
oonftitutionum , quae mifcellaneis his fuh* 



NICOLAI KLIMII :* 



gotia acmunert, vnicuiqaeapca eroMuMb 

meatk aflignant, Ita eicgr. egentekd* 
Hum, ob infitam magnaaimitalem, dclli* 
miintur imperantes : Elephinti, ob iudtdt 
Mciinoifiaiii, membra magai A c aa t us fi u nu 
adaulica officia admoueatur chamaeleon* 
tes,cum variabiles fint, ac tempcMcarii Mkin 
tkm terreAffemcompoaiuit vrfi, ^ 
al^eaus beUicola aoimalia: ia militiam 
vero naualem cooptantur boues ct twfb 
Mam cum-fimpliccs ac boneAi , at pdiruiB 
fimulmorati, duri, et iodoiibiles riatoaun 
lae, cunique vitam ie(f(eiMur, rudi dameiH 
to, ctii iubfimt, oof^rmem, naudcami^ 
aifteria iisdem ai&gaaatur. Semiaarium 
quoque eA vitulorum , flue tyronum mill* 
tiae nauticae (^Zes»Cadettett% e quibus na* 
uarchi ac praefedli tnaritimi deiluuuntur, 
Arbores, ob natiuam temperiem, vulgo Gt^ 
untiudicea: AntieK^ furamonmi tribuoft* 
lautu iunt aduocati, et picae ia curiis ia» 
ferioribus caufas agunt. Vulpes plenipo^ 
ieiiti«rii, legati, cooliiles, agentcs, ac ib* 
cretarii legatioaum fiuot. Corui bono- 
rum haercditariorum , fiue iacentis haere* 
ditatis admihiftr8tt>fes vulgo £uiit Ca* 
pri iuot fhiblopbi, iapuous vero Qram<' 

matici^ 

/ 

Digitized by Googl 



ITER SVBT£ERAN£VMa59 

maticiy idque reipeduqua Gorouum, tfai* 
biwwiMrfiirkiiy A iiilwifliniitiinpeterej 
ac Kkuce iokm, qua barbariim veoeia*' 
bilium, quibus inter omnescreaturasliuit 
IpirtdwlBi, fiquiiiiiit cottiiiiteaelisiMb 
tom cimtatuak: f lo pr i c f ri i, fine iundo* 
nun ruralium doniini, ac agricolae ferpea- 
my ttiftt, gimt 9t nutflB. Aq^ 
ftifthniin ct inmrioniia auiaeni implenti* 
Allai, ob vocts Aridorem , iuat diaconu ■ 
LiiriiiM cim o iu Bi ac tibtcunmi offidis 
fnHjunftir fiiUfrgniiinicfti vii)iiuin>uiit 
w%ili I , qui raeubiis agunt Canes por- 
MMB cnHodn Lopi fima quaeftom* 
aganiy tetnftionimguo in<p<Vlores, ctac* 
cipitr&eorundem funt miniArL , 

£gregiia his niUtiitis ciBcttur , vt mu« 
Mrihiirpiihtifii<ipfiawiit proTpfdum, ac, 
vt omnia /frenue, ctroncinnoordineagan* 
Osbct igittir hoc imperium exem' 
pkv afia, 4|«iod in fcbua puUicis conitittt- 
cadis exfcribaot Legislatores. Nam, quod 
jot dibi demur mi/eri, et muneribus im- 
ftm liii, oniur aoo tam r filbdiionim 
hf hftiidiiir, quam a pcauo ac perucrib in* ■ 
ffBaktmak ddedhi: hoc vero rite ac (b* 

hmmktkit^fm wim pnidaatihittatilfe* 

R a nuis 



« 



a6o NICOLAI KLIMII 

nuis, non ob quoduismcritura, fed ob^fio* 
gularem, ad ceita munefa aptuudmem^ 
promotis , put^ca paiBm munera egregte 
adminiilrabuntur, et aeternum florebit res^ 
puUica. Quam falutare hoc inftkuttim 
fit y imperii huius exeniplum euincit. 
Teftantur annales Mezendortct^ treccntii 
abhinc aimis, ab impetatore Ulaktky aoti* 
quatam banc legem ^ muneraque publics 
promiicue collata inoxnnes, modo prae« 
elari aliquid fectfent, aot virtuie .i^ut 
confpicui efTeat At , promifcua haec mu« 
nerum diflributio, tot tantasque turbas cie« 
faat^ vt adum breui de tcpublica vidcra^ 
tun. £x. gr. Lupus rebus aerarii egregie 
adminiftratis^ ob meritum iAud m^oreni 
fibi dignitatem deberi pOBtmideiis, £it 
nator: arbor vero, ob vimiudicaadi ipe- 
iftabilis, idem ob meritum, aerflrio praefi- 
oitun Promatione iftapraepoAera, dooi 
iimul ilrenui viri, reipublicae prorfus inu** 
tiles redditi funt. Porro caper, fiue Philo^ 
ibphus, qui ad codum a fcbolafticis, ob 
coiiilaiitiam in deiendendis mordicusthet 
fibus fuis, toliitur, laudibus his inflatus, 
- iplendidum aliquod monus aucupatur^ tt 
primum in aula vacaofieu 

obtinet; 



Digitized by Google 



ITER SVBTEaRAl^VM. sSt 




fibtmet Chanueleon vero,obmorumvr« 

» et quod tempori^obfeomidam 
^ iAud mcritnm yolieflioiie 
•cademica, quam ambit ob lucrum, do'* 
MiWfM- Hoccnninr^ vtiUo.aoamifaiii 
ahfiirriiis fiat auliais.^ quam iftceauus fuc. 
rat Fhiloibphus : luc veroex;optimo Phi* 

fomiftuf. NantKXMiftanfia injdefco* 
deadis opioioaibus, quae philoibfihujn 

virtutes 

Cttdinaies , . ct aulirus., non tam 




|uod iutaml^feSamMf 

MQII* aiiftllWllg aiiiifi fiint ''»»«'iaie in/iuit 

* vjtium dft, in aiilts , vir- 

i4Bflffdifiiis% pfff|iMgnnnHi / ftmriv ac 
Hfiaui viri /It nota. , , .Vt breui praecidara : 

'4. mim ii, qui 
doiK inttr idioa csnunuexaBii 
Lac l^is fDutatiooe redditi fuut nauci, ao. 

respublica mrtaie ooepit* 
pfMMCiia omnia rue- 





pnidynriflimiiit quidflm elephas, iiue 
nomine Baccari, maluoi iihid 

«Tp4fiiit. imper*- 
R 3 tor 




463 «ICOLAI KLIMII \ • 

Mr cle rti vcritrte omiifftas, vitio Mi 
mox obicem pooere decroiit. fie^ocw 
matio hunc in raodum procdEt: noa 
oomes^fioiui offidiS'iemoudNumirr OMI 
ita ifiiifila, remtdiiun mcurbo- paus<&HC» 
iet : at, vacaattbus p&ciis, vftusguisquc; 
feUao, cuiimpar eratiitmcn^ adnouum, 
Gui aptioc Mat, .tnn&wbatur.-. .Ob 
banc patriae . praeftitam operam, - cuius 
egregius mox iimottiit eiin^us , Bac* 
tart pofita» fuit Aamay quac -aikm 
in foro Mezmiorm oooipicieodaai. ill 
ftnebet; Ex to tempore aatiqui» . leges 

. ' ... ... 

TeftaCDS eftiaterpres nofter, hiibriam 
haac oaiMtan iibi iUiiccab anicce^qaok 

daiii , quein. ar<fla iiuqiliaritate complede> 
batmr, quique iiiter confultiflimos totius 
vrbis .cau£dicos .nu^iMafcatur^ Midfiania 
(lac regione iiifolita ^ iou) prcMiTus ;fii,qita» 
da oocummt phaenomeaa, quae alieni* 
geaamin , ac peregnontian X)cakit.'iti;ie 
conuertere queaat Solus iile adipedna 
diuerfi generis animalium , fcil. vrlbrura, 
luporum, ao/eram , piciraiii cte. itf^o* 
aibus ac vicis vrhis inrr i;anf iiim , ac iier* 

' : mones 



Digitized by Google 




ITBR SVBTERIlAK.l^VM. 

les fereodiMD , adaaradoneiii fimtriifti 
•pud infiicto«<A.gmui ipc<^ 
cukmua excitat. PriauiSy ^.aaue^i 
noftram iogreHus eft, lupus erat macileii; 

Viftratares oominanir' • Hi e mercibus au^ 

que fiitis indifi»h>pf, in- jsi%' quam piQ» 
fitebautur, bene e0e inftitutos, ac id 

V^JHSBI OMHLifliR* .NliMMllliS, pfp 

ibiita iAU beniguitate, qiiqtws.aaui «gi«| 
diebatur, mc libi comiteia ^diunxit I|i 
iiBMrnHcndcaiAQs, pcinUitclNiinslilik 

re . cau^m itiaeri&, ac patriam fcifcitatui 
iMMtyiiMBinHMAmBiiifeloiiii imiMk^ 
indaBibiit* JduoMoiiK-Ab codm 

onenam iouitamur. . At, ivzor iliius| 

, IS oe lcb t aii aadiafa 

jliis accepimitf, erat zelotypia macit^ 
fniyium doxit, tantaefoitaidl 
coiyflinosdMB pfn ti bf w adtmi" 
nis , maxime vero oautis , quiJonga con«< 

ac efuritMCB^ matroiia9> 
dtktti^agdconriycfi 
R 4 iiari 



artii 





« 



Digitized 



a64 NiCbLAI KLIMIl ' ! 

* 

nari folent. - Variae tainen aliae matronae 
•d ■ coenam admitiebfliitur: inter ••aadoA 
erat vxor cuiusdam nauarchi (Coiiimca>* 
deur) quae vacca erat, Candida, atris nuM 



£11^ 


J 


It 


1 



bcbat felis nlgsa, vxor foil, venatons re- 
git , quae nuper e prouincia in vrbem veii 
flMrat; IiMbec^ocMMiiiAom Draadmft uiiiii 
cm icroph^ veriicolor, vxor ioTpciflofill 
cloacarum (^Refiouations-hi^eSeur) nanij 
qui eiustanti inunera obenat^ e genMr 
foccia vulgo.fumuntur. Eratilla fordida 
quidem, ac illotis manibus vefcebatur^ 
id qucxli0ifligeQt6£«i)iieiisc atoiftrinfii 
fldmodunii mi^ iuuul yxdebatur $ 
bum e patina communi identidem mihi 
pdrrigebat; Mif«baiitttr<MMWS infolilMil 
4ft^ humaaitatem, ia priaus cum ianip«^ 
phismoruQi elegantiae non£ntgentilitiae* 
Ab^'naUmi. ei^, minus, cuham, com 
ics^)liae maoibus cibum capere valda^dCi 
j^t oioleiium. Notandmn hie eft , ihcoU 
ItAi lmi^aitvMeztnior^ qaaomis .bniiii^ 
quoad corporia tbrmamy ^W £iniles , mas 
aibus tatneiie/Te, ^raeditas.et digitis^ quk 
e pedibns antcfionbus prdmiiieat^ in qm 
ioio a quadnipcdibus aofln^ diifentnt^ et 
I*:-; cum 



Digitized by Google 



ITER SVBTER&AKEVM. 

cum obfica fiat corpora aut pilis^aut pennis^ 
fiaiibat- MM indigent -.Tantum diuitlBi 
a p au pCTi bm diftiapmatMr cevds onup 
flttnds, ex. gr.collaribus,exaurovelmar- 
gnidMoaiiAii^ 6iait§tSms, coraoatortu- 
ofo unitimine amhimtikiat Tot^Qifiuuai 
compagibus oroatum eiat caput vxoris asi 
WMiri, vfooi'iitMi ihndeiii'<vii« dilcenieni 
liccrat. K¥Bufiihar ilU abfmtiam mariai, 
diceas, lite, qua nuper impUcitus. era^ 
dMentam, 4ond4BUBn^ lenatumque babet 
le cum duabat piciSy fiue caufidicis, qai 
poftridie cauIainiUuttiia£>roagereiit;^ 

- Cocoa £aiia,.viaaiiAa por(»,.vkor 

infpedons cloacarum , cum interprete 
■oAro tenftMi habuit coUoqui urn, ia quo 
ooMKeienMicaptaM^Bflittir: padcoleni . 

amocis jKTl^ci* 
tos, me^aept^oare aggreditur: et, cum 
■o ff hii . fe aiiiii pirifiB a ffir cecncret , fugam 
boctacuc, cwa iciret, omnem lapident 
mocunm matronam , vt voti compos fie- 
Mt SaL€a anipom.Hi.iiiiii mseoMsad^ 
m a rimf . ^ cum audkem , veterem huius 
flilHMip ■ omafium , < i (cil. philolbpbiae 
^fiafim^Smiiatamf jj i tor/ pii aciocgifiim 

R 5 ¥itae 



Digitized by G( 



^66 • NICOLAI KLIMIX-- 

vitae inese infidiari. At, iplum natris mu« 
mmwatniy aduerlittflMtrooae ilfiiioe km 
{mtus, me vuc tutabatur, quippe iampet 
internuncios , iam per epiAolas , ac ama« 
toria cannina, cot^ nieidiirilMtii«DoUif» 
fie teatabat. Nifi fiibfequftnti aauiragio 
perditae fuiflent literae iftae, ipeciniea 
po£i<m.pordiiatexluba» poCiiiiiBiii. Am 
meaaoria mea cuoda exciderunt. oihil* 
que retinui, praeter carmina ida, quious 
fetmini fiiam ^umci-iu pnedieat: 

• •: . 

fuis 

i 'Corf way twrfsfuta*- , TurpU^frm" 

- ... dilMs arbors ' ■ 

:Htr£is equusy nifi coUa kbat Jlaantm 

' ' Huma tegit volumes} omhus fua lana U» 

•' '■ • ■ ' ' • ■ corf ejti . ' 

• Barba vtros, hirtaeque decent m corf ore 

' fetae, 

• .... 

. .Mercium pertnulttio taota. cekritats 

fadlafft, vt intra paucos dies vela iacere 
potuefimus: at, iter nofYrum non nihil 
icmorabatur, exorti -eodciB tempore lia^ 

• • • :• inter 

Digitized by Google 



ITER SVBTERRANEVM 



inter tau^s jiofiros, in procindu iata 
Amw, •«! dots quorfam i i 4$um lm k$A 

^^^^^V^^^BBB^B^P ^^B^^^B^^^^ ^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^HB^^^ ^^^^^^^^^^^^^^B^P^^^^ ^^v^^W^Vw^V^^^^^^^^^^^^ 

2idan'tma»uany forte per vrbem anUwlantem, 
cdomIm ^iiidiBfi diniMt ipoiOBs , per In* 
iiibwup^ ^L/ff^mu vffciftrfMif t. id Quod 4mi>^ 
tK hiflrionrm apud nos. Nam, cum 
balatraMS, at eowMdiin hwiegiofitt 
vulgo fimiiai £Bt, oaiitaiB huix: pea hi* 
ftriooe cepitcuculus.. llle vero, iniuriae 
irapadens, derilbrem fuftuairio ialutat^ 
aduque duplkaio paeos eiumbat Fidem 
Qiuritiutii aiox mciiimans cuculus^ cir. 
cuniftantes prouodiBat teftes , quos poftri- 
ak ia £mo eximioaados ftidt TeftibuS 
cxamioatis , rem ad ienatum vrbis detu- 
lit. 'Nuita igitur, linguae ac iurifi Mezeft' 
dtfmvigmam^ P'^a*^ fiue- caufidicum, 
caiifaff « iiiae patroq^iakurum, cooducero 
cogitur. Aifla fic caula fuit coram (e- 
Mtp, ct, poftvniiialmeiuiigium, lata eft 
femwitia huius tenons: Vt cuculus, tati* 
fMtn aggrefor^ cidpae fuae prettumferat^ 
m Hmt m/mmuimm fraeftet i qaam ta» 
men, vti fieri viii^ iblet, -fidarium can- 
fidid abforpGt. ' . Seoatores^ ^i hanc 

MtediiBdiBriMBt , ematcqiii, quorum 

. ' .u duo 



Digi|ized 



t6s .: : ' NICOLAI KLIMII ' i 

duo confules dicebantur, et quatoor (e4 
mtores. ludicio nftvMBt totkteni'iMiUi; 
qui vota tantum delibenttiiuL, Don. veto 
dediiua habebant, et ad eiustuodi adus 
admiMiebaittiir tanquam tyrooes , SBioris 
candiclatL ; Audiui, iaaliis coUegiis eadem 
cfTe remmaria , e quibus dellimi folent ty-* 
tones BUteriowg, vt meoB hat wipiBMfi 

Negotiis profpere peradis^ iBC naui* 
gio rebus pretiofifl^a^is onu Ao ^ reditum 
in patriaiQ ineditaroun Poftquam in 
turn delati fuimus, repenting tranquillitasi 
interiniiit curium: hinc alius exultante^ 
fulcina quaerebat pifces, alius hamisblaoh 
dientibi^ conuellebat repugnaatem prae^ 
dam. . Mox modicum ventum nadi^^ 

» . . * cafira mwemnf, • 

Teatamsque xaam, a vekrum fondimus 

jPoHquam diu prolpe.ra aura, ac.fereatibus 
ventis marc fulcaueraoius, nouas coulpi- 
cainur Sirenes, 

- - • ejuae nutltA afiergimrmmty 

Emrffttttqm uerm, reituHtque fubat' 

quore rurfus^ 

horreo- 

Digitized by GoogI< 



ITER SVBTERRAJ^EVAt ad^ 



horrendum per interualla ac funeftu(n eiu- 
ktma cdoMs. Jogsati iAu4 tenonafis* 
cit aautas, vtpotft fapcrienria cclodosy 
lugubrem iOam mu(icam,procellasac nau- 
ingui potttuAtn Soimtk- HincaiaAao* 
ti CiriMiii nuiora demittuatur, et. ia liia 
ouisque miaifteria diftribuitur. Vix de« 
Midi tnut lioc open, cum atris ooelum 
■iihihiis obduciy ac abniptis proceUis acs- 
quora intumelcere coepeiint, adeo, vtgu* 
MfMior nans » qai-inos fera quadragin- 
ta macia iubtenranca yaiierat, iiuide tdbi. 
tctur, horrendam magis tempeAatem (e 
flun q l i am foiflecaqiMnin. Cutida, quae 
in taUilarit oaiiigii iicitaiacuerufit, iam 
innatabaotaquis, quae partim ex irruni* 
peatta tatts, pMhi etiam ex immodt- 
co^ynincimhfiiiBi,mntonitni ac fiilgu* 
ft f adf pf H'p, p^^^binftir adf o. vtAtQ(9a 
anul cleflBMita m finiciem nodram coa» 
%i«e vadeveaiur. 

• • • laBmur gurgit^ 

vajioi 

lamlm* dim aimbif a aox bmaidatoim 

' • 'ban 



«7o NICOLAl KLIMII : . • 

• Abjiulit: ingemmmt ahruptis uuhibiu 

ignts. . 

Exaainur oirfu, et cagas erraam m 

vttdis, 

Disrumpiturmox media nauis arbor, quam 
lecutae iunt caeterae. Hinc mortis imago 
omnium oculis obuerfabatun . Hie vxo« 
rem et pignora inclamauit, ille amicosac 
neceilarios 9 totumque nauigium lugubri 
vlulatu exibnuit. Igitur gubernator na« 
uis, quamuis exfpes iple/ verbis eosdem 
demulcere cogitur, ac monere, vt ceilarent^ 
nil profuturis gemitibuspedora diducere. 
At , perorantem in mare ventus excuilit, 
repetitumque infeAo gurgite proceila cir- 
cumcgit ac hauiit. Idem £itum fubie* 
runt et tres alii , inter quos erat confilia- 
liiis commerciiy cumduobus nautis. Vni- 
ucrfalem iAam ca.lamitatem folus ego pa^ 
tienter tuli, cumpertaefus vitae, nullorc- 
uertendi in Mariintam iludio ducebar, vbi 
Ubertatis ac exiflimationis iaduram fece- 
ram^ ac proiude in eorum numcro cram^ 

- QuQs neque foyperies^ nequi mars^ neque 

vincula terrent. 

Taa- 



Digitized by Google 



ITER SVBTERRANEVM. 211 

TaoimB MifuiMHiMHBirchum n'onruni^ 
obpndUttaiiBihi, iortotohoc iiinere, te» 
aeuolentUun, verbis coacepdHmus demii^ 
fiMn ittitts aaiiBuni erigere conabar: 
frudra fioyiCTifiim eaacui, nam in gew 
mitibus, et niuliebn eiulatu pcfjeueuiba^ 
4onec abiogruentevnda decumana, iupe- 
iaj^ut tKcutevetun ingrauticente tempo* 
ftateyiuiUa nauis vkerior erat cura, noa 
arbor oral rebdb, non gubernaculum, non 
fimia aut lemui, led qutii rudis ac infeda 
oMCcries ibat cum fludibus. Integrum 
triduum, a procellis iftis ita iadamur. 
iiMtumortiSyacknuiiotorpentes. Sere* 
oius <)uidem coeUm per ioteruaUa apno- 







^•a 


u 


u 


1 


1 



peidoacia. Super! 
flonBihil foUtii attidk coofpeda procul 
terra, rupibus ac montibus aipcra , efl^ 
CMB Ib Jiaon I' m — ■ fct retur, fpes era^ 
bfcui ao6 CO apfmifw ro i. Fieri id qui<. 
dcm ncquiba^ absque naufragio , ob lito- 
w&Ok afpcritaimi : at, ?eriiiniile erat, fi 
nooomees, tamea nonoullos, ope tabula* 
rum nauftagarum, mortis dilcriiuen pro 
t am pei t tiM rtw oa. At, dum ifta nos Ijpe 
\t&mm^ in BMdk> aaam latentt kopuio 

aUi- 



Digitized by Google 



872 NICOLAI KLIMIl 

slliditur ratis y idque tantb impetu / vt 
tota ibluta compage , in ceatiun fisre ira« 
gmenta fcindatur. In hoc aefUi tabuiam 
ego arripui, comitum meorum iecurus^ 
namde propria tantum ialuteanjciuseram, 
ct quainoam fortem illi experti iin^ 
etiamnum quaero. Verifimile efl , omnes 
miiere periiiTe j cum neminem in hano 
terrani delatum audiueriin. In litora 
beneficiofluentis, acvndarum magna cele« 
ritate feror, id quod faluti mihi fuit; 
nam , ii aliquanto diutius in illo ftatu per«* 
jnanMem , fame ac labore extenuatus 
fine dubio periiflem. PoAquam intra pro* 
montorium quoddam dclatus eram, de* 
tumult vnda , turbatique maris Tonus tan- 
tum , isque iam languidus ac definens 
audiebatur. Tota haec regio monrana 
(eft : hinc montium flexus crebrique ver« 

. ticeSyConfiraAainhumerosiuga^et coOf 
€auivalliumiinus,inaequ^ter acremfcinf 
dunt} quae caufa etiam voces multis in 
locis reciprocas facit Cum litus me pro* 

' peiamattigiifecernereiB^altumexclaima- 
ui iperans, ad clamorum excitatoslitoris 
accolas , auxilio mihi venturos. Ad pri« 

iii^ glamored echo: 

xum 



Digitized by Google 

V 



cxauditur , aq prpcurrcre e iyluarum late- 
bris vidcbam loB/Am taqrte , ac fcapha 

quadam mibi otiVMii^ Fadaecat fca- 
pha ex arbuteis virgis , et viminc quejrao, 
id quod Atis indlciba^ lion valde mora- 

tdCpc^us reniigiimti'uin qi^ro me, gaudio 
affccit) nam quoad isnpam corporis ni. 
ikil ab hcMuioibus di^Gsrehaot, et ibli eraoic 
boauoes, ^uos ia toto hocitiaere fubter- 
tnieo vidam mflu cxmtigerat Similes 
fiiot booiinibua noihj ofbis, Tub zona tor- 
rida dcjijiotihuii, nam bvbas habent m- 
gras , et capilios viwaCos, et qui Hauos e^ 
pcoiniflos babeot foa/ts* iQter'monftrare^ 
feruiuur. Tajddea^^d rragmentum na- 
uls, quo ferebar, appellant^ man usque 
^pplicicer me tf nd^ijinP fccgpiun^ 



cibo ac potu, qtiamuK rudi 
r e focillito , (oain iMegram 
um iiti to media, pertinaciter 
yiaiicram) brcui cooualu 



S CAP. 



Digitized by Google 



S74 NICOLAl KLIMII « 



'P 1* ^ ^ I* T* 1* ~ ~ 1* ~ 1* T7 

CAP VT XII. 

APPVLSVS AD LITO 

RA QVAMITICA. 

Iiiterea ingcns vndique fit hominum con« 
fliunis. lidem ad colloquium me^ iden* 
tidem prouocabant^ fed ignarus fermoois, 
quid refponderera , nefciebam. Verba, 
quae iaepius repetebant, Icilicet Dank 
Dank J cum germanica eflc viderentur; 
refpondebam primuin germanice , mox 
danice, ac tandem latinet fed ignotas (ibi 
has linguas edecapitumconcuiTione mon« 
ilrabant Tcntabam denique Unguis iub- . 
terraneis (cilicet Nazarica et Martwiana^ 
snentem indicare. fed frudra. Hiaccon- 
iiciebam, gentem banc efTe inrociabilem, 
ac nullo commercii foedere cum aliis 
iubterrands iundbm*, ideoque ne^tSk 
mihi eile , etiam in hac regione repuer^r 
fcere, ac ludo literario rurfus initiari. . 

Poflquam diu fermones mifcueramus, 

fed ita y vt alter alterum nun intelligeret, 
deducor ad cafulatQ vimineatu : nuUae ibi 

erant 



Digitized by 



.cfiot fcllae , nulla kiom^ ouU^ft m«i)i%Bg 
mm humi (edentes cibum capiebaiit, dtf 
Ibduque cubtUutn> fob interie<^o ftra. 
memo, pcomifQue ptuiioeoto peraofH^p 
bant, id quad.eo maiorepa oiouit ^dmi* 
■Hionem , cum 4eoAffiqiis lyluis regip 
abundet Sola aliawoia eetat lac y cafetu^ 
panis hordaceus, et carQ^. qyam pruia]$ 
i p yw e ibklMii^«ii«oquuiafifle oinnjc 
Aoigoaci BraiHrittlc»iaci^aitt, quales 

; ilueis ne^ msi Mf^fiuUuf trot $ mc 

V<c compowrc noram^aut ^arcen 

' ' fartii 
Scd raua atqui viSu vcnatus (da 

D(lt» • 

•• » ' 

HioC' Cyoicam vian iuc diu traduxiy 
donee in lingot tMNuu proficerem, v( 
OM incolas ioqui, a»%Doraiitiae eoraini 
fiiccucicrfr pofieiik ft^oefniaima, quae 
dabvn jpraeceptay tanquam oracula habita 
ibcrait . HflBc dHH^ , e pagis circuinia" 
rf nribw liominia mai fama exciti, cater- 
ntdmadme, tanauam adioiigueni Dcxflo* 
■m^ h ooelo m mifiom , oooauebant 



s a ' El 



Digitized 



t7tf NIOOLAI KLIMII ^ 

£t audiebitn^ noudm temporis epocham, 
«b aduentu iiieo, a iionnuUis AatuL Haec 
omnia eogrdtiora mihi crant, quouiam 
ib IfanLar ac Martiniaj illic 6b velox lif^ 
geaium ac temeritatem, hie ob hcbctu« 
diiiem, omnibus ludibrio fueram. Anim^ 
jiduertebam tunc, verum e/Te trittim iAud^ 
icilicet inter coecos regnare Arabone& 
Nam in terrara venerani , vbi triuiali eru* 
dftione, BC r6bus fere nihiH^ illuArei» IM 
reddere^ ac ad fummos honores afcende^ 
re poteram. £t ampla crat occafio, vires 
meas experiundi, cum omnia large ad 
yfus humanos fuggereret haec regio: 
nam terra .fpo(ite quam plurima fundit, 
' creditum foenus optima' fide redd it, et 
tarn deliciis, quam necelTariis £irauiatun 
Koa indociles quidem erant huius terrae 
incolae, heque ingcniis plane deftituti: 
at, cum nil didiciHcnt, in fpiffiffima ca^ 
ligine vecfabaaiun Narranti mihi genus^ 
patriam, naufragiiim, et alia, quae in itinere 
meo expertus cram fata , nemo (idem h^- 
buit. Credcbant potius, me Iblis efle in- 
colam, ct ab hoc aftro ddccndifiTc: quo- 
drca vulgo me tikiU*^^ id eft, legatum 
folis, vQcitabant Exiikutiam quidem 

Dei 



Digitized by G' 



ITER SVBTERRANRyM. 

• 

IM aon oegabant , fed de |irqlMtioiie tanci 

credebaat, maions ita fu^didiife : hoc 
folo doganate tota eonim theologia abibU 
laebttur. la ihidio .inoiifUi iblum iAud 
pncceptum didicetsot: //^/ vu 
fieri, alteri ne feceru. Nullis fuberant 
Icgibus, foU impffaiorifl voluntas lex 
csat, acaulUpf^iode,niiipublica criouua, 
puaicbaiitur. Alia ii ^uis facinora per- 
petcauent, prai6iidam lUfiis fugiebant 
caecerif et cootemptus iOe nocentibus 
ttm grauis ac intolerabilis erat, vt noii 
)Miuci,aiie«egritudte aniai, occumberent, 
tut violeaus iibi oMaus prae taedio vitae ' 
iofcrrcoL ChroaQl^giam ac temporum 
rompittatioiies ignonbant, tantum ab 
fdifB. ioliif quae per ioterpoiidoaeJA 
^UiuubMsKMr Bt^ cotnputabant; 
/dco, vt, cum de aetate alicuius quaer^ 
mm^ Wt cclipies.if^utire rerppnderetui;. 
Skf&fiA eocum ieuma admodum et abfuff 
da erat: credebaat, £o\em edc auream 
ianiaiDi, ic phnftam Nazar eafeuoi. 
Cum quaeccwBucai 1 Ciin , cur ilatis vicibus 
crefceretf ac decrefceret planeta Hazar, 
■f (ffcairhn, ifeid fc nefare. Diuitiae 

S3 et 



%7S • NICOLA! KtlMIi i 

iit {keukttes nuttlme iri .pords coafiM 
l>ant, quos iafyluammiiTos, notis ac ch»i» 
raderibus di Ainguebaat , et aeAimabaotur i 
vni uscuiusque opes e numero porconmi; 
tngratas arbores, ac glaadeai uoa iereates^ 
flagellis caedere folebaut, quoniam fteci- 

liMtem iftam ab inuidia ac malkit eaniok 

demiluere ilolide credebaat 

Talis erat ftatus miferae huius gentis, 

quam artibus, ac praeceptis ad humaaita« 

teaiperducipofTe mox deiperabam at^ad 

aaiaiuai reuocans iflud 

» I i 

/• Nemo adto. ferus efi , vt nm mU/ifceti^ 

Si modo culturse fatieatm fradfM tutf 

rema- 
in gentis barbnae eukurt omne (hicUunl 

pofui, eamqu9. ob operatii, tanquamdiiu* 
'nus homo, inter illos habitus Turn, tanta- 
Y|ue de fapientia mea erat praeftimtio, vt 
nihil mihi iiopoffibile crederent 

Hinc vbi ones fur to, morho ^eriere ca- • 

pellae, 

Spem mentita figes, bos ejt e»eBus aratroy 
• OJfenJi damis medifi de./iocie ruehant . 

ad 

Digitized by Google 



ITER SVBTEtlRANEVM. 97^ 

■I ftigmriiim moim^ opem iuuniliter im« 
plorantes. Ante poftes ianuae meae prcK 
ciimhciMcm vidU viUkiim quendni^ in kn 
crimas e&iTutn , ac manibus, v^que ad art 
ticulorum nrepitum,contritis,opem raeam 
knpLonntcm. Doloas cawfiiiii me qua&} 
veote, de arborum 6iarutn cootumaci fte» 
riiitatc <^eritur, humillime petens, au^ 
loriiiM IBM tHiciwni, vt glaadem iWttar 
fK> more iecreoL Audiebam^.totam haao 
terrain parere cuius Pedes eodem 
toupore oAo dieiMitiiieie diAabat avi- 
CO9 vbi tunc fommorahar} dico eodeoi 
tempore, quoniam ambulatoria erat rae« 
tropoUs, et pro aiiJihuB fixis tratoria ha-i 
bebit, (piat nimftmiiiarcgia ac fubditi% 
ex vna ia alteram pcDutadam, trao^erri 
iblebant Rex , qui tunc fteptra tenuity 
an rirmtMta prnfaAw, etdicebacur Ck/i 
id quod magaum lmperat(»rem deao« 
tat. ^^rebaturquidemregio haec> refpe^ 
^ aatMum, qiiaa ingeoii tiadu perre4 
pot, icgoum diici yied obig(ioraotiamia« 
colarum , viribus vti neicientium , exigui 
poodaria JMhiti hui^ Ideoque viciiionuii 
infulribiis ac ludibriis expo^ , iaepe giea- 
tibus maxirne igoobilibus tributum pen- 

dmcoiAaiuit S 4 Fama 



Digitized by Google 



agci NICOLAl KLIMII 

Fatna nominis mei, ac virtutum me» 

fum, per cundas breui prouincias diffua-^ 
debatun Nihil , niii mc, MnquamoracuA 
lo^ confulto, cx eo tempore iurcipiebtirt 
incolae, et quodes res iuiceptae deAitue* 
bantur fuccefTu > a maleuolentia et frigore 
meo id oriri credebant Hiac erant, qui 
iacrificiis irain meam placare cooabaotun 
Stupididimae gentis inepttas omnes enu*^ 
merftrefuperfedeo: iaterit, vnamvelalltt^ 
Mm afferre, vnde de caeteris iacilis edt 
couiedura. Grauida mulier effici poffc 
dpera mea credebat, vt foetus, qimn in 
vtero geflabat) lexus virilis foret: alius^ 
vt parentibus ieiiio cfFoetis, aetatem et an- 
nosredderemiuueniles, orabac: tertius, vt 
per aethera fe eiferrem ad regioaem 
9 cuius gremio^ auri, quantum opus 
eflet deprotneret , ae thefauiD amihis 
de reuerteretun His et multis aim pe# 
titionibus eiusdem farinae miiere vexatus, 
leuera oratione ftultkiam eorum faepe.ca^ 
ftigare cogebarj nam verobar, ne oioiia 
Ma de potentia et virtutibus meiS'prae*. 
fiimtio in cultum tandem diuinum termi«» 
naretur. Tandem 

- • - longaeui regis ad auret 

-1 ' Nutt^ 



Digitized by Google 
i 



ITfiR fVfi7£UAN£FM. 

i '. ■ 

• ibmtms mgmm fiXigrijM m. r#* 

^iuibtisl^atuiiii«dui«si(, quique iiipi- 
cntiflimis, ct fere diuiuis praegeptis ^^u^ 
iiur<2x aliquot (ita vocalMmttn: incolae hi\.r 
ins regioois, cui nooita QuaaMyimbi;^ 
eiido , iu>fniae fe maiorem oiUn^erat. 
Hiac legates illica ablegauit cum man^ 
datis, vt ad vegiaoi wibem me iauitac^t. 
Era at l^ati ouisero trigiaU, tetf^itoiuo^ 
pellibus tigrium , qui omatus in his.terri;^ 
{ Boooiatior ccnfemr,! quoiiiam v{us esr 
i cuiidem peiliuai aeoiai cooceditur, aifi 
pracclare rem geiTerit io bellis contra T4- 
mtulmM. (Tigretln WMt ritioaalies,et ^4- 
—g^naa infrnfirtimi AK)i^c<.)lpterea tea^^ 
ports in vico iAo, vU tunc iiaerebdai, ia- 
xeaoi ANMunv^MBnicootignationum, •4 
aawaplar acdififiiMniitt fiuropacocufn, ts^- 
finii cucaueram. lAaandoraua), tauquam 
'ftupendam molein, etvieeahumanas exca* 
deoaoB wtwebaniiMr .tegad , idao^ reii* 
giola candcm veaecatioac, taoquam ian- 
-Aoariaai, intrabant , mandatum imperato- 
via ad me pcriamci*. •• Foimula oipiidati, 
qua vtsbamua, .iu&..verbis coocq^ta erat: 

S 5 Cum 



I 



Digitized by 



. t 



aga " KICOLAI KLIMIl 

),Cuni magnus Iiiiperator Casba, clement 
^tiffimus eorom Dominus, maiores fuos 
^etproiapiamdeducereta Spyako, ibUsfi* 
-„lio, qui primus Quaoiae fceptra tenue* 
„nt, nil gnttius fibi icddere potuiffe hae 
^legatiooe, maxima cum teuderet ad 
jjlUtntnain imperii vtilitatem , etfpes eC* 
yyCet, Tub infigni adeo ct coelefti Dodore^ 



II 


1 




n 





,,regiam venttirum legatum, quo maior 
),ei: ipadofioriimietrc^UdavetureaaipuS) 
^virtutes luas exlereodi. „ }riuiu ora* 
tioae , humillimas ego gratias agens, cum 
l^tis in regittn profidlcor. ftiiieri huio 
(^uatuordecim dies infumpferant legatii 
at , reuerteatibus quatridui tempus Cat 
crat, id <piod arte mea eflfedum eft: 
Nam, cum animaduertiilem, iogentem ia 
his terris effe equorum prouentum , eos- 
demqivd ooeri potios, quam^vini eflfe in* 
colis, cum iyluis ierarum iniiar inerra-^ 
rent, monHraui vtilitatem, quae ex vfu 
generofiffimoram animantinm comparari 
potuit, aitemque domandi dooui. Do- 
miti fuere mox aliquot equi, et cum 
ade^fent legati, tot iam habebam paratos 
' • • et 



GoogI 



• ITER SVBt£IlRA2IE.VM. 

# 

et inftrudoS) quot reuerfuris in kiaece 
wtm opus. ttfuaasm iKirpednm Ani 
pciUM kgitdy ia Mtdein CQntccnder&.dii| 
dubitirum: at^ cumtn^, voa cumjalii^^ 
•ibsque metu et pericuto eosdem capiihri^ 
Modtiari, ac fripnit cimiaMiBpie videBcni^ 
poA Icue quoddam teotamcn anioiLun re^ 
i'umunt,- et vetfhirae huic ie accommo^ 
diBC fit luwc «Mt caufii, ciur abttu.triplo 
cdcfior fuerit reditus. Cum prope locum 
ventuna cA, vbi regia vrbs credebatur, 
iujiniimiifjintiilm ptio oiadu n neftopo^ 
iitt cflie tmnslariniv hiac iter remetici^ el 
curfum alk) fledere.cogimur. • 

■ • ■ 

* • 

Viz espcimi poieft, quaoto cum {iwf 
pore QOS,eo oroatu iocedeotes, iatuiti 
4umm (^ lumiae . NonnuUoe taotus tet^ 
mr inuifity vt segiaift vrbem defererp 
ffloUreatur. Jple Impecator intra liiuio^ ' 
tentorii ie tvppidus continuit, nee iotas 
egfedi auliit eft, iniiBqiiain vnus legato^ 
rum, equo ^fi^fn^B*i myfterium iAud 
expUcuerat. * Paulo pofl in tentorium 
I mp f II u nt i l fo lpiiii i ci imrrnri rninimn 
imioducor.- faifnffm ibi periAromate 
CQoijpiciebam Gmkam, aulicorum corona 

ciii> 

■ 

Digitized by 



^84 l^ICOLAI KLIMil . / 

cin^lutn. IngrelTo tentorium, 4elitfiBinH 
nis verbis benignttntem Inaper«toriaai 
praedicanti , adurrexit Imperator, rogans^ 
quid ageret Iblis Mouarcha, familiae Qui* 
mtticae audor, et prknus partns^ A4 
quaeAiooem haiac, cum opus eSUt we* 
terem (>iamitarum crrorera fouerc, rc- 
fpondebam : a Mooiccba Solk me ia ter- 
rain demiiTum, vt praeceptis lalutaribus 
judes Quamitarum mores emollircm, an. 
tesque patefacerem, qtubus non modo 
ferocise iinkimarum geotium reHilcrent, 
fed et fines imperii proferrent , datumque 
jnihi in mandatiscffc, pcrpetuohic vitim 
agere. Grata eratlmperatorioratio: iufiit 
illico tentorium mihi erigi , ac prope 
fuuin fliitui, adfignati mihi etiam Tint 
quindecim apparitores, quorum miniile- . 
tlo vterer, imllaque ia re Domiai iiiper- 
• J- cilium iiiduebat , fed amici quae- . 

rebit obfequium. 




ITER SVBT£&IIAN£VM. ags 



4^ ^.^j(c^4; ^^-^ 



PiLmORpiA;,,QyiNTAE 

'Hon AhCHlAE. 



I giotti AMik tiou^m forp^ djir^m, et . 
iuuentutea 1019 Buliuui erudlrein. ... 



Ab e«fttis v«o ck»iiodis,et vihi'beUieo 
Ipundis, initium fuinpfi, ipecans, iola 
^quitatu Hnitimos in officio continendos. 

Affidoi mei curt eifiedatn efl, vt breoi 
iex cquitum millia ipiperatori Mcrcotuc 
Et cum eodem tempore , Tanacbitne no» 
un imtANNiMediCfnntar, ob dilation 
nem ammi triUiti , cuius iblutioiieai fru- 
ftra vrfoiot, lo^atu Imperatorit, cum 



CAPVT Xill. ; 

■ • * 




meatus ■■ • 
man.tque inpu 



nouo 



l^iyij^ed by Google 



nouo equitatu , cui pedeAris exercitui 
addehttur , hoAibus okdttxr ini. C(^k 
pedeAres haAis armaueram ac iaculis, 
quibiis < emimis cum Taatchi^ pugiui> 
rent: nam breuibus tantum gladiis^ aitt 
' pugionibus, adhiic v£ fiiertnt Qttamitae$ 
quam ob cauiam cominus Temper cum 
.^roeiifimis hoAibus, qai corpCMrisfMBui^ 
valentiores erant, impari kmper marte 
congreffib fuMMit . . i 

« 

Dux exerdtiis iam oon Aituttis , bum 
animaduerterem y Tanachitas baud procul 
&b iimperii noftri fiatbus pantos ftira^ 

copias in eosdem duxi. Inopioati exer-» 
dtas adfpcAo coromoti Tanachitae,'^ ali- 
quaudiu lubAiterunt: noAri vero vlterius 
progreAi, quam primum ad teli iadum 
.yeauim eiiet, haAis ac iacula vibnurun^ 
ac ita pugnando, ingentem hoftium Ara« 
Ipsmredidcruut Animum tamea uoa de^^ 
fpondcbant hoftes ^ fed ingenti impetu in 
pedites noAros ferebaotar : at^ cum lap 
* tera eorum inuaderet nouus equitatus, 
deiertis ordihibus, in fugam ie coaiicie* 
bant, adeo, vt impetus hie totius praelii 

fortuaaoi traxerit Msgoa tuac boAium 

fit 



fit CMdfis^ et Dux ex^citus Tu^mm^^r^t 
vna cum vigiuti nohilibuS' tigribiM^ ym» 
cupiUur , QoaoMuii in triumphuiu 4uQBa-i^ ^ 
dbtt. Vix nqprimi poteft, quaiit«ii»:.lM^ 
titUm iu^ffiis haec vicloria. pec tQtuca 
impcrium excitiucdt: niua io pjoArtbus , 
bcliis vulgo iliccubueunt QuaiiutS6».«t 
•on otfi ioiquiiliam epoditu^^ 
AfueudifiAueaoL .jyufiU mox Impef^tor^ 
capciuos, pro more, ad capitalef upplijcium 
^[)ArAhi: ego vero iDorem hunc xkteAa^ 
tui, incuftodia feruandos fuafi, quietu-^ 
m iitfUcaiift .Tanaduuis^ quibuscum.pro . 
tempore nee pax, nee bellum erat, doneq 
videreat, quid dc fii^iiis itetueratisr: 
porro indicabam, opusmihi efTe induciisi 
w alia, i^uae nMriir«tiia.«imi exftcuticmjl 
darem. Animaduerteraia, aitri feraciin? 
OHKiiWttsna, iDgf^mmqucum dudnni 
oiui vjua .coaceruauwam » ex quo pul^ 
uaraai pyrium comSomma. Neouiii ta» 
IBCtt, oiiiibli.iinperatori, conliUutn^dey 
texemn 9 aim illiM jwdorit^ 
cflet, ad officioas inQituendas, iu i]uibus 
ti^ •Uai|iie.id genus tdacudmotur. Et 
iperabam, hiice iailrumentis omnes impe^ 

fiii Imiiii JioIle$ :b):etti- fkbdUri pofTe^ 



Digitized by Google 



^ NICOLAI KLIHH 

PoAquam aliqupt ceotena fclopetoruai,VM 
Cum glafldibus confici curaueram , public 
cum coxumenti nici ipecimen cdidi iuin<* 
mo cum omnium Ihipore, Ceitus mox 

.militum numerus huiciuilitiac gencri ad- 
IbripiMs iniclopetis rke tridindis afiidua 
•xcrcetur. Fddohocexpcri(neato^€ticio<t 
pettdts probe ejcercitids, ab impmtort 
prodamor lachalj fiue totius execcuu^. ^ 
Dux y coi dido obedientes dfent omnes 
legioaum , cohort! uiu^ ac turmarum Pra^* 
fe&i. Dum haec aguntur, cum Duce 
Taaachitarum, Tomopoi^koj cuius, iotegri* 
tds in familiaris amicitiae adduxit iura^ 
crobra habui coUcM}uia, expbraturus ila- 
tum,indolem5etfnorcsiftiusgentis. Com# 
pd^iebam noa (ine admiratiouGy prudeo* 
tem eum efle, bene moratum,ac in Uteris 
probe ioftrudum : luidiebam^ in terra T«« 
nachitica literas ct artes non pcrfun(florie 
coli>: indtcabat porro, verfus orientcm po^ 
pulum eile bellicoiii&mua^ , propter quem 
perpenio exGubias agere cc^ebantur Ta» 
nachi(ae. Incolae qiiidcm exiguae erant 
Aaturae, ac viribus corporum Tanachitia 
kmge inferiores, at iudicio .poUebant, ac 

des^ritattiaoolaiidi^ eam^ obcaufaa 

laepe ^ i 



Digitized by Googlcj 



' IT£R SVfrrSflKANSyM. j&89 



(aepe ad picem peceodaiA oompuifirwit 
TmmMm. Didid mox, gcntom ifima 
compofium die e f«libus, eaod^RP^UP. 
MMr totitts firmnMBti inisolas , pnidcn^ 
tit poliiici ,46 vi iudicAudi .cilip ipcdabj^ 
look igo lane oat £ne «egritudai9 
flBiaii audichioit fiyirnrMro, liter as, jig 
morum vrbaniMem in cunflis fiiibiei- 
Jioei Immus orhis aciUiris ioutf»iiri, 
4rero hoAines , nempe Quoimtas^ barbaro$ 
c&aciocuiiQS. A^ip^iitei^brauic^ 
jQuurum hoc opprobrium , ac Quamitas 
MUfrimn iftiiH^ quodi jbmvoibua Aittuv 
ia caetera aaimaUa coacef&t., Kcuperie 

Poft. nouiHimani (Iragem dm quicti 
jMfiiiDMifc Tiaidbilit£> it. -cm ner fiifr* 
culMtorcs exploraflcnt mdoleai , ac Aatugi 
— ■fipMfitMf, ^Hod fttlkfiftCtotttiriifiiy 

taotuni iiuper tcrrorem incuiTeraal^ 
jiil aliiidcfiBBt. ouiflidoaditi iccxtrckft^ 
utquif aaimcc obiirmant) nouasquccge 
piMeoottahimt, quas ^/e TaoaquitKMH 
lies ^QOtra Qjunitts (UjiQt. Totus «xer« 
dnt cooAate e ndcs fluiUeiiis tigribus, 
^cuodis vctciiotf y iU^^eptis (ki4bus kgio- 
oikis, qnif my i conAirtie emit At, 

T fubi. 



tgo KlCOJuAI KLIMIi • 



iubittrii hi milites nomina verius erant^ 
iquam aiurilia. Hi omnes, fpe TiAori- 
ae inflati , Quamitico imperio ex iote« 
gro infefta figna infeiunt Obuiam cunt 
aoAri pedites duodecies milk, inter quos 
iexcenti erant fclopetarii, equites vera 
^uater miile. Et cum de fucceflu pugnac 
non dubitarem , ne debita vidloriae gloria 
^defraudaretur imperator, exorabam ie- 
nem, vt ipfe copiis praeeltet, Ea mode- 
fiiae fimulatiooe nihil exiftioiatioai meae 
detra Aum e(l , cum totus exercitus me^ 
tanquamverumdudoren^aipicefct Coii* 
fultummox duxi, a primo impetu fclope* 
tarios arcere, periculum fadurus, ecquid 
-absque iisdem,(blo equitatu, vidoria parari 
poffet At confilium iftud impendio mi^ 
hi Aetit Nam Tanachitae tanta ferocia 
•pedites noftros aggreffi liint, vt fupam 
<osdem arripere cogerent. Impetum quo- 
que equitatus dum fortiter iiiftinent , ne«h 
iro diu inclinatur {fugna ^ adeo , vt nun- 
quam aorios fit pugaatuok 

lam pendebM adbm bilUfortutUi i»* 

que 

' Inter vtrumque wlat mbiU vUima fen- 

cum 



Digitized by Googk 



ITER SVBTERRANEVM. 291 

febpednos in aciem eduxerim. Ad.- | 
primum tormentorum idlum ftupentes 
Tmnchitac fidiftitarunt. Nam, vnde fiiU 
gura iAa ac tonitrua procederent^ capere 
ntqaibuit: at^ cum fimdhiin eorundain 
cfic(fluin ccrnerent, panico fere terrore 
corrrpd fiint Prima hac lalutadone du« 
ceotte Acrnuntur tigres , later quas di^ae 
Mat fteerdotes caflrenies, quae, dum 
militcs iermone paraenetico ad virtut^m 
wcaueaty glandtbus ictopetorom perfo- 
nuae occubuerunt Cai um earum acerbe 
lolmmt omnes, quoniim inter optimos 
et diiertiifimos concioaatores numg:a« - 
bioliif. Uhun iioftiiuii terrorcm cuni 
animaducrtcrim , fulmina integrari iub^o* 
Secimdam iahitatioiiem maior ftrages in« . 
iccuta eil: caedebantur tunc plures cum 
mGj^Kge. Hinc lUeAa omni falutis 
^9 teigi vertunt hoAes: infequuntuc 
cquites noAri, tantaque (ugientium fit 
caedea^ vt pcae multitiidine cadauerum^ 
quibus campi tegebantur, progredi vlte- 
fitti neqiu ic o t Finito certamine, cum 
mmerum caefbrum hoflium inirent no«> 
An, 13000 cadauect inuenttiimt militufn, 
guos praelium et fuga bauferant Itafufis 

T a ac 



Digitized by Google 



B9» NICOLAI.RLIM1I I 

jK profligatis haiiibus , regioacm Tana^ 
chill vidor excrcitus intrans, port aliquot 
dierum iter ad inctropolia cailii po^uk. 
Tantus tunc terror animos omnium occu- 
pauerat, vt, quamuis oppidum litu; 
moenibus, ac munimentisvalidumefTet ac 
ioftruduiDy reque otbaria oopiafiioH 
lupplex tamen obuiam proceiTit magiflra^ 
tus, claues vrUs vidoribus oflferens. Vr^ 
bemnon minus amplitudo^ quam plateau 
rum, acacdifictommoitor, commend 
Etfanemirum erat^ Quamitas , gendbus 
tdeo excttltis vodiquaquedndos, in ifti 
caligine tarn diu dcfidcre potuiiTe. At; 
idem illis aecididEe credo, quod popuHs 
UonauUis y qui rerum exoticarum iecuri, 
domeiHca Mm extollunt , idcoquc iri> all* 
firum commercio remoti, ikuper in eo« 
d0m Into haermt, id quod^xempUf geii« 
lium quarundam EuropaeariHU facile 
cuinci poteft. Ab infigni hae dade 
)iam epocham ilatuunt Taoachitae: «Q 
cum pugiia haec decretoria fecutidmn 
focundem computationem habita fuerit^ 
.die tertio menfis Torul , diem hunc inteiT 
^tXQs numerant Eodem anoi teioporc^ 
menie^ fciliGct Torul.^ ab hac firmainen^ 

I. m regio- 



ITER SVBT£&&A2I£VM. 

rcpone , maxime remotus efl planett 
Mmm^ cuns diM iblm fkktimmkmm 
curfus tempora ordinat, ac anni ten^Q^ 
AMi iUliEffteiiiiL Voiiiliiif ttten drca 
iokm totum firmamentum : at, cuin 
maam plaocoie it fddiic»r, demicem 
et augeri videtur Nazar^ prout huic vei 
ilia iMiiii||httao vnpaor eft. Ex huius 
pUaetae diminutione €t incremento, item 
■iM^iifibMi IblaabBi^ fiimiHttiir aifarono^ 
micae obleruatioBCS. Caleodaria Taoa^ 
ilriliM kmk par MhMii mniuiata, con* 

. ExpugaatioQcm vrhis totiiis 

Mgm dcdiiio £x:uti eft, adco^ vt conteifi-* 
ftus iAcy <|uo iiuc ^ii^ue ootati fuerant 
QaintttK, in gloriam fit veriiis, et ini« • 
pTi ii na ( ^ la miricimy d cM idj g iiuiiis gea^ 
lis acceilione, duplofere potentius cuafe^ 

lii; Ifteir, aufli iilieiiateai hauc, pru-* 
dentiaa ac induftriae tneae, acceptaiii 
mmmimuiti^ wctioy quam erga ma 

iamdudum conceperant, in diuinumferA 

mkmm aWi. tebk^^ TaoachitKX 

gente, et praefidiis, quibus populus ferox 

bfiiiaoiiii iai. •flMi^ oM¥i0effdtiiiv 

T 3 . V^^^ 



nig itized by Google 



994 * MICOLAI KLIMII I 



pafHrn vrbibus impofitis, telam, quatn 
exorfus eram, pertexece, ac harbarifim, 
qua adhuc torpuerant Quamitae , penitus 
exAirpare conahar. Artiuai tainea Ube» 
ralium ftudium mox introducere arduum 
crat: nam, quod ego ipie in £un^ 
diceram , nempe linguam latinam, et cen« 
tbhas quosdam linguae gcaeeae, nuUius 
hie vfus efle. Hinc ab hoAili terra , fci« 
licetTanachitica, duododin UteradffiflMs. 
tigres, arcefTere cogor... Frofeffores hi * 
priini conitititti, iubentur Vniuerfitatem 
fundare , ad exemplar Scholarum fuao 
gentis. Porro , bibUotbeeam regiam Ta« 
nachiticam , Qt^mam transferri iubeo. 
Statutum tamen animo erat, vt, quant 
primum in literis eum Quamitae fecLoieAt: 
progreiTum, vt proprio oortice namt^- 
poilent^ aduenas hos rucius dimittere. 

« • 

Auidus eram regiam bibliotbecam 
Tanachiticam jnfpiciendi , quoniin . t 
ipaptiuo Duce Tomopoloko d[idiceram,:ifl!» 
ter eiusdem bibliodiecae codices maim* 
Icriptos aiTeruari, librum, cooipofitum ab 
autore, qui in noftro orbd verfatus fuerat^ 

^iusdemque varias regwneS) in primis 

Euro- 

Digitized by GoOglc 



ITER S.VfiTERRAKfiVM. is^ 

• 

fturopaeis deferipfient^ iftiusque operi^ 

in regione rcmou bellum gefferant : fup* 
jfnSum tamea cfle nomea autoris, nea 
•dhuc (ciri, cuias efTet, aut qui in loca 
Ikpatemaea cifet delatus. Pcripe(3i» 
Jil^is, verum cffcy quodde hop fcripto 
MbijBHiaiiarat ToinopoloiEO, comperio- 
bam, ideoque candide illi genus meum 
ctpatnamdetcgabam, aeifattus^ id ipfuin 

Quaniitis me initio aduentus mei indi-* 
fiafiia^ at narrarioni miUam fidcai habuiflq 
ihipidiiTimos homines , qui potius lega^ 
aMime iblis ccedidcrant^ ac in; eo errord 
adhuc tenaciter perfiftere. Addidi porro, 
took nafinr duceram, vaniun adeo titulum 
diutius retinere, decreuilTe me tandemj 
ytma naibeiidi ioriem omoibus aperire^ 
ima ingcoua coofeflione nil detriment! 
cpAipitkMicm meam palTuram iudic** 
loira^iiuutiaiecuffi 4>^arem^ quod e libri 
ledkMie. omnibus innotciceret^ 
cactens mortalibus virtute ac 
, pracAeot EuropaeL DiipIicuiC 
confiliMm viro prudentiilimo , mentemqua 
iiiMinmrbispatdrecit: ^ Neoeffe eft^ 
MJMtf » Scffipiffiify Hcrpsl vtprius in- ,9 

" T 4 fpU 




Digitized by Google 



5> 



^ NtCOLArKLIMIl - i 

^^cias Itbrum, ctritts lecfiio te forfifaii' 
a eonfiHo ifto dtmooebk) MBii^ mm 
mendax fit autor , aut ftultis at iaeptis^ 
^^morib^fint fttpereeftMiei , Jege«fej«€#cf 
^inftituta fedentur, rifu podus quam ve«r 
3, neratioite di gna ; peifedo veto HfpetCf 
3^quod labituni erit, £K:ias: moneo taa<» 
^jtutm^ tie litulum temere abiicki v ^ 
^tantaot venerationem animis Quamita- 
;,ramif0pr«fflt. Ad MoMiries enklliri^ffi"' 
,,ciocontiaendos, nihil eft efiicacius opi- 
yy nioncifta , quam deiriatttni ac^ltadMitf 
3^ nataiibus concipit valgus , * ' « , * • - 

Jiu^ in tiudu u imagtmbus.pMe^ 

Confilium iftud ieoutus, iatetj^M 
Tomdpoloko, librdm perlcgere deKiwi. 
Titulus operts eft: itinbi. AJt i v 
t A N I A N I (quod nomen credit urfidium J 

avPBR TEBRAM^ fiue DZ$Ctt^¥^ii 

REGIONVM AC TERRARVM, MA-* 
J^lMB VBkO B VUdp AB AR Vlf. 

cum liber ifte diutino fitu fqualtdfus, in-# 
fuiiaqQe temporis valde ^et muiilMus^ 

iftud, cuius nofcendi maxirao dd(^eba^^ 

Audio, fciiicet, qua yit tA nos aTcead^ 

rit. 



Digitized by Googl< 



f 

I 

fky tt rurfus, qucmodo ad inferos redi*< 
9ritj dclidcrabatur/ - : ^ - •■ tw? / : > 

Contcnta huius opcris haec funtf ^ ' 

-i ^ : 

FRAGMENTA ITINERA RI I T AN- 
. lANI S VPBR TERRAM^ E3<! 1*1- 
. TERPRETATIONE TANACHITI- 
CI t)VCIS, PER i LL VSTR.I Sj^ ' 
STRENVI AC GENEROSI DOM I- 
Nt TOMOPO LOKI.' 

• * * Regib hacc (fcil Gerfftaffia) 
dicitur iiDperium Romanum : fc4 fokis eft . 
fitulus^ cum monarchia Romana alrquofc 
abhinc lacculis plane fit exftin<n:a. LiQ"* 
gua , qua vtuntur Germani, haud facile iri'* 
teUig!tqr,obpcrucrfugi ftyli ordrncm: nani 
quod prius in aliis linguis folet cfle, hie 
pomrur pofterius, adco, vt nihil intelJiga^ 
anteqcMm ad finem paginae pcrueneris'. 
j^onpa rcgf minis eft \raldc paradoxa. Crtf>> 
dunt Germani> fe Regem habere, et ta-> 
meg nullum habent: dicitur Germania 
vnuni impcrium efTc, et tamen in varios 
feparatos principatus eft difcerpta, qui 
omnes fui iuris lunt , adeo, vt alter alteri 
faepc bcllura legitrmufli ftifefaf. Re-^ 
gnum dicitur femper augufttim^ quamuis 
— ' T 5 inte r - — 



d by Google 



tga : KICOLM Kl^IMlt a 

interdamvaldedimiiuittur: fiin(llutn,aks^ 
que vlla fanAitate: imiiiAum, liMt ym» 
noriunvQxationibusfaepeexpofitua^ Nec 
minus ftiipenda fuiit gentis iura'ac priui- 
legia^ cutii multi iuribus gaudcant , quo- 
rum tfxik'ckium interdicttur. lufinid dU-^ 
ti fuQt commeatarii in Aatum imperii Ger^ 
Inanici , at, in ie aAeo intrieata oomtiien* 





1 




f 



* huiuaRegfii (fcil. Calldte) 
tropolffi, quae ampliifinni eft, ef 
iMUtta^ poteA.quodanwBodo feQU^i;6«H 
ropae capiit vocari ; oam certam eipreet 

iurisdidionem in caetcros Europ^e P9pu« 
los: eir.gr. ius habetiisdem regulasviuen* 

diy.ac veitium forina&prAcicr^adi^ idco^ 
vt niillum veAimenti genus tam ridicdkuq 
fit ac incommodum , quia. ad idM»f 
do Lutetiae incolis placuerlt, omnesaUae 
gentes^dilriogantur. . Quomodo vero , 
quando ius iftud acquiduerint Pariiini^ me 
jDedid tMnen, ad alias res iinp«rjUua 



iflud non extendi ; nam gentes aliae Eu* 
ropaeae iaepe bella gvuatcum Gailis, iis* 

demque duras nonnunquam pacis condi* 

tiQfies t«|«icqu6itt: H^isruitiiMfta 

- j" vefti- 



Digitize d by Googi : 



I 



ITBa.8VfiTEiLftAMByM. !^ 



vtftkiisr -tc viuendijiudos pece^ 6% 
•dm vt, quicquidiettfa«mimifitreitiu^ 
LutetU, ad fiiusdcm abk&ruationeok.tOM 
Boropi ' fande tenntur.: Celeritat^; a{H 
prehcniioaiSy nouitatis ftudio, ac wigenii 
fertilkater Mardntaaii :adinodiim' funiles) 



ftcifdmur* Paret hacc vrbs facerdoti, 
qui, quimuis r^min^ ilUus valdefitan-i 
guihim , Regum tamea ac principum Eu- 
lopaeorum potcnfiffigiiis habetur. Nam^. 
cum alii Frincipes taotum in corpora Tub- 
diaomm, ac Umu fNMWQdeai domiflaatury. 
hie et animas perdere poteft. Credunt 
vulfo Eiirc^d, <daMa coelorum apu4 
hufic iaccrdotem cuftodiri. AuJdus cram 
tand palladii videBdLyHt operam pevdidi) 
nam quamnam habc^nt formam, et in 
^poSoMoaSk^^ quaerof hh 

fly quae exercet, Aon folum in proprios 
laibdiiMt'iiad^iaaiii io-totuaB genua htima 
num, Wc praecipue iuaty vt, quo$ Deus 

Me poflU : • enormia iaoe auto(ixas ! 
liifctMlifi BjAfiiift ieaiiaMi:iQor« 

takm 



i 



$09 v mCOLAl KLlMli 



talem caderepolfe iurar eat At^iacile ef^ 
fiMopwls pro loUm mtfkmem\f * •»«bfii0» 

diffinia commeataiisdemobdrudereiquaiu-? 
tfi»ft iblm itpera XfodaM, M^jperiiMb 
£one inflati , reliquos raoitales , quoruni 
fiMircB bwbiri iUis fimt, c»m iiiperciUo 
intuentur. Ego fane mores, con£uetu« 
dines, ac inftituta ftibterraneorum noiho- 
fUni tiieri nolo^ AiFeram taatum, mores 

e quibus patebit^ quam immerito aHariuv 
getttiMii iriftkuetf \«Hi<«^. 



paffim fn Eoropa receptum eR^ 
ciapilbsy ac veAes iFugibus terraa ia £nii 
iiaitftriefs, quas in fflimentum hominibus 
dat natiira , aipergere^ Farina haec vitt* 
go dicitur Puliife, {hudre) quam magno 
labore^ic cura , quauis ve%era euenicuk> 
excutiunt, vt nouam farinae portionem 
M mtigro diffomiMnt. Alia oonruetu^ 
do, qiiaenon minus ridicula mihi vifaeft 
Itaee e«it: Opireulia fiite pilek vMntitur, 
quibus capita aduerfus vim frigoris muni- 
Unt, at kki capittiMK Qip»txAa vulgo fiib 



1(1 ^iiddM^iMf fidieikll 







J 


If 






1^ 





9C 



ITSi. SVMLSmAmWM. 3^ 
vAem fxirtiiiiaB 

• « 

Slcra Europaeoruin dogmata fana funt^ 
ac re<^ radoni cQaueoleotia. Librji, qui- 
bus credenda ac facienda continentur^ iu« 
beat dUiuna opAunuque lUMHi.'eosdeiii 
verlare , ac verum eorupdcm ieafuoi ihrur 
ttndoclictn: fiitilfft t fKWt j« A J<r<»ji*«^m 

V^BV^^V^^^ ^^^^^^^^^^^^ V ^^^^^^^^^^r ^^^^^^V^^^MSVw^t^V^^I^Mi^^ 

in errantes^ac iafirmos: at^ ii quis i::ein 
■liter oipit, quam mnoiM duium pars,- 
carcere, Hagellis^ ac noanuaquam iffus 
fupplicio, ob iftanaudadi imbectUitateoiy 
puaitur. Hoc idem mihi videbatur, ac 
ilnboneaifiue lippomAifiibus oacdcoe^ 
id Iblum, quod obieda^ quae mihi qua- 
dmrti 9 illi rotunda ^rerent« Didic^ 
lianc ob cauiam, alicjupt hominuip milli^^ 
wify Ab^ratus^ iu|;i]^taautcombufta. 

• 

In plerisque viinbus ac vicis ceperiat 
lod» coal|Ncaii'ftiittes-, jcpee^ 

ipfiquotidia exercfiot, in.aliw 

ebriun vidiifciu iaj^baeotim (WQlanaan^ 




uiy 



302 ' NIC01.A1 KLIMII , 



Quigibbofus, cunius, aut claudushic 
nirdtur, tttulom'optiiii6fi»iBati(®o|fi 
^e&O^rtt) ambit : qui fordidos habct nata- 
les, titulum nobililoGO nati (€befge6D^rn) 
captat Id quodnoa minus abfurduoiyac 
fi pumilio gigasy aut (enex iuuenis voca* 
ri vellet. 

In ciuitatibus maioribus pailim con* 

fuetudo inualuit , vt pofl prandium ad 
GompotationemiuscuUnigri, e fahis.com« 
buftis confedli , inuitentur amici. lufcu- 
lum hoc vulgo dicitur Coffee. Ad loca 
compotationis trahuntur a duabus robu- 
iliiTimis feris, inclufi pyxidi quatuor rotis 
impolitac: nam parum honeAum Euro- 
paeis exHtimatur pedibus incedere. 

Prime anni diejmorbo, qui nobis Tub- 
terraneis ignotus eA, corripiuntur Euro- 
paei. Symptomata huius morbi funt ani- 
morum mirae turbae ac proceliae: nam 
nemo eodem die vno fc loco diu contine- 
re poteiL Currant tunc quafi lymphatiab , 
vnadomoad aliam, nefcii Jpli, queminfi- 
Rem. Morbus hie nonnuUoa quatuordc* 
cim integros . dies tenet Tandem ve- 
10 contimio cucfii Atigati ct cadnu* 



]TER.8VBX£ft8.AK£VM. 30^ 



tUOOttV* I 

Cbm inAumeri fint animi morbr^ qui* 
bus Europaei vcxaDtur.j^nnnmejra quoqiw 
repcrta liint medicaniina. Nonnuuos in-* 
uadit dims ardor^itg jier vrbem ambuUa^ 
di, vt finiflra eoruro latera dextris aUoi* 
mm iattfibuft dbuenaatiir. Quo propitts 
feptentrionem accedas , eo maiorem hu« 
insmorbivimrepeffk^: vodepatet, exa(> 
ris intemperie nafci iflud malum. Tolli- 
tur morbus duutis fignatis , quibus ch» 
racleres nonnulli! imprimuntun Chartas 
faas^ dum onquam Iriismaniios geflant a&i 
gri, fenfim refipilcunt. Alia rabies dc^ 
peUi ibletibiiimtifiiiiMibulonim,^ 
paoarum. Adharum ilrepitum turbatt 
tntoonim fiftontur^-ac aeftus animoniia 
defcruet At medicina baec exiguae du* 
flMkmis eft: nam poft duas horas reditaq 

iflgraueicit malum. 

• 

In Italia, GalUa et Hiipania^^emporiei 
byemaliy iofirebis paiTim furor aliquot fe- 
ptiimmai girafttor* Furor hie fiftitur 
Jieris aTperiioae in aegrofeorum froates. 

. M firiwiilmaU tanwOteropac parte, ci> 

ueris 



SQ4 • NICOLAI KLIMll : 

«eris Jbuius nulla vktus: foioigkur Mtup 
lae beneficio curantur boreaks. 

• Plerique Europaei, ter vel quater quo- 
«u$Moo, teftibus adhibitiSyineunt cum Deo 
f adurn folcnne , mox rumpendum , quod 
vocant Onmumiouem^ adeo, vt videuitur 
•eumiblum infinempacirci, vt monilr^ot, 
Hatutum fibieffe^ ter vel^uattr quocaonis 
pada violare. 

Cum crimina coofitentur, et miferi- 

cordiam Dei implorant, ccrta vcrborum 
jpaefuira, ac modis muficis, id vulgo fieri Ib* 
leX: adhibentur nonnunquam tibiae , tu- 
ba?^ ac tympana, pro maguitudine crimi- 
jpis ^ cuius pocuam modulaudo deprecan- 

^ Cundis fere Europae geotibus diQ<%i* 

nam iniundum eA confiteri^.quam cooip- 
^editur iacer quidam Liber. At ^ k&i^ 
iftus libriin regionibus meridioaalibuspc^ . 
nitus interdicitur , adeo, vtad credenda 
homines obftriogantur^ quae legere acia- 
ipicere fine crimine nequeunt. 

In iisdem regionijbus prohibitum 

fiieiuB fiokie ac adonrc « oifi igoota dia^ 

• Digitized by Google 



AC Deo gca^ cenieantur, quae £uat;ii 
lUift, qui. Btfiniu^, quld.di«i«t . .^fi 

In magois pafTitn ciuitatibiis paralytica 
Smatimauii qui ad Jwiiriiii ac-Agnkates 
•Iceadunt, adeo , vt tanquam clioid^lcb 
&Uas, ad pynAam HgmtMdificattt, pet' 
f latcas gefieatur. --•t-> 

. . Plerique Emtopaei capuloi nouaculf 
abraduot,^ et crioibus peregrio^acad^c^ 
titus caluitiem teguot 



ropam vulgo diicutiiintur y de rebus funt^ 
qwmim nitmuii indagaw Jicc^ifttcwftii» 
ininum, nec capit humanae coniedura 

MOtatiB. Dflftiffipiaa veio aMtedae^iiB 

quas commeotantur Europaei, font deve^ 

tanwi'rt' f innitiMrTOyapiiMl f H R gpnthiafc 

crepidis, calceiS j^ monflibus, ocreis aut 

tdffis^ Porrodeiff(anriis,ft>fnfi>cri^> quant 
profanis^ ooa iudican t pleriqi^j^ ffd iudicii$ 
alioiaai fiihCarihimr, Aa qifamcunque 




qdmadfiottin^ a4liaere(cuiit» 
Nam ^uod J^usd, omnia & acdere ei^ 

y quem 



1 



3o6 NICOLAI KLIMII 

jama iodicHitibifle (apieiitcfn, prohirem, 
^ id rudes ac iododi iudicare potuiffeotr I 
ttUMire eftim , qui fit fapiens^ nloMaBiM 
videtDT dk Iapieati& 

In regtonibus meddionalibus, per 
bes ac vicos poitantur collyrides due pla* 
^ceatae, quas iacerdotes dicimt Decs elTe: 
et quod maxime mireris, ipfi etiam pif)o« 
res, qui £iirinain monftranty e qua coafe« | 
^dae funt , collyrides easdem muaduoi crc« 
. afle iunu)t 

I 

Angli libeitatis amantiffimi fiint, fo* 
lis vxoribus ieruieotes lidcm religioocm, 
ifam heri profkebantur , hodie reiiciunt : > 
ct quam heri tota gens reiedt ^ hodie to^ 
ta ampleAitor. Fluduationetn hanc de« 
ciuabam c iitu regionis^ quod Angii ioiiu 
laiii, ac maririnit fint, muhumque ex indo- 
le duu et iaoooilaatia ckmeotihaufi^^ ! 

Quaerunt Iblicite Angli de ialute to | 

ianitate hominum libi occurreatium, 
adeo,vt Medicos omnescfedcrem. Ai; 

quaeflio iAa: Haw do you do ^ fiue^ ^ug« 

modo vales? van^ tantum eft locutio, et 

jCoaus aullius figoificatioaiSt 

In 



Digitized by Google, i 



ITER 5rVBTERRAN£VM..907 

Ia €9itm MM MNiDf te ingenii 
vires tanta cuni luMat et expoUunt, vt 
denique petdiat 

Vcfiiii iqnieiKrionein rcspublica eft e 
feptem |TOiif nriiscoiiyofiiii Prouiociae 
Me VBtee dicuntur, quamuis nullum vni- 
tatis aut a ui co f d i ao vcftigkim appareat; 
liAac hie pocentiam foam plebs, quod 
peoa le tote ceqpyUicae cum 
<MMn plebei nusquam a publicis negotiis 
mi^s excludantur, ct GaaoM fcnua ia 
panda fiuniliis refideat 

laoolae b^mm frottinr lariiai auide ao 
IbUcktoniadiiiitopes , quibus tamcnnoa 
vtuDtUr, adeo^ vt ploiie iliis fiat crume^ 
Me , fed viCQi fcnMi: nam viucrc viden- 
tur e iblo funio^ ouem pec fifiulas^ inm 
litoirgiUMaos, abibi^^ 

9 

_ ^ t . 

Dtndum eft huic gend , quod omni- 
qm mortaiimniir oiri^ffinMi; omnueiuia 
ftltcite lautt, praeter manus. 

• Jto «a uitatibiigac vim fiurapaeis fune 
vigiles , qui , dum dormientibus 
quietcm cantaiido, vel podus rudoido 

quauis hora faciiviL 

V a Quao- 



308 NICOLAI KLIMJI. C 

P ,QaaeDi9 f egio fua$ hidiet leges, fuas 

quoquehabct confuetudines, legibus(iM^ 
peediametrooppofitas: «x. gr. i^cuo^ 
dum leees vxor marito eft fubie^a, fe- 
^uadum Vfum vero in virum dominatur, 

• 

• Maxime inter Europaeos aeftimantur 
H, qui fiimptuofiffiiM viuunt, et IragM 
terrae deglutiunt: IbVi terrac cultoies, et 
dui heluones hoTce nutrftiht, Ipemiintuir^. 

X Quot, /et qjuantae fiat Europaeorum 
prauae inclinationes , patet. ex oruoibusf 

}>atibulis, ct Q^ruificinis, quae paflipj vi- 
untur. Quaeuis ciuicas; fiium habet car- 
iiiificeai. Exicipitur tamen Angli^ ^ vbi 
nallos dari credo carnifices. cum ihceti^ 
fe ipfos fuipendaut * 

Antropophagos fufpicor Europaeos j 
nam ingentqm robuAiifiqiorumhoaMnum 
multitudiaem in clauilra qua^dam, quae 
monaAeria dicuntur, coi^pinguiit^ idque 
cumfoluminfiacin, vt nitidi fiant, acpin- 
guefcanti nam dum ia^ftis aflferiteDtur 
viridariis, ab omni labore exempt! , foil 
fere gulae oblequi iubentur. 

]^ Aquaoi 



Digitized by Goegle 



ITER SVBTERRANfiVM. 309, 

» 

hqmm omm Inhere fiJentfiiiiropaei, 
vt aeAumftooiachi temperent : at^ vix ifiot 
•qiue benefido deferbuit Tentfer , cum vi^t 
num aduAum hauriant, vt re£cruercat»^ 

Religio £uropaea in dum fedlas diui-^ 
ditur y alia eft Proteftantium , alia Rotna* 
aorum: ilU vaumi61umDeiifii,hiplure$ 
adoranty cum, quot vrbes ac vici funt, 

tot Dii Deaequefimiil viiiiiitur. Cuodo% 
hos Deos Deasque creauit fummus Romae 
Voaii£cx: huac vero creant Presbyteri, 
vulgo di(fli Cardinales. Patetinde, quan- 
MfiuDtCafduulium iini^ cum Deorumfor. 
matores forment ' . t 

• * 

Itili antiqui totum oUm orbem fube^ 
geraaft, vxoribus fiibdiri; hodkmi vma 
in vxores facaiicnrcs^ ouidis populis &)C^ 
de icruiunt * 

DiAioguuntur animalia Europaea ia 
terreftm et aquadca. Dantur etiamam* 
pbibU) vt Ranae^ Delphini et Batauif 
jiam in paludibus hi habitant: 

EadaAEuropaeis funt aUmenta , quae 
nobi& HiQ^aui vero Tola aura vefcuntur. 

V 3 Pai&m 



Uiyi 



MO NICOLAI KLIMII . • 

Paifiin in Euiopa Bom meraitiiai, ct 

tnulta ibi funt venalia , quae hie in com- 
nercium non veniimt: iu Romani vea«t 
duntcodutn; Heluetiifeipfos; in**** 
ooronae^ fceptra^ etregia digoitas lub hak 
Aa venduntur. 



In Hiipania faonefii hominis nota eft 
defidia , et nihil eft , quod nobilitatcm ma* 
gis conunendac^ quam fiMiinus. 

Fideles ac vere credentes dicuntur ii, 
qui nefdunt, ^id credaot, quique ea, 
quae audiunt, ad examen vocare opcrae 
predum non ducunt Sunt etiam, qui 
ob folam fegnidem , incuriam, ac negle-* 
&um examinis, in numerum iandorum 
referuntur: aetepum vero damnati di« 
cuntur ii, qui de laiute feHcid, caudua 
et curadusomniaexaminando, a regoante 
quadam opinione dilcedunt 

Porro 9 noa ex operibus, et virtutum 
pietatisque exercido, aut neglcAu, fed e 
folo natiuitatis loco futuram ialutem aut 
damnationem aetemam flsere, vulgoexi- 
ftimant Europaei. Fatentur enimomnes, 
fi in alio loco, et ex aliis parcndbus genki 

fuif. 



Digitized by GoCgFe 



ITBA 4yBTBft#A)fi|VM. ^ 

ob ipGim religioaein, quam ob locum^ 
■c oiibeiidilbrttai, diomare mihifuot vj£u 
At, opinioncm banc, cum iuAitiaet boait$« 

m AtkMitm OOOfiiliAIC 

Inter literarum callxms maxinie ae« 
AiiDaniur ii, qui oatunlpn vocum ordi» ^ 
nem ita inuertunt, n id^^ quod in (e pla« 
nuinet perlpicuum erat, obicurum ac ia« 
uolutum reddatur. Dicuntur hi poetae^ 
et vocum ilia delocatioPoe'fis. Atjia&y 
la Hyli peraeditatenonconfiftit virtus pocv 
tae, requiritur^ vt iumme£mul mendax 
fit Hinc diuino fere honore colitur an- 
tiquus Poeta Homeras, cum in vtraque 
arte excelluerit Hunc in phraiibus euer- 
ttodiSy M in verittir perucrtenda multi 
imiranrur^ nemo veto alTecutus eA« 

JLibrorum auidi emptores funt literati 
Ewopaei, at, iifafwauB fan obmateriam|^ 
quan ob £^rmam, ac oitorem emunt 
Hiac, cm antmacfcierterint bibliopolaei 
. iiicris crepuodiiSy ac, quae oculos magis 
quaaiMiainm Mfenit, duci dodos 'em^ 
fiOKca^ iiUos alia forma, aliistypis, cha- 
raAoribu^ cteffi^ebtisrecudunt, accen* 

V 4 uiplo 

i 
{ 

Digifized by Google 



4 

fupbciriiisveadufit: Mitfrtakii4ibii«Ukl 

'hie incommercium veniunc, et inter raer« 
•Catofes mixime fubdolobMiinefaitfarpiu^ 
•lofbphi , ac librorum autores. 4tuki po- 
tiflimam libfM icfibufit, ac versMur^ 
vt ilultitiae fama ad poiler^s propagetur. 

Academiac Europaeae funt bonarum 
Vthim, abiK)Qomiiimercatufae, fiueta. 
bernae^ vbi aeq^ ac modico pretio pro- 
i^flint g^idus,promotioneSy dignitates^erudi- 
donis multiiiugae tituli^ ac aliae doAae oicr* 
ces, quaenoniiaefudore, acmultorumaii* 
iiorum diurais uoduraisque Audiis^in orba 
ooftrofubterraneocomparantur. Dolores 
dicuutur ii, quf fiuumum eruditiouis cul- 
foen attigenuit , aut , vt aiunt Europaei, 
ihapicemrnoatiscuiusd^Parnaili^ queiu 
nouem Virgities incolunt, fuht enixi."^ 
His proximi funt Magiftri, qui fumptu 
paulo minoritituloserudftfOfilsacquirunr, 
ac proinde minus dodi claent Fatet 
htfic , quainta a fcholis fopertetranaia in 
genus hominutn exerceatur benignitas^ 
cum planum adco ac facile ad dcxflrinam 
pandant iter, Paulo moroiiores inco funt 

fcho* 



Digitized by UOiJgle 



ITER SVBT£ilfiAN£VM 3^ 

filiolie feptentribnales , cum noti absque 
piMuao Mmiae iunom largiaAtt^ 

Dodi <b iododUs^oaanbus etcultu/ 
maxime veto religkme diftinguuntur: 

Siippe hi vnum iolunJ^euniyi ilU vera 
^ ures Deos Deasque colunt Praecipua 
Dodonim Ntmiim fuit Apoilo » Minerui, 
floucm Mufae, aliique minorum gentium 



cum furere geftiunt, inuocare folent. Ipli 
liMrad 9 pro vmcttlQ ABdicmini, in ^nnu 

clafTes defcribuntur: funt vcl Philofophi, 

Poeae^ GnunaMttei^ Hiyfid^ rA Moa^ 
phyiici, etc •» ;■ • 

fihiibrophiis eft Mercator litefarius^ 
quioutQpwuo^ ptaWfiptadeiui abaegatin 
one, lempenDtii^ icp«]peitatt?eiialiao& 
itrty et contra diuitsas tarn diu declamat, 
ac ferlbit, donee ipft dtiefcat ^Ibter 
ftulofophonimeftSenfeu quidaQi^ ^ita 
agendo regias cumulauit opes. 

Pocta eft, quem nugae ac furor com- 
aaeadhMlem teddcmt - Hinc ftnror prae* 
dicatiim tfk, quod.optim«eiiotac yatibus 




V5 



dari 



NICOLAI KLIMIt ^ 



dari (blet Omnes enim , qui (impliciter 
et perlpicue mencein exprimunt, kureit 

coroois indigni iudicantur. 

Gramnuitici componuat certum genus 
militiae , pacem publicam turbans. Di£» 
feciuit ab aliis beiialoribus in eo, quod 
prochlamyde togis, pro gladio flylovtan- 
tur. Aeque pertinaciter hi pro Ub^tis ac 
fyllabis, ac alii pro libertate, pro aris, ac 
focis dimicaat. Credo, ab imperaotibus 
eum folum in fin'em ali , ne tempore pa- 
cis nimia tranquiliitate genus humanuni 
torpeat. Nonnunquam tamen , cum bella 
ifta internecionem roinantur, autoritatem 
fuam interponit fenatus , vti noii ita pri« 
dem Parifiis iadum audiui , v}>ij ingraue* 
fcentede literisC^et Kenata inter Dodo* 
res controuerfia , vfiim vtriusque literae 
indulilt grauinimus fenatus Pariiienfis. 

Phyficus eft, qui vifcera terrae, na« 
turam bipedum, quadrupedum, reptilium, 
ac inlcdorum Icrutatur^ quique omnia 

nouit pr^ieter le ipilim. 

MetaphyHcus eft, cui ibli ea patent, 
quae alios latent ^ quique eHentiam Ipiri- 

/ tuum, 



Digitized by GoO; 



ITER SVBTERRANEVM. 3tj 

• 

tMMi, ininnmiiiii , entia^nonentiaiKmil^ 
delcribu, definit: at, qjji prae nimia ocur 
lorum acie, quae ante pedes po£ta funt^ 
aoa oemit . 

Talis in Europa eft reipublicae litenh 
riae flatus* PoITem plura aiferre: fedfuf- 
ficit praeciptia delihalBfe. Vnde &citeiiK 
dioet Ledor, iureoe aa iniuria fe iblos 
iapere credaot EuropaeL 

Iftud tamcQdofiandumeft Dodoribuif 
ac Magiflris Europaeis, quod in iuuen- 
tuce inftnienda fubtercaneis noflris fiat 
looge dexteriores , quippe dantur artium 
ac tingnaniin.Mi^iftri ,qui noa modoea, 
quae ipfi didicerunt, fed etiam, quae pc- 
aiiloi igoocaoty alios .doceat Magnae 
ICS molis cdy ea deztre tradere praecepta^ 
qmt^f^Bonimmj wmomifoo docere^ 
quae ipii ignoiamus. 



Suat inter litetatos Europaeos, qui 
Theologiam ac Fiulofbpbiam pari ardore 
colunt lidem, quaphilofophi, deoomi* 




bus dubitaot, qua vero cbeologi, nihil ne- 
fnc luAiociiL 



Pari 



Digi 



)l6 ^ NICOLAI KLIMir 

Pari cum fubterrineis noAris (hidioiA 
litems ferumur Europaei: fed longe celc* 
rius dodi euadunt^ idque ob infigne ac 
roagicum aliquod commeotum^ (a) quo 
effieitur, vt centena librorum volumina 
vno die perl^ere valeant 

Religiofi admodum funt fuperterranei, 
et ifi votis precationibusque alfidui: tem- 
pera vero prccationum non motibus cor- 
dis^ fed fonitui campanarum, horologiis^ 
acfolariisfereaccomniodant, adeo, vtde« 
liotio eorum plane mechanica fit, vtpote e 
£gnis potius externis, confuetudine,, et Aa« 
tis dierum horis, quam e cordis penetra* 
Hbus fluens. 

Quanta eorundem in preomdo iik 

afTiduitas , inde patet j quod pierique li« 
gnum caedendo , vaia tergendo , tc alias 
operas manuarias exercendo, hymnos ia« 
cros effundant ^ 

In Italiam delatus , tanquam totius re« 
gioois DomiQum me iotuebar : nam qui- 
uis obuius fe mancipiummeum {Scbtauo) 
teftabatur: at,periculum£idurusobedien« 

tiae 

(tf) Cphemexid. 



Digitized by Goegle 



IT&& SVBTSftRAN£VM. 917 

aoAe .yiithfn kcrfpitis vjioma iilihi^fien^ 
ci iubeo. At , excandekeos illCiyiarcioas 
me coHigBW iiiffit^ laoittque njekSbmteai^ 
loaseieciL- 

la nigionibus Bonditnis remm ^ quas 
son pgiEkdeot, titulo$ auide captant iaco- 
lae^ d«xtrequeincedeiftdiftudk>Qiimesfe^ 
re ioliaiunt Porro *** 

Hadeons patiensaudytor fui: tunc 
It) indignatione acceofuSy ledorem inter« 
peUo, iniicans, figriimta cfle iniqui et 
atrabile perciti fcri^tons. At,deferu6« 
IccMfe pltaM>impetu , padockitoeMius ht» 
didum deidnerariohoc ferre coepi, emu 
aimjmi\ q ti a miia i ii i i ifl picfisque nietl^ 
dacem et iniqiiuiB,M»iemper a verodefle^ 
!iiflRa, iedquacdifiiMitetigifre, oCMimai; 
Caeiera iccutuslum coofiUum Tojnapoloki, 
<twhg»t ^ iiili afil lfc,^ 4te natalib^^ tntis 
Iblicite foucndOy cum lebus tneis candu« 
cibflfusiudicarem, Legaitum ibifeextra* 
ordinjunum^ quam eiucm Europaeum, ia* 
lutarL 

Mquaea Yicii)i otrnm diu quieti ie 

teoite- 



3i8 NICOLAI KLIMII ; 

teauerant, et beiieficio ezoptatae pacis * 
rempabticnn ex voto mduiawrain, nuok - 
tiatur tandem, tres potentiflimas gentes 
arma in QuamitasibGi^^ Populihierant - 
ArBonu^ Kifptuumi ac AleBoriam. Gens 
ArBma ez vcfis, loquela ac ratkme prae- 
ditis, compoiita, afperaadmodum, acbeU 
licola cluebat Kiffuciam mirae fflagni« 
tudiiiis feles , ob iagacitatem, et vim iudi- 
candi J magni inter fubterraneos nominis 
erant : hinc noa tarn viribus corporis^ quam 
arte^etbelUdsoooimetttiSyhoilespotentis* * 
^kttkos in officio coatinebant AkBmsm^ 
cum non minus in acre^ quam in terra^ 
bella gererent^ hoftibusfat ne;goiii • 
febant Hi Galli galtioacai eninc, amiati 
arcubus, ac ifuculiaveoeno tindis, quaemi* 
ra dexteritate vibiantes^ letaliavulncra ia« 
ilig^baot 

Haec gentium tpga Quamitamm ia^ 
iblito fucceffu^et Tanachitici belli contagi« 
one irritatae^ inito Ibedere^ glilcentem 
Quamitarum potentiam , antequam latius 
ierperet, ibciis viribus reprimere decrc- 
uerunt Sed antequam ad belli declarati* 

ODOB pcoceddbant^ Upto^ Quamsm mi* 

ferunty 



Digitized by GoogI( 



ITER SVhTBBMAmVhL 319 



leniiit, libertitteai Taoachitkam viodica* 
tunm^ bcUiMique £6kmm impeiMori , ft 
poUuUtis Don aoauer^^ deauociaturos. 
UMfcqwxaim ilUnMndM^ nebqiiecoBfr 
lio ule re/ponfiim tuleruQt:'^aiiiachitds^ 
padttc foeifenim ▼idbiowi, pnytiac^* 
tadie ac (uperbiae iccqptum lerre debere^ 
^Qod in lAam calanuMKminckleritttd de« 
cmiidc imperatorem, tads viribus eai% 
qoMtn kare bdii na<flus eft , poffattbtieiiv 
cootn qutniHis aggrcflbrap, conftaoter tu* 
cri , mtiias denique foederatarum gend** 
lam noa meuiere. Hoc dato refponibi 
dimittufttur feciaies , ac nos ad belli ingni* 
duis ruraai anigiyai - ^^•■ rimug^ Rr^ii 
Cem ports fpatio exercitum 40000 mili^ 
^y i^^ iQ quibuf oifHaiBiiilc ftyiifffj, acbis 
mille iciopetarii aMierabantur, coegL 
Ip& impriiaor, qiiwwit &aio efletcoii- 
feduSy czpeditioni tamen huic interefTo 
ikKmu^ tamanOT whtrint cuoidiiie ia» 
fiaminatus erat, vt neque a me ipfo^ 

viribus perdnaciamhanccxpugnare cona* 
bflnv^ « coofilao dioKNie^ poflfet Quod 
in ifto rerum ftatumaxime me anxium 
Mwty mm Mi M fi^wtt Taii»i 

chita- 



D 



pp // MICOLAI KLlMlli : 

chitarum fides , et verebar, ne nouae fer* 
lutiiti&ioii^Qtites y iugum dm ooeifi- 
one excuterent , ac hoilium parti- 
iNis . jiocedflceat. - . JMbe M£m opinkNie 
fill : quipp^ paulo poA belli folennem ior 
dirtioncm miaritiim aobis £uit, laooo 
.Tanachitas, arreptis armis, iaxallralxQAi- 
uili toaosgrdlbs.. Hinc cum quattior po- 
^ntisfious iaimicis. rem fimul nobis fore 
yidabaoL 

Exercitus nofler rebus necefTariis in- 
fttn^kuiv ioitio-^iiieiifi^ Kilumj hofti ob^ 
Miam . ire iubetur^ occupaturus bellum 
fiksero.. Iter fiicteitti nuntiflnt fpeoukNcwes^ 
Taaachitanutt jegioaem iam iagreilas 
fcfedenttas copias^ jmmd SUml^ mem^nio 
Kiipttciaaorum pQ&tamob£dioae ciagexe# 
Qppugnatt &dk mm tanta vi «c imfiatu^ 



vt dediiiouem iam ooliretuc Frae&dus. 
At-, .Gufta de adttflMii noiho Mrtiorts fie? 

rent iiofles^ foluta obEdione, figna nobis 
ia&aiitf; Pugna habita eft in planidft 
baud procul ab cib(e0b munimento y vnde 
diS^'fuit praelhim Sibolenfe. ArBoniiy 
qui in finifira ala iiabant, iaequitcs no* 
Aros. irruentes , ingentem corum Aragem 

edtderuot^ ct> Gum impetuoi himc adiu« 

uarent 



Digitized by GoO^le 



Vireot rebelles Tanaciutae ^ adum &ro 

aobii vtriftbiftiri w<ii kboraotir 
bus noflris adeHent fclopetarii^ ac bini$ 
fiiUiMfionihiis w^kofBA boiMMfii. diilurlMK 
reatf am^ttaxox fuit fprtamiuis fades; 
adw.yt, qui iiiip«y«dpni«qait9tuiQii^ 
()liriuu£rauit^|N:4Sinel>aut».iaoi prefix ipi% 
pedc»fieir«bfr« t IM.dMiqiie largf verterf 
fiO^jpaiat. DuQi .haec agiiptjuc^ acrite^ 
pcQiies AoArQS viigebiQt KispHoinnl , li^ 
dem taau /urte^ ap luQ(js|^u ipigult; tort 
((MCbtat^ Iwripiy icw fa rfe ipatio >fe» 
ficikti Qjtimitae tut gouiter vuloera^ 
£iBffiiil^Mt kthiUtAl^miifisjH accubuf 
•riot At 9 iccurreait iunul nuR fclop^r 
tariis equkttUy fugam arripere cogebaiv- 
Air« iti tmciiA -yfci frmatw ordinibusk 



US videraMurcedere, quatn fugere, i 



Pucis Kispuciam\ Monfonii^ qui in belli-* 

^PH^V^^^V^B^^^^^^^^^^'^y ^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^P^^^^^^^^^^'^^^ ^^^^PW^^^^^B^^^^^^ 

Aeis ducibu$ dubiam facile palmani fiicer^ 

ouibus vicloriam eytorquere difEcile erat ; 

bant QoAtt^^Wuin verberibus ia altumfo 
whmWf ililryu ^itt** ia yiBitices no* 




•X 



Hros 



SBS ^MICOLAI KLIMII -"'^ 



ilros taota dexteritate contorquebant , vt 
piiutae iMMs ia/terraatfedereitt. Cer* 
tos hi femper dirigebant idus, cufn 
|irocliuior iaciliofque kdus fit ex liijpefw 
nisininfiiiia, quam ex kfimis ia iupciaa; 
noftri vero ob hofttutn volatum^ ac perpe* 
tuam mobilitatem, a fcopoXaepiusaberra* 
trnnt • Iniprooeftaminisaeftu, dum iom 
perator tela flrenue vibrat , ante figoa pro- 
cedit, ac media ib pugnae mole vcrfiitiir^ 
coUum eius (piculo veneoato tiansfigitur: 
liinceqiio ddapfiis^e frngha auiettar^ et 
in tentorium deducitur, vbi paulo ^^oft 
exfpirabat. In ifto tern lubrico ftatu^oti^ 
iultumdtai, omnibus 9 qui funeftumJMina 
tafum viderant, filentium indicere^'na 
pugnantium ardor morte Imperatoris ro** 
mitteretur. lubco igitur bono animo eit 
fe, ibpitum fuiiTc Regem iiilMtOi i^i 
ferrum baud alte in corpus dcfcendilf^ 
inipedum vulnus, absterib craore, omoa 
falubriaeffc, confidcre, propcdicm ipfum 
eos vifuros. Ita igiiorantibus {tktttojo^ . 
quid Imperatori accidilTct, pugna protrijii 
iiitur vsque ad noAem: at, cum ALeAo** 
riani, labore ac vulneribus exbaufti, in 
faftrafua & rec^riiit|'vidiiei«sayquot 

* * dierum 



Digitized by Googl 



forum humo mandanda, hbni^us pa- 

vertifTeiTi, nouo opus efle commentoad 
MeUiiidas AleAoriinott', globulds fcio^ 
petorum in grandines refiindi curabam. 

ftim, vt Aledoriani^ialequeoti praelio, mu- 

€t diinidia exercitus pars tniftre pcrireL 
itipcniim wv nwucicuu^s pa cent 
iuppliciter pctkrunt. Excmplum eorunt 
Man AriMiii'^'KifFiiti^ cum 
Jimis tc vrbibttsmuiutis nohrae fideiper- 

rebus '.v 

.■51; ;r:; :'.:;•"!: • *• J/iitfiWfrt . . .- *, 

JUNrmmmdi 4^m$ik lmna cogo:] 

Hon doUto, Vlrt Perilluflbts, Ndbiliffi.^ 
ootum fit, ^u«ffl«iaEie «e (eUciti Augu- „ 



Digiiiz 



^ftiflimo noftro Imperatori hanc CKpc^ 

j^titudo, ac jmpcrterritus animus donu 
^defidem^ duqi HQS p<<^|^| iioftibiifk<^ 

^^ponereams, mancre noa pcrmiieruy^ 

j^uem, ia ^ua in^p^i^tQfia Mai e^ate 

Iiupeqtor iucoucedi^adi&aliis reb»K4i^ 
'^cilior y in fa4c vero kidulgBotiar fiir 
*^i0et! ita in calamitateia A^.in>- ^iMm 
^inopina eiusmors nobis pepenlc^ QQOuik 
^^cidi(£emu9) iedredims Jfbw 
^ ipiperatariaqi vere triumpt^ans, a^ gaii- 
^diaooAra^ ob tot praeciaraa res^^d^ 

plena, ac nullo dolore turbata fuifTent, 
,^Noii poiTutn, nee decet diutius celare 
•^yfuneftum ilium cafiim , (Juo tantiim Trto* 
)^ bis vultiitt^ilfiidum eil« .ScitQte igi^ur^ 
jjforuter dimitantem tmperatoren^ Jdu 
^,ragiita6 in f radio d^tiftf/fn , pauK>^Wl 
^yanimam reddidifTe^ \ Quot non ludus^ 
3, quot nofilMraruni aefhis excicabit tynti 
^^Principis amifTio? £x rtico dolore fatis 
p,coiiii8C(^ pofiiMil v ^c|a}«s^Qi fiCjbimMI 
^ veikr« . Ajt ^ aoiiiiiUQi aoa defpoai 
^d€t9^.%4f%M^&^^o. qua taoiiihei 
. • , f .: tins 



. toli'iiioftilifli 'fnigif ^ fihhii' cR^ qusni^ 
viM; non vobis exflind^us ^{l Impera-,') 
tor, qui duos rcliquit Principes adultos,,, 
•d exeaipUjjp optimi Pacaids e/c jireijfos^ a$ 0 
non minus virtiitis paternae , quamre-,, 
gooram hief edcs. ^tcut non tarn Re- ^ 
gem, quam noiiicn regis miitabitis. Et^ 
com primogenirtts Priac^^ Timufo iu-| 
rc naicendi ad fceptra paterna fit admp*^ 
MMdus, fub illttts aUf^iej^ exerpi- ^ 
tui impero. Ille e(l^ in cuius verba iu*^ 

iampracibbiim^Qm^ [[\ 




* * i 

CAPVT XIV. 

V • • ' • 

KLIMIV^ MONARC 

/ / SVBTERRANEVS. - 
"Ciiiita orJiiione, altum eitclanianint 

Qiio audito, attonitus ego, et in lacrimas 
effufqs^ ardcAtef omnes ctfabam, vtme-* 
mores effent fidei , regiae domui debitac, i 
ctbeneficioruqpi, quibus, quaiingulos, qua 
vniuerfos* libi deuinxerat defundlus Impe- 
rator, quorum obUuio cxiitimatiom ecv 
rum notam inureret nunquani deleudam. 
Acktebam deiuque : fiquis v(us'nici, tiv* 
bilo minor ex priuato capictur. At vcr* 
bia^wihil proficio. . 

Namque inccnfa meis h'occrmn fententia 

diHisj 

lam magis atque magis , ferpirque per 

* . agmina murmur. 

Plebia i^effiooe augetur clamor Ducura, 

adeo , vt verbis his ideutidcm repetitis, to 
ta pcribnareat ca Ara, In Fraetorium hi nc 
; . ' obuo- 

« 

' Digitized by GoogtP^ 



^^^^^^^^^^^^^^ a ^^w^ '^w^^^^^M^^y ■ ^PMHS^^ir^wwmwM^ 

impeiiiis, vt nemini aditum permitterents 
quippe fprrahiin^ fiwiiowm mcntemre^ 
dituros milites, cum aeftus priini impe-. 
tiiseximuinL AtDiiflfi^.mciifiigrega* 
rio mi lite in tentorium vi irrumpenteS|, 
iiPfier«ioni$ infi^hyi fituflMiobiiitaiitoiii 
oriubaat, edu(flumque praetorio, tuba- 
fiaiil«etyaq^iBQniiA.ib^^ iai{itnipfaq» 
mcproclamabaat J2^^WM^^fi^egem Tana^, 
ifw, Mimm^ AUhmt^ ct Magnum 
Ducem Kjspucumridm. Hinc , cum vide« 
ran^ aliiw<kri»BMiyo<fcyfoittuu^ diiidus 
BOO oUu(flatu$, tonreotem liquor ^ ctfa-. 
•Mr, tmmfmtfmmsii^^ 
fiigium eueduoi; aui impecium cum tri« 
bus RiiBia, ac umsno Ducaiu ips fun^, 

ialiuam mouore queant. 
Legates quidMMd Ptincipemilatim mifi, 
qak f enim liSflvoi jChid certiorem face^. 
rent, fimulquemonerent, vt iura, perm* 
talcs quacfita, £xtitntuaetm^ iadamquQ 
banc nouam eIe(flionem, vtpote legibus 
adMccfimeai, ifiitan prommtiarct Aty 

animo (Imul ftatutum erat, Imperium^ 
qaoA aM ffmm •Witiim erat, ooa te* 

mere ddeccrc; adeo^ vt isg^tio hacc 

X 4 a% 



328 I^ICOLAI KLIMii ' 

« 

CU fit eum potius in fiaem, vt menteni 
Principis explorarenfl.' Priiiceps, vt erat 
egregiae indc^is y 9t icerrkni iudicil imue* 
nis , fatis gnarus , quot latebras , et quot 
akos recefftis vitahomiiuim habeat, fuca« 
tarn banc modeAiam coniiciens y uece(Ii« 
iati prudeRter ceifit, exempluiu exer* 
citus lecutus, in rcgia vrbe me quoquQ 
Impentbrem proclacnaQit Eo mox £)u« 
cibusexercitusAipatus, intriumphum^ ac* 
damante tbtof)opuIo, ducor, ac, intent 
iedis aliquot diebus, dh^denia cdpiti mo 
it iblenni im^onitur. M c milero nan* 
frago in Monarcham uausformatus , vt 
Quatnttas, quosveteris profapiae regiae 
amore ac veneratione duci animaduerte^ 
ram, mtfiideuincirem, acrton publicisraa* 
gis quam priuatis coofiliis opes munirem^ 
defv^i Imperatoris filiam in matrimoni- 
om adiciui ; dicebatur baec RalaCy ct erat 

f lam matura vko^ iam phms nubdU 

Tot tantisque rebus perfun<^U8| iio« 

uas meditabar artes, quibusimpcriumhoc 
. ad emi nens, et totiorbi liibterraneo timen* 
dum faAigium^ perducer^m# (u mox 
* totus 



Digitized by GoOgre 



ITfiR ifVWERftANEVM. 329 

ibttrtfiMi, Miai^ ttu{^^^^ in 
fide ic ofHcio continereoi , quehi in fineiii 
jfcftuipiflftoo iMiiirti9)VAli<li^if0|^fiiiffMb^ 

fidia, deuidos humanitcr habui ^ afc nod- 
BtilkM oofun nd' IplcifdMa* ifMtNM* ttk fpti 
rtgia vrbc cuexi.-'*'Tfttotoinpriniisfauore 

kmac Monftmiumj vt apud C^uamitaruni 
fiotinMkis liMcbcMBiRilMthi ifmdf Ms fiMM 
iierit, quanouisindigaattonem pro tempo*^ 
re (upprefTerttit; diii ffiim latuit ibintiUs 
iiib cinere, donee andemy vt mox dice^ 
tur, in incendium cruperit. Qiiod ad 
doai elH c i attiaec ^ Uberatit ftudiu^ ac artetf 
Mlicas' ad fummum faftigium pcrduccre 
tomhm. Etcum itgio haee^deniii&nia 
obfita edct lyluis , quae ligna affatim iug« 
IjfftfiHkt^ ad elaftni cMideiidflM) et beUi«» 
cas naueSy more *-Bkiropaeo flruendaSi 
m e n tem tanto feniore tdieci, vt, quam-* 
ins oncrum mole diftradiflimus , huic ta- 
meii'viif ne^otio ihk&iraa'vacare videretur« 
In mo apparatu vAis fum praecipue 
epcM Ws|Hiclanonim , eum*iti- ttbm itta* 
litimii non perfundorie efTent vcrlati, Du« 
etmifim Mortfonmm funnmtnn ClaflisPrae- 
kdnoiMftitalM^'^^ • 

X 5 Caedun- 



33» . ' NiCOLAi KLIAIII . j 

fcbrilia.cuduntur, tantoq^e Audio infife 
«di materia fuerat, daiSs vigintiiluk 

%Ms.f4ua4Uc innoaworbe mouerT^' 
minandi vefana Ubido & ipfiun in 
torn piopcUit, nec repcrit locum 
ftendi. Aliquot aUuMc «nis Diaconi 
ficritae^a«rici,tenuemunus, S 

%ral»m; lan, qo^uor vd quinque regu 

^pea« c„pi<unis, quae cum JSSi ; 
potentza augebatur, nunquam lu^ispa^ 
per ac indigus fuiifcni. fe^F*" 

dolm tarn marium , quam circumiacenti 
icm, o^jduiprofpeiaiittiigationeadltora 
per not* mUu et n«p«r it^i.iga'HiiL iu 



9 

.» _ 



Digitized by Google 



cipuiiSyiia quern cottibaibain.-' -fiaimulM 

hint •nmm«k tmm %n%n\4f^ilag^ II£Xlti£«IOtl£fi 

ac diuitiae^ quam artiesac rei nautic^e f^Ar 
ia qaibuft emineban^Martiaiaoit cma 
res taotas niolienti opus edct mftgiAris. 
Slit ^rWiAM ftiiiiiiiiiab niriM yiiiili^iisa 

cupido , quae ad fubiugandam hanc gea«> 
iflm ^ny^liiig.. £ hiiiii^liffittriiiihiit fiwrfygi 
aitu maiorctn huius expeditionis fQciutn 
■ibi itifiHTiiiii -fttgfwty^ltfftii'ffittiiMH Grit 
iuudiai iiue fore campuna , vbi ibrutujlir 
■tm-M mMt MBMMit. . At^wtmfyh 
pus ertt , vt in -eo obfideai .baber^Qi M 
pignw Mei QuMiilMlM*^^ kemaofitqui* 
dcm ittoior.frioceps, iedcuraimperii^oM 

tun iimatL.*' XiOiajdaf&s beiUca e vi- 
gtnti nauibus,taininaiDribus,qumi ininO- 
nbiis conftabit, ^u^ae «raat omne^ 
ad formam nauium Martihian8rum,ex coa- 
&to«a4iic^ionc Dugifeitafpurianii 
Ml , cui coacefifum erat omnc rei liauti- 

propria maou exprelTerat. : Tales enitn 
h m m fa M a WMiH Ha wm M l i tfniaai, quaks 

, * * ac 

« 



S3» K VMICOLM KLtMlf X i 

tc B^nui , iipperium marium iibi viodican- 
tei 'At,cum in Martiniim vaACifiii^^ 
videbam , quaacum ia fbraumdis ius naui- 
bus ab archetypo aberrauerimua. 

Vela dedimus ea anni tempeftate, vbi 
^Uaetii Mr2^ mediae magaitiMUnis eftr 
Poftquam maria triduum flilcaueramus, 
ingentetn conipicamur inAilain y cuius in*' 
coKs, ob dircordiam, qua in fadiones ' 
&iffitiMt, fiicHe entt iugutil impoMrajt i 
ft, cum deAituti elTent armis, €orundem- 
qtie V(tim ignoratent , iblia -MHlUiciis atf j 
maledidioaibus ccrtabant. £o omnit 
poena, amnis ira belli vetHt Legum vio- 
ktores in carcercm trahuntur, vndepod 
criminis difcuffionem in forum pertrahi 
folent y conuidis ac maledidis exponendi. 
Certi huic muneri deflinati funt miniftri, 
qui didiiunt Sabutiy&ut conuiciatorcs, ieu i 
maledicentes 5 iidcmquc funt, quicarnifi- 
ces apud nos auc lidores. Qiiod ad for* 
mam corporis attinct, in co tantuniab ho- 
Ininibu^diftant, quod mulieres barbatae,' i 
viri vero fint imberbes: praeterea pedum ' 
veftigia habent retro porreda, non, vtcae- 
terorum hominum , prolpedantia. Fofl- 

quam 



y un a . *>< r< 'fl u (> on f« t t> ft. jwp c t^vgim^ff^ 

MiBMS« trocfoutt .iMut <itn^ifc4iS^ 
vocantur ioiu^pi)•QU^os habuiiauiti ^ 
lK)Ailit«r. ios wm^ ibl^ lA^fs-r^e}^ 
' tur, uMi^idiooAS ac di^^riasnoflf^isido. 
TioM •cerbitai»<fiwi$4iM|kii(i4M.a|iVie* 

coaccpta ennt di^lsrii^ ^MMi <iNlM«tHnii> 
ncre magifterium fe adeptos, e&orbis nor 

' VMm/meviribus'framj ' 

tormfatiim eyplo«idHbfyb«m,rqf<s>.':«£GBp 

<^iim eA, vt ia^caiMj>rocuaibentcs^ toi- 
IbfadriiiM Jui pi d li ^ Ad^i^liLliboz 
I'uppUcps praecipui ini'ulae ^e^uU, qui lb 
ipibt am ^uMitis -dtfitoes , totteiMu. 
lifo milii vedigal^.^eb^jfi^jjij-j^iati, 
Hon efle turpe ab eo vlnci/que^ vincere 
dkt apAft, ncqtifr ei ioi^oiidle aliquem 
fubrnkti, quem fbrtufl* Tuper'iHnrr^ e 

cuius accciTione 
audi quidem £uit pottAtia meij led ail 



quic* 



334 •• NICOLAI KLlMtl ' I 

^uicquam gloriae^obmoUitiem incolartiai; 
ftdfhwhitn fiiif , ftipendiaHa ftc^la, anco* 
ras ibluknus, ac taadeis^ poft aliquot dic;> 
ructk felicem n&tiigationem , ad litora Me* 
Tjtndmca deferiaian In cooiilium tunc 
DucfcS adhibui , pcrquifiturus , quid fadu 
effee optimum ^ vtfftimcoi^ 
ftiliter ftatim agere, an vero, miffis Icga* 
tts^, '«MttMi ImpiMioris explonrb^ pt^ 
cem ac deditioncm mallet, an bellum? 
PieHMtiistutilis^ao hoonOim ^iUitt ] vtrle. ^ 
gati mitterentur : quocirca legationem hanc ' 
' . fufcipereiiiffil iiiot qninqueviri , fdL Qua* ^ 
tnita , Ardooius, Aledorianus^ Taaachita 
et Ki^Mkciaim Hos in regiam wli^ in* i 
tromiilbs, nomine laapecatoris^ ioterrogat 1 
ftraefeAusvrbis: 

V , S^^ems} ^jUMMufa/attsm cuius 

. M Mexendores mptr vada coerula •otxk ? 
Huicrfl^nd^tlegad: ' 

* * Nec Jlu^ihus aSos, 

. . Atra fubcfft byems vejtns fucced(ure terf 

I ifetf^ regim viae^ ktus^fefelki * 



Digitized by Googl«^ 



( Qga^^L^ . Mum^A -A/Miiaat jtfyfaj^^||gi^[W||JM/> 

> 1 * ^ • 

perator Quamae^ Rex Tanachi , Ardo- 

Borum, et Dooiinus de Canali(ca, Me-^ 
F wotfonoo iiDptsffiioniMnoponra .iifa* 

I tem! Notum tibi cat^^covSMo Numi*^ 

I nif iinimliiAnH ftacim^ 

orbis inip^ia a|c Quaipiticae diti-^y 
oni ft4>iiciantiir, ef/cum confilhimNu^,, 

I Bums ik irreuoGriiik ^ necefle e A , yt tu* ^ 
iirn imperium eanacm (brtcm fiibeat.^, 
fiortamur igitur ad ^^Mtaneaiil dediti-,. 



onem^ et moaemus/Qb alcae belli re-^ 
gMtdfii^tfcias/vii^ noftris^ar.,^ 
misteroerc te oppotiendS. Maturaobe-,^ 
tdkarit^^fitigtAii itttOMMuin patcte^ et^ 
£>rtem propriam meliorem reddas. Da-,, 
ftlieiilfeiioa^k^flsttio die menfii Ri« 



reuer- 



^ .; - /NICQLiA..I.K,LlJVt^4TI 



mierOwt^r l^gMi^ cum. foroci ae fuperbo 
reipoaioi: Hinc^ abiedo pacis conillio^ 
exlceniioaemfecimus. . Explicatiscopiis, 
€t in aciem inArudis, ipeculatores mitti* 
*iiius^ ^ftatuni hoftiiim exploraturds. It* 
dem mox reuerli indicant, ingruere ha- 
ftilcm exercitura, compofitum e 6gooo 
Itofiibus, tigribu^ , elfiphantis^ vriis^ toe* 
uisque ac prac^dtoriis auibus. . Hiuc 
in loco opportMna(K>aiefIioiu$ ^ Vducbtuni 
liOiAiui^ ibidem exccjpturi* CuniHtis iam 
'^aratis^f ^ dato pugnae figno , 'inUtiiiQtur 
a b haiig ^atuor vulp^$^ Hue Iqgati, de ibe ; 
'dcce' ac iMice!hobii(3iJa aduri. At , po(l« 
qua 111 aliquot boras cum Ducibus i^Qflri^ 
coilpcuti fuerant^ Jnfisda re VUfcedebant 
£t p^Atit mqxy ipocuiatores podu$ ^ quam 
legaftos fuifTe, eumque fblum' ia. finom 
jniiloSy yt ilatum ex(^rcitus ooiiri ejq;iLr 
foarcBtun Sinuilabantquidem, cum man- 
datis mox amplioribus reueriuros: at^ 
cum paulopoft totumKoAilem exercitum^ 
citato in cailra noftra gradu tend^V^ ccfv 
nimus, nullam elTe pacis Tpem animadf 
uertentes , ligna conueilimus , citato ^radi^ ! 
ad hoftes tendentes. Pugnatum eft diu 
€criter^ «tiiika vtiioque pejrtinaeift.o'JNfam 



Digitized by GbogW 



* 



ITKR SVBTfiRRAK£VM. 337 

licet a fdopetarii^ noftrk inox iogeos «4jr 
M fuerit hoftnim caedes, orpines tamen 
cooftaniof leruabaat elef^haoti, globoruai 
ob corporis durhiem iecuri. At, poft- 
qaam tonntatis ittuonbu& f uliuiaar i> co> 
pcum eil, fuQeAumque eorundem effe^ 
£tam vidUaniiit clephaittiy knniftoibptrcal- 
£ terrore^ paiDm dilabuotur, 

Iffuuioquefuga j^ugnamfamamque relk^ 

quunu 

la hoe prtelio caefi £idroiu 33QOO Me« 
Tendoriift et aooo viuiiamanus noftras 
jncidcniiit; qui e pugna ela|ifi funt^ ad 
^metropolian vrbem munitiiHauuun re* 
ixperuot , terroce emnia jaipkn te& Nqs 
vero vu^oriaiufuro^ecuti, kAt^j^ vrbem . 
tertiis caAris peruemmus, quam terreftri- 
))iia ilaiul ac aiariuaiis coj^ obi^cUiuus* 
^propinquaotibiisoobisoccurrit nouale* 
jatio^ cum pacis coodidonibus* pauIo ao-' 
iquioribus. Petit laiperator, vt filiara^ 

jfuae omoiuai icacnanioi f/irqiofifliaia 
4at^ nuptiis iiuhiadiuD|;ercm, dot^qup 
poUketnr dimidiain imperii parteta. X)iP> 
^Ucuit mihi conditio ^ maxime quae de 

mqpdiifiiiae eratoblata; iiam /aiunyii ii* 

Y mul 



338 NICOLAI KLIMIt . i 

tnul ac tuipc mihi videbatur, repudiaci 
fmperatrice, quam grautdam reliqueram^ 
cum leaeoa ibciar j« Hioc kgati absqua 
rcfponfo rcucrti iubcntun Tormentt 
moX' maiora dirigimua ia mocnia vtbis^ 
^uae, quamuis lapidea effent, paffim la*- 
oerantuf , acilernuatun £t ^ cuoi ciuitas 
diuerfi generis animantibus effet oppleta, 
minis ^xauditur firidor nigientiuni y vlu« 
lantium, boantium^ rudcntium, balaiiti« 
urOy ac fibilantium. Serj^eates in fin^uras 
terrac fe rcccperuDt, i . 

. « « '* Setretisqueiihi htftere cautrnh^ 
*Aues pcnnis fc per acra librantes, vrbc 
tandeiQ obfefla reliAa, rapes ac editalodb 
petunt Tremunt arbores , foliisque ea** 
ramdecidentibusplateae vrbisoperiuMuf,! 
Audiuimus, viginti fere virgiaes aulicas^ 
quaerofae ac lilia eraht.'ad primum tor meiVi 
torimi exploHonetu Hupcntes/iubko ^xa^ 
ruilTe. Ihgen$ colluuioontnis generis ani» 
mantiuin, et vrbanos et agreftes, confertos 
ill arAa teAa aeftu et vigiliis angebat, mU 
nifteriaque inuicem et contagio vulgabant 
morbos. Elephantis quidem animus ma- 

gis conftabat: at tandem maiorum tor* 

ipentorum - , \ v 

_ ^ - Digitized by Googl 



IT IR 8 VftT. BJKft AUB VM. . 339 

• {tnuffifomtu, umrmiat§d».relmquiaiiU 
Hinc dc falute defperans Imperator Afif% 

ocius eft: • • " •••»*■ 

BtUm m^farumm »<>wftr.l am gaofpt^ 

orwn 

. lamSisqik w^gm/muy ^qs nulla futi* 

■'■ gatft 

CuffiJitfi. in mdmn^d rebus fuaurritc 

.. . wffiris, . , 

'"' -' mm* 

Itiiic lunai t w it ipi«; cap eund^ 
qiiil^impcriuerat^ lenris dedidit^ adeo^ 
^-vno dte«i|ilittaM cum 

dMcmiiBrc re|^ ctprmcipatibus, ditioni 
tDcic fdUeoetint Mm ezenipluiii Im^ 
peniorii iwuti funtCMiiiies reguli^ ac pro-^ 
umaarum 

Foft ftupeoduffl aded (boceDtum , |)raef 
fidifi (tfrowttfTifgi ickwcttdprum vibi re* 

T 9 gue 



340 NICQLAI KLIMU >\ 



'giae impofito, captiuum Imperdtorem ia 
.dtfTem noArm mmfmi iubea Homik 
juUer ia hoc itto^re habattf /uit, et poft 
reditum in j^samam^ donatus tbaeftut ukt 
tegra prouiacia^ Quius rcditus tanti eraiit, 
^it (bmpdfnis cnptiui Regis' quodammoda 
iufiicerent Soiutis ancoris, litora Me^ 
zendorica radimus, et iter £iciendo, e plc« 
risque gentibus, quae Imperatori HAiUop^ 
latu paruerant , obddes expofcimus, a^eo, 
vt ^gulis oppidis belluin oftentaodOy 
omne nomen Mezendoricum breui domue« 
riin. Gentes hae maximam pirtem cao- 
dem crant, quarum ia itinere meo Mar* 
/ini^/ro coQipedlum dedi. Relidis tandem 
terris Mezendorkis ^ curfum dirigimus in 
Manknamy cuius litora taodoii poft io^ 
ccm, fed longam nauigationem , coaipic4<» 
mur. NuUius tArne adlpe£l» gralioriqi^ 
hi vnquam fuit} et, cum aniiuo repuMi* 
rem, Imperatorem me itm ac mul tarum 
gentium domitorem redire in tenram, vb^ 
iater.mandpia ad iriremes damnatus fiwr 
ram^ ingciiti perfundebar anuni i»ctiti9% 
Decreueram mox, me ipfum protiteri , vt 
CO niaiorem Martinianis terrorem initce* 
rem: at confiliumiftud mutaui, cum con* 
' - " fultius 

— - Digitized by Googk 



1TK& SliLB.T&&B<AilI£VM. 941 



iultius judicamn, antiquum de natalibus 

mri <tifl(r4niiMittnn,ibuctc» acpcpfolis Le- 
gato me gefoe. V- :. 

aegotio idsrtitJfams , quorum peripe<fl« 
tM'.mm wiiliiiii. iibaduKiUK Nan* 
piou» ftmporgqas ia voiuptateaii sipa ia» 
gtnioMfn modD vittfe, fed id affltteutl 
omniiii leiiim :49opa^.ilidcebN8: oiimits 
amoenitatis , ituirkiitiaeter re Absque, lofi- 
gftque 4riiiiwr»j><tiiiiiiil§fiitt« :fiMtbfiaftliM 
xuriabatur* At , experf entia^ ^idrci ^ rem 
ttfia jDmaft noU&i nam aatiia^iitt con*/ 
roerciorum, quae lM|e latcque in orbe . 
CaghMnMan^ fgatsmhaat^i ininii ii ftf cumiw 
laueraot opes, quibua auxilia bellicoiifii*' 
aHMMi ^aotiBM 4iA ■MftMWfiilMii habt> 
biot. • Hue adde^t, quod peritia rei naua* 
lii arilagMi IMmm 
ccikwoty gaucsquc ooflrac prae hoAilibus 
kmtmMtm aliMttV cr«»teaib m onai wk . 
Nan faoik eA coniicen, quanti edent 
■rtmeoii mailiiaia lAir iMmata , a Philo' 
ibphiae Baccaiaurco tumultuario ope for- 
iummy qiMkqiMr indicnai lubkent, fi' 

Y 3 V c^** 



}4» : mcQLiLi KHMii y\ 

examini Batauorum, Anglomm, aut Daho^ ! 

abundc fupplebaat totamiu^ Marrimanig- 
3dhuc iocognitt. .rr:. 

' Aot^qoitelioCUle <)ui4 teiit«n»; le« 

^tos ad Senatuiu miii » iisdem fere p^cisi 
conditioiiibiis , qu« JmpctfAtoffi MeuUhni 
iqjfio oup^F iobtuleraai. At^idufD re%cm^ 
iratc:Ype6bifdtts , pMs iaiKM vditJbm^ 
jDonipicaouur cblT(;m inftni&iilimtixiy et 
taieiD) quttem : nobis £ngcra noa tx)tiiiii( 
fiUiSL Hinc ckiTcy quantun iaixla i;^^:^ 
ttKioneikfiyotuit, ordioaA, ^pm'm^. 
uaiis figaum. damus. Certatum jdiuvtrio^. 
^pie futt^ pari ardore et oooAaotii. Maci^. * 
tiaiaai pro tormentis maciuAas habebant^ : 
luinienfi ponderis lapidcstiaculantfs ^ qui* 
bus baud damnum . ftsuibus noikis. 
ioferebatur. Aderant porro rates incen-* 
diaria^, pice^ bituiiuo^^ liulpbttK^-ai^ ' 
que ignis fomitibus onuftae, a quibusma*. 
xima noftra nauis ioceaii^ fuit ac dalota* 
Hincdubiusdiu mars, inter pugnaciiigae*' 
que coniiUuai trepidantibus tioftria. 
horrenda tormentoruni noftrorum fuloii-* 

na aaimos Martiniawirmn taudem frege^ 

runt. 



Digitized by Google 



ITER SVBTl&RBAIiBVM. i343 




iiiimtt#MiSiiMKtnB9t 
jBC^ussreDt. iiulLun tAioen hoHilein na- 

ftrint Hvpugoa pugMtt; terrefiresQft* 
Bias ialitoca expooipiusj^^ailtbusque ra« 
pidts ad luetropolia Martioiam.tenduiMifc 

la hoc icincre ubuios jb«buimu§ legatos 

noAros/fa(torei-li»iter«x(8^os, acbifr 



* Maturate fugam Regique haec dickk 

* N^ iOi milium £elagifamuihquetrUii^ 

* "'• ■ tern, 

■ NobU forte datum: tenet ilk hnmanta 

• ; • faxa. 

liHn impcrium raattis fiW , widiciiitel 

pis fupcrciliole cxccpcrant. Ingeotria* 
■M in nnpiif iinii^rrihrr^ I nam {Nttc:«» 
ter milites mercede condufkos, amae OD^ 



VisaliqupiAadiiancofi «r«mus, cum 
Qcrofiflunum exercttum^ e diuerfis 

t 4 fteiui« 



^ NICOLAI KLIMIL I 



Igcfltiiius Ksoi»pufMoqi 1 io ties frnri 

€eraimus. l .Hoilium UU confidcniu^ 
^ttiam poftquath improfpereflMri pugnmcf 
•nht, noa cixigiiam aobis iolicitudiaeo} 
jniecit Sed copiae hae oieteora tantuni 

nam 

• • • 

Et mox, adprimamtormentorum exploit- 
pncm, tSuk tugiunt Majtiniani; Nos fu- 
gientiuoi tergis inhaerent^, ingentem eo« 
film Aragem edimus. . Quanta hoibuin 
tunc caedes fada fuerit, patuit e copia 

quas poft pugnamooUigimus: 
nam nuinero earum quas cepimus inito, 
quinque fere milUa Martiniinonim caeA ' 
tuifTe coaiecimus. Formas earundempofl 
dbitttm tMoai MNrtautfiiit: nam vkut.ti^^ 
ginti diueri^s peruccarum £guras notaui % 
quippe ingemofiffima geos-oammenla m 
infinitum propellit* ^ 

PoA prolperumiftadpraelium yel po< 

tius Aragem, metropolin Martini4m, ne« 
Miioe iAdpedieflte^ obiedimus« At, pa« 
ratis oppugnationi neceIIiiriiS| ac-tormen* 

tis 



i 

Digitized by Google 



ITER SVETBRJUNEVM. 343 




aiuut ipd Senatores , vrbeai:cu«Kiqt«Ke^ 
publict dcdcoiiefi Hinc pice mojtfada, 
ttiuoiphaotiuoi more vrbetu iplMdiiiiri- 
■MringroiKiMK. • GMiiilMMittktopM 
tMj Boat quidcok iutt.tttamltus iile neo 












fed Uleaiium tdlte. aotttiia moefiitiaam 
infixit omnium animos^ vt pme metadb^ 

rent, deficiente confilio^ rogttmtcs alii 
aliiM^- muc-ia iMuaiw itaMMt^ MMWter^ 
rabundi domos fuas 5 taaquamvltimumiU * 
lia vifiuri, pcniagaw^tufft At parfumcft 
dediuevrbi: quoiaiflo^ triflitia in gau- 
dkm vcila cft»- -ilbiipittgi Ret^^ 
iotUQSf ftupebam yii^um immeofi the-* 

tcs diikibui^ quod^ idiquum erat , acra* 
ffw mipHiim ^ ^iaicfidk^^Marti^ 
niac impolUOy obfidtt-tUguot e numero 
ianiofymmcM|M ibdiiai fiinL 

Inter iioa erat Syndicus vonxum vxore, 

iAud,ob quod daimtttus'eaiin^ 
aifinxerat. Coutumeliam tamea 
fiadicabain, indecorum exifti* 

¥5 waos. 




Digitized by Google 



)4i .WMICOLAI KLIMII 



manstiantoM 







1 


• 


1\ 




f 



faae^ iniuriam baiuli Vift« 



• .DeboUatis Martiniaois , vicioas hmc 
Reipublicae geotes fub iugum quoquemiN 
«BredecfeuL At, ill profjiM^iiiain fantp 
occurrunt legati quatuor regnorum^ ditio« 
m flwad fubucif Qtes. Tot Mm rpgao* 
Hibus imperabam, vt de nomine dedito« 
fooi rqgoonim ^uaerare opecae protiuia 
jK >p ducsrcm, contentus eadeiu Tub ge-< 
lit ^ttttoilo Regftorum Mattioii* 
noriun cooipledi. 




CAP. 



ITEI. 5,VBX£&&ANBV.M. 347, 

CApyt.xy.'.' 

CrA' T A STROP H -E ^ 

OdMi» cot Aupeadii peiidic^ da&que 

noflra nauium Marthunnarum accefli- 
iofigniter 'wdtt 



triam , vbi reduces faiH:] , fumma magni-- 

iocoCfA y9t^\mk mmqvMii MMqunniC 

Roinani. triutuphumegimus. Et^ae^roi 
fmn. gdl ar u m iMpriihtto tnftiutritv u6 

nulla feiliuitas, nuUa.poinpa nimia videri 



poObt Quid catar |iliiiliihis , qi^ ^nl^ 

diguu^y^^quam 



per e omwinmia ^ rdbtfrnnrom niiiktbiii 

cxpoiiaaiy ia totiiig«»iubtcrauei Orbis 

ftf toteraituns htieiogencw viiimid glo- 
aioiiis^tm gcacri jmamno iAudalTeruiflb 
Jtoperiam, quodnaturain reliqua anioiaii* 
tMicoocefiii? Magoificeana luuus liduai^ 
phi , quo occurfu , quo fauore omnium 
iMfDioiiai, Mtatm, aBdimua wgrpfais 
fticrim, ne in operisqutdcm iafti materia, 

Mdan iMiraa miinGifiiy -digiio Mprimit 

potefl. 



Digitized by Google 



34ft NICOLAI KLIMU : 

poteft. Ex eo tempore noua in hiAoriis 
epocha ilatui, et quinque Momrchiae ah- 
merari poffunt, fcil. AlTyriaca , Pcrfica^ 
Craedi, Romana tt QuMiikica ftt||i^rr»* 
Aea : et videtur nouifiiaia haec priores ma- 
goitudine ac pocentia fuperate. Hiiurti* 
tulum KiAlu £ue Magni, qui taai:a ^^tuh 
mfisy quam a deitidis gcntiboa ccvtacM 
mihi ohlatus fuit, reculare aeqi^ibain. 
Hatm-fittie ac fuperbwn htcot dooMa 
jfiud Magai: at, fi cogferanr fe vctecesilU 
Cyri, Alcsaadft^Pbmpeu, Caefinm, qui 
ia£nL laudes Klimii iacabuat, ovxiicus et 
daimfibs hie titultis vidcri potdk. Ori^ 
tntem quidem fubegk Alcxandg» at, 
quibus copiis? militibus veteranis , perpe- 
tuisqoe beliis iuduratis, quaks eraoC Ma- 
cedones tempore patris PhilippL Ego ve- 
to loogc plures^ et Perils fcrocioresfaatcs, 
minoritemporisipatio^ cum populonuper 
rudi ac barbaio ^ quern ipfe formaiiaiaiii,r 
imperio meo fubieci. Titulus, quopoflea 
viiis iani^ iuc anat: kicolavs itAONva, 

aOLIS LBGATVS, I M P £ R A T O ]L 
<^VAXAB ST MBZIKDORIAB, ftSX 
TANACUX, AL£CTORIA£, A £• 
#TOi9fABy^ EBOVOJLVM MB«BB^ 

D O R I- 



Digitiz ed by Googl«^ 



ITER SVBTERRANEVAt 349 

mVM^ IIAGNVi DVX KISPVCIAX, 
DOMIVVS MA&TIXIAB EV CANA^ 

LI8CAS etc etc 

t 

Ingea/iamftabat EL^numy pottrmqu 

videri . 

ExiKofelixi fed fcHket vliima fin^ 
jLxffcdanda dies homniy dicique beatus 
Mtt obitm nmofu^e^Junera dt^ 

bet. 

PoAquim eaii9 iim id cam, quae viz vo- 

to humano concipi poteft, felicitatcm et 
potcooam perueaeam, idem inihi acci- 
dit, quod iis, qui e fbrdidis initiis ad 
fuauoM creTcuot. Nam immemor pfi> 
{iinae CortiSj ad fiiftumdilabor, et pro po* 
piicoia €t omnis aurac popularis captatorc^ 
tnijc ac faeuuspmniumordiaumioledbitor 
fiihdiawy qiios adhticcomitarc ac popiD» 
iiiiiate miiii deuioaccram, tanquam manci- 
piadcTpidns, adeo, vt nemo , nifi pncN 



iirootcakoquc fupeaciiio cxcipcyeotur : id 
fsodl OMBon Mimoa a flae brcoialitiaK 

muttbai; 



. nicolAi klimu 

luutabat Quali tunc in me animo fuetiai 
fybditiy Mpertos iiun ptulo poft e netki* i 
one, feu potius mandatO) quod liteiis re- ' 
giis Quatnitis infifiuaaerML Imperatrixy i 
quani grauidam reliqueram , abiente me, | 
Pri ncipem eiiixa fatnt. Principemliano 
luihi luccefTorem deiignare geiUens, co 
mkf a indixi , Quamitas, vna cum deuidfah 
rum gentium praecipuis^adibleunem pueri 
inaugurationem inmtans. Nemoquidem 
huic mandato obniti auiiis eft, quocirca 
ingentt pompa celebr^ita fqit inauguratio. 
At, vultus iubditorum in iimulationemei^ 
fc conipofitos , et fidla effe , quae prac fe 
ferebant^ gaudia^ haud difficile mihierat j 
internofccre. Confirmabant iUfpicionem 
di(reminaticodeffltempore9 ab iacertisau^ 
toribus filli, in quibus iniuria, Prinripi 
Tmufo hac eledione £u9», fidie;inoiififii« 
batur. . Xantam iilud iblicitudinem ac 
aeftiim in animo debate vt. teqtiieicere 
/non poilem, autequam optimum Princi- 
pern e medio iuftuMem* PaUtfii tamca I 
filium Regis, de me bene meriti, interficere 
jficoafiiltam videbatnr* Hinc qooadam 
ilibornabam , qui proditionis. eundem. ar^ 

^^laSkKUt.^ fit qm aimiauoi .regionuil 

nun* 



ITER SVBTERRANEVM. 351 



iHinquam dcfint miniflri nc adiutores^. 
iniienti iunt, qui iureiurando teftabantur, . 
imlc aniniatum Principem turbasmeditari, 
4IC vitae raeac infidias Aruere. Hinc in 
carcerem coiiiedus , a iudicibus , quo 
•rum roaximam partem corruperam, capite 
damnatus fuit. Exfecutio tamen clam in 
cuHodia, ne turbis anfam daret , fadla eft. 

Quod ad Principemfecundo genitura 
attinct, cum adhuc infra annos pubertatis 
cflfct, tenipus caedi ciusdem deftinatum 
prorogabam. Tutus iic ad tempus con* 
temptu erjt aetatis^ cum in iure nihil 
pracTidii eflct. Pollutus hoc parricidio, 
icucrc adco ac irapotcnter rcgnare coepi^ 
coquc demuin faeuitia mca proceflit, vt 
diucrlbs, tarn Qu;imitjs,quam alios, quo- 
rum fidci dubia mihi videbatur, morti 
dedcrim. Nulla fere dies incruenta, ac 
a caedc aliqua imn)unis erat, id quod re- 
bcllionem, quam diu iammachinatierant 
Proccres, vti mojc narrabitur , accelera- 
bat. 

Fateor hinc , mala ida , quae poftea 
cxpertus Xum, haud immerito mihi acci* 
di0e. HooeAius Iiinc> ac Principe Chrifti«. 

ano 



SISZ .NICCXLAI KLIMII • 

ano digiiius fuiflct) ittdcm ac idololitram 
popuhin ad .venatDoi iiodtitmpaikiee» 
re^t quain belU e belii^ ierendo y inoocui- 
wm gfndufn ianguine minus truaiMHrc 
£t facile milii fuiilet, tot wi geatem coa* 
mtta^: mm qwofuA Attuebim, «uidt» 
Aiopledehaotur^ et didlata roea totideiu 
iCMSCiiU.mnt At^DeiaemeiipfidsoUi- 
tuS|.nil ni£ vaaum ac inaaem iplendorem 
pot^ntiaeqtie incrementum cogitabim : 

Armay crim^ caedesy incendia totMuc 
I Ante oquIqs votitare. ' • • 

• # 

Praeterea ad ^ilima conillioruip conuer* 
fus^ augerc caufas ofTenfionum qiuimtot- 
lerc maiuiy quafi quod per iniuftitiaoi pec* 
jcatnmfuenit^ emendari ieueritace pofTet 
'Ad aniicorum admooitioues reipoodere 
foleb^m: . 

- ^ R^s duray et regni nquitas me talia c(h 

gimt 

Molm. - 

jHips a4 maluiiqi iqAumer^ res nulae ^ 
agglutinarunt, ac in tantam o^Miitat^ip 
«ci<U, yt.eji ma exeflB^.di^.aioi). 



ITER SyBTERRANEVM/353 



talcs, quanti £t rerum hum^narum vicis- 
(itudo, et quao) exiguae durationis lit du- 
rum acviolentum impcrium. ... 
« ... . • 

. , Cum fcucfitatc regiminis raei creuiit 
frigus iubditorum,tam Quamitarum, quam 
dcuidarum gentium: et cum animaduer- 
tercnt, vitia iAa, quibus deditus eram^ 
abibna cde fidei diuinte originis, et ho« 
fBiai coelcHi, ac legato fblis non conuciil^ 
re, curatius omnia, inprimis vero cauiant 
jducntus mei, et AatumiAum, in quo de- 
prchenfus cram, cum ad oras has delatus 
£xxi , td examen vocarc coeperunt. Vi- 
dcbant ftupendas iftas res , quas geflferam, 
jgnorantiae potius Quamitarum, quam 
artibus meis dcberi, maxime,cum pod 
j^iicufTas veteris ignorantiae nebulas, in 
piultis roe errafle offendera nt. Seueri in- 
primis adiOTium mearum cenfores fuerant 
^ifpHCiam^ gens perfpicax, et viribus iudi- 
cii pollens. Notauerant, inter edida, quae 
pubilcaueram^ varia cruda adeo ac incon* 
xlita ciTe, vt cralTam in rebus politicis in- 
icitiam manifeilo proderent. Nec iniufla 
erat criiis: nam, cum thronum ac ice- 
pcra non fomniauerint vitae et Audiorum 

2 meo- 



354 NICOLAI KLIMII i 

tneorum m€>deratorts, inAitutionem nii^ j 
^us fueram, candidate potkis Minilkfii, 
fiue Diaconatusa, quam regiutturo Frinci^ 
pi conuenicntem , et ftudia mca, quaevt 
tra fyilema qiioddamthieologicuiii) ac ter« | 
mines quosdam metaphyficos, noncifctoi 
tflebantur, parum congrui erant -Aattii 
praefenti^ vbi de duobus iniperiis, et vft 
gifiti fere regnisritegubkrAafi^is agebatuii 
Porro notauerant Marimiani^ naues,quai 
<lruxeram, bellicas informcs adeotife; 
vt in praeliis contra ordinatas claffes nuU 
Ills earuffl effet vfiis, ideot}tie tropaieil'Hli 
tiaualia foU tormentorum commcnto eflfe ' 
•arcribenda. Has et alias acerbas'ifrtfiii i 
VHfTemiaantes , ad animum fimul reuoca^ 
l)ant modum appulfus mei in haec li^Va^ 
Hcmpe quod tabula naufraga, lacerisve^ 
-ftibus, et fiti inediaque paene cncfttisV*- 
litoris accolis deprcheniiis fiierim ^ .qui 
itatus in folis Legatum cadcrc non p61(»'afk' 
Hue adde, quod iideiu Martiniani, con^ 
phyficae cbeleftis apprirfic cffent gnai% ! 
lelementa quaedam aAronomica inter Qua^ 
mitas diffeminaflent , monftraiTentquc, lot* 
iem effe corpus inanimatum , ab omnft* 
potent! Deo in centro coeli locatum ^ vt 
' - luccni 



ITER SVBTERRANEVM. 355 



iucem rebus miniftret , ac calorc creaturas 
foueat. ct cum igncne eflct naturae, ani-- 
mailt ium terreftrium domicilium efTe ne- 
quire. 

"^His ct alijsfiniftrisrumorjbusquotidie 
difFcrcbar. At, murmura tantum erant, 
cum nemo, metu potcntiac meae, palam lo- 
qui, ac mentem apertc detegere aufus Ht. 
]Hinc diu nelcicbam, co vsque maturuiflfe 
*maIcuolentiam llibditorum , vt flatus quac^ 
ftionera mihi mouercnt, donee tandem 
.omncm mihi dubitationem excuffu Li« 
^bcllus, lingua Canalircanacompofitus, fub 

JlOC titulo: FELIX NAVFRAGIVM^ 

"Nam antca notaui, indidkriis eiaculandis 
^cxercitatiflimos eflc Canalilcas, cum ma- 
'xima corum bclla folis conuiciis gereren- 
* tur. Compledlebatur libellus cuncflas iftas 
"accuCitiones , quarum nupcr confpedluni 
dedi, fcriptusque crat ftyloarguto acden- 
'tato, fecundumgenium Canalilcarum, qui 

in CO fcribendi gencre excellunt. 

» . . . • • 

At, tanta tunc crat animi raei impd« 
tetitia, tanta virium mearum fiducia, vt 
,iiullis admonitionibus Hedi , ae ad iaiiio* 
rem mentem pcrduci potuerim. Salu- 
- . ' Z a berri- 



356 NICOLAI KLIMII : 

berrima enim confil ia £omiUs potiua^uan j 
fufflamina feueritatis erant Qiiocircli 

bam , arreptos exquifitiflimis tormentis, 
ad prodendum libelli autoriem^ imp^Uere 
tentabam. At, cruciatus mira conftantja 
^iufti nebant omnes . adeo, vt nihil aliud Hac 
crudclitate effecJluni fit, quam vt pdium 
/infurorem veiterenou Ita pra.eualjM)af|t 
i&ta confiiiis , et iu praecipitia ^pronus 
ibaoL 

• * 

In iik) Yerum flatu , (uperAiti Vriuii^ 

Hicoba , manus iniicerc decreui. Confi- j 
iium iftud magno Cancellario KalaCyOB. 

' tnaxime fidebam , aperui. Follicitus qui« 
dem ille omnem operam et obedientiani^ 
mpx digreditur^ exlecu turns quod decre* 
ueram. At^ confilium iftud clain>dcft(^« 
flaas, Principi infidias detexit, ambp<j^e 

'in vrbis arcem munitiflimam fe recepferun^^ 
vbi) praeiidiariis militibus in concionem 
vocatis , ftatum praeftntcm pathetice cif* • 

^poluit, et, cumlacrymaoacgemitoAperi- 
clitantis Principis hand leue pondus ora- 
tioni illius adderent, armacapiuntomneiy 
polUciti , pro falute Frincipis pedora op- 

. . ^ pofitu* 

• Digitiz ed by Google ^ 



ITER 8VBTSftAAM£VM. 357 



polituros. HiacfagaciflimusCaacellarius 
liOMS, Aim caieren^ irfiirus, in verba Prin> 
cipis omnes iurare adegit, nuntiosque^ 
«d alias , quosin me male animatot 
noactaty iiiico mifity cosdemquc ad arma 
capiemia contra tyraonum , qui veterenl 
^rpcm rcgiaa) pcni tu$ eocicindcre moli^ba* 
av^ acuebat Igicur armati 

Qmucmuttt^ qmbus out odium crudeU^^ 

roMM 

AutmtusacertrM, 

• • • 

ac cum pnefidiariis arma ibcia iuiqiutik 
Dum reditum Cauceilarii exfpedabaoiy ^ 

NmuiusingMU per regia tccla tumultu . 
Eccc ridt, magms arcem tcrrorihus tmr 

pletl '! . 

Indicatj annates totis defcendere campts^ 
ticgm ad fupplUmm fraefmi marte 

tmcs. 

fiuadet tunc Tamt^oloko maturum ia Ta* 
imImi leeeptum: agedmnl ioquit, cm^ 
fanbmmu m pftria mea cxcmtumj et iic^^ 
4W mm mmtia m'^dmt^ Hmicefcet fusnr. 
Haaa audita ioftabilcm animum variaa 
awmnmr , altawpiyibiia -tiaaoris ac fidB* 

Z 3 ciaa 



'359 * ' KICOLAI KLIMll . : I 



ciae caufis, Tandem monitis iilitis obf 
temperans, Qysmam&M QhAaeiiia>.oiiai 
paufa glifceatis feditionisadhuc plerosque 
laterec ^ reU<|tu. Foftquan ad lioutts Tft^ 

liachitarui^i.p^fu^n^^^"^) omaes, quiacou 
ferre potwrant , adeCTe iubeo. Hioc camw 
citu 40000 aiiliaiixi, quorum plerique 
Tanachitaeefant, parato, iter ranetior^ 
Iperans cx acceflione Quamiurum, qui 
in fide permanferaot , infigne ezerdtus 
mei iacrementuin. At, vana me Ipp la* 
Aabam : nam pro copiis auxiliaribus, quaa 
Holide mihi poUiceiaMir, o|mium habuife« 
cialem cum literis^ nomine Principisrcrir 
ptis. In hifce bellum mihi legitimum, tan-» 
quam fraudulento inuaforijindlcitur^fimuU 
queountiatur, in vinculis teaericooiugem 
cum filio ex ea nato.Paulo port jdifceffum fe- 
feralis exercitumQuamiticum icum prindpe 
rebel I i confpicamur. Et cumcxercitus hie 
ingenti tormentor um copia inflruduseiiet, 
alcam certamiois lubire uon iuiUnui, an^- 
tequam atu^ae £Mmik vtsra: quoeneeafiib^ 
"iijfteas^.caflra iiggeribus ac muaimeatis 
firmaui. At, cum ^imMdoerteiaoi ^ tok^ 
iites meos ad.hoiles clam traosfiigere, ae 
lioftilcm exicicttum Qoat:«K%ctet. Gxp^ 



ITER SVBTERRANEVM. 959 

plementa, hortantibus Ducibus, nec re« 
frjgante Tomopoloko^ confligerc dccrcui. 
Pugnatum cA in eadcm planitie , vbi aliquot 
ibhinc annis decrctorio i(io certamino 
proHigati fuerunt Tanachitae* Hoftium 
tormcntis ordines noftri mox turbabantur, 
doluitque me valdc , propriis commentis 
impugfiari , ac armis , quae ipfe formaue- 
ram, vincL Aliquandiu tamen milites 
mei impetum rebellium fudinucrunt, do-< 
nec Tomopolokus^fortiter dimicans, globo 
torraenti traiedlus caderet. Tunc verfis 
tergis, latebras montium ac fyluarum 
quacrimus. Ipfe in rupem enixus, inda 
in vallem fubiedam me praecipitem dedi. 
Ibi aliquandiu fubfiftens, calamitatem 
meam, leu potius ftuititiam, feris lacrimis 
ac fuipiriis damnabam. Et tanta tunc 
erat animi mei perturbatio, vt diadema^ 
feu tegumentum capitis y radiis folaribus 
interftindam, ct quod me proderet, ab- 
iicere negligerem. Poftquam dimidiam 
fere horam in ifla conualli trepidus con« 
federam, audiebam voces rupem fcanden- 
rium, ac cum fremitu fugientem ad poe- 
nam dcpolcentium. Fugam hiuc circuffl- 
fpedans^ latebras quaerebam. \ . . , 

Z 4 ^lua 



' KiCOLAl KUMII 

i9^lua fm late dmnis atque tike nig¥a ' ' 

fentet, 

llluc propeiiotem 

Kara per occultos alduxit femha calks \ 

vsque ad cauervam^ aate quam paulum 
fiibftiti, a^re ex curfa antmam icd ptCK 
cans: mox vero in eaadem, more ier« 
pentis humum corpocfe verreos y irrepfi , 
et , cum caueroam valde profuadam ac 
deuexam^ licet mn praeruptim , tnioMcU 
uerterem , vltima adyta penetrare dcciieuL 
At (patium centnm circiterpaffuametnmN 
fus, in locum abruptum iocido, vndtt 
ttnqtiam fulmine deturbatus per ipiifasfd* 
ror tenebras etpeqietuam nodeoiy doocc 
tandem creperum quoddam lumcn^ 

QuaU fer ittcertam lunm fub kct malh 

gna 

reddi folet, confpicor. Cum lurainis 
iftiusaugmento ieafimdiminuitiirauieiida 
impetus, adeo,vt Icui nifu , tanquam ex 
vndis etiataas, iacer rl^esqaiidim'fakuis 
emerferim , quas (ummo cum animi ilu« 
pore eaadem edb videbaB) e auibw ants 
t . aU. 

< 

_ Digitized by Googl 



ITER SVBTERRANEVAl 

aliquot annos in fubterranea praecipitatu^ 
fucram« CauTam vero langucfceritis im- 
petus, didici poA aliquam meditationem, 
naici e qualitate athmoiphaerae fupcrioris, ' 
quae pondcre fuo magis grauis eft quant 
llibterranea : nam nifi grauior cffet noftra, 
eandcm fortem in afcenfu habiturus fuif- 
fem J quam in deicenlii , et fublimis for* 
iitan per acrem vsque ad regionem lunae 
delatus fuiflem. Hanc tamen hypothefin 
maturiori Phyficorum exaniini 

fubmitto. 



t 



36ft : . mqOLAI.KLI.Ma . ; 

p Ifif 41 If. 4i IHn if It If 1fM.lt * 4e 3|| 

C A P V T XVL 

REDITVS INPATRIAM. 

BT 

PIN IS Q^VINT AE MO- . 
NARCHIAE. 

• ' • t 

Ticebam diu inter rupes omni fenfu deili- 
^ tutus, nuignas enim in cerejbrp.turhas^ 
riebant tarn lapfus ipfe, quam mira ifla 
fnetamorphofis, qua breui me e funda- 
tore quintae Monarchiae in pauperem et 
£imeiicum Bia:«laareum tFansformata 
videbam. Et fane cafus ifte ftupendus 
adeo ac poeticus erat, vt vel optime con- 
flituti cerebri compagera facile po^et tur- 
bare. Intertogare igitur ankmim coepi, 
an vera eflent, quae videbam, an verofo* 
• mnium errantes iuderet oculos. Defer- 
uefcente non nihil acflu, poflquam paulo 
ad me rfedire coepi , ftupori fuccedunt do- 
lor ac indignatio. 

TwK dKflices cum voce mantis aifider a 

undo ; 

/-i- J Onmi- 

. — . - Digitized by Googl 



ITER SVBTERRANEyM. 353; 

• OmnipQtens Genuorl t amors me criming 

dignum ♦ i 
Duxifti? et talesx>oluiftlexpen^der$ poenas^ 
Quo feror\ vnde abh} quae me fuga^ 
. • . quemque redncet} 

Et fanC) (i reuoluantur Annalcs, ac HIHo-* 
riae tarn rciuotioris, quain noflri aeui^vix 
exemplura tanti cafus occurrct, nifi forte 
in Nabocodonofore , qui e raaximo ter- 
rae Moaarcha, in feram, lyluis inerrantem, 
transformatus fuit. Eadem ego ibrtunae 
ludibriacxpertusfum: extorqucntur uiihi 
paucis horae momentis duo magna Inipe* 
ria, cum viginti fere Regnis, quorum folae 
vmbrae ac vanae imagines liipercrant'} 
Monarcha nuper fueram , iam Icholarchac 
aut ludimagiiM munus in patria vixfper 
rare potcram: foli$ Legntus vocabar, iam 
vero ob inopiam famulum Epifcopi vel 
Praepofiti cuiusdam fore verebar: comites 
iiic nupcr ti^nzhMit gloria, fpes, falus, vi- 
ifloria, iam vero cura, miferiae, aegritu* 
do , lacrymae ^ lamentatio. Deniquc quafi 
folftitialis herba paulisper fui : repcnteex- 
orfus fura, rcpentc Qccidi. Vt breui 

praccidam: dolor ^iadignatio, foliciitudq, 

* ■ ■ 



|£4 ' *KICaLAI KLIMII 



Sra , delptrttio , tot' ia aaimo fiudus cic* 
bunt, vt modo i 

• Iruduntfer cofias extgere enfem^ \ 

snodo in cauernam , ex qua emerreram, 
1119 rurfus pitecipitem dara non dulritaut- 
tim, exploraturus , ecquid melius fucoe* 
4eret fecunda expeditio fiibterranea : 

To* conatus vtrainquc viamj ter vtram^ ■ 

qucreliqui. 

A conlilio raaxime reuocarunt cura ani« ^ 
mae, ac religionis Chnftianae principia, { 
iquaeprohibcnt indeoinatum fpiritum ^ an* 
^equam fiita pofcunt, ef&indere. ^ 

Defcendere igitur de monte per aip^ 
rum iftum et anguftum callem, qui in 
Sandmum ducit , cooabar* At, cum pro^ 
fundis meditationibusdiftrada mens eilet, 
identidem in icioere cei pitabam : ntm itk 
contemplatione quiataeiiliusMonarchiae 
lotus iQiffias deAxus erit Haec vrnm . 
iniaginibus^ receotibus tameOi partinaciter 
adeo animo oberrabat, vt meiitcm mihi 
penitus excuteret. Etiane, iadura digni* 
tatb ac potentiac ttUtti eirat, vt nuUis in 

patria 



Digitized by Google * 



ITBR SVBT£RfiANE.VM.3<% 



dicutm. Fiogehate, Prouiiuafft B«n5m* 
£is , aut , quod maius effet , totim Norue* 

qualis corapenfatio ? quale folatium tot 
knperioruiB ouper Mooirchae^aftjQQQdi* 
tori? decreui tanien, praefedluram , £ qui 
ibMeaoilii in patri4 t}Smtetm^ Hoq i^miii^ 
no rclpucre. PoAquam medium, itiqeris 
eiDciiius tntskj pueros' quosidahx^toicoa- 
fpcdu habui, quos nutu ad me Jnuitans^ 
opem eortim impl^r^Mih his verbis : lerk 
likal Saliitty id quod ling^ua Quacoitiqi 
deno'ttf : mriftratemi^ fa^^ At pueri 
ad vi/um homiais, ve(libus peregriois aaii- 
Ai 9 ic pileum radiis fdlaribus fulgentem 
(^Aaotis, trepidantcs^ edito horreodock* 
more , e rupibus le {Mraecipitdnt , ildeo, vt 
tardiusiQi^iacedeote;n^ ac per rupiumfirt- 
jgmenta (alicios pedes tnihentem occupent, 
boraque citius jnSaoduicum veniaat, vbi 
totum vicum terroi^ complent, fande 
atmotcs^ vidifle ie iatcr n^ea errantein 
futorem Hierolblymitanum, folaribus ra- 
4m conifiaim » ct crebris fiiipiriis vulnus 
anintf prodentem. Qua^rentibus pagam's, 
. raik iofCQ^ iMorem efle Hierofo^^ 

% muQ, 



Yo6 NICOLAI KLIMII : 

liutn y refpondebant , me ipfuoi nomeAet 
jntriam mdicaiTe. Btrdrenit hunc natum 
toniiciebam e male intelled):is verbis /^ii 
' IVAe/ Salim. Totus hinc vicus comnio- 
iietutj^ tiemiae de rei veritate dubitante^ 
maxima cum nuper recocfla effet fabulade 
liip acnbulante futore, ideoique dicere* 
tur non ita pridem Hamburgi apparuiflfe. 

luclv^iaute ad velperam die, cum ip/o 
Saiiduifum venerim^ bonglobatos invnum 
co!irpical?ar totius tradus incolas,.^uos 
iniitiim mortalibus fludium* iaufitata no* 
.fcendi, Vhdique ^ciuerat. Hi iiouum ho 
ipitehi excepturi y ad radices montiiimdiu 
^uip.eai) f^eterant, . ilatim vero ac loquen* 
tern me audirent , panico quafi terrorepeN 
^iti^^^ffugiuutomneSypraeter vnum ieaem^ 
qui caeteris audacior, loco non mouit 
rluticmoxalloquofy rpgans^ yelletue ho« 
jfpitio crrantem excipere. Quaerebat ille: 

L - • Qjiibus orbis ab oru^ ; 
I Qmdgemis} f^idmol 

*Ad hacc ego : 

, Su^irans^ imoquc trabens.a feSan vot 



ITER SVBTBRRANEVk 367 

A vaut dmiaks n^0rm audite labo^ 

rum , 

Mu mm dmifo csMpmet vefim' ofympOy 

quamliMC abibkieroy iiicitt limiiia4e-^ 

fo tedi reccptus, feriem pandam fato-,, 
im, qtMefidem fuperare videntur, et,, 
quorum exemplum nulli (uppe^itabit,', 
iiiilorii.-^ Mouitatis atiidus £taatj maiiil 
tunc prehenTuiD, me ad tedium ducit, da« 
nmans u^tempeftiuum populariuniinetuEntjf, 
qui ad quamuis ignotam faciem^ tanquam 
td •fpcSfhan cometae, trepidant Ad^ 
miSus intra tecfli limioa, frigidam poico, 
qua fitim depellerem. Iple inilii -mox po« 
culumzytho plenum a£Sert, cumnecvzor^ 
nec ancillae prae nketu adelTe fint aufae. 
£xhauAo pocuio^ ac £tis ardore fedato^ 
ita loqui cxorfus fum : Vidcs hie homi- ^ 
oem^diris iadatumprbcellis^ ac tot for-,^ 
tunae ludibria, quod nemo mortalium)| 
imquamiiibierit, expeirtum. Confiat qui-,; 
dem, pundo temporis maximarum Tae-^^ 
pe tenmi momenta verti: atea, quae^ 
mihi accidcrunty omnem fidem exiu*^ 



Digitized by 



^ ^ l^ICOLAI KLIMII 

. i/4j«fM« mm tt^ ate mdus to^jxui 

Tritus, et e medio fa^imae 4tf^rm, 

Adhiec regeffithofpes, ibrtem iumcclfe 

diuj^rrantium: quot enioi vicUlituduie^ 
quot carusi6ooanQorum peregnaatioiUHi 
jpariatP. ^on cepi meotem iiiiu^^^ji^cirw 
ca rogabam, quid per iAos niiUe et fex- 
iceatQS^ 4oaas iibi vellct. ^.juks^ io^t 
^lle , bijloriis fit adbibeKda , 16^00 anni 
jjuu^ ex quibus deUtafuu Hwr^^yfitk; km 
^ublto , uiV fumme venerabU'is , tempore 
iftiuA excfdu aetate iam frouedm fuerui 
mm, Ji ifiay quae de te narramur^yers 
Jinty pojfum nataJes tui adfrincspatum 
'berii referrl His didis, obiputui, ie» 
pern delirare putans*, mox^ue iqidicaut^ 
huic orationiOcdipoopuseUe coniedlorit* 
At affect ille tabulam^ in qua exprefli.ertt 
imago Templi Hierofolyiuitani, rq^ans, 
C€qi4d multum ab archetypo abberrat pi- 
dura. Hiacin fumino oieo dolore a rifu 
hoQ temperans , caufam perplcxi adeo focw 
'moois rogo. Relpoodet ilk: ^vtrum ia 
'^,€rrorevcrftr, neene, ignoro. Teftan^ 
9>tur huius loci iacolae^ te eiTe ilium ia 

hifto- 



Digitized by Googtt! 



ITER SVBTEARAIIEVAL 3(^9 



iiiAoiiis decaotttum rutoremHierofbly*,^ 
mitanum , qui • Chriili tempore totum^, 
orbempererras. At, quoatteatiusteia*!^ 
tueor , eo magis ad animutn reuoco ve- 
tuem ainicuin^qui duodecim abhincaa-^ 
nis in apice huius montis periit/* Ad 
hate verba dii&patt oculoruiu caligine^ 
vcterem meum atnicum Abelimvi ^ cuius 
dbanim Bergu iMpefc^u6iMuftrain^gn» 
ico« In aniplexus moxruo, collumque 
ipfiuE amhohtis laoeitis iauadens; te»^ 
oeonc te^ inquam , AbeUne ! vi x hoc iam „ 
oeidia mcis, vac manihus citdo: vidaa^ 
iamKlimiumtuiun, ex orco redeuntem:^ 
iriem^uoi, qui ante boa duodattniia*^;^ 
nos in caueroaca praeceps iuerim, ^ lUo 
InipetatD hoc phaaioiiMiiD.flOiifiif^ * 

Nm aliter Jlupuit J qum Ims igmhut 

Vimt jetefi wtae nefiks iffefuae. ^ 
Video ^ ait, KUmii mi facieniy ma wit 
mms mas ferk: nam 

&c ocuhfy Jic ilk manus^fic »r(ifcreban 

Att quanuis nomincfn KUniio.iiiigis ge-,» 

minum videritn , fenfibus tamen meis„ 
ficiere occ poAioi, nee dqbtOy mortui^ 

Aa coiai 



370 NICOLAI KLIMII 

cniin hodifiinon relurguQt: effictciori-j^ 
bus opus eft 'teftibiis ac argumentis, vt^ 
.Ted)istuisfidem adhibeam. 

HinCy vt incf eduiitatemiliius expugQa» 
rem , exerte partifeque recenfebam ea> 
.quae intec nos ada oLun fueruat Qua 
audito, animi tandem nubes remouetur^ 
ia amplexus mei ac lacrymas iimul ibat^ 
altum exclamans. Video iam ipfum ho* ^ 
0unem, cuius laruam me videria crcdfi^i^ 
jbamrat, expone mihi, vbinam gentium, | 
^taoto tmipmis fpatio delstiiiili^ et vbi*^ 
nam mirum iftum et barbamm habitum ^ 
es^^ Tunc ego ordine omiuai 
quae cafum meum infecuta iunt, pandere 
exorfus fam, attenteque ille peforanieai 
audiuit, donee ad planetam Nazar et Arbo- 
res, loquela ac ratione praeditas, ventum fit 
Tunc UQpatiens:,, quicquid, aiSj vel ine* 

ptire poflTiuit fbmnia^vel &bricare inlania^ 
^,vel delirare temulentia, id omne in te pro^ 
3,mi(cue conQ)icitur : crtderem potiiis cum 

plebe noilra , in manus lemurum te ceci* 
9,diffe: nam verifimiles hae'nugae plebeiae 
,,prae tuo itinere lubterraneo videntur.Sup- 

piiciter ocabam^ vtpatieateraiirespraebcv 

ret, 

< 



Digitized by Google 



ITER SVBT£RRAN£VM. 371. 

, 4DiMetdmi'«intioiiis, quam ekorfus: 
pertexerem, et, iropetrato iileatio 

quae in itibterraneis; 
miiu porro acciderant, diuerfa quae ex-* 
peitus cram ftca , et tandem , quod ma-* 
mam J quae vaquam in terrk extiterit, 
Monarchiae Condttor fuifTem* Haeb 
Quum fufpidonem , quam de commercio 
mco cum Faunis aut Satyris conceperat,' 
mkmxMty crediditquey pradligikeorundein^ 
sac illulum, nubem pro lunone ample«{ 
xuok fit , quo ceitius exploraret incan* 
tionis aut veneficii huius efFeAum ^ auC 
quo iraque dctirU mea piocedtrent , coe^ 
pic de Aatu beatorum et damnatorum , de 
MBfipiseljrfiisaUisqueid genos rebus quae^ 
rere. Animaduertcnsego, quorfumten* 
deietoratio: aooiaiquo, inqaam, ani-^^ 
moilUm tuam increduiitatem fero , cum^f 
nmMo inea coiuia liomiQi fabulofa ac,,' 
poctica vidcri debeat} ea enim^ ^uae^ 

poftentofii adeo Itint,), 
dam humaaam profcribant. 
fmStt teftor 9 nihil ame fi- yi 
{kam aut additum^ fed cunda, prout^ 
aailucimcniatvfiinpltctter ac ingenue,^ 
«qiQiui(fe>" Uia vcfo in iocredulkate iiia 

Aa a peN 



« 



darem ^ etaat fperaret , kHffW teonpom* . 
€xikevitura& has ia.jcerabra okotas pj3oe«lr> 
lap. 



»» • • 



PoA^uaoi integruta o^duum in do^r 
11^0 illius delitueram ^ fat mihi quioiis*^ 
<;onceffiimiud|oaiisliorpes, ad luflraodata 

capitis iafiwiaoni ad b«iytoriftoiitio^£dK 
tprranei, cuius perpetuum interea tem-^. 
poris iadicSlum^fuerat jUentium, rdahitiuL: 
Sperabat tunc, infuiiium abiifTe quintam 
JMooarchiani, cum fiibdti&tsvigiitti icgiM 
ac principatibus , penitusque adeo cuanuf> 
iflfi^ vt oe flMnimi quidfioar oppidi itttivica 
imago reo^neret. At , cum eadem q&ia 
filiguia, qua.vniueiia, et eodrai.ordiiac; 
me repeteic audiret, cumijue uarratiooia 
cpilogo peitinacetn lianeaHi ezprobttRn 



^ J 









opponerem, quae ip& mihi c 
cogcretur/jiempe, quod duodecim abhiofi 
annis in caueniftm prrieoaps inifiMfty cc 
quod igoQto ac peregrino cuitu tandfimia 
patriam rediiffem , 

nee . quid regereret in. promptu lubuu^ 

AttomtumiafD, ac pedemccmbentan Jipci' 



ITER SVBTERRANEVM. 371 



Mr vttgtOj taoaBmnio^ kinge afafiirdius 

itinere hoc effehypq^eiln illius, de moa-^ 
ilmac kmunkosy anirt montium inhafas* 
taatious : nam mera haec elTe fbmnia, ad 
«rilcs fiibalas relcganda, diuerlbs verd 
maffii nominis Fhiloibphoa, concauam 
eflfe tcmm, ctalkitn orbem ininorem no- 
Hro contineri, AatiiifTe: veritatem huius 
&ntentiae experientia ine edodum^ fen& 
bus propriis obniti aequire. 

His omdetn arguments vii^us: tua 
iiii)uit, cooilautiainaffiraiaQdishis^quo*^ 
fura 6(^:10 nullum tibiemolumeatuinaut,^ 
commodum aficrat, indocilem meum^ 
animum iani plane expugnauit.^^ Ita de 
veiicatc perluaius, narrationemhancfufius 
integrate iufiit. Mire illi placuit, quod 
dc planeta N^nar narrabamy in primis de 
principatu Fotuano y cuius leges ac inflitu- 
ta oomiasaiebat, ad quas omnes Reipu-^ 
blicae effiogi deberent Animaduerterat^ 
deferiptiooem opdmc coticinnati Prind* 
patus, € turbidihominis cercbro fluec enon 
polk: didaia enim diiiina verius quam 
humana videbanturj quocirca^ne, quao 
midiuerat^ anhno exbiderent, in Uteras 
omnia ^ mc didante, mi (it. 

Aa 3 Foft- 



574 NICOLAI KLIMII 

Foftquam penitus iam odiiuidaiii ftoN 
ieram, de aie ipfo foUcitusy (jpiid porio 
in ifto rerutn ftatu faciendum , aut quara« 
nam in patria fortem, poft iotin orbeiub- 
terraneo resgeflas, mihiomiaaretur,quae« 
rebam. Tunc iUe:^ Suadeo , vt nemiai 
luortalium lios cafus aperias, 

Queis fkuas pueris it declamatio Jias. 

Noftine zeium iacerdotum iioftroriiaKiii» ^ 
,,quoniam profcribcre folent eos, qui mo- 
' ^^tum terraeacqutetem foUsilatuiuit, te; 
^de fole ac planetis/Ubterraneis dilTertan* 
^tero^ impium^acChriftiaiui ciukaiettK 
dignum y pronuntiabunt Quot non la* 
^ pides mouebit , quot non fuimina in M 
^^vibrabit folus Magifter Hupertus? ili^ 
5, qui anno fuperiori, ciuem ad publieam 
jydamnabat poenitentiam , ob id folum^ 
5, quod Antipodes ihtueiit: ignis fuppU« 
^,cio expiandamiudicabitdodlrinamiflani 
„ de nouo orbe« Suadeo igitur, ac mo^ 
j^neo^ vt aetenuim fepulta haec lint, et vt 
^,quiete aliquamdiu apud me maneos.^ 
Veiles mox fubterraneas me abiicerc iu<» 
lietycum nQuis commutanddsrporro omnes^ 

qui Audio vidcndiiutorisHieroiQlymitani < 



fiiaitoJ by -Google 



ITEK SVBTBItRAMIIVML 375 

accurrcbiQt, ab^iotroitu domus. folicite 
aicebat, indictns, futorem lAum fubita 
dispanaffc. Attamea rumor ifte per to* 
ttm ffcgioiiem breui percreboit^ ctomnw 
templonim fuggefhis, et pulpita praedi<fU« 
onibus, vadeioiisi et imminentibus maliSi 
lumc apparidonem fecutucfe^ perfonabant 
Nam dictfbatur in Sandutcum venifle futor 
Hieroialymitaous , irae coeleAis praeco^ 
populum ad poenitentiam hortaturus. Et 
cum euado creicere fdeat imnHj varii^ 
additionibus interpolatur fabula. Ita non* 
auUi oanabaoty mundi iateritum praedi- 
xi/Tc futorem , terminumque S. lohannis 
fO&USt^ intiB quemomnia , niii r^pilce^ 
rent morales, conflagrarent , et id genus 
alia. Tioaos haec vaticmiamotus incer* 
taquadam parochia ciebaat, v t ruflici agros 
ineukoa lelioqucient^ cum ob mundi ivt^ 
teritum nullam exTpedarent meilem. 
Hine parocbiae dusdem Paftor Mag^M* 
colausy vcrituSy nc decimis, aliisque redi- 
tibiis ckfraudareftir , pagants iodicabat, in 
annum fequentem prorogatum elTe diem 
eatvemi iudidi, quocirca non dubita- 
renty ad folitos labores redire. Et cum 
tbUM ovbi et hofpiti mcQ cauia barum 

Aa 4 uuga^ 



Digitized by 



aagHraiA DQtt o&tty perpetua- fliobi«ril«i 
fuateria dabatur. 

Tandooi, cum diutius ip alieua doiDO 
delitelcere nequirem, opus que e(fet, vtin 
publicum tandem prodirem, iludioium mo 
N'ldrofierjfmj fanguine fibi iundum, qui nu- 
per iu hanc prouinciam.diuerterat^ fiogit 
holpes. Mox tanto ardore nic Epilcopo 
Bergenii, qua verbis , qua Uteris commeiv- 
da bat, vt Vir fumme vcnerabilis primuni 
fcbolae vacAutem Redoratum mihi taor 
dem poUiceatur. Muaus iftud ad pala- 
tum maxime mihi erat, cum ilatui ifil, 
quo excideram , quodammodo conueoir^ 
viderefur. Nam fcholae Redoratus eft 
imago ac fimulacrum regii Imperii. Fe- 
rulae fchQlafticne iaepe cutu iceptriaoon* 
funduiitur, et cathedra tiuouus, fiuefoU* 
urn non rare audit At, cum diu nulla e£> 
let vacatio, qt .matura opus efTet promoti- ' 
one , quo famem e labris abigerem 9 fta^ 
tui, quicquid primum. mihi oblatum fo- 
ret, amplcdi: Paulo poft commodum 
moritur aedituus Templi Ccucis, cuifuc- 
ceflforem me nominabat Epifcopus. Rir 
dicuU videbatur promotio. (ot Imperiorum 
* . nupcr 



Digitized by Google 



nuper Monarchae. At , cum homines nil 



uti toci l»iit> »niit»i hoc, g«ltidife 
mihi oblatumaoa^ecurati^yquictcaepbi^ 

iieiba Paulo poft ifiam traD^formatio- 

cum £li» mercatoris ouiusdam Bergenfis^ 
flomine Magdskna. Plabii^inihi virgo : at, 
cum ncrifimik dlbty adhue viuere Impera* 
tricem Quamaej verebar, ne Magdalenam 
duceos, iK>ly^9iuu^ CTJuniae me poUue- 
rem. At Dominus AheTtnus^ in cuius 11- 

mllI^fu^qttiddre|g^^^ erat^ efFun-> 
dere coomneramTlcrupuIum hunc da« 
WBomi^ •c.ftililii Wi^' dubUati^tttt tot 

arguaicntis euicit, vt virginem tandem 

Mhm Hwilpiii ijwilini itUi i deligeire non 





A« 5 



Fata 



378 ' NICOLAX KLIMII. . 

Fata tamen mea fubterranea eidem nun- 
wiamindicaui. At^ciim iplendorisifhid 
nfligiutn, vnde decideram, animopeni- 
tas delere nequeam , : figna quaedam pec 
interualla emicuerunt et adioacs, quae Aa* 
tui praelenti param conueniunt Geniti 
iuot ex hoc conuubio tres filii, Unrifiicr-» 
nusj lams , et CafparuSy adeo, vt in totum 
quatuor mihi iiQty modo Pdncepa 
Quamiticus adhuc m 
viuis fit 




Hue^ 



■Digitize d by Gefegle~~< 



ITM SVBTClfUNCV'M 379 

MANVSCaiFTVM r 

NI C OL A I K L€M II. 

SSQViTVR 

ADDlTilM£NTVM Afi£X.INL' 

T^itam protmit Nieritus Klimius vs- 
^ qmt td mm0(m t6g5. Interea tnttpo> 
ri5 intqgritate, ac morum fanditate omnes 
m c|etiiiia« nMUit Suooeniuit iUi 
ttDtum per iotatuaUa Pafior Tempi! Criu 
ck, oiniani padtmem', quam e faftu 
ac iupercUio venicB autuinab«t. . Ego ve- 
w, '«iif- 6li vifi«raM perfpeda , mirafaar ' 
pnrimmn<irftiaia,iMMnilit«tfim, acpatieop 
lian, quatoc unpcMolnmMonarchaigno* 
^ adto miinffmiit ^udus. Atapud 
alios, quibus fhipenda huius viri meta> 
fDorphofia wcngfunt- cnt, fuperbiae no- 
tarn penitus effugcre nequibat Solebat 
flatia aaBittmpoiibus, dum vires permit- 
tcrcnt, montcm afccndere , ibique crmcr- 
nanitaii wiia aamierat, auide intde> 
ri. Bt aotaa0t. amici, madeate lacry- 

mis 

Digitized by Google 



380 NIC. KLIM 1 1 ITER S VBTERR. 

inis vultu ac tumidis oculisindceum red- 
ire folitum, integrumque mox diem in 
mufeo folum , et a commercio omnium 
rcmotum delituiffe. Vxor fomniantera 
quoque (Jp cxercitibus terrcftribus ac na- 
walibus locutum tcftabatur. Mentis auo- 
catio CO vsque progrediebatur, vt Prouin* 
ciae Bergenfis Pracfedum lemel ad fcilii- 
CO venire iufferit. Has animi turbas a 
nimio ftudendiardorefluere iudicans vxor, . 
defanitate eius, quam dubiam lul'picaba- 
tur, valdc anxia erat. Bibliotheca eius 
maximam partem e libris politicis confta- 
bat , et cum eiusmodi librorum apparatus 
aedituo parura conuenire credcreyjr, eo 
quoque nomine rcprehenfus a nonnullis 
fuit. Itinerarii huius, propria autoris ma- 
nuexarati, vnicum tantum exemplar, quod 
in Cuftodia mea afferuatur, extat. Sae- 
pe typis hoc opus euulgarc molientem 
- variac praegnuntcs caufae a conlilio 

auocarunt. 

FINIS. 

p.32i,lin.i4.Iegc: transfixu 

« 



