Digitized  by  Google 


Digitized  by  Google 


r 


PRIVILEGIORUM 

IN  P E R S 0 N A 

SANCTI PETRI 

ROMANO  PONTIFICI 

A CHRISTO 

DOMINO 

COLLATOKVM 

VINDICU 

In  duas  Partes » & quinque  Tomos  diftributt 

A F.  HIEREMIA  A BENNETT  IS 


CAPPUCCINO. 

pars  //.  tqmvs  v. 


m^O  M M D C C l 1 X. 

TypisH/EREdum  Jo:  Laurentii  Barbiellini 


SVTE  0£VM  F C V L T »/t  T E . 


Digitized  by  Google 


Digitized  by  Google 


APPROBATIONES 


nr 


OPi>5 , Cui  Titului  • Trivilegiorum  inTerfanaS.  Petri  Romano  P anti  fid 
a Cbriflo  Domino  colUtorum  Pindici a in  dun  Varies,  ac  Tamos  quinque 
iiflributa  a R.  P.  F.  Hieremia  a Bennettis  noftri  Ordinis  Cappuccinorum_» 
Prxle&nre  , ac  Guard iano  , fumma  vi  , acri  ingenio.  ordinata  racthodo  > 
ac  luculentiffimo  (lylo  elaboratum  > attente  , nec  non  Jucunde  perlegi « ju- 
bente  Reverendiflimo  P.  Seraphino  a Capricolle  meritiflimo  Generali.  Ec 
quia  nil  Cathoiicx  fidei  diflonum  > nil  Chriftianis  moribus  ad  verfum  in  eo  of- 
fendi,  ideo  publicis  Typis  dandum  nedum  exiftimo  , imo  peroptoi  in  hac 
etenim  fum  iententia  : Polemicum  Armcntarium  iftud  e(Te , quo  five  gla- 
dioj  ad  feriendum  , Eve  feuta  ad  hoftilia  tela  retundenda  Studiofi  cun&i  de- 
funierc  poflunt  , ac  prxeipue  debent  S.  Franeifci  Filii , pro  illius  nimirum 
Catbedrx  defenQonc»  acmunimine,  cujus  infallibili  veritati  , ac  conceflx 
divinicus  potcdaci  Seraphicus  S-Pater  illos  fubditos  elTe  fpeciali  lege  devovit. 
Romx  hac  die  a.  Julii  1758, 

F.  Hihrion  a Feroleto  Ordinis  Fratrum  Mi  norum  S.  Franeifci 
CappHccinvrum  Ex-Provincialis  , ac  Definitor  Centralis . 


QUod  de  Privilcgiis  Romani  Potwificis  a primis  ufque  feculis  fenfit  , te-^ 
huitque  ipfa  univerfalis  Ecdefia  a Reverendo  P.  Hiercmia  a Bennettis 
Concionatore  , ac  Philofophix,  & Thcologix  Exle&ore  , nec  non  Guirdiano 
Cappuccino  in  opere  , cui  Titulus  ; Vrivilcgiarinn  in  Verfuna  S.  Petri l{oma- 
no  Vontifici  a Cbriflo  Domino  collatorum  Pindicijt  in  duas  Partes , ac  Tomos 
quinque  diftributx  t de  mandato  Rcverendiflirai  Patris  Seraphini  a Capricol- 
le  totius  noftri  Ordinis  MiniAri  Generalis  , fumma  aninti  mei  voluptate_s 
perleflo,  mira  eru  iitione  in  lueem  prolatum  , plurimifque  undique  petitis 
arguments  confirmatum,  confhbilitumquc  fum  admiratus  . Ea  propter  quum 
nihil  , quod  vel  mores  , vel  fidem  IxJat  > offenderim  , quo  Romani  Pontifi- 
catus , vel  Heterodoxis  Oforibus  > vel  Orchodoxis  Cenforibus  omne  prx- 
cludatur  effugiura  , atque  ad  corum  omnium  utilitatem  , qui  ad  capelTcndam 
veritacem  optime  funt  inftituti  , accomparati  , publics  luce  dignum  cenfeo  . 
Romx  apud  Iramaculatam  Conceptionem  die  4.  Julii  1758. 

F.rjofcpbus  Maria  i Savorniano  Ordinis  Minor  urn  S.  Franeifci 
Cappucciaorum  kx-Fravincialis  , & Definitor  Centralis. 


St  X 


NOS 


Digitized  by  Google 


IV 

NOS  F.  SERAPHINUS  CAPRICOLLENSIS 

Totiu6  Ordin.  Fratr.  Min.  S.FRANCISCI  Cappuccinorum 
•Minifter  Generalis  (licet  immeritus) . 


Reverendo  in  Ckrijlo  P.  F.  Hieremi*  a Bennettis  Concionatori  , 
& Praledori  nojlrar  Provincia  Cappuccinorum  Pedemontaruc 
falutem  5 & omne  bonum. 


Um  juxta  Apoftolicas  9 noftriqueOrdinis  Conftitutiones  per 


duos  idoneos  , ac  Definitores  Generales  , vcluti  Theologos 
Cenfores  rcvifum  fucrit  quoddam  a te  Opus  compofitum  , cui  Ti- 
tulus  : Privilegiorum  in  Perfona  Sanfti  Petri  Romano  Pontijici 
a Chrijlo  Domino  Ccllatorum  indicia  in  duas  Partes  9 ac  Tomos 
quinque  dijlribut * &c.  Tenore  prjefentium  ad  falutaris  obedien- 
tiae  meritum,  facultatem  tibi  impertimur,  quatenus,  fcrvatis  fcr- 
vandis  i pro  utilicate  publica  Typis  mandare  poffis  . 

Datum  in  noftro  Convcntu  Udbis  die  6»  Juliianno  1758* 


F.  SERAPHINUS,^/  fupra « 


Opus 


V 


A.  M.  D.  G. 


OPus  hoc  Rev.  admodum  Patris  Hieremix  de  Bennettis  ex  Ordine  Mino- 
rum  Cappuccinorum  juflu  Revcrendiifimi  Patrii  Jofephi  Auguftini 
Or(i  S.  P.  A.Magiftri  accurate,  cogitaeeque  a me  ledum  Omnia  Trivilegit 
B.  Tetro  <4poftolorttm  Trincipi,  in  ejufque  Perfona  Romano  Tontifici  a Chriflo 
collata  ita  copiofe , & orthodoxc  expheat,  ita  erudite,  folideque  confirmat.ut 
non  immerito  pulcherrimum  , abfolutiflimumqut  Opus  appellari  poflit ; ac 
dignum  mihi  propterea  vifum  fit , quod  ad  ma/orem  Cbriftianx  Reipublicx 
utilitatem  Typis  edatur  ; quum  in  eo  nihil  offenderitn  , quod  a Fide  Catho- 
lica  , aut  bonis  moribus  abhorreat « 

Er  Aracxli  die  20.  Novembris  1758. 


F.^obanncs  de  Luca  Fenetut  Spffcoporum  Pxamir.ator . 


\ 


IM- 


Digitized  by  Google 


•*-  «• 


IMPRIMATUR , 

Si  videbitur  Reverendifs.  P.Magiftro  Sacri 

Palatii  Apoftol. 

* • *■  •'  ‘ 

F.  M.  de  Rubeis  Pair.  Conjlant . Vicefg. 


IMPRIMATUR. 

Fr.  Vincentius  Elena  O.  Prsed.  Reverendifs. 
Patris  Mag.  Sacri  Pal.  Apoft.  Soc. 


ELEN- 


Digitized  by  Google 


vn 

E L E N CH  U S 

PARTIS  II.  T 0 M I V. 

VIND  IC  IARUM. 


Articulus  XI. 
Prolegomenon . 


SLsJL 


§.  II. 

Articulus  XII. 


Appendix . 


§i_L* 

§.  II. 


§.  III. 

§•  IV. 


6.  V. 


Ex  Poteflate  Supremo.  Pontificis  in 
CauJJis prajertim  Fidci . a pag.  i. 

De  FJxrcticorum  Cctifugiis  ad  Apoflo- 
licam  Sedem  , iff  ConfeJJionibus  ei- 
dem  redditis  . ibidem 

Ex  Jure  declarandi  , damnandiquefive 
H&refcs , Jive  Htcreticos . 31. 

Ex  Jure  pr&fcribcndi  Fidci  formulas, ' 
rccipicndiquc  Fidci  profeffioncs  . 182. 

Ex  Jure  definiendi  Folia  dogma  tica  , 
Zibrojquc  prohibendi  Results  mo- 
rum  3 out  Religioni  infe/loi.  2.45. 

De  Romanis  Pontijicibus  Erroris  Jive 
circa  doftrinam  Fidei  ,Jive  circa  di- 
fciplinam  Alarum  injujle  accufatis.  399. 

De  X Petro . 4 1 p, 

De  SS,  Clemente  , Eleutberc , JAciare, 
Zcphyrino  , Cornelia  , & Stephana.  41 6. 
De  S5.  Sixto  II,  Alar  celling  a Liberia  , 


iff  Felice  II. 


44°» 


De  SS.  Innoccntio  I,  Zojimo  , Sixto  1IR 
Leone  Al. , (Jchjio  /,  iff  Anajjajio  II.  525. 
De  S.  JHormiJda  \ Johannc  If  J*£lr 
3 S.  Gregorio  Af. , Sabiniano  "if 
Beni  facie  IV.  <j2  3. 

§.  \ I.- 


Digitized  by  Google 


viii  Elench.  Par.  II.  Tom.  V.  Vindic. 


§.  V I.  De  bbnorio  I,  S-  A/irtino  /3  Johanne 
AVI,  S.Gregorie  I/,  S.  Grcgoria  TIT, 

& Stepbanolll.  6g. 

§.  VII.  DtFLxAria.no  l , Eugenio  II,  S.Mcolaolt 
\yohannc  X,  Johannc  XII,  tfSihcf- 
tro  II.  ^4. 

§.  VIII.  De  S.  Gregorio  Vflj  Alexandra  III , In- 
nocentiolll , Johannc  XXII,  Marti- 
no V,  Innoccntio  VlH,  Sixto  V*  & 
Clemente  XL  714. 


EX 


Digitized  by  Google 


r 


EX  POTESTATE 

Supremo.  Pontificis  in  Citifjis  prefcrtim  Fidei . 


ARTICULUS  XI. 

De  Httrcticorum  confugiis  ad  /) pcjlolicam  Sedem , 

& confejjtonibus  eidem  rcdditit , 

PROLEGOMENON. 

Anct^  Roman.*  Ecclcfia? , appofite  inquiebac 
S.  Auguftinus  lib.  dc  unlit.  Cred.  cap.  17, 
Nolle primas  dare  , d el fummtt  profcEio  impie - 
tatit  ell,  vel  prtcipitts  arroganti*  : nolle  ei 
nempe  fummum  ilium  Sacerdotii  deferre  gra- 
dual, quo  tanquam  Ecclefiarum  omnium  Ma- 
ter, ac  Magiftra  a Chrifto  D.  conftituta  a to- 
ta  retro  Antiquitatc  rcligiofc  habita  Temper 
efl  , ac  fufpcdla  . Qua  perinde  graviflima  cos  proxime  fcnccn- 
cia  pcrcelli  , ( atque  perccllerentur  utinam  betcrodoxi  dum- 
taxat  , non  ctiam  Catholicorum  complurimi!  ) quis  dubitet,  qui 
geminas  eidem  Primatui  adnatas  prxrogativas  , & Ecclcfiaftici 
Principatus  velut  individuas  partes  , fupremam  fcilicet  in  dcccr- 
n end  o au&oritatcm  , ac  in  docendo  indeledibilitatcm  , ahj  udica- 
rc  non  ambigunt  ? Atenim  hos  ego  impictatis  , & arrogantia: 
tajrs  //.  Tom.  V.  A pro- 


Digitized  by  Google 


2 Privilegia  Rom.  Pontifici 

profedo  non  accufabo  apud  Ecclefias  Patrcs  five  Graccos , five  La- 
tinos, in  hanc  utique  cum  S.Auguftino  unanimcs  confpirantes  vc- 
ritatem,  cui  Oforcs  ifti  vidas  dare  manus  detredant , condcntna- 
bunt  magis  ipfimet  Acatholici  cum  vcteres,  turn  novatorcs,  quo- 
rum utique  hac  in  re  minime  fufpeda  haberi  poterit  fidcs  , qtiafi 
Romanorum  Pontificum  amplificandis  , exaggerandifque  prxro- 
gativis  ftudnerint  plus  xquo,  fuerintquc  propenfi  , qui  fadis-,  di- 
difquc  , ideft  tarn  confugiis  ad  Apoftolicam  Sedem  interpofitis , 
quam  confeffionibus  facratiflimx  eidem  Scdi  repenfis , cas  c(Te  du- 
bio  procul  Romani  Pcntificis  ambas  praerogativas  ejufdcm  Prima- 
tui  congenitas  , conglutinatafque  , ultro  citroque  fafli , profcfli- 
que  funt:  abundc  fiquidcin  honefto  viro,  arqui  bonique  xftimacori 
videri  debet , fi  veritati  alioquin  apertiifimx  , dc  qua  dubitatio 
vcl  levis  majores  noftros  nunquam  inceflit,  detur  ab  inimico  ho- 
mine  teftimonium  . Firmum  ejl , ajcbat  opportune  Novatianus 
lib.de  Trinit. cap. 18.  inter  opera  Tcrtulliani , & S.  Cypriani  fx - 
pius  recenfito  , ac  feparatim  vulgato  an.  170?.  Lond.  a Villelmo 
Wiftono  Arianifini  cumdem  accufante,  ncc  non  ab  Edmundo  Wel- 
kmanno  an.  1 714,  & a Johanne  Jakfonio  an.  1718.  ab  hac  macula 
ilium  abftergentibus , firmum  ejl,  inquam,  jfefla/  probationis > qux 
ab  Adverfariis Jumitur , ut  veritat  etiam  ab  ipjis  inimicis  veri~ 
tatis probetur  . Et  rurfus  S.  Eucherius  hom.  2.  de  Pafch.  yalidii 
tbfque  dubio  , inquiebat,  nitiiur  priviiegiii,  qui  ciujfamajjcrit  ie 
Advcrjarii  iojlrumentis  . Non  ero  tauten  hac  in  re  minime  neccf- 
faria  prolixior;  neque,  quo  par  eflcc , ac  poffem  , argumentum  hoc 
perfequar  , dc  quo  copiofius  me  aliis  in  locis  agere  memini . 

Ut  igitur  a confugiis  , qua?  vice  plus  fimpljei  ad  Apoftoli- 
tam  Sedem  , velut  ad  fupremum  Ecclcfix  Tribunal  , ab  Hxreti- 
<is  habita  funt , dicendi  exordium  capia  n , Marcion  gcnerc  Pon- 
ticus  a patre  Epifcopo,  filio  longc  meliore  , cui  ntolefti , ingrati , 
perque  graves  ipfius  erant  mores  , fed  & fufpeda  evaferat  fades  , 
ab  Ecdcfia  ejedus,  quum  fibi  ademptum  omnem  prorfus  in  patris 
gratiam  redcuodi , amiflumque  in  Ecclefia  gradum  recuperandi 
modum  fruftra  farpe  tentatum  pcrfpexiffet , ut  voti  demum  com- 
pos fierex  , unuin  fibi  fupcrclfc  adhuc  aditum  haud  difficilis  intel- 
lect , fcilicet  fi  Apoftolicam  adiret  Sedem,  ac  in  Roman*  Eccle- 


Digitized  by  Google 


Vindicata  . Articulus  XI.  Prolbgomhnon  . 3 

C\x  communionem  adrcperct  . U*  prxconccptam  itaque  fpcm  ra- 
tlm  faceret , perduceretque  ad  optatum  exitum  , quod  aniino  in- 
duerat , propofitum  , Romam  profc&us,  nullum  non  lapidcm  rao- 
vit  , ut  Romana  Civitatc  donarctur  , ac  nobiliflimx  Ecclcfi* , ex 
qua  profc&o  in  Ecclefiam  univcrfam  intcmcrata  Chriftianx  com- 
munionis  jura  dimanarc  non  ignorabat»  Sacrorum  jungi  confortio 
ex  fentemia  fucccderet,  quin  ctiam  in  Clcrum,ut  inmiigrandi  adi. 
turn  fibi  apcriret, nihil  non  cgitj  Tatcgitque.At  cnim  compcrta  im- 
probi  hominis  fraudc  > fubleftaquc  fide  ad  omnem  fallendi  artem 
compofita,  Presbytcri,qui  poft  S.Hygini  obitum  Ecclefiam  admi- 
niftrabanr,  ejufdem  fores  nequidem  patere  ci  pafli  funt.Videfis,  ut 
rem  uberius  denarrent  S.  Ircnxus  lib.  1.  cap.  a8,Tcrtullianus  de 
prxfcrip.  cap.  30  > S.  Ephiphanius  h*r.  42  , & Philaftrius  dc 
h*rcf.  cap.  4c!.  Non  itaque  veteratorem  ilium  fugiebat  fnpra  Epi* 
feoposomnes  » qua  late  patet  Orbis  , Romanum  Pontificem  au- 
tomate longe  prxftarc  , ipfiufque  unius  judicio  omnium  Epifco- 
porum  fententiam  cadere , aut  Rare . Tcrtullianus  porro  loco 
mox  indicato  au&or  eft  aMarcione  ad  communionis  jus  compa- 
randum  in  Ecclefiam  Romanam  ducenta  inlata  fuifle  feftertia  , 
ex  quibus  aureorum  quinque  confici  millia  obfervarunt  B.  Rhc- 
nanus  , Budxus  , Pamelius,  ac  Baronius  ad  an.  1 6j.  n.  6 \ poe- 
nitentix  quin  etiam  locum  cidein  faftum  commcmorat  ca  lege, 
ut  quos  in  errortm  abduxerat , ad  unitatem  rcdintcgrarc  conare. 
tur , quam  inortc  prxventus  adimplerc  nequiverit . At  vero  lap- 
fum  hoc  loci  Tertullianum , quamquc  dc  Marcione  deferibit , pe- 
riocham  in  Cerdonem  potius  quadrare  ex  SS.  Irenxo  lib.j.cap.4> 
& Epiphanio  hxr.  41.  n.  a.  ctfi  haud  imperite  augurentur  Lupus 
in  fchol.  ad  cap.  30.  dc  prxfcrip.,  Tillcmontius  tom.  2.  p.  <5op, 
& Coutantius  in  cpift.  Rom.  Pontif.  pag.  da.  §.  1.  n.  j,  confer  ta- 
mcn , qux  dixi  tom.  3.  Art.  5.  §.  1.  pag.  378  , Sc  feq.  Nec  pro- 
pe  , nec  procul  hinc  aberant  Montaniftx  , qui  tametft  condemna- 
tion Oriente  quidem  in  Conciliis  Anchialenfi  fub  Sota>  cui  in- 
terfuit  S.  Serapion  Antiochenus , dc  quo  Eufcbius  lib.  5.  cap.  1 9\ 
Si  Hicrapolitano  ab  Epilcopisid.  habito,  cui  prxfuic  S.  Apol- 
Jinarius  , tefte  Au&ore  Synodici  apud  Juftcllum  tom.  2. , in  Oc- 
cident quoque  in  Conciliis  Aquilejenfi  fub  S.  Soterc  ab  Epifco- 

A 2 pis 


4 P r i v i l e g u Rom.  Pontifici  y 

pis  1 2 j Sc  Ltigduncnfi  Tub  S.  Irena»o  apud  cumdein  Synodici  Au- 
dorcm  j Eufebiumquc  lib.  5.  capp.  33  & 4 3 rati  nihilofccius  cun- 
da  omnia  contra  fe  ada  fore  pcrquain  facile  3 uc  in  nihilum  ce« 
derent , fi  vcl  in  unius  Romani  Pontificis  communionem  irrepe- 
rc  fibi  fas  foret , ad  eumdem  , qui  Baronio  eft  S.  Anicetus  3 S.  So- 
ter  aliis  3 Valcfio  , Sc  Mafsuetio  S.  Eleutherus  , S.  Vidor  Lu- 
dovico du  Four , Pagio  , & Coutantio  j aliifque  , quibus  favcrc 
videtur  S.Optatus  lib.  1 , eft  S.Zephyrinus  , confugerunt : a quo 
principio  quidem  Ecclcfia?  communio,  ft  fidcs  adhibenda  eft  Tcr- 
tulliano  lib.  adv.  Praxcam  cap.  i3ciscft  rcftituta3quippe  quorum 
pietatis  fuco  , fidaque  poenitentia  dcceptus  fucrat,  fed  a Praxea  3 
qui  fedar  nefandiflimae  valedixerat , cci  tior  fadus  , hominumque 
deteda  fraude  , Montaniftas  abftinuit } & anathematc  damnavit . 
Nonmoror  heic  autem  Bovvcrum  hift.  Pontif.  par.  1.  §.  53  , aut 
Schuzium  in  diflert.  hift.  theolog.  dc  infallib.  Roman.  Pontif. 
AtT«^*T«^f/Vwjidcft  a fc  ipfa  damnata  dc  genere  Protcftantcs  Monta- 
nifmi  hxrefim  S-  Vidori  impudentiflime  aflantes  3 fiquidem  hanc 
ab  co  labcm  abunde  deterfit  3 ac  Sycophantas  iftos  depexuit  vir 
dodifs.  Wilibaldus  Hciifius  Ord.Min.  vindic.  Sum.  Pontif. par.  2. 
SjecuIo  II.  cap.  15.  art.  4.  §. 3 3 & art.  5.  §.  2. 

Origcnes  quum  plurium3  graviumquc  errorum  perfonam 
fibi  impofitam  intcllcxiftet 3 graviffimeque  propterea  apud  probos 
fama  fc  laborare  , quin  etiam  damnationi  perinde  in  fc  a Deme- 
trio  Alexandrino  ejaculate  fubferipfifle  Romanum  Pontificem  , 
quern  S-  Pontianum  autumat  Coutantius  pag.  1 16.  §.  unic.  3 ma- 
culam  omnem  , ac  fufpicionein  ab  fe  amoliri  3 & abftcrgerc  , non 
qtiidcm  apud  Alcxandrinum  Pracfulem  , fed  apud  S.  Fabianum 
Pontificem  M.  officio  3 religionique  duxit . Cujus  rei  gratia  ad 
ipfum  cpiftola  exarata,  teftibtis  Eufcbio  lib.  6 . cap.  2 6,  & S.Hie- 
ronymoepift.  6 5.  ad  Pammach.j  & Ocean,  cap.  4 3 exfecrari  fc 
quidem  ait  3 quod  cjufmodi  feripferit  3 fed  accufare  quoque  Am* 
brofimn  ecu  fcandali  audorem,  deque  temeritatis  caufsa  eumdem 
poftularc  3 quod  fccrcto  ad  amicum  feripta  in  palam  impruden- 
tcr  produxiflet . Pcrfpedum  itaque  3 ardeque  perfuafum  animo 
habebat  fupremum  controverfiar um  de  Religione  Judiccin  Roma- 
11  urn  die  Pontificem  3 cui  profedo  a cundis  3 qui  nomine  ccnfe- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XI.  POLEGOMENOti  . ? 

ti  vcllrnt  chriftiano  , exa&a  fide i ratio  foret  reddcnda  . Ad 
hxi  Riiffnusejufdcm  intcrprcs  , ac  defcnfor  , cade  caulsa  lej  pc- 
rindc  atquc  Origcncm  , fama  apud  bonos  haud  Icvitcr  laborarc 
pcrcipicns  » adco  ncchebcs,  nee  in  hiftoria  Ecclcfiaftica  hofpcs 
crat  , quin  fu«e  & famar » & fidci  meliori  altera  confultum  iri  ra. 
tione  non  poffe  facile  perfpicerct } quam  fi  apud  Scdem  Apoftoli- 
camerrcris  maculam  oninem  prorfus  elueret . Eadercprimum 
aS.  Siricio,  cui  nondum  comperta  crat  hominis  fublcfta  fides  , 
littcras  , quas  , Formats]  nuncupant,  quafquc  tanquam  fidci 
tefferam  catholicis  impertiri  Epifcopis  folemne  crat,  impetravit, 
eifque  poftca  ja&abundus  > tefte  S.  Hieronymo  in  epift.td.  ad 
Principiam  , & lib.  3.  Apolog. , a S.  Anaftafii  litteris  ad  Johan- 
ncm  Hierofolym. , & Venerium  Mediol. , quibus  adornata  ab 
i'pfo  Origenis  latina  verfio  3 ecu  multorum  errorum  undique  fca- 
tens  accufabatur } fe  fc  tuitus  eft*  &dcfendit.  Prxterea  fe  ubi- 
que  lacelfitum  , vellicatumquc  ob  cofdem  Origenis  errores  3 qui- 
bus verfionem  afperferat  fuam3nec  modum  dctre&ationibus  dc  fe 
ullum  imponi  modum  intelligcns  , fux  ut  opitularetur  famx  3 fi- 
deique  imegritati , de  qua  graviter  apud  Catholicos  periditari  > 
ac  in  dies  magis , magifquc  deccderc  comperiebat , ad  S.  Anafta- 
fium  Siricii  fuccefforem  Apologia  inferipta  inter  opera3  S.Hicro- 
nymi  tom.  5.  edit.  Martianxi  pag.  2 jji.  reje&a , ab  fe  quidem_» 
Origenis  libros  n i/t  *tx*’  dc  Principiis  latinos  fatftos  fatetur  > 
ab  cjufdem  tamen  placitis  fe  valdcquain  abborrere  ptofitetur,  cu- 
jus  ntique  rei  vadem , tcftcmquc  vult  e(Tc  formulam  3 quam  fidet 
fuae  cidem  emittit3propria  eadem  faciens  ipfa,  etiant  yjpojlo- 
lies  Sedes  tradere,  & docere  confuevit , conteftatus  tandem  ad  cal- 
cem  cpiftolx  fe  in  ea  commori  vellc  fide  > quam  cum  Romana  te- 
nerent  Ecclefia  Alcxandrina  j A:  fua  Aquilejenfis:  fiqnidcm  non 
cum  latebac  S.  Roman*  Ecclcfix  prx  ceteris  cunftis  cum  dogma- 
turn  , turn  Dccretorum  habendam  efTe  rationem  . 

Porro  a S.  Anaftafio  exaratam  hoc  dc  argumento  epiftolanu. 
ad  Johannem  Hierofolym.  confi<ftam  de  induftria  , ad  calumniam 
ftruendam  3 a S.Hicronymo  fufpicatus  olim  eft  Ruffinus  , ac  reccns 
fuppofitionisadhucfufpcflam  habere  non  deftitit  Petrus  Halloixius 
de  vita  Origenis  p.  33 3.  At  ncutri  dubitandi  locum  rcliquitS.Do- 


<S  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Sor  lib.  a.,  & 3.  Apolog.Excadem  epiftola  ar.athemate  confofTum 
a S.AnaftafioRuffinumcxiftimantGarncriusepiftolani  ab  fccditam 
ad  calcem  Marii  Mercat.  ideo  interpolate  nonyeritus,  P agios  ab 
eodem  in  crrorcm  indudus  ad  an.  40 1. n.?,  non  fecus  ac  Sommicr 
lib.  4.  hift.  dogm.S.  Scdis  cap.  4,  ac  Blanchiniu*  in  Not.  hid.  ad 
S.  Anaftafium  ; idque  indicarc  videtur  S.  Hieronymus  Jib,  3.  adv. 
Ruflin.,  & cpift.  1 6.  ad  Princip.  At  verfionem  quidem  ab  co  ador- 
natam  damnatam  a Pontifice  , non  ctiam  Ruffini  perfonam , ve- 
riuscenfcnc  viri  Cl.  Fontaninus  hift.  litter.  Aquilejenfis  cap.  1 
Coutantius  in  monito  praevio  ad  cpift.  a.  S.  Anaftafii  , Vallarfius 
in  adnot.  ad  cpift.  127,  olim  id.  S.  Hicronymi  ad  Principiam  , 
Eernardus  de  llubeis  de  antiq.  Ecd.  Aquil.  monum.  ,Cacciarus 
in  hiftorica  differt.  pro  Ruffinopar.  2.  §.  2a.  > quern  & §.  feq.  a 
nota  Pclagianifmi  ipfi  aBaronio , Norifio , Natali , Pagio  &c.  inii- 
pada  abftergit , & Orfiushift.  Ecclef.  lib.  aa>  hifeefane  haudeon- 
temnendis  dudi  momentis  . Nam  S.  Anaftafius  in  epiftola  ad  Jo- 
hatinem  Hierosolym.,  enjus,  pratter  editam  , antiquiffimum  exem- 
plar inter  Codices  Sarculo  IX.  colledos  a Pacifico  Ecclcfiz  Vero- 
nenfis  Archidiacono  lervari  in  Archivo  cjufdcm  Cathedralis  te- 
ftatur  Cl.  Blanchinius  in  Not.  adS.  Anaftafium  tom.  3.  fed.  40. 
p.  62 , & in  epiftola  ad  Venerium  Mediol.  > qua:  in  nova  operum 
S.  Hicronymi  editione  a Vallarfio  Claf.  3.  n.  95 ,6c  ex  ipfo  aMan- 
fio  in  Supplem.  C’oncil.  tom.i.pag.  2 58.  exhibetur  , inferipta  ta- 
me tfi  ad  Simplicianum  , S.  Anaftafius , inquam  , a Ruffino  clucu- 
bratam  equidem  librorumOrigenis  de  Principiis  latinam  veriio- 
nem  improbat , illius  tamen  perfonx  parcit  , atque  fufpicione  la- 
borare  ilium  utique  feribit , latere  fe  vero , num  idem  hxrcticum 
gererct  animum  , Origcnifque  erroribus  opinione  adhxreret  . 
Prxtcrea  Ruffino  communione , quinimo  amicitiz  ncccffitudine 
conjundiffimos  fclc  dcdere,quoadufque  in  vivis  cgitjViri  fandiffi- 
mi , Vencrius  Mcdiolancnfis  , Chromatins  Aquilejenfis , Laurcn- 
tius  Concordienfis  , Petronius  Bononienfis,  Gaudentius  Brixien- 
fis,  Paulinus  Nolanus,  Auguftinus  Hipponenfis,  & Johannes  Hic- 
rofolymicanus  : ablit  autem  tales  tantofque  Przfules  focietate  , 
gratiaque  fua  donatum  voluifle  hominem  hxreticum,  cum  Orige- 
ne  eodem  in  luto  hxrentcm  , ideoque  ab  Apoilolica  Scdc  Eccle- 

fiafti- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ARTICULUsXI.  PROLEGOMENON  .'  7 

fiaftica  communione  muldatum  exiftimetnus  . Poftremo  S.  Gc- 
lafius  in  decrcto  dc  Libris  Canonicis,&  Apocryphis  Ruffinum  Re- 
ligicft  hominis  titulo  cohoncftare  non  dedignatuscft  > id  unum  ad- 
monens  ilium  aS.Hicronyrao  circa  liberum  arbitrium  nonnulla  er- 
roris  nota  imiftum  . Putasne  veroaS.  Gelafioco  honoris  nomine 
decoratum  hoinincm  , cui  S-  Anaftafius  hxresis  dicam  inflmflcc  , 
quemqtie  irrogato  anathemate  ab  Ecclefia  abftinuiffct , fuaque  a 
federate  feciflct'exrorrem  ? Legend*  etiam  litter*  Apoftolicx  Be- 
nedidi  XIV.  ad  Johannem  V.  Portugallix  Rcgcm  , ubi  deRuffino 
eruditiflime  pro  more  difierit : caeterum  de  libro  nip'  •aft  latine 
a Ruffinorcdditoagit  & diligenter  Walchius  dillert.de  Pclagianif. 
mo  ante  Pclagium.  Interca  Coutantius  inNot.ad  Apolog.Ruffini, 
Cacciarus,  &Orfiu$  loc.  indie,  obfervarc  non  definunt  S.Hierony- 
mumequidemde  Rufnno  vidoriam  retulifle,  non  nihil  tamen  cen- 
fur*  modmnexccfiflc  , ncque  Laris  Ruf'fini  objedis  occurriflc,  qux 
prxfcrtim  ex  ipfius  Commcntariis  in  Ecclefiaftem  , atque  in  Epi- 
ftolam  ad  Ephcfios  > Origcnis  placitis  omni  ex  parte  refertiflimis , 
inftruxerat . 

In  viam  rede  undo  nunc  meant , unde  paullifper  deflexeram  , 
paucis,  quoad  c jus  fieri  poterit,  perftringam,  quo:  hue  confcrunt, 
alibi  tamen  uberiori  perfequutum  orattone  me  memini.  Fortuna- 
tum,  ut  damnationis  fulmen  arceret  a capite,  ad  Pecri  Cathedram 
cum  quinque  pfcudo  -Epifcopis,  qui  ci  facrilegas  impofuerant  ma- 
nus  , appellatione  interpofita  confugifTe,  audor  eft  S.  Cyprianus 
epift.55.  adS.  Cornelium  edit.  Pamel.,  five  5?.  edit.  Oxon.  Qyps. 
proxime  imitati  Donatift*  adverfus  Catcilianum  Epifcopum  Car- 
thaginenfem  S.  Melchiadis  tribunal  adiere  , altcrum  fane  eident_* 
rmnime  fupcrftarc  perfuafutn  habentes  . Donatus  nimirum  aCafis 
nigris  cum  10.  Epifcopis  partibus  fuis  individue  addi&is,  Pontifice 
coram cauffam  pro  fe  , fuifquc  contra  Oecilianum  didurus  , cora- 
paruit : quamvis  poftea  caufta  lapfus,  apud  Synodum  AreJatcnfeta 
experiri  rurfus  judicio  maluerit  , atque  ab  ifta , in  qua  parucr  ce- 
ciderat  cauffa  , ad  Conftantinum  Imp.  provocare  non  erubuerit : 
quo  de  argumento  alibi  abunde . Quod  mirum  videri  non  debet , 
quippe  manendi  in  fencentia  iftiufmodi  homines  non  ufum  habent. 
Quarl'o  vero,  fuit  nc  unquam  peftilcntius  furentium  hominum  ge- 
nus j 


Digitized  by  Google 


S Privilegia  Rom.  Pontifict 

mis  3 qui  ad  oppugnandam  Ecclefiam  cxafperioris  impccu  odii  fe 
contulerint , & ad  catholicos  Epifcopos  cxiltfs , carccribus  , pla- 
gis,  mortibus  affligendos,  divcxandos,  deque  medio  , fi  fieri  po  fi- 
ler, dclcndos,  omnem  prxfidii  modum  ab  arte  , a vafritic  , ab  au. 
dacia  , a violcntia  , a mendacio  , a maledicencia  comparare  ma- 
gis  fategerinc , quam  Ariani?  At  hi  tamen  non  adeo  fenfum  exue- 
rant  omnem  , quin  propitium  habendi  Romanum  Pontificem  nc* 
ccflicatcm  incumberc  fibi  pcrcipercnt  , quo  infcfto  , inque  partes 
ingredifuas  refiragance,  fore  pcrquamfacilc , ut  conacus  finis  fru- 
ftra  tadem  cedcrct  omnis . Ergo  , qui  familiam  duccbant , Eu- 
iebiani  cum  privatis,  turn  publicis  in  Convcntibus  pelfimx  caufsx 
fux  profpexiffe  meliori , quo  pocuiflfcnt  modo  , par  urn  habentes  , 
Iitteris  millis  > lcgatifquc  , quorum  partes  cum  expleverc  , tum_» 
promovere  Macarius,  Martyrius,  Hcfychius,  Carponas,  & Piftns, 
de  quibus  loquitur  S.  Julius  in  cpift.  ad  Eufebianos  apud  S.  Atha* 
nafium  in  Apolog.  2,  ad  Apoftolicam  Sedem  plurimi  criminis  no- 
mine S.  Athanafuim  dctulcre  , ut  ei  nempe  mota:  in  Arianos  qux- 
ftionis  vicem  rependerent , quodque  maxime  ipforum  intererat , 
impadammaculam  hxrefis  eluerc  j ac  Roman*  Ecclcfix  commji- 
nioncm  fiiflfurari  conati  fiint.Quorfum  hxcfnifi  cxploratum  vel  hx. 
rctici  ifti  habui(Tent,po(Te  fiipra Epifcopos  omnes  unum  Romanum 
Pontificem  , cujus  dido  obediences  e(Te  , dodrinxque  inhxrere__» 
omnes  dcbcrcut,  qui  Catholico  vcllcnt  cenferi  nomine  . Quod  au- 
tem  hi  per  litteras,  legatofque  ptocurarunt , id  per  femet  prxfta- 
rc  duxere  Valcns>&Urfacius  , magni  inter  Arianos  nominis  homi- 
nes , quieidem  Pontifici  libcllo  poenitentix  ultro  oblato,  veniam 
pofeentes  corum  , qux  impic  contra  S.  Athanafium  peccaverant , 
ea  lege  impetrarunt  , ut  anathema  Ario  diccrent , & voci  opLmH 
fiiblcriberent . Ita  referunt  S.Hilarius  frag.  2.,  & S.  Athanafius  in 
cpift.  ad  Solit.  Confer  notas  DodiflT.  PP.Bencdid.  in  prxf.  locum 
S.  Hilarii , & Hermantium  in  clucidatione  ad  S.  Athanafium  tom. 
1.  in  cjus  vita  , ac  Pagium  ad  an.  347.  n.  10,  & feqq.  Qux  , fodc* 
die  , quid  aliud  fignificant , nifi  vel  ab  Arianis  Sedis  Apoftolicx 
Tribunal  tanquam  omnium  fiipremum  agnitum  , & after turn  5 ei* 
dcniquc  reddendam  ubique  gentium  ab  Epifcopis  rationcm  f 

Atquc  cx  his  habes  , quibus  manifeftx  fuppofitionis  cuno 

liaro- 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  Ar-TICULUS  XI.  PROLEGOMENON  . <S 
Baronio  > Binio  , & Labbeo  rcdarguas  epiftolam  , qua  ferttir  Li- 
berals de  damnato  Romi  S.Athanafio  Urfacium,  Valcntem  , ac 
Germinium  certiorcs  feciftc . Quamquain  ft  poftca  co  impudentia: 
inauditar,impictatifquc  progrefsa  legitur  Arianorum  procacia  , uc 
in  S« Julium  fententia:  tniquifsima:  tclunt  intorferinc , nonhinc 
prior  optima  dc  poteftatc  Romani  Pontificis  labefaefatur  perfuafio: 
quid  enim  frequentitrs  hominibus  hujufee  furfuris,ut  quos  defpe- 
ratx  caufsx  furor  fcmcl  abilraxit,in  diverfas,  & adverfas  rationes 
perindc  diftrahac , & abripiat  f lea  nempe  itcrum  exemplo  con- 
firmant  fuo  iidemmet  Ariani,quie  Synodis  Sirmienfi,  Ariminen- 
fi,  ac  Selcucicnfi  litteris,  aclegationibus  rcpetitis3Impcratorifqitc 
infitper  Conftancii  opera  adhibita , Liberium  P.  M.  fuas  in  partes 
trahere  pertentarunt . Quorfum  td , nifiquia  fuarum  fummoperc 
effc  rationum  non  ignorabant,a(Tcrtorcm  habere  Romanum  Ponti- 
fieem?  At  enim  res  ex  voto  non  ceftit:  quamvis  enim  Sirmienfi  for- 
mula; fyngrapham  adjcciffc  feratur  > Ariminenfi  tamen  apponerc 
detre&aile  non  modo,fedimoA&a  omnia  damnafse,attdores  liqui. 
di  funt,ac  locuplctes  S.  Siricius  in  cpift.  ad  Himerium  Tarac. , ac 
Thcodorettts  lib.  2.  cap.  1 7.  Quid  ad  ha»c  , quod  Semiariani  Eu- 
ftathius  Scbaftentis , Silvanus  Tarfenfis  , & Thcophilus  Caftaba- 
lcnfis  e Synodo  Lampfacena  anno  36 5.  ad  Liberium  litteras  com- 
munionis  poftulatum  profetfti , ealege  demum  impctrarc  incruc- 
runt , tit  fidei , quam  Komana  tenercc  Ecclefia  , juxta  formulam  a 
Concilto  Nicamo  clucubratam  , profeflSoncm  coram  Pontifice 
emitterentf  Quas  litteras,  dc  quibus  loquuntur  S.Bafilius  inepift. 
82,  Socrates  lib.  4.  cap.  12.,  & Sozomenus  lib.  6.  cap.  1 1,  ubi 
primum  SynodoTyanenfi  anno  3^7.cxhiberc  licuic,fuis  extcmplo 
Sedibus  reftituti  funt,nequc  quidpiam  amplius  negotii  faceflitum 
eft  illis . Tanti  nempe  Romani  Pontificis  fiebat  poteftas  , ac  dc  fi- 
de pronuntiatum,  ut  vcl  a Semiarianis  fufpicio  omnis  amoverctur, 
ftfemeleos  a Romano  Pontifice  communionis  gratia  donatos 
conftarct;  idcoquc  fuo  iidem  ftarent  loco  # a quo  deturbari  nc- 
quidein  a Concilio  pofsent,  poftquam  id  juflifset  Pont'fcx. Confer 
dodhfs.Coutantium  tn  Monito  prxvioad  Libcrii  cpift.14.pag.4to. 

Tantus  profcclo  nondum  veteres  illos  Vetcratorcs  obduxe- 
ratftupor,  quantus  poftea  Novatorcs  turpiter  occupavit,  quin 
Pars  //.  1‘om'  y%  B den- 


VlNDlCATA.  ArTICULUS.  XI.  PROLEGOMENON  . It 
lib.  7.  cap.  3.  Poftremo  ad  cumdem  S.  Damafum  Prifcillianus, 
Inftantius  > & Salvianus  ob  hxrcfira  in  Concilio  Caifaraugu- 
ftano  ( anno  381.  non  ucique  , vcluti  Baronio  , & Coutancio  vi- 
fum  eft  , fed  anteriori  380  , uti  Pagio  , & Harduino  ex  yEra  418. 
advcrtcre  licuic  ),  anathemate  damnati , &i  loco  dcjc&i  , Ro- 
mani profedti  confugerunt , caufsam  fuam  contra  Synodi  fenten- 
tiam  didiuri . Sua  itaque  futnmoperc  intercfsc  feiebant , fi  ftantem 
pro  fe  Pontificem  Inherent ; foreque  necefse  , ut  fentencia  peni- 
tuscaderct  Synodus . Vcrumtamen  voti  nequaquam  compotes 
funt  faCfti : fiquidem  a Pontifice  fraude  detc&a  >compertoque  jam- 
pridem  hominnm  ingenio  , quibus  mentiri , ac  pcjerarc  rcligio- 
ni  non  erat , ne  in  confpe&um  quidem  admifli  funt , Scvero  Sul- 
pitio  tcftc  lib.  a.  hift.  faerse , quo  loci  fubjungir  eofdem  ad  fe  ac- 
ccdcntes  adverfatum  fiiifsc  Mcdiolancnfcm  Antiftitem  S.  Ambro- 
fium  . Quod  di&um  co  demum  accipi  fenfu  non  patiar  , quo  ima- 
ginatur  Coutantius , id  eft  arbitratus  in  Nor.  epift.  non  extan- 
tjum  S.  Damafi  §.  12 . n.  18.  pag.  5 27.  hac  agendi  rationc  SS.  Da- 
mafum,& Ambrofium  docuifse,quo  loco  Synodorum  lata;  in  hatres 
ticos  fententiae  haberi  dcbcant  : quandoquidem  ex  innumcri- 
aliis  exemplis  difeimus  a Romanis  Pontificibus  pro  fuprema  po- 
teftate  Synodorum  in  harcticos  prolata  judicia  fuifse  non  infre- 
quenter  ad  incudcm  revocata  . 

Non  opus  eft  pluribus  hanc  perfequi  rem  , de  qua  mihi  fer- 
monem  inftituendi  fatpiusoccafio  recurrit  : fumtuis  dumtaxat  tan- 
gam  digitis  , qu*  hue  magis  conferre  videntur , aliis  vero  in  locis 
fullori  tra&anda  calamo  dimitto  . Pclagium  itaque  , Caeleftium. 
que  contra  Synodorum  fententias  ad  SS.  Innocentium  , & Zofi- 
nium  fuppliccs  confugifse  fide  affirmant  fua  S.  Auguftinus  lib.  de 
gratia  Chrifti  cap.  30  ,&fcqq.  , lib.  de  peccato  Orig.  cap.  5 , & 
feqq. , & lib.  2.  contra  Julian,  circa  finem,  ac  Marius  Mercator  in 
Common,  cap.  1 . Ad  cumdem  S.  Zofimum  geminas  abfcfcriptas 
epiflolas,  qtiibus  a Pelagiana  fe  expurgare  hrrefi  ftuduerat , ideo- 
que  in  Pontificis  irrepere  gratiam  , memorat  Julianus  apud  S.Au- 
guftinum  lib.  i.opcr.  imperf.  cap.  1 8.  Ex  eis  una  quoque  com- 
memoratur  a Mario  Mcrcatorc  lib.  Subnotationum  cap.  tf.pag.48, 
&cap.  p.  pag.  58.  Tom.  1. edit.  Garncni : quo  loci  adnotac  ex  lie. 

B 1 teris 


i2  Privilege  Rom.  Pontifici 

tcris  illis  nihil  cumdem  retuli/Tc,  fiquidem  S.  Zofimi  Tra&orias 
jam  in  Orbcm  emifsar  fubfcribere  dctre&afset . Alteram  Juliani 
cpiftolam  ipfum  efsc  fidci  libcllum  , in  quo  pr*ter  alia  ad  plena- 
riam  Synodum  provocat  pag.  27  , quique  proftat  in  append.  To- 
nii  1 o.  oper.  S.  Auguftini  pag.  1 1 o.  nov.  edit.  ,editufque  a Gar- 
ncrio  eft  ex  Codice  Vcronenfi  a Sirmondo  eruto  Tom.  t.  pag.3  1?, 
fufpicatur  Coutantius  in  Norit.  epift.  S.  Zofimi  non  extantiumj 
§.1 1.  n.a8.  pag.1001.  At  hunc  libcllum  non  ad  S.Zofimum  P.  M.» 
velut  exiftimavit  Garnerius  > a quo  perinde  in  errorem  pertra&i 
funt  Coutantius  ,&  Fabricius  Biblior.  med. , & infimx  Latin, 
lib  9.  pag.  1 96.  edit.  Patav.  1 754, bene  vero  ad  Auguftinum  Pri- 
matem  Aquilejcnfcm  ex  Emin.  Norifio  obfcrvafsc  me  rncmini 
Tom.  3.  Artic.j.  §.  3.  pag.5 1 2,  & fcq.  Ad  h®c  Julianum  ab  Apo- 
Jlolica  fententia , uti  locum  Marii  Mcrcat.  prsfat.  in  Tratft.  Ne« 
ftorii  legendum  ex  archetypi  fide  jubet  Baluzius  pag.  33  , atque 
ita  legi  debere  ex  S.  Auguftino  lib.i . contra  Julian,  cap.  1 2.  con- 
firmat  doitifs.  Coucantius  §.  12.  n.  30  , non  vero  ab  Ecclefiapci 
fententia  , uti  lcgerc  maluit  Garnerius  pag.  58  , Julianum,  in- 
quam  , gradu  deturbatum  , & ab  Ecclcfia  depulfum  , loci  rccnpc'* 
randi  cupidinc  in  Apoftolic®  Sedis  communioncm  irrcpcrc  denuo 
tentafse  au&or  eft  S.  Profper  in  Chron.  ad  an.  43P  ; ubi  fubtexit 
hortatu  S.  Leonis  turn  Diaconi  a S. Six  to  III.  fraudulcntohomini> 
qui  fluxam  Temper  fidem  fuam  fcccrat,  nullum  patcre  aditum_» 
fuifse  peraiifsum  . Quid  ad  hate  , quod  Ncftorius  duabu*  epifto- 
lis , fc.nel  & iterum  S.  Csleftinum  P.  M.  cum  de  ratione  , qua 
fibi  cum  Juliano,aliifque  Pelagian®  feet®  antefignanis  foret  agen. 
dum  , confuluit , cum  fidei  fu®  accuratam  eidem  rationem  , quam 
fi  Pontifici  allubcre  contingcrct , tutum  fe  a commota  tempefta- 
tc  non  dubitabat , reddendam  cfse  c re  fuaduxit  ? Ejus  perinde 
veftigiis  inhxrentem  Eutychem  pattocinium  fidei , caufssqut-- 
fu®  peflim®  adverfus  S.  Flavianum  , ac  Synodum  Conftancinopo- 
litanam  apud  S.  Leoncm  M.  quxfivifse  abunde  dictum  abs  me 
Tom. 3.  Art.  5.  §.1.  pag.  403,  &c  feqq.eft.  Ad  qu®  illud  obfervatu 
quammaxime  dignum  nunc  judico,  quod  in  Ephcfina  pfeudo  - Sy- 
nodo,  referentibus  Liberato  Brev.  cap.  12  , ac  Theodoro  Lect. 
in  libcllo  Conctlio  Chalced.  act.  i.inferto,  quam  vis  innumcros 


Digitized  by  Google 


V'indicata  . ArticulusXI.  Prolegomenon  13 

propc  > hsrcfi  Eutychian®  qui  fubfcribere  ultrocitroquc  nonde- 
trcctarcnt , /Egyptios,  Thraccs,  ac  Palxftinos  Diofcorus  invenif- 
fec , non  plus  minus  tamen  decern  rapuit,  qui  damnations  fen- 
tentix  in  Pontificcm  M.  latte  adh*rere  volucrintrii  videlicet  licet 
hsrctici  facti  ,&  Catholic®  fidci  advcrfarii,ac  proditores, Romani 
tamen  Pontificis  dignitatem  fummopere  veriti  funt , & ccvcriti> 
ut  opportune  obfervarunt  Baronins,  & Pagius  ad  an.  449m.  1 68. 
Tom.  8.  nov.  edit.  Lucen.  pag.  47  , & fcq.  Accipe  demum  hujuf- 
ce  religionis  documentum  adhuc  unum  , vcl  altcrum.  Photium 
apud  Hadrianum  II.  legatione,ac  litteris  jus  fuum  contra  S.Igna- 
tium,  perperam  tametfi,  profequutum  Icgimus  inter  alios  in  Ana- 
ftafio  prsfat.  ad  Synodum  VIII.  Abaclardum  ad  Innocentium  II. 
provocatione  interpofita  perditx  caufs®  fu®  patrocinium  > quo 
ccrto  majus  fe  pofse  nancifci  defperabat , qusfivifsc  intelligimus 
cx  S.Bcrnardoinepift.i8y,&  ipo,nec  noncx  Gaufrido  Clareval. 
Abaelardi  olim  difcipulp  lib.j.vit®  S.Bcrnardi  cap.j.Atque  h*c 
obiter  dc  confugiis:nam  aliis  in  locis  multa  adhuc  crunt  attexen- 
da  , atque  heic  attexta  uberius  ibi  enucleanda  . 

Jam  adCaputa.accedo  dc  confcflionibus  ab  harretictsRomano 
Pontifici  haud  raro  redditis,unde  cum  gefti*  di&orum,ac  veterum 
cum  Novatoribus  } five  jmo  o/mwJVJh  liquido  adpareat . 

Atque  quidem  apertiflima  in  hanc  veritatem  a Schifmaticis  fre* 
quentiffime  collata  teftimonia,  ex  eorum  cxplicauilimis  confelTio- 
nibus  abundc  , opinor , planafa&a  funt , ubi  de  Ecclefix  Oricn- 
talis  traditione  , ac  teftimoniis  difsercndi  opportunitas  adfuit . 
Quod  ad  hatreticos  attingit , principio,  antequam  ad  iftos  defeen* 
dam,  peto , ut  in  tot  retro  Satcula  obiter  retorqueatur oculus 
*n*  r*i £r}  pacataque  mentc  perpendatur,  tot  inter  vctcres  Rcligio- 
nis , Ecclefiafticxquc  Rcipublicx  perturbatores  non  utique  vifos 
fuifsc  , auditofquc  ,qui  fronte  pratfra&a,  elato  prx  faftu  fuper. 
cilio  , projectoque  omni  prx  furore  pudore  Romanum  Pontificcm 
lacefscre  probris , contumeliifque  profcinderc  aufi  fint  unquam  . 
Hxc  ultima  audendi  devexiori  hac  fub  state  demum  veniam,  ani- 
mum  , copiamque  Symmiftis  fuis  fecere  Lutherus,&  Calvinus,  ut 
effufa  , cffrxnique  malcdiccndi  liccntia  , ac  libidine  Bacchantum 
infiar  in  Romanos  Pontifices  efferrentur  . Proh  Superi  procacifsi- 

morum 


14  Privileg  ia  Rom.  Ponti  fici 

morum  hominum  protervitatem?  Ecquifnam  aequi , juftiquc  aefti- 
mator  non  ftomacetur  3 non  horrefcat  3 non  infremac  ad  crimina- 
ciones  , ad  convicia  9 ad  contumclias  > quas  ore  blasphcmo  3 tan- 
quam  cancs  prx  rabic  furentes,in  Apoftolicam  Sedem  , quanij 
verccondii’ limul , ac  veritatis  legibus  Temper  ada&a  tota  retro 
Antiquitas  canto  in  honorc  habuic , adcoque  ut  perftiafura  vel  a- 
pud  Echnicos  ipfos  efset,univerfis  OrientiSjOccidcntifque  Epifco- 
pis  poteftatc  fua  Romanum  Pontificem  Iongc  priefturc:  ac  proptc- 
rea  Ammiatnis  Marccllinus  poft  cnarratam  S.  Athanafii  damna- 
tionem  , quam  ab  Epifcopis  Occidcncis  } & Orientis  Conftantius 
Imp  extorTerat,  non  acquicvifte  cum  tamcn  fubjungit*  Ted  AuSo* 
ritate  qitoque->qiu.  potior  ejl,aternt  Vrbis  Epijcopi  jirmari  dejiderio 
nitebatur  ardenti , in  Apoftolicam  , inquam,  Sedem  cffundcre  , Sc 
profundcrcab  Antcfignanis  Tuis  procacifsimis  obcrcctatoribus  e- 
docti  Tunt  Jo:  Balaeusin  hift.Papatus;  Matthias  Sutelivius  dc  con- 
form. Papat.  Sc  Turchif.j  Jo:  Slcidanus  in  hift.jMornajus  Plefsaeus 
in  Myft.  iniq.  3 Georgius  Nigrinus  in  Papiftica  inquifit.  3 Stepha- 
nus  Szcgcdinus  infpcculo  Rom. Pontiff  JohannesGifenius  in  ’Pa- 
pifmo  3 Daniel  Chamierus  in  Panftratia  cathol.  3 Nicolaus  Hun- 
nius  in  apoftafia  Rom.  Eccl. ; Jo:  Gerardus  in  confefs.  cathol.  par. 

1 ; Georgius  Millius  in  Term.  3 Maximilianits  Philon  in  exam.  s Sc 
inquifit.  Papift.  3 Jo:  Hcnricus  Hcidcggcrus  in  hift.  Papat.  j Jaco- 
bus Hcilbruncr  in  Papatu  acathol.  3 Jo:  Wolfius  in  lection,  me* 
morab.j  Sc  recondicisj  Nicolaus  Honigerus  in  fpeculo  Rom.  Pon. 
tif.  3 Mattha?us  Goebelius  in  Cxfareo  - PapiaRomana,  Antonins 
Keiferus  in  Roma  non  gloriofaiDanicl  HolmannusjMatthias  Hoes 
Ludovicus  Sekendorfius  in  hift.  Luteran.  j Jo:  Wolfangus  Jaege- 
rus  j Abrahamus  Calovvius  in  Matacologia  Papift.  3 Petrus  Juriasus 
dc  prarjudiciis  Papat. jGilbcrcus  Burnetius  in  hift. Reformat.  Eccl. 
Anglic.  3 Simeon  Pacrikius  3 Jofcphus  Addifsonius  in  Itiner.  Ital.j 
Jo:  Placctaeus  de  infanabili  Eccl.  Rom.  fccpticillimo  3 Maximilia- 
nus  MifTonius  in  nov.  itin.  Ital.j  Banck  de  tyran.  Pap.j  Jo.Gunthe- 
rus  de  Ecclefia  Luther. Apoftol.,  Romana  vero  Apoftat.j  Chriftia- 
nus  Weifius,  Sc  Jo:  Ulricus  Wolmarus  de  Spuriis  in  Ecclefia  5 & re* 
litter.  claris3  Daniel  Maichelius  dc  variis  Eccl. Rom.  molimin.,  ac 
methodis  in  rcvocandis  ha:reticis  3 Chriftophorus  Matth.  Pfaffius 

Inftit. 


Vindicata  . Art  iculus  XI.  Prolegomenon.  15: 

Inftit.  Thcolog.  par.  3.  fc£.  a;  Erneft.  Auguftus  Bertlingus  in  In- 
ftruft.  de  Jubila:o  Papali,  contra  quern  confide  Emin.Quirini  pra?. 
fationem  ad  Librum  Injufig  J'ecejfionis  See,  Erhardus  Erhardt  in 
examine  fcripturifticojubilaei  Papal. 1 75o;ArchibaIdus  Bouverus, 
& Frider.  Ebcrhardus  Rambac  in  hift.  Papali;  Jo:  Fidclis  Sthant- 
zius  in  cogitatibus  de  erroneis  pra:judiciis  Papatus  •,  Gotfridus 
Sebuzius  de  infallibilitate  Rom.  Pontif.  •vTt**r*x{tTi.  Ac  quorfum 
operam  ludo  fexcentos  hujufee  furfuris  Sycophantas  perfequen- 
do  , quibus  plus  quam  fexcenties  duriillmum  os  jaradudum  ob- 
ftruxere  nobilifllmi  de  noftris  fcholis  Thclogi  ? Pocius  novo  prat- 
liandi  genere  Novatorcs  iftos  aggredi  praeftat,  & comprimerc: 
quotamen  putas,  fi  Superis  placet?Non  ahero,qnam  quod  de  ip- 
forum  penu  fuppcditabitur,exSymmiftis  nempc  iiiis  cos  in  acicin 
producendo,  atqtie  opponendo , qui  five  vcrccondia  , five  veri- 
tate  cogcntc  , bene  de  Romano  Pontificc  loquuti  func . 

Atque  ut  exordium  capiam  a Jo:  Widcfo , hie  in  epifiolaad 
Urbanum  VI. an.  1 3 84.infcripta,  quam  refert Foxus  lib.  1 . Com- 
ment.3&  ex  ipfo  Jodocus  Coccius  in  Thefau.>  Gattdeo,  feribit,  pla- 
ne detegere  cuicumquefidem  meam,  iff fpecialiter  Romano  Ponti- 
jici  , quia Juppono , quod,f fit  ortbodoxa  , ipfefidem  tn  tarn  confr- 
mabit , if Ji  fit  erronea,  emendabit . . . . Suppono  ittxum , quod 
Romanus  Pont  if  ex , quum  jummus  Chrijli  Vicarius  in  terris  Jit, 
ad  i Ham  legem  Evangelii  inter  vi  antes  maxime  cbligetur  . ..  .Si 
in  ijlis  erravero  , toIo  humiliter , etiam  pojl  mortem  , Ji  oporteat , 
emendari : Iff  Ji  in  perfona  propria  ad  votum  potero  laborare  , v el  - 
lent  prgfentiam  Romani  Pontif  cis  humiliter  vifitare . Hatclo- 
auebatur , dum  adhuc  veritatis  lumen  adfpiciebat , quibus  ani- 
mo  nedum  depofitam  prodere  cogebatur  opinioncm  in  Eccle- 
fia  rcccpriffimam  de  Romano  Pontificc  foprema  przdito  potc- 
ftatc  , ac  in  fide  falli , 8e  fallcre  nefcio . Nec  difpar  ibat  admo- 
dum  verbis  , modo  non  falleret  mens,  Pezibramus  peftilentiffimus 
Hu  (fit  a , qui  in  fidei  profeifione  anno  1 450.  cmifl’a  inter  alia  fie 
enuntiabat : Profiteer fideli  corde  , iff  ore,  quia  omni  voluntate , iff 
defderio  fum  in  fpe , ejfe  cupio  in  re  , ex  integro  inviolabiiiter , iff 
infeparabiUter  membtum  S.  Ahtris  Ecclefg  Catholic g , univer- 
falii , iff  Romang  per  totuni  Orbem  dijfufg,  in  Apoftolicis  Sedibus 

a B-  Pt- 


Digitized  by  Google 


itf  Privilegia  Rom.  Pontifici 

a B ■ Petro  Apcftdorum  Principe  fundatx,  & ufque  modo  continui- 
ty , '3  fuperfirmim  Petr  am  t am  fir  miter  roboratx  , quod  port* 
Jnferi  non pojjint  adverfus  earn  quomoddibet  prnvalere  . Ita  pla- 
ne finccrc  profiteri  oportet  hominem  , cui  vera;  fidei  jubar  af- 
fulgcat  , ac  falutcm  aflequcndi  aeternam  votum  cordi  infit.  Confer 
littcras  nobilium  Bohemorum , ac  Moravorum  ad  Concilium., 
Conftantienfe  ; nec  non  fidei  profclfioncm  eodem  in  Concilio  e- 
ditam  a Hicronymo  Pragcnfi  fc(T.  1 9.  apud  Harduinum  tom.  8. 
pag.  45 1 , & 454.  Locum  hie  quidem  Laurentio  Vail*  facere  lice- 
atj  quin  tamen  cumdemj  etfi  fama,  fideque  haud  levitcr  laboravc- 
rit , inter  hasrcticos  collocandi  mens  fit  > quibus  nihilolccius  vi- 
ri  hujus  teftimonium  acceptum  haberi  non  nequit . Is  ergo  in  orat. 
ad  Eugenium  IV.  prxpoftcrx , quam  pridein  tcnuiflet , agendi  ra- 
tionis  poenitentia  du&us,  apud  Pontificcm  excufat  fc  j veniamque 
petit,  quod  pro  Bafilccnfibus  aliquando  Iletiflct,ac  feripfiffee . 
Quod  non  eft  aliud , quam  primas  fupra  Concilium  Pontifici  M. 
fore  largicndas  faterirdc  quo  videndus  Raynaldus  ad  an.i  44^.0.^. 

Locupletcm  nunc  , fiqucm  alium  , Lutherum  bujufee  rei 
reftem  advoco  , quern  nemo  recufct : quid  enim  , ft  tanta  feverita* 
te  non  tarn , quam  fxvitic  , quae  hominem  prodat  pr®  furoris  im- 
petu  fui  impotem  , omnesque  honefti  , jultique  limites  prxtcr- 
grelTum  , adverfus  Romanos  Pontificcs  debacchatus  eft  , quid,  in- 
quam  , turn  inde  ?Excmplo  fuodocuit , quid  vcl  abinvitis  veri- 
tas  extorqucrc  valcat . Is  ergo  in  Libello  , quem  confcrifpcrat  de 
au&oritate  Rom.  Pontificis  , cujus  mcminerc  Ulcmbcrgius  iro 
ipfius  vita  cap.  4 , Cochlxus  dc  a&is  , & feriptis  Lutheri  , ac  San. 
detus  dc  vifib.  Monarch,  lib.  7:  Non  video , inquit,  quomod 0 
Jint  excufati  a Schjmatis  reatu , qui  volur.tati  Dei  contravenientes 
feje  a Romani  Pontificis  auSoritate Jubtrahunt . Ecce  h<tc  eft  uni 
prima  mihi  infiuperabilis  ratio  , qu*  me  jubjicit  Romano  Pontifici , 
13  Primatum  ejus  confiteri  cogit . Bene  heic  fe  habet  Lutherus, 
nam  iis  pugnat  telis  , quibus  profe&o  fibi  jugulum  petat : pergit 
deinde  , Ad  hoc  >fubjungens  , facitunus  ille  confenjus  omniums 
Fidelium  , qui  kodiejub  Romano  Pontifice Junt . Quibus  appofitc 
quidem  , fimilibufquc  Sanderus  loco  cit.  Lutheranos  exagitat . 
Ipfe  Lutkerus , dc  ipfo  quoque  feribens  Ulcmbcrgius  cap.  3.  in- 
quit, 


si 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XI.  PROLEGOMENON  ; 17 

qiiit  , tnira  quadam  calliditate  mult  or  um  animos Jibi  adjunxit ; dum 
Ecclejtse  Roman*  , & Pontijicis  judicio  fe , ftiaque  omnia  fubmit- 
teret : Jimulate  quidem  , quemadmodum  pofl  fitis  apparuit  •,  at  it  a. 
tamen  , ut  confilia  eorum  , ad  quos  bujus  cau/sa  cognitio  pertinebat, 
hsererent , fcf  ob  banc  ipjius JubmiJJionem  Jufpenderentur . Cu/uf’ 
modi  quidem  fubdolae  hominis  fidci  fpecimcn  incocxhibet  Ulcm- 
bergius  , quod  Luthcrus  die  3.  Martii  anno  15  19-  adLconcmX. 
P.M.  linens  inferiptis  5 fc  ipfum  , caufsamquc  univerfam  volun- 
tati  s cenfuraeque  Pontificiac  fubjccit , pcrmifitquc  : Deum  etiatn 
teftatus  1 & creaturas  omnes,  fe  nunquam  id  hactcnuscgifsc  ferio» 
ut  poteftatem  Romani  Pontificis  laedcrct , ac  labefactaret » feu 
Apo  ftolicac  Sedis  auctoritati  dolo  , fraudeque  quidpiam  detrahe- 
ret : quin  imo  ultrocitroque  profefsifs  cjufdem  poteftatem  in  Ec- 
clefia  fupremam  cfse  , folaque  Divina  inferiorem  . Acqtic  utinam 
ex  animo  ! Nam  quam  vere  , quam  bene  in  Refolutionibus  dif- 
putatis  ad  eumdem  Pontificem  feripfit  Luthcrus  in  hacc  verba: 
Beatijfme  Pater , projlratum  me  pedibus  fleatitudinis  tux  offero 
cum  omnibus  , qu* Jum  , & habco  : vivifica  , cccide , voca  > re- 
vvea  } approba  , reproba  : vocem  tuam  vocem  Cbrijli  in  te  praji- 
denris,  & loquentis  agnafeam  . Similia  regerit  in  Refolutionibus 
aliquarum  propofitionum  aptid  Nardiumin  expumft.  j.  Primum  , 
inquiens,  quod  me  movet  Romanum  Pontificem  ejse  aliis  omnibus 
fuperiorem  , ejl  ipfa  volontaj  Dei > quam  in  ipjofafto  videmus.  Ne- 
que  enimjine  voluntate  Dei  in  banc  Monarcbiam  venire  unquam 
potuijset  Romanus  Pont  if  ex . Et  voluntas  Dei , quoquo  modo  fue~ 
ritnota,  cum  reverentiafufeipienda  cfl  \ ideoque  non  licet  temere 
Romano  Pontifici  in Jiio  Primatu  rejijlere . Hacc  illc , dum  adhuc 
integros  habere  videbatur  fenfus  > qui  re pe t i ta  vice  Auguftac  co- 
ram  Legato  Cajetano  hacc  infuper  c fcripto  dtferte  profitcri  non 
eft  dedignatus:  Ego  Aiartinus  Eutherus  protejlor  me colere  , ti 
feqtti  S . Romanam  Ecclejiam  in  omnibus  meis  diciis  , & faciit 
pnefentibus  , prateritis  , ac  futuris  . Jghiod  Ji  quid  contra  vd 
ah  ter  diShim  fuit , vel  fuerit , pro  non  dibio  habere  y & kaberi 
volo  , Quid  plura  ? Citatus  ad  Comitia  Auguftana  a Maximi- 
liano  Impcr.  an.  1518.  indi&a  coram  Legato  A poftolico  ab  iis 
appellationc  incerpofita  ad  Pontihccm  provocavit  : (quamquam 
. * Pars  //.  Pom.  V.  C po- 


Digitized  by  Google 


18  Privjlegia  Rom.  Pontif  ici 

pofiea  , vclut  hacrcticomm  hominum  praefcrre  folct  ingenium  > 
a Leone  X.  damnatus  a Pontifice  appellant  ad  Concilium  ) : qua 
tamcn  pracpoftcra  agendi  rationc  patcfecic , quid  ab  homine  Ca- 
tholico  dc  Romano  Pontifice  recta  fide  forct  credendum . Vide  8c 
Surium  in  Comment,  an.  1517  , ac  Raynaldum  ad  an.  151$.  n.  40. 

Antcquam  ad  altcrum  Novatorum  Antcfignanum  appellam, 
Cilvinum  nempe  , pauca  difscrere  de  Erafmo  non  poenitebit , a 
cujus  nomine  Protcftantes  hand  abhorrere  perfpeitum  eft  . Hral- 
mus  ergo,  emun<fla5,utnorunt  omnes,  vir  naris  utique}&  ab  afTcn. 
tandi  vitio  quammaxime  alienus  , negari  quidcin  ncquit  > quin  fi- 
ve ob  afperitatcin  ingeuii , five  ob  Thcologicac  rei  imperitiam  in 
errorcs  temporum  inflecti  vifus  fuerit , quatdamquc  fidci  ortho- 
dox* parum  confona  fcripfilft  ; jureque  proptcrca  in  violatx  llc- 
ligionis  culpam  faepius  vocatus  fit . Revcra  tamcn  de  cjus  ortho- 
doxia  dubitare  non  finunc  Johannis  Roifenfis  , qui  in  lib.  de  verit. 
Corp.3  & Sang.  Chrifti  in  Euch.  in  pr*f.  inter  acerrimos  Lutheri 
hoftes  adnumcrarc  Erafmum  non  omifit:  Jo.  Cochl*us,  qui  in  In- 
vent. eumdem  inter  Lconis  X*  amicos  , 8c  laudatores  commctno- 
rare  non  dubitavit : Hadrianus  VI  , qui  in  cpift.  anno  1518.  exa- 
rata  eumdem  digno  ma&are  clogio  non  dctreclavit : Fabricius  de- 
niqtie  j de  Rcligione  Erafmi  diflcrtationc  edita  Hamburgi  17171 
eumdem  copularc  illorum  catalogo  > qui  Roman*  ftuduilfent  Ec- 
clefiae,non  abnuitSalut.Luc.  Evang.  pag.  73.  Scd&dc  Erafmi  or- 
rhodoxia  adcundus  Richardus  Prior  Bcllilociin  apologia  an.tdSS. 
Coloni*  hoc  de  argumento  elucubrata . Indubium  clt  illud  Eraf- 
mum  a Sedis  Apoftolicx  obfequio  nunquam  dcfcivilfc  5 uti  fidem 
invidam  faciunt  cum  ipfius  epiftola  anno  1524.  die  13.  Fcbr.  ad 
Clcmentcm  VII.  lib.  ip.  epift.  1.  inferipta , velut  ctiam  agnovit 
ipfemet  Francifcus  Brujus  hift.  Pontif.  tom.  4.  pag.  44 6 , tuni_» 
Pauli  HI.  cpifiola  ad  ipfum  die  1.  Aug.  an.  1535.  apud  ltaynal- 
dum  n.  a 8.  reddita  , qua  Erafmum  multa  pcrpelTum  ab  harreticis 
pro  tuenda  Apoftolicac  Sedis  audloritate  memorat  1 quern  proptc- 
rca laudibns  cumulat,ac  pingui  donat  Sacerdotio.Atcnim  pratftat 
ipfum  audire  j qui  tot  inlocis>  tamque  liquido  in  Romani  Pon- 
tificis  mcritas  laudes  prodit } ejufque  Divina  privilcgia  celebrat, 
ut  dc  finccra  cjus  fententia  nefas  fit  fufpicari . Enim  veto  lib.  1. 

dc 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XT.  PROLEGOMENON  . 10 

dc  ratione  concionandi  Expedit , ait  cxplicitiflime  , ad  arcenia 
Schtjmata  unum  efe  Potttificem  Romanum  , qui  prxfdcat  Ecclefis 
omnibus.  In  Spongia  vcro  advcrfus  Huttcnum  fufpicioncm  om- 
ncm  dc  oppugnata  ab  fc  Pontificia  poteftatc  his  amolitur  verbis: 
Non  indixi  helium  Romano  Pontifici . Non  profeffus  Jum  me  protec  - 
totem  Lutheran*  faciionis  . Conjlat  Grxctam  in  Romani  Pontificia 
potrfiatcm  eoncejftjfe  . Lutkerum  non  agnofco  5 Romanam  Ecclefiam 
agnejco  . Quum  rurfus  Rom®  , alibiquc  in  fufpicioncm  violati 
juris  Pontificii  vocatum  fc  intellcxifletjitcmque  fama  iccirco  haud 
leviter  laborare,  quod  favorcm  Lutheran®  cau(T®  impcndcrc  cre- 
dere tur  , omnem  ab  fc  ut  invidiam  depelleret , fidcmquc  libcrarct 
fuam  , cum  in  cpift.  t.  lib.  14.  ad  Card.  Campcgium  ita  feribit: 
Jpuid  mi  hi  necejfitudinis  cum  Lutbero , a at  quid  ab  illo  fpcreni 
prxniiorum\  ut  ab  eo  fare  velim  advcrfus  doffrinam  Evan?  el  cam, 
aut  adverjus  Ecclefiam  Romanam  , quam  opinor  a Catbolica  non 
diffentire  , aut  advcrfus  Pontificem  Romanum  totius  Ecclefix  Prin- 
eipem  ? . . . Non  jum  tarn  imprudens  , ut  obfifiam  ei , cui  nec  Re « 
gibus  tutum  ejl  obfjlere  : turn  in  rcfponfionc  ad  exhortationem 
Alberti  P11  Carporu.n  Principis  fic  fatur  : Tot feriptis  tribuo  Ro- 
mano Pontifici  totius  Ecclefx  Primatum,  frementibus  cunfiis.  qui 
Romano  Pontifici  male  volant . Ego  apud  Luthcrum  non  alio  nomi- 
ne pejus  audio,qitim  quod  ubique  fart  am  teciam  volo  Pontificis  auc- 
toritatem.  Similia  habet  in  fcholiisad  epiftolain  S.  Hieronymi 
ad  S.  Damafuin  , quem  a S.  Do&ore  habitum  fupremo  in  Ecclcfta 
Capitis  loco  & ipfc  agnofeit ; inepift.  5.  lib.  14.  ad  Leonem  X; 
cpift.  ua.  lib.  ly  jepift.47.  lib.  31.3d  Vulrurium  Neocomum  , ac 
cpift.  58  , & yy.  ejuidem  libri  . Qui  poftremo  falubrius  capcre 
confibum  nequivit , quam  quo  Ecdcfiae  Romanac  judicio  , fc  , 
librofquc  luos  demifliliimo  animi  obfequio  fubjicerct . 

Ad  Calvinum  nunc  aggrediendo , is  equidem  lib.  4.  Inftit. 
capp.  6 j 3c  7.  Romanac  Ecclcfiac  Primatum  effutit  neque  ex 
Chiirti  inftituto,  neque  cx  veteris  Ecdcfiae  ufuorigincm  fumpfif- 
fc  : honoic  ordinis , non  poteftatis  jure  S.  Petrum  ceteris  Apofto- 
lis  fuiflc  priorem  , atauc  ctfi  dignitatc  rcliquos  antccelluifsct , 
Apollolis  ipfi  Primatum  delcrcntibus  , id  ad  perpetuitatem  non 
else  trahendum . Cui  bafi  poftmodum  fuos  quoque  fuperftrucrc. 

C 2 erro- 


Digitized  by  Google 


ao  Privilegia  Rom.  Pontifici 

crrorcs  M.  Antonins  de  Dominis , &Ednundus  Richerius , ut 
dc  aliis  nunc  Gleam,  non  crubuere.  N<  n tamen  inficias  it , q uin  in 
pcrfona  S.  Petri  Romanae  Ecdefiae  Primattim  pleriquc  cx  Patri- 
bus  acceptum  dctulerint ; quin  Apoftolicam  Scdcm  fummo  hono- 
ris loco  Temper  habucrint  > dc  caquc  reverenter  loquuti  fint : Id- 
quo  , inquit , ex  triplici  capite  : opinio  enimilla  , qua  nefcio  quo- 
modo  invaluer  at  , fundatam , tft  conftitutam  earn  fuijfe  Petri  mi- 
nijlerio  , ad  conciliandam  gratiam,  {ft  auEloritatem  plurimum  vale- 
bat . Itaque  in  Occident e S'edes  Apoftolica  honoris  caujfi  vocabatur. 
Deinde  quum  illic  ejjet  Caput  Imperii , {ft  hac  ratione  credibile  ef- 
Jet  pr  aftantiores  turn  doElrina , turn  prudentia,  {ft  mult  arum  rerum 
ufu  viros  illic  ejfe  , ne  & 1)rbis  nobilitas  , {ft  alia  etiam  Dei  dona 
tnulto  excellentiora  contemni  viderentur  . Acccfftt  ad  hac  iff  ter- 
tium , quod  quum  Orientates,  {ft  Grxcx  Ecclefu:  , African a etiam 
multu  opinionum  dijfenjionibus  inter  fe  tumultuarentur  , h<ec Jeda- 
tior  ah  is  , {ft  minus  turbulenta  fuerit . It  a fa  El  u in  eft  , utpii  , {ft 
fontii  Epijcopi  fedibus Juis  pulfi , illuc Je  , veluti  in  ajylum  , aut 
per  turn  quemdam  Jape  reciperent  ....  Hoc  ergo  Romanes  Ecclejia 
plurimum  addidit  auEloritatis , quod  non  ita  dubiis  illis  temper  ibut 
tumultuata  eft  , ut  reliqua  , ac  doElrina femel  traditsc  fuit  aliis 
omnibus  tenacior . Has  , inquim  , tres  ob  caujfas  non  vulgari  in 
honore  habit  a fuit , {ft  multis  praclaris  veterum  teftimoniis  com- 
tnendata  . Multa  , ut  vidcs  , falfis  vera  commifcet  Calvinus  , agic- 
que  co, quo  folcnt  modo,qui  luci  tenebras  oifundcre  fatagunr.  Ve- 
terum in  cam  commendat  ftudium  , ftudiumque  ejufdem  dogma- 
ta retinendi  femel  tradita  •,  ac  nullum  notari  tempus  pofsc  , quo 
ab  cxerccndo  in  alias  Ecclefias  imperio  abftmucrit,  fatetur.  Quor- 
fum  itaque  totum  id  non  Divinae,fed  human*  dumtaxat  inftitutio- 
nidrputat?  Veritati  certe  , quod  cnuclcatius  tcfhmonium  cx- 
hibuerat  hb.  l.  Inftit.  cap.  i. , oblitus  videtur,  aut  obduccrc  ne. 
bulam  voluifsc  , ubi  de  Romana  Ecclcfiafic  pronunciavcrat : Ve, 
ritJtem  praconio fuo  celebrat  pur  am, {ft Jinceram  retinet,ac  ad pofte. 
ros  tranfnittit . Cui  teftimonio  adjungendum  alterum  haud  ob- 
feurum , quo  in  Comment,  ad  cap.  43.  lfajae  Uomanam  Eccle- 
Gam  hac  merit  a cohoncftat-  laude  : E’er  it  at  em  tuetur  , {ft  propa. 
gat,ut  apojleris  in  o/nne  avum  colatur,\’i<icn  hinc  vero,ut 

hie 


, #» 

•vty  ;fi  '• 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ART1CULUS  XI.  PROLEGOMENON  . 21 

hie  verbis  hifee  femet , ac  fuos  compungat  ? Non  his  ego  moveor, 
novi  enim  nccelTe  cfse  »ut  qui  veritati  fcmcl  lumen  obltruxit , fe- 
cummec  andabatarum  more  digladictur  . 

Luthero  , & Calvino  haec  non  tam  propria,  quam  ipfo- 
rum  Gregalibus  facta  communia  , qui  haud  infrequenter , aut  a 
noftratibus  difputatione  fatigati , aut  veritate  ipfa  vinccncc  prelli 
Romano  Pontifici  reftum  denegare  teftimoninm  nequivere.  Jn 
his  Centuriatores  Magdcb. , quorum  familiam  duxit  Matthias 
Fiaccus  dictus  Illyricus,  qui  infames  Centurias  XIII.  illas  concin- 
navit , ufus  opera  Martini  Copi , Jo:  Wigandi , Matthaei  Judicis, 
Bafilii  Fabri,  Marci  Pancratii  Vcldpokii , Andrxae  Corvini  , Ik 
Thomae  Holthutcri ; quibulvc  in  laborc  exfcalpendi  feriptorum 
loca  adjutrices  mantis  dedere  Ambrofius  Hidfcld  , David  Cicele- 
rus , Gafpar  Lcunculus , Willclmus  Radenfis  , Nicolaus  Beumul- 
lerus , Bernardus  Niger  , & Petrus  Schracder;  Ainanucufis  offi- 
cium  autem  praeftavit  Conradus  Agrius,  Centuriatores,  inquam, 
a prifeis  Ecclefiae  Patribus  quin  apertiflime  agnitus  fucrit  , afscr- 
tufque  S.  Petri  in  Ecclefia  Primatus,adco  impttdcntcs  non  fuere  , 
qui  infitiati  lint . Sed  ideo  Cent.  3.  col.  84  , & 85.  Tcrtulliano  , 
S.  Cypriano,  &Origcniingenticrimini  vertunt , quod  fuper  Pc- 
trum  fundatam  Eccleliam  affirmarc  non  dubitavcrinc ; & Cent.  4. 
col.  5 4.  S Optatum,  & Arnobium  in  culpam  vocant , quod  S.  Pe- 
trum  quidem  .■ipoftolorum  Caput , Pontificem  quoque  Epifcopunt 
Epifcoporum  nuncuparc  religioni  duxerint . Quid  quod  his  luc- 
centuriatus  Mclanchton  inepift.  74.  eopervenit , ut  in  hare  feri- 
bere  non  poeniterct : Quemadmodum  funt  aliqui  Epifcopi , qui 
pnefunt  pluribus  Eccle/tis  {Jc. , it  a Ponrifex  Romanus  omnibus 
Ecclejiis  prajidet , & hanc  politic  am  Canonic  an  ( dixiflet  verius 
Divinam  ) nemo,  puto,  fapiens  improbat , aut  improbare  debet  igfe. 
Aionarcbia  enim  Pontijicis  Romani  in  hunefinem , meo  quidem  ju - 
dicio , utilis  ejl , ut  unit  as  doPtrime  fervetur  . H.iic  igitur  articu- 
lo  de  Primatu  P apse  facile  afsentiremur  ,Ji  de  ceteris  convenire- 
mus  . At  hoc  poltrcmum  quid  aliud  per  Dcum  immortalem  eft  , 
quam  fecummet  pugnare,  fiquidem,  ipfo  fatenre,  ft  Pontificis  Ro-. 
mani  Primatus  ad  unitatem  doCtrinse  tuendam  adeo  confert , in_> 
Primatum  ipfum  priusconccderc  oporcct » quam  dc  ceteris  con- 

venicn- 


22  Privilegia  Rom.  Pontifict 
vcniendi  dogmatibus  ratio  inquiratur  ? Age  nunc  aueem  Bucerus 
audiatur  , qui  in  prarpar.  ad  Concil.  Ingenue  , inquit } ccnfitemur 
a pud  ueteris  Ectlefuc  Pitres  tiomanam  Ecclejiam  pra  ceteris  Pri- 
matum  cbtinuijse  , ut  qun  Catkedr am  S.  Petri  babe  at , cujufque 
Epifcopi  JucceJsores  Petri  fere  Jemper  babiti funt . Itaque  ex  jugi 
traditione , in  eo  nondum  prorfus  extinda  , prxclara  , quat  della. 
mano-Pontificc  edocucrant  SS.  Patrcs  , didiccrac , nulloquc,  qua: 
didiccrat  > limitc  coardarc  debebat  . Bunnius  quoque  in  trail, 
pacificat.  fed.  1 4.  digno  hoc  clogio  Romanam  exornat  Ecclcfiam, 
qui  proinde  nulla  tergiverfationc  fuamab  eadem  defedionem  cx- 
cufarc  , ac  defendcre  poilic : GJucmodo  , inquit , in  propagatione 
jidei  permanjerit , ex  quo  ab  dpojlolis  fidem  percepit  , E'er  bum  , ipj 
Sacraments  a Chrijlo  D.  tradita  retinuerit  \ quod  Jane fnguhre^s 
Dei  donum  ejl , iy  manifefium  opus  Spiritus  Sanfli.  Poll  qua:  tam 
cxplicit.a,qucm  non  milcrct  hominis  infano  confilio  ab  eadem  Ro* 
tnana  Ecdefia  aberrantis  ; Scripture  facrx  interpretations  , qua* 
ilia  tradit  > exlibilantis  j Sacramcntorum  fcptenariuin,quod  ilia 
retinet  } e.xplodcntis  ; & fidci  dogmata  , qux  ilia  coin  , ejuran- 
tis  ? Dcfperati  pariter  hominis,  deploratx  caufsac  patrocinium  , 
quod  adferret  opportunius  , non  habentis,  rcfponfio  eft,  quam  in* 
vidifSmo  a traditione  petito  argumento  aptarc  conatus  ell  Bulin- 
gerus  Decad.  f.  Term.  3.  §.  ult.  sdd  Vet  ere: , ajens , Eccleji*  feri- 
ptores , quos  HU  nobis  objiciunt , nejcio  quid  de  Primatu  Petri  te- 
fif antes  , uno  verbu  rejpondemus : non  perinde  nos  curare  , quid 
jenferint  Veter es  , quam  quod  injlituerit  Cbrijlus . Sua  ergo  fen* 
tentia  pro  S.  Petri  Primatu  Rabant  vetercs  Patrcs  : quibus  an 
minus  explorata  fuerit  Chrifti  D.  inftitutio  , quam  novellis  iftis 
Ncbulonibus  , Lcdor  dijudicct . 

Difpcream  modo , fi  quidqtiam  preflius  a Theodoro  Beza 
feribi  potuifTet  ad  damnandam  Riorum  injuftam  Romana  ab  Ec- 
clefia  feedfionem  . Nam,  uti  refert  Florimundus  hift.Iib.8.  cap.5, 
dum  concionando  thematc  fumpto  ex  Ad.  7.  dc  fucceflione  Pa- 
triarcharum  verba  facere  expiflet , & Catholic*  Ecclellx  ampli* 
tuditiem  extollere  , turn  ad  Apoftolorum  fuccelfioncm  tranliens  , 
Si , inquit , sldvcrfarii  nofir  i ( ldcll  Catholici  ) a vo bis  quscrant » 
ubi Jit  apud  nos  Carbedra3&  JucceJfio  Petri }cedamus  illudy  quoniam 

vere 


Digitized  by  Google 


Vindicate  . Articulus  XT.  Prolegomenon  . 23 

v ere  Catholici  , & Papijhe  hanc  bibent  Jucceffioncm  Apojlolicam 
perfonalem  ad  hanc  ufque  diem  , velut  per  manus  tr  adit  am  , 
propagatam-,id  inficiari  non pofsumus.  Atque  rcapfe  hacc  ipfaBezae 
confclfio  in  caufTa  fuit  > cur  Johannes  Druct  paftor  » unaque__* 
fex  alii  Aipra  leptuaginta  Lutetiam  Parifiorum  profe&i,  Cardina- 
li  Florentine  coram  harrefi  ejurata,  ad  Ecclcfiar  Romans  dogmata 
redierint . Johannes Ivellus  in  replic.  ad  Hardingum  pag.  $86.  de 
Apoftolica  Sedc  idferibit,  quo  rubore  fuffundat  ex  fuis  Anglo- 
Calviniftis  quotquoc  feceftione  ab  eadem  facia  di&criis  earn  pro- 
fcinderc  non  defiftunt , neque  ullum  fcommatibus,  qui  in  faciem 
fedentis  in  ea  Pontificis  jaculanc,  faccre  feiunt  modum  . Tarn 
Auguflinus  y inquit  ibidem,  quam  ceteri  Patres  Sedi  Roman* 
reverent) am  exhibuerunt  ob  Religion)' s puritatem  , qua  ibijir.es 
macula  longo  tempore  confervata  efl . In  eo  quidem  peccat  , quod 
poftca  errorum  vitiliginibus  cam  foedatam  cffutit,at  enim  cogno- 
fcerc  facile  debuerat  infolcns  cifdcm  adhuc  dogma- 

tibus,  ob  quae  olim  prarconiis  a veteribus  Patribus  celebrata  eft, 
Romanam  indivulfe  harrere  Ecclcfiam , in  caquc  dogmata  eadera 
in  zvum  confervanda  integra , & intemerata  dixiife  ctiam  Patres . 
N aperusin  Apocalyp.  cap.  1 2 , & in  Inftitut.  Gallic.  Gcncvae__» 
impreilis  anno  1 561.  nefas  cfle  dubitationi  fupponerc  feribit , 
quod  in  fideab  Apoftolis  accepta  longum  pofttempus  vel  detri- 
nicnti , vel  mutationis  aliquid  Romans  Ecclcfia  pafsa  fit : Notum 
ait , {3  indubitatum  ejl , quod  ab  Apqftolorutn  temporibus  ufque  ad 
fupradiffa  , ( nempe  in  eo  is  verfatur  errore , quod  tandem  erro- 
ribus  Romana  fuccubuerit  Ecclefia , avicaeque  fidci  ja&uram  fe- 
cerit)«a//<z  dechin*  mutatio  faSia  fuerit  Rom a . At  nofccre  quam 
potcrat,  tarn  debuerat  ex  eodem  DciVcrbo  feripto,  & tradito 
femel  ab  Apoftolis  confignatam  dodlrinam  apud  Apoftolicam  Sc- 
dem  ad  diem  tifque  fupremum  Mundi  duraturam  . Hacc  de  fidei 
puritate:  quidverode  poteftatis  fiunma  ? Protejlantes , alfirmat 
Blondcllusdc  Prim.  pag.  24,  neque  Apojlolica  Cathedra  dignita- 
tem unquam  veteri  Roma  denegajfe  , neque  Primatum  , querns 
ha  bet  in  vicinat  Ecclejias , imo  etiam  , quern  aliqua  rati  one  obtinet 
inuniverfas  . Adeo  nempe  tota  retro  Antiquitate  teftc  Romanac 
Ecdefiac  Primatus  conftabat  > ut  impudentia  etfi  praediti  iurama 
inficiari  tamcn  ommno  Proteftantcs  ncquircnc.  In 


24  Privilegta  Rom.  Pon  tifici' 

In  janfenio  fermonem  ftilo  , qui  ut  Hdci  fit* , fatr.arquc  , 
quagraviter  pcriclitaturum  ic  fore  proipuicbac , meliori , quo 
poffee  , modo  confule ret , id  fukepit  confilii , ut  fc  ftiumquc  Au- 
gujlhtum  S.  Roman*  Ecdclix  judicio  fubmitterct  • Itaque  vafri- 
tiei  fummx  vir , qui  poftqttam  crrorcs  propmaiTet  fuos  , nc  quid 
adverfum  tllis  acciderct , (ibiqtie  cavendum  iludttic , ad  libri  pc- 
ftilcntiifimi  ealeem  profitetut  in  obcdicntia  S.  Roman*  Eccleiix  fe 
vivere  , & niori  vellc  . Tanti  enim.  fua  interefle  noverat , fi  apud 
Ttomanum  Pontificcm  peilime  non  atidiret , Sed  fubftinc  adhuc  , 
donee  unum  adjtctam  inter  Protellantes  do&rina  illuftrem,cujuf- 
que  idco  teftimonium  tilts  non  acceptum  elTc  nequeat , Hugonera 
nernpe  Grocium  tot  laudibus  , inflatifquc  buccinis  a fuis  dcprxdi- 
catum,  quern  baccaris  inftar  cilc  ad  avertcndtim  , quo tenentur 
mtferi  s fafeinum  volo  . Verfat  egregic  hoc  argument!  genus  II- 
luilrifs.  jacobus  Benignus  BolTuetius , fingularique  diifcrtatione 
circa  do&rinam , & triticcnt  Grotit  hunc  , hujufquc  Symmiftas 
vexat  idcirco  > quod  nec  ei  fatis  ifti  confentiant , nec  is  fibirnct 
conifer.  Itaque  Grotius  in  Annot.  ad  CaiTandri  confute,  art.  7, 
quo  is  loci  ad  unitatem  Ecclcii*  tuendam  unius  fummi  Rcdloris 
nccefTitatem  adftruit , hunc  apponit  calcttlum  : Bene  Cifsandcr  ad 
Ecclcjiam  difeernendam  a Schijmaticis  addidit  unitatem  ex  Chrijli 
ipjius  dido  Jo:  1 3,  35. . . Ejl  enim  Ecclejia  corpus  quoddam , iff 
proindejunfiuris  quibufdam  compaginarum  Ephef.  4,  1 6.  Haejun- 
dura  Junt  Epifcopi  in parte  minorc  ...  iff  in  majore  A'fetropoli- 
ts  , . . . Primates  , . . . Patriarchs , iff  in  toto  Corpore  is,  qui  Prin- 
ceps  efi  Patriarcharum  Epifcopus  Romans  Qrbis  : qus  omnia  con- 
formats  Junt  ad  exemplar  Principals  ejus  , quern  Petrus  injlitutt 
Chrijli  habuit  in  Apojlolos  See.  Atque  Principals  in  Romano  Pon- 
tificc  utilicatcm  perfpedtam  , ingenueque  probatam  fuiife  Me- 
Ianchtoni,  Jacobo  Regi,  aliifquc  Proteftantibtts  confirmac . Idem 
rurfus  in  Animad.  adver.  Rivetum  art.  1.  Excrcitus  ,&  Navis  fi- 
militudine  aflumpta,  Ecclefiam  non  nifi  ab  uno  Re&orc  rite  admi- 
niftrari  poile  dcnionftrat . Deus  > inqtticns  , ad  res  optimas  etiant 
cptinias  manjlrat  vias:  qualis  ejl  ad  unitatem  Ecclejis  certtts  Or  do . 
Hie  ordo  quis  efse  deberet , monjlravit  in  Petro  Chrifius  : ei  enim 
Claves  Regni  Csloriun  dedit  pro  toto  Collegia , tanquam  Ctllegii 

Prine 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  PrOL  EGOMENON  . 2? 

Principi . Qua  in  prxclara  fcntcntia  Grotio  parem  fc  dcdifle  Lcib- 
nitium  inepift.  8.  ad  Fabriciuin  indicafic  me  memini  Tom.  >. 
pag.  8 1 . Quod  ad  caput  akerum  dc  fidei  dodrina  integre  fervata 
in  Ecclefia  Romana  pertinet  , non  minus  exprefla  eft  Grotii  fen- 
tentia.  Quaminjufta,  tarn  infolens  civifafctnper  eft  Antichri- 
ftianifmi,  Idololatriae,  ac  male  Tana;  fuperftitionis  accufatio  , qua 
Romanam  Eedeflam  in  invidiam  vocare  Protcftantes  non  veremur; 
quamque  ipfc  per  fingula  defeendendo  dogmata  in  Ecclefia  Roma- 
na rccepca  , eademque  profedo  accepta  Chrifto  D.  referri  debere 
oftendendo , difpellit  . Atqui  digna  eft  quammaxime  > qux  lcga- 
tur  Grotii  cpiftola  679.  ad  Fratrem  fuum  : ubi  Romanam  Eccle- 
fiam  nedum  Catholicam  , fed  Catholicx  imo  Ecclefix  Caput  efle, 
ne  vel  levcm  in  dubitationem  adduci  permittit > invido  prx  aliis 
defumpto  ex  cpiftola  S.  Hicronymi  ad  S.  Damafum  teftimonio  . 
Dogmata  ab  Ecclefia  Romana  retenta  a Patribus  qua  Grxcis,  qua 
Larinis  concordi  fcntcntia  tradita  affirmarc  nondubitat : exindc* 
que  conficit  ad  confirmandam  Ecclefix  unitatem  conferre  , expe- 
direque,  ut  nihil  five  circa regulas  morum  , five  regiminis  ratio* 
nem,  five  dodrinx  dogmata  immutetur.  Conferre  etiam  juvat 
ipfius  Epiftolas  69  3,  Sc  7 36,  quafque  in  eafdem  inftituit  obferva- 
tionescit.  diflert.  -Cl.  BolTuetius : nam  easrefingere  ncc  vacat  , 
nec  intcreft.  Grotio  igitur  ingenti  crimini  jure  vertitur  ab  Hout- 
villxodifc.  crit.  in  veritate  retinenda  inconftantia  . Atque  hinc 
abundc  , opinor  , adparet  rite  de  Romana  Ecclefia  pronunciaite 
S.  Auguftinum  in  Pfal.  54.  n.  ai.  Ex  htereticis  after  u ejl  Catholi - 
ca  ex  hit , qui  male fentiunt , probati funt , qui  bene  fentiunt : 

(iquidem  J.Hieronymi  fententia  inepift.  ad  Pammach.  Vcrum  il - 
lud  ejl  tejlimonium  , quod  ab  inimica  voce  profertur . 

Colophonem  capiti  huic  imponet  ingens  illorum  numerus , 
qui  erroribus  inntitriti,  fuperno  gratix  lumine  affulgentc,  ortho- 
doxx  fidei  vidas  dedere  manus:  ex  quibus  paucos  adlegcrc>ac  in_> 
aciem  producerc  nunc  mihi  liceat . In  his  Chizzuola  Hippolytus 
Lutherans  pece  afperfus>Romx  hxrefi  ejurata,in  Ecclefix  Roma- 
nx  obfequium  fe  cotum  tranferipfit  , ut  oftendit  Cl.  Fontaninus 
in  Bibl.  Ital. , ideoque  non  audiendus  Jo:  Sleidanus  ejurafle  ilium 
errores  negans  in  epift.  ad  Afcamum  Anglum,  qux  legitur  in_> 
- Pars  II.  Tom.  y.  D ope- 


a 6 Privilegia  Rom.  Pontifici 
operibus  Andraea:  Dudizii  Apoftatar  , ann.  155a.  die  a?.  Febr. 
Quid  5 amabo,  nifi  avita  perfuafio  dc  veritate  Religionis  Romana 
in  Eedefia  retentse  Bremorcarti  in  Helvetia  Cives,  ac  Contribu- 
tes fuos  inflexit  5 quominus  aures  cequas,  facilefquc  Wernhero 
Schodelerio  ad  frugem  invitanti  anno  1 52«.denegarent?  Alteram 
ab  hac  augurari  difficile  eft  rationcm  , qua  Stanislaus  Oricovius 
permotusj  Lutheri  partibus  abdi&is,  totus  ad  ejus  hatrefim  profli- 
gandam  fc  convcrterit . Henricus  Dux  Mcmorantius  anno  15  6u 
Novatorum  deteflis  erroribus  , iis  abje&is  , cum  Guifiis  ex  a(Te 
Catholicis  fentire  ex  animo  coepit  > Pontifici  obedientiffimum  fc 
prceberc  impoftcrum  officio»  religionique  ducens . Singularis  erga 
Fridericum  Staphylum  graece  , latinequc  cruditum  Dei  miferen. 
tis  cluxit  gratia  s quae  ilium  a Lutheri , cui  a decem  annis  adhac- 
ferat  > latere  abftradtum  ad  Romanae  Ecclcfiae  rurfus  amorem  , 
ftudiumque  accendit>  quo  dcinde  Segreges  multos  fapere  docuit . 
Scd  & fapere  didicit , fini  prope  fuo  conccffurus  , Carolus  Moli- 
naeus , nam  Proceftantium  abdicatis  partibus  , auibus  plurimum 
ftuducrat , fcriptifque  fellc  plcnis  ejuratis  , quibusfamac  , fidci- 
que  fuaC  lcvem  haud  labem  inufferat , fidei  profeflione  an.  15  66. 
Parifiis  idoneis  coram  teftibus  ernifsa  > ad  avitam  Romance  Eccte- 
fi*  Religioncm  fc  integrum  rcvocavit . Optimis  etiam  aufpiciis 
a Calvini  caftris  ad  Romance  Ecdefiae  communioncm  redterat, 
quin  imo  redeundi  pariter  Contribulibus  multis,  nec  generis  pro- 
Ictariis,  fed  Optimatibus  plcrifque , fed  Condxo  Principi , fed 
Navarrz  Rcgi  audtorem  fc  dederat  Hugo-  Sort us  Rofarius  : at 
mifer  , qui  in  fententia  nonftetitj  ad  vctcres  rclapfus  errores  , 
ob  quos  Si  fuis  , & noftris  ludibrio,  Iudoque  ceffit  1 De  Floritmm- 
do  Remundo  ad  fidem  reduce  confer  Bzovium  ad  ann.j  5 66.  pag. 
282.  n.  17^.  Dc  M.  Antonio  Flaminioj  cujus  teftimoniis  de  Rom. 
Pontificc  , ac  pratfertim  ex  praifat.  ad  Paulum  III.  prafixa  expla- 
nat.  in  Pfalm.  appofne  utitur  adverfus  Proteftantesjvidcfis  Emin. 
Quirinum  in  epiftolis  refutat.  Kicslingii  animad.  6 > Si  9 > & Ac- 
torum  Lipficnf.  animad.  20.  Johannes  Monlucius  Valentinus  Epi- 
fcopus  hcerefis  3 a cujus  nota  fruftra  cum  vindicate  San-Martha- 
nosGall.  Chrift.  tom.  3.  pag.  1120.  port  Columbum  fuifsc  cona- 
tos  oltcndic  Ladcrcbius  ad  an.  156$.  n.  3 S,  Si  fcq.  ,&ad  an.  1571. 

n.  > 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XT.  PROLEGOMENON  . 217 

n.  28  , a Pio  IV  j & V.  damnatus,  refipifcens  dcmum  ad  Romana: 
Ecdcfia:  obcdicntiam  fc  reccpit.Lcgcndac  ipfius  epiftola:  ad  Clcr., 
& Popul.  Valent. , & Dicnfcm  . 

Le&oris  extra  partes  conflituti  , quin  Proteftantium  con- 
feientiam  imploro  , num  graviori  altera  , quam  quod  longc  a 
Romana,  ac  veteri  Ecclefiadiffideret  Luthcri  Profeucha  , ratio- 
ne  permotus  , Luthcranis  partibus  defertis,  ad  Romani  Pontificis 
obedientiam  fe  contulerit  Georgius  Wicclius  ? Hoc  certe  invic- 
tiffimo  argumento  praecipuc  contra  Luthcrum  pugnafsc  Wicc- 
lium  fide  affirmant  fua  Johannes  Cochljeus  in  act.,&  fcript.  Luth., 
& Ulcmbergius  in  vita  Luthcri  cap.  23.  Atquc  hac  ipfa  ratione 
ductus  Cafsandro  > & Mafio  au&orcm  fe  dedit  confilii  de  Segrc- 
gibus  ad  unitatem  reducendis  . Quo  ftudio  erga  Romanum  Pon. 
tificem  flagrarint  Davidius  Pcrronius  , ejufquc  opera  ad  caftra 
r.oftra  tranfducti  cum  nobile  parFratrum  uterque  Spondanusjtum 
Johannes  Morinus,adeo  exploratum  eft  omnibus, ut  mea  commc. 
moratione  non  indigeat.  Potius  non  practermittcndum  Religionis 
Romana  in  Ecclcfia  retentae  veritatem  Gafparo  Schioppio  , viro, 
ut  norunt  omnes  , acerrimi , fubactique  ingenii , adco  obviam 
ivifse  , ac  in  oculos  velut  infiluifse  , ut  actutum  haerefi  abdicta_*  > 
eamdem  anbabus  ulnis  amplccti  non  dubitaverit,  librumque  tde- 
rc  dcfuaad  Catholicos  migratione  . Johannes  Wouvcr  eo  , quo 
pra?ditus  erat , ingenii  acumine  , fuperiori  adjuvante  lumine , 
facile  errorum , quibus  detinebatur,  falfitatc  deprehenfa , Romas 
anno  1602.  fidei  profeffione  cmifsa  in  Romani  Pontificis  clientc- 
lam  fc  tranfcripfit.Quis  Ferrierio  Hieremiaex  Calviniftarum  gre- 
gc  in  Romanos  Pontifices  exafperatior  ? Nam  an.  1 602  • public* 
data  thefi  Clcmcntem  VIII.  ipfurti  efse  Antichriftum  propugnarc 
ilium  non  puduit : facti  poftea  poenitens , ac  Romanic  Ecclcfia:  fi- 
dem  ptofcfsus  , praefidenti  in  ea  Pontifici  nihil  deincepsobfcqtiii, 
obedientiaeque  non  detulit . Excmpla  funt  ifta  , qua:  fuo  Mat- 
thaus Launojus , ac  Johannes  Pitfeusad  frugem  bonam  regrefli 
confirmarunt , quibus  in  errore  pcrtinaccs , ac  in  Pontificis  Ro- 
mani contcmptu  , gravi  fuffundi  pudorc  oporteat . Ad  ha?c  Jo- 
hannes Kircher  a Lutheri  ad  caftra  noftra  tranfgrefsus,  converfio- 
nis  fua:  motiva  plana  fecit,  contra  qua:  faepius  Lutherani  ca  lamum 

D 2 fruf- 


28  Privilbgia  Rom.  Pontifici 
frudra  drinxerunt : inter  h*c  autem  illi  primum  dedit  locum 
quod  Romanus  Pontifex,  ecu  fupremus  in  Ecclcfia  Pallor,  audiri 
omnino  debeat . Hac  ipfa  ratione  a P.  johanne  Fifchero  Soc.  J. 
inflexus  Willclmus  Chillingvvorth  inter  Anglo-Calviniftas  Cele- 
bris agnovit  unum  efsc  in  Ecclefia  Controverfiarum  fupremum 
Judicemoportere  , ideoque  haud  invitus  catholic*  fidci  nomen 
dedit,  fuxque  converfionis  mociva  expreflit  in  cpid.  ad  amicutn 
Gilbcrtum  Skcldonum  , quern  fuumad  imitandum  cxemplum  ad* 
bortatur  . Quamvis  infclix  paullo  pod  ad  hxrefim  rediit,  utque  in 
ea  Anglos  confirmarct , peftilentidi  num  elucubrare  librum  non 
crubuit  fub  hacepigraphc  : Religio  frotcjhni  via  fccura  ad Jalu. 
tem  ; quem  librum  Lochius  laudibus  ideo  celebrac  . Judas  e con. 
tra  laudes  a conftantia , qua  Calvini  fe&a  ejurata  anno  1604.  in 
Romani  Pontificis  fufeeptis  fcmelpartibus  integer  manfit  Johan- 
nes Plantavitius  promcruit : dignus , qui  Epifcopali  eciam  digni- 
tate  adaugeretur.  Scad  facratiora  confilia  a Cardinali  Rupcfo- 
caltio  admitteretur . 

Inter  hos  liccat  illudrem  dare  locum  Ahmcdo  Ben  - Zm  Ula* 
bedino , homini  inter  Muhamcdanos  magni  nominis,  librisque 
adverfus  chridianam  Rcligionem  eelebratiflino  . Is  cnim  a Phi- 
Jippo  Guadagnolo  , ( cujus  inter  opera  infignis  ed  Apologia  pro 
Relig.  Chid.  Latinean.  1^ 3 1.  edita  ^ atque  Confideratio  adverfus 
Rclig.  Muhamed.  Arabice  an.  1 537  , ) convictus  Roman*  Ecclc- 
fix  doctrinx  adeo  ex  animo  fe  devovit , ut  ejufdcm  dcfcnforem_» 
egregium  fe  dederit . Cedo  nunc  mihi  hominem  genere  illuftrif- 
fimum  , qui  agmtx  veritati  haud  obluctandum  fibi  duxit , aut 
cundandum  , quo  minus  ab  hatred  confedim  ad  Roman*  Ecclcfi* 
gremium  fe  reciperet . Ised  Erncdus  Lancgravius  Haflix,  (cujus 
cxemplo  non  multo  antehac  inditit  ejufdcm  familix  Princeps  al- 
ter ) , qui  datis  ad  Gebennenfes  litteris  publicas  fecit  rationes  , 
quibus  permotus  ad  Romanam  Ecclcfiam  redicrat : inter  quas 
cam  prxeipuam  recenfet , quod  hxrefes  ad  unam  omnes  , quarum 
catalogum  ufque  ad  Janfcnium  ibidem  producit , ab  cadem  fue- 
rint  profligat*  } atque  quidem  aidutum  ferme  ac  prodiiffent . Me 
autem  valde  miferet  van*  , emendicatxque  refponfionis  , quant 
adhxc  adhibuit  Drclincourt  Parifiis  an.1dd3.apud  Calvinidas 

facri- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  PROLEGOMENON  . 
facrilego  defungcns  mimdcrio:  fcilicctpag.  340.  quam  ineptc  , 
tain  frigide  repofuit  , falfo  in  litteris  fuis  a Lantgravio  hatreds  no- 
minejanfenifnum  traducii  quuni  imo  purum  , putumquc  Evange- 
lium,  Gratis  Dei  ab  Apoftoio  traditam,  & a S.  Augudino  adopta- 
tam  do&rinam  Janfcnius  iradidifse  cxiftimandus  fu  , & diccndus  . 
Horum  dmilium  plcrafquc  confediones  alias  retexic  Emin.  Pcrro- 
nim  in  refp.  ad  Rcgcm  Anglix  cap.  2 5 > prxftitenmt  vero  Hiero- 
nymus Vignierius  5 Paulus  PciliiTonius  Fontanicr  ; Samuel  Sor- 
bierius  fermone  edito  de  fua  converdone  ; Ifaacus  Papinus  , qua 
fidci  fus  teftem  adhibuic  Cl.  Bofsuerium  j Jo:  Pricocos  } Thco- 
philus  Brackel , unus  iis  , qui  cnixiori  conatu  Cal  vinidis  cum 
Catholicis  conciliandis  incubuerc > Petrus  Larabecius  egregiis 
tot  feriptis  illuftris  ■,  Jfaacus  Pcrrcirius  , qui  erroribus  ejuratis 
fidci  fux  exceptorem  habere  meruit  Alexandrum  Vlli  quos,aliof. 
que  plures  ut  dngtllatim  perfequar  , dedniti  fpatii  anguftia  pro. 
hibcor.  Quin  ad  hos  proximus  irct  ,&  ad  Romans  fidem  Ecclc- 
fix  rcdirct , pravi  non  adco  perricax  extitit  Jo:  Michael  Vansle- 
bius,  poltquam  nempe  peragratis  /Egypto  , ac  Ethiopia,  non 
alia  > quam  quae  Romana  in  Ecclcda  funt  facra  , difterminatis  in 
Regionibus  illis  dogmata  coli  perfpexit . In  horum  pariter  cen- 
fum  conferendi  Nicolaus  Stcnon,Ulricus  Obrecht,de  Mah>s,Hen- 
ricus  Sully  , virique  Principes  Jo:  Condans  Eledlor  Saxonix  > Jo: 
Fridcncus  Brunfv.  Dux  Hannov.  , aliique  plures,  quos  cum  !aude 
rcccnict  P.  Gregorius  Kolb  in  feric  Rom.  Impcrat.  pag.  484 ; qui- 
bus  utinam , quod  bonum  arridt , omen  Sc&arios  cctcros  non  ma- 
gis  Merer,  quam  acontumacia  rcvocarct? 

Con  pendio  uti  cogor  , nc  copia  obruar  eorum  , quifupre- 
miNuminis  aufpicio , duduque  Refractariorum  defertis  caftris 
ad  Romans  Ecclcdz  gremium  convolare,&  ad  Pontidcis  M.obe- 
dicnciam  redintegrare  fc  fe  religioni  duxerunt . Atquc  ex  his  non 
proletarii  generis  quoslibct , quod  etfi  vellem  , nec  prtedarc  ullo  > 
modo  valcrcm,propodtum  mihi  fuit  in  aciem  proferre,  fed  eorum 
dumtaxat  habere  dcledum , qui  inter  Protedantes  aut  ingenio  , 
aut  do&rina  , aut  ofdciis , aut  dignitatibus , aut  feriptis  potiori, 
qui  haberentur  loco  , digntolim  reputati  funt . E quibus  fuccur- 
runt  Joieph  Saurinus , ac  David  Augud.  Biucys , qui  a dodidf. 

Bof- 


Digitized  by  Google 


30  Privilegia  Rom.  Pontieici 
BoiTuetio  errores  dedo&i  veritati  manus  dare  vi&as,  ac  in  Roma* 
nj  Pontificis  (idem  a&utum  fe  transferre  dedignitati  non  Cunt  : ac 
vero  horum  poftremus  calamum  pridem  fu  urn  in  ejuf'dem  Bofsue- 
tii  Catechifmum  haud  impiger  ftrinxerat . Loco  fuccedunt  Lu- 
dolfus  Kufter,  & Albcrtus  Burg  : illc  quippe  attenta  le&ionc  No- 
vi Tcft.  edit.  Millii  eruditus  , & graviflimis  argumentis  a Bollan- 
diftis  devidus  agnovit  demtim  in  Ecclefia  infallibilem  cfle  , fupre- 
mumquc  Controvcrfiarum  Judicem  oportere  : iftc  quoque  Calvi- 
ni  erroribus  ejuratis  , Roman*  Ecclefise  dogmacibus  (e  totum  ad. 
jicicns  librum  edidit  fub  hoc  tituloi/^erWn/ ficilis  veram  Eccle - 
fiamlumine  raticnis  inveniendii  quo  dc  libro  agit  in  Biblioth. 
volantc  Cinellius . Ec  quidem  naturali  ratione , poft  Dei  gratiam, 
duce,  vir  nobiliff.  Erneftus  Mettcrnichius  S.  R.  I.  Comes  , Regis- 
que  Prufliz  Confiliarius  anno  1738.  paullo  ante  mortem , eo  nc ni- 
pt tempore,  quo  mentiri  nemo  volet  ratione  utens,  ex  errorum 
coeno  cmerfus , ad  Roman*  Ecclefia:  dogmata  acccflit , faflus, 
acprofeffus  veram  in  ea  Religionem  coli , colcndiDeum  purifli- 
mos  ritus  tradi  , ac  pulchcrrimam , Deo  nempc  au&oredignam, 
Ecclcfiafticam  Hicrarchiam  vigere  , talcmoue  , qua:  harefibus  la- 
befa&ari  ncqueat,  ac  Romanum  Pontificem  tamquam  fupremum 
Prsefidem  veneretur  , & colat.  Dignum  eft  ledlu  ejus  Soliloquium 
commentariolo  illuftratum  a Gafparo  Erhard  Bened. , ex  quo  il- 
ludetiam  deferipfit  vir  do&ifs.  P.  Anfclmus  Defingejufdem  Ord. 
in  append,  lib.  inferipti  Juris  Nat. Larva  dctraciaScc.  pag.11^, 
&fcq.  Caput  hoc  claudam  hominis  cxcmplo  haud  capitc  cenfi  , 
cujus  teftimonium  idoneum  fitadeo,  ut  vel  ab  invitis  (idem  ex- 
torqueat.  Is  eft  Francifcus  Bruys  peftilentilfimi  libri  promus  con- 
dus  , hiftoria  nempc  Pontificum  a S.  Petro  ad  Benedi&um  XIII. 
Gallice  adornat*  , ac  voluminibus  quinque  comprehend* . Hunc 
Cane  pejus,  & angue  Romanos  odifse  Pontificcs  liquido  adpa- 
ret  ex  libro  probris  undique  , calumniifque  featente  , ubi  nullum 
reliquiffe  videtur  lapidem  , quo  Poniifices  MM.  petcret  \ ncque 
mcndaciis , neque  maledi&is  parcens , ubi  alter  laccffendi  non 
adeffet  locus,  utquaqua  in  ipfos  invidiam  quzreret,  ac  plebi 
dcridendos  , dcfpiciendofque  propinaret  . Is  tamen  , proh  Dei 
omnipotcnti5  , ac  miferentis  opus ! ad  frugem  tandem  rcgrellus  , 

avi- 


Digitized  by  Google 


V'indicata  . Articulus  XL  $.  I.  31 

avitamquc  Religionem,  quatn  in  libris  quidcm  funulat , rcapfe 
tamcn  , ad  Batavos  transfuga , nontam  foedaverat,  quam  deferu- 
erat,  repetens , quoad  vixit , ad  annum  nempe  ufque  1738} 
nullius  rci  deinceps  tam  pro  verccondia  > quam  pro  veritate  adeo 
puduitipfum,  acpccnituit,  quam  corum,  qua;  profligatiflimo 
calamo  Romano*  contra  Pontificcs  feripturierat ; quae  feriptis 
abftergerc,quod  per  vitalis  lucis  ufuram  non  licuiffctj  delcrc  acer- 
bioribus  lacrymis  non  deftitit.  Protcftantes  porro  di&a  ifta  j Sc 
fa&a  valdequam  urunt : quibus  ut  ofFendanc , regcrere  abfquc  dc- 
le&u  eorum  quoque , & exaggerare  folent  cxcmpla  , rude  , indi- 
gefteque  conglomerata  , qui  Romanis  defertis , ad  caftra  Luthe- 
ri , & Calvini  defeenderunt . At  enim  his  ego  non  movcor,  ncc 
utique  movebitur  aequi  , juftique  xftimator  , qui  ftpofito  partium 
Radio,  callatifque  utrrmquc receilus , & reditus  motivis  , con- 
fide ret,  quam  longo , latoque  inter  fc  diftent  intervallo  ; fiquidem 
a R oraana  Ecclefia  recedcndi  non  altera  incciTerit  Scgreges  illos 
ratio  , quam  ut  legum  vinculis  abfoluti , vivendi , quam  malient, 
licentiam  confedarentur : c contra  ad  Romanam  redeundi  Eccle- 
fiam  non  alia  magis  urfic  eos  caufTa,  quam  proprix  falutis  procu- 
randae,  cui  plane  extra  Romanam  Ecclcfiam  aditum  non  patcre 
compertum  habucre  . Itaque  quam  re<fta  (prxfifcinc  dixerim)  ar- 
gumentum  meum  proceifit,tum  perperam  retorquerc  Protcftantes 
obnituntur  ; quin  imprudenter  eodem  ipfo  jugulum  fibi  petunt . 

Ex  jure  dechrandi , damnundifue  Jive  Hxrefes  > 

Jive  Hareticos  . 

S.  I. 

AB  attate  Apoftolorum  ufque  ad  fuam,  videlicet  Ecclefia;  Sar- 
Culum  V » Hrercticorum  diverfas  Sc&as  88  , aut  8p.  diau- 
mcravit  S.  Auguftinus  : totidem  circitcr  > qua;  a S.  Do&orc  re- 
latis  adjuncts  numerum  180.  conflarcnt , a S Auguftini  aevo  ad 
Lutheri  , Calviniquc  tempeftatem  rcccnfuit  Sanderus  hsrefum 
diligentiffimus  collector.  Lutheranifmus  , &Calvmifmus  longe 
plures  pcpercrunt: nam  Hxrcfu  n ex  illis  enatarum  fumnu  capita 
ad  a 70.  circitcr  adnumcrarunt  Hofius » Lindanus,  Prateolus , Re- 

feius  > 


32  Privilegia  Rom.  Pontipici 

fcius  , Florimundus , Abelly,  aliiquc  viri  doifti  s dc  qnibus  confer 
etiam  Jovetum  hift.  Rclig.  tom.  i.  cap. i. Jam  vcro  his  profligandis 
unum  parem  cfle  in  Ecdefia  Poncificem  M. , quin  ultcrius  dcfide- 
rarc  fit  aut  Epifcoporum  in  Concilio  coadunatorum  , autEccle- 
fia  in  Orbem  diffuia  confenfum  , eodem  privilegio  fibidivinitus 
fadto,  quo Chriftifidcles  non  vera  docere  nunquam  poteft  5 mea_> 
nunc  eft  oratione  oftendendum . Qu.r  ut  reda  proccdat , illud 
principio  obfervafsc  non  poenitcbit  ante  Concilium  Nicxnum  90. 
circitcr  Hxrefcs,  cujufpiam  abfque  Concilii  opera  , Romans  prx 
ceteris  Ecclefia  prafcrtun  fcntentia  , cuj  confeftim  accedcrc  ce- 
tera ubiquc  Ecclefia  prifco  in  more  habucrinr,  fuiflc  profcriptas. 
Poft  idem  Concilium  longe  plures  a Romanis  Pontificibus  dam- 
nata  leguntur  , qu®  per  Orbem  denunciatx  illico  bonis  omnibus 
odio  fummo  cefterunt , quin  in  mentem  cuipiam  unquam  vcniret> 
( nifi  morofioribus  quibufdam  poftremis  hiice  temporibus,  imagi- 
nantibus  eflc  id  non  tam  affentiri,  quam  aflentari),  inquiren- 
dum prius  dc  Ecclefia  univerfx  fcntentia , quam  dicenti  Pontifi- 
ci  afsenfus  praberetur  . Hinc  magnus  illc  Anglia  Canccllarius  . 
avitaque  Religionis  acerrimus  vindex  Thomas  Morus  apud  Lu- 
chefinium  defignis  vera  fidei  lib.j.figno  £8.ajebat:  expedire  qui- 
dem  faira  celebrari  Comitia  , ad  errores  quo  facilius}  eo  felieius , 
collatis  in  unum  confiliis,  cxplodendos  > extirpandofque  : mhilo- 
minus  abfque  Concilii  opera,fat  cfse,fupcrque  unum  Pontificem. 
Poftquam  vetufta,  eorumque  prxfertim  , qua  evenerant  in_* 
Orientc,  monumenta  cogitate  > ac  fcdulo  pervolutafset , Audio 
propulfandi  reccns  in  Occidente  exortas  harefes  , compertum 
habuifsc  , cam  omnibus  orthodoxis  jugiterinfedifse  fententiam, 
errori  edoccndo  non  obnoxiam  eflc  Cathcdram  S-  Petri  , ejufque 
unius  Magifterium  par  cfle  ad  afsenfum  jure  aChriftifidclibus  om- 
nibus extorquendum . Ncque  porro  aliter  conftitui  opportune 
potuifse  Chriftianam  Rempublicam  , nedum  ad  rem  fidei  ftabi- 
licndam  expe&arentur  aut  Epifcoporum  in  Concilio  fan&iones  » 
aut  Ecclefiae  in  Orbem  diffiifa  futfragia  » impunc  > lateque  inte- 
reaharefum  peftes  ferperent,  6c  propagarentur  : qua  prxclara 
diAa  fa&is  modo  confirmare  mea  intereft  , ac  juvat . 

Arciculo  porro  aliero  > quo  de  fa&is  Dogmaticis  incunda_» 

dif- 


Digitized  by  Google 


VlNDIC  ATA  . Articulus  XT.  jf.  I.  3 3 

difputatioerit , occafione  data  catalogum  fatis  prolixum  espo- 
ram  hzrcfum  , & hacreticorum  , quibus  infamise  dica  a fummit 
Pontificibus  fuit  fzpe  conferipta  : przftat  imprzfentiarum  com- 
plurcsj  ac  potifUmas  ex  eis  perfcqui  » quibus  ftatim  , atque  erutn- 
pere  in  publicum  vifacfunt)  cadcm  pclfima  nota  a Pontificibus 
infli&a  adeo  adhaefit , ut  ab  illis  abftincndum  fibi , przcavcn- 
dumque  quammaximc  confcftim  bonus  quilibet  in  Ecclcfia  intcl- 
lexerit.  Noneqtiidem  omnia  conftant,quz  a prifcis  illis  Pontifici- 
bus adverfus  hzreticos  przclarc  decreta,  geftaque  fuere  , fed  ple- 
raquc  oppido  multa  magno  rei  Chriftianz  dctrimcnto  tcmporum 
invidia  nobis  furripuit : ex  his  tamcn  , quz  adhuc  fupcrfunt  litte- 
rarum  demandata  monumentis « conjcdfura  facile  datur  aiTcqui  , 
id  in  more  pofitum  Pontificibus  fuiiTc  , ut  illos , qui  a fide  defle- 
xilTcnt,  ac  in  prava  abjifsent  dogmata , turn  cxtemplo  ab  Ecclcfia 
ejicercnt,  turn  Chriftifidclcs  commonefaccrent,  ne  illis  Sacrorum 
confortio  jungcrentur  . Non  is  cquidem  eft  , qui  fidem  obligee 
noftram>  Audor  Conftit.  Apoftol. , in  quas  confer  Manfii  adnota- 
tionem  critic. > & chronolog.  tom.  1.  Suppl.  Concil.  pag.  3 , & 
fitq.  , fub  S.  Clementis  nomine : proferiptos  ab  fc  tamen  Nicolai- 
tas  , Bafilidianos  , Gnofticos , Carpocratis  infeftum  germcn  , ac 
Simonis  Magi  ledatores  tradit  lib.  <5.  cap.  8.  Czterum  a S.  Cle- 
mente Ebionitas  condemnatos  teftis  eft  fide  dignus  S.  Epipha- 
niusbzr.  30.  Pr.rdcftinatus a Sirmondo  editus  , quern  librurn^ 
Primafio  S.Auguftini  difcipulo.Epifcopo  Adrumentino  vindicanc 
Norifius,  Cavatuj,  Ittigius  de  Bibliot.  PP.  pag.  2 5P,  & Fabricius 
Bibliot.  Lat.  lib.  1 6.  pag.i  1,  abjudicant  vero  alii  > opufque  con- 
tendunr  poft  exortam  Neftorii  hzrefim  tantummodo  confedum  > 
Przdcftinatus , mquam  , cap.  1 6.  refert  a S.  Alexandro  P.  M.  li- 
brum  exaratum  adverfus  Heraclconem  quemdam  Valentini  difei- 
puhtm  , doccntem  feme!  baptizatum  peccati  labe  ullius  coinqui- 
nari  amplius  non  pofle , enixeque  rogato  ab  Epifcopis  Siculis  mif. 
fum  Sabinianum  Presby terum,qui  colleda  Synodo  hacreticum  il- 
ium dins  cundis  devovit.Atqui  fabellz  loco  hanc  fore  habendam 
narrationem  exinde  fuadet  Coutantius  §.  uoic.  de  fcripcis  S.  Ale- 
xandro attributis  pag. 54,  quod  S.  Auguftino  tcftc  de  bacref.  cap. 
* 6.  Hcracleo  Marti  difc.pulus  fucrit > qui  S.  Alexandro  poftcrior 
Pars  II.  Tom.y.  E fuit 


Digitized  by  Google 


54  Pbivilegia  Rom.  Pontifici 

fuit , nec  ante  S.  Hygini  actatcm  audicus  , ut  cx  S.  Irenaeo  lib.i. 
cap.  p,  & Eufebio  lib.  4.cap.i  i.  auguratur:  unde  pag.  6.  confide 
pariter  fidem  denegandam  eidem  Praedeftinato  cap.  12.  denar, 
ranti  hunc  Marcum  Carnis  refurrcdioncm  irificiantem  a S.  Cle- 
mente damnatum  . In  Libello  Synodico  apud  Fabricium  tom.  11. 
Bibl.  Grxcx  , icConciliorum  Colled.,  etti  pretium  confer  unt 
Labbacus , Baluzius  , & Juftellus  , legitur  Theodotus  damnatus 
a S.  Tclefphoro  in  Synodo  cx  1 2.  Epifcopis  conflata:  quod  minus 
yerum  puio,fiqtndem  S.Tclcfphorus  paflus  fuerit  aut  tub  Hadria- 
no  an.  1 3 7, aut  Tub  Antonino  Pio  an.i  3P>  Theodotus  autem  erro- 
rcs  non  propinavit  ante  Imperium  M.  Aurelii , ideftante  annum 
1 6 1 . Quarc  Synodum  hanc,ac  Thcodoti  damnationem  S.  Vidori 
adfenbendam  cx  Eufebio  lib.  5.  cap.  28.  obfervarunt  Labb.  us, 
& Harduinus  tom.  5.  pag.  14P5.  Nolim  itaque  labili , inccrto- 
que  monumento  tauflam  tarn  gravcm  confidcrc  , quam  magis 
cx  ccrtis  undequaque  document!*  comprobare  poffum  . Ccrdo- 
nem  , & Valcnunum  Tub  S.  Hygino  Romam  fc  contuliffe  , ac 
pnmum  fcCathoIicos  przfercnces  in  Romanae  Ecclcfiae  commu. 
nionem  irrepfiilc  , fed  poftca  comperta  corum  hzrefi  , ab  Ecclc- 
fia  penmuejedoj  fuiflc,  audorcs  1'unt  S.  Ircnaeus  lib.  1.  cap.  28 , 
& lib.  3.  cap.  4 s Tertulhanus  de  Prxfcrip.  cap.  30 , & Eufcbius 
lib.  4.  cap.  1 o.  Utriufque  vero  fedatores  non  alio  potiori  argu- 
mentoexagitandos  fufeepere  five  S.  Irenzus  lib.  3.  cap.  3,  five_» 
Tcrtullianus  lib.  de  Prxfcript.  cap.  3 3,  quam  Roman*  praefer- 
tiin  Ecclcliae  traditionem  , Epifcoporum  ineadem  fucceflionem  , 
ex  Apoftolis  dudam  originem  , retentamque  jugiter  dodrinam 
objicicndo.  Sub  S.  Aniceto  Marcionem  Romae  egifle  , atque  ab 
Ecclcfia  projedum  tradit  S.  Irenzus  lib.  3.  cap. 3;  ex  quo  Tertul- 
lianum  erroris  arguunt  Tillcmontius  , & Coutantius  , quod  lib. 
dc  praeferip.  cap.  30.  Marcionisin  Urbem  adventum  Tub  S.  Elcu- 
thero  collocarit : fed  hoc  de  argumento  fat  alibi . 

Cataphrygas  a S.  Sotcre  damnatos  , ac  librum  de  Extafi  ad- 
verfus  cofdem  circa  annum  1 6a,.  confcriptum  , eique  libro  a_> 
Tertulliano  in  devia  jamrapto  librosd.  de  Extafi  pariter  inferi- 
ptos  fuiflc  oppofitos  memorat  Audor  Przdeftinatihxr.2d,&  8£, 
ubi  de  Montaniflis  agit:  ipfum  Tcrtullianum  idea  quoque  damna- 
tion 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  V.  ArTICULUS  XI.  $.  I.  3 J 

turn  fubjungen  a , quod  pro  Mo  ntaniftis  libros  adornaflet . Atqui 
heic  quoquc  Prxdeftinato  fidem  detrahcndam  pugnat  doctifiu 
Coutantius  in  epift.  S.  Soteris  §.  a.  pag.7*,  & feqq.  Prxrer  enim 
quam  quod  ncque  S.  Soteris  > neque  Tertulliani  , cujus  in  lectio- 
ne  exteroqui  dtligenter  erat  verfatus,  feriptorum  ne  quidem  vol* 
apud  S.Hieronymum,qui  haud  imo  obfeure  indicat  lib.  dc  Script* 
Ecclef.  cap.  53.  nonnift  aliquot  poft  S.  Soteris  obitum  annis  Ter- 
tullianum  abEcclcfia  defecifse  , nec  fibimet  is  Auctor  conftat: 
hincenim  afserit  ancmine  , qui  contra  Cataprhygas  calamunu* 
arripmt,  memorix  traditainfanda  ab  ipfis  ex  infantis  fanguine 
eelebrata  myftcria  ( quod  tamcn  flagitium  utique  Cataphrygi. 
buscxprobraffcleguiuur  SS.Cyrillus  Hierofol.  Catech.  16  , Phi. 
Jailrius  hzr.  4 9,  bpjphanius  hzr.  48.  n.14,  Hieronymus  in  eptft. 
54.  ad  Marcellam,  Si  Auguftinus  de  hzref.  cap.  48,  qui  Przdcfti- 
natum  ztate  prxccfscrunt)  illinc  vero  attexit  a Tertulliano  S.So* 
teri  mendacio  datum  objectum  de  initiis  fanguine  infantis  cele- 
bratis  : quod  fupponithoc  facinus  a S.  Soterc  fuifsc  cotnmcmo* 
ratum:  ( quamvis  longe  veri  fiat  fimrlius  arcanum  illud  > nefan- 
dtimque  myftcrium  non  a Montano, prioribufquc  Cataphrygibus, 
bene  veio  a poilerioribus  corum  difeipulis  fmfse  inductum  ) . Ad 
hare  falfitatis  arguitur  Prxdcftinatus  , dum  contra  S.  Sotercm  af- 
ferentem  Tertullianum  inducit  Cataphrygibus  aeque,  atquc  Ca* 
tholicis  communem  cfse  doctrinam  circa  Trinitatem  in  unitate__» 
Deitatis,  ac circa  poenitentix  locum  faciendum  Lapfis:  quippe 
longe  poft  in  errorem  Sabellii  pariter  lapfos  Cataphrygas  com- 
pertum  eft  , quo  plane  ab  errore  puros  fuilse  ,dum  ad  ipfos  defe- 
at Tertulhanus , ipfemet  teftis  eft  lotuplcs  in  libro  advetfus 
Praxeam  poft  lapfum  feripto  , quern  hunc  ob  errorem  vehemen- 
ter  exagirat : itaque  erroris  iftius  nedum  exorti  Cataphrygas  re- 
darguere  S.  Soter  ncquiVerat . Manifcftiflimi  viciifim  mendacii  re- 
darguendum  fe  propinafsec  Tertullianus  , fi , uti  Prxdcftinatus 
fingit , adverfus  Pontificem  contcndifset  Cataphrygas  nihil 
Catholicis  diferepafse  circa  veniam  dandam  Lapfis:  fiquidem 
quin  S.  Hieronymus  cit.  cpift. 54.  adhibeatur  teftis  , Tertullianus 
ipiemet  lib.de  pudic.  totus  in  id  incumbic , ut  Ecclefix,  ut  S.  Pe- 
trocapitalia  delicti  retnittendi  facultatem  adimat . Sed  de  his 

E a hatftc. 


Digitized  by  Google 


Privilegia  Rom.  Pontipici 

hactenus . Ut  igitur  ad  certiora  inonumcnta  me  convertam  , Ro- 
mano Pontifici , quem  S.  Anicetum  Baronius  aucumat  , S.  Elcu- 
therum  Valcfius  in  not.  ad  Eufebii  lib.  y.cap.  3 , &M^fsuetius 
in  difsert.  prxvia  ad  S.  Irenxum  pag.  80,  S.  Victorcm  Pagius  ad 
an.  <72.  n.  3,  Sc  Coutantius  de  epift.  S.  Eleutheri  §.1 . pag.87,  & 
feq.,probatas  iuifsc  Montani  Propheiias  fcripfit  Tertullianus  lib. 
advcrfus  Praxcam  cap.  l.Verum  aut  non  adhibenda  Tcrtulliano 
£dcs ; aut  £ mavis  , Tub  S.  Victorc  , uti  veri  fmiilius  autumo  , 
id  totum  actum  eft,  fiquidem  SS.  Sotcro,  & Elcuthero  Cataphry- 
gum,  quorum  initium  in  annum  17^.  circiter  ab  Eufcbio  conjici- 
tur , probe  fuifTe  pcrfpc&as  indicat  eodem  loci  Tertullianus  , ac 
dc  S.  Elcuthero  mot  oftendo  : S.  Vi&ori,  inquam , Cataphrygum 
1 *»«*«■,  Ecthefis  , non  ctiam  Pare&hefis,  accepta  fuit. 

Videlicet  Afix , & Phrygi*  Ecclefiis  acri  diffidio  inter  fe  divifis  , 
ut  pacem  inferret  Pontifcx,  eoque  maximc,  quod  Cacaphryges  af. 
fabre  ad  fallendi  artem  compofiti  fe  catholicos  , ac  fan&ioris  vi- 
tae  fcctatores  roentirentur  , fieri  potuit , ut  vera  credcret  > quae 
de  illis  charifmatadivinitus  infufa  circumfercbantur,  ideoquc  ve- 
ram  credcret  Edhefim,non  Parecthefim  infaniac  plcnam.  Port  ve- 
10  re  maturius  perpcnfa,  & a Praxea  illorum  fraudcs  , dolos,  erro- 
tefque  detcgente  cdo&us  litteras  pacis  ipfis  impertitas  re vocarir, 
velut  ibidem  Tertullianus  conqueritur.  Vcrum  S.Vi&oris  fcriptis 
undique  admoniti  Chriftifideles  , ac  maximc  Afiani , a Cataphry- 
gum dolis  , erroribufque  deinceps  fibi  cavere  didicerunt . 

Retro  nunc  fledcndo  veftigia  , ad  ejus  decefforem  S.  Eleu- 
therum  Montanus,  Alcibiades  , & Thcodotus  ab  Ecclefia  Lugdu- 
nenfi,  & Vicnncnfi  delati,mi(To  ad  has  perurgendas  vices  S.Ircnxo 
turn  Presbytero  , ab  co  damnati  leguntur  aptid  Eufebimn  lib.  5. 
cap.  4.  Arquc  turn  demum  > maximeque  poftquam  coufirmata  in 
ipfos  a S-Vi&ore  fententia  fuit, undique  inCataphrygascondama- 
ta  eft  damnatio,  puta  in  Synodis  Hicrapolitana  fub  Appollinari, 
Anchialcnfi  fub  Sota,  Gallicana,five  Lugduncnfi  fub  S.Ircnxo,  de 
quibus  Liber  Synodicus  n.  5,  & feqq. , & Eufcbius  lib.  y.capp.j, 
it  4*,  in  Ephcftna  , de  qua  audor  Prxdcftinati  harr-  37  , & in  An- 
tiochena  , dc  qua  Eufcbius  lib.  $.  cap.  1 9.  Nil!  malts  ad  S.  Ze« 
phyrini  temp  us  ejufmodi  Synodos  tetrahcrc,  ut  infinuare  videtur 

Tct- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  Jf.  I.  37 

TercuIIianus  lib.de  jejun.  cap.  13,  Zephyrinique  juxta  fcntentiam 
ineis  condemnatos  Cataphrygas:  live  enim  it  Eleutherus  fit,  five 
Vidor jfiveZephyrinutjfivc  verius  tres  ad  unum  omnes, nihil  noftrar 
nocct  cauifjr,ftac  enim  quod  in  Hxreticos  a Pontifice  fennel  dam- 
natos  damnatio  undique  in  Ecclefia  faerie  conclamara  . Moram 
he  ic  nonnullam  , lcviflimam  tamen  , injicit  Valcfius  contra  Baro- 
nium  negans  S-Itenartim  Rom*  apud  $.  Eleutherum  ejufmodi  offi- 
cio fibi  ab  Ecclefia  Lugdunenfi  in  Cataphrygum  caoffa  delato  de- 
fundunv,inficiatns  Infupcr  ullam  ab  Eufcbio  Hierapolican*  Synodi 
mentionem  habitam.  Verumtamcn  opinio  Valefii  omninocorruit 
cxplicito  teftimonio  Eufebii  lib.  5.  capp.  3 > Sc  4,  ac  S.  Hicrony- 
mi  de  Script.Ecclef.  in  S.Ircnato  . Confulcfis  Pagium  ad  an.  17  j, 
n»a.  ufque  ad  8 , & Blancum  de  poteft.  & polit.  Ecclef.  tom.  3. 
lib.  1, cap.  4.  $.4.  ubi  inanes  Valefii  conjee turas exfufflant>  Blon- 
delli  quoque  , & Dodvvelli  ficulnea  argumenta  convellunt , qui- 
bus ifthxc  S.  Ircnxi  miifio  impetitur.  Certiifime  S.Cyprianus 
in  epift.41.  edit.  Pamclii  ad  S.Cornelium  rnifios  prorebus  ad  Re- 
ligioncm  fpectantibusc  SynodoGarthaginenfi  Caldotmim,&For- 
tunacum  Lpifcopos  perhibet . Quin  irro  Montantis  iple  ab  Apol- 
linari  Hierapolitano  Antiftitc  de  fide  accufatus  fc  fans  tutum  cx- 
iflimavit , fi  a Romano  Pontifice  vel  fraude  , vcl  dolo  communi- 
catorias  lktetas  impctrarcc  .Non  eratigitur,  cur  prifeus  hiemos 
dubitationi  fupponeretur  . Quorfum  autem  Vale  Hits  de  Synod} 
Hierofolymitanae  veritate  fufpicionem  induit,  quad  Synodu&ifta 
non  una  fucrit  ex  Afianis , de  qaibus  loquitur  Eufebius  de  iis 
agent  promifeue  lib.  cap.  1 6.  juxta  Valefii  ipfius  verfioncm  i 
Vide  dodifs.Cacciari  notam  ad  Eufebii  cap.  19.  vetf.  Ruffini  to* 
mo  t.  pag.  ap^  , &feqq.  Ab  eodem  S.Eleuthero  Florinum  , St 
Blaftum  olim  Roman*  Ecclefiac  Prcsbytcros , ilium  quidem  ad 
Valcntini  hxrefim  dclapfum  , bunc  vero  Quartadccimanorurner- 
roret  fedantem,  gradu  dcpofiios'cefcrunt  Eufebius  lib.;.cap.i4, 
& Theodoretus  lib.  i.hxret.fabular.  In  utrumque  ftylum  fuum 
excrens  S.  Iren* us  libcllos  cum  ad  Florinum  de  Moaarchia  , five 
de  uno  Dei  unius  impcriojtum  ad  Blaftum  de  Schiftnate  cxaravic; 
quibut  cos  ab  etrore  revocare  ftuduit,tefte  Eufcbio  lib. $-cap.  19: 
quomedo  lib.  3.  cap.  j.aberrocrbuc  avcrterc  hxreticos  omnes 


Digitized  by  Google 


38  PrivilbgiaRom.  Pontifici 

adnlxus  eft  , eofdem  provocans  ad  Apoftolicas  traditiones  Ro- 
manain  Ecclcfia  illibatc  cuftoditas  . Eumdero  Blaftum  poftea  in 
errore  pcrtinaccm  Sacrorum  communione  intcrdixit  ctiam.* 
S.  Vidor . 

De  quo  fermonem  modo  inftituendo , Quartadecimanos  ab 
codem  damnatos  Tom.  3.  Articulo  Vl.  §.  1 1 . pag.  640  , & fcqq. 
pluribus  oftenfumeft,  quod  nunc  indicate  fat  habeo  . Valenti- 
mim,  ccteras  proctcr  ineptias,  corpus  Carlcfte  Cluifto  D.  affingen. 
tcm;nec  non  Sabclliutn,ac  Nocrumtrcs  inDeopcrfonascontrahen. 
tes  in  unam,  ac  invicem  commifccntes  a S.  Vidorc  abdicacos  {di- 
bit Audor  Synodici:  fed  de  Sabellio>&  Noeto  minus  vere>quippe 
qiii  non  ante  S.  Suti  II.  aecatcm  delirarc  auditi  funt  > teftc  Eufe* 
bio  lib.  7.  cap.  4.  Cerco  certius  eft  , quod  idem  refert  Synodicus, 
ac  fide  confirmant  fua  Eufcbius  lib.  7.  cap.  27  > & Theodore tus 
hxre  t.  fabu!.  lib.  2 , ab  eodem  Pontifice  in  Thcodotum,  Ebioncrn* 
& Artemonem  inSynodo  t4»  Epifcoporum  fuiffe  animadverfum  . 
S.  Optatus  Milevit.  adverf.  Parmen.  lib.  j . ante  med.  S.  Zephy- 
rinum  P.  M.  inter  prscipuos  , qui  de  harrericis  qua  feriptis , qua 
fententia  dividis  palmam  tulerunt  > hifee  rcccnlet  verbis  : Ahr- 
tion  , Praxeas , Sabcllius , p'alcntinus , & ceteri  temporibus  fuis 
a [S/fiorino  Pifiavicnji  >2  JZcpbyrino  Vrbicv,  & TcrtuliiinoCar - 
tbagincnft , ufque  ad  Catapkrygas  , . . . . juperati  Juttt . Nondum 
quidem  , ut  moxinnuebam,  ortus  crat  Sabcllius  , at  pridem_# 
Marcionis , ac  Valcntini  h atrefes  obtinuerant , cum  quibus  pra*- 
damnatus  Sabcllius  inrelligi  commode  poteft  . Nupcr  vero  Pra- 
xeat  errores  fuos  profunderc  cceperat,  quos  perinde  chirograph o 
dato , teftc  Tertulliano  cap.  1 . > retraclare  , ac  dcvoverc  adadus 
eft  . Proclum  etiam  cclcbrem  Montani  difcipulum  , poftquam  a 
Cajo  fpedatiifimar  vitae,  eximiarque  dodrinte  viro  manileftiffimi 
erroris  fnifset  convidtts  > aliofque  Montani  pariter  fedatores , 
ipfumque  Tertullianum  ab  eodem  Pontifice  fuifsc  itcrum  anathe* 
mate  perculfos,  audores  funt  Eufcbius  lib.  2.  cap.  2 5 > & lib.  6. 
cap.  1 6.  verf.  Ruf.,  acS.  Hieronymusin  Cajo,  nec  inficiatur  Ter* 
tuilianus  ipfemet  lib.  de  Jejun.capp.  1,  & 1 3-Porro  Cathaphryges 
in  duas  Sedas  divifi  funt  : alterius  Produs  , ( quern  ab  illo  , cum 
quodifccptavitCajus,  inepte  diftinguit  Valcfius)  ,altenus  Prin- 

ceps 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ARTICULUS  XI.  jT.  I.  $p 

ceps  fuicEfchynes:qui  Prodo  adhatrebant>dicebantur  *• 
qui  vero  Efchyni  A^vuur\w  > uti  tradit  Tcrtullianus  dc  Preefcrip. 
capp.  5*  , & 53.  Dc  impada  Montanifmi  S.  Zcphyrino  calumnia 
a Theodofianis  > centiciquc  rcfida  a Novatoribus , dicam  com* 
modi  us  fuo  loco  . 

In  Origcncm  lacam  a Demetrio  Alex,  fententiam  a Romano 
Pontificc  confirmatam  fuifle  refert  ex  S.  Htcronytno  Ruflinus 
lib.  2.  loved.  > quumque  Demetrii  obitus  in  an.  2 3 l.  incident  > 
ut  oftendit  Sollcrius  in  bifl.Chronolog.  Patriarch.  Alex.  $.12. ex 
Enfcbio  lib.  6.  cap.  1 9>  indc  Coutantius  §.un.  de  S.Pontiani  cpift. 
pag.  up.  conficit  hancOrigcnisdamnationcm  S.  Ponciano  acce- 
ptam  fore  rcfcccndam  . Ad  duendam  harefis  notam  , ab  Origcne 
apologeticam  adS.  Fabianum  exaratam  cpiftolam  traduntEufc* 
bins  lib.  tf.cap.  a 6 , &S.  Hieronymus  in  cpift.  6 5.  ad  Pammach  , 
& Ocean.  cap.4.  Quin  etiam  Romam  proficifci  juflum  Origenem  , 
ut  Pontificc  coram  vivafe  voce  purgarct,credidit  fiaronius  ad  an- 
num 248.  num.  3 j & fcq.  , quern  plcriquc  fedancur . Verum  Pa- 
giusad  an.  246.  n.  a , & feqq.  leviex  Porphyrio  in  vita  Plotint 
duda  conjcdura  everfa  > defendit  ab  Origcne  poft  primam  , quam 
fob  S.  Zephyrino  adornaverat  » fccundam  fob  S.  Fabiano  Ro- 
manam  profedionem  non  foifle  fofeeptam  . Vide-fis  etiam  Vale- 
fium  in  Not.  ad  Eufcbiiun  lib.  cap.  1 p , Huetium  lib.  1.  Origc- 
nian.  cap.  1 , Flcuriutn  hift.  Ecclcf.  lib.  6.  n.  16  > &Cacciarum  in 
Not.  ad  Eufebii  lib.d.  cap.  1 j.  verf.  Ruff.  Idanttm  ifthic  obfervaf. 
fc  obiter  ncc  inutile  , ncc  injucundum  erit , quod  Origcncs  , cut 
Bayle  V.  Origenes,  Manicheifouim  , Doucin  in  hift.  Origenifmi 
Quietifmum  affficuit  5 Spinofifmum  alii , alii  imo  Calvinifoiuin 
appingunt » foo  dc  fine  ftippliciorum  alterius  vitae  impio  errore 
Libcrtimfmum  pc  per  it , Epicureifinum  progenuit  > ac  Socianif- 
mo  pratlufit  . Quocirca  Audor  opufeuli  , cui  titulus  yunua. 
Ctlorum  rtferau  >Carus  Larebonius  y is  eft  Juriaeus  , feribere 
nondubitavit  Socinianorum  opinionem  autumantium  Reprobo- 
rum  animas  vi  poenarum  , quibus  diriflime  poft  mortem  pledun- 
cur,  fore  tandem  , utinnihilum  redigantur  » nondifferre  ab  im- 
jnetarc  Epieurcorum  » qui  animam  cum  corpore  fimul  perire  af- 
itaiae  nondcfumuc . Sed  Elias  Saurin  in  examine  Thcologiae 

M.  Ju- 


Digitized  by  Google 


40  P r i -V i l 1 1s  i a Rom.'  Pontifici 

M.  Juricu  contcndit  c Tyftemate  Origeniano  dc  aliquando  finien# 
dis  improborum  Tuppliciis  pejora  , qtiame  Socini  Tcntcntia  , dc- 
rivari  confcctaria  , indcquc  infcrrj  omnium  Libertinorum  ini- 
quiflimam  per  fuafionem  , quod  ad  Csleftcm  patriam  quxlibet  Tec- 
ta perducat . Dc  Origeniftis  vice  plus  fimplici  a Romanis  Ponti- 
£cibus  damnatis  pauilo  pod  recttrret  juxa  temporis  ordinena  Ter* 
nio.  Rcftat  unum  adhuc  dc  S.  Fabiano  non  prztcreundum  : ab 
ipfo  ncmpc  in  Privatum  latam  a Concilio  Lambefitano  ex  yy. 
tpifcopis , Przfidc  Donato  Carthaginenfi  PrsTule,  S.  Cypriani 
dccefsore,  anno  140.  damnationis  fcntentiam  , petentibus  Cone i- 
lii  Patribus  , calculo  Tuiflc  comprobatam,  adparet  ex  epift.  Cleri 
Rom.  inter  Cy ptianicas  30,  & S.  Cy priani  epift.  j j . ad  5.  Cor* 
nclium  ; ad  quem  nunc  redecrcndus  eft  Ternio . 

Itaque  a S.  Cornelto  ejaculata  in  Concilio  Carthaginenfi 
anno  25 1.  fententia  contra  Feiiciflimum  , & quinque  alios  Pres* 
byteros,  cfftictim  rogantibus  Africanis  EpiTcopis,  h-inc  pondus 
adjici,  momentique  plurimUm  baud  ignorantibus  , confirmaca_» 
eft  3 tefte  S.  Cypriano  in  epift.  55.  ad  rumdem  , quo  dc  argumen- 
to  Tatis  alibi . InNovatianumctiam  Lapfis  Tpem  vemat  eripicn* 
acm  Honiz  Concilio  (So.  EpiTcoporum  an.  353.  habito  anaihe* 
matis  tclutn  intorfit  j auctorque  pariter  fuit , ut  ab  Italis  , ut  ab 
ATris  , ut  ab  Orientalibus  , Conciliisca  dc  re  celebratis  , idem 
error  profcribcrctur..  Quam  in  rem  legends  epiftolz  S.  Cornelii 
inter  Cyprian.  4#.  edit.  Pamel.  ad  S.  Cyprianum  , ubi  notatu 
digna,quz  rclcrtjVerbaaSchiTmaticis  ad  veritatem  regteflis  enun- 
tiata:  Net  tnim  ignoramus  unum  Drum  tfse  3 unum  Chrijlum  cjst 
Dominum  3 . . . unum  Spiritum  S.  3 unum  Epifcopum  in  Catholics 
Ecclcjia  cTse  debere  3 S.  Cypriani  vicifltm  epift.  54.  adeumdem  5 
S.  Cornelii  rurTus  epift.ad  Fabium  Antioch.apud  EuTebium  lib. 4. 
caP*  43  * ac  5.  Dionyfii  Alexand.  epift.  ad  S.Stephanum  apud  Eti- 
Tcbium  lib.  7.  cap.  3 , qua  figmficat  univcrltm  ab  Ecclcfiis  Orica* 
xis  abycctum  fuifsc  Novatianum , ac  fignatim  a Dcmctriano  An* 
tiochcno,  a Thcoctifto  Czfareenfi , Mazabbane  HieroTolym. , 
Marino  lyrio>  Hcliodoro  Laodiceno  , Heleno  TarTenfi  3 Fir- 
miliano  Cappadoce , brevi  ab  EccleTus  Syria;  > Arabics  1 McTopo- 
taroi* , Ponu » & Bubyni* . Quod  indicium  baud  obfeurum  eft 

Tane 


Digitized  by  Google 


VlNDIC  AT  A . ARTICULUS ' XI.  ff.  I,  4 1 

fane  Religioni  olim  Epifcopos  duxiflc  a lata  fcmcl  a PontiScc  in 
ha? reticos  fcntentia  nc  latum  unguem  difccdcxc  . A S.  Stephan® 
Rcbaptizantium  errorcm,  in  quern  manibus  pedibufque  cum  Afia- 
ni  , turn  Afri  -concefsexant  , profligatum  finite , quia  multis 
Par.  1.  Artie.  8.  in  Proleg.  dcclarafsc  me  memini,ab  codem  pro- 
inde  retexendo  argumento  fatius  eft  fuperfedeam . Sub  Pontifica- 
tu  S.  Stxti  II , quemexcepit  S.  Stephanus,  illuftre  Apoftolica  Se. 
des  accepit  documctnum  obfcquii  debiti  fuprcmac  iplius  auctori- 
tati  ab  Ecclcfia  Alexandria  , cui  turn  prxerat  Epifcopus  S.  Di«- 
nyfius  . Hie  cnim  Sabellium  ad  ejus  Tribunal  dc  hzreii  detulit, 
fumma  hujus  capita  indicans, ipftus  fententiam  interea  prxftolans, 
ac  depofeens  epift.  legenda  apud  Eufebium  lib.  7.  cap.  5 , a quo 
altera  qnoqne  cap.  8.  refertur  inferipta  ad  eumdem  Pontificem  , 
quade  Baptifmo  collato  ab  hxreticis  non  juxta  Ecclcfix  ritum 
confuluit:  unde  videas  a S.  Dionyfio  potiora  duci  Romani  Pon- 
tifitis  confilium  , ac  fententiam , quam  tot  Synodorum  Iconien- 
Iis>puta,  Synnadcnfis , & quatuor  Carthaginenfium  decreta  , 
quibus  adquiefcetc nefeit , nec  ad  praxim,  Pontifice  inconfulto» 
conformare  fe  atidet . Viciifim  ad  S.  Dionyfium  P.  M.  de  fide  po- 
ftea  delatus  ipfc  S.  Dionyfius  Alex. , quafi  in  Sabellium  pugnans 
in  extremum  dilapfus  errorcm,  Divinam  naturam  in  partes  di- 
videret,  fufpicionem  proinde  omnem  dilucre  jufsus  , Apologia 
fubmifsa  ad  Pontificem  calumniam  omnino  abfterlit , Pontifici- 
que  fecit  fatis  : ita  teftatur  S.  Achanafius  in  epift.  de  fcntentia., 
S.  Dionyfn  , lib.  de  Synod. , & epift.  de  decretis  Synodi  Nicxnz  : 
mcmincrc  quoque  SS.  Balilius  lib.  dc  Spir.  S.  cap.  , & Hiero- 
nymus dc  Script.  Ecclef.  cap.  7 9.  Apologise  Ini  juice  fragmentadi- 
ligenter  collccta  exhibet  Cotttantius  inter  Rom.  Pontif.  epift. 
pag.  27p  , & feqq.  At  enim  ab  eodem  S.  Dionyfio  Romano  Sabcl- 
lio  ob  hzrefim  infamix  dicam  fuifse  confcriptam  , in  eo  praedam- 
nata  impia  Arii  dogmata  , nnaque  fimul  in  veteratorem  Marcio- 
nem  innovatam  maledictionem  adnotat  locis  mox  indicatis  S.  A- 
thanafius,  ubi  Dionyfianx  cpiftolx  adverfus  Sabellianos  infigne 
nobis  fragmentum  fervavit:  in  quo  ill ud  obfervatu  dignum,  quod 
Pontifex  ita  Sabellii  refellit  hzrefim  , ut  oppofitos  Trithcitarum 
urores  fimul  evcrtat.Tanii  vero  a S.Athanafio  habitus  eft  S Dio- 
Pars  ll.  Tom.  p'.  F nyfius 


Digitized  by  Google 


Pkiviiegia  Rom.  Pontifici 

nyfius  Papa > uc  graviflimum  indc  argumcmum  duxerit  ad  Nicae* 
num  decretum  dc  Filii  Confubftantial.tate , deque  Trinitate_> 
Pcrfonarum  , veluti  dc  rebut  ad  fidci  integritatem  pertinentibus, 
juxta  rectiffimam  prifeorum  Pontificum  doctrinam,dcfendcndum> 
ac  in  tuto  collocandum  . 

Appenderc,  Ledorique  numerate  nuncprzftat,  ut  ordo  po- 
ftulat , quae  S.  Fcl  x I.  pro  fidei  defenfione  contra  hacreticos  pe- 
regit.  Ad  preces  igitur  Patrum  non  minus,  quam  80,  tefte  S.Hi- 
laho  lib.  dc  Synod,  n.  36,  Concilii  Antiocheni  fecundi , ideft  cir- 
ca finem  ^nr,ii6p,  ut  Pagius  n.  12.  oftcndic , adverfus  Paulum 
Samofatenum , Artcmomis  hacrcfim  revocantem,  ac  Deo  helium 
indicentem  , ut  Patres  Antiocheni  loquuntur  , <W» 

ru  hi  , habiti , ex  quo  ad  S.  Dionyfium  ejus  deccfforcm  Syno- 
dica  fuerat  mifla , quam  refert  Eufebius  lib.  7.  cap.  26-  verf. 
Ruff,  , cumdcm  Paulum  anathemate  confixit , Divinam  Chrifto 
D.  naturam  vindicans,  cptftola  exarata  ad  Maximum  Ep’Tcopum, 
& Clerum  Alex. , cujus  fragmentum  dumtaxat  ad  not  pervenit  > 
atque  a Concil.  Collcdoribus  pafSm  defcribicur  inter  ada  Con- 
cilii Ephcfini  . Porto  Epiftolam  hanc,  qua&Sabellii  hacrefis  pro- 
fligatur,  quin  S.Fclicis  I.  genuinus  lit  foetus,  dubitare  con  finunc 
expreflae  , quas  dc  ilia  texunt , laudes  , Patres  Concilii  Ephefini 
Ad.  1.  pag.1403.  tom.  1.  edit.  Harduini  ,S.  Cyrillus  Alex  and.  in 
Apologet.  adverfus  Orient,  anath.  6,  Marius  Mercator  pag.  178, 
& 140. edit. BaluziijVinccntius  Lirin. Common.  cap.4i>Hypatius 
Epifcopus  Epheiinus  in Collat.an. 5 3 3 .cum  Acephalis habita apud 
Harduinum  tom. 2.  pag.i  162,  ac  Libcratus  Brcv.cap  i o,  quibus 
permotus  Cl.  Coutantius  cam  S.Felici  1.  epiftolam  vindicare  non 
dubitavit  §.  un.  de  ejufdem  feriptispag.  2>4>  & fcqq.  Quamob- 
rem  hanc  immerito  Epiftolam  S.  Felici  II.  potius  , qui  Libcrio 
fuit  fuffedus  , tribuendam  cenfuit  Bafnagius  to. 2.  Anna!.,  & cum 
ipfo  Fabricius  Bibl. Latin,  lib.tf.  pag.i  5 8,&;  quod  pejus  eft,  Apol- 
linariftis  con  dubitavit  adferibere  Dodifs.  Lequiennius  diifcrt.z. 
Damafccnica  0.7.,  quern  loc.cit.  refellit  levi  brachio  Coutantius. 
Eo  vero  in  pretio  hz  S.  Fclicis  litter*  habit*  funt , ut  cum  Pauli 
Samos. , turn  Sabellii  hxrefcs  his  damnat*  in  Piovinciis  dein- 
ccps  Maximo  fubjedis  peflimo  audirc  nomine  coepcunt . Fluiimi 

ctiam 


Digitized  by  Googl 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  jf.  I.  4$ 

ctiam  faiftas  a Patribus  Nicarnis  liquet  ex  Adtis  Concilii  Ephef. 
par.  4.  tom.  1.  edit.  Harduini  pag.  16 $9',  a S.  Athanafio  , teftis 
eft  jpfemet  lib.  de  Synod. , dc  fentent.  S.  Dionyfii , & orat.  dc  In- 
carn.  contra  Paulum  Samos.;  a Theophilo  Alex,  patet  ex  epift.  ad 
Porphyrium  Antioch,  in  A&is  Synodi  V.  Collat.  j.  apud  Har- 
duinum  tom.  3.  pag.  io$;ab  Aureliano  imo  Imper.  au&or  eft  Eu. 
febius  lib.7.  cap. jo  ; ab  Arianisdemum  ipfis  adparct  ex  Synodic* 
pfeudo  - Concilii  Pilippopol.  relata  abHarduino  tom.  1. pag. £7?, 
ubi  habent : In  Vrbe  Roma  fub  Novato , & Sabellio  , (?f  Nilentino 
btreticii faftum  Concilium  , ab  Oricntalibus  confirmatum  eft  : & 
iterum  in  Criente  fub  Piulo  a Samofatit  quod Jlatutum  cjl>ab  omnu 
bus  ejl  Jtgnatum  . Fuco  quidem  plena,  fraudeque  ad  fallcndum 
corrpofita  funt  hxc , fed  qu*  argumento  , documentoque  lint  ta. 
men  , quid  ab  Apoftolica  Scde  prolatx  inhaerecicos  fententiae 
apud  Oricntales  edkercnr . 

De  Hxreticis  a S.  Mclchiade  damnatis  modo  di&urus  , a rc« 
texendis , quae  de  Donatiftit  ab  eo  profligatis  abundc  , opinor, 
<2ixi  Tom.  2.  Art.  p.  5.  1.  pag.  414,  & feqq. , acTom.  3.  Arc.  j.  in 
proleg.  pag.  jaS.&feq. , manum  recraham  , magifque  me  con- 
fer am  ad  Manichxos  , quos  fub  S.  Felice  I.  primum  exortos  circs 
an  270.  refert  Eufebius  lib.  7.  cap.17,  ide  oque  minus  rc&eFraa. 
eifeus  Bruys  hift.  Pontif.  tom.  1.  pag.  77.  horum  originem  ad 
Pontificatum  S.  Eurychiani  circa  an.  >77.  retraxit . Ut  ut  (it  ills 
de  epocha,  Manichxos  Komz  a S.Melchiade  deteilos  fuiffe , dam- 
natofque  au&or  eft  Anaftafius , qua  occalione  obfervatu  digna 
lex  eft  ab  eodem  lata , & a Bibliot.  relata . Difcimus  ab  Au&ore 
ifto  S.  Eleutherum  Balilidis,  & Carpocratis  errori,  quo  Manichje- 
is  prarludentcs  ,*  duoque  rcrum  prmcipia  ftatuentes  , bonum  , & 
malum  , fuperftiuofe  quibufdam  abftinebant  a cibis , quos  ad 
principium  malum  referebant , legem  oppofuifte  de  indifcrcte_* 
adhibendo  ad  communem  ufum  quocumque  cibo  . A S.  Cajo  pc- 
rindc  juxta  veterem  praxim  decrctum  emanalfc  de  frugibus , ac 
uvis  prxfcrtim  benedicendis.  Non  abfimiliter  errori  altero,  quem 
cum  tilts Mantchzi  habucrunt  communem,  quove  Mithrae  , ideft 
Solis,  cultoresfacris  mitiantes,  perque  certos  quofdem  poenarum 
gradus  ptobantes , corum  cx  jo.  continual*  abftmcntiz  > ac  jeju. 

• F 2 nii 


Digitized  by  Google 


44  Privuegia  Rom.  Pontificj 

nii  diebus  , pcriculum  capiebant  r quod  pariter  jejunium  per  alt- 
quos  non  intcrruptos  anni  dies  repetebant : huic  , inquam  , er- 
rori  decretuin  j ad  Apoftolicam  traditionem  apprimc  cautum, 
oppofuiffc  S.  Mclchiades  putandus  eft,  quo  nempe  Quadragefimas 
jejunium  non  ultra  40.  dies  product  volucrie  ; nec  in  Quadrage- 
fima  diebus  Dominicis  ; nec  in  Jcjunio  quatuor  cemporum  feria 
quinta  jejunandum  cdixeric  . Porro  dc  iniquis  Manichajorumj 
initiatiombus  , nefandifquc  Myfteriis  fi  plenc  feire  aveas  , confu- 
lito  Archelai  Epifcopi  Mcfopotamia:  dirputationcm  anno  277.11a- 
bitam  , adverfus  Manctcm,  & edicam  in  fuis  Collc&.  monum.  Ec- 
clef.  Grafcat , & Latinae  cum  crudicis  obfervationibus  a Cl.  Lau- 
rentio  Alex.  Zacagnio  , & ex  ipfo  a do<fti(T.  Manfio  tom.  1.  Sup- 
-plem.  Concil.  pag.15  ,&feqq.  ,antehac  »ero  a Valefio  ex  Cod. 
Ms.  Bobienfi  ^nunc  Bibl.  Ambrof. , in  append,  ad  bift.  Socratis, 
& Sozomeni  pag.  1 5 9 >&  feqq.j  Illuftrifs.  Philippi  a Turrc  Epifco- 
pi Adrienlis  diflcrt.  dcMithra  cap.  5 ; Cl.  Blanchinium  tom.  a. 
Anaftafii  in  Not.  hift.  ad  S.Mclchiadcm  fe<ft.  33;  ac  do&ifs.  Pe- 
tri Thomar  Cacciari  hiftoriam  h*ref.  Manich.  prsefixam  tom.  1. 
oper.  S.  Leonis  M.  Dcmum  adverfus  Novatoruip  calumnias  facroc 
in  Ecclcfia  Romana  Jejuniorum  ritus  neutiquam  ad  Montamfta. 
turn  facrilegam  jcjunandirationemexa&osThcologinoftratcspaf- 
fimdemonftrant:  quade  rc  adeundus  Emin.  Baronius  ad  an.  173. 
n.  27,  & fcqq.  Ad  hanc  itaque  a S.  Mekhiade  non  tam  indictam  , 
quam  inftauracam  legem  de  Jejunii  diebus,  haud  procul  abs  vero  , 
mea  quidem  opinionc  , aberrabit,  qui  putet  refpexiffe  Patres 
Concilii  GangrenfisCan.i  8.  in  verf.  Dionyfii  contra  Euftathsum, 
& Concilii  Caefarauguftani  Cart.  a.  adverfus  Prifcillianiftas  die 
Dominica  haud  jejunandum  indiccntes  . Hmc  ctiam  S.Epipha- 
nius  hjerefi  7^0.3.  occafioncm  arripuit  reprehendendi  Aerianos, 
quod  die  Dominica  jejunare  affc&arent . Non  dtflin.ulandum  ta- 
men  do&iff.  Coutantio  de  Dccrctis  S.  Mekhiadi  atmbutis  §.  5. 
hoc  decretum  dc  Jcjunio  praefertim  feriar  quinta:  vetito  spuriura 
vifum  efle  tied  momenta  , quibus  tnnititur  , apud  ipfum  vidcas  , 
nam  alio  me  revocat  oracio  . 

In  Ariidamnationc  poft  S.  Dionyfium  P.  M.  Patribus  Nicae- 
ftis  praeivifle  fementu  S.  Silveftrum  , cui  tanquam  agendorum  , 

dcccr- 


Digitized  by  Google 


VlNDTCATA  . ArTICULUs  XT.  jf.  I.  4 J 

derernendorumque  regular  illi  poftea  inftiterint , ego  quidcro 
null  us  dubiio  . Omnium  equidem  primus  damnati  Arii  palmam 
tulifte  vifus  eft  S.  Alexander  Alex.  Antiftes : quippe  qui  gemino, 
tit  oftendit  Valcfius  in  Not.  ad  Theod.  lib.  1.  cap.  4,  non  unico 
dumtaxat , ut  vifum  eft  Baronio , Alexandrino  Concilio  habito  > 
non  quidem  an.  3 1 5,  ui  Baronins  , & Labbeus  cxiftimant , neque 
an.  327  , ut  atbiuatur  Hcnfchenius  ad  diem  16.  Febr.  invita_» 
S.  Alcxandri , fed  anno  32  t,  velut  ex  S.  Profpero  , 8c  Hermanno 
Contra&o  fuadent  Pagius  ad  an.  j 1 5.  n.  6,  & feqq.,  ac  Harduinus 
tom.  1.  Concil.  pag. 2P5  , e quorum  priori  fcripta  fuit  Synodic* 
ad  cognominem  Byzantii  Epifcopum  , quam  exhibet  Tbeodore- 
tus  lib.  1.  cap.  4 5 & ex  ipfo  Harduinus  loco  indie. , e pofteriori 
vero  ex  Epifcopis  fermc  centum  eongregata,quam  ideo  Occume* 
nicam  denominat  S.  Atlianafius  inepift.  ad  Epifcopos  digypti  , 
& Lybix,  Encyclicam,  quam  nobis  fervavit  Socrates  lib.i.cap.tf, 
dedit  ad  omnes  Ecclt fias,Arianam  hxrefim  d iris  cundiis  devovit. 
At  enim  is  baud  fatis  habens  , ut  Arius  hxrcfis  nomine  acundlis 
Orbis  chriftiani  Epifcopis  ccnferetur  , mfi  ad  hos  Romanus  Pon- 
tifex  calculo  accederct  ftiO',  Synodica  pariter  ad  S.  Silvcftrum, 
cujus  prarcipue  muncris  cfle  obortas  proferibere  hxrefes  probe  » 
intelligcbat,  inferipra,  de  hxrcfi  Arium  detulit  > diftrietc,  fcverc- 
que  ex  jure  fummo  in  enm  agendi  <e  auctorem  dedit , dc  hxrctico 
hominc  profecto  fententiam  a Pontifice  auditurus  , cui  tuto  fidc- 
ret,quaque  ejus  partiariis  duriftimum  cosdcinceps  poffet  obftme- 
re  . De  hac  Synodica  ad  S.  Silvcftrum  mifla  loquitur  cxpre(Te_» 
Lilcnus  inepift  4. edit.Cout.  ad  Conftantium  Imp. 0.43  quae 
refertura  S.  Hilario  frag.  5 Non  ambigendum  itaque  » tamctli 
documenta  ccrtiora  defidcrentur,  quin  pro  officii  particui*  fc  con* 
feftim  contra  Arium  fidoi  aftertorem  PontifcxM.prxberet.  Quam- 
vis  autem  per  me  ftare  concedam  ,■  quod  Hofiut  Cordubenfis  E- 
pifeopus  aCoftantino  M.  legatus  Aloxandriam  fuerit  miftus  , ut 
indicant  Socrates  lib.  1.  cap  4,  Sozomcnus  lib.i . cap  2 5>&Pho- 
tius Cod.  2 66  > ptitarc  tamen,  ut  pronum  eft  , quid  proinbet  ei- 
dem  Epifcepo  Religionis  partes,  dum  Rcipublicx  demandaban- 
tur  a Principe,  cxdem  potioresa  Pontifice  fuifte  impolUas  3 cujus 
proptcrca  vice Hofius  Concilio  Alwandrix  cclcbrato  anno  324. 

cclc- 


Digitized  by  Google 


Pmviilgja  Ro:-Pontifici 

celcbrato  prarfuerit , in  eoque  prxcipuus  aufior  fuerit  lati  ana* 
ihematis  in  Aritim  , Sabellium  , & Colluthum  , cademquc  prxci- 
pua  ati&oritate  fchifma  compofuerit  , tum  quod  cxcitavcrat  Mc- 
letius,  turn  qnod  circa  Pafcbatis  telebrandidiem  jamdiu  vigcbai? 
Legere  hacdcre  juvatClcri  Mare-otici  litteras  ad  Philagrium_* 
Aigypti  Prsfe&um  apiid  S Athanafium  in  Apolog.a,  cumdemque 
S.  Do&orem  in  epift.  ad  Solitar.,  ubi  haud  obfcurc  tradit  ab  Ho- 
fio  in  Nicxno  Concilio  fidei  fotraulam  , Symbol um  dcindc  Nicae- 
num  diiftani  ,fuiffcconceptam  , ipfi  Patres  Nicxnos  adquieviffc  , 
ac  juxta  cam  formam  dccrcta  finffe  effbrmata  : Hie  , inqnicn*  * 
Princess  eft  Synodorum , <3  Jtjnid Jcribit , ubique  auditur.  Hie  for- 
mulam  jidei  in  Nictni  Synodo  concepit , 3 Arianos  ubique  pro  ht- 
reticis  traduxit . Qttam  plaoc  laudcm  non  mfi  in  homincm  Pon- 
tificis  Romani  poteftate  induium  caderc  , aut  ego  fallor  , nemo 
nonvidet.  In  Photini  Sirmienfis  Epiftopi  hxrcfim  , ab  Ariana_» 
haudmultum  abludentem  , inquiri  a Synodo  Mcdiolanenfi  an* 
no  3 46, aut  347.  coram  Apoftolitae  Sedis  Legatis  jufllt  S Julius  I. 
In  harreticum  hominem  ea  in  Synodo  cjaculatam  damnation^ 
fententiam  biennio  poft,  ideft  anno  34?.  conrir  navi t,  h ibita  jux* 
ta  reccptiifimum  in  Ecclefia  Romana  morem  Synodo-,  exindequ* 
dcerctum  ad  Oriencales  mi(Tu  n , teftis  eft  locuples  S Hilariu* 
frag.  a.  Confnle  , qui  de  his  agunc  copiofc  , Pet  rum  de  Marca  iQ 
Diatr.de  tempore  Synodi  Sirmicu.  , Pctavium  indiffcrt.de  Pho" 
tino  , Sirmondum  in  Dtatr.  de  eodem  harretico,  & Pagium  ad  an. 
344.  n.4,  & fcqq.  ,&ad  an.  34P.  n.  4,&  l'eaq. 

Sed  fiquis  Pontificum  alter , prarclara  S.  Damafus  ampliflt* 
mat  poteftatis  hujus  argumenta  praebuit , qua?  fummis  sttingc- 
re  digitis  aggredior . Prxtcr  enim  obnixam  cam,  quam  impendit 
principio  curam  extinguendo  fchifmati  exorto  in  Ecclcfiis  tum 
Antiochena,  de  quo  S.  Bafilius  in  epift.  51,  & aio,  tum  Alexan- 
dria, de  quo  Socrates  lib.  4.  cap.  30,  tum  Condantinopolitana  , 
de  quo  S.  Nicolaus  I.  in  cpilt.  8.  ad  Michacicm  Imp. , tum  Afri- 
cana  , de  quo  S.  Opcatus  lib.  X,  e x cindendis  (ub  ea  artate  fubortis 
ha-refibus  totus  intento  nervo  incubuit . Nam  Synodo  Roma?  ha- 
bita  an.  3 67  , aut  fcq.  Urfacium  , Valcntem  , cetctoiquc  cjufdcm 
hatreds  Arian*  confottcs  anathemate  danmatos  cx  Ecclefia  eje* 

cit. 


t 


"Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ART1CULUS  XI.  jf.  I.  47 

C't . Qua  de  re  grarias  S.  Damafo  agendas  quammaximas  fcripfit 
S Ath..nafius  m epift.  ad  Afros  n.  jo,  quibus  indicit  fat  die  de- 
bere,  fupcrque  Pontificis  fententiam  , ut  ab  illorum  prava  doctri- 
na  fibi  cavertnt.  Altera  indidaan.  371  , aut  feq.  Synodo,  votis 
follicitatus  a Gallis  , quos  pridem  admonuerat  S.  Hilarius  , a_. 
Vcnetis , quos  Eufebius  , ab  Afris,  id  per  S.  Atbanafium  petenti- 
bus,&  Oricntalibus,  S.  Bafilii  operam  apud  Pontificem  impenden- 
tibus , Auxentium  Mcdiol.  Epjfcopum,  Arianos,  ac  Synodum 
Arimincnfem  diris  cundis  devovit,  data  inde  Encyclica  ad  omnes 
Ectlefix  Epifcopos,  a Sabino  in  lllyricum , ac  deinde  in  Oricntcm 
delata  apud  Theodoretum  lib.  a.  cap.  as.  edit.  Vales. , Sozomc- 
num  lib.d.  cap.a  3,&  Holftcnium  in  Collcd.Rom.  pag.s  6 ;.  lcgen- 
da , de  qua  S.  Athanafius  in  prxeit.  epift.  ad  Afros  > & S.  Bafilius 
epift.Spi  alias  223,  po, aliis  6i,&c  91, alias  324. Ad  hare  S.Dama- 
fum  fuo  aut  exemplo,aut  hortatu,aut  imperio  audorem  fe  dediffe 
Gallis, & Hifpanis,  ut  cum  Italis  pariter, & Illyricis  conveniences, 
Synodis  cclcbratis,ab  Auxentii,ab  Urfacii>aVa!entis,  a Gaji  corn- 
reunionc  fe  abftincrent , unique  Nicxnx  formulae  integre  adqnic- 
fccrent,  tradit  loc.cir.  S.  Athanafius.  Eo  celebrior  etiam  Synodus 
II.  ifta  evafit,quod  in  ea  Macedoniana  hatreds  prxdamnata  fueric, 
fidefque  de  Spiritus  S.  divinitate  confirmata,antequam  fp^rtaifta 
a Synodo  lllyriciana  exornarctur  , quxnon  nifi  pod  acceptam 
Pontificis  Synodicam  in  eamdem  pariter  fententiam  proccffit  > 
ut  oftendunt  Pagius  ad  an.  365.  n.  j>,&fcq.,  & ad  an.  361.0. 10, 
ac  Manfius  in  difTcrt.  de  Synodo  II.  Rom.  fub  S.  Damafo  tom.  i. 
Supplem.  Concil.  pag.  233 , 4c  feqq.  Facile  hinc  fieri  potuifle  ne- 
mo non  pcrcipit , ut  S.  Damafus  Patribus  Synodi  II  , five  Con- 
ftantinopolir.I.  pariter  audor  fuerit  prolatx  iu  Macedonium  dam- 
nationis  , vcluti  ex  Adis  Synodi  VI.  ad.  1 8,  prout  extant  in  Co- 
dicibus  Bibl.  Vatic. , S.  Marix  Major.  , ac  Vallicellanx  docuit 
Baronius  ad  an.  381.  n.  19.  Tcrtia  anno  circiter  37$.  indida  Sy- 
nodo , qux  ab  aliis  cum  priorc  confunditur , ab  aliis  vero  non 
diftmgucnda  a poftcriori  cenfetur , Ac  a Chriftiano  Lupo  in  Schol. . 
ad  epift.  57.  Alcxandri  Hierapol.  ad  Acacium  Beroeenf.,  quern 
Synodo  huic  interfuiffc  ex  hac  epiftola  auguratur,  in  an.  373. 
conjicuur,  m caquc  damiutot  Apoilmarcm  , Vitalem , ac  Ti- 
mor 


Digitized  by  Google 


48  P r i v i l e g i a Rom.  Pontifici 

mothcum  cenfet  9 qua  in  fcntentia  plcrique  alii  turn  ci  pneive^ 
ram  > turn  poft  fequuti  funt  9 cujufquc  mcntio  occurrit  apnd  Auc- 
torcm  Synodici , dc  quo  Harduinus  tom.  5.  pag.  15189  Lucium 
hominem  Ariamim  , ac  Scdis  Alexandrine  invaforem  gradu  de- 
jeeit  j camquc  legitimo  fuo  reftituit  Antiftiti , Petro  fciliect^ 
quem  fmS'Communitum  littcris  ad  camdem  remifit  Ecclcfiam9  tc- 
ftibus  Socrate  lib.  4.  cap.  37  > ac  Sozomcno  lib.  6.  cap.  %9* 

Atqui  longe  llluftrior  explicuit  fe  fc  Pontificis  fumma  in_# 
profligandis  hareticis  poteftas  Romana  in  Synodo  IV  , in  qua 
S.  Damafus  in  Apollinarcm  , ac  Timotheum  ipfius  difcipulum 
.anathema  diftrinxiffe  , atquc  unam  , camdemquc  in  tribus  Per- 
fonis  Divinam  fubftaotiam  adftruxiffe  legitur.  Ab  eo  pretcre* 
adverfus  Sabcllii  9 Arii  , Macedonii  , Eunomii , Apollinaris » 
hanreticorumquc  aliorura  blafphcmias  Anathematifmi  confcripti 
funt ; ac  fidei  procufa  formula  9 in  qua  obfervatu  digna  fymbolo 
Nicaino  adjc&a  particula  de  Spiritu  S.  Patri , Fiiioque  confub- 
ftantiali  9 op'graphcn  preferr  cum  ad  omnes  Orientis  Ecclcfias  , 
a Dorothco  dclata  , turn  ad  Pauli  num  inferipea  apud  Theodore* 
turn  lib.  5.  capp.  10  , & n 9 quid  dc  Deo  unoTrinoquc  rite  ere* 
dendum  9 a quibufve  circa  Dcum  harrefrbus  cavendum  effet  9 uni- 
verfos  Chriftrfidclcs  edocens  • PorroSynodum  hanc  in  duas  dif- 
pcfccre  pluribus  oppido  placuic  i c quarum  una  Synodica  ad  Pau- 
linum > cx  altera  , qu.e  ad  Orientalcs  , caquc  Dccretalis  } pro- 
dierit . Duas  rurfus  ad  Paulinum  cpiftolas  a S.  Damafo  exaratas, 
conjc&ura  ducta  cx  S.  CeleRini  pcriocha  apud  Arnobium  lib.  2* 
de  conflidu  cum  Scrapione , opinatur  Baluzius  in  nov.  CoIlc&. 
pag.  37^  : unam  dumtaxat  > ctfiduas  in  partes  diftin6fcam  , qua- 
rum pofterior  a fubnexa  fidei  cxpofitioneinci  piat  3 veri  cenfet  (L 
milius  Coutanrius  in  mon.  praev.  ad  epift.  5»n.  2.  Ad  hec  Pauli- 
num  hcic  a Theodorcto  di&um  Thcffulonicenfero  } diccndum  An- 
tiochcnum  Baronius  vult  \ Acholium  malum  Blancus  , & Berar- 
di  : atenim  in  Thcodorctum  peccavit  Latinus  interpres  9 fiqui- 
dem  ille  feripferat  miffam  contcilioncm  fidei  .ad  Paulinum  in  Ma- 
cedoniam  j dum  effet  Theffalonicaj : qua  de  interpretis  halluci- 
nation vide  Baronium  nov.  edit.  Luccn.de  an.  378.0.43.  Atqui 
Tbcodoietumfecundo  vexai  Baronius  ad  an*  8^7.  n.  6 8 , ubi  ab 

illo 


VlNDICATA  . ArTICULUS  Xf.  if.  I.  40 

illo  lib.  5. cap.  i i.haud  integrant  hanc  fidei  cxpofitioncm  fuHTc  de- 
fcriptam  arbitrator , camquc  fupplcndam  aic  turn  cx  Colledione 
Crefconiana,de  qua  dixcrat  jam  ad  an.447,  n.2i,tumex  Gennadio 
(verius  Jofcpho  Mcthonenfi  ) pro  Concilio  Florcnt.  fcd.7.  Repu* 
gnat  Coutantius  loco  indtc.  n.  5,  &feqq, , conaturquc  oftcndc* 
te  fragmentum  illudcxCrcfconiana  Colled.  Iaudatum  pertincrci 
ad  S.  Gclafium  Papam  : quod  vero  cx  Gennadio  profertur  , accep- 
tum  fore  referendum  Regular  fidei  in  Synodo  Toletana  I.  edits  ; 
atque  hanc  fidei  regulam  in  Codice  Can.  Quefnelliano  adferibi 
S.  Auguftino  notat , cx  qua  atque  ex  S.  Damafi  Anathematifmis 
compadus  fucrit  fermo  dc  temp,  u$,  in  Append.  133.  S.Augu* 
flino  tributus . At  enim  Manlius  tom.i.  Suppleni.  Concil.  p.  135), 
& fcqq.cx  Codice  Luccnfi  reapfe  fupplevit  , qua:  in  fidei  formu* 
la  a Thcodoreto  prastermifla , hadenus  inter  editos  in  lucem  non 
prodierant  • Gravior  inter  Eruditos  contcntio  exagitata  eft  de_j 
anno,  quoSynodus  idacclcbrata  fit:  Baronius  cam  illigat  an. 
110373;  Tillcmontius  in  annum  375.  confertj  Blancus  an-  372 . 
inter,  3ian.  377.  coardat ; Man  ius  anno  377.  alfigit  5 Valcfius  , 
& Coutantius  in  an.  378.  tonjiuunt ; Pagius  in  duas , aut  tres 
didinguit : nam  in  Synodo  III.  ann.  375.  Apollinarem,  ac  Ti* 
motheum  datnnatos  cum  aliis  piurimis  aqtumat  ; adverfus  hafee 
pedes  Anathematifinos  editos  refert  acceptos  Synodo  IV.an.378: 
Dccrctalcm  vero  , ut  ipfc  vocat,  ad  Orientates  pod  an.  381.  ador- 
natam , quam  pod  annum  iino  3 8^.  minus  rede  editam  vult  Til* 
Jcmontius  •,  Conciliorum  demum  Colledores  ad  annum  37^.  pro* 
ducunc  , baud  rite  tamen  , nam  fidei  formulae  i 11  i fubferiptum 
legitur  a Synodo  Antiochcna,  qua:  haud  diutius  pod  an.  378.  dif- 
ferenda  cd . Convcnit  tamen  , quod  in  rem  nodram  facit , iccir- 
Co  celebratam  fuifle  , ut  Orientahbus  , quorum  nomine  , ac  pro- 
prio  fuerat  aS.  Bafilio  cpid.  74 , nunc  3^3.  Pontifcx  follicitatus, 
dequcPneumatomachorum,&Apollinaridarum  hsrefi  admonitus, 
fierct  fatis  . Convcnit , ac  ultro  citroquc  vel  ipfemet  Natalis 
ljid.  Ecclef,  adfaecul.  IV.  cap.  3.  art.  14.  §.  1.  confcntit  , ex  epi- 
ftola  ad  Orientales  , five  Dccrctalis  ea  fuerit , five  Synodica  , elu* 
cere,  Orientales, juxta  veterem  Ecclefia:  rcceptiifimum  morcro  re- 
ferendi  ad  Apodolicam  Sedem  majorcs  cauffas , ad  cjus  Tribunal 
Pars  II.  Tom,V,  G here* 


yo  Privilegia  Rom.  Pon  tifici 

hatreds  nomine  Timothcum  detuliftc  * ut , qua  fuprema  defunge- 
batur , au&oritate  ilium  damnaret , graduquc  abdicaret . Conve- 
nit  cidem  Synodic*  fuiflc  fubfcriptum  in  Antiochena  Synodo  an- 
no 378.  a Meletio  , aliifque  fex  Metropolitis  ibidem  proprio  no- 
mine appellatis  , ac  aliis  infuper  1 4 6.  Epifcopis , in  Codice  Va- 
tic. omnibus  1 £3  , non  expreffis . Id  adeo  verum  , adeoque  ha- 
bita  IiaicS.  Damafi  fideiexpofitio  eft  , ut  Theodofius  Imper.  an* 
no  380.  Icgc  lata,  qu*  habetur  L.  2. Cod.  de  Sum.  Trin.,  edixerit 
deinccpscam  diimtaxat  omnium  effc  deberc  de  Trinitate  fidem , 
quam  S.  Petrus  tradiderat,  Sc  S.  Damafus  fequebatur  . Poftrcmo 
cum  Apollinariftis  eodem  confoflos  gladio  Millenaries  obfervac 
Baronius  ad  an.  373.  n.i4.Sed  Sc  Eurefium  Epifcopum  Luciferia- 
nofchifmate,  hacrefique  imbntum  S.  Damafi  indignationem  ex- 
pertum  fuiffe  , eoque  fatagente  in  exilium  ab  Arcadio  L.  38.  Dc 
Hareticis  c/ctftum  , ex  Fauftino  ejufdem  furfuris  homine  in  libcl- 
Io  oblato  Valcntiniano , Theodofio  , & Arcadio  deducit  Pagitrs 
ad  an.  35; <5.  n.  5,  &feq*  Prifcillianiftarum  denique  primipilos  In- 
ftantium  ,SaIvianum,&PrifcillianumaS.  Damafoindignos  ha- 
bitos  , qui  Roman*  Ecclefia*  conmunione  cohorceftarerrtur  , cx 
Severo  Sulpitio  Iib.2.  jam obfervatu  n eft  ? quod  nec  inficias  au- 
fuseft  ire  Bruys  hift.  Pontif.  tom.  r.  pag.  137. 

Qui  proxime  S.  Damafum  fequutus  eft  j S.  Siricius  in  infe- 
dlandis  hsercticis  ftrenuum  fc  fe  exhibuit.  Acque  principio 

quidern  ingenti  S.  Siricio  laudi  vertir  Auftor  libri  Pontif.  obnix- 
nm  ,quo  flagrabat  ftudium  ha?refes  ubique  gentium  proftigandi : 
Conflitutum , inquiens  , fecit  de  omni  Ecclejta  , & contra  omnes 
httrefes  , iff  difperjit  per  univerfum  Afundum^  ac  per  omnes  Pro - 
vinci at,  ut  in  omni  Archive  Ecclefice  confcrviretur  oh  impugna- 
tionem  contra  omnes  ktrefes . Nec  mihi  vero  probatur  viri  Cl.  Pe- 
tri Coutantii  in  epift.  S.Siricii  pag.708.  n.  1.  conje&uraj  qua  ver- 
bis hifee  defignari  putat  epiftolam  5.  ad  Afros  , qua  Pontifex  dc- 
creta  fua  haccc  pcriocha  claudit : Hac  itaque  fi plena  vigihntia 
fuerint  ab  omnibus  obfervata , . . . . Harefes , tf fchifmata  notu_j 
emergent . Non  enim  ad  novas  prrecavendas  , fed  ad  veteres  prae- 
feindendas , ncc  ad  Africanos  dumtaxat , fed  ad  Orbis  totius  An- 
liftitcs  dccrcta  a S.  Siricio  cmanaftc  Anaftafius  affirmat . Ultro 

magisj 


VlNDICATA  . ArTICULU*  XJ.  $.  I.  ? l’ 

maglsj  citroquc  doftif*,  Bcncini  ad  liunc  locum  tom.  3.  Anaft. 
fe&.  55.pag.50  » & fcqq.  probabiliffimam  ioterpretationcm  am. 
plexor, qua  proprie  Bibliothecarium  dc  aliquo  Conftituto  advcr- 
fus  hsercfcs  a $.  Siricio  cditoaccipicndum  non  dijbitat : qui  cnim 
Maximo  Tyrannidera  cxerccnti  au&orem  fc  dcdit , ut  animo  fe_j 
compararct  ad  haercfcs  cxtirpandas , uti  liquet  ex  Maximi  epifto* 
lis  ad  eumdcm  S.  Siricium  , cujus  ad  ilium  litteras  dcpcrditas  lu- 
gemus  , atquc  ad  Valentinianum  Aug. , qucm  in  Catholics  fidei 
defcnftone  hifcc  confirrnarc  verbis  adnicitur  : /tali*  omnis  > atquc 
Africa  hoc  Sacramento  credunt  5 bac fide  gloriantur  GaMa,  Aqui- 
tania  , omnis  HiJ'pania  , Roma  ipfa  vcnerabilis  , cujus  etiam  ituj 
bac  parte  Principals  ejl,  quod  Deum  ,Jicut  fequi  voluit , agnovit, 
apud  Baronium  ad  an.  J87,  n.  33,  & 6y.  qui  Theodofio  animo* 
five  indiderac , five  adauxerac  ad  hatrc.fcs  ubique  excindendas,  ut 
adparctextot  legi bus  Cod  Theod.  Pc  Hxrcticis , ac  prjefcr.ciiti 
LL.  j,  5,  14.  & feqq.  ufque  ad  23  , cum  pronum  eft  putarc  nec 
dcfpondifse  animo  , nec  defuifse  , quin  omnem  ad  hxrefes  infrin. 
das  omnes  conatum  conferrcr  co  vel  maxime  quod  rcccns  vigerec 
tnemoriadccrctorum,qu*  adeccfsore  fuoS.Damafo  adverfus  hx- 
refes  ad  Orientalcs  diredta  fueranc ; cujufmodi  moris  denunciandt 
ttbique  terrarum  hzrefes  odio  habendas  Romana  in  Ecclefia  recc- 
ptiflimi  multa  codcrn  loci  fpecimina  vir - do&ifs.  fuppeditat ; Age 
jnodoab  his  gencracim  diblis  ad  particulars  gefta  defeendamus. 
Imprimis  Manichxos  pro  virili  partCj  quam  numeris  profedtoab- 
folvit  fuis,  perfequutum  S. Siricium,  fide  affirmat  fua  prasl.Anafta- 
■fius , confirmatque  Schelcftratius  Antiq.  illuft.  par.i.  pag.  4^3: 
•quinimo  Audio, quo  fervefeebat  hanc  procul  abigendi  peftero,  mo- 
dumfacere  ncfcivjc, donee  juftiifimam  earn  aThcodofio  impetrafset 
legem,qujv  legitur  Cod.Thcodof.  Pc  Hstret,  L.t  8.  lib.  1 6,  tit.  5. 
Nclarium hoc  genus  hominum  exagitavcrunc  fubindc  quaApo- 
ftolic*  Sedis  repetitis  decretis,  qua  ab  Imperatoribu*  edi&is  im- 
petratis SS.  Anaftafius , Leo, Gel*fius,$f  Symmachus  apud  Ana- 
ftafiuin,  & Gratianum/Jc  Confecrat.  dift.».  Can,ia,  Compcrtmus . 
Joyiniani  hxrcfim  vix  exortam  in  cunis  prxfocatam  a Romano 
Pontifice  fcribunt  SS.  Hieronymus  initio  libri  adv.  Vigilant.,  & 
Jib.j.  adv.  Pelag.,  & S.  Auguftinus  de  Hxrcfcs.  cap.  88  , & lib.*, 

G 2 Rctradb 


Digitized  by  Google 


5^  pRIVILEGIA  Rom.  PoNTIfICl 

RetraA.  cap.  12.  Huic  monjln  , inquiens,  S.  Ecclcjh  , que  ibi 
(Romae)  ejl  3 fsdelifime  3 ac  fortijjime  rcjlitit.  Is  vcro  fuit  S.  Si- 
xicius  > uci  liquet  ex  ipfius  cpiftola  inferipta  non  Ecclcfiar  Medio- 
lanenfi  3ut  legitur  ineditis  , fed  ad  diverfos  Epifcopos  , iicut  ha- 
bent  Codices  Mfs.  mclioris  not*  apod  Coutantium  pig.  6(3  , a_» 
quo  una  cum  Joviniano  eodem  confofli  telo  leguncur  Auxentius  , 
Genialis  , Germinator , Felix  , Plotinus  , Martianus , Januarius  , 
& Ingeniofus  novaruin  harrefum  inccntores  . Jovinianum  porro 
haerefis  nomine  ad  Pontificem  fuifse  a Pammachio  dclacum  me- 
morat  S.  Hieronymus  in  epift.50.  Igicur  fecundum  S.  Siricii  judi- 
cium 3 ac  juflionem,  S.  Ambrofius  Mediolani  anno  389  , aut  feq. 
coa&a  Synodo,  intortae  in  fceleftos  illos  fententix  adjecit  & fuam 
uti  probat  exinde  ad  Pontifkem  exarata  Synodica  tom. 2.  ipfius 
©per.  pag.  96 3.  Bonofum  prxterea  Sardicenfem  Epifcopum  plit- 
rium  errorum  perfonam  gcrentem  damnatum  , graduque  dejee- 
tum  ab  eodem  S.Siricio,  conftat  ex  ipfius  cpiftola  , (quam  genui- 
num  profc&o  ejufdem  fbetum  efse  oftendunt  Juftellus,  Holftenius, 
Launojus,  Labbaeus , Coutantius  , Harduinus  , ac  Brujusipfc  s 
quin  tamenhuc  Duptnii  tom.z.Bibliot.  nov.par.2.figmcntum  in- 
far  c ire  omittat  ) ad  Anyfiun  Thefsalon.  , ccterofque  Illy rici 
Epifcopos  : apud  quos  co  proptcrea  nomine  paricer  ille  pcilime 
audivit . Quid  ad  hare  vcro  > quod  a Theophilo  Alexand.  dc  hx- 
refi  » Anthropomorphitarum  uciquc  teftibus  Socrate  lib^.cap.y., 
& Sozomenolib.8.  cap.  14,  ad  S.Siricium  dclacum  S.Epiphanium 
tradic  Palladius  in  dialog,  cap.  1 $ ? Atqui  viciilim  a S.  Epiphanio 
apud  Sirici urn  Origenifmi  poftulatus  Johannes  Hierofol.  legitur 
in  epift.  61 , nunc  38.  S.  Hieronymi  ad  Pammach.  . Sed  de  his 
ha&cnus . 

DcOrigenis  damnatione  prxeer  ea , qu*  paullo  fuperins 
difputavi  j obfervationc  valdcquam  digna  , qua;  S.  Anaftafius  I. 
habet  in  epift.  ad  Johannem  Hierofolym.  Afihi  eerie  cara  non 
ieerit  Evangelii  fidtm  circa  meos  cuftodire  Popular , partcfque  cor- 
poris mei  ( Pepuli mei,  legitur  in  aliis  Cod.  Mfs.) , per  queque  fpa- 
tia  terrarum  diffufas , quantum  poffitm  , litteris  convcnire  , np  . 
qua  profane  interpretations s origo  jubrepat , qua  devotas  mentes 
itnmijfa  Jui  caliginc  hbefaflarc  conctur  : quibus  jungc  paria,  quae 
■ - rcpc- 


Digitized  by  Google 


ViNDIGATA.  ARTICULUS  XI.  Jf.  I.  $$ 

repetit  in  epift.  ad  Venerium  Mediol.j  & Chromacium  Aquilejen. 
Bofsuetius  omnem  avide  occafioncm  arripere  Pontificiis  obtrec- 
tandi  privilegiis  afsuctus  , Dcfens.  declar.  par.  2.  lib.  14.  cap.  12. 
hxc  obfeurare  cxinde  conatur  , quod  in  Origcnis  condcmnationc 
S.  Anaftafium  prsefifserit  Theophilus  Alex.  > quodque  de  hujus 
Synodica  ad  omnes  Orthodoxos  fuper  nomine  Origcnis  mifsa 
S.  Hieronymus  feripferit  turn  in  epift  71.  ad  ipfum  Thcophilum  : 
Romam  , iff  totam  Italiam  ipjius  pojl  Chrifium  epijlolis  liber  at  am\ 
turn  in  epift  77. ad  Pammach.,  & Marccllain  : Hxrejim  opprefj'ani 
ejus  aufloritate,  Iff  eloquentia  j turn  in  epift. 78.  ad  cofdem  a S.  A- 
naftafio  Damnatum  in  Occidente  , quod  tn  Oriente  damnatum  ( a_> 
Theophilo  ) eft-,  turn  lib.  2.  adv.  Ruffin,  cap.  6:  Gguod  BB . Epif- 
copi  Ana/lajius  , iff  Theophtius  , iff  Venerius  , iff  Chromatins  , iff 
omnis  tamOrientis , quamOccidentis  Catholiconim  Sy nodus  pari 
fententia>  quia  pari  iff  Jpiritu  Origenem  hareticum  denuntiant 
Populis  j inde  colligit , inquam  } contcnditque  fidci  robur  coca 
Ecclcfia  diffufum  efse  : interdum  extremo  ex  Orbe  prodire  dccre- 
ta  3 quibus  etiam  Romana  ilia,  Apoftolico  ore  laudata,  cxcitctur, 
& confirmctur  fidcs : ac‘demum  in  Eccletiarum  confcnfione  fura- 
mam  vim  3 fideique  fortitudinem  , ac  Spiritus  S.  teftimonium  efsc 
repofitum  . Equidcm  , noninficior  , quia  in  ,/Egypto  , atquc  in_> 
Oriente  ante  difseminati  Origenis  erroresj  quam  in  Italia  , & Oc. 
cidente  innotuifsent  , prius  Theophilo , quam  S.  Anaftafio  eof- 
dem  configendi  occafioncm  obtuleranc : at  eifidem  confixis  , e rc 
efsc  fuaTheophilus  intclligens  Romanum  Pontificcm  ab  fc  gefto- 
rum  certiorem  faccrc  5 ab  eoque  confirmationcm  rogarc  , qua?  ft 
decfsec , concidcrc  facile  ab  fe  in  Origenem  dccrcta  > datis  ad  S. 
Anaftafium  litteris  flagitavit , ut  latam  in  Origenem , ejufque_j 
Sectatores  fententiam  calculo  cotnprobaret  fuo,  five  uti  loquitur 
conccptis  verbis  S. Hieronymus  in  epift  78 .Pradicationem  Cathe- 
dra A/arci  Evangelijla  Petri  ApoJloJi  fua  prxdicatione  confirmet. 
Ccnfirmavit  reapfe  S.  Anaftafius  , infcriptifquc  litteris  Epifcopos 
Occidcntis  omnes  rcligioms  , officiique  adhaircndi  latai  ab  fe  inu 
Origenem  damnationis  decreto  admonuit . Exindc  effcctum  , ut 
cum  Oriensjtum  Occidens  condemnationi  Origenis  conciamarcr, 
dc  cujus  damnationc  Thcophilus  ex  fua  non  tarn  > quam  ex  Pon- 

tificis 


j?4  PrivilegiaRom.  Pontifici 

jificis  fcntcruia  plaudcrec  in  Term,  ad  quofdam  Monachos : /ini- 
thematizjuttcs  Origencm  , ceterofque  htreticos  , cxemplonojlro,  (5 f 
yjnaftajii  S.  R.  E.  Epifcopi  , quern  if  univerfa  Qccideutis  Epifco- 
ptrum  fequitur  Symdut , que  iccepit , aeprobavit  Alex.  Eccleji* 
ferttentiam  in  impium  latum . Qux  Tbcophilf  yerba  a Juftiniano 
poftca  Imp,  in  cpift.  ad  Mcnnam , de  qua  poll  , cum  laude_* 
memorata  pejori  in  errore  verfatos  oftendunr  cum  Bafnagium  in 
Annal.  Poltt.  Ecclef.  ad  an.  401.  §.  9 , turn  Brujum  hift.  Pontif. 
pag.  1 57,  dum  in  alicnae  Dioeccfu  homines,  vel  dc  hacrefi  accufa- 
tos>  Romano  Pontifici  jus  adimerc  non  abftinuerunt . Ergo  cjuf- 
modi  Catholici  Or  bis  confenfiopis  in  caufsafuit  Apoftolicx  Sedis 
atuftoritas  fumma3five  qua  Oricntalium  fententia  probata  fuic,five 
qua  Occidentalism  afl'enfio  fuic  prsccepta  : ideoque  in  ca  conlen- 
fione,  ecu  incaufsa,  ejaculatae  in  Origcnis  errorcs  fenrentiaefirmi- 
tudo  nequaquam  fuic  reponenda  , fed  tanquam  in  cffcdlu  tantum* 
modo,cujus  caufla  profedlo  fuerit  Pontificis  fententia, cui  obtem- 
perandum  fucrat  utique  ab  Orbc  uni verlo,  ideoque  ab  ejufdem  au- 
tomate dccrctorum  comraOrigcnem,cjufque  defenfores  invi&if- 
limum  robur  fit  repetendum.  Hoc  fatis  figmficavic  S. Hieronymus, 
cujus  fane  non  eft  fenfum  aftccutus  ( verbo  abtit  invidia  ) Bofliic- 
tius  , fed  ei  totaadverfum  regione  appinxic,  quandoquidem  Ruf- 
fino  fuperbe  ja&anti  cpnfeffioncm  fidei  ab  fe  conlcnptam , qux  , 
utpote  ad  fallcndum  compofua , S.Anaftafio  quidem  probata  non 
fiierat , Italirc  tamen  Epifcopis  finffe  acceptam  , repofuit  mira- 
ri  fibi  valdc  fubelfe  : JguomoJo  probaverit  Italia  , quod  Roma  ctitt- 
tempjtt\  Epifcopi  fufeeperint , quod  Sedes  Apojlalica  condemnavit  ? 
Quibus  quid  aliud,  amabo,  innuit,  m/i  quod  proiatx  fcmcl  a Pon- 
tifice  fententia:  nihil  Epifcopis  rcliquum  cflcc , quam  ex  officio  , 
religioncquc  obfequi  ? Ex  quo  proindc  quis  non  perfpiciat  ex  ■ 
Poncifi cis  potius  jubentis  judicio,  quam  ex  Epifcoporum  obfe- 
quenti  um  obedientia  , fidei  decretorum  firmitatem  repofeendam 
fore?  Planiora  fient  bxc  adhuc,  ampliufquc  robur  acciprcnt  ex 
dice nd is  paullo  poftde  Origcniftis . 

Pauciora  modo  dc  Pelagianis  , quoad  ejus  fieri  poterit , 

SS.  Innocentio , Zoftmo , Bonifacio , Cxleftmo , Sixto , Leone , 
Celafio  &c.  perculfis,  profligatis , protruis . Atquc  hue  rerum 

funn-  __ 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  . ARTICULUS  XI.  Jf.  I. 
fumma  redic . Orofius  cum  Johanne  Hicrofol.  contra  Pelagium 
difputans  cauffam  dcmum  ad  S.  Innocentium  P.  M.  dcfcrcndam 
conciufit : atque  quidem  , ut  Pontifici  caufla  dimittcretur,  idem 
hand  invitus  Johannes  confenfit  , uti  refert  ipfemet  Orofius  in 
Apologia  . Pontificis  autem  judicium  hac  in  caufia  tanri  habuit 
S.  Auguftinusferm.  2.deverb.  A poll,  circa  fin. , utco  prolato 
caulfam  finitam  affirmarit . Ab  hoc  vero  judicio  religiofe  abfti- 
nuifle  Patres  Africanos  , ac  Pontifici  integrum  permifiiTe  , ratos 
ab  eo  unodecrctis  vim  obtineri  univerfam  obligandi  Ecclefianrt.* 
agnovit  etiatn  Petrus  de  Marca  in  diflert.  de  vet.  Colled.  Canon, 
cap.  14.  Huic  denuo  judicio,  poftquara  Patres  Concilii  Carthagi. 
nenfis  adquieviflent , velut  irrefragabile  omni  ex  parte  habendum 
fuiiTc  , & caufli  Pelagians;  ita  impofitum  fincm , ut  retraftationi 
locus  non  eflet  reliquus  , faffi  flint  Qucfncllus  ipfc  in  princip.  Re- 
flex, moral.  ,&  Audor  Iibri  de  juftific.  filentii  obfeq.  Quin  imo 
. tanti  S.  Innocentii  audoritatem  fcciffe  vcl  ipfe  Pelagius  vidcri 
voluit,  utin  fine  Iibclli  fuse  fidei  dectaratorii  ad  cum  tranfroiifi  , 
fed  fuccefTori  S.  Zofimo  redditi,  in  hare  fatus  fit : Hxc  eft fides  &c. 
in  qua Ji  minus  perite,  autparum  enute  illiquid  pojitum  ejl,  emenda- 
fi  cupimus  a Te , qui  Petri  & fidem  tenet . Sin  autem  hxc  noftra, 
confijfio  /dpoflohtui  tui  judicio  comprobatur , quicumque  me  macu- 
lare  voluerit , Je  imperitum  , vel  malevolum , veletiam  non  Ca~ 
tholicum  ,non  me  hxreticum  , comprobabit . Subindc  idem  Ponti- 
fex  a S,  Hieronymo  admonitus  de  Pclagianis  Orientem , ac  Pa- 
Ixftinam  turbanribus  , dedit  cpift.  31.  ad  Johannem  Hicrofol.  offi- 
cii admonens  ; dedit  & cpift.  33.  ad  S.  Dodorem  , ut  indicarec 
eorum  nomina  Nebulonum,  ut  in  ipfos  diftride  poflet  animadver- 
tere  . Quas  epiflolas  obfervatu  dignas  ad  oftendendam  Pontificis 
audoritatem  in  Ecclefiam  univerfam  dixit  Fleurius  hift  Ecd. 
lib.  23,  vir  alioqui  Pontificias  au&oritatis  non  multus  aflertor  , 
nulloquc  certe  modo  affentator . Praylus,  qui  vacantem  obitu 
Johannis  Ecclefiae  Hierofolym.  thronum  implevit  an.  41#  ,primo 
quidem  occupattim  favore  Pelagii  animum  prartulit , pro  quo& 
litteras  dare  ad  S.  Zofimum , ifto  te’fte  in  epift.  ad  Afric. , non 
dubitavit  . Paullo  port  tamen  deteda  fratide  hacreticum  homincm 
Hicrofolyma  abegit , ac  novis  littcrisadS.  Zofimum  mcjufdem 

tran- 


Digitized  by  Google 


$6  Frivilegia  Rom.  Pontifici 

tranfire  fentcutiam  officii  loco  habuit , ac  revocare  > qua*  pridem 
in  gratiam  Pelagii  cxoravcrat , qua  de  rc  Marius  Mercator  Com- 
mon. pag.  139.  Bene  quoque  (e  habuit  S.  Bonifacius  II  > qui 
au&orem  fe  dedii  cum  Honorio  Imp.  severat,  juftiffima*  tamcn  , 
Conftitutionis  adverfus  Pclagianos , ut  indicat  S.  Profper  adv. 
Collat.  cap.  41  } tu  n S.  Au guftino  litterarii  certaminis  , ex  quo 
palmam  S.  Doflorcin  reiaturum  non  dubitabat , contra  Pelagia- 
ns: harrefis  praecipuum  columen  Julianum  Eclanenfcm,  velut  ipfc- 
met  perhibet  lib.i.  ad  cumdem  Bomfacium  cap.i.  Quid  quod  pro 
Juliano  , Pclagianifque  aliis  fupplices  dare  lie  teras  ad  S.  Caclc- 
ilinum  non  abftinuit , deque  illis  Pontificis  interrogare  , rogare- 
que  fententiam  Neftorius  i Quid  quod  Caelcftius  novi  Pontificis 
deludendi  fpe  captus  , eidem  Cadeftino  preces  obtulit  , quibus 
inejus  irrcperc  gratiam  tentabat  ? At  hunc  quidem  totius  Italia: 
finibus  extrufum , ilium  vero  a S Sixto  III.  in  errore  pertinaccm 
abEcclefia  proje&um  tradic  S.  Profper  contra  Collat.  cap.  at  > 
& in  Chron.  ad  an.  43 9.  Confer  & S.  Caelcitini  cpift  14.  edit. 
Cout.  ad  Maximianum  Conftantinopolit.  > qua  a Pclagianis  fibi, 
Populoquc  concrcdito  diligentcr  ut  praecaveat , adinonet  . Qmo 
etiam  hanc  peftem  e Britannia  a S.  Ca:leftino  opera  S.  Germani 
profligatam  memorise  proditum  eft  a S.  Profpero  in  Chron.  ad 
an.  42P  , etfi  a Conftantio  in  vitaS.  Germani  lib  1.  cap  t?  apud 
Surium  ad  diem  30.  Jul.  fadum  id  referatur  a Synodo  Gallicana: 
qua  de  re  videfis  Baronium  ad  an.  4 zp,  n.  10  , & Pagium  num  4. 
Contritos  perinde  a S.  Leone  M.  Pclagianos  , ac  in  his  prxfcrtiin 
Julianum,  memorat  S.  Profper  de  promiflf  cap  6.  prope  fin.,  fi  ge. 
auinus  tamcn  ejus  eft  foetus.  Sed  & Pclagianam  harefim plurics 
extin&am  , in  Dalmatia  , ac  Piccno  revivifeentem  tribus  datis 
cpiftolis  ad  Honoiium  Dalmatia;  Epifcopum , & ad  Epifcopos 
Piccna*  Provincial  , confcriptoquc  defuper  tra&atu  , apjd  Baro- 
nium ad  an.  4^3.  n.  1 3 *&  fcqq. , 5c  Labbsum  tom  4 pag  1171, 
Sc  ii4o,confuta(Te,  confixifle,contrivifse  legitur  S Gclafius : cui  Sc 
Johannes  Tajaja  Epifcopus  Alex  librum  adverfus  eamdem  ha*rc- 
- fim  ab  fc  adornatum  nuncupavit,c]ujus  meminit  Photius  Cod.  54. 

A S.  Carleftino  Neftorium  , hominem  poll  natos  homines 
ocquioreni  > prsedaranatijm , Ephcfinifquc  Pacribus  formam  pa- 
lter , 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XI.  jf.  I.  £7 

riter,  regulamquc  fuifse  prxfixam  , fccundum  quam  de  Ncftorio 
fententiain  fcrrc  dcbercntjadcoquc  uc  ncc  illis  fas  cfsct  ab  hxrcfis 
nota  , quam  fcclcdo  illi  Pontifcx  inflixiffet , cumdcm  abiolvcic, 
dilucide  , abundcquc  , nj  mens  me  fallic  amor  , alibi  odendi : un- 
de apud  Evagrium  lib  1.  cap  4 Ephcfini  Patres  ita  leguncur  prx- 
fati  : Epijlola  Parris  rtoflri , & College  C/cleJlini  Epijcopi  Eccle - 
fist  Roman*  nectjfario  compuljt .. . .ad  banc  Jevcram  jcntcntianL-t 
ctntra  cum  pronuntianJam  ievenimus . Ex  praeferipto  prxtcrea  S. 
Caeleflini  incodcm  Concilio  ail  5.  proferiptam  fuiflc  hxrcfim  Pc- 
lagianam  teftacur  epidola  Synodica  apud  Harduinum  tom.  1 pag. 
i)io  , ex  qua  patet  alia  pridem  fub  S.  Cxlcftino  adverfus  Pclagia- 
nos  magno  rei  Chridianx  damno  pcriifse  : S.  Cyrillum  vero  lega. 
turn  fuum  Z'niverji  Orbit  °/udiccm , idcoquc  & Concilii  cjufdcm 
voluit  S.  Cxlcftinus  , tcftc  Niccphoro  lib.  4.  cap.  34.  Novatiano- 
rum  pantcr  rcliquias  pcrfcquucus  legitur  apud  Gcnnadium  de  « 
Scrip.  Ecclcf.  cap. )4.Quo  loci  mifcrct  me  valdc  Francifci  Bruys, 
quod  hifl.  Pom  if.  pag.  111 , &feq.  facilcs  , piafque  Socrati  lib. 7. 
cap.  n.dehac  mota  in  Novatianos  fuos  pcrfcquutionc  acerbe_j 
conquerenti  aures  prxbere  non  cxtiinucrit.  Sed&  in  Scmipelagia- 
nos  fuum  cxercuiflc  dilum,  dubitare  non  finit  epillola  fuo  nomine 
inferipta  ad  Galliarum  Epifcopos,  de  cujus  epidolx  veritate  nul- 
la inter  Eruditos  controverfiacft  > tota  ineo  fua  , utrum  fubnexa 
Capitula  cjufdcm  pars  epiftolx  reputanda  fint,de  qua  confuli  po* 
tcrunt  Vcndcldinus  in  Cod.Can.jStiarcz  proleg.tf.de  gratia  cap.  1 ; 
SirmondusTo.i.  Cone.  Gall,  pag.tfoi  GcrardusVoflius  lib.  1 • hid, 
Pclag.  cap.  joi  Dupinius  in  Bibl.j  Norifius  in  vind.Auguft.  cap.  8} 
Serrius  in  Auguft.vindic.;  Coutantius  in  Mon.prxv.  ad  hanc  cpid. 
pag. 1178, & feqq.>  Pagius  ad  an.43  1.  n.46 ;&  Fabricius  Bibl.  latin. 
lib.  3.  pag.  31).  A dudio  vetcris  tuendx,  vindicandxque  adverfus 
Nedorianos  Catholics  do&rinx  S.  Sixtum  III.  iaudat  Vincentius 
Lirin.  Common,  cap.  ult. , capta  opportunitate  ex  ipfius  cpidola 
ad  Johannem  Antioch. ; cui  juigenda  pari  concepta  fpiritu  cpid. 
ad  S.  Cyrillum  Alex.  At  quanto  illc  dudio  five  unitatis  erga  fc- 
greges  , five  vcritatia  erga  rebelles  affeilus  effet , nihil  oflendit 
rnagis  , quam  cjufdcm  opera  curatum  , ac  procuratum  , fuorum 
Cxerr.plo  Dccefsorum  , ut  S.  Silvcftri , a quo  Nicxna  Synodus  ia 
Ears  11.  Tom.  y.  H Late- 


Digitized  by  Google 


58  Privilsgia  Rom.  Pontifici 
Lateranenfi  , ut  S.Damafi , a quo  Conftantinopolitana  in  Balilicx 
fuu  dicata  nomine  pulcherrima  fuerant  fpecic  cxprcfsar,  de  quibus 
Hadrianus  I.  in  epift.  Apolog.  pro  SS.  Imag.  ad  Carolum  M. , Sy- 
nodi  Ephcfinae  Mufivis  cxprcfsx  imaginibus  indelebilc  parts;  de 
Neftoriana  h*ccfi  per  Deceflorem  fuum  > ac  per  fc  victoria;  monu- 
mentum  , de  quo , ut  adeas  , qui  cgregic  pertra&at , Cl.  Fran- 
cifum  Blanchinium  differ t.  a.  tom.  3.  Anaftafii  pag.  123,  & feqq., 
tibi  fum  auctor. 

Bene  1 optimeque  haec  fe  habent : at  enim  deventum  eft 
tand: m ad  S-  Lconcm  re  * & nomine  Magnum  } a quo  quatenus  > 
& quam  ftrenue  Catholic*  rci  in  Orbe  coilabcfcentis  rarioncs,  in* 
furgentes  adverfus  hsrefes  , fuftentatx  , ac  reftitutae  fine  , nunc 
videndum  . Itaque  Manichaeis  in  Italia  , ac  Roma;  > quo  ex  Africa 
an.43?.  a Gcnlcrico  occupata  magno  numero  profugcrant , quo- 
rum infanda  facinora  vice  plus  fimplici  in  palam  facere  non  defti- 
tit  ferm.  4.  Colled,  cap.  3 , ferm.  3.  de  Quadrag.  cap.  5,  ferm.  7. 
de  Nativ.tap  4,  ferm. 4.  de  Epiph.,  ferm. 5.  de  Jejun.,  & epift.  2, 
nunc  18.  ad  bpifeopos  Italia;  > Ecclefia;  aditum  , nedum  permifit 
nullum  , fed  profligaudis  operam  turn  propriam  omnem,  turn  Va. 
lentiniani  lll.lmp.Novel.  De  Afanick.  impendit.  Qua  de  re  S.Pro- 
fper  in  Chron.  ad  an.  443  , & Maimburgus  in  hift.  Pontif.  S.  Leo- 
nit  lib.  1.  Obfcrvatu  heic  dignum  vetus  Fragmcntum  13.  anathe. 
matifmos  complcdens  adverfus  Manicha;os  , quod  ex  Bibl.  Am. 
brofianac  Cod.  Mfs.  optima;  not*  vulgavit  Cl.  Muratorius  tom. 2. 
Anecd.  pag.  1 1 2 , S.  Lconi  acccptum  referendum  arbitrate  ; di- 
gnumque , quod  conferatur  cum  epift.  9 3 , nunc  1 5.  ad  S.  Turi- 
bium.  De  ceteris  ver*  feriptis  > cum  vetcribus  > turn  recentioribus 
adverfus  Manichatos  editis  confulefts  FabriciumBibl.  Graec.t  tom. 
5.  pag.  a8p>  & fcqq.  Pclagianos  in  Iftria  , & Sicilia  compteffit  , 
quofque  ad  frugem  pellicerc  non  licuit,  profugerc  longe  compnlit, 
teftibus  S.  Profpero  de  promiif.  cap.  ult. , ft  tamcn  germanus  ejus 
eft  foetus , ac  Pborio  Cod.  ;4.Atque  ita  prxfcrt  ipfius  epiftola  6t 
alias  8 6.  ad  Januarium  Aquilcjen. , ac  epift.  7,  alias  8 j.  ad  Septi- 
mium  Altini  Epifcopum  : quam  pofteriorem  quidem  uti  fpurianu. 
cauflatus  eft  Quefnellus,  vindicavit  tamcn  Antelmus  . Videfis 
ctiain  Fagium  ad  an.  447.  n.  6 , & fcqq.  Gapicula  contra  Semi- 

pcla- 


Digitized  by  GoogI 


VlNDICATA.  ARTICULUS  XI.  if.  I. 
pelagianos  S.  Cxlcftini  epiftolx  fubnexa  > qua:  S.  Profpero  tri- 
buunt  Antonius  Carafa  , Sc  Norifius  , S.  Lconi  tribucnda  cenfct 
Quefnellus  difscrt.  3 ; qucm  tamen  rcfcllit  Antelmus  difsert.  i.  de 
opcr.  S.  Lconis  . Pofthxc  Prifcillianiftas  in  Hifpania  puta  fuffcr- 
tc  fi  pocuic  madus  animo  Poncifcx : fed  eoim  illorum  prxfti- 
gias , Sc  infana  figmenta  haud  pauciora  quam  fcxdccim  refert,  ac 
refutar  in  prxeit.  epift.ad  S.Turibium,qua  illos  jam  prxdamnatos 
a fuis  Prxdccefforibus  affirmat  verbis  iftis  : Alerito  Patres  nojlri  , 
Jub  quorum  temporibus  htrejis  hxc  nefanda  prorupit , per  totum 
J'/undum  injlantcr  eg  ere , ut  impius  furor  ab  Ecclejta  univerf i_» 
pelleretur . Qua  cx  epiftola  locum  laudandi  S.  Leonem  a ftudio 
hxrcticos  vi  comprimcndi  decerpfit  3 vel  ipfe  Maimburgus  lib.  i: 
quale  ftudium  cum  fide  chriftiana  pugnarc  fruftra  oblatrat  profli- 
gatififimi  vir  pudoris  Baylius  in  Comment,  philofoph.  Atque  qui* 
dem  tanti  epiftola  penfi  ab  Hifpanis  Epifcopis  habita  eft , ut  ad 
ejus  amuffim , aefenfum  Synodus  Bracarenfis  I.  an.  560.  apud 
Hard.  tom.  3.  pag.  347-  fua  adverfus  Prifcillianiftas  deercta  cxi- 
gerenc  lcviter  dubitarit . Quas  vero  hcic  Quefnellus  commini- 
ftitur  , nugas  non  moror ; eas  cnim  dodifT.  Petrus  Thomas  Cac- 
ciari  nullo  jam  exfufflavit  negotio  . 

Quod  vero  potioti  S.  Lconi  ponendum  in  laude  eft , ill ud  eft 
profedo  } quodeidem  potiflimum  acceptadebetur  Huiy  hens  , Sc 
Diofcori  damnatio , de  qua  fatis  par.  1 . art.  2.  §.  2.  pag.  1 66  > Sc 
feqq.;  & par.  hac  2.  arr.  5.  §.  1.  pag.  403,  Sc  feqq.,  ac  pau'.lo  in- 
fra lurum  , ubi  digito  veluc  intento  demonftratum  eft  C.halcedo- 
nenfi  Synodo  , ecu  deccrnendorum,  agendorumquc  redam  amuf- 
fim , a Ponuficc  fuiflc  prxfcriptam  cpiftolam  fuam  ad  Flavianum, 
eamque  reapfe  a Synodi  Patribus  tanto  in  pretio  habitam  , ut  nc- 
fas  reputarint  vel  latum  ungucm  ab  cadem  abfeedere  : unde  rite 
Tourncllius  ipfede  Ecclcf.q.j.art.r.  feripfit:  Caleftino  NeJlorium3 
Lconi  Eutychetem  damnanti  Ephefina  , iff  Ckalcedonenjis  Synodi 
mbit  fere  iliud  , quam JubJcribere  je  tejlfcata:  June . Et  S.  Fla- 
vianus  quidern  hac  in  re  tanti  Sedis  Apoftolicx  fententiam  cxifti- 
maverat  , ut  in  cpift.  ad  S.  Leonem  , qux  legitur  port  8,  affirma- 
te  non  dubitarit  nulla  Congregatione  opus  efle  ad  hxrefes  climi, 
nandas,  ac  fchifmata  extirpanda , fed  fatis  clfc , fupcrqueApo- 

H a ftolicx 


60  Prjvilegia  Rom.  Pontifici 

ftoK cae  Sedis  audoritatcm  , ut  proptcrca  S.  Leoni  Eutychetis  cr- 
rores  rcferens  , damnationcm  in  cum  a Synodo  Conftantinopoli- 
tana  an.  448.  prolatam  calculo  comprobari  fuo  peticric . Quin  & 
Thcodoretus  rcfcribcns  S.  Abundio  , a quo  S.  Leonis  dogmati- 
cam  acccpcrat , dc  hac  ipfa  loqucns  , hatrefim  procul  dcpulfam  , 
lcgitimamquc  docirinam  clara  adco  in  luce  politam  , utillifub- 
fcribere  oporterec  quotquot  Catholico  vcllcnt  cenferi  nomine  , 
fignificavit : Rcligio  , qua  periclitabatur  , renovata  ejl  per  Sanili. 
tatem  vejlram  ....  Hac  ex  litteris  Domini  no/tri  Leonis  didici- 
tnus  . . . Hdvoeatum,  iff  prepugnatorem  veritatis  invenimus  . . . . 
H's  epo  litteris  conjenfi , iff  JubfcripJi  iff  c.  Confer  Si  Synodum_* 
Romanam  an.451.apud  Manfium  tom.  1.  Suppl.  Concil.pag.327, 
nec  non  S.  Petri  Chryfologi  epidolam  ad  Eutychctem  apud  Bac- 
chimum  in  Agnelli  Pontif.  pag.  344 , Qucfiicllum  tom.  2.  oper. 
S.  Leonis  podepid.  23  , Harduinum  tom.  2.  pag.2  1 5 ac  recens 
Scbadianum  Pauli.  Quarc  nugatur  procacifllnic  Maimburgus, 
dum  in  iract.  dc  fiat.  Rom.  Eccl.  cap.  1 8.  ab  ipfo  S.  Leone  Con- 
ciln  longe  fupra  propriam  fa&am  potedatein  fuiffe  comminilci- 
tur  . Adcundi,  fi  placet , Illudrifs.  Sommier  hid.  dogm.  S.  Scdis 
lib.  5.  capp.£,  &lcqq.  , Bcncinum  in  Not.  ad  Anad.  tom.  3.  fc&. 
66.  pag.  141,  ac  Lopezium  in  hidor.  cxercit.  de  antiquo  Can. 
Codice  Eccl.Hifp.  nuper  edita  cap.42,  ubi  difcrtis  SS.Caclcdini, 
& Leonis  exemplis  odendit  nufquain  Pontifices  , quae  probave- 
rant  , ad  Epifcopos  , ut  ca  confirmatcnt , Synodorum  a<da  mitte- 
re  confueviffe,  fed  tantummodo  ut  rccipercnt.  AdS.Lconcm  duos 
hatred  laborantes  ex  Orientc  Romani  contendilfc  BaUlium  , Sc 
Johannem  , qui  Neftorii , ac  Eutychetis  erroribus  cjurati*  Ponti- 
ficis  fidei  fe  integre  permiferunt , viden  , ut  denarret  Baronius  ad 
an.  45 1 . n.  2 1.  Denique  a S.  Leone  tra&atum  editum , quo  fin- 
gulis  hxrcfibus  ptopofitis  regulam  fidci  e regione  fequendam  ex- 
ponit , tedatur  Vigilius  P.  M.  in  cpid.  ad  judinianum  Imperat. , 
de  qua  mox  laudatusAnnal.Ecdef.parens  ad  an.  540.  n.i4i&feqq. 

Nec  propc  , nec  procul  hinc  aberat  S.  Hilarius  , a quo  in  li- 
bro  Pontif.  leguntur  Encyclica  in  Orbem  miffa , confirmatai  tres 
Synodi  Nicaena,  Ephefina,  & Chalcedoncnfis  ; damnati  defuper 
Ncftoriu* , Diofcorus  , Eutychcs,  cox  unique  grcgalesj  Scconfir- 

mafle 


Digitized  by  Google 


/ 

VtNDICATA  . ArTICULUS  XI.  (f.  I.  <J*I 

maffc  yiu^ioritateni  , & Principa turn  S-Sciis  Apoflolict . Qua: 
poftrema  verba  pertmere  ad  ambitum  Patriarchs  Conftantinopo- 
lit.  reprefsum  auguratur  Cl.  Bencinus  in  Not.ad  hunc  locum  fe<3. 
68.  pag.  163.  Illuftri  prsterca  S.Hrlarum  prsconio  madiat  S.Gc- 
lafius  in  epift.  1 1.  ad  Dard. , ideo  quod  Philotheo  Macedoniana 
hatred  afperfo  homini , validoque  Anthemii  Imp.  patrocinio  fuf- 
fulto  , Romat  fed*  cum  fuat , turn  cujuslibet  genus  publicos  ce- 
lebrare  fuos  Convenrus  permittendum  contendenti  infra&a  animi 
fortitudine  , Imperatoris  nec  gratiam  , ncc  odium  veritus  obfti. 
terit . Pari,  dignaque  Pontificc  M.  firmitatc,  S.  Simplicius  offen- 
dit  Badlifco  Tyrannidem  cxercenci , de  quolegcndi  Scriptor  vitae 
S.  Danielis  Stylitae  apud  Surium  ad  diem  1 1.  Dccemb.  cap.41,  5c 
Evagrius  lib.  3.capp.4,&5,  ubiEncyclicam  ab  co  Tyranno  editatn 
adverfus  Synodum  Chalcedoncnfem  defcribic,  eique  fubfcripdfse 
vi  adadios  quingentos  circiter  Epifcopos  adnotat.  Datis  itaque 
liucris  roborc  rcfcrtifliinis  fuperbum  homincm  infregit  , novo- 
que  edidto  , quod  lcgerc  pratllat  apud  Evagrium  lib.  3.  cap.  7,  ad 
harreticam  revocandam  Encyclicam  compulit  , tefte  S.  Gclafio  in 
c pi  ft-  1 1 . ad  Dard.  Juxta  h.rc  Eutychianat  hatreds  primipilos  Ti- 
mochcum  dslurum , Pctruin  Fulloncm , Johannem  Apaincnum  , 
& Paulum  Ephednum  diris  ciindlis  devovit , ucidenarrat  S.  Fe- 
lix III-  in  epift.  ad  Cler.,  5c  Monach.  Orient, , 8c  adparct  ex  epift. 
3,  5c4.Collcdl.  Concil,  j quas  olim  perperam  S.  Felici  III.  attri- 
butas  S.  Simplicio  reftituit  Pagius,  quern  confule  ad  an.478.  n.  4, 
& feqq. , non  fecus  atquc  Liberatum  Brev.  cap.  1 8.  Eadcm  men- 
tis invi&a  conftantia  ftccit  adverfus  Zenoncm  Imp.  S.  Felix  III, 
nihilque  fuit , quo  abejus  Henotico  rejiciendo  detineri  potuerit . 
<%>uum  omnet , inquit  Theodorus  Lector  lib,  1,  alii  Patriarch d 
Zctionis  Henotico  confenjiffent ,foIusRoman*  Vrbit  EpiJ copus  Felix 
communicare  ei  noJuir . Egregia  laus  utique  > quam  dbi  cunrulavit 
amplius  repetito  anathematis  telo  in  Mongum,  in  Acacium  , in 
Fulloncm:  in  hunc  poftretnum  indignatus  non  modo,  quod  Antio- 
chcnat  incubarct  Eccledae , 5c  adverfus  Chalcedoncnfem  Synodum 
clallicum  undique  canerec,  fed  ideo,  quod  infuper  ceu  Apollinari- 
fla  , Sabellianus  , ac  Theopafchita  pcriocham  o’  , 

f ui  Cruafxui  ejl pro  nobit  > Tri&gio  addidiflcc : qua  dc  rc  legen- 
ds 


Digitized  by  Google 


€i  Triviligia  Rom,  Pontifici 
daepift.  5.  ad  Zenon.  £ adeundufque  Cyrillus  Scytopol.  in  vita 
S.  Sabae  apud  Cotclerium  tom.  3.  pag.  284.  Non  dcfucrc  porro  9 
tit  fieri  folct,  qui  pr*  ingenio  prarpoftero  optima  quarque  pejorem 
trahere  in  partem  conentur  , qui  tarn  imprudenter  , quain  impu- 
denter  ferventiori  abreptumzelo  S.  Felicem  caufentur,  quia  pu- 
tant  ab  ipfo  vix  a prima  in  Acacium  prolata  fententia , quatuor 
poft  diebus  fccunda  mortis  fententia  cum  pcrculfum  , ante  hoc 
eft  , quam  Acacius  de  priore  qtiidquam  accepifset . At  hanc  pra?- 
cipitis  animi  a Pontifice  notam  abftcrfit  Cl.  Coutantius,  veluti 
refert  P.  Simon  Mopinot  in  Synopfi  cpifc.  pra?m.  nov.  edit,  epift. 
Rom.  Pontif. , duas  inter  fententias  duabus  in  Synodis  in  Aca- 
cium ejaculatas  longe  majus  intcrccffifsc  tempus  oftendens : nam 
primam  cum  Valcfio  ad  Julium  anni  484.  retrahit  j fecundam  vc- 
ro  Octobri  485.  aflignat . Atquc  hanc  quoque  diverfam  a?tatem 
duplici  illi  judicio  adferibit  Manfius  tom.  1.  Suppl.  Concil.  pag. 
346,  quo  ex  loco  propterea  corrigcndus,  cum  P.  dc  Rubcisin 
difsert.  dc  hoc  ipfo  argumento  , in  Not.  ad  Pagtum  ann.  485. 
pag. 485  , ubi  femel  damnatum  Acacium  dixerat , unamquc  ad-, 
verfus  cumdcm  indictam  tantummodo  Synodum  . Subdit  Mopi- 
not a Coutantio  poft  Valcluim , quibus  addendus  Dupinius  , & 
Orfius  lib.  38.  §.  3 5 , conjctfturis  baud  contemncndis  demons 
ftratum  in  fpuriis  habendas  tres  , qua:  S.  Felicis  nomine  circum- 
ferunttir  epiftolae,  una  videlicet  ad  Zenonem  , duaeque  reliqu.r  ad 
Fullonem  . At  enim  has  cum  Cavco  vindicat  Pagius  ad  an.  485. 
n.  22  j duafque  poftcriores  S.  Simplicio  iribuit  j intcrpolatas  ve- 
ro  Cl.  Maflfejus  autumat. 

Quam  juftas  , gravefque  ob  cauflas  Roman*  ab  Ecclcfia* 
Communione  abfcifTus  fucrit  Acacius  ( quisquis  autem  fuerit  ab- 
feiflus , eum  profefto  a Catholic*  Ecclcfia:  corporc  amputatum 
cxiftimandum  nemoprudens  ignoraverit)  nullus  Megabit,  qui  per. 
fpc&as  habeat  S.  Felicis  epiftolas  2 , & 9.  ad  Zenon. , 8.  ad  Aca- 
cium , de  quo  Evagriu*  lib.  3.  cap.  17,  & feqa.j  Libcllos  ad 
Acac. , & Zenon. , 10.  adder.,  & Popul.  Conftantinopolit. , 
Synodicam  ad  Qler.  > & Monach. Orient. , 12.  ad  Thalaflium  Ar- 
chim.,  & Encyclicam  ad  Orient*  Epifcopos  de  vitanda  communio- 
nc  Acacii  S*  Gclafio  tribuum  » fed  S.  Fdici  vindicatam 

t Patrc 


VlNDICATA.  ARTICULUS  XI*  Jf*  L 6$ 

Patre  de  Rubcis , Sc  Mafifejo , a quo  cx  Cod.  Veronen.  edica 
priraum  ad  calccm  hift.  Theolog.  pag.  22a,  iude  innov.  Collet. 
Vcnct.  -Condi,  tom.  5.  pag.  180.  cranslataeft . Proptcrca  latam 
femel , Sc  iterum  a Praedcccfiforibus  fuii  in  Mongum  , Sc  Acacium 
damnationis  fententiam  turn  confirmavit , turn  a Graecorum  in* 
vidia  vindicavit  S.  Gclafius  epift.  1 r , Sc  1 3.  ad  Dard.  Epifcopos. 
Euphemio  Conftantinopolit.  htteras  denegavit  pacificas  epift.  1 r 
& Anaftafio  Imper.  adamantinum,  Pontificc  dignum,  objccit  pec- 
tus epift.  4.  Qua  in  opinione  tc  confirmabit  Tra&atus  dc  Anathe- 
matis  vinculo  apud  Harduinum  tom.  2.  pag.  929  , Sc  feqq.  S.  Ge- 
lafio  tributus , quern  a mendis  expurgatum  aCoutantio  pollice- 
tur  Mopinot  in  epift.  ad  P.  Carolum  Conrade  in  append.  Norifii 
edit.  Veron.lib.  2.  cap.  1 2.  pag.  828  >.  tametfi  in  SupplV  Acacia* 
no  S.  Felici  aiferitur  : quern  in  Tra&atum  confer  y ft  libet Bar* 
bofam  in  Collect  par.  i.Decr.  dift.  1 5.  cap.  3 , &.Covaruvianri 
lib.  4.  Variar.  Refolut.  cap.  14,  & feqq.  Quod  vero  a SS.  Felice,, 
Sc  Gelafio  toto  propri*  auftoritatis  pondcrc  , ad  omnes  aequita- 
tis  , prudentia: , juftitiaeque  leges  librato  , fucrat  in  Acacium  de- 
crctum  , ratum  , penfumque  habuit  S.  Anaftafius  II,  qui  in  epift* 
1.  ad  homonymum  Imper.  turn  demum  Sacrorum  cum  Romana 
Ecdcfia  focietatem  redintegrari  po fife  cone ludit , quum  primum 
ediptychis  infandum  Acacii  nomen  fuififet  abrafum  : habuit  S. 
Symmachus,  qui  cum  in  Apolog.  d.ad  Anaft.,  turn  in  epift.  8, 
ad  Orient.  Acacium  jufta  operiendi  ignominia  argumentum  indc 
capit , quod  fenfu  fuo  cum  haercticis.  communicare  , cum  eifdcm. 
fit  confentire  : habuit  S.  Hormifdas,  qui  Illyrico  epift.  7,  ^ , 
& 1 •.  9 Orienti  epift.  1 1 . , 1 2 . , Sc  feqq.  ufque  ad  1 7 , Imperatori, 
Johanni  Conftantinopolit.,  ejufque  Clcro  epift. 28 , Sc  feqq,, 
44,  45,  Sc  feqq. , Juftino  , Synodo  Conftantinopolit* , Sc  Epi- 
phanio  epift.  75, 7 6,  Sc  feqq.  Romanae  Ecclcfiae  communionera  ea 
indcprecabili  lege  autexhibet , aut  reftituit,.  ut  in  Acacium  di. 
catur  anathema  , cjufdem  e diptychis  expun&o  nomine  : habuit 
demum , ut  de  aliis  taceam  , S.  Nicolaus  I.  epift.  7 ■,  Sep,  ubi  Aca* 
cii  tamquam  haerctici  memoriam  traducere  nec  lcviter  dubitat. 
Quid  ad  hate  autem  , ( veritati  tanta  vis  ineft  ) quod  hanc  Ponti- 

nam  agnofeexe  perindc,;uxta- 

quC 


ficum  agendi  rationem  asquitatis  pic 


<S 4 Pritiligia  Rom.  Pontihci 

que  squi , boniquc  faccrc  ingenio  vel  invito  ada&i  Oricntales 
funt  in  Encyclica>  acin  Suggeft.  tarn  Germani , quam  Diofcori 
apud  Labbaium  tom.  4.  pag.  i487  ,&  14*01  cum  Eutychete , 
Diofcoro,  /Eluro , Fullone  1 & Mongo  damnatione  pari  dignum 
Acacium  pronuntiantcs  ? Atque  turn  audita  una  omnium  voce  in 
Synodo  Condantinopolirana  tom.  a.  Concil.  pag.  13  3 8.  acclama- 
tio  : Synodica  Rtmanimodo  valeant . Ita  fub  hac  conditione  a S. 
Hormifda  oblatam  ampledi  pacem  cundati  diutius  haud  funt  Jo- 
hannes Nicopolit.  cum  Epiri  Epifcopis  apud  Harduinum  tom.  x. 
pag.  1027,  &feqq.;  Jttdinus  Impcr.  j & cum  Grarcis  fuis  Jo- 
hannes Conftantinopolit. , cjufquc  fucccfsor  Epiphanius  tom. 
eodem  pag.  toitf , & feqq. ; Johannes  Hierofolym.  in  Synodic* 
ibid.  pag.  134s  j Epiphanius  Tyrius,  aliique  pag.  1 34 6,  8c  13 
juftinianus  Impcr.  in  iibcilo  fidei  ad  S.  Agapctum  apud  Labbas- 
um  tom.  4.  pag.  180a  j Bcffarion  pag.  14871  & Bafilius  Cilix  apud 
Photium  Cod.  42  , quibus  adfeifeendus  Liberatus  Brcv.  cap.  10. 
Poft  qua;  tam  explicita,  paticntcr  quis  fummam  ferat  audaciam  , 
qua  Jo:  Sudotius  hill.  Bed. , 8c  Impcr.  ad  an.  48?  , Dupinius 
Bibl.  tom.  3.  par.  2,  Tillcmontius  V.  Euphemius  art.  4,  & 
V.  Macedonius  art.  2 , ac  Brujus  hid.  Pontif.  tom.  1.  pag.  257  , 
& fcqq.  levi  admodum  dc  cauda  abruptam  cum  Ecclcfia  Condan- 
tinopolit.  paccm  cifutirc  non  crubefcunt , neque  propterca  c ccn- 
fuorthodoxorum  Condancinopolitanos  decidifsc  Antidites  exif- 
timandum  ! At  hxc  quam  torvis  ufurpavcrmt  oculis  , ut  videas  , 
quantavc  mentis  obruti  caliginc  in  hxc  tentabundi  incefscrint , 
confulcfis  Ficuriumhid.  Ecclef.  lib.  31.$.  52,  Bcncinum  in—» 
Not.  ad  Anad.  tom-  3.  fed.  82.  pag.  224,  8c  fcqq. , Sommicr 
hid.  dogm.  lib.  6.  cap.  7 > & fcqq.,  M iffcjuin  in  prxfat.  , 8c  in  ad- 
not.  adepift.  S.  Felicis  ad  Orient. , &Orfium  hilt.  Eccicf.  lib.  36. 
§§.  7*  » & 1 16, 

In  lincam  nunc  regrediendo  , Euftathium,  non  pfeudo  - Mo* 
nachum  s vcluti  Baronins  ad  annum  36 1.  n.  44  , & fcqq.  , & poft 
ipfum  Bafnagius  eft  arbitratus  , fcdcelebrcin  Scbaftcnum  Epifco- 
pum  j ut  cx  SS.  Bafilio  cpift.  74 , 8c  j 9.  ad  Occid. , Epiphanio 
her.  Arian. , Socrate  lib.  x . cap.  43,  8c  Sozo  neno  lib.  3.  cap.i  4> 
aclib.  4.  capp.  24,  8c  aj.  arguunc  Valelius  ibidem  in  Not.  1 & 

Pa. 


Digitized  by  Google 


Vindicata  . Articulus  XT.  jf.  I.  6$ 

Pagius  ad  an.  31  <?.  n.  4,&  fcqq. , & ad  an.  3 57.  n.i?,  Nuptias  pro. 
hibcntem  , doccntcmque  de  ncceflitate  falutis  rebut  omnibus  re- 
nuntiandum  cfse  , aliaque  horum  fimilia  abfurda,  Gangrenfis 
Synodus  ex  Epifcopis  13  , aut  15  , ant  i<5.  non  amplius  coaduna* 
ra  cendemnavcrat ; quo  vero  anno  , fatis  non  conftat : nam  Baro- 
nius  cam  illigat  anno  361 , minus  tamen  verc  ■,  Pagius  annos  in- 
tra  340  , ac  3 57.  contrahit ; Coutantius  in  prarf.  ad  cpift.  Rom. 
Pontif.  §.  a.  pag.  64.  n.  6 5.  Corbejenfis  Cod.  fide  fuffultus  ante 
Nicacnam  collocat  i & Manfius  in  Not. ad  Pagium  an. 3 1 <?.  num.4. 
Nicarnx  priorem  dandum  locum  afiirmat,  fretus  audoricate  Codi- 
cis  Ecclcf.  Orient.  Tiliani  Patribus  Trullanis  an.  680.  prsbati  > 
ubi  poft  Nictenam  Gangrenfis  locum  occupat . Jam  vero  Synodi 
iftius  fententiam  , non  fccus  ac  Canoncs  catcnus  Romana  ab  Ec- 
clefia  rcceptos  auguratus  Baronius  eft , quatenus  Apoftolica:  Se- 
dis  audoritas  illis  defiderata  non  fucrit , ficut  afseruit  S.  Syra* 
nttchus  P M in  Synodo  Romans  VI.  an.  504  , relstus  Can.  57. 
In  Cunonibus  16.  q.  1 3qucm  in  locum  confer  dodifs.  Berardi  ad 
Gratiani  p atom.i  pag.  4^2  , quia  fcilicet  Ofius  Cordubcnfts 
Epifcopusj  ac  S Silveftri  vicibus  in  Oriente  defungens  Synodo  illi 
pracfueratjgcfiaquc  omnia  calculo  turn  comprobaratfuo, turn  auc* 
torem  fc  dedcrat , ut  a Romano  quoque  , quod  prscipuum  crat  , 
Pontifice  comprobaretur : quam  perindc  ob  caufsam  eofdem  Ca« 
nones  Gangrcnfes  contra  Euftathii  errores  adornatos  Britannicae 
Ecclefi.t  rcligiofecuftodiendos  indixifse  , & commendafsc  S.  Leo 
IV.  rclatus  a Gratiano  Can.  1.  De  Libeilis  dift.  io.  pratfu mi  facile 
poteft  . Atque  hane  quidem  Baronii  conjeduram  adjuvat , &cor- 
roborat , opinionc  mca  , Codex  antiquifiimus  Corbcj  medio  fae- 
culo  VI.  exaratus  apud  Coutantium  §.  a pag.  6i , & fcqq.  n.  6 1 > 
in  quo  Canombus  Ancyranis  , NeoCarfarccnfibus  , & Gangrcn- 
fibus  ante  Nrcaenos  collocatis  pramiifsa  legitur  Ofii  prjefatio  . Ac 
cnim  contra  pugnat  Emin.  CarainaLs  Aguirrius  difsert.  a.  in 
praef.  Ifidori  ad  Concil.  tom.  1.  Concil.  Hifp. , ideo  quod  Ofius 
non  primus , ut  oportuifset , fed  poft  alios  proraifeue  Synodo 
Gangrenfi  fubfcriptus  legitur:  quod  paritcr  animadvertit  Pctru* 
de  Marca  diflert.  de  Can.  Vet.  Colled,  cap  a.  Putat  vero  vir  do- 
dtfs.  id  a S.  Symmacho  dictum  , quod  arbiuctur  a S.  Leone  M. 

Pfits  //.  T tm>  1 I quern- 


"Digitized  by  Google 


66  PrIVILEGIaRoM.  PoNTIFIC! 

qtiemdam  adornatum  Codiccm  Canonnm  , in  quib.is  G mgrenfcs 
qnoquc  locum  habuerint . Aguirriutn  refcllic  Cl  Blancus  do  po. 
tell. , & polit.  Eccl.  tom.  4.  lib  2.  cap.  3 §.  7 , ea  mocus  intima 
perfuafionc , quod  Canonum  nulla  Colledtio  a S Leone  fueric 
clucubrata  : quapropter  a S Symtnacho  id  dictum  vir  doctus 
cxiftimat  , quod  ab  co  laudati  Gangrcnfcs  Canones  7 , & 8 cx- 
cerpti  fucrint  ex  Apoftolicis  3$  , &4I3  qui  in  Colle&ione  D10- 
nyfiana  Scdi  Apollolic*  crant  accepti . Eodcm  fcrmc  recidit  Pa* 
gii  opinio  putantis  > id  a Pontifice  dictum  , idco  quod  turn  tcm- 
poris  Gangrenfes  Canones  ufu  Rotnana  in  Ecclefia  jam  vcnifsent. 
Ab  Aguirrio  parum  diftanc  cum  Juftellus , turn  Quefncllns  , ille 
torn  1 . pag.  1 6 pro  certo  ponens  S.  Leoni  Graecum  Canon.  Co- 
dicem  } in  quo  Gangrcnfcs  locum  habcrenc , probatum  cvafifsc  ; 
hie  vcro  in  Append  oper.  a S.  Leone  Codiccm  Latin  Canon,  re- 
vera  adornatum  arbitratus  : at  utrumquc  rcfcllic  Coutanti  us  in 
pratf.  §.  2.  pag.  5?.  n.  5 5 , & §.  3.  pag.  67  , & feqq.  n.  70  » *& 
fcqq.  j quern  ibidem  vidclis , ac  confule  > (i  libct , qua:  Tom  4. 
par.  a.  art.  9 in  Prolog,  pag  3^4  , & fcqq.  dicta  fttnt . Denique 
vir  doctifs.  Manlius  vehementcr  dubitat  > utrum  Gangrcnft  Syno- 
do  nedum  prxfuerit,  quin  an  intcrfuerit,cujus  quippe  nomen  cum 
in  Synodica  1 turn  in  Codice  Tiliano  Canon.  Ecclef.  Orient. , turn 
in  Nomocanone  apud  Cotclerium  tom  1 . Monum.  Ecclef.  Grace* 
pag.  13^.  ab  fe  minime  dcprehcnfuin  affirmat  in  Not.  ind. 
ad  Pagium  . 

Itaque  documentaad  indubia  ut  me  devolvam  >ad  Semipe* 
lagianos  retorquere  fermonem  cogor , indeque  gradu  progredi 
ordinato  . Pcftem  hanc  itaque  in  Galliis  jamdiu  gralTantcm  , ac  in 
dies  invalcfccntem , ut  de  fuperiori  veluti  loco  percutcrct , ac  c 
provincia  j fi  Superis  placerct , exterminarct  > pravifquc  difpun« 
ttis  erroribusCatholica  dogmata  loco  ftabilitct.S  Fchcis  I V.P.M. 
operam  imploravic , opportuneque.  adhibuit  S.  Cxfarius  Arcla- 
tenfis  . Igitur  a Pontihcc  fidei  decreta  contra  Semipclagianos  di- 
re<Ra  , atque  ex  operibus  S.  Augufttni  dc  Div.  gratia  > &libero 
arbitrio  deprompta , ab  omnibus  lubfcribenda  , ac  tenenda  in  Sy- 
nodo  Arauftcana  II.  annojip  habita  protulit  , ac  propofuit  S. 
Antilles , telle  Htncmaro  Rem.  lib.  z.  dc  prxdclt.  cap.  12  , qui  & 

cap.  2 2.. 


Digitized  by  Google 


ViNDIGATA.  ArTICULUS  XI.  Jf.  I.  '6j 

cap  i*.  ex  dclegatione  Sedu  Apoftolica:  Synodo  ilium  pr*fuif- 
fc  confirmat.  In  Scmipelagianos  intortam  lententiam  a Synodis 
five  Arauficana,  five  a Valentina  fubinde  an.  feq.  ab  eodcm  S.Cac- 
fario  coadunata,au(fforitatc  poflea  fua  confirmavitS  BonifaciusII, 
uti  patct  ex  ipfius  cpiftola  ad  S.  Csefarium  apud  Harduinum  to- 
mo.  i pag  i lop.  Quo  ex  tempore  gentium  ubique  Scmipela- 
giana  cxfibillata  eft  haercfis  , quztamdiro,  quamdiuturno  an- 
norum  plufquam  centum  certaminc  Gallicanam  praefertim  dila- 
ccravcrat  Ecclefiam  , ac  in  partes  diftraxerat . Adcundi , fi  plura 
aveas  , Jo:  Sotellum  in  append.  S.  Profperi  edit.  Lovan.  15  dj,  & 
append,  edit.  Parif  171  »j  Baronius  ad  an. 529.  n.  ljBinium  apud 
I.abbcum  tom.  4.  pag.  ><575,  8c  Harduinum  tom. 2.  pag.  1 0^7,  & 
fcqq. , a quibus  loca  indicantur  S,  Auguftini  , unde  fententix  il- 
iac 2 5.  deccrptac  funt  s Sirmondus  tom.  1.  Concil.  Gall.  , Bollan- 
dus  in  Comment,  prarvio  ad  vit.  S.  Caefarii : Norifius  lib.  2.  hift. 
Pelag.  cap  23  ; Pagius  ad  an  52^.  n.  3 , (c  feqq.,  acManfius 
Suppl.  Concil.  tom.  1.  pag.  41 1 » ubicx  Cod.  Lucen.  Synopfim 
profert  cpiftolacS.  Felicia  ad  Siculos  , quo  fub  titulo  Canones  6, 
collocantur,  Arianis  , Pelagimis , Sempelagianis , & Manichacis 
contraria  dogmata  Catholica  ftabilientes  . A Johanne  II , & a S. 
Agapcto  damnatos  alibi  dixi  Acoemetas  : ut  autem  invidia:  no- 
tam  , quam  indc  Sedis  Apoftolic*  Ofores  arripiunt  Pontifici  al- 
terutri  Hormifdar,  aut  Johanni  affingendi , ab  utroque  amo- 
liaris  , videfis  Petavium  tom  4.  Tlieolog-  dogm.  lib.4.  de  Incarn. 
capp.  6 ,8c  y \ Thomaflinum  difsert.  1 8.  in  Synodum  Roman,  an- 
no  5 32  >"  & Nonfium  in  vind.  Auguftin.  cap.  3.5.2,  lib.  2.  hift. 
Pelag.  cap.  2 o , & in  Apolog.  Monach.  Scythix  cap.  j . QuoS  jam 
praedamnaverat  fuus  Praedcccfsor  S.  Hormifdas , Acephalos  aSe- 
veroi  & Theopafchitas  a Cnaphaco  prognatos  confirmata  fecundo 
anathematis  fententia  profcripfit  idem  S.  Agapetus  , cujus  decre* 
turn  executioni  demandans  Juftinianus  Imp.  Novel.42.  haereticos 
illos  in  exilium  cjici  juffit  . Cum  his  eadem  damnationc  involutos 
Anthimum  Conftantinopolit. , Pctrum  Apamenum  , Zoaram  &c., 
ac  loco  Anthimi  ab  eo  luffe&um  Mennam  difeimus  ex  cpift.  ejuf- 
dem  Agapeti  ad  Pctrum  Hicrofolym, , ex  Synodo  Conftantinopo- 
lit. fub  Mcnna  , atque  cx  fententia  in  Synodo  pronunciau  a Pc* 

I > *1° 


Digitized  by  Google 


Privileg  ia  Rom.  Pontifici 
tro  Hierofolym.  apud  Harduinum  tom.  2.  pag.  12153  13^5  ,8i 
1415-3  quibus  fruftra  locis  offundcrc  tenebras  adnixus  eft  P.  Lu- 
dovicus  Doucin  hift.  Ncftor.  lib.  4.  pag.  380:  pomcridianacnim 
luce  patentior  indc  rcfulget  fuprema  in  Patriarchas  Oricntis 
Pontificis  Romani  poteftas , adeo  uc  vcl  ipfi  Maimburgo  in  trad, 
de  prarrog.  Rom.  Eccl.  cap.  5.  perfpeda  approbc  fuerit,  quin  re. 
fcllendis  Doucini  nugis  longior  impendatur  opera  . Vigilius  po- 
flca  Acephalorum  primipilis  Thcodofio  , Severo  3 & Anthimo 
communionem  fuam  fingitur  impertivifsc  in  epiftola  quadain  ipfi 
atfida,  eaque  ab  fe  prxftanda  fide , quam  datis  chirographis  obli. 
gaverat,  fuifsc  pollicitnm  . At  hxc  ad  calmnniam  ainandanda  di- 
fertiflimis  Africanorum  Epifeop. , CIcri  Rom.  , Juftiniani  Imp.  3 
ac  ipfius  Vigilii  teftimoniis  oftenfum  a Coiuantio  audor  eft  in  cit. 
Synopfi  P.  Mopinot : quibus  duo  adjtingerc  duntaxat  mi  hi  liceat 
exprefliflima  loca  S.  Gregorii  M.  lib.  2.  epift.  51  , & S.  Nicolai  I. 
inepift.  5.  ad  Michaelem  Imp.;  unde  liquet , quam  mulca  pro 
fidcdcvorarcrit  incommoda,  & diferimina  Vigilius  , & quanto 
adverfus  Eutychianos  , & Acephalos  roborc  fteterit , acdimica- 
verit . Non  tarn  Vigilio  tamen,  libenter  fateor.quam  illuftri,  quern 
tenebat  3 loco  ingenticedit  laudi , quod  inde  didum  in  Orige* 
niftas  anathema  roburacccpit . Quamvis  cnim  Tradatui  Encyc- 
lico  a juftiniano  Imp.  adverfus  eosevulgato  fyngrapham  appo- 
fuifsenc  fuam  Mennas  Conftantinopolit. , Zoilus  Alex. , Euphr*. 
inius  Antioch. , & Petrus  Hierofolym. , teftc  tiberato  Brcv.  cap, 
23;  quin ctiam  in Synodo  Conftantinopolit.  an.  5383  juxta  Va- 
IcfiiinNot.  ad  Evagrium  lib.  4.  cap.  38  , &Garneriiin  difsert. 
de  Synodo  V.  fententiam  , Ongeniftis  infamix  dica  fuifset  con- 
feripta  3 Vigilio  tamen  fpccialiut  corumdem  damnatio  refertur 
accepta  a Facundo  Herm.  lib.  1.  cap.  6 3 tanquamqui  Tradatum 
ilium  confirmavits  & ad  Rcparatum  Carthag.  tranfmifit , utab 
Africanis  omnibus  fubferiberetur  ; & a Calfiodoro  Divin.  led. 
cap.  1 , ubi  fic  loquitur  : Huttc  (Origcncm  ) licet  tot  Pit  rum  im- 
fuguet  aucloritas } pretfenti  tamen  tempore , & 4 yigilio  Papi  de - 
nuo conflat  effc  damnatum.  Quocircai  Facundo  teftc  loc.  cit.  cap. 2,' 
Domitiamis  Ancyranus  Epifcopus  Origenis  accrrimus  olim  dc- 
ienfor  ad  unum  Vigilium  poeniuntix  libcllo  nuncupato  confcfsus 

eft 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XI.  jf.  I. 
eft  poft  latam  aPontifice  fententiam  , non  amplius  Origcnis  dc- 
fendendi  locum  fupercfse  , ideoque  ad  id  peflimi  Origeniftas  fe__» 
convertifsc  confilii , ut  fcandalis  Ecclefum  commovcre > ac  tur. 
bare  non  ccfsarent . Confer  Lupum  in  Not.  ad  Synodum  V,  No- 
rifiumdc  Synodo  V.  lib.  i.eap.  1 , & fcqq. , Pagium  ad  an.  538. 
n.  12.  > &fcqq.  ,8c  adan.  5^3.  n.  15  , acfcqq. , ac  Manfiuin  in 
difsert.  deSynodis  in  Origeniftas  tom.  i.SuppI.  pag.4i5,&  feqq., 
a quibus  Origenifmi  hiftoria  valdequam  haJfcnus  implicata  plu- 
rima  eft  luce  perfufa  j optimoque  digefta  ordinc:  unde  liquido 
adparct  latcrem  profcdlo  lavifle  Halloixium , dum  in  Apolog. 
Orig.  q.  10.  hunc  abEcclefia  nunquam  damnatum  fuadcrc  obnixus 
eft ; quern  prstcr  modo  memoratos  rcfcllit  quoque  Huctius  Ori# 
genian,  lib.  a.  cap.  4. 

Vcnionunc  ad  S.  Gregorium , cui  Migni  cognomen,  do&ri- 
na  cum  eximia  copulata  , illuftria  fa&a  indiderunt ; dice'ndi  vero 
compendi  operam  faciam  , nc  praetcr  modum  prolixior  fluat  ora- 
tio  . jam  turn  Itaque  , quum  adhuc  Apoftolic*  Scdis  Apocrifarii 
perfonam  ageret  Conftaminopoli . fumma  indutus  follicitudinc  , 
ne  lcvc  quidpiam  facris  Romans  in  Ecclcfiadogmatibus  deripera- 
tnr  ,cum  Eutychio  Patriarcba , qui  Origcnis  pravo  dogmate  re- 
fi&o  pugnabat  futurum  corpus  noftrum  in  die  judicii  impalpable, 
fcnfibufque  impervium , congrcflus  cum  tarn  gravi  rationumpon- 
derc  , ac  Dominica:  pratfertim  Refurrcdiionis  exemplo  attrivlt, 
ut  Paulo  Diac.  in  ejus  vita  n.  9.  tefte  turn  Eutychii  liber  juffu  Ti- 
berii  Imper. , qui  conccrtationi  prarfentia  interfucrat  fua,  flam- 
mis  comburendus  fuerit  traditus  , turn  Eutychius  ipfc  ad  frugem 
regrelTus  in  orthodoxa  deinceps  fide  integer  ufque  ad  fincm  per- 
manferit . Hanc  porro  S.  Gregorii  difputationem  habes  ex  lib.  1 4. 
Moral,  cap.  19.  deferiptam  2 Johannc  Diac.  lib.  1.  ejufdem  vita: 
n.2j.  Pontificatum  adeptus  pro  ftudio,quo  flagrabat  puritati  fidei 
profpicicndi , aut  loco  firmandi,  ubi  nutarc  viderctur  , aut  redin- 
tegrandi , ubi  fuiffet  collapfa  , in  Italia  reliquias  aut  Idololatri*  , 
aut  Arianifmi , cui  adhuc  Langobardi  deferviebant , fuorum  ope- 
ra Dialogorum , quos  ad  Thcodelindam  miferat , dclcvit , tcftc 
Paulo  Diac.  lib- 4.  de  geft.  Langob.  cap.  4 Quofdam  dc  anima- 
rum  immortalitatc  , Si  corporum  rcfuirccUon;  dubitantes , ac  li- 
. tem 


Digitized  by  Google 


7°  Privilegia  R o m.  Po NT  1 f i ci 
tem  intcnd-re  non  dcfiftcnus  m/i'titfi  nis  rationum  momentis 
Compreflic,  &concraria  fidei  dog  nata  itabilivic  lib  3.  Dialog, 
cap.  3 S.Magos  , ac  Malcficos , ( quo  inrclligi  debent  nomine__j 
M2thcmacici  in  edifto  defignati)  (cvcra  animadverfione  Roma  fa- 
ccfserca  S.  Gregorio  jufso>  denarrat  Johannes  Sarisberienfis  dc 
NugisCurial.  lib.  z cap.  26  ; de  cujus  quidem  fide  valdequam 
fufpicantur  Lipfius  in  adnot.  14P  adlib,  u.  Taciti  pag.  207, 
Baylc  V.  Gregorius  l,Gretzcrus  lib.  1.  de  Jure  prohib.  libros  cap. 
3o>  Scipio  Ammiratus  lib.  1 1 difeur.  1 , Sc  PP.  Maurini  in  ejus 
vita  lib.  r.cap.  z.  pag.  zoa  > nihilotamen  minus  in  hujufee  furfu- 
ris  homines  vehementi  oratione  invehitur  hom.  io.  in  Evang. , Sc 
lib.  9.  cpift.  47.  Romx  Synodo  habita  circa  finem  anni  6oi,  cujus 
sufta  defidcrantur , Andrxam  quemdam  Grxcum  impoftorem  , at- 
que  unum  e Sefta  Incorrupticolarum,qui  ceftc  Photio  Cod.  1 6 z., 
plcraque  multa  SS.  Patruin  loca  fui  in  erroris  patrocinium  deto  r- 
quere  , ac  vice  verfa  plurium  hxreticorum  placita  eifdem  Pa  tri- 
bus impudentiflime  appingere  non  dubitabac,  diro  anathemate 
damnavic : qua  dc  re  adeundi  Pagius  ad  an.  601 . n.  1 x , & ieqq. 
acDionyfius  San  Marthanus  in  hift.  S.  Grcgorii  lib.  6.  cap  4;  lc- 
gendaquoque  ipfius  epiftola  69.  lib  9.  indict.  4.  ad  EufcbiunL» 
Thcfsalon.  In  Urbc  ferpentem  alterum  fuperftitionis  plenum  cr- 
rorem  dc  Sabbati  cultu , deque  abftmcntia  a quibufdam  operibus, 
Jud.Torum  ad  inftar  , quam  propere  , tam  procul  longe  propel- 
lere  fategit  lib.  11.  cpift.  3.,  & Iibr.  iz.  cpift.  1.  AdhxcMani- 
charos  in  Sicilia,  Schifmaticos  in  Liguria,  & Iftria , Barbari- 
cinos  in  Sardinia  dotftiflimis  feriptis  qua  ab  erroribus  rdvocatos  , 
qua  ad  unitateui  reftitutos  , qua  a fupcrftitiombus  remotos  afsc- 
rit  Johannes  Diacon.  initio  lib.  3 . In  Africa  Donatiftarum  cum 
thecnas  omnes  patefaftas , turn  difperfas  reliquias  undique  pro- 
fligatas  incueri  licet  lib.  1.  cpift.  71 , 74  ,&  77  , lib.  a.  cpift  33, 
& 48  , lib.  4.  cpift.  31  , ac  lib.  5.  cpift.  5.  Agnoetis  propulfandis 
Alexandria  Eulogio  Alex,  operam  commodafsc  S.  Grcgorium  xf- 
timari  fas  eft  , dum  ab  co  Iibrum  adverfus  hxreticos  illos  adorna- 
tum  apud  Photium  Cod.  230.  approbavit  cpift  42.  lib.  8.  indiift. 
3.  Pclagianam  bxrcfim  a Johannc  Conftantinupolit , qui  pro  ger- 
mano  Ephcfinx  Synodil,  pfeudo  - Synodi  aNeftorianispoftha- 


Digitized  by  Google 


Vindicate.  Articulus  XI.  if.  I.  71 

bitx  Codicem  ftomam  ad  S Gregonum  mittcre  non  veritus  fuc- 
rat  j inftaurjjain  11c  deccxit  , ulla  abfque  cundationc  dcbellavit 
lib.  6.  ind.  15.  cpift.  31.  ad  Eulogium  Alex,  , & lib  7 ind.  2 cpift. 
48.  ad  AnaftaGutn  Antioch.Magna  denique,  ut  multa  alia  diinic- 
tam  , eidem  pars  laudis  adhxfit  ex  procuraca  Gvc  in  Anglia  labo- 
ribus  S.  Auguftini  converfione  ad  chriftianam  Rcligionem  , Gve  in 
Hilpania  opera  S Lcandri  Arianorum  ad  caftra  noftra : de  qua_* 
confulcndx  lib.  7.  ind.  i.epift.  5 , 30  , 12  5 , 1:$,  & 127,  & lib.  9. 
cpift.  15,  57 , 58,  & 60  ■,  adeundus  ctiam  Johannes  Diac.  fub  ini- 
tium  lib  3.  S.  Gregorii  vit.  > Tom.  4.  cjufdcm  oper.  prxfixx  in 
edit.  Parif.  an.  1 707. 

Monophyfitas , Gvc  Monothelitas  , Eutychiana*  Sedaf  ap- 
pendicem , eorumdem  primipilis  Theodoro  Pharanitano , Cyro 
AlexandrinojSergioj  Pyrrho,  Paulo,Petro  Conftantinopolit.,  Ma- 
cario  Antiocheno  , Stephano,  Polychronio  , Afpcrgio  c dignitatc 
deje&is , repetita  damnations  fententia , perpetua*  in  ccnfum  in- 
famia:  dedicavcrunt  Severinus  , Johannes  IV,  Thcodorus  , S.  Mar- 
tinusl,  S Vitalianus  , Adeodatus  ,Donus,  SS.  Agatbo,  & Leo 
II,  ut  abundc  liquet  ex  libro  Diurno  Rom.  Pontif.  cap  3.  tit.  6t 
quem  egregiis  illuftravit  notis  Garncrius  : prarter  quern  confer  , ft 
placet,  Audorcm  hift.  Mi  fee  11*  lib.  1 8.  a Muratorio  editum  to.i. 
Script  Rer.  Ital.pag  132  > Tam  agmnu  n in  hill.  Monothclit.,Pc- 
tavium  Theolog.  Dogm.  tom.  4.11b.  1.  cap.  19,  & feqq.,  Cora- 
beGfium  in  hift.  Monoth. , Sirmondum  tom.  4 Oper.  pag.  4 So,  & 
feqq. , Papebrochium  inConat.  Chron.  hift.  diflert.23.  in  Tefaur. 
Ecclcf.  antiq.  pag.193,  Lupum  in  Not.ad  Synodum  VI,  Natalcm 
Alex.  hift.  Ecd.  ad  Saecul. VII.  diftert.  1 , & 2 , Pagium  ad  annos 
6 19 . n.  4,  & feqq.  , <540.  n.  2,  & feqq. , 648.  n.  2,  & feqq. , 677. 
n.  2,&feqq.,ac  6&t.  n 6,  Sc  feqq. , ac  Illuftrifs.  Jo.  Bapr.  Bar- 
tholum  Fcltren.  Epifcop.  in  Apolog.  pro  Honoriocap.  i,&fcqq» 
Tanto  in  pretio  lata  a Romanis  Poncificibus  in  Monothelitas  fen- 
tentia habita  eft  Gvc  ab  Oi  ientalibus  , Gve  ab  Occidentalibus , ut 
Vidor  Carthagin..  in  Synodica  ad  Theodorum  apud  Harduinum., 
tom.  3.  pag.  754.  in  Pontificis  fide  Ecclefiam  fuperxdificatam  , & 
firmatam  affirmarit:  ut  Srcphanus  Dorenfis  fuo,ac  Sophronii  Hie- 
roiol.  nomine  in  Synodo  Later,  fub  S.Martino  Sccrctu . pag. 7 1 1 , 

& feqq* 


71  P R I V 1 E L G I A Rom.  PONTIFICI 

& feqq.  penes  unum  Pontificem  , a quo  fidci  orthodox*  funda- 
rrenta  ftrenue  fufhnentur,  efle  , & flare  fccclcfiar  januas  Catholicis 
aperirc  , hasreticis  occluderc  falsus  fit,  & profefTus:  ut  Sergius  Cy- 
pri  Mctropolita  in  fuggelt.  ad  Theodorum  P.M.  pag.727,  & feqq. 
Apoftolicam  Sedem  orthodox*  fidci  cum  immobile  fimiamentum, 
turn  lucidiffimam  formam  a Chriflo  D.fuifle  conflitutam,  ideoque 
ad  ejus  fpcdlare  partes  hatrefes  cum  audloribus  profternere  , fidei- 
que  dogmata  periclitantia  loco  confirmarc  , fcribcrc  non  ambegc- 
rit:  ut  Columbus,  Stcphanus,&  Reparattis  in  Africa  Primates  pag. 
734,&feqq.in  Synodicis  ad  cumdem  Pontificem  teftificari  nondu- 
bitavcrintab  Apoflolica  Sedc  indcficientcm  incorrupt*  fidci  pro- 
tnanare  fontem  ; ad  eamdem  ab  univerfis  Ecclefiis  , in  fidci  qu*- 
Ilionibus , pro  inquirenda  veritate  , confugiendum  ; ejufquc  offi- 
cio cedcre  hatreticos  ab  Ecclcfia  , ecu  putrida  membra  , prorfus 
abfcinderc  : ut  Pyrrhus  ipfc  difputatione  a S.  Maximo  defatiga- 
tus  apud  Baronium  in  append,  tom.  1 1 . pag.  <154  nov.  edit.  Luc. 
ejurata  hatred,  fideique  libello  confcripto  fe  in  Romani  Pontificis 
obedientiam  tranferibere  religioni  duxerit:  fi  tamcn  fraud ulentus 
homo  in  verbo  fuo  non  eft  mentitus  : ut  hanc  ob  rem  denique  re- 
gulas  a S.  Agathone  prarferiptas  fibi  ex  officio  fequendas  propo- 
i'uerint  Synodi  VI.  Patrcs , atque  ab  fe  decreta , ac  gefta  turn  de- 
mum  valitura  exiftimarint , poftquam  S.  Lconis  II  preeibus  ob- 
nixe  rogati  accefliflet  auftoritas.  Qua  profcdlo  accederc  Pontifcx 
diftulit , ut  ipfemet  feripfit  ad  Imperat. , donee  Synodi  aita  curio- 
fa  diligcntia  examinafset,  h.  cum  decretis  Synodi  Roman*  , & 
S.  Agathonis  decefsoris  fui  epiftola  contulifset . Qmbus  poft- 
quam  confona  deprehendit , turn  demum  Synodi  decretis  calcu- 
lum  adjecit  fuum  hifee  conceptual  audloritatis  verbis  : A/or  , 13 
per  noflrum  officium  hxc  VcHerania  Sedes  slpojlolica  . . S.  Petri 
auBuritate  confirmat . Ad  hate  Hifpani  a S.  Leone  adinoniti  dc 
Synodi  VI.  adlisab  fe  approbatis,  confirmaraqucdamnatione  Mo- 
cothelitarum  , nihil  antiquius  habuere  , quam  Pontifici  ediccnti 
plcnc  adquicfccrc.  Legcrtpraftat  S.  Lconis  cpiftolas  turn  ad  Ervi- 
gium  Rcgcm,tum  ad  Epifcopos  Hifpan.,dc  quarum  finceritatc  di- 
cam poftca , quibus  automate  fumma  cum  illis  agit  j illi  veto  in 
ConcilioT.olctano  XlV.congrcgaci  cap.i,&  feqq.Synodi  VI.  artis 

fyn- 


Digitized  by  Googli 


Vindicata  . Articulus  XI.  jf.  I.  73 

fyngrapham  adjecerunt  fuam  , de  qua  fubindc  S.  BenedKlum  IT, 
certiorem  facere,adimplet;e  videlicet  ab  fe  facrx  ab  fuo  Pradeccf- 
fore,  ac  ab  ipfo  profcdlx  jufSonis,  fatcgcrunt.  Equidem  a dodlifs. 
Cennio  de  antiq.Eccl.Hirp.difs.4.  cap  3 . pag.5d.  culpa  Hifpani* 
Epifcopis  vertitur , quod  cap.  6.  catcnus  afta  Concilii  accepta 
fibidixerint,  quatenus  ab  aliis  Oecumcnicis  Concili's  non  dif- 
cordarcnt:  6)aod , inquit  Cennius  , accipicndi  Concilia  genus  in* 
folcns  nufquam  tota.  in  antiquit&tc  comperits  . Athancab  Hilpa- 
nis  Epifcopis  labem  amoliendi  facilem  adinvenit  modum  doflifs. 
Lopezius  de  Barrera  in  hiftor.  cxcrcit.  de  antiq.  Canon.  Codice 
Eccl.  Hifp.  cap.3  8 pag.  5 5 j & fcq.,  videlicet  ex  verbis  S.  Leonis 
inepift.  ad  Conftantinum  Pogon.  oftendens  ejufdem  Pontificis 
cxemplum  fcqucndum  propofuifse  fibi  Hifpanos  Epifcopos , eif- 
demquc  p:nc  verbis  , quibus  Pontifcx  Synodum  VI.  probarar , 
ufos  in  cadcm  rccipienda  Synodo  : qua  in  re  illos  peccafse  nihil 
conficit  , qui  Pontificis  ea  in  Synodo  confirmanda  proximo  men* 
tern  , fententiam  , ac  modum  fervarunt . Verum  hoccc  de  argu- 
mento  paullo  infra  adverfus  Bolfuctium  , ac  D.  Ravechct  recur* 
ret  i'ermo . 

Interea  properando  iter  , ecce  pcltt.mum  genus  ill ud  offen- 
dimus  hxreticorum  , Iconoclaltas  id  eft  , quos  turn  Monothelita- 
rum  furoris  alius  quidam  peperit , velut  viderunt  Spanhemiut  in 
hill.  Imag.  rcllituta  fc<fl.  r.,  & in  excrcit  hiflor.  de  orig  , & pro- 
gref  controv  Iconomach.,  ac  Maimburgus  in  hill.  Iconocl. , turn 
proprium  defeviendi  prxpotens  ingenium  ad  dctcriora  quaque__» 
pracipitavit . At  cnini  non  dubium  eft  , quin  in  Bacchantes  illos 
properc  infurrcxcrint  , diraque  anathematis  tela  intorferint  om- 
nium primi  Romani  Pontifices,  nempe  S Gregorius  II.  in  epift.  ad 
S.  Gcrmantim  Conftantinopolit.  apud  Harduinum  tom.  3.  pag. 
23  1 . a cl.  4.  Synodi  VII.  inlerta  , & induabus  cpiftolis  ad  Leonetn 
Ifaur.  ibidem  pag.r,  & feqq.,  quas  a Labbao  de  Scripc.Ecclcf , & 
Co  ntio ad  an.7i9,n.2i>&  feqq. S. Gregorio  lll.tnbutas  huic  priori 
vindicant  B.ironius,&  Pagius  ad  an. 726.  n 6,&  feqq.,  de  quo  prx- 
tcrca  adcundi  Theophancs  in  Chronog.  ad  an.  10.  Leonis  Imp., 
Paulus  Diac.  li.>.  6.  dc  geft.  Langob.  cap.  4^  , ex  ipfo  Anaftafius 
Btbl.  tom.  4.  edit,  ttlanchinti  fctl.184.  pig.  1 82.,  atquc  Hadria- 
. Pars  11.  Tom.  fr.  K nus 


74  Privileg  ia  Rom.  Pontifici 

mis  I.  in  Apolog.  pro  facris  Imag.  ad  Carolum  Mr  apud  Hardui* 
num  tom.  4.  pag. 802  , Sc  81  3.  S.  Gregorius  III.  in  Synodo  Roma- 
na  an.  731 , & in  Synodica  ad  Leoncm  Ifaur. , de  qua  Anaftafius 
fed.  ipi,  & feqq.  pag.  1^5,  & feqq. , & Hadrianus  I.  m praecit. 
Apolog.  S.  Zacharias  in  Synodo  Romana  an.  743.  juxta  Pagiura 
b.  1 5 , five  744-juxta  Manfium  in  Not.  ibid.  , ac  in  Synodica , Si 
fuggeftione  ad  Ecdef.  Conftantiaopolit. , & Conftantinum  Co- 
pronymum,  dc  quibus  Anaftafius  fed.  2 1 3j.pag.217,  & Hadrianus 
in  cpift.  ad  Conftant. , & Ircncm  in  Synodo  VII.  ad.  2 . leda  apud 
Harduinum  tom.  4. pag. 85. Stephanus  II,  altis  III , a quo  pfeudo- 
Synodus  Conftantinopoli  habita  Tub  Copronymo  adverfus  SS. 
Iconas  , in  quarn  legendus  Stephanus  Diacouus  Eccl.  Conftanti- 
nopolit.  in  vita  S.  Stephani  Junioris  Gratcc,  ac  Latine  edita  a Ja« 
cobo  Loppino  tom.  1.  Analed.  Grarcor. , abolita  eft,  teftcHa- 
driano  I.  in  epift.  mox  laudata  ad  Conft. , & Iren,  apud  Hard, 
loc.  cit.  , &Baronium  ad  an.  754.  n.  3 6.  S.  Paulus  I.  in  cpift.  ad 
Copronymum  j&Lconem  , quas  memorat  Anaftafius  fed.  258. 
pag.  255,  & Hadrianus  in  prailand.  epift.  ad  Conftant.  , & Iren. , 
ac  inApologet.pag.8o2,ac  fas  eft  augurari  ex  epift.y.adPipinum, 
qua;  in  Cod.Carolinoeft  34.  Stephanus  III,  five  IV.  (cui  morem 
plumbo  obfignandi  Iitteras  Apoftolicas  acceptum  refert  Polydo- 
xus  Virgilitis  lib.  8.  cap.  2 05  Thomas  vero  Stubbius  S.GregorioI. 
tribuit  •,  S.Silveftro  Dominicus  Raynaldus  apud  Allatium  de__» 
confens.  lib.  i.cap.6.  §.  2.}  contra  quern  fruftra morem  pro  inge- 
nio  peffiroo  oblatrant  Proteftantes  in  hift.  Cxremon. , & fuperft. 
in  Ecd.  iiidud.  pag.  90:  qua  prattcrea  de  re  videri  poteft  Mabillo* 
nius  dc  re  Diplom.  lib. 2.  cap.  14.)  Stephanus  IV.,  iaquam,  in  Sy- 
nodo Romana  an.  7 69.  ad.  4.  in  colled.  Holftenii  pag.a  6 1 , Har- 
duini  tom.3rpag.2014,  & feq.,  in  edit.  Gcnni  pag.  13,  Manfii  Sup- 
plcm.  tom-t.  pag.  ^48.  & feqq.,  ncc  non  in  cpift.  ApoIog.Hadria- 
ni  I.  ibidem  , Si  apud  Harduinum  tom.  4.  pag.  778 ,782  , & 8oai 
& Hadrianus  I.  in  pratcit.  farpius  epiftolis  > cui  morem  perfede  gc* 
rerc  fibi  religioni  duxiiTc  Synodum  VII,  vulgo  Nicatnam  II.  ab- 
unde  didum  eft  alibi  . 

Tanti  profedo  fada  eft  Romanorum  Pontificum  adverfus 
Iconomachos  fententu , ac  S.  Romans  Ecclefiae  dc  SS.  Imaginura 

cultu 


Digitized  by  Google 


’ VlNDICATA  . ArTICVLUS  XI.  jf.  I.  7J1 

ctiltu  traditio,  ut  Theodorus  Hierofolym.,Cofmas  Alcxandrinus, 
Sc  Theodorus  Anciochenus  com  muni  fuffragio  mifla  Synodica  ad 
S.  Pauluml  diferte  profeffi  fine  , fc  in  colendis  facris  Imaginibus 
S. Romani  Ecdcfiae  fenfui , Sc  ufni  perpetuo  adharfuros,  licet  uni- 
verfus  Oriens  m earttmdem  demolitionem  confpirarct.  Synodicx 
hujus  cxen  plar  ledum  in  Synodo  Romana  an.  7 69.  Tub  Stepha- 
no  IV.  auftor  eft  H idrianus  in  fxpe  memorata  Apolog.  ad  Ca- 
rolum  M.pag  782 5&  feq  ;Grarce  vero  > ac  Latine  exaratum  tranf- 
oiiffum  adcumdem  Caroltim  M.  a Conftantino  pfeudo  - Pontifice 
legiturin  Cod.Carolino  epift.  99  ; cxhibccur  vero  ab  Harduino 
in  ad.  3.  Synodi  VII  tom.  4.  pag.  141,  &fcqq.  Synodi  autem  Hic- 
rofolym.  fub  Thsodoro  habitx  an.  766,  aut  fcq.  incaufla  facra- 
tum  Imaginum  mcminit  Grarcus  Aiidor  vitae  S.  Jehannis  Got- 
thiae  Epifcopi , qui  Synodu  n hancce  votis  follicitaffc  fertur  fuis» 
quam  ex  vetcri  Codicc  Vatic.  Graece  »&  Latine  deferiptam  exhi- 
bet  Janningus  ad  diem  26.  Junii,  Vide  & Pagium  ad  an.  7^7. 
n.  3,&fcqq.  SimiliterS.  Theodorus  Scudites  epift.  1.  lib.  2.  Cod. 
Column,  fuo , aliorumque  nomine  pro  defenfione  SS.  Imaginum 
exiilum  , inter  quos  Nicephorus  Conftantinopolit. , dEmilianus 
Cyaicenfis  , Euthymius  Sardienfis  , Jofephus  Theffal. , Michael 
Synnadenfi*  , Eudoxius  Amoricnfis , Thcophyladus  Nicomed., 
quorum  mentio  occurrit  in  Mcnolog.  Graecor.  ad  diem  8.  Martii, 
Petrus  etiam  Nicaenus  > Theophanesj  Nicetas  3 aliique  ,de  qui- 
bus  legendi  Michael  Studita  in  vita  S.  Thcodori  apud  Baronium 
ad  an.  814.  n.  13  , &fcqq. , Thcoftctictus  in  vita  Nicctae  apud 
Surium  ad  3.April.>  & Boilandus  in  vita  Theophanis  ad  1 2.  Mar- 
tii > epiftola  , inquam,  ad  pfeudo  - Synodum  Lconis  Armcni  jufltt 
a Theodoto  Mclifleno  pfeudo  - Patriarcha  , in  locum  S.  Nice, 
phori  fubiogato , Coaftantinopoli  adverfus  facras  Imagines  con- 
gregatam  feribens , adejufdem  infolcntiam  retundendam  inter 
alia  illud  affumit,  quod  in  facrarumlmaginum  cnltu  turn  ipfc,  turn 
exilii  focii  prxeuntem  lequi  Rom.  Pontificem  rel'gioni  ducerent) 
atque  Sed;s  Apoftolicx  exempio  , ac  judicio  inniti  : Secure. , in- 
quiens  , Jupra  SeJem  ilium  conjijlimus , de  qua  ChriJluj  ait : Tu  es 
Petrus  Scc.y  Si  epift  8 6 eodem  lib  2.  ad  Michaelem  Balbum  fuo> 
Epiicoporum , ac  Prarpofuorum  nomine  fimiliier  feribens  , circa 

K 2 dubia 


7<f  PrivilbgiaRom.  Pontihci 

dubia  fidci  , fi  quar  cmergerent  , confulendum  juxta  veterem  con- 
fuctudincm  Romanum  Pontificcm  , cique  aufcuitandum  affirmatj 
non  vcro  Impcratoris  e(Te  Coecus  hifce  rebus  componendis  indice- 
re  : Jubcati  ita  alloqucns  Imperac. , a vetere  Roma fufeipi  deda» 
rationem , prout  dim  , & ab  initio  paterna  traditionc  tranfmijfut 
mos  fuit  ■ H*c  cnim  fuprema  eft  Ecclejiarum  Dei , in  qua  Petrut 
Sedan  primus  tenuit , ad  quem  Dominus  dixit : Tu  cs  Petrus  &c. 
Confer  lib. 3.  cpiftolas  74.  ad  Michaclem  Imp.,i2i.ad  Thomara 
Hicrofolym.  , 1 29.  ad  Leoncin  Saccllarinm  , aliafque  plures  eo- 
dem  fpiritu  plenas , de  quibus  panllo  infra  i fed  & Audorcm 
vitx  S.  Nicolai  Studita:  apud  Combcfifium  tom.i.  Suppl.  Bibl. 
Graeco  - Lat. 

Nicxnoe  II.  Synodo  SS.  Imaginum  vlndici  aliquando  errore 
fadi  potius  9 quam  juris  refragati  funr  Jonas  Aurelianenfis  , Ago- 
bardus  Lugdun. , Halitgarius  , Trevolphus  , Aldegarius,  Amala- 
rius  j Hincmarus  Remen.  , Dungalus  , Walafridus  Strabo  , ( quo- 
rum tres  pofteriores  tamen  propius  ad  Nicsns  Synodi  decreta_» 
acceffifsc  cenfet  Pag;us)  aliique  Galliarum  Antiftires  > dodrina- 
que  infignes  viri  , qui  prxfcrtim  Synodo  Parificnfi  an.  8 25'.  inter, 
fuerant , innixi  potiffimum  epiftol is  S.  Gregorii  M.  ad  Scrcnum 
Maflil.  j & ad  Sccundinum  , quibus  videbatur  Imaginum  cultus 
improbari : licet  revera  nec  Galli  illi  Iconoclaftis  efsent  adeen- 
fendi  , nec  a S.  Gregorio  M.  Synodus  Nicxna  II.  difeordis , velut 
oftendi  t Hadrianus  I.  in  prxlaudata  Apologia  pag.  7??  3 8 1 7 > & 
feq. , qua  port  ipfuin  provincia  egregie  defundus  eft  adeo  fiaro- 
nius  ad  an.  7^4.  n.  2 6 , & feqq.  > ac  825.  n.  1 , &fcqq.  3 ut  mira* 
ri  fubeat,  cur  Proccftantes  crambem  hanc  rccoquere  non  puduc- 
rit . Hinc  vero  liquet  turn  temporis  a Gallis  potiori  longe  in  ho- 
nore  Rom.  Pontificum  habitas  cpiftolas , quam  ipfas  Synodorum 
generalium  Sandiones  . Argumcnto  id  etiam  acccdic , quod  poll- 
quam  in  Synodo  Parilienli  anno  non  quidem  824  3 uthabetur  iru 
Colled.  Concil. , bene  vcro  8253  ut  oftendunt  Baronins  3 & Pa- 
gius,  Gallicani  Epifcopi  a Ludovico  Pio,  dc  Imaginibus  colla- 
turi,  convocati  Nicxnam  SynodumlI.rejccifscnt,  ad  Eugenium  II. 
Synodi  adis  dimiflis  3 deferentibus  Jona  Aurel. , & Hiercmia  Sc- 
son. , cjus  fe , adaque  Synodi  examini  fubjecere  3 uticonftatcx 

epift. 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XT.  JT.  I 77 

*p!ft.  Ludovici , & Lotharii  ad  Eugcnium  cx  Epifcoporum  confi- 
lio  cxarata  apud  Harduinum  tom.  4.  pag.  125^,  a quo  tamen 
ncquaquam  impetrare  potucrunt  , ut  quidquam  Synodo  Nictc- 
nx  II.  rcpugnans  profcrretur  . Sed  & antchacex  Synodo  pariter 
Francofordicnfi  Capitularc  adverfus  Nicxnum  II.  cx  libtis  Caro- 
liniscxccrptum  ad  Hadrianum  I.  tranfmifsum  fucrat , quod  Pon- 
tifex  cxarata  pro  SS.  Imaginibus  Apologctica  cpiflola  ad  Caro- 
lum  M.  robuftc  adco  confutavit  , ut  Apottolicx  Scdis  judicio  tan- 
dem coadlis  cidcm  Synodo  VII.  fubferibere  Gallis  quoque  necefsc 
fucrit.Carolinos  porro  quatuor  bofee  libros,quos  omnium  primus 
in  lucem  emifit  Parif  an.  15  4^.  lub  Elix  Philyrx  nomine  delitcf- 
ccnsJohanncsTilliusMeldcnfiSjac  Briocenfis  poftmodumEpifcopus, 
laudibus  edebrarunt  imprudenter  Georgius  Cafsander  in  cpift.ad 
Johannem  Molinxum  , &in  Confulc.  pag.  777.  apud  Fabricium 
Bibl.  Lat.lib.  3.  pag.  341  , Fiaccus  Illyricus  in  Catalog©  tedium 
pag.  1 1 5 , & feq.,  Jo:  Georgius  Dorfeheus  in  collatione  ad  Con- 
cil.  Francofbrd. , aliifque  dimiffis , nuper  Jo:  Rudolphus  Kies- 
lingius  excreit.  16.  dc  Concilio  Francof.  Nicxno  II.  oppofito  ad- 
verfus  Cl.  Trombcllium , evulgarunt  veto Goldaftus in  Syllogc 
Impcr.  decree  & tom.i . Conftit.  Imp.,Philippus  Paratus,  ac  tan- 
dem Hcumannus  Prolcgomcnis  adaudos  Hanoverx  an.  1731. 
Quorfum  id  autem  > quam  ut  fxpius  in  feenam  reducercnc  argu- 
ment! leviftimi  fpeciem , qua  mcliore  carebant  ad  invidiam  facris 
Jmaginibus  > earumque  nobis  Cultoribus  coniiandam  f At  quam 
lcvidenfiafintbxc>ac  titivilitiafat  jam,ac  fuper  demonftratum  eft, 
Carolinofque  defuper  libros  aCaroloM.  neque  lc(5los,nequc  pro- 
batos  , a Baronio  loc.  cit.,  Grctzcro  par.  1 . horti  S.  Crucis,lib.  1 . 
contra  Re plicat.  cap.  15  , &Apolog.  3.  contra  Mifenum  lib.  2- 
cap.  j. , Pctavio  tom.  5.  Theolog.  dogm.  lib.  1 5.  tap.tz,Cointio 
ad  an.  7514.  §.  26 , Natali  Alex,  hift-  Eccl.fxculo  VIII.  difsert.  6. 
5.  6 , Hcurio  lib.  44.  §§.  47  ,&  f?.  -.  Dumcfnil  dodr.,  & Difcipl. 
Eccl.  libi  35  , n.  6 5 , &fcqq.  Parificnfis  quoque  Synodi  an.  825. 
ada  publica  donate  luce  Francofurti  an.  1 ^96  , ac  dcindc  Gol- 
daflo  Conft.  Imp.  tom  1.  pag.  tfflj.curx fuit , ( quxpcrinde  cx 
Bibl.  Thuana  Petrus  dclaLandc  produce  re- in  Suppl.  Concil. 
Gail.  Parif.  an.  1660.  cum  libris  Carolinis  curavit  Ac  enim 

Pr«* 


Digitized  by  Google 


yQ  Privilegia  Rom.  Pontipici 

prster  Bellarminum  , qui  opus  in  Romans  Ecclcftx  odium  evi»!« 
gatumtanquam  falfa  Synodi  Parificnfiscpjgraphe  infcriptum  re- 
futavit  > aliofque  prxlaudatos  , omncm  prorfus  , quae  ex  libro  ll- 
lo  Romanamin  Ecclefiam  qurerebatur,invidiam  abftcrferunt  Ma« 
billonius  in  prxfat. ad  i.  part.  Sxcul. IV.  Bened  §.  j,  Pagiusad 
an.  825.  n.  i.,&feqq.,  JorChryfoftomus  Trembdlius  deSS.Cul* 
tu  difscrt.  10.  cap.  12,  & fcqq. , pro  quo  conferendus  Phila. 
leches  Aphobos  in  Vindic.  advcrfus  Kieslingium  ad  cxercit.  1 6% 
& 1 ^,ac  Tournellius  dc  Incarn.  qtneft.  ult.  dc  Cultu  Imag.  ConcL 
2.  ad  objcd.  5,  Sc  6,  a quibus  dida  fi  cut  forte  nec  dutn  fatis  fine » 
nec  tres  Anticyras  fatis  ci  futuras  fperem . 

Retro  paullifper  fledendo  veftigia  , obfervare  prxftat  ad  S. 
Zachariam  P.  M.  h.trcfis  nomine  Adelbercum,  & Clementero  , 
Legato,  iitterifque  diredis  , fuifsc  dclatos  a S.  Bonifacio  Mo- 
guntino , haud  profedo  habente  fatis  utramque  peftem  vel  gemi- 
na  in  Synodo  repetita  percuififsc  damnations  fententia,  nifi  hanc 
Pontificia  longe  fuperiori  corroborari  obtinuifset  e Contra  ijlos , 
ideo  inquit , objecro  Apofio\ieam  aufloritatem  ve/lram  , quod  per 
feripta.  vejlra  PopuJum  Francorum , iff  Gallorum  corrigere  Jlu- 
deitis . Qui  Pontifex  quidem  jam  iatam  in  prxfacns  hsrcticos 
anathematis  poenam  in  Synodis  Sudfioncnfi,  & Liptinenfi  an. 744, 
calculo  approbavit  fuo  in  Rontana  Synodo  anno  745 , qua  de__» 
epocha  adverfus  Pagium  agit  Manfius  in  Not.  ad  an.743,  & 744. 
n.  8 , ubi  negat  Sucflionenft  Synodo  interfuifse  S.  Bonifacium  . 
Utramque  porro  hanc  Synodum  ad  pfeudo-ep'graphas  amandavit 
Papebrochius  in  Piopylstoantiq  par.  1 . n.  30  : quern  tamen  dodc 
Jcfcllunt  Baluzius  in  Not.ad  libros  Cap  tul  pag  1 2oo,Ma  ilIoni- 
usde  reDiplom.lib.2.cap.2  5 rui  5>&  Pag  usad  an  744.0.^. Legen- 
ds cpiftolx  9 > & to*  S.  Zacharis  ad  Bontf.  hac  de  re  cxarat.r  , 
nec  non  Synodi  Romans  ada  ab  Othlono  deferipta  lib.  2.  vit.rS. 
Bonif.  cap.  4 , & fcqq.  apud  Surium  tom.  3.  addiem  5.  junii  , ex 
qua  pofteriori  epiftola  adparet  a S.  Zacharia  damnatum  pariter 
Sampfoncm  Presbyterum  Scotum,  pugnantem  abfque  Baptifmo , 
fola  Epifcopali  manuum  impolitione  hcri  nospofse  Chriltianos. 
Age  modo  , ad  Hadrianum  I regrediatur  fermo , a quo  vice  plus 
fimplici  prxclarum  fuprcmx  poufeatis  fus  fpccimen  prxftitum 

eft « 


Digitized  by  Google 


VlNDTCATA  . ArTIC?ULU1  XI.  jf.  L 70 

eft . Felicem  Urgcllitanum , & Elipandum  Tolctanum  Neftoria*- 
Six  hairefis  inftauratorcs  epiftola,  qu:e  in  Cod*- Carol,  eft  Q'j  , ad 
Hifpaniarum  Epifcopos  data  Hadrianus  damnavic.  At  Felix  ad 
ingenium  paullo  poft  , vclut  canis  ad  vomitum  , rcgrefsus  , nec 
Ratifponcnfis  Synodi  anno  7^2.  rcvcritus  fcntcntiam  , qua  Ro- 
mani properare  jufsus  , Romano  Pontifici  rationem  rcdditurus-, 
Hadriano  coram  hrcrcfim  abdicarc  fuerat  adadus  , teftibus  Al- 
cuino  lib.  1.  adv.  Elipandum  , & Eginhardo  ad  an.  7^2  , nec  pen- 
fi  habito  Pontificio  judicio  » fidcm  datam  fallerc  non  crubuit  , 
dignum  proptcrea  fe  exhibcns  , qui  a Synodo  Francofordienfi  an* 
no  7^4.  diris  cuntftis  dcvoveretur  . Scilicet  Elipandus  3 qui  Fe- 
liccm  refipuifs-e , fequc  adfrugem  reccpifse  indignc  ferens  , ci. 
dcm  regrediendi  ad  crrorem  fe  fe  aiuftorem  dederat , ut  vel  in 
Gallias , Gcrmaniamquc  haircfis  refcrtiffimas  d'ffundcret  littcras> 
quas  SS.  Patrum  locisqua  detruncatis  qua  depravatis  commu- 
nire  ftuduerar,  turn  Felicein  impulerat , turn  ipfe  eo  impudcntis 
devenerat  , tit  Carolo  M.  fuam  afflare  hffrefim  baud  veritus 
fucrit.  Atqui  Impcrator  Elipandi  litteras  cxaminandas  Hadria- 
no P.  M.  extcmplo  fubmifit  : Scire  cupientes  , inquiens  in  epift.  ad 
ipium  Elipandum,  c.Ttcrofque  Hifp.  Epifcopos  apud  Harduinum 
tom.  4.  pag.  896  , & feqq.  a c Quid  S>  Romano.  Ecclcjio  , Apojlo - 
licis  edocia  traditionibus , de  hoc  refpondere  voluijfct  inquijitionc  : 
cfflagitavitque  Pontificem  cum  de  fcntcntia,  turn  de  facultacc  ce- 
lcbrandi  Concilium  , quod  cit.  anno  habitum  eft , in  quo  perlcc- 
tisHadriani  litteris  ad  Hifp.  Epifcopos  ibid.  pag.  865  , & fcqq. , 
juxta  Pontificis  judicium  confirmata  eft  in  Fcliccm  , & Elipandum 
damnatio  , ultima  tamen  dc  hatreticis  illis  fcntcntia  Pontifici  rc- 
fcrvaia , ut  exprcfsc  cavctur  ibid,  in  libello  Sacrofyllabo  Epifco- 
porum  Ital.  contra  Elipandum  pag.  881  : Ref crvato  per  omnia  ju* 
ris privilegio  Summi  Pontijicis:c\})\xs  proptcrea  rogata  a Patribusy 
& Impcratorc  fcntcntia  eft;  quam  reapfc  a Pontificc  in  Synodo 
Romana  codcm  anno  7^4.  habita,  ac  profcfto  diftinguenda  ak 
altera  priori  an.  7^2.  cclcbrata , pronunciatam  rite  ex  veteri  An- 
nalifta  Francor.  , & cx  Annalibus  Moifliaccnfibus  cruit  doftifs.- 
Manfius  in Suppl.Concil.  tom.  i.pag.  731  : qui  tamen,  mca_» 
quidem  opinionc  > minus  reclc  ad  banc  refert  Synodum  litteras 

Ha- 


Digitized  by  Google 


8o  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Hadriani  ad  Epifcopos  Hifp.  5 qua*  lertai  in  Concilio  Francof.  , 
ante  hjnc  Romanam  utique  Synodum  celebrato  3 liquet . Confer 
Pagiumad  an.  7^4.  n.  1 , & fcqq. 

Quo  vero  heic  animo  erga  Romanum  Pontificem  affiertos  pu. 
tas  Epifcopos , qui  ex  Gallia  , & Germania  eidem  Francofordien- 
fi  Concilio  interfuere  ? Dc  optimo  quippe  Epifcoporum  Italic 
pratlaudatus  Sacrofyllabus  a S.  Paulino  Forojulienfi  fuo,  illorum- 
que  nomine  confcriptus  , dubitare  non  finit . Conjciffuram  hand 
levem  capere  licet  ex  libro  1.  Carolino  cap.  6 , ubi  inter  alia  h<ec 
habentur : Hxc  ( Romana  Ecclefia  )f infix  fi Jet j'piritualibus  mu * 
nit  a armis , iff  afonte  lucis  > iff  origine  bonitatis falutaribus Julia* 
ta  JIucntis)  iff  horrendis , atrocibufque  hxrefum  obtlitit  monjlris , iff 
mellijiua.  prxdicationis  pocula  Catbolicis  per  Orbem  minijlrat  Ec • 
clejiii  ■ Subinde  S.  Hieronymi  allato  cxcmplo  > qui  dira  quxftione 
vigente  de  una  vel  tribus  Hypoftafibus  S.  Damafum  confulendum 
duxit , hire  fub;unguntur  : JZ)ucd  regulariter  omnes  Catholic x de- 
bent obfervare  Ecclejix  , ut  ab  ea  pojl  Cbrijlum  ad  muniendam  fi- 
dem  adjutorium  petant,qux  non  habet  maculam,  nec  rugam,  iff  por . 
tentofa  hxrefum  capita  calcat , iffjidelium  mentes  in  fide  corroborat. 
Quorum  (imilia  religionis  erga  Romanam  Ecdefiam  rcfertiili.ua 
legere  juvat  inlibello  de  Synodo  Parifienfi  pag.  1 20 , & feqq.  , ac 
in  litteris  eadem  in  Synodo  clucubratis  fub  Ludovici  Pii  nomine 
ad  Michaelcm  Grxcor.  Imp.  niittendis,cxaminandifque  prius  Eu- 
gcniolI.dircfiis,eodcm  libcllo  infertispag.  iatf.apud  Baronium  ad 
an.  82$.  n.  24  > & fcqq.  Antchac  ab  Hadriano  Egila  Illiberita- 
nus  Epifcopus  j quiepift.  9^  3 & 96.  Cod.  Carol,  a Pontifice—. 
laudatus  fuerat  a Audio  , quo  paftoralis  officii  partes  cxplcbat  , 
atque  follicite  quofdam  in  Hifpania  ferpentes  errores  ad  fedetU'. 
lerat : inter  quos  quod  quidam  Pafcha  non  juxta  Nicatnorum  Pa- 
trum  inftitutionem  pcragerent:quidam  a fanguiuc  pecudum,  fuil- 
lo  > aut  fuifocati  hand  abftincndum  prxdicarent : quidam  prx- 
deftinatiojnem  ad  vitam  , five  ad  mortem  in  Dei  poteftate  efle  af- 
firmarent : quidam  fruftra  rogari  Deum,  ne  vincamur  tentatione, 
dicerent , quod  in  noftra  eft  poteftate  quafi  libera  arbittii , idem 
Egila,  inquam,  in eofdcm  lapfus errores  cum-Magiftro  fuo  Mi- 
gentio,  daumatus  legitur  epift.  9 7.  cjufdcm  Cod.  Carol,  ad  Hifp. 

Epif- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Articulus  XI.  ff.  1.  8 I 

Epifcopos  cxarata  , quamoncntur>  lit  ab  his  fibi  erroribus  ca- 
vcanr . Porro  id  obiter  admonendum  Codicem  Carolinum  ita  di- 
ci  , quod  Caroli  M.  juflu  epiftohr  novcm  fupra  nonaginta  , quas 
Gregorius  III,  Stephanus  III,  Zacharias,  Paulus  I,  Stephanus  IV, 
HadrianusI,  & Conltantinus  pfcudo  - Papa  ad  Principes  , & Re- 
gcs  Francorum  Carolum  Martellum,  Pippinum,  Carolomannum, 
& ipfum  Carolum  M.  dc  rebus  potifltmum  tcmporalibus  ad  Apof- 
tolicam  Scdem  pcrtincntibus  confcripferant,  in  unum  corpus  fuif- 
fent  digcfta:  anno  ejus  Regni  2j,Chrifti  jg  I .Eas  epiftolas  c Cod. 
Mf.  Bibl.  Carfare*  dcfcriptas  cdidit  Jacob  us  Greucrus  Ingolfr. 
an.  i £13  , rccufafquc  legerc  eft  Tom.  6.  oper.  Grctz.  , & apud 
Duchefnium  tom.  3.  pag.  70 1 . At  Lambccius  lib.  2.  Bibl.  Carfar. 
Vindobon.  cap.5.  rede  monet  eas  conferendas  elfe  cum  Scbaftia- 
ni  Tcngnagclii  apographo  , ex  quo  qui  illas  dcfcripfit , & ad 
Gretzcrum  mifit , nimiam  nonnullis  in  locis  corrigcndis , & mu- 
tandis liccntiam  fibi  arrogavit.  Vide  Sc  Muratorii  monitum  in  caf- 
dem  epiftolas  tom.  3.  Script,  rer.  Ital.  par.  2.  pag  73«Poftremo 
a Caiolo  M.  rmpetratum  cl c , ut  a Leone  III.  idem  Felix  Urgell  t. 
pertinacius  hicrcfim  propugnans  , ineaque  pcrfiftcns  in  Synodo 
Romana  anno  7??.  novo  anathemate  damnaretur  : quo  ille  pet- 
culfus,  in  Synodo  Aquifgrancnfi  codcm  anno  eelebrata  edita  fidci 
profeflione , quam  poft  utramquc  hanc  Synodum  legerc  eft  apud 
Harduinum  tom. 4.  pag.  $>27,  Sc  fcqq.,  hiercfim  abdicavit , vcl  fal- 
tem  abdicare  fimulavit  : nam  de  fincera  ejus  orthodoxia  etiant 
poft  cjuratam  lntrcfim  dubitant  viri  Eruditi  teftimonio  innixi 
Agobardi  Lugd.initio  libri  ad  Ludovicum  Imp.  adverfus  Fclicem, 
& Adonis  Vicnn.  in  Chron.  ad  an.  7^2.  Vidcfis  Cointium  tom.  7. 
Anna),  pag.  503  , &fcq.,  ac  Vafquefium  tom.  6.  oper.  in  gemma 
difiert.  adverfus  Felicis  , & Elipandi  errores,  pod  quern  frufira  il. 
los  a Neftorianifmi  dica  liberarc  adnixi  funt  Protefiantium  par  , 
Johannes  FIcnichius  Syftcm.  Theolog.  pag. 881,  & fcq.,  ac  Geor- 
gius Calixtus  in  programmatc  fingulan  . Felicis  Adoptianam  hae- 
refim  inllaurarc  deindc  adorfuseft  Folmarus  Prarpofitus  Coenobii 
Trufcnfteincnfis  in  Franconia  circa  an.  ntfo.  Hunc  oppugnavit 
Gerhohus  Prarpofitus  Reichcrfpergcnfis  apud  Bcrnardum  Pezium 
tom.  J.  Anecd.  par.  2.  pag.  1^3  , Sc  280  , ac  tom.  26.  Bibl.  PP. 
fars  II.  Tom.  V.  L Lugd. 


8a  1'rivilegia  Rom.  Pontifici 
Lugd-  pa®.  240.  Sed  Gerhohum  viciflim  crroris  infimulavit , quo 
docucrit  in  Euchariftia  Divinitatcm  a fumenubais  vorari,ac  Chri- 
ftum  qua  hominem  Patri  xqualcm  , Ebcrhardus  Bambcrgcnfis 
Epifcopusin  tribus  epiftolis  ad  S.  Eberhardum  Salisburg. , ad 
Prspofitosejufdcm  Dioec.  , & ad  Anonymum  apud  eumdem  Pc- 
zium  in  Cod.  Diplom.  pag.  444  , & fcqq.  Confer  & a<fta  Concilii 
Frifaccnfis  an.  1 160.  cx  Hanfifio  Gcrmanix  Sac.  tom. 3.  pag.  263. 
in  Suppl.  Concil.  tom.  1.  pag.  52*?.  a Cl-  Manfio  translaca  . 

Eodem  , quo  Catholics  rci  in  Oricntc  in  dies  collabcfcen- 
tis  rationes  ftiftinendi  eximio  diftinebatur  Audio  S.  Theodorus 
Studites,  perfecutionis  adfcito  focio  S.  Platone,  Moechianx  hsre- 
fis  nomine  ad  Leonem  III.  P.  M.  lib.  1.  epift.  33,  & 34.  pfcudo  - 
Synodum  ConAantinopoli  anno  809.  celebratam  detulic,  ideo 
quod  in  ea  decretum  fuerat , conjugium  Conftantini  Imp.  cum 
Teodotc  Cubicularia,  vivcnte  adhuc  Maria  Armena  legitima  con- 
juge  , quam  thoro  abdicatam  in  MonaAerium  detruferat , ex  dif* 
penfationc  legitimum  dici  poffe  , ac  debcre  : decretum  item  leges 
Divinas  adverfus  Reges  nihil  obtinere  roboris : Epifcoporum  quo- 
que  unumquemque  circa  Sacros  Canones  difpenfandi  liberrima 
potiri  facilitate  . Prster  has  legere  prsftat  ctiam  eodem  libro  1. 
cpiftolas32.  ad  Nicolaum  Chartular. } 35.  ad  Bafilium  Archi- 
mand.  Roma  > 36.  ad  Euprcpianum,  37.  ad  Arfenium  > 3?.  ad 
Thcophilurn  , 43.  ad  Jolephum  TheflTal. , 48.  ad  AthanaAuni  , 
50.  ad  Naucratium  &c. ; Michaelem  ctiam  Studitam  in  vita  ejuf- 
dcm  S.  Thcodori , ac  Thcophancm  ad  an.  6.  Conftantini  Imp. 
Periere  quidcm  magno  rei  Chriftianx  damno  > quas  Leo  Pontifcx 
S.Thcodoro  rcfcripfit  , litters:  refcripfiflc  tamcn  pro  ut  Pontifi- 
cem  oportcbat, exindeque  cum  fortiflime  difputandi  adverfus  Moe- 
chianam  hxrefim  animum  fumpfifie  , haud  obfcurc  declarat  red- 
dita  ad  ipfum  a Theodoro  cpiftola  34.  Ad  hsc  vix  S.  Theodorus 
fupremum  Pontihcacus  apicem  S.  Palchalem  I.  adeptum  fui(Tc__» 
accepit  5 ut  legato  , litterifquc  de  affliftiflimis  Orientalis  Ecclefi* 
rebus  > ingentique  ab  Iconomachis  in  orthodoxos  commota  tem- 
peftatc  , eumdem  commonefacere  inftituit . Dcfiderantur  quidcm 
litrerx  , qus  ab  optimo  Pontifice  ad  hunc  invi&x  fortitudinis 
athlctam  redditx  funt  j cx  his  tamcn , quas  ab  ipfo  S.  Theodoro 

datas 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XT.  if.  I.  83 

datas  legerc  cftlib.  2.,  cpiftftolis  1 35.3d  S.Pafchalcm,  14,8c 

15.  ad  trcs  alios  Patriarchas,da,&  66.  ad  Iconomachos,535&  72. 
ad  Naucratium,aliifque  baud  obfcurc  intclligi  datur  Apocnfsrios, 
quos  ad  Roman#  Ecclefiae  communioncm  fucipiendam  Theodotus 
pfcudo  • Patriarchs  Conftantinopolit.  direxerat , nc  ad  fc  propius 
appellercnt,a  Pontifice-fuilTe  prohibitos:  Archimandritis  viciffim, 
quiS.Thcodoro  ducc  pro  SS.Imaginibus  pro  virili  portionc  dcccr- 
tabant,tum  littcras  amoris  plenas  reddidiflc;  turn  anirros  ad  pug- 
nandum  indidiffc  : litteris  ctiam  graviffimis  Iconomachiam  e.\hor- 
ruifle;  turpiflima  hsrcfi  dctcntam  Ecclcfiam  Conilantinopolic.  cx- 
citaflcjhacrcntique  ademcrgcndum  c Into  dcxteram  porrexiiTeme- 
que  fane  frudu  cartiifTc  obnixos  Pontificis  labores  , led  promifeui 
genus  quamplurimos  ad  veritatis  lumen  adfpiciendum  expergefa- 
dos,proque  veritate  ad  pugnandum  aniino  induces, qua  c laccbris 
prodeuntes  fe  fe  ultro  Martyrio  objecifTe  , fidern  faciunt  epiftol#  , 
44,55,58  , & <58.  codfim  libro  a , qua  Romam  convolantes  in 
Italia  eolendi  Imagines  fuo  pro  Audio  facram  , tutamquc  itatio- 
ncm  invemfle  : quae  omnia  lucide  , ac  luculcnter  more  fuo  perfe- 
quitur  Emin.  Annal.  Ecclef.  parens  ad  an. 8 1 7.  n.  20,  & feqq.,  ac 
8 1 8.  n.  1 . , & feqq.  Ex  fola  tandem  littcrarum  S.  Theodori  lcdio- 
nc,quin  longiori  opera  ego  ludam  , mcndacii  apertiflimi , pu- 
tidaeque  malcdiccnti#  facile  argucre  liccbit  Fridericum  Spanhe- 
mium  , dum  in  hift.  Imag.  reftituta  fed.  8.  S.  Studitcm  verfatilis 
in  partcip  urramquc  ingenii , atque  nunc  ad  fupparafitandum  in- 
flexi,  nunc  facilis  ad  feditiones  faciendas,traducere  non  extimuit: 
ita  nempc  ingenti , quo  in  facras  Imagines  Sycophanta  hie  con- 
flagrabat , odio  percitus  in  earum  defenforem , ac  vindicem  , om- 
nem  extra  orbitam  urbanitatis  , ac  veritatis  rapi  fe  fivit . 

Atqui  novis  quotidic  hrerefum  monftris  in  Oricntc  exurgen. 
tibus  confeftim  ofFcndcrc  , caque  fuffocare  ante  , fi  fieri  poifet , 
quam  majorcs  nocendi  vires  acciperent  , pro  ea  , qua  rei  Chriftia- 
nae  univerf*  curandx , follicitudine  diftinebantur  , Romani  Pon- 
nficcs  deftffi  funt  nunquam  .#  In  quibus  Thcopafchitas  , vete- 
rum  h-rrcticorum  videlicet  propaginem  , ac  Valentini  , Mar. 
ci , Apollinaris  , & Eucychetis  hacrefes  in  Oricntc  circa  medium 
Sxculum  IX.  rccoqucntcs , nempc  Divinam , a:quc  ac  humanatn 

La  in 


84  Pkivilegia  Rom.  Pontifici 

in  ChriftoD.  naturam  palTam,  Cruciquc  fuffixam  praedicantcs  5 S. 
Nicolaus  I.  Synodo  Roma*  collegia  anno  8 6z.  duobus  Canoni- 
bus  confixit , Chnftum  D.  carne  dumcaxat  paflTum  , fed  Deirace 
impaffibilem  dcfiniens:  quos  deinde  Canoncs  regcflitin  epiftola  7. 
ad  Michaclcm  Impcrat.  apud  Harduinum  tom.  5.  pag.  140  , & 
fcq.  Hujufmodi  ob  harrefes  nimis  inOricnte  frequences,  obtura* 
tafque  Romanis  Poncificibus  indcfelfc  admonentibus  aures  , fac- 
tum demum  , tit  apud  Graecos  cunt  fide  orthodoxa  dcficeret  Im- 
perium  , ac  tranferretur  in  Francos , ullo  abfque  fuco  feripfit  dc- 
jnde  ad  Bafilium  Macedonem  Ludovicus  II.  Imper.  apud  Baro- 
nium  ad  an.  87 1 . n.<<  1 , hoc  pa<3o  injuftam  Grarci  Imperatoris  po« 
ftulationcin  repcllens,  qua  ipfum  fuerat  exhortatus  , uc  a Bafilei , 
ideft  Augufti  nomine  abftinercc . In  Occidentem  modo  me  dicendi 
ordo  revocat , ad  pfeudo  - Synodum  nempc  Romat  anno.  96  3 . ad- 
verfus  Johannem  XII.  legitimum  proculdubio  Pontificem  Otto- 
nis  I.  opera  congregatam  . Non  moror  autetn  ncc  johanni  objee- 
tafcelcra  > nec  in  ilium  latam  abdicationis  fententiam,  hxc  ut 
doleam  , non  heic  locus  , alioquin  etiam  , vera  & enormia  ut  Jo- 
hannis  client  flagicia , temeritatis  plcnam  tamen  , roborifque__> 
prorfus  expertem  fuifse  prolatam  in  ipfum  fententiam  , ut  ut  fru- 
ftra  oblatrent  Launojus  lib.  4.  cpift.  1.  ad  Ludovicum  Maraefium, 
& Brujus  hift.  Pontif.  tom.  a.  pag.  247  , & fcq. , inter  squi , juf- 
tique  seftimatores  jam  convenit  , Baronium  ad  an.  963.  n.  3 1 , & 
fcqq. , Bellarminum  de  Rom.  Pontif.  lib.  2,  Petrum  de  Marca 
lib.  i.dc  Concor.  cap.i  1.5.7,  Fleurium  hift.  Eccl.  lib.  5 6.  6, 

Natalem  Alex.  hift.  Eccl.  ad  Sacul.  IX,  & X.  diftert.  id,  aliofque: 
dolenda  modo  hxretica  propofitio  ilia  , qua  in  Synodica  ad  Pon- 
tificem apud  Baronium  n.  35  , & Harduinum  tom.  6.  par.  1.  pag. 
63 o.  affirmant , exemploque  Judie  conformant,  ob  pcccata  auferri 
a Pontificibus  Clavium  poteftatem  , five  ligandi,  folvcndique  a 
Deo  acceptam  facuhatem  . Idco  fequenti  anno  cum  pfeudo-Pon* 
tificc  pfeudoSynodus  ifta  a Johanne  XII.  fuo  redditoloco  in  Sy- 
nodo altera  legitima  a&.  1 . apud  Baronium  ad  an. ,5)64.  n.  7 , & 
Harduinum  pag.  833.  diris  omnibus  devota  eft  . 

Dignum  fe  nunc  mihi  prsbec , quern  illuftri , geminoque 
jpa&em  elogio,  S.  Leo  IX.  ob  egregiam , quam  gemina:  fua  state 

fub- 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  ART1CULUS  XI.  jf.  I.  8? 

fuborte  hatred  extirpandx  impendit  operam  . Primat  Fermenta- 
ceorum  denominate  in  Oricnte  ortum  fccerc  Michael  Cerularius, 
& Leo  Achridanus  Photiani  fchifmatis  inftauratorcs  , qui  inter 
alia  excogitata  ad  invidiam  conflandam  in  Latinam  Ecclcfiam  in 
azymis  Sacrificium  conficicntem  hunc  dinumerarunt  errorem , 
quo  Euchariftiam  in  azymo  revera  coufiei  ibant  inficias . Quam 
igirur  fupino  in  errore  verfarentur  graviilimis  S.  Leo  oftendit  cpi- 
ftolis  i , & 6.  in  Colled-  Hard. , a quo  miferos  illos  revocandi 
gratia , nobili  perinde  legationc  mifsa  nihil  intentacum  reliquit, 
intadumque , quo  demonftraret  , quam  turpibus  Graxi  labora. 
bant  hxreitbus , tam  puros  , liberofque  abirc  Latinos  , vcluti  te- 
ftatur  Wibertus  in  ejus  vita  lib.  2.  cap.  5 , & fcqq. , Seobfervavit 
Henfchenius  in  Comment. prev.  ad  cjufdcni  Pontificis  vitam  . Sed 
perccnfcrc  magis  preftat  turn  difputationem  hac  de  re  habitam 
Conftantinopoli  ab  Humberto  Legatorum  uno  apud  Baronium  in 
append,  tom.  1 1 . veter.  edit. , tom.  1 7.  edit.  nov.  Luc.,  turn  Ada 
legationis  deferipta  ab  codcm  Baronio  ad  an.  1054.11.  i^,&  fcqq., 
& ab  Harduino  tom. 6.  par.i.  pag .96 j,  & fcqq. , ex  quibus  liquido 
adparet , quot  apud  Grecos  turn  graflarentur  temporis  hxrcfcs  : 
fjguia Jicut  Simoniaci  , donum  Dei  vendunt . Sicut  Valefii , hof- 
pites J'uos  cajlrant,  iff  non folum  ad  Clericatum , fed  infuper  ad  Epif- 
eopatum  promovent.  Sicut  Ariani , rebaptizjnt  in  nomine  SS.  Tri- 
nitatis  baptist  os , & maxime  Latinos  . Sicut  Donatifi * , affir- 
mant, excepta  Gr<ecorum  Ecclejia  , Ecclejiam  Chrifti , iff  verum 
Sacrijicium  , atque  Baptifmum  ex  toto  Mundo  periijfe . Sicut  A/i- 
colaitx , carnales  Nuptias  concedunt , iff  defendunt  Sacri  Altaris 
Afinifris . Sicut  Severiani  , malediidam  dicunt  legem  Moyfis  . Si- 
cut Pneumatomacbi , vel  Theomichi , abfeiderunt  a Symbolo  Spi- 
ritus  S.  proceffionema  Filio . Sicut  Manichci  ^ inter  alia  quodli- 
bet  ferment atum  fat entur  animatum  efje . Sicut  Nafa rxi , carna - 
lem  fudscorum  munditiam  adeo fervant , ut  parvulos  morientes 
ante  offavitm  a nativitate  diem  baptizjri  contradicant  iffc.  Con- 
fer & Mabillonium  in  prxfat.  ad  par.  1.  Seculi  VI.  Bened.  §.  1. , 
quo  loci  de  fchifmate  a Ccrulario  inftaurato  , deque  objedis  ab 
co  in  Latinos  difterit . Tantum  autem  abfuic  , ut  hos  turpes  in  er- 
rorcs  pertraheretur  Petrus  Anuochcnus , cui  quanto  conatu  in- 

ftillarc 


Privilegia  Rom.  Pontifici 
ftillarc  fchifma  ftuduerit  Cerularius,  liquet  ex  Synodica,  quant.# 
Icgerc  eft  apud  Cotclerium  Monum.  Ecclcf.  Grxcx  tom.  2 . pag. 
162  , &feqq. , acManfium  Suppl.  tom.:,  pag.  130?, & feqq. , ut 
potius  Antiochenus  hie  Patriarcha  ipfo  lux  creationis  initio  ad 
S.  Lconem,una  cum  fidci  fuz  profeflione,litteris  infcriptis  ejus  fe 
obfequio  mancipare  religioni  duxerit : quin  etiam  Alexandrinum 
quoque  , & Hicrofolymitanum  Patriarchas  nihil  habuifse  anti* 
quius  > quam  cum  Romanajkclclia  communionem  retinere , Ro- 
roanique  Pontificis  nomcn  e diptychis  inter  MilTarum  foiemnia  ad 
Altare  recitare-augurari  fas  eft  ex  precit.  Michaelis  Cerularii  Sy- 
nodica,  qua  hac  de  caufla  de  Patriarchis  hifee  conqueftus  legitur . 

InOccidenie  alterius  Sacramcntariorum  hxrefis  obftetrica- 
torem  fe  dedit  Berengarius,  quern  idco  Sacrorum  confortio  idem 
S.  Leo  IX.  incerdixit  in  Synoais  Romana  litter  is  admonitus  a ■ 
Lantfranco  , & Vcrcellcnfi  an.  1 050  , in  qua  pariter  Johannis  Eri- 
genx  liber  de  Euchariftia , unde  tile  hxrcfim  fuam  hauferat  , pro- 
feriptus  eft . Quam  in  rem  legendi  Anonymus  Benedict.  > qui  an- 
no 1088.  librum  feripfit  de  muhiplici  Bercngarii  damnationc  , 
edituma  Petro  Francifco  Chifletio  ex  Codice  Mf:S.  Augendi,  ac 
deindc  ab  Harduino  tom.  6 . par.  1.  pag.  1013,  & feqq.  , Mabil- 
lonius  in  difsert.  de  multiplici  Berengarii  damnationc  tom. >2.  vc- 
tcr.  Analect.  pag.  2 e8,  & feqq. , quam  recudi  curavit  Johannes 
Vogt  in  fafciculoi.  Bibl.  hill,  hxreticx  Hamburgi  1723,  ac  in 
prxfat.  ad  part.  a.  Sxculi  VI.  Bened.  §.2 , & feqq. , Si  Francifcus 
de  Roy  in  difsert.  de  hatred,  & pcenit. Berengarii,  ut  milfos  faciam 
Mullerum  in  hill,  veter.  , Si  nov.  Berengarianifmi , & Bafnagium 
in  hill.  Ecclcf.  dogmat.  lib.  24.  cap.  2.  De  Gandulfo  vero  , qui 
Berengariani  hxrefi  prxlufifte  , cunafque  prarparalsc  vifus  eft  , in 
Synodo  Atrcbatcnfi  an.  102  5.  fub  Gerardo  Epifcopo  Cameraccnfi 
damnato , vide  Dacherium  Spicileg.  tom  >3.  pag  2 , & feqq. , & 
Pagium  ad  hunc  annum  n.  1 1.  In  cumdem  Berengarium  poftea_> 
damnations  anathema,  prattcr  quam  in  Convent u Brionenfi  an- 
no 1 050  , ac  Parificnfi  an.  1 053  , inftauratum  fuit  a Viclorc  II. 
in  Conciliis Florcntino  , &Turoncn(ian  105^,  in  quo  Prxfide 
Hildebrando  Apoftolicx  Sedis  legato  hxrefiin  a Berengario  abdi- 
catam  tradunt  Anonymus  Chifletianu*  » Guitroundus  Avcrlanus 

lib.  3. 


Digitized  by  Google 


I 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XI.  jf.  I.  87 

lib.  j.dc  Sacram.,&  Lantfrancus  in  Comment,  adv.  Bereng.Paul- 
lo  poft  cofdcm  errores  repetentem,  & poftquam  inConciliis  Turo- 
nenfi , & Andcgavcnfi  an.  1055  , Pr.xfidc  eodem  Legato  Hildc- 
brando  j poftea  Gregorio  VII , de  quibus  Anonymus  Chiflct.  , 
Chonographi  Vindocincnfis  , & Mallcacenfis  apud  Labbeum  in 
Bibl.  j Bertholdus  in  Chron. , Malmesburienfis  lib.  3 . pag.  113, 
bufebius  Andcgavenfis  inepift.  ad  Bcrengarium  , ac  Pagius  ad 
an.  105  5.  n.  5 , & fcqq.  , dignis  luifset  poenis  lapfum  , in  Synodo 
Romana  an.  105?,  in  qua  pariter  igni  devotus  ell  Pontificis  jufs  u 
peftilentiffimus  Erigcna:  liber , confixit  Nicolaus  II,  adegitque 
ad  fidci  confcffionem  cmittendam,  quampoft  Lantfrancum  , & 
AnonymumChiflet.  exhibent  Mabillonius  cit.prasfat.  §.  2.  n 24  , 
Harduinus  tom.  6.  par.  j.  pag.  1 064  Fabriciusin  Bibl.  latin. 
lib.  a.  pag.  2 1 a.cdit.  Patav.  1754.  In  cumdcm  tertio  in  errores 
relapfum,  ac  fruftra  , nt  rcfipifccret,  admonitum  ab  Alcxandro  II, 
iteratoque  damnationis  telo  confoflunl  a Synodo  Rotomagenfi  an- 
no 1063  , de  qua  Bouchcllus  ,8c  Harduinus  pag.  1 141  , in  Pifta- 
vienfi  an.  1075.  a Gerardo  Ofticnfi  S.  Gregorii  VII.  Legato,  de 
qua  Chronographus  Mallcacenfis, atque  ab  ipfo  S.  Gregorio  VII. 
diftriftiflime  animadverfum  eft  in  Synodis  Romana  V.  an.  j 078  , 
in  qua  fccundam  Bcrcngarius  fidci  profeifionememifit,  & Roma- 
na VI.  an.  fcq.  habita  , in  qua  tertiam  explicatiorem  fidci  pro- 
feftionem  ederc  compulfus  eft  , quam  legere  eft  apud  Harduinum 
pag- 1 585  >&  Fabricium  praecit.  loco  . Pr.-rterca  in  Burdigalcnfi 
an.  1080.  Prarfide  Hugonc  Sedis  Apoftolic*  Legato  confclfionem 
Roma:  fa&am  confirmarc  Berengarius  adaftus  eft  , de  quo  Mabil. 
lonius  in  obfervationibus  pratviis  ad  vitam  S.Geraldi  Sylvx  Majo- 
ris  Abbatis:  cujufquc  demum  toties  confixa  hserefis  poft  ipfius  obi. 
turn  in  Placentina  Synodo  an.  topy  Bertholdo  teftc  damnataeft. 
Vide  - fisapudMartenium  , &Durandum  tom. 4 Anecd.  pag.103. 
Bcrengarii  Scriptum,in  quo  ille  res  geftas  adfe  fpedantes  in  utra- 
que  Synodo  Romana  fub  S.  Gregorio  VII.  perfequitur  , mentem- 
que  fuam  de  utraque  fidci  confeflione  abfquc  ambage  exponit : 
de  cujus  fide  circa  prxfentiam  Chrifti  in  Euchariftia  confuie  - fis 
Renaudotium  perpetuit.  fid.  tom.  4.  pag.  40  , &feq.  , & Mabil- 
Jonium  cit.  prtefau  §.  3.  Inter  cos  autem , qui  adverfus  Bcrenga. 

rium 


Digitized  by  Google 


88  P rivilig  ia  Rom.  Pontifici 

iium  in  arenam  defccnderunt , agmcn  ducunc  Jotfaldus  Cluniac- 
Hugo  LingonenfisjAfccIinus  Bccccnfis,  Thcodvinus  Leodicenfis  » 
Adelmannus  Leod.  Scholafticus,  Lantfrancus  Cancuar. , Hum- 
bertus  dc  Sylva  Candida  , Gozcchinus  Lcod.  Scholaft.  5 Guic- 
mundus  Averi’anus  , Durandus  Troarnenfis,  Algcrus  Leodic.  , 
' Guibcrus  Novigcntus  , Guillclmus  S.  Thcodorici  Abb. , Goffri- 
dus  Vindoc. , Wolphclmus  Brauvillcrcnfis  , Albcricus  Caffincn- 
lis  , Bruno  Signinus  &c  , dc  quibus  Mabillonius  prxf.  cit.  §.  4 » 
Pagius  ad  an.  I07P.  n.  1 , & fcqq. , & Fabricius  in  Bibl.  Lat.  fub 
horum  fingulis  vocabulis . 

De  Inceftuoforum  hasrefi  a jurifconfultis  plcrifque  indu&a  3 
& tanquam  pro  aris  , focifquc  dcfcnfa  > ab  Alexandro  II  tamen_» 
anathcmatc  damnata  , diffcruifsc  me  jam , prout  operas  ferebat 
pretiurn  , memini  Par.  hac  a . Tom.  3 . Art.  6.  §.  2 . pag.  6 70  , & 
feqq. , ac  Tom.  4.  Arc.  9.  §.  1.  pag.  4^2.  In  alteram  eodem  tem. 
pore  cmergentem  harrefim  quorumdam  aflerentium  licitc  a Prin- 
cipibus  Laicis  emi  poffe  Epifcopatus  abfque  crimine  fimonias  , a 
S.  Pecro  Damiano  delatam  littcris,  quas  ex  antiquo  Codicc  Bibl. 
Ducis  Urbini  deferipfit  Baronius  ad  an.  1065.  n.  3^,&feqq.» 
Apoftolicus  gladius  Alexandro  II.  fuit  diftringendus : quod  prx- 
flitit  Dccretali  ad  Lucenfcs  data , legendaque  apud  Gratianum 
Can.  p.  Exmultis  1.  q.  3,&  Harduinum  tom. 6.  par.  1 . pag.  1100. 
Facit  & huedifeeptatio  Synodalis  inter  Rcgium  Advocatum  , St 
Romanx  Ecclefix  Defcnforem  » opus  S.  Petro  Damiano  artribu- 
. turn  , quod  Synodo  Osborienfi  an.  1 062.  fubjicitur  a Baronio  ad 
hunc  an.  n.  21  > & feqq.,  & Harduino  tom.  6.  par.  1.  pag.nip, 
& feqq.  Quo  perinde  ex  operc  peracuta  fuppetunc  tela  ad  gemi- 
nam  jugulandam  , quas  paullo  port  emcrfic , hxrefim  turn  Hcnri- 
cianam  , qualmperatori  Henrico  alTercbacur  fumma  audloritas  in 
clc&iombus  tarn  Epifcoporum  , quam  prxterea  Romani  Pontifi- 
cis  , turn  Wccilianam  , qua  Wccilio  Moguntinus  Archiepifcopus 
in  gratiam  Hcnrici  IV.  alfirmare  non  verebatur,  Sxculares  fuis 
fpoliatos  rebus  Ecclcfiaftico  non  fubjacere  judicio  . Ac  enim  utra- 
que  hare  nefanda  hxrcfis  diftri&e  a S.  Gregorio  VII  damnata  eftj 
ac  prior  ilia  quidem  profligata  lib.  8.  epift.  21 . ad  Herimannurn_> 
Mctcn.,ac  iu  Roinana  Syuodo  VII.an,io8o.Can.j,&  2;pofteiior  ve- 

ro 


Digitized  by  Google 


V indicata.  Akticulus  XT.  jT.  I.  8$ 

ro  in  Synodo  Quintilincburgenfi  an.  1085.  cjufdcm  Pontificis  juflii 
profcripta . Videfis  Baromum  ad  an.  1805  n*  1 * &feqq.»ac  Pa- 
gium  ibidem  . Rofcclinum  novam  dc  Incarnationc  Vcrbi  hxrefim 
in  Gallia  difseminantem  , ac  in  Synodo  Sueflionenfi  anno  1 op 2 3 
aut  infequenti  etfi  damnatum  , ab  hxrtfi  tan  en  hand  defiflentem 
libro  de  Incarn.  adornato  confutarc  aggreflus  S.  Anfelmus  , in  co 
totius  caput  rei  poluic  3 turn  ut  diiputationcm  fuam  pedibus  Ur- 
bani  II.  fifterct , turn  ut  ad  Pontificium  tribunal  fuprema  interfi- 
ciendum  fententia  hxreticum  deferret  honvnem  . Confer  Baro- 
niu  no  ad  an.  1 0^4.  n.  2 8 , & fcqq.  5 ac  Pagium  n.  1 2 , &:  fcqq.5 
a quibus  optima  in  luce  res  hxc  eft  collocata  } c4Uin  ulterioris  dif- 
pendium  opera:  faciam  . Prsecer  Berengarianam  autem , in  Pla- 
centina  Synodo  an.  iopj.abcodcm  Pontificc  confixas  pariter  Si* 
moniacorum,&  Nicolaitarum  hxrcfes  Iegcnci  Synodi  acta  ex  Ber- 
thold  o deferipta  ab  Harduino  tom. 6.  par. 2.  pag.i  7 1 3.  liquebie  . 
Per  me  vero  profetflo  ftarc  non  patiar  j quin  obiter  Pafchalis  II# 
egregiam  , quam  in  laudem  Romanx  Ecclcfix  protulit  in  Conci- 
lio  Latcranenfi  an.  1116.  apud  Harduinum  pag.  1^3^  9 fenten* 
iiam  commcmorcm  > ex  qua  fumma  conftet  Romana*  Ecclefix  hx- 
refes  contcrendi  potelias: Ecclejia  ijla  nunquam  habuit  harejitriiimo 
hie  emnes  htrefes  conquaflattf  Junt . Hie  Ariana  have  (is  , qu<c  per 
300.  fere  an  nos  viguit , annullata  ejl  • Ab  hac  Sede  harejis  Euty» 
chi  ana  , & Sabelliana  contrite  . Photinus  , ceterique  heretics  de- 
Jlrncti Junt . Pro  hac  Ecclejia  pi  lilts  Dei  inpaffione  Jua  oravity 
quum  dixit : Ego  rogavi  pro  te  &c.  Prxdamnatos  in  Pelagic  , an 
Bercngario  hxrcticos  quofdam  5 qui  tefte  Anonymo  autftorc  hill. 
Trevir.  tom.  1 2.  Spicilcg.  Dachcr.  pag.  253  circa  initium  Sxcu- 
liXII.in  D;oeccfi  Trevirenfi  fpargerc  in  vulgusnon  verebanturj  nec 
Baptifmum  parvulis  ad  falutcm  prodefle  , nec  in  Euchariftia  pa- 
nis  j vinique  in  Chrifti  D.  Corpus  > 8c  Sanguincm  fieri  converfio- 
ncm  , fas  eft  ceftimarc  . Pcftem  Banc  a Brunonc  Trevir  Antiftice 
procul  climinatam  tradit  ibidem  Anonymus,  dc  qua  proinde  nihil 
amplius  dicere  fuppetit  • 

Paullo  operofius  ut  agerem  dc  Petri  Brufii  hxrefi  , aliifque 
exea,  &cu  n ea  fubortis  3 rci  gravitas  poftularct ; nifi  me  prae- 
flituti  opetis  rar  o ad  compcndi  operam  facitndam  3 conftringen- 

Pars  //.  Tom*y  M dam- 


po  Frivilegia  Rom.  Ponttfici 

damque  juftos  intra  fines  compellic.  Petrobrufianos  icaque  , lit 
vcrbo  dicam , in  Concilio  Tolofano  auno  in*.  Calliftus  II.  Can.  j. 
confixic  apud  Harduinum  tom.  6.  par.  a.  pag.  i pji.  Porro  hanc 
adverfus  hxrefim  pugnam  inftituit  V.  Petrus  Clun.  lib.  i.  cpift.  i , 
& 2.  Bibl.  Clun.  pag.  nip,  & Bib].  PP.  Lugd.  tom.  21.  pag.  1034: 
dequavidendi  etiam  Baronius  ad  an.  iia<>.  n.  14,  &feqq. , ac 
Mabillonius  in  prolcg.  ad  S.  Bernardi  opera  §.  67  , & fcq.  Cum 
Pctro  Brufio  damnatus  Tanchelinus  xftimari  debet, cui  nec  difpa- 
tcm  impictate  fe  dcdit , nec  diflimilcs  hxrefes  difseminavit . A b 
hiijus  hxrcfis  concagione  Antuerpienfcm  Ecclefiam  a S.  Norberto 
expurgatam  tradunt  Robertus  de  Monte  in  Chron.  ad  an.i  1 24  , 
& Hugo  in  ejus  vita  cap.  34.  apud  Surium  tom.  3.  ad  diem  6.  Ju. 
nii.Dchis  duumviris  hxrcticis  fcripfit  Petrus  Abaelardus  lib.a. 
introdud.  ad  Theolog.  pag.  10 66  , qux  dcfcribit  Pagius  ad  an. 
1 1 26.  n.  4.  Hcnricianam  ad  hxc  hxrefim  , Petrobrufianx  propa- 
g;nem  , in  Lutheranis , & Calviniftis  redivivam  , ab  Henrico 
quodam  Petri  Brufii  difcipulo,  tefte  V.  Pctro  Clun. , ditftam  , a 
quo  Laufanenfes  , Ccnomanos  , Pi&avos , & Burdcgalenfcs  fpur- 
citiisfuis  nefande  foedatos  futile  referunt  S.  Bernardus  epift.141. 
ad  Ildcfonfum  Comitem  S.  /Egidii , Hildcbcrtus  Cenomanen- 
fis  Epifcopus  cpift.  78  , & Au&or  dc  geftis  Epifcoporum  Ce- 
noman.  apud  Mabillonium  tom  . 3 Analetft.pag.3  1 2,  & in  proleg. 
ad  opera  S.  Bernardi  §.  69  , & Icq. , ac  Pagium  ad  an.  1 1 1 6.  n. 
ip,  &feqq. , quin  etiam,  prseter  earn  , quat  Petrobrufianis  erat 
propria,  Manichxorum  hatrefini  inftauratam  tradit  Hcribertusde 
Mirac.  S.  Bernardi  lib.  2.  cap-  1 6.  ( quibtis  fane  fide  omni  dignis 
Scriptoribus  fidem  tamen  dctraherc  Proteftantcs  non  dubitant, 
ac  inter  veritatis  teftes  utrumque  , Brufium  nempe  , & Hcnricum 
illuftri  collocarc  loco  apud  Flaccum  Illyricum  inCatalogo,  & 
Henricutn  Corndium  Hecherum  in  diflert-  dc  Petrobrufianis  , 
& Hcnricranis  edit.  Lipf.  1721.‘),  Hcnricianam,  inquam  , hx- 
refim  Innoccntius  II.  in  Concilio  Pifano  anno  113^.  proferip- 
fit , de  quo  Aruftor  geftor.  Epifcop.  Ccnom.  pag.  341  , &fcq. 
apud  Mabillonium  loc,  cit.  , & Pagium  ad  annum  1*34.  n.  4. 
Eugcnius  III.  vero'ppcra  adhibita  J$3bcrici  Hofticnfu  , Gau- 
Ihdi  Carnot.,  & S.  Bernardi  expugnavic  , extermxnavnque } 

qua 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XI.  Jf.  I.  J>  I 

qua  de  re  idem  S.  Doctor  prxcit.  cpi ft.  241,  & Goffridus  Clare, 
val.  lib.  3.  ejus  vitae  cap.  5 , &fcq.  Arnaldum  Brixicnfem  Petri 
Brufii  , ac  Petri  Abaelardi  difcipulum  , una  cum  Petrobrufianis  , 
quorum  hxrcfcs  propagabat , in  Concilio  Lateranenfi  11.  an.  113  9. 
Can.  23.  idem  Innoccntius  Il.diris  cuntftis  devovit.  De  hoc  feduc- 
tore  , qui  feire  aveat  curiofius  , adeundi  ci  crunt  Otto  Frifing.  de 
geftis  Friderici  lib.2.cap.  2o,&  reqq.;  S.  Bernardus  epift  195  ,& 

1 96  ; Guntherus  Ligur  de  geft.  Frider  lib  3 Baronius  ad  an.  1 1 3 9. 
n.  8,  & fcqq.j  ac  1140.  n.  1 , & feq.;Du-Cangius  in  GlolT.  V.  ArmL 
dijl*,&c  Gretzerus  in  Arnaldo  redivivo  tom.  6 opcr.pag.607  Ap- 
pofuc  vero  advertit  Baronius  ad  an. 1141.  n 3.  Pol>c.icorum  hxreti- 
corum  Principem  habendum  efle  Arnaldum  : quacenus , Ottone 
Frifing.  tcftc  lib.  z.  cap.  2 1 , blaterare  non  definebat : NecCleri • 
coiproprietatem)  nec  Epifcopot  regalia  , nec  /Wonackos  pyffeflionet 
bdbentes  aliqua  ratione  jfalvari  pcjje . Cun  ft  1 !:ac  Principis  tjfe  , ab 
ejufque  beneficent! a in  ufutn  tantum  Laiccrum  cedere  oportere . 
Quin  etiam  dum  Romae  agerct , reference  codem  Ottone  cap.  27, 
Romanis  aueftorem  fe  dcdcrat  antiquam  redintegrandi  Rcmpubli- 
cam  . Cui  infanx  doftrinx  adhaefere  deinde  tcnacilltmc  Valdcn- 
fes  , Hulfiti , Wiclclfitx  > Marfilius  Patavinus  , Johannes  Jandu- 
nus  &c.  , a quibus  eadem  plenis  faticibus  propinata  eft  poftea  Lu- 
thcranis  , Calviniftis  , Centuriatoribus,  Morn.xo,  Molinxo  , Vol* 
fio  j Avcntino  , Limnxo,  Oldcmburgcro,  Klockio  , Bruncmanno  , 
Hofmanno  , Goldafto  j Baylio , Corringio  &c.  , contra  quas  pc- 
ftes , fi  Supcris  placet , me  aliquando  difputarurum  fpero  . 

Nunc  paucis  expedienda , quas  ad  Petrum  Abaclardum  fpc- 
dlant . Hunc  defipere  non  definentem  , ad  fc  a S Bernardo  dcla-  t 
turn  , ac  in  Synodis  Sueflioncnfi  an.  1 1 2 1 , de  qua  Pagius  n.  1 4, 

& feqq. , & Senoncnfi  an.  1 140  , de  qua  Baronius  n.  3,  & feqq.  » 
damnacum  , damnationcm  urgentibus  S.  Bernardo  , ac  V.  Petro 
Chin.,  atquc  aSenonenfi  Synodo  ad  PontificcmM  provocantcm, 
ejufdcm  Synodi  confirmata  fententia,  itcrato  profcripfit  Innocen- 
tius  II  , cujus  hac  de  re  legenda  cpiftola  ad  Hcnricum  Senon.  , 
Sampfonem  Remcn  ,eorumque  Sutfraganeos , ac  S.  Beinardum, 
qnx  inter  ipfius  epiftolas  1^4  excar.,  ac  in  Concil.Collcift. inter 
acta  Synodi  Scnoncnfis  apud  Harduinu  n tom. 6.  par-a.pag.  1223. 

M a Pi*- 


pi  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Pratter.S.  Bernardum epift.  187.  ad  Epifcopos  , 188.  ad  Cardi- 
nales , 1 8^,  1 90,  Sc  ipu  ad  Innoccntium  II,  1^2.  ad  Guidonem, 
ckinde  C*leftinum  II;  V.  Pctrum  Clun.  lib.  5.  epift.  3 ,&2o  j 
Gualterum  Laudun.epift.5.  apud  Bulxum  hift.Univ.Parif.  ad  an. 
1120,  & Dacherium  Spicilcg.  tom.  2.  pag.  45P  , & feqq. ; Guil- 
lelmum  S.  Thcodorici  Abb.  libris  tribus  adverfus  ipfum  adorna- 
tis  , & Hugoni  Rotomag.  infcriptisj  Gaufredum  Antifiod.  lib.ad- 
verfuscjufdcm  dogmata;GozuinumAquicin&cnfcm  Abbat.,qucm 
a Magiftris  Parilienfibus  ad  difputandutn  adverfus  Pctrum  Abac- 
lardum  fuiftc  delc&um  rcfcrt  Audor  ipfius  vita;  edit*  Duaci  an- 
no 1 620.  a Richardo  Gibbono  Soc.  J.  5 Ottpncm  Frifing.  lib.  1. 
cap. 48)  Goffridum  Clarcval.  lib. 3.  cap.5>&  Hugoncm  Antifiod. 
in  Chron.  ad  an.  1140  , agunt  dc  Abaclardo  Gervafius  , qui  cjuf- 
dem  gefta  duobus  volum.  Gallicc  an.  1720.  cotfcprehendit  i Bu- 
]*us  tom.  2.  hift.Univ.  Parif.ad  an  1140.  qui  ejuldcm  Apologiam, 
aliaque  opufcula  referr,  Francifcus  Amboefius  , qui  cjufdem  ope- 
ra uno  complexus  eft  voium  ; Duchefnius,  qui  ad  ejufdem  calami- 
tatum  hiftoriam  notas  adjecit;  Johannes  Caramuel,  qui  de  S. Ber- 
nardo Abaclardi  triumphatore  libro  edito  difFufc  difleruit  s Nata- 
lis Alex.  hift.Ecd.  ad  Sxcul.  XI,  & XII.  diftert.7.  art.  21 , qui  cum 
poft  fidci  profcilionem  f>*rcticis  adeenfere  nefas  oftendit  i Card. 
Petra  in  Comment,  ad  Conftit.  2.  Innocentii  II.  tom.  1.  pag. 2^3, 
aliique  , quos  miffos  facio  , ne  fim  longior . Manum  tamen  a ta- 
bula ante  non  retraham  , quam  obfervaverim  obiter  a Johanne__i 
Cornubienfi  Theologo  in  Eulogio  ad  Alcxandrum  III , in  quo  ad- 
verfus  Pctrum  Abaclaidum , A:  Pctrum  Lombardum  difpucat , 
quod  Eulogiu.n  in  lucem  edidit  Martenius  tom.  5.  Anecdot.  pag. 
1 £57,  memoriae  proditum  fuiffe  , quod  conformant  Duchefnius  in 
Not.  ad  Abaclardum  pag.  1 1 5 p,  & Pagius  ad  an.1113.  n.  1 3, Petri 
Abaclardi  libros  quinque  Theologix  Chrift.  vulgatos  primum  a 
Martenio  eodem  tom.  5.  Anted,  pag.  11  Pctro  Lombardo  in 
Celebris  Scntentiarum  operis  compofitione  ob  oculos  frequenter 
obverfatos  , magnoque  ufu,  Scadjutorio  veniffe  . Ad  alios  jam 
feftinando,  ab  Innocentio  II, & Eugenio  III.  cum  Henriciams  pa- 
r i fulmjne  perculfos  reputare  eft  H*rcticos  illos  propc  Coloniam 
circa  medium  Sxculuin  XII.  deteftos  ab  Ever  vino  Stcinfcldcnfii 

Prxpo- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ArTICULUsXI.  Jf.  I. 

Prxpofito  ,&ad  S.  Bcrnardum  confutandos  delatos  cpiftola  ad 
ipfumexarata  , quam  rcfert  Mabillonius  tom.  3.  Analcifl.  pag. 
452,  in  nov.  edit  pag.  473,  ac  rurfua  tom.  i.oper.  S.  Bernards 
pag.  1490,  & fcq.  Quosfcatim  refellcre  aggreflus  S«Do&or  » Ser- 
monibus  6 5 , & 6 6.  in  Cantica  prxftitit . Confer  Mab  illonium 
in  Not.  eidem  cpiftolx  fubjedis  , nec  non  in  prxfat.  ad  opera_» 
S Bemardi  §.7 6,  ubi  tamen  advertit  hxreticos  illos  ab  Henricia- 
nisnonnihil  diferepaffe  , ac  Pagium  ad  an.  114$.  n.  17,  & feq. 
Ad  bare  ab  eodem  Eugenio  III.  Gilbercus  Porrctanus  , decujus 
Cum  S.  Bernardo  negotio  adeundus  Otto  Frifing.  dc  geft.  Frideri- 
ci  fib.  1.  capp.  46,  & fcqq. , in  Synodo  Parificnfi  anno  1147.  pri- 
mum  auditus  , in  Reinenfi  poftca  an.  1148.  duos  revocare  errores 
ada&us  eft  . Sed  & in  eodem  Concilio  damnatus,  &carceri  man- 
cipatusEugenii  ju(Tu  eft  Eudo  dc  Stella  bxreticorum  poft  natos 
homines  dementiflimus  . Vide  Willelmum  Neubringenfem  lib.  1. 
cap.  19,  Mabillonium  in  prxfat.  adS.  Bernardi  opera  §.  52  > & 
Fleurium  hift.  Ecclef.  lib.  69.  §.  32. 

Vcnio  ad  Valdcnfes , ab  Audore  Petro  Valdo  primum  nun- 
cupatos,  qui  variis  dcinde  nominibus  dchoneftati  leguntur,  velut 
ab  Urbe,  ex  qua  cruperunt,  Pauperes  dc  Lugduno  j vel  a locis,  in 
quibus  graffabantur  , Albigenfcs  , Vafci , Brabantini,  Agennen- 
fes  , Picardi , Lombardi  , Petragoricenfes  } Navarri , Bohcmi  , 
Bulgari  •,  vel  a Do&oribus  variis  , quibus  nomcn  dabant  , Arnol- 
diftx } Efperoniftxj  Jofephiftx , Lollardij  vel  adiverfiserroribus, 
quibus  fpcciatim  ftudebant  j prxtcr  alios  , quos  cum  Seda  habc- 
bant  communes  , Cathari , Patarini , Publicani,  Coterelli,  Tria. 
verdini  Can.  27.  Concilii  Later.  III>  Bonihomines  in  Concilio 
Lumbaricnli  anno  1 17$  , Populicani  ab  Hugonc  Antifiod.  in_* 
Chron.  ad  an.  11 18  , Apoftolici  ab  Annalifta  de  Margan  inter 
Scriptorcs  5.  hift.  Angl. , Manichxi  ab  Eckbcrto  Schoenaugienli 
in  ferm.  1.  ex  13.  adverfus  Catharos  Bibl.  PP.  Lugd.  tom.  23. 
pag  6 oi>  Humiliati  a Lucio  III  in  decreto  adverfus  ipfos  edito  , 
Runcarii  , Ortilibenfcs  , ContoroZenfes  > Ordibai  ii , Bagnolcn- 
fes  , Paffagini , Lconiftjr  a Rainerio  Saccono  in  opufculo  apud 
Martcnium  tom.  5.  Anecd  pag.  175^,  Gretzerum  tom.  1 2.  par.a. 
pag.  23,  & in  Bibl.  PP.  Lugd.  tom.  a 5.  pag.  26a.  hos  adverfus 

hxrc- 


P4  Priviligia  Rom.  Pontimci 

hxreticos  , inter  quos  ipfc  aliquando  diverfatus  fuerat , elucu- 
brato  i vcl  a Catholicis  dcmum  in  odium  fpurciflimae  fedlae  > 8c 
opprobrium  , Turlupini , Ribaldi , Tcxtorcs , Piphili  > Infabba- 
thati,  hifque  fimilibus  infamix  rcferciifimis  defignati  nominibus. 
Inbofce  igicur  pcrditifiimos  homines  j prje  furore  hxrefis  extra 
omncs  humanitatis  fines  abreptos  , quibus  proinde  fruilra  Pcrri- 
nus  Calami  fui  in  hift.  Valdenf.  pacrocinium  commodare  conatus 
eft  jcuique  opponere  Pctrum  Vallifccrn.  inhift.Albig.  fatius  ha. 
beo  , perquam  frequenterdamnationisfulmina  intorfere  Alexan- 
der III.  in  ConciliisTuroner.fi  an.  1 1 £3.  Can. 4 , in  quo  prsefatus 
legitur  Arnulfus  Lexovienfiss  in  Lumbaricnfi  an.  117$.  ej us  juffu 
habito,dc  quo  agit  Rogerus  Hovedenus  adeumdem  annum  sin 
Tolofano  an.  1178,  de  quoadeimdus  Baronius  n.  17,8c  feqq.,  ac  in 
Lateranenfi  III.  an.  1 17P.  Can.  27  , e quo  fcripta:  epiftolae  cdi- 
centis,  utpropofitioquxdam  Petri  Lombardi  proferibatur  , frag- 
mentum  exhibet  Manfius  Suppl.  tom.2.  pag.dpo:  Lucius  III.  in-* 
Concilio  Veroncnfi  an.  1 1 84,  quod  quidem  potius  quam  Conci- 
lium, Convcntum  appellandum  contendit  Baronius,  contra  quern 
tamcn  Concilii  revera  nomine  dignum  oftendunt  Pagius  ad  an. 
feq.  n.  1,  & feqq.,  ac  Manfius  Suppl.  tom.2.  pag.70?,  8c  feq. ; le- 
ge re  autemeft  Lucii  Decretuni  Extra  deHxreticis^Ad  abolendam 
Decree,  lib.  5.  tit.  6.  cap.  1 1:  Innocentius  III.  item  , qui  lib.  2. 
epift.yp,  8c  po,  five  Extra  de  Purgatione  Canon.  Cap.  Inter  huju- 
fee  hxrefis  infamia  laborantes  ab  Epifcopis  Synodi  Senoncnfis 
an.  np8.  ad  fe  delatos  diftrifte  dijudicavit  •,  lib.  2.  epift.  52. 
S.  Scripturse  verfioncm  in  linguani  Gallicam  a Valdcnfibus  in  Ur- 
be  Mctcnfi  procuratamimprobavic , ScVetuit , collataque  con- 
tention', qua  valeret , opera  , pefteni  hanc  undique  profligarc  co- 
natus eft , vcluti  ex  Hifpania  lib.  1.  cpfft.  pa,  qua  de  re  videndu* 
ctiam  Mariana  lib.  12.  rer.  Hifp.  cap.  11 , e Gallia  lib.  1.  cp:ft. 
81,  82,  P4,  1^5,  & 4p2,  lib.  9.  epift.  1 83)  8c  aoiS,  lib.  1 3 epift. 
8d,8c  180,  ac  lib.  16.  epift.  162 , 8c  172.  apud  Raynaldum  ad  an- 
nos  »2o 6.  n.  42,  uop.  n.  27,  mo.  n.  to,  ac  u 1 4.  n.  14,  8c  feq.S 
ex  Italia  lib.  9.  epift.  7,  8, 18,  ip,  20a  , 8c  21 1.  apud  Raynaldum 
ad  an.  120b,  8c  Icq.  n.a,  8c  feq.  bed  8c  Manichaeos  nuvos  in  Urbe 

VC- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XT.  JT.  I.  pjf 

veteri,  ac  Viterbii  cxortoscomprimcrc  eidcm  Innocentio  confef- 
tim  cordi  fuitlib.2.cpift.i,dc  quibus  adeundi  RaynaIdus,&Manfius 
in  Not.  ad  an.  1 1 99.  n.  22,  & feq.  Poftremo  in  Concilio  Latera. 
ncnfi  IV.  an.  121  j.  Can.  3.  infcrto  lib.  5.  Decretal,  tit.  7.  Cap. 
13.  Excommunicamut  ab codem  Pontifice  diris  omnibus  nefan- 
diflima  peftis  eft  devota  . 

Port  ha*c  adverfus  Albigenfcs  peftilentiflimam  Valdenfium 
propaginem  facram  Militiam  fpcciatim  indixit  Innocentius  III} 
Inquilitorcs  inftituit , ac  Lcgatorum  opera  plcraquc  ad  hanc 
prorfus  exterminandam  hxrefim  Concilia  celebravit : inter  qua* 
Parifienfc  an.  1201  , dequo  Petrus  Vallis-Cernenfis  hift.  Albig. 
cap.  31  Monlpclicnl'c  an.  1 295,  dc  quo  Manfius  in  Not. ad  Raynal- 
dum  an.i2o7.n.i.;Montilienfc  an.  120^.,  quadc  epocha  confulefis 
Manfium  Supplcm.Concil.  tom.2.pag.  787,  & 7^8  j Parificnfc  an. 
It  to,  in  quo  perpetuae  infamix  dica  pariter  Almarico  confcripta 
efbac  vidcndus,fi  placet,  Manfius  in  Not.  ad  Raynaldum  an.  1209. 
n.2  8 , & an.  1 2 1 o.  n.  1 oi  Avcnioncnfc  an.  1210  , dc  quo  idem 
Manfius  Suppl.  tom.  2.  pag.  bop,  & in  Not.  2.  ad  Raynaldum 
an.  1 2 op.  n.  26,  Sant/Egidianum  codem  anno,  uti  liquet  ex  cpif- 
tola  Innoccntii  III.  ad  Epifcopum  Arclatcnfem  , cjufquc  Suffra* 
ganeos  apud  Harduinum  tom.  6.  par.  2.  pag.  1 996  i Apamienfc 
an.  1 2 1 2 , dc  quo  Petrus  Vallif-  Cern.  in  hift.  Albigen.  cap.  6$  s 
Vaurenfe  an.  1 2 1 3,  de  quo  Innocentii  III.  lib.15.  epiltola  213,  vi- 
derique  poteft  Manfius  Suppl.tom.2.  pag.837,  & in  Not.  ad  Ray- 
naldum n.  26  ; Murellenfc  codem  anno  apud  Harduinum  pag. 
2036  ; Monfpclicnfc  an.  1114.  pag. 2041  j ac  Lateranenfc  IV  , in 
quo  pariter  ( alter  tamcn  ab  co  , quo  de  adultctationc  doctrinx 
Ronianx  Ecclcfix  imputata  tam  falfo  , quam  inique  traducitur  ab 
Illyrico,  &Fabricio,  in  quern  vide  Maniii  animad.  Bibl.  Lat. 
lib  9.  pag.  41. ) error  , inquam  , Can.  2.  relato  Decrct.  lib.  1.  de 
SummiTrinititc  tit.  1.  Cap.  2 . Damnimui , joachimi  Abbati* 
proferiptus  eft ; atque  confixus  Almaricus  , a Synodo  Parifienfi 
prxdainnarus,..po(lquam  a S.  Facilitate  Parifienfi,  qux  ipfi  nigrum 
hxrcfis  theta  inflixerat , ad  Pontifitem  provocaflct . Pertinaci  ffi- 
mx  harrefi  totics  perculfx  , nedum  cxtinfhe  1 profligandar  tandem, 
fi  Supais  placeret , ac  penitus  exteuninandx  qualcm , quantum. 

que 


$6  Privilegia  Rom.  Pontifici 

quc  appofucrit  perinde  animum  Honorius  III,  xftimari  fas  eft  ex 
lib.8.  cpift.  77,  & 1 3 5.  ad  ludovicum  VIII.  Galliar.  Regem  apud 
Duchefnium  tom.  5. , & Raynaldum  ad  an.  1 123.  n.  36  , & 42  ; 
& lib.p.cpift.  1 45.  ad  Epifcopos  Brix  ienfcm,  & Ariminenfcm  apud 
eumdem  Annaliftam  ad  an.1225.  n.47,  ubi  vide  Manfium  in  Not.; 
documento  funtetiam  Concilia  ipfius  juftufuis  a Legatis  cclebra- 
ta  j vcluti  Tolofanum  anno  1 21 9 , de  quo  Martenius  Veter.  Mo. 
num.  tom.  7.  pag.  105;  Anicienfc  an.  1222, de  quo  Manlius  Suppl. 
tom*  2.  pag.  913  > Parifienfc  an.  12 23,  de  quo  Martenius  Anecdor. 
tom.  1.  pag  901 , & Manlius  in  Not.  ad  Raynaldam  n.  39  * Monf- 
pelienfe  an.  1224 , de  quo  SantMarthaqi  Gall.  Chrift.  tom.  2. 
pag.  423  ; Bituricenfe  an.  »2  25>  de  quo  Martenius  tom.  1,  Anecd. 
pag.  929;  & Parifienfe  alterum  an.  1226 , de  quo  ibidem  vir 
fummus  pag.  93  1.  Ad  banc  pariter  exterininandain  penitus  ab 
Ecclcfia  peftem  totum  fc  contulit  Gregorius  IX.  Conftitutione_r 
edita  cit.  Cap.  Excommunicamus  , de  Hareticis  \ littcris  exara- 
tislib.  9.  cpift.  62  , $3  , *4,  66,  1 14,  187  , 188  , 191 , 192.  &c. 
apud  Raynaldum  ad  an.  1 2 3 5.  n.  1 5 , & feqq. ; Synodis  etiam  in- 
ditftis  , utiTolofas  an.  1229  , apud  Harduinum  tom.  7.  pag.i73» 
uti  Trcviris  an.  123  1.  apud  Martcnium  Vet.  Montim.  tom.  4.  pag. 
244  i uti  Moguntix  an.  123  3.  apud  eumdem  Martcnium  Anecd. 
tom.  1 . pag.  950  > & Manfium  tom.  2.  Suppl.  pag.  990 , ubi  ex  eo 
rccitat  cpiftolam  ad  Hcnricum  Friderici  Imp.  Filtum.  Sed  & Sta- 
dinos  , Albigenfium  fpeciem  in  Germania  grafsantem  , hac  in_» 
Synodo  damnatos , ferro  potius  , igneque  , quam  Ecclefiafticis 
Cenfuris  averruncandos  , delendofque  dijudicans  Gregorius  > fa- 
cram  in  cos  Expeditionem  decrevit , de  qua  lcgendac  jpiius  litte- 
rs? ad  Archicpilcum  Mogunt. , & Epifcopum  Hidenictmenfem  . 
Lctftu  etiam  digna  cpiftola  , apud  Manriquem  tom.  4.  Annal.  Cif- 
tcrc.  ad  an.  1 2 3 5 , & Harduinum  tom.  .7.  pag.  24 1 , ad  Archie- 
pifeum  Salisburgcnfem  , qua  Concilium  „ non  Moguntinum  , uti 
vifum  Labb^o  > & Harduino , fc,d  Francofordicnfe , ut  oftendit 
Manlius  , an.  1234.  habitum  ideoabrogat  , quod  Scdc  Apoftoli- 
ca  inconfulta  > Conradi  Marpurgii  interfcdloribtis  abfolutionem 
impertivifset . Ad  hxc  Albigcnfes  c Bofnia  abigeudi  Coloman- 
no  Regi  , Boinitafi,  alufquc  Epifcopis  auJiorcrn  (e  dedit  lib.  ix. 

cpift.  jj 2, 


Digitized  by  Google 


VlNDICAT.A  . ArTICULUsXI.  jf,  I,  P7 

epift.  3 5 2 > 353»&354>ac  lib,  i j.cpift.  17  6 , quas  refcrt  Ray- 
naldus  ad  an.  i 2 3 8.  n.  5 3 , & fcq.  De  opera  demum  huic  cxcin- 
dcndac  hxrefidiligentcrimpenfaab  Innocentio  IV.  adiri  poterune 
Albertus  Stadenfis  in  Chron.  ad  an.  1248,  Uaynaldus  ib;d.  n.  15, 
& feq. , ac  Harduious  tom.  7-  pag.  3 5 3 : ab  Alexandro  IV.  Ray- 
naldus  ad  an.  1 2 5 5.  n.  3 1 , & feqq.  ,1257.  n.  1 2,  & 1 258.  n.  13, 
& feqq. : abUrbanolV.  idem  Annalifta  ad  an.  1 262.  n.  22,  ubi 
ab  eo  non  fecus,  ac  a Dccefsore  Minoritis  dcmandatam  advcrfu? 
peftcmhanc  provinciam  cgrcgie  , ftrenueque  ab  eifdcm  cxpletam 
adnotare  non  definit : vercor  cnim  ,*ne  jam  nimis  in  his  , cum  Lc* 
&oris  moleftia  , immoratus  fim  . 

Ncc  jucundiore  tamen  Ledtorem  nunc  aufcultatione  deli- 
niam  , quafi  cnim  tot , tamquc  ncfandx  hxrefes  Galliis  prarfer- 
tim  cxagitandis  nonfufficerent , eccc  turn  tibi  nova,  qua?  ibidem 
agitari  ingenti  animorum  xftu  coepit , quxftio  , utrumin  Sacro- 
fanfto  Mils*  Sacrificio  aqua  vino  mixta  in  Chrifli  fanguincm  mu- 
taretur  . At  cnim  ad  eamdcm  difsolvendam  id  ftatim  confilii  falu- 
taris  inivit  Gaufredus  Clareval. , ut  ad  dementis  III.  tribunal 
dirimendam  deferret:  qua  de  readeundi  Baronius  ad  an.  1188. 
n.  27,  & fcqq.,ac  Pagiusn.  1 2.  Eamdem  poftca  quxftionem  vexa* 
vit  Innocencius  III , hujufque  petitionis  occafione  cclebrcm  edi- 
dit  Decrctalcm  De  Celeb.  AHjjar.  Cap.  6.  Cum  Afartkx  , ubi  in 
earn  propcndcrc  videtur  partem  , ut  probabiliorem  cxiftimet  opi* 
nionem,  quod  aqua  immediate  in  Chrifti  fanguincm  convertaturt 
de  qua  diffule  Angclus  Manrique*  in  Annal.  Cillcrc.  ad  an.  1 202, 
Diftriclior  apparuit , qux  ab  Alexandro  IV.  Anagnix  decreta  an- 
no 1256.  animadverfio eft  in  librum  quemdam  , Evangelii  xter- 
ni  jndignum  cpigraphe , quam  prxfcrebat , erroriBus  inquina- 
tiffimum , quern  haud  minor!  , quam  ignis  poena  dignum  dijudi- 
cavit  : quo  perinde  nomine  damnandum  Concilium  Arelatcnfe_» 
an.  1260.  cenfuit , quod  ab  Apoftolica  Sedc  jampridem  venenata 
libri  do&rinafuiiTet  damnata,  uti  loquitur  in  prxfatione  Florcn- 
tinus  Archicp.  apud  Harduinutn  tom.  7.  pag.  511.  Dc  pcftilcntifli- 
mo  libro  adiri  potcrunt  Ptolomxus  Lucenlis  hift.  Ecclef.  lib.  22. 
cap.  13,  Eymericus  diredl  Ir.quif  par  2.q.  p §.  4 , Bzovius  ad 
an  1258.0  8 , Raynaidus  ad  an.  12  56.  n 1 p , Spondanus ad  an* 
lJun  11.  Tbm*  N num 


Digitized  by  Google 


pS  Privilegia  Rom.  Pontifici 
num  1 2 38.  n.3,  & Bulixus  hift.Univ.  Parif.  10m.  3.  ad  an.  12  5 
dc  Libri  vcro  au&ore  Wadingus  tom.  2.  ad  an.  1256.  n.  1 1 , Na* 
talis  in  Synop.  hift.  Eccl.  ad  Sxcul.  XIII>  & XlV.cap  3.  art.  4* 
ac  Oudinus  tom.  3.  dc  Script.  Ecdcf.  pag.  242  : cxtcroquin  cnim 
ProteftantesnonmororStillingflcctum,Jurixum,Hcideggerum&c. 
cx  libro  illo  in  Romanam  Ecclcfiam  quxrcntes  invidiam  . Vidcn, 
lit  gcneratim  Pontificem  hunc  a diligcnti  ftudio  in  cxcindendis 
hxrcfibus  , inftituendifque  in  hxreticos  cujuslibet  genus  fidei 
Quxfitoribus  laudet  Raynaldus  ad  an.  1260.  n.  1 2.  Ab  hinc  hand 
procul  ad  Pontificium  ClementisIV.  tribunal  hxrefis  nomine  de- 
latus  Narboncnfis  Epifcopus  } quaft  doccret  Corpus  Chrifti  in  Eu- 
chariftia  ejjentialiter  non  incxifterc  > fed  dumtaxat  ficut  Jignatum 
fub Jigno  , a Pontifice  julTus  eft  difta  rcvocarc  , rc&aquc  fapere_» 
doJtustcui  ille  Apologetico  inferipto  fufpicioncm  omnem  fidei  fux 
expofitionc  abfterfit  > veluti  refers  Raynaldus  ad  an.  1287.  n.  3 f> 
& icqq.  Ad  hstc  idem  Pontifcx  objurgatoria  ad  Bremenfem  Ar- 
chicp.  cpiftola  inferipta  diftrifte  prxeepit , ut  in  Thidcricum  Ba- 
varum  Hamburgcnfcm  Canonicum  Bcrengariana  hxrcfi  imbu- 
tum  3 difteminantcmquc  Chrifti  Corpus  in  Euchariftia  non  con- 
tineri  , nifi Jignificative  , nec  nifi Jpiritualiter  fumi , fevere  ani- 
madvcrtcret , eumque  ad  hxrefim  ejurandam  j ac  retfx  fidei  pro- 
feflionem  emittendam  publice  adigcrct : quern  fi  a propofito  re- 
filire , redireque  ad  ingeniuni  contingeret , vimftum  Romam  per- 
fidixdaturum  poenas  debitas  mittcrc  non  moraretur.Vidcfis  Ray- 
naldum  ad  an.  1 157.  n.  3P  > & feqq.  > ac  Manfium  ibidem  in  Not. 
Quam  preffe  DcccfTorum  Riorum  > ac  prxfertim  Alexandri  IV  , & 
Innocentii  IV.  veftigiis  inhxfcrit  Nicolaus  IV,  quanrumque  nava- 
verit  ftudium  ad  grafTantes  turn  hxrefes  extirpandas , documcnto 
funt  Iittcrx  apud  Raynaldum  legendx  ad  an.  x 288.  n.  27,  & feq., 
ac  128$.  n.  54 , & fcq.j  quibus  cum  Magiftratus  Laicos  , Prxfe. 
dolque  Civilibus  rebus  > turn  viros  Ilcligiofos  ex  Otd.  Prxdic.  , 
ac  Minor,  ad  exerendas  certatim  adverfus  hxreticos  vires  vehc- 
n-enter  follicitat  > adhortans  > ut  ubi  Iixrctica  pravitas  Divinis 
fleefti  legibus  ncquirct  , humaniscomprimerctur , ut  poenis  cohi- 
bita  in  perniciem  cum  Religionis  » turn  Reipublicx  dclxvire  , 8c 
dcbacchari  dcfincrct . Nec  intra  hxc  tantummodo  l'c  dagraufll- 

mus 


Digitized  by  Coogle 


VlNDICATA.  . ARTICULUS  XI.  jT.  I.  pp 

mus  Nicolai  zelus  concinuit , quin  ad  Ecclcfiarum  Praefules  ex- 
citandos  ad  hxrcticorum  diflolvcndos  dolos  excurrerer,ut  adparcc 
cx  lib.  z.  epift.  783  ; quin  & Stephano  Regi  Scrvix  haercticam 
lucm  e Bolnia  climinandi  audorcm  fc  darct  lib.  4.  cpift.  23  . 

Infeliciflima  , triftiflimaaue  inciderat  astas  foediflimarum  hx- 
rcfum  feracilfima  , quas  turn  magis  rcpcncc  fobolcfcere  , imma- 
nitcrquc  ad  graffandumjam  quinimo  adolevifle  confpexifles,quum 
alioqui  ferro,Hammaque  abolitae  videbantur.  Tantum  non  eft  orii, 
ncc  arbitrii  , ut  fingularum  diligentius  fetuter  veftigia , grada- 
timquc  confcdier  : expediam  paucis , quod  ad  rei  caput  pertinet. 
De  Guillelsni  Sant  Amorati  peftilentiflimis  libris  ab  Alexandrol V., 
& Clemente  IV.  igne  damnatis  ; de  Johannis  de  Polliaco  pravis 
dogmatibus  a johanne  XXII.  proferiptis  i deerroribus  , librifque 
Petri  johannis  Olivi  paritcr  ab  eodem  Johanne  XXII,  & Clemen- 
te V.  prohibitis  , diflcrere  me  opportuniori  in  loco  memini  . No- 
Vam  itaqtie  ex  vetcri  Valdcnfium  prognatam  Sedfam  plurimo  no- 
mincinfamcm  ,cui  five  exSegarello  , five  a PungiLupo,  five_» 
ex  Dulcino  , nunc  Apoftolicorum  , nunc  Fraticellorum  denomi- 
natioindita,  qui  in  camdem  ambo  ram  morum  , quam  errorunt 
colluviem  confjux,crant , publica  infamise  nota  vice  plus  fimplici 
afifeccrunt , variifque  poenis  , nec  igni , ncc  ferro  parcentes , funt 
perfcquuti  Honorius  IV  , Bonifacius  VIII , Clemens  V,  Johan- 
nes XXII  , Bencdidhis  XII;  fubindeque  in  Italia  repullulantes 
Gregorius  XIII,  & Martinus  V.  penitus  exterminarunt.  Rem  hanc 
qui  lnculenter  tradfant , adifis  Auclorcm  addit.  ad  hift.  Dulcini 
apud  Muratorium  tom.  9.  rer.  Italic,  pag.  427  , Johannem  Bapt. 
Pignam  de  Principibus  Ateftinis  lib.  3.  ad  an.  13  00.  pag.  232; 
Wadingum  ad  an.  1318.  n.8,  Spondanum  ad  an.  1 340.  n.  2;  Ray  • 
naldum  ad  an.  u 96.  n.  34 , 1 2^7.  n.  5 5,  & fcq. , 1305.  n.  18, 
1 308.  n.  9 , 1 3 1 1.  n.  66  , &feqq. , 1 3 1 8.  n.  45  , ac  13  3 5.  num. 
5^,  & feqq.  ,.&Manfium  ad  cit  annos  in  Not.  Horum  auterrL» 
haud  difpares , five  nefandat  doftrin*  , five  flagitiofac  vitse  gene- 
re  , Beguardos  , Beguinafque  una  pariter  damnarionis  femcntia_> 
perculsere  Honorius  lV  , Nicolaus  IV  , Bonifacius  VIII , Cle- 
mens V;ac  in  Germania  prcefcrnm  glifeentes  cxturbavit,ex.tinxit- 
^ue  Innocemius  Vl.Vidcfis  Clem .Adnifirum  lib.  j. cap-3.de  Hs. 


ioo  Privilegia  Rom.  Pontifici 
ret.*,  Alvarum  Pelagium  de  planftu  Eccl.  tit.2.  cap.52>Guidonem 
Elncnfcm  in  Summa  de  hxrefib.  cap  1 1 j JotTurrccrematam  de_-» 
Eccl.  par.  2.  lib.  4.  cap.  3 63  & fcq.j  S.  Antoninum  par.  3.  tit.  at. 
cap.  3.  §.  2 5 Eymericum  direct.  Inquifit,  par.  2.  q.  12  > Binium  in 
Not.  ad  Concil.  Vicnn.  3 Spondanum  ad  an.  1311.  n.p-,  Card.  Pc- 
tram  in  Comment,  ad  Conftit.  3.  Johannis  XXII.  tom.  4.  pag.  ir, 
ac  Manfium  in  Not.  ad  Raynaldum  an.  1 3 1 2.  n.  17.  Poft  quorum 
cxplicati/Iima,  fidequc  omni  digna  tcftimonia,  quis  fummam-non 
dcmiretur  impudentiam,  qua  Beaufobrius  in  difscrt.  dc  Adamitis 
par.  2 , & poft  ipfum  Brujus  hift.  Pontif.  tom.  3.  pag.  378.  flagi- 
liofiffimae  Sedjepatrocinium  adverfus  PontificesMM.  fufcepcrunt? 
At  cnim  fua  id  fummoperc  intercrat,  qui  cum  Beguardis  de  com- 
munibus , gencrofifque  adepol  a Valdcnfibus  dudlis  natalibus  de- 
le&antur  . Praeter  hofce  profligatiffimos  homines  , contra  quos 
legends  Johannis  XXII.  Conftitutiones  Extra  S . Romani  de  Re- 
lig.  domib.,  Gloriofam , £>u}a  quorumdam&c  Dudum3\\tiztx  prat- 
terea  apud  Raynaldum  ad  an.  131 8.  n.43,&  feqq.,ac  1315?.  n.14, 
quibusad  diftriclam  haercfeos  aftionem  adverfus  hujufinodi  pcftes 
intcndendam  , proculque  abigcndas  Croatian  Comitem  , Poloniae 
Principes>Hungariae,Bofni2e,&:  Bohemiae  Reges,Ecclefiarum  Prae- 
fulcs,ac  Hdci  Cenfores  incitat,&  exftimulatscademquc  pariter  in- 
*olvit  poenacum  Beguardis  Lolardos  3 Duce  Waltero  in  Germa* 
nia  graflantes,  quorum  nefaria  dogmata  ex  fide  dignis  auctoribus 
recenfita  vidcre  licet  a Raynaldo  ad  an.  1 3 18.  n.  44.  Quam  jufto 
pariter  idem  Pontifex  indignationis  zelo  flagraverit  adverfus 
duumviros  Pontificice  jurisdi&ionis  hoftes  infenfiflimos  , Marfi- 
lium  Patavinum  in  defenforio  pacis  9 & Johannem  Jandunum  dc 
poteft.  Ecclef,  argumento  eft  ipfius  Conftitutio  Zicetjuxti  5 do- 
centque  Continuator  Guillelmi  Nangii  ad  an.  13  17.Spicileg.Da- 
chcr.  tom.  3.  pag.  73  ; Alvarus  Pelagius  dc  plane.  Eccl.  lib.  i» 
cap.  58,  Pighius  lib.  5.  Hierar.Eccl.  cap.  1 , & feqq.j  Jo:  Turre- 
cremata  in  fum.  de  Eccl.  lib.  4.  par. a.  cap.  37$  Bellarminus  io-» 
praefat.  ad  lib.de  Rom.  Pontif.,  Bzovius  ad  an.  1327  i Raynal- 
dus  ad  cumdem  an.  n.  27 » & fcqq. , ac  1 3 2 8.  n.  p , & feqq. , ac 
Natalis  Alex.  hift.  Eccl.  ad  fsecul.  XIII , &X1V.  art.  1 3 Diftri&o 
pariter  damnationis  gladio  ab  codem  Pontifice  confixa  johannis 

Echar- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  jf.  I.  101 

Echardi  pravx  do&rinx  capita  o&o  fupra  viginti , dato  Colo- 
nienli  Archicpifcopo  fummo  impcrio  diligentcr  advigilandi , ne 
eadem  rcvivifcercnt , intucri  licct  apud  Raynaldum  ad  an.  1329. 
n.70,  & feqq.  Quem  pcrindc  confulefis  dc  Rizardo  Cremonenfi  li- 
cita  doccntc  Chriftianis  cum  Saraccnis  commercia,tamcr(i  a Sum- 
mis  Pontificibus  vctita,  idcoquc  a Johanne  XXII.damnato,ad  an- 
num 1 3 z 5.n. 2 4incc  non  de  Grids  in  Cypro  perpcram  affirmanti- 
bus  extremum  ante  diem  Judicii  nec  probos  Cxlcfti  felicitate  . 
perfrui , nec  improbos  Inferni  poenis  affici  , ab  eodem  Pontifice 
fevcrc  corrcptis , caftigatifque  ad  eumdein  an.  n.  18, &fcq. ; ac 
demum  de  Burgino,  aliifquc  Bcguardis  in  agro  Conftantienfi  , ac 
Bafileenfi  graflamibus  ad  an.  140^.  n.  $0. 

Hand  impari  affeftus  Audio  Bcnedi&usXII.Chriftianis  rebus 
profpiciendi  propinquis  , quin  tamen  dilfitis  prxfentia  deeflet , 
confcripto  ad  Armenos  libello  , quem  ex  Mfs.  Vatic,  dcfcribic 
Raynaidus  ad  an.  1341.  n.  45  , & feqq.,  errores , quibus  ipfos  3 
fama  deferente  , laborare  perceperat , feptemdecim  fupra  centum 
emendandos  tranfmifit . Quo  accepto  Catalogo  Armeni  , inSy- 
nodum  an.  1 344,  aut  feq. , cujus  a&a  e Ms.  Codice  Bibl.  Reg.  in 
lucem  produxerunt  Martcnius,  & Durandus  vetcr.  Monum.  tom. 
7.  pag.  3 20,  & exinde  Manfius  Suppl.  tom.  3.  pag.  443,  & feqq.> 
convenientes  , erroribus  quidem  illis  dicam  infllixerunt,  & ingen. 
tern  eorumdem  partem  in  Armenix  Majoris  accolas  refuderunt. 
Apologia  tamen  adornata , cujus  exemplar  Clementi  VI.  reddi- 
tum  eft , fe  maxima  ex  parte  faltem  ab  ejufmodi  erroribus  puros 
oftenderunt,aptaque  excufatione  lingula  accufationum  capita  di- 
punxerc.  Quod  ad  ipfum  vero  Clemente  m VI.  attingit,  is  cura_>' 
interna  ad  expurgandos  eofdcm  Armenos  ab  erroribus  , turn 
quos  ex  Occidcnte  infuderant  Fraticclli  , turn  qui  inibi  fu- 
borti  iuoleverant  » datis  litteris  cum  ad  Majoris  Armenix  Epif- 
copos  , & Catholicos  univerfos  apud  Raynaldum  ad  an.  1344. 
n.  83  turn  ad  Confolatorem  Armenix  Catholicum  , & ad  Con- 
ftantinum  Regem  apud  eumdem  Annaliftam  ad  an.  1351.  n.  a , 
& feqq. , qux  prava  fugienda  clTent  dogmata  , quxquc  red* 
iedanda  diligentcr  edocuit.  Sed  & Rafcios  , Albanos  ,&Scla- 
vos  , inferiptis  litteris  ad  Epifcopos  Duracenfcm  , Ragulinum  , 

& Tra- 


hRMB 


Digitized  by  Google 


ioi  Privilegia  Rom.  Pontifici 

& Tragurienfem  apud  Raynaldum  ad  annum  1351.  n.  20, 
& fcq.j  vctcri  errorum  dcterfa  caligine  , orthodox*  vericatis  col- 
iuftrarc  lumine  ftuduit . Qoam  pcrindc  fcdulam  in  curam  fubin- 
greflus  Innoccntius  VI.  ab  cxundanti  errorum  colluvie  Rafciam, 
Albaniam,  & Sclavoniam  abitcrgerc  fategit,  exaratis  ad  Stepha- 
num  Regem  , ad  Johannem  Patriarcham  , & ad  Tragurienfcm  , 
ac  Paftcnfem  Epifcopos  litteris  regeftis  a Raynaldo  ad  an.  1 3 54. 
n.  26 , & fcqq.  Quin  & Fraticcllos  cum  Orientem  fupcrilitionibus 
inficcre  fuis  turn  fuas  Occidenti  afflare  fpurcitias  non  abfti- 
nentes , clficaciffimis  litteris  ad  Caffenfem  Antiftitem  , ad  j£gi. 
dium  Cardin.  S.  Clcmentis , & ad  Archicpifcopos  Ncapolitanum, 
Capuanum  , Beneventanum  , Pifanum  , Narboncnfcm  See.  lcgcn- 
dis  apud  Vadingum  ad  an  13  54-n.tf  >&  fcq.,ac  Raynaldum  ad  cum- 
dem  annum  n.  3i,paenarum  feveritate  cohibcri  prarccpit . Scd 
ad  Clementem  VI.  reflc&endo  fermonem  , is  cura  quoquoverfum 
converfa,  ubi  puritati , integritatique  fidci  pcriculum  ingrueret* 
in  Sicilia  Citeriorc  Neophitorum  vix  exortae  harrefi  prasfocandae, 
& in  Tolofana  Provincia  revivifeenti  Valdenfium  (c&x  penitus 
excindendas  prseflo  fuit  , datis  litteris  roborc  plenis  apud  Ray, 
naldum  perlegendis  ad  an.  1344.  n.p.  Facit  Sc  ad  laudum  cjus  cu- 
mulum  egregium  , quo  Flagellantium  fe<3am  abolerc  allaboravit, 
ftudium.  Porro  Coetum  hunc  hominum  varic  denominatum,  Ace- 
phalos  s quod  Capice  peculiari  carcrent , Crucifcros , quod  prae- 
lata  Cruce  inccdcrcnt , Flagcllantes,  quod  flagellis  duriflimum  in 
modum  fe.crucntarent , (quod  genus  hominum  principio  flagran. 
tiflim*  pietatis  fpecie  , infueta?que  pcenitentiae  fpiritu  correptum 
in  Italia  coeperat  jamab  anno  1260,  in  quern  confer  Raynaldum 
n.  <fj&Manfium  ibid,  in  Not.  2>in  foediflimam  paullo  pollhvrc- 
fim  defeivit , in  flagitiorum  omnis  genus  coenum  dclapfum , Ita- 
liam  non  modo  infccerat , fed  Galliam  , led  Hungariam  , fed  Po- 
loniam  , fed  Germaniam  j fed  Angliam  pervaferat),  nefariunu. 
Coetum  hunc,  inquam,  hominum  , facra  prarfertim  Faculcatc  Pa- 
rifienfi  deferentc  , intelligentcquc  procul  dubio  unius  PontificiJ 
Summi  poteftate  errores  penitus  exterminari.  Sc  profl  gari,(quod 
pro  fui  muneris  particula  revera  pcrficere  confeftim  aggreffus 
Pontifex  eit ),  dans  litteris  ad  Epifcopos  Germanj*  > Poloniae , 

Hun- 


Digitized  by  Google 


Vindicate  . Articulus  Xl.jf.  I.  103 

Hungarise  >Sueciae  ,.  Anglia  , & Gallic  , quas  rcccnlct  Raynal- 
dus  ad  annum  134 9.  n.  19  , & fcqq.  , diftrifto  juris  rigorc 
in  ordinem  rcdigi  juflit . Prcetcr  cos  vero  Scriptorcs,  quos  Raynal- 
dus  loc.  cit.  3 a c Manlius  ibid,  in  Not*  commcmoranc  , qui 
dc  Flagcllantium  Seda  feripfere  , confer  Balbinum  Soc.  J.  in 
epitome  rer.  Bohem.  pag.  3*0,  ac  Schottgenium  de  Flagell. 
Ab  'eadem  perindc  luc  Germaniam  expurgare  Gregorio  XI* 
arde  cordi  fuit , de  quo  Raynaldus  ad  annum  1372.  n.  33*  Dc 
Gundifalvo  , & Nicolao  in  Hifpania,  & Catalaunia  novellam  dif- 
feminantibus  haerefim  de  futura  Spiritus  S.Incarnatione  , novac- 
que  inftitutione  legis  videfis  Eymericum  dired.  Inquifit.  par.  2 ♦ 
q.  1 1,  Pegnam  ibid. in  Not. , ac  Raynaldum  ad  an.  1 3 52.  n.  20. 
Denique  novo  elogiodignum  fe  exhibuitlaudatusInnocentiusVI. 
ob  egregiam  , quam  nova?  in  Anglia  fubortje  harrefi circa  mcrita 
bonorum  operum,  ac  peccatum  originate  excidendae  navavit  ope- 
ram  , cujus  iocupletes  funt  teftes  littcra?  ad  Eboracenfem  Anti* 
ftitem  deferiptae  a Raynaldo  ad  an.  1355.  n.  z8.  Dc  adfeitis  in 
praeclari  laboris  partes  ad  h;ercfcsprofligandas,  qua  e Cypro  , & 
Cretalnfulis  B.  Petro  Thoma  Ord.  Carmel.,  qua  eCumania, 
Perfide  > ac  Tartaria  Philippo  Ord.  Pra?d.,  adeundi  idem  Annali- 
fta  ad  an.  1359.  n.  ip,  & Bollandus  tom.  2.  ad  diem  zp.  Januar. 

pag*  fcqq- 

Quotus  vero  quifque  jam  eft  , qui  fequentium  Pontificum 
jflagrantiflimiim  aeftimarcftudium  valeat,  quo  cxcindcndis  ubique 
gentium  hsrefibus  indefeflim  applicuere  ? In  his  fane  Urbanus  V. 
ArchicpifcoposSpalatenfcm  , & Ragufinum  , neu  e Bofnia  ad  fi- 
nitimas  inquinandas  Provincias  hatretica  pravitas  confluere  ne, 
gligentia  fua  permitteretur,  ad  fedulo  advjgilandum  imperio  adc- 
gic  : cujus  rei  documenta  fuppeditat  Raynaldus  ad  an.  13  69.  nu* 
in. 1 3 .Minoritarum  opera  Manicha?os,&  Pacarenos  in  Bulgaria  ad 
ducenta  millia,  quinquaginta  vix  infra  dies,  ad  Sacra  noftra  tradu- 
&a  memorant  Wadingus  ad  an.  13^.  n.  16  , & Raynaldus  n.  1 1. 
Bcguardos  » ac  Beguinas  in  Germania  graflantes  perdendi , ac 
profligandi  > quas  Carolo  IV.  Imper.  curas  demandaverat  Urba- 
nus V>  commendavit  itcrum  , &valdcquam  urfit  Gregorius  XI : 
qui  perindc  # ut  Albertum  Epifcopum  Albcrftadenfem  Stoicum  in- 

ducen- 


104  Privilegia  Rom.  Pontifici 

duccntem  Fatum  , liberum  inficiantem  arbitrium  , ac  San&orum 
irridcnicm  opem  , ad  frugem  revocarct , & ad  revocandos  errore* 
adigcrct,  Cenforum  fidei  diligentem  adhibuitopcram,dc  quaRay- 
naldus  ad  an.  1372.  n.33  ,&  feq.Ad  abolendam  penitus,  fi  fieri  tan. 
idem  poffctjValdcnfium  pdlcm,totic$cxcifam,fcd  iterum  in  Occi- 
tania,  Provincia,Delphinatu,&  Sabaudia  germinantem,  novafque 
in  dies  obfietricantem  hasrefes  , totum  fe  confercns , poteftatis  , 
turn  Ecclefiafticas , turn  Civilis  vires  conjungere  prasclaras  operae 
pretium  fecit , uti  probat  Raynaldus  ibid.  n.  34,  & feq.  Cum  Lo- 
lardis  , ac  Turlupinis  , peftilentiffima  Albigenfium  propagine  , de 
qua  Dupinius  in  Bibl.  audi.  Eccl.  in  Gregorio  XI , Ducangius  in 
Glolfar.  Lat.  Barbaro  V.  Turlupini , Gerardus  de  Haillan  bift.  in 
Carolo  V , ipfique  imo  Baylius  art.  Turlupini , Si  Limborchius 
hift.  Inquifit.  lib.  1.  cap.  II,  ab  fe  infamix  ftigmate  inflidtis , 
poftquam  apud  ipfos  Ecdefiafticam  medicam  nihil  profeciffc  ma- 
num  exploratum  haberent , utlcgumfcveritatediftridle  agerent, 
Carolo  V.  Francor.  Regi , & Amedeo  VI.  Sabaudix  Duci  effica- 
ciffimum  fc  audtorem  dedit  t qua  de  re  Gaguinus  lib.  9.  hift.  Ca- 
roli  V.  Reg.  Gall. , Meyer  Annal.  Reg.  Franc,  lib.  1 3 > Bellcfore- 
fuis  hift.  Reg.  Gall.  lib.  5 ,Bzovius  ad  an.  137a  , Spondanus  ad 
an.  1 3.73.  n.  1 3,  Raynaldus  ad eundem  an.  n.  19,  & 1375.  n.  16* 
aliique  apud  ipfum  > quorum  poft  difsertiffima  teftimonia  } nonj 
eft  dcinceps  , cur  ego  morer  Bcaufobrium  indifsert.  dc  Adamit. 
par.  a,  & Brnjum  hift.  Pontif.  tom.  3.  pag-  43*5  , homines  infru* 
mto  adoextiora  quxque  inficianda  monumenta  ingenio  compa- 
ratos  j quibus  Turlupinos  ab  infamia  abltergerc  turpe  defidcrium 
hxfit.  Pro  novella  prsfocanda  haerefi  , qua  Poloniara , Bohc- 
miam  , Sileliam > conccxminafquc  Provjnciae  infici  accepcrat 
a johanne  Millicio  , cujus  fcripta  nonnulla  memorat  Balbinus  in 
Epitome  rer.  Bohcm.  pag.  407,  & feq.}  cmque  (celefco  Johannis 
Hus  prase urfori  locum  faccrc  inter  Luthcri  infame*  Antcfigna- 
nos  Flaccum  Ulyricum  in  Catalogoteft  verit.  nondepuduit, 
pari  defudans  idem  Pontifex  ftudio,  eongeftis  litteris  apud  Spon- 
danum  ad  an.  1374.  n*  * j Bzovium  n.  3,  & Rayoaldum  n.  ,i  o > ac 
Feq.  ad  Archiepifcopos  Gncfncnfcm  , & Pragenfcm  , Epifcopo* 
quoque  Cucoviculem  , UMtisljtvicufem , Lmhoinuslcnfcm  * .& 

iOlnou- 


Digitized  by  Googl 


Vindicata.  Articuius  XI.  jf.  I-  io$ 

Olmucenfem  , ncc  non  ad  Carolum  IV.  Imper.  officii , quo  infc- 
ftiffimum  prxdonem  ab  inferenda  noxaarcere  dcbcrcnt , fedulo 
admonuit : cx  quibus  falfum  Iiquido  adparct » quod  Lenfantius 
hift.  belli  Huffit.  lib.  i.pag.  17.  comminifcitur  dcMHlicio  Ro- 
mam  in  jus  accerfito , & ab  Urbano  V.  abfoluto  : quod  plane  af- 
fertum  pugnarccum  Anonymo  fetiptore  hift.  perfetut.  Ecil.  Bo- 
hem.  pag.  j 9,  & fcqq.  fatetur  ipfemet  Franciftus  firujus  totr,  3. 
pag.  501.  Mitto  erroris  nomine  damnatos  a Clemente  VI.  Nico- 
laum  dc  Ultricuria  , dc  quo  Bibl.  PP.  edit.  Parif.  tom.  4.  pag. 
j 323  *,  ab  Urbano  V-  Dionyfium  Soulechatium  , dc  quo  cadcm 
Bibl.  pag.  1 3 37>  & Raynaldus  ad  an.  i jtf8.  n.  i$>& fcq.  > Arnal- 
dum  Montanerium  a Gregorio  XI,  dc  quo  Eymcricus  direft.  Inq. 
par.  a.  q.  1 1 ; & a Bonifacio  IX.  Francifcum  portarium  , dc  quo 
Raynaldus  ad  annum  13yd.  n,  8,  nolo  enim  fufiori  pr.ttcr  opus 
narratione  faftidium  , molcftiamque  Ledori,  vel  libcrali  infetre  , 
Age  tamen  , ab  his  modo  peftibus  ad  alias  longe  pcjorcs  , 
quas  averruncaflcnt  utinam  Dii  ? traducatur  oratio  . Ex  cis  imam 
treccntis  fermc  capitibus  , ft  fides  habenda  Nicolao  Harpsfeldio 
hift.  wiclcffi  cap.  1 8 , conftantcm  , e Berengario , Valleranno  , 
Marfilio  , Janduno,  Valdenfibus  , & Lollardis  erroribus  dcriva- 
tis  , novotumque  adjc&ionC  confarcinatam  , & adau&am  > ipfo- 
met  Leniantio  baud  inficiante  in  hift.  belli  Huffit.  lib.  2.  pag.  3d, 
conflavit  Johannes  Witlcffus  : quo  tamo  noftri  temporisNovato- 
rcs  Antefignano  gloriantur , adeoque  , ut  Thomas  Jamefius  pro 
jpfo  Apologiam  clucubrarc  nop  crubuerit ; ut  Johannes  Lewis  in 
hift.cjus  vita-j3C  vcxationuin  invidia,(iniftraque  multum  opinionc 
levare  inftituerit  ; ut  Benedidus  Pidetus  Geneva:  pro  ejus  laudi- 
bus  in  concioncm  afcenderc  non  dubitaverit  5 ut  cumdcm  ab  ingc- 
nii  pcrfpicacia  , qua  fciplum  a tetris  , fpiffifque  > qux  tempora  il- 
ia triftia  obruebant  , tenebris  non  abripi  paffius  (it , laudibus 
cumularenonabftinuerit  Jo:  Albertus  Fabricius  Bibl.med.,  & inf. 
Latin,  lib.  zi  . pag.  33a. edit.  Patav.  17  J4,  In  Exccrpto  etenim 
ciufdcm  errorum  ab  Oxonienfi  Academia  Cantuarjenfi  Archiepif- 
fopo  exhibitoruma  Wilkinfio  Concil.  Britan,  tom.  3.  pag.  33?. 
rcccnfito  cx  Wirfcifi  libris  h*refcs  %66.  decctptz  adparent,  vide- 
Jicct : Ex  libris  quatuor  dc  ferm.  Dorn. , quorum  tertius  dc  Anti* 
fan  11.  Tom.  fS.  O chrifto 


Digitized  by  Google 


to6  Privilegia  Rom.  Pontif  ici 
chrifto  > hoc  eft  Papa  > totus  ell  quantus  , ccnfura  notantur  erro- 
rorcs  74.  Ex  libcllo  de  perfeflione  ftacuum  errores  33.  Ex 
libcllo  de  ordine  Chriftiano  13.  Ex  Dialogorum  libris  qua. 
tuor  3 5.  Ex  tra&atu  dc  arte  fophiftica  to.  Ex  tribus  libris  de__» 
Dominio  Civili  43.  Ex  traftatu  dcDiabolo,  ejufque  membris 
5.  Ex  libro  de  Donatione  Carfarea  14.  Ex  refponforio  ad  argu- 
menta  Salley  n . bx  refponforio  ad  argumenta  Stroada*  9 ■ Ex  li- 
bello  de  Confcifionc  5.  Ex  traiflatu  de  vcrfutiis  pfeudo-Cleri  4: 
collc&im  omnes  *6.6,  ut  innui  i atque  ducentorum  fexaginta  qui- 
dem  ab  Oxonienfi  Academia  , non  fecus  ac  quinque  fupra  quadra* 
ginta  in  Synodis  Parificnfi  # & Pragenfi  ccnfura  notatorum  occur- 
rit  mentio  in  Conciho  Conftanticnfi  fclT.tf;  in  quo  totidcm  fc(T.8. 
confixi  fubindc  funt . Tam  pcrniciofr  itaque  hicrefi  ante  prasfocan- 
dae , quam  altius  radices  ageret , prrefto  fuit  Gregorius  XI.  P.  M.> 
in  follicitudinis  partes  advocatis  Cantuarienfij&  Londinenfi  Prar- 
fulibus,  Eduardo  III.  etiam  Rege,  ac  Theologis  uni verfitati  s Oxo- 
nicnfis,uti  fidem  faciunt  Apoftolica*  lictcrae  deferiptar  a Valfingha- 
rno  hift.  Angl.  ad  an.  1377,  & ex  ipfoa  Raynaldo  adeumdeman. 
n 4,  quxque  legcnda:  hid.,  & antiq  Univcrf.  Oxon.  lib.  1.  pag. 
1871  & apud  Harduinum  tom.  7.  pag.  18 67  , &feqq.  proftant.  At 
cnim  optimo  Pontifici  tam  de  Religionis  puritate  follicito  nec 
refponfum  pro  opere,  nec  faclum  > ut  oportebat,  confcftitn  ell  fa- 
tis  i fed  aug  nentum  Wicleffi  hj*refi,vircfque  accipere  haud  modi- 
cascum  ex  Antiflitum  , Regumquc  negligcntia,  &fcgnitic  > turn 
ex  Optimacum  favorc  , & ope  licuit , uti  notatum  vel  ab  ipfis  eft 
Larrcyo  hift.  Angl.  in  Eduardo  III.  pag.  73  5 , & Lenfantio  hift. 
Concil.  Conft  ,nt  lib.  2 pag.203 . Quin  etiam  prxfidio  ci  fuit  non' 
parvo  fciftae  Anidignanus  alter  fceleftiftimus  Johannes  Bal.rus, 
qui  hxrefi  propaganda  per  20,  & amplius  annos  pro  viribus  incu- 
buit  1 teftibus  Valfinghamo  ad  an.i3Sj,&  Harpsfeldio  hift.Wiclef. 
cap.  1 2,  cuique  in  perfidia  focios  ultro  fubindc  fe  dantes  , nova  in 
dies  errorum  acceffionc  ftupendum  in  modum  amplificavcrunt 
Walterus  Tyler,  JoiStravus  , Nicolaus  Hercfordius  , Philippui 
Rappyngdonus  , jo:  Afthonius  , Willclmus  Windurbejus , Petrus. 
Parcshulius,  Jo:  Eduardus  &c.  ,dequibus  Vallinghamus  ad  an. 
23b  2,  Harpsfcldius  cap.itf, & Knigthonus  de  event.  Angl.  lib.  5V 
• - ...  - Vo- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  if.  I.  I<>7 

Voce  itaque  UrbaniVl  & i 1 peno  expcrgefa&us  Willelmus  Cour- 
tenejus  Archicpifcopus  Cantuar.cxundanti  petti  at  aggerem  j ace* 
ret , Londini  Synodo  > cujus  ada  confit  inata  fubinde  ab  Apofto- 
lica  Scdc  affirmat  Windcfordus  in  conftit.  Wiclcf.  ad  art.  1 7,  indi- 
<TU  an.1382.  poftulatum  judicio  Wiclcffum  poems  intentatis  ad  re- 
vocandos  errores  adegit  > legumque  feveritatc  m cjufdcm  fedato- 
rcs  ammadvertit , tefte  Harps  feidio  cap.;.  Altera  eodem  anno 
Oxomihabita  Synodus  eft,  cujus  ada  cum  epiftola  Facultatis 
TheologicacOxon.  deferipta  a Wilkinfio  tom.  j.pag.i  58,  & 171. 
fuuminSuppl.  tom.  3.  pag.  6 $6,  &c6 ;3.  derivavit  Mm(tus  , in_> 
eaque  plerofquc  ex  Wiclcffi  primipilis  ad  frugem  regreflos  , quo- 
rum tamen  aliqui  pravum  ad  tngcniiim  poftea  rclapli  font , rcli- 
quos  veto  in  pertinacia  manentes  fevere  punitos  memorat  Harp- 
sfeldius  cit.  cap.  5. 

Ad  hare  anno  1 388.  folemni  Kichardi  II.Regis  edido  Vidcffi, 
Hcrefordii  & Afthonii  nefaria  feripta  flammis  abolita  fuiftc  tradic 
Knigthonus  lib.5.  Sed  cnim  Regi  Wiclcffitas  e Regno  -exterminan* 
di  cfficaciffimum  fefededifle  audorem  Bonifacium  IX.  teftatur 
Valfinghamus  ad  an.  130^.  apud  Raynaldum  n .9.  Atque  ad  hanc 
utique  vahdius  urgendam  Rcligionis  caulTam  a Bonifacio  vicibus 
Apoftolicis  indutus  Thomas  Arundeiius  Cantuar.  Antiftes  eodem 
anno  13 96.  celebrato  altcro  Londini  Concilio , e Wiclcffi  ltbris 
igne  damnatis  ododccim  decerpta  venenata:  dodrinat  capita  in* 
famia  notavit , dirifque  cundis  devovir  : contra  qu*  perinde  ca* 
latno  arrepto  confutationis  libellum  cjufaem  Archiepifcopi  jufsu 
adornavit  Willclmus  Wiadefordus  Ord.  Min.  illuftns  Thcologus, 
ex  quo  ilium  fuos  in  Annales  rctultt  ad  cumdem  annum  n.  1 o , & 
feqq.  Raynaldus  : diligentcr  autem  Synodi  ada  deferipta  a wil- 
kinfio  ton).  3.  pag.  227.  tranftulu  inSuppl.  tom.  3.  pag.  709.  CL 
Manfius,  quo  loci  pag»73P.  altcrius  Londinenlis  Synodi  an.i  400. 
mentionem  ingcrit , in  eaque  damnati , una  cum  decern  iniqua: 
dodrinx  articulis  , Willelmi  Savvrc  , five  Chatrys  . Atqui  rcci- 
fam  toties  hxrefim  Londini , & Ononue  in  Anglia  , in  Gallia  Pa- 
rifiis  , ac  Pragar  in  Bohemia  an.  1408  , ut  habent  /Eneas  Silvius 
Lift. Rohcm. cap.  35  , .Cochlaeus  hift  Huflit.  lib.  1,  & Dubravm* 
Lift.  Cohcm.  lib.  19  3 jnftaurare  tamen  , novifqtte  adaugcre  erro 
. . Q a rum 


Digitized  by  Google 


108  Privilegia  Rom.  Pontipici 

rum  capitibus  npn  abftinebant  Jo:  Oldtaftellius,  Guillclmus  Tay- 
Jcr  5 Robcrtus  Hooke , Willcltnus  Rufselius  , Coubrigius  > Guil- 
Iclmiu  Sartor  > Petrus  Payne  , Conradus  Smeth  &c. , de  quibus 
Valfinghamus  ad  an.  141 3 , Harpsfcldius  cap.  1 6 , Thomas  Val- 
denfis  tom  3.  tit.  12.  cap.  108  , Cochlxus  hift.  Huflic.  lib.  1 . 
Gobelinns  in  Cofmod.  xi.  6.  cap.  53  , acRaynaldus  ad  an.  1413, 
n.  13  , & feqq.  Quamobrcm  Alexander  V.  pro  ftudio  , quo  erga 
Religionem  fummeafficiebatur  > Conftitutionc  edita  anno  140?  > 
fevera  damnations  fententia  in  Wiclcffum  animadvertit,  datifquc 
Sbinehoni  praefertim  Archiepifcopo  Pragcnfi  , quo  turn  peftis  ifta 
pervaferat,  diftri&is  imperiis,  diljgentcr  in  hujus  genus  hatrcticos 
inquiri , rcpcriofque  dignis  affici  poenis  juffit : qua  de  Pontificis 
folcrti  cura  Nider  dc  vifionib.  lib.  3.  cap.  2 , Wadingus,  & Ray- 
naldus  ad  cit.  an.  n.  8 9.  In  camdem  fubinde  ingrefsus  follicitndi- 
nem  Johannes  XXlII.(cui  proinde  ad  veri  hand  propius  fpccicm 
vitio  dari  > vertique  a Pctro  Alliaccnfi  apud  Gerfonium  tom.  2. 
pag.  901  ■>  8i  feq.,  quod  fimoniis  fuis  invalefccndi  magis,  magifque 
infaniendi  hffrefibus  turn  grafTantibus  locum  fccerit,  vel  hinc  ad. 
parct)  , indnfta  Romat  Synodo  , non  anno  quidem  412  , uci 
iabbaeo , Harduino , & Raynaldo  non  bene  vifum  , fed  infequen- 
ti , ut  reiftius  a Manfio  in  Not.  ibid,  ad  n.  1 . obfer vartum  eft,  dato 
ad  univerfos  Epifcopos  diplomate  , quod  poftea  Martino  V.  pro. 
batum  evafifle  intelligiturex  Conft.  In  eminentis  apud  Hardui- 
num  tom.  8.  pag.  pi  8,  ubi  ctiam  deferibitur  pag.  203  , Sc  Ray- 
naldum  ad  an.  1413.  n.  1.,  & feqq. , nefariis  Wiclcffi  libris , figna- 
timquc  Dialogo  , & Trialogo  infamire  dicam,  ignifquc  poenam 
inflixit , jubens  legum  acerbitate  in  illius  fe&atores  diftri&ilfime 
agi . Venenata  denique  Wicleffi  dogmata  articulis  45.  compa&a 
damnavitjuniverfifquc  Chriftifidelibus  odio  habendadenuntiavit  in 
ConcilioConftantienfi  Martinus  V.Conftit./nrer  cunftas-,  in  quara 
vide  Cardinalem  Pcrram  in  Comment,  ad  cjus  Conft.i.  tom.  4. 
pag.  214.  Toties,  ac  tot  in  Synodis  ventilata  eft  WiclcfH  dexftrina, 
ejufque  cum  libri  tot  vicibus,  tamque  diligenter  , & accurate  dif- 
cuffi  , turn  difeipuli  ad  dicendam  cattftam  advocati  font , & au- 
ditij  ut  mirari  valde  fubeat  Lenfatii  hift  Concil.  Conftant.  lib. 
a.  5.  69  Bruys  hift.  Pontif.  tom.  3.  pag.  511.  tcmcritatcm. 

fum 


Digitized  by  Google 


VlNDIGATA.  ARTICULUS  XI.  ff.  I.  IO9 

fummam , qua  cffutirc  non  dubitanc  vcl  ex  uno  Trialogo  Wicleffi 
paterecidem  plcraquc  falfo  fuppofita  fuiffc  , deque  induftria  , ad 
augendam  invidiam  , plcraquc  falfificata  . Sed  apage  Sycophan. 
tas , qui  tanto  mendaciorcs  videri  dcbenc . quanto  fide  majors  . 
dignifunt,  qui  oculo  minime  li  vore  turbato  penitius  in  res  Wi- 
clcffi  introfpexerunt . Prxtcr  cos  autem  , quos  paflim  hac  in  re 
diligenter  verfatos  memoravi , confer  Stephanum  Olmucenfem 
in  Anti -Wiclcffoj  & Anti- Huffo  apud  Bcrnardum  Pezium  in_> 
Thcfaur.Anccdot.  tom.4.par.a.  pag.i  4PjAntonium  Varillam,  ho- 
minem  etfi  parvi  admodum  penfi,inhift.  Wicleffi , & Hufli ; & Pe- 
trom  Graflium  de  ortu,  & progref.  harr.  Wicleffi  . Dc  fcvera.dam- 
nationis  fententia  demum  a Martino  V.in  Nicolaum  Scrrurarium 
nonnullos  Wicleffi  errorcs  in  Bclgio  difseminantem  intorta  adc- 
undus  Raynaldus  ad  an.  1420.  n.  17  , &fcqq. 

In  expedienda  nunc  Huilitica  hatrefi  tarn  non  multus , quam 
ncc  ero  molcftus  , baud  ignorans  definienda  tandem  cujufque  fore 
operae  fpatia , neque  defatigandam  prseter  opus  Lcftorum  , li. 
beralium  efto  > patientiam  : eoque  prxfcrrim  , quod  non  tam  di- 
verfa,  quam  unius  ejufdem  Wiclcffiame  vcluti  radicis  infedus 
furculus  , novos  etfi  velut  in  ramos  deinde  feindendus , hxc  Hufli 
hzrefis  aeftimari  debeat . Vix  itaque  virulenta  hatreds  ifta , Johan- 
ne  Chryftamino , a natali  folo  Hus  denominato,  cnitentc,  ob- 
ftetricantc  vero  , partefque  adjuvante  Hieronymo  Pragcnfi  , ex 
orcu  an.  1408.  circitcr  emerfit , uttriain  Capita  difeindi  paullo 
pod  vifa  eft  circa  an.  1419  > in  Thaboritas  hoc  eft , quorum  auc- 
tor  Zifcha  » tefte  Alnca  Silvio  hift.  Bohem.  cap.  40,  quo  dcfun&o> 
in  partes  divifi  fc&atorcs  , alii  Procopium  fibi  pracfecerunt , alii 
abiqncDucc  Orphanos  dici  maluerc  > quorum  partes  deinde  f®. 
vendas  , amplificandafq  ue  fufeepere  Czapko  Presbyter  Taborien- 
fis  , ac  poftca  Jo:  Rokifana  > Adamitas , quos  ita  nuncupandos  a 
pudore  omni  poftpofito  voluit  Pichardus , de  quo  idem  Silviut 
cap.  42 ; & Orebitai , quibus  nomen  indidit  Martinus  Loqui* 
Presbyter  Moravus  ,de  quo  laudatus  Silvius  cap.  43-,  Cochlxus 
hift.  Hjflfit.  lib.  3 , Dubravius  lib.  z<f , & Laurcntius  Byzinius 
Hufli  ftudiofus  in  diario  belli  H i fit.  vulgato  a Ludevvigio  Rcli- 
quiar.  tom.7.  Scilicet fpcciofaifta  njinmi,  ad  inanem  fucum  ope- 

rum 


Digitized  by  Google 


no  Privilegia  Rom.  Pontifici 
rum  infaroix  obducendum  , fcclefti  illi  induerant . Quibus  quarts 
demum  acccffit  Calixtinorum  ditfta  Seifta,  indito  a Jacobello  Mif. 
ncnfi  j & Pctro  Drefdcnfi  nomine , ex  Calicis  ufu  , cui  t enact  dime 
infiftebant,  defumpto  . Primus  in  hanc  peftem  Ecclcfiafticum  gla- 
dium  cxemifle  legicur  Alexander  V.  apud  Raynaldum  ad  annum 
i4op  n.  8p.  in  litteris  ad  Sbinchonem  Pragcnfcm  Antiftitem  , 
quibus  obftrepcrc  quidem  aufus  eft  HufTus  , calculum  tamen  ad- 
jicere  fuum  Martinus  V.  religioni  duxic . Qui  pofterior  facts  pe- 
rindenon  habuit  ardculosjo.e  wiclcffi  fentinaab  Hufso  hauftoc 
in  Concilio  Conftantienfi  damnafte  Conftit.  Inter  cunfiit , adjun- 
cts litteris  ad  Bohemos  fuavitaris  , amorifque  refertiftimis , eof- 
dem  ad  frugem  bonam  , avitamque  (idem  alliciendi  gracia  , apud 
Cochhrum  lib.  4 , Sc  R aynaldum  ad  an.  1 4 1 8.  n.  6 , niii  in  obfti- 
natiflimos  demum  homines  CUfsicum  cancrct , Legatifquc  mif- 
fis  , ac  litteris  datis  , de  quibus  Raynaldus  ad  an.  1421.  n.  10  > 
&1427.  n.  9 , & 14  , adeofdemvi , armifque  domandos  , delen- 
dofque  Sigifmundum  Imperat.  incitaret,  impelleretquc,.  Ita  nein- 
pc  rigore  legum  agendum  tandem  erat  cum  gentejugi,  quietifque 
tarn  impatience  , quam  pravi , dcviique  pertinacc  , ac  in  genio 
deterrimo  innutrita  ducis  fui  Huffi  , quidehxrcfi  poftulatusju* 
dicio  apudjohannemXXIII.tantum  abcft,ut  parerc  vcllct,quod  po- 
tius  adverfus  Romanam  Synodum  deblaterare  non  fineret.  Quam- 
quam  invitusPontificis  adirc  prxfentiam  inConcilio  Conftantienft 
compulfus  , meritas  cum  Hicronymo  Pragcnfi  luic  demum  poe- 
nas  . Quasporro  querelas  de  violatapublica  fide  Huffo  praftita, 
Hicronymoque  Pragcnfi  ab  Hulfuis  olim  effufas  refingcrc  ad  nau- 
feam  ufquc  Novatorcs  nonabftinent , luculerirer  adeo  > liquido- 
quedifpunxit  Raynaldus  ad  an.  14 1 5.  n.  31  , &feqq. , cujus  di* 
«ftis  invitftum  aliudex  Byzinio  Huflka  defumptum  argumentum 
ibid,  in  Not.  adjungic  Manfius  , ue  iisdepexendis  iteru  n immo- 
rari  non  juvet . Ad  hoc  ctiam  inccndium  , quo  confiagrabat  Bo- 
hemia, reftinguendum  o per  am  impendifle  omnem  Eugenius  IV, 
neve  ad  inficicndas  Pannonias  latefccret  , yiribus  impedivifte  , 
quibus  potuit,  legitur  apud  Raynaldum  ad  an.  i4<|6.n.  10.  Etiam 
Calliftus  lll.dcfiderio  H iflitas  ad  frugem  infleftendi  ardentiflimo 
.aifeiftus  > opera  ad  id  egregia  ufus  eft  SS.  Johanms  a Capiftraoo , 

& Ja- 


Digitized  by 


VlNDICATA  . ARTICULU*  XI.  jf.  I.  IH 

& Jacobi  Marchiani  Ord.  Minor.  , dc  quibus  idem  Annalifta  ad 
annos  1455.0.551,  & 1457.  n.  42.  Pius  II,  in  Dialogi  modum 
epiftola  1 30  elucubrata , Thaboritas,  five  Bohcmos  a Calicis  ufu 
abducerc  ftuduit . Quanta  demum  opera  ad  abftergendam  ab  hac 
lue  Bohemiam  defudaverit  Pauius  II.  in  curx  partem  adfeito- 
fortiffimo  athleta  , cenforcquc  fidci  Gabriele  Veroncnfi  Minorita, 
denarrat  Raynaldus  ad  an.  1457.  n.  8 , ubi  fuper.n.  4.  cjufdem_« 
Pontificis  ad  Bohemos  percenfet  litceras  adverfus  Gcorgium  Po- 
diebratium  , quibus  inter  alia  dedarat  hxrcfis  cognitioncm,  ac 
definitionem  ad  unum  pertinere  RomanumPontificcm  . 

Alio  properanti  nunc  mihi  ficco  prxtercundi  nequaquam 
funt  pede  aliquot  plerique  media  hac  fub  xtate  multarum  paritcr 
hxrefum  probris  infames  homines, quos  evaginato  perfequi  gladio 
Romanis  perinde  Pontificibus  officio  ceffit.  In  his  itaque  Amedeum 
quemdam  Mcdiolani  Ludimagiftrum  agentem  , ex  Arithmetics 
numeris  ad  plures  difseminandos  errores  digrefTum  , ideoque  fx- 
pius  a S.  Bernardino  Scncnfi  exagitatum  , dcfipcrc  tandem  ex  lit* 
tcris  Eugenii  IV.  ad  Laudenfem  Epifcopum  , Iegendis  apud  Ray- 
naldum  ad  an.  1 44*.  n.  8,  dcdidicit . A Sixto  IV  , qux  in  Syuodo 
Complutcnfi  ab  AlphonfoCarillo  Archiep.  Toletano  prolata_* 
jampridem  fucrat,confirmance  fcntentiam,quam  fevera  in  Petrum 
Oxomenfcm , Pontificis  M.  prefertim  juri  difpenfandi  in  Conci- 
liorum  Canonibus  detrahentem,  cenfura  prodierit  > ejufdem  elo- 
quitur  Conftitutio  1 ‘j.Zicet,in  quam  conferre  juvxt  Card.Petrara 
Comment,  tom.  5.  pag.  apo.Reginaldum  PckopiumCiccftrenfem 
pfeudo  - Epifcopum  c fymbolo  fidci  quatuor  articulos  expungen- 
tem  , ab  Anglic  Rege  Henrico  , & Epifcopis  admonitus  Pius  II. 
Sacerdotali  exui  dignitate,  dignifque  affici  poenis  juflit  , littcris 
datis  ad  Archiep* Cantuarienfcm  , & ad  Epifcopos  Londincnfcm, 
& Wintonicnfem,  quas  prxe.  Annalifta  rcgcrit  ad  an  145?.  n.  281 
Si  feq.Apud  quern  eodem  loci  n.3a.videas,ut  idem  Pontifcx  cum- 
primum  a Francifco  Britannix  Minoris  Duce  certior  fuit  faftus 
dc  novis  hxreticis  in  vulgus  deprsdicantibus  Matriirtonium  Di- 
vinis  vecitum  legibus  , deque  aliis  Magicis  artibus  deditiffi  ms  , 
extcmplo  utrique  ercindendx  pefti  fe  fc  prxfcntiffi  num  dedit  . 
Qui  perinde  > ut  ibidem  n.  $1.  habetur  , nuperuin  in  Italia  fub- 
. .<■  ortunr 


Digitized  by  Google 


1 1 2 I'rivilegiaRom.  Pontifici 
ortum  tencbriconem  Zanninum  , errores  inter  alios  Mundum  ab 
ifto  altcrum  a Deo  conditum  comminifccntem  , impieque  cum 
Moyfe,  & Mahometo  Chriftum  D.  confercntem  , poftquam  ad  re« 
cinendam  palinodiam  coegiflet , pcrpctuo  carccri  ad  agendara 
pee  nitentiam  condi  juflit  . Pikardos , & Foffarios , infeftam  Val- 
den  Hum  fobolem  , in  Bohemia , & Moravia  longc  , latcque  graf- 
fantes  comprimere  partibus  fuisadjudicavit  primis  Alexander VI. 
apudRaynaldumad  an.  1498.  n.  2;  , quo  locin.  26  , Sc  fcqq.  , 
arque  ad  an.  150  ) ■ n.  43  , & fcqq.  in  cos  ftrenue  calamum  exer- 
cuifse  fuum  Henricus  Inftitor  legitur  . Porro  a Pikardis,  pro* 
jc&x  tamctfi  verecondis  viros , Romani  tamcn  Pontificis  in  Ec- 
clefia  Primatum  fuo  honoris  loco  habitum  , nec  unouam  vel  1c- 
vem  in  dubitationcm  adductum  obfervat  Jo:  Faber  Vien.  Epifco- 
pus  in  opufe.  30.  Articnl. , quo  Pikardis  longe  pejores  Luthera* 
nos  oftendit  . Quanta  in  Pikardos  quoque  indtgnatione  exarferic 
Julius  II , quam  diftridum  in  eofdcm  deinde  gladium  excmcrit , 
quomodove  Chnftiiidcles  undique  ad  arma  capcffcnda  , ftipem- 
que  conferendam  excitaverit  , ejufdcm  cloquuntur  litter*  a Ray- 
naldo  deferiptse  ad  an.  1504.  n.  27  , & fcqq.  Qucm  perinde  adeas> 
fi  placet,  ad  an.  1 4^8.  n.22,  ubi  Marranos,  Judaica  fciliccr,  & ha> 
retica  fuperftitione  imbutos  homines,  Rom*  ab  eodem  Pontifice 
in  reda  , & plana  orthodox*  ingredi  fidei  veftigia  compulfos  re- 
fert  j ac  Petrum  dc  Aranda  pfeudo  • Epifcopum  Calaguritanum 
eadem  infedum  lepra  in  mole  Hadrianxa  perpetuo  carceri  manci- 
patum  . De  Johanne  Malkavio  demum  ab hxrefis  criminc  abfoluto 
a Gregorio  XI I.confcr  Univerfitatis  Colonienfis  litteras  ad  Con- 
cil.  Conftantienfe  apud  Manfium  Suppl.  tom.  4.  pag.  1 26  , Sc 
fcqq. , nec  caim  ad  potiora  alia  fcftinanci  diutius  in  his  immorari 
fas  eft, in  quibus  utilitatis  quidem  eft  non  mult  urn,  oblcdamcnti 
autem  nihil . 

Atqui  hadcnusdigeftaqtii  probe  tenet , fuifle  h*c  ipfa  , aut 
ego  fallor  , Luthcri  fponfalia  facile  percipit , in  qucm  harum_» 
omnium  colluviem  hxrefum  confluxifle  igooret  nemo , cui  vel 
junius  Cochlxi  de  Luthcro  feripta,  &adaperfpeda  lint , quin 
opus  (it , ut  ad  cognitioncm  hanc  ex  alas  longe  pluribus  exhau- 
riendam  magno  & Audio  , dc  labote  fc  comparec . Atque  quidem 

toe 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XI.  jf.  I.  1 1 3? 

tot  a prifcis  Vcteratoribus  ebibilfe  Luthcrum,  quot  abipfo  po- 
ftea  hzrefum  monftra  , magno  rci  Chriftianz  dan  no , cvomita 
funt,  quia  paullo  infcrius  cxplicare  propofitum  mihi  fuit , hcic  fa* 
this  habcbo , ac  paucioribus  , quoad  cjus  fieri  potcrit , indicate 
quantas,  & quam  ingentes  Luthcrana  hjerefis  Romanos  apud  Pon- 
tificcs  experta  fit  iras  . Principio  itaque  Luthcrum  , qui  ab  anno 
l 5 1 6.  dumtaxat , nee  dum  utique  palam,  velut  anno  jnfcqucnti  , 
fed  per  occultos  vcluti  cuniculos  hzrefim  fuffodcrc  ccepit , ut  eft 
apud  Chronographum  Torgavienfem  ad  hunc  annum  apud  .Mcn- 
kenium  rer.  German,  tom.  2,  ut  przfenfifle  videtur , ita  przdam- 
nare  voluiffe  Leo  X.  Conft  Cum  pi<e  , diligentcm  in  hzreritos 
fieri  inquifitioncm  deccrnens,  zftimari  tarn  poteft , quam  debet . 
Vix  autetn  Coluber  hie  fzvum  attollere  caput  vifus  eft,ut  ei  am* 
putandogladiumprzftarcApoftolicumde.es  non  diftulit  •'  anno 
enim  15  18.  hzreticum  homincm  in  jus  vocatum  , conftituto  d:c- 
rum  60.  fpatio  , fuumque  comparerc  in  confpedum  renuentem  , 
imperio  dato  Gabrieli  promagiftro  apud  Bembum  lib.  ld.epift. 
18,  comprimi  , abducique  ab  infania  juifit . Anno  prztcrea  1520, 
celebri  Conft.  Exurge  ,in  quam  videndz  Manfii  Non  pag. 
Annal.  Rayoaldi  tom.ia  , Lutheri  cum  libris  hxretica  undique__> 
Jabe  fcatentibus  , unum  & quadraginta  Articulos  fevera  damna- 
tionis  fententia  confixit . Spe  demum  omni  frufiratus  fore  , ut  is 
fzpius  invitatus  , ad  frugem  rcgredcretur,  Conflit.  41  Cum ficut 
obftinatiflimum  homincm  cum  Grcgalibus  fuis  attrivit,  ad  cam- 
dem  penitus  contercndam  peftem  advocatis  pari  ter  in  adjutorium 
Ecclcfiafticz  poteftatis  Caroii  V.  Imp.  laicis  potioribus  viribus  . 
Ab  Hadriano  VI.  perindc  nihil  prztermiflum  eorum,  quibus  pro- 
fedfum  hunc  faccret , ac  Luthcrana  procul  lues  e Germania  , & 
Saxoma  propcllcrctur  , documcnto  funt  ipfius  littcrx  ad  Imperii 
Principes  apud  Raynaldum  ad  an.  1 522.  n.  6 o,  & fcqq. , imperia 
Francilco  Chcregato  Internuntio  fuo  impofita  ibid  n.d5,&feqq., 
votaque  efficacilfima  Friderico  Saxoniz  Duci  infinuata  ibid,  n.72, 
Se  feqq.  Quo  loci  conferrc  juvat  Jo:  Fabrum  de  Primatu  S*  Petri 
adver/us  Luthcrum  pag.  Ip2.cgregie  ab  Hadriano  difia  confir* 
mantem,  atque  Saxoncs  potius  quam  Lutheri  figmentis  fe  con- 
frrmare  , ad  vetera  a Catolo  M.  actepta  dogmata  fc  conferre_» 
fan  //.  P adhor- 


U4  Privii.bg  ia  Rom.  Postincr 

adhortantem.  Quanta putas  nunc expurgandi  Lutherans  abhac 
lue  turn  Gcrmaniam  , Saxoniam  , Helvetiam  , turn  Hungariam, 
Poloniam  , Bohemians  , turn  Hollandiam  , Flandriam  , Braban- 
tiam,  turn  Daniam,  Sueciam,  Norvcgiam  &c.  cura  incubuerjt  Cle- 
mens VII?  Quin  tit  demonftretur , id  multa  opera  indigeat  mea, 
abundc  liquet  ex  ipfius  licteris  apud  Raynaldum  adCarolumV. 
Imp.,  ad  Cardinales  Salisburgenfem  , & Campegium  an.  1524.. 
n.  i , & feqq. ad  Heivetios  , & ad  Epifcopum  Laufancnfem  ibid, 
n.  5 2 , & feqq.  ; ad  Epifcopum  Uratifiavienfcm  , & ad  Ludovi- 
cum  Hungarix , & Bohemias  Regem  n.  6 1 , & feqq.  ; ad  Archie- 
pifeopos  Bremenfem , Colonieniem  , & Moguntinum  , & ad  Du- 
ces Holzatix  ySleuvicenfem  , Brunfvicenfem,  ac  Luncburgcnfcm 
an.  1 5 2 5.  n.a  8,  & feqq.;  ad  Erardum  Cardin,  de  March  a Lcodien- 
fem  Epifcopum  ibid.  n.  34;  ad  Johannem  Gnefnen.  Archiep.  , ad 
Petrum  Epifcop.  Cracovicnfcm  , Sc  ad  Epifcopos  Lincopenfem  , 
& Arofcienfem  an.  1 5 2d.  n.  126,  Sc  fcq. ; ad  joachimum  Eleelo- 
rem  Brandeburg.>&  ad  Gcorgium  Saxonix  Ducem  an.1330.  n .90. 
Sc  i6f,ad  Ferdinandum  Hungarix  Regcm  n.t7o,  & ad  ejusdem  Rc- 
gni  Epifcopos  , Clerum , Optimates  , Populumque  an.  153a. 
n.  n;  ad  Thuricenfes  an.  2 53 1 . n.  a a,  ad  fex  Cantones  an.  1333. 
n.  61,  & an.  1 334.  n.17.  Sed  Sc  ab  Italia  hanc  procul  arcere  pe- 
ftem  vulgato  cdu'io  fategit  an.  1 330.  n.  30;  ac  Brixix  inlatam  a_» 
Johanne  Bapt.  Pallavicino  uc  incun&antcr  propclleret,  auJlorem 
fe  Paulo  ZanacUrbis  Prxfuli  deditan.  1 328.  n.  107. Sed  & ut  in 
Sabaudiamingrediendi  , ferpendique  inibi  nullus  relinqueretur 
locus,  ab ipfo  votis  follicitati  obnixis  funt  Philibcrtus  Eporre- 
dienfis  Epifcopus,  Sc  Carolus  Emanuel  Dux  an.1533.  n.li,  a quo 
pro  fua  rcligione,  pietate,acdiligentia  Zuvinglianx  hxrcfi  in  Sa- 
baudiam  , inque  lealiam  aditus  obflru&us  eft  omnis . 

Magno  perinde  ftudio  , Sc  laborc  Paulo  III.  conftitit  opus 
Religionis  in  dies  labefeentis  rationes  loco  reftituendi , totque 
Lutherans  Sc  Calviniana  hxrcfi  coinquinata  loca  ad  fanitatem  re- 
dintegrandi . Quin  tamen  unquam  defctifcerctur,  animumquc  de- 
fpondcret  , hinc  Helvetis  ab  hxreii  expurgandis  licteris  apud 
Raynaldum  legendisad  an.  133  3.  n.  27.  fe  prxfentiifimum  dedi- 
dit:  rllinc  Venetorum  Duci  egregiam  gratulatus  ibid,  eft  operam, 

qua 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XI.  jf.  I.  HJ 

qua  Lutheran*  a SigifmundoGcrmano  in  Ditionem  inve&z  hired 
jugulandae  diligcntcr  incubuic . Sed  cum  Auguftino  Maynardo, 
qui  Aftenfibus  propofitiones  quasdam  Lutherana  infperfas  pece 
imprudcnter  afflaverat , fa&i  valdcquam  poenitente  ,l>»namquc  fc 
ad  frugem  recipience  benigne  egit  : qua  viciflim  benignitace  ufus 
cum  ElziaroMiodano , aquo  paritcr  Aqtiz  Scxticniibus  Lutheri 
aliqua  fucrant  dogmata  propinata  » eadem  poftca  revocanti  vc- 
niam  fecit.  Nunc  Audio  Poioniam  in  fidei  puritate  incegram  ad- 
verfus  hanc  pcAem  fuAentandi , quo  ipfe  incenfus  , accendere  pc- 
rindc  cum  Sigifmundum  Regem,  turn  Regni  Pftefules  laboravit 
ibid.  n.  ip,  i 537*  n.  45. & 1 548.  n.  82.  Nunc  defiderio  Angli* 
labefeemibus  rebus  profpiciendi  , mi  (To  Legato  Reginaldo  Polo  » 
datifquc  littcris  ad  Infulx  Epifcopos  , Proceres  , & ad  Regerru* 
Scotia? , nullo  pepercit  labori , quo  in  priAinum  ibi  Religio  crige- 
retur  fplendorem  an.  1 537.  n.  38  , & feqq.  Tam  vero  perverfa_, 
lues  ne  Gallias  pervaderet , impedimento  ut  cfTct  validilRmo,  Ja- 
,cobo  Cardinali  Sadoleto  littcris  efficaciflimis  fc  dedit  au&orem 
an.  1 53 p.  n.  33;  1 547.  n.  1 23  , &fcqq.  ; & 1 54 9.  n.  *7.  Sed  & 
Calvino,  qui  a Melchiorc  Wolmaro,  & Roberto  Rollino  una  cum 
littcris  Grids  , & Hcbraicis  hxrefis  venenum  hauferat,  ne  fuis 
InAitutionibus,  quas  ex  Occolampadit  feriptis , Melanchtonis 
locis  , Hipperii  Sarcatii  , Martini  Buceri,  aliorumque  quifquiliis 
an.  1 53d.  confarcinavcrat , Gallias  inficeret , intcrcludendus  ci 
fuit  aditus  . Ad  hare  in  Hibernia  Georg'um  Armachanum  in  hx- 
refim  lapfum  Sacerdotio  exuit , ipfius  in  locum  fuffedo  Roberto 
Wancop  viro  germane  orthodoxo  n.  3 6.  Quin  etiam  ad  lapfas  ibi* 
dem  res  fidei  reAaurandas  ma&os  virtutc  viros  dcAinavit  Alphon* 
Aim  Salmeronem  , & Johannem  Codurium  Soc.  J.  Presbyteros  , 
quo  poAeriori  dcfumAo  paullo  poA,  in  ejus  partes  fubingredi  Pa- 
fchafius  Broetus  jufTusclt , quas  perinde  ut  pro  uniuscujufque  vi- 
rili  aduvarent,  Epifcopos,  Clcrum  utrumquc,  Principcs » Op- 
timates  , & Popplum  , Regem  etiam  Scotia*  admoncre  , adhorta* 
ri  , animarc  non  deftitit  an.  1 541.  n.  5 2 , & fcq.  Quid  lAhzcau- 
tem  ? quandoquidein  nmlto  cum  magis  urebant  inorbt  tarn  gra* 
ves , ac  quotidie  in  Germania  ingravefeentes . Quibus  curandis 
flujintain  , Dcus  benc  I operam  non  pendic , & quam  impendere 

P a nc" 


Digitized  by  Googti 


n5  Privilegia  Rom.  Pontifici 

ncglexit  unquam  l Pendi , 8c  impendi  fane  pro  virili  parte  Lega- 
tos  fuos  Hieronymum  Alcandrum  , Marcellum  Cervmum  , Tho. 
mam  Campegium  , GafparcmContarenum,JohannemMoronum  » 
Othonem  Truchfefium  , Francifcum  Sfondratum , Alexandrum 
Farnefium  , Hieronymum Verallum  , Profperum  Sandtacrucium , 
Aloyfium  Lippomanum  , Sebaftianum  Pighinum,  Antonium  Au. 
guftinum  &c.  voluit : qui  quatenus  fe  ipfi  tot  medendis  imparcs 
mal :s  client,  adjutrices  eis  adjungerc  manus, fociofquc  laboris,  ac 
follicitudinis  accedere  juflic,  & inftitit  Carolum  V.  Imp. , Bava- 
ria; Duces,  Francifcum  Galliar.  Regem,  Sigifmundum  Regcm  Po- 
Ionise , Henricum  Duccm  Brunfvicenfcm  , aliofque  Germania; 
Principes  , Moguntinum  Archiep. , Epifcopos  Vienncnfem  , Her- 
bipolenfcm,Hildeshcimenfcm,Merfeburgenfem  8cc.,  virofquedo- 
diifs.Albertum  Pighium, 8c  Antonium  Pcrcnottum  Atrebat.Anti- 
ftitem  an.  I 538.  n.  38,6c  fcq.3  1 53?.  n.i,  p,8c  feqq. 3 1 540.0.27, 
& feqq  ; 1541 . n.i,  & feq.*,  1 542.  n.i,  6c feqq.;  1 54J.  n.4?;  1546''. 
n.  3 9,  3c  feq.,  314.  3c  feqq.,  8c  ! 1 33  1 548.  n.  50.  72,  8 1,  6c  feqq.3 
& 1 54P.  n 4,  8c  23.  Quarum  ad  Pauli  Ill.laudum  cumulum  perin- 
dc  facit , quod  a Catholica  fide  deficicnte  Hermanno  a Weda  Co- 
lonienfi  Archicp  , Clerum , Scnatumque  Colonienfem  , Monaftc- 
rienfem  , Ofnabrtigenfcm  , 8c  Mindcnfem  ad  conftantiam  in  ipfa 
confirmarc  curavic  3 fccleftoque  illi  fruftra  f:epc  ad  frugem  invita- 
t»,  gladioque  tandem  Ecdefiaftico  confoffo  , Adolphum  germa- 
ne orthodoxum  fuffccerit  an.  1 543.  n.  22  , Sclcqq. , ac  1 546.  n. 
i°J,8cfcqq.  Quod  Pctrum  Vermilium  , fola  appropinquatione 
fua , Luca  , quam  inficcre  inceperat , in  fugam  conjcccrit , prseci- 
pitemquc  fe  Gcnevam , abfcciTurura  poftea  in  Angliam,  fc  recipe- 
re  cocgerit  an.  1 543.  n.57.  Quod  Paulum  Vergerium  Epifcopali, 
qua  ob  ha;rcfim  indignus  evaferat , dignitate  fpoliavcric  an.i  549. 
n.  a J.  Quod  Grimanum  Patriarcham  Aquilcjenfcm  hxrefis  fufpi. 
cione  laborantem  injusRomam  acciverit : qui  tamen  Apologia 
fubmiffa  labem  omnem  ablkrf»,a  qua  perindc  ablolutus  a P10  IV. 
abivit . Quod  Luthcranam  , 8t  Zuvinglianam  hatrefim  in  Italian* 
invedam  longifiimc  incundantcr  eliminaverit:  ac  Mutinx  quidem 
a Philippo  Valentino  difleminatamDucis  Fcrrarienfis  opera, Man- 
tux  quoque  diligentia  Cardinal's  Mantuani , Vicenti*  vero  mu- 

tuo 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  jf.  I.  1 1 7 

tuo  conciufn  Nicolai  Cardinalis  Ridolphini  , Scnacufque  Veneti 
anno  1 54 5.  n.  51 , & fcq.  > ac  I 54 6~  n.  1 47.  Luem  hanc  Mutina 
dcindc  Brixiam  inve&am  Vinccntii  Nicofantii  Arborenfis  Epifco- 
pi  cura  extinxic  Julius  III.  anno  1 5 50-  n.  37. 

De  quo  nunc  loquendo  , ingcnci  ci  laudi  jure  vertitur  inten- 
filfirmis  ardor  ille  , quo  Rcligionis  in  Polonia  , & Pomerania  tu- 
endae  fuccenfus  , Sigifmundo  Regi , Nicolao  Gnefncnfii , Johan- 
ni  Chclmenfi  , Andrsx  Uladislavienfi , Samucli  Cracovienfi  , 
Andrxs  Ploccnfi  , Benedi&o  Pofnanienfi  , johanni  Primislienfi  , 
Stanislao  Culmenfi  Antiftitibus  , ne  a Audio  grafTantem  in  Ger- 
mania Lutheri , Calviniquc  luem  aditu  prohibendi  , Rcligionil- 
que  dcflorcfccntis  rationcs  fuftentandi  dcfecirccrentur  ■ ftimulos 
adjicere  non  defivic  apud  Raynalduin  ad  annos  1550.  n.  39,  Sc 
feqq.,  ac  1552.0.  53  , & feqq.  Pari  follicitudine  Calviniananu* 
procul  c Gallia  propellcre  hxreiim  allaboravit  littcris  ad  Henri- 
cum  II.  Gall. , & Antonium  Navarrx  Regcs  an.  1 5 50.  n.  35  , & 
fcq.  Ideo  dc  Parifienfi  Academia  in  puritate  fidei  retinenda  fol- 
licicus  , e Collegio  abfeindi , qui  in  propolitiones  fidei  parum_> 
congruas erumpere  cernebantur  , diftricle  prxeepit  an.  1551.  n. 
2 2.  Deimpiis,  impudentifliinifquc  Protcftantiuin  poftulatis  a_» 
Tridentinis  Patribus  ccrtior  fa<Aus , confultufque  , Achille  de_i 
Graifis  Falifcorum  Anciftite  Intcrnuntio  mi  (To,  aptiflima  , quibus 
duriflimum  oforibus  illis  os  obftrueretur  , refponfa  reddidit  an. 
1 5 5 2.  n.  17.  Italix  quammaxime  incolumitati  per vigilans , Cal- 
vinianx  hxrefi  in  Ferrarienfi  Ducatu  > ac  Florcntino  fubortx  con- 
fefiim  clidendx  ftrenuis  fidei  Cenforibus  fpartam  impofuit , quaro 
copfe  fcduloimplcri  voluit , quo  minor  principio  tnali  impendc- 
bat  tiraor  an.  1 552.  n>  57.  Prxconceptam  animo  fpcm  , in  quatn 
aflurrcxcra^collaplas  in  Anglia  fidei  rationes  crigcndi,  nihil  prx- 
termifit  eorum  , quibus  ratam  faccret , in  operx  partem  adfeuis  , 
provocatifqucMaria  Rcgina,Henrico  Franc. Rege,CaroIo  V.  Imp., 
Rcginaldo  Polo,  Francifco  Commcndono, Antonio  Auguflino,  rc- 
ccnfque  crcatis  Epifcopis  olio  germane  orthodoxis  , vcluci  difci- 
musex  Sandero  lib. 2.  hift.  Schifm.  Angl.,  Pallavicino  hift.  Con- 
cilii  Trid.  lib.  1 3.  cap.  10,  & Raynaldo  ad  an.  1 5 53  n.3,&feqq., 
#c  1 5 54.  n.  1,  Sc  feqq.  Atque  id  ucique  a Regiualdo  Polo  in  An- 
glia 


Digitized  by  Google 


118  Privilegia  Rom.  Pontifici 

glia  efFe&um , ut  leges  inApoftolicae  Sedis  injuriam  vergentes 
abolerentur  ad  unam  omnes , eique  reconciliarentur  Angli , feri* 
pfit  nedum  Sandcrus  lib.  2,  fed  nec  inficias  au(i  funt  ire  Thuanus 
hi  ft.  lib.  1 3,  Sleidanus  lib.  25,  & Burnecus  hift.  Reform,  lib.  2. 
Quam  perindein  curam  ingreflfus  PauluslV.  Angliam  in  fide  con- 
firmare  fategit  an.  1 555.  n.  25, &feqq.  Ecclefiis  pratfedis  Epif- 
copis  , quorum  dc  germana  fide  conftabat , deque  gradu  decurba- 
to-ThomaCramnero  > qui  fatente  Burneto , hxrefim  quidem  9 
fupplicio  detcrricus,  ejurare  finxit,  fed  pertinax  ad  mortem  ufquc 
retinuit  • Ad  rem  Catholicam  in  Germania  ftrenue  propugnan- 
dam  Maximilianum  Bohemia?  Regem,  Fcrdinandum  Archiducem 
Auftriat , Albertum  Bavaria  Ducem , Antiftites  , ac  in  his  Adol- 
phum  hujufee  nominis  III.  Colonien.,  Urbifque  Magiftratum,  in- 
depcllendi  Judocum  Vclfium  hjerefibus  earn  inficere  conantem  , 
jutrifque  audorem  fe  prxbens , adhortari  haud  facius  habuit , nifi 
& ipfc  folemni  adverfus  hxrefcs  omnes  Dccreto  edito,  omni,quo 
fieri  meliori  potuilfet , modo  Religioni  profpicere  ftuduiffet : 
quod  fane  prxdarum  ftudium  fufe  profequitur  cum  Onuphrius  in 
ipfius  vita , turn  Raynaldus  ad  an.  15$  5.  n.42,  & feqq.,  ac  1 5 56. 
n.  1 6,  & feqq.  Sed  & in  Poloniam  Calviniance  ha?refis  inlattf  a Va- 
lentino Gcntili , a Paulo  Alciato , a Georgio  Blandrata , a Petro 
Statorio  &c.  fama  pcrcitus  , ad  ejufdem  adutum  reftinguendas  fa- 
ces , Legato  miiTo  Aloyfio  Lippomano  , litferilque  cxllimulatis 
Sigifirundo  Augufto  , quern  maxime  ad  Johannem  Lasko , ac  Pc. 
trum  Vergerium  Regno  propellendos  urget , & impellit , ac  Bo- 
na Regina  Matre  , officiique  admonitis  Regni  cum  Prjpfulibus, 
turn  Opcimatibus,  opera  contcndit , ac  fe  contulit  omni  an.  1 5 $ 5. 
n.  5$,  & feqq.,  1 5 5^*  n.  34,  & feqq.  , I 5 57*n.  38  , &feqq. » ac 
1558.  n.  16 y & 19.  In  ejusdem  follicitudinis  , qua  Relig:onis  in_> 
Gallia  labefeentis  reparandx  , diftinebatur,  partes  Cardinalibus 
in  Regno  degentibus  adfcit;s,  irrpeditiflimam  fpartam  hanc  ador- 
nandam  impofuit , ampliffi.na  in  hrreticos  diftrida  an'madver- 
tendifentenua  fada  facultatc  an. 15  57.n-2p.At  cnimco  potiori  in 
Germania  Chriftian?  res  afllidilfimae  Pontificis  opera  indigebanr* 
quo  ad  prittinim  fidei  oblitcrandam  facicm  harrefum  cujuslibet 
genus  tonfiuxrlfe  vidcbatuc  colluvies.  Itaquc  agendo  lndefefiTus 

Magdc» 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ART1CULUS  XI. jf.  I.  Jip 

Magdeburgenfcm  , Moguntinum , Trevirenfem,  Colonienfcm  , 
Salisburgcnfem  , Auguftanum  , Bambcrgenfem,  Hcrbipolcnfcm  , 
Eychftetenfem  , Paffavicnfem  , & Patavicnfem  Epifcopos  , & AI. 
bcrium  Bavaria:  Duccm  ad  conjungcndas  advcrfus  gralTantcs  ha*- 
refes  vires  accendic  an.  i 5 5 8 .n.  1 3,  &feq.  Vi&orcm  Super  annum 
Bergomenfem  pfeudo-Epifcopum  hxrcfi  feede  laborantem  gradu 
dejecit  ; geminaque  edita  Conftitutione  cum  hsrefibus  infperfos 
libros  e Chriftifidelium  manibus  eripuit , turn  Canonicas  in  harre- 
ticos  poenas  inftauravit  > & auxit  an.  15  ;8.  n.  20,  & feq.  De  Turn- 
madenique  ejus  follicicudinc  Hifpaniam,  Italiamquc  ab  hatrefum 
labe  fervandi  immunes  vidcGs  Raynaldum  ad  an.  1 5 jp.  num.  20  , 
& fcqq. 

Pias  , fuoque  vere  tam  nomine , quam  munere  dignas  , quas 
a Pontificatu  inito  fubito  Pius  IV.  curas  induit  rei  Catholics 
ubique  gentium  erigends , reftituenda? , augends , multis  often, 
die  modis  apud  eumdem  Anaaliftam  ad  an.  1 $ 60 , & fcqq.  Ita  in 
Polonia  litcerit efficaciflimis  ad Sigifmundum  Regem,  & ad  Re- 
gni  Prsfules  n.  6 5 & feq.  Ita  in  Hungaria  , & Bohemia  Hofio  Le- 
gato miffo  , admotifque  ftimulis  Maximiliano  Regi,  ac  Strigo- 
nienfi  Archiepifcopo  ibid.  n.  9,  & 1 5.  Ita  in  Hifpania  falutaribus 
monitis  ad  Philippum  Regem  n.  22.  Ita  in  Anglia , & Scotia  Le> 
gatodircAo  Vinccntio  Parpalia , litterifque  officio  cumulatifli- 
mis  ad  Elizabetham  Reginam  , ad  Ferdinandum  Imp. , ad  Philip- 
pum  Hifpan.  Rcgem  , &adhujus  in  Anglia  Oratorcm  Alvarutn 
de  Quadra  Aquilanum  Epifcopum  n.  42  , feqq. : item  datis  litre, 
ris  ad  Mariam  Reginam  , pridem  a Clemente  VII. , & Paulo  III. 
illuftri  Dcfcnforis fidci  titulo  exornatam  , ad  Regni  Procercs  , ac 
duobus  e Soc.  J.  Presbyteris  deftinatis  Nicolao  Gaudano , & 
Everardo Mercuriano  an.  1 $rf2.  n.  182,  &feq. , ac  1 563.  n.113. 
Ita  in  Pedemontio  fidci  Ccnforibus  conftitutis  , votifque  follici- 
tato  Emanuele  Philibcrto  Duce  an.  15  dun.  106.  Ita  in  Gallia_. 
fidci  Qusfitorc  defignato  Francifco  Cardinali  Turnonio,  Geor- 
gio  Card.  Armeniaco  Rcligionisnegotio  demandato  , Nanneten. 
fi  Epifcopo  ob  harrefim  gradu  deje&o  , officiiquc  admonitis  Fran, 
eifeo  II.  Regc  Franc.  > Antonio  Navarrs  Rcgc  , ac  Johanna  con. 
ju gc  an.  1 jdoj  n.  jo  » & fcqq. , & 85  : itcrum  Legato  miflo  Hip- 

poly- 


Digitized  by  Google 


1 20  Pbivilegia  Rom.  Pontifici 

poJyto  Card.  Ferrarien(i>  fidei  Cenforibus  Avenionc  crcatis  , J/t- 
tcrifque  datis  ad  Carolum  }X. , ad  Navarrarum  Regem  , adcjuf- 
dem  Fratrcm  Condxum  Principem , & ad  Guillclmum  NafTovium 
PrincipemAurafia:  an.  1361.  n.  84,  &c  fcq.  ,&  104  : novis  item 
liitcris  ad  Michaclcm  Hofpitalium  Rcgni  Canccllarium  an.  1562  . 
n.  1 30 , ad  Rcgni  Proccrcs  , & ad  Jacobum  dc  Sabaudia  Nemur- 
cen(cm  Duccm  ftrenuum  fidei  afsertorem  : monitoriis  jufliombus 
ad  Principem  Auriaccnfem3  animadverfione  fevera  in  Odetum 
Caftilionaeum  , & Johannam  Navarraram  , quam  perinde  ad  fru. 
gem  bonam  pcllicere  fruftra  S.  Pius  V.  inftituit , jureque  ditto  in 
Claudium  Reginum  Olorenfem  , Johanncm  de  S.  Gelafio  Ut:cen- 
fem  , Ludovicum  Albrctium  Lafcurenfem  , Johanncm  Clara- 
montium  Aqucnfem  , Carolum  Gillarium  Carnotcnfcm  , Anto- 
nium  Carraciolum  Trecenfcm,  Johannem  Monlucium  Valcnti- 
num  ( quibus  a Raynaldo  adjungitur  Johannes  Barbanfonns  Apa- 
inienfis  ) Epifcopos  h.rrcfi  Calviniana  laborantes  ; de  quibus 
Spondanus  ad  an.  1 563. n.  50  Maimburgus  in  hift.  Calvin  lib.d. 
pag.  3a 9 j Varillas  hift.  Caroli  IX.  tom.  a.  pag  2 , & fcqq, , ac 
Raynaidus  ad  an.  1 563.0.  48  > &fcq. , 133  , & fcqq.  Quam  a 
Pio  IV.  latam  promulgavit  poftea  fententiam  S.  PiusV.  apud 
Gabucium  lib.  2.  ejus  vitae  cap.  4 , & Ladcrchipm  ad  an.  156^. 
pag.  2 58  j & fcq  nov.  edit.  Rom.  1 728  : in  qua  pofteriori  tamcn 
pritcriiur  Carraciolus  pridem  jam  loco  pullus . Hinc  profettum  , 
cffettumque  pr.Tfumerc  fas  eft , ut  Pontificum  zelo  cxciiati  ad  co- 
rumdem  viribus , quibus  poffent  , adjuvandas  parres  concurre- 
rent  viri  matti  vixtute  , dottrinaque  fpedatiflimi , qui  fa&o  agmi- 
nc  Luthexi  > Calvinique  adverf'us  phalanges  in  aciem  profilicxe  . 
Horum  catalogum  , dignus  ipfe  quammaxime  , qui  illultrem  in- 
ter eofdcm  occupct  locum , concexuit  Johannes  Fifchcrus  in  pr.-ef. 
lib.  dc  Vcrit.  Corp.,  & Sang. Chrifti  in  Euchar. , nertipe  rccen- 
fentur  ex  Germania  Erafmus , Johannes  S hlciniczius  , Jo:  Go- 
chla?us  , Homonymus  Ekius , Hieronymus  Emferus  > Jo:  Faber, 
Gafpar  Satzgcrus  , Jo:  Dittemburgus  : ex  Anglia  Hcnricus  VIII. 
Rex  > Thomas  Morus  ,•  Jo:  Poul.Tus , Guillelmns  Mcltonus  : ex 
Gallia  Jodocus  Cli&hovzus  , Stephanus  Longolius : e Bclgio 
Jacobus  La  com  us;  cx  Italia  Ambxofius  Cathannus,  Sjlvcfter 

Puc. 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XLjf.  I.  I 2 0 

Prieras  &c.  Quorum  in  ccnfum  rcfcrri  pariccr  mcrcntur  cx  inftru- 
&ione  a Paulo  III.  data  JorMorono  Nuntio  ad  Carolum  V.  Im- 
perat.  apud  Raynaldum  ad  an.  1537.  n.  9.  Fridcricus  Naufea , 
Georgius  Vecrclius , Johannes  Haner , Leonardus  Marftaller , 
Nicolaus  Apel , Jo:  Burchardus  , Ludovicus  Ber . Sed  & in  An- 
glia ftrenuos  adverfus  haercticos  fe  athletas  dedere  Richardus 
Smithaeus,  Edmundus  Bonerus , Stephanus  Gardinerus  , Cuth- 
bertus  Tonftallus , Nicolaus  Herthus  , Jo:  Storaeus  , quos  digno 
Sandcrus  lib.  2.  Schifm.  Angl.  ma&at  elogio : quo  perindc  defrau- 
dari  nequeunt  LandgalJus,  Crifpinus > &Mormannus.  Atquc 
Eujufce  genus  belli  expertiffimi  apud  genres  alias  ingenti  numcro 
fub  hac  ipfa  tempeftate  pfodierc,  inter  quos  Albcrtus  Pius* 
Gafpar  Quaramier  , Johannes  a Daventria,  Stanislaus  Holms, 
Albcrtus  Pighius  , Carolus  Efpcncaeus  , Claudius  Jajus,  Petrus 
Faber , Alphonfus  Salmeron , Petrus  Canifius , Francifcus  Son- 
nius,  Guillclmus  Roufsaeus,  Laurentius  Surius , Nicolaus  San- 
dcrus, Andraeas  Vega,  Petrus Fontidonius  , quos  duos  poftre- 
mos  adverfus  Carolum  Molinaeum  calamum  cxacucrc  a S.  Pio  V. 
jufli  funt . Mitto  longe  plures,  ne  fim  longior  . 

Atque  ut  in  viam  me  recipiam,gradumque  faciam  ad  S.Pium 
V , quanto  hie  zelo  adverfus  hjercticos  jam  ante  flagrarit , quain 
Pontificatuminiifset , praeter  egregiam  , quam  per  fe  met  praeftf* 
tit  indefe&us  operam , argumcaro  funt  documenta  , quibus  Fc- 
licem  PcrcttumMontaltium , in  Pontificatu  Sixtum  V,Ccnlb- 
xem  fidci  Venetiis  conftitutum  diligenter  inftruit  .,  qua;  recenfuit 
lib.  3.  ejus  vitae  Gregorius  Lxti  • Non  parvae  eidem  laudi , quae 
Pio  IV.  ab  aliis  tribuitur , a Gabutio  vertitur  , quod  Chriftopho- 
ri  Rodcripi  Soc.  J.  opera  Valdenhum  in  Ncapolitano  Regno  rcli* 
quias  ad  fidem  red  uxerit . Atquc  verborum  quidem  eflkacia  ne- 
dam , led  eximiis  quammaxime  morum  exemplis  haereticorum 
complures , in  quibus  OJicae  Principem  in  Polonia  una  cum  conju- 
jgc  a Pio V.ad  fidem  rcvocatosfuifsc  refert  Gabutius  iib.  6.  ejus 
vitae  cap.  3.  Primas  inter  Pontificals  curae  partes  , quas  numeris 
ex  pi  eras  omnibus  intucri  licet  apud  Gabutium  lib.  3 cap  .6  > & 
J-aderchium  ad  an.  i f 66.  pag.  10^  , & fcqq. , ea  praefulfit , qua 
dilapfas  in  Germania  res  facras  erigere  defudavit  • Tan  turn  emm 
m fan  II.  Tom.  y.  ad 


xn>  Privilegia  Rom.  Pontifici 

ad  opus  promovendum  claboratiflimi  imprimis  viri,  ac  virtute  pa- 
ris  habuit  dcledum  , ideft  Jo:  Francifci  Card.  Commcndoni , la. 
boris  fociiscidcm  adjun&is  Scipionc  Lancclloto  , NicoJao  Sandc- 
ro,  Hieronymo  Natali » PctroCanifio  > & Jacobo  Ledefma  , qua 
dc  re  Antonius  Maria  Gratianus  in  vita  Commcndoni  lib.  3 . cap. 
2,  & feqq.  ejufdem hac  in legatione  individuus  comes.  Litteris 
ctiam  datis  , Maximilianum  Imper.  > Carolum  , & Ferdinandutn 
Auftri*  Archiduccs,  Albertum  Ducem  Bavariar , Daniclcm  Ar- 
chiep.  Moguntinum,  Fridericum  Herbipolenfem  Antiftitcm,Pra:- 
fulefquc  alios  , ac  Principcs  ad  rem  fidei  ftrcnue  pro  virili  agen- 
dam  provocavit.  Qius  inter  littcras  ill*  leftu  valdcquam  dignae 
ad  Carolum  Archid.  Auftri*,  qua  comprimi  Ludimagiftrum 
quemdam  hatrcics  in  Dioecefi  Polcnfi  diiteminantem  jubet : ad 
Patavienfem  Epifcopum  , qua  poenis  Canonicis  in  Chriftophorum 
Illinghcrum  h*rcfi  inquinatum  diftridc  animadverts  mandat : ad 
Leonfcrtium  Evangelii  prreconem  , qua  ad  dandam  in  Mifnenfi 
Dioecefi  ftrenuam  dilatand*  fidei  operam  ftimulos  adjungit:  ad 
Carolum  Auftriacum  r & ad  CIcrum  Frifingenlcm  , qua  puritati 
fidei  pcrvigilare  >■  ne  fordium  quidquam  c vicinia  ad  earn  foedan- 
dam  adreperet,  illos  admonet  : ad  Salisburgenfrm  Antiftitem  > 
qua  feverum  in  quofdam  hxreticos  , qualis  Puifer  erat , Jus  di- 
fiiingcre  impcrat  apud  Laderchium  ad  annos  1 566.  pag.  146  , & 
fcqq.  ,15*7.  pag.  410, 428  , & feqq. , ac  15^8.  pag.  47  , & 5$. 
Ab  Auguftana  Cor.feilione  ad  fidei  intcgritatem  rcgredicntes  , fi- 
demquc  fibi  omuem  fuam  obflnngentcs,  par  nobile  Fratrum,  Co- 
mites  ab  Helfcnftcin,  venerandum  Gablcrum  , & Gafparcm  Fran- 
cum  benigne  complexus  iegitur  apud  Surium  in  Comment,  an- 
no 1 567.  Repctiiis  monitis  ad  Maximilianum  Impcrat.  , ad  Mel- 
shiorem  Bilium  Nuntiiim  fuum  , & ad  Gcrmani*  Pr*fulcs-,  no- 
minatimquc  ad  Salisburgenfcm  > Patavienfem,  Bafilcenfcm  T Pra- 
genfem  > Eyfthetcnfem  Scz.  , apud  Laderchium  ad  annum  1 5(5  8. 
pag.  5 6,  & feqq.jUt  jundis  viribus  tot,  ac  ram  in  dies  alias  radices 
agentes  , fpandentefque  hsrefes  averruncare  allaborarent  adhor- 
tari  non  deftitit . Ad  h*c  nc  fua  ncgligcntia  permittcrcnt , ut  ins 
proximis  Comitiis  Spirenfibus  Religioni  quidpiam  probri  infer- 
retur,  tarn  Mogimtinum  , Trevirenfcm  , Lcodienfcm,  C^ncra- 

ecn- 


Digitized  by  Googli 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  Jf.  I.  12$ 

cenfem,  Spircnfcm  , Eyfthctenfcm  , Bau.bergenfem  , Herbipo- 
lenfcm , Paflavienfem  , Monaftericnfcm  , & Salisburgcnfem  An- 
tiilites , quam  Ferdinandum  Auitrix  Archid  , Ducefquc  Bavaria;* 
& Julia;  admonitos  voluit  litteris  apud  eumdcm  Annaliftam  lc- 
gcndisadan.  i 570.  pag.  1x2,  & feqq.  Pro  Rcligionc  quoque  Co- 
Ionia: , Hcrbipoli,  Magdeburgi  > in  Auftria  , & Bavaria  rctinenda, 
tucndaquc  litteris  fcdulo  laborare  non  dcfiit  ad  Confutes  , & Do- 
lores Colonicnfcs  , ad  Canonicos  Hildeficnfcs  , ad  Epifcopum, 
& Capitulum  Herbipolenfe  , ad  Carolum  Auftriar  Archid. , & ad 
Albcrtum  Ducem  Bavarix,  quas  Laderchius  receofct  ad  an.1570. 
pag.  I2p  ,&  feqq.  ,&  1571.  pag.  30*. 

Ncque  profeclo  ftetit  per  ipfum  , quo  minus  in  priftinuin  in 
deterius  quotidic  vergens  Religio  decus  reftitucretur  : nam  Epif- 
copos , qui  Comitiis  Petricovienfibus  interfuturi  erant , ac  figna- 
tim  Jacobum  Gnefncnfetn  , Philippum  Cracovienfcm  , Petrum 
Mifcovium  Ploccnfis  Coadjiuorcm  , ac  Stanislaum  Hofium  Var- 
mienfem  (cujuszelocumulatiifimaadverfus  Confclfioniftasi  Trt- 
theiftas  , Sc  Anabaptiftas  epiftola  78.  ad  Jacobum  Uchanskiunij 
Gncfn.  Antiftitcinledu  digna  ) votis  follicitafle,  ne  quidquam  or- 
thodox* fidei  minus  condcccns  moliri  paterpneur , apud  Ladcr. 
chitim  legiturad  an.  1 5 66.  pag.  IP4>&  (eqq.  Quod  ei  plane  tanti* 
pro  votis  fucceflit : fiqudcm  Reg's  , Senatufque  cdi&o  hxretici  e 
Polonix  finibus  ad  unumomnes  faccflcre  jullt  func  . Quo  perinde 
in  fidei  Audio  confinnarc  fategit  Dialinium  Palatinum  Columien* 
fern  ibid.  pag.  >10  , Sigif.nundum  Rcgem  , mifso  etiam  Nuntio 
Julio  Rogcrio  an.  1567.  pag.440,  & feq. , Stanislaum  Carn- 
covium  Epifcopum  Uladislav.  , c Diocccfi  procul  expclli  Fri* 
cium  hxreti.cum  jubens  •,  ac  vicifiim  de  Chiovenfi  Epifcopo  heerefi 
mfctRo  loco  abigendonum  Rcgc  agensan.  i jtf8.pag.  112,8c  feqq, 
Propcinftitit , & anxie  prxmonerc  Epifcopos  ad  Lublincnfia  Co- 
muia  profe&uros , Philjpputn  Cracov. , Valentinum  Prcfmilien- 
fem  , Adamum  Pofnanienfcm  , Jacobum  Gnefn. , Hofium  Vat. 
mien.*  Sigifmundum  Regem,  Albertum  Laski  Palatinum  Syra* 
dieniem  , Regnique  Prxfulcs  alios  , ac  Proccres  , ne  ab  officio  de« 
fendendx  fidei  fe  dimoveri  unquam  finerent , quod  eis  magno  ce- 
.dcrct  dcdecori , apud  Gabutium  lib  3.  cap.  2,  A:  Ladcrchiutn 

ad 


i24  Privilegia  Rom.  Pontifici, 

ad  annos  ijdp  pag.  2po  , &310,  1570.  pag.  1 57  , ac  1571, 
pag-  333  5 & feqq.  Ex  quo  pcrindc  difees  quatcnus  in  Hungaria 
advcrfus  hxrcticos  Chriftianx  res  curandx , ac  procurandx  An- 
tonio Agrix , Paulo  Nitrix  , &Gcorgio  Zagabrix  Epifcopis  de- 
mandatx  fuerint,  & commendatx  ad  an.  1 58?.  pag.  287,  & feqq. 
At  enim  moeftioribus  oculis  mcticbatur  tot  mala  , quibus  An- 
glicanam  Ecclefiam  afflidari  non  ignorabat.  Quid  enim  non  fa- 
dum  , quid  non  quotidie  novi  fieri  in  Religionis  dedecus,  ac  de- 
trimentum  tam  illuftriolim  in  Regno  confpiciebat  ? Qui  proinde 
fbrtiifima  in  arce  pofltus  > nihil  poftquam  apud  Elizabetham  Rc- 
ginam  monitis,  mandatis , minifque  profecit , ac  ptomovit,  in 
cam  fevera  animadvcrtit  fententia . Nequc  me  quidem  fugit  > 
quid  hinc  optimum  in  Pontificem  Anglo  - Calviniftx  oblatrcnt : 
at  enim  negent  , fi  pudorem  exuere  prorfus  omnem  , jam  turn  in 
Anglia  Religionis  res  ita  inclinafle , ut  impie  engitare  ea.  demurn 
Jola  , & vera  ejfet  libcrtas , vcluti  poftea  e Britannia  ab  amico  fibi 
nuntiatum  commcmorac  Cl.Muratorius  in  prxfat.  libride  Parai- 
difo  advcrfus  Burnetum  : cujufmodi  infanx  advcrfus  libertatis 
propugnatores  quibus  nam  aliis  , quxfo  , armis  pugnandum  ma- 
nebat  Pontifici , quam  ferro  , quam  flamma  ? Ad  hxc  autem  in-» 
Scotia  labenrem relevareReligionem  conaru  omni  contendit, ope- 
ra adfeita  Maximiliani  Impcr. , Philippi  Hifpan.  Regis  , & Caro-- 
li  Regis  Francor.  j Nuntio  mifso  Vincentio  Laurxo  Montifregar 
lis  Epifcopo , ac  Edmundo  Hajo  Soc.  J.  flrenuo  viro > animo- 
que  confortata  Maria  Regina , in  quam  eifufaa  Bucchanano  , 8c 
Thuano  impia  maledi&a  pod  Turncrum  in  ejus  vindic. , & Co- 
nxum  inejufdcm  vita,  egregie rctudit  Laderchius  ad  an.  ij.r'tf- 
pag.  213  , legendusetiam,fi  liber,  pag.183,  & feq.,  225,  &fcqq.> 
ac  1 5 6j.  pag.  3^3  , & feq.  Converfa  in  Gallias  cura , quanta_. 
S.  Pius  V.  animi  contcntionc  cum  Calvinianx  excindends  hxre- 
fi  , tumCatholicx  tuendx  rei  incubucrit  > docent  Vatillas  hift. 
Caroli  IX.  tom.  2.  pag.  toa  , Gabutius  lib.  2.  cap  4 , & feq.  » 
ac  Laderchius  ad  an.  1 $66.  pag.  2 54 , & feqq.  ,15^7.  pag.  3^1  * 
& feqq. , ac  1 5*?.  pag  22 1 , & feqq.  , ufque  ad  pag.  287  ; do- 
cumentoque  funt  egregio  cum  legationes  inpofitx  MichacIiTur- 
riano  Cenetenti  Epifcopo  , Carolo  Cardinali  Borbonio  , Gcor- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  Jf.  I.  Ilf 

gio  Card.  Armcniaco  &c. , turn  litters  repents  ad  Carolum_» 
Francor.  Regem,  ad  Catharinam  Reginam  , ad  Carolum  Du- 
ccm  Lotharingiz  , ad  Senatum  Dolanum  > ad  Canonicos  Bifun- 
tinos  , ad  Cardinalem  Lotharingiutn  , ad  Duce*  Andegavcnfcm, 
& Nivernenfem  , ad  Rcgni  Optimates , ad  Comitem  dc  Tavanes  , 
ad  Jacobum  Epifcopum  Vafonenfcm,  ad  Felicianum  Archiepif- 
copum  , Confules , ac  Civcs  Avenioncnfcs  , ad  Canonicos  Valen- 
tinos See.  Prztcr  eos  lex  > quos  confirmata  Pii  IV.  fententia , gra- 
duEpifcopali  dcjecit,  Prxfules  alios  Calviniana  paritcr  labe  > 
fufpe&os,  laborantcfque  a Pontifice  in  jus  vocatos,ac  in  his  Fran- 
eifeum  d’Avancon  Gracianopolitanum  , ad  quern  datas  ideo  lit- 
teras  > jun&is  illis  , quas  ad  Michaelem  Turrianum  dedit , refert 
Laderchius  ad  an.  i$66.  pag.  254  , & 2 63  , indicare  videtur 
Petrus  Frizonius  Gall.  Purpur.  pag.$?  1 . Turn  in  C'alvini  Synago- 
giftam  Muretetnm  in  Dioeccfi  Bifuntina  hasrefes  difseminantem  , 
turn  in  Sabaterium,  &Cortefonum  in  VenafynoComitatu  fidei 
bellum  inferentes  fevere  animadverti  juflic . Dc  Audio  denique  » 
quo  Hifpanias  puras  ab  haerefi  cuftodiri  diligenter  curavit , con- 
fer Gabutium  lib.  3.  cap.  4 , litterafque  ad  Chriftophoruno 
Palentinum  Epifcop. apud  Laderchium  ad  an.  i$66.pag.  287: 
ncque  enim  fingillatim  omnia  perfequi  vacat , ac  prxftat . 

Quanta  tamen  confervandar,  tuendxque  in  Bclgio  labefcen- 
ti  Rcligioni  follicitudine  S.  Pius  V.  allaboraverit , prstermitti 
nequaquam  poteft  . Principio  ad  Religionem  ibidem  adaugendam 
ab  ipfo  omnium  primo  Numifmata , vulgo  Atcdaglic , confecra. 
ta  fuifle  y cademquc  geftantibus  Indulgcntias  concefsas  audor  eft 
Gabutius  lib.  6.  cap.  a.  Propius  vero  demandata  provincia  Julio 
Pavefino  Archiep.  Surrcntino , datifque  imperiis  ad  Margaritatn 
Auftriacam , ad  Nobiles  Belgas  , ad  Ecclefiarum  Prasfulcs  , & ad 
Philippum  Hifpan.  Regem  , de  quibus  Laderchius  ad  an.  1 $66. 
pag.  27?,  & feqq.j  officii  admonuit  >quo  Religjonis  fecuritati  in- 
vigilare  » ftudereque  oporteret . Itaque  effciftum  > ut  Johannes 
Clcricus  turbarum  incentor,ac  ut  Confclfionem  Auguftanam  con- 
fedari  Belgis  liceret , auda&er  infiftens  Maximilian)  a Bergis  Ar- 
chiep. Cameracenfis  > ac  Magiftratusfencentia  capitis  condemna- 
recur  > velut  enarrat  Michael  Ifselet  in  hift.  fui  tempor.  apud  La- 

dcr- 


1 26  ;P  R1VILE  G i A Rom.  PoNTIFICI 
derchium  ad  an.  15 66.  pag.  28 6.  Potiflima*  tamcn  operae  pretium 
fecit  Provinciam  a Michaelis  Baji  > & Johannis  Hafsehi  crroribus 
expurgandi : quos  proinde  configendos  duxit  Conftitutione  an. 

1 5^7.Kal.  O&ob.  edita  Ex  omnibus  , confirmata  fubindc  a Gre- 
gorio XIII,  infertaque  Conftitucioni  284.  Urbani  VIII.  In  tmi- 
ncnti  * Baji  porro  opera  poftea  fnftis  typis  Colonicnfibus  , fed  re-? 
vera  inHollandia>  ubi  e Gallia  transfuga  dclitefcebat , Petri 
Coddaei  pfeudo  - Epifcopi  Sebafteni  contubernalis,  anno  1 696.  in 
lucem  proferre  non  dubitavit  Gabriel  Gerberonius . Quern  fane 
proftitutum  Janfcniftam5profligataequc  verecondije  hominemillud 
quammaxime  prodit , quod  ibidem  produftis  Rom.  Pontificum 
Bullis,  Academiarum  Parifienfisj  Salmanticenfis,  & Complutcn- 
fis  graviilimis  Cenfuris  an.  1 5 6ot  & 1567.  adornatis,  Synodi  Mc- 
chlinenfis  decreto  an.  1570.  edito  > Sc  Cardinaiis  Granvellani 
epiftola  ad  Maximilianum  Morillonum  Vicarium  fuum  , quibus 
omnibus  Baji , & Hafsclii  dottrina  atro  carbone  fuggillatur  , cam 
tamcn  vindicare  non  eft  veritus  : quod  retulifsc  , abundc  refutaf- 
fc  eft  . Hue  facit  5 quod  de  Francjfco  Cellaria  in  finibus  Rheto-  . 
rum  hajrcfes  fpargejite  comprehendi , fevereque  puniri  jufso  a__> 
Pio  V>  errores  tamen  ejuranti  parcita  ignis  poena  > refert  Gabu- 
tius  lib.  3.  cap.  1 2.  Dignas  quoque  pro  erroribus,  quibus  opufeu^ 
lum  pra?fertim  fubhoc  titulo  Aftio  in  Pont ifices  Romanos , & eo- 
rum  Ajfcclas  infperferat , ac  in  vulgus  fparferat  5 ab  Aonio  Pal- 
leario  patria  Verulano,  ac  Mediolani  lingu*  Grxcx  , Latinarque 
magiftro  repetiit.  Ca?tertim  quo?  de  ignis  fupplicio  Palleario  con- 
fumpto  ex  fide  fublefta  Thuani  lib.  4*;.  legitur  relatum  in  prsfat. 
ad  ejufdem  Pallearii  opera  Amftelod.  an!  1 696 . edita  , non  fccu$ 
atque  de  Car.ncfecho  5 &Zoannetto  eodem  ignis  fupplicio  intc>- 
remptis  aThuano  traditis  , refcllit  Ladcrchiusad  an.  15*8.  pag- 
202.3  & fcq.,  ubi  pag.  2 5.  ipfius  pra?cipua  quatuor  errorum  capita 
deferibit  • Datis  ad  hacc  littcris  ad  Principem  Honoratum  deSa- 
baudia  Tends  Comitcm  , Antonium  Chiantam  , & Innoccntium 
Guinum  , aliofque  ab  Epifcopo  Vcntimilicnfi  indicandos  com- 
prehendi 5 eidemque  Epifcopo  debitis  plc&endos  poenis  tradi  juf- 
fitapud  praecit.  Annaliftam  ad  an.  1 569.  pag.  204.  Paulo  III>& 
Pio  IV.  fucum  facere  aliquando  licuerac  Petro  Carnefecho  > Jo; 

V.ajU 


ViNDICAtA.  ARTICULUS  XI.  jf.  I.  12/ 

Valdefii , Aloyfii  Priuli  , M.  Anconii  Flaminii  difcipulo  , ac 
PccriVermilii , Galeazii  Caraccioli , Vi&oris  Soranzii , Apollo* 
nii  Mcrcnda:  3 Pauli  Vcrgcrii  , Laclantii  Ragnonis  , Balthafsaris 
Alcerii  &c.  familiari  i non  ita  tamen  S.  Pii  V.  perfpicacifltmam.. 
fallcrc  pocuic  fidcm  , quin  infamis  haercfis  , cujus  fumma  capita 
34. numerat  Laderchius  ad  an.  15^7.  pag.  317  , juftiffimas  dare 
poenas  coinpellcrctur  . Hinc  , poft  Hcidcggerum  s Thuani  hift. 
lib.  19.  banc  maxime  ex  Theodoro  Beza3&  Georgio  Bucchanano, 
hxreticifque  aliis  confarcinantis  falfis  de  Carncfccho  narration^ 
bus  fidcm  detrahendam  otnncm  eodem  loci  oftendit  Laderchius.. 
Ncc  fatis  mirari  Aibit,cur  Shclhornium  Carnifcchi  elogium  reccn- 
fere  non  depudueric  Amoenit.  litter,  tom.  10.  pag.  h$8.  Quam- 
quamego  quidem  non  miror  de  Bruy  mcndaciisj  quibus  narratio. 
nem  iftam  infpergit  hift.  Pontif.  tom.  5.  pag.  6 , quippc  qui  pefli- 
ma  malcdicendi  prurigine  affedtus  de  Concilii  etiam  Tridentini 
decretis,  prxfertim  adverfus  Proteftantes  editis,  obloqui  non  de- 
ftitit  tom.  4.  pag.  668 , 8c  fcq.  At  hispofthabitis , Romam  in  jus 
petitus  a Scnatu  Veneto  Guido  Zoannctus  , homo  ficuti  librorum 
Lutheri  > Mclanchtonis  > Buceri , Oecolampadii , Breotii , Cal 
vini  ) Hermanni , Bodi } Vandiani  y Erafmi  &c.  lcdlioni  deditiili 
mus>ita  Ragnonis  jCarnefcchi  > Endimii  Calandrae  , Petri  Mar 
ryris  &c.confuetudine  dcledtatus  > Patavii  an.  15 66.  comprehend 
fus  , ac  Romx  hacrcfum38»  capitibus  convidlus  , quum  pravis 
fe  abdixifset  erroribus  , commutata  capitis  poena  , perpetuo  car- 
ccri  mancipatus  eft : de  quo  adeundus  Laderchius  ad  an.  15  66, 
pag-  97  > & 1 569.  pag.  201  > & feq.  Denique  abOtftavio  Farnc- 
fio  Parmje  j 8c  Placentix  D uce  Johannem  Galeazium  Sanfevcri- 
mim  hxrefibus  a capite  ad  talos  afperfum  fidei  Quaefuonbus  tra- 
di  impetraviti  atque  a Philibcrto  Duce  Sabaudiaer  Johannem  Tho- 
tnam  in  carccrem  jam  conje&um  ob  hxreses  debitis  puniendum 
fuppliciis  petiit  apud  Laderchium  ad  an.  1 570-.  pag.  88  > Sc  feq. 

Jam  vero  cum  temporis  anguftia  > turn  tradationis  ampli- 
tudine  valdequam  urgeor  brevitate  uti  r utque  dicendi  modum 
aliquando  faciam  , ex  innumeris  > quae  de  fcqtrioris  astatis  praccla- 
rein  hanc  rem  a Romanis  Pontificibus  impends  operibus  dicenda 
fcperflucrcut  y pleraque  quatdam  prsterirc  ,,  quxdam  vero  pau- 

c* 


Digitized  by  Google 


Prjvilsgia  Rom.Pontifici 
ca  in  cumulum  indigefte  conferrc  . Icaque  Gregorius  XIII.  iofi- 
gni  fevcritatis  exemplo  , quo  ccteros  intra  re&i , juftique  trami- 
tcm  rctincrct , Gebhardum  Trufchcfium  Colonicnfem  Antiftitem 
ad  Calvini  errorcs  dclapfum  Saccrdotio  cxfpoliavit  • Religioni  in 
Germania , Gallia  , & Anglia  reparandx  cura  diligcnti  , ac  Pon- 
tifice  digna  incubuit , de  qua  Famianus  Strada  de  bello  Belg.  de- 
cad.  i.  lib.  p,  Spondanus  ad  an.  i 580.  n.  »o  , ac  eciam  Grego- 
rius Lscti  in  hift.  Elizab.  ad  an.  1 57^.  A Sixto  V.  fevcra,juftaque, 
ut  ut  contra  obloquatur  Mezerxus  epiconi.  Chron.  com.;,  pag. 
335,&383  ,ac  feq. , cenfura  Henricum  Navarrxum  , cjufque 
Patruclem  homonymum  Condatum  Principcm  a noxa  Religioni 
inferenda  abfeerruit  j & Henricum  III.  Franc.  Regcm  ad  bonam 
rcdincegravit  frugem  . Confulcfis  P.  Cafimirum  Tcmpcfti  in  vita 
Sixti  V.tom.  1.  lib.  to.  Incegrato  quoque  anathemate  , de  quo 
Pelletierius  vie.  Sixti  lib.8,  Elizabethan)  prxtenfam  Angliae  Re- 
ginam  cum  ob  fxvarn  in  Catholicos  rnotatn  pcrfcquuuonem  , cum 
ob  iniquam  Mari*  Stuarts  inlatam  necem , tarn  Civilibus  rebus, 
quam  chriftianis  Sacris  abftinuit.  Hancporro  virtute  mac  tarn  Sco- 
tis  Reginam  ex  odio  catholics  fidci  capite  fuifl’c  condcmnacam 
opinaturreefte  Benedkftus  XIV.  de  Beatif. , & Canoniz.  lib.  3. 
cap.  1 3.  n.  10. Quam  opinionem-,  prxter  ea  , quae  fuppeditant , 
documenta  Cornxus  in  ejus  vita  , Robertos  Turncrus  de  Maria 
innocente  a caede  Darlcjana  , Bclleforeftus  de  ejufdem  innocentia, 
Famianus  Strada  de  vita  , & morte  Maris , alii que  inter  1 6.  Scri- 
ptores  de  vita , & rebus  Marias  Stuarts  reccnfiti  a Samuclc  Jcbb 
Volum.  2.  edit.  Lond.  I72  5 j quibus  jungendi  Spondanus  ad  an- 
nos  1587,  Ijs7«,  & 1.587,  fcripcorque  Anonymus  de  Mari* 
Stuarts  fupplicio  , & morte  pro  fide  catholica  edit.  Colon.  15  87, 
prster  hsc , inquam  , ejufdcm  Begins  confirmat  cpiftola  die  23. 
Novcmb.  1 58 6.  ad  Sixtum  V.  exarata , catholics  fidci  zclo,obe. 
dientiaque  erga  Apoftolicam  Sedem  refertiffima,  quaviciflitu- 
dines  fiias  , captivitatem  , xrumnas , fuam  demum  ad  mortem  pro 
catholica  fide  condemnationem  , ardenfque  de  Anglis  converfio- 
nedcfidcrium  exponit.  Quam  artfte  Gregorio  XlV.  infixa  cordi 
fucrit  integrs  m.Gallia  catholics  Religionis  cuftodiend* , & ab 
adverfu  Navarrsi  Regis  con»«bu*  dcfeodcnds-follicmido  > .often - 

Aiwi 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  . ArTICULUS  XI.  jf.  I.  I2p 

ditur  a Spondano  ad  an.  i jpi.n.  4.  Clemcntcm  VIII.  quoquc  ar- 
dc  tenuit  obfcrvantia  eorum  , qu*  adverfus  hxrefes  a Prsdeccf* 
foribns  Am  fueranc  optimc  conftituta.  Gallos  idco  Epifcopos 
acriter  objurgavic , quod  Henrico  IV.  abfolurionis  impartiri  bc- 
neficium  non  abftinuiflcnt , ad  unum  id  Pontificcm  fpedtare  affir- 
mans,  relapfum  Regcm  priftino  juri  cum  Politico,  turn  Chrifliano 
idoneum  rcddere  : quem  perinde  fidcm  orthodoxam  profefliim,  ri- 
tufolemni,  de  quo  Spondanus  ad  an.  1517.0.51,  & feq. , Pc* 
refixus  hift.  Henrici  IV.  pag.  2 1 a , & Thuanus  tom.  5.  lib.  1 1 3. 
§.2 1.  pag. 5 1 p,  & feq-,  pci  Legatos  fuos  Cenfuris  folvit,ac  Regno, 
Communionique  reftituic . Ad  hate  littcris  datis , mifloque  Hie* 
ronymo  Dandino  Soc.  J.  Maronitis  au&orem  fc  dedit,ut  quorum* 
dam  errorum  , quibus  fama  deferente  gentem  laborarc  perccpe- 
rat , iinccra  fidei  expofitione  fufpicioncm  c veftigio  omnem  clue* 
rents  quod  pro  voto  perfedum  eft  : nam  Synodo  an.  15  96.  ha- 
bita  fub  Sergio  Petro  Patriarcha  , cujus  a&a  ex  Dandini  libro  de 
Miifionibus  Apoftolicis  deferipea  in  Aium  Concil.  Suppl.  tom.  5. 
pag.  1 2 1 3 , Sc  fcqq.  tranftulit  Manfius , trcdecim  erroribus  fibi 
imputatis  totidem  oppoAierc  fidei  capita,  paullo  poftetiam  in- 
ftaurata  a Jofcpho  Petro  altero  Patriarcha  , Synodi  petita  a Pon- 
tificcconfirmationc  . Scd  & de  Malabarica  Ecclcfia  NeAoriaua_, 
hatrefi  confpurcata  valdc  follicitus  , eamdem  expurgandi  fpartam 
Meneflio  Goenfi  Archiepifcopo  impoAiit  5 qui  ut  Pontificis  votis 
facerct  Tatis  , Damperii  an.  1 5pp.  habita  Synodo  , a Ncftorianis 
abdudlam  erroribus  gentem  ad  Chriftiana  Sacra  Romans  in  Ecclc- 
fia  frequentata  transduxit . Synodi  porro  hujufee  adla , necintc- 
gra  , Lufitanice  primum  ab  Antonio  de  Govvea  an.  \6o6.  Co- 
nimb.evulgata,  quorum  etiam  veftigium  indicant  Labbsus , & 
Harduinus  ex  Pofsevino  tom.  10.  pag.  1929,  Latinc  poftmodum 
edidic  Roms  an.  1745,  egregiis  illtiftravit  notis,  cruditifque 
adauxit  difsertationibus  Jo:  Facundus  Raulin  Auguftin. , ex  quo 
demum  eadem  deferipfit  Manfius  Suppl.  tom.  6.  pag.  3 , & feqq. 

Invale  feentes  in  America  baereticos  , ac  inter  alios  hunc  in 
vulgus  difleminantet  errorem:  Statum  univerfs  Ecclclis  brevi  ab- 
rogandum  fore,  ac  Clericorum  auferendum  ccelibatum,  confirma- 
toad  hoc  Concilio  Lima:  in  Pcruvia  cclebrato  an.  1 583  , cohi- 
fa rt  //.  Tom,  V,  R ben- 


Digitized  by  Google 


i3o  Privilegia  Rom.  Poktif  ici 

bcndo*  » prohibendofquc  curavit  Paulus  V , uti  rcfcrt  Gualterus 
in  Chron.  Sxcul.  id.apud  Bcrninum  hift.  hxref.  ejufdem  Sxculi 
cap.i  o.  FlagrantiiEnuim  Gregorii  XV.  zelum  afflidiifimx  Catho- 
lic* in  Gallix  res  , fufque  deque  a Calviniftis  perverf*,  non  adeo 
occuparunc,  abforpfcruntquc  , quin  incolumi  in  Italia  tuendz 
fidei  Conftitutione  z8.  llrcnuc  , fcduloque  incubuerit.  Egrcgia 
P.  Jofephi  PariOen  . Capp.  opera  Richerium  ad  revocanda,  qu* 
pefltme  feripferat  de  poteft.  Ecclcfi,  & polit.  adegit  Urbanus  VIII, 
qua  de  re  Guido  Patinus,  & Claudius  Morifotus  par.  2.  in  epift. 
9.  ad  Curetum  Canon.  Lingon.  Ingenti  perfiifus  gaudio  Monta- 
curutn  nobilem  Anglum  hxrcfi  fe  abdicantem  , obedientiamque 
deinceps  omnem  defpondentem  exccpit : quo  de  fado  Ephemc- 
rides  Sapient.  9.  Maji  1 6-3,9.  Ut  erat  vero  integritatis  fidei  ftudio- 
fiflimus , Janfenii  librum  biennio  ab  ejus  obitu  , qui  contigit  an. 

1 6 3 S.  die  6 Maji , in  lueem  cdudtum  ideft  an.  r 6 40 j velut  hire- 
fes  Baji  a S.  Pio  V. , & Gregorio  XIII.  przdamnatas  inftattran- 
tem , Conft.  In  eminent i an.  1 t>4i.confixit : quara  poftca  vulgari 
przeepit  Innoceotius  X.  littcris  inferiptis  ad  Mcchlincnfem  , Ca- 
meraccnlem  , Argentinenfem  , feptemque  alios  Belgii  Antiftites, 
ad  Guillelmum  Leopoldum  Archid.  Auftriz , ad  Belgii  Prxfidctn, 
ad  Dodores  Sorbonicos  , &c  ad  Willelmum  de  Angelis  Thcologum 
Lovan.  At  enim  pro  jufta , quam  ex  peftilentiffimo  libro  indigna- 
tionem  ebiberat , idem  Innocentius  diftrido  gladio , editaque  an. 
id5j.Conftit.  Cum  tccijionc  quinqueex  prxfato  libro  deccrptas 
propofitioncs  difcrce  proferipfir,  pari  fubinde  cenfura  perftringens 
Barchofii  librum  de  Magnitud.  Rom.Ecclcf.,  quo  S.Petro  potcita- 
te  S.  Paulum  coxquarc  inftituerat . Ad  omnem  amputandam  de- 
indc  five  audendi  anfam  , five  fallcndi  fraudem  , Alexander  VII. 
duabus  editis  Conftitutionibus  an.  \6^6.  s. Id  Sanfiam  BC Petri 
Sedem , & an.  166$.  Regiminis  sipojoliei,  prxfatas  quinque  propo- 
fitiones  in  fenfuobviodamnatas  intclligi  oportcre  definivit  , fi- 
de ique  formulam  prxfcripfit , juxta  quara  prava  ilia  dogmata  cx- 
fecrari  quifque  de  beret » Incredibile  didu,  quas,  8c  quantas  hanc 
in  utramque  Conllitutionem  querelas , blafphemiafque  effiidc- 
rint  Leydecherus  in  hift.  Janfen. » Anonymus  de  Statu  Sedis  Apo* 
ftol.  tom.  1.  pag.  1 1 1,  Qucfnellus  in  pace  CIcrnentis  IX.  pag.iitf. 

Du- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XI.  JT.I.  131 

Duguctus  in  epift.die  25.  jul.  1724/ ad  Epifcopum  Monfpclicn  > 
Au&or  Catcchifini  hift.  5 & dogm.  tom.  1 . fc<ft.  2.  par.  1 . art.  4. 
pag.  2^7,  Janfeniftsrquc  longc  plurcs  alii , quibus  tamcn  omni- 
bus duriffimum  jampridcm  os  obftruxerc  dodliffimidc  TcholaThco- 
logi , quos  perccnfcre  fupcrfcdco  , unum  indicans  P.  Jofephuin 
Sanfelicium  Soc.  J.  adeundum  in  prolufione  ad  Janfcnianam  doc- 
trinam  ex  Thomifticas  Theologize  prjecepris  , atque  inftitutis 
damnatam  • Chriftinam  Sued*  Reginam  , florentibus  annis  ab- 
dicato  Regno , rejedaquc  Bruxcllis  haercfi  , atque  Romam  , velut 
in  Rcligionis  domicilio  tutiffime  demoraturam  , de  qua  maledicc. 
re  , tam  falfo  , quam  iniquc  totum  id  animi  levitati , ingenioquc 
verfatili , quo  alioqui  fibi  baud  Tatis  de  Rcligione  conftiterit , tri- 
bucns , non  eft  vcritus  Brujus  tom.  5.  pag.  342  , & feq.,  advcn- 
tantcm  benignc  recipere  officio  idem  Pontifex  habuit . Qui  pari 
huroanitatis  blanditic  Jfaacum  Pereyrum  fmrnl  Calvini  partes  , 
fimul  Jibrum  de  Praeadamitis  ab  fe  paullo  ante  elucubraturn  cju- 
rantem , fideique  profdfionem  emittentem  , venia  fa&a , corn- 
plexus  eft  s & inEcclefue  communionem  an.  1657.  admifit  . Pra:- 
adamitarum  hunc  porro  parentem,  qui  poftCa  in  epiftola  ad  Philo- 
jimam  fuaj  palinodiae  motiva  plana  reddidit,  confutarunt  Jo:  Con- 
radus  Danhavcrus  libro  edito  jftibhac  cpigraphe  : Praadamita 
*l)tis  , EnTebius  Romanus  ( is  eft  Philippus  Priori  us  ) in  animadv, 
ad  lib.  P raeadam. , Natalis  Alex.  hift.  vet.  Teft.  tom.  i.difTcrt.  3. 
art.  l 3 aliique  apud  Niceronium  Monum.  tom.  12,  & 2o.  Vicif- 
fim  Francifcum  Borriumbrevi  alteram  fidem  promulgandam , Ec- 
clcfiam  alteram  fundandam,  & ajtcrum  Chriftum  adfuturum  fpar- 
gentem  , Tpondentemque  ignominia  , probroque  affeit : quem 
poftea  Clementis  IX.  jufTu  Vienna  capcum  , ad  cjurandos  errores 
compulit  tandem  Clemens  X.  Jam  yero  Ciementi  IX.  tam  finccro 
Rcligionis  ftuaio  jure  yertitur  , quod  jFormulario  Alexandrino 
integrum  fuum  mancre  robur  juflerit,  quam  quod  agendi  quadam 
prudentia? , oeconomiaeque  plena  rationc  , ad  Gallicante  Eccle- 
fiat  undeviginti  EpiTcoporum  prcccs  inflexus , quatuor  refra&a- 
riis  Epifcopis,  jdeft  Pavilion  £lc<5lenfi,Cauler  Apamienfi,  Choart 
de  Buzanvel  BcIJovacenfi  , & Arnaldo  Andcgavenfi  , quibus  ob 
denegauan  obfequium  Deceftor  Tuus  jus , diemque  Tubiratus  in* 

R 2 disc. 


*31  Privilegia  Rom.  Pontifici 

dixcrat , Apodolicac  Sedis  gratiam  rcftitucrit . Quid  igit  ur  cauflfe 
fuit  j cur  dc  violata  a Clemente  IX.  Formularii  Alexandria!  fide  j 
remiffoque  cum  Janfenidis  rigoris  jure  ja&abundi  fibi  adco  plau- 
dercnc  Aiudores  Catechifmi  hill.  dogm.  pag.  3 50  > & Status  Se- 
dis Apod.  tom.  1.  pag.  145,  & fcq. , Varet  in  relat.  negotii  idius> 
Quefnellus  in  pace  Clcmentis  IX  > & Colbert  Monfpel.  Epifcop. 
in  Pallor,  indruil.  fuper  Formulario  an.  17241  quad  nempe  is  a 
Praedcceflbrum  judicio  circa  Janfenii  cauffam  deflexerit  f Nifi 
quia  prarpodcrum  ingenium  fuum  fecerant  rebus  ipfis  luce  fulgen- 
tioribus  offunderc  tenebras  > aliorfumque  rc&iffima  quatquar  in- 
torquere . 

In  verbo  quoque  fuo  fplcndidilfime  mentitur  Heideggerus 
hid  Pontif.  par.  2.  pag.  2P7  ,&  feqq. , dum  V.  Innoccntium  XI  > 
quern  multo  alio  nomine  alioqui  celebrat , non  fecus  atque  ipfius 
a laudibus  abdinere  ncque  fibi  fas  duxit  Nodot  in  epid.  a.  relat. 
de  Curia  Rom.  pag.  i*p5  erga  Janfcnidas  afifcftu  paullulum  in- 
flexurn  arguit  ideo  , quod  humanitatis  redundantes  litteras  de- 
derit  ad  Arnaldum  , & ad  Gratianopolitanum  Antiditem  eadem 
afperfum  labe  . Qui  cnim  tarn  de  Rcligionis  puritatc  gentium  ubi- 
queretinenda  fe  dedit  follicicum  , quique  jacobo  II.  Romanae 
avitse  Rcligionis  in  Angliam  reducendar , quocumque  cum  reruni 
difpendio  , ac  Ludovico  XIV.  Calvinidarum  phalanges  procul  e 
Gallia  profligandi , nec  ingenti  parcito  belli  apparatu , acutidi- 
mos  adjiccrc  dimulos  non  deditit , puta  , fi  ab  uno , vel  altera 
fubleftilfimat  fidci  hominc  fieri  fibi  fucum  pati  volucrit , aiitpo- 
tucrit  ? At  enim  commenta  funt  hie , & calumnia? , ( quarum_» 
perindc  fimitlimas  a Rcfradarirs  quibufdam  , fuam  ad  Epifcopos 
Belgii  epidolam  die  6.  Fcbr.  1 £^4.  exaratam  perverfe  interpre- 
tantibus,  impudenter  afflatas  doluit  quammaxime  Innocentius 
XII.  altera  in  cpidola  die  24.  Novcmb.  tApd-  ad  eofdcm  Belgii 
Antidites  apud  Harduimim  tom.  1 1 . pag.  1 58. ) quibus  difpun- 
gendis  operam  ludere  mihi  rcligioed,  ne  otio  abuti  meo,  & alicna 
videar . Illud  inea  iotered  magis  heic  non  tacere,  quod  ejus  haud 
parvam  vergit  inlaudem,  ab  Innocentio  XI.  an.  1^87.  Condit. 
1 pi.  Cele/iis  Pajhr  Quietidarum  turpes  errores  a Michaelc  Moli- 
»os  invedlos  , five  nefandilfinaas  indautatas  Sedas  Intelligent 
. : tium , 


Digitized  by  Googt 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XI.  jf.I.  1 3 J 

tium  , & Uluminatorum  , in  iifquc  rcdivivos  veteres  quam  dog- 
matibus  ,tam  moribus  dehoneftiffimos  Gnofticos,  & Turlupinos, 
ignominiofo  fuiffc  ftigmate  inuftos  . Qui  ci  poftca  fucceflit , Ale* 
xandcr  VIII  , dum  adhuc  Brixienfem  adminiftrarct  Ecclefiam  , 
Pelaginos  quoquc  , novam  Quictiftarum  propagincm  , cxtirpare, 
adutumque  extinguere  fatcgit . Bene  pcrinde  , optimeque  fe  ha- 
buit , quod  cofdem  Quietiftarum  crrores  > fa?pius  excifos , fac- 
piufque  revivifcentes  } ac  non  multo  port  in  libro  D.  Francifci  dc 
Salignac  la  Mothc  - Fcnelon  Archiep.Camcrac.  Gallicc  infcripto 
Explications  des  Maxima  des  Saints  n.  23.  reco&os  > Bofliietio 
deferente  , Gallifque  follicitantibus  Epifcopis  , Innocentius  XII* 
Decreto  Cum  alias  an.  1 6pp.  die  iz.  Mart*edito  condemnavit  • 
Quo  ego  loci  parvi  admodum  pendo  Ifaaci  Larrey  querelas  in_* 
hift.  Ludovici  XIV*  tom.  7.  pag.  136  , &feqq.  > quibus  imbecil- 
litatis,  ignaviaeque,  proprii  velut  juris , dccorifqtic  oblitae , Galli- 
canos  coarguit  Epifcopos,  idcoquia  uniPontifici  cauiTam  hancce, 
quar  per  ipfos  fuiflTet  finienda  , definiendam  integrain  detulerint , 
ac  permiferint . Ecquis  enim  requi,  juftique  arftimator  ex  ha&cnus 
di&orum  hoc  §.  ferie  Tatis  non  percipit  > quam  Tupino  in  errore 
Sycophanta  hie  obverfetur , dum  Pontiftci  adimit , totum  Epif- 
copis  tradit  judicium  de  re  , circa  quam  contra  ipfum  tota  retro 
pugnat  Antiquitas.  Cateroquin  etiam  Poncificium  hoc  judicium 
tanto  in  pretio  habuit  IlluftrjfT.  Antilles  damnati  libri  audor  > ut 
prreclaro  obedientix  , humilitatiTque  exemplo,  Paftorali  mandato 
eodem  annoedito  librum  Tuum  legi , aut  retincri  prohibuerit,  fe- 
que  integre  ex  animo,fubmiflilfimc  , irllaquc  abfque  reftridione  , 
Pontificio  adquiefccrc  judicio  profeflfus  lit . Ut  erat  etiam  avitas 
Religionis  retinentillimus  Clemens  XI,  cjufquc  rationes  in  Gallia, 
luftinendi  cupidilfimus  an.  1703.  die  12.  Fcbruar.  decreto  edito 
celebrem  Confcicntirc  CaTum  atro  carbone  notavit . Anno  1705. 
die  1 6*  Julii  Conftit.  lAncam  Domini  edita  illudcndi  Conftitutio- 
nibus  Innoccntii  X , & Alcxandri  Vlh  anfam  Janfeniftis  omnera 
eripuit . Die  27.  Mart.  1708.  Portum  Realem  dc  Campis , lo- 
cum Janfenillarumcoitionibus  infamem , decreto  altero  abolcvit. 
Eodem  anno  die  13.  Jul.  libro  Rcflexionum  Quefnelli  infamije  di- 
cam inflixit . Brevi  duplici  die  18.  Jan.  1710.  Trgdatum  dc  origi- 
ns 


Digitized  by  Google 


134  Privilegia  Rom.  Pont  jhci 
nc  Regalias  ab  Andoul  adornatum  , & Paftoralem  Inftrudionem 
ab  Epifcopo  S.  Pontii  adverfus  Conftit.  yinam  Domini  cditam 
nigro  confixit  theta  . Lyra:  mcrar , & gerrae  funt  autem  , quas  hoc 
fruftra  loco  fundk  Larrejus  tom.  9.  hift.  Ludovici  XIV.  pag.  377. 
Parifienfis  Curiae  laudibus  cclcbrans  zelum  quam  pratpofterum  , 
tarn  prxfrathim  , quo  Pontificium  utrumqtie  Breve  obliterandi 
licentiam  fibi  arrogavit . Quis  enim  frugi  hujufce  genus  morctur 
homines  ingenio  tam  facili  pratditos  ad  propria-  facultatis  prxlt- 
center , sqttitatis  qninimo  praetergrediendo*  fines , quam  prurigi- 
ne  in  Pontificiam  irrumpendi  poteflatcm  affertos  ? Port  hxc  celc* 
berrima  Conftit.  Vnigenitus  die  8.  Septemb.  17 13.  ex  Quefnelli 
librit  dccerptas  101.  propofuioncs  juftiifima  prefer i pfi c ccnfura. 
intcrcepta  cuicumquc  prohibitos  hofee  libros  defendendi , ac  le- 
ge ndi  facultate  . Pierate  denique  fua  , & dexrcricacc  idem  Ponti- 
fex  tenuitj  ut  par  nobile  Principiim,AmoniiisUlriciisDux  Brunf- 
vicenfis  j & Fridcrictis  Auguftus  Saxonias  Eleiftor , difruptis  tan* 
dem  , utSuperis  placuit,  Liuheri  laqucis  3 ad  Sacra  noftra  tranfi- 
rent . Violate  rcligionis  Apoftolicae  Sedis  dignitati , au&oritati- 
que  debit®  vindex  acerrimus  Innoccntius  XIII.  feptem  Gallia- 
rum  Epifcoporum  Francifci  Caillebot  de  la  Sale  Tornacenfis,  Jo: 
Baptiftas  de  Vcrthamonc  Apamienfis , johannis  Soanen  Scnccen. 
fis  > Caroli  Joachimi  Colbert  de  Croifli  Monfpelienfis  , Petri 
Langlet  Bolonienfis}  Caroli  de  Cayius  Anti{iodorcnfis»&  Michac- 
lis  Offagnet  de  Tilladet  Matifconenfis  Epiftolx  ad  injuriam  Con- 
ftitutioni  Vnigenitus  conflandam  inftrtuftx  ignominix  ftigma  die 
24.  Mart.  1722.  inuilit . Qua  perinde infamix  nota  Confultatio- 
neirt  50-  Advocatorum  Curix  Parif.  contra  jus  didhtm  in  Cond- 
lio  Ebreduncnfi  an.  1 727,  adverfus  Johannem  Soanen  Epifcopum 
Senecenfem  affecit  die  9.  Jun.  1728.  Benedkftus  XIII.  Quibus 
omnibus  hand  impar  Zelo  irrogatas  Apoftolic.r  Scdi  uicifcendi  in- 
jurias  a indeque  elfufa  in  cuto  collocandi  Oracula  > Benedidus 
XIV.  complures  fpiritu  haud  abfimili  febifmatis  , hafrefifque  im- 
butos  libros  obelo  denotatos  igni  dclendos  addixit  , devovitque  : 
inter  quoslibros  duos  Gallicc  inferiptos  Lettres  avec  ces  mots  La- 
tins'.  Ne  repugnate  vejiro  bono  &c.  Lond.  17^0  \ altcrum  quoque 
fubhac  ephigraphe  : La  voix  du  Sage  » du  f tuple  Amftclod. 

eo- 


Digitized  by  Googld 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XT.  Jf.  I.  I J $ 

eodem  anno  Conft.  $q.CumJicut  die  15. Jan.  *751.  Bullar.  tom. 3. 
pag.  ji  1 5 libros  item  alios  , quorum  uni  ticulus  hie  : Apologic 
des  tons  les  jugemens  rendus  par  les  Tribunaux  Seculiers  ert  France 
contre  le  SchiJ'mc  See.  1751.  Conft.  7.  Afilitantis  Ecclejue die  10. 
Novemb.  175a,  alter  vero  a Parre  de  la  Borde  Orator,  adorns, 
tus  hanc  prxfcrt  inferiptionem  : Principes fur  /'  (fence  , la  dijlin- 
<3/o/i,  e les  li mites  des  deux  Puiffinces  Spirt tuelle  , e TcmporeUc* 
Conft.  44.  Ad  ajfiduas  die  4.  Mart.  1755.  tom  4.  pag.  3P,  & 2 66. 
Port  hxc  autem  , quorum  adhuc  plurima  dabo  paullo  infra  Art. 
fcq. , quo  loci  diccre  accingar  de  libris  , ac  propofitionibus  fre- 
quentiflime  a Romanis  Pontificibus  damnatis  , quis  adhuc  dubi- 
tet  indefieientis  fidci  privilegio,  fupremaque  poteftate  Romanum 
perfrui , defungique  Pontificcm  , cujus  ad  partes  attinet  de  cun- 
<ftis  a fide  deviis  irrefragabile  ferre  judicium  , quo  in  proferendo 
nullus  Pontificum  unquam  latum  vcl  unguem  a veritate  deflexit  , 
prolatoque  itaomnes  adquiefccrc  oportet , ut  nemo  unquam  im* 
punc  , ingentique  abfquc  piaculo  ab  co  defeiverit  f Dubitet , per 
meliccbit,  Judxus  Apelia  , dubitet  infanus  Hcterodoxus  , non 
dubitemego,  nec  mccum  dubicavcrit  > quifquis  Catholico  vere 
cenferi  nomine  velit , &dele&etur. 

Nihilotamen  minus  obftrepere  ha&cnus  diftis  non  cedant, 
objiccrcquc  adverfx  opinionis  patroni , ac  Boftuetius  praefertim 
Dcfcnf.  dcclar.  lib.  14.  cap.  1 , fola  Ecclcfiarum  , five  Epifcopo* 
rum  unanimi  confenfione  fidci  dogmata  loco  ftabiliritutefuo,  in- 
furgentefque  per  loca  hxrefes  procul  abigi : five  interca  confen- 
fus  iftiufmodi  tacitus  fit , five  expreffus  verbis  , aut  feriptis  , in 
Concilio,  aut  extra  Concilium  , juxta  aurcam  S.Auguftini  re- 
gulam  in  cpift.  5 5 , olim  1 1 9.  cap.  1 9 : Ecclefia  Dei  ea  , qua  funt 
contra  fidem  , vel  bonam  vitamnon  approbat , nec  facet , necfacit. 
Et  certe  ficuti  fine  Conciliis  , ita  fine  fpeciaii  Rom.  Pontificis  de- 
finitione  complures  olim  hxrefes  fuifle  damnatas  , folo  nempe_» 
Epifcoporumconfenfu  aut  tacito  , autexprdfo,  ex  fola  Eufebii 
ledlione  abundc  liquet . Ita  namque  lib.  3.  hift.  Eccl.  cap.  16  , Sc 
feqq.  Mcnandrum  , Ebionem  , Cerinthum  , & Nicolaum  > lib.  4. 
capp.  7,11  ,i7)  & feq.  Saturninum  , Bafilidem  , Carpocratem  , 
Valcntinum  , Cerdoncm  » Marcum  > Tatianuiu , & Bardcfanum  •> 

& lib.  5.. 


Digitized  by  Google 


\$6  Trivilegia  Rom.  Pontifici 
Sc  lib.  5.  cap.  1 3 , & fcqq.  Apcllcm  , Potitum , Syrcnum  , Cal- 
liftioncm  , Montanum  , Theodotum , Thcmifium  , Alexandrum  , 
harumque  fimillimas  pcftcs  alias  ab  Ecclefia  proje&as  tradit,  quin 
pcculiarc , am  a Concilio  aliquo  , aut  a Ponnfice  latum  adverfus 
hxrefcs  illas  dccrccum  dcpromac . Concilia  etenim , qu«  primi- 
uts  comprimendis  , prxfocandifque  hxreticis  habita  fucrintjea 
funt  3 qu®  contra  Montaniftas  3 five  Cataphrygas  coada  ex  Apoi- 
linari  Hierapolitajio  idem  Eufcbius  lib.  5.  capp.  \ 6 > & 19.  me- 
morat : nam  id  ante  temporis  in  more  pofitum  crat , quod  perin- 
de  integrum  manfit,  ut  fi  qua  in  Ecclefia  fuborta  hxrcfis  fuifler, 
cam  protinus  Epifcopus  Dicecefanus  pro  officii  parte  primus  con* 
figcrct,  aedeinde  Encyclicis  feriendam  , fugicndamque  ceteris 
denunciaret  Ecdefiis.Cujus  rci  documento  funt  littcrx  S.Scrapio- 
nis  Epifcopi  Antiocheni  dc  Cataphrygum  harrefi  apud  Eufcbium 
lib.  5.  cap.  1 9 i Sc  S.  Alexandri  Epifcopi  Alexandrini  dehsre- 
fi  Arii  apud  Theodorctum  lib.  1.  hill.  Ecd.capp.  2 3 & 3.  Unius 
vero  Pontificis  Romani  peremptoria  fententia  hxrefcs  ncutiquam 
proferibi  duodocent.  1,  Quodetiam  poll  Iblcmniter  latam  a Pon- 
tifice  M.  fententiam , adbuc  tamen  de  hxrefibus , ac  de  hxrcticis 
quxftio  frequens  in  Conciliis  , qua  Generalibus , qua  Provincial 
libus  fuerit  infiituta.  2 , Quod  antequam  a Pontifice  ejufmodi  in 
hxrcticos  lentcotia  e Cathedra  proferretur  , firpilfime  ab  Epifco- 
pis  j in  Conciliis  prxfertim  , fuerint  prtedamnati . Quibus  palam 
•fit , id  juris  commune  3 propriumquc  Epiicoporum  conftantilfime 
cfle  i quofit  proinde  3 ut  nonnifi,eorumdem  omnium  confcnfu  > 
cuipariter  leu  antccedat  3 feu  accedat  Pontificis  M.  affenfio  5 fir 
dci  dccreta  invidum  firmitatis  robur  accipiant . 

Age  vero  , objedum  hoc  utrumque  fadis  > cxcmplifque  hifee 
ferme  confirmare3  ac  pcrfuadcre  Adverfarii  conantur , ac  primum 
quidem  congellis  hoc  prope  modo  ex  hifioria  Ecclcfiaftica  monu- 
mentis . Quartadecimanos  erfi  a S.  Vidore  damnatos  } iterato  ta- 
men judicio  condemnatos  fuilTc  in  Conciliis  Cxfarecnfi  apud 
V.  Bcdam  de  ALquin.  Vcru.  3 & Bucheriuin  de  dodrin.  temp.  pag. 
469,Lugdunenfi,Pontico»Ofrocno,&Corinthiaco  apud  bufebium 
Jib.  5.  cap.  23,  8c  feq.3&  Synodicum  tom.i  1.  Bibl.  Graecx  Fabri- 
cs pag.  18^  feq.  julparct  .Quamqu;im  »S.  Ekujhcro  Cat*- 

" p'uy- 


Digitized  by  Google 


V'lNDICATA  . ArTICULUS  XI.  $.1.  I $7 

phrygibus  Ecclcfia:  adieus  fuiffet  interdidus,  non  offecit  id  tamen, 
quo  minus  a ferendo  in  ipfos  novo  datr.nationis  judicio  Phrygia! , 
Galatia:,  & Cilicix  Epifeopi  in  Conciliis  Iconicnfi  , & Synna- 
denfi  ( anno  non  utique  258 , ut  Baronio , & Binio  , nee  2 5 <5.  ut 
Labbxo  , nee  a 3 { > ut  Harduino  , & Fabricio  vifum  eft  , fed  an- 
no 21  5 , uti  verius  Vallcfius  > Pagius  , Cavsus  , & Cacciari  cxi- 
ftimant ) baud  abftinercnt  apud  Firmilianum  in  cpift.  ad  S.  Cy- 
prianum  inter  Cyprian.75.  Novatiamim  anno  2 5 1 . ex  Ecclcfia 
S.  Corneliusejecerat : at  in  Nebulonem  iftum  anathematis  tela 
inftauranda  non  dobitarunt  Synodi  Carthaginenfis  fub  S.  Cypria- 
no  an.  252.  epift.  % 5 . ad  S.  Cornel. , & Antiochena  fub  S.  Den.c- 
triano  anno  2 5 3.  apud  Eufcbium  lib .6.  cap.  3 5.  verf.  Kufl.  Sahel- 
lium  five  a S.  Vidorc  , juxta  Synodicum  , five  a S.  Sixto  II,  juxta 
Baluzium  , prxdamnatum  , in  Synodo  Alexandrina  anno  258.  a 
S.  Dionyfio  abdicatum  refert  Audor  Synodici  apud  Fabricium_> 
pag.  ip2.  Donatiftas  ctfi  , Cxciliano  abfoluto  , condemnaffet 
S.  Melchiades , cauffx  tamen  examen  in  Synodo  Arelatcnfi  feq. 
anno  inftauratum  eft.  S.  Silveftri  vicibus  probabiliflime  indutus 
©fius  Cordubenfis  tametfi  damnationis  jam  telum  in  Arium  intor- 
liffet  in  Synodo  Alexandrina  an.  32i,nihilominus  itcrato  hxreti- 
cum  hominem  confoderc  fulminc  Nicxno  Concilio  religioni,  offi- 
cioque  fuit.In  Concilio  Romano  an.34p,vclut  ex  S.Hilariifragm. 
pag.  25  >&  27.  augurari  fas  eft  > a Liberio  Chriftianis  interdidus 
Sacris  Photinus  , fccundo  in  Concilio  Sirmienfi  codcm  anno  , in 
Mcdiolanenfi  an.  35  5 , in  alteroque  Sirmienfi  an.  357,  dc  quibus 
S.  Hilariu?  de  Synod.,  & in  fragm. , S.  Athanafius  de  Synodis 
pag.  poo,  Socrates  lib.  2.capp.2p,&  30  , & Sozomenus  lib. 4 cap. 
6 , port  auos  Pappus  in  Synodico  cap.  50  , Pctavius  in  Not.  ad 
S.  Epiphanium  pag.  307  , & feq. , ac  in  differt.  de  Photino  apud 
labbxum  tom.  2.  pag.  72 p,  Sirmondus  in  Diatriba  tom.4.  oper., 
& Petrus  dc  Marca  in  differt.  10.  ad  ealeem  opcr.de  Concord. 
Ab  codcm  Liberio  , fubindeque  a S.  Damafo  in  Pncumatomacbis 
fucrat  prsedamnatus  error  Spiritui  S Divinitatem  abjudiians: 
qui  perinde  in  S)  nodo  illyriciana  proUigatiis  eft  apud  Harduinum 
tom.  1 . pag.  7P4  , nec  non  in  Conftantinopolitana  I.  an.  381.  Jo- 
yiniano  in  Romana  Synodo  an*  Jpo*  Jgnonuujje  notam  inufferac 
firs  II.  Tom.  y,  S S.  Siri- 


138  Privileg  i a Rom.  Pontifici 
$.  Siricius  : fed  illc  eodem  hxrcfis  nomine  fubindc  habitus  eft  its 
Synodo  Mediolanenfi  a S.  Ambrofio  tom.  a.ipfius  oper.  edit.  PP. 
Be  tied  pag.  963.  Poftquam  a S.  Innocentio  I.  Peiagiana  hxrefis, 
perindeque  a S.  Zofimo  fuinTet  proferipta  , eadem  nihilofccius  de 
cauffa  multotics  convenire  in  Concilia  Epii'copis  officio  , rcJigio- 
pique  ceffit  , ut  in  Hierofolymitanum  an.  416,  ut  inCarthagi- 
nenfe  an  417*  ut  in  Vcrolamicnfe  an.  446  , aut  verius  42?,  de 
quo  V.  Beda  hift.  Angl.  lib.  1.  cap.  171  S.  Profper  in  Chron.  ad 
an.  425  , & Conftantinus  in  vita  S.  Germani  Antifiod.  lib.  1 . cap. 
ip,  ut  in  Britannicuin  alterum  an.  449,  de  quo  V.Beda  cap.  ai,& 
Matthatus  Wcllmonaft.  ad  cumdcm  annum,  & in  alterum  Britanni- 
cum  an.  jiff,  de  quo  Wilkinfius  tom.  j.  pag.  8 , &cx  ipfo  Man. 
fius  Suppl.  tom.  1.  pag.  403.  Ncftorius  a S-  Cxleftino  an.  43  o , Sc 
feq.  de  fide  poftulatus , indignufqtie  habitus > qui  tarn  illuftrem 
in  Ecclefia  locum  occuparct , in  Synodo  tamcn  Ephcfina  fubindc 
iteratoexperiri  judicio  debuit  . Juftiflimas  S.  Lconis  M.  jam  E11- 
tychcs  incurrerat  iras , quin  id  tamen  impcdimentocffct , quo- 
minus  fecunda  damnations  fententia  in  Conciliis  tarn  Conftanti- 
nopolitanis  an.  448  , & 450  , de  quibus  a&a  S.  Abundii  Comenfis 
Epifcopi  apud  Surium  die  3.  April.  , quam  in  Chalcedonenfi  an. 
feq.  perccllcretur  . Quid  autem  quod  S.  Leonis  epiftolam  ad  Fla- 
vianum  , in  qua  de  Incarnationis  Divino  Myfterio  prope  divine 
edifleruerat , ab  Epifcopis  cum  Gallis  in  Synodo  Arelatenfi  an. 
451  , uti  fufpicatur  Strmondus  , turn  Italis  in  Synodo  Mcdiola- 
nenfi  an.  452.  S.  Eufcbio  duce  ad  lancem  expenfa  legitur  ? In  Pe. 
irum  Fullonem  lata  hierat  a S.  Si  uplicio  , confirmataquc  a S.  Fe- 
lice III.  depofuionis  fententia:  quam  nihilofccius  repetitam  in 
Concilio  Autiochcno  an.471,  & Conftantinopolitano  an.478.  in- 
tucri  licet  apud  Scriptorem  geftorum  de  nomine  Acacii  tom.  4. 
edit.  Labb.  pag  1 07 ff,  & Libcratum  Brev.  cap.  1 8 : quam  in  rem 
eonferre  etiam  juvat  Vallefium  in  diflert.  de  Petro  Gnaphaeo  ad 
ealeem  hift.Theod.,  &Evag.pag.  177,  Sirmondum  in  Not.  ad 
epift  3 Alcimj  Aviti  , Tillemontium  tom.  16.  pag.  375.  j&887», 
Du  • Cangium  , & Svicerum  V.  Ttit*yhi  . 

Innumcra  horum  fumllima  documcnta  haercticorum  , quos 
poftexpertas  Pontificum  itas  > experiri  judicio  apud  Epifcopos 

. ite- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Articulus  XI./.  I.  «3p 

iterum  oportuic,  Eccleftaftica  fequioris  xtatis  hiftoria  fuppedita  t. 
Enim  vcro  Acacii  cauffa  vcntilata  plus  vice  fimplici  fuerac  a S. Fe- 
lice III  , Gelaiio  I ,Anaftafio  II,  Symmacho  , 8c  Hormifda  i quin 
tamen  cauffa  defueric , cur  cadem  poftca  ad  incudcm  rcvocarctur 
in  Synodis  Illyriciana  an.  5 1 6 , Conftantinopolitana  anno  5 1 8 , 
Hierofolymitana,  & Tyria  eodcm  anno  apud  Synodicum  pag. 23  5 . 
& fcq.  edit.  Fabricii  tom.  11.  Bibl.  Grarcae , & Adi.  5.  Synodi  Con- 
ftancinopolit.  an.  53^.  fub  Menna  : in  qua  , non  fccus  atquc  in 
Hierofolymitana  codcm  anno  contra  Accphalos  , 8c  Theopaschi- 
tas  jampridem  intorta  a SS.  Hormifda  , 8c  Agapeto  damnation  is 
fentcntia  inftaurata  legitur  apud  Pappum  in  Synodico  pag.  *37  , 
&Frontonem  Ducccum  pag.75  i.Origeniftis  infamise  dicam  jamdiu 
confcripferant  S.  Anaftafius  I , & Vigilius  : poflmodum  tamen 
contra  eamdcm  peftem  , crrorefque , quos  recoqucbant , congre- 
gata  leguntur  Concilia  cum  Antiochenum  an.  53  8,  feu  verius  541. 
fub  Euphrsemio  Antiocheno  , dc  quo  Synodicon  apud  Fabriciuna 
cap.  1 1 6.  pag.  237,  turn  Gazenfe  in  Palarftina  an.  541,  aut  fcq.  , 
dc  quo  Libcratus  cap.  2 3 , & Cyrillus  Scy chop,  in  vita  S.  Saba*  , 
tumConftantinopolitanum  an.543.fub  Mcnna,dc  quo  idem  Scrip- 
tor  : quam  in  rem  confulendi  Garncrius  in  diflert.  dc  Synodo  V,  8c 
Manlius  in  differt.  de  Synodis  in  Origeniftas  tom.  1.  Suppl.  pag. 
425  , & feqq-  In  Monothelitas  ctfi  jam  zelo  exarfiffent  Severinus, 
de  quo  S.  Maximus  apud  Sirmondum,  Johannes  IV,  dc  quo  Theo- 
phanes  apud  Gojuium  , & Thcodorus  , dc  quo  prxlaud.  S.  Maxi- 
mus apud  Combcfifium  tom,.  2 , 8c  Anaftafius  apud  Sirmondiinu 
tom.  3.oper.  pag.  528  ,ac  Biblioth.  PP.  Lugd.  tom.  12.pag.83i, 
fua  tamen  fummopere  intereffe  exiftimarunt  Epifcopi  qua  Cyprii, 
qua  Palarftini , qua  Afri  an.  £4.3  , & 6^6.  indidis  Synodis  in  illos 
pariter  anathematis  poenas  diftnngere  , quibus  perciti  a fuis  pro- 
cul  exularent  Provinciis.  Quinimo  quamvis  fxpc  diftrittas  in  Mo- 
nothelitas mortis  fententias  fapius  calculo  fimiliter  confirmaf- 
fentfuo  S.  Martinui  I , S.  Vitalianus  , Adcodatus , Don  us  , & 
S.  Agatho  t t.ot  Pontificum  adhuc  tamen  decreta  fuffragio  com* 
probanda  fuo  duxere  Concilia  Mediolanenfc  an.  679,8c  quo  Har- 
duinus  tom.  3.  pag.  1051  , 8c  feqq. , Hcdtfeldenfc  eodem  anno, 
4c  quo  V.  Bcda  ltb.4.  cap.  i7,&Scrjptorvitx  Theodors  Cantuar. 

5 a Ssecu. 


140  Privilegia  Rom.  Pontifici 
Sxculo  II.  Bencd.  pag.  1 o 3 6 , ac  denique  Synodus  VI , five  Con- 
ftantinopolitana  III.  an.  680 > & feq.  Quoties  , &a  quot  ncn_> 
Pontificibus  S-  Gregorio  II,  S.  Gregorio  111,  S.Zachria,  Stcphano 
II, S.  Paulo  I , Stcphano  III,  & Hadrianol.  de  fuperiori  veluti 
loco  anathematis  fulmine  percufli  Iconodaftat  funt , facrifquc  de- 
creius  Imaginibus  cultus  ? Poftquac  tamcn  Conftantinopoli  , non 
jam  congregata  Synodo  contra  SS.  Iconumcultum  , & contra  tot 
Pontificum  fentcnciam  pugnatum  dixerim  , fed  magis  proearum- 
demcultu,  ac  proconfirmanda  eorumdem  Pontificum  fententia 
dclibcratum  feitur  in  Conciliis  , ut  neque  dicam  de  Nicasno  II , 
five  Generali  VH,(  de  quo  qua?  feripfit  in  vita  S.Platonis  S.Theo- 
dorus  Studites  ad  diem  4 April. in  Adi.Bolland.  de  pfcudo-Synodo 
Iconomachoruin  perperam  interpretata  a Sirleto  , & Baronio 
cmendarunt  Papcbrochius  , & Pagius  ad  an.  780.  n.  3.  ) Hiero. 
folymitano  an.  750.  fub  Thcodoro  , de  quo  Pappus  in  Synodico 
cap  140-  pag.  248,  &i  Antiochcno  an.  78i.fubTheodorito(  non 
Tbeodoro,  uti  contra  Baronium  ex  S.  Ignatio  in  vita  S.Tarafii  ad 
diem2  5 .Febr.  ,&Photio  lib.  de  Synodisoftcndit  Bofchius  hid. 
Chronolog.  Patriarch.  Antioch.  §.  7 1 .)  de  quo  Concilio  S.  Theo- 
dorus  Studita  lib.  2.epifi.  2^4 , & in  Antirrhetico  fecundo  pag. 
124.  apud  Harduinum  tom.  3.  pag.  2060.  De  Conftantinopolita- 
noquoquc  an.  842.  proreftituendo  SS.  Imaginum  cultu  confuli- 
tor  Theophancs  in  Orat.  de  S.  Nicephoro  apud  Hcnfchenium  ad 
diem  13.  Martii,  ac  Synodicon  cap.  147.  pag.  253.  Hadtianus  I. 
equidem  Ft  lice  m Urgelitanum  ad  le  pcrduclum  an.  jpi.  harrefis 
infamia  notaverat , atauc  ad  errores  abdicandos  adegcrat:  ejuf. 
dem  tamen  de  caufia  Francofordienfe  poftea  Concilium  an.  7^4. 
indidhm  ell, in  quo  una  cum  Elipando  Toletano  iterum  Felix  pel- 
fiino  hatreds  nomine  pcrftri&us  eft  . Quid  etiam  , quod  eadem  in 
caufia  Carolus  M.  de  fententia  Romanum  Pontificum  rogare  non 
facius  habuit , fed  interrogate  fimiliter  Italia:,  Gallix  , & Ger- 
mania: lipifeopos  confultius  duxit  ? Quern  perinde  in  locum  con- 
fer Capitulare  Francoford.  apud  Baluzium  tom.  i/Capitul.  pag. 
263.  Sed  & tertio  damnatus  a Leone  III.  idem  Felix  , quarto  in 
Aquifgranenfi  Synodo  an.  7pp  hxrcfim  devovere  compulfus  eft  . 

Atque  quidem  pari  ad  devexiorem  ufquc  attatem  proceden- 
do 


Digitized  by  Google 


VlNDTCATA.  ArTICULUS  XI.  jf . I.  I4t 

do  gradu , ita  hoc  ipfum  ingcrcre , exaggerarequc  objcdionis  ca. 
put  pcrgunt , qui  fieri  poiuit , ut  fui  veluc  obliti  , ab  fe  prolatas 
in  hxreticos  fentencias  toties  in  Synodis  inftaurari  toe  haud  aegre 
ferrent  Pontifices , nifi  quia  ncc  adeo  fe  fupra  omnes  , omnemquc 
extra  limitem  efferrent  , fuumquc  prsferrent  omnium  fenfui , 
quin  poteftatis  iftiufmodj  particulam  non  tarn  faccrcnt  propriam  , 
quam  ctindorum  effe  Epiicoporum  communem  probe  cognofce- 
renc  ? Rationc  hac  itaque  permotus  S.  Leo  IX.  in  Berengarium 
ab  fe  prxdamnatum  iterum  animadverti  a Convcntu  Brionenfi, 
ac  Synodo  Parifienfi  tulifse  haud  invite  prarfumi  debet  . Pro- 
feripferat  fecundo  Sacramentarium  hunc  Vidor  II ; fed  non_» 
propterea  ab  ingeminanda  in  eum  ccnfura  deftitere  Synodi 
Turonenfis  , & Andcgavcnfis  . Quafi  veto  neque  fatis  Nico- 
lai II.  tertio  in  eum  intorta  fententia  habcrctur , ad  hue  Be- 
rengarium anathemate  feriendum  adgrefl®  funt  Synodi  Rotoma- 
gcnfis  an.  1 063  , &c  Pidavicnfis  an.  1075.  Diris  eumdem  cundis 
devoverat  quarto  >&  quinto  S.  Gregorius  VII.  an.  1 078,5c  feq., 
port  quern  nihilominus  ilium  audirc  Synodus  Butd»galenfis  an. 
1080,  fideique  periculum  faccre  non  detredavit , ac  demum  poll 
e/us  obitunv  hxrefim  hancce  confodcre  Placcntina  Synodus  an. 
io£$  non  abfttnuit.  Quid  ad  hxc  vero,  quod  abfquc  Synodo- 
rum  ope  fententias  ferre  in  hxreticos  Pontificibus  ipfis  haud  in_» 
more  pofitutn  erat,  quemadmodum  , ut  de  ceteris  ferme  omnibus 
taceatur  , fadum  cum  Petrobrufianis  a Callifto  II , 5c  cum  Hen- 
ricianis  ab  Innocentio  II.  legitur  ? Valdenfibus , 5c  Albigenfibus 
jampridem  abfquc  Coucilii  opera  anathema  dixerat  Alexan- 
der III;  at  enim  illos  damnationis  iterata  fententia  pcrcellcre  in 
Conciliis  Turonenfi  an.  1 1 ^3»Tolofano  an.  1178,  5c  Latcranen- 
fi  an.  1 17^.  idem  Pontifex;  in  Vcroncnfi  an.  1 184.  Lucius  lllj 
& in  Laterancnfi  an.  1 21  Innoccntius  III,  a quo  pridem  priva- 
tis  feriptis  profiigata  eadem  peftis  fucrat,  rcligioni,  officioque  du- 
xcre  . Quin  hxc  tarnen  prohiberent  j quominus  in  Synodis  Oxo- 
nienfi  an.  1 1 6 1 > Lumbarienfi  an.  1 17$,  Senoncnli  an.i  198,  Pari- 
fienfi an.  1201,  aliifquc  , de  quibus  didum  'abundc  paullo  lupe- 
riuspag  ?5  , 6c  feq. , in  profligatiffimos  illos  Canonic®  integra- 
rentur  poen® : item  in  Tatraconenfi  an.  1242,  Biteucnfi  an.1246,* 

AL 


Digitized  by  Google 


142  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Albienfi  an.  1253.  &c.  Beguardos,  &Beguinas  etfifzpius  infe- 
ftati  fint  Honorius  IV,  Nicolaus  IV,  Bonifacius  VIII,  Clemens V, 
& Innocencius  Vl,bafce  camcn  ad  excindenda*  pefles  congregari 
pariter  non  ddlitere  Concilia  Leodienfe  an.  1287.  apud  Luni- 
gium  Spicilcg.  pag.  573,  Colonicnfc  an.  30^.  ibid.  pag.  jpp  , & 
apud  Raynaldum  ad  cumdcm  an.  n.  1 8,  & Tarraconenfc  an.  1317. 
apud  Martenium  vet.  Monum.  tom-7,  pag.  305.  In  Jo:  Wiclcffutn 
& homonymum  HulTum  acri  jam  ccnfura  inuftos  a Gregorio  XI, 
acfubinde  abUrbano  VI,AlcxandroV,&  Johanne  XXIII,non  pro- 
pterea  fuarum  cffc  parti um  ignoravere  nefandiflima:  huic  profli- 
gandae  h.xrefi  operam  impcndcre  Synodi  Londinenfis  an.  1382  , 
Oxonicnfi  s codcm  anno,  Londinenfis  altera  an.  t 396,  Parifienfis, 
& Pragenfis  an.  1408  , Londinenfis  iterum  an.  140^.  apud  Spcl- 
mannum  tom. 3,  alteraquean.  1413,  Conftanuenfis  ctiam  an.1414, 
Salisburgcnfis  an.  1420,  Colonienfis  an.  )42  3,Scnenfis  eodcni_> 
anno  , Gnefnenfis  , Bafilecnfis  &c.  Juftiflima  Lutherum  fententia 
an.  1320.  Leo  X, an.  1 522.  Hadrianus  VI,  aliique  fubindc  devin- 
xcrant  Pontificcs : quibus  interea  injuriam  irrogatam  iri  non  exi- 
fiimarunt , fi  harrctico  homini  infiauracas  cenfuras  inurerent , 
facraFacultas  Parifienfis  an.i  321  jSynodi  Lanciskicnfis  an.j  525, 
Mcldcnfis  eodem  anno , Ratifponcnfis  Conventus  an.  1 324 , Lug- 
dunenfis  an.  1527.  apud  Martenium  tom.  4.  Thcfau.,  Bituricenfis 
an.  1 3283  Scnonenfis codcm  anno  , Moguntina  an.  1 538  , Ofna- 
burgenfis  , & Monaftcrienfis  codcm  anno  apud  Surium  in  Com- 
ment. , ac  Pctricovienfis  an.  1 342.  Ex  quibus  omnibus  ill ud  con- 
ficerc  adverfarii  confidunt , integrum  jugitcr  in  Ecclcfia  extitiffe  , 
ut  non  una  propulfandis  haerefibus  Romani  Pontificis  dcfidcrarc- 
tur  fententia  , fed  Epifcoporum  prxtcrea  fuperadderetur  confen- 
fio  , qu.e  faepe  faepius  in  Synodis  exprimi  confuevit , ex  qua  de- 
rnum  ilia  fidci  exurgerct  firmitudo,  qua  Cbrifiifideles  ubique  gen- 
tium obligarcntur  . 

Quod  nunc  vero  ad  caput  alterum  pertinet,  Juris,  partium- 
que  Epifcoporum  , in  Synodis  praefertim  ,c(Te  communi  fuffragio 
fidei , mommquc  conderc  dogmata  , lcgcfque  fancire  , remefle 
putant  onmem  extra  dubitationis  aleam  pofitam  , ideoque  nihil 
antiquius  , niiuiquc  frequentius , quam  ab  Epifcopis  in  Synodis 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  ArTICULUS  XI.  JT.  I.  1 4} 

harrcfes  profligatas  lcgcrc  . Ita  potiflimc  Natalis  Alex.  hift.  Ec- 
clcl-  ad  Srecul.  XI , & XII.  in  difTcrt.  8.  Ec  quidem  brevem  ccce 
nobis  objediam  damnatarum  in  Synodis  Syllogcn.  Principio  ita- 
que  ex  Prardcftinato  lib.  1.  capp.  15,1  6 , & 23.  hatreds  nomine 
aiamnatos  Hcracleonem  in  SynodoSjcula  an.  125  , Colorbafum 
in  Pcrgamend  an.  1 5 2>&Ccrdonem  in  Orientali  tradit  Baluzius 
Scdhypobolima-o  Scriptori  band  facilcm  adbibendam  fidem  mul- 
ta  docent,  de  quibus  didum  pag.  33,  &c  feqq.,  dc  quove  dubitac 
valdequam  Pearfonius  Opp.  poftutn  pag. a 3 o,  & feq.  Dubio  igiau 
dinuflo  Au&oredn  ConciliisHierapolitano  fubApollinari  an.  173, 
Sc  Anchialend  fub  Sotadamnacos  conftat  Montanum  , & Thcodo- 
tum  ex  Synodico  capp.  $ , Sc  6.  apud  Fabricium  tom.  11.  Bibl. 
Gricar  pag.  1 87,  & Eufcbiolib.  5.  cap.  16  , atquc  in  Montanum 
condrmatum  anathema  in  Synodo  Gallicana  tnemorat  idem  Syno- 
dicon  cap.  7.  Valentinus  an*??.  in  Lugdunenfi , de  quo  la  Lan- 
de  , Origcnes  in  Alexandrino  an.  230  , dc  quo  Photius  Cod.  118  , 
Eufebius  lib.d.  capp.8,  &23>  ac  S.  Hieronymus  de  Script.Ecclcfl 
capp.  54,  Sc  62,  ac  Ammonius  in  Alexandrino  altero  an.  235, 
de  quo  Eutychius  apud  Labbxum  torn.),  pag.  1564,  fevera  anim- 
adverdone  muldlati  funt.  In  Lambcdtano  an.  240.  Privatus, 
in  Boftreno  an.  circiter  243.  Beryllus  apud  Eufebium  lib.  6.  cap. 
33.  Gric  , dcNoetus  in  Ephelino , live  alibi  in  Ada  Proconftilari 
circa  an.  245.  apud  S.  Epiphanium  haer.57.  pag.  47*. edit.  Petav. 
Indiftas  indentidem  Synodos  Achajae  adverfus  Valedos  anno  cir- 
citer 2 50  memoratex  Praedeftinatolib.  1.  cap.  37.  Baluzius  j ad- 
verfus Fcliciffimum  an.  252.  Cartbagine  tradit  S.  Cyprianus  in 
cpift.  55.  ad  S.  Cornelium  j Antiochi*  an.  253.  adverfus  Nova- 
turn  refert  Synodicon  cap.  23.  pag.  1 92s  adverfus  Nepotem  ,fivc 
Nepotianum  , & Ccrinthum  an.  3.  Alexandria  perhibet  idem 
Synodicon  cap.  2)  ,dve  in  Ardnoitc  , uti  feribit  Eufebius  lib.  7. 
cap.  22,  Antiochi*  femel  ,&  iterum  an.  2*4,  2 69,  & feq.  adver- 
fus Paulum  Samofatcnum  recenfent  Theodoretus  hxrct.  fabul. 
lib.  2.  cap  8,  Leontius  lib.  3.  contra  Ncftorium  tom.  4.  antiq. 
Lcdb  Canidii , & Eutychius  in  Annal.  pag.  jp<S.  Hoc  ipfo  pefli- 
mo  hatreds  nomine  proferipti  leguntur  paflim  inConciliis  Mefo- 
potamicoan.  277.  Manes  1 detjuo  pag.  44',  in  Alexandrinis  an. 

J«7» 


Digitized  by  Google 


144  Privilig  ia  Rom.  Ponti  hci 

317,  five  321  > Arius  j & an.  31J?,  five  314.  Colluthus  , de  quo 
Petavius  Theolog.  Dogm.  tom.  2.  pag.  36,  & fcq.  , ac  Tillcmon- 
tius  tom.  6.  pag,  231  > Euftathius  in  Gangrenfi  , de  quo  pag.  64, 
Sc  fcq.i  Euphratas  in  Agrippincnfi  an.  34$  , de  quo  Tillemontius 
tom.  6.  pag.7<Ji>&feq.,  & Papebrochius  ad  diem  1 3.  Maji  j in_» 
Mcdiolanenfi  an.  347.  Urfacius  } & Valens  s in  Achaico  Aetiut 
an.  3 5P,  fi  fides  Prsedeftinato  apud  fialuzium  pag.  70,  Saturninus 
Arclatcnfis  in  Parifienfi  an  360,  aut  362,  de  quo  Harduinus  tom. 
1.  pag.  727.  ex  S.  Hilario  in  frag. ; Apollinaris  in  Alcxandrino 
an.  362')  Macedonius  in  Conftantinopolitanoeodcm  anno , de__> 
quo  Chronicon  Pafchale  , five  Alexandrinnm  , five  Conftantino- 
politanum,  ut  vult  Radcrus;pag.i 94-  edit.  Du-Cangii:  Prifcillia- 
nus  in  Cxfarauguftano  an.  38],  itcrumque  in  Afturicenfi  an.  447> 
de  quo  S.LeoM.  in  fine  epift.p3,&  in  Bracarenfi  an.5^  1 jPalladius, 
Sccundianus  ,&  Attalus  in  Aquilejcnfi  an.  381,  de  quo  S.  Am- 
brofius  inepift.  8.  ad  Syagrium  tom.  2.  edit.  Bened.  pag.  78^,  ac 
Vigilius  Tapfenfis  edit.  Chiflctii  pag.  485,  qui  acta  ilia  a Vigilio 
confidta  difputans  refellitur  ab  Hermantio  lib.  3.  Vit.  S.  Ambro- 
fiicap.  3;  tunomius  in  Conftancinopolitano  an.  383.  apud  Socra- 
tem  lib.  5.  cap.  1 o3  ubi  confer  Valcfium  in  Not.  pag.  6 1 , & Sozo- 
menum  lib.  7.  cap.  i2»  Meffaliani  in  Sidenfi  eodem  anno  , in  Con- 
ftantinopolitano  an.  426 , ac  in  Seleucienfi  Neftorianorum  an. 
57$j  rclato  ab  Aficmano  Bibl.  Orient,  tom.  3.  par.  2.  pag  1831 
apud  Photium  Cod.  525 & Theodoretum  hilt.  Eccl.  lib.  4.  cap.ro~ 
de  quibus  vide  & Fabricium  Bibl.  Gtxcx  tom.  p.  pag.  302;  In- 
flan  tins  , & Salvianus  in  Burdegalcnfi  an.  385  , de  quo  Scvcrus 
Sulpicius  lib.  2,  ScS.  Profper  in  Chron.i  Bonofus  an.  3851.  in  Ca- 
puano  , & Illyriciano;  Origenes  an.  3pp.  in  Alexandrino  , & Cy- 
prioj  de  quibus  Socrates  lib.  6.  capp.  7 , p,&fcq. , Sozomc. 
nus  lib  8.  cap.  j 4,  & S.  Hieronymus  cpift.  6-7, & 78. 

Tritiifimo  ilti  mori , religiofiifime  inEcclcfiaa  primxvis 
ipfius  atvis  retento  3 tit  communi  Epifcoporum  fuffragio  , colla- 
tilque  mutuo  in  Conciliis  votis , aut  Encyclicis  in  Orbem  exa- 
raus  ad  unanimem  conciliandum  aflenfum , dogmata  fidci  defini- 
rentur,  adverlxquc  devoverentnr  hxrefes , tcnaciflimc  inftitilTc 
fcquioris  jgcatis  Ecclcfiam  ex  SyiTodorum  ordinata  fcric  t quaxum 

ccce 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUsXI.  Jf.  I.  14$ 

ecce  nobis  ingeminatam  Synopfim  , abunde  manireftatur . It* 
cnim  ob  haercfis  labcm  intorta  damnations  fententia  lcgitur  a S y- 
nodis  Toletana  an.  400 , autfeq.  in  Symphofium  , & Di&inium , 
dc  quibus  Pagius  ad  an.  405.0.12,  Sc  feqq. , a Carthaginenfi 
an.  412.  inCaeleftium,  a Hierofolymitana  an.  415, five  Antioche* 
na  an.  418  , juxta  Manfium  Suppl.  tom.  1 . pag.z$>7  , in  Pelagium; 
in  Julianum  Eclanenfem  a Cilici  an.  423  , de  qua  Marius  Merca- 
tor in  praefat.  ad  Symbolum  Theodori  Mopfveft. ; in  Diodorum 
Tarfcnfcin  , &Theodorum  Mopfveftenum  ab  Armcna  an.  435, 
apud  Libcratum  cap.  10,  &Facundum  , de  quo  Baluzius  pag, 
*^42  , ab  Antiochcna  an.  43  8.  apud  Pappum  in  Synodico  cap.  85. 
pag.  225  , & a Mopfvcftena  an.  5 50  , de  qua  in  Collat.  5 Syno- 
di  V,  ac  in  Synodico  cap.  1 1 7 , quam  tamcn  ab  ilia  diverfam  au- 
tomat Garnerius  in  difsert.  dc  Synodo  V.  pag.  273  ",  Sc  in  Prx- 
deftinatianos  ab  Arelacenfi  an.  475,6:  Lugdunenfi  eodem  anno  > 
de  quibus  confer  Petavium  de  Incarn.  lib.  1 3 cap.  7 , Baronium 
ad  an.  4^0.  n.  1 8 , Sirmondum  tom.  1.  Concil.  Gall.  pag.  148  , 
& feqq. , Tillemontium  tom.  1 6.  pag.  422  , Sc  Tho  mart  nil  in  tom. 

1.  ad  Concil.  diflfert.  i3.Neque  magis  proprix  audoritatis  fe  prae- 
tergredi  terminos  exiftimarunt  Epifcopi,  dum  fuorum  decefTorum 
veftigiis  inhsrentes  ad  novas  indies  erumpentes  haerefes  detrun- 
candas  Ecclefiafticum  gladium  , Conventu  fa&o  , diftringerc  non 
dubitarunt:  velut  adverfus  Scmipelagianos  in  Conciliis  Araufica- 
no  , Sc  Valentino  an.  5 29  > Sc  feq.  apud  Hincmarum  de  Praedcft, 
capp.  1 2,&  22.  pag.  48,6:134,  ac  Harduinum  tom. 2.  pag.  1 103*, 
adverfus  tria  Capitula  in  Conllantinopolitano  an.  548.  apud  Fa- 
cundum  lib.  4.  capp.  3 , Sc  4 , ubi  legenda?  notx  Sirmondi , Sc  Li- 
beratum  cap.  24,  ac  videndus  Baluzius  Colled.  Concil  pag. 
1472  i adverfus  Graecum  harreticum  in  Aureliancnfi  an.  £34,  aut 
£45  , dc  quo  S.  Audocnus  in  vita  S.  Eligii  Noviom.  lib.  1 . cap. 
34.  apud  Dachcrium  Spicilcg.  tom.  5.  pag.  147  , edit.  nov.  tom. 

2.  pag.  75  *,  Sc  adverfus  Presbyteros  quofdam  Hifpanos  Eucha* 
nftiam  in  lade  conficiendam  contendences  in  Bracarenfi  an.  675. 
apud  Harduinum  tom.  3.  pag.  1032.  Nec  abfimili  rigore  juris  ob 
h refis  crimen  adum  legitur  cum  Aldeberro  , & Clemente  in  Sy  * 
jDodis  Sucflionenfi  30.744,  Si  Germanic*  an.  fcq. , dc  quibus 

ftrs  //.  Turn*  V.  T S,  B0. 


i4<*  Privilegia  Rom.  Pontirici 
S.  Bonifacius  Mogunt.  cpift.  135  edit  Scrar.j  conferendus  etiarcr 
Fabricius  in  Codice  Apocrypho  nov.  Teftam  pag.  30 9,  ubi  de 
Epiftolafub  Chrifti  nomine  vcluc  in  Hierofolymam  delapfa  ab 
Aidcbcito  conhda  diftcrity  cum  Felice  Urgclluano  in  Narbo- 
nenti  an.  788,  dc  quo  Baluzius  ad  Petri  dc  Marca  lib.  6.  cap.  25  > 
cum  Amalario  erroris  circa  Euchariftiam  infimulato  in  Carifia- 
ca  an.  838.  apud  Marteniuin  veter.  Monum.  tom.  9.  cap.  843  ; 
Si  cu  n Goicfchalco  in  Moguntina  an.  848.  apud  Sirmondum_> 
tom.  x oper.  pag.  12^5,  in  Caniiaca  an.  849,  alceraque  an. 853. 
apud  Annal.  Bertinianum  . Dignas  paritcr  pro  fuarum  hatrefum 
ftultitia  poenas  in  Conciliis  pendifte  occurrunt  alii  pailim,  uti  Li- 
foju$,&  Stcphanus  ( Glabro  Hcnbertus  ) nuperi  Manichtei  in  Au- 
relianenfi  an.i  017.  apud  Harduinum  tom. 6.  part,  i pag.  82  1 j uti 
Gandulphus  S.Scripcuram,&  Sacramcnta  inficiatus  in  Atrebaten- 
fi  an  102  5.  apud  Dachcrium  Spicileg.tom.13.  pag.  1,  & feqq.  ; uti 
•Manichaei  novi  in  Karrofcnli  an. 1 028. apud  Ademarum  in  Chron.j 
utiAVecilo  Mogunt.  in  Quintilineburgenfi  an.  1085  > uti  Rolcc- 
linus  in  Suelfioncnfi  an  1 091  , de  quo  S.  Anfelmus  Cantuar.  lib. 
de  fide  cap.  1 , Si  lib.  2.  cpift.  3 S 5 Si  4 1 > Ivo  Carnot,  epift.  7. 
ad  lpfum  , & Thcobaldus  apud  Dachcrium  tom.  3. pag.  1 42. 

Iftiufmodi  perinde  juris , receptiflt  nique  moris  documcnta  y 
& arguments  caperc  licet , objicere  pergunt  ad'erfarii,  exSy- 
nodis  ad  devexiorem  ufque  xtatem  hac  de  re  habitis,  in  quibus 
apud  Epifcopos  de  hatrefi  , qui  laborarent , folemni  experiri  judi- 
dicio  compulfi  funt  . Ita  in  Florentina  an  1105.  Fluentius  Utbis 
Antiftcs  jam  turn  advemfse  docens  Antichriftum  apud  Harduinum 
tom.  6.  par.  2.  pag.  1 877;  in  Suellioncnft  an.  1 1 20  > & Senonenli 
an.  H40.  Petrus  Abaelardus  >&r  Arnaldus  Brixienfis;  Armcni  in 
Hierofolymitana  an.  113 6,  alteraquc  an. 1143  > de  quibus  Wil. 
Iclmus  Tyrius  lib.  15.  cap.  18  » Bogonuli , in  quibus  nominatim 
Niphon.in  Conftantinopolitana  circa  an.  1140  > Clemens  ,&  Le- 
ontius in  Conftantinopolitana  an,  1143  , & Colmas  Atticus  in 
Conftantinopolitana  an.  ii47.apud  Leonem  Allatium  dc  Confenf. 
lib.  x.  cap.  tx  : quo  paritcr  loci  cx  Cmnamo  lib.  6.  cap.  2 > Sc 
feq.,  ac  Niceta  Choniate  mentio  occurrit  Concilii  Conftantino- 
poluanian*  1166.  habitt  adverfus  Dciueuium  Lampenum  1 Jo- 
han- 


Digitized  by  Googl 


VlNDICATA  . AllTICULUS  XI.  jf.  I.  147 

hannem  Corcyrcnfcm  , aliofquc  , a quibus  Alemanni  tanquam 
cum  Ario  de  Divina  natura  malefenticntes  falfo  , & iniquc  fuc- 
rant  accufati  ; Gilbcrtus  Porretanus  in  Parificnfi  an.  1147 , de_» 
qua  Otto  Frifing.  lib.  i.dc  geft.  Frider. cap.  50  > Sotcrichus  Pan- 
tcugcnus  Antiochke  Syria?  Hypopfcphius , ideft  Epifcopus  elcc- 
tus  , aliiquc  doccntes  Divinum  Satrificium  foil  Patri , Sc  Spiritui 
San&o  j non  etiam  Filio  offercndum  fore  in  Conftantinopolicana 
an.  1154  > ^e  qua  Allatius  in  vindiciis  Synodi  Ephcfinx  pag.  5 82 » 
Piphili,  hoc  eft  Albigenfcs  in  Rcmenfi  an.  1157.  apud  Martcnium 
vet.  Monum.  tom.  7.  pag.  74 , & Manfium  tom.  2.  Suppl.  pag. 
490;  Publicani , ideft  Valdcnfes  in  Oxonicnfi  an.  ntfi.  ex  Spcl- 
mannotom.a.  Concil.  Angl.apud  Harduinum  tom.tf  par.  a. 
pag.  1583.  In  Parifienfi  an.  1170.  propofitioquaedam  Petri  Lom- 
bardi yirgula  ccnforia  notata  lcgitur  ■,  & in  altera  an.  1201.  Ev- 
raudum  Militem  Bulgarorum  > ideft  Valdenfium  haercfi  infedum 
ignis  fupplicio  condemnatum  refcrunt  Robertus  Antifiodorenfis 
Prior  Monafterii  S.  Meriani  ( non  Mariani  , uti  Voffius , Har* 
duinus  , &alii)  inChron. , &PetrusVallis-Ccrncnfishift.Al- 
big.cap.  3.  Anno  1209-  in  Parifienfi  cum  Ariftotelis  libris  qui- 
busdam  damnata  impia  Almarici  dogmata,  Magiftri  David  libros, 
Gallicofque  alios  de  Tbeologia  igni  devotos  ex  Rigordo , & Ca:- 
fario  Heifterbachicnfi  memorat  Hardumui  tom  6 par.  2 pjg. 
1991  , & fcqq.  In  Arelatenfi  an.  1 260.  Joachimi  Abbatis  dodtri- 
na  quxdam  fuggillata  liabetur  : dc  quo  confer  praetcr  alios , qui 
ipfius , non  fecus  atque  S.  Malachite  xributa  , vaticinia  rcfcliit , 
Claudium  Francifcum  Mcneftrierium  Soc.  j.  in  fingulari  libello 
edit.  Parif.  1889,  Sc  Papcbrochium  tom.  7.  Maji  ad  diem  29. 
pag.  1345  &fcq.,  agit  erarn  copiofe  Jo:  Wolfius  Ledionum 
Mcmorab.  tom.  1.  pag.  443  , & fcqq.  Quid  vero  quod  a Sacra 
Parificnfi  Facultatc  njgro  lapillo  notatx  propofitiones  qutedam 
. leguntur  ? Et  quidern  alia?  n.  10.  an.  12401  nonnulJa?  n.  13.C 
Philofophorum  jEthnicorum  foedis  hauftx  lac  unis  an.  1270  ; al  x 
quoque , cumplerifque  libris  an  1277  , de  quibus  Bibliot.  PP. 
tom.  4.  pag.  1231,3c  Raynaldus  ad  an.  .270.  n 38,  & 1277. 
*».  9.  Palamita?  > hoc  eft  Mcisaliani  novi , repetitis  vicibus  dam- 
fttuonis  fententiatn  apud  Grxcos  fuhjiflc  leguntur , in  Synodis 

T 2 new- 


Digitized  by  Google 


148  Privilegia  Rom.  Pont  ifici 

rcmpe  Conftantinopolitanisan.  1 341.  advcrfus  Barlaamum,  an- 
no 1345.  adverfus  Grcgorium  Palamam  , an.  1 347.  advcrfus  Jo: 
Calccam  , & an.  13  51.  advcrfus  Niccphorum  Grcgoram  , dc  qui- 
bus  Allat:us  dc  Conf.  lib.  x.  cap.  1 6 , Johannes  Boivin  in  Not.  ad 
Nicephorum  Grcgoram  pag.  7?o,  ex  Combcfifii  tom.  2.  Audi, 
pag.  1 3 5 , & fcqq.  Harduinus  tom.  1 1 . pag.  283  , ac  Fabricius 
Bibl.  G ixcx  tom.  jo.  pag.  454.  Nicolai  dc  Mercuria  propofitio- 
ncs  ab  Univerfitate  Parifienfi  an.  i 347.  proferipts,  nee  non  Gui- 
donis  Parificnfu  ab  ipfo  poftmodum  ejuratre  an.  13  54.  proltanc 
legends  Bibl.  PP.  tom.  4.  pag.1320,  1323  , & 1351.  Errorcs 
alios  n.  30.  in  Anglia  difseminacos  inConcilio  Lambethano  an. 
1388.  damnatos  ex  Spclmanno  tom.  2.  CoIlctfl.Angl.  deferibit 
Harduinus  tom.  7.  pag.  1883.  zEgidius  Cantor,  & Guillelmus 
dc  Hildermiflcn  novx  hsrefeos  , Intelligentix  diilac  , ftru&orcs 
an.  1411.  a Petro  Alliaccnfi  Archiep.  Cameracenfi  proferipti  funt, 
quo  coram  Guillelmus  palinodiam  rccimnffc  habetur  apud  Balu- 
tium  Mifcell.  tom.  2.  pag.  177  , & Manfium  in  Not.  ad  Raynal- 
dumeodeman  n.  1 1.  Jungellingum  quemdam  impoftorem  plebl 
fuadentem  Epifcopoium,  ac  Sacerdotum  defpicerc , ncgligere- 
que  imperia,  decumas  non  pcrfolvtre,  Principibus  vcifligalia 
non  pendere  , aliaque  id  genus  politia*  cum  Ecclefiafticae , turn 
Civili  noxia  , a Rodulpho  Herbipolenfi  Antiftite  flammis  con- 
demnatum  trad  t cosvus  Audor  Chron.  Mifnenfis  ad  an.  1475. 
apud  Mtnkcnnium  rcr.  German,  tom.  2.  pag.  383.  Johanncm_» 
Ruchardum  Moguntis  ad  errores  , quos  divulgarat,  rcvocan- 
dos  , nulla  Pontincis  interveniente  facultatc  , ada&um  fuiffe  rc- 
ferunt  Trithemius  in  Chron  Hirfaug. , Spondanus  , & Raynal- 
dus  ad  an.  147P.  n 33,  dc  quo  videri  ctiam  poteft  Jo:  Maria  Per- 
rimezius  in  dillcrt.  Ecclcf.  par.  1.  difserr.  4.  dc  Conciliis  fub 
Sixto  IV.  cclebratis  . Edmondi  Richerii  liber  dc  Ecclcf. , & polit. 
poteftatc  in  Synodis  Senonenfi  , five  Parifienfi  fub  Cardinal!  Per-, 
ronio,  & Aquifcxtienfi  fub  Paulo  Archiep.  an.  itfi2.  obelo  con- 
fixus  legitur  apud  Harduinum  to  n.  1 1 pag.  58  Deniquc  Janfcni* 
ftarum  partium  celebrem  patronum  Johanncm  SoancnEpifcoputn 
Scnccenfcm  an.  1727  Synodi  Ebrcdunenfis  fententia  Sacris  inter, 
di&um,  exfpoliatumqueSacerdouo  feitum  cR.  Quae  omnia  a primo 

ulti- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  . ARTICULU*  XI.  Jf.  I.  I 4 p 

likimum  co  confluunt,  nc  planiifimuny  fficiant,  quod  ncque  infignj 
abfquc  piaculo  inficiari  quis  potent , ad  Gpifcopalis  partem  ju- 
ris pcrtincrc  , fidci  cauftas  cognofccrc  > dc  cifdem  judicium  fer- 
rc  , hxrefibus  ignominix  dicam  infligcrc  > inque  hxredcos  Ec- 
clefiafticis  poems  animadvertcrc  : ideoque  , ita  concludunt  ad- 
verfarii  , non  fuifse  > cur  ex  iftiufmodi  particula  juris  uni  Poncifi. 
ci  M.  adferra  prater  rem  alterum  prxterca  haud  inferius  indcfcc- 
tibilitatis  hoc  eft  in  fide  , poteftatisque  fupcemx  priviiegium  ill! 
prac  aliis  peculiare  cxfculperetur  . 

At  cnim  repono  principio  viciflim  ego  Adverfarios  prolixa 
ifta  argumentatione  nihil  proficere  , quin  etiam  ita  argumentando 
imprudenter  fibi  met  jugulum  petcre,quia  nempe  argumentum  ul- 
tra, quam  velint  Advcrfarii  ipfi,procedit,  ac  ultra  quam  oportcat, 
mmium  oppido  probat , eodemquc  ideo  ipfos  pariter  valdequam 
urgeri . Emm  vero  in  eorum  fententia  etiam  ratum,  fixumque  flat 
ill ud  1 . Quxftionibus  fidci  finiendis  > hxrefibufque  procul  elimi- 
nandis  fads  cfle  , fuperque  Ecclefix  in  difperfis  Epifcopis  confcn- 
fum  five  exprefsum  , five  taciturn  imo  2.  Quxftiones  fidci  femcl  a 
Generali  Concilio  finitas  , hxrcfcfque  ab  eo  proferiptas  nefas  ef- 
fe  novo  fupponcre  examini,  inftauratoque  difcutcre  judicio  . Qui- 
bus  loco  pofitis  , jam  fic  1 . in  Adverfarios  propofitum  inftaurare 
argumentum  pnefto  eft,  ac  pronum  . Concilium  antcNicxnum 
in  Arianx  hxrefis  execrationem  univerfa  confpiraverat  jam  Ec- 
clcfia  , fcilicet  S.  Alexandro  Epifcopo  Alexandrino , qui  Arium 
anathematc  devinxerat , Encyclicis  admonitx  ubique  adhxferant 
Ecclcfix , uti  Romana , dc  qua  loquitur  Libcrius  inepift.  ad  Con- 
ftantium  Impcrat.  aptid  S.  Hilarium  in  frag.  5;  uti  Conftantinopo- 
litana  , dc  qua  fidem  facit  prxl.  S. Alexander  Alex.in  cpift.  ad  Ho- 
roonymum  Conftantinopolit. ; ut  Aigypti , Thebaidis  , Libyie , 
Pentapolis  , Syrix  , Lycix , Pamphylix  , Afias,  Cappadocix  &c.> 
quarum  ibidem  occurrit  menrio:  verbo  Ecclcfia  omnis  five  Orien* 
talis  , five  Occidentals  , perpaucis  exccptis , velut  cxprefsc  tefta- 
tus  eft  S.  Athanafius  in  cpift.  ad  Jovinianum  Impcr.  Quorfum  igi- 
tur  in  Nicxno  Concilio  quxftio  ad  incudcm  eft  revocata  , deque 
Arii  damnata  jam  doeftrina  eft  iterum  difputatum  ? Ante  Con- 
ftantinopoiitanum  1.  advetfus  Macedoniuin  afsetea  jampndem  fuc- 


Digitized  by  Google 


Ijro  Privili  g ia  Rom.  PoKTmci 
rat , vindicataque  Spiritus  £.  Divinitas  in  Synodis  Romana  five  a 
Liberio  , uti  feribit  Sozomenus  lib.  6.  cap.  aa>  five  , ut  aliis  ma- 
gisarridet,  certiflime  aS.  Damafo.  in  Gallicana & Vcncta  , 
quarum  veftigium  adparct  in  Synodica  S.  Dama'fi  ad  Orient-  apud 
Holftenium  Collcdl.  Rom.  pag.  26 5 , &incpift.  Valcntiniani  Im- 
perat.  ad  Afianam  Dioccefim  ; in  Alexandria  pod  reduum  S. 
Athanafiii  an.  3 ut  habetur  ex  ipfius  Synodica  ad  Aiuiochcnos 
tom.i.  pag.  5745m  Illyriciana  an.  371 . aut  infeq. , qua  de  Epo- 
cha  Pagius  ad  an. 365.  num.ioaab  Epifeopis  Dicccefeos  Afiana;  , 
Phrygi*  , Carophrygix  , & Pacariana; , ad  quos  feripta  Synodica 
Illyriciani  Concilii  cum  prxeit.  epiftola  Valcntiniani  Imper.  ad 
eofdcm  Epifeopos  extat  apud  Theodoretum  lib.  4.  capp.8 
& Nicephorum  lib. 2.  cap.30-,  ab  Epifeopis  Italia?  fub  S.  Damafo 
congrcgatis , a quibus  data  legitur  epiftola  Synodica  ad  Epifeo- 
pos lllyrici  , & quidem  ante  quam  hi  in  Synodum  convenient , 
ut  oftendit  Pagius  loco  praecit-,  & ad  an.jtfp.n.^.,  & feqq.,  legcn- 
da  apud  Sozoinenum  lib.  tf.  cap.23  , & Theodoretum  lib.  2-  cap. 
22 ;ab  Epifeopis  Orientalibus,  qui  an. 378,  aut  fcq.  Antiochiar  in 
Synodo  ingenti  numero  congregati  Synodic«e  S.  Damafi  ad  Pauli- 
num  , ubi  difertis  verbis  tribus  Divinis  Perfonis  Confubftantiali. 
tas  decernebacur  . fyngrapham  adjicerc  fuam  religion!  duxerunt. 
apud  Theodoretum  lib. 5.  cap.  1 1 , & Epiphanium  Scholaft  hift. 
tripart.  lib.  9.  cap.i  6 : ut  jure  propterea  optimo  Galliarum  Epi- 
fcopi  an.  1 £53.  Innoccntio  X.  feribentes  aifirmare  non  dubitave- 
rint  Decreta  adverfus  Apollinarium  , & Macedonium  nondum 
ab  ulla  Synodo  Oecumenica  damnatos  a S.  Damafo  paullo  ante__» 
edita  Divinam  jcque  j ac  fummam  univerfam  obligandi  Eccleltam 
obtinuifle  au&oritatcm  . Quid  itaque  cauffx  fait , cur  Conftanti- 
nopolitanum  poftea  haberetur  C oncilium  ? nift  ea  aequi  , boniauc 
fiat , quam  attexuic  Sozomenus  lib.7.  capp.7  , & 9.  , ut  Pncuma- 
tomachi  videlicet  fidem  profitcri  compcllercntur , cujus  formu- 
lam  quondam  per  Lcgatos  iuos  , c Synodo  Larrpfaccna  lulicct  di- 
rettos , Liberio  P.  M.  exhibuerant , five  potius  Formula;  fidei  ad 
Faulinum  jampridem  a S.  Damafo  infirpta;  plcne  adquiefccrc 
covcrentur.  Ncque  fane  vcl  levc  quidquam  I vc  Libcrii  , five 
Damafi  poteftati  luprcmaedetra&unudco  ell,  quod  ab  ipfis  decre- 
ta 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUjXI.  (f.  I.  I £ I 

ta  in  Conftantinopolitano  I.  Concilio  deindc  fucrint  comprobatar 
quo  modo  Nicxn*  Synodo  derogatumeft  nihil)  quamvis  fidci 
Symbolum  ab  eadem  adornatum  a Concilio  codcm  Conftantino- 
politano fuerit  five  confirmatum  > five  adaudlum  . 

In  Neftorium  jadtx  a S.  Ccelcftino  fcntentia?  adhatfiflc  ftatim 
Italix  j Gallia; , Hifpanix  , Africa; , ALgypti , Illyrici , Macedo. 
nix  j vcrbo  Orientis  , Occidcntifquc  ubiquc  gentium  Epifcopos  , 
ncquidem  iis  quinque  luper  triginta  , qui  non  tam  cumNeftorio 
amicitix  neccflitudinc  magis  crantconjuncli , quam  ad  Johannis 
Antioch,  nutum  pendebant , exceptis , documento  funt  plane  epi- 
ftolxS.CxIcftini  adjohannem  Antioch  ,Juvenalcm  Hierofolymit., 
Rufum  Theflal.  > &Flavianum  Philipp,  apud  Harduinum  Conci- 
lii  Ephefini  par.i.  cap.i  6.  pag.i  523  )8.  Cyrilli  Alex,  ad  S.Coelc- 
ftinum  8.  edit.  Cout. , Synocica  c Concilio  Alex,  ad  Neftorium 
apud  Lupum  epiftol.  Caflln  cap.  1 . pag.i  3.1001.7.  oper. cdit.Ven* 
1726  ,& Harduinum  cap.4.  pag.1283  i Caprcoli  Carthagin. ad 
Synodmn  Ephefinam adl.i.  pag.i4ip  ; Johannis  Anrioch.  ad  Ne- 
ftorium par.  1.  cap.i  5.  pag.i  327;  ac  Synodic*  ejufdem  Concilii 
Ephefini  repetitx  ad  Tbeodofium , & Valentinianum  Imperat. 
pag.  1 j8a  5P 1 » & 1 1 1 • Nihilotamcn  minus  ab  Ephefino  Con- 
cilio de  Neftorio  dijudicatum  eft  iterutn  , in  cumque  inregratuin 
anathema , fecundum  tenorem  fententi*  tamen  a S.  Coeleftino 
prolatx , Concilioque  ipfi  prxfcriptx , cui  fiquidein  difperfi  Epi- 
fcopi  jam  adhxfiflcnt,  nec  congrcgatis  refragari  licuit  . S.  Leo- 
nis  M.  judicio  nedum,fed  Ecclefix  univcrl*  confenfionc  jam  dam- 
natus  h.Trcfis  nomine  Eutychcs  habendus  crat : in  ejusetenim 
damnationcm  ultrocitroque  unanimi  confenfu  confpiraverant  Ec- 
clefi*,  Alexandria,  cui  dubio  procul  accept*  pridem  fuerant 
Synodic*  S Cyrilli  cum  ad  Neftorium,  turn  ad  Oricntales  , qui- 
bus  Eutycheti*  error  anticipato  judicio  confixus  fucrat , quxquc 
A<ft.  2.  Synodi  Conftantinopolir.  fub  Flaviano  reledl*  > Adi.  1. 
Chalcedonenfis  infert*  Icguntur  apud  Harduinum  to.  2.  pag.i  ij. 
&feq. ; Conftantinopolitana  in  Concilio  ann.  448.  fub  Flaviano 
coadla , cujus  adl*  celcberrima  ad  Flavianum  epiftola  S.  Leo  con. 
firmavit,  cidcmque  fubinde  fubfcribcrc  epiftol*  Anatolium  , Sy- 
nodique  Chalcedonenfis  Epifcopos  juflit  epift.  40 , in  edit.  Ques- 


Digitized  by  Google 


\$i  Priviligia  Rom.  Pontifici 

nelli  £o  j Gallicana  3 qua?  in  Concilio  Arelatenfi  congrcgata  > ut 
arguit  Sirmondus  „ a S.  Leonis  in  litteris  ad  Flavian,  cxprcfla  fen* 
tentia  ncc  latum  unguem  abfccdcre  rcligioni  duxit , vclut  in  Sy- 
nodica  ad  Pontificem  difcrte  profcfsa  eft  apud  Harduinum  tom.i. 
pag.1775  > cui  propterea  orthodoxam  fidem  epift.  57  3 five  77. 
ibidem  pag- 1778.  S.  Leogratuiatus  legitur  ; Italica  , quae  Syno- 
dica  ad  S.  Leoneme  Concilio  Mediolanenfi  Tub  S.  Eulcbio  ibid, 
deferiptapag.  177^.  fibi  nihil  an tiquius  cordi  efse  fignificavit , 
quam  integro 3 demifsoque  mentis  obfequio  cjus  ad  Flavianum 
Dogmaticae  inhaererc , ut  jure  propterea  idem  Pontifcx  in  epift. 
prarcit.  cap.  17.  affirmare  non  dubitaveric : Rem  , de  qua  agitur  , 
nequaquam  Synodali  indigere  traftatu  . Cur  itaque  S.  Leo  Syno. 
dum  Chalcedonenfem  haberi  nihiiofecius  indulfcrit,  id  cauffat 
fuit , non  ut  Eutychetis  utique  caufsa  in  diferimen  itcrum,  difee- 
ptationemque  revocaretut  , aut  ab  fe  jam  lata  in  cum  fententia 
novo  fubjiccreturexamini , id  enim  prohibuerat  otnnino ; fed  ut 
Apoftolicae  Scdi'irrogata  publiee  a Diofcoro,  fub  coque  a pfeudo- 
Synodo  Ephefina  perfummum  nefas  injuria  publico  in  Concilio 
pariter  redimeretur . 

Monothclitae  jam  undique  inEcclefia  univerfa  haerefis  nomi- 
ne pcifime  audiebant , antequam  Sexta  Generalis  Synodus  eifdem 
proferibendis  indicerctur  3poftquam  videlicet  haerefis  dica  finite  t 
ipfis  confcriptaa  Summis  Pontificibus,  Severino,  Johanne,Theo- 
doro  , Martino  , Vitaliano  , Adeodato  , & Domno  : ita  enim  ab 
Epifcopis  Italiae » ac  nominatim  a Mauro  Ravennatc  , Maximo 
Aquilej*  j Deuidcdit  Caralitano  &c.  laudatis  Concil.  Later,  ann. 
6^9.  Secret.  >•  apnd  Harduinum  tom. 3.  pag.703  3 & feqq. , ab 
Epifcopis  Africa:,  quorum expreflain  intueri  licet  fententiam  ia 
litteris  Synodicis  qitatuor  Provinciarum  Numidur,  Byzaccnte  , 
Mauritania;  > & Proconfularis  ad  Theodorum  , victffimque  Mar- 
tini ad  Ecclcfiam  Carthag. , eique  fubjeftos  Epifcopos  ibid.  Se» 
ctct.  2.  relatis  pag  rf 34,  734,  & leqq. ; ab  Epifcopis  Palxftinae, 
ac  pratfertim  Sophronio  Patriarcha,  & Stepliano  Dorcnfi  ejufdem 
vicibus  defungente , a quibus  feripta  , voeeque  exphcita  , Syno- 
dica  inferca  ibid,  habetur  pag.71 1,  & feqq.  5 teftaturque  epiftola 
5.  Martini  ad  Ecdefiam  iiierpfoly m.  j ab  Epilcopi*  Cypri » ac 

lpccia- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XT.  I.  I j $ 

fpcciatim  Arcadio , & Sergio  , quorum  fidem  abundc  libcrac  Sy- 
nodica  adThcodorum  eodem  Sccrcr.2.  pag.727,  & fcq.i  ab  Epif- 
fcopis  Afi*  , ad  quos  perccnfcrc  licet  epiftolas  a S.  Martino  exa- 
ratasapud  Harduinum  eodem  loci  pag.  &fcqq.,non  fccus 
atquc  ad  Antiochcnam  Ecclefiam  pag.  655;  ab  Epiftopis  Gallix, 
quemadmodum  augurari  fas  eft  ex  epiftola  a Poncificc  inferipta 
ad  S.  Amandum  Trajedcn.  pag.  £45;  ab  Ecclefia  quinimo  univer- 
fa,  ad  quani  legenda  Encydica  Laterancnfi  c Synodo  a S-  Martino 
exarata  pag.  ^33  : ut  propterca  Concilium  hnc  Latcranenfe  ma- 
gno  Temper  in  pretio  habitum  fit , locoquc  eodem  illuftri , quo 
Generalia  ipfa  ; ideoque  ut  haccc  perinde  de  cauffa  S.  Agaibo 
Patribus  Synodi  VI.  jure  prxeeperit , ne  vcj  lcvc  qu'dquam  mu- 
tare  j augerc  , minucrc  prxfumerent  corum  , qua*  ab  fe  , & at 
Apoftolica  Scde  adverfus  Monothelitas  definita  jam  fueranr  . 
Quorfum  igitur  Sexta  indicia  fubinde  ellSynodus,  nifi  Pontifi- 
cum  dccretis  gerendi  morem  gratia,  confcrendiquc  de  modo  Mo- 
nothelitas penitus  profligandi  f Ante  Synodum  VII , five  Nicx- 
nam  II.  Iconoclaftx  item  bonis  omnibus  in  Ecclefia  odio  habeban- 
tur  : ac  fane  ex  univerfx  Ecclcfiae  confenfu  in  hxreticorum  ccnfu 
habendi  erant . Cujus  rei  teftem  voco  S.  Gregorium  II , qni  om- 
nium primus  Sacrarum  Imaginum  vindicem  , afl'ertorcmque  fe 
prasftitit  accrrimum  , qui  Mauritanos,  Wandalos,  Gothos,  Fran- 
cos , aliafque  Gentcs  ex  toto  interior i Occidente , una  cum  Roma- 
na  Ecclefia  , in  Sacrarum  Imaginum  cultum  confpirarc  certilltme 
affirmare  non  dubitavit  inepift.  1.  ad  Leonem  Ifaurum  Ampli- 
ficatus  fubinde  magis  , magifquc  iserga  Imagines  ardor  eft  cum 
in  Oriente  , turn  in  Occidente  > poftquam  iifdcm  Sacris  Imagini- 
bus  cultus  integratus  , confirmatufquc  eft  a S.  Gregorio  III , 
S.  Zacharia , Stephano  II , S.  Paulo  I , & Stcphano  III , aliis  IV  , 
cujus  in  Synodo  znn-y6p.  Roma  habica  inter  duo  fupra  quinqua- 
ginta  Epifcopos  ex  Italia,  Tufcia,  & Campania  cjus  fententix 
adverfus  Iconoclaftas  fuffragatorcs  confcdcrunt  parjtcr  Gallia- 
rum  Epifcopi  duodccim  , quorum  prat  Sirmondo  nomina  reftituif 
vir  Cl. Cennius  in  diflert.  de  hoc  Concilio  capp.  a , & 4.  (Quod 
heic  commcmoratum  volui  eoconfilio  , ut  intclligas  hinc  , quam 
jperperam  Gallicani  quidam  Epifcopi  poftea  , ideftpoftannos  5 6.> 
Pars  //.  Tom.  V.  V in  Pa- 


Digitized  by  Google 


if4  Privilegia  Rom.  Pontifici 

in  Parifienfi  Synodo  a priori  fuorum  Deceflbrum  fcntentia  deilc- 
jterint.  ) Quominus  ctiam  prnrdaram  in  eamdcm  fcntcntiam  cum 
Pcjntificibus  confluxcrint  pahter  Oricntalcs  Epifcopi,nominadm- 
quc  trcs  Patriarch*  Alexandrinus,  Antiochcnus,  & Hicrofolymi- 
tanus,aliiquc  oppido  multi, dubitarc  non  finunt  corum  Synodic*, 
dequibusdi&um  pag.75.Supervacanca  igitur  habcnda  fuiflet  Sy- 
iiodus  VII , nifi  ca  adfuiffct  caufTa  , quam  Tarafius  ipfc  Condanti- 
nopolit.  Amides  indicavit,  videlicet  Ecclcfix  Condantinopolica- 
n*  cum  Romana  unioncm  redintegrandi , qua;  plane  ca  lege  re- 
dintegrara  eft  demum  , quam  ilii  prsfcripferat  Hadrianus  I.  in 
epift.  ad  Tarafium  , ut  diris  cunclis  devovcretur  prior  Conftanti- 
nopolitana  pfcudo-Synodus  Tub  Copronymo  , ignominiatque  dica 
confcriberetur  quotquot  SS.  Imaginibus  denegandum  cultum  de. 
inceps  blaterarcnt . Atque  potiori  ratione  proinde  fupcrfluum 
habcri  potcrat  Francofordienfe  Concilium  , tarn  qua  parte  de_» 
Sacrarum  Imaginum  cultu  rctraftandum  afsumpfit , ut  ex  diSis 
abunde  liquet , quam  ex  qua  Feltcis  Urgclitani  caufsam  rcvoca- 
vit  ad  incudem  : nam  Eginhardo  tefte  pod  Synodi  judicium  Pon- 
tificio , idius  fupremum  fubiturus  judicium  , Tribunali  ddcndus 
tile  erat ; tedc  Alcuino  lib.  i.  adv.  Eli  pan.  ab  Hadriano  I.  illius 
h*refis  funditus  exterminata  ficrat , tedcque  demum  Dungalo 
in  lib.  adv.  Claud.  Taurin.  Mondri  hujufcc  caput  Apojlolicf  ati~ 
3oritatis  prxvilid*  , fcrreaque  ctnfregerat  virga  . 

Age  vero  cetera  , quae  regeri  in  adverfarios  pofstmt  , cora- 
pendio  perdringamus.  Valdenfcs  in  Concilio  Lateranenfi  III* 
an.1170  Can.27,  ut  de  aliis  taceam , fub  Alexandro  III.  diro 
fuerant  anathemate  damnati : non.  fuifset  igitur,  cur  iterata  dam- 
nationis  fentetuia  ferirentur  aLucioIII,  ab  Innocentio  III.  in 
Concilio  Lateranenfi  IV.  an.  1 2 1 5.  Can. 3 , & Gregorio  IX.  Cap, 
Excommunicamus  Decret.  lib.5 . tit. 7.  De  Hxreticis  . Ab  Urba- 
no  IV  , Clemente  IV  , & B.  Gregorio  X.  conciliandx  pads  legi 
praefcriprxde  credenda  fide  Divina  Spiritus  S.  proceflione  etiatn 
aFilio,  deque  Sandorum  Beatitate  ad  fupremum  Judicii  diem 
nequaquam  differenda  Grxci  fubferipferant . Eccur  igitur  iterum 
in  Concilio  Lugdunenfi  II.  Spiritum  S.  pariter  a Filio  proccderc  , 
Sandofquc  Beatitate  ftatim,  atque  maculam  exuifsent  oranem , a 

Deo 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUsXI.  JT.  I.  Iff 

Deo  donari  eft  definitum  ? Quid  imo  caufsje  fuit , cur  in  Conci,. 
lio  poftea  Florentino  de  proceftione  Spirit  us  S.aFilio  difeeptandi 
facultas  Greeds  fierct , neque  Latini  piaculo  , velut  videri  pote- 
rat,  verterunt,  co  de  dogmatc  conccrcatione  dccernere  ? Latae 
a Leone  X.  in  Lutherum  Icotenti*  adhecfifsc  ftatim  Ecclefiam^ 
oftendit  do&ifs.  Thomaflinus  difsert.  1 s.  in  Concil.  Chalccd.  , ac 
paullo  fuperius  pag.  142.,  ubi  deSynodis  adverfus  Lutherum  ha- 
bitis  incidit  fermo  , infinuatum  eft  : nihilotamcn  minus  a-d  Lu« 
cheranam  damnandam  haerefimfruftra  indi&um,  congregatumquc 
Tridentinum  Concilium  nemo  tam  imptidens  dixerit . In  eodem 
Concilio  de  facrorum  Librorum  Canone  difputatum  eft : quen* 
camen  jam  pridem  in  Ecelefia  obtinuifse , a Romanifque  Pomifi- 
cibus  vice  plus  fimplici , Synodifque  plurimis  inruto  pofitum  ne- 
mo ignorat , nemo  inficiatur.  Quid  ergo  , ft  nos  veritas  ameti 
Quam  fapienter , fateor  , profiteorque , tam  falubriter  in  ge- 
neralibus  Conciliis  decreta , quae  fiquidem  vel  a Conciliis  aliir 
generalibus , vel  a Romanis  Pontificibus  ediu , in  dubitationen* 
adduci  , locoque  dimoveri  alioquinon  patiar  , ideo  five  innovari, 
five  inftaurari , quatenus  eadem  vel  facilius  executioni  demandan- 
tur , vel  efficacius  ad  corumdem  obfervantiam  Rcfra&arii  obli- 
gantur  . Qua*  duo  qui  probe  tenet,  fc  filum  tcncre  putet  ab 
coevadcndi  haud  tamen  heliopoleo  labyrinto  , quo  Concilio- 
rum  propugnatores  nos  non  tam , quam  femet  intricant , & iu- 
volvunt 

Atque  ita  appofite  in  cos  3.  argumentum  inftauratur. 
Decreta  in  Generalibus  Conciliis  , Adverfariis  ipfis  affirmantiV 
bus,  ita  fidem  noftram  obliganc , ucnefas  fit  ilia  denuo  in  dif- 
ccptationem  adducere,  ant  in  dubium,  adcoque  ut  propterea  frugi 
cuilibet  juftifltmam  provocet  indignationcm  Petri  Allixii  infolcn- 
tiflima  dilsercatio  de  Conciliorum  quorumvis  definitionibus  ad 
examcn  revocandis  inferipta.  Atqui  nihilominus  eadem  decreta 
paftim  in  Conciliis  Provincialibus  integrata  , aliquandoque  ice- 
rata  difputatione  legtuuur difcufsa  . Ita  namque  poft  Nicanatn 
babita?  adverfus  Arium  funt  adhuc  Synodi  Romana  an.  342  , aut 
Icq.  , Mcdiolancnfis  an.  344,  aut  34^,  de  qua  Cl.  Mamachius 
.dc  Ratione  temp.  Athanaf.  pagin.  2 a 8 , Sardicenfis  anu.  347;, 

V % Hz 


Privilegia  Rom.  Pontjfici 
Mcdiolanenfis  an.  347  , in  quam  videndi  Pagius  n.  8 , & fcqq.,  ac 
Tillemontius  tom.  6.  pagin  765  , Romana  ann.  34$  , aucfeq.  , 
afcgyptiaca  ann.  352  , Romana  codcm  ann. , aut  fcq. , Ariminen- 
fis  anno  35P  > Parificnfis  anno  381  , aut  fcq  , dc  qua  Pagius 
numcr.  27,  & fcq.  , Alexandria  ,&  Antiochena  anno  3^3  , Si. 
cuia  , & Tyancnfis  anno  365  > dEgyptiaca  anno  371  , dc  qua_> 
S.  Athanafius  in  cpift.  ad  Afros  ,&  Pagius  ad  an.  38^.  num.  is, 
Romana'  fub  S.  Damafo  , Illyriciana  ann.  371  , aut  fcq. , Aqui- 
lcjenfis  ann.  381.  Mitto  alias  telle  S.  Athanafio  in  epift.  ad  Epic- 
tetum  in  Gallia, & Hifpania  frequens  adverfus  Arianos  habi- 
tas . Confer  ctiam  Synodi  Sy riacx  ann.  405  , aut  4 1 o.  a&a  apud 
Muratorium  de  antiq.Ital.  med.  xvi  tom.  3.  pag.  976  , dc  quibus 
tamen  valdequam  dubitat  vir  do&ifs.,cxindeque  a Manfiodefcrip- 
ta  tom.i.Suppl.pag.2  8p,&  fcqq.lta  poll  Conftantinopolitanum  I. 
an.  3 8 1 , adhne  tamen  adverfus  Maccdonianos  cclebrata  leguntur 
Concilia  turn  Roma* , turn  Conftantinopoli  an.  382,  & 383, 
dc  quibus  confer  Manfium  tom.  1 . Suppl.  in  adnot.  Crit.,&  Chro- 
nol.  pag.  24 9-  Port  Ephcfinum  ann.  43 1 . adverfus  Neftorium  in- 
dicia funtdenuo  Concilia  an.432.  Conftantinopolitanum,  dc  quo 
Coutantius  in  monito  prxv.  ad  cpift.  3.  Johannis  Antioch,  ad 
S.  Sixtum  III. , an.  fcq.  Antiochenum  , c quo  prxfata  Synodica 
exarata  fuit , an.  433.  Anazarbicum,  & an.  fcq.  Tarfenfe,  de 
quibus  confulefis  cpiftolas  Calfin  a Lupo  editas  capp.  1 5 p , & 
1 92»,  ibidemquc  virum  dodifs.  in  Sciioliis , an.  435.  Armenum 
apud  Liberatum  Brcv.  cap  to,  an.  44^  Conftantinopolitanum, 
dc  quo  Baluzius  pag.  145^  , an.  5 50.  Mopfvcftenum  Collar.  4. 
Synodi  V.  infertum,  Scirachavenle  in  Armenia  an.  883.  apud  Ga- 
Ianum  in  Conciliat  par.  2 tom.  i.pag.  13 9,  Si  Memphiticum 
an.  i 582  ,dcquo  ex  Pofscvino  Hirduinus  tom.  10  pag.  1273. 
Non  fccus  adverfus  Eutychctcm  port  Chalccdoncnfcm  an.  451. 
celebratse  adhuc  leguntur  Synodi  louge  plures  , codemanno  Ale- 
xandrma  , & Thcfsalonicenfis , Conftantinopolitana  45  5 , Ro- 
niana  458,  altcraquc  4155  , dc  quibus  Synodicon  capp.  9$  , & 
£eqq.  apud  Fabricium  pag  228,  Antiochena  472.  apud  Scrip- 
torem  geftor.  dc  nom.  Acacii , altera  478.  apud  Theophancm  , ac 
tertia48j  ,dc  qua  Synodicon  cap.  99 • pag.  23  o,  Conftamino- 


Digitized  by 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  Xl.jf.  I.  I 37 

poIitani478,dc  qua  Libcratus  cap  1 8,  Cyrenfis  482.  apud  Sy- 
nod. cap.  <?8  , Romana484,  altera  Conftantinopolitana  487. , 
dc  qua  Baluzius  pag.1457  , Antiochena  4^8.  apud  ManfiunL, 
Suppl.  tom.  1 . pag.377.  ex  Vitftore  Tunoncnfi  ad  feq.  ann.,  Con- 
ftantinopolitana, Hicrofolymitana , & Tyria  518.  avfl.  5.  Conci- 
lii  Conftantinopolitani  Tub  Mcnna  53  6.  infertx , Hicrofolymita- 
na  altera  53 6>  Antiochena  560,  dc  qua  Synodicon  cap.  120. 
pag.  23 9,  Toletana  III.  an. 5857,  in  qua  cum  Nicatna,  & Conftan- 
tinopolitana confirmata  eft  Chalcedonenfis  > HifpalenSs  6 19  , Si- 
fenfis  in  Armenia  1 307.  apud  Manfium  ex  Galano  Suppl.  tom.  3, 
pag. 2 7 i .Poll  Conftantinopolitanam  II,vulgo  SynodumV.an.333. 
contra  tria  Capitula,  habitant  codcm  fubinde  anno  Hicrofolymi- 
tanam,  in  eaque  ab  Epifcopis  Paleftins  illius  afta  confirmata  di. 
feimus  ex  Concilio  Nicamo  II.  aft.  I , & ex  Cyrillo  Scythopol. 
in  vita  S.  Saba:  apud  Cotclcrium  tom.  3.  Monum.  pag.  375.  Vi- 
ciffim  vero  eamdem  contra  Synodum  V.  pro  tribus  Capitulis  pu. 
gnatum  legitur  in  Conciliis  Aquilejenfi  an.  53 3.  apud  V.  Bcdam 
de  fcx.  attat.  tom.  2.  oper.  pag.  226  , in  Maranenfi  an.  5^0,  auc 
feq.  apud  Manfium  Suppl.  tom.  1 . pag.457,  & in  Aquilejenfi  alte- 
ra an.  698.  apud  Paulum  Diac.  lib.  5.  cap.  14  Satis  haberi , fu> 
perque  potcrar  in  Monothelitas  pronunciata  in  Concilio  Conftan* 
rinopolitano  III , Generali  VI.  an.  680  , & feq.  damnatio  : hacce 
nihilofccius  de  caufsa  habita  paffim  rcccnfcntur  Concilia  an.  £84. 
Tolctanum  XIV,  <588.  Toletanum  XV,  714  , aut  feq.  Conftanti* 
nopolitanum  , ac  Romanura  ,750.  Hierofolymitanum,  775,  five 
780.  Conftantinopolitanum  alterum , dc  quibus  Synodicon  Pappi 
capp.  I37>&feqq.  apud  Fabricium  Bibl.  Grxcx  tom.  it.  pag. 
247,&:leqq.  Itadefinita  adverfus  Iconomachos  in  Nic.vno  II, 
ideft  Generali  VII.  Sacrarum  Imaginum  an.  787.  caufia  fucrat . 
Quodimpcdiinento  propterea  tamen  haud  fuit,  quominus  eadem 
integrarctur  definitio  in  Conciliis  Conftantinopolitanis  an.  814  , 
de  quo  Combefifius  inOrigin.  Conftantinopolit.  pag  130 ,8c 
Manlius  Suppl.  tom.  1.  pag.77?,  nec  non  an.  842,  de  quo  Pappus 
in  Synodicocap.  147.  pag.  233  , & Tiioophancs  apud  Henfchc- 
nium  tom.  2.  ad  diem  13.  Martii . 

Foft  Laterancnfc  11 U an.  1179  > atquc  Laccrancnfc  IV.  an. 

t2  <3, 


Digitized  by  Google 


jj8  I’RiviitGiA  Rom.  Pontifici 
1215,  in  quibus  execfatione  omni  digni  Valdenfcs , & Albigenfcs 
fuerant  dcclarati , in  hafce  tamen  peftes  Ecclcfiaftic*  diftringt 
poena?  } integrariquc  non  deftitere  in  Conciliis  , prxter  eaquam-  _ 
plurima,  dc  quibus  diiftum  pag.£4,  & feqq.>  Arauficano  an.i22p., 
Mclodunenfi  123a,  Biterrcnfi  1233  , Arclatenfi  1234,  Narbonen- 
fi  1235?  Tarraconcnfii2  42,  Biterrcnfi  altero  1245,  Albicnfi  1254, 
Bitcrrcnfi  rurfum  1255.  &c.  Quamvis  ctiam  Joachimi  dogmata 
qnxdam  in  Concilio  Latcrancnfi  IV.  atro  fuiiTcnt  cat  bone  notata, 
neque  ab  inftaurandis  in  cadcm  ceufuris  abftinuitSynodus  Arcla- 
tenfis  an.  ix5o.  apud  Harduinum  tom.  7.  pag.  ^09  : quemadmo- 
dum  neque  paullo  ante  prxl.Laterancnfis  IV.  ftatuta  calculo  pro- 
bare  fuo  Arclatenfi  Synodo  altcrii2  34.  piaculo,  religioniquc 
fuit . Ita  Lugdunenfc  II.  an.  1 274.  confirmatum  iegitur  in  Salif- 
burgenfi  eodem  anno  s in  Conftantinopolitano  1277.  apud  Ray- 
naldum  n.  3 2,  & feqq.j  alteroque  1 280,  dc  quo  Allatius  Grxcia: 
Orthod  tom.  1.  pag.  3 66,  ac  Manfius  in  hift.  Synop.  dc  Grxcor. 
Conciliis  Suppl.  tom..3.  pag.  85,  inMciphitanora84-  apud  Mar- 

tenium  vet.  Monum.  tom.  7.  pag.  283,  in  Cadurcenfi  1 289,  de 1 

quo  idem  vir  Summits  Anccd.  tom. 4.  pag.^7*,  ac  tandem  in  .Flo- 
rentine j 43  <?.  In  Vienncnfi  Concilio  an.  1 3 1 1 . in  Beguardos  in- 
torta  damnationis  fententia  , in  Tarraconenfi  an.  1317.  ingemina- 
taexhibetur  a Martenio  vet.  Monum.  tom.  7.  pag.  305:  non  fccus 
atquc  Wicleffi  , Huflique  hxrefes  in  Conftanticnfi  an.  1414.  con- 
fix* iteratas  expert*  funt  iras  Epifcoporum  in  Synodis  Salisbur- 
genfi  an.  1 41  8.  apud  HanfifiumGerm.  fac.  tom.  2.  pag.  468,  Co- 
lonicnfi  j & Moguntina  an.  1423.  apudScrarium  lib.  5.  rcr.  Mo- 
gunt.,  Gncfnenfi , & Lancitienfi  eodem  anno  apud  CochI*um  lib. 
5*  hift.  Huffit. , in  Scnoncnfi  , five  Parifienfi  an.  1528.  apud  Hv* 
duinum  tom.  9.  pag.  1045.  Tandem  poft  Tridcntinum  20.1553- 
abfolutnm , feptimum  nempe  , acviceflimum  poft  annum  > quo 
Mantux  a Paulo  III..fuerat  indi&um  , a prima  vero  Tridcnti  Scf- 
fioncannos  poftduodcviginti , in  quo  Lutbcri,  Calvinique  nefan- 
diifim*  hxrefcs  confoffx  funtjcontra  has  perindc  eadem  integra- 
ta  dogmata  legere  pafltm  eft  in  Synodis  Petricovienfi  an.  1 5 5 r j 
de  qua  Florimundus  Rcmundus  , aliifque  plurimis  apud  Hardui- 
nuin  tom.  1 o,  ac  Manfium  Sup.pl,  tom.  % , & (■ , quibus  retexendis 

fuper- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  jf.I.  I jp 

fuperfcdco  3 ut  vela  tandem  fermoni  cpntraham  . Ex  quibus  quis 
probe  non  perfpicit  a non  femper  indicium  fuperioris  , potiorif- 
que  poteftatis  effe  , caufTas  jam  ab  alio  Judicc  cognitas  , &diju« 
dicatas  iterato  cognofcere,  & dijudicarc  ,fcd  id  quinimo  frequen- 
ter indicium  potius  effe  fubje&ionis  , obfequii  > adhsefionis  , & 
obedientiar , quatenus  a fuperiore  Judice  lata  fententia , etfi  non 
abfque  cognitionc  cauffae , jurifque  excrcitio , efficaciter  cxecu- 
tioni  demandatur,  five  dc  impedimento  auferendo  , deque  aptio- 
ri  diligentcr  inveftigatur  modo  , quofuo  nonfruftretur  effetfu : 
quomodo  circa  dccrcta  five  Pontificum  , five  Gencralium  Conci- 
liorum  a particularibus  five  Epifcopis , five  Synodis  faftitatum 
frequent iflime  nemo  in  Ecclefiaftica  hiftoria  adeo  hofpes , quine- 
fciat  j aut  neget . 

Quibus  pratjaJHsj  jam  prona , facilifque  fuapte  ad  objedla 
adverfariorum  refponfio  fluit.  Atquc  Ecclefix  quidem  effe  in- 
quio  j five  Epifcoporum,  qua  inConciliis  , qua  extra  Concilia  , 
five  gencralia  , five  particulars  j modo  expreffe  , modo  tacitc  dc 
Controvcrfiisfidci  dignofeere  , & dijudicarc ; Hxrcfcfque  infur- 
gentes  proferibere  > atquc  e finibus  Ecclefix  propulfarc  : quis  id 
inficias  eat , & prxclaram  banc  juris  particnlam  Epifcopis,  potif- 
fimevero  Synodis  invidcat  ? Nihilotamen  minus  loquendo  dp  . 
Cauflis  majoribus,  ac  diificilioribus  , deque  definitionc  authen. 
tica,  & indefeclibili,  nihil  prohibet  dicerc  unius  effe  PontificisM. 
Controverfias  fidei  finire  , judicio  fcilicet  infallibili , atque  hxrc- 
fes  damnare  , authentica  fcilicet  definitionc  , cni  inviolabiliter 
adhxrendi  Cbriftifidclibus  cun&is  omnimoda  ncceflrtas  incum- 
bat  • Non  ita  vero  in  hujufmodi  privrlegii  Divinitus  uni  Pontifi- 
cifaJli  partem  ingrediuntur  Epifcopi , quorum  five  inConciliis  , 
five  extraConcilia  fcorfum  definitiones  omni  robore  deftituuntur, 
donee  cifdcm  Pontifcx  calculum  adjeccrit  fuum  : ideoque  rerun* 
definitarum  robur  ab  uno  Pontifice , fupremo  velut  a Capitc  di- 
manat  ;quo  refragante  , nihil  fatis  firmum  , tutumque  in  Epifco- 
porum judicio  fit;  quo  fuffragantc  viciflrm  , jam  c veftigio  Epifco* 
porum  judicium  ratum  , fixumque  evadat . Hoc  itaque  fenfu  SS. 
Siricius,  Innoccntius  I,Bonifacius  I,  ac  Leo  M.,  quorum  integra 
dcdiloca  Tom.  4.  Art.  8.  §.  1.  pag.  307,  flifeq. , aflirmarc  nortj 

dubi- 


Digitized  by  Google 


i6q  PrivILHGIARoM.  PoNTIFICI 
dubitabant  a S.  Petro  , tanquam  a Capite  quodam  , & fonte  , in 
quo  potcftatis  Ecdcfiafticit  plenitudo,  fummaquc  aChriftoD. 
fuit  collocata , cjufdcm  potcftatis  in  Epifcopos  particulas  quaf- 
dam  promanarc.  Hoc  fenfu  ad  fidei  quatftioncs  finicndas  non  opus 
cfte  Conciliis  fcribcbat  ad  S.  Cyrillum  Alex.  S.  Sixtus  Ilf.  cpift. 
i . edit.  Cout.j  led  unius  Pontificis  fatis  cfte>  fuperque  fententiam: 
Sufficiun:  5 quat  a B-  mem.  Decejfote  mco  feripta  fuerunt  de  fide  : 
aS.  Caelcftino  nempe  contra  Neftorium  . Hoc  fenfu  Innocentius 
III.  lib.  z.  epift.  20p.  ad  Catnaterum  cx  generali  ligandi , folven- 
dique  poteftatc  , quam  Chriftus  D.  Apoftolis  omnibus  , S.  Petro 
tatnen  non  feclufo , contulit,  & ex  pcculiari,  quam  foli  Petro  » fc- 
clufis  aliis  omnino  Apoftolis, ab  codem  Scrvatore  concredita  fuit, 
rite,  optimeque  arguebat  id  totum  omne,  quod  Epifcopi  in  Con- 
ciliis etiam  collcdi  , abfquc  Pontificis  audoritatc  , confenfuque 
nequeunt , pofle  c contra  Pontificem  folum  , etiam  fine  Epifcopo- 
rum  confenfu  : Vt  quod  alii  non  fine  ipjo  , ipfe  fine  aliis  p'jfet  ex 
privilegio fibi  collato  a Domino , (if  concefia  plenitudine  potejlatis . 
Cujus  proindc  in  perfona  Rom.  Pontificem  falli , & fallerc  omni.- 
noefse  nefeium  , ab  ipfoquc  ceteris  omnibus  ncccflltatcm  obfc- 
quendi , parendique  omnimodam  imponi  concludit  . Hoc  fenfu 
Clemens  V.  Vicnncnfe  Concilium  indiccns  , in  Ecdefiae  Roman* 
laudem  h.xc  verba  ufurpabat : abea  cetcrarum  Matre  , ac  Magi- 
ftra  veluti  a fonte  primitive  ad  fingulas  alias  ejufdem  fidei  rivuli 
derivantur  : idcoquc  inquit  Conft.  Fidei  Catholic <e  lib.  7.  Dccrct. 
tit.  de  Sum.  Trinit.  hujufmodi  fidei  caufsas  ad  Apoftolicam  Sc- 
dem  dumtaxat  declarare  pertinet : quae  verba  plane  alicaum  in_> 
fenfum  detorquere  fruftra  conatur  BoLijctius  . Hoc  fenfu  Cle- 
mens VI.  in  epift.  ad  Confolatorem  Armenia;  Catholicum  folius 
Pontificis cfse  fcribcbat  fidei  quatftioncs  dirimcrc  , ita  ut  eidera 
pronuncianti  fidcles  omnes  parcrc  nccefse  forct , dum  inter  alios 
hunc  ordine  13.  Articulum  fide  tenendum  proponebat : Si  credit 
Rom. Pontificem jelum^dubiis  emergentibus  circa fidem  Catholicism , 
pejfe  per  determinationem  authenticam  , cui  fit  inviolabiliter 
adbsCrendum  , finem  imponerc . Cui  fane  dicto  alienum  fenfum  ap- 
pingerc  adnixus  eft  perperam  Natalis  Alexander  hift.  Ecclcfi  ad 
S*cul.  XIII,  Sc  XIV.  in  Ccnforio  fuffragio  tom.  1 6.  edit.  Luc, 

Hoc 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA  . ARTICULUS  XI.  jf.  I.  l<ft 

Hoc  fcnfu  Leo  X.  Conft.  Regimini  in  Concilio  Lateranenfi  V. 
fcfs.  i o,  & Conft.  Primitixa  fefs.  11.  cditis  diccbat  a Romana  Ec- 
clefia  per  Orbem  conftitutos  Epifcopos ) cofquc  in  partem  fuiflc 
follicitudinis  vocatos  *,  onera,  & oflit  ia  gradatim  per  Patriarchas, 
Primates  , Archicpifcopos  , & Epifcopos  difttibuta  :divcrfos  Ec- 
clefiafticoe  Hierarchi*  gradtis  inftitutos  , Parochias  defignatas  , 
Epifcopos  creatos , prarfcdlofquc  Metropolitas : Tanquam  mem- 
bra Capiti  obfequcniia  , . . & tinquam  rivulor  a perenni finte  deri. 
vantet . Quorum  fimillima  habet  Conft  Pajlcr  aiernus , & Conft. 
Dum  intra  ; aejuxta  quae  loquutos  intueri  licet  Par. hac  IF. Torn. 
3.  Artie.  I.  §.  II.  prat  aliis  plurimis  fpeuatim  S.  Gelaftum  > 
S.  Horniifdam  , Pelagium  II , S.  Gregorium  M.  , S.  Martinum  I » 
SAgathoncm  , S.Leoncm  II,  Hadrianum  I,S.  Leonem  IV,  S.  Ni- 
colauml,  Benedidtum  VI , S- Leonem  IX,  S.  Grcgoruim  VII. > 
Pafchalcm  II,  Calliftum  II,  Innocentium  II,  Eugcnium  III , Ha- 
drianum IV,  Gregorium  IX,  Innocentium  IV,  Urbanum  IV,  Clc- 
mentem  IV,  Nicolaum  III,  Bonifacium  VIII,  Bcncdkftum  XII,  In- 
nocentium VI,  Eugeniura  IV,  Nicolaum  V,  Piurn  II,  Sixtum  IV, 
Julium  III,  S’.  Pium  V,  Sixtum  V>  Alcxandrum  VIII.  &c.  Quo  pe- 
rindc  fcnfu  accipi  tarn  rite  poftiint  , quam  debent  prarclara  , quae- 
dedi  loca  Tom.  3.  Art.  1 1.  §.  1 1 1 pag.  175  , 1 82  , & feqq  , ac 
Tom.  4.  Art.  VIII.  §.I.  pag.  30P,  & fcqq.  ex  SS.  Cypriano, 
Optato  , Gregorio  Ny fs.,  jo:  Chryfoftomo  , Bafilio  , Ambrofio  , 
Profpcro,CaEfario  Arclar.j  item  ex  Stephano  Lanfsaco,Ferranuo, 
Facundo  ,Johanne  Ravennatc  , Alcuino  , Hincmaro  , Ratramno  , 
Herivaeo,  Katherio  , S.  Bernardo  , Jacobo  dc  Tcrmis  , Petro  Ble- 
fenfi,  Alberto  M.,  Alexandro  Alcnft,  SS.  Thoina,  & Bonaventura, 
Scoto  , Petro  Bertrando  , Thoma  Argent.,  Petro  Alliac.,  Gerfo- 
nio  , S.  Antonino  , Johannede  Turrecrcmata,  Ambrofio  Gather., 
Andrea  Duvallio,  Jacobo  Almaino,  Gencbrardo,  Johannc  a Cc* 
laja  , Coeffctcllo,  Jo:  Putcano,  Thomaftino  &c.  Quam  in  rem_» 
confcrre  quoque  juvat  Urbanumll.  apud  Raluzium  Mifcell.  lib.i. 
pag.  238,  Bcncdidhim  XIV.  dc  Synodo  D oeccf.  lib.  1 . cap.  4 n. 
2,  Andrcam  Coloff. , & Johanucm  Tarcntinum  Architp.  morac. 
ad  Bafilecnfcs  apud  Harduinum  tom  8 pag.  ifi8,&  i5  30,Ste- 
phanum  Comitcm  Palat.  Rheni , atBavari*  Duccm  in  cpift.  ad 
Pin  //.  Tom,  V,  X Pras- 


Privilegia  Rom.  Pontifici 
Praefidentes  cjufdem  Concilii  apudManfium  Suppl.  tom.  6.  pag. 
<J32,  ac  Ludovicum  XL  Gall*  Reg.  in  epift- ad  Pium  IT.  pro  abro- 
gation Pragmatics  San&ionis  apud  Harduinum  tom.  p pag* 
1^40,  qua  ab  fc  Romanom  Pontificemeo  fupremo-  poteftatis-  ha- 
beri.  loco  profitetur  , ex  quo  tanquam  a capitc  > &fonte  Sacra 
/ leges  oriuntur,  & manant  • Quod  non  eftaliud  j quam  aPontifi- 
ce  in  Epifcopos  de  cauftis  fidci  dij'udicandi  jus  ita  ditflucrc  , ut  ia 
iilo  velut  in  centro  uni tatis  totius  ftimma  confiftat . 

Cujufce  rei  argumento  , documentoque  praetcrca  s & quam* 
maximcquidem  funt  Concilia  ex  ingcnti  Epifcoporum  caeteroqui 
numero  conflatai  quibus  tameni  quia  Rom.  Pontificis  defuit  afscn. 
fus,  res  non  bene  cefseruntj.aut  inquibus  procul  a re&a  fide  aber- 
ratum  turpitercft , idcoque  peflime  apud  bonos  audiunt  r de  qui- 
. bus  fiquidem  fatis  > fupcrquc  mcdicere  Tom.  3..  Art.  II.  §.  III. 
pag  1 88,  & feqq*.  memini  * idco  noncft  , cur  acftum  agam  . Id 
prsftat  unuirt  pleraque  indicare  particularia  Concilia  ? quce  toto 
procul  oftio  a veritatc,.fidcque  deflexerunt,  ut  planum  adpareat  , 
quam  difpar  fit  ,.Iongequc  diflimilc  jus  quod  Epiftopis  de  fide 
dij,udicandi  competit  5 atque  illud  } quo  unus  Ponrifex  gaudet.- 
•Enim  vero  inConcilio  Ephefino  circa  an.1^2  Tub  Polycratc  Quar. 
tadecimanorum.  error  confirmatus  eft,  de  quo  Eui'ebius  lib.  5. 
cap  24.  In  Carthagineni  an.  215.  Tub  Agrippino  > in  Iconicnft , & 
Synnadcnfi  an  235.  fub  Firmiliano>dc  quibus  S.  Cyprianus  epift.. 
71.  ad  Quintum  » £1.7 3. -ad  Jubajanum  , ac  Eufebius  lib.  7.  cap.  y 
Grsc.harrcticorum  Baptifmus  fuit  explofus:  qui  error  perindc 
fub  S Cypriano  plurimisy  numeFofifquc  in  Conciliis  an.  2 53 
254>255>  & 256.  Carthagine  celebratis  } de  quibus  legendjr 

5 Cypriani  epift. 6Siapi7oiy2i  73, comprobatus eft  . In  Palaefti- 
no  an.  3 .8-  apud  Theodor etum  lib.  iveap.  5,  & feq.,  Antiochenoj. 
five  Nicoincdienfi  an.  328,  aut  infeq  apud  S.  Athanafium  in  epift. 
ad  Solit.,  Csfarecnfi  354.  apud  Sozbmenum  lib.2.  cap.2  y>Tyrio> 
33  5,  Hjerofolymitano  eodem  an.  apud  Socratem  Iib.  i.  capp. 

6 i6>  Conftantinopolitano  335  , Anriochcno  341,  dequoSche- 
lieftratius  j altero  344  , aut  fcq. , de  quo  S.  Athanafius  lib;  dc  Sy- 
nod., Philippopolitauo  347,  Hierofolymitano  350  , aut  feq.,  de 
qoio-tamen;  vidcToutsum  difsert.>  *.  de  vit.  S.  Cyrilli  cap;.  y.  ejus 

. ©per*. 

0 


Digitized  by  Google 


Vindicata  . ArticulhsXI.  f.L  l6$ 

oper.  pag.  17,  Arclatenfi  3 5 3,  Mediolancnfi3  5 5 , dc  quo  Baluzius 
pag.  zp,  Si  fcq.  j Biterrcnfi  35  6,  Antiocheno  code m an.  apud  So- 
'zomcnum  lib.4.cap.7,  Caefatcenfi  357,  Sirmienfi  codcm,  antfeq. 
anno,Ariminenfi>&Nicxno  inThracia3  5P  apud  Baluzium  pag. 58, 
& feqq.j  Antiocheno  , duobufquc  Conftantinopolicanis  35 9,  aut 
360,  ac  382,  autfcq.,  dequo  Chronicon  Pafchaic  edit.  Du-Can- 
gii  pag.  2j>4,  Antiocheno  in  Caria388,  aut  fcq.  apud  Sozomenum 
lib.  6.  cap.  u,  Sigcdunenfi  codcm  anno  , Nyfscuo , & altero  in-. 
Galatia  , de  quibus  S.  fiafilius  cpift.  137.  alias  134 , 2 31.  alias  72, 
Sc  23  5.  alias  284,  Antiocheno  380.  apud  Philoftorgium  lib.  10. 
n.  1 , aliifquc  muhis  fequiori3  xtatis  , quibus  fuperfedeo  , Ariana 
hxrefis  approbata  fuit , &aqpeptata  . Semiarianis  ctiam  , fivej 
Macedonian^  optjme  cundta  ex  voto  ceffifse  in  Conciliis  oppido 
tnultis  ex  fide  dignis  Scriptoribus  difeimus  . Ita  in  Ancyrano  an. 
358.  cx  S.  Epiphanio  hxr.  73,  in  Sirmienfi  3 5£.  ex  S.  Athanafio 
de  Synod-,  in  Sdoucioofi  eodem  an.  ex  S.Hilarioin  frag.,  in  Acai- 
co  3 551,  aut  feq.  ex  Prxdcftinato  apud  Baluzium  , in  Zclcnfi  Hc- 
lcnoponti  383,  & in  Cvziccno  an.  372  , ex  S.  Bafilio  cpift.  72,  Sc 
82.  vet.  edit.  Ab  Ephefino  an.  431.  fub  Johanne  Antioch  , ab 
Antiocheno  432  , a Tarfcnfi  , ab  Anazarbico , a Zeugmatenfi  eo- 
dem anno,  dc  quibus  Synodicus  apud  Lupum  capp.  33,5  9,58,82, 
88,  71,  7 8 ,7.7,113,  138  , 141,  174,  201.  &c. , Neftorius  bene , 
S.  Cyrillus  autem  male  exceptus  eft . Itnpia  prxtcrca  Ncftorii 
dogmata  plus  vice  fimplici  ab  ipfius  Symmiftis  inftaurata  , inque 
Synodis  ftabilita  in  Beth-Lapeta,  in  Beth-Adri , Seleucix,  Si  Cte- 
fiphontc  an.  488,  & 489>CafcarX  an.  544 , Seleucix  rurfum  an. 
588,  548, & 805,  Nifibis  an. 843,  in  Coenobio  S.Simconis  an.cir. 
citer  850,  Sclcucixdenuo  an.  854,  in  fnfula  Dirina  in  Arabia., 
an.  877  , in  Coenobio  Jonx  an.  8^4 , Seleucix  itcrum  an.  804, & 
8zo,  Bagdad  an.poo.&c.  legere  prxftat  apud  Cl  Aifcmanum  .Bibl. 
Orient,  tom. 3 . par.2  .pag.  1 78,  &fcqq.,  3 90 , &fcqq.,  1 07, 1 42 , 1.83, 
Si  fcaq.,  448,8c  453.  In  Conftantmopolitano,  & Ephefino  an-440* 
pro  impio  Eutychete  aifkim  , pugnatumque  eft,  cujus  imoimpro- 
bi  errores  poft  Chalcedoncnfe  adhuc  probati  evafcrc  Synodis  op- 
pido  plurimis , uti  Conftantinopolitanis  tribus  an.  4*  8,  .4 <17,  Sc 
Q99 , ut  Ephcfini477.  apud  Evagrium  lib.  3.  .capp.  3 , Si  9,  uti 

X 2 •.  Sido* 


Digitized  by  Google 


i(54  Privilegia  Rom.  Pontifici 
Sidonenfi  5 1 2,  de  qua  Cyrillus  Scy thop.  in  vita  S.  Sabar  cap.  73 , 
ut  Antiochcnx  eodcm  annoapud  AfTemanum  Btbl.Ortent.  tom. a. 
pag.t8,  uti  tribus  aliis  Conftantinopolitanis  512,  519  , 8c  550.,  de 
quibus  vctus  Synodicon  capp.  1 10,  1 1 2 , 8c  1 iy  , uti  Thcvincnfi 
trigcminx  5 ;6,  5 52,  8c  562.  apud  Galanum  dc  Conciliar,  lib.  1 . 
pa<i.  io5>  ut  Alexandrinis  duabus  578  apud  Airemanum  pag.  69, 
& feqq.,  8c  Cotclerium  tom.  3.  pag.  397,  uti  Gubenfi  in  Mefopo- 
tamia  585.  apud  Manfium  tom.  1.  pag.  453,  uti  Syriacte  728  , 
Tarmancnfi  circa  an.  750,  Hierapolitanx  755,  Sarugienfi  co- 
dcman.  , Tclenfi759,  in  Beth-Botcn  793,  Schialazicnfi  , 8c  Gu. 
benfi  8371  Caphartutx  889, 8<  Conftantinopoli  tana:  969 , de  qui- 
bus Aflcmanus  Bibl. Orient,  tom. r.  pag  1 1 ),&  fcqq.,  133,  338, 
& fcqq.,  ac  4J7,  & ex  ipfo  Manfius  Suppl.  tom.  1.  In  Concjliis  II. 
lyritianoan.  549,  Carthaginenfi  an.550.  apud  Vi&orcm  Tunon., 
Aquilcjenfx  an.  553,  five  5 57,  & Maranenfi  an. 587,  five  feq.,  alte- 
ra incerti  loci  in  Iftria  an.  5 91,  de  qua  Manfuis  in  Not.ad  Pagium 
an  590.  n.  2,  Sc  Aquilejenfi  altera  an.  69 8,  turpitcr  in  trium  Ca- 
pitulormn  defenfionem  ukrocitroque  jurattim  eft.  Palmari  Mono- 
thclitarum  harrefi  patrocinari,  fuifragarique  palam  Epifcopi  com- 
plurimi  haud  veriti  funt , vel  in  Synodis  Conftantinopolicana  , & 
Alexandnna  an.  <33,  in  Conftantinopolitanis  duabus  an.  839,  in 
Thcffalonicenfi  an.  849.  ap.ud  Manfium  tom.  1.  pag.  483  , inque 
tribus  aliis  Conftantinopoli  habitisan.  66 5,  666,8c  7.2.  in  Col- 
led! Vcneto-Labbeana  tom.  7.  pag.  477.  ex  Colled.  Anaftafii 
apud Sirmondum  tom.  3.  oper.  Contra  Sacrarnm  Imaginum  cul- 
tum  ranquam  pro  ars , fodfquc,  pugnatum  eft  pariter,  ac  pluries 
-in  Cent  this  Conftantinopoli  cclebratis  an.  754,  805  > 809 , 814, 
S 1 5 , & 83  2,  dc  quibus  Pappus  in  Synodico  cap.  148  , 8c  Manfius 
torn.  1. pag  782,8c  feq  , ac  in  Parificnfi  an  825,  de  quo  pag.78. 
didum  . M;tto  plcraquc  nmha  , in  quibus  multis  violata  funt 
modis  jura  five  Apoftolicr  Scdis  , five  Catholica:  unitatis , qua_, 
difciplinarmorum  ,qualeguin  Ecclefiafticarum,  pro  quibus  omni- 
bus  illud  valer , quod  probe  dixit  fapicntilfimus  Melchior  Canus 
dc  Loc.  Thcolog  lib.  5.  cap.  5:  Pondus  Conciliis  Jut  Summi  Pon - 
tificis , grivitis , €f  tu  'lor  it  as : qua  ft  adjit , centum  Pitres fa- 
tis funt : ftn  defint  , tiulli  funt  fat  it  >fmt  quamlibet  plurimi . Cut 
J appri- 


Digitized  by  Googli 


VlNDICATA  . ArTICULUI  XI.  jf.  I.  l<Sf 

apprimc  cohxret  in  (ciuerttia  CabafTutius , cujus  egrcgium  lo- 
cum recolere  juvat  tom.  3.  art.  >■  §>  3.  pag.  aoz. 

jam  quod  attmct  ad  prxmcmorara  Concilia  particularia , in 
quibus  nullum  Pontificis  M.  prxhabito  confcnfu  prxdamnatx  fx- 
pius  hxtefcs  perhibcntur  , aufim  diccrc  ( quo  dido  vidcn  , ut  ob- 
jcdionis  utrumquc  caput  uno  obtruncctur  idu)  cadcm  Concilia, 
majorcm  faltcm  partem,  non  abfque  Pontificis  nutu  prxvio, 
aut  confcnfu  poll  adhibito  , in  Ecclefia  obtincre  , quatenus  nem. 
pc  Pontificis  intcrfuit,  prxccflitque,five  antequam  habercntur,  fa- 
cra  j uffio , aut  fuafio?  five  poftqnam  habitafunt,  accefCt,  & 
fubfecutaefl  aflcnfio , &approbatio.  Ita  plane  , fi  veritati  inni- 
tercntur,qux  de  Heracleone  refcrt  Prxdeftmatus  , vcrum  pari- 
tcr  , ipfomet  tcfte,  foret  Patribus  Siculis  au  doritate  fua  prxivifte 
S Alexandrian  1 , qui  ab  illis  de  hominc  ifto  rogatus  , 8c  interro- 
gatuscum  libroclucubrato  > turn  Legato  miffo  Sabmiano  Prcsby- 
ttro  tain  hxrcfim  , quam  hxrcticum  profligate  rcfcrtur  . At  hxc 
ad  fabulas  amandanda  , qux  paflim  , atquc  heic  prxfertim  ingerit 
pfeudonymus  hie  Scriptor  , jamdiu  patefecit  Cl.  Coutantius  in 
S.  Clemente  pag.  6.  n.  2 , & in  S.  Alexandto  pag.  54.  n.  5 , dixi- 
que  ego  pag.  3 3 , & feq.  Potius  itaque  cum  Valentino  > cujus  de 
hxrcfi  late  buddeus  indiffert.  introdud.  ad  Philofophiam  He. 
brxor.  fubjeda  agit  , cuique  paria  fenfifse  Heradeonem  , de  quo 
Grabius  Spicileg.  torn.  2-  pag.  183,  teftes  locuplctes  accedunt 
S.  Ircnxus  lib.  1.  cap.  10  , Tertullianus  de  prxfcript.  cap.  30,  ubi 
confer  Lupum  in  fchol.  , ac  S.  Epiphanius  hxref.  3 5,  & feq.  > He- 
racleon  a S.  Hygino  , fub  quo  Romam  venit , & a SS.  Pio  , & 
Aniceto  , fub  quibus  Romx  viguit , referentibus  S.  Irenxo  lib.  3. 
cap-4,&  Eufebio  lib. 4.  cap.i  i,damnatus  cenferi  debet.  Atque  ita 
ptrindc  Epifcopis  Gallicanis  in  damnationc  Valcntini , fiquidem 
Valentini  fy  mmiftaColorbalius  efTet,in  hujufee  quoque  damnatio- 
nc Pcrgamcnfi  Synodo  prxivifle  eofdem  Pontifices  exiftiroari  fas 
eft.Non  fecus  atque  Oricntalibus  prxceffifTe  fententia  S.  Hyginus, 
a quo  Ccrdonem  ex  Ecclefia  ejedu  n tradunt  S. Ircnxus  lib.  1.  cap. 
28  , & lib.  2 cap.  4,  ac  Eufebu.  lib.  4.  cap.  1 i,prxfumendus  eft. 
Quo  porro  loci  Valdium  ( cui  poflca  adhxfit  Coutantius  pag.  6 1. 
n.x. ) Ruffinum , & Chrtftophotfonura  hunefive  Eufcbii , live_t 

S.  Ire* 


Digitized  by  Google 


1 66  Privilegia  Rom.  Pontifici 

S.  Irenxi  locum  perperatn  vcrtiflfe  affirmantcm  > ubi  loco  abften- 
tus  fjl  vertendumfuifle  fc  dbpnuit  contendit  , quafi  ncmpe  Ccrdo 
nonaPontificc  quidem  fuerit  abdicatus,  fed  ipfe  femet  fponte 
abdicaveric  > yiden  , ut  jure  rcfellat  do&ifs.  Cacciari  in  Not.  ad 
Eufcbii  lib.  4.  cap.  1 1 . verf.  Ruff.  In  Montanum  j & Theodotum 
a Sanftisfive  Sotcrc  , five  Eleuthcro  , five  Vidore  , five  Zephyri- 
tio  anathematis  jam  tela  intorta  fuifie  abundc  oftendi  pag.  34  > Sc 
feqq.  Synodis  itaque  five  Hierapolitana?  , five  Anchialenfi  , five 
Lugdunenfi,  veljam  explicita  pridem  fententia  exemplo  fiut » 
vel  ab  eifdcm  Synodis  lata  poftmodum  fuitpari  a PontificibusfU- 
dicio  comprobata.  Concilii  Alexandrini  lub  Demctrio  in  Ori- 
genem  fententiam  duo  potiflimum  cauflar  irritam  fecere,  una  , 
quod  in  abfentem  , nec  legitime  citatum  prolata  fuiflfet ; altera, 
quod  Romani  Pontificis  automate  nedum  fuiflfet  firmata : qua 
de  re  adeundi  Labbxus  ad  an,  230.  tom.  1.  nov.  edit.  pag.  641 , & 
Cacciari  in  Not.  ad  Eufebii  lib.  6.  cap.  18.  Quare  uni  Romano 
Pontifici  acceptam  Origcnis  damnationem  referendam  fore  jure 
dixi  pag.  3£.Origenis  Magiftcr  Ammonius  cognomento  Saccas  , 
de  quo  Fabricius  Bibl.  Grxcac  tom.  4.  pag.  1 5^,  erroris  au&or 
non  fuit , fed  fidei  Chriftianx  , cui  nomen  dederat,  dumtaxat  dc- 
fertor  , fi  fidcs  adhibenda  Longino  , & Porphyrio  in  vita  Plotini 
.cap.  20,  cujus  ctiam  preceptor  idem  Ammonius  fertur proinde 
adverfus  ipfum  Alexandria  Synoditsoon  de  nova  hxrefi  dijudi- 
cavit,  fed  veterem  Rcligionem  defendit . Verum  duobus  illis 
Ethnicis  Scriptoribus , ac  Porphyrio  fpeciatim  Chriftiani  npmi- 
nis  infenfiffimo  hofti , Longini  hac  de  re  teftimonium  adhibenti , 
cuique  nimiurn  fidit  Valefius  , aures  neutiquam'accommodandas 
docct  Eufcbius  lib.  6.  cap.  1 5.  verf.  Ruff. , ubi  Ammonium  in  fi- 
de integrum  ad  vitas  extremum  ufqne  perfevcraflfej  manifeftiffimar 
vero  Porphyrium  falfitatis  redargui  affirmat . juxta  qua?  proinde 
Synodus  ilia  pfeudo  • epigraphis  eft  adeenfenda  . Lambcfitanam 
Synodum  contra  Privatum  au&oritatc  fua  valere  fecit  S.  F.abia. 
nus  : qua  de  re  , ut  operx  ferebat  pretium 9 dixi  pag.  40.  Berylli, 
opera  poftea  Origcnis  ad  frugem  regreffi , .cuiin  errore  anteive- 
rat  Praxcas  a S.  Zcphyrino  damnatus , tefte  S.  Optato  lib.  i9 
Nocti,qui  ab  codcm  Praxca  abludebat  haud  procul ,&  Valcfiorum, 

q uk 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  jf.  I.  lS-J 

qui  hacreftmc  Catapbrygum  lacuna  hauferant , damnation!  pr.r. 
lufcrant  Romani  Pontifices  , quorum  cxcmplo  proindc  ab  aliis 
Epifcopis  plurics  in  Conciiiis  in  easpeftes  , acS.  Zephyrino  fpe- 
ciatim  in  Cataphrygas  fuifsc  animadvcrfum  Tcrtullianus  lib.  adv. 
Praxeam  cap.  I.  conqucritur  . S.  Corneliutn  Conciliorum  five  ab 
Afris,  five  ab  Afianis,  qua  contra  Fcliciifimura,  qua  contra  Nova* 
tianum  habitorutu  nunc  audorem  fc  dediffe  , nunc  audoritatis 
fux  pondus  adjeciffc  pag.  40  planum  jam  feci  * 

Gradum  itaque  properando,  obi'ervarc  non  pigeat  Millcna- 
riorum  errorem  bifariam  adfpici  poffe  : vel  quatenus  a Ccrintho  » 
& Ebione  invedus  eft , ac  demum  a Nepote  , aliis  Nepotiano  > in 
aEgypto  , five  Cyrcne  juxtaCavacum  , Epifcopo  excitatus , quo- 
modo  S.  D onyfio  , ac  Synodo  Alexandrine  in  cjus  damnatione 
antciverant  SS.Cletncns,  & Vidor,  utindicavi  pag.  33,  & 38:  vel 
quatenus  a SS-  Papia  , juftino,  Irenxo,  ac  juxta  aliquos  ab  eodcoi 
Nepote,  Sevcro  Sulpitio,  Scriptoribufque  aliis  Ecclefiafticis 
fucratindudus,  inftaurauifquc  : quo  pado  in  Apollinari  demum  a 
S.  Damafoeffdamnatus.Ad  hec  vero  aS.  Gelafio  decrctode  Apo- 
crypha libris  adnumeracus  legitur  Nepotis  liber,  cui  in  duos  divi* 
fo  hunc  inditum  titulum  Fm?#,  memorat  S.  Dionyfius, 

qui  duos  itidem  illis  oppofuit  libros  de  Repromiffionibus,apudEu- 
febium  lib.  7.  cap.  a 2.  verf*  Ruff.  Plura  dc  Nepote  difserit  Fabri* 
ciusBibl.  Grecx  tom.  5.  pag.  273,  non  fccus  atque  de  Gerintho, 
ex  quo  fuos  haufit  errorcs  Ncpos  , tom.  3.  pag.  147 , & feq.  Syno- 
dum  Antiochcnam  contra  Paulum  Samofatcnum  , petentibus  Sy- 
nod! Patribus  a S.  Dionyfio  P.  M. , fubindeque  a S.  Felice  I.  con- 
firmatam  fuiffe  oftendi  pag.  42.  In  Cerdone,  dc  quo  pag.34.  dixi, 
predamnatus  a S.  Hygino  fuerat  Manes  \ fed  & poftea  confirma- 
tam  in  Manichxos  damnations  fententiam  a Pontificibus  aliis  dc- 
monftrare  me  memini  pag.  43  , & feq  , 51 , 58  , & 70.  Alexandri- 
na  Concilia  adverfus  Sabellium  , Arium , & Colluchum  verifimil- 
lime  cclebrata  funt  audoritate  S.  -Silvcftri  ab  Ofio  ejufdcm  in— « 
Orientc  vicibus  dcfungentc.  Quin  & Sabellius  a S.  Dionyfio  Alex, 
delatus  jam  antea  diris  cundis  devotus  fuerat  a SS.SixtoIl,  & 
Felice  I , de  quibus  pag.  41  , & feqq.  In  Euftathium  ejaculatam 
aiGangrenfi  Synodo  fcntentiam  Apoftolice  Scdi  acceptam  evafif- 
• ic , 


i <J8  Pmvilegia  Rom.  Pontifict 
fc , ab  eaque  longe  amplius  robur  accepifse  liquet  exdi&is  pag- 
£4  , & feqq.  Quorfura  hue  vero  dc  Euphratc  Colonienfi  Epifcopo 
in  Concilio  damnato  mentio , cujus  hatreds  nihilo  ab  Ariana  di- 
ftantis  jam  in  Ariodamnatio  Romano  a Pontifice  fucrat  proda- 
mata  ? At  enim  non  Euphratcm  , virum  germane  orthodoxum  s 
orthodoxxqtie  fidei  vindieem  accrrimum  , quern  ideo  a Synodo 
Sardicenfi  Legatum  Antiochiam  ad  Conftantium  Imperat.  delcc- 
tum  > & Antiochiatdira  abArianis  perpefsum  reftrt  S.  Athana- 
fuis  in  cpift.  ad  Solitar.  , fed  Eupraxium  , ex*quo  imperitus  Li- 
brarius  Euphratcm  fcccrit  , Agrippincnfi  hac  in  Synodo  damna- 
tum  auguratur  Henfehenius  in  vita  S.  Servatii  ad  diem  i 3.  Maji 
Contra  quern  Pagius  ad  an.  34 6.  n.  6.  exiftimat  nequaqitam  Eu- 
phratem  deformandutn  in  Eupraxium  , fed  duos  magis  Euphrates 
diftinguendos ; quorum  unus  alterum  e veftigio  cxceperit , unus 
hatred  infamis  , locoquc  dejedus,  orthodoxus  alter  , ideoque  Le- 
gatus  deftinatus  . Sirmondus  viciflim  in  Not.  ad  hanc  Synodum 
Colon,  in  ea  opinione  verfatur,ut  piuet  Euphratcm  vel  poftea  re- 
ft puHTe>antequam  Lcgatus  decerneretur,vcl  ignotas  ob  caufsas  ad 
hanc  obeundam  legationem  necefsariam  dijudicatam  ipfiusopc- 
ram.  E contra  Agrippinenfc  hoc  Concilium  ad  pfeudo  - cpigrapha 
fore  amandandum  con,eduris  haud  facile  contcmncndis  fuadent 
Baronius  ad  an.  345.  n.  7 , 8c  feqq. 1 ac  Mamachius  de  rat.  temp. 
Achan  pag.  25 p,  & fcqq-  Confer  3c  Chriftianum  Lupum  de  Appel- 
lat.difsert.  1.  cap  7.  oper.  tom.  8.  pag.  28,8c  feq.  edit.  Ven.  1 7 2d. 
A S.  Julio  , & Li-berio  damnati  Urfacius,  &c  Valcns  cum  a pud  Ju- 
liumj  uti  re  ft  runt  S.Athanafius  in  Apolog.j  S.  Hilarius  in  frag.  2» 
& Socrates  lib.  2.  cap.  24  , ex  quibus  Coutantius  pag.  403  , turn 
apud  Libetium  in  Synodo  ipfa  Mcdiolancnfi } uti  liquet  ex  Dia- 
logo  Liberfi  cum  Conftantio  Impcr.  , de  quo  S.  Athanafius  in  hift. 
Arian.  ad  Monach.  n.  3^  , 8c  Thcodoretus  lib.  2. hift.  Ecd.  capp. 
ij  j 8c  1 6i  exindeque  Coutantius  pag.  434,  palinodiam  rccine- 
rcjpetcrc  veniam  , fidcique  profeffionem  emittcrc  officio  duxe- 
re  : cui  poftea  deficientcs  juftas  S.  Damafo  poenas  dedcrc.  Ariani* 
partibus  Actius  non  modo  adharrebat,  fed  eas  ptovchcre  cum  Eu- 
nomio  difcipulo  allaboravit  adeo , ut  Anomceorum  Profcu.chae 
rtvafexit  Prarfs&us : igitur  de  Arianorum  Jfatis  ditfta  dc  codcin  pc- 

rinde 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XI.  jf.  I.  X<S> 

finde  accipi  dcbcnt,  dc  quo  pluribusdifterit  Fabricitts  Bibl. Grace, 
tom.  8.  pag.  317  , & fcq.  Nee  etiam  ab  Ario  Co r*  altera  Saturni- 
no  Arclacenfi , qui  hxrefim  cum  illo  habere  communem  dcleda* 
batur , obtingcrc  debebat  ; ideft  uc  & ipfi  eadem  adhxreret  lgno- 
miniz  labes  > qua  Romanis  a Pontificibus  Arioni  fuerant  afperft . 
S.  Damafo  omnium  primo  cum  Apollinaris  , turn  Macedonit  dam- 
nauonem  accepiam  fore  referendam  liquido,  opinor  , pag.  47,  & 
fcqq.  demonftratum  eft.  Prifcillianiftz  in  Mamchzis,  quorum  nc» 
fandiflima  dogmata  plcraaue  rccoqucbant,  profligati  Summisa_» 
Pontificibusfuerant:  fententiz  vero  in  Synodis  Hifpanis  in  ipfos 
fzpius  jaculatx  vel  audores  > vcl  laudatores  acceflere  Pontificcs  , 
dc  quibus  didum  pag.5o,&  3 j.AquiIc/'cnfis  Synodi  adverfus  Pal- 
ladium, Secundianum,  & Atcalum  audor  extitit  S.  Damafusj  non 
fetus  atque  Mediolancnfis  contra  Jovinianum, Auxentium,&  alios 
inccntor  fuit , intcrccflorqie  S.  Siricius  . Eunomius  jam  ab  anno 
378.unacum  Sabellio,  Ano,  Macedonio,  Photino  , & Apolli- 
nari  confixus  a S.Damafo  fuerat  in  epift.  ad  Paulinum  apud  Theo- 
doretum  lib.  cap.  1 1 , & Holftemum  Colled.  Rom.  pag.  80. 
In  Mcfsalianos  , alio  nomine  Euchetas  , Adclphianos  , Enthu- 
fiaftas  &cc.  latam  a Patribus  Concilii  Epheftni  , Przfide  S.  Cyril- 
lo  Apoftolicx  Scdis  Legato  , anathematis  fententiam  acceptam 
habuic  S.  Czlcftinus  P.  M.  Qua  dc  re  confer  Lupum  in  Scholio 
ad  hocdecretum  adv.  Mcfsal.  oper.  tom.  1.  pag  405.  edit.  Ven. 
1724  Dc  Inftantio  , & Salviano  intelligenda  paritcr  turn  , quz 
paullo  fuperius  de  Prifcillianiftis  indicavi , quarum  ii  partiunu. 
erant  Aniefignani  . Bonofo  infamix dicam  inflidam  a S.  Siricio 
fuific  , prxeeptoque  fuo  audorem  fc  dedifse  Synodis  Capuanz, 
& lllyricianx  in  hzreticum  ilium  animadvertendi  oftendi  pag.  5 a. 
DcOrigcnis  dodriua  jampridem  dijudicaverat  S Fabianus  : Ori- 
geniftis  vero  profteroendis  impares  poftca  Theopbilus  Alex. , Sc 
S-  Epiphanius , Romani  Pontificis  longe  potiorem  adhibrndam 
fore  operam  intellexcrc  : qua  rcapfe  cgregie  defundos  S.  Ana  ft  a- 
fium  I , ac  Vigilium  dcclaravi  pag.  st  > & Icqq. , ac  6 8. 

Ita  per  lingulas  difeurrendo  hzrelum  fpecies,  nulla  inter 
tamas,  aut  ego  tailor,  invenietur,  cui  obtruncandz  przfcntiifi- 
mos,  omni'.mque  primos  non  fc  dederint  Romani  Pomifices; 

Fan  IL  Tim,  ff.  Y qu\- 


Digitized  by  Google 


170  PrivilegiaRom.  Pontifici 
quibHi  proindc  hanc  victoria:  palmam  vcllc  eripere>quid  eft  aliud, 
quam  invidia  agere  > & injuria.?  Itaque  prarterquam  quod* cum 
Prifcillianiftis  , a quibus  ne  latum  diftabant  unguem  , DnTtinius , 
atque  Syrophofius  damnationis  fentemiam  a Ponttficibus  accc- 
pifsc  reputandi  funt , illud  animadvcrtcre  juvat  aS.  Innocentio  I. 
epift.  3.  edit.  Cout.  ad  eamdem  Synodum  Toletanam  ejus  indul- 
gentiam  erga  duos  illosad  frugem  reduces  laudatam  fuifte  , & 
probatam  j operam  quoque  abeodem  Pontificc  impcnfain > ut 
Sell ifma  ex  Di&inio  > & Symphofio  dignitati  fu.e  a Synodo  re- 
dint<  gratis  exortum  componerct , atque  comprimcret . Vide_* 
Coutantium  in  Monito  prievio  ad  hancepiftolam  , de  qua  egre- 
gic  prxfatur  . Caelcftii , Sc  Pclagii  caufsam  quod  attinet , S.  In- 
nocentii  I.  judicio  , confirmaco  lubindc  aS.  Zofimo,  fuifsc  fini- 
tam  ex  SS.  Auguftinn,&  Profpero  , quin  ipfo  ex  Pclagio  latcpro- 
bavi  pag.  5 5 , & feq.  Vigilii  Papx  primas,  ac  prarcipuas  fuifte  par- 
tes dc  tribus  Capitulis  , inter  quae  de  Thcodori  Mopfvefteni  per. 
fona  , ac  doeftrina , cognofcere  , ac  dijudicarc  ( quod  dkftum  pa- 
riter  in  Diodorum  Tarfenfcm  caderc  puta  ) atque  Concilio  ea  de 
cauffa  congregato  fui  Primattis  jure  prxftdcre  agnovit  Synodus 
ipfa  Mopfveftena  in  relatione  Synodica  ad  cumdcm  Vigilium  in- 
ferta  Collat.  5.  Synodi  V,  live  Cnnftantinopolitanx  II  apud  Har- 
duinum  tom.  3.  pag  133:  quo  dc  argumento  recole  , fi  placet , 
tantique  funt,  abunde  di.fta  parte  1.  art.  2 §.3.  pag.  180,  & 
feqq.  Quid  ad  hxc  aueem  , quod  apud  Pontificem  in  judicio  fibi 
experiundum  eiTe  intellexit  ipfe  Neftorius  s unaque  S.  Cynllus  ? 
IIlc  , qui  proindc  S.  Cxleftino  cauflfam  deferre  fuam  , integram- 
que  pcrmitterc  dirimendam  officio  habuit : iftc  , qui  paritcr  dc 
bomine  ad  Pontificiu  n tribunal  delato  Apoftolicae  Scdis  atiJicn- 
daro  fibi  ante  fententiameft  aibitratus  > quam  ad  proferendatn 
fuam  prodliret , juxtaque  Pontiticis  judicatum,  in  Neftorium  dc- 
indc  judicium  intVituic , & tulic . Qua*  S.Cyrilli  fane  perfuaiio 
intima  paritcr  fuit > artleque  cordi  infixa  S.  Flaviano  , qui  latam 
in  Eutyihetem  ab  fc  in  Synodo  lcntentiam  confirmari  a S.  Leone 
infimis  precibus  poftulavit } impetravirque  , quodemuin  illarn  in- 
vidhim  obtinuifse  robur  intellexit . De  Praed.  (Enatianis  non  una 
profeilo  Erudatorum  fententueft.  JNullos  fmftc  unquam  lured 
* in  re- 


's 


Digitized  by  Google 


VlNDTCATA  . ArTICULUsXI.  JT.  I.  „ 17J, 

inferos  hujufmodi  , fcdeo  dumtaxat  nomine  S.  Auguftini  difci- 
pulos  invidiofe  tradudlos  quidam  cxiftimant  , idcoque  pariter 
commentitias  e(Tc  duas  xllas  Synodos  > inter  quos  Uflerius,  Janfe- 
nius , Mauguinus , Cabaflutiio , Ccntenfonius  > ac  ThomaiEnus 
diffcrt.i  3.  in  Concilia  Arelat.,&  Lugdun.  Ex  adverfo  Fudeilina- 
tianam  hxrefim,  efto  paucorum  fuerit , profc&aque  ab  hominibus 
obfeuri  nominis  , rudiorifque  intelligentiz  , a Scmipclagunis 
tamcn  non  fuilfe  dolo  confidtam  , nec  fraude  a Faufto  hi  epift.  «,b- 
jedlam  Lucido , nec  falfo  a S.  Fulgentio  lib.  1.  cap  3.  ;nlcquenti 
Szculo  dc  cadem  accufatum  Monimum  , nec  ideo  prxfatas  Sync— 
dos  de  induftria  produ&as  , verifimilius  propugnanc  alii  , uti  Ba- 
ronins , Spondanus  , Alvarezius  , Sirmondus,  Norifius  lib  z. 
hift.  Pelag.cap.  1 5,  Natalis  hift.  Ecclef.  ad  Saecul.  V.  par.  2.  dif- 
fert.  5 , Pagius  ad  an.  4^0.  n.  3 , & fcqq. , & MafFcjus  hift  Thco- 
log.  lib.  1 6.  n.  7.  pag.  470  , & fcqq.  Ut  ut  fit , Synodisillis  prar- 
luxerat,  faccmquc  prxtulerat  S.  Cxleftinus  in  cpiftola  ad  Gal- 
liarum  Epifcopos , qua  totus  incumbit , ut  S.  Auguftini  doiftri- 
nim  ab  obtredatoribus  defendat  , dignifquc  exornet  laudibus. 
Utraque  Synodus  poftmodum  Synodi  Arauficanx  II.  probata  ali* 
quibus  videtur , qui  Prxdeftinatianorum  errorem  tacito  nomine 
profcriptum  Can.  2 5.  intucri  f*  putant : cui  Synodo  pofteacal- 
culuin  adjecit  fuum  S.  Bomfacius  II.  Quade  re  tamen  valdequam 
dubicat  Pagius,  adeundus,  fi  placet,  n.6,  & feqq. , confulendufque 
loco  ind.Maffejus.  Prxdeftinatianos  in  Gothcfcalco  poftca  rcvixif- 
fc  funt , qui  putam:  qua  de  re  paullo  poll.  Pro  ccrto  illud  intcrca 
pervelim  haberi  , quod  Arauficanam  II , & Valcntinam  Synodos 
contra  Semipelagianos  ad  cum  , quo  in  Ecclefia  Cunt , au&oritatis 
gradum evexit  S.Bonifacius  II,prccibus  exoratus  a S.Cxfario  Are- 
latenfi,  qui  utrique  Concilio  pc.ifuit.  Triuro  Capitulorum  uamna- 
tionem  obligandi  vim  demum  omnem  a Vigilio  , a Pclagio  utro- 
que,  & a S Gregorio  M.  accepifse  plus  vice  limpliciplanum  feci . 

Ad  obje&aias  fequentis  xtatis  Synodos  , qux  prxeedentium 
veftigiis  inhxrcntcs  a ccnfuris  in  hxreticos , quum  opus  foret, 
diftrmgendis,  mftituendoque  in  hxrefes  judicio  non  abiiinueruot, 
hujufmodi  nunc  habeto  refpon'a . Equidem  cujas  effet,  cujufve 
erroris  Senator  Grxcus  ille  bxreticus  a Synodo  Aurelianenfi 

Y 2 male 


Digitized  by  Google 


17*  P r i r il  e g ia  Rom.  Pont  i f ici 

male  habitns , in  obfcuro  latet . Si  tamen  conjefturis  eft  locus  , 
non  alteram  a Monothelitica , turn  in  Oriente  longc  , lateque— » 
graffunte  , illi  adhxfifle  hxrefim  exiftimaverim  • Jam  vero  in  hu- 
jufce  Antefignanos  hxrefis  omnium  primos  damnacionis  tela  in- 
torfifte  Romanos  Poncifices  , intorquendique  fubinde  Synodis  ia 
Africa>  Italia)  Anglia,  Gallia,  Hifpania , & Alia  indi&is  cxemplo, 
ac  juffione  prxivifse  memoravi  pag.  71  , & Icq.  Quo  proinde  loci 
temperare  mihi  non  pofsum  , quin  obiter  fummam  redarguam  au- 
daciam  D Ravechet  Sorbonici  olimSyndici , quifermone  coram 
Sorbonicis  habito  Clementinam  Conftitutioncm‘U«»^e«//M/rcji- 
ciendam  ex  eo  capice  arguens , ac  temere  aggrefsus  , quod  abfque 
Epifcoporum  acceptatione  Pontificum  decreta  obcinerc  nequcanc, 
potiorem  in  eo  vim  facit , quod  Synodi , in  fpecie  Latcrancnlis  I. 
fub  S Martino  I , & Conftantinopolitana  III.  fub  S.  Agatbone 
adverfus  Monothelitas  habirx  univerfam  obligandi  Ectlcfianu. 
vim  non  habucrint , donee  Epifcoporum  omnium  fuffragio  fuif- 
fentratihabitx.  Cujufnodidufti  teftes,  afscrtorcfque  vocat  SS. 
Martinum  I , & Leonem  II : ilium , quia  in  cpiftolis  ad  S.  Aman * 
dum  Tr  jcift. , ad  Clodovxum  , Dagobertum,  & Sigebertum  Gal- 
liarum  Reges  fidci  confcffionem  adverfus  Monothelicarum  hxrc- 
lira ab  Epifcopis  Gallicanis  Aibfcribendam  mittens,  prxcipuos 
ex  Rcgni  Epifcopis  Romam  dirigi  peticrit , cum  quibtis  communi 
fuffragio  de  fidedcliberarc  polfct , quxfuerint  deliberata  Rorox  , 
in  Galliarum  deindc  Provinces  comprobanda  dirigere  : iftum  , 
quia  in  cpiftolis  ad  Ervigium  Hifpaniarutn  Rcgem,  Regniquc 
Epifcopos  Synodi  VI.  acfta,  fideique  definitional!  fc  mittcre  ti- 
gnificarit,ut  Epifcoporum  omnium  fubferiptione  commuairentur. 
At  enim  quam  finiftra,  & iniqua  fit  ifta  Sorbonici  hujus  interpre. 
tandi  ratio  ut  demonftretur  , baud  indiget  multis . Eoeniincon- 
filio  S.  Martinus  Synodi  a<5ta  inGalUam,  non  fecus  acque  in_> 
Afiam,  &Africam  mifit , ut  Monothelitas  omnibus  damnatos  , 
odioque  habendos  denuntiaret,  innotcfcerctquedoifhina  Rotna* 
na  in  Ecclcfia  facra  , relig'ofeque  fervatadc  duabus  in  Chrifto 
D.  volnntatibus  , eique  omnes  ex  officio  adquiefeerent . Gallica- 
nos  vero  Epifcopos  vinute  piobos  , dodrinaque  prxftantcs  veni- 
*c  Romam  voluit , quibus  vices  tuto  fuas  apod  Grxcorum  Impc. 

taco. 


Digitized  by  Googli 


VlNDtCATA  . ArTICULUS  XI.  Jf.  I.  17$ 

rttorem  obcimdas  dcmandare  pofsct  , atquc  ut  quae  in  Concilio 
Latcrancnfi  decreta  fuerant , corum  opera  In  peratori , cctcrifque 
Graecis  innotefeerent , & infinuarentur . Nec  abfimilcm  admo- 
dum  cum  Hifpanis  agendi  rationem  tenuit  S.  Leo  II:  cujusepifto- 
las  equidem  Baronius  ad  an.  68 3.  n.  1 6 , & fcqq. , non  fecus  at* 
que  S.  Bencdifti  II.  eadem  de  re  exaratas  ad  an.  684.  n.  $.  pfeu- 
do  • cpigraphis  adnumeravit , plerifque  argumentis  e re  hiftorica, 
rationeque  chronologica  du&is  permotus,  cujus  nuperinopi* 
nionem  abivit  lllultrifT.  Johannes  Bap.  Bartholi  in  Apolog.  pro 
Honorio  cap.  27 , quibus  tamcn  fatisfeccre  Combcfifius  in  hift. 
Monoth.  pag.  154  > & Icq. > Pagius  ad  an.  6 83.  n.  5 , & feqq. , & 
ad  an.  684.  n.  9 , & feqq.  > Lupus  tom.  3.  in  difsert.  extrema  de. 
SynodoVI  pag.  52  1 Ludovicus  Jacobus  Bibl.  Pontif.  pag.  20  » 
fcAguirrius  tom.  2.  Concil.  Hifp.  pag.  71 1 , &fcqq.  Proptcrea 
epiftolis  tllis  tanquam  legitimis  admiflts  , confidcntif&me  adfirmo 
nihil  hinc,  aut  ex  agendi  , quamtcBuerc,  Hifpaniantm  Epifco- 
pi,  ratione  prarjudicatum  juri  Pontificis  res  fidci  peremptorio, 
ut  ajunt  , judicio  dirimendi . Enim  vero  quum  Epifcopi  Hifpani , 
abfoluto  jam  Concilio  Tolctano  XlII , S.  Leonis  litteras  una  cum 
Synodi  VI.  a&is  accepifscnt , atque  ingruentejam  hyeme  , fe  ag- 
gregare  fecundo  nequirent , in  annum  lequentem  Synodumdiftu- 
lere  : interea  ad  Epifcopos  per  Provinciasa&a  Synodic*  pro  Tub* 
feriptione  dirigentes  , geftorumque  ita  rationem  Pontifici  red- 
dentes  . Ad  hxc  officii  admoniti  a S.  BencdidloII , qui  S.  Leont 
fuccefserat  j anno  iniequenti , ideil  684  , in  Concilio  Tolctano 
XIV.  congregati  , Can.  2.  fic  ftatuunt:  Ad  hoc  omna  P.rafules 
Hifpirti*  invitatr Junt  ( a Pontificc)  utpradic ffa  Synoddia  injlitu . 
ta , qua  mifertt , ttojlri  etiam  vigor  is  muncrcnt  auSoritate  fafful- 
ta , omnibufquc  per  nos  Jub  Regno  Hifpani  a confijlentibus  pxte fee- 
rent  divulganda  . Quid  in  his  latct  doli , vel  ambitus , quo  fe  in 
Pontificis  Judiccscrigere  voluerint , qui  id  unum  praetendunt  fe 
morem  Pontificigercndi  gratia  congregatos  acceptation  fua  jube* 
re  , ut  Synodi  VI.  a&a  in  Bifpama  valeant , qux  ideo  cun&is  in* 
notefeere  turant  ? Subindc  Can  3.  cxcufationem  fubtexunt, 
quare  fibi  non  licuerit  iliico  ronvenire , fubdentes  Can  4 : Pla- 
euitproinde . . • . e«  ipfa.  geJU  fir  mire , aofiraque  fidci  fienfium  pu- 


Digitized  by  Google 


174  Privilisia  Rom.  Pontifici 

rijftma.  vcr forum  enodatione  depromcre  . Adornau  itaque  a Julia- 
no  ( qui  a Rodcrico  Tolctano  rer.  Hifp.  lib.  3.  cap.  12  perperam 
Pomerius,  gcnercquc  Judxus  nuncupacur)  Apologia  ad  Pontifi- 
ccm  mittenda  Catholics  Religionis  fumtna  capita  advcrfus  hzrc- 
ticos  cxponunt , & detcndunc : in  qua  quum  quzdam  Pontifici 
minus  probata  fuifsent,  Apologetico  altcro  illi  plane  fatisfaccre 
in  altcro  Concilio  Toletano  XV.  an.  6 88.  curarunt . Quod  indi- 
cium eft  haudobfeurum  , quoobfcquii  loco  dida»  jufsaque  Ponti- 
ficis  ab  Hifpanis  haberentur.  Poftquam  vero  Can.  5.  cadem  Sy- 
nodi VI.  ada  cum  Niczna,  Conftantinopolitana  , Ephefina,  St 
Chalcedoncnfi  contulifscnt , idea  Can.  6.  Aibjpngunt , fupra- 
difli  afta  Concilii  in  tantum  a nobis  vencranda Junt , & recipicnda 
conjlabunt  , in  quantum  a prxmijfts  Concilii s non  dijccdunt , imo  in 
quantum  cum  illis  concordare  videntur:  propterca  Can  7.  quatuor 
illis  Conciliis  generalibus  ( quorum  nedum  in  ccnfu  Synodum  V. 
repofiicrant ) Synodum  VI.  adnumcrandam  paritcr  fore  conclu- 
dunt.  Qux  omnia  eo  rede  collincant , utoftendant  iccirco  mifsa  a 
Pontifice  Synodi  VI  ada,  ne  quz  mox  dc  fide  adverfus  Mono- 
thclitasfucrantdefinica,  Hifpanos  latcrenc  Epifcopos  , qui  eo  li- 
bentius  in  camdemconfpirarc  fententiam  nondubitarunt , quod 
cum  przeedentium  Synodorum  dogmatibus  , cum  Patrum  tradi- 
tione  j cum  Rom.  Ponxificum  dodrina  fumma  cflet  Synodi  VI , 
miraque  confcnfio . Quz  qui  finiftrorfum  intorquerc  adbuc  velit  > 
nz  is  fruftra  luci  offundcre  conatur  tenebras . Vide  viros  dodifs. 
Cennium  de  antiq.  Ecclcf.  Hifp.  difsert.  4.  cap.  6.  n.  20  , ubi  a 
Bofsuctio  argumentum  hoc  eripit , rcdimitque  , ac  Lopezium  de 
antiq.  Can.  Cod.  Eccl.  Hifp.  par.  1.  cap.  3 5 , & feqq. , ubi  Hik 
panos  Epifcopos  a Ccnniohacdc  re  nonnihil  vexatos  defendit  , 
& vindicat. 

Quod  nunc  propins  ad  rem  attingit  mcam  , quid  pluribus 
morer  Hifpanos  Presbytcros  illos  graviflime  circa  Euchariftiara 
pec  cantes  , idcoque  a Synodo  Bracarenfi  damnatos  , quorum  adco 
lupmus  error  non  tarn  dedocendus  crat , vcluti  nihilofecius  ex 
S.  Julio  I.  in  epift.  ad  .dsgyptios  defumpto  argumemo  przftitum 
eft  » quam  Cevcrc  adco  infignis  temeritas  cum  fchifmate  conjunda 
• comprimenda fuerat , & caftiganda r Contr A Adelbcrtum  ^Cle- 
men- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Articulus  XI.  jf.  I.  17? 

inentem  a S.  Bonifacio  advocacamS.  Zacharije  P.  M.  auttorita- 
tem  , adhibitamque  5 ideoquc  Synodis  Suefliouenfi  , & Germa- 
nics robur  cx  Apoftolica  Sede  acceififle  paullo  fuperius  pag*  78, 
adnotatum  eft:  non  fecus  atque  pag.  infeq.  Fclicem  Urgellitanum 
Hadriani  I.  automate , quam  Epifcopi  cffli&im  exoraverant , 
quaque  fuffalci  in  femcntiam  fitnilitcr  exierant,  comprefsum.# 
fuiftc  , atque  ad  errorem  ejurandum  compulfuin  • Ca?terum  Con- 
cilium Narbonenfc  contra  Fclicem  fufpe&x  admodum  fidei  a Pa- 
gio  habitumeft  ad  an.  788.  n.  1 o.mulcis  decauffis,  turn  quia  no. 
t*  temporary , quibus  confignatur  , inter  fc  pugnant  , Impera- 
torifque  Carolus  M.  illuftratur  nomine  , quod  ei  tainen  ante  an. 
800.  attnbutum  non  fuit  j turn  quia  Concilio  fubferiptus  legitur 
Felix  , quin  fe  tamen  hnrrefi  abdicat,  cui  imo  ufque  ad  Concilium 
Ratifponenfc  an.  7512.  tenaciftime  inhaefifsc  liquet  cx  Eginhardo 
ad  hunc  an. , Sc  Jona  Aurel.  in  lib.  adv.  Claudium  Taur,  Confi- 
ciam  nunc  paucioribus  > quoad  cjus  fieri  poterit , qus  ad  cauf- 
fam  Amalarii , & Gorhcfcalci  attinent . Equidem  Amalario  , cuin 
homonymo  Trcvirenfi  cognomento  Fortunato  non  confundcndo  , 
nonnulla  circa  Euchariftiam  minus  cautc  cxcidifse  non  negavc- 
rim  , dc  quibus  a Floro  Lugd.  & Agobardo  fuerit  jure  reprehen- 
fus : cum  tamen  de  Chrifti  D.  corporc  fcccfsui  fuppotuo  injuftc 
accufatum  oftendit  Mabillonius  in  praef.  ad  par.  2.  Ssculi  IV,  Be- 
ned.  §.  5.  n.  69.  pag.  324  , &feq.  > qui  pag.'32  2 >&  fcqq.  ab  hac 
Stercoranifmi  labe  pariter  liberat,  & cxcufat  cum  cx  Graccis  Ori- 
genem  & Nicetam  , quern  poftcriorem  hujufee  flagitii  poftulavc- 
rant  Humbcrtus , Sc  Algcrus , turn  cx  Latinis  Heribaldum , Sc  Ra- 
banum, quibus  idem  error  ab  Herigero  afflatus  fucrat.  At  enim  al- 
terius  circa  Euchariftiam  erroris  , qui  ci  cum  Rabano  $ Herigcro  > 
Sc  Ratramno  fuerit  communis , Sc  cum  Pafcafio  Radbcrto  ad 
unum  quatuor  commiferit,  accufatur  Amalarius . Radbertus  nem- 
pe  > five  Racherius,  ut  quidam  > minus  vcrifimilitcr  tamen , ex 
Mf,  Cod*  Bibl*  S.Martini  Lovan,  arguunt,  lib.  dc  Corp.,  & Sang. 
Dom  feripferat  pcra&a  confecrationc,  panis  vinique  fubftantiam 
non  fupetcfTe  } locoque  fupervenire  verum  Chrilti  D.  Corpus  , Sc 
5angujnem>  ipfumque  Corpus  non  aliud  ab  eo  , quod  ex  B.  Vir- 
giuc  Maria  natum  , & in  Cruce  paftum  eft.  Ita  exprefle  capp.  1 > 

4 


Pri  vilegia  Rom.  P ontifici 

4 , 9 , 1 2 , & 20  , in  cpiflola  q uoque  ad  Fredugardum,  & in  Com* 
mcnt.ad  cap.2d.S.Matth.  C contra  Rabbanus  in  epiflolis  ad  Hegi* 
loncm  , & Hcribaldum,  Amalarius  in  epifl.  ad  Guntardum , Hcri- 
gerus  lib.  de  Corp. , & Sang.  D.  apud  Ccllotium  in  append,  ad 
hiflor.  Gothefcalci  ( quamvis  opus  hoc  Herigero  tributum  a Cel* 
lotioSilveRro  II.P.  M.  fore  tribuendum  autumant  Scriptores  hift. 
litter.  Gallic,  tom.  6.  pag.  5 87.  ) & Ratramnus  lib.  de  Corp. , & 
Sang.  D.  ( quern  librum  minus  vere  foetum  effe  Johannis  Scoti 
opinati  funt  Petrus  de  Marca  in  epiR.  ad  Dachcrium  ante  tom.  2. 
Spicileg. , nov.  edit.  tom.  3.  pag.  852  , Anfclmus  Parifius  in  dif- 
fer!. adv.  Allixium  cap.  f.  tom.  j.  perpet.  fid.  pax.  2 pag.  198  , & 
Johannes  Harduinus  in  difsert.  de  Sacram.  Altar.  ) Radbertum.. 
oppugnantes  Euchariftiam  idem  Chrifli  D.eflc  Corpus  negabant, 
quod  ex  Virgine  Maria  natum  , ScCruci  fuffixum  fuerat . Hinc 
Novatoxes  opportunitatem  Caxholicum  dogma  oppugnandi  avi- 
de  arripientes  Rabanum,  Amalarium  , Herigerum  > &Ratram- 
num  una  pariter  inter  realis  prarfenti*  Chrifli  D.  in  Euchariflia 
hoftes  enumcrarc  nonerubuere,  ut  Albertinus  , Claudius , Lar- 
roquianus , Goulartius , Lampadius  , Aliixius  , Hopkmfius,  Pfaf- 
fius  &c. } Radbertum  cum  Katherio  viciiCm  vel  in  CalviniRarum 
partes  rapcreconati  funt,  utiBoxornius,  & Hofpinianus  •,  vel 
Radbertum  veluti  novidogmatis  a vetcris  Ecclcfiae  do&rma  alie- 
niprocuforem  traduxerunt  , uti  Claudius  , Larroquianus  &c. ; 
vel  Radbcrti  librum  depravare  , interpolareque  non  funt  veriti , 
uti  Jobus  Gaftius  , qui  idco  merito  a Nicolao  Mamt  rano  vapula- 
vit . At  cnim  non  rcipfa  , fed  in  folo  loqu  ndi  modo  ab  iflo  diffi- 
debant  illi.,  Cq.uidem  quomodo  ifle  , fie  till  tranfubRannationem 
panis  , ac  vini , CbriAique  D.  poR  confecrauonem  in  Euchariflia 
prxfentiam  credebant,  & docebant  ; ita  Rabanus  in  cit.  epiflo- 
lis,  lib. 7.  deSacx.  Ordin.  cap.  to.  Si  lib.  i.de  Inflit.  Cleric, 
cap.  31  ita  Amalarius  in  cit.  cpiA.  ad  Guntardum  , & lib.  3.  de 
Eccl.  offic.  cap.  24;  ita  Hcrigeruj  lib.  ind.cap.4-,  '(a  Ratherius 
lib.de  Corp.,  & Sang.  Chrifli , &incpiAola  ad  Parricum  ; ita 
Ratramnus  in  prxeit.  libro  paifim  , ac  nitide  qutdem  par.  1 , & in 
hujufee  partis  conduf.,  turn  etiam  par.  a ltaque  id  unum  comen* 
debat  Radbertus  Chrifli  D.  Corpus  in  Euchariflia  illud  ipfum  ciTe 

quoad 


Digitized  by  Google 


V'lNDtCATA  . ARTICULUS  XI.  Jf.  I.  I 77 

quoad  naturam  , lubftantixquc  naturalcs  propriccates , quod  ex 
B-  Virgine  natum  , & in  Crucc  paffum  fucrat : quod  mficias 
haud  ibanc  Rabanus  , Amalarius , Ratramnus  , Hcrigcrus , & Ra- 
therius  , qui  id  unum  ncgabant , quod  nequc  affirmabatur  a Rad- 
berto  , quantum  ad  affeftioncs  mere  accidemalcs  1 puta  extenfio. 
nem  , motum  , extcrnamquc  fpecicm  , Corpus  Chrifti  D idem  in 
Euchariftia  efte  , quod  ex  Virgine  ortum  , in  Crucc  mortem  obi- 
erat . Quo  diverfo  plane  fenfua  Patribus  quibufdam  verc  afler- 
tum,  ut  a SS.  Ambrofio , & Gregorio,  ab  ahis  autem  non  mi- 
nus vere  negatum  , ut  aSS.  Hicronymo  , & Auguftino  , qui  du- 
plex , aut  triplex  Chrifti  D.  Corpus  diftinxerunt  , obfervatum 
jam  pridem  eft  a S.  Fulbcrto  Carnot,  in  cpift.  2,  a S.  Lantfranco 
Cantuar.  lib.  adv.  Bcrengar.  cap.  18  , a Floro  Diac.  in  expofic. 
epift.  in  Cocna  D.  legi  folitx,&ab  Algero  lib.i.  dc  Sacr.  Corp.,& 
Sang.D.  cap.  1 7.1taquc  in  modo  loquendi  folo  tota  pugnaiftafita 
crat , quos  alioqui  probe  in  fententia  pares  convcnifsc , toto  au- 
tem oftio  a Novatorum  erroribus  circa  Euchariftiam  diftafse  mul- 
tis  demonftrant  Perronius  lib.  2.dc  Euch.cap.  1.;  Miracus  in  Not. 
ad  Sigeberti  cap.  py.  de  Scriptor.;  Cointius  tom. 8.  Annal.Franc. 
ad  an.  818,  82I  , & 83  1.  pag.  192  ; Gilbcrtus  Mauguinus  in 
diftert.  hift.  Chron.  de  Gothcfcalco  cap.  1 7 j Petrus  de  Marca  in 
epift.  ad  Dacherium  Cellotius  in  hiftoria  Gothcfc. ; Jacobus 
Boilavius  in  pr.vf. , & Not.  ad  Ratramnum  ; Arnaldus  t om.  1 . 
lib.  8-  perpet.  fidei  circa  Euch.  cap.  1 2 ; Mabillonius  in  prxf.  ad 
par.  2.  Sxcul.  IV.  Bcncd.§§.  6,  & 7.  pag.  330 , feqq. ; Ano« 
nymus  Congrcg.  S.  Genovcfx  in  difsert.  editaad  ealeem  tom.  r. 
perp.  fid. ; Natalis  Alexander  hift.  Eccl.  ad  Sxcul.  IX  , & X.  dif- 
fert.  1 o , & feqq.  j & Du  - Mefnil.  dortr. , & difcipl.  Eccl.  tom.  4. 
Jib.  43.  n.  57  , ubi  n.  58.  Alfricum  Cantuar.  Antiftitem  , dc  quo 
Alfordus  ad  an.  100 6,  ab  codem  circa  Euchariftiam  errore,  in 
quem  ipfum  invirum  pertrahere  Anglo  - Proteftantcs  adnituntur  , 
omnino  liberac  > & vindicat . 

Fufius  hxc  force, quam  par  fuiflet,  perfequutus  fum,  quorum 
tamen  ledori  non  poenitendum  opinor.  Jam  vero  , quod  ad  Go- 
thefcalcum  pertmet,  ut  brevius  abfolvam  , is  in  opufculo  ad  Not. 
tingum  Deum  prxdeftinalsc  juftosad  vitam  , &rcprobos  ad  mor« 
Pats  II.  Tom.  y.  Z tern 


178  Pb  I V 1LHG  I A Rom.  Ponti  F IC  I 
cem  docuic : in  Apoiogecico  vcro  contra  Rabanum  addidit  > ncc 
Deum  vellc  omnes  falvos  fieri  , nec  Chriftum  pro  omnium  falute 
mortuum  fujlfc.  Qua  in  doiftrina  porro,  aliis  alicer,  vcl  prxtcr , vcl 
juxta  ipfius  mentem  intcrprccanubus , adverfarios  alios,  alios 
dcfenlores  habuit . Adverfarios  fenfit  Rabanum  Mogunt. , Hinc- 
marum  Remen. , Amulum  Lugdun. , & Pardulum  Laudun. , quo- 
rum opera  in  Synodis  Moguntina , ac  duabus  Carifiacis  damna- 
tuseft  . Ex  adverfo  ereifta  contra  hos  fronte  pro  Gothefcalcode. 
fenforcs  fortiter  ftetcre  Ratramnus  Corbejen. , Lupus  Servatus  , 
S.  Prudcntius  Treccnfis , & S Rcmigius  Lugd. , Amuli  fuccelTor, 
quo  agente  , Sc  prjefidente  ex  tribus  Provinciis  Lugd.  Vicn. , & 
Arclat.  congregataeft  Synodus  Valentina  III.  an.  85  5 , in  qua 
fex  prioribus  Canonibus  probum  in  fenfum  expofita  eft  Gothe- 
fcalci  dodlrina  : quos  deinde  Canoncs  fex  calculo  fuo  comproba- 
runt  Synodi  Lingonenfis  , & Tulicnfis  an.  85^. ex  duodecim  Pro- 
vinciis coadunata.  Hucufquc  non  habes  profeflo  , ubi  tuto  pc- 
dem  figas  , ut  cnim  vidcs  , Gallicanam  Ecclcfiam  geminas  in_» 
partes  Gothcfcalci  caufta  difpertita  eft  , huic  refragantibus  aliis  , 
aliis  fufifragantibus  : in  ceteris  per  Orbcm  Ecclefiis  ahum  dc  hifee 
quxftionibus  audit  filentium  , Quid  ages  hac  in  rerum  ambage  , 
fentcntiarumque  diverfitate,nifi  ei  parti  plene  adquiefcas,in  quam 
propenderit  Romanus  Pontifcx  ? Ita  plane  ; idqtie  agnovit  vel 
Hmcmarus  ipfe  , five  Gothcfcalci  infenfiffimus  hoftis,  five  in 
Rom.  Poncificcs  liaud  multum  honeftus , quippe  de  cootroverfiis 
a Gothcfcalco  motis  certiorcm  fieri  foil  cito  S.  Nicolao  I.  facere, 
ut  oportebat , fan's,  rerumque  geftartim  narrationem  ad  cum  per- 
ducere  officii  loco  habuit : a quo  tamen , ut  ipfe  (dibit  in  altera 
ad  eumdem  Pontificem  epiftola  apud  Flodoardum  lib.  3.  cap.  1 j , 
nullum  refponfum  , nefeio  quo  fato , retulit:  nifi  forte  quia  vcl 
Hincmari  fublefta  fidcs  , comperta  , fufpe&aque  jam  evaferat 
perfpicaciffiino  Pontifici , vcl  accuratiorem  de  his  rclationem  , 
undedilucidc  p3terct  veritas,  defidcraffct  ab  co  prudentiffimus 
Pontifcx.  Pr.rtcrca  idem  Pontifcx  quum  itcrum  a Luidonc  Ar- 
chid.  Laudunenfi  Roma?  an  8(^4.  rem  cum  Hincmari , turn  Regis 
agente  de  Gothcfcalco  , rcbufque  circa  eumdem  geftis  inquifivif- 
fet,  rationemquc  cxegilTct,  prolixiorem  Hincmacus  ad  Pond- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XT.  ff.  I.  I 7P 

ficem  de  Gothefcalco , ejufque  do&rina,  Scdamnatione  relatio- 
ncm  mific , dc  qua  Flodoardus  lib.  3.  cap.  n > & fcqq.  Quum_> 
vcro  Guntebcrtus  Monachus  Gothcfcalci  cauffam  dcfcnfurus  Ro- 
inam  properaffct  , Gothcfcalci  litteras  Pontifici  exhibiturus  > 
Hincmarus  tcrtio  Egilonem  Scnon.  Archiep.  turn  Romxagentcm 
follicitavit , ut  Pontifici  Gothefcalcanx  cauffa:  integrum  teno- 
rcm  recitarct  , apcriretquc  ; ne  forte  Guntebcrto  enitente , Go- 
thefcalcus  cauffa  vinccret  . Porro  qui  Hincmarum  refponfo  non 
eft  dignatus  Pontifcx  , quid  pariter  Egiloni  refponderit , incom- 
pertum  eft  : nihilominus  Gothcfcalci  cauffam  bene  cefliffeexinde 
augurari  fas  eft,  quod  Valcntini , & Lingoncnfis  Concilii  capitula 
in  gratiam  Gothcfcalci  edita,  ad  S.  Nicolaum  dclata , ab  ipfo 
confirmata  fuerunt , uti  teftantur  S.  Prudentius  Tree,  in  Annal. 
ab  Hincmaro  ipfo  laudatis  in  cpift.  ad  Egilonem, & Annalifta  Ber- 
tinianus  ad  an.  85 9.  Quamobrem  Synodis  Moguntinx  , gemime. 
queCarifiacx  auteferendas  Valcntinam  , & Lingoncnfem  afiirmo, 
ac  prx  Tournellio  dc  hxrcfi  Prxdeftin. , Pagio  ad  an.  n 6 , 
& fcqq. , Natali  Alcxandro  hift.  Eccl.  ad  Saecul.  IX  , & X.  differt. 
5 , ac  Rebcro  Lutherano  hominc  in  differt.  de  erroribus  Gothc- 
fcalci , quibus  peffima , omninoque  perdita  Gothefcalci  cauffa 
vifa  eft,  utroque  pollice  fubferipferim  , non  dicam  Ufserioin 
hiftor.  Gothefcalci , & Prxdeftinatian*  Controvcrfix  , nec  Vof- 
fio  hift.  Pelag.  lib.  7.  par.  4.  tom.  6.  oper.  pag.  812,  & feqq. , 
nec  janfenio  lib.  8.  dc  hxr.  Pelag.  cap.  2 3 , ubi  totus  incumbit , 
ut  ab  erroribus  Gothefcalcum  omnino  abftergat,  fed  Chriftiano 
Lupo  in  Schol.  ad  Concilium  I.  Komanum  fub  S.  Gregorio  VII , 
Contcnfonio  in  append,  unic.  de  Prxdeft.  §.  3 , Gilberto  Mau- 
guino  in  differt.  hift.  Chron.  de  Gothefcalco  , cujus  Synopfim  ex. 
hibet  doftiff.  Norilius  , Norifio  ipfi  tom.  4.  oper.  pag.  £81,  Ron- 
calix  in  animad.  ad  Gothcfcalci  cauffam , Bcrti  dc  Theolog.  di> 
fcipl.  lib.  6.  cap.  14,  aliifque , quibus  hxrefis  dicam  feribi  Go- 
thefcalco non  poffc  non  modum  vifum , fed  nec  cum  imo  a doftri- 
na  S-  Auguftini  vel  digitum  ablufiffc  : cui  fimillimos  Gothefcalci 
objcclos  olim  errores  a S.Profpcro  in  refponf.  ad  obje&iones  Gal- 
lorum  , & Vincentianas  didicimus  . 

Accipc  nunc  paucis  > qu$  circa  Teliquas  obje&as  Synodos 

Z a refol- 


Digitized  by  Google 


i8o  Privilegia  Rom.  Pontif  ic  i 

rcfolvcnda  manent.  Aurelianenfis  , Atrcbatenfis  , & Karrofenfis 
Epifcopis  in  fimilibus  advcrfus  vetcrcs  hxreticos  fentcntiis  pr«- 
iverant  Romani  Pontifices  3 qualcs  qui  Manichaeos , & Mono- 
thelitas  > a quorum  erroribus  Stephanus  9 Lifojus  > & Gandul- 
phus  non  abludcbant  , diriscundis  dcvovcrant . Concilio  Quin- 
tilineburgenfi  calculum  adjecit  fuum  S.  Gregorius  VII.  Rofcelli- 
num  prxdamnatum  jcftimari  fas  eft  a Pontificibus  illis , qui  Pra- 
xes jNoeto,  Sabellio,  & Patripaflianis  harrefis  ignominiam  infli- 
serant . Florentinam  Synodum  adverfus  Fluencium  auftorjtatp  » 
Ponrificis , qui  turn  audiebat  Pafchalis  II , congregatam  tradunt 
Sabellicus  Enneadc  y.lib.  3 , & S- Antoninus  tit- 1 6,  cap.  11. 
Abaelardus  a Synodo  Senonenfi  ad  Pontificem  provocans  juftifli- 
mas  Innocentii  II.  iras  expertuseftj  ut  innui  pag.  91  3 & feq. ; 
quo  perinde  loci  eidem  Pontifici  acceptam  referendam  Arnaldi 
damnationcm  oftendi . Armenorumcrrores  jam  pridem  in  Euty- 
chete  a S.  Leone  M , ac  fequiori  svo  a Bcnedi&o  XII 5 & Cle- 
mente VI , de  quibus  pag.  101,  inflido  ftigmate  fucrant  obfignati. 
Bogomili  in  Manichsis  , five  Paulicianis , & Mefsalianis  > ex 
quibus  fedam  conflaverant  fuam  , de  qua  fufe  Anna  Comnena^ 
lib.  15.  apud  Pagium  ad  an.  1 1 1 8.  n.  28  3 & feqq.,  Bandurius  Im- 
pcr.  Orient,  tom.  2.  pag.  635.  edit.  Veil.  3 & Wolphius  in  hift. 
Bogomil  edit.  Witcmberg.  1724 , proferipti  fajpius  a Pontificibus 
fuerant,  atque  ita  Palamita?  pariter . Gilbcrti  Porretani  caufta , 
nonnifi  ab  Eugcnii  III.  au&oritate  finem  acccpit.  Sotcrichus  con- 
filio  evadendae  Neftorianae  haerefis  de  duabus  in  Chrifto  perfonis  , 
in  oppofitos  Eunomii  errores  imprudens  inciderat  , quibus  dam- 
nandisnova  non  opus  Synodo  fucrat , utqui  multo  pridem  a S. 
Damafo  fuiftent  damnati . Ad  Valdcnfes,  Albigenfes , fimilef- 
que  prognatas  cx  eis  > propagatafque  peftes  excindcndas  , exter- 
minandafque  pcenis  five  temporalibus  , five  fpiritualibus  , ad  id 
indidis  five  Comitiis  , five  Conciliis  , poteftatem  utramque  five 
Laicam , five  Ecclcfiafticam  ftepiffime  3 folerterque  a Pontificibus 
cxcitatam  fuifse  , exftimulatamque  quis  ignoret  > poftquam  late 
hac  dc  re  pera&um  legere  eft  pag.  93  j & feqq.  ? In  Petri  Lom- 
bardi dodrinam  a Parifienfi  Synodo  inftitura  inquificio  eft  julfu 
Alcxandri  ill,  a quo  pecitidc  cadcm  propoiitio  ab  illo  alTerta  Icgi- 

tur 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XI.  Jj\  I.  l8l 

tur  improbata , titi  cjus  cpiftolam  ad  wlllclmum  Senon.  luftranti 
conftabit . Parifienfis  Synodi  advcrfus  Almaricum  fcntentiam  ro- 
borc  induit  in  Lateranenfi  IV.Innoccntius  III3cujus  pariter  ab  judi- 
cio  Arelatenfcm  depcndifle  fide  , qui  eidcm  prxfuit , Florentinus 
Archicp.,  affirmat  fua.  Stcphano  Parificnfi  Epifcopo  indi&o  Theo- 
logorum  coetu  propofitiones  quafdam  fidei  parum  conformes  pro- 
fcribendi  au£lorcm  fe  dedidic  Joannes  XXI , cujus  hac  de  re  lute- 
rat  recenfct  Raynaldus  ad  an.  1 277.  n.  9 , & feq.  Neque  fane  cu- 
jufcumquc  Academia:  fententias  non  nifi  ab  Apoftolica  Sede  au* 
doritatem  obtinere  > ac  fortiri  inficiabitur  ullus , ignorabitque  > 
Propofitiones  quod  attinet  a Simone  Langhamo  Archicp.  Can- 
tuar.  proferiptas  , eae  pridem  in  Origene  , Peiagio  j WiclcfFo  &c. 
a Pontificibus  fuerant  confixac . Nova:  non  tarn  fechr  > Intelligen- 
li.'E  di<flars  inventores  , quam  veteris  Bcrengarii  , & Bcguardorum 
inftauratores  aEgidium,&  Guillelmumcum  Bereogario3&Beguar. 
dis  profligatos  a S.  Leone  IX  , & Clemente  V.  pariter  fuifle  pu* 
tandurn  eft  . Idem  efto  de  Jungcllingo  judicium  , qui  in  Valdcnfi- 
bus  , & wiclcffo  dignasjam  poenas  dederat  fpirituales  > digmj* 
proindc , qui  temporalcs  etiam  daret  .Sed  &e  Valdenfibus  , e Be. 
guardis  , c Marfilio  Patavino  fuos  hauferat  errorcs  Ruchardus  : 
itaque  cum  illis  communem  jam  habucrac  fortem  . In  Edmundi 
Richerii  librum  lata  , agente  , fatagente  , ac  przfidente  Cardinal! 
Perronio , a Concilio  Scnonenfi  , five  Parificnfi  , ac  dcinde  ab 
Aquifextienfi  fententia  Paulo  V.  P.  M.  accepta  , probataqne  fuir. 
Denique  non  abfque  Benedifti  XIII.  confcientia  , & conienfu  in 
Ebrcdunenfi  Concilio  dccreta  Confiitutioni  Vnigcmtut  obedien- 
tiaeft,  ejufque  refravflario  Epifcopo  Sanicienfi  depofitionis  in. 
flicfla  poena.  Qua:  omnia  quum  ita  fe  habeant , hinc  quanti  fa* 
cicnda  fit  in  quatftionibus  fidei  dirimendis  , hzrtfibufque  damnan- 
dis  unius  Pontificis  ex  Cathedra  loquentis  au&oritas , tanti  ncro- 
pe  j ut  ab  ca  Synodales  ipfie  Sandiones  robur  accipiant , vcl  igna- 
ris  facile  daturintclligi . 


Privilegia  Rom.  Pontifici 


182 

Ex  yureprttfcribendi  Field  formula , recipiendique 
Fidei  profejjionts . 

§.  I I. 

EX eo in  Ecclefu  jugi , facro  » & integro  more  > quo  fidei  for- 
mulas prxfcribcrc  Romanis  Pontificibus  folcmne  fuic  fem- 
per  , quibus  quotquot,  qui  Chriftiano  cenferi  nomine  , & Apo- 
fiolicx  Scdis  commnnionc  , facrorumque  conforcio  cohoneftari 
defiderarenr,  fubferibere  deberent,  quovc  fidei  fux  Romanis  Pon- 
tificibusrationem  reddere , fidcique  profclfioncm  , juxta  priefcrip- 
tum  Pontificis , emittcre  quicumque  quovis  gradu  in  Ecclefu  fill- 
geret , omnino  , omnique  tempore  fuit  adftridlus , quar  proindc 
loco  e(Tet  teflerx  Catholic*  Religionis  > cui  nomen  dediftet , cu- 
jufque  una  Romana  Ecclefia  Centrum  dignofeeretur  a Chrifto  D. 
conftitutum,  quis,  qusefo , non  ftatim  fubinferat  Pontificem  Sum- 
mum  , qui  ita  cundiis  Fidelibus  prxeft  , ut  cundtis  pariter  in  fide 
prxeat,  a fide  defledtere  ncquaquam  polfc  , eadem  fide  crcden- 
dum  fore  plane  ? Si  Pontifici  propterea  fidem  cdocenti  aufcultarc 
omnes  utraque  aurc  debent , adco  ut  tradita  ab  eo  fidei  dodtrina 
Fidelibus  omnibus  loco  habenda  fitrcgulx,  cui  ab  omnibus  fi- 
des  accommodanda  fit > nonne  fimiiiter  , ac  neceffario  confcqui- 
tur  unum  penes  Pontificem  Sacrorum , Rcligionifquc  fummam 
confiftcrc  integram  , ncc  eo  in  terris  efic  Superiorcm  f Eo  vel 
magis  } quod  permifli  nunquam  particulares  Epifcopi  fuifle  le- 
gantur  pro  libitu  > & facilitate  hujufmodi  formulas  cudcre  , fed 
a Pontificibus  cufis  integro  mentis  oblcquio  folummodo  cundlis 
fuerit  fubferibendum ; neque  iroo  Synodisipfis  gcneralibus  in- 
tegrum fuerit  unquam  , liberumque  aut  fidei  formulas  , Pontifi- 
ce  inconfulto  , aut  non  approbante  , prxfcribcre  > uti  didhun 
eft  alibi , aut  a fidei  formula  a Pontificc  ipfo  prxfcripta  vel  latum 
unguem  licuerit  dcfledlere  , ut  ex  diccndis  mox  palam  fiet.  Eo 
velmaximcj  quod  inter  innumeras  fidei  formulas  a Pontificibus 
frequentiffime  procufas , atquc  prxfcriptas  adinvenire  non  eft 
aliquando,  aut  aliquant  > qux  dtvinx  a Chrifto  D.  uadita:  fidei 


Digitized  by  Google 


Vindicata  . ArticulusXI.  ff.  II.  I 8$ 

vel  forte  minus  congrueret  , vel  tenuiter  fore t con traria  : quern* 
admodum  quzfatpc  fzpius  ab  hatrcticis  , fciiicet  ab  his  , qui  Ro- 
mano Pontifici  de  fide  loquenti  aequas  przbere  aures  detredavere, 
diverfis  locis  , ac  temporibus  adornatz  fuerunt , quamortodox* 
fidei  difsonas,tam  diverfiffimas  inter  fe,  & contrarias  fibi  invicem 
fuiffe , nemo  , qui  baud  in  Ecclcfiaftica  hiftoria  fit  valde  hofpes  > 
ignorabtt  . 

Quod  poftremum  , ut  bona  in  luce  collocetur , roihi  fas  ante 
fit  j quam  ad  propofitum  argumentum  aggrediar  , hujufee  varia- 
tionis  in  fide  ab  una  vel  altera  hzreticorum  Seda  cxcmplum  cape- 
re  . Certe  vel  circa  unum  dodrinx  Evangclica: , & Apoftolicas  , 
caput  dc  Chrifti  D.  Divinitate  , aut  Humanitate , autlncarna- 
tione  mirum  quam  roulta?  adverfar  exarferint  hatrefes , quas  ex 
Niceta  lib.  3.  Thcfaur.  cap.  39.  tom.  15.  Bibl.  PP.  Lugd. , Peta- 
vio  in  lib.  de  Incarn.  , FrafTeno  in  Scoto  Acad.  tom.  3 , Imbona* 
to  in  adventu  Chrifti , aliifque  ad  tredecim  non  minus  fumma  re- 
duxit  capita  Fabricius  Salut.  Luc.  Evang.  cap  8.  Scd  in  his  , aliif- 
que hujufee  genus  animus  non  eft  immorari , fed  unius  du  ntaxat, 
vel  alterius  , quae  in  diverfas  feda  fit  partes , habere  dcledum  . 
Ergofiftcndo  in  Arianis  , hi  nufpiam  habentes , ubi  certo  pedem 
figerent , qui  nempe  Pontificis  fidei  fe  integros  pcrmitterc  renue- 
bant  j perquamfacilc  fidem  , mutata  opinionc  > vel  opportunita- 
te  > mutabant : ita  inconftantiam  mendacii  , errorifque  indivi- 
duam  efTc  comitcm  oftendentes  . Principio  enim  vero  formula  fi- 
dei ambigua,  Nicznaequc  adverfa  ab  Ario  adomata,  &Conftan- 
tino  Imp.  oblata , ultro  citroque  fuis  a Symmiftis  in  Synodo  Hic- 
rofolymitana  an.  335.  fufeeptaeft.  Alteram  fequenti’anno  » Ni- 
cxnaut  nempe  , Impcratori  obtulit  Arius , aliam  tamen  codem 
tempore  petfidiz  fuat  formulam  fub  ala  recondens , ac  ita  fc  crede- 
re juramento  contcftatus  eft  , mcntali  reftridione  iddc  recondi- 
ta  intelligens.  Poft  Ariiobitum,  Ariana  Seda  intres  fadiones 
divifa  , ires  diverfas  fidei,  five  perfidiz  potius , formulas  , tresque 
diverfas  ad  figuificandam  Verbi  Divini  fubftantiam  voces  invexit . 
Pnma  Arianorum , quz  & ab  Anomxis , & Aetianis  , Eunomia- 
nis,&  Eudoxianis  , & Eufebianis  denominata  purum  , putumque 
Arii  propugnabat  errorem  ,ac  Dei  Filium  />**»«*,  ideft  Patri  per 

om- 


Digitized  by  Google 


184  Frivilegia  Rom.  Pontifici 
omnia  diifimilem  profitebatur . Sccunda  Scmiarianorum  , quit  & 
in  Macedonianos  diverfa  ratione  tamcn  dcfcivit , atque  Dei  Fi- 
lium  Patri  non  utique  confubftantialcm  , fed  per  omnia  fimilem 
pratdicabat  > ideoque  reje&a  voce  o y loco  voeem 
fubrogavit.  Tcrtia  Acacianorum  , ditfta  ab  Acacio  Casfarecnfi, 
qus  Dei  Filium  dicere  five  Patri  confubftantialem  , five  ex  Crea- 
turis  unum  refugiebat,  fed  dumtaxat  fimilem  admittebat , non 
tamcn  #»/«,  ideft  fubftantia,  fed  externa  tantum  fpecie,  veluti 
fimuiacrum  hominis  folishominis  lineamentis  eft  fimilc  > unde 
Dei  Filium  denominabat  non  Cft.t/r/w , ut  Catholici  > non  An^„w  , 
ut  Anomoei , non  O fio/sr/tr  , ut  Scmiariani , fed  O/ww , ideft  in  ex- 
terna fpecie  fimilem . Ad  hanc  fidei  diverfitatem  diverfis  for- 
mulis  j antequam  in  apertam  inter  fe  pugnam  defccnderent>  com- 
ponendam  diverfis  in  Synodis  fe  compararunt . In  Antiochena  an. 
34i.quatuor  fidei  clucu'oratae  formula  funt « in  quaruin  prima 
DeiFilius  nondicebatur  Confubjlantialis , infccunda  nominaba- 
tur  Similis  , in  tertia  vox  Similis  omittebatur  , & in  tertia  Nicac- 
na  quidem  ex  parte  fides  ufurpabatur  , non  ctiam  vox  Confubjlan- 
tialis . In  Antiochena  iterum  altera  an.  345.  nova  fidei  formula  , 
quam  vocant , eademque  ceteris  ante  editis  prolixior , 

propiufque  ad  fallcndum  compofita  , cvulgatacftj  qua  homines 
a capite  ad  talos  Ariani  ab  Ariana  hterefi  fe  procul  abhorrere  pro- 
fitebantur , in  caqne  vox  Similis , non  etiam  Confubjlantialis  ha- 
bebatur . In  alia  perinde  adornata  in  pfeudo  -Synodo  Philoppo- 
politana  an.  347.  ucrumque  verbum  tarn  0/Jvn»  y quamo nitwm 
sque  fupprefsum  eft  . Ita  nempe  fibimet  nunquam  fatis  con- 
ftantes  pro  ibgcnio  fidem  mutabant . Tres  adhuc  alias  fidei  formu. 
las , exinde  Sirmienfes  ditftas , Sirmii  elaboratas  feitum  eft  . Pri- 
ma in  Synodo  an.  351.  editaa  voce  Conjubjlantialis  abftinet . In 
fecunda  jam  non  in  Synodo  , fed  in  paucorumConventu  procufa  , 
Sirmii  tamcn  an.  3 5 7,  pura,  putaque  Ariana  haerefis  adftruitur, 
atque  utraque  pariccr  vox  cum  Confubjlantialis , turn  Similis  , tan- 
quam  a SS. Script uris  aliena,  proiferibitur.  A tertia  Sirmii  an. 
3 5?. fimiliter , non  tamen  in  Synodo  , confcripta  , fedin  panco- 
rum  congrcflu  , vox  o^Wcxulat,  quin  intcrca  vocis  Ofu%n*  ufus 
intcrdicatur. 

Atque 


Digitized  by  GoogI 


ViNDICATA.  ARTICULUS  XI.  Jf.  II.  185* 

Atque  ad  haec  ufquc  ferme  tcmpora  9 una3  communifquc 
fucrat  Arianoruin  cauffa , inter  ipfos  quidem  diverfis  exagitata 
opinionibus , unanimi  tamen  impetu  adverfus  Catholicos  agi- 
tata j & fuftentata  . Donee  magis  in  dies , magifque  ab  invicem 
difsenfione  exardefeente,  eadem  Setta  in  duas  Arianorum  , & Se- 
miarianorum  apertas  fatfiones  primum  difsc&a  eft  9 Arianis 
priftinis  ab  fc  adornatis  perfidiae  formulis  tenacifllme  adherent!- 
bus , Semiarianis  novas  haerefim  mollientes  phrafes  adinvenienti- 
bus  . Hinc  faftum  , ut  in  Synodo  Ancyrana  an.  3 58  , aut  feq  a 
Semiarianis,  damnata  voce  o^W/cr , ac  formula  edita,  fecundx 
Sirmienfi  contraria  , ter ti*  vero  conformi , voccque  outwit*  refti- 
tuta  5 Dei  Filius  per  omnia  Patri  fimilis  declararetur . Qua  pe- 
rinde  ex  formula  , atque  ex  tertia  Sirmienfi  formulam  aliam 
conflarunt  Ariani  in  Synodo  Nicaena  in  Thracia  an.  35 9 > in  qua 

& Ofxiuttcf  fuppreflis  i Dei  Filius  pronuntiabatur  fimilis  Patri  > 
non  quidem  per  omnia  , fed  dumtaxat  fecundum  Scripturas , eique 
ut  fubferiberent  Patres  Ariminenfcs,dolis,minifque  demum  impe- 
trarunt . Adhanc  ufque  Epocham  duo  folummodo  vigebant  Aria- 
norum j & Semiarianorum  faftiones , quarum  altera  , pro  tem- 
poris  , animique  inconftantia  , viritim  in  alterius  concedebat 
(ententiam  • Suborta  fub  id  temporis  tertia  Acacianorum  Se&a 
feiffiones  adauxit.  Scilicet  in  Synodo  Seleucienfi  an.  3 5 p.  fa&o 
fchifmate  , atque  in  duas  partes  difeiflis  Semiarianis  , & Acacia- 
nis  , ab  his  fciliect  Acacianis  nova  fidci  formula  compofita  eft  , 
qus  Filium  Patri  fimilem  fatebatur  , non  quidem  fubftantia  , fed 
fola  volontate  : quod  in  caufsa  fuit , cur  Semiariani  fimilitudi- 
nem  in  fubftantia  propugnantes  , a Niccena  quidem  abhorrerent, 
in  profeflione  tamen  Antiochena;  an.  341.  formulae  perfifterent . 
Altero  codcm  anno  3 5p.  Conciliabulo  Conftantinopoli  cclcbrato 
ab  Acacianis  } Semiarianis  agentibus  , Actii  formula  , qua  Filius 
Patri  dijjimilis  dicebatur,  un a cum  fuo  au&ore  damnata  , nova 
fidei  confcripta  formula  eft  > quam  nonam  numerat  Socrates  ca- 
rum  5 quae  ad  cam  di£m  ab  Arianis  pro cufae  fuerant , ad  quam_> 
illud  perfidis  adjeftum  fuit  , ut  non  folum  Ufiae  > live  fubftantise 
nomen  abolerctur  , juxta  formulam  Ariminenfcm  , quae  turn  con- 
firmata  eft  > fed  etiam  filentio  nomen  Hypoftafis , five  fubfiften- 

ParslL  Tom . V*  A a ti* 


x8tf  Privilegia  Rom.  Pontifici 

tint  damnaretur  . Conftantio  Imp.  oblata  utraque  formula.  Sc 
qu.vArimini  perlefta  fuerat , &qua:  fuerat  Conftantinopoli  pro- 
cufa  5 quibufque  etfi  ab  invicem  divcrfis  Acaciani  fubfcriberc  non 
dctreftarant , idem  Imperator  alteram  in  Oriente  , in  Occidcn* 
te  alteram  ( perbclla  xdepol  totum  in  pace  componendi  Orbem 
ratio  ! ) obiervari  juflit . In  Antiocheno  rurfus  altero  an.  360, 
mutato  confilio,  ab  Acacianis  nova  > omniumquc  deterrima  fi- 
dci  formula  condita  eft , in  qua  s nomine  Similit  ex  formula  Ari- 
mim  perlcJla  , & Conftantinopoli  procufa  expunefto  , FiliusPa- 
tri  fubftantia  non  modo,fcd  ctiam  volontate Dijjimili s eft  pratdica* 
tus.  Verum  in  altero  lcgitimo  Antiocheno  an.  3 <53.  iidem  Acacia* 
ni . ut  S.  Meletium  , Sc  Jovinianum  Imp.  demererentur  , fidem 
Nicxnam  ratam  facerc  , & ex  formula  profited  , in  qua  Filiui 
Patri  Confubjlantialis  affirmabatur  , haud  fibi  conftantcs  non  du* 
bitarunt.  Semiariani  viciflim  in  Synodo  Lampfaccna  an.  365, 
abrogata  formula  fidci  ad  Acacianis  in  pfeudo  - Synodo  Conftan* 
tinopolitana  fancita,  illam  ampleJIendam  , tenendamque , qux 
in  Synodo  Antiochcna  an.  341.  ducubrata  , in  Sclcucicnfi  an. 
3 5$.  confirmata  fuerat,  & in  qua  Filius  Patri  fubjlantia  Jimilii 
diccbatur  , decrevere  . Scd  & altera  in  Zelenfi  Synodo  cvulgata 
a Semiarianiscftj  cuju$  unus  meminit  S.  Bafilius  cpift.  72 , nunc 
25  i.Qum&  Ariani  Synodo  Antiochcna  Cari*  an^dd.celcbrata, 
uno  vocabulo  qu/u<r«»  explofo , fidei  formulas  Antiochix  , & Se- 
leucixeditas  ratas  habere  haud  detrciftarunt . In  Synodo  adhuc 
tamen  Singiduncnfi  jn  Mafia  an.  3 66 1 aut  infeq.  Valcns , Sc  Ur* 
facius  Semiarianos  adformulam  Ariminenfem  , &Conftantino- 
politanam  approbandam  pcllicere  , & cogere  pro  viribus  fatege* 
runt  . Qunr  omnia  conftant  ex  SS  Athanafio,  Hilario , Bafilio, 
& Epiphanio  , ex  Socrate  , Sozomeno  , Thcodoreto  , Sulpttio, 
alufquc,  ut  proindc  mirari  nonfubeat  ex  variatis  totics  fidci  for* 
mulis  tot  ex  Ariana  haercfi,velut  ex  infefta  radice  prava  germina, 
prarter  Anon\aos , five  Actianos  , Semiarianos  , five  Macedonia* 
nos,  Acacianos  , Sc  Photinianos  , prodiiflc  apud  Theodore  turn 
Pfatyrianos  in  Deo  cftc  idem  gignere  , atque  creare  affirmantes  , 
Cyrtianos , atque  Dulianos  DerFilium  Patris  effe  Scrvum  dicc- 
renon  dubitantes. 

Quod 


Digitized  by  Googl 


VlNDICATA.  ARTICULUS  XI.  jf.  II.  187 

Quod  fi  adpofteriora,  nihilo  mcliora  tempora , refcrimus 
pcdcm  3 atque  filcntio  plcrafqne  alias  prartereundo  , cafquc  pra*. 
fcrtim  3 qua:  vcl  ex  una  Valdcnfium  Seda  progenit*  funt , ac  pro- 
pagate , infames  herefum  foboles  > quas  paullo  fuperius  paucis  , 
quantumquc  operae  ferebat  pretium,  complcxi  iumus,  unde, 
quxfo  3 putamus  ex  Lutheri , Calvinique  Schola  tot  ha»rcfunL* 
tam  varicgata  fuborta  monftra  3 qux  num  ctiam  , magno  cum 
rci  Chriftianx  tum  damno  > turn  dedecore  3 tot  in  florentiflimis 
Regnis  impune  grafTantur  , quam  exeo  peffimo  prxjado  propo- 
fito  , indeficxoquc  ingcnio  nollendi  in  fidci  rebus  Pontificis  M. 
judicio  fe  integre  permittcre  , ex  quo  facile  fadum  eft  , ut  pro- 
cliviter  pro  ingcnio  , pro  opportunitatc , pro  compendio  fidcs 
coties  variareturj  quoties  illam  variandi  intetefsec  fua  , e reque 
efset  ad  faporem  , ad  libidinem. , ad  affedum  facientc  i Cujufmo- 
di  variationis  experimentum  ex  uno  Lutheri  loco  , inter  innume- 
ra  j qux  congeri  poflent , atque  congefta  paflim  legere  prxftat 
apud  llluftriif.  Boftuetium  in  hift.  Variat. , cuique  fi  locus  hie  co- 
gnitus  fuiffet , magno  ei  profedo  ufui } profeduique  veniftet , ex 
uno  3 inqqam  , loco  , qui  non  eft  alius , quam  epiftola  ab  ipfo 
Luthero  iciripta  an.  1 528. ad  Guillclmum  Pravveftinum  , in  lucem 
primum  edita  a Francifco  Brujshift.  Pontif.  tom.  4.  pag.  4*7, 
capere  liceat.  Ha  igitur  in  epiftola  Lutherus  Mifsam  Latina  ab 
fe  lingua  , Cxrcmoniifque  Romana  in  Ecclefia  reccptis  tuto  per. 
agi : Romanis  etiam  ritibus  Baptifmum  conferri , Imagines  in 
Tcmplis  retineri , feque  a Oremoniis  aliis  ab  Ecclefia  frequen- 
catis  baud  abftinerc  fatetur>  nec  c(Te  3 cur  non  ita  faccret  > inge- 
nue 3 religiofeque  profitetur  . A quibus  omnibus  Religionis  , cul. 
tufque  Rcligiofi  fpeciebus  quam  is  abhorruerit  poftca,  nemo  pro- 
fedo nefeit.  E Lutheri  deindc  Profeuchas  diftradis  in  partes 
diverfas  ipiius  difeipulis , pro  diverdtate  ingeniorum  3 opinio- 
num  , affeduum  , tres  primum  diverfx  prodierunt  Scdx  3 ex  qui- 
bus alia:  3 & alias , aliaque  alia  pejor  , ac  peftilentior  fubindx  fub- 
natx  funt . Quarum  1.  Anabaptiftarum  , audoribus  Nicolao  Stor- 
chio  3 & Balthafare  Hubmejero  apud  Spondanum  ad  an.  >$24. 
n.  14,  adjutoribus  vero  Thoma  Mu vero , & Jo:  Matthia  Har- 
Icmcnfi  . 2.  Andrea  Carloftadto  s Occolampadio  3 & Zuvinglio 

A 4 2 paren* 


i88  Privilegia  Rom.  Pontifici 

parentibus,  Sacramentariorum  , in  Bcrengario  pridcm  fcpulta.  3. 
Confcflioniflarum  , five  Proteftantium , obftctricantc  Philippo 
Melanchtone  . Ab  Anabaptiftis  divifis  in  varia  deindc  placita 
diverfx  Scdx  proruperc  } qux  vcl  ab  audoribus , vcl  a locis  , vcl 
a dodrinx  gencre , vcl  a vitx  inftituto  varia  fortica  funt  nominal 
Munficriani,  Huilitx,  Montaniftx,Anguftino-Bohemi,Aigi- 
diani , Ofiandritx  , Bucholdiani  j Melcbiorirae,  Kauuani , Mcm- 
Domitar  , Huttipx  , Rotmaniftx  , Hutteriani,  Franciftx  , Hof- 
iranifix , Pacimontani , fcilicct  ab  audoribus : Cxlcftes  Prophe- 
tz  a Gcorgio  Stifelio , Enthufiaftz  a Nicolao  Pclargo , Eftatici  a 
Mclchiorc  Hofmanno  ; Adamitz,  Angclici,  Antidzmoniaci » 
Apoftolici  , Cathari , Chriftini  > Chriftifamilia  , Clancularii ; Po- 
lygamiftx  a Bokelfono  , a Knipcrdolingo , a Kloprifio  j Euchitz  > 
Effrontes , Eleuthcro  - Papiftx  , Ejulantcs  , Communia  haben- 
tes  t Gnoftici  novi } Condormicntes , Impcccabiles  > Judaizan- 
tesi  Anti  • Scripcurarii  a Gcorgio  Davidc  } Anti  - Dccalogiftx 
a JorAgricola,  Anti  - Evangelici  ab  Ottonc  Brunsfcldio  ; Lingua- 
tarii , Fratrcs  Rofz  Crucis  , Liberi  Fratrcs,  Libcrtini  aQuinti- 
noPicardoj  Non  orantes,  Manifcftarii,  Nudipedcs  , Pacifici  > 
Pauliciani , Pneumarici  , Paftorcidx  , Sabbatarii  , Sanguinarii  , 
Stablarii » Scparati  See. , videlicet  vel  a dodrina , vcl  a moribus 
ita  didi . A Sacramemariis  ab  invieem  feiflis  fuborti  inde  funt 
Carloftadiani,  Occolampadiani,  Zuvingliani  > Amsdorfiani , Mar* 
tyriani , Molci , Stancariani , Suvenkfcldiani  &c.  j fcilicct] a Sy 
nagogiftis  i Zuvinglio  - Calviniftz  , Luthero  - Zuvingliani , Pcla- 
giani  novi , Pfeudo  - Ecclefiaftx  ; Athei  novi  a Carloftadio  ; Eth- 
nici  novi , five  Ethniciftz  a jacobo  Kautio  ;Ncftoriani  novi , Eu- 
tychiani  novi , Mafliliani  novi ; Iconoclaftx  novi  a Baltbafsare_» 
Pacimomano  j Elccfaitz  novi  a Willclmo  Farello , &Pctro  Vi- 
retoj  Antipuritani,  Arrabonarii , Apologctici,  Boquini,  Ener- 
gici , Ifchariotitz , Invifibiles , Metaphoriftx  > Tropiftx  » Trant. 
conditionatorcs  , Ncutralcs  &c.  > ita  videlicet  a dodrinx  varicta- 
tc  nuncupati , vcl  a diverfa  vivendi  rationc.  A Confeifioniftis, 
qui  a Confdfione  Auguftana  didi  etiam  funt  Cothumificcs  apud 
Refeium  pag.  151  , five  v^cabulo  nunc  ufitatiori  Protdlantcs, 
crcum  oadi  funt  primo  Adiaphorift*  > five  Indifference*  > Luthe- 
ran! 


Pigitized  by  Google 


VlNDlCATA  . ArTICULUS  XI.  jf.  II.  1 8p 

rani  rlgidi,  quorum  antefignanus  Matthias  Flaccus  Illyricus,  cu- 
jufque  dcinde  partes  valdequam  adjuvit  Joachimus  Merlinusj  Lu- 
therani  molles  , quos  ita  lenivit  Spargenbergius  > ac  confcdata_> 
pcrinde  eft  Confeffio  Antuerpienfis  > Semi  - Lutherani , inter  quos 
primipili  Smidclinus  , &Hcshuflius.  Exinde  nati  Ccnturiatorcs, 
Interitniftse  , Subftantiarii , Antinomi  a Jo:  Agricola  s Ubiqflift* 
a Brcntio  > Calixtini  a Jo:  Bugenhagio  , Accidentam , Syncrc- 
tizantes  , Colludences  , Paftillarii  > Concordiftae3  Juftificacorii , 
Majeftatici  Sic.  Speciatim  vero  a Lutheranis  rigidis  fuborti  funt  , 
obftetricantibus  Michaclc  Serveto  , & Johanne  Campano  , Anri- 
Trinitarii , Aeriani , Vcrgeriani , Amniftitar , Beliiani , Amfdor- 
fiani  i Adcffcnarii , Antidiaphoriftx  > Antipaflifuriofi  , Manus  im- 
pofitorii  , Bifacramcntalcs , Syncrgiftx  , Infcrnales  &c.  A Lu- 
theranis moliibus  autem  fubnati  commemorantur  Bibliftae  , Con- 
fubftantiatores  > Eberiani  > Majoriftae , Poenitcntiarii , Trifacra- 
mentales , Quadrifacramentalcs  &c.  Auguftanam  denique  Confcf- 
fionem  fingere  , & rcfingerc  prolibitu  non  deftitere  Melanchton, 
Scepfius  , Strigelius , Morlinus , Scoflelius  , Sarccrius  &c.  ; quod 
non  eft  aliud , quam  nefcirc  cos  profe&o  , qui  a via  femcl  verita- 
tis  praeoftcnfa  a Pontificibus  deflexcrint , ubi  tuto  pedera  figcre  . 

Quae  perinde  fata  Calvini  fuere  , e quo , pariter  iu  diverfa 
placita  divifis  ipfius  partiariis,  quatuor  prae  aliis  celebriorcs  pro- 
diere  Sedar  : videlicet  i.  Reformati  > didi  in  Gallia  Hugonotti , 
in  Anglia  Puritani , quibus  accedunt  Prcsbyteriani , alio  nomi- 
ne Independences  } funtque  ii  Calviniftx  rigidi  . 2.  Epifcopalcs 
Angli,  five  Anglo -Calvinift*  . 3.  Pifcatoriani  a Johanne  Pifca. 
tore  denominati . 4.  Arminiani  derivato  a Jacobo  Arminio  no- 
mine } qui  cane  pejus  > & angtie  a Gomariftis  odio  habit!  funt, 
iifdcmque  agentibus  in  Synodo  Dordracena  an.  1 6 1 &.  damnati  , 
contra  quam  exercere  (amen  illi  calamttm  non  abftinuere  , de  qui- 
bns  Fabricius  Bibl.  Grxcar  tom.  1 1 . pag.  72  5 , & fcqq.  Calvini- 
ftis rigidis  adnumerantur  Gomariftae , a Francifco  Gomaro  nomi- 
ne accepco , didi  etiam  Contrarcmonftrantes  : Calviniftis  mol- 
iibus contra  Arminiani , denominati  alias  Rcmonftrantes  ad- 
cenfcntur  . Ex  his  > ac  fpeciatim  e Calviniftis  rigidis , innumerx 
aliarpropagatx  funt  pcltes , novxquc  indies  prodeunt,  in  An- 

glia. 


ipo  Privilegia  Rom.  Pontifici 
glia  , & Batavia  praefertim : inter  quas  Antitrinitarii  a Serveto , 
a Marlorato  Chriftodini  , Bidcit.T , five  Duitx  a Goviezio  > Tri- 
nitarii , five  Dcifta:  a Gentili  > a Theodoro  Beza  Athci,  & Qua- 
trithcicx,  a Faufto  SocinoTrithcitae , five  Unitarii,  five  Eflcn- 
tiatores  , cui  in  errore  anteiverant  Stembergius , Duditius  &c. , 
tentcius  vero  adhxferc  Crellius  > Smalcius , Volckelius  &c.  , 
Ebioniftae  novi  a Simone  Budneo,  Antropomorphit*  novi  a Con- 
rado  Voertio , Sabelliani  novi , novique  Ariani  a Chriftophoro 
Sandio  , a Georgio  Blandrata  > a Francifco  Davide  3 a Gregorio 
Pauli  &c.  > Novi  Macedoniani , Eunomiani , Ncftoriani,  Euty- 
chiani , Pelagiani , Millenarii , Iconoclaftx , Manichxi  &c.  i An- 
tiferipturarii  a Mennone  , Prxdeftinatiani  a Lubcrto  Sibrante  , 
Antibaptifiae  a Johanne  Alafco  , a Pereyrio  Prxadamita:  3 ab 
Uritio  Undi } Laicocephali  ab  Henrico  VIII , Puritani  a Sam- 
pfone  quodatn  Anglo  Prcsbytero,  juxta  Sanderum  , aut  potius  a 
Colmanno  Buttono  > & Hallingamo  Bcnfomo  5 juxta  Camde- 
num  , & Thuanum  , Quacheri  , five  Trcmolantes  a Jacobo 
Nailor  j a Johanne  Robinfon  Independences  , five  Brounifta:  3 a 
Bencdido  Spinofa  Materialise } five  Spinofiftx  a Rantkcrii  } five 
Epicurxi  novi , novi  Scepuci , Borboritx  > Galeniftae , Borrcliftx, 
Caufarii , Bcnneliftae , Fratres  amoris , Fraticelli , Pcrfedifta:  , 
Paftorcidse , Levellii  ,five  Antipolitici , Sepulcralcs,  Gcubcnarii, 
Stercorarii , Adamita* , Dcnfciani  , Politici  > Deorelioti , fex- 
centatque  harum  fimiles  indies  erumpentes  Seda:  > aliifquc  dctc- 
riores  alia: , adeo  ut  Thomas  Eduardus  Londini  Minifter  in  libro, 
cui  titulum  fecit  > Gangraen*  , i So.  percenfcre  hxrcfes  potucrit  s 
qua:  in  prsfentia  rerum  fola  vigent , ferpuntque  in  Anglia  : in-» 
qua  pra:fens  qtioque , ac  foediflinium  Profcucha:  Anglo  - Purita- 
ns afpedum  depingunt  Guillelmus  Gilbius  in  adraonit.  a.  ad 
Parlam.  praefat. , Andrsas  Pbilopater  in  refp.  ad  edidum  Reg. 
Elizabeths  fed.  j , Stanislaus  Refcius  in  Evangelicis  fedarumV 
Centuriis , & alii . Mitto  > ne  longior  fim  , multipliccs , interque 
fc  varias  Proteftantium  Confeifiones  Auguftx  > Marpurgi , Saxo- 
niar , Wormati* , Argentina: , Witembergx  > Gallis  , Antuerpis  , 
Batavia:,  Angli*  , Scotia: } Helvetia:  &c- 3 dequibus,  innume- 
nfquc  aliis  herefum  monftris  c Luthero , & Olvioo  fubortis  le- 
ge n- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . AR.TICUL.US  XI.  Jf.  II.  ip  I 

gendi  Sanderus  , Lindanus  » Hofius , Surius  > Cochlzus  , Pra- 
tcolus , Cratcpolius  , Florimundus,  Faber,  Valemburgii,  Vc, 
ronius  , Caltrucius  , Boffuetius , Berninus , Jovetius,  Johannes  a 
Turrc,  Scianda,ac  recens  P.  Travafa,  aliique  cum  vetcresj  turn  rc- 
centes  de  hzrefibus  tra&atores  , quorum  ex  le&ionc  facile  lique- 
bit,quod  ficutiex  prava,cffrenique  licentia  propria  opinionum  fig- 
menta  circa  fidem  fc&andi  tot , ac  tarn  ncfanda  errorum  monftra 
cmerferunt , toticfque  fidei  mutatio  fadla  eft,  ita  non  nifi  ab  unius 
Romani  Pontificis  nutu  pendendo,  obcemperandoque  placitis,or- 
thodoxz  fidei  unitas,  & integritas  tuta,  & jmmaculata  fcrvatur . 

Jam  vero  ut  ordine  agamus , agerepretiumeftoperzi.de 
fidei  formulis , quas  procudere  * fubfcribendafque  proponere  qua 
in  fide,  & unitate  puris , acfirmis,  qua  a fchifmate , aut  hxre- 
fi  refipifcentibus , & ad  frugcm  rcducibus , in  folcmni  Romanis 
Pontificibus  fuit  pofitum  more  : 2.  dc  fidei  profcffionibus , quas 
Romanis  viciffim  Pontificibus  nuncupare  tam  iis  , qui  de  catho- 
lica  Religione  optimc  mcrcrcntur  , & in  chriftiana  Republics  il- 
luftriorem  aliqucm  occuparcnt  gradum  , quam  iis,  qui  Divinz 
affulgente  gratis  lumine  difcuflis  mentis  erroribus  , ad  chriftia- 
na Sacra  tranfirent , ac  in  Romans  finum  Ecclcfiz  fe  recipcrcnc , 
officio , religioniquc  Temper , ac  fummopere  ceffit . Doiendum-. 
fane  , quod  difciplinz  iftius , morifque  in  Ecclefia  primis  ab  xvis 
ufurpati  documents  magno  rei  Chriftiana?  damno  temporum  ini- 
quitas  nobis  invidcrit : ex  iis  tamen , quz  litterarum  monumen- 
ts demandata  num  etiam  fuperfunt , continuaque  ferie  faciicata 
augurari  fas  eft , procul  dubio  concludcrc  pronum  eft , id  juris 
Romani  jugiter  fuiffe  Pontificis,  nulloque  non  tempore  fre- 

J[uentati , ad  fidei  pcriculum  faciendum  de  iis  prxfertim  , qui 
ufpicionc  nec  leviter  laborarent,ac  in  fide  confirmando&eos  quo- 
que  , de  quibus  alioqui  finiftra  nulla  dubitatio  fuccurreret , fidei 
formulas  & procudere  , & prxfcribere . Atque  ut  a primo  exor- 
dium capiam , inter  Cyprianicas  Epiftola^.  edit  Pamel. ,-  4 9. 
Oxon.  extat  S.  Cornelii  ad  S-  Cyprianum  , qua  Novatiani  fchif- 
matis  ejurandiiis,  qui  ad  frugcm  bonam  fc  reciperent  , formu- 
lam  przfcribit , cam  Africani-.  Ecclefiis  denuntiari  prxcipiens, 
cuiquc  profedo  fyngrapham  appofuiffc  fuain  Africanos  Epifcopos 

S.  Cypri. 


Digitized  by  Google 


ipa  Privilbgia  Rom.  Pontifici 
S.  Cyprianus  affimaeepift. 47>&  4?. edit  Pamel.,$it&  52.0xon. 
ad  S.  Cornelium  , quin  ctiam  Orientalcs  >arque  ex  his  plerofque 
jampridem  animoerga  Novatianum  procliviores  , adparct  haud 
obfeure  ex  S.  Dionyfio  Alexandrinoin  epift.tumadS.Cornelium, 
turn  ad  S.  Srephanum  , cujus  poitcrioris  ctiam  litteras  ad  Syriac, 
& Arabia;  Ecclefias  hac  de  re  exaratas  memorat  apud  Eufcbium_. 
lib.6.  cap.  4^  & lib.7.  cap.  5,  ubi  infigoiorcs  inter  Orientis  Epif* 
copos  , quiinunam,  eamdemque  confluxerint  fententiam , fin- 
gillatim  nominat  Demctrianum  Antiochiae , Theodiftum  Carfa- 
re*, Mazabanem  Allia:  , Marinum  Tyrij  Heliodorum  Laodi- 
cear , Helenum  Tarfi  , & Firmilianum  Cappadocia; , aliofque  Ci- 
licia; , Syria: , Arabise  , Mefopotami* , Ponti , ac  Bithyni*  . Ex 
decretis  S.Eutychiani  referturapud  Burchardum  lib.  1,  cap.  pi, 
&feqq.  , S.  Anfelmum  lib.  6.  cap.  14^,  & Gratianum  35.  q.  ^ • 
Can.  7.  formula  facramenti  Synodalis  3 velut  ab  eo  prarferipta 
Pontifice , juxta  quam  ab  Epifcopis  interrogari  debeant , qui  ju. 
ramento  obftringendi  dTcm . At  enim  hafee  fuper  Reliquias , five 
fupra  Evangelia  jurandi  formulas , de  quibus  in  Legibus  Alaman- 
norum  cap.  7 , & Ripuarienfi  cap.  57  , five  in  Capital,  a.  an. £30, 
& 4.  an.  803.  apud  Baluzium  tom.  1 Capitul.  pag.  60,  & 3^8  , ac 
Sirmondum  tom.  2.  Concil.  Gall.  pag.  246,  atque  inConci. 
lio  Francofordicnfi  an.  7^4.  cap.  9 , non  ante  Sacculnm  VI«obcL 
nuifTc  ex  Vigilii  epift.  1 5 , Pelagii  frag.  44,  Synodo  Mopfveftcna, 
ac  Synodo  Vl.afl.  i4.arguit  Coutantius  §.  unic.de  Decretis  S.Eu- 
tychiano  adferiptis  n.  ji.  pag.  304.  Ut  ad  vetuftiora  icaque,  ac 
certioramedocumcnta  dcvolvam  , certe  Catholic*  fidei  formu- 
lam , quam  Nicaeni  Patres  veluti  tefleram  ad  Chriftifideles  ab 
Arianis  difeernendos  , dedinandofque  horum  dolos  , cunftifque 
recRa  de  fide  orthodoxa  fapere  cupicntibus  religiofe  cuftodien- 
dam  tradidere , tanquam  prascipuoaudori  Ofio  Cordubcnfi,  S. 
Silveftri  vice  defungenti , Synodique  Prsefidi  fore  referendam  tra- 
dit  S.Athanafius  in  epift.adSolitariam  vitam  agentes  verbis  hifee, 
qua:  ex  Arianis  ipfis  rcfert,veraque  confirmat:  Hie  eft  Princeps  Sy- 
nodorum . . . Hie  forrnulam  fidei  in  Mc<Cru  Synodo  confecit  .Haud 
me  quidem  latet  Nicsni  Symboli  audorem  a Graecis  apudTra- 
pezuntium  habcii  Eufcbium,  & a S.  Bafilio  epifi.  3 1 9,  hanc  laudis 

partem- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.ARTICULUsXT.jf.il.  IpJ 

partem  S.  Hcrmogcni  fuo  in  Ecclefia  Cxfarccnfi  decefTori  tribui . 
Quod  diflidium  hac  ratienc  componi  poflc  ccnfuit  Tcntzclius  in 
Exercitat . fcle&is  par.  1.  pag.  13,  ut  Eufcbius  prima  Symboli 
fundamenta  locavcrit  , Ofius  formulam  integram  compofucrit  , 
ac  complevcrit  , Hcrmogenes  demum  , vclut  ibidem  S.  Dodfor 
indicare  videcur  , Symbolum  ab  Ofio  conceptum  iitteris  configna- 
verit , autfyngrapha  confirmarit. 

Difciplinx  iftius  illuftre  documcntum  aliud  :n  Liberio  no- 
bis fuppeditant  Socrates  lib.  4.  cap  11,  & Sozomenus  lib.  6. 
cap.  io>&  fcqq. , quibus  in  locis  dc  Liberii  Encyclica  , qua  re- 
fcilTum  eft  Ariminenfe  Concilium,  dicendumque  in  Arium  a citnc* 
tis  anathema  decretum  , loquentes  , cpiftolx  utroque  fubfenbe* 
re  pollice  officii  loco  Orientates  habuifse  teftantur  Ex  iis  veto 
nominatim  Semiariani , five  Macedoniani  , uti  fubjungit  Socrates 
Per Jtngulas  Civitatcs  ultra  citroque  Aegatos  inter  je  miferunt , ft * 
gnif antes  necejfario  confugiendum  effe  turn  ad  fratrem  Jmperato- 
ris  , turn  ad  Liberium  Roman * Vrbis  Epifcopum , eorumque  fid  erst 
amplexandam  potius  , quim  ut  Eudoxio  tommunicarent . Addic 
Concilia  plurima  fuifTe  hacce  de  re  habita,  Scepiftolas  quidenu. 
feriptas  tume  Smyrna  in  Alia,  turn  e Pamphylia  , Ifauria  ,&  Ly- 
cia  , ubi  Concilia  celebraverant : quibus  in  epiftolis  fatebantur 
Liberii  (idem  dubio  omni  fepofito  fore  fufcipiendam,atque  ad  eas 
quaquaverfum  perferendas  dele&os  fuiffc  Eufthatium  Scbaftcnum, 
Siivanum  Tarfcnfem  , Sc  Theophilum  Caftaballitanum  . Epiftolis 
adjc&us  a Legatis  eft  libcltus  , ex  quo  przfcriptam  a Liberio  for* 
muiam  profedi  fuerant . SubfcripfifTc  denique  proculdubio  cidem 
Liberii  Encyclic*  Occidcntis  Epifcopoi , atque  in  his  fignatim 
Italix  , Sicilix , Gallic  , & Africa:  tefcata  res  eft  , cujus  ctiam 
fidem  facit  Soiomcnus,  quos  multo pltircs fuifle  iis,  qui  Synodo 
in  Arimincnfi  confederant,fubjungit.Atenim  S.Damafo  prxeipue 
hxc  debetur  pars  laudis  , quod  prx  ceteris  PrzdecefToribus  fuis 
fingulare  iftiufmodi  Pontificii  juris  fpccimcn  prxbueric  . Siqui- 
dem  c Roniana  Synodo  an.  377  , aut  feq. , poftquam  Arianos  » 
Pneumatomachos  , Apollinariftas , peftefquc  alias  diro  perftrin. 
siflet  anathemate  , una  cum  Synodica  , five  Dccretali  an.  378. 
jnifsa  fidei  formula  ad  Paulioum  apud  Thcodoretum  lib.  5.  cap. 
Petrs  II.  Tom . V,  B b x 1 . 


Digitized  by  Google 


•i£4  Privilegia  Rom,  Pontuici 

i i , Epiphanium  Scholaft.  lib.  9.  hift.  tripart.  cap.  1 € , & Hoi- 
flenium  Collcff.  Rom  pag.  180.,  ab  omnibus  Oricntis  Epifco- 
pis  eidem  juflit  fyngrapham  apponi  > eamdemque  profiteri  quot- 
quot  dc  hxrefi  fufpc&i  in  Ecclcfiam  recipi  fUgitarent.  Tantum 
autcm  abcft  , ut  id  Orientates  infolito  oneri  haberent  , quin  an- 
no 378,  aut  fcq.Antiochixnum.14d>  inCodicc  Vatic.  16}  > 
congregati  > inter  quos  doftrina,  & fan&itate  cminebant  S Mclc- 
tius  Antiochenus  > 5.  Gregorius  Nyflenus  > S.  Eufebius  Samofa- 
tenus , S.  Pclagius  Laodiccnus  , S.  Eulogius  Edcflcnus  > Zeno 
Tyrius  > Bernaccs  Mallcnfis  in  Cilicia  , & Diodorus  Tarfcnfis  , 
Pontifici  facere  fatis  > prxfcriptxque  formulx  uno  fuffragio  fub- 
feribere  officio,  religioniquc  duxere  . Ad  hxc  co  ipfo  Toroo, 
veiuti  loquuntur  in  Synodica  Concilii  Conftantinopolitani  an- 
no  381.  legenda  apud  Theodoretum  lib.  5.  cap.  9 , & Epipha- 
nium Schol.  lib.  £.cap.  1 8 > qui  Antiochix  conditus  fuerat , cu- 
jufquc  nomine  accipicndam  fore,  non  quidem  fidei  expofitioncm 
a Synodo  Sardicenii  edium  , uti  volunt  Zonaras  , & Balfamon  , 
neque  S.  Damafi  epiftolam  ad  Paulinum  > utivifum  Baronio  eft. 
Deque  magis  Occidentalium  Sy nodicam,  uti  Petrus  dc  Marca  cen- 
fet,neque  demum  Orientalium  epiftolame  Synodo  Antiochcna  ex- 
aratam,  ut  arbitratur  Pctitus  var  ledl.  lib.  3.  cap.  a,  bene  vero  fi- 
dei formulam  a S.  Damafo  confcriptam  , & a Synodo  Antiochcna 
fubferiptam  oftendunt  Valefius , &Coutantius,  eoipfoTomo, 
in q 11  am  , ad  S Damafum  defenpto  Oricntales  Epiftopi  nihil  an- 
tiques habuerc  , qua  b ad  formulam  ab  co  prxfcriptam  fidciu 
exigere  fuam  , &exponere,  ac  iftius  ad  inftar  Sabellio  , Ario  , 
Marcello  Ancyrano  , Eunomio  , Macedonio  , Photino  , & Apol- 
linati  dicere  anathema  . Quo  quid  illuftrius  proferri , dcfidcrari- 
quepoceftad  banc  Pontificii  juris  particulam  bono  in  lumine  » 
locoque  optimo  collocandam  ? 

At  emm  res  ipfa  clainat  ejufdem  partium  e(Tc  , qui  Chriftia- 
nx  Rcipublicar  fummam  gerit , Chridifidelibus  ubique  gentium 
orthodoxx  fidei  dogmata  propinare  , & a ■ plexandademonftrare, 
cujus  eft  contraria  hareticoru  n deliramenta  explodere  , fugien- 
daque  denuntiare . Juri  huic  itaque  tarn  rato  > quam  fuam  ad 
ufquc  diem  fuis  a Dcccfsoribus  cxercito  innixus  S.  Zofimus  Pcla- 

gio  , 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  ff.  II.  ipjf 

gio  , Crleftioquc  Rom*  damn  atis,  celebrem  illam  de  corum 
damnatione  , deque  Catholica  illorum  erroribus  contrariaS.  R, 
Ecclefi*  do&rina  TraAoriam  dedit  , cujus  fragrruntum  reftac 
apud  Marium  Mcrcat.  Common,  pag.  138.  edit.  Baluzii  > S.  Cs- 
leiHnum  in  epift.  ad  Galliar.  Epifcopos  capp.  8,  Sc  9 , S.  Augufti* 
mim  in  epift.  1 90.  alias  1 5 7.  ad  Optarum  > & S.  Profpcrum  libro 
Contra  Collat.  cap.  lo  , ad  Orientis , totiufque  Occidentis  Ecclc- 
fias,  ac  fpeciaiim'Italiz  , Africa? , Orientis  5 dEgypti , Conftanti* 
nopolis  , Theflalonicar,  & Hierofolym*  , ut  habet  Marius  Merest* 
tor  pag.  134J  cuiepiftol*  cunfti  pcrOrbcm  Epifcopi  calculum 
apponere  fuum  deberent , Pelagianifquc  damnatis  , ad  prarferip* 
tam  ab  ipfo  regulam  , Romana  in  Ecdefia  inregram  , fidemfuam 
conformarc . Qua:  quid  aliud  cenfcnda  epiftola  ifta  eft , quant 
quzdam  fidci  formula  Epifcopis  omnibus  propofita?  cui  prop* 
terca  Honorius  Imper.  pari  obtemperans  obfequio  lege  lata_» 
Pelagianos  toto  Chriftiano  abOrbc  tanquam  harreticos  haben. 
dos  denuntiavit,  atquc  undique , Urbcque  pratfertim  , pelli  juf* 
fit . Qua  dcre  optime  confcda  Pontifici  gratulati  quammaxim© 
funt  Africani  Epifcopi » quorum  maximopere  intcrerat  peftem 
hujufmodi  procul  ab  Africa  propulfari  . A ceteris  ubique  gen* 
tium  Epifcopis  eidem  epiftol*  ultro  citroque  fuifte  fubferiptum  » 
Julianum  vero  >.Pelagianofque  alios  fubfcriberc  detredantes  gra- 
du  dejedos  , atque  ex  Italia  deturbatos  fide  affirmat  fua  Marius 
Mercator  pag.  138  : JIU  , inquiens  , B.mem.  Epifcopi  Zojimi 
Epiftola  , qu«t  Traftoria  dicitur , qua  Celeflius , Pelagiufque  dam- 
nati  funt , Conftantinopolim , 13  per  totum  Qrbcm  mijfa  Jubjcriptio- 
nibus  SS‘  Patrutn  eft  roborata  : cui  yulianut , i3  reliqui  ejus  com. 
plices fubferibere  detreflantes . , . non  folum  Impcrialibus  legibut  « 
Jed  <3  Sacerdotalibus  ftatuiii  depojiti^itque  exau&orati,ex  tmni  It  a - 
lia  deturbati funt  • Dcccftoris  fui  veftigiis  barrens  S.  Bonifaciusl. 
ab  Honorio  Impcrat.  pariter  impetravit , ut  Pelagiani  undique 
pcllercntur  , atque  ad  fubferibendum  praclaudatar  Tradorixsi 
PrzdecelTore  fuo  contra  Pelagianos  fenptar  cundi  per  Orbcm_» 
Epifcopi  compcllercntur  . Conftrtutionis  hujufmodi  meminic 
Honorius  in  epift.  ad  Aurelium  Carthag. , de  qua  adeundus  doc* 
tifs.  Garnerius  in  difsert.  3.  Conftit.  Impcrat.  in  caufia  Pelagia. 

B b 2 no. 


Digitized  by  Google 


tptf  Privilegia  Rom.  Ponti  p i c i 

norum  . Pontificii  hujufmodi  juris  prxfcribendi  fidci  dogmata  ad* 
terfus  erumpcntes  haerefes  cximium  quoque  capcrc  expcrimen- 
tum  licet  ex  S.  Cntleftini  litteris  ad  S.  Cyrillum  Alex.,  Juvena- 
lem  Hierofolym.  > Rufum  Thcflfal.  , ad  Ecclefias  Conftantinopoli* 
aanam  , Sc  Antiochcnam  , nec  non  ad  Patres  Ephcfinos  , quibus 
fidci  decretis  ab  fe  in  Neftorium  editis  nulla  adhibita  mora  juflit 
fubferibi:  fubfcripfifTc  vero  Encyclicacca  dcre  a S.  Cyrillo  diredit 
Epifcopos  5ooo.  tradit  Dalmatius  Archim.  in  Apologia  inferta 
adis  Concilii  Ephcfini.  apud  Harduinum  tom.  i.  pag.  i 587  : fed 
&juxta  littcras  decretalcs  S.Cjeleftim  a Patribus  Ephcfinis  uno 
fuffragio  prolatam  adverfus  Neftorium  non  tam  fuam,  quam  Apo- 
ftolicat  Sedis  exccutioni  demandatam  fententiam  , teftatur  Firmus 
Csefarcae  Cappadocia:  Epifcopus  verbis  hifee  ad.a.Concilii  Ephe- 
fini  pag.  1471:  Formant  illam  execution i mani animus , Canoni~ 
turn  , slpojiolicumquc  judicium  in  ilium  proferentes  : ubi  loco  ver- 
bi  proferentes  Grarce  habetur  »«w«  *einr  > ideft  intelligen- 
ces judicium  a Pontificc  in  Neftorium  jam  prolatum  Apoftolicura 
effe , atquc  Canonicum  . 

Agcndi  genere  haud  abfimili  cum  Synodi  Chalcedonenfis 
Epifcopis  fe  geflit  fubinde  S.  Leo  re  , ac  nomine  Magnus  > quibus 
fuam  ad  S-  Flavianum  epiftolam  contra  errores  Eutycbctis  , ecu 
fidci  formulam  propofuic , fubferibique  ulla  abfquc  dubitatione 
pracccpit  : ad  alios  mitti  deinde  Metropolitas  , atquc  a cundis 
adjici  calculum  . Adjedum  vero  cundatione  omni  abjeda  ab  Eu- 
febio  Mcdiolancnfiin  Synodo  , nec  non  a Ravennio  Arelatcnfi 
cum  Synodo  pariter  fua  , patet  ex  Synodicis  ad  S.  Lconcm  apud 
Harduinum  tom.  1.  pag  I775  >&i77£.  Adjedum  practerea  ab 
Epifcopis  1200.  audor  eft  Cecropius  Sebaftopoleos  Epifcopus 
ad.  4.  Concili  i Chalced.  edit  Hard.  torn.  a.  pag.  41  p ; quin  imo 
ab  Epifcopis  idoo.  teftis  acccdit  Eulogius  Aicxandrinui inexcer- 
ptis  Pbotianis  Bibl.  Cod  3 3o.Vetcrcm  hunc  in  Ecclefia  ufum  effe 
tamjugem,  quam  integrum , uc  hatretici  ad  Ecclefiafticam  non 
ante  communioncm  admittantur , quam  hzrefi  fe  abdicaftent , li- 
quidus  teftis,  ac  iocuples  eft  idem  S.  Leo  , qui  ideo  Manich.ti* 
illis  , quibus  Catholici  nominis  larvam  detrahere  , falubrioraque 
orthodox*  fidci  infpirarc  confijia  ipfi  licuerac  > non  nifi  ca  locum 


Digitized  by  Google 


V'iNDICATA  . ARTICULUS  XI.  Jf.  II.  107 
fe  fccifsc  in  Ecclefia  lege  fignificat  in  cpift.y.edit.Baller.alias  8.ad 
Italiae  Epifcopos:  Vt  damnarent  Munich /cum  cum  pradicationibut , 
iff  difciplinisfuii  publica  in  Ecclcjii  profcjfionc , iff  manus  fun 
fubferiptione . Conjedura  proinde  fua  haud  procul  aberrarit > qui 
eidem  Pontifici  tredecim  Anathematifmos  adverfus  Manichatos  , 
five  a Cotelerio  ad  lib  4.  Recognit.  S.  dementis  cap.  24.  adjun- 
aos,  five  a Muratorio  c Cod.  Mf.  Bibl.  Ambrof.dcfcriptos  tom.z. 
Anccd.  pag.  1 12  > acceptor  fore  referendos  arbitretur  . Dc  vio- 
lato  , neglcrfioque  perindc  erga  Pelagianos  ejufmodi  ritu  cuni_» 
Epifcopo  Aquilc/enfi,  qui  Nicetas  Editoribus  Lovanicnfibus , 
alufque  vifus  eftjAdelphus  vero,  aut  Maximus  Balleriniis  Fratri- 
bus  in  admonit.prafvia  ad  hanc  cpiftolam  ipfis  ijQuefnello  6,11.2  3, 
graviter  expofiulans , diftridc  juflit,  ut  eidem  preffe  infiftens,  Sy- 
nodo  indifta  illorum  quotquot , five  qui  jampridem  imprudenter 
fuifient  rccepti,  five  qui  recipi  impofterum  rogarenc , aperca  con- 
feflione  > propria  confirmata  fyngrapha  > una  cum  erroribusejura- 
re  Audtores,  Sc  exfecrari  compclleret : Damncnt , inquiens,  aper- 
tis profcjjionibus  fui Jupcrbi  erroris  siu&orcs , iff  quidquid  in  doc- 
trim  corum  univerfalis  Ecclcjia  exhorruit , detcjlcntur  , 0 mniaque 
decrcta  Synodalia , qux  ad  cxcifioncm  hxrcfcot  Apojlolictc  Scdis  con- 
Jirmavit  auBorita 1,  amplcBifc  , iff  in  omnibus  approbare  plenir , 
iff  apertis , ac  propria  manu  Jubfcriptis  protefiationibus  cloquan- 
tur  . Nec  tibi  moram  faciat  , quod  audis  a Poncifice  priecipi  , ut 
ampledantur  dccreca  Synodalia  dumtaxat  > quafi  quod  iblummo- 
do  decreta  in  Synodis  fidem  obligandi  vim  habeant:  loquitur  enim 
S-  Leo  dc  deerctis  a Synodis  Africanis  contra  Pelagianos  , atqne 
dc  iis  quidem  , quibus  Decefsorum  fuorum  SS.  Innocentii , & Zo- 
fimi  auifioritas  acceififlet : unde  vides  ex  S.  Leonis  fententia  Afri- 
canarum  Synodorum  decretis  nonnifi  ex  Apofiolicx  Scdis  appro- 
bationc  robur  adquifitum  . Huic  ipfi  agendi  rationi  cum  Nova* 
tianis , ac  Donatiftis  ad  Apofiolicx  Sedis  gratiam  adfpirantibus 
indivulfc  S.  Leonem  inhxfifie  legimus  in  epifi.  ix.  alias  1.  ad 
Africanos  Epifcopos, qua  Donato  e Novatianis  partibus  cum  ple- 
bc  fua  ad  frugem  regredienti , ac  Maximo  e Donatifiarum  laqucis 
difruptis  ad  Chrifiifidelium  unitatem  admitti  defideranti  turn 
communionis  , turn  gradus  veniam  , gratia. nque  facit  , ea  tameu 

lege 


Digitized  by  Google 


i,p8  Privilegia  Rom.  Pontipici 

lcgc  adje&a  , ut  libcllo  ad  fe  mifso  , propriaquc  maim  fignato  ne» 
faadas  hxrefes  illas  abnegent , fidcmquc  Catholicam  finccrc  con- 
fiteantur . Ad  hxc  a S.  Turribio  Afturicenfi  Epifcopo  admoniru* 
dc  Prifcilliani-rcliquiis  in  Hifpania  repuilulantibus,e  vcftigio  rc- 
fcripta  epiftola  i 5.  edit,  fialler.  ad  fingula  glifcentis  hxrefis  ca- 
pita diftin&c  contcrenda  , 8c  profliganda  totum  fe  convertit , to. 
tidemque  oppofitis  fidei  orthodoxs  dogmatibus  , hinc  jubet  Hif- 
paniarum  Epifcopos  difccre  , quid  adverfus  Prifcillianos  fibi  de- 
cernendum  fit , diligenterque  limu!  Jifquirere  , quibus  demum  * 
hancadverfus  peftem  decertandum  modis.  Itaque  juxta  ipfius 
monita  , ac  mandata  duo  celcbrata  funt  Concilia  Afturicenfc , 3c 
Bracarenfe,  quorum  mentio  in  Bracarenfi  II.  an.  ^6 1.  occurrit* 
in  quo  pofteriori  ad  amuifim  prxfcript*  S.Leonis  epiftolx  ad  Tur- 
ribium  adornata  eft  fidei  regula , adje&ique  duodc  viginti  adver- 
fus Prifcillianiftas  anathematiffimi , qui  cum  prxfata  fidei  regula 
proftant  ad  calcem  Concilii  Toletani  I.  apud  Harduinum  tom.  i» 
pag.  99 3 > atque  17.  repetiti  tom.  3.  pag.  347.  Atque  hanc  pcr- 
petuo  cum  haereticis  ad  frugern  regrcdientibus  agendi  rationem 
tcnuifse>&  obiervafte  S.  Leonem  adparebit  cjufdem  luftranti  epif- 
tolas  30,3  1,7?, g5.edu.  Bailer,  alias  2$>3  7j5gj75.cdit.Quefn.ad 
Pulcheriam  , 33.  alias  28.  ad  Archimandritas , 33.  alias  ig.  ad 
Synodum  Ephefinam  , 34.  alias  31.  ad  Julianum  Coenfcm,  8c 
80.  alias  6 0.  ad  Anatolium . 

Hifcc  prefle  inhxrebat  veftigiis  S.  Hormifdas,  dum  a Jufti- 
no  Imp.  j Johannc  Conftantinopolitano  > ac  Dardanix,  & Illy- 
rici  Epifcopis  infimis  precibus  inflcxus  ad  rediotegrandam  Ori- 
cntalis  Ecclcfix  cum  Romanaconcordiam  > ab  Acacio  diu  abrup- 
tam  , confcnfit  tandem  ea  conditione  > & lege  tamen,  ut  libcllo 
fidei  Legatis  fuis  propediem  Conftantinopolim  profeduris  tradi- 
to  Epifcopi  omnes  ante  fubfcriberent , quam  ad  Komanx  Eccle. 
fixcommunioncm  reciperentur  . Porroca  fidei  formula  hifce  prat 
aliis  concepta  erat  verbis  : Prima  falui  efi  reel* fidei  regulamcu- 
Jlodire  , a Patrum  traditicnc nullatenus  deviate  : quia  non  potefi 
D.N-  Jefu  Cbrifli pnetermitti fententia  dicentis : Tu  cs  Petrus  &c. 
Hxc  , quee  ditia  funt , return  probantur  effeBibus  , quia  in  Sede 
slpojlolica  imtnaculata  efi femper fcrvttd  Religio.  Vnde/equeutet 

in 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XL  Jf.ll.  IP0 

in  omnibus  Apojlolicam  Scdem > (3  prsedicantet  ejus  omnia  Conjiitu- 
U ,fpero  , ut  in  una  Communionc  Vobifcum  , qudm  Sedes  Apofo - 
lica  pr  ad  scat , ejfe  merear  , in  qua  ejl  intern , & verax  Chrijlian « 
Religion! t faliditas : profit ens  etiam  fcqucjlratos  a communionc  Ec- 
clejia  Catholic sc  , idejl  non  in  omnibus  conjcnticntes  Scdi  ApoJlolicXt 
torum  nomina  inter facra  non  recitanda  ejfe  Afyfteria  . Hanc  autcm 
profcjfionem  mam  propria  manu  fcripjt , 13  Tibi  Hormifd*  Sanc- 
to  i i3  Ven.  Papa:  Vrbis  Roma  obtuli . Atquc  huic  quidcm  formu. 
1*  fidei  utroquc  pollice  fubfcriptum  fuiffe  a Johanne  Conftanti- 
nopolit. , ab  homonymo  Nicopolit.  , ab  Epifcopis  Epirij  Darda- 
ni*,  lllyrici,  Afiar,  Ponti,Thracix  &c.,  quos  *500.  circiter,  quot 
ncmpc  Concilio  Chalccdonenfi  fubfcripfcrant  , rcccnfet  Rufticus 
Diac.  in  Dialogo  advcrfus  Acephalos , abunde  iiqttet  ex  relation 
nibus  Legacotum  > cx  libcllis  Johannis  Conftantinopolit.  > & co. 
gnominis  Nicopol. , & ex  littcris  S.  Hormifde  ad  Epiri  veteris 
Epifcopos  5 ad  S.  Cxfarium  Arelat. , ad  Johannem  Nicopol. , ad 
Juflinum  Imp. , ad  Johannem  Patr iarcham  &c. , quibus  gratula» 
tur  de  pace  inita  > adhortaturque  , ut  pro  hac  paritcr , cademque 
lege  , Ecclefiis  Alexandrine  1 Sc  Antiochene  reftituenda  naviter 
adlaborcnt.Qua  de  re  quoque  S.  Hormifdx  gratulati  funt  Gallia* 
rum  Epifcopi,  exarata  omnium  nomine  a S.  Avito  Vicn.  epiftola 
quod  argumentoeft  Gallicanis  Epifcopis  pariter  earn  fidei  formu: 
lam  Graecis  preferiptam,  placuiflc  , fuifleque  probatam  . Non  ab- 
fimilis  huiccefuit  fidei  profelfio  , quam  inEcclefix  Roman*  ca- 
ftris  demereri  effliffim  defiderames  S.  Agapcto  nuncupare  Jufti- 
nianus  Imper.  * & Mcnnas  Conftantinopolit.  Antilles , quamquc 
propria  fubfignatam  fyngrapha  Hadriano  II.  tranfmittere  Patrcs 
Synodi  VIII  ,de  quibus  paullo  infra  , rcligioni  duxere  . Quorfum 
itaque  BofTuetius  id  omnefafTus  , cum  poftea  in  prepofterum  fern- 
Turn  formulas  verba  intorquet,  ut  Romanam  Ecclefiam,  & Apoflo* 
licam  Scdem  inter  , ac  fedentem  in  ca  Pontificem  diftinguen*  , 
nonhunc  quidem  , fed  illam  dumtaxat  falli,  ac  fallere  nefeiam  ef. 
fe  dicat,  fubdatque  id  non  obftitifTc  co  fecius  , quominus  in  Sy- 
nodis  VI , Vll , & VIII.  de  ipfis  Rom.  Poncificum  definitioni- 
bus  quarfitum  fuerit.dcliberatum,  retraflatum , dijnd  catumque  ? 
Quse  plane  quain  falfa  fmt>ac  futiha,quum  fuis  fucrit  locis  demon* 

Rratum , 


aoo  PrivileqiaRom.  Pontimci 

ftratum,  fuo  proindc  ordine  uc  proccdat,  oracio  eft  permittenda 
Atque  gradum  feftinando  ad  S.  Gregorium  M. , non  defunt 
equidem  , qui  hunc  iftius  generis  juramemi , quod  nunc  frequen- 
tari  folet,  Pontifici  Romanp  pendendi , fidemquc  obligandi  > for- 
mularum  audlorcm  primum  aganc . Quam  camen  perperam  ex  die* 
tis  ha&enus  przterqium  > aut  ego  fallor  , abunde  patet , cxinde 
quoque  Jiquido  planum  fit , quod  VigilioP.  M.  jam  pridem  Rtifti- 
cus  , & Sebaftianus  S.  Romans  Ecclefiz  Diaconi , antequam  or* 
dinarentur  , fide  juramento  firmata  fe  obftrinxerant : ex  quo  pro- 
inde  reum  utrumquc  magis  , magifque  Tchifmatis , violat*que_» 
obediendz  non  modo , fed  rcligionisctiam  Pontifex  egit  in  epift* 
ad  cofdcm  Collar.  7.  Synodi  V.  inferta  apud  Harduinum  tom.  3. 
pag.  >75*Caterum  a S. Gregorio  M.  pro  co3quo  archifmate  Iftros 
ad  unitatem  revocandi  flagrabat  ftudio  , quorumque  plane  oppi. 
do  plurimos  ad  Ecclefiz  caftra  pcrducereciex  fententia  fucccffic, 
refipiiccntibusjac  rcdeundbusfideiprofcffionem  fuifTc  prncicriptam 
certo  certius  evadit  ex  lib.  10.  cpiftola  3 1 , qua  illorum  quemquc 
bonatn  fc  ad  frugem  recipientem  fponderc  przeipit , ac  fub  jurif* 
jurandi  vinculo  polliceri  B.  Petro  , cjufquc  Vicario  B.  Gregorio  , 
ac  in  Scde  Apoftolica  Succcftoribu s non  amplius  cujufpiam  fuafu 
relapfurum  deinceps  in  fchifma > fed  Temper  in  Ecclcfi*  Catholi- 
cs unitare  permanfurum  , atque  in  Communionc  Romani  Ponti- 
ficis . InSynodoVl,  five  Conftantinopolitana  III.  dogmaticara 
S.  Agathonis  epiftolam  adverfus  Monothelica* , ecu  Hdei  regulam 
ex  juffu  cjufdcm  Pontificis  babitam  fuifle,  cuie  veftigio  Patrcs 
illifidem  conformarc  fuam  , eamquc  propria  conlirmare  fyngra- 
pha  officio,  religioniquc  duxerint , quin  ulli  in  mentem  veniret 
debuifse  prius  formulam  illam  adfidem  S.  Scripture  , ac  Traxli- 
tionis exigi par.  i.arr.a.§  3.  plurimis  demonftratum  eft  • IftiuA 
modi  moxi  infiftens,  Anaftafio  tefte,  S.  Leo  II.  Anaftafio  Presbytc- 
ro,ac  Leontio  Diacono  Ecclefiz  Conftantinopolitanz,  in  exilium 
Romam  ejeeftis  , abfolutionis  bcncficium  non  ante  largitus  eft  , 
Ecdefizque  Romans  communionera  reftituit  , quam  juxta  fidei 
formulam  a PrzdeccfToribus  fuis  przTcriptam, atque  a Synodo  VL 
fubiignatam,  hzredcis  omnibus,  acnominatim  Monothelids, 
quorum  hzrefis  fufpicionc  baud  le vitcr  laborabant,  anathema 

dixif- 


Digitized  by  Googl 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  XI.  jf.  II.  lot 
dixiffcnt,  ac  fcripto  fidcm  prodidiflent  Aiam,  unde  pateret,  an  non 
ei  conformis  eflet  > quae  Roman*  Ecclefi*  tarn  integra  eft  , quam 
antiqua.  Sub  eadem  lege  fubfcribendi  fidci  formulae  adverfus  Mo- 
nothelitas  ab  Apoftolica  Scde  confcriptx  Macario  Anritjcheno  in 
Synodo  VI.  Sede  ob  haerefim  deturbato  , ac  turn  temporis  Romae 
incxilio  pariccr  agenti , priftinum  gradum  reftituerc  promififfb 
S.  Benedidum  II.  difeimus  ex  relatione  Petri  S.  Rom.  Ecclcfia; 
Prcsbyteri,  Monafterii  S.  Sab*  Rom*  Abbatis , & Hadriani  I. 
Legati  a&.i.Concilii  Nicxni  II.  inferta  edit  Hard.  tom.4,pag.d  y, 
quaroquamhaeretici  hominis  vincere  pertinaciam  optimo  Pontifi* 
ci  datum  non  eft,  malentisjctfi  abfquc  gradu,in  opinione  mancre  . 

Mutuam  documcnta  haec  flbi  affundunt  lucem,  accipiuntquq 
ex  difciplins  parte  ilia  cum  veteri , turn  varia  , in  unitatis  indif- 
folubili  vinculo  infita,  qua  Metropolitis  in  collatione  Pallii  non 
tarn  onus  , quam  onor  imponebatur  folemni  fidci  facramento  Ro- 
mano Pontifici  fc  devinciendi)  obedientiaeque  canonic*  obfequia 
dependendi . Qua  de  politia>  ut  Romano  ante  Pontifici  fidcm  Me- 
tropolitx  exponerent , & nuncuparent  fuam  , quam  Pallii  honore 
adaugerentur , loquentes  S.Zacharias  in  epift.  4.  ad  S.Bonifacium 
Mogunt.j  & Johannes  VIILin  epift.ad  Willibcrtum  Agrippin.apud 
Gratianum  dift.  ioo.cap.4,  & in  Concilio  Ravennatc  an.  877. 
cap.  t , apud  Harduinum  tom.  6.  par.  1.  pag.  185.  haec  habebant, 
ille  quidem,  Jpualiter  rmi  Pallii fit , v el  quomodo fidem  fuam  expo . 
nere  debeant  hi , qui  Pallio  uti  conceduntur  , eis  direximus : iftc  ve- 
rb} Optatum  tibi  Pallium  nunc  conferee  nequivimus,  quia fidci  tu£ 
paginam  minus , quam  oporteat  %continerc  reperimus  : & itcrum  in 
Synodicis  ftatutis  , de  quibus  etiam  Dcttfdedit  lib.  1.  cap.  135: 
Atetropditanus  . . . tamdiu  Epijcopali  3edi  cedat , omnique  ctnje * 
crandi  licentia  careat , quamdiu  in  exponenda  fide , & in  expetendo 
Pallio prifeum  morem  contempferit.  Quo  de  argumento  quia  late 
difserui  par.  hac.  a.Tom.j.  art.  1 . §.1.  pag.  45,8c  feqq.,  ac  Tom.4. 
art.  8.  §.  1 1,  pag.  347  , & feqq. , ubi  oftendi  > quatenus  formulis 
hifee  fidei  Apoftolic*  dcvincirc  Scdi , ac  devovere  ftuduerint , & 
fategerint  Germanos,  & Gallos  S. Gregorius  II,  Ravennates  S.Ni- 
colaus  I , Graecos  Hadrianus  II , Schifmaiicos  S.  Gregorius  VII , 
Hungaros  Pafchalis  II , Romana  ab  Ecclcfia  fegreges  Alcxan- 
Pars  //.  Tom.  V,  C c dcr  III , 


Digitized  by  Google 


202  PR.IVILEGIA  Rom.  PoNTIf  ICI 
dcrIII,  Ecclefi  is  Cathcdralibus  admotos  Innoccntius  III  9 Gre- 
gorius IX  , Clemens  VI , Si  (Jrbanus  V , ac  Ecclefiafticis  dignita- 
tibus  adauftos  omiics  s five  adaugendos  Pius  IV  , Clemens  VIII  t 
& UrbanusVIII , nc  propterea  difpendium  opera?  faciam  , ab  his 
refingendis  abftinere,  manumque  ab  hac  retrahere  cabala  fatius 
habcam  . Non  commiuam  tamen  > ut  canffam  , quam  fufeepi , ita 
dclcram  , jcjunamque  dimittam  , quin  adhuc  pleraque  > qtix  ad 
prxdarum  hoc  difeiplinx  caput  confirmandnm,  bonoque  in  lumi- 
ne  collocandum  plurimum  conferrc  pofTunt , loca  perfequar  s ac 
perftrir.gam.  Juxta  hxc  itaque  ab  Hadnano  I,  Fclicem  Urgellita- 
num  formula  confcflionis  exprefla  compulfum  fuilfc  ad  hxrefim 
abdicandam  ex  Eginhardoin  Annal.,  & Alcuino  in  lib,  adv.  Eli, 
pandimr  alibi  jam  adnotavi  .Non  fecus  atqtic  ab  eodem  Ponufice 
Synodi  VII.  Patribus  fidem  prxlcriptam  fuifse  > quam  in  cultir 
SS.  Imaginum  profiteri  deberenr  , ncc  plane  aliam  y quam  qux 
Romana  in  Ecclefia  jugis  erat } & integra , par.  i . art.  2 §.4.  ob- 
fervatum  jam  eft  . Obfcrvatu  nunc  illud  dignum  a Leone  III,occa- 
fione  graviffimxdc  proceflione  Spiritus  S.  a Patre,&  Filioconcro- 
verfiar  Monachos  Latinos  Montis  Olivcti  incolas  inter  y ac  Grac- 
cos  in  Palxftina  commorantcs  commotz  , dc  qua  copiofe  par.  hac 
2.  Tom.  4.  art.  y.  §.  1.  pag.  469  , &feqq.»  fidei  confcflionem- 
fuiffc  conferiptam , & ad  omnes  Oricntis  Ecclcfixs  tranfmiffam  Y 
in  qua  hxc  legebatur  periocha  : Spiritus  S.plenus  Deus  a Pitre  Y 
& Filioprocedens  : qua  dc  confclfione  , five  fidei  fymbolo  confer 
Baluzium  tom.  7.  Mifccll.  pag  >8  , & feqq. 

Ut  erat  vero  S» Nicolaus  I.  Ecdcfiafticx  politix , atquc  ire 
hac  parte  anidem  prudentix  , difcrctionifque  plenx  retinentiffi- 
mus  , illud  Apocrifariis  fuis  Conftancinopolim  ad  jus  dicundunr 
S.  Ignatium  inter  , & Pbotium  profednris  tarn  mcmoiix  deman- 
davit,  quam  in  mandatis  dedir,  ut  in  caufta  SS.rmagintim  agerenc 
jux  ta  definita  ab  Apoftolica  Sede  , ab  eaque  definitis  adquiefee- 
re,  ac  lyngrapham  adjiccrc  omnes  compejlcrent , qui  moras  ncc- 
terent  , aut  in  finiftra  mancre  fenrcntia  mallent , Apoftolic®  Se- 
dis  auftoritace  comprimcrentrquade  rc  legend*  cpifiohtad  Pho- 
tjum  , ad  Michaclem  Imper.,  ad  Epifcopos  Dioeccfis  Conftantino- 
poln. , & ad  uni  verfos  Catholic  os  apud  Harduintrm  torn.  5.  pag. 

1 \9  » 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ARTICULUS  XI.  ff.  II.  103 

1 1 9 , Sc  fcqq.  Sacra  Hadrjani  II.  jufSoni , ut  primum  innotuit , 
paruifle  illico  Synodi  VIII.  Patres  > & fecundum  ejufdem  fentcQ- 
tiam  fidci  formulae,  Graecis  jampridem  fubfignandam  propofitxa 
S.Hormifda,  utroque  fubferipfifle  pollicc  liquet  ex  Anaftafio  in 
prxfat.  Synodi  VIII , cx  Guillclmo  fiibl.  in  ejufdem  vita  , atque 
ex  Synodo  ipfa  ad.  2,  ubi  fubferibunt , ac  fpondent  in  hxc  verba  : 
habere  Sequejlratos  a communionc  Ecclejia  Catholic*,  idcjl  non  con - 
Jenticntcs  Scdi  y/poflolic*  &c.Super  quibus  verbis  Natalis  Alexan- 
der hift.  Eccl.  ad  Sxculum  IX.  diflert.  4.  §.  13.  ingenue  fafljis  eft» 
& profeflus  eodem  rcciderc  ab  Ecclcfiaftica  communionc  fcquef- 
tratum  cfse  , ac  non  cfseSedi  Apofiolicir  confentientem  . Mifsos 
facio  libellos  qua  fidci , qua  poenitemix  diredos  five  a Johan- 
nc  VIII.  ad  Photium  , five  a Formofo  ad  Photii  quondam  partia- 
rios  , coram  Apoftelicx  Sedis  Apocrifariis  recitandos  , fi  veniam 
infradorum  confcqui  Canonum  , Romanx  gratiam  Ecclcfiz  adi- 
pifei  , atqucpriftinis  reftitui  gradibus  cuperent  j ftatimque  venio 
ad  celebrem  illam  Photiani  fchifmatisa  Michaelc  Cerulario  , & 
I.  cone  Acridano  inftaurati  epocham  , quo  a Latina  Ecclcfia  Grx- 
ca  abftrada  ell , & divulfa  . Qui  ergo  primas  ad  conciliandam  pa- 
cem  , Gncofquc  ad  officium  rcvocandos  curas  intendit , & conta- 
in , S.  Leo  IX.  eadem  lege  uti  Legatos  funs  voluit  erga  fegreges, 
quos  ad  fanitatem  reducere  fucccderet , ut  ejuratis  fcilicct  cum 
fchifmate  erroribus  , fidem  profiterentur , quz  Romana  in  Ecclc- 
fia ram  ftabjlis  eft  , quam  fincera  : quemadmodum  pro  voto  fac- 
tum eft  quidem  cum  Ntceta  Pcdorato  viro  Grzcoruro  turn  tempo- 
ris  littrrarum  gloria  prxftantilfimo  , quamvis  quominus  id  pari- 
ter  conficrct,prout  optimus  Ppntifex  vehementcr  optaverat,  cum 
duobus  fchifmatis  Architedis  , impedimento  fuit  horum  ingens, 
quo  fervefeebant , cum  erga  Latinam  Ecclcfiam  animi  livor , turn 
ingenii  levitas , qua  in  apertiftimam  yerjtatis  lucem  turbatam  de- 
figere  oculorum  aciem  prohibebantur  . 

Quia  vero  par.  ha c a.  Tom.  3.  Att.6.  §.  1.  pag.  $o2,&feqq., 
quo  de fchifmatjbus  extindis  , cxterminatifque  egimus , agentet 
que  fpeciatim  de  Orientali  fchifmate , ei  extirpando  operam  a 
Pontifiabus  egregie  impenfam  profequuti  fumus  ; ac  Tom.  4. 
Art.  10.  §.  1.  pag.  $$£.  dc  procurata  nullonon  tempore  Gentium 

Cc  3 omnium 


Digitized  by  Google 


204  Privilegia  Rom.  Pontifici 

omnium  falutc  pcrtra&antes  , impediciflimam  provinciam  iftara 
Romanis  a Pontificibus  omni  cx  parte  expletam  fuifse  , numcrif. 
que  abfolutam  omnibus  oftendimus,  fatius  nunc  eric  illorum  clcn- 
chum  retexere  , qui  ea  occafionc  Orientales  populos  litterarum , 
Miffionariorum  , acLegarorum  ope  ad  poftremam  hanc  ufque 
setatem  quanto  Romano;  Ecclefis  fideimbuerc  cum  laborc  fategc- 
xunt , tanta  cum  prudentia  , qua;  obfervanda  forent , orthodox* 
£dei  dogmata  oftendere  , & tradere  non  deftitere  : videlicet  Bul- 
garis  S.  Nicolaus  I , & Hadrianus  II  ; Grxcis  Stephanus  IX ; Ru- 
thenis, Armcnis  & Grxcis  S.Gregorius  Vilj  Urbanus  II.  Grxcis; 
Eugenius  III.  Armcnis  , Grxcis,  &Syris;  Hadrianus  IV.  Grxcis, 
Grxcis  Innocentius  II  ; Gr.Tcis  , Bulgaris  , Malabaris  , & Sarace* 
nis  Alexander  III  ; Saraccnis  Lucius  III  ; Innocentius  III.  Grarcis, 
Armcnis  , & Bulgaris  > Honorius  III.  iEgyptiis  , Ruthenis  , Tar- 
taris, Cumanis , & Saraccnis  *,  Gregorius  IX.  Grxcis,  Mofchis> 
Tartaris,  & Muhamedanis  ; Albanenfibus  , Cypriis,  Bulgaris , 
Tartaris,  Saraccnis,  Maronitis,  Jacobitis,  &Neftorianis  Innocen- 
tius  IV  *,  Grxcis  , Cypriis  , & Ruthenis  Alexander  IV  ; Grxcis , 
& Tartaris  Urbanus  IV,  Clemens  IV , & B.  Gregorius  Xs  Grxcis 
lanoccntius  V,  Johannes  XXI,  Nicolaus  III,  & Martinus  IV*  Ni- 
colaus IV, & Bomfacius  VIII. Grxcis,  Sclavis,  Bulgaris, Valachis, 
Colchis,  Ibcris  , Georgianis,  Mofchis,  Cumanis,  Saracenis , Ar- 
mcnis , Syris  , Pcrfis , Indis,  Tartaris  , Jacobitis  ,&Neftorianis  > 
B.  Benedi&us  XI.  Perfis  ; Clemens  V.  Perils  , .Ethiopibus  , Gra?* 
cis,  & Tartaris;  Johannes  XXII.  Tartaris,  Armcnis,  & Saraccnis, 
Tartaris  , Armcnis  , & Grxcis  Bcneditf  us  XII;  Grxcis,  Armcnis , 
Bofncnfibus , Scrviis,  Rafciis  , & Valachis  Clemens  VI , & Inno- 
centius VI  ; Bulgaris  , Moldavis,  Albanis,  Tartaris,  Guinenfibus, 
Angolanis , & Congitanis  Urbanus  V > Slavis , & Albanenfibus 
Gregorius  XI  j Martinus  V.  Grxcis  ; Eugenius  IV.  Grxcis  , Cy- 
priis, Ruthenis, Armenis,  Maronitis,  Syris,Mefopotamenis,Chal- 
daeis  , Abyifinis  , Ncftorianis,  & Jacobitis ; Nicolaus  V.  Grxcis, 
& Azoriis  ; Pius  II.  Turcis,  Grxcis,  Armenis,  Georgianis,  Iberis, 
Palxitinis,  ^Egypriis  , Syris,  Maronitis  , & Mefopotamenis  ; Ma- 
ronitis Paulus  II;  Mofch'S  »(ive  Ruthenis  Sixtus  IV;  Guineniibus, 
Angolanis , & Congitanis  Innocentius  VIIl;  Alexander  VI.  Ame- 
rica- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  . ARTICULUS  XI.  Jf.  II.  20? 

ricanis  , Grscis  , & Georgians ; Julius  ILCongi , Angol*,  Gui- 
nea; , & America:  Incolis;  Leo  X.  Maronitis,  Abyifims  , Mofehis  , 
& Americanis;  Americanis  Halrianus  VljAmericanis,  Maronitis, 
Armenis , Mofebis  , i£chiopibus,  Cougitanis,  Angolanis , & Gui- 
nenfibus  Clemens  VII ; ^thiopibus  , five  Abyflinis , Africanis 
fub  linea  degentibus  , Japponiis  , & Americanis  Paulus  III  j Ju- 
lius III.  Americanis , Ruthenis  » Syris , Ncftorianis  , & Jacobitis  ; 
Paulus  IV.  Coptis;  Pius  IV.  Coptisj  Gratcis,  Ruthenis,  Armenis, 
Malabaris,  Americanis;  Mofehis  S-Pius  V;Cocinenfibus  , Ceila- 
nis , Japponiis , Malabaris  , Neftorianis  , Jacobitis  , Coptis,  Ma- 
ronitis , Cypriis  , & Mofehis,  Gregorius  XIII;  Indis  Malabaris 
Sixtus  Vi  Clemens  VIII.Graecis  , Coptis,  Ruthenis  , Albancnfi- 
bus,  & Malabaris;  Paulus  V.  Maronitis,  Cbaldxis  , Armenis , 
Perfis,  & Japponiis;  Urbanus  VIII.  Congitanis  , lEthiopibus  , 
Coptis  , & Grsecis  ; Chaldxis  , Syris  , Phoenicibus  , & Perfis  V. 
Innocentius  XI;  lEthiopibus  , Malabaris,  & Sinenfibus  Innocen- 
tius  XII ; Sinenfibus  , ^Ethiopibus  , & Coptis  Clemens  XI  i Indis 
in  Regnis  Madnrcnfi,  Mayffureofi,  & Carnatcnfi  BcncdiAus  XIII, 
& Clemens  XII;  ac  demuin  Bcnediaus  XIV.  Grxcis  , Mclchitis , 
Albanenfibus  , Ruthenis,  Maronitis  , Armenis  , Malabaris , Co- 
cinchiniis , & Sinenfibus : quibus  omnibus  fcilicet  Gcntibus  ftu- 
dcre  pariter  pro  eo  , quo  rci  Chriftianx  five  reftituendx  , five_» 
amplificandx  prxclaro  afficicbantur  ftudio  , Romani  Pontifices  a 
primxva  ad  hanc  ufquc  poftremam  xtatem  non  deftitctc  . 

Quibus  carptim  perftriais  , juvat  nunc,  prxftatque  retro 
pedem  referre  ad  cos  perccnfcndos  , quibus  fidei  formulas  qua_j 
Schifmaticis  , qua  Hxrcticis  , qua  Paganis  fpeciatim  prxfcnbere 
cordi  fuit.  Atque  qtiidcm  a Vi&ore  III  Nicolao  II,  Alexandro  II, 
& S.  Gregorio  VII.  Bercngarium  repetitis  vicibus  ad  hxrefim^ 
abdicandam  , fideique  profclfionem  juxta  prxfcriptas  formulas 
cmittendam  fuiltc  compulfum  , fatis  fuperque  paullo  fupenus 
pag.85,  & fcq.enuntiatum  eft  . Ab  hoc  poftrcmo,S.GregorioVII. 
fcilicet,  ob  caufam  fchifmatis  aliam  prxeerea  fidei  profclfionem 
five  formulam prxfcriptam  fuifle  auftor  eft  PafchalisII.  in  cptft.5. 
ad  Epi-copum  Coloeicnl'cm  , qua  utramquc  , lui  dcccfloris  fuli- 
cct,  & fuam  diais,  fcriptifquc  laceflitam  a fchiftnaiicis  viodicat . 


2otf  Privilegia  Rom.  Pontifici 
Habcturhatc  formula  lib,  2 Dccret.  tit.  24.  Cap  .Ego  4 De  Jit. 
rejurando,  juxtaquam  in  Syoodo  Romans  VI.  an.  107^.  Hcnri- 
Cus  Aquilejenfis , Gandulpbus  Regicnfis  ,&  Robcrtus  Carnoten- 
fis  Epifcopi  firhifmatis  labcm  abftergerc  , fidemque  Pontifici  def- 
pondcre  fuam  compulfi  funt . Sed  & hanc  formulam  , fecundum^ 
quam  Gregorius  IX.  fidci  juramentum  exegit  a S.  Edinundo  Can- 
tuarienfi,  a JarlctioUpfalcnfij  a Pctro  Rotomagcnfi,  &a  Martino 
Legioncnfi  Antiftitibus,tcfte  Ilaynaldo  ad  an.1333.  nu.  65 > Pon- 
tificali  Romano  infertam  legere  prteftat,  atque  Epifcopis  inaugu- 
randis  pratferiptam  a Clemente  VIII.  Conit,  Exuno , &Urba- 
no  VIII.  Conft.  Jguamvit . At  enim  ad  Pafchalem  II  redenndo  , 
is  pari  vigente  fchifmate , quo  plcrique  alegitimi  Pontificis  obc- 
dientia  rcfilire  non  exhorrebant,  Roma:  Synodo  habita  anno  1102. 
Catholic*  fidci  profeflionero  , ac  fidclitatis  formulam  , juramen- 
to  firmandam  , procudit  de  praeftanda  ab  omnibus  Pontifici  M* 
obedientia  s cujus  hie  eft  tenor  apud  Harduinum  tom . 6.  par  2. 
pag.  1 8 6 3 . Anathematize  omnem  kxrefim  , iff  prxeipue  cam , qux 
fiatum  prtejentis  Eccltfi*  perturbat , qu<e  docet,  iff  adjlruit  anathe- 
ma contemnendum  , iff  Eccleji <e  ligament  a fpernenda  ejfe . Protnitto 
autem  obedientiam  Apcftotic*  Sedis  Pontifici  D.  Pafchali  , ejujque 
Succtjfioribus  ,fub  tefiimonio  Chrifii , iff  Eccleji*  , ajfirmans  , quod 
ajfirmatydamnans ,quod  damnat  $an&a>iff  univerfalis  Ecclefia.  Ar- 
dtc  tenebat  perpecua  haec  ipfa  obfervantia  Alexandrum  III , qui  a 
quatuor  Antipapis  Vidtore  IV,  Pafchali  III.)  CalliftoIII,  &.  Inno- 
centio  Ilf.  faevo  fchifmate  ad  annos  1?  , autetiam  21,  divexatus 
fuerat , diraque  perpeflus , a fchifmate  refipifeentes  non  ante  re- 
cipiendos  in  Concilio  Latcranenfi  III.  fancivic,  quam  Schifm.a  fub 
prxfcripta  juramenti  formula  exfecrati  fuiffent , cujus  tenor  non 
admodum  ei  abfimilis  , qute  a Pafchali  fuerat  prjeferipta  , ex  Al- 
berto Stadenfi  in  Chron.,  & Krantio  hift  Eccl.  Saxon,  lib.  7 , cap. 
31.  deferipta  exhibetur  a Pagio  Jun.  in  AlexandroIIl,  & ab  Har. 
dnino  tom.  6.  par.  2.  pag.  16 85.  Pari  .cautione  Rcligionis  pu. 
ritati  confulcndum  , profpicicndumquc  curabat  Innocentius  III, 
qui  Albigcnfium  ab  ha?refi  regredientes  , aut  illius  fola  imo  fufpi- 
cione  laborantes  fidci  profeffionc  hanc  ab  fe  labcm  , aut  notatn 
amoliri  voIuit,decrcto  edito  in  Concilio  Latcranenfi  IV,  Cap.  3. 

De 


I 

Digitized  by  Google  ! 


ViNDICATA.  ARTICULUS  XI.  Jf.  II.  207 
De  Haereticis  : quam  in  rem  confcrrc  juvat  formulas  Juramenci 
pra:ftiti  a Raymundo  Comitc  Tolofano  > a Tolofanis  Confulibus , 
a Raymundo  Comitc  Fuxcnfi  , a Bernardo  Comitc  Convenarum  , 
& a Gaftonede  Bearnoapud  Harduinum  tom.tf.par.2-pag.io28, 
& feqq.,  ac  tom.  7.  pag.  1 3 1 , & fcq. 

Atquc  hac  optima  quidem  ratione  tarn  fidei  integritati, 
quam  Ecclefiafticx  unitati  confultum  omnino  iri , cautumque  ju- 
dicavit  Concilium  Tridcntinum  , a quo  ideoScfs.  24.  dc  Refor. 
mat.  cap.  12.  falubcrrimo  dccrcto  fancitum  eft  , ut  qui  adgra- 
dus , dignitatcfquc  in  Ecclefia  confccndere  vcllent , facramcnto, 
votique  rcligionc  Romano  Pomifici  fc  fc  pcculiariter  dcvincirent, 
fidemquc  defpondcrent  fuam  : TenCantur  ....  orthodox € Jute fidei 
publicum  facer  e profeffionem  , iS  in  Roman*  Ecclefia  obedientia  fe 
permanfuror  fpondeant , aejurent.  Cujufmodi  erga  Romanum_< 
Pontificcm  religionis,  & obfervantiaregregium  nobis  fuppeditat 
fpecimen  Synodus  Lovitienfis  in  Polonia  , Aloyfio  Lyppomano 
Pauli  IV.  Legato  Prrtfide,  an.  155c.  habita  , cujus  a&a  a Martc- 
nio  vet. Script,  tom.  8.  pag.  1 445.  deferipta  infuum  Concil.  Sup. 
plem.  tom.  5.  pag.  703  , & feqq.  tranftulic  Cl.  Manfius  : inter 
alios  enim  fidei  articulos  , quos  e pr.rconcepta  formula  principio 
fibi  profitendos  propofuit , ilium  n.  2 firma  tenendum  fide  pra** 
{cribit:  Vnam  ejje  in  terris  veram  , IS  Catholicam  Chrijli  Eccle- 
fiam , eamquc  vifibilem  3 qua  ab  sdpofiolis  fundatx , in  banc  ufque 
nojlram  atatem  perdurans , retinet , iS  fufeipit , quidquid  defide  , 
iS  Rcligionc  traditur  a Cathedra  Petri  , Jvpcr  quam  ita  a Chriftt 
fuo  fponfo  ejf  adificata , ut  in  eis  , qua  fidei funt , (S  Religienit , er~ 
rare  non pojfit : & ilium  n.  27.  pari  fide  profited  non  dubitat , ac 
fidclibus  crcdendum  proponit : Vnus  ejl  Ecclefia  Sum  mu  s Pafior  , 
cui  omnes  obedire  tenentur , ad  cujus  judicium  Controverfia , qua 
fuperfidey  <3  Religione  exifiunt  , funt  referenda.  Quamvis  a 11- 
tem  Concilium  Tridentinum  ad  fidei  profefllonem  faciendam  di- 
ftrifta  cos  lege  adftrinxerit , qui  ad  Ecclefiafticas  dignitates  pro- 
movendi  foreiit , peculiarem  tamen  fidei  fonnulam  , certis  verbis 
conccptam , non  adornavit.  Hanc  igitur  procudit  formuIarTL, 
Pius  IV  , geminaque  Conftit  88  In  Sacrojanlda  , & Zp.  Injun. 
Plum  an.  1 564.  prasftandam  its  prarferipfix , qui  Ecclcfiis  Cathc- 

drali  - 


io8  Privjlegia  Rom.  Pontifici 

dralibus  przficiendi  cfTent , aut  ad  dignitates  Ecdcfiafticas  adfpt> 
rarcnc , aut  ad  Bcneficia  animarum  curam  adnexam  habcntes  ad- 
mitti  poftularenc , aut  gradibus  Dodorum  admovcri,  & in  Gym- 
nafiis  ad  profelTioncs  iedionum  promoveri  dcfidcrarcnt  . Pia- 
nam  juxtaformulam  fidci  profeffioncm  ab  Academia  Ingolftaden- 
fi  emitti  juflic  S.  Pius  V > quod  impetium  perinde  ad  alias  exten- 
diffie  Acadcmias  legitur  apud  Ladcrchium  ad  an.  1588.  pag.  72. 
Eamdetn  quoque  fidci  profeifionem  emittendam  in  Ordims  in- 
greffu  propofuit  Militibus  Ordims  S.  Mauritii  , quern  cum  anti- 
quo  S.LaZari  Conftit.  an.i  572.  edita  conjunxit,  Gregorius  X1II> 
a quo  pariter  Conftit.  33.  fidci  prarferipta  formula  eft  Grxcorum 
quotquot,quibus  ab  hxrefi,acfchifmatc  ad  RomanzEccIcfizfidcm, 
unitatemque  redcundi  adfuiflet  propofitum  , & ingenium  i a qui- 
bus inter  alia  de  Romano  Pontifice  ea  crcdi  imperat>quz  G*cis 
pariter  jam  pridem  inConcilio  Florentino  credenda  fuerant  prx- 
cepta  . In  haec  ipfa  preffe  veftigia  incedens  Paulus  V.  Chaldzis 
advcrfusNcftoriierroresj  quibus  afperfi  crant  , fidei  profcilio- 
nem  expreffit , cui  congrcgata  in  Amcd  anno  idid-fuorum  Epi- 
fcoporum  Synodo  Elias  Patriarcha  ultrocitroque  fubferipfit  , ut- 
que  a ceteris  pariter  fubferiberetur  , fedulo  procuravit . Synodi 
adadeindc  Romam  tranfmifla,  digna  habitafunt , quz  Pontifc-X 
probaret , nifi  quod  circa  ritus  nonnullos  corre&ionem  adhiburt, 
qui  nempe  ritibus  Ecdcfi*  Roman*  nonnihii  repugnarent . Pro 
eo  quoque  , quo  animatus  erat , zelo  cum  puritari  fidei  > uim_. 
obedientiz  Apoftolic*  Sedi  debit*  profpiciendi , Alexander  VII. 
ad  omnes  tandem  janfeniftarum  tergiverfationes  amputandas  5 
quibus  Innocentii  X.  deccflbris  fui  > fuifqnc  adverfus  Janfenium 
editis  Confticutionibus  illudebant , Conftitutionc  altera  Rcgimi- 
ttis  Apoftolici  an.  1 864.  1 y.JCd.  Mart,  evulgata  > quam  Conftit. 
J/ineam  Domini  17.  Kalcn.  Aug.  an.  1705.  Clemens  XI.  confir- 
mavit  > formulam  juramenti  przfcripfit , quod  Ecclefiafticz  per- 
fon*  omnes  przftarc  deberem  , profitemes  fe  Conft'tutioni  Ia- 
oocentii  X.  die  3 1 . Maji  an.  1 6 $ 3 » & Conftitutioni  alter i ipfius 
Ai-ixandri  die  1 6 . Odob.  j 6 5 6 fubjici , & quinque  propofitio- 
ne>  ex  Janfenii  litxro  excerptas  , ac  in  fenfu  ab  eodem  audorc  in- 
tento  i pro  nt  ill*  przfatis  Cutiftmuionibus  confix*  ab  utroque 

Pon- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  jf.  II.  20p 

Pontifice  fuerant , (inccro  animo  rcjiccrc  , atquc  damnarc  . Quo 
ego  quidcm  loci  Dugueti  calumnias  haud  moror  , quibus  inepi- 
ftola  die  z5.J11I.1724.  ad  Epifcopura  Monfpcl.  forrnuSarium  Ale* 
xandrioum  infedatur , illud  inter  alia  , ccniics  noftratibus  a_* 
Thcologis  abundc  diluta  , ufurpare  non  veritus  , quod  tota  re- 
tro ex  antiquitate  exemplum  non  fuppetat  formulae  juramenti> 
fideique  prasfcriptx  circa  fadum  aliquod  dogmatitum  , ac  librum 
audoris  damnati : quod  ex  haclcnus  demonftratis  quam  falfum 
efle  , tain  futile  omnino  evidenter  oftenditur  . Catholicam  Rc- 
ligioncm  in  Malabaria  a Ritibus  fuperfticiofis  poftquatn  expur. 
gaflet  Clemens  XII.  decreto  Compertum  die  24.  Aug.  1734  edi? 
to  , ut  in  tutocamdem  poneret , dccreto  altero  Conor edi  ta  die_» 
13.  Maji  an.  173?. formulam  juramenti  Epifcopis , & Mifliona- 
riis  prxfcripfic  > juxta  quam  fidem  , obcdicntiamque  Pontifici 
obligarent  fuam  , przfacumquc  deerctum  ulla  abfque  tergiverfa. 
tione  obfervaturos  fponderent . Utrumquc  hoc  vero  demen- 
tis XII.  deerctum  confirmavit,fuzque  intexuit  Conftitutioni  107. 
Omnium  follicitudinum  die  ia.  Sept.  an.  1744.  Bcnedidus  XIV. 
Quam  Conftitutionem  quidcm  impudentiffime  oppugnatam  ab 
Anonymo  Epiftolae  Gallico  idiomatc  inferiptx  Lettre Jur  laPulIe 
Omnium  follicitudinum  obfeuro  Scriptore  paucis  utique  , fed  va- 
lidiilimis  defendit , ac  vindicat  DodiiT.  Jo.  Facundus  Raulin  in 
Diatnperitanx  Synodi  cumApoftol.  Conftitutionibus  ad 
calcem  hift.  Eccl.  Malabaricz  pag.  507  } & feqq.  Ad  hzc  demura 
ab  codem  Benedido  XIV.  fidei , juramentique  formula:  prxfcri- 
ptx  habentur  > atque  prxftandx  ab  Abbaiibus  , aliifque  junfdi- 
dione  quad  Epifcopali  infignitis  Conft.  7.  JQuod  SanSia  Bullar. 
tom.  1.  pag.  1 5) ; ab  Officialibus  Ecclefiafticis  Militate  S Gcorgii 
in  Bavaria  Conft.32.  Aftlitares  pag.  78  i ab  Elcdo  Epifcopo  Nan- 
kinenfi  , juxta  decreta  a Clemente  XI.  circa  Ritus  Sinenfes  , 
Conft.  67.  Nupcr  Not  pag.  2 19  > a Patriarcha  Ecclefix  Antiochc- 
nx  Maronitarum  Conft.  "ji.Nuper  ad  Nos  pag.  25 6 \ ab  Officia- 
libus  Poenitentiarix  Apoftolicx  Conft. 96.  In  Apojlolicx  pag.  3 jo» 
ab  Epifcopis  Pallio  infignitis  Conft.3^.  Romanus  Pontifex  Bullar. 
tom.  4.  pag.  22  5.  i atque  a Syris , & Armenis  Saccrdotibus  Con. 
flit.  47.  Allatse funt  ibid.  pag.  »86  i atque  hadenus  dc  fidei  for- 
Part  II.  Tom.  y,  D d n^iiis 


Digitized  by  Google 


2io  Privilegia  Rom.  Pontipici 

mulis  plus  vice  fimplici  a Summis  Pontificibus  procufis,  prafferip- 
tifque  • 

Quod  ad  ftdei  profefliones  pertinet  (quod  a.  loco  percraftan- 
dum  fuerat  propofitum  , ex  quo  paterct  prifeum  hunc  morem  nul- 
lo  quidem  modo  acccpcum  fore  referendum  > veluti  pro  impuden- 
tia  Proteftantes  faciunc  , ambitionis  vitio  , quo  Romani  Pontifi- 
ces  fuis  amplificandis  plus  xquo  juribus  ihiducrinr , fed  potius  a 
Religionis  fiudio  profedum  , quode  unicate  Romana  cum  Ecclc- 
fia  ccnenda  Ecclcfiarum  Prarfules  folliciti  fuerint  Temper  ) hafee 
nullo  non  remporc  Pontificibus  Romanis  nuncupare  five  Patriar- 
chas,  five  Principcs  , qua  homines  Chriiliana  in  Republica  agen* 
tes , qua  hxreticos  ab  errorum  fallaciis , Deo  aufpicc , fc  fe  abf- 
trahentes  foie n ni  habuiife  in  more  pofitum  > acque  frequenti  qui- 
dem cis  ufu  prxfertim  venifle  > qui  ad  gradus , dignitatefquc  Ec- 
clefiafiuas  adfpirarenr , aut  dc  quibus  ob  finiftram  fidci  fufpicio- 
nem  a Pontificibus  Summis  , fui  pro  muneris  fupremi  particula  > 
capiendum  periculum  fuiflec,  ut  mododemonftretur , operx  pre- 
tiurn  exigit . Atque  principio  iliud  tanquam  fundamenti  loco  po- 
nendum  , quod  prxtermittere  vcl  religioni  duxit  Quefncllus  in_> 
diflert.  14.  de  variis  fidci  libcllis  3 videlicet  rchgiofo  , vetufto- 
que  in  more  pofitum  futile  , ut  nuilus  adults  rrtatis  Baptifmate 
ablueretur  , ni(i  antea  graflantes  turn  hxrefes  fuiflet  exfccrauis, 
conceptifquc  verbis  Catholics  fidei  profeffionem  emifiifec , qua: 
ipfius  profirentis  manu  fubferipta  in  rabulas  deinde  referri  fole- 
bac:  quo  de  ritu  fane  locuplctes  acccdunt  tefies  S Cyprianus  in 
epifi.  7 6.  ad  Magnum  , Tercullianus  de  Baptif.  cap.  6>  S.  Ambro- 
iius  lib.  de  Spir.  S.  cap.  1 1 , & lib.  2.  dc  Sacram.  cap.  7 , S.  Gre- 
gorius Nazian.  orar.  40.  dc  Baptif. » S.  Cyrillus  Hierofol.  Ca- 
tech.  Myfiag.  2,  Eufebius  in  epifi.  ad  Czfarienfesapud  Socratem 
lib.  1 . cap.  8>  & Thcodorctum  lib.  1.  cap.  ra5  Au&or  Conft.Apo- 
ftol.  lib.  7.  cap.  42  , pfcudo-Dionyfius  Areopagita  de  hier.  Eccl. 
part.  2.  cap.  a > S.  Hieronymus  in  dialogo  adv.  Lucif. , S.  Augu- 
ftinus  lib.  8-  ConfeiT.  cap.  2 , S Optatus  lib.  1 , S.  Cyrillus  Alex, 
lib  11. in  Johan,  cap.  65  , S. Nicetas  Trcvirenfisin  epifi.  ad  Ju- 
ftinianum  Imp.  apud  Duchefnium  hift  Franc,  torn.  i>  S.  Bonifa- 
ciusM0gunt.C0nfiit.Ecclcf.27.apud  Dachcrium  Spicileg.  tom.^j 

quave 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTFCULUS  XI.  Jf.  II.  2 1 1 

quave  de  re  A&a  fincera  SS.  Martyr,  dc  S.  Genefio  apud  Rultiar- 
tium  j & Sacramentaria  Gelafianum  , Gregorianum  , Gallica- 
num  &c.  apudMenatdum  , Mabillonium , Thomafium&c.  Ante 
Baptifmum  autem  in  omnibus  per  Orbem  Ecclefiis  morem  obti- 
nuifle , cui  proindc  contradiccre  perperam  conatus  eft  Voflius  in 
dilfert.  de  tribus  Symb.  theft  30,  utidem  , quo  utebatur  Roma- 
na  Ecclefia , Symbolum  Apoftolicum  , quod  tam  impic  , quam 
infipienrer  ab  Arianis  in  Nicaeno  Concilio,  ficutNicxnum  ab  Ho* 
inoufianis  conditum  dicerc  fomniatus  eft  Sandius  in  Nuclco  hift. 
Ecclcf.  pag.i  67  , ideo  refutatus  ab  ipfo  Bcbelio  Antiq.  ftecul.IV. 
part.  1 . art. 4. theft  46  , & 48  , Symbolum,  inquam  , Apoftoli- 
cum recitandum  baptizandis  traderetur,  au&or  eft  locuples  S.Leo 
M.  ferm.  $>3.  edit.  Quefnelli , edit.  Bailer.  96,  cap.  1 , ac  in  cpi- 
ftolis  27,  nunc  31.  ad  Pulcheriam  cap.  4,  24.  nunc  28.  ad  Fla- 
vianum  capp.  i,  & 2 , ac  97,  nunc  124.  ad  Monachos  Palxftinos 
cap.  8. 

Hocita  cot\ftituto  ritu  , defcendendonunc  ad  cxempla  , qui- 
bus  xque  prifeus  ritus  alter  quorumlibet  probandi  fidcm,propofi. 
tis  eifdcm  fidei  profeftionibus  , ac  formulis  explicitis , loco  con- 
firmetur , non  omnia  perfequi  fane  praeftat , fiquidem  innumera 
fint,  quje  nobis  Ecclefiaftica  monumenta  fuppeditant  > fed  erit 
fatius  nonnulla  c promifeuo  gencrc  perfonarutn  delibare , quibus 
dilucide  palam  fiat , Pontifici  M. , ft  jubcat,  ab  omnibus  fidei 
fur  rationem  fore  reddendam , nec  eftc  in  Ecclefia  , cui  onus 
iftiufinodi  non  incumbat . Atque  exordium  aufpicor  a S.  Diony- 
fio  Alex.  ,qui , ut  ftepc  dLftum  eft , defide  delatus  a Pentapolita- 
nis , apud  quos  Sabellianae  labis  fufpicione  laborabat , ad  S.Dio- 
nyfium  P.  M- , atque  ab  ifto  admonitus  , jufiufque  A pologia  elu- 
cubrata  fidem  fuam  expofuit , expurgavitque  . Qua  de  re  S.Atha- 
nafius  inepift.  de  fententiaS.  Dionyfii , de  Decretis  Nicaen.T  Sy- 
nodi, deque  Synodis  Arimin.,  & Seleuc.,  Eufcbius  lib.  7. cap. 26, 
& Facundus  lib.  1 o.  cap.  5 , poft  quos  ilium  ab  omni  Sabcllii  no. 
taabftergerc  non  dubitarunt  Baronius  in  Not.  Martyrolog.  ad 
17.  Novemb.  5 Bullus  in  defenf.  fidei  Nicrenae , Moynius  in  Not. 
ad  varia  Sacra  pag.  23  5 , & fcq.  , ac  Coutantius  in  Notit.  epift. 
S.  Dionyfii  pag.  271  , dcfeqq.  S,  Athanafius  ipfe  ab  Arianis  im- 

D d 2 peti- 


aii  Privilegia  Rom.  Pontif ici 

pctitus  3 Rotnam  ad  S.  Juliuml.  profe&us , nihil  habuit  atm- 
quids,  quam  Pontifici  fidci  fusr , profcfllonc  emiffa , accuratam 
reddere  rationem  . Ea  porro  occafione  editum  a S.  Do&ore  Sym- 
bolum,  quod  Athanafianum  vulgo  audit , (cujus  quidem  prima 
mentio  occurric  in  Collett.  Barbcrina  Cod.  2888,  &Vaticana_» 
Cod.  1342.  in  cpift.  Canonica  fub  inirinm  fxculi  Vi.  exarata  y 
quam  cx  iiibl.  Gapit.  Vcrccll.  edidit  Dachcrius  Spicileg.  tom.  1. 
pag.  439  > cx  Sirmondi  fchcdis  defcripfit  Baluzius  tom.  2.  Capic. 
pag.  1374,  & cx  Lucenfi  Manfius  tranftulic  in  Suppl.  tom.  1. 
pag.  817  , uc  obfcrvant  Ballctinn  Fratrcs  V fit  etiam  a Venantio- 
Fortunate  in  expofit.  fidci  apud  Moratorium  Anccd.  Lac.  tom.  2. 
pag.  212  > fieri  quoque  videtur  in  Concilio  Toletano  IV.  an .6$}. 
cap.  1;  indubitata  vero  occurrii  in  Concilio  Augtiftoduncnfi  an- 
no non  663,  iu  Fabricio  Btbl.  Grate,  tom.  5.  pag. 316.  vtfum  3. 
nee  an.  6 7a , ut  exiftimavit  Quefocllus  in  diffcrc.  14.  n.  12  , fed 
anno  6j6  , auc  infeq. , uc  oftendit  Bohienus  in  cpift.  ad  Mabillo- 
nium  , com.  7 ConciK  Vcn.  edit.  pag.  549*  not.  1 , celebrato 
Can.  1.  in  Collett.  Bibl.  S Benigni  Dtvion.  apud  Harduimitru*. 
tom.  3.  pag.  1 01 6 , & in  Collett.  Hcrouvalliana  apud  Jacobum 
Petit  cap.  1 . ) funt , qui  cum  Baronio  ad  an.  340.  n.i  1 , & feqq.^ 
Bonade  Divina  pfalm.  > Sc  Caleca  lib.  2 , oppidoque  multi  pu- 
tent.  At  enim  S.  Achanafio  Symbolum  hoc  abjudicant  hand  le- 
vibus  dutti  momentis  Hcrmancius  in  vita  S.  Athan.,  Uflcrius  , 
Qucfnellus  difsert.  14.  n.  1 3 , Gerardus  Voflius  difscrc-.i.  de  tri- 
bus Symb.,  Oudinus  de  Script.  Ecclef.  pag-  32  » Montfauconus. 
in  diatriba  dc  hoc  Symbol©  §.  3 3 Tillemontim  tom.  8.  Not.  34*. 
in  S.  Athanafium,  Natalis  Alex.  hift.  Ecclef.  ad  fxcul.  IV.  cap.tf. 
art.  8 , Hcnricus  Nicolai  in  Diatriba  > Pagius  ad  an.  340  n.  8 > 
Ancclmius  in  difquifitione  dc  hoc  Symbolo  , Papebrochius  in_ 
refp.  ad  exhibit,  error,  part.  2.  art.  13.  §.  4 , Muratorius  in  dif- 
quifitione de  hoc  Symbolo  Anccd.  tom.  2 , Speronius  in  dilfert.  1 - 
de  eodem  argumento  3 Ballerinii  Fratrcs  in  obfervat.  ad  prascit. 
diflcrt.14.  Quefnelli  S»  3>  Grancolas  in  Comment,  hiftor.  ad  Brc- 
viar.  Rom.  lib.  1.  cap.  35  3 altique  , dequibus  Erncftus  Tcntzc- 
Bus  in  Judicio  Eruditorum  de  Symbolo  Athanaf  edit.  Gothae 
id$7  3 & Antonius  Sandinus  in  difput.  1 4.  dc  Symbolo  JQuicum.- 

qut  • 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA  . ArTICULUS  XI.  Jf.  II.  21  J 

qut . Quis  vero  lcgitimns  Symboli  parens  haberi  debeat  , inter 
Eruditos  non  convenit : namaliiejus  auvlorem  faciunt  S Hila- 
rium  Pi&avicnfcm  , aliis  Eufcbium  Verccllenfcm  , quidam  adfcri- 
bunt  Anaftafio  Synaitx  , quidam  Athanafio  Spircnfi  circa  an.d4o» 
uri  Sandius  in  append,  ad  Nucleum  hift  Ecclef  pag.  3 5 , minus 
verifimiliter  tamcn  , fiqaidem  Symboli  hujufce  mentio  hanc  ante 
cpocham  occurrit : neque  defuere  , qui  S.  Bonifacio  , five  S. Ana- 
ftafio I.  P.  M.  ill ud  tribucrcnt } tit  in  dnabus  Mfs.  veteribus  Gal- 
licis  verfiombus  apud  Montfauconium  , ac  obfervac  Lequiennius 
in  diflert.  r . Damafc.  §.  17.  Anonymo  Gallo  fub  Pippmi , aut 
Caroli  M.  mate  agenti  Symbolum  iftud  adjudicandum  exiftimac 
Petrus  Pithoeus  lib.  de  proceflf.  Spirit.  S. , qua  ab  opinione  non 
nauhum  abhorret  Vofllus  . Vigilio  Tapfcnfi  adferibit  Quefnellus 
cit.  diiTcrt-  n.  14 , cui  adftipulatur  Pagius  loco  cit. , fed  cjus  con- 
jecturas  evertunt  Antclmius , & Ballcrinii  n.  y,&5.  Vincentio 
Lirincnfi  potius  tribuendum  putat  Antelmius  , cujus  nihilo  foli- 
diores  conjeduras  convellunc  Montfauconus  , Muratoriiu  , Spc- 
ronius , & Ballerinii  n.  7 y & 8.  Vcnantio  Fortunato  vindicandum 
auguratur  Muracorius , fed  momentis  hand  multum  (labilibus  in- 
nixus:  ut  proinde  concludcre  pratftet  magis  cum  Tillcmontio,  Fa- 
bricio  Bibl.  Grate,  tom.  5.  pag.3  1 6 , ac  Ballerinas  au&orcm  Sym- 
boli Athan.  in  obfeuro  adhuc  latere . 

Jam  unde  paullulum  digrefla  eft,  ut  in  ordincm  redeat  oratio». 
PaulusConftantinopolitanus  Antilles,  cui  ab  Arianis  parS.Atha- 
nafio  fors  obtigerat,  ad  ejufdem  Homans  Ecdefix  bcneficium 
paritcr  demerendum  , ipfi  Pont  1 fie i S.Julao  Nicxn.e  fidei  profef- 
fionem  emittere  officio  duxit . Quod  idem  , camdcm  ob  caudam* 
ab  Afclcpa  Gazenfi  , a l.ucio  Hadrianopolitano , & a Marcello 
Ancyrano  prxftitum  ignorat  nemo.  Et  certe  Marcello  Ancyrano, 
etfi  ab  impadtis  erronbus  abfoluto , a S.  Julio  Sa-crorum  confor- 
tiuro  non  ante  redditum  futile  , quam  fidei  profeffionem  verbis 
son  modo  y fed  etiam  feriptis  prseftaflec,  uri  nos  docet  S.  Epipha- 
nius  hxr.  72.  , ubi  illam  referr  , Prxftavit  id  vero  hand  navitus  , 
Pontificem  interca  precibus  infimis  obteftatus  , ut  profeffionem 
ab  feproditam  epiftolx  fuas  Encyclical  acnederedignaretur,  idco 
at  ex  ipfius  Ponuficts  irrefragabila  tefttmonio  cunciis  probe  con- 
flate t > 


Digitized  by  Google 


214  Privilegia  Rom.  Pontifici 
ftaret  , fe  cum  Pontifice  in  unitate  fidei  optimc  convenirc  : Rogo 
Te , inquit  apud  $.  Epiphanium,  ut  exemplar , ( jam  fadtr  profef- 
fionis  fidei  ) ad  epijiolam  , quant  ad  Epifcopos  mijfurus  et  , infer i - 
has  j ne  aliqui  ex  hit , qui  non  exaclc  noverunt  not , & illos  ( Eufe- 
bianos  ) feriptis  illorum  an  imam  advertentes  , decipiantur  . Qui- 
bu*  pneterc*  fignificac  fore  , uc  prx  cundis  aliis  Pontifici  adhi- 
bendafic  fides,  ac  magis  , quam  ex  propria  confeffione  , ex  au- 
thentico  Pontificis  teftimonio  fides  fuaintuto  collocanda  fit,  at* 
que  ab  omni  finiftra  vel  lcvi  fufpicione  liberanda  . Confer  Sche- 
lcftratium  in  diflert.  3.  de  Synodo  Antioch,  cap.  j,  Pagium  ad 
an.  341.  n.  1 2 , &fcqq.  , & Coutantium  adepift.  S.  julii  pag«3?o> 
&feqq.  Majorum  more  S.  Petrus  Alexandria*  Ecclcfix  Przful 
alter  cximius  , quod  pro  fide  viriliter  pugnaret , contcnderetque 
fartam  earn  , tedamque  fervare  > in  exilium  propterca  ejedus  , 
Romam  profedus  ad  S.Damafum  , poftquam  eidem  de  fide  adver- 
fus  Apollinarem  ediccnti  diligenter  aufcultaflet , tefte  Sozomeno 
lib.  6.  cap.  15  , fideique  fuz  profeffionem  nuncupafsec , Pontifi* 
ciis  litteris  communitus > in  Provinciam  remifsus  > a gentilibus 
fuis  cum  gaudio  receptus  eft  > tefte  Socrate  lib.  4.  cap.  30.  Non 
loquarheic  autemde  fidei  libellis,  five  expofitionibus  , turn  qua 
S.  Athanafius  apud  Liberium  fufpicionem  eluifse  fertur  , tum_, 
qua  S.  Gregorii  Thaumaturgi  afsumpto  nomine  Romano  Pontifi- 
ci fucum  facere  Apollinariftx  tentarunt  aliquando : nam  S.  Atha. 
nafio  ftippofitam  illam  ad  Liberium  de  fide  Incarnationis  cpifto* 
lam  j convenit  inter  Eruditot , ac  conferre  juvabit  Maurinos  edi- 
tores  tom.  2.  pag.  66q  > & Coutantium  in  append,  pag.  py.  a S. 
Gregorio  vero  Ncoczfar.  genuina  quidem  fidei  expofitio  confcda 
eft , quam  fuse  Eufebii  hift.  Eccl.  Lb.  7.  cap.  2 5.  Latin*  verfioni 
Ruffinus  inferuit : at  earn,  qux  Tub  ejufdcm  S.  Gregorii  nomine 
inferibitur  wa/jilfQ.  nr  , falfam  prxferre  epigraphenjopufque  cu- 
/ufpiamcfse  Apollinariftx  difeimusex  Leontiode  fedis  pag. 5401 
libroque  altero  Bibl.  PP.  Lugd.  tom.  <?,  pag. 707,  &feqq. , ex 
Evagrio  lib.  3.  cap.  3 1 > & Hypatio  Ephefino  in  Collat.  cum  Acc* 
phalis  apud  Harduinum  tom.  a.  pag.  1 1 6i , & fcq. 

Trcs  porro  alias  fidei  expofitiones  , tanquam  ad  Apoftoli- 
cam  Sedem  mifsa* , refert  Queincllus  in  Cod.  Canon.  Ecclef.  Ca- 

pitu- 


1 


Digitized  by  Google 


• Vindicata  . Articulih  XT.  jJ\  II.  aiy 
pitulis  37 , 38  , & 3 9 , quas  opus  fuifse  trium  Luciferianorum  , 
Fauftini , Marccllini , & Grcgorii  fioetici  > opinatur  in  difseri.14. 
n.  5 , & feqq.  At  cnim  libellum  fidei  capit.  39.  dcfcriptum  noru 
Gregorio  Boetico  utique , fed  S.  Gregorio  Nazianzeno  reftituen- 
dum  > utpote  qui  cum  ipfius  ferm.  4^,  genuino  plane  ejufdem 
fee t u , optime  concinit  , verifimilius  pugnant  Balllcrinii  Fratrcs 
in  obfcrvat.ad  prascit-  Quefnelli  difsertationem  §•  1 r qui  &fcr- 
monem  ilium  49  , ac  fequentem  50,  qui  ipiemet  libellus  eft  fidei, 
S.  Phoebadio  adferiptos  ab  Audore  hift. litter.  Gall.  torn.),  par.j . 
edit.  Parif.  1733.  pag  273,  cidcm  S.  Gregorio  Nazian  vindi- 
cant.  Haud  difpar  ferendum  judicium  de  fidei  expofitionc  , five 
Symbolo,  quod  5.  Hicronymo  uibutum  inter  ipfius  fuppofititia 
habeturtom.  5.  nov.  edit.  pag.  122:  expofitionem  cnim  fidei  eife 
eamdem  , qux  in  przeit.  ferm.  50.  S.  Grcgorii  Nazianz.,  & qua 
in  ferm.  $.  Auguitini  dc  tempore  11$,  num.  23  5 , dc  quo  paullo 
poll , exhibetur  , obfervat  Coutantius  in  append,  pag.  ioi.  At- 
qui  dubiis  hifee  non  opus  habeo , ut  rem  aliunde  probatiifimam 
confirmem  . Quare  ut  ad  documenta  undequaque  ccrtiflima  me 
convertam  , S.Czlcftino  I.  infcripta , una  cum  Synodica  > fidei 
profeifione  , acceptus  fieri  meruit  Maximianusin  Neftorii  locum 
fuffedus  . Qua  occafione  fpccialem  fidei  profeifionem  fub  cert* 
formula  Ecdefiam  ft mper  exegiflc  turn  aCatholicis  levi  vel  hz- 
refis  fufpicione  laborantibus  > turn  ab  Hzreticis  ad  frugem  fe 
recipicntibus  , turn  ab  Epiftopis  navis  gradibus  infign;tis,  audor 
eftS  Cyrillus  Alcx.inepift.  adAcacium  tom.  5.  par  a.  Oper. 
pag.  109 , multifquc  oftendit  Lupus  in  Schol.  ad  Canon.  Ephcfi- 
nos  tom.  1. edit  Lovan  166 pag. 360.  AS.  Sixto 111. cnim  ve- 
ro  S.  Produs  fidei  fuz  puritatc,  &confcifionc  promcruit,  ut 
Canonum  veniam  impcrtirct , qua  a Cyziceno  Epilcopatu  ad 
Conftantinopolitanum  ( quod  alioqui  per  Canoncs  Nrcznum  id, 
Sardiccnfem  i,&2,CapuanummCarthagmenfi  lll.laudatuni  38, 
ptrquc  Decretales  S.  Julii  I.  cpift.  n.3,  S.  Damafi  cpift.  5. 11.4,  & 
epift.d.n-3,ac  S.Siriciiepift.ic.n,  id.edit  Cout. fieri  prohibebatur) 
faceic  gradum  liceret  . Prxdarum  accipc  nunc  aliudhanc  in  rem 
documentum . Ltporius  in  Gallia  Monachus,  qui  ideoquod  quar- 
um  in  Trmitate  iubintioduxiftet  perfonam  , alios  prxtec  erro- 

rcs  > 


Digitized  by' Google 


2i<S  PrivilegiaRom.  Pontifici 
res  , quos  ex  Pelagio  adoptavcrat > ab  Epifcopis  fax  provinces, 
qo.T  in  Gallia  Provinciacft  , corrcptus  fuerat  } locoque  cjcdus, 
ad  frugem  rcgrcffus  , fadique  poenitens  > in  Africam  trajecerat  ad 
S.  Auguftinum  , Florcntium  , & Secundiuum  confugiens  } co- 
ruindcm  cfflagitaturus  confilium  » & opem  . A quibus  , atque 
maxime  a S.Auguftino  red.-e  fidci  admonitus  cum  eptftola  ad  Gal- 
liarum  Epifcopos  libcllum  accepit , quern  Confefiionis  nuncupac 
Caf&anus  lib.  i.  dc  Incarn.  cap.  5,  Satisf affiants  Facundus  lib.  1. 
apud  Sirmondum  opcr.  tom.  a.  pag.  41a  > Emcndationis  Gcnna. 
dius  apud  Honorium  lib.  2.  cap.  58  , Correffarium  aiverfus  ha. 
rtjhn  Trithcmius  cap.  141,  Fidci  proprius  , ac  S.  Auguftino  tri- 
buit , Theodorctus  Dialogo  2,  qui  Incanfufus  infcribitur  , .dfier. 
tionis fidci , atque  S.Auguftino  pariter  adfcribit,S.Leo  M.  epift.<?7, 
Eve  1 34)  velut  ex  Codice  Grimanico  probat  Quefneilus  inob- 
fervat.  ad  hanc  cpiftolam  . Quern  libcllum  , podquam  dircxilTct 
primo  Apoftolicje  Scdi  probandum,ad  Aurelium  poftca  Carthag., 
Afrtcanumquc  Concilium  tranfmifit  > uti  refcrt  Facundus  lib.  1. 
cap.  4 j atque  poftrcmo  ad  Galliarum  Epifcopos  > ac  praefertim 
ad  Proculum  Maflilienfcm  , Sc  Cyllmium  Aqucnfcm  , non  Foro- 
julienfcm , utAntelmio,  & Norifio  arrifit , a quibus  fuerat  con- 
demnatus . Atque  turn  dcmum , poftquam  hoc  eft  Pontifici  M. 
fuiflct  probatus  > tanti  fa&us  ell  libellus  hie  Lcporii>  ut  inter  celc- 
briora  SS.  Patrum  opulcula,  velut  obfervat  Garnerius  , compu- 
tatus  fuerit  inConcilio  Ephefino  par.  1.  cap.  (7.  in  Supplicat. 
Bafilii  Diac. ) & reliquorum  Monachorum  ad  Theodofium  Imp. 
apud  Harduinum  tom.  1.  pag.  1335  : quamquam  Quefneilus  hoc 
loci  putat  de  Leporio  altero  Epifcopo  loqui>  qui  S.  Ambrofii  Me- 
diol.  anterior  fuerit : ut  S.  Leo  M.  inter  Patrum  teftimonia  , qua; 
poft  Ephefinam  pfcudo-Synodum  collegerat , atque  per  Legatos 
in  Orientcm  miferat,  ut  dodrinam  ab  fe  traditam  in  dogmatica  ad 
S.  Flavianum  SS.  Patrum  dodrinxcohatrcntem  oftcndcrct,  qua:- 
que  teftimonia  Gixcc  fubjeda  leguntur  cum  Epiftolat  j o,  in  edir. 
Qucfnclli  24  > Bailer.  28.  ad  Flavianum  kche  in  Conciliis  Chal- 
cedonenfi  ad.  2,  turn  Epiftolae  97,  in  edit.  Quefnelli  1 34  , Bailer, 
id 5.  ad  Leoncm  Auguftum  , ex  eodem  libello  , S.  Auguftini  lau. 
daco  nomine  > quem  rev  era  Leporio  audorem  libclli  fuilfc  ex  pie. 

rilque 


1 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XT.  Jf.  II.  2 1 7 

rifque  aliis  collatis  S.  Auguftini  locis  , prxtcr  ea  quamplurima  , 
qua:  congeflit  pariter  Garncrius  in  Not.  ad  Marium  Mcrcat. 
tom.  1.  pag.  230,  confefiioni  huic  Lcporii  apptobc  concincntibus 
probat  Quefncllus  in  obfervat.  ad  Epift.  cit.  S.  Lconis  , ex  libello 
ifto  , inquam  , Lcporii  ioca  laudare  , inque  medium  proferre  non 
dubitavcrit : ut  Johannes  II.  P.  M.  in  epift.  3 . ad  Avienum  , Li- 
berium  , aliofque  Senatores  apud  Harduinum  tom.  2.  pag.  1 152. 
laudibus  exciperc  libcllum  , fubque  Lcporii  expreflo  nomine  lo- 
cum excerpere  non  ambegerit : uc  Caflianus  lib.  t . dc  Incar.  cap. 
ult.  hanc  Lcporii  confcflionem  ab  Africanis,  &Gallicanis  Epifco- 
pis  abfque  dubio  approbatam  fuiflc , acccptamquc  affirmarit.  Edi- 
tus  eft  Lcporii  hie  libellus  a Sirmondo  tom.  1 . oper. , a Garncrio 
tom. 1 . oper.  Marii  Merc.  pag. 22  5,  Bibl.PP.  Lugd.  torn.7  pag.i41 
& in  Colled.  Concil.  Labbci  tom.  2.  pag.  1^78,  Harduini  tom.i. 
pag.  1 2tf  3 , & Colcti  tom.  3.  Quo  etiam  dc  Lcporio  confer  Quef- 
ncllum  loc.  cit. , Pearfonium  in  Symbolum  pag.  42 1 , Norifium 
lib.  2.  hift.  Pclag.  cap.  3 , Antelmium  in  diflert.  dc  initiis  Eccl. 
Forojulicn.  cap.  1 2 , Garnerium  in  diflert.  2.  dc  Sy nodis  in  caufla, 
Pclag. , Tillcmontium  tom.  1 3.  pag.  878  j & 103*? , Maurinos  in 
prafat.  ad  tom.  1 o.  oper.  S.  Auguftini , Pagium  ad  an.  420  n. 

& fcqq  j ac  Ballcrinios  in  admonic.  ad  prxeit.  S.  Lconis  epiftolas. 

Formularium  alterum  fidei  , quod  S.  Auguftino  pariter  ad- 
feribit  Quefncllus  in  Codicc  Canon.  Ecclcf.  Capit  40  , & in  dif- 
ftrt#  14.  n.  8 , quodque  rcapfe  S.  Auguftini  nomen  prxft  fcrt  in 
Codicibus  Vaticano  t 340,  Ifidoriano  , Thuano  , Oxontenfi , He- 
rouvalliano , Vindcbonenfi , Rcmenft  &c. , arque  olim  extabac 
tom.  10.  cjufdcm  oper.  Term.  129.  de  Temp. , nunc  in  append, 
tom.  5.  Term.  233  , appcllatoque  S.  Auguftino  laudatur  a Magt- 
ftro  Scntenr.  lib.  3 . dift.2 1 : quern  tamen  Sermonem , five  fidei  li- 
bcllum S.  Dodori  abjudicare  non  dubitant  Verlinus  , Vindingus, 
Maurini , & Coutantius  in  Monito  ad  epift. 5.  S.Damaft  n.8  : For- 
muiarium  , inquam,  fidei  ex  pr.rfcripto  S.  Lconis  M.  adverfus 
graflantes  hxrefcs , ac  Prifcillianam  quammaxirne  , ab  Hifpanis 
Epifcopis  procufum  fuifle  , quod  Reguhm  vocabat  ilia  xtas  , fi- 
cuti  Tomum  actas  S.  Damafo  coarva  , conftat  cx  Concilio  Hifpa- 
nico , quod  qu'idam  Tolctanum  I.  vocant  an.  400 , aut  40 j , cc- 

Fart  II,  Tom.  V.  Ec  Icbra- 


Digitized  by  Google 


*i8  Privilbgia  Rom.  Pontifici 
lebratum  , cui  ca  Rcgula  fidei  fubjetta  legitur  , quidam  Toleta- 
num  aliud  putant  an.  447  , aut  paullo  poft  , quod  congregandum 
Pontifex  in  epift.  1 5.  ad  S.  Turribium  praefcripferat : ubi  fub  ini- 
tium  hsc  habcntur  : Incipit  rcgula fidei  Catholic*  contra  omncs  ha* 
rcfcs , quammanime  contra  Prijcillianifias 3 quam  Epijcopi  Tarra- 
concnfes , Carthagincnjes  3 Lufitani  3 & Bcetici  fccerunt , & cum 
pracepto  Papa  Vrbis  Roma:  Zeonis  ad Balconium  Epifcopum  Gal • 
Jacia  tranjmiferunt . Confer  Tillemontium  tom.  8.  Not.  15.  in 
Prifcilliamftarum  hift. , Coutantium  in  Monito  ad  epift.  3.  S.  In- 
nocentii  I.  n.  4 , & feqq. , & Ballerinios  in  adnotat.  ad  epift.  1 5. 
S.  Lconis  tom.  2.  pag.  1373  3 &feqq.  3 nec  non  in  obfervat.  ad 
diflert.  14.  Qucfnelli  §.  2.  tom.  3.  pag.  ^50.  A Bachiario  genere 
non  Hiberno  3 aut  Britanno  , fed  Hifpano  3 nec  dignitate  Epifco- 
po  , uti  legitur  in  Codicibus  Gennadii  Veroncnfi  3 & Parificnfi 
S.Vi&oris  3 fed  inftituto  Monacho  3 utoftendit  Florius,  de  hsereft 
non  Pelagians  utique  5 ficuti  vifum  eft  Baleo  % & Pitfeo  3 fed  Pri- 
fcilliana  3 feu  etiam  Manichaea  , vcluti  probatum  evafic  virorum 
do&ifs.pari  Muratorio  in  proIeg.3  a quo  primum  editus  cft.tom.2. 
Anecd.  Latin.  s & Florio , a quo  recufus  , illuftratufque  eft  Ro- 
mas 1748,  a Bachiario  3 inauam  , ad  hasrefis  infamiam  eluendam3 
quam  infligi  fibi  ferre  nequibat  3 libellum  fidei  confcriptum  fu if* 
fc  3 five  ex  Apologia  Rufifini , cui  fynchronus  fuit  3 deferiptum  , 
atquc  Pontifici  M.,  quem  S.  Siricium  , aut  S.  Anaftafium  fufpica- 
lur  Muratorius  3 fuifie  oblatum  3 nempe  S.  Lconi  M.  3 poft  Gen- 
nadium  de  Script.  Eccl.  cap.  24,  Honorium  3 & Capgravium  per, 
fuafum  habuere  Baleus  cent.  1.  n.  46  , Pitfeus  de  Script.  Britan. 
aerat.V.  ad  an.4^0  3 Voffius  lib.  3.  de  Mathefi  cap.  53  9 Poflevinus 
In  Appar.  Sacr. , Cavaeus  de  Script.  Eccl.  pag*  242  3 Oudinus  in 
Suppl.  ad  Labbeum  pag.  1 00  , Morcrius  in  Di<ft.  hift.  3 Vailarfius 
In  Not.  ad  Gennadii  cap.  24,  tom. 2.  oper.  S.  Ricronymi,  aliiquc 
plures  . Quia  tamcn  gravioribns  documents  libellum  huncce  fi- 
dei ad  obje&am  Prifcillianifmi  labem  purgandam  a Bachiario  ob- 
latum fuifle  3 non  Romano  quidem  Pontifici  > fed  verius  cuidam 
alteri  paris  inftituti  Seiftatori  fuadet  , & perfuadet  CI.Francifcu* 
Florius  in  difTert.  previa  ad  Bachiarii  opufcula  3 proinde  ad  fir- 
miora  alia  progredi  exempla  prxftac » 


In  qui- 


VlNDICATA.  ARTICULUS  XI.  $.  II.  4tj> 

In  quibus  illud  quidem  fuccurreret  Thcodorcti,  illud  S.Fla- 
viani , illud  Maximi  Antiocheni , & illud  Anatolii  , qui  ad  unum 
omnes  S.  Leonem  M.  de  fidei  fuac  intcgritatc  facere  certiorem  of- 
ficio  s religioniqtie  duxerc  : fed  quiadc  his  fufe  diftum  eft  alibi , 
obiter  hcic  indicaffe  fufikiatj  quin  tamcn  longiorem  operam  ce  - 
teris  decurrendis  impendam . Ut  igitur  brevitate  mar  , S.  Sim- 
plicio  accuratam  fidei  fux  racioncm  leguntur  reddifle  Timotheus 
Salophaciolus , poftquam  veniam  fuifset  deprecatus,  quod  gladiis 
Entychianorum  comprefsus  a Diofcori  nomine  inter  Sacra  ad  AL 
tare  recitando  non  abftinuifset ; Johannes  Talaja  Alcxandrinus  , 
Stcphanus  Junior,  & Calendion  Antiocheni , & Acacius  Conftan- 
tinopolit. , qui  poftremus  quandiu  ApoftolicxSedi  obfequentera 
fe  prsftitit , ejufdem  obirc  vices  inOricnte  promeruit . Majorum 
more  S.  Gelafio  , cpiftola  inferipta , fidei  profelEoncm  exhibuit 
Euphemius  Conftantinopolit. , in  qua  tamen  reprehenfione  di- 
gnum  id  reperit  Pontifex  , quod  damnata  Acacii  memoria  e Sa- 
crorum  albo  noudum  fuilfet  expundta : quam  ob  rem  Euphe- 
mio  , cctcrifque  Orientis  Epifcopis  indignatus  communionem  re- 
ftiaierc  diftuiit , donee  c diptychis  Acacii  nomen  abrafum  feivif- 
fcc.  Hac  cadem  conciliandx  unionis  de  caufsa  S.  Anaftafil  If. 
Apocrifariis  Conftantinopolim  appulfis , ut  in  Romans  Ecclc- 
fia*  communionem  adreperent  Clerici  Alcxandrini , oblato  libel- 
lo  fidei  fu*  confeffionem  exhibuerunt : qui  voti  tamen  compotes 
fieri  nequaquam  meruere  , idco  quod  Diofcori  , Timothei , & Pe- 
tri fuorum  olim  Epifcoporum  nefandiifima  nomina  recitare  adhuc 
e diptychis  Sacris  ad  Altare  non  defifterent . Similibus  fubdolis 
ambus  in  S.Hormifds  communionem  immigrare  Anaftafius  Imp. 
sdnixus  eft  : fed  digna  habita  eft  ejus  fidei  profeifio  , qux  a Pon- 
tifice  repcllcretur , cui  & monenti , & mandanti  aequas , pronaf- 
que  illc  prxbere  aures  nolebat . Non  ita  vicifllm  fadlum  cum  Ion. 
ge  factlioribus  five  juftino  Imp. , five  Johannc  Conftantinopolit., 
quorum  fidei  profeftionem  ambabus  ulnis  admifit , turn  quia  fin- 
cere  fine  ulla  ambage,  five  ambiguitate  expmuftioni  nominis  Aca- 
cii cunfenfifsent,  turn  quia  fidei  libello  fuis  a Legatis  oblato  ultro 
citroque  fubferipfifsent : qua  lege  tandem  abfoluta  eft  toties  fru- 
lira  tentata  cumRomana  Graces  Ecclefi*  reconciliatio . Poft 

Eca  hxc 


Digitized  by  Google 


aio  Privilegia  Rom.  Pontie  ici 

hare  ad  Epiphanium  in  Johannis  demorcui  Sedem  fuffe&um  , mo- 
rafque  mittendi  juxta  morem  ad  Romanum  Pontificcm  legatum  , 
Jitterafque  noflentcm  , littcris  datis  admonuit  idem  S.  Hormifda* 
turn  moris  , turn  muneris  , quibus  premebatur  petendi  a Poncifi- 
cc  five  Sacrorum  confortium  , fiveScdis  confirmacionem  . Ergo 
Epiphanius  , uc  officio  defungeretur  fuo  , litteris,  legatifque  mif- 
fis,  fidci  fuar  confeffionem  exhibuit , proptcreaquc  una  cum  Pal- 
lio  vicaria  Apoftolicx  Sedis  prarfedura  adaugcri  promeruit  , uti 
conflat  ex  epift.  So.  ad  eumdem  exarata . S.  Johanni  I.  Conftanti- 
nopoli  agenti  Juftinus  iterum  } Juftinianus  , & Epiphanius  , poft- 
quam  ex  prarfenpto  fidem  profefli  fuiffent,  communione  Sacrorum 
conglunnaci  func . Johanni  II.  ctiam  acccpra  fuit  edita  a Juftinia- 
no  ad  Imperii  faftigium  cve&o  hdei  pioleffio  : quam  perinde  a_» 
S.  Agapeto  probari  lmpetravir . Quo  loci  mihi  nunc  liceat  obiier 
obfervare  cum  do&ifs.  Bencino  in  Not.  ad  Johanncm  II.  tom.  3. 
Anaft.  fe&.  93.  pag.  155*.  Oriencis  Imperatoribus  , ficuti  poftea 
Occidentis  , in  more  pofituin  fuifTe  , uc  Imperii  habenas  fufeeptu- 
ri  fidci  profeflionem  , manu  propria  fubferiptam  , ad  Pontificcm 
tranfmitterent . Cujus  vetuftar  confuetudinis  liquidos  teftes  ad- 
hibco  S.Symmachum  inepift  7.  ad  Anaftafium  , quern  his  alloqui- 
tur : Omnes  Catholici  Principes  , five  cum  Imperii  gubernacula 
fufeeperunt  ,five  cum  Apojlolioc  Sedis  novos  agk  overunt  Prtjulcs 
injlitutos , ad  eos fua  protinus  feripta  mijerunt , ut  Je  dtee  rent  ejus 
ejfe  injlituti  iffc. ; S.  FeJicem  III.  eidem  Imperatori  perjuria  rege- 
rentem,  qux  contra  fidci  profeflionem  Apoftolici  Sedi  pridem 
oblatam  patrare  non  defiftebat ; S.  Gregormm  M. , qui  a Phoca 
fidci  profeffionc  recepta , epiftolam  38.  lib.  1 1 . ind.  6.  referipfit , 
quaOriencalis  Ecdefix  res  affli&ifltmas  exponit  > & S.Grego- 
tium  II.  in  cpift.  ad  Leonem  Ifanrum  hujufmodi  ImperatoruirL. 
profefliones  Romx  diligenter  aflervari  hifee  affirmantem  , & con- 
firmantein  verbis  : Acceptas  epifiolas  tuas  in  S - F.cclefia  repfitas 
in  limine  Confejfiunis  Santli  , (3 ‘ gloriofi  s ac  Principis  Apofiolo- 
rum  Petri  diligenter  fervamus  : ubi  & Chrijli  amantium  Prsede - 
tejfirum  tuorum  , qui  imperarunt , font  litter*  . Subdit  Impera- 
torutn  fubfcriptioncs  iftas  conftare  ex  Cinnabari , mixtura  colo- 
ns nempe  ex  co&o  murice  , & trito  conchilio  , quae  propria  crat 

Impcra^ 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . AR.T1CULUS  XI.  Jf.  II.  121 
Imperatorum  , unde  Imperialia  fcripta  dicebantur  Phoenicia , aut 
Purpurea , Caniclini  vero  apud  Gxcos  ii , qui  Palacino  huic  prc- 
ficiebantur  officio:  qua  de  re  extant  in  Cod.  LL-4>  Si6.  De  diver - 
Ji i Refcriptis , aguntque  Pliniuslib.  33.cap.73  Procopius  in  hift. 
arcana  pag.  16  , Pachimeres  lib.  8.  cap.  32  , & lib.  9.  cap.  143 
Anaftaftus  in  Not.  ad  ad.  10.  Synodi  VIII , Salmafius  in  Not.  ad 
Solinum  3 & Crufius  in  Turco  Grxc.  pag.  191.  Adcundus  etiam 
Bernardinus  Ferrarios  de  antiquo  cpiftol.  Ecclcf.  gcnerc  lib.  1. 
cap.  7 , ubi  de  his  Impcr.  fidei  formulis  agit . 

Sed  ad  S.Agapctum  rcdeundo  ,is  facro  huic  mori  ptelTc  in- 
hxrcns  a Mcnna , antcquam  in  Conftantinopolitanum  Antiftitena 
inauguraretur , fidei  profeffionem , Si  quidem  publicam  , eamque 
plane  , quae  pridem  fuerat  a SHormifda  praeferipta , cxegic : qui 
imo  poft  ordinat ioncm  , juxta  morem  Majoribus  fuis  facrum  , ob- 
lata  denuo  Pontifici  fidei  profeflione  3 ipfius  fe  obedientix,  & ob- 
fequio  devovit , dcvinxitque5  teftibus  Vigilio  in  cpift.  ad  Juftinia- 
num,  ipfoquc  S.  Agapeto  in  Encyclicis  ad  Orientales . Vigilio 
quoque  fidem  obftringcre  fuam  officii  loco  habuit  Eutychius,  pro- 
fitens  inter  alia  finccre  fe  ampledi  Decretales  epiftolas  a Deccf- 
fonbus  cjus  adornatas  : Sufcipimus , iff  amplcflimur  epiflolas  Pree- 
Julum  Romance  Sed  is  sdpoftolica  . . . de  re3a  fide feriptas  £fc. . Cui 
fidei  profeffioni  Collar.].  Synodi  V.  infertx  fubferipti  paritcr  ibi- 
dem leguntur  Apollinarius  Alcxand.iDomninus  Antioch*,  corum- 
que  Sufiraganei  : probatam  vero  Pontifici  fuifsecx  litteris  Vigilii 
fubjundis  liquet  apud  Harduinum  kgendis  tom.  3.  pag.  5 9 1 & 
feqq.  Abfoluta  Synodo  V , probacaquc  Romanis  Pontificibus> 
optima  hacce  rationc  turn  Schifmaticorum  pertinaciam  fuifse 
perdomitam  3 turn  Synodi  integiitati  provifum  , confultumquc  a 
Pelagio  I.  in  cp  ft.  6,  ad  Tufcix  Epifcopos  3 & 7.  ad  omnes  Chri- 
ftifid.  j a johanne  III,  a S.  Benedido  I,  a Pelagio  II.  in  eptft.  1 , 2, 
& 3.  ad  Iftriae  Epifcopos  , ubi  de  fuis  Prxdecefsoribus  idem  tefti- 
monium  perhibet  , & a S.  Gregorio  M.  lib.  3.  epift.i.  ad  Conftan- 
tium,&  lib. 9. alias  7>epift.p.  ad  Marinianum»ac  epift.yj,  alias  54. 
ad  Secundinum  obfervat  Emin.  Norifius  in  difsert  de  Synodo  V. 
cap.  9.  §.  3 , utnempe  nemo  in  Italia  quammaxime  confutuerc- 
tux  Epjfcopus  , nifi  ante  fidei  dato  chirographo  , & ad  Apoftoli- 

cam 


Digitized  by  Google 


*22  Privilegia  Rom.  Pontifici 
cam  Sedem  direrto  in  SynodHm  V.  juraret,  triaque  profeifione  ex- 
plicita  ejurarct  Capitula  : Vidcs  ergo  > inquit , a novit  Epifcopis 
tranfmitti folium  cautionem  , qua  tria  Capitula  ejurabant . Illam 
argo  Laurent ius  ( Mediolanen.  ) mifit  an.  571 ....  ut  jam  Hilloi- 
xiui  aperttc falfitatis  reus  babeatur , qui  Benediftum^ac  Johanncm 
decefforem  tria  Capitula  minime  damnaffe  ajfirmarc  non  dubitave- 
rit . Hac  ipfa  ratione,  quod  fidci  profeifione  mi  (fa,  propria  manu 
fignata,  hxrcfis  fufpicioncm  omncm  , quat  ipfi  cx  iacauta  libri  has- 
rctici  lc&ione  adhatfcrat , abundc  eluiffet,  Athanafius  Presbyter 
Ecdefix  Conilantinopolit.  a Johanne  Patriarcha  accufatus , ab 
omni  hxrcfis  labc  abfolutus  , turn  ad  gradum , turn  ad  Apofto- 
lie*  Scdis  gratiam  regrediendi  veniam  a S.  Gregorio  M.  obtinuic 
lib.  6.  epifl.  66  , alias  lib.  5.  epifl.  24.  Nequc  certe  , nifi  cauf- 
fa  eluendx  fufpicionis  finiftrx  , qua  apud  Pontifices  nec  lcvi- 
tcr  , nec  perperam  laborabant,  doioque  ipfis  obrependi , quibus 
alioqnin  obfequendi  fibi  omnimodis  incumberc  opus  non  ignora- 
bant)  fuco  plenam  fidci  profeffionem  exhibuerc  Pontificibus  Maxi- 
mis  Monothelitarum  primipili,  itaSeverino  Sergius,  ita  Thcodo- 
ro  Pyrrhus  , & Paulus , ita  S.  Eugenio  Petrus , itactiam  Conftan- 
tino  Philippicus , quin  ulii  taroen  ex  tam  iniquo  confilio  fucceffe- 
rit , ut  ab  ullo  Pontificum  hujufmodi  fublcflx  fidci  profcffio  haud 
refpueretur  . E contra  Ecdcfi*  Roman*  fidem  adverfus  Mono- 
theliticam  hxrefim  feriptis  editis , & ad  Pontifices  Theodorum  , 
S.Martinum  I,  S.  Agathonem  , & Conftantinum  tranfmiflis,  ut 
Apoftolicx  Sedis  optatiffim*  communionis  participes  fieri  pro- 
mcrcrentur , fateri , & profitcri  rcligioni  duxerunt  S.  Sophro- 
nius  Hicrofoiym.,  & Stephanus  Dorenfis  in  Palstftina  Epifcopus  , 
S. Maximus  Abbas  , & Martyr,  eximius  Monothelitarum  dc- 
bellator  , {Arcadius  in  Cypro  Epifcopus  , cjufque  fucce (Tor  Ser- 
gius , Viftor  Carthag.,  Columbus  , Stephanus,  & Reparatus  Pro- 
vinciarum  in  Africa  Proconfularis,  Numidix,  Byracenx,  & Mau- 
ritania Primates  , Maurus  Ravennas  Antilles  , Johannes  , Thco- 
dorus  , Thalaflius  , Georgius , aliique  Monachi  pares,  egregiique 
orthodoxorum  dogmatum  adverfus  Monothclitas  propugnato- 
rcs  , quorum  fidci  libclli , proquefide  labores  commeinoranrur  in 
Syoodo  Latcrancafi  fub  S.  Martino  fee  ret.  2,  Georgius  Conftan- 

tino- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.ArticulusXI.jT.il  22$ 

tinopolit.,  cctcriquc  cidcm  fubjc&i  Epifcopi  inConcilio  Con- 
ftantinopolit*III3  vulgo  Generali  Vi,  congregati,  ac  tandem  Ant- 
ftafius  Imp. , qui  ex  Imperii  faftigio  Philippico  deturbato,  ftatim 
atque  inauguratus  eft,  nihil  antiquius  habuit,  quam  Romano  Pon- 
tifici  fide  > communioneque  confociari , a quo  propterea  fidci  fuae 
confeffione  probata  id  honoris  promeruit  , ut  ipfius  nomen  in  Ini- 
peratorum  Orthodoxorum  album  referretur,  quibus  bene  Ec- 
clefia  Catholica  adprecatur  . 

Excmplis  his  cdo&us  Johannes  Conftantinopolit*hujus  no- 
minis  VI,  ut  in  caftris  Roman*  Ecclefice  optime  mereri  fibi  pro 
voto  contingent  , repetitis  Synodicis  > turn  primum  eidem  Con- 
ftantino  , turn  pofteaS.  Gregorio  II.  fidei  fuac  profeifioncm  exhi- 
buic : quam  quidem  a Pontifice  rejettam,  Anaftafio  tefte , fuifte 
tanquam  abeoprocufam,qui  in  hasrcticorum  ccnfu  haberctur,opi- 
nati  hint  quidam  cum  Baronio,  cui  Johannis  prior  apologetica  ad 
Conftantinum  ignota  fiiit , idcoque  ab  Anaftafio  Imp.  S.  Gregorii 
litteris  exftimulato  Johannem  in  ordincm  fuifte  rcda&um  , loco- 
que  dcje&utn  . Vcrum  Johannis  orthodoxiam  vindicat , aepror- 
fusliberat  Pagius  ad  an.  7i2.n.  2,  & feqq.,  & ad  an.  71 4 n.  r , 
oftendens  ilium  nec  haerefis  fufpicionc  vcl  leviter  afperfum,  necco 
proindc  nomine  a Pontifice  indignanter  exceptum  . Hanc  porro 
Anaftafianam  pcriocham  de  fidei  profeflione  a Johanne  Conftanti- 
polit*  mifta  ad  S.  Gregorium  II.  potius  ad  Conftantinum  ipfius  de» 
cefforcm  pertinere  autumat  doJtifs.  Bcncinus  in  Not.  ad  Anaft- 
tom.  4.  feeft.  178.  pag.  171.  ratione  temporis  motus  > qua  Johannis 
obitum  conjicit  in  an.714 , Conftantini  vero  in  fcq.  an.  715.  reji- 
cit  j minus  rcifte  tamen , fiquidem  Pagius  loc.  cil. , & poft  ipfum 
Cuperus  in  hift.Chron,Patriarch.Conftantinopolit.§.47.cx  Thco- 
phanc,  & Nicephoro  in  Chron.  oftendunt  Johannis  mortem  in- 
cidiffe  Mcnfe  Aug.  an.715,  quo  etiam  anno  Menfe  Maji  confignan. 
da  eftS.  Gregorii  II-ele<ftio  » Itaque  fatendum  eftgeminam  a Jo- 
hanne confcriptam  fuifte  Synodicam,  ad  Conftantinum,  tefte  Agt- 
ihone  Diacono  , qua:  fub  hac  epigraphe  primum  edita  a Combe- 
fifiotom.  2.  Auift.  Bibl.  PP.  habetur  apud  Harduinum  tom.  j. 
pag»  1 83  8 , & ad  S.  Gregorium  II , tefte  Anaftafio  3 qua:  pofterior 
tamen  ad  nos  non  pervenit*  Adcumdcm  Pontificcm  , ut  ipfius 

commits- 


224  Privilegia  Rom.  Pontifici 

communionis  particeps  ficret,  fidei  profclfioncmdirexit  Leo Ifau- 
rus  illico , atque  ad  Imperii  faftigium  levacus  fuit : cui  propterea 
dc  re  optime  gefla  gratulatus  eft  Pontifex  , atquc  optima  quxque 
adprecatus . StetiiTet  utinam  in  fenrentia  impius  Imperator ! a 
qua  quia  paullo  port  imprudemiflirne  defeifeens , in  facras  Imagi- 
nes dcbacchari  iniquiflime  coepir,a  bonis  omnibus  propterea  odio 
habitus  eft  , optimoqne  a Pontifice  diris  cutvftjs  impetitus  , fu- 
premi  in  fe  Numinis  juftiflimas  eXpertus  iras , miferrimo  fine  pe- 
riit . Quia  codem  furoris  xftu  erga  facras  leones  pcrcitus  cfTcc 
Anaftafius  pfeudo  Patriarcha  Conftantinopolic. , in  locum  pulfi 
S.  Germani  fubrogatus  , cjtifdem  perinde  Sy nodicam,  qua  Roma- 
ns in  Ecclcfise  clientciam , Sacrorumque  confortium  irrepere  > 
fidei  profeflione  ementita , tentaverat,  contcmptui  habuit  idem 
S.  Gregorius , teftc  Anaftafio  Bibl.  cjus  dc  geftis  agente  . Diverfo 
viciffim  fpiritu  diuftus  ad  S.  Paulum  I.  Legatis,  litterifque  dire- 
ftis  finceram  fidei  fane  profeflionem  feripfit  Theodorus  Hier©- 
folym.  Patriarcha,  conccftatus  fccum  unanimes  confcntirc  cum  in 
eadem  fide  , turn  in  codem  cultu  erga  SS.  Imagines  , quo  fervere 
in  eafdcm  Romanam  Ecclefiam  non  latebat,Cofmam  Alex.,  Tlieo- 
dorum  Antioch. , aliofque  oppido  multos  Orientis  Antiftites  . 
Pio  pariter  atfcdu  erga  facras  imagines  animatus  Tarafius  Con- 
ftantinopolit.  Patriarcha , ad  Hadrianum  I.  legatione , litterifque 
dimiflis , finceram,  orthodoxamque  fidei  fuse  confeffioncm  praefti- 
tit , quam  mentis  profcquutus  eft  laudibus  Pontifex;  id  in  eo  gra- 
vilfimc  interim  fuccenfcns , & increpans , quod  ab  ufurpando  ti- 
tulo  Vnivcrfalis  Patriarch* , uti  fuilTetpar,  non  abftinuiffcc . 
Luculentiorcm  fidei  fuar  formulam  ad  Leonem  III.  aeftinavic , ra- 
tionemque  illuftriorem  reddidit  S.  Nicephorus , in  Tarafii  defun- 
fti  locum  fubingrdfus  : quippe  poftquam  dc  vita;  genere  , quod 
antea  fuerat  confcftatus , deque  gradibus  , quibus  ordinatim  ad 
Epifcopatum  afeendcrat , certiorcm  Pontificcm  fecifTet,  turn  fuo, 
turn  Ecclcfiar , cui  pratcrat , nomine  confeflione  eraifla  , ac  fum- 
mifla  profcffus  eft  ab  erroribus  fe  omnibus  abhorrere  quammaxi- 
mc  , quibus  aliquando  confpurcata  fuiflet  Couftantinopolitana  , 
& alia  quxvis  Orientatis  Ecclefia , uniufque  Roman*  omnium 
Matris  , ac  Magiftrse  fidem  integre  abfque  alia  diminutione  , fia- 
cereque  ullo  abfque  dolo  complc&i . Ab  eo 


Digitized  by  Google 


VlNDTCATA  . ARTrCULtlS  XI.  if.  II.  22  J 

Ab  eo  porro  tempore,  quo  translatum  a Grxcis  ad  Latinos , 
five inftauratum  in  Occidcntc  Imperium  eft,  quod  fa&um  fub 
Leone  IU.  fertur  , invcdum  pariformicer  Impcracoribus  Orienti* 
jampridem  facrum  morcm  , ut  ad  Romanum  Pontificcm  rccens  in- 
augurati  Occidents  Imperatores  fidei  fuar  profcflioncm  , una  cum 
fidclitatis  iacramento  dirigerent,  multis  non  opus -eft  , ut  demon- 
ftretur,nec  tantum  fuppetit  otiijfed  omnium  vices  fupplcbittmum 
fpec  iale  Caroli  M.  exemplum,  cui  omnium  primo  delatum  a Leo- 
ne III.  diertur  Imperium  , cujufque  formulam  juramenti  relatam 
in  librum  Sacrorum  Rictmm  impugnavit  quidem  , tanquam  fidti- 
tiam  , Goldaftus  , defendit  vero  , vindicavitque  egregic  Gretze. 
rus  in  Apolog.  Baronii  cap.  4.  Inolevit  ab  hinc  religiolus  hie  ri- 
tus,  ut  reccns  defignati  Imperatores  non  ante  Imperiali  tedimi- 
rentur  diademate  , quam  obedientia  , fideque  Romano  Pomifici 
femet  fafcefque  demitterent : ita  Stephano  V.  Ludovicus  Pius  , 
de  quo  Carolus  Calvus  in  epift.  ad  S.  Nicolaum  I S.  Pafchali  I. 
Lotharius  apud  Agobardum  in  epift.  ad  Ludovicum  PiumjS.Leo- 
nilV.  LudovicusII,  de  quo  Annalifta  Bcrtinianus  ad  an.  851; 
Johanni  VIII.  Carolus  Calvus  in  Synodis  Ticinenfi  , & Pontigo- 
nenfi  an.  87 6 , item  Carolus  Craftus  ipfo  Pontificc  tefte  in  epift. 
a 69  \ Formofo  Arnulphus  ,de  quo  Regino  ad  an.  896;  Johan- 
ni IX.  Lambcrtus  in  Synodo  Romana  an.  ^04.  cap.  6 ; Johanni  X. 
Berengarius , de  quo  Pagius  ad  an.  9 1 5.  n.  3 , & feqq.  > Johanni 
XII.  Otto  M.  apud  Gratianum  dift.  £3.  C.  Tibi  Domin'!  j Johan- 
ni XIII.  Otto  II,  tefte  Witichindo  lib.  3.  Annal.  *>  Gregorio  V. 
Otto  III , de  quo  Lambertus  Scafnaburg.  ad  an.  996  ; Bene  dido 
VIII. S.  Henricus  II.  apud  Glabrnm  lib.  1.  m fin.;  johanni  XIX. 
Copradus  II , de  quo  Wippo  hi  ejus  vita  i Clcmenti  II  Henri- 
cus IIIiS.Grcgorio  VII.  Hcnricos  IV,&  Rodulphus  apud  Hardui- 
num  tom.5.pag.i3  5^,1481,  & 1485.  Mitto  ceteros,ne  fim  longior, 
quibus  omnibus  prxeer  earn,  qnx  refertur  a Gratianodift.63.  cit., 
formula  juramenti  rcccns  eleftis  ab  Imperatoribus  Pontifici  Ro- 
mano prxftanda  a Clemente  V.  prsferipta  legitur  lib.  a.  tit.  9. 
Quibus  prxterea  excmpla  non  pauca  attexcre  pronum  eflet  Rc- 
gum,aliorumque  Principum,qui  nihil  antiquius  habucre,quam  fi- 
dci,  dientclxque  Roman.  Poncificum  integre  fefe,dcmiflequc  per. 

Pars  11.  Tom.  I/.  F f 


Digitized  by  Google 


Privilegi  a.  Rom.  Ponti  fi  c t 

mittere,  quibus  proptcrea,Dco  profedo  aufpice,  cunda  pro  votis, 
ac  pro  dcvotione  profpere  fucceflere  , fed  ut  ad  fineai  oratio  pro- 
peret,  fines  operi  prxftitutivaldcquam  urgent  . 

Age  modo  crgocompendioea  prxcipuacomplcdarfive  Prae- 
fulum , five  Principum  excmpla  > qui  fequioribus  acvii  Summis 
Pontificibus  fidei  profeflionc  > obedientiaque  obligare  fe  , & ob- 
ftrin^re  religionis,  officiique  loco  duxerc  » cujufmodi  formu!* 
exemplaria  ex  Sirmondo  tom.  a.  Conci!.  Gall,  deferipta  lcgcrc 
prxftac  apud  Harduinum  tom.  5.  pag.  1444  , & feq.  Ita  Hadria- 
no  II.  Guntharius  Colon,  apud  Annal.  Bcrtjnianum  ad  an.  8<5p. 
johanni  VIII.  Htncmarus  Remenfis , cui  fimiliter  ceteri  Ecclcfiae 
Gallicanae  Epifcopi  fuffragati  flint  in  Synodo  Trecenfi  II.  ad.  2. 
an.  878.  Stephano  V-  Styllianus  Ncoc.efareas  in  Euphratcfia  , & 
Theohyladus  Ancyrae  is  GalatiaMctropolitx  fuo,orthodoxQtum- 
que  omnium  in  Oriente  nomine,  quorum  litters  defundo  Stepha- 
no, cjus  fucceflfori  Formofo  reddit®  fuerunt  apud  Harduinum_> 
tom  6,  par.  1.  pag.368,  & 433.  Johanni  XV.  Gerbertus  Rcmcn. 
apud  Duchefnium  tom.4.  rer.  Francic.  S.Leoni  IX.  Thomas, 
Petrus,  & Johannes  Africani  Epifcopi , ac  Petrus  Anciochenus  i 
ad  quos  epift.  3 , 4 , & 5.  Pafchali  II.  S.  Otto  Bambergcnfis  apud 
Canifium  tom. 2.  antiq.Ied.  pag.37i,&  Gretzerum  dc  Divis  Bam- 
berg. Innocentio  II.  Maximus  Armeniae  Catholicus,  fcilicct  in  Sy- 
nodo Hierofolymis  habitaan.  ii3d.ab  Albcrico  Sedis  Apoftolicae 
Legato, de  qua  GuiPclmus.TyriusIib.i  5. cap. 12,  &feqq.  Alexan- 
dro  Il.Soldanus  Iconii,  at  que  aEthiopum,  five  Abyflinorum  Impc- 
rator  , ad  quos  littcrx  Catecheticx  apud  Harduinum  tom.  6.  par. 
2.  pag.  1401  , & 1415.  Innocentio  III.  Gregorius  Armeniorum 
Patriarchs  , & Leo  Rex  5 Johannitius  item  , five  Calojoannes  Bul- 
garia Rex , 8c  Bafilius  Trinovitanus  , aliique  duo  ejufdem  Regni. 
Archiepifcopi  » de  quibus  ada  Innocentii  III.  a cap.  6 5 , Sc  fcqq  , 
& cap.  10^  , ncc  non  lib.  2.  epift.  109  , & fcqq.,  lib.  5.  epift.  43  , 
Sc  feqq.  > ac  lib.  7.  epift.  1 , Sc  fcqq.  Gregorio  IX.  Ignatius  Jaco- 
bitarum  Oricntalium  Patriarchs  apud  Parifium  ad  an.  1237,  Sc 
ad  quern  lib.  1 1.  epiftola  172.  Innocentio  IV.  Neftorianorum  , & 
Jacobirarum  Patriarchs  Enftaib , & Ignatius  , nec  non  Johannes 
Maphrianus  apud  Raynaldmn  ad  an.  1 247.  n.  32  , & fcqq.  Alex- 

. andro 


Digitized  by  Googlej 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XI.JT.1I.  527 

andro  IV.  Germanus  in  Cypro  Graecorum  Archiep. , dc  quo  idem 
Pontifex  lib.  6.  epift.  1 21.  B.  Gregorio  X.  Michael  Palxologus  , 
ac  Grxci  Mctropolitx  Afix  , Europx  , Ponti  , & Thracix  cum 
Suffragancis  fnis  apud  Wadingum  ad  an.  1174  > & Harduimmu. 
tom.  7.  pag.  6yj  , Sc  fcqq.  Nicolao  IV."  Urofius  , & Stcphanus 
Sclavorum  Regcs  , ac  Elena  Regina  ; jaulaha,  Barfaumas , & Dio- 
nyfius  in  Tartaria  Epifcopi;  Tartarorum  ctiam  Regcs,  Sc  Reginas, 
ac  Optimates  Argon  , Sc  Cobila,  Elegages  , Sc  TuJtanes  , Sabadi- 
nus  Archaon , & Caydonus  ; Aytonus  , Sc  Torofus  Armenia  Re. 
ges , Maria  Reginx  Soror , ac  Leo  Comes  flabilis  ; Georgiano- 
xum  , & Ibcrorum  Regcs  Demetrius  , & David , aliique  Asthiopes 
Afiatici  Nelloriani , &Jacobitx  apud  Raynaldum  ad  an  1188. 
n.  2p,&feqq.,  Scadan.  ij8p.  n.  , Si  fcqq.  B.  Benedi&oXI. 
Hy abalaha  Chaldxorum  Patriarcha  , de  quo  Baronins  apud  R ay- 
naldum  ad  an.  1 304.  n.  2 3 , & feqq.  Johanni  XXII.  Armcnix  Rc- 
ges  Offinius  , Si  Leo , Conftantius  Catholicus , Sc  Jacobus  Caba- 
nenfis  Epifcopus  ibid,  ad  an.  1 3 1 8.  n.  8 , & 1 3 23.  n.  4 , & 7 3 
Abufcanus  Tartarian  Aquilonaris  Regis  filius  ad  an.  132  1.  n.  1 > 
Orofius  Servix  Rex  ad  an.  1323.0.  18  , Milenus  Alanorum,  & 
Vcrfachus  Zichorum  Principes  ad  an.  1333.0.  37,  8cfeqq.Bc- 
nedido  XII.  Tartarias  Impcrator,  aliique  Principes  Alanorum 
apud  Raynaldum  ad  an.  133  8.  n.  74,  Sc  77.  Clemenci  VI  Confo- 
lator  Armeniae  Patriarcha,  dc  quo  idem  Annalifta  ad  an.  134^. 
n.d8.  Innocentio  Vl.Johannes  Palxologus  ibid,  ad  an. 13  5 5.0.34. 
Eugenio  IV.  Grxci,  exemplo  prscuniibus  Johanne  Palxologo , Sc 
Jofepho  Patriarcha  i Armeni , Conftantino  Patriarcha  audorc  > 
Jacobitx  jEgyptii , a Patriarcha  Johanne  miffo  oratore  Andrea_> 
Abb  j^fithiopes,  Conftantini  Imper.  vicibus  defungente  Nicode- 
mo  Abb. ; Neftoriani  Syri , 8c  Mefopotamcni  , duce  Abdala  Edcf- 
feno  Mctropolita  *,  Chaldxi,  Sc  Maronitx  > ducibus  Timotheo 
Tarfcnfi  Archiep. , Sc  Ifaaco  Nuntio  Eli*  Patriarch*  apud  Hora- 
tium  Juftinianum  in  Collefl.  a&or.  Concil.  Florent.  par.  3.  Scd  de 
his  non  plura , qu*  adhuc  fuppetcrent  , quorumquc  pleraque  ali» 
bi  attigi : vereor  enim , fi  longior  fim  , ne  morofioribus  , qui  bre- 
vitatc  deledantur , difficileque  denuo  rebus  jam  adis  aures  ac- 
commodant)  gravior  fim  , ac  moleftior  . 

Ff  2 


Ce<fc- 


*a8  Privile  g t a Rom.  Po  nti  fici 

Cedere  hoc  loci  camcn  mihi  liccat  brevem  Conciliorum  itr- 
diccm  , quibus  nihil  acciderc  potuit  antiquius  , quam  ad  (ormu- 
las  a Pontificibus  Romanis  pratfcriptas,  ac  prasfcrtim  aPioIV, 
fidem  exigcrc  fuam  , fuorumquc  paritcr  fubigerc  ►In  Auguftodu- 
ncnfi  , ut  fupcrius  innui  an  6-j6>  aut  feq.  illud  caucum,  ac  jtilTum 
legitur,  nc  a Clcricis  Symbolum  five  ApoAolictun,  five  Athanafia- 
num  ignoraretur . In  Tolofano  an.  1 1 29.  cap.  i o.  juramenti  for- 
mula Chriftifidclibus  cun&is  pratfcribitur  , juxta  quam  Abju • 
rent  omncm  ketrefim  cxtollentem  fe  adverj'us  S.  Catholicam  , Ro- 
manam  Ecclefiam , 3 fidem  orthodoxam  . . . yurent  etiam  , quad 
jidem  Catholicam  , quam  Romani  Ecclefia  tenet , <3  prfdicat  ,fer~ 
vabunt . In  Tarraconenfi  an.  1242.  apud  Harduinum  tom.  7.  pag. 
254.  forma  praffcripta  habctur  , qua  de  hxrcfi  fufpedus  publice 
fe  purgarc  debeat , profitcndo  ncmpe  , ac  protcftando  fe  Credere , 
13  Jemper  impofierum  crediturum  fidem  Catholicam  , quam  S-  Ro- 
man a Ecclefia  , ,’3  Apofiolica  publice  tenet , docet , 3 pretdicat  • 
In  Loviticnfi  in  Polonia  an.  155 6.  apud  Martenium  vetcr.Mo- 
num.  tom.  8. 'pag.  1445.  fidei  Catholica:  ampliflima  formula  toti 
Regno  tenenda  j inviolatcque  fervanda  advcrfus  grafiantcs  hx- 
reles  prxfcripta  legiturrquo  loci  fucccdit  Synodica  Nicolai  Gn-f- 
ncnfis  Archicp.  ad  PaulumIV.  P.  M.  Poll  annum  vcro  1 5 64.  Sy— 
nodi,  qux  fubfecutx  paflim  funt , juxta  pratfcriptam  a Pio  IV. 
formulam,  profcflioncm  fidei  turn  emittcrc,  turn  emittcndam  prae- 
cipere  ftatim  fub  initium  religioni,  officioque  duxcrc  . Ita  Camc- 
racenfis  an.  1 565.  in  prxf.  ; Mcdiolanenfis  I.  an.  codcm  par  i» 
cap.  1;  Tolctana  eodcm  an.  a<fl  1 ; Sipontina  an.  1 567  fub  initios 
Ravennatenfis  an.  1 5 69.  in  prxf.j  U'binatcnfis  codcm  an.in  prin- 
cipio  iMcchlinenfis  an.1570.  deer.  1 j Florcntina  an.  157$.  rubr.  r. 
cap.  1 ■,  Mcdiolanenfis  IV.  an.  1576.  par.  i.eap.  1 s Ncapolitana 
codcm  an.  cap.  1 s Confcntina  an.  j 575.  feff.  1 ; Mcdiolanenfis  V. 
codem  an.  par.  1 . cap.  1 i Rotomagenfis  an.  1 5 8 1 cap  1 s Remen- 
fis  an.  1583.  cap.  1 ; Burdigalcnfis  codem  an.  cap.  1 ; Turoncnfis 
eodem  an.  cap.  4;  Bituriccnfis  an.  1584.  cap  1,  Aquenfis  an.  13  8 5. 
cap  1 ; Mexicana  codem  an.  lib.  1 . tit.  is  Camcraccnfis  an.  1 58 6. 
tit.  1.  cap.  1 s Tolofana  an.  1 550.  par.  1.  tit.  i s Avenionenfis 
an.  1 5514.  tit.  6 > Salcrnitana  an.  1596.  cap.,  t j Aquilcjcnfis  co- 

dem 


VrNDICATA  . Articulik  XI.  jf.  II.  lip 
iem  an.  rubr.  i>S.Severinacdu:rSynodian.  15P7.  in  pratf.;  Amal- 
phitana  eodem  an.  inprincip.}  Diampcritana  an.  1 ^99.  a&.  2. 
apud  Raulinum  pag.  70  , &feqq.  s Mechlinenfis  an.  1607.  tit.  1. 
capp.  i}&  4,  Narbonenfts  an.i  tfog.cap.j  j Burdigaienfis  an.1624. 
cap.  1.  apud  Harduinum  tom.  9 , 1 o , & 11  ; Albana  anno  j 703* 
par.  1 . cap.  1 j Zamofchienfis  Ruthcnorum  an.  1730.  apud  Man- 
fium  tom.  5 , 8t  6.  pag.  1 S9  , & feqq.  Quod  quid  aliud , amabo  , 
prxfert,  nHiintimam,  qua:  Synodis  incrat , pcrfuafioncm  cunt 
dc  Pontifieis  M.  indcclinabili  potcftatc  , qua  ad  formulas  fidci  ab 
ipfo  prarfcriptas  rccipicndas  cogebancur  , turn  dc  ipfius  indefedi- 
bili  fide  , ad  quam  perinde  ttuo  propiam  exigece  tarn  deberent  > 
quani  poffent  ? 

Odiccrc  nihilominus  hadenirs  didis  inquiunt  Pontifici*  in- 
fallibilitatis  , ac  poteftatis  Oforcs  ipforummet  Pontificum  dida  > 
& fada  » quibus  a fide  fe  deficderc  poffe  ultro  citroque  faffi  funt 
ac  proteffi  , profdlkmemque  fidei  emittere  , atquc  racionem  part* 
terreddere  officii  loco  hand  femel  habuere.Enim  vero  a prifea  Ec- 
clefix  xtatc  Pontificibus  folcmni  in  more  pofitum  fuifse  > ut  five 
paulloantc  ordinationcm  , five  poft  immediate,  fidei  profeifionem 
emittcrent,  ex  pervetufeis  formnlis  oftendunt  Antonius  Augufti- 
nus  ex  Cod.  Mf.  apud  Baronium  ad  an.  8 69.  n.  5 8 , & feqq. , ac 
Johannes  Garnerius  in  Not.  ad  librum  Diurnum  Rom.  Pontif. , 
unde  Pagius  Junior  in  Brev  hift.  Chron.  Crit.  Rom.  Pontif.  in 
Bonifacio  VIII.  Ciacconiumcrroris  redarguit , ideo  quod  tom.  a. 
pag.  197.  feripferit  Bonifacium  VIII.  primum  Rom.  Pontificum 
fuifse  , qui  fidci  profeifionem  emiferit . Morem  vero  iftum  pro- 
feffionem  fidci  prxftandi  ufque  ad  Bonifacii  VIII.  tempora  perdu, 
rafse  exiftimat  pramemoratus  Garnerius  in  append,  ad  Not.  in 
cap.  2.  libri  Diurni . Qui  quidem  mos  in  eo  etiam  pofitus  fuerat, 
ut  ad  alios  Epifcopos , ac  Patriarchas  quammaxime,  ea  fidei  pro* 
feffio  mittcretur , utcunAis  per  Orbem  pateret  Romani  Pontifi- 
cis  integra , intemeraraque  fides  . Argumento  fine  auteni  eviden- 
ti  unus  altcrve  Pontifex  , e quibus  liquido  , quid  ab  aliis  pariter 
fuerit  priftitum,  difeatur  . S.  Gclafius  in  epift.  2.  ad  Lauren tium 
dc  Lignidio  apud  Labbarum  tom. 4.  pag.i  163.  lllyrici  Epifcopos, 
formula  raifla , fidei  fus  certiorcs  fccifle  Icgitur , iccirco  , ut  cun* 

<flis 


Digitized  by  Google 


230  P r i v i l e g i A Rom.  Pont  i f ici 

Sis  innotefceret  , quam  pura  cfTent  dogmata  , qua;  fibi  propofue- 
rar  confc&anda  : Mos  efi , inquicns  , Romano  Ecclefio  Sacerdoti 
noviter  conflituto  formim  fidei fuo  ad Sanftu  Ecdejias  proroga- 
te. Legendi  Liberatus  lircv.  cap.  J7,  Auclor  Prxdeftinati  lib.  i. 
hatr.  8p.  apud  Sirmondiun  , & Garnerius  in  Not.  ad  cap.18.  Diur. 
S.  Gregorius  M.  poftquam  fuifset  ordinatus  , Synodica  ad  Orien- 
talia  Ecclefi*  Patriarchas  omnes  inferipta  , quae  lib.  9.  Regcfti 
eft  52,  cidem  fidei  fux  profdlionem  intexuit,tcftatus  infuper  cum 
rcccptiilimum  in  Ecclefia  inorcm  Tub  eadem  astatc  Viguifsc  : 1)t 
quoties  , verba  funt  cjus  > in  quatuor procipuis  Sedibus  Slntijlitcs 
confeerabanturySyoodales fibi  cpifiolas  vicijjim  dejiinarent . Confer 
& Johanncm  Diac.  lib.2.  cap.$.  Ad  hxc  S.LeoII.  Serm.  habito  in 
die  fine  Ordinadonis  , five  in  die  odava  , quern  a Luca  Holftcnio 
acccptum  in  Conatum  Chron.  liift.  difsert.  23.  alias  1 5.  n 82. 
retulit  Papebrochiusjfubdubitans  tamcn,num  S.Be'nedi&o  II.  tr i- 
buendus  fit , prifeum  juxta  morem  Populo  coram,  palamque  fidei 
profdlionem  edidit . Alterius  fidei  profdlionis  exemplar  ex  vetu. 
ftiffimo  formulario  ab  Holftcnio  deferiptum  , atquc  a Conone  , 
aut  ab  infequente  S.  Sergio  I.  ipfo  cleftionis  die  editum  , fibique 
traditum  eodem  loci  n.8  5.  exhibet  Papebrochius , earn  formulam 
a Pontifice  cle&o  propria  manu  firmatam , juramentoque  confir- 
matam  , S.  Pctro  oblatam  fuifle  obfervans  . Accepta  a Johannc 
Conftantinopolit.  Synodica,  referipfifle  paria  S.  Grcgorium  II,  fi- 
deique  fux  rationem  Patriarch*  illi  cxpofuiftc  audlor  eft  Anafta- 
fius  . Quid  imoquod  ad  Patriarchas  non  modo  , fed  ad  ipfos  quo- 
que  laicos  Principcs  , fi  quando  prxfertim  fidei  fufpicionc,  fama- 
que  apud  ipfos  laborarent , fidei  fuie  profdlionem  dirigere,  atquc 
fincerx  confcftionis  pro  officio  ccrtiorcs  facerc  Rom.  Pontificcs 
non  dctre&arunt  f Indubiam  rem  hancce  faciunt  Pelagius  I,  qui 
apud  Childcbertum  Francor. Regem  in  fufpicionem  fc  venifle  fini- 
ftram,quafi  minus xquus  erga  Concilium  Chalcedoncnfc  elTet,  mi- 
norifque  habcrct  S.  Leonis  littcras,  intelligens  , quin  etiam  a_» 
prxlaudato  Rege  dc  fide  poftulatus , epiftola  ad  ipfum  exarata 
fidei  fuae  confeffioncm  dirigere  probro  non  duxit,  alteraquc  ad  Sa« 
paudum  Arelat.  inferipta  , perinde  interrogate  , an  fidei  fux  pro- 
fcffio  Regi  placuiffet . S.  Zacharias  i dequo  poftquain  Ecclefiar 

clavo 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUsXT.  ff.  II.  13  r 
cfavo  manum  admovtflec  , Pontificatum  adeptus,  rcfert  apud 
Blanchinium  tom. 4.*Se<ft.ai?.  pag.  a 17.  Anaftafius  BibL  Hie 
Beatifs.  vir , juxta  ritum  Ecclefufacum  » & fidei  Jute  fptnjionem 
erthodoxim  , Synodicam  Ecclefttt  mijit  ConJfantinopolitan*,Jimul- 
que  & iliqm  fuggtjlionem  dirigens  Strut.  Ccnjfantina  Principi  . 
Bonifacius  VIII.  denique,  qui  comperiens  apud  Philippum  Gal- 
liar  Regcm  fide  fe , famaque  haud  1c viter  laborare , atquc  fufpe- 
ftum  , minufque  legicimum  prxfato  Kegi  vifum  fuifle  ipfius  ad 
Pontificatum  ingreffum , fidci  confcflione  confcripta,  ad  cumdcm- 
que  exarata  ,,Tacramento  fe  obftrinxtt , fpondens  nunquam  fe  ab 
Ecclefia  defe&urumv  fidcmdc  UnoDcOj  & Trino,  deque  Dei  Vcr- 
bo  Incarnato,  acdcaliis  dogmatibus  inConciliis  Oecumenicia 
definitis } fpreto  mortis  diferimine,  acerrimc  dcfenfurirnj  SS  Pa- 
trum  traditiones  item  , Canonicas  Conciliorum  fan&iones  s Prse- 
deceflorumque  fuorum  dccreta  inviolate  cuftoditurum.  Itareferc 
Au&or  Gloffar  ir  pnememoratam  fidei  profeflioncm  a Bonifa- 
cio VIII.  elaboratam , quam  repcrifTe  plurimis  in  locis,  pritfer- 
tim  in  Gallia  perhibet , quamque  e Bibl.  Capranicae  Codice  Ro- 
m v defcripfic  Mabillonius  tom.  1.  Mufxi  Ital.  3exaravit  ctiam  ex 
Cod.  Mf.  Vatic.  Archivi  Card.  Aragonii  Raynaldus.  ad  an.  12^5. 
n.  2 1 rccitant  quoque  Bzovius  ad  an.  1 2^4.  §.  8 x Si  Oldoinus  in 
addit.  ad  Ciacconium  pag. 3 1 1 . Hinc  , fiquidem  mos  hie  facer  in 
defuetudieem  abjiflet,  Patres  Concilii  Conftanticnfis  Sefs  3^,  ac 
poftmodutn Bafileenfis  Sefs. 2 3.  apud  Harduinum  tom.  8.  pag.  8 5*?. 
& 1202.  profeflioncm  fidci  a Pontifice,  antequam  publicarctuc 
ipfius  eledio  3 emittendam  inflaurarunt , atquc  ftatuerunt  . 

Ad  hate  urgent  adverfarii  > Pontificibus  ipfis  plerirmque  fa- 
tius  vifum  eft  fe  fe  ab  impatftis  perfa>pe  erroribus  profeflionc  edi- 
ta  > five  proteftationc  expurgarc  , fidcmque  libcrarc  fuum  , ac  in 
tuto  ponerc  y quam  quodpiam  privilegium  infallibitatis  obtrude- 
re  > emendicatoque  prietextu  ejufmodi , cum  alien?  fidei  abufu  > 
fe  obtegcre  r quin  imo,  & quidem  non  infrequenter , fe  prolabi  in 
errores  pofle  ultro  citroque  > veritate  cogenie  videlicet , confite- 
rinon  eruhuerc  . Ennn  vero  exempio  eft  liqutdo  Leo  III , qui 
inConcilio  Romano  CaroIoM.  coram  , Optimatibus  ctiam  Lai- 
cis , & Ecckfiafticis,amboucmtonfccndcns»  ac facri Evaugelii 

Co- 


Digitized  by  Google 


iyi.  Pkivilegia  Rom.  Pontifici 

Codicem  compledens,  ab  objedis  criminibus  fc  expurgavit , te- 
ftibus  Anaftafio  in  vita  Leonis  , & Adcmaro  in  vita  Caroli  : cu- 
jufcc  purgationis  formulam  ex  libro  Sacr  Rituum  S.  Rom.  Eccle- 
fia*>  five  ex  Ordine  Romano  deferiptam  legere  prarftat  apud  Har- 
duinum  tom.  4 pag.pj8-  Johannes  XXII.  a Ludovico  Bavaro  hx- 
refis  nomine  impetitus , ac  nefando , inauditoque  aufu  Orb)  uni- 
verfo  codem  nomine  denuntiatus , Conftitutione  6)iiia  quorum- 
dam  edita,objedam  hxrcfim  diluere,  ac  propulfarc  curavit . Prx- 
terea  prope  diem  moriturus  , accitig  ad  fe  Cardinalibus,  Prxlatis, 
ac  Tabellionibus  publicis , fidei  fux  confdfionem  cmifit,  conte- 
ffattts  cunda  ab  fe  dida  , vei  feripta  Ecclefix  determinationi  fub- 
mifla  vellc,  revocans  quxcumque  de  ftatu  animarum  feparatarum 
redx  fidei  minus  forte  conformia  dixiffet , aut  feripfiffet , apud 
fialuzium  in  fexta  ipfius  vita , & jo:  ViHanmm  lib.  1 1.  hift.  Flor. 
cap.  ip.  Clemens  VI.  antequam  fini  concederet  fuo  , humani  ab 
fe  nihil  alienum  habens,  Diplomate  folemni  an.  1351*  dedaravic 
ab  fe  finccre  revocari , atque  Scdi  Apoftolicx  corrigenda-  fupponi 
quxcumque  ante  Pontificatnm  3 vcl  m ipfo  Pontificatu  difputan- 
do,  legendo  , & prardicando  contra  fidcmCatholicam  > vel  bonos 
mores  , ex  lapfu  lingux , prxeipitanter  forritan  proculiffet . Ur- 
banus  V.  mortcitem  inftante  Confefsario  fuo  coram,  aliifque  plu- 
ribus  audoritate  dignis  perfonis , in  hxc  verba  profefsus  eft  : Se 
tenure , & credere  fir  mi  ter  quid  quid  S-  Catholics  , fcf  /ipoflolic* 
tenet  ,docet , & prtcdicat  Ecclejia  : Siquid  vero  prius  docendo  * 
prxdicando  , difputando  , legendo  minus  fidei  conforme  forte  di« 
xifset  j fc  revocare,  ac  pro  non  dido  haberi  velle  ; fubmittens  fe  » 
didaqueftia  omnia  corredioni , ac  determinationi  S.  Matris  Ec- 
clefix  j afserens  fe  ab  ea  feienter  nunquam  deviafse  : ita  teftatur 
ipfius  vitx  audor  coxvtis  aD.  Bofqueto  editus  . Gregorius  XI. 
annis  qtiatuor,  antequam  e vita  migrarct,  explcretque  mortalita- 
tem  , teftamento  an  1 374.  condito  , inco  contcftatus  eft  , quod 
fi  qux  in  Synodis,  vel  Confiftorio,  in  Sermonibus,  vel  Collationi- 
bus  publicis  , vel  privatis  ex  lapfu  lingux  contra  Catholicam  fi- 
dem  fibi  excidifsem  , vel  contra  viciffim  dicentibus  audivifset , ca 
omnia  explicite  fc  revocare , ac  retradare . Habctur  hoc  Grego- 
iti  teftamentum  apud  Dacherium  tom. -6.  Spicileg.pag.67 5. edit. 

oov. 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XI.  jf.  II.  »33 

nor.  tom.  3.  pag.738.  Hadrianus  VI , dum  adhuc  Lovanicnfis  do. 
dor  audircc,  in  4.  Scntcnt.  q.  dc  Confirm. £.  pofsc  Pontificem  har- 
rcftm  per  fuam  dcterminationcm,  aut  Dccretalem  afsererc  docuc. 
rat : ncquc  ab  hac  cum  fcntentiadifceflifscj  poftquam  fuifsct  Pon- 
tificatum  adeprus , cxinde  liquet , quod  cam  expungi  non  curave- 
rit , aut  explicandam  nonduxcrit,  quum  Commentaria  fua  pu- 
blicam  in  lucem  produci  voluit . Paulus  IV.  paritcr  indcficicntis 
judicii  prxrogacivam  fibi  > fuifquc  Dccefsoribusab/udicafse,  uni- 
que tcclcfise  a Spiritu  S.  cdodz  adcribuifsc  exinde  patct , quod 
a Memorantio  Duce  cfflagitatus,  ut  connubium  inter  Francifcum 
ejus  filitim , & johannam  Halluynam  Piennzam  per  verba  dc  prae- 
fcnti  contradhim  difsolvcret,  viris  doftifs.  adconfilium  adhibitis, 
juililque  dc  Pontificis  potcilate  hifcc  dc  rebus  proferre  fenccn- 
tiam  j adjecit : Ne  , quafo  , voj  ttneant  Decefforum  meorum  fa- 
Ba  j & exempli , qua  eatenus fequi  volo > quitcnus  Scripture  auBo- 
ris  , & Theolegorum  rati  ones  vos  ad  illud  agendum  indue  ant . . . 
A kndubito  , quin  ego  ■>  & Decejj'ores  mci  err  are  aliquando  potueri- 
Oius,  non  Jolum  in  hoc,  fed  etiam  inpluribus  aliis  rerum generibur, 
& tarnen  plane  condemnandi  non  fumus . Nam  Deus  fuam  ita  regit 
Ecclefam , ut  illi  certum  ad  tempus  abfeondat  multa,  qua  turn  inde 
patefacit . <$)uod  Chrijlus  ipfe  fatis  innuit , quum  B.  Petro  dice- 
bat  : Quod  ego  facio  , tu  neicis  modo , feies  autem  poftea : i3  »'* 
alio  loco  ajebat : Adhuc  multa  habeo  vobis  dicere  &c.  Rcferuntur 
ifta  a Johannc  Haja  do&ore  Parif.  rerum  turn  gcilarum  oculato 
telle  > habenturque  tom.  2.  Comment. , &lib  6.  additionum  ad 
eofdcm  Commentarios  editos  a Michacle  Callclnavo  Malvifserio. 

At  enim  his  abfque  dcle<flu3indigeltcque  ab  Adverfariis  con- 
gl-omeratis  ego  ita  offendo , inquiendo  me  principio  minime  infi. 
cias  ire  prifcum  ilium  Pontificibus  Summis  frequentem  , folem- 
nemque  morem  , quo  rccens  inaugurati  fidei>  quae  Komana  in  Ec- 
clcfia  integra  cflct  ideoque  probe  ipfis  explorata  , & quammaxi* 
meaccepta,  qttam  a prinvo  ingreflu  propterca  feriptis  publice_j 
exponcre  fatagebant } nc  ullum  per  oblivionem  , aut  ignorantiam 
laterct , formulam  przeipuarum  Eccleliarum  Przfulibus  nuncu- 
parc  confucvcrant : quo  de  more  adeundus  Emin.  Anna)  EccleE 
Parens  ad  an.  337.  n.  68  3 ubi  dc  S.  Julio  I.  loquitur  . Cztcrum 

Pars  II.  Tom.  p.  G g con- 


Digitized  by  Google 


234  Pr  i vile  gia  Rom.  Ponti  f ici 

contcndo  id  non  eo  confilio  praeftitum  a Pontifiubus  , quod  pitta* 
rent  cuippiam  fibi  aut  fidei , aut  fa&orum  reddendam  cfle  ratio* 
nem:quis  enim  hanc  unquam  ab  ipfis  exquirere  prafumpfic,quem- 
admodum  ipfis  a csteris  expetere  fas  Temper,  poteftafque  fuit , ac 
perfa  pe  freauens , aut  ad  hanc  reddendam  adigere  aliquando  po- 
luic  ? Bene  vero  Co  dumtaxat , ut  mox  dicebam , quod  fua  inter- 
cfle  fummopere  intelligcrent , in  una  eadcmque  confellionc  doc- 
trinal , Divinorum  confortio  , ac  difeiplin*  communione  omnes 
per  Orbem  Chriftifideles  continerc  , fibique  tanquam  Capiti , & 
centro  copulare  . Qui  fi  poftinodum  antiquatus  moseft  , non  id 
proptcrea  incuricr  Pontificum  vertendum  erit , fed  magis  Schif- 
matum  iniquitati  , quibus  faepifTimc  turbata?  Ecclefia!  complurcs 
a Romana  abftratta?  funti  maxime  vero  fapientiflima;  agendi  ratio- 
ni  , quam  fequioribus  arvis , fccundum  temporum  , adjundio- 
rumque  diverfiratem  , ineundam  , tenendamque  duxere  Pontifi- 
ces  , quibus  perfuafum  ibat  perfpedtam  adeo  cunclis  per  Orbem 
Ecclcfus  Romani  Pontificis  indefe&ibilem  fidem  evafiflfc  , totief- 
que  a Decefsoribus  fuis  explanatam , bonoque  in  lumine  pofitam 
f uifle  , ut  itcrata  expofitione  non  indigeret  , fed  magis  Chriftifi- 
delcs  univerfos  ad  ejus  amuffim  fidem  exigerc  fuam  oporteret, 
quin  ulli  in  cjufdcm  fidem  inquirere  fas  forec . Quocirca  S.  Nico- 
laus I.  in  epift.  70.  edit.  Hard,  ad  Hincmarum  Rcmen. , cetcrof- 
que  Galliar.  Epifcopos  > a cundtis  oppido  , ut  par  erat , aqui  bo- 
nique  plurimum  fadla , adverfus  nefariam  Grarcorum  , qui  parti- 
bus  Photii.ftudebant , eafque  pro  viribus  adjuvabant , gravifltme 
in  querelas  elfufus  audaciam  ,qua  ab  Apoftolicae  Scdis  Apocrifa- 
riis  fidei  profeflionem  temerercpctcre  non  fuerant  veriti  > quod 
jure  , exemploque  carere  ipfe  atfeverabat : Jguod  efigraviui , in- 
quiebat , & injdtiius , a Miffis  noflris  , contra  omnem  regulam , & 
prater  omnent  conjuctudinem  , libellumfidei , Ji  feab  itiis  rccipi 
vcllent , cxigere  moliebantur  . Carterum  contra  Garncrium  in 
append,  ad  Not.  cap.  2.  libri  Diur.  §§.  3 3 3 5 . pag.i  70.  morem 
ilium  emittendi  Pontificcs  fidei  profelfioncm  defiilTe  putantem  eo 
temporis  intervallo,  quod  ab  ordinatione  Bonifacii  VIII.  ad  Con. 
fiantienfe  Concilium  effluxit , ionge  ante  in  defuetudinem  ab;i(Te> 
ideft  fub  Sacculum  XI,  five  fub  tempus  Urbam  II.  oftendit  Pagius  . 

Obfet- 


Vindicata  . ArticiJlus  XI.  jf.  II.  13J 

Obfcrvatenim  Utbanum  II , poftquam  fuiflet  elcdus , profdlio- 
nem  fidci  neqaaquam  , juxta  vcterem  morem  , cmififsc  , fed  En- 
cyclica  dumtaxat  de  fua  eleftione  mifsa  apud  Mabillonium  tom. 
i.  Mufati  Ital.  par.  2.  pag.  42, Martenium  Veter.  Monum.  tom.  1. 
pag.  520,  ac  Manfium  tom.  2.  Suppl.  pag.  73.  dedarafse , fe 
S.  Gregorii  VII.  dccefsoris  fui  veftigiis  prefse , indivulfequc  in- 
hxfurum  , neque  abco  deerctis  vel  latum  unguem  difccfsurum_» 
verbis  hifee  : De  me  porro  ita  in  omnibus  confiditc  > & eredite  ,Jt- 
cut  de  Beatiflimo  Patre  noftro  Papa  Gregorio  , cujus  ex  teto  fequi 
'ueftigia  cupiens  , omnia  , qua  refpuit  , refpuo , qua  damnaverit , 
damno  , qua  dilexit , prorfus  amplc&or  , qua  veto  rata  , # Catbo- 
lict  duxerit , confirms  , £T  approbo  , & ad  pojlremum  in  utramque 
partem,  qualiter  ipfe  Jenfit , in  omnibus  omnino fentio,  atque  confen. 
tio  . Unde  conjicit  vir  eruditusex  tunc  littcras  ejufmodi  haberi 
coepifse  loco  profeifionis  fidci , quam  pridem  ederc  Pontificibus 
folemne  erat . Ex  ii$  quin  imo  Encyclicis  arguit  Mabillonius  in. 
termifsum  parit'er  fuifse  morem  mittendi  littcras  Eiedionis  Pon- 
tificis  ad  Imperatorem  : quod  tamcn  non  ita  rite  inferri  cxiftimac 
ibidem  Pagius  j co  prxfcrtim  , quod  fequioris  xtatis  non  define 
cxcmpla  , quibus  rogatos  de  confirmanda  novi  Pontificis  elcclio- 
ne  Imperatorcs  fuifse  confiet  . 

Quibus  prxhabitis  , in  hujufmodi  cenfu  habendas  cpifto!as> 
didas  etiam  Synodicas  , quod  a fupremo  Ecclcfix  Praefide  in  Ro- 
mani Cleri  ecetu  edi  confuefcercnt , non  vero  Symbolicas , qus 
aprivatis  dumtaxat  perfonis  emitti  folebant , turn  a S.  Gelafio  , 
turn  a S.  Gregorio  M.,  turn  a S.  Leone  II , turn  a Conone  , turn 
a S.  Gregorio  II.  five  mifsas  , five  e fuggeftu  ore  expreffas  pro- 
nuncio  , quibus  fidci  fuse  formulam  inlertam  voluere  , aut  quant 
animo  prxconccptam  gererent , fidem  prodcre  fategerunt  , vide- 
licet > ut  cundi  per  Orbem  , five  prxfcntcs  coram  , five  in  Orien- 
tem  difperfi  ex  ipfis  vera  , ac  vetera  Romans-  Ecclefix  dogmata 
edifeerent.  Quod  fi  quando  a Laicis  Potefiatibus  eledionis  Pon- 
tificis confirmationem  cxpetcre,  &expe&are  ob  temporum  ini- 
quitatem  , cuiin  caufTaimoaliquando  fuerc  Schifmata  Komana 
ipfa  in  Ecdefia  fuborta  , oportuit , nunquamtamen  de  fide  expe- 
rin  Laicos  apud  Principcs  Rom.  Poncificum  quifpiam  eft  pafsus  * 

G g a aut 


Digitized  by  Googl 


23<5*  Privilegia  Rom.  Pontifici 
aut  rebus  fidei  folummodo  ad  fc  fpe&antibus  implicari  illos  aft' 
quando  permifit . Quocirca  qux  Pelagio  I.  oeconomix  plena  in- 
fedic , agendi  rationem  fie  rite  , aut  fallor  , expHco  ■ Dum  adhuc 
Diaconumagerct»Conftantinopolim  a Vigilio  cvocatus , ut  fibi 
in  difficili  , turbataque  caufsa  truim  Capitulorum  auxilio  effet , 
eo  profeifhis  conftanter  pro  trium  Capitulorum  defenfione  decer— 
tavit } adeo  ut  cum  Vigilio  in  exilium  pulfus  focius  pcrfequutio- 
num  fucrit  Pontificis . Verum  poft  Vigilii  obicum  a Juftiniano 
Imp.  ab  cxilio  rcvocatus,  morem  eidcra  gerens,  tria  Capitula  con- 
dcmnaviticujus  rei  gratia  Imperatoris  coadjuvante  opera  ad  Poo* 
tificatum  eve&us  eft  , cefte  ViJlorc  Tunon.  in  Chron.  Vix  autetn 
in  Otcidentc  innotuit  a Pelagio  tria  Capitula  fuifle  condcmnata, 
ut  continuo  apud  Italos , Gallos*  Illyricos  , Afros  , Iftrios , aliof- 
que  laborarc  fama , fideque  ccepcrit , locoquc  quafi  haberi  pro- 
ditoris , qui  fuis  ut  fervirct  compcndiis  , atque  Pontificatum  adi- 
pifeeretur  , Concilii  Chalcedonenfisintegra  jura  violate  , parvi- 
que  pendere  non  iuerit  veritus  , adcoquc  ut  ccrtatim  ab  ejus  fe 
communione  hinc  illinc  complures  feparare  Ecclcfixnon  dubita. 
rint . Partium  iraque  fuarum  Pclagius  exiftimavit  Occidcntales 
omnes  immani  ab  crrorc  avocare  * atque  redla  * & vera  dc  tribus 
Capitulisj  deque  Chalccdonenfi  Concilioeos  omnes  edocete  * 
peripe&umque  cun&is  facere , nihil  fibi  fuifle , foreque  anciquius, 
quam  fidem  Romanx  Ecclcfix  fartam  , tcftamque  fervare  > atque 
nihil  quidem  ab  fc  fa&um  adverfus  fidem  Chalcedonenfis  Conci- 
lii in  trium  Capitulorum  condemnation  demonftrare  : quod  to- 
tum  prxftitit  five  Evangclik  arreptis,  amboneque  confeenfo,  Po- 
pulo  , Clcroquc  faciens  fatis , velut  au&or  eft  Anaftafitis  , eaia 
re  tamcnerroris  redargutus  jute  a Norifio,  Pagio , & Blanchinio, 
quodferipferit  id  prasftitum  a Pelagio  , ideoquod  an  dor  publica- 
rctur  nulorum , qux  Vigilius  Conftanttnopoli  perpeffus  fuerat  : 
quandoquidem  Pelagium  Vigilio  perfcquutiomim  focium  accef- 
fifle  potius  , quam  eorumdem  fuifle  incentorem  oftendunt ; five 
Epiftolis  confcriptis , uti  6.  ad  Epifcopos  Tufcix  , qui  ejus  no- 
men  cam  ob  cauflam  inter  facra  recitare  Myfkna,  receptiffimum 
juxta  morem,  renuebant ; uti  y.Encyclica  ad  Orthodoxos  omnes, 
qua  fie  reeftse  fidei  a Chalccdonenfi  Coacilio  definitx  vindicem^ 

acer- 


Digitized  by  Googl 


VlNDICATA.  ARTICULUS  XI.  jf.  II.  237 

acerrimum  , ac  defenforem  prodit  j uti  1 o , & 1 6 . ad  Childcber- 
tum  Franc,  llegem  > quibus  impa&am  calumniam  omnino  propcl- 
lir,  fidemque  luam  prorfus  a fufpicionc  liberat;  aliifquc  ad  Iftrios, 
Afros  , Illyricos  &c. , quibus  illos  ad  frugem , Eccletixque  unita- 
tem  perduccre  fatcgit,  quorumquc  oppido  piures  ut  in  trium  Ca- 
pitulorum  damnationem  concedcrenc , demum  impetravit . Quae 
quidem  prudcntiae,  pietatifque  plcnx  Poncificis  litterx,  mirutn 
valdc,  quod  auibufdam  , prava  prurigine  afFcdfis  in  partem  pdlt- 
mam  optima  qutequeintorquendij  occaftonem  praebuerint  obtrcc- 
tandi  Pelagic  , objiciendique  partem  officii  fuifse  de  fide  fui_» 
Chriftifidcles  omnes  certiores  facere  , putatumque  apud  omnes 
Pontificcm  fidei  orthodox*  proditorem  evadere  pofle  . Quando- 
quidem  plane  Pelagiifides  dumtaxat  ante  Pontificatum  indubita- 
tioncm  fucrat  addmfta  > eamdcmque  dumtaxat  a fufpicione  abfol- 
vendam  duxerat:  ahoquin  enim  Pontificatum  adeptus  aiiam  pro. 
fctfto  agendi  rationem  adbibuit : nam  turn  in  cit.  epift.  6.  Tufcos 
Epifcopos  de  temeritate  redarguens  Jghtomodo , inquit , vox  air 
“Univerji  Orbis  communiortc feparatoxejje'non  creditix , Ji  mei  in- 
ter Jacra  Atyjleria  5 fecundum  conjuetudinem  , nominis  memonant 
reticetis  , in  quo  > licet  indigno  , Apofiolica  Scdis  per  fuccejfionem 
Epijcopatus  prajenti  tempore  videtis  cortfijlere  jirmititcm'i  Qui- 
bus , ut  audit  j Pontificis  , queis  de  agimus  , privilegia  diftimflc 
adftruit , ilrcnuequc  defendit : turn  in  epiftola  2 , & fcqq.  ad  Nar- 
fctem  Patricium  Exercitus  Juftiniani  in  Italia  Ducem » quibus 
cumdem  hortatus  3 ut  Iftrios  refraJlarios  ad  rccipicndam  Syno- 
dum  V.  vi  cogeret , inter  eos  vero  Aquilejenfcm  , &Mcdiolancn- 
fem  Antiftitcs  Schifmatis  incentores  > ac  tutores  diligenti  fub  cu- 
ftodia  dirigeret  ad  Imperatorem  , fubdit , quod  fi  illi  fchifmatici 
de  Synodo  V.fubdubicafTcnt,Apoftolicam  Scdcm  adire  dcbucrant,, 
cjufque  fententiae  adqQiefcere;dfy«/d,inquicns  in  epift. y.eosdeju- 
dicio  Vnivcrjalis  Synod i * . .forte  movebat  ( idque  de  general!  qua. 
cumque  Synodo  pariter  intelligendum  fubjungens},<|>«cf/fj,repe- 
tit  in  epift.  ^.aliqua  de  Vniverjali  Synodo  dubitatio  najcitur)ad  Se- 
demylpojlolicum  dirrgere  debuerunt. Quibus  profc»fto  haud  obfeu- 
*e  aSirmabat  Pontificis  efli  de  Concilii  etiam  generalis  judicioju- 
dicare.Confcr  Illuft.Somrmer  in  Nouad  hunc  Anaftafii  locumtom. 
j-Seift-i  oji. pag.  a 96,  Sc  feq.  Quo 


Digitized  by  Google 


238  Privilegia  Rom.  Pontimc* 

Quo  confilio  a S.  Zacharia  ,Pontificatu  inito,  cum  Synodi- 
ca  ad  Ecclefiam  Conftantinopolir. , turn  Suggeftio  ad  Conftanti- 
num  Imp.  miffa  fuerit , paullo  ftiperius  cxpofitum  eft  , idcoque 
to  ipfo  pertinent,  qux  dc  illo  refert  Anaftafius,  quo  fid ei  profelfio- 
nes  a S.  Gelafio  , S.  Gregorio  M. , S,  Leone  H , Conone__> , 
& S.  Gregorio  II.  miffas , & emifsas  collincaffe  dicebam.  Gra- 
vius  eft  , quod  dc  Bonifacio  VIII.  fertur  , ut  in  eo  pcoindc  juvet 
paullo  amplius  immorari . Icaqiic  prxtenfam  illius  fidci  profelfio- 
nem  , qua:  ad  Philippum  Frantorum  Regem  mifsa  refertur  , pu- 
ra  inter  , putaque  figmenta  a malcferiato  quopiam  procufa  repu. 
tandam  foreoftendic  Pagius  in  vita  Bouifacii  n.  10  , cui  adhxrc- 
rc  ne  lcvitcr  dubitat  Manlius  in  Not.  ad  Raynaldum  mox  rccitaa- 
dum  n.  4,quibus  ideo  non  audiendi  videntur  Ciacconius  hac  in  re 
feede  deceptus  , ac  Natalis  ci  fidem  imprudentcr  adhibens  hill. 
Eccl.  ad  Sxcul.  XIII , & XI V.  art.  14.  Enim  vero  earn  fidci  formu- 
lam  ex  Codicc  Mf.  Vacicano  deferipfiffe  fe  dicit  Bzovius  ad  an. 
num  1294.  §.8,  eamdemqtie  fc  exaraffc  ex  Cod.  Mf.  Vaticani 
Archivi  Cardin.  Aragonii  affirmac  Raynaldus  in  append.  olim_» 
tom.  3 , in  nov.  edit.  Luccn.  nunc  tom.  4.  ad  an.  12?$.  n.  2.  Ac 
enim  unaalterinon  conftat , fed  utraque  invicem  eft  contraria 
cum  in  nominibus,  turn  in  notis . In  nominibus  quidem  , nam 
apud  Bzovium  Filiorum  vocabulo  Cardinalcs  nuncupantur  , qut 
apud  Raynaldum  eo  Fratrum  cohoneftantur . In  notis  quoque  , 
nam  apud  Bzovium  annus  confignatur  1294.  indid.  8 5 apud  Ray. 
naldum  vero  notatur  1295.  indid.  7.  Et  certe  Wadingus  ad  an. 
1294.  rede  obfervavit  Bonifacium  Romam  non  accclfifte  ante  an- 
num 1*95,  ac  Iadidioncm  8.  non  incidiftc  in  an.  1294,  unde 
dc  formula;  apud  Bzoviumeatantis  finceritatc  dubitavit  vir  doc- 
tiff.  Dcindc  , ut  advertit  Pagius  , in  utroque  cxemplari  apud  Ray. 
naldum  , & Bzovium  Bonifacius  dicitur  .S'.  Romano:  Ecclejix  Dia* 
tonus  Cardinals:  ,<3*  EleSlus  > quum  indubium  tamen  fit  cum, 
quando  eledus  eft  Pontifex  , fuifsc  Cardinalem  Prcsby tcruiu_> 
SS.  Silveftri,  & Martini,  ut  ipfemet  perhibuit  in  fuis  Encyclicis 
poll  fuam  Confecrationem  exaratis  . Dicitur  etiam  in  fine  exem- 
plaris  confcda  profeflio  anno , menfe,  indidionc  ut  fupra  ; & ta- 
mcn  Mcnfis  fupra  in  cxemplari  non  eft  memoratus  : quod  aliud 


Digitized  by  GoqJ 


VlNDICATA.ARTICULUsXI.jT.il.  13j> 

fuppofitionis  haud  Icve  indicium  eft  . Ad  h*c  Mabiilonius  loco 
laudato  obfervat  Glofsographum  affirmare  prxfatam  fidei  profef- 
fionem  mifTam  a Pontifice  fuifse  ad  Philippum  Franc.  Regem  fei- 
re  volentem  , utrum  legitime  fuiffet  eledus  , Pclagii  cxemplo 
produdo , a quo  fimilem  ob  caufram  olim  ad  Childcbcrtum_» 
Franc.pariter  Regem  fidci  profelfio  fuerat  direfta  . At  cnim  ex  fi- 
dei  profeifione  dignofei  plane  ncquiverat , legitima  nc  , an  non 
ejufdem  fuerit  eledio  : fiquidem  ea  in  formula  nc  vola  quidein  ab- 
dications antea  fad*  a S.  Carlcftino  V > cujus  alioquin  exprefle 
meminit  Bonifaciui  in  Encyclicijdatis  ad  Epifcopos,  & Reges 
die  24.  Jan.  an.  12;$.  ftatim  poft  fuam  confecrationem  , inqui- 
bus  ne  veftigium  quidem  adparet  carteroqui  profelfionis  fidci  ab 
jpfo  prxftitx  : quod  iterurn  indicium  ell  certum  non  fuiffe  , cur  fi- 
dei  fux  rationcm  uni  Francorum  Regi  redderet . Acccdit  illud 
demum  , quod  Jacobus  Cardinalis  Cajetanus  , five  Stephanefcus 
in  duobus  libris,  quibus  diligenter  de  Bonifacii  VIII.  eledione,  & 
coronatione  cgit > agens  minutatim  dc  gefti* , qux  idem  Neapoli, 
& Romxedidit,  ne  verbum  quidem  habet  prxtcnfir  fidci  profef- 
fionis  : quod  argumento  pariter  ell  ad  apocryphorum  album  cam 
eflc  proculdubio  amandandam. 

Quod  nunc  pertinct  aderrores  pcrfxpe  impartos  Pontifici- 
bus,  cofque  prxfertim , in  quos  prolapfi  quandoque  ferimcur, 
quofque  plus  ®quo  , & jufto  exaggerate  adverfarii , atnphficare- 
que  prx  invidia  non  erubefeunt , refpondeo  induplici  eos  diffe- 
rentia eflc  , quemadmodum  duplicem  in  Pontifice  diftinguendam 
efle  perfonam  non  femel  adir.onuimempe  errores  qua  circa  do&ri- 
nam  fidci, qua  circa  rationcm  vita:  verfantur  jperfona  vero  alia  pri- 
vata,alia  publica  Chriftifidelibus  five  dc  morum  difeiplina,  five  de 
Religionis  dogmatibus  dicens , & edicens  , confideranda  eft  . Sub 
hac  duplici  acceptionc  corruat  onmino,concidatque  vis  argumcn- 
ti  fccundo  loco  ab  adverfariis  conglomerati  necclTe  eft . Enim  ve- 
ro, fi  de  generc  vitae  loquamur , crimina  objedta  Pontificibus 
quandoque  vera  fuere  , quandoque  falfa  . Qux  vera , quamvis  iis 
confpurcati  fcandalo  boms  cunilis  in  Ecclefia  , ac  imo  Ethnicis 
ipfis  extiterint , famaque  proindc  gravitcr  laborarint  , non  cfle- 
cerunt  tamen,  ut  pro  legitimis  nonfucrint  ha.biti,  aut  fidci  la- 

befa. 


Digitized  by  Google 


134  r R.  I V I L I G I A R O M.  P O N T I F I C I 
befafiata:  infami  inufti  nota  ivcrint  • Qutim  vcro  falfa , quis  pro- 
be non  vidcat  modo  omni  , mclioriquc  dcbuifsc  iilos  non  tam  fa. 
mxproprix,  quam  charitati  publicx  confulcre  , an  putarc  ab 
Ecclcfia,  proculquc  abigcrc  olfcndiculum  omne  , quod  lapfui , 
ruinxque  fpirituali  Chriftifidclibus  effe  pofllc,  fcandalo  vcro  , & 
blafphemix  Idololatris,  Hxrcticis  , ac  judxis  ?Si  verode  gcncre 
doeftrinx  fenno  inftituatur , non  inficias  profc3o  iverim  , pugna- 
citcrquc  pernegaverim  , fotas , ac  favore  alitas , fi  vclis  , aliquan. 
do  fuifsc  privacas  abaliquibus  Pontificibus  opinioncs  , qux  cum 
redtis  dogmatibus  minus  congruerent , quxquc  , fi  malis , rcdla 
cum  fide  pugnarent . At  id  conftantilfime  pernego  dc  dodlrina  pu- 
blica  a Pontificc  ullo  Ecclefix  enuntiata:  utquc  perncgcm,id  pla- 
ne cfficit  > turn  quod  > ut  poftremo  in  Appcndice  palam  fiet,  nullus 
cvincct  unquam  Pontifieem  ftiiflc  ullum  , qui  publica  hxrcfis  in. 
famia  vcrc  poflit  afpergi  j turn  quod  fuperioribus  Articulis  , fi 
meus  non  me  fallit  amor , invidblfimc  evict  Romanian  Pontifieem 
ex  Divina  pollicitatione  infallibilitatis  privilegio  in  diccndo  pa- 
lam  > five  ex  Cathedra  , veluti  loquuntur , prorfus  gaudere  . 

Eja  ergo  , hifee  generatim  ita  conilitutis , objc&a  exempla 
examinemus  , & ad  trutinam  rcvocemus  , ut  conftet  lima  nc  , an 
fpongia  magis  indigeant . Atque  Lconi  III.  quidem  vitio  nequa- 
quam  eft  data  dodhina,fed  mores  nigrofucrant carbone  notati;ncc 
ipfc  ob  fidcm,quafi  fublefta  forct,tradudus  fuit  ad  plebcm,fed  pro 
vitxinftituto  perperam  contemptui  habitus  . Quamobrem  co  , 
quo  didhim  eft  modo,  calumniam  , contumcliamquc  difpulit  > 
Sc  difpunxit . Cxtcroquin  enim  obfervatione  dignum  quammaxi- 
meeftillud,  quod  eefi  alibi  adnotatum  jam  fuerit , recolerc'ta- 
men  etiam  , atque  ctiam  juvabit : nempe  quod  in  Concilu  medio 
conftittitus  tam  Pontifex  ipfe  cujufpiam  vcl  Concilii  judicio  fc__» 
haud  iubjacerc  , fed  imo  fupcrftarc  affirmavit , quam  Concdii  Pa- 
tres  fc  in  ipfum  nihil  omnino  pofte  ulirocitroque  fafli , ac  profeifi 
funt,  cn  horum  verba  : Nos  A pcjlolicam  Sedem  , qutc  eft  Caput  om- 
nium Dei  Ecclejiarum  judicare  non  audemur.nam  ab  ipja  nos  ornnet, 
iS  Vicario  fuo  judictmur,  ipja  autem  a nemine  judicature  quemad- 
modum  antiquitus  mot  fuit,  Jed  ficut  ipfe  Summus  Pontifex  conjue- 
nit } jubcati  Canon  ice  obedie/nus.  Qnibus  quid  audiri  dcmiifiiis  po* 

left? 


VlNDlCATA  . ArTICULUS  XI.  jf.  II.  241 
teft?  En  vero  illius  verba*  qua;  poteftatem  prxferunt  pleniflimam, 
roborifque  refcrtiffimam  : Ego  Leo  Pontifex  S-  R-  E.  a ncmitte /«- 
iicatus , neque  toicius , fed  mea  volontate  impulfus  , purgo  me , 
prxjentibus  va bit , coram  Deo  > fi  Angelisejus  , qui  conjcientiam 
novit  * fi  B.  Petto  Principe  Apojlolorum  , incujus  confpc&u  con- 
ffiimus , neque fceleratas  ret , mt&r  obticiunt , perpetrajfe , 
neque  perpxtrari  jufiffe  , Deum  tejlant , /'«  cujus  judicium  -ventu- 
ri Jumus  , (gT  /«  cujus  confpeftu  confijlimut.  Et  hoc  fact 0 non  le. 
gibus  ullis  objlriflus , neque  hone  confuetudinem  , aaf  decrerum 
in  S.  Ecclejia.  Succefforibus  meis  , fi  Fratribus  Coepifcopis  int- 
ponere  cupiens  , fed  ut  certius  v os  iniquis  fufpicionibus  liber em : 
apud  Baroniom  ad  an*  800.  n.  3 * & feq.  Confer  & Petrum  de__» 
Marca  lib.  1 . Concor.  cap.  1 1 . §.d  , ubi  ex  hoc  loco  magnam  lau- 
dis  partem  Gallicana:  Ecclcfiae  ob  pietatem  , demiflionemque 
erga  Pontificem  exhibitam  jure  , optimeque  adfcificit . De  Johan- 
nc  XXII.  nunc  dicendo  * is  fane  ad  hxrcfis  dicam  fibi  confcriptam 
infremens  * arque  improbe  laceflitam  utramque  Ccnftitutionem 
fuam  Ad  Conditorem  Canonum , fi*  Cum  inter  nonnulks  vindican- 
rlam  adgreflus , Conftuutione  altera  6)uia  quorumdam  elucubra* 
ta  aberrore  immunes  duas  illas  Conftjtutiones  dcclaravit  non 
modo  * fed  imo  hxrcfis  nomine  deinceps  habendos  dccrcvit , qui 
dogmata  ibidem  damnata  verbojvel  feripto  dcfendcre  atifi  fuiffent. 
Quibus  fatis  diferte  fignificavit  earn  de  Pontifice  infalltbili  * dum 
ex  Cathedra  loquitur,  fententiam  a rifle  fibi  animoinfedific  : fiqui* 
dem  fuis  Conftitutionibus  dogmaticis  repugnantcs>aut  illas  impu* 
gnantes  hzrefis  notarc  non  dubitavit  abfque  difcrimme>habcndof 
que  in  bxreticorum  ccnfu , arqtie  inter  Romans;  Eccfefix  rebelles 
computandos  declaravits5c  decrevit.Tantum  igitur  abeft,  ut  vilifi- 
cata,  autvjolata  Pontifici*  infallibilitatis  prxrogativa  a Johan- 
ne  XXII.  did  pofitt,  ur  imo  loco  firmitcr  fuo  fuerit  ftabilita,hono- 
reque  habita,quo  par  erat,quammaximo.  Qui  fi  poftmodum  morti 
proximus  dida  fua,  vel  feripta  Ecclcfiae , Succciiorumque  fuorum 
jndicio , ac  fententix  permifit , ita  plane  intellexit  de  privatis  di- 
dis  fuis  , vel  feriptis , puta  circa  ftatum  Animarnm  feparatarum  , 
Circa  quern  nihil  profeito  ex  Cathedra  , five  ut  pubiicus  Ecclefix 
Po£lor  pronuntiaverat : fub  hac  cnim  rationc  publici  Ecclcfiae 
Pars  II.  Tom.  V.  H h Do- 


Digitized  by  Google 


24a  Privilegia  Rom.  Pontifici 
Doftoris,  five  Perfonz  Ecclefix  diccntis,  qua  fuos  accipiebat  Suc- 
celTorcs  , e;fdcm  di&afua,  vel  feripta,  qux  edidiflct  ipfc  tanquam 
ptivata  , ac  fingulari  opinionc  , perfona  , fubjccit  : quam  quidem 
publici  Dodot is  perfonam  dum  ip fe  geific  , uc  fupra  diccbam  , ab 
ie  didis  > five  definitis  refragantes  abfqtie  difcriminc  , ac  dubira- 
tione  ecu  hxrcticos  habendos  dixit  > & denuntiavii  . Nemo  qui- 
dem ignorateidem  Johanni  XXII.  geminam  erroris  infamiam  ap- 
J>ingi  , turn  circa  panpertatem  Evangclicam  , turn  circa  ftatum_. 
Animarum  feparatarum:  fed  agere  dc  iis  fpedat  ad  appendicem  fc. 
quentem  . Confer  inrerca  fi  placet)  Emin.  Cardin.  Pctram  in 
Comment,  ad  ejus  Conftit.  3.  Gloriofam  tom.  4.  pag.  1 5 , & ad 
Conft.4.  Bcnedidi  XII.  Bcnediftus  Deui  pag.75  j ncc  non  Cl.  Mu- 
ratorium  lib.  de  Paradifo  adverfus  Burnctum  capp.  1 , & 23. 

Ad  Clementem  VI.  acccdendo,  cidcm  ante  obitum  dida  in- 
confideratc  objiciuntur  . Quis  cnim  , quxfo  » ipfo  luculcmius  , 
liquidiufque  in  Armcnorum  Articulis  Pontificis  Romani  indefe- 
dibilc  judicium  exprclfit,  cxpofuitque  ? Qux  igitur  fini  prope  jam 
concelTurus  revocavit  > ac  pro  revocatis  haberi  voluit , qua:  forte 
difputando  , legendo)  pracdicandocx  lapfu  lingute  falfa,  vclcrro- 
nca  protulifiet , eaerant  » qua:  tanquam  dodor  privatus  pronun- 
liaffet  > nonea>  qua:  pronuntiaflet » prout  d .doris  Eccleli*  per- 
fonam gerens  : quomodo  Armcnis  fc  falli , & fallere  omnino  ne- 
fcium  afferuit  , credique  imo  jufiit  . Eodem  fenfu  exponenda  ell 
Urban!  V.  morti  proximi  proteftatio  > videlicet  intelligi  debet  de 
pcrlona  fingulari , pcriculoque  errandi  obnoxia  : & quidem  eo 
Yclmaxime  , quod  nulla  definitio  dogmatica  ab  Urbano  V.  Ec- 
clefiar  edida  alrcubi , ut  feiam  > habeacur  , de  qua  confequens 
eft  accipi  cam  profcflionetn  non  pofle  . Gregorii  XI.  declaration! 
aptanda  cadcm  refponfio  > quz  ncque  gratis  confida  abfqtie  gra- 
viflimo  rationis  pondcre  reputanda  eft:  quandoquideni  alioqui 
Pontifices  aut  inter  fe  invicem  , aut  fecummet  ipfi  pugnarenr, 
atque  ita  quidem  , ut  nullo  conciliari  pofseni  modo  : illiberalis 
vero,  & inboneftus  is  cfset  quammaxime,  qui  Pontificibushu- 
jufinodi  peccatum  appingi  mallet  > quam  ipfemet  (ini  (Ira,  intor- 
taque  fua  a fententia  feccdere  j imprudens  vero  , impudenfque  , 
qui  magis  privatas  in  opinions*  fuas  » pravafquc  concedere  > fibi- 

que 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XI.  iT.  II.  143 

flue  An's  in  figmcntis  complaccre  , aut  oblatrantibus  , Sc  oblo- 
quentibus  anrcm  utramquc  accommodare  diligcrct » quam  tot 
Pontificibus  , Patribufqtic  gcmina  fapienti*  , & Sanftitatis  lau- 
de  Horentiflinis  facile  aufcultare,  quibus  nihil  familarius  , ac 
frequentius  , quam  Pontificcs  nefeios  prorfus  falli , &fa!lerc. 
Hacce  dc  re  igitur  Hadriano  VI  doifhffimo  alioqui , fi  quis  alter, 
Pontifici  j moribufque  probatiffimo  , in  his  , qu*  dc  hocargu. 
memo  > dum  adhuc  dodtor  Lovanienfis  audiret  , perperam  ferip- 
fst  , quseque  , nefeio  quo  fato  , in  feriptis  port  editis  intadla_» 
ctiamnum  extant,  aufcultandum  haud  fore  tonfidentiffime  a ffi r» 
mo,  utquc  affirmem  id  cfficit , turn  quod  alteram  abca,  quam 
Pontifex  M.  poftmodum  , antca  perfonam  gefserit  ; turn  quod 
etfi  iimiliter  ibidem  feripferit  S.  Gregorio  M.  fas  non  fuifse  fim- 
plicibus  Sacerdotibus  Siculis  concederc  , ut  Confirmation^  Sa- 
cramcntum  confcrrent , ipfemet  tamcn  poftea  illius  excmplo  Mif. 
fionariis  pra-dicatum  Evangelium  proficifccntibus  eamdtm  pari* 
ter  facultatem  feccrit : quod  indicium  eft  plane  ipfum  a priori 
opinione  deccflifse , atque  infuper  diligentiori  examine  ab  fe  » 
feripta  , duin  Lovanienfis  doftor  agerct , non  intrpfpeitifse  : pu- 
tandumque  proptcrea  eft  de  eo  , quod  dc  Innocentio  IV.  cenieri 
juflit  do&iff.Canus  lib .6.  de  Loc.jheolog.  cap. 8 j videlicet,  quod 
liquid  erraci  extet  in  Commentariis  ab  cp  elucubratis  in  lib.  i, 
Decretal.,  id  non  Pontifici  ut  definienti , fed  ut  privatas  perfo^ 
n*  ferutanti , ipterpretanti  ,&fcribcntt  efse  adferibendum . Vi. 
de-fis  interea  eumdem  Canum  lib.rf  cap.  1,  Bellarminum  dc  Rom, 
Pontif.  lib.  4,  cap.  a , ac  Ludoyicum  Vincentium  Gotti  de  vera 
Eccl.  tom.  i . cap.  1 j , § . 1 . n.  (. 

Pauli  IV.poftremo  ncmini  moram  profe&o  injiciat,facefsat* 
quenegotii|m  proteftatio  : quippe  quae  generis  eft  carum  quoque, 
qu.x  pure  , putequeaut  perfonas  fingulares  , aut  fingularia  per- 
fonarum  fa&a  fpedlant , verbo  , ad  forum  contenuolum  , & ad 
fadla  criminalia,  iq  quibus  quandoquidem  falli , ac  fallcre  Pon- 
tificem  pofsc  Paulum  baud  latcret , proinde  fibi  de  privilegio  in- 
dcficientis  judicii  in  re  haud  abfimilj  adblandiri  nolens  , in  jus 
ipfum  ferio , ac  folerter  juflfit  inquiri . Ncque  prate  re  a Malvifsc- 
fii  tanti  pendi  teftimonium  mcrctur  , ut  nefas  force  illius  verita* 

H h 2 tern  , 


Digitized  by  Google 


I 

244  Pkivilegia  Rom.  Fo  n t 1 f 1 c r 

tcm  5 fldemque  in  dubitarioncm  adduccrc  > co  vcl  ctiam  quod  i 
liofsuctio  id  didhun  Pio  IV  tribuitur,  quod  dc  Paulo  IV.  Natalis 
adftruit:  Caftclnavus  cnim  Calviniftam  cgit , ac  Bruno  Jordano 
amidtia  conjun&ilfimus  crat,  cui  viciffiin  Brunus  fe  totum  de- 
vovcrat : quis  vero  fucrit  Brunus  Jordanus , fi  fcirc  aveas , tc  do- 
cebunt  peftilenriifimaiplius  opera  praefato  Caftelnavo  dicara  > in- 
rcriptaque  De  A/ini  mo  ; de  Aienjura , (3 figura  , dc  Innumera. 
bill , 13  immenfo  ; dc  Monadei figur a , {3  turner o \ dcCauJJa  prin- 
cipio  , (3  who  ; de  Cana  Cercrum  &c. , opera  , inquam  , figmen* 
tis  iifdcm  , impiifque  erroribus  refertiffuna , quibus  undique  fca* 
ter-alterum  ipfius  opufculum,  hoc  infignitum  titulo : Spaccio  delli 
‘Bejlia  trionfantc , fuifse  nempe  Deiftam  , atquc  Atheum  r cujuf- 
modi  furfuris  hominibus  quis  probus,  feiens , ac  prudens  fidem 
adhibere  fuam  non  dubitet  f Procter  rem  itaque  , ac  perperam- 
horura  Pontificum  dida,  ftriptaque  de  fingulari  Pontificum  per- 
fona , five  dc  perfonalibus  fa&is  ad  elc  vandam  , minuendam  , la* 
befadandamque , quoquo  poflit  modo  , Pontificis  infallibilita* 
tcm  infle<9untur  . Propterca  juvat , placetque  hifee  finern  impo* 
ncrc  prardaris  verbis  illis  , quibus  olim  Dardaniar  Epifcopi  S-Gc- 
lafiicpiftoIafJ,qua  jubcbancur  ad  Romanorum  Pontificum  dogma- 
ta, &praecepta  fuam  conformarc  fidem  , morefquc  componere  , 
referibentes,  planum  fecerunt  fibi  nihil  acciderc  amiquius,  quam 
quae  Apollo!  icac  Scdi  foret  accepta , qujeque  Pontifici  fuifset  pro* 
bata  , credcndi,  agendique  regulam  pra:  oculis  habere  profequen- 

dam:  Dejidtrii , (fjvoti  cjl , inquientes  , jujjionibut  vefitis  in - 

omnibus  obedire  , (3  quemadmodum  a Patribus  nojlris  accepimus  , 

Scdi s y. 1poJ}olica  prxeepta  intcmcratc  fervarc  , atquc  Reiigioncm 
orthodoxam , cujus  ejlis  prxd  ica  tores  , fiieli , 13  inculpata  devo- 
tione  cujiodire . Quae  eadem  mea  , quoad  vixero,  fimilitcr  verbal 
(unto  , dc  in  aevum  folcmnia  vota  . 


£x 


Digitized  by  Google' 


VrNDICATA  . Articulus  XII. 


Ex  Jure  definienii  Fifh  Dogmatica  , Librofjue prohibeudi 
Regain  mo  rum , aut  Religieni  inftjltt . 

A R T I C U L U S XLL 

ANrequam  in  argumentum  quam  neceftarium  , tam  negotiok 
fum  iogrediar , praemonerc  opera;  pretium  duco  in  Libric 
duplicem  oportere  diftingui  fenfum  , Audorit , & Vcrborum  > 
quem  videlicet  Audtor  mente  > animoque  prxconceptum  gefleritj 
& quem  Vcrborum  comextus  expreflitm  pratfeferat , quique  lc- 
genti  primum  occurrit . Preetcrea  obfervare  pratftat  duplicis  ge- 
neris inftmii  a Thcologis  pofle  quaeftiones  > Juris , & Fa«fH  s fcili- 
cet  de  dogmate  > five  de  dodtrina , utrum  Catholica-fit , an  Has- 
retica  , deque  fadto  quopiam  , utrum  nempe  dodtrina  hujufmodi 
certi  Audorisfit  , an  rion.  Qua;  quidem  quaftiones'  aliquando 
disjunct*  invicem  funt  , aliquando  vero  complcxar  : videlicet 
quandoque  fola  infiituitur  qu*ftio  juris , quandoque  fola  fadli 
quaeftio , quandoque  demum  u traque  fimul  quaefiio  juris  , St  fadli  . 
Fadium  quoque  gemioum  diftinguendum  c(Tc  diligenter  , fimplexj 
ac  mixtum  admonent : nimirum  aliud  c(Tc  mere  hiftoricum  , ac 
perfonale,  puta , an  hie  Liber  ab  hoc  Au&ore  clucubratus  fit  ; 
an  hie  Au<2or  in  ammo  fuoita  fenferit : aliud  vero  cum  jure , five 
cum  dogmate  conjun&um,  puta,  an  liber  hujus  Auftorisfit  harre- 
ticus;  an  dodtrina  hujufee  libri  in  fenfu  obvio  fit  h*rctica:  an  haec 
dodtrina  in  fenfu  ab  Audlorc  verbis  , aut  feriptis  exprefTa  Vcrbo 
Dei  feripto  , aut  tradito  adverfetur  . Inprxfcnti  agere  propofi- 
turn  non  eft  de  Audioris  intcrnofcnfu  , & occulto-,  fed  de  Libro- 
r urn  fenfu  ex  terno , verbis  cxprefToillis  , ad  quem  exprimendutn 
verba  ilia  funt  infiituta  , ufurparique  folent , quique  legenti  ob- 
vim  ftatim  occurrit  : neque  abs  me  agi  moda  do  fa&is  mere  per-’ 
fonahbusj  aut  hiftoricis  5 fed  dumtaxat  de  mixtis  cum  jure  , five 
dogmaticis  : fcilicet  anRomanus  Pontifcx  judicio  prorfus  infal- 
libjli  deccrncre  poflit  j quis,  & qualis  dodtrina , Catholica  nc  , 
an  harrctica  hoc  in  feripto  , aut  libro  legenti  exhibeatur  1 Adeo 
utPomifici  itadefinienti  Chriftifidclcs  adquiefewe  mentis » a tu- 
rn ique 


Privilegia  Rom.  Pontific  i 

miquc  finccra  j incimaque  adhaeftone  debeant;  nequc  fufficiac, 
fi  rcligiofo  dumtaxac  ftlcntio  obfcquantur  . 

Olim  porro  ( quod  par  Haircticis  tam  veteribus  , quam  nu- 
peris  infcdifTe  prodit  ingcnium  ) in  gratiam  Arii  diftin&ionc  ju- 
ris , & fadti  excogicata , dodtrinar  quidcm  fidci  con  fen  fide , dam- 
nation vero  Arii  fubferibere  fe  detredlafTc  affirmare  non  dubita- 
runt  Eufebius  Nicomcd. , ac  Theognis  Nicamus  in  libclio  Epiico- 
pis  oblato  apud  Socratem  lib.  i.eap.  14:  Significant  us  vobis , 
jnquientes , nosfidei  quidcm  fubfcripfijfe , anatbcmatifmo  veto  no - 
luijfc fubferibere  , non  quod fidem  reprehendcremus  , fed  quia  mi- 
nime  credebamus  ilium  3 qui  accufatus  fuerat , ejufmodi  cjjc  . In 
Origenis  quoque  gratiam  ejufdem  defcnlorcs  olim  faclum  a jure 
didinguentes , Origenem  nihil  crrafsc  j fed  ab  hatreticis  illius 
libros  depravatos  dicebant , ut  proptcrca  ejufdem  damnationi  aut 
fubferibere  rcnucrent , aut  ad  fubferibendum  compulfi  dnlofp  . 
omnino  id  agerentj  veluti  refert  S.  Hieronymus  in  cpift.  6 5. 
nunc  41 . ad  Pammachium  : ^Id  fubferiptionem  tergiverfantur  , 
quaruntque  effugia ...  Si  quando  urgeri  feeperint , & aut fubjeri- 
bendum  eis  fuerit>aut  exeundum  de  Ecclefia,miras ftropkat  videos. 
Utrorumquc  exempla  imitati  rccens  Janfeniftse  > principio  quum 
Urbanus  VIII,  Conft./w  eminenti  edita  S.Pii  V5&  Gregorii  XI  i I. 
Conftitutiones  adverfus  Bajierrorcs  confirmafset , prohibujfscc- 
que  Cornelii  Janfenii  librum  inferiptum  Augujlinus  > earn  Con- 
ftitutionem  fubreptitiam  dixere  > hoc  eft  dolo  > falfiquc  expofitio- 
neextortam;  abs  veroquippe  ajcbant  omnino  aberrare  .,  quod 
in  Janfenii  libro  profeript®  Baji  propofitioncs  contincrcntur  . 
Poftca  quum  Innoccntius  X.  Conftit.  Cumoccafione  quinque Jan- 
fenii propofitioncs  damnafset , repofuere  illico  Janfenift*  quin- 
que lllas  propofitioncs  vcl  in  janfenii  Jibro  Baud  reperirj  , fed 
pro  arbitrio  fuifse  confi&as  > vel  hand  in  fenfu  ab  eodem  intento 
fuifsc  damnatas.  Quarc  Alexander  VII.  Con &.sfd  SanBam  In- 
noccntii  Conftitutioncm  confirmans  > illas  propofitiones  ex  Jan- 
fenii libro  excerptas , atquc  in  fenfu  a Janfenio  ipfo  intento  dam- 
natas fuifse  declaravit  - Cui  dcclarationi  .obnitentes  Janfenifta? , 
fadumquc  a jure  diftinguentes  > atque  in  fa&o  Ecclefiam  errarc 
poise  aiserentes,  fe  proinde  minime  afsentiri  dcbcrc  , pofseque 

disc. 


Digitized  by  Google] 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XII. 
dixerunt , cas  propodtiones  in  fcnfu  a Janfenio  intento  haeretlcas 
cfse  . Quamobrem  idem  Alexander  Conftit*  altera  Regiminis  for- 
mulam  fidei  fincero  animo  fubferibendam  , cumquc  juramento  de 
rejiciendis , damnandifque  quinque  illis  propofitionibus  ex  Jan- 
fcnii libro  deccrptis  , & in  fenfu  ab  codem  Janfenio  intento  s pra;- 
feripfit  . Qu»n  & Innoccntius  XII , ut  Janfcniftis  effugia  omnia 
praeduderet , litteris  in  forma  Brevis  ad  Epifcopos  Belgii  an- 
no 1 694.  inferiptis  juffit , ut  juramentum  hujufmodi  ab  iis,  quos 
oportebat  > Sincere , abfque  uIU  dijlinftiene , rejlriftiwe , feu  ex- 
fHjfitione  prarftaretur  , damnando  illas  propodtiones,  ex  libro  Jan- 
fcnii defloratas,  in  fenfu  obvio , quem  ipfamet  propofitionunL* 
verba  prxfeferunt  • Quia  vero  pravi  homines  pervicaciflimi  non 
aliud  laborantes  , quam  ut  funem  contentionis  , velut  aic  Ter- 
tullianus  , in  diverfa  diftendcrent,  Pontidcias  hafee  littcras  pra- 
vutn  in  fenfum  intorquemes , adfucum,  dolumquc  faciendum  , 
Pontidcia  vero  dccreta  cludenda  , &illudenda,  reponebant  cum 
non  fuifsc  prufc&o  loquutum  de  ipfo  fenfu  obvio  ab  eodem  Janfe- 
nio intento , bene  vero  de  aliquo  quopiam  alio  , nefeio  quo  j idem 
Innocentius  aliis  litteris  ad  laudatos  Belgii  Epifcopos  an.  1 696, 
exarat is  mcndacem  illam  , & mendofam  interpretationem  explo- 
de, expunxitquc.  Quamobrem  diverfa  dcclinandi  decretoruni 
vim  arrepta  via  , Janlcniftarum  alii  fubtexuerc  : non  requiri  ad 
obedientiam  pra?fatis  Apodolicis  Conftitutionibus  debitam  , ut 
Janfcnii  propodtiones  jntcrius  tanquam  heretics  habeantur  , fed 
fulficere  , ft  ea  de  re  obfequiofttm  teneatur  dlentium  > inferentes 
formulari  Alexandrino  dne  exccptione  , feu  explicatione  fubferi-. 
bendum  non  efse , idco  quod  fubferiptio  externa  dgnum  interio- 
ris  afsenfus  dt , quern  proferto  in  fatto  illo,  in  quo  de  Janfcnii 
fenfu  perperam  judicatum  fuifsc  effutiunt , a Pontidcibus  impe- 
rari  pofse  negant . Alii  vicidim  formulae  illi  fubferibi  licitc  pof- 
fe  afdrmare  non  dubitarunt  etiam  ab  iis  , qui  interius  judicarent 
propodtiones  illas  vcl  in  Janfenii  libro  minime  contineri , vel  ab 
ipfo  Janfenio  minime  fuifse  intentas , ideo  quod  fubferiptio  ilia 
refpe&u  dogmatis  dgnum  quidem  fit  afsenfus  intetni  5 at  rcfpcdlu 
fa&i  dgnum  dumtaxat  fit  religiod  filentii , five  exterioris  reve- 
rential Apodolicis  dccretis  exhibitae . Qua  dq  rc  Clemens  XI. 

Con- 


*48  Pk  IV  I L € G 1 A Ro  m.  Po  N T ! F IC  I 
Conftit . Pincam  Domini  an.  1705.  edita  hujufmodiobfequiofum 
fiicntium  profcripfu  j iterumquc  litteris  Innoccntii , & Alcxan- 
dri  confirmatis  , evadcndi  deinccps  Janfcniftis  aditum  omnem  in- 
terclufit , & ademit . 

Id  ergo  juris  > ex  quo  rtlud  quoque  exfurgere , oecefsario- 
que  confequi  privilegio  inerrantise  potiri  Pontificcm  nemo  non.* 
percipit  > cui  proindc  Chriftifidclcs  ex  confcicntia  adquiefeere  j 
nec  folo  rcligiofo  obfequi  filentio  j tencant-ur  5 id  juris , inquam, 
ultimo  > infallibilique  judicio  de  fa<5Hs  dogmaticis  decernendi 
Romano  ineffc  Pontifici  non  uno  probatur  modo  . Quod  ad  pro- 
bandum  antequam  defcendo  , atque  ut  ab  ovo  quidem , vclut  lo- 
quuntur  , rem  incipiam  , Novatorumque  jugulum  petam  , qui 
libros  cujufque  genus  co  j quo  Rdigionem  , morumquc  rcgulam 
omnibus  liberam  volnnt  modo,  a ccnfura  omni , crimmationcque 
liberare  contendunt , obfervatu  dignum  judico  libros  > qui  de 
Religione  male  fentiant } aut  morum  honeftati  praejudiccnt , auc 
veritati  impune  detrahant  > aut  de  honorc  Principum  dire  lo- 
quantur  , ufui  publico  fore  fubtrahendos  perfuafum  ar&c  futile  , 
veterique  in  more  pofltum  nefarios  quofcumque  genus  hujufee  li- 
bros flammis  abolerc,Gentibus  quibufcumque  Religionem  quam- 
oumque  pro  libitucolerenr . Itaque  apud  Judxos  Joachimi  Regis 
juffu  librum  a Hieremia  mHTum  , quem  fibi  ad  propofmim  , ingc- 
niumque  parum  conformcm  augurabatur , flammis  aduflum  ad- 
vertit  Bodinus  lib.  2.  Dxmonomaniz  cap.  2 : ab  Ezechia  vero  li- 
brum Salomonis  de  remediis  morborum  , five  i*/u inferip- 
tum  , ne  cxindc  Divini  Numinis  invocationcm  negligcndt  anfatn 
Judari  arriperent , e medio  fuiflc  fublatum  referuot  Jofcphus  Art- 
tiq.  Judaic,  lib.  1 o.  cap.  8 , & Suidas  V.  , de  quo  vide  Fa- 

briciura  inCod.  Apocrypho  vet.  Teft.  cap.  1^7.  pag.  1043.  Ab 
Herode  quoque  libros  Hcbrxorum  genealogiacos  , qui  in  Archi- 
vis  Templi  deferipti  habebantur  , in  quibus  etiam  notabantur 
Alienigenarum  origines  , oe  generis  fui  obfeuritas  , Afcalonitae 
gentilis  nempe  > teflata  mancret,  obfeuroque  fuo  cum  -natali  * 
tarn  nomini  probrum , prxjudkiumque  ingcncrarctur,  conflagran- 
dos  igni  fuiflc  devotos  tradit  Eufebius  hift.  Eccl.  lib.  1.  cap.  (. 
xerf.  Ruff.  Apud  Syros  Andochus  Epiphanes  altero  ex  xapite  in 

He. 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XII.  *4p 

Hebraros  plufquam  vatiniano  percitus  odio,facros  ipforum  Codi- 
ces, gentilium  fuorum  difciplinis  parum  accommodos,  flammis  de- 
le re  ftuduifle  legit ur  Machab.  lib.  i.  cap.  i.  verf.  j?  , & feq.  Ari- 
ftobuli  Caflandrei  fcriptum  de  fingulari  Alexandri  M-  certamine 
cum  Poroob  incredibilem  adulationem,&  vaniloquentiam  in  Hy- 
dafpen  fluvium  a Rcge  projcdhim  referc  Lucianus  de  fcribenda  hi- 
ftor.  tom.  i.  pag.  6 io  , & poll  ipfum  Giraldus  in  dialogo  3.  de 
hift.  poetic.  Apud  Laccdxmoncs  Archilochi  Poctat  fcripta  , quod 
corum  parum  vercconda  e(Tct , ac  pudica  lcdio  , publico  Magi- 
ftratus  decrcto  Provincia  exportari  juffa  fuifle  , Civibufque  pror- 
fus  interdida , tradit  Valerius  Max.  lib.  6.  cap.  3.  Scd  & Archi- 
lochi , &Hipponadis,  de  quo  poftcriorc  pro  carmine  probrof* 
Hipponadcum  prarconium  dicere  folebat  Cicero  lib.  7.  cpift.  24. 
famil. , libros  aSacerdotibus  legi  vetuifte  Julianus  Imp.  refertur 
in  fragm.  pag  300.  edit.  Lipf.  apud  Fabricium  Bibl.Grarca*  tom  1. 
lib.  2.  cap.  1 5.  pag.  573,  & 581.  Apud  Athenienfes  libros  Pocta- 
rum  de  Diis  parum  religiofe  loquentes  abolendos  curavit  Plato 
lib.7.  de  Legibus  : atque  in  his  quidcm  Protagoras  librum  de  Diis 
in  medio  foro  pcrnflum  , ipfumquc  adum  in  exilium  > ideo  quod 
dubitaret , an  de  Diis  veraeflcnt,  qux  vulgo  dicebantur  , tra- 
dunt  Cicero  de  nat.  Deor.  lib.  1 , Ladantius  lib.  de  ira  Dei  cap.p, 
& Johannes  Sarisbericniis  Pojicratici,  five  de  Nugis  Curial.  lib. 5. 
cap. 4.  pag.  aaa. 

Apud  Romanos  Numat  libris  repertis  de  jure  Pontifidio,  de- 
que difeiplina  fapientixagentes,  ut  qui  Romans  Religioni  turn 
recepta:  parum  videbantur  accommodi , a Quinto  Pctilio  Prxto- 
rc  Urbano  ex  Senatpfconfulto  Vidimariij  confignaios  fuiffe  pu- 
blice  igne  comburcndos  feribunt  Valerius  Max. lib.  i.eap.  1 , & 
Livius  decad.  3.  lib.  5.  Ideo  T.  Labieni  maledica  fcripta  , & mor- 
dacia  , quibus  Cives  indiferiminatim  lacerabantur , prunis  adufta 
perhibet  Livius  decad.  4.  lib.  lo.  Cremutii  quoque  Cordi  libel- 
los,  quibus  Senatum,  Populumquc  Romanum  fcommatibus  la- 
cclfebat,  igni  devotos  feribit  Dio  Caflius  lib. 57.  Marcus  ^smilius 
ingenti  audita  varietate  librorum  , cum  quibus  in  Urbem  ingens 
Rituum  varietas  Romanis  adverfa  introduda  fuerat , ex  Senatuf- 
Confulro  intra  diem  ad  fe  deferri  omnes  juffit , ac  ne  qiris  eos  Ri- 

Pars  II.  Tom.  V.  I i tus 


ajo  Privilegia  Rom.  Pontipici 
tus  illis  a libris  invcctos  ufurpare  audercr , fevere  inrerdixit  , te- 
ftc  Liviodecad.  3.  lib.  5 : qui  lib.  29.  tcftatur  paritcr  vice  plus 
fimplici  Magiftratibus  demaudatam  fuiffe  provinciam  diligentcr 
inquirendi  in  libros  cum  Religioni , turn  Hcipublicar  noxios , di- 
ftritftequc  in  eorum  rctentores  poenis  animadvertendi . Ac  ccrce 
Cajo  Fannio  Strabone  , 8c  Marco  Valerio  Meftala  Coll,  coutnu 
Philofophos  , & Rhctores  Scnatusconfulco  caucum  , Roma:  ne 
efsent  i icerumque  Cenforis  cdi&o  Cn.  Domitii > Cn.  dEnobar- 
bi  > & L.  Licinii  fublatas  fuifse  id  generis  fcholas , ideo  quod > ut 
adnotatum  eft  abs  Jofcpho  Saxio  dc  ftudiis  Mediolan.  pag.  1 1 , 
difeiplinz  illz  inabufum  , turpcmqnc  depravationem  proruilfenc, 
ac  Rcipublicce  plurimum  olficcrcnt  , narrac  Svctonius  . Anno 
etiam  Urbis  conditz  6 14.  Cornelii  Hifpani  Praecoris  , N.  Popilio 
Lcnnatc  , &c  Cn.  Calpurnio  ColT. , ediifto  Magicos  libros  , ac  Ma- 
leficos  intcrdiLlos  refert  Valerius  Max.  lib.  1 . cap.  3.  Vide  8c  Ta- 
citurn lib. 2 . Anna!.,  & Lipfium  in  adnot.  ad  hunc  librum  . A Ci- 
ceroni's libris  Dcos  negantibus  Ethnicos  valdcquam  abhorruifle  , 
ncc  illorum  ullo  in  aurem  modo  lccftioncm  admittcrc  voluilfe  , te- 
ftisoculatus  accedit  Arnobius  lib.  3.  adverf.  gent.  Sybillinos  li- 
bros a Stillicone  igne  e xuftos  au&or  eft  Claudianus  apud  Vi ves  in 
S.  Auguft.  dc  Civit.  lib.  1 8.  cap.  13.  Ab  Attila  Hunnorum  Rcge 
Marulli  Calabri  pocmata  mcndaciis  , adulationibus,  ac  didlcriis 
incongruis  rcfcrcilltma  publice  fuifse  igne  crcinata  mcmorac  Ni- 
colaus Olaus  in  vita  Attilar  cap.  1 5.  Apud  Petfas  Magicos,  & Ju- 
diciarios  libros  flammis  confignavic  Cabades  Rex,  de  quibus,  aliif. 
que  fcxcentis  agunt  Card.  Petra  in  Comment,  ad  Conftit.  x.  In- 
nocentii  IV.  Impia  fc«ft.  2.  tom.  3.  pig.  io  , &feqq.}  ac  Scbclot- 
nius  in  difsert.  dc  libris  confumptts  . 

Atqui  Impcratoribus  potiifimum  , apud  quos  Rerum  publi- 
carum  fumma  manebat , fuo  pro  officio  , quo  publics  utilitati, 
tranquilicati , 8c  incoluniitati  profpiccrc , confukreque  modo, 
quo  fieri  pofset » omni  tenebantur  , iftiufmodi  patticula  juris  ufu 
frcquentilfimo  venit . Ab  Augufto  iraque  libros  Fatidicos  igni  de- 
lendos  fuifse  traditos  , & a Caligula  Scriptorcs  quofdam  adadlos 
fpongia  , & lingua  abolere , quit  pcrperain  , ac  , velut  videbatur , 
in  pernicicm  Rcipublicac  feripferant , cnarrat  Svctonius  . Scitum 
* * • - -eft, 


Digitized  by  Googl 


Vindicata  . Articulus  XII.  ayi 

eft,  vulgarique  tritum  fermone  a Diocletiano  Chriftiani  nomi- 
nis  infenfiflimo  hoftc  facros  undiquc  Codices  diligcnter  conqui. 
ft  cos  ad  incendium  , qua  de  re  Arnobius  adverf.  gent.  lib.  4.  in_> 
fin. , Eufcbius  lib.  8.  cap.  1 , & feqq. , S.  Optatus  lib.  1 , S.  Au- 
guftinus  dc  baptif.  lib.7.  cap.  2 , Niccpherus  lib.  7.  cap.  3 , Mar- 
tyrologium  Rom.  ad  diem  3.  Jan. , & Ada  finccra  SS.  Martyrum 
Felicis  Tubzocenfis  apud  Ruinartium  pag.3  1 3,  Vincentii  Arcbid, 
apud  Prudentium  perifteph.  hym.  2.  verl.177  , & Saturnini  apud 
Baluzium  Mifcell.  tom.  2.  pag.  57.  A Conftancino  M.  Arii , 8c 
Porphyrii  libros  igne  abfumi  j 11  isos  obfervat  Socrates  lib.i.cap.6. 
Dc  Gcorgii  pfcudo-Epifcopi  Alexand.  libris  magna  dtligcntia_* 
perquircndis  , & ad  fc  dcfcrcndis , in  quibus  multa  de  Chriftianis 
Dogmatibus  cxtinda  pcnitus,  extcrminataque  volcbat  , juliani 
epiftolas  p.  ad  Ecdicium  ^Egypti  Prsfcdum  , ac  30.  ad  Porphy- 
rium  lcgas  apud  Baronium  ad  an.  362.  n.  170.  Magicar  artis  li- 
bros perquam  diligcnter  conquifitos  Valentis  Imp.  jui'su  publics 
combuftos  refcrt  Ammianus  lib.  2 p.  Severiillma  lege  , cujus  au- 
dor  extitifsc  S.  Johannes  Chryfoftomus  cxiftimatur  , Codices 
omncs  Cataphygum , & Eunomianx  fuperftionis , errorumquc 
imbucos  fcdulo  conquifitos  Tub  Judicum  confpedu  incendio  ere* 
mandos  cdixifsc  Arcadium  Imp.  liquet  ex  L.  34.  dc  Htrcticit 
Cod.  Thcod.  A Thcodofio  Imp.  impia  Neftorii  feripta  , ne  cut 
habere  , aut  legcre  , aut  deferibere  liccret , led  a cundis  deferri 
igne  comburcnda  diftridc  fancitum » eloquitur  ejus  Lex  ult .Dam* 
nato  dc  H*rct.  cod.  Cod, , de  qua  Liberatus  Brev,  cap.  io,  quae* 
que  proftat  in  Synodito  cap.  ipi,  & in  Ad.  Synodi  Ephcfinae, 
cujus  hortatu  edita  fuerat , par.  4.  apud  Harduinum  tom.  i* 
pag.  1715,  alterius  tamen  verfionis  ab  ea  , quae  habetur  in  Co* 
dice  Thcod,,  in  Synodo  V.  Collar.  5,  & inepift.3.  Pelagii  II.  Le* 
ge  altera,  eidem  Concilio  Ephefino  inferta  pag.  171  p,  libros 
Porphyrii , & contra  S Cyrilli  feripta  editos  Commentaries  idem 
Thcodofius  Imp.  diftride  vetuit.  Ex  S Lconis  M.  fententia  cum 
Apollinariliarum  libris  una  damnations  fententia  Eutychetis 
feripta  omnia  comprehcnfa  incendio  deftinafse  Valcntinianus  , & 
Marcianus  Imperar.  leguntur  L.  8.  6)uicumquc  in  Cod.  Judin. , 
& apud  Eyagrium  lib.  t.  cap.  2.  A Juftiniauo  Scveri  Acephalo* 

It  a ruin 


Digitized  by  Google 


2?  2 PrivilegiaRom.  Pontifici 

rum  antcfignani  fcripta  publico  edidoe  fide  I in  m manibus  erepra, 
prunifquc  conflagranda  fuifsc  dcftinata  fidcm  indubiam  facit  No- 
vella 41  : cujus  ledu  ctiam  digna  cpiftola  ad  Mennam  , qua  omncs 
aCapitulisOrigcnis  damnatis  a S.  Anaftafio  P.  M.  fibi  cavcre_j 
praecipit . Imperatoris  Tibcrii  jufsu  librum  Eutychii  Conftantino- 
polit.  abs  fc  difputatione  fupcrati  igni  traditum  afscrit  S.Grcgo- 
rius  M.  lib.  1 4.  Moral,  cap.  3 2.  A Carolo  M.  Adelberti  epiftolam 
flammis  abolendam  fuifsc  confignatam  difcimus  ex  Capitul  lib.  1 . 
cap.  78. 

Ad  hxrefcos  in  dies  grafsantium  progrcfsus  abrumpcndos  , 
Carolus  V.  fevcra  primum  fan&ionc  Bruxellis  edita  , in  fcripta 
Luthcri,  Zuvinglii,  Oecolampadii , Buccri , & Calvini  diligen- 
ccr  inquiri  > flammifque  cunda  dclcri  mandavit  : folemni  pofica 
Wormatienfi  cdido  hxrcticorum  libros  aboleri  prajcipiens,  fc  hac 
in  profcriptione  inhxrerc  turn  prifcac  in  Ecclefia  difciplinx  , turn 
praefertim  Apoftolica:  Sedis  cxecutioni  dcmandanda  fibi  propo- 
fuifsc  decrcta  profitccur  : atquc  hacce  pcrinde  de  re  Academia: 
Lovanienfi  fcmcl  & itcrum  audorem  fc  dcdit  indiccm  tcxcndi  li- 
brorum  , qui  haeretici , aut  hxrefis  fufpcdi  cfscnt > quern  publi. 
ci  juris  fadum  cdido  fpeciali  an.  154 6 , novifque  adjedionibus 
adaudum  an.  1 5 56.  obfcrvari  pr.rcepit . Qux  omnia  a prxfatis 
Imperatoribus  prxftica  fuere  non  poteftate  quidem  propria  , uti 
falfo  fcripfit  Petrus  Jannonus  , fed  Pontificum  , ac  Synodorum 
excmplo,  fuafu,  jufsu  > ac  fententia  indudi,  rogati , inilexi  > 
veluti  diferte  habent  locis  indie.  Thcodofius , Honorius.  Valen- 
tinianus , Marcianus,  Juftinianus  &cc. , ac  obfervant  Baronius  ad 
an.  41^.  n.  57  , Si  Albitius  dc  Inconft.  in  fide  cap.  30 , & in  re- 
fponf.  ad  hiftor.  Inqmfit.  F.  Pauli  pag  22.  Quamquam  libros  in 
Rcipublicat  pernicicm  vcrgentesj&ipforum  perfonisinjuriofos  lai- 
cis  Principibus  fas  fit  c Ditione  repellerc,  prout  honeftae  politiac 
ratio  depofeit,  atquc  diferte  hacce  dc  re  in  jure  Civili  dilpofitum 
legitur  L.  Cuter*  ff.  Famili*  Hcrcijcund * > L.  'Urtic.  Cod.  dc  Fa- 
mojis  libellis  > L.  Lex  Cornelia  §.  St  qui  s librum  ff.  de  Jnjuriis  ; 
L.  Ob  Carmen  ff.  de  Tejlibus  . Confer  & L.  Damnamut  , L.  6.  de 
Hxreticii ; L.  1 o.  ALathematicos  de  Epifcopali  audientia  ; L.  34, 
& uk.  de  Aialefieit  Cod.Tbeodof.  > L.3.  de  Summa  Trinitate  i ac 

LL.  6y 


VlNDICATA.  ArTICULUsXII.  2$} 

LL.  6i  8c  8.  de  Hotreticis  Cod-  Juftin.  Quam  pariter  in  fententiam 
dc  libris  pcrniciofis  abolendis,  extcrminandifque  pedibus  3 ma- 
nibufque  confluebanc  ex  Ethnicis  ipfis  praeftantiores  Philofophi  > 
jurifque  periti , Plato  lib.  7.  deLegib.y  a cujus  proinde  Repu- 
blica  Epigrammatum  genu*  omne , in  quibus  foeditas  inefset , 
procul  exulare  ipfius  fententia  jubet  Scaliger  lib. 3.  poet.  cap.i2£> 
Ariftoteles  Politic,  lib.  7.  cap.  uit. , a quo  ideo  Hermogenis  > & 
Nicanoris  libri  bonis  moribus  adverfi  odio  habiti  iunt : quo  vicif- 
fim  odio  in  Ariftotelcm  pcrcitus  Antoninus  Caracalla  ipfius  ferip- 
ta  comburi  juflit  apud  Xiphilinum  pag.  32 p ; Cicero  lib.  1 . de  na- 
tur.  Deor. , quo  loci  Prothagoram  ab  Athcnicnfibus  Urbc  , & 
agro  jufte  exterminatum  , ejufquc  libros  in  concione  combuftos 
commemorat  5 Ulpianus  in  L.  Cotter*  If-  Ft?nili ot  Hereifcund oc 
§.  Tantumdem ; & Paulus  Lib.  5.  de  Receptis fententiis  tit.  23. 
ad  Leg.  Corneliam  de  Sicar . $ quibus  junge  Jacobum  Cujacium 
oper.  tom.  1.  pag.  503.  edit.  Neap.  1722  , & tom.  p.  ad  lib. p. 
Cod.  L.  Afalcficos  pag.  1437  > Baronium  ad  an.  302.  n.  16  > 8c 
fcqq. » Gonzalcfium  in  Cap.  Pr ottered  4.  n.  6,  de  Hotreticis  \ Bc- 
yerlinghium  in  Thcat.  V.  Ubri  tom.  4 s Decianum  lib.  5.  traft. 
Crimin.  cap.  46  j Raynaldum  obferv.  Crimin.  cap.  11  > Eymeri- 
cum  in  direct,  q 28  > Pegnam  par.  2.  Comment.  & par.  a. 
Comm.  43  ; Carenam  de  offic.  S.  Inquif.  par.  2.  tit.  IV  ; Vcriccl- 
lum  dc  Apoft.  Million,  q.  1P5  , aliofque  infra  allegandos  . Quid 
plura  ? Lutherus  ipfe  apud  Sleidanum  lib.  1.  libello  elucubrato 
juxta  veterem  Reipublicce , ac  Rcligioni  coarvum  morem  omni 
aetate  obfervatum  libros  malos,  quo  in  cenfu  jus  Pontificium  ha- 
bebat  j ideo  flammis  abfumptum>  efsc  abolendos  demonftrandum 
fufeepit : qua  in  fententia  feftatorem  habuit  Melanchtonem  , qui 
apud  Gretzerum  dc  libror.  prohib.  iterato  in  aures  ingercre  fer- 
mone  non  dcfiftebat>  multum  interefse  , ne  libri  cum  impiis  dog- 
matibus  divulgentur  > curare  diligenter  » &c  cavere  . Quo  etiatn 
fpiritu  non  tana  inflammatus , quam  inflatus  Calvinus  apud  Albi- 
tium  in  refp.  ad  Pauli  Suavis  hift.inquif.  improbos  imprimi  libros 
ferre  , & concoquere  nequibat , nefciebatque  . Sed  horum  , ac 
fimilibtis  defpeftis  teftimoniis  > Hugo  Grotius  in  cap.  1 p.  Aft. 
Apoft.  verfip.  tom.  8.  Critic.  Sacror.  pag*  3 58*  edit.  Amftcl. 

1 5p  8. 


*^4  Frivilegia  Rom.  Pontifici 
i5p8.  libros  omnes  tam  Rei publicje  bene  moratae  , quam  Reli- 
gion i optime  inftitutx  noxios  , & infeftos  a Chriftianis  pnmitivx 
Ecclcfix  odio  habitos  obfervat , probacque  • 

Quo  demum  quura  fermo  meus  evaferic  , quis  adeo  impu- 
dens  ambigat , quin  facultatis  hujufee  libros  in  pcrniciem  Rcli- 
gionis  vergentes  proferibendi , quam  laici  Principes  uJcrocitro- 
que  ufurparunt , neque  contradiccntibus  , ncgociumque  facicmi. 
bus  ullum  Etbnicis  ipfis  > aut  Hetecodoxisqua  Philofophis , qua 
Jurifperitit  > potiori  jure  , particula  Ecclefia  pociarur  f Atenim 
iftius  in  poffeilionc  Juris  Ecclefiam  ab  initio  ftetiffe,  & perman- 
fiffc  Temper  poftrema  ad  hxc  ufque  tempora , nemo  , nifi  in  Ec- 
clcfiaftica  hiftoria  (it  valdc  hofpes , ignorabit , ac  impudens  in* 
ficiabitur  ; argumento  (iquidem  , documentoque  Tint  evidenci 
I.  Sapientum , Sandorumque  dida , & fa  da  . Enira  vero  ab  Apo- 
ftolis , quos  Evangelio  imbuendos  fufeepiflent , Chriftianxquc 
Religiom  lucrifecifTent , iis  diftridc  prohibitum  , ne  Gcntiliutn 
libiorum  ledione  pollucrcntur , habetur  Ad.  Apoftol.  cap.  ip. 
verf.  i p , ubi  pod  S. Pauli  prxdicationem,  Judxorum  , ac  Genti* 
lium  plurimi  librorum  ingentem  copiam  publiee  flammis  addixif- 
fe  leguntur  : Multi  ex  eis  , qui  fuerant  curiofa J eclat i , contule- 
runt  Libros  , & combujferunt  coram  omnibus  ; & computatis  pre- 
tiis  illorum  , invencrunt  pecuniam  denariorum  quinquagint a mil * 
Hum  : quam  fummam  Budrus  quinque  millia  aureorum  confccif- 
fe  cxiftiinat . Quos  quidem  libros  fuiiTe  dc  arte  Magica  , & Aftro- 
logia  judiciaria  teftantur  Eufebius  lib.  3.  demon!.  Evang.  cap.  £ ; 
S.  Hieronymus  in  prxf.  cpift.  ad  Ephefios , confirmatque  Grotius 
in  hunc  locum;  fadum  illud  vero  fuifTc  ex  Apoftoli  mandatoar* 
guit  Tirinus , aiSrmavitque  ante  ipfum  Audor  Conft.Apoft.  lib.i. 
cap.  7 , ajens  Apoftolos  ab  initio  Ecclefia?  fidclibus  prohibuide—* 
Gentilium,  falforumque  Prophetarum  libros.  Conferendus  etiam 
Canon  5p.  ex  iis,  qui  Apoftolis  xeferuntur  accepti , ex  interp* 
Gcntiani  Hcrveti  . Tertullianus  lib  de  pudic.  cap.  1 o.  ad  Eccle* 
Cam  pertincrc  dcclarat,  definire  dc  libns  , qui  Hagiograpbi , & 
qui  nam  Apocrypbi  Tint ; & lib.  de  Idolol.  libros  omnes  five__» 
Ethnic*  , five  Magic* , five  Malefic*  fuperftitionis  imbutos  , fu- 
fpcdofquc  igne  damnaados  Ecclcfi*  fentenua  potius , quam  fua 

dc- 


Digitized  by  Google 


i VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  25-y 

denuntiar . Magicos  libros  a S Cypriano  ante  converfionem  cla- 
cubratos  ab  eodem  , Baptifmo  accepto  > flammis  confeftim  fuifle 
combuftos  difeimus  ex  S.  Gregorio  Nazian.  in  orat.  1 8.  S.Pacho- 
mius  apud  Lippomanum  tom.  6 ad  diem  1 4.  Maji  in  mandatis  dc- 
dcrat  Monachis  fuis  , ut  Origcnis  libros  omnes  in  flumcn  proji- 
cercnt . S.  Dionyfio  Alex,  vitio  datum,  ob  idque  reprehenfutn 
a Chriftifidelibus , quod  libros  hxreticorum  legcrct , audor  eft 
Eufebius  lib.  7.  hift.  Eccl.  cap.  6.  Morem  viguifle  , ut  hxretico- 
rum  nullus  ad  fidem  admittcretur  , nifi  libros  hxretica  labc  infe- 
dos  Ecclcfix  coniignaret,  igni  tradendos  , teftatur  Socrates  lib.i. 
cap.  24.  S.  Ephrxmum  digno  ob  id  madat  elogio  S.  Gregorius 
Nyflcn.  in  Term,  de  ipfo  , quod  Apollinarii  volumcn  , paginis  fin- 
gulis  ex  utraque  parte  glutinc  compadis , ledu  impoffibile  red* 
didiflct . 

Mcmorix  proditum  eft  a S.  Athanafio-dc  Incarn.  Verb,  more 
receptiffimonoviter  ad  fidem  convcrfos  impietate,  ac  fuperftitio- 
ne  alpcrfos  Codices  incendio  confumere  confuevilfe  . Atque  qui- 
dem  Codices  omnes  pravis  infedos  dogmatibus  , ne  fidclium  lc- 
dioni  paterent , difperdendos  fore  dicerc  familiare  erat  S.  Gre- 
gorio Nazian  orat.  2.  de  fide  : de  quo  dida  fadis  compenfante 
libros  omnes  Comicos  , Lyricofque  gentis  Cux , qui  ci  ad  manum 
venire  potuiftent,  igni  conflangrandos  traditos  fuifsc>  fide  afifir- 
mat  fua  Cardanus  lib.  a.  fapient. , confirmatque.  Petrus  Alcyon 
in  trad,  de  exilio , de  quo  Colomefius  Bibl.Selec.  pag.40?.  oper. 
Montaniftarum  Codices , Theodofio  Imp.  fuffragantc  > S.  Johan- 
nes Chryfoftomus  juflit  comburi , tefte  Nicephoro  lib.  8.  cap.  1 8. 
Sed  & de  fe  juniore  feribit  idem  S.  Dodor  horn.  3 8.  in  Ad.  Apoft. 
Magic*  artis  librum  , vigente  edido  Valentis  adverfus  libros  hu- 
jufmodi , repertum  in  flumen  abjccilfe  , ac  ita  ab  ingruenti  fe  di- 
ferimine  eripuifte  . Marccllum  Ancyranum  ideo  damnatum,  quod 
folia  quxdam  igni  dclenda  tradcre  obftinate  detredaflet , audor 
eft  Socrates  lib.i.  cap.  6.  S.Auguftinus  lib.  de  ver.  Kelig.  cap.2j» 
partium  fuarum  reputabat  videre  > & providcrc  , qui  libri  pro  Re- 
ligione  coltnda  fidclibus  permittendi  forent;  quive  adpericulum 
omne  prxeavendum  eorum  e manibus  cripiendi  client . Idem-, 
lib.i  j.  dc Civil,  cap.aj.  jure , opiimequc  libros  complures  apo- 
. cry- 


1 $6  P R 1 V 1L  E G I A Ro  M.  P 0 NT  I F I C I 

cryphos  ab  Ecclefia  profcriptos  affirmare  non  dubitat : atque  in 
Pfal.  6 1.  a Mago  quodam  a fc  bonam  ad  frugcm  pertra&o  rcfcrc 
Codices  impios , quorum  antea  leftione  dele&abacur  , in  ignem 
fuifse  injc&os  . Eos  iibros  prorfus  omnes  , quorum  le&ione  in. 
cauti  decipi , ac  infipicntcs  infici  pofsent  , inhiberi  volcbat  Scvc. 
rus Sulpitius  in dialogo  I.  cap.  i.  Ab  Eufebio  Dorylasenfi  impia 
Pauli  Samofateni  > & Neftorii  dogmata  nefariis  ipforum  c fcriptis 
deccrpta , chartxque  infcripta  publice  damnanda  fuifse  dcnuntia- 
ta  obfervat  Jo.  Filefachus  de  Epifcop.  au&or.  lib.  i.  $»  7.  Duos 
etiam  Neftorii  Iibros  ab  Hefychio  Hicrofol.  fiammis  traditos  me- 
morat  Jo.  Mofchus  prat.  fpir.  cap.44.  S.  Ifidorus  in  Regul.  cap.8. 
ab  hujufmodi  librorum  lediione  , ncu  in  crroris  laqueos  incurrere 
cuipiam  contingat , cavere  omnes  jubct : & lib.  3.  fent.  de  Sum. 
Bono  cap.  13.  idco  prohiberi  inquit  Chriftifideles  figmema  Poe* 
tarum  legere , ne  oblediamcnto  inanium  fabularum  eorum  mens 
ad  incentiva  libidinum  cxcitetur . Jo.  Wiclcfi  Iibros  a Sbincone 
Pragenfi  Epifcopo  ad  ducentos  amplius  colic  £tos  igni  traditos 
conctemandos  teftatur  /Eneas  Silvius  hift.  Bohcm.  lib  33.  Mitto 
fcxccnta  horum  fimilia , que  congcrere  nec  otium  eft,  Dec  opus  . 

Age  modo  , tamam  accipe  Conciliis  jugiter  curam  infedif- 
fe  Chnftifidelium  e mauibus  pravos  extorquendi  quofcumque  li- 
bros  , quanta  profc&o  , quamroaxime  Religionis  puritaii  , inte- 
gritatique  profpiciendi  cifdem  inerat . Libros  itaque  five  harreri- 
cos,  five  inhoneftos  lege  a Conciliis  lata  abolitos , ac  publiee 
igni  tdjudicatos  paffnn  legere  eft  : ut  Arii  a Nicjvno  1.  in  Synodi. 
ca  ad  Ecclcf.  Alex. , & in  Divali  Conftantini  Imp.  ad  Epiicopos 
apud  Socratem  lib.  j.  capp.*  , & ij?  , Sozomeoiim  lib.  a.  cap.ip, 
Theodorctum  lib,  1 . cap.  9 , Epiphanium  Schol  lib.  2.  cap.  1 2 , 
& Nicephorum  lib.  8.  cap.  1 8 : ut  Ethnicorum  , & Hzrcticorutn 
aCatthaginenfi  IV.  an.  398-  Can.  14  , de  quo  Gratianus  Can.i . 
Epifcoptu  dift.57,  & Cotelcrius  tom. 2,  Patrum  Szculi  I.  pag.127: 
ut  Origcnis  a Thcophil©  in  Alexandrino  an.  3 99 , a S.  Epiphamo 
in  Cyprio  eodem  anno  apud  Socratem  lib.6.  capp.7, 9,  &c  to,  So- 
zomenum lib.  8. cap.  14,5.  Hicronynuim  inepift.  78.  ad  Pam. 
mach. , & Sulpitium  Dialogo  1 . cap.  2 , ab  Eulogio  in  Hierofo- 
lymitano  eodem  an.jp  j.  in  Synodic*  ad  Thcophilum  apud  S.Hie. 

rony- 


Digitized  by  Googlej 


Vindicata  . Articulus  XII.  25-7 

ronymum  cpift.  ^3.  tom.  1.  edit.  Vallarfii , ab  Enphrzmio  in* 
Anticcheno  an.  542,  & a Menna  in  Conftantinopolitano  an. 543, 
de  quibus  Cyrillus  Scythopolit.  in  vita  S.Saba?;ac  Manfius  Sup  pi. 
tom.  1.  pag.  425  j & fcqq. : ut  Ncftorii  ab  Ephefino  aft.  1 . in 
Synodica  ad  Theodofium  , & Valentinianum  In  p.  apud  Hardui- 
num  tom.  1.  pag.  1443  , & apud  Liberarum  Biev.  cap.  10:  ut 
Eutychetis  a Chalccdonenfi  , de  quo  in  Divali  Valcntiniani , Sc 
Marciani  Imper.  ad  Palladium  Prretorio  Pra?f.A£lor.  par. 3 cap.p. 
edit.  Hard.  pag.  £78  : utScveri  , Petri  , & Zoara?  a Johanne  in 
Hierofolymitano  > ab  Epiphanio  inT)rio,  ab  Ep'fcopis  Syria? 
fecund*  3 & a Menna  in  Conftantinopolitano  an.  53*.  apud  Ba- 
ronium  ad  hunc  an.  n.  106  , & Harduinum  tom.  3.  pag.  1342  3 & 
13^5  : ut  Theodori  5 Theodoreti  5 & Iba»  tria  didla  Capitula  a 
Conftantinopolitano  II » Generali  V.  collat.  8 , & ab  Euftochio 
in  Hierofolymitano  eodem  anno  5 5 3 j de  quo  in  Nicaeno  II.  a$.i> 
& Cyrillus  Scythop.  in  vita  S.Saba?  apud  Cotelerium  tom  3.  Mo- 
num.  Eccl.  Gr*c.  pag.  375  : ut  Prifcilliani  3 & Didtinii , librof- 
que  ab  Hajreticis  indiftindlim  fub  Patriarcharum  , aut  Propheta- 
rum  3 aut  Apoftolorum  nomine  confidlos  a Bracarenfi  II.  an. %6u 
cap.  17.  Illuftriuseft,  quod  ex  Concilio  Turonenfi  II.  an.  5 67. 
eelebrato  fuppetit  argumentum , multumque  confert  non  tarn  ad 
proprium  in  hac  parte  5 quam  Romani  Pontificis  jus  proferibendi 
libros  confirmandum  , inque  tuto  ponendum  , dum  Can.  20.  eos 
dumtaxat  vel  admittendos  , vel  rejiciendos  Au<ftores  decernit  3 
quos  admifit  3 vel  rejccit  Sedcs  Apoftolica  : Quis  Saccrdotum* 
de  S.  Innocentii  I-  decretis  loquens  , contra  decreta  talia  , qust  <* 
Scde  Apojlolica  procejjerunt  agere  prafumat  ? . . Quorum  Au  9o- 
rum  valere pojjit  prsedicatio  , nifi  quos  Scdes  Apojfolica  Jetttper  aut 
intromijit , aut  apocryphos fecit , & Patres  nojlri  (quod  hand  mo- 
dicam  in  Gallicano?  fccclefi*  laudem  vergit)  hoc Jetnper  cujlodie - 
runt , quod  eorum  praccpit  auftoritus  ? In  Toletano  III.  an.  58^  , 
qua  de  epocha  Pagius  ibid.  n.  5 , & feqq. , Can  j 6.  Libellus  qui- 
dam  ab  Arianis  confidlus  anathemate  confixus  habetur  . Quo 
etiam  in  Concilio  Reccaredi  Regis  cdidlo  fancitum  , ut  ha?retico« 
rum  librt  ad  unum  omnes  igne  abfumcrentur , refert  Aimoinus  dc 
re b.  Franc. lib.  3.  cap.  77.  Quod  verofummo  honoris,  jurifque 
Pars  II.  Tom*  Kk  loco 


Privilegia  Rom.  Pontifici 
loco  Romanam  Ecclcfiam  habitant  ab  Hifpana  oftcndjt, Caput  17. 
cftConciliiToletani  IV  an.  633  , quo  S.  Johannis  Apocalypfim 
aliquibus  dubiam  Scdis  Apoftolic*  audloritate  vindicat>  intcrque 
Di  vinos  libros  admittcndam  uilo  abfque  dubio  deccrnit . Viciilira 
in  Toletano  XII.  an.  6 8 1 . Can.  9.  vcl  Judaei  libros  illos  lcgcre  in. 
terdicunuir  3 a quibus  Chrifiiana  abhorret  Rcfpublica  . 

A Synodo  Quinifexta , five  Truilana  an.yotf.  Can.  63.  pfeu- 
do-epigraphz  SS.Martyrum  hiflorix  5 ad  cos  potius  ignominia 
afficicndos  falfo  confiefhe  , tanquam  fide  prorfus  indignz  conflan- 
grandx  igni  tradi  jubentur  . In  Nicxna  II.  Synodo , five  Genera- 
li VII.  Can.  9 , feripta  omnia  contra  SS.  Imagines  ut  configna- 
rentur , in  Epifcopio  cum  ceteris  hxrcticorum  recondenda  libris, 
cautum  fummopere  > curatumquc  legitur  . Cui  decreto  confer* 
mis  editus  a Maronitis  in  Concilio  in  Monte  Libano  celebrato- 
an.  15 96.  fuhPatriarcha  Sergio  Petro  Canon  20.  legendus  pro- 
fiat  apud  Manfium  Suppl.  tom.  5.  pag.  1218.  Quid  quod  in  Seleu- 
cicnfi  an.  820.  apud  Affemanum  Bibl.  Orient,  tom.  3.  par.  2. 
pag.  1 88.  a Neftorianis  Can.  1 10.  ex  eis  , qui  in  Nomocanone_» 
Arabico  extant  , libros  abfque  Do&orum  approbatione  publicari 
diferce  prohibitum  eft  ? Quatuor  Photii  libros  in  Synodo  VIII. 
igne  combuftos  refert  Nicetas  in  vita  S.  Ignatii . Johannis  Erige- 
D£,&  Bcrengarii libros  a Vcrcellenfi  an.  1050,  S.Leonc  IX.  Prx- 
fidc>  damnatos  intueri  licet  apud  S.Lantfrancum  in  Comment,  ad- 
verl.  Bcrcng. , ac  Durandum  Troarn.  in  opere  de  Corp. , & Sang. 
Chrifti . Quorfum  veto  Laieis  S.  Scripturx  libros , ac  in  vulga- 
rem  prxfertim  fermonem  translatos  , diftridle  prohibuiflet  Con- 
cilium Tolofanum  an.  11a 9.  cap.  12  , nifi  quia  » experientia  do- 
ccnte  ) ex  horurn  le&ione  utilitatis  quidem  parum  , detriment! 
autent  plurimum  a Laieis  capi  didicerat  i Caput  hocvcroia. 
eamdem  ob  cauffam  infiauratum  a Conciliis  Tolofano  altcro  an- 
00  1229.  viderc  licet  cap.  14;  ab  Oxonienfi  an.  1408.  cap.  7> 
a Bituricenfi  an.  1 5 84.  tit.  14.  Can.  2 , Sc  feqq. , & tit.  4.  Can.  1 , 
&feqq.,  a Camcracenfi  an.  1 5 8 <5.  tit.  1.  cap.  4 3 aNarbonenfi 
an.  itfog. cap.  3»a  Jafienfi  quinetiam  an.itfya.  cap.i  8.  quzft.i* 
a Brugenfi  , Y prenfi  , Gandavenfi  , Namurccnfi  , ac  Leodienfi  , 
de  quibus  P.  Fontana  tom.  3.  adverf.  Quefnclli  prop.  pag.  5 pj  » 

ac 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ARTtCULUS  XII.  a?  9 

ac  Benediftus  XIV. dc  Synodo Dioscef.  lib.  6.  cap.  is.  n,  ;.  Ari- 
Aotelis  libros  advcrfam  expcrtos  fortunam  in  Parifienfi  an.  ixor, 
cumqnc  Almarici , Magiftri  David  > aliifquc  de  Thcologia  libris 
perpcram  elucubratis  , igne  damnatos  refcrunt  Higordus  in  hilt. 
Philippi  Aug.  adhunc  an. , Robcrcus  Antifiod.  in  Chron  ad  an. 
feq.,  &Cccfarius  Hciftcrb.  lib.  {.Dialog,  cap  2a.  Confer,  qui 
funiles  cafus  refcrt , Spondanum  ad  an.  1 204.  n.  1 8.  A Conflan- 
Iticnfi  Jo.  Wicleffi , Jo.  Hus  , & Hicronymi  Pragcnfis  impia  fcripta 
fcff.  8,  15,  ip  , Si  »i.  infamix  nota  inufla  , igni  comburend* 
fuiffc  tradita  compertum  eft.  Johannis  Reuclini  volumen  , quo 
infefios  Hcbrxorum  libros  aboiendos  fore  inficiabatur , Colonic 
publico  inforo  igne  combuAum  affirmat  etiam  Sleidanus  lib.  2. 
Johannis  Ruchardi  libros  Moguntixeamdcm  ignis  poenam  , ipfo- 
met , Populoque  infpe&ante  fubjifle  refcrt  Trithemius  in  Chron. 
Spanhemeofi  pag.  jpi.  Libros  de  fide  Catholica  , deque  rebus 
Ecclcf.  tra&antcs  abfque  Epifcoporum  iicentia  imprimi  Synodali 
Conftit.  edita  an.  1491.  apud  Manfium  Suppl.  tom.  6.  pag.  6 81  , 
& feq.  prohibuit  Nicolaus  Francus  Tarvifinus  Epifcopus  , ac  Se* 
dis  Apoft.  Legatus  : librum  vero  de  Monarchia  Antonii  Rofelli  * 
atque  TraSatus  , Sc  Conclufiones  D.  Mirandulani  infra  dies  15, 
flammis  tradi  conftagrandos  prxeepit . InCantuaricnfi  an.i  530. 
apud  Manfium  tom.  5.  pag.  52  6 , & feqq.  Indicem  textum  intuc- 
ri  licet  librorum,  qui  data  compofiti  fuerant  opera  a Willelmo 
Tindal , Simone  Fishe  > Willelmo  Roy  , Richardo  Brightvvcl  > 
Luthero,  Pomerano , Francifco  Lambcrto  , Uldarico  Zuvingho, 
Jo.  Brcntio,  Philippo  Melanchtone  , ChriAoforo  Hcgendorphi- 
no,  Andrea  Altemaro  , aliifquc , quorum  a lecHone  ChriAifide. 
les  abAinere  docentur  , jubenturque  . Pari  Audio  venenatis  a paf- 
cuis  fide  les  arcendi  Concilii  Colonienfis  II.  an.  154P.  Epifiopi 
affc&i  cap.  4.eofdem  abhorrerc  valdequam  admonent , paenifque 
Tub  gravibus  prxeipiunt, a libris  quotquotex  officina  prodierc  Lu- 
theri , Buceri , Calvini , Oecolampadii , Bullingeri , Lamperti, 
Melanchtonis  , Corvini , Capitonis  , Brentii  s Pomerani , Pel- 
licani  , Mufculi,  Sarceri , Hegcndorphini , Hermanni  Bonni 
Ofiandri  , Spagenbergii , Olendorpii , Hedionis  , & SebaAiani 
Frank , donee  plcniori  Indicc  dc  perniciofis  aliis  abjiciendis  in- 
ftrucrcntur.  Kk  2 Tan- 


Digitized  by  Google 


2^0  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Tandem  a Tridenemo  hac  optima  ratione  Chriftianx  Repu- 
blics bono  profpe&um  eft , omnique  confultum  periculo  > quod 
ex  malorum  ledtione  librorum  ingruere  poftet  . Poftquam  enim 
Self.  4.  Dccreto  edito  S.  Scripture  libris  fua  & auiftoritas  j & re- 
verentia  afterta  fuiiTet , &conciliata>  atque  pro  autbentica  ve- 
*us  > ac  vulgaca  Editio  habenda  fore  dccJarata  fuiflet , atque_» 
Sell.  1 8.  dccreto  ahero  dc  librorum  dcledtu  viris  dotfUifimis  im- 
peditiflima  provincia  ifta  Indicem  conficiendi  librorum  , qui  per* 
aiciofi  forent > vel  fufpccti , quidque  facto  opus  cflet  > perpen- 
dencft  fuifset  impofita  , Sefs.  25.  in  contin.  Sefs.  cap.  3.  Indies 
librorum  adtutum  Pii  IV.  P.  M.  judicio  » au&oritateque  promul- 
gando  ftandum  fore  fancivit . Qui  plane  Index  librorum  interdi- 
ct* ledtionis  ab  eodem  Pontifice  Conft.  Dominici  Gregis  die  24. 
Martii  1 554.  deccm  inftrudtus  Regulis  in  lueem  productus , tamo 
confeftim  in  pretio  habitus  eft  , ut  certatim  ubique  gentium  Con- 
cilia fuis  in  Provinces  admitccre  5 cjufquc  obfervantiam  urgere 
ieligioni , otficioque  duxerint , quorum  brevcm  ecce  tibiElcn- 
chum  . Ita  Cameracenfe  an.  1565.  art.  i.eap.  1 , & feqq.  Mc- 
diolanenfc  I.  eodem  anno  par.  1. Conft.  I.  Trajedtenfe  an.  15^5. 
apudManfium  Suppl.  tom  5.  pag.  768  } a quo  peregrinos  irnpor, 
tari  libros  prohibitum  iegitur , aiu  diftrahi  , anteqium  ab  iis  , 
ad  quos  pertinct , approbati  fuerint  . Sipontinum  an.  1567, 
Conft.  1.  Ravcnnatenfe  an.  1 568.  apud  Laderchium  in  append, 
tom.  2.  pag.  348  j & feqq.  cap.  1.  dc  libr.  prohib.  Urbinatenfe 
an.  1 5 69.  cap.  1 . de  lib.  prohib.  Mediolancnfe  II.  eodem  an.  tit.z. 
deer.  1.  Florcntinum  an.  1573.  Rubr.  2.  dc  lib.  prohib.  capp.  1 , 
&3,  ubi  libros  prohibitos  retinentibus  poenx  in  Bulla  Cccnae 
commemoratx  interminantur . Mediolancnfe  III.  eodem  anno 
deer.  4.  Ncapolitanum  an.  1576.  cap.  2.  Confentinum  an.  157*. 
Sefs.  1.  cap.de  libris  exhibend.  Mediolancnfe  V.  eodem  an.  par.i. 
Conft.  1.  Rotomagenfe  an.  1 581.  cap.  3.  ti.  3.  Burdigalcnfc  an- 
no i 583.  de  inftitut.  Seminar,  cap.  7.  Turonenfe  eodem  an.  tit.4. 
Bicuricenfc  an.  1584.  tit.4.  Can.  4.  Aquenfe  an.  1585.  tit.4. 
Mexicanum  eodem  an.  lib.  1.  tit  1.  de  impref.  , Si  lc<ft.  lib.  §.  1 » 
2 , & 3.  Cameracenfe  an.  1 j8d.  tit.  u capp.  3 , &4,actit.  *1. 
cap.  1.  Tolofanum  an.  15^0.  par. 4.  cap.  11,  Avenioncnfc  an.ijy^ 

_ . • tit.7. 


Digitized  by  Googl 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  2tfl 

tit.  7.  Salernitan  urn  an.  1 596.  cap.  2.  Aquilcjcnfe  eodem  an. 
Rubr.  2.  S.  Severin*  duo  an.i  5177.  tit.  de  lib.  exhib.  Amalphita- 
num  eodem  an.  cap.  ij  & feqq.  dc  lib.  prohib. , ubi  Hpifcopis  val- 
dequam  commendatut  obfervantia  Rcgularum , quas  circa  libros 
edidit  Clemens  VIII , atque  Dccretorum  , qua  circa  libros  ador- 
nata  funt  in  Conciliis  Latcranenfi  V.  fub  Leone  X.  fdT.  10  , & in 
Tridcntino  fub  Paulo  III.  Sefs.  4.  Diamperitanum  an.  15pp.  edit. 
Facundi  Raulin  , in  quo  aft  3.  cap  14.  Sacr.  librorum  Catalogus 
a Tridcntino  concinnatus  exhibetur  , atque  decreto  14,  & feq. 
alter  librorum  attexitur  Index  ampliffirous , a quorum  le&ione 
abftinere  Malabari  jubentur  . Mecblinenfe  an.  1 £07.  tit.  1 . cap. 3. 
& fcqq.  Narbonenfc  an.  itfop.  cap.  3.  Burdigalcnfc  an.  1624. 
cap.  1.  de  profi  fid.  §.p.  Zamofcicnfe  Ruthcnorum  an.  1720. 
apud  Manfium  tom.  6.  pag.32  5.  tit.  1.  de  fide  Cathol.  Quae  quum 
ita  fe  habeant  > viden  quam  temere  , & inique  adverfus  Indiccm 
a Tridcntino  indi&um  calamum  ftrinxerit  Kemnitius  1 Quam_» 
infeite  > &infolentcr  Daniel  Francus  indifquifit.Theolog.  de  In- 
dicc  libror.  prohib.  fcripturicrit  novum  id  cfsc  in  Ecdefia,  corrc- 
diones  efse  abufus , ncc  haereticorum  expungenda  elogia  1 

Atqui  per  haec  longe>  lateque  pervagatus,haefiiTe  tamen  hac- 
tenus  in  limine  tarde  mihi  videor  , ncc  ad  intimum  me  pervafifle 
ufquc  adhuc  adytum  , nec  ad  id  r quod  rei  caput  eft , ac  fumma  , 
pertigifle  . Quamquam  poft  haec  tarn  clara  » tamque  teftata , quis 
atqui  probus , juftique  aeftimator  banc  > qu*  pro  cujufque  Provin- 
cia  Synodis  permifla  remper  fuit , juris  particulam  Romano  Pon- 
tifici  toto  proOrbe , qua  late  patet , cujus  regimen  gerit  > aut  in* 
tegram  adimendam  , aut  dimidiatam  adjudicandam  arbitretur , 
& ambigat  ? Atque  omnium  quidem  olim  librorum  in  Ecdefia 
tain  Oricntali  > quam  Occidental!  examen  Pontificis  unius  auto- 
mate fieri  , ac  finiri  confuevifse  appofite  obfervant  Baronins  ad 
an.  4P0.  n.  43  , Spondanus  in  Epit. , ac  Bail.  tom.  1.  in  Condi. 
Later.  III.  circa  fin.  ldeo  S.  Balilius  fno  , Orientaliumque  nomi- 
ne repetitis  ad  S.  Damafum  litteris  , ac  Lcgationibus  haeretico- 
rum libros  ad  ejus  Tribunal  damnandos  fiftere  officio  , religioni. 
que  dux  it  , ingenti  ei  laudi  vertens,  quod  eidem  uni  datum  a Deo 
cflet  de  Au&otum  do&rina  , veluti  dc  pafeuis  tain  uoxiis , quam 

falu- 


Digitized  by  Google 


4tf*  Priviligia  Rom.  Pontifici 

falutiferis , difcerncrc  , ut  Chriftifidcles  inde  difcercnt , a quibuc 
abftinendum  ipfis  fit , quibufque  danda  opera : Abfque  dubit a. 
tione , in  epift.  69.  inquiens  , fumma  liudr  dignum  judico,  quod 
Vobis  a Domino  concefsum  ejl , ut  fucatum  a probata , puroque  di- 
fcernatis , Patrum  autemfidem fine  ulla  prxvaricatione  prxdice- 
tis  Sic.  i quorum  fimillima  regerit  in  epift.  74.  S.  Gregorius  Na- 
zian.  quoque  dc  Vitali  Apollinarifta,  a quo  cum  S.Damafo  , rum 
fibi  fucus,  fide  fimulata,  fadus  aiiquando  fuerac,  loquens  in  Orac. 
52  , quae  eft  epift.  2.  ad  Clcdonium  , ipfius  doles  tandem  a Pon- 
tificc  detedos  fuifse  > unaque  cum  libello  ipfum  damnatum  affir- 
mat . Ideo  S.  Ambrofius  fupcrnum  illud  in  S.  Siricio  lumen  fufpi* 
ciens  , quo  Joviniani , fociorumque  Virginitati  derogantium_» 
impia  detexcrat , ac  improbaverat  dogmata , quafique  in  admira- 
tionem  raptusinepift.  81.  Synodica  praeclaris  hifcc  Pontificem 
alloquebatur  verbis  , quibus  profcdo  liquidum  Poncificio  in  hac 
parte  juri  tcftimonium  perfaibet:  Recognovimuj  litttris  San£lita~ 
lit  tux  boni  Pajloris  excubias  , qui  fide!  iter  ctmmijfam  Tibi  januairt 
/ernes  , & pia  ftllicitudinc  Chrijli  Ovile  cuftodias  ; dignus , quern 
Ones  Domini  audiant , Cf fcquantur  : 1$  ideo  quia  nojli  Oviculas 
Chrijli  , Lupoi  facile  deprehendit , & occurris  quaji  providus  Pa- 
Jlor  , ne  ijli  morjtbus perfidix fux , feralique  ululatu  Dominicum 
Ovile  dijpergant . Noravit  hoc  ipium  in  S.  Anaftafio  I.  P.  M* 
S.  Hieronymus,  a quo  gcminamob  caufsam  jure  optimcque  vapu- 
lat  Ruffinus  lib.  3.  adverf.  ipfum,  qnod  ad  dicendam  cauftam  Ro- 
mam  evocatus  , fcriptis  potius  abfcns , quam  verbis  coram  pa- 
trocinium  fidci  fux  accommodare  quxfiviftet  5 id  propcerea , quod 
perfpicaciifimo  Pontifici  fufpedam  ipfius  fecit  Apologiam : quod- 
quc  probatam  hancce  ceteris  Italix  Epifcopis  jaetare  Ruffinus  non 
erubefccret  ,quafi  nempehorum  illi  xquipar  cffct  audoritas  ; id 
perinde,  quod  acerbioribus  hifire  caftigat  verbis : AHror , quomo- 
doprobaverit  Italia  ,quod  Roma  contempfit ; Jufceperint  Epijcopi  , 
quod  Sedet  Apoftdica  condemnavit  i Ideo  S.  Auguftinus  ad  S.  Bo. 
nifacium  I.  fcribens , quae  libris  quatuor  duabus  Epiftolis  Pcla- 
gianorum  refpondcbat,  ad  cum  potiffimum  dir'gcre  fe  conftituifte 
fignificabat  lib.  t.  cap.  1 . , ut  ea  ab  ipfo  non  tarn  difcerentur  pro 
inlormatione  , quam  pro  audoritatc  exarainarcntur , ac  ficubj 


Digitized  by  Google  f 


VlNDICATA  . AUTICULUS  Xll. 
for  fit  an  aliquld  difplicuiffct , minufquc  rc&c  pofitum  animadvcr- 
liffct , emendarctur . 

Ampliflimx  poteftatis  hujus , qua  potis  eft  Komanus  Ponti- 
fex , approbe  confcius  TheodoretuS  > de  fide  in  judicium  ab  Epif- 
copis  poftulatus  y quod  Ncftorium  ab  errore  immuncm  exiftimaf- 
fet  j S.  Cyrillo  viciflim  in  Ncftorium  minus  arauo  fuccenfuifset  in 
epift.  ad  ipfum  Ncftorium  , ac  in  alcera  eptft.  ad  Andrcam  Sa- 
mofatenum  » fe , fuaquc  fcripta  apud  S.  Lconcm  M.  per  cpiftolatn 
purgaturus  appcllcns  , ipfius  in  confpe<5ht , cujus  maximi  facie* 
bar  judicium,minoris  aliorum  ab  fe  fieri  libere  profefsus  eft:  Egop 
inquiens  in  epift.  ; 2.  edit.  Bailer,  in  edit.  Quefnel.  poll  epift.  47  > 
Apoflolic*  Scdit  expeftofententiam  ero,  atque  obtejlor  Sandti- 
tat  cm  tuam , ut  mi  hi  return , ac  jujlum  Tribunal  veftrum  invo- 
tanti  ( Grxce  , quod  appellanti  xquiparatur  ) opcm  fe- 

rat,  jubatquc  ad  p'os  venire , & doftrinam  meam  Apojlalicis  vef- 
tigiis  inbar  entem  ojlendere . Pcrgens  deinde  libros  amplius  tri- 
ginta  percenfere  j quos  diverfis  temporibus  adverfus  Arianos,& 
Eunomianos , Judxos , & Gentiles  , ac  Magos  Perfas  , quofque 
dcuniverfali  Providentia>  dc  Theologia  , deque  Divina  Incar* 
satione , cum  in  Apoftolica  Scripta  s turn  in  Prophctica  Oracula 
clucubraverat  > ex  hifee  libcis  Pontificcm  vult  d/gnofeere:  An 
jlabilem fidei  regulam  ftrvaverim  , an  ab  ejus  reftitudine  deflcxc- 
rim.  Pari  confilio  Poffcfsor  Africanus  Epifcopus  fuarum  Expla- 
nationum  in  S.  Pauli  Epiftolas  codicem  ad  S.  Hormifdam  reco- 
gnofeendum  tranfmifir,  deque  Faufti  Regienfis  libris,  quorum  oc- 
cafione  ingentes  Conftantinopoli  turbac  commote  , agicattrque 
fucrantjPontificis  fententiam  quxfivit:  quade  re  ipfius  adS.Hor- 
mifdam  legenda  relatio  apud  Harduinum  tom. 2.  pag.  1037,  & 
leq.  Controverfia  trium  Capitulorum  vigente  , Eutychio  Patriar- 
ch* Conftantinopolit.id  crat  perfuafum,  Romani  abfque  Pontifi- 
cis  autftoricate  circa  ea  confici  nihil  rite  poftc  : quare  per  cpifto- 
lam  Vigilium  obnixe  rogavit , & obteftatus  eft , ut  ad  Epifcopo- 
rum  confeftum  venire  non  gravaretur  , primo  loco  dc  tribus  Ca- 
pirulis  di&urus  : Petimus , inquiens  ,prajidente  ntbis  vefira  Pea, 
tiiudinc  . . . communi  tra&atu  eadem  Capitula  in  medio  proponenda 
quari , (5*  conferri , i$  finem  qutftoni  imponi.  Vigilii  paritcr 


Digitized  by  Google 


2^4  Privilegia  Rom.  Pontifici 
fcntentiam  circa  tria  Capitula  prius  cxpectandam  conteftatus 
fuerat  Ephrxmius  Patriarcha  Antiochenus  : quia  tamcn  poftca 
ipfe  Ediilo  Juitinianidc  tribus  hifce  Capitulis  invitus  fubfcrip. 
fcrat  j ad  Pontificcm  in  Siciliam  Lcgatum  mifitj  per  qucm  fe  pur- 
garet,  non  ignorans  fcilicct  dc  fa&is  dogmaticis  judicium  fcrrc 
primas  , cafque  prxcipuas  Romani  Pontificis  e(Tc  partes  . Verfa 
Facundus  vice  , fed  codem  recidentc  , errorc  deceptus  lbs  epifto- 
lam  a Concilio  Chalcedonenfi  approbatam  exiftimans  , judicium 
iftud  a Scde  Apoftolica  confirmatum  amplius  retradari  ncquire 
generali  hacce  pugnat,  & propugnat  rcgula  in  epift.  ad  Pclagium, 
& Anatolium  Rom.  Ecd.  Diaconos  : Qux  finiuntur  judicantibus 
Epifcopis  Sanftis  , & ad  B . Petri  memoriam  perducla  diligcntius 
examinantur  , atquc firmantur  ( En  Synodalem  poft  fentcntiam 
adhuc  patentcm  ad  Apoftolicam  Scdcm  aditum  , novoque  locum 
examini  ? En  Synodicis  Epifcoporum  fentenciis  ab  Apoftolica 
Sede  amplius  robur  adquifitum  1 jfequenda J'unt>ample£icnda  junt > 
in  retraSiatione , fub  qualibet  pietatis  occqfinne , tetter  i non  debent . 
Juxta  hxc  igitur  , qux  S.  Eulogio  Patriarchs  Alcxandrino  infita 
paritcr  erant,  penitiufque  inferta,  Scripta  fua  adverfus  Agnoetas 
examini , atquc  judicio  S.  Grcgorii  M.  fubjicerc  ipfum  non  pi. 
guitj  vcluti  fidcm  indubiam  facit  Gregoriani  Regcfti  lib.  8.  Epif- 
tola42  j nunc  lib.  io.  epift.  39. 

Nec  aliter  cogitare  , agereque  contingcbat  five  S.  Bonifacio 
Moguntino  , five  S.  Anfclmo  Cantuarienfi  : illi  quidem  , ut  qui 
in  epift.  ad  Stephanum  II  , aliis  III.  apud  Baronium  ad  an.  752. 
n.  1 6.  didorum,  fadorumquc  rationcm  eidem  reddens:  Si  minus , 
inquit , perite  aliquid  , aut  injujle  a tne factum  , vel  diSum  repe- 
ritur  } judicio  Romanes  Ecclejue  prompra  voluntate  , iff  humilitatc 
emendaturum  me  fpondeo  : ifti  vero  , utpote  , qui  lib.  de  Incar. 
Verbi  cap.  1 . Urbanum  II , cui  opus  infcripfit  > emendandumquc 
fubmifit  , hifce  rcligionis  affari  refcrtifmis  verbis  e re  duxitfua  : 
Jguoniam  Divina  providentia  vejiram  elegit  Sanclitatem , cui  t> /- 
tam  , isf fidcm  Chrijlianam  cujlodiendum  , & Ecclefiam  Juam  re- 
gendam  committeret , ad  nullum  alium  rcflius  refertur  , Jiquii 
contra  Catholicam  fidcm  oritur  in  Ecclefia  , ut  ejus  auRr.ritate  cor . 
rigatur,  nec  ulliaiii  tutius,fiquid  contra  crrorem  rejpendctur,  ojlen- 

ditur  j 


Digitized  by  Googl 


VlNDICATA.  ARTICULUS  XII.  2<Jjf 

ditur  , ut  ej  us  prudent  it  examinetur . Veteri , receptiflimoque 
ufui  huic  j quo  vcneratj  ut  Romano  Pontifici , quxfcripta  cflcnc 
Catholica,  cognofcenda,  cognitaquc  comprobanda  fubjiccren- 
tur,  prcflc  inhxrentes  Hugo  Etherianus  , & Joachimus  Abbas, 
optima  utcrquc  rationc  haccc  famxfux,  fidcique  confulucrc  , 
Apoftolicx  Scdi  fc  , fcriptaque  fua  fubmittcndo , prior  trcs  de 
hxrefibus  libros  fuos  Alcxandro  III , a quo  approbc  accepros 
fuifse  , argumento  eft  cpiftola  49.  apud  Binium  tom. 7.  par.  2. 
Concil.  pag.  637,3,:  Harduinum  tom .6.  par.2.  pag.  4i7>pofterior 
tain  in  prologo  ad  Apocalypfim , quam  privata  in  epiftolafcrip- 
ta  fua  omnia  Sedis  Apoftolicx  judicio  approbanda , feu  emendan. 
da  fupponens  , cujus  ideo  perfona  in  Concilio  Latcranenfi  IV. 
cap.  2.  Decrct.  lib.  1.  tit.  r.  §•  a.  Siquis  integra  permanerc  abln- 
noccntio  III.  promeruit . Vcftigiis  hifee  proxime  infiftentes  , Got. 
fridus  Viterbicnfis  opus  fuum  , Chronicon  fcilicet  univcrfale_j 
Urbano  III.  inferipfit , & in  epift.  nuncupatoria  ipfius  fubmifit  ju. 
dicioj  & Stepbanus  Tornacenfis  Cxlcftinum  III. per  cpiftolam  ob- 
nixe  deprecatuseft  , ut  auftoritate  fua  Acadcmias  ad  uniformcm 
docendi  rationcm  dirigeret,  A:  ad  veritatis  fe&anduin  ex  animo 
{Indium  adigeret : Hrec  omnia. , dc  abuiibus  loquens , qui  in  Aca- 
demias  irrepferant , Pater  cor reflion is  Apoftolic*  minunt  dejide - 
rant  , ut  uniformitas  docendi , difeendi  , difputandi  aufloritate  ve- 
Jlra  ad  certam  redigatur  formam,  ne fermo  Divinus  attritionc  vul- 
gar i vilefcat . Prx  quibus  porrigcrc  aurcs  prxftat  Angelico  Doc« 
tori  S.  Thomx  , qui  documento  , exemploque  hac  in  re  omnibus 
efle  debet . In  epiftola  enim  dcdicatona  Catenx  aurex  prxfixaf 
Evangclio  S.  Matthxi , dc  qua  adcundus , fi  placet , vir  do&ifs. 
Jo:  Franc.  Bernardus  Maria  dc  Rubeis  Ord.  Prxd.  dc  geftis  , & 
feriptis  S.  Thomx  difsert.  5.  cap.  1 , & fcqq.  > ad  Urbanum  IV , 
cui  & opufculum  contra  crrorcs  Graecor.  dicavit , dequo  prxf. 
ipfius  vindex  in  difsert.  1 7.  cap.  2 , rcligionis  fux  efle  duxit  opus 
illud  , ejufdem  Urbani  jufsu  inceptum  , Apoftolicx  Sedis  judicio 
corrigendum  , cmcndandumquc  fubjicere  : Sufcipiat , inquieni , 
vejlra  San  flit  as  prafens  opus  vejlro  difeutiendum , corrigendumque 
judicio  , vejlrtc  follicitudinis  , & obedi entire  mere  fruEium  , ut  dune 
a Pobis  emanavit  prrcceptum,&  Vobis  rej ervetur finale  judicium  # 
Pars II.  Tom.P.  LI  Quam 


Digitized  by  Google 


266  P R I V I L E G 1 A Rom.  Pontipici 
Quam  in  fcntentiam  pcrindc  faciunt , qua?  propc  moriturus , poft» 
quam  facro  fuifTct  Vratico  refe&us  , veluti  colophonemr  tarn  vitar 
fuae  > quam  fcriptis  impofuit,pra?cIara,  in  quae  fie  cfFatus  eft,verbar 
Ego  de  ijlo  Sanftijfimo  Corpore  D.N . J-  Cbriftiyi aliis  Sscramcn- 
tis  muha  docui  > multa feripfi  in  fide  J efu  Chrijli  , & S.  Romans 
Ecclefia  j cujus  corredlioni  c unfit  fubjicio  , c unfit  Juppono  . T an- 
ti Do&oris  > tamque  prreclaro  edoifti  exemplo  Pontificis  judicio- 
paritcr  opera  fuppofuere  fua  Johannes  Parifienfis  in  praef*  libri  dc 
poteft.  Regia , & Papalr,  Durandus  a S*  Portiano  in  praef.  ad  qua- 
tuor  libros  Scntent. , ac  Thomas  BradWardinus  in  praef.  opufeuli 
dc  cauffa  Dei  contra  Pclagium  ► 

Ut  eflet  veroanimo  contcntiofiflimus  , irrevercntifiTmoquc 
honeftos  erga  viros  affe&us  Johannes  Rcuchlinus,  Greece Capnio, 
non  adco  taraen  aut  mentis  impos  3 aut  religionis  evaferat  imme* 
mor  y quin  o fficio  reputaret  elucubrationes  fuas  5 ft  eas  vellec  in 
tuto  confiftere  , Sedis  Apoftolicae  tribunal!  fiftcre  j idcoque  de  » 
arte  Cabaliftica  ad  Leonem  X.ad  fincm  libri:  Totum  hunc  librumy 
ita  Ioqui  inftituit*  Tux  fubjicio  aufiorittti , cujus  in  arbitrium 
collars  ejltotius  Mundi  cenfura , ut  qua  difpliceant , rejicits , & 
tuncUtabor  cetera pltcuijfc . Rcligiofum  quoque  } e reque  Theo- 
logicaquammaxime  efse  anima  reputans  P.  Chriftophorusa  Ca- 
pitefontium  Ordin.  Minor.  Generalis  Miniftcr , ut  tot  > tantaeque 
jamdiu  in  Scholas  invc&ae,qua  veritatis  minus  fimifes,  chriftianae- 
que  Rcipublicae  minus  utiles  quaeftiones , qua  ftudioforum  foven- 
dae  Concordia:  inepcaej  ncque  nifi  tricarum  , nugarumque  plena? 
difputationes  amputarentur  , proculque  abigerentur , in  fui  Ope- 
ns praefatione  de  necefsaria  corredlione  Theologiae  Scholaftica? 
Sixto  V.  P.  M.  inferipti  Apoftolica:  Sedis  cenforiam  adhiberi  vir- 
gulam  , correftricemque  manum  3 quibus  potuit,  obnixioribus 
deprecatus  eft  votis  . Bene  quoque  3 optimeque  hue  cadit , quod 
Emin.  Baronius  ad  an-2  56.0. 40. in  eorum  animadvertit  temerita- 
tem  j qui  pro  Origcne  s poft  latam  in  ipfius  perfonam  , Iibrofque 
Romano  a Pontifice  damnationis  fententiam  , Apologias  adhuc 
adornare  non  ambigunt . Quod  Cardinalis  Norifius  in  Apolog. 
MonachorumScythia:  de  judicio  Synodi  V.loquens  a Vigilio  P.M. 
confirmato  de  tribus  Capiculis,  in  hujus  genus  judiciis  nequeer- 

rori 


ViNDICATA.  ARTICULUS  XII.  1^7 

rori  obnoxiam  Ecclcfiam  cfse  } ncquc  port  latum  ab  Ecclcfia  ju- 
dicium, novo  locum  cxamini , iterandaeque  rclinqui  fcntcncix  af- 
firmat , &confirmac:  Gfito  judicio  , inquicns  , demonfiratur  in 
damnandis  propofititnibus  in Jenfu  ab  AuBoribus  intcnto  non  crra- 
re  Ecclcfiam  , ncquc  latum  ab  eadem  fcmcl  judicium  pojfc  retrac- 
tari . Quod  Emin.  Aguirrius  in  defcnf.  Cathedrae  S.  Petri  difpur. 
2o.  fed.  3.  indubitantcr  tenendum  docct  , invideque  dcmondrac 
Uomanum  PontiHcem  c Cathedra  do  fado  dogmatico  loquentem 
falli  , aut  fallcre  nullo  pofse  modo  . Quod  Cardinalis  Lauraea 
tom.  3.  Thcolog.  difptit.6.  art.  6.  qua?rens  i.an  propofitioncs  dc 
fado  dogmatico  , five  dc  fado  cum  dogmate  permixto  objedum 
fidei  else  po(fint,fuo  ita  rem  definit  judicio:  Dico  1 . Dum  Ecclcfia 
in  Concilio , aut  Rom.  Pontifiex  extra  Concilium  damnat  aliquim 
doBrinam  cum  exprejfione  AuBorij , v.g.  Sabellii , Ccrinthi , aut 
Eunomii , vcl  Arii  l$c- , licet  totum  complcxurn  includat  aliquid 
faBi  , damnific  ilia  cflobjcBum fidei ; ideo  abfolutr,  13 fine  difiinc- 
tionc  fdBi  a jure  , efi  recipienda , ut  fidei  cbjcBum . Quaerens  2.  an 
dc  queeftionibus  hujufee  genus  de  fenfu  ab  Audoribus  intcnto  lo- 
quenti  Ecclcfia: , auc  Pontifici , tanquam  dc  rebus  ad  fidem  per- 
tinentibus  loquenti , adquiefcerc  Chriftifidcles  oportcat , hanc 
confequenter  refponfioncm  aptat : Dicot.  Dum  Ecclcfia  feu  in 
Concilia  generali , five  Rom.  Pontifcxfolus  damnat  doBrinas  cum 
hac  formula  loquendi:  In  fenfu  Arii , in  fenfu  Nedorii  &c.  > efio 
tota  ilia  complexio  confer  ex  faBo  , Cf  jure , & ratione  unius  non 
fit  cxprcjfe  revelata  , nonpropterea  definitio  ilia  cejjat  effe  objeBum 
fidei  i ideo  ut  talis  recipienda  ab  Ecclcfia  . ConHuunt  in  hanc  pedi- 
bus  , manibufque  fententiam  Cardin.  Albitius  dc  incond.  in  fide 
cap.  30.  &inrefut.  hid.  Inquif.  F.  Pauli  Suavis  , atqueiscd, 
qui  fiullam  adverfus  janfenii  librum  fub  Urbano  VUI.confcripfitj 
dc  Lugo  de  fide  difput.  21. fed.2j  & Petra  in  comment,  ad  Cond. 
unic.  ydlde  S.  Gelafii  I.  tom.  1 . fed.  nnic.  pag.  7 7 j & fcq. , & ad 
Cond.  2.  / mpia  Innoccntii  IV.  tom.  3.  pag.  8,  & fcqq.jGcrfonius 
dc  exam,  dodrin.  trad.  1.  par.  1.  confid.  1 , &fcqq. ; lliciulius 
de  jureperfon.  lib.  5.  cap.  22,  & fcq.;  Suarez  dc  Ccnfur.difp.2u 
fed.  2 j & de  tripl.  virtut.  difp.  20.  fed.  2.  j Thcophilus  Raynau- 
dus  de  bonis , Sc  malis  lib.  partit.  3}  Azorius  Inrtit.  moral,  par.  1. 

LI  2 lib.  8} 


Digitized  by  Google 


2(58  PR!  V 1 L E G I A R O M.  P O N T I F I C I 
lib.  8 ; Leonardus  Pennafiel  dc  virt.  fidei  difp.  1 6.  fed.  * ; Jo:  Fi- 
Jcfachus  dc  Epifcop.  audor.  lib.  i;  Putcanus  Herbaulcius  in  Teo- 
tino  , five  tribus  libris  dc  condemnandis  libris  malis ; Gretzerus 
dc  jure,  & modo  prohibendi  libros  oper  tom.  1 3 . pag.  17, & feqq.j 
Vcricclli  de  Apoftol.  Milfionibus  q.  1 p 5 ; Bordonus  in  Tribun. 
cap.  1 4^  Brafchius  dc  libert.  Eccl.  circa  beneficia  tom.  3.  cap.  2*i 
Waffcjus  hill.  Thcolog.  lib.  3.  §.  7.  n.  5 , lib.  6.  §.  1 1 . n.  7 , &: 
lib.  7.  §.  1 5.  n.  3 , ac  §.  1 7.  n.  4 > fexccntiquc  alii  , quibus  nr  . 
longius  abeam  , fuperfedeo  . 

Atquc  ccdo  mihi  denique  egregiam  Gallicanae  Ecclcfix,  ger. 
rnaneque  orthodoxam  , atque  conftantiflimam  in  cauffa  Janfenit 
dodrinam.Enim  vero  principio  facra  Parificnfis  Facultas  zn.i6  56. 
propofuionem  ab  Antonio  Arnaldo  addefenfionem  damnati  Jan- 
l'cnii  libri  excogitatam  , qua  fadum  a jure  diftinguens  ajcbat  ad 
obedientiam  five  Synodicis  dccrctis,&  fandionibus  debit  am  fatis 
eflc  , fi  erga  fada  ab  ipfis  definita  obfequiofum  , religiofumque 
obfervaretur  filentium  , gravilfima  infami.r  nota  alficere  non  du- 
bitavit.  At  enim  Epifcoporum  potius,quam  Thcologorum,  quos 
eadem  e gente  plurcs,  nobiliflimofque  congerere  alioqui  prxfto 
elfct , fententia  profligandam,  conficiendamque  rem  iftam  aggre- 
dior  . Quamobrcm  odoginta  , & quinque  Gailiarum  Epifcopi , 
poftquam  an.  i<>5o.  ad  fupremum  Innocentii  X.  Tribunal  quin- 
tile Janknii  propofitioncs  detulifsent , cafdemque  propofitiones 
a Pomifice  data  Conilit.  Cum  occajione  an.  1 6 S3,  damnatas  accc- 
-pilTent , in  fuis  ad  eumdem  gratulatoriis  litteris  cjufdem  anni  dc- 
clarare  religioni  duxerunt : Cbriftianoi  omnes  ex  officio  teneri  kuic 
Conjlitutioni  mentis  obfequium  praftarc.  Ad  h»c  in  cpift.  anno  fcq. 
ad  eumdem  Pontificem  exarata  fide  affirmare  fua  non  dubitarunt 
Difcipulos  yanfenii  a veteri  jidei  depoftto  , cujui  cujlodia  Cutbedr <e 
Petri  a Cbrijlo  concredita  eft  , partem  adimere  tentare  . Quia  ncm- 
pc  fadum  Janfenii  definienti  fidem  , ac  mentis  obfequium  denc- 
gant , quail  co  in  fado  ab  »quo  , & redo  aberrafset  : quod  nemo 
abfque  intolerabili  fuperbia , & pertinacia  contendere  poted, 
velutait  loco  paallo  fuperius  laudato dodilT.  Aguirrius . Ad  bans 
iterum  perdomandam  Janfcniftarum  pertinaciam  , qua  diltindo 
fado  a jure  , faduia  filentiodumtaxac  obfequiofo  decorate  non 

tarn. 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XII.  !<*£ 

tam  , quamobfcurare  pcrgcbant , &obtcgcrc>  inftauratis  an- 
no 1 663.  a Alcxandrum  VII.  littcris  , quid  pro  muncrc  paftorali 
ab  (c  publicisinComitiisfuffragio  communiprxftitum  fuiflct>quid 
pro  fuprema  audoritatc  ab  ipfo  Pontificc  force  prxftandum,avidc 
prxftolantcs,  exponebant:  z^/n/fciijinquicntcs,  nofirum  omnium, 
quotquot  aderamus , in  his  verbis  ( Janfcniftarum  ) rcprchcndcndis 
ext i tit  confcnfio  : vifa  funt  enim  fubdola , fimulitum  dumtaxit  0 b. 
Jequittm  prtfeferentia^mente  verjipelli,  & callida  concinnata.  Nec 
hcic  quidem  ampliflimi  Clcri  pro  Hdci  integritatc  flagrantiflimus 
hxfit  zclus , ac  fe  cohibuit  > fed  in  fuarum  quoque  dcliberacio- 
num  relatione,  quam  adornavit  Petrus  de  Marca  , & calculo  fuo 
probarunt  Epifcopi , circa  fadi  quatftioncs  probe  diftindo  fado 
perfonali  , ac  puro  a facto  mixto  dogmatico  , five  cum  jure  con- 
jundo , provide  apud  omnes  idcercum,  teftatum  , conftanfque 
julKt,  Ecclcfiam  quidem  in  fado  privato  , pcculiari,  perfonali , ac 
puro  crrarc  polle  , non  etiamin  fado  dogmatico  , five  cum  jure 
conjundo , quod  fcilicet  Dei  Vcrbo  feripto  , vel  tradito  innixum 
fit . Prtcterea  in  Comitiis  an.  1 700.  eelebratis,  ut  habetur  tom.  1. 
VI on um.  Clcri  Gallic. , in  prxfat.  Centura; , qua  multas  propofi- 
tiones  inuifit,  hare  prudenter  appofita  nota  eft  ad  fcccrnendos 
a germane  orthodoxis  Janfcnii  labe  infedos  homines  : A Eminent 
pro fufpeBo  ( Janfcnifmi ) habendum , ni/i  eum,  qui  aut  Conjlitutio- 
nibus  jdpojlolicis  detrahat , aut  aliquam  ex  damnatis  proportions- 
bus  tueatur : in  Ccnfura  vero  priorum  quatuor  propofuionunu. 
tanquam  inquieti  homines  iignatim  infamia  notati  funt, qui  Con- 
flitutiones  Innoccnti  X > & Alcxandri  VII  , ac  Innocentii  XII. 
Brevia  apertc  contemnune , & cauffam  janfcnii , quafi  finita  nec- 
dum  elfet,  de  integro  retradari  volunt , & inftant . Quum  autern 
itcruman.i7oi.occafionc  Celebris Confcientia  Cafus  indeflexi  ad 
frugem  homines  , quictifque  impotes  obtrudere  infticuifscnt,  reli- 
giofum,  obfequiofumquc  filentium  fat effc , fuperque  xftiman- 
dum  ad  faciendum  Alexandrino  formulario  fatis , obedientiam- 
que  Apoftolicis  Conftitutionibus  exhibendam  , turn  Cardinalis 
Noallius  in  Centura  an.  1 703.  in  didum  Cafum  lata,  & Gallia- 
rum  Epifcopi  alii , nominatimque  Mcldends,  fc  Carnotenfis  in— » 
fuis  Inftrudionibus  dodrinam  in  co  C»fu  tradium  CouIUuitiom- 

but 


Digitized  by  Google 


*7®  Pbivilegia  Rom.  Pontifici 
bus  Innocentii  X » & Alcxandri  VII , ac  Innocentii  XII.  Brcvibus 
ad  Epifcopos  Belgii  dire&e  > palamquc  ad vcrfari , ac  yiciffim  men- 
tales  reftri&iones  fovcrc,quin  etiam  favcrc  perjuriis  declarare  ex- 
plicite  non  dubicarunt ; turn  facia  quoque  Parifienfis  Facultas  in 
Ccnfuraan.  1704.  incnmdcm  Cafum  elucubrata  difcrtc  ediccrc 
non  ambcgit , earn  dodrinam  eifdem  dignam  inuri  notis  , quibus 
jampridem  eadem  in  Antonio  Arnaldo  inufta  fueratt  quin  infu- 
per  quadraginta  Parificnfes  Do&orcs,  qui  inconfultiffimam  ei  Ca» 
fui  fyngrapham  appofuerant,  ad  earn  revocandam  compulit>duof« 
que  c Magiftris  in  fententia  permanences  ex  albo  Doiflorum  ex- 
pungendos  decrcvit . Clementina  denique  Conftitutioni  J/ineam 
Domini  an.  1705.  edit* , qua  Innocentii  X , & Alcxandri  VII. 
Conftitutionibus  optime  cobafrere  dementis  IX , & Innocen- 
tii XII.  Brevia  tarn  oftendebatur,  quarn  Janfcniftiseffugium  om- 
ne  ejufmodi  Apoftolica  cludendi  decreta  intercludebatur  , eifquc 
internum  etiam  mentis  obfequium  deberi  explicite  edicebatur, 
Gallicanus  idem  Clerus  in  Comi.tiis  eodem  anno  Pariiiis  eclebra 
tis  , datis  indc  cum  ad  Pontificem  gratulatoriisiittcris , turn  ad 
ccteros  Galliarum  Epifcopos  Encyclicis  fc  penitus  adquiefeere  , 
ab  caqtie  profcriptum  obfequiofumfilentium  non  fufficere  3 fed 
Apoitolicis  Decretis  interiusobfequendum  quoque  elfe,  fatcri  , 
& profiteri  officio  habuit.Scd  & facra  Parifienfis  Facultas  camdcm 
Conftitutionem  ea , qua  par  erat  , animi  demiffione  1 & obfequio 
recipere  > ac  in  publicas  Schol*  tabulas  referre  religionis  loco 
duxit . Quibus  nihil  iljufirius  , ac  luculentius  defiderari  poteft  ad 
oftendendum  , quam  lato  oftio  a veritate  aberrent  Janfcnift*  non 
modo  id  juris  de  libris  , dc  Audtorum  fenfu  s deque  fa&is  dogma- 
ticisdefiniendiEcclefix  denegantes  , fcd  & ii  quoque  id  ipfum  jus 
Romano  Pontifioi  abjudicantes . Quod  magis  magifque  ex  fcqucn- 
iibus  3 qux  aggredior  ftatim  , planum  fiet . 

Tot  iguur  tandem  ediverticulis,  ntita dicam,  xediens  > 
propiusin  caufTam  , quam  mihi  propofui , tempus  , ut  invadam  , 
me  urget » hoc  eft  ad  argumenta  , & documenta  procedam  , qui- 
ousproxime  dcmonflrctur  Romano  Pontifici  libxos  profcribcndi, 
damnandi  propofitiones , deque  fa&is  dogmaticis  d^finiendi  jus 
iftud  tam  jugc , facrumquc , quam  integrum , folemncquc  ftetifle 

fem- 


o 


Digitized  by  Googli 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  27J 

fcmper.  Ordinc  igitur  Chronologico  progrcdicndo , atque  iis 
prxtermiflis,  tanquam  vcritate  paruni  fuffulti  * quae  dc  Cataphry- 
gum  Iibris  a S.  Soterc  profcriptis  fcruncur  apud  PrxdcftinatunL, 
lib.  1.  Iiitr.  26  , ad  cos  Pontificcs  acccdo  , a quibus  Ariana  doc- 
trina  aut  prxfocata  eft  , aut  proferipea  . Arium  » cjufquc  affcclas 
crrorcs  fuos  variis  verborum  ambagibus  involvcrc  , Veteratorum 
omnium  more,  confuevifte  , nihilque  magis  obtendifle , quam  a fc 
vocem  negari , in  fenfu  tamen  aut  Valcntini  Dei  Filium 

prolatione  tanturrr  dici  affirmantis ; auc  Manichxi  partem  c/uf- 
dem  cum  Patre  fubftantix  Dei  Filium  exponents  > aut  Sabcilii 
Filium  Dei  nomine  tenus , non  perfona  reapfe  a Patre  diftinguen- 
tis  ; aut  Pauli  Samofateni  Verbum  Dei  non  ucique  fubftantivum  , 
fed  prolativum  folummodo , feu  imperativum  efifutientis,  quod 
turn  primum  hypoftafim  habere  coepcrir  , quum  in  utero  Virginis 
Homo  fadlus  eft  ; aut  Hieracis  Dei  fubftantiam  dividends  , adco- 
ut  Gcutlucerna  duobus  oleum  inter  fc  communicantibus  inftruc- 
ta  lychnis  duplex  profundit  lumen , ita  Divinitas  in  Patrem  , ac 
Filium, duas  veluti  in  partes  divifa  lit,teftcs  funtS.Athanafius  lib. 
dc  Synodis  Arim,,  & Selene.,  S.  Hilarius  lib.  6.  de  Trinit.,  S.  Epi- 
phanius  hxr.  69  , Thcodorctus  lib.  1.  cap.  6 , Socrates  lib.  1. 
cap.  6 , Arius  ipfe  in  cpift.  ad  Alexandrum  Epifeop.  Alex.  > & 
ad  Eufebium  Nicomcd. , ac  Eufebius  ipfe  Nicomcd.  in  cpift.  ad 
Paulinum  Tyrium  apud  Theodorctum  Ioc.  cit.  Ab  Ario  rurfus  , 
prxter  epiftolas  ad  Eufebium  Nicomcd.  apud  S.  Epiphanium 
hxr.  6pt  Theodorctum  lib.  1 . cap.  5,  Sc  Epiphanium  Schol.  lib.  1. 
cap.  1 5;  ad  S.  Alexandrum  Alex,  apud  SS.  Athanalium  lib.  de__> 
Synod,  pag.  885,  S.  Hilarium  dc  Trin.  lib.  4.  pag.  83  , & Ma- 
rium  Vi&orinum  tom.  4.  Bibl.  PP.  edit.  Lugd.  i ad  Conftanti- 
num  Imp.  apud  Socratem  lib.  1.  cap.  26,  Sozomenum  lib.  z.  cap. 
27  , & Epiphanium  Schol.  lib.  3.  cap.  6 , ex  quibus  a Pagio , ad 
an  340.  n.  1 6,  Sc  feq.  refcllitur  Valclius  Ario  Juniori  altcri  hanc 
adferibens  cpiftolam,  adornata  fuiffe  AVt*«r»  Cantica  varia  dc 
quibus  S.  Athanafuis  de  Synodi  Nicxnx  decree,  tom.  1.  pag.  264, 
& Photius  in  excerptis  a Philoftorgio  lib.  2.  cap.  2 , atque  inter 
hxc  prxfcrtim  Thaliam  propaganda  hxrcfi  procufam  rc- 

fcrunc  S.  Athanafiusde  Synod.  Arim. , Sc  Sclciic.  pag.  883  , de 
, S Dio- 


Digitized  by  Google 


272  PrTv’ilegia  Rom.  Pontifici 
S.  Dionyfii  Alex.  Sent.  pag.  552  , &Orat.  1.  contra  Arianos  ; 
Socrates  lib.  1.  cap.  9 , ac  Sozomenus  lib.  1.  cap.  2 1 : qui  duo 
poftremi  blafphemiis  plcnam  Arii  Thaliam  a Patribus  Nicznii 
reprobatam  tradunt , quod  magis  confirmat  eorum  Synodica  ad 
EcdeGam  Alex.  At  enim  ante  Nicznam  Synodum  j Ariumque 
pfum,a  S.Dionyfio  Papa  adverfus  Sabcllium  trcsDivinas  in  unam 
confundentem  Perfonas  > ac  Dei  Filitim  , hoc  eft  ut  ex- 

plicatS.  Hilarius  lib.  4.  de  Trin.  n.  1 2.  dicentein  ipfum  Dei  Fi- 
lium  , quem  Patrem  , trium  Perfonarum  diftin&ione  ftabilita  , ac 
viciflim  adverfus  Marcionem  duos,  aut  tres  Deos,  prout  tres  Per- 
fonas , inducement , apud  S.  Cyrillum  Hierofolym.  Catech.  6. 
n.  16  , & Catech.  16.  n.  7,  S.  Epiphanium  hxr.  42.  n.  3,  Eufc- 
bium  lib.  7.  cap.  13,  & S.  Auguftinum  de  hzref.  cap.  a 2.  in  tri- 
bus Perfonis  unaDivina  natura  fancita  , vocis  o'nh \na>  ufum  ad 
fignificandum  Dei  Filiutn  Confubftantialem  Patri  confecraflc  , 
cumdemque  Dei  Milium genitum,  titn  riofy **  faftum  definivifle  ad- 
parct  ex  ipfius  S.  Dionyfii  fragmento  apud  S.  Athanafium  de  Sy- 
nod. Arimin. , & Seleuc.  tom.  1 . pag.  9 1 8,  ac  de  Synod i Nicznae 
dccretis  n.*d.pag.274,& feq.,&  apud  Coutantium  pag.274.  Qua 
xatione  Arii  Thaliam  przdamnaffc  , Arianorum  fraudes  praever- 
tifle,  Nicaenifque  Patribus  in  conficiendo  Symbolo  prxlufiffc  , 
adcoque  ut  S.  Athanaftus  de  Sentent.  S.  Dionyfii  n.  1 3 . formulae 
illius  au&orem,  Nicxnos  ante  Patres,  S.Dionyfium  P.M.agerc,  a 
quo  primum  Ariani  damnati  fuerint,non  dubitarit.  A S.  Stlvcftro 
perinde  Arii  feripta  cum  perfona  fuifle  damnata  , haud  levi  duc- 
aexLibcrio  in  epift.  ad  Conftantium  Imp.  conjedura  opinari 
cas  e(Te  » quia  adverti  alibi  ,non  eft , cur  denuo  fruftra  Lcdorcm 
fobtundam . 

Ncque  vero  eft,  cur  follicitare  S. Auguftinum  , Vigiliumque 
Tapfenfem  quifquam  audeat , atquc  turpi*  ignorantis  utrumque 
accufet  s ideo  quod  tarn  ille  lib.  3.  adv.  Maxim,  cap.  14,  & trad. 
9 7.  in  Johan.,  quam  ifte  in  Dialogo  S.  Athanafium  inter, & Arium 
tom.  3.  oper.  S.  Athan.  pag.  £31.  primam  vocis  inftitu- 

tionem  Patribus  Niczms  acccptam  referant : fermo  cnim  illis  de 
Ario  ibidem  incidcrat  > unde  nihil  vetat , quominus  cadem  vox 
jampridem  adverfus  Marcionem  jndufta  exputetur . Stcut  cnim , 

veluc 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XII.  473 

Tclutex  SS.  Bafilio  in  epift.  300.0.  62  , & Ambrofio  lib.  de  fide 
cap.  7.  colligcrc  licet , obfcrvavitquc  apte  Bcllarminus  lib.  2. 
Dc  Chrifto  cap.  3,  di&io  ilia  veiuti  Divinitus  infpirata  vidcri  po- 
teft  adoppofitos  Arii  s & Sabeliii  errores  fimul  obtruncandos  ; 
nam  Arianis  > ac  Semiarianis  ccrte  tale  faceffivit  negotium  , tan. 
tamque  creavit  molcftiam  , ut  collatis  invieem  confiliis  ad  ejus 
vocis  cludendam  , antelevandam  vim  , undeviginti  annorum  in* 
tervallonovis  undecim  , fi  S.  Athanafio  credat , autetiam  trefdc- 
cim  j ut  contendit  Petavius  dc  Trin.  lib.  1.  cap.  9 , aut  imo  fex- 
decim  5 ut  breviter  indicat  Boucatius  in  Theolog.  PP.  differ  t.  4. 
art.  1 . fed.  t , cudcndis , elaborandifque  vocibus  infudarint ; ita 
eadem  jampridem  vox  , fupremo  adfpirante  Numine , ad  contra- 
xios  Sabeliii , & Marcionis  errores  pcnitiu  excindendos,  profter- 
nendofquc  a S.Dionyfio  Papaexcogitata  seftimari  tarn  pic  debet , 
quam  rede  poteft . Potius  eft , cur  graviflime  ingenti  dc  temcri- 
tate  expoftulctur  cum  Valentino  Gentili  in  Prothefi  1 0,2 1 ,&  2 3, 
cum  Danielc  ZWichero  in  Irenico  Irenicorum  ,&  in  Irenicomafti* 
gc,  cum  Chriftophoro  Sandio  in  Nudeo  hift.  Eccl. , ejufque  ap- 
pend., cum  Gilbcrto  Clcrckc  in  Antenicaenifmo , & in  rcfponf,  ad 
Bullum  , cum  Samucle  Crcllio  de  fide  primorum  Chrift. , & de  fi. 
de  Divinit.  Chrifti , cum  Superantio  in  Platonifmo  detedo , cum^ 
Guillclmo  Wifthono  in  primitivo  Chriftianifmo  , cumjurioin 
fpeculo  epift.  6 , 7,  & 8,  cum  Zanchio,  Wolzogcnio,  Limborchio, 
cumSocino  in  2.  ad  Kadeciuni  epift.  , Socinianiiquc  aliis  , qui- 
bus  invifa  accidit,  &inaudita  vox  Homoufion , abeaque  cum 
Ario  Patres  Antenicxnos  valdequam  abhorruifle  mentiri  non  cx- 
horrefeunt . Inter  ea  namque  quamplurima  , qua:  ad  immanem.* 
calumniam  iftam  profligandam  congefta  paffim  funt  cum  a noftrae 
Communionis  do&iffimis  viris  Huetio  lib.  x.  Origen.cap.  a.  q.  2, 
Jodoco  Coccio  Thcf.  Cath.  tom.  1 . lib.  1 . pag.  3 8 , & feqq. , ac 
6 4 , & fcqq. , Bellarmino  lib.  1.  de  Chrifto  cap.  1 o , Petavio  lib. 
4.  dc  Trinit. , ac  lib.  1 6.  de  Incam.  cap.  a , Aguirrio  in  proleg. 
ad  tom.  2.  oper.  S.  Anfelmi  Cantuar. , Thomaflino  in  dogmat. 
Theolog.  tom.  3.  trad.  2,  Natali  hift.Eccl.  ad  Sxcul.  IV.  difsert. 
42.  quatft.  unic. , Lupo  in  append,  ad  Synod.  Chalccd. , Bofsue- 
tio  in  Antiquitate  dilucidata  circa  cntisDiviniimmutabilitatem, 
Pars  //.  Tom*  Mm  & trium 


17*  Priv'ilegia  Rom.  Pontifici 

3c  trium  Pcrfonaruin  aequalitatcm  advcrf.  Jurium  j Tourncllio  dc 
Trinit.  q.  4.  art.  2.  fed.  4 , Boucatio  in  Theolog.  Patr.  diifert.  4. 
de  Perfona  Filii  art.  1 , Bcrtbdc  Thcolog.  difcipl.  lib.  7.  cap.  1 3, 
& lib.  8.  cap.  1 , &leqq. , aliifque  multis  3 turn  ab  Heterodoxis 
Samucle  Gardincro  in  hypotypofij  & in  refponf.  adverf.  Sandium, 
Gcorgio  Bullo  in  defenf.  fidci  Nicxn.r  , 3c  in  Apoftolica  traditio- 
nc  dc  Chrifti  Divinit.  contra  ZWicherum  , Daniclc  Witbi  dc  vcra 
Chrifti  Dcitatc  advcrf.  Socinum  5 Hcrmanno  Conringio  in  pro- 
gram. facris  pag.  1 02  , Sc  fcqq.  3 Abrahamo  Calovio  in  confeflT. 
Martyr.  s 3c  Doctor,  de  SS.  Trinit. , Stcphano  Moynio  in  Not.  ad 
var.  Sacra  pag.  1 37,  &:  2yi  , Fridcrico  Spanhemio  tom.  3.  oper. 
pag.  1 2 1 6-i  Jo:  Hornbechio  in  Socinifmi  eonfut.  tom.i . pag. 3^4, 
Bcnedido  Pidcto  Thcolog.  Chrift.  tom.  1.  lib.  3.  cap.  10,  aliif- 
que  > a q-uibus  cum  Nicxni  Patrcs  a novitatis  quacumquc  nota 
abunde  abfterfi  hint  3 turn  eifdem  in  vocis  Hon  e ufion  confccra- 
tione  prxivifsc  oftenfi  funt  Origcncs  apud  Pamphylum  in  Apo- 
logia 5 Tcrtullianus  cap.  a.  libri  adv.  Praxcam  3 3c  Apologet.  cap. 

2 1 , Auctor  libri  infcripti  no//***^**  , fub  nomine  Trifmegifti  pro- 
pe  tempora  Apoftolica  confcripti  3 3c  Audor  Orthod.  in. 

ter  opera  S.Juftini,  fententia  vero  proculdubio  antevertifle  re- 
ljqui  Ecdefiae  Patres,  inter  haec , inquam  5 plurima  3 quae  omnium 
primus  Marius  Vidorinus  fub  Conftantino  Imp.  vir  Confularis 
lib.  2.  adverfus  Arium  pr£occupavit3  divinumque  Homoufion  dc- 
fendit , prxfenci  mihi  pro  inftitutofatis  eft , ac  fuper  S.  Dionyfti. 
Papa:  audoritas3  qua  5 vel  uti  dicebam  5 adverfus  Marcionem  , ac 
Sabcllium  inftituta  vox  Opoxw  fuit  3 cuique  c veftigio  fuffraga- 
tus  legitur  S.  Dionyfius  Alex,  in  fragm.  Apolog.apud  S.  Athana-- 
fiumde  Scntcnt.  S.  Dionyfti  n.  18.  apud  Coutantium  pag.  283. 

Ncque  cuipiam  moram  injiciant  Curccllxus  quatern.  diF- 
fert.  1 . pag.  132 , 3c  Clericus  in  proleg.  ad  hift.  Eccl.  fed.  3 y ac 
Bibl.  tom.  1 o.  pag.  408  , quibus  vox  Homoufion  Nicxno  Symbo~ 
to  inferta  non  probatur  5 ideo  potiftime  5 quod  eadein  adverfus 
Paulum  Samofatcnum  a Patribus  Antiothcnis  reprobata  fuerit , 
Nam  hoc  breve  , nc  longiori  aut  ego  difputatione  extra  prxftitu- 
tos  fines  abripiar  , aut  ledorem  alioqui  libcralem  defatigems  ref- 
ponfum  aptoj  dicendo  vel  cum  dodifis.  Prudcntio  Marano  dc 

Chrifti 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XII.  ' 173 

Chrifti  Divin.  lib.  4.  cap.  ap , &:  in  difsert.  de  Semiarian.  cap.  7 , 
cui  nupcr  adftipulatus  Fafsonius  eft  in  difsert.  dc  voce  Homou- 
fion  , fabulof*  , faliarque  , non  nift  poft  annos  pc.  a Semiarianis 
in  Ancyrana  Synodo  an.  358.  aut  excogitate,  aut  adoptata?,  qui* 
bus.hac  in  rc  a facefsundo  negotio  abftincre  SS-Athanafius,  Hila- 
rius  , & Bafilius  fatius  habucre , inniti  narrationi  hanc , qua  a pud 
hofee  Patres  de  abrogata  a Patribus  Antiochenis  contra  Paulum 
Samofatenum  voce  o) «<>&«»  fertur  pcriocha.Vel  qumimo  cumPcl- 
tano,  fiaronio  adan.272.n.i8,Binio,Labbeoina&  ConciliiEphe- 
(ini  , & Moynio  pag.  257,  quibus  ar&e  perfuafum  erac  fidei  for- 
mulam  , qux  in  quibufdain  Gratcis  Codicibus , ut  in  Commcli- 
ni  ana  verfione  Grxca  pag.  138.  Nicaenx  Synodo  tribuitur,  in  La* 
tinis  tamen  Concilii  Ephefini  exemplaribus Synodo  Antiochenx 
Iegitur  tributa,  Ut  in  Commeliniana  Latina  verfione  pag.  387 , 
Patribus  reapfc  Antiochenis  tribuendam  fore  apud  Harduinum 
tom.  1.  par.  4.  pag. 1^3?  , quam  illorum  perfuafionem  confir* 
mat]  qux  ab  Eufcbio laico  homine  Cleri  Conftantinopolitani 
nomine  in  eadem  Synodo  Ephefina  propofita  Iegitur  , Contcfta- 
tio  ad  patefaciendum  Neftorium  a Paulo  Samofatcno  harrefim 
fuam  haufifle  apud  Harduinum  tom.  1.  par.  1.  pag.  1271  , qux 
plane  Conteftatio  prxfatx  formulx  valde  conformis  agnofeitur, 
cum  his  , inquam,  repono  adverfus  Paulum  Samofatenum  a Pa* 
tribus  Antiochenis  difertiffime  Chriftum  D.  praedicatum  fuifle 
Deum  ex  Deo  Patrc , Confubjlsntiakm  Patri  , ut  in  Conteftatio* 
ne  > five  Deo  Confubftantialem  etiam  cum  Corpore , fed  non  fecun - 
dum  Cirpus  confubjhntialem  Deo  , ut  in  Formula  fidei  . Vel  cum 
Lupo  in  diftcrt.  de  vocibus  fubftantia , elfentia , & perfona  cap.  5. 
prolatam  ab  Antiochenis  Patribus  adverfus  Homoufion  fenten- 
tiam  in  Ecclefia  probaram  non  fuifse.  Vci  cum  reliquis  dc  Schola 
Theologis  univerfim  , fi  revera  a Patribus  Antiochenis  proferipta 
fuit  didio  Homoufion , velut  ex  Scmiarianorum  in  Ancyrana  Sy- 
nodo fide  referunt  S.  Athanafius  lib.  de  Synod.  Arim. , & Seleuc. 
n.  4 6 , S*  Hilarius  lib.  de  Synod,  n.  81  , & S.  Bafilius  in  epift^a. 
alias  300  , non  tamen  in  fenfu  proprio  accepta  , fed  in  prxpoftc- 
ro  fenfu  Pauli  Samofatcni  proferipta  eft , quo  hie  fcilicet  fub  Ho- 
moufion  ufurpationc  Dei  Filtum  intelligent  > ajebatque  a Patrc 

M m a fub- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  277 

doreto  lib.z.cap.a.  liquet,  Spiritum  S.vero  dicere , &n«V* 
non  erubuit,  uti  tradunt  inter  alios  Photius  in  epift.  j,&  Zoivaras 
apud  Coteleriuni  torn.  3.  Monum.  Eccl.  Grace,  pag.455.  Ad  hanc 
poftea  inftaurandam  , confirmandamquc  hacrefim  pleraque  con- 
ge (Tere  prxfertim  Socinus  in  lib.  adverf.  Viekum,Crelliusin  traJl. 
dc  Trinit. , Wolkelius  in  lib.  4.  de  vera  Relig. , Wolzogenius  in 
lib.de  tribus  in  una  Deitate  perfonis,  Socinianiquc  alii,  quae 
viden,  ut  luculenter  refiuata  lint  a Natali  hift.Eccl.  ad  Saccul.  IV. 
dirscrt.43,  a TournelLio  de  Trin.  q.4.  art.  3.,  a Boucatio  in  Theo- 
log.  PP.  differt.  5.  dc  Spir.  S.,  a Jo:  Laurentio  Berti  dc  Theolog. 
difcipl.  lib.  7.  cap.  14  , &fcqq.  ,quos  prx  aliis  honoris  cauda 
heic  nomine  appellatos  volui  . Apollinaris  vero  , a quo  inunum 
Axii,  &Macedoniierrorcscopnlatifunt,  ad  generis  tertii  con- 
ftandam  harrefim  , palmaris  error  in  eo  pofitus  crat , quod  Chri- 
fium  D.  animacareiucm  afTcreret,  cujus  vicem  fupplcre  in  corpo- 
reVerbum  ipfum  Caro  fa<3um  efftitiebat  , uti  habent  Socrates 
lib.  2.  cap.  36  , S.Epiphanius  hw.77  ,S.  Auguftinus  de  harref. 
cap.  55,  S.LeoM.  Term.  4.  in  Nat.  Dom.Qucm  errorem  poftea 
cmollicns , invidiar  dcclinand*  gratia,  Anirnam  quidem,  qua  vivi- 
tur»&femituryideft  fenfitivam  Chrifto  D.  tsibuit,Animarn  vero, 
qua  intclligitur  , ideft  rationalcm  , abjudicavit , Verbum  ipfum 
affirmans  intellcftus  vicem  inChrifto-egifle  :ita  referunt  S.  Atha- 
nafius  lib.  de  Incam  , S.  GregoriusNazian.in  epift.  ad  Neftarium, 
& in  epift.  1 . ad  Cledonium  , S,  Auguftinus  loc.  cit. , & traft.  47. 
in  Johan. , Marius  Mercator  dc  duodccim  Anathem.  Ncft.,S.  Cy- 
rillus  Alex.  lib.  de  fide  ad  Thcodofwiui  cap.  17  , S.  Leo  M.  epift. 
23  , Theodoretus  lib.  4.  ha»ret.  fiibul.  cap.  8 , Vincentius  Lirin. 
Common,  cap.  1 7 , alfique  ; Nemcfius  vero  initio  libri  de  natura 
homin.  hsrefim  hanc  ex  Platonica  Philofophia  ab  Apollinari 
hauftam  , juxta  cujus  principia  hominem  a Plotino  conHatum 
ex  anima  , mente  ,& corpore  obfervat.  Apollinaris  porro  hasre- 
lira  primum  , tacito  a u.' tor  is  nomine  , in  Alexandria  Synodo 
an.  3 61.  aS.Achanafio  fivifsc  proferiptam,  non  incongruc  qui* 
dem  ex  Synodtca  ejufdem  Concilii  apud  Harduinum  tom.  1.  pag. 
730,  in  qua  eonfeflio  fidei  exprelfa  legitur : non  corpus  iru- 

nimitum , aut  fenfuj  >vel  mentis  expers  Sihator  babuerit , ar- 

guunt 


Digitized  by  Google 


27tf  Privilegia  Rom.  PontiFici 
guunt  Natalis  Alex,  in  Synopfi  hift.  Eccl.  ad  Sxcui.  IV.  cap.  j. 
art.  14.  §.  i , & Coutantius  in  Not.  ad  cpift.  4.  S.  Damafi  n.  1* 
pag.  497  i & fcq.  Quam  tamen  conje&uram  concordare  oportet 
tam  cum  explicitis  teftimoniis  Sozomeni  lib.  6.  cap.  2 5 , Ruffini 
lib.  1 1 . hift.  Eccl.  cap.  20  > Au&oris  Synodici  cap.  70.'  apud  Fa« 
bricium  BibU  Grxcx  tom.  1 i.pag.  218  >& Alcxandri  Hicrapol. 
in  cpift.  57.  ad  Acacium  Beroeenf.  apud  Lupum , & Baluzium 
ivov.  Colled.  pag.  7^3  , a q tubus  primadiferte  profligati  Apolli- 
naris  laus  S.  Damafo  tributa  legicur,  quam  cum  ratione  remporis, 
fiquidem  non  ante  an.  372.  Apollinaris  hxrelis  in  lucem  prodiit  > 
quo  nempe  tempore  Apollinaris  ad  S.  Damafum  tanquam  no 
hxrefis  auftor  delatus  eft  a S.  Bafiiio  cpift.  74 , cui  alioquin  ante* 
amicitia  conjun&ifiimus  Apollinaris  crat  s ipfo  S.  Baftlio  tefte 
in  cpift.  8g. ad  Patrophilum  , apud  Cotelcrium  tom.  2.  Monum. 
Eccl.  Grzc.  pag.  84  , & fcq. , non  fccus  atque  SS.  Epiphanio  , & 
Athanafio  , tefte  ipfo  S.  Epiphanio  hxr.  yj,  S.  Gregorio  Nazian. 
apud  Suidam  in  a**»a wifior , & S.Nieronymo,  ipfo  tefte  in  cpift.4$. 
ad  Pammachium  . Dicendum  igitur  aut  a Synodo  Alexandria 
nihil  invidiofi , moleftique  aftum  contra  Apollinarem,autft  quid 
jftum , decretumque , robore  caruifse , donee  au&oritas  S.  Da* 
mad  acceiSftet . * 

A S.Damafo  itaque  advetfus  Pnetimatomachos  Divinitatem 
Spiritui  Santfto  fuifse  afsertam , eumquc  Patri,  Fiiioque  Homou- 
fion  explicite  definitum  , nullo  dubitarc  finit  modo  principio  ab 
codem  Pontificc  e Synodo  Romana  IT.  an.  371 , aut  fcq.  exarata 
Synodica  ad  Epifcopos  lllyrici  apud  Theodoretum  lib. 2.  cap.  17. 
edit.  Sirmondi , Valcfii  cap.  22  , Sozomenum  lib.  6.  cap.  23.  , 
Epiphanium Scholaf.  lib.  5.  cap.  2?  , &Coutantium  pag.  48a, 
qua  ;ubet : l)t  Pater  , & Filius  unius  Divinitatis , unius  virtutis , 
uni  us  magnitudinis  debeat  credit  uniufque  ejfentix  , five  fubflantisC 
fimulisf  Spiritu;  S-  Cui  perinde  Synodic*  lllyrici  Epifcopi  in  Sy- 
nodo an.  372.  congregati  utroque  fubfcribentes  pollice , abhac 
Romani  Pontificis  de  Spiritus  S.  Divinitate  fentenria  , in  quam 
pariter  confpirafseGalliarumEpifcopos  acceperant }vel  latum  de- 
fle&qre  ungucm  grandi  fe  deputare  piaculodeclararunt  in  Edi&o 
ValcntinianijacYalcntis  Imperat.  ad  Ecclefias  Dtceccfeos  Afunx, 

Phry- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XII.  377 

Fhrygix » Carophrygix  , & Pacatianx  apud  Theodoretum  Grxce 
lib.  4.  cap.  8 , & apud  Epiphanium  Schoi.  Latiae  in  hift.  tripart, 
lib.  7.  cap.  y.  PJos , inquicntes,  non  aliter  J'entimus , atque  duo 
Concilia , quorum  alterum  jam  Run* , alttrum  babetur  in  Gallia  \ 
nimirum  unam  , camdemquc  ejfentiam  ejje  Patris  , Filii , & 
Spiritut  3-  in  tribus  Perfonis , hoc  eft  in  tribus  perfeftis  Hypojla- 
Jibus  : Admonentes  idco  ab  (c  condemnatis  vclut  Arianis , Spiri- 
tui  S.  Divinitatem  abjudicanribus  , cavendum  a Polychronio  , a 
Telcmacho , a Faufto  , ab  Afclepiade , ab  Amantio , a Cleopa- 
rro  , apud  Harduinutn  tom.  1.  pag.  7543  Sc  fcq.  Neque  dubium 
movcri  finunt  ab  codcm  S.  Damafo  advcrfus  Sabellium  > Arium, 
Eunomium  > Maccdonium,  Photinum  , & Apollinarem  cditi  Ana- 
thematifmi  apud  Theodoretum  lib.  j.cap.  11  , & Epiphanium 
lib.  9.  cap.  \ 6 t qui  Synodo  Romanx  II.  an.  circitcr  375.  tribur 
folent,  ac  pars  Synodicx  ad  Paulinum  miflfae  funt , atque  fequun- 
tur  poft  fidei  expofitidnem  eidcm  Synodicx  adjundiam  apud  Hol- 
ftcnium  Collet.  Rom. pag.  180,  &Coutantium  pag.  510  } Sc 
fcqq.  In  quibus  illud  obfcrvatu  dignuin  , quod  primo  loco  habet 
S.  Damafus  : Poft  Concilium  Nic*num , quod  in  Vrbe  Roma  Con - 
cilium  ( quod  fub  S.  Silvcftro  habitum  arguit  Valcfius  in  Thco- 
doreti  lib.  5.  cap.  1 1 , fed  verius  Aib  S.  Damafo  auguratur  Cou- 
tantius  in  Not.  pag.  512.)  congregatum  eft  a Catholicis  Epifcopis , 
addiderunt  de  Spiritu  S»  Quibus  haud  obfcurc  iBdicat  in  Synod® 
Romana  Symbolirm  Nicxnum  verbis  adauctum  hifce  fuifse  , qui- 
bus Spirit  us  S.  Divinitas  adftruitur  . Atque  ideo  Niexnum  Sym- 
bolum  additamentis  nonnwllis  inArianos  , & Seraiarianos  adauc- 
tum ex  Mf.  Codice  Lucenfi  exbibet  Manlius  in  Suppl.  tom.  1. 
pag.  240  > & fcqq.  Quo  pcrinde  5 aut  ego  fallor  , refpexiflc  mihi 
vidctur  Synodus  Iconicnfis  fob  S.  Amphilochio  an.  3773  aut  in. 
fcq.  habita  apud  Cotelerium  tom.  2.  Monum.  Eccl.  Grxc.  pag. 
99  , Baluzium  pag.  82  , ScHarduinum  tom.  1.  pag.  73*8.  verbis 
illis  3 quae  habet  in  Synodica : Oportet  in  Doxologiis  Spiritum  una 
cum  Patrc  F'Ho gloriftcarc  .Neque  demum  fufpicioni  vel  kvi 

locum  linquit  fidei  Expofitioab  eodern  S.Damafofignatim  adver. 
fus  Apollinariftas  , quorum  etiam  libros  dainnandos  a S.  Bafilio 
delates  ad  ApoAolicaeScdisTribuoal  paullo  fuperius  indicavi  , 

ador- 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  ARTtCULUS  XIL  2 Si' 

tii  III-  artatem  rcccptum  nos  docent  S.  Leo  M.  in  epift.  53.  ad 
Anatolium  , S.  Hilaritis  apud  Anaftafium  Bibl.  , S.  Simplicius 
in  epift. 5*ad  Acacium,S.Felix  III.  in  epift.a.  ad  Leonem  Auguft., 
S.  Gelafius  in  cpift.  1 3.  ad  Dardan.Epifcopos  , & S. Gregorius  M. 
incir.cpift.  ad  Eulogium  . Quocirca  Durandus  Mimatenfis  Ra- 
tion. Divin.  Offic.  lib.  4.  cap.  2 5.  S.  Damafo  acccpta  referenda 
additamenta  Nicarno  Symbolo  fada  a Synodo  Conftantinopolit. 
non  dubitavit,  ubi  poftquam  de  Symbolo  Apoftolico  , Sc  Athana* 
fiano  verba  feciflet,  de  altero  Nicarno  loquens : T ertium  , inquit  , 
eJlNicanum,  ( ideft  Conftantinopoli  adaudum  ) quod  Damafus 
Papa , cxConJlitutioncVniverfalii  Syncdi  apud  Con/lantinopolim 
cekbratx  5 injlittiit . Fucrc  quidem  nonnulli  j inter  quos  Alexius 
criam  Ariftenus  in  Colled.  Canon. } qui  Symbolo  Conftantino- 
politano  particulam  Filioque  adjedam  fuifse  Articulo  de  Spiri- 
tu  S.  a S.  Damafo  in  Synodo  Romana  affirmarunt : quin  hare  ipfa 
particula  Filioque  Symbolo  S.Damafi  apud  S-Hicronymum  adjun- 
da  plerofquc  decepit  • Verumtamen  id  a vero  prorfus  abhorrer  : 
quandoquidem  Leo  III  > de  quo  mox  , quamvis  a Synodo  Aquif- 
granenfi  rogatus  , additionem  iftam  conftanter  improbavit : falfo 
vero  fuifse  Symbolo  illi  apud  S.  Hieronymum  S.  Damafi  nomen 
adferiptum  jam  convenit  inter  Eruditos  , ac  videre  eft  apud  Cou. 
tantium  in  mon.  prarv.  ad  cpift.  5.  5.  Damafi  n.  5 , & feqq.  pag. 
503  > & feqq.  Quamvis  autem  Conftantinopolitanum  Symbolum 
Romanar  Ecclefiar  acceprum  evafiflet , ac  ftatim  atque  evulgatum 
eft , ab  omnibus  Orientis  Ecclefii*  in  Nicani  locum  , nomine  ta- 
men  non  mutato  , futfedum  fucrit , inque  Baptifmatis  collatione 
adhiberi  coeptum,in  Ecclefiis  attamenUrbis  Romanar  antiquus  re* 
citandi  Symbolum  Apoftolicum  mos  fervatus  eft,&  rctentus,idcir- 
coj  quod  Romana  Ecclefia  nulla  unquam  fuerit  harrefi  coinquina* 
ta,  ut  obfervat  Ruffinus  de  expofit.  Symb.  in  prarf.jac  refert  Berno 
Aug.de  rebus  ad  Mifs.fped.cap^.Eidem  mori  Romana  in  Ecclefia 
integro  proxime  inharrentes,  eodemque  jure  pariter,quod  Ariana, 
& Macedonians  harrefi  infedar  non  fuerint  3 a Symboli  Apoftolici 
recitatione  fine  additamentis  non  recedendum  Ecclefiar  Africana, 
Italica  y & Gallicana  religiofe  duxerunt . Quocirca  ex  SS.  Augu- 
ftinoj  & Petro  Chryfologo  , aliifque  Latinis  Epifcopis  Jiquctj 
Fan  II.  Tom.  F*  N n non . 


282  Privileg  i a Rom.  Pontifici 

non  nib  Catechumcnis  Symbolum  ConAantinopolitanum  in  Ec- 
clefiaLatina  tradi  confucvifsc.  In  Hcclcfia  tamen  Hifpanica  s re- 
rum  poticntibus  Gothis , & Vandalis , Arianar  haercfi  addi&is  ho- 
minibus  , ficuti  trinam  in  Baptifmo  immcrfionem  in  unicam  , ica 
ApoAolicum  Symbolum  in  ConAantinopolitanum  mutarc  opcrae 
pretium  cflc  duxcrunt  Epifcopi , atque  ita  quinimo  deinceps  in- 
ter Mifsarum  folcmnia  decantandum  iAud  primum  indixerc  in 
Concilio  Tolctano  III.  an. 5 89.  Tub  Reccaredo  Kegecap.  1 1. 

Dixi  fuperius  in  Baptifmatis  collatione:  nam  quoad  morcm 
attinet  gcneratim  lcgcndi , auc  rccitandi  Symbolum  inter  Mifsa- 
rum eelebrationem  , primam  iftius  confuetudinis  fieri  mentionem 
ab  Audlorc  ConAit.  ApoAol. , Szculi  IV.  nempe  Scriptorc  , dc 
quo  Ufscrius  in  prolcg.  ad  S.  Ignat,  cap.  7,  Pcarfonius  in  vind. 
Ignat,  cap.  4.  > Moynius  in  Not.  ad  Var.  Sacr.  pag.  1 072  > Grab- 
biusin  Spicileg.  PP.  tom.  1.  pag.  40  } &fcqq.>  Natalis  Alex* 
hift.  Ecd.  ad  Sxcul.  I.  difsert.  18  > aliique,  ante  quod  tempos 
mot  iAe  non  obtinucrit , ut  etiam  produdtis  ex  S.  Cypriano  in-» 
cpiA.  11 3.  edit.  Oxon.,  & ex  S.Jo:  ChryfoAomo  horn.  24.  in  epift. 
1.  ad  Corinth,  locis  confirmat  > animavertit  Binghamus  Orig. 
Ecdef.  lib.  1 5.  cap.  5.  Morem  deinde  Nictcnum  decantandi  Sym- 
bolum , CouAaminopoIitano  rejedlo  ( quod  poAerius  Eutycheti 
plane  invifum  evaliffe  liquet  ex  Concilio  Chalcedonenfi  adl.  1 . , 
ubi  ejus  in  ConAantinopolitanum  Symbolum  odio  larvam  dc- 
traxilfe  legitur  Diogenes  Cyzicenus  Epifcopus  apud  Harduinum 
tom.  2.  pag.  y8>&feq.  ) poA  Evangelium  , Catechumenis  , & 
Energumcnis  dimiflis,  in  facra  Liturgia  a Petro  Fullone  Eutyche- 
tis  SynagogiAa  primitus  in  Ecdefiam  Antiochenam  indudium.* 
fuifse  > poA  fccundam  hujufee  Scdis  invafionem  , anno  hoc  eft 
47 6 ( ut  oAendunt  Valefius  in  obferv.  ad  Evagrium  lib.  1.  cap.  2, 
Pagius  ad  an.  474.  n.  & 476.  n.  7 , Tillemontius  tom.  1 6.  Mo* 
mini,  in  Acacio  art.io,  &Bofchiusin  hiA.Chronolog.  Patriarch. 
Antioch.  §§.45  , & fcq.  ) acpaullo  deinde  poA,annoideA  511.  in 
Ecclefiam  ConAantinopolitanam  a Timothco  cognomento  Litro- 
bulojfcu  Colonc}Eutychiano  pfcudo-Epifcopo  altero,ex  Thcot'o- 
ro  Leftoie  lib.  2.  pag.  563  , & $66  > ac  Niccphoro  lib.  1 5.  cap. 
2 8 3 Sc  lib.  1 6 . cap.  3 5 . obfervant  Lcquicnni us  in  differ  t.  1 1 . Da- 

mafe. 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA  . ARTICULUS  XII.  283 

mafc.  n.  14,  & Lupus  in  difscrt.  de  Symb.  cap.  6.  Contra  Euty- 
chianos  ergo  dedicandi  confilio  dudus  inter  Mifsarum  folcmnia 
Incarnationis  Dominican  Myfteria  , & dogmata,  Conftantinopo- 
litanum  Symbolum  loco  Nicjeni  in  Liturgiam  induxit  Johan- 
nes II.  cognomento  Cappadox  an.  518:  cujus  rei  liquidum  pro- 
ftat  documentum  in  libello  Ad.  5.  Synodi  Conftantinopolit.  an. 
538.  fub  Mcnna  infertus  apud  Harduinum  tom.  2.  pag.  1334 , in 
quo  fub  fincm  in  Mifsapoft  Evangelium  decantatum  Symbolum  , 
juxta  Valcfii  verfionem’ in  Not.  ad  Evagrium  lib.  4.  cap.  11 , li- 
quet , atquc  Conftantinopolitanum  quidem  , veluti  conjicere  li- 
cet ex  relatione  Synodi  Conftantinopolit.  , ex  libello  Monacho- 
ruiri)  &ex  Synodica  Johannis  Hicrofolym.  ad  cumdcm  Johannem 
Conftantinopolit.  ibid. pag.  1 322  , & feq.  Confirmat  id  totum 
Chronographus  Biclarenfis,  a Monafterio  Biclaro,  ideft  Vallis  cla- 
rre  , ad  radices  Pyrenxorttm  di&us  , qui  Saeculo  VI.  per  feptem 
annos  Conftantinopoli  Gra?ci$,  Latinifque  litterisopcram  dcdit, 
Labbco  teftedc  Script.  Eccl.  tom.  1.  pag.  517:  nam  inappendi- 
cead  Chronicon  Vidoris  Tunon. , five  in  Chronico  ab  anno  i. 
Juftini  Junior.,  five  Chrifti  5 66»  ufque  ad  an. 8.  Mauritii  Imp.,  4. 
Reccaredi  Reg. , Chrifti  vero  5^0.  edito  feparatim  a Canifio  , ac 
deinde  a Francifco  Schotto  tom.  4.  Hifp.  illuft.  pag.  1531  a Jd- 
fepho  Scaligero  inThefau.  temper.,  ab  Aguirrio  tom.  2.  Concil. 
Hifp.pag.42  1 , & a Bafnagio  tom.  1 . nov. edit. antiq. Led.  Canifii , 
ibi,  inquam,refert  a Juftino  Juniore  an.  566. (in  quo  ipfum  falli  , 
atqucjuftino  Scniori  an.5i8.tribuendum,oftendit  Valefius  in  Not. 
ad  Evagrium  lib.  5.  cap.  4.)  edidojlato  injundum  fuiiTe  , utSym- 
bolum  Conftantinopolitanum  in  Ecclcfiis  dcinceps  omnibus  Do- 
minicam  ante  Orationem  decantaretur . 

Ad  Latinas  gradum  referendo  Ecclcfias  , Hifpanic*  poft- 
modum  exemplum  imitata  Ecclefia  Gallicana  in  Concilio  Gen- 
tiliacenfi  an.  727.  fub  Pippino  , & in  Aquifgranenfi  an.  80^.  fub 
Carolo  M.  Symbolum  Conftantinopolitanum  in  Mifsarum  celc- 
bratione  ufu  confecrare  coepit , facultate  ad  id  ipfis  fada  a Leo- 
ne III,  qui  tamen  additionem  particular  FiUoqut  non  probavit: 
quern  ufum  poft  Synodos  Ratifponenfem  an.  7^2  , & Francofor- 
dienfem  an.  7^4  , Feliciana  hierefis  occafione , latius  increbuif- 

N n a fc 


2?4  Pr  ivtLEGiA  Rom.  Pontifici 
fc  refert  Valafridus  Strabo  dc  rebus  Ecclcf.  cap.  22  , obfervat-^ 
que  Martenius  de  anciq.  Ecdef.ritib.  lib.  1.  cap.  4.  arc.  5.  Quo 
tempore  ab  Ecclcfta  Romana  Symbolum  legendi  in  Mifsa  poft 
Evangclium  ritus  fucrit  ufurpatus,  in  obfeuro  later : pro  inccrco, 
ac  valdcquani  dubke  fidci  habendum  fore  ex  dnftis  liquet , quod 
Radulphus  Tungrcnlis  de  Canon.obferv.  prop.2  3 . fc r i b 1 1 a S. Mar- 
co inter  Mifsarum  lolemnia  Nicaeni  Symboli  cantum  fuifsc  in- 
trod  uiflum  . Quod  vero  Innoccntius  III.  lib.  2.  de  Myftcr.  Mifs. 
cap.  4 9 habet  a S.  Damafo  fancitum  , ut  Symbolum  ex  Dccreco 
Synodi  Conftantinopolit.  decantaretur  ad  Mifsam  , ad  verita- 
tem  mihi  quidem  valdcquani  appropinquate  videtur  , fed  co  ta- 
incn  , quo  fuperius  expofui , accipi  fenfu  oportcre  , ut  nempe_> 
additionum  , quibus  a Synodo  Conftantinopolicana  adaudlum 
eft  Symbolum  , auftor  extiterit  S.  Damafus  . A Bcncdi&o  VIII, 
dccantandi  Symbolum  Conftantinopolicanum  ad  Evangclium  > 
a S.  Henrico  Imp.  exftimulato  , Romanam  demum  in  Ecclcfiam 
indudlum  Ricum  huncce  opinatur  Petrus  lc  Brim  in  explicat.  lit*. 
hift.&  dogm.prccum  ,&  Cxrcm.  Mifs.tom.  1 .par. 2 . art.8.Bcrnonit 
Augicnfis  dc  rebus  ad  Mifsam  fpc&ant.  cap.  2.  tom.  18.  Bibl.  PP. 
pag.  57.  aufloriiatc  dinflus : a quo  tamen  fero  nimis  iftam  ini ri 
epocham  , quam  imo  ex  iisipfis  , qux  tom.  2.  aflfert , documen- 
tis  earn  a Saeculo  IX.ineundam  oftendit  Bencdidus  XlV.de  Sacrif. 
Mifsxfed.  1.5.154.  Atquc  quidem  ex  eolloquio  cum  Lcgatis 
Concilii  Aquifgrancnfts  a LeoncIII.  habito  apud  Baronium  ad  an. 
8op.  n.  6 , Labbatum  tom.  7.  pag.  1 1 97  , & Harduinum  tom.  4. 
pag.  970.  licet  inferre  jam  turn  in  Ecdefia  Romana  Symbolum  , 
abfquc  particula  tamen  FiUoque  , Si  abfquc  cantu  , legendi  ad 
Mifsas  rituin  viguifsc  . Quern  denique  Ritum  , facile  occafione 
Photiani  fchifmatis,Romre  dumtaxat  obtinuifse  fub  S,  Nicolao  I , 
aut  Johannc  VIII.  dodlis  aliis  vifum  eft  : qua  de  re  adeundi , ft 
liber  > Baronius  ad  an.  883.  n.  33  , &leqq. , &ibid.  Spondanus 
n.  3,  Sc  4,  Cafaliusdc  vetcr.facr.  Chrift.ritib.cap.io.de  Symb., 
Bona  ter.  Lirurg.  lib.  a cap.  8,  Lupus  in  difscrt.de  Symb.  Apoft. 
Sc  Nicaeno  , Natalis  hift.  Eccl  ad  Sxcul.  IV.  difsert.  37.  art.  3. , 
Pagius  Jon.  in  S.  Damafo,  Honoratus  a S.  MaAnimad.  Crit. 
lib.  5 .difsert.  3.  art.  3 . §.  9 , Tournellius  de  Trinic.  q.  6.  art.  3, 

Bcrti 


31 


Vindicata  ; Articulus  XII.  X9f 

Berti  dc  Theolog.difcipl.lib.y.cap.  i p>aliique  fuperius  memorati. 

Quz  de  vocibus  facro  ufu  in  Ecclefia  veniendis  > fingi  Had  to- 
que dc  Symbolis  decernenda  Romani  fibi  Pontifices  jure  fxpe 
fumpferunt  , eodem  pariter  ad  iibros  damnandos  , eorumque_> 
noxiam  prohibcndam  le<3ionem  defccndifle  brcviori  , ut  potcro  , 
demonftrandum  orationc  adgredior . Atque  , ut  rei  Chronologi- 
es ordo  poftulat , a S.  Anaftafio  I.  exordium  capiendo , quam- 
quam  abillo  Origenem , ipfiufque  Iibros  hxrefcos  ignominia  no- 
tatos  > inuftofque  indubitanter  affirmarit  S.  Hieronymus, nec  uno 
in  loco  , ac  maxime  in  turaque  Apologia , nec  non  in  epift.  8.  ad 
Demetriadem  , 1 6.  ad  Principiam,  -j6.  ad  Tranquillinum  , & 78. 
ad  Pammachium , non  defuere  tamen , qui  five  pridem  , five  pro- 
nuper  adhuc  Origenem  ,ejufquc  Iibros  a S.  Anaftafio  folcmni  dc- 
creto  j ceu  hxreticos  Ecclefix  dennntiatos  non  fiiifsc  pugnarent -y 
paratragoediarc  vero  S.  Hieronymum  , dum  rem  velut  indubiam 
adftruxit  a S.  Anaftafio  P.  M. , aThcophilo  Alex.,  a Venerio- 

Mcdiol. , a Chromatio  Aquil. , quorum  in  fenrententiam  pecle > 

utroque  poftea  conceflcrinc  Synodi  cum  Orientis  , turn  Occiden- 
ts , Orbi  univerfoOrigenir  Iibros  velut  hxrefi  afperfos  fuifse  de- 
lator. Conjefluram  vero  fuam  ox  eo  confirmarc , fuadereque 
nituntur  , quod  in  Synodo  Conftantinopoli  adverfus  S.  Jo:  Chry* 
ftomum  habita  , quum  S.Epiphanius  ab  fc  decreta  in  Synodo  Cy- 
pria  adverfus  Origenem  in  medium  protuliftet  M rogaffctque  Epif- 
copos  y ut  decrctis  cjufmodi  fyngrapbam  adjicerent  fuam  , ob fil- 
ter e complures , inter  quos  S.  Thcotimus  Epifcopys  Tomenfis  in 
Scythia  , reponens  id  ab  fequidem  ingenti  abfque  piaculo  prxfta- 
ri  nequaquam  pofte  , hoc  enim  fi  fiat,  invidiofiffime  ,ac  indignif- 
fime  in  homincm  agi  Origenem  fcilicet  ,in  Ecclefix  communion© 
dcfumftum  , tujufee  libri  a veterum  nullo  improbati  fuiftent , ma- 
leqtic  habit i.  Vcrumtamen  de  hujus  rei  veritate  dubitare  nemo 
animum  induxerit , quern  pcrluftrare  S.  Anaftafii  non  pigeac  epifi 
tolas  ad  Johanncm  Hicrofol. , & ad  Venerium  Mcdioh,  qux  pof- 
trema  juris  publici  finfla  a Vallarfio  in  nova  oper.  S»  Hieronymi 
editione,  S.  Simpliciani  nomen  in  fronte  prxferens  claf.  3.  eft: 
epift.  ?5,  atque  rem  iftam  teftatiffimam  facit,  ac  pomcridianam 
luce  poRit:  fiqoidcm  ab  fc  damnatos  ibid,  ait  Origcnis  Iibros , 


Digitized  by  Google 


28<y  Privilegia  Rom.  Pontifici 
cofdemquc  legi  vctat  apcrtiflimis  verbis  hifee  : gkudquid  eft fi » 
del  nofir*  contrariurn,  ab  Origene  quondam  feriptum,  indicivimut 
m nobis  ejje  alienum  , atque  pu/tirum . Atquc  dc  Origene  heic  non 
plura  i de  quo  in  obje&ionibus  rccurret  fermo . 

Neque  diffufiorem, quoad  cjus  fieri  poterit,de  Pclagio  diipu- 
tationcm  inftituam,ac  in  longum,pr*tcr  opus,przftitutofque  ope- 
ri  fines , verba  faciam  , complccti  paucis  contcntus , quae  pluri- 
bus  copiofius  fparfim  in  locis  explicuiflc  me  mcmini  ■ Pclagium 
itaque  mira  ad  fallendum  arte  prxditum  fuiffc  , qua  proinde  Sy- 
nodo  Palatftinac  illudcre  potuit,  abcjufque  fc  cenfura  lubducere, 
nemo  jam  ignorat , vcl  ab  uno  cdodus  S.  Auguftino  lib.  dc  grat. 
Chrifti  cap.  37 , & lib.  de  geft.  Pclagii  capp.  1. , 1 3 , 14,  & iy. 
Imponerc  tamcn  S.Innocentio  I.,  fucumque  facere  ncquivit,  quin 
ipfius  errorcs  dcprehcnderct  j &damnaret.  Itaquc  pnetermiffis 
iis  officii  plenis  litteris , quibus  Concilii  tam  Carthagmcnfis , 
quam  Milevitani  Patres  ad  Apoftolicae  Sedis  tribunal  integram 
Pclagii  cauftam  deferre  , a ferenda  ipfi  fententia  abftincntcs , uc 
ferretur  tandem  a Pontificc  , tantummodo  folliciti , fatius  ha- 
buere  , iifque  , quibus  pro  officii  parte  facere  viciffim  fatis  prxfto 
fuit  Pontifex  ( quas  S)  nodicas  quidem  fuifle  e Synodo  Romana_» 
datas  Petrus  de  Marca  lib.  7.  Concord,  cap.  12.,  & Johannes 
Garnerius  in  differr.  de  Synodis  in  caufta  Pelag.  habitis  putant , 
contra  quos  tamcn  pugnat  Antonius  Pagius  ad  an.  416.  n.  1 y.  Dc- 
cretales  dumtaxat  tuifsc  j non  Synodicas  propugnans,  quam  tan- 
dem pugnam  conciliare  ftudet  Coutantius  in  Mon.  pra:v.  ad  epi- 
ftol.  a 6.  S.  Innoccntii  num.j.  pag.  8 66,,  & fcq. ) iilud  proxime 
in  rem  confert  mcam,  obfervatuque  valdequam  dignum  eft,  quod 
de  Pclagii  libro  hserefis  nomine  ad  Pontificcm  delato  , deque  rc- 
fponfo  ab  ipfis  peftilentiffimo  libro  illi  fa<fto  , quod  non  eft  aliud, 
quam  S.  Auguftini  liber  de  nat. , & grat. , quinque  Africa:  Epi- 
fcopi , iique  Aurelius  , Alypius , Auguftinus  , Evodius  , & Polfi- 
dius  , in  epiftola  edit.  Cout.  3 8.  habent : Vtrumque  mijimus  , iff 
(ui  refponfum  eft  } iff  quod  refponfum  eft ; iff  ne  nimium  eftemus 
cncroji  tfigna  fecimus  his  locis  , ubi  petimus  , infpicere  negrave- 
ris  &c.  Ita  nempe  S.  Innocentii  examini  , &judicio  libmm  cum 
Pclagii,  turn  proprium  demifio  animi  obfequio  fupponentes  . 

Qui- 


VlNDICATA  . Articulus  XII.  tSy 

Quibus  pcwndc  rcfcribcns  Pontifcx  cpift.  31.  ineademCout. 
edit.,  laudatifque  a Audio  Pelagians  hxrefis  profligandx , a reli- 
gione  puritati  fidci  profpiciendi  , & ab  officio  libros  cam  pro 
Hcligione  confetios , quam  peftifera  hxrcfi  infedos  ad  Apoftoli- 
cam  Scdem  deferendi , dc  Pclagii  libro  deinde  loquens,  hanc 

prefer t fententiam  : Librum  nobis  tranfmijfum  tvolvimus  , in , 

quo  mul{a  contra  Dei gratiam  legimus  effe  conjcripta  , multablaj- 
phema  , nihil , quod  placer et , nihil  pene  , quod  non  penitus  difpli- 
ceret,  a quovis  damnanium  , atque  calcandum  . . . Anathemct  ergo 
ijte,qute fen/it  &c.  Quid  ad  hxc , obfecro,hifcere  amplius  Janfcni- 
ftx  audeant  ? Eccc  enim  tibi  librum  damnandum  ad  Apoftoli- 
cam  Sedem  delatum  1 & librum  ecce  ab  cadem  Sede  in  fenfu  ab 
Audorc  intento  damnatum  ! Damnationis  profedo  ifta  a S.  In- 
nocentio  prolata  fententia  , Pelagianam  cauftam  finitam  confe- 
ftim  faflos  Africanos  nedum  , fed  omnes  paritet  pcrOrbem  pro- 
fefios  Epifcopos,affirmare  non  dubitavit  S.  Auguftinus  ferm.  J ju 
n.  1 o,  epift.  lot,  nun  i8d.  ad  Paulinum,  lib.  1.  contra  julian.cap. 
4,  & lib.  2.  ad  bonifacium  capp.  3 , & 4 , adco  ut  vel  id  difficeri 
veritus  fuerit  Petrus  ipfe  dc  Marca  in  difsert.  de  veter.  Colled. 
Canon,  cap.  14.  Ex  quibus  perinde  S.  Auguftini  locis  facile  quis 
perftringerc  , quod  ipfum  pro  virili  prxftitit  Norifius  hift.  Pelagv 
pag.  74,  infignem  Erafmi , & Voffii  tcmcritatcm  poflit  , qua  cen- 
lorio  calamo  S.  Innoccntii  litteras  carpere , aut  in  dubium  revo- 
care  non  cxtimucrunt . 

Tantum  autem  abeft  ,ut  ab  hac  alteram  , fibique  propitiam 
a S.  Zofimo  extorqtiere  dolo  , fraudeque  fententiam  Pelagio , 
Cxleftioquc fas  fuerit , velut  advertit  S.  Auguftinus  lib.  6.  con- 
tra Julian,  cap.  12  , ut  ipfius  potius  juftiflimas  in  fe  experti  fint 
iras . Quefncllus  cquidem  pro  ingenii  pravi  intemperie  inficiandi 
quidquid  ad  Romani  Pontificis- jus  dcfinicndi  de  fadis  doginati. 
cis  bono  in  luminc  collocandum  pertinet , in  dilfert.  1 3.  de  Con- 
ciliis  Afric.  in  Pelag.caufsa  celebratis  §.Z3>  & feqq.,audoritate 
potilfimum  S.  Auguftini , ut  ab  hujus  Scdx  partiariis  fieri  folct , 
abufus  , affirmarc  non  dubitavit  Africanos  jure  cxtimuiffc  , nc  a 
Zofimo  aliquid  dccerneretur  , quod  Apoftolicx  Scdi  labem  in- 
ferred aqua  ad  liberandumCslcftiitm  pronus  vidcbatur3ideoque 


Digitized  by  Google 


i88  P riv  it  e g i a Ro  m.  Pont  if  i c t 

ad  prxcavendum  ingcns , quod  Africanam  inter  , ac^omamraJ 
Schifmatis  incendium  excitari  potuifset  > feftinato  precuratam 
ab  Honorio  Imp.  legem  contra  Cxlcftium}&  Pelagium,  qua  Pon. 
tificis  judicium  pracvcnirctur}  frcnumque,  nc  Pelagianis  favorem 
atnplius  prxftarent , Romanis  imponcrctur,  atquc  ita  ab  Africa- 
nis  Synodis  lata  contra  ipfos  fententia  in  tuto  poncrctur.  Quia 
vero  argumentum  iftud  prxoccupatum  jam  video  a viris  Doiflifs. 
Pagio  ad  an.  418.  n.  26. , & fcqq.,  a Ballcriniis  Fratrib.  in  Ob- 

ferv.  ad hanc  Qucfnelli  difsert.  §.7j&fcqq. } abs  me  quoque » 

tom.  3.  art.  3.  §.  1.  pag.  2 1 3,  & fcq.,  ac  art.  5.  §.  1.  pag.  435,  & 
feqq.j  atquc  contra  apertiflima  Rat  S.  Auguftini  fententia  pluri- 
mis  in  locis  ibidem  laudatis  , quammaxime  vero  lib.  2.  de  pccc. 
Orig.  cap.  8.  affirmantis  Cxleftium  Romanam  Ecclrjiam  fallere 
ufqucquaque  non potuifse  > manum  proptcrca  ab  hac  rctraherc  ta». 
bula  iatius  habeo  ) atquc  ad  id , quod  rei  caput  eft , me  conver- 
ter . Ut  taccam  verode  duabus  aliis  edit.  Cout.  2,  & 3.  a S.Zo- 
fimo  hac  ipfa  dc  re  ad  Aurclium  , & Epifcopos  Africanos  exara- 
tis  littcris  j a Baronio  ex  Cod.  Vatic,  editis  ad  an.  417.  n.  19, 
quas  pfeudonymis  quidem  adccnferc  non  puduit  Launojum  part, 
altera  opufe.  de  duobus  Dionyfiis,  acM  Antonium  Capcllum 
Ord.  Min.Convcnt.,vindicant  autemjgermanafque  oftendunt  Vo C, 
fiushift,  Pclag.  lib.  1.  cap.  28  , Garnerius  in  Not.  adMarium 
Mcrcat.  tom.  1.  pag.  201,  Sirmondus  ad  Facundum  lib.  7.  cap. 
3>Qucfncllus  cit.  diftert.  13 Coutantius  in  admon.  prxv.  ad 
has  cpift.  pag.  937  , &c  Ballerinii  in  obfervat.  ad  prarf.  Quefnclli 
difsert.  §.  4,  ego  quoque  tom.  3.  art.  5.  §.  1 . pag.  437  , S.  Zofi- 
mus  cclebri  Tra&oria  emifsa  diftridc  juifit  prolatx  ab  Apoftoli. 
ca  Scde  adverfus  Peiagianos  fententia:  omnes  ubique  gentium-. 
Epifcopos  fubferibere  > fubfcribcntefquc  dc  hac  ipfa  hxrcfi  fuf- 
peeftos  pal  am  edicerc  (quod  folemni  pernegabant  mcndacio>ut  in- 
dicat in  cpift.  2,  ad  S.  Cxlcftinum  Ncftonus  ) Pelagii , Cxleftii. 
que  genuinos  foetus  efsc  damnatos  libros  , atquc  feirent  ampu- 
tatain  iibi  fpcm  omnem  Synodi } in  qua  novo  examini  5 novoque 
judicio  caufsam  fubjici  fuam  votis  follicitabant  omnibus  . 

Atque  utique  Trartorix  utroque  fubfcrjpffse  pollicc  Occi- 
dentals* £cclcfias  nedum,  fed  Orientals*  ctiam,inquc  his  folcm- 

niter 


VlNDICATA  . Articulus  XIL  ^8p 

niter  Epifcopos  in  Synodo  cum  Anazarbi  in  Cilicia  211.42  3.  fub 
Maximiano  > turn  Conftantinopoli  an.  424.  Tub  Attico  congre- 
gates, ex  Mario  Mcrcatore  Common,  cap.  3,  five  edit.  Baluz. 
pag«i34,  S.  Auguftino  in  epift.  157.  nunc  1^0.  ad  Optatum  $ 
S.Profpero  lib.  contra  Collac.  cap.  5 , Sc  in  Chroo.  ad  an.  418 , 
Poffidio  in  vita  S.  Augufiini  cap.  18,  S.Caleftino  I.  inepift.13. 
edit-  Cout.  ad  Neftorium,  & in  epift. 2 1 . ad  Gall  Epifcopos  capp- 
8,  & 9)  ac  Gennadio  de  Script.  Eccl.  cap.  43 . conficiunt , & con- 
firmant  Norifius  hift.  Pelag.  lib.  2.  cap  <5,  & Pagius  ad  an.  41 7, 
n.  i3,&  feqq.jubin.  if.obfcrvat  cumMorino  excrc.  Eccl.  lib. 
4.  cap.  17,  &fcqq.  turn  qtiidem  temporis  ob  S.  Chryfoftomi  exi- 
lium Occidentalibus  nullum  adhuc  finite  cum  Oricntalibus  For- 
matarum  commercium , neque  Civilium , Sacrorumque  confor- 
tium,  atquc  confefsum  , audtoritatemque  fuffragii  in  Conciliis 
abdicatam  : quod  tamcn  impedimento  nonerat,  quin  dogmati- 
cs littcra?  ad  cos  dirigerentur  ,iique  propriis  in  Dioeccfibus  cum 
Plebe  fua  confortium  Sacrorum  retinerent , propriarque  dignita- 
tis officio  defungerentur:  qua  de  Excomn  unicationis  fpecie  , fi- 
ve civilis,  rcligiofaequecommunionis  fufpenfione  legends  S.  Am 
guftini  epiftola  209.  alias  361.  ad  S.  Csleftinum  P.M.,  & S.Lco- 
nis  M.  epift.  olim  4 jo,  in  edit.  Quefnelli  6 o,  Bailer,  80.  ad  Anato- 
lium  cap.  2:  quern  in  locum  quoque  confer  Quefncllum  in  Not.  i, 
nbi  inhancrem  allegat  infuper  S.Epiphanium  harr.70.jde  abrup- 
ta  a S,  Vittore  cum  Afianis  communione  agentem  , & Concilii 
Toletani  I,  Can.  1 5.  Subfcriptionis  Trattoris  legem  hanece  de- 
mum  ratam  fecifle  leguntur  Africana  Synodus  apud  S Augufti- 
num  lib.  2,  ad  Bonifacium  cap.  3,  Aurelius  Carthag.  in  epift.  ad 
Epifcopos  Provinc.  Byzacens , & Arzugitans  apud  Quefnellum 
in  Cod.  Canon.  Ecclef.  cap.  17.  edit.  Bailer,  tom.3.  pag.  17$.,  ac 
Synodus  Arauficana  II.  an.52^.  in  prsf. , & in  fin.  apud  Hardui- 
num  tom.  2.  pag.  1098.,  & 1102.  Quin  etiam  Impcrialibus  con- 
firmare  Refcriptis  non  dubitarunt  Honorius  ad  Palladium  Praet. 
PraeE , ad  Aurelium  Carthag. , & ad  S.  Zofimum  etiam  , ut  Poffi- 
dii  auttoritate  potiifimum  in  vita  S.  Auguft.  cap.  8.  demonftrant 
contra  Ufterium  , Salmafium  , & Quefnellum  Pagius  ad  an.  418. 
P.  30,  & fcqq.,  ac  Baljerinii  in  obfervat.  ad  diflert.  1 3.  Quefn.  §• 

. fars  //.  Oo  10, Con- 


apo  Privilegia  Rom.  Pontifici 

i oj  Conftantii  ad  Volufunum  j &.  Valcntiniani  III  , ac  Thcodofii 
Jun.,  apud  Photium  Cod.  i 3,  Baronium  ad  an.4)  8,  41  p,  & 420, 
Baluzium  in  append.  adSalvianum,  Labbxum  tom.  2-  pag.  1606, 
Quefncllum  in  Cod.  Canon.  Eccl.  capp.  1 4,  1 5 , 1 <?,  1 p , & ao. 
edit.  Ballcr.tom.j.pag.  1 7o>&  feqq.,  Garnerium  in  dilTcrc.  3.  de- 
Conftit.  Imper.  in  caufla  Pelag. , ubi  obfervatum  primum  fub- 
fcriptionis  legem  contra  Pclagianos  au&oritate  Saccrdotali  fan- 
citam,  Laica  quoque  fuifle  comprobatam  , Norifium  hift.  Pelag. 
lib.  7.  cap.  20,  & Harduinum  tom.  1.  pag.  12251. 

Ad  Semipelagianos devolvendo  iermonem  , quorum  incr- 
rorc  aliquando  S.  Auguftinus  , dum  adhuc  Presbyter  eflet , fe  in- 
cautc  verfatum  feribit  lib.  dc  prxd.  Sanft.  cap.  3,  quorumquc  fa. 
&io  in  Africa  exorta  , cujufee  confciftator  praraliis  fertur  Vitalis 
Carthag.  apud  S.  Auguftinum  in  cpift.  1 07.  ad  eumdem  , in  Gal- 
liis  amplificata  fe&atorcs  habuit  plerofque  in  Provinciis  Lug* 
dun. , Arclat.  5 ac  maxime  Maflilienfi , unde  & vulgo  Maililicnlcs 
denominati  funt , inter  quos  prxcipui  audicrunt  Caflunus  , con- 
tra quern  S.Profper  , ac  liquet  cx  Collar.  13  ■,  Fauftus  Rcgicnfis  , 
ut  adparct  ex  duobus  ipfius  libris  dc  grat.  , & lib.  arbit. , Hila- 
rius  Arclat.,  de  quo  S.  Profper  in  epift.  ad  S.  Auguft. , & S.  Au- 
guftinus lib.  de  dono  perfcr-cap  11 , Vinccntius  Lirin.  apud  No- 
rifium  lib.  2. 111  ft.  Pelag.  cap.  1 1,  Gennadius  Mail'll.,  de  quo  idem 
Norifius  lib.  2.  cap  16,  & in  dilTert.  de  Synodo  V.  pag. 118:  e quo. 
rum  cenfu  tamcn  expungendos  omnino  Sevcrum  Sulpitium  con- 
tra Baronium  , & S.  Honoratum  Maffil.  contra  Norifium  jure  . 
propugnar  Natalis  Alex,  in  Synop.  hift.  Eccl.  ad  farcul.  V.  cap  3. 
art.  7;  §§.  8,  & 10:  atque  de  Sulpmo  quidem  confer  ctiam  Hicro- 
nymumde  Prato  in  nov.edit.  Veron.  1 741,  dc  S.  Honorato  vero 
Jo:  Salinam  in  edit  Rom.  1 732,3c  Ballerinios  oper.  Norifii  tom. 
4.  pag.pj  6.  A qua  labe  quin  ctiam  abftergcrc  ftudent  Gennadium 
Voffius  hift.  Pelag.  cap.  10,  & Bruno  Neuffcrus  in  Prodromo  vc- 
litari  adverf.  Norifium  pag.  12  5,  & feqq.iFauftum  Sirmondus  hift. 
Praed.  cap.  8 tom.  4.  oper.  pag.  420,  & Ruardus  Tapperus  apud 
Bxtium  in  Duft.V . Tapper  Not.  F.j  Vincentium  Launojus  dc  prx- 
deft.  &grat.  cap.  12.  tom.  1.- oper.  pag.io8tf,  &Neuftcrus  io> 
Prodr.  in  a<ft.  SS.  Maji  tom.  5.  pag.  2 87,  Hilarium  Quefnellus  in 

ipfius 


VlNDICATA  . ArTICULUS  Xll.  ipj 

ipfius  vita  cap.  ao.  tom.  2.  edit.  Bailer,  pag.  337 /Tillemontius 
tom.  15.  pag.  tfa  i Si  Neuflerus  loc.  cjt.  Atque  quidem  ex  his  San* 
&orum  albo  adferiptos  in  Eedefia  coli  teftata  res  eft  , ut  S.  Hila. 
rium  , de  quo  Martyrolog.  Roman,  ad  diem  5. Maji , Johannes  Sa- 
linas in  ejus  vita  cx  Cod.  Vatic.  Reginx  Succ.  £45 , Sc  Henfchc- 
nius  tom.  a.  Maji  pag. 34,  & fcqq.j  ut  Caflianum,  de  quo  S.  Gre- 
gorius M.  lib.  6.  epift.  ia.  ad  Rcfpcctam  Maffilicn.  Abbatift. , & 
Cuperus  ad  diem  23.  Julii  tom.  5 ...pag.  438}  ut  Fauftum  , dc  quo 
Baronius  ad  an.  4^0.  n.  42.  edit.  nov.Luc.  an. 17  4t,San-Marthani 
Gall.  Chrift.  tom.  3.  pag.  936,  & Tillen  ontius  tom.  16.  pag  434. 
ut  Gennadium,  de  quo  Hadrianusl.  in  epift.Apolog.pro  SS.Imag. 
cap.  35).  ad  Carolum  M.  apud  Harduinum  tom.  4.  pag.  7i>8,  & 
Baronius  ad  an.  4*0.  n.  4$,  ut  Vincentium  , dc  quo  Martyrolog. 
Rom.  ad  24.  Maji , Tillemontius  tom.  15.  pag.  143,  & fcqq.  > ac 
Papebrochius  tom.  3.  Maji  pag.  284.  Quibus  non  obfuit  error  , 
quandoquidem  ad  fecundam  ulque  Synodum  Araulicanam  Tub 
S.  Felice  IV.  an.  32;.  habitant.  Sc  a S. Bonifacio  II.  confirmatam, 
ut  hxretici  non  funt  habiti ; qua  de  re  adcundi  Natalis  cit.  art. 
7-  §•  5>>&Norifius  in  diflert.  3.  de  Anonymi  fcrupulis  circa  vete- 
res  Semipelag.  errorcs  • Quorum  capitalis  error  is  erat : Initium 
aliquod jujlitia , atque  filutis  efse  a nobis  , fcilicet  fidem  , & W- 
luntatem  aliquant  falutis  obtinendx  , qux  tamen  jujlitix  operibut 
adnumerand*  non  efsent , etji  illis  ad  Chrifli  gratiam  afsequendam 
hominemdifponi  adfirmarent  5 vcluti  ex  S.  Profpcro  , & Hilario 
in  epift.  ad  S.  Auguftinum  obfervat  Natalis  in  difsert.  4.  dcSe- 
mipclag.  erroribus  , ac  laterem  proinde  lavifle  Janfcnium  , dum_< 
lib.  8.  de  hatr.  Pclag.  Semipelagianos  ab  hoc  errorc  abftcrgcre_j 
adnixus  eft . 

Jam  vero  Semipelagianorum  erroribus  ad  fe  a S.  Profpcro  , 
& Hilario  viro  laico  delatis  omnium  primus  occurrit  S.  C*lefti- 
nus,  dataque  epift.  a i.ediu  Cout.  ad  Galliarum  Epifcopos,  acri- 
tcr  eofdem  incrcpuit , quod  a Prcsbyteris  indifeiplinatas  qusftio- 
nes  vocari  in  medium  , acpertinaciter  veritati  adverfantia  prx- 
dicari  impune  permiucrent . S.  Auguftini  dcinde  a Semrpelagia- 
nis  impetitam  dodlrinam  vindicat , dignifque  illam  , dcbitifque 
exornat  laud  ibus : ex  qua  epiftola  videas , ut  Pontifici  datum  fu- 

O o a perne 


Digitized  by  Google 


3*p2  Privilege  Rom.  Pontifici 

pcrnc  fit  dottrinas  bonas  a malis  difccrncre  , deque  veritati  con^ 
formibusj  aut  infcnfis  quieftionibus  judicium  ferrc  1 Eidem  por- 
ro  epiftol*  Capitulan.  i 1.  fubjiciuntur  hac  epigraphe  infignita  ' 
Prxteritorum  Scdis  Apoflolicx  Epifcoporum  Auftoritatcs  dc  Gra- 
tia Dei , quaeS.  Caeleftino  quidem  adfcripfcre  Petrus  Diacon.  lib» 
dc  Incam.  cap.  ult.  , Crefconius  in  Collett.  Can. , Dionyfius  Exi- 
guus  in  fua  Can.  Collett.,  Florus  lib.  contra  JorErigcnam,  Hinc- 
marus  dc  priedeft.  capp.  aa,  Lupus  Fcrrar.  in  Collettaneis  q.  2 , 
Rcmigius  Lugd.  lib.  dc  tribus  epill.  cap* 2 3,  Ivo  Carnot,  in  Pa- 
norm.,  aliiquc  : eidem  tamcn  Czlcftmo  abjudicant  Vcndclftinus  , 
Crabbius  , Surius  , Nicolinus,  BaroniUs  ad  an.  431.  n.  185  r 
Franciic us  Suarez  proleg.  6.  degrat.  cap.  r,  Sirmondus  tom.  l- 
Concil.  pag.  6 o,  Voflius  hift.  Pclag.  lib.  1.  capi  30  , Qucfnellus 
in  di(Tert.3,Norifius  in  vindiciis  Auguftin.  cap.  8 , Antelmius  in 
diflert.  dc  oper.  S.  Leonis , Natalis  cit.  §.  9,  Dupinius  in  Bibl.  , 
Pagius  ad  an.  43  1.  n.  47,  & fcqq.,  Serrkis  in  S.  Auguftino  vin- 
dic.,  & Ballerinii  in  obfervat.  ad  cit.  diflert.  3.Quefn.  §.  5.  Ex 
quibus  Qucfnellus  ca  Capitula  Si  Leoni  adferipfit  j fed  ejus  con- 
jetturasevertunt  Antelmius  , Pagius  , & Ballerinii  §.  6.  Voflius 
eadem  Capitula  partim  S.  Cadeftini  , partim  Gallorum  S.  Augu- 
ftinidifcipulorum  e(Tc  conjicit  a S.  Caeleftino  approbata  , cui  ad- 
fentitur  Natalis . Norifius,  cui  aufcultant  Antelmius  , Pagius  , 
& Ballerinii  §.  7,  prariverat  vero  fententia  Baronius  , S.  Profpe- 
rrefle  foetiim  putat . Ut  fit  dc  Auttore  , Capitulis  iftis  ccrtc  fua 
auttoritas  Rat , & conftat , cifdem  afferta  a S.  Hormifda  in  epift. 
70.  ad  PoirefTorem,  a quo  interrogatus  dc  Faufti  Regienfis  libris, 
poftquam  ei  boc  reddidifset  refponCum  : Nequc  ilium  recipi , ne- 

que  quemquam , quos  in  auHoritate  Patrunt  non  recipit  examen r 

Catholic x filei , ant  Ecclcjiaflicee  difeiplinx  ambiguitatem  pofje  gi. 
gnere , aut  Religiofh  pr.t)udiciu»i  ampirare  r(  ubiobfervarc  il« 
lnd  obiter  velim , Pofscfsorcm  in  ferenda  dc  Faufti  libris  fenten- 
tra  , nec  proprix  fidifsc  feientix  , & confcientiar , nequc  confidif- 
fe  magis  fententiae  contra  Faufti  libros  prolatz  , five  a Petro 
Diacono  Ronaeexulcm  agente  inlibello  dc  Incar.  , & grat.  ad 
Africanos  Epifcopos  in  Sardinia  exulcs  in  append,  tom.  10.  oper. 
S.Auguft.  foo,  Socioruinque  nomine  feripto,  Si  inferipto,  five  2 

S.  Ful- 


ViNDICATA  . ARTICULUJ  XII. 

S.  Fulgentio  in  librisfeptem  dc  grat. , & iibcro  arbitrio  duobus 
Faufti  oppoficiS)  quamvis  hofcc  una  cum  tcibus  aliis  dc  przdeft. 
& grat.S.Doiftori  confcribendi  qui  auftores  fe  dcderanc  , Africa* 
ni  Epifcopi  exilii  focii , confcriptos  fubiude  in  Synodica  ad  Scy- 
thas  Monachosdigno  ma&afsent  clogio,fcd  ad  unum  Pontificcm, 
tanquam  ad  indefeftibilem  veritatis  regulam  , integrum  dc  libris- 
tkfercndum  judicium  fore , probe  habuifse  perfuafum  ) hxc  de 
Capitulis  illis , nulio  appeliato  nomine  Amftoris  > fubnedk  : De 
Arbitrio  tamen  libcro>&  Gratia  Dei, quid  Romatta , hocejl  Catholi- 
ca,fequatur,  3 aj sever et  Ecclejia,licet  in  variis  libris  B-Augufii- 
ni , maxime  ad  Hilarium , & Profptrum , pojjit  cogmfci,ta . 
men  in  Scriniis  Ecclejidjlicis  expreffaCapitula  continent ur,  qua  ,fi 
ibi  ( Con&antinopoli  ) defunt,  & necejjaria  creditij,deflinabimui.- 
Deftinavit  hzc  reapfe  Capitula  , ut  ipfi  prxfentiflimo  ufu  ad  per- 
domandam  Semipelagianorum  , qua;  in  Galliis  quotidie  pocentia 
Crefcere  cernebarur,  fa<ftionem,  venireiK  > ad  S.  Czfarium  Arela- 
tenfem  S Felix  I V : ex  quibus  Capitulis  in  Synodo  Araulicana  II. 
Canonibus  25.  conflads,  ac  fubinde  in  Valentina  confirmatis  , 
quin  etiam,  quod  potiflimum  eft,  a S Bonifacio  II.  paullo  poft  ap. 
probatis , & Auguftino  ufquc  ad  procacitatcm  obtredandi  licen- 
tiaSemipelagianis  praecifa  , &obrutacft,  atque  orthodoxa  dc 
Divina  gratia,  liberoque  arbitrio  dogmata  loco  firmiter  fuo  , bo- 
noque  in  lumine  collocata  . Video  hinc  vero  , ut  Romani  Pond- 
ficis  in  hac  parte  ferendi  de  propofitionibus  ad  (idem  pertincnci- 
bus  judicium  fufpici  debeat  poteftas  , utquc  co  loco  (it  pofita  > 
unde  dc  fuperno  vcluti  , ac  de  fupremo-difputationibus  fpatia  de. 
finite  , ac  prtrfinirc  quzftionibus  lincas  valcat  ? Adifis  virum  di- 
gnitate  , ac  doiffrina  Cl.  Norifium  hoc  de  argumento  opumc  rac- 
ritum  lib.  2.  hift.  Pclag.  capp.  1 8 , & 23. 

Exindx  clabenti  mihi , eque  fententiis  ad  verba  (rmplicia  , 
five  ad  di&iones  e difputationibus  eluclanti  , novum  fpontc  vc- 
luti fua  nafeitur  argumencum  , quod  fuo  pro  pondcrc  fans  expu. 
tari , & expendi  non  pofik . Ncftorius  poftquam  alicnam  , ideft 
Pelagianam  , confovifsethxrefim  , ac  protexifset  , toticfque  re- 
fidtas  a Pelagianis  de  impa&is  fibi  per  calummam  erroribus  que- 
relas in  S.  Cxlcftini  aid  mum  ingcrcre  fruftra  tcaufset , pcculia- 

rern 


Digitized  by  Google 


2P4  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Jem  fuam  adjunxit  poftea  haerefim  , capitibus  hifce  duobus  coni- 
prchenfam,  idcft  Chriftum  D.  A',rt , Deum  non  efse  , fed 
Dcifcrum  , five  Deo  utentem,  B.  Virgincm  vcro  non  efsc  e<«-W  , 
Dciparam,  fed  dicendam  xf<rT*rl«e» , aut  KrrfvnrUm,  idcft  Chri- 
ftiferam  , auc  Chriftiparam  , dc  quibus  S.  Johannes  Damafcenus 
lib.  3.  dc  fide  orthod.  cap.  1 2 , ejufque  Scholiaftcs  Faber  Scapu. 
lenfis , ut  de  S.  Cyrillo  in  epift.  ad  Ncftorium  , aliifque  pluribus 
apud  Baluzium  , Lupum  , Garnerium  , Pctavium , Natalcm , 
Norifium  , Dupinium  , Tillcmontium  , Doucinum  &c.  fileam  . 
Vocibus  igitur  hifce  circumveftitam  haerefim, implicatamque  fim- 
plici  perfuadcre  Plebi  ftuduit  non  modo  , & fed  littcrisad  fallen- 
dum  compofitis  , fucoque  plenis  Pontificis  animum  occuparc  vir 
ncquam  inftituit : Ego  , inquiens  in  epift.  3 , kanc quidem  voeem  , 
qua  eji  n , mfi  fecundum  Apollinaris , iff  Arii  furorem  j i con - 

fujioncm  natur  arum  prefer  atur  , 2 jolcntibus  diccre  non  rejijlo  : nec 
tamtn  ambigo , quin  hac  vox  larir*  illi  voci  ced.it, qua  cjl  Xf/fTw-***, 
tanquamprolata  ab  Atigtlis  , iff  Evangelijlii . At  cui  nam  ex  vo- 
to,  animoque  unquam  fententia  fucceflit , ut  a Romani  Pontificis 
obtutibus  , iifque.pcrfpicaciifimis , dodrin.T  fuar  fenfum  obvium 
quidem  > ac  lictcralcm , veluc  loquuntur  > fubduccret  ? Subduce- 
rc  per  cos  licuit  aliquando  fenfum  internum,  animoque  reten- 
tum,  non  etiam  verbis  exprefsum,  vcrbifquc  exprimendis  inftitu. 
turn. Quin  ctiam  Johanni  Antioch,  in  epift.ad  ipfum  Ncftor.,  Aca- 
cio  Bercecnfi  in  epift.  ad  S.CyrilIum,Eutherio  Tyanenfi,  & Hella- 
dio  Tarfcnfi  in  epift.ad  S.Sixtum  III,  Thcodoreto  in  epift.  ad  An* 
dream  Samofat.,&  in  epift.ad  ipfum  Ncftor., Andrea:  ipfi  Samofa., 
Alexandro  Hierapol.,  Himerio  Nicomed. , Dorotheo,  aliisque  in 
Synodico  apud  Lupum , & Baluzium  facere  fucum  Neftorio  fas 
fuit,non  vero  S.  Caelcftino  , qui  collc&a  Synodo,examjni  fubjc&is 
cjnfdem  fcriptis,vocibufquc  TbcotocoS) Dciparade  B.Virgine,ac 
Homo-Dtus  de  Chrifto  D.  confccratis,atque  ipfius  feriptis  damna- 
tis, damnations  in  Ncftorium  tulit  fententiam,  nifi  intra  dccimuna 
a denuntiatione  diem  hxrcfim  apetta,  feriptaque  confefiione  abdi- 
caret.  Scriptis  ad  hate  feptem  cpiftolis  ad  Ncftorium  ipfum,  ut  ad 
frugem  rcvocaret,ad  ClcrumConftantinopolit.,ut  in  fide  retincret, 
ad  S.Cyrillum  Alex.,  Johannem  Antioch.  , juvenalcm  Hicrofol.  , 


Vindicata.  Articulus  XII.  apy 

Ruffum  Thcfsal.,  Flavianum  Philip.,  aliofque  Orientates , ut  dc 
lata  in  hominem  fcntcntia  ccrtiorcs  faceret , ad  Synodum  Ephe- 
finam,uc  eamdem  fcntentiam  executioni  demandarctj  & ad  Theo- 
dofium  Imp.  , ut  hac  in  re  opera  Ecclcfiar  non  deefset , ita  fa  Turn 
iftud  dogmaticum  numcris  dcfinivit,abfolvitquc  omnibus  . Quod 
utmagis  , magifquc  in  tuto  collocarct  > nocendique  licentia  Ne- 
ftorianis  omnis  amputaretur  , Theodofio  Imp.  au&orem  fc  dedit 
lcgis  ult.  Cod.  Theod.  dc  Hxreticis  , qua  Ncftorianis  quidem  in- 
famia:  publica  inufta  nota  Simonianos  appellandos  impofterum_» 
edixit,qucmadmodum  Arianos  olim  Porphyrianos  appellari  juf- 
fcrat  Conftantinus  M.,  Ncftorii  vero  libros  legi  omniuo  vetuit  s 
fed  diligenter  conquifitos  undcquaque3  congcftofque  in  cumulum 
ultricibus  flammis  devoveri.,  concrcmariquc  valuit . 

Nec  ab  hac  altera  trita  > reftaque  cogitandi , agendique  ra* 
tione  cogitare,  agereque  licuit , & contigit  S.  Leoni  M.  , cui  pro* 
fcftolaudi  haud  parvx  vertit  S.  Profper  in  Chron.  ad  an.  443  , 
quod  inter  Paftor'alis  curse  partes  , quas  ftatim  ab  inito  Pontifica- 
tu  induit  , numerifquc  perficicndas  omnibus  fibi  propofuit , (la* 
tuitque  , Manichxis  ,qui  devaftata  a Wandalis  Africa , ac  magna 
humanarum  , Divinarumquc  rerum  perturbatione  confequuta  , 
ingenti  Romamnumcro  fe  tranftulcrant , ibique  Catholicis  ad- 
mix ti  latcntes  conventus  agebant  > larvam  detraxifset,  pravofque 
ipforum  libros  dcteAbSjinque  acervum  congcftos  publico  in  foro 
igni  comburendos  devovifset . Viden  , ut  ipfe  met  rem  denarret 
inform.  1 5.  edit.  Quefnclli , Bailer.  16.  cap.  4,  quo  Chriftifide- 
les  religionis,  officiique  admonet , quo  tarn  ab  hujufee  genus  ho- 
minum  colloquiis  abdicarc  fc  , turn  ab  horum  erroribus  undtque 
featentium  librorum  fe  abftinere  le&ione  dcbcant ! Quo  perin- 
dc  Audio  Italic  Epifcopos  inflammare  fata  gens  epift.  7.  edit. 
Ball. » Qucfn.  8.  in  Mamchatorum  invigilarc  latebras  , inveftiga* 
reque  libros  jubet , tumquc  in  illos  juris  diftringcre  poenas,  turn* 
que  iftos  ignis  delere  probro.  Ncquc  vero  intra  Italias  fines  ipfius 
ita  fe  cohibuit  zelus  , quin  ad  Hifpanias  exporrigens  fe  fe  , epift. 
1 5.  ad  S.  Turribium  cap.  x 6 . peftem  hancce  qua  graflantem  , qua 
latitantem  inquiri,  ac  rcprimi,librofquc  omnes  flammis  aduri  im- 
pcrarct.  Qua  dc  re  dignum  fc  prxbuit , ut  promerito  maftarctur 

clogto 


Digitized  by  Google 


Priviligia  Rom.  Pontifici 

clogio  a Theodoreto  in  cpift.  52  3 ncc  non  a Thedofio  , Sc  Valen- 
tiniano  in  Divali  ad  Albinum  cx  Cod.  Thcodof.  tom.  6.  edit. 
Lipf.  Jo:  Danicjis  Ritterii  deferipta  a Balleriniis  tom.  1.  oper. 
S.Leonis  pag.£2£.Quo  perinde  ex  capitc  ncque  parva  laudis  pars 
SS.  Gelafio , Symmacho,  & Hormifda:  adhaHitj  fi  fidcs  Au&ori  ii- 
bri  Pontificals  adhibenda  fit  3 qiuc  cur  adhiberi  non  debcat,  certe 
non  adparet , quod  repertos  improbos  Manichaorum  Codices  an- 
te fores  BafiliccE  cum  Liberianat  3 turn  Conftantiniana*  igne  com* 
buri  fecerint . Confer  & Gratianum  Can.  1 2*Comperimus  did. 
l.de  Ccnfecr. 

Alterum  nunc  autem  3 ac  illufire  accipe  latum  a S.  Leone  in 
Prifcillianiftarum  libros  judicium  . Emicat  iftud  in  epift.  1 5.  ad 
5.  Turribium  Afturicenfem  turn  Cap.  1 5 , quo  loci  hanc  pruden. 
tiar  refertiflimam  fert  legem  3 ut  adulterati,  falfatique  a Prifcillia- 
niftis  Codices  in  nullo  ledionis  ufu  ab  Hifpanis  Epifcopis  habe- 
rentur  , Apocrypha  vero  feripta  3 facris  Apoftolorum  nominibus 
fuppofita,  auferrentur  penitus,  atquc  flammis  conflagranda  adji- 
cerentur  : quod  Caput  1 5.  titulo  ifto  Sententia  Pip*  Leonis  dc 
ylpocryphis  Scripturis  infignitum  totidem  exhibetur  verbis  ex 
Mfs.  Codicibus  Vaticano  Palatino  277.  a Blanchinio  tom.  1.  Vin- 
diciar.  Canon.  Scriptur.  pag.  405  3 Hcrovalliano  a Jacobo  Petit 
poft  Theodor i Cantuar.  Pcsenitenr.  , ac  duobus  Vallicellanis  1 8 3 
& 58  , de  quibus  Ballerinii  Fratres  tom.  r.pag.  1473  3 & feqq. 
Turn  Cap.  16.  Didiniifignatim  feripta  Prifcilliana  ha?rcfi  afper- 
fa  legi  exprefse  prohibet  ( quod  prohibuifse  quoque  liquet  S.Au- 
guftinum  lib.  contra  Mendacium  ad  Confentium  capp.  3 3 & 17, 
ac  Synodus  Bracarenfis  an.  563.  Can.  17.)  Nemo  3 ioquiens  , 
hoc  impune  prafumat  3 nec  inter  Catholicos  cenfeatur , quijquis  uf/- 
turJcriptis}tton  ah  Ecclejia  folu?n  Catholica-,fed  etiam  a fno  *4u£iorc 
damnatis.  Nempe3  S.Ambrofio  Mcdiol.  fequeftre  acccdcntc,Sym- 
pofio3  &Didioio  a Synodo  Toletana  fua  fucrat  fedcs  refiituta  , 
ea  tamen  gemina  adje&a  lege  3 turn  tit  harrefi  Prifcilliana  infarfos 
tradatus  ejurarent  prorfus  3 Sc  abjiccrent,  fenfus  quoque  pravos, 
quibus  Prifcilliani  dogmata  prius  obduccrc  folcbant  3 exuerent  , 
ac  penitus  abdicarent  3 turn  ut  prius  apud  Komanum  Pontificem 
foexefis  fufpicionc  om.ni  abfterfa  3 h«reticifque  libris  cum  Au&orc 
v v - damna- 


VlNDICATA  . ARTICULUS  Xlf.  2p? 

darrmatis  , communione  ab  co  donatos  fc  oftendercnt . Non  mo- 
tor here  autem,  quas  in  Obfervat.  ad  hanc  c p i ft.  dubitatjones  mo- 
tet Quefncllus  de  fidei  profclfionc  a Sympofio  > & Di&inio  przfti. 
ta,  deque  priftino  Ecclcfiafticoipfis  reftituto  gradu  : viro  enim 
janfenii  partibus  addi&iflimo , ac  Pontificibus  dc  faftis  dogmati- 
cis  frequens  definientibus  obtemperare  detrertanti , fidem  haud 
facile  meam  obftrinxerim , haud  obiigarim  . Emendicatas  vero 
ejus  conjedluras  deftruunt , evellumque  S.  Innocentii  I.  cpiftola 
ad  Synodum  Toletanam  , & ilia  S.  Leonis  , qua  de  loquimur  , ad 
S.Turribium,cx  quibus  liquet  utrumque  ad  Ecclcfiafticx  commu- 
nionis  gratiam  fuifse  receptum  , atquc  priorem  ad  honoris  gra- 
dum  redintegratum  . Quibus  cum  litter  is  concordat  Codex  Hif- 
panus  S.  dBmiliani  an.  961 . exaratus  , a Johanne  Bapt.  Pctezio , 
& Ambrofio  Morales  deferiptus  , & ex  ipfo  confcdhis  ab  codem 
Perczio  Vaticauus  4887.  ad  Gregorium  XIII.  mifsus  3 in  quo 
Hifpani  quatuor  alii  optimxnotx  Codices  laudantur.  Confer  & 
Nicolaum  Antonium  in  Bibl.  vet.  Hifp.  tom.  a.  pag.  1 3 1 >ac  viros 
doftifT.  Ballerinios  Fratrcs  in  adnotat.  ad  hauc  epiit.  1 5 . tom.  2. 
pag.  1373  ,&  feqq. 

Haud  intra  ba?c  ftetit , hxfitque  indefeffa  S.  Leonis  ad  dete- 
gendos  hzreticorum  dolos  vigilantia  , liberandamque  ab  horum 
fraudibus  fidemj  nec  hoc  etfi  haud  leve  ci  cum  Vcteratoribus  hif- 
ccunicum  fuitnegotium , fed  novella  cum  jhxrefi  ad  fallcndar  fi- 
dci  ambages  quarrendas  fafta  nata  congredi,  & confligi  opus  fuit , 
larvam  illi  ad  fafeinandum  omnem  dccrahcrc  » omnemquc  invefli. 
gandi  ad  elabendum  locum  eripere  . Ex  imprudenti  enim  vero  , 
imperitoque  zelo  alienam  , Neftorii  nempe  , oppugnandi  hxrc- 
fim  in  oppofitam  lapfus  Eutyches,  duas  in  Chrifto  quidem  ante_* 
Incarnationem  naturas  diftinxit , fed  poll  Incarnationem  ex  dua- 
bus  unam  dumtaxat  confinxit : quin  tamcn  hanc  unitatem  , five 
unionem  fatis , ut  capi  bene  polfct , explicare , exponereque  , 
in  quo  pofita  effet , unquam  voluerit  , quo  nempc  fenfu  unam 
poll  unionem  naturam  in  Chrifto  contcndcret : an  unam  per  com. 
pofitionem  , quotrodo  una  eft  in  hominc  ex  anima  , & corpore : 
an  unam  per  confufionem,  quomodo  una  eft  in  mari  aqua  fluminis 
marinz  aqua?  commixu  : an  unam  per  convcrfioaem  vcl  Divina: 

Part  //.  Tom.  I/.  P p in 


Digitized  by  Google 


2p 8 Privilhsia  Rom.  Pontifici 
in  humanam  , vcl  human*  in  Divinam  , quomodo  in  Eucharifti* 
concingit  pancm  , vinumquc  in  Chridi  D.Corpus  , & Sanguinetn 
converti.  Quibus  alccrnatim  modis  ad  faciendum  fucum  , pro 
veriipelli  ingenio  , ac  prouc  aCatholicis  urgerentur  > Eutychecis 
dogmata  obduccrc  e;us  difcipulos  confueviflc  obfcrvat  Petavius 
lib.  i.  de  Incarn.  cap.  14.  Ut  proindc  mirari  non  fubeat,  quod  ex 
hxrcii  ancipitibus  tot  capitibuscircumindruda,totquc  verborum 
ambagibus  circumvoluta  tot  diverfa  ptodierint  nomina  , & mon- 
ftra  , puta  Acephali  , Efajanidx,  Cor rupticol*  > i«»i , fire 
Hxdtantes,  Barfanuphitx,  Monophyfitx,  Schematic! , Jacobit*  > 
Anthropomorphitx,  Julianidx,  Cajanitx,  Semidalitar,  Harmad- 
ix  , Phantafiadx  , Angelitx  , Theopafchit* , Condobauditx* 
Aphthartodocctz  > Nagranitx,  Tetraditx,  Agnoetz,  Damia- 
niftx  , Pctritx  > Cononitx  , Monothclitx , Coptitz  &c.»  dc  qui- 
bus pod  Libcratum  in  Brev.  , Leontium  dcSedis,  Timothcura 
Condantinopolit.  Presbyt.  dc  recept.  hzrctic. , & S.  Jo:  Dama- 
fcenum  de  hzref.  Cl.  Jofcphus  Simonius  Adcmanus  in  difsert.  de 
Syris  Monophyfitis  cap.  4.  Quio  imo  Eutyche  s dedinandx  invr- 
dix  caufla  non  raro  Catholice  /entire  , ac  dicere  fimulabat , infi- 
tnulatufque  Arii , Valentini , & Apollinaris  hatreds , de  impada 
calumnia  dole  re  palam  , &conqucri  folcmne  habebat.  At  enitn 
demens,  & amens  c fulto  rationis  cxccffcrat , qui  fraude  , dolo- 
que  fallcre  , decipercque  S.  Leoncm  , pcrfpicaciflimx  nempe  Pon- 
tificem  acicijcxputavit,  cujus  vix  in  confpedutn  venere  ipfnis  did* 
a S.Flaviano  dclata,  atque  fcripta  erroribus  , mcndaciifque  refer- 
tiilima  , in  quibus  etiam  cx  SS.  Julio  ,&  Felice , & ex  SS.  Gre- 
gorio Ncotxf. , & Athanafio  tedimonia  confida  , ut  jntimos  Ve- 
tcratoris  reccflus  inva/it  : quos  uno  idu  ut  refecaret  ad  vivum  , 
breve  rci  compendium  faciens  in  cpid.  edit.  Qucfn.  2^,  Bailer. 3 j. 
ad  Synodum  Ephefinam,  ab  Epifcopis  quidem  Epidolam  luatn 
ad  S.  Flavianum  lydium  vcluti  lapidem  haberi  voluit , quogcr- 
mana , adulterinaquc  fidcs  probarctur  ( ad  quam  fi  probadcnc  uti- 
que  expofttam  ab  Eutychcte  fidci  profclfionem,  tutpes  adco  in  cr. 
rorcs  prolapfi  non  fuifscnt  ) Hoc  ejt , ut primituj  ptflifero  errore 
damnato  , etiam  de  ipfius  , qui  imprudenter  erravit , rejlitutione 
trafletur : Eutychcti  veto  locum  vent*  cxhibui t , ea  lege  inviola- 
c i bih- 


ViNDICATA  « ARTICULUS  XIL  2pp 

biliter  adimplcnda  i Si  tamen  doSirinam  veritatis  ( in  eadem  ad 
S.  Flavianum  epiftola  fufc , nitidcque  expofitam  } ampleclens  , 
fenjus  hereticos , quibus  imperii  id  ejut  fuerat  irretitd  ( at  tend  is 
duos  a S.Leonediftingui  fen  fits,  internum,  & externum,  ilium  ex- 
cufari  quadantenus  , ilium  exfecrari  quantopere  ! ) plane  t aper - 
teque  propria  voce , & fubferiptione  damnaverit . Quo  vero  male , 
pcflimeque  ccflfic  Eutycheti  pravps  exuere  fenfus  abneganti,cujus 
ideo  perfonx,  jubente  Pontifice  , infamise  dica  confcripta  , leriptis 
\ero  Imperiali  lege  ignis  poena  decreta  eft  , Eutydhetifquc  par- 
tiariis  Catholicum  ei  infedifle  animum  contcndentibus  , idco- 
jque  ad  fidem  in  cpift.  24.  cdit.Quefn. , Bailer  28 . ad  Flavianum 
expofitam  fuam  exigere  detre&antibus  , digni  proinde  quieadem 
prolcribercntur  cum  Eutychete  poena , co  vicifllm  bene  , optime- 
que  audire  meruit  Chalcedonenfis  imprimis  Synod  us,  qua:  a Pon- 
tifice  epift.  72.  edit.  Quefn.,  Bailer,  officii  admomta,  tantum 
abfuit , ut  de  dogmatica  ilia  difee peat ionem  inftitucre  attejntave- 
rit , ut  potius  abfquc  examine , abfque  cun&atione , abfque  ex- 
ceptione  ambabus  ulnis  amplc&i  , ex  eaque  quin  etiam  Symbo- 
loNicasno  circa  Dei  Filium  adverfus  Eurychianam  ha?refim  appo- 
nendam  periocham  hancce  duxerit ! Confubjlantialem  Patrife- 
cundum  Deitatem , Confubjlantialem  nobis  fccundum  Huma - 
nitatem : cujufmodi  (imiles  a S.  Leonis  ftylo  non  dittanies  Litur- 
gix  Romanx  ad  Eutychianam  hasrefim  evertendam  , contra  ver® 
ftabiliendum  dogma  Catholicum  de  Divina  Incarnatione  adje&as 
particulas  obfervant  Bailerinii  in  Sacramentarium  $.  Lconi  cri- 
butum  tom.  2#  oper.  Nota  15.  pag.  152  , &Nota4p.  pag.  160% 
eidemque  perinde  Synodo  acccpti,  probatique  evadere promerue- 
requotquotab  Eucychetis  partibns  refilientes , prslaudat*  ad 
5.  Flavianum  epiftola:  animum  apponerc  non  diftulcre  . Quae  om- 
nia ex  Adis  Conciliiabunde  conftanc , quin  ego  longiori  opera 
Leftori  moram  inferam, 

Documenta  ad  alia  nunc  delabendo  , in  his  & mihi  lie  tem- 
perabo , ut  antedi&a  jam  faftidienti  novam  non  ingeram  molc- 
- Hi  am  , neque  diutius  pr  aster  opus  pluribus  demorer.  Atque  de 
S«  Gelafio  loquendo  , is  Romas  anno  circiter  4 $6.  ex  Epifcopis 
70,  ant  72*  coaSa Synodo  ad  fccerncndos  finceros  > facrofquc  Li. 

P p Z bros 


I 


jo©  Pbivilegia  Rom.  Pont  if  i c i 

Bros  a pfcudo  - epigraphis  , ac  pcrniciofis  , ordiacm  librorum 
quos  Romana  Ecdcfia , autfacrum  in  Canonem  adcenferec  ( de 
quo  cclebrc  , ac  crhum  cftS.  Innocentii  I.  in  epiftola  ad  Exupe- 
rium  decrctum  , cum  quo  confcrendum  c Lucenfi  Codice  exccr- 
ptum  a Cl*  Manfio  cxhibitum  tom.  uSuppl-pag.  a8o,  quo  etiana 
rcfpcxifle  videtur  Concilium  Tolctanum  IV.  an.  6}j,  quum  Can, 
i 3.  Apocalypfim  S.  Rom.  Ecclefii  automate  Divinos  inter  li- 
bros  adnumerandam  decrcvit ; cujufque  certc  ad  amuifim  Sacro- 
rum  librorum  Catalogum  fuu;n  confcciiTe  Syuodus  Carthagi- 
ncnfis  Hi.  anno  3^7.  Can.  47,  in  Cod.  Can.  Eccl.  Afric.  Can. 24. 
inferto  legitur  , nec  ante  evulgare  aufam  fuiflc  > quam  confirma. 
ri  a S.  Bonifacio  I.  impctraflct  ) , quofque  aut  dctcftaretur  tan, 
quam  noxias  lcdionis,aut  dubiis  adnumeraret,  velut  incertos,  vet 
baud  probatos  habentes  Auftores , digeflic , dccreto  edito  dc  Di- 
rinis  > Canonicifque  feripturis , de  SS.  Patrum  operibus  , atque 
de  libris  Apocryphis  , quod  legitur  DiftituR.  t 5.  C.  3.  S-  /Zotru- 
na  EccleJJd  . Cujufce  Decreti  pra*  aliis  egoquidem  faCio  pluri- 
mum  exemplar  triplex  edicum  ex  antiquiflimo  Codice  Florcnti- 
no  a Cl.  Jofcpho  Blanchinio  , & a Luca  fjolfienio , ac  Emanuele 
Scheleftratio  quammaxime  commendato,  Anaftafii  tom.  4.  opufe. 
3.  pag.  6 i>  & feqq.j  ex  Codice  Palatino  Bibl.  Vatican!  n.  4 
annorum  $oo<  ab  HI.  Jufto  Fontanino  in  append,  ad  Antiquit. 
Hortte  pag.  3 1 7 > ac  in  Thefauro  Script.  Ital.  Burmanni  tom.  8. 
par. 3, atque  ex  vetuRo  Codicc  Lucenfi  anuor.etiam  9 oo.a  Manfio- 
Suppl.  tom.  1 . pag.  3 573  & fcqq.  Decreti  hujus  au&oritatem  pat- 
vi  pendunt  , ficut  dc  Audtorc  vinligant  Noftratcs,  Proteftantium 
aliqui , pfeudo-nymis  illud  , hypobolimaeifque  adfcnbcrc  non_» 
veriti  Pearlonius  in  vindic.lgnat.lib.i.  cap.  4,  Beveregius  in  Cod. 
Canon,  prirnit.  Ecclef.  illuft.  cap.  9,  Bafnagius  hill.  Eccl.  lib.  8. 
cap.  8,  Cavsus  hill,  litter.  Sxculi  V.  p.  1.  , ac  Pi&ctus  Theolog. 
Chrift.  lib.i . pag.  1 43,  tanquam  illud,  quod  ex  Ifidori  Mercatoris 
©fficina  prodierit  > minufque  proptcrca  ut  finccrum  cxfufflandum 
fit . Quia  vero  dc  hujufee  Decreti  cum  au&ore  , turn  au&oriuce, 
quantum  opera?  ferebat  pretium,  ad verfus  Proteftatucs  fatis,  opi- 
ne r , dilputavi  tom.  4 Art.  9.  §.  1 . pag.  43a  , & leqq. , a<Rum_. 
proindc  agcrc  nolim . Quam  tamcn  in  rcro  prater  Scriptorcs  eo 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  ; Articim-us  XII.  JOI 

loci  indicates , confer  ft  placet,  S.  Aldhclmum  lib.  de  Virgin, 
cap.  1 1.  Bibl.  PP.Lugd.  tom.  13.  pag .37,  quidccreti  hujus,  taw 
cito  au&oris  nomine  , mcmjnit ; Burchardum  lib.  J.  cap.  120,  & 
fcqq-,  Ivonem  par.  4.  cap.  64  , & Panormix  lib.  j.  cap.  $1  , ac 
Vincentium  Bellov.  in  prologo  ad  fpecul.  natur.  cap.  13  , & feq., 
a quibus  S.  Celafiocxplicitc  adferibitur  ; Covaruviam  item  tom. 
2.var.  refolut.  lib.  4.  cap  14,  & feqq.  , Baluzium  ad  Antonium 
Auguftinum  de  emendat.  Cratiani  pag.  444;  Scheleftratium  in_* 
Antiq  illull.  tom.  1.  pag.  3 69-,  Juftum  Fontaninum  deAntiq, 
Hortx  lib.  2.  cap.  3 , & Maurinos  Monachos  ad  S.  Ambrofium 
tom.  1.  pag.  1 2 66.  teilantcs  in  Codicibus  Mfs.  ante  mille  annos 
exaratis  S.  Gclafio  tribui . Atque  ex  hoc  perinde  Gclafiano  Dc- 
creto  jure  r optimeque  Bail  in  fumma  ad  hoc  Rom.  Concil.  an. 
4 96.  argnmentum  defumpfit  carpendi  Scaligerum , quod  Expur- 
gatorios  librorum  Indices,  tanquam  Maranorum  opus  , irriferit , 
AbeodemS.Gelafio  navitcr  adlaboratum  non  modo  , lit  a 
germanis , & innoxiis  apocrypha , & pcrniciofi  difcemerentur  li- 
bri , decrctoque  edito  facri  a profaois , & fioccri  a pfeudo  • epi. 
graphis  diftin<3i  funr,quod  plurimum  ad  hanc  Pontificii  juris  par* 
ticulam  confwmandam  confcrc , verum  ctiam  libro  adornatodc 
duabus  in  Chriflo  natur  is  Bibl.  PP.  edit.  Parif.  tom.  4,  Lugd. 
tom.  8.  pag.  699,  Neftorii , Eutychetifque  nefanda  dogmata  pe- 
nitus  funt  profligata  , atque  fana , finccraque  Romans  Ecclefiat 
do&rina  adfuorum  Deceflorum  normam  declarata  . Quamvis 
cnim  dodi  vki  non  defuerint  y qui  opus  illud  egeegium  S.GeLafio 
abjudicarint,  aliis  adferibentes,  uti  Gclafio  Catfareenfi  Bellarmi* 
nus,&  Melchior  Canus  lib. 6.  cap.  8.  ad  9,  utiGelafio  Cyaiccno 
SufFridus  Petri,Baronius,&Perronius,  uti  Johanni  11.  ( fed  pror- 
fus  immerito)  Jofcphus  Pamphilius  Signinus  Epifcopus  Scriptor 
Seculi  XVI;  in  Chron  Auguftini  » S.  Gclafio  tamcn  vindicans 
Spondanus  in  Epitom.  ad  an.  4^.  obfervans  opus  illud  fubS. 
Gclafii  Papar  nomine  laudatum  a S.  Fulgentio  in  lib.  de  quinque 
quxftion.  apud  Ferrandum  cap.  18  »Labbxus  torn.  1.  de  Script, 
Ecclef.pag.342.  adnotans  idem  opus,codem  appellato  nomine,  a 
Johanne  II.  memorari  in  cpi ft.  ad  Avicnum,  ceterofque  Senato- 
res , qua  cosdc  Ciirifii  Diviniutc  , & Incam.  fidem  cdocct;  Sir* 

mon- 


Digitized  by  Google 


1 


302  Privilegia  Rom.  Pontifici 

mondus  in  Mfs.  Codicibus  optima  notar  opus  illud  defcriptum 
legi  inter  indabias  S.  Gelafii  epiftolas;  PetaviusTheolog.  dogcn. 
lib.  a.  de  Incar.  cap.  3.  tom.  4.  pag.  12a  , Sc  to8.  animadvercent 
praefatum  librum  S.  Gelafio  Papae  diferte  adjudicari  a Gcnnadio 
Maflil.  de  Scriptor.  Hcclcf.  cap-  1 4,  ab  Honorio  Auguftod.  lib.*, 
cap.  93  > & ab  Anaftafio  Bibl.  in  S.  Gelafio  tom.  j.  fe£,  74.  pag. 
i^jvedit. Blanchinii  ,'Coutantius , tefte  P.  Simone  Mopinot  in_» 
epift.  ad  Carolum  Conradc  , Chiflctius , Pagius  n.  3,  Dupiniut  , 
Moyniusad  var.  facra  in  prolcg.  pag.28,  & Fabricius  Btbl.Grarc. 
tom.  8.  lib.  5.  cap.  24.  pag.  371,  Voflio>  & Cavaco  non  aften- 
tiens  opus  iftudGrxce  verfum  opinantibus  memorari  a Pbotio 
Cod.  102  3 ubi  Gelafii  Cxfarccnfis  /uom'/Mao,  adverfus  Anomaeos 
laudat . Argumentum  vero , quod  cx  opcrc  illo  exfculpunt  hcce- 
xodoxi  ad  evertendam  fidem  de  panis,vinique  tranfubftantiatione 
in  Euchariftia,  ex  verbis  ideft  iftis  : Et  tamen  ejffi  non  dejinit  ( in—* 
Euchariftia  ) fubjlantia  , vel  natura pants , vini , abundc  di- 
lutum  jam  eft  a Baronio  ad  an.  4 96.  n.  1 1 , Sc  feqq. , Natali  hift. 
Eccl.  ad  Sxcul.  V.  cap.  4 art.  3 . §.  2,  Tournellio  > & Berti  de__ » 
Euchar. , nliifquc  de  Schola  Theologis,  oftendentibus  antiquis 
Scriptoribus  folemnc  fuifte  fubftantix  , & naturx  nomine  intelli- 
gere  accidentia  naturam  aificicntia  , five  adjun&a  fubftantiam_» 
circumftantia  : quo  paifto  accepiflc  leguntur  Tcrtullianus  lib.  de 
anima  cap.  3 2,  S.  Jo:  Chryfoftomus  horn.  1 2.  in  Genef.  j S.  Au- 
guftinus  cnarrat.  in  pfal.  68,  Theodorctus  in  Dialogo  2,  & S.Pe- 
trus  Chryfologus  Term.  82:  quo  pariter  fenfu  idem  S.  Gclafiusin 
epift.ad  Epifcopos  Piccnx  Prov.  feribit  hominis  fubftantiam  Ori- 
ginal peccato  fuifte  depravatam  . Scd  de  his  in  Append.  Dcni- 
que  ad  eumdem  S.Gclafiumcxaminandamex  Oriente  miflam  fuif- 
fe  Apologiam  adverfus  Pelagianos  adornatam  a Johanne  Mela  , 
five  Hcmula  Alcxandrino  Patriarcha  auftor  eftPhotius,  apud 
quern  tamen  efto  fides:  fiquidem  Johannem  hunc  Eutychianarum 
partium  ledlatorcm  fuifte  ; idcoque  Sacrorum  confortio  a Ponti. 
ficc  M.  longe  femotum  conftat.  Ex  Occidente  quoque  S.Houora- 
ti  Maftllicnfis  Epifcopi  feripta  cidcm  Pontifici  accepta  , proba- 
taque  evafifle  tradit  Gennadius  de  feript.  Ecclef.  cap.  99,  qui  ca 
rationc  permotus  & ip fe  fuas  pariter  de  fide  lucubrationcs  cidem 

Pon- 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  ArTICULIK  XII.  JOJ 

Pontifici  nuncupandas  duxit  apud  Baronium  ad  an.  490.  n.  46. 
Verumtamen  Caput  illud  99  Gennadii  ipfius  opus  non  e(Te  , led 
pofterioris , tametfi  antiqu* , manus  adduamentum , jam  conve- 
nit  inter  Eruditos  ,dc  quo  confulerc  juvabit  Petrum  Franc.  Chi- 
fletium  > Miraeum  , Soffridum  Petri , Erneftum  Salomonem  Cy- 
prianum , & Ballerinios  Fratres  in  admonir.  ad  vitam  S.  Hiiarii 
Arclat.  tom.  2.  oper.  S.Lconts  pag.  3 1 3.  Etfi  enim  non  defidere* 
tur  in  Codic.  Martiniano , & Corbcjenfi  > five  SanGcrmanenG 
annorum  plus  millc,  deeft  tamcn  in  optimae  not*  , antiquiflimif- 
que  Codic.  Mfs.  Guelpherbytano,  NorimbcrgenfijVacicano  551, 
S.  Crucis  in  Hierufalem  1 ooj  ac  Veronenfi  3 in  quibus  Gennadia- 
nusCatalogus  explicit  in  Johannc  Antiocheno  , autinS.  Gcla- 
fio  3 ipfoque  Gcnnadio. 

Dc  Faulii  Regienfis  libris,  quorum  occafioneingentes  Con. 
ftantinopoli  exagitatx  quxftiones  fuerant  > a Poflcflbrc  African© 
dclatis  prolatum  a S.  Hormifda  fuilTc  judicium  , eique  Conftan- 
tinopolitanam  Ecclefiam  plene  adquicvifTe  paullo  fupcrius  indi- 
cavi . Non  lecus  indico  nunc  de  judicio  laco  a johannc  II.  circa 
propofitionem  De  uno  e Trinit  ate  in  Carnepaffo  , quae  magnum.. 
Scythas  Monachos  inter , &Acccmetas  incendium  cxcitaverat  , 
pro  Scy this  nempe  aifirmantibus  prolato  contra  Accemetas  infi- 
ciantcs,  copiofe  me  jam  difputafte  Tom. 3.  ar t.6.  §.  2.  pag.  660, 
& feqq-  Atque  ibidem  difputatis  adjungere  quidem  fatius  habe- 
bo  Libcratum  firev.  cap.  20.  de  ea  propoli  tione  in  hate  loqucn- 
tem : Papa  Johannes  hoc  eonfitendum  ( U«um  de  Trinitate  Incar- 
natum  , & Crucifixum  ) Epijlola J'tia  firmavit3  & Imperatori  dire - 
xit . Alterum  quoque  ex  Johannc  ipfo  in  epiftola  altera  ad  Sena, 
tores  apud  Harduinum  tom.  2.  pag.  1 1 50.  atrexere  juvabit  1*« 
cum , quo  huic  fimiles  tres  alias  propofitas  a Juftiniano  quseftio- 
lies  : Vtrum  Cbriflus  unus  e Trinitate  did  po/Jit : An  Dens  Chri- 
Jlus  carne pertulerit : Vtrum  proprie , # veraciter  B.  Maria  Dei 
gtnitrixpojjit  appellari  , definivit , eafque  tanquam  fidei  Catho- 
lic* approbe  confcntaneas  probavis  , fubjun&is  pro  confirmatio- 
nc  c S.  Scriptura  > &SS.  Patribus  fclcdtis  tcftimonii».  Facit  & 
hue  apte  S.  Agapcti  ad  Juftinianum  epiftola  , qua  fidei  profeflio- 
aem  a Johannc  Przdeccftore  fuo  Acotmeiis  prsferiptam  appro. 

basis  3 


304  PR  I V I L E G I A R O M.  Po  N T C F IC  I 
bans,  eafquc  propofitiones  de  fide  tenendas  affirmans , Huicfi- 
iei , inquit , quifquis  contr&iiccrc prtfumpferit , a.  Catholica  cem- 
munionefe  never  it  alienum.  In  hate  ipfa  quin  ctiam  confpirans 
paritcr. Vigilius  inepift.  4.  ad  Juftinianum  , &epift.  5.  ad  Mcn- 
nam  utriiifque  libcllo  fidei , quern  dcccfTori  fuo  S.  Agapeto  prat- 
ftitcrant , accepto,  propofitione  ilia  , qtixjohanni  II.  probata_> 
fuerat,  confirmata , Conftitutoquc  , quod  adverfus  Accphalos 
S.  Agapctus  ediderat , approbato , Menus  dedit  in  mandatis  , nc 
ab  hatred  refipifeemes  ante  recipcret » quam  ditfo  in  Auiflorcs  , 
& hacrefim  anathemate  , a Synodo  Chalcedoncnfi , & a S.  Leone 
facratiflimc  conftituta  fenfu > verbo,  feriptoque  confitercntur  . 
Siquod  autetn  damnata:  in  AutftoribHS  do&rina:  , praviquelibro- 
rum  fenfos  proferipti  cxemplum  nobis  Ecclefiaftica:  Monumenca 
htftoriat  fuppeditant,  illud  eft  fane,  quod  exhibet  controverfia  de 
tribus  Capitulis  , fcilicet  de  fenfu  librorum  Thcodori  Mopfvcftc- 
ni,  epiftol*  Ibae  Edefteni  ad  Marim  Pcrfam  , & fcripcorum  Theo- 
doreti  contra  S.Cyrillum . Celeberrima  hate  controverfia  exor- 
dium na&a  eft  ab  Origenis , ejufqHe  librorum  damnatione  , quam 
apud  Juftinianutn  Imp.PelagiusVigilii  Apocrifiarius  promoverat: 
a quo  adverfus  Origenis  libros  Encyclic*  ad  quinque  Orbis  Pa- 
triarchas  inferipts  poftquam  Vigilius  , tefte  Libcrato  Brcv.  cap. 
23,  fubferiptionem  adjeciffct  fuam  , atque  idco  Apoftolicat  Sedis 
robur  acceflilfet , idemquc  Vigilius  cpiftoiam  juftiniani , five 
Tratftatum  ad  Mennam  comprobaflct , ubiqtie  Origenis  do&rinx 
conclamacadamnatio  eft.  Progrcflum  habuit  in  Synodo  V , five 
Conftantinopolitana  II , ante  quam  , in  qua  , & poft  quam  de 
wibus  Capitulis  diriftimein  utramque  partem  digladiatum  eft  , 
proillis,  & contra  ilia  ftantibus  , &pugnantibus,  qua  Chaicc- 
donenfis  Concilii  defenforibus,  quibusejus  ausftoritas  impeti  vi. 
debatur , ft  feme!  iis  Capitulis  anathema  dicerctur,  qua  ejufdcm 
Con  cilii  hoftibus , quibus  per fuafum  erat  fore,  ut  Eutychetis  hat- 
red mcliora  ccdcrenr , fi  Chakedoncnds  Synodi  dccrctis  detra- 
dUim  irct.Vcrum  hinc,&illinc  magno  in  errore  vcrfacum  cfttdqtii- 
dem  in  Chalcedonenfi  Synodo  de  perfonisdumtaxat  aftum  fuerat* 
non  de  earum  do&riua  , dc  qua  agendi  Synodo  V.  locus  reliquus 
erat . Quamquam  vero  inSynodoV.triaCapitula  damnata  fuerint, 

coruin 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Articulus  Xlf.  joy 

torum  damnatio  ni  tamen  Ecclefia  nondum  adquic  vie , donee  Vi- 
gilii  au&oritas , & confcnfus  accefliflet ; quo  appolito  , uti  patet 
in  cpiflola  ad  Eutychium,  quideinccps  in  trium  Capkulorutn 
defenfionem  conccfltflcnt,  fchilmatis  , imoherefis  infamcTiomen, 
ignominiofiaque  nota  adhxfit . 

Non  plura  quidern  hanc  in  rem  confcram,dc  qua  muira  perfc- 
quucum  me  mcmini  par.  r.  art.  a.  §.  3,  & par.  hac  2.  art.  £.$.!; 
quin  tamen  committam  , ut  indidus  prxtcrmitratur  locus  unus  , 
vcl  alter  epidolz  Decretalis  Vigilii  ad  Eutychium  , in  qua  pod- 
quam  dixiflet  fe  impedimento  primum  fuifse  , quominus  tria  pro- 
feriberentur  Capitula,  fie  erfacur:  Sedqueniam  Chrijlus  D.  nofter  , 
qui  eft  lux  v era  , quern  tenebrx  non  comprekendunt  ,omni  confufionc 
amentibus  neftris  remcta,univcrjum  Orbem,&  Ecclejiam  ad  pa. 
cent  revocavit ; ita  ut  qua  a Nobit  definiri  debent,  revel  ante  Domi- 
tto}&  veritate  inveftigata falubriter  impleta fint,idcirco  Sec. : q uetn 
locum  diligemer  obfervari  volo  adverfius  cos  , qui  definienti  Pon- 
tifici  de  fastis  dogmaticis  fidem  deberi  quidern  , non  Divinam  ta- 
men  > fed  Ecclefiadicam  dumtaxat  cxidimant , qua  dc  opinione 
infra  ; poll  quz  fic  circa  finem:  Prtcdifta  itaque , inquit,  tria  im- 
pia  Capitula  anatkematizamus , iff  condemnamus  . . . Gfuin  etiam 
quemcumque  , qui  crtdidcrit  aliquo  ullo  tempore  ea  Capitula  debere 
fufeipi , aut  defendi , vel  conatus  fuerit  hanc  prafentem  condemna- 
tionem fubvertere  ,fimili  anatkematifubjicimut.  Quorum  fimilii- 
ma  repetit  in  Condituto  adverfus  tria  Capitula  , quod  ex  veteri 
Codice  Mf.Bibl.CoIbcrtinte  defenptum  exhibet  Baluzius  in  nova 
Colled.  Concil.  pag.  1551  , &e  ex  ipfo  Harduinus  tom.  3.  pag. 
218,  verfus  finem  fubjungens  : Sfitacumque  vero  five  meo  nomi- 
ne , five quorumlibet  pro  defenfione  memoratorum  trium  Capitula- 
rum  ( atque  ex  his  quidern  in  folius  Thcodori  Mopfved.  feriptis 
fexaginta  errorum  capita  a Vigilio  fuifsecenfuta  affc&a  obferva. 
vit  etiam  Baronins  ad  553.0.  28.)  prolata  fuerint , vel  ubicum- 
que  reperta , prtfentis  nofir i plenijfimi  Conftituti  auBoritate  vacua - 
mu:  .Dccrcralcm  porro  ad  Eutychium  epidplam  a Petro  dc  Mar- 
cacrutam  e Codice  veteri  Bibl.  Regia:  an.  1176.2  Leone  Cinna-* 
mo  exarato  , unaque  cum  difsertatione  evulgatam  ad  ealeem  lib. 
dc  Concord,  cum  Baluzii  qotis , &a  Labbxo  tom.  5.  pag.  601, 
Pars  //.  Tom.  V.  Q^q  ab 


Digitized  by  Google 


4 


\ 


305  PrivilegiaRom.  Pontifici  • 

ab  Harduino  * quoque  , fed  abfque  difscrtationc  ilia  tom.  3. 
pag. 2 1 4>  ia  dubium  quidem  vocavit  Garncrius  in  diflcrt.  dc  Sy- 
nodo  V.  Norifio  oppolita  , fed  arguments  non  adco  firmis  , rcr- 
tifquc  wfjcitj  quibus  infringerct  turn  Synodi  VI.  in  Profphonc- 
ticoad  Conftantinum  Pogonatum  aifl.  18,  turn  Pelagii  II.  iio 
cpift.  3 prolixiorj  ad  Iftrix  Epifcopos,  cui  perftribcndae  calamurn 
accommodafle  S.Gregorium  M.'nim  Diaconum  tradit  Petrus  Dia- 
con.  lib.  3.  dc  geft.  Langob.  cap.  10,  cujufqiie  meminit  ccrte__» 
idem  Pontifex  lib.  2.  cpill.  3 6 , teftimonia  dc  Vigiliano  advcrfus 
tria  Capitiila  decreto  » 111 ud  vero  obfcrvatu  dignum  , quod  hac 
in  cpift.  n.  10.  apud  Harduinum  torn.  pa*.  430,  poftquain  ex 
Theodori  Mopfv.  fcriptis  pleraquc  dclibaflet , quibus  plurimo 
ex  capitc  damnationc,  cxefcrdtioncquc  dignum  ilium  ollcndcrct  , 
Johannis  Antiochcni  (non  S.  Cyrilli , utiPagiusad  an.  423. 
n.  17.  pcrperam  habet  ) in  cpift.  ad  Produm  Conftantinopolit. 
apud  Facundum  lib.  z.  cap.  2.  verha  > quibus  non  abfque  laude 
a Thcodoro  libros  dcccm  millia  advcrfus  hterefes  confcripcos 
dixerat,pcrftringcns  idem  Pelagius,£c«>  inquit,  quale  s plufquam 
decern  millia  librorumTheodorus Jcripfiffe  perhibetur.Penfate^ua- 
Jo,Ji  non  tanto  acriora  tormenta  promcruit, quanto  pluriora  confer ip» 

Jit . Digna  profedo  tanto’Pontifice  fententia  , qua  perinde  confb- 
diantur  artatis  noftrar  Protcftantes  in  hbrorum  non  utique  prat* 
ftantia,  fedcopia  advcrfus  Catholicam  fidem  confidences  > fpcm- 
que  facientcs  omnem . 

Tam  vero  ad  gravis  argumenti,  quod  verfo,  genus  egrcgic  fa- 
cie , quam  ad  laudum  cumulum  , qux  plurimo  ex  capitc  S.  Grego- 
rio M.dcbentur  , mulrum  confcrt  feire,  qux  dc  libris , latentcque 
in  libris  fenfu  lapiencifsimus  Pontifex  fenferit,  edixerir,  fanxerit  , 
egerit.  Principio  itaque  S.  Gregorius  complures  Ethnicorum 
libros  igne  confiagraffe , atque  Mathematicos  quaramaxime,  ideft 
Magicos  , Judiciarios  , & Maleficos  ( qua  in  re  mail  niliil  , bon* 
vero  multum  intercefliftet  ) quin  ctiam  quotquot  Palatina  in  Bi- 
bliotheca fuerant  ab  Augufto  repofiti  , fertur  apud  Johannem  Sa. 
risberienfem  dc  nugis  Curialium  lib. 2.  cap.2tf,  quodingenti  Pon- 
tifici crimini  vcrtcre  Oudinus  non  eft  veritus  in  diflcrt.  dc  vita,  v 
indole,  do.trina , dc  fcriptis  S.  Gregotii  M.  com.  1 . Comment,  de 


feript. 


ViNDICATA  . ArTICULU*  XII.  907 

fcript.  Ecclcf.  pag.  14.p3.Sed  hac  de  re  valdequam  dubitant  Bay. 
lius  indiift.  V.  Gregorius  I , ac  Baelius  in  drift.  hift.  Crit.  tom.  2. 
pag.  5 p 5 . edit.  Amftcl.  1 730  > difertc  veto  neganc  Scipio  Ammi. 
ratus  lib.  21.  difcur.  1.  edit.  Francof.  1^18  , Sr  Gradonirus  in 
S.  Gregorio  a criminationibus  Oudini  vindicato  cap.  2.  Vere  ta- 
mcn  Titi  Livii  fupcrftitionis  itnbutos  libros  a S. Gregorio  flammis 
abfumptos  fuifTe  refert  S.  Antoninus  in  fumma  par.  4.  tit.  1 1. 
cap.  4-  § .3  j audtoritatc  innixus  Johannis  Dominici  Magiftri  fui , 
de  quo  Jacobus  Quetif  tom.  1 . pag.  768  , Sr  affentitur  Voilius  de 
hiftor.  Latin,  lib.  1.  pag.  48.  edit.  FrancoL  1677  > ipfoque  telle 
HefTcliusj  & Raderus,  Montacutius  etiam  in  przfat.  ad  Analcda: 
quin  ctiain  ab  eodem  Pontifice  igne  comburi  juffos  Afranium  > 
Nzvium , Ennium,  Poetafque  Latinos  alios  , telhs  accedit  Car- 
danus  lib.  2.  fapient.  Ut  vera  detur  hxc  S.  Antonini  narratio  , 
quam  tamen  in  dubium  revocant  Grtrterus  lib.  1 . de  jure  pro* 
hib.  libros  maloscap.  30  , & Fabricius  Bibi.  med. , Sr  inf.  Latin, 
lib.  7.  pag.  8 5.  edit.  Patav.  1754  a opus  laude  dignumaS.  Gre- 
gorio przftitum  exiftimavic  Voilins , quod  libros  fupcrftitionibue 
undique  featentes  igni  delendos  devoverit.  Certc  Caligulam_» 
Imp.  cogitaBe  oliin  de  Virgilii , Liviique  feriptis,  atque  poilerio- 
ris  quidem,  vcluti  hominis  loquaciflimi,inque  hiiloria  valdcquam 
ncgligcntis,  abolendi*  narrat  Svctonius  cap.  3.  Livium  quo- 
que  memitum  in  quibufdam  oblcrvavit  Vopifcus  in  Aureliano 
cap.  2.  Plurimo  alio  przccrea  ignominii  nomine  Livium  traduc- 
tum  legere  paifimeft,  ut  mendacii  ab  Augufto  apud  Taciturn 
lib.  4.  Annal.  cap.  34,  u*  invidiz  ab  Antonmo  Pio  in  Itincrario  » 
ut  ja<51antiz  a Plinio  in  praf.  ad  hid.  natur. , tanquam  plagiarium 
Polybii  ,&  cum  Polybio » Diodoro  , & Halicarnafeo  , fccum- 
quemet  ipfum  pugnantem  aLaurentio  Valla,  tanquam  fabulofuint 
lublcftzque  fidei  feriptorem  , partium  ftudio  affe&um , atque  Ro- 
manis quidem  addhflifltmum  , Gallis  vero  adverfiflirmim  a Jacobp 
Palmerio  in  exercit.  ad  optimos  Au&or.  Grurcos  pag.  1 88, Sr  feq., 
ac  JorBrodao  ad  lib.j.Antholog.cap.23.pag.37j».apud  Fabriciutn 
Bibl.  Latin,  tom.  j.  lib,  I,  cap.  11.  pag.  ipa.  edit.Ven.  1728. 

Atcnim  alia  longe  przftantior  Livium  difperdendi  S.  Gre- 
gorio fuberat  caufla  > totnempe  prodigiorum  comments  5 quibus 

C^q  a intc- 


Digilized  by  Google 


3a8  P r tv  1 leg  i a Rom.  Pontifici 
integrum  librum  Julius  obfequens  implcrc  ex  Livio  potuit  > tan- 
tarumque  fupcrftitionum  colluvies , a quibus  abftergendi  Liviutn 
non  alteram  inire  rationcm  feivit  Jo:  Tolandus  , quam  libroirv- 
feripto  Zivius  five  De JupcrJlimij  culpaLivit  faifo  ini - 

pafta  Hagx  Comit.  1708.  Atheumeumdem  agere  > Rcligionifque 
onmisj  cujus  erat  & ipfe  expers,  contemptorem  exhibere  . Quam- 
quam,  fatcor  , hanc  defendendi  Livium  faifo  Tolandum  fibi  licen- 
tiam  fumpfifle  , perque  nefas  fcciffc  irrcligiofitatis  tlagitio  ilium 
adftringendo , demonftrare  inftitucrunt  Lipfius  , Voflius  , Poflfevt- 
nus , Jacobus  Fayus , Elias  Benedidus , & alii  , quadc  re  alii  vi- 
dcrint . Indubium  vero  illud  a S.  Gregorio  Manichxoruin  libras 
ante  fores  Bafilicx  S.Marix  fuiffe  combuftos,ut  memorix  prodidit 
Anaftafius,  obfcrvatquc  Altaferra  in  Not.  tom.  3.  edit.  Blanc, 
left.  74.  pag.  1^5.  Tamquoquc  Synodi  Ephefinx  Codicem  a 
Grxeis  falfatum  » ac  Pelagiana  hxrefi  infarfum  a Johanne  Corv- 
ftantinopolit.  ad  fc  miffuin  , quam  librum  alterum  Manichxorum 
erroribusafperfum  j repertum  apud  Athanafiumcjufdcm  Conftan- 
tinopolit.  Eedefia  Presbyterum , ab  codem  Johanne  accufatum 
prohibuifse  legitur  , ac  proferipfifle  lib.  6.  alias  5.  epift.  14  , & 
lib.  6.  epift.  66.  alias  lib.  5.  epift.  24.  Confer  & caput  Fraterni- 
tati  tux  de  Hxreticis  lib.  5.  Dccret.  tit.  7 , & Glofsam  ibid. , quo 
loci  S.  Anaftufio  Patriarchx  Antiocheno  , de  quo  Hcnfchcnius 
ad  diem  21.  April. , dubitanti , an  Pelagii  , & Cfleftii  ab  Ephe- 
fino  Concilio  daranatornm  feripta  retineri  poftent , absolute  ref* 
pondit  S.  Pontifcx : Ghiomndo  poterunt  ilia  Capitula  recipi , quo. 
rum  dtmnantur  Auflores  ? Graves  etiam  in  querelas  eumdera 
S.  Gregorium  cffui'um  infpicere  licet  in  epift.  dS.lib.  9 . ad  Eufe- 
bium  Thcflal.  Epticopum  adverfus  Grxeum  Monachum  Andream 
nomine  , reque  impoftorem  , quod  fermoncs  ipfius  aliquos  G Tr- 
ee fcribcrc  , fuoque  inferibere  nomine  non  fuiftet  veritus  . Quae, 
amabo , quid  aliud  prxfcrunt,  quam  Pontificis  infitam  atumo 
perfuafionem  de  facilitate  definiendi  de  fa&is  Dogmaticis  Divr- 
aiitus  in  perfona  S.  Petri  fibi  fafta  ? Quam  utique  facta m unicut. 
que  Pontifici  definiendi  de  Scriptoribus  qiiibufcumquc,  fuo  cbo- 
que  taftimonio  non  tarn  probat,  quam  comprobat  tradition**  . 
in  Ecdcfiafeccpta  Johannes  Piac*  inprxf.  ad  vie.  S.  Gregorit. 

. : , • , • > In 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII,  JOP 

In  Monothelitarum  res  ingredienti  nunc  mihi  peramplus  di- 
cendi  fe  aperiret  campus, nifi  me  a pomerio  ifto  profcrendo,quo9 
mihi  prarftitui,  orarionis  fines  prohtberent.  Attingam  jgitur  pau- 
cis,quod  rei  furoma  ,&  caput  eft,  atque  de  Theodoro  P.M.,  ut  lo- 
quar , hie  a Paulo  Conftantinopolit.  accepto  fidei  libello  > quo 
illc  profitebatur  fc  in  fide  Rom.  Pontificis  conquiekere  penitus, 
haud  ignorans  duplicetn,fluxamqucgeriab  hominc  fidem,  hujus 
•xperimentum  capere  non  ex  formula  mi(fa»  fed  in  fado  ipfo  pe- 
liculum  facere  inftituit,  interrogans  proindc,  cur  damnatam  He* 
radii  Edhefim  publicis  e loci*  non  abftuliifct  ? Jguimobrciii^ 
Prasernitss  ttu  a publicis  locii  cbirtam  ,qux  fafpe  nja,  pridemque 
cajfata/uerat  > non  abjlulit  ? ex  Anaftafti  Colled.  aSirmondo  edi- 
tis  apud  Harduinum  tom.  3.  pag.  61  3,,  & apud  Oldoinum  in_j 
Athenteo  Rom.  pag.  624-Quibus  vidcs  perfpicaciflimo  a Ponti- 
fice  in  haeretico  hominc  difcrctum  approbe  ienfum  rerborum  ab- 
animi  feucentia , dc  priori  judicium  tulilTc  ex  fcriptis  de  poftc- 
riori  conjedaff*  ex  fadis  . Atqui  parte  dc  hac  optitnc  prae  alias 
meritus  S.  Nlartinus  I.  Conftantis  Imper.  tam  precibus  , ac  man. 
datis  infradum  , quam  promiifis  , ac  minis  indeficxum  lc  fe  prx* 
flitir,  tantumque  abfuit  5 nc  impium  ab  ipfo  conditum  Typum 
comprobarc  fuilinuerit , ut  potius  Synodo  indida  proferibendum 
cum  Edhefi  Heraclii  fibi  fumpferit . Negotii  totius  feriem  exhi- 
bctSecrctarius  3,  &4,  quin  ci  rcecxenda:  diutiusego  immorer  , 
contentus  recordaxi  Canonem  1 8.  in  Secret.  5.  conditum  > ubj 
poftquam  cum  SS.  Patnim  liquidis  teftimoniis  collata  fuiffent 
Joca  plurima  ex  veterum  Harrcticorum  fontibus  haufta,  explicitis 
verbis  hifee  una  cum  Vcteraioribus  illis  ^unaque  cum  impiis  fieri. 
ptit  confodiunturMonotlielitarum  Synagogiftijipforumquc  aflfe- 
clx:  Si  quit  J'ecundum  SS-  Patrcs  , confonantcr  Nobis  , pari  ter  qtu 
Jide  non  rejpuit > eJ*  ansthematizjt  ncfandiflimosH*rcticos,cum  om- 
nibus impiis  eorurn  confcriptir,ufque  ad  unum  apicem. . .;S(  eos,qui 
Jimilia  cum  bis  ufqut  adfinem  obflinatc  fapuerunt,  out  fapiunt > vel 
fapere fperantur - . . Et  Jupcr  b&c  impiijjimam  Efthcjim. . . Scd  & 
emnia,quse  pro  ea  impic  ab  eirfcriptatvel  afla  Junt-r&  cum  illis  de* 
nuo JcekroJum  Typum  . . . kujufmodi  condemnatus  Jit . Quibus  > 
per  for  tunas , quid-  Uluftrius  in  mcam  proferri  fententiam  poteft, 
t atque 


Digitized  by  Google 


3io  Prtvilegia  Rom.  Pontifici 

atque  ad  patcfaciendum  , quod  dcVigilio  paullo  fuperius  adnota- 
bam  , de  fadis  dogmaticis  Pontifici  dcfinicnti  Ecclcfiafticam  fi- 
dem  adhibcrc  dumtaxat  non  fufficcre  , fed  Divinam  fore  adhi- 
bendam  ? Atque  hac  dc  re  quidem  rurfus  paullo  infra,  quum  de 
Martino  V.  incidet  fermo  . 

Milfis  in  Synodo  adis  , in  fententiam  adverfusMonotheli- 
tas  Canone  ifto  ejaculatam  conccdcrc  Ecclcfias  ubique  gentium 
©mnes  Afia; , Africa; , Gallia;  &c.  juflit  S.  Martinus,  velut  elo- 
quuntur  ipfius  epiftola:  ad  Ecclefias  Antiochcnam  , Hicrofolymi- 
tanam  , Theflalonicenfcm  , Sc  Carthagincnfem  , ad  Johannem_# 
Philadelphia; , ad  Thcodorum  Esbuntis  in  Arabia  , ad  Antonium 
Bacathorum  in  Pala;ftina  prima  , ad  S.  Amandum  Traje&cnfem  , 
& ad  omnes  Chrjftifidclcs,  apud  Sirmondum  cxColledaneisAna- 
ftafii  tom. 3.  oper.  pag.5otf,in  Bibl.  PP.  Lugd.  tom.i  2.  pag.842, 
& apudHarduinum  tom-3.pag.tf3  3 ,Scpj  3.  Ut  crat  veto  fentcntio: 
iftiufmodi  in  Monothelitas  latx  a Martino  ftudiofiffimus  Sandus 
Agatho  , ad  cam  recipiendam  cogi  Synodos  in  Anglia , Gallia  , 
Italia,  & Grarcia  juflit : qua  in  re  pra;clarum  eft  , quod  imprimis 
de  Synodo  Hcdfeldenfi  fub  Theodoro  Cantuar.  an.  679  , de  qua 
ctiam  Scriptor  vita:  Theodori  apud  Mabillonium  S.tcuIo  II.  Be- 
ned.  pag.io3tf,  refert  V.  Beda  lib.  4.  cap.i8:  Exemplum  Catho- 
lic* jidci  Artglorum  Romam  perlatum  cjl , atque  ab  Apoflolico  Papa% 
cmnibufque  , qui  audicre , v el  legere , gratantijjimc  fufeeptum  . 
Quibus  haud  obfeure  fignificat  Anglis  fuis  plane  fuiffe  perfuafum, 
fidci  formulam  aut  a Romano  Pontifice  accipicndam  fore,  aut  ab 
aliis  adornatamRomanoPontifki  acceptam  cfle  debcrc,  ab  coque, 
lit  proba  fit,  fore  probandam  ; ideo  vero  probatam  cvafilTc,  quod 
ad  Canonem  1 8.  contra  Monothelitas  confcriptum  fuiffet  appro- 
bc  exada  . A Synodis  Italinr  eamdem  in  fententiam  itum  , ut  a 
Mcdiolanenfi  fub  Manfueto  codem  anno,  difeimus  ex  Synodica  ad 
Conftantinum  Imper.  Adi*  Synodi  VI.  inferta  apud  Harduinurn 
tom. 3.  pag.105  j > & feqq. , atque  a Romana  an.  tf8o.  Epifcopo- 
rum  125,  inter  quos  ex  Anglia,  & Gallia  nonnulli  fuo,  & Colle- 
garum  fuorum  nomine  fubferipfifte  leguntur,  duabtu  intelligimus 
cx  Synodicis  cidcmSynodi  VI  ad.4.intextis.  Valdc  notabilia  funt 
veto  , qu*  dc  Synodo  ifta  habet  Eddius  in  vita  S»  Wilfridi  Ebo- 

rac. 


VlNDICATA  . ARTICULIM  XII.  3 II 

rac.  cap.fo.apud  Mabillonium  Sxculo  IV.  Bened.  par.i  .pag.671, 
& par.  2.  pag5  5o,ac*Thomam  Galcum  inter  Scriptorcs  1 J.pag. 
4.  edit.  Oxon.  1 6$i.  Ter  Bcatijf.  Agathonis  Sy  nodus  a&vcrjus 
pravitates  bxreticorum  cum  135.  orthodoxis  Epifcopis  conffitut t 
ejl , ex  quibus  unufquifque  pro  fua  Provincial , fcf  Civitate  veram 
jidem  confejfus  ejl , {$ Jubjcriptione fua  confirmavit . Quod  fubin- 
dc  a S.  Wilfrido  fignatim'prxftitum  fignificat,  pra:  ocuiis  vero  ha- 
bitum  prxlaudatum  Canonem  18.  Concilii  Lattrancnfis  nuilus 
dubito.  Ad  Latinos  aqccdcndi  officii  admoniti  Grseci  a S.  Aga- 
thone  1 tantum  abeft  , ut  ad  obfiftendum  animum  obduratum  in* 
duerint  , ut  potius  ad  obediendum  promptiffime  fc  obfervantia  , 
voluntateque  comparavcrint . Nam  in  Conftantinopolit.  III.  , 
five  Synodo  VI.  eongregati  Aft.  1 > & fcqq.  cum  S.  Agathonis  Sy. 
nodicis,  ac  SS.  Patr urn  teftimoniis  Eutychianor  urn,  ac  Monothe* 
litarum  collatis  impiis  aflertis,  ex  ipforum  feriptis  colleftis,Aft. 
14,  & feqq.  hxc  omnia  feripta  tanquam  Apoftolicae  Sedis  doftri- 
nx  difTona  , ac  SS.  Patrum  traditioni  adverfa  cum  fuis  Auftori- 
bus  dirofunt  anathemate  damnata  > & proferipta  t eademque  pa- 
riter  damnationis  fententia  confixi  libelli  Mennat  ad  Vigilium  r 
atquc  Vigilii  ad  Juftinianum  Imp.  , ac  Thcodoram  Auguftam  » ut 
qui  ialfati , depcavatique  fuerant  a Synodo  deprehenfi . 

Ad  Hifpanos  quod  attingit  Epiftopos,  reliquos  in  Occidcn- 
te  nempe , ad  quos  horum  nihil  adhuc  pervenerat , a S.  Leone  IL 
Synodi  VI.  Aftis  miffis  ii  fubferibere  jufli  funtjitcratoque  a S.Be- 
nedifto  II,  qui  vacantem  illius  locum  implcverat . Atque  Hifpa- 
niquidem  Antiftites,  qui  hyemali  tempeflate  praepediti  conve- 
vire  in  unum  prius  nequiverant  , ut  ipfi  met  in  Concilio  Toleta- 
bo  XIV.  Can.  a , Sc  3.  teftatum  rcliquerc , nc  S.  Leonis  II.  Iitte- 
xis  minus  detulifle  , minorifque  duxifTc  mandata  vidcri  portent » 
feparatim  tamcn  fubfcripfifTe  , atque  in  propria  unumquemque_* 
Piaecefi  pro  officio  prxftitiffe  1 ut  praefatis  Synodi  VI.  aftis  fua 
dcpcndcrctur  obfervantia  , eodem  loci  omnium  fide  confirmatum 
Toluere  . Quum  vero  Apologiam  quamdam  adverfus  hiretico* 
a Juliano  Toletano  adornatam,  omniumque  calculo  approbatam, 
ad  S.  Benediftum  II.  examinandam  , probandamquc  direxiflent , 
caque  perlefta  juffiffu  Ponufcx  dicta  qui  dam  dc  SS.  Trinitatc  , 


i Priviligia  Rom.  Pontifici 

deque  tribus  ro  Chrifio  fubftantiis  cxplicari , five  emendari>ei 
moremj  ut  par  erat,  gerensjulianus  Apologetico  altero  clucubra- 
to  , faccre  fatis  > fidcmquc  liberare  ftiam » atque  ab  oroni  vel  levi 
abftergere  fufpicione  curavit . Dcfiderantur  haeauidem  S.  Bene* 
didii  iitterx , earum  tamen  fit  mentio  ia  ConciJio  TolctanoXV. 
an.  688.  cclebrato  apud  Harduinum  tom. 3.  pag.iy^i  , e quo  ad 
S.  Sergium  I,  qui  S.  Benedi&o  II.  port  Johannem  & Cononern 
fucccfferat , Apologetico  > fccundo  a Juliano  adornato  , mifTo  , 
rationem  dodtrinae  reddentes,  ullo  abfquc  errore,  Catholico  fen- 
fu  did  potuiflie  : In  Deo  Sapientiam  ex  Sapientia  , Filuntatem  ex 
j/cluntatc  procederc  , Sc  In  Chrifto  Dei  Filio  tres  efjc  fubjlanrias  , 
quae  duo  a S.  Benedi&o  II.  diftin&c  notata  fuerant , conglomcra. 
tis  ex  SS.  Patribus  Athanafio,  Auguflino  lib.  1 5.  de  Trin.  cap. 
20.  ( quern  locum  afFert  quoque  Magifter  Sent.  lib.  i.  dift.  5.  ) 
lib.  83.  Quxft.  q.  80.,  in  Enchir.  cip.  54. , de  Symbolo  , & de  » 
fide  ad  Pctrum  , Cyrillo  Alexand.  in  Scholiis  de  Incarn.  Verbi 
in  edit.  Graeco-Lat.  Parif.  tom.  5.  pag«77j>  3 Ambrofio,  Fulgcn* 
eio  j Si  Ifidoro  lib.  1,  de  different.  nat.  capp.  6.  Sc  2 6.  teftimo- 
niisj  explicare  , Si  comprobarc  conati  funt , ita  videlicet , quod 
ficuti  rede  dicitur  Deus  de  Deo,  Lumen  de  Lumine , ideft  Dcus  Pa. 
ter  genuit  Filium  Deum  , Deus  Lumen  genuit  Filium  pariter  L u- 
mcn , non  (ecus  eodem  Catholico  fenfu  di&um  intclligi  oporte- 
rct  Pater  Sapientia  , & Voluntas  genuit  Filium  Sapicntiam  pari, 
ter  j & Voluntatem  . Subfiantix  quoque  nomcn  , quod  ad  alte- 
rum  pertinebat  caput , pro  naturae  > autefTentiae  figoification€__* 
fiquidem  ufurpari  confucverit , Si  voces  abftrafiae  formam  figni* 
ficantes  faepe  pro  concretia  veterum  Scriptorum  abufii  fumptae 
quandoquidemfint , eodem  proinde  fenfu  , atque  Catholico  pla* 
ne  j tresdidfas  in  Chrifto  D.  fubllantiaa  accipi  commode  pofTe  . 
Eo  ergo  Apologetico  accepto,S.  Sergius  expofitionem  in  co  tra- 
ditam  approbate,  atque  Concilio  Tolctano  XV,  cui  idem  Apolo- 
geticus  infertus  eft , Sc  probatus  evafit  > Apoftolicx  robur  audlo- 
ritatis  contuliiTe  fertur  apud  Kodericum  Tolet.  lib.  2.  cap. 3.  Ad 
haec  in  Concilio  Toletano  XVI.  anno  £93.  Catholico  iterum,  eo- 
demque  fenfu  expofita  funt  Apologia  primat  verba ilia  videlicet 
Sapicntiam  ex  Sapientia  &c.  intclligenda  cfse  in  concrcto , velut 

loqui 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XII.  31} 

loqui  folcnt  Logici , non  fecus  atquc  ifta  Dews  de  Deo  See. ; verba 
ilia  vero  Train  Chrijto  Jubftantie  accipicnda  fore  de  fubftantiis 
nedum  completis  , uti  de  Natura  Divina,  fed  criam  de  completis 
veluti  de  Anima,  & Corpore,  ex  quibus  coalcfcnHomo,  atquc  ex 
his  tribus  Homo  - Dcus . Quam  demum  in  ren>  adeundi  Rodericus 
Toler,  lib.  3.  cap.  14,  Baronius  ad  an.  688.  n.  3 , &feqq. , Henf- 
chenius  in  vita  S.  Juliani  Toler,  ad  diem  8.  Marni , Combefifius 
in  hift.  Monothel.  differr.  apolog.  pro  aeftii  Synodi  VI , Pagms  ad 
an.  685.  n,  6,  Sommier  hift.  dogm.  lib.  8.  cap-  17  3 & Cenniusde 
Antiq.  Eccl.  Hifp.  difserr.  4.  cap.  3. 

Atquc  hue  quidem,  ne  in  Flaccium  Illyricum  modo  qusftio- 
ncm  moveam  , a quo  perquamfimilis  criminatio,  parique  fpiritu 
produ&a  eft  in  libro  ifto  titulo  infignico : Unsnimis  ccnjenf us  pri- 
mitive Ecclejie  de  non  ferutando  Divine  generationis  Filii  Dei 
»j«ifo,Phcropponum,  larvatum  hoc  eft  Jo:  Clericum  petere  liccat, 
qui  in  animad.  ad  S.Auguftini  lib.  r.de  Trinit  cap.  4 >&  lib.  7.cap. 
4., lib.  deAgon.Chrift.  cap.so>&  ad  lib. 13.  ConfefT.  cap  ii.eoim- 
pudenti*  devenit,  ut  inThcologo*  de  fchola  fuum  exacuere  ftiluna, 
eofque  nedum  in  culpam  vocare  non  hr  verirus  , idco  quod  poll 
Neftorii , Eutychetiiquc  enatas  hatrefes  ad  explicanda  SS.Trimta- 
tis,&  Incarnattonis  Dom.my ftcria  novas  induxerint  voces,  fed  imo 
SS.  Ecclefi*  Patrcs  > ac  S.  Augnftinum  quammaxime  lacefcere , & 
profeindere  ideo  non  crubuerit , quod  port  Arii , &Sabclliier- 
rorcs  exortos  novarum  fc  vocum  au&ores  dederint , quttm  fen- 
temia  quidem  iua  non  alias  ufurparc  fas  (it  loquutiones  , quarn 
i Has,  quas  facra  in  Scriprura  confccratas  confpicimus.  Nolo  qui' 
dem , necopus  puto  , multis  cum  homine  contendere,  cm  it* 
periit  frons  , ut  hxc  agere  non  puduenr  , Heeled*  nempe  Magi* 
ftros  culpare  , ac  Oifcipulos , quod  non  faciunt , nifi  de  Socini , & 
Arminii  Profeucha  feet  a tores  , ac  Clerico  fimilcs  Hpifcopius  , 
Limborchius  &c.  Ad  ejus  calumnias  , ac  contumelias  retundendas 
'VinccntiumLirin.  voco  primum,  qui  novarum  quidem  abufum  vo- 
cum in  hxreticis  ipfis  hifee  caftigavit  verbis, at  quibus  viciifimCa- 
tholicos  cgrcgic  commendat : Catbolicorum  hoc proprium  depojitu 
SS.Patrum  , commijfa  fervare,  damnareque profanes  novitates. 

H*c  pro  Theologis  : quid  pro  ipfis  Patribus  i Nunquid  hi  nova» 

Pars  II.  Tim.  P.  R r ufur- 


Digitized  by  Coogle 


I 


314  Privilegia  Rom.  Pontific  i 

ufurpando  loquutioncs  pro  libitu , pro  arbitrio  , pro  ingcnio  pri- 
vate id  cgcrc  , qui  una  cgcrc  rationc  hxrcticorum  dolos  cvcrren- 
di  ? Pro  omnibus  fit  S.  Auguftinus  ipfe  lib.  7.  dc  Trin.  cap.  4.  ne- 
ccffitatcm  ufurpandi  novas  aliquandodi&ioncs  hifcceffercns  tarn 
vcris  , quam  liquidis  verbis  r Fateamur  loquendi  neceffitate  parta. 
hetc  vocabuh,  cjuum  opus  ejfet  copiofa  difputatione  advcrfus  injidiasy 
vel  errores  hareticorum  . Oeteruni  ft  ncceflltas  nova  pcpcrit  in 
Theologia  vocabula,non  utique  novitaccm  in  Religionem  indu- 
xit  dogmatum  : Jguoniam  res  anti  qua  novum  notnen  accepit , non 
vocabuh  novo  nov&  rei  virttts  accejfit  r Verba  funt  » quae  Clcrico- 
rccordari  oportebat , Vigilii  Tapfenfis  in  difput.S.Athanafii  cum 
Ario  n.  1 1 . tom.  2-hujus  opcr.  pag.  63 4.  Confer,  qui  nniltisCle- 
rici  temeritatem  comprimit , Cl.  Muratorium  dc  Ingen.  modcrat. 
lib.  a»cap.  1 7.  Bene  igitur , optimeque  ceifu,quod  voces  non- 
nullas  , cum  veteres  , turn  novellas,  quibus  dc SS.  Trinitatis , 
Divinasque  Incarn.  Myftcriis  loqtiens  Julianus  Tolct.  abuti  vidc- 
batur  , Catholicum  juxta  fenfum  explicarc  Rom.  a Pontifice  juG> 
fus  lit  - 

In  viam,&  ordincm  veto  lit  modo  rcdcat  oratio,ac  brevitate, 
qua  fieri  poterit , operis  abfque  difpendio,  utar,  quin  mco  ta- 
men  abutar  otio  , & alieno  , quum  Felix  Urgellicamis , poftquam 
ab  Hadriano  I.  ad  bonam  regredi  frugen  compulfus  fuiftet,  ad 
priftinum  tamcn  paullo  port  ingenium  relapfus,  idcoque  cum  Eli- 
pando  Toletano  a vSynodo  Francofordicnfi  damnationis  fenrentia 
fuiffet  perftridus  , ab  Alcuino  cpiftola  accepta , qua  eificacifllmc 
ad  fanum  fe  fc  rcciperc  fenfum  cxftimulabatur , pro  bcneficio  rc- 
fpondens  cpiftolam  dediffetei  priflini  erroris  refertifllmam  y cpi- 
ftolam  hanc  ad  Leonem  III.  mifit  Alcuinus  , lit  de  eadem  dijudi- 
caret , ex  cademque  Audorcm  dignofeeret . Ergo  PontifcxSyno- 
do  Romx  adutum  indida  , qux  idco  in  an.  79$.  incidic,  Epifto- 
latn  quidem  nefaria  hired  afperfam  profcripfit , Fclici  vero  dicin 
pritixic  , quo,  ni  refipifeeret , atquc  hirefim  revocarct,  cvoTuto^ 
anathemate  perfofTum,&  ab  Ecclcfia  projciftum  fe  fciret.Rcfipifcc- 
rt  vifus  eft^rcapfc  nc  vero,  dubitatur  valdcquam,qua  dc  re  Coin- 
tiustom.7.  Annal.  pag.  503,  & Trellundius  Hafnicnfis  in  dificrr. 
de  hitiefi  Adoptianafed.j.apud  Vogtium  in  Bibl.  hift.  hirefiolo* 

gica 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA  . ArTICULUS  XII.  3 t Jf 

gica  pag.  345  ) confcriptaque  fidei  confclTionc,in  Synodo  Aquif. 
grancnfi  an.  7^^.  iuae  valedixit  harrcfi  , adcidcni  valcdicendum 
Lconis  III.  auAoritatc  fc  compulfum  affirmans  apud  Harduinum 
tom.  4.  pag.  927,  & 930.  Ad  omnem  Aiis  a libris  avertcndam 
invidiam>  a Stephano  III.  eorumdcin  approbationcm  efdagitaflc 
Ambrofium  Autpertum  probat  ipfius  prxfario  , qua:  cpiftolacft 
ad  Pontificcm  , Commentariu  10.  in  Apocalypfim  prxhxa  in 
Bibl.PP.  Lugd.tom.  13.pag.403.  Ea  S.  Nicolao  I.  univcrfim  an i- 
ano  infita  crat,  ar&equc  inferta  fentcntia,eo  ipfo  Pontifnem  M.ju- 
rc  poflc  alicna  prohiberc  fcripta,  & profcribcrc  > quo  pods  eft 
ApoAolicxScdis  , nc  pofthabeantur  fcripta  idiftru'te  prarcipcre: 
Si  ipforum  , dc  Romanis  Poncificibus  loquens  in  epift.  4a.  ad 
Galliar.  Epifcopos  apud  Gradanum  dift.  19.  Can.  I.  Si  Romano- 
rum  , & Harduinum  tom.  5.  pag.  jpa.  Si  ipforum,  inquit , de- 
creto  ceterorum  Opufcula  traftatorum  approbantur , ml  reprobau - 
tut , it  a ut  quod  Sedes  Apojlolica  probat , hod  it  tenratur  acceptum , 
quod  illarepulit , haflenus  inejficax  hibeatur  , 1$  quanto  potius, 
qux  ipfa  pro  Catholic  a fide  , pro  prof anis  dogmatibus  repellendis t 
pro  variis , & multi firiis  Eccltfue  necejfitatibus , & fidelittm  mo- 
ribus  diverfo  tempore  fcripjit , omni  debent  honor e praferri , & 
ab  omnibus  prorfus  , in  quibuslibet  opportunitstibus  , difcretione » 
vel  difpenfatione  magijlra  , r ever  enter  ajfumi . Generali  cx  hre 
regula  , qua  librorum  omnium , Audorumque  cenfuram  uni  Apo- 
(lolicar  vindicat  Sedi , gradum  ad  fa&a  particulars  faciens,  argu* 
mentum  defumit  in  epift.  ad  Carolum  Calvum  apud  Ivonem  par. 
4.  cap.  1 54,  Baronium  ad  an.  878.  n.  6z  , & Harduinum  tom.5. 
pag.3  53.CU111  gravi  culp*  JohanniErigenx  Scoto  deputandi,quod 
Apoftolica  Scdc  inconfulta  S.  Dionyfii  Arcopagitx  libros  in  La- 
tinum  tranferre  aufusfuifletj  quodque  pejus  effetj  ab  ejus  do  <5lri* 
na  plurimum  oppidodeerrafset , turn  culpabilis  ncgligcntix  Gal- 
los Epifcopos  traduccndi , quod  Apoftolicam  Sedem  de  verfione 
hac  e veitigiocertiorem  facere  diftulillent , librum  proptcrea  exa- 
minandum  aflutum  ad  fe  tranfmitti  prxeipiens : Relatunt  ejl  Apo- 
Jlolatui  nojlro , quod  Opus  £.  Dionyfii  Areopagit* ...  quidam  1 tir 
Johannes,  genere  Scotus,euper  in  Latin  am  tranftulerit.  fguoijux- 
t a morem  Nobis  mitti , & nojlro  debuit  judicio  approbari . . . Itaque 

R r 2 quod 


Digitized  by  Google 


3 1 PgiviLEGiA  Rom.  Pontifici 
quod  hiflcrtus  omijfum  efi , veftra  indujlria  fuppleat , Nobis  pr *- 

fatum  Opus fine  ulh  cunciatione  mittat’.quatenus  dum  a nofir i .4po- 
fiohtus  judicio  fuerit  dpprobatum , ab  omnibus  incunUanter  nofir  a. 
*u3oritate  acccptius  hibeatur  . 

Nolim  tamen  ex  his  , ut  quis  S.  Nicolao  I , cui  pares  in  fen* 
tcntia  prativcrant  S.  Martinus  I.  in  Synodo  Later,  fecret.  3.  apud 
Harduinum  tom.  3.  pag.  77 1 > S.  Agatho  in  epift.  ad  Hcraclium  , 
&Tiberium  Imp.  Synodi  VI.  a£L  4*  inferta  ibid.  pag.  10 99  > Sc 
Hadrianus  I.  in  Apolog  ad  Carolnm  M.  cap.  3 6 , ideoque  & his 
pariter , obtre&andi  licentiam  tcmcre  arripiat  , quod  prxfata 
opera  , quae  fub  S.  Dionyfii  Arcop.  nomine  circumfcruniur > tan- 
quam  genuinum  ipfi  foetum  adfcripfcrinr : nam  , ut  verbo  dicam  > 
non  dc  operis  quidcm  Aixflore  quxftio  a S.  Nicolao  agcbatur,  fed 
dc  operis  do&rina  dumtaxat  judicium  ad  Apoftolicum  Tribunal  is 
avocabat.  Cccterum  cnim  multi  ctfi  oppidonon  defucrint,  qui 
praelaudata  opera  S.  Dionyfio  Arcop.  vindicanda  fufeeperint , at- 
que  de  ceteris  ut  filcam,  in  quibus  Natalis  adSxcul.I.  difscrt.2  i> 
nuper  hanc  in  fe  fpartam  afsumpfcrint  Claudius  David  in  difsert. 
dc  S. Dionyfio  Arcop.  Parif.  1 702  ,&  Laurentius  Cozza  in  Vindic. 
Arcopag.  Romx  codem  anno  > pfeudo  - epigrapha  tamen  , atque 
confidla,  non  titique  a S;  Gregorio  M. , uti  perperam  fufpicatus 
eft  Dodvvellus  lib.  dc  jure  Laicor.  Saccrdotali  pag  389,2  quo  > 
tmpcnfc  quamvis  S.  Dionyfium  Arcop.  laudibus  cclebratum  me- 
morct  Hadrianus  I.  loc.  cir.s  atque  horn.  34.  in  Evang.  S.  Diony* 
fii  mentio  fiat,  fufpicionem  hanc  amovent  Pctavius  lib.de  Angel, 
pag.  107  j ac  Monnus  dc  Sacr.  Ordinat.  pag.  42  1 > confifta  , in. 
quam,  fuifse  ab  Atnftore  vel  Sxculi  IV , ut  putant , minus  vere 
tamen , Pcarfonius  in  Vind.  Ignat,  lib.  1 . cap.  io,&  Bcvcrcgius 
in  Not.  ad  Synodicon  pag.  72,  fed  vcrjfimilius  ab  Auclorc  Sx- 
culi V,  quern  vcl  Apollinariftam  cogitat  Eduardus  Stillingflcctus 
in  refp.  ad  Crcfii  apologiam  dc  Fanaticifmo  Rom.  Eccl.  cap.  2 > 
ita  cogitandi  anfa  arrepta  ab  Eulogio  apud  Photium  Cod.  230  , 
Leontio  dc  fcJt.  lib.  8 , Facundo  lib.  1,  Sc  Libcrato  Brc v.  cap.  10. 
notantibus  peffimo  id  pofitum  in  more  fuilTc  Apollinariftis  fpccio- 
fo  SS.  Patrum  , ac  Pontificum  nomini  opera  pleraaue  fupponerc  , 
vcl  Eutychianum  arguit  Morinus,  ncc  incongruc  utique , fiqui- 
• r‘  dem 


' VlNDICATA . ARTICULUS  XlT.  3 1 7 

flem  in  Collat.  Conftantinopoli  habita  an.  $33.  apud  Harduinum 
tom.  2.  pag.  > 16].  Severianis  opera  iftafub  S.  Dionyfii  nomine 
proferentibus  Carholici  Epifcopi  indubitanter  repoluifse  legun- 
tur  pfcudonyma  eflTc  profe&o , confi&a , inquam,  pugnant  Latino- 
jus  in  judicio  de  lib.  S.  Dionyfio  huic  infcripcis  , Labbarus  dp  . 
fcript.  Ecd.  tom.  i.pag.  7 66 , Nonrrius  in  appar.  ad  Bibl.  PP. 
difscrt.io,  Morinus  dc  Sacr.  Ordinat.  locoind. , Habertus  in_» 
Archieratico  j Schelcftratius  Antiq.  illuft.  par.  2.,  Chifletiirs 
in  dtfsert.  fingul. , Tillcmontius  tom.  a.  pag.  437  s Scriptores 
Ephemcridum  Parif.  an.  1 702.  pag.  304  , & feq. , atquc  ex  Pro- 
teftantibus  Dallxus  lib.  1 . de  fcript.  Dionvf.,  & Ignat,  , Ufseriusr 
indifsert.de  Dionyf. , Tcntzelius  Exercit.  feledl.  tom.  2.  pag. 
a 8 5 > Ittigius  de  PP.  Apoflol.  pag.  1 43  ,&  in  hift.S.'rcul.I.  pag.2  y, 
aliique  apud  Fabricium  Bibl.  Grarcce  tom.  5.  lib.  y.cap.i . pag.  4. 

Atqui  gemino  alteroexcapitc  dignum  Johannes  Erigcnafe 
dedit  j qui  pravaob  dogmata  dc  proprioj  fcripto,  verboque  fpar- 
fa,  a S.Nicelao  I.  ignominiasftigmate  notarctur  . Librum  por- 
ro  abErigcna  dc  Pr.rdeftinationc  capitul.  ip.infcriptum  profcrip- 
ferat  Synodus  Valentina  trium  Provincarium  Lugdun. , Vienn.  , 
& Arelat. an.  855.  Can.  4,  &d,  atqne  hujufce  profcriptionis 
fcntentia  probata , acceptaquc  fubindc  evaferat  Synodis  Lingo- 
nenfi  , & Ttillenfi  an.  8jp.  ex  duodecim  Provinciis  Can.  4.  apud 
Harduinum  tom.  5.  pag.  70 , & 478.  Utrlquc  ergo  Canoni , una 
cum  aliis  ad  fc  miflis,  S.NtcolaumApoftolicae  au&oricatis  invidif- 
fimum  adjecifse  robur  , fide  affirmant  fua  S.  Prudcntius  in  An* 
nalibus  ab  Hincmaro  laudatis  in  epift.  24.  ad  Egilonem  , & An- 
nalifta  Bertinianus  ad  an.  857.  Idem  rurfus  intelligens  hominem 
quietis  impatientem  , parvique  admoduin  pervicacem  a turbis  in 
Parifienfi  Academia  ciendis  non  ccflare , ejufque  alumnis  errorcs 
afflare  fuos  conari , & ftudere  , novis  Carolum  Calvum  Regcm 
litteris  monuit,  ut  Erigenam  Komam  coercendum  mittcret,  nec 
ultra  deinceps  Panfiiseum  morari  pateretur ; Dile&ioni  vejlrx 
inquiens,  vehementer  rogantes  mandamus , quatenus  slpoftolatui 
nojlro  pradiftum  yohannem  reprxjentari  fact  at  is  , aut  certe  Pari- 
Jiis . . . in Jluiio  morari  nonjtnatis , necum  triticojicri  cloquii gra- 
nt lolii  3 & zjxatiist  mifeere  dignofatur , H*  Pontificis  crane 

vigi- 


3 1 8 Pmvilhg  ia  Rom.  Pontuici 

vigilantiflimi  partes , quas  pari  ftudio  perficiendas  adorfi  S.  Leo 
IX  > & Honorius  III  , cjufdem  Jolunnis  Erigenae  librum  de  Eu. 
chariftia  prior  quidem  in  Synodo  Vercellenfian.  1 050.  damnavitj 
ignifquc  poena  dignum  cenfuic  , qua  perindc  cum  Bcrcngarii  Ii- 
bro  fimilis  argumenti  a Nicolao  II.  in  Komana  Synodo  an.  1 05^. 
affedtus  eft,  teftibus  S.Lantfranco  Cantuar.,&  Guicmundo  Avcrf. ; 
pofterior  vero  Conftit.  edita  apud  Albericum  in  Chron.  ad  an- 
num 1 2 25>pag.  5 14  j five  cpiftola  ad  Gall.  Epifcopos  librum^ 
Erigcna:  alteruin  inferiptum  114/  tCr*p*tir/**r*  de  N-ituris  , in  Sy- 
nodo Senonenfi  paulloante  proferiptmn,  ubicumque  reperiri  pof- 
fcc  , ad  (e  quamprimum  , fi  fieri  fccurc  quiret , deferri  lolcmmrcr 
comburendum  juflit , fin  autem  , ab  ipfis  infra  dies  15.  publico  in 
foro  igne  conflagrari , poena  cxcommunicationis  propofita,  injun- 
xit . De  Jo : Ei  igenar  fatis  adifis  inter  alios  , fi  libet , CL  Virorum 
par  Natalem  Alex.  hift.  Eccl.  ad  Sarcul.  IX,  & X.  difserr.  14.  §.  4, 
&Anfelmum  Parifium  Canon.  Regul.  S.  Auguft.  in  difserr,  de__» 
Johannc  Scoto  ad  ealeem  tom.  3.  perpet.  fid.  Ncc  levc  denique 
Pontificio  huic  juri  proferibendi  libros  comparatur  fubfidium  ex 
cpiftola  S.  Nicolai  ad  confulta  Bulgarorum  , ubi  cap.  1 03.  falfae 
Religionis  libros , noxios , profanos , blafphcmofquc  prarfertim 
Saracenorum  haberi  > legi  ,ac  rctincriintcrdicit , fed  imo  Ham- 
mis  tradi  conflagrandos  injungit . 

Photio  , ob  incredibilem  audaciam,  &fupcrbiam  , qua  cla- 
tus,  & inflatus  contra  S.  Nicolaum  I,  cogerc  Synodum  , atque 
proferre  fcncentiam  non  cxhorruerat,poftquam  aqua,  & igne  fuif- 
fet  intcrdidluin  , cjufdem  librum  malcdi&is  in  Apoftolicam  Sc- 
dem  , ac  mendaciis  in  Romanam  Ecclcfiam  refcrciflimum , in  judi- 
cium ad  fc  dclatum  a Bafilio  Spathario,  &johaune  C.efarecnli  Me- 
tropolita  , vicibus  defungentibus  Bafilii  lmpcr.  , & S.  Ignatii  Pa- 
triarchs , exadliftimum  poft  examcn , ab  Hadriano  II.  Romana  in 
Synodo  an.  868.  infignis  ignoniiniac  cenfura  fuiftc  confoflum,  pro- 
terendum  cundtorum  pedibus  fuppofitum  , igneque  demum  con- 
flagranduin  , ac  difperdendum  publico  in  foro  pvojc&um  , refert 
apud  Baronium  ad  cit.  an.n  3 4 , X fcqq.  in  hoc  Pontiflce  Ana- 
ftafiusBibl.  Qui  perindc  in  pratfat.  ad  Synodum  VIII.  teftis  accc- 
du  , parem  , quam  Romarfucrat  expertus , ac  promeriram  ignis 

pocnam 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  3ip 

poenam  eidem  Phocii  libro  Conftantinopoli  inflidam  fuiflc.Ac 
caim  Pontificem  ipfum  in  Allocutione  fccunda  ad  Synodum  fuain 
apud  Harduinum  tom.  5.  pag.  865.  Synodi  VIII.  ad.  7.  inferta 
pripftat  cxciperc  : Ergo  > inquit , quia  nihil ab  Hxreticorum  y vel 
Schijmati corum  pravitatum  comment  is  Codex  tjlc  aeht  non  diJJ'en - 
tit. . . Et  totus  mendiciif,&  perverjis  dogmatibus  fabricatus  exjif- 
titjmnc  xquey  ut  illay  perpetuo  anathemati  duco Jubdendum y con - 

tcmplintibus  cunclis,  Ef  prxeipue  Graecorum  Iegatis,igni  traditumy 
incineres  quoque  conjicio  redigen  him  r quatenus  ne  Jimpliciorum 
puritar  illius  contagionc  polluatur  i ne  fidelium  mentes  hujufmodi 
colluvione  quoquo  modofaucientur . Cui  fevera:  fententiae  confor- 
mes  apprime  Canones  eidem  fubjedos  1 > 3 » 4>  &:  5.  recolere  ibi- 
dem /iivat  pag.  8<58}  & feq.  Juxta  ho*c  itaque , expreflamquc  Ha- 
driani  codem  loci  juflionem  > eadem  in  Synodo  VIII.  ad.  8.  Pho- 
tianr  pfcudo-Synodi  Excmplaria,  quotquot  reperiri  potucre  » 
flammis  abfumpea  funt , in  caque  , ac  Photittin  jufli  proferre  ana- 
thema omnes , qui  ipfius  olim  a partibus  ftetiflent , atque  a Lcga- 
tis  Apoftolicis  rclcdum  eft  Caput  20.  Concilii  Laterancnfis  fub 
S.  Martino  I .Si  quit  y quo  iis  omnibus,  qui  fcriptaquaeatmquc  fup- 
ponerc  , adultcrare,  corrumperc,  & interpolate  auderent , ufque 
ad  obitum3  Ecclcfiaeaditus  intercludcbatur  3 & Ecclcfiaftica  .intcr- 
dicebatur  commumo.  Nec  prope,  ncc  procul  abhinc  Johannes  IX. 
ablufit , a quo  Romance  pfcudo-Synodi  ada  fub  Stcphano  VI.  ali- 
is  VII.  adverfus  Formofum  in  Synodo  Romana  an.  ^00.  habita,  uc 
obfervat  Mabillonius  tom.  1.  Mufaei  leal. , non  an.  $>04,  quo  in 
Concil.  Colled,  confignari  foler,  fuifte  abrogata  , flammifquc  ab- 
olita,  memoriae  proditum  eft  a Sigeberto  in  Chron.  ad  an.  yoj  y a 
Baronio  ad  an.  £04.  n.  3*  & feqq.,&ab  Harduino  tom. 6.  par.  1. 
capp.  1 j 3 , & 7.  pag.  487.,  Sc  feq.  rexqtribus  adparet  perperam 
Iaboraffe  Panvinium  inAnnot.  ad  Platinain  pag.  ii2>utab  hac 
Iabe  Stephanum  liberarct  y cujus  praeterea  dc  flagitio  perpetrato 
in  Formofum  fidem  faciunt  Auxilius  Presbyter  lib.  2.  de  ordinat. 
Formofi  cap.  30.  Bibl*  PP.  Lugd.  tom.  1 7.  pag.  2 1>  Luitprandus 
Diac.  lib.i.  cap.8.  apud  Muratorium  tom. 2.  Script.  Ital.  pag.430, 
Anonymus  Beneventanus  audoc  coarvus  alter  apud  Camillitm  Pe- 
regrinum  pag.  148  h &Hcrmanuus  Concradus  in  Chron.  ad  an- 

$</6. 


$jo  Privilegia  Rom.  Pontimci 
S96.  apud  Canifium  tom.  j.antiq.  lcd.pag.  25 6.  Vidcfis,  & Pape* 
brochium  in  Con.  Chron.  hift.  diflcrt.  31.,  quae  eft  deFormofi  fru- 
duofo  ad  Bulgaros  Apoftolatu,  deque  cjus  laudabili  Poncificaru  . 

Rem  feitu  haud  indignam,  ft  rata,  fixaque  teftium  fidcs  undL 
que  conftaret,  ex  Johanne  Presbytero  in  Chron.  Gcmblacenfi  Sae- 
culiXIV.ScriptorCj&  Johanne  Bruifthcmio  Scriptorc  Saeculi  XVI. 
de  S.  Leone  IX.  refert  Johannes  Chapeavillaeus  tom.  2.  Collect. 
Script,  rcr.  Lcodicnfium  in  Not.  ad  Synodum  Mogiintinam  an. 
10451.  cap.  1 , nempe  hoc  in  ConcilioS.  Servatii(  quern  fccun- 
d 11  in  , atquc  a priori  homonymoaltero  diftindum  putant  Hadria- 
nus  Valefius  in  pra?fat.  ad  duos  poftcriores  Tomos  rcr.  Francic.»& 
Pagius  ad  an.  407.  n.  21  , & feq. , ac  45  1.  n.  5 , Sc  feqq. , contra 
vero  unum,  eumdemque  pugnant  Henfchenius  in  Excgcfi  dc  Epif- 
copatu  Tungrcnfi  cap.  3 , Longevilljeus  hift.  Gall.  tom.  a.  pag. 
64  , Ruinartius  ad  S.  Grcgorii  Turon.  lib.  2.  cap.  5 > & Sollcrius 
addiem  10.  Aug.  pag.  537.  ) S.Servatii,  inquam  , Tungrcnfis 
Epifcopi  lc<fli»  geftis,  &fcriptis  , eifdcmquc  diligcDti  exam  ini 
fubjedis  , ab  eo  calculum  adjedum  fuiffc  fuum  : ex  quo  tempore 
cadcm  Sancti  viri  ada  , deque  fupputationc  annorum  feripta  ma- 
gni  habita  fncrint . Confer  Hcnfchcnium  in  vitaS.  Lconis  IX.  ad 
diem  1 9.  April.  §.  2.  Scripliflc  idem  S.  Scrvatint  contra  Yalcnri- 
num  , & Marcioncm  , Actium  , & Eunomium  fertur,  fed  opus  in- 
juria temporum  periit  jde  quo  confulefis  hift.  litter.  Gallic,  to.  1. 
par.  2.pag.242.  Abcodcm  S.  Leone  IX.  Bcrcngarii  litteras  >qui- 
bus  Jo:  Erigenam  extollcbat , Pafchafium  impetebat , & communi 
dc  Euchariftia  fidci  adverfa  fentiebat , in  Synodo  Romana  fuifle 
damnatas  refert  S.  Lantfrancus  in  Comment. , de  fc  fubjungens 
a Pontifice  juflum  fufpicionem  impadre  a Berengario  hatrefis  om. 
nem  abftergerc  , fLdcmquc  dilucide  exponere  fuam  ; damnatum 
etiamobhxrcticoscx  Erigenx  libris  hauftos  fenfus  Bercogarium 
in  Synodo  Verccllcnfi  fubtexit  cap.  4.  Exinde  Afcclinus,  Beren- 
gario referibens,  arrepta  opportunitatc,  his  cum  objurgat,  cafti- 
gatque  verbis  : Pudeat  te  patrocinari  librum  , quem  l^crcellit  in 
plenaria  Synodo  damnatum,  te  quoque propter  eum  karejis  macula, 
notatumaudivimus . Ejus  vero  cxcmplo  poftca  a Synodo  Parifi- 
cnfi  cum  libro  Erigcn.c  litcras  Bcrcngarii  ad  Clcricos  Carnocen- 


ViNDICATA  . ARTICULUS  XII.  3 II 

fes  exaratas  errorum  cumulatiflimas  damnatas  fuifse  5 audor  eft 
Durandus  Troarnenfis  lib.  dc  Corp.  >&  Sang.  Dom.  par.p : cujus 
de  Concilii  cpocha  confer  obfervacionem  Cofsartii  apud  Hardui- 
mim  tom.  6.  pag.  1 02 a,  & feq.  Bcrengarius  tandem  in  errorem  to* 
ties  relapfus  , a S.  Gregorio  VII.  in  Synodo  Romana  VI.  voce  , 
feriptoque  juramento  firmatis5hxrcfimcjurare,  fideique  profdfio- 
ncm  > juxta  formam  Pontifici  probatam  , cmitterc  , quam  refere 
S.  Lantfrancus  lib.  de  Corp. , & Sang.  Dom.  cap.  1 1,  compulfus 
eft  . Vcrfipcllis  fcilicet  vir , libique  non  conftans  fidci  formutam 
ab  Humberto  Nicolai  II.  jufsu  adornatam  caufsatus , fibi  ex  fen* 
tentia  , & confcientia  fidci  profeilionem  cderc,  ut  fas  fierce , effla- 
gitaverat : id  ei  indultum  in  Synodo  Romana  V;  quia  vero  con- 
feifio  ab  eo  fuo  ex  penu  elaborata  permultis  Synodi  Epifcopis 
haud  fecerat  fatis  , ut  qui  optime  noverant  genus  hujus  homini- 
bus  non  infolcns  eiTc  fpeciofis  larvis  hxrcfcs  fuas  obtegere  , pro* 
inde  operx  fuit  pretium  , atque  prudentix  opus  in  Synodo  Roma- 
na VI.  ampliorem  ei  prxfcribcre  formulam,  juxta  quam  intimam 
fidem  aperiret  fuam  . Non  plura  de  Berengario,  de  quo  alibi  plu- 
rimuin  difputare  me  me  mini , adirique  poterit  Cl.  Mabillonius 
de  eo  fufe  difserens  in  prxfat.  ad  Sxcul.  VI.  Bcned.§.  2,  &feqq.  , 
nec  non  Analed.  tom.  a.  pag.  461,  quo  loci  fidei  formulam  exhi- 
bet  in  Synodo  Rotomagenfi  editam  de  Euchariftia  contra  Bcren- 
garii  hatrefim  fub  hac  epigraphe : CorJe  credimus , 3 ore profitt- 
mur  &c.  , cuiquc  confimilcm  confcflionem  profiteri  turn  tempo- 
ris  piiifimis  viris  quibulque,  ac  Prxfulibus,  qualcs  S.  Bruno  Car- 
tufnnorum  parens  , & Gervafius  Remenfis  Archiep. , in  more 
pofitum  obfervat . 

A S.  Gregorio  VII.  in  Synodo  Romana , quam  diftin&e  non 
indicat , ad  deponendos  Presbyteros  incontinentix  deditospotif- 
(imum  indida  , epiftolam , qux  ab  Eccardo  tom.  2.  Script,  med. 
xvi  pag.  23.  j &a  Martcnio  tom.  1.  Colled,  ampl.  pag.  44?.  edi- 
ts eft,  Epiftolarq,  inquam  , S.  Udalrici  Auguftani  Epifcopi  ad  Ni. 
colaum  Papam  olim  exaratam  de  Nuptiis  Presby  terorum,  & Ca- 
pitulum  Paphnutiide  codcm  argumento  proferipta  fuifse  refere 
BertoldusConftant.  in  append,  ad  HcrmannumContra&um  ad  an. 
107$.  apud  Urftifium  tom.  x.  pag.  349.  Ut  hxc  vera  fint , atque 

Pars  //.  Tom.  S s Soao* 


Digitized  by  Google 


522  PrIVILEGIARom.  PoNTIFICI 
Sozomcni  qiiidcm  caput  dc  Paphnutio  rcjc&um  in  Apologctico 
pro  decrctis  S.Grcgorii  VII.  in  RomanaSynodo  I.  an.  1 074.  capit. 
11.  lcgitur  apud  Harduinum  tom.  6.  par.  1.  pag.  1533  , hinc 
Pontifcx  ccrtc  digno  fe  maidandum  elogio  prxbuiflet , ob  cgrc- 
giurn,  quo  ad  pridinum  decus  Ecclefiadicum  ordinem  crigendum  , 
rcdituendumqtic  allaboravit , dudium.  Verum  qux  dc  S.  Paphnu- 
tio Nicxnis  Patribus  intcrcedentc  , nc  Canonc  Clcricis  majoribus 
Matrimonii  ufiis  intcrdiccrctur  , narranti  Socrati  lib.  1 . cap.  1 8 > 
& ex  hoc  totidcm  verbis  id  pcnc  refingentibus  Sozomeno  lib.  1. 
cap.  22j  Epiphanio  Schol.  lib.  2.  cap.  14}  Niccphoro  lib.  8. 
cap.  1 <?,&  Gratiano  did.  3 1.  Can.i3.J^Mo«/<i»J>  fidem  prarpropcrc 
non  adhibendam  optime  fuadet  Cl.  Thomaflinus  vct.5  & nov.  dif- 
cipl.  tom.  1.  par.  1.  lib.  2.  cap.  tfo.n.  1 5,  atque  perfuadet  cfficacif- 
fime  plurimis  , invicliflimifque,  quae  toto  co  capite  congerit  , SS. 
Patrum  Grates  Ecclefix  ante,  & poll  Nicxnam  tSynodum  utroque 
pede,  velut  in  pulvcre  defixo,  pro  Clericorum  majorum  Cxltbatu 
pugnantium  »cdimonii» : quibus  jungenda  pleraquc  alia  , qua;  in 
Animad.  ad  eijim  locum  fuppeditat  dodifs.Manfius  pag.<$44,&  fcq. 
Quam  perindc  in  rem  pr.c  aliis  exprefliflima  funt  S.  Epiphanii  h«er. 
5P.n.4,  & lib.3.expofu.  fidci  n.  2i,EufcbiiCaefar.  demond.  Evang. 
lib.  1 • cap.;? , Si  S.Hieronymi  lib.  1.  contra  Jovin.  dc  Graeca  Ecclc- 
fia  loca.  Et  ccrte  Socrati , qui  fuam  ex  Sabino  Maccdoniano  , ipfc 
Novatianus  , hidoriam  magnam  partem  haufu  , atque  Sozomc- 
no  ( ut  dc  ceteris  ex  hifcc  duobus  narrationcm  hanccc  mutuan- 
tibus  fileam  ) ejufdcm  cum  Socrate  fc&at  , qui  ex  Socratc  hido- 
riam  confarcinavit  fuam  , in  omnibus  fiderc  vclle,  periculi  , ac 
imprudentiae  rem  plcnam  effe  docuit  S.  Gregorius  M.  lib.  6.  epift. 
3 1 , aflerens  Sozomcni  hidoriam  ob  multa  mcndacia , quibus  Tea* 
tet,  a Romana  Ecclcfia  non  recipi : quo  loci  S.  Grcgorium  lo. 
quutum  de  Socrate  putat  Hofmannus  in  Lcxico  j dc  Thcodorcto 
potius  exidimant  Canus  lib.  1 1.  cap.  6,  Combcfifius  tom.  i bibl. 
Concion.  pag.  1 6,  Valcfius  ad  tedimonia  dc  Sozomeno  , & Gar- 
ncrius  in  aucluar.  Thcodoreti  pag.  19  2 : fed  reapfc  loquutum  de 
Sozomeno  defenduni  Anadafius  Bibl.  in  prxf.  hid.  Eccl. , Bato- 
niusad  an.  434.  n-4,&  in  Martyrolog.  ad  a3.Dcccmb.,  Voflius de 
hid.  Grate.,  Miratus  de  feript.  Ecdcl. , Kaynaudus  adverf.  Cvria- 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  32J 

cos,  & Qucfnellus  in  di(Tcrt.  1.  dc  vita,  &ged.  S.  LconisM.  n.  12. 
pag.  420. edit.  Bailer.:  ac  podS.  Gregorium  , in  pierifque oppi. 
do  fcriptorem  utrumque  dcccptum  diffitcri  non  fudincntVallcfius 
paffim  in  Not.  , Qucfnellus  loc.cit.  , &difscrt.  6.  n.  lo,&ieqq. 
pag.  1078,  & Ballcrinii  ibid. , Hcrmantius  in  praefat.  ad  vit.  S. 
Athanafii , Tillemontius  tom.  6.  pag.  504  , & feq. , Moynius  ad 
var.Sacra  pag.783,  ac  Dupinius  in  Bibl.  fcript.  tom.  4.  pag.  80. 
Unde  patet  non  fuifle , cur  illam  dc  Paphnutio  Socratis  narracio- 
nem  cum  plaufu  excipcrct  Natalis,  multoque  minus  cur  Crozxus 
in  hid.  Chridian.Indiar.  pag.zjj.Mcnefiio  infultandi  anfam  avide 
arriperet , quod  in  Synodo  Diamperitana  ad.  7.  Decrcto  1 6.  In 
Ecclejii , dixerit , a Juis  ufque  exordiis  , Clericos facrit  muneribus 
jddidlos  conttncntismi , caftitatemquc fervare  conjuevijje  . At  enim 
Crozxus  dignis  pro  tcmcritatc  vapulat  a dodiff.  Fat  undo  Raulin 
indifsert.  4.  n.  100,  &feqq.,  ac  in  Not.  ad  cit.  Dccret.  n.  174, 
Quamquam  ctfi  vera  Socrates , & Sozomenus  narralTc  darentur  , 
Clcricali  tamen  Ccelibatui  unius  Paphnutii  pro  oeconomia  qua- 
dam  erga  Clericos  animi  propenfioncm  nihil  oificcre  probe  com. 
pertum  habebit , qui  ante  Nicxnam  , ac  pod  Synodum  in  oppofi- 
tamPatres  confluxiflc  fententiam,  proque  Cxlibatu  firmitcr  dccif- 
fe  haud  ignorec  . 

Ad  Epidolam  S.Udalrici  quod  attinct,  de  ea  idem  eflet,  fi  vc- 
ritate  eadem  inniteretur,  indituendum  fane  judicium  . Acque  mi- 
rum  profedo  quanto  Epidola  pretio  , ctfi  haud  levi  fuppolltionis 
morbo  laborans  , venerit  Protcdantibus , iifquc  alioqui  certiora_y 
quxquemoniimentadubiae  fidei  arguerc  a(Tuetis,quibus  ad  faporem 
apprime  faciebat , pro  ingenio  , quo  fervent , nefado  Murcix  po- 
tius  litandi,  quamDeo:  nam  cam  protinus  in  lucem  protraxie 
Flaccus  I i lyric  us , fubindeque  Catalogo  fuo  tedium  verit.  infe* 
ruit:  Jo.  Foxus  in  Adis , & Monum.  Ecclef.  tom.  a.  pag.  456.de- 
fcripdt : Jo.  Wolfius  inter  Lediones  memorab.  tom.  1 . pag.  2 4 1 . 
locum  fecit : Georgius  Callixtus  appendici  libri  dc  conjugio. 
Cler.  pag.  62  5.  aptc  adnexuit ; Zuerius  Boxornius  hid.  univ.  ad 
an.  874.  inferuit : Eduard  us  Brovunius  in  append,  ad  fafciculum 
rer.expeicnd.,  & fugiend.  rejecit : Gnillclmus  Mornxus  rccitat 
lib.  2.  dc  Euch.  cap.i  1:  Jo:  Fridericus  Majerus,  & Samuel  Schel* 

S s 2 Wi- 


324  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Wigius  an.  1 703  1 & 1 70 6 iterate*  evulgarunt  notis  adaudam  : Jo. 
Albcrtus  Fabricius  laudibus  exornavit  in  Bibl.  med. , Sc  inf.  La* 
tin.  lib.  8.pag.  305.  edit.  Patav.  1 754.,  quo  loci  diligentiam  lau- 
dat  Proteftantium  hac  in  epiftola  poftcritati  fervanda , quos  ex  ip* 
fo  modo  commcmorabam.  Quam  vero  inepte,  omnique  abfque  de. 
ledu  faciunt?  Epiftolam  enim  ut  vindiccnt , duos  comminifcuntur 
Udalricos  Auguftanos  Epifeopos , alterum  S.  Nicolao  I.  coarvum 
ab  an. 848. ad  an.S^alterumJuniorcm  ab  an.923.ad  973,3c  prio- 
ri quidam  epiftolam  tribuunt , vcluti  Cavacus , Oudinus , & Fa- 
bricius . Alii  potius,  quam  ad  S.  Nicolaum  I,  ad  Nicolaum  II.  hu- 
jus  nominis,  a quo  proClericorum  carlibatu  inftaurando  pro  viri* 
bus  pugnatum  nemo  nefeit , epiftolam  inferiptam  malunt.  At  ncu- 
tri  certe  nuncupatam  evincit  temporis  ratio  : nam  S.  Nicolaus  I. 
annis  viginti , ac  tribus  amplius  fini  conccftcrat  fuo  , antequam 
S.  Udalricus  nafeeretur  , qui  nempe  an.  890.  nacus  diem  obiit 
an.  97  3 j qua  de  chronologia  adeundi  Surius  ad  diem  4.  Jul. , Ma- 
billonius  S.tcuIo  V.  Bencd.  pag.  41  5,  Pinius  in  ad.  SS.Jul.  to.  2. 
pag.97,  Pagius  ad  ann.908.  n.  {,  ac  924.  n.  3,&  feq. , ac  Manlius 
ibid,  in  Not.  tom.i  5.  pag.6 1 7:  Nicolaus  II.  vero  nonnift  an.  105  8. 
Pontificatum  adeptus  eft  , ideft  quinque  fupra  odoginta  port  an- 
nos  a S.  Udalrici  obitu  ■ Ante  hunc  autem  , S.  Udalrici  alterius 
inentio  apud  unum  occurrit  Audorcm  Compilationis  Chronolo- 
gic® ad  an.  973.  in  Colled.  Piftorii  tom.  un.  pag.732  , qu*  ta- 
men  rccentioris  additamentum  manus  videtur  , fed  de  eo  altutn 
apud  Vcteres  Elentium,ex  quo  Novatorum  deprehendas  commcn- 
tum  . Vidcfis  Sc  Velfcrum  in  pr*f.  ad  oper.  S.  Udalrici , & in  vita 
pag.  5 1 ;.  Quid  quod  referente  ipfo  Fabricio  Bibl.  med. , & inf. 
Latin,  lib. 20.  pag.305.  ejufdem  epiftola:  ad  S.  Nicolaum  audor 
fertur  Volufianus  quidam  ignotus  Scriptor  in  duobus  Codicibns  , 
quorum  unum  fatis  vetuftum  a Jo:  Balaco  dono  datum  Matthxo 
Parkcro  teftatur  Jo:  Foxus  in  Martyrolog.  Anglic.,  alterius  vero 
ab  eodem  Foxo  deferipti  mcminit  Cavarus  ? Quid  tandem  , quod 
ca  in  epiftola  Engitur  S.  Gregorius  M.  rcvocafTc  dccresum  de  Clc* 
ricorum  continentia  » ac  peccatum  , quod  eo  decieto  contraxe- 
rat,dignis  poenitentias  frudibus  expiafle?  Quo  nihil  profedo 
cxcogiuri  potuit  obtufius , a veriuteque  reraotius  , Equidem  S. 

POB- 


• VlNDICATA.  ARTICULUS  XII. 

Pontificem  inClcricali  caelibatu  affcrcndo  , vindicandoquc  pcr- 
petuum  fuiffe  ex  ipfius  Dialog,  lib.  4.  cap.  1 1,  lib.  1.  cpift.  42  , & 
50, lib.j.epift.  16 3 & 34,  lib. 7. cpift-3?,  lib.i  i.epift.  40, & 6 a, 
ac  lib.  1 2.  in  cpift.  ad  S.  Auguft.  apud  V.  ficdatn  lib.  1 . cap.  1 7.  ad 
oculumdemonftrantBaroniusadan.  591.  n.ip, &feqq.,  acTho- 
maffinus  vet.,  & nov. difcipl.  par.i.  lib.  a.  cap.  £3.  n.  8,  & feqq. 
Confer  & Card.  Bonam  lib.  1 . rcr.  Liturg.  cap.  2 5.  §.  1 £,  & Ludo- 
yicum  Vine.  Gotti  in  Colloq.  Theolog.  Polem.  colloq.i  1.  n.  6. 

Poenitet  jam  me  nimiam  apinis  his  extricandis  operam  impen. 
diffc,  longiufque  for ii tan  meam  extra  orbitam  excurriflc,  in  quant 
ut  me  nunc  recipiam  , atque  fermoni  vela  contraham  , illud  obi- 
ter indicabo  de  Innocentio  II,  ipfum  , ftatim  atque  litteris  S.Ber- 
nardi  admonitus  intcllexiftet  Arnaldum  dc  Brixia,jun&o  feeders 
cum  Petro  Abaelardo , cujus  difeiplinse  fe  totum  dederat , ab  cr- 
roribus,  ob  quos  illc  in  Tolofano  Concilio  an.  1 11 9.  Can.3 , ac  ia 
Latcranenfi  II.  an.i  1 3^.Can.2 3,  qui  eft  ipfemec  Tolofanus  3.  re- 
petitus,  &confirmatus  , hie  vero  in  Senonenfi  an.i  140.  peffime 
audivcrant , ab  erroribus , inquam , dido  , feriptoque  difsemi- 
nandis  non  cefsarc  , datis  codem  an.  1 1 40.  litteris  ad  Sampfonera 
Remen.,  Hcnrjcum  Senon.,  & ad  S.  Bernardum  apud  Harduinum 
tom.  6.  par.  2.  pag.i  224.  injunxifsc,  tit  prxftigiator  uterque  fc- 
paratim  carceribus  manciparentur , comm  veto  libri  erroribus 
referti , ubicumque  fuifsent  reperti,  flammis  traderentur  confla- 
grandi . Legend*  S.  Bcrnardi  epiftolae  188,  x 8>>,  1^0,  tphtpz, 
& ip}  , qua  etiam  de  re  pleraquc  congeflere  Gofridus  ClarevaJ. 
vit.  S.  Bern. lib. 3.  cap.  j,  & Otho  Frifing.  lib.x.  de  geft.  Friderici 
capp.  48,  & 4 p.  Nec  unum  , nec  obfeurum  hujufee  de  fa&is  dog- 
maticis  decernendi  juris  Romano  Pontifici  inettmbentis  fpecimcn 
exhibuit  Eugenius  III.  Enim  vero  poftquam  Gilberti  Porreiani  > 
cui  plurium  errorum  perfona  imponebatur  , delatam  ad  fe  cauf- 
fam  in  Sjrnodo  Parifienfi  an.  j 147.  difeuffifset  , camdemque  ob 
difficultatem  ad  frequentiorem  Synodum  finiendam  dimififset  , 
hacce  re  an.  feq.  babita  Rcmis  , Gilbert®  ad  errore9  ejurandos 
compulfo  , ipfius  librum  prohibuit,  donee  emendarus  efset  - An- 
diendns , pi*  Othone  Frifing.  lib  1.  cap.  50  , & leqq. , qui  Gil- 
bcrtoplu**quo  favic, Gofridus  CUicval.  ia  cpjftola  hift.  de_* 

icbus 


Digitized  by  Google 


325  Pr  i vi  leg  i A Rom.  Fontifici 

rebus  geftis  in  caufsa  Gilbcrti  ad  Card.  Albancnfcm  apud  Biro- 
nium  ad  an.  1 148.  n.  20,  & fcqq.,  ac  Harduinum  tom.  6.  par.  2. 
pag.i  31 1,&  fcqq. , ubi  Gilbcrtum  in  confpe&u  Pontificis  con- 
Ilitutum  fingulis  errorum  capitibus  fenfu,  ditto,  & feripto  renun- 
tiantem  in  hare  verba  introducit : Si  vos  aliter  crcditis  , & ego  > 
fi  aliter  did tis , & ego  \Ji  aliter  Jeribitis , & ego . Quoe  plane  con- 
feflio  argumento  fuit , cur  Gilbcrti  perfona  quidem  immunis  a_» 
poena  iret , non  ita  tamen  ipfius  liber  , quem  legi , & tranferibi , 
a Pontifice  diftritte  prohibitum  atfirmat : Niji  prius  eum  Roma- 
tia  EccleJtj  corrcxijfct : quern  ad  corrigendum  quum  fc  paratum 
exhiberct  Gilbcrtus , Ego  corrigam  , inquiens , ad  arbitrium  ve- 
Jlrum  , aptum  hoc  a Pontifice  refponfum  accepit  : Non  vobii  hdc 
corrc&io  committetur . Quibuscx  poftremis  verbis  conjicere  pro. 
fetto  licet  jampridem  rcligiofo  in  more  pofitam  cam  prudentix 
refcrtillimam  Regulam  , ne  damnatorum  librorum  correttio  ipfo- 
rum  Auttoribus  permittcrctur  . Facit  & hue  fidci  Symbolum  hac 
in  Remenfi  Synodo  aS.  Bernardo  clucubratum  , atque  Gilberto 
propofitum,  ab  ipfo  corde  , ore,  & manu  tenendum , recitandum, 
& obfignandum  : quod  in  caufsa  fuit , cur  S.  Dottori  S.  R.  Eccle- 
fix  Cardinalcs  indignarentur,  quod  ita  in  Apoftolicx  Scdis,  cujus 
unius  eft  fidci  Symbolum  condcrc  , jura  viderctur  irrepere  .*  quo 
de  argumento  fufius  alibi . Ab  eodem  Eugenio  III , dum  Trevi- 
ris  confifteret,  S.  Hildegardis , adhuc  in  vivis  agentis,  Revclatio- 
num  libros,  diligenti  examine  difeufsos  fuifse  , S.Virgini  liccn- 
tiam  impertitam  , ullo  abfquc  timore  fibi  a Deo  revclata  littcris 
confcribcndi,  confcripta  in  lucem  proferendi , ac  publici  faciendi 
]uris,pcrhibcntThcodoricus Abbas  in  ipfius  vita  apudSurium  to.  5. 
2 d diem  17.  Septemb.,  Albericus  in  Chron.  ad  an.i  1 41 , Trithe- 
mius  in  Chron.  Hirfaug.  ad  an.i  1 50  , & Johannes  Sarisberienfis 
lib.  1.  cpift.  S.  Thoma:  Cant,  epift.171  : quod  & eloquuntur  mu- 
tux  S. Hildegardis,  & Eugcnii  III  , ncc  non  Anaftafii  IV,Hadria- 
ni  IV,  Alexandri  III,  S.  Bernardi , aliorumque  dignitate  tarn  Ci- 
vili , quam  Ecclcfiaftica  infignium  epiftolx  Bibl.  PP.  Lugd.  to. 2 3 . 
pag.  537>  & fcqq.  Cxtcrum  , qua;  contra  Monachos  Mcndicames 
fub  S. Hildegardis  nomine  fertur,  Prophetiam,  ex  Thoma  Hiber- 
noin  Manipulo  Florum  deferiptam  aBzovio  adan.  i4i$.n.  39  y 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  327 

figmcntorum  loco  habendam  docent  Bollandiani  in  A&is  SS.  to. 
1.  Martii  pag.  66 7,  ac  tom  j.  Maji  pag.  504, quo  locifuifle  fe  an. 
1 66 o.  in  Monaftcrio  Bingenfi , ac  S.  Hildcgardis  ibidem  exrantia 
feripta  omnia  perquam  diligenter  perfcrutacos,  nihil  ejufmodi  re. 
periiTe  teftantur. 

S.  Theologix  ea  temperate  quxftionibus  oppido  plurimis 
qua  novitatum  1 quatricarum  plenis  turbatx  admodum*  atquc 
deturpatae  > ut  puritati  profpicerct  , deque  propofitionibus  non- 
nullis  in  utramque  partem  exagitatis,  &a*quivocis  fententiam 
proferret  fuam  , convocato  Parifiiis  an.  1 1 6 4,  ( feu  anteccdenti , 
quo  eo  loci  advenifle  eum  liquet  ex  epiftolis  41,  & 4^.  Regiftri 
vulgati  a Martenio  vet.  Monum.  tom.  2.  pag.  6$ 4,  & fcqq. ) in. 
genti  Theologorum  coetu3  Alexandrum  III.  mentem  aperuifle 
fuam , Tropos  omnes  in  Theologiamintrodu&os , indifciplinataf- 
que  quxftiones  interdixifle , quin  etiam  Mauritio  Parifienfi  Anti- 
ftiti  eafdem  ubique  a Gallia  exterminandi  facultatem  demandafTe 
non  tarn , quam  dediffe  in  mandatis  , au&or  eft  Chronographus 
Reicherfpergenfis  apud  Pagium  ad  an.  1 1 54.  n.  2 t . Parifienfi  ex 
hac  Synodo  non  re&e  putat  Harduinus  , ficuti  neque  magis  vere 
Baronius  ex  Synodo  Latcrancnft  III,  datam  ad  Willelmum  Senon. 
epiftolam  , quam  Romx  an.  1180,  aut  infeq.  ab  Alexandro  exa- 
ratam  probabilius  autumat  Pagius  ad  an.  1 1 7?.  n.  1 3 , quo  cam 
loci  exhibet , nonfecus  atque  Bulaeus  Univ.  Parif.  tom.  2.  pag. 
43  1 , & Harduinus  tom.  6.  par.  2.  pag.  1^25,  qua  de  epocha  ut  ut 
fit , ea  Pontifex  in  epiftola  propofitionem  quamdam  Petri  Lom- 
bardi proferibit , proculque  ut  a Schola  Parificnfi  abrogetur , ad- 
vigilarc  Antiftitem  ilium  jubet.  In  camdem  Innocentius  III.  femi- 
tam  ingreflus  , Parifienfi  ab  Academia  prorfus  abigi  propofitio. 
nes  , quas  afflare  fatagebat  Almaricus  , prxeepit  • Quia  vero  No- 
vator  ifte  Ariftotelis  libris  quibufdam  abutebatur  , hos  proinde 
cum  plerifque  aliis  dc  Thcologia  agentibus , aliifque  a Davide  de 
Dinando  elucubratis  Synodus  Parificnfis  igne  delendos  decrevit  • 
Praeterca  idem  Pontifex  in  Concilio  LatcranenG  IV.  Joachimi 
Abb.  libello  adverfus  Petrum  Lombardum  edito  ccnforiam  adhi- 
buit  virgulam  , ut  faepe  dixi . Quo  in  Concilio  pariter  ad  tollen- 
das,  prxcavendafque  impofterum  hxreticorum  tergivcrfationcs, 

voca- 


Digitized  by  Google 


328  Privilegia  Rom.  Pontifici 

vocabulum  Tranfubflantiationis , ad  fignificandam  vcram  panis » 
viniquc  in  Chrifti  D.  Corpus , Si  Sanguincm  converfionem , jam 
pridcm  ufurpatum  , fiJci  formula:  cap.  i . Firmiter  lib.  i . Decret. 
tit.  i .deSumma  Trinit.  infcrtum  confccravit>  fuaquc  audorita- 
te  coufirmavit . Quod  ei  quantam  apud  Catholicos  laudcm  conci- 
liavit  jtantam  viciffim  apud  harrccicos  pepcrit  invidiam.  Scd  &. 
ftudii  hujus,  ac  follicitudinis  pro  fidci  puritate  , in  qua  Catholi- 
cos  rctincrc  fatagcbat , acftimari  pars  dcbct  fidci  profcffio  , quam 
ab  hzrefi  revertentibus , adexperimcmum  dccorumdcm  conver- 
fionis  finceritatc  capiendum  } cordc,  ore  , fcriptoqueprofercndam 
propofuiflc  lib.  13.  cpift.  7 5,&  po.  lcgi-tur  apud  Raynaldum  ad 
an.  12  1 o. n.  1 8, & fcqq.  Quibus  nempe  modis  tarn  paftoralis  offi- 
cii partes  implcbat  omnes , quam  optime  -nos  doccbat  ad  eas  pcr- 
tinerc  dc  libris  , de  propofuionibus  , de  vocibus  definite  . 

Uterac  pariter  Gregorio  IX.  perfuafio  ifta  intimc  infculpta, 
Theologicarum  Difciplinarum  zdificium  fore  non  utique  Philo- 
fophorum  ruinofis , malcque  materiatis  fundamcntis  iuffulcicn- 
dum  , bene  vero  Dei  Vcrbo  fcripto  ,&  tradito  , Synodorum  fan* 
dionibus , atque  Sedis  Apoftolic*  decretis  co  folidius  , quo  fccu- 
rius  fuperilruendnm  , fuperqueftatuminandum  , proprii  is  proindc 
in  hac  parte  juris  hand  immemor  , pro  egregia  , quam  Ecclefia- 
ftici  gerebat  juris  univerfi  cura , litteris  ad  Magiftros , & Scho- 
lars Parificnfes  an.  1 23 1 . datis  , qua:  extare  dicuntur  inmagno 
Tabulario  paftorali  Ecclcfise  Parif.  , quibus  fimiles  inter  cjufdem 
epiftolas  leguntur  n.  20.  lib.  2.  apud  Raynaldum  adann.i2  2S. 
n.  29  , & fcqq.  , quofdam  Ariftotclis  libros  ab  Academia  ilia  cli- 
minari  , lcgiquc  ante  prohibuit , quam  ab  Apoftolica  Sede  fuif- 
fcnt  cxaminati  cmendati : Libris  illis  naturalibus  , inquicns  , 
qui  inCondlio  Prwinciali  ex  certa  fcientia probibiti fuere  Parijiis 
(anno  1210.  latis  in  lcgentes  cenfuris , a quibus  proinde  Magi- 
Eros , & Scholars  Parificnfes , qui  in  eafdem  incidcrant , abfol- 
vendi  facultas  impcrtita  ab  eodem  Pontifice  an.i  23  t Priori  Ord. 
Praed.  legitur  in  Bullano  hujus  Ord.  tom.i.  pag.33.)  non  utantur , 
quoufquc  cxaminati  fuerint  > & ab  omni  crrorum  Jufpicicne  pur- 
gat  i . Quinam  Ariftotclis  porro  libri  a Parifienfi  Synodo  , atque 
ab  Innoccutio  III , & Gregorio  IX/  probibiti  fuerrnt  , quatenuf- 

<juc 


* 


ViNDICATA  . ARTICULUS  XII.  325 

que  prohibitio  ilia  fueric  excipienda,  non  una  Scrip  torum  fentcn- 
tiaeft  . Mctaphyficos  aftcrit  Rigordus  dc  geft.  Phi  lippi  A«g.  ad 
an.  j 2 i oj  Naturales  fcribunt  Cxfarius  Hciftcrbac.  dialog,  lib  5. 
cap.  22. 1 & Robertus  Antifiod.  apud  Harduinum  tom.  6.  par.  2, 
pag.  1 PP4  , ncc  non  Petrus  de  Corbolio  Parif.  Hpifcopus  in  fen- 
tentia  lata  apud  Martenium  Thef.  Anccd.  tom.  4.Tam  Naturales 
quam  Metaphyficos,  non  Dialedicos  , ccrte  prohibuifle  Robertus 
Curthonenfis  Card.  S.  Stephani  in  Monte  Caelio  , & Innoccntii 
III.  Legatus  legitur  apud  Harduinum  loco  ind.  Quin  etiam  prx- 
fatos  Ariftotclis  libros  haudabfolutc  legi  , fed  expiicariParificn- 
Cbus  in  Scholis  prohibuit  Synodus  Parificnfis.  A Pomificibus 
quoque  librorum  illorum  ledionem  ttiennio  dunuaxat  fufpenfam 
fuifle  , five  vetitam  perhibent  Caefarjus  , Robertus  , & Chrono- 
graphus  Turonenfis  ad  an.  1 2 1 Oj  donee  nempe  emendati  Ponti- 
ficum  ctira  prodirent . Sed  enim  de  hac  re  adifis,  fi  vacat  , Mar- 
tenium prxeit.  loco , Launojum  lib.  de  varia  Ariftotclis  fortuna' 
in  Academ.  Parif.,  Manfium  in  Not.  ad  Raynaldum  tom.  1 . anno 
J20,?.  n.  28.  pag.  28?.,  ac  Jo:  Franc.  Bernardum  Mar.  dc  Rubeis 
de  geft. , &fcript.  S.  Thom*  diflert.  30.  cap.  7.  Equidem  apud 
Launojum  capp.  8,  & 10.  a SimoneUrbani  IV.Card.  Legato  Ari- 
ftotelis  libri  indiferiminatim  legi  interdt&i  feruntur  . Johannes 
XXII.  quoque  apud  Raynaldum  ad  an.  1317.  n.  15  , Theologias 
prxfertim  confuledi  puritati  fttidio  affedus , gravi  ad  Dodores 
Parificnfcsdatacpiftola,eofdem  perftrinxir , quod  fupcrvacaneis, 
Philolophicis  , ineptifque  quxftionibus  Theologicas  difeiplinas 
admodum  adulterarcnt , jubens  ideo  climinatis  illis  locum  fieri 
juris  Canomci  ledtonibus  , inque  his  Clcmentinis  , quas  perinde 
inScolisParificnfi,  ac  Bononienfi  paritcr  legi  , ac  ufu  in  Bcclfiafti- 
cis  judiciis  venire  voluit . Ariftotclis  etiam  leclio  exprefie  a Cle- 
mente VII.  Parifienfi  Academi*  exprobrata  a Launojo  ibid,  tra- 
ditur.  Quid  turn  tamen  ( Poftquam  Ariftotclis  Latina  verfio  « non 
ca  quidern,  anam  Friderici  Il.Imperat.  juflu  circa  an.  1220.  > fed 
imperfedam  admodum  , confcdam  refert  Petrus  de  Vincis  lib.  3. 
cpift.  <$7,  bene  vero  ea  prodiit , aium  adornavit  S.  Thomas  Aqui- 
nas circa  an.  1271.  ( five  adornandx  Thomas  Cantipratano  is  au* 
dor  fuerit , quadereN  atalis  Alex,  inhift.  Eccl.  adSxcul.  XIII» 
Bars  II.  Tom.  V.  T t & XIV. 


33 o Privilegia  Rom.  Pontific  i 

& XIV.  cap.  4.  art.  4.  ) a quo  profcCio  mendis  , erroribufque  ex* 
purgat3  prodiit,  a Pontificibus  fane  publica  illorum  le&io  per- 
nuffa  eft  pa  (fun  : ideoque  apud  Launojum  cap.  9.  duorum  Cardi- 
nalium  Johannisj&iEgidii,  qui  abUrbano  V.ad  Pariftenfem  refor- 
inandam  Acadcmiam  fucrant  miflian.  13 66,  Inftrumcncum  00* 
currit  j quo  legi  Ariftotclis  libri  dc  Anima,  dc  gcner.,&  corrupt.,, 
dc  Cxlo  , & Mundo  , parvor.  Naturalium  , ac  MctaphyficorutiL, 
indulgentur.  Quinctiam  Nicolaura  V.  anno  1447,  Ariftotclis  li- 
bros  tit  c Grxco  Latine  dc  integro  verterent , viris  lingux  utriuf* 
que  peritiflimis  Leonardo  Bruno,  Gcorgio  Trapezuntio  , The- 
doro  Gazcnft , Johanni  Argyropulo  , Gcorgio  Vallx  &c.  fc  fc  dc- 
diftc  auftorem  , quem  idco  digno  maftat  clogio  , perhibet  Card. 
Beflfarion  in  prxfat.  ad  verfionem  Mctaphyfic.  Poftqux  nee  ab 
Ariftotclis  lattdibus  abftinuifte  Pium  II.  in  Bulla  retraft. , neque 
Gregorio  XI  V.Francifcum  Patricium  perfuadcrc  potttiftc,  ut  Ari. 
ftotcle  profligato,Plato  fubrogarctur,  neque  eumdem  proferibere 
attentafscClementem  VIII.  a Bellarmino  admonitum,  idem  obfer- 
vatLaunojus  cap.17  De  optima  denique  omniumAriftotelis  verfio- 
nc  aCard.Ximenio  affe(fta,inceptaque,quam  tamcn  mortc  prteven- 
tus  ad  mnbilicum  perducere  ncquivit , quem  ab  hac  ideo  cura_» 
laudtbus  eelebrat,  vide-fis  Gomezium  dc  ejus  geft.  lib.  2.pag  44, 
deque  rebus.  Ariftotclis.  univerfis  Fabricium  Bibl.  Grxca:  tom. 
a.  lib-  3.  cap.  tf.a  pag.  107.  ad  185.  Quit  ft  fufius  pcrlequutus 
film  forfttan,  non  Ariftotclis  tttique  gratia  feci,  fed  uno  amorc  vc- 
ritatis , quo  erga  Pontificcs  MM.  me  valdcqttam  affcftitm  fentio, 
aftcifttimque  , quoad  vixero , ft  Superis  placet  , profc&o  fentiam  . 

Atquc  ut  ad  Gregorium  IX.regrcdiar  , illud  ad  laudum  ejus 
cttmultun  addendum , quod  ftudio  inccnfus  fidei  integritatis  a 
Judaico  fermento  fervandx  , cidem  paritcr  ftudenti  Pariftenfi 
Theologies  Facultati  animos  indiderit  Thalmudicos  Judxorum 
libros  impiarum  refertilfimos  fuperftitionum  , ( de  quibus  S.  Iti- 
dorus  lib.advcrf.Judceos  n.  4*,  Thomas  Cantip.  de  Apibus  lib.i . 
c.  7,  Sixtus  Senen.  tom.  1 . Bibl.  S.  lib.  a , Marquardus  dc  Jud.cis 
tom.  14.  par.  3.  cap.  1,  Pignatellus  Confult.  tom.  5.Conlult.i4> 
Voiftnusin  protem.pugionJidei  pag*S7,TheophilusK.aynaudus  de 
bonis,  Sc  malts  lib.,  Turrianus  dc  foil  Legis  lctft  Judxis  petmitt., 

Nico* 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XII.  33I 

NicolausSerrarius  lib.  dc  Rabbin. libr.,  Petavius  Thcolog.  dogm. 
lib.  i o,  Bovcrius  in  demonft.  Cathol.  advcrf.  Jud.,  Bartholoccius 
in  Bibl.  Rabbin. > Wolfius  in  Bibl.  Rabb.  capp.  4 , & 5,  aliiquc  , 
ut  proindc  fuiumopere  pudcre  debuiffct  tam  ncfandi  libri , Thal- 
mudis  ncmpc  , patrocinium  fufcipcre , tamque  pcflimam  Jttdac- 
orqm  pcrorarc  cauflam  , Wagcnfelium  in  prxfat.  ad  Tela  ignea 
Satanz  pag.  1 o , &feqq. , Buxtorfium  fil.  in  przfat.  ad  Lexicon 
Patris,  Hackfpanium  deufulibr.  Rabbin,  cap.a.  pag.j45>  Mul* 
lerum  judaifmi  par.  2.cap.i  o.>  Dilherrium  in  Atrio  linguz  S.  ad- 
dit.  5,  Sennercum  in  przfat.  Rabbinifmi,  Conringium  inprzf.  ad 
Nummos  Hcbrzor.,  Leufdenium  difput.i  5.  cap.i.  §.p,  Mulhium 
in  apologiaThalm.,  Pfeiffcrum  in  Theolog.Jud.  cxercic.  1 . th.  40* 
Carpzovium  in  appar.  hid.  crit.  Anciquir.  Sac.  Codicis  in  Annoc. 
ad  GoodWini  lib.  4.  cap.  8.  pag.  53  1,  Proteftantcfque  alios  uno 
ad  profligatz  kuic  operz  ferendam  opem  Pontificum  odio  permo- 
tos)  Thalmudicos  > inquam,  judacorum  libros  diligenter  undique 
conauirendi  > repertos , inque  cumulum  congeftos  ( congeflos  ve- 
roadaj.  currus  memorat  Chronographus  Erfordienfis  adann. 
-1242.  apud  Manfium  in  Not.  ad  Raynaldum  an.  12 44.  n.42.  to. 2. 
pag.313)  flammij  publico  in  foro  abfumendi . Qua  dciude  dc  re 
optime  gefta  S.  Ludovico  Galliar.  Rcgi  , qui  ad  id  operis  auxilio 
non  defuerat  fuo,  gratulatorias,  hortatoriafque  , quibus  ad  hujus 
prxclari  officii  adiinplendas  partes  ,perficiendafque  ipfum  impel* 
lebatjlitteras  dcdit,qui  Gregorio  IX.fucceifcrat,  Innocentius  IVj 
cuju*  in  Conftit.  2.  Impia  hac  dc  re  edicam  confer  Emin.  Petram 
Comment,  tom.3.  pag.  8 ,&  feqq.  Iifdem  Thalmudicis  Judxorum 
libris , aliifque  cjufmodi  furfure  afperfis  procul  ablegandis,e  mi- 
nibus Chriftifidclium  excutiendis,  igneque,  quo  uno  digni  cram, 
condagrandis  egregiam  impendcrunt  pariter  operam  Innocentius 
IV.  Conit.  Impia, , ut  mox  innuebam  , Clemens  IV,  cujus  legenda 
Conflitutio  Ad  extirpanda  adverfus  lixreticos  indifcriminatim 
omnes  , Honorius  IV,  dc  quo  loquitur  Clemens  VIII.  mox  lau- 
dandus  , Johannes  XXII.  Conft.  Super  illius  Specula  , Julius  III. 
Conft.  Cumjicut,  Paulus  IV.  Conft.  Cum  nimis,  Gregorius  XIII. 
Conft.  Antiqua  Judatrum  , & Clemens  VIII.  Conft.  Cum  He~ 
Iraerum  Bullar.  Rom.  tom.  1 , & 2.  De  libro  fpeciofo  Evangtlii 

T t » «efer- 


Digitized  by  Google 


332  Privilegia  Rom.  Ponti  fici 

aterni  titulo  , ad  faciendum  fimplicibus  fucum  , infignito  , re  t*- 
men  ipfa  plurimoxum  rcfertifliino  erroruin  , deque  libro  Guillcl- 
mi  Santamorsi  Dc  periculis  novijjimoruin  te/nperunt  > al  tcroque 
liuic  perfimili  > injuriarum  in  Rcligiofos  Ordincs  cumulatilfimis  , 
horum  cauflam , quam  juftim,  tam  piam  agencibns  S.  Bonavcntu- 
ra,  Alberto  M.,  & Humberto  Ord.  Pr.rd.  Gener.  Magiftro  , dam- 
natis  ab  Alcxandro  IV  , & a Clemente  IV.  fubinde  , dixi  alibi , 
faiis,  ideononeft  , cur  dicam  itcrum  . 

Age  mode  exundantem  propolitionum  erroncarum  , qiiibus 
cxplodendis  prxfto  fe  fe  dedere  pofterioris  a’tatis  Pontifices  MM.  , 
colluviem  , quam  temporum  invexit  iniqukas , breviori  , ut  fieri 
poteritj  orationis  fpatio  concludamus . Arnaldi  Villanovani  , cu- 
jus  errorum  catalogum  texunt  Jo:  Villanius  lib.  ?.  cap.  3 , S.  An- 
toninus par.  3- tit.  2-1.  cap.  z.  §.  8,  & Eymcricus  dired.  Inqui- 
fit.  par.  2.  q.  1 1 > quern  tandem  ejuratis  croribus  orthodoxs  fi- 
dci  reftitutum  oftendit  ex  Vatic.  Cod.  fide  Raynaldus  ad  an.  1310; 
n.  3 9 ,de  quo  videndus  etiam  Nicolaus  Antonins  Bibl.  vet.  Hifp, 
tom.  2.  lib.p.  cap.i  rpag.74,  & feqq.,  Arnaldi , inqnam,  libros  dc 
re  Mcdica  erroribus  refertos  diligentcr  conquiri , igne  delcndoi 
jufliffe  legitur  ClemensV.lib.7.  epift.17.  In  Bcguardos,c  Segarclli, 
& Dulcim,  ho  min  tun  proferiptorum  ab  Honorio  IV,  Nicolao  IV, 
&'  Bonifacio  VIII,  fpurciflimaSchola  produdos,Apoftolicoevagi- 
nato  gladio  > odo  propolitionum  capita , cum  carumdcm  alTcrto 
tibus,  ab  eodem  Clemente  V.fuilTc  confoffa,  liquet  ex  Clem.  Ad 
Hojlrum  de  Harcticis  lib.  5.  cap.  3.  Singulare  hac  in  Rcligionis  re 
Johannis  XXII.  exarfit , laudeque  multiplici  dignum  fe  exhibuic 
lludinm,quo  tres  propofitiones  Johannis  dc  Poliaco  confixic  Ex- 
travag.  yds  cleflionis  lib.3.  tit.de  Hsret. , quo  de  argumento  fu- 
fe  Raynaldus  ad  an.  1 32  1.  n.  ao  , & feqq.  j quo  animadvertit  in 
propofitiones  21.  Petri  Jo:  Olivi , cujus  jam  pridem  tres  alix  pro- 
pofirioncs  a Clemente  V.  proferiptae  fucrant  Clem,  1.  de  Summit 
Trinit.  , ut  habetur  apud  Baluzium  Mifcell.  tom.  1 . pag.  2 1 9 , a 
quibus  tamcn  cum  Wadingus  expurgare  ftuduit  j quo  propofitio- 
nibus  quinque  , in  quibus  Fraticelli  a Bonifacio  VIII , ft:  Clemen- 
te V.  autca  damnati,  velut  in  luto  defixo  pede,hirere  adhuc  delc- 
dabantur,  ignominix  ftigma  inHixit  , net  legitur  in  Extravag. 

- . S Ro- 


Vindicata  . Articulus  XII.  333 

S’  Romini  Ecclcjh  de  Relig.  domibus  ; quo  Jacobi  Ekardi  propo- 
ficiones  odto  fupra  viginti,  una  cum  ipfius  opufculis,  dillri&a  pec* 
flrinxit  ccnfura  , quam  cxhtbenc  ipfius  cpiftola  ad  Archiep.  Colo- 
nienfem  apud  Raynaldum  ad  an.  1 3 19.  n.yo  , & feq. , ubi  camen 
ab  Ekardo  tandem, antequam  fini  concedcrct  fuo,  revocatos  erro- 
res  , atquefe  , fcriptaque  fua  Apoftolic*  Sedis  judicio  fubmifilfe 
idem  Pomifex  teftis  locuples  accedit;  quodcmum  Marfilii,  & Jan- 
duni  pcftilentilltm is  libris,  nominatimque  defignatis  principalibus 
quinque  propofitionibns  obelum  infixit,  luculenta  Conft.  Z/cer  ad 
cafdem  profligandas  evulgata,de  qua  Raynaldus  ad  an  1 317.0.28, 
&feqq.  ClemcniisVI.  ccnfura;  in  6 i.articulos  Nicolai  de  Ultricu- 
riamcminit  facra  Parificnfis  Facnltas  in  fuis  notis  Thcologicis  , 
qttibus  an.  1 348.  eofdem  articulus  inuflfit  in  Bibl.  PP.  Parif.  to. 4, 
Colon,  tom.  14 , & Lugd.  tom.2tf.  pag.483,Sc  apud  fiulanim  10.4. 
bill.  Acad.  Parif.  pag.308.  De  Urbani  V.  mandato  propofitiones 
odto  ab  codem  Pontifice  nigro  earbone  notatas  publico  in  coetu 
Partisan.  13^5,  ac  deinde  Avenionc  an.  1 ^69.  rcvocare  Diony- 
fius  Soulcchatius  adadtus  eft  , cujufcc  revocations  Schcdul*  ex* 
tant  in  Bibl.  PP.  Parif.  tom.  4.  pag.  1337  , Lugd.  tom.  2 6.  pag. 
488,&fcqq. , Pontificias  vcro  hac  de  re  littcras  cxhibetllay- 
naldus  ad  an. 1 388.  n.  1 5,  & 17.  Egrcgium  pro  Edci  puritate  Grc* 
gorii  XI.  zelum  , quo  profcribccc  fcftinavit  tres  propofitiones  , 
quas  c fuggeftu  publicarc  Johannes  de  Latonc  , & Petrus  de  Bo* 
nagctta  non  fuerant  verrti  5 totidemque  alias,  quibus  epifto- 
lam  ad  Berengarium  Urgellenfcm  Epiicopum  afpergcre  Arnaldus 
Montanerius  non  abftinuerat,  eloquuntnr  litter*  ejufdem  juflii 
fcript*ad  Tarraconenfcm  , &C*farauguftanum  Archiepifcopos, 
ab  ipfuqne  met  infcript*  Armando  Ord.  Min.Vicario  Aquilonari 
apud  Eymericnm  dirc&.Inq,  par.i.  pag.  45,  Sc  par.  2.  q.n,  Bzo- 
vium  ad  an. 137c.  n.i  3,6c  Raynaldum  adcumdem  an.  r>.i  t , Scad 
feq.  num.  19. 

Ab  eodcm  Gregorio  XI.  damnatos  Raymundi  Lulli  Majorr- 
cenfis  errorcs  centum  , vcl  etiam  daccntos  fide  affirmant  fua  Ey- 
mericus  Dircdt.  Inq.  par.2.  qq.p,io,&  25,  ac  in  append.  pag.8y, 
Sc  feq.,  Pcgnain  Comment.  42  , & 5 1.  q.  2 6 , Jacobus  Quetifdc 
Script.  Ord.  Pr*d.  tom.  1 . pag.7  n»  & fcqq. , aliique  poll  ipfos . 
. Contra 


334  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Contra  quos  viciftim  Lulli  vindicias  adornarunt  oppido  multi, 
c qtiibus  potiflimum  Alphonfus  dc  Zepeda  in  ejus  vita  , in  difiert. 
hiftoricis  dc  cjufdcin  cultu9  & in  fent.  definitiva  de  pictatc,  & do- 
drina  I.ulli  Parif.i  676,  & Majoric*  1700,  ubi  ejus  memoria  co- 
litnr  . At  enim  Gregorian*  Bull*  adverfus  Lulli  errores  9 quam 
fruftra  dcfidcrcs  9 Sc  quadras  in  Pontificio  Regefto  , quod  turn  oc- 
cafionc  translations  Apoftolic*  Sedis  Avenione  Romam  deperdi- 
tum  animadvertit  Gravefonius  hift.EccI.  colloq.3.  to. 5.  pag.  pzy 
exemplar  e Romano  Archivo  Ord.  Pr*d.  deferipfit  Cl.  Bremond 
tom. 2 . Bullar.  cjufdem  Ord.  pag.  2 68  9 & fcqq.,  ubi  obfervat  hu- 
jufee  Gregorian*  Bull*  autographum-Gerund*  9 & apographa 
Barcinonc  , Tarracone  9 & Valenti*  alTervari  9 ideoque  nefas  efle 
fufpicari  cam  ab  Eymerico  Bullam  fuiffc  confi&am  j ncque  ideo 
falfo  errores  illos  Raymundo  Lullo  affidos , quos  ipfiuse  libris 
dccerptos  cenfura  dignos  Eymcricus  exiftimarat , eaque  inuren- 
dos  ad  Apoftolicam  dctulerat  Sedem  • Vice  autem  verfa  libros 
quidem  multos  a Lullo  compofitos  finite  9 confcriptofque  oonftac 
ex  ingenti  illorum  Catalogo  9 quern  confccerunt  Wadingus  in 
Bibl.  Ord.  Min.  pag.  2 96,  Si  feq.9  Nicolaus  Antonius  in  Bibl.vct. 
Hifp.  tom. 2 . lib.  9.  cap. 3.  pag.  84,  & feq.  > Johannes  Buchclfius 
in  nov.  oper.  Lulli  edit.  Mogunt.,  Lamius  in  Catalogo  Mfs.  Bibl. 
Riccardian*,  aliique  apud  Fabricium  in  Bibl.  med.9  & inf.  Latin, 
lib.  1 1 . pag. 2 <?2)  Si  feq.  9 plures  tamen  ipfi  falfo  tributos  tam  li- 
bros 9 quam  errores  9 quos  refundere  potius  oporteat  in  Cogno- 
minein  Raymundum  de  Tarraga  Neophytum  denominatum  , non 
incongrue  argutint  Wadingus  tom.  3.  ad  an.  1315.  n.  13  9 & feq.  , 
Theophylus  Raynaudus  de  bonis  , Sc  mal.  lib.  tom.  ii.  partit.i. 
erotem.i  o.  n.24d,  Morerius  in  Did.  hift.,  Raynaldus  ad  an. 1315. 
11.5,  & Manfms  ibid,  in  Not.tom.5.  pag.32.  In  confeiTo  fane  illud 
eft  Lullum  h*reticorum  .ccnfui  haud  deputandnm  ,-ut  qui  feripta 
omnia  fua  Apoftolic*  Sedis. judicio  fnbmifit^elut evincit  Wadin- 
gus9  cuiquc  ab  antiqua  apud  Majoricenfes  rcligione  dclatum  cut- 
tum9  ac  qualem  plane  virum  Sandi  elogio  infignitom  decet  9 fufe 
oftendunt  Johannes  Sequi  in  ejus  Vita,  Antonius  Belluer  in  Apo- 
logia 9 Sallcles  tom. 2.  de  SS.  inquifitionc  , Wadingus  tom.  6.  ad 
ann.  1315.  n.  8 , Sollcrius  in  Comment.  pr*v.  ad  ipfius  vitam 

tom. 


Vindicata  . Articulus  XII.  335T 

tom. 5.  ad  diem  jo.Jun.  pag.  £33,  &feqq.,  ubi  & Carolum  Bovil- 
lum  , & Nicolaum  dc  Pax  pag.  66 8,  & 6 74.  in  medium  producir, 
aliique  apud  Fabricium  loco  indie.  Contra  quos  tamen  pugnant 
Eymcricus  prarc.  loc.,  Bzovius  adan.i  31a.  n.  i83&  feqq.,  Echar- 
dus  de  Script.  Ord.  Pratd.  tom.  1 . in  Ey merico,  Gal terius  in  tabu- 
la Chronograph.  Sarculi  XIII.  cap.  5 , &:  Gravcfonius  loc.  citat. 
Quacn  in  rem  confer  & Albitium  dc  inconrt.  in  fide  cap.4o.n.)43> 

Sc  leq. , ac  Bcnedidhim  XIV.  in  difsertat.  ex  Iib.de  SS.  Canon, 
cxtradlis  difsert.  1 9.  Volum.  1.  n.  18.  pag.  1 58.,  & feqq.,  in  qua 
probo,  frugique  Theologo  fententiam  fufpcndcre  fuam,  atque  Sc. 
diApoftolicae  dimittere  integram,  fatius  eilc  deberc  ego  arbitror  ► 
Indignationis  impetu  haud  impati  ejus , quern  Rcligionis  in.  . 
tegritatiimpendebaty  afifedlus  ferebatur  idem  Gregorius  Xr.,ex« 
undantem  adverfus  erronum  turbam  , quos  ad  turbandam  Eccle- 
fiam  iniqua  ea  ccmpeftate  cxfurrexiflc  confpicicbat  . Quibus  pro- 
inde , fi  penitus  exterminandis  fat  ipfi  virium  non  fuppcterct  j im- 
pedimento  tamen  cile  > nc  aliis  noxam  inferrent , fua  e re  fummo- 
pere  duxit . Strenuo  itaque  animo  ifto  indutus  Flagellantium  li. 
bros  errorum  refertiffimos  , ubicumquc  reperiri  potuifsent,  flam- 
mis  exuri  prxeepit  , obje&ifque  graviflimis  poenis , exferibi , per* 
Iegi , retinerique  prohibuit  apud  Raynaldunv  ad  an.  1 372.  n.  3 3. 
Iniquitatc , erroribufque  infarfiillmos  Commcntarios  , inferiptos 
Leges  ,feu  Speculum  SixOnicum,  pari  cenfurx , paenasque  , uti  re- 
vera  digni  crant , adjudicavit eofque  abolcndi  Carolo  IV.  Imp., 
au&orem  fc  dedidit  cpiftola  data » quam  rccitat  Raynaldus  ad  an- 
num 1374.  n.  12.  Non  multa  eorum  nunc  cohgeramy  quae  adverfu* 
Wicleffumprxftitaegrcgic  a Pontificibusfunt,quorum  partem  me 
jam  pericquutummaximam  art.  1 1.  §.  1.  pag.iofy  Sefeqq.  memo* 
ria  tcnco  > perftringcrc  contcntus  nonnulla,  quae  hue  proximo  fa- 
ciunt . Gregorius  itaque  nortec  Wiclcffi  articulis  aa.ad  fc  dtlati* 
anarhematc  infliAoydatoque  impcrioadRiccardumAngliae  Regem, 
ad  Cantuarien.,  & Londinen.  Antiftitc* , nec  non  ad  Oxonicnfem  . 
Acadcrmam,inrerrogari  diligenter  de  aliis  harrcricum  jtiffit,ab  eo« 
que  reddita  ad  fc  examinanda,  & judicanda  tranfmitti  refponfa  . 
Dc  Alexandri  V.  deinde  mandatO)mandaverat  is  autem  in  Huflum; 
quoque,  hujufquc  libros  hxr efura  rcfcnifliinos,  atque  defeniore s,. 

taa~ 


Digitized  by  Google 


33<?  Frivilegia  Rom.  Pontifici 
tanquam  in  homines  fautorcs  hs:reticorum,gravitcrquc  dc  fide  la- 
borantes,  legum  feveritate  animadvert!,  a Sbincoae  Pragenfi  Ar- 
chicp.  Wicleifi  libros  fupra  ducentos  , bullis  aurcis  , tegumentif. 
que  pretiofis  ornatos  fiammis  concrcmandos  fuifsc  addidos  , refc. 
runt  fide  digni  .Eneas  Silvius  hift.  Bohem.  cap.  3 , Jo:  Cochlxus 
hift.  Huifit.  lib.  1 , Theobaldus  Belli  Hufllt.  pag.  9 , Dubravius 
bift-Bohem.  lib.  2J,Balbi,nus  inepit.  rcr.  Bobcm.pag.  4 ip,8i  feq. 
&Walpol.  in  Hulfio  rediv.  pag.  15.  In  hxrcticum  uuumque  inftau- 
rato  itidem  judicio , utriulque  nefarios  libros  igne  dignos  judica- 
vit , devoverique  juflit  Johannes  XXIII,  atqtie  in  cos , qui  Icgerc* 
docerc  , laudare,  defcndcre  illos  prxfumere.nt>  Canonicas  diftrin- 
gi  pocnas , 

Ex  Wiclcffo  denique  , ejufdem  in  libros  deinde  ignis  , quo 
uno  digni  erant,poena  dccrcta,ut  eft  apud  Raynaldum  ad  an.  1427. 
n.  13,  Articulos  45;  atque  ex  Huffo,  prxtcr  eos,qui  cum  Wicleffo 
ei  communes  erant , alios  3 o.  dcledos  ccnforio  ftigmatc  in  Conf- 
tantieufi  Synodo  inuflit  MartinusV.Conftic./«rcr  cunShs.  Qua  pa- 
ritcr  Conftitutionc  ab  codem  Pontifice  fapientiflime  praefcxibirur 
formula,  juxta  quam  interrogandi  forent,  qui  hujufee  laborarcnt 
hatreds  fiifpicione , aut  ab  hoc  emergere  Into  cupercnt , ut  nempe 
vcl  ad  redam  informarentur  fidem  , vel  dc  fide  iplbrum  fida  peri- 
Culum  fieret:  Dtrurn,  ita  in  rem  inquiente  meam, credit,  quod  con - 
demnationcs  Jo:  \PicleJf , Jo:  Hus , H Hieronymi dc  Praga /'a Six 
dc  ptrfonis  eorum,  libris , H documentis  fuerint  rite-,  H jujfe  faShe, 
i a quolibet  Catholico  pro  taiibus  tenendx  , H fir  mi  ter  offer  endx  . 
Item  Vtrum  credit  Jo: ' Wiclejf ] Jo:Hus,H  Hicronymum  de  Prer 
ga  fuijje  kfrcticos , H pro  hxreticis  nominandos , ac  deputandos  , £j* 
libros,  H doBrinas  eorum  fuiffc  , & ejje perverfos,  propter  quos,  & 
quas , H eorum  pertinacias , pro  hxreticis  Junt  condemnati . Item 
Vtrum  credit fententiam  Sscri  Con/lantienjis  Concilii Juper  45-/0: 
XPicIcJf , iff  Jo:  Hus  30.  articulis  latam  , fort  tier  am  > H Catholi - 
fam  He.  Ubi  obiter  obferves  velim  non  fatis  conformiter  hilce_» 
Martini  V.  verbis  , ncc  Vigilii , nec  S»  Martini  l.  locis  baud  hiDC 
ablimilibus,  uti  fuperius  adn  onebam  , a nonnullis  doceri,  velut  a 
Perefixio  Archie  p.  Parificnfi,  SeaTournclho  in  trad.de  Eccl-  q.5. 
art-  3.  fidem,  quaEcclefis  depropofitionum,  aut  libtorum  fenfu  , 

five 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ARTICULUS  XII. 
five  de  fa&is  dogmaticis  judicanti,&  definienti  adquiefcimus,  cffe 
fidcm  Ecclcfiafticam  dumtaxat  , qux  media  fit  fidcm  Divinam  in- 
ter, & humanam,  Cujus  mocivum  fit  ipfiufmct  Ecciefix  aufforitas 
. fuprema  : fiquidcm  potius  ad  fidcm  Divinam  pertinere  hujufmodi 
Ecciefix  judicium  , cum  Pctro  de  Marca  diccre  prxftat,  atque  fac- 
ta dogmatica  a Deo  immediate,  vel  mediate  rcvclata  efTc,  fcilicet 
vel  immediate  ca  ipfa  revelatione,qua  rcvelatum  eft  Ecclefiam  er- 
rare  non  poftc  , vel  mediate,  quomodo  Conclufio  in  principio,  ex 
quo  fuaptc  profluit, rcvclata  dici  potcft,  ac  dcbet.  Quod  ipfum  pe- 
rinde  in  caufTa  eft , cur  hac  in  parte  nnhi  non  probetur  opinio  Cf. 
Muratorii,  qua  lib.  de  Ingen.  moderat.  cap.io.  pag.pj.  hujufmo- 
di  de  faiftis  dogmaticis, five  de  librorum  fenfu  Ecciefix  judiciis  de- 
bcri  quidem  ncc  oris  tantum,  fed  & animi  rcvcrcntiam,  fidem  quo- 
que  piam  adhibendam  fore , Divinam  tamcn  non  etiam  exiftimat . 
Sed  cnim  argumento  de  ifto  graviflimo  fufius  paullo  infra  dcnuo  • 
A Martino  V.tandem  propofitiones  vigintiquinquc  plurimo  de  er- 
rorum  capice  ad  Concilii  Conftantienfis  Tribunal  dclatas  , qua* 
rum  audtor  ferebatur  , reque  fuerat  vera  Matthxus  Grabbonius  , 
quarumque  exaroen,5tcen  ura  Petro  Alliaccnfi,Johanni  Gcrfonio, 
aliifque  dignitatc  Ecdcfialtica  , do.ftrinaque  confpicuis  viris  fue- 
rat detnandata  , confirmatis  cenfuris,  quas  Judiccs  ad  examen  de- 
ledi  in  eas  tulcrant,  fuiffe  damnatas,  liquet  ex  Relatione,  qux  ex. 
tat  apud  Hermannum  ab  Hardt  Concilii  Conftant.  to. 3.  pag.  107, 
& apud  Gerfonium  tom.i.  oper.  pag.  467, &feqq.,  ubi  £<  habetur 
cjufdem  Grabbonii  abjuratio,  qua  fuis  folemne  crroribus  anathe- 
ma dixit.Confer  & Jacobum  Quetif  to.i.Bibl.Prxd.pag.75 feq. 

Proea  quoque  eximia  , qua  tcnebatur  Rcligionis  obfervan- 
tia,  Pius  Il.Reginaldi  Pckopii  libros  crrorum  plcnos,  Anglico,  & 
Latino  idiomate  confcriptos,ignc  deleri  j uffit,litteris  datis  ad  Epi- 
fcopos  Anglix,defixis  anathemate,qui  libros  illos  rctincrcnr,qu:a 
rogo  confignarent  concremandos  apud  Raynaldum  ad  an.  i4$?.n. 
»p.  Ex  co  perennem  adeptus  eft  pariter  laudem  Paulus  II , quod 
quum  accepiffet  in  Belgio  a nonnullis  Academicis  Lovanicnfibus 
pravarum  opinionum,  non  abfque  gravi  piorum  ofifcnfionc  , virus 
in  Vulgusdiflari,diplomate  ad  Guilleimum  Epifcopum  Tomacen- 
fem  exarato,  apud  cumdcm  Annaliftam  legendo  ad  an.  j 470.  n.$i 

Pars  //.  Tom.  V.  V u pro* 


Digitized  by  Google 


33$  Privilegia  Rom.  Pontipici 
propofitionibus  quidem  illis  infami*  notam  iuflixic,  Dolores  vc- 
ro  illarum  dcbitis  cohibcri  poenis  juflit  > fi  ad  bonam  infiedi  fru* 
gem  nequirent.  Fidei  puritati  in  Hifpania  confervandx  magnopc- 

r c invigilans  Sixtus  IV  5 ubi  intcllexic  a Petro  Oxomenfi  venena- 
ta? dodrinae  libros  in  Vulgus  difseminatos  , principio  quidem  Al- 
phonfo  Carillo  Archiep.  Toletano  audorem  fe  dedit , ut  diligcn- 
ti  in  homincnij  dodrinam,  ac  libros  inftituto  judicio,  rci  comper- 
ta  veritate  , ccnfuris  appeterc  non  cundaretur  : quibus  ille  plane 
demandatis  officii  partibus  cgrcgic  defundus , Petro  ignominiae 
notam  inflixit , ipfius  vero  librum,  fimul  cum  Cathedra  , in  media 
Schola  igni  tradidit  conflagrandum  , quadere  Jo:  Mariana  rer. 
Hifpan.  lib. 2 6.  cap.i  2j  Sc  Bannczius  in  2.  2.  D.  Thomae  q.  1.  art. 
10.  Novo  perinde,diligentioriquc  apudfe  judicio  inftaurato,edita 
die  9,  Aug.  an.  1 467. Conllit.  Licet,  confirmatifque  Archiepifco- 
pi  geffis  , quatuor  prxfcrtim  , quee  aliorum  plurium  familiam  du- 
ccbant , errorum  capita  Apoftolico  mucronc  confodit , dc  quibus 
adeundi  Melchior  Cantis  lib.  6 . dc  loc.  Theolog.  cap.  7,  & in  Re- 
led. de  Pcenit.  par. 5. 5 Sc  Card.  Petra  in  Comment,  ad  hanc  Six • 
ti  IV.'Conftit.i  7.  tom.  5.  pag.  190  , & feq. , apud  quem  fuos  eju- 
rarc  Petrus  crrorcs  coadus  , e prxfcripta  formula  oppofitam  fidei 
profeflionem  hifee  conceptam  verbis  emififlfe  legitur  : Confcntio  S . 
Matri  Ecclefia  Roman*  , {3*  Sedi  slpojlolic x , is?  ore , ac  corde  con - 
fiteor  ilUm  me  fiicm  tenere , cjnam  D.Sixtus  Papa  au&oritate 
fiolica3  is?  E’vangelica  tenet a is?  omnes , qni  contra  hanc  fiicm  vene- 
rint  , dignos  *tetna  damnatione  pronuntio  .Atque  hue  quidem  Ar- 
chiepifcopi  Toletani  alterius  mentionem  ingererc  liceat , Fran- 
eifei  Ximenii  videlicet  , cujus  alias  inter  egregias  laudes  , quibus 
ilium  cumulant  Gomefius  lib.  2 , Surita  lib.  3.  cap.  44  } Maria- 
na lib.  2 7.  cap.  1 5 3 & Raynaldus  ad  an.  1 45>p.  n.  4 j iilud  memo- 
ria  dignum  celebrant , quod  pro  ca,  quadicendi,  agendique  vi 
fummoperc  valebat,  Maurcrrum  Granatenfium  ingentem  multitu- 
dinem  poftquam  ad  Chriftiana  Sacra  tranfduxiflet,eorumdcm  Mo- 
rabitis , & Alfaquinis  , Sacerdotum  nempe  vicibus  apud  ipfos  dc- 
fungentibus,  primum  Chriffo  lucrifadis,  in  vidoria?  lxritiam  Al- 
corana  ad  quinque  millia  variis  umbilicis  punica  artc,&  opere  dif- 
tinda  3 auro  ctiam  argentoque  exornata  3 una  die  publica  in  pyra 

igne 


Vindicata.  Articulus  XII.  33p 

ignc  abfumpfit.  De  propofitionc  quadam  Bononi*  difseminata  > 
qua  diccbatur  a puritate  fidei  haud  alienum,  neque  illicitum  Dse- 
monum  expc&arerefponfum,  a Sixto  IV.  damnata  agunt  Eymeri* 
cus  in  append.  Dire&.  Inq.  , & Raynaldus  ad  an,  1473. n*  24* 
propofitione  quoque  altera  Lovanii  circa  futura  contingentia 
Petro  de  Rivo  defenfa,  atquc  a Sixto  noftro  profligata  adeundi,  ft 
placet,  Paulus  de  Middelburgo  lib.  6 • de  die  pallion.  Chrifti , Ba- 
luzius  Mifcell.  tom.  4.  pag.  531  , Raynaldus  ibid.  n.  25  , Pagiu« 
in  hoc  Pontifice,  ac  Manlius  in  Not.  ad  Raynaldum  n.  15.  tom.io. 
pag.  54 6. 

Ab  Innocentio  VIII.  Libellus  poo.  propofitionum,  quas  Jo- 
hannes Picus  Mirandulanus  annos  dumtaxat  24.  natus  ex  Dialec- 
tica  , Phyfica , Methaphyfica  , Thcologia  > Morali , Cabala  3 & 
Magiadeccrptas  Roma;  publico  ccrtamine  propugnavcrat,excom- 
muuicationis  poena  eumdem  legentibus  propofita  , diftri<fte  pro- 
hibitus  eft  : quandoquidem  ex  eifdem  propofitionibus  nonnull* 
pleraeque  viris  cum  digaitate  infignibus , turn  in  utroque  jure  do- 
&is,  ad  earumdem  examen  deputatis  fufpe&a*  admodum  vifae  fuif- 
fent,  hsrefimque  faperc  : a qua  tamen  cenfura  Principis  illius  per- 
fona  immunis  abire  permifsaeft,  ut  qui  difputationis  gratia  dum- 
taxat illas  dcfendiflct , atque  Tub  Apoftolica?  Sedis  judicio , & cor- 
re&ione  difputandas  adorfus  fuiftet , pro  ut  ipfe  met  Apologetico 
poftmodum  elucubrato  , quem  profe£to  acceptum  habuit  Alexan- 
der VI,  in  locum  Innocentii  VIII.  fubingrelfus  , planum  facere  de- 
dita  opera  inftiutit , ex  propofitionibus  quidem  ilhs  tredecim,  ne- 
que plures  , veluti  Philofophorum  veterum  errores  jam  obfolctos 
refingentes,  damnatione  valdequam  dignas  non  inficiatus,  ab  aliis 
labem  ha?relis  omnem  abftcrgens,a  qua  ipfc  ammo  eerie  longillime 
abhorrebat:  quode  argumento  Spondanus  ad  an.  1487  , Raynal- 
dus ad  an.  i4p3.n.  3 6 , aliique  plures  apud  Colomelium  in  Italia 
Orient. pag.  1 o,  & leq. , ac  Rollium  in  Bibl.  nobil.  Theolog.  pag. 
53,  & fcq.  De  libris  70.  porro  , quorum  ircntjo  fit  lib.  4.  Esdrae 
cap.14.  verf.  46,  quofque  non  mediocri  impenla  a Judso  quopiana 
Siculo  libi  comparafte  , fumma  dikgentia  evolvifle  , mylieria  Ca- 
bals exinde  apprchendifse , atque  pukherrimam  Religionis  non 
tam  Mofayca  , quam  Chriftianaj  fpeciem  ibidem  mtuitum  f'uifsc  > 

V u a refert 


34°  Privilegia  Rom.  Pontifici 
rcfcrt  in  Apolog.  pag.  82  , adi-fis  Pctrum  Crinitum  dehonefta 
difcipl.  lib.  25.  cap.  3 , Sixtutn  Scncn.  Bibl.  S.  lib.  2 , Richardum 
Simonium  tom.4.  epift.  fele^'t.  pag.^SjWolfium  in  append.tom.  1. 
Bibl.  Hxbraicx,  Fabricium  in  Cod.  Apocrypho  Vet.  Tcft.  tom.  t. 
cap.  133.  de  Esdra  pag.  1 1 53  : de  Cabalifticx  vcro  artis  origine  , 
variifquc  fpeciebus  agunt  Godvvinus  lib.  4.  dc  Oraculis  cap.  8 , 
Carpzovius  ibid,  in  Not.  ad  §.18.  pag.  532 , & feqq.,Wolfius  Bibl. 
Rabbin,  tom.  2.  lib.  7.  pag.  1 1 9 1,  aliique  pluresapud  ipfum  pag. 
1 228  j & fcqq.  Non  unum  , nec  levc  ex  hac  agcndi  ratione,  cxer. 
ccndique  juris,  qua  , ut  bono  Chriftianx  Religionis  confuleret,  id 
cavcndum  fummopcrc  duxerat,  necx  pravis  libris  venenum  pro  fa. 
lutari  potu  haurirent  ChriftiSidcles,  ebibcrentquc,  laudandi  argu- 
mentum  licet  capcrc  Leonem  X.InConcilio  enim  vero  Latcrancnfi 
V-  an.  1513.  feflf.  8.  Conft.  slpojlolici  Regiminii  edita  Cacholico 
dc  Animx  immortalitate  dogmati  comrariam  anathemate  confi- 
xit  do&rinam  , quam,libro  Bononias  evulgato,  ex  Ariftotelis  fen- 
fu  adilruerc  Petrus  Pomponatius  non  exhorrucrat  : quern  idco  li- 
brum  Vcnetiis  igni  adduftum  fuilTc  tradit  Hieronymus  Amideus  , 
a quo  Apologia  pro  Animx  immortalitate  Mcdiolani  excufa  anno 
1518.  Pomponatii  impius  error  profligatus  eft . Conftitutionc  al- 
tera Inter Jollicitudines  fcfs.  1 o.  an.i  5 1 5.crroribus  inferos  libros 
c Grarca  , Hxbraica  , Arabica,  & Chaldaica  in  Latinam  transferri 
linguam  , Typifquc  cudi  prohibuit : circa  alias  vcro  genus  libros 
imprimcndos  certas  prudentix  cumulatiifimas  prxfcripfit  leges, eo 
in  decrcto  legcndas  apud  Harduinum  tom.  9.  pag.  1780.  Quo  pc- 
riculofiores  Luihcri  crant  libri,  eo  potiorem  cis  Chriftiana  e Rc- 
publica  procul  climinandis  poiuit  operam  , quam  numcris  abfol- 
vit  omnibus,  Conft.  Exfurge  Domine  an.i  520.  trrorum  41.  capi- 
•ibus  ejuscx  libris decerptis  ignominixcenfuram  iniligcndo,  cof- 
dcmquc  libros  flammis  aboleri  prxcipicndo  . Cujus  quid  cm  Con- 
flitutionis  prxelarx  opera;  pretium  inter  alios  facicns  Thomas 
Wolfcus  Eboraccnfis  Archiep. , & Apoftolicx  Sedis  in  Anglia^ 
Lcgatus , fingularc  mandatum  Carolo  Heretordicnfi  Epifcopo  de 
exquirendis  diligcntiflime  Luthcri  damnatis  libris,  & ad  fe  quan- 
tocius  tranfmitiendis  dcdifTe  legitur  apud  Wilkinfium  to.  3.  pag. 
tf>>o,ac  Manfium  Suppl.  tom. 5 . pag.  5 1 1 , & fcqq. 

Ut 


/ 


P R 1 VIL  E GIA  Rom.  Pontipici  341 
Uc  erat  etiam  Religionis  , quam  ad  fubruendam  conjun&is 
utrinque  viribus  in  Germania  Lutherus,  &in  Gallia  Calvinus  con* 
fpiraverant , fuftcntandae  , rcparandacque  cupidiffimus  Paulus  III  3 
Francifco  Arcbiep.  Senoncnfi  impcrio  autftor  fuit  3 ut  in  librorum 
harrecicorum,  cum  quibus  in  Gallias  Calviniana  haercfis  clam  dif- 
fcminabatur  , detentorcs , Regio  quoque  implorato  auxilid  > fc- 
vcre  animadverteret : in  graviffimas  vero  apud  CarolumV.  Imp. 
fe  fe  querelas  effudit  , quod  in  Germania  hxrcticorura  libros  con- 
tumcliis  plcnos  impune  finerec  pervagari  • Adeundus  , fi  placet , 
qui  pluribusrem  denarrat  Raynaldus  ad  annos  1542m  52,  Sc  1 54^* 
n.  23.  Julio  III*Iaudi  vertitur  a Spondano  ad  an.  1550.  n.  2,  quod 
omnium  primus  lege  caverit,  ne  cui  liceret  haereticorum  quorum-, 
cumque  libros  habere  apud  fe  , aut  legere  : quatenus  etfi  petfilen- 
tibus  , quotquot  in  lucem  prodirent » libris  abolendis  praefto  fuc- 
rint  Romani  Pontifices  , horum  nullus  tamen  ante  Julium  III.  vi- 
rodo&ifs.  vifus  eft  lege  univerfali  hxreticos  lihros  dctinerc  , aut 
legere  indiferiminatim  interdixifse . Primas  altera  retulit  ex  par* 
te3  Spondano  eodem  judice  adan.i  557.  n.5,  Paulus  IV,  qua  nem- 
pe  impiorum,  quorum  lc&ionc  Chriftifidelium  pollui  mens  pofset, 
librorum  Indicem  ab  Inquifitoribus  confici  primus  curavit  , quem 
dcindeanno  15  5 5>.publici  fieri  juris  voluit,  primufque  illud  etiam 
caverit  > ut  eodem  Indice  comprehenderentur  libri  cujufcumquc 
argumenti  , etiam  profani , a quocumque  Scriptore  elucubrati  > 
etiam  Religionc  Catholico,  quorum  ex  le&ione  , perrcnlum  ali- 
quod  ingrucret : quos  vero  confcripfifsenthaerctici,  legendi  facul. 
tate  omnibus  adempta,  diligenter  quin  etiam  inquiri , omnefque 
ad  unum  potius  flammis  exuri  juffit  * Qila  de  re,  tanquam  de  gra- 
Ti  inlata  injuria  > in  querelas  effufi  Proteftantium  plcriquc  ad  in- 
jurias  referendas  longe  graviorcs  prorupere  , ac  prxfertim  Theo- 
dorus  Zuvingerus  in  Theatro  vitae  hum.  tom.  18.  lib.  8.  pag.  3 io^j 
Petrus  Paulus  Vergcrius  apud  Schelhornium  tom.  7.  pag.  296  , 
Hottingcrus  hift.  Ecclef.  nov.  Tcft.  tom-5>.  pag.  408,  Sc  Conradus 
Gefncrus  apud  Thomaui  Naogcorgiuin  in  Regno  Papiftico  pag* 
3699  ac  Schelhornium  in  Amxnit.  litterar.tom.  8.  pag.  99*  ScR 
enim  q.uotus  eft  quifque  a prxjudiciis  abfolutum  gcrens  auimurn  , 
qui  tarn  Proteftantium  h*c  de  re  tanquam  dclirantium  querelas 

doc- 


34*  Vindicata  . Articulus  XII. 

flocci  > naucique  faciendas  probe  non  videat , quarn  Pontificuna 
dc  re  , non  quafi  dure,  atque  inhumanicer  facia  , fed  imo  ad  omne 
procul  a Chriftiana  Rcpublica  , quod  ex  prarorum  librornm  lc- 
dtione  fidei,  morumque  puritati  immincre  poflet , avertendum  pc- 
riculum  , bene,  optimeque  conftituta  , vigilantiam  , curamque 
laudibus  efse  celebrandam  ? Vide  tamen  Gretzcrum  dc  lib.  pro- 
bib. lib.  i . cap.  i p.  tons.  1 3 . Oper.  pag.  5 8 , & feq. , ubi  fimilcs 
librorum  damnatse  lc&ionis  Indices  a Thcologis  Parifienfibus  , ac 
Lovanienfibus  promulgates  memorat , aliofque  in  Italia  itidem 
Apoftolic®  Scdis  auftoritatc  Vcnetiis  an.  1 548 , iocupletiorcm 
Florentiz  an.  1352,  poft  hofee  vero  copiofiorcm  adhuc  hunc  , dc 
quo  loquimur, a Paulo  IV.  an.  1 5 5? Spondanum  ad  an  1557. 
n.  5,  Pallavicinum  hift.  Concil.  Trid.lib.i  $.cap.i8.  n.a,  Raynal- 
dum  ad  an.  1 5 58.  n.  ai,  ac  1 $5?.  n.  15,  & Cacalanum  de  Secret. 
Sac.Congreg.  Ind.  cap.4,  ubi  a Paulo  IV.  librorum  prohibi  corum 
Indices  duos  editos  fuifse  unum  an.  1557,  & alterum  an.  15551. 
advertit . Propofitiones  quafdam  prieterca  circa  SS.  Trinitatis  , 
ac  Dominica?  Incarnationis  myfteria,  atque  B.  Virginis  Maria?  vir. 
ginalcm  integt i tatem , Conft.  5.  Cum  quorumdam  an.  1555,  con- 
firmata  fubinde  a Clemente  Vlll.Conft.  Dominici  Qregis  an.1603, 
probrofa  hxrcfis  nota  idem  Pontifex  affecit. 

Rem  approbc  a Paulo  IV.  inceptam  perfequi  , optatumque 
perducere  ad  exitum  proprii  officii  partem  , qui  poft  ingreffi  Pon- 
tifices  func , reputarunt . In  quibus  Pius  IV.  Indicis  librorum  pro- 
hibendorum  conficiendi  provinciam  Trideminis  Patribus  inte- 
grant permifit ; confcfium  , deccmque  Rcgulis  inftruiftum  deinde 
Conftit.  Dominiti  Gregis  die  24.  Mart.  1 564.  confirmavit , evul- 
gavitque  ■ Accepcum  perinde  habuit  S.  Pius  V,  prxclari  ad  id  ope- 
n's S.  Indicis  Congregatione  inftituta  : cujus  excmplo  , imperio- 
quccum  in  Belgio  Ducis  Albani  ediefto  librorum  improbatx  Jec- 
tionis  Indicem  a Lovanienfibus  Thcologis  confciftum  anno  1570. 
fuiffe  promulgatum  , a Lindano  vero  Rurcmundenfi  Epifcopo  ali- 
quot librorum  hxreticorum- plauftra  intercepta  publico  in  foro 
igne  conflagranda  fuiffe  tradita  , turn  in  Bohemia  Maxim.iiani  Imr 
per.  lata  lege  in  lndice  notatos  libros  divendere  Bibliopolas  fuiffe 
prohibitos  refert  Ladeuhius  tom.  3.  ad  an.  1 570,  Si  infeq.  pag. 

17  6. 


Digitized  by  Google 


Pbivilegia  Rom.  Ponti  f ic  i 343 

17  6.  n.  $>  & 31 3.11.  151  qui  tom  1.  ad  an.  1^66.  n.  100.  pag.  43. 
ab  eodem  Pontifice , lege  inftaurata  a Paulo  IV.  edica  > libros  hx- 
reticos  unirerfim  interdi&os  obfervat . Amplioris  dcinde  Indicis 
conficiendi  fpartam  eidem  S.  Congregationis  a S.  Pio  V.  inftitut* 
dcmandavit  Gregorius  Kill:  pod  quern  a Sixto  V.  Index  recogni- 
tus  itidem  eft: , novjfque  adau<5fris  Regulis j ac  tandem  abfolutus  a 
Clemente  VIII.  Conft.  3 6.  S*crofan3um,  qui&  alias  Regulas  ad- 
jecit . Adje&as  Regulas  ampliavit , illuftravitquc  Alexander  VII, 
atque  optimx  dcnique  methodo  in  librorum  examine  , &profcri- 
ptione  ab  utraque  S-Inqui(ltionis,&  Indicis  Congregatione  tenen. 
dx  confuluit  Bcncdiiftus  XI V.  Conft.  19.  Solliciu  an.  1753.  Bul- 
lar.  ipfius  tom.  4.  pag.  1 1 j.  Sacrum  hunc  fane  librorum  Indicem 
cum  adje&is  Regulis  Gallicana  ab  Ecclefia  pro  fuarum  libertatum 
privilegio  , quamvis  haud  recipi  nemo  ignoret , eidem  tamen  rcli- 
giofe  Galliarum  Epifcopos  frequcntiflime  inhxfiftc  , atque  ibidem 
notatos  libros  pariter  notaflc,mulcis  declarant  cxemplis  Audtores 
Bibl.  Janfen. , alteriufque  operis  Gallice  infcripti  Tocfins  Catboli- 
ques . Viciffim  juxta  Regulas  Indicis  Sac.  Scripturx  libros  in  Ver« 
naculam  linguam  verti  prohibuifte  leguntur  in  Scotia  Santandrea- 
nus  Archicpiicopus , aliique  an.  1 533:  contra  quam  legem  fcrip- 
turite  aufum  Alexandrum  Alefium  rcfutavit  dotSiff.  Cochlxus 
de  a<ft. , & fcript.  Lutberi . Paullo  retro  flerftcndo  veftigia,  paueif- 
que  comple&endo , qux  prxftantiora  banc  in  rem  conferrenda  re- 
manent , a S.  Pio  V.  diligenti  prxvio  , diuturnoque  examine,  pro- 
pofttioncs  7 9.  Michaelis  Baji , cujus  tamen  pcrfonx  , nomini , ac 
famx  parcitum  voluit,  Conftit.  Ex  omnibus  an.  1 567.  promulgata, 
fuere  profcriptx  . Quia  vcro  non  deerant , qui  damnaris  propofi- 
tionibus  inhxrere  > & patrocinari , neque  qui  ex  illarum  damna- 
tion fcifluras,  &difcordias  creare,  & parerc  non  dubitarent,  Gre- 
gorius XIII.  om.  1 57 9.  prxdeceitoris  fui  S.  Pii  V.  Conftitutionem 
confirmavit,  publicique  juris  fecit , atque  Toleti  opera  Bajum  ad 
obedientiam , & articulorum  rctraftationem  adegit : utriufque  ve» 
ro  cum  Pti,  turn  Grcgorii  cenfuram  contra  Bajuin  an. 1641.  Con- 
ftit.  In  emintnti  ratam  fecit  Urbanus  VIII. 

Omnibus  vcro  funt  obvia  , adituque  perquam  facilia  , quin 
plurimo  fit  opus  fermone , qux  poftindc  de  improbatx  letftionis 

libris. 


Digitized  by  Google 


344  VlNDICATA.  ArTICULU*  XII. 

libris  j deque  perverfae  do&rin®  propofitionibus  decreta  j fapien- 
tcrque  conftituta  a Poncificibus  funt : e quibus  , ut  nihil  rcpctam 
de  formula  juramenti  Brjttannis  ab  Jacobo  I.  propofita , & * Pau- 
lo V.  profcripta,  Innocentius  X.  an.  i 6 53,  ut  faspe  dixi  > quinquc 
Janfenii  propofitioncs,  atque  Barcofii  librum  confixit . Alexander 
VII.  an.itf  jp.  CafuiAarum  apologiam  fub  larrato  Pirotii  nomine 
adverfus  Cleri  Gallicani  in  Gomitiis  an.itf  5<>.cenfuras  editas  con- 
iarcinatam  nota  muffle:  quaperinde  an.  i66f.  propofitioncs  a8.,& 
an.  infeq.  propofitioncs  alias  17,  quibus  morum  do&rina  non  me. 
diocriter  deturpabatur  , affecit . V.  Innocentius  XI.  an.  1 677. 
xiorum  Cafuiftarum  6 f.  opinionibus  , an.  1679.  duabus  alii*  de 
Divino  concurfu , & an.i  6ij.  propofitionibus  6S.  Michaelis  de 
Molinos  > fpurciffimi  port  homines  natos  hsretici , ejufque  libris> 
qui  peftem  moribus  adferebant, anathema inflixit. Alexander  VIII* 
an.  1 690.  turn  prime  duas  propofitioncs  * turn  alias  quoque  }l. 
puritati  fidci , mqrumquc  difeiplinae  infeftas  cenfura  pcrculit . 
Innocentius  XIL  ami 699.  librum  Gallicc  inferiptum  Explication 
dcs  Maximus  da  Saints  , atque  propofitioncs  a 3.  fignatim  cxinde 
deccrptas  proferipfit . Clemens  XI.  ann.  1703.  foliis  quibufdam 
Gallicc  impreffls  fub  titulo Cas  de  Confciencc  & c.  nigrum  appinxit 
theta  ; quo  perinde  an.17 1 3.  Quefnelli  librum  Reflexionum  Mo* 
ralium , nominatimque  101 . propofitioncs  ex  codcm  libro  excer- 
ptas  perArinxit : ut  nil  prxterea  retexam  de  proferiptis  ab  co  Ri- 
tibus  plerifque  , quos  cum  Religione  CfmAiana  componi  nulla 
ratione  pofic  optime  compererat . Bcnediiflus  XIV.  denique  ,«e 
Orientalium  Cxrcmoniis,  ufibus  , ac  confuetudinibus  Cbriftiani 
Romans  in  Gcclefia  integri  contaminarencur  Ritas,  fummopere 
cavicConA.5?.  Ex  quo  an.1742.  Bullar.  ipfus  tom.i*  pag.  188, 
& ConA.i  07.  Omnium  foHiotudinunt  an.  1 744.  pag.3 97-  Librum 
Lend.  17 50.,  acLibellum  AmAcL  codem  annoGalice  ednosConft. 
37.  Cumjicut  Bullar.  tom.  3.  pag.  311,  nonnullafquc  Thefes  , 
tanquam  faventes  DeiAarum  ,&  MaterialiAarum  erroribus  , quas 
inSorbona  defendendas  propofuerat  Jo:Martinus  dePradcs,Conft. 
58  .Commijfa  nobis  an.  1751.  pag.477.  multa  infamia  notavit . 
Propofitionibus  quinquc  prztcrea  de  DuclloConA.  6.  Dcteflabi » 
lent  eodem  anno  Bull.  to.  4.  pag.3 5 1»  Libro  ibidem  duobus  tomis 

con- 


Digilized  by  Google 


Vindicata  . Arti  culus  XII.  34$ 

conftanti , & Gallicc  infcripto  : Apologie  de  tcuj  lei  jugenum  &c. 
Conft.7.  Afilitantii  ibid.  pag.  2,9  > Libro  altero  P.  la  Borde  Orat. 
fub  hoc  tittilo,  Principe! Jur  I'eJJence  &c.  Conft.44.^  afxduu  an. 
1 75  5.  pag.  266  ; atque  Epidolx  Mfs. , quxdircda  legitur  Am- 
plify S.  R-  E.  Cardinjlilnti,  & Cl.Theohgii  in  Drbe  Pranejle  con- 
gregatit  Conftit.  71.  Cum  ad  mnnulloi  an.  1757.  pag. 545.  perpe- 
tux  ignominix  dicam  confcripfit.  Non  plura  hocce  de  argumcnto, 
dc  quo  confcrrc  licebit , qui  dc  ipfo  meriti  optimc  func » Bcllar- 
ni itium  iib.  3.  de  Laic,  cap.io;  Stmanchain  Indie.  Cathol.  tit.  38} 
Lorinum  in  cap.  1 9.  Ador.  Apodol.  ver f.  Pignarellum  Con- 

sult. jj>2  } ubi  agit  contra libros  Acheos  , & Magicot , Confulu 
1^3  , ubi  contra  Thalmudicos  , & Rabbinicos  , ac  Confult.  1941 
ubi  contra  Aftrologicos,Onirocriticos,Chiromamicos3&  Divina. 
toriosj  Pcgnam  lib.  3.  Comment,  in  Dired.  Inquis.  par.i.  cap.  4* 
Suarezium  trad,  de  fide  difp.  2 o.  fed.  2 ; Bordonum  Sac.  Tribun* 
cap.  14.  , Card.  Laurxam  dc  fide  difp.  6.  art.  6 ; Hieronymum_» 
a S.  Augudino  Controv.  8.  difTcrt.  3;  Emin.  Pctram  locis  paullo 
fnpra  laudatis  ; Tournellium  de  Ecclefia  q.  5.  art.  3 j Matthxuc- 
cium  Controv.  7.  cap.  6.  Sed  & audor  fum  tibi , ut  conlulas  Fa- 
rinacium  de  hxr.  q.  1 80.  ; Hugolinum  de  cafibus  Pap*  referv,. 
par.2.  cap.i  j Rcbuffum  inexpofit.  Bull.  Coens;  Navarrum  in  Ma- 
nuali  cap.  27;  Toletum  lib.  4.  Indit.  s Azorium  tom.  1.  lib.  8. 
cap.  1 6. ; Sayrum  in  Thcf.  tom.  j.  lib.  3.  cap.  5 ; Graphium  in 
dccif.  lib.  4-  cap.  i 8i  Sanchczium  in  Decalog.  lib.  2.  cap.io;  Ca- 
ftropalaum  lib.  1.  dc  jud.  hxrct.  punit.cap.  j 5 ; Rcginaldiim  in 
praxi  lib.  9.  cap.  1 4-  ad  Cap.i . Bulls  Coens  D.;  Scdam  in  Scrut. 
Dodrin.  cap.  1.  art.  5.  ,&t  cap.  3. art. 14;  Annatum  in  appar.  ad 
Theolog  pofit.  lib.  6.  art.3  ; Luchefimum  in  hid.  polem.  janfen. 
Vivam  in  trutin.  Theolog.  prodromo  9. , ad  propof.  damnatas  ab 
Alexandro  VIIj  Muratoriumde  Ingen.  moderar.  lib.  i.eapp,  19. 
& 2o,  ac  lib.  2.  capp.5,  & 6>  aliofquc , a quibus  fparta  hxc  ador- 
nata  eft  , quorumquc  plurium  fuperius  cumlaude  mcmini. 

Ad  hxc  , qux  hadenus  bono  in  luminc  , ut  video  , optimo. 
que  loco  collocata  funt,  obruenda  , & convellenda  janfeniftx  po* 
tiflimum  fe  convertenres,  potiorem in  co  vim  ponunt , lit  ab  hi- 
Ilorix  Ecclcfiafticx  libris  diligenter  quidem  , fed  abfque  deledu  , 

Pari  J I,  Tbin.fc  Xx  atque 


Digitized  by  Google 


3 4<*  Privilegia  Rom.  Pontifici 

atouc  indigcftim  documents  , quae  aliqualem  fui  erroris  fpeciern 
obtendere  videantur,  corrafis , illud  ex  duobus  alterutrum  luadc- 
ant , aut  Ecclcfiam  id  fibi  juris  , quod  imprudentcr  fcciflct , ufur» 
paffc  nunquam  libros  profcribendi,  illofque  c Chriftifidclium  mi- 
nibus cripiendi : aut  ft  id  fibi  ufurpavit  juris  , ejus  generis  ab  ea 
prolacas  prohibitiones  non  fuiffe  , quibus  ipfius  mentis  aftenfum 
prxbcndum  fore  Chriftifideles  perfuafum  habucrint.  Itaque  quod 
ad  priinum  fpcdat,  ab  Ecclefia,  inquiunt,  prohibiti  nufquam  funt 
olim  libri  Gentilium  , Jud.torum  , Turcarum  , aliorumquc  Hatre- 
ticorum  s ncque  Chriftiani  vetercs  a ledionc  abftenti  ufpiam  ad- 
parent  librorum  Celfi  , Luciani,  Thcoftcnis  , Hierociis  » Porphy- 
tii.Juliani>  Eunapii>Libanii  &c.j  a quibus  aiioquin  operaadChri- 
ftianam  oppugnandam  Rcligionem  omnis  impenfa  fuerat  ; neque 
magis  ignc  velut>&  aqua  intcrdi  fta  leguntur  opera  Tatiani , Ter- 
tulliani,  Origcnis,  Ncpotis,  Novatiani  , Scythiani,  Eufcbii,  Apof- 
linaris,Cafli  jni,  Procli  LyciijPhotii  &c. , quos  ingenti  csteroqui 
conatu  ad  Ecc;lcrheCatholica?,autLatma:  pkraque  fubruenda dog- 
mata fe  contultffc  compertum  eft  . Atque  utique  abfque  eorum- 
dem  librorum  attenta  ledionc,  adverfus  Ethnicos,Judxos,&  Hae- 
reticos  linguam  , & calamum  cxcrccrc  nequiviflcnc , quiex  vete- 
ribus  EcclefixScriptortbus,  ut  recentioribus  fuperfedeam,  tanta 
cumlaudc  exercuiftc  leguntur  , qua  ex  Grxcis  Juftinus  , Irenxus, 
Tatianus  , Athenagoras  > Mclito,  Apollinaris  Hierap.,  Thcophi- 
lus  Antioch.,  Hcrinias  , Clemens  Alex.,  Miltiadcs,  Lucianus 
Martyr  , Mcthpdiu*  , Ammonius  Alex.,Origenes  , Macarius  Ma- 
gnes  , Leontius  Cxfar. , Eufebius  , Apollinaris  Laod. , Athana- 
fius  , Gregorius  uterque  , Bafilius  , Jo:  Chryfoftomus , Epipha- 
nius  , Bafilius  Sclcuc.  , Philoftorgius,  Diodorus  Tarf. , Cyrillus 
Alex. , Philippus  Sidetes  , Evagrius  , Theodoretus  , Gregcntius 
Tcphrcnfis , Ephrxmius  , Asncas  Gazarus , Jo:  Damafcenus  &c. } 
qua  ex  Latinis  Apollonius,  Tcrtullianus  , Hippolytus  , Pionius, 
Minutius  Felix  , Cyprianus,  Arnobius,  Ladantius,  Afclepiades, 
Commodianus  , Julius  Firmicus  , Ambrofius  , Paulinus  Nolan.  , 
Auguftinus , Hieronymus  , Paulus  Orofius , Niceas  Aquil. , Pru- 
dentius,  Antonius  Fuflal. , Philaftrius,  Junilius  Afer,  Julianus 
Pomerius , Ifidorus , fcxcentiquc  alii  fcquioris  atcatis  utriufque 
- - linguae 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  34^ 

lingus  Scriptorcs , de  quibusFabricius  inter  alios  Bibl.  Grxcx 
tom. 7.  lib. 5.  cap.  8.  pag.£d3&  fcqq.  Et  ccrte  S.Dionyfium  Alex, 
librorum  hiereticorum  lecftioni  deditiilimum  fuifle  au&or  eft  Eufc. 
bius  lib.7.  hift.  Eccl.  cap.  6.  Id  ipfum  de  Theophilo  Antioch,  re- 
fert  Socrates  lib.  6 . cap.  1 5.  S.  Hieronymus  quoque  haeretico* 
rum  impune  libros  diurna3nofturnaque  manu  fe  verfare  confuevif- 
, fe  teftatur  in  epift.i  52.  Hinc  in  Concilio  Carthaginenfi  IV-  Can. 
16.  Epifcopi  admonentur  , ut  pro  neceflitate  , ac  tempore  , hu- 
jufmodi  librorum  ie&ioni , tamquam  ca  officii  pars  eftet,  aliquant 
impendant  operam : & in  Concilio  Nicaeno  II.  Can.  9 . Iconoma- 
chorum  libri  in  Epifcopio  , ab  Epifcopo  utique  rctinendi  3 ac  , 
prout  oporteret 3 relcgendi » recondi  5 non  ctiam  igne  abfumi , 
jubentur . 

Quod  ad  2.  refpicit  caput , ejufmodi  nempc  prohibitiones 
aliquando  a Pontificibus  fadias  non  percincre  ad  fidem  , ex  Pon- 
tificum  ipforum  di&is  , & fadlis  perfuadere  initio  conantur  Janfe. 
niftac.  Teftes  ideo  poftulant  S.  Leonem  M . in  cpift.87.  edit.  Quefc 
ncll.  j Bailer.  1 14.  ad  Synodum  Chalced.  5 6c  9 2,  five  119.  ad 
Maximum  Antioch. , Pelagium  II.  in  tribus  epift.  ad  Iftria?  Epi- 
fcopos,  &S.  Gregorium  M.  lib.2.  epift. 51,  lib. 3.  epift.  10.5  lib.4. 
epift.  3 9 3 &.  lib.  7.  epift.  54.  affirmantes  in  Concilio  Chalccdo- 
nenfi  aftum  fuifle , non  de  perfonis  , fed  dumtaxat  de  fide  , atque 
de  fide  ada  dumtaxat  Romana  ab  Ecck-fia  rccepta  : viciifim  ve* 
to  , duo  pofteriores  quidem  , in  ConftaminopolitaDo  II , five  Ge- 
nerali V.  adhim  fuifle  de  perfonis  foLummodo  3 non  de  fide  3 ca- 
sque proinde  a&aretradtari  potuifle : quum  alioqui  teftata  res  fit 
a Chalccdoncnfi  tra&atum  ctiam  de  perfonis  Theodoretij  & Ibae, 
ac  vice  verfa  a Conftantitiopolitano  II.  dc  feriptis  Ibar  3 Theodo- 
reti  5 ac  Theodori  Mopfveftcni . Quam  vero  Pontificcs  ifti  Con- 
ciliorum  decretis  circa  fa<fta  dogmatica  ademcrunt , fidem  ncque 
fibimet  praeftandam,  fi  quando  pariter  ad  definienda  fadta  dogma- 
*ica  procederent , fadfo  ipfo  docucre  S.  Zofimus  , S.  Hormifdas  3 
.&  Vigilius : nam  a primo  Caeleftii  libellus  probatus  eft,  qui  prius 
a S.  Innocentio  I.  fuerat  reprobatus,  atque  reprobationc  rcapfe 
dignus  ab  ipfo  met  Zofimo  poftea  agnitus  eft : a fee  undo  Scycha- 
ttim  propofuio  dc  uno  ex  Trinitate  in  carne  pafio  proferipta  eft  a 

Xx  2 quae 


348  Privileg  i a Rom.  Ponti  fici 
qua:  contra  Acoemetas  poftmodum  Johanni  II.  probata  cvafit : a 
tertio  trium  Capitulorum  damnationi,  cui  dm  ante  , multumque 
obludatus  fucrat,  idco  fane,quodliniquam  earn  intelligcret,adjc- 
6tus  tandem  eft  calculus . Liquidum  , atque  Iocuplcs  , quod  hue 
appofite  revocari  poflic , Innocentii  111.  teftimonium  reputant  ia 
Cap.  A nobis  de  fentent.  Excom.,  ubi  Judicium  Dei  , inquit, 
v eritati , qua  non  fallit , nec  fallitur  ,Jemper  innititur  j judicium 
autem  Ecckjia  nonnunqmm  opinionem  fequitur , (qua: opinio  pla- 
ne in  fadtorum  definitionibus  Temper  intervenit  ) quam  & fallere 
Jape  untingit , & falli . Sequioribus  xris  fxpius  Romanos  Pon- 
tihccs  nuitaffc  pat  iter  fententiain,  atque  alato  jam  dc  libris,  aliif- 
que  ad  Religionem  chriftianam  fpediancibus  do&rinis  judicio  re- 
cefliffe  j ac  in  contrariam  lvilTc  definitioncm,  ita  propius  ad  cauf- 
fam  appropinquantes  propriam  , Janfenifta?  non  tam  commini- 
fcnntur,quam  calumniantur . Ita  enim,  inquiunc,  Alexander  VII. 
an.  1 6^6.  Sinenfes  ritus  permifit,  quos  ptidem  an.i  £45.  Innoccn- 
tius  X.  proferipferat , atque  poftca  Clemens  XI.  an.  1 704,  1710, 
Sc  >7 1 5>  ac  Beneditftus  XIV.  an.i  742.  diftri&c  prohibucre  . Cle- 
mens IX  an.  1 6 6 <?.  ad  Ecclcfix  pacem  quatuor  admitrere  Epifco- 
pos  non  detredavit  , quamquain  ii  publicis  mandatis  docuiflenc 
pro  fubferiptione  Formularii  fufficere  religiofum  filentium_. . 
Quin  into  Epifcopi  unde  viginti  in  gratiam  illorum  quatuor  ad 
Clcmcntcm  IX.  feribentes  (ignificarc  nondubitarunt,  nihil  cflein 
corum  fententia  reprehenfionc  dignum  , feque  idipfum  cum  illis 
fentire  . Quam  ip.  Epifcoporum  epiftolam  approbavit  utique__» 
Clerus  Galhcanus  inComitiis  an.  1670,  & 1681  , quum  nempe 
probavit  librum  Gerbafii  De  caufis  majoribusy  ubi  cadem  epiftola 
integra  recenfeiur  . At  veto  religiofum  filentium  antea  damna» 
verat  Alexander  VII , qnod  perinde  ab  Innocentio  XII , & a Cle- 
mens XI.  reprobatum  eft . Innoccntius  XII.  itidem  in  Brcvi  ad 
Epifcopos  Bclgii  an.i  6j?4  , qui  palam  edixerant  fenfum  obviura 
quinque  propoiitionum  eiTc  fenfum  a Janfcnio  intentum  j fignifi- 
cavit  haud  obfeure  fatis  eile  , fi  damnentur  ille  quinque  propofi- 
tiones  in  fenfu  obvio  , quern  verba  ipfa  prsfeferunt , inifsa  qux- 
flionc  , an  fenfus  obvius  fenfus  efset  Janienii . Attamcn  Alexan- 
der VII,  ipfc  met  Innoccntius  XU.  an.i  6p6,  Si  Clemens  XI.  quin- 

cue 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  $0 

que  propofitioncs  damnatas , ac  damnandas  cfse  justa  fcnfum 
Janfenio  intcntum  pronuntiarunt , ac  praeccpcrunt  • 

Atquc  fane  ad  id  Tatis  cfse  filentium  obfcquioftmi,  fcilicct 
ad  obedientiam  dependendam  Pontificiis  definitionibus  dc  faeflis 
dogmaticis,  quin  quis  iifdem  prarterea  mente,  animoque  interior! 
adharrcrc  debeat  > Sc  adquicfcerc  , ex  anciquis  quoque  aliis  Con-, 
ciliorum  adis,  inquiunt  Janfenift*,  cdocemtir . Enim  vero  a Con- 
ciliis  Antiocheno , & Nicseno  vox  Homoufion  recepta  viciflim,  at- 
que  rejedaeft  . In  Concilio  Ephefino  vox  Dcipara  confecrata  eft 
loco  votis  Chrijlipara^ux  imo  a SynodoV  Can.tf.fubindc  fublata 
eft  , quarque  antea  licite , ac  legitime  de  B.Virgine  Maria  ufurpa- 
batur  • Neftorio  etiam  anathema  tandem  dixere  cum  Johannp  . 
Antiocheno  Orientales  , cui  alioquin  harrefis  perfonam  inique  , 
& perperam  impofitam  fuifse  putabant.  AConcilio  Chalcedonenft 
in  Hutychianis  propofitio  ilia,  Vm  efi  in  Chrijlo  natura  incarnata0 
feprobata  eft,  qux  in  S.  Cyrillo  pridem  a Concilio  Ephefino  fuc- 
rat  approbata.  Acacii  perinde  damnationi , ejufque  e diptychis 
expundioni  fubfcripferc  demum,  & confenfere  Orientales , quem 
tamen  ab  errorc  immune m credebant  • Synodum  V.  oppugnare 
ideo  , quod  tria  condemnafset  Capitula  , qua;  ipfi  pro  viribusde- 
fendenda  fufeeperant,  diu,  multumquc  non  deftitere  viri  dignita- 
tc  Ecclefiaftica  , dodrinaque  confpicui  in  Africa  ,Hifpania,  Gal- 

lia, Iftria,Liguria,lllyrico  &c,quin  tamen  inEcclefia  optime  audi- 
re  definerent , inter  quos  Sebaftianus , Sc  Hufticus  S.  R.  Ecclcfia? 
Cardinalesj  Vidor  Tunoncnfis , Theodorus  Africanus  Epifcopus* 
Facundus  Hermiancnfis  , Liberatits  Carthag.  Sc c. , quibus  & fa- 
vit  S.  Gregorius  M.  in  epift.  ad  Conftantium  Mediolanen. , & ad 
Theodelindam  Langob.  Reginam  erga  Synodum  V.  peflimeaffe- 
dam,  ne  ejufmodi  Synodi  ulla  fieret  mentio,  haud  egre  admodum 
pafsus  . Ad  hare  vero  Theodori  Mopfvefteni  frequens  cum  honorc 
mentio  fada  legitur  a SS.  Gregorio  Na2ian. , Sc  Jo:  Chryfoftoma 
apud  Facundum  , qui  & illuin  magni  Flaviani  difcipulum  vocat- 

lib.  2.  cap.  2 , non  fccus  ac  Diodori  Tarf.  Socrates  lib.  6.  cap. 
inter  difcipulos  vero  Sc  ipfe  nadus  , illuftrefque  laudatores  An- 
dream  Samofat.  apud  Lupum  in  Synodico  Caflincnfi  cap.  43^ 
Theodoretum  Cyren.bift.  Eccl.  lib. , Sc  cap.  ult.,  Johannem  An- 
tioch* 


jjro  Pbivilegia  Rom.  Pontifici 
tioch.  ifi  tribus  epiftolis  apud  Libcratum  pag.4?.  edit.  Garnerii, 
& Facundum  lib. a.  cap.  2 > Melctium  ipfius  fuccefsorem  in  epift. 
ad  Titum  Vicarium  Orientis  apud  Baluzium  nov.  Collett.  pag- 
875  > Ruffinum  S)  rum  apud  Garnerium  in  Marium  Mcrcat.  to.  t . 
pag.  2 85:  prxquibus  ipfe  Facundus  ptolixum  fc  in  Theodor! 
innocentia  vindicanda  , ejufque  mentis , ac  laudibus  extollendis 
fe  prxbuit : apud  quern  imo  lib.  7.  cap.  6.  nequc  magni  Dotto- 
ris  titulum  Theodoro  invidic  S.  Cyrillus  Alexandria. ; quicerte 
in  epift.  ad  Proclum  tom.  5.  opcr.  part.  2.  pag.  200.  perfonae 
ipfius  parcendum  > etfi  fcripta  profcribcnda,  cxiftimabat . Quin 
etiam  S.  Ifidorus  in  Catalogo  eo  proceflit , ut  ilium  Cl.  Ecclefise 
Doftorem  vocaret  nedum  , fed  imo  a Synodo  V.  injuria  damna. 
cum  aflerere  non  dubitaret . Theodoretum  ( qui  prxterea  habe. 
tur  a multis  poft  Theodorum  Mopfv.  tanquam  fons  primarius  er- 
roris  , quo  Grxca  dcinde  Ecclefia  a Latina difciffa eft,  dcSpiritus 
S.  a Patre  folo  proceffione  , quo  de  crrore  Petavius  Theolog. 
Dogm.  tom.  a. lib. 7.  capp.  1 ,Si  2.  pag.  533,  Gamerius  inautta- 
rio  Thcodorcti  pag.  1 5)4 , Allatius  in  vind.  Synodi  Ephcf.  , & S. 
Cyrilli  , Pearfonius  ad  Symbolum  Apoftoi.  pag.  57 1 , & feq. , ac 
Forbefius  Inftrutt.hift.  Theolog.  lib.  5.  cap.  5,-de  quo  etiam con- 
ferrc  licet  cjufdem  Theodoreti  difputationem  contra  S.Cyril- 
lum  , iftiufquc  Anathem.  9.  opcr.  tom.  4.  pag.  71 8 ; contra  qua: 
demum  Spiritum  S.  a Filio  quoquc  procedere  SS.  Epiphanium  , 
Cyrillum,  aliofque  Grxcos  Patrcs  docuiflc  tradit Jo:  Beccus  apud 
Allatium  in  Grxcia  orthodoxa)  a Synodo  Chalcedon.  att.  1 > & 8. 
inter  Patrcs  fufccptum  fuiffe  » ejufque  fidem  a S.  Leone  M.  epift. 
dj.  edit.  Qucfn.  93.  Bailer.  120.  laudatam  ignorat  nemo  : quam 
utique  Theodoreti  fidem  a finiftra  omni  Neftorianx  hxrefis  iuf- 
picione , ac  labe  abundc  liberavit  Auttor  Synodici  a Lupo  , Ba- 
luzio , £c  Garnerio  vulgati , quam  perindc  officii  gratiam  Theo- 
dorcto  praeftitere  Sirmondus  in  cjufdem  vita , ac  Petavius  de  In- 
carn.lib.5.cap.  17.  in  id  Agobardum  laudans,  laudes  vero  luculen. 
cer  profequutusjohannes  Euchaitenfis  Metropolita  prxclariffimis 
Ecclefix  Dottoribus  adeenfere  Theodoretum  non  dubitavit  apud 
Fabricjum  Bibl.  Grxcx  tom.  7 .lib.  5,  cap.  1 1 pag.  450.  Ibam  de. 
Clique  Edcffenum  Synodus  Chakedoncnfis  fuftepit  nonmodo , re- 

cogni- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ARTICULUS  XII.  jyi 

Cognitifque  ad.  9 , & 10,  quae  dc  ipfo  Antiochia? , Tyri » & Be- 
ryti  ada  fuerant,  atque  virum  probatce  vitae,  &fidei  integra:  com* 
pertum  Sacerdotio  , & Sedi  reftituit , fed  imo  ab  Apoftoiicae  Sc- 
disLegatis  ejufdem  ad  Marim  Epiftola  orthodoxa  agnita  eft  apud 
Harduinum  tom,  2.  pag.  53 p > quam  reapfe  probura  , & catholi- 
cum  in  fenfum  adduci  pofiTe  contcndit  plane  Chriftianus  Lupus  in 
Not.  ad  Synodi  V.  Canon,  cap.  4.  Quid  ad  haec  autem  , quod  Sy« 
nodis  V,  & VI.  a pluribus  Epifcopis  fubfcriptum  cfti  quibus  ea  ta- 
men  animo  infedebat  ar&e  fententia  , ab  utraque  Synodo  errorc 
fa&i , ac  dogmatici  utique  , erratum  fuifle  ? Atque  quidem  a Sy- 
nodo  VI.  fpeciatim  obdamnatum  Honorium  erratum  fuifle,  erro- 
re  fa&i  fine  dubio  dogmatici,  quia  videlicet  ejus  Epiftolarum  fen. 
fus  a Synodo  approbe  attadus  non  fuerat , intimcquc  pervafus  , 
affirmarc  non  dubitarunt  ( quo  plane  in  argumenti  gencre  vim 
magnam  faciunt  Janfcniftae , ac  praefertim  Formularii  Alcxan- 
drini  impugnator,  five  Aucftor  libri  Galliee  infcripti : JuJlijication 
du  Silence  re/peflueux  pag.  43  1. ) Johannes  a Turrecremata  dc 
Eccl.  lib.  2.  cap.  P3  , Baronius  ad  an.  <J8i.  n.  29  > & fcqq.  , Bel- 
Iarminus  de  Rom.  Pontif.  lib.  4.  cap.  1 1 , quibus  Au&or  ille  ad- 
jungere  non  defiitit  S.  Thomam  Quodl.  9,  q.  8.  art.  ult. , Gerfo- 
nium  de  poteft.  Eccl. , & Laic.  cap.  1 6 , Almainum  , Dionyfium 
Carthuf. , Srapletonium , Sirmondum  , Petavium  , Richaclium, 
Lauraeam,  Aguirrium  , Pallavicinum  hift.  Concil.  Trid.lib.  7. 
cap.  1 4 , & lib.  1 1 . cap.  1 8 , aliofque  , quorum  fc  prefte  inhaerere 
veftigiis  jaftant  Janfcniftae , ideoque  pari  fententia  tenere  fe  ajunt 
erraffe  proculdubio  Romanos  Pontifices  errore  fafti  dogmatici  , 
quinque  propofitiones  Janfenii  damnando,  juxta  fenfum  ab  eodem 
intentum  , quern  ipfi  fenfum  ab  janfenii  mente  prorfus  alienum 
propugnant . 

Quam  perverfam  adhuc  opinioncm  fuam  confirmare  > corro. 
borareque  pravi  admodutn  pcrvicaces  homines  adnittuntur  con- 
geftis  abfque  deledu  damnatorum  hominum  laudatoribus , & 
Apologiftis . Ita  namque , inquiunt,  Origenis  laudes  celcbrarc  non 
dcirc&arunt  ex  Graecis  SS.  Gregorius  Neocaefar.,  Athanafius,  Ba* 
filius , Gregorius  Nazian. , Jo:  Chryfoftomus , Thcotimus  apud 
Sozomcnum  lib.  8.  cap.  1 7 , Johannes  Hierofolym.  &c.  , ex  Lati- 

nij 


Digitized  by  Google 


U1!  Pkivilegia  Rom.  Pontifici 

nis  SS.  Eufcbius  Vcrccll. , Hilarius  , Victorious  Pidtav.  , Ambro- 
fius,  Auguftinus  in  cpift.8d.opcr.  S.  Hicronymi  tom. 2.,  Hierony- 
mus ipfe  prxfat.  in  Ezech. , in  Michatam , in  Nomina  Hcbraica  , 
in  cpift.  ad  Paulam  , & ad  Pammachium,  ac  dc  Script.  Eccl.,  Vin- 
centius  Lirin. , aliique;  pro  eo  quinimo  Apologias  elucubrarc  non 
dubitarunt  Pamphilus  Martyr,  Eufcbius  Cxfar. , Anonimus  apud 
Photium  Cod.  i «7,  RufBnus  Aquil. , Haymo  Haiberftat.  in  Brev. 
hift.  Eccl.  lib.  6.  cap.  3 , Jacobus  Mcrliniis  , Sixtus  Senen. , Gil- 
bert us  Genebrardus,  Jo:  PicusMirand. , Petrus  Halloixius,  Ano- 
nymus  Londinenfis  apud  Fabricium  Bibl.  Grace,  tom.  5.  pag.  237* 
& fcq. , Stephanus  Binettus , Huctius  , Garncrius  &c.  Origenem 
quin  etiam  Catholicc  interpretatus  eft  Didymus ; eidem  ab  hxre- 
ticis  errores  affiClos  contenderunt  Rurfinus  , aliique  in  Synodo 
Alexandrina  Epifcopi , tefte  SeveroSuIpitio  apud  Petrum  Waftc- 
lium  tom. 2.  pag.488  ; ab  eo  propria  ex  fententia  errores  non  pro- 
fe<ftos,fed  ex  contradicencium  pcrfona,ac  fenfu  affirmavit  S.Atha- 
nafius  dc  Synodi  Nicafns  deer.  5 cum  quidem  errafle  , pertioacitcr 
tamen  erroribus  non  adha*fifte  cenfuitS. Hieronymus  deVimIlluft.i 
ejnfdem  inconftantiam  in  do&tinis  viderum  > & notarunt  Timo- 
theus  Presbyter,  & S.  Maximus  apud  Cotelerium  tom.3.  pag.417, 
& ^43  i per  calumniam  Origeni  dogma  de  Metempfychofi  impa- 
(fturn  fuiftc  pugnant  Jo:  Vindetus  lib.  de  vita  funCtorum  ftatu  pag. 
3 9 Jo:  Bapt.  Crifpus  de  Philofophis  came  legendis  pag.  464, 
& fcq. ; fabulis  quoque  adferibendum  , quod  dc  oblato  Idolis  fa* 
crificio  ab  Origene  refertur  a S.  Epiphanioh«er.  £4.  n.  i,  & com- 
probatur  ab  Huetio  pag.  22.  Origen.  , Petavio  in  Epiphan. , Na- 
tali ad  Sxcul.  III.  diftert.  j 5 , ac  Pagio  ad  an.  2 5 1 . n.  6 , & feq. , 
contendunt  Baronins , Raynaudus , Valcfius  , Halloixius  , Tille- 
montius , & Bafnagius  ad  an.  203.  n.  20.  Vide  & doCtift".  Caccia- 
rum  in  hift.  diftert.  pro  Ruffino  Aquil.  par.  2.  §■  6.  Marcelli  An- 
cy rani  fidem  libcllo  exppficam  acceptam  habuiftc,  ac  laudibus  ce- 
lebraflc  S.  Julius  I.  legitur  in  cpift.  ad  Eufcbianos , quam  pcrmde 
tanquam  ab  orthodoxa  degenerem  cenfura  uotaflc,&  condcmnaftc 
Libcrmm  , & S.  Damafum  adparet  ex  libcllo  oblato  a Lcgatis  Sy- 
nodi Lampfaccnx  , Si  ex  proiefttone  fidei  mifta  ad  Paulinum  : qua 
de  re  Pctavius  lib.  1 . dc  Poenjt.  publ.  cap.  2,  Ecckfiam  crrorc  £a- 


Digitized  by  Googl 


• Vindicata  . Articulus  XII.  ' 35*3 

fti  deceptam  , doloque  circumventam  Marcclli  libcUum  appro* 
bafse  prius  obfervat, quern  poftea  erroribus  fcatentem  dcprehen* 
dit , atque  damnavit . Ad  fcquiora  vero  dclabcndo  tcmpora  , Go* 
thefcalcum  damnarant  profcito  Synodi  Moguntina  , ac  duo  Cari- 
fiacs  : quern  nihilofecius  ab  crrorc  protfus  cxpurgandum  fumpfc- 
re  Lugduncnfis  Ecclcfia,  Synodi  Valentina  III  , Lingonenlh  , S( 
Tullcnfis,  S.  Remigius  Lugd.,  S.  Prudentius  Trccen.,  Ratramnus 
Corbcjcn. , Lupus  Servatus , ac  devcxiori  Tub  state,  ut  de  Uflc* 
rio  , ac  Janfenio  taceam,  Gilbertus  Maguinus,  & Ghriftianus  Lu* 
pus  - Petrus  Abaelardus , urgente  S.  Bernardo,  dira  quxquc  per- 
pefsus  eft  in  Synodis  Sueflionenfi  , ac  Stnonenfi,  ingenrcfqjue  quin 
ctiam  Innoccntii  II.  expertus  eft  iras : quetn  tamen  apologetico 
edito  ab  invidia  liberare  inftituit  Bcrengarius  , irato  Pontifici  re* 
conciliare  ftuduit  V.  Petrus  Clun. , nuiioque  ccrte  modo  hatreti* 
cis  adnumerandum  oftendunt  idem  Clun.  Abbas  > Otho  Frifing.  , 
& Natalis  Alex,  ad  Szcul.  XI  > & X1J.  diftert.7.  art.i  1.  G lbcrto 
Porretano  ignominisdica  a Synodo  Rcrocnfi,  & Eugenio  111.  con* 
feripta  fuerat : favorem  ipfi  nihilominus  impcnderc  fuum  e re  A13 
duxerunt  S.  R.  E.  Cardinales . Joachimi  Abb.  Fbrum  adverfus 
Pctruro  Lombardum  proferipfit , unique  ipfius  dc  Trinitate  pro- 
pofitioni  hatreds  notam  inflixit  in  Synodo  Lateranenfi  IV.  Inno- 
centius  111:  quin  tamen  id  prohibuerit , quominus  eumdem  ab  cr- 
rore  expurgandi  fpartam  in  fe  fufeiperent  Lucas  Confcntinus  Ar* 
chiep.  apud  Ughetlum  Ital.  Sac.  tom.p  pag.  20  5,  indeque  in  Aift. 
SS.  tom. 7.  Ma ji  ad  diem  2 9.  pag .pj  i Jacobus  cognomcnto  Grat- 
cus  in  ipfius  vita  apud  eumdem  Papebrochium  j Theophilus  Ray. 
naudus  in  Hoplotheca  to.i  2.  oper.pag.  1 50;  Gregorius  dc  Laude 
Sagittarienfis  Abbas  in  Apologct.  Joachimi  edit.  Ncapol.i  560 1 
Francifcus  Bivarius  Ordin.  Cilterc.in  apolog.  pro  Joachimo  , in 
Not.  ad  pfeudo-Luciutn  Dextrum  pag.48 1 , & feq.  i Natal.  Alex, 
hill.  Eccl.  ad  Sxcul.Xlll,  & XIV.  cap.;,  art. 3,  & difsert.2  ; Pape* 
brochius  ad  2 9.  Maji  tom.7.  pag.  89,  Sc  feqq-,  & ad  exhib.  error. 
Scbaftiani  a S. Paulo  art. 2,  §.18.  Suppl.  apolog.  pag.257;  Pagiuc 
uterque , Senior  ad  an.i  188.  n.  ai,&  feqq. , ac  1 190  n.  8 , Ju- 
nior vero  in  Innocentio  111.  Quibus  deinum  omnibus  fufiragatur 
ratio  manifefta  : illud  namquc  dumtaxat  ad  fidem  pertinet , fidc- 
Pars  11.  Tom.  Y y que 


Digitized  by  Google 


35 4 Privilegia  Rom.  Pontifici 

que  Divina  tenendum  proponi  a Pontificc  poteft,  quod  eft  revela-' 
mm  : rcvelatuin  vero  nihil  eft > nifi  quod  in  Dei  Verbo  feripto  , 
vel  tradito  continetur  : atqui  facia  ejus  genus  ncque  inVerbo  Dei 
feripto,  ncque  in  Dei  verbo  tradito  rcvelata  func  , uti  per  fe  per- 
fpicuum  eft  : quorfum  ergo  Hdecredenda  cadem  nobis  Pontifices 
Summi  proponcre  fibi  fumunt?  Hisitaque,  fimilibufque  garriunt 
Janfcnifta?  . At  gerra?  profedo  , meras  gerr.T  , atque  lyrte  , quar 
nullo , aut  levi  exfufflantur  negotio  . 

Kcfponfioni  itaque  praemitto  i.  diftinguendum  efle  diligent- 
ter  inter  propofitionem  aequivocam  , & propofitioncm  comple- 
xamr  iftaplures  habet  partes  , ilia  plures fenfus  patitur  jexinde 
eft  cnim>  quod  Pontifcx  aliquando  diftinguat  inter  partes  propo- 
fitionis  complex*,  non  vero  femper  diftinguendum  putet  inter 
multipliccs  arquivoca?  propofitionis  fenfus  . Ita  Martinus  V*  in 
Concilio  Conftantienft  in  propofitionc  24.  Wicleffi  duas  partes 
diftinxit,  quas  diverfa  difpunxit  ccnfura?  nota  r iEquivocas  vero 
propo(itiones4,  & 2 1.  Huflfiabfquc  ulla  fenfus  diftindione,  habr- 
ta  dumtaxat  fenfus  illius  obvii  ratione  , damnavit*  Ita  pariter 
circa  propofitioncs  Baji  a S.  Pio  V,  & circa  propofitiones  Qucf- 
nelli  a Clemente  XI.  fadurn  obfervarunt  viri  eruditi  Vafquezius* 
Suarezius , Turrianus  , Norifius,  Viva  , Sollerius,  Fontanaj  Ber- 
ti  j Bellelli , aliique  ► 2.  Diftinguendum  quoque  cfse  duplicem 
in  propofitionibus  fenfum , abfolutum  fcilicec  , quern  in  fe  ipfis 
habent , ac  rclativum  , quern  dicimt  ad  fenfum  Iibri,  ex  quo  ex- 
trad*  funt,  &Audoris,  a quo  funt  enunciate  . Diftinguendus 
eft  item  duplex  Audoris  fenfus , mere  internus  alius , ac  mente 
rctentus  ab  Audore  ; externus  alter,  ex  verbis  > ex  tota  dodrinar 
ferie  ,ex  fyftematc,  ex  textura,  librique  contextu,  ex  conforma- 
tione  y fcopo  ^confilioquc  clicitus  • In  ccnfuris  porro  libror  um> 
aut  propofitionum  Romani  Pontifices  refpicere  nequaquam  fo- 
lent  ad  fenfum  Aucloris  mere  internum,  animoqne  rctentum  r 
(quern  proinde  defendere  in  aliquibus  quid  cm  lieuit  , quern  dc- 
fcndcndo  tamen  imprudentiflime  fadum  , quique  fecerc  > femet 
irridendos  propinalTc  facjlc  videre  poterant:  quo  pado  enim  ipfis 
patuit  illorum  fenfus  mere  internus  , quern  ncque  patuifle  Ecclc- 
lie  defenforcs  ipfimet  pugnant?)  bene  verodamnandnm  fibi  pro- 

po- 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XII. 
ponunt  aliquando  quidem  fenfum  dumtaxat  abfolutum  , qucno 
verba  ipfa  in  fe  ipfis , juxta  linguae  infiitutionem  , ac  independen. 
ter  a proferemis  intentione,przfefcrunr  quomodoAIexandcrVII, 
InnocentiusXIj&  Alexander  VIII.  plerafque  laxioris  Moralis  pro- 
pofitiones  in  fe  ipfis  confidcratas  folitarie  confixcrc , nullo  habito 
refpc&u  vcl  ad  libros  } in  quibus  contincbantur,  vel  ad  Auflores, 
a quibus  confcriptie  funt:  aliquando  vero  propofitiones  etiam_* 
profciibunt  juxta  fenfum  rcfptdivum  , qui  fcilicet  ex  Audori* 
lyftematc  , ac  inftituto  , am  libri  ferie,  & contextu  cruitur  : quo 
pado  Leo  X.  Lutheri  > S.  Pius  V.  Baji  , Innocentius  X.  Janfenii, 
& Clemens  XI.  Qucfnelli  propofitiones  nigro  lapillo  notarunc . 

Qua  porro  rationc  Pontificcs  ita  facercnt , fi  abs  me  quzras  , 
tefpondeo  ita  probe  facere  confucvillc  , ut  perfpicio  j ideo  ut  pro- 
pofitioncs generatim  univocas  , ac  per  fe  ipfas  am  veras  , am  fal- 
fas  vel  probarent,  vel  improbarent,  uc  inde  difccrcnt  facile  Chri- 
ftifidcles,  quibus  adhxrendum  fibi  e(Tct , & a quibus  abftincnduin  . 
Ideo  quoque  ut  in  propofitionibus  aliquando  xquivocis  facia  di- 
ftindionc  fenfus  falfi  , & veri , determinarem  , quo  fenfu  damna- 
tx  propofitiones  intclligi  deberent : an  fcilicet  in  fenfu  ctiam  pri- 
vato  ab  Audorc  intento  j quique  ex  Auduris  confilio  ac  dodri- 
nx  contextu  expifeari  baud  difficile  poteil . Exindc  fadum  eft , ut 
frequenter  caedem  propofitiones  cifdcm  verbis  exprefix  modo  in 
aliis  probatz  fuerint , aut  pernuflz  , in  aliis  vicillim  reprobatx  , 
ac  proferiptx,  habita  videlicet  ad  diverfam  proferentium  difpofi- 
tioncm  confideratione . Ita  damnatus  eft  Colluthus  , qui  negabat 
Deum  efTe  audorem  mali;quod  fcilicet  dc  caufia  phyfica  id  intelli- 
gcret : damnatus  ctiam  Florinuss  qui  id  aifirmabat,  quod  id  nem- 
pc  de  caufia  morali  cenferct . Ita  damnatus  eft  Paulus  Samofatc- 
nus  j qui  dc  Filio  dicebat  Homoujion  , quod  id  afiereret  divifionc 
prxfuppofita  ejufdcm  Divinz  fubftantiz  : damnatus  vicifiim  Ari- 
us,  qui  dc  codem  Filio  diccrc  Homovfion  negabat , identitate  ideft 
xicgata Naturz  inPatrc,  & Filio.  Ita  abfblutusS.  Cyrillus  Alex., 
qui  alioqui  feripferat  unam  die  naturam  Chrifii  incamatam,  quod 
a Oiviqa  humanam  afsumptam  fignificabat : damnatus  e contra_> 
Eutychcs  , eo  quod  cjufmodi  loetitione  fignificaret  unam  dumta- 
atat  inCbriflo  D-naturam.  Ita  ante  Ncfiorium  vox  Ckrijlipara  nul- 

Yy  2 .la 


35^  Pb  1 V 1 L EG  I A R OM.  PoKfIFICI 

la  latcntis  erroris  labc  fufpcfia  erat3  qux  deinde  in  fenfu  hxreticO 
a SynodoV.Can.  6.reprobata  eft.  Ita  inMonachis  Scythis  a S.Hor- 
fnifda  reprehenfaeft  propofitio  de  unoeTrinitateinCarnc  pafso, 
qux  viciftim  a Johanne  II.  adveri'us  Monachcre  Acoemctas  rece- 
pta  eft.  Ita  in  Thcologis  non  refpuitur  propofitio  ifta : Dux  nature 
jDivinitas , & Humanitas  funt  unus  Chriftus , qux  in  Johanne  Hus 
eft  repudiata . Ita  in  S.  Auguftino  propofitio  ilia  in  Epift.  ad  Ga» 
lat.  , GJuod  amplius  deleclat  ,fecundum  id  operemur  neceffe  eft , vc- 
rum  j & orthodoxnm  habet  fenfum  , quippe  de  delefiatione  deli- 
berata  inteHigiturj  nam  alioqui  de  indcliberata  dixit  lib.  8.  Con', 
fefs.  cap.  8:  Non  ficicbam  , quod  incomparabili  aff'eciu  amplius  mi - 
biplacebat  : in  Janfcniftis  c convcrfo  fenfum  habet  falfnm  , & hx- 
retictrm  , fiquidem  de  delefiatione  indcliberata  affirniacur  . Ita  in 
SS.  Patribusjac  prxferciincircaTrinitatis>Incamationis,&  Eucha- 
riftix  Myfteria  plerxqne  multx  propofiliones  redo,  catholicoqu-e 
fcnfu  accipiuntur  t qux  in  Sabellianis  , Neftorianis , Eutychiani$> 
& Sacramcntariis  peffime  and  runt . Audiendus  Dofiifs.  Card.  No- 
rifius  in  Apologia  Monach.  Scythix  cap.  i , ubi  appofite  hanc  in 
rem  fic  loquitur  : Ecclejia  imivocas  propofitiones , quarum  unicut 
tantumeft  JenJus , probat , ft  verse fmt  , Jin  vero  fa  fa  , condemn 
Hat . At Ji propfitiones fint  xquivoex  3 acdupiicem  fenfum  pat  i an- 
tur  , quorum  unus  fit  Catbolicus  , alter  hxreticus  , Ecclejia  eafdem 
in  fenfu  refio  approbxt  > infalfo  proferibit . Quod  ipfum  multi* 
©ftendit  Iib.2.  hift.  Pelag.  cap.ao>&  in  ViBdic.  Auguft.cap.3. 

Neque  ramcn  ideo  cnlpandi } aut  negligentix  coarguendt 
Romani  Pontifice*  funt  3 fiqttando  graviffima  profefio  caufsa  pec- 
tnoti  , propoGtioncs  xquivocas,  nulla  prxmifsa  explicationc,  aut 
duplicis  ftnfus  diftinfiione>  cenfnris  affreiant : quia  nempe  ca  per- 
moventur  caufsa  potiffima,  ut  Chriftifidclcs  probi , frugrque  do- 
ceantur  , & difeant , ca  , qua  par  eft  , duelled  us  humilitate  Ec- 
elcfix  judicia  venerari , & am  pie  fir  i ntque  hetcrodoxonun  pervi- 
caci>  inquictoquc  prx  xftu  furoris  ingenio-  > altercandi  omnis  prx- 
cludatur  adittrs,  explicationumque  cxpoftulationibns,  qux  in  infi- 
nitum facile  irenr,  finis  fiat.  Alioquin  enim  a SS.  Hihrro , & 
Auguftino  jamduduin  animadvcrfuin  eft  Ecclefiam  in  piofcriptio- 
bc  lucre  ticoruiu,  & hxrc  tic  arum  propofitionum  iatendete  none* 

prx- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  . ArTIGQLUS  Xll.  377 

praecifc  in  nudum  vcrborHm  fenfum , fed  prxfertim  in  fenfum  ab 
Audoribus  internum,  quern  fciiicet  ex  fermonis  contextu,  ex  Au* 
dorum  fcopo , aliifque  circonftantiis  colligere  attente  confuevit. 
Unde  ille  prior  lib.  a.  dc  Trinit.  De  intelligent ia  , inquit , hxrejir^ 
non  de  feriptura  ejl ; iff  fenfut , non  fermofit  crimen  . Quod  cxem- 
plo  comprobat  vocis  Homoujion  , quam  a Paulo  Samofatcno  male 
afTcrtam  odoginta  Epifcopi  Synodi  Antiochenar  refpuerunc , nc» 
que  melius  ab  Arianis  negatam  318.  Patrcs  Nicatni  viciffim  rcce- 
perunt . Ifte  vero  poflerior  lib.  dc  gelt.  Pelagii  cap.  13.  obfervat 
nonnulla  Caleftii  capitula  magis  fecundum  fcnfum  , quam  fecun- 
dum  verba  a Patribus  Africanis  Pelagio  objeda  fuiffciatquc  lib, 2. 
de  Nupt.  , & concup.  cap.  4.  de  Juliano  loquens : veraciter , 

inquit , iff  catbolice  difta  Junt , itno  in  Divinif  librit  veraciter 
Jcripta  , non  ab  ilto  catholice  a'ifla  effe  , quia  non  intent  tone  catholt. 
ci  peftoris  difta  funt . Hanc  in  rem  » qui  plura  adhuc  aveat , prx. 
ftoerunt  ipfi  Dodifs.  Theologi  Petavius  Thcolog.  Dogm.tom.4, 
de  Incarn.  lib.  4.  capp.  6 , & 7 , Pallavicinus  hiftor.  Concil  Trid. 
Jib.  1 . capp.  z 1 , & zz  > Natalis  hid.  Eccl.  ad  Sarculum  XI , & XII. 
difsert.  8,  Roncalia  in  animad.  ad  Saccul.V.  difsert.  14,  Tourncl- 
lusde  Ecdcfia  qu.5.  art. 3,  Sanfelicius  inproluf.  ad  Jans.dodrin., 
Maffejus  in  Janfcnifmo  novo  lib.i.  cap.  5 , Obfervat.  tom.  5.  in_> 
princip. , & hift.  Thcolog.  lib.7.  §.id,  ac  lib.i  1 . §§.  a , & 5 , ac 
Thomas  ex  Charmesin  Thcolog.  proleg.  difsert.  ?.  cap.3.  qu.  4, 
art. 4.  §.2«,  ac  difsert.  6.  capp.  1 a,quos  inter  alios  innumcros, 
honoris  gratia  appellatos  hcic  volui : quibus  prsehabitis  opero- 
fum  jam  non  eft  futilibus  Janfcniftarum  objedis  oflfendcre . 

Rcfpondco  itaque  ad  primura  ex  difputatis  toto  paragrapho 
iRo  paterc  manifeftiffime  objedionis  fallitatcm:  patet  enim  a pri- 
feis  aevis  follicita  , ac  provida  Romanos  Pontificcs  vigiiantia  in 
earn  femper  curam  incubuiffc  , ut  Chriftifideles  ab  corum  libro- 
rum  ledione  averterent  j ex  qnibus  incauti , ac  ftmplices  detri- 
menti  quidpiam  capere  poflent,  imbuique  opinionibus,  ac  dodri- 
nis  , quar  vel  mor»m  integritati , vcl  Catholic*  Religionis  dog* 
matibus  infefia;  efifent , vcluti  in  fua  Conftit.  1 9.  Sollicita  Bullar. 
tom.  4.  loquitur  Jifcrtiflimus  perxque  , atquc  Ecclcfiaftics  peri, 
tidimus  amiquitatisBcnccidus  XIV.  P.  M.i  cuipari  in  fementia 

prac- 


Digitized  by  Google 


3*8  Privilegia  Rom,  Pontifici 

prarivcrat  quin  ctiam  CarolusV.in  Edido  Wormatiat  cdito  adver- 
fus  Luihcri  libros,quos  flammis  abolcri  pratccperat.  Quamobrcra 
libros  a Pontificibus  Romanis  prohibitos  ( quod  hcic  admonitum 
fcmel  volo  , atquc  intclligi  didum  quoquc  dc  Sacr.  Inquifitio* 
nis  j ac  Indicis  Congrcgationum  dccrctis ) five  harrefes  conti- 
ncant  j five  opera  hxrcticorum  fine  5 legi  non  poflc>tum  nempe 
ob  fubverfionis  pcriculum  , turn  ctiam  in  Audorum  odium , & 
probrum , Cub  cxcommunicationis  poena  in  Bulla  Coen*  lata  , de 
qua  ctiam  Regula  2.  Indicis  , atquc  ctiam  quoad  partes  non  con- 
tinentes  hajrcfim,  neque  dc  Rcligione  tradantes,  vera>  rcccptifli- 
maque  Cententia  cft,quam  omnino  tenendam  rede  docent  Bcllar- 
minus  dc  Laic.  lib.  3.  cap.  20  , Farinacius  dc  harr.  q.i  80  > Pcgna 
Dircd.  Inquifit.  par.  2.  Comment. 3 , Azorius  tom.  1 . lib.  8.  cap. 
id.  q.d,  Santarellus  de  liter.  cap.i 4 , SouCa  in  aphorif. Inquifit. 
lib.i . cap.  21  )&  in  Bull.  Coen.  cap.  2.  difp.i  3 , Tolctus  in  Sum. 
lib.  1 . cap.  1 s>,  Sanchez  in  Dccalog.  lib.  2.  cap.  1 oa  Bonacina  de_» 
Ccnf.  difp.  2.  fed.  2.  qu.5.  pun.4>  Suarez  dc  reined.  Eccl.  contra 
hxret.  j & h*r.  difp.  20.  fed.  2 > Dicaftillus  difp. 3.  n.i  1 80  , Fa- 
gnanus  in  Cap.  Dimnimus  de  Sum.  Trin.  n.  1 6,  8c  feq. , Tambu- 
rinus in  Decalog.  tom.  1.  lib.  2.  cap.  1.  §.  7 , Diana  par.  3.  trad. 
6.  refolut.  4$,  Caftropalaus  par.i.  trad.  4.  difp.  2.  pun.  io5  Trul- 
lenclnis  in  decalog.  to.  1.  lib.  1.  cap. 3.  dub.  y,Pignatcllus  confult. 
1^5  » La  Croix  tom.  2.  lib.  7.  art.  5 , Petra  Comment,  in  Conft. 
unic.  Vdldc  S.  Gclafii  I.  tom.  1 . pag.  77,  aliiqtie  apud  ipfos . Ne- 
que fufficerc  , fi  ab  hujufinodi  libris  hxtefes  deleantur , 8c  expun- 
gantur,  quum  hujus  genus  librorum  expurgatio  ad  Epifcopos , 
& Inquifitorcs  pcrtincat,  dtfcrtc  allcrunt  loc.  indie.  Bcllarmmus  , 
Suarez  , Dicaftillus  , Soufa,  La  Croix  &c.  •,  led  imodeferri  ad  In- 
quifitores  dcbcrc,  ab  ipfiscomburcndos , explicate  jubent  Julius 
111.  Conft.  Cum  meditatio,  Pius  IV.  Conft.  Cum  pro  niunere  apud 
Pcgnam  in  append. Dircd.  pag.  115  ,8c  12^,  paulus  lV.apud  San- 
chez in  Decalog.  lib. .2.  cap.  12.  n.  11 , 8c  Roderitu.n  in  addit.  ad 
Bull.  Cruc.  §.  j?.  n.66,  8c  Urbanus  Vlll.  Conft.  ylpojlohtus,  indu- 
biumquc  habent  Pcgna  Direct,  par.2  comm.3,Barbofadc  poteft. 
Epifcop.  alleg  ^o.  11.55  Diana  par.  1.  tiad.11.  refol.  37,  Riciulius 
dc  jure  perf.  lib.  5.  cap.  2 4,  Thomas  del  Bene  dcolfic.  inquif. 
* . par.  1. 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII. 
par  I.  deb.  40 , Bordonus  in  Tribun.  cap.  40  , Caftropalaus  trad. 
4.  di/p-  z.pun.10.  §.ia,  Albitius  dc  inconit.  in  fide  cap.  30.  n.  9 5, 
Sanchez  loc.  cit. , Lupus  in  Edido  par.  4.  lib.  2 5.  diit.  8.  art.  2, 
Petra  in  Comment. ad  Conftit.  2.  Impia.  Innoccntii  lV,aIiique 
apud  ipfos . 

Libros  itaquc  Gentilium,  Judxorum  , Turcarum , aliorum- 
que  Hxreticorum  ctiam  antiquiorum  idco  ab  Ecclcfia  prohibitos 
non  fuifsc  conjicere  fas  eft,  vel  quod  , ut  obfervavit  Stcphanus 
trad.  3.  difp.  1 , errores  , quibus  afperfi  erant , jam  probe  efsent 
perfpedi , iiquc  a fenfu  ipfo  abhorrentes , aut  jampridem  fcr- 
monc  publicc,  vel  aut  fcripto  pcrftridi , ac  profligati  , ut  proinde 
nullum  lcgentibus  , vel  ut  a quibus  potius  dcfpcdlui  haberentur , 
exindc  periculum  ingrucret : vel  quod  , vcluti  habet  Tcxtus  in 
Canon.  Si  quid  veri  diftind.37.  ex  S.  Auguftino  , & animadver- 
tit  Hofticnfis  in  Cap.  Damnamui,  ex  illorum  Icdionc  hinc  nul- 
lum quidcm  detriment!  fubcflet  periculum  , illinc  vcro  hand  cxi- 
gua  pareretur  utilitas.  Quod  fi  periculum  cjufmodi  aliquod  fu- 
bcat , ii  profcdo  libri  , quamvis  explicitc  non  prohibiti  ,uti  re- 
de obfcrvat  Bcccanus  lib.  5.  Controv.  cap.  12  , inter  prohibitos 
tamen  proculdubio  ernnt  habcndi ; idque  patet  ex  decretis  Grc- 
gorii  IX , Innoccntii  IV  , CIcmcntisIV,  HonoriilV,  Johannis 
XXII , Julii  III , Pauli  IV  , & Clementis  VIII , a quibus  prohi- 
benturThalmud,  aliique  hujufce  furfuris  Hcbrarorum  libri,  atque 
ex  Rcgula  10.  Indicis  , ubi  additur  librum  Magaz^r  toIcratuni_» 
efle  in  linguaHebraica , non  ctiam  in  aliis  . Nequc  pari  modo  pro- 
hibit! exprcfle  libri  Tatiani  , Tertulliani&c.  leguntur  idcirco  » 
vel  quod  , ut  adnotant  GIoiTa  in  Cap.  Fra.ternita.ti  dc  Hxreticis  , 
Gonzales  ibid.  n.  9,  & Card.  Petra  ad  Conftit.  J^alde  S.  Gclafii  I. 
n.  1 4.  id  majorem  cederet  in  ipforum  confufioncm  , & ignomini- 
am,  quorum  ex  prioribus  optime  fcriptis  pofteriores  errores  quam 
facile  deteguntur,  tarn  valide  refclluntur,  atque  ita  propriis  ii  ve- 
in ti  configuntur  tclis  : vel  quod , ut  approbc  advertunt  Bcllarmi- 
nus , Suarez , Beccanus , Gravina  , Baluzius  &c. , iis  in  libris  hx- 
recicum  illi  hominem  data  opera  non  egerunt,  atque  fi  humani 
atiquid  paifi  funt , aut  inpaucis  adinodum  ab  illis  erratum  eft,  aut 
quod  erraffent , poftmodum  aut  ab  ipfis  , aut  ab  aliis  pro  humani- 

tatis 


3>tfo  Priviligia  Rom.  Pontifici 
tatis  officio  , abundc  emendatutn  eft , erroref'que  illi  om^es  fan* 
omnibus  perfpe&i,  jam  ab  omnibus  funt  omnino  improbati.Qjjam 
vero  licit! , tarn  laudabilis  erat  opera , quam  improborum  libro- 
rum  le&ioni  impendebant  Ecclefix  Patrc$  , Scriptorefquc  Eccle- 
fiaftici  ( quamvis  in  his  SS.  Dionyfius  , & Hieronymus  diftin&im 
hanc  ob  rem  male  apud  Catholicos  aliquando  audiverint : quod 
non  le ve  , nec  obfeurum  eft  indicium,  jam  turn  in  Ecclefia  vetitam 
librorum  ejufmodi  ledlioncm  ) quxque  opera  tota  ad  falfa,  & pra- 
va  hxreticorum  dogmata  explodenda , & prxeavenda  confpirabat. 
Quo  fenfu  a Concilio  Carthaginenfi  IV.  indulta  Epifcopis  eft  a 
imo  injundaiftiufmodi  librorum  pro  ncccffitatc, tempore,  ac  loco, 
ledio  , utque  ledioni  huic  , prout  opus  afTorct , prxfto  locus  cf- 
fet,  a Concilio  Nicxno  II.  ideo  Iconomachorum  ltbri  recondi , ac 
rctineri  jufii  funt : quandoquidem  officio  Paftornm  ccdit  a noxiis 
pafeuis  Gregcm  avertere,  & Epifcopi  debent,  quod  Apoftolus 
monet  ad  Titum  feribens cap.  i.  verf.  ?,omnes  ingenii  nervos 
intendere  , ut  potentes  fint  exhortari  in  do&rina  fana , & cos , qui 
contradicunt  arguere : quam  fpartam  utique  vix,  ac  ne  vix  quidem 
adimplerc  poterunt,  nifi  eis  perfpeda  fint  ex  ledionc  eorum  , qui 
extra  Ecclefiam  degunt , prava  dogmata . Quamvis  , non  inficior, 
retinendi  hxreticorum  libros  alia  fubeffe  ratio  potuit,  ut  ex  libris 
nempe  perpetua  ipforum  apud  poftcros  confufio , & ignominia_» 
conftaret , corumque  fcquacium  de  falfitatc  ,&  mcndacio  facile 
revinceretur  ja&antia,  fiquando  in  Magiftrorum  indebitas  profi- 
lirent  laudes  : qua  permotum  ratione  S.  Zachariam  P.  M.  epift. 
i 38.  interS.  Bonifacii  Mogunt.  Epiftolas  prohibuiffe,  nc  Adal- 
berti  libri  igne , quo  alioqui  dignos  judicaverat  Romana  Synodus, 
abolcrentur,  fed  ut  potius  in  Scriniis  Komanx  Ecclcfix  referva- 
rentur , prxfuntcre  fas  eft ; qux  perfuafio  fane  Theophilo  Raynait- 
do  de  bon. , & mal.  libris  Theorem.  3.  n.  26  , Gonzalefio  in  Cap. 
fraterea  4m. 6.  de  Hxrct,,  & Card.  Pctrx  in  Comment,  ad  Conft. 
f^alde  S.  Gelafii  1.  n.  1 2.  infedit . 

Refpondeo  ad  2.neque  propius  ad  veriratis  fpeciem  accede- 
re , quod  a Janfeniftis  , fubleftiffimx  videlicet  fidci  hominibus  , 
fubtexitur , hujufmodi  nempe  prohjbitiones  Romanis  a Pontifici- 
bus  faftas  ncquaquam  ad  fidem  pertinerc . Abucuntur  autem  infi- 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  $(Sl 

gni  mendacio  , & injuria  ipforum  nomine , & audorltate , dum 
ipfos  vocarc  teftes  in  proprii  erroris  patrocinium  non  erubefeunt. 
Enim  veroctfi  Chalcedoncnfis  Synodus  Adionibus  1 6.  conftitiffe 
ckcumferatur  , atque  in  his  quidem  de  perfonis  quoque  adum_* 
conftet,  ut  Ad-7.de  Juvenalis,  & Maximi  cauflfa;  Ad.S.  de  Theo- 
dorcto ",  Ad.  9 , & i o.  de  Iba ; ( de  Adione , quiedc  Domno  An* 
tioch.  refer-tur,  heic  non  loquor,  nam  earn  hue  pcrtincrc  ne- 
gant  Quefnellus  differt.  9.,  & Natalis  adScecuI.V.  differt.  17  ; at 
viciffim,  ac  verius  affirmant  Baluzius  in  praef.  hujus  Concilii  §.3  2. 
nov.  Colled,  pag.  9 83  , Pagius  ad  an.  451.  n.  54  , ac  Ballerina 
in  obfervat.  ad  cit.  diflert . Quefnclli  tom.  1.  pag.  1215,  Adio- 
ncm  illam  a Ruftico  S.  R.  E.  Diacono  latine  editam  confirmanres 
ex  altero  Cod.  Mf.Vaticano  1 32a.  optimae  notar,  setatifque  fupra 
tnillenariam  ) Ad.  1 1 , & 1 2.  de  Baffiano  , & Stephano ; Ad.  i 3. 
de  Eunomio , & Anaftafio  j Ad.  14.  de  Sabiniano  , & Athaoafio  ; 
Ad.  15  , & i5.de  Primatus  honore  port  Romanum  Patriarchs; 
Conftantinopolitane  conferendo  : qux  Ada  poll  adionem  6.  pro. 
fedo  a S.  Leone  M.  probata  non  fuerant , qui  explicatiffime  feri- 
pfitprobarc  fc  eadumtaxat,  quae  de  fide  definita  fuerant,  ideft 
Ad.  6 , priori , quo  ante  loco  erant , relidis  , quae  de  perfonis 
ada  port  Adionem  6.  quscumque  fuiffent . Quo  circa  jure  opti- 
meque  cum  Pclagius  II,  turn  S.Gregorius  M.  feripfere  pofl  Ad.5, 
in  qua  fidei  dehnitio  edita  fuit,  Chalccdonenfem  Synodum  ceffaf- 
fe  e(Te  Oecumenicam  : quod  S.  Leonis  audoritatc  firmant , con- 
firmant  autem  cum  ex  Grxcis  Synodi  plurimis  Exemplaribus  , 
in  quibus  Adiones  poft  6.  caetcrxdefidcrantur,tum  Epifcoporum, 
qui  Synodo  prxfeotia  interfuerant  fua,  teftimoniis:  in  quibus  Ali« 
pius  Carfareenfis  in  CappadociaAntiftcs  ad  Leonem  Auguft.  feri- 
bens  affirmavk  fe  ea  haud  legiffe  , qua:  in  Synodo  Chalcedoncnfi 
de  perfonis , ac  geftis  particular ibus  ada  , ac  dccreta  ferebantur ; 
quia  nempe  Thalaffius  ipiius  deccfsor,  qua;  in  caufsa  fidci  ada  fuc- 
rant , dumtaxat  ex  Synodo  ad  Ecelcfiam  fecum  detulerat . Scrip, 
fere  quxcumque  poft  Ad.  6.  de  perfonis  fuerant  ada,  tanquam 
ada  a Synodo  non  amplius  legitima  , & Occumenica  fore  reputan. 
da  ; ideoque , quod  de  lb*  cpiftola  ibidem  latum  fuerat , judicium 
prorfus  infirmum  fuifse , ncc  illud  prxdecefsori  fuo  S.  Leoni  pro- 
Pars  II.  Tom . V.  Z z batum 


jtfi  Privilbgia  Rom.  Pontimci 

batum : atquc  proinde  fccundo  potuifse  judicio  expcndi , ac  pro* 
fcribi  j quin  ulla  vcl  Ic vis  definitionibus  de  fide  fadis  a Synodo 
Chalcedoncnfi  , confirmatifque  a S.  Leone  inferrctur  injuria . Eo» 
verbo  , fcripfere  optimo  fcnfu  de  Thcodori  Mopfvcft.,  Theodore- 
ti  > & Ibae  tribus  Capitulis  ada  rctradari , feu  vcrius  nouduni_» 
adum  judicium  agi  quam  Iicitc>tam  legitime  in  Synodo  V.  potuif- 
fe  , quod  inficias  trium  Capitulorum  dcfenfores  perperam  ibant, 
illxfa,  &integra  audoritate  S.  Lconis  , & Synodi  Chalcedonen- 
fisj  a qua  de  tribus  illisCapitulis  qua  prxtermifsum  judicium  fue- 
rat  j qua  non  probatum  , quod  propterea  a Synodo  V.  ex  ordine 
inflit  ui  potucrit.  Arque  hoc  de  argumento  jam  nimis  > de  quo 
plcnius  difputantes  adiri  poterunt  Baluzius  in  cit.  prasfat.  ad  Sy- 
nodumChalced.§.4o  , Lupus  in  diffcrt,  de  Chalced.  Synodo  cap.z* 
Sc Norifius in  diiTcrt  de  Synodo  V. cap.  n. 

Nec  eft  magis  vero,  cur  aut  S.Zofuni,  aut  S.  Hormifdx > aut 
Vigiiii  fides  , agendique  ratio  follicitecur , quae  tarn  facile,  quam 
vere  ab  omni  prorfus  invidia  dctergitur.  Arque  hoc  quidem  lo- 
ci mihi  temperare  non  po(Tum,quin  improbem  refponfionem  Tour* 
nellii  ( quatcnus  enim  lioffuetii  operant  improbaveritn  , qua  Cae- 
leftii  harrefim  afflare  $.  Zofiino  inaniter  allaboravit  , indicabunt, 
quas  tradidi  tom.  3 .Art.  5.  §.  r.  pag.  440 , & feqq.  ) qui  objedio- 
nihuicoccurrcnsrcponerctantum  non  habuit  Cxleftii  doiis.  Sc 
ambus  dcccptum  fuifse  S.  Zofunum  , nifi  adjungcrct  S.  Zofimi  de 
Iibcllo  Caclcftii  judicium  infirmum  fuifse,  quod  non  fuerit  Ec- 
clefix  univerfc  judicio  confirmation,  ex  co  id  prtneipio,  praroccu- 
pataque opinione  profcrens3quod  privilegio  iafallibilitatis  Ponth 
fices  carcre  exiftimet , nifi  totius  Ecclefiar  confenfus  accefserit  * 
At  enim  non  ne  viro  dodifs. , atquc  ad  fr ugem  optiine  alioqui  fa* 
do , fatius  crat  reponcre , quod  repofitum  non  ignorabat  a S.  Au- 
. guftino  ?Qui  lib.  6.  contra  Julianum  cap.  1 z , huic  prxvaricatio- 
nis  S.  Zofimum  inique  accufanti  prarclaris  hifce  oflfendir  verbis; 
Jp'uale  eft  tutem  , quod  B.  mem * Zfimum  Apoftolic * Sedii  Epif- 
topum  , ut  in  tua  pravitate  perjijhs , pravaricetionis  accujas  ? 
6)ui  non  reccjfit  a prxcefflre  fuu  Innocent io  , quern  tu  ntminarc  ti- 
muifti  , fed  maluifU  Zofimum  , quia  egir  primitus  kniui  cum  O- 
leftiojquoniamin  his  Jenfibus  vcftrisjt  quid  dijpliceretrfaratum  cf- 


Digitized  by  Googli 


VlNDICATA.  ArTICULUJ  XII.  ffj 

fe  dixerat  corrigi  , & Innocent ii  Utteris  confenfurum  ejfe  promiff 
rat • Qui  lib.  a. contra  duas  epift.  Pclag.  cap.3.  deceptum  quidem 
Pontificem  non  ncgat  in  co , quod  juxtaOeleftii  contcftationcm 
cum  animo  catholicum  else  exiftimaverat , non  etiam  in  co,  quod 
cum  catholicum  exiftimarit  juxta  fenfum  , quern  prsferebat  in 
Jibcllo  cxprclfa  profefiio : In  eo , inquit  idco , voluntas  emenda - 
tionit , & non  faljitas  dogmatis  approbatacjl , & propter ea  libellut 
Catholicus  diftusejl , quia  & hoc  catholic*  mentis  ejl , Jiqua  forte 
aliter  fapit , quam  veritas  exigit , non  ea  certijfxma  dejinire  yfei 
detetta  ac  demon flrata  rejpuere  . . . Hoc  in  illofaftum  ejfe  puta - 
mut  , quando  fe  Utteris  B.mem.  Pap*  Innocentii , qui  bus  de  hac  re 
dubitatio  tota  fublata  ejl  3 conj entire  ( S.  Zofimo  ) refpondit  •«« 
ProfePlo  quidquid  inter  ea  lenius  aftum  ejl  cum  C*leJlio  , fervita 
dumtaxat  antiquijjtma  , (gf  robujlijlimafjci  firmitate , correftionis 
fuit  clementijfima  fuafo  , non  approbatio  exitiojijfima  pravitatis  . 
Qua:  duo  iucidiflima3ac  diftin&iflimaloca  ad  omnem  prorfus  invi- 
diam a S.  Pontifice  abftergendam  puto  abundc  fu  flic  ere  3 quin  ad- 
huc  opus  fitplura  congercrc  cum  cx  ipfo  S.  Auguftinolib.  i.  con- 
tra Julian,  n. 1 3, lib-2,  dc  grat.  Chr.  n.a,  7 3&  24,  lib.2.  ad  Bonif. 
n.5,  lib.  2.  lletraft.  cap.  50,  epift.  1 90.  n.  22.  &c.,  quin  cx  ipfo- 
mcc  S.  Zofimo  epift.  2.  n.  epift.  3.  n.  2 , epift.  8.  n.  2 , & epift. 
12.  n.  1 , & 2,  quibus  inlocis  fufpicioncm  de  fibi  probato  Cae- 
leftii  improbo  libello  > deque  prxftica  impio  illi  integra  fide_* 
ab  fe  omnem  depellit  ,*  turn  ex  Mario  Mcrcatore  in  Common, 
cap.  i. , atquc  ex  S.  Profpero  adverf.  Collar,  capp.5,  & io.3  qu* 
loca  5 aliaque  plura  congefta , atqueilluftrata  videre licet  a viris 
iummis  JJaranioad  an.  .41 7.  n.  37  , Sc  feqq.  3 Spondano  in  Epl- 
tom.  ad  eumdem  an.,  Pagio  ibid.  n.  1 6 , ac  infeq.  n.  3 3 & feqq., 
Garnerio  in  Marium  Mercat.  Commonit. cap.  1.  tom.  i.  pag. 
13  » Coutantio  in  monito  prev.,  ac  in  not.  ad  prascit.  epift. 
S.  Zofimi  pag.  £38  3 Maffejohift.  Thcolog.  lib.7»§.  1 5 . pag.  1 5)4.5 
.aliifquc  pluribus, quibus  fuperfcdeo.Nec  multus  ero  fane  in  expe- 
diendis,  qui  in  S.Hormifdam,  ac  Vigilium  a Janfcniftis  refingun* 
tur  3 calumniis , quas  diffufc , pro  ut  opera:  ferebat  pretium  3 dif- 
punxifle  me  meminipar-i.  tom.  1.  Art.  2. §.  3.  pag.  15)8.  , & 
ieqq.,  ac  par.  2.  tom.  3.Art.  6-  §.  2.  pag.  660  3 & feqq. , verbo  id 

Z z 2 unura 


3<*4  Privilegia  Rom.  Pontifici 

unum  dixiffc  fatius  habens  a S.  Hormifda  dc  prxfat*  propofitityJ 
nis  vcritatc  , aut  falfitate  judicium  nequaquam  fuifsc  prolatum  , 
fed  Scytharum  dumeaxat  fuperbiam,  in  novis  quxftionibus  mo- 
vendis  pcrtinaciam  , indolemque  ad  ciendas  turbas  proclivcm  rc- 
prefsam  , ut  qui  vcluti  Neftorianx  harrcfcos  labc  afperfos  traduce* 
re  non  defifterent , quotquot  illi  propofitioni,  inter  Latinos  pc- 
rcgrinx,afsentiri  detre&arent.Indc  vero  fa<ftum,utJohannes  Il.ubi 
intellcxit  apud  Grxcos  propofitionem  illam  catholico  , qualctn 
reapfe  prxfcfcrebat , fcnfucifcrri , Sc  ufurpari , fuo  perinde  cam 
calcnlo  probarit.  A Vigilio  vero  ea  plane  oeconomiac  plena  agen- 
di  ratio  principio  fervata  eft,  ut  Schifmati,  quod  in  Ecclefia  Occi* 
dcnrali  cxcitandum  videbatur  , occurrcndi  gratia  , trium  Capitu- 
lorum  damnationi  diu  reftiteriti  poftmodum  aurem  ut  ad  Schifma, 
quod  longe  gravius  Oriental!  mgruebat  Ecclcfi* , quuin  in  Occi- 
dental! ftquod  excitari  contigiftet , extinguendo  prxfto  longius, 
ac  par  ipfe  efsc  pofset , amputandum,  prxcavcndumquc  , trium 
Capitulorum  damnationi,  in  quam  prorucrc  Grxcos  pedibus  ma- 
nibufque  confpiciebac , afsenlum  patiter  accommodarct  fuum  ; 
qua  in  re  pugnx  quidem  mini  interfuit , prudentix  vero  interki- 
xit  plurimum . 

Qjiamvero  invite, tarn  quoque  infeite  hue  ajanfeniftis  trahi- 
tur  Innocentius  III,  qui  eo  loci  cxplicite  de  fententia  loquitur 
cxcommunicatioms  , quam  dependenter  a faftis  dumtaxat  perfo- 
nalibus  ferri  nemo  nefeit , ac  proindc  non  fuifsc , cur  praepofte- 
rus  ad  fadta  dogmatica  ficret  ab  lllis  progrefsus  , in-quibus  ilium, 
qui  in  fadis  primi  generis  irreperc  facile  poteft,  errorem  fubef- 
fc  non  pofse  tanto  argumentorum  pondere  ,&apparatu  compro- 
batur,  ut  dubitandi  locus  probo , frugique  amplius  non  fuppetac  . 
Pcflinia  vero  fide  Innocentius  X.  cum  A-lexandro  VII  , atquc  hie 
itcrum  cumClemente  XI.  in  caufla  Rituum  Sinenfium  committi- 
tur,  quafi  unus  cum  altcro,  fccumqucmct  andabatarum  more  con- 
flixerit,  atquc  violator  alterutri  Rcligionis  accufandi  forent,  con. 
deinnandique.  Nempc  ut  defpcratiftknz  caufsar  undique  defenfio 
nem  adfeifsant , Pontifices  MM.  turpiter  in  errorem  prolapfos  , 
fccumque  invicem  pugnantes  efterre  non  Janfcniftx  modo  infti- 
tuunt , fed  ctiam  Catholicorum  nonnulli , ac  inter  hos  Auctorcs 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII. 

Anonymi  Apologia:  pro  dccrcto  Alcxandri  VII , Opufculi  dc  Ri- 
tibus  Sincns.erga  Confucium  Philofoph. , & Progenit.  Alcxandri 
VII.  decrcto  permiflis  j Libri  hoc  titulo  infigniti : Caducxus  Sini- 
cus  , five  modern,  decretorum  explanatio  Thcolog. ; Audorcs 
Opufculi  Italice  inferipti  RifflcJJtoni fopra  la  cau/a  della  Cina  doppo 
il decrcto  di  Al.  di  Tournon  ; atque  Opufculorum,  quorum  uni  La- 
tinus  hie  litulus  : Not<c  in  Not  as  adjeflas  dccrcto  Legati  dc  Latc~ 
rc  Turnonii  , alteri  vero  ementita  hate  cpigraphe:  Dcfcnfiodccrcti 
S,  Congreg,in  CauJJa  Sinarum  . Quos  egregie , ac  fufe  refcllunt 
Audorcs  Opufculorum  , quorum  alcerum  hanc  prxfert  in  fron. 
te  inferiptionem  : Confiderazjotti  fopra  Ic  RifflcJJioni  igfe. , alteri 
vero  prefix  us  hie  titulus:  Difeja  del  giudicio  della  Scde  Apojlolica, 
publicato  dal  Card,  di  Tournon.  Enim  vero  an.  i 6 45.  S.  Congrcga- 
tio  de  Propag.  Fide  ad  quatfita  P.  Johannis  Bapt.  Moralis  , a quo 
fuperftitionis  apud  Apoftolicam  Sedem  accufati  Ritus  Sinenfes 
fuerant , refpondit , declaravitque  Sinenfium  cultum  erga  Confu- 
cittm  j ac  Progenitores  vitafundosillicitum  effe,  acnefaria  fuper- 
ftioncinfcdumrquod  quidem  decretum  confirmavic  Innocentius  X. 
Paullo  port  vero  S.  Inquifitionis  Congregatio  ann.  i6  55,cujus 
perinde  decretum  probavit  Alexander  VII;  ex  Ritibus  Sincnfibus 
prout  varia  , diverfaque  ratione  a P.  Martinio  fibi  fuerant  expo- 
fiti , alios  quidem  prohibuit , tanquam  qui  a fuperftitionis  labe 
abftergi  non  poftent  > aliquos  vero  tanquam  mere  civiles  3 ac  po- 
liticos eflc  permittendos  cenfuit . 

Quum  autem  Clemens  XI.  ab  Apoftolicis  five  Vicariis  , five 
Miffionariis  certo  certior  fuifiet  finccrc  fadus  Confucio  ( Cum  ftt 
fu  > Philofophorum  Sinenfium  alpha  j qui  natus  ante  Chriftianam 
.xram  an.  5 5 1 . , diem  vero  obiiftc  an.  xtatis  74.  tradit ur ) varias 
adorationis  , ctiltufque  impend!  fpecies  j facras  erigi  Aides  , Si- 
nica  lingua  Aliao  ; Tabellas  aureis  litre ris  inferiptas  appendi  cum 
ca  cpigraphe:  Scdcs  Animx  San£h(fimi  3 & Superexcellenti/Jimi 
Confucii  j in  xquinodio  qua  Veris  , qua  Autumn!  ejus  in  honorem 
folemnicates  haberi ; Saccrdotum  munere  fungi  Mandarinos;  ado- 
lerc  thura , immolare  viditnas  , pilos  , & fanguinem  porci  oflfer- 
jc  , in  homuncionem  effidum  calices  vini  c£funderc  , comburcre 
pannum  fericum  , nummofque  papyraceos  aureorum  loco , argen- 

ico- 


Digitized  by  Coogle 


■}66  Privilegia  Rom.  Poktifici 

tcorumquc  ; gradu  quopiam  infignitos  littcratos  ad  Aram  CoiU 
fucii  accurrentes,  Ccrcos  acccnfos  manu  tcncrc  , bis  tcrquc  , qua- 
tcrquc  genua  fledcrc  5 atque  dc  genu  Spiritus  ibi  adfiflentes  Con- 
fucii  adorare  5 frontemque  repetitis  vicibus  in  terram  pcrcuticn* 
tes , falutem  , prolem  , divitias  depofcerc  , ac  prxftolari . Quum 
fuiflec  ccrtior  fadus  (quod  in  priori  expofitione  coram  S.  Con- 
gregatione  prxtermiflum  fucrat ) Proavis , Avis  , Parentibus  iti- 
dem  defundis  Tcmpla  conftrui ; Tabellas  ciim  iis  littcris  Xin 
Goey  , aut  Xin  Chu  , ideft  Sedes  , aut  Thronus  Animg,  five  Spiri. 
tus  N.  PJ.  ibidem  locari , inque  iis  rcapfe  defundorum  Animas 
refidentes  credij  infra  annum  frequens , arque  Vere  prxfertim  , 
Aurumnoque  folcmnia  peragi , corumque  memoriam  recoli ; Pa- 
trcmfamilias  Sacerdotis  officio  perfungi , madarc  porcum  , ca- 
pramquc  , effufo  in  auram  vino  probarc  vidimas  , frudus  libare, 
ac  lcguminay  bonaque  omnia  cxpetcre  , &expcdare  . Quum  ac- 
cepiflfct  prartcrca  Tcmplorum  Aris  Tabellas  appendi  cum  inferi- 
pcionc  : Xang  T\ , qua:  Latine  reddita  eft  : Supremus  Imperatori 
auc  ifta  : King  Tien  , qux  idem  eft , ac  Calum  Colito  , nam  Tien 
SinicC)  Ctlum  eft  Latine,  King  vero  Colito-:  quibus  quidem  verbis 
non  Csli  marcricm  craflam  } fed  fubtiliffimani  , ac  quafi  quinram 
effentiam  ab  fe  coli  Sincnfcs  fignificant . Quum  hxc,  inquam  , qux 
ancea  Martinio  fueranc  inobfervara,  Clemens  XI.  accepiflet , turn 
anno  i734.S.CongregationisInquif.  ad  fingulaquxfita  refponfio- 
ncs,  quibus  Sinenfes  ii  Ritus,  urpotc  fupcrftitionc  imbuti , prohi- 
bebantur , calculo  comprobavit  fuo  ; turn  an.  17  i o.  Card.  Tur- 
nonii  dccretum  adverfus  eofdem  idololatricos  Ritus  confirmavit; 
cum  demum  an.  1 7 1 5.  Conft.  Ex  ilia  die  edita  , inter  alia  jubens  , 
ut  impofterum  Deus  O.  M.  non  alio , quam  ifto  a viris  Apoftoli- 
cis  jampridem  ufurpato  vocabulo  Tien  Chu  , hoc  eft  C*li  Domi- 
nus  appellarctur , prxfatos  Ritus  omnes  proferipfit . Contra  quam 
prohibitioncm  quardam  permiffiones  fub  Caroli  Ambrofii  Mcdio- 
barbi  Vifitatoris  Apoftolici  nomine  quum  evulgatx  fuiftent,  ac 
juxta  permiffiones  iftas  Clcmcntinam  Conft.  Ex  ilia  die  obfervari 
Pekinenfis  Epifcopus  prxeepiflet , hu/us  binas  hac  de  re  litteras 
Brcvi  Apoft.  an.  173  5.  edito  reprobavit  Clemens  XII.  , atque  de- 
mum  hxc  omnia  Prxdcccfforum  fuorum  dccreta  confirmavit  Bc- 

fledi- 


Vindicate.  Articulus  XII-  3^7 

llediftusXlV.  Conft.  5^.  Ex  quo  an.  1 742,  edit*  * qua  nominatim 
§§.  2 1. 3 & feqq.  mcmoratas  permiffiones  ab  Apoftolica  Scdc  nun- 
quam  probatas  affirmat,  quin  ipfe  explicitiffime  reprobat,  ea- 
rumque  praxim  exfecratur , omncm  iis  de  Ciercmoniis  contro- 
verfiam  cleganter,  graviterquc  dcfcribit , eique  finem  imponit . 
Ex  quibus  omnibus  ibidem  ordine  expofitis  fit  evidentiffimumL. 
Alcxandro  Vil.  non  adverfari  Innocentiutn  X.  , nec  Clcmen- 
tem  XI , aut  XII  , aut  Benediclum  XIV : ab  iftis  etenim  Ritus  Si- 
nenfes  proferipti  flint , quales  revera  fuperftitionis  refertiffimt 
crane , fuerantquc  rite  expofiti  : ab  illo  viciffim  permiffi  illi  dum- 
taxat , quos  pure  civiles  , a c politicos  efse  5 qualefque  officii  gra- . 
tia  viventi  Magiftro,  Viro  cximio  , ac  Progenitoribus  congruunt, 
dependique  non  quidem  in  Tcmplo  , aut  dic^ta  ./Tde , fed  in  All- 
la  , fed  in  Domo , fed  in  Schola  dumtaxat  > acque  impendi  quin 
infuper  abfque  ulla  proftrationc , ac  prece  , ullaque  abfque  obla- 
tione  5 ac  libamine  acceperat  • Atque  ita  plane  invicem  Pontifices 
approbe  conciliaverat  an.  1 669.  S.  Inquifitionis  Congregatio  , 
jubens  obfervari  utiumque  Decretum,  etfi  pro  diverfitate  rcrum, 
quns  fuerant  in  dubiis  expofita?,  aliqua  ratione  ab  invicem  diver- 
fum  j nempe  turn  quod  a S.  Congregatione  de  Propag.  Fide— > 
an.  r^45.fuerat  editum  , turn  quod  ab  ipfamet  Congregatione 
S.  Inquifit.  fuerat  an.  165  6.  promulgatum  . Quod  fane  Decretum  * 
fcilicet  an.  1 669,  adornatura  a Clemente  IX.  confirmatum  eft  : ex 
quibus  a prime  ad  ultimum  patet  > neque  Pontifices  inter  fe  fe  > 
nec  SS.  Congrcgationes  invicem  pugnafse , ac  repugnafse  . 

Pro  quorum  coronidc,  uberiorique  cognitione  , obfervari 
illud  obiter  velim , inter  Idololatriae  fpecies  , idcoque  fuperftitio- 
nis , eos  generatim  omnes  adnumerandos  efic  adus,  vel  qui  genus 
eorum  funt , quosDeusin  Lege  veteri  fibi  impendendos  Judaeis 
pr.Tfcripfit,  vel  qui  eorum  funt  fpccici , quos  hominum  inflitu- 
tione  falfis  Numinibus  impendere  apud  Ethnicos  frequens  , ac  fa* 
miiiare  fiiir.  CuJ-ufmodi  inter  ccteras  funt  certe  fuperius  cnarra. 
tx  Sinenfium  Rituum  fpecies  : in  quibus  generatim,  non  fecus  atr 
que  in  Gcntilium  olim  5 geminapree  aliis  occurrit , atque  urraque 
fane  impjje  fupcrftitionismacula  afperfa  , fpecies  adorationis  , fi- 
veLittix ,quae  ideo  in  fuperiUtioncm  Idololatrk  degenerat  • Scili- 
cet 


Digitized  by  Google 


3^8  P r i v i l e g i A Rom.  P o n t i f t € i 

cct  ea  , qua;  capitis  inclination  , aut  genuum  flexionc  3 aut  cor-* 
poris  totius  proftratione  patratur  ; atquc  ea  , qua:  manuum  crga 
Numcn  cxtcnfione  , & ad  os  retradionc  committitur  . Dc  prio- 
ri , atquc  lteligiofa  quidcm  apud  Judatos  proftant  cxcmpla  Exod. 
34.  8;  3.  Rcg.8.  54;  2.  Paralip.  6.1  3 , & 7.  3 ;i.  Efdra:  p. 5;  Pfalm. 
22.  30  5 & P5 .6.  Ifaj.  45.  23;  Daniel.  6.  1 o>  ad  Roman.  14.  1 1 3 
ad  Ephcf.  3.  145  ad  Philip.  2.  1 0)  &c.  Qua  dc  fpccic  agunt  Tal- 
mud Cod.  Schcbhuoth  fol.i  6.  col. 2,  Cod.  yoma,  8c  Cod.  AfegilU 
fol.  22.  col.  2 5 Maimonidcs  in  Hilc.  Tephilla  cap.5.  n.io,  & fcq.j 
Thomas  Hyde  in  hift.  Rclig.  vctcr.  Pcrfar.  cap.  1 , 8c  Ains  Worth 
Comment,  in  Exod.  4.  31.  De  Civili  quoquc  cxcmpla  lcgerc  eft 
Genef.  42.  6\  4.  Reg.  4.  37.  &c. , dc  qua  Salomon  Jarchi  Com- 
ment. in  Lcvit.  26.  1 ,8c  Hyde  cap.  5.Dc  Idololatrica  demumcul- 
tus  fpccic  Ifajje  44.  1 5,  & feqq. , ac  4 6.  6’,  qua  dc  fpccic  Sandius 
Comment,  in  3.  Reg.  8.  verf.  54.  not.  57,  Saubertus  dilfert.  dc 
Ritu  prccandi  vet.  Hebrior.  cap.  3,  Brovcrius  dc  Populorum  vc- 
ter. , ac  recent,  adorationibus  Amftcl.  1713  , GodWinus  lib.  2.‘ 
dc  Synagog.  cap.  2.  §.  13,  & Carpzovius  ibid,  in  Annotat.  pag. 
322,  & feqq.  De  poftcriori  vero  adorationis  fpccic  , qua:  fic  ma- 
nus  utriufque  ad  Numcn  cxtcnfione  , atquc  ad  os  retradionc  , lo. 
quendo , putatLipiius  lib.  2.  Elcd.  cap.  6.  adorandi  verbum,  non 
ab  Ador  frumenti  gencrcj  quod  offerre  olim  Idolis  exteroqui  con- 
fueverat  Echnica  fupcrftitio  , derivatum  , fed  cx  co  » quod  manus 
ad  ora  admoverc  folcbant  Adorantcs  . Adhibita  cnim  olim  ofculz 
in  Idolorum  culm  ccrtilftmum  eft  , dc  quibus  pertradant  Sandius 
in  Comment,  ad  3.  Reg.  19.  18.  n.  60,  Lohmejerus  Dicr.  genial, 
decad.  1.  diftert.  1 o.  pag.  3 3?,  ubi  de  Ofculis  quoquc  veneratio- 
nis , & homagii  pag.  362  , & Carpzovius  ad  Godwlni  lib.  3.  de 
Feftis  cap.  2.  §.  7.  pag.  3^4  , & feq.  Quurn  vero  plcriquc  verc- 
rentur  ore  profano  Diis  i pfis  ofcula  infigcrc,  indc  fadum  , ut  cmi- 
nus  ftantes , aut  procumbcntcs  manum  porrigerent , eamquc  fta- 
tim  ad  os  fuum  referrent,  reverenterque  fuaviarentur  . Quode 
more  loquitur  plane  S.  Scriptura  3.  Reg.  ip.i  8:  Etomne  cos,  quod 
non  adora-vit  Baal , ofculans  manum  -,  fcripfcrc  vero  Minutius  Fe- 
lix in  Odav. , Ctcilius  , inquiens  > Simulacra  Scrapidis  denotato  , 
ut  J/ulgus  fuperflitiofum  folct,  manum  ori  admove/ts , ofculum  labiis 

prejjtti 


.'VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  3^p 

■prefftti  Lucianus  Samofatcnus  n»f/  eyni,  } de  Sacrifices  diffcrt., 
qua  Hcracliti  lacrymis  , aut  Democriti  jocis  digna  magis  , quam 
Poetarum  clogiis , Gratcorum , Asgyptiorum  , Gcntiumquc  alia, 
rum  Sacra , & Sacrificia  conrcndit,  vcrf.  Erafmi  ip  fan  oper.  tom. 
i.  pag.  j 5 1 » & fcqq.  Si  quit  , fcribcns  , ejl  pauper  , itajDeo  lit  at . 
tit  dexteram  dumtaxat  fuam  ofculetur  5 Apulcjus  in  orat.  dc  Ma- 
gia , five  in  Apologia  , qua  artis  Magica:  crimen  a fe  alienum  de- 
fends > defendunt  etiam  Gabriel  Naudacus , Ac  Atnaldus  ForcaU 
querienfii,  quavedeMagia  Apulcjo  , atque  Apollonio  Tyaneo 
actributa  confer  Anaftafium  Sinaitam  q.  ao,  Nefas  babet  adorandi 
gratia  mattum  labris  admovere  i Athenagoras  in  Apologia  ad  M. 
Aurclium  Antoninum  cum  ad  ealeem  S.  Juftini  Martyr. , ac  in_» 
Bibl.  PP.  PariC , Colon,  j & Lugd. , ncc  non  in  Au&.  Paris. , tuna 
feparatim  ab  Henrico  Stephano , Suffrido  Petri , Jo.  Fello,  Con- 
rado  Gefnero,  Eduardo  Decbairio  &c .O/cuJum , inquiens , adora- 
tio  qutdam  ejl  . Sed  hoc  de  argumenco  > qui  plura  aveat , adire  po- 
terit  Petrum  Puhocum  lib.  1.  Adverfar.  cap.  7 , M.  Anton.  Fran- 
eifeum  Mu  return  variar.  Legion,  lib.10.  cap.i,  & Francifcum  Lui. 
finium  in  Parergis  lib.  2 .-cap.  19.  Qui  agunt  vero  propius  in  rem 
noftram  de  faperilitiofis  Sincnfium.ritibus  , ( quibus  de  agere  de* 
mum  , deque  controverfiis  csrumdemoccafione  exortis  diftriAif. 
fime  inhibuit  Clemens  XI.  die  a 5.  Sept.  1710. ) lato  deferibun- 
tur  in  utramque  partem  calamo  a Rafacle  Savonarola  Clcr.  Re- 
gul.  fub  Alphonfi  Lafor  a Varrea  nomine  inOrbe  terrar.  univ. 
tom.  2.  pag.  5 1 o ; a jo.  Alberto  Fabricio  Salut.  Luc.  Evang.  cap. 
39-  pag.  66  5,  ac  Thoma  Ma.  Mamachio  Orig.  > & antiq.  Chrifh 
lib.  2.  cap.  ap.  pag.  408.  Confer  & Cl.  Jo.  Laurentium  Berti  de 
Thcolog.  difcipl.lib.  25.  cap.  io>  quoad  vero  Malabaricos  Ritus 
attingit , Benedidi  XIV.  Conftitutionem  107.  Omnium  follicitu - 
dinum  Bull.  Tom.  t.  pag.  3^7,  ac  Jo.  Facundum  Raulin  cam  in_j 
Not.  ad  A&.  p.  S.ynodi  Diamper.  decree.  2 , ubidecretum  hujut 
modi  circa  Parreas  ad  amuflim  correfpondcrc  , quxdeeifdem  in. 
dulfit  Benedict  us  XIV.  cit.  Contlic.  §.j  3 , & feqq.  , quam  in  Not. 
ad  hanc  ipfam  Conft.  pag.507  , ac  leq.  } ubi  Anonymi  in  cpift. 
Gallice  edita  die  2 5.Man.an.i743.adverf.  hanc  Conftit.  teme- 
ritatcm  > qua  optimo  Pontifici  idem  indultum  erga  Parreas  ert- 
Pars  II.  Pom.  A a a mini 


Digitized  by  Google 


570  Pr  I VI  LEG  I A R 0 M.  P 0 NT  I F rcr 
mini  vertcre  non  vcrctur  , pro  meritis  pcrftringir , &caftigatv 
Jam  vcro  refta  ur  incedam  viam  meam  } peflimam  quoque  ,• 
viroquc  honefto  prorfus  indignam  crga  CIcmentcm  IX.  agcndi 
rationcm  tcnuit  Qucfnellus  > qui  fane  auflor  circumfertur  opuf- 
culi  duos  in  tomos  diftriburi  , cui  titulus : Piix  de  Clement  IX, 
cu  demonflraticn  des  deux  faitflh  eapitales  avancees  din  /'  hijtoire 
det  cinq  proportions  i3c. , quod  pofterius  Opus  hiftoricum  parcn- 
tem  habuit  D.  Dumas  doftor.  Sorbonicum  .•  Poftquam  cnim  hoc 
in  operc  Quefncllus  vcftigia  releeens  Janfenii , qui  de  fuis  adver* 
fariis  diffitarc  folebat : I^elint,  nolint,  faciamtllos  Semipelagianos,- 
Thomiftas  viciflim  faccrc  Janfeniftas  fruftra  molitus  jcadcm  cum 
Thomiftisde  Gratia  fentirc  Janfcnillas  inaniter  ja&afTer,  quando 
tamen  inter  utrofquede  univcrfa  doctrina  umimad  minus  fupra 
ouadraginta,  de  fola  vcro  Gratia  undcviginti  faltem  , aut  ctiam 
viginti,  & unum  doftrini  di vcrfa  capita  digito  dcmonftrarunt  P P. 
Fcrrierius  , & Sanfelicius , ifta  , qui  in  objeftionc  fuerunt  expo- 
fita  } de  Clcindntc  IX.  comminifci  effrons  homo  non’  erubuit.. 
Eftocrgo  Clcmenti  IX.  obrcpferint  quatuor  i Hi  Epifcopi  Andc. 
gavcnfis  , Bcllovacenfis  , Apamienfis  , & Aletenfis  , cjufdcmquc 
obtutibus  fccreram  animi  fui  furripuerint  fententiam;  de  hoc  non 
quirimus , an  intimus  illorum  lenfus  Pontifici  patuerir , ncc  ne  ; 
in  hoc  dccipi  non  pofle  Pontificcm  non  dicimus  : efto  rurfus  Edi- 
rtis  fenfum  intimum  fuum  Epifcopi  illi  evulgaverint  > fatiufque 
cite  rcligiofum  exterius  filentium  erga  Apoftolicar  Sedis  mandata 
enuntiarint : quia  tamen  poll  hie  Formulari  Alcxandrino  de- 
mentis juflu  fubferipferant utque  fubferiberetur  a cun&is  > in 
Dioecefanis  Convenribus  audores  fc  dederanr , quid  mirum  , fi 
prudens  putans  Pontifcx  de  illorum  fublcfta  fide  fufpicandi  Io« 
cum  non  fuiflc  rcliftum , reipfa  ex  animo  > fincerc  , abfque  reftri- 
ftione  ulla  ab  Epifcopis  illis  Alcxandrino  Formulari  appoftram> 
fuifTc  fyngrapham  credidit,  idcoque  communionc  illos  fua  coho. 
ncflavit  ? Arqui  rem  ita  fe  habuifle  liquido  adparetex  Brevi  cjuf- 
dem  Pontificis  an.  16 6i.  ad  Galliar.  Regcm  } quo  feribit:  Cum 
Uetitia  cognovimus  in  fimplici , ac  pur  a fubferiptione  Formuldrii 
quatuor  illorum  Epijcoporum  obedientiam  , & obfequium  . Sinii- 
lia  habet  in  cpift.  ad  Epifcopos  pacis  fcqucflrcs  an.  i66p.  inkri- 

pra. 


ViNDICATA.  ARTICULUS  XII.  371 

■pta  ; atque  expreffius  .adliuc  in  cpift.  codcm  anno  ad  eofdem  qua* 
tuor  Epifcoposexarata  in  hxc  loquitur  verba:  Cum  ingenti  obfe - 
quit  Nobis , IS  buic  Sedi  per  vos  debits  tejiatione  jignificabatis 
( in  cpiftola  fcilicet  ab  eifdem  feripta)  vos  juxta  prefer  ip  turn  lit • 
terarum  sdpq/lolicarum  fincere fubjeripfiffe , 13  fubferibi  fecijfp  ? 
Formulario. . . Nam  Prxdecejforum  nojlrorum  Conjlitutionibus  fir. 
mijjime  inkarentes  , nullam  circa,  illud  exceptionem  , aut  rejiriflio. 
stem  admijfuri  unquam  fiijjemas . Quid  ad  hie  vero , quod  iidenj 
quatuor  Epifcopi  quoque  Formulari  fincere  fe  iubferipfifle  , atque 
ut  fubfcriberctur  , pro  officii  parte  effecifle  , feriptoedito  teftati 
funt  i .atque  idipfum  teftati  pariter  cum  Cardinalis  Eftrxus  in_# 
orat.  an.  1^3. coram  Innocentio XII. babita , turn  prxfati  Epi- 
fcopi  undeviginti  pacis  mediatores  in  cpift.  ad  Clemcntem  IX « 
veluti  refert  Auttor  libri  Gallice  inferipti : Defenfe  de  l'hijloire 
ies  cinq  proportions  2 Quorfum  igitur  Quefnellus  vel  effronti  in- 
vcrecondia  hxc  obje&at,  vel  iniquo  hxceadem  filentio  obvolvit  2 
Efto  autem  novemdecim  Epifcopi  illi , qui  in  horum  qua- 
tuor gratiam  medios  fe  fe  apud  Clemcntem  IX.  obtulerunt , <0* 
rumdcmquatuor  Epifcoporum  mentem  vel  nonfatisaficcuti,  de- 
cepti  ipfi  fint  1 vel  aflecuti  , diffimularint  > ut  PoncificU  animum 
eo  modo  ad  pacem  infle&ercnt , quid  turn  indc  ? Ullum  ne  pro. 
pterea  ex  illorumdolo,  vel  deceptione  Pontificix  infallibilitati 
vulnus  irrogabitur  ? Quamquam  nec  fraude  , nec  mala  fide  ege- 
runt  profecio  1 9.  Epifcopi  ifti , qui  prxeit  in  cpiftola  indubitan- 
ter  affirmant , a quatuor  illis  Collegia  ftiis  nonnifi  communiffi- 
mam  fimul  > ac  ccrtiifimam  do&rinam  in  Mandatis  expofitam,  at- 
que oppofitam  manifeftiffimo  errori  , quo  quidam  affirmabant 
humana  ,.Sc  quotidiana  fafta  ( perfonaiia  fcilicet , five  faJli  puri ) 
non  revelata  3 non  minus  quam  rcvelata  in  Scripturis , & Tradi- 
tione  dogmata  fide  efle  tenenda:  quam  dodlrinam  quidem  haud 
mirum,  quod  & dicant  fuam  . Cxcerum  eofdem  ip.  Epifcoposfa- 
di  errore  facile  deceptos  fuiffe  pronius  eft  diccrc  : quandoqui- 
dem  illis  quatuor  affirmantibus  fe  ex  animo , finccre>  ullaque  abf- 
que  reftriflione  Alexandrino  Formulari  fyngrapham  appofuilTc  , 
jitque  a fibi  fubjedlis  Ecclefiafticis  apponerctur,  fcdulo  curafie  , 
nihil  erat,  cur  fidem  non  adhiberentj  deque  iliorumfcnfu  interna 

A a a 2 cer* 


Digitized  by  Google 


374  Frivilegia  Rom.  Pontifici 

certiores  fieri  adhuc  dcfiderarent , fatis  fuperquc  Ecclcfix  elTe  in* 
telligentes , fi  de  fentcntia  verbis  exprefsa  follicici  cfscnc , dc  fen- 
fu  intcrea  fola  mente  rerento  nihil  fcrutantes . Hxc  ipfa  rcfpon- 
fio  aptanda  reliquis  excmplis , quae  proponi  folent  eorum  , qui 
fide  quidem,  fraudulcnterquc  prxlaudato  Formulario  fubfcri- 
pferc  fxpius  , verbis  tamcn  , fcriptifque  profefli  damnarc  fe  pro- 
pofuiones  Janfenii  juxca  cum  fcnfum,  quo  cas  damnavit  Ecclefia  * 
Ad  additum  dc  libro  Gcrbafii,  eo  fcrme  unico  fcopo  clucubrato, 
ut  fuadcat  Gallicanx  Ecclcfix  doiftrinam  de  Epifcoporum  judi- 
ciis,  ac  depofitionibus  cam  efsc  , quod  Epifcoporum  depoficioncs 
non  ex  jure  novo  Pontificio  , fed  potius  cx  antiquis  Ecclcfix  Ca- 
nonibus  cclcbrandx  fine , videlicet  in  Synodis  Provincix  ( in  quo 
fplendidc  ipfum  falli  fuo  pacefadum  eft  loco  ) qua  dc  re  Gallica- 
no  Clero  fummopcrc  placuit  liber,  probarufque  cvafit,repono  ni- 
hil morandum  , quod  ibidem  19.  illorum  Epifcoporum  ad  Clc- 
mentem  IX.  cpiftolam  dcfcripferit,non  cnim  eo  confiliodefcripfir, 
quafi  ex  ipfa  errare  in  fadis  dogmaticis  Ecdefiam  poise  probare 
intendercc  , quod  alienum  prorfus  fuo  ab  inflituto  erat : alioqui 
quotiefcumquc  aliquis  liber  approbatur,  non  idco  quxcumque  in 
eo  leguntur  , approbari  cenfcnda  funt , prxfertim  , quxcxaliis 
referuncur  dida , vel  fada , teftimonia  , vcl  inftrumenta  > led  ilia 
dumtaxat , qux  ad  libri  fcopum  collineanc  , quxque  cx  propofi- 
fuo , five  ex  inftituto  pertradanda  ibidem  Audor  fibi  fumpfifse 
dignofeitur.  Ncquc  pugna  ulla  eft  perinde  Innocentii  XII.  fecuin- 
met , aut  cum  Innoccntio  X , Alcxandro  VII , & Clemente  XI>  id 
cnim  unum  in  dato  Brevi  ad  Epifcopos  Belgii  caucum  voluit  , ne 
privata  cujuslibet  Epifcopi  audoritate  Formulari  ab  Apoftolica 
Scde  propofito  quidquam  adderetur , vddecrahcrctur : nam  cx- 
teroqui  quinque  Janfenii  propofitiones  fuis  a Prxdcccfsoribus 
damnatas  fuifsc  in  fenfu  a Janfenio  intento  > in'  eodem  Brevi  cx- 
prefsc  afscrit,  dum  jubet : 1)t  juramentum  prsejhre  debeant fence* 
re  , abfque  ulla  dijlinfticne  , referifiione  , feu  expofitione  , damnatt * 
do  cas  propfetiones , ex  libro  janfenii  excerptas , in  fenfu  obvio  y 
quem  ipfamet  propfetionum  verba  praftferunr  , prout  fenj  until* 
lum  damnarunt Jummi  Pontifices  pradcccjfores  &c. ; a quibus  pla- 
ae  declaratum  eft.*  fenfum  obvium  quinque  propoficionum  cfse 

fen--- 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XII.  373 

fcnfum  a Janfcnio  intcncum  : atque  hanc  ipfatn  utique  intelligen- 
tiam  fuifse  prioris  ad  Epifcopos  Bclgii  Brevis  , non  abfque  gravi 
in  illos  j qui  aliorfum  iilud  intorqucrc  non  fueranc  veriti , indi- 
gnationc  declaravit  ipfemet  in  Brevi  pofteriori  ad  eofdem  Epifco- 
pos  . Non  nifi  igitur  fplendidum  per  commentum  , fummamque 
per  calumniam  dicitur  Innocencius  XII.  pro  religiofo  filencio 
mox  ftetifse , mox  vero  obftitifse  una  cum  Innocencio  X , Alcxan- 
dro  VII,  & Clemente  XI,  ideoque  fecummet  pugnafse  Pontificcs. 

Ad  ea  nunc  accedendo,  qua*  ex  Conciliis  objc&a  funt , indu- 
bitanter  inquio  prorfus  extnndi  nihil  exinde  poffe  , quo  perdita 
caulf*  fiiae  patrocinium  vel  levc  Janfenifta?  adfeifeant . Atque  vox 
quidem  Homoujion  ab  Antiocheno  Concilio  rite  damnata  eft , ft 
revera  tamen  fuit  damnata , in  fenfu  nempc  Pauli  Samofateni  9 
de  quofatis  di&um  , riteque  viciflim  a Nicxno  ufurpata , in  fen. 
fu  nempe  S.Dionyfii  P.  M.  ,ad  prarcavendos  omnes  Arii  errores  , 
Arianorumque  dolis  omnera  praecludcndum  aditum  . Pari  modo 
quandiu  nullus  pravs  acceptionis  fuberat  periculum  , ufurpari  de 
B.  Virginc  Maria  vox  Cbriftotocos  ultro  permittebatuc  citroque  r 
quum  vero  eadem  vox  nefario  fenfu  Neftorii  negantis  unionem.* 
hypoftaticam  accipi  caepit , turn  jirrc  a Synodo  Ephefina  ejus  loco 
fubrogata  eft  vox  Theotocos , ac  prior  ilia  quinimo  a Synodo  V# 
Can.  6.  eft  abrogata  : qua  de  re  egregie  Norifius  in  Apolog.  Mo* 
nach.  Scythia?  cap.  r.tom-  3.  oper.  pag.  88a.  Idem  efto  judicium 
de  propofitione  ilia : Vna  eft  in  Cbrifto  nutura  incarnata  : videlicet 
jn  S.  Cyrillo  , qui  nulla  unquam  vel  levi  in  fide  fufpicione  labo- 
ravit , catholice  intellecfta  , & catholice  diria  > in  Eutychianis  ve- 
ro , quorum  doli , crrorefque  comperti  erairt , tanquam  harctica 
ab  hsereticis  ebuntiata  jure  reprehenfa  eft,  & reprobata  . Non  fe- 
cus  vox  HypoftjJts  olim  turn  pro  natura  fignificanda , turn  pro  per* 
fona  ufurpari  qua  apud  Grscos , qua  apud  Latinos  confueverat  : 
qua?  poftea  tandem  ex  ufu,  &praxi  Ecclefin?,  Romans  auiftorita- 
te  prseunte  , ad  fohm  perfonam  exprimendam  translataeft,  adeo 
nt  jam  aliter  eamdem  ufurpare  non  liceat . Bene  vero , optimeque 
cecidit , quod  purioris  ifti  difeiplina  morum  , qualcs  fe  jadlant, 
profeftbres  ad  fafta,  & cxempla  confugerint,  quibus  docerent  obe*- 
diewis  decretis  Apoftolicis  debit*  fatUfieri?  atque  fuffkexe  ob* 


374  PRfviLHG  I A Rom.  Po  VTIFIC! 
fequiofum  filentium  ",  licere  nempc  Rcdridiones  mentalcs  toties 
alioquin  ab  EccleGa  damnatas  , cujufcc  damnationis  plurimaex 
advcrfo  documenta,  & cxcmpla  adducit  Chridianus  Lupus  tom. 2. 
in  append,  ad  Concilium  Chalced.  ad.  8.  pag.  z8i;  podc  videli- 
cet pcrjurii  abfque  piaculo  fidci , juramentjque  formulae  fubfcri- 
bi , quin  eidem  animo  , jmentequc  addipuletur  . Apage  vero dog- 
mata Reipublicx  tarn  Chridianae , quam  Civili  adeo  infe(la_>  1 
Quamquam  fi  ccrtum  force , id  aliquando  fadum  , quis  probe  non 
perfpiciat  pedimi  argumenti  cGc  genus,  inde  inferte  pollc  id  pro- 
ptcrea  licite  fieri,  gradumque  a fado  ad  jus  ipfum  facere  , fiqui- 
dem  res  male  geftas  non  debere  in  exemplum  trahi  ncmincm  la- 
teat  ? At  enim  neque  gravi  abfque  eorumdem  injuria  exemplis 
iftis  abutuntur  Janfcnidae . Orientalcs  enim  verointima  ex  animi 
fententia  Nedorii  damnationi  fubfcripfifTe  , podquam  ejufdcno 
h.rrcfim  perfpedam  habuerc  , Ecdefisquc  dc  Ncdorio  judicio  fibi 
parendum  effe  intellexerunr,  fatius  ed  putarc,  xquum  quin  etiam, 
judumque,  ut  ita  putet  de  orthodoxis  Epifcopis  catholicus  ho- 
mo, quandoquidem  oppodtum  nulla  fatis  tirma  probari  conjedu- 
ra  poflit.  Non  defoere  quidem  ex  nuperis  Novatoribus  , qui  ut 
Nedorium  ab  crrorc  circa  Incarnationem  vindicarent,  eumdeio 
confequenter  injude  a Synodo  Ephedna  depodtum  , ac  damnatum 
adercre  audaciffime  non  dubitarunt;  atque  viciflim  S.  Cyrillum 
totius  negotii  audorem,  promotoremquc  fcommatibus  , probri*  , 
ac  contumcliis  profeindere  fufeeperunt : in  quibus  Albcrtinus  in 
opere  de  Euchar. , Godfridus  Arnoldus  in  hid.  harref.  , David  de 
Rodon  lib.  dc  <SuppoJtto  , quod  opus  jEgidio  Guillardo  ab  aliis 
tribuitur  , Petrus  Baelius  in  did.  hid.  tom.  3.  V.  A/eftoriui , & 
Rodon,  Elias  Saurinus  lib.  adv.Petrum  juriacum  , Johannes  Cro- 
jus  in  obferv.  Sacr.  & hid.  ad  Nov.  Tedam.  &c.  At  enim  horum  in 
cenfum  Orientales  impune  referre  Epifcopos  quis  audeat  ? Quam- 
quam nec  iis  quidem  adentior  , qui  Nedorium  erroris  accufant 
non  tantum  contra  Incarnationis , fed  ctiam  Trinitatis  myde- 
rium  , quaG  negarit  cum  Ario  Vcrbi  Divinitatcm  , & cum  Sa- 
bellio  Trinitatem  Perfonarum  : nec  iis  item  , qui  cumdem  erroris 
etiam  indmulant  circa  Euchaiidiam  , veluti  Mcnedius  in  Synodo 
Piampcr.  ad.  5.  dccrct.  3 , Johannes  Ragufinus  in  Synodo  BaG- 

lcen.  > 


VindicAta  . Articulus  XII,  375?; 

/een.j  Cajctanus  &c. , quail  fenferit  ncmpe  Tub  fpccfe  panis  adciTc 
prxfentem  Chrifti  D.  Carncm  fine  Sanguine  > & Tub  fpecie  vim 
Sangttinem  fine  Carnc . Verum  dc  his  videndi , filibet,  vacatque 
dortifs.  Garncrius  in  Marium  Marc.  difTcrt.  i .dc  hxr.,  & lib.Ne- 
ilorii , Ludovicus  Doucinus  in  hift.  Ncftorian. , Petavius  Thco- 
Iog.  dogm.  lib.  i . dc  Incarn.  cap.7,  & fcqq.,  lib.;.  cap.}>&  fcqq., 
lib.  4.  cap.  3,  & 1 1 > lib.  5.  cap.  7 , & fcqq. , ac  lib.  6,  quo  figna- 
tim  Au&orem  Iibri  dc  Suppofito  refcllendum  fibi  fumpfic,  Natalis 
ad  Saecul.  V.  difTcrt.  2; , Tillemomius  tom.  1 4 , Rcnaudotius  Li- 
tflrg.  Orient,  tons. a.  pag.  6 it,  Sc  6 1 4.  Not.  1 S,  & ao.  in  Liturg. 
Ncftor. , & alii . Acacium  quod  attingit , eidein  irrogatum  ana- 
thema ab  Orientalibus  ea  una  ratione  feitum  eft,  quodcommu- 
nionem  iniviilct , atque  focietatem  foviflet  , foedufquecum  homi- 
nibus  hatred  infeJtis , aut  gravi  in  fide  fufpicionc  laborantibus  , 
non  quod  laborarit  ipfe  errorc  aliquo  in  fide  , atque  hatreds  labe 
quapiam  fuerit  infeftus . 

Atque  ex  his  quidem  pater , quid  putandum  de  illis  fit,  qui 
Synodis  V , aut  VI.  fubferipfere  rquibus  fcilicet  fiqui  fubferiben- 
tes  , aliud  a fubfcriptione  animo  fenfere  , Deque  Ecdcfijefenten- 
tiat  ex  animi  interna  adhxfione  adquievere,  qui  turn  illos  a perju- 
rii  macula  abftergcre  adniteretur,  nat  is  aEthiopem  profc&o  la- 
vans  oleum , & operam  perdcret . Putate  tamcn  pronius  eft  illos,. 
qui  prxfatis  Synodis  fubferipfere  , fincera  ex  animi  fententia  fub- 
feripfiffe , atque  inteliexifle  tandem  Ecde  fix  judicio  non  e(Tc  ob- 
Iu&andum  ; neque  tamcn  eo  judicio  fc  ita  obftringi , ut  ingenti 
abfque  piaculo  de  Audorum  damnatorum  fenfu  mere  interno  du- 
bitarc  nequirent  . Sed  enim  ficut  Vigilium  fpcciatim,  etfi  trix 
Capitula  aliquando  defenderit , aliquanda  damnarir,  nulla  ta> 
men  erroris  non  modo  , fed  neque  inconftantix,  multorque  minus 
fidei  aut  fubleftx  , aut  fufpedar  nota  inurendum  oftendimus  > 
( qua  in  re  prat  Norifio  in  Vigilium  , quern  inconftantiat  vitio  infi- 
mulatin  difTcrt.  dc  Synodo  V.  cap.  8 , minus xquo  , longe  hone- 
flior,  ac  liberalior  Petrus  dcMarca  de  Vigilio  optime  meritus 
lib.  3.  de  Concord,  cap.  1 3.  ejufdcm  in  trium  Capitulorum  diffi- 
ciliimo  negotio  variant  agendi  rationem  cujufdam  osconomix  fpe- 
cie i , quam  a riris-dodis.  prudentiam  appellatam  affirmat,  ipfe 


37<f  Privilegia  Rom.  Pontitici 

vero  difpcnfationem  nuncupat  > attribucndam  ducit , qua  vide- 
licet nunc  juris  , Sc  Canonum  rigore  agebat , nunc  illorum  remif- 
fione  fidci  confulebac , ac  public.?  quietis  Audio  ) ita  ex  veteri- 
bus  impugnatoribus  Synodi  V.  quibufdam  venia  facienda  , atque 
eorumdem  aliquibus  ad  tempus  , quibufdam  tamen  omnino  noa 
eft  . Cum  Hifpanis , Afris  , Gallis , Italis  &c.  aliquandiu  falccm  , 
Romani  Pontifices  fibi  benignitate  , oeconomia  quadam  , ac  pru- 
dent! difpenfatione  agendum  eflfe  duxerunt , ad  avertenda  majors 
ab  Ecclefia  diferimina , in  qux  adduci  facile  potuifset , donee  i i 
temporis  bcncficio  errorem  farti  dcdocerentur , quo  periuafiun 
ipfis  erat,  altequc  infixum  animis  Synodum  V.  Chalcedoncnfi  efse 
contrariam  . Qua  quidem  oeconomia  frequens  Romanos  Pontifi- 
ccs  ufos  fuifsc  plurimis  oAendit  exemplis  Petrus  dc  Marca  cap.  14. 
Atque  fancea  S.  AuguAini  erat  aurearcgula  pulchcrrimam  occo- 
nomix  prxferens  fpeciem  ab  Ecclefia  fervandx,  quam  rradit  lib. 3. 
adverf.  Parmen.  cap.  2 , tunc  ajens  ab  Ecclefia  cenfuris  animad- 
vextendum  : GJuumpcriculum  Scbifmatis  nullum  ejl.  . . JJfuanda 
cujuj'que  crimen  ita  netum  ejl  omnibus  , Iff  omnibus  execrabile  ap- 
paret  > ut  vel  nullos prorfus  , v el  non  tales  habeat  dcfenforcs  , per 
quos  pojfit  Scbifma  contingere  . Hac  cerrc  occonomix  blanditie 
pcrtradli , deque  rei  veritate  demum  perfuafi  , non  diu  poA  Afri  , 
Hifpani , Galli  > &Icali,  atque  cum  Chalccdonenfi  cohxrere__» 
optime  , conciliariquc  Synodum  V.  intelligentcs  , a pugna  quie. 
feerc  , propria  a fententia  dccedcre  , ApoAolicx  Sedi  morem  ge- 
rere  j atque  Synodum  V.  rccipcrc  officio,  rcligionique  duxerc  . 
Qui  vero  adhuc  obludtari  maluerunt , pravi  admodum  pervicaccs 
lArix  Epifcopi  graviifimo  Schifmatis  , quo  ab  Ecclefia  fegreges 
longa  tempefiatc  abjerunt,  flagitio  fc  fe  implicarunt . Tantum 
abcA  , ut  horum  hac  in  re  diuturnus  difsenfus  ullius  haberi  mo- 
menti  meruerit . Nam  Civitatis  uni  us , aut  etiam  Provinci £ ali- 
cujus  , vel  Regni  errori  , inquit  appofite  Vinccntius  Lirin.  Com- 
mon. cap.  4,  Vniver/alis  Concilii  deer  eta  prxponi  debent : iff  Ji- 
quando  paucorum  errantium  dijfenjio  contra  omnium , vel  certe 
tnultoplurium  Catholicorum  conjenjionem  rebellaverit , prxferenda 
ejl  portionis  corruptions'  Vnivcrjttatis  integritas  . Quamobrem.., 
fcilicct  ob  Sclufma , Rufticus , Si  ScbaAianus  a Vigilio  P.  M.  gra- 

<Ju 


VlNDICATA  . ARTICULUS  XII.  377 

du  deturbati  leguntur  a pud  Harduinum  tom.  3.  pag.  1751  de  qui- 
bus  etiam  Ughellus  Itai.  Sac.  tom.  3.  pag.  2 1 2 , & Oldoinus  in_> 
Athcnao  Rom.  pag.  5^4 , & fcqq.  Ob  idem  Schifma , in  quo  oc- 
cubuiffe  colligitur  cx  ipfius  EpiUola  Fidei  Catholic £ in  dcfcnjionc 
trium  Cdpitulorum  damnatorum  ab  A tccphalis  infcripta,  apud  Da- 
cherium  Spicileg.  tom.  3.  pag.  106  , edit.  nov.  pag.  307  , Facun- 
dus  male  in  Ecclefia  audit . Dc  Liberato  confule  Garnerium  in—* 
prxfat.  ad  ipfius  Brcviar.j  ncc  eft  vero,  cur  moram  cuipiam  injiciat 
Harduinus  in  ea  verfatus  opinione,quod  Facundi,Liberati,  Vido- 
tis  Tunon. , aliorumque  plurium  Opera  multa  poftfxcula  a Gallo 
quopiam  confida , ac  iuppofita  fuerint  s quam  viri  dodiff.  prxpo- 
Her  am  opinionem  efficaciter  confutat  Ludovicus  EUiesDupinus  in 
prxfat.  ad  Bibl.  Ecclcf.  Sxculi  VI.  Cum  Thcodoro  ,&  Vidorc  ea- 
demceconomia  agere  Ecclefia  potuit , egifleque  prxfumendum.. 
eft  , donee  pacarioribus  animis , ac  patientia  inilexis  veritas  illu- 
cefceret , atque  ad  unitatem  redeundum  fuaderet : itaque  cos, 
poftquam  ob  triumCapitulorum  defenfionem  dira  multa  ajuftinia* 
no  Imp.  perpeifi  fuiflent , exilio , carcerc  , & plagis  defatigatos 
dc  fententia  deceflifle,  atque  in  Ecclcfix  pace  mortem  objifte  cxif- 
timaritn  .Quamquam  S.lfidorus  de  Vir.  Illuft.  cap.  2 5.  Vidorem 
Tunon.  in  trium  Capitulorum  defenfione  immortuum  ex  aliorutn 
dido  memorat . Non  abfimilem  difpenfationis  fpeciem  adhibuit 
erga  Theodelindam  S.  Gregorius  M.lib.  ia.epift.  7,  ut  eamdem 
/ nempe  facilius  ad  veritatis  agnitioncm  adduccret , fenfimqueei 
fuaderet  abfque  ullo  Chalccdonenfis  Synodi  difpendio  admitti 
Synodum  V.  pofife , atque  tria  damnari  Capitula . Quod  feliciter 
tandem  obtinuiffe,  augurari  licet  ex  epift*  1 2.  lib.  1 4.  alias  7.  lib.' 
12  , qua  teftatur  ab  ipfa  ad  fe  tranfmiflas  Sccundini  Abbat.  obje- 
diones  adverfus  Synodum  V,  ut  eis  fatisfaceret , atque  viciifim  ab 
fe  ad  illam  tranfmifta  ejufdem  SynodiV.  ada,  cumSecundino  com* 
municanda,  utex  attentaeorumdem  ledione  difccrent , ncqua- 
quam  Chalcedonenfi  Synodum  V.  efle  contrariam  . Qux  h adenus 
dida  dici  perinde  nolim  de  Recentioribus  illis,qui  quam  vis  igno* 
rare  nequirent , inficiafque  rite  ire  , quod  a Vigilio , S.  Pelagio  I, 
Johanne  III,  S.  Bcncdido  I , Pelagio  II,  $.  Gregorio  M.  >fequen- 
tibufquePontificibus  SynodusV.approbata  fuerit,  cui  paritcr  cal* 
Pan  U.  Tom.  y.  B b b culura 


Digitized  by  Google 


378  Privilegia  Rom.  Pontific  1 
culum  adjccifse  fuum  Synodos  VI  , VII,  & VIII.  conftat , contra 
obtrc&arc  tamen  , cjufquc  dctrahcre  amftoritati  non  deftitere  : 
quibus  propterca  gravis  adeo  Schifmatis  adhxfit  ccafura  , ut  ab 
hac  abftergi  nequcant . 

Quamvis  autem  a Patribus  nonnullis  laudibus  exornatus 
fucrit  Thcodorus  Mopfveftenus  , non  indc  rite  confequitur  , ut 
injuria  fuerit  a Synodo  V.  ob  nefaria  feripta  damnacus.  Atcnim 
jamdiu  objechoncm  iftam  diluere  Benignus  Heraclecnfis  Epifco- 
pus  in  Collat.5.  Synodi  V,  & Pclagius  II.  inepift.  prxcit.ad  Epif- 
copos  Iftria*  : hoc  eft  nihil  hxreticis  prodefse  , ft  contingat  a qui- 
bufdam  vel  ignorantia  , vcl  prxfumptionc  , vcl  etiam  difpenfatio. 
ne  quadam  ipfos  aliquando  fuifsc  laudatos  . Nam  S.  Baftlius  in 
cpift.  82.  ad  Patrophilum  dc  Apollinario  cum  honore  loquutus 
eft , atquc  loquendi  quidem  non  una  , nec  levis  ci  fuberat  ratio  , 
eumdemque  laudibus  quoque  cumulafsc  SS.  Gregorius  Nazian.  > 
Athanaftus , & Epiphanius  leguntur  hxr.  37.  n.2,  & apud  Suidam 
in  a ; qui  tamen  poftea  cjus  cognitis  erroribus , turn  cos 

feriptis  rcfcllerc  , turn  ab  cjus  amicitia  rcfilire  fibi  rcligioni  duxe- 
rc  . Cohoncftare  igitur  hzreticum  homincm  Patrcs  nonnulli  po- 
tucre  , quod  ipfis  illius  pcrftdia  fan's  non  efset  perfpefta  : quibus 
ft  fuit,  ac  nihilominus  ab  illius  laudibus  temperarc  fibi  nefcierunt> 
eo  in  cafu  plus  fidei  Synodo  V,  plus  Summorum  Pontificum  de* 
cretis  tribuendum  eft  . Cxterum  a S.  Gregorio  Nazian.  Thcodo- 
rus , non  Mofpvcftenus , fed  Tyancnfis  laudatus  eft , ad  quern  da- 
ta: videntur  illius  cpiftolx , de  quibus  videndus  Tillemontius  tom. 
xa.  pag.  437-  S.  Chryfoftomi  vero  cpiftolam  ad  Thcodorum  de 
cjus  laudibus  pfeudo  epigrapham  , cjufquc  a patronis  otiofe  confi. 
ftam  pronuntiavit  Benignus  Epifcopus  > quum  ad  ipfum  Thcodo- 
rum nullam  exaraverit  ille  cpiftolam,  prxter  cam  unam  , vcl  alte- 
ram , qua  ipfum  objurgat  ob  defertam  vitae  Monafticz  profeflio- 
ncm  , de  quibus  videndi  Leontius  lib.  3.  adverf.  Ncft. , & Eutycb. 
pag.  & Montfauconus  tom.  1.  Oper  pag.  801.  Johannes  qui- 
dem Antioch.  Theodori  laudes  contcxuit , nonnullisque  certc  ifte 
non  caruit : at  ipfum  quoqe  erroribus  afperfum  notarc  non  defti- 
tit , uti  refertur  in  Pclagii  II.  epift.  prarcir.  S.Cyrillum  autem_> 
iinmcrito,ac  perinjuriam  laudatoribus  Theodori  adeenfuit  Fa- 

cup. 


Vindicata  . Articulus  XII.  37P 

cundus : quandoquidem  ex  S.  Cyrilli  libris  adverfus  Thcodorum 
in  Collat.  5*Synodi  V.  laudatis,  acque  ex  epift.  ad  Latnponcm  , al- 
teraque  ad  Acacium  Mclitinenfcm  abunde  liquet  eumdcm  ab  h x- 
retici  hominis  laudibus  abftinuifse  non  modo  , fed  multas  imo  ob 
hxrefes  odio  ilium  habuifse  . S.  Ifidorum  Hifpalcnfem  Latini  fer- 
monis  hominem  latere  facile  potuitSyrus  hxreticus : non  fecus 
atque  ad  Epifcopos Iftrix  fcripftt  Pelagius  II.  Latinos  homines, 
& Grxcitatis  ignaros  errorcm  tarde  cognovifse  , quem  ante__» 
cxuifsent , fi  cognofcere  ante  valuifsent . Fefellit  etiam  S.  Ifido- 
rum quammaxime  Facundus,  cujus  libros  eodcin  loci,  inter  Scrip- 
tores  iliuft.  fcilicet , pro  dcfenfione  trium  Capitulorumcommen- 
dat , cujufque  teftimonioinnixus  Thcodorum  laudibus  cohonefta. 
vit . Quorfum  vero  fermone  fruftra  Iaboro  ad  hunc  difsolvendum 
haud  alioqui  difficilem  nodura , quem  ferro  longe  faciiius  prarci- 
dere  fuppetit  i Caput  illud  porro  Catalogi  de  Viris  Iliuft. , ubi  de 
Theodoro  Mopfvefteno  agitur  , eft  ordine  quartum  eorum  trcde- 
cim  , qux  Appcndicis  inftar  fubjici  folent  S.  Ifidori  libro  de  Seri, 
ptoribus  Ecclef. , capitibus  trigintanon  amplius  tribus  conftanti, 
fub  S.  Hildcfonfi  nomine  cum  append.  Juliani , & Felicis  Tolet.  , 
in  edition.  Jacobi  Breulii , in  Andrex  Schotti  Hifp.  iliuft.  tom.w, 
Aubcrti  Mirxi  Bib].  Ecclef- , Garfix  Loaifx  , & AguirriiCon- 
cil.  Hifpan.  tom.  3.  pag.  84. 

Quod  ad  Theodorctum  attinet,  is  quidem  , quodhortante 
Johannc  Antiocheno  turn  duodecim  S.  Cyrilli  Alex,  contra  Nefto* 
rium  Anathematifmis  totidem  pro  Ncftorio  capitula  oppofuifset* 
turn  quinque  libris  Synodum  quoque  Ephefinam  oppugnafsec  > 
quotum  mentio  apud  Marium  Mercat.  tom.  2.  pag.  adj.  edit . 
Garncrii , fragments  vero  ex  Mario , & ex  Cod.  Vatic.  4 69.  ibid, 
exhibentur  , turn  feriptis  aliis  , quorum  inftitutum  legitur  judi- 
cium in  Collat.  5.  Synodi  V,  ac  in  epift.  3.  Pelagii  II.  ad  Epiico- 
pos  Iftrix  n.  20 , malam  jufte  multorum  opinionem  incurrit , ac  fi 
cum  Neftorio  familiari  quondam  fuo  pari  ex  fententia  faceret  > ab 
hxrefi  tamen  Neftorii  longe  abfuit , formul®  quin  etiam  pacis  a_»' 
S.  Cyrillo  compofitx  fyngrapham  adjicere  fuam  non  detrc&avic* 
infuper  anathema  in  Neftorium , ejufque  errores  diccrc  haud  ad- 
modum  invi tus  auditus  eft : quarc  approbe  perfpe&a  ipfius  fide  a 
* • B b b a S.  Lc* 


Digitized  by  Google 


\ 


380  pRiviLSQia  Rom.  Pontifici 
S.Lcone  M.  abfolutionis  beneficio  donatu* , non  erat,  cur  aSyno- 
do  Chalcedonenfi  confefsus  inter  Patrcs  honore,  locoque  privare- 
tur . Confer  Garnerium  in  Auflario  Theodoreti  pod  ejus  obitiun 
ab  Harduino  edito  in  hid.  Theod.  , in  difsert  de  Iibr.  Thcod.  , al- 
tcraque  de  ejus  fide  , atque  in  difsert.  dc  Synodo  V.  Quamvis  au- 
aem  id  quoque  in  Theodorcto  excufatum  voluerint  do&ifs.  Duum 
viri  Sirmondus , Sc  Petavius  , fenfum  internum  fcilicet,  qui  a Ne- 
fiorii,  Butychetifque  erroribus  alieniffimus  cfset,  quique  plane 
ex  aliis  plurimis  ipfius  feriptis  , atque  prasfertim  ex  apertiifima 
cjufdem  confcflionc  facile  cxfculpi  potuit;Theodorcti  tamen  fidena 
Deque  omni  ex  parte  expurgare  intendit  Sirmondus,  ejufdem_» 
unum  cfse  perpetuum,ingenfquc  crimen  utique  affirmans  S.Cyrilli 
anathematifmos  impetiviffe  : neque  paritcr  ab  eodem  Theodorcto 
omnem  prorfus  erroris  amoliri  labem  gedivit  Petavius,  qui  alla- 
to  Agobardi  tedimonio  addit  ilium  Nedorium  hxreticum  inter  , 
Si  S.  Cyrillum  germane  orthodoxum  medium  veluti  tenuifse  lo- 
cum , quinimo  multis  in  locis  paifim  Theodoreti  elucubrationcs 
adverfus  S.  Cyrillum  ,acSynodum  Ephefinam  carpere  , &rcpre- 
hendere  non  definit.  Qua  plane  a reprehenfione  ob  ea  paritcr  » 
quae  pro  Neftorio  feripfit  cap.  1 a.  lib.  4.  harret.  fabul. , ac  in  epif- 
tola  ad  Sporacium,  ut  de  aliis  fileam  cjufdem  argumenti  epiftolis, 
excufari  fatis  nequivit  a Garncrio  » Cavco  , & Pagio  ad  an.  428. 
n.  21,  &feq.  ealoca  inter  fpuria,  ac  Theodorcto  fuppofita,  con. 
jc&uris  etfi  haud  contemnendis  , rejicicntibus : fiquidem  & ilia 
Theodorcto  tributa  legantur  a Lcontio  lib.  dc  fedt.  pag.  455  , a 
Photio  Cod.4^.,&  aThcodoroAbb.  in  argumento  Synodi  Ephef., 
quorum  ab  iis  tedimonia  non  fatis  elidi  videntur,  neque  vim  face- 
le  valuere  Dupinio  in  Bibl.  feript.  Ecclef.  tom.  4-pag.  103,  Ittigio 
dc  haerefiar.  Apoftol.  xtat.  pag.13,  & Fabricio  Bibl.  Grxc.  tom. 7. 
Jib*  5.  cap.  11.  pag>437>  Quamobrcm  jure  atque  merito  Theodo- 
reti feripta,  quibus  non  fatis  cadigatis  verbis  S.  Cyrillum,  ac  Pa- 
ares  Ephefinos  appetiic , atque  immodicis  Nedorium  extulit  lau- 
dibus  , proferipta  a Synodo  V.  funt . Ibam  denique  Edefscnum  a 
Synodo  Berytenfi  , quam  probavit  Cbalcedonenfis , compulfum 
fuifse  ad  Ephefinam  Synodumfufcipiendam,  atque  ab  cadem  quin 
ctiam  Chakcdoncufi  ad  fubferibendum  anathemati  in  Nedorium, 

Si  Eu. 


VlNDICATA.  ArTICULUS  XII.  381 

& Eutychem,  conftat  ex  Synodi  Chalccd.  Ad.p  ,&  1 o.  Ea  igitur 
rationc  r’ele&a  ibidem  epiftola  Ibx,is  agnicus  eft  orthodoxus,  non 
quod  ejus  ad  Marim  cpiftoia  pura  ab  erroribus  omni  ex  parte  ef- 
fct,  fed  quod  cadem  in  Synodo  fc  catholice  fcntire  contcftatus  ef- 
fct , animumquc  prxferre  ab  hxreli  prorfus  omni  alicnum  , Syno« 
dis  ncmpeEphcfinx,&  Chalcedonenli  integrc  acquicfcendo»in  Ne- 
ftorium  , & Eutychem  anathemati  fyngrapham  adjicicndo  , atque 
S.  Leonis  M.  ad  Flavianum  litteris  tam  fubfcribendo  manu,quam 
adhxrcndo  mente . Quo  fane  pa&o  cpiftolam  illam  improbare  vi- 
fus  eft  Ibas  j veluti  ex  intcrlocutionibus  Eunomii  Nicomcdicnfis1, 
& Juvenalis  Hicrofolym.  oftcndit  Vigilius  in  Conftituto  dc  tri- 
bus Capitulis  , ex  verbis  illis  videlicet : In  quibus  enim  dicendo 
male  culpare  vifus  ejl  ( Ibas  ) Bcatijf.  Cyrillum , in  pojlrcmij  reftt 
(onfcjfusy  ilia , qua:  culpaverat , refutavit  a«5l.  1 o.  Concil.  Chalccd. 
apud  Harduinum  tom.  2.pag.  541, ac  tom.  3.  pag.  41.  Juxtahunc 
igitur  fcnfum,fenfum  ideft  internum  ab  Iba  intcntum,cjufdcm  Ibae 
cpiftolam  intcrpretandi  ratio  a Lupo  inita  bene  ftat , bonumquc 
juxta  fenfum  iftum  plane  a SynodoV.profcripta  non  eft, fed  juxta_, 
pravuin  verbisexprcfsum,quibus  nempe  impia  Thcodorij&  Nefto- 
rii  fcripta  dcfcndebat,atqucS.  Cyrillo  vie  i dim  Apollinarishxrcfim 
afflabat:  quod  ipfum  advertit  S.  Gregorius  M.  lib.  9.  in  epift.  54. 
ad  Secundinum  cap.  3 .Si  vero  Lupus  eamdcmlbx  cpiftolam  bo* 
num  in  fenfum  adduci  pofse  autumans,  dc  fenfu  excerno3  & obvio 
quern  verba  ipfa  prxfeferunt , loquutus  fuifset , nx  is , ut  a gra- 
viori  abftineam  cenfura  , laborafset  fruftra,  opcramque  lufifset 
plane  , quam  non  eft » cur  quis  moretur,  ejufque  moveatur  audlo- 
ritate , eo  vel  maxime } quod  ipfe  viciflim  circa  Synodi  V.  audio, 
ritatem  ncc  fibimct  fempcr  conftiterit , fiquidcm  modo  pag.  738. 
eidcin  Synodo  fummam  audloritatem  det  > modo  pag.  feq.  73 9 > 
auJloritatis  partem  detrahat , quam  minorem  aliorum  Concilio- 
rum  aucloricate  cffc  dicit.  Quamquam  ab  uno  dumtaxatEpifcopo, 
Maximo  videlicet  Antiocheno  , cui  acceptuserat  Ibas  , in  Syno- 
do  Chalcedoncnft  cpiftoia  ilia  ad  Marim  Catholica  ctft  didta  lit  > 
ceteris  ramcn  Epifcopis  nedum  cpiftolam  , fed  ejufdem  auftorem 
fufcipere  detrecftantibus  , donee  S.  Lconis  epiftol*  fuberipftfset  > 
& in  Neftorium  anathema  pronuntiafset , non  efs«t  proinde , 


382  P r i vi l e g ia  Rom.  Pont  if  ici 
cur  Synodo  Chalcedoncnfi  probata  epiftola  diccretur.  Quodenim 
refpicirad  ilia  verba,  quibus S.  Leonis  Legati  innoxium  lbam 
judicarunt , Relcfla,  inquientes  , cjui  Epijlola , agnovimus  cum  ef- 
Jc  Catbclicum  , non  quidem  de  Epiftola  ad  Marim,  quam  fuam  e fi- 
fe Ibat  inficiabatur , neque  Ibatadverfariis , quod  ejufclcm  fuerit  , 
comprobare  cum  contigerat , fed  dc  Epiftola  Clcri  Edefscni , qua 
integrat  lb*  fidci  teftimonium  perbibebatur  , accipicnda  fore  ad. 
monuic  plane  Vigilius  in  fuo  Judicato  adverfus  tria  Capitular 
n.  22.  apud  Baluzium  pag.  1 551  ,&  Harduinum  tom.  3.  pag.  237. 
Quamvis  fi  cadcm  Ibx  epiftola  ad  Marim  Ad.  ab  univerfis  revc- 
raEpifcopis  fuiftet  approbata  , quia  tarnen , ut  paullo  fuperius  ex 
S.  Leone,  Pelagio,  & S.Gregorio  obfervabam,  vcl  a Synodo  Chal- 
cedonenfi  judicium  dumtaxat  criminalc  , five  de  fola  Iba:  perfona, 
nonctiam  dodrinale  decjufdem  Epiftola  inftitutumeft  i vcl  imo 
cadcm  Synodus  port  Ad.  6.  occumcnica,  ac  legitima  cfle  defiit , ab 
eaque  poftcrius  edita  decrcta  , fcilicct  poll  fidci  definitionem  in 
Ad.  6.  adornatam  , rata  non  habuit  S.  Leo  , locus  proinde  Syno- 
do V.  patuit  eamdem  Ibat  Epiftolam  in  jus  vocandi , novoque  in- 
tegrate judicio  , feu  verius  , quod  inftittitum  non  fucrat , indido 
damnandi : qua  dc  re  fufe  in  pratlaudata epiftola  3.  ad  Iftria:  Epif- 
copos  n.  17,8c  fcqq.Pelagius  II,  five  ipfius  nomine  S. Gregorius  M. 
turn  Diaconus,  ut  vifum  Fleurio  hift.  Ecclcf.  lib.  34.  §.  5 9 ,8c 
Dionyfio  San-Marthano  in  hift.  S.  Gregorii  pag.  1 1 1.  edit.  Koto- 
mag.  1700.  teftimonio  innixis  Pauli  Diac.  lib.  3.  hift.  Langob. 
capp.  2 o , & 27:  de  quo  tamcn  dubitat  Ludovicus  Doucinus  hift. 
Ncftor.  lib.  rf.Quamobrem  Fcrrando  Diacono  ignofeendum,  quod 
feripferit , Epiftolam  Ibat  nulla  animadverfionedignam  fuiffc  , ne- 
que ulla  nota , abfquc  injuria  Concilii  Chalcedoncnfis , muri  po- 
riiifTc  : quia  id  fcilicct  feripfit  ante  Synodum  V,  cujus  profedo  Sy- 
nodi  audoritatem  Ferrandi  audoritati  longc  prxftare  nemo  pro- 
be non  intelligit . 

Age  modo,  ut  cum  Synodi  VI.  audoritatc  Honorii  P.M.  in- 
tegra  fides  , honorque  componatur  , allaborandum  eft  , longc- 
que  prirclarioris  faciundum  operr,  haud  facilis  etfi , pretium  , at- 
que  ita  alterutrius  ullo  abfquc  difpcndio,alterutri  utrinque  obtre- 
datoribas  os  obftrucnduin . Principio  itaque  animadverterc  prat- 

ftac 


Digitized  by 


VlNDICATA.  ARTICULUS  XII.  383 

Hat  duplex  judicium  de  Honorio  a Synodo  VI.  inftitui  potuifle , 
criminalc  unum  , do&rinale  alterum  : criminale , quod  fa&i  mere 
perfonalis  eft  fpecies,  de  criminc  fcilicet  ab  ipfius  perfona  qua- 
licercumque  contra&o » quod  duplici  fieri  ratione  potuit , vel  ex 
meris  informa  tionibust  atque  hominum  teftimoniis , veletiam  ex 
Epiftolarum  ejus  ad  Sergium  fenfu,  prarfumpto  tamen , pure  inter* 
no,  animoque ab  eo  praeconccpto : dodrinale,  quod  propius  ad 
fa<5ti  dogmatic!  genus  accedit,  de  do&rina  videlicet  in  Epiftolis  ad 
Sergium  ab  eo  tradita , fed  qualis  ex  fenfu  litterali , obvioque* 
atque  ex  fermonis  contextu  cruitur:  quod  in  cafu  duplex  adbuc 
effe  potuit } aliud , quo  haereticae  Honorii  ex  ad  Sergium  Epiftolae 
declaratae  fucrint,  atque  ex  illis  Honorius  tanquam  haercticus  fue- 
lit  damnatus  ; alterum  , quo  ut  hatred  dumtaxat  faventes  Epiftolae 
illae  compertae  fine , atque  idcirco  ex  illis  tanquam  haercticorum 
fau  tor  Honorius  fit  damnatus:  quae  jam  hodie  communis  eft  fen- 
tentia  expeditiifima , quam  nos  poft  Petrum  de  Marca,  Baluzium,. 
Lupum,  Tamagninum  , Combefifium  , Garnerium,  Natalcm  , Pa- 
gium  &c.  fequimur  , atque  uberius  fcquenti  in  appendice  expen- 
demus  , & explicabimus  : quae  plane  fententia  eo  plaufibilior  , uc 
dicam  verbo  , evadit,  quod  Honorii  Epiftolae  formaliter  ,ue  Scho- 
lar verbis  titar  , harreticx  non  fuere , fed  tantum  lucre  ft  faventes : 
fub  quo  conceptu(  ne  fub  alicno  praeconcepto  fcnfu,atque  praefum* 
ptodamnare  voluiffc  dicatur : quod  fane  dicere  valde  quam  cgc> 
vereor ) Honorinm  damnaffe-,  non  quidem  ut  haereticum  , fe  tan- 
quam hatreds  fautorem  , Synodus  VI.  diccnda  eft  > prout  diccre 
tarn  fatius  haberi  debet , quam  veri  fit  longc  fimilitic  . Atque  qui- 
dem ex  illis , qui  a Synodo  VI.  inftitutum  fuiffe  de  Honorio  judi- 
cium do&rinale  nobifeum  cxiftimanc,  a noftra  tamen  abfunt  fen- 
tentia , aliam  fane  abruptam  , cxitufque  admodum  difficilis  adire 
coguntur  viam  , qua  aut  minus  folide  cum  Honorii  automate  , 
li  hoBore  auiftoritatem , bonoremque  Synodi  Vl-concilicne , aut 
minus  vere  Honerium  cum  Synodo  VI.  committant,  atque  alte- 
rutri  tarn  errorem  afflenr , quam  confient  injuriam . Alii  eteaim  , 
vcluti  Boftuetius  defenf.  tom.  2.  lib.  1 1,  cap.  a 5 , & fcqq. , a Sy- . 
aod©  VI.  dollrinalc  adverfus  Honorium  inftitutum  fuiflc  judi- 
cium affirmare  non  dubitant , atque  iftud  quidem  cx  Epiftolarum 

firafis 


Digitized  by  Google 


^$4  Privilegia  Rom.  Pontifici 

fenfu  littcrali , &obvio  , in  iftoquc  judicii  gcnerc  ab  cadcm  Syno- 
do  minime  erratum  , neque  errari  potuitfc,  atque  ita  canquam  ha»- 
reticum  damnatum  Honorium.  Ac  enim  ab  Honorio  turpem  hanc 
ha?refis  Iabcm  propulfare  , quin  ulla  viciflim  Synodo  V.  irrogetur 
injuria,  officio , religionique  nobis  paullo  infra  cedet  • Alii , ut 
Melchior  Canus  dc  loc.  Thcolog.  lib*  6.  cap.  8,  damnatum  Hono- 
rium quidem  hzerefis  criminc  putant , fed  tanquam  perfonam  fin- 
gularem , non  tanquam  Pontificem  ex  Cathedra  loquutum  : qux 
opinio , tametfi  cxinde  probabilis  fiat , quod  reipfa  Honorii  ad 
Sergium  epiftolae  privatim  feriptae  fucrint , paucis  nihilofccius  ad- 
modum  placuit , quibus  planior  alia,  expeditiorque  Honorium 
defendendi , atque  ut  perfonam  ctiam  privacam  vindicandi , fup* 
petit  via. 

Alii  diftinguentes  judicium  Epifcoporum  in  Synodo  a ju- 
dicio  Synodi  Epifcoporum  ( qua  diftindione  quidem,  ufi  nos  quo- 
que  fumus,  ubi  dc  Concilii  Conftant.  dccretis  egimus  , fed  alia 
plane  rationc  ) ajunt  Honorium  damnatum  quidem  ut  hareticum, 
fed  judicio  Epifcoporum  in  Synodo,  non  vero  judicio  Synodi  Epi- 
fcoporum 3 atque  ita  Epifcopos  in  Synodo  VI.  erraffe  . Ita  Illu- 
ftrifs.  Johannes  Bapc.  Bartholi  Fcltrienfis  Epifcopus  in  Apologia 
pro  Honorio  cap.  24.  Quam  fententiam,  quatenus  contra  ea,  quae 
fub  Coetus  Vtiiverji  j aut  SatiBi  Concilii  nomine  explicite  haben- 
tur  Ad.  1 d,&  1 8.apud  Harduinum  tom.  3.  pag.  1 3 85,  ac  1414., 
fuftentarc  valuerit,  fufficientibufque  fuffulcire  momentis  , alii  vi- 
derinc.Alii  diftindione  nulla  adhibita,  Synodum  VI.  damnando 
Honorium,  qui  nihil  profedo  damnationc  dignum  peccarac,  nihil- 
que  , quod  optime  orthodoxa  dogmata  non  deceret , ad  Sergium 
pcrfcripferat,exemplo  fuo  palam  feciffe  dicunt,  Synodum  gcuera- 
Icm  in  fado  dogmatico  falli , ac  decipi  poffe  , poffcquc  tain  a vera 
fide  deflcdcre  , quam  a reda  Scriptorum  interpretatione  procul 
aberrare.  Ita  Janfenifta? , qui  eadem  peraeque  afficere  Pontificcs 
contumelia , eumdemque  fuum  orthodoxis  primi  fubfellii  Theo- 
logiis  alfingere  errorem  non  verentur  • Alii  vero  alterius  ope  di-. 
ftindionis  nodum  folvere  , ac  rem  abfolvere  , tamque  Synodi  » 
quamHonorii  audoritatem  in  tuto  ponereinftituunt.Ncmpe  Sy- 
nodura  VI.errore  fadi*  & quidem  dogmatici  deceptam  in  Hono- 
rii 


Vimdic'ata  . Articulus  XII.  38? 

rii  damnationem  conclamafle  contcndunt  ,hunc  tamen  fa&i  erro- 
rem  pcrtinere  nonquidcm  ad  totam  Ecclefiam  , feu  totam  ad  Sy- 
nodttm  VI,  proutex  Grtecisconflatam  , atque  a Latinis  confirma- 
tam,  fed  ad  partem  Ecclefiae  dumtaxati  feu  ad  folos  Gr*ecos,  Epi- 
ftolarum  Honorii  fenfum  non  aftequutos , quibus  bac  in  parte  La- 
tinorum  confcnfus  non  acccfserit  , ac  proinde  in  Synodo  VI.  erro- 
re  facli , atque  dogmatici  utique,  erratum  fuifse  , at  non  a Lati- 
nis , fed  dumtaxat  aGrascis.  Atque  hanc  defendendi  Honorii 
viam  9 quam  pridem  iniverat  Auaftafius  Biblioth. } poftea  fequuti 
funt  Arfdekin  in  Theolog.  tripart.  3.  q.  3,  Francilcus  Marchefius 
in  Clypeo  fortium  , feu  Vindic.  Honorii  difsert.  4.  cap.  29  & Illu- 
ftrifs.  Francifcus  Anton.  Cavalcanti  Archiepifc.  Confentinus  in^» 
Vindic.  Rom.  Pontif.  lib. 5.  difsert.  7.  Alteram  denique  defenden- 
di Honorii  rationem  adinvcncre  Defidcrantius  apod  Sommier 
hift.  dogm.  Pontif.  lib.  7.  cap.  17,  & prxlaudatus  Bartholi  cap.12, 
& fcqq.j  in  ea  perfuafione  verfati , quam  piurimishaud  contem- 
nendis  confirmarc  conjeduris  adnituntur,  ille  quidem,  quod  Epi- 
ftola  Scrgii  ad  Honorium  fuerit  Catholica  , a Monothelitis  vero 
depravata,  ac  proindc  hjereticae  additioneseidem  infert-e  incauf- 
fa  fuerint , curfcntentia  Epiftola*  ab  Honorio  ad  cumdem  red- 
ditae  perverteretur , qtise  alioqui  per  fe  legitima,  & catholica,  ref- 
pedtivc  ad  hanc  depravatam  Scrgii  epiftolam  harrefis  imbuta  , ac 
fiifpecta  , idcoque  damnatione  digna  a Synodo  VI.  reputata  fue- 
rit : iftc  vero,  quod  eodem  malo  dolo  a Monothelitis  tarn  Scrgii 
Epiftola  ad  Honoritun  ante  Synodum  VI.  fuerit  vitiata  , quam_* 
utraque  Honorii  ad  eumdem  exarata  , atque  ex  hifee  duabus  Ho- 
norii  una  quidem  fuerit  de  iuduftria  confi&a  , altera  vero  in- 
terpolata  . 

Ad  eos  autem  deveniendo,  quibus  artfte  perfttafum  eft  a Syno- 
do VI.  inftitutum  de  Honorio  judicium  non  docftrinale  fuifse  , fed 
criininale  dumtaxat,  quod  proinde  fafti  > non  dogmatici  fuerit , 
fed  mere  pcrfonaPs  fpecicm  induerit , quidam  pugnant  a Syno- 
do VI.  de  Epiftolts  Honorii  non  quidem,  fed  ejus  de  perfona  dum- 
taxat indieftum  fuifse  judicium  puri  fasfti , in  quo  plane  crrarc  po- 
tuerit , reque  ipfa  erraverit . Quamvis  cnim  , inquiunt  , Honorii 
Epiftola?  Ad.  c ?,  & j 3. recitatae fuerint,  & expenfxj  qtium  tamen 
v - Pars  II.  Tom.  IS.  C c c A <ft. 


3 3cT  Privilegia  Row.  P o n t i f i c r 

Ad.  id,  & i 8.  ad  harrcticorumdamnationem,  ac  fidci  dcfinitiones 
ventum  eft  , EpiftoLe  ill*  non  fuerc  profcriptx , tanquam  a fidci 
rcgula  aberrantes , ncque  decrcto  ullo  damnac*  , unquam  harre- 
tica  labe  alperfar . Qux  vero  , fubjungunt,  in  Synodis  peragun- 
tur , ea  dumtaxat  ad  iidem  pertincrc  decreta  reputanda  func  , quae 
lanquam  dc  fide  credenda  proponuntur  , atque  fub  anathematis 
poena  atnplcdenda  promulgantur . Ac  enim  opinio  hxc  eas  , adeo- 
qtie  graves  pacitur  difficulcates  , quibus  alii  deterreantur , quo- 
veminus  afsenfum  ei  prxbcant  fuutn,  prohibeantur.  Nam  in  Syno- 
do  VI.  dc  Honorii  perfona  nedum , fedctkin  ipfiusdc  Epiftolis  in, 
fticutum  fuifte  judicium  , atque  has  Epiftolas  nedum  ledas , fed 
damnatione  quin  etiam  dignas  judicatas  cvincic  foIaAd.  i.j.  le- 
dioapudHarduimmvtom.j.pag.j  33 1,  nbi  Synodt  Patres  de  cpi- 
ftolis  Sergii  ad  Honorium  , ac  vicifttm  Honorii  ad  Sergium  ica  ha- 
bent : His  isivenientes  omnino  alienas  ex fi fere  erb  /ipojlolieis  dog . 
fnatrbus,  iff  a definitionibus  SS- Conciliorum , iff  cun 3o  rum  pro- 
bab'tlium  Patrum  ( En  examerr,  & collatio  cum  Dei  Verbo  feri- 
pto  j & tradito  ) Jequi  vero  fal fas  doffrinas  harcticorum  , eas  om. 
nimodo  abjicimus , iff  tanquam  aninue  noxias  exfecramur  . ( En 
examini  fubjunda  in  eas  fencentia  ) . Poftqua?  adMonothelitarum 
Promachos  damnandos  progreffi,  unaque  fimul  cum  Sergio , Cy- 
ro,  Pyrrho,  Pctro  ,&  Paulo , ac  Theodoro  damnations  fenten- 
tk  Honorium  Involventes : Cum  hh  vero  , fubdunt , fimul  pro- 
jici  a S Dei  Catbolica  Ecclejia  ,fmuijue  anatbematizjiri  pravidi- 
nius  , & Honorium . . . Eo  quod  invenimus  per  feripta , qua  ab  eo 
fafia  funt  ad  Sergium , quia  in  omnibus  ejus  mastem fcquutus  eft  r 
iff  impia  dogmata  cortfirmavit .(  En  damnatisrEpiftolis,  ob  cafdcm 
damnation  Epiftolas  Audorcm,  feu  en  judicium  dodrinaledeEpi- 
ftolis  peradum,  ac  deindecriminale  de  perfema . ) Exquibus  patcc 
perperam  dici  a Synodo  VI.  dodrinale  de  Honorii  Epiftolis  judi- 
cium non  fuifte  infticutum , quum  potius  prteftet  diccre  , non  prius 
dc  Honorii  perfona  judicatum  criminali  judicio,quam  de  ejufdem 
Epiftolis  judicio  dodrinali  fuiflet  judicatum  : quant  Synodorunt-» 
jugem  fuifte  praxim  aptc  animadvertft  dodifs.  Thomaflinus  dif- 
fers iff.  in  Synodum  V.  n.  75,  8o,  & io6:Vno  vieijjtm,  inqurens,. 
judicio  barefes  , librique  Hxreticorum  damnati  > nec  feorjim  uf- 

quant 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XII.  387 

quant  line  agitata.  Ilea  nec  Romana  unquxtn,  Ec  cleft  a ret  rash  ri 
poftitlavit  judicium  fcxtie  Synod/  de  Epijlolii  Honor ii . Ncquc  ir.a- 
gis  nobis  probauir , quod  poftrcmo  fubjungitur  loco  dc  diftindio- 
ne  facienda  inter  ca  , qua;  in  Conciliis  dida  , aut  decreta  aJ  fidem 
pertinent,  & quae  inter  iJWw*  obligandi  vitn  non  habentia,  quam- 
vis  enim  difputationcs  , quas  in  Conciliis  agitari , & rationcs  , 
quas  proforri  perisepe  contingit , non  ftcus  atque  fada,  teftimo. 
nia,  informationcs  > ad  fidem  non  pertinere  fareamur  , perperam 
tamen  dodrinam  inter  , ac  detinijioncs  diflinguitur  , idque  ad  fi- 
dem  dunuaxat  pertinere  dicitur  , quod  de  fide  crcdendum  fub 
anathematis  poena  proponitur : ut  enim  aliquando  optime  ani- 
madvertit  Cl.  Bofliietius  , ferioque  admonitum  dodifs.  Laminin 
voluit,  diferimen  ftatui  non  debet  inter  dodrinam  , & definitio- 
nes  Conciliorum  : nam  utraque  ad  fidem  pertinent,  & qua:  in  Ca- 
pitibus, feu  Adionibus  traduntur  caiholicis,  & qua:  inCanonibus, 
five  Cenfuris  ab  hxrcticis  vindicantur  . Hinc  non  minor  habendz 
ratio  eft  Ad.  qua  contra  Monothclitas  damnationis  pronun- 
tiata  eft  fententia  , quam  Awl.  1 8 , in  qua  fidci  definitiones  pro,- 
cuf*  funt , 

In  alteram  igitur  defendendi  Honorii , quin  bine  Ecclcfix 
definienti  de  fadis  dogmaticis  aut  derogetijr  audoritas  , aut  irror 
getur  error  > viam.ingtefli  alii , a Synodo  VI.  erratum  fuiflfc  erro- 
re  facti,  non  quidem  dogmatici , fed  mere  perfonalis  a/firmarc  non 
dubitant , quia  nempe  exiftimant  a Synodo  ilia  de  Honorii  Epifto- 
lis  inftitutum  fuiffe  judicium  uciquc,non  dodrinalc  tamen,  fed  cri- 
minate dumtaxat , ideft  de  eo  judicatum  ex  Epiftolis  quidem  ad 
Sergium  , fed  non  juxta  earumdem  ienfum  externum  , obvium,  ac 
litteralem,  quern  verba  prsfcfcrrcnt,  fed  juxta  fenfum  Honorii  in- 
ternum , prxfumptum  , & qux  illc  Janimo  prxconcepifTet , refpe- 
du  habito  adScrgii  Epiftolas  hxrcii  manifcfte  imbutas  . Cujufcc 
rei  fane  conjcduratn  pronum  eis  capcre  crat  ex  verbis  iliis 
Ad.  13  , in  quibus  damnationis  in  Honorium  ferendi  fententiam 
vim  faciuot : Eo  quod  invent  mus  per  feripta  , qu<e  ab  eo faElx  funt 
ad  Sergium  , quia  in  omnibus  ejus  mentem  fequutus  efi . Ex  quibus 
augurari  profi^do  licet  Patres  Syuodi  Vi,  quam  adipfius  Honorii 
Jfcprftolas  > plus  tcfpcxifsq  ad  Epiiiolam  Sergii,  atque  ex  hac  de__» 

C c c 2 Hono 


Digitized  by  Google 


3 88  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Honorii  pari  fententia  prxfumpfifsc  , quam  idco  pari  ter  daninan» 
dam  putarint . Qua  ire  damnatione  proinde  erratum  fit,  errorc  fa- 
di  criminal's  , in  quo  nempe  judicium  ducitur  ex  prarfumptioni- 
bus  , in  quibus  error  fubefse  facile  poteft , in  quo  aberrarc , falli , 
3 1 decipi  Ecdefiam  pofsc , abfque  cjufdem  injuria  , nemo  inficias 
ibif,  errorc  non  item  fadi  dodrinalis , in  quo  fcilicct  judicium  ex 
feriptorum  fimplici  ledione  , fenfuque  obvio  , ac  litrerali  defumi. 
tur  , & efformatur,  vcluti  approbc  obfervavit  dodifs.  Thomaflt- 
nus  cit.  difsert.  i p i quo  in  calu  Ecclcfiam  omni  ab  errore  immu- 
ncm  cfse  dicere  omnes  debent , fiquidem  judicium  de  dodrina  in 
libris  exprefsa  non  pendet , nee  debet  cxpendi  ex  fenfu  prsfumpto 
Audoris  , menteque  prxconcepto  , fed  ex  collationc  dodrina:  in 
libris  con  re  nice  cum  DeiVcrbo  fcripto,  vcl  tradito  . Diificultatcm 
hanc  denique  quidam  , ut  Albertus  Pighius  omnium  primus  , ma- 
gis  quam  lenfim  dilfuere  , repente  praecidcrc  aggrefli , fexta:  Sy- 
nod i ada  , obi  Honorio  anathema  feriptum  babetur , a Monothc- 
licis  corrupta  fuifse  firfpicari  coepcrunt  . Cujus  quidem  fufpicio- 
nis  conjcduras  quafdam  Card.  Bellarminus  dc  Bom.  Pontif.  hb.jp. 
cap  1 1.  inftruxic  , quas  dcindc  Card.  Baronins  ad  an.  tf 8i.  n.  ip, 
& feqq.,  ac  6 82.  n.  2,  & feqq.  dilatare  ftuduit  . At  enim  argumen- 
ta  horum  omnia  dc  Adorum  Synodi  VI.  depravationc  lcvia  ad» 
inodum  , ac  lubrica  reputavit  Petrus  do  Marea  , tefte  Baluzio  in 
rpfius  vita,  qua:  reftllerc  perinde  facile  eontigit  viris  fumtnisCom- 
befifio  in  differt.  apolog.  pro  adis  Synodi  VI,  Lupo  in  dilTcrt.  d« 
fexta  Synodo  ad  ad.  1 8 , Tamagnino  in  hift.  Monoth  Scrutinio 
Garnerio  in  append,  ad  not.  lrb".  Diur.  cap.  1,  Natali  hift.  Ecclef. 
ad  Sa-cul.  VII.  dilfert.  5,  Pagio  ad  an.  n.  7,  & feqq.,  aliifquc, 
dc  quibus  alibi  . 

Jam  vero  ex  his  ita  expofitis  multiplex,  eaque  facilis  patet 
ratio  omnem  prorfus , quam  ipfis  conflare  Janfcnifta’  conantur  , a 
Turrecrcmata  , aBcllarmino  , a Baronio  , a Spondano  &c.  invi*. 
diam  difflandi,  propulfandiquccalumniam  . Atque  principio  qui- 
dem  mala  fide  , malitiaque  agunc  five  Witaflius  , five  Formularfi 
Alexandrini  impugnaior  , obfequiofi  vero  Silcntii  juftificator  im- 
pudens  , dum  eidem  cum  quatuor  illis  mox  iaudatis  viris  dodifs., 
imponerc  navi , in  cumdeinquc  trahere  clivum  conantur  S.  Tho- 

mam 


Digitized  by  Googli 


VlNDlCATA  . ARTICULUS  XII.  38 p 

mam  , Gerfonium  , Almainum  , Canum  &c.  j quorum  longc  di- 
ver fa  , totoquc  d i (par  carlo  fcntcntia  fuic , quae  tin  a prxcifc  fuic 
dc  fadis  mere  perfonaltbus  : Vr  quum  agiturde  Pofleflionibus  , vel 
de  Criminibus  & c velut  eo  loci  exprefTe  loquitur  S. Thomas , vel 
dc  Impediments  occult  is , de  quibus  agit  ibidem  Gerfonius  , ver- 
bo  j dc  fadis  , quae  fubreptionis , velobreptionis  vitio  fubjaccre 
pofftint  . Quamvis  autem  daremus  de  fadis  verc  dogtnaticis  id  af- 
firmalTc  j Ecclefiain  nempe  definiendo  crrarc  > dccipique  pofle  , 
Turrecrematam  , Bellarmimtm  } Baronium  , ac  Spondanum  , no- 
bis exindc  neccftc  non  efset  ad  corum  fententiam  accedcre  , ft  a_, 
vero  illi  recefscrunt.  Ecfanc  tanti  apud  Janfeniftas  non  eft  illo- 
rum  audoritas  , ut  illis  in  cundis  corumdem  dodrinx  capitibus  , 
& apicibus  adquiefeendum  ipfi  vclint,  &jubcanc.  Sed  neqtn*  . 
cauftx  probatiflirox  noftrae  quidquam  dcpcrirct , quamvis  viros  il- 
los  alioqui  dodifiimos  , quos  meriro  facimus  maxiini , paterctur 
adverfos  : quandoouidem  tot , tamquc  firmis  hadenus  in  aperto 
pofitis  moruentis  fuftulta eft , ut  vcluti  fcopulus  in  medio  Mari  al> 
irruentibus  procellis  appeti  quidem  poflitjnullofubvcrti  modo  pof- 
fit . Vcruin  non  eft  tamcn,  cur  tantorum  hominum  dodrinx  hac  in 
re  invidiofaerroris  infligatur  nota , a qua  ut  liberentur  non  ad- 
modum  follicitc  adlaborandum  nobis  incumbit  *,  fed  illorum  po- 
tins  fenfum  Janfeniftas  non  pervafifsc , neque  fuifse  afsequutos  , 
aut  malitiofc  } deque  induftria  in  alienum  , ac  pravum  intorftfse, 
eperx  pretiumeft>  ut  patefaciamus  . QUamvis  itaque  Turrecre- 
watae  j Baronio  , Bellarmino , ac  Spondano  loquutiones  cxcidifse 
minus  accuratas , ac  paullo  afperiores  nondiifitear  > id  tamen  in. 
dtilgendum  , quod  in  hac  controvcrfia , in  qua  janfeniftarum  doli, 
artes , eflugiaque  Catholicos  Dodorcs  co  nondum  adegerant,  uti 
ad  omnem  elabendi  viam  j abutendique  verbis  anfam  Hxreticis 
intercludcndain  , eripiendamque  , diligenter  in  vocabulorum  de^ 
ledum  intcndcrent  > caquc  perpsndcre  , ac  librare  ita  deberent 
ufurpanda  antequatn  ducerent  verba  , in  quibus  dolus-latcret  nul- 
1ns  3 nullufquc  liniftra*  linqueretur  acccptioni  locus  > indulgcu- 
dum  , inquam  , quod  verbis  non  adeo  express  » perfpicuis  , & ex- 
penfis  uft  fint . Cxterum  autem  eorum  fententiam  ab  omni  pror- 
ftu  erroxis  fpccic  alienam  3 omnique  cx  parte  ab  ea-qtloquc  diftan* 

tem 


Digitized  by  Google 


3.90  Pbivilegia  Rom.  Ponti  f ici 

tcm  opinione  , quart)  cfse  communem  Janfcoiftx  comminifcuntur, 
jampridem  a viris  doftifs.  apud  Emin.  Relat.Cauf.V.  Card.Bellar. 
pag.  210.  & feqq.  multis  ad  oculum  oftcnfum  eft  modis  . 

Atque  cx  iis  quidem  pluribus  alterutro  , qua;  modo  indica* 
bam . Ita  enim  , ut  delibcm  unum , vcl  altcrum  , doftifs.  Tourncl- 
lius  dc  Eccl.  q.  5.  art.  3.  pro  ca , qua  erga  piiflimos  , Clariflimof- 
que  viros  ferebatur  reverentia  , dc  Turrecremata,  &;  Bcllarmino 
diccrc  ( quod  diccndum  ctiam  dc  Baronio  , & Spondano)  non  du- 
bicavic , ab  his  Duuinviris  aflirmari  in  Synodo  VI.  erratum  fuifse 
crrorc  faifti  , & quidem  dogmatici  , fed  errorem  refundi  non  in  to- 
tam  utique  Synodum  , ut  ex  Grxeis  congrcgatam  , a Latinis  vero 
comprobatam  , qui  turn  in  Eedefiam  rccidcrcc  , fed  in  partcm_> 
Eedefix  dumtaxat , ideft  in  folos  Grxcos  Epiftolarnm  Honorii 
Iegitimum  fenfum  hand  aflequutos,  quibus  proindc  Latanorum 
defuerit  afsenfus  . Atque  hanc  cfse  fencentiam  cum  Turrecrc- 
matx,  cujus  refponftonem  fuam  facit  Bellarminus,  lib.  2.  dc  EccJf 
cap.  P3,  cxindc  liquet,  quod  eo  loci  totum  in  folos  Grxcos  reji- 
cit  errorem  , quo  in  Hxreticorum  album  Honorius  relatus  eft  j 
turn  Bcllarmini  lib.  4.  dc  Rom.  Pontif.  cap.  1 1.  cx  eo  fit  evidens, 
quod  ibidem  hanc  fibi  objerftionem  proponens  : Dices , ergo  ne  tu 
melius  Honorii  epijlolas  intelligis  , quam  intellexerint  tot  Pitres  , 
his  , atque  cftkaciflimis  utique  diluendam  verbis  aggrcditur  : Re- 
fpondeo  , non  quidem  a. me,  fed  1 yokanne  , Martino  l , Aga- 
thone  , iff  Nicolao  /.  SS.  Pontificibus  , iff  a toto  Concilio  Romano  fub 
Martino  congregato  tas  Epijlolas  melius  effe  intellcflas  , quam  ,i_* 
Grxeis  in  Concilio Jexto  . Luftantia  itcrum  fibi  objeda  , quid  cauf- 
fx  fucrit , cur  in  Synodo  VI.  contra  Grxcos  in  damnationcm  Ho- 
norii  confpirantcs  Apoftolic.x  Sedis  Legati  non  reclamarint : Re- 
fpondeo , inquit  , id  faElum  effe  ad  evitandum  majus  malum  . Here- 
bantur  enim  Legati , ft  reclama  rent , ne  impefliretur  dtfinitio  red* 
fidei , iff  non  pojffet  tolli  JchiJma  , quod  annis  60.  jam  dura-vent  , 
Adde , quod  in  Synodo  VI.  agcbacur  dc  damnattone  plurium  Ec- 
clefix  Conftantinopolit.  Patriarcharum  , quorum  in  ccnfum  pro- 
pterea  aliquem  ex  Romanx  Ecdcfis  Prfcfulibus  adducerc  , ad  in- 
gentem  cmolliendam  lux  gentis  infamiam  , omni  ope  Grxci  con- 
tcndcrunt . Alteram  deiendendi  Turrccrcmatam,  Baronium , Bel- 
la r- 


Digitized  feu 


VlNDlCATA  . Articulus  XII.  3pr 

larminum  , Spondanum  &c.  ab  impacts  Janfcniftarum  calumniis 
rationcm  adinvcncrc  viri  doftiff.  Fenellonius  Archicp. , & Dux 
Camcracenfis  in  docum.paflor.  3.  par.  a.  cap.  2.  , Thomaflinus  in 
diffcrt.  19.  in  Synodum  V,  ac  Thomas  cx  Charmes  in  proleg, 
Theolog.  tom.  1 . diffcrt.  5.  cap.  2.q.4.art.  4,  aliiquc.  Scilicet  ho- 
rum  fenfcntiaj  illi  fcripfcrc  a Synodo  VI.  dc  Honorio  judicattun 
fuifsc  cx  ipfius  Epiftolis  quidem  , fed  non  juxea  earumdem  fenfum 
obvitim  } littcralcm  , ac  verbi9cxprje(Tum » fed  juxta  fenfum  prre- 
fumptum  j refpe&ivum  ad  Epiflolas  Sergii , menteque  prarconccp- 
tum  : quo  in  judicio  erratum  fuiffe  errore  fai3i , non  do&rinalis 
quidem  , ac  dogmatici  , fed  criminals  puri , mereque  pcrfonalis, 
cujufmodi  fpeciem  inftitutum  cx  fenfupraefumpto  judicium  induit. 
Arque  ita  quidem  interpretandum  fignatim  BelLarminum  cxinde  . 
fuadetur  , turn  quod  feribat  eo  gcnerefa&i  erraffe  Synodum  VI , 
quod  cx  informationibus  , hominumque  tcflimoniis,  qua;  fallaciis 
inrerdum  , fraudibufquc  fubeffe  nemo  ignorat , penderct ; cujufcc 
plane  genus  judicium  crimitiale  , ipfius  opinionc  , fuifTc  oportet , 
in  quo  errare  Ecclefiam  pofle  nemo  inficiatur  : turn  quod  parum 
hinc  abfimilia  proferat  excmpla,in  quibus errare  poftitEcclefia,pu- 
ta  de  viro  adEpifcopatum  promovendo,  promoto,  dcponendo&c.» 
qua;  plane  fa&a  funt  mere  perfonaiia  > quorum  in  cenfu  par  iter 
Honorii  fatfhim  habuit:  ideo  lib.  a.de  Sacram.  cap.2  1 .doccnsCon- 
cilia  generalia  legicima  fuifle  s arque  decrcta  ab  illis  edits  fidem 
obligarc  noftram , credendum  fore  , tencndumquc,  quia  Ecclefia, 
qua;  errare  nequir , itanosdocet;  quod  fa<9i  doftrinalis  genus 
quoddam  effc  probe  nemo  non  percipic . Arque  hoede  argumcn* 
to  jam  nimis . 

Quod  nunc  ad  damnatontm  bom  in  urn  decantatas  aliquando 
laudes,  apologiafque  comextas  attinet,  hoc  janfeniftx refponfum 
habeanc.  In  Origenc  multa  quidem  fuifle  laude  valdequam  dignaj 
ob  qute  mulcis  ilium  modis  , Pontificum  illsefa  fententia  > defen- 
di  potuiffe  : ob  ingenii)  puta  jcximias  dotes  ; judicii  vim  , & foli> 
ditatem;  eruditionis  copiam,  & cxcellcntiam;  in  plerifquc  Ecclc- 
fia:  dogmatibus  explieandis  , aut  vindicandis  miram  cumdo&rina 
dexteritateniiSacra;  Scripture  in  explanandis  fcnfibus,autVerfio-. 
nibus  adorandis  indefeflum,  improbnm  fiudium , ac  laborem  ada- 

rnati- . 


Digitized  by  Google 


Prtvilegia  Rom.  Pont  if  i c't 

mantinum.  Ejufmodiob  res  juftis  Origenem  laudibus  exornirunt 
Patrcs  complurcs,  qua  Latin:  , qua  Grxei , quas  profequi  deindc 
Jjcuic  Tanaquillo  Fabro  cpift.  43 ,Jo:  Wolfio  cent.  3.  Left,  memo- 
tab.,  Dupinio  Bibl.fcript.  Ecclcf.  tom.  1.  pag.  3 88,  Thomae  Pope 
Blount  in  Cenfura  celeb. Auftor.  pag.  ipj,  exaggerarc  vero  prae- 
ter  aequi , juftique  limites  non  debucranc  Petrus  Cuneus  tje  Re- 
pub.  Hcbrxor.  pag.  2^4  , Erafmus  lib.  2.  cpift.  2 6 , Dallzus  de 
ufu  Patr.  lib.  1.  cap.  1.  &c.  Alteram  quidem,  camque  abfquc  Ec- 
clcfiaftic*  auftoritatis  injuria  , Origenem  excufandi  viam  inive- 
runt  alii  j contcndentcs  videlicet  aut  depravata  , Sc  vitiata  fuifse 
Jixrcticorum  fraudibus  ejus  Opera  , aut  cum  non  femper  ex  animi 
fententia  dixifle  3 Sc  feripfiffe > led  interrogando,  proponendo  , in- 
quirendo , dubitando  , referendo  ftrpius  egifle  : quo  pafto  ex  ve- 
tcribus  Origenem  defendendum  fufcepcre  Didymus,  Ruffinus,  Jo- 
hannes Hierofol. , Anonymus  Photianus  &c. , ex  Reccntioribus 
vero  Sixtus  Senen.,  Genebrardus,  Richardus  Simonius  hift.  Crit. 
.Vet.  Teft.  hb.  t.  cap.  19  > aliique  . At  enim  fixe  plane  defendendi 
Origcnis  ratio  diTplic-uic  SS.  Auguftino  dc  hxrcf.  cap,  43,  & Hie- 
rronymo  in  cpift.  ad  Patnmach.  3 & Ocean. , qui  idco  a Pamphilo 
.MartytCjCujus  nomine  iaferiptus  pro  Origene  Apologcticus  jac- 
tabatur , hanc  notam  averterc  aggrcfTus,  pugnare  non  ambegit  id 
operis  potius  Eufebio  Arianis  partibus  addiftiflimo  efle  adferi* 
bendum  , aut  ft  Pamphilo  3 dicendum  illud  ante  Martyrium  ab 
ipfo  fuiftc  adornatum  . Qua  petinde  in  cpiftola  3 ut  eamdem  quo* 
que  defenfi  Origcnis  invidiam  ab  ft:  amoliretur  } nihil  non  cgit 
S.  Doftor , inter  alia  dc  fc  adfirmans,  quod  ft  Origcnis  defenfioni 
ftuduiflets  id  criminis  poemtentia  diluendum  ftbi  fupereftet . Fuc* 
re  quin  ctiam , qui  ut  Origenem  defcndcrcnt , alium  3 cumque_> 
plane  catholicum  , mente  conceptum  Origenem  cnutrivjfle  ften. 
ium  dixerunt,  velut  Huetius,  & Garnerius,  illos  alioquin  impro* 
banteSjquiOrigcnis  feripta  ab  omni  prorl’us  labe  purgare  ftudent: 
quo  pafto  Ecclefix  auftoritatem  non  elevant  utique,  perperam  ta- 
menagunt,  fruftraque  defatigantur ; quandoquidem  nefcioquo* 
modo  fenfum  Origcnis  internum  cxpifcari  datum  illis  fit , quum 
cx  ejus  textu  3 Sccontextu  ab  Ecclefta  damnato  , tanquam  multis 
aijpcrfo  erroribus , oppofitum  potius  cxfculpere  debuiflent . 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  ARTICULUS  XII.  3^3* 

Ncqtic  dcfucrc  quin  infnpcr  alii,  qui  nimio,  imprudentique 
dcfendendi  Origcnis  ardorc  fucccnfi  , ipfius  do&rjnam  ab  Eccle- 
fia  univcrfa  damnatam  vcl  ncgarunt , vcl  in  dubium  revocarunt  , 
mi  Picus , Mcrlinus  , & Halloixius  ; qui  carteroqui  fe  Ecclefiz  ju- 
dicium aliorum  judicio  omnium  fcmpcr  antcponcre  profitcntcs  , 
Ecclcfix  judicio  dcrogarc  voluiftc , quod  ullum  inccrvcnifsc  ne. 
gant  ipfi  , dicendi  non  funt : quamquam  in  eo , quod  dicunt  Ori- 
gcnis dodirinam  ab  Eccleiia  univerfa  damnatam  non  cflc  , fallunc 
profccto,  &falluntur  , fiquidem(  quod  latere  ipfos  nec  poterar, 
nec  debuerat)  earn  proferipfiffe  leguntur  paffim  Demetrius  Alex., 
apud  S.  Hieronymum  lib.  a.  adverf.  Ruffinum  cap.  5 j S.  Petrus 
Alex  > de  quo  juftinianus  Imp.  in  tra&.  ad  Mennam  ; Tbcophiluc 
inSynodo  Alexandrina  5 S.  Methodius  Tyrius  Epifcopus  inorat. 
de  Refur.  apud  S.  Epiphanium  haer.  6 4,  & Photium  Cod.  234  » 
S.  Epiphanius  ipfc  in  Synodo  Cypria , qua  de  re  loquuntur  cpifto- 
lx  inter  Hieronymianas  60.  ipfius  Epiphanii  ad  Johannem  Hicro- 
folym. , Si  67.  Theophili  ad  Epiphanium  : quarum  Synodorum_» 
fententia  Ecclefi;*  totius  judicio  fubinde  comprobata  evafit  in 
Tra<ft. , five  Epiftola  Juftiniani  ad  Mennam  , cujus  au&orcm  Im- 
peratori  fe  dederat  Pelagius  Apoftolicx  Scdis  Apocrifiarius,  cui- 
que  demum  ejufdena  Apoftolicx  Sedis  inviftiffimam  au&oritatcm 
Vigilius  P.  M.  adjecit  ; S.  Hieronymus  in  epift.  6 5.  ad  Pa  mm  a- 
chium  , & Oceanum  , inque  libris  adverf.  Ruffinum  j S.  Augufti- 
nus  lib.  de  hxrcf.  cap.  4 jj  S.Cyrillus  Alex,  in  epift.  ad  Monachosj 
Vinccntius  Lirin.  Common,  cap  23  »S  Sophronius  in  epift.  Sy- 
nod. rclata  in  Synodo  VI.  aJ>.  2 ; quodque  potiffimum  eft  , Sum- 
mi  Pontifices  S.  Anaftafius  in  epift.  ad  Johannem  Hierofolym. , 
Venerium  Medio!. , &Chromatium  Aquilej. , ut  alibi  didtum  , 
Vigilius  apud  Libcratum  in  Brev.  cap.  23  , & CafliodorumDivin. 
left.  lib.  i.eap.  \ \ & S.  Leo  II.  in  epift- ad  Conftantinuni  Pogo- 
nat.j  SynodusV.  demum , fi  fides  Evagrio  lib.  4.  cap.  38  , Cyrillo 
Scythop.  apud  Cotelerium  tom.  3.  pag.  373  , Niccphoro  lib.  17. 
cap.  27  , Theophani  in  Chron. , Auftori  Chron.  Alex. , Gcorgio 
Syncello  , Photio,  Zonarx  , Glicx , & Ccdrcno  adhibenda  fit ; fed 
Terius  Synodus  Conftantinopolit.  anno  538.  habita  , de  qua  ex 
Valefio  diefta  videnda  tom. j.  pag.  202  , & feq. , conferendx  quo- 
Par sll.  Tom.  V.  D d d que 


3P4  Privilegia  Rom.  Pont  ifici 
quc  Synodi  V I.  ad.  i 8,  atquc  VII.  ad.  3 , & 7.  apud  Hardninura 
tom.j.pag.t  3^5  , ac  tom.  4>pag.  134 ,8c  454.  Peft  qux  tam  liqui- 
ds , qui  Origcnis  adhuc  fcripta  ab  omni  prorius  crrorc  purgare_» 
conantur  , nse  ii , Baronio  judicc  , dEthiopem  lavant , Ecdciix  in- 
juriam  creant,  atquc  tcmcritatis  nocam  non  efFugiunt.  Rem  enim 
agunt > fimilem  Luthcro  , qui , tefte  Janfcnio  in  Sp  ongia  , Nefto- 
riij  Eutychetifque  vindicias  eiucubrare  non  eft  verities;  verbo  luc- 
re tias  . qui  Promachis  fuis  defendendis  , nulla  Ecclcfiaftici  judi- 
c,ii  ratione  habita  , operam  impenderunt  omnem  . Quocirca  ego 
quidem  excufatione  dignum  Halloixium  non  duco  , nonhabeo, 
dum  in  Origenc  defenfo  Synodum  V , a qua  damnationis  fenten- 
tiam  ilium  fubjiiTe  putat , ab  Ecclefia  potius  toleratam  , ac  per- 
tniflam  , quam  grato  , volentique  animo  rcceptam > ac  probatara 
diccrc  non  extimuit,  quodque  pejus,  diccrc  eamdem  Synodum  V. 
Juftioiani  Contiliabulum,  inftigantc  Diabolo  concitatum,  & con- 
fumatum  . Ncquc  vero  perinde  in  redo,  tutoque  pofuiflfc  veftigia 
mihi  videtur Natalis  Alexander,  qui  diiTert.  1 6.  adfseculum  III. 
liquido  quidem  , luculenterquc  demonftrat  ex  SS.  Patrutn  tefti- 
moniis,  Ecclcfiae  judiciis,  ipfiuique  met  feriptis  Origencm  ab  om- 
ni prorfus  erroris  iabc  abftergi  non  poiTc  , hinc  tamcn  non  plus 
effki  putat , quam  ut  puri  fadi  lit  quxftio  , in  qua  neque  Patrum, 
ncquc  Ecdefix  audoritas  omnino  cogat  : qttandoquidcm  fadi 
mixti , ac  dogmatici  fuifTe  ex  didis  abunde  patet  ,in  qua  proinde 
cum  Patrum  confenfus  , turn  Eccleiis  judicium  fidem  omnino  no. 
Pram  indubitantcrobligant . 

Quod  dc  Marcclli  Ancyrani  libcllo  didum  a Pctavio  obtru- 
ditur  , audoritati  Pontificum  in  notandis  libris  plane  non  nocct: 
nam  id  tantum  dixit  vir  dodiiT.  tanta  arte  fciliccta  Marcello  An* 
cyrano  diffimulatum  errorem  , ut  fenfum  libri  xquivoctim  fccc. 
rit:  cmifTa  quoque  catholics  fidci  profcflione,qua  inter  alia  fe  pa* 
ratilTimum  eiTc  ad  fna  fcripta  damnanda,  fi  ita  placcret  Synodo, 
ptofefsusfuerat,PatribusSynodi  cum  Romana;>tum  Sardicenfis 
fucutn  fccifse , atquc  ita  damnationis  idum  dcclinalTe  . Quid  vero 
quxfo  , indc  Pontificum  decretis  deripitur  ? Ecclcfiam  enim  de_» 
fenfu  arquivoco  judicare  ex  confeilionc  verbis  expreifa  confucfcere 
nunquatn  verode  fenfu  mere  interno  > menteque  rctento,  jam 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XII. 
fan's  a nobis  fuperius  oftenfum  eft  . Non  opus  eft  autem  retexere, 
qune  de  Gothcfcalci  caufla  fuper  . Artie.  1 1 . §.  I . pag.  177,  & 
fcqq.copiofe  difputata  funt , ex  quibus , levia  quam  lint  > atque 
levidcnfia  a Janfeniftis  obje&a  ifta  liquido  adparct.  Confer  , & Pe- 
trum  Coutantium  in  Vindiciis  vcter.Codic.  confirm.  Petri  Abac- 
lardi Apologiftam  quod  auingit , Berengarium  Pi&av.  flocci  faci„ 
rous  i pudereque  adverfarios  quammaxime  debuerac  hujufee  fur- 
furis  homincm  in  cauftam  proferre  , homincm  , inquam  , harrefi  t 
infamiaque  notatum  . Quamquani , & ipfum  aliquando  pcenit uif- 
fc  hujufmodi  Apologize  Opcr.  Abaclardi  pag.  302.  patet  ex  ipfiu* 
epiftola  ad  Epifcopum  Mimacenfem  inter  Abaclardi , cujus  dif- 
cipulus  fnit,  Opera  pag.320.edit.  Parif.irf  16,  atque  in  Bulaei  hift. 
Academ.  Parif.  tom.  2.  pag.  1 , quo  loci , Procrjfu, inquit,  tem<- 

poris  mecum fapere  crevit , & in  fententiam  Abbatis(  S.  Bcrnar- 
di  ) pedibus  , ut  dicitur  , ivi . Nolui ejfe patronui  Capitulorum  ob- 
jefiorum  Abuehrdo  ; quia  etfi  fanum  faperent  > non  fanum  foni- 
bant . Quod  vero  Abaelardum  ad  bonam  frugem  reccptum  Pon* 
tifici  reconciliaverit  V.  Petrus  Cluniac.  > quinetiam  flagitiofae 
prarteritae  vitae  pocnitentem  ad  Monafticam  Cluniacenfia  mtra_» 
Clauftra  profeflionem  receperit  ■,  quod  cjuratis  prorfus  erroribus 
orthodoxam  fidem,Opcr.  pag.  330,  quoad  vjxit , profeffum  , 
quique  feripta  fua  omnia  Apoftolicx  Scdis  judicio  fubmifu  , in- 
ter hxreticos  a fide  devios  , & ab  Ecclefia  projeftos  computan- 
dum  ideo  non  fore  aifirmarint  > & confirmarint  idem  Clumatcnfis 
Abbas  1 Otho  Frifing. , Natalis  Alexander  , Gervafius  in  cjufdem 
vita  edit.Parif.  1 720,  Amboefius  in  prolegom.  ad  ipfius  op.  r.,  ali- 
ique,  e quibus  adeundi  do&ifs.  Monachi  in  prxfat.  ad  nov.  edit. 
S-Bernardi  §.  5, quid  indc  poteft  extundi , quod  indcfeftibili  Pon* 
tificum  judicio  de  libris  ejus  lato  minus  fit  confonum  ? Gilbert! 
Porretani  erroribus  patrocinium  nullum  attulerunt  Cardinalcs 
Amplifs. , id  unum  cxpoftulantes,  non  a S.  Bernardo  id  juris  inva 
dcntc»  fed  uno  ab  Eugenio  Pontifice  M.  fidci  Symbolum  adverfus 
errores  Gilbert!  condi  opornufse.  Joachimi  denique  Abbatis  pro- 
pofitionem  , non  eciam  perfonam,  ab  Innocentio  III.  profcrjptam 
dicebamus  . Quarc  qui  cjufdem  perfonam  defendunt  , hos  retro 
agerc  bonam,  optimamque  dictmus,fccus  qui  propofitionem.  C*- 

Ddd  z tcrutn 


Digitized  by  Google 


3pff  Privilegia  Rom.  PoMTifici 
tcrum  ejufdcm  Apologift*  non  negant  jure  damnatam  propofi- 
tionem  , quae  Joachimo  adfcribebatur  , fed  vere  illi  adferiptam 
negant , atquc  ab  illo  in  libro  confcripcam,  fed  a male volis  ipfius 
libro  infertam  ajunt . Quaravis  id  quoque  vaticinari  potius  fit,ac 
vans  conjedurae  fupcrftrudum  • Profcdo  fi  liber  ejus  adverfus 
Petrum  LombardumZ?e  Vniutt,fcu  Ejfentia.  SS-Trinitatis  depra- 
vatus  fuiftct  j difficile  haud  fuilfet  apud  Pontificem  , five  Innocen- 
tium  ante  daninationem  , five  Honorium  poft  damnationcmj  Mo* 
nachis  Florcnftbus  reclaraare  s ac  finccrum  exemplar  proferre, 
quo  ornnis  ab  eo  dcpcllcretur  error,  tumque  praefertim  , qiiura 
apud  poftcriorcm  illutn  conquefti  funt  dc  hterefis  infamia  5 qux 
Joachimo  a nonnullis  infligebatur  : quod  fiquidem  non  praftitc* 
Tint , indicium  eft  haud  obfeurum  ipforum  feientia  , & confcieo- 
tiahujufmodi  fuifle  Joachimi  librum  , qui  haud  infeftam  expertus 
fueritmanum  , neque  talis , tamque  purus  ab  ipfo  prodierit,  ut 
mbomni  prorfus  erroris  labc  abftcrgi  police  . Confer  Petaviumde 
Trinit.  lib.  4.  cap.  1 3 , & lib.  6 . cap.  1 2 , ac  La  mi  urn  de  rcfta_> 
PP.  Ntcam.  fide  cap.  33.  n.  12,  ubi  S-  Thomam  , Thomam  Argen- 
cinam  , Suarezium  , Vafquczium  , Canum  , dc  Baronium  intimam 
Joachimi  fententiam  non  affccutos  contcndit,  crimcnque  in  ilium 
<onjcci(Te  aliud,  quam  revera  effet  » fmfsetque  ab  Innoccntio  IlU 
notatum . 

Tantum  auterti  tandem  abeft , ut  janfeniftis  defperata  in  hac 
caufsa  vcl  levia  rationum  fuffragentur  momenta  > nt  ipfi  potius 
immanitcr  e fulco  rationis  cxcelfifsc  hare  objicientcs  diccndi  lint . 
Enim  vero  objedioni  huic  e rationis  penu  petitx  duplici  offen* 
dune  Theologi  via,  atque  duplieem  adhibcrc  diftindionem  fo- 
lent , qu*  utraque  pancis  exponenda  , quarque  placuerit  magis, 
explicanda . Quid  am  itaque  poft  lliuftrifs.  Pcrefixium  Archicp. 
Par  if. , uti  Natalis,  uti  Tournellius  , (idem,  qua  in  definiendis 
fadis  dogmaticis  Ecclefiam  falli , ac  fallcre  nefeiam  credimus, 
fidem  appellandam  ducunt  Ecclcfiaftkam , qua:  media  fit  inter 
idem  Divinam  , cujus  objedum  eft  rcvclatum  , & fidem  huma- 
nam  , cujus  objedum  errori,  ac  deception!  eft  obnoxium  •,  ideo 
m fidcs  ifthxc  Ecdefiaftica  minor  quidem  fit  Divina  , cujus  firmi- 
tas  > & certitudo  a Divina  revelations  dcrivatur  , major  fit  tamcn 

qua* 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ArTICULUS  XII.  3$7 

qualibet  Humana  , quum  ejus  ccrtitudo  , & firmitas  a Spiritus  S. 
adfiftcntia  fpeciali  dependcat : quemadmodum  prxcepta  Ecclefia- 
ftica  nec  fimpliciter  Divina,  nec  fimpliciter  humanadiccnda  funt, 
fed  veliui  media  inter  utraque  , fiquidem  ex  Chrifti  D.  prxeepto 
pronuntiantis  : 6)ui  voi  audit , me  audit , omnes  illis  Chriftifi- 
delcs  tenentur  obicqui , & obtemperare  . Verumtamen  quominus 
hxc  refponfio  mihi  quidem  probetur,  id  efficit , quod  Ecclcfis  vo- 
luntas Temper  utique  fuit,utChriftifideles  fuis  definitionibus  circa 
fada  dogmatica  ore  , & corde  firmicer  adhxrcrcnt , atquc  crcde- 
rent  > & afsererent  illos  homines  verc  harreticos  efsc , quos  fcmel 
hxreticos  declaravit , librofquc  rcVera  hserefi  efse  afperfos  , quos 
ob  hxrefis  afperfionem  damnavit  : veliiti  difcerc  licet  ex  Conci- 
liis  Chalcedonenfi  ad.  4.  apud  Harduinum  tom. 2.  pag.418,  Con- 
ftantinopolitano  II.  anathem.  II,  & feqq.  tom.  3.  pag.  1 ?8>  Latc- 
ranenfi  iecret.  5.  Can.  18.  pag.  924  , ConAantinopolitano  III. 
ad.  1 8.  in  profefs.  fidci  , ac  Profphonet.  pag.  1 3^8,  & 141  8,  ac 
Conftantienfi  fefs.  ult.j  ex  S.  Cxlcftino  I-  in  cpift.  22.  edit.  Cout. 
ad  Synodum  Ephcftnam  n.  8;  S.  Leone  M.  in  cpift.  1.  edit.  Bai- 
ler. ad  Aquilejenfcm  Epifcop.  cap.  2 > Vigilio  in  cpift.  decret.  ad 
Eutychium  , S.  Martino  I.  in  Synodo  Latcran. , Martino  V.  in_jj 
Conft.  inter  cunihs  , de  quibus  didurn  pag.  305 , 30?  , ac  336, 
Si  Clemente  XI.  in  Conftit.  Vineam  Domini  > ex  S.  Hieronymo 
in  cpift.  £5.  ad  Pammacb.,  & Ocean.,  ac  Juftiniano  Imp.  in  trad, 
ad  Mennam  , quem  a VigiHo,  ac  Synodo  V.  Collar.  8 , &VL. 
ad.  18.  confirmacum  dixi  , apud  Harduinum  tom.  3.  pag.  243. 
Quocirca  placet  magis  Petri  de  Marca , & Card.  Laurex  refpon- 
fio Ecdefix  definitiones  circa  fada  dogmatica  ad  partem  dogma- 
tis  pertinere  non  dubitantium,  quas  idco  fide  Divina  efsc  crcdcn- 
das,  arque  mediate  fahem  , implicite  , & indiredc  revelatas  efsc 
eonfequitur  , ideoque  ad  fidem  D /inam  pcrtinetc  indiredc  fal- 
tem  , mediate  > & implicite . 

Qua!  refponfio-,  ut  bono  in  lumine  collocerur  robfervare_» 
quam  juvat , tarn  intereft , multa  fide  Divina  tencri , Sc  credi  > 
qnx  non  quidem  cxplieixc  , diredc  , Sc  immediate  revclata  funt , 
fed  dumraxat  implicite  , mediate,  Sc  indiredc:  vel  ut  propofitio 
particularism  univcrfali  coxuenta  > quomodo  quod  Concilium., 

put* 


Digitized  by  Google 


3p3  Privilhgia  Rom.  Pontifici 
puta  Nicxnttm,  Oecumcnicum  fuerit,  nequein  fidci  dccretiserra- 
vcrit  s quod  Vcrfio  Vulgata  fit  Authcntica  , Sc  Canonica  , neque 
in  ea  gravis  contra  fidem  cxtet  error  ; quod  Benedict  us  XIV.  fit 
legitimus  Pontifex  i atque  S.  Petri  fuccefsor  s rcvelatum  eft  eo 
ipfo  > quod  revclatum  fit  Dcum  Ecclcfitt  in  necefsariis  defuturum 
ntinquam  : vcl  ut  propofitio  ex  pratmiflis  confcquens  $ quomodo 
quod  Chriftus  D.  eft  adorandus  in  Euchariftia  , quia  in  co  prx. 
fens  adeft:  vcl  tanquam  pars  in  toto  contenta,  five  proprietas  cum 
natura  connexa ; quomodo  quod  in  Chrifto  D.  duas  fint  volunta- 
tes,  atque  duas  operationes  , quia  duplex  ineo  Natura  eft  imper- 
mixta  } Sc  inconfufa : vcl  tandem  ut  propofitio  confufa  , & obfeu- 
ra  > qua:  comprchenditur  in  propofitione  clara , & diftinda : quo- 
modo quod  finguli  homines  ( demptis  Chrifto  D.  , acDcipara) 
in  pcccato  Originali  fint  mortui,  ac  pro  fingulis  mortuus  fit  Chri- 
ftus D. , ideo  quod  Chriftum  D.  mortuum  efsc  pro  omnibus  , at- 
que nmnes  mortuos  efsc  pronuntiavit  Apoftolus  . Itaque  pari 
modo  Romanum  Pontificem  circa fada  doJtrinalia  falli  , & falle* 
re  non  pofse  , habenda  eft  ut  propofitio  dc  fide  , vcl  ut  conten- 
ta  in  gcnerali  ilia , Chriftum  D.  Ecclefus  non  deefse  in  necefsa- 
riis ad  fidem , morcfque  pertinentibus ; vcl  uteonfequens  ex  illis 
prarmiflis  , Ecclefiam  columnam  j Sc  firmamentum  veritatis  efsc , 
fundatam  fupra  firmam  petram  , contra  quam  portae  Inferi  pr,x. 
valcre  nunquam  poterunt ; vcl  ut  comprchenfa  in  illis  claris  , & 
diftindis  : Tu  es  Petrus  l$c.  Pafce  Over  meas  , (3  Rugav  't  pro 
te  (3 r.;  vcl  ut  prasfuppofita  cx  illis  oppofitis : Erunt  in  vobis  JMi- 
gijlri  mendaces  , qui  introduced  Scfias perditionis  a.  Petri  cap.  i • 
ver  f.  i.  Difcedent  quidam  a fide  , attendentes  fpiritibus  erroris  , 
13  do&rinis  Dsemoniorum  , in  bypocrifi  hquentium  mendacium&c. 
i . ad  Timoth.  cap.  4.  verf.  1 , ac  Judas  cap.  i . verf.  1 8.  Adde  do- 
drinam  hanc  de  Romani  Pontificis  indeficicnti  fide  circa  fada  do- 
drinalia  locum  habere  in  traditionc  Patrum  , quorum  plcraque 
in  medium  protulimus  teftimonia  , unde  in  Verbo  quoque  tradi- 
to  eamdem  dodrinam  revelatam  dici  rede  pofse  confequcns  fit. 
Volo  autem  , ut  his  aflfatim  difputatis  gravifsimas  audoritatis  fux 
pondcre  colophoncm  imponat  S.  Thomas,  qui  2.  a.q.  1 1.  art.  a. 
quasrens , utrum  Hasrcfis  propric  obverfetur  circa  «a , qua:  ad  fi- 

dem 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix:  3PP 

dem  pertinent,  refpondet  duplici  modo  rem  aliquant  pertincre 
ad  fidcin  fcilicet  dtrc&c  , & pnncipaliter  , atque  indire<3c  , & fe- 
cundario  , quum  nempeex  negatis  fequitur  alicujus  Hdei  articu- 
li  dcflru&io  ; cn  aurca  Dodori*  Angehei  verba  : Non  ad  corruption 
ncm  Jidei  Chrijlian <r  pertinct , Ji aliquis  babet  aliquant  falj'am  opi- 
ttioncm  in  bis  , qua  non  Junt jidei  . . . Sedfolum , quando  aliquis  ha • 
bet  fjJ'amopinionem  circa  ea , qua  ad jidem  pertinent : ad  quim 
all  quid  pertinet  dupliciter  , uno  modo  direeJe , & principaliter  ,Ji - 
cut  sdrticulus  jidei  i alio  modo  indirect , tpf fecundario , ficut  ea  , ex 
quibus  negatis  fequitur  corruptio  alicujus  articuli . Et  circa  utra * 
que  poteft  ejfe  karejts  eo  modo,  quo  ejl  jides . Quae  fi  hcic  locum  non 
habcant , fiquidem  dogma  purum,  quod  fadto  non  fit  permixtum  > 
repcriri  vix,  ac  ne  vu  quidem  queat , nefeio  profe&o , ubi  tan- 
dem habere  polfint . 

DE  ROMANIS  PONTIFICIBUS 

Erroris  Jive  circa  DoElrinam  jidei  , Jive  circa  Difciplinant 
morunt  injujle  accujatis . 

APPENDIX. 

QUum  de  Romanis  Pontificibus  agitur,  duo  nobis  diftinifte 
confidcranda  fuccurrunt,  vita?  genus,  & ratio  do&rinx  , * 
' quique,  fi  quando  aiiud  faciant  , in  iilos  quidem  inten- 
dere  prohibemur  , quum  docent  tamcn , utraque  aufcultarc  ipfis 
aure  prxeipimur . Atque  appofite  utique  S.  Augufiinus  cpift.  1 6 5, 
quod  de  Cathedra  Moyfis  effarus  quondam  eft  Chriftus  D. , au« 
diendos  fcilicet  Magiftros  , ctfi  non  femper  imitandos  , dc  Ca- 
thedra Petri  intelligi , pro  ut  opus  foret  , pariter  jubet,  fi  quando 
nempe  in  agendo  cxemplo  non  pratcant  ii  ipfi  , quos  in  dicendo 
redta  prarmonftrantes  cuta  femper  fide  proicquimur  : In  illunt  , 
inquiens , ordinem  Epifcoporum  , qui  ducitur  ab  ipfo  Petro  ufque 
ad  sinajlqfium  , qui  nunc  in  eadetn  Cathedra  fedet , etiam  ji  quif- 
qttant  traditor per  iila  tcmporajubrcpjijfct , nihil prxjudicaret  Ec- 
clejtte , & innocentibus  Chrijlianis  , quibus  Dominus provident  ait 

de 


Digitized  by  Googt 


4 oo  PrIvilegiaRom.  Pontifici 

4t  Prapcfitis  malis  : Qua:  dicunt  facitc  , qu.r  faciunt , facere  no- 
htc  . Quamquam  quod  ad  ipfum  qnoque  vie*  genus  > morumque 
attinet  , attendercnt  utinam  heterodoxi  , nonnullique  noftrz 
Communionis  eciam  homines  nihil  xqui  5 honeftiquc  rrftimato- 
res  , qui  pefiima  obloquendi  } obtrcdandique  prurigine  affe- 
fti , univerfa  furfum  deorfum  vertunt , ac  verfant , ut  ex  vi- 
tiis  , quibus  aliquando  a quibufdam  dehoncftata  nonnihil  di- 
gnitas  eft  , avide  opportunitaccm  arripiant  omnium  indifcrimi* 
natim  tarn  defpicicndi  perfonam  , quam  pofthabendi  imperata, 
utinam  , inquam  j attenderent , pcrpaucos  admodum  ex  Pontifi* 
cibus  dinumcrari , qui  numeris  omnibus  abfolutam  non  traduxe- 
rint  vitam,aut  labe  tionnullaApoftolicam  confpurcaverint  Sedem, 
quorum  alioqui  lever  vcl  maculas  abundc  tot  alii  > tantaque  vir- 
tutum  przftantia,  morumque  integritatc  przfulgcntiffimi  deter- 
fere.  Enim  vero  ex  a 50,  quot  aS.  Petro  ad  hanc  diem  przfixus 
operi  elenchus  exhibet  }duo  ad  minus  fupra  odtoginta  Samftorum 
albo  adferipti  funt  >atque  o&o  certe  fupra  feptuaginta  in  Marty* 
rologio  Romano  memoria  Celebris  habetur , quin  imofuareroo- 
tiori  fub  .'etate  centum  ferme  in  San&orum  faftos  referre  non  du- 
bitavit  S.  Gregorius  VII.  lib.  8.  cpift.  21.  ad  Herimannum  Me- 
tenf.  Ex  quibus  qui  ante  S.  Silveftrum,  conceffamque  a Conftan- 
tino  Ecclefiae  pacem  , tot  perfecutionum  tempeftatibus  ja&atz , 
turbatzque  ChriftianzRcipublicz  clavo  per  annos  ferme  tctcentos 
prxfuere,  pro  qua  vitam  ipfam  cum  fanguine  profuderunt,  peren- 
ni  ferie  trium  fuper  triginta  SS.  Martyrum  Pontificum  invi&ifli* 
m*  fortitudinis  in  aflerenda  fide  prxclarum  fpccimen  przbuerunt. 
Ut  quinque  vero  fupra  quadraginta  prxtcrcam  , qui  ad  medium 
ufque  Szculum  Ecclcfizdecimum  infigni  prx  aliis  Sandlitatis  lau- 
rea  Apoftolicz  Sedis  dignitatem  , & gloriam  adauxerunt , in  ani- 
mum  inducerefuum  ncquiret,  qui  indutosex  alto  cofdcm  nefei* 
ret  animis  , qua  virtute  > qnoque  fucceffu  , omni  pofthabtto  homi- 
num  metu  , nulloque  prehenfo  vita:  diferimine  , nec  units  , vei  al- 
ter , led  velut  ex  aftc  omnes , fibique  non  tam  in  locum  , quam 
in  labores  invicem  fucccdentcs , longa  , diuturnaque  ludia  impen- 
fc  diftenti,  fed  non  defeifi , implicati , & defatigati , fed  non  frac- 
ti  ,neque  coijfedi , Ethnicis  turn  fupcrftitionibuscxtcrminandis, 

turn 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix#  401 

turn  eiTdcm  deditiffimis  hominibus  ad  Chriftianaj  rei  cultum  tranf- 
dncendis  inftidarint , Ha?reticorum  ingentibus  nunc  conatibu* 
comprimendis , nunc  agminibus  ad  frugcm  infleftendis  incubue- 
rint  j contra  Imperatorcs  ipfos  vcl  ha?rcfi  turpiter  inquinatos  , 
vcl  fe  rebus  Saciistemcre  ingerentes,  acquot,&  quantos,indeflc* 
xa  fronts,  infra&oquc  animo  fteterint;  qua  Chriftiana;  Republics 
fmibus  amplificandis , qua  Canonic*  difciplina:  in  priftinum  de- 
ctis  rcfticuenda: , qua  confluentibus  undique  Ecclcfurum  negotiis 
expediendis  inflitcrint  3 ajftimari , inquam  } comprchcndiquc  vix, 
ac  nc  vix  quidem  animo  poteft. 

Siqui  igitur  fuere , fuifle  vero  feptem  , vcl  06I0  non  plus  fe-' 
runtur , fuifleque  quin  etiam  mali  partem  quammaximam  Civilis 
Reipublicje  aftli£^i/fimac  ftatum  , fub  quo  impotenti  dominandi  li» 
bidine  plcriquc  du&i  ferro  , flammaque  Imperii  partem  , quarn^ 
poftent  3 non  tarn  abriperc  3 quam  diripere  non  parcebant , faten- 
dum  eft,  qui  Sasculo  dumtaxat  five  nono  cadente,  five  decimo  in- 
cuntc  locum  tarn  illuftrem  indigne  occupaverint,  moribufque  de- 
turparint  fuis  , prietcrquamquod  aut  ab  ipfifmet  poftea  infigni 
poenitentia  errata  cunefta  deterfa  funt , aut  a fcquioris  jetatis  Pon- 
tificibus  vita:  probitate  labes  omnis  procul  dcpulfa  eft,  locoquc 
decus  poftliminio  redintegratum  , fupremo  difponente  procul  du- 
bio  Numine,  loco  ftetit,  nec  ulla  prorfus  erroris  labe  fidcs  cj'is  in- 
fc<fta  eft, nec  aliquid  inde  five  fidei  do&rinac,  five  morum  difciplina: 
minus  conformc  prodiit : quod  indicium  eft  utique  liquidum  indc- 
‘ ficientis  fidei  PontifkiRomano  in  S. Petri  perfona  prbmiflHejde  quo 
fufc  Baronius  ad  an.  po8.  n.  d , &feq. , & ad  an.  ^12.  n.  9 , ac 
ieqq.  a Bcilarminus  in  pra:f.  ad  libros  de  Rom.  Pontif. , Mabillo- 
nius  in  prasf.  ad  Sscui.  V.  Bencd.  §.  1,  Paulus  Segncriin  Term,  dc 
Cathedra  S.  Petri,  &Francifcus  Leedorff  inepift,  12.  ad  Fridcri- 
cum  Cotnit.  Palau  Rheni . Nec  oflfccit  ideo  , nccobfuit  flagi- 
tiornm  probrtim  , quo  Apoftolica  Sedes  fic  aliquando  dehoneftata 
eft  , quominus  religiofe  obfervaretur  , eique  minus  deferrettir  ol?- 
fcquii.  NamStephano  VII.  obfervantiam  dctraherc  ingenti  duxit 
piaculo  Auxilius  Presbyter  lib.  2.  capp.  sy  , & 18  , atquc  obfer. 
vantiar  certe  plenam  ad  eumdem  dedit  epiftolam  Fulco  Remenfis 
apud  Flodoardum  lib.  4.  cap.4.  Johanni  IX.  probatiffimsc  alioqui* 
Pars  11,  Tom • y,  E c e vita: 


402  Privilegia  Rom.  Pontifici 

vit*  Pontifici  dcmilfiffimo  rcligionis  obfequio  fc  devovifle  legut*- 
tur  cum  Hatto  Moguntinus,  turn  Theotmarus  Salisburgenfis  , at. 
que  utcrquc  tarn  fuo  quidem  , quam  Suffraganeorum  nomine  ab 
eidc  m debita  obediencia  di  fee  (fur  os  fc  nunquam  profelfi  Metro- 
pol.  Salisburg.  tom.  I.  pag.  44  , & 47.  Modcfti , fuppliccfque_» 
pro  impetrando  Pallio  ad  Sergium  III.  appellere  Sergius  Colo- 
nienfis  , & Hogerus  Hammaburgenfis  officio  habucrunc  apud 
Cranrzium  hid.  Ecdcf.  Saxon,  lib.  2.  cap.  24  > & lib.  3.  cap.  1 . 
S.  Sifcnandus  Fricnfis  Epifcopus  , & Ordonius  Legioncnfis  Rex 
legationc  miAa Johanncm  X.de  Mozarabicis  Ritibus  nonuihil  % 
Romanis  difcrcpantibus  confulendum  fibi  tuto  duxerunt  apud 
Ambrofium  Morales  Chron.  Hifp.  lib.  1 5.  cap.  4.  Ad  Johanncm 
XII.  cpiftolam  obl'cquii , revcreiuiarque  cumulatifllmam  dare  , il- 
latafquc  fibi  vexationes , opportunapro  ope  confeqnenda  ,cxpo- 
ncre  Ratherium  Veron.  non  poenituit  apud  Chapeavillicum  d<»  « 
geft.  Epifcop.  Lcodicn.  tom.i . pag.  1 7?,atque  in  fuo  Itiner.  apud 
Dacherium  Spicileg.  tom.  2.  pag.  267.  Benedidum  V.  loco  , quo 
dignus  al  toquin  crat,  ab  Ottone  I.  Imp.  depulfum,ut  ei  LcoVIlI. 
pfeudo-Pontifex  fufficeretur  , & in  Germaniam  abdudum  ruagno 
in  honore  ab  Adaldago  Hammaburgenfi  Archiep.  habitum  dc- 
narrat  Adatr.us  Brcmenfis  in  Chron.  lib.  3.  cap.  6 ■,  de  quo  con- 
fer 3c  Papebrochium  in  Conat.  Chron.  hift.  difsert.  34  > quorum 
fimilia  pleraque  mifsafacio  , ne  fim  prolixior  . 

Acque  ha?c  quidem  ad  vit*  quod  pcrtinct  inftitutum  .Quod 
ad  genus  dodrin.t  nunc  attingit , bifariam  in  Poncificc  diftingui 
oporccre  perfonam  vice  plus  (implici  admonui , qua  nempe  doc- 
toris  publici  ahquando  perfonam  gerit > quamque  turn  gerere  rc- 
putandus  eft , quum  Ecclcfi*  univerfae  edicit  ; qua  dodoris  ali- 
quando  privati  dumtaxac  indmt , quum  ad  particulares  quorum- 
dam  expoftulationcs  refpondet , five  privatas  quafdam  fuas  opi- 
niones  depromit  : quo  dc  difcriminc  paullo  poll . Summum  Pen* 
tifieem  igitur  privilegio  indcficientis  Judicii  turn  potiri  dumtaxac 
contcndimus,  quum  publici  dodoris  perfonam  induit,  gerit,  agit- 
que.  Quum  veto  perfonam  dumtaxat  privati  dodoris  agit,fcuagi- 
tur  dc  fadis  mere  pcrfonalibus , five  de  fadis  ad  forum  contention 
fum  pcrciuencibus , Qvc  dc  fadii  pure  criminalibus , turn  falli » & 

fal- 


Digitized  by  Google 


V indicat  a.  Appendix.  403 

fallerePontificem  poise, nihilque  non  humani  pati  non  inficiamur. 
Quamquam  quod  tot  in  colloquiis,  ccnfultacionibus  , rcfponfis  , 
rcfcriptis  , fcrmonibus,  litteris,  lucubrationibus  , libris,  totque 
divcrfis , turn  rebus  diflitis  , tot  in  dittin&is  adjuncts  temporum, 
opinionum , locotum  , circumftantiarum  , atque  a tot  ingenio  , 
Audio,  confilio  diverfimodc  affe&is  Pontificibus editis  vixreperi- 
re  fit,  port  diligentem  adhibitam  inquiiitionem,  quidpiam  aliquid, 
quod  aut  feveriori  morum  difeiplinx  , aut  purioris  fidei  dogma, 
tibus  minus  redtc  congruere,  vel  intortz  interpretationis  vi  ad. 
hibita , oftendi  valeat,  demirandum  utique  eft  valde , unique  Di- 
vinx  proculdubio  providentix  deputandum : cui  deputandum  om- 
liino  , quod  ex  omnibus  nullum  prorfus  reperire  (it , qui  e Cathe- 
dra Petri  errorem  unquam  Ecdcfia?  propinaverit  ullum  . Eft  ne  fi- 
mile  in  ceteris , ac  primariis  , ac  Patriarchalibits  Oricncis  Sedi. 
bus  obfcrvare  , quo  parjs  cum'Romana  ad  glorix  faftigium  aftiir. 
rexiffe  vidcri  potucrint  aliquando  , xftimarique  ? Principioenim 
perpauci  audiunt  ptofefto  , qui  Sanditatis  infignis  laude  ad  Aras 
implorats  confpicui  Ecclcdas  illas  illuftrarint , velut  ex  illorum 
Catalogis  hiftoricis  , & Chronologicis  liquet.  Nam  inConftan- 
tinopolitana  apud  Bandurium  , &Cuperum,  qui  cum  Papebro- 
chio  tom. 1.  jun.  pag.  3 91.  exiguam  admodum  mereri  (idem,  quas 
de  Byzantinis  22  , aut  16.  Epifcopis  , cifque  Sanditatis  laude  in. 
(ignibus  , ante  Conftantinum  M. , five  ante  S.  Metrophanem  tra- 
duntur  a S.  Niccphoro  Conftantinopolit.  in  Cbronog. , a Nice- 
phoro  Callifto  in  hid. , a plcudo  - Dorotheo  > five  Procopio  de 
Apofto!.,&  difcipul. , a Matthxo  Cigala  in  Catalog  , a Philippo 
Cyprio  in  Citron. , a Mctaphrafte  , & Cedreno  , ncque  fidendum 
irtagis  G jc.orum  faftis  , atque  Menacis  rede  adnotat , ex  Epif- 
copis 60  , qui  port  S.  Metrophanem  I , ideft  ab  initio  Sxculi  IV. 
Thronum  ilium  ocniparunt  ufquc  ad  Photium,iive  ad  Sxculi  IX. 
dimidiunt , in  Sandorum  album  2 6.  dumtaxatrelati  funt,cxom. 
nibus  vero,  nu.  183.  ufque  ad  an.  1705.  comprehends,  Latinis  1 3. 
ab  an.  1400.  ad  an.  15 99.  non  compuracis,  quatuor  vix  (upra  2 6, 
omnefque  30.  non  ampiius.ln  Alexandrina  apud  Renaudotium,& 
Sollerium,qui  in  prsf.  optime  admonet  parvo  admodum  in  pretio 
habeu  oporterc  Abulbcracatum  in  Catalog. , Eutychiuna  in  An. 

E c e 2 nal. , 


Digitized  by  Google 


404  Privilegia  Rom.  Pontifici 

nal.,&  HagiologiiHabefllniScriptoremSxculiChriftiani  autXII. 
circa  cxitum,  aut  XIII.  circa  medium  , qui  proprio  ex  ingenio  , 
praeter  rei  veritatem  , Ecclcfi*  hujufce  faftos  amplificare  , infcr- 
cireque  inftitueruntjcx  51.  Epifcopis  , quoc  ad  annum  ufque  640, 
quo  capta  a Saracenis  Urbs  eft  > atquc  ofto  ab  obitu  Muhamedis, 
quiinari.^3*. incidcratjquinimoex  omnibus  io3.omnino,  La- 
tinis  tamcn  13.  apud  Simonium  in  Lexico  Bibl.  nonreccnfitis, 
qui  poft  S.  Marcum  Ecdefiae  illi  prxfucrc  , vix  23  , neque  plurcs 
reperire  contingit,  qui  San&orum  cultu  fe  dignos  prxltitcrint . 
InAntiochcna  apud  Aflemanum,  & Bofchium  , qui  prxtermic- 
tendos  veluti  dubix  plurimum  fidci  tres  > aut  quatuor  alios  > 
quos  inter  San&os  proprio  arbitratu  , folidis  documentis  , mo- 
numcntifquc  deftituti  deferipfere  BlafmsTcrzi  dc  Syria  Sac.lib  i. 
cap.  33,  ac  Theodoricus  Pauli  Gorcomicnfis  Canon,  in  Chron* 
univ.  duobus  volum.Mf.  an.  circiter  1480.  appofite  advertit  3 ex 
Patriarchis  50J  aut  5 5,  qui  poft  S.  Petrum  ufque  ad  an.  5 1 8,  quo 
a Jacobites  ca  invafa  Sedeseft,  univerf*  rei  Sacrx  obtinueruns 
fummam  , 1 5 , vel  16.  vix  eelebres  haberi  inter  Cxhtes  meruerc: 
quibus  vix  duo  adjungi  poflfunt  alii , cxindequc  171  vel  1 8.  San- 
dorum  confici  numcrus,  ex  ceteris  omnibus , qui  prioribus  illis 
5 5.  copulati  ( Jacobitis  60.  interea  ab  an.  1 2^2  , nec  non  Lati- 
nis  9.  ab  an.  j loo.  ad  1268.  exdufis)  alii  8 6 , quot  ab  an.  51^. 
ad  1724.  per  vices  luccdlere  , ad  1 41 . fummam  pertingent  . In 
Hicrofolymitana  d«mum  apud  Papcbrochium,  & Fabricium  Bibl. 
Grxcx  tom.  10.  pag.  503  3 utlilentio  prxtercam  tarn  illos  14.  poft 
S.  Jacobnm  ex  judxis  ad  earn  regendam  Ecclciiam  aflumptos  > 
quam  17.  alios  poft  hos  exGentibus  ad  cumdem  implcndum  lo* 
cum  dcleftos  > dc  quorum  Sanditate  ( tribus  3 vel  quinque  demp- 
tis,  optima  Sandlitatis  opinionc  apud  Grxcos  , Latinosquc  po. 
tientibus)  ipfis  aflerta  a Theodorico  Pauli , ac  fuppari  Florarii 
SS.  Mf.  Scriptorccx  proprio , faciliorique  ad  confingendos , am- 
plificandofquc  faftos  ingenio  , valdequam  dubitat  Papcbrochius 
§.  3 , & fcqq.,  $.  1 7,  ac feqq.,  & in  parergo 4,  Eufebii potifliinuiu 
diligentiifimi  alioquin  in  his  colligendis,  defcribendifque  filentio 
fretus  ,ex  Epifcopis  58  , hand  rccenfitis  Latinis  22. ufque  ad  an- 
num 1290 , quo  expugnataPtolcinaidc  fcccdcrc  c Syria  compuL 

£ funt  > 


VlNDICATA.  Ap  PEND1X.  40f 

fi  funt>  dimiffis  ctiam  Titularibus  5.  ufque  ad  an.  131*,  ex  quo 
Terr*  San&x  rccuperandx  fpes  amifla  eft  } ex  Epifcopis  98  , in* 
quam,  Grxcis,  qui  poft  S.  Marcum  eo  inordine  16.  eidem  guber- 
nandx  Ecclefiae  ab  an.  13  5.  ad  £375  quo  fub  Sophronio  I.  Sarace* 
norum  jugum  Urbs  fubjit  , five  ad  an.  10 76,  quo  Tub  Sophro- 
nio II.  in  Turcarum  poteftatem  tranfivit , adtnoci  funt , vix  1 6> 
vel  1 8.  in  Grxcorum  Mcnaeis  , vcl  Latinorum  Martyrologiis  illu- 
ftrem  inter  Samftos  locum  habere  mcrucrunt . 

Diftu  viciifim  difficile  aquot  > & quantis  nefandorum  htere- 
fum  Promachis  dehoneftatx  Patriarchales  Ecdefis  ills  fuerint. 
Enim  veroS.  Leo  IX.  in  epift.  1.  ad  Michaelem  Cerularium  , Si 
Leonem  Acridanum  , Photiani  fchifmatis  inftauratorcs  , apud 
Harduinum  tom.  6.  par.  1 . pag.  ^27.  n.  8,  & fcqq.  ad  infignem 
eorumdem  retundendam  temeritatem > qua  Latin*  infultare  Ec. 
clcfiat , multofque  inurere  errores-nonexhorrefeebant  , cum  obji- 
ciendum  duxit  clypcum  , e quo  repercuffa  tela  fagittantium  rqtfta 
peteret  jugulum  . Nempc  nonaginta  , eoque  amplius  referendo  , 
exprobandoque  nefandif&mas  hxtefes  , quae  diverfo  tempore  , di- 
verfo loco,  diverfo  errore  Oticntis  Ecclefias,  aique  plutimas , at* 
que  Patriarchales  infeccrant . Et  quidem  , ut  illos  quotquot  pra- 
tcream  , qui  poft  inftauratama  Michaele  Cerulario  Grxcanicar  a 
Romana  Ecckfia:  fecceflionem  , Schifmati  cum  hxrefi  ampleden- 
do , ftabiliendo , amplificando  operam  impenderunt  omnem , Pa- 
triarchs qua  Fneumatoraachi , Chriftoduitae  ,*Eutychiani , Ace- 
phalij  Monothclitae,  Iconoclaft*  in  Conftandnopolitana  18.  con- 
fcdcre  , prster  eos , quifuperba  fronte,  elatoque  prx  faftu  fuper. 
cilio  Romanos  contra  Pontifices  ftare  , aut  ipforum  propria  infi- 
gnia  fib*  fumerc  , hiercticis  favorem  impendere aait  in  Latinos 
infenfiffimos  prsftare  le  hoftes  non  abftinuerunt.  Qua  Ariana,  Eu» 
tychiana,  Monothelitica  labc  ipfi  afperfi  Alcxandrinam  45.  in- 
quinarunr-Qua  ex  Arii  , Apollinaris-,  Eutychetis  , Seven  miefta 
prognati  fobole  Antiocbenam  do.plurimo  lnfaminrgenereeonfpur- 
carunx.prxter  eos, qui  aut  Novatiani>aut  Neftorii,aut  Acacii  Schif- 
mati impenfe  fluduernnt j quique  novo  Schifmate  inter  fc  fcifll  Jar 
cobit*  Patriar-chatus  Antiocheni  jura  inter  duos  pariter  Mardem- 
ft s,& Turabdincnfes  feideruut  ab  an.  jjja.ad  1445,^5^  ab  an.  1364. 


Digitized  by  Google 


4o<?  PrivilegiaRom.  Pontifici 

ad  i4P4>quo  de  Schifmate  Cl.  Aficmanus  in  diflcrc.  dc  Monophyft- 
tis  cap.  7,  & in  Catalogo  Patriarch.  Syror.  jacobit.,  ubi  a Scvcro, 
ab  an. hoc  eft  5i8.ufquc  ad  ifaacium,fivc  Ignatium  hujus  appella- 
tionis  XXVIIjideft  ad  an.  1722,  Jacobitas  77.dinumerat,qui  Pa- 
triarchs nomine  Antiochenx  incubarunt  Ecclcfix>prxtcr  alios  ip, 
qui  diverfo  tempore  fado  Schifmatc  camdcm  invaferunt  Sedem  . 
Qua;  minori  laborare  infamia,  puriorque  in  fide  ftare  vifa  eft  Hie- 
rofolymitana  Ecclefia  3 fuos  paci  tamcn  manes  , ftuprifque  inqui- 
nari  permifla  eft  : nam  in  earn  impetu  veluti  fade  irrumpere  con- 
fpedi  funt  & qui  Ario , ut  Eutychius  , uc  Herennius , ut  Hilarius, 
& qui  Pclagio  , ut  Johannes  , ut  Praylius  , & qui  Eutycheti » ut 
Anaftafius,  ut  Saluftius  , ut  Joannes  1I3  & qui  Origcni  3 uc  Petrus  , 
ut  Macarius  II,  patrocinio  non  decile  fibi  ftatuerint  j ut  dc  T heo- 
doro , qui  Elix  II.  locum  invidit  > aliifquc  taccam  parum  notis 
poft  annum  1 187  , quo  Latinis  ejedis  Jerofolyma  iterum  Saracc- 
norum  jugum  fubjit . Mitto  Patrjarcharum  illorum  plurium  mi* 
ximi  pcriculi  j criminifque  ream  connivcntiam  , qua  Conftantii, 
Valentis,  Anaftafii,  Zcnonis  , Heradii  , Conftantis  , Leonis 
Ifauri , Copronymi , Theophili , aliorumquc  Imperatorum  , quot 
nomina,  tot  peftes , ncquitiam , auc  vecordiam  plerumquc  lada- 
r unt , ut  proindc  ipfis  prxeipue  ingenti  vertendum  fit  vitio  , quod 
turn  fchifmatum  , turn  hxrcfum  tot , ac  tarn  infanda  monftra  la- 
tiifime  Orientis  partem  quammaximam  , furoreque  quam  magno 
depafta  fucrint , atquc  dcpopulata  . Nihil  tale  de  Romana  Eccle- 
fia poteft  oftendi  : ex  quo  inferri  debet  cc  rtilfime  pro  ipfa  fingula- 
riter  oraffe  Dominum  , nc  unquam  fides  cjus  deficeret , eoque  ip- 
fam  firmiifimo  quin  etiam  conftitutam  loco  fuifse , ex  quo  ceccras 
inOrbem  Ecclcfias  omnes  in  fide  confirmaret  . Quam  in  rem  per- 
belle  quadrat  prxclara  ilia  Bahanis  Patricii  illullris  pcriocha_>  , 
qua  in  Synodo  VIII.  ad.  8.  apud  Harduinum  tom.  5.  pag.  880  , 
contra  Theodorum  Crithinum  Iconomachix  patronum  dilpu. 
tans  , fic  argumentum  fit  am  abfolvit , loquaciftimumque  obir.u- 
tefeere  homincm  coegit : Pofuit  Deus , inquiens  , Ecclefiam Juanx 
in  quinque  Patriarcbiis ; tS  defir.ivit  in  Evangel i is  juis , ut  nun- 
quam  aliquando  penitus  decidant , eo  quod  Capita  Ecclejia  Jint  . 
Etenim  illud , quod  dicitur  : Et  ports  Infer!  non  prsvalcbunc 

adver- 


Vindicata.  Appendix;  407 

adverfus  earn  j hoc  dcnuntiat . Jgfuando  duo  ccciderint  , currunt  ad 
trii  > quum  tria  ccciderint , currunt  ad  duo ; quum  vero  quatuor 
forte  ccciderint , unum  , quod  permauet  in  omnium  capite  Chrijlo . 
Deo  ncjlro } revocat  iterum  reliquum  corpus  Ecclejix  . Quo  profc-. 
do  tarn  amplx  poceftatis  officio  , quam  flagrantiffim*  pietacis  er- 
ga  Orientis  Patriarchates  Ecclefias  Pontificiam  Romanam  nullo 
non  tempore  egregie  fuilse  perfundam  affatim  dcmonflratum  eft 
hadenus. 

Ante  quam  autem  ejufdcm  vindicias  exornandas  mihi  af!u- 
mam,  prarclarx  opera  pretium  fuerit  obfervarc  non  ita  facile,  nec 
juxta  fdicitcr  dignofer  , atque  diftingui  , quandonam  Pontifcx 
perfonam  dodoris  gerat  aut  privati , aut  publici  , neque  ejufmodi 
diftindioni  fatis  diligenter  intendifse  Scholarum  Theologos  , Sa« 
crarumque  rcrum  Tradatores  . Nam  regular , quas  nuperus  qui- 
dam,  atque  quidem  dodiffimus  Scriptor  Honorii  vindicias  ador. 
nans  lib.  1.  cap.  2 a.  art.  2.  propofuit , prsfixitque  ad  difeernen- 
dam  Conftitutionem  dogmaticam  ab  aliis , quarincum  cenfum 
proxime  deferibendz  non  veniant , ear  mihi , aut  ego  fallor,  fane 
videntur,in  quibus  certo  harrere  pedc  non  poffim:  cujufmodi  funt,. 
quod  Conftitutio  non  edatur , nifi  ex  confenfu  , ant  confilio  prae- 
vio  Concilii  cujufpiam  , aut  S.  Romans  Ecdefi*  Cleri  falcem  , 
five  Cardinalium  Collcgii : quod  Conftitutio  praeferat,  exprimat- 
que  vim  prarcepti , adjungatque  in  Refradarios  anathematis  poe« 
nam  : quodque  Conftitutio  dirigatur  ad  celebriores  in  Ecdefia 
Epifcopos  , puta  Patriarchas , ac  Primates  , ab  his  ad  inferiores 
tranfmittenda  .Neutram  cnim  ex  tribus  illis  conditionibus  , quas 
is  necefsarias  dicit  ad  rite  difcernendasConftitutiones  dogmati- 
cs* ( quamvis  turn  optime  difeerni  non  diffitear , fiquando  appo- 
ni  conditioner  illas  contingat)  probare  fatis  queo:  non  primam, 
.fiquidem  neque  Concilio  particulari , neque  pcculiari  S.  Roman* 
Ecclefix  Clero  Ehvina  pollicitatio  &da  fuerit , promifsaque  in 
fide  infalhbilitas  . Nonfecundam,  quippe,  veluti  feite  obferva* 
vit  Bofsuetius  , objecitque  Lamio  , qui  perindc  hac  de  re  probe  , 
intimeque  perfuafum  fe  fc  in  parergo  tradatus  de  Pafchate  inge- 
nue oftendit , quemadmodum  in  Conciliis  generalibus  dccreta_> 
non  minus  fidem  obiigant , qux  in  Capitibus  uila  abfque  adje- 

dione 


Digitized  by  Google 


408  Pbivilegia  Rom.  Pontifici 

flionc  fire  prscepti , five  poena:  credenda,  tencndaquc  Chriftiff- 
dclibus  proponuntur  , quam  quae  in  Canonibus  fub  Ccnfurarum 
• interminationc  ab  Hcterodoxis  vindkantur  j it  a fimilitcr  fide  Di- 
vina  fuerit  credendum , quod  fub  hac  ratione  Pontifex  crcden.’ 
dum  proponat,  qtiamvis  anathematis  pccnam  non  adjunxerit . 
Ncque  tertiam,  qtiandoquidem  Conftitutiones  dogmatic*,  fatis  * 
ftipcrque  eft  , ut  innotcfcant,  quoquo  dcmum  innotcfcant  modo , 
fitquc  fatis,  ac  fuper,ut  Roma:  promulgentur  , velut  explicite  ha. 
bent  in  Bullis  advcrfus  libros  Caroli  Molina:!  Clemens  VIII , & 
advcrfus  iibrum  Janfcnii  UrbanusVlII.  (quidquid  contra  oblo- 
quantur  Van-Efpenius  part. 4.  promiilgat.  Leg-urn,  & Gibcrtus  in 
prolcg.  tit.  p.  cap.  7,  quibus  unurn  opponcre  fatius  habcbo  Inno- 
ccntium  III.  in  Cap.  Ad  hac  depojlulat.  Prxht.  ubi  disjun&ivc  ait 
Legis  obligationcm  induci : Cum  folemniter  editor , cut  publics 
promulgatur  : quam  pratdaram  fcntentiam  propriam  qtioque  fe- 
cit Benedicftus  XI V.  de  Synodo  Dioecef.  lib.  1 3 . cap.  4.  n.  1 . ) ut 
continuo  vel  mentis  obfcquium  iilis  debcacur  . 

Quamobrcm  ca  mihi  quidcm  obverfatur  opinio  , quod  ex 
divcrfa  potius  Refcriptorum  Pontificiorum  ratione  defumendum 
difcrimen  iftud  fit , fitque  ideo  diiigentcr  inter  Pontificia  ipfa  Re- 
fcripta  diftinguendum  . Juvat  igitur  fcirc  duo  imprimis  dfe  Re. 
fcriptorum  genera ; alia  ad  inftar  familiarium  , privatarumquc 
Epiftolarum  , quas  nunc  breviori  vocabulo  Previa  nuncupare_s 
Pragmatici  folent : quoties  videlicet  fummi  Pontificcs  a quibuf* 
dam  rogati  dc  largienda  venia  legis  alicujus  ab  aliquo  fuorum 
Dcceftbrum  lata*  , five  infra&i  Concilii  gcneralis  cujufpiani-. 
Canonis  ; vel  interrogati  confilii  accipicndi  caufsa , five  in  re 
dubia  obtinenda:  declarationis  gratia  , refpondent  pro  rci  qua- 
litate  , atquc  opportunitate  vel  affirmative  , vel  negative  . Quo- 
Hioi  in  cenfum  ca  quoque  veniunt  Scripta  , qua:  ab  ipfis  , tan- 
quam  privatis  dodor*bus,ex  penu , fingulari , propriaque  ex 
opinionc  prodeunt : qua:  in  Foro  contcntiofo  , vel  circa  fa&L# 
pure  criminalia  prsftanda  jubent  , quxque  ipfi  prsftant  circa 
cauflas  mere  privatas , vel  circa  fa&a  pcrfonalia  : qua:  de  re* 
bus  ad  capita  difeiplime , varia*  juxta  locorum  , xemporum_i , 
pexfonanuuque  varieutem , mere  fpedantibus  dcccrncnda  fibi 


Digitized  by  Google 


Vindicat  a.  Appendix.  40$ 

furmint  $ fcxccntaquc  horum  fimilia  , in  quibus  agit  Pontifcx  qui- 
dem , aut  tanquam  vir  apprime  docrtus  , atque  mulia  rerun?  divi* 
narum  , humanarumque  fcientia  locuplcs  , aut  tanquam  Pater  vc- 
rc  pus,  ac  fere  paterna  charitatc  erga  fidelcs  omnes  adfci^us, 
aut  tanquam  proprie  Judex  , Princepfquc , apud  quern  Sacrorum 
non  modo  omnium  Integra  fumma  , fed  & Civ  ilium  quamplu- 
rium  cura  confiftit , agit  tamen  ut  perfona  lingularis  , ac  privata 
in  quam  fubreptionis  , vel  obreptionis  , ulla  abfque  vei  culpa , 
caderc  virium  poflit , idcoquc  falli , &fallcrefit,  ctfi  nolit , ob- 
noxius.  Altcrius  genusllefcripta  funt  ad  inftar  potius  Legum  pu* 
blicarum  , atque  Conttitutionum  vim  legis  obligandi  habentium, 
qux  jam  uiitato  ttilo  BulU  nuncupantur : quibus  Dogmata  fide! 
prziertim  , atque  formandorum  Rcgulx  morum  aut  dcccrnuntur, 
aut  declarantur , atque  ita  five  dccreta , live  declarata  omnibus, 
nulla  adhibita  temporis , loci , ac  perfonx  limitatione,  aut  diftin- 
dione  , obfervanda  ex  auftoritatc  demandantur  . Quamquam  nc- 
que  has  omnes,  neque  in  his  omnia  pari  , cademquc  pollerc  vt 
purandum  ell . Nam  etiam  multx  ob  res  a fide i do&rina  , morum* 
que  difciplina  di  verfas , ac  dittanies  edi  Bullx  folent  : in  his  vero, 
qux  dc  fide,  morumque  regulis  eduntur  , mul ta  obfervatu  digna  , 
atque  prxoculis  habenda  funt.  Et  primo  quidem  principalis  Bui* 
lx  fentemia,  five  pars  ilia,  in  quam  Pontihcis  mens  prxcipuc 
fertur , quxque  ipfi  prx  aliis  cordi  fuit . Perinde  Bullx  prxfatio  , 
qux  prxmitti , velut  ingreflus  vix  , confuefcit . Rationcs  prxte- 
rea  fententix  prxcipux  adje.ttx  , quibus  ilia  communiri , ac  in* 
ttrui  folct . Denique  ilia  quoque  , qux  in  Bulla  extra  propoiitam 
fpcciem  a (fur  a funt,  atque  veluti  addiramenta  quxdam,  ornatus, 
vel  erudirionis  gratia  adjeitta,  haberi  debent . Ex  his  ergo  prxei* 
puam  , & hanc  quidem  folam  Bullx  f.  nientiam  , tanquam  earn  , 
dc  qua  plene  , ex  pcrfe&a  gradus  potcttaic  , atque  Spiritus  S.  ad* 
iittentia  fpeciali  mens  Ponnfitis  deliberat , veluti  rcgulam  fidei , 
five  dirttattim  indcficientis  indicia  habendam  puto  ; eique  integro 
mentis  obfequio  a Chrittifidelibus  obcdiendum  . Non  ita,  opinor, 
in  aliis  ■,  tametfi  vel  in  his  etiam  nolle  adquiefeere,  non  ettet  abf- 
que  periculo , vel  abfque  piaculo  5 nifi  quando  in  contrarium-. 
apcitiflin  a veritas  ipfa  cogat ; quo  in  cafu  laccttiri  , violarique 
Pwrt  II.  Tom.  IS.  F f f obc- 


i 


Digittzed  by  Google 


410  Privilegia  Rom.  Pontifici 
obedientia  diccnda  ncutiquam  crit;  fiquidem  turn  necex  ipfortim 
Pontificum  voluntate  obligandi  vim  habeant . Confer  pr*  aliis  , 
qui  rem  hanc  egregie  pertradlat , Emin.  Petram  in  prooem.  ad 
Conft.  Pontif.  §§.  a , & 3 , aliofque  apud  ipfum  hocce  de  argu- 
mento  optime  meritos:  quibus  prsmomtis  ,atque  prsemiflis  > jam 
ad  Pontificum  Vindtcias  gradu  appropinquo  ► 

D E S,  P E T R O 

§•  I- 

PRimus  ex  Pontificibus  Maximis,  quem  impotenti  furoris  a»ftur 
impetunt  > atque  profternerc  ad  ima  , obterereque  , ingen^ 
ti  pro  co  , quo  pcrciti  livore  funt , lapfu  multiplici , htfrefis  ne- 
quidem  cxcepto , Hctcrodoxi  enitunturl  quibus,  quod  auditu 
eft  horrendum  , manum  dedere  vel  Catholic*  communionis  non- 
nulli  homines  haud  cxhorrucre , Ptinceps  eft  Apoftolorum  , ipfe 
met  S.  Petrus . Rati  nempe  , fi  femel  firmiflimam  hanc  Petram  di- 
movere  loco  ,&  infringere  fuerit  ipfis datum  , fore  pcrquamfaci- 
le  > ut  vel  Ecclefia  ipfa  peffum  cat , velfupremi  m Ecclefia  Sacro* 
rum  Prsfides  non  eo  amplius  in  pretio  habeantur  , ut  corum  dic- 
to  obedientes  fe  praeftent  omnes  , velut  eorum  , qui  pariter  huma- 
ni  quodlibct  pati  poifinr,  legique  perinde  quodcumque  peccandi, 
pro  infirmacondttione  , fubjaccanr  . Nolim  equidcm  lapfus  om- 
nes., qui  per  nefas  :tque  , atque  per  inftgne  mendacium  S.  Petro 
appinguntur,  elevate  , fitiluere  : quandoquidem  idmeam  ad  rein 
proxime  non  fauat , atque  a noftratibus  alioqui  Thcologis,  quin 
etiam  jam  pride  m a SS-  Patribus  difpuntti  afifatim  fiierint , atque 
dcpulfi ; fed  iis  praetcrmiflu.quse  ipfius  diredle  perfonam  afliciunt, 
unum  , vel  alterum  folummodo  meo  fermone  perftringam,  quibus- 
nrgotium  aliquod  faccflitum  argumento  videri  poteft,  qnofque  po- 
tiilimum  ad  Pontificiam  in  ipfo  potcflatcm,  & infalhbiluatcm  im- 
petendam  arripere  , faftoque  cum  Grarcis  , c Photii , ac  Cerula- 
rii  fadtione  profedhs  , agnnne  Latini , qui  c Luthcri  , Calvinique 
gurguftio  prodicre  , in  aciem  inftruercfolent , ac  ftudenr.  i.Ita- 
quaex  uina  negations  Chrifti  D-,quam  imo  juramento  firtnavit, 

infe- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix/.  I.  411 

inferunt  Pctrum  a fide  defccifse  procul  dubio  ; cidcmquc  proind  c 
dcfeftui  obnoxium  e(Tc  Pontificem  quemlibet , irvodo  perperam 
fibi  adblandiri  dc  privilegio  nolit , vereaturque,  quod  dentgatum 
utique  S.  Petro  faccri  ex  iplius  lapfu  conftringitur.  1.  Exacri  re. 
prehenfione  , quam  ob  fimulatam  fidem  a S.  Paulo  fobju  , cxfcul- 
punt  potuifTc  ctiam  S.  Petrum  , quemadmoduni  proderc  , ica  pa- 
riter  fidem  perderc,  icaque  utrique  vitio  SxicccfTorcs  cjufdem  fuc- 
cumbers  . 

Atqui  vecus  eft  ifta  calumnia  jatftata  a Marcioue  , a Porphi- 
tio  , a Juliano  Apoftata  , a Nilo  Thefsal. , a Macario  Ancyr.  ,a 
Nicolao  Methon. , a Bafilio  Thcfsal. , a Michaclc  Pfcllo  , a Nilo 
Cabafila , a Demetrio  Chryfolora  , a NiloBhodio,  a Mclctio 
Alex. , a Gcorgio  Corefio,  a Gabriele  Philadclph.  , a Barlaamo, 
a Camatero  , a Palama  , a Scholario  &c. , quam  Jampridem  obli- 
teratam  a Demcirio  Cydonio , a Matthxo  Caryophilo  , a Jofepho 
Methon. , a Nicephoro  Blemmida  , a Leone  Allatio  , a Conrado 
Bruno , a Bonaventura  Vulcanio  , a Bellarmino  See.  rcfingcre  non 
depuduit  placcium,  Salmafium  , Simlerum  , Junium , Sibrandum* 
Pfaffium&c.  Equidem  , utadprimum  fatisfaciam  , hand  mefu. 
git  a perjurio  exculare  S.  Petrum  eniti  S.  Hilarium  cap.  3.  in_» 
S.Matth.j  & S.  Ambrofium  in  cap. 22.  S Lucx,  trinam  Petri  nega- 
tioncm  msgis  , quam  infignj , iniquoque  mendacio  » ambiguae  lo- 
cutionj  adlcribcndo , oftendendoque  verba  , quibus  ncgationem 
pcrfecit , in  reeftum  plane  fenfum  inflech  facile  potuiflc  , juxta 
quern  nempe  S.  Petrus  Chriftum  negando , hominetn  quidem, 
Dtum  nonetiam  negaverit.  Is  tamenego  non  fum,  ctfifando non 
fim  , quatenus  expofitio  hate  , ac  quantopcrc  ad  lcvandum  Petri 
lapfum  confcrrc  poifit , non  fum  , inquam  , quantaincumque  veri 
pratferat  fpccicm  , qui  iftiufmodr  fpcciolis  interprctatiombus  fa- 
cile adquicfcam  , meumqtie  prathcam  aftenfum : co  vel  magis, 
quod  expoficioncs  cjufmodi  , tacito  quidem  , rcverentiar  gratia, 
illuftri  corum  nomine  , haud  ignorem  rejoftas  , explofaique  a_» 
S.  Hicronymo  in  Matth.  , & a S.  Auguftmo  traJI.  <56. in  Johan.  , 
eoque  vel  maxime  , quod  ubi  dilucide  loquitur  Evangelium,  con- 
jctfturis  non  opus  eft  rci  veritatem  peoitius  attingcre.Quid  igitur? 
Parum,  an  plunmum  dcliqucrit  ,m  quatrain  , non  intcrcft,  fed 

Fff  a quo*. 


Digitized  by  Google 


412  Privilegia  Rom.  Pontipici 

qiiomodo  deliqucric , mihi  quaercndum  incumbit . Ergo,  quan- 
tum cx  Evangelio  comprehenderc  fas  ell , S.  Petrum  contra  fidei 
profcflionem  deliquiflc  quidem  fatcri  cogor } intcriorem  tamen  fi- 
demhaud  pcrdididc  cum  communi  propugno  , certaquc  SS.  Pa* 
trum  fententia  3 quam  calculo  ftio  confirmat  inter  alios  S-  Augu- 
ftinus  lib.  contra  Mcndac.  cap.  6 , ad  quern  re  dimitti  patiaris  , 
quin  profligato  argumento  , confedoquc  fupervacaneam  ego  fu- 
peringerere  operam  adigar.  Quid  amplius  ? Indeficicntis  profe&o 
fidei  privilegio  nondum  adaudhts  turn  fucrac  S.  Petrus , quum  in 
Chrifti  D.  negationem  erupic,  quod  ipfi  non  nifi  poft  refurreiflio- 
nem  a ChriAo  D.  fuit  collatum , quamvis  ante  paftioncm  fuifsec 
jam  ipfi  promifsum.  /gitur  peflimum  eft  argumenti  genus  a pecea- 
to  Clavium  collationem  antecedentc  fallibilitatisnotam  , ipfius 
perindc  Succefsoribus  infligendam  , inferre  : peflimum  quoque  cx 
denegata  impeccabilicatis  gratia  ad  infallibilitatis  privilegium 
cum  ipfi,tum  ipfius  locum  impletuns  denegandum  profilircjquan- 
do  imo  S.  Auguftino  ferm.  1 24.  de  temp. , Audtore  lib.  7.  S.  Op- 
tato  attributi  adverf.  Parmen. , &S.  Gregorio  M.  horn.  22.  i n_» 
Evang.  affirmantibus  , Deo  fapientiflimepermittente,  lapfus  eft 

5.  Petrus , ut  proprio  cxcmplo  peccantibus  deinceps  ipfe  Pafcoc 
commifereri  difccrct . 

Jam  quod  2.  gravius  objedhim  eft  loco , fic  difpungo , at- 
que  1.  inquirendum  duco,  an  S.  Petrus  a S. Paulo  revera  fuerit  rc- 
prehenfus  > caquc  reapfe  patraverit  > ob  quae  dignum  fe  praeftitc- 
rit  t qui  a S.  Paulo  rcprehcndcretur  5 hoc  eft , anne  Cephas  An- 
tiochix  rcprehenfusaS.  Paulo  adGalac.  2.  11.  alius  a S.  Petro 
fuerit.  Cclebriscnim  Teroj  vetufque  controverfia  eft  ifta,  quae 
Scriptorcs  cum  vecercs  , turn  nuperos  in  varia  ftudia  diftraxit  • 
Affirmarunt , atque  Cepham  unum  e Chrifti  D.  fuifse  difeipu* 
lis  ( quo  plane  cognomine  pfeudo-  Martialis  ille  , qui  Tolofanis 
fe  quoqne  Apoftolum  propmavit , femet  inferipfit  in  epift. , qua: 
proftat  tom.  z.  Bibl.  PP.  Lugd.  pag.  no.)  atqne  heic  reprehen- 
fum  alium  a S.  Petro  Clemens  Alexand.  lib,hypotypofcon  apud 
Eufcbiumlib.  1.  hift.  Ecclcf.  cap.  1 2,  pfeudo- Dorotheus  Tyrius, 
five  Procopius  dc  Apoftol. , ac  Difcipul.  D.  in  Bibl.  PP.  Colon.  , 

6.  Lugd.  1677.  tom,  } » ac  Patif*  id 54.  tom, 7,  pfeudo - Hippo- 

lytus 


Digitized  by  Google 


/ 


Vindicata.  Appendix  jr. I.  413 
lytus  Thebanus  Sjeculi  XI.  Scriptor  Iib.de  duod.  Apoft.  in  Aucta- 
rio  Combefifii  tom.  2.  pag.  83  1 , Chronici  Alcxandrini  AuftoC 
Sarculi  VII.  ad  an-  30.  pag.  213  , edit.  Cangii  pig.  2141  Occume- 
nius  in  cap.  2.  ad  Galat. , Au&or  Comincntarii  in  epid.  Paulinas 
Tub  S.  Anfelmi  nomine  , aliique  cum  Grasci , turn  Latini , quibus 
hanc  infcdifsc  fententiam  actaic  fua  commcmorant  S.  Jo:  Chry. 
fodonuis  hom.  84.  tom.  5.  Oper.  pag.  71  y,  S.  Hieronymus  in 
cap.  2.  ad  Galat.,  & S.  Gregorius  M.  horn.  1 8.in  Ezechiel.  Quam 
pCinde  inopinionum  pedibus  , manibufque  abjerunc  Carcrius 
dc  Rom.  Pont  if.  lib.  1.  cap.  5 , Albertus  Pighius  de  Hierarch. 
Ecclcf.  lib.  3.  cap.  1 1 , ac  podremo  Harduinus  , qui  fingulari  in 
hunc  locum,  ideft  in  Cap.2.epid.  ad  Galat.  adornata  difscrtatione 
eamdem  op-nioncm  jam  penitus  obfoletam  velut  e ruderibus  exei- 
tavit,  vindicandamque  lufeepit,  hifee  forme  duftus,atque  permo- 
tus  argumentis . Turn  quod  Petri,  & Ccpha?  diverfa  velut  nomina 
codemtnet  Cap-2,  ep.  ad  Galat.S.Paulus  adhibuit,ubi  vcrf.7,&  8. 
bis  nomen  Petri.vcrf.vero  y>  11, & i4>tcr  nomen  Cephs  ufurpavit: 
quorium  autem  diverfa  nominum  acceptio  , nifi  ad  (ignificandatn 
perfonarum  diverfitatem  f Turn  quod  S.  Petrus  nufquam  Cephar 
nomine  deiignatus  fuerit , nth  a Syriacc  loquentibus  , atquc  feri- 
bentibus,  fiquidem  a Latinis  Petrus  , a Grxcis  nkt*  femper  fit 
di&us  : quo  paritcr  nomine  a S.  Paulo  appellatus  ibidem  e(f  j ne- 
que  ullibi  ab  ullo  Apodolis  alits  fuit  podpolitus , ficuti  Cephas 
p >dS.  Jacobum  hot  loci  laudatur  . Tumquodaveri  abhorreac 
fpetie  id  S.  Paulum  aufum  , fibique  temcrc  aflumpfiiTc  , ut  fupre. 
mum  Eccleiix  Primipcm  tarn  acri  reprehenfione  afficcret  . Mul- 
to  quoque  minus  S.  Pctrum  fc  fe  rep'  chendendum  cxhibuilTe  r 
qui  enim  tot  annis  cum  Gentilibus  menfa,  & cibo  palam,  Judarif- 
que  fpediantibus  , iuerat  ufus  Ad.  1 o , ipfifquc  coram  Legalium 
obfcrvantiam  minime  obligare  Jerofolymts  annuntiaverat  Ad.  u> 
qui  dcn.um  fieri  potuic,  ut  Antiochix  Judaros  aliquos  verirus  > 
corum  gratia  a communione  Gentilium  fe  fubtraxerit  ? Tunu* 
quod  neque  Pctrum  Antiochiie  cum  Paulo  dcgiflc,neque  Paulum 
diifenfilTc  aliquando  a Pctro  ufpiam  in  Adis  a S.  Luca  comme- 
moratum  Iegitur . Podremo  , in  quo  potiflimam  vim  facit  , difli- 
dium  inter  Paulum,  & Ccpham,  de  quo  in  epid.  ad  Galat.  cap.  2 , 

cx 


\ 


Digitized  by  Google 


414  Privilegia  Rom.  Pontifici 

ex  eodem  loci  conjicicndum  liquet  in  annum  14.  a S.  Pauli  con- 
verfione  , hoc  eft  in  an.  4$.  A-rat  Chrift.  > quo  anno  Concilium 
Hicrofolymitanum  III.  de  cdfatione  Legalium  habitum  eft,  quo 
‘dc  agitur  At ft.  15.  Jam  vero  ante  Concilium  a Paulo  rcprchenfum 
fuifse  Cepham  , tarn  voluit  S.  Auguftinus  in  cpift.  81.  nov.  edit, 
cum  aliis  multis , quani  veri  fit  valde  fimile  ex  eo  , quod  Ad.  1 5. 
dicuntur  SS.  Paulus , & Barnabas  Jerofolymam  vemfse  ad  Apo- 
ftolos  > eofdem  confulendi  gratia  fupcr  cxorta  de  Legalibus  con« 
trovcrfia : cujus  rei  in  caufla  profedo  aliud  effe  non  potuit,  quam 
difccptatio  Antiochix  paullo  ante  cum  Cepha  , aliilque  Judxis 
habita  dc  corumdcm  Legalium  obfervantia : turn  autcm  tempo- 
ris  j utipatet,  Antiochix  S.  Petrus  non  erat,  fed  Jerofolymis 
jcura  Apoftolis  ceteris  in  Concilio  agens  . 

JEx  adverfo  negant , atque  Cepham  heic  a S.  Paulo  repre- 
henfum  eumdemmet  S.  Petrum  efle  pugnant  comm  uni  fuffragio 
Patres  , & Scriptorcs,  inter  quos  S.  Ircnxus  lib.  3.  cap.  1 2 , Tcr- 
tullianuslib.  5.  contra  Marcion.  cap. 3 , & lib.de  prasfeript.  cap. 
a 3 j Origencs  hb.  2 . contra  Celfum  n.  1 , S.  Cyprianus  in  cpift.71. 
adQuintum , Eufcbius  Catfar.Commcnt.  in  Pfal.  74,  S Hierony- 
mus in  Prologo  Comment,  ad  Galat.  > in  cap.  2 j &inepift  75* 
alias  u.  inter  Auguftin.  tom.  iftius  Opcr.  2.  pag.  1 281  ibidcmque 
apud  ipfum  Theodorus  Heracleotes,Didymus,Apollinaris  Laod., 
Alexander  vetus  hsereticus,&  Euf'ebius  Emiflen.,S.Jo:  Chryfofto- 
mus  hom,  <54.  tom.  5 , S.  Auguftinus  in  epift.  82.  alias  i^.lib.i. 
de  Bapt.  cap.2,  lib.  de  mend,  cap.i,  & dc  Agone  Chrift.  cap.30  , 
S.Cyrillus  Alex.  lib.£.  contra  Julian,  pag  32  5,  Caflianus  Collat, 
17. , Thcodorcttis  in  cap.  2.  ad  Galat. , Ambrofiafter  , five  Hila- 
lius  Diac.  in  cumdem  locum,  S.Gregorius  M.  hom.  18.  in  Ezcch., 
& lib.  1 8-  in  Job.  n 10  , aliique  feauioris  xtatis  apud  Corncliuni 
a Lapide  in  cap.  2 . ad  Galat.,  quibus  uttoque  fub/cribendum  pol- 
lice  fibi  ftatuerunt  Baronius  ad  an.  5 1.  n.33,  & feoq.  , Tillemon- 
tius  tom. 1.  pag.237,  Bailletus  ad  2 9.  Jun. , pleuriushift.  Ecclcf. 
lib.  2 , Jacobus  fioileau  difquifit.  Thcolog.  in  cap.  2.  ad  Galat., 
Calmettus  difTert.  in  eumdein  locum,  Cavalcanti  inVindic.  Rom. 
PontiL  lib.  1.  diiT  rt.a.  , Mamachius  Orig. , & antiq.  Chrift. 
iom.  j.par.i.  lib.  4.  cap.  i.§.  4.  inparergo  pag.  102,  Si  fcqq.,  cx 

Pro- 


Digitized  by  Google 


Vindicata,  Appendix  if.  I.  415: 
Proteftantibus  vero  Pcarfonius  in  Annal.  Paulin,  pag.  1 o>  Bafna- 
gius  in  Annal.  Ecclef.  ad  an.  50.  n.  9,  Dcilingius  tom.  2.  Obfcr- 
vat.  cap.  45  , aliique  } quos  pcrfcqui  non  vacat . Quorum  ad  con- 
firmandam  fcntcntiam  illud  quammaxime  confert , quod  prarcit. 
cap.2.  ad  Galat. , ubiVulgata  habct  Cephas  , vetuftitfima  Grazca 
Exemplaria  , atque  vetercs  ctiam  Interpretes  legunt/Vfrfij  . Quin 
etiam  Pc  n/x.habcnt  vetcris  quoque  Vulgatae  Exemplaria  Clara- 
montis  j & S.  Germani  a Pratts  celcberrtma  , Codex  item  Ale* 
xandrinus  venerandn?  antiquitatis  , velut  obfervac  Millius  in  cit. 
cap.  2.  ad  Galat.  nov.  Teft.  Grace,  edit.  pag.  545,  Verfio  antiqua 
Latina  y de  qua  Sabatcnus  torn.  3 , Codex  GrazcoLatinus  Barnc- 
rii  &c-  y atque  Pctrum  denique  loco  Cephre  legerunt  Tcrtullianus 
adv.  Marc.  5 Hilarius  Diac  , ac  Theodoretus  . 

Nequc  vero  urgent  momenta  ab  Harduino  allata  , qua?  tarn 
levi  profligantur  brachio,  quam  ingenti  ille  conglomeravit  appa- 
ratu  ► Spuriam  utramquc  ad  Tolofanos , & ad  Burdcgalcnfcs 
Epiftolam  , qua:  fub  S.  Martialis  nomine  circumfcrtur  , jam  du- 
dum  demonftraverunt  viri  dodlifs.  Dionyfius  SanMarthanus  to. 2* 
Gall.  Chrift.  3 Nourrius  in  appar.  ad  Bibl.  PP.  tom.i.  difTert.  9 y 
Barthius  adverfar.  lib.  45.  capp.7  , & 2 1 , Oudinus  tom.  2.  pag. 
66,  & fcqq.  j aliique, Librum  Hypotypofcon  non  defiant , qui  hy- 
pobolimazis  , ac  pfeudonymis  adnumerent . De  libro  cum  probro 
loquitur  Photius  Cod.  1 o 9,  tamquam  de  Opere  erratis  , fabcllis  , 
atque  fententiis  quin  ctiam  impiis  refertiflimo,  fuoque  baud  mul- 
turn  indigno  parente  , quern  nimts  interdum  credulum  , apocryp- 
ticis  nan  atiombus  , vulgaribufque  rumoribus  ab  inccrta  tradi- 
tionc  dele&atum  obfervavit  Richardus  Montacutius  Origin.  Ec- 
cleClib.2.  pag. 52.  Neque  vero  potion  haberi  in  pretio  meremur 
Eve  pfcudo-Doiotheus  , five  pfeudo  Hippolytus  , quorum  libros 
tindique  nngis  exundare  nemo  tgnorat  , five  Occumenius  , five_j 
AudorChron.  Altx.  (am  pofterior  incertis  quidem  conje&uris 
fertur  Cofmas  Indoplaufta  apud  Allatium,  Georgius  Pifides  apud 
Uficrium  , Georgius  Alexand.  apud  Oudinum)  quos  hanc  ex  Cle- 
mente Alex,  abfque  dele^tu  haufiffe  fententtam  indubium  eft.  Uc 
intereade  Au&ore  Commcntarii  Tub  S.  Anfelmi  Cant.  nomine_j 
nihil  dicam  , qui  pcriocham  hancce  profert , quin  allumat,  pio- 

bet- 


4itf  Privilegia  Rom.  Pontific  i 

betquc  3 quemque  fuiflfc  Hervaum  Dolcnfem  Monachum  jam  pa- 
ce t ex  Encyclica  de  ipfius  vita,  & feriptis  circa  an.  1 1 30.  apud  Da- 
chcrium  Spicileg.  tom.  2.  pag.  514,  nov.  edit.  tom.  3.  pag.  ^81, 
Pezium  in  praef.  ad  tom.  3.  Anecd.  pag.  4 , &Oudinum  tom.  2. 
pag.  1114:  tanti  quippe  non  funt,  qui  tot  aliis  numero , & auto- 
mate prasftantioribus  , in  oppofitum  pugnantibus,  anteferri 
mereantur  • Valdequam  inhrmum  eft  vero  argumentum  , quod  a 
nominis  five  variatione,five  etiam  poftpofitione  petitur.  Qui  enim 
pluribus  affetus  S.  Petrus  fuit,  modo  uno,  modo  altero  , modo- 
que  ante,  modoque  poft  alios  quoque  efferri  potuit:  nequeemtn 
ibi  dignitati  fit  locus  , quum  dc  Petri  Summo  Pontificatu  fermo 
non  inftituatur,  qui  totus  verfatur  in  re  mere  hiftorica  • Casterum 
autem  ncque  femel  ab  Evangeliftis  modo  Simonis,  modo  Cephas 
nomine  idem  Temper  S.  Petrus  defignatus  legitur;  certiflimcque 
S.  Petrum  accipiendum  fore  ,qui  1.  Corinth.  1 5.  5.  Cephas  did- 
tur  a S.  Paulo  , contra  quam  contendat  Harduinus  , idem  , qui 
Simon  Lucas  24.  34.  denominatur , ex  utriufque  loci  collatione 
liquidiffime  conftat . Ncque  id  officit  fane  , quod  S.  Paulum , qui 
humilitate  praeftabat , primamque  S.Petri  dignitatem  quammaxi- 
me  feiebat,  fuoquc  , tit  oportebat  , fummo  habebat  optime  hono- 
re , omnibus  coram  Apoftolorum  Principi  exprobrare  haud  fuifte 
veritum  veri  parum  videri  poflit  fimile  : nam  S Paulus  , quae  illuc 
ufquc  docucrat , S.  Petri  exemplo  everti  perpendens  , cjus  fiquu 
dem  fimulatio  Jtidaeis  converfis  Legalium  ncceflitatem  obtrudere 
viderctur  , fui  munerisideo  parciculam  duxitS.  Petrum  arguere: 
quern  perindc  quod  au&oritatis  quadam  fpecie  arguerit>  five  , ut 
jpfemet  loquitur  , in  faciem  cidem  reftitent  3 non  id  profeclo  ar- 
rogantiae  , procacitatique  tribuendum  , fed  magis  ipfius  .naximo, 
ingenuoque  veritatis  amori  vertendum  , atque  metui  jure  majori, 
veluti  SS.  Auguftioo  in  epift.  2 8.  olim  8, 40,  7 1 , & £3.  nov.  edit., 
ac  Gregorio  M.  lib.  2 8.  Moral,  cap.  12  , & horn.  1 8.  in  Ezc  ch.  vi- 
fum  eft  , nc  Principis  Apoftolorum  exemplo  Antiocheni  ex  Cir- 
cumcifione  converfi  Legalium  obfcrvantiac  fc  obligari  auruma- 
rent . Quatenus  veroS.  Petrus  reprehenfione  S.  Paulo  fe  dignurn 
prarftiterit , difeutiendum  paullo  poft  erit . 

Ncque  magis  obeft  S.  Lucam  nihil  horum  meminifle,  utpote 

• • • 

qui 


Vindic  ata.  Appendix  jf . I.  417 
qtii  non  univerfa  five  a S.  Petro  , five  a S.  Paulo  faftitata  fermonc 
complciftenda  fibi  propofuit : quum  neque  mcmincrit  Cathedra 

a S.  Petro  Antiochia*  prinuim  collocate  , Romamqne  dcinde * 

translate  , neque  hujulcc  dilfidii  five  cum  Petro,  five  cum  Cepha 
a S.  Paulo  habiti  : quod  tamen  nemo  in  dubitacioncm  , infigni 
abfquc  S.  Pauli  injuria,  qui  ejus  mcminit  Cap.  2.  ad  Galat.  , ad- 
duxerit  .Neque  officit  tandem  ratio  tempons , dequa  etfi  inter 
Eruditos  non  conveniat , a quo  nempc  tempore  fupputandi  fine 
anni  1 4. poft  Converfioncm,  de  quibus  cap.i.  ad  Galat. , nam  alii 
port  V.Bcdam  in  Adl.15.  a primo  ipfius  S.Pauli  Converfionis  anno 
initium  ducendum  pugnant , alii  contra  poft  S.  Hieronymum  in 
cit.  2.  ad  Galat.  incipiendos  fore  a triennio  poft  camdcm  Conver- 
fionem  , de  quo  fuperiori  cap.i.,  ica  videlicet  ut  S.  Paulus  tribus 
a Converfionc  elapfis  annis  primam  Hicrofolymitanam  profeftio1 
nem  adornaverit , velutihabct  cap.  1 , poftquam  anno  14,  a_> 
Converfionc  ideft  an.  17,  fccundam  fufceperit,uti  cap.  2.  refett : 
convcnit  attamcn  poft  Concilium  Hicrofolymitanum  lll.per£e»fta 
Antiochix  fuifsc,  qu*  de  fuo  cum  S.  Petro  congrefsu  , five  de  Pe- 
tro abfe  reprehenfo  eodem  cap.2.  S.  Paulus  commcmorat.  Itaque 
S.  Pauli  Converfioncm  in  j£ra*  Chrift.an.30.  conjiciunt  Henfehe* 
nius  in  diflert.  Chronolog.  Aiflor.  S.  Petri  ab  Afeenf.  D.  ad  obi- 
cum  , & Blanchinius  in  Chronologia  Pontif. , Ca'far.,  &.  Conful. 
tom. 2.  Anaft.  pag.  cm*}  in  an.  34.  rejicit  Calmetius  cit.  difsert. 
in  cap.2.ad  Galat. ; anno  3 5.  illigat  Fabricius  Salut.  Luc.  Evang. 
cap.  4.  pag.  5 7 jin  annum  3 6.  confert,  five  2.  ab  Afeenfione  Baro- 
niusn.  1 , & feqq.  j ad  an.  42.  diftert  Fridcr.  Spanhcmitis  in  dif- 
fers de  Converf.  Paulina  epocha  tom.  2.  Oper.  pag.  323.  Conci- 
lium Hierofolymitanum  III.  fuper  Kitibus  Judaicis  poft  Legatio- 
nem  Ecclcfix  Antiochen*  ,dc  quo  A<3.  1 f,  habitum  Mrx  Chrift. 
an. 4 6j  five  ab  Afeenfione  18.  ccnfet  Blanchinius  in  Annal.  Pontif. 
S.  Petri  pag.  18;  an.  47,  a Converfionc  17.  Henfehenius,  an.  48. 
putanc  Beveregius  in  proleg.ad  Synodicon  vetus  §.  4,  & Launojus 
lib.  8.  epift.  14.  pag.  782  j an.  4 9.  Petavius  lib.  1 1 . cap.  12  j an- 
no 5 1.  Baronius  n.  6 , de  feqq. , Calmetius  , & Brujus  hift.  Pon. 
tiC  tom.  1.  pag.  10  , & feq.  Epiftolam  denique  ad  Galatas  exara- 
tam  an.  ^6  , vcl  57.  cxiftimac  Dupinius  in  proleg.  Bibl.  tom.  2. 

Fats  11.  Tom.  V.  Ggg  pag.rJPi 


4 1 3 Pri  vilegia  Rom.  Pontifici 
pag.  4 p ; an.  5 8.  Fabicius  Bibl.  Grarc.  tom.  3.  lib.  4.  cap.  5.  pag. 
1 5 5 > an.  6 1 . Roms  fcriptam  indicat  Euthalius  Diacon.  Sxculi  V. 
Scriptor  in  prologo  ad  cpift.  S.  Pauli  in  Nov.Tcft.  edit.  Boecleri, 
& Collet,  vet.  Monum.  Zaccagnii  .Uccumquc  ifta  fe  habeant  , 
nihil  prohibet,  quominus  poll  Concilium  HierofolymitantinL. 
S.  Petrus  Anciochiam  perrexeritj  ibique  locum  fecerit  praemc- 
moratae  reprehcnfioni  , quam  a S.  Paulo  fub  id  quoque  tcmporis 
Antiochiam  rcgrcfso  fubjit . 

Quibus  loco  pofitis,  inquirerc  prseftat2,an  S.  Petrus  rc- 
vera  fueric  reprehenfione  dignus  , five  ca  reapfe  patrarit , ob  quit 
S.  Paulus  cum  reprehcndcndum  duxeric.  Equidem  fuere  , qui  nc 
Ethnicis,ac  Porphyrio  quammaximerelinqueretur locus  oblatran- 
di>obloquendique,ri  aut  S. Petrus  turpiter  erraffc,aut  S. Paulus  ar- 
rogantcr,  procacitcrque  Apoftolorum  Principi  exprobraffe  dice- 
rentur,  diccre  maluerunt  Paulum  de  Petri  confilio  ipfum  Pctrum 
incrcpandum  fibi  fumpfiflfc  : etfi  ctenim  eadem  uterque  fentiret  , 
eadem  gereret , in  eifdcmque  convenirct  , Petrus  tamen  Paulo 
fuafcric  , confenfuquc  , atquc  confilio  auiflor  fuerit,  ut  fibi  coram 
omnibus  exprobraret:  quo  intclligcrent  deinum  Judaci  libertatem 
ab  Evangelio  induJtam  earn  cffejcui  fane  Legalium  obfervantiam 
ccderc  oporterct . Ita  apud  S.  Hieronymum  in  epift.75.  nov.  edit. 
Opcr.  S.  Auguftini  Origcnes  , Didymus  ,Apollinaris  Laod.  ,Eu- 
febius  Emifs.  > Theodorus  Heraclcotesj  & Alexander ; item  S.Jo: 
Chryfoftomus  , Theodoretus  , Caflunus,  Theophylaftus  , & Oc- 
cumcnius  loc.  fupra  cit. , quorum  opinioncm  ipfe  S.  Hieronymus 
velis  j remifque  propugnavit  » eo  graviifimo  fretus  momento , 
quod  fiquidem  S.  Paulus  longe  fiepius  , quam  S.  Petrus , qui  fere 
lemel  id  humani  Jegitur  palfus  > ut  Judaris  Legalium  indulgen- 
tiam  faceret,  Legilibus  ufus  eft  , nonfuilfet  profcdto,cur  S.Pe- 
trum  idea reprehen Jeret , fed  fuilTet  potius  , cut  ipfe  a S.  Pctro 
Iicentius  reprebenderctur  . Q iienim  fieri  pottiit , ut  Paulus  fe- 
rio  reprehcndcndum  in  Petro  fufcipcrct,  quod  ipfemet  poftea  fa- 
dlurus  plus  vice  fimplicieflet  ? Vel  potius,  quo  pafto  fadh’taflet 
ipfe  poftmodum,quod  prius  in  Petro  graviter  reprchcndi(fet?Nam 
ipfe  quidem  S.Paulus,  quoties  ad  profedtum  Evangclii  facerc  exi- 
ftimavit,  Judaicosritus  ufurpavie,  ac  repetut : ut  quum  Timo- 

theum 


Digitized  by  Google 


V indicat  a.  Appendix  jf.  I.  41^ 
theum  cx  Paire  Gentili  circumcidit  Ad.  1 6.  tit  quum  Judai* 
cum  Nazararorum  juxta  morcm  capu£  tocondit  in  Ccnchrcis 
Ad.  18.  1 8j  ut  quum  Hicrofolymis  ante  fc  purifkavic , quam  in 
Tcmpluin  ingredeietur  Ad.  21.  16.  Prarterquaniquod  ob  rem 
turn  adhuc  temporis  licitam  reprehenfione  dignus  S.  Petrus  non 
erat  , quam  neque  illicitam  rcputavic  S.  Paulus,  qui  ideo  1. 
Corinth,  y.  20.  fadum  fc  iis,  qui  fub  Lege  crane , quafi  fub  Lege 
eflet  3 atque  viciflim  iis  } qui  fine  Lege  crant , tanquam  fine  Lege 
cflct , affirmat  : quod  feoffc  ilium  ex  charitatis  impulfu  , quo 
omnibus  familiarirer  utebatur  , ut  omnes  Chrifto  lucrifaccret , 
cum  Ethnicis  abftinendo  a Legalibus,  qua: » antiquata  jam  Lege  , 
non  amplius  ncccflario  obfervanda  veniebant , atque  viciflim  Lc- 
galium  u(um  repetendo  , quotics  cum  Judxis  confuetudo  inter- 
cefliiret  j opportune  adnotavit  S.  Auguftinus  in  epift.  40.  olim  y, 
& 82.  olim.  iy.  Sed  & vide-fis  Cornchum  a Lap. , Tirinum  , Lo- 
rinum  3 aliofquc  Intcrprctcs  in  Ad.  21.  verf.  213  atque  Baldui- 
num  in  cap.  2.  ad  Galat. 

At  cnim  oppofitam  in  fententiam  pedibus,  manibufquc  con. 
ccifere  Tertullianus,  & S.Cyprianus  locis  fupcrius  indie.  3 S.  All* 
guftinus  in  epift.  ad  Galat.  cap.  2,  lib.  2.de  Bapt.  contra  Douar. 
cap.i,ac  pratfertim  epift. 8,&  feqq.ufquc  ad  20, five  apud  S.Hicro- 
nymum  epift. 8d>,&  fcqq.  ufquc  ad  y 7,&  apud  ipfum  S.AmbrofiuSs 
Hilarius  Diacon.,  & S.  Gregorius  M.  loc.  cir.,S.  Thomas  Led.4. 
in  cap.  2.  aJ  Galat.  ,1  2.  q.  103.  art.  4.  ad  2,  & 1.  2.  q.  3 3.  art. 4. 
ad  2,  communitcrquc  Theologi  3 ac  Intcrprctcs  , quos  inter  ade- 
undi  Calmetius  diflert.  cit. , Natalis  ad  Sxcul.  1 . diflert.  n,& 
Cavalcanti  diiTcrt.  3.  Cui  fententia*  tandem  confenfifte  S.  Hicro- 
nymum  tradit  S Auguftinus  in  epift.  260.  ad  Occanum  , augura* 
rique  fas  eft  cx  lib.  i.  Dialog,  adverf.  Pclag.  cap.  8>  ubi  inter 
excmpla  Ep'-fcoporum  , quos  non  caruifte  peccatis  , neque  pror. 
fus  irrcprehcnfibilcs  fc  pra:ftitifle  fatetur  , lftud  quoque  S.  Petri 
a S. Paulo  reprehenfi  profert . Argumento  vero  S.  Auguftino,cjuf- 
dcmque  Sedatoribus  fententijes  & quidem  graviflimo  explicitum 
teftimonium  eft  S.  Pauli  cap.  2.  epift.  ad  Galat.  > quod  fi  in  cum 
feme]  mtorqueri  fetifum  permittatur , quo  fignificetur  Petrus  fin- 
ccro  ncqujtmquam  ammo  a Paulo  reprehenfus  , fed  cx  fimulaiio- 

Ggg  2 nc  , 


4>o  PrivilegiaRom.  Pontifici 

nc,  fed  ex  condi&o , fed  in  fpeciem , cxindc,  ut  optime  argument 
tabatur  S.  Auguftinus  in  epift.  prxmem. , fivcinnov.  edit.  28, 
40,  71,  & 82,  aditus  Ethnicis  longus,  latufque  patefieret  impune 
dc  S.  Scripturx  (imulatione  , facrorumque  Scriptorum  mendacio 
fufpicandi : quo  quidem  Rcl igioni , reique  Chriftianit  nihil  detc- 
rius , nihilque  damnoiius  accidcrct.  Si  enim  facias,  ut  S. Paulus 
fide  S.Pctrum  redarguerit>  auc  fingator  redarguifTe:  Petrus  igitur 
dignus  profedo  non  crat , qui  objurgarctur  : acque  ft  dignus  ob* 
jurgatione  non  erst,  mendax  igitur  Paulus  , quod  ilium  mcrito 
objurgandum  dixerit.  Profedo  ad  os  Porphyrio,  Juliano  , Etbui- 
cifquc  obftruendum  , ait  S.  Auguftinus  , non  crat  occafio  danda 
major  obtredandi : c re  erat  Petri  culpam  , Pauli  corrcptionem 
foteri ; re  enim  rite  expenfa  , in  utriufque  laudem  id  totum  con- 
ccdebat  j videlicet  quod  Paulus  charitati  defer  viens  Apoftolo  di. 
gnam  libertatem  prztulcrit  j Petrus  vero  reprehenfionem  hand 
refpuens  infigne  humilitatis  fpecimen  pratbuerit  . Ex  quibusad- 
parct  jure,  optimeque  a Natali , & Cavalcanti  vapulare  Baro- 
nium  ad  an.  5 x . n.37,  & Cornelium  a Lapide  in  cap.  2. ad  Galat. 
putantes  S.  Auguftinum  non  fatis  exploratum  habuifse  intimum 
S.  Hieronymi  fenfum  , quafi  officiofo  mendacio  locum  fccifse  iru 
epift  ad  Galat. S.  Paulum  docuifse  S.  Hieronymum  dixerit  S.Au. 
guftinus  : non  id  enim  dixit , bene  vero  id  neccfsario  fcqmuiirum 
S.  Auguftinus  fubintu'.it,  ft  veritati  inniteretur  S-  Hieronymi  fen. 
tentia  , quam  idcirco  oppugnabat  , 

Quid  igitur  ? Qutim  dicitur  S.  Petrus  reapfc  a S.  Paulo  re- 
prehenfus  > reapfeque  dignus  reprehenfione  , quo  tandem  modo 
id  intelligi , acciptquc  jubes  ? Atque  id  quidem  eft  , in  quod  3. 
diligentius  pratftat  inquircre,  quod  ad  rem  propius  noftram  atria, 
ginanne  Petrus  a fide  dcil«xcrit,ac  deinde  an  rcvera,&quatenus, 
fi  fieri  potcil,pcccando  dcliquerit.  Non  fbli  ftquidem  funt,qui  ad- 
firment  ob  illud,  quo  exatftuant  in  Pontifkes  odio  plufquam  vati- 
fiiano,  Proteftamcs,  atque  M.  Antoniusde  Dominis,  Maimburgua 
quoque  EtabVff.  dc  f Eglifc cap.  7,  adtirmare  Harduinus  non  du- 
bitavit , id q sic  ex  admilsa  femel  ea  culpa  , ob  quain  a Paulo  fuif- 
fet  objurgatus  , atque  poll  Con. ilium  quidem  Hicrofolymitamitn 
pattatam,  ncccfsario  coofcqui  conclud.it  . Exemplo  juocnim_» 


Digitized  by  Google 


Vinoicata.  Appendix  jr.  I.  421 

Circumcifioncm,  & Cxremonialia  ad  falutem  neceflario  adhibcn- 
<la  , & docuiflec , & comprobaffct : quod  port  Hicrofoly  mitanum 
Concilium  , in  quo  eadcm  obligare  dcinccps  defiiflc  fuerat  dccla- 
racum  , definitumquc  , hxrcfim  prorfus  olcbat , cut  propterea  ne 
Pctrum  obnoxiutn  faceret , maluic  Harduinus  alium  a Pctro  face- 
fc  Ccpliam  a Paulo  cam  ob  rcm  objurgatum ; ldquc  ob  id  quoque 
fecit , ut  ProteRantibus  anfam  cripcrct  Romanorum  Pontificum 
audoriratem  poRhabcndi , ac  vilificandi , veluci  corum , qui  dc- 
cipi  > ac  dccipcre  & ipfi  poifint . ProteRantes  iniquo  pro  ingenioj 
ac  pcRimo  affedu  apage  , viciRim  pro  bona  volontate  , optimo- 
que  voto  quidem  Harduino  laudes  : nifi  pariter  ipfi  congruit , 
quod  pridem  S.  Hicronymo  Grxcorum  Interprctum  laudanti  con- 
filium  , quo  ad  Ethnicorum  calumnias  cvcrtcndas  , atquc  obtre- 
Aandi  ApoRolis  omnem  lncercludenduiu  aditutn,confinxerant  ex 
condido,  pia  (imulatione  , fandaque  prudencia,  dc  utriuf. 

que  ApoRoli  convcnto  id  totum  peradum,  atquc  Pctro  exprobra- 
turn  a Paulo  , repofuit  opportune  S.  AuguRinus  cxindc  aditutn 
Ethnicis  pejorem  aperiri  S.  Scripturas  infimulandi  fraudis  , auc 
falfiracis  : quomodo  a fummo  ad  imum  Rcligio  ipfa  fubrueretur ; 
non  fecus , inquam  , Harduinus  hinc  quidem  hasreticis  aditum  in- 
tcrciperct  in  PontiRccs  obganniendi , 1 lime  vero  latum  patcfacc- 
ret  Scriptorcs  Sacros  parvipendendi . Non  erat  vero  , curidvc- 
reretur  vir  dodus  , unde  earn  declinandx  difficultatis  viam  cxco- 
gitaret . Quid  cnim  ardui  eum  incclTit  confilii,  ut  ab  hxrefis  invi- 
diofa  labc  Pctrum  abRcrgerct , in  earn  detrudere  non  fit  veritut 
Cepham  ? Scd  cnim  Cephas  cur  adjungerc  in  hxrefis  criminc  Bar- 
nabam  veritus  eR  , quern  Paulus  cjufdcm  , atquc  Cepham  , fimu- 
lationis  quum  egerit  reum  , hxrefis  pariter  condemnari  ab  Hardui- 
no oportebat  ? Quae  vero  eR  iRa  argumentandi  inverfa  ratio  duas 
res  inter  fe  disjundiflimas  , quas  Dominus  in  Evangelio  difcrc- 
vit  j videlicet  doccndi , & agendi  Matth.  23. 3,  conjungere  in_ » 
unum  , ac  copulare  , atquc  ita  eum  in  hxrefim  conjiccre  , qui 
opere  Legalia  coluit , quafi  coluerit  pariter  animo  ? Quid  prxtc- 
rea  , quod  Legalia  turn  adhuc  temporis  colere  , nelevc  quidem 
culpx  veRigium  referebat?  Sed  liac  dc  re  poflca.At  cnim  non  rede 
S.Pctrum  jmbulaflc  ad  Evangclii  vcmatcm,ipfum  qui  idco  repre- 

Jicn- 


Digitized  by  Google 


422  Privilegia  Rom.  Pontifici 
hcndic , au.tor  eft  S.  Paulus  ! Quid  turn  indc  ? Exindc  quidenL* 
Pctruin  haud  fuiffc  impeccabilem  fatcndum  eft  , non  ctiam  infal- 
libilcm  non  fuiffe  refte  infertur.  Quippe  & qui  male  fentit,  &qui 
maleagit,  haud  rote  adEvangeln  vericatem  incedit,  fiquidem 
Evangelicum  fit  tain  bene  agerc,  quern  bene  fentire  . Csremonia- 
lia  turn  quoque  interius  animo  improbabat,  dum  exterius  Judxo- 
rum  gratia  cifdem  operam  impendebat  > neque  de  fide  plane,  qua 
nullatenus  diferepabat,  fed  dc  faclo  dumtaxat  negotium  ei  faccffi- 
tum  a Paulo,  qui  de  fcandalo  , quod  fua  fimulatione  creabat,  non 
cogitantem  fibi  animos  ad  objurgandum  adjecic , ccrtus  aiioqui 
dc  mcnce  integra  Petri . 

Itaque  certiflfimum  eft  , atque  Patrum  quidem  fcntentia_>, 
$.  Petrum  contra  fidem  haud  peccafle,  incertum  quamvis  fit  apud 
Patrcs,  an  revera  Petrus,  & quatenus  peccaverit:  dc  quo  nunc  po- 
ftremo  quasrere  , & inquirere  juvat . Atque  principio  , fiquidem 
Lcgalia,  qua:  licet  jam  mortua  , non  tamen  adhuc  , juxta  Theo- 
logorum  effatum  , mortifera  evaferant  , vcluti  explicite  docet 
S.  Auguftinus  epift.  ult.  ad  S.  Hieronymum(  quavede  re  Gabriel 
Albafpinaeus  Obfcrvat.  de  veter.  Eccl.  ritib.  lib.i.cap.i  3 ,&  Carp* 
zovius  in  difTert.  de  Synagoga  cum  honore  fepulta)  quiequc  in 
Concilio  H'erofolymitano  obfervatu  haud  ncceflaria  quidemu  , 
non  illico  etiain  illicita  fuerant  denuntiata,  tuta  frequentari  con. 
feientia  poterant , eadcmquc  frequentando  , rem  haud  illicitam 
fe  faccrc  Petrus  certe  feiebat , qui  certc  ideo  faciebat , quod  cum 
Judseis  mirius  agendum  , neque  uno  impetu  illis  prxeidenda  cfTe 
omnia  putabat , fed  tradlu  temporis  , atque  nova  ipfis , meliora- 
quefenfim  mfinuandu  , five  uti  loquitur  Scotus  in  4.  fent.  dift.3. 
qu.  4 pedetentim  docendo,  fuoque  quin  etiam  oftendendo  exem- 
plo  : Legem  fuiffe  bonam  in  tempore  fuo  , ac  cum  honore  fepelien * 
Jam  : (quod  plane  fa&um  a S.  Pctro  ullo  prorfus  abfque  fidci  dif- 
pendioconfirmat  ipfe  Carpzovius  fedt.  1.  §.3.  cit.  differ,  pag.798) 
quxnam  infania  , audaciaquc  Ccnturiatorcs  inter  alios  inceflit  > 
ut  vecercs  , jamque  olim  a Tertulliano  lib.  4.  contra  Marc.  > 8c  a 
S.  Cyrillo  lib,  9 contra  Julian,  convulfas , Marcionis  , Si  Juliani, 
qui  peccati  graviflimi  a Paulo  notatum,  reprehenfun  que  Petrum 
affirm  are  non  exhorruerc , calumnias  recoqnere,  atque  graviffime 

a Pe* 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  ff.  I.  423 
a Petro  peccatum  , deque  pcccato  graviilimo  juftiflime  a Paulo 
reprehenfum  , jure  optimo  ideo  a Bcllarmino  dc  Rom.  Pontif. 
lib.  1 . cap.  28.  rcprchcnfione  ipfi  valdcquam  digni  habiti,  effutire 
Dec  erubcfccrcnt , nec  extimerent  ? Age  vero , quale  , quantum- 
que  fueric , Patrum  fententia  , S.  Petri  peccatum,  vidcatur:  quod 
fortalTe  nullum  quinimo  fui(Tc,atque  Integra  quidem  tarn  S. Scrip- 
ture fide  , quam  reda  S.  Pauli  agendi  rationc  , viderc  fas  erit. 
Tertullianus  imprimis  lib.  1.  contra  Marc.  cap.  20.  in  S.  Petro 

inconftantie  vix  in  convcrfando  , ac  nc  vix  quidem  vitium  , de > 

quo  rcprehenderctur  a S.  Paulo,  reperire  potuit : Cteterum  , in- 
quiens  ,Ji  reprehenfus  eft  Petrus , quod  quttm  convixjfet  Etbnicis , 
pojlea  fe  a conviBufeparabat , perfonarum  rejpechi , utique  Con- 
r verfationis  fuit  vitium  , non  Pr.edicationrs  . Quod  repetit  lib.  de 
Prefcript.  cap.2  5)atquc  lib. 5.  contra  Marc,  cap^.  baud  abfimili- 
bus  hifee  verbis  effert : Paulus  fane  reprebendit  Petrum  , nonob 
aliud  tamen  , qmm  ob  inconjlantiam  vicius , quern  pro  perfonarum 
qualitate  variabat , non  ob  aliquant  Divinitatis  perverfitatent-> , 
juxta  h$c  imbccillitatis  lcvc  in  Petro  veftigium  deprehendere  vi- 
fum  eft  S.  Gelafio  in  trad,  de  Anath. , & Pelagio  II.  in  epift.  3. 
ad  Epifcopos  Iftrie  , qua  nempe  aliud  verbis  docuerit , ac  praedi- 
caverit , aliud  exemplo  , & fado  , quo  lit  Judoeis  acceptior  evade- 
ret,  eorumquc  gratiam  aucuparcc , Legalium  obfervanciam  fnnu- 
labat , quam  tamen  ad  falutcin  haud  neceflariam  Ad.  1 5.  Gcnti* 
libus  jam  annuntiaverat . In  cauftam  vero  , cur  dignus  Petrus  rc- 
prchenfionc  Paulo  vifus  fuerit , diligentcr  , ac  penitius  infpicicns 
S.  Jo:  Chryfofto  mus  , vix  reperit , quo  id  culp*  , fiqua  le vis  fuit, 
vcrtcrit  timori  j atquc  ut  Graci  fermonis  vim  optime  tenebat, 
ubi  ad  Galat.  2.  verf.  12.  Grxce  habetur  : ■>»*  rXt 

quod  Latinus  Intcrpres  reddidit:  Timens  cos  ■>  qui  exC.ircum- 
cifi  ne  erant , reddique  acquc  Latinc  poterat : Timens  eis  &c. ; 
timori  vcrtcrit,  non  quo  fibi  a Judaeis  timeret  utique,  fed  quo 
jpfis  timeret  Judaris  : Non  hoc  y inquit , metuens , ne  veniret  in 
difcrimeninamque  initio  non  mctuerat}inulto  minus  turn  metuiffet : 
v erum  illud  metuebat , ne  deficerent ; quandoquidem  ita  & ipfe 
Paulus  loquitur  Galatis,du m inquit:  Timco  vos,  nc  forte  fine  catif- 
Oi  laboraverim  in  vobis.  Quam  in  fcntcnciam  utroque  inccdens  pe- 

dc 


Digitized  by  Google 


424  Privilbgia  Rom.  Pontifici 
dc  S.  Thomas  Led.  3.  in  cap.  2.  ad  Gaiat. , timuiffe  utique  Pe» 
tmm  affirmat  : Non  quidem  timorc  human 0 , five  mundano  ,/ed  ti- 
morecharitatis , nefcilicet  (Judxi)  fcandalizjrentur:  Quod  ipfum 
a Glofla  obfervatum  fubjungit . Quamquam  5.  Dodor  cum  ibi- 
dem poftca  , turn  in  1 . 2.  q.  103.  art.  4.  ad  2.  in  ca  opinionc  ver- 
fatur  , quod  S.  Petrus  veniahter  peccaverit , non  in  eo  quidem  , 
quod  ad  tempus  Legalia  obfervarit , fed  quod  circa  Legalium  ob. 
fervantiam  nimiam  diligentiam  adhibucrit,  nc  fcandalum  Judxis 
crearet , non  animadvertens  exinde  Gentilibus  fcandalum  confla. 
ri  j idcfl  peccaverit  indiferetione  , qua  parti  Judxorum  nimis  in- 
harrens , quod  ab  his  avertere  fatagebat , in  Gentiles  conjecerit 
fcandalum. 

Ut  erat  vero  perfpicaciflimo  acumine  prxditus  S.  Augufti- 
nus  s poftquam  in  Epift.  19.  in  cadem  pariter  fententia  dc  Lega- 
lium ceffatione  fuifTe  tain  S.  Petrum,quam  S.Paulum  affirmaffet* 
atque  a Paulo  quidem  impune  , ulloque  abfquc  peccato  Legalia 
aliquando  frequentata  , ideo  quod  frequentaffet : Nonmcntientis 
aftu  , fed  ccmpaticntis  ajfeciu  , foloque  pietatis  fenfu  fadus  fuif- 
fet  Judxis  Judxusl  Compajfione  mifericordix  , non Jimul at i one  f al- 
lacid ; in  Pctro  viciflim  modum  5 quo  Legalibus  utebatur  , fimu- 
lationcm  ideft , effcdumquej  qui  ex  fimulato  Legalium  ufu  fcque- 
batur  , ideft  fcandalum  > reprehenfione  digna  Paulo  vifa  fubjun- 
git . Non  itaque  tunc  eum  5 quod  in  ea  re  verum  ejfet , docebat , fed 
ejus Jsmulationem  , qua  Gent es  judaizare  ccgebantur , arguebat . 
Quorum  fimilia  habet  in  epift.  74  , in  Expolit.  epift.  ad  Galar.  > 
lib.  a.  contra  Crcfcon.  cap.  32,  dcBapt.  contra  Donat,  lib.  2. 
cap.  1,  & lib.  6.  cap.  a.  Atque  banc  juxta  fententiam  Ioconfide- 
rationis  , aut  Imprudcntix  } qua  id  fcccrit , ex  quo  Gcntilium  of- 
fenfio  fequuta  eft  > levcm  etfi  , labcm  incurrifle  Petrum  exiftimant 
Natalis  hift.  Eccl. ad  Sxcul.  l.diffcrt.  11 , Juveninus  Theolog. 
inftit.  par.  1.  diftcrt.  4.  cap.  7,  ac  Philippus  Anaftafius  de  Rom. 
Pontif.  poteft  lib.i.  cap. 14.  n.  3.  Contra  vero  longe  vcrifimilius, 
ne  levis  quidem  peccati  labem  a S.  Pctro  Legalibus  utente  fuiffc 
contra&am  , putant  Baronius  ad  an.  5 1.  n.  3P  , & feqq.  > Gisbcr- 
tus  in  vera  IdeaTheologix  diflerr.  1 , & Heillius  in  Vindic.  fumm. 
Pontif.  par.  1.  cap.  1.  led.  i . art. 4.  Nempc  opus  humanum  ex  tri- 

plici 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  if.  T.  42  ? 
plici  capite  malum  cvaderc  rite  obfervant,  ex  intention;  mala_j 
operands  , ex  operc  ipfo  malo  , cventuqitc  malo  operis  . Iterum 
opus  malum  ex  circumftantiisctiam  malis  fieri , fi  tempore  non 
fuo  ) locoque  non  opportuno  fiat . Tandem  ut  maius  operiseven- 
tus  » fire  effedhis  maius,  qui  operis  occaiionc  provenit , operanti 
malitire  imputetur,  praevideri  ilium  potuifse  > aut  debuifse  pro- 
fpici  • Jam  veto,  ut  dc  ipfins  re&a  intentione  non  loquar , dc  qua 
dubitare  nefas , S.  Petrus  id  operans  , quod  alioqui  certo  feiebat 
fibi  licere , quodque  perindc  operari  S.  Paulo  ccrte  licuit,cui 
ceteroqui  minus  licere  videbatur  3 id  operans  Sc  loco,  & tempore  , 
quod  judteis  quidein  ingenti  utilitati  cedebat,  Gentrlibus  vero  dc. 
trimento  ullo  per  fe  efle  pofsc  non  videbatur  ; id  operans  , quod 
futurum  damno  , aut  inculpate  non  pratvidit , aut  ft  prxvidit,  im. 
pedire  , aut  utrinque  non  potcrat , quxenim  impendebat  Erhni- 
cis  , oflfenfionem  viciflim  Judatis  , atque  graviorem  forfan  mcnm- 
bere  vcl  profpiciebat  , vel  jure  putabat  ; aut  non  debebat,  fiqui- 
dem  ipfe  fpcciatim  Apoftolus  Judxorum  , iftis  prje  aliis,  quorum 
fpecialcm  S.  Paulus  induerat  foilicitudinem  , intcndcrc,  ftudere 
quefibi  fufeeperat , atque  offenfioncm  ab  iftis  prociil  averttrre: 
ideoque  a Genttlibus  ixpius  iavitatus  diu  re  ft  i t i t , atque  judxo- 
rum  gratia  in  Legalium  obfervatione  diu  ftetit . Relinquitur  igi- 
tur  , ut  S.  Petrus  reprehenfibilis  ideo  a S.  Panlo  reputatus  fit , jtt - 
ftamquc  quinimo  reprehenfionem  incurrcrit , nonob  intentionem 
utique  malam  , qua  operatus  fit , ncque  ob  malum  ipfum  opus , 
quod  ex  fefuerit,vclcXcirconftantiis,red  malum  ob  eventum  ope- 
ris,  feu  efFedum  inde  fequutum  , Ethnicorum  videlicet  offenfio- 
nem  ,cujus  quamvis  in  culpa,  ne  Icviquidem  , fuerit  S.  Petrus, 
cum  tamen  pro  virili  impedire  parte  fua  S. Paulo  Gentium  utique 
Apoftolo  cordi  quammaxime  crat.  Atque  ita  quidem  Apoftolorum 
Principis  audioritatis , fideique  integritati  profpiccrc  iummopere 
referebat , ut  ab  inferendo  indc  ipfius  in  Apoftolica  Sedc  Succef- 
foribus  Romanis  Pontificibus  probro  animo  quotquot  erga  ipfos 
peflime  affe&os  prohibcrc  quoefncacius , co  aufpicatins  aggredc- 
rer . Quod  dum  aggredior  , quo  demum  abs  me  perficiendum  mo* 
do  propofucrim  , ftatirn  in  veftibulo  admonco . 

Pars  II.  Tom.  V.  H h h DE 


Digitized  by  Google 


-42(5*  Privile  G1A  Rom.  Pontifi  C 1 


DE  SS.  CLEMENTE,  ELEUTHERO,  VrCTORE , 
ZEPHYRINO , CORNELIO,  ET  STEPHANO  . 

§.  II. 


VEtus  eft,  quae  ufu  deinde  frequenti/fimo  Novatoribus  venit, 
Veteratorum  impudeneia  S.  Petri  Succefloribus  Pontifici- 
bus  Summis  flagitiorum  cujufquc  genus  infamiam  pro  libitu  af- 
flandi,  qua  impuriflimis  } quibus  affluere  ipfi  cogitant  , facinorum 
quibufcumque  fpurcitiis  pro  libidine  impune  laxarc  habenas  3 & 
quoquo  cxcufare  modo  poflint.Quandoquidem  autem,ut  toto,quo 
Jatepatct,  invitique  tot  foedc  trahuntur  Pontifices , vitiorua-* 
foro  pervager  , a probro  quocumque  Pontificem  quemlibet  ab- 
fterfurus , quod  neque  primuin  in  deftinatis,  votifque  habui , prre- 
Hituti  operis  fines ,etfi  facere  vellcm , cfletque  facile  alioqui , non 
ferunt , eo  faltem  operam  conferam  totam  , ut  quibus  pcrfricuit , 
prorfufque  periit , frontem  perfringam  , nc  faltem  haerefum  fordi- 
bus , quas  interea , turpiflimafque  quafcumquc  fpargere  ipfis  qui- 
dem  in  vulgus  per  me  licebit,  Pontifices  afpergendi  licentiam  de- 
inceps  arripiant.  S.  dementis  imprimisEpiftolam  ad  Corinrhios 
primam  , atque  genuinum  plane  ejufdem  foetum , & encomio  cele- 
brarc  3 quod  non  iacere  non  potcrat , & vituperio  dehoneftare  pro 
co  plufquam  vatiniano  , quo  profeindendos  Romanos  Pontifices 
fibi  ab  initio  propofuifse  viderur  , odio  omnium  primus  aggreflus 
eft  PhotiusBibl.  Cod.i26.  Tria  videlicet  reprehenfionc  valdequatn 
digna  in  ca  fe  reperifse  gavifus  eft : quod  extra  Occanum  Mundos 
aliquoscollocet:  quod  Phoeniccm  avem  unigenam  , tanquam  verif- 
fimo  pro  argumcntoRcfurrcdionis  adhiberc  non  dubitet : quod  de 
Chrifto  D.  loquens  , non  eas  fublimes  ufurpet  loquutiones  3 quae 
ejufdem  Divinitatcm  probe  deceant.  Secundam  in  S.  Clementem 
intentat  calumniam  Scbaftianus  Frankus  Chron.  par.  5 p ag.  204, 
eumquc  SanSorum,  Imaginmnque  facrarum  cultui  infenfum  age- 
rc  > infcftumquc  non  verctur  5 argumento  defumpto  ex  lib.  6.  de 
Imag.  ad  Jacobum  Fratr.  Dsm.  , Clcmentis  nomine  inferipto:  ubi 
vifibiics  adoraie  Imagines  difer  tc  injuftum  dicu , ideft  ad  lignea, 

& la- 


Digitized  by  Google 


Vindicat  a.  Appendix  jf.  IT.  417 

Sc  lapidea  concurfitare  ldoia  ,atquc  mania  , inanimataqtie  fiinula- 
cra  Deiformitcr  colcre  . Nihilvcro.  magif  iirpium  , & ingratum 
efle  (ubtexic  , quam  bcneficia  a Deo  recipere  , ac  pro  iis  ligno  , Sc 
lapidi  gratias  agere  . Iniquius  tertio  in  S.  Clementem  infurgunt 
Witakerus  j & Pfaffius  in  Syoopfi  Th«olog.§.  de  S.  Script,  pag.78, 
eumque  impuriflima»  Nicolai  tarum  harrefis  patronum  adftruere__» 
non  erubef'eunt,  quafi  videlicet  in  Epift.  5.  Decree,  communcm 
rcrum  Civilium  ufum  inducens , Conjugum  etiam  debere  efle  de- 
creveric. 

At  enim  fic  per  infeitiam  agere  , Sc  per  injuriam  , fi  non  tam 
infolcfcerc  , quam  infanire  , omncmque  non  tam  pofuifse  pudo* 
rem  frontis  , quam  pcrdidifsc  rationis  ufum  non  fit  > nefcio  plane, 
quid  tandem  fit . Atque  fi  Photio  quidem  non  omni  probata  ex 
parte  Clementina  Epiftola  evafit , quid  afpernatorem  hunc  ego 
morer  , quern  pro  intemperanti  feveritate  dc  vctcribus  Patribus 
cenfendi  dignis  profefto  caftigant  verbis  B^iMus  , ac  Dodwelluy 
difsert.  in  S.  Ircnxum  pag.  40 9 , cujufque  utique  tumulcua- 
rium  Opus  , Bibliotheca  fcilicct  > etfi  laudenon  careat  fua  , Ion- 
ge  pluribus  laborat  vitiis, quorum  plcraque  in  ejufdem  prrefac. ad- 
no  tarunt  Andreas  Schottus,  Huetius  demonft.  Evang.  pag.  5 8 , Si 
cafaubonus  pag.  1 r } Vicilfim  vero  Epiftolam  illam  longe  plurae, 
longo  ipfi  praeferendiintcrvallojlcdiffimi  Ecclefiar  Patres  laudibus 
celebrarunt , S.  Ircnxus  lib.  3.  cap.  3 , Clemens  Alcxand.  Stro- 
mat.  lib.  i , 4 , 5 , Sc  C , Origencs  lib.  2.  de  Princip.  cap.  3,  & in 
Johan.  1.  , Hegeiippus  apud  Eufcbium  lib.4.  cap. a 2,  Eufcbius 

ipfc  lib.  3. cap.  1 6 > Audlorquxft.  145  ad  Orthod.  Tub  S.  Juftini 
Martyr,  nomine , quern  juftinum  Siculuin  Epifcopum  S*culi  V. 
Scriptorem  putat  Dodwellus,  cap.74,  S.  Epiphanius  hxr.iy.n.6, 
& h*r.  30.  n.  1 5,  S.  Hieronymus  dc  Vir.  llluft.  cap.  25,  lib.14.  in 
jfaj.  52. 13  , & in  epift.  ad  Ephel.  4.1,  S.  Jo:  Damafccnus  Eclog. 
lib.  1.  tit.23,  & 4 9,  ut  de  Rcccntioribus  filcam.Enim  vcrocedo  mi* 
hi  e vcriioneCotelerii  velut  ea,quar  litterae  tenacius  ha?rct,S.Cle'» 
mentis  in  epift.  ad  Corinth,  primo  objedam  loco  fententiam,  quae 
n.ao.  fic  fc  habet : Oceanus  bominibui  impcrmcabilis s {7  qui  traits 
ipfum Junt,A4undi  eifdem  Domini  djpo/itiatibus gubernjntur.Por- 
so  loco  particul*  illius  T’ranj  ipjum  , ex  eadem  Clementina  Fpi- 

H h h a ftola 


Digitized  by  Google 


4*8  Privileqia  Rom.  Pontifici 
ftola  hanc  Pojl  ipfum  rcfcrunt  Glemens  Alex.  lib.  5.  Strom,  pag. 
5 84  , live  ejus  interpres  Geiuianus  Hcrvetus , Origenes  lib.  3.  de 
Princip.cap.  3.  cx  interpretatione  Ruffini , & Cotelerius . Contra 
vero  retinendam  priorem  Trans  ipfum  autumant  Junius , Made- 
rus,  Bartonius,Vcndelinus,FeIIus,&  Colomcfius,quomodo  S. Hie- 
ronymus etiam  in  Cap.a.  ad  Ephef.z.cadcm  plane  dementis  ver- 
ba LatiBC  reddidit . Vicifllm  magts  ad  dementis  mentem  , quant 
verba  rcipicicntes , fi  revera  tamen  ad  hunc  rcipexerunt  locum  , 
qua  de  re  valde  dubitant  Cotelerius , & Coutantius,  pro  A‘rr*  , fi- 
ve »'f"  Pojl,  fcf  Trans  , legerunt^S*  Extra  S.  Irenxus  lib.  2.  cap- 
47 , S.  Hilarius  in  Pfal.  6 8.  n.  29  , & Photius  iple  cit.  Cod.  1 26, 
qui  idco  vcl  indc  facile  vidcre  poterat , quo  re&o  , proboque  ea_* 
S.  dementis  accipi  fenfu  pcriocha  deberet.  Igitur  verbis  illis  : 
Mundi , qui  Trans , five  Pojl , five  Extra  ipfum  funt , iignifica- 
re  S.  Pontifcx  voluit , non  plures  utique  Mundos  , veluti  non  rc- 
fie  interpretari  vifus  eft  S.  Hieronymus  loco  ind. , perperam  ve- 
ro credidit  Photius  > fed  vel  Anticbtonat , quos  Latini 

apud  Pliniumhift.  nat.  lib.  6.  cap.  32, & Melam  de  fitu  Orbis  lib. 
1.  cap.  9.  Antipodas  vocanc,  atque  ita  Origeni  vifum  eft,  Photiufi. 
que  ipfe  vidit  ; vel  ante  incognicas  Mundi  plagas  ultra Oceanum 
pofitas,  non  tamen  in  adverfa  nobis  parte,  quas  utique  Novas 
Orbes  appcllatas  a Cxfare,  a Virgilio,  a Seneca  feitum  eft  > atque 
ita  verius  exiftimant  Cotelerius  , & Coutantius  in  Not.  ad  hanc 
epift.  n.  20  , nec  non  Natalis  Alex.  bift.  Ecclef.  ad  Sxcul.  I.  cap. 
12.  art.  i2.Quarc  dignus  potius  ipfe, qui  vapulet, Photius,  qui  An- 
tipodas  ignorans,  & negans  (quos  negaffc,  & ignoraftc  quoque  vi. 
demur  La&antius  lib.4.  cap.  34,  S.  Auguftinus  lib.  1 6.  de  Civit. 
cap.  8 , & S.  Zachatias  P.  M.  in  epift.  10.  ad  S.  Bonifacium  ) 
S.  Clcmcntcm  , qui  feivit , & afseruit  , reprehenfione  dignam_» 
exiftimavit . 

Quod  vero  Phoenicia  cxemplo , quin  penitios  in  rei  verita- 
tern  infpicerec  , ad  Kefurrctflionis  veritatem  illuftrandam  , ad- 
ftruendamque  n.  2;.  ufus  fuertc  , non  erat  plane  , cur  a Photioid 
vitio  S.  Clementi  verteretur , nifi  eadem  nota  inurendos  fibi 
fumerc  voiuerit  vetercs  Patrcs  , quibus , ut  obfervat  Natalis 
loc.  ind.  > frequenti  idem  ulu  cxcmplum  ventt  , veluti  Ter- 

tul- 


Digitized  by  Google 


Vindicate.  Appendix  jf.  II.  4 *9 

tulliano  dc  Refur.  Carn. , relutl  S.  Cyrillo  Catcch.  i8.n.  8. 
Adnotat  autem  Cotelcxius , quod  vox  Gracca  tam  Avcm 
unigcnam  , quam  Palmam  fignificat  » unde  fa<ftum  » ut  Iatcrpre* 
tes  nonnulli  S.  Scripture  locade  Palma  pro  Phoenice  Latine_j 
vcrcercnt . Quod  obiter  notatum  volui  > ut  Novatores  vidcant  ft* 
bi  nihil  fubclfc  caufsa , cur  alicubi  de  S.  Scriptura  minus  reve‘- 
renter  loqiu  fioi  ias  fit,aut  cur  aliquot  S.Scripturx  loca  minori  in 
honorcj  pretioque  habere  liceat.  Ut  autem  ubcriorcm,&  cnuclca- 
tiorem  de  Chrilti  D.vinitate  tra&ationcm  S.  Clemens  inftituerct, 

nec  proxime  ad  ipfius  attingebat  propofitum  , quod  erat  Corin- 

thios  Schifmatc  difcifsos  ad  pacem  componere  > neque  ipforum 
Corinthiorum  indigebat  conditio  > qui  alioqui  dc  Chrilti  Divini- 
tate  jam  plene  erant  imbuti . Quamvis  id  abfolutefalfum*  quod 
dc  Chrilti  Divinitate  nihil  clarc  , coquc  dignum  protulcrit . Etc- 
mm  in  ipfo  Ep’ftola:  exordio  , quo  etiam  fiucm  eidem  imponit  , 
Gratiain  , qua  vocati  > &fan£tilicati  Corinthii  funt  > Chrifto  j 
utique  qua  Deo  , liquido  adferibit  i pretium  , quo  totus  redemp- 
tus  eft  Mundus , c Chrilti, fane  qua  Dci-hoininis, Sanguine  repofcic 
n.  7 , Sc  1 2 j Divinam  Chrilti  potentiam  defignat  n.  1 6 , cumdcm 
Majeftatis  Dei  Sceptrum  dcnominansTJ  x^rr^f  r.» 

«•«";  quam  prxclaram  fententiam  profert  S-  Hieronymus  lib.  24. 
Comment,  m Ifajam  ; prxnuntiatum  ejus  adventum  a Prophctis 
alserit  n.  17  i cumdem  Mcdiatorem  apud  Deum  n.  20  ; adoran- 
durnn.  21  ; fidem  inipfofirmam  n.  i Gratiam  ab  ipfo  falutis 

n.  325  ipfum  Salvatorem  noftrum  , Splendorem  Majeftatis  Dei , 

Deique  Filium  n.  %6  i a Deo  mifsum  , Sc  ab  ipfo  mifsos  Apollo- 
los  0.42;  unum  e Trinitatc  n.46,  quern  locum  etiam  laudat  S.  Ba- 
filius  lib.  dcSpir.  S.  cap.  19  jungc  Epiftolam  2.  adcofdcmCo- 
rinthiosjde  cujus  finceritatc  conf.r  Coutantium  in  admoti.  P^f 
ubi  fub  initium  : Franc: , inquit , in /entire  nos  oportet  de  JeJu 
Chri/lo,  tanujuam  dc  Deo,  tamc/uani  de  Judice  lAvorutn  % <3 
Mortuorum  8cc. , quern  adeo  apertum  locum  neque  obiervare  iple 
Photius  nequivit . Qux  abundc,  quin  adhuc  proferam  alia  fimilia, 
plane  fulficiunt,  ut  Epiftola  abinvidiofis  Photii  ablolvatur  nous. 

Quam  vero  Photius  intelligeutiadcceptus  hanc  truftra  vexa- 
vit  Epiftolam , tam  lecit  ncquiccr  Ftankus  Iconomachorutro 

wiC'- 


Digitized  by  Google 


430  Privilegia  Rom.  Pontieici 
S.  Clementi  appingendi  dcmentiam  ex  librode  Imag.  argumen- 
turn  deduccndo  . Cui  ut  os  duriifimum  obftruam  , non  opus  qui- 
dem  habeo  co  me  reciperc  , quo  apertiflimade  falfitate , qua  hu* 
jufmodi  furfuris  libros  S.  Clementi  affingerc  ipfum  non  puduit , 
iniquum  Sycophantam  poftulem  , quum  atrociflimam  in  capuc 
ipfius  retorquendi  calumniam  altera  mibi  va'idior  fuppetat  ratio: 
prasftat  tamcn  obiter  facere  , ut  qua  honcftate  , qua  fide  , qua  fin- 
ceritate  facere  Proteftantcs  foleant  , palam  fiat . Quamvis  igitur 
a nypufir/Mt  Recognitionum  libri  decern  , quarum  pars  liber  ille__» 
quintus  de  lmagin. , S.  dementis  nomine  infcripti  , vetusfint 
Opus  , neque  re  plane  diftinflum  ab  iis  , quibus  varium  inditum 
nomcn  vcl  Itinerarii  Apoftolorum  apud  S.  Gelafium  dift.  15.  Can. 
3 , vel  Prxdicationis  > five  Periodi , five  Circuitus  S.  Petri  apud 
S.  Epiphanium  hxr.  30  5&  S.  Hieronymuro  lib.  1.  advcrf.  Jovin. 
cap.  14,  vel  Difputationis  Petri , & Appionisapud  eumdem  dc 
Script.  Ecdcf.,  vel  A&orum  Petri  , five  dementis  , five  Difputa- 
tionis cum  Simone  Mago  apud  Photium  Cod.  113*  quarumquc  in 
ccnfum  referendx  Homiliar  1 9.  S.  Clementi  attribute  apud  Cote- 
lerium,atquc  Epitome  dc  geftis  Petri  a Simone  Mctaphrafte  forte 
collcda  , Latinc  a Perionio  ,&Grxcc  a Turncbo  edita  , antiqu- 
um , inquam  , fit  Opus,  cujus  mcminere  , pneter  modo  laudatos  , 
Origcnes  in  Philocalia  cap.  23,  Eufcbius  lib.  6.  praepar.  Evangel, 
cap.  10  ,&  lib.3.  hift.  Eccl.  cap.  38,  S.  Paulinus  Nolan,  epift.  47. 
adRuffinum,  Sozomcnus  lib.  1,  & cap.  i,S.  IfidorusHifp.lib.de 
natur.  rcr.  capp.  17, & 31,3c  lib.  3.  Origin. cap.  50,  Auftor  oper. 
imperf.  in  S.  Matth.  cap.  24.  horn.  4 9 , Cedrenus  in  hift. , Nice- 
phorus  lib.  2.  cap.  3 5 , & lib.  3 . cap.  1 8 , V.  Beda  in  A <3.  cap.  5, 
& lib.  de  rat.  temp.  cap.  3 , S.  Aldhclmus  in  epift.  ad  Geruntium 
Ilegem  inter  S.  Bonifacii  epift.  44  , Bridfertus  in  locum  pofter. 
V-  Bed*  , Frecuifus  lib.  3.  Chron.  cap.  10,  aliique  apud  Cotelc- 
rium  in  Not. , Gruterum  in  prxfat.  ad  Clement. , & Scrrarium  in 
Not.,quodque  Opus  in  S.Gaudentii  Brixien.  gratiam  primus  La- 
tine  reddidit  Rufiinus  , cujus  prxfaticnem  fuppofititiam  perperam 
fufpicati  funt  Sixtus  Sen.  lib.  z , Bellarminus  de  feript.  tcclcf. , 
Cocus  , Sc  Jo:  Ramoldus  in  cenfura  Apocryph.  tom.  1.  pag.  2 08, 
Opu»  eft  tamcn , cujus  jampridem  duas  inter  fc  diverfas  circum- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.APPENDIXjT.il.  43* 
fcnrieditiones  confuevifse  audorcs  funt  liquidi  Ruffi  nus  in  prx- 
fat.,  & Photius  Cod.  1 1 y,  Opus  eft  item  olim  ab  Hircticis  inter- 
polation , & depravatum  , velutidc  Ebionitis  teftis  eft  locuples 
S Epiphanius  hxr  30,  deque  Eunomianis  refert  Ruifinusde  adul- 
terat.  libror.  Origenis;  Opus  quinimo  forfitanab  Hxreticis  de  iti- 
duftria  confidum,veluti  dc  Bardefanc  fufpicionem  induit  Cavcus 
in  vita  S.  Ciemcntis  tom.  1 . §.  1 1 . pag.  211 , & icq. ; quod  tamen 
veri  parum  fimilius  habent  Andoremque  juniorem  ftatuunt  Dod- 
Wellus  difsert.  6.  in  S.  Ircnxum  pag.  443  , Grabbms  Spicilcg- 
tom.  1.  pag.  2785  & ieqq. , Spanhcmius  in  excrc.  ad  Edidum  An- 
ton. Caracallx  pag.  248,  & Fabricitis  Bibl.  Grate,  tom.  y.pag.jtf: 
quamvis  poftmodum  Bardefanis  fragmentum  adverfus  Abydatn 
Aftrologum  editum  Operi  fuifsc  inferctim  rede  obfervat  Nour- 
rius  in  appar.  ad  Bibl.  PP.  pag  2 2 1 j Opus  eft  perinde , quod  in- 
terpretatus  Ruffin  us  qua  emollivifse  , qua  interpolafse  > qua  mu- 
tilafse  xftimari  inde  poteft  , quod  Ebionifmi  a S.  Epiphanio  in  eo 
olim  obfervati  pauca  admodum  hodiernis  in  Ruffini  editionibus 
veftigia  deprehendantur , velut  advertit  Grabbius  pag.  27 9 , Sc 
feq.  jOpus  eft  tandem  , quod  inter  Apocrypha  a S.  Gelafio  P.  M. 
recenfitum  legitur  dift.i  5.  Can.  3,  atque  ab  Iconoclaftis  jadacutn 
viciflim  aSynodo  VII.  ad.  5.  rejedum  habetur  apud  Harduinum 
tom.  4.  pag.  29  5 & ieqq.  At  enim  his  non  indigeo  ad  impuden- 

tiffimam  cxplodendam  Franki  inpofturam  , qux  vel  ex  una  cjuf- 
dem  loci  ledione  3pertiffime  denudatur . Nam  S.  Clcmentis  ob- 
jurgatio  nc  lcvitcr  quidem  Orthodoxos  nos  taxat , ncquefobrios 
Imaginum  , Sandorumquc  cultores  nos  tangit , qux  tota  eo  ten* 
dit , ut  Ethnicos  feriat , cxagitetque,  qui  indebito  Idolorum  cul* 
tui  deditiffimi,  honorem  Latrix  uni  Deo  veto  debitum , Soli  > Lu- 
nx,  Stcllis  , Aqux  , Terr*  ,Montibus  , Arboribus,  Lapidibus  , 
Hominibus  , velut  explicite  loquitur  ibidem  S Clemens,  fuper- 
ftitiofe  , prxpoftercquc  deferre  folebant : ex  quibus  manifefte  li- 
quet Pontificem  Idolorum  cultum  oppugnantem  iniquiffime  ab 
hoc  Sycophanta  in  oppugnantiumSacrarum  Imaginum  , Sando- 
rumque  cultum  partes  iuifte  tradudum  . 

Neque  (incerius , honeftius  , xquiufque  fane  egcre  Witake- 
xus  , & Pfafiius  ex  Epiftola  5 , qux  ad  Hicrofolymitanos  S.  Cle- 
men- 


Digitized  by  Google 


43*  Privilegia  Rom.  Pontipici 

mentis  nomine  inferipta  fertur  , regercre  argumentuin  hand  verr- 
ti , quo  S.  Clementcm  eodem  cum  Nicolaitis  in  turpiflimo  h*re- 
fis  Into  hxfifse  fuaderent , cjulquc  fcotentia  communcm  Conju- 
gum  ufum  fuifsc  com proba cum  . Epiftolam  illam  enim,  pari  ae- 
que  quatuor  alias  fuppofitionis  , qua  fxpius  accufatx  , convicts* 
que  flint  a Baronio,  a Bcllarmino  > a Pcrronio  , a Petavio  > a Lab- 
beo  , a Tillemontio  > a Cotclerio  , a Nourrio  , a Nataliy  a Pagioj 
a Dupinio  , a Flcurio  > a Ccillierio  &c. , quin  a Flaccio  j a Ger- 
hardo  , a Rainoldo  > a Blondcllo  , a Dallzo , ab  It tigio , a Pcar- 
fonio » a Grabbio  j a Colomcfio  , a Clerico  , a Caveo  , aBrujo, 
gravi  laborare  morbo  ignorare  nequibai . Quin  ctiam  fraudcm_. , 
K,n»jS.A»l  , ac  falfitatem  per  fc  met  dcrcgerc  facile  poterat : qux  in- 
dc  liquido  patet , quod  , ut  de  fuppofitionis  notis  aliis  , quae  cum 
aliis  quatuor  Epiftolis  communes  ipfi  funt  > nihil  loquar  » deque 
inferiptione  ad  S.  jacobum,  ex  qua  fola  litteratoris  inepti  figmen- 
tum  deprehenditur , Epiftola  h*c  quinta  nihil  fit  ferme,  quani  in- 
digefta  fententiarum  farrago  ex  didis  Fauftiniani , qui  lib.  i o.  Re- 
cognit.  cap.  ult.  S.  Clcmentis  Pater  dicitur,  aliifque  ex  locis  cjuf- 
dem  libri  i a.  capp.  5 , 42  > 43.  &c.  abfque  deledu  confarcioata  : 
quod  Epiftola?  imperials  artifex  fe  fuiffc  prxfentcm  affirmetj 
quum  Ananias  , & uxor  ejus  Saphira  terribiliS.  Petri  voce  pro* 
ftrati  ad  ejus  pedes  animam  cfflarunt : quod  cifatum  certe  in  Cle- 
inentcm  noftrum  cadere  ncquit , qui  diu  poft  ad  Catholicum  Grc- 
gem  appofuus  fuit  , neque  turn  fuifse  Hicrofolymis  fit  evidens  ex 
Notis  Chronolog.  a viris  fummis  Blanchinio  tom.  1.  Anaft.  fed. 
3.  pag.  3 1 , & feqq.  > ac  fed.  4.  pag.  4 6 , & feqq.  »a  Papebrochio 
in  Conat.  Chron.  hift.  difsert.  5 , & a Coutantio  in  Mon.  prxv. 
ad  Epift.  1.  pfeudo -Clcmentis  n.  5.  Append,  pag.  3 contcxtis  . 
Quod  autem  proxime  ad  objedam  pcriocham  de  communi  ufu 
Conjugum  attinet,  qux  velut  ex  Fauftiniano  obtrufa  lie  effertur  : 
Communis  enim  ufus  omnium , qux  funt  in  Afundo  > omnibus  ejje 
hominibus  debuit , camdem  ab  jpfomet  Clemente  refelli  lib.  10. 
Rccog.  advertit  Harduinus  in  Not.  tom.  1.  pag.  6 2 j infequenti 
vero  ex  Grxco  quopiam  regeftx  ajentc  : Cortimunia.  debere  effe 
Amicorum  omnia  , in  edict's  Mcrlini  , & Crabbi,  ac  in  Mf.  Parif. 
Harduini  haec  inferuntur  quidem : In  omnibus  autem Junt  fine  du - 
. bio . 


Digitized  by  Googl 


Vikdicata.  Appendix  jf.  II.  433 

tio , 13  Conjures  \ fed  hxc  ipfa  pariter  afluta  lib.  1 o.  Rccog.  cap. 

apud  Cotclcrium  pag.  y8p.  contrary  pfeudo-Clcmcntis  len- 
tentix  ape r tam  vim  mterunt , atque  in  utrumquc  proinde  locum 
hate  utique  intrufa  ab  aliquo  patrono  libidinis  in  Republica  Pla- 
tonis  inftituto  rertc  obfervac  Turrianus  lib. 5.  cap.  a:  quae  idco  ab 
cpiftolx  texcu  Surius , Bmms » Labbeus , Harduinus  &c.  refccan- 
da  rite  duxerunt . Atque  de  figmentis  hifee  jam  nimis. 

Tertulliani  lib.  adv.  Ptaxeam  cap.  1.  perhibentis  Romano 
Pontifici  Montant  Ptophctias  futile  piobatas,  fi&aquc  Vaticinia 
pro  veris  , Divintfque  rccepta  teftimonium  avidc  arripientes  No- 
•vatores  nonnulli , innixique  turn  interpretationi  B.  Rhenani  ,qui 
•in  Annot.  Cataphrygum  hxrefi  Epifcopum  Romanum  inquina- 
tum  fuiflc  neleviter  quidem  dubuat,  turn  Rigaltii  in  Not.  opi- 
uioni , quidefide  Tertulliani  dubitandum  nemini  fore  prjefiden- 
ter  affirmat , a Romano  Pontificc  , quern  S.  Eleutherum  volunt 
Pearfonius  Oper.  pofth.  pag.  2 5 5 , & Caveus  in  vit.  PP.  pag.  1845 
6.  Vi^orem  Schuzius  indiflert. -de  infallib.  Rom.  Pontif.  §.  8 , 
S.  Zephyrinum  Gcrhardus  Confcff.  Aug.  lib.i.  par.a.cap.3,  Hof- 
mannus  in  Lex.,  & Reiferus  Roms  non  glor.  Seculo  III,  atque__> 
SS.  Maetyrom  quidem  LugdunenfiDm  votis , Iitterifquc  follici* 
■ta  to  Cataphrygum  feifatn , & dogmata  approbata  fuifle  , proque 
Divinis  habita  pugnant,  atque  ita  Romanam  cum Lugduncnii 
Pcclefiam  in.ejufdcm  haerefis  hitum  foede  lapfam  ja&anr.  Vcrum- 
eamcn  TortuHiano , qui  Montano  impenfc  ftuduic  > in  its  , que 
•res  Montani  fpe»5lant , nonmfi  imprudentiifimus  quis  fidem  ac- 
commodaverit ; quandoquidem  , ut  paullo  infra  Artcmonisdi- 
fcipulorum-excmplo  edocebtmur,&  ut  paullo  fupra.de  Ebionitisa 
S.  Epiphanio  cdidicimus , Hzreticis  pnfco  , folemnique  pofuum 
Temper  in  more  fuit  in  fuarum  confortium  harrefum  vel  Ponufi- 
-ccs  rpfos  , ut  fieri  police,  a quibus  profligatas  non  ignorabant, 
impudentia  fumma  advocarc  , ut  fcilicet  illuftri  corum  nomine  , 
& automate  cum  facrlius  fidelibus  faccre  fucum  , turn  femec 
fraudulcntius  ab  impendentibus  Ecclcfiar  telis  tueri  valcrcnt  . Ec 
cecte  ex  Eufebii  narratione  lib.  5.  cap.  3 liquet  cas  fuiflc  EccLe- 
fix  Lugduncnfis  ad  S.  Eleutherum  ltttcras  , quibus  tile  non  ad 
Cataphr.ygas  in  Ecdefiam  admittendos  mduceretur , ltd  ad  cos 

Par:  11.  Turn.  is.  lii  potius 


Digitized  by  Google 


434  PrivilegiaRom.  Pontifici 
potius  ab  Ecclefice  Iiminibus  procul  abigendos  incitarctur.  Siqui- 
dcm  refert  privatum  de  Montano  , Alcibiade  ,&  Thcodoto  judi- 
cium fuum«orthodoxae  fidci  apprime  conform  c abEccIefia  Lugdu- 
nenfi  ad  Afia?,&  Phrygia?  Ecclcfias  fiiiflc  tranfmiftum:  quod  plane 
tranfmiftum  po.ft  fuifte  , quam  Alcibiadem  nihil  cibi  accipere  vo. 
lentem,  fed  fale  tantum,  pane,&  aqua  utentcm,cujus  ardua  ideo> 
aufteraque  vivendi  ratio  Cataphrygum  errores  confirmare  vidc- 
batur,  nonrc&e  faccre  Attalo,  fuisexMartyribus  uni  , rcvela- 
ttim  accepit . Ex  quo  > aut  ego  fallor  > evidens  fit  idem  fimul  ju- 
dicium Lugdunenfi  ab  Ecclefia  fartum  S.EIeuthcro  notum  fuifte. 
Eoquc  magis  fufpeda  Tertulliani  fides  > fublcftaque  videri  debet, 
quod  eodem  loci  flagitiofo  Praxcam  ideo  mendacio  impetitj  quod 
falfa  dc  Cataphrygibus  ipfis  Pontifici  M.fuggeflerit,duoque  Dia- 
boli  negotia  Romas  procuravcrit , dum  nempe  Prophetiam  expit- 
lit  5 & Hcerejim  itttulit  • Pra?terea  fibi  met  jugulum  petere  vide- 
tur  Tcrtullianus  > dum  tarn  ibidem  contra  Praxeam  , quam  Irbro 
dc  Pudicitia  cap.  i.  aueftor  eft  a Pontifice  M.  Lapfis  poenitentia 
funftis  veniam  fa&am  fuifte,  utque  ab  Epifcopis  univerfim  fierct> 
editto  lato  fuifte  prasceptum- . 

Quamvis  fiqueis  opinio  haec  fatis  haud  probetur  > neque_-» 
tam  facile  de  Tertulliani  fide  dubitandum  videatur , non  prohi- 
bebo  ego  quidem  , quominus  fententiam  amplexentur  Baronit 
id  fa&um  tamen  fub  S.  Aniceto  putantis  ad  an.  1 73.  n.  4*  Valle- 
fii  in  Not.  ad  Eufebium  lib.  5.  cap.3,  & MafTuetii  in  diftcrt.prasv. 
ad  S.Irenasum  pag.  So.  id  ipfum  S.  Eleuthero  adfcribentium_> , 
Pagiiadan.  172.  n.  jjLudovicidu  Four  ibid.,  & Coutantii  §.i„ 
dc  epift.  ad  S.  Elentherum  pertin.  pag.  87.  id  viciffim  fub  S.  Vi- 
ttore contigifle  opinantiura  , Bellarmini  lib.  4.  de  Rom.  Pontif. 
cap.  8,  & Natalis  hift.Ecclcf.  ad  Saculum  III.  diflert.  1.  id  de- 
mum  adS.  Zephyrinum  referendum  , qur  fieri  potuifle  noninfi- 
ciantur,  ut  fiquidem  Montanift*  fc  Catholicos  mentirentur,  fan- 
ttiorifque  quin  etiam  vitae  fpeciem  praefeferrcnt,qua  plane  fucuoi 
etiam  fecifte  patet  Scriptori  Attorum  SS.PcrpetiKe  , & Felicita- 
tisideo  plurimum  ipfis  tribuenti,  quern  tamen  Montaniftis  ad- 
feribere  verentur  Ruinartius  ibidem,  & Dodvvellus  diftert.  4. 
Cyprian.  §.8,  &feq.*Romanusipfe  Pontifex  errore , non  juris 

uti- 


Digitized  by  Google 


Vindic  ata.  Appendix  JT.  II.  437 
utique 3 fed  fadi  dumtaxac  fucrit  dcceptus , fibi  perfuaderi  ncm- 
pe  permittens  a Montaniflis  dogmata  Montani  non  diverfa  a Ro- 
manxEcclcfix  dotfrinadTcjqua  perfuafionc  dudus  communionem 
eifdcm  ablatam  reftitucrit  quidem  , arbicratus  falfo  illos  dc  ha*, 
refi  fuifTe  accufatos,  dignos  quinimo  e(Tc  , qui  Romans:  Ecclefix 
confortio  cohoneftarcntur,  errorcs  non  etiam  approbarit  , quos 
fuis  aPrxdecclToribus  improbacos  non  ignorabat . Atque  quidem 
poftquam  a Romano  Pontifice  Ecclefiis  Afix,  Sc  Phrygix  reftiru- 
tam  fuifTe  retulifTet  pacem  , pads  litceraseumdem  quod  emififTec 
poenituiffe  , rcvocaffequc  , quas  jam  cmiferat  ftatim  , atque  a_> 
Praxea  in  Ecclefix  caftris  pugnante  adhuc  , & prometente  fuit 
dc  Cataphrygum  prxftigiis  certior  fadus  3 evaginatoque  repente 
gladio  cum  hatrefim  confodiltc  , turn  Audoret  confixiffc  non  dif- 
fitetur  eodem  loci  Tertullianus  . Qui  lib.  dc  Pud ic. cap.  i.fatc- 
tur  infuper  a Pontifice  M. dccreto  edito  Moechis  poenitentix  lo- 
cum Aiilfe  fadum  , quem  alioqui  fieri  potuifie  Cataphryges  infi- 
cias  ibant.  Ad  quxfpeciale  illud  pro  S.  Zephyrino  accedit,  quod 
S.  Optatus  lib.  1 . adverf.  Parmen.  audor  eft  locuplcs  ab  co  hs- 
refum  turn  in  Ecclefia  graftanti urn  peftes  ad  unam  pariter  omnes 
proferiptasfuiffe  , profligatafque  . Quod  Eufebius  lib. 5.  cap. 284 
ex  AntiquoScriptore  adverfus  Artemonis  hxrcfim  referr  confef- 
forem  quemdam  Natalium  nomine  in  Theodori  Coriarii  harrefim 
prolapfum  , quum  fadi  poenicens  ad  eumdem  Pontificcm  confu- 
gilfct,  ad  poenitentiam  fuifTe  reccptum:  quam  quidem  poteftatent 
Lapfis  poft  Baptifmum  peccatorum  veniam  elargiendi  Cataphry- 
ges Ecclefia*  negabant . Confer  , qux  hoc  de  argumento  copio- 
fiusexagitata  funt  fuper . Art.  II.  §.  I.  pag.  3 5,  & feqq. 

S.  Vidori  P.  M.  hanc  prxterea  hxrefis  ignominia  plenam  a 
nonnullis  affidam  notam  fuifTe  3 quafi  Chriftum  D.  purum  , pu- 
tumque  hominem  docuifset,non  etiam  Dcum,audor  eft  Eufebius 
lib.  5.  hift.  Ecclef.cap.  a 8:  quam  poftea  atrociffimam  in  eumdem. 
Pontificcm  inftaurarccalumniam  Proteftantes,  inquehis  Bovve- 
fum  hift.  Pont  if.  par.  1.  §.  53.  non  depuduit . Erant  veroiivete- 
res  alios  inter  Artemonis  difeipuli  3 eodem  tefte  Eufebio  > non 
veriti  fui  erroris  , a quo  tarn  longc  aberat  3 Pontificcm  M.  par- 
ticipem  agerej  mentirique  afsertorem.  Tam  atrocem  calumniana 

I i i 2 exfufla 


Digitized  by  Google 


33<f  P r rvi l b G'i a-  Rom.  Pontifici1 

cxfuftlatam  aScriptorc  quodam  Ecclcfiaftico(quem  CajumS.Ro* 
manae  Ecclefia:  Presbyterum)  S.Irenxi  difcipulum,  indeque  Epif* 
copum  Athenienfcm  , ut  habet  Photius  God. 48,  Mcdiolanenfem- 
vero  conjicic  Moynius  ad  Varia  faora  pag.  ^44  , cujufque  tria_> 
fcriptaapud  vcteres  fcriptores  celcbrantur  , 1 . Muy)* 
ParvaLabyrinthus  adverfusArtemonis,&  Theodoti  hxrefim  apud 
Theodorctum  lib.  2.  hxrct.  fabul.cap.  5,  & Nicephoruin  lib,  4. 
cap.  21.2.  AMiry*  Diaiogus  contra  Proclum  Montaniftam  apud 
Eufcbium  lib.  2. trap.  2$,  lib.  3.  cap.  3 2 3 & lib.  6.  cap.  20  , &c  S. 
Hieronymum  de  Script.  Ecclef.  cap.j?,  3.  *«>.#»  T * wV 

, dc  Chrifto,  utDeo-vcro,  ejufquc  Dmna  gcneratione  apud 
Photium,  ut  jure  propterea  inter  Patres  Ante  Nicxnos  Fidei  Ni« 
Oxnx  vindices  fuerit  recenfitus  a Bullo  defenf.fidci  Nicxn.  pag.. 
» Gardineroin  Hypotypi  fidei  Cathol.  pag.  14 9*  rccenfcn- 
dufquc  a Lamioin  difsert.de  re<fta  PP.  Nicxnor.  fide  cap/7,  inju- 
ria vero  Alogorum  hxrefeos  a Jofcpho  Medo  in  Clavi  Apocalyp- 
tica  pofiulatus , velut  rite  animadvertit  Ittigius  in  diiTert.  de  ha- 
ref.  pag.  2 6».  ) teftatur  eodcm  loci  Eufebtus , rcferens  earn  hat- 
refim  tam  nefarie,  quam  falfo  S.  Vi&ori  afflatam  fuifsc  ab  eodcnv 
Scriptore  demonfiratum  velcx  co  uno,quod  a S.Vi&oreThcodo- 
tus  didiusCoriariuS)  a quo  Artemon  hxrefim  fuam  hauferat , eo> 
ipfo  nefariohxrefis  nomine,  quod  a-Chrifto  D.  Divinitatem  abi- 
geretjdiris  cundtis  fuifset  devotus  , atquc  ab  Ecclefia  eje&us  . 
Demonfiratum  quoque  fplendidiifime  in  verbo  fuo  mentitos  fuif- 
fe  Artemonis  difcipulos  hanc  dc  Chrifii  D.  Dirinitate  fidem  Tub 
eodcm  S.  Vidtore indu&am  fuifsc,  quam  invi&is  Juftini , Milcia- 
dis , Tatiani , Clementis-,  Irenxi , & Mclitonis  tefiimoniis  jugi- 
ter  in  Ecclefia  integram  obtinuifse  ignorarc  cos  non  oportebat . 
Itaqttc  tantum  abeft,  ut  fideshxc  fuerit  a S»  Vi&orc  ignorata* 
quam  potius  lueulentcr  afsertam  fuifsc  , vindicatamque  patet 
tatque  hxrefisillius  contagione  laboraverit  aliquando  , quam  li- 
quido  ab  ipfo  utique  confofsam  fuifsc,  profiigatamque  confiat  . 

Adculpam  , & ignominiam-S.  Gorneliotam  impk  , quam_» 
falfo  imputatur  a Centuriatoribus  Cent.  3.  cap.  10.  Col.  282,  & 
ab  Arnoldo  codem  de  gregeSychophanta  hift.Eccl.&  hxret.tom- 
1.  lib.  3..cap.  7,  quod  in  fragm.  Epiftolx  ad  Fabium  Antioch* 

apud. 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.H.  337 
apud  Eufebium  lib;  6. cap  33.  Verf.  Ruff.,  35.  Chriftoph.,  &4J. 
Valef.  de  Baptifmo  Ioquens  a Novatiano  in  le&o  fufcepto,  in  Ba- 
ptifmo fic  fine  Confignationc  Epifcopi , ceterifque  Ritibus  circa 
Baptifmum  folcmniter  fieri  Colitis-,  fidern  , ac  Spirit um  $.accipi 
poffe  negaverit . Age  vero  audiatur  ipfe  prius  , qui  aecufatur 
Pontifcx  , ut  inde  perverfa  de  interpretatione  , atrocique  dc  in- 
juria obtredatores  iftosrccufandi  incatur  ratio . De  Novatiano 
igitur  loquens  poft  nates  homines  flagitiofiflimo  homine , qui 
prteftigiis,  mendaciis,  & perjuriis  ad  Epifcopale  faftigium  adituin 
fibi  fecerat,  peccatorum  genus  cujufque  graviifimo  ponderc  obru- 
to , atque  a Dzmonc  corpore  , & anima  obfeflo  , qui  in  vitz  dif- 
erimine  pofitus  Baptifmo  perfundi  fponte  non  tam  efflagitave- 
rat  ipfe  fua  , forte  ncque  fuj  compos  , quam  ipfum  perfundere  ad- 
ftantium  pio-cordi  fucrat,  de  Baptifmo  fic  accepto  fententiam  ita 
fuam  effert,  juxta  Kuffini  interpretationem  : Jgupd  jacens  in  leSta 
pro  ncceffttate  pcrfufusjit } ( poft  quz  Chriftophorfonus , & Vale- 
fins  hanc  fupplcnt  perioebam  : Baptiftnum  (.  Fidcm  potius  fuffe- 
rit  Coutantius  pag.  1 54,  faflus  tamen  inGrzco  nihil  efle  , quod 
Fidei  vocabulo  refpondeat)  fufeepit  yji  tamen  homo  hujufeemodi 
Baptifmum  fujcepijje  dicendus  eft.  ) Profequitur  Ruffini  interpre- 
utio » quam  aliis  przfcro:  Nec  reliqua  in  eot  qua  Baptifmum Jub - 
fequi folent , folcmniter  adimplcta  fint , nccftgnaculo  Chrifmatit 
confumatujjtt  i ( Ab  Epifcopo  conjignatus  legunt  viciflim  Chri- 
ftophorfonus,  Valefius , & Coutantius  ) Unde  nec  Spiritum  £ un- 
quam  potuerit promereri  . Qua  a poftreroa  le&ionc  re,  fententia- 
que  non  diftat-Chriftophorfoni,Valcfii,&  Coutantii  interpretatio. 
Qui  bus  ita  poficis ,-factlis  , pronaque  fiuit  interpretandi  ratio, 
qumn  fic  inftituo Atque  primum  utique  S.  Cornelium  puto  lo- 
quntum  de  Baptifmi  non  valore  quidem,  fed  effedu , quo  ob  ani* 
mi  indifpofitionem  fruftrattis  Novatiarrus  fucrit . Utque  ita  pu- 
tem,  id  cfficit  plane  , tum-quod  ignoraffc  ipfum  orthodoxam  Ro- 
mana  in  Ecclefia  jugitcr  retentam  dc  Baptifmo  valide  tamcolla. 
to , quam  fufoepto  ab  indigno  tam  confcrente  , quam  fufeipien- 
t«  , dodrinam  , cujtis  ftrcnutim  adco  paullo  poft  uflertorem , vin- 
dicemqucfe  przftttit  S.  Steplunus , fufpicari-nec  zquumfic , nec 
juftum  . Turn  quod  dc  Baptiftni ,.  quom-Novacunt  vel  contulif. 

fenr, 


Digitized  by  Google 


438  P K I V I L E G I A Ro  M.  PoN  T I F IC  I 
Tent  3 vcl  fufeepiflent  > validitatc  nc  lcvitcr  quidem  dubitaverint 
pofteaNicami  Patres  Can.  8,  S.  Siricius  in  epift.  5.  cap.  8 ,& 
S.  Innoccntius  I.  in  epift.a . cap.8.  Quamvis  fi  dc  Baptifmi  co  mo- 
do  a Novatiano  fufcepci  validitate  dubitafseS.Cornclium  vclint, 
quid  indc  ? Siquidem  fie  ci  dubitandi  nee  lcgttima}  nee  lcvis,  nee 
unafuberat  caufsa  • Quod  fcelcftiflimus  homo  5 Ethnicis  antea_» 
fuperftitionibus  imbutus  3 Chriftianam  fidem  ideo  dumtaxat  vi- 
deretur  amplexus  , Baptifmoque  ablui  voluifse  5 ut  a Daemone  , 
quo  obfidebatur  5 divexabaturque  3 Exorciftarnm  deinde  ope  ab- 
folveretur  .Quod  Baptifmus  mortis  impendentis  potius  mctu  3 
quam  Chriftiana  volontate  ab  homines  qui  Chriftiani  nihil  habe- 
bat  3 fufeeptus , coque  quin  etiam  tempore  , quo  fui  vix  , ac  nc 
vix  quidem  compos  efset  jfufpe&us  valde  haberi  pofset : quam  , 
atquc  longe  dillimilem  , ob  caufsam  Magnus  dc  Baptifmo  Clini- 
cis  3 hoc  eft  in  ledo  ob  aegritudinem  conftitutis  3 collato  valde__» 
quoque  dubiusdc  fententia  rogafse  S.  Cyprianum  legitur  epift. 
7 6:  quo  loci  Pamelius  not.  3^.  obfervatfua  ad  hucajtatca  Nicc- 
phoro  lib.  6»  cap.  3.  nedum  pro  definito  hujufmodi  Baptirmum 
fuifse  habitum:  & Concilium  Neocxfarcenfe  Can.  12.  hominem  in 
iegrirudinc  bapeizatum  Presbyterii  honore  indignum  habuit  , 
ideo  quia  , Hujus  fides  non  ejl  ex  liber  1 voluntate  , fed  ex  necejji • 
tate  . Quod  Novatianus  demum  ab  infirmitate  convalefcens  5 quae 
Baptifmo  defucrant  3 contemprim  fupplere  neglexerit  : quod 
Chriftianam  defuifse  quoque  illi  3 veramque  in  Baptifmo  volon- 
tatem  , hand  obfeurum  , leveque  crat  indicium  . 

Ex  his  vero  perquam  facilis  s fuapteque  fluit  ratio , cur  pe- 
lindeob  negle&am  Epifcopalem  Confignationem(quod  de  Sacra- 
mento Confirmaiionis  accipi  didum  oportcrcsexinde  fit  evidens, 
quod  Confignatio  in  Baptifmo  > de  qua  loquutum  heic  S.Cornc- 
lium  baud  re&e  cenfct  Valefius  , fieri  a Presbytcris  confucvit  > 
qua  de  re  S.  Innocentius  I.  in  epift.  1.  ad  Decentium  cap  31  Se- 
verus  Alexand.  de  ritib.  Baptif.tom.7.  Bibl.PP.  , aluqnc  infra 
allegandi)  Novatianum  Spiritus  S.  fuifse  infufione  fruftratum 
adjunxent  : nempe  id  co  redo  adjun&um  intelligi  feni'u  debet  3 
quod  ex  defediu  Confirmationis  is  Spiritum  S.haud  acccperit  ad 
robur  fidci  , hoc  eft  ab  ca  diftin&am  3 qua;  recipitur  in  Baptifmo> 

Gra- 


Vindicata.  Appendix  JT.  II*  43  P 

Gratiam  ,& Gratia?  augmentum  , illc  haud  receperit  > quae  in_» 
Sacramento  Confirmationis  fcilicet  confcrtur  . De  qua  confcrcn- 
di,  fi  placet , Clemens  Alex,  apud  Eufcbium  lib*  3.  cap.  17-juxta 
verf.  Chriftoph.,  S*  Cyprianus  epift.  70,  & 73,  S.  Bafilius  dt— . 
Spir.  S.  cap  1 7,  S.  Jo:  Chiyfoftoraus  horn.  1 8.  in  A<ft. , S.  Hie- 
ronymus in  Dialog,  advcrf.  Lucif.,  S.  Gregorius  Nazian.  Orat. 
1 p,  S.  Auguftinus  dc  Bapt.  contra  Donat,  lib.  5.  cap.  23,  S.  Cy. 
rillus  Hicrofol.  Catcch.  1 6.  n.i5,  & 22.  n.7;  Concilia  Arelaten- 
fe an. 3 14. Can.  8,  Eliberitanum  Can. 38, Laodicenum  Can*7> 
&48,  Conftantinopolitanum  I.  Can.  7,  Carthagincnfc  II.  Tub 
Genethlio  Can.  3,  Carthaginenfc  III.  fub  Aurclio  Can.36,  Tolc- 
tanum  I.  Can.  20 , Arauficanum  I.  Can.  j,  & 2,  Epaonenfe  Can. 
16,  Bracarenfe  II. cap.  ip,  Hifpalenfc  II.  Can.  7 , Parificnfe  VI. 
an.  827.  par.  2.  cap.  27,  & Mcldenfe  an.  843.  Cap.  44  > SS.Siri. 
cius  5 & Innocentius  loc.  ind.,  S.  Leo  M.  Scrm.  4.  de  Nativ.  cap. 
5,  cpift.  1 5 p.  edit.  Bailer,  ad  Nicetam  cap.  7,  cpift.  1 66.  ad  Neo- 
ncm  cap.  2,  & epift.  1 67.  ad  Rufticum  cap.  1 8,  S.  Gelafius  epift. 
1 2. cap  6,  Vigilius  cpift. 2.  ad  Profuturuni  cap. 4,  S.  GrcgoriusM. 
lib.  4.  epift.p.  alias  24.  ad  januarium, Clemens  VI.  cpift.  ad  Con. 
folatorem  n.  i2>  Theodulphus  Aurcl.  lib.  dc  Baptif.  cap.  17  > 
Ifaac  Lingon.  tit.  11.  Can.  30.  Atque  confule-fis  viros  Do&ifs. 
optime  hoc  de  argumento  meritos  Baluzium  in  Capitulari  ann. 
803.pag.381,  Morinumdc  Sacr.  Confir.  jRcnaudotium  perpec. 
fidci  tom.  5.  lib.  2,  Menardum  in  Sacr.  Gregor,  pag.  7 Martc- 
nium  dc  antiq.  Eccl.  Ritib.  tom.  1.  pag.  251,  Afsemanum  Bibl. 
Orient,  tom.  3.  par.  2.  pag.  273  , Coutantium  in  Not.  adepift. 
35.  S.  Innocentii  !•  pag.  857,  Cardonum  hift.  Sacram.  lib. 2.  cap. 
1 , &:  fcqq.j  Ballerinios  in  adnot.  ad  epift.  1 5 p S.  Lconis  tom.  1 . 
pag.  1 333,  ac  Bcncditftum  XIV.  de  Synodo  Dicec.  lib.  7.  cap.  7. 
& fcqq.j  aliofque  de  Schola  Theologos  . S.  Stcphanum  in  erro- 
rem  oppofitum  errori  , quo  S.  Cyprianus  laborabat  circa  Baptif- 
murn  hxrericorum  , lapfum  fuifsc  imprudcntiflime  exhctcrodo- 
xis  Blondcllus,Mornaeus  myft.iniq.  pag.  i4jlfclinus  inLcxicoi 
Cavcus  &c„  ex  orthodoxis  vero  Launojus  in  epift.  ad  Jacobunu 
Bcvilaquam  ja&arc  non  dubitarunt . Quandoquidcm  autem  ab 
horum,  aliorumque  obtrc&ationibus  S.  Stcphani  orthodoxiam 

vindi- 


Digitized  by  Google 


44°  P r.  iv  1 l EG'i  a Rom.  Pontifici 

vindicavimus  , fuoquc  , uti  decebat , loco  ftabilivimus  Tom. 
Par.i.  Art. 8.  in  Prolcg.  pag.a  67,  Sc  feqq.,  non  eft  proptcrea,  ope 
aclum  agcrc  inani  opera  cogamur  . Adi-  fts  prxterca  , fi  libet, 
dotftifs.  viros Coutantium  in  difscrr.  devera  S.  Stephani  circa-* 
reccptionem  hxceticor.  fencencia  inter  Epift.  Rom.  Poncif.  pag. 
317,  & feqq.,  Jo:  Sbaraleam  de  germana  SS.  Cypriani , & Firmi- 
liani  opinione  de  hapret.  Baptif. , & Meiruadum  Schvvichardt  de 
do&r.,&  difcipl.  Ecclef.  in  Sacr.  Bapc. 

PE  SS.  SIXTO II , MARCELLINO , IIBERJO, 

He  PE  LICE  U. 

-S.  111. 

PEflima  fiquando  RufEnus  egit  fide,  qua  ut  plurimum  in  tret- 
tendis  e Grxco  in  Latinum  fermonem  aliorum  feriptis  egirtc, 
mutando  , demendo , addendo  , ut  potius  quam  aliena,  Si  vetcra, 
propria,  &movavideri  portent , quae  non  tarn  vertebat , quam 
pervertebat,  emumftas  naris  -Criticis  vifum  eft  Erafmo  lib.  a j» 
epift.  jjCafaubono  Exercit.  1 6.  in  Baron,  n.  1.96,  Scaligero  in 
Append.  Oper.  de  Emend,  temp. , Dodvvello  , Miraio  in  Genad., 
Dupinio  Bibl.  Auft.  Ecclef.  tom.  2.  pag.  9,  Cavxo  hift.  litter.. 
Script.  Ecclef.,  Dallso  de  Script.  Dionyfii,  & Ignat,  lib.  a.  cap. 
40,  Tillemontio,  Fabricio  Bibl.  Latin,  tom.  2.  lib.  4.  cap.  3. 
pag.  345.  ( Quamquam  atcoci  hac  Ruffinum  cenfura  exoncrare  , 
qua  ad  Eufebii-verfionem  rcfpicit , conatuseft  vie  do  ft  id’.  Petrus 
Thomas  Cacciari  in  diftcrt.hift.  pro  Ruffinopar.3.  §.  1,  & feqq., 
cam  vero  , qua  hanc  ad  rem  attingit , emolhrc  ftuduit , cxcufare- 
que , quod  forte  deccptus  affinitatc  vocis  Jbxf/'.fuerit  , par  a.  §. 
aa. ) turn  egit  quammaxime  , quum  Sexti  Pythagorasi  Enchiri- 
dion, five  Libellum  Scntentiarum  Lacine  ab  fc  redditum  vene- 
rando  S.  Six ti  II.  P.  M.  nomini  lupponere  , atque  fub  Anuli  titu. 
lo  duoin  volumina  diftindum  infcrtbcrc.Orbique  univeilbfucum 
ita  facere  non  extimuit  . Opus  nempe,in  quo  nihil  de  Deo  Patre, 
nihil  de  Chrirto  D. , nihil  dc  Spiritu  Sanfto  , de  Patriarchis  , de 
Prophetisjde Apoftolis  mhilptorfus,  vcluci  loquitur  S,  Hiero. 

nymus, 


Digitized  by  Google 


VlNBICATA.  A r f « M'D  I X.  ff.  IIL  44I 
«ymns , fed  Ethnica  omnia  , five  Hxretica  > quibus  homo  de  fub- 
■ftantia  Dei  cxccrpkur,  Dcoquc  ipfi  xquatur  ; quibus  hominis  ar- 
‘bttrium  fttpra  vires  cxtollitw  , fc  iploque  abfque  Dei  ad/utorio 
valere  jadatur  ; quibus  verbo  inperverfa  aut  Pythagorx  , ant 
Pclagii  dogmata  Romanos  Pontifex  foedc  detruditur.  Equidem 
non  defucre , qui  a Ru/fino  in  fraudem  conjcdi  , ob  cgrcgias  plc- 
rafque  , quibus  infperfum  eft  Opus  , fententias,  aut  Ecclcfiafti- 
cum  j qui  eas  confcripfcrat  > dcnominarc  Scriptorom  , aut  Opus 
ipfum  cncomiis  exciperc  non  dubitarunt  , ut  Pclagius  , cu- 
jus  id  maximopcrc  intererat  , ut  S.  Auguftinus  quondam  lib.  dc 
Nat.,  -&-Grat.  cap.54,  quern  poftca  erroris  poenituit,  ut  S Maxi- 
mus in  Schol.  ad  Myft.  Thcolog.  Dianyfii  Arcop.  cap.  5.  tom.  2. 
pag.  S 5 , ut  Audor  vetus  Colled,  de  Virtut. , & Vitus  apud  Ma- 
iullonium  Analcd.  pag.  £2,  ut  Audor  Append,  ad  S.  Ifidorum  de 
Script.  Eccl.  cap.  1 , ut  Laurcntius  Pifanus  in  Colled,  fimilium 
icntent.jUt  Thomas  firadvvardinus  inOpere  de  caufTa  Dei  adverf. 
PelagoUt.Vinccntius  Bello v.  in  fpeculo  moral. ,&  hiftor.,  ut  Au- 
dor  inccrtus  de  vitis  Philofophor.  cap.  1101  ut  Syri  tandem,  quos 
cjufmodi  fententiis  fua  Lingua  redditis  impenfe  dclcdari  tefe* 
Tunt  Hcbcdicfu  , & A flemanus  Bibl.  Orient,  tom.  1.  pag,  42 p. 
At  enim  germanum  Opcrisparcntcmfuific  Sixtum,five  Sextuntj 
Pythagorxum  audor  eft  locu pies  Origenes  Jib.  8.  coutra  Cclfum 
pag.  3 97,  Sc  tom.  15.  in  -S.  Matrh.  pag.  3 69  , docentque  port  ip- 
fum Lipfius  ad  Seneca:  epift.  5 p,  & lib.  1 . Mandud.  cap.  6 , Jo- 
hannes Maria  Braficheilenfis  S.  R.  Apoft.  Magiftcr  in  Ccnfura^ 
•Bibl.  PP.  •Lugdun.  prxfixa  , cjufmodi  enim  Sexti  Jcntcntix  edit* 
funt  in  Bibl.  PP.  Colon,  an.  1 6 1 8.  tom.  3.  pag.  64,  &fcqq. , 4tc 
Parif.  1 5 8p.  tom.  5.  pag.  & fcqq.,  Baronins  ad  an.  410. 

n.  64,  Thomas  Galams  , qui  Sexti  hujus  fententias  Oxonii  an. 
ltf-83. inter Opufcula  Mythologies,  Phyfica,  & Ethica  edidit , 
obfcrvavitque  Sexti  iftius  mentionem  fieri  a Cicerone  ,4  Seneca 
a Plinio.  Ruffini  vero  impofturam  , fummamque  impudentiam  , 
qua  S.  Sixto  P.  M.  Opus  tribucre  non  eft  veritus,  dctexic , atque 
pro  merttis  caftigavit  S.Hicronymus  lib. d. Comment.  m Ezechie- 
lis  cap.  18,  lib.4. Comment,  in  Hierem.  cap.  22,  in  epift.  ad  Ctc- 
fiphontem  adverf.  Pclag.  Agnovit  ctiam  demum  S.  Auguftinus 
Pars  II.  Tom.  V.  K k k lib  2. 


442  P r i v r l e g i a Rom.  Pontifici 

Jib.  2.  Rctraifl.  cap.  42,  ipfumquc  pcenicuit , quod  lib.  dc  Nar., 
& Grat.  cap.  <54.  turn  Ruffini  ftropham  jgnorans , quafdam  ex 
his  a Pclagio  Sixti  Paprr  nomine  prolatas  Jententias  iftius  revera 
foetum  rcputalTec , qnas  proinde  redum  , probumque  in  fenfum 
intcrpictando  inflc&ere  conatus  fuerat  , fed  tandem  Sexti  Philo- 
foplii  cflc,non  Poncificisjdeprchcnditjfruftraque  ideoque  laboraf- 
fe  , operamque  lufifle  . Locum  hunc  autem  Rctra&ionum  S.  Au- 
guftini  latuiffc  Au&orcm  Append.de  Viris  Illuft.  S.  Ifidoro  dc 
Script.  Ecdcf.  fubnex*  obfervat  Baronins  » dum  S.  Auguftini  au- 
dloritate  Opus  illud  S.  Sixto  P.  M.  tribuit . 

Jure  , optimeque  itaque  S.  Gelafius  inDecroto  de  Script. 
Dift.  j 5.  Can.  3.  in  Apocryphoruin  cenfum  Libellum  hunc  Pro- 
’verbiorum , uti  loquitur,  tanquam  ab  hcreticis  confcripttun  , Sc 
S.  Sixti  nomine  prasnotatum  retulit  r quern  ab  hatrcticis  potius , 
quam  a Gentili  Philoiopho  confuftum  libellum  diccrc  S.  Gela- 
fitim  maluiffe  advertit  Baronins,  idco  quod  Ruffinus  librum  tranf- 
f,rcns  , ac  plcraquc  morefuoex  Scripturis  adjungens  cumdenu 
librum  hominis  Chriftiani  magis,quam  Ethnici  videri  feciftet.Ma- 
Ia:  proinde  Ruffini  fidci  dicatn  feribendam  , infligcndamquc  igno- 
miniam  non  dubitaverunt  Bailletus  ad  diem  6.  Augufti , & Hcif- 
fTus  in  Vind.  Rom.  Pontif.  tom.  2 . par.  2.  cap.8.  art.  2. nedum  , 
fed  Thomas  Ittigius  ctiam  dc  Bibl. , Sc  Catcnis  PP.  pag.  8$  , fed 
Jo:  Albertus  Fabricius  Bibl.  Grate,  tom.  1 3.  lib.  d.  cap.  1 o.  pag. 
£45,  fed  Francifcus  Bruys  hift.  Pontif.  tom.  1.  pag.  69.  Port  quae 
tam  liquida,  quis  fummam  non  dcmircturUrbani  Godfridi  Sibc- 
ri  temeritatem  , qua  eafdem  Sententias  notis  exornatas , & an. 
1725.  in  lueem  cmiffas,  Ruffini  auitoritare  cidem  S.  Sixto  II.  rc- 
ftituere  , ac  vindicarc  adnixus  eft,  ita  ut  iftiufmodi  libro  graduin 
fibi  ad  Prcsbytcrium  ftruxiffc  putet , atque  viciffim  S.  Hicrony- 
m»  ccnfuram  elevate  documentis  non  tam,  quam  didleriis.  Sc  pro. 
bris  , quibus  S.  Dotftorcm  appcterc  , lacefserc  , ac  profeindere 
non  erubuit  ? Sed  enim  Sychophantam  inverecundum  dignis  pro 
jmpudentia  caftigavit  doctifs.  Jo:  Pinius  in  Comment,  prxvioad 
vitamS. Sixti  II.  tom.  2.  ad  diem  6.  Aug.  §.d.  pag.i  3 6,  &fcaq« 
oftendens  co  imbecillioribus  adverfus  S.  Hieronymi  judicium  ar- 
guments dccertarc  , ac  defudare  Ariftar  chum  iftum  , quo  fruftra 

idem 


Digitized  by  Google 


V'l  ndicata.  Appendix  jf.  III.  443 
idem  dcfatigaturjprolnim  ut  in  ienfum  plcrafquc  ejufmodi  abfur- 
das  prorfus  , abfonafquc  intorqueat  fententias  , qua:  probabili 
nulla  emolliri  , dirigique  rationc  queunt:  uti130.de  Tcmporali- 
bus  fubfidiis  ad  vita:  irortalis  fuftemationem  a Deo  ncquaquam 
petendis:  uti  13  5.  de  Corporis  Refurrt  dionc  ntqueDco,  neque 
Dei  homini  convenicnte  , cui  Iixrcfis  notam  infligere  non  dubita- 
vit  Bafnagms  tpfe  ad  an.- 2 58.  n.  8:  uti  162.  de  Mcndacii  ufu  ali- 
qtiando  licito,  atque  pcrmillo  : net  1 p8.  de  Pari  flagitio  ejus,  qui 
Deo,  & ejus,  qui  viro  Sapienti  deroget : uti  2 3 6 de  Nupciis  tam 
malis , quam  pcifima filiorum  proercatione  i quam  plane  fenten- 
tiam  diflicillimc  excufari  pofle  ipfemet  Siberus  fateturi  idcoque 
quam  inique,  tam  invcrcconde  a S.Hicronymo  forfitan  inlcrtam 
fufpicatur:  uti  271.  de  Juftitia  vindicativa  , five  puniciva  exfc- 
crationi  prorfus  habenda,  intermittendaque  tanquam  illicita  : uti 
28  5.  de  Licita,  dignaque  Iaudc  membrorum  pro  tuenda  pudiciti* 
mutilatione,  de  quibus  laudatus  Pinius,  non  fecus  atque  de  plcrif- 
que  aliis  perperam  a Sibero  ex  prxconccpta  opinionc  ad  Religio- 
nis  Chriftianx  myfteria  fignificanda  deflexis  . 

S.  Marcellinum  P.  M.  crucntiifima  Diocletiani , & Maxi* 
miani  perfecutione  dcfxvicnre  minis  ada&um  thus  Idol  1 s adolc- 
vifsc  , fcdpaucos  port  dies  fadi  , quo  fc  polluerat valdequam 
poenituifse  , adcoquc  ut  pro  fide  Martyrium  fubire  fortillimc  fu- 
ftinnerit , nonnifi  tamcn  poftquam  in  Synodo  Sinueftana  Clcopa- 
trenfi  in  Crypta  cclcbrata  propria  confclfione,  ac  300.  Epifeopo- 
rum  , ut  habent  Ada  Synodi , five  180  , ucilcgitur  in  Catalog. 
Rom.  Pontif.,  luffragio,  depofitus  fuifscc  , atque  damnatus  , vc* 
tcri , vulgataque  fertur  lama  , qua*  tamcn  an  xqua  fit  , & verita- 
ti  innixa  , non  fatis  liquet , graviifima  in  haccc  , tritaque  Con* 
troverfia  digladiantibus  Eruditis  . Eorum  utrinque  momenta  in 
medium  adducam , xqua  lance  penfitabo  , modefteque  , ut  par  eft, 
quid  vefi  putari , vidcriquc  pollit  fimilius , proponam  : contcn- 
dens  exterum  , qiutcumquc  incatur  fententia  , ex  utraque  inte- 
grant S.  Marccllini  orthodoxiam,  intadamque  mancrc  . Qui  igi- 
tur  S.  Marcellinum  revera  lapfum  fub  Maximiano  , ejufque  cauf- 
fa  Synoduui  Sinueflanam  anno  303.  coadam  affirmant , quake 
Baronins  in  2.  Annal.  Ecclcf.  editione  ad  cit.  annum  , in  qua  a _» 

K k k 2 priori 


Digitized  tapfcoogle 


444  Frivilegia  Rom.  F o nt i f i c r 

priori  opinione  ad  an.  302.  n.  96,  Sc  feq.  receffit , Binius  in  Nor- 
ad  Synodum  Sinucftanam  , Scheleftratius  Anciq.  illufl?.  cap.  &,  a 
quibusnon  diffentiunt  Bcllarminus  lib.4.  dc  Rom*  Pontif.  cap-.8y 
Conciliorumque  Collc&ores  Crabbius , Surius , Nicolinus  , Ba- 
illius  , Bataglinus  , Labbanis  , Collcdlor  Regius  &c.  , qui  Con- 
cilii  Sinueflani  adfa  fuis  infcrcre  Colle&ionibus  non  dubicarunc , 
Jiifce  prarfcrrim  argnmcatis  pugnant.Tcftimonio  imprimis  Aufto- 
_ris  libri  Pontificals  , five  de  Vitis  Rom.  Pontificum,  quern  plane 
Tibrum  parvo  baud  in  pretio  habendum  putantemun&ioris  extern;, 
qui  naris  CricicK  atquc  Critices  quin  ctiam  intcmperantioris  ac- 
cufati , inter  quos,  uc  Schcleftratium,  Buchcrium,Velfeiom , Fa- 
brottum,  Ahafcrram>-Ciampinum,Henfche»ium,Pap€brochium, 
Pagium  , Boerium,  Bencinum  , Balduinum,  Blanchiuium,  Vigno- 
Iium  3 Muratorium  } aliofque  tequiores  prajtercam  , TiUemontius 
tom.  2.  Monum.  in  Annot.  a.  ad  S.  Cleinentem  non  longe  abeft., 
ut  credat  librum  a S.  Danufo  , dum  adhuc  Diaconum  agetet  , 
exaratum  , adeoqnc  tami  pendcr,  ut  cum  facile  Eufebis  prarferat; 
Baillctus  in  AvR.SS.  libri  hujus  antiquiflimi  maxi  mi  apud  Cmicos 
pondcris  eflejubet , ncque  facile  denegandam  ci  fidem  , nifi  ab- 
eo  , qui  vetcrum  Pontificum  Monomenta  omnia,  alioqui  ScrU 
ptorum  aliorum  , quorum  undequaque  ftat  penes  omnes  integra 
fidcs  , calculo  comprobata , velit  convellerc  , nihilque  vel  vetu- 
ftifiinuim  , vulgatiffimumque  loco  Rare  fuo  patiatur , Oudinus 
rom.  a.  pag.  382,  & fcq.  Itbrum  hunc  Formofo  acccptum  refee- 
re , incerta  tametfi , invenfimilique  conjedhtra , non  dubitat  * 
Au&or  hicenim,  quern  non  alium,  potiere  faltem  parte,  ab  Ana*- 
ftafio  Bibb  cfsc  jam  inter  Eruditos  convenit,  quove  diligcntiorenv 
fideque  digniorem  in  hoc  argument!  generc  Scriptorem  non  fup- 
pctcre  , fruftraque  quarri  affirmant  Guillelmus  Bibl.-  in  vita  Ha- 
driani  II,  Jo:  Trithemius  dc  Script.  Ecclef. , Platina  in  Jphanne 
IX  , Panvinius  in  Not.  ad  Si  Nicokum  I,  Baronius  ad  an.  75,23 
799)  Blondcllus  , Sc  Salmafius-  apud  Schcleftratium  indiflcrc.  de 
antiq.  Rom.  Pontif.  Catalogis  cap.  9.  n.  in  vita  S Marccllini 
hujuskpfum  defcribic  , atquc  lapl'us  hicquidem  defcripuis-legi- 
tur  in  Codicibus  Mfs.  Vaticanis,  Caffincnfibus,  Regiis  Parifien- 
fibu-s , Regina:  Chriftaiue  , Colbcrtinis  > Elorentinis,  Farnefianis, 
tf  >-■*+  . ; Tbua* 


Digitized  by  Google 


V I N ore  A T A . A P P E N D I X jf.  III.  44? 
Thuanaeis , Csfarcis  Vindoboncnfibus,  Corbejenfibus  , Freheria- 
nis  , Bclgicis , Barberinis,  Mazarino  , Cavenft  , Bcrgomcnfi  , 
Farfcnfi,  Lucenfi,  &c. , quos  contulere  MarcusVelfcrus>  Carolus 
Annibal  Fabrottus  , Card.  Baronius,  Johannes  Buf*us  > Jo:  Cuf- 
pinianus  , ^Egidius  Bucherius  , Lucas  Holftenius,  Scephanus 
Baluzius,  Emanuel  Schcleftratius  , Francifcus  Penia,  Benediftus 
Millinus  , Petrus  Boerius,  Godefridus  Henfehenius,  Jo:  Ma- 
billonius  , Daniel  Papebroebius  , AntoniusPagius  , Francifcus 
Blanchinius , Johannes  Vignolius&c.  Legitur  etiarn  S.  Marcel- 
tini  lapfus  in  cjufdcm  vita,quam  ex  antique  Codice  Mf.  circa 
tempora,  uti  fertur  , Juliani  Imp*  deferiptam  Henfehetvius  , Sc 
Papcbrochius  publici  juris  fcccrunt . Sed  & Luitprandus  Diaco- 
bus  Ticinenfis  in  Vit.  Pontif.  hanc  ipfam  hiftoriajn  ex  pervetuftis 
Codicibus  Mi's.  Membranaccis  deferiptam  cxhibcc  . 

Anaftafii  teftimonium  confirmac  auctoritas  cum  S»NIcolai  f. 
P.  M.5qui  iircpift.  8.  ad  Michaclem  Imperat.  apud  Harduinum 
rom.  5.  pag.  1 55,  ut  probarec  non  pofse  quempiain  ab  his  , qui 
inferioris  dignitatis fuerint,  cujufmodi  erat  Photius»  in  judicium 
acccrfiri , hanc  ipfam  de  S.  Marccllini  lapfu,  & depofitione  refcrc 
hiftoriam  , effatumque  Epifeoporum  in  Synodo  : Tuo  ore  judicx 
taujfim  tujm  , non  nojlro fu  licit  . . . J%hioniam  ex  te  jujlificaberis  , 
nut  ex  ore  tuo  condemniberir . Et  itentm  : Primx  Sides  non  judr- 
cabitur  a quoquim ; turn  S.  Gregorii  VII  ,qui  in  Synodo  Roma- 
na  V.  an,  1 07&.  decernens , ut  feftum  SS.  Martyrum  Rom.  Potv. 
tificum  annuatim  Officio  celebraretur,  hifee  adeenfere  S.Marcel- 
tinum  nondubiravit , cujus  etiam  lapfum,  poenitentiam  , atque 
martyrium  ex  Pontifkali  libro,  A&ifque  Synodi  Sinyefsanar  exa- 
tataBreviario  Romano  inferendaduxit:  inferca  verovelut  Eccle- 
fiae  Roman*  accepta,  probataque  habenda  proculdubio  fore  ne- 
mo non  perfpicit . Eo  vel  maxime»  qirod  probata  revera  fuifse_> 
Patribus  Tridentinis  videri  pofsunt : quandoquidem  S.  Pius  V. 
in  Conftit.  Jpuod  a Nobis  enarrans  , quae  ex  Dec  re  to  Concilri 
Tridencini  pro corrcdionc  Brcviarii  Romani  prarflita  a Deceflfb- 
fibns  fuis  Paulo  , &Pionominequarris  fucrant , Sc  quam  ipfe- 
met  adhiberi  operam  ctiraverat , diferte  teftatur  cam  ex  graribus 
noa.  modo  co  in  gtaese  Script oribu*  reccnfuifscj  fed  neque  ab  an- 
tiquit 


44<5'  ' Privilegia  Rom.  Pontifici 

tiquis  cum  Ecclcfiarum  Urbis  , turn  ac  maxime  Bibliotheca:  Va- 
tican* Breviariis  recclfifse  : hac  igitur  rationc  S.  Marcellini  hif- 
toriaiflaretcnta  eft.  Accedunt  Concilii  Sinueilani  ca  dc  caufsa 
an.  303.  cclebrati  Ada  , quae  multis  etfi  mendis  fcaterc  , inter- 
polataque  plurimum  fuifse  fatendum  fit , tanquatn  fpuria  tamen 
omnino  fpernenda  non  efse  multa  fuadent  . Imprimis  ipforum_» 
Adorum  antiquitas : antiqniffima  cnim  cfsc  affirmat'  Petrus  de 
Marca  dc  Concord,  lib.  i.eap.  1 1.  Ante  Sxculum  VIII,  five  ante 
annos  Soo.in  Ecclefia  Romarta  legi  cadem  confuevifse  confirmant 
Baronius  , Binius  , &Schelcftratius . Antiquitatem  ctiam  pro- 
bant  duo  pervetufti , etfi  depravati , Codices , ex  quibus  Ada  il. 
la  in  veteri  Conciliorum  editione  Colonicnfi  vulgavit  Surius  , ut 
ipfemet  in  prarmonitione  ad  Ledorem  perhibet : Crefconiana  an- 
tiqua  Collcdio » quant  ab  fc  collatam  tradit  Baronius  ad  an. 
30a.  num.  8^:  Exemplaria  duo  Colbertina  litteris  majufeulis 
Langobardicis  deferipta  vencrandx  antiquitatis  , & ad  S.  Gelafii 
"tut  S.  Symmachi  statem  facile  pertingentia,tantamque  cum  Dio- 
nyfiana  Collcdionc  cognationcm  habentia  , ut  abeadem  indiftirv 
dos  Codices  iftos  exiftimaveric  Baluzius  , qua;  contulit,  deferip- 
fitque  Coutantius  in  Append,  ad  Epift.  Rom.  Pontif.  pag.  , & 
fcqq.  Comprobant  quoque  Scriptorum  plurium  & gravitas,  & au. 
doritas,  quibus  ad  tempos  ufque  Concilii  Tridentini  eadein  Ada 
indubia  Temper  vifa  funt:  uri  funtThcoIogi  S.  FacultatisTolofana: 
in  litteris  ad  Carolum  VI.  Francor.  Rcgcm  an.  1402.  datis  apud 
Raynaldum  ad  an.  infcq.1403 . n.  1 8,&  feqq.,  Alvarus  Pclagius  dc 
pland.Eccl.lib.i.  art.£,Jo:Gc/fonius  in  trad,  de  Appellat.  ador- 
nato  circa  finem  Concilii  Conftant., Nicolaus  Cufanus  lib.  2.  dc 
Concord.  Cathol.  cap.  17,  Ontiphrius  Panvinius  in  Not.  ad  Pla- 
tinam,  acinhift.  Ecclef. , quaeMf.  in  Bibl.  Vaticana  aflervatur, 
Hofius , Ciacconius  Sec.,  ante  hos  vero  Hincmarus  , & S,  Petrus 
Damianus  in  epift.  ad  Henricum  Ravennatem  Antiftitcm 

Neque  veri  fit  fimile  hiftoriam  hancce  S.Marccllini  ab  Ifido- 
ro  Mercatore  de  induftria  fuifse  confidam  , veluti  cenfuit  Chri- 
ftianus  Lupus  . Quandoquidem  qui  longc  ante  Ifidorum  egere  , 
libri  Pontificalis  Audor,  Audor  vitx  ipiius  Marcellini  apud  Pa- 
pe brochium  , atquc  Pctilianus  Donatifta  apud  S.  Auguftmunu* 

hunc 


Digitized  by  Google 


Vindic  ata.  Appendix  JT.  III.  447 
hunc  Marcellini  lapfum  vclut  indubium  jam  exhibuerant  • Ne- 
quc  magis  ad  veri  fpeciem  accedit  Sinucfsanjc  Synodi  Ada  a Do- 
natiftis  fuifse  doloprocufa,  uti  generatim  putant  concraris  opi- 
nionis  patroni , fpeciatim  vcro  Do&ifs.  Norifius  in  hiftor.  Do- 
naiift.  par.i.  cap.7.  j & Mifsorius  in  difpu tat.  Critic.  inEpiftol. 
SS.  Cypriani , & Firmiliani  pag.  2 26.  Nam  Donatifta:  S.  Marcel- 
linum  non  modo  thuris  Idolis  oblati,  fed  & traditionis  Sacrorum 
Codicum  rcum  agebanr,ejui'dcmque  rcatus  participes  ipfms  Pres, 
byteros  traducebant  , S.  Auguftino  tefte  , SS.  Marcellum  5 Mel- 
chiadcro,  & Silvcftrum,  quorum  de  crimine  tamcn  his  in  Adis  nc 
veftigium  quidem  adparet . Quindc  S.  Silveftro  paflim  , in  quem 
alioqui  Donatiftae  infano  ferebantur  odio , honorificus  incidic 
fermo  • Atque  dc  Apoftolica  viciflim  Sede  ea  praedicantur  clogia, 
tanquam  dc  ca , quee  principi  in  Ecclcfia  dignitatis,  potcftatifque 
loco  collocata,  quo  expers  a quocumqucj  Divino  inferiori  5 judi- 
cio  cat  : qua?  caderc  in  homines  certe  ncquibant,  qui  facratifllmre 
ejufdcm  Sedis  audoritati  cum  pra?  aftu  fubducere  fe  fe,  turn  fub- 
fannare  prne  ncquitia  non  defiftebant . Plcraquc  demum  effata, 
quae  his  in  Marcellini  geftis  efftruntur  , cum  geftis  S.SixtoIII. 
perperam  adferiptis  ita  confcntiunt,ut  nihil unum  fit  uni  tarn  par, 
atque  fimilc,nequc  ovum  ovo,quam  funt  inter  fe  ifta  paria,&  fimi- 
lia,  adeoque  dubitare  non  fubeat,  quin  utraque  ex  cadem  figlina 
prodicrinr  , atque  uno,  eodcmquc  toino  fucrint  labricata  . Jam 
vero,  fiquidem  Jongc  poft  habitam  Collationem  Carthaginen- 
fem  , habitam  nempc  311.411,  five  infeq.,  ut  ex  S.Auguftini  ferm.n 
arguit  Sirmondus , Pontificatum  injit  S.  Sixtus  III,  quem  nem. 
pc  an.  43 2.  non  ante  confcendit , a Donatiftis  proinde  Marcellini 
gefta  Carthaginenfcm  ante  Collationem  procula  non  fuifse  fit 
evidens  . Quo  dc  argumento  fufc  Coutantius  in  pr.xfat.  par.  2. 
§.  4.  par*  84,  & feq.,  Ballerinii  tom.  4.  Oper.  Norifii  in  additam. 
ad  hift.  Donat,  par.i.  cap*7,  & Sbaralea  dc  Gcrmana  SS.  Cypria- 
nij  & Firmiliani  de  hjeret.  Bapt.  opinione  difsert.  3.  par.  1.  n.  15. 
Ncquc  vcro  idofficit,  quod  S.  Auguftino  ignotum  fuerit  hoc 
Marcellini  facinus , atque  Petiliano  Marcellini  parem  Marcelli , 
•Mclthiadis,  & Silvcftri  lapfum  obtrudenti  fidem  adhibere.-^  » 
ob  idonei  teftimonii  defc&um , noluerit , fed  magis  reponendum 

duxe- 


Digitized  by  Google 


448  PiiimEciA  Rom.  Pont  ipici 
duxcric  utrumque  fuifse  de  induftria  con!ii5lum,id  comprobans  ex 
prxcedcntiumDonatiftarum  filcntio,quibus  fi  tan  turn  facinus  cotn- 
pcrtum  fuifsetjjfuiffet  vero,fi  verum,  in  medium  ccrtiifiinc  produ- 
cere  5 quod  tami  nempc  ipforum  intererat , cordi  maximopcre_» 
fuiffet.  Ccdo  enim  , fi  S.  Auguftini  peregrinabantur  aures  Mar- 
cellini  A<fta , in  pervagato  verfabantur  fermone  apud  Romanos 
Scriptores  fqui  in  Urbe  ipfa  degentes,  ubi  cun^ta  certe  explora- 
tiffima  crant , Adis  cifdcm  fidem  adhiberc  deinde  fuam  non  du- 
bitarunt.  Atqlic  plcraque  quidem  inulta  prarfertim  hiftorica  S. 
Anguftinoj  aliifque  Africanis  perfpeda  non  fuere:  cujufmodj  fuit 
cclcbrc  alioquin  Eufcbii  Chronicon  , adcouc  tandem  Alypius  , 
tcftc  eodem  S.  Auguftino  in  epift.  35,  a S.  Paulino  Nolano  illud 
impetrare  promcrueric . Ere  vero  Donatiftarum  non  erat  S Mar- 
cellini  lapfum  commcmorarc , bcnc  vero  S.  Melchiadis  , cujus 
judicium  elevare  , Sc  clidere  ipforum  maximi  intererat  : proinde 
quamvis  Marccllini  facinus  non  in  palam  feccrint , poftca  tamen 
faciendi  Petiliano  in  mentem  venit , ut  ex  S.  Marccllini  lapfu 
nempc  anfam  arriperet  conjiciendi , confingendiquc  fimiliter  la- 
pfos  SS.  Marcellum  a Mclchiadcm  } atquc  Silvcftrum  Marccllini 
Prcsbyteros  . Cujufmodi  commcntum  ut  con  velleret  S.  Augufti- 
nus,  appofite  repofuie  S.  Melchiadis  lapfum  fuiflfc  confiflum  , 
nequcab  ullo  pracccdentiumDonatiftaruin  prxmcmoratum  .Quo 
ex  refponfo  ad  S.  Mclchiadcm  rcftridlo  hand  obfeure  colligitur  , 
velut  advercit  Papcbrochius  in  Append.  ad  diem  23.  April,  cap. 
3,revcra  S.  Marccllini  lapfum  Donatiftis  compertum  locum  dc- 
difse  fimilem  lapfum  S.  Melchiadi  affingendi. 

Nec  eft  ctiam , cur  objiciatur  abs  veri  fpecic  abhorrerc  » 
quod  ca  tarn  faeva  perfccutionis  obtinente  procella,  cogi  in  Con- 
cilium 300 ) auc  1 b'o.  potuerint  Epifcopi , multoque  minus  ve- 
rum , quod  Concilium  iftud  coadlum  in  Crypta  ClcopatrcnG  Si- 
nuefsanx  Civitatis  fucritrfiquidcm  nullum  apud  Vetcrcs  vcl  hujus 
Civitatis , vcl  hujufee  Crypt*  veftigium  extet  . Nam  , ut  argu- 
mentabatur  Baronins  , mirari  non  fubit,  quod  a Clero  Romano 
juxta  morem  Encydicis  admoniti  undique  Epifcopi  de  tanto  fa- 
cinore,  quo  Ecdcfia , Capiteconcufso  jUnivcxfa  fummo  indi- 
ferimine  collocata  videbatur  > mctu  omni  poftpofito  > turmatim_» 

pr.rfto 


Vindicata.  Appendix  jT.  III.  44 9 
prsefto  accurrcrint , communi  caufsx  communi  confuhationc  re- 
medium  allacuri  . Eo  vel  maxime  , quod  Epifcopi  perfecutione 
undique  pulfi  majorem  numerum  Romain  conflucreconfueverint, 
turn  ut  Romans  Ecclcfix  fubfidiis  alcrentur,tum  ut  Roms  Ethni. 
cis  incogniti  tmius  , & fccurius  exigcrent.  Etfi  vcro  memorial-, 
non  cxtaret  Sinucfsanx  Civitatis , quam  tamen  Sucfsam  else  , 
nunc  vulgo  Sefsam,  in  Campania  cxiftimat  Ciacconius,  non  fccus 
atque  complurium  aliarum  > Clcopatrenfifquc  Crypts,  non  id 
fane  mirum  efset , quum  feituin  , notumqtic  fit  cum  mgentibus 
terrxmotibus  , turn  hofiium  incurfibus  Urbcs  ampliflimas  folo 
non  mode  xquatas  , fed  terra  ipfa  aliquando  fuifse  abforptas  ; 
alias  quoque  non  en  fuum  mutafsc  . Sed  enim  Sinuefsx  haud  in- 
frequens  apud  Scripcorcs  mentio  offenditur,  tanquam  Oppidi  in 
Latio  conftituti,  velut  apud  Livium  lib.i  o,  Pliniuin  lib.3,  Hora- 
tium  lib.  1.  ep.  5 , Ovidium  lib.  1 5.Mctam. , Martialem  lib.  6. 
ep.  42  , & lib.  1 3.  ep.  to8,  Straboncm  lib.  5. , Silium  lib.  8.  v. 
52^,  Scriptorctn  Ador.  SS.  Cafii  , & Sccundini  apud  Solltrium 
tom.  1.  Julii  pag.  1 p,  Ughcllum  tom.io,  & Baronium  in  Martyr. 
Rom.  ad  diem  1 . Julii.  Atque  in  Cryptis  certe  Sacra  conficere  , & 
celebrate  veteribus  Chriftianis  folcmneerat:  atque  cxAdisS. 
Sebaftiani  liquet  Diodetianxa  perfecutione  defieviente  , Tyran- 
norum  , tormentorumquc  feritatis  declinandx , fugicndxque__* 
gratia , Cbrifiianos  ingentem  numerum  , juxta  S.  Caji  Papxoon- 
fihum  , una  cum  Polycarpo  Presbytcro  in  Viliam  Chromatii  ad 
litus  Campanum  pofitam  fe  recepifse,  incademque  Uegionc  ad 
dclitcfcendum  amplos  excavatos  fuifse  rccefsus.  Igitur  ibidem 
Concilium  ifiud  Epifcoporum  300,  vel  1 80.  fortafsc  coadum  fu- 
ifsc  conjicit  Binius  . Sed  & vir  Sunnnus  Blancbinius  in  Not.  hifi, 
ad  Anafiafium  Bibl.  tom.  2.  Sed. 30.  pag.  258  , & fcq.  ex  perio- 
cha  aliera  , qux  non  legitur  in  Adi*  Synodi  Sinucfsanx  , neque 
in  gefiis  S.  Marccllini,  bene  vcro  in  libro  Pomificali,  &.  in  fecun- 
do  Catalogo  ad  xtatem  S.  Fclicis  IV  , ac  Juftiniani  Imp.  facile-* 
p.rtingcnte,  animadvertit  Coetum  hunc  Epifcoporum  non  in 
C'ypta  quidein  Clcopitrcnfi  , fed  in  Coemetcrio  Prifcrllx  per- 
amplo  utique  via  Sa  ar  a habitum  i quod  Ccemrterium  Ofiriani 
itiatn  dictum  a S.Peiro,  dum  ho  pes  1 cdentis  agaet,  ac  Prifcil- 
Pars  II.  Tom.  y.  L 1 i lx 


Digitized  by  Google 


4)0  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Is  in  ejufdem  Agro  fuburbano  , perindc  ac  Domi  intra  Urbem  ad 
Exquilias,  pro  tcmporis  opportunitatc  , pro  Baptifmo  admini- 
firando  fuerac  olim  defignatum  . Quo  ettam  loci  Liberius  a Con- 
ftantio  qusfitus  ad  necern,  Pafchali  appeteute  fcfto,  fc  rcccpilfc 
lcgitur  in  ipfius  Adis , colledoque  Prcsbyterio  confilia  agitafle 
dc  Baptifmo  ibidem  confcrendo  . Locum  autem  ira  amplum  in  ca 
Crypta  fuifle  , conflucntifque  fidclium  turbae  ira  capacem  often- 
dit  Aringhius  Rom.  fubcerran.  tom.  2.  lib.  4.  cap.  3 1 , ut  in  iif- 
dem  Libcrii  Adis  quinque  millia  hominum  uno  inPafchatc  Bap* 
tifmo  abluta  referantur  . Edigitur  in  aeftu  pcrfccutionis  confu- 
gifse  S.  Marcellinum  putat  Yir  dodifs. , ut  ibidem  Pafchali  in- 
ftantc  folemnitatc  tuto  Baptifmum  adminiftrare  poffet , ibidem- 
que  congregato  Prcsbyterio , five  ctiam  Concilio  Epifcoporum  > 
communi  ex  fententia  dcliberafsc  de  pcenitcntiaLapfis  imperticn- 
da , eaque  fundis  ad  Ecdcfi*  communionem  recipiendis  . Quae  li 
vera  funt , Bat  profedo  Sinucfsan*  Synodi  , five  Fcfannx  , velut 
habet  Papebrochii  Catalogus , five  in  Ccemetcrio  Prifcillae , ut 
mavult  Blanchinius , five  in  Crypta  Clcopatrcnfi  } ut  vulgo 
fertur  , habitat  Adis  fua  audoritas  . 

Verumtamen  qui  contra  pugnant , atque  tarn  S.  Marcellini 
hifloriam  figmentis  deputant,quam  Ada  Sinuefsanae  Synodi  apo- 
cryphis  adnumerant , funtque  Baronius  ipfe  in  priori  editione  , 
ac  poftrema  Lucenfi  ad  an.  302. n.  88,  & fcqq. , Spondanus  in_> 
Epitome  ad  eumdem  an.  , Sudorius  hill.  Eccl.Si  Imper.  ad  ann. 
303.,  Pcrronius  adverf.Regcm  Angliiecap.47,  Theophylus  Ray. 
naudus  tom.io.  lib.  de  Corona  aurea  veritate  30,  afferens  a Bcl- 
lannino  in  recognitionc  libri  4.  dc  Rom.  Pontif.  cap.  8.  priorem 
retradatam  fuifTe  opinioncm  , Jo:  Thomas  Roccaberti  de  Rom. 
Pontif.  lib.  2.  Apolog.  cap.  14,  Lupus  tom.  5.  in  Synodos  ad 
Can.  14.  Synodi  V.  Rom.fub  S. Gregorio  VII.  pag.  2 2 8,Baillctus 
ad  diem  20.  April.,  Natalis  hill.  Ecclef.  ad  Saecuium  III.  difserr. 
*0,  Papebrochius  in  Conatu  hill.  Chron.  ad  Catalog.  Rom.  Pon- 
tif. difsert.  i 1,  alias  7,Tilleinontius  tom.  5.  Monum.in  Not.  ad 
perfccutioncm  Dioclet.  n.  31.  pag.  <Si3,Norifius  hill.  Donatift. 
par.  1 . cap.7.  tom. 4.  Oper.  pag.  1 28,  Aguirrius  in  defens  . Cathe- 
dra: S.  Petri  trad.  2.  difput.  z8.  fed.  1,  Pagius  uterque  inCrit. 

ad 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jT.  III.  45;  1 
ad  an.  302.  n.  18,  & fcqq.,  ac  304.  n.  1 2,  atque  in  S.  Marcellino, 
Coutantius  in  praefat.  ad  Epiftolas  Rom.  Pontif.  par.  2.  §.  4.  mi. 
$7.  pag.  84,  & feqq.,  in  S.  Marccllinutn  § .unic.  pag.  309,  & in 
monito  praev.  ad  Ada  pfcudo  Synodi  Sinucfs.  in  Append,  pag. 27, 
Audor  obfervat.  Theolog.,  hiftor. , Critic,  ad  hiftoriam  Ecclef. 
Fleurii  lib.  8.  n.  47,  Janningus  in  Apolog.  pro  Adis  SS.  pag.i  2, 
Mifsorius  in  difput.  Critic,  pag.  2 26  , Ballerinii  in  addit.  ad  cit. 
locum  Norifii,  Gravefonius  in  hift.  Eccl. , DuMefnil  dodr.,  & di- 
fcipl.  Eccl.  tom.  1.  lib.  8.  n.i  5.  pag.2235  MafFcjus  Obfervat.  lit- 
ter. tom.  5 . art.  2.  pag.  1 o7>  Muratorius in  Anna!.  Ital. , alilque, 
quibus  utroque  pollice  fubferibendum  utique  cxiftimo,  principio 
momenta,  quibus  adverfse  opinionis  defenfores  innituntur  , tanci 
non  pendere  inquiunt , ut  propterea  in  re  tarn  gravi , in  qua  dc 
Romani  Pontificis  agiturfumma,  aflenfum  fuum  extorquerc  va- 
leant . Enim  vero  libri  Pontificalis  cquidem  fuam  loco  Rare  au- 
doritatem  volunt : at  perinde  librum  efsc  non  eodem  integrum 
tempore  concinnatum  , fed  potius  opus  Sa?culo  qua  IV , qua  Vi , 
qua  VIII.  claboratum  , ut  animadverttint  Scheleftratius  ipfe  in__j 
Antiq.  illuft. difsert.  dc  antiq.  Rom.  Pontif.  Catalogis  Anaftafii 
tom.  2.  pag.  XXVI,  & feqq. , & Blanchinius  in  Append,  ad  hanc 
difsert.,  fubjundaque  pari  dc  argumento  difsert.  altera  pag. 
LXIII,quo  in  Opere  paflim  errata  adeo  perpeda  funt,  ut  qui  cun- 
dis  patrocinari  vellet , fc  frugi  cuilibet  irridendum  profedo  pro- 
pinaret . Erratorum  fpecimina  exhibent  paflim  variantes  Lcctio- 
nes  Codicum  per  Sa’cula  feptem  varie  deferiptorum  , offendunt- 
que  fpeciatim  in  Damafo,in  Sixto  III,  in  Vigilio,in  Pelagio  I,&c. 
atque  quidem  apertilfima  Baronius  , & Pagius  , atquc  frequen- 
ter ubique  Papebrochius  . Foeda  porro  cx  hac  Pontificalis  libri 
lacuna,  autex  Adis  Sinuefsanre  Synodi  non  magis  finceris  de- 
feriptam  abfque  delcdu  hiftoriam  hanccc  non  mirum  dccepifse 
plerofque , atque  in  errorem  duxifsc  , Luitprandum  quidem  , fi- 
ve Germanum  potius  Scriptorem  , quern  cx  Anaftafio  vitas  Pon- 
tificum  ufquc  ad  Formofum  , cum  eodem  Bibliothccario  per  Ab- 
bonem  Floriacenfem  excerpto  editas  a Jo:  Bufaio  Mogunt.  1602  , 
excerpfifse  obfervarunt  Voflius,  Fabricius  , & alii . Cum  quo  , ac 
JHincmaro  , &:  Pctro  Damuno  pariter  deccptos  SS.Nicolaum  I, 

L 1 1 2 & Grc- 


45"1  Privilegia  Rom.  Pontifici 
& Gregorium  VII.  Pontifices  MM.,  falva  ipfis  debita  reverentiar 
dicere  nihil  prohibcc  , ut  quos  in  puris  , putifque  fa 61 1 s hiftoricis 
falli  potuifse  nemo  negaverit.Et  fane  S.  Nicolaus  I. in  eadem  ipf» 
Epiftola  turn  Conftituti  a S.  Silveftro  Romana  in  Synodo  editi  , 
turn  Synodi  cujufpiam  fub  S.Sixto  III.  in  caufsa  Polycronii  Hic- 
rofolym.  Epifcopi  habitat  mcminit » qua*  duo  camcn  monumenta 
cx  figlinis  prodiifsc  demonftrant  Baronius  ad  an.  324.  □.  124.  & 
433.  n.385Schclcftratius  Antiq.  illuft.  par.  2.  difsert.  3.  cap.  8 r 
Pagius  adc it.  an.  n.i  7,  & fcq.,  ac  n.  1 9,  & Coutantius  in  Append.- 
ad  tfpift.  Rom.  Pontif.  pag.  3 8,  & 1 1 1 . 

Ncquc  vero  Breviarii  Romani  omni  cx  parte  , qua  fa&a  pu- 
ra  hiftoricarefpicit , fuo  permanere  loco  pofse  au&oritatem  jam- 
dudum  ab  emuneftioris  naris  Criticis  obfervatum  eft . Atque  qui- 
dem  principio  Brcviario  prx  ceteris  Romano  , cui  utpoce  compo- 
nendo  impenfe  allaborafsc  S.  Damafum  refert  S-  Gregorius  M. 
lib.  7.  cap. 2 9->  Sc  lib.  7.  cpift.64,  S.Carlcftinum  palam  fit  ex  epiftk 
ad  Gall.  Epifcopos  > S.  Lconcm  M.  arguitur  ex  ferm.  3,.  in  die__» 
Epiph.,  S.Hormifdam  legimus  in  libro  Pontif.,  S.  Gregorium  M. 
teftatur  Johannes  Diaconus , S.  Gregorium  II.  habetur  inejus 
Gapitul.j  & S.  Gregorium  III.  autfor  eft  Anaftafius  Bibl.,  ex  ipfis 
proinde  Rom.  Pontificibus  fummam  adeeflifse  venerationem  , 
prarflantiam,  audloritatemquc  non  dubium  eft,  tantamque  utique, 
ut  Pipinus  , Si  Carolus  M.,  velut  obfervat  Grancolas  Comment, 
hift.  in  Rom.  Breviar.  cap»4 , vetcri  Gallicano  abolito,  Roma, 
numin  Gallias-  introduci  curavcrint  , quade  re  fufc  Duchcfnius 
hift.  Franc,  tom.  2.  pag.  204,  Echardus  rer.  Franc,  tom.  1.  pag. 
507,  Mabillonius  de  Liturg.  Gallic,  in  pratfi  n.a,  & Thomaflinus 
vet.,  & nov.  Difcipl.  par.  j.  lib.  2.  cap.  80.  n.  3,  Capitularc  Ca- 
roli  M.  lib.  1 . cap.  80,  Capit.  Aquifgr.  an.  789.  cap.  8,  & Mona- 
chus  SanGallenfis  lib.  1.  cap.  10:  ut  Hadrianus  I.  illud  mifsum  ad 
Carolum  M.  ubique  in  Impcrio  , Germania,  Sc  Gallia  diligentcr 
obfervari  praecepcritapud  Duchefnium  tom.  ».  pag.  75  , & tom. 
3,  pag.  7^8  ; & Carolus  Calvus  cum  Latinis,  Graecifque  , ideft 
Ecclcfiarum  Hierofolymitana*,  & Conftantinopolitan*  , Mcdio- 
lancnfis  , & Toletanx  Breviariis  diligentcr  coilatum  Romanum 
illis  longe  iftud  prxftare  cognoverit , ac  prxtulcrit  in  Epift.ad 

Cle- 


Digitized  by  Google 


Vindicat  a.  Appendix  jf,III.  45^3 
Clerum  Ravennatcm  : atquc  praeferendum  utiquc  plurimo  nomi- 
ne affirmare  non  dubitarit  Valafridus  Strabo  de  reb.  Ecclef.cap.- 
2 5 : ut  in  Concilio  Vafcnfi  II.  an.  525;  j in  Capitulari  ann.  806  > 
praefertim  vero  poft  reformationem  Breviarii  fa&am  a S.  Pio  V > 
in  Conciliis  Rotomagcnfi  an.  1 5 8 1 , Remcnfi  1 5 8 3 9 Burdigalen- 
fieodeman.j  & Aquenfi  1 585.  apud  Harduinum  tom.  lo.pag. 
1215,  12  7</>  1 3 3 8j  & 1 5 3 o.  in  Rotnanum  Breviarium  Ecclcfia«» 
Gallicana  unirerfim  ultrocitroquc  confpiraverit  . Rcligionem 
eamdem  in  Hifpaniam  induxitVigilius  Profuturo  Bracarenfi  Epif- 
copo  Romans:  Ecclefiae  ritum  in  Officio  recitando  ftatuens  i quem 
deinde  rccipere  proprii  muneris  partes  duxit  ConciliumBracaren. 
fc  II.  an. 5 6 3.  Can-4i  cui  conformiter  a Concilio  Toletano  IV.  an. 
$33. Cap.2.  Romans  Ecdefias  pfallendi  Ritum  unum,eumdcmquc 
ubique  effe  oportere  fancitum  cft.S.  Gregorius  VII.  quoque,ficut 
fit  manifeftum  cx  ipfius  epift.  £3,  & 6/[.  lib.  1.  ad  Sancium  Ara- 
gonijc  j & Alphonfum  Caftellae  Rcges , & ad  Simconcm  Epifco- 
pum  lib.  3.  cpift.i8,vetcriMozarabico  abjedo  Romanum  utfuf- 
ficercturs  effecit . In  Angliam  quoque  S.  Auguftinum  ablegans 
S.  Gregorius  M.  lib.  1 2.  epift.  3 1 5 & apud  V.  Bedam  lib.  1 . cap. 
27.  Romanum  Breviarium  codem  perferri  juffit  .*  cujus  deinde_j 
Ritum  urfit  magis,  magifquc  S.  Agatho,  tcfteV.  Beda  lib.4.  cap. 
i8,atque  retinentiffimum  fc  praeftititConciliumCloveshovienfell. 
an. 747.  Cap.  1 5.  In  Sicilia  Grscus  olim  Ritusad  Speculum  VIII. 
ufque  viguit  , poft  deinde  , a tempore  fcilicct , quo  c Sicilia  Ro- 
berti  Ducis , &Rogerii  Comitis  bellica  virtute  pulfi  undique^j 
Saraceni  funt } Gallicanus  a Gallis  rerum  ibidem  potientibus  in- 
dudus  eft , indeque  Ritus  Gallo-Siculus  obtinuit , donee  is  Pon- 
tificum  opera  ad  priftinum  Romanaab  Eccleiia  pridem  rcceprunv 
eft  redintegratus , qua  de  re  Papebrochius  in  vita  S.  Agrippinas- 
Virg.5  & Martyr,  ad  diem  23.Junii  to.  4.  §.2.  n.r  2,  Johannes  de 
Johanncin  trad.de  Divinis  Siculorum  Officiis,&  BenedidusXlV. 
P.  M.  in  Epiftola  ad  Archiep.  Melfan;  fuper  Cultu  S.  Lucae  Cafa- 
lis  Bullar.  tom.  2»  pag.  238.  §.  1 1.  Ad  hxc  Haito  Bafileenf.  iiLj 
fuis  Staturis  an.  824.  Prcsbyteris  fuis  Breviarii  Rom.  recitatio- 
nem  Can.  24.  indixit , & commendavit . Lupus  quoque  Fcrra- 
rienfis  Abbas- Monachos  fuos  de  Breviarii  Rom.Ruu  imbucre  fol* 

lici* 


4? 4 Privilegia  Rom.  Pontifici 
iicicum  fededit  epift.  1 03.  A S.  Frumcntio  quin  etiam  Aithio- 
pum  Apoftolo  Sxculo  IV.  Romanis  Mcrcatoribus  in  A&thiopiam 
negotiation^  cxerccndar  gratia  proficifccnttbus  Ecclcfias  in  Re- 
gionc  erigendi,  Romanumque  juxca  Ritum  Officia  cclebrandi  fa- 
cultatcm  ultro  fa&am  rcfcrt  Rtiffinus  lib.  i o.  cap.  9.  Atque  uti- 
quc  ab  Apoftolicis  viris  propagatum  Evangelium  Romanis  aPon- 
tificibus  in  Orbem  Univerfum  miflls,  Romanum  ubique  gentium 
Officium  cum  Religionc  indudtum  teftata  , indubiaque  res  omni- 
no  eft  j quam  pluribus  illuftrare  non  juvat . 

Quae  nihilominus  Brcviarii  Romani  juftiflima  elogia  baud 
offccere  j quin  iftud  reforroatum  fuerit  faepe  , reformationeque 
ctiamnum  indigeat  . Nam  ea  prxtcrmifsa  , quse  Minoritarum_» 
ope  , Haymone  Generali  Miniftro  vehemenrerid  operis  urgentc, 
promoventcque>  fub  GrcgoriolX,  &NicoIao  III,  quibus  accepta 
evafit , peratfta  eft , dc  qua  fufe  Radulphus  Tongrenfis  de  Canon, 
obfervat.  prop.12,  Nicolaus  de  Clcmangis  lib.  de  corrupto  Eccl. 
ftaru  , quibus  duumviris  fatis  ca  probata  non  ivit , Wadingus 
ad  an.  1 2 44,  Thomaflinus  par.r.  lib.  2 . cap.  84.  n.  1 2,  Card.  Bo- 
na de  Divina  Pfalm.  cap.i  8.  §-20,  Dominicus  Macri  in  Hicrolcx. 
V.  Breviarium , Sarncllus  tom.  6.  epift.  40,  & Grancolas  cap.  5: 
prartermifla  quoque  ca  , quam  fub  Clcmcntis  VII , & Pauli  III. 
aufpiciis  Card.  FrancifcusQuignonius  fufcepcratjcui  poftca  igne, 
& aqua  S.Pius  V.  interdixit,  a Saeculo  IX,ac  dcinceps  a viris  Do- 
ftis  Brcviarii  Romani  corretflioncm  cffli&im  defidcratam  fuiife  , 
votifque  follicitatam,  atque  a Pontificibus  fummis  plus  vice  fim- 
plici  impenfe  procuratam  ignorabitnemo.  Hanc  fibi  fumpfit  Ago- 
bardus  Lugd.  lib.de  CorrevfhAntiphon.,  nccefsariamque  oftendit 
in  lib.  i.de  Pfalmod.  contra  Amalarium , qui  eidem  Correflioni 
pariter  infudavit,  plurimamque  in  earn  contulit  operam  in  opufe. 
de  Corretft.  Dc  ineptis,  mcndaciorumquc  imo  refertis  Pocmatiis, 
hiftoriifque  in  Officium  intrufis  acerbe  queritur  V.  Petrus  Clun. 
epift.  30,  &.S.  Bernardus  in  epift.ad  Guidonem  Monti-Ramcnfem 
Abbat.  foliicitus  agit  de  inftitucndoVirorum  delectu  ad  Brcviarii 
refnr  nationem  claborandam  . Sxculo  XV.  vcl  a Saecularibus  Po- 
tciUtibusBrcviarii  reformatio  petita  eftjVeheroenterquc  promota 
veluti  conftat  cx  Rcformationis  Articulo  12.  ab  lmpcratoris  Le» 

gatis 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  Ill  4*5 
gatis  propofito  . In  Commentario  Card.  Lotharingio  c Gallia_» 
difcefsuro  ad  Concilium  Tridentinum  an.  155a.  dato , Regis, 
omniumque  Regni  Ordinum  nomine  , fpecialis  demandata  cidem 
legitur  fparta  rogandi , urgendiqne  Divinii  Officii  corredioncm. 
In  propoficione  a CaroloV.  Auguftx  Vindelic.  an.  1 548.  exhibi- 
ta  fancitum  habetur  , uc  a Brwiario  apocry  phis  rcfecatis , cidem 
emendando,  & ad  formam  prccum  ab  antiquis  Ecclcfix  Patribus 
tradicam  rcdigendo  Viri  dodi , ac  pii  admovereniur  . In  Conci. 
lio  Tridcntino  Ilerdenfis  Epifcopus  orationc  habita  quanti  inter- 
c(Tct  Breviarii , Ritualirque  cmendatio , majorc,  qua  potuit  , ani- 
mi  contencione  > multifque  pcrfuadere  conatus  eft  . Scd  & eidetn 
Concilio  ardc  idem  animo  incrat  votum,  cui  cxplcndo  impar  to* 
tarn  Romanum  in  Pontificcm  iranftulit  provinciam  , & curam  : 
Ejufdcm  rci  gratia  Decrcto  quoque  folcmni  Brcviaria  , & Mifsa- 
Jia  ut  cmendarentur  , follicita  fanxerc  Concilia  Scnonenfc  ann. 
1528,  Colonienfc an. 15 Rotomagenfc  1 5 8i, & Rcmenfe  1 583 . 
Qua  certe  proindc  curaindutus  Paulus  IV. cmendationcm  pcrti- 
cere  aggrclsus , ad  cxitum  perduccre  , ut  optavcrat,  inquc  dcfti- 
natis  habuerat , morte  prxventus , ncquivic , veluti  fufc  in  ipfius 
vitadcnarrat  Antonins  Caracciolus  lib.  4.  cap.  1 6.  Revocato  a 
Pio  IV.  Tridcntino  Concilio  roifla  ad  illud  funt , qux  Pauli  IV. 
opera  ad  Breviarii  emendationem  parata  jam  fuerant : fed  Con- 
cilii  inflame  condufione,  integrum  rei  negotium  ad  Romani  Pon- 
tificis  itcrum  partes  remifsum  eft , uthabetur  Scff.  25.  de  Re- 
form.tit-dc  IndiceLibr.,Cathcchifmo,&Mifsali  Iraque  a Pio  IV. 
idoneis  viris  impeditiffima  provincia  impofita  ifta  pft , quam  , il- 
lo  mortalitatcm  expleto,  in  fc  pcrindefufcipicnsS.PiusV.abfoIvc- 
re  ftuduitConft.tf4.Bullar.tom.2.Non  ita  tamcn  numeris  camdcm 
perficere  omnibus  contigit,  quin  diligentioreni  adhuc  in  Brevia- 
rii reformationcm  operam  conferendi  Viris  ptis  dodifque  auda* 
res  fe  dederint  Sixtus  V , Clemens  VIII.  Conft.  8 6.  Bull.  tom. 3, 
Si  Urbanus  VIII.  in  Conft.  Breviario  ipfi  prxfixa  , dc  quibus  Ga- 
vantus  in  Comment,  ad  Rubr.  Brcv.  fed.  2.  cap.  3. 

Tantam  nihilominus  , tamque  diligentem  poft  operam  defi- 
derari  adhuc  medicam  , peritiorcmquc  , fi  fieri  poffit , manum  , 
atquc  lima  quidem  , fpongiaque  indigerc  plcrafquc  Breviarii  fc- 

cundas 


4 Privilegia  Rom.  PoNTiFicr 
cundas  Lciftiones  fatctur  Gavantus  fc<fh  5.  cap.  12,  aliique  apud 
Honoratum  a S Maria  in  Animad.  ad  Regiil.,  & Uf.  Crit.  torn.*, 
lib.  1.  difscrt.  2.  §.  3,  quamvis  horum  plerifque  intemperantio- 
nis  Criticcs  nonadco  faciles  accommodandre  aurcs.  Atquc  fignatim 
utique  plcraquc  fafta  hiftorica  in  Breviario  legi  , dc  quorum  fide 
dubitarc  valdequam  liceat  , obfervare  non  definunc  Viri  do<fli : 
quorum  breve  hmc  inde  excerptum  ccce  tibi  fpecimen  . Ita  nam- 
que  S.  Gelafius  in  Dccrero  de  Libr.  univerfim  denunriarat  Gefta 
SS.  Martyrum  ( quod  ipfum  de  Vitis  SS.  Confcfsortim  accipe  ) 
Romana  in  Ecclefia  , obidonci  teftimonii  deft&um  , legi  olim 
non  confuevifse.  ItadeSymbolo  Athanafiano  Jghiicumquc,  deque 
Cantico  TcDeum  SS.  Ambrofio  , & Auguftino  adferipto  , quod 
pocius  Sifcbuto  Monacho  ex  veteri  Caflinenfi  Breviario  , & Co- 
dice Ms.  Vaticano  a Card.  Bona  recenfuo  vindicant  apud  Mont- 
fauconium  in  Bib].  Mfs.pag.  21 9-  viri  Eruditi  valdequam  dubi- 
tant.  Calmctius  in  Comment.  Evang.  difsert.  in  tres  Marias  unam 
dumtaxat  , quae  variis  erga  ChriAum  D.  officiis  defunfta  fucrit  , 
impune  defendit . De  S.  Veronica  , an  unquarn  in  rerum  natura 
extitcrit, litem  movent  do&i,  peritique  Viri  apud  Natalem  hift. 
Eccl.  tom.  3.  art.  JJ  &S.  Carolo  Borromaeo  certe  dc  cadcm  Mif- 
faro  e Mifsali  expungere  licuit,  velut  c Martyrologio  ejufdcm  no- 
men  Baronius  fuAulit.  Die  t?.  Scptemb.  Ecclefia  utitur  Lc&io- 
nibus  ex  Comment.  S.  Hilarii  in  Cap.  1 5.  S.  Matth.,  ubi  Nicola- 
umex  feptem  Diaconibus  uiuim  falfis  Prophetis  adnumerat,  ficuc 
& S.  Epiphanitis  hsr.  2 5,  de  quo  tameu  contrarium  fentiunt  S. 
Ignatius  Martyr,  in  cpift.  ad  Trail. , & ad  Philadelph. , Clemens 
Alex.  lib.  3.  Strom,,  Eufcbius  lib.j.  cap.2p,  Theodoretus  hatret. 
fabul.  lib.  3,  S.  Vi&orius  Petabionenfis  in  Comment,  ad  Apoca- 
lypfim,  & Baronius  ad  an.  tf  8.n.io,  ubi  &Hippoly turn  de  72.  Di- 
feip.,  & Dorotbcum  in  Synop.  producit.  Brcviaria  Hifpanica  fig- 
mentis  multis  ex  Lucio  Dextero  , five  Higucra  , Tamajo  , & Ar- 
gaizio  confarcinatis  infperfa  affirmare  nondubitavit  Papebro- 
chiusin  refponf.  ad  exhibit,  error,  art  1 7-§- 1 De  TransIatione__» 
Romam  corporis  S.  Barthoiomafi  litem  intenderc  non  dubitarunt 
AuiAor  difsert.  edit.  Bcncv.  an.  1 695,  & Card.  Urfinus  , dcinde 
BcncduAus  XIII.  in  difsert.  dc  Rcliq.  S.Bartholomaii  edit.  Rom. 

1724. 


Digitized  by  Google 


Vinbjcata.  Appendix.  JT. Hi.  4 $7 
2724.  S.  Jacobi  profcdioncrit  Hifpanicam  oppugnarc  noa  cxti- 
nuiere  Barouius  ad  an. 8 ns.n.  5 Natalis  hifc.  Eccl.  ad  Sxcnl.  I. 
difsert.  iy.  De  Homan*  parjtcr  Corporis  S.  Stephan i transla- 
tion^ die  3.  Aug.  veritatc  juftam  dubitationcm  induit  Papebro- 
chius  in  refp.  ad  cxbib. error,  art.  9.  §.  3.  S.  DionyGi  Areop.  Pa- 
riftenfem  Epifeoparum  , adventumque  in  Gallias  inficiari  non  dc- 
fliterunt  Nicolaus  Faber  apud  Honoratum  a 5.  Maria  in  Animad. 
ad  ReguL  Crit.  tom.  4.  difsert.  6.  pag.  ip%,  Sirmondus  Concil. 
■Gall.  tom.  i.,  Opcr.tom.4.  pag.  354,  Launojus  dc  duobus  Dio- 
tvyfm,  Morinus  dc  Sacr.  Ordinat.  par.i.  cap.  2,  DuBoilius  in  hift. 
Eccl.  Parill  lie.  1.  capp.  5 , & 6 , Tillcmomius  Monum.  tom.4. 
pag.  43?j  rupinras,  Pagwis  Junior  in  difsert.  deS.Dionyfi.Oj 
aluquc  . Dc  SS.  Marth*  , &MagdaIco*  in  Provinciam-  appulfa 
contra  drfputant  Launojus  difsert.  Gngul.,&  Tillemomius  tom.2* 
tit  dc  Bafnagio  ad  an.  3 5.  n.  2-5.  & fcqq.  Gleam  , dc  quibus  ctiani 
janningus  in  Apolog.  pro  A&is  SS.  pag.  12.  S.  Clcmcntis  Pap* 
& Martyr.  Romanam  translationcm  fub  S.  Nicolao  I.  in  dubium 
rcvocat  Philippus  Rondininus  in  Opere  dc  S.  Clemente  > cjufque 
BaGlica  edit.  Rom.  1 706.  Scitum  eft  quanta  judicii  conftanua_, 
Conftantini  M.  Baptifmo  Romae  aS.  Silveftro  rcccpto  repugnenr 
Natalis  Alex.  tom.  4.  difsert.  23  , Dupinius , Maurini  Monachi 
ad  S.  AmbroGum  tom.  2.  pag.  iaoy  , Papcbroohius  tom.  5.  Maji 
ad  diem  21.  pag.  14,  &in  Conat.  Cbron.  Lift.  difTerr.  12,  Jannin- 
gus in  Apolog.  pag.  16,  Pagius  ad  an.  324.  n-  ;>  & feqq. , Lam- 
bcausBibl.Vmdob.t0iTuy.1n  fin.,Til!emontius  hifLImpcr.  rom.4. 
pag  422, &£ 3 ijNicoliusin  confut.difscrt.MichaelisAnaftaGiedit. 
Placent.  1733  >&  Hyacinthus  Segufa  in  difsert.  dc  Bapt.  Conftj 
ut  nihil  dicam  dc  Proteftantibus  Sctiltcto,  Bafnagio , Guakhero, 
Schmidioj  Tcntzclio  > Dalhuvoj  & Vogtio  hift.  litter.  Conftantini 
M.  edit.  Hamburg.  1720.  Traditiom  de  S.  Urfula,  & undecim 
mi  lie  Virgimbus  propugnatxa  Pctro  de  Natalibus  lib.p.cap.  87, 
a Baronju  in  Marty rolog.  Rom.  ad  z 1 . Ortob. , a Crombachio  in 
S. Urfula  vindicata  , & a Coulano  dotfl.  Sorbonico  in  Panegyrico 
edit.  PariL  1705.  fidem  dcrogare  non  verentur,  prater  Ulscrium 
Antiq.  Eccl.  Britan. pag.  323,  & icq  , Danhaverum  homil.  Aca* 
deni.  tom.  2.  pag.dip,  & Bcbelium  Antiq.  Eccl.  pag.  1 04,  Alfor- 
P a.rs  II.  Tom.  M m m dus 


458  Privilegia  Rom.Pontifici 
dus  in  Annal.  Anglic.}  & Pagiusad4n.j83.n-  5>&feq.  De  Mo- 
nachatuS.Grcgorii  M.  dilputat  adverfus  Conftantinum  Monach. 
Caffin.  Gallonius  poll  Baroniurh  ad  an.  5 81.  n.p,  &fcq.  S.  Cathe- 
rina*  Virg.,&  Martyr,  hiftoriam  in  dubium  vocat  Hadrianus  Va- 
lcfius  in  pofthumis  pag.  48.  De  finceritate  Aiftorum  S.  Venantii 
Martyr,  valdcquam  fufpicantur  Bollandiani  in  Annot.  Crit.  ad 
diem  1 8.  Miji . Aifta  S.  Orientii  Aufcienfis  Epifcopi  a Tamajo 
confarcinata  accufant  Henfchcnius  tom.  1.  Maji , & Pinius 
tom.  2.  Augufti  in  vita  S»  Laurcntii  pag.  503.  Eodem  in  ccnfu 
S.Barbari  leftiones  a Petro  de  Natalibus  claboratas  habent  Hen- 
fchenius  tom.  3.  Maji  pag.28tf,&  Papebrochius  tom. 7.  pag.yfp, 
SS.  trium  Fratrum  Lcontinorum  A<ft3  fuppofitionis  plurimo  la- 
borarc  morbo  fatentur  Oftavius  Cajetantis  in  vitis  SS.SicuIorum,. 
& Papebrochius  tom.  2.  Maji  pag.  503.  De  Leiftionibus  S.  Libc- 
rat®,  & S.  Epitacii  fufpicioncm  haud  levcm  induit  Nicolaus  An- 
tonius  apud  Cuperum  tom.  5. ad  diem  20.  Julii.  Die  39.  April. ex 
Officio  S.  Catherine  Senen.Urbani  VIII.  dccreto  28. Sept.  1641. 
ablata  pertocha  eft  de  ejus  progenie  ex  Familia  Bcnincafia  & Bur- 
genfi  , de  qua  Echardus  Bibl.  Praed.  tom.  z.  pag.  833  , & Boilan* 
diani  tom.  3.  April,  pag.  £78.  Similiter  ex  Leftionibus  S.  Bruno- 
nis  expumfta  hiftoria  , qusc  ejufdem  Converfioni  occafionem  prat- 
buifle  fertur-  Mitto  feXcenta  horum  fimilia  , ne  fim  Iorgior. 

Itaquc  Breviarium  Horn.  maxim®  quidcin  aucloritatis  efsc  ire 
iis  , qux  ad  Ecclcfiafticum  attinent  cultnm,  Eruditi  convcniunt  > 
minoris  tamcn  pondcris  efsc  in  privatis  fa&is  } Sanctorumquege- 
ftis  agnofeunt , nec  inde  elficax  peti  argumentum  , ubi  pnrfertim 
anriquiora  documents , ac  firmiora  adverfentur  ; nec  ab  Ecclefia 
ceu  infallibilis  veritatis  haberi , Religionifque  inftar  recipi  juberi 
qua:cumque  fafta  hiftorica  Breviario  inferta  legit, atque  ex  homi- 
num  teftimoniis  ratione  bumana  denatrantur  . Obfervanc  entire 
puriores  fa?pc  fzpius  dcfecifle  fontes  > e quibus  San&orum  fafta 
lincere  dclibarentur , exornarenturque  fafti  > mutuari  proindeu 
dcbuifle  a Monumcntis , qu.r  prar  ceteris  veritati  proximiusaccc- 
dere  videbantur : ncmincm  tainen  cfTe  , qui  in  humana  hiftoria 
hallucinatus  non  fit , atque  in  faftis  hominum  perfequendis  non 
fuerit  humani  quidpiain  paftus . Eoque  przfcrtim>  quod  a primis 

Ec- 


Digitized  by  Google 


V I N D 1 C A T A . A P P EN  D I X $.  ITT.  4«Tp 
Ecclefiz  Saeculis,  ncquc  dcfucrint  Chriftiatii  , qui  fingcre , ac 
mcntiri  pro  Rcligionc  pium,  licitumqne  haberent,  vcluti  magna, 
hodicque  neque  injufla  querela  nniltorumeft  a pud  Poifinum  in_» 
cpift.  3.  ad  Papcbrochium  , atque  ilium  perinde  inCon.Chron. 
bill,  differt.i  2.  n.  20.  Ita  Benedict  us  XIII.  cit.  differ  t.  dc  Heliq. 
S.  Bartholomxi  art. 7 , Bcncdidus  XIV.  de  Canon.  SS.  lib.  4. 
par.  2.  cap.i  3 > live  Oiffcrt.  volum.i.  dilfertjo  > Baronins  ad  an. 
302.  n.ioij,  Melchior  Canus  de  Loc.  Thcolog.  lib.  1 r.  cap  5,Ga- 
vantus  loc.  cit. , Petrus  dc  Marca  dc  Concord,  lib.  1 . cap.H.  §.4, 
Roccabcrti  dc  Rom.  Pontif.  lib. 2. cap.  14,  Card.  Laurzam,  aliof- 
queallcgans,  Guido  Grandus  in  diflert.  Camald.  3.  cap.  8., 
Calmcrius  loc.  indie.  > Didacns  del  Corro  in  difsert.  Thcolog. 
Critic-  dc  vi  argument!  ex  Brcv.  Rom.  petiti  edit.  Hifpal.i  73 9 , 
Natalis  cit.  difsert.  20  , Papcbrochius  in  refp.  ad  exhibit,  error, 
art.  2.  §.  6,  Si  art.  17.  §.  1,  ac  fcqq. , janningus  in  cit.  Apolog. , 
Stiltingius  tom. 5.  Augufti  pag.  $9,  Echardus  Bib).  Prxd.  tom. 2. 
pag.  834V.  Maftejus  Obfcrvat.  litter,  tom. 5.  pag.  107,  & tom.  6. 
pag.  1 £16,  AntoniusXaramilius  in  Apologia  pro  veritate  cap.  7, 
Audor  Gcrmanus  Apologia;  pro  Hagiographis  Auuicrp.  inrefp. 
ad  epift  3.  Anonymi  Suppl.Bolland.  pag.  ^24,  & fcqq.j  Aloyfius 
Lopez  in  cpift.  ad  Petrum  Jofephde  Mela  ibidem  pag.5140.  n.48, 
Sc  ieqq.j  aliique  . Quod  argumenti  genus  fuQus  idco  pcrfequutus 
fum  , quod  fxpius  illud  product  in  feenam  contingat  , atque  pro* 
fiigari  femcl , abfolvique  proptcrca  ope  rat  fucrat  pretium  . 

Quod  nunc  ad  Adorum  Synodi  Sinucftanz  antiquitaccin  ;a- 
datam  attinet,  earn  vel  uno  cverti  momento  ab  Adiscifdcm  mu- 
tuato  obfervant  noftrte  defenfores  fentenci*  . Videlicet  in  Adis 
ipfis  referuntur 72.  Teftes  addudi , corumque  numcrus  exprimi- 
tur  fymbolo  Librae  Occidtizconftantis  72.  folidis  , ficdidz  Oc- 
cidux  addiferimen  Libra;  Orientals  conilantis  folidis  84. Jam  ve« 
ro,quum  non  ante  Conftautini  M.  non  modo  , fed  ncc  ante  Va* 
lentiniani  tempora  apud  Antiquiorcs  reperire  fit  differentiam^ 
Libram  Orientalem  inter  , Si  Occidcntalcm  , atque  ii  primi  Li* 
bram  partiti  fucrint , pofucrimquc  difcrimeni2.  Libram  inter 
utramque  , patet  exinde»  ac  plane  intelligcrc  pronum  eft  Ada  Si- 
tiueftanje  Synodi, nonnifi  poftlatas,promulgatafquc  hac  de  rc  Lc- 

M m m a ges 


Digitized  by  Google 


4<?o  Privi-legia  Rom.  Ponttfici 
gcs  fuiffc  confcripta,  fcuverius  confida  . Nempe  Conftantinus  M. 
codcm  ipfo  anno  3x5,  quo  habita  Nicxna  Synodus  eft,  L.  1.  Cod. 
Theod.  De  Ponderatoribuf  ad  Euphrafuim , unde  defumpta  eft  L. 
1 . Cod.  Juftin.  codem  tit. , ftatam  84.  foHdorum  , fen  aurcoriim 
Ltbram  primus  effecit,  qui  finguli  quatuor  fcripulorum  eflent,  as 
proinde  folidi  feptem  (non  fex  dumtaxat,vcluti  haud  rede  ferip- 
ferunt  Pancirolus  lib.  Variar.  cap.  66 , & Savotus  de  re  Num- 
m ax.  par.  3.  cap.  17.  ) quatuor  fcripulorum  in  lingulas  urtcias- 
raxarentur  . Quod  etiam  vidcre  licet  in  Nutnmis  ejufdcm  Cotv- 
ftanrini , quorum  feni,  & femis  hod  tern  am  unciam  xquant,  quun> 
dim  quaterni  in  unciam  lignarcntur  , veluc  obfervavit  Budasus.- 
Id  autem  faftum  a Conftantino  arguere  licet  ad  excinplum  argen- 
tex  Libra?  Romanx , quam  84.  argenteorum  conftaflc  eruitur  ex 
PJinio  lib.  33.  cap.  Celfo  in  epift.  adNatalem , it  lib.f.cap.- 
17.  Sed  & apud  Romanos  Nummum  argentcumquatuorfcripulo-- 
rum  ftiiffe  liquet  ex  Varrone  lib.  3.  Annal.  apud  Carifium . Au* 
gefeente  vero  poft  Conftantini  artatem  itr  dies  magis >.  magifque 
auri  pretioj  Valentinianus  Senior  30.357.  Rcmis  agens  in  Gallia 
L.  1 3..  Cod. Theod.  De  Sufceptoribu-j  ad  Julianum  Annon.t  Pra?- 
fcdum  j rclata  poftca  in  L.  Jpuotiefcumgue  25.  Cod.  Jnftin.  eo- 
dent  tit.,  nonaureorum  quidem  ponderc  imminuto  , fed  extritv- 
fcca  dumtaxat  arKcs  Mo  net  a?  fada  mutationc  , ejufque  aeftima- 
tione  auda  , folidos  72.  in-Libram  auri , & lie  fex  in  unciam , ac> 
ccptos  ferri  voluit  > atquc  lie  imminuto  folidorum  numero- 1 a. 
Libra  ipfafuis  imminuta  j quinramcn  cx  ipfius  poreftate  , valo- 
requequidpiam  fueritdetradum  . Libra  itaa  Valcntiniano  72. 
fobdisdcfinita-didacftOtcidua,ad'differentiam  Libra?  a Conftan- 
tino olim  nvfoirdis  $4.  defignatar » qua?  Orientalis  denominuta 
«ft>  velut  oftendit  Gothofrediw  iirdiflert.  de  M-utaaione  , it  aug- 
menro  Monetae  aureae  Oper.  Jurid.  pag.  50J  > non  vero  eo  fenfu 
dida  eft , quo  perperam  exiftimacunt  Cujacius  lib.  i7.0bfervat. 
«p.  9,  & Scaligcr  in  poftumo  dc  re  Nummsr.  pag.  6 5,  ideft  quod 
Libra  in  Occidenteobtinens  minoris  1 2.  valoris  clfet  ab  ca  , qu® 
vfu  in  Oricnte  veniebat , quum  alioqui  Libram  auri  Rom*  ma- 
jorem  fuilTc  hand  obfeure  indicat  Symmachua  lib.  10.  epift.  a tf. 
Eadem  poftca  Valcntiniani  Lex  Honorio  Imper.  acccpta > proba- 

taaue 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Append  ix  jf.  III.  4<f  i 
taque  evafit , uti  patet  ex  L.  unic.  De  Oblationc  vttorum  Cod. 
cum  Theod. , turn  Juftin.,  atque  ad  hanc  quinimo  Honorii  pofte- 
fiorcm  Legem  refpexifteScriptorcm  Adorum  Synodi  Sinucfsanx 
cx  utriufque  loci  collatione  oftendic  Gothofrcdus,  ubi  Honorius 
fic  habet : gfuanda  votis  communibusfelix  annus  aperitur  , in  uni 
Libra  auri Jotidi  72.  obrizjaci  Principibus  ojfcrcndi  devotions t_, 
animo  libenti  fufeipimus . Scriptor  illc  vero  de  Teftibus  72.  in 
Synodum  Sinueftanam  addudis  fic  loquitur  i^uoniam  in  72.  Li. 
bn  Occidui  in  repantianem  furgit  annus  : ideft  annus  reparatur, 
five  novtis  aperitur  in  72.  folidorum  Librae  collatione  . Igitur 
port  Honorii  xtatem  confarcinata  Synodi  Sinueffanx  Ada  fuifle 
hinc  liquido  adpareti  atque  centum  ad  minus  poll  annis  a S.Mar- 
cellini  obittt , quo  temporisintervallo  famacundo  » ac  rede  undo 
incrcfcere  > & decrcfcere  facile  potuit . 

Sed  Sc  font  alia  , neque  minusfolida  momenta  > quibus  St- 
■ueffanx  Synodi  Ada  fuppofitionis  , ac  falfitatis  arguantur  , fa- 
bulx  nempe,  ac  figmenta,  quibus  undique  exundant  . In  iis  enim 
fercur  Marcellinus  a Diocletiano  in  Templum  Vcftx , Sc  Ifidis  in- 
trodudus  j non  tainen  Diis  illis,  fed  Herculi  , Jovi , Saturno  , fi- 
ve Patufino  fecifie  Sacrum  : quod  ab  veri  fimilitudinc  abhorree  , 
quum  fecundum  diverfa  Numina  diftinda  Romanis  folerent  efle 
Tcmpla,  diverfufque  incifdcm  Cultus  inec  cadero  vota  cidem_» 
Numini,  multoquc  minus  eodem  in  Templo  nuncupare  Numint 
diverfo  Romanis  folemne  diet.  In  eifdcm  Adis  enarratur  Chri- 
ftianos  ingentem  multirudincm  ad  Templum  confluxiftc*  ut  dc 
rumbre  facinoris  a Pontificc  patrati  certiores  fierent  , reapfeque 
mfpexiflie  ilium  tbusldolis  adoIentem>  fadique  poftmodum  teftes 
fuilfc . At  non  facile  quis  fibi  perfuaferit  Chriftifidcles  in  Cryptis 
fub  id  temporis  tarn  caute  delitefcentcs , cater vatim  in  publicum 
profiliifle , quodque  pejus  eft,  ad  Templum  profedos  , illud  in- 
grefsos  Sacrifices  , & Thurificationi  facrilegx  adftitiffe , quum 
Tertulliano  tefte  lib- de  Spcdac.  cap.  1 3 , Chriftianis  vetitum  , 
cautumque  fuerit  fummoperc  Gcntilium  ad  Tcmpla  accedcrc , co- 
mm Spedaculis  adefte  , atque  Gentilitix  fuperftitivnis  ritus  fpe- 
dare.  Qttid  quod  referuntur  72.  Tcftes  addudi  facrilegx  thuri- 
ficationis  MasccUinum  convincendi  caufla,  quorum  primus  y qui 

pro- 


Digitized  by  Google 


4 Privilegia  Rom.  Pontifici 

profcrtur,  notatam  infima,  qualis  eft  notorius  adulter  j infligi- 
tur  ? Quum  cjufmodi  a reftimonio  diccndo  arceantLeges  cum  Ci- 
vilcs  3 turn  Ecclefiafticx,  Anianus  Cod.  Thcodof.  Interpres  in  L. 
1 2.  tit.  i.  lib.  9,  & in  L.  i p;  S Auguftinus  in  Pfal.  3d.  cnar.  2. 
n.  22,  & in  Cod.  Can.  Heel.  Afric.  Can.  8,  19  ,.1 19  , & 1 3 i.  ex 
ConciliisCarthaginenfibus  III.  cap.  7,  & VII.  Can.  2,  & 4.  apud 
Harduinum  tom.i.  pag.870,  87$,  & j>38.Quando  ctiam  a Syno- 
do  ipfa  integrum  caufsae  judicium  unum  penes  ipfum  Pontificem 
fuit  permiftum  , velut  ilium  , in  quern  nulli  prorfus  hominum  > 
vel  in  propria  caufsa , fit  poteftas  . Ad  hare  Marcellinus,  qui  fpe- 
dante  multitudine  inTemplo  thus  adolevifse  dicitur  , dicitur  ta- 
men  obftinatc  idfacinus  fuifse  inficiatus  . Adeonc  igitur  periifsc 
ipfifrontem  ptitandum  crit,ut  flagitium  tanca coram Populi  multi* 
tudine  patratum  negarc  pricfrade  non  fuerit  veritus  ? Qua  vero 
fpecic  veri  fertur  ibidem  Pontifcx  in  Tcmplo  adftitifse  purpttra_» 
indutus , ca  nempe  tempeftate,  qua  Apoftolica  fimpliciras  tarn  in 
vidu  > quam  in  veftitu  maxime  vigebat  f Quorfum  etiam  Marcel- 
lini  damnatio  fertur  ad  Diocletianum  pcrlata  eo  tempore, quo  cx- 
peditionem  adverfus  Perfas  comparavcrat : quum  tamen  eo  ipfo 
anno  Imperii  nempe  fui  20.  Imperio  fe  abdicaveric , & ante  bien- 
nium cum  Maximiano  College  de  Perfis  devidis  Roma:  triujn- 
phum  egerit  ? Omnino  antem  fallo  refertur  damnatus  a Diode- 
tiano  : nam  fub  Maximiano  paffus  Marcellinus  eft  , Diodetiano 
nempe  turn  Nicomcdiie  agente  , tefte  Eufebio  in  Chroii.  Quid 
prartcreac1  Quo  anno,quave  die  a Diodetiano  Nicomedi:e,&  a Ma- 
ximiano Hcrcultro  Mediolani  purpura  depofita  fuerit , ideoque 
ipfis  fuerint  fuffedi  in  Occidente  Maximiano  Conftantius  Chlo- 
rus,  inOriente  Diodetiano  Galerius  Maximianus  uonconvcnit. 
Nam  an-  305.  kalendis  Maji  id  fadum  putant  Baluzius , Hervar- 
tus  , & Pagius  ad  an.  3 04.  n.2 , & fcqq.  ex  Audore  Libri  de  mor- 
tibus  Perfccutorum  cap.  1 7,  Vidorc  de  Caefaribus,  Audore  Pa- 
negyrici  ad  Maximianum  ,&  Conftantinum  an.  307,  &cx  Faftis 
Thconis  a Dodwello  editif. Contra  an.  304  > nee  ante  diem  1 1. 
Kal  Maji , uti  vifum  Golzio  , & Onuphrio  , fed  Kalend.  Aprilis 
ab  his  duumviris  abdicatum  Imperium  ex  Eufebio  lib  1.  vit  Con- 
ftant.  cap.i8,  & lib.8.  hift.  cap.  i 3,  Zofimo  lib.  2,  Idacio  in  Faftis, 


Digitized  by  Google 


V i n d i c a t a . Appendix  jT.  Ill  4^3 
Audorc’Chron.  Alex.,  S.  Profpero  in  Chron.,FaftisVindobonen- 
ft  bus , & Bucherii  laterculis  pugnant  Baronins  ad  an.  304-  n.  1, 
& feqq.,  Schclcftratius  diftert  2.  cap.  8 , & Blanchinius  in  Not. 
Chronolog.  tom. 2 . Anaft.  fed.  30.  pag.  257.  Indubium  vero  etii 
vidcri  polfit  S.  Marccllinum  paffum  an.  304,  inccrta  tamendics 
ipfius  obitus  manet.  Nam  die  1 6.  Martii  cum  quidem  confignant 
Schclcftratius  , & Blanchinius  , non  minus  tamen  probabiliter 
diei  26.  Aprilis  ctimdcm  illigant  juxta  Martyrologia  V.  Bed*, 
Rabani , NotKeri , Adonis , & Ufuardi , nonnullifque  Catalogis 
Baronius , & Labbarus  , aut  die  24.  Odob.  , ut  ex  Catalogis  Bu. 
cheriano  , & Bclgico  arguunt  Papebrochius , Pagius,  & Cou- 
tantius. 

Improbabilcm  prxtcrca  SinuefTanam  banc  Synodum  reddit 
ipfc  tarn  ingens  Epifcoporuin  numerus , qui  ufque  ad  180  , ut  in 
Catalogis  , aut  quinimo  ad  300  , ut  in  Adis,  ad  earn  confluxif- 
fc  feruntur . Synodo  namquc  adfuiflfc  Galliarum  Epifcopos  vc* 
ro  abfimillimum  eit , fiquidem  Gallias  , ubi  Conftantius  Chlorus 
Civilis  rei  fummam  tenebat , immunes  ab  hac  Dioclctiantea  per* 
fecutionc  fuiffe  ex  Ladantiode  mortibus  Perfecut.  cap.i  5,  Eufc- 
bio  lib.8.cap.i3,  Eutropio  initio  lib.  i o,&  ex  libello  precum  Con* 
ftantino  M.  a Donatiftis  oblato  apud  S.  Optattim  lib.  1 . probant , 
ut  dc  Dodvvello  diflert.  1 1.  Cyprian,  nihil  dicam,  Baluzius  in 
Not.  ad  cap.  16.  Ladantii , &Pagiusad  an.  303.0.  y.Quorfum 
itaque  Gallicani  Epifcopi  perfccutioni  in  Italia  graflanti  fe  fe  im. 
plicuiftent?  Nec  interfuifle  ex  Africa , nequccx  Htfpania  Afris 
coniine,  apud  quos  alceignorata  Synodus  Sinuefsana  , ex  mox 
diccndis  planum  fict . Atquiex  fola  Italia , tarn  fx» a perfccutio- 
nis  tempeftate  vigente  , tarn  ingentem  Epifcoporum  numcrunu 
Synodi  caufta  Romani  accefliire , quancus  nec  etiam  Sodium  Epif- 
copalium  numerus  ipfc  ferebat , &qtiandovix  paullo  major  fub 
maxima  Ecclefia:  pace , totoque  ex  Orbe,  atque  totis  viribus  ipfo 
Conftantino  Imper.  adnitcente  , Nicarnum  poftea  in  Coetum  con- 
fluxit , a vero  diffonum  videtur  , non  fecus  atque  quod  prs  loci 
anguftia  proquaque  vice  Epifcopi  50.  dumtaxat  interfuiiTc  Ic- 
gantur , leganturque  pro  decifivo  judicio  demum  300.  ibidem  fi- 
mul  mtcifuiife  . Quxri&illud  poteft,  quis  tot  Epifcopos  vocarit, 

&quis 


Digitized  by  Google 


4(5*4  Privilegia  Row.  Poktiu^i 

&quis  vocatis  pr*fucrit?Quar  vcro3&  quanta  impoftori*  non  fine 
imperitia  » diiftorumquc  repugnantia , dum  primo  feribit  Ponci- 
ficemaSynodo  fuiflfc  damnatum  , in  cjufquc  damnationcm  fuifle 
fubferiptum  , poftea  veto  fubjtingit  Pontificis  ipfius  judicio  pro- 
priam  integre  caulTam  a Synodo  fuiftc  permiflam  } nee  id  fibi  au- 
fam  fumcrc,  ut  in  Primam  Sedem  , in  eaque  fedentem  Pomificetn 
fententiam  ferret . Graviuseft  iHud,quod  ex  feauioris  xtatis  Sy- 
nodorum  cruituc  filentio  . Qui  cnim  fieri  potuiflfet , utfiveritati 
Synodus  ifta  innitcretur  , ignota  ea  fuerit  Synodis  de  cau(Ta  haud 
multum  hinc  d’lfpari  habitis  fub  SS.Damafo,&5ymmacho  ? Quot- 
Aim  & Epifeopi  Italiz  in  relat.  ad  Thcodoricum  Reg. , & Enno- 
dius  Ticin.  in  Apolog.  Romanum  Pontificem  Synodica;  nunquam 
fubjacuiffc  ulli  fentcatix}milloqucconftare  cxemplo,quod  Ponti- 
ficis caufia:  ulla  Synodus  unquam  fc  fe  iinmifcerc  voluerit  ? 

Quid  vero  h3C  in  re  Eufcbii , ac  Theodorcti  filentio  elo- 
quentiusjdum  illc  lib.y.hift.  cap.27.S.Marcellinum  fzva  pcrfccu- 
tionis  tempeftate  jadfatuin  memorat  utique  3 fradlum  vero  3 lap- 
liimque  nc  levitcr  memorat  i ifte  aatem  lib.  i.  cap.  3.  cumdctn 
magna  potius  in  ifta  pcrfecutionc  gloria  fuifse  nobilitatum  refert, 
quod  nempe  pcrfecutionis  vim  forti , dignoque  Pontificc  animo 
pertulerit?  At  enim  peremptorium  hac  in  re  S.  Auguftini  difer. 
turn  haberi  teftimonium  quam  poteft  , tarn  debet  •>  ifque  units  in- 
ftar  omnium  videri . Quum  enim  Petiiianus  acerrimus  Donatifla- 
rum  partiarius  , infenfiflimufque  Rom.  Pontificum  hoftis  S.  Mar- 
cellinum  una  cum  SS.  Marcello , Mclchiade  » & Silveftro  ipfius 
Presbyteris  traditionis  Sacrorum  Codicum,  & thurificationis  cri- 
mine,  <0  nempe  , quo  arccfscbatur  Czcilianus  , arguendum  fu- 
feepiflet , S.  Auguftinus  lib.  de  umco  Baptif.  cap.  1 6 » & lib.  2. 
contra  litt.  Petiliani  cap.  92,  obtrc&atori  invetecondo  offendens 
negavit  omnitio  id  aliquando  accidilTe  , idque  idcirco  5 quod  De- 
que id  a Petiliano  documcnto  ullo , idoneoque  tcftc  probarctur  , 
quodque  przeedentes  Donatiftx,qui  tot  alioquin  in  Conciliis}  &C 
Collationibus  nullum  non  moverant  lapidem  , ut  unum  Diaco- 
num  Cxcilianum  crimmis  traditionis  , ac  thurificationis  afperge- 
rent,  ea  quoque  rationc  arguentes  , quod  a Felice  Aptungitano 
hoc  crimine  afperfo  fuiftct  ordinatus  , quemquc  a S.  Mclchiade 

abfolu- 


Digitized  by  Google 


V in  dic  at  a.  Appendix  jf.  III.  465 

abfolutum  querebantur , paritcr  quo  acciifarcnt  S.  MelcJmdcin, 
cique  negotium  faceflcrcnt , vc]  ex  lapfu  S.  Marcellini , citjin 
ipfc  Clericusfuerat , non  omifillent . Eo  vcl  maxime  > quod  ab- 
dita  quaeque  pervcftigarc  , & q«x  non  offendiflenr , fada  mca- 
tiri  in  rem  fnam  non  abftincrenc  , S Marcellini  lapfum  neque  pro. 
'baverint , neque  prodiderint  , vclutaudor  eft  ctiam  S.  Augu- 
ftinus  in  fircviculo  Collationis  cap.  18  , ac  in  libro  poll  Colla- 
tionem  clucubrato  cap.  12.  Ad  hie  quarationc,  quarlo>  tam  pra?- 
‘fidenter  id  a Petiliano  nulla  probatione  jadari  affirmafTet  S.  Au- 
gi  ftinus,  fi  vcl  extitiflent  ejus  rei  Ada  > vcl  ipfa  res  pro  conftanti 
tunc  habita  fuiftct  f Aut  fi  hare  gefta  rcrum  vel  Rom*  fuiflent , 
quomodoea  folus  S.  Auguftinus  ignorare  potuiftet , qui  in  medio 
Urbis  j coram  Impetatore  , in  Templo  Idolorum  , Populi  ingen- 
ti  muliitudine  fpedante  fadaeflent,  a tali  prxfcrtim  , tanto- 
que  Viro  , & a tanto  , tamque  numerofo  Concilio  Epifcoporum 
condemnato  ? Unde  rede  S.  Dodor  ajcbat : An  vero,  quod  dc  fo- 
ld Aptungitano  faBum  f tier  at , ab  ijlis  accufaretur  > & quod  in  Ca- 
pitolo  Romano  faBum  fuerar  , taceretur  ? Quomodo  , inquam  > 
S.  Auguftinus  ignoraflec  tam  diligenter  in  rebus  Donatiftarum_> 
verfatus  , atque  ignorare  potuiftcoc  tot  Africani  price  re  a Ancif- 
tites  ? Anne  ad  Africanos  minime  miflx  vd  a Romano  Clcro  En- 
cyclic® de  Marcellini  crimine  , vel  a -Concilio  SinuclTano  Syno- 
dic* dc  Marcellini  condctnnationc  , & poenitentia  commonefa- 
cicntes  j quandoquidem  in  Africa  turn  Pontificis  facinus  , turn 
Concilium  lllud  tam  altc  ignoratum  eft  •? 

Tanti  profedo  apud  me  ponderis  ifta  funt , ut  iis  ultro  , ci- 
troque  me  vidum  tradam  , audorque  fim  frugi  cuilibet , ut  mani- 
bus  , pedibufquc  in  eamdem  proculdubio  de  figroenti  hujufee 
falfitatc  fenteniam  dcfccndac.  Quamquam  fiqui  hifce  fc  fe  infledi , 
Irangique  necdum  permittat , atqui  faltem  , Bonique  faccrc  non 
abneget  veri  admodum  fimilem  conjeduram  s quam  ex  multorum 
hac  in  re  Codioum  collationc  fecit  Cl.  Blanchinius  in  Not.  hift. 

• ad  Anaft.  tom.  2.  pag.  2585  & fcq.  Nempe  obfervat  a Bi- 
bliothecario  fed.  Jo.vcrf.  14.  hanc  , qui  in  Adis  neque  Synodi 
Sinueftann:  > neque  Martyrii  S.  Marcellini  legitur  , dc  S.  Marccl- 
loPrcsbytero  erga  dc  fundi  S.  Marcellini  Kcliquias  humanitatis , 

Pars  II.  Tom.  V,  N n n rcli* 


Digitized  by  Google 


4<Stf  Privilegia  Rom.  Pontipici 
religionifque  officio  dcfungente  rcfcrri  pcriocham  : Collegit , & 
fcpelivit  via  Salaria  in  Cccmeterio  FrifcilU  in  Cubiculo  claro  , . . 
quod  ipfc prtpiraVcrat  poenitcns , dum  traheretut  ad  occijionem  , 
inCrypta&c.  Hinc  igitur  putat  virdo&ifs.  fa&um  > ut  affcrta_, 
hcic  poenitentia  rcfcrretur  poftea  in  vcxatis  Adlisillis  ad  Ponti- 
ficcm  ipfum > eique  perindc  affingerctur  lapfus  . Sed  enim  perio- 
chamiftam,  ctfi  luxatam  , rcfcrendam  fore  cxiftimat  ad  Poeni- 
tcntcs  , quibus  in  perfccutione  lapfis  poenitentia:  locus,  ex  di- 
fciplina  Tub  S.  Cornclio  nuper  conftituta  , Pafchali  inftantc  fefto, 
ficut  olim  aS.  Petro  Catcchumcnis  , ab  ipfo  Pontifice  viaSala- 
ria  , in  Crypta , five  Cceineterio  Prifcillte  , defignatus  fucrit , 
atque  pratparatus  . Ut  ut  demum  ifta  fc  habcant  > fitquc  verus  , 
an fidtus  S. Marcellini  lapfus,  veraque  , an  fidla  Sinuefiana  Sy- 
nodus,  ccrtiffimum  efttamen,  & conftantiffimum  S.  Marcclli- 
nnm  a fide  nondefcciflc,  ideoque  nullum  inde  praejudicium  alla- 
tmn  fidci  finccritati,  qua:  Romanis  in  Pontificibus  femper  illiba- 
ta  permanfu  ; illiufquc  lapfum  fuiffc  fidei  defcdlum  in  opcrc,  non 
in  dogmate  , facinus  circa  confcffioncm  externam  , non  circa  ft. 
dem  internam  , errorem  fa&i , non  juris , virium  converfationis, 
non  prasdicationis : ideoque  neque  infidclis  , ncque  hxreticus 
fuifTe  diccndus  eft,  fiquidem  fides  interior  non  deperdatur  ob 
peccatum  exteriori  fidei  profeffioni  dnmtaxat  oppofitum  ; quod 
peccatum  fi  vere  pacravit , affatim  poflea  fanguinc  profufo  expia- 
vic.  Atque  ita  lividis  illius  obtre&atoribus  locusademptus  eft 
omnis  in  ilium  obloquendi  , oblatrandiquc  . Sed  dc  S.  Marcel 
lino  jam  multa  . 

AdLiberium  devenio,cojus  lapfum  adeo  urgent, augent,&  ex. 
aggerant,  ex  quove  infallibilitatis  privilegio  ilium  non  modo,fcd 
omnes  univerfim  Pontificcs  , qnos  a:quc  ac  ilium  inferunt  nihil 
non  humani  propterea  pati  pofTe  , fpoliandos  fibi  temcre  fumunc 
Protcfiantcs  palfim  , de  quibus  paullo  pod  , Maimburgus  quo- 
que  in  hift.  Arian. , & in  tradh  hift.  de  Ecdef.  Rom.  ftatu,  & prae- 
rog. , Simon  Vigorius  de  infallib.  Pontif. , Launojus , Dupinius, 
Bofsuctius  , aliique  apud  Tournellium  tom.  2.  dc  Eccl. , quibus 
priivit  Guillclmus  Santamorarus  apud  Tillcmontium  Monum. 
hid.  Eccl.  tom.  6.  not.  $4.  in  Arianos  loco  tamen  Liberii  putans 

tur- 


Digitized  by  Google 


V indicata  . Appendix  jf.  III.  4^7 
turpi  anachronifmo  cum  majori  parte  Epifeoporum  S.  Anafta- 
(ium  II.  lapfum  in  haerefim  . Difficultatis  nodum  magis  quam  dif- 
folvunt , uno  idu  obtruncant  nonnulli  , Liberii  lapfum  vcl  in  du- 
bium  revocantes  , ut  aliqui  apud  Abdly  , vel  abfolute  negantes, 
uti  D.  Corgne  Sueflionenfis  Canonicus  , &:  Uluftrifs.  Cavalcan  ti . 
Sed  num  graviori  ii  difficulcate  fc  implicent , vidcrint  ip(i . Non- 
eam  inire  ego  volo  viam  , qua*  evadendae  di^Gcultati  <xcogitata 
magis,  quam  diluendce  videri  poteft ; fed  tritae  potius  communi 
prefsc  infifterc  . Quod  ut  redo  ordine  fiat , duo  in  hac  re  diftin- 
guenda  func , quae  objici  unoimpetu  folcnt*  unumqueex  altero 
deduci : Liberii  lapfus  , & Pontificatus  Fclicis  II  > ille  vindican- 
dus  , iftc  concilianduscft  : fed  quam  perfacile  primum  iilud  per- 
ficitur  , tarn  pcrdifficile  poftcrius  iilud  prazftatur  : conattmi  no- 
drum  veftigiis  dodifs.  Virorum  inha?rentcs  exhibemus  , ab  inge- 
niisfelicioribus  mcliora  expedantes  . Qttodigiturad  primum  ac- 
tinet,  res  hoc  modo  circa  Liberium  breviter  fchabuic.  Is  diu 
inclytus  conftantia  extitit , aliarumquc  complexione  virtutum  : 
invitus  ad  Pontificatus  faftigium  elevatus  partes  adimplcrc  omnes 
fategit  • Arianorum  hoftis  infenfus  , quos  in  Sacrorum  confor- 
tium  irrepcrc  tentantes  invidus  rcpulit:  S.  Athanafii  defenfor 
acerrimus  , pro  quo  Vincentium  Capuanum  , Luciferum  Cala- 
ritanum  , Pancratium  Presbyt. , Hilarium  Diacon. , & S.  Eufc- 
bium  Vcrcellenfem  ad  Conftantium  Imp.  legavit  , vciuteloquun, 
tur  ipfius  Epiftolae  3 ,5c  feqq.  edit.  Cout.  Imperatoris  turn  munc- 
rum  , turn  gratiae  , turn  minarum  fpretor  magnanimns , qui  alia- 
taRomam  donaab  Eufcbio  Eunucho , oblataque  , caulTa  cum- 
dem  habendi  in  S.  Athanafium  affedu  minus  propenfum  , ftrenue 
rcjecit , velut  oftendit  ejus  refponfum  ad  Eufebium  apud  S.  Atha- 
nafium in  hift.  Arian.  ad  Monach.  tom,  <«  n.  37.  Mediolanum  ac- 
cerfitus  a Conftantio  paruk  quidem  , coque  profedus  eft,  at 
ipfius  votis  , quibus  ad  damnandum  S.  Athanafium  follicitaba- 
tur  , facere  fatis  omnino  renuit  i Imperatocique  per  vim  5.  Atha- 
nafii damnationem  abfc  extorquereconanti  magnanimiter  refpon* 
dit  apud  Theodoretum  lib.  2.  hift.  Eccl.cap.  16.:  Ego  veto  pojlu 
lo , ut  primum  generalis  pracurrat  J'ubfcriptio  , qua fidem  NicaX 
expifitam  cotijirmct  : Eidcmque  Conftantio  graves  $*filii  mi- 

N n n a nas 


468  Privilegia  Rom.  Pontimci 

nas  intencanti  pari  firmitatc  repofuit : Fratribus , qui  Ronue  funt , 
jam  valedixi : potiores  ettim Junt  Ecclejiajlic <e  leges  , quam  domi- 
cilittm.  Ronue  . Quam  ob  rcm  Pontifcx  Imperatoris  prxccpto  Be* 
roeam  Thraci*  exeunte  an.  3 55.  pulfus  in  exfilium  eft:  atque  hac- 
tcntis  ma^ftus  virtutc  rem  fidci  egregie  , forcitcrque  cgit . 

Biennio  elapfo  a Liberii  exfilio , Conftancius  Imp.  Romans 
profetftus , Matronis  Romanis  rogantibus  > ut  eum  ab  exfilio  re- 
dire  juberct,  fuaeque  reftitui  Scdi,  refpondic,  teftc  Theodore- 
to  lib.  2.  cap.  17 » redditurum  fc  eis  homincm  , modo  is  in  cam* 
dem  cum  Epifcopis  fuis  fententiam  concederct  . Fcrtur  itaaue_» 
Liberius  exfilii  txdio , xrumnifquc  fradus  , & confeftus  , impo- 
tentique  defidcrio  loci  recupcrandi  aeftuans , vi  etiam  , & verbe. 
ribtis  adadus  , viftufquc  in  S.  Atbanafii  damnationcm  conceffiffe,. 
cum  Arianis  communione  fe  conjunxiffc  ( in  quibus  duobus  fidem 
expreffe  a Liberio  haud  fuifse  violatam  rite  arguit  Bellarminus 
lib.  4.  dc  Rom.  Pontif.  cap.  p.  ) atque  formula:  fidci  ab  Arianis,, 
Sirmii  adornatar , ( in  quorei  caput , quxftionifque  fumma  con. 
fiftit)  fibique  oblatae  fyngrapham  adjeeifse  , manu  ramcn  tan- 
turn  5 non  etiam  mente  > ideft  quin  animo  probarct  t quod  atra- 
memo  lubfcripferat , vclutex  S.  Athanafio  in  hift.  Arian.  n.  41. 
pag.3d8.  fit  manifeftum.Qiio  quidem  pweftito>  famaeft»  pro  fidci 
violatzprxmiOjScdcm  rcccpifse  fuam,»beaque  cxpulfumFcliccm, 
aquocadem  turn  temporis-tenebatur . Loco  reftitutus  Libcrius 
animos  reafumpfit  , Arianorumque  fraudibus  antca  Iabcfasftatus  , 
ad  frugem  regrefsus  pro  fide  ftrenuc  , fortiterque  ftetit  i Arian* 
perfidixj  cui  An'mincnfes  Patrcs  afsenfum  prxftiterant , intrepide 
adfentirc  detredavit,  tefteS.  Damafo  in  epift.  ad  Illyricos  apud 
Theodoretum  lib.  2.  cap.  22;  Ariminenfis  Concilii  Ada  refeidit,. 
raagnaque  animi  fiducia  , ac  fortitudinc  Arianorum  procacix, 
infeliciffima  ilia  > ac  perditilfima  tempeftate  , reftitit  , tcftc  S.  Si. 
rkio  in  cpift.  7.  ad  Himcrium  n.  2.  edit.  Cout.Pro  bono  Ecclcfia: 
generaiia  deftinavit  ad  Provincias  decrcta  , atque  decreta  in  Sy- 
nodis  Alexandrite  an.  362  » ac  dcinde  in  Achaja  dc  Epifcopis  Ari* 
mini  lapfis  confirmavit  . Orientales  denique  ad  ApoftolicsSedis 
commimioncna  adfpirantes  ca  dumtaxat  lege  adtmfit , ut  Ario , 
cjtifquc  dodrinx , ut  Arimincnft  Synodo,  fideique  formulae  ibi- 
dem 


Digitized  by  Google 


VlNDTC  AT  A.  Af  p END  IX  Jf.  III.  4 tfp 
4cm  rccitat.r  anathcmatis  dicam  confcribcrcnt  5 atquc  viciifim_» 
}axta  praefcripcam  fbrmulam  a Nicanis  Patribus  fidei  profeffio- 
ncm  cmittcrenc , refcrcntibus  Socratc  lib.  4.  capp.  4 , & 1 1 , & 
Sozomeno  lib.  6.  cap.  7,  eloquentibus  vcro  ejufdcm  Libcrii  Epif- 
tolis  13  , 14,  & jj.  edit.  Cout.  apud  S.Hilarium,  Socratem 
lib.  4.  cap.  1 a , ac  Sozomcnum  lib.  6.  cap.  1 1 . Ex  quibus  liquet 
duodeLibcrio  extra  dubitationis  aleam  pofita  omnino  efsc  j. 
Ipfum  ab  initio  Pontificatus  ufque  adcxfilium,  quod  pro  fidei 
Catholic*  dcfcnfione  pertulit , hoc  eft  aban.  352.  ad  3 f 5 , fidei 
acerrimum  fuifee  propugnatoretn,  vindicemque  fe  pr*ftitifse : 
quod  diferte  teftantur  S.  Athanafius  in  ucraque  Apolog. , & in 
hift.  Arian.  ad  Monachos,  Ruffinus  lib.  1 o.  hift.  Eccl.  cap.  22 , 
Scverus  Sulpitius  lib.  2.  hift.  faer.,  Socrates  lib.  2.  cap.  2 9 > So. 
2omenus  lib.  4.  cap.  10  5 Theodoretus  lib.  2.  capp.  16  , & 17* 
Nicephorus  lib.  9.  cap.3  5 , &feqq.,  atquc  liquido  exprimunt 
praecit.  Liberii  cpiftol*  . 2.  Ipfum  poft  reditum  ab  cxfilio  , idcft 
ab  an.  3 58.  ad  3 66 , pro  fide  Catholica  invidiffimc  pugnafse  ,in. 
fignique  vit*Sandkate  CHtn  vixifse,  turn  objifse  confpicHum  : 
quod  confirmant  loc.  indie.  Socrates , Sozomenus , Theodoretus, 
S.  Ambrofius  lib.  3.  dc  Virgin,  cap.  1 , ubi  videfis  PP.  Mau- 
rinos  in  Not.  tom.  2.  pag.  173  , & fcq. , S,Bafilius  in cpift.  74. 
ad  Occid.  Epifcopos,  S.  Epiphaniushaer.  75.  n.  7,  & S.  Siricius  in 
cpift.  ad  Himer.Scd  & ejus  nomen  infertum  lcgiturMartyrologiis 
S.Hieronymi  ad  Kal.  Odob.,  V.  Bed*  Vaticano,  &S.Cy* 
fiaci , ac  Wandclberti  apud  Dacherium  Spicileg.  tom.  5 ; digno 
ctiam  madarur  elogio  in  Graacorum  Synaxariis , & Mcn*is  ad 
diem  27.  Aug. , & in  Hagiologio Coptico  ad  6 . Odob. , necnon 
inCatalogi*  Barberino,  Belgico&c. 

Quod  jam  quxritur  de  Libcrio  > id  eft , an  medio  tempore  j 
hoc  eft  in  exfilio  ,*ut  in  reditu  ab  cxfilio  quidpum  contra  fidem 
egerit,  &fiquidem,  quid  illud  tandem  fit . Quod'flon  eft  aliud  , 
quam  id  qusrere  r.  An  Libcriusformulx  Sirmicnfi  fubferipferit : 
2.  Quxnam  formula  ilia  fuerit , cui  fubferipfit : quanv  quidem 
quxftioncm  Dupiniusnon  magm  momenti  nuncupavit,  imme- 
rito  tamcn,  utnemo  non  videc  .-Quod  igitur  ad  primum  attinet, 
equidem  Sulpitius,  Socrates,.  Sozomenus,  Theodoretus,  Ni- 


Digitized  by  Google 


47°  Puviligia  Rom.  Pontifici 
cephorus  locis  notat. , & Ca/fiodorus  hift,  tripart.  lib.  5.  cap.  >8. 
haudobfcure  indicant  Libcrium  fibi  Temper  conftitifsc  , nec  un- 
quamquidpiam  dc  fidei  conTtantia  remififsc ; quamque  fcmel  de- 
fendendam  Tufcepcrat , ab  ea  nunquam  refiliifte  , aut  fe  paflum 
removeri . Ruffinus  autem  lib.  1 o.  cap.  a 7.  Liberii  lapfum  dubi- 
tationi  fupponit3de  quo  Tc  ccrtocognofccrc  ncquivifle,ncque  cer- 
ti  quid  habere  , quod  pro  ccrto  compertum  proponat , ingenua 
fcribic . Ii  igitur  in  cauftafuere  s cur  Nuperi  nonnulli  ab  IlluftriiT. 
Abelly  indicati » aperteque  DD.  Corgna:us  Sucfs.  Canon,  in  dif- 
fert.  an.  1716.  edita,  & Cavalcanti  Archicp.  Confentinus  in_j 
Vindic.  Rom.  Pontif.  lib.  3.  difsert.  2.  Liberium  a lapfu  liberare 
on  ni  conati  lint.  Quibus  utique  favet  vetuftiflimus-Chronici 
Hieronymiani  , five  Profpcrian*  Epitome  Codex  , olim  Bibl. 
S.  Andrea:  de  Valle  , deindc  in  Vaticanam  Bibl.  translatus , nunc 
inter  pluteos  Vatic.  Codicun)  Reginac  Sued*  n.  2077.  aflfervatus, 
quern  admirandat  Codicem  antiquitatis  vocat  Lucas  Holftcnius  , 
atquc  ex  litteris  quadratis  , ex  fpeciminc  chara&cris  , ex  mem. 
bran*  forma , aliifque  indiciis  Saeculo  VI , vel  VII-  deferiptum 
arbitratur  Dominicus  Georgius  in  Monito  praev.ad  Appar.  in  An- 
nales  Eccief.  Baronii  tom.  1.  pag.  2 1 9.  edit.  Luc.  1740  , in  quo 
lapfus  Liberii  ne  levc  quidem  offenditur  veftigium . Id  confilii  li- 
bentcr  capcfscrcm , ni  contradicere  veritati  vererer,  quod  in- 
genuum  quemlibet  dcdecet . Nam  Liberium  lapfum,  tandemque 
exfilii , arumnarumquc  tardio  ad  fubferiptionem  Sirmienfis  for- 
mulx  inflexum  fuifle,  au&ores  liquid!  funt , atque  locupletes 
S.  Athanaiius  in  hift.  Arianor  ad  Monach.n.  41.  tom.  1.  pag.  368, 
S.  Hilarius  in  Fragm.  6.  n.  5 , &feqq.  tom.  2. edit.  Veron.  1730, 
utque  probatur  nonnullis,  in  libro  adverfus  Conftantium  n.  1 1. 
pag . 571,  S.  Hieronymus  in  Chron. , & in  Catalogo  de  Script. 
Ecdef.  cap.  97  > Fauftinus  , & Marcellinus  in  Libelio  pecum  ad 
Imperat.  Valentin. , Theodof. , & Arcad.  in  prxf.it.  in  Bibl.  PP. 
Lugd.  1677.  tom.  5.  pag.  rf$a,&apud  Sirmondum  Oper.  tom. 2. 
pag.  229  y Marcellinus  Tub  juftiniano  Comes  in  Chronico  in_> 
Bibl.  PP.  Colon.  ,&  Parif. } & tom.  2.  Oper.  Sirmondi  pag  34P, 
quicx  albo  Pontificum  ilium  propterca  expungit , Audor  Col- 
led. Crcfconian*  apud  Baronium  ad  an.  3 57.  n.  34,  Auxilius 

Prcf- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  III.  471 
Presbyter,  lib.  1.  dc  Ordiiuc.  cap.25  > Anaftafius  Bibl.  inLibcrio 
tom.  3.  edit.  Blanchin.  pag.  11 , S.  Petrus  Damianus  in  cpift.  1 3. 
cap.  1 5 . aliique  . Sed  enim  ex  litteris  ipfius  Liberii , quibus  pra*- 
ftantior,  ac  verior  hiftoria  inveniri  nulla  poteft,  uti  loquitur 
Baronius  ad  an  3 37.  n.  41  , regeftis  a S.  Hilario  in  frag.  6.  n.  5 , 
& fcqq. , tribus  nempe  , atque  in  edit.  Cout.  10.  ad  Oricntales  , 
1 1 . ad  Urfacium  , Valcntem  , & Germinium  , & 1 2.  ad  Vincen- 
tium  Capuanum  Berocxdatis  circaexituni  anni  337,  aut  ineunte 
358.  ( ex  quibus  fecundam,  &tertiam,  five  it  ,&  12.  adulte. 
rinas  fufpicatur  quidem  Baronius  in  Append,  pag.  23,  Binius  , 
& Labbarus  , S.  Hilarii  tamen  au&oritate  fretus  vindicat  Coutan- 
tius  in  Not.  ad  cpift.  it.  pag.  443.)  quibufque  Liberius  fa- 
tis  apertc  fignificat  fc  tandem  Impcratoris  votis  feciffc  fatis  , ab 
Athanafii  communionc  fc  feparaffe  , pacifque  foedus  viciflim  cum 
Orientalibus  feriifle  , quorum  fidem  congruerc  cum  Catholica 
putabat  > & alienam  efiPe  ab  Ariana  perfidia , atque  formulx  fidei 
fubfcripiiflc  , qux  Sirmii  expofita  fuerat , & exprefla , quamque 
Catholico  nomine  cohoneftavit.  Sed  & Sozomenus  lib.  4.  cap. 
14,  & Nicepborus  lib . y . cap.  37.  fubobfeure  fubindicant  Libe- 
rium  in  Synodo  Sirmienfi  cumValente,  ScUrfacio  convenific  , 
initaque  concordia  ad  fedem  fuam  remcafsc  . Quod  quid  eft 
aliud  , qtiam  formula:  Sirmienfi  fubferipfifse  ? Qiix  quamvis  ita 
fe  babcant , non  idco  tamen  hxrcfis  nomine  Liberius  eft  laccfsen- 
dus  j uti  ftatim  demonftrandum  fufeipimus . 

Itaque  Duumviris  illis  do&iff.  ab  omni  lapfu  Liberium  Iibc- 
rarc  cupientibus  , id  graviflimi  utique  oneris  incubuit , ut  pfeu- 
do  - epigraphis  quoquomodo  adnumerarent  S.  Athanafii  Epifto- 
lam  ad  Solit.,  five  htftoriam  Arian.ad  Monachos,S.Hilarii  Frag- 
menta  , trefque  i Has  Liberii  Epiftolas  prxmcmoratas  5 qux  pla. 
nc  documcmaj  fi  germana  forent , longc  pluris  facicnda  , pen- 
dendaque  non  viderc  non  poifunt : ut  S.  Hieronymum  , cujus 
auiftoritatis  pondere  gravifiime  premebantur  , falfis  rttmoribus  , 
famxque  relatione  deceptum  dicercnt  in  Cbron.,  & in  Catalog.) 
ubi  Liberii  lapfum  raemorat:  ut  Sozomenum  lib.  4.  cap.  1 3.  edit. 
Val.  cdtnmentis  , & contradi&ionibus  operam  dedifte  prxfiden- 
tcr  aflcrcrent , &Niccphorum  lib.  9.  cap.  37.  Sozomenum  fe- 

quen- 


Digitized  by  Google 


472  Privilegia  Rom.  Fontifici 

qucntem  vcritati  repugnantia  fcripfiffc  affirmarc  non  dubitarenc; 
argumcnto  haec  omnia  Chronologico  confirmare  adnixi,  quod  ifl- 
ferius  in  examine  2.  fcntentiac  circa  Liberii  lapfum  excuticndum 
nobis  crit . Graviflimi  feilicet  id  operis  viris  Dodliflf.  fuerat  exam-, 
tlandum  , fi  Liberum  a lapfu  vindicarc  omnimode  voluerunt. 
Non  contemnenda:  fun  , per  me  licet  , ipforum  conjedlura; , no- 
lim  tamen  ingeotibus  adeo  me  in  plicate  diffiuiltatibus , idque  . 
auderc  > ut  abfolutc  promintiem  apocripliam  Epiftolam  S-  Atha- 
nafii  ad  Solit.,  five  hift.Arian.,  quam  peritis  aliis  Cfiticis  univer- 
firm,  atque  fpcciatim  Peuo  Nannio  , Jaioto  lopino,  &Bernardo 
Montfauconio  probari  pcrfpicio.Neque  illud  in  aninuim  inducatn 
mcuni  5 uc  tanquam  Ipuria , ac  pfeudonyma  abfqHC  dubio  reji- 
ciam  5.  Hilarii  Fragmcnta  , qujeex  duplici  Colic&ione  Crcfco- 
niana  deferipfit , eafdcmque  interpolaciones  S.  Hilario  pariter 
adferiptas  ibidem  deprebendit  Baronins  ad  an.  357  , ex  Codici- 
bus  Mfs.  annor.300.  Bibl.  lJctri  Pithoei  cvulgavit  an.  1 5^8.  Ni- 
colaus Faber  , in  Exemplari  S.  Remigii  Rcmcn.  pervetufto  l'e  in- 
fpexifsc  perhibet  Sirmondus  in  Not.  ad  Concil.  Parificnfe  , quo- 
rum varias  Lcdlioncs  fuppeditavit  Baluzius,  dc  quorum  demum_> 
Fragmcntorum  veritate,quin  genuinus  S. Hilarii  fiat  foetus,  ncu- 
tiquam  dubkandum  jubciu  Binius  , Valcfius , Petrus  Coutantius 
qui  in  prrefat.  ad  htec  Frag.  tom.  2.  edit.  Vcron.  1730  n.  3.  pag. 
£30.  fuffragari  hifee  putatS.  Hicronymum  de  Script.  Ecclcf.,ubi 
fub  S.Hilarii  nomine  rccenfetur  Liber  adverfus  Valcntcm>l!3  Vr - 
[actum  hijhriam  Arimintnfu SeUucienfis Synod i continent  Mi(- 
fejus  , atque  DodhflT.  PP.  Bcncdi&i  in  Hift.  litter.  Gallic,  aufto- 
rcs  , qui  tom.  r.  par.  2,  pag.  1 dp.  Fragmcnta  ilia  partem  autu- 
mant  cite  , rcliquiafquc  pariter  Operis  hiftorici  dc  Synodis  Ari- 
minenfi,  & Seleucienfi  a S.  Hilario  adverf.  Valentctn,  & Urfaciuin 
elucubrati , cujus  memincrit  S.  Hieronymus  in  epift.  4.  pag.  6 , 
dum  a S.  Hilario  Prolixum  valde  de  Synodis  libru/u  exaratum  tc- 
flatur ; quod  Opus  de  Synodis  ab  codem  S.  Hilario  elaboracum  , 
non  in  Synodo  utique  Seleucienfi , five  paullo  pod,  ideft  an.  35P, 
utivifum  Erafmo  , & Sculteto  eft  , fed  an.  358.  ipfi  pag.  151. 
exiftimantj  an.  vero  360.  Coutantius  inpraet.  ad  Frag.  n.  13. 
Ncc  ideo  committam  , ut  pari  fuppoiitionis  cenfura  prscipitan- 

tcr 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix.  Jf.  III.  47  \ 

ter  condcmnein  Libcrii  Epiftolas  tres  cit.  Frag. 6.  a S.Hilario  , Sc 
ab  Audorc  Colled.  Crefc.  regeftas  . Quamvis  cnim  pfeudo-epi- 
graphis  adnumcrari  haud  difficilis  patiarEpiftolam  ad  Orientals, 
qua:  refertur  in  Frag.4,  atque  incipit : Studens pad  1 cujus  impo- 
Uura  ex  eo  patet  , quod  exarata  feratur  an.  3 5 a , aut  3 5 5 , antc- 
quam  Liberius  in  exfilium  pelleretur , ant  eo  ipfo  anno,  quo  pul’ 
fus  cftjatquc  impofturce  Architcdos  confcntiam  Arianos  , qiubus 
figmenta  hujus  genus  compingcre  familiare  fuifse  refert  S.  Atha- 
nafius  in  Apolog.  ad  Conftantium  pag.  680,  & 686,  hofque  fuif- 
fc  fortafsc  Potaminm  , &Epidetum:  quamvis  ctiam  conccdam 
infertis  cidem  Anathematifmis  in  Libcrium  ejaculatis  a S.  Hila- 
rio  interpolatam  Epiftolam  iftam  fuifse  j & quamvis  tarn  interpo- 
fitos  Anathematifmos  , quam  cidem  appolitam  S.  H 1 lari i nomine 
Appendiccm,  ut  plerifque  Eruditis  piacuit,  S.Hilario  abjudican. 
dos  fateri  cogcrcr  , quo  dc  argumento  paullo  infra  in  difcufltonc 
1 . fententi*}  ut  fatear  tamcn  Epiftolam  hanc  > qufcque  fcquuntur, 
geminas  vencrando  Libcrii  nomini  fuifse  fuppofitas , nihil  plane 
cogit . 

Neque  illud  perindc  aufim  S.Hieronymum  deccptttm  dicere, 
illique  parum  fuifle  perlpedas  Libcrii  res,  ejufdcmque  lapfum  , 
quern  ccrtc  Romanis  tumtemporis  cxploratum  fuiflc  oportet , 
ideoque  S.  Dodori  hifee  in  rebus  diligenrer  verfato  • Ncquc  de 
mendacio,fidequc  mala  hac  in  narratione  Sozomenum  redarguen- 
dum  mihi  fumam  , qua  viros  apud  Dodiflimos  ilium  neutiquam 
laborare  me  non  latct . Deniquc  argumentum  , quod  petitur  ex 
filentio  Scripcorum  , atque  prarfertim  ex  Mcnologio  Grjccorum 
jufsu  Bafilii  Impcrat.,  non  Maccdonis,  ut  Baronins  ad  an. 888.  n. 

1 4,  & Bollandus  in  pratfat.  gencr.  ad  vit.  SS.  §.  i 1 . autumanr  , 
fed  Porphyrogeniti , ut  oftendunt  Pagius  ad  eumdem  an.  n.  1 1 , & 
Fabricius  Bibl.  Grxcas  tom.  5 pag.  62.  poft  Lconcm  Allatium  in 
difsert.  de  libris  Ecclcf.  Graecorum , ante  annos  700  > uti  dicitur 
Tom.  1.  Junii  pag.  274,  five  anno  $>84,  ut  habetur  Tom.  2.  Jun. 
pag.  808,  exarato  (cujus  ipfum  autographum  Conftantinopoli 
ad  Ludovicum  Sfortiam  Mediolani  Ducem  allatum  , deinde  apud 
Sfondratos  fervatum  , donoque  a Paulo  Cardinali  ejufdcm  Fami- 
liiacceptum  PaulusV.  P.M.  an.  161$.  in  Bibl.  Vaticanam  in- 

Pars  II.  Tom.  V,  Ooo  tulit: 


Digitized  by  Google 


474  PrivilegiaRom.  Pontifici 

tulit : quodque  non  integrum  , fed  priores  dumtaxat  fex  Menfes 
ab  initio  Septemb.  ad  fincm  Febr.  complc£cns  Petrus  Arcudius 
pridem  Latinitatc  donaverat , atque  Latinc  verfum  in  Ital.Sacr. 
exhibet  Ughellus  tom. 6.  edit.  Rom.i  £44,  edit.  Ven.  1722.  tom. 

1 oi  partem  reliquam  poftea,  five  alterum  Scmeftre  in  Monaftcrio 
Cryptx  Ferratx  repertum  Henfchcnius,  ut  ipfemet  in  proleg*  ad 
vitarn  S.  Eudocix  Martyr,  ad  diem  1.  Martii  perhibet  > Sc  Papc- 
brochius  Grxcc  dedere  ad  ealeem  Menfium  Martii  , Apriiis  , & 
Maji  ; atque  demum  integrum  Gra»ce,  Sc  Latine  Roma;  an*  172?. 
Opera  , &cura  Emin.  Annibalis  Cardin.  Albani  cum  verfione_j 
Clcmentis  XI.  rccufum  eft  i quodque  plane  magno  in  pretio  ha- 
bendum tradunt  Allatius  indic.difscrt.  §.12,  Baronius  ad  cit.  an., 
& Henfchcnius  tom.  1 . Mart. ) in  quo  nempe  ne  5^  quidem , lc- 
vcquc  veftigium  lapfus  Libcrii  habetur  , argumentum  hoc,  in- 
quam  , ex  filentio  repetitum  , idoneis  aliis  teftibus  id  non  prxtc- 
rcuntibus,infirmiflimi  argumenti  genus  cfsc  nemo  ignorat . Ideo- 
qtte  donee  illuftriora , folidioraquc  documenta  fuppetant , ab  ufi- 
tata  rationc  vmdicandi  Libcrium  ab  hxrefi  quidem  , non  ctiam  a 
lapfu  omni , non  recedendum  , falva  mcliori  fententia,  exifti- 
maverim  . 

Quodigiturad  2.  pertinet  j operx  pretium  eft  rcpeterc  obi- 
ter inter  plerafque  fidei  Formulas,  quaab  Arianis , qua  a Scmia- 
sianis  procufas,  tres  Sirmicnfes  nomine  cclebriorcs  circumferri  j 
de  quibus  fingillatim  PP.  Maurini  in  Not.  ad  Liberii  Epiftolana 
apudS.  Hilarium  tom. 2 oper.  pag.  678>&feq.  Prima  in  Synodo 
Sirmicnfi  a Semiarianis  contra  Photinum  an.  351.  edita  fuit , in 
caque  deSnitum  eft  Verbum  efsc  Deum  deDco,&  alieni  ab  Eccle- 
fia  denuntiantur  , qui  Dei  Filimn  ex  non  cxiftcntibus,  aut  ex  By- 
poftaft  altera  proftterentur  ; fupprefsuin  dumtaxat  utrumquc  vo- 
cabulum  turn  OfMtorn^CunJubJlintiaii  s>tum  o Similis:<\\xn  qui- 
dem formula  Catholica  in  fe  eft  , fenfuque  Catholico  habita  a S. 
Hilario  lib.de  Synod, ,tametft  ob  fublcftam  Scmiarianorum  fidem, 
*c  fraudem  a S.  Athanafto  ltb.  de  Synodis  n.  27.  pag.  74*.  iuerit 
rejc&a  . Eamdem  refert  ctiam  Socrates  lib.  2.  cap.  30,  atque  ex 

2 j.  Anathcmatifmis  contra  Photini  errores  de  Chrifto  D.confla- 
ta  eft.  Sccunda  non  in  Synodo,  eifi  id  dictum  a Phoebadio  Aginn., 

&Vigi- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  III.  47? 
& Vigilio  Tapi. , fed  in  eadem  Urbe  Sirmio  an.  3 7 , ve!  infeq. , 
quo  Conftantius  vcncrat , a nonnulhs  Arianis  , ducibus  Urfacio 
Valentc  , & Germinio,  adornata  eft  , Latinc  primum  , ac  Graccc 
poftmodum  confcripta . Latinam  habet  S.  Hilarius  lib.  dc  Syno- 
dis  n.  10,  Graecam  exhibent  S.  Athanafius,&  Socrates, eique  lub- 
feripfere  Ofius  Cordub.,  & Potamius  Ubftppon.  ex  Marccllinoin 
lib.  prccum  pag.  3 1 , vcluti  teftatur  S.  Hilarius , qui  illam  idcir. 
co  Bhfphemiam  nuncupat,  quod  ’V/irf,  Subflantia,  Homeufiis  Con. 
jubjlantialis  , & Hortucufii , Similis  mentionem  6cri  prohibet , 
idco  quod  inScripturis  facris  nullibi  carum  vomm  occuirat  men. 
tio,  quinimo  quod  Patrem  majorem  cfse  definit , Filiumquc  Pa- 
tri  fubje<ftum,  atquc  Patre  minorem  dignitate,  honorc,  & majef- 
tatc  nefaria  impietate  declarat,de  qua  do&iflf.  Petavius  Theolog. 
dogm.  tom.  2.  lib.  4.  cap.  6.  n.  5.  Tertia  neque  in  Synodo , fed 
(imiliter  in  privato  Coctu  Sirmii  habito  an.  3 5^.  clucubrata  eft  a 
Bafilio  , Narcifso  , Thcodoro  , Eudoxio  , Demophilo  , Cecro- 
pio  , Silvano  &c.  omnibus  22.  numeto,  atque  refcitur  a S.  Atha- 
nafio  libro  dc  Synod,  n.8.  pag.72  1 , a S Hilario  in  Frag  6 , & a_» 
Socrate  lib.  2.  cap.  37.  In  ea  deceiniiur  Films  Dens  dc  Deo  , (t- 
milifquc  Patri  fecundum  Scriptucas:  fed  cxploditur  nomcn 
Subjhnti*  , tanquam  ignotum  ,&incaute  a Patribus  pofitum, 
cujufque  nullum  extet  in  Sacris  libris  veftigium  . Utique  inter 
Criticos  convcnit  primam  , Scfecundam  Formulas  editas  fui(Te__* 
praEmemoratisanniS35i,&357,aut  feq.,etfi  non  convcniatde  mo- 
de,num  videlicet  publico  in  Concilio  plurimorum  , an  in  privato 
Coecu  paucorum  , in  quod  inquirere  mea  hcic  nihil  intereft  . At 
non  aeque  convenit  de  anno,  in  quo  tertia  Formula  procufa  fuerit. 
Pagius  cnim  in  Grit.  Baronii  ad  an. 3 57.  n.i  2,  & Valefius  in  Not. 
ad  Soaomcnum  lib.  4.  cap- 15.  pugnanc  anno  358.  cam  fuifse  edi- 
tam.  Verumeditam  fuifse  hanc  tcrtiam  Formulam  an.3  5?.oftcn« 
die  Petavius  in  difsert.  de  Photino , ejufque  damnatione  , & in 
Animad.  ad  S.  Epiphanium  hxr.  73.  n.  22.  pag.  307,  & feqq.  ex 
Infcriptionc  ipfius  Formula,  regeftx  etiam  a Labbxo  tom.  a* 
pag.  788,  & ab  Harduino  tom.  1.  pag.  710,  qux  clucubrata  dicu 
tur  Sirmii  1 1.  Kal.  Jun.tum  Eufebio,  & Hypatio  Confulatum  ge- 
.cntibus, quiprocul  dubioin an.  3 incidit , uti  conftat  ex  Fa* 

O o o 2 Hit 


Digitized  by  Google 


47<5'  Privilegia  Rom.Pontifici 
ftis  emendatiflimis  ; turn  Conftantio  Imper.  przfente  > vcluti  re- 
fer: Germinius  ipfc  in  cpift.  ad  Rufianum  , aliofque  apud  S.  Hi- 
larium  in  Fragm.  i 3.  pag.  70 6 , quern  plane  prxfato  anno  35^. 
hibernafse  Sirmii,  meliorcmque  anni  partem  ibidem  tranfegifse 
auftores  funt  Ammianus  lib.ai,  S.  Athanafius  lib.  cit.  dc  Synod., 
& Socrates  lib.  i.  cap.  37.  Itaque  Liberius  apud  Beroeam  cxul 
agens,  atrumnarum  pertzfus,  Semiarianorum  dolis  circumventus, 
aniini , corporifquc  procellis  fra&us,  ncque  omnino  affeftu  liber, 
vcluti  loquitur  S.  Athanafius  in  hid.  Arian.  0.41,  ex  prxfatis  tri- 
bus Formulis  uni  fyngrapham  appofuit,  quo  pafto  hbcrtatcnij 
priilinam,  locumquc  rccuperavit.  Id  jam  vero  inquifitioni  duplici 
locum  > difputandique  Eruditis  przbet. 

Acquc  primo  quidem  inquiritur,quxnam  ex  his  tribus  For- 
mulis  a Liberio  fuerit  fubfignata:  fecundo  vero  inquiritur,  utuim 
ex  fubfignatione  ilia  rite  inferri  poffit  circa  fidem  lapfum  fuifse 
Liberium  . Quo  ad  1.  trifarias  in  fententias  Eruditi  feinduntur  . 
Nam  i.fccundz  Sirmienfi  formttlx  an.3  57jaut  feq.procufx,quam 
Ofii , & Potamii  Blafphcmiam  S.  Hilarius  appellavic  , fubferip- 
fifse  Liberium  communior  opinio  Hzreticorum  habet  pro  eo  > 
quo  occafionem  omnem  Pontificibus  convitiandi  arripere  fata- 
gunt , Audio , odioque  plufquam  vatiniano  . Ira  Centuriatores, 
Hcshufius , Dansus  , Chamierus  , Surrilius  , Sibrandus  , Blotv, 
dellus,  Placetxus  &c.,  ex  Schifmaticis  olim  Benno  Card.S.Gre- 
gorio  VII.  infcftus  ( cujus  ideo  opus  de  Gregorii  VII.  vita,  & 
rebus  geftis  ambabus  ulnis  amplexi  Proteflantcs  rccudendunij 
plus  vicefimplici  procurarunt , ut  Orthuinus  Gratius  , & Edu. 
ardusBrovvnius  in  Fafciculo  rer.  expetend. , & fugiend.  pag.  3?, 
ut  Flaccius  Illyricus  in  Catalogo  teft.  Verit.  pag.  315,  ut  Mel- 
chior Goldaftus  inSyllogeopufc.  AntiGrcgor. , ut  Jo:  Wolfius 
Left,  memor.  tom.  i.pag.  2^0,  ut  Reincrus  Rcincccius  fepara- 
tim  FrancoL  1 581 . ) ex  Catholicis  vero  Toftatus  Dcfenforii  par. 
2 >&  ex  parte  Pctavius  in  Animad.  ad  S.  Epiphanium  hzr.  73. 
pag.  315,  putans  videlicet  Formulam  illam  fuifse  non  integram  , 
led  mutilam  aDemophilo  Liberio  exhibitam  , ab  coqiic  fubferip- 
tam  inea  dumtaxat  parte,  qux  Hornoufion  fupprimebat,  non 
ctiaminca,  qux  FiliumPatri  fupponebat . Quomodo  Pctavius 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  III.  477 
ab  Heterodoxorum  opinione  longe  abeft  , ac  proindc  immcrito 
a Tourncllio  eifdcm  admixtuseft.  Hanc  vcro  Hasretici  pervcr- 
fam  opimoncm  ifto  fulciunt  potiflxmum  argumcnto.  Formula  Per - 
fidia  nomine  a S.  Hiiario  donata  fecunda  Sirmienfis  ell , exprefs  a 
harrefi  afperfa , atquc  ab  Ofio  , & Pocamio  fubferipta . Atqui 
formula  huic  Liberius  adhuc  in  exfilio  agens  fubfcripfit , fiqui- 
dem  formulx  illi  fubfcripfit  > qu*  Oricntalium  nomine  ipfi  a Dc- 
mophilo  fuit  exhibita  in  exfilio,  ut  ipfemet  feripfic  in  Epift.  ad 
Orient. verbis  hifce:jg>uia  jam  pervidetis  in  omnibus  me  •00b is  con. 
fentaneum  ejfe^digncmini  communi  ctnfilio,ac  fludio  laborarc,quate- 
nus  de  exjilio  jam  dimittar  , & ad fedem  , qua  mihi  Divinitus  cre- 
dits ejl , revertar  . Jam  vero  hanc  fuifsc  fecundatn  Formulam  a 
S.  Hiiario  Slasphemiam  appellatam  liquet  ex  parenthefi  in  Frag, 
tf.inferta,  ubi  recicatis  Libcrii  verbis  illis:  Demcpbilus , qui 
dignatus  ejlfdem  vejlram,  Iff  Catholicam  exponere  , qua  Sirmio 
a pluribus  Fratribus  , fcf  Coepifcopis  noflristraftata  , expofita , if! 
fupfeepta  ejl  , hanc  fubjungit  ibidem  S.  Hilarius  periocham: 
( Hac  ejl  perfidia  Ariana  : Hoc  ego  notavi , non  Apojlata  : Libe- 
riuifequentia  ■,  quin  etiam  ad  cjufdcm  ealeem  Epiftolae  ha*c  rur- 
fus  S.  Hilarii  fubjicitur  nota : Perfidiam  autem  apud  Sirmium 
deferiptam , quam  dicit  Liberius  Catholicam  , a Demophilo  fibi 
expofitam  , hi J'unt , qui  ccnfcripferunt  Ifjc.  Neque  juvat  cum  Pe- 
tavio  reponcre  a Demophilo  formulam  fuifsc  mutilam  exhibi- 
tam:  quippe  Liberius  ipfe  in  pracm.  epiftola  ad  Orient,  non  for- 
mula: partem  , fed  integram  fufcepifsc  perhibet , eifdemque_» 
Epifcopis  efse  in  ea  fide  fe  penitus  confentaneum  : Hanc  ego  , in- 
quiens  , libenti  animo  fufeepi , in  nullo  contradixi , conj'enfuni 
tccommodavi  > hanc fequor , hac  a me  tenetur  . . . °fam  pervide- 
tis in  omn  bus  me  vob/s  confentaneum  effe  &c.  Deinde  veri  baud  fi- 
lmic fit  , ac  videtur,  a Demophilo  Arianorum  defenfore  acerrimo 
id  committi  debuifsc  , utfecundam  hanc  Formulam  pura  , puta- 
que  Ariana  h.ercfi  afperfam  mutilaret , probarique  Liberio  , qua 
parte  dumtaxat  probum  , Catholicumquc  prxfeferebat  fenfum  , 
curaret  • 

At  enim  quam  elumbia  , & inania  fint  ifta  , qua:  tauta  ant. 
mi  contentione  ab  Hctcrodoxis  ad  labcfa&andam  Libcrii  fideni 

obtru. 


Digitized  by  Google 


478  Priviligia  Rom.  Pontuic  i 

obtruduntur  , fie  cvidcnter  oftendo  . Atque  principio  quidem  re- 
poncndo  cum  nonaullis  vcl  Perfidiam  nunqium  a S.  Hilario  nun. 
cupatam  Formulam  a Liberio  fubfcriptam  , ut  in  examine  2 opi- 
nion^ palam  fiet ; vel  Perfidia:  nomine  , quam  a Liberio  obfigna- 
tam  dixit  S.  Hilarius, accipicndam  non  efsc  jSlafpbcmiam  ab  Ofio* 
& Potamio  apud  eumdcm  S.  Hilarium  fubfcriptam  , ut  infra  ex- 
ponetur . Ex  quo  uno  corruit  tota  vis  argumenti  > ideoquc  a Li- 
berio fubfignatam  fuifsc  formulam  fccundam  nequaquam  cvinci- 
tur  . Evincitur  e contrario  Libcrium  fecund*  huic  formula:  pla- 
ne hatrctic*  non  fubfcripfifsc . Et  1.  quidem  ex  S.  Hilario  in_» 
Frag.  6.  n.  5.  Formula  , quam  a Dcmophilo  fibi  expofitam  fufee- 
pit  Libcrius  , quamquc  ibidem  in  parenthefi  S.  Hilarius  Perfi- 
diarn  vocat , Catholicam  vero  ab  eodem  Liberio  didam  affirmat, 
ca  fuit , quam  confcripfcre  22.  Epifcopi , qnos  ibidem  ad  cahem 
Epiftolx  S.  Hilarius  commemorat,  videlicet  Narcifsus  , Thcodo- 
rus,  Bafilius , Eudoxius  , Demopbilus , Cccropius , Silvanus  , 
Urfacius , Valcns  , Evagrius  , Ircnxus , ( fi ve  Hyrcnius  ) Exupe- 
rantiusj  Tcrentianus , Bafsus  ,(  apud  Baronium  Buftus  ) Gau- 
dentius  , Maccdonius,  Marcus , Atticus,  ( apud  Sirmondum  Mar. 
tills,  &i  apud  Baronium  Aetius  ) Julius  (forte  Severinus)  Surinus, 
Simplicius  , ( alicubi  Junior  adjungitur . ) Atqui  potior  iftorum 
Epifcoporum  pars  non  confcripfit  formulam  fccundam,  fed  pri- 
mam  j turn  quia  fecund*  formula:  prxcipui , fohque  confcripto- 
rcsfucrc  Urfacius,  Valens , & Germinius , fubi'eriptorcs  vero 
Ofius  , & Potamius  , teftibus  S.  Hilario  lib.  de  Synod,  n.  11 , S. 
Athanafio  lib.  dc  Synod. , & Sozomeno  lib.  4.  cap.  12  j atque  ex 
his  tres  pofteriores  , videlicet  Germinius,  Ofius,  & Poramius 
fubferipti  ccrte  non  lcguntur  formula:  , cui  fubferipfifse  Libc- 
rium  fupra  dixit  S.  Hilarius  ; vicifTtmque  prioribus  triumviris 
dumtaxat , fcilicct  Urfacio,  Valenti,  & Germinio pfeudo  - Sy- 
nodus  ab  Anomoeis  Antiochix  eodem  anno  357,  aut  infeq. liabi- 
ta , poftquam  hanc  in  Sedcm  irrepfit  Eudoxius  , gratulata  eft  , & 
grarias  egit , uti  refert  loc.  cit.  Sozomenus . Turn  quia  plerique 
corum, qui  eidem,cui  Libexius  affenfum  pnebucrat  fuum  , formu- 
1*  procudcndx  operam  fuam  comulerant , fecundx  Sirmienfi  fa- 
ne vcl  edendx  adeffe  » vel  edit*  adfentiri  aut  ncquiverant,  aut 

no- 


Digitized  by  Google 


V i n d i c a t a . Appendix  if-  III  479 

noluerant.  Non  Bafilius  Ancyranus  , qui  vix  in  lucem  emifsam 
anathcmate  confixic  in  Ancyrano  Concilio  an.  3 5 8>  aut  feq.  apud 
S.  Hilarinm  lib.  de  Synod. , S.  Epiphanium  her.  73  , 8c  Vigi- 
lium  Tapf.  lib.  5.  contra  Eutychem  cap.  3 , qui  audtor  imo  Con- 
ftantio  Imp-  fuic  , ut  publico  Edidto  lato  eamdem  formulam  pro- 
fcribcret . Non  Theodorus  Hcraclecnfis  , qui  biennio  ante  ^at- 
que  ante  Liberii  exfilium,hominem  exuerat,  anno  ideft  355.  apud 
Tillemontium  tom.  6.  pag.  7^4,  8c  Fabricium  Bibl.  Grec.  tom. 8. 
pag.  41 2.  Non  Silvanus  Tarfcnfis  , qui  animo  fummopere  aberac 
ab  Anomceoritm  blafphemiis  > atque  a pura  , putaque  Ariana_» 
herefi  abhorrebat  > tefte  Thcodoreto  lib.  2.  cap.  27.  Non  Mace- 
donia Mopfveftcnus  apud  Socratetn  lib.  2.  cap.  1 9 j qui  eidem 
formulae  ad  fe  delator  acerrime  eft  adverfatus  . Non  Eudoxius 
Germanicie  , & Cecrops  Nicomediae,  qui  an.  3 57  , five  infeq. , 
quo  prefatafecunda  formula  Sirmicnfis  evulgataeft,  Sirmio  ab- 
crant  , Synodo  Antiochene  , quam  in  Sedem  Eudoxius  adrepfe* 
rat,  codem  an.  3 57  , aut  feq.  adftituri , de  qua  Sozomenus  lib. 

4.  cap.  j 2.  Argumcntum  hoc  porro  tanti  ponderis  Dupinio  > 8c 
Petavio  viftim  eft  , ut  falli  fine  nihil  reponi  pofte  , nifi  quod  no- 
mina  illorum  22.  Epifcoporum  addita  fuerint  ab  Au&ore  , qui 

5.  Hilarii  fragmentum  compegit , primufque  deferipfit  • Sed  id 
gratis  confingitur , nullaque  vel  levi  conje<ftura  fulfulcitur  : 
nequecnim  induci  in  animum,  aut  probabiiiter  indicari  poteft 
vel  Auftor  , qui  S.  Hilarii  fragmentum  interpolarit , vel  caufta  , 
ob  quam  additamentum  illud  fa&um  fuerit : teftibus  vero  doftifT. 
Monachis  Bcncd.horum  Fragmentorum  editoribus  pag. 67?.  edit. 
Veron.  illorum  2 2.  Epifcoporum  nomina  nec  in  Codice  Mf.  Pi- 
thoeano , nec  in  Collect.  Crcfconiana  defiderare  eft  . Neque  rnj. 
gis  quempiam  moveat , quod  plerique  pure,  puteque  Ariane  he. 
refeos  propugnatores , ac  patroni  in  horum  22.  Epifcoporum  al- 
bum adnumcrati  fint , fintquc  formulam  Homoeufianam  , five__» 
Fxlium  Patri  fimilem,  profcfli . Faftum  idenim  Homceufiano- 
rum  , five  Scmiarianorum  prepotentia  , qui  teftibus  Socratc  lib. 
2.  cap.  24  > 8c  Sozomeno  lib.  4.  cap.  1 5.  maxima  apud  Conftan- 
tiutn  Imp.  gratia,  &au6loritate  pollebant , enmque  permove- 
rant,  utValcntem,  8c  Urfacium  quoque,  umetfi  renuentes  > 

ad 


480  Privileg  ia  Rom.  Pontifici 
ad  fubfcribcndum  vi  compelicret : fa&umque  id  perquam  facile 
vel  cs  co  uno  quoqtie  liquet , quod  frcqtiens  > ac  familiare  five 
Arianis,  five  Semiarianis  fuerit , vcluti  fuper.  Art.  XI.  §.  II. 
pag.  i 8 3 , & feqq.  prjeoftenfum  fufc  eft , pro  opportunitatc  tem- 
poris  , loci , & ingenii  fidei  formulas  permutare  . 

% Evincitur  2.  ex  Libcrio  ipfo  , qui  in  priori  Epift.  ad  Orien- 
tales  , idcirco  formulam  ab  jpfis  confcriptam  , & ad  fe  tranfmif- 
fam  fc  iubfignafse  feripfit , ut  ipfos  apud  Imperatorem  fcqueftres 
demererctur  ; in  Epiftola  vero  poftcriori  ad  triumviros  Urfacium, 
Valentem  , &Germinium  , etfi  nihil  omittat  5 quo  ipfos  fibi  dc- 
vincire  queat  , atque  ad  ejufdcm  pro  fe  oflicii  partes  apud  Impe- 
ratorem pra*ftandas  impcllat , ne  verbo  quidem  indicat  tamen  fe 
fidei  fubfcripfifsc  formula: , qua?  ab  ipfis  Sirmii  an.  3 57  , vel  in- 
fcq. , ideft  fccunda,  fucrat  clucubrata  . Quod  plane  faccre  ad  co- 
mm afsequendam  gratiam  non  prtetermififlet  . Praeterca  formu- 
lam fecundam  Sirmicnfem  editam  fuiftc  ab  Occidcntalibus  refe. 
runt  Socrates  lib.  2.  cap.  30  , &Sozomenus  lib.  4.  cap.  1:  , ne- 
que  ii  plures  quinque  fuerc  , ideft  Urfacius , Valens , Gcrminiusj 
Ofius  > & Potamiusj  tefte  S.  Hilario  lib.  dc  Synod,  pag.  464  > qui 
vero  formulam  , a Libcrio  poftca  fubferiptam,  procuderunt,  Ori. 
cntalcs  j potiori  faltcm  parte  ,crant , ad  quos  propterea  litteras 
fuas  priores  I.iberius  ipfe  infcripfit,eorumque  fe  fidem  amplexum 
fuifse  identidem  repetit.  Atqui  S.  Hilarius  , ut  acute  obfervat 
Coutantius  in  Not.  ad  epift.  10.  Liberii  ad  Orienc.  tom.  1.  Epift. 
Rom.  Pontif.  pag.  442  , & feq. , ac  tom.  2.  Oper.  S.  Hilarii  edit. 
Vcron.  pag.  679  > toto  inlibrode  Synodis  Orientales  vocat , 
non  qui  Sirmicnfem  Blafphemiam  an.  337,  autfeq.  confcripfe- 
runt , fed  qui  fidem  Antiochix  an.  341  , Philippopoli  dcindc  an- 
no 347  > ac  defuper  Sirmii  an.  351.  expofitam  ampletflentcs  , dc- 
mum  Ancyra:  an.  358  , aut  feq.  praEdiiftx  Blafphcmix  vchemen- 
ter  adverfati  funt?Liberius  igitur  Oricntalium  fidem  Sirmii  expo- 
fitam luiccpiisc  fcfcribens,  non  fecundam  j fed  primam  adver- 
fus  Photmum  adornatam  formulam  indicat . Confirmat  id  Sozo* 
menus  ltb.  4.  cap.  15.  affirmans  Liberium , quum  Sirmium  per- 
vomfiet  ab  Imperatorc  , antequam  Romam  revertendi  accepifsct 
poteftatem,  acccrficus,  profellioncm  edtdtfse  fidei,  qua  cos  ,qui 

Fi- 


Digitized  by  Googl 


Vihdicata.  Appendix  jt.  III.  48 1 

Frlium  fecundum  Subftantiam  , ac  per  omnia  Patri  fimilem  diffi- 
terentur,  alicnos  ab  Ecclefia  promintiavit  . Itaque  non  paullo 
ante  Liberius  Subftantise  vocabulum  } quod  in  fccunda  formula 
Sirmienfi  profcribcbatur  j rcjecifle  prxfumcndus  eft . 

Catholicocum  ergo  communis  opinio  eft  Libcrium  ex  for* 
mulis  Sirmicnfibus  fubfcripfilfe  terti* , vel  prim*  . Atque  quidcm 
fubfcripfiflie  tertue  an.  359.  cmifsre  autumant  Valefius  in  Nor.  ad 
Sozomcnum  lib.  4.  cap.  1 5 , & Pagius  ad  an.  3 57.  n.  1 2.  huic  ar- 
gumento  innixi  . Ex  S.  Hilario  in  priclaudato  Frag.  6.  n.  5.  Libe- 
rius fubfcripfii  fidei  formula  , quam  Epifcopi  22.  confcripferant, 
qus  ipfi  a Dcnmphtlo  fueratexpofita } quamquc  ibidem  S,  Hila- 
rius  Pt  rfidiam  apud  Sirmium  dclcriptam  vocat , vocatamqucc 
contrario  Catholicam  a Libcrio  fnbtcxix  : atqui  iftbiec  non  eft 
prima  Sirmienfis  ; banc  enim  S.  Hilarius  in  lib.  de  Synodis  n.  3 8 , 
& fcqq.  pag.  485,  & fcqq.  aflirmat  cfse  Cathulicam,  atque  uc 
Catholicam  cxpoiiut : ncquccftSirmienfis  lecunda  ; nam  banc 
idem  S.  Hilaiius  eodem  in  lib.  de  Synod,  ru  n.  pag.  464.  Ph/pbe- 
miam  appellat  apud  Sirmium  confcriptam  per  Ofitim  , & Pota. 
mium , qui  in  catalogo  illorum  2 2.  Epifcoporum  non  referumur, 
qui  receptam  a Libcrio  formulam  procudcrunt:  ergo  tertiam  cf- 
fc  oporiet . Cui  diflicultati  do&ifs.  Petrus  Coutantius  in  Not. 
ad  Fragm.  6.  n,  6.  pag.  678  , & ieq.  fic  oftendit , ut  fpeciei  plus 
eideiii  inefse  , quam  folidi  roboris  oftendat.  Praeterquam  enim  , 
quod  in  prxfar.  ad  lib.  de  Synodis  n.  12  , & fcqq.  ex  his  > quae 
S Hilarius  habet  n.  3,6,7, 9 , 63 , 6]  ,Sc  66.  pag.  460 , 46 1, 
463  , 4$7  , &4 99.  oftendit  S.  Hilario  nullam  unquam  Semiaria, 
norum  Ectbefim  , neque  Sirmicnlem  primam  , fuifse  probatam  , 
quamvis  primam  iftam  Catbolico  fenfu  expofitam  quodammo- 
doferri  pofsc  figmficaverir,  ritcobfcrvacSirmienfcm  formulam_« 
primam  a S.  Hilario  potuifse  appcllari  in  Frag.  PerfiHam  , & in 
lib.  de  Synod,  exponi  tanquam  Catholicam , quo  nomine  appclla- 
tarn  paritcr  a Libcrio  aifirmat.Enim  vero  prima  Sirmienfis  Ecthc- 
fis  fecundum  lc  > & verbis  tenus  fpeftata  > fcnfuin  pati  Catholi- 
cumpourat,  quo  pafto  in  lib.  de  Synod,  a S.  Hilario  expofita 
eftj  atque  ideo  Semiarianis  illis  Dei  Filium  ex  Dei  fubftamia* 
Subftantiaquc  Patri  fimilem  prjedicantibus  hxrcfis  infligerc  no- 
Pars  II.  Tom.  V.  P p p tam 


Digitized  by  Google 


48a  Priyilbgia  Rom.  Pontifici 
cam  abftinuit:  fpe&atis  tamen  ipluis  Au&oribus,  ipforumque  an i- 
mo , fiquidcm  Scmiariani  crane,  camquc  ediderant  Homoujion 
abolcndi  caufsa  , Ariana  erac ; qua  ratione  Perfidiam  Arianam 
jure  opcimo  nuncupare  in  Frag,  pocuic : quemadmodum  camdcm 
inter  Formulas  Arianas  recenfuitS.  Athanafiusin  lib.  paricer  de 
Synodis  : quam  perinde  obcaufsam  , ideftut  habet  lib.  dc  Sy- 
nod. n.  74:  Nec  me  fillit  quofdam  ejje  , qui Jimilitudinem  confiten - 
tes , tcquilit&tem  negant , S.  Hilarius  in  lib.  adverf.  Conftantium 
n.  24.  hoc  ipfo  Perfidiz  nomine  quamcumquc  formulam  a Nicz- 
na  aberrantem  fugiilare  non  dubiut:  Jguidquid prater fidem  unam 
efi , perfidid , non  fides  ejl ; atque  Synodum  ideo  Sirmienfcm  , in 
qua  hzc  prima  formula  procufafuit  , zque  ac  ceteras  Arianorum; 
pieudo  - Synodos  perftringit , & proferibit . Ideoque  Libcrio  //o« 
matufii  confcflione  Homoufii  fidem  fupprimere  vifo  perfidiz  dicam 
confcriberc  S.  Hilarius  non  eftveritus  . Quo  perinde  fenfu  dicere 
S.  Hicronymo  de  Script.  Ecclcf. , & Auxiliolib.  1.  dc  Ordin. 
cap.  2 5.  licuit  Libcrium  hzrefi  fubfsripfifse  . 

Eidem  offcndendidtificultati  breviorem  alteram  inivit  viara 
Natalis  Dupinio,qui  S. Hilarii  Fragmenta  abfolutc  more  fuo  infi. 
ciatur,in  hoc  haud  morem  gerens,fcd  magis  Spondano  ipfi  in  bac 
cone&ura  przeunti,cui  in  fementia  etiam  liaronius  przeefserat, 
ad  an.3  57m.  4P,  & feq.  edit.  Luc.,  nempe  vero  habet  fimillimum 
hanc  periocham,  qua  apud  S.  Hiiarium  in  przeit.  Fragm.  f.  n.  <5. 
Libcni  cpiftolz  adOrient.  ferics  intercurbatur,quzquc  parenthefi 
iatcrdudnur://rc  ejlperfijia  Ariana:hcc  ego  notavi,non  AptJUta . 
£iberiuffequentia\  hanc,  inquam,  periocham  in  przeir.  fragm.ir- 
rcpfifse;nequc  a S.Hilario  fttifse  confcriptam,ficuti  neque  fequen- 
tes  in  Frag.Anathcmatifmos,  qui  in  Liberium  ab  codcm  cjaculati 
leguntur, neque  Appendiccmn.  7.  cpiftolz  fubjun&am  ejufdcm_> 
foetum  efse  , fed  alienar  manus  addjtamcnta  • Conjechiram  exin- 
dcconficir,  turn  quodLibcrius  a fuokpfufamfurrcxi£sct,prz- 
teritzqueignavjz  labcm  abundc  dclcrifsct , adverfus  pfeudo  Sy- 
nodum Ariminenfem  Nicznam  fidem  ftrenue , fortiterque  pro. 
pugnando,  Orientalefque  adejufdem  fidci  profelfionem  compel, 
lendo,  antequam  fua  communione  cohoneftarcntur  , uti  fupe- 
cius  ex  Socrate  ,&  Soaomcno,  ex  SS.  Siricio,  & Damafo demon- 

ftratum 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  III.  48  $ 

ftratum  eft  . Itaque  iniquior  perperam  in  Sanctum  Pontifieem  vi- 
de ri  potuifset  S.  Hilarius  , fi  Pontifici  vcluti  prsvaricatori , at- 
que  Apoftatar  dixifset  anathema  , infami*que  dicam  confcripfif- 
lct  in  Fragmentis,qus  poft  Ariminenfem  pfeudo  - Svnodum  ador- 
navit , aut  numeris  abfolvit  , ut  fert  communis  opinio  , de  qua 
Nicolaus  Faber  in  prsfat.  ad  ha?c  Fragm.  n.  1 5 ,&  feqq. , Petrus 
Coutantius  in  pr;cf.  ad  cadem  Fragm.  n.  1 3 pag.  dio,  & feq. , 
& Maurini  in  hift.  litter.  Gall. tom.  1,  par.  2.  pag.  1 5 1.  Turn  quod 
Fragmenta  ifta , quamvis  genuinus  S.  Hilarii  fine  foetus  , mutila 
tamen  , multis  in  locis  violata  , & lacunis  undique  intercepta  lo- 
cum facile  fecerunt  ab  aliena  manu  fattis  additamentis  , adeo- 
que  ut  fieret  additamentum  illud  j quoLiberii  litters  intertur- 
bantur.  Eoque  vel  maxi  me  de  iftaimerpolatione  litterarum  Libc- 
rii  a S.  Hilarii  mente  aliena  manu  fatta  fufpicari  fas  eft,  quod 
poft  alteram  Liberii  cpiftolam  , qus  incipit , Studens paci  , rcla. 
tam  in  Fragm.4,quaque  pridem  rcferturS.AthanafiusaLibcrio  in 
judicium  accerfitus , & ab  ejufdem  communione  an  otus  , viciflim 
a utem  in  Sacrorum  confortium  a Libcrio  Semiariani  leguntur  ad- 
roilfi  , Appendicis  vcluti  loco  ha?c  vcluti  S.  Hilarii  periocha  im- 
mediate fequitur  : 6)uid  in  his  litter  is  non  SanElitatis , quid  non 
ex  metu  Dei  evenitns  eji  i Qua?  plane  verba  pugnare  cum  verbis 
parenthefi  ilia  ad  fequentem  Liberii  epift.  in  Fragm.  d.  interdufis 
nemo  non  videt , nemoque  , opinor  , aequi , juftique  animator  in 
animum  inducet  fuum  digno  elogio  ifto  S.  Hiiarium  mattare  vo- 
luifse  Liberii  Epiftolam,  qua  S.  Athanafio  fe  para  to , fuam  vi- 
ciflim Semiarianos  in  communionem  fufeipit.  Qua  refponfione 
pariter,  penitufque  refcllitur  potiflimum  Acatholicorum  argu- 
mentum  ad  probandum  afTumptum  a Liberio  fubferiptam  fuifse_» 
formulam  Sirmienfcm  fecundam  , de  qua  luperius  aftum  eft  . Ve» 
rum,  quamvis  difficile  captu  (it , qui  fieri  potuerit,  ut  S.  Hilarius, 
quicumprimum  Liberii  lapfuro  refeivit , hand  catholico  Prsfulc 
indignum  diris  Pontifieem  M.  excipcre  duxit , poftquam  tamen 
Liberium  a lapfu  relevatum  accepit , dira  hujufmodi  in  publicum 
cmittere  non  prstermiferit , eaque  c tabula  non  eraferit  , om- 
ninoque  fupprefscrit,  quum  tamen  in  duplici  Collett.  Crefconia- 
na,  &c  inMfs.  Codicibus  cum  Pithoeano,  turn  Rcmcnfi  fubS. 

P p p a Hila- 


Digitized  by  Google 


484  Privilbsia  Rom.  Pont  i p ici 

Htlarii  nomine  additamenta  ifta  habeantur , atque  practerca  irt 
Pithaeano  olim  ad  marginem  adferipta  hare  , qua:  poftmodum  im- 
periy  alicujus  Librarii  opera  in  tcxcuin  irrepfifsc  putat  Coiitan- 
tius  in  Not.  pag.  tfSo,  verba  legerentur  : S.  Hihrius  anathema 
illi  ( Libcrio  ) dicit , graviori  abfque  fundamento  additamentis 
hifee  non  adco  facile  denegandam  fidem  opinor  . Quamvis  autem 
baud  difficilis  fatcar  cam  dodtifs.  Benedi&inis  editor.  Epiftolam  , 
qua:  incipit , Student  pad  Frag.  4.  n.  1.  rcgeflam  a S.  Hilario,  de 
induflria  fuifse  ab  Arianis  confi&am  , Libcriique  turn  pro  fide  la- 
borantis  nomini  fuppofitamjncque  proprerea  diffitear,quin  Epifto*- 
Le  fubnexa  Appendix  incipiens  , 6)uidinhis  litterii&cc.  aliena 
manu  afsuta  hand  fuerit,  ted  revera  dignus  S.  Hilarii  fit  foetus 
irritos  cnarratuis,  irridcntifque  Arianorum  conatus  > Sardicen- 
femque  extoilentis  Synodum  j neque  perinde  cum  Hcrmantio  in. 
Not.  ad  cap.  35.  lib.  6.  vitae  S.  Athan.  opinor  hanc  Appcndicem. 
teferrendam  fore  ad  Synodicam  Concilii  Sardiccnfis  ad  Conftan- 
tium  Imp.  inferiptam  , fed  potius  cum  Pctro  Coutantio  ibidenv 
in  Not.  pag.  669.  in  hac  Appcndicc  S.  Hilarium  vere  rcfpexifse 
ad  hanc  Libcrio  fuppofitam  ab  Arianis  Epiftolam  , cpiftolarquc 
laudes  meram  cfse  Ironiam  j qua  Arianorum  dolos  inancs*  artef. 
que  S.  Dodfor  srridet  . 

Jam  vero  a Libcrio  probatam  haud  fuifse  Sirmicnfem  for- 
mulam  tertiam  pofaivo , velut  loquuntur , contra  Valcfium  , 
& Pagium  , inviSiffimoque  probatur  argumento  e rationc  tem- 
poris  petito  j quod  fic  efformatur  . Formula  tertia  Sirmienfis,  uti 
paullo  fuperius  oftendebam  , procufa  fu it  anno  3 50,  ficuti  turn,, 
cx  Confulari  nota  conftat  5 fiquidem  in  epigraphe  przfertur  exa- 
zata  Confubbus  Eufcbio  , & Hypatio  apudS.  Athanaftum  lib.de 
Synod,  pag.  874>Socratem  lib.  2.  cap.  37  3 & Sozomenum  lib.  4. 
cap.  1 6.  edit.  Chriftoph.  v vcl  cap.  17.  edit.  Val. , quotum  Con- 
fulatum  ccrtc  in  an.  3 5 9.  conjiciendum  cx  eroendatiflimis  Faftis 
ficcvidcns;  turner  Conftantii Impcr.  peafentia  ibidem  prxnota* 
ta  j de  qua  ctiam  Gcrminius  in  epifl.  adRufianum  , quemSirmii 
notvan.  358  , fed  infeq.  35^.  moram  traxifse  refert  Ammianus 
lib.  21  , liquetque  ex  Legibus.Sirmii  hoc  anno  promulgate  , at- 
praefertim  cx  LL.  *45  & 1 5*  not*  iij.Kalcnd.  Junii  an.  3 5 p-  con- 

figna- 


Digitized  by  Google 


ViNcriCATA.  Appendix  jf . III.  485 
fignatis.qua  ipfa  nora  infcripta  Ecthefis  Sirmienfis  tertialegitur, 
&confirmatur  ex  S.  Epiphanio  ha?r.  73  , n.  2 2 , & Socrate  lib.  2. 
cap.  29*  Atqui  Liberius  ante  exactum  annum  358.  jam  abexftlio 
fuerat  revocatus  , fuoque  reftitutus  loco  : nam  Conftantii  jufla 
inexfilium  pulfus  eft  poft  Concilium  Mcdiolancnfc  an.  355.  ha- 
bitum  teftibus  Socratc  , Sozomeno  , Sulpitio  lib.  a , &Scriptore 
vitae  S.  Eufcbii  Vercell.  apud  Ughellum  leal.  Sac.  tom.  4.  pag. 
1038  , atque  ex  pervetuftis  Aiftis  Pontif.  oftendit  Panvinius  apud 
ScheJeftratium  Antiq.  iiluft.difsert.2.  cap.  ?.n.  3;  poft  biennium, 
ut  perhibet  S.  Athanafius  in  cpift.  ad  Solitar.in  cxfilio  exa&um, 
ideft  an.  357.  exfilii  taedio  > terumnarumque  fra&us  , minifqueL-j 
mortis  perterritus  fubferipfit , ut  ibidem  loquitur  S.  Athanafius  ; 
eodem  vero  exeunte  anno,  ut  habetur  in  libello precum  Marcel- 
lini , &Fauftini,  atque  refert  Anaftafius  in  ipfius  vita , feu  vc- 
rius  infeq.  an.  358.  ineunte  , ut  mox  oftendam,  Liberius  4.  Non. 
Aug.  Romam  reverfuseft.  Igitur  fubferibere  neutiquam  potuit 
Ecthefi  biennio  poft  procure  . Deinde  , ut  fupra  diccbam  , cx 
S.  Hilario  lib.  dc  Synod.,  & in  Fragm.  Liberius  formula?  fubferip- 
fit,  non  quae  ac  Occidentalibus  r fed  qtiarab  Orientalibus  fuc- 
rat  confcripta,  quod  confirmat  ipfius  Libcrii  ad  eofdem  Orient, 
epiftola  infcripta. atque  quidem  a duo  fupra  viginti  numero  Epif- 
copis  . Atqui  ab  his  22.  Epifcopis  Orientalibus  non  3,  fed  1.  Sir- 
mienfis  formula  procufa  fuit : prima?  igitur  huic  , non  terti*  Li- 
berius fyngrapham  appofuit  fuam  . 

Hoc  ipfo  equidem  argumento  utitur  Illuftrif.  Cavalcanti  in 
Vindic.  Rom.  Pontif.  lib.  3.  diflert.  2 , illudque  valdequam  ur- 
get , intorquetque  ad  probandum  neque  potuifse  Liberinm  pri- 
mae  Efthefi  Sirmienfi  an.  3 5 1.  edit*  fubferibere  . Eaenim  ejus 
exfilium  annis  4.  anteceflitjneque  vert  fit  fimile  eamdem  poft  fub- 
feribendam  an.  3 57  , aut  feq.  Liberio  fuifle  oblatam  , & quidem 
ab  Epifcopis  illis  22  , a quibus  fuifse  confcriptam  , Libcrioque 
expofitam  refert  S.Hilarius.  Etenim,  ut  fup-ra  demonftratum  * 
eft , Epifcopi  illi  22,  majorem  faltem  partem  , fecundo  Sirmienfi 
Conventui  an.  3 57.  habito  hand  imerfucranc : quum ta  nen  ab 
Epifcopis,  qui  fecundo  huic  Conventui  Sirmienfi  an.  jS7^aut  in- 
ieq.  adfucrunt  > Liberio  formula  iubicri be nda  Lent  oolata , qua. 

fub- 


48*  Privilegia  Rom.  Pontipici 

fubfignata , ea  propter  ab  exfilio  fucrit  revocacus  > atque  infuper 
abs  veri  fpccie  abfit  ab  his  Epifcopis,  qui  purac , putzque  Arianz 
h<erefi  adco  Audebanr , adeoque  pro  fubferiptione  fccunda?  for- 
mula Sirmienfis  eranr  folliciti , propofitam  Liberio  fuifse  pri- 
mam  formulam  Sirmienfem  , a qua  hxrcfis  Ariana  adco  abludc- 
bat . Profiteor  me  hujus  argumenti  pondcrc  vi&um  Dodifs,  vi- 
ro  manus  ultro  daturum  > fi  afsumptum  ejus  undique  ftarct  veri- 
tate  innixum  . At  enim  illud  , quod  fupponit  Liberium  fubferi- 
pta  formula  confeftim  exfilio  fuifse  folutum,  abs  vero  quammaxi- 
me  abhorretjUti  liquet  ex  Liberii  epiftolis  ingeminatis  ad  Orien- 
tales,  atque  ad  UrfaciumjValentem,&:Germinium  fui  c loco  exfu 
lii  exaratis  apud  S.  Hilarium  in  cit.  Frag.  6 , quibus  etiam  fignifi- 
cat  alias  eadem  de  re  ab  fc  Epiftolas  ad  Imperatorcm  exaratas, 
obfecrans  , ut  poftquam  bono  pads  , ipfique  morem  gerens  cum 
Orientalibus,  Athanafioabjetflo,  concordiam  injifsct.fuam  regre- 
di  adEcdcfiam  fibi  permittcret.  Efto  cnim  oblatam  Ecthcfim  Be. 
rcei  fubfignafset , non  idco  tamen  liber  abire  obtinuit , fed  Sirmi- 
um  a Conftantio  Imper.  eodem  anno  357.  acccrfitus,fccundo  for- 
mula: fidci  fubftripfit  in  Synodo  Sirmienfi  contra  Photinum  pro- 
cular,  iddlprimxan.  35  i.editz  non  modo,  fed  ei etiam  , qux  in 
Concilio  Antiochcno  in  Enczniis  an.  341.  elucubrata  fucrat  una 
cum  23.  Canonibus  adverfus  Sabcllium>  & Paulum  Samofate- 
num  : quo  perafto  tandem  exfilio  folutus  eft , cujus  reiteftiseft 
locuplesSozomenus  lib.  4.  cap.  13.  Ex  quo  illud  quoque  infer- 
re  licet  itcrum  Liberium  non  fubfcripfifsc  utique  fecundz  Sir- 
mienfi E&hefi  , csteroquin  enim  confeftim  ab  exfilio  liber  abjif* 
fet , nihil  enim  amplius  ab  ipfo  expetendum  Arianis  fuifset : quo 
fuppofito , jam  ad  argumentum  fequens  hoc  apto  refponfum  . Li- 
berio exuli  Bcroez  agenti  Efthefim  primam  Sirmii  an.  35i.cd»- 
tarn  fubfcribendani  fuifse  propofitam  an.  3 57,  aut  infeq  , & qui- 
dem  non  ab  Arianis , qui  eodem  an.  3 57  , aut  feq.  in  Convcntu 
Sirmienfi  alteram  pura  , putaque  Ariana  hzrefi  afperfam  confe- 
ccrant , qu* , fieri  nunquam  pofsc  , ut  a L berio  fubfcribcrctur  , 
baud  ignorabant , fed  a Seniiarianis  , qui  turn  lllam  in  Concilio 
Sirmienfi  cit.  an.  3 3 1 . editam  , turn  rditam  in  Concilio  Antioche- 
no  in  Encxniis  an.  341.  prz  ceteris  probabant  > quique  prz  Aria. 


Digitized  by  Google 


/ 


Vindicata.  Appendix  $.  III.  487 

nis  longe  apud  Conllantium  Imp.  gratia  , & po  teftatc  valebant  > 
atquc  imo  in  Concilio  Ancyrano  an.  358.  fccundz  Arianx  Sir- 
mienfi  E&heli  vchemcnter  advcrfati  funt  , adcoquc  utArianos 
ejus  Architctos  ad  camdcm  fupprimendam  vel  invitos  coegerint, 
& Conftantium  Edito  lato  ad  earn  prohibendam  impulerint  , 
Quod  cx  eo  quoque  confirmatur , quod  (iquidcm  toties,  ac  tot  fi- 
dei  Formula:  qua  ab  Arianis , qua  aScmiarianis  indies  adorna* 
rentur , non  efsct  proinde  > cur  una  prx  altera  Libcrio  fublignan- 
da  proponerctur , atquc  fiqua  efset  > ea  prx  aliis  proponeretur  , 
in  quam  animo  propcnfiores  ferebantur  Semiariani  , qui  & auto- 
mate pracpollcbant . Atqui  hanc  fuifsc  > qua:  in  Synodis  Antio- 
ckena  an.  341,  Philippopolitana  > an.  347]  Sirmicnfi  an.  3 5 1 , & 
Ancyrana  an.  338.  procufa  fuerat , hatcnus  demonftratum  eft  : 
igitur  Liberio  Sirmicnfem  primam  fubferibendam  an.  3 57,  fi- 
ve infeq.  fuifsc  propofitam  confecftum  manet . Atquc  certe  non_> 
nifi  poftquamSirmii  praememoratxformulx  Antiochcnx  fubferjp. 
fifset,  ab  exfilio  dimifsus  Romam  Liberius  regrefsus  eft , ideo- 
que  non  ante  an. 3 5 8>  ut  cx  S.Hieronymo  in  Chron  conftat.  Ccr- 
tiflime  veto  an.  357.  Menfe  Decembri  nondum  Rom.T  Libcrium 
fuifsc  liquet  ex  Leg.;.  De  Aialeficiis  Cod.  Thcod.,  L.  9.  Dc  Cur- 
fa  publico , & L.  1 4.  Dc  Epifcopii , fcf  Clcricis  data  a Conftantio 
Imp.p.  Idus  Dccemb.  Mcdiolani  eodem  Conftantio  9 , & Juliano 
a.  Conful.  ad  Felicem  Rom.  Epifcopum  . 

Communiifima  itaque  Catholicorum  fententia  eft, quam  fc* 
eftamur  Baronius  ad  an.  3 57.  n.  4 6,8c  fcqq.,Autor  opufeuli  Gal- 
lice  inferipti  : Remarque s Jur  le  Tnit'e  biftorique  de  Maimbourg. 
Sic.  id88,  Morinusde  Sacr.  Ordin.  pag.  34 6y  Sfondratus  difput. 

4.  §.  3,  Tillcmontius  Monum.  biff.  Ecclcf.  tom.  5.  annot.  44.  in 
Arianos  pag.  31 9,8c  772,  Natalis  hift.  Ecclcf.  ad  Sxcul.  IV.  dif- 
fer!. 33,  Bofsuetius  ipfc  defenf.  Declar.  par.  2.  lib.  1 3. cap.  33  , 
Coutantius  in  Not.  ad  cpift.  1 o.  Libcrii  pag.  442  , & in  Not.  ad 

5.  HiJarium  Fragm.  6.  pag.^78.  edit.  Vcron.,  Bcrti  dc  Thcolog. 
difcipl.  lib.  8.  cap.  12,  Manlius  in  difsert.  de  Epocbis  ConcU. 
Sardic.,  & Sirmicn.  tom.  i . Suppl.  pag.  1 84,  Matthxus  ipfe  Lar- 
roquianus  in  diflert.  dc  Liberio  Romano  pag.  1^2.  aliique  indi- 
fetiminatim  prims  > vcl  tertie  » vel  altcci  exhifee  confarcina- 

tx 


i 


Digitized  by  Google 


488  Privilegi  a Rom.  Pontifici 

tat  ’pfum  fubfcripfifsc  adfirmantibus  Gonzalefio  difp.  i 5.  fc&.Pi 
& Aguirrio  apud  Cavalcanti , Libcrium  prima  Sirmienfi  E&hefi 
fyngrapham  appofuifsc  . Id  fcquiitir  cx  didfis  : fiquidcm  Libcrius 
illi  fubfcripfit  formula , tcftc  S.  Hilario  in  Frag.  6,  quae  ab  Epif- 
copis  2 2.  confcripta  fucrat : atqui  Epilcopi  22.  illi  ncc  a,  ncc  3 , 
fed  1 . confcripferc  ; igitur  1 , non  t,  nec  3.  Libcrius  fubferipfit . 
Prjetcrca  > iplo  Libcrio  tcftc  in  epift.  ad  Orient.,  cam  fidci  Libc- 
rius acccptam  habuit  formulam  , qua:  pr:e  aliis  probata  , non  Oc- 
cidcntalibus  quidem  , fed  Orientalibus  fucrat , ideft  Semiarianis: 
atqui  hifee  probata  quammaxime  evaferat  fidci  Formula  in  Sy- 
nodis  Antioebena  an.  341,  in  Philippopolitana  an.  347,  in  Ancy- 
rana  an.  358,  idcoquc  in  Sirmienfi  etiam  an.  35  i.fancita  : igitur 
hanequoque,  ideft  prirnam,  acccptam  Libcrius  habuit  . Poftre- 
mo  Libcrius , Sozomeno  tcftc  lib  4.  cap.  1 4.  edit.  Chriftoph.,  fi- 
ve cap.  1 5. edit.  Val.,  quum  Sirmium  ptrvcnit,  conftlfionem  emi- 
fit , qua  cos,  qui  Filium  fecundum  fubftantiam,  ac  per  omnia  Pa- 
tri  fimilcm  non  ptofiterentur  , alicnos  ab  Ecclcfia  pronunciabat : 
fed  enim  id  ipfum  in  prima  formula  Sirmienfi  fucrat  cxprcfTum  ; 
icaquc  prima  huic  Libcrius  antca  Bercere  fubferipferat . 

Hinc  fcquitur  Liberii  Iapfum  haud  harefis  nomine  haben- 
dum eftc.  Eftoenim  nonnullam  fama , fideique  maculam  contra- 
xcrit , turn  inS.  Athanafium,  hominem  fcilicet  moribus  , fideque 
integrum  , deque  Ecclcfia  optime  mcritum  , fententiam  dicendo ; 
turn  utfibifucum  hatrctici  facercnt,  permittendo  , cumque  eif- 
dem  Sacrorum  fcedus , confortiumque  feriendo,  turn  vocis  Ho - 
tnoujion  ufu  Ecclcfia  univerfx  confccrata  fuppreffioni  confcn- 
tiendo , unde  in  hatreticorum  luto  hircrc  vifus  eft , quod  eft  pro- 
prietatc  fermonis  inScholis  triti  harccicum  efse  interpretative  , 
non  etiam / ormaliter  , hterefis  tamcn  labc  infertum  liabcri  , dici- 
que  multa  oppido  vetant . 1 . Quia  prafata  Edlhcfis  prima  , quam- 
vis  voeem  utramquc  five  HomouJion,C\vc  Homccufion , ideft  Sub/lan- 
tialij,8i  Similit  five  rcjiccrctjfivc  rcticcrct, fiquidcm  tamcn  Filium 
effc  Deumde  Deo  definicbar,atqtic  dicebat  anathema  iis,qui  ilium 
Ex  non  ext  antibus  , aut  Ex  altera  fubjlantia  profiterentur  , fen- 
fu  vero  Caiholica  in  fc  crat,  fcnfumque  juxta  Catholicum  a S.  Hi- 
lario expofita  eft  in  lib.  de  Synod,  n.  39  , &(eqq.  pag.  488  , ac 

fcqq. 


Digitized  by  Google 


V i no  icata.  Appendix  $.  III.  4$£ 
fcqq.  edit.  Veron.  1730  , atque  Vigilius  Tapfenfis  lib . 5.  contra. 
Eutychcm  cap- 3.  Sirmienicm  ideo  Synodum  contra  Photinurn_. 
habitam  tanqnam  Catholicam  habuit , cujus  , rnquit , SanttiQ- 
nes  nulltts  Fidelium  audet  rrfpueretaut  cunSatur  recipe  re . Quam- 
vis  imo  concederctur  Libcrius  tcrnani  formulam  Sirmicn- 
icin  calculo  probaflfc  fuo  , nequc  illi  propterea  dc  fide  negotiura 
faceffcndum  cflet  . Quandoquidem  in  hac  tcrtia  quoquc  formu- 
la Films  decernebatur  eflc  Deum  de  Dec  > ac  per  omnia  Patri  fir 
niilem  fecundum  Scriptural  > quo  plane  nomine  Patri  Confub- 
ftantialis  intelligendus  eft,  probeque  intcllc&um  aflcrucre  pri  - 
detn  Origenc*  lib.  1.  dtu,  cap,  2 , ac  poftca  S.  Athanafius 
Orat.  2.  contra  Arianos  , S.  Hilarius  in  lib.de  Synod,  n.  67  , 8c 
feqq.  pag.  500,  ac  fcqq. , S.  Bafilius  in  epill.  41  , S.  Epiphantus 
h<cr.  3d,  S.  AuguRious  lib.  3.  contra  Maximinum  cap.  151  & S. 
Cyrillus  lib.  3.  cap.  5.  in  Johan.  2.  Quia  Formula  qtioque  fidci , 
cui  fecundo  accitus  Sirmium  Libcrius  fyngrapham  adjiccrefuam 
non  recufavit , fcnlii  vcro  fimiliter  crat  Catholica  : in  ea  eniiu 
anathematc  tequc  damnabantur  tam  Photinus  in  Ulyrico  , quam 
Actius  in  Syiia  difscminantes  Filium  per  omnia  Patri  diflimi- 
1cm  j nequc  vox  Homoufion  damnabatur  , nifi  in  fcnfu  hxre- 
tico  Sabellii , Sc  Pauli  Samofatcni , quatcnus  ea  vocc  fignifica- 
tam  olim  volucrant  aut  Hypoftafum  in  Deo  contra&ionem  , 
auc  Divinss  abfciffionem  fubflanti*  . Idque  profcdo  a Libcrio 
prjeftitum , ideft  anathema  pronuntiatum  in  Anomoeos  , five__. 
Aetianos,qui  fpzrgcrc  per  calumniam  in  Uulgus  non  vcicbantur 
a Libcrio  perteque  , atque  ab  Ofio , damnatum  Homoufion  fuifsc, 
atque  Filium  per  omnia  Patri  fimilem  denegatuui , rcterunt  So- 
Tomenus  lib.  4.  cap.  14,  five  15  ,&c  Nicephorus  lib.  9.  cap.  37. 
C.onfeffionis  fidci  Formulam  , inquit  Sozomenus  , a Liberia  abiu- 
xerunt  ( Sirmii  fccundo  Semiariani  ) qux  Wit , qui  Filium  Patri 
non  Subjhntia  , & ceteris  omnibus  fimilem  affeverarent  , inter  di- 
xit Ecclefia . Quocirca'5.  Atiguftmus  fimili  fidci  confclfioni , in 
qua  nempe  in  verbis  nihil  videret  fidci  eflc  contrarium  , fc  para, 
turn  eflc  fubfcriberc  , etiamfi  verbum  Ccnfubftantialis  in  ea  mini- 
me  reperiret , affirmavit  in  cpifl.  olim  174,111100238  ad  Pafccn- 
rium  Comitcm  Arianum . Quin  ctiam  Maimburgus  , dum  adhuc 
Pars  //.  Tom.  IS.  Q^q  q fape- 


Digitized  by  Google 


4£o  Privilegia  Rom.  Pontifici 

faperct , fanofque  haberec  fcnfus  , antequam  ncmpc  pelfima  e re 
fua  rcputaret  Romanos  Pontifices  fallibiles  affirmarc , in  hill, 
hxr.  Arianx  conftantiflime  affirmavit  Libcrium  nullo  modo  Sc- 
miarianx  hsrefi  affenfmn  prxbuifse  fuurn,  atque  fyngrapham  ap» 
pofuifse,quinimo  conftantiflime  Filii  confubftantialitatem  propu- 
gnafsc  i idque  tam  manifcftum  cfsc  , uc  nemo  prudcns  dc  hoc  du- 
bitare  poflit : quae  funt  ipfius  met  verba  c Galileo  in  Latinum  fer- 
moncm  fideliter  verfa . 

Quid  prxterea,  quod  neque  defunc  Viri  do&ifs.>  inter  quos 
Illuftrifs.  Cavalcanti  in  difsert.  y,  & 8j  qui  eo  progrefli  funt » 
lit  Libcrium  ab  hxrefi , vel  ab  hxrefis  fufpicione  vindicandum 
fufeiperent  non  modo  , fed  infuper  ab  imprudentix  nota»  in  quam 
impingcre,  fubferibendo  five  primx>  five  tertiae  formulas  Sir- 
mienfi  potuifTct  j abftcrgcre  protfus  adgrcdcrentur  ? Eo  fcilicet, 
ncc  fane  contemncndo  momento  dudfi,  in  animum  inducentcs  a_» 
Libcrio  Edhefim  five  primam  Sirmicnfcm  adverfus  Photinum  » 
five  Antiochcnam  adverfus  Sabellium  , & Paulum  Samofatenum 
adornatam,  five  Bcroex,  five  Sirmii  calculo  fuifse  comprobatam  , 
idcirco  , quod  hinc  perfu»fum  ei  fuiflet  five  a Fortunatiano,  alio- 
quin  obfidei  Nicxnx  conftantem  defenfionem  celebri , five  ab 
Eleuzio  Cyziceno , qui  cum  Scmiarianis  aliis  Sirmii  unam  , earn- 
dcmque  Filii  cum  Patre  fubftantiam  fuerat  profeflus  , teftc  Sczo- 
meno  lib.  4.  cap.  1 5 , turn  novam  diflidiorum  facem  Sabellianis 
non  fore  fuppcditandam , 11 1 qui  Homoujton  voce  abuterentur  ad 
confirmandam  Pcrfonarum  Divinarum  indiflin&ioncm , &idcn- 
titatem  i turn  publics  tranquillitati  coufulendum  fore  unius  vo- 
1 cs  H.moujion  omiflione,  qua  femel  fupprefsa  > facile  futurum, 
ut  Anomoei , qui  in  camdemcxtcroqui  fidem,  quoad  rei  fubftan- 
tiam , conveniebant  > a difputatione  > & dnfidio  ccfsarenc  . Ad- 
dentes  eamdem  ceconomiam  adhibitam  olim  a Patribus  five  An- 
tiochenis,  five  Nicsnis  » qui  juxta  varias  temporum  circonftan- 
tias  variis  ufi  funt  vocibus  j atque  o^»s »/»  mox  rcjecerunt  a mox 
•rctinucrunt , urrumque  vero  reefe,  teftc  S.  Athanafio  lib.  dc  Sy- 
nod.j  ac  de  fentenr.  S.Dionyfn,  Alex.  Eadem  ceconomia  laudabi- 
liter  ufos  five  S.  Bafilium  teftc  S.  Gregorio  Nazian.  inOrat.  dc 
cjus  laudibas  a five  S.  Cyrillum  Hicrofolym.  tefte  Theophanc  in 

Chron- 


Digitized  by  Googl 


Vindicata.  Appendix,  jT. ill.  4p& 
Cfironog.  Homoujton  rcticuifsc.  Qtur  quan  vis  probabilia  fine, 
spud  me  tamcn  , fateor  , tanti  non  pcnderc  , ut  proptcrea  ab  om- 
ni  vel  lcvis  imprudentix  labe  Liberium  eximam.  Quinimo  quam- 
vis  Liberium  five  verbis  , five  fadis  a fide  dcfccilsc  darem  , forte 
Be  proptcrea  Pontificis  ex  Cathedra  dtfinietitis  corrueret  mfal- 
libilitas  f Minime  gentium  : quandoquidem  Pontifkcm  jnfallibi- 
litate  non  donandum  afiirmcm  , nifi  quum  ex  Cathedi adorer  :e 
Cathedra  vero  docuifse  Liberium,  five  dum  Beta*  Sirmienfi  , fi- 
ve dum  Sirmii  Antiochcnx  fubferipfit  Edhefi , mficior , urque 
inficias  cam  , id  efficit  , turn  quod  animadvertit  S.  Athanafius  in 
hid.  Arian.  ad  Monach.  n.  41.  Liberium  invitum  , & coaftum  vi 
tormentorum  , metuque  mortis  fccifsc  , quod  fecit,  neccjus 
eenfendam  efTc  fententiam  , quam  minx  , terrores  , & vcrbcra_> 
extorferunt,  fed  cam  , quam  ptotulic , quum  liberos  haberet  af- 
fedus  j quod  autem  ex  metu  fit , ex  Cathedra  fadum  nego  i turn 
quod  fado  potius  peccaiTc  , quam  in  fide  prolapfus  diccndus  eft  , 
ideft  non  docuifse  Liberium  ex  Cathedra  contra  fidem  , fed  deli- 
quifse  magis  circa  confcffioncm  externam  fidei : quomodo  pecca- 
tum  aS.  Marccllino  paullo  fuperius  diccbam  . 

Contra  nihilominus  pugnant , atque  Liberium  ab  hxrefis 
lapfu  excufari  nullo  pofsc  modo  contendunt  ex  hetcrodoxis  Jo- 
hannes Placctaeus  in  Obfervat.  hift.  Ecclef.  obferv.  4.  art.  1 , ex 
Catholicis  vero  llluftrifs.Bofsuetius  defenf.  Declar.  par. 2.  Iib  i4. 
capp.  3 j,  34,  & 3?  jcjufquc  Annotator  in  cap.  34.  argumento  1. 
petito  ex  Adis  S.  Eufcbii  Presbytcri , & Martyris  hauftis , ut  in 
fine  corumdcm  Adorum  habetur , ex  Commcntariis  Orofii  Pref- 
byt.,  Collegx  , & Confanguinei , qux  Baronius  in  Annal.  tom.4. 
edit.  Luc.  ad  an.  3 57.  n.  57.  paucis  complexus  eft,  & in  Notis  ad 
Marryrologium  Rom.  die  14.  Aug.rcmittit  ad  BoninumMombri- 
tium  Mediol.,  qui  cadem  Ada  fufe  profequutus  eft  ( quo  loci  ta- 
men  Hpigramma , quod  ex  antiq.  Inicnpt.  in  append,  n.  1 7.  Eu- 
febio  Presbyt.  adferibit,  ad  Eufebium  Rom.  PoDtif.  referendum 
potius  exiltimant  Tillemomius,  & Coutantius  ad  Epift.Rom.Pon- 
tif.  pag.  3 1 ) Bofsuetius  ipfe  prxeit.  loco  ex  Codicc  cxcufo  Re« 
mentis  Archiep.  tom*  1.  dcflripfit,  Baluzius  Mifcellan.  tom.  2. ex 
quatuor  Codicibus  Mf$.extraxit,reccnfuit,  & cmendavit, atque  ex 

Q,qq  2 eo 


Digitized  by  Google 


49»  Friviligia  Rom.  Pontifici 
co  in  Not.  Annotator  Bofsuecii  conjicit  A<fta  ifta  circa  Juftiniani 
Imp.tcmpora  earn  in  formam,qua  hcic  babentur,fui(Tc  reda<5>a,at. 
que  prolixi  tcmporis  intcrcapcdinc  probata, nono  dcmum  farculo 
in  MartyrologiispromulgataabUfuardo>&  Adone,aquibus  ver- 
ba ipfiffima  ufurpantur.  Enim  vero  eis  in  AJlis  legitur,quod  jufsu 
Conftantii  Imp.  Romam  reverfo  Liberio  , ejeftoque  Felice  , in 
partes  feiffa  Plebe  , aliis  ad  Liberium  acccdentibus  , aliifque  pro 
Felice  pngnantibus  > Eufcbius  Presbyter  Romanus  Caepit  decla- 
rare  Liberium  ksercticum  , iff  amicum  Conjlantii  : quod  cjufdcm 
Fufebii  avitae  Rcligionis  puritati  tuendx  ftrenue  incumbentis 
Lcilrina  multi  in fanfta  Confejfione , iff  Catholica  vitabant  com - 
munir.nem  Liberii : quod  cum  Liberio  congrcffus  interroganti  ci- 
dem  Liberio  : Nos  cujusfungimur  vice  ? Nonne  yulii  Antecejfo- 
risnofirii  Eufcbius  hand  animo  defpondens  Iibcre  refpondit : 
Sic  per / ever  fifes  in  fide  , quam  in  perfecutione  primt  tenere  vifus 
fueras  : Quodque  earn  ob  cauffam , jubente  Conftantio,  intra_» 
cubiculum  claufus , ibidem  Mcnfibus  fepeem  in  oratione  perfeve- 
rans,  fame  confumptus  mortalitem  cxplcvit  ip.  Kalend.  Sep- 
temb.,  qua  fane  die  cjufdcm  memoria  nomine  Martyris  ab  Eccle- 
lia  rccolitur  in  Martyrologio  Rom. , incujus  Feftoharc  olim  1c- 
dio  in  Romano  Breviario  habebatur , quarctiam  num  legitur  eif- 
dem  verbis  in  Martyrologiis  Ufuardi , & Adonis : B-  Eufcbius 
Presbyter , quum  prsfente  Conjlantio fidem  Catholicism  conjlantijfi- 
me  deftnfaret , iff  Liberium  Pap  am  doleret  Ariane  perfid'ue  con* 
fcnfifje , ab  irato  Conjlantio  imp ■ Ariano  includitur  in  quod  am  cu - 
biculo  domus  fuse , hxkcnte  in  longitudine  pedes  quatuor  > iff  ibi 
mult  is  ditbus  in  oratione  perfeverans  , inclufus  tasnen  , pojl  Aien~ 
fes  feptem  dormitionem  accepit  19.  Kalend.  Septenib . Quibus  co- 
hxrct  ad  eamdem  diem  Martyrologium  Wandclberti . Igitur , in- 
quiunt , Liberius  ab  hxrcfis  labc  abftergi  nulla  rationc  poteft . 

Quod  propugnaot  argumento  petito  ex  confcllionc  ipfins 
Liberii  intribus  Epiftolis  ad  Orientalcs  , ad  Urfacium  , Valcn- 
rem  , & Germinium  , atquc  ad  Vinccntium  Capuanum,  quos  de 
damnato  ab  fe  Achanafio  > de  fide  Sjrmii  expofua , fibique  a Dc- 
mophilo  oblata  ab  fe  fufeepta,  deque  concordi*  foedcre  cum  Se- 
miariatus  ir.ito^certiorcs  facit . Ex  Tcftimoniis  S.  Hieronymi, 

out 

* 


Digitized  by  Google 


Vindicata.A  ppbndix  ft.  III.  4p3 
qnt  cum  in  Chronico  > turn  in  Catalogo  cap.  P7.  Libcrium  ad  hs- 
refis  fubfcriptioncm  tandem  inflexum  affirmat : Liberius , in- 
quiens  in  Chron.j  tedio  visius  exfilii , in  heretic  am  pravitatem 
Jubfcribens , Romam  quaji -oiflor  intravit . Et  in  Catalogo  dr  - 
Fortunatiano  Aquilcjenfi  hate  habct : In  hoc  habetur  deteftabilis , 
quod  Libcrium  Romane  Vrbis  Epifcopum,pro fide  ad  cxfiliumper . 
gentem  , primus follicitavit,  acfregit  ad  fubfcriptioncm  htre- 

feos  compulit . Fauftini  > &Marccllinij  qui  in  libcllo  precum  in 
prarfat.  ad  Imperatotes  Valentinianum , Thcodofium  , & Area* 
dium  referunt  Conftantium  Impcrat.  rogatum  a Populo  Libcrium 
ab  exfilio  revocaflc  > poftquam  ille  perfidi*  affenfum  praebuifset 
fuum  : Poftduo!  annos  , inquientes  , venit  Romam  ( Itnperator  ) 
pro  Liberia  rogatur  a Populo  , qui  max  innuens  ait : Habctis  Li- 
berium  , qui  qualis  a vobis  profcJlus  eft , melior  revertetur  : Hoc 
autem  de  conjenfu  ejus , quo  manus  perfidi a dederat , indicabat . 
Auxilii  Presbyteri  denique , qui  lib.  i.  dc  Ordinat.  Formofi  cap. 
25.  Liberium  Arian*  h*rcfi  adftipulatum  feribit  his  verbis  : 
J^uis  nefeiat , quod  Liber ius , heu  proh  dolor  ! Ariane  bereft fub - 
feripfit , & per  ejus  tranfgrcjftoncm  neftndifftma  feeler  a funt  com - 
miJJailgitM  , concludunt  > laterem  lavat } qui  Libcrium  a Iapfu, 
hsrefifquc  labc  liberare  tentat . 

Sed  cnim  levia  admodum  , & elumbia  funt  h.rc  , quam  tot 
argumentorum  s quibus  Liberii  vindicata  fidcs  eft  > robuftiflimam 
▼im  infringerc  valeantj  meque  a pr*conccpca  de  ipfius  ortho* 
doxiz  integritate  exiftimatione  vel  lcviter  dimovere  . Quamob- 
rem  refpondco  ad  1.  S.  Eufebi^Afta  mendis  , mendaciifquc  un- 
dique  exundare  non  dubium  cfsc  deberc  , ideoque  coin  pretio 
hand  habenda , ut  fidem  noftram  omnino  obligent , inviftiffimum* 
queinde  trahi  argumentum  queat . S.Martyri  pr*fticum  quidem 
Caslitum  honorem  non  denegaverim  , abfit  a me  tantum  nefas , 
veluti  rite  me  admonent  Mocherius  in  Not.  ad  Martyrologium 
Rom.  a fc  Gallice  redditum  , &Solleriusad  diem  14.  Aug.  tom, 
j.pag.  1 66.  advertentes  tamconftantiUimum  cfses  quam  univer- 
falem  in  Ecclefia  S.  Eufebii  cultutn  , cujus  etiam  nomine  vetuftif- 
fimam,  atque  Statione  olim  infignem  etiamnum  extarc  Rom* 
Etclcfiam,  qua  nunc  gaudenc  PP.  C*lcftini,  adnotant  Piazza  in 

Me* 


Digitized  by  Google 


4 94  Paivilegia  Rom.  Pontifici 

Menologio  Rom.,  & Pancirolus  dc  Templis  Roman,  pag.  i66\ 
jis  tamen  , quz  dc  eodem  S.  EufebioindigeRim  Ada  hujufmodi 
habent,  dare  afsenfum,  fi  me  veritas  amer,  non  debcosut  enjm  non 
dem  , multa  oppido  fuadent . Equidem  Illuftrifs.  Cavalcantis 
conjedurz  non  jndulgeo  exiflimantis  ab  aliquo  Felicis  II.  Rudio- 
Co  Ada  fuifte  confida  , quemadmodum  paullo  fuperius  confidas 
ab  aliqno  Lucifcriano,  aut  Urficiniani  Schifmatis  promacho  Epif- 
tolas  Libcrii , quibus  deagitur,  cxifiimaverat ; quia  videlicet 
conjeduras  hafee  fuas  folido  fatis  fundamento  non  fulcit . Acta* 
men , Tillcmontio  tefic  Monum.  tom.  6.  in  Annot.  ad  h*refim_» 
Arian. , hac  ultima  tempcflate  j atque  ab  anno  prxfertim  1704  , 
qua  ufu  jam  venerat  ad  Crifis  incudem  diligentins  rcvocare  mo- 
ntimcnta  ilia  , quz  olim  ullo  abfque  deledu  ambabus  uln's  vcl 
Dodorum  turba  ampledi  folcbat , Ada  iRa,  uti  circumfcruntur, 
valdcquam  perturbata  , atque  a primigenio  Orofii  opcrc  longc 
diftita  a peritis  Criticis  multis  profedo  cenfuris  vexata  funt , ju- 
re , an  injuria , fequentia  oflendent  . Etcerte  momenta,  mco 
fenfu  invidiflima  , conjiciendz  eorumdem  fuppofitionis  Ada  ipfa 
fubminifiranc , atque  unnm,  vel  alterum  fpecimcn  cxhibcrc  fatius 
habcbo.Etenim  1 .cx  Commcntariis  Orofii  excerpta  Ada  comme- 
morantur , non  indicato  Exfcriptore  : at  ignoto  Scriptori  ignotz 
fidei,  quis  confeflim  prudens  fidar,  pronafque  accommodct  au- 
res  f Circa  Juliiniani  Imp.  tempora  confcripta  circumfcruntur  : 
quis  inde  flatim  Exfcriptoris  fublcfiam  fidem  , apcrtilfimumque 
partium  Rudium  , quo  erat  afledus  , non  perfpiciat  ? Quando- 
quidem  perfpediffimum  bonis  oi#nibus  a prxteriro  jam  svo  erat 
a Liberio  labcm  omnem  elutam  , atque  fidem  , famamqne  , qua 
laboraverat  aliquandoi  priRino  loco,  optimoque  redintegratam  , 
adcout  de  fide  ipfa  optime  promericus  ab  omnibus  haberctur  . 
Nihilominus  Exfcriptor  iRc  Liberium  adhuc  Iaccflcre  , & vcllica- 
re  atque  tumhzrefis,  turn  afientationis  , turn  fzvitiz  nomine 
fo/heitare  non  eR  ventus . Age  * fis  veto  1.  Ada  ipfa  introfpicia- 
mus . Ab  Arianis  rebaptizationem  turn  temporis  adhibitam  com- 
minifeuntur  •,  Liberium  autem  hoc  fibi  refervafse  , nc  Romani 
rebaptizari  a Confiantio  cogercntur  . ERo  emm  Ariani  quidam  , 
inter  quos  Auxcntius,  ut  audor  cR  S.  Amurofius  lib.  5.  epiR.js, 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  $.  III.  4p5 

five  in  Orat.  de  tradendis  Bafilicis  an.  388.  di&a  , aliique  pauci , 
de  quibus  S.  Auguftinus  lib.  de  hxrefi  cap.  4? , & lib.  1.  dc  Sym* 
bolo  cap- 1 3 ,ahquando  rebaptizar int,nondutn  is  tarnen  error  com- 
municifidcm  ufu  vcncrat , fiquidemde  eo  ahum  apud  SS.  Atha- 
nafium,  Hilarium  j aliofquc  de  Arianorum  erroribus  diligenter 
agentes  filentium  . Port  Liberii  vero  obitum  ab  Eunomio  , qui 
& vivendi  finem  an.  3 96.  fecit , is  primum  error  indu<ftus  eft  apud 
Philoftorgiura  lib.ro  ap  4.  §.i3tf,qui  & ipfc  Eunomii  turn  partes 
adjuvit,  turn  laudeseft  perfequutus;  aique  perinde  apud  Arianos 
invaluic , Vigiliotcfte  in  cpift.  ad  Profuturum  n.  3 , apud  Bono- 
fianos  quoque  , uti  liquet  ex  Concilio  Aurelianenfi  III.  an.  538. 
Can.  31,  & apud  Bogomilos  > uti  refert  Euthymius  in  Panoplia 
par. 2.  ti;.  23.  n.  aj.  16.  Quamvis  etiam  a Seiniarianis  nonnullis 
poftca  rebapufmum  ufurpacum  indicare  videatur  S.Epiphanius  in 
in  fine  oper.de  hxrcf.>&  in  Anaccphaleofi  n.8,  (quibus  tarnen  lo- 
cis  de  Eunomianis  locututn  ego  quidem  exiftimo)  pridem  tarnen 
ipforurn  Promacliis  hunccc  cordi  errorem  fuiife , de  coquc  quid- 
piam  ipforurn  in  Parafynagogis  fancitum  nullibi  adparet  j neque 
Impcraiori  s apud  quem  prx  Arianis  gratia  , au.ftoritatequc  vale- 
bant, ut  Liberium  ad  anabaptifmum  cogeret  1 auJtores  fe  pras- 
ftitiffc  , neque  a Libcrio  , ut  in  anabaptifmutn  concederet , ex. 
petivifse  Icguntur  , co  uno  contenti , tu  n ut  fuppreifioni  Horntu^ 
jion  adquiefccret  > turn  ut  S.  Athanafio  dicerct  anathema  . 

Ell&  aliud  , quo  turpis  errati  coarguauir  A&orum  iftormn 
ineptus  confarcinator  . Eufebium  enim  cum  Liberio  congrefTum 
ipl’o  coram  Impetarore  Conftantio  in  Urbc  Roma  poft  ejufdcm  ab 
cxfilio  redi turn  comminifcitur  . Quod  utique  falfum,  nam  ex  Am- 
miano  Marceliino  auftore  co.cvo  lib.  1 6.  liquido  conftat  Conftan- 
tiumRoma  egreifum  3000357.4.  Kalend.  junias  , co  tempore 
fcilicer3quo  adhuc  Bcrosx  in  Tbracia  exful  Liberius  agebat,  nun, 
quain  poftmodum  Romani  pedem  rctulifse  . Neque  Bufsuetii  An- 
Potatorein  juvat  reponerc  , a Theodoreco  lib.  4.  cap.  6.  ctian\ 
referri , dum  ordinaretur  S.  Ambrofius , Mediolani  adftitiftc  Va- 
lentinianum  Auguftum  qui  tarnen  codcm  Ammiano  tefte  lib. 
30.  turn  temporis  longe  aberat , Treviris  , aue  in  Rheni  vicinia 
hyemcm  agens:  neque  propterca  Theodorcto  fidem  in  ceteris  ab- 

negan- 


Digitized  by  Google 


Privilegia  Rom.  Pontifici 
negandam.  Quid  cnim  juvat  cum,qui  errat,  videre  alios  crrafsc  ? 
Certe  fi  hoc  modo  argumentari  liccrctj  nulliis  cflct  profeJIo  vcl 
mcndaciflimus  Scriptor  , qui  co  modo  excufari  nequirct . Dein- 
dc  longc  difpar  ratio.  Thcodorctus  Grsccc , atque  longilfimc  a 
Latio  fcribebat,  Latini  fcrmonis  nunciis  , aut  fcriptis  uti  debc- 
bat  : excufatione  igitur  digmis , fi  in  hifce  aliquando  hatfit , aut 
lapfus  eft  etiam  . At  Exfcriptori  A&orum  S.  Eufcbii  homini , uti 
liquet,  Latino,  atque  c Latinis  Otofii  Commentariis  deferibenti, 
ac  verifimillimc  in  Urbc  ipfa  Roma , vel  in  Italia  faltem  degeiui, 
nulla  veniadanda , nullaque  praeterca  fidcs  prxbenda . Vcl  cnim 
ei  fuit  exemplaris  Orofii  anccps , ambiguaque  poteftas  ; atque  foe- 
da  ignorantiaeft  notandus  : vel  pcrfpedla  fuit , fed  perturbare__* 
voluit ",  atque  fublcfta  de  fide  objurgandus  eft  . Scriptori  jam  ve- 
to hujufee  genus,  vel  ignorantise  foeda  labe , vel  fraudis  gravi 
laboranti  fufpicionc>  quis  prudens  fidem  adhibeat  fQuis  etiam 
a?qui,juftique  iftimator  in  animum  induccre  qucat,quod  tabulator 
illc  fubjungit , a Libcrio  fcilicct  rogatum  , atque  follicitatum 
Conftantium  Impcrat.  jufliftc  , utincubiculo  inclufus  Eufcbius 
inedia  necarctur  j quin  etiam  una  cum  codcm  Conftantio  Libe- 
riurn  perfecutionc  defjeviffe  in  Cbriftianos  quotquot , qui  in  par- 
tes Liberii  defeendere  dctreiffaflent , adcoque  ut  in  plateis , in  vi- 
cis  , inbalncis,  in  Templis  ipfis  turmatim  gladio  interficcrcn- 
tur  , ingentique  ca;dc  loca  ubique  complerentur  i Quis,  inquam, 
non  de  Libcrio  dicam  , fed  de  quolibeteo  longc,  fi  fuit  unquam  , 
detcriore  Pontificc  alio  dira  ifta  , & inhumana  cogitarc  vel  pof- 
fit , qua;  tam  oppido  falfa  , quamimpiade  Libcrio  Pontifice_j 
fan<fliftimis  moribus  praedito  , ingenioque  procul  dubio  mitifli- 
mo  , ut  ex  hiftoriis  fide  omni  dignis  oftendimus  , Exfcriptor  ifte 
effutivit  ? Fatis  denique  functo  Libcrio  , qui  ipfius  in  locum  lc- 
vatuseft,  S.  Damafum  Concilio  ex  Epifcopis  28  , ac  Prcsbycc- 
ris  25.  coaifto  publico  decicto  Liberium  damnafse  idem  Scriptor 
fubtexit.  Ecce  novam  Liberio,  & Damafo  , ingeminatamque  iu. 
uftam  injuriam  ? S.  Damafus  proculdubio  perfpc&iflimum  habue- 
rat  a Liberio  illico  a reditu,  invittiifimcque  Nicatnam  fidem  pro- 
pugnatam  fuifTc  , & Arimmenfcm  formulani  , Synodumque  pro- 
lcnptam  , id  cnim  totum  ipfc  teftatur  in  Epift.  ad  Illyricos.  Non 

jn'. 


Digitized  by  Google 


V indicat  a.  Appendix  jf.  Ill*  ^S>7 
igitur  ingcnti  abfquc  invidia  , atquc  injuria  di  cctur  vcl  Liberius 
a Damafo  damnacus , vet  Liberii  damnator  Damafus . Mitto  alia 
minor  is  moment!  apud  Criticos  videnda , atqnc  inter  alia  du- 
dhim  argumentum  e rationc  Schifmatis  ca  occafionc  vigentis  , in 
fchifmatc  autem  verum  non  effe  Martyrem  ; nam  de  hoc  patilto 
poll . Vcrtim  etiam  Aiflorum  linceritate  admifsa  , fuo  adhuc  loco 
flare  integram  Liberii  fidem  pngno , conciliari  facile  difta  pofse 
cum  iis , qua  pro  dcfcnficme  ipfius  paullo  fuperius  prolata  (tint , 
fatiufquc  demum  aptari  idem  refponfum  , quod  objediis  ex  tefti- 
monio  Liberii  , Hicronymij  Fauftini , Auxilii  Ac.  mox  eric 
aptandum . 

Quamobrem  , ut  prateream,  quod  Dupinio  , Natali  j & Ca- 
valcanti plactiit  diccre  ,putarcque  five  S.  Hilarii  Fragmenta  effe 
fitflitia , prodiifseque  ex  figlinis , five  Fragments  afsutas  fuifse_» 
perperam  Liberii  Epiftolas,  five  Epiftolis  ipfis,  prout  in  Fragmen- 
ts S.  Hilarii  proftant,  additamenta  pleraque  fuifscfa&a,  ref- 
pondeo  Liberium  libenti  animo  prim*  Formula  Sirmienfi  ab  fe 
occommodattim  afsenfumideo  dixifse  > quod  formulam  illam  ni- 
hil praferre  fidci  Nicana  abfonum  probe  dignovifset : quemad- 
modum  revera  Nicaena  fidci  minime  adverfatam  Sirmienfenij 
Ecthefim  itlam  ad  oculum  fuperius  efl  demonflratum  . Idcoque  in 
S.  Athanafii  damnationem  confcnfifse  ,atque  Scmiarianis  Sacro- 
rum  confortio  fc  conjunxifse  , quod  graviffimis  ilium  flagitiis  ir- 
retitum,  hos  vero  in  fide  puros,  integrofque  reputarct . S.  Hicro. 
nymum  co  fenfu  dixifse  Liberium  barefi  fubferipfifse , quod  fub- 
fcripfilTct  formula  fidci  ab  hareticis  condata  j quod  hareticorum 
confortio  • ac  communione  fe  polluifsct;  quodS.  Athanafio,  cujtis 
cauffa  cum  caufTa  fidci  videbatur  conjundla  , dixiflct  anathema, 
quod  efl  harefi  adftipulari, hareticis  adfcribi,&  hxreticum  aiidire, 
nonequidem  formaliter33t  exprcflc,fcd  interpretative^  prafump- 
tejfavorc,prote<Sionc,fuffragio,  non  intcriori  confenfione,afFc.5hi, 
& aftirmationc.  Ad  hac  feite  animadvertunt  cruditi  Critici  Chro- 
nici  Hieronymiani  textus  incmendatiffimis  Codicibus  defiderari; 
obfervant  autem  Scaliger  , &TilletrontiosejufdemChroniciex- 
emplaria  five  edita  , five  Mis.  mulfis  mcndis  fcatcrc  , dc  quibus 
etiam  Dodwellus  in  differt.  3.  ad  S.  Irenaum  §.  2.  Unde  Pighio 
Pari  II.  Pcm.  V*  Urr  vifum 


Digitized  by  Google 


4pS  Priviligia  Rom.  Pontifici 
vifum  eft,  communem  Au&orum  calculum  alleganti  > verba  iru 
objeeftione  laudata  vel  dolo  , deque  induftria  afsuta  fuifse  , vcl 
inadvertentia  irre pfi fse  . Fauftini , & Marcellini  hominum  > qui 
Urficini  Schifmatici  partes  adverfus  S.  Damafum  pro  virili  adju- 
vabant , nutareomnino  fidetn , ubide  Pontificibus  agitur,  ac 
prxfertim  in  Prxfatione  , e qua  locus  objeftus  hauftus  eft  > velut 
animadvertunt  Tillcmontius  > ac  do&ifs.  Bcnedi&ini  Monachi  • 
Ut  ut  fit  tamcn,  commode. verba  ilia  interpretamur  de  adjcifta 
fyngrapha  formulae  Sirmienfi  , nonde  hsrefis  ipfius  profeflione  , 
five  de  perfidia  ipfa  probata  > atque  ratio  plane  ita  inrerprerandi 
fatis  patet  ex  ftipradi&is  . Auxilii  Presbyteri  fimili  modo  perio- 
cham  accipicndam  dicimus:  fciliceteo  fenfudixifse  Liberium  hae- 
refi  fubferipfifse  , quod  Ecthefi  ab  haereticis  procufa:  , inque  fen- 
fu  hazretico  haercticis  probate  afsenfum  fuum  praebucrit  j cunt-> 
haercticis  Sacrorum  foedere  fe  copulaveritjatque  haercticis  geren- 
di  morem  gratia,  iniquum  in  S.  Athanafium  fc  cxhibucrit . Cae- 
tcrum  Auxilium  in  pleraque  admodum  a veritate  aliena  ftepius 
abjifsc  , plurimumque  , praetextu  honoris  defendendi  Apoftolica: 
Scdi  debiti , in  eamdem  Apoftolicain  Sedcm  deliquifte  > habenas- 
que  laxaflc  Pontificum  convitiatoribus  , atque  pofthabendi  fa- 
cile illorum  decrcta  anfam  dedifse,  dum  ut  Formofi  Ordinationcs 
defcndcret , in  Stcphanum  VI.  immoderate  dcficviit , rcclc  admo- 
nuit  doftifT.Morinus  in  praef.  ad  duos  libellos  Auxilii  de  Ordinat. 
fuis  Commentariis  de  Sacr.  Ordinat.  adnexis.  Hxc  luculcntcr  dc 
Liberio  > quern  a lapfu  ita  liberaffc , ipfiufque  fidetn  tuto,  fir- 
moque  ftatuiffc  loco  putaverim  , quo  profc&o  magna  perfundor 
laetitia  , mihique  plaudo  pro  eo  , quo,  & quammaxime  quidem 
Pontificcs  falli , & fallere  nefeios  demonftrandi  ftudio  defervcojSc 
adnitor:  quod  primo  demonftrandum  loco  propofueram  • 

Quod  nunc  fecundo  conciliandum  loco  propofui , eft  S.  Fe- 
licis  II.  Pontificatus  •,  donee  enim  id  praeftetur  , grave  exindc  , 
difficileque  Liberii  fidci  negotium  faccfiitum  ibit . Si  enim  Fe- 
lix legitimus  Pontifcx  fuit , Pontificatum  vero  geflit  Liberio  ad- 
huc  in  vivis  agente  , Liberium  a Ponttficatu  decidifsc  oportet  • 
At  legitimus  Pontifcx  Felix  fuit : igitur  reapfe  a Pontificatu  Li- 
berius  dccidifsc  erit  dicendus . Sed  enim  nonnifi  ob  haerefim  de- 
' , cidis- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  III. 

cidiiTe  dici  poteft:  igitur  rcapfc  harrefim  fuiffe  profeffus  Libcriua 
dicendus  crit . Si  vcro  ajas  legitimum  Pontificem  non  fuifsc  Fc» 
liccm  : igitur  ajere  neccffc  crit  cumdcm  futile  Schifmate  intec- 
turn  : ft  autem  infedus  fchifmate  , Martyris  nomine  haberi  non 
poterit : errabit  itaque  Ecclcfia  hoc  cum  honorc  rccolens  i Ec- 
cc  tibi  undique  anguftias  l Ingcnti  igitur  ammorum  reft  11  de  rant 
gravi  argumento,  ideft  de  Liberii  , & Fclicis  Pontificatu  , dtf- 
putaiur  in  utramquc  partem  , qua  ab  Hcterodoxis  > ut  a Bafnt- 
gio  in  Annal.  Polit.  Ecdef.  ad  anum  355.  §.  1 5 , & fcq. , qui  ut 
Libcrium  a fidelapfum  > deviumque  rcvincant  ( qmbus  hac  in  re 
manus  imprudenter  dedere  noftrar  communionis  homines  nonnulli 
haud  dubitarunt)  Fclicem  II,  Liberio  fuperftite,  legitimum  Pon- 
lificem  fuiffe  propugnant , qua  ab  Catholicis,  c quibus  alii  e con- 
tra ut  Liberii  fidem  integrant  tueantur  , inque  tuto  ponant , Fc- 
liccnt  tanquam  pfeudo  - Pontificem  traducere  non  verentur  ; alii 
vero  marte  meliori , alterutrius  abfquc  injuria  , componi  urriuf- 
que  Pontificatum  pofTc  arbitrantur.  Difficillima  in  hac  porro,  ac- 
que  quidem  graviffima  proculdubio  qujeftionc  , quid  veri  miht 
videatur  fimilius  , aperiendum  , atque  , fi  Superis  placet , utcr- 
que  Pontifcx  ab  invtdia  vindicandus.  Itaque  Fclicem  II.  inter 
pfeudo-  Pontificcs referendum  jubent  Panvtnius , Baronins,  qui 
poftea  ad  an.  3 57.  n.  6 1 , & feqq.  a priori  reccfiit  opinione,Ciac- 
conius, Lupus  par. 5.3d  Di&atum  S.Grcgorii  VII.  pag.7^,  Tillc- 
ntontius  Monum.  tom.  6.  Annot.  60.  in  hift.  Arian., Natalis  hift. 
Ecdef.  ad  Satcul.  IV.  difsert.  3a.  art.  3 , Fleurius  hill.  Eccl.  lib. 
13.  §.3t,  Baiiletus  ad  diem  2 9.  Julii » Coutanrius  ad  E p i ft. 
Rom.  Pontif.  pag.  470,  aiiique.  llluftrifli  no  Sommier  hift.  dogm. 
lib.3.  cap.  5.  ca  mfedit  iententia  , quod  lllegitinius  quidem  Pon- 
tifex  Felix  fuerit,  fed  bona  fide  aliquando  vcluti  legitimus  habi- 
tus , poftquam  fcilicet  Liberium  S.  Athanafii  damnationi , Efthe- 
liquc  Sirmienfi  fubferipfiffe  innotuit  , pcrfuafumque  fuit  a Ni- 
carnafide  defeivifse  . Quum  vero  de  integra  Liberii  fide  conftitit, 
eumdent  Liberium  redueem  uti  legitimum  Romar  fuiffc  rcceptum, 
Fclicem  vero  tanquam  ipurium  ejeftum  vir  Eruditus  cxiftimat . 
Ex  adverfo  S.  Fclicem  legitimos  inter  proculdubio  Pontificcs 
referendum  putant  Genebrardus  in  Chron.,  Pcrronius  in  refponf. 

Rrr  » ad 


Digitized  by  Google 


fOO  Privilegia  Rom.  Pontifici 
ad  Jacobum  Anglix  Reg. , Baronius  ad  an.  3 57.  n.  62 , Sc  feqq., 
Bcllarminusde  Rom.  Pont  if.  lib.  4.  cap.  p , Binius  tom.  1.  Con- 
cil. > Gretzerus  in  dcfenfione  Bellarmini,  Gordonius,  & Gualce- 
fus  apud  Jodocum  Coccium  in  Thef.  Cathol.  lib.  7.  art.  12  , 
Hcnfcheniusin  Append,  tom.  3.  April.,  Papcbrochius  in  Conat. 
Chron.  hift.  diflert.  1 5 , alias  p , Pagius  ucerque  » Senior  ad  an- 
jium.  357.  n.  16 , &feq. , Junior  veroin  Brcviar.  in  S.  Felice  II» 
Au&or  Obfervat.  Theolog.  hift. , Sc  Crit.  in  hiftoriam  Flcurii 
com.  1 .lib.  14.  pag.2  15,  Blanchinius  in  Not.  ad  Anaftafmm  to. 3. 

53.  pag.  28  , & feqq. , Sollerius  tom.  7.  ad  diem  ip.  Julii , 
Koncaliain  Animad.  adcit.  diflert.  Natalis,  Annotator  Boftuetii 
ad  cap.  34.  in  A&a  S.  Eufebii  defenf.  Declar.  part.  2.  lib.  14* 
IlIiiftrifT.  Francifcus  Anton.  Cavalcanti  in  Vind.Rom.  Pontif.  lib. 
3.  diflert. 2 , BenediJlus  XIV.  dc  Canoniz.  SS. lib.  4.  par.  2.  cap. 
27.  num.  14  y five  Diflert.  volum.  1.  differt.  34.  n.  14.  de  S.  Feli- 
cis  II.  Sancftitate  , Sc  Martyrio  nullam  amplius  fuperefle  dubita- 
tioncra  aftirmans,fed  difputari  ab  Eruditisdumtaxat  de  qualitate, 
rationeque  Martyrii,  de  qua  Papebrochius  fufc  in  Conatu  dif- 
fert. 16 , alias  10 , 3c in.  refponf. ad. exhibit,  error,  art.  1 1.  §.  1 6 , 
aliique  apud  ipfos.  Poftrcmae  huicce  fentemix  utroque  fubferi- 
bendum  pollicc  duco.,  remquc , poftquam  a Viris  cruditione  cxi- 
miis  tamo  ftudio  eft  exagitata,  non  amplius  difficilcm  adeo , im- 
peditamquc , compoaendam  adgredior , Libcrii  videlicet , Sc  F&* 
Iicisll.  f’ontificatura  * 

Itaquc  S.  Feliccm  IUcgi  times  inter  Pontifices  fore  compit. 
landum,  tantumqucabefte,  ut  vel  leve  fchifsnatis  in  ipfum-caderc 
crimen  potuerit , veteres  cum  Scriptores  fide  digni , turn  vene- 
landas  antiquitatis  Monumenta  noscdocent.  Ita  Theodoretus 
lib*  2.  hift.  Eccl.  cap.  1 7.  refert  Liberio  fucceflifse  Feliccm  fidc- 
lemejus  Diaconum  : cui  qtvidem  crimini  datum  obfervat , quod 
cum  Arianis  commuoioncm-  injilTei ut  propterea  Romanocum 
nemo  in  Ecclcfiam  , dum  jnrus  Felix  adeffet  ,ingrcdi  vellec , fide* 
tamen  Nicarnx  rctinentiflimum  fuifsc  afftrmac  • Socrates  lib.  2. 
hift.  Eccl.  cap.  1 p.  etfi  in  Felicem  non  admodum  aquus  r perhi- 
bet  tamen  non  defuifse , qui  diccrent  ilium  nedum  hareftm  Aria- 
11  am  h avid  amplexum  a fednonnifi  vi  Scncceflitate  adadlum  fuae 

• tatr- 


Digitized  by  Google 


V IN  Die  AT  A.  App  END  IX  Jf.  III.  $01 
tandem  ordinationi  confenfiffe  , fcilicct  jubente  Libcrio  , ut  cotn- 
muniter  explicatttr  . Sozomcnus  lib.4.  cap.  10.  poftquamrelatio- 
nes  varias , qux  dc  Felice  circumfcrcbantur  , expendiifet > ei  de- 
roum  adhsfic,  qua  tradebatur  Felix  integerrimte  fuiffc  Religionis, 
ac  fidci : id  unum  excipiendum  monens , quod  ante  Ordinatio* 
nem  cum  Arianis  Epifcopis  communionis  foederc  aliquando  fue- 
rit  conjun&ut  *,  Ordin3tioncm  tamcn  non  fuggillat , ficuti  neque 
ejus  ingrefius  fuerat  a Theodoreto  reprehenfus  . Sed  enimS.  Fe- 
licis  Pontincatum  illuftrare  ex  Latina;  Ecdefix  documentis  ma- 
gis  juvatjin  quibus  etfi  plurimo  haud  in  pretio  habenda  paullo  fu. 
peri  us  dixerimus  Ada  S.  Eufebii  Presbyt.,  & Mart.,  atquc  quam 
maxime  hoc  loci , ubi  a Felice  Concilio  Epifcoporum  48.  habito 
damnati  referuntur  duo  Presbytcri  Romani  Urfacius  , & Valens, 
damnatufque  Conftantius  it c undo  rebaptizatus  ab  Eufebio 
Nicomcdienfi  , cujus  periochx  falfitas , ac  figmentum  vel  iu_» 
oculosinfilit , in co  tamen  , quod  tradunt  a S.  Eufebio,  ejufque 
Sociis  S.  Feliccm  loco  , ac  in  honore  legitimi  Poatificis  habitum 
fuifle  , nihil  eft , quod  prohibeat , quominus  eifdcm  fidem  Adis 
tuto  adhibere  quis  poffit.  Fauftinus,  & Marccllinus  Ecclefix  Rom. 
Presbytcri  in  prarfat.  libclli  precum  Imperatoribus  oblati  perhi- 
bent  aClero,  etfi  contra  fas,  neque  gravi  abfaue  perjurii-fee- 
lere  , Feliccm  Archidiaconum  ,ordinatum  in  locum  Liberii,  fuif. 
fc  rcceptum  , atquc  Damafum  prius  cum  codem  Liberio  profee- 
turn  in  exfilium  , Romam  poftea  regreflum  ita  deinceps  Felici  ad- 
hrfifse  ,utproptcrea  abejus  partiariis  quammaxime  in  locum_» 
ipfius  poft  Liberii  fata  in  Pontificcm  fuerit  poftulatus  . Audis 
Rom.Clcrum,  ac  S.  Damafum  Felici  adhatfifle  , quorum  fimilia 
tradidit  Scriptor  A&orum  S.  Eufebii  i Id  fane  inteliigi , nifi  de 
legitimo  Fclicis  Pontificatu  non  poteft,  quern  legitime  Felix  alio, 
qui  confccnderc,  vel  adminiftrare,  nifi  legitime  fc  abdicante, 
vcl  adnuente  Liberio,  atquc  legitimis  Clero  votis adftipulantc  , 
non  potuifiet . Quod  qua  ratione  fa&um  fuerit , paullo  infra  ex- 
ponetur.  Verumcft  quidem,  quod  ii  Duumviri  fchifmati  Urfi- 
■citii  iludentes  proptcrca  Clero , Felici , ac  S.  Damafo  infatnem 
perjurii , ac  fchifmatis  notam  appingerc  non  funt  veriti , idco 
quod  , ipfis  referentibus , Romanus  Cicrus , Felix , ac  Damaliw 

jura* 


Digitized  by  Google 


Privilegia  Rom.  Pontifici 

juramento  fe  obftrinxiffent  dc  Ponrificc  altcro  non  cligcndo  , do- 
nee in  vivis  Liberius  cgiflet , fubdentes  earn  ob  rem  a Senatu  , 
Populoque  Romano , Liberii  partes  confc&antc  , Felieem  eju- 
ratum  , Urbeque  pulfum , bina  vice  nihilominus  conatum  , vim- 
que  omnem  impendifse  , ut  Sedem  ufurpatam  five  retineret  , five 
rccuperaret , fed  demum  exulem  abire  coaftum  privatam  dein- 
ccps  vitam  fuo  in  pratdiolo  ad  annos  o£to  traduxifle  • Nam  in  iis 
qua;  S.  Damafo  crimini  dant , illis  fidem  non  adhibendam  , ut 
qui  in  contrariasUrficini  partes  concefliflent , nemo  prudens  du- 
bitabit  , uti  re&e  admonet  Papebrochius.  Fieri  dcinde , ut  infe- 
rius  dicetur,  potuit , ut  Liberius  aut  fponte  juri  fuo  cefierit , aut 
qui  fuas  obiret  vices,mature  curaverit,  aut  lapfus  e loco  cxcidifle 
creditus  fuerit,  ac  proindc  , utfoluto  ei  praeftito  juramento', 
legitime  pnefici  Felix  , aut  Pontificatum  gerere , aut  legitimi 
Pontificis  loco  coli  potuerit  • Quo  pa&o  tarn  S.  Damafo  , quam 
Romano  Clero  violatae  jurisjurandi  religionis  impa&a  nota_» 
omnino  difputrgitur.  Neque  pariter  illis  prsbendum  afienfuna 
in  iis , quae  dc  S.  Felice  referunt  vinbus  omnibus  enixo  , ut 
Sedem  fcmcl , ac  bis  invaderct,  quam  tamen  dimitterc  compulfu* 
tranquillam  deinceps  vitam  in  prafdiolo  ad  o&cnnium  , ad  Va- 
lentiniani  videlicet  tempora , tranfegerit  . Siquidem  , ipfifmct 
teftibus  , Clero,  Senatu,  Populoque  Romano  pro  Liberio  ftan- 
tibus  , idcoque  Felice  omnino  impare  , quid  contra  obniti 
ex  Clero  nonnullus  valuiflet  ? Pratterca  quum  poll  Liberii  redi- 
tum  brevi  tempore  fupervixifTe  Felieem  au&ores  fint  Sozomenus 
lib. 4.  cap.  15,  &Nicephorus  lib. 9.  cap.  37  , atque  plcriquc 
Catalogi  Rom.  Pontif.  confirment , in  re  quoque  Chronologica 
turpiter  illos  lapfos  liquet : ut  propterea  Sollerius  ad  diem  19* 
Julii  Pra?fationem  illam  libello  prrefixam  valdcquam  fufpedfcatn 
habuerit  , atque  fpuriis  in  odium  Rom.Pontificum  five  ab  haereti* 
cis,five  a fchifmaticisconfuRis  deputandam  fore  non  dubitaverit. 

Age  vero  certiora  hujufee  rci  documenta,  in  quihus  dubii 
nihil , aut  longe  minusfubfit,  c Romana  ipfa  Hcclefia  defumere 
licet . Atque  in  his  quidem  prafcipuum  o'ccupant  locum  Vetcrcs 
Pi&urae  via  Ofticnfi  in  Bafilica  S.  Pauli  una  cum  Inlcnptionibus  , 
•pereque  Mufivo  S.  LcomsM.  exprefiae  > magnaque  diligentia 

deferip- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  fl. III.  5-03. 
defcriptac)  &illuftratxa  Cl*  Blanchinio  Anaftafii  com.*,  pig. 
LXXXVII , & feqq.  , in  his  veto  fiium  poll  Libcrium  , atquc  le- 
gitimos  inter  Pontifices  locum  habet  Felix  > affignatis  ei  feflio- 
ris  an.  1.  Menf.  3 , dieb.  a.  Succedit  liber  Pontificals  , five  gefto- 
rum  Pontificalium  , in  quo  de  Liberio  agente  tom.  3.  fe&.  51. 
pag.  1 1 . fic  habetur  : Congregantes Je  Sacerdotci , cum  conjilio  Li - 
berii , ordinuverunt  in  locum  ejus  Felicem  Presbyterum  Epifco* 
pum  Vencr . Vi  rum  See.  Ex  quibus  proindc  Liberia  vacantem  lo- 
cum five  Pontificatum , legitime  a Felice  re  > vel  nomine  fuiflie 
occupatum  fit  confequcns  ; qua  vero  re<fta  fieri  rationc  potueric  > 
fufius  infra  expiicabitur . Non  me  fugit  libro  Pontificali  fidetn 
a Criticis  paifim  detrahi , neque  detrahendam  plane  fore  inL* 
plerifque  multis  diffiteor  . Atquc  in  his  quidem  , qua:  hoc  ipfo 
loci  fubjungit  tarn  de  Concilio  ex  48.  Epifcopis  collcdlo  a Fe- 
lice j in  eoque  damnatis  duobus  Presbytcris  Urfacio,  Si  Va- 
lence , quam  de  damnato  Confiantio  Imp.  ob  hxrefim  Aria- 
nam , fui'ceptumquc  fecundo  Baptifmum  ab  Eufebio  Nicome- 
dienfi  , qui  error  cum  Scriptorc  Atfiorum  S.  Eufebii  ci  fuic 
communis  . Uc  enim  nihil  de  errore  manifeftiflimo  dicam  cir- 
ca Urfacium , & Valcntcm  , qui  nufpiam  Romanx  Ecclefix  in, 
ter  Clcricos  cooptati , fed  Epifcopi  Pannonii  fuere  , illc  Murfix , 
bic  Singidonis,  ex  hifioria  de  Conftantino  M.  Nicomcdix  ab  Eu- 
febio baptizato  translatam  hue  periocham  ad  rebaptifimim  Con- 
flantii  patet . Quamviscnim  a Felice  daranacum  Conftantium  ob 
hxrefim  defendi  poffit,cumque  revera  rebaptizatum  autumet Blan. 
chinius  in  Not.  hift.  pag.  19,  attamen  , prxterquam  quod  de  rc- 
baptifmoConftantii  nihil  habent  neque  S*  Hilarius  , qui  in  lib. 
adv.  euindcm  nondum  regeneratum  ait , neque  S.  Athanafius » 
qui  in  lib.  de  Synod,  ab  Euzojo  cum  baptizatum  feribit  > quod 
feribunt  quoque  Socrates  lib.z.  cap.  ult.j  Niccphorus  lib.p.  cap. 

1 o,  Si  Philoftorgius , qui  lib.  6.  cap.  5.  eum  baptizatum  Antio-  r 
chix  ab  Euzojo  an.  361.  referens  , rebaptizatum  ccrte  referre 
non  omififletj  ad  confirmandum  induftum  de  rebaptifmoerroreen 
ab  Euuomio  > cui  ipfemet  impenfe  ftudebat , excifdem  Scripco- 
ribus  eerie  conftac  Conftantium  in  Ordine  Catechumenorum  hx- 
filfc  ufquc  ad  an.  361  , quo  annoTauro>  Sc  Fiorcntio  Conful.  - 

eum- 


Digitized  by  Google 


Jo4  Privilhgia  Rom.  Pontifici 
cumdcm  fini  conceflilTc  fuo  cx  S.  Hicronymo , Socrate , Sozomc- 
BOj  Idacio,  Vidore  , Theophanc  3 & Chronico  Alcx.oftendit  Pa- 
giusad  an.  jtfi.  n.  4,  & fcqq. , qui  annus  port  Felicis  expulfio- 
nem  eft  fccundus:  quique  Felix  , fi  nfquc  ad  an.j^.pervenit  ,uti 
legitur  apud  Fauftinum  , & Marccllinum  , ncque  a Conftantio 
quadriennio  ante  vita  fun&o  Martyrio  affici  potuit : qua  dc  rc  po- 
ftea.  Nihilotamen  minus  , quod  ad  rei  caput  pertincr , ad  Feli- 
cisnempe  Pontificatum  , non  eft  cur  Pontificali  libro  fides  dene- 
getur,  quam  ipfi  luculenter  conformant  innumeri  Catalogi  alii 
venerandx  antiquitatis  » in  quibus  Felicis  Pontificatus  omncm_* 
prorfus  extra  dubitationis  alcam  ponitur,  ut  inCatalogis  Col- 
bertinis  feptem  apud  Pagium  in  Appar.tom.i . pag.j  10  } &feqq. 
nov.cdit.  Luccn.,  qui  a Sarculo  XIII.  ad  Sarculum  IX.pertingunt; 
ut  in  Catalogo  Satculi  VI,  qui  Tub  S»  Felice  IV.  adornatus  crcdi- 
tur  apud  Schcleftratium  ;ut  in  Luccnft  an.  4oo>&  in  Bcrgomcnfi 
annor.  800.  apud  Blanchinium  tom.  2.  pag.  xvni } & fcq.  > ut  in 
Bclgico  ante  annos  6 00.  ex  Vctuftiori  deferipto  apud  Papcbro- 
chium  j ut  in  Cavcnfi  j & Farfcnfi  SxculiXI.  apud  cit.  Blan- 
chinium tom.  1.  pag.  4 j & tom.  2.  pag.  cxv.  A quibus  ncc  ab- 
ludunt  j ncc  longius  abfunt  Codices  duo  Freheriani,  & Thuanus 
ubi  legitur : Congregant  Sacerdotes  cum  conjUio  eerum  Liberius 
in  locum  fuum  ordinavit  Felicem  Sic.,  Codices  Regius^Mazarinus, 
& Thuanus  alter , ubi  fic  habetur : Congregatis  tuque  Sacerdoti - 
bus  cum  conjilio  eorum  ordinaverunt  Epijcopum  Felicem  &c.  Cui 
Jcdioni  tamcn  ca  pr*fercnda  , quam  ex  Luccnft  S.  Anfclmi  , cx 
duobus  Florentinis  , &ex  Regio  hifee  conceptain  verbis  : Con- 
gregatesfe  Sacerdotes , cum  conjilio  Libcrii  , ordinaverunt  in  lo- 
fum  ejus  Felicem  See . fuppeditant  viri  dodifs.  Holftenius  5 Schc- 
lcftrathis,  Papebrochius,  & Blanchinius  tom.  1.  Anaftafti  pag.46. 

Documcnto  , argumentoque  funt  etiam  antiquiflim*  Lita- 
ni*,  quase  Codice  Mf.Bibl.  S.Gcnovef*  annorum  7oo>  aut  800. 
defcripftt  Johannes  Fronto  Canonicus  Regul.  S.  Auguftini  , in_> 
quibus  S.  Felix  II.  in  Pontificum  numerum  cum  Sanfti , Con- 
fejforis  nomine  refertur . Ubi  obfcrvarc  juvat  ConfefToris  no- 
tam  nihil  obefle  nomini  Martyris.  Nam  veluti  rede  animad- 
vertunt  Viri  dodrfT.  Fronto  ipfc  , Pamelius  in  Schol.  ad  Epift.  p* 

S.Cy- 


Digitized  by  Google 


Vjndicata.  Appendix  jf.  III.  f 
S.  Cypriani  , Theophilus  Raynaudus  tom.  18.  in  tradt.  de_* 
Martyrio  per  pcftem  par.  a.  pag.  565  , Guyet  de  Fcftis  pro* 
priis  SS.  lib.  2 . cap.  7.  quitft.  9,  Sc  feq. , Paptbrochius  in  rcfp. 
ad  cxhib.  error  art.  1 1 . §.  1 d,  Galefimis  in  Nor.  ad  Martyrolog. 
17.  Kalcnd.  Febr.  ad  S.  Felicctn  Confcil. , Pouget  in  Cathol.In- 
ftit.  par.2.  Sedt.  4.  cap.  2.  §.  22,  Sollerius  ad  diem  29.  Julii  , Jo- 
fcphtisMaria  Pezzius  in  defcns.  libr.  Liturg.  V.  Card.  Thomafii 
cap.  5.  §.3.  n.  1 2,  Scfcqq.,  & Bencdidlus  XIV.  in  Append,  ad  lib. 
3.  dc  SS. Canon,  cap.  12.  §.  2.  Martyris,  5c Confcfforis  nomcn_» 
olim  pro  codem  promifcue  quandoquc  acccptum  legitur  , ut  a 
Terculliano  in  lib.  ad  Martyres  , & in  Scorpiaco  cap.  8 , ubi  de 
tribus  Pucris  hcbrator.,  a S.Chypriano  in  epift.  58,  ubi  de  iifdcm 
tribus  Pucris,  a S.  Jo:Chryfoftomo  in  Orat.  de  S.Euftathio  An- 
tioch., a S.  Auguftino  in  Pfal.  1 27.  verf.  4,  ubi  de  S.  Felice  , a_# 
S.  Hieronymo  lib.  adv.  Jovinian.  tom.  2.  pag.  280  , ubi  dc  S.  Jo» 
hanne  Evang. , de  quo  etiam  Sacramcntarium  Gallic,  aptid  Ma. 
billonium  Mufoei  leal.  tom.  1.  pag.  2 <>4,  a Ruffino  lib.  10.  hift. 
Eccl.  cap.  3d, ubi  dc  S.  Thcodoro , de  quo  prattcrea  Thcodoretus 
lib.  3.  cap.  9,  Sc  Ruinartius  in  Adi.  fincer.  pag.  515,  a S.  Pauli- 
no in  Natal. 3 ,5c  1 1 .de  S. Felice  Nolano  apud  Muratorium  Anecd. 
Latin,  tom.  1.  pag.  24,  dc  quo  etiam  Florentinius  in  veteri  Mar- 
tyrolog. ad  diem  24.  Jan.,  & Ruinartius  m Adi.  finccr.  pag.  2 1 4. 
Atquc  ideo  Martyris  nomine  paffim  infigniti  feruntur  S.  Marcel- 
lus  P.  M.  in  libro  Pontif. , 5c  in  Breviar.  die  1 6.  Jan. , S.  Johan- 
nes Papa  ad  27-  Maji , S.  Martinus  item  P.  M in  Collcdlan.  Ana- 
ftafii  apud  Sirmondum  in  fin.,  S.  Gregorius  Armenus , di&us  //« 
luminatcr  in  Martyrologio  Rom.  ad  diem  30.  Sepremb,,  5c in  Me* 
nologiis  Orient.,  de  qutbus  Bonuccius  in  ipfius  hilior.  edit.  Rom. 
171 7,  S.  Zeno  Vcronenfis  apud  Henfchcnium  tom.  2.  April,  pag*. 
69  j Sc  Bailerinios  tom.  1.  ipfius  Oper.  edit.  1 73 p,  S.  Juvenalis 
Narnien.  ad  3.  Maji  , SS.  Martyres  20.  Monachi  in  Laura  S.  Sa- 
ba? apud  Henfchenium  tom.  3.  ad  diem  20.  Martii , SS.  Marty, 
res  in  Bulgaria  fub  Niccphoro  in  Menologio  Grarcor. , 5c  Marty- 
rolog. Rom.  ad  2 3.  Julii , Martyrcfque  alii  plures,  dc  quibus 
Gallonius  lib.  de  Cruciatibus  SS.Martyrum.  Nihil  igitur  mirunr, 
quod  S.  Felix  II.  in  Litaniis  illis  Front  onis  nedum  , fed  etiam  in 
Pars  II.  Tom.  V,.  Sff  Sacra- 


Digitized  by  Google 


jotf  Priviiegia  Rom.  Ponti  pici 
Sacramentario  S.  Gregorii  M.,  in  Martyrologio  Mf.  Corbejenfi, 
a S.  Auguftino  lib.  de  cura  pro  Mortuis  cap.  f , & a S.  Gregorio 
T uron.  ConfciToris  nomine  nuncupetur , qui  aliis  in  Monumentis 
Martyris  titulo  condccoratur  > quo  dc  titulo  fufius  paullo  infra  . 

Quod  nunc  interefl: , ad  legitimum  S.  Fclicis  H.  Pontifica* 
turn  confirmanduin,  atque  fartum,  te&umque  fervandum  faciunt, 
confcruntquc  S.  Gregorii  M.  cum  Antiphonarium  , turn  Sacra, 
mentarium  ab  Hugone  Mcnardo  an.  1 641.  evulgatutn  , ubi  O.fi- 
cium  ,&  MilTa  exhibentur  S.  Fclicis  Martyris,  8c  ConfclToris. 
Kalcndarium  Komanum  ejufdem  Frontonis  ad  diem  Julii  , Sc 
Sacramentarium  Tolofanum  apud  Sollerium  ad  eamdem  diem,  in. 
quibus  praetermilfa  live  ConfelToris  , five  Martyris  appcllatione  , 
Felicis  Pap*  memoriarccolitur  . Qu*  paricer,  appcllato  Marty, 
ris  nomine,  Celebris  occurrit  paflim  in  Martyrologiis;  ut  in  anti, 
quilfimo  Romano  parvoedito  aRofveido,  a quo  Martyrologia 
cetera  ortum  habuere  , ubi  ad  tit.  diem  29.  julii  legitur : Romx 
Fclicis  Papa , & Ahrtyris fub  ConJIantio  : atque  ita  in  Martyro. 
logiis  V.  Bed*  , Rabani , UTuardi , Adonis , Notkeri , Vandel* 
berti , Maurolici , Galefini , Menardi , Florentinii , Mf.  Corbe- 
jenfi  &c.  S.  Fclicis  Martyrium  die  29.  julii  confignatur , ipfeque 
capitis  obtruncatione  Martyrium  fub  Conllantio  complcvi(Te_j 
commemoratur  . Haud  me  fugic  ab  adverfie  opinionis  pa. 
tronis  h*c  tellimonia  accipi  dii3a,explicariquc  de  S.  Felice  I,  qui 
Tub  Aureliano  Imp.  Martyrio  affc&us  legitur.  Unde  cmendari  vo- 
lunt  Martyrologia,  quae  Fclicem  II.  fub  Conllantio  paffummemo. 
rant . Relponfionem  hanc  irtiquc  funditus  uno  i ita  evertere  fibi 
vifuseft  Pagius  ad  an.  357.  n.  17.  argumento  dmflo  cxduobus 
Indiculis  Buchcrianis,  fedente  Liberio  elucubratis  , quibus  idco 
dc  SS.  Pontificibus  nihil  habemus  antiquius  , nempe  quod  S.Fc* 
li*  I.  in  Indiculo  Depofitionis  Epifcoporuin  inemoratur  , non  vc* 
ro  in  Indiculo  Depofitionis  Martyrum . Sed  enim  conjc&ura  h*c 
rel  ex  eo  concidit,  quod  ineodem  Indiculo  Depofitionis  re- 
-cenfetur  etiam  3.  Non.  Martii  S.  Lucius , quern  tarnen  , ut  ad* 
vertit  Coutantius  pag.  2 92  , Martyrio  alfc&um  fiiiflc  diferto 
S.Cypriani  tellimonio  inepill.  6j.  edit.  Pamcl.,  68.  Oxon.n.  5. 
indubitatum  elLcui  non  fatis,mea  quidem  fententia,  Pagius  facit 

ad 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  III.  foy 
ad  an.3  33.  n,  y.lato  a S.Cypriano  modo  ibidem  Martyris  nornen 
acceptum  rcfpondcns.Neque  perindc  ejufdem  Pagii  opinio  S.Fc- 
liccm  II.  reulta  quidem  pro  Chrifto  perpefliim  a tent  is , negantis 
tamcn  poftca  Tub  Conftantio  ejus  caufla  mterfe&um  , ac  proindc 
Martyrologiis  hac  in  re  fidem  detrahendam  affirrrantis,  tanti  mi- 
hividetur,  ut  Feliccm  abfolute  negem  revera  Conftantii  juflf 
Martyrio  vium  abfolviflc  , de  quo  paullo  port  • Rcpono  igitur 
potius  tam  Martyrologiis  , quam  Monumcntis  aliis  Ecclcfiafticis 
fupra  congeftis  Rare  fuam  debere  auitoricaccm  , donee  in  adver- 
fum  manifcfta  nos  cogant  documenta  , aui  hadenus  ab  adverfx 
opinionis  parciariis  in  medium  produdla  non  func . Nam  Felicia 
II.  obitus  unanimi  confcnfionc  die  29.  Julii  illigatur,  S.  Felicis  I. 
vero  an.  274.  3.  Kalend.  Junii , ut  liabenc  Liber  Pontif.,  & Mar- 
tyrologia  Romanum  , Bed*  , Ufuardi , Sc  Adonis  , feu  verius  3. 
Kaien.  Januarii , ut  ex  Indiculo  Bucheriano , 8c  Catalog  is  Regina! 
Suecix  , ac  Foffatenfi  obitum  confignandum  oftendunr  Pagius  ad 
an.  274.  n.  2,  Papebrochius  in  Conatu  §.  27,  & Blanchinius  in 
Not.  Chronolog.  tom.  3.  pag.  238:  quibus  Monumcntis  , ac  Bin 
chcriano  prxfertim  Indiculo  longe  poftponendos  docent  Cataio- 
gos  alios  plerofquejUt  Bucherianum,ut  Bclgicum,ut  Colbcrtinos 
duos,  ut  Catalogum  Felicis  IV.&c.,  in  quibus  in  an.  feq.275.  S. 
Felicis  I.  obitus  rejicitur . Acccdit , Sc  tllud  , quod  il  S.  Felix  II. 
nomine  Pontifcx  non  fuiflet , quzque  ipfi  tribuuntur , ad  S.  Fcli- 
cem  I.  referenda  forent  , perperam  S.  Felix  Papa  S.  Grcgorii  M. 
atavus  a prifeis  Scriptoribus  Felix  IV.  didlus  fuiflet , velut  a Jo- 
hanne  Diac.  lib.  1.  cap.  1.  vine  S.  Grcgorii  M.  bortatu  Johannis 
VIII.  confcriptx  , & a Leone  Ofticnft  lib.  1.  Chron.  CalSn.  cap. 
1.  in  fine  ; quam  opinioncm  amplexi  funtBellarminus  lib.  4.  dc 
Rom.  Pontif.  cap.  9,  atque  Monachi  Maurini  in  S.  Grcgorii  vit. 
tom.  4.  Oper.  inferta,  juxta  quam  olim  in  Martyrologio  Rom.  ad 
diem  25.  Febr.  S.  Felicis  IV.  cum  hoc  adjundto,  quod  S.  Gregorii 
M.  atavus  fuit , memoria  fiebat $ non  enim  nifi  duo  Felices  fuif- 
fent , prxter  hunc  II,  ante  Feliccm  IV.  Si  autem  , ut  veri  longe 
limilius  vifum  eft  Baronio  ad  an.  492.  n.  1 , & in  Not.  ad  Marty- 
rolog.  Rom.  5.  Kalend.  Martii , Bollando  ad  diem  23.  Febr.  $.  1. 
n.  4.  pag.  503.,  Papebrochio  in  Conat.  §.  30.  n.  a.  pag.  1 yd  > & 

S f f 2 Pa. 


Digitized  by  Google 


yo8  Privhbgia  Rom.  Pontifici 
Pagio  Jun,  in  S.  Felice  IV , idco  quod  neque  genus , neque  area* 
ferantjUt  Felix  IV.  nationc  Samnis,ex  Urbe  Beneventana  natus, 
atavus  fuerit  S.  Grcgorii  M.  generc  Romani , lpfoque  Felice  IV. 
Pontificatum  gerente  nati,auc  etiam  ante,  unde  fufficiens  genera* 
tionibus  quinque  , quot  ab  Atavo  ad  Atnepotem  ftatucndte  funt  , 
explicandis  tempus  inter  utrumque  non  interceflic,fiquidcm  a Fe- 
licislV.  obitu  ufquc  ad  eledionem  S.  Grcgorii  anni  do.  vix  in. 
terponuntur  , quum  alioqui  circiccr  anni  1 oo.  ab  obitu  S.  Felicis 
III.  ad  S.  Grcgorii  Pontificatum  interfluxerint , ft  > inquam  , S. 
Feliccm  III,  ficut  cx  S.  Gregorio  ipfo  hom.  3 8.  in  Evang.  n.  1 5, 
& lib.  4.  Dialog,  cap.  1 6.  haud  obfeure  infertur,  S.  Grcgorii  ata- 
vum  fuilfe  velis  , integrum  Rat  adhuc  Bcllarmini  argumentum  , 
fiquidein  ante  S.  Gregorium  M.  quatuor  Felices  dinuincrantur , 
in  quorum  cenfum  nifi  Felix  II.  veniat,  non  client  reliqui  nifi  tres, 
contra  Scriptorum  fidem  de  Rom.  Pontificum  feric  , &numero  . 

Rem  denique  conficere  videtur  , omneinque  dubitandi  lo- 
cum dcmccps  dc  legitimo  S.  Felicis  II.  Pontificatu  fuftollerc , 
ejufdem  tarn  Sarcophagi  inventio  , Sc  inferiptio  , quam  antiquif* 
funi  inEcclcfia  Cxrcnfi  cultus  memoria.  Emm  vero  fub  Grcgo* 
rio  XIII.  an.  1582,  dum  de  Romani  Martyrologii  emendatione  a 
viris  Ernditis  ad  id  operis  dcledis  tradaretur  , atque  de  S.  Feli- 
ce Il.qiueftio  non  levis  incidiflet , de  ejufdem  nempe  nomine  e_j 
Martyrologio  novc  emendato  expungendo  , an  non  i cx  viris  Eru- 
dicis  vero,  ac  Baronio  ipfi  quammaxime,ipfomet  telle  ad  an.  3 57. 
n.  6 2.  edit.  nov.  Luccn.,  contraquam  plcrifquc  cum  aliis  pugna- 
ret  Card.  Sandorius  , delendum  S.  Felicis  II.  nomen  fore  viliun 
fuilfet , Dei  providentia  fadum  procul  dubio  ell , ut  dum  in  Dia* 
conia  SS.  Martyrum  Cofmae  , & Damiani , in  Foro  ad  Tcmplum 
l’acis  pofita  , a malefcriatis  quibuldam  clam  Altare  unum  ad  la- 
tus  dextrum  pofuum  fuffoderecur  , reperiendi  Thcfauri  cauflTa  , 
in  marmoream  Arcam  otfcndercnr , in  ctijus  altcro  latere  , tabu- 
lx  lapidcre  interftitio  ab  altcro  dillindo  > repoficx  invenirentur 
Reliquiae  SS.  Martyrum  Marci , Marcclliani , & Tranquillini , 
in  altcro  vero  Arcx  latere  Corpus  S.  Felicis  cum  hac  inferiptio- 
ncinlapideo  laterculo  antiquis  charaderibus  incifa  : Hie  jacet 
Corpus  S>  Felicis , cJ*  Atirtjris  , tjui  ch/wuvit  Conjhntium  . Hxc 

vero 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix.  Jf. III.  yop 
vcro  revclatio  fa&a  eft  pridie  diet  fefti  ipfius  S.  Felieis  4.  Kalcnd. 
Augufti , quo  ejus  Natalis  dies  in  Ecclcfia  agi  confucvit . Qua- 
proptcr  tanti  Monumentum  hoc  jute  fadtum  eft,  quanti  profec- 
to  fieri  debuifle  rcJte  docent  adverfus  Bafnagiutn  , Gronovium  » 
JeBurnetum,  Prudentius  in  hymn.  ii.  S.  Hippolyti,  Ruinartius  in 
prnrf.  ad  A<fta  SS.  Martyr. , Aringhius  Romae  fubterr.  lib.  3.  cap. 
zj,  Dominicus  Georgius  in  diftcrt.  de  Monogram.Chrifti  D.  cap. 

1 i,Mabillonius  in  Epift.  de  Cultu  SS.  ignotorum  pag.  43.  nov. 
edit.  1 Boldcttus  de  Coemct.  Urbis  lib.  1.  cap.  47 , & Bcncdidtus 
XIV.  de  SS. Canon,  diftcrt.  34.  n.  14,  Vol.  1 , ut  Baronius  ipfe  , 
aliique  plurimi  a priori  fententia  rcccftcrinc , atque  difputatione 
omni  femota  S.  Felix  Martyrologio  Rom.  die  a 9.  Julii  fuerit  ad- 
feriptus . Juxta  h^c,  qu«e  invicem  concurrunt,  luccmquc  mutuam 
accipiunt , atque  fibi  affundunt,  vetuftiflimus  eft  Caerenfis  Ecclc- 
fix  erga  S.  Fcliccm  cultus,  cujus  ca  in  Urbc  Martyrium  conti- 
gific  fertur  in  libro  Pontificali , eaque  idco  ab  Ecclcfia  S.  Felix 
tanquam  Patronus  prifea  ab  xtate  colitur  , Baronio  referente  n. 

5 8. Eft  autem  Catre  Urbs  in  Falifcis  via  Aurelia  I7*ab  Urbe  lapi- 
de,olimque  erat  Sedcs  Epifcopalis,  di&aetiam  Cora  in  lib.  Pon- 
tif. , unde  apud  Plinium  lib.  cap.  ;.  illiusOppidani  dicuntur  Co- 
rani  , &c  Florcntinius  in  Martyrologio  pofijic : In  Oppido  Cora. , 
tfS  Romx  via  For tuenji Natalis  S. Felieis  Epifeopi  &c. Inde  corpus 
ejus  rapium  , aS.Damafo  primum  fepultum  eft  in  Bafilica  ab 
ipfo  S.  Felice  conftrudta  via  Aurelia  , non  longc  ab  Ecclcfia  S. 
Pancratii , & a Coemctcrio  Calepodii , dc  qua  Panvinius  , Arin. 
ghius  , Boldcttus , & Blanchinius  tom.  3.  pag  30  , indeque  de- 
mum  traslatum  intra  Urbem  ad  Titulum  SS.  Cofma* , & Damia- 
ni , in  quo  , uti  dicebam,  Gregorio  XIII.  repertum  efts  Reliquiae 
rum  vero  pars  aliqua  Tub  S.  Gregorio  VII.  Ecclcfije  S.  Pudentia- 
n.T  tributa . 

Non  me  latet  quidem  laudatum  ex  Sarcophagi  inventtonc* 

6 inferiptione  momentum  a plcrifque  advcrfi  opinionis  patr©- 
nis  Natali , Tillcmontio  &c.  ftoccifieri,  eamque  falfitacis  inferip- 
tionem  argui , ideo  quod  ait  a S.  Felice  damnatum  Conftantium, 
vetcrum  nemine  id  teftante , non  Achanafio  , non  Lucifcro  , non 
Hilano,  non  Hicronymo  :quum  necirno  veri  habeat  fpccienu 

cjuf- 


Digitized  by  Google 


yio  Privilegia  Rom. Pont  ifici 
ejufmodi  feveritatem  advcrfus  Imperatores  cxcrccndain  fibiEc- 
clcfiam  fumcrc  voluifse , ac  tcmcrc  turn  utique  , ubi  ie  in  majo- 
ra  incommoda  conjeciflet  5 maximc  autcm  in  Conftantium  cum 
adhuc  Catechumenum  . A Csrenfi  autcm  Ecclcfia  S.  Fclicem  I. 
coli  ccnfent)  non  hunc  fecundum  , quern  in  pfeudo  - Pontificum 
album  referendum  contendunt . Ac  vero  tanti  ifta  non  func , uc 
ab  invito  extorquere  affenfum  valcantj  ne  vero  iis  ego  aftentiar  id 
eificity  quodpaucis  filentibus  , longe  pltira  eloquantur  Monu* 
menta  j atquc  teftibus  pot  ins  diferte  loquencibus  , qttam  taccnti- 
bus,  aufcultandum  turn  maximc  fit  , quuro  nihil  eft  , quofatis 
illorum  clidi  teftimonium  , elevarique  poffir  • Atque  in  Conftan- 
tium qtiidcm  , etfi  Impcratorem , ctfi  Catechttmcnurn  , ( quam- 
vis  puerum  baptizatum  nec  levi,  nec  concemncnda  conjcdtura  af- 
firmat  Cl.  Blanchinius in  Not.  hift.  com.  3.  fefh  53.  pag.  2 9,  Sc 
feq. ) a S.  Felice  potuifle  animadverti  hand  difficile  fibi  perfua- 
ferit,  qui  rccogicct  Liberium  Mcdiolani  cum  codcm  congrcflum 
aefariis  ejufdem  votis  obftitiffc  non  modo  > fed  liberis  , acerbis- 
que  verbis  iniquam  agendi  rationcm  objurgafle  , lit  au&or  eft  S. 
Athanafius  in  epift.  ad  Solitar. , ubi  hare  inter  alia  ad  ilium  Libe. 
rii  verba  rcfcrc:  Dejitit perfequi  Chrijlianos , nec  tenta  me  Htcreti- 
cam  impietatem  in  Ecclejtsm  introducere  : quibus  approbe  con- 
gruunt,  qus  ex  Dialogo  cum  codcm  Conftancio  a Liberio  habito 
regerit  Theodoretus  lib.  2.  cap.  16.  Luciferum  Calaritanum  duo- 
bus  libris  Conftantii  farvitiam  erga  Catholicos  accrrimc  infe&a- 
tum  , magnaque  dicendi  libcrcate  ufum  , ncque  diris  peperciflc, 
quibus  cum  profeinderet , & apud  probos  omnes  traduceret  cum 
prarfatis  in  libris  , turn  in  libris  paffimde  Regibus  Apoftatis  , de 
moriendo  pro  Filio  Dei,  de  non  conveniendo  cum  Hxreticis  , de 
non  parcendo  deiinquentibus  in  Dcum  &c.  Ofium  Cordubenfcm 
bis , ac  ter  , S.  Athanafio  tefte  in  prarcit.  Epift. , cidcm  Conftan. 
tio  virilicerobludtatum  , pedlufque  adamantinum  objicicntem  , 
ejus  turn  duritiem , qua  in  Epifcopos  defeviebat , turn  audaciam, 
qua  fe  rebus  ingerebat  Eccleftafticis,  graviffima  epiftola  expro- 
brarc  non  dubitaffe  : Define  qu*fo  y inquiens  , {3 ’ meminer is  te 
mortalem  cjje  , reformida  diem  judicii  : Jerva  te  in  illam  diew^t 
purum  ; nt  temijeeas  Ecclejiafiicis  , neqtic  nobis  hoc  ingenere pr<c- 

cipe  , 


Digitized  by  Google 


Vikdicata. Appendix  jf.  III.  y i x 
tipe  , fed  potius  ea  a nobis  difce  i$c.  S.  Hilarium  Pi&av.  lib.  ad. 
verf.  Conftantium  cdito  afpcrrimo  cum  ftiIo,proque  dolore  , quo 
intime  cxCruciabatur  , amarilSmo  fale  afperfo  cxagitaflc  , atque 
cjufdem  i*vitiam,impietatci»,fuperftionem,  aliaque  fcelcra  mul- 
tis  nomintbus,nigcrrimifque  traduxifte.  Quorum  ftmiliinu  plera- 
que, atque  peneque  antiquaEcclefiaftics  magnanimitatis  exempts 
reperirc  paftim  eft  apudSyncfium,&SS.Cyrillum,Chryfoftomum, 
Ambrofium,  Auguftinum  &c.  Catechumenos  vero  precum  Ecclc- 
fix  parcicipes  fuifsc  conftat  ex  S.  Jo.  Chryfoftomo  horn. 
Epift.ad  Philipp.,  quadc  reThierrius  de  Expoftt.San&i(T.Sacram. 
cap.  8 , & Morinus  de  Poenit.lib.tf.  cap.  i.  Quin  imo  pro  Cate, 
chumenis  oblatam  Euchariftiam  fuifte  teftis  eft  locuples  S.  Am. 
brofius  de  obitu  Valentiniani  Imp.  Quid  igitur  prohibet  affirma* 
rc  ( ft  affirmare  cum  Btanchinio  nolis  Conftantium  xtate  adhuc 
infantem  baptifmo  ablutum  ) fuifte  a S.Fclicc(fuerit  etft  aliquan- 
do  Conftantio  addi&us , Arianifquc  foedcre  adftipulatus , fidei 
Nicxnx  tamen  rctinentiflimus  , Pontiftcatum  adeptus  , cum  ab 
horum  partibus  deccdcre,  turn  iliius  perfidiam  deteftari,  rcligio- 
ni,  officioquc  duxerat,)fuifle,  inquam,  Conftantium  Ecdefiae  pre- 
cibus  , & Euchariftix  oblatione  privatum,  atque  prohibitum  , 
ne  facris  in  Dipcychis  Impcratorcs  inter  Chriftianos  iliius  me- 
moria  rccolcretur,  quin  affirmare  cogamur  hodie  ufttatam  feren- 
d;t  Excommunicationis  formam  ab  ipfo  fuifte  ufurpatam  ? Quid 
tamen  ft  ufurpaflet?  Primum  audirct  ejaculate  ab  Ecclefta  in  Im> 
peratorcs  Excommunicationis  exemplum . Neque  proindc  dicere 
quidpiam  prohibet , S.  Fclicem  Conftantii , quern  fpe  fua  patro- 
num  Se&ar  ipfum  futurum  habendi  fcfellerat , offenfioncin  incur, 
rifle  , eoque  graviorem,  quod  ineum  prxterea  Excommunicatio- 
nis intorquerc  tela  non  dcftitiflcc , ipftus  propccrea  juftuMarty- 
rio  fuifte  aifc&um  , vclutetiam  affirmare  nondubicavit  Anfclmus 
Havclburgenfis  inDialogis  Eugenio  III.  dicatis  lib.  3.  cap.  a/, 
apud  Da'chcrium  Spicilcg.  tom.  1 . pag.  207.  Quo  profefto  hono. 
re  S.  Fcliccm  baud  fpoliat  vecerum  Scriptorum  ftlcntium  j cer- 
tis  Monumentis  exteroqui  teftantibus , ut  mox  ex  refp.  ad  object* 
magis , magifque  patebit . 

Vcicrum  itaque  Scriptorum  initio  opponunt  Adverfarii  ft. 

Icniium, 


Digitized  by  Google 


yii  Privilegia  Rom.  Pontific  i 
lentium  , Lucifcri , SS.  Athanafii , Hilarii,  Hieronymi  See.,  qui- 
in  rebus  fiiorum  alioqui  temporum  , Kom.  Pontificum  , & Aria, 
norum  diligenter  crant  verfati,apud  quos  dePontificatuFelicisII. 
nc  leve  quidem  adparec  veftigium  , rem  alioqui  tanci  momenti 
haud  facile  prxtermiftiiros , fi  veritate  conftitiflet . Inoppofitum 
quinimo  plurium  illorum  pugnarc  teftimonia  inquiunt , a quibus 
tantum  abeft  , ut  Felix  II.  legitimi  Pontificis  honorc  fuerit  habi- 
tus,ut  odio  potius  bonis  omnibus  habendus  propinacus  fit.  Enim 
vero  j prxterquam  quod  tamS.  Optatus  lib.  2.  adverf.  Parmcn., 
quam  S.  Auguftinus  in  epift.  16 5.  nunc  53.  Romanorum  Pontifi- 
cum texentes  Catalogum  , ut  ex  illorum  perenni  fucccffione  Ec- 
clefiat  Catholic®  unitatem  probarent , Feliei  II.  nullum  feccre_* 
locum  , S.  Athanafius.in  Epift.  ad  Solit. , five  in  hift.  Arian.  ad 
Monach.  n.  75.  pag^Sp.  Felieem  II , ecu  monftrum  quoddam  in 
S.PetriSedc  collocatum,Arianaque  communione  magis,quam  foe- 
dcratum,ignavitcr,turpitcrquefoedatum  adfpexit,nigrifquedepin. 
ait  coloribus!//oc  A/iniJlro, inquicns(Epi<fteto  ideft  EpifcopoCen. 
tumcellenfi  Conftantius  Imp.^utens  incredibilc  f acinus  dc/ignavit, 
& quod  vere  refer  at  imaginemAntichriJli:ut  qui  in  locum  Ecclejii 
Palatium fuumjuccedere  voluerit,& pro  ConventuPopuli jureCo - 
mitiorum,tres  Eunuchos prxfentcs  efje  jufferit,trc:  item  , 

hocejl  Exploratorei  (non  enim  Epijcopos  dixeris)  ut  ipji  Pelican 
quemdam  Epifcopum  in  Palatio  crearent , dignum  profeclo  talibur 
Suffraga  tori  bus . Nequc  diverfum  huic  adfpc&um  induxit  S.  Hie- 
ronymus , cui  alioqui  penitusexplorat®  Romanorum  res  die  de- 
bebant » fic  enim  in  Catalogo  Scriptor.  de  Acacio  C®lareenfi  in 
Palzftina  Epifcopo  loquens  , Acacius,  inquit,  in  tantum  fub  Con - 
Jlantio  Imp . claruit , ut  in  Liberii  locum  Roma  Felieem  Arianum 
Epifcopum  conflitueret . Et  in  Chron.  ad  an.  352,  qua:  hac  occa- 
fionc  Rom®  geftafuerant , hifee  refert  : Roman x Eccleftx  34.  or- 
dinatur  Liberius  , quo  in  exjilium  ob  fidem  trufo , omnes  Clericiju- 
raver unt , ut  nullum  alium fifciperent . Verum  quum  Felix  ab 
Arianis  fuijfet  in  Sacerdotium fubjlitutus  , (Quod  & confirmat 
Ruffinus  lib.  1 o.cap.  22 .)  plurimi  pejeraverunt,& pojl  annum  cunt 
Felice  ejcBi  funt , quia  Liberius  txdio  vi&us  exjilii , & in  hxreti * 
cam  pravitattm fubfcribtns , Romam  quafi  viftor  intravit . Quo- 

rum 


Digitized  by  Google 


V I N D I C A T A . A P P B N D 1 X Jf.  III.  513 
rum  plane  fimillima  in  pnefat.  libelli  precum  ad  Imp.  pag.  2.  ha- 
bent  Marcellinus,  &Faudinus.  At  cnim  in  copotiflimam  vtm_» 
faciunt  Adverfarii  , quod  fi  fcmel  Felix  legitimus  fuiflc  Pontifcx 
admittatur  , ipfum  c Pontificatu  detui  bare  legitime  non  potuiffct 
Liberius  , etfi  emendatus  \ qui  imo  Felice  dcfundlo  opus  habuif* 
fet  novis,  iegitimifque  Cleri  votis  in  Pontificem  adlegi . VicifSm 
Liberius  neque  a Deo  degradatus  xftimari  debuit,  neque  degrada* 
ri  ab  homimbus  potuit . Scd  & duos  fimul  in  Cathedra  S.Pctri  le- 
gitimos  Poncifices  confcdiflc  mens  abhorret  credere,  and  ire  refu- 
giuut  anresjulloquc  dici  modo  vetat  etiam  Sozomenus  lib  4.  cap. 
1 4.  Practerea  Tub  S.  Gregorio  VII,  dum  a Bcncdi&o  Card,  redau- 
rarctur  Ecclefia  S.  Pudcntianx , ibidem  repofitum  cum  aliis  Re« 
liquiis  corpus  S.  Felicis  II.  Papz  , & Martyris  legitur  in  veterj 
Tabula  Marmorea  apud  Panvinium  lib.  deScptcm  Eccledis  pag. 
a.6 S.  Qui  igitur  fieri  potuit , utfub  Gregorio  XIII.  in  Bafilica  SS. 
Colmx  , &Damiani  cjusdem  Felicis  II.  Corpus  reperirctur? 

Atqui  caatum  profe&o  in  his  , in  quibus  adverfx  opinionis 
Patroni  vim  potiffimam  faciunt , roboris  pondus  non  ined , ut 
propterea  S.  Fclicem  II.  e legitimorum  albo  Pontificum  expun- 
gerc  cogar.  Atque  principio  Scriptorum,  ut  fxpe  dixij  filentium, 
qui  non  omnia  fane  , quae  vel  ipforum  extra  inditutum  vagaban- 
tur  , vei  xt&te  , fub  qua  feribebant , non  equidem  cvencrant , vel 
loco,  ubi  agebant,  longc  didita  ignorari  facile  potcrant,fcrmone, 
ac  feripto  complcxi  funt , argumentinegativi  ed  genus , cui  pa- 
rum  deferendum  viri  Criticcs  peritiores  jubent  tummaxinie, 
quum  corum  filentium  documentis  aliis  , idoncifquc  tcihbus  ab- 
unde  fupplctur.  Alia  fieri  prxtcrcaratione  potuit,  ut  inter  Pon- 
tifices  aSS.  Optato  , Sc  Augudino  S.  Felix  II.  non  refetretur  . 
Ncmpc  tot  ob  diverlas  de  Felicis  eledlionc  narrationcs  , rei  veri- 
tatc  hand  fatis  ipfis  comperta,  fatius  vidcri  potuit  filentio  Fcli- 
cem prxtcrire , quam  Pontificum  undequaque  legitimam  fucccf* 
fionem  hxrcticorum  probris  laccfscndam  , dilacerandamque  im- 
prudenter  exponcre  . Facile  illos  quoque  Felicis  Pontificatus  ef- 
fugcre  potuit, (ierique, ut  totum  illiusRcgiminis  tempus  in  Liberii 
Pontificatu  inclufum  non  perfpexerint , idcoque  probe  diilingue- 
rc  nequiverint,  velut  appofitc  obfetvant  Barouius  ad  an.  357. 

furs  11.  Turn.  V.  Ttt  n.  66, 


714  Privilegia  Rom.  Pontipici 
n.  Sc  Bellarminus  . Multovcro  minus  mirari  fubit , veluti 
fcite  admonent  Boffuetii  Annotator  , Henfi-henius  , & Papebro* 
chius  ad  diem  2;.Aprilis,fi  in  ilia  rcrum  humanarum  , Divina- 
rumque  perturbatione  > confufa  pariter,  atquc  perturbata  return 
lloras  geftarum  notitia  in  Aigyptum  pcrvcncritad  S.Athanafium: 
unde  fa&um  perquamfacilc,ut  a divcrlis  divcrfalitterarum  monu- 
mentis  mandata  animadverterit  Socrates  lib.  2.  cap.  37,  fieriquc 
potuit,  ut  dum  Socrates  reIationibus,quar  Felici  favebantjxquam 
utramque  praebuit  aurem  , S.  Athanafius  viciflim  rclationes  , 
quae  favebant  Liberio  , qui  turn  amicus  ci  adhuc  erat , ipfi* 
que  fuinmopere  ftudebat , acceptas  potius  habucrit , proinde- 
que  falfis  de  Felice  rumoribus  , quos  turn  amplificabat  eundo  fa* 
ma , turn  exaggerabant  mcntiendoAriani>facilius,quam  par  fuif- 
fer,  aufcultarit.  Ad  hate  vero  S.  Athanafius  nihil  aliud  reprehen- 
fione  dignum  animadvertere  in  Felicis  Ordinationc  vifus  eft  , 
quam  quod  Arianorum  artibus  , operaque  praefertim  'Eptfteti , 
peraifla  fuerit , ac  per  Palatii  Eunuchos  promota  , adhibiturrL* 
quoque  pro  Ecclcfia  Palatium,  vocatique  demum  ad  rem  omnero 
peragendam  , none  vicinia  , uti  ferebat  raos,  puri  , inculpatique 
fuerint  Pnfules,fed  e longinquo  pocius,qui  fibi  Catafcopi  magisj 
quam  Epifcopi  nominandierant . Ineerea  tamen  nihil  habcc  de 
Schifmate,  deque  perjurio,  quae  duo  magis  objeciffc  r,  fi  de  iis  re. 
vera  ci  conftinfTct . Dcnique  etfi  demus  S.  Athanafio  Felicem  ab 
Arianis  in  Pontificem  inauguratum  , non  propterea  continuo  il- 
ium ceu  pfeudo  * Pontificem  concedendum  confequicur.  Ele&io- 
ni  etiam  S.CyriIIi  pro  Ecclcfia  Hicrofolymitana,  etiam  S.Mcletii 
pro  Antiochcna  fuffragati  Ariani  funt  , prxcipuafque  egerc  par- 
ses, quinii  tamen  e legitimorum  numcro  Epifcoporum  fint  ideo 
expungendi,  utpote  qui  pofteaaCatholicis  pro  legitimis  habiti 
funt , poflquam  fcilicet  jpfifmet  Arianis  infeftos , proque  Catho 
lica  fide  firenue  , fortiterque  flare  illos  perfpetflum  fuit . Quid 
igiturdicere  id  ipfum  de  Felice  prohibet , quem  fidci  Nicaenx 
egregium  afierrorem , ac  vindieem  acerrimum  nihil  non  probat  ? 

Venioad  S.  Hieronymum  , alterum  , quern  fruflra  profliga- 
te caufix  fux  patronum  Adverfarii  adi'cifcerc  tcntant,conftamcr- 
que  pronuniio  non  efle  ptofcclo , cur  iu  his,  quae  de  Felicis  rebus 

denar- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jj*.  III.  jij 
denarrat  , fidcsomnino  noftra  obligctur  • Eum  tunc  temporis  in 
Syria  cgifsc  5 longc  a Roma  fcpofitum  , Romanas  proinde  res  mi* 
nus  calluifsc  , perfpc&afque  habuifsc  , ac  propterea  vix  quid- 
piam  rctulifse  a Marccllini,  & Fauftini  relatione  diverfumi  quam 
potius  cxfcripfifsc  videbitur  utramquc  invicem  confercnti.  Eum- 
dem  videri  plerifque  non  magis  vera  feripfifse  de  Felice  » 6c  Libe» 
rio,quam  quae  dc  Mcletio,&  Cyrillo  ex  fparfis  utplurimum  inter 
Adverfarios  rumoribus  Chronico  fuo  iuferuit : ncque  magis, 
quam  Eufebius  , cujus  Chronicon  Latine  reddebat  3 accurate  dc 
Romanis  rebus  tunc  temporis  egifsc . .Certc  S.  Athanafio  non_> 
congruit:  ifte  enim  Epicteti , ipfe  autem  Acacii  opera  Feliccm 
intrufum  affirmat.  Antequam  Liberius  regrefsus  fit,  annum  dum- 
taxat  regiminis  iinum  Fclici  tribuit,cui  S.  Athanafius  duos  ad  mi- 
nus adfignat  .Siquidem  vero,  uti  folerter  animadvertit  Sollcrius, 
apud  alios  legitur,ut  apudMariumVi&orinumlib.j.de  Trinit.  ad- 
verf.  Arian.  5 de  quo  Sixtus  Sen.  Bibl.  Sane,  tom,  5,apud  Au&o- 
rem  libri  Pontific. , dequo  Blanchinius  tom,  3.  fedh  52.  pag.  1 2» 
& apud  Scriptorem  Aftor.  S.  Eufebii  5 de  quo  Baluzius  Mifcell. 
tom.  2.  pag.  1 42  3 vim  a Conftantio  Romanis  inferri  debuifse  , ut 
inUrbemLiberiusjpriftinumquc  dignitatis  in  locum  rccipcrcrur , 
Clero  , Populoque  Fclici  tanquam  Catholico  > tumquc  maxime 
probato  tcnaciflime  adhaerentibus  3 ut  propterea  cum  Semiariani 
tunc  Sirmii  agentes  , tefte  Sozomeno  lib.7.  cap.  15.  edit.  Valcf. , 
turn  Conftantius  ipfe  3 tefte  Theodoreto  lib.  2 . cap.  1 7 , ad  Feli*. 
ccm  , Clerumquc  Romanum  litteras  dederint  jubentes  , ut  Libe- 
rittm  admitterent , fic  tamen  , ut  ambo  ex  aequo  Ecclefiam  adini. 
niftrarent , Sacerdotioque  una  fimul  defungerentur  > atque  Felix 
demumvi  adhibica  fuerit  Urbe  cxpcllendus  , teftibus  Marceilino, 
& Fauftino  , qui  fieri  potuit,  ut  Liberius  quafi  Viftor  Romam  in- 
traret  ? In  Catalogum  Scriptor,  denique  vocem  illam  dc  Felice 
Arianum  irrepfifse  aliunde  Icitc  adnotarunt  Marianus  Vi&orius 
in  hunc  locum  , Baronius  ad  an.  3 57.  n.  5?  , & Bellarminus  loc. 
cit. , ut  potc  qme  in  antiquis  Codicibus  Mfs.  defideretur , ncque 
habeatur  in  Graeca  translationc  Sophronii , ncque  lefta  fuerita 
Freculpho  lib.  4.  cap.  8,  neque  ab  Adone  Vienn.  in  Chron.,  alio* 
qui  locum  ilium  integrum  reiercniibus  . Quamquam  vox  ilia  fen- 

T*t  t 1 fum 


$\6  Privuegia  Rom.  Pontifici 
fum  accommodum  pati , ac  fufcipere  poteft  s quofignificetur  fci. 
licet  Felix  Arianus  foedcre  , non  fide  , non  confeifionc  , fed  com* 
iminione5non  exprefse,fed  interpretative.  Quemadmodum  codem 
acceptam  fenfu  a Ruffino  ex  ipfo  met  patet , ubi  poftquam  dixif. 
fet  in  Libcrii  locum  ab  Arianis  Feliccm  fubrogatum  : Et  non  tarn 
Seftx  diverjitate  > fubjungit , quarn  Communionis , & Ordinationis 
tonniventia  ( ut  habent  Codices  Vaticani , non  Convenient  is. , uti 
legitur  in  Editis)  maculatur . Quia  nempc  mentc  approbc  Catho- 
licus  , etfi  communione  cum  Arianis  conjun&us  > ab  iis  ordinarj 
non  detredafset . Qua:  he.ic dicta  de  S.  Hieronymo,  dicta  paritcr 
de  Marcellino , & Fauftino , quorum  longe  inferior  au&oritas  > 
tarn  commode  accipi  pofsunt } qua  m rede  debentj  quin  his  refeU 
lendis  operam  fruftra  majorem  ludam , ac  perdam  ► 

Operas  longe  prarflantioris  eft  pretiurn  utriufque  Libcrii  > 
& Felicis  Pontificatum  conciliarc,qucm  conciliandi  graviori  , fa- 
tcor  j difficultate  premor  , ingenfque  mihi  facefltri  negotium  in- 
. genuus  haudinficior.  Quam  tamen  conciliationem  peragere  , ft 
Superis  placet  > non  defpero  > atquc  » fi  meus  non  me  fallit  amor* 
nee  adco , ut  vulgo  aeftimatur , difficilem  reputo . Quod  j ut  me* 
liori  j quo  poflrt,  modo  pneftetur  >haud  parutnintcrcft  prius  in 
Epocham  diligenter  intendcrc  , qua  Pontificatum  Felix  afsump- 
fit , aedimifit  5 & qua  reafsumpfit  Liberiusc  locoexftlii  redux  . 
Liberio  generatim  Pontificatus  annos  io.  Menfes  7.  dies  3.  tri- 
buunt  Picture  vetcres  Bafilic*  S.  Pauli  apud  Blanchinium  to.  2. 
Anaft.  pag.  cv.  Catalogus  fub  S,  Felice  IV.  editusan.  5.  Mcnf. 
3.  dies  3.  Codex  Anaftafii  Palatino  - Vaticanus  ann.  6 . Menf.  3. 
dies  4.  Colbcrtinus  4 , & 6 , ac  Bergomenfts  an.  1 o.  Menf.y.dies 

3.  Belgicus,  Cavenfis,  Farfenfis  , & Lucenfis  an.i  o.  Menf.  3. dies 

4.  Codex  Mabillonii  an.^.Menf.4.  dies  8.  Colbcrtinns  i5  & j.an. 
*6,  Menf.  7.dics  3.Florentinus  S.  Marci  an.  6McnC*6.  dies3.Col- 
bertinus  2.  ann.  6 . Menf.  3.  dies  4 Colbertinus  3.  ann.tf.  Menf.  6, 
dies  3.  Colbcrtinirs  7.  an.  5.  Menf.  7.  Index  Crefconianus  apud 
Baronium  ad  an.  3^7.  n.  2+  annos  1 o.  Menf.  7.  dies  3.  Nicepho- 
fus  inChron.  an.  6.  Menf.  6.  dies  4.  Ciaceonius  an.  15.  Menf.  10. 
dies  7.  Baronins  loc.  cit.  an.  1 5.  Menf.  4.  dies  1.  Papebrochius 
iaConat.  an.  14.  Menf.  4.  Pagius  ad  an.  3*7.  n.4.  an.  14.  Menf. 

• 3 . diet 


ViNDIC  ATA.  APPBNDIX  JT.  IU*  $17 
3.  dies  3.  Blanchinius  in  Not.  Chronolog.  1001.3.  pag.  15.  an.  14. 
Menf.  4.  dies  2 , cui  adharret  Coutantius  pag.  41  p.  Igitur  juxta 
probabilioreni  Chronologiam  fie  Liberiani  Pontificatus  epoch  am 
conftrucre  liccc  . Liberius  an.  35a.  die  a 1.  Junii , juxta  Pagium, 
feu  verius  die  22.  Maji, juxta  Blanchinium,Pontifcx  inaugurat  us, 
pofcwuios  3.  Menf. 2.  dies  2i,ideftan.  3 5 5. Idib.  Aug.  pulfus  in 
exfiliumeft  , vcluti  ccnfet  Fanvinius  apud  Scheleftratium  difsert. 
2.  cap.*.  Biennio  folido,  atquc5ut  putat  Blanchinius,Menfibus  5, 
& diebus  27.  inexfilioexa&is,hoc  eft  atr.  357.  lapfus  , an.  infeq. 
358.  circa  initiumRomam  regrefTus,  locum  recuperavit , reci- 
nuitque  ufque  ad  an.  3 <55.  diem  24.  Scptemb. , quo  hominem  do* 
mum  exuit  • Quo  vero  certior  hsec  dc  Liberio  epocha  videri  polfit, 
eo incertior  evadit,  quaecumquc  de  Felice  iniri,texiquc  queae:  cu- 
jus  quandos&  qualis  fuerit  cum  ingreiTus,tum  cxitus,in  obfeuro  la- 
ter, atque  fub  Judice  lis  adhuc  eft, in  utramque  partem  digladian- 
tibus  viris  Doth  Is.  Sed  enitn  divcrfis,qux  de  hac  re  feruntur,  do- 
cumentis  , hominumquc  opinionibus  iu  medium  produ&is  , invi- 
cemque  collatis  , c tenebriscluiflandum,  eaque  ftatuenda  nobis 
eft  epocha , cui  uberior  lux  veritatis  afFulgeat . Feliccm  igitur 
tertio  ab  exfilio  anno  ideft  35  8.  Liberio  reduce,  a Senatu,  Popu- 
loque  Romano  Urbe  pulfum,  fed  paullo  poft  regrefsum, quorum, 
dam  ope,  Tranftibcrinam  occupafsc  Regionem,  e qua  fecundo  cx- 
pulfum,  poftquam  annis  8. in  prardiolo  fuo  exegiflet , detnum  Va- 
lentiniano,  & Valence  Conful.  an.  365.  defunihtm  affirmant  Mar- 
ce  llinus  , & Fauftinus  in  praef.  libelli  precum  . Liberio  fuffedlus 
poftquam  ab  an.  3 53.  ad  an.  3 58,  quo  Romam  Liberius  rediit, 
Pontificatum  tenuiflfet , clam  Roma  fubdu&us  ad  aliamUrbcm 
pedem  retulifle  refertur  a Theodoreto  lib.  a.  cap.  1 7,  & a Caflio- 
doro  hift  trip.  lib.  5.  cap.  1 8.  Adveniente  Liberio,  a Populo  Ro- 
mano feditionc  fa<fta,  Feliccm  Roma  pulfum  tradunt  S.  Hierony- 
mus inChron.j  & Socrates  lib.  2.  cap.  2 9.  Haud  diu  poft  Liberia 
reditum  fatis  futnfhim  Feliccm  integrum  Liberio  locum  fecifse 
perhibent  Sozomcnus  lib.  4.  cap.  14,  five  1 5 , 8c  Nicephorus  lib. 
9 cap.  37 .Jghcod  quidem  , fubdit  Sozomcnus  , non  fine  Divina. 
providentia/jcium  eji , ne  Sedcs  Petri  a duobus  Prtefulibus  ( fiqui- 
dem  ex  aequo  fimul  a Liberio, & Felice  adminiftrari  Semiarianj,  & 

Cou- 


Digiiized  by  Google 


jri8  Privuegia  Rom.  Pontibici 
Conftantius  jufliffcnt  ) gubernata  ulla  inf  ami  a macula,  afpcrgere - 
tur . Libcrio  regreffo,loco  dcpulfum  Fcliccm,  Urbcque  expulfum, 
in  prirdiolo  fuo  reliquum  vitae  tempus  tranfegifsc  rcfcrunc  Scrip- 
»or  Adorum  S.  Eufcbii , & Philoftorgius  lib.4.  cap.3,  Ado  Vicn. 
in  Martyrolog.  audor  eft  Felicem  dcpofitum  habitafsc  deinccps 
inprxdiolo  fuo  , cxindc  vero  podmodum  , Arianis  agentibus  , 
dudum  ad  Urbcm  Cora  , ibidem  capitc  obtruncatum  , Martyrem 
occubuific.  In  Audiori  Catalogo  Felix  diebus  quatuor  ante  Li- 
berii  ingrefsum  in  Urban  , qui  die  2 . Augudi  an.  358.  contigic 
juxta  Pagium , Epifcopatu  depofitus  in  prardiolo  fuo  a die  3.  Kal. 
Aug.  legitur  habitafsc  . In  libro  Pontifical]  Tub  nomine  Anada- 
fii  Bibl.  tom.  3.  fed.  5 1 • pag.  1 1 . pod  biennium  a Libcrio  exa- 
dum  in  cxfilio , Felix  ordinatus  dicitur  : fed.  52.  pag.  12.  Con- 
ftantii  juffu  ( qui  certc  turn  Roms  non  erat  ) Arianorumquc  ope- 
ra de  Epifcopatu  depofitus  in  pratdiolo  fuo  via  Portuenfi  exegif- 
fe  , ibique  in  pace  4.  Kalend.  Aug.  requievifle:  & fed.53.  Pa8-J7- 
pod  exados  in  Pontificatu  an.  i,&Mcnf. ».  in  Urbc  Corana_, 
Martyrio  affedus  incmoratur  . Apud  Cl.  Blanchinium  tom.  2. 
Anadafii  in  Proleg.  pag.  xv. , & cv.  Pidurae  veteres  Bafilic®  S. 
Pauli , plurefquc  libri  Pontificalia  Catalogi  recenfentur  Pontiff, 
catus  Felicis  II.  annorum  calculum  exhibentes  . Atque  in  Pi- 
duris  illis  quidem  tributi  habentur  an.  1 . Mcnf.  3.  dies  2.  Cata- 
logus  fub  Judiniano,  five  fub  S.  Felice  IV.  elucubratus  adferibit 
an.  3.  Colbertinus  7.  adfignat  an.  2.  Catalogi  Palatino  - Vatica- 
n's annor.  855,  Florcntinus  S-  Marci,Bergomenfis,Cavenfis,Bcl- 
gicus  Papebrochii , Farfenfis  , Luccnfis  S.  Anfelmi , & Colbcr- 
tini  1,2,3,4)30  6.  tribuunt  an.  1.  Menf.  3. dies  2.  Colbertinus 
5.dat  an.  l.Menf.  3.  dies  38.  Ex  quibus  Catalogis  15,  ut  vides 
duodccim  S>  Felici  Pontificatus  an.i.  Menf.3.  dies  2.  adferibunt, 
quot  nempe  in  Piduris  Bafilicae  S.  Pauli  exprimuntur  . Baronins- 
ad  an.357-n.  6<S.tribuitetiam  an.  1. Menf.3, fed  dies  3.  Schclcftra- 
tius  Antiq.illud.dilTcrt.2.  cap.y,  & Blanchinius  in  Not.  Cbrono- 
log.fed.  53.  tom. 3.  pag.  29.  numerant  an. 1. Menf.3.  dies  2,  a die 
vide  licet  8.  Aug.  an.  3 58.  ad  diem  10.  Dcccmb.  an.  3 59,  die  fcq. 
occ  ifusj  five  dignitatc  fc  abdicans  . Papcbroihius  in  Conat.  §.38. 
fed  i(Tc  Fcliccm  autumatab  anno  3;;.  annos  circitcr  3.  ufquc  ad 


diem 


\ 


A 


4 


Digitized  by  Google 


V I » D I C A T A . A P P E N D I X jf.  III.  ytp 
diennp.Jiilii  an.  3 ^8, ex  quo  dcinccps  in  prxdiolo  fuo  ad  an.  365. 
diem  ao.  Novcmb.  vitam  tranfegeru,quod  etiam  cx  Marcellino, 
& Fauftino  confirmat  inrefp.  ad  exhib.  error,  art.  11.  §.  1 6.  nu. 
j 3 tf.  pag.  375.  Pagius  vero  ad  an.  3'57*  n.  1 6.  huic  Papebrochii 
calculo  utroque  pollicc  fubferibit,  eodem  Marcellini , & Fauftini 
teftimonio  fuffulcus . 

Quibus  prxftotatis  , jam  utriufque  Pomificatum  componc- 
rc  non  admodum  difficile  fuctcdct,  juxta  diverfas  fententias  , ex 
quibus  qua:  alteri  prxfercnda  fit  , integrum  Ledlori  relinquam  , 
a judicio  promendo  me  temperans  , fatiufquc  habens  Dodtorum 
hominum  opinioncs  r c tuliffe  > qux  inoffenso  , tutoque  fequi  pede 
quis  poffit . Primo  itaque  Baronio  ad  an. 3 5 5.  n.  58,  8c  Papcbro- 
chioinConat.  difsert.  15,  alias  9.  n.  7.  pa'g.  142.  valde  proba- 
bileillud  vifum  eft, quod  Liberius,  more  Majorum  in  perfccutio- 
nibus  frequentiffimo  , priufquam  exful  abirct  , Fclicem  pro  fe__» 
Epifcopum  Vicarium  ordinari  curavcrit , jufserit,  autconfen- 
feritjcum  jurefucceffionis,  fi  in  exfilioipfum  mori  contingeret,ut 
fuo  nempclocOjdumipfe  exful  vitamagcrct,EccIefiam  adminiftra- 
ret.  Ad  id  vero  facile  addudtum  prxterca  Liberium  , ne  in  Apo* 
ftolica  Sede  Arianus  Epifcopus  a Conftantio,  ut  in  ceteris  Orien- 
(is  egerat,  collocaretur  . Idque  quin  imo  canto  libentius  prae- 
flafsc  Liberium , quanto  Felicis  , cujus  integra  alioqui  fides  ap- 
probe  ipfi  erat  pcrfpe&a,ele<5tionem  Conftantio  Imp.,  Arianifque 
fore,  utquammaxiine  accepta  evaderet , compertum  habebat. 
Caetera  Liberium  Italicam  profc&ioncm  ad  Conftantium  ador- 
nantem  , animum  plane  exfilio  prxparatum  prxgeffifse  , indicant 
liquido  verba  ilia , quibus  Mediolani  cum  Imperatore  congrefsus 
cidcm  exfilii  minas  intentanti  refpondit : Fntribus  , qui  Roma 
Juntjim  valcJixi  . Quae  perinde  indicio  funt  haud  obfeuro  ilium, 
antequam  Roma  abfeederet , futurorum  prxfcium  idco  tempe- 
Rive  curafsc  pariter  de  hominc  , qui  Ecclcfix  prxcfsct,  dum_« 
ipfum  procul  exfulatum  pergerc , ac  mortem  oppeterc  continge- 
ret  . Quo  pa&o  Felix  non  re  quidem  , fed  agendi  ratione  Ponti. 
fex  fuit : quamvis  fortafse  poft  Liberii  lapfum  a Populi  Romani 
p'erifque  tanquam  verus  , legitimufque  Pontifex  haberi  coeperit. 
Reduce  itaque  Liberio , Regiminis  adminiftrationcm  ipfi  inte- 
gral 


Privilegia  Rom.  Pontifici 

gram  rcftituit  Felix  , atquc  in  praediolum  , fibi  uni  dcinceps  vi- 
&urus  , receflit  , ubi  paullo  poll  obiit  , vcl  fi  velis  , exinde  cla- 
tus  ab  Arianis  Martyrio  fuit  afFc&us  . Simile  habetur  cxcmplutn 
dc  S.  Eugenio  I.  Quum  enim  S.Martinus  I.jufsu  Conflantis  Imp., 
ob  anathema  didium  in  Hcraclii  Eflhefim  , ejufdcmquc  Conftan- 
tis  Typum,  Roma  violenter  abdudtus  13.  Kal.  Juliian.  6%q  , 
captivus  in  Grasciam  dudlus  fuifset,  Romanus  Clerus  veritus  , ne 
daretur  invitis  ab  Impctatorc  Pontifex  alter  , qui  cjufdetn  cum-, 
ipfo  hatreds  Monothelitarum  cfset  afsertor , Eugenium  6.  Idus 
Septcmb.  an.  5 4.  in  Pontificem  elegit , feu  verius  ad  Pontificias 
implcndas  vices , cum  jure  fucceffionis  in  Pontificaru  , ipfo  S. 
Martino  infeio  : qui  poftquam  Cherfonain  deportarus  Eugenii 
fuum  in  locum  elcdlionem  intellcxic , ca  ratione  pcraJtam,  quod 
ita  poftulafsct  Ecclcfi*  neceflitas , ne  cui  nempe  Monothelita- 
rum fautori  Pontificatus  traderctur  > ac  ita  procul  Impcratoris 
infidi*,  & Monothelitarum  machinationes  amoverentur , earn 
cle&ionem  probaife  fertur  Epiftola  1 7.  an.  <55  5.  ad  Quemdam  fibi 
Cariffimum  dcexfiliifui  calamitate  exarata  apud  Baronijim  ad 
an.*5  2.n.7,  Labbatum  tom.d.  pag.7t>,&  Hardmnum  tom.3.  pag. 
686.  ex  edit.  Sirmondi  tom.3.  Oper.  pag.  5o£.  Atque  Eugenium 
quidem  a die  Ordinationis  fus  legitimum  fuifsc  Pontificem  , ut- 
pote  cui  S.  Martini , idco  dignitsti  fc  abdicantis  , confenfus  a c- 
celfcrit,  propugnant  Pagius  ad  an. 6^2.  n.3,  & fcq.,  & ad  30.^54. 
n.  4.  teftimonio  pratfertim  fuffultus  prsfat*  Epiftolx  1 7.  S. Mar- 
tini , ubi  bate  habet : Deus  per  intercefionem  S-  Petri  jlibiliit 
torda  eorum  in  orthodoxa fide  , & confirmet  contra  omnem  kxre- 
ticum , & adverfariam  Ecclefig  nojlrx  perfottam  , immobilei 
cujlodiat , prxeipue  faflorem , qui  eis nunc  praejje  monjlratur  5 ac 
Cennius  in  Not.  Chronolog.  ad  Anaft.  tom.  4.  fedt.  134.  pag. 
6 5.  arguniento  potiflimum  Chronologico  > quo  ex  Codicibus  fer- 
ine omnibus  Anaftafii  Frcherianis  duobus , Ambrofianis  tribus  , 
Regio-Mazarino  , Palatino-Vaticano,  Thuano,  Bergomenlt , Lu. 
cenfi,  Corbejcnfi  , Farfcnfi  , Ceronenfi  &c.  Eugenio  Pontificatus 
annos  a.  Menf.  p.  dies  34.  tribuendos  oftendit  , incipiendofquc  a 
die  to.  Aug.  an.  £54,  quo  tempore  S.Martinus  in  Naxo  Infula_* 
demorabatur  . Contra  tamcn  verius Baromus  ad  an.  652.  n.  n , 

& ad 


Digitized  by  Google 


V in  dic  at  a.  Appendix  $.  IIT.  $11 
&adan.  654.  n.  e>  Papcbrochius  in  Cenat.  §.  77*pag.  ipi  > 
Bene inus  in  Not.  ad  Anaft.  pag.  63.  Pajloris  nomine  , dc  quo  S. 
Martinus  in  praecic.  cpift.  1 7,  non  Eugenium  Rom.  Pontifieem  , 
fed  Pyrrhum  Conftantinopolit.  Patriarcham  accipicndum  ar- 
guens  , Sc  Blancus  de  polit.,  & poteft.  Eccl.  tom.  6.  pag.  75  3 Sc 
leq.  Eugenium  toto  eo  tempore  , quod  a fua  Ordinationc  ad  obi- 
turn  S.  Martini  intercept,  ideftabanno  6 54.  dic  8.  Septcmb.uf- 
que  ad  diem  1 6 . Scptcmb.an.d5  5,  non  nift  Vicarium  Epifcopum 
geflifse  exiftimans.  > qui  tamcn  extinfto  S.  Martino  3 novo  Cleri 
acccdente  confenfu  , verus  , Jegitimufque  fedcre  Pontifcx  coepe- 
rit  ufqueaddicm  2.  Junii  an.  £57.  Adi*fisetiam  Flcurium  hift. 
Ecclcf.  lib.  35?.  §.  9.  Ca:tcrum  ctfi  moris  cfset , quern  turn  ctiam 
exfilii  fui  tempore  fervatum  memorat  S.  Martinus  inepift.  15. 
port:  diem  17.  Septemb.  an.  654,  quo  ipfe  Conftantinopolim  ap~ 
pulerat , ad  Theodorum  exarata  apud  Labbeeum  pag.  6 5 , Sc.  Har- 
duinum  pag .676,  ut  Pontificis  cxfulantis3vcl  cxftinfli  vices  gerc- 
rent  Archidiaconus  3 Archipresbytcr  , & Primicerius , nihil  im- 
pedit  tamen  , quin  ab  hoc  aliquando  difccfsutn  more  fir3  Ecclefiae 
nempc  neceffitatc  urgente  3 ut  ad  graviflima  avertenda  pcricula  > 
a Cleroeligcrctur  3 qui  perfonam  abfentis  , vel  dcfun&i  Ponti- 
ficis fuftinerct : quopa&o-in  exfiliutn  pulfis  Liberio  , Sc  Martino 
defignatos  fuifse  Felicem3  Sc  Eugenium  ad  ipforum  vices  implcn- 
das  fit  veri  valdequam  fimilc  . * 

Alteram  componendae  difficultatis  ingrefli  funt  viam  Baro* 
nius  ipfe  ad  an.  3 57.  n.  5 6,  Bellarminus  dc  Rom.  Pontif.  lib.  4. 
cap.  9,  Bernimis  hift.  H«er.  ad  Scculum  IV.  -cap.  7 , Auelor  Ob- 
fervac.  hift.  Crit,  Theolog.  in  hift.  Ecclcf.  Fleurii  tom.  1.  lib.  14, 
aliique . Nempe  id  perfuafum  habentes,  quod  Liberio  in  cxfilium 
ob  fidem  Catholicam  deportato  , Romanus  quidem  Clcrusjurc- 
jurando  pritis  fc  obftrinxerit  nullum  fe  alium  3 Liberio  in  vivis 
agente , in  Pontifieem  admiflurum  ; quumque  Arianorum  opera  3 
atque  prasfertim  Acacii  Casfarecnfis  Epifcopi  3 Felix  in  locum  Li- 
berii  fuffcdhis  fuiflct3quamvis  ab  Ariana  hcerefi  abhorreret  3 quia 
tamcn  Arianis  communione  fe  conjunxifsct  3 cum  ipfo  Romano- 
rum  Catholicus  nulius  jungiSacrorum  confortio  volucrit  3 fieri 
potuiftc  tamcn  poftea  arbitrantur*  ut  poft  biennium  lapfus  Libc- 
Pars  11,  Tom.  y.  V u u xius 


yai  Privilegia  Rom.  Pontipici 
rins  Romano  Cicro  , cui  intcrea  Fclicis  integra  fides  perfpe&ifli- 
ma  cvafcrat , locum  fecerit,  utmutata  fentencia,  Liberio  Pontifi. 
cia  abrogata  dignitatc,  ad  Felicem  utroque  fc  confcrret  pedc  , ex 
quo  pcrindc  Felix  tanquam  legitimus  Pontifex  haberi  , colique 
coepcrit . Porro  Liberius,  quamvis  ab  hasrefis  labe  iramums  pror- 
fus  interius  abiret » ut  plurimis  demonftratum  eft,  hxrctici  ta- 
rren  nomine  haberi  idcirco  potuit , quod  Arianorum  fcederc  fc 
polluiflci  quod  a S.  Athanafio,  cujus  caufta  fidei  affinis  admo- 
dnm  erat,  communionc  fc  feparaftet;  quotL>Scmiarianoruni_> 
Edlhcfi  Sirmienfi,  & Antiochcna*  fubferipfifset : ut  propterea 
cenferi  potuerit  a Catholic*  Ecclcfix  communionc  fc  ultroab- 
ftraxifse  , fchifmateque  conflato  a Chriftifidclium  unitatc  fc  vo. 
luntarie  divulliflc , atquc  proinde  Ecdefi*  Caput  cfsc  defiifsc  • 
Et  ccrtc  in  caufsa  haerefis  , aut  fchifmatis  Pontificem  notorie  , 
palamque  fchifmaticum  , aut  harreticum  Pontificatu  cxciderc  > 
& ab  Ecdcfia  Pontificatu  vel  amoved  pofse,  vel  excifum  pronun- 
tiari  non  infimi  fubfellii  Thcologi  adfirmant  • Ea  propter  Libe- 
riodelapfo,  aut  cfepofico  , Felix  legitime  ei  fuffici  potuilsc  vi- 
debatur , qui  proinde  ab  co  tempore^quo  Liberii  lapfus  configna- 
ri  folct,  ideftab  an. 3 57.  ufquc  ad  an. 3 58,  Pontificatu  defungi  lc- 
time  potuerit . Quo  tandem  tempore  Liberius  Romam  regreffus, 
ac  refipifeens , felicc  vel  fponte  fc  Pontificatu  abdicantc,  atquc 
ad  privatam  vitam  in  prxdiolum  fe  recipiente,  vel,fi  mails,  Mar- 
tyrio  nonmulto  poft,Arianis  procurantibus,afFe&o>  Liberius, in- 
quam  ex  novo  Cleri,Populique  confenfu,cui  probe  intcgra  ipfius 
fidcs  pcrfpeifla  jam  fucrat , Pontificatnm  iicrum  confcenderit  > 
quern  ad  an.3d6.dicm  24  Septemb.juxta  Blanchinium  in  Not.  ad 
Anaft.  tom. 3 pag.  1 6 , vel  ad  30.^67.  diem  5.  Septemb.  juxta  Ba- 
ronium  ad  eumdem  an.  n.  2,  quem  emendat  ibidem  Pagius  n.  2, 
vita  protra&a  adminiftrarit , poftquam  ob  intcgratain  cum  S. 
Athanafto  communioncm  , ob  damnatam  Sirmienfem  tertians 
Edhefim  in  Synodo  Ariminenfi  reftitutam,  & ob  Nicaenam  fi- 
dem  fuofortitcr  redi  ntegratam  loco  , diverfam  , adverfamquc 
fuifset  ab  Arianis  fort unam  expertus  , jufsuqtic  Conftantii  ab 
Uibe  cxpulfus  an.  3 5 9.  juxta  Baronium  ulque  ad  an.  361  , ideft 
obitum  Conftantii,  111100.3*8.  die  10.  Martii  poll  Menfes  7. 

dies 


Digitized  by  Google 


Vindicata. Appendix  if.  III.  5:13 
dies  9.  a reditu  numcratos,  juxta  Blanchinium  pag.  16  , (qui  turn 
Libeiio  Pontificatu  ccdcnte  , legitimis  fuffedum  votis  Feiicem 
eodem  an. 3 58.  die  8.  Augufti  dignitlitein  tenuifse  ufquc  ad  diem 
1 1.  Novemb.  feq.  an.  3 59.  autumat)  ufquc  ad  an.  3 5p.  die  21. 
Dccemb. , quo  Libcrium  fetundo  ad  Pontificatum  afsuirptum 
cxiftimat  , fatis  fundus  anno  , dicque  , quo  fupra  , velut  habent 
S-Hieronymus  in  Martyrologio,  atquc  Martyrologium  antiquum 
S.  Cyriaci  ad  diem  23.  Septemb. 

Tertia  , quar  nuhi  quidem  probabilior  videtur , aptiorque 
cnodandx  difficultati  fc  aperit  ratio , quam  ultro  citroque  am- 
pleduntur  Perronius  in  refp.  ad  Rcgem  Angl.  , Henfthcnius  in_* 
Append,  tom.  3.  April.,  Bofsuetii  Annotator  ad  lib.  14.  cap-34, 
Pagius  Jun.  in  Felice  11,  Cavalcanti  in  Vindic.  Rom.  Pontif.  lib. 
3.  difsert.  9 , Roncalia  in  Animadv.  ad  Natalcm  difsert.  32.  art. 3, 
aliique  perfuafum  habentes , quod  Liberio  tres  poll  annos  ab 
inito  Pontificatu  in  exfilium  exturbato,  cjufdcm  confiiio,  & con- 
fenfu  1 a Clero  Romano  ejus  in  locum  S.  Felix  fuerit  fubrogatus, 
abannoideft  3 5 5.  ad  an.  3 58,  toridem  fcilicct  annos  , quot  a_, 
Liberio  occupata  pridem  fuerat  Sedes  . Vcl , fi  vclis  , Arianis 
agentibus  , ilium  fibi  propicium  futurum  putantibus  , Feiicem-* 
inauguratum  fuifsc  Pontificcin  facultatcm  putandi  ultra  tibi  fa- 
cient,  ita  tamcn,  ut  cjufdcm  inauguration!  Liberius  confenfum 
accommodate  fuum  putetur , ea  ratione  permotus , quod  in  gravi 
Ecclefix  diferimine  , ne  videlicet  Ecclcfix  Romanx  Pontificate 
Ariana  pece  a capitc  ad  talos  inquinatum  prxfici  nefaftc  con- 
tingeret , Feiicem  prx  aliis-,  utpote  qui  probatifllmx  fidei  fibi 
compertusjgratiaque  coniundiflimus  erat,  coque  quin  etiam  con- 
Clio  , quod  ipfius  clc&ioni  Conftantium  , Arianofquc  repugna- 
turos  haud  fore , falfa  opinione  dc  Fclicis  fide  dudos , quern  faci- 
lioris  animi  reputabant , neque  lecum  adeo  gravate  fore  com* 
municaturum  , perfuafum  haberct , prxfici , fufficiquc  fibi  pati 
oportcrct , eoque  libeotius  fit  pafsus  , quod  nondum  inordinato 
retinendi  loci  affedu  tcncrctur.  Ita  S.  Euftathius  Antiochcnus 
fua  ab  Ecclefia  fugatus  omnino  judicavit  non  refiftendum  vi  ma- 
jor i , quxaherum  fibi  Epifcopum  fubftituere  deftinafset , ctiamfi 
a/ufpcdisEpifcopis , & ip  ft  fufpedus  ordmandusefset , pericu- 

V u u a lofius 


514  Privilegia  Rom.Pontifici 

lofnis  exiftimans  Ecclefiam  fine  Epifcopa  remanere  > aut  Tut 
caufsa  in  Schifinadifcindi . Qua  dc  re  fufe  Baronius  ad  an.  324.. 
n.  1 44  j & feqq.  > Pagius  ibidem  n.  a 6 , & feqq.  , Tilleinontiu* 
tom.  7.  in  Not.  ad  S.  Euftathium  , Bofchius  in  hift.  Chron.  Pa- 
triarch. Antioch.  §.  14.  pag.  34 6 , &i  feqq  , & Solleritis  ad  diem 
16.  Julii.  Agcndi  rarione  haud  abfimili  cum  Maximo  Cynico 
tjfus  lcgitur  S.  Gregorius  Nazianzenus  , Sedi  Conftantinopolita- 
na*  fponte  cc Jens , cumquc  illi  fuo  loco  pratfici  pafsus  potius  , 
tjuam  ilia  in  partes  , ipfo  obnitente  , dividerctur . Quo  de  egre- 
gio  pacis  Audio  plurima  ipfemet  in  Carmine  de  vita  fua  , Thco- 
doretuslib.  5 hift.  Eccl.  cap.  3 > Cardonus  tom.  2.  ad  diem  y, 
Maj-i  pag.  436,  & feqq. , & Cuperus  in  hift.  Chronolog.  Patri- 
arch. Conftantmopolic.in  Parergo  i,&  §.  9.  pag.  5 ac  feqq. 
Hac  igiturhauddifpari  de  caufsa  Liberius  juri  ceffifse  fuq,  feqtte 
Pontificatu  abdicafse  prxfumcndus  eft,  dum  Fclicis  ordinationi 
confenfum  prxbuit , adcoque  utfoluto  Liberio  pratftito  jura- 
mento , legitimis  Cleri  votis  in  cjus  vacantem  locum  Felix  afsu- 
mipotuerit.  Quamquam  ex  Clero  , Populoque  , ut  fieri  folet, 
plerique  non  defuerint , qui  Fclicis  ordinationi  oblu&ati  fine , ut 
pore  quern  partium  Arianarum  fautorem  inficiarcntur,  eui  poft- 
modum  tamen  > Integra  ipfius  fide  perfpe&a  , atque  viciffim  Libe. 
rii  a fide  delapfu  percepto  , abiifdcm  paritum  eft  . Poftremo  Ro- 
mam  regrefso  Liberio  , perledifque  in  Circo  Ikteris  Conftan- 
lii,  quibns  prxeipicbatpr  , ut  a Liberio  , & Felice  una  fimul  ex 
aequo  adininiftraretur  Ecdcfia  , audita  turn  vox  Populi  uno  con- 
clamantis  ore  apud  Thcodorctum  lib.  2.  cap.  17:  Vnus  Deus > 
unus  Chrijlus  , unus  Epifcopu-t . Igitur  forte  ipfe  Felix  fponte  fe 
Pontificatu  abdicavit , iuprxdioltim  fecedens,  Dco,fibiquc  dein- 
ceps  vacaturus , quod  (ignificare  videtur  Philoftorgtus  lib.  4. 
cap.3  deeo  inquiens:£p//fopi  quidem  dignitatem  retinens,Jed nulli 
jam  Civitati prajidena  : nc  fcilicet  Schifma in  Ecdcfia  crcarct,  vi- 
cemquc  Liberio  rependens  , qui  locum  frbi  reliquerat . Forte  ab 
Arianis,  quibus  infenfus  jam  venerat , ideo  quod  Nicanx  fidei 
addkftiffirous  illotum  fpcm  fefellifset  non  modo,  fed  illis  fotdcte 
jiingifummopere  averfarctur  , in  Urbcm  C.rrcm  raptus  , ibidem 
Martyrio  fuitaffcdusi  atque  ipfius  demum  Corporc  traaslato  ad 

Bafi- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jj1.  IV.  yaj 
Bafilicam  SS.  Cofraar,&  Damiani , Rdiquiarum  pars  quaedam,  ut 
dixijjam,  Ecclcfiac  S.  Pudcntiante  conceffa  fuit.  Forte  a Clero,  Po- 
puloque  Romano  rei  veritatc  demum  comperrajvideliceta  Liberio 
contra  fidem  Nicxnam  nihil  fubferiptum,  fuifseque  peccatum,  Fe- 
lix, qui  Arianorum  communione  fe  aliquando  polluerat  > e gradu 
deturbatuSjUrbcque  fuit  expulfus.  Igitur  Liberius  Felice  aut  ex. 
tin bato,aut  morte  defundo,  aut  cedente,auc  Marcyrio  fublato, in- 
augurate denuo  Pontifex  eft,Pontiticatumque  geflic  ufque  ad  obi- 
tum  > ideft  itcrum  per  annos  ferme  7,  ideoque  ufque  ad  an.  3 66. 
juxta  Eufcbium,  V.  Bcdam,  Ciacconium,  Pagium,  Coutantium  , 
& Blanchinium  , etfi  Baronius , Spondanus  , Vidorellus  , & San- 
dinus  ufque  ad  infeq.  an.  367.  extendant . Ejus  memoria  cumin 
Synaxariis,  ac  Menxis  Grxcorum  ad  diem  27.  Aug.,  tum  in_> 
Catalogis,  & Martyrologiis  ad  8.  Kalcnd.  Odob.  veluti  S.  Pon- 
tificis  recolitur.  Atque  de  implicatiifima  hacce  Liberii , & Fe- 
licis  hiftoria  jam  fatis , fuperque  . 

DE  ss.innocentioi,  ZOSIMO,  SIXTOIII, 
LEONE  M. , GEL ASIO  I , ET  ANASTASIO II. 

S-  I V. 

MIrari  fatis  non  fubit , quanta  S.  Innoccntius  I.  Pontifcx 
alioqui , fiquis  alter  , quo  avitac  Religionis  , ac  Difcipli- 
nar  retinentior , eo  a novitatibus  inducendis  averfior  , temerita- 
te  in  gemini  erroris  culpam  vocetur . Primo  nempe , quod  in_» 
Epiftola  2.  ad  Vidricium  Rotomag.cap.  1 2.  in  Colled.  Dionyf. , 
Hadrian. , Ifidor. , & Hifpan.  ftatuerit  Deo  Sacratam  Virginem 
jam  rclatam  ( Velata  autem  Virgo  appcllabatur  , qua:  integrita- 
tem  publico  teftimonio  profefla,  a Sacerdote  prece  fufa  benedi- 
dionis  vclamen  acceperat , veluti  loquitur  S.  Siricius  in  epift.  10. 
ad  Galliar.  Epifcopos  cap.  1 , cuiquc  (tmilia  pridern  habuerat 
Liberius  Papa  in  lerm.  ad  Marcellinam  Sororem  fuam  apud  S. 
Ambrofium  lib.  3.  dc  Virgin,  cap.  1:  vclamen  autem  Virgo  acci- 
pere  olim  ante  annum  xtatis/jo.  vetabatur  a Conciliis  Cxfarau- 
guilano  an.  3 81  • Can.  8,  & Agathcn.fi  an.  508.  Can.  1 9.  relato  a 

Gra- 


Digitized  by  Google 


Privilegia  Rom.  Pontifici 

Gratiano  Can.i  ^.SanBimoniales  20.  Qji,  fed  perperamex  Con- 
cilio  Carthag.  quodpoftca  tempus  limicatum  fuit  adan.xtatis 
a 5.  a Conciliis  Carthaginenfi  III.  an.  307.  Can.  4,  Miicvitano  II. 
an.  41 6.  Can.  ztf,  five  Cod.  Can.  Ecclef.  Afric.  Can.  1 2 6 , Arc- 
latcufi  II.  an.  45  2.  Can.  52  , Francofordienfi  an.  754.  Can.  4^ , 
Turonenfi  III.  an.  813.  Can.  28,  &Capitulari  Aquifgrancnfi 
Ludovici  Pii  an.  815.  cap.  26.)  qusprepofiti  pcenitens  nupferit 
poftca  5 vel  fuerit  fornicata  , ncquaquam  rccipicndam  fore  ad 
poenitentiam  , donee  in  vivis  illc  ageret , cum  quo  peccati  labc  fc 
coinquinavit.  En  Innocentii  verba  : Qua  Chrijlo  Jpiritualiter 
nupferunt,($  a Sacerdote  velar i meruerunt,Ji  pojlea  vel  pul/lice  nup- 
ferint , vel  fe  clanculo  corruperint>  non  eas  admittendas  ejje  ad  agen- 
dam  poenitentiam  , niji  is , cut Je  junxerant , de  A'fando  recrjjerit , 
ut  habent  Collcdl.  Dionyf.,  & Hadrian. , five  De  hac  vita  decejje - 
fit  , uti  legitur  in  Codic.  Colbcrtino  Langob.,  Ifid. , & Hifp.  Ini- 
quum  vero  videtur  Virgini  pcxnitcntiam  aut  petenci , aut  pera- 
genti  denegari  vel  poenitentiam  , vel  abfolutionem , donee  vixe- 
rit  cjuldem  criminis  confors  . Ex  eo  autem  Canone  id  etiam  cx- 
feulpit  Tillemontius  in  Annot.  ad  S.  Innoccntium  art.  1 2.  juxta 
Ecclefiae  Roman*  difeiplinam  veterem  Conjugium  folemni  Virgi- 
num  confccratione  non  ivifsc  folutum,  ctfi  S.  Bafilio  alia  inefset 
fententia  > aliaque  difciplin*  ratio  apud  ipfum  invaluifset . Quin 
into  exinde  S.  Innocentio  obtreftandi  licentia  arrepta  projetfli 
pudoris  Protcftantes,  inter  quos  Pidctus  Theolog.Chrift.  lib.  1 4. 
cap.  38,  Scpoftipfum  Francifcus  Bruys  hift.  Rom.  Pontif.  tom.i. 
pag.  i^2,&feq.  Pontificem  propria? audoritatis  fines  praetergref- 
fum»Coelibatus  legibus  adco  ar&e  Pucllas  obftringendo,  effutirc 
non  erubefeunt , affirmarc  nec  vertti  Virgincs  Deo  facras  contt- 
nentiae  voto  ar&e  non  adeo  obligari , quin  fpontc  quidem  fua  a_i 
propofito  refilire  poflint;atque  hanc  libertatem  quidem  praeoften- 
di  in  vctcris  Ecclefiae  difeiplina  , ctiamque  num  praefumi  ex  nova 
Evangelica  lege . Atque  ita  appofite  utique  ad  Protcftantium_» 
ingenium  , qui  Ecclefiae,  morumquc  reformationem  mcliori  al- 
tera inducerc  rationc  nefcicrc  , oifi  cam  ad  Eptcurri  difeiplinam 
cxigcrcnt . 

Alterius  inerroris  ignominiam  arceffitur  S.  Innoccntius , 


Digitized  by  Google 


Vindjcata.  Appendix  jf.  IV.  yiy 
quodnempe  inEpift.  18.  edit.  Concil.  ad  Alexandrum  Epifco- 
pum  Antiocbenum  cap.  3.  dc  Arianis  agens , eorumdem  Baptif- 
nuun  ab  corum  Ordinationibus  diftinguensj  ficut  ilium  ratum  , & 
validum,fic  iftas  vicilfim  nullas,  & irritas  declarant  verbis  hifee: 
Hon  videtur  Clericos  eorum  cum  Sacerdotii , aut  Afinijlcrii  cujuf- 
piam  Jufeipi  deb  ere  dignitate : quoniam  qui bus Jolum  B apt  if  mi  ra- 
tum ejje  per  mittimus  , quod  utique  in  nomine  Patris  > iff  Filii  » iff 
Spiritus  S.  perficitur  , nee  S.  Spin  turn  eos  habere  ex  illo  Baptif- 
mate  , illijque  Afyjleriis  arbitramur  : quoniam  quurn  a Catholic 
fide  eorum  Auflores  defeifeerent , perfcffionem  Spiritus , quam-** 
acceperxnt , amiferunt . Ncc  dare  ejus  plenitudinem  pojfunt , qua 
ntaxime  in  Ordinationibus  operatur,  quamper  impietatis  fux  per- 
fid i am  potius  > quamfidem  dixerim  , perdiderunt . Jpuomodo fieri 
potejl  , ut  eorum  profanes  Sacerdotes  dignos  Cbrijli  honoribus  arbi- 
tremur  , quorum  Laicos  imperfeSfos , ut  dixi  > ad  Spiritus  S.  per- 
cipiendim gratiam  cum  pxnitenti x imagine  recipiamus  f Quorum 
fimillima  repetit  in  Epilt.  22.  edit.  Concil.  ad  Epifcopos  Mace- 
donia? j ubi  cap.  3.  dc  Clericis  ab  hxrcticis  ordinatis  generatim 
agens  propria  , quae  S.  Cypriani  olim  fuerant , verba  fjtccrc  non 
dubitat,  fic  efFatus  : Gfmm  nos  dicamus  ab  Hxrcticis  ordinates 
vulneratum  per  illam  minus  impofitioncm  habere  caput > iff  ubi 
vulnus  infixum  ejl , medicina  ejl  adhibenda  , ut  pofit  recipere  Jani- 
tatem.  JJJuxfitiitas  pofl  vulnus Jccuta , fine  cicatrice  ejfe  non  pa- 
tent : atque  ubi poenitentix  remedium  necefjarium  ejl , illic  or di na- 
tion! s honor em  locum  habere  non  pojfe  dccernimus . . . Bed  e contra - 
rio  afseritur  eum  , qui  honorem  ami fit , bonorem  dare  non  p°(fc\  nec 
ilium  aliquod  accepifse , quia  nihil  in  dante  erat , quod  ille  pofset 
accipere  . Aquiefcimus  , Iff  verum  ejl iff  c.  Et  Cap.  5.  dc  Ordina- 
tionibus diftinctc  loquens  a Bonofo  Epifcopo  olim  Sardicenfi  , 
ac  pcrlllyricumPhotinianae  hrercfcos  propagatore  impie  pcratflis* 
nulla? , irritafquc  cafdcm  dcccrnit  fic  loquens : Ad  fummim  cer- 
te  t qui  nihil  a Bonofo  occeperunt , reifunt  ufurpatx  dign’tatis  , 
qui  conficiendorum  Sacnmcntorum  Jibi  vindicaverunt  aufhr in- 
tern , atque  id fe  putaverunt  ejje  , quod  de  his  nulla  fuerat  regula- 
rs i rationeconcejsum . Atque  iia  quidem  apud  Jo.  Sbaraleam  in  dif. 
put.  depravorum  Ordinat.  cap.  8.  n.  12,  ficfcqq.  dcinvalidis 

Aria- 


8 Privilegia  Rom.  Pontif  ici 

Arianorum  Ordinationibus  S.  Innoccntii  locum  in  epift.  18.  ad 
Alexandrum  Antioch,  intcrpretatus  fcrtur  S.  Petrus  Damiani  in 
Opufc.tf.  pro  Simoniaciscap.  2i>  deque  invalidc  collatis  a Bono- 
fo  Ordinibus  ejufdem  Pontificis  locum  in  Epift.  a a.  ad  Macedo- 
mac  Epifeopos  acecptum  fuifse  ab  Au&ore  Epiftolae  5.  dc  Chore-- 
pifeopis  S.  Damafo  tributa:  apud  Harduinum  tom.  1.  pag.  770  , 
a Leone  III.  in  epiftola  ad  Epifeopos  Synodi  Ratifponenfis  ann. 
803,  & ab  ipfa  Synodo  relata  inter  Capitularia  Caroli  M.  lib.  7. 
capit.  1 87.  tit. 4.  de  Chorepifeopis  apud  Harduinum  tom. 4.  pag. 
2 48,  a Synodo  Suelfionenfill.  an.  853.  adverfus  Ebbonisordina- 
tiones  A<5h  4.  apud  eumdera  Harduinum  tom.  5.  pag.  50.  con- 
tenditur  . Atque  ita  ornhino  Innocentianum  accipicndum  tefti- 
monium  indc  confirmatur  3 quod  fiquidem  Bonofiani  Paulianje 
Se<ft«e  germen  cflent  5 tefte  Vigilio  in  Conftituto  pro  tribus  Ca- 
pit. apud  Harduinum  tom.  3.  pag.  35^  fuifsc  qtioquc  Bonofianos 
Photinianorum  Grcgales  tradat  Gennadius  Maflil.  de  Script.  Ec« 
clef,  in  Audcntio  3 Photinianos  vero  a Paulianis  non  difeernant 
Ruffinus  lib.  lo.hift.  Ecclef.  cap.  6,  edit.  Cacciari  tom. 2.  pag. 
16 . ex  ConcilioNica?no  Canoncm  21 . allcgans  hifee  verbis : Vt 
P&uliatiijl*  , qui  funt  Pbotiniani  5 rcbaptizctitur  5 & Concilium 
Arelatenfe  II.  an.  452.  Can.  id,quum  ex  Nicarno  Can.  12  5 & 
Arelatenfi  mox  cir.  Can.  16.  Paulianorum  Ordinationes  , ficut 
Baptifmum  j invalidas  fuiflc  liquido  conftet,  de  invalidis  proinde 
Bon'ofianorum  Ordinationibus  ut  loquutus  fane  S.  Innoccntius  I. 
fuerit  > indc  necelfario  confequi  conduditur . 

Atcnim>  utiis  veri  quaedam  incfsc  fpecies  videri  poflit , 
inaniaeffc  tamcn  ifta  3 nec  abfque  injuria  appingi  S.  Innocentio  > 
atque  longe  rationem  cos  fugere,  qui  fucum  iis  facerc  inftituunt, 
cofacilius  j quo  evidentius  demonftrandum  alTumo.  Atque  quod 
ad  i.  loco  objeJHim  attinet,  non  inficias  ibo  equidcin  alicubi,  ut 
in  Africana  Ecclefia  3 & Hifpanica  > & Gallicana  feveriorem  ali- 
quando  5 ar&iorcmque  viguiise  difeiplinam , cujus  haud  obfeura 
veftigia  deprehendere  licet  apud  S.Cyprianum  in  epift.  52.  ad 
Antonianum  , ac  in  Conciliis  Eliberitano  Can.  6 3 & fcqq. 
Arelatenfi  I.  Can.  22  , juxta  quam  cjus  genus  criminibus  talis 
imponebatur  poenitentia,utclTe  propemodum  abfque  expiatione 

vide- 


ViNDie  at  a.  Appendix,  if.  IV.  529 

viderentur  s quin  etiam  hujufmodi  durioris,  rigidiorifqiie  di- 
fciplinae  fpeciem  obtinuiflc  in  Ecclefia  Mcdiolanenfi  , atquc  Tub 
hac  aetate  in  Romana  ipfa  Ecclcfia  adparcat  ex  S.  Ambrofio  lib. 
dc  lapfu  Virginis  confecratie  cap.  8.  n.  38  , ubi  fie  cam  alloqui- 
tur : Inhare pcenitentia  ufque  ad  extremum  vita  , nec  tibipra - 
Juntas  abhumana  dieveniam  dari\  quia  decipit  te  , qui  hoc  tibi 
pfjlliceri  voluerit . JQua  enim  preprie  in  Dominum  peccajli , ab 
ipfo folo  te  convenit  in  die  yudicii  eXpettare  remedium  \ atque  ex 
ipfo  S.  Innoccntio  in  epift.  3.  edit.  Concil.  ad  Exfupcrium  To* 
lof.  cap.  4,  ubi  de  adultcris  Mulieribus  a viris  fuis  ad  Sacerdotcs 
delatis  loquens  : Jdeo  , inquit , Mulieribus , prodito  earum  crimi - 
Communio  denegatur.  Univcrfim  tamcn,  atque  in  Ecclefia  prae- 
fertim  Romana,  etfi  denegaretur  Communio  , ad  hue  tamen  poe. 
nitentiae  fadum  locum  fui(Tc  liquido  patetex  eodem  S.  Innocen- 
tio  in  mox  cit.  epift.  ad  Exfuperium  cap.  2 , ex  Clcro  Rom.  in_* 
epift.  3.  ad  S.  Cyprianum  , ex  S.  Hieronymo  in  epift.  1 1.  ad  S. 
Damafum  edit.  Cout.,  ex  S,  Caeleftino  in  epift.  1 1 . edit.  Concil. 
ad  Epifcopos  Provin.  Vien.,&Narbon.  cap.2,&  ex  S.Leone  M.  in 
epift.  1 08.  edit.  Ballerin.  ad  Theodorum  Forojul.  cap.  2,  &fcqq. 
Atque  ita  intelligendum  locum  ilium  S.Innocentii  in  epift.  ad  Vi- 
dricium  cap.  1 2,  ideft  ut  Virginibus  Deodicatis  , prasfertim  ve- 
ro,  ubi  pcccandipericulum  continuo  immineret , difficile  quidem 
poenitentia,ob  indifpofitionem,  concederetur,  non  etiam  ut  peni- 
tus  denegaretur,  evidenter  oftendunt  ii  ipfi,ad  quos  S.  Innocentii 
Rcfcriptum  fucrat  diredum,Ep)fcopi  Gallicani.  Nam  in  Concilio 
Valentino  an.374.Can.2j  inArelatenfi  II.  an.452.Can.52,in  Au- 
relianenfi  V.an.  545?.  Can.  ip,in  Turoncnfi  II. an.  557. Can. 20, in 
Matifconenfi  I.an. 581.  Can.  1 z ,&  in  Duziacenfi  II.  an.  874-Can. 

allegata  S.  Innocentii  audoritatc  in  praecit.  Epift.  ad  Vidri- 
cium,  Virgines  Deo  dicatas  Communionc  quidem  privandas  , 
pcenitentia?  locum  tamcn  cifdem  non  denegandum  decreviftele- 
guntur . Atque  hanc  juxta  S.  Innocentii  mentem  Patres  prarte- 
rea  Concilii  Toletani  I.  an.  500.  Can.  id,  relato  a Gratiano 
Can.  27.  Devotam  27.  Q^i , Toletani  IV.  an.  6 33.  Can.  5 5 , & 
Toletani  VI.  an.  638.  Can.  6.  lapfis  Virginibus  Deo  facris , ubi 
pcenitentiam  egiflent,  Communionem  in  vitae  extremo  indulgen- 
fars  II,  Tam*  V*  X x x dam 


53°  Privilegia  Row,  Pontifici 

dam  duxcrunt . Qjin  ctiam  ipfemct  exprcfle  S.  Innocentius  I* 
Can.  i.  inter  cos  3 quos  Tub  nomine  Synodi  Romanortim  , five 
Epiftola:  Synodic*  ad  Gallos  Epifeopos  ex  tribus  Exemplaribus 
Tiliano  , Pithoeano,  ac  Foflatenfi  deferipfit , ipfique  cribui  Inno- 
centio  pofse  jure  conjecit  Sirmondus  , quofque  deindc  ad  genii- 
ni  5 & antiquilfimi  Colleg.  Parif.  Codicis  fidem  exegic  Hardui- 
nus  tom.  2.  pag.  1031  3 dc  Virgine  velata  propofitum  non  fer- 
vantc  loquens  , eidem  poft  emiftum  folemne  Continentix  vocum 
lapfa*  pocnitentia  expiandi  flagicium  locum,  adhuc  facie:  Annis 
quamplurimi  s , inquiens , deflcndum  ei  peccitum  ejl , quo  dign<e 
fruftu  pxnitcntia faSot  pojjit  aliquando  ad  'veniam  pervenirc  . Scd 
& S.  Zacharias  P.  M.  inepift.  7.  ad  Pippinum  Majorem  Domus 
apud  Harduinum  tom. 3.  pag.  1 £04.  & cap.  2a.  pr*m.  S.  Innocen* 
tii  verbis  ad  Vi&ricium  deferiptis  x cap.  26.  prolato  S.  Siricii 
dccreto  3 lapfis  Virgiaibus  , etfi  Deo  dicacis  , longa  paenitcntia_» 
defunftis  y ex  humanitate  Communionis  gratiam  , in  mortc  fal- 
tcm  , largiri  poffe  dccernit  .. 

Ncquc  vero  magis  re&e  inde  fubinfertur  a Tillcmontio  Ec- 
clcfix  olim  Romana:  ritu3  folcmni  Caftitatis  voto  in  irritum  mi- 
nime  ivifle  Matrimoniuni , atque  ab  S.  Innoccntio  Sacrarum  Vir- 
ginum  Conjugia  improbata  quidem3  difsoluta  non  etiam,  confici- 
tur  ..  Enim  vero  in  eadem  Epifiola  3 eodemque  ipfo  Cap  1 2.  S* 
Innocentius  jubet  par  ferer.dum  de  Virginibus  Deo  dicatis  judi- 
cium , qua:  poft  cm i (Turn,  vorum  Matrimonio  fe  junxerint 3 atque 
dcMulicribus  Matrimonio  copulatis , qua:  priori  viventcViro  , 
cum  alrero  conjugium  iniv  erint  3 ut  neutri  nempe  poenitentix  li- 
centia  concedatur  , donee  peccati  confers  vita  fucrit  fun&iis  *. 
Atqui  peflime  quis  arguerct  inde  fecundo  Conjugio  primumL» 
difsolvi  in.  fententia  S.  Innoccncii  >.  igitur  perperam  inde  paritet 
infertur.  Conjugium  voto  Caftitatis  folcmni  non  infringi.  S.Inno- 
ccntii.fcntenriam  illuftrant3arque  bono  in  loco3  apertiftimoque  col» 
tocant  prxlaudata  Concilia  Toletanum  I.  Can.i  6, Sc  1 p,Arclaten- 
fe  Il.Can.  525  Aurcliancnfc  V.Can.  1 ^,Turonenfc  lI.Can.2o3Ma* 
tifeonenfe  I.Can.  1 i3Tolctanum  I V.Can.  5 5, Toletanum  VI.Can.5>, 
& Duziacenfe  II.,Can  6 > ubi  Sacrarum  Virginum  conjugia  irrita 
proculdubio3atque  S.Innocentii  quidem  decrcto3intelligunt3&de- 

cla~ 


Vindic  at  a.  Appendix  $.  IV.  $31 
clarant . Quin  etiam  Turonenfc  codcm  loci  apud  Harduinunu 
torn.  3.  pag.  3 6i.  S.  Innocentii  laudafte  dccrctum  haud  fatius 
habuit , fed  8c  laudare  non  abllinuit  cum  L.  2.  Cod.  Theod.tir, 
2j.de  Raptu  i qua  Jovinianu*  Imp.  cd'cit : Si  quit  non  dium  ra- 
pere  ,fed  attentare  , Matrimonii  jungendi  caujsa  , Jacra/n  Fir- 
ginem  aufus fuerit  ,<apitii  fenttutia  feriatur  s turn  Legem  olim 
Ethnicis  ipfisfacram  , juxta  quam  Virgincs  De*  Vcft*  facrat*  , 
quae  poftmiflb  propofito,  Virginalis  pudicitiae  graciam  foedaflent, 
jaduramque  fecifleot , capitali  fententia,  aha  inhumo  defodi 
ablquc  mifcricordia  debebant . Quibus  ft  jungas , quae  paflim 
de  laude  , & obligationc  Virginalis  » aut  Vidualis  ctiaro  Cafti- 
tatis  Deo  votonuncupatoe  habent  Patres  Nicsrni  Can.7$.  Arabi- 
co  de  Dia|pniflis  , quas  facra  Continentix  lege  obftridas  videre 
licci  apud  Affemanum  Bibl.  Orient,  tom. 3.  par.  2.  cap.  1 3.  §.10, 
Concilii  Carthaginenfis  IV.  Can.  104,  S.  Bafilius  de  vera  Vir- 
ginit.  circa  medium  > 8c  in  epift.  t 7,  S.  Ambrolius  in  lib.  dc  Vir- 
gin., Eufebius  lib.  a.  hift.  Eccl.  cap.  17,  S.  Jo:  Chryfoftomus 
hom.8.  in  S.Matth.,  S.  Hieronymus  in  lib.advcrf.  Jovinian.,  8c  S. 
Auguftinus  in  Pfal.  yp.  fub  finem  , habebis  profedo  , quibus 
Crono  j Pidcto  > Brujo  > 8cc.  impudentiflimis  Virginalis  conti- 
nenti.x  obtredatoribns  duriflimum  os  obftruatur  « 

Ad  ea  nunc  acccdendo,qux  cx  S. Innocentii  I.  Epiftolis  id. ad 
Alexandrum  Antioch.j8c22.ad  Epifcopos  Macedonia  fecundoob. 
jedafunt  loco  , graviorem  } fateor  , hinc  dc  Sacrarum  Ordinatio- 
num  validitate  ditficukatem  oriri , quam  data  heic  opportunitate 
dirimerc  oportet , quandoquidem  incumdem  quoque  errorenu. 
Pontificcs  aliilonge  plures  rapi  folent . Itacnim  S.Innocentius  I, 
uti  didum  eft , a Bonofo  Ordinationes  peradas  irritasdedarafsc 
contenditur.Acque  ita  poft  ipfum  S.Zofimus  in  cpifl. 5 .ad  Galliar., 
8c  feptem  Provin.  Epifcopos  Sacerdotio  carere  declarat , qui  abf- 
que  Metropolis*  Arclacenlis  conlcientia  ordinafset , fuifsctquc 
ordinatus;  atque  ideo  ordinatos  a Proclo  Maflil. Sufcipi  nulhtenus 
p'fe  in  cpift.to.ad  Patroclum  Arelat.,  8c  Proclum  ab  fe  damnatum 
non  amplius  Epifcopum  dfe  feribens  ineptft.  11.  adClerum  , & 
Plcbem  Maflil.  Ita  S.  Leo  M.  in  cpift.  92.  edit.  Qucfn.  2.  Bailer, 
l ^7-cap.t.  ad  Rufticum  Narbon.  inter  Epifcopos  haberi prohibuit» 
. X x x 2 qui 


Digitized  by  Google 


532  pRiviLEGiA  Rom.  Pontifici 
qui  nec  a Clericis  ele&i,  ncc  a Plebibus  expetiti,  ncc  a Provinciae 
Epifcopis.cum  Metropolita?  confcnfu  fuiftent  confecrati.  Ita  S. Fe- 
lix III.  ia  libello  Synodico  ad  Zcnonem  Imperat.  contra  Acacimn 
tranfmifso  Ordinationcs  a Pctro  Moggo  , & aTimotheo  ^Eluro 
perattas , ut  potc  ab  ha^reticis,  lllicitas , & irritas  ab  Acacio  rite 
judicatas  aflerit  j quod  & repetit  in  Trattatu  olim  S.  Gclafioad- 
fcripto,ncmpc  ab  hajreticis  ordinatum  Mogguin  Epifcopalis  digni. 
tatis  fubjlantiam  non  accepiffe  . Ita  Pelagius  I.  in  epift.*,  3 , & 4. 
ad  Narfem  Patricium,  & apud  Gratianuin  Can.  44.  <£>ualinos  23. 
Ql.5  5 Can*  53*  Pudenda  , & Can. 3 4.  Schifma  14.  Q.  1.  Schifma- 
ticos  Epifcopi  nomcn,  non  honorem,  nec  mcritum  habere  denun- 
tiavit  j quin  etiam  fubjungens : Non  efl  Chrijli  Corpus , quod  Schif - 
tnaticus  conficit  , fi  veritate  duce  dirigimur . Ita  S.  Grfgorius  M. 
lib.  3.  epift.  1 5.  ut  is  , qtii  fua  abfquc  confcientia  a Dalmatioe 
Epift  opis  Salonitana?  praefettus  fuifset  Ecclefiir  , Nec  habeatur 
Epifcopus , edixic;  eodem  lib. 3.  epift.ad.  ad  Januarium  Calarit.,  & 
lib.  4.  epift.  5.  ad  Venantium  Lunenfcm  cos  , qui  port  Ordination 
nem  Caslibatus  legem  infregiflent,  atque  incontinentia?  flagitio 
fe  inquinafsent , Sacro  Ordine  carere  , five  Ad  Sacrum  Ordinary 
revccari  nec  debere,  necpojje  dccrevit . Ita  S.  Martinus  I.  in  epift. 
5.  ad  Johanncm  Philadelph. , Sc  1 1.  ad  Ecclefias  Antiochenam, 
& Alcxandrinam  , utriulque  Ecclcfi*  hujufee  pervafores  Mono- 
thelitica  hierefi  a eapite  ad  talos  afperfos  Maccdonium,ac  Petrurrr 
Epi/copatus fibifaljo  nomen  affinxilfe,  ac  Sacerdotii fiftam  ipfis  ap * 
pellationem  fuifse  impofttam  affirmarc  non  dubitavit : non  fee  us 
atque  Ordinationes  vacuar  in  Concilio  Lateranenfi  an.  64?.  Can. 
20  , quas  celebrarc  haeretici  attentaftent . Ita  Stcphanus  III,  afiis 
IV.Rom.r  Synodo  an.ydp.  habita  apud  Holftenium  Collett.  Rom* 
pag.  2571  Daeherium  Spicileg.  tom.  2.  , & Cennium  edit.  Rom. 
173  5.  pag.  1 1 , & fcq. , atque  ex  ipfo  apud  Manfium  Suppl.  toil, 
pag.  6 48.  fancivit,  ur  Epifcopi  a Conftancino  pfeudo  - Pbntifice 
ordinati  Confccrationem  ab  s ipojtolrco fttfet plant ,ac fi prius  fuifsent 
mini  me  ordinati  . Atque  prfcterea  , quxcumque  in  facris  OlBciis- 
ab  eodem  pfeudo  - Pontificc  fuiftent  peratta  Prater  tantummodo 
£ apt  if  mum , omnino  iterentur  • Quorum  fimillima  habet  Anafta* 
fius  torn.  t.  edit.  Blanchinii  §. pag.- 18 !>  * & feq.,  ubi  de  Epif- 

copis 


Vindicata.  Appendix  jf.  IV*  f 3 3 

Copis  a Conftancino  ordinatis  Ioqucns  a Concilio  fancitum  ait  :Uf 
Epifcopi  illi . . .Ji  placabiles  fuij sent . . . denuo facto  decreto  cleftio- 
nis  ...ab  eodem  SanSiiff.  Stephana  Papa  benediftionis  fufciptrent 
Confecrationem . Quod  pcrindc  circa  Pres bytcros , & Diaconos 
abeodem  pfeudo-  Papa  ordinatos  fervari  decretum  fubjungit,  ac 
deroum  : Vt  omnia , qua  ifdem  Cenjlantinus  in  Ecclejiafiicis  Sacra - 
mentis  , ac  Divinocultu  egit , iterari  debui(]ent , prater  Sacrum 
Baptifma  , atque  Sanctum  Chrifma  . Ita  S.  Nicolaus  I.  in  epift.10. 
ad  Clerum  Conftantinopolit.  n.  6.  de  Photio  a Gregorio  Syracu- 
fano  pfeudo  - Epifcopo  verba  faciens : Igitur  , inquit , nihil  Pho~ 
tius  ex  Gregorio  percepit , niji  quantum  Gregorius  babuit  ; nihil  au . 
tern  babuit,nibil  dedit . Quibus  plane,  ut  pra*fcfcrunt  verba, invali- 
dam  Photii  Ordinationcm  indicarc  videtur.AquO  nec  videtur  fen. 
tentia  difsentirc  Hadrianus  II. in  epift.  ad  Baiilium  Imp.  Adi  1 .,  & 
ad  Ignatium  Conftantinopk  Adi.  3.  Synodi  VIII.infcrtis,ubi  fadla 
Photii  mcechi  comparatione  cum  Maximo  Cynico , Epifcopatus 
honorem  edixit  Nequaquamifis  efse  tributndum,quod  non  docetur 
fuijfc  collatum  . Atque  ideo  Epifcopalem  dignitatem  fruftra  aliis  a 
Photio , atque  ufurpativc  , & jiflt  datam  fuilsc  fub;  ungens:  J>htia 
Pbotius  . . . nihil  habuit , prater  damnationem>quam  fe fequentibus 
propinaverit . Ita  Iohanncs  VIII , poftquam  in  epift.  103.  edit. 
Harduini  ad  Carolum  Crafsum  Rcgem  fignificaflct  Anfpcrtunu, 
Mediol.  ab  fe  grsdu  dejcdlum  , abeo  in  Vcrccllenfem  Epifcopum 
ordinatum  Jofephum  Ab  Ordine  Epifcopatus  pariter  depofitunr, 
locoque  ab  fc  confecratum  , Ecclefixquc  Vercellcnfi  prarfc&un* 
Confpertum  , in  epift.  1 1 2.  ad  Anfperium  Mediol.  cjufdem  Regis 
opera  priftinx  dignitati  reftitutum  , cidcrn  induifit , ut  prxfatus 
Jofcphus,  6)ui  nihil  ab  Ordinatore  prius  acceperat , nova  elections , 
vel  ordinatione  in  Epifcopum  erearetwr  , atque  prxficeretur  Ec. 
elefix  Aftcnli  . ItaStephanus  VI,  aliis  VII  » teftibus  Sigcbcrto  in 
Chron.  ad  an.  P02  , atque  Luitprando  Ticinenfi  lib.i.  cap. 8.  apod 
Moratorium  tom.  a.  Script.  Ital.pag.  430  , Synodo  an.  857.  Ro- 
ma: celebrata  in  Formofum  decefforem  fuum  defarviens , cuntftos., 
quos  ille  ordinaverat , gradu  proprio  depofitos  iierum  ordinavit . 
Gujus  veftigiis  deinde  hxrcns  Sergius  III  , utiferibunt  Auxilius 
Picsbytcr  hb.  a.  cap.  1 a , & Sigcbertus  ad  an.  5107,  Synodo  fimi- 

Lius 


734  Privieegia  Rom.  Pontifici 
!iter  coadunataOrdinationes  a Formofo  celebratas  irritas,  Si  ina- 
nesdccrevit,  in  cofane,  qui  ab  illo  ordinati  facra  Munia  obire 
aufi  fui(Tent,excommunicatione  animadvertit.EjufmodicrrataSte. 
phani  VII , 8i  Sergii  III.  Boffuctius  dcfenf,  declar,  par.  2.  lib.  14, 
cap.  3 1 , exagitarc  , urgcrc  , & amplificare  non  abftinuit  exemplo 
Auxilii > qui  a Formofo  ordinatus > ctfi  a Sergio  exaudoratus  , in 
Minifterio  ftarc  non  dubitavit , aliifquc  , ut  ftarent , audorem  fe 
dedidic  ca  dc  caufta,  quod  Pontifici  a reda  defledenti  parendum 
hand  efTctjidcoqucConciliigcneralis  judicium  defiderans  fuperbis 
hifee  verbis  cap.  40,  & in  Dialog,  capp.ay»  30 : In  Sacro  Or  dine, 
quo  conjecnti Jumus  , permanentes , prtjlolamur  univerjolis  Cotici- 
hi  xquijfimum  examen  . Ita  Agapetus  II.  inepift.  ad  Leonem  , & 
Bcnedidum  fimoniacc  , ac  fraudulcntcr  in  Ecclcfias  Triventinam, 
&.  rertnolcnfem  intrnfos  , apud  Ughellum  leal.  Sac.  tom.  8.  pag. 
5 1 > & Manfium  SuppJ.  tom.  1.  pag.  1 1 3 6.  eofdcm  Irrationabili - 
ter  ordinatos , furtive,  ut  Fares  , Zatrones,  irrupijfe  , 13  inde- 
bite Epifcopale  minijlerium  ufurpafse  feripfu  ; quos  ideo  anathc- 
mate  perculfos  Epifcopale  aliquod  njficium  peragere  vetuit.  Ita  Jo- 
hannes XII.  in  Synodo  Romana  an.  96 4.  Ad.  3.  dc  Ordinatis  a_» 
Leone  VIII  pfeudo  - Pontifice  agens  , Eos,  inquit,  sdpojlolica,  at- 
que  Canonic  a auSloritate , (3  Sytitdali  decreto  in  priJUnum  revoca- 
mus  gradum  : quia  Ordinator  eorum  nihil fibi  habuit,  nihil  illis  dc- 
dit . Qmjd  decretum  exemplo  communivit  decefforis  fui  Stephani 
VII , a quo  ordinati  a Conftantino  pfeudo  - Papa  fueram  iterum 
confccrati.Ita  S.Lco  IX,tcitc  S.PetroDamiani  inOpuf.5,fivc  cpif 
tola  de  fuis  apud  Mediolanum  adis  , plerofque  Simoniacos  , ma- 
lequepromotos  tanquam  navi  ter  ordinavit,  atquc  nnivcrfini  Simo- 
niacasordinationes  fimoniacc  peradas  fuftulit  , irritafquc  efle__> 
jufllt , eodem  reference  in  Opulc.  6 , five  cpift.  ad  Hcnricum  Ra. 
»en.  cap.3  5.CU1  decreto  cohasrentcr  a Nicolao  II.  in  Synodo  Rom. 
an.  j o?y.  fancitum,  ut  Simoniaci  a Simoniacis  Simoniacc  ordina- 
ti Nihil penitus deberent  ex  ea  prometione  lucrari,  13  fie  minifir  an- 
di  jura  deponerent , tanquam  fi  hast  nullatenus  percepijfent , audor 
eft  locuples  , qtii  eidem  Synodo  interfuit , pr.rlaudatus  S.  Petrus 
Damianus  in  Opufc.  30 , five  in  Epift.  ad  Horcntinos  cap.  1 . Jux- 
ta  qua:  inter  Nicolai  II.  dccreta  apud  Baluzium  Mifccll-  tom.  7. 

pag.d7. 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jr. IV.  q 3 5- 
pag.  £7,  & in  noviff.  Concil.  Collect,  tom.  11.  hate  habentur  n.  8: 
Vt  Ecclrfix  per  pretium  a Simoniacis  confect  at  * denuo  confecrentur : 
& num.  9.  Vt  Presbyteri  , omnes  a tempore  Nicolai  Papeeufque 
nunc  , & deinceps  feienter  ordinati  a Simoniacis  feiantfe  non  effe 
ordinatos  ; & deinceps  non  fant . Ita  S.  Gregorius  VII.  in  Synodo 
RomanalV.  an. 1 078.  in  Dccrcto  Ordinationes  ab  Exeommunica- 
tiscelebratas  SS.  Patrum  juxta  fententiam  irritas fieri  ftatuifle 
legitur;  in  Sjnodo  V.  eodem  anno  Can.  4.  Ordinationes  pariter  a 
Simoniacis  peratfas  Infir  mis , & Irritas  dixit  ,&  in  Synodo  VII. 
an.i  oSo.Can.  1 .Invcftituras  de  manu  laica  accipicntes  NulUtenus 
inter  Epifcopos,vel  Abbates  haberi  decrevit.  Ctijus  omnino  fimilc 
decretum  cdiderc  deindc  Victor  III.  in  Concilio  Beneventano  an. 
1087,8*:  Pafchalis  Il.in  cpift.  22.  ad  Henricum  V.  Impsr. , Urba- 
ni  ll.ctiam  dccrcto  allcgato . Ita  veto  Urbanus  II.  in  Synodo  tarn 
Piaccntinaan.10515.Capp.  2,  4,8c  8,quam  in  Rornana lll.an.209?. 
Can. item  2,4, & 8.0rdinationes  tam  a Simoniacis fimoniace, quart* 
aGuibcrto  hxrefiarcha  celebratas Irritas  ejfc,{ff  nullas  unquani  -vi- 
res obtinere  fancivit.Scd  & irritas, iterandafquc  ftatuit  Ordinatio- 
nes ab  Excommunicatis,  Schifmaticis,  & Hxreticis  pcra&as.Nani 
in  cpiftola  ad  Pctrum  Pjftor.  Epifcopum,  & Rufticum  Vallifumb. 
Abbatem  apud  Gratianum  Can.  24.  Daibertum  1.  Q^.Daiber- 
tum  a Wczilone  Epifcopo  Moguntmo  Simoniaco  , Schifmatico,  & 
Harretico  Diaconum  ordinatum  iterum  otA.u\3.vh:B  .Innocent  ii  Pa- 
per, inquiens,  fentetitia  confiat  declaratnm,quod  ’Wczjlon  >quem  con- 
fiat  abheereticis  ordinatum, quia  nihil  babuit, nihil  dare potuit  ei,cui 
manus  impofuit.  Nos  igitur  tanti  Pontificis  auUoritate  fir  mat  i,  & 
Damafi  P.  tefiimonio  roborati,qui  ait : Reiterari  oportet,quod  male 
a&um  eft  : Daibertumab  heretic  is  cor  pore  , & jpiritu  digrejfum  , 
atque  utilitatibus  Ecclefix  pro  viribus  infudantem,  ex  integrn  , Ec- 
clefie  necejfitate  ingruente  , Diaconum  conflituimus . JgPtod  non  rei- 
■terationem  exifiimari  cenfemus, fed  tantum  integrum  Diaconii da- 
tionem ; quoniam  , ut  prediximus , qui  nihil  habuit , nihil  dare  po- 
tuit. Ita  Pafchalis  II.  in  Epift.  adGebehardum  Conftantienfcno 
Epifcopum  apud  Martenium  Anecd.  tom.  j.  pag.  336  , & Man- 
Gum  Suppl.  tom.  2.pag.  167.  dc  potcftjtc  conficicndi  Chrifma 
apud  hxrcticcs  ita  loquitur , quafi  fi  nulla  prorfus  effet  : De  con- 

fcfilo 


Digitized  by  Google 


«r3tf  Pr  i viL  e 6ia  Rom.  PotfT  ipici 

feHo  abhxreticis  Chrijmate , vel  Oleo  ratio  fuggerit,  ut  pro  Divi. 
nx  invocation! s reverent ia  inter  EccJeJiam  debeat  concremari . Ita 
Callifhis  II.  in  Concilio  Lateranenfi  I.  Can.  6.  Ordinationes  a ■ 
Burdino  pfeudo  - Pontifice,  ab  ipfoquc  ordinatii  pfeudo  - Epifco- 
pis  pera&as  Irritas  efsc  decrevit . Quam  perinde  in  fententiam 
ingrdC  Innocentius  II.  in  Concilio  Latcrancnfi  II.  Can.  30,  & 
Eugcnius  Ill.in  Rcmcnfi  Can.i7,Ordinationes  fa&as  a Petro  Leo- 
Dis,  aliifquc  fchifmaticis  , 6c  harrcticis  infregcrc,  & Irritas  efse 
pronuntiarunt . Juxta  quz  pariter  Alexander  III.  in  Concilio  Tu- 
roncnli  an.  1 1 63.  Can.  p , ac  Lateranenfi  111.  an.  1 175?.  Can.  a. 
Ordinationes  abOdaviano  > a Guidonc  , & Johanne  Strumenfi  > 
aliifquc  a Schifmaticis  ab  ipfis  ordinatis  cclebratas  vi  omni  care. 
re5& /rr/M/ e/}e  judicavit.  Ita  Lucius  Ill.in  Rcfcriptoad  Archicp. 
Spalat.  Cap.  Super  eo  tit.  dc  Bigamis  Bigamos  ordinandi  Potefia. 
te  j & officio  Epifcopos  privandos,  ordtnatos  vero  in  facris  Ordi- 
nibus  Remanere  non  poffe  refpondit . De  quo  przterea  refert  Ro- 
bert us  Flaincsburicnfis  apud  Morinum  de  Sacr.  Ordinat.  exercit. 
5.  cap.  1 j quod  ordinatos  a Schifmaticis  Reordinari , atquc  cx 
Cardinaliumquidem  confenfiij  julferit . Micro  alios  plures  , qui- 
bus  eadem  praepoftcrc  fententia  appingi  folet . 

Neque  vero  opinio  hare  Rom.  Pontificum  adeo  peculiaris  fer- 
cur,  quin  Conciliorum  , Patrum  , Scriptorumque  longe  plurium 
etiam  propria  evaferit . Atque  principio  Apoftolicos  inter  Cano* 
ncs  > quiprzclaro  hocce  circumfcruntur  nomine,  Canon  6 2.  edit. 
Hcrveti  collacum  ab  hxreticis,  acceptumque  vel  Bapcifmum,  vel 
Ordinem  nihil  valcre  hifee  dcdarac  verbis:,^//  ab  bxreticis  Bap . 
tizati,&  Ordinati funt , ut  JFideles,  vel  Clerici  jint , fieri  nonpoteji  • 
Concilium  Nicznutn  Can.  6.  Epifcopum  ordinatum  abfque  Me* 
tropolirx  confcientia  Epifcopum  efse  non  oportere  definit  juxta_> 
verf.Diony(ii,five  Ordinationem  irritam  efse, uti  legit  Can.^Ruf. 
finus  lib.  10.  hift.  Eccl.  cap.  6.  Can.  8.  Clcricis  indulget , utor* 
dinati  a Novatianis  in  Clcro  maucant  Impoftionem  menus  acci - 
pientes , ut  habet  Dionyfius  , five  ut  habet  Gclalius  Cyzic. , & ut 
reddidit  Ifidorus:  Vt  ordinentur , & fc  mancant  in  Clero . Can.  16. 
in  verf.  Diouyfti,  & Gclafii  Cyziceni,  6c  apud  Gratianum  Can.  3. 
Siquis  dift.  7 1*  ab  alicno  Epifcopo  ordinati  Clcrici  Ordinat io  ir - 


Digitized  by  Google 


V I N D I C A T A . A P P E N D I X jf.  IV.  jf  37 
vita  declaratur . In  Epiftola  qsoque  Synodica  ad  Ecclefiam  Alcx- 
andrinam  aptid  Socratem  lib.  i.  cap.  1 y,  Theodoretum  lib.i.  cap* 
9,  Epiphanitim  Scholaft.  lib.  i.  cap.  12,  & Gclafium  Cyzicen, 
lib.  a . hift.  Concil.  Nicaen.  cap.  3 3 . fancivit  > ut  qui  in  /Egypto  a 
Mcictio  Lycopolicano  Epifcopo  Schifmatico  ordinati  fucrant , 
nulli  Ecclcfije  minifterio  adhibcrcncur  , nifi  prius  Sanfiiorc  Ordi - 
natione  confirmati  fuifsenc  xjipnri*  PifaiuSin-.e . Unde  in 

vim  hujufee  dccreti  Theodorus  Oxyrinchi  in  dEgypto  Epifcopus 
Diaconos  , & Presbyteros  otdinatos  ab  Apollonio  Mcletianarutn 
partium  Epifcopo  iterum  ordinafsc  legitur  apud  Marccllinum  , & 
Fauftinum  in  libcllo  precum  . Quod  argumencum  tanti  momenci 
vifumcftj  ut  avidc  illud  arreptum  maxime  adhibeant  Valcfius 
in  Not.ad  Thcodoreti  Ioc.indic.,Dupiniusin  Bibl.Cent.4>&  Bin- 
ghamus  Anglo-Calvin.in  Origin.Ecclef.tom.i.ad  fuadcndumOr- 
dinationes  Schifmaticorum  Ecclefia:  fententia  irritas  eife  ,&  ina- 
ncs  . Ab  Antiocheno  an.  341.  Can.  1 3.  Vacua  , & inanes  , velut 
vertit  Ifidorus , five  /rrita,  ut  habet  Dionyfius,  declarantur  Ordi. 
nationcs,  quas  Epifcopi  inaliena  Provincia  eelebrare  praefumpfe- 
tint.  Can.  19.  Epifcopi  abfquc  Comprovincialium  adfiftentia  > ac 
Metropolis  confcniu  Ordinatio  Nihil  vaJcre , five  Nullas  virea 
habere  deccrn1tur.Can.2z. /mra  pronuntiatur  Ordinatio  Presby- 
teri , aut  Diacont  , quam  in  aliena  Ecclefia  Epifcopus  ufurpaftet. 
Et  Can  2a.  probibetur  Epifcopus  , etfimorti  proximus  , ne  fibi 
fuccelTorem  defignet : ita  vero  defignati  / rrita  ordinatio  dccerni- 
tur  . Sardiccnfe  Can.  1 y.  ut  ejus  , qui  ex  aliena  Parochia  abfque 
proprii  Epifcopi  licentia  ordinatus  fuerit , N>n Jit  rata  ordinati » 
juxta  vert.  Diooyf. , five  ut  reddidit  Hervctus,  /rrita  > & infirm* 
exiftimetur  , dccrevit.  In  Epiftola  Synodica  ad  Ecclef.  Alexand. 
Gregorium  illegitime  ab  Arianis  in  S.  Athanafii  locum  intrufum, 
Revet  a nunquam  pro  Epifcopo  habitum  fuifle  feripfit  ■,  atquc  ita_> 
quidem  ilium  pro  Epifcopo  a Patribus  Sardiccnfibus  nunquam 
habitum  confirmavit  S.  Athanafius  in  epift.  ad  Solit.  Et  in  Encyc- 
lica  ad  univerfas  Eccicfias  loquens  de  Gregorio  , qui  Alexandria 
nam,  de  Bafilio , qui  Ancyranam,  & de  Quintiano*  qui  Gazenfem 
invaferant  Ecclefiam,  A 'eque  nomen  habere  Epifcopi,  addit  Thco- 
doretus  lib.  2.  hift.  Eccl.  cap.  6.  Neque  Chrijlianiideduivit,  At- 
Pars  1 1 . Tom.  V.  Y y y que 


Digitized  by  Google 


5'38  Priviligia  Rom.  Pontifici 

que  denuntians  gradudetrufos  Theodorum,  Narcifsum,AcaciumJ 
Stephanum,  Urfacium  , Valcntcm  > Mcnofantum  , & G corgi uin 
Arianx  Scdac  Antcfignanos,  yudicavimus , inquit,  non Jolum  illu 
Epifcopos  non  cjjetfcd  ncque  Communioncm  cum  jidelibus  bibere.ln 
Couftantinopolitano  I.  Can.  3.  aliis  4.  dc  Maximo  Cynico,  qui 
Conftantinopolit.  in  Ecclcfiam  irrcpferat,  dcfinitum  legitur  cum 
Ncque  Epifcopum  ejfe,  vcl  fuijfc,nec  cos,  qui  ab  ipj'o  in  quolibetgra - 
du  Clerici Junt  ordinati  Clericatus  gradum  obtinerc  . A Concilto 
Regienfi  an.43jJ.Can, 2. Armentarii  Ebrcduncnfis  Antiftitis  Ordi- 
natio  a duobus  dumtaxat  Epifcopis  celebrata  cum  mulciplici  Ca- 
nonum  tranfgrcflionc  fccundum  Canoncs  Irritn  definita  eft , & 
Evacuanda.  Et  Can.  3.  eidem  aut  Chorepifcopi  nomen  induitum, 
aut  Peregrina  dumtaxat  Communio  concefta,  quae  juxta  probabi- 
IiorcmAlbafpinsi,&  Sirmondi  opinionem  redudtio  ad  cum  locum 
erat , & ftatum  , quo  poni  folcbant  Clerici  , qui  Commendatitiis 
abfque  litteris  pcrcgrinabantur,qui  etfi  benigne  cxcepti,  Clericali 
tamen  Communionc  interdiccbantur,  ullo  fui  Ordinis  oificio  dc- 
fungi  prohibiti , de  quibus  vidc-fis  Card.  Bouam  rcr.  Licurg. 
lib,  2.  cap.  1 2.  In  Turoncnli  I.  an.  461-  Can.  10.  illicitae  Ordina- 
tiones  , cujufmodi  erant,  qua:  in  aliena  Provincia  ab  Epifcopis 
peragebantur  , de  quibus  fuper.  Can.  p , in  Irritum  revocantur , 
ni(i JatisfaUionc  compofita:  fuerint . Aurelianenfc  I.  an.  5 1 1.  Ca- 
no nc  1 o.  cum  Arianorum  Ecclefias  denuo  Confecrari  jubet , turn 
ab  cis  ordinatos  Clericos  ad  Ecclcfiam  rcgredientes  ab  Epifcopis 
Cum  impofitx  minus  benediflione  recipi  indulget . Nihil  hinc  ab- 
ludcns  Concilium  Catfarauguftanum  an. 5^2.  Can.  1.  fancivit , ut 
Prcsbyteri  ab  Ariana  Profcucha  ad  Ecclcfiam  fe  rccipicntcs , fi 
probata:  fidci , & caftimoni*  fuerint  Accepta  denuo  benedifliont-* 
Prcsbyterii  ad  Sacrum  Miniftcrium  admittantur  . Et  Can.  3.  pari, 
ter  Ecclefias  abArianis  Epifcopis  confccratas  denuo  confecrari 
decrevit . In  Hifpalenli  II.  an.  dip.  Can.  3.  dcccrnitur  , ut  Clcri- 
cus  propria:  Ecclefiae  defertor  Cingula  honor  it, atque  Ordinis  Jut  cx- 
utus  in  Monaftcrium  detrudatur.Et  Can.4.Bigamorum  Ordinatio- 
ties  In  irritum  revocantur.  A Toletano  IX.  an.  tf  5 5.  cap,  a.  Kc- 
•ftorum  , quos  Ecclcfiis  Patronorum  abfque  confcnfu  praffecilscnt 
Epifcopi , Ordinationem  irritum  dcclaraum  legimus  • Concilium 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  if.  IV.  5?3p 

Vermerienfe  I.  an.  753.  Can.  14.  Epifcopis  pcrcgre  ambulanti. 
bus  Presbyteros  ordinandi  poteftatem  adcmit  3 adcoquc  ut  ejus- 
modi  Ordinationes  roborc  omni  deftitucrentur  : Si  autcm  , lub. 
jungit , boni funt  illi  Presbyteri  , iterum  confecrentur  . Dc  Ordi- 
nationibus  five  a Monothclitis,fivc  aConftantino  pfcudo-Pontifi* 
ce  cclcbracis  a Synodis  Romanis  five  an.  64?.  Tub  S.  Martino  I,  ft* 
ve  an.  7 69.  Tub  Stcphano  111 , aliis  IV.  abrogatis  diftum  fuperius 
eft  . A Cabilonenfi  II.  an.813.  Can.  43.Prcsbytcrorum,  & Diaco. 
norum  a quibusdam  Scoti*>  & Hibcrniae  Epifcopis  Simoniaca  la* 
be,  aliifque  erroribus  laborantibus  attentatam  Ordinationem  irri- 
tant fieri  debere fancitum  fuit. In  Concilio  Sueflioncnfi  11.  an.  855. 
fub  Hincmaro  Rcmenft  Aift^.Ordinationes  Ebbonis  e gradu  Epif. 
copali  depofiti  irritae  di&ae  funt,idco  quo &Ab  eodem>quol  idem  non 
babuit , nemo  eorum( qui  fucrant  poft  ipfius  depofitionem  ordinati) 
accipere potuit. Et  A&.j.'fcV prater  Sacrum  BaptiJ'ma>quoi in  nomi- 
ne Sancia  Trinitatis  pcrfcftum  ejl3  quid  quid  in  Ordinationibus  Ec- 
tleji&jlicis  idem  Ebbo  egcrat3irritum}&  vacuum  habeatur3comvc\Mni 
fuffragio  declaratum  legitur  apud  Flodoardum  lib.i.  cap.43.  Pho* 
tii > qui  in  Ecclcfiam  Conftantinopolit.  irrepferat  , Ordinationes 
irritas,  & inanes  Synodus  VIII.  Can.4.decrcvit,&  deciaravit . A 
Moguntino  an.  888.  Can.  14.  Clcrici  altcrius  Dioecefis  Ordinatio 
Irrita  di'fla  eft  , quique  ordinarc  pr^fumpfilfec  , Epilcopus  incrc- 
pationc  dignus  judicatu;  Can.i5.Similia  contra  Ordinationes  For* 
mofi  dccreta  fuifle  in  Synodo  Romana  an.  8^7.  a Stcphano  VI  » 
aliis  VII,  atque  contra  Ordinationes  Lconis  VM.pfeudo  - Ponti- 
ficis  in  Romana  Synodo  an.  96 3.  a Johanne  XII.  fancita  paullo 
fupra  adnotare  non  deftiti . Sic  etiam  in  Synodo  Romana  altera 
fub  Gregorio  V,  an.  998.  Can.  5.  Stcphanus  Vellavenfis  , nunc 
Anicicnfis  , ideo  quod  a Widonc  prxdeceffore  fuo  adhuc  in  vivis 
agente  , abfque  Clcri,  Populique  voluntatc  , clcftus  fuilfct , at- 
que a duobus  dumtaxat  Epifcopis  , neque  Comprovincialibus> 
ordinatus  3Vt  omni  Ordine  Sicerdotali  caveat  3 fancitum  eft . Con- 
cilium Bituricenfe  an.  1031.  Can.  11.  nullius  valoris  efte  Ordina. 
tiones  eorum , qui  c Presbyteris , Servis,  & Collibertis  procreati 
fuiflent,  dccrevit:  JjPuiaf  inquiens,  irrita  efl3&  illicita  Ordinaiioy 
Jicut  SS . Patres  dixerunt . In  Tolofano  an.  1 o 5 6.  Cap.  1 . Clericus 

Y y y 2 Simo- 


Privilegia  Rom.  Pontifici 

Simoniacc  ordinatus  declaratur  Alienus  ejus  dignitatis  ,13  Ordi - 
nis  : & Cap.  2.  Clerici  extra  legitimam  jetatem  ,&  ftatuta  tempo- 
ra  ordinati  Irrita  Ordinatio  dcnuntiatar.De  fimilibus  decretis  ad. 
verfus  Simoniacas  Ordinationes  iatis  in  Synodis  Romanis  a Nico- 
lao  II,  a S Gregorio  VII,  & Urbano  11.  jam  a<ftum  eft . Concilium 
Gcrundenfcan.i  078.  fub  Amato  Olorenfi  Epifcopo,  & S.  Grego- 
rii  VII.  Legato  habita  apud  Marteniitm  tom.  4.  Anecd.  pag.1187. 
poftquam  ftatuifset,ut  Ecclefia:  Simoniace, vela  Simoniacis  coiife. 
crata?  a legitimo  rurfus  Epifcopo  confccrcntur,  lie  dc  Clericis  Si- 
moniace  , vel  a Simoniacis  ordinatis  fancivit  : Vt  eodem  modo 
Catholico  ordinentur  Epifcopo  • Non  cnim  in  bis  > inquiens  , fit 
rciteratio  >fcd  ipfa  ConJ'ecratio  : quoniam  nihil pr&cejferat > quod 
ratuntbdberi  queat • In  Northufenfi  an.  1105.  decretum  , ut  Or- 
dinati a pfeudo-Epifcopis  Simoniaca  nempelabe  infc&is  Manus 
impofitioncm  aCatholicis  reciperent,fivc  ut  Per  Catholic  am  manus 
impojitionem  reconciliarcntur  , referunt  Ecbardus  Annal.  Saxo 
apud  Manfium  Suppl.  tom.  2.  pag.  220,  & ex  ipfo  Conradus  Ur- 
fperg.  in  Chron.  ad  hunc  an.,  & Chronographus  Hildefhcimenfis 
apud  Harduinum  tom.  6.  par.  2.  pag.  1878  , & feqq.  De  fimili- 
bus  decretis  circa  Ordinationes  a Simoniacis  , aut  Schifmaticis 
attentatas  editis  a Callifto  II,  Innocentio  II,  Eugenio  III,  & Ale- 
xandro  III.  in  Conciliis  Lateranenft  I , & II,  Rcmenfi  , & Latcra. 
nenfi  III,  dixi  fuperius  , quantum  operas  ferebat  pretium  . 

In  hanc  quoque  dc  Ordinationibus  quo  illicitis , eb  ipfo  in- 
valids opinionem  pedibus  , manibufque  ex  Patribus , veteri- 
bufque  Scriptoribus  quamplures,  atque  do&rina  praeftamiflimi 
confpiralfe  videntur  . In  quibus  S.  Cyprianus  familiam  ducit  ,qui 
in  prifeam  decefTori  fuo  Agrippino  probaram  ingreftus  fenten- 
tiam  dc  invalide  collatis  , fufceptifque  a Schifmaticis , & Hasrc- 
ticis  tarn  Baptifmi,quam  Ordinis  Sacramentis,in  cpift.52  ad  An- 
tonianum  dc  Novatiano  loquens  , quern  utique  vereque  fchifma- 
ticum,  & hasreticum  nuncupat  : fifiui  nec  unitatem  Spiritus  , in- 
quit , nec  conjundionem  pads  obfervat , fcf  Je  ab  Ecclefi<c  vinculo , 
atque  a Sacerdotum  Collegio  feparat , Epijcopi  nec  potejlatem  po- 
tejl  habere,  nec  honorem,  qui  Epifcopatus  nec  unitatem  valuit  te - 
ntre  , necpacem  . Cui  intimx  perfuafioni  inhsicns  inepift.  76* 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  if.  IV.  jr-fr 
ad  Magnum  , poftquam  camdcm  ipfi  de  Novatiano  ingercrc  opi- 
nioncm  ftuduiffcc  , Novatianut , inquiens  in  Ecclejh  non  ejl , nee 
Epifcopus  computari potefl  . . . Hibere  namque > aut  tencre  Eccle • 
Jiam  nullo  moio  potefi  , qui  Orlimtus  in  Ecclefii  non  ejl ; earn* 
dem  fententiam  , cumdemque  fermonem  ad  alios  Schifinaticos  , 
& Hiereticos  re'que  transfcrcns,  & extendcns  fubjungic ; Dicimus. 
cmnes  Hxreticos  omnino  , iff  Schifmaticos  nihil  habere  potejlatit  , 
ac juris  in  Ecclejh  . Quorum  (imilia  rcpetit  in  lib.  dc  Unit.  Ec- 
clcfix  . Qua;  vcro  S.  Cypriano  , Afrifquc  in  Conciliis  tribus  Car* 
thaginenlibusjde  quibus  cjufdem  S.Cypriani  cpift.70.ad  Januar., 
& 72.  ad  S Stephanum  , accepta  fucrat , probacam  valdequam 
pariter  cvafifTc  Firmiliano  > Afianifquc  patct  ex  ipfius  cpift  57. 
ad  S.  Cyprianurr. , ubi  fie  loquitur : Cateri  quique  h.eretici  >Ji  fe 
ab  Ecclejh  Dei  fciderint , nihil  habere  potejlatit  , aut  gratis  pof- 
funt : quanio  omnis  putejlas  , iff  gratia  in  Ec  cl  eft  a conjlituta  Jit , ubi 
prx/ident  Afajores  natu  , qui  iff  baptizjndi , iff  manum  imponendi , 
iff  ordinandi  pojftdcnt  potejlatem  . Quod  ipfum  dcfinitum  in  Syno- 
do  Iconienli  ex  Epifcopis  Phrygia; , Galatia; , & Cilicia;  fubjun- 
git . Dcfinitum  etiam  in  Synodo  Synnadenfi  auitor  eft  S.  Diony- 
fius  Alex,  in  epift.  ad  Philcmoncm  , & ad  S.  Sixtum  II.  apud  Eu* 
febium  lib. 7.  capp.  4,  & 5,utriufque  Synodi  vcro  meminit  etiam 
S.  Auguftinus  lib.  3.  contra  Crcfeonium  cap  3.  Neque  ab  hac 
S.  Cypriani  opinionc  difceflilfe  vifus  eft  Ca?cilianus  , qui  a Feli- 
ce Aptungitano  ordinatus  traditionis  crimine  accufato,  idcoque 
ejus  ordinationem  inficiantibus  Donatiftis  fic  apud  S.  Optatum 
lib.  1 . adverf.  Parmen  n.  1 9 , &:  S.  Auguftinum  in  Brevic.  Collar. 
3.  cap.  1 6.  diredle  offtndit : Si  traditores  funt , qui  me  ordinave - 
runt , ipji  veniant  ( Donatifta;  ) iff  ordinent  me  . Significant  fane 
cam  fibi  infedifle  fententiam  , ut  Ordinationcs  ab  Fxcommunica- 
tis  collata:  invalids  eflent . Unde  Cxciliani  verba  hate  Catholi- 
cis  olim  Donatifta;  objecifle  leguntur  apud  S.  Auguftinum  in  cit. 
Collat.  diei  tertia:  cap.  1 6.  Qui  Donatifta;  idco  an.  3 1 1 . Cartha- 
gine  70.  numcrocongregati  digmtate  Catcilianum  abrogafte__» 
m<  motantur  apud  S.  Optatum  lib.  i,,S.  Auguftinum  in  Brcvic. 
0.11  it.  cap.  1 in  epift.  1 5a,  lib.  advcrl.  Donatiftas  port  Collat. 
Cap.  Sc  hb.  dc  umco  Bapt.  cap.  1 6 > Si  in  Concilto  Zertcnfi  an. 

40i 


P r i v 1 l i g i a Rom.  Pont  i f i c i 

4tjjdequoS  Auguftini  epiftolai52.  Atque  hac  dudtos perfua* 
fionc  > quod  Baptifmi , & Ordinis  Sacramcnta  ab  indignis  collaca 
robore  omni  carerent , ad  fe  vcnicntcs  indifcriminatim  baptizaf- 
fc  denuo  , & ordinalfc  liquet  ex  S.  Auguftino  in  epift.  23,  & i 08. 
Qua  de  re  Norifius  in  hift.  Donat,  par.  j.  cap.  4.  Scd  & idem  S. 
Optatus  lib.  1 . hsre  ticos  p'am , & falfa  habere  Baptijmata  , lib. 
3-  Diaconos , Presbyteros,  & Epifcopos  a Donat  iftis  fadlos  Lai- 
cos , honors  occifos  , & lib.  5.  Haerecicos  Legalibus Jacramenth 
carere  confcnticns > cidcm  dc  invalidis  haereticorum  Ordinationi- 
bus  inftitifse  fententi*  videtur  . Quin  & juxta  dccefloris  fui  Fir- 
miliani  opinionem  S.  Bafilius  in  epift.  Can.  ad  AmphiIochium_» 
cap.  1.  Haereticorum  tam  Baptifmum  , quam  Ordinationcs  nul- 
lam  habere  vim  docuit  : (gui  autem  , inquiens  } abrupt i Junt  ( ab 
Ecclefia)  Laid  effefii , nee  biptizindi , nec  ordinandi  babtnt  pote . 
ftatem-  Et  in  epift.  10.  in  addit.  ad  Nicopolitanos  ab  Arianis  pro 
fideexagitatos,  ubi  dc  Phortano  pfeudo  - Epifcopo  ipfis  praefe- 
tfo  ab  Arianis,  a quo  vexabantur , pulfique  Urbc  fuerant  5 Io- 
quens  : Non  agnofeo , inquit , Epifcopum  , nec  Chri/li  ilium  Sacer- 
dotibus  adnumeraverim  qui  a profanis  ejl  minibus  ad  Jidei  dcjlru- 
flioncm  Praful  eleSius  . In  cpiftola,  quae  extat  lib.  4,  Jur.  Orient, 
ad  Martyrium  Antioch,  inferipta  , camdem  ipfi,  quae  fibi  inerat  > 
fententiam  infinuat  lane  S.  Gcnnadius  Conftantinopolit.  de  ite- 
randis  hsrcticorum  Ordinationibus  , fiquidem  de  hsereticis  ad 
Ecdefiam  rcducibus  loquens  : Tanquam  egregii  Laid , icribit , 
ad  eum  gradum  ordinentur  , in  quo  prius  apudjuos  erant  . Hanc 
etiam  ob  cauflam  , quod  plures  in  hsrefes  prolapfi  Armeni  fuif- 
1'ent , Deque  Ordines , ut  par  erat , a Metropolita  Caefarcenfi  fu- 
feiperent , nullas  apud  ipfos  fuilTe  Ordinationes  fcripfit  in  In- 
vent. i.eap.  13.  Ifaac  Catholicus  : Inde  , inquiens,  J%)uod  s/r- 
tnenii  ntqut  Ordinaticncm  habeant , Jed  ab  mini  Sacerdotio  Jint 
alieni liquet , apud  Combefifium  Audi.  Bibl.PP.  tom. 2.  pag.  3)8, 
Atque  Presbyteros  quidem  apud  Grscos  generating  & Mofchos, 
qui  fecundo  nupferint , Grates  Ecclefiae  fententia  e Presbytera- 
tu  cxciderc, atque  inter  Laicos  deinccps  computari  audlor  eftM. 
Vcifficrus  Crozsus  in  hift.  Chrift.  Indiar.  in  Adnot.  ad  Synodum 
Diamper.  Adi. 7.  Decret.  id.  Thcodorus  Cantuar.  in  fuo  Poeni- 

tentia- 


Digitized  by  Google 


VlMDICATA.ApPENDIXjf.lv.  £43 

tentiali , five  Capitulis  circa  an.  588.  apud  !">achcrium  Spicileg. 
tom.  p,  edit.  nov.  tom.  i.  pag.  485,  & apud  Harduinum  10m.  3- 
pag.  1771.  Capit.  80.  prxi’cripfit  , ut  Ordinati  a Scotis  > & Brit- 
tonibus  Schifmaticis  Jterum  ab  Epifcopo  Catholico  manus  imp'Jt- 
tiotic  conjirmentur  . Qui  a Gislardo  Nannetcnfis  Ecclcfiar  invafo. 
re  ordinati  fucrant  , ab  Ailardo  lcgitimo  ejufdcm  Cathedrae 
Epifcopo  denuo  ordinatos  fuifte  , au&or  eft  locuplcs  S Nico- 
laus I.  in  epift.  2 2.  ad  Salomoncm  Brittonum  Rcgcm  Append.  1. 
apud  Harduinum  tom.  5.  pag.345.  Ab  Hincmaro  Rcmcn.  in  Sy- 
nodo  Sucflioncnfi  II.  fancitum  , ut  Ordinationcs  ab  Ebbone  cc- 
lcbrata:  iterum  repeterentur,  fuperius  jam  indicatum  eft  . Atque 
demum  in  hanc  ipfam  de  iterandis  Ordinationibus  habitis  ab 
Epiftopis  Simoniacis , Excommunicatis  , Schifmaticis , Htrcti- 
cis  &c.opinioncm  defeendiife  feruntur  S.  Anfclmus  Lucenfis  ir» 
lib.  adverf.  Guibcrtum  Raven.  Saccrdotum  Simoniacorum  facri- 
ficia , 8t  Sacramenta  irrita  cxiftiniansi  S.  Petrus  Damiani  in_» 
Opufc.  6.  pro  Simoniacis  cap.  22.  ab  Harreticis  collatas  Ordina. 
tiones  robore  carcrc  fcribcns  s Gofridus  Vindoc.  in  trail,  dc  Or- 
dinar.  Epifcop.,  & fnveftit.  Laicor.  nullam  , invalidamquc  judi- 
cans  Epilcoporum  intruforum  Ordinationcm  > Bcrnardus  Con- 
ftantienfis  , qui  idem  putatur  cum  Bernaldo , five  Bcrnoldo  , fi- 
ve Bertholdo  Conft.jaique  fertur  Audtor  quoque  Apologctici  pro 
Decretis  S.  Giegorii  VII , in  trail,  de  Sacramentis  Excomtnun. 
apud  Grctzcrum  tom. 6.  Oper  s8t  Roccabcrtum  Bibl.PontiE  tom. 
5;  Laurentius  Abb.  S.  Vuoni  Virdun.in  Apolog.  ad  Canonicos 
Virdun.  apud  Mabillonium  tom.  5.  Annal.  Bcned.  in  Append,  rw 
80;  Rupertus  Tuitienfis  lib.  1 2.  in  Matth.;  Gratianus  in  Can  3. 
Presbyter  ,45.  f/'ilijfimus , & 97.  6)u'jd  qui  1dm  1 . Q.  1 , Baptif- 
mum  qtiidem  validc  ab  harrcticis  conferri  agnofeens  , ab  Epifco- 
po vero,  five  Sacerdote  degradato  invalide  cetera  Sacratnenta_> 
confici  j 8c  adininiftrari  affirmans  \ Petrus  Lombardos  in  4.  Sent, 
dift.  2 5.  qui  ob  Doitorum  opiniones  diverfas  anceps,dubiufque  in 
hac  quafftionc  hxfit,  a Simoniacis  tamen  feienter  Ordinatorum 
irritam  Ordinationcm  autumans  ; Alexander  Alenf.  par.  4.  Q.  &: 
mc.nb.  5.  art.  1 . §.  6.  in  ea  opinione  verfatus,  quod  in  ordinatio- 
dc  Epifcopali  non  imprimatur  Character , ficut  inSaccrdotali  * 

ideo- 


Digitized  by  Google 


JT44  Privilegia  Rom.  P o n f i f i e i 

idcoque  a Sacerdote  non  quidcm  confccrandi  potcftatcm  aufcrri 
poflc  , bene  vcro  ab  Epifcopo  potcftatcm  conferendi  Ordines  \ 
atque  ita  n corum  fcntentia,  qui  Epifcopatum  hand  Ordincm 
efte  ccnfent , ab  Epifcopo  depofito  Ordines  haud  validc  conferr! 
refpondet  Scotus  in  4.  dift.  25.  Qj_t.  art.  ab  Johannes  Scmeca  in 
Glof.  ad  Gratianum,  five  Bartholomxus  Brixicn.  in  Not.  ad  Can. 
To.  siccedcns  diR.  50  ; Rayncrius  apud  Audlorcm  Gloflx  ad  Dc- 
cret.  Gregorii  IX.  Cap.  S’quis  Presbyter  de  Clerico  excom.4,  Guil- 
lclmus  Parifien.  de  Sacram.  Ordin.  cap.  7,  Rodulphus,  &Jo:  Fa- 
ventinusapud  S.  Raymundum  in  Summalib.  1.  cap.  1 j Guillelmus 
RubionOrd.  Min.  in  4.  lent.  dift.  25.0^2;  Aftcfanus  in  Sum.  lib. 
6.  tit.  3.  art.  4b  aliique . Quibus  permotus  Johannes  Morinus  de- 
S icr.  Ordinal,  par.  3.  Exercit.  5,  cujus  poftca  in  partes  manibus  > 
pcdibufquc  defccndcrunr  CabalTutius  in  difserc.  eodem  de  argu< 
n ento,  ac  Jo:  Hyacinthus  Sbaralea  in  difput.  de  Sacr.  pravorum 
Ordinat. , Ordinationes  ab  Epifcopis  Hasrcticis  > Schifmaticis  , 
Simoniacis  , Excommunicatis  , &Intrufis  celebratas  ex  decreto 
Ecclefue  illicitas  non  modo  , fed  etiam  invaiidas  propugnarc  ad- 
nixuseft  . Nec  hinc  prope  , vcl  procui  abfuit  Hcrbertus  Thorn- 
dicius  Anglo -EpifcopaJisdc  Originibus  Ecclef.  cap.  20.  duo  in 
Sacrorum  Miniftrorum  Ordinationibus  requiri  arbirratus , pri- 
nium  auitoricatcm  in  Ordinante  } prxterca  folcmnitatcm  Ordi- 
nationis  , cujus  pofterioris  etiam  dcfedlu  Ordinattonem  irritam_» 
evadcre  exiftimat , ita  tamen  , ut  iterum  convalcfcat , fi  Ecdcfis 
dcinde  confenfus  acccdat , five  ab  Ecclcfia  ratahabeatur  . 

At  vero,  prxterquamquod  perfuafum  mihi  femper  fuit  qux- 
flionem  hanccc>quamvis  ambagibus  undique  implicatam,alexque 
valdcquam  plenam  , aut  nihil , aut  parum  dillare  a quxftione  ce- 
Icberrima  dc  Baptifmo  , quem  validc  profedo  ab  hxreticis  con- 
ferri  Ecclcfia  femper  agnovit  (quod  idem  dc  Confirmatione  pa- 
rem  ob  cauflam  ferendum  judicium  ) atque  affincm  admodum  efle 
illi  errori  1 quo  gencratim  Sacramcnta  ab  improbis  Miniftris  ac- 
cepta  nihil  valerc  docuerunt  olim  Donatiftx  apud  S.  Auguftinum 
lib.  2.  contra  Crcfconium  cap.  28,  & apud  S.  Optatum  lib.  5.  ad- 
verf.  Parmen.  5 quo  in  crrorc  poftca  ad  eos  accedcre  non  dccrcc- 
tarunttx  Albigenfium  propaginc  Apoltolici  apud  S.  Bcrnardum 

in 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  $. IV.  5T45T 

rn  Cant.  fer.  66  ; Huflits,  & Wicleffifta*  in  A dt.  Concilii  Conft. 
fcff.  8.  Artie.  4 , Sc  fc(T.  r < . Art.  21  , & 30;  Zuvingliani,  pro  qui- 
bus Oecolampadius  in  epift.  Canon.  , Anabaptifts  > contra  quo* 
pugnam  inftituerunt  vel  ipfi  Kemnitius,  & Bullingcrus;  quodque 
propius  aderrorem  pcrtinct  dc  Ordinationibus  iterandis  , Do- 
natiftis  adhsfere  Eutychiani , a quibus  Diofeorum  Juniorem  Ti- 
mothei  Acluri  Nepotem  itcrato  ordioatura  refext  Thcophancs  in 
Chrenog.  ad  an.  5oj>,  Grsci  ctiam  Schifmatici , a quibus  ne- 
dum  olim  coliatas  ab  hxreticis  Ordinationcs  nullas , &irritas  ju. 
dicari  confucviflc  affirmant  Harmenopolus , & Ballamon  lib.  5, 
jur.  Orient. , (ed  a Latinis  ctiam  coliatas  nivllius  haberi  roboris, 
atque  iterandas  sftimari  , reque  ipfas  itcrari,  fi  quando  Latinum 
aliquem  ad  ipios  transfugcrcobtingat , teftes  funt  liquid!  Hum- 
bertus  S.  I.eouis  IX.  Apocrifarius  in  libello  Excommunic.  irro- 
gatx  Michacli  Cerubrio  , & Lconi  Acridano  apud  Baronium  ad 
an.  1 054. n.  a 3 , & feqq. , Nilus  Cabafila  lib.  5.  Jur.  Orient. , & 
Martinus  Crufius  in  Turco  - Gratcia  lib.  2;  quinimo  Schifmatici 
fub  state  S.Grcgorii  VII,  horumquc  Promachus  Guibertus  pfeu- 
do-Pontifex  , qui  co  progrefli  impudentix  leguntur  incpiftola  ab 
codem  Guiberto  ad  univerfam  Ecclcfiam  infcripta,cujus  mcminit 
Venericus  Vcrccll.  inlib.de  unitatc  Eedef. , atque  rcferturcum 
aiiis  ab  Udalrico  Bamberg,  in  Codice  cpiftobri  n.  1 68.  apud  Ec- 
cardum  in  corporc  Scriptor.  medii  svi  tom.  2.  pag.  17 6 , Sc  1 84, 
ut  flagitii,  cut  ipfimet  operam  dabant,  Hugone  Flavin,  in  Citron. 
Virdun.  ad  an.  io85.teftc,  Catholicos,  ideft  a legitimi  Ponti- 
ficispartibus  ftantes,  idcoarguere  non  defiflerent , quodinvul- 
gus  ("pargerent  Sacramenta,  atque  Epifcopalia,&  Saccrdotaliaof- 
cia  ab  aiiis  quibufque,  qui  cum  iplis  confortio  Sacrorum  conjunc- 
ti  non  client,  inania  prorfus  c(Tc>&  invalidas  prstcr  hxc,  inquam, 
ar&c  perfuafum  habeo  aliunde  Ordinationcs  ab  Epifeopis  qua* 
cumquc  Jabc  pollutis  cclcbratas,modo  redta  intentione  pcoccdant, 
atque  legitimam  materiam  , & formam  prsftcnt , validas  omnino 
etle , firmiffimo  co  fundamento  fufFultus,  quod  fiquidem  in  tribus 
Sacramcntis  Baptifmo  , Confirmationc  , & Ordinatrone  indclebi- 
lent  imprimi  Charadicrcm  ( quidquid  is  tandem  fit  ,dc  quo  dif- 
putant  Theologi , ) qui  deperdi  nullo  poflit  modo,  certa  in  Ecclc- 
fars  II.  Tom.  V.  Z z z fia , 


MS  Privilegia  Rom.  Pontifici 
fia  t conftanfquc  do&rina  fit , quam  tradunt  S.  Paulus  in  epift.  a. 
ad  Corinth.  1.  rcrf.  21  , &Ephef.  1.  vcrf.  13,  & xo.  verf.  30,  at- 
que  dc  Baptifmo  loquentes  5.  Ambrofius  de  Myftcr.  cap.7,  S.Ba- 
filius  Orat.  1 3,  S.  Gr'cgoriiu  Naiian.  in  exhort,  ad  Bapcif.,  S.Jo. 
Chryfoftomus  hom.3.  in  a. ad  Corinth.,  S.Cyrillus  in  prxf  ad  Ca- 
tech.jS.  Epiphanius  hxr.5.  n.  8,  S.  Auguftinu*  ira&.  8.  in  Johan, 
n..  1 3,  & lib*  j.adverf  Crcfcon.  cap.  30.  n.  35jdc  Confirmation 
ne  vero  txadbmtcs  Tcrtullianus  lib.  dc  PraTcript.  cap.  40 , S.  Cy- 
prianus  in  epift.  73.  ad  Jubajan. , S.  Ambrofius  lib.3.  dc  Sacram. 
cap.  a.  apud  Gratianum  Can.  92.  Accepifii  de  Confeer.  dift.  4 , S. 
Auguftinus  lib.  2-contra  litter.  Pctiliani  cap.104,  S.Cyrillus 
Hicrofolym.  Catcch.  2 2.  n.  7,  & Theodoretus  inCantica  tom.i. 
pag.  1002;  unde  iterari  Sacramcnta  ifta  ncqueunt,  velut  egregic 
arguebat  S Auguftinus  dc  Baptifmo  lib. x.adv.  Crcfcon.  cap.30> 
lib.  5.  de  Bapt.  cap.  1 5 , epift  p3  , olim  23  , epift.  18  5 , & de_j 
Ordinatione  lib.  2.  contra  epift.  Parmen.  cap.  i7,atque  iterari 
vetuerunt  , Baptifmum  quidcni  Innoccntius  III*  Cap.  Mijoret 
Je&jptiJ .yEuginius  IV.  Conft.fx/ix/fdK,  Concilia  Carthagincn- 
fc  fub  Grato  an.  348.  cap.  1 , Conftantinopolitanum  I.  Can.  7, 
Carthagincnfe  III.  fub  Aurelio  Can.j8;&  48.,  in  Cod.Can.  Eccl. 
Afi  ic.  Can.  47,  & 87  ,Ilcrdenfc  an.  524.  Can.  14  , Aurcliancnfe 
III.  an.  53,8.  Can. 3 1,  Florentinum  in  decreto  Union.,  & Tridcn. 
ainum  fell.  7.  Can. y , a quibus  non  abludunt  cx  Grxcis  Gabriel 
Philadelph. apud  Arcudium  lib. 2.  dc  Sacram.  cap.  2 3,Hiercmias 
Conftantinopolit.  in  Ccnfura  adverf. crroresLutheri  apud  Alla- 
lium  de  Confenf.  lib.  3.  cap.  8,  & Spondantxm  ad  an.  1 574.  n.18, 
acSynodus  Hicrofolym.  fub  Dofithco  an.  1872.  adverfus  Calvi* 
niftascapit.  18.  apud  Haiduiuum  to.  1 x.  pag.  a 51  : Confirroatio- 
nem  quoque  iterari  pcohibucre  S. Gregorius  M.lib.i  4.  cpift.17. 
alias  32.  adFelicem  Mcflan.,  S.  Gregorius  11.  in  epift. 2.  ad  S.Bo- 
nifacium  Mogunt.  cap.  4.  apud  Gratianum  Can-  9.  De bornine,  de 
ConfecrMd,  j.Innot  tnuus  \[\.C»p-PnJloralis,£xtra,deSacram.  run 
iterandii  , & bugt  nius  IV.  tit. ConR.  Exjultate  > Concilia  Araufi- 
canum  I.an.  441.  Can.  2 , Tolctanum  Vlll. an-  853.  cap.  7,Cabi- 
loncnfe  11. an.  813.  Can. 17,  Florentinum  in  deer.  Union.,  & Tri- 
dentinum  tie.  ltff  7.  Can.  9 > qutbus  rnoxam  injiccrc  ncqttit  Bit- 

cho- 


Digitized  by  Googl 


Vindicata.  Appendix  jf.  IV.  ?4r 
diologium  Grxcor.  S.  Mcthodio  adfcriptum  , iu  quo  ApoftatjE 
adfrugem  rcgredientes  iierato  confirmari  jubentur  : nun  Eu< 
chologtum  iftud  Mcthodio  Scbifmatico  acccptum  referendum  do- 
cet  Arcudius  lib.  2.  de  Confirm. cap.  i 8 , accedunt  viciflim  Hic- 
remias,  & Dofitheus  in  Cenfuris  adverf.  Lutheranos,  & Calvinif-* 
tas,  quod  fiquidem,  inquam,  Character  in  Ordmatione  imprcffiif 
fit  omnino  indelcbilis,juxtaTridcnt.  fc(T.  23.  Can.  4.,  a Charafte- 
le  vero  indivifibilis  fit  Ordinis  poteftas  , five  idem  cum  ipfo  fit  i 
qui  vero  Ordinis  poteftate  ilia  operarur , non  propria  v;rtute  , fi. 
cut  agens  principale , fed  Dei  poteftate  , ficut  ipfius  Dei  Minifter 
agat, five  ut  agens  inftruinentale,  vcluti  Scholx  loquuntur,  atque 
habet  S.  Paultis  in  epift.  1 . ad  Corinth,  cap.  4.  verf.  1 , docencquc 
S.  Auguftinus  trad. 5.  in  Johan  n 1 j,&  hb.  dc  unit.  Ecclef.  cap; 
si  , ac  S.  Optatus  lib.  4.  adv.  Parmen.  n.  4.  Cui  firmiffimo  plane 
fundamento  fupcrftru;5la  a Summis  Pontifiubus  , & Conciliis  de- 
creta  fua  , fuaque  dogmata  a SS.  Patribus,  ac  Thcologis  brevi 
nunc,  quoad  ejus  fieri  poterit , fermone  demonftranda  full  ipio  . 

Atque  a Pontificibus  MM.  exordium  , ut  par  eft  , capiendo , 
ut  taceam  de  S.  Felice  11 , quern  in  Liberii  locum  ab  Arianis  fub- 
rogatum  plcriquc  ajebant  jdc  Vigilio  , quern  cjedli  S.  Silverii  fc- 
dem  invafiftc  ferunt , ctfi  Coutantius  apud  Mopinot  in  epift.  pro- 
droma  n.  1 3.  apud  Blanchinium  Anaft.  torn.  3.  pag.  278.  Vigilio 
pleraque  non  modo  perperam  ab  Africanis  trium  Capitulorum.* 
defcnl'oribus  , Facundo  , Vittore  , Sc  Libcrato , Ifidoro  etiam  , 5c 
Anaftafio  affi&a  fuiffe  , fed  imo  cum  a Pontificatus  initio  Icgiti- 
mum  fuifte  Pontificem  teftimoniise  Clcro  Rom.,  Hifpanis  Sc  Gal- 
Jis  Bpifcopis,  Onentalibus,  & Vigilio  ipfodefumptis  demonftran. 
dum  egregia:  opera;  pretio  fibi  fumpferit , dc  Stephano  Vl , aliis 
Vll , Sergio  111  , Johanne  X,  Johannc  XI  , Stephano  VUl,  aliis  IX, 
Johanne  Xll,  Johanne  XVII,  Johanne  XIX,  Bcncdicfo  IX,  Grego- 
rio VI.  ( qui  poftremus  tamcn  cgrcgic  a Papebrochio  defenditur 
in  Conat.  drflert  3 6.  alias  2 t.  ) intrufis,  aut  ichifmaticis  aliquan- 
do  , aut  Simoniacis  , qui  tamcn  ab  Ecclcfia  dcin  albo  legitimo. 
rum  adeenfici  lunt  , ut  de  his,  inquam  , verba  non  faciam,  S.  Cor- 
nelius Maximum  Prcsbyterum  , aliofquc  plures  c Novatianis  par- 
libus  ad  EiC.efum  rcgrelfos  ulla  abfquc  rcotdinationc  fuis  gradi- 

Z z z a bus 


$■48  Privilegia  Rom.  Pontifici 

bus  flare  permifit  in  epift.  ad  S.Cyprianum  edit.  PameI.4djOxoTr. 
4 9'  Quod  indicium  eft  Ordinis  Chara&erem , ejus  judicio  , fchif. 
mate  non  extingui.S.  Melchiades  in  Romana  Synodo  an.3  13.  or- 
dinatos  a Majorino  Donariftarnm  partium  pfeudo-Epifcopo  fuo  > 
ad  quern  in  fchif'mate  promoti  fucrant , loco  confifterc  paflus  eft  . 
Quadc  moderationc  digno  ipfum  propterea  mactarunt  elogio  S. 
Optatus  lib.  1.  circa  fin.,  & S.  Auguftinus  in  cpift.  162,  five  43.  ad 
Glorium,  & Eleufium,  lib.  adverf.  Donat,  port  Collat.  cap.2  3 , &. 
lib.  a.  adverf..  Parmen.cap.  13.  Nonjunt , inquiens , rurfus  ordh 
nati  ( qui  prius  in  fchifmatc  ordinati  fuerant  )fed ficut  Baptifma 
in  eis , ha Ordinatio  manfit  Integra.  S.  Siricius  in  cpift.  5.  ad  Epif- 
copos  Africxjquam  ci  multis  vindicat  Coutantius  in  Monito  pra»- 
vio  , cap.  8.  a Novatianis  , vel  Montenfibus  , ideft  Donatiftis  ( * 
quibus  utrifque  rebaptizandi  morem  ufurpatum  fuifiehinc  ,&cx 
S.  Innoccntio  I.  in  epift.  a , S.  Cypriano  in  epift.  73  ,S.  Augufti- 
no  lib.  3 . de  Baptif.  cap.  i o-,  & Ambrofiaftro  in  epift.i.  ad  Co- 
rinth. 1 . liquet  ) venientes  , Vt  per  manus  impofithnem  , de  qua 
poft  crit  dicendum  ,fnfcipiantur  indixifle  legitur . Eidem  S.  Siri- 
cio»five  ejus  fuccefsori  S.Anaftafio  I.Flaviani  Antiocheni  Ordina- 
tionem  probatam  denique  evafiflc,  quum  alioqui  Sedis  Antioche- 
na:  legit  imus  pofleffor  habererur  Evageius  in  Paulmi  locum  fuh. 
rogatus , atque  Pacificas  ad  Flavianum  litteras  ab  co  exaratas  te- 
flis  eft  locuplcs  S.  fionifacius  I.  in  epift.  1 5.  ad  Epifcopos  Illyrici 
n.  6 , indicatque  Sozomenus  lib.  8.  cap.  3.  Oppofita  perperam  S* 
Innoccntio  I. opinio  appingitur:  quippequi  in  epift.  14. edit.  Con- 
cil.  ad  Bonifacintn  Presbyt.,  1 7.  ad  Alcxandrum  Antioch. , & 1 9 
ad  Acacium  lkrocn.  Oricntalibusea  legcpaccin  indulfifse  demum 
legitur  , tie  Evagrii  Ordinationem  in  Epifcopuin  Antioch,  fuo  lo- 
co a Paulino  adhuc  in  vivis  agentc  contra  Canoncs  peraeftam  , ut 
affirmare  non  dubitat  Theodore t ns  lib.  5.  cap.  23,  nec  diifiteri 
videtur  S.  Ambrofius  lib.  10.  cpift.  78.  ad  Thcophilum  AIex.,ac* 
ceptam  haberent . Scd  enim  magis  , quae  eidem  ineflet  fententia  , 
clucefck  ex  epift.  23.  ad  Epifcopos  Synodi  Toletan.-eI,  ubicap.t. 
▼iciflim  ipfc  acceptum  habuit  Synodi  judicium,  quo  e Prifcilluna 
htetefi  regredieiite»Sympo(ium  , & Diiflinium  ad  Ecclcfiafticum 
gradum  redintegrandos  duxerac . Ec  cap.  4.  Ordinauoncs  quas- 

dam 


Digitized  by  Google 


V INDIG  A T A . A P P E N D IX  jf.  IV.  *4p 
dam,  vcluti  Ruffini,  & Grcgorii,  contra  Canoncs  cclcbratas,  pads 
cauffa  tolcrandas  cxputavit , id  fieri  deinceps  prohibens  alioqui , 
Icgc  hac  indida  , ut  ita  contra  Canoncs  ordinati  Or  dine , & hono . 
rr priventur.  Quam  fane  pcriocham  dc  Ordinis  exercitio  intclligi 
oportere  ex  antccedcnti  fadta  indulgentia  fitevidens.  Quin  ctiam 
in  eadem  22  , qua:  objetfta  epiftolacft,  ad  Macedonia  Epifcopos 
cap.  5.  quod  a Bonofo  ordinati  , neceflitate  cxigcnte  , allegato  in 
cxemplum  NicatnoCan.  8.  de  Novatianis,  cujus  dc  rcdU  intelli- 
gent i a paullo  infra  , aliquando  recepti , non  iterata  utique  Ordi- 
nationc,  fucrint,  nominatitnque  Germanion>&  Lupentius,  aliique 
plurcs,non  improbat.  Cj»tcrum  cap.8.  Romana  in  Ecdefia  rccep- 
tx  legi  ( dc  cujus  dcinde  feveritate  nonnihil  fibi  remitti , ut  ob 
Clericorum  inopiam  regredientes  ab  hxrcfi  cum  gradibus  recipe- 
re  fibi  liceret , S.  Anaftafium  I.  rogatum  mififse  Africani  Prxfu- 
lcs  leguntur  in  Cod.  Can.  Afric.  Eccl.  Can.  5 6.  ) fe  ar&c  inh*rc- 
re  profeflfus  , juxta  quam  profedo  ab  hxreticis  redeuntes  cum_> 
manus  impofitione  recipi,  & ad  laicam  dumtaxat  Communionem 
admitti  folebant,  planilfimutn  facit  hacce  manuum  impofitione 
novam  Ordinationcm  ab  fc  minime  fuiffe  intellcdam,quia  nempc 
cadcm  lege  ita  receptis  laicam  folummodo  Communionem  tribu- 
endam  cdicit . S.  Leo  M.  inepift  1.  edit.  Bailer,  ad  Aquilcjenfem 
( five  is  fit  Januarius  , ut  multi  habent  Codices , five  Nicetas  , ut 
Lovanienfibus  vifum,five  Adelphus,ut  exiftimant  Ballerinii)  Epif- 
copum  cap.  2 , & inepift.  2.  ad  Septimium  Altinenfcm  cap.  1. 
Clcricos  a Pclagianis  caftris  ad  Ecclefiam  regredientes  abfque__» 
prxvia  haerefis  ejuratione,fideique  profeffionc  recipi  quidem  pro- 
hibet , quin  tamcn  priftinum  in  gradum  rccipiantur , non  prohi- 
bet  . Quod  documento  eft  nihil , quod  ad  validitatcm  pertinet 
in  illorum  Ordmatione  aPontifice  reprehenfionedignum  fuiffe  de- 
prehenfum  . In  epift.  1 2 . ad  Epifcopos  African,  cap.  5.  ex  Laicis 
ad  olficium  Epifcopile,etfi  contra  Apoftolicae  Scdis  ftatuta,&  SS. 
Patrum  rcgulas,  afl'umptos  Sufccptum  Sicerdotium  tenere  permit- 
tit  , nc  impofterum  id  fiat , diftricte  prohibens  . Et  cap.  6.  Dona, 
turn  Salicmcnfcm  ex  Novatiano  fchifmatc  cum  plebc  fua  ad  Ec* 
clefiam  converfun  , ficut  ctiam  Maximum  ex  laico  Ordinatuin  „ 
& a Donatilhs  ad  frugem  fe  rccipicntcin  , ft  exhibito  fidei  libcllo 

fe 


Digitized  by  Google 


5T5ro  PrivilegiaRom,  PoNTIFIQI 
fc  Catholicos  cfle  manifeftarent  Ab  Epifcopali  , quant  quoquonu - 
do  adcpu  lint , dignitatc  non  repellendos  affirmac . Lucem  indul* 
gcntix  huic  confcrt  epillola  i 8.  ejufdem  edit.  Bailer,  ad  Janua- 
rium  Aquilcjcn. , qua  cujuslibet  Ordinis  Clericis  , qui  defertis 
hicrcticorum  Caftris  ad  Ecclefiam  regrefli  fucrint , edita  fidci  pro- 
feflione  3 in  co  gradu,  in  quo  fucrant , abfque  promotionis  fpc  ta- 
men  , permanere  concedic  : In  quo  inveniuntur  Ordinc  , inquiens » 
ftabilitatc perpetui  maneant  • Cujufuiodi  inter  alia  oeconontiae  cx- 
emplo,  au&oricatifque  fubfidio  commoti,&  communiti  SS.Anfel- 
mus  Luccnlis  , Sc  Petrus  Damiani , & polleriori  ifto  tefte  in  epift. 
ad  Hildcbrandum  , poftea  in  Pontificatu  S.  Gregorium  VII  , in-, 
Conventu  Mediol.  an.  1 0)9  , de  quo  Manlius  Snppl.  tom.  1 . pag, 
1321,  Clericos  Simonis  , Incontinentia?  , ac  Schilmatis . Jabe  in. 
quinaros  , ad  bonam  fe  frugem  accipientes,  ad  pacem  cum  gradi- 
bus  priftinis  admittendos  efle  duxerunr . Ad  ha?c  in  epift.  1 04.  ad 
Marcianum  Auguft.  cap.  2.ejus  , ac  Pulcheria?  precibus  inflexus 
Anatolii  in  locum  S.  Flaviani  a Diofcoio  > atque  pfcudo-Ephcfina 
Synodo  Conftantinopolit.  in  Ecclefiam  intruli  Ordinationem  abf- 
que  iteratione  ratam  fecit:  6)uum  fecundum , inquiens, Jua  Confc • 
( rationis  AuEiorcs  ejus  initio,  titubarent , benigniores  circa  ipjuntt 
quamjuftiorcs  cffc'voluitnus  See.  Quin  ctiam  cap.  5.  ea  cum  Ana- 
tolio  benignitate  feegifse  feribit,  ut  Antiocheni  Epifcopi  Ordi- 
nationem ab  co  contra  Canones  ufurpatam  diflimulandam  * tolc- 
randamque  dnxerit : Jguod  A/os>  inquit,  amore  reparandx  fidci , iff 
■pacisftudio  retraEhre  ceffavimus  .•  Deniquc  in  eadem  ipfa  167 
qua?  obje&a  epiftola  eft  } ad  Rufticum  Narbon. , eodcmque  ipfo 
cap.  1,  poftquam  ab  Epifcoporum  ccnfu  expungendos  illosedixif- 
fet,  qui  contra  Canones  ad  Epifcopalem  dignitatem  fuifsent  evec- 
ti  ,ncquc  ipfis  fore  tribuendum  , quod  non  conftaret  fuifse  colla- 
*um3fubjungic : Si  qui  autemClcrici  (atque  a Gratiano  quoque 
refertur  Can.  40.  Si  qui  Clcrici  1.  Q;  1 • ) ab  iftis  pfeudo  - EpiJ co- 
pis  ordinati Junt , qui  ad  proprios  Epi/copos  pertinebant , iff  Ordi - 
ratio  corum  confcnju , iff  judicio  Prajidcntium facia  eft , pot  eft  n - 
ta  kaberi  , ita  ut  in  ipjis  tcclejiis  per j ever ent . Ex  quo  liquido  pa- 
ter Epifcopos  praefatos  Ordinis  poteftate  quidem  pra?ditos  fuiise, 

quamvis  potcftatis  ufu  exfpoliati  cfsent , ncqtte  Chara&cre  Epif- 

copa- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix,  if.  IV.  q$i 
copali  caruifsc,  ctfi  officio  exercendo  imparcs  fucrint  denuntiati  . 
Sub  hac  indulgcnti#  fpecic  S.  Hilarus  in  epift.ad  Epifcopos  Pro* 
vine.  Tarracon.  capp.  i > & 4.  ordinatos  a Silvano  Calaguritano 
Epifcopos  nonullos  abfquc  Afcanii  Metropolitan  confcientia,  non- 
nullifque  Ecclcfiis  admotos  fuo  flare  loco,  officioque  defungi  per- 
mifit  , habita  temporis  ratione  : Hac  rations  y inquiens  , decer - 
nimus  id  veniam  pert  i nereyjuodgeJlum  ejl . Ec  infra  .Ordinatos  ergo 
Epifcopos^qui  • . . meruerurtt  Jubmoverifiac  ratione  firmamus  See . 
Neque  hacce  ratione  faciliorem  , cxpedicioremque  abrupt# 
Ecclcfia  Oricntali  concordiae  redintcgrandie  viam  adinvenit  S. Fe- 
lix III  j quam  plerafque  Ordinationes  a Petro  Moggo  pfeudo  - 
Epifcopo  Alexandrino , h#rctico  ab  hanreticis  intrufo , atque  ab 
uno  dumtaxat  Epifcopo  ordinato,  nccnon  ab  Acacio  gradu  de. 
pofito>  Cenfurifque  perftriiflo  contra  fas,  parique  temeritate 
peradlas  , ratas  habere  , veluti  memoriae  prodidit  Metrophanes 
Smymenfts  in  Synodo  VIII.  A3:.  6 , &obfervavit  Lupus  in  Schol. 
ad  Canon,  tom.  i.pag.  15 26  > explicate  vero  ipfemet  S.  Felix 
affirmat  in  epift.  12.  ad  Flavitam  n.  4 : Deo  infpirante , feribens  3 
provifuris  rationabiliter  • . . Vt  eornm  , quos  ordimvit , velbap . 
tizuvit  Acacius  ijalvi  Confejjione  Citholica , pro  Can' tit  is  Eccle- 
fix  redintegratione  > nihil  pereat . Cujus  perinde  in  veftigia  in- 
greffus  S.  Gclafius  in  epift.  ad  Euphcmiuni  quo  paratiffimum  fc 
exhibuit  ad  redintegrandos , fuifque  cum  gradibus  recipicndos, 
quos  bapeizaflet  j & ordinaftet  Acacius , ft  id  folum  impedimen- 
toeffet*  quominus  a Schifmatc  convalefcerent , eo  perfuafiffi* 
muni  fcoftendit,  atque  perfuafionem  iftain  Praedecelforibus  fuis 
infcdiftc  , tarn  Baptifmutn  3 quam  Ordines  validc  ab  Acacio  fuif- 
fc  collatos  : De  his , inquiens,  quos  baptizavit , & quos  ordinavif 
Acacius , A/a  jorum  traditione  confeChnt , fcf  venm  , & congrtivn 
preebemus fine  dijficultate  medicimm . At  enim  explicatior  hac  in 
re  , quam  defidcrari  queat , S.  Anaftafti  II.  eft  fententia  in  epift. 
ad  aequivocum  fuum  Imperat.capp.7,  & 8.  affirinantis  ob  damna- 
tioncni  Acacii  nihil  ab  eo  adminiftratis  Sicramentis  fiveBaptif- 
n i,  five  Ordinationis dcpcriifsc  roboris  , ncc  ullum  ideo  bapti- 
zatisabeo,  ordinatifque  faceflundum  e(T<.  negotium  : Agnofcat, 
ficlmpcratoreni  alloquitur  > quod  nullum  dc  his , vel  quos  bapti -. 

Zivit 


5?2  Privilegia  Rom,  Pontifici 
Strait  Acacias , vel  quo s Sacerdotes  >Jivc  Zevitas  fccundum  Cam. 
ties  ordinavit , nulla  cos  ex  nomine  Acacii  portio  Ujionis  attingat , 
quo  forjitanper  iniquum  tradita  Sacraments  gratia  minus  firman 
vidcatur  . Quod  late  profequitur  docens  Baptifini , & Ordinatio- 
nis  cfficaciam  non  a Miniftro  confcrcntc  fed  a Deo  efficicntc  pen- 
dere  . A'tque  periochx  hujus  Anaftafianx  ufum  fecit  utique  S. 
Nicolaus  I.  inepift.46.  ad  Epifcopos  Synodi  Sueffioncnfis  ingra- 
tiam  eorum  5 qui  ab  Ebbonc  Rem.  Ordinibus  fucrant  infigniti , 
de  quo  poftea  y camque  quin  ctiam  fcccrunt  quammaximi  Auxi- 
lius  lib.  1 . cap.  1 9 , & S.  Petrus  Damiani  Opufc.  6.  cap.  2 5 , uc 
Ordinationes  a Formofo,&  a Sifnoniacis  habitas  roborc  haud  ca- 
rerc  commonftrarent.  Atque  idco  approbc  a Coutantio  pag.  3 29. 
adnotatum  eft  fruftra  , & perperam  S.  Analbfium  apud  Hincma- 
rum  tom.  2.  pag.  278.  co  hand  optimo  efferri  nomine  > quod  De- 
ccflTotum  fuorum  decrctis  non  convenerit , neque  concordant : fi. 
quidem  non  alteram  ab  haede  Ordinibus  valide  collacis  ab  Epil. 
copis  Hxrcticis , Excommunicatis,  Schifmaticis  &c.  fententiam 
eis  infediffc  batftenus  oftenfum  eft  . Neque  ab  hac  fane  diverfam 
induit  S.  Gregorius  M.,  qui  lib.  2.  epift.  32.  ad  Johannem  Raven, 
generatim  docet  ficut  Baptifmum  rite  collatum  , fie  Ordinationes 
rite  celebratas  , a quocumque  demum  id  fiat  > iterandas  non  fore: 
Sicut  baptizatus  femel , iterum  b apt i sari  non  debet : ita  qui  Ordi- 
tiatus  ejl femel , in  eodem  Ordine  iterum  confecrari  non  debet . Ita* 
que  lib.  3.  epift.  1 3.  ad  Maximianum  Syracufanum  Presbytcrum 
ejus  in  locum  ordinatum  , fiquidem  non  intcrvcncrit  Simonia  5 
vacanti  alteri  Ecclefia:  admoveri  concedit , fin  autem,  Saccrdotio 
exfpoliari  jubet . Cujus  ideo  fententia  is  Prcsbyteratu  infignitus  , 
etfi  Simonia  intcrcedente  5 fucrat , quo  nempe  ob  culpam  privari 
mandat . Et  lib.  1 1 . epift.  6j.  ad  Quiricum  ind.  4. , uc  Ncftoriani 
etiam  ab  hasrefi  rcfipiiccntcs  Servatis propriisOrdinibus  in fuo  Cce- 
1u  fufeipiantur , difertis  verbis  indulge! . Ex  quibus  fit  palam  » 
quo  re<fto  demum,  proboque  accipi  debeat  fenfu>dum  lib.3.  epift* 
20,  & lib.  5.  epift.  3 , &7,&lib.  7.  epift.  no.  male  ordinatos 
Ordine  indignosj  nomineque  tenus  did  feripfit  , quod  fcilicct 
ab  Ordinis  cxcrcitio  fufpcnfi  cflent , five  officio  , ufuque  inter- 
difli  .AS.  Benedicfto  II.  Macario  hxretico  Monothclitx  a Syno- 

do 


Digitized  by  Google 


V I ND  IC  A T A . A P P E ND  I X ff.  FV.  $ $ 3 
do  VI.  depofito  veniam  , cum  pollicitatione  qtioquc  priftini  ffffti- 
tucndi  gradus  , exhibitam  fuiffe,  modo  ill*  ad  frugein  rcgrcdi  vel- 
ict,  difcimus  ex  Synodo  VII.  Adi.  1.  apud  Harduinum  tom.  4. 
pag.  6 3.  S.  Zacharias  in  epift.  1 7.  ad  Auftrobertum  Vicnn.,  quam 
iuppofuionis  quidem  arguit  Pagius  ad  an.  74a.  n.  13  , vindicat 
tamcn  , gcrmanumque  cjusfoetum  exiftimat  Manfius  ibidcmin 
Mot.  tom. ix.  nov.edit.  Lucen.  pag.48d,  apitd  Johanncm  a Boko 
in  Bibliot.  Tloriacenfi  cum  aliis  tom.  3.  pag.  43  , dc  Epifcopis 
Simoniace  ordinatis  ita  fcribit : ’Vt Ji utiles jint , pro  tali faffoje- 
•vcriffime  corrigantur  , non  tamen  penitus  dejiciantur  a fno  Ordine 
&c.  Sed  cnim  valida  cffe  Sacramenta  nedum  a Simoniacis , fed 
ctiam  ab  Excommunicatis  , graduquc  detrufis  collata  tradit  cx- 
prcflc  S.  Nicolaus  I,  quipoftquam  in  epift.  ad  Bulgaros  cap.  1 5. 
S.  Anaftafii  li.  audoritate  incaufTa  Acacii  docuiflet  non  iteran- 
dum  Baptifmum  rite , ctfi  extra  Ecclefiam,  collatum  , in  Epift.  ad 
Epifcopos  Synodi  Sucllionenfis  III , & incrcpatoria  ad  Hincma- 
rum  Remcnfem  in  medium, produdis  ex  S.  Leone  M.  in  prarcitat. 
epift.  ad  African.,  cjufdemque  S.  Anaftafii  in  epift.  ad  homo- 
oj'mum  Imper.  teftimoniis  »Clericos  ab  Ebbone  Kemcn. , etiam 
poft  depofitionem  ordinatos  validc  fuiffe  affirmarc  non  dubi- 
tavit : Ghiafifcumcguc  , inqtiiens  ,fuerit , W qtuccumque  pertule- 
rit  Ebbo , a ft  ordinatis  ....  nullum  prorjus  intulit  offtndicufum . 
A Johannc  VIII.  Photii  Ordinationem  , qui  temere  in  S.  Ignatii 
Scdcm  Conftantinopolit.  irruperat , atquc  a Photio  Ordinatio- 
ncs  peradas , Ecclefiae  bonoexigente  , approbatas  fuifsc  mani- 
fcftumfit  ex  ipfius  cpiftola  ^3.  edit.  Hard,  ad  Bafilium,  Conftan- 
tinnm  , & Alexandrum  Impcratores,  ubi  S.  Innoccntii  I , qui 
ordinatos  a Bonofo  rccipi  indulferat , alicgato  cxcmplo  , proptc- 
rea  Photium  mifcricordiam  coram  Synodo  pojlulantem  in  Eon  fi- 
fe ali  officio  comminiftrum  , & in  Pajlorali  magijlerio  confaczrdo- 
tem  , pro  Ecclejif  Dei  pact , & utilitate  ab  fc  rccipi , & r haberi 
fcribit . Ex  quibus  patet  falfo , & perperam  fcripfiife  Morinum  , 
propterca  a Lupo  refutatum  , Photii  Ordinationes  repetendas 
Iohannem  VIII.  jufilflc  . Etfanectrm  ordinatis  a Photio  diipcn- 
fare  potuifse  Rom.  Pontificem  , ideoque  Ordinationes  a Photio 
peradas  validas  luifsc  , tidit  Stephamis  V.  in  epift.  2.  ad  Orien- 
Pars  II.  Tom.  p'.  A a a a talcs 


Digitized  by  Google 


5^4  Privilegia  Rom.  Pontifici 
talcs  apud  Hardtiinum  tom.  6.  par.  i.  pag.  372.  Vidit  & Formo* 
fus  in  cpift.  ad  Stylianum  Ncocxfar.  Epifcop.  ibidem  pag  423. 
Vidit  perindc  JohannesIX.  in  cpift.  ad  cumdcm  Stylianum  eodem 
loci  pag.  47*> , quam  perperam  vcxarc  , follicitarequc  Grjecus 
Scholiaftcs  apud  Baronium  ad  an.  <705.  n.  12.  adgrefsus  eft  , qua- 
il pugnantia  in  cadcm  feripferit  epiftola  Pontifex  : neque  cnim 
pugna  inter  Pontificcs  intervenit  ulla  , fiqui  cum  Phono  rigorc 
Canonum  , ac  fiqui  ex  indulgentia  agendum  fibi  fumpfere  . Ne 
vero  prxter  rem  inhac  re  prolixior  evadam  , compcndio  per- 
ftringam , qua:  ex  Pontificibus  Summis  prsecipua  hoc  dc  atgu. 
memo  fuppetunt  adhuc  documenta  . Itaque  Formofi  Ordinatio. 
ncs  validas  fuifse  dccrcvifsc  leguntur  Romanus  , Theodorus  II , 

& Johannes  IX.  apud  Sigcbertum  in  Chron.  ad  an.  903,  Auxi- 
lium  lib.  2.  cap.  4,  & in  Synodo  Romana  an.  £04.  lub  Johanne  » 
Can.  4,  & 5. Clemens  II.  in  Romano  Concilio  II.  an  1 047,  teftc 

5.  Pctro  Damiani  in  cpift.  ad  Henricum  Raven.  , qua:  eft  Opufc. 

6.  cap.  35,  fancivit , ut  a Simoniaco  ignorantcr  ordinatus  5 
quadraginta  dicrum  pera&a  poenitentia  } Sic  in  accepti  Ordinis 
ojficio  minijirarct . Dc  S.  Leone  IX.  refert  Laurentius  Virdun.  • 
Monach.  in  Chron.  S-  Vitoni  > quod  in  Remenfi  Synodo  an. 104^. 
ob  Simoniacum  ingreflum  gradu  moto  Hugoni  Lingon.  Epifco- 
po,cidem  poftmodum  in  Romana  Synodo  an.  feq.  Ordinationc 
hand  iterata  priftina  dignitas  fuerit  reftituta  . Ex  quo  plane  con- 
cidit  fmiftra  eorum  interpretatio  , qui  ingenio  prxpoftero  invali- 
das  propugnandi  Ordinationcs  a Simoniacis  pera&as  , itadiftin- 
guendum  putant  > ut  tamen  invalids: , nifi  poft  Ecclcfix  fenten- 
tiam,  non  evadam  j Magiftri  Scntcnt.  in  4.  dift.  25.  teftimonio 
abutentes  de  Simoniacis  ajentis,  quod  Ante  fententiam  degrades, 
tionis  igf  ordinant  > confecrant . Quo  loci  cum  loqui  dc  Ordi- 
nationc , & Confecratione  nedum  valida  , fed  etiam  licita  nemo 
non  videt  , ideoque  Sitnoniacos  ab  Ecclefia  proferiptos  haud  qui- 
dem  Ordinis  poteftate  fpoliari , fed  ab  uno  poteftaris  ufu  fufpen- 
di . Sed  ad  S.  Lconem  IX.  regrediendo  , audor  eft  S.  Petrus  Da- 
miani praecit.  Opufc.  6.  cap.  3 5.  Oper..  tom.  3.  ab  co  Decrctum-. 
Clcmcmis  II.  de  Simoniacis  poft  40.  dierum  pcenuentiam  in  ac- 
cepti  Ordinis  gradu  manere  per  miftis  fuifse  in  Conciliis  Romx  cc- 

lcbra- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jT.  IV.  $$$ 
lebratis  , cum  I.  an.  104?,  turn  III.  an.  1051.  confirmatum  , at* 
quc  infupcr  cap. 27.  rcfcrt  abcodcm  Pontificc  indultum,  piteccp. 
tumquc  j utClcrici  indifcriminatim  omnes  ab  hatreticis  rcgre. 
dientcs  , in  his  ,quos  adepti  fuifient , Ordinum  gradibus  admit* 
tcrcntur  : Omnis  , inquicns  , cujuflibet  Ordittis  Clericus  , qui  Ca- 
tholic am  dejerens , kxretica  Communion i Je  mifcuerit  ,Jt  ad  Eecle- 
Jiamfuerit  r ever fus  , in  eogradu  , in  quo  erat , fine  promotion?  per- 
manent . Ideft  quin  ad  alciorem  permitteretur  afccndcrc  . Refer, 
tur  ctiam  a Gratiano  Can.  112.  Omnis  cujiiflibet  1.  Q^  quo  aperte 
fignificatur  haerefi  lane  Ordinis  Chara&crem  non  extingui . Juxta 
bare  Nicolaus  II.  quoque  in  Synodo  Romana  an.  105P.  decrcto 
edito  apud  Harduinum  tom.  6.  par.  1.  pag.  1063.  ordinatos  a 
Simoniacis  j non  tamcn  Simoniacc,  Non  t am  cenfura  jujliti£ , 
quam  intuitu  mijericordix  , in  acceptis  Ordinibus  manere  permi- 
fit , ideft  cifdcm  perfungi , quod  Simoniacc  ordinatis  denegaric. 
Verbo  , codcm  fenfu  , & confenfu  Ordinationes  aSimoniacis  cc- 
lebratasceu  illicitas  damnarunt  quidem  , pro  validis  tamen  ha- 
buerunt , atquc  haud  Simoniacc  ordinatos  muncribus  defungi 
fuis  indulferunt  Alexander  II.  in  Synodo  Romana  I.  an.  1063. 
Can.  2 , & in  Epift.  ad  Clerum  , & Populum  Luccnfem  , dc  qua 
Manlius  Suppl.  tom.  1 . pag.  1 3 5 1 , & feqq. , S.  Gregorius  VII. 
lib.  6.  epift.  3<?.  ad  Raynaldum  Cumanum  Epifcep. , Urbanus  II. 
in  Synodo  Placcntina  an.  10515.  Capp.  3,  7 ,9,8c  io,daquaBer- 
tholdus  Conftant  inChron. , in  Romana  an.  10pp.  Can.  3,  7,  9, 
&i  Oj  epift. 17.  ad  Lucium  S,.  Juvcntii  Pra>pof.,  & in  Append,  epift. 
17.  ad  Pibonein  Tullenfcm  cap.  4.  apud  Harduinum  tom.  6.  par. 
2.  pag.i  6q6>  & 1 661,  de  quibus  Lupus3.  par.  in  differt.  procem. 
Ad  quos  acceftit  Pafchalis  II.  in  Synodo  Guaftallcnfi  an.  rro5. 
cap.  1 . SS.Patrum  fententia  , a quibus  diverfis  temporibus  Nova- 
tiani , & Donatifta: , aliiquc  Harrctici  cum  Ordinibus  fuis  fufeep- 
ti  funt  j fe  permotum  Epijeopos  in  Scbijmate  ordinates  in  officio 
Epifcopali  fufeipere  profelTus . Quo  decrcto  quarftionem  diremitj 
de  qua  negotium  ci  ftierat  aRothardo  Mogunt.  fadum  , ad  quem 
legenda  hacipfadc  rc  epift.  411.  ex  Picardo  in  Not.  ad  S.  Anfel- 
inuni  lib.  3.  epift. 73.  ab  Harduino  deferipta  pag.  1 3i  1 . Catterum 
quod  habet  in  objc&a  epift.  ad  Gebeardum  Conft.  dc  Chrifmatc, 

A a a a 2 & Oleo 


Digitizi 


*• 


ed  by  Google 


jrftf  Privilegia  Rom.  Pontifici 

& Oleo  ab  harreticis  confccrato  comburendo  potius  arguit,  fi 
pcrpendatur  attente  , iilud  validc  fuifsc  confedum  . Quorfunu 
cnim  iilud  mere  profanmn  igni  comburendum  devoveri  oportuif. 
fet  ? Quar  fuerit  perinde  germana  Alcxandri  III.  opinio  deOr- 
diiaationibus  qua  a Siinoniacis  , qua  a Schifmaticis  celebratis 
abunde  patet  ex  Cap.  2*  Confuluit  in  Append,  ad  Concil.  Later. 
III.  par.2  6»  apud  Harduinum  tom.  6.  par. 2.  pag.  1800,  & par. 50. 
Cap.  i^Extuirum  , & Cap.  51.  Latores . Ordinatis  Simoniace 
officii  fufpenfionera  dumtaxat  indixiffe  legitur  Innocentius  III. 
lib..  2 4.  epift.  1 1 > 6c  lib.  1 f.  epift.  218.  Confer  & Caput  Cum  dete • 
Jlainle , de  Simon,  extr.  Com.  Explicatiffime  Gregorius  IX.  Cap. 
Cum  Clcricis  tit.  de  Ordinatis  ab  Epifcopo  Exconv  declaravit 
Clericos  ab  Epifcopo  cenfuris  perculfo  , & Sacrorum  confortio 
privato  ordinatos  ignoranter  difpenfari  pofse,  ut  fufeeptis  defun- 
gantur  Ordinibus . Quern  in  locum  confer  Gloflanw  Ab  Urba- 
iio  VI.  ad  Martinum  V.  OrdinationesSchifmaticorum  validas  ha- 
bitas  fuitfe  nemo  ambigit  . A Julio  III.  copiam  Reginaldo  Card. 
Polo  fadam  ad  gradus  Ecclefiafticos  redintegrandi  Epifcopos  Am 
glicano  in  Schifmatc  ordinatos  refert  Sanderus  Iib.2.  Liquido  de- 
mum,  atquc  locupleti  documcnto,  &argumento  eft  Clemens  VIII, 
quiCGnft.34.  SanliiJJimus  an.  1 five  Inftrudione  fuper  Riti- 
bus  Graccorfim  §.4.  fic  habet : Ordinati  ab  Epi/copis fchifmaticis , 
alias  rite  ordinatis  , fervata  debita forma  , rccipiunt  quidem  Ordi - 
nem-tfed non  executionem . Cui  Inftrudioni  conformis  Temper  viguit 
cum  Rom.  Pontificum  praxis  , juxtaquam  quoties  de  Gratis 
fchifmate  rcvocandis  egerunt,  nullum  unquam  iisde  Ordinatio- 
mim  validitatc  faccvifse  negotium  leguntur  , turn  fuprem«  Roma- 
nos facrazlnquifitionis  Stylus , juxta  quern  ordinati  ab  Epifcopis 
H.'ereticisj-aut  Schifmaticis  ab  cxecutione  Ordinum  lufpenfi  qui- 
dem  flint,  cum  ipfistamcnad  Ecclcfiam  regredientibus  nova  abf- 
que  Ordinatione  difpenfari  folet . Atque  ita  lipius  abcadcm-> 
S.  Congregatione  decretum  die*.  Aug.  1708,  die  2*.Sept.i 666> 
die  1 3. Mart.  1 ddp,  & die  28.  Aug.  eodem  an.  legitur  apud  Card. 
Petram  in  Comment,  ad  Conft.  x-p.  Inter  cetera  Eugenii  IV.  tom. 
4.  ».  18.  & fcqi,  pag.  3 1 3. 

Gradum  ad  Concilia  facicndo  , hancipfam  de  vaIid«atc_-> 

Ordi- 


Vindicate.  Appendix  jf.  IV*  5T5’7 
Ordinationum  , aquocumquc  dcmum  hac  celebrcntur,  his  adhae- 
fifse  fcntcntiam  rcpericmus  . Enim  vcro  in  Concilio  Ancyrano  cir- 
ca an.  3 1 4.  Clcricis  vi  ad  facrificandum  ada&is  graduum  honorem 
rcftituendum  quidcm  , fed  officiorum  cxcrcitium  denegandum  de. 
crctum  legitur  Can.  1,  & 2.  apud  Gratianum  Can.  jz.  Prefbyte - 
rot  dift.  50.  A Concilio  Nicjcno.  Can.  8.  dc  Catharis  , five  Nova- 
tianis  definitum  eft  , ut  fi  quando  ad  Ecclefiam  redierint  "Offti 
ytigo^trov/jointt  SCOT  ov( , fxtmt  eu'rUS  tv  r la  : Grxca 

verba  Dionyfius  fic  reddidit  : Ut  impo/iticncm  minus  accipien- 
tes  ,Jic  in  Clero permanent  : qui  infecunda  pariter  Canonis  par- 
te de  Lapfis,  qui  reperirentur  in  Vicis  loquens  : Vbicumque  ipfe 
foli  reperti  fuerint  ordinati  } qui  inveniuntur  in  Clero , in  codembi- 
bitu  perjeverent . Equidem  ibidem  loco  yti^irovtxitois  legendum 
fibi  vifi  funt  yti^orotoun.' ovov{ , ideoque  reddendum  : Ut  Ordintn- 
tur , five  Ordinationem  denuo  recipiant,  Jofephus  ^Egyptius,  Marti- 
nus  Bracar. , Ifidorus  Mercat.j  Gratianus , Longolius  in  verf.  Sy« 
nodi  VII,  Balforeus  Gelafii  Cyzic.  interpres , & Codex  Can.  Eccl. 
Univ.  a Qucfncllo  editus  Capit.  1 .§.  1 4.  edit.  Bailer,  torn.  3.  pag. 
54.At  enim  locum  ilium  accipiendum  non  de  iteranda  utique  Or- 
dinatione , fed  de  fola  manuum  impofitione , non  qua;  in  Ordina- 
tione  , ut  Morino  , nec  quae  in  Confirmatione , ut  nonnullis  vifum 
eft  Thcologis,nec  qua:  in  Pocnitentia  imponenda  ufurpari  folcbat, 
fed  quit  Coeremonialis  crat  dumtaxat  5 atquc  Presbyterii  Bcnedi- 
dio  diccbatur,pluriroa  oppido  invite  fuadcnt.Ita  enim  pro  manu- 
um  impofitione  Canonein  ilium  intcllexcre  S.  Siricius  in  epift.  1. 
ad  Himeriumcap.  i,&  in  epift.  5.  ad  Epifcopos  Africa;  cap.  8,  S. 
Innocentius  I. in  epift.i.edit.  Cout.  ad  Vidricium  cap.  7 ,&  in 
cpift.ry.  ad  Rufum  cap.  5,  S.  Leo  M.  in  epift.  1 67.  edit.  Bailer,  ad 
Rufticum  cap.  1 8.  ( ex  quibus  appoficc  Coutantius  arguit  in  moni- 
to  praevio  ad  epift.  17.  S.Innoccmii  n.8.  pag. 823.  Codicem  ilium 
Can.a  Quefncllo  jadatum  Romans  utiqueEcdcfis  ufu  ncquaquam 
venifle  , fiquidem  drverfimode  Can.  8.  Nicaenus  a SS.  Innocentio 
cap.  21  .n.3,  & cap.  14m.  9,  ac  Siricio  cap.  zp.n.i,  & cap.dz.n*  8. 
ledus  fuerit,  quam  prsfeferat  cjufdcm  Canonis  ledio  cap.  1 .n.  1 4. 
e/ufdem  Codicis  ) Ita  etiam  legendum  pro  impofitione  mannutn 
cxputavcrc  Ruffinus  lib.io.  hift.  Eccl,  eap,tf.  fic  Can.  7.  reddens: 


Digitized  by  Google 


*5:8  Privilegia  Rom.  Pontifici 
lit  Catharos  , . . cinfejjos  EcclefaJUca  dogmata,  Clerical  in  Ordinc 
quidem Juo  fufcipi  debcre,  fed  Ordinativne  data  . Ubi  data  ait,  non 
danda  . Gclafius  Cyzic.  hift.  Concil.  Nicatni  lib.  2.  cap.3 1 . Grat- 
ce  ad  cit.  Can.  8,  Audlor  Collcdl.  Arabics  in  verf.  Turriani  Can. 
1 8,  Ecchcllenfis  Can.  20  5 Sc  S.  Hieronymus  in  Dialogo  adv.  Lu- 
eiferianos . Atquc  ita  quoque  Patrcs  Concilii  Carthagincnfis  VI. 
an.  41^.  cap.  8.  Nicatnum  ilium  cum  aliis  19.  a SS.  Cyrillo  Alex., 
Sc  Attico  Conftantinopolir.  ad  fc  tranfmiflis  cx  verfionc  Theilo- 
nis  , & Thcarifti , five  Filonis  , & Evarifti  legcrunt : Si  aliquando 
venerint  ad  Catholicam  Ecclejiam  Cathari , ( Novatiani  nempe 
apud  S.  Ambrofium  de  Poenit.  lib.  1 , Eufcbium  lib.  6.  cap.  33, 
S.  Epiphanium  hxr.  53*, &S.  Hieronymum  in  Cap.  13.Ofe.-e) 
plactiit  ,ficut  & magntc  Synodo  ( Niciena: ) eor  ordinatos  fic  mane- 
re  in  Clero . Fcrrandus  etiam  Diac.  in  Brcv.  cap.  1 72.  fic  habens : 
Vt  hi , qui  nominantur  Cathari  , accedentes  ad  Ec  clef  am , ft  ordi - 
nati funt  ,fc  maneant  in  Clero . Ita  pariter  Nicamum  Canoncm  8. 
accepifle  leguntur  Monachi  Studits  in  SynodoVII,  quorum  inter- 
pretatio  cidem  Synodo  A&.  i.apud  Harduinum  tom.  4.  pag.  50. 
acccpta  evafit  . Atquc  ita  concorditer  de  manuum  impofitione_> 
CaeremonialijnonSacramcntali, locum  ilium  interpretati  funt  Bal. 
famon>Zonaras} ArificnusjGentianus  Hcrvctus,Chriftophorus  Ju- 
ftellus,  & Guillelmus  Bcveregius  tom. 2.  pag.dy.Quibus  omnibus 
concordat  Codex  Corbejeufis  medio  S.tcuIo  VI.  exaratus  apud 
Coutantium  pag.826.  Quam  ledfionem  quidem  confirmare  adhuc 
juvat  cxCan.  19,  quo  Nicaeni  Patrcs  de  Pauliamllis  loauentes, 
quorum  Baptifmum  ceu  invalidum  habebant , Clcricos  admitti 
profeibent,  nifi  baptizati  prius  , ordinatique  fuiffent,  A'wlia.irn<r- 
8eW««  ^£(fOTore/o-0atrai' , ideft  Baptizati  Ordinentur  ab  Ep/Jcopo 
Catholic ec  Ecclefix  . Ubi  plane  vides  duobus  illis  in  locis  diverfo 
uti  Patrcs  Ntca?nos  verbo3ncmpc  Can.S.j^sifeBsTW/tUFow  ad  fignifi- 
candam  mantis  fimpliccm  impofitioncm,&Can.i?  ^sifo-roysifirBairar 
ad  denotandam  propric  Ordinationcm  . Atquc  ex  his  tttique  pa- 
ter, quo  pariter  fenfu  accipi  debeant  Nicarni  Patrcs3dum  in  cpift. 
Synod,  ad  Ecclcfiam  Alex,  de  Ordinatis  a Mcletio  verba  facien- 
tes  , /Hi , inquiunt , qui  abeo  in Jacrum  OrJinem  lefii  funt,fniul 
atque  Sancliore  Ordinationc  confirmati  fuerint,  ad  Ccmmunionan 

ad- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.APPENDIXjf.lv.  JJ9 

admittantur,  Scpermittatur  illis  quidem  bnnoribusfrui  s & Sacrit 
muncribus  fungi , prout  Latinc  reddidit  Balforeus  , vocibus  ncm- 
pc  illis  MvtTTiKUTigx  ^siforim*  3*3*tw06i|T*s  non  propric  Ordi- 
nationem  , fed  manuum  impofitioncm  fignificare  voluilfc , ideo- 
que  potius  fuifle  vertendum  : Sacra,  manuum  impojitione  firmati 
See.  Qua  profedo  de  interpretatione  confer  Dodiff.  Ballerinios 
in  Adnoc.  13.  ad  Epift.  167.  S.  Leotiis  M.  tom.  a.  pig-  15^8. 
Emcndanda  igitur  eft  ledio  Gratiani  Can.  8.  Siqui  voluerint  1. 
0^7 > ubi  ex  Ifidoro  Mercatorc  dcccpto,non  fecus  ac  Martino  Bra- 
car.  forfitan  ex  interpretatione  finiftra  Graeci  Canonis  ad  Africa- 
110s  tranfmiflaj  Canoncmiftum  Nicatnum  8.  dcfci  ipfic  iifdem  ver. 
bis : Phcuit , ttt  ordinentur,  £f  maneant  in  Clero ; emcndanda  , in. 
quam,  atque  ad  verfionem  Dionyfii  Exigui  fupra  deferiptam  exi. 
genda  . Equidcm  Morinus  teftimonio  innixus  Theophili  Alex,  in 
cpift.  ad  Ammonium  5 a Balfamonc  relati  , a quo  interrogatus  dc 
Novatianis  ad  Ecclcfiam  redeuntibus  refpondit  Nicatnae  inhxren- 
dumSynodoj  qtis  ordinandos  juflit , fiqui  regredcrentur , con. 
tendit  laudattim  Canonem  8.  dc  proprie  dida  Ordinatione  acci- 
piendum  . At  enim  prieterquam  quod  Balfamon  adco  a Theophili 
a:tatc  diflitus  tanti  non  eft , ut  (idem  omnino  noftra  n obliget  , 
ncque  adco  heic  ejufdem  Theophili  audoritas  urgebat , utjitve- 
ninus  propterca  ilium  perperam  cogeretur  intcrpcctari  loquu- 
tum  non  de  Clericis  } fed  de  Laicis  a Novatianis  partibus  ad  fru- 
gem  fe  recipientibus . Etft  enim  Latinus  Interpres  apud  Hirdui- 
num  tom.  1.  pag.  1 199.  lcgcrit  Ordinentur  , & Ordina  , Gratcus 
attamen  Theophili  textus  habet  ■gttqoroiua'Qd.s  j & > 

quibus  perarque  manuum  impofitio  importatur . Ratum  ftat  ergo 
fixumque  a Concilio  Nica?no  xeifiro8sTlfAtat  pro  manuum  impo- 
fitione  acccptum  fuifle,  atque  ica  quidem  fore  accipiendum  expu- 
putat  virGrarcae  lingua?  peritiflimus  Cornelius  Schrevelius  iro 
Lexico  Gr.rco-Lat.pag.  5 63.  cdit.Patav.1752.  Quare  & Petrum 
de  Marca  , fcquutuni  Duc.rum  , contendcntcra  voeem 
apud  Scriptorcs  Ecclefiafticos  femper  pro  Confccratione  ufurpa* 
tarn  jure  refellit  vir  Dodif.  Jofcphus  Motta  in  diflert.  dc  Metro- 
politico  jure  n. 76.  pag-i  01  , ibidem,  A n.  8.  oftendens  fa»pe  cti- 
am  fxpius  pro  Elcdione  ufurpari  confueviffc  j dc  qua  nunc  accep- 

. tionc; 


Digitized  by  Google 


$60  Priviligia  Rom.  Pontifici 

tionc  non  eft  fcrmo.In  Concilio  Alexandrino  an. 362. Tub  S.Atha* 
nafio,  ut  cx  Synodica  ad  Occidcntaics,  ex  cpiftola  S.Athanafii  ad 
Rufinianum  , & A&.i . Synodi  VII.  edit.  Hard.  tom.  4.  pag.  58. 
fit  manifeftum  , fancitum  eft  inter  Clericos  in  locum  recipicndos 
cfte  , five  qui  a Meletii  partibus  ad  Ecclcfiam  regredcrentur  ,fivc 
qui  Arianam  , attt  qualemcumque  h.Trefim  , ad  quam  violcntia 
qtiadam  tradi  fuiffcnt , modo  h®refis  Audores  non  extiterint , 
dctcftati,poftea  veniam  fupplicitcr  petiiflentjiis  ncmpc  Placuit,ut 
vtnia  detur,&  habeant  Cleri  locum.  Arque  Roma?  ha?c  ipfa  fcripta» 
a Romana  Ecclefia  rcccpta  fuifsc  fubjungitur  . Liquida  eft  hac  dc 
rc  Synodi  Valentin®  an.374,  ant  infeq.  Can.  1 . iententia  , quae 
hifee  nihil  obfeuris  ctFertur  verbis  : Placuit  etiamde  corum Jlatu, 
qui prius  ordimti futit  ( loquitur  dc  Clericis  illcgitime  ordinatis, 
ac  fignatim  Digamis  ) nihil  revelvi  > Ji  nulla  extrinfecus  caujjt 
procedat , qua  indigni  APniJlerio  comprobcntur . Ut  erant  vero 
Africani  Pr®fulcs  Sedis  Apoftolic®  obfervantifliini , ab  caque  de- 
cretorum  retinentiffimi , in  Synodo  Leptcnfi  circa  an.  386,  Ca- 
nones  , ac  in  his  Can.  8.  dc  Novatianis  , & Donatiftis  fola  manus 
impofitione  rccipiendis  , a S.  Siricio  fu®  ad  Africanos  cpiftola:  5. 
infertos  amplcdi  religioni  habuerunt.  Eos  Canones  Ferrandus 
Synodo  Zellcnfi  tribuit , fed  Manfius  Suppl.  tom.  1 . pag.  2 5 1 . ex 
Codicc  Ms.  Lucenfi  tribuendos  Leptenfi  arguit . A Synodo  Ca- 
puana,  quam  in  an.  341.  vcrifimiiius  rejicit  Tillcmontius  in  ad- 
not.  41 . ad  S.  Ambrofium  , dc  quave  Norifius  in  hift.  Donat,  par. 
2.  cap.8}  tarn  Flavian!  Antiocheni  in  parte  Meletii  Ordinationem, 
dum  cidem  pr*eflet  Ecclcfi®  in  parte  Paulini  Evagrius,  quam  Or- 
dinationes  a Bonofo  five  Naiflitanoj  juxta  Sirmondum,  & Holfte* 
nium  , feu  verius  Sardiccnfi  Epifcopo  , juxraGarnerium,  & Cou- 
tantium  , turn  poft  dcpofitionenij  turn  in  alicna  Parochia  cclcbra- 
tas  ratas  fuiffe  habitas>vetitafque  Rebaptizationes,atque  iteratas 
Ordinationes  abunde  liquet  cx  S.  Ambrofio  in  cpift.  5 6.  ad  Theo- 
pliilum  Alex.,  & Codice  Can.  Eccl.  Afric.  Can.  48.  Quam  certe 
Synodi  Capuan®  fententiam  acceptam  habucre  turn  Thcophilus , 
yEgyptiique  Epifcopi,  quibus  Flaviani  caufla  cognofccoda  fucrat 
demandata  , tut  liquet  ex  cit.  cpiftola  S.  Ambrofii , turn  Anyfius 
The/Tal.  , & Illyrici  Epifcopi , quibus  pariterde  Bonofo  cognitio 

com- 


Digitized  by  Google 


Vinbicata.  Appendix  $.  IV.  56 r 
commHTa  fucrat  , ut  adparct  ex  epiftola  9.  S.  Siricii  ad  Hlyricos. 
Placuiffe  quoque  SS.  Siricio  , & Innoccntio(  quorum  poftremi 
judicio  tam  Flaviani , quam  Bonofi  cauftam  fuiffe  rcfcrvatam  fit 
manifcftum  «x  praecit.  cpiftolis  S.  Ambrofii , & Siricii  ) eloquun. 
tur  utriufque  litteras , atquc  S. Sirica  quidem  max  laudata  ad 
Anyfium  , & Illyrici  Epifcopos  } S.  Innoccntii  vero  tain  1 1 . edit. 
Concil.  ad  Marcianum  Naiflk. , quam  12.  ad  Rufum  , & Epifco- 
pos Macedonia: . Probatam  evaflifle  perinde  Africanis  Patribtis 
argumento  , documcntoque  eft-Concilium  Carthagincnfe  IIL  an. 
397.  Can.  38.  relatoin  Codic.  Afric.  Eccl.  Can.  48,  & a Gratia- 
no  Can.  1 07.  Non  licet  dc  Confecr.  dift.  4,  ubi  Alandatum  nobit , 
inquiunt , quod  etiam  in  Copuenfi  plenaria  Synodo  videtur  Jlatu - 
turn:  Non  liceat  fieri  Rebaptizjtiones , & Rcordinationes , vel 
Yraflthtiones  Epifcoporum  . ArrrfiflcelemumGaHicanis  EpMcopis 
dubitare  non  fmit  Arclatenfis  Synodus  It. an. 452. Can.  1 7,ubi  Ca- 
■puenfis  Synodi  in  confpeiftu  fanchabentcs  fenccntiam,  Bonofiacos , 
infiunr,  ex  eodem  error e ^quo  infc&i  nempe  crant  Photiniani,  five 
Paulianift*  > quos  fuperiori  Can.  1 6.  baptizandos  fecundumOn. 
ip.  Nicamumindixerant)  venientes,  quos Jiciit  Arianos-baftizari 
in  Trinitate  manifejlum  ejl  (modo  Catholicam  fidem  ex  cordc  pu. 
ro , integroque  profiterentur)  cum  Cbrifmate  , iff  manus  itnpofi- 
tionein  Ecclejia  recipi  fujrfkit . Quamvis  igitur  circa  impia  dog- 
mata Bonofiaci  non  dtffcrrent  a Paulianiftis  , & Photinianis , uti 
referunt  Marius  Mercator  pag.  165.  edit.  Baluzii,S.  Auguftinus 
in  cpifl.  242,  S.  Gelafius  in  epift.  33.  n.  4,  Gennadius  de  Script. 
Ecclef.  cap.  14  3 & lib.  de  Oogmat.  Ecclcf.  cap.  22.  alias  52  , S. 
Gregorius  M.  lib.  1 1. , epift.  67  , & Arclatcnfis  Synodi  Epifcopi 
praccit.  Can.  17,  ex  utriufque  tamenCanonis  \6  ,6c  17.  collatio- 
nc  liquet , quo  ad  difeiplinx  hoc  caput  a Paulianiftis  diferepaffe 
Bonofiacos  , quod  illi  rite  non  baptizarent , iftt  vero  ficut  Aria- 
niBaptifmum  riteadminiftrarentj  ideoqncjuxta  Can.  19  Nica:- 
num  Paulianiftas  quidem  iterum  baptizari , & ordinari  a Synodo 
Arelatenfi  reftc  jufsumCan.  1 6 , Bonofiacos  veto  Can. 17.  iterum 
ordinari  diftridc  vetitum  juxta  Can.*.  Nic*nuni  de  Catharis  , 
fiveNovatianis . Quod  fie  Bonofiacis  aliqui  fiaptifmum  reJie  non 
conferebant,  uti  infinuarc  videntur  Gennadius, & S.GrcgoriusM., 
Pars  II.  Tom.  if.  B b b b co 


Digitized  by  Google 


ytf*  Privilegia  Rom.  Pontifici 
eo  in.  cafu  profefto.  eorunr  Ordinationes  invalid*  erant , ideoque 
iterandx  . Exquibus  patct  ab  advcrfat  opinionis  patronis5  atque  a 
dottifs.alioqui  Sbaralea  przfcrum  in  difput.de  pravorumOrdinat. 
c.8.n.  i 5,  quxAionem  hancce  pcrtucbari,  neque  bona  fide  pertra. 
$ari>dum  nempecx  crrorum  conformitatc  PaulianiAas inter,  & 
Bonoffacos  infcrrenondubitant  utrorumquc  Ordinationes  invali. 
das.£uifTe,atquc  ideaex  decrecoEcclcfix  itcrandas.Nec  propejnec 
proculhinc  abcrant  PatresConciliiTaurinenfis  circa  an. 3*8.  jux- 
ta  Coutan(inm,faut  verius  40  t.juxta  Manfium,  qui  Can. 3,  rclato 
aConcilio  ToletanoXII.  Can.4,  Ordinationes  ab  0>ftavio»  Urfio- 
ncjKemigioj&TrifenoiContraPairum  A'atuta  peraftas  confirmare> 
& probare  nondubitarunti.  & Can.  6.  Felicis-  quidem  Trevircnfis 
Epifcopi  > in  Synodo  Trcvir.  an.  385.  ab  lthacio  ordinal!  , com. 
n'unionem  abjeccrunt  ,,S.. Siriciilitteris-  admoniti , & jufli  , Or. 
djuationetn  tamen  tanquam  invalidam  non  improbarunc  > ficutf 
neque  Can.  8.  Ordinationcm  illorum  irritam  habuerunt  9 qui 
aJioqui  contra  Canones-ordinati  fuerant..  Qui  perinde  Canon  8. 
Taurinenfisin  ConciUo  Araulicano  I.  an.  441. Can.  24  inAaura- 
tus  legitur ..  Neque  patitcr.  Hifpanis  defuit  S.  Siricius  Epifcopis, 
quaminus  ipfis.audtorem  fe  dcdcrct  cum  gradibus  recipiendi,  qui 
cPtifcilliani  hxrcfi  ad  Ecclefiam  regredcrentur  ..  (_u;us  in  vim 
ju/fionis  inConcilio-Tolctano  I.-  an.  400,  aut  infeq.  Scdibus  re. 
fiitutlftiis  funt  Sympbofius  Didtinius  » & Antctius  Epilcopi  ,• 
qui  poAquam  aliquando'  in  Prifcilliani  caftris  detneruifscot > lis 
defertis  j.ejuratifquead  Ecclefiam  fe  contulerant : quod  beneti- 
cium  paritcr  ad  Vcgetinum-j  & Patcrmun  extenfum  legitur  , ea_» 
condition©  adjcifHv  A ApoAolicx  Sediid  ptobatum  acceptum. 
quefieret,  quod  plane  acccptum  , probatunique  S.  Innocentiof. 
©btigifse  augurari  licet  ex  ipfius-  Epift.  2 3.  cdit-Concil.  ad  cjuf- 
dem  Synodi  Toletanae  Epifcoposcap;  1 .Juxta Tcnteumm  prtdcm 
a S.Mclchiadc  in  caurta  DonatiAarum  prolacanr,  in  Collatione 
Carthaginenfi  an.  41  r.Cognir.  1.  cap.  16.  DonauAis  per  Epifto- 
lam  , qusapud  S.  AuguAinum  cpiA.  138. extar,  Africani  Epif- 
copi polliciti  funt , ut  fi  ad  Ecclefix  unitatem  redirc  vellcnt  , fic 
rceipiendos  effe  : Vt  non folunt  viam  falutis  invent  a nt,  Jed  net 
benorem  Epifcopatus  anti tt ant  . Quampcrpccuam  fuifsc  Prxfu- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf. IV.  56$ 
lum  Africanorum  fentcntiam  dc  vaiidis  Donaciftarum  Ordinatio. 
mibus  perpcuio  confirmacS.  Augultinus  in  Brcvic.  Collat.  dici  i. 
cap.  5,  lib.de  geltiscum  Emcrito,  lib.  a.  adv.  Parmen.  cap.  13, 
pluribufquc  inlocis  aliis  > dc  quibns  paullo infra.  Confirmarunt 
& ipfi  pcnnde  in  cpiftola  ad  Johanncm  II.  numero  duccnti  ab  ipfo 
rcquirentcs  : Jghtnmodo  Arianorum  Sacerdutet  ad  Catboticam  fi- 
dem  Jufcipi  opcrtcut » utrumne  in Juis  honoribut  3 an  in  laica  Com - 
munione  . Quae  plane  fupponunt  pcrfuafiifunumipfis  fuiffcvaii- 
das  die  apud  Arianos  Ordmat lones  . Retro  nunc  Hc&endo  vefti- 
gia  > a Concjlio  Ephcfino  general!  III.  an  43 1.  in  Decrcto  poft 
Can.  6.  relato  Mcflalianos  , five  Euchitas  3 .hxreticorum  genus 
Enthufiaftis  apud  Anabaptiftas  fimillunum  , admittendos  cfse  > 
modo  fidei  profdfione  fcripco  exarata  hrerefim  prorfus  omnem 
exfecrarentur , iancitum  eft,  videlicet*  ut  SiClerici  fuerint , 
rnaneant  Clerici  3/1  Laid,  ad  Cummunioncm  admit tantur . 6)nad 
Ji  rcnucrint  anatbematizare  ,Jt  Presbyteri  3 "vel  Diaconi fuerint  > 
vel  in  alio  quopiam  gradu  Ecclejix  , excidant  a.  Clero  * & agra- 
du  ,CS  a Communions  Laid  veto  anatbematizentur  . Quibus  pla- 
ne apertiffimam  eft  vim  inferre  , pugnarc  velle  cum  Sbaralea  cap. 
J i.n.  jo.  Meffalianos  nec  Baptifmo ablutos  > nec  Ordinibus  in- 
fignitos  , idcoquc  fine  iterata  Ordinationc  , imo  Baptifmo  colla- 
to  Meffalianos  ab  Ephcfino  Concilio  non  fuifse  rcccptos  . Equi. 
.dcm  S.  Epiphanius  haer.  40*  Theodoretus  lib.  4.  hift.  Eccl.cap. 
io,&  Niccphorus lib.  1 1 . cap.  1 4.  refer, unt  Mefsalianos in  co  er- 
ra(se,quod  nullam  utilitatem  ex  Baptifmo  provenire  dicerenc* 
ficuti  ncque  Euchariftiam  quidquam  prodefse  , vel  obefse  . Ac 
prxterquamquod  nclcvjter  quidem  indicant  , ficuti  neque  S. 
Auguftinus  de  haer.  cap.  57icorumdem  errores  deferibens  , Mef- 
falianos propterea  a Baptifmo  abftinuifsc  , liquidem  cxprcffe_* 
affirmant  Euchanftire  operam  dedifse  * fit  inde  veri  admodum  fi- 
mile  Baptifmum  pariter  adhibere  nondcftltifsc  , etfi  ncque  Eu- 
chariftiam } neque  Bapcifmum  prodefse*  quum  ncque  obeife  pu- 
tarent . Et  certe  Encratitas  etfi  a Baptifmo  abhorrerent  s velut 
au&or  eft  S.  Bafilius  in  epift.  ad  Amphiloch.,  ut  dignos  ramen  fe 
exhiberent,  qui  in  Ecclefia  rccipcrentunt, Baptifmum  ufurpare_* 
confuevifse*  quern  num  in  iis  iterare  oportcret  dubitat  ibidemS. 

B b b b 2 Do- 


$ <5*4  Privilege  a Ro  m.  Ponti  f rcr 

Do&or.  Archonticos  quoquc  Baptifmum  contemptui  habuif- 
fc  pcrhibct  S.  Epiphanius  hxr.  40  y quos  tamcn  baptiza  ri  fc  ulrro 
citroque  pcrmififse  advcctit . Aceedit  & illud,  quod  inter  Cano- 
ncs  3 9.  in  Synodo  Seleucienfi  a Ncftorianis  an.  57 6.  adverfus 
Mefsalianoshabita  j quos  memorac  Elias  in  Nomacanone  Arabi- 
co  j defer ipfitque  Afsemanus  in  Btbl.  Orient,  tom-13.  par.  2.  pag, 
183,  Can.  I,  quo  Mcfsalianorum  errorcs , qitibus  Euchariftiam  , 
jc/uniuni , & Pfalmodiam  dcfpiciunt  j Fornicationcm  licerc  di- 
cunt  , bonorumque  premia  denique  , pcenafque  fcelcrutn  perne- 
gant , de  negato  , five  neglc&o  Baptifmo  nc  lcvc  quidem  vefti- 
gium  adparcc.  Procedendo  ad  Concilia  alia  , a Chalcedonenfi 
Ad.  4.  Epifcopis  Ordinati*  a Photio  Tyrio,  amotis  vero  ab  Eu» 
ftathio  Bcrytlienfi,  nihil  de  Ordinis  dignitate>  & honorc  deperiif. 
fit  dcclaratum  legitur  . Et  Can. 2.  Sinioniace  ordinati  adignita- 
tc  j gradu  >&  officio  detruduntur  quidem  at  eorum  Ordinatio 
baud  invalida  babetur-Refcrcur  qttoqucex  Capitularibus  Caroli 
M.  a Cabafsutio  in  Not.  ConciU  S.xculi  IX.  cap.  1 t>.  pag.  3 2 2. 
Conferendi  etiam  Canones  6}  & 10.  In  Agathenfi  an. 505.  Can.  i-. 
confirmaius  legitur  Canon.  2.  Valentini  Concilii  » de  quo  fupc- 
riusjut  Digami  nempe  abOrdinum  executione  abftineant,  nomca 
tamcn  obtineanr.-Quod  non  eft  aliud,  quatn  illos  Ordinis  Chara- 
dcrc  reapfe  fuifsc  infignitos  . Hujuseft  perquam  fimilis  Canoa 
43.  de  Pcenitenribus  Clericis,ex  quo  pratccd.  Can.  1.  probam  tc- 
ncrc  intcrprccationem  licet  . Atquc  huic  poftrenio  Can.  4^.  con- 
formes  plane  funt  Concilii  Carthagincnfis  IV.  an.3</8.  Can  .<S 8.. 
rclatus  a Gratiano  Can.  y 5.  Ex  Panitcntibus  dill.  5 a > & Aurelia- 
nenfis  III.  an. 53.8.  Can.  6 ; atquc  ex  hi*  intelligendus  Canon  4* 
Concilii  Hifpalenfis  II 5 priori  vero  Can.i.  congruit  Synodi  Au- 
reliaaenfis  IV.-  an.  541.  Canon  10 , dc  quo  Ivo  par.  8.  cap.  301-- 
Ab  Hifpalcnfi  1 1.  an.  6 1 p.  quidam  ex  Acephalorum  hatred  Epifi. 
copus  ad  frugem  redux  cum  gradu  receptus  lcgiair  Can.  1 2.Tole* 
tani  VIII.  an.6y3.  Concilii  cxplicitiflimafcntcntia  efty  quod  Or<- 
dinis  Character  a quocumqnc  Epifcopn  rite  collari  recipiatur  , 
ncque  ab  ullo  ,qui  recepcrit,  quacumquc  ex  cauIHtamitti  pofllr  s 
qure  Can.  7.  fic  ef&rtur  : Sicut  Sanctum  Chrifma  collatum , & Al- 
tar is  honor  evelli  non^queunt : it  a quoquc  facrum  decus  honorum 

(Ordu 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  IV*  ytf? 

(Ordinum  ) quod  his  compar  habetur , qualibet  f ter  it  occajione  per- 
ceptual , manebit  omnibus  modis  inconvuljum  . Ex  quo  rite  inter- 
pretari  eft Canones  3 , & 4.  de  Simonije  , & Incontinent!®  labc 
inquinatis  gradus  amiilione  muldlandis . Atque  ita  qnidem  valide 
ordinatos  fupponebat  Clcricos , qnos  ob  crimina  quiedam  ibidem 
reccnfita  gradu  abigi  deccrnit  Egbertus  Eborac.in  fuisExcerptis, 
five  Poenitentialt  lib.  a.  cap.  1 5.  ex  Vauraeo  regeftis  ab  Hardur* 
no  torn.  3.  pag.  1^83.  Sed  enim  cxSynodo  VII , five  Nic*nall. 
an.  787.  certo  certiornoftra  de  valide  celebratis  ab  Hasreticis  , 
Schiftnaticis  &c.  Ordinationibus  evadit  fententia.  Nain  Adlio- 
ne  I.  relc&is  Nica?n©  Can.8,  Ephcftno  Can.3,  & Deercto  de  Mef- 
falianis  ; atque  Epiftolis  S.  Bafilii  ad  Amphiloch.  de  Encratitis  , 
ad  Evaiienos  de  Galatis,  ad  Occidentales  dc  Euftathio  Scbaft.,& 
ad  Tcrcntium  de  codem  Euftathio,  S.Cyrilli  Alex,  ad  Maximum, 
& Gennadium,  ac  S.Athanafii  ad  Rufinianum,  quibus  dccretuiiL, 
legebatur  hatrefum  dumtaxat  Audlores  perpetuo  ab  Ecclcfiafticis 
gradibus  cxcludendos , rclrquos  verout  Novatianos,Encratitas, 
Arianos  , & Ncftorianos  ad  Ecdeftam  regredientes  cum  priftrno 
gradu  fore  recipicndos,Iconoclaftis  rcducibus  dignitatis  venia  fa- 
<fta  eft,  atque  in  fuoOrdine  iidem  admifli  . Cujtrs  in  retconfirma- 
tionem  produAum  fuit  exemplum  prittcrea  Marcelli  Atrcyrani 
i'uo  loco  redditi , Melctii  ab  Arianis  ordinati , Cyrilli  ab  Aca- 
cioin  locum  Maximi  Hierofolym.  fuffedi , Anatofii  a Diofcoro 
confecrati , JohannisII.  Ecclefia:  Hierofolyn)*>  Eliacxpulfo  , a_» 
Severo  fubrogati , eorumque  , qui  a Monothelitarutn  Promachis 
Sergio,  Pyrrho,  Paulo  , & Pctro  fucrant  ordinari . A&ionc  8. 
dcnium  ledis  Canonc  Apoftol.  ip,  Chalcedoncnfi  Can.  2,  Syno- 
dica  Gennadii  Conftantinopolit.  an.  460,  TrolIano'Can.22,  edi- 
tifque  Canonibus  4,  & j,  quibus  omnibus  Simoniace  ordinati  di- 
gnitate  abdicantur  , S.Tarafius  Conftantinopolit.  Antilles  in  Sy- 
nodic a adjohannem  Hegnmenum  indulget  nihilofccius,  jubctquc 
fic  Ordinatos , modo  fadli  poeniteanr,  in  Sacerdotio , quod  forti- 
ti  fucrint  > fofeipi , &:  permanere  . Synodus  Sueffionenfis  HI.  an. 
%66.  S.Nicolai  I.P.M.facra  jullionc  compulfa  a prarcedcntis  Suef- 
fionenfis II. Synod©  an.  853.  dcccdere  fentenria  officio,  rclrgro- 
niqueduccns  in  cpift.Synodica  adcunadem  Pomificcm  apud  Har- 

dui» 


Privilegia  Rom.  Pontifici 

du in u m tom.  5.  pig.  6 j 3,  Sc  feqq.,  teftimoniis  cciam  ibidem  de- 
fcriptis  S.  Innoccntii  I.  in  cpift.  ad  Exuperjum,  S.  Leonis  M.  in_> 
epift.  ad  Rufticum  , S.  Gelafii  ad  Epifcopos  Lucanix,  Si  Concilii 
Carthagincnfis  Cap.  35.  (in  Codic.  Eccl.  Afric.  Can.  6 8.  ) tan- 
dem edo&a,  Sccun4um-,quod  Synodus  Mi c ana  in  Epijlola  ad  Egyp. 
tios  de  ordinatis  a A'/clctio  Epifcopo  damnato  decrevit , videlicet , 
ut  sMyjlica  ordinationc  fir  mat  i babcrent  honorem  , iff  minijle - 
num  , ita  parati/Iimam  j fi  id  Pontifici  allubcret , ad  recipicn- 
dos  cum  gradibus  Alts  ordinatos  ab  Ebbone  , & ad  majores 
Ordincs  promovcndos  fe  fe  exhibuir  . In  Synodis  Gallicana  in- 
ccrti  loci  s Romans  Tub  Thcodoro  II.  an.  8p8  , cujus  utriufquc 
cxprcffa  mentio  occurrit  in  Fragmento  Adorum  Synodi  II.  Tub 
Johannc  IX.  Roma?  habit*  codcm  anno3quod  ex  Mabillonii  Mu* 
fxo  Ita!, tom,  1. par.  2.dcfcriptum  cxhibetur  in  Collc&.nov.Con- 
cil.Eabb.edit.Ven.tom.  1 1 .pag.rfpp,atquc  in  Romans  I,&II,Can. 
3>  & 5)  Aib  Johanne  a Formofo  prxftjras  Ordinationcs  vindi- 

catas  fuiftc , admifsafque  ex  parte  jam  fuperiusindicavi:  non  Ce- 
cils atquc  a Martino  V,  in  Concilio  Conftant.  fcfs.  43.  Conft. 
Afulta  Simoniacc  ordinatos  ab  Ordinum  cxecutionc  fufpenfos 
fuifse  quidcm,non  ctiam  Ordinibps  cxfpoliatosjnccnon  ab  Eugc. 
nio  III. in  Florentino  Conft.  Exfultate  fuiftc  dcfinitum  tribus  Sa- 
cramentis  Baptifmo  , Confirmatione  3 & Ordinc  indclcbilcm  im- 
primi  Chara&crcm  , ideoquc  in  eadem  perfona  reitcrari  ea  non 
poffc . Quit  definitio  poftea  a Concilio  Tridentino  confirmata  lc- 
gitur  Sels.  7.  Can.  p,  8c  SelT.  2 3.  Cap.  41  Si  Can.  4. 

Suffragantur  huicce  fentcntijeSS.  Patres,  Scriptores  Eccle- 
fiafticij  deque  Scbola  Thcologi;  ataue  ex  Gratcis  quidem  S.Atha- 
nafius  in  cpift.  ad  Rufinjanum  Arianos  ad  Ecclefiam  reduces  nec 
reordinandos  refcripfit  ;quin  illis  , qui  hatrefis  Au&orcs  non  fuif- 
fcnt , Ut  vtnia.  detur , .iff  hale  ant  Cleri  locum  . Quod  ipfum  Ro- 
man* Ecclefi*  probatum  cvafiflc  fubjungit  , atque  ab  ipCo  pcrin- 
dc  an.  3^3.  in  Synodo  Alcxandrina  (quam  Concilium  illud  fuiftc 
plcnarium  , dc  quo  $•  Auguftinus  loquitur  lib.  2.  de  Baptif.  cap. 
p,de  quovc  ingens  inter  Erudiios  quxftio  exagitata  eft,  quod 
fuiftc  Conftantinopolitanum  I.  quidatn  putant , Capuanum  alii  , 
Arelatenfc  I.  Launojus  , Sirmondus  inprrcfac.  tom.  1.  Condi. 

Gall.y 


Digitized  by  Google 


V i n d i c a t a . Appendix  jT.  IV*  $67 
Gallo  Albafpinsus  in  Obfervat.  1 o.  ad  S.  Optatum,  & Petrus  dc 
Marca  lib.  4.  Cone.  cap.  1 7,  Nicxnum  viciflim  Bellarminus  de__* 
Sacram,  Irb,  1.  cap.  2 6,  Thomas  Hauzeur  tom.  a.  Anotorn.oper. 
S.  Auguft.  ad  libros  do  Baptif. , Bail  tom.  2.  ad  Concil.  Arelat.  > 
Pagiusad  an.  3 14.  n.  17,  & fcq.  , aliique,  pugnat  Hallier  dc  Sacr. 
Eled.  ,& Ordinal.  fed. 3 art.  a.  cap.  a.  §.  2.  ) fancitum  paullo 
fuperius  adnotabam,  cujus  rei  ceftis  ctiam  acccdit  S.  Hieronymus 
in  dialog,  adv.  Lucif.  S.  Bafilius  in  epift.  Canon,  ad  Amphiloch. 
cap.  1 . (zocm  , & Sattirninum  Encratitarum  harrefi  olim  adfed:os 
cum  gracu  prillmo  Epifcopi , quo  apud  hxreticos  illos  fuerant  in. 
iigniii , fuifle  fufeeptos  adirmac . In  epift.  ad  Nicopolitas  ex  inter, 
pretationc  S.Tarafii  in  Synodo-  Nicatna  II.  Ad.  1.  Arianos  cum 
Ordinibus  difficile  quidem  recipiendos  fore  feripfit , Ecclefwe  ta- 
men bono  exigence,  recipi  pofle  non  negavit.  Ad  hate  in  epift.  7 6. 
ad  Epifcopos  luffraganeos  fuos  Ordinationes  Simoniacas  exfecra- 
tus  cquidem  eft , loco  tamen  pcrmanerc  fuo  permifit : Poflbac , in* 
quiens,  non  font,  fed emcndenturr  Et  in  epitt.i  96.  ad  Thcodorum, 
quo  teftimonioutitur  adverfus  Photium  Nicaetas  in  vir.  S.Ignatii, 
ingenri  Euftachio  Scbafteno  ffagitio  vertit:  quod  <%)uibufdam  naa- 
num  denuo  imponere  prafumpjit . Paulino  Antiochcno  , qui  an. 
38^.  Evagrium  fibi  fucccfforem  conftituere  , fuifque  manibus  , 
arque  folus  Epifcopum  confccrare  fuftinuerat,  etfl  multiplex  Ca- 
nonum  interveniret  tranfgrcffio , vaiide  tamen  id  ab  fc  peragi  in* 
time  perfuafum  fuifle  nemo  negaverir  . Et  ccrte  ab  Evagrio  prx- 
ftita:  fubindc  Ordinationes  Romans  Ecclcfla*  probatat  evaferunt . 
Atquc  fimili  plane  in  fententia  verfatos  SS.  Meletium , & Cyril- 
Ium  abArianis  in  Sebaflenum , & Hicrofolymitamrm  ordinatos 
Antiftitcs  exputare  valdequam  pronumeft.  S.  JotChryfoftomus 
Simoniace  ordinatos  ab  Antonino  Metropolita  Epheflno  ab  Al. 
tans  communionc  arccndos  quidem  fore  affirmavit  apud  Palladi- 
um in  ipflus  vita  , pcrlcdusin  Nicatno  H.  Synodo  Ad.  r,  irricas 
tamen  propterca  non  habuit  ab  eodem  peradas  Ordinationes.  Ac* 
que  fiquidem  vaiide  Sacrament!  ab  indigno,cujufque  fit  is  genus, 
Miniftro  confici,  & adminiftrari  S.  Doctorr  arde  infitum  erar,  uti 
docet  horn.  8.  in  epift.  t.  ad  Corinth. , &hom.  1 1.  in  epift.  ad 
Thcfial.,qua  in  fententia  pares  cidcin  fte  tere  S.  Gregorius  Naaian. 


56 8 P r 1 y i l E g i a Rom.  Pohtifici 

In  Orat.  dc  Baptif. , ac  perinde  S.  Ifidorus  Pclufiota  lib.j . epift, 
504 , Euthymius  in  cap.  1 1.  Johan.  , & Thcophyla&us  in  Johan, 
cap.  20.  indc  confcquitur  cam  iftis,  quam  iUt  pcrfuafum  fuiflfc 
validas  cflc  Ordinationcs  a quocumque  celcbrcntur  Epifcopo . 
S.  Cyrilluj  Alex,  in  Synodo  VII.  A&.  1.  etiam  laudatus  paratum 
(c  ad  recipiendoscum  gradu  , qui  partibus  Ncflorianorum  ftuduc- 
rant , atquc  luo  dctrufi  propcccca  fucrant  loco , modo  fin cere  ad 
frugem  rcgredcrcntur  , in  epiit.  ad  Maximum  fc  cxhibuit ; & in 
cpift.  ad  Gcnnadium  Proclum  laudat,  quod  dElienfem  Epifcoputn 
fnam  in  communiopum  admiflillet . Theodorctus  quoquc  in  hift. 
Rclig.  cap.  13.  Rcordinationes  abfolucc  reprobat  dilucidis  hifce 
vctbis  : fieri  non  pote/l,  ut  bis  fiat  eadem  manuum  impofitio.  Quam 
pariter  in  firntentiam  concurriffccum  S.  Tarafium  in  Synodo  Vlf, 
turn  Mctrophancmin  Synodo  VIII.  paulio  fupcrius  animadverte- 
bam  . Ex  Latinis  jam  vero  S.  Hilarius  Pidtav.  in  lib.  advcrf.  Con- 
ftantium  n.  2.  in  fuam  admittcre  Communioncm  Saturninum  , 
\Jrfacinm  , Sc  Valcntem  Arianafedl*  Antefignanos  detrcflavit , 
non  etiam  alios  eodcm  a Gregc  adEcclcfiam  regrcdiemes  cum-, 
gradibus  fuis  abfquc  cun&atione  rccipere  . S.Hteronymus  in  Dia- 
logo  advcrf.  Luciferianos  in  fin.  a Synodo  Nicatna  hatreticosom- 
ncs  indiftindlim  , Paulianiftis  exccpris  , admiffos  obfervans  : Et 
quod  bis  mu  jus  eft , fubjungit  , Epifcopo  Novatianorum , fi  conver * 
fus  fuerit , Presbytcrii gradum  fcrvat . Cujus  rci  hanc  reddit  ra- 
tionem,  quod  Sacramcncorum  validitas  non  a Miniftro,fcd  a Deo 
dependcat:  Si  cut  hie  ejl , inquiens  , qui  baptizjt , Cbrifius  i it  a 
hie  eft , qui  fanftificat  i quam  fcntcnciam  parum  diverts  effect  ver. 
bis  in  Aggatum  tom.  3.  pag.  1697:  Afalus  , inquiens,  Dei  Sacra - 
mentum  minijlr at , non  defuominiftr at . Explicatiffimus , atque 
perpetuus  S*  Auguftinus  eft  iadocendo  neque  Baptifmnm  , neque 
Ordinem  rite  collatos  ctfi  ab  Excommunicatis,  Hatrccicis,  Schif. 
tuaticis,  Improbis  , Officioquc  privatis  icerandos  fore  . Ita  ptirtcr- 
jniflis  de  Baptifmo  locis  , dc  Ordinationibus  haud  repetendis  lo- 
quens  lib.  2.  contra  epift.  Parmen.  cap.  1 3.  n.  28,  & fcqq.  Deiit , 
inquit , qui  ab  Ecclefi * imitate  feparati  funt , nulla  jam  quseftio  eft , 
quin  & habeant , & dare  pojfint  ( ficut  Baptifmum  , iic  Ordinatio. 
ucm)  , iSf  quiu  peraicife  habeant } pcrniciofcquc  tradant  extra  vin- 
culum 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix.  if.  IV.  5<5*p 
culumpjcis  . Audiftin’  fua  jam  aetatc  S.  Auguftinum  diccntem  jam 
nullam  fuperfuiftc  haccc  dc  rc  qtueftioncm?Non  id  utique  proprio 
cx  fententix  privata:  fuse  penu  dcprompfiflc  puces,  fed  id,  <%)uod  in 
ipfa.  tofius  Orbis  unit  ate  difcujjitm , atque  confideratum , perfeihan, 
atque  definitum  ejl , ut  ipfemet  fe  proferre  teftatur  . Quid  hoc  au* 
tem , quaeres  itcrum  , eft  , in  quod  Orbis  totius  convenifle  vota 
S.  Do&or  affirmat  ? Tam  Baptilmum  , quam  Ordinacionem  , cam 
in  Ecclcfia  licite  , ac  legicime  , quam  legitime  , etfi  illicite  extra 
Ecclefiam  conferri : Utrumque  enim,  inquit,  Sacramentum  eft,  (ft 
quadam  Ccnfecratione  ( Chara&ercm  imprimentc  indclcbilem ) 
utrumque  komini  datur  , illud  quum  baptizatur  , iflud  quum  ordi- 
natur  : idcoque  in  Catholics  utrumque  non  licet  iterari . Ex  quibus 
converfo  ad  Donatiftas  in  Ecclefiam  rccipi  poftulantes  fermonc, 
permifsos  cos  fuifse  aic  cadcm  officia  gererc , quae  pridem  gcre. 
bant,  atque  ficut  rurfum  baptizaci  non  fuifsent,  fic  A/on funt  rur • 
fum  ordinati : Sed ficut  B apt  if  nut  in  cis,fic  Ordimtio  tnanfit  inte - 
gra.  Horum  fimillimalwbct  lib.i.de  Baptif.  contra  Donat,  cap.!, 
ubi  itcrum  comparatione  inftituta  inter  utrumque  Sacramentum, 
Sicut baptizjtuj  , inquit  ,fiab  unitate  recejjfit,  Sacramentum  Bap- 
tifmi  non  amittit,fic  etiam  ordinatus  &c. ; lib.  2.  contra  Crefcon. 
cap.  11 , in  Brevic.  Collat.  cap.  8 , in  Pfal. 54.  n.  19,  lib.  de  Bono 
Conjug.  cap.24 , ubi  loquens  de  Clericis  improbis , idcoque  offi- 
cio privatis  : Manet  tamen  , ait , in  illia  ordinati s Sacramentum 
Ordinationii j in  Epift.  43.,  alias  162,  50.,  alias  itfi,  &185, 
alias  47  j lib  de  geflis  cum  Emerito  , & alibi  frpe  adverfits  Do- 
natiftas difpu  tans . S.Optatus , qui  Donatiftis  piaculo  deputat  , 
quod  rebaptizarent  , lib.  4.  n.  4,  lib.  5.  pag.  87  , lib.  6.  n.  3 , &e 
lib. 7.  n.  4,  quique  lib- 1 . Donatiftas  in  Synodo  Romana  a S.Md. 
chiade  pro  legitimis  habitos  Epifcopis  agnovit,  atque  lib.7.  n.4. 
Chr ifroa  a Donatiftis  confecratum  a Catholicis  Epifcopis  ferva- 
ri  feripfit,  validas  quoque  cxiftimafsc  Ordinationes  ab  Harreticis 
collatas  putandus  eft , idcoque  benigne , ut  par  eft  , accipicndus, 
fiquando  lib.  1.  Schifmaticorum  Baptifmum  iufeipere  , Harreti- 
corum  vero  excludcrc  vifus  eft  . In  hanc  ipfam  perinde  de  validi* 
tate  Ordinationutn  , a quocumquc  ei  celebrentur  Epifcopo  , 
fententiam  mauibus , pedibufqu:  confpirarunt  Auxilius  Pres- 
Bars  II,  Tom.  V.  C c c c byter 


\ 


570  pRIVILEGIA  Rom.  PoNTIFICI 
bytcr  in  libris  duobus  de  Ordinat.Formofi.  Fulbertus  Carnot,  in 
ep.15.ad  LeuthcricumSenon.  laudatus  a S.Petro  Damiani  in  cp. 
ad  Hildebrandum  , qui  interrogatus  dc  quodam  Presbytero  fimo- 
niace  ordinato  rcfpondit  ex  decreto Concilii  Toletani  XI.  Can.9. 
cum  depoftcum  non efse  reordinandum  , fed  ei  per  Inftrunaenta  , 
& Veftimentayqua?  ad  gradus  pertinent,  gradus  ipfos  efse  redden* 
dos  . S.  Petrus  Damiani , qui  in  prarcit.  epift.  ad  Hildebrandum 
hanc  ipfam  Fulberti  propriam  facit , adoptatque  opinionem  , in 
Opufc.5.  Mcdiolani  Clericos  fimoniie,  & incontinentia  vitio  in- 
quinatosnova  abfque  Ordinatione  ab  fe  fufeeptos  fatetur,  atque 
inOpufculo  £,quod  GtdtiJJimus  inferipfit,  capitibusgp.  conftan- 
te  , & Henrico  Archiep.  Raven,  nuncupato  torus  in  id  incumbic  9 
tit  a Simoniacis  Epifcopis  confecratositerum  confecrandos  non 
efse  oftendat . BonizaSutrinus , qui  in  Syntagmate  decret.Ec- 
clef.  in  feptem  libros  diftributo  lib.i.  circa  fin.  impium  , qui  fua 
fub  n?tate  irrcpferat,aSchifmaticis  indudus  fane,  abufum  impro- 
bat , tanquam  facris  Canonibus  adverfum  , Ordinationes  itcrum 
cclcbrandi , etfi  fama  ad  fc  perlata , fed  falfa  profe&o  > quafdam 
Roman*  Ecdeiiie  audoritate  peradas  fe  audivifse  referat . Alge- 
lus,  qui  deSacr.  Corp.,  & Sang.  Chrifti  Iib.3.  cap.  10.  Sacramen- 
ta  extra  Ecclefiam  confeda  valida,&  vera  efse  SS.Auguftini,Hic- 
lonymi,&  Leonis  M.audoritatc  propugnat.  HugoVidor.in  Sum. 
Tent*  trad.  6.  cap.  ^jGratianus  Can.  $y.  6)uod  quidam 
deccrpto  ex  S.  Auguftino  lib.  2.  contra  Epift.  Parmcn.  cap.tj, 
jundis  ibidem  Glofsa  , & Bcrardi  par. 3.  tom.  4.  cap.  19.  pag.3  5 9- 
Henricus  Oftienfis  in  Sum.  lib.  u dc  Tempor.  Ordinal.  n.y , qui 
ex  Synoda  VII.  Ad.  1.  rclata  Can.  4.  Convenientibus  1.  Q^.  ab 
Epifcopo  Schifmatico  Ordincs  valide  confcrri  docet . Prrepofiti- 
vusin  Summa Theolog-Ms.  par  2.  pag.  5 d.  apud  Morinum  cxcr- 
cit.y.  cap.  t.  n.3,  & Cardonum  in  hift.  Sacram.  tom. 3.  lib*i.  c.13. 
pag.  8i,&feq.  Robcrtus  PttHus  Cardin,  in  Sum^Theolog.  p.7. 
cap.  14.  apud  cumdem  Cardonum  ibid.  Alexander  AlenfisiiLj 
Sum.Theolog.  par.  4.  q.io.  memb.5*  art.i.  §.  5.  S.  Thomas  in  4* 
dift.  25.  q.  2 , & in.  Suppl.  q.38.  art.2.  S.  Bonaventura  in  4.  dift- 
ay. q 2.  Scotus  in4.  lent,  dift.i  3.  q.  2j&dift.25.q.  2.  Riccar- 
dus  Mcdiavillain  4,dift.  ay. q.3. art.i.  Quibus  utroque  fubferi- 

bunt 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  $.  IV.  . $7t 

bunt  pollice  cetcri  dc  Schola  Thcologi,Yafquez  in  3. par. S.Tho- 
mae  tom.3.  difp.243.  caP-  ->  Lupus  tom.3.  difscrt.  2.  pfocem. 
capp.itf  , & 17  , reiatus  etiam  a Van.Efpcnio  Jur.  Ecclcf.  univ. 
par. 2.  tir.3o.  cap.  tf.  num.  7',  Hallicr  dc  Sacr.  Eledl.j  & Ordinat. 
par. 3.  fcdt.3.  cap. 2.  §.1 8 ; Quefnellus  in  Not.  ad  epift.  a.  S.  Lco- 
nis  ad  Rufticum  num.  tf  $ Juveninus  in  Comment,  hift.  dogmat.  de 
Sacram.  difscrt.  8.  q.  6.  capp.  2, 8c  3 ; Natalis  Alex.  hift.  Ecclcf. 
ad  Sxcul.  VIII.  cap.  1.  arc. 8j  Cardin. Petra  in  Comment.  ad  Conft. 
unic.iVa///r  Alcxandri  II.  tom.  2.  fcdt.3.  n.  ij,&fcqq.  edit.  Vcn. 
pag.J72j&  feq.j  Tournellius  de  Sacram.  Ordin.q.  5.  art.t;  Car. 
donus  in  hift.  Sacram.  tom. 3.  lib.  1.  deOrdin.  cap.  13  ; Carolus 
Witafse  dc  Charadicre  q.  4 5 Drovinus  tom.  2.  de  re  Sacrament, 
lib.  8.  par.  1.  q.  tf.  §.3;  Bcrti  dc  Thcolog.  Difcipl.  lib.3tf.cap.14, 
atquc  communitcr  juris  utriufque  DoSorcs  eo  inclu&abili  mo- 
mento  duifti , quod  etfi  poteftas  Jurifdidtionis  auferri  poflit , non 
ita  etiam  amitti  poteft  , vcl  amoveri  poteftas  Ordinis  fcmel  col- 
lata  j atqtie  Charadtcri  indivifibiliter  conjundla,  in  quam,  quem- 
admodum  in  poteftatem  jurifdidionis  Ecclefia  influit,  Deus  dum- 
taxat  operatur  , a quo  nonnifi  cercx  materia; , & forma;  determi- 
nate facrae  vis  Ordinationis  fuit  adnexa  . Hinc  ob  paritatem  ra- 
rionis  corrucre  oportet  Antonii  Auguftini  in  Epitome  Juris  Pon- 
tif.  lib, 23.  tit.  8,  Maldonati  de  Confirm,  q.  1 , Sirmondi  in  Antir- 
rhetico  2.  cap.  5 , & Morini  dc  Poenit.  lib.  9.  cap.7.opinionem_> 
exiftimantium  Hereticis  in  hatrefi  baptizatis  , & confirmatis  ad 
Ecclefiam  fc  rccipicbtibus  iterato  Confirnaationis  Sacramentum 
conferri  olim  fuifsc  folemne  . 

Juvat  intcrea  hifee  prxhabitis  , locoque  pofitis , objedlis  fa- 
cere  fatis  , atquc  facile  quidem  fit  , verboque  uno  , aut  altero 
omnibus  ofFcnditur  , diftjngucr.do  rum  inter  Ordinationes  cele- 
bratas  ritu  Ecdcfia?  fervato  , vcl  non  fcrvato  , turn  inter  Ordina- 
tioncs  invalidas,&  illicitasjtum  inter  Ordinis  Chara<ftercm,&po- 
teftatem, atquc  Ordinis  effedium, feu  gratiam,potcftatifque  ufum, 
five  cxercitium,  tumdemum  inter  Ordinis  Sacramentum,  & Hie- 
rarchicum  gradum,fivc  Ordinis  honorem.  Ne  tamen  difficultatem 
declinalfe  potius  , effugifseque  , quam  diffolvifie  , & expunxifte 
videar , breviter  omnibus  fingillatim  fati  sfacio  • Igitur  S.  Inno- 

C c c c 2 ccntio 


? 72  . Privilegia  Rom.  Pontific  i 

ccntio  I.  ea  fane  incrat  fentencia  ordinatos  ab  Arianis  , & Bono-' 
dacis  admittendos  haud  cfTc  fuis  cum  gradibus  , &honoribus, 
non  autem  Ordinationcs  ab  Arianis  , & BonodaciS  attentatas 
invalidas  fuifse  . Quae  ut  in  apriciflimo  ponatur  , quandoquidcra 
aliorum  quoque  Pontificum  cadcm  fuit } obfervare  non  poenite. 
bit , juxta  veterem  Ecclcfiz  difciplinam  inter  Harreticos  didin- 
guendos  alios  , qui  in  haerefi  baptizati  ad  Ecclcdam  venirent , & 
alios  , qui  ab  Ecclcfia  ad  hxrefim  defeivifsent , indeque  ad  Eccle- 
dam  denuo  rcdiifsent . Priores  per  folam  manuum  impodtionem 
ftatim  Eccleda*  reconciliabantur;  pofteriores  per  manuum  impo- 
dtioncm  poenitentiae  fubjiciebantur,  qua  demum  perfuntli  ad  Ec- 
clcdadicam  Communionem  admittebantur . Per  manuum  porro 
iirpodtionem  Hxrcticos  omnes  ad  Ecclcfiam  recipiendos  lex  fe- 
sebac  Eccleda?  cooeva  , cujus  locuplcces  accedunt  cedes  S.  Stc- 
phanus  in  cpid.  ad  S.  Cyprianum  74.  inter  Cyprian.  , S.  Cypria- 
nus  ipfe  in  epid.  72,  & 7 j , Synodus  Arclat.  an  3 1 4.  Can.  8 , & 
in  Synodita  ad  S.  Silvedrum  , Eufebius  lib.  7.  cap.  2 , Synodus 
Italica  in  Cod.  Ecd.  Afric.  Can.  58.  commemorate,  S.Siricius 
in  cpid.  1.  ad  Himer.  cap.  1 , S.  Innoccntius  I.  in  cpid.  22.  edit. 
Concil.ad  Macedon.  cap.  3,  S.  Augudinus  in  cpid.  7 1 . ad  Q^iin- 
tum  j & S.  Leo  M.  in  epid.  2.  ad  iludicum  edit.  Qpcfn.  cap.  1 8,, 
14P.  ad  Nicetam  cap.  7,  & 1 55.  ad  Neonem  . At  manuum  impo- 
fuio  , quantum  nunc  attinet  , de  multiplici  quippe  alia  accepti- 
ene  paullo  infra  incidet  fermo  , duplex  in  receptionc  haeretico- 
rum  ufurpari  confuebat  . Prior  nempe  ilia  j qua  baptizati  in  hat- 
red datim  Chridianis  Sacris  adfociabamur  , poenitentix  dumta. 
xat  imagincm  prxfeferebat  > podetior  autem  > qua  ab  Eccleda  ad 
hxredm  tran.fug*  longs  poenitentiz  adjiciebantur  , rem  ipfam 
posnitentia?  imporubat , fub  qua  Communio  differebatur,  ncque 
reditucbatur,nid  pod  dignos  poenitemiae  friudus . De  utriufquc 
differentia  loquuntur  S.Siricius  in  prate.  epid.i.  ad  Himer.  cap  1 j 
s.  Innocentius  I.  in  epid.  1 8.  edit.  Concil.  ad  Alcxand.  cap.  34 
S.  Augudinus  lib  5.  de  Bapt.  contraDonar.  cap.  2 , Sc  Vigilius 
in  epid.a.  ad  Profuturum  cap.4.  Sub  ncutra  vero  cx  duabus  hifee 
manuum  iropodtione  Clerici  Majorcs  , ided  Diaconi,  Presbytcri, 
& Epifcopi , due  in  hsted  ordinati  t dve  ab  Ecclcda  ad  bsredm. 

uans» 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  IV.  ?73 

transfugx  , indcque  ad  Ecclefum  reduces  , recipi  poterant , ideft 
neque  Tub  ea  , quae  poenitentix  rem  importarc  t , neque  etiam  Tub 
ea  , quae  poenitentix  dumtaxat  imaginem  prxTcTerret , ita  fe- 
te rue  Ecclefixlcgc  , cujus  teftes  Tc  prxftant  liquidos  S.  Siricius 
in  cit.  epift.  1.  ad  Himcr.  cap.  1 4 » S.  Optatus  lib.  2.  adv . Parm. 
circa  fin.,  S.  Hieronymus  advert*.  Lucifer,  n.  1 3 , S.  Auguftinus 
lib.  1 . de  Bapr.  conrra  Donat,  cap.  i,  Afcicani  Epifcopi  in  Cod. 
Can.  Ecclef.  Can.  27  , 8c  S.  Leo  M.  in  epift.  a.  edit.  Qucfn.  ad 
Ruftic.  cap.  a.  ( Ex  quibus  maniTeftiffime  liquet  manuum  impofi- 
tione  non  Temper  importatam  Ordinationem’  iri , fiquidem  Tub 
prxfataduplici  acccptione  non  nifi  cum  Laicis  ab  barrel!  regre- 
dientibus  adhiberc  Tolcrct . ) Qjocirca  Clcrici  ad  frugem  Te  re- 
cipientes  a gradu  Tulpenti  manere  perpetuo  debebant , Laica_, 
dumtaxat  Communionc  contenti . Nifi  quod  , Ecclefiae  bono 
Cxigente  , diTpenTatum  cum  ipfis  eft  Txpius , ut  ad  Eccleiiam  re* 
migrantes  , vcl  Tub  pr.emifta  Tnnplici  profeflione  fidci  reciperen. 
tur,  TuiTquc  gradibus  perfrui , officiiTquc  perfungi  miTcricorditcr 
permitterentur : quo  pa&o  diTpenTatum  legitur  * S.  Leone  M. 
cum  Clcricis  Pclagianis  in  epift.  1.  edit.  Bailer,  ad  Aquiiej.  EpiT. 
copum  cap.i , & z.  ad  Septiinum  Altin.  cap.  1,  cum  Donato  EpiT* 
copo  Novatiano , & Maximo  EpiTcopo  Donatifta  in  epift.  1 2.  ad 
Epitcopos  Maurit.  cap.  6 , & cum  Pelagianis  aliis  in  epift.  1 8.  ad 
Januarium  Aquil. , atque  , uc  alios  mittam  , a S.  Gregorio  M. 
cum  Clcricis  Neftorianis  lib.  11.  epift.  67.  adQuiricum  . Vel 
etiam  Tub  prxftita  manuum  impofitionc : quo  pado  diTpenTatum 
vidimus  paulloTuperius  cum  Novatianis  a Concilio  Nicxno,cum 
Bonofiacis  ab  Anyfio  , cum  PriTcillaniftis  a Concilio  Toletano  I, 
& cum  Donatiftis  a Patribus  Airicanis  : atque  Tacilitts  quidenu* 
diTpenTari  Tolebat  cum  his , qui  inhxrcti  ordinati  fuiTsent,  quam 
cum  his,  qui  ab  Ecclefia  ad  hxrefim  tranTmigraflcnt . At  cnim 
heic  manuum  impofitionis  nomine  , Tub  qua  cum  gradibus  recipi 
aliquando  tlerici  permitfi  Tunt , accipi  ccrte  non  debet  »ut  dixi, 
manus  impofitio,  qux  poenitentix  five  rem  ipTana  exhiberet , five 
imaginem  dumtaxat , Tpcciemque  referret , neque  Sacramentalis 
Confirmatio,neque  nova  Tacra  Ordinat io,ut  oTtcndi,Ted  vel  Ordi* 
macio  pxiusacccpca  fignificabatur,  vcl  Cxremonialis  bencdidio» 

de 


Digitized  by  Google 


574  Privilegia  Rom.  Pontipici 
dc  qua  paullo  poft . Quibus  prxoccupatis,  jam  fuaptc  prona  fluit 
rcda  objedum  ex  S.  Innoccntio  locum  intcrprctandi  ratio  • Ea- 
tcnusenim  in  cpift.  ad  Alcxandrum  Antioch.  Arianorum  Baptif. 
mum  Ratum  habuit  quatenus , hie  prius  informis  , vcluti  Scholar 
loquuntur,&  gratia  expcrs,per  pocnitcntiam  inLaicisreparari  po- 
terat,  &effc(51um  confequi  ,fivc  gratiam,qua  prius  ob  culpx  obi, 
cem  careba t./rritas  autem  vkiffim  Ordinationcs  ab  Arianis  habi- 
rasdixir,ideo  quod  ita  ordinati,juxta  turn  obtincntemEcdefix  di- 
fciplinam  , ad  Laicam  communionem  detrudendi  erant , ideoaue 
ab  Ordinumcxercitio  , graduumquc  honore  fufpcnfi  manerc  de- 
bebant . Quo  tota  collincabat  Alcxandri  petitio,  an  videlicet  or- 
dinal ab  Artanis  fuis  cum  gradibus  , & honoribus  fufeipi  pof- 
fent . Quandoquidem  vero  Ordinati  a Bonofo  , humanitate  qua. 
dam  , gratiaque  ceconomix  , ab  Anyfio  Thcfsal.  in  Ecclcfiarece* 
pti  ita  fuerant,  ut  ipfis  ctiam  proprii  gradus  , dignitatifquc  fa&a 
venia  fuifset , cujusexcmplo  proptcrea  Epifcopi  Macedonia  las 
fibi  quofcumque  ab  hxrcfi  refipifeentes  cum  gradibus  recipicndi 
fieri  poftularent , denegavit  id  Pontifex,  eofdcmque  admonitos 
voluit,  quod  ab  Anyfio  cum  Bonofiacis  j & quod  a Nicxnis  Pa- 
tribus  cum  Novatianis  olim  fingulari  dc  caufsa  faflum  fucrat , in 
exemplum  facile  non  fore  trahendum  , cauffa  publicx  Ecclefix 
utilitatis  celTante  , fedintegram  loco  manerc  Komanx  legem  Ec- 
clefix deberc  , juxta  quam  redeuntes  ab  hxrcticis  , qut  tamen  il* 
lie  baptizati  fuiflent,  per  mantis  impofitioncm,  cam  nempe , quae 
poenitentix  imaginem  prxfcrret,adLaicam  dumtaxat  communio- 
ncm  admitterentur  ; qui  vero  ab  Ecclefia  ad  hxrcfim  dcfkxifle  , 
nonnifi  per  impofitioncm  manus,  qux  pccnitcnti*  rem  ipfam_* 
prxftaret , recipi  pofsent . Quoniam  vero  poenitentix  femcl  addi- 
di  ad  gradus  Ecclefiafticos  promoveri  impediebantur  *,  proinde_» 
neque  baptizatis  a Bonofo  licere  ad  Clcricatus  honorem  afcendc- 
ic  , neque  a Bonofo  Ordinatis  fas  effe  propriis  defungi  gradibus  > 
fed  Laica  communione  contcntos  effe  debere  definit . Atquc  ita 
S.  Innocentii  fententiam  illuftrant  Synodi  Arelatcnfis  II,  Epifco- 
pi Can.  1 7.  BonoJiacot,Jicut  Arianas  , inquientes  , cum  Chr  if  ma- 
te, 13  manus  impejitione  in  Ecclefia  recipi  fujficit . Suificere  id,  in. 
quam  , llatuunt , quin  ad  fuperiorcs  adquirendos  gradus  adfpira- 

rc 


Digitized  by  Google 


V indicat  a.  Appendix  if. IV.  ?7?' 
re  j aut  fttfccptis  dcfungi  pcrmittantur  . Quamquam  non  ego  rc- 
pugnabojfi  per  mantis  impofitioncm  hoc  loci  malis  intelligi  Pres* 
by  tcri  benedidionem  , qua  priftini  gradus  venia  ipfis  fada  fuerir* 
Confer  interca  Gioffam  in  Can.  73.  Arianos  » Biniom  in  Not.  ad 
prxcit.Epiftolam  S.Innocentiij  Bellartninum  lib.4.  de  Rom.Pon* 
tif.  cap.  j o,  Ltipum  in  difsert.  2.  procem.  cap*  1 7,  Natalem  io_* 
Synop.  hift.  Eccl.  ad  Sxculum  V.cap.  2,  art.i,  Audorem  Obfer- 
vat.  in  Fleurium  lib.  23.  hift.  Eccl.  n.  28 , Berardum  in  Emend. 
Gratiani  par.  2 . cap.  3 7 , atque  ea  pratterea , qua:  de  germana  S. 
Innocentii  fententia  paullo  fuperius  expofita  funt  • Ncque  ur. 
gent  fane  loca  , quae  ad  confirmandam  finiftram  , qua;  S.  Inno- 
centio appingitur,  opinionem  produda  funt.S.  Pctro  Damia. 
nienim  non  altera incrat  mens  , quam  quod  poteftatis  ufus  ordi- 
natis ab  hxreticis  Ecclcfis  lege  ereptus  eflet , non  etiam  poteftas 
Ordinis  adimeretur,  uti  fuo  explicatum  eft  loco . Audor  Epifto. 
lae  I.  S.Damafo  falfo  tributa*  > Leo  III,  acSynodus  Ratifponenfis 
loquunturde  Chorepifcopis,  qui  Epifcopi  non  erant , fed  Chara* 
ciert  Presbyteri  fimplices,  ut  liquido  adparet  ex  Capp.  1 , 2,  & 3. 
apudHarduinum  to.4  pag.p48>&:feq.  Synodi  vero  SucffioncnfisII. 
fententiam  emendatam  a S-Nicolao  I.  fuiffe,ejufque  jufTu  a Syno- 
do  etiam  Sucflionenfi  III.  jam  animadverti  5 non  fecus  atque  la- 
tum , quod  Paulianiftas  inter  , & Bonofiaco*  interccdebat  diferi- 
mcn,  adnotare  non  deftiti . Neque  ex  hifee  difficile  evadit  gertna- 
nam  S.  Zofimi  attingcre  , explicareque  fententiam , qua;  alia  fa- 
ne non  fuic , quam  qux  Taurincnfis  Synodi  Patribus  infedifts__» 
oftendimus  ex  Can.3 , 7,  & 8,  ideft  quod  Epifcopi  abfque  Metro- 
politan confcnfu  , & Clerici  ab  Epifcopo  depofito  ordinati  a Sa- 
cerdotii  quidem  fundionibus  fufpcnli  line,  Sacerdotali  non  etiam 
Charaderc  fpolientur . Qua;  vero  proba  , intimaque  S.  Leoni  M. 
inhxfcrit  fententia , abunde  , opinor  , patefada  fuperius  eft  » non 
fecus  atque  , qux  S.  Felici  III.  animo  infculpta  fuerit,  quam  uc 
ferupulis  his  inanibus  cvcllendis  opera,  & tempos  fruftra  conte- 
rantur.  Exindc  nempe  patet  Epifcopis  contra  Canoncs  ordinatis 
a S.Lconc  honorem,&  locum  inter  Epifcopos  denegari,non  Cha- 
raderem  v ordinatis  ab  hxreticis  Epifcopalis  dignitatis  fubftan* 
tiara  aS.  Felice  derogari , Jurifdidionis  poteftatem  ideft,  ac  po- 

tcftatU 


17*  Pr.  I VI  L EG  IA  Rom.  P 0 NT  I F IC  I 
tcftatis  ufum , non  etiam  Chara&crcm  , ac  Ordinis  poteftatem  . 
Pelagio  I.  fcribendi  Epifcopis  Schifmaticis  Epifcopatus  nec  ho* 
norem  , nec  mcritum  adhxrere  jufta  fuberat  caufsa,  vigens  ncm- 
pe  Schifma  Aquilcjcnfe  incauffa  trium  Capitulorum . Atita_> 
fcribentr  mens  non  erat  Charatfercm  etiam  Epifcopalcm  eifdcin 
dcnegare  . Chrifti  veto  corporis  nomine  , dc  quo  mentio  Can. 
34*  Schifma , in  Epiflola  fcilicct  ad  Vidlorem  , & Pancratium  vi- 
ros  llluftres , quam  magna  ex  parte  rcftituit  Holftcnius,  noio 
Euchariftiam  utique  , fed  Ecdefiam  intcllexifse  ex  iis , quae  e ve- 
ftigiofubjungit , cvidens  fit:  Nec  enim , inquit,  divifum  ejfe  Chri- 
ftum  poterit  quifquam fine  s^pojloli  reprobatione  confingere  . Vnam, 
utjapc  diftum  eJUquee  Chrijli  Corpus  eJl,couftat  eft  EccleJiam.At- 
que  ita  quoquc,ut  de  Ecclefia  Ioquerctur, ratio  ipfa  fcrcbat  tcm- 
poris,quo  diro  cadem  nempc  fchifmatcdifcindcbatur.  Vim  mani- 
feftatn  vero  S.  Gregorio  M.  inferunt,  qui  cum  in  oppofitam  inri* 
turn  rapcre  partem  non  verentur.  A facro  Altaris  miniftcrio 
amovcri  quidem  pcrfarpe  juffit , five  Epifcopos  fua  abfquc  con- 
fcicntia  confecratos,  five  Clericos  incontinences  , malcque  ordi. 
natos , quos  hoc  indignos  honore  dixit,  & habuit,  validas  tamen 
corumdem  Oidinationes  ab  co  di&as,  & habitas  cvidcnter  often- 
fum  eft  . Qua:  omnia  lueem  ampliorem  accipient  ex  lib.  4.  epift. 
5,  & 1 £,nunc  lib. 5.  cpi ft.j.  Si  7,  quibus  Saturninum,  aliofque__> 
lapfos  Clericos  a proprii  gradus  luncSionibus  abigit ; quibufque 
concordat  cpiftola  17.  lib.  4 , nunc  4.  lib.  5 ; ex  codcm  lib.  4. 
epift.  51  , nunc  lib.  5.  epift.  52  ,qua  Euphonium  , &Thoinam 
Simoniacc  ordinatos  ab  Ordinnm  cxercitio  fufpendit  ; ex  lib.  7. 
epift.  82,  nunc  lib.  9.  epift.  81 , qua  Maximo  Salonitano  ad  fru- 
gem  regrefso  gradum  rcftituit  ac  Pallium  concedit . Mitto  lon- 
ge  plura , qus  fuppeterent,  ne  fim  prolixior  . Planiffima  hsc  ipfa 
eft  ratio  interpretandi  S.  Martinum  I,  ut  cjus  nempe  judicio  Mo- 
nothelitx  fiftuin  dumtaxat,  faliumque  Epifcopi  notnen  gererent, 
quod  Epifcopali  charadere  indigni  effent , e dignitate  fuifsent 
dejc&i , olficioque  defungi  fnterdidli . Nam  extera  in  Monothc* 
litarum  Antcfignanis  Paulo , & Macario  Epifcopatus  Ordinem_« 
agnitum  fuifse  ab  Africanis  Epifcopis  cloquuntur  jpforum  Syno, 
dies  ad  Conftantinum  Imp.,  ipfumquc  Paulum  in  Synodo  Later. 

fub 


Digitized  by  Google 


V 1 N D I C A T A . A P P E N D I X Jf.  IV.  ?77 
fub  eodcm  S.  Martino  Secret.  2.  reled*,  & a S.  Benedido  II.  tc* 
flatus  legitur  Petrus  S.  R.  E.  Presbyter  , & Hadriani  I.  Legatus 
in  Synodo  VII.  Ad.  1.  A Stephano  III  , five  IV,  atque  a Synodo 
fub  codem  habita  manifeftc  peccatum,dumOrdinatos  a Conftan- 
tino  pfcudo-Pontifice  iterum  ordinandos  ftatutum  eft , affirma- 
te  non  dubitavit  Auxilius  lib. 2.  cap.4.  Id  fane  indulgendumcxaf- 
peratioris  ingenii  Scriptori  , qui  ftudio  abreptus  fiiam , alio- 
rumquc  a Formofo  fufeeptas  Ordinationes  defendendi  , a veri- 
tate  aliquantum  dcflexic . Veri  enim  mnlto  videtur  fimilitts  Ste- 
phanum  III , fub  eoque  Synodi  Epifcopos  non  adeo  defipuifte,  ut 
ordinatos  a Conftantino  iterum  ordinandos  ccnfcrent.  Unde  . 
cum  Baronio  ad  an. 7^.  n.  6,  Natali  ad  S*cul.  VUL  cap.  i.art. 
8 , & Pagio  in  Brev.  dicere  praeftac  ab  Anaftafio  Bencdiftionh 
Confecrationem  , quam  Stephani  julfu  ordinaei  jam  a Conftantino 
fufeipere  debuerunt,appellatam,  non  facram  Ordinationem  fui(fet 
fed  Ritum  facrum  , quo  Jepofiti , graduque  dejedi  Pontifici*  re- 
conciliation^ gratia  priftinis  in  Ecclcfia  gradibus  reftitueban- 
tur , quo  de  Ritu  paullo  infra  : quo  modo  Ccnciliati  quafi  rurfus 
Confccrati  reputabantur . Atque  ad  hanc  profedo  Anaftafii  inter - 
pretationem  exigenda  parum  hinc  abfimilis  perioeba  ex  Epiftola 
2.  inter  Ratherii  Veron.  cpift.  apud  Dicherium  Spicilcg.to.  2.  a. 
Clero  Veron.  ad  Romanum  Clcrum  .direda  poft  Ad.  3.  Colled. 
Holftenii deferipta  . Qu*  plane  interpretatio  eo  confirmatur  ma. 
gis  , quod  eadem  Adione  3,  & apud  eumdem  Anaftafinm  camum 
a Stephano , & a Synodo  legitur,  ne  Baptifma,  & Chrifma  a Con- 
ftantino  collatum  , 6c  confecratum  iterarentur  ; quod  judicium^ 
pariter  ferendum  dc  Sacris  Ordinationibus  fuaptc  confcq.uitnr , 
S.  Nicolao  I , Hadriano  II,  & Johanni  VIII.  quin  fane  proba  , le* 
gitimaquede  valide  turn  ordinatoPhotio  a Gregorio  Syrac,  turn 
aliis  a Photio  ordinatis,  ctfi  illicite  , perfuafto  infedcrit , dubita- 
re  non  finunc  cxplicitiflima , qua  ex  ipfis  prolata  funt  paullo  fu- 
perius  documenta  . Juxta  qua:  proindc  illos  in  locis  in  objedio- 
nc  produdis  loquutosdc  poteftatis  ufu , facrique  Miniftcrii  fun. 
dionibus  hand  rite  ufurpatis  , five  de  Ordinibus  illicite  collatis, 
non  de  poteftate  Ordinis,  & Sacramentali  Epifcopatus  Charade- 
je  3 five  de  Ordinationibus  invalide  celebratis  intelligcrc  opor* 
Pars  IL  Tom.  V.  D d d d tet . 


5:78  Priviligia  Rom.  Pontifici 
tet . Et  quidcm  Johannes  VIH,  dum  Ecclcfi*  Aftenfi  Jofcphum, 
antca  Verccllcnfem  defignatum  Epifcopum  , admoveri  permifit  , 
hanc  ipfam  fibi  infitam  dc  valida  ipfvus  Ordinationc  opinonem 
patcfecit  . Sicut  autem  Ordinis  nomine  ufurpatum  olim  firpius 
non  Charadterem  Sacramentalem,  fed  gradum  Hierarchicum  ad- 
notavi,  fic  Ordinationis  nomine  non  Temper  Sacramenti  collatiOj 
fed  velitcrata  Elc&io,  vel  Cieremonialis  benedidtio  liguificari 
perfipc  folcbat . Stephanum  VII,  & Scrgium  III.  tam  in  Formo- 
fi  memoriam  atrocitcr  defxviendo,  quam  Ordinationes  ab  eo  pc- 
radtas  iterando  , atque  Stephanum  quidcm  inftigante  Sergio, 
Scrgium  vero  ex  invidia , qua  in  Formofi  locum  , ipfo  viventc  , 
jair.pndcm  inhiaverat,  multis  erraffe  modis  non  ego  negaverim  . 
Srd  error  hie  nihil  fidei  nocuit , non  enim  ex  prava  opinionc  pro- 
ccflir , qua  Ordinationes  velut  illegitimas  revera  itcrandasexptu 
tarent , fed  ex  peifimo  afFedfu  in  Formofum  , quem  pejori  quoli- 
betmodo  laceffcre  optabant . Caetera  Scephani  errorem  ftatitaj 
emendarunt  Romanus  , tefte  Sigonio  lib.  6.  ad  an.  8517,  Theodo- 
rusll,  teftibus  Sigeberto  inChron.  ad  an.  903,  & Auxilio  lib.  2. 
cap-  4,3c  Johannes  IX.  in  Synodis  Romanis  duabus  , & Ravcnna- 
te  an.  £04,  Stcphani  acta  contra  Formofum  refeindentes  . Ex 
quibus  > atque  ex  Luitprando  lib.  >.  cap.  8 , Sc  Flodoardo  lib.  dc 
Rom.  Pontif.  apud  Mabillonium  par.2.  Ssculi  III.  lkned.,  &Mu- 
ratorium  tom.  3.  Script,  rcr.  leal,  par.2.  egregias  Formofi  laudes- 
exponente  liquet  minus  vere  exputaffe  Morimun  non  adeo  cul- 
pxcxpertem  fuifsc  Formofu  n,  quin  StcphanusVI,  five  VII.  pro- 
babilem  in  ejus  demortui  cadaver  defxviendi  cauffam habucrit  . 
Confer  & Papebrochium  in  Con.  diflcr.3  1 ,qua  Formofi  vindicias- 
exornat  . Nequc  magis  ad  veri  fpeciem  acccdcre  Panvinii  opinio- 
nem  patet,qua  in  Not. ad  Platinam  pag.  1 1 i.patratum  in  Formo. 
fum  a Stephano  facinus  pcrnegarc  non  dubitat.  Quamquam  vicil- 
fim  magnaprobabilitate  non  caret  Ludovicii  Du-Mefnil  doJl.  , & 
difcipl.  Eocl.  hb  42.  n.  1.  conjedlura  , qua  ordiuatos  a Formofo 
iter um  a Stephano  ordinatos  negat , fiquidem  idSigebertus  in 
Chron.  diferte  negarit , deque  iteratis  aStcphano  Ordinatioru- 
bus  illis  nihil  habcant  Synodi  tam  Romana  gemina  , quam  Ra- 
*cnnatenfis  fub  Johanne IX.  habit*  > quin  imo  a Formofo  pri. 

den* 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf. IV.  f 79 

dcm  ordinati  in  proprium  gradual  a Johanne  rcftituti  dicantur , 
quos  plane  non  reftituifiee  Johannes,  fi  prius  cos  a Stephano  fuif* 
fc  iterato  ordinatos  conftitifTct . Quarc  fi  poftino4nm  nihilofc- 
cius  in  Formofum  a Sergio  III.  fa:ve  dcbacchatttm  eft , id  ei  vitio 
dandum  utique  : auamvis  Scrgium  ad  meliorem  poftea  frugem 
fe  recepifse  , tantique  facinoris  valdcqaam  poenitmfTe  ex  Flodo- 
ardo  s Johanne  Diacono  , & ex  Scrgii  Epitaphio  non  levitcr  con- 
jeeit  Pagius ; qtiinctiam  Scrgium  pluritua  abftergerc  a labe  hand 
fruftra  conatus  eft  Papebrochius  in  diflcrt.  33.  Jufta  in  Agapeti, 
& Johannis  XII.  fcntencia  Intruforum  Ordinationcs  , quas  Tem- 
per Ecclefia  eft  exfecrata  , effcftu , five  poteftatis  accepts  ufu  fru- 
ftrantur  ; Tatiufquc  fucrir,  fi  ab  Intrufis  ordinatis  ad  priftinum  rc- 
meandi  gradutn  facultas  fiat . Cum  quo  ftac  tamen  , quod  Ordi- 
nationes hjufmodi  valid*  fucrint,  vcramauc  Ordinis  poteftatem 
ita  Ordinati  accepcrint,  atquc  Tacro  fuerint  Charatfterc  infigniti . 
Nequc  > etfi  uttiufque  di&a  » & fatfta  verfes  , & reverfes  , exinde 
amplius  licebit  extundcre  . A S.  Leone  IX.  Simoniacas  Ordina- 
tiones  irritas  diftas  > fublatafque  feribens  S.  Petrus  Damiani , 
intclligcndus  eft  plane  quantum  ad  Minifterium  , & illartim  cxer- 
citium,  non  ctiam  quantum  ad  Sacramentum , illarumque  validi. 
tatcm.Atque  ut  hoc  utique  fit  accipicndus  fenfu  , argumento  eft 
turn  ea  ipfa  particula  Tatiqu&m  , Tub  qua  male  promotos  tanquam 
noviter  a Pontifice  ordinatos  refert  i qua  fane  particula  coardtari 
fententiam  , ita  tic  fignificctur  Simoniacos  veluti  noviter  ordina- 
tos ideo  fuifse  , quod  jus  Miniftcrii  iis  fueric  reftitutum  , non  ve. 
ro  quod  in  iis  facra  ipfa  Ordinatio  fueric  repetita  , nemo  non  per- 
cipit ; turn  documento  funt  plane , qua:  ipfemet  ex  Cietnentis  II, 
eodem  ex  S.  Leone  IX,  ex  proprisque  fencentix  penu  pro  Simo- 
niacis  Ordinationibus  deprompfit , dc  quibusfupra,  rurlumque 
infra.  Atquc  germanam  banc  ipfam  procnldubio  effe  rationcm. 
interpretandiNicolaumll  , S.  Grcgorium  Vll , Vidlorem  111 , 5e 
Urbanum  11.  liquido  oftendunt , qua?  pro  noftra  fententiaex  ipfis 
paullo  fuperius  prolata  font  loca . Jn  quo  proftremo,  Urbano  II. 
ividclicet , quia  potiorem  adverfaril  vim  faciunt,  quam  perperam 
aciant,  paucis  adhuc  patcfacerc  juvat.  Ergo  is  in  epift.  17.  edit. 
Hard.  tom.  6.  par.  2.  pag.  16^6.  ad  Lucium  S.  Juvcntii  Prxpo- 

Dddd  1 fitum 


f$o  PrivilegiaRom.  Pontifici 

fitum  ipfi  interroganci  dc  pravorum  Ordinati»nibus  s poftquam 
a Nicolao  115  & S.  Gregorio  VII.  poenas  in  ita  ordinatos  lancita* 
allegafTet,  de  eammdcm  validitatc  hoc  fubjungit  refponlum  . 
C&tcrum  Schematic  arum  , & Hxreticcrum  Sacraments  , quo. 
mam  extra  Ecclefiam  funt , juxta  SS  Patrum  traditiones  Pels- 
gii  , Gregcrii , Cypriani , Augujlini , Hieronymi , formant  qui- 
dem  Sacramentorum  > non  autem  virtutit  ejfeSium  habere  pro- 
jitcmiir  ; niji  qaum  ipfi , vel  eorum  Sacramentis  initiate  , per 
manui  impofittonem , ad  Catholic  am  redierint  unitatcm  . Qua: 
perfpicua  funt  adco,  ut  nullo  prorfus  indigeant  glolfematc  > nc- 
quc  dc  gcrmaua  ejus  vcl  leviter  dubitandt  locum  finant  fentcn- 
tia  : ad  quam  pcrinde  , qux  prtepoftcre  ex  ipfo  adverfarii  conan- 
rnr  cxfculperc , funt  exigcnda . Quineciam  objeclum  ex  Gtatia- 
no  Canoncm  2 4 , dc  Daiberto  a Vczilone  ordinato  exigcrc  juva. 
bit  ad  ejufdem  Urbani  II.  epiftolam  ad  Petruin  Piilor.  , & Kufti. 
eum  Abb.  Vallifum.  ex  M-s.  Bibl.  S.  Vidloris  Parif.  cditam  a Bi- 
nio  > ac  deinde  a Labbaro , & Harduino  s ubi  Pontifcx  dc  Wezi. 
lone  hatrctico  , & fimoniaco  loquens  : Eumdem  5 inquit , (5'  ipfi 
not  pro  eadem  caujja,  qui  ab  Excommunicatis  ccnjecratus  ejl , iru* 
Synodali  Concilia  excommunicavimus  ab  omni  Ecclefiajlico  of- 
ficiofine  fpe  r tfli tut i unit  aliqua  depnfuimus . Qui  ita  loquitur  , 
Epifcopalem  profedlo  Charailerem  , & Ordinem  intcr>  ac  Mini, 
fterium,  & Officium  latuni  ftatuilfc  diferimen  probe  intclligitur  . 
Neque  hinc  vel  latum  unguem  abfuifse  fententia  Pafchalcm  II. 
manifcfte  produnt  , qux  ex  ipfo  in  rem  no  fir  am  produdla  luo  lo- 
co funt  decrcta  . Qua:  uberiorem  adhuc  lucem  accipient  ex.  dua- 
bus  Pafchalis  epiftolis  ad  Rothardum  Mogunt. , & Reinbardum 
Halberftad.  apud  Martcnium  veter.  Monum.  tom.  1 . pag.  616,  Si 
6 iS  j ac  Manfium  Suppl.t0m.-2.  pag.  23  1 , & 233  , quibus  du- 
umvitis  ob  oculos  polito  Canone  ab  fc  inTrccenfi  Synodo  anno 
H07.  condito  , quern  cum  aliis  tribus  deferipfit  Martenius  vet. 
Monum.  tom. 7.  pag.  6 70,  Si  ex  ipfo  Manfius  pag.  23,5  , indicac- 
que  Gratiamis  Gan.i  7.  Conflitutiones  1 6.  Qj7,velut  vidit  do^ils. 
Berardi  par.  ».  cap.  Stf . pag.  quo  nempe  Canone  Clcricis- 
Jnvefticuras  dc  manu  Laica  accipient ibus  depofitioms,  cxcommu- 
oicarionifque  poena-  indicitur , ipfis  tamca  eo  auniac  ctfi  impli- 
cate. 


Digitized  by  Googl 


Vindicata.  Appendix  jf.  IV.  ?8r 

Catis  Epifcopalis  officii  peragendi  venia  indulgctur  ea  lege,  ut 
impoftcrum  ab  hujus  genus  flagitiis  abftincant . Quae  denique  ex 
Call  t (to  II , Innocentio  II , Eugenio  III,  Alexandro  III , & Lu- 
cio  III#  poftremo  objcdla  funt  loco,  adeo  levia  funt,  ut  ne  verbum 
lit  quidem  , quod  illos  a Deceffiorum  fuortim  deceffififc  fententia 
vcl  leviter  fuipicari  nos  cogat . Uc  enim  paullo  durioribus  ufi 
lint  verbis  ad  ingens  patcfacicndum , quo  erga  Ordinationes  aj 
Schif maticis  , aut  Simoniacis  attentatas  ferebantur  odio  , iis  ta- 
men  id  unum  dederunt  intelligi  ita  ordinatos  indignos  fe  dedifle, 
qui  facris  Altaribus  deferviant , ideoque  a Sacramentis  abftinere 
debere  , facroque  ab  Altaris  Minifterio  abigi . Quam  fane  intel- 
ligcntiam  ui  aflfcquaris  magis , probeque  teneas,  conferre  juvabit 
Concilii  Tolofani  an.i  i ip  Canonem  i.  in  Lateranenfi  I.  Can*i. 
inftauratum,  jun&a  emendation,  quam  ex  Codicc  Piftorienfi  cx- 
hibet  Manlius  , lettione  Suppl.  tom*  2.pag-3  5 5 s Pifani  an.  1134* 
Canonem  a.  ex  eodem  Codice  Piftor*  a Manfio  deferiptum  pag. 
417,  ex  Remenfi  an  1 1 31.  Can-i.-repetitum  i Re  menfis  an.H4§j 
Canonem  3,  adjun&o  Canonc  n.  ex  Codice  Ms.  S.  Michaelis  in 
periculo  Maris  apud  Harduinum  to.  6.  par. 2.  pag.i30  5iTuronen- 
fis  an.  1 153. Canonem  p.  integrum  ex  prarcit.Cod.  Ms.  S.  Michae- 
lis ab  Harduino  cxccrptum  pag.iod2  , & in  Lateranenfi  III.  Ca- 
none  2.  integratum  , & Caput  n.  Ad  abolendam  in  Collett,  r. 
lib.  $.  tit.  6.  Non  moror  autem , quod  de  Schifmaticis  LuciilU, 
juffu  , deque  Cardinalium  confenfu  reordinatis-  rcfrrt  Robertas 
Flamasbur. , nam  turn  fadhim  ipfemet  improbat , fattumquc  in 
odium  Schifmatis  reputar,  quod  verius  de  reconciliatione  po- 
tius  , quam  de  reordinatione  accipcre  debuifse  non  dubito. 

Antequam  vero  ad  ea,  quae  ex  Conciliis  fccundo  objetta  funt 
loco  , diluenda  defeendo , datam  ut  liberem  fidem , deque  Rita 
difscram  olim  inEcclefia  recepto , quo  illcgitime  ordinati , in_» 
Clcrum , & Officia  reftitui  folebant , operae  eftpretium.  Fict 
hinc  etenim,  aut  ego  fallor , ut  quo  facilius , eo  penitius  Conci* 
liorum  hac  dc  re  attingatur  fententia  . Multis  porro  modis  ver- 
bum •)(ti£QTOYix* , five  apud  Grwcos  , A'hnuwn  iutpo - 

Jitionem  apud  Latinos , dc  qua  frequens  apud  Pontificcs , & Pa- 
ties  olim  loquutiooccurrebac  xaccipi  confucvifsc  jam  iadicavi , 


y8i  Piuvile<3ia  Rom.  Ponti Ficr 
quodpaullofufius  nuncexponerc  praeftat . i.  Promanaum  impo- 
fitione Curatoria3  de  qua  A<fta  Apoftol.  cap.  p.  rcrf.17  , &:  S.  In- 
noccntius  I.  in  epift.  2$.  edit.  Cout.  ad  Deccntium  cap.  6:  quern 
S.  Innoccntii  locum  haud  rite  intclle&um  ab  Holftenio  indifser- 
tat.  1 . de  Miniftro  Confirjnat.  cap.  1 , & a Morino  in  diflert.  de  Sa- 
cram.  Confirm,  cap.  1 6,  ab  Innocentio  hoc  loco  Diaconis , quum 
ncceflitas  urgeret , Confirmations  adminiftrand*  poteftatem  fa- 
fiam  atbitratis  jobfervant  Moretus  ad  cir.  locum  Mortni , Cou- 
tantius  in  Not.  ad  pndaudatam  epift.  S.  Innoccntii  pag.  86 1 j & 
Bencdhftus  XIV.  de  Synod.  Dicecef.  lib.7.cap.7.  n.3 : atque  Ritus 
quidem , qui  in  manuum  impofitione  Curatoria  fuper  Encrgume- 
nos  ufurpari  folebat  ab  Epifcopis,  defcriptos  viderc  licet  ab  Ed* 
mundo  Martcnio , pra*fertim  ex  antiquo  Codicc  Region.386d  3 
alteroque  Vindocincnfij  dc  antiq.  Eccl.Ritib.lib.3.  cap.p.  2.  Pro 
Elc&ioncj  dc  qua  plane  intelligendi  Canonei  Nicsenus  4>  Antio* 
chenus  ip3  Carthaginenfis  II.  an.  390.  Can. 12,  Carthaginenfis 
IV.  an. 3 p8.  Can.  1,  in  Cod.  Can.  Eccl.  Afiric.  Can.  i3,Chalce- 
donenfis  25  » & Trullanus  3? , aguntque  Beveregius  ad  Can.i. 
Apoftol.j  Juftellus  ad^Can.5.  Laodic. , Zonaras  ,&  Balfamon  ad 
pra?cit.Can.Nic*n.,  & Antioch. 3&  adverfus  Ducium,  ac  Petrum 
dc  Marca  pro  fola  dumtaxat  Confecratione  manus  impofitionem 
accipiendam  contendcntcs  do&ifs.  Jofephus  Motta  dc  Jure  Me- 
tropolit.  n.  7 6.  pag.  1 oi}  & feq.  3.  Pro  Confirmatione>  quo  mo- 
do  perperam  a SS.  Cypriano  , & Firmiliano  in  epift.73  , 74>  75  » 
&7^  j&  ab  Africans  Epifcopis  in  Concilio  Carthagincnfi  III. 
fub  S.  Cypriano  de  Bapt.  capp.  5,  & 24.  acccpta  ea  fucrat  > de_» 
qua  feripferat  S.  Stcphanus  in  epift.  74.  inter  Cyprianicas}  atque 
perperam  ab  Holftenio  3 & Morino  ca  , de  qua  S.  Innocentium  I. 
effatum  ad  Decentium  mox  adnotabam  . Formulas  porro3qui- 
bus  in  manuum  fupra  confirmandos  impofitione  uti  Epifcopi  fo- 
lebant  > plures  exhibet  Martenius  de  antiq.  Ecclef.  Ritib.  tom.  1 . 
pag.Z4?j  & feqq.i  inter  quas  infigniores  eminent  j quas  ex  Codi- 
cibus  Bellovacenfi  , & Caturccnfi  deferipfit  ctiam  Coutantius 
tom.  1.  Epift.  Rom.  Pontif.  pag.  241  ,&  feq.  4.  Pro  Ordinatione, 
de  qua  Can.  1.  Apoftol.j  Laodicenus  5 > Carthaginenfis  IV.  an. 
3^8.  Can.  a,  3>  & 4 > aliique  plures , quos  inodo  perfequi  noo 

vacat  j 


Digitized  by  Google 


V'indic  ata  . Appendix  $.  IV. 
vacat,  aguntque  fufc  Simeon  ThefTal.  in  Opufe.  dc  fept.  Sacram., 
Arcudius  lib.  6.  Concord,  cap.i  }&  Morinus  dc  Sacr.  Ordinac. 
par.j.exerc.  i.eap.  a.  5.  Pro  impofitione  Poenitentiar,  fub  qua 
regredientes  ab  hzrefi  recipiebantur,  (an  vero  Clerici  etiam  ma- 
jores3ica  ut  deindc  poenitentia  defunfti  in  priftinum  Ecdefiae  gra- 
dum  admitterentur  , difputant  Eruditi . Immutata  deindc  circa 
cos  difeiplina  videtur,  ac  poenitentiz  addifti  leguntur  a Synodis 
Arauficana  I.  Can.4,IIcrdcnfi  Can. 5,  Toletana  XI.  Can.  p}  Con- 
ftantinopolitanaIV.Aft.2jRotomagcnfi  an.i  yoa.Can.i  p,a  S.Za- 
chariaepift.10.  ad  S.  Bonif.,  & Theodoro  Cant,  cap.41.)  de  qua 
revera  S.  Stephanus  in  przeit.  epift.74.ad  S.Cyprian.,  S.Cypria- 
nus  ipfe  in  cpift.71.ad  Quintum, Concilium  Carthagincnfelll.  Tub 
ipiode  Bapt.capp.S,&  22,Eufebius  lib.7.hift.Eccl.cap.2,S.  Au- 
guftinus  lib. 5.  de  Bapt.contra  Donat,  cap.  23,  Sclib.tf.  cap.u  , 
S.  Siricius  in  cpift.  1.  ad  Himerium  cap.i  > S.  Innocentius  I.  in_> 
cpift.  24.  edit.  Cout.  ad  Alexandrum  Antioch,  cap.j,  S.  Leo  M. 
in  cpift.  2. edit.  Quefn.  ad  Rufticum  cap.i  8 , cpift. up.  ad  Nice- 
tam  cap.7.,  & cpift.  1 3 5.  ad  Neonem  cap.  2,  Synodus  Agathenfis 
an.5od.  Can.15  , Vigilius  inepift.  2.  ad  Profuturum  cap.  4 , & 
S.  Gregorius  M.  lib.i  1.  epift.  67.  ad  Quiricum  . Inter  Formulas 
equidem  , quz  ab  Epifcopis  in  manuurn  impofitione  fuper  Hzrc- 
ticos  (ut  dc  Lapforum  fpeciebus  aliis  modo  fileam)  ad  frugem  re- 
gredientes ufurpari  folebantj  eafdem  ipfas  pcrLcpe  adhibitas 
luifTc  , qu®  in  Confirmatione  ufu  Epifcopis  veniebant  > idcoque 
Sacramentum  ipfumConfirmatienisab  hzrefi  rcducibus  confcrri 
confueviiTcj  indicarc  videntur  Concilia  Conftantinopolitanum  I. 
Can.7,  Arauficanum  I.  an- 441.  Can.i  , Arelatcnfe  II.  an.  452. 
Can.  17,  Epaonenfe  an.  517.  Can.i djTrullanum Can. <755 S-Ba- 
filius  in  Epift.  Can.  ad  Amphil.  Can.  1 , Fauftus  Regienfis  dc  libe- 
roarbitr.  cap.i  7,  Gennadius  Maflil.  dc  Ecclef.  Dogm.cap.  $2  , 
S.  Gregorius  Turon.  lib. 5 . c.38.  de  Gundcbaldo  Burgundionum, 
& Leovigildo  Hifpan.  Regibus  ab  Ariana  hzrefi  converfis  agcns» 
S.  Thcodorus  Studita  in  epift.  ad  Naucratium  lib.  4.  Jur.  Orient, 
pag*  2^0  j Balfamon  inepift.  ad  Marcum  Alexand.  >Walafridus 
Strabo  de  reb.  Eccl.  cap.  2 6 , Euchologium  Grzcor.  apud  Goa- 
rium , Codiccfquc  alii  Gratci  Monajftcrii  Crypt*  Ferratz,  & Bi- 

blioc. 


Digitized  by  Google 


584  Privil  egi  a Row.  Pontif  ici 
blior.  Barberin*  apud  Morinum  de  Pcenit.  lib.  9.  cap.  9 > quibuf 
permoti  Theologi  complures,  quos  fequurmir  Quefncllus  in  Not. 
ad  cpift*  1 2 p-  S.  Leonis  ad  Nicctam  c.y3Sc  Cardonus  hift.  Sacram. 
tom.i*  lib. 2.  dc  Confirm,  cap.  5,  ab  Ecclefia  five  Orientali , five 
Occidental  abharrefi  reduces  abfque  Confirmations  Sacramen- 
to recipi  haud  confuevifie  exiftimant . Verior  tamen  eft  fententia 
ab  harrefi  redeuntes  (fi  antea  confirmati  fuiflent)  ab  Ecclefia  reci- 
pi confuevifie  non  Sacramentali  unftioneChrifmatis  in  fronte,fcd 
aliquando  quidem  un&ione  Oeremoniali  s qua?  in  adminiftratio- 
nc  Baptifini  in  vcrticc  baptizandi  adhiberi  folebat , quo  pafto  ex 
Conciliis  5 Patribus  , & Scriptoribus  prrelaudata  loca  commode 
intelligi  pofiunt ; frequentiori  vero  ufu  fimplici  manuum  impofi- 
tione  3 de  qua  mox , quin  etiam  fola  fidei  profeifione,  de  qua  SS. 
Leo  , & Gregorius  re  5 ac nomine  Magni  5 illc  quidem  in  przecic. 
epift.  1.  edit. Bailer.  adAquilcj.  Epifcop.  > 12.  ad  Epifcopos 
Maurit. , & 1 8.  ad  Januar.  5 iftc  vero  lib.  1 1.  epift,  6 7.  ad  Quiri- 
cum  3 ubi  tres  recipiendorum  ab  ha:rcfi  regrediencium  deferibens 
Ritus  : Ab  anti qua  , inquit , Patrum  injlitutione  didicimus  3 ut 
guilibet  apud  h&refim  in  Tr'mitatis  nomine  bapti^antuY  3 guum  ad 
Eeclcfam  redcunt  5 ant  unSione  Chrifmatis  , aut  impo/itione 
/Planus  3 aut  fola  profejjione  Fidei  ad  Jinum  Matris  Ecclefa  revo- 
centtir . Atque  quidem  alterius  fpeciei  fuifte  ab  ejus,  qu.r  fieri 
in  Confirmationc  fplebat , manuum  impofitionems  qua:  in  rcccp* 
tionc  Hasreticorum  adhiberi  confueverat , fitmanifeftum  ex  For- 
nnilis  , qu.T  in  Hatreticorum  reconciliationc  ufurpabantur,  inter 
quas  infignis  eft  ilia  5 auam  ex  Codice  Gellonenfi  Tub  a?tate  Ca. 
roli  M.exaratoexhibent  Coutantius  pag.  241 , & Cardonus  pag. 

1 5p3in  qua  nulla  Signi, aut  Conjignationisi  aut  Signaculi  mcntio,  a 
quibus  fane  hand  abftincbant  Formulas  in  Confirmaiionc  ufitatar. 
Explicatiflimam  quoque  fententiam  hancce  tradunt  Theodul- 
phus  Aureliancnfis  in  libro  de  Ordine  Baptifmi  cap.  1 7.  Bibl.  Pa- 
trum tom.  14.  pag.  13.  Prcsbyteris  quidem  baptizaro*  Chrifma- 
te  ungere  licerc  docens  , non  etiam  Spiritum  S.  per  manus  impo- 
fitioncm  tradcrc  3 atque  morem  iftum  antiquiffimum  eife  5 Apo- 
ftolicaeque  coa?vum  Ecclefia?  ;ac  S.  Bruno  Signinus  in  Opufc.  de 
Sacram.  Eccl.  affinnansjCtfi  Umftio  adhibcatur,  Confirmations 

tamen 


Digitized  by  Google 


Vindicata  Appendix,  jf.  IV.  y8jr 
tamen  Sacramentum  haud  iterari . Ad  qua:  confirmanda  fane_* 
niamfcfta  concurrit  ratio  , qua  conflat  vctcri  Ecclefis  difciplina. 
Baptizatis  e vcftigio  Confirmationis  Sacramentum  conferri  con- 
fuevifte  , veluti  tefles  funt  liquidi  Tcmillianus  lib.  dc  Baptif, 
capp-7,  & 8,  S.  Cyprianus  in  epift.73.  ad  Jubajanum  } S.  Ambro. 
fius  lib.  dc  Myfter.  cap.7,  S.  Hieronymus  adverf.Lucifer.,  S.Au« 
ftiniis  ferm.  3241  S.Lco  M.  ferm.  4.  de  Nativ.,  at  deindc  Magnus 
Archicp.  Scnoncnfis  j ad  quem  ledlu  lane  digna  Epiftola  Ludovi. 
ci  Pii  apud  Harduinum  to.  4.  pag  1178  , in  libt  llo  dc  Baptifmo 
CaroliM.  juflu  concinnato,ofienditque  Mattemus  dc  antiq.Eccl, 
Ritib.  tom.  1.  pag.  160.  6.  Pro  Cacrcmonia  faira  , quit  Presby. 
terii  BenediHio  nuncupari  confucbat  , fituti  fupplemcntum  Cx, 
rerroniarum  Baptifmi  in  Ecclefia  cumiis,  qui  domi  baptizati 
fuiflent , vulgo  Baptifmus  apppellabatur  , qua  nempe  Crcrici  in 
Ecclcfis  Clcrum  , & officia  Ecclefiaftica  reftituebantur . Ritus 
hujufee  vcftigia  dcprehendcrc  licet  in  Synodo  Caifarauguftan* 
II.  an.  5ya.  Can.  1 , quo  Presbyteri , & Diaconi  Ariana  ab  ha?refi 
redcuntcs  : Acceptam  denuo  Benediflionem  Presly terii  J'ancie  , 
iy  pure  minijlrarc permittuntur  . Qua  Beneditflio  plane  non  itc. 
rata  Ordinatio  erat , fed  Casremonia  > qua  ad  prifiinas  ill  1 Clcrt* 
cams  fundliones  redintegrabantur . At  cnim  Ritus  hie,  quern,# 
Ecclefia  Hifpalenfis  in  Glcricorum  injufte  depofitorum  reftitutio- 
ne  pariter  adhibere  folebat , clarius  inToletano  Concilio  IV.  an. 
633-  cap.  18.  rclato  a Gratiano  , fed  perperam  ex  Concilio  Mo- 
guntino,  Can.  4.  Epifeoput  12.  (^3,  cx  quo  reordinationem  baud 
fuifle  liquido  adparct , verbis  iftis  deferibitur : Epijeopus  , Pret- 
ty ter  j aut  Diaconus  ,Jiagradu  Juo  injufle  dejeflus  in Janbla  Syno- 
ds innocent  reperiatur , non potefi  ejfe,  quod  fuerat , uijigradus  amij - 
fos  recipiat  coram  Altar io  demanu  Epijcoporum  ,Ji  Epijeopus  e$ 
Oraritim  , Annulum  , & Baculum  : ft  Presbyter  , Orarium , & 
Planetam : ft  Diaconus , Orarium  , & Albam: fi  Subdiaccnus , Pa- 
tenam , igf  Calicem  : Jic  & reliqui  gradus  ea  in  reparationem  fui 
recipiant , qua  quum  ordinarentur,  perceperunt . Qui  Ritusctiam 
in  Gallicana  Ecclefia  Impofttxmanus  Benediciio  olim  nuncupa. 
tus  a Synodo  Aureliancnfi  I.  an.  5 1 1 . Qan.  jo  , five  Jdyflica  Or- 
dinatio a Synodo  SucfltoneaG  III.  an.  853.  in  Syncdica  ad  S.  Ni- 
Pars II.  Tom.  J/.  Eeee  colaura 


I 


yStf  Frivilegta  Ro  m.  Pontifici 
colau  m I,  folemnis  cvafit  dcindc  Sxculo  XI,  tefte  Fulbcrto  Car. 
not.  in  epift.2  5 ad  Leuthcricum  Archiep.  Senonenfcm  Primatem 
fnum  , a quo  incerrogatus  de  Prcsbytero  Simoniacc  ordinato  , cx 
Synodi  Tolctanx  fentcntia  rcfpondic , cu  n non  reordinandum 
utiqucjfed  cflfe  recoi\ci\'undum:Rcbaptizjtiones,&Reordinationest 
inquiens, fieri Canones  vetant.  Atquc  rcconciliationis  ci  ritum , 8i 
formam  cxponcns  : Propterea,  fubjungit  , depfitum  non  rcordina- 
bitis,Jed  reddetis  ei Juot  gradiu  per  Injlrumenta  , & per  l/cjlimcn- 
ta  1 <] ux  ad  ipjos gradits  pertinent , ita  dicendo  : Rcddo  tibi  gradura 
Oftiarii , & tc  in  ilium  gradum  rcftituo  &c.  in  nomine  Dei  Patris, 
& Filii  j &Spmtus  S.  Noviffunc  autem  benediEiionc  betifietbitis 
turn  fie  concludendo:  Bcnediiftio  Dei  Patris , & Filii , & Spiritus  S. 
fuper  te  defeendat , ut  (is  reftitutus  in  Ordine  Saccrdotali , & of- 
feras  placabilcs  hoftias  Deo  laudis  pro  peccatis  , atquc  offenfioni- 
bus  Populi  Omnipotent  Deo  , cui  eft  honor  , & gloria  in  Sascula 
Sxculorum . Intcgram  pcriocham  iftam  deferipfit  S.  Petrus  Da- 
miani  Nicolai  II.  legationc  defungens  in  cpift.  ad  Hildebrandum 
Archid.,  deindc  in  Pontificatu  S.  Gregorium  VII,  qua  ipfc  fufful- 
tus  j pcrmotufqucCIericis  Incontinetiae , &Simoni.r  olim  dedi* 
tis  , ad  mcliorem  fe  frugem  recipicntibus , haud  itcrata  Ordina- 
tionc  , priftini  gradus  veniam  Mediolani  fc  fecifTe  confirmat . 

Quibus  fic  definitis  , Iocoque  pofitis  , jam  haud  difficile  fuc- 
curritobje/hs  ex  fjeris  Conciliorum  Canombus  oftendcre  . Et 
quidem  ad  Canoncs  quod  attinet  Apoftoiicos,  nemo  jam  hodie-* 
ignorarargumentum  cx  iis  petnum  infirmilfimi  eftc  genus:  fiqui- 
dem  > fi  in  corum  antiquitatem  inquiras  , ii  ante  Sxculum  V.  Ec- 
clefuc  jgnou  fiierunt  , quorum  nempeex  prifeis  nemoScriptori- 
bus  meminit , utproir.de  hoc  nomine  Apoftolia  nullo  adferibi 
xnodo  poftist ..  Apud  Ctx cos,  auamvis  S.  Alexander  Alexand.  in 
Synodica  ad  zquivocum  Byzantinum  an  32  1.  ad  Canoncm  Apo* 
ftol.  3 1 . Grace  , & NcAarius  Conftantinopolit.  in  Synodo  anno 
3^4,  apud  Harduinum  tom.  1.  pag.  ad  Canoncm  74.  refpc* 
xifte  vidcantur , integri  tamcn.  85.  primum  circa  medium  Sascu- 
ium  V.  locum  habuerc  in  Synopfi  Canon. , qua:  Stcphani  Ephc- 
fini  nomcn  pr*fert  apud  Lambccium  lib. 3.  pag.85,&  in  Codicc 
.3  j . Palatino- Vatic.}  atquc  deindc  anno  circiter  500.  prodicre  in 
, Colic* 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  IV.  . 5:87 
Colledionc  Canonum  , qui  fub  nomine  Theodoccti  C/renfis 
Epifcopi  circumfertur,  cujufcc  mentio  apud  Scaligcrttm  in  Scali- 
ger.  fccundis  pag.  33?,  &:  Mf.  apud  Salmafium  dc  Primatu  pag. 
235,  & lib.  dc  Ufuris  pag.  633  ,ncc  non  apud  Pctrum  dc  Marca 
dc  Concord,  tom.  1.  pag.  1 5*  , & tom.  2.  pag.  237  , qua:  tamcn 
alia  non  eft  j quam  Colleclio  Johannis  Scholaftici  circa  an.  570. 
concinnata  . Vcncrationc  dcindc  vencre  Synodo  Trullam  anno 
6 87.  Can.  2.  Qui  eofdcm  laudavit  Sa:culo  Vlll.  S.  Jo:  Damafce- 
nus  lib.  4.  dc  fide  Orthod.  cap.  1 7.  a S.  Clemente  concinnatos 
pariter  adferuit . Scd  ncutrius  id  patitur  nomen  : non  Romani  , 
ut  fruftra  perfuafum  fuit  Antonio  dc  Caftrovillare  , & Guillclmo 
Wifthono , co  prxfertimj  quod  ab  veri  abhorreat  fpccie  Canones 
a S.  Clemente  Romano  littcris  confignatos  , promulgatofque_» 
apud  Grarcos  prinuim  adparuifle  , & non  potius  apud  Latinos  ufu 
jampridein  veniftc  , ut  a Grids  illos  derivare  , mutuareque  de- 
buerint : non  Alexandrini , ut  perperam  alii  putaverc  , nam  Ca- 
non illius  Ecclefiafticus  ab  Eufcbio  lib.  6.  hift.  Eccl.  cap  1 1 > a_> 
S.  Hieronymo  dc  Script.  Eccl.  cap.  38,  & a Photio  Cod.i  1 1 , dc 
fpcciali  ritu  3 ac  tempore  Pafchacis  cclcbrandi  adverfus  Judios 
agebat : atque  quidem  in  Apoftolicis  Canonibus  plcraque  repe- 
riuntur  3 ut  Canon  50,  qux  utriufquc  Clcmentis  *tatcm  longe 
rcccntiorcm  fapiunt . Apud  Latinos,  etfiS.  Julius  in  epift.  ad 
Orient,  e Synodo  Romana  an.  342.exafata  Apoftolicos  Canones 
memoralTe  legatur  , illorum  tamcn  nullum  adparct  veftigium  in_» 
antiquis  Colled.  Africanis  , Hifpanicis  , Itaiicis  , & Gallica- 
nis  , Codic.  Eccl.  Afric. » Ferrandi,  Martini  Bracar.,  Qucfnclli, 
Hincmari  &c.  Primus  , qui  cos  a Graecis  derivaverit  initio  Saecu- 
li  VI.  Dionyfius Exiguus  , 0x85  apud  Grxcos  facris  50.  dum- 
taxat  deferipfit , cujus  morem  imitati  nonnifi  Canones  50.  Col- 
ledionibus  fuis  infcrucre  Crcfconius  Afer  circa  an.  570 , de  quo 
Pi  thoeus,  Juftellus , Dandinns  Altaferra  , Petrus  Franc.  Chifle- 
tius  in  Bibl.  PP.  Lugd.  tom.  9,  Ifidorus  Sxculi  Vlll.  initio  , Ha- 
drianus  I.  apud  Canifium  antiq.  led.  tom.  6 > Labbaeum  tom.  6, 
pag.  1800,  & Harduinum  tom.  3.  pag.  2033,  Burchardus  > Ivo  , 
Gratianus , Wcndclftinus  &c.  , atque  50.  dumtaxat  admiflos  x_, 
Stephano  IV.  fuifsc  in  Synodo  Later,  an.  7 69.  liquet  cx  Ad.  4 ; 

E e « c * toti- 


j83  Frivilegia  Rom,  Fontifici 
totidcmque  Romana  ab  Ecclclia  recipi,nequc  plura  fcripfit  Hum- 
bcrtus  S.  Lconis  IX.  Apocrifiarius  an.  1054.  adverfus  Nicctam 
Pcdoratum  apud  Baronium  in  Append,  tom.  1 1.  vet.  edit.  pag. 
7^8,  nov.  Luccn.  to.17.  pag.  £77.  Itaquc  Apoftolicos  Canones 
artatem  longc  Apoftolica  recentiorcm  prxfcferre  ultrocitroque 
confcntiunt  cx  Protciiantibus  ipfis  Dallxus  lib.3.  de  pfeudo-Epi- 
graphis  Apoftolicis , Larroquanus  in  Append,  ad  Obfervat.  in 
Pcarfonii  Vindic.  Ignat.jlttigius  in  dilTert.  dc  pfcudo-Epigraphrs 
Apoft.  in  Append,  ad  difsert.  de  Harrcfiarchis , & Jo:  Guilleimus 
Janufin  difsert.  de  antiq.  Can.  Apoftol.  edit.  Witemb.  1705.  Si 
vero  eorumde  audoritatc  Canonum  quarras  , etfi  Grscis  proba- 
tion os  non  difHtcar,  Latinis  aliter  vifum  cft,cx  quibus  etfi  ncqite 
dcfucrint,  qui  magno  cos  in  pretio , honoreque  haberent , ho. 
die  tamcn  ea  univerfim  infidet  Eruditis  fententia  Canones  hofee 
ncc  ab  Apoftolis  fuifsc  proculos } nec  caproinde  audoritatc  pol- 
lere  , qua  feripta  verc  Apoftolica  prardita  funt . Eorum  audorita- 
tiid  officit  ctiaro,  turn  quod  pauca  admodum  in  iis  veftigia  de. 
prehendere  fit  veteris  Apoftolis  dodrinar  ufitatiflimac : c contra_. 
plurimis  in  locis  fpccimcn  pocius  haud  levc  prarfeferant  difcipli- 
ntc  longe  poft  Apoftolica  temporain  Ecclefiam  invedaejtum  quod 
tarn  difeiplinam , quam  dodrinam  paffim  adftruant  5 tam  Apofto- 
licaf  j qnam  Ecclcfiafticx  dodrinx  , & difeiplinx  adverfam  .*  adco 
nt  in  prxfat.  Colled.  Hifpan.  Canones  hi  nec  ab  Ecclefia  Roma- 
na probati,  nec  SS.  Patribus  acccpti  s fed  ab  Hxreticis  facro 
Apoftolorum  notnini  fuppofiti  affirmentur  : quoddidum  tamen 
emni  ego  quidem  cx  parte  non  probaverim  ; unde  abs  vero  non 
abhorreat } qui  arbitretur  , veluti  Albafpinxus  lib.  1.  Obfervat. 
13,  cos  Canones  indiferiminatim  confedos  fuifsc  ex  plcrifque_» 
quinque  priorum  Sxculorunr  Conciliis  t atquc  in  uuiim  veluti 
Codiccm  redados  , cui  Canonum  Apoftolicorum  , idelt  a Patri- 
bus Apoftolorum  fuccefforibus  conditorum  > titulus  fuerit  adjc* 
dus  . Scd  dc  his  fatis  , ac  fuper  difputare  me  memini  Parte  hac 
2. Tom.  4.  Artie.  9.  in  Prolcgom.  pag.  362  , &fcqq. , conferri- 
quej  qui  dc  iis  egregiedifferit , ut  alios  omittam  , dodifs.  Be- 
tardi  in  Gratiano  emendato  par.  1 . cap.  1 , fufficit . Ex  quibus  Ir- 
quido  adparct)  quo  audoritatis  loco  haberi  meccatur  Canon  67. 


Digitized  by  Googl 


V in  dicat  a.  Appendix  jf.  IV.  ?8p‘ 
in  objedtionc  laudatus  . Ncmpe  prajccrquam  quod  unus  cx  illis 
eft,  quo*  Ecclefia  Romana  rcprobavit,  Eruditis  videtur  dcproin- 
ptus  cx  Dccreio  Concilii  Iconicnfis  an,  2 3 5 , in  quo  non  fecus  , 
atquc  in  Synnadcnfi  anabaptifmi  error  confirmatus  eft , dc  quibus 
Firmilianus  in  c pi  ft.  ad  S.  Cyprianum , S.  Dionyfius  Alex.  in_» 
epift.  ad  Philemoncm  , Eufcbius  lib,  7.  cap.  6.  verf.  Ruffini , St 
S.  Auguftinus  lib.  3.  contra  Crefconium  cap. 3.  Etfane  ft  Ca- 
non ifte  germanus  Apoftolorum  foetus  fuiftet,  pucafneeutn  fuifle 
prattermifsuros  SS.  Cyprianum  , & Firmilianum  , & cum  eis  Ec- 
clcfiam  Africanam  , & Alianam  , a quibus  contra  Romanx  Ecclc* 
fix  ritum  ab  haereticis  baptizatos  novo  abluendos  baptifmatc  pro 
aris  j focifque  pugnacum  eft  ? Is  igitur  Canon  nullius  eft  momen. 
ti  1 nifi  dc  Baptifmo , & Ordinationc  ab  hxrcticis  debita  forma_» 
haud  adhibita  collatis  intclligi  jubcas , Dc  refla  Nicasni  Cano- 
nis  8,  intelligcntia  copiofe  jamdidtum  fuperius  pag.557,&feqq. 
Eum  nempc  Canoni  fubeftc  fenfum  , ut  manuum  impoftcione  ft* 
gniftcetur , non  utique  Sacramenti  repetitio  > fed  vcl  reconcrlia- 
tionis  dumtaxat  ritus  , quo  padto  Canoncm  interpretatos  S.  A- 
thanalium  , Synodum  Alex,  fub  ipfo  an. 362,  Sc  S.Hicronymum  t 
Dionyfium  Exiguum,  & Studitas  Monachos,  nec  non  Colle&orcs 
Codicis  Corbejcnfis  , Codicis  a Juftello  edict , Codicis  Vaticani 
Regime  IPP7.  Can.i  5,  & Cod.  Vcronenfis  apud  Ballerinios  tom. 
3.  pag.  5 69,  & 584,  indicabam  : vel , ficuc  veri  fimilius  videtur  , 
priftina  fignificecur  Ordinatio  , in  qua  Novatiani  poft  emifsam  fi- 
dei  profciSoncm  manerc  permittcbancur:  quomodoCanonem  ac- 
ceptum  a Rufino  , a Fcrrando  , a Concilio  Carthagincnft  VI , 
a Colle&ore  Can. Arabic.,  ex  his  addu&a  paullo  fuperius  perpen- 
denti  loca  patebit.  Quo  fenfu  pariter  Bevercgius  in  Not.  ad  hunc 
Canonem  obfervat  eo  PatresNictcnos  haud  novam  indixilfc  Or« 
dinationem  , fed  ad  pridem  receptam  aNovatianis  refpexifle  : 
Patres  cnim , inquiens  , dt folis  Clericis  Novatianis  , qui  Canoni . 
cam  nimirum  Ordinathnem  ante  acceperant , per  totum  hunc  Ca- 
non cm  agunt , Jlatuuntquc  ad  Ecclcfiam  convcrfos  in  eidem  Clerica - 
tusgradu  manerc , quo  inter  Novatianos  conjlitutifuerant . ...  //<?- 
que  enim  ita.  in  Clero  manerc  pojjunt , nifi priui  in  Clero  fui(}ent  . 
Atquc  hunc  utique  fenfum  conftripai  ejufdem  Cano  ms  8.  pars  fe* 

cunda 


Digitized  by  Google 


$s>°  Privilegia  Rom.  Pontifici 

cunda,  qua,  juxta  vcrfioncm  Hcrvctij  Novatiani  Clerici,  ubi  foil 
in  Vicis  , auc  Urbibus  rcperircntur  } in  eodcm  Ordine  rclinquun- 
tur , non  fccus  atquc  ubi  Catholico  Epifcopo  cxiftenti  Commu- 
nione  adlociarcntur  . Par  fercndum  dc  Synodica  ad  Ecclefiam_« 
Alcxand.  judicium  fupcrius  indicabam  j eidemque  proptcrea  in- 
terpretations accommodanda  eft  Confirmationis  ufurpatio  > qua_» 
ordinati  a Mclctioin  Ecclcfiam  rccipi  jubentur, videlicet  ut  Con* 
firmationisnominc  defignetur  approbatio  prxeedentis  Ordinatio- 
nis  peratf*  a Melctio,  proptereaque  fimplici  bencdi&ionc  in  Ec- 
clcfiam  admitti  debeant . Quo  padto  fane  decretum  illud  accepit 
Sozomcnus  lib.  t.  cap.  24.  verf.  Valef.  j ubi  dc  ordinatis  a Mcle- 
tio  fie  Patrcs  Nicxnos  ftatuentes  inducit : Vt  hi , qui  ab  illopri . 
us  ordinati  fuijjent , Communionem  quidem  , ac  Miniflerium Juum 
ret  inert  tit , reliquis  tamen  Clericis  per  Jingulas  Ecclejias  , ac  Pa- 
rttcias  honor  e inf eriores  effent : ita  tamen  , utin  locum  tvorientium 
per  erdtnem  fuccederent , dummodo  Plebis  fuffragio  judicarentur 
idonei  , Epijcopo  silexandrino  elePhonem  corum  nihilominus  con- 
firmante  . Juxta  qu*  profedlo  Confirmationis  nomine  > five 
ytiporof ia, , de  qua  in  praccir.  epift.  Synodica  , apertiffime  figni- 
ficatur  vel  fimplex  BenediPiio , prout  vifum  Hcrmantio  in  vita_> 
S.  Athanafii , vel  pratccdens  Ordinatio  a Melctio  peraifla  > prout 
verifimilius  exputant  Ballerinii  torn.?  pag.  15^8,  vel  fubfequens 
nova  ElePlio  Populi  5 & Alexandrini  Epifcopi  Confirmatio  , prout 
Sozomcni  prxfcrt  Icdio  . Theodorus  igitur  Oxyrinchi  Epifco- 
ptts  ordinatos  ab  Apollonio  itcrum  ordinando  5 non  ex  Concilii 
Nica?ni  fitntentia  id  egit } fed  Gcorgii  Ariani  cxcn  plo,  ejuf- 
demque  Apollonii  Meletiaui  fuafu  } uti  perhibent  in  pratm.  libel, 
lo  prccum  Marccllinus , & Fauftinus  . Nempe  dum  in  zEgypto 
partium  Arianorum  Epifcopus  Georgius  eflfct , Melctianorum.. 
ageret  Apollonius  , Catholicorum  vero  Hcraclides  , paullopoft 
ad  Lucifcri  fthifma  dclapfus , in  hunc  fadla  cum  Apollonio  con. 
fpiratione  Theodorus  ab  Eccltfia  Oxyrinchi  expulit , quam  ipfe 
confcftim  invafit . Quamvis  igitur  a Catholicis  pridem  ordinatus , 
a Gregorio  fc  itcrum  ordinari  Theodorus  confenfit , Commu- 
nionc  cum  Apollonio  eidem  Gregorio  communicance  fe  conjun- 
ct , atque  utriuiquc  automate  , exemploque  ordinatos  pridem 

ab 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  $.  IV.  yp  i 
*b  Apollonio  iterum  ordinavit  . Qua*  igitur  five  Gregorio , 
five  Apollonio  perverfa  infidebat  , fententiam  non  msror . 
Cur  cnim  moi  er  flaguium  tam  ingens , facinufque  , quo  Ariani  > 
&Meletiani,  ideft  Hjeretici , & Schifmatici  a Catholicis  ordina- 
tes iterum  ordinare  non  exhorrebant  ? Nee  eft  etiam  > cur  morer 
Balfamonem  in  epift.  ad  Marcum  Alex,  apud  Leunclavium  to.  I. 
Jur.  Orient,  pag.  37$,  doccntem  regredientes  ab  hxrefi  iterum 
ordinandos  . Scitum  eft  enim  Grxcos  Schifmaticos  turpis  hoc  in 
errorislutohefiftc ; atque  ille  quidem  errore  pari  laboravit  dc 
iterando  Baptifinoj  errore  quoque  de  Confirmationis  adminiftra- 
tione  Presbyteris  permittenda  ; de  Conjugii  ob  adulterium  licita 
difTolutione  , atque  viciflim  dc  Matrimonii  indiffolubilitate  in_» 
Infidclitatc  contradli  , etfi  Conjugum  altero  in  Infidelitate  per- 
manente  , ad  fidem  alter  rcgrcdcretur  . Qui  hxc  probe  tenet  » 
jam  plane  intelligit  AntiochenisCanonibus  13,  19  , &jj.  ma- 
jorem  vim  haud  inefte  , quam  ut  ordinati  contra  Canones  officiis 
defungi  fuis  nequirent , non  etiam  ut  corumdem  Ordinationcs 
clTent  invalids  . Ft uftra  vero  Canoni  a 3.  vis  infertur  : ibi  cnim  i 
velutapte  obfervavit  Auftor  Obfcrvat.  in  hift.Ecclef  Flcurii  lib. 
12.  n.i  2 , verba- non  ufurpantur  I'np'Jitionis  manuum  , quibus 
apud  Grxcos  Ordinatio  figmficari  aliquando  folet , fed  verbum 
Jnjlitutionis , quo  fignificari  daretur  SuccefTorem  ab  Epifcopo  dc- 
fignacum  inftituendum  haud  fore  ; ideft  Ecclefijr  ilium  praefici 
prohibuit,  qui  ab  cjus  Deceftbre  fuiflet  defignatus  . Ncquc  difpar 
Sardicenfi  infedit  fententia,  videlicet,  quod  ii  quidem,  qui  in 
aliena  Parochia  fuiftent  ordinati  , alteriufquc  Ecclcfiam  occu- 
paftcnc  , ab  Altaris  miniftcrio  abigerentur,  alicnique  ab  ufurpata 
dignitate  haberentur,  non  autem  y quod  Sacerdotii  Chara&ere 
infigniti  revera  non  fuiftent . Atque  ita  paritcr  Concilii  Conftan- 
tinopolit.  I Canonem  3.  intelligo  , ut  ordinatos  a Maximo  Cyni- 
co  gradu  , dignitate  , & minifterio  utique  exutos  voluerit , non 
etiam  Chara&ereSacramentalicofdcmcarerefuppofucriu  utque 
ita  intclligam , id  cfficit  fane , quod  ita  intelligendum  jubeant, 
five  Ifidorus  ipfe  Mercator  Canonem  ilium  , fibid,  italegcns: 
JS/equc  ii,  qui  ab  ipfo funt  ordinati,  qualemcumque gndum  Clerics 
tut  obtineant,  five  Jofcphus^Egyptius  in  Paraphrafi  Arabica  verf. 

Bcvc- 


jrpa  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Bcvcregii  api^d  Harduinum  tom.i.  pag.  819.  Canonem  ilium  3. 
fic  exponcns  : Nec  ille , qui  Ordines  ab  eo  tccepit,  in  quemlibet  Si. 
ccrdctii gndum  admittatur  ,quoniam fidcm  errcneam  , & Ordinu 
ticnem  injujlam  introduxit,  quodquc  priora  Canonis  verba,  nem- 
pe  : Nec  A/aximum  Epifcopum  ejfe  , vel  fuijjc } ita  paritcr  intelli- 
gcre  cogar  : fiquidem  is  legitime  proculditbio  a S.  Pctro  Alexan- 
drine una  cum  tribus  aliis,  non  feptem  , uc  autumavit  Baronius, 
./Egyptiis  Bpifcopis  fuerit  confccratus  , quemadmodum  affirmat 
Epifcoporum  Italix  Epiftola  adThcodofium  Impcr.  port  Baronii 
obitum  a Sirmondo  cvulgata  , legendaque  apud  Harduinunu 
tom.i.  pag. 845,  oftenduntquc  Blondellus  in  Apolog.  pro  fenten. 
tia  S.  Hieronymi  dc  Epifcopis,  & Prcsbytcris  fed. 3,8c  Pagius  ad 
an. 3 731.  n.  8.  Rcgicnfis  Canonis  2 , quo  Armcntarii  Ordinatio  ir- 
rita  dicitur,  legitiimis  fenfus  hauriri  debet  ex  fcqu’cntibus  Cano- 
nibus  3, quo  cidcm  Virginum  Confecratio,  & Neophytorum  Con. 
firmatio  permittitur  , qu®  alioqui  nonnifi  Epifcopali  Chara<3ere 
inlignitis  licebantj  atque  de  Confirmatione  quidem  liquet, dcVir. 
ginum  vero  Confecratione  Epifcopis  refervata  loquiintur  Conci- 
lia Carthaginenfc  III.  an.  3*0.  Can. 3 , Carihaginenfc  anno  3^7. 
Can.36,  in  Cod.Eccl-  Afric.  Can. 6,  apud  Gratianum  vero  Can.i, 
Si jubet  ,&Can.2.  Presbyter  16.  Q ^6,  Parificnfc  VI.  anno  829. 
lib. 1.  cap.  41,  Sc  Rotomagcnfe  nn.  878.  cap.  9 ; atquc  ex  Can.4, 
quo  Clericos  ab  Armcntario  confccratos  , fi  nulla  cis  converfa- 
tionis  macula  adha*reret , ab  Epifcopo  Ebredunenfi  in  Miniftcrio 
retinericonceditur  : ex  quibus  manifeftc  liquet  Canonem  a . in- 
telligendum  cfle  de  Ordinatione  illicita,  non  autem  invalida  . Pi- 
get  me  vero , pudctquc  cidem  faepius  ingeftx  difficultati  idem  fr- 
pe  refponfum  regererc  ; led  ficuti  volunt  adverfarii  , fic  habcant. 
Qux  itaque  Ordinationes  a Conciliis  Turonenfi  I , Hifpalenfi  II, 
& Tolctano  IX.  irritx  denuntiantur  , atque  fic  ordinati  honorc 
Ordinis  denudari  jubentur,  aptiori  nunc  vocabulo  illiciias  nos 
dicimus  , ac  fic  ordinatos  ab  Ordinum  exercitio  remotos . Et 
ccrte  Turonenfe  , dum  Ordinationes  in  alicna  Provincia  habitas, 
rnodo  digna  fuiflent  SatisfaPiione  compofita*  , tolcrandas  duxit , 
eas  ctiam  , quas  in  irritum  rcvocandas  indixit , ob  fatisfaflionis 
defedum  , rcapfe  validas  ab  fc  habitas  haud  obfeure  indicavit . 

Atque 


Digitized  by  Google 


V I N D I C A T A h A P P E N D I X ff.  IV. 

Atque  probain  hanc  quoque  , vcramque  intcrprctandi  Hifpalen- 
fe  II.  rationcm  c(Tc  , inde  fit  evidcns,  quod  Can.u.  ex  Acepha- 
Iorunrhn:refi  rcdux  ad  frtigem  Epifcopus  quidam  cumgradure- 
ccptus  lcgitur  . Nefas  eft  etiam  Tolctano  IX.  alteram,  affingere 
fententiam  ab  ca,  qua:  TolctanoVIII.  ante  inhsferat , a quo  Ca- 
noney.  cxplicitiffiine  dcclaratum  Ordinis  Charadcrcm  deperdi 
nnllo  pofle  modo  fuperius  indicabam  . Qua:  vero  legitima , ger. 
imnaquc  fuerit  Conciliorum  tam  Aurelianenfis  I,  quam  Carfarau- 
guftani  II.  fententia  , fuperius  expofui , eamque  tam  cx  Fulbcrto 
Carnot.,  quam  cx  Tolctano  IV.  pcrfpc&iffimam  feci:  juxta_, 
quam  proinde  intelligi  debet  Vcrmericnfe  I.  Canon.  14  , nempc 
Confccrationis  nomine  non  aliud  ci  fenfu  venifse  j nifi  Reconcili a* 
tionis,  five  Bcncdifiioni:  ritum  , quo  fuis  Clcrici  gradibus  reftituf 
folcbant.  Frxtermiflis  autem,qua:  Romanis  in  SynodisdeOrdina- 
tionibus  a Monothelitis  ,&  a Conftantino  peradis  fub  S. Marti-’ 
no  I , 8c  Stephano  III.  decreta  obtrudi  folent , quibus  abunde  fuo 
fadum  eft  loco  fatis  , mirari  fubit  Concilium  Sueifioncnfc  II.  ob- 
jici , 01  jus  fandioncs  refeidifse  S.  Nicolaum  I.  in  cpift.  five  ad 
Sudfioncnfe  ill , five  ad  Hincmarum  adorum  omnium  audorem 
notum  eft  , atque  Clcricos  ab  Ebbonc  ordinatos  fuis  reftitui  gra- 
dibus iullilsc : qu«e  reftitutio  perinde  Tricaffin*  Synodi , & Ha- 
driani  il.  P.  M.  an  ftoritate  roborata  fuit.  Quamquam  Clcricos 
illos  Suclfionenfis  II. Synodi  judicio  afolo  Altaris  minifterio  fuif- 
fc  fcmocos  audor  eft  Flodoardtis  hift.  Remen.  lib. 3 . cap.i  1.  Jux- 
ta  h*c  itaque  neque  fallctur  , neque  fallct,  qui  hoc  ftnfu  dida 
a Synodis  Moguntinaan.  888,  a Romana(ut  dc  Romanis  fub  Ste- 
phano VI , 8c  Johannc  XII.  nihil  retexam)  fub  Gregorio  V.  anno 
99%  j a Bituricenfi  an.  103 1 , & Tolofana  an.  1056.  dc  Ordinatio- 
nibus  contra  Canones  attentatis  , ideft  quod  lta  ordinatos  a gra- 
dibus , honoribus  , & officiis  exclufos  omnino  voluerint , non  ve- 
ro quod  eorumdem  Ordinationcs  pro  iavalidis  reputa verint . btfi 
vero  ego  baud  admodum  atgre  confentiam  immant  ex  odio  , quo 
erga  Simoniacas  , aut  Schifmaticas  Ordinationcs  ferebaatur , 
baud  difficile  fadum,ut  pkires  inextremam  delabercntur  pareem, 
pugnandumque  fumpfermt  Ordinationcs  hujufmodt  tam  invali- 
das  fuifle,quam  fucrant  illicitx^tqucin  hanc  forfitanprepofteram 
Run  11.  Tom.  1 s.  F fit  abiif. 


Privilegia  Rom.  Pontifici 

abiiflc  opinionem  Synodum  Gcrundenfem  an.  1078,  quinetiamt 
Northuficnfcm  an.1105  : ne  tamcn  a vctcri  Synodis  intime  haiSc- 
nus  infita  duas  hafcc  abcrtalfc  fentcutia  dicam  , quod  diccrc  ccr. 
tc  nihil  cogit,  pra?ftat  inagis  voces  illas  Confecratiottis , & Catho- 
lic* manui  impofitionif  > quibus  utraquc  Synodus  utitur,  fub  qui. 
bufque  a Simoniacis  > aut  a Schifmaticis  ordinati  ad  Ecclefum 
admitti  jubet , ad  rcdtam  exigcre  interprctationem  , cui  hand  in- 
vita:  Synodt  Cxfarauguftaha  II , Aurelianenfis  I > Toletana  IV, 
& Vcrtnerienfis  I.  fubadkr  funt , quaque  dc  intcrprctationc  in_# 
prarnotatis  ad  objoftiones  ex  Synodis  obtrufas  paullo  fuperius 
fufe  differebam.  De  re&iflima  Synodorum  Tub  NicolaoII,  S.  Gre- 
gorio Vn  , Urbano  II , Calljfto  II , Innocenrio  II , Eugenio  III  > 
& Alcxandro  III.  fentemia  difputavi  fatis  , abcaqtie,  quarfuis 
Dccdloribus  infedetat , cofdem  ncc  latum  decdfilfe  ungucm  of- 
tendi ; unde , uc  ad  ca , qua*  ex  SS.  Patribus , Scriptoribufque_j 
Ecclefiafticis  objecia  funt  , diluenda  properct  oratio  mea  , jam 
prxftat » 

Atque  principio  quod  ad  SS.Cyprianum,&  Firmilianumper- 
tinet,  congrcgatafquc  fubipfisqua  in  Africa, qua  inAfu  Synodos, 
fiquidcmGratiam  a Characlcre,&  a conditionc  Mimftri  eflicaciani 
Sacramcnti  diftingnere  nefeientes,  co  ipfo  quo  Baptifn  uni  ab 
Hxrcticis  collatum  , non  fecus  Ordinationcs  ab  eifdem  celebra- 
tas  nullo  locohabucrunt ; ideoque  ab  corum  opinionc  , five  qua 
Baptifmum  iterandum  , five  qua  inftaurandas  Ordinationcs  rcfpi- 
cit , tanquam  ab  Ecclcfia  rcprobaca,  recedcre  nobis  rcligio  eft. 
Quamquain  ea  tunc  temporis  pro  opinione , quam  ad  purx  difei. 
plinx  caput  pertinere  ipfi  putabant » ftantibus  , pugnantibufque 
abfit , m hxrefis  dicam  confcribcrc  audeamus • Ac  enim  ab  utro- 
que  S.  Cypriani  crrorc  longe  abfuit  S.  Cxcilianus  , nec  Dupinio 
adfentio  ccnfcntiCxcilianuin  bono  pacis  hanc  ultro  conditioner^ 
tit  iterum  a Donatiftis  crdinaietur,  Numidis  obtuliftc  . Quor- 
fum  enim  conje&uris  ejufmodi , qux  demum  gravem  in  Catcilia- 
ni  in/uriam  cedunt , indulgeam  , qui  tam  integrx  agendi  rationis 
a Cxciliano  retentx  > quam  rc&i  ab  ipfo  prolari  dnfti  egregios 
habco  aftertorcs,  & vindiccs  SS.  Optatum,  & Auguftinum  f At- 
que ilium  quidem  lib.  1 . n.  1 p , ubi  Ciecilianum  couditionatc  Io- 

quutum 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf. IV. 
quutum  rcfcrt : A Cocciliano}  inquit , mandatum  ejl , ut Ji Felix 
in  fe  iftcut  illi  arbitrabantur , nihil contuliffht , ipji  tanquam  adhuc 
JJiaconum  ordinarent  Gecilianum  . Qui  alioquin  optime  fcicbat 
futurum  nunquam  j ut  Donatiftx  Ordinis  Chara&ercm  a Felice 
in  fc  collatum  non  fuifle  dcmonftrarc  poflent . Iftum  quoque  in 
Brcvic.  Collat.  dici  j.cap.i  6.  n.2p,  ubi  Cxcilianumironice  loco 
in  objc&ione  laudato  eftatum  affirmat : Dixerunt  , inquiens  de 
Donatiftis  ■>fcripfiffe  Optatum  (a  quo  paullo  aliter  feriptum  mox 
indicabam  ) quad  Csecilianus  dixerit : Si  traditores  funt , qui  me 
ordinaverunt , ipfiveniant,  8c  ordinent  me.  JQuod  quidem  ,Ji 
dictum  ejl,  idea  dici  potejl , ad  illas  irridendos  , qui  bus  hoc  minisjfc 
perhibetur  : quoniam  certus  crat  Ordinatorcs  f ms  non  ejje  tradito- 
res . S.  Auguftino  vero  parem  in  fententia  de  Baptifmo , Si  Ordi- 
ne  valide,etfi  illicite  abH»reticis,&Schifmaticis  collatoS.Opta. 
turn  ftetiffe  paullo  iuperius  oftendi,  qui  perindc  invite  nonnifi,  8c 
injuria  partem  in  adverfam  pertrahitur  . Siquidcm  eo  fenfu  apud 
Hxrcticos  non  Zegalia  , fed  Faljd  dumtaxat  effc  Baptifmata  di- 
xit . five  quod  illi  tide  deftituti  cflent  ad  confequendum  Baptifmi 
effc&um  ncceflaria  i five  quod  Baptifmus  apud  illos  cifedu  defti- 
tutuSjapud  Catholicos  legalis,vcrufqucctrct,  ideft  Gratiam  effi- 
cerct , qua.n  figniticabat,  unde  non  tuiftc  , cur  Donatift®  xque 
aCatholicis  , a quibus  lua  alioqui  Saccamenta  hauferant , atque 
ab  Hxreticis  Sacrotum  conlortio  fc  fegregaverint.  NamcxpliJ 
catiifimc  exteroqui  Bapthinumin  Trinitatis  nomine  aquocum- 
que  collatum  a S.  Optato  validum  , ratumque  fuitfc  habitum  li- 
quet ex  lib.i . pag.  6,  ac lib.5,  pag.  80 , 8c  83.  Quo  perinde  loco 
ab  ipfo  habitas  Ordinationcs  etiam  ab  Hxreticis  celebratas  pa- 
xitatis  ratio  demonftrat . At  S.  Batiiium  viciflim  parum  fibi  co- 
hxfiffc  j ut  qui  aliam  de  Rebaptizationc  , aliamque  de  Reordina- 
tione  opinionem  gclfit  j baud  ego  ditficilis  fatear : qui  tamen  fa- 
teri  nunquam  cogar  , uteodem , quo  collatus  ab  Hxreticis  Bap- 
tii'mus  ab  eo  habitus  eft  , celebratas  ab  Hxreticis  Ordinationcs 
collocaverit . In  Epiftola  ergo  ad  Amphil.  loquicur  S.  Dodor  de 
poteftatisuftij  quern  baptizandi,&  ordinandi  Hxreticis,  8c  Schif- 
maticis  adimit,  nondcOrdinis  poteftate  , quam  a Charadere 
indivifam  in  eadem  epift. , non  fecus  atque  inepifiolis  ad  Nicer* 

F f f f 2 pol. 


Pr  i vil  e gia  Rom.  Pont  iFicf 

polit.j  ad  Suffrag.,  & Theodorum  agnovit . Quo  fcnfu  Schifmatr- 
cos  ad  Liicum  dctrufos  ftautm  , & Hiereticos  a Saccrdotum  nu- 
rocro  cxclufos  dixit , non  quod  Ordinis  Charadlere  non  inligniti 
cflent,fcd  quod  ab  Ordinum  cxcrcitio  client  intcrdi&i.  A S.  Gen* 
nadio  Conftantinopolit.  Patriarcha  in  Encyclica  e Synodo  Con* 
ftantinopoli  an.  45P.  e Lambccio  lib.  8.  pag.  421  , Baluziopag. 
1452,  & feq. , & Leunciavio  pag.  1 87.  deferipta  ab  Hardumo 
tom.  2.  pag.782,fubfcriptaquc  ab  Epiicopis  80.  Simoniace  ordi- 
nal Ab  omtti  Sacerdotali  dignitatc  , & A/inijlerio  alieni  denun- 
tiati  certe  funt,  at  eorum  Ordinatio  ncquaqtiam  invaiida  habi- 
ts eft.  Quare  par  urget  ratio,  ut  de  ordinatis  apud  hatrcticos 
loquens  in  epift.ad  Martyrium  Antioch.,  dum  ait  ad  cum  gradum 
^t(fOTo«iff0<u , in  quo  prius  erant,  non  dc  Ordinationc  , fed  de  re* 
dintegratione  ad  priftinum  Ordinem  accipiatur  . Quar  optima  pa- 
ritcr  interpretandi  Ifaacum  Catholicum  ratio  fubit  , ut  dum  Ar* 
mcnos  Ordinationcm  non  habere  , fed  a Saceidotio  alicnoscfle 
dentin tiat , non  dc  Sacerdotali  Ordine,  &Charadere  di&um  acci- 
piatur , fed  dc  illicita  Ordinationum  ufurpatione  , illicitoque  Sa- 
ccrdotii  excrcitio  . Caeterum  cnim  Armenis  ( ut  dc  Apocryphis 
foederis  tabulis  Conftantinum  Imp.  inter,  & Tiridatem  Armenia 
Rcgem  , ac  S.  Siivcftrum  P.  M.  inter  , &S.  Gregorium  Illumina- 
torcm,cuia  Pontificc  collata  Patriarchalis  dignitas  cum  pote- 
fiate  Epifcopos  ordinandi  fertur  apud  Gaianum  Conciliar.  Ecd. 
Armen,  cum  Rom.  tom.  1.  cap.  a.  pag.  31.  nihil  referam)  quotics 
de  unionis  negotio  cumcis  adltim  ell , nufquam  a Romanis  Pou* 
tificibus  dc  Ordinationum  validitate  fadtum  negotium  Icgitur, 
prtefertim  a Benedidto XII,  & Clemente  VI.  in  libello  117.  Erro* 
xum  pro  emendatione  ad  ipfos  m i(To  apud  Raynaldum  ad  an.t34i. 
nu.  48  , & feqq. , Martcnium  vet.  Monum.  tom.  7.  pag. 3 2 o , & 
Manfium  Suppl.  tom. 3.  pag.  446  , & fcqq.  5 a S.  Gregorio  VII. 
lib.  8.  epifl.i.  ad  Archicp.  Synnadenfem,  & Eugenio  IV.  in  Con* 
cilioFlorcntino.  Alioqui  vero  Armeni , & qtudem  Archicpiico* 
pi  63  Epifcopi  vero  22.  in  Synodo  an.  1 344,  vel  infeq.  ad  fingula 
errorum  fibi  objedtorum  capita  ref  pondentes  in  refponf.  ad  Ar- 
ticulos  7 a , & 73.  ab  errorc  cum  Re  baptizattonis  , turn  Rcordi- 
nationis  abeffe  fc  quammaxime  , abhorrereque  fatcri , & profi- 


Digitized  by  Google 


V i n d i c a t a . Appendix  jT.  IV.  5^7 

teri  rcligioni  duxcrunt.  Quamquam  autem  reccnt/orei  apud 
Grircos , & Mofchos  cum  Schifmatc,  Hacrcfibufquc  aliis  dctcrri* 
mum  dc  Charadterc  Baprifmi , Confirmations , & Ordinationis 
haud  indelebili  crrorem  pervafifsc  non  diffitear  , idcoque  illos  fa- 
crilcgc  ab  iftis  tribus  itcrandis  Sacramentis  haud  abftincre , indc 
tamen  , quod  a Grxcis  , & Mofchis  Prcsbyteri  fccundo  nubcntes 
ad  Laitorum  conditioncm  dejicercnrur  , & Laic*  dumtaxat 
Co  nmunioni  adjicerenrur,  haud  redte  infcrt  Crozxus  a Grx- 
cis, & Mofchis  indclcbilcm  Sacerdotio  Characfterem  haud  tri. 
bui : fiquidcm  Roman.r  ipfi  folcmnc  cflet  Ecclefix  Prcsbyteris, 
in  quibus  tamen  indclcbilcm  Ordinis  Charadlcrcm  jugitcr  agno- 
vit  > dignitatc  abdicatis  locum  inter  Laicos  , & Laicam  dum- 
taxat Communioncm  indulgcre  : qua  dc  difeiplina  diferte  loqu- 
untur  SS.  Cyprianus  in  epift.  72.  ad  S.  Stephanum,  Cornelius 
in  epift.  ad  Fabium  Antioch,  apud  Eufcbium  lib.  6.  cap.  33  > 
Siricius , five  Innocentius  I.  in  Canonibus  ad  Gallos  Epifcop. 
cap.  6 , Innocentius  in  epift.  32.  edit.  Condi,  cap.  4 , Felix  III. 
in  epift.  9. edit.  Hard.  cap.  2,  Synodi  Sardiccnfis  an. 347. Can.  2, 
Kegicnfis  an.  43 9.  Can. 3,  Agathenfis  an.5o<5,Can.2,&  5,  & Au- 
reliancnfis  III-  an.538.  Can.  6,  & 1 9,  ac  conferendi  Lupus  ad  cit. 
Sardic.  Can. , & Francilcus  de  Berlendis  de  Oblationibus  ad  Ai- 
tare  §.3.  n.7  , & 8.  Quid  porro  fit  > atque  fignificet  illieite  ordi- 
natos  Aiantium  impofitione  conjirmare  apud  vetercs  Scriptores 
Ecclcfiafticos  jam  fxpius  expofui . Quo  redo  proindc  feufu  ac 
cipi  debent  five  Theodorus  Cantuar.  , dum  ordinatos  a Britoni- 
bus  , Scotifque  a Catholico  Epifcopo  manuum  impofitionc  con* 
firmari  imperavit  , dc  Bencdi&ione  nempe  Cxremoniali,  five  uc- 
rata  facrarum  Veftium  > & Inftrutncntorum  traditione,  qua  ii  fuis 
teftituebantur  gradibus;  five  V.  Beda  , dum  lib.  4.  hift.  Angl. 
capp.  2 > & 3.  loquens  de  S.  Ceadda  a Wma  Epifcopo  Wmconicnfi 
in  Epifcopum  Eboraccnfem  , S.  Wilfrido  adhuc  in  vivis  ageme  , 
qui  cidcm  antca  f'terat  Ecclefiz  prxfedtus  , inaugurato  > atque__ » 
ideo  quod  non  fuiftet  Rite  confecratut , a Thcodoro  Cantuar.  tri- 
ennio  poll  a Scde  Eboracerfi  remoto,  fubjungit,  quod  vifa_# 
Ceadda;  humilitate  , qua  libenter  loco  ccdcbat , Theodorus  Or - 
ditutitnem  ejut  denuo  Catholic  3 rat  tone  confumavit  » curnque  va- 
cant, 


Digitized  by  Google 


?p8  Privilegia  Rom.Poktific! 

canti  j Jarumanni  obitu  , Lichfeldienfi  Ecclefiae  admovit  , ncmpc 
non  de  nova  Epifcopali  C.onfccratione , fed  dc  Cxrcmoniali  re- 
conciliatione  , qua  illc  dignitaci  reftituebatur  , alteriquc  adji- 
cebatur  Ecclcfis.  Non  tnoror  autem  3 quae  ab  Adardo  Nannct., 
& Hincniaro  Reinen.  perperam  fada  funt : ca  fiquidem  inficiatum 
S.  Nicolaum  I. , &proinfedis  habuiffe  feitum  eft , &conftans. 
Ut  durius  vero  , minufque  caute  loquuti  videri  poffint  S.  Anfcl. 
mus  Lucenfis , quin  ctiam  S.  Petrus  Damiani , quae  tamcn  pofte. 
rioris  hujusintima,  germanaque  fucrit  opinio,  paullo  fuperius 
pluribusin  aprico  pofita  eft,  aique  quidem  apertilfima  fit  turn  ex 
Opufc.  6,  quod  eftcpiftolaitf.  ad  Henricum  Raven.,  cap.  30 , 
ubi  Aliud  e/l , inquit , quamlibet per  Synod alem  Jententiam  in  ■. 
tmJfiOrdinis  jura  rejlitui ; aliud  per  Conjecrationis  my/lerium  , 
quod  iterari  nonpotejl , Spiritus  S gratiam  promereri : prsefertim 
quurttin  eo  , qui  deponitur  , quimquam  dignitatis  utend/e  perdat 
extrinfecus privilegium  , maneat  tamen  nihihminus  femel  adepti 
Ordinis  Sacramentum : quam  fuam  deinde  de  Simoniacis  valide_j 
ordinatis  fententiam  Clement  is  H,  & S.  Lconis  IX.  dccrctis  con* 
firmat ; turn  ex  Epiftola  ad  Hildebrandum  , qua  Mediolancnfis  fi- 
bi , & S.  Anfclmo  a Nicolao  II.  demandat®  legationis  ada  expo- 
nens , nova  abfquc  Ordinatione  Simoniacos , & Incontinemcs 
Clericos,  ideo  Excommunicarione  innodatos,  fuiscum  Ordimbus 
ab  fefufeeptos  refert : ex  qua  pofteriorisquoqtie  illius  , S.  Anfel- 
mi  Lucenfis  ideft,  quicjufdem  legationis  individuus  fuerat  co- 
mes, cxplicitilfima  evadit  opinio  . Dandum  quoque  , fiqui  alii, 
uti  GofridusVindoc.,  utiBcrnardus  Conftau,utiLauremius  Vir- 
dun.,  zelo  ferventiori  adverfus  Schifmaticos,ac  Simoniacos,  quo- 
rum ea  fub  state  fupra  modum  exundabat  colluvies , abrepti , 
in  extremam  aliquando  partem  infledi  vifi  funt,  aquibus  proin- 
dc  quifque  prudens  fibi  difeedendum  facile  , opinor , ex  multis, 
quae  dida  funt , cfle  dignofeet , di&etque.  Quamquam  mca  qui- 
dem fententia  dc  illis  tarn  juftc,  quam  optime  merebitur  , qui  bo- 
namillos, <it licet,  in  partem benigne  interpretetur-  Ccrte_j 
S.  Hildebertus  Ccnom.  in  epift.  14.  dc  Diacono  Simoniacc  ordi- 
nato  agens  : Ordinem , infit , ditm  emir , non  accepit , Quod  effa- 
tum  mox  temperans : Fortajje , fubjungit , non  accepit . Ita  ncm- 

pc 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix,  Jf.  IV.  5pp 
pe  dc  Ordinationis  illius  validitatc  addubitat  : fcddeinde  de_> 
Presbytero  etiam  Simoniace  ordinato  loqucns  , dubitationc 
omni  poftpofita,  abfolute  pronuntiat  : Severn  male  accept t .Quo 
tamen  benigno  interpretation^  officio  non  indiget  Kupcrtus 
Tuiticnfis  , qui  loco  objc&ocx  lib.  i 2.  in  Matth.  explicitc  loqui- 
tur dc  Sacramentorum  non  validitate  quidem  , fed  virtute  , five 
effe&u:  Sacramentorum  , inquiens  , Minijler,  quandiu  in  Commit - 
nione  Vniverjitatis  matlet , quiquid  idminiflrat , ratum  cjl : ub't 
autem  a legitimojudicio  denunciatum  fuerit , prxeifum  ilium  ejje  > 
vel  damnatum  , quidquid  deinccps  operari  videtur,Jpeciem  quidem 
pictatis  habere  potejl  ,fed  virtutem  ejus  habere  non potcjl . Ex  qui- 
bus  qui  aRuperto  indignis  Miniftris  Sacramcnta  validc  confi- 
cicndi  abjudicatam  poteftatem  arbitrator  , nar  is  vehementer  de- 
cipitur,  Dodtoremquc  ilium  cximium  in  Huilitarum  errorem  in* 
vitum  detrudic . Nequc  mdigere  Gratianum  ex  Can.  97.  6)uoi 
quidam  1.  Q.  t.  planum  feci : quamvis  ipfum  fibimet  aliquando 
haud  conftitifle  non  inficiar  . Ncque  indigere  Petrum  Lombar- 
dum  exinde  fuadetur  , quod  feienter  a Simoniacis  ordinatos  dif- 
tinguens  ab  iis  , qui  a Simoniacis  ordinati  fuilTcnt  ignorantcr  » 
dum  hotum  Ordtnationem  fuftincri,  illorum  vero  irritam  effe  do- 
cet , haud  obfeure  indicat  Ecclefite  dccreto  a Simoniacis  feienter 
ordinatos  ab  Ordinum  excrcitio  fufpenfos  effe  , non  etiam  ita_» 
ordinatos  ignorantcr.  Neque  indigere  Alexandrum  Alcnfi  ex  e» 
fit  evidens,  quod  ex  falfa#fuppofitione  , qua  nempe  in  Ordinc  Sa- 
cerdotali  Charatftcrem  imprimi,  non  etiam  in  Epilcopali  cxifti- 
mabat , ipfius  opinio'  proceifit , juxta  quam  a Sacerdote  potefta- 
tis  ufum , non  poteftatem  auferri  pofte,  abEpifcopo  vero  tam  po- 
teftatem , quam  ufum  poteftatis  confcquenter  opinatus  eft.  Quam 
juxta  opinionein  perindereifte  Scotus  ab  Epifcopo  depofito  Ordi- 
nes  haud  valide  conferri  refpondit . Nequc  indigere  Guillelmum 
Parif.  iplemct  declarat  dc  Sacr.  Ordin.  cap.  7.  docens  Sufpenfio- 
ne  » & Excotnmunicatione  O/ficium  » five  Ordinem  haud  aufer-. 
ri  > fed  ejus  dumtaxat  cxecutionem  inhiberi . Siqui  denique  funt 
alii  > ficuti  Jo:  Semeca  , Bartholomxus  Brix. , Kaynerius  , Guil- 
lei  iius  Rubion,  Aftcfanus  &c. » quos  benigne  fic  interpretari  non 
liceat  > benigna , per  me  liccbit , interpretario  denegetur  > dum 

illis 


Digitized  by  Google 


<Too  Privilegia  Rom.  Poktific  i 

illis  ego  intcrea  dc  Schola  Theologos  quotquot , uno  vel  alccro 
dempto  , qui  quinquentis  abhinc  annis  longc  prx  ipfis  dodrina  , 
atidoritatcque  prsftarunt  > quormnque  prnrftantiores  indicavi , 
pro  me  ftantes  oppofuiffc  fatius  habebo.Atque  hacccde  quxftionc 
hadenus  , in  qua  fi  forte  longius  > quam  par  fuifTet  > pervagata 
oratio  eft  , veniam  facile  , spinor , a frugi  viro , liberaliquc  ipfa 
rei  gravitas  impetrabit . 

la  lineam  uc  redcam,  quandoquidem  co  fermo  meus  evafir,ut 
juxta  temporis  ordinem  incideret  in  S.  Zofimum  , cui  fane  vitio 
dupliciter  vernier,  neque  ab  heterodoxis  dumtaxat , quod  hatid 
doleo,  fed  vel  ab  his  , qui  inter  Catholicos  bene  audiunt , velut 
a BoAuetio  defenf. decl.  par. 2.  lib.  14.  cap.3^,quo  dolore  ex  ani- 
nio  afificior , vitio,  inquam , vertitur  , five  quod  Cxleftii  errori- 
bus  patrocinatus  fucrit,  five  quod  ab  hatretico  , vcrfipelliquc  ho- 
mine  fuatm  fibi  fieri  paffus  fit ; ut  proindc  Cxlcftii , Pelagiiquc 
fublcftam  fidem  ipfi  placutffe  , fuiffcque  probatam  affirmarc  prx- 
fidenter  haud  dubitent , quam  prxpoftere  , tam  perperam  , atro- 
cemque  percalumniam  tottim  id  S.  Zofimo  affingt , eumque  ab 
omni  prorfus  impadi  erroris  labe  abftcrgcrc  opera:  precium  eflfet. 
Quoniam  vero  paucis  quidem  , fed  quantum  opus  crat , provin- 
ciam  hanc  cxplcvi,  Parte  hac  2.  Tom.  3.  Artie.  5.  §.  1.  pag. 
43  5,  & fcqq.j  prxftat  ad  cos  tranfgredi  crrorcs  , qui  tcmcre  S.Si- 
srto  111.  affingi  folent . Atque  quidem  ilium,  antequam  Ponnfi- 
catum  adipifccretur , dum  adhuc  Presbytcrum  ageret , Pclagia- 
nis  immerfum  exroribus  libros  tres  his  erroribus  refertos  dc  Di - 
vitiis  idematis  DoBoribus , Opcribus  fidci  , & futuro  Judicio ; jc 
dc  C&flitate  ( quem  poftremum  S.  Sixco  II.  pari  falfitate  tnbuunc 
Turrianus,  & Latinus  Latinius  Bibl.  Sacro-profan.  pag.  78,)  a_» 
jacobo  Solanio  fub  ejufdem  Sixti  III.  nomine  primum  in  lucerne 
an.  1573.  produdos , ac  in  tom.  7.  Bibl.  PP.  repetitos , clucu- 
brafie  contendit  Garnerius  tom.  1,  in  Mariam  Mcrcat.  pag.  3*2, 
Si  feq. ; cumdem  tamcn  annum  poft  3 1 8.  mcliora  a S.  Augullino 
edodum  Hypognollicon , five  Subnoutionum  libros  inter  S.  Au- 
guftini  opera  obvios  compofuifle  affirmans  in  difsert-  6.  dc  Scrip- 
tisadverf.  Pelag.  hsrefim  . Age  vero,  qui  fieri  demum  potuit, 
ut  vir  dodiff.  ingenio  in  iranfverfum  adus  tarn  atroceniPontifici 

opti* 


Digitized  by  Google 


Vimdicata.  Appendix  jf.  IV.  tfoi 

optimo  > fidciquc  integerrima  calumniam  affingcrct  ? Videlicet 
S.  Auguftini  verbis  inepift.  ipr,&  15)4.  innixus  S.  Sixtum  Pcla- 
gianis  favidc  , fuumque  illis  patrocinium  aliquando  impendifle 
procerto  ponit  } indcquc  przfatos  ab  eo  compofitos  libros  ronfi- 
cic.  Atcnim  , quxnamcftifta,  quxfo  , argumcntandi  ratio  Pe- 
lagians hxrefeos  cumulaeiflimos  libros  infcrre  ab  eo  coropofuos, 
qui  aliquando  Pelagianis  favore  non  defuerit  > quad  haercfim  lit 
ebibere  hzreticos  ab  fc  non  abigcrc  ? At  enim  quam  in  falfo  pc- 
dcm  Garnerius  pofnerit  facile  demonftratu  evadit  . Principio 
namquc  eo  loci  S.  Auguftinus  Pelagianis  favide  S.  Sixtum  noiu 
fcripfic  j fed  quod  Fama  jaSaret  Inimicis  Chrijliana  gratis /ave- 
rt . Ex  fama  vero  fie  fercntc  Garnerio  ne  fas  erat  infcrre  illum_» 
Pelagianis  revera  favidc  , & Pclagiana  quin  hxrefi  infe&um  ? 
Fama  ctiam  deference , dc  Neftorio  favore  impenfo  in  fufpicio- 
ncm  aliquibus  idem  Sixtus  venerat . Ergo  ne  propterea  Neftorio 
ilium  revera  favifse  , ac  Neftoriana  fuifse  labe  inquinatum  lice- 
bit  infcrre  ? Scd  enim  S.  Auguftinus  in  duabus  epiftolis  1 9 1 , & 
1^4.  adcumdcm  Poncificem  hxrcfim  Pelagianam  exponens  , ac 
Pelagii  argumenta  omnia  diluens,  de  fingulari  Pelagiano  errore, 
qui  legebatur  in  libro  dc  Divitiis , videlicet , Divitem  marten - 
tem  in  Divitiis  fuis  in  Regnum  Dei  non  poft £ ingrcdi}  quern  alio- 
quinerrorem  in  cpift.  157.  ad  Htlarium  exagitac.,  & refellit , apud 
Sixtum  alee  diet : quod  indicium  eft  fane  neque  errorem  ilium  Si. 
xto  inhsfidc  , neque  librum  ilium  de  Divitiis  Sixtum  habuilTc 
audlorem  . Sed  & idem  S.  Do&or  au&orcm  fc  locupletem  exhi- 
bet  a S.  Sixto  Pelagianis  anathema  palam  infliftum  fuifie , egre- 
giumque  , ut  par  erat } decebatquc  Pontificcm  M. , Divinx  gra- 
tis defenforem  adverfus  illos  , ac  vindicem  fc  prxftitifie  • Scd 
etiam  S.  Profper  hanc  procul  a S.Sixto  maculam,  fufpickmenique 
depulit  cam  in  libro  adverf.  Collat.  cap.  21.  certcfuturnm  fpe- 
rans , ut  S.  Sixtus  in  fuorum  Decedorum  ingrefsus  veftigia  Pela- 
gianis exterminandis  fedulus  incumbcret : Confidimus  Domini 
protefhone  prtcflartdum  , ut  quod  operatus  eft  in  Innoccntio  > Zoji- 
ttto  j Bonifacio  , & Cale/lino  , operetur  in  Sixto  >•  & in  eujhdia  Do- 
minici  Gregis  kxc  Jit  pars  gloria  httic  refervata  Pajlori  > utjicut 
illi  Zupos  abegere  manifejlts  t ita  bic  dept  Hat  occult  os ; quam  in 
Pars  II.  Tom.  F'.  G g g g Chron. 


PrivilegiaRom.  PontJfici 

Chron.  ad  an.  4jy.  cumdcm  S.  Sixtum  vigilancia  inclaruilTe  ad* 
verfus  julianum  Eclancnfem  rcfercns  , ab  eoque  hxreticum  vcrfi. 
pellem  communione  ab  EccleGaftica  , quam  appctcbat , fuilTc  di* 
ftridle  repulfum  . Scd  & Solanius  etfi  una  moms  Excmplaris  fui 
auftoritate  tres  libros  illos  Sixto  tribucrit , falfus  eft  tamen  titu- 
Ium  Exemplari  prxfixum  rccentioris  elTe  manus , infuper  non 
Sixti  III.  Papa?,  fed  Sixti  Papa;,  & Mart,  nomen  co  in  titulo  praf- 
fcferjij  ac  denique  neque  Sixto  Papx,  & Mart.,  utpotc  cujus  sta- 
te poftcriores  cos  efle  exploratum  eft  , tres  illos  libros  haud  con- 
gruerc.Vidit  ne  haec  Garnerius  ! Atque  fiquidem  vidit , cur  diflx- 
mulavit,  iiniftramque  nihilofccius  de  S.SixtoIlI.  induere  fufpicio- 
nem  non  deftitit  ? Poftrcmo  , quod  ad  Hypognofticon  refpicit 
apudS.  Auguftinuin  tom.  10.  in  Append. , frultra  laborat  Garne- 
rius , ut  libros  holce  pariter  5.  Sixto  adftruat , cenfura  fiquidem 
Jibris  illis  in  nov.  S.  Auguftini  edit,  a dodhfs.  Benedi&inis  pre- 
fix a eos  ad  Mariuin  Mercat.  potius,  quern  ad  S-Sixtum  III.  perti- 
nerc  dcmonllrat  j neque  magis  abipfo  fuifle  S.  Auguftino  elabo- 
rates , ut  olitn  fuerat  Hincmaro  Rem.  in  epift.  ad  Amolonem  dc 
caufsa  Gottcfchalchi  perfuafum  , quam  jamdiu  refutarunt  Kcmi- 
giusLugd.,  & Prudentius  TricaflGnus  . Confer  ad  hare  , qui  late 
argumentum  iftud  excitant,  Baronium  ad  an.  440.  u.  6,Sc  fcqq.i 
in  eaopinione  verfatum,  quod  ficuti  Sixti  II.  nomini  ab  Origcni- 
ftts  fuppofitus  liber  Scxti  Pythagorxi  fuerat,  ita  pari  fraudefub 
venerabili  Sixti  Ill.nomiue  aPelagianis  tres  libri  illi  fuerint  ven* 
ditati;  Lindanum  apud  ipfum  Baronium,  Bellarminum  de  Script. 
Eccl.  tom.  7.  p.  1 651  ac  diferte  contra  Garnerium  verfant,  Nata- 
lem  Alex.  hift.  Eccl.  ad  Sxculum  V.  cap.,}.  art.  6.  §.  6,  Pagium  ad 
an.  440.  n.  3,  Tillemontium  Monum.  tom,i4.  pag.  166,  Sc  Cou- 
tantium  in  Noth.  Scriptorum  Sixti  111.  §.  a.  pag.  1273  ; quibus 
junge  Profpcrum  Mandofium  in  Bibl.  Rom.  Cent.  1.  pag.  6 7,  Lu* 
dov.  Jacobum  aS.  Caroloin  Bibl.  Pontif.  pag.  203  , Oldoinum 
in  Athen.  Rom.  pag.  6 1 5,  Sc  Oudinum  tom.  1 . pag.  11  60s  quin 
etiam  ipfum  met  S.  Sixtum  III,  qui  prolatx  a dccefsore  fuo  S.Zo- 
fimoin  Pelagianosdamnationis  fententix  adquicfcerc  fatiusne- 
dumhabuit , fed  Populo  coram  adverfus  Pelagianos  ipfos  difer- 
te anathema  pronuntiavic  > atque  obnixas  Pelagians  cxcindend* 

bxre- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  if. IV.  603 

h*re(is  a Zofimo  inducas  curas  egregie  adjuvit , utex  S.  Augu. 
ftino in  prxcit.  epift.  ipi,&  154.  augurari  fas  eft  , nunquain  ta* 
men  injettam  dc  fc  Pclagianifmi  famam  expurgare  , librofque__» 
pclagiana  hxrefi  afperfos  fupprimcre  cogitavit . Quemadmodum 
vcroS.  Sixtus  III.  a Pelagianis  fuas  in  partes  invitus  pertraftus 
fuit , ficeum  paritcr  a Ncftorianis,  quod  fuis  faveret  dogmatibus , 
apud  Plebcm  fuiffc  tradutftum  exputare  pronum  eft  . Atqui  Pon. 
tificis  fidem  hac  etiam  in  parte  a Neftorianifmi  fufpicione  pror- 
fus  abftergere  religioni , officioque  habuit  S.  Cyrillus  Alex,  in 
epift.  ad  Acacium  Meliten.  apud  Labbcum  tom. 3.  pag.  112 p : Si- 
qui  epijloldtn  , inquiens , tanquam  a Philippa  Pom.  Ecclcfi*  Pref- 
bytero  feriptam  attulerint , perinde  fanantem  , acji  SanBifs.  Epif- 
pus  Xixtus  depejitionem  Nejlorii  molefe  acceperit  , eique  opcm  tu- 
lerit , ne  credat  hoc  SanBitas  tua . Scripjtt  cnim  confona  S-  Synod 9 
( Ephefinx)  omniaque  illius  prefid  ccnfirmavir  , acnobifcum  fen- 
tit.  Cujufcc  quidem  rei  liquidi  teftes  , locupletefque  accedunt 
ejufdem  Sixti  epiftolx  ad  S.  Cyrillum  , & Johanncm  Antioch.  , 
quibus  etfi  in  datr.nandis  hxrcticis  nihil  agi  prxpropere  vellcr, 
fed  omnia  prius  experiri  patienter,animum  tamenNcftorianx  hx- 
refi infenfiffimum  apertiftime  prxftrtx.  Integerrimce  prxtcrca  fidei 
S.  Sixti  III.  adverfusNcftorium  illuftre  documentum  infpiccre 
licet  in  Mufivis  ab  ipfo  Bafilicx  I iberianx  pofttis  , in  quibus  Sy- 
nodi  Ephefinx  nonfolum  memoriaexhibetur,  fed  potiora  etiam 
utriufque  Tcftamcnti  teftimonia  ad  Catholici  dogmati?  contra_» 
Neftorium  confirmationem  exprimuntur  , dc  quibus  Icgenda  clo» 
gantiflima  difsertatio  2.  viri  Dotfifs.  Francifci  Blanchinii  Ana. 
ftafii  tom.  3.  pag.  1 235  & feqq.  De  Atflis  porro  purgationis  ejuf- 
dem  Sixti  III,  qux  ex  figlinis  prodiifsc  nemo  prudens  jam  dubi. 
tat , atquc  dubitationi  fupponere  veriti  ipfimet  funt  Dupinius 
Bibl.  Eccl.  tom.  3.  par.  a,  Blondellus  de  epift.  Pontif.  , Sudorius 
in  hift.  Eccl.,  & Imp.  ad  an.43  5,  Bafnagius  in  Annal.Polit.Eccl. 
ad  an.  433,  & feq.,  ac  Francifcus  Bruys  hift.  Pontif.  tom.  1.  pag. 
2 1 3,  recolenda  , fi  placet , quae  luculenter  tradidi  hac  Part.  2. 
Tom.  3.  Art.  3 . §;  i.  pag.  228^  Sc  feqq.,  ejufque  occafione , qux 
pari  de  caufsa  S.  Damafi  , S.  Bonifacii  I , S.  Symmachi , Leonis 
III,  Johannis  XII,  Bcncditfi  V,  Gregorii  VI,  Bencdi&i  IX  , Alc- 

Gggga  xandri 


<$6$  Pkivilegi  a R om.  PontipiCi 

xandri  II,  S.  Gregorii  VII,  Pafchalis  II,  Alcxandri  111,  & Juliill, 
congefta  funt , & digefta  , quibus  recoquendis  non  eft , cur  opera 
ludacur  inaniter  , teraturque  inutilicer  tempus  . 

Itaque  gradum  hinc  faciendo  ad  S.  Lconera  re  , nomineque 
Magnum,  Tub  quo  primum  vifum  Romana  in  Ecclefia  Antichri- 
ftum  ore  profcrrc  blafphemo  haud  veritus  Juria»us  Cl.  Bofluetio 
in  admon.  3.  ad  Proteft.  juftiflimas  impudcntiar  poenas  dedit , ab 
eo  fuis  met  adco  validc  transfoflus  tclis , tit  hifcendi  dcinceps  il- 
li  locus  adcmptus  fuerit , velutetiam  faflits  eft  Bruejus  pag.  242, 
utque  dicere  prstcrmittam  deAntclmii  viri  alioqui  doiftifs.  re- 
prehcnfione  digna  inconfideratione , qua  S.  Leoni  calamum  iru 
cpiftolis  confcribendis  accommodafse  fuum  S.  Profperum  fcripfit, 
quomodo  haudlevem,  qua:  S.Pontifici  ex  do&rinas,  eruditionifque 
copia  adhtffit , laudis  partem  detraxiflc  videtur  , pros  quo  proinde 
optime  dc  S.Leone  meritus  eft  Dupinius  in  nov.Bibl.Auft.  Ecclef. 
tom. 3.  par.  2.  pag.285,  & feq.  Epiftolas  illas  non  alterum  , quam 
S.  Lconem,  cujus  nomine  infcribunttir , habere  parentem  affir- 
mansj  ut  nihil  dicam  de  fi3is,refidtifque  a Beaufobrioa&  Bruejo  in 
S.  Pontificcm  querelis  , five  quod  Manichaeorum  flagitia  prjeter 
modum  amplificaverit , five  quod  in  perfeqticndis  cum  illis  qua_> 
Pclagianis  , qua  Prifcillianiftis  modum  exceflerit , fiquidem  ob- 
trc&atoribus  hifee  duriflimum  jam  os  obftruxit  Cl.  Petrus  Tho- 
mas Cacciari  in  hift.  carum  ha?ref.  fuaf  Oper.  S.  Leonis  edit,  pr*- 
mifla;  utque  audaciam , temeritatemque  nec  tangam  five  Simonii, 
qua  in  hift.  Chrift.  Orient,  cap;  9,  ubi  probum  in  fenfum  propofi. 
tiones  Eutychetisinflctti  facile  potuiflfe  affirmare  haud  dubitans, 
prweipitis  ita  agendi  rationis  S.  Leoncm  infimulat , quafi  inti- 
mam  Eutychetis  attingere  fententiam  non  valuerit  *,  five  Quef- 
nclli , qua  in  Not.  ad  cpift.  1.  ad  Epifcopos  Mauritania:  feribere 
haud  veritus  eft  S.  Leonem  ingenio  folertcr  incubuifse  omni  tem- 
poris  opportunitati  captands  , quo  Sedis  fua:  jura  amplificaret, 
extraque  fines  efferret  : quorum  prior  illc  vcl  ex  his  , qua:  habet 
Quefnellus  ipfe  dc  caufsa  Eutychiana  in  difsert.  1 .dc  S.  Leonis  re. 
bus  geftis  abunde  refellitur  , pofteriorvero  ifte  pro  meritis  cafti- 
gatur  aDuum  viris  doilifs.,  quos  prar  aliis  honoris  gratia  nomi- 
nates heievolui,  Ballcriniis  Fratribus  in  Obfcrvat.  ad  par.  1. 

difsert* 


Digitized  by  Google 


Vindicata  Appendix,  ff,  IV.  tfdtf 

difsert.  5.  Apolog.  pro  S.  Hilario  Arclat.  tom.  a.  cap.  3 j & feqqs 
pag.  915,  & feqq.,  his  , inquam  pratteritis  , circa  duo  > in  quibus 
majus  incfse  pondus  videtur  , fcrmoncm  fifto , atquc  imam  qai- 
dcm  cluendum , alteram  vero  breviter  enucleandum  mihi  propo- 
no  . Primo  igitur  circa  dotftrinam  Catholicam  de  mortc  Chrifti 
pro  omnibus  Qucfnello  in  differ  c. 2.  de  Au&ore  libror.  de  Vocat* 
Gent.  n.  31.  S.  Leo  aliquibus  in  locis , quorum  tamen  nullum  in* 
dicat , vifus  eft  aliquid  a S.  Auguftini  do&rina  alienum  doccre  , 
quern  proinde  irt  ad  S.  Dodioris  concordiam  adducerct, Caput  1 94 
ex  libro  S.  Remigii  Lugdun.  de  tribus  Epiilolis  adverfus  Jo:  Sco- 
turn  Erigenam  profert  in  medium,ex  quo  nempe  penitior  S.  Leo* 
nis  fenfus  attingi  poffit . Sedenim  mirari  fatis  non  fubit  fublc- 
ftiffimam  hominis  fidem  , qua  veluti  per  cuniculos  Catholicam 
de  Chrifti  mortc  dodlrinam  impeterc  , gtrmanamque  S.  Pontifi* 
cis  hocce  de  dogmate  fententiam  perturbarc  molitur . Enim  vero 
S.  Auguftini  do6rina  eft  Chriftum  D.  oraffe  pro  omnibus  > ita-. 
Serm.  273.  n.  a:  Neminem  jinguiorum  preterit , qui  or  at  pro  uni - 

verjis.  Chriftum  pro  Interfcdloribus  fuis  fignatim  orafse  , ita * 

Tratft.  3 1.  in  Johan,  n.  p:  Non  debebant  defperare , pro  quibus  in 
Cruce  pendens  Dominus  eft  dignat  us  or  are  &c.  Jllis  jam  petebat 
veniam  , a quibus  adhuc  accipiebat  injuriam  . Chriftum  pro  iif- 
dem  fuis  Interfc&oribus  fanguincm  fudiffe , ita  de  Symb.-lib.  2. 
Cap.  8;  Inimicis  fuis  vulncra J'ui  demonjlraturus  cft,£fc.  Agnofcitis 
iatus  , quod  pupugijlis  , quoniam  , £ f per  vos , iff  propter  •oos  aper- 
tum  ejl  i net  tamen  intrare  voluijlis . Chriftum  ipfo  pro  Juda  mor- 
tem oppetiifse  , ita  in  Pfal.  6 8.  enar.  2.  n.  1 1 : Projecit  pretium 
argent i , quo  ab  illo  Dominus  venditus  erat , nec  agnovit  pretium  , . 
quo  ipfe  a Domino  redemptut  erat . Chriftum  denique  pro  omni- 
bus indiferiminatim  mortuum  fuifse  , .ita  in  Pfal;  p^.  n.  1 5:  To- 
turn  ( Mundum  ) judicare  babet , quia  pro  ttto  pretium  dedit ; in 
Pfal.  1 ap.  n.  3.  Pretium  tantum  redemit  tmnes  Cap ti vos  j Sc  lib.. 
»o.  de  Civit.  cap.  6:  Pro  omnibus  mortuis  vivus  mortuus  eflunus . 
Ex  quibus  proinde  quum  S.  Doctor  de  Conjtig.  adult,  lib.t . num. 

1 6.  ait : Si  cut  omnis } qui  Chrifti  Sanguine  redemptus  eft , homo 
eft  , non  tamen  omnis ,qui  homo  efl,  etiam  Sanguine  Chrifti  redemp- 
tus  eft , ita  fifr.  j&quumin  cpift,  n.  4.  feribit : Non  perit 

unuss 


Digitized  by  Google 


t to6  Frivilegia  Rom.  Pont.ifici 

uhus  ex  illis , pro  quibus  ( Chriftus  ) mortuus  ejl  , cum  loquutum 
dc  mortis  Chrifti  fru&u  , feu  Redemption^  efifechi  nemo  probe 
non  percipit  , prout  jpfemet  fe  fc  explicat  in  Scrm.  345.  num.  4: 
Sanguis  , inquiens  , Domini  tui  , Ji  vis , datus  ejl  pro  te  ,Ji  nolue- 
ris  , non  e(l  datus  pro  te  (3c<  Semel  dedit , {ff  pro  omnibus  dedit . 
Volenti  ejl  falus , nolenti  fupplicium  5 proui  ipfum  approbc  expo- 
nit  quoque  S.  Profper  in  refp.p.  ad  Capit.  Gallor.  jfjuum  ittque , 
ajens  , reftifftme  dicatur  Salvator  pro  totius  A'lundi  redemptione 
Crucifxus  Iftc.potefttamcn  did  pro  his  tantum  Crucifixus , quibus 
mors  ipjius  profuit ; ac  prout  ipfum  perinde  interpretatus  eft  re- 
de S.  Thomas  in  Johan,  cap.  1 7.  led.  2 ,Dicendum,  inquiens, 
quod  Chrijlus  , quantum  ejlde  fe,  pro  omnibus  oravit , quia  oratio 
jua  , quantum  c(i  de  fe,  effieax  ejl , ut  valeat  tod  A/undo  : fed  tamen 
non  in  omnibus  fortitur  ejfeftum , nifi  in  Sanftis  , & El  e SI  is  Dei , 
propter  impedimentum  mundanum . Gcrmana  haec  S.  Auguftini 
dodrina , dc  qua  lucuientcr  Cl.  Maffc/us  in  hift.  Thcolog.  lib.  3 . 
cap.  2,  lib.  14.  cap.  5,  & lib.  1 5.  cap.  7.  Atqui  ab  hac  plane  la- 
tum neque  unguem  ablufifte  S.  Leonem  M.  ab  eodem  dodiff.Vi- 
ro  lib.  16.  cap.  5 , & a biga  Fratrum  hoc  dc  argumento  optime 
pariter  meritorum  , Ballcriniis  nempe  in  obfervat.  ad  differt.  2. 
Quefnelli  n.i  6,  & feq.  demonftratum  eft  . Scilicet  in  Scrm.  i.de 
Nativ.  edit.  Bailer,  cap.  1 . dc  Chrifti  D.  adventu  loquens  S.  Leo  : 
Si  cut  nullum,  inquit,  a reatu  liberum  reperit,  ita  liber  andis  omni- 
bus venit , ita  nempe  inter  reprobos  nullum  ab  intentione  Chri- 
fti Rcdemptoris  cxceptum  tradit . In  Scrm.  r.  dc  Pad',  cap.  4.  de 
S.  Petro  cjus  captioni  fe  fc  opponente  verba  faciens  : Contra  Jt- 
cr amentum , ait , erat  Redemptions  uojlr £ , ut  qui  meri pro  omni- 
bus venerat , capi  ndlet . Cap.  5.  neque,  Judas  quomiiuis  Rc- 
demptionis  particeps  fierce , per  ipfum  ftetifle  fubjungensr^aoi 
remedium  nec  te , fuda , tranjiret , ft  ad  earn  peenitentiam  confu- 
giffes,  qua  te  revocaret  ad  Chrijlum  . In  Serm.3.  cap.  3.  de  eodem 
Juda  verba  retexens:  Expedajjes,  fubdit,  donee  Sanguis  Chrifti  pro 
omnibus  peccatoribus f under etur  , informis  leti Jufpendium  diftu- 
HJJes  . In  Scrm. 4.  cap.  i..in  camdcm  fc  fe  exprimens  fententiam  : 
Eaffio  Chrifti , inquit , Jaluds  noftra  continet  Sacramentum  , & 
de  inftrumento , quod  iniquitas  fudaorum  paravif  ad  pocnam  , po- 

tentia 


Digitized  by  Google 


Vindicata  Appendix.  jf.IV.  607 

tenth  Redemptoris  gradum  mbit  fecit  ad  glori am : quam  Demi  nut 
JeJus  ita  ad  omnium  hominum  Jufcepit Jalutem  , ut  inter  Clavot , 
qui  bus  ligno  tenebatur  ajffixus  , pro  Interfefhribus JuisPatcrn*  de- 
mentia fupplicaret  Sec . In  Scrm.8.  cap.i . dc  Chrifto  ultro  citroque 
volcnce  , capi  fc  paflo,  & trahi  loqui  inftituens  : Occupant , in- 
quit , paratum  teneri , iff  trahunt  volentem  trahi  : qui Jivellet 
obniti, nihil  quidem  in  injuriarri  cjus  impitc  minus  po[fent,Jed  A/un. 
di  redemptio  tardaretur  , & nullum  J'alviret  illse/uf  , qui  pro  om. 
niumfalute  erat  moriturus.  Et  cap.S.prolato  in  medium  S.Paulii. 
adTimoth.  i.  verf.  1 5.  loco  hunc  apponic  cpiphonema:  Hint  mi- 
rabilior  cfl  erga  nos  mifericordii  Dei , quod  non  pro  JuJlis  , neque 
pro  Si  n Si  is  ffed  pro  iniquis  , & impiis  Chrijlus  ejl  mortuus . In—* 
Scrm.  1 5.  cap.  3.  dc  mirabilibus  Chrifti  mortis  cffc<3ibus  diftc- 
rens  hunc  inter  alios  quam  infignem  , tarn  univerfalcm  rcccnfcc 
hifee  verbis  : Nulli  infirmorum  Crucis  ejl  negata  ui  fieri  a j «ec 
quifquam  ejl , cui  non  Chrijli  auxilictur  oratio  . Mitto  horum  fi- 
millima  pleraque  in  Serm.  1 1.  cap.  4 , in  Scrm.  12.  cap.  5 , in 
Serin.  1 6.  cap. 3 , in  Scrm.  1 8.  cap.  4 , alibique  f*pe,  ne  fim  proli- 
xior  . Quxfo  nunc  vero  , quid  in  his  non  approbc  S.  Auguftini  * 
dodlrinx  conformc  ? Quid  in  his  obfeuritatis  vel  lcvc  indicium 
latet  j quo  permotus  Quefnellus  lucent  ex  S.  Rcmigii  libro  ad- 
fcifccre  facageret>  ex  libro > inquam  , tot  undique  ambagibus 
obfito  , atque  in  xquivocum  adco  facile  intorquendo  fenfum  > ut 
in  fenfum  rcapfe  pravum  , & quintx  Janfenii  propofitioni  fa- 
ventem  a Janfeniftis  paflim  intorqueri  pleraque  cxinde  dccer- 
pta  loca  foleant  ? Quamquam  alioqui  qux  S.  Leonis  M.  tefti- 
roonia  eo  in  libro  S.Remigius  dc  folis  Eledis,qui  revera  a Chrifto 
redempti  fuerunt , explicatj  de  Redcmptionc  profciflo,  & oratio- 
ne  Chrifti , quo  ad  efficaciam  , five  volontate  fpedlata  abfoluta  > 

& efficaci  , non  vero  quo  ad  fufficientiant  Redcmptionis  omnibus 
pra;paratx  , Si  exhibita: , five  volontate  antecedent!  fpe&ata  , ac- 
cipienda  fore  prxlaudaco  loco  Ballerinii  demonftrant . Quorfum 
igitur  permifeere  ifta  , Sc  explicatiftima  S.  Leonis  loca  ambiguis 
obfcurilquc  S.  Rcmigii  gloftcmatibus  perturbarc  magis,  quam 
cxplanarc  Quelncllus  inllituit , quam  ut,  it  mea  non  me  fallic 
opinio,  quinix  Janfcnian*  propofitioni  affincs  propofitioncs  30  , 


Digitized  by  Google 


ifo8  Privilegia  Rom.  Pontifici 

&3  a.  fuas,  Clementina  deinde  Conftitutione  Vnigenitus  confixa si 

ftatuminaret  ? Sed  de  his  fatis . 

Quod  fccundo  enudeandum  loco  mihi  propofitum  eft,  locus 
eft  unusj  vel  alter  ejufdcm  S.Lconis  M.  in  e pift.  167.  edit.  Bailer, 
ad  Rufticum  Narbon.  cap.  4.  apud  Gratianum  Can.  12.  Non  om- 
nis 32.  Q^a.inquo  fie  habetur  : Non  omnis  Mulier  junfla  Vi- 
to Zlxor  ejl  Viri , quia  nee  omnis  filius  hcres  ejl  Patrit  . Nuptia- 
rum  autem  feeder  a inter  ingenues funt  legitimi , <3  inter  <equiles, 
tnulto  prius  hoc  ipfum  Domino  conjlitucnte  , quam  initium  Romi . 
ni  juris  cxjijleret.  Itaque  aliud  ejl  Vxor  , aliud  Cencubina ; ftcut 
aliud  Ancilla , aliud  Libera  . Quibus  vcluti  pro  fundamento  fta- 
ttuis  , ad  inquifitionem  Ruftici , a quo  interrogatus  fuerac  dp  - 
Presbytero , vel  Diacono  , qui  filiam  fuam  virginem  illi  viro  in 
conjugium  dederat , qui  jam  habebac  conjun&am  Mulicrcm  , ex 
qua  ctiara  filios  fufeeperat , refpondens  ita  fubjungit : lgitur  Cle- 
rical ,Ji  filiam  fuam  virohabenti  Concubinam  in  Aiatrimoniunt 
dederit , non  ita  accipiendum  e(l , quaji  earn  Coniugato  deierit : niji 
forte  ilia  ALulier  iff  ingenua  facia  , iff  dot  at  a legitime  , iff  publicis 
* Nuptiis  honejlatavideatur . Cap.  5.  ejufdcm  inquifitioni  dc  Pucl- 
lis  , quae  viris  Concubinas  habentibus  nupfilTent , fatisfaciens  in 
lisc  verba  referibit : Paterno  arbitrio  Nris  j unfix  careist  culpa , 
Ji  A'Iulicres,qtuc  a -viris  habebantur,in  Afatrimonio  non  fuerunt.  Et 
Cap.  6,  quod  in  Codicibus  nonnullis  capiti  antccedenti  conjun- 
gitur,  interrogationi  de  his,  qui  Mulicrcs,  ex  quibus  filios  ha- 
bebant , rclinquunt  , & Uxorcs  accipiunt , hoc  aptat  refponfumc 
(J)uia  aliud  ejl  Nupta  , aliud  Concubina  ; Ancillam  a tore  abjicere, 
ifpdxorcm  cert x ingenuitatis  accipere  non  duplicatio  Conjugii  ,fed 
profcflus  ejl  kortcjlatis . Qua  porro  Capitibus  hifee  dc  Concubi- 
nis  S.  Pontifcx  habet , quin  in  malam,  ut  a Protcftantibus , aliif- 
que  peflimo  erga  Rom.  Pontificcs  ingenio  affedos , partem  acci- 
pi  poftint,  veltKi-fccit  Hondorfius  vir  Lutheranus  a Comite  Gkei. 
chen  impetratuin  aPontificc  , ut  priorc  in  vivis  agente  Uxorc, 
alteram  iuperHiducere  poflet  ,<ommentns  j atqucQuefnellus  in 
Not.  ad  hanc  epift.  fufpicatus  a S.  Leone  publicarnm  Nuptiarum 
conditionem  requiri , ut  valida  fint  Matrimonia  : quum  longe__» 
|>oft  attamcn  Matrinionia  -Clandcftina  rata  > & valida  Triden- 

tina 


Digitized  by  Google 


Vindicata,  Appendix  jf . IV.  tfop 

tifia  Synodus  habuerit , antcquam  ab  Ecclcfia  irrita  fatfla  cadcm 
fuiftent , accurata  locorum  inter  fe  collatio  non  finet . Indc  enini 
conftabit  a S.  Leone  Concubina;  nomine  accipi  Ancillam  , five 
Pellicem  , quam  fibi  Virquidam  ad  individuam  quidem  vitae  fo- 
cietatem  adfeiverat,  fed  nexu  plane  folubili , five  ad  fui  arbitrium 
dimittendam  . Deterrimum  porro  , qui  apnd  Paganos  invalue- 
rat  , ut  prarcer  Uxorem  ingcnuani,  quae  ad  verum,  ratumque  con- 
jugium  adfeita  fuiflet , Pcllex  , five  Ancilla , five  Concubina  ad 
individuam  vitae  confuetudinem  admitterctur  , quaeque  Uxor 
Gratuita,  Sc  Sodalitiaria  dicebatur,  atquc  pro  libito  abweiebatur, 
L.37.  Municip.j  L.i  3.  Adult. s de  qua  Heineccius  in  Antiq.  Rom. 
append,  ad  lib.  1.  §.  38  , abufum  in  Chriftianos  fluxifte  datur  in- 
telligiex  L.i.  de  Natural,  liberis  Cod.Thcod.,ex  Marculfo  lib. 2, 
de  Formul.  cap. 30  > &Mabillonio  tom.  4.  Analctfb  Ad  htijus  ita. 
que  Concubinarum  , quae  verc  Pellices  erant  j genus  S.  Leonem 
refpexifle  , ideoque  Clericis  permififle  , ut  filias  fuas  nuptui  tra. 
dcre  tam  licite  , quam  legitime  quirent  Viris  hujufmodi  Concu- 
binas  habentibus , cum  quibus  nempe  indiffolubile  conjugium-* 
haud  initum  fuerat , ex  integra  Capp.  4 > 5 , Sc  6.  lc&ione  haud 
obfeure  liquet.  Exfecratione  omni  etiam  dignas  ejufmodiConcu- 
binas  ad  tempus  adhibitas  duxerc  S.  Auguftinus  de  Bono  conjug. 
cap. 14.  relatus  a Gratiano  Can.  <>.  Concubina  32.  2,  & Egber- 

tus  Eborac.  in  fuis  Excerption,  cap.  1 2 5.  de  Concubinis , eumdem 
S.  Auguftinum  laudans.  Carterum  autem  legitimum  olim  apud 
Hebraeos  non  modo,  fed  Sc  apud  Chriftianos  obtinuifte  cum  Con- 
cubinis conjugium  } certum  , Sc conftans  eft ..  qua?  in  duplici  tamen 
differentia  erant  pofitsjnam  aliae  quidem  apud  Hcbraros  legitimis 
Uxoribus  &ipfae  legitime  fuperinducebantur  > apud  Chriftianos 
vero  legitimte  Uxoris  loco  etiam  ipfte  legitime  duccbantur  } ut 
ex  dicendis  adparebit . Apud  Hebrreos  igitur  olim  , quibus  Po- 
lygamia  erat  permiffa,  dux Uxorum  fpecies  vigebant  > utraque 
ipfarum  legitima  erat , Sc  utriufque  liberi  quoque  legitimi  icfti- 
mabantur  . Ex  his  ergo  alia*  vocabantur  Uxores  prarcipuae , aliae 
fecundariae , ctijufmodi  leguntur  ante  Legem  Abrahami  Gencf. 
cap.  16.  1,  Sc  feqq.,  cap. 2 5.  i,&  feq.jNachoris  cap. 22.  24;  Jaco- 
bi cap.3 5,  2 2,&feqq.*, Eliphafi  cap  36.12:  poft  Legem  vero  Calc- 
FarsILTom.y.  Hhhh  bi  1. 


<fio  Privilegia  Rom.  Pontifici 
bi  i.  Paralip.  cap.2.  4 6,  & 48;  Manaflis  cap.7.14;  Gcdconisjudic. 
cap.  8.31;  Davidis  3.  Reg.  cap.  15. 1 <f;  Salomonisj.  Reg.  cap.11.3i 
&Roboami  2.Paral.cap.i  1.2  i.Differenciathorcs  ptimarias  inter, 
& Concubinas,fivc  Uxorcs  fecundarias  multiplex  erat.  x.Ratione 
difparitatis  in  regiminc  Familise  : nam  primarise  tamquam  heras 
Concubina  tanquam  fervadeferviebat , cratquc  inferior.  2.  Ra- 
tionc  defponfationis:  namUxor  prxeipua  duccbatur  certis  don  is, 
folcmnibus  fponfalibus , &:  cum  inftrumento- dotal  i > Concubina 
vero  abfquc  p'gnoribus  contradus,  fine  anuli  fubartatione  }& 
abfque  dotis  feriptione  , & affignatione  . 3.  Ratione  Liberorum; 
namUxotis  primarix  dumtaxatLibcri  paternorum  heredes  bono- 
rum  crane,  ex  quibus  primogeniti  duas  accipiebant  portionesj 
Concubmx  vero  Libcri  dono  emittebanttir,ctfi  aliquando  ad  he- 
leditatem  admifli  legantur  . 4.  Ratione  modi , five  ritus  defpon- 
dendi,  de  quibus , aliifquc  fufe  Elias  Levites  in  Not.  ad  David 
Kimchi  , David  de  Pomis  in  Zenach  David  , Johannes  Pineda  de 
reb.  Salom.  lib  2.  cap.  3,  Drufius  in  Annot.  ad  Gen.  23.  1.,  Sel- 
denus  dc  Jure  Nat. , & Gent.  lib. 5 . cap.7  , & de  Succefs.  in  bona 
Defund.  cap.  3 , Cattcnburchius  in  Syntag.  fap.  Moyf.  lib.  3. 
cap.i . §.  22,  &feqq. , Goodvvinus  in  Antiq.  Sacr.  Codic.  lib.  6. 
cap.  4»  Si  Carpzovius  in  Annot.  ad  hunc  locum  pag.  6 2 6 , & feq. 
Apud  Romanos  Uxorum  , & Concubinarum  differentia  maximo 
in  ufu  pariter  fuit , atque  Concubinas  ( ut  de  fuperindudis  five 
ad  explendam  libidincm  , five  filiorum  ctiam  procreandorum  , 
quxrcndorumquc  gratia,  de  quibus  paratam  a Julio  Imp.  legem  : 
Vt  quot , iff  qua  vellent , ducere  liceret , memorat  Suetonius  in 
Julio  cap.46,  pluribufque  agit  BrifToniusde  Form.  lib. 6.  §.122. 
nihil  dicam)  turn  maxime  Itbi  jungere  confucvere,vel  ubi  prohibi. 
tumLege  cfict  cert*  Mulierem  conditionis  in  Uxorem  ducere;  vel 
ubi  Libcri  jam  ex  jufto  Mattimonio  exiflercnt , quibus  hcreditatis 
portionem  demere  prohibitum  efiet  . Itaque  apud  ipfos  Uxoris, 
& Concubinx  differentia  in  eo  confiftebat . 1 . QuodUxor  de  fa- 
milix  bonis , juribus,  ac  dignitatc  participaret , tamquam  Ma- 
tcrfamilias,  familixque  princeps  i fecus  vero  Concubina  L.i.  de 
Kitib^  Nupt.  §.  1.  2.  Quod  Uxor  non  abfque  dote  , & nuptiali 
fokmmtacc  duccbatur  , L.144.  £ de  Verb,  fignif. , L.  32.  Dmi~ 

tionei ■; 


Digitized  by  Google 


Vindic  at  a.  Appendix  $.  IV.  gi  i 
tiones  ff.  dc  Donat. , fecus  veto  Concubina  . 3.  Quod  Uxoris  Li. 
bcri  famili.r  juribus,  bonis  , 5c  privileges  gauderent  , Concubi- 
na: non  ctiarn:  qua  dc  differentia  fufc  Briflonius  de  Formul.  lib.tf. 
§.123.  edit.Lipf.  1754-  pag. 5 1 8,Merillus  Obfcrvat.  lib.3.  cap.15, 
Antonins  Augudinusde  Emend.  Gratiam  lib.  1.  Dialog.  1 5,  Hei- 
ncccius  Antiq.  Rom.  in  append,  ad  lib.i.  §.  40  , Gothofredus  ad 
L.  I 3.  C.  dc  Nupt. , Grotius  dc  Jur.  Belli,  & Pac.  lib.  2.  cap.5. 
§•19)  & Cocccjus  in  differt.  procem.  12.  lib.3.  cap.  4.  fed.  6. 
Apud  Chridianos  quoque  Legibus  tarn  Civilibus  Novel.  Judin. 
18,  quam  Canonicis  licito  , legitimoque  ufu  Concubins  venc- 
rant , qua:  verae  erant  Uxorcs,  dudar  camcn  abfquc  dote , folcm- 
nitateque  abfquc  Nuptiali  ,quaeque  rato  etfi,  indi(folubilique_» 
Conjugii  vinculo  adfociatx,  in  Viri  tamcn  jura,  bona,  & pnvilc- 
gia  nec  ipfx  , nec  ex  ipfis  prognati  Liberi  admittcbancur . Quo 
fenfu  accepta:  funt  Concubina:,  quibus  ncque  Baptifmum,  neque 
Communionem  denegandam  decrevere  Audor  Condit.  Apodol. 
lib.  8.  cap.  3 2 , & Patres  Concilii  Toletani  I.  cap.  1 7 , apud  Gra* 
tianum  Can.  4.  Irqui  difi,  34  : quo  plane  modo  pfeudo  Clcmcn- 
tem,  Tolctanofque  Patres  accepifle  leguntur  Gratianus  cit.  did., 
Corredores  Romani  ad  cit.  Can.,Bellarminus  de  Concil.  Audor. 
lib.  a.  cap.  8,  Hurtadus  Refolut.  Moral,  tom.  1 . tra<51. 1.  dc  abfo- 
lut.  Sacram.  cap . 6 , Binius  in  Not.  ad  cit.  Can.  Tolet. , Nataiis 
Alex. hill.  Ecclcf.  ad  Sxcul.  I.  differt.  29,  Grotius  dc  Jure  Bel.  , 
fit  Pac.  lib.  2.  cap.  5.  §.1  5,  Binghamus  Origin.  Ecclef.  tom. 4. 
lib.  1 1.  cap.  j.  §.  u.  , 8c  tom-7,  lib.itf.  cap.i  1.  §.  5,  8c  Cocccjus 
ad  cit.  locum  Grotii  . Pcrtinct  hue  L.  3.  Cod.  dc  Natural.  Libe- 
ris  y qua  Theodofius  , & ValentinianusConcubinatum  quemdam 
loco  inxqualis  Conjugii  habent , quum  nempe  vir  fibi  Uxorem 
adfociatea  fub  lege  quidem  , ut  fibi , ac  foii  perpetuo  cohabitct , 
at  non  ut  in  Mariti  familiam  tranfeat , fortunarumque  focia  pa- 
riter  fiat,  vclutexplicat  Cocccjus  in  Addit.  ad  cit.  §.15.  Pcrtinct 
&S.  Ifidorusapud  Gratianum  Can.  5.  Cbrijliano  did.  cadcm  34. 
unam  tantum  aut  Uxorem  , aut  Concubinam  habere  Chridiano 
licitum  effcdoccns  . Vide-fis  dc  licitis , lcgitimifquc  Concubi- 
nis  dode  , copiofeque  difserentes  Emanuelcm  Gonzalezium  in 
Comment,  novo  ad  Coacil.  Illibcritanum  cap.  8-  fubjedoGom- 

H h h h 2 men- 


tfi2  Pr  i vi  l e g i a Rom.  Pont  i f ici 
mentario  veteri  Mcndozae , ac  Bcnedi&um  XIV,  dc  Synod.  Diofr- 
ccf.  lib.  p.  cap.  12.  n.  2 , & fcqq. 

S.  Gelafio  I.  geminus  aCalviniftis,  ac  Lutheranis,  a quibus 
idco  jadabundis  in  partes  fuas  pedibus,  manibufque  pertrahitur, 
error  appingitur.  i .Videlicet,  quod  in  libro  dc  duabus  in  Chrifto 
Naturis  adver  fus  Neftorium  , & Eutychetcm  edito  in  Bibl.  PP. , 
ac  Lugd.  poftrema  tom.  8.  pag.  699  , in  Antidoto  adverf.  haeref. 
Bafil.  1 528,  in  Jo:  Hcroldi  hsrcfiologia,  in  Colled.  Tigurina  dc 
duabus  Chrifti  Naturis  &c.  ,difcrte  docucrit  in  Euchariftia  una_> 
cum  Chrifti  carnc  panis  , vinique  fubftantiam  manerc  ; quin  imo 
ncque  prafentem  in  Euchariftia  Chriftum  adelfe,  fed  cam  noonift 
Corporis  , & Sanguinis  Chrifti  imaginem  , & Gmilicudiaetn  cftc . 
En  ejus  verba  . Certe  Sacrament a , qua Jumimus  , Corporis  , iff 
Sanguinis  Chrijli , Divina  res  eft,  propter  quod  iff  per  eadem  Di . 
vin<e  cjficimur  confortes  nature : Et  tamen  efje  non  dejinit  Jubflan- 
tia  , velnatura  panis  , iff  11  ini  . Et  certe  imago  , iff  Jimilitudo 
Corporis,  iff  Sanguinis  Chrijli  in  aclione  A'/yfteriorum  celebrantur. 
Satis  ergo  nobis  evident cr  oftenditur  hoc  nobis  in  ipfo  Chrijlo  D . fen. » 
tiendum , quod  in  ejus  Imagine  profitemur , celebramus , iff  fumi- 
mus  : ut  ficut  in  hanc  , Jcilicct  in  Divinam  tranfeunt , SpirituS, 
perfeiente  , fubjlantiam  , permanent  tamen  in  Jut  proprietate  na- 
turn  , Jic  illud  ipfum  Afyflerium  principal,  cujus  nobis  ejftcien- 
tiam  , virtutemque  veracitcr  repreefentant , ex  quibus  conjlat pro- 
prie permanentibus  , unum  Chriftum  , quia  integrum , verusnque 
pcrmanerc demonftrant . Igitur  , inquiunt , inopinione  S.  Gelalii 
in  Euchariftia  panis  , vinique  lubftantia  pcrmanct;  alioquin  enim 
argumento  ex  Euchariftia  dudo  contra  Eutychianos  baud  evicif- 
let  duas  in  Cbrifto  poft  Incarnationem  pcrmanerc  naturas  . Quin- 
imo  ipfius  in  opinione,  lubjungunt , Euchariftia  imago  folumnio- 
do  , acfiimlitudo  eft  Corporis  , & Sanguinis  Chrifti,  idcoque 
perperani  ejus  ibidem  prarfcntia  a nobis  adftruitur.2.Quod  docue- 
rit  infuper  non  pofle  infigni  abfque  facrilegio  partem  unam  Sa- 
cramenti  Euchariftici  fine  altera  fumi . Ita  enim  feribit  inepi- 
ftola  ad  Majoricum  , Sercnum  , & Johannem  Epifcopos  , quain 
cx  Colledione  Dcufdedit  lib.  3.  cap.  p8-  edidit  Lucas  Holftenius 
in  Colled.  Rom-tom.  1,  ac  rcfertur.a  Mjcrologo  cap.  19 • ( qui  a. 

Pama~ 


Digitized  by  Google 


Vindicat  a.-  Appendix  jf.  IV,  61  3 
Pamelio  creditur  Kabanus  , a Caffandro  Bertholdus  Conft. , a__> 
Mabillonio  Johannes  incerti  loci  Epifcopus  , a Poffevino  Guido 
Aretinus  , au&or  quidem  Micrologi  Mufici , nonetiam  Microlo- 
gi  Ecclefiafcici , ab  ali is  Berno  Augienfis  , a Warthono  Ivo  Car. 
mot.  ) ab  Algcro  lib.  2.  de  Corp  , & Sang.  D.  cap.  8 , ab  Ivone_ j 
par.  2.  cap.  82,  & a Gratiano  Can.  12.  Comperimus  de  Confccr. 
dift.  2 ) feribit , inquam  : Comperimus , quod  qui  dam  in  eadem^j 
Regione , Jump  t a tantum  Corporis  fieri  portione  , a Calice  fieri 
Cruoris  ab(lincant\  qui  proculdubio  aut  integra  Sacramento,  occi - 
piant , out  ab  integris  arceantur  : quia  divijio  unius , ejufdemque 
Afyfterii fine grandi ficrilegio  non  potejl  provenire . Quorfum  igi- 
tur  » inferunt , Romana  ab  Ecclefia  Laici  a Calicis  , facrique_> 
Cruoris  participation  arcentur,  proculque  abiguntur  ?Quamob- 
rem  aut  S.  Gclafius  duobus  in  his  articulis  erravit , aut  nos  pcx. 
tiuserramus  , quidiverfum  ab  ipfo  fentimus,  &fequimur. 

At  enim  nec  errarc  nosEcclcfix  Romanx  docirinam  fc£an-i 
tes  j nec  errafse  fane  S.  Gelafium  ,•  in  duobus  illis  veluti  diverfum 
Romanx  ab  Ecclefia*  dogmatibus  fcnferit , affirmo  , 8c  confirms* 
unde  1.  obje&um  loco  fic  diluo,  diipungoquc.  Principio  de  germa- 
no  Au&ore  libri  dc  duabus  in  Chrifto  Naturis  non  conveait  inter 
Eruditos,  S.  Gelafio  P.  M.  ilium  aliis  a-bjudicandbus  aliis  ad- 
feribendbus  . Bcllarminus  opus  cfic  opinatur  vel  Gennadii , qui 
ad  S.  Gelafium  librum  cjufdem  dtuli  exaravit  j vel  Gelafii  Cxfa- 
reenfis  in  Palxftina  Epifcopi  > cujus  meminit  S.  Hieronymus 
in  Catalogo  ; cui  hac  in  ultima  opinione  fuffragatur  Melchior 
Canus  loc.Theolog.  lib.-5.  cap.  8,  Gelafium  hunc  ad  Neftorii,  Eu- 
tychetirque  tempora  fuperftitem  exiftimantes . Verum  eorum  vc- 
nia}poft  Gelafium, qui  Cxfareenfi  inPalxftinaEcclefix  prxfueruntj, 
duo  ad  minus  ad  Ncftorii  ufque  , Eutychetifque  tempus  Epifcopi 
dinumerantur  , nempc  Johannes,  qui  unacum  S.  Porphyrio  Ga- 
aenfi  legatione  ad  Arcadium  Imp.  defun&us  legitur , facultatem 
ab  eo  pen  turn  celebre  in  Urbe  Gaaenfi  Marnae  fanum  evertendi , 
locoque  Templum  Deo  facrum  extruendi , tefte  Marco  Gazenfis 
Ecdcfix  Diacono  in  vita  S.  Porphyrii  apud  Metaphraftem  , & Su* 
rium  ad  diem  2 6 . Febr.,&  Eulogius,  qui  cum  eodem  S.Porphyrioi 
S.  Jo:  Chryfofiomi  partes  aliquando  adjuvit , a quibus  poftca  di* 

ice  den* 


<*14  Privhegia  Rom.  PontifiCi 

fcedcns  in  Theophili  caftra  conceffit,  quique  Diofpolitan*  advef- 
fus  Pclagium  Synodo  inrcrfuifle  lcgiturapud  Lucianum  Prcsbyt. 
in  epift.  dc  rcvclat.  S.  Stephani  tom.  10.  Oper.  S.  Auguft.  , & ip- 
fumS.  Auguftinum  lib.  i.  contra  Julian,  cap.  5:  idco  Gclafio  Cae- 
far.  > a S.  Cyrillo  Hierofol.  avunculo  Ecclcfix  illi  circa  an.  3 £7* 
port  Euzojum  admoto  , vitaquc  an.  394.defun.5to,  opus  adjudica- 
ri  ratio  tcmporis  vctat . Baronius  ad  an.  49$.  n.  4,  & feqq.  , ad 
quern  accedunr  Suffridus  Petri,  Pcrronius  lib. 2-  de  Euch.,Binius, 
& alii  , conjedluris  fane  non  contemnendis  lurubrationcm  iftam 
S.  Gclafio  Papx  abjudicat : turn  quod  opus  a S.  Gclafio  noftro  ad- 
vcrfus  Eutychctcm  adornatum,  grande  , & prxclarum  Gcnnadius 
appcllavit  lib.  dc  Script.  Ecd.  cap.  514,  & Anaftafius  Bibl.  tom-3, 
edit.  Blanch,  fed.  74.  pag.  195.  opus  a S.  Gclafio  adverfus  Ne- 
florium , & Eutychctcm  confedum  in  Libros  (quinque  legit  Ba- 
ronius , & quinque  etiam  habent  Codices  Freherianus  inlpe&us 
a Fabrotto,&  Codices  Regius,  Mazarinus,  &Thuanus  apud  Blan- 
chinium  tom.  1.  pag.  67,  duos  vero  Codices  Florcntini  ibidem  ) 
partitum  affirmavit  > hicattamen  Commentarius  , quo  decontro* 
vertitur,  unius  libelli  brevi  viz  periodo  definitur:  turn  quod  Scri- 
ptor  hie  in  fine  profitetur  fc  Catholicorum  Patrum  teftimonia  af- 
ferre  , quibus  abfe  di^a  confirmer  : at  tcilimonia  inter  ifta  tria 
ex  uno  Eufcbio  Cxfar.  profert;  quern  tamcn  Catholicos  inter  Pa. 
tres  dubio  procul  germanus  S.  Gclafius  non  habuit,  qui  ipfius  imo 
Opera  fuoin  Decrcto  dc  Script.  Eccl.  inter  Apocrypha  retulir , 
quorum  nullum  foret  pretium  faciendum  : turn  quod  Scriptor  cx 
Grxcis  Patribus  quindccim  laudans  plurimis  cum  Indicc  loco- 
rum  , e quibus  illorum  teftimonia  defloravit , ex  Latims  SS.  ncC 
Cyprianum  , nec  Hieronymum  , ncc  Leonem  , fed  unum  vix  , aut 
alterum  , S.  Ambrofium  fcilicct , & S.  Damafum  , fed  nec  horum 
indicatis  locis,  memorat : quod  profedo  a S.Gclafii  Papx  ingenio 
Latini  prat  Grxcis  Latinis  ftudemiflimi  alienum  nemo  non  videt  i 
idcoque  Scriptor  iftc  manifefto  hoc  modo  fe  Grxcum  , non  Lati- 
num  prodidcrit , idque  ipfum  probet  Latina  phrafis  , quam  adhi- 
bet,  ac  Larina  verfio  locorum  S.  Ambrofii  Grxcse  Thcodorcti  ver- 
fioni  potius  , quam  Latino  S.  Ambrofii  textui  refpondens  s atque 
idco  c Grxco  iibrum  fuifTe  convcrium  veri  fiat  valdcquam  fi mi- 
le: 


Digitized  by  Googl 


VlNDICATA.APPENDlXir.IV. 

Ie  : quod  ctiam  perfuafum  Voffio  fuit , & Caveo  , eumquc  memo  - 
rari  a Photio  Cod. 102  > ubi  Gelafii  C*far.  M adverfus  Ano- 
mxoslaudat.  Quo  circa  Baronio  Operis  hujus  parens  Gclafius 
Cyzicenus  vifus  eft  , eo  quin  ctiam  quod  Gclafius  ifte  in  prxfat. 
Commcntarii  fui  in  A<5ta  Concilii  Nicatni  apud  Harduinum  to.  1 . 
pag.  348.  ab  Eutychianis  exagitatum  fe  feribit , fcque  eofdem 
difputando  confutaftc  .Qui  apprime  convcniunt  Au<3ori  libride 
duabus  in  Chrifto  Naturis  , qui  opus  ill ud  fe  aggreflum  ob  recen- 
tein  altcrcationcm  de  Incarnationc  Dominica  affirmat . Accedit 
&illud,  quod  Scriptor  hie  S.  Hippolyti  Epifcopi , &Martyris 
teftimonium  proferens,  cum  vocat  Epifcopum  Metropolis  Ara- 
biae  ( quod  ctiam  contcndit  Moynius  ) : at  verum  Hippolyturru 
Portucnfem  in  Dioeccfi  Romana  Epifcopus  fuilTc,  ex  fide  marmo- 
rex  ipfius  ftatux  cum  cyclo  Pafchalij  cujus  ipfe  aueftor  extitit , ad 
pedes  deferipto  in  Bibl.  Vatic.,  atque  cx  teftimoniis  S.  German! 
Patriarchs  Conftantinopolit.  ,& antiquifUmi  Codicis  Sorbonicr 
Ms.  confirmat  Marianus  Vhflorius  in  Not.  ad  S.  Hieronymum  . 
Dcnique  S.  Gelafio  nonnulla  olim  » ac  Pelagiani  errorispraefer- 
tim  afperfa , fuifTe  falio  adferipta  » docemur  a Cafliod’oro  Divio. 
le&.  cap.  8:  ex  quibus  omnibus  S.  Gelafio  Opus  illud  abjudicau* 
dum  Baronius  conficit . Nihilotamen  minus  librum  ilium  S.  Ge- 
iafiuPapx  germanum  effe  foetum  non  dubicant,ex  noftratibus  qui* 
dem  Spondanus  in  annoe.  adcit.  an.,  Sirmondus,  Pctavius  Thco* 
log.  dogm.  tom.  4.  de  Incarn.  lib.  2.  cap.  j,  Chiflctius,  Labbzus 
tom.  1 . de  Script. Ecd.  pag.  342,  Dupinius , Pagius  ad  an.  4 96. 
n.  3,  & Coutantius  , teftc  Mopinot  in  cpift.  ad  Conradium  n.  8 , 
cx  Proteftantibus  vero  Forbefius  Inftitut.  hift.  Theolog.  lib.  1 1* 
cap.  1 6 , Dallxus  de  ufu  Pair.  pag.  108,  Moynius  ad  Varia  Sacra 
pag.  28,  aliique , cx  fide  turn  Codicum  Mfs.  optimarnotx,  in  qui* 
bus  indubitatas  S.  Gelafii  inter  lucubrationes  recenfeturj  turn 
S.Fulgcntii  ,quieodcm  tempore  floruit , xqueque  Afer  genere 
fuit,  aquoinlibro  de  quinque  Quaeft.  in  refponfionc  ad  2.  Fer- 
randi  quaeftioncm  apud  ipfum  cap-.  1 8.  librum  ilium  , e quo  Toco 
quaedam  laudat , S.  Gelafio  P.  M.abfquc  dubitationc  adferibit ; 
turn  S.  Johannis  II , qui  in  cpift.  ad  Avienum  , cctcrofquc  Se«. 
aatorcs  fidemde  Cluifti  Divinitatc  » & Incarn.  teftimonio.  inter 

alios. 


Digitized  by  Google 


Ci6  P RiviLiGi  a Rom.  Pontific  i 

alios  S.  Gclafii  confirmat . Quibus  tamcn  rcpofuit  Perronius  S. 
pulgentium  longe  a Romanis  fcribcntem  rebus  facile  nominis 
sequivocatione  fuiffe  dcceptum  : a S.  Johannc  vero  Iibri  au&orcm 
Gclafii  quidem  nomine  defignari , quin  tamcn  Romanus  an  ne 
Pontifcx  fuerit , fuufque  pra’dcceflbr  indicetur . Ex  quo  pariter 
corruit  opinio  Jofcphi  Pamphilii  Signini  Epifcopi  , quieideno 
S.  Johanni  II.  Opus  tribuendum  in  Chronic.  Auguftin.  pag.  2 2. 
exputavit . 

Ut  lit  fit  de  libri  Parcnte,  S.  Gelafium  P.  M.  ei  certiflime  er- 
rori  non  adhxfiffc  , qui  a Proteftantibus  ipfi  per  fummtim  appin- 
gitur  nefas  , velexcoipfo  uno  loco  in  Epiftola  prxeit.  manife- 
ilum  evadit ; ubi  apcrtifiimx  veritati  de  Chrifti  D.  in  Euchariftia 
praefentia  teftimonium  perhiberi  vel  obiter  legens  pernegabit  ne- 
mo . Quod  perinde  teftimonium  magis  confirmabit , magifque  lo- 
cus alter  ex  epiftola  ad  Epifcopos  per  Lucaniam  , Brutios  , & Si- 
cilian! conftirutos  cap.  ig.aGratiano  Can.  5.  Ufque  adeo  dift. 
J3«  deferiptus , quo  acerbe  in  cos  Saccrdotcs  invehitur  , qui  fee- 
•leribus  irretiti  Aiinijleria  Sacrofantla  trathre  non  verentur  j al- 
cerque  ex  epiftola  8.  ad  Dard.  Epifcopos  decerptus  , ubi  unam 
dumtaxat  in  Euchariftia  fubftantiam  , camque  Divinam  diferris 
his  adftruit  verbis  : Ut falutaris  alimonia  Panis  illius , qui  de  Caclo 
defeendit , Fidelet  hunc  fumentci  ad  vitam  perducat  xternam  . 
£0  ipfoquin  ctiam  loco  ex  libello  de  duabus  in  Cbrifto  Natu- 
ris  defumpto  > ubi  panem  , & vinum  , Spiritu  S pcrficientc  , 
In  Divinam  tranfire  fubftantiam  expreftis  verbis  affirmat  : at 
In  Divinam  ita  tranfire  fubftantiam  propofita  dona  non  polfe  , 
nifi  panis  , & vini  fubftantiam  cfle  definant , atque  fub  panis  , 
vinique  fpeciebus  prxfens  Chriftus  D.  adfit , nemo  non  intclli- 
git . Igitur  dum  ait  in  Euchariftia  panis  , & vini  fubftantiam  , 
vel  naturam  non  dcfincre  , naturae , vel  fubftantite  nomine  acci- 
pienda  fignificavit  accidentia , five  fubftantiae  affeeftiones  , (ive  1 
naturae  appendices:  quo  pafio  in  cpift.  ad  Epifcopos  Picenae  Pro- 
vineix  fubftantiam  hominis  peccato  Originali  depravatam  fuifse 
feribens  , quin  cxplicans , quomodo  Jgualitat  interior  appetendi 
valef  immutare  naturam  , palam  fecit  naturae,  fubftantixqite  no- 
roenampliori  fignificationc  acceptum  abfc  fuifse  • Et  cettc  apud 

vctcres 


Digitized  by  Googl 


VlNDICATA.ApPENaiXjf.IV.  <?I  f 

xeteres  Scriptorcs  fubftantiae  , naturatque  nomen  non  co  Temper 
ftridUori  fenfu  acceptum  fuifle  pro  accidenribus  , five  rei  adjun- 
cts , ita  ut  res  quxlibet,  quatenus  a nihilo  diftinguitur  , na- 
ture , five  fubfianti*  nomine  appellaretur , liquet  ex  Tertullia- 
no,  qui  lib.i  adv.  Marcion.  cap. 40.  pro  qualitate  corporis  ipTain 
Tubftantiam , alibique  duritiem  lapidis  pro  ipfius  lapidis  natura 
utique  accipit  j cx  S.  Auguftino  > qui  in  PTal.  6 8.  gratiam  , a _* 
qua  decidit  homo,  Tubftantiam appcllat  , nuliumque  diferimen 
agnofeit  inter  Tubftantiam  , atque  id  , quod  a nihilo  difccrnituri 
& ex  S.Petro  Chryfologo  , qui  in  Term,  82.  gloriofi  Corporis 
Chrifti  poft  reTurrcftionem  dotes  Tubftantije  nomine  nuncupate 
qua  de  fimili  appcllatione  a S.  Jo:  ChryToftomo  uftirpata  doefte 
Cl.Maftejus  agit  in  cpift.  adjacobum  Bafnagium  in  Append, 
hift.  Theolog.  pag.  4 1 > deque  fimili  a Thcodorcto  adhibita  dilu- 
cide , egregieque  differit  Cardin.  Laurcntius  Cozza  in  Com- 
ment. hift.  dogm.  in  librum  S.  Auguftini  de  hxrcT.  cap.  1 7>  quod 
eft  de  Ophitis  n.  57  5 & fcq.  Vcl  fubftantiae  > & naturae  in  Eucha- 
riftia  non  definentis  nomine  fignificare  S.  Gelafius  voluit  non  de. 
finerc  in  Euchariftia  alcndi , nutriendique  facultatcm , quae  pani, 
vinoque  natura  ineratj  Sacramentis  in  Di vinam  Tubftantiam  tran* 
feuntibus  , ideft  in  Divinum  alimentum  , five  Corpus  , & Sangui- 
nemChrifti.  Et  Tanc  folcmnem  veteribus  Scriptonbus  morem_» 
etiam  fuiTse  alimentum  fubftantiae  nomine  fignificare  liquet  cx 
S.  Ambrofio  lib.  de  MyTtcr.  cap.  8,  & lib.  de  fide  cap.  7 , qif  bus 
in  locis  ab  Euchariftia  Subjlatitiam  accipicnti  fubminiftrari  a(Tc- 
rit  j & ex  AuCore  Scrm.  5.  de  Natali  Dom.  S.  Auguftino  tribu- 
ti  j quo  loci  alimentum  ladtis  a B.  Virginc  Chrifto  D.  fuppedi- 
tati  Subjlantia  appcllatur  . Nequc  vero  cxinde  Tcquitur  , quod  ft 
una  cumaChrifti  Corpore  > & Sanguine  mancre  panis  , vinique 
Tubftantiam  nequaquam  voluiffec , argumentum  ex  Euchariftia 
adverfus  Eutychianos  duCum  ad  duas  in  Chrifto  naturas  demon- 
ftrandas  nihil  valeret.  Nam  non  iftud  crat  S.Gclafii  confilium  af- 
Terere  unioni  Euchariftia:  unionem  HypoTtaticam  omnino  effc  fi. 
milem  :namita  cauftavel  contra Ncftorium,vel  contraEutyche- 
tem  cxcidiflet ; in  cjus  cnim  fententia  ca  unio  Euthariftica  vel 
phyfica  itiifset , & hypoftadca  j atque  ita  in  Chrifto  pariter  tres 
Pars  II.  Tom.  y.  liii  * poll 


Digitized  by  Google 


<fl8  pRIVIUCIA  Rom.  PoNTIFIC! 
poft  Incarnationem  adftruxiffet  Naturas  , ficuti  trcs  funt  in  Eu- 
chariftia, neque  dc  Eutychetc  triumphum  egifset;vcl  fuifset  mo* 
ralis  dumtaxat  , mercque  affcdliva  ; atquc  ica  dc  Ncftorio  vifto- 
riam  non  tulifsct  utique . In  eo  igitur  comparationem  inftituit , 
quod  ficuc  in  Euchariftia  Sacramentum  fit  unum  cum  Chrifti 
Corpore  , & Sanguine,  quia  natura  interna  Sacramenti  ( panis 
vinique  fubftantiam  intellige  ) in  unam  cjus  fubftantiam  tranfit  , 
ac  naturalis  nhilofecius-diftiniftio,  &diverfitas  manet , quia  na- 
tura  externa  Sacramenti  ( de  panis  intellige  , vinique  accidenti- 
bus  ) a fubftantia Corporis , & Sanguinis  Chrifti  diverfa  , & di- 
ftin&a  fuperftcseft:  ita  in  Perfona  Chrifti  fit  unio  phyfica  quidem 
utriufqucNatui  * Divinte  > & Humana* , manet  tamen  naturalis 
inter  utramquc  diverfitas  , &diftin<ftio.  Quo  ratiocinio  de  Nc- 
ftorio  non  minus  , quant  de  Eutychetc  vitftoriam  refert  • Atque 
ita  fane  intendifse  S.GcJafium  ex  ratiocinatione  fpeciatim  adver- 
fus  Eutychianos  adhibita  fitmanifeftumr  Si  in  Deitatem , ar- 
guit,  ut  put  ant , humanitatr  transfufa  , vel  in  omni  parte  trans- 
iata.  j drjiit  cjje  human a J'ubJlantia  : ergo  aut  kumanitatis  forma fi- 
ne fui  proprietate  cefsavit : aut  ft  dicunt  in  nuda Deitate  forma  li- 
neamenta  con  flare , quid  aliud , quam  Antropomorphitas  ( Corpo- 
ieam  Deo  formam  affingentes  ) convincuntur  inducere  , quosdu- 
dum  Catholic  a tali  a J omni antes  damnavit  Ecckfia  ? Nam  fi  15' fub- 
ftantia , iff  forma  fefu  Chrifli  hac  transfufionc  conjumpta  eft , quit 
eft , quern  vidit  addexteram  Virtutis ftantem  S-  Stephanus  ? Un- 
de vides.  fimilitudincm  a S.  Gelafio  non  in  qualibet  fuiffe  parte 
inftitutam,fed  in  forma  dumtaxat  extcrnaCorporis  Chrifti,  qu<e 
fiquidem  non  fuerit  in  Divinitatent  transfufa  , infert  neque  Divi- 
nam  in  naturam  tranfufam  internam  fuifse  forniam  , quemadmo- 
dum  manet  idem  Chriftus  D.  in  Euchariftia , remanentc  paritcr 
externa  panis,  vinique  forma  Neque  magis  cogitaffc  S*  Gelafius 
de  perneganda  ChriliD.in  Euchariftia  pr*fcntia,dum  hanc  illius 
imaginem,,ac  fimilitudincm  dixit , exputandus  eft  » Imagincm_» 
etemm  ,.  ac  fimilitudincm.  Corporis  Chrifti  Eurhariftiam  dicere 
fblemnecrat  vetuftis  Scriptoribus  , vel  rationc  habita  ad  diver* 
funr  ejufdem  facrati  Corporis  (latum  j ideft  vclutnatum  de  ute- 
to  Dciparar  Virgints , vel  ut  oblatum  inAra  Crucis  »•  Turn  eniro 

Incac* 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  VI.  Si  p 

lacarnationcm  Chrifti  D.,  turn  Sacrificium  Crucis  multis,  variift, 
que  modis  Euchariftia  adumbrat . Vcl  rationc  habita  fpccierum 
panis  3 &vini  , quae  remanent , fub  quibufque  ipfc  manet  Chrift 
tus  j unde  apud  Gratianum  dc  Confccr.  dift.2.  Can.  7?.  habetur : 
Corpus  Chrijli } quod  Jumitur  de  slltari  figura  ejl  ,dum  panis  , iff 
vinum  extra  videtur  : veritas  autem  3 dum  Corpus , iff  Sanguis 
Chrijli  in  veritate  interius  creditur . Quorum  fimilia  repetuntur 
in  fine  fubfequentis  Canonis  82,  defumptaque  fuerunt , non  qui- 
dem  ex  S.  Hilario  five  Pi&avicnfi  , five' Arelatenfi  , velut  indica- 
rc  videtur  inferiptio  , ut  advertit  Bcrardi  par.  3. cap.  8.  pag.  473 
fed  ex  Pafcliafio  Ratberto  in  lib.de  Corp.,  &Sang.  Chrifti  cap. 4. 
ita  feribente  : Si  veraciter  ittjpicimus  ,jurefimul  veritas  , iff  fi- 
gura dicitur  ( Euchariftia)  : utfit figura  , vel  character  veritatis  , 
fuod  exterius  Jentitur , veritas  vero  ejl , quidquid  de  hoc  Alyflerio 
interius  refte  intelligitur  3 aut  creditur  : dc  quo  Mabillonius  in_> 
praefat.  ad  2.  par.  Sxculi  IV.  Bencd.  §§.  2,  & 3.  Hinc  pdfime  ar- 
gumentatos  olim  Marcionitas  oftendit  Tcrtullianus  lib.  5.  contra 
Marc.  cap.  2 o . ex  loco  Apoftoli  ad  Philip.  2.  7.  inferentes  Chri- 
ftum  verum  homincm  hand  fuifse  3 contcndcns  verbis  illis  Infi- 
militudinem  hominum  fa&us  Apoftolum  vcritatcin  aftumptx 
Carnis  a Chrifto  adftruerc,  ficut  ad  Colofs. I.  I 5.  dum  ait  : Jghti 
ejl  imago  Dei  invifibtlis  Chrifto  nequaquam  detrahit  Dcitatcm  , 
fed  magis  adjudicar . 

Jam  ad  id , quod  2.  objedtum  eft  loco  3 refpondent  equidetn 
plerique,  interquos  Bcllarminus  de  Rom.  Pontif.  lib.  4.  cap.  10, 
S.  Gclafium  loquutum  fuifse  de  Sacerdotibus  facrificantibus , 
aquibus  alterutra  dumtaxat  fpecies  grandi  abfque  facrilcgio 
omitti  neqtieat . At  interpretationem  iftam  velut  intortam  ;'ure> 
optimeque  reprehendit  3 rcjicitque  Baronins  ad  ann.  496.  n.  2o> 
ac  fcqq.,  aitamque  folidiorem  , quam  noftram  f icimus  3 eodem 
loci  fuppeditat  3 juxta  quam  revera  ab  eo  pr.xceptum  , ut  a Fide* 
libus  indifcriminatim  omntbusConimunio  fub  utraque  fpecie  per. 
ciperetur  , inficias  nen.o  ibit , qui  temporum  illorum  adjunfta-. 
comperta  habeat . Scilicet  prxeepti  iftius  occafionem  prxbuerc 
Manichxi  3 qui  fe  Catholicos  fimuiantes , Catholicis  fe  immi- 
feentes  > &ad  f.cram  accedences  Synaxim  dc  panis  quidem , non 

liiia  «ia«n 


Digitized  by  Google 


<5*20  PRIVILEGIA  ROM.  PoNTIFICI 
ctiam  dcvini  Sacramento  fumebant,  quia  facrilega  , inanique_* 
fuperftitione  vinum  canquam  fcl  Draconum  , opufque  Dxmonis 
habentes  ab  cjus  hauftu  abhotrebant . Manichxos  igitur  , ut  hac 
ratione  dctegerct , atquc  facro  ab  Altari  procul  abigcrct , Com- 
munioncm  fub  utraque  fpecic  a cun&is  fumi , ab  alterutra  vero 
abftinentes  ab  utraque  arceri  juffit . Atque  germanum  hunc  S. 
Gelafio  adhxfifse  fenfum  aperte  docet  ea,  quam  eadem  dc  cauffa 
cum  cifdcm  Manichasis  agendi  rationem  pridcin  obfervaverat  S. 
LcoM.,  qui  inSerm.  4i.cdit.Quefn.  4a.  Bailer,  dc  Quadra?.  4. 
cap.  5 j poftquam  prsced.  cap.  4.  Fideles  docuiffct  Manichxos  dif- 
fceincrc  ex  prava  abftinentia,  qua  ccrtorum  dcleftum  habebanc 
ciborum  j quosnempc  a Dxmone  conditos  definiebant  , &cx 
pravo  abftincndi  modo , quo  in  honorem  Solis,  & Luna:  pritna  , 
& fecunda  Sabbati  jejunare  delegebant , certius  dcinde  eos  dete- 
gendi,  qui  fcclcratx  huicce  Seiftx  nomen  dediflcnt,  indicium  pras- 
buit , qui  nempe  fub  una  fpecic  Chrifti  Corpus  fumentes  , fub 
altera  vini  haurire  renucrent  . Quo  utique  fpe&abat  S.  Gelaiius 
verbis  illis : Jjpuoniam  nefeio  qua fuperjlitione  docentur  objlringi  : 
quibus  haud  obfeure  Manichaeorum  fignificabat  fuperftitioncm  , 
qua  a vini  fpccie  fummopere  abhorrebanr . , Quod  fane  repertum 
S.  Gelafio  perinde  multum  profccifsc  ad  hanc  detegendam  pe- 
ftem  , documcnto  funt , au.x  libri  Pontificalis  Au<3or  dc  ipfo  per- 
hibet:  videlicet  detc&os  ab  eo  Roma;  Manichxos  in  exfilium 
fuifseejc&os  , eorumque  Codices  igne  concrematos  . Mitto  al- 
teram eidem  S.  Gelafio  impa&am  ab  hxrcticis  calumniam  dc  ne- 
gato  Rcligionis  Antiftibus  rcrum  Sxcularium  ufu , argumento 
dufto  ex  bis-,  qux  habet  in  Traft.  de  Anathcmatis  vinculo  (qui 
a Tillcmontio  quidem  art.  6.  in  Eupheroium  indubium  revoca- 
tur  , a Balleriniis  tom. 3.  Oper.  S.  Lconis  de  antiq.  Collett.  par. 
2.  cap.  1 1 . §.  4.  n.  8 , & fcq.  Gelafio  vindicatur  , a Bernardo  dc 
Rubeis  tamen  , & Marchione  Maffejo  in  Suppl.  Acaciano  S.  Fcli- 
ci  111.  tribuitur  , de  quo  legenda  prxfatio  hill.  Tbeolog.  in  Ap- 
pend. pjg.21  3.  inferta)  banc  cnim  abiinde  dilutam  , & abftcrfam 
a Batonio  habes  ad  cit.  annum  n.  2 3 , & feqq. 

Triplici  S.  Anaftafio  II.  crimini  eft  datum  , nec  modo  aJ 
Scbifmaticis , qui  Laurenui  pfcudo.-Pontihcis  partibus  impenfe 

. ftude- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix,  ff. IV.  tfii 

dudebant  ,nec  ab  Hxrcticis  folumi  inter  quos  a Ccnturiatoribus, 
ab  Heshuiioj  & Bruejo  hid.  Pontif.  tom.i.pag.2d7>  fed  aCatho* 
licis  ctiam  , c quibus  Anaftafius  Bibl.  in  ejus  gedis  , Ivo  Carnot* 
par.  1 4.  Dccreti  cap.  40  , & Gratianus  did.  1 9.  Can. 7.  Ita  Domu 
nui  , &Can.  9.  Anajlafius  , 1.  Quod  Acacianorum  , qui  jam  pef- 
fimc  fuis  a Prxdcceflbribus  audierant } Sacrorum  foedere  fe  fatda- 
verit:  quippe  qui  Photium,five  PhotinumTheffalon.  EcclefwcDia^ 
commiAcacii  caftra  fcdtantcm  fua  cohoncdareCommunionejCom- 
municatoriasci  litteras  nuncupando  , hauddetredtaffet  . 2.  Quod 
ipfummct  erga  Acacium  , jampridem  a SS.  Felice  III , & Gelafio 
damnatum,  animo  propenfus  adcofueritj  ut  de  ipfo  redituendo  » 
revocandoque  ferio  cogitavcrit,  nifi  Divino  nutu  pcrcuffus  ab 
eo  prohibitus  fuiflet  facinore  . 3.  Quod  Baptifmum  , & Ordina- 
tiones  ab  eodem  Acacio  collatas  approbare  non  dubitaverit  > & 
Acacio  ullum  ea  de  re  negotium  fieri , aut  quempiam  ab  eo  bapti- 
2atum  , vel  ordinatum  rebaptizari , vel  reordinari  didriide  pro- 
bibuerit.  Videlicet  in  tricis  iftis  ingenium  tcrunt  3 qui  quibus 
Pontifices  vellicent , & lacefcant,  etfi  undequaque  inquirant,  me- 
liora  nec  inveniunt , nec  habent . Scd  cnim  fane  commcnta  ida 
funt  vetera  > inanefquc  calumnix , quas  maligno  ex  aliquo  feripto 
profe&as,  atque  a fadtiofo  aliquo  Sycophanta  ,qui  ficuti  pleraque 
contra  S.  Symmachum  paullo  pod  confinxit,  fic  plcrifque  contra 
S.  Anadafium  confingcndis,  ad  invidiam  ei  conciliandam,  operatn 
prius  impendit  j veluti  haud  improbabilitcr  ex  pervetudo  Frag- 
mento  in  quaternione  Mcmbranaceo  ante  annos  mille,  ut  videtur, 
fcriptOj&  in  Archivo  Ecclef.  Vcroa.  fervato  conjieit  Cl.  Blau- 
chinius  tom. 3.  Anad.  fe<ft.75.  in  Not.  hidor.  pag.aop-j  impru- 
dentcr  hauferunt  prarcitati  Scriptores  . Scd  enini,  qui  calumnias 
Idas,  Sc  commenta  obtrudere  denuo , & objicere  dele&antur , eos 
turpi  in  errorc  obverfari  levi  negotio  demondratur  . Nam  1 . Eo 
nomine  Pontifcx  cum  Photino  communicarc  fudinuit,  quod  ft- 
quidem  a S.  Leone  M.  pridem  mifla  ad  Ecclcfiam  Thefsalon.  cpi* 
flolaa  Grxco  fuifset  intcrprctc  dcpravata>  gravemquc  apud  CIc- 
rum  Alexandrinum  offenfioncm  peperifset,  ideoque  petiifset  ille, 
ut  ex  prototypo  Archivi  Rom.  Ecclefix  integritati  eadem  redde- 
ictur3  requifitum  hujufmodi  ab  bxrctico  etfi  hominc  officium  noa 

dcne» 


Digitized  by  Google 


<Tai  Priviligia  Rom.  Pontihci 

denegandum  ratus  Pontifcx  germanum  Epiftol?  direxit  exem- 
plar > quo  tam  S.  Lconis  fama,  quam  Alexandria:  Ecdcfia:  tran- 
quillitati  confuleretur , veluti  totum  liquec  ex  libello  fupplici 
Alex.Clcri  S.Anaftafii  Apocrifariis  Conftantinopoli  oblato,a  Ba- 
ronlo  ad  an.  4^7.  n.  141  & fcqq.3&  ab  Harduino  tom.  2.  pag.  9 52. 
exhibito  : in  quo  , rogo  , quid  mali  fecit  Pontifexj  ut  in  culpam 
propterca  vocetur?  a.Acacium  jampridcm  S.  Felicis  III.  tem- 
pore, a quo  tertius  fuit  S.  Anaftafius , fads  fundutn  audores  funt 
Evagriuslib-3.cap.23j  Nicephorus  lib.itf.  cap.  12  , & Liberatus 
in  Brcv.cap.i8,cumque  imo  vita  jam  defun&um  , juftiffimeque  a 
Dccefsore  fuo  S.  Felice  damnatum  fcripfit  idem  S.  Anaftafius  in 
cpift.  adaequivocum  Imp.  cap.3,  rogans,  jubenfque  Acacii  nomen 
ad  Altare  inter  Sacra  reticerij  five  facris  e Diptychis  deleri;  cujus 
ctiam  juflionis  dc  Acacii  nomine  rcticcndo  a S.  Anaftafio  ediias 
tcftisacccflit  fubindejuftinus  Imp.  in  epift-ad  S.Hormifdam  apud 
Harduinum  to.2.  pagi  024.  Nonnifi  igitur  injuria  fumtna  S.Ana- 
ltafius  dc  Acacio  fine  reftitucndo  Sedi  cogitafse  , agitafseque  con- 
filia  confingitur . Qua  in  re  objurganda  Anaftafii  BibLofcitantia 
( fi  tamen  j ut  fertur } ipfius  genuinus  eft  foetus  liber  Pontificalis  ) 
qui  pro  eo,  quo  erga  Grxcos  animo  plus  xquo  propenfior  crat,  at- 
que  pra:fcrtim  erga  Photium  affe&us , vclutcx  mutuis  utriufque 
litteris  liquet , podufquamcx  germanis  S.  Rom.  Ecclefiartabula- 
riisj  ex  Grxcorum  infcclis  lacynis  Rom.  Pontificum  res  geftas  de» 
fcribere  pcrfatpe  maluit,  titi  vcl  confercnti  Anaftafium  cumTheo- 
phane,exquo  fuafcrmc  omnia  adornavit , facile  conftabit.Eo- 
quc  vcl  magis  objurgatione  fe  dignum  prxftitit  , quod  errandi 
ceteris occafionem pnebucrit  , ut  Ivoni  jilt  Gratiano,  qui  eadcm 
cx  1II0  defcripta ceteris  propinaverunt . 3.  Ncc  abfquc  reprehcn- 
fione  prxtercunda  venit  Gratiani  imperitia  , qui  in  epift.  ad  Ana- 
ftafium Imp.  errafse  S.  Anaftafium  Papam  in  eo  afserit,  quod  ab 
Acacio  collatum  Baptifmum  , celcbratafque  Ordinationes  ratas 
habuerit : quandoquidem  ut  perfpeilumcft  omnibus  jpaulloque 
fupcriut  oftcndcbam,tam  validus  eft  Baptifmus  ab  Hatrcticis  col- 
latus , quam  valid?  fint  ab  his  cclebratx  Ordinationes  . Occafio- 
nem denique  comminifcendi  S.  Anaftafium  P.M.Divino  nutu  per. 
cufsum  intcriifsc  dare  potuerc  vel  confid*  , falfasquc  Schifmati- 

corura. 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jJ\  V.  j 

corum,  vcl  Hzrcticorum  calumniar,  quibus  omnis  legitimos  Pon* 
tificcs  laccfscndi , corumquc  caufsz  noccndi  via  eratineundat 
vel  veritati , famzquc  innixz  relationcs  a V Beda  , Paulo  Diaco. 
no,  Thcophanc  , Ccdrcno  , Zonara  &c.  traditx  dc  Anaftafio  Imp. 
fulmine  i£to,  ex  cujus nominis  fimilitudinc  iroperitus  Scriptor  li- 
bri  Pontif.  occafionem  arripueric  iddi&um  exputandi  dc  Anafta* 
fio  Papa  , occafionemque  pariter  ita  credcndi  aliis  in  fide  adhi- 
benda  nimisfacilibus  przbucrit . Vitium  fane  , fi  in  quopiam  ve- 
nia  indignum  , turn  przfertim  , ubi  de  Pontificibus  Maximis  res 
eft.  Vide-fis  , qui  argumentum  hoc  ir.ultis  exornarunc,  viros  do- 
3ifs.  Bcllarminum  Iib.4-cap.10  , Sanderum  dc  vifib.  Monarch., 
Hofium  do«flr.  Cathol.  lib. 3 , Corrcdores  Rom.  Graciani  in  Not. 
ad  cit*  Can.  9.  dift.  19 , Antoniutn  Auguftinurn  dc  Hmcnd.  Grac. 
dialogo  d,  Covarruviam  tom.  a.  lib.  4.  Variar.  rcfolut.  cap.  1 3, 
Quefnellum  in  Not.  ad  Cap.  4 6.  Cod.  Can.  Ecclefi,  Bcncinum  in 
Not. ad  Anaft.  tom.  3.  fefl.  75.  pag.  zoj,  Bianchinium  ibid.,  Pa* 
gium  in  S.  Anaftafio , ac  Blancum  de  poiit.,  & poccft.  Eccl.  to.  5. 
par.  2.  pag.  23  5,  & fcq. 

DE  S.HORMISDA,  JOHANNE  II,  VIGILlO  , S.  GRE- 
GORIO M. , SABINIANO  , ET  BONIFACIO  IV. 


§.  V. 

VEl  Hormifdam,  vcl  Johannemll.  curpiffime  in  errorem  proi 
lapfirm  , dubioquc  procul  infallibilitatis  privilegio  cxci- 
difle , dcprzdicare  heterodox!  non  dubicant  , c quibus  Brucjus 
hift.  Pontif.  pag.  304  , & Forbefius  Inftit.  hift.-Thcolog.  lib.  3. 
cap.  a r*  audaciflimc  affirmans  propofitioncnt  illain  a Scythis  Mo* 
nachis  propugnatam  : Vnurex  Trinititc  Crucifixus  tft  Cirne  ex 
Cathedra  Pontifical!  neque  ab  orthodoxis  Patribus  ufurpatam  , 
neque  alioqui  Catholicar  fidei  congruentem  ab  Hormifda  fuilTe 
declaratam,  atquc  loquutionis  hujufee  defenfores  expulfos,  dam- 
natofquc  . Eamdem  propofitioncm  c contra  , & pariter  ex  Cathe* 
dra,tum  ab  orthodoxis  Patribus  ufurpatam,  turn  Catholics*  fidei 
optime  convenicntem  a Johannc  11.  fuifse  pronunciacam , & con. 

tr»t 


Digitized  by  Google 


6*4  PrivilegiaRom.  Pontifici 

tradicentes  Accemetas  ab  Ecclefiee  Communionc  eje#os > inde 
Concludcns  pcrdifficilc  cfse:  \Jt  quifquam  ijla  conciliet , & lefio- 
ri  cordate  vcracitcr , ac Jerio  pcrfuadcat , & per f pi  cue  ojlendat  non 
pugnare  inter  Je  adverfis  frontibus  ijla  duorum  Pcntificum  Catbe- 
dralia  refpenfa  . Pura  , putaque  calumnia  ifta  eft,  Pontifices  pro- 
feindendi  caufsa  confida  ; lcvi  fiquidem  negocio  unus  altcri  con* 
cilietur  . S.  Hormifdas  equidem  Scythas  cam  propofitionem  ad 
Schifma  ufquc  urgentes  male  habuit , atquc  camdem  propofitio- 
nem  intempeftivam  , turbandajquc  potius  , quam  aedificandae  Ec- 
clefix  opportunam  judicavit , quin  imo  fpecietcnus  faltem  vcluti 
rcccns  damnato  Petri  Fullonis  pravo  dogmati  affincm  : attamen 
tantum  abfuit  , tametfi  in  utramque  partem  vchementcr  follici- 
tatus  > ut  propofitionem  illam  damnarit , quod  cam  nequidem 
ad  examen  deduci  voluerit , vcl  fuam  circa  eamdem  vel  indicare 
fententiam  dignatus  fit,  fatis  habens  coercere  Scythas  , nc  Schif. 
ma  crearent  , inta&am  interca , Sc  indifeufsam  propofitionem  de- 
relinqticns . Johannes  11.  igitur  ,uc  jam  Schifmatis  ingruentis  pc- 
riculum  amoverct , infimis  prccibus  ajufliniano  Imp.  rogatus, 
&ab  Epifcopis  Oriental's  EccleG.r,propofitioncm  illam  approba- 
vit , damnatis  Acoemetis  contra  pugnantibus . Confer  cpiftolas  , 
quatfo  , S.  Hormifdx  70.  ad  Pofscisorem  , & 77.  ad  Juftinianum 
apud  Baronium  ad  an.  $20.  n.  6,  17 ,&  21  , ac  Labbcum  tom.  4. 
pag.  1531,  & 154?.  cum  Johannis  II.  epiftolis  2.  ad  juftinia- 
num , & 3.  ad  Scnatores  apud  Labbcum  pag.  174 6 , & lcqq. , ac 
Hardninum  tom.  2.  pag.  1 148,  & fcqq.,  liquidoque  conftabit  il- 
ia s fibi  invicem  apprime  cohxrcre  , nec  apparcrc  veftigium  , unde 
atroeem  Forbcfius  confingcndi  calumniam  argumentum  defumc- 
ret , atque  prasfidentifllme  adfirmandi  non  medioeri  folertia  , nec 
vulgar?  opus  cfse  artificio  , ut  Hormifdx  Johannes  concilictur. 
Plurain  hanc  rem,  qtti  profequuntur  egregie,  adeas,  fi  placet  vi- 
ros  fummos  Baronium  ad  an.  533  n.  z6,  & 554.  n.  29  , & fcqq., 
Petavium  Theolog.  dogm.  tom.  4 de  Incarn.  lib.  1 . cap.  1 8 , & 
lib. 4.  capp.6,  & 7,Thomaifinum  indifsert.i  8.  ad  Synodum  Rom. 
an.  532,  Norifiumin  difserc.  de  Uno  ex  Ttinitate  in  Came  paf- 
fo  cap. 8,  &ieqq.,in  Vind.  Auguft.  cap. 3.  §.2,  & in  Apolog.  Mo. 
pach.  Scyth.  cap.  t ,8c  Coutaruium  apud  Mopiaot  inepift.  ad 

Con- 


Digitized  by  Google 


Vindicata  Appendix,  jf.  V. 

Conradium  n.  12.  Recolc  & ea  , fi  lubct , qua*  fufius  hanc  inrcm 
ad  verfus  Bofsuctium  parte  hac  2.  Tom. 3.  Art.  6.  §.  2.  pag.  666, 
Si  feqq.  difputata  iunt > quibus  jungenda,  qua:  contra  Dupinium, 
ac  Til  lemon tiuna  ex  S.  Hormifdse  leotentia  de  Schifmaticis  ab 
Ecclefiaftica  Communione  fcclufis  expofiu  funt  in  Prolcg.Art.d. 
pag.  J4!,&feqq. 

Vigilio  duplex  lapfus  turpiflimi  dica  confcribi  folet , atque 
mox unum  quidem,  mox  alterum  quoque  > ac  mox  utrumque_j 
vexant , exaggerant  > & urgent  Launojus  in  cpift.  ad  Gerbafium  , 
Maimburgus  in  tradl.  bid.  de  prxrog.  Ecc!.  Rom.  , Brue/us  hid. 
Pontif.  tom. 1 . pag.  3 1 6,  & feqq.  1 Natalis  hift.  Eccl.  ad  Szculuni 
V.  in  Synop.  cap. 3.  art. 1 5.§.8,&  ad  Sxcul.  XV.  & XVI.  diflert.  4. 
§.4.  n.  24,  Boiluctius  defenf.  declar.  par. 2.  lib.  1 a.  cap.  20,  alii* 
que  apud  Tournellium  tom. 2.  de  Ecclcfia  edit.  Parif.  Primo  nem- 
pc  Vigil  jus  veluti  Concilii  Chalcedonenfis  proditor  traducitur , 
ut  potc  qui  Libcrato  in  Brcv.  cap.  22,  Vi&orc  Tunon.  in  Chron., 
&Facundo  Hermian.lib.  adverf.  Mocianum  teftibusj  quod  pridem 
Theodora  Auguftx  fpoponderat  , fi  ipfiusfavore  Pontificatum_> 
adfeenderet  > adimplcns  , epiftola  ad  Thcodofium  > Anthimum  , 
& Severum  Eutychiana  fedta:  Antefignanos  confcripta  > duas  in 
Chrifto  D.  condemnavit  naturas  > ex  duabus  naturisdeinde  Cbri. 
Rum  compofitum  efie  diccndum  dcccrncns . Quamobrem  affirmare 
Facundus  non  haeferit  a Vigilio  in  Eccleliam  univerfam  anathema 
fuiffe  di&um  , quod  nempe  doctrinam  a S-  Leone  M. , Synodo- 
que  Chalcedonenfi  Ecclcfia:  univerf*  craditam  , acccptamque__» 
condcmnaffet . Secundo  idem  Vigilius  velut  in  fide  varius  > & in* 
conilans  reprehenditur  incaufsa  trium  Capitulorum  , quorum 
damnationi  primum  obftitit , fed  ilia  poftmodum  ytidicato  dam* 
navi t •,  quo deinderecepto  , ac  veluti  fupprcfso  filcntium  indixic 
ufque  ad  Synodi  celcbrationem  . Quse  t a tr.cn  dura  eelebraretur , 
edit oConjlituto  , Theodori  Mopfveft.  impia  dogmata  quidem  dam- 
navit , ipfius  nomini  tamen  , nonfecus  atque  Iheodorcti , & lbs 
parccndum  juffit . Dcmum  Synodi  definitionem  amplexus  , & ap* 
probans  in  cpift.  Decretali  ad  Eurychium  , & Ccnjlituto  altero  au* 
iftorem , quibus  potuit , fe  dedidit , ut  ilia  pariter  acceptarctur  . 
Nonne  fidei  przvaricatio  , inquiunc , an  unique  pariter  raconftan- 
Pars  II.  Tom.  y K k k k tia 


626  Privilegia  Rom.  Pontipici  • 

tia  fumma  diccnda  proinde  eft  ejufmodi  Vigilii  agendi  ratio  , qua 
tria  Capitula  mox  prohibuit , refpuitque  , mox  recepit > proba- 
virque?  Exindc  vero  duo  fubinfcrunt,  tam  ab  Orientalibus  > quam 
ab  Occidcntalibus  Vigilium  habitum  minime  fuifse  five  in  fide 
prorfus  infallibilcm,  five  fupra Concilia  poteftate  prarpollentem  . 
Hinc  enim  Oricncales  Concilio  habito  definitiones  Vigilii  Conjli- 
tuto  plane  contrarias  edere , triaque  damnare  Capitula  non  dubi- 
tarunt : tantum  vero  abeft  , ut  Vigilius  a Synodo  V.  fuam  contra 
fuprenriain  audoritatem  attentatum  conqucftui  fit  > ut  potius  Sy- 
nodi  ipfius  judicio  plcne  adquieverit,  jdeoque  Synodum  ipfam_» 
poteftate  fupra  fe  prxftarc  agnovifse  dicendus  fit . Illinc  vero  Oc- 
cidentals. > qui  quandiu  Vigilium  pro  tribus  Capjrulis  fort  iter 
ftantem  perfpexerunt , ipfius  partes  egregie  adjuvare  pro  officio 
non  deftiterunt , illico  atque  intellexctunc  a Vigilio  novo  Confti- 
tuto  emifso  tria  Capitula  fuifse  condemnata , ab  ipfo  feceftione 
fa  da  j quin  imo  contra  ipfius  definitionem  palam  infurgere  non 
dubitantcsjcommuni  confilio,  qua  in  trium  Capitulorum  defenfio- 
ncm  juratum  eft  , velut  ab  Epifcopis  Illyrici , & Iftriat  , qua  Vigi- 
lii Decretalis  anachcmate  damnata  , Vigiliufque  ipfe  valdequam 
vcllicatus  , atque  fua  aCommunione  extorris  habitus  , velut  ab 
Africanis  Epifcopis  , Vidore  Tunon.  tefte  in  Chron.  ad  an.  550. 

Vcrumramen  nonefle  certe  , cur  Romani  Pontificis  five  le- 
gitimi  , five  ex  Cathedra  loquentis.  nomine,  tantoque  minus  cur 
five  perfidia? , five  imprudentiz  Vigilius  ad  vulgus  traducatur  , 
per  quamfacile  , iifquc  quammaxime  , qui  animum  a pratjudicatis 
opinionibus  > atque  a partium  ftudio  geranc  alienum  , ad  oculum 
eft  oftendcrc  . Atque  qtiidcm  , ut  iis  faciam  fatis , quae  primo  ob- 
jeda  funt  loco  , non  defuiftc  animadverto  viros  DodifiL  > quibus 
perfuafum  ardefuerit  ad  fabulas  amandanda  , quae  de  Vigilio  fla- 
gitia  circumferuBtur , quique  integerrimz  ipfius  famie  atroccs  im- 
padas  calu-mnias  amoliri  prorfus  officio  duxerint . In  quibus  Pa- 
pebrochius  iaConat.  Chron.  hift.  diftert.  19.  alias  13.  n.  3.inea 
opinions  verfatur  , quod  Vigilio  caufsx  non  defuerint  in  fpeciem 
ijuftae  > ob  qtias.  judicare  pofset  Ordinationem  S.  Silvcrii  nullam 
fuifse,  nt  pote  contra.  Canoncs  fadara  , neque  per  fubfecutum 
Clexiconfcnfu  m fiuis  ccrtopurgatam,.q.uum  neque  hie  fatis  liber, 

fed 


. Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  V.  617 
fed  imo  metu  cxtortus  vidcri  pocuerit,  ideoque  legitimum  Tub 
initio  ipfo  Vigilii  ingrefsum  defendi  utique  polfit . Baronius  quo- 
que  ad  an.  f 38.  n.  i 5,  & feqq.  conjeduris  utique  hand  contem- 
nendis  Vigilio  fuifse  ab  Gutychiano  quoppiam  ftippofitam  , qu$ 
ipfius  nomine  ad  Theodofium  , An  thin  um  , & Severum  fcrtur, 
cpiftolam  pngnat : atquc  fuppofititiam  plane  exiftimarunt  paritcc 
Binius,  LabbeuS]  ac  Sommicr.  Nicolaus  Alemannus  eciam  in  fins 
ad  hiftoriam  arcanam  Procopii  Cacfar.  annotationibus  pag.  4.  cpi- 
ftolam  camdem  ab  harrcticis  confidam  , ab  Africanis  tritim  Capi* 
tulorum  defcnforibus  fuifse  evulgatam,  a Liberate  nempe  , ac  Vi- 
ftorc  Tunon. , quibus  ideo  vclut  hoftibus  Vigilii  deneganda  fit  fi- 
des,  indubium  habet . Pr*  his  vero  impadas  Vigilio  calumnias 
propulfandi  fpartam  in  fe  fufcipiens  Coutantius , tefte  Mopinoe 
in  prsecit.  cpiftola  ad  Conradium  apud  Blanchinium  Anaft.  tom. 
3.  pag.  273  3 & fcq.  j lfidoci>  & Anaftafii  narrationibus  dc  Vigi- 
lio fidem  derogate  parum  habet,  mfi  prxterca  Facutidi  Herm.  , 
VidorisTunon.,  & Liberati  Carthag.  criminationes  funditus  fub- 
ruerc  fatagcret . Legitimum  itaque  Vigilii  ingrefsum  (latuir,  Epi* 
ftolam  ad  Acephalorum  Primipilos  figlinis  adnumcrac , quos  turn 
Baronio  ejus  parentes  arguit,  idque  totum  invidiilimis  prarftat  ex 
Ciero  Horn.,  ex  Africanis,  ex  Hifpanis  , ex  Gallis,  ex  Juftiniano 
Imp. , ex  Oricntalibus,  ex  Vigilioquc  ipfo  documents  exccrptis. 
Vcrum  quibus  res  invidiofa  contra  omnes  eniti,fententi*que  com. 
mum  reclamare  vidctur,  videturquc  cum  Garnerio  in  Not.  ad 
Libcratum  cap.  32,  Pagio  ad  an.5 3 8.n.7,&;  fcqq.,  Natali,  alnfque 
( ut  de  Gottlicbo  Wernsdorfio  in  difscrt.  de  Silverio  , Sc  Vigilio 
cdit.witeb.  173^.  adverfus  Baronii  narrationes  nihil  dicam  ) fi- 
dem non  adeo  facile  Libcrato,  Vidori,  & Facundo  dctrahendam, 
ncc  ideo  faliitatis  arguendam  Epiftolam  ad  Acephaios  illos  cxa* 
ratam  , hoc  ii  habcant  refponfum  , atquc  in  ten  pora  , quibus  Vj. 
gilius  Pontificatum  tranfcgit , ica  obfeivarc  faltcm  ipfos  non  pi- 
geatjUt  poftcriora  omnino  a prioribus  diligcntcr  diftingui  oporte- 
re  intelligant , eoque  uno  argumenti  vim  umnem  infringi . Vigi- 
lius  itaque  ex  die  23.  Novcmb.  an.  $37.  ufquc  ad  24.  Jun.  an. 
$38,  ideoque  Menfium  7,  dicrum  2.  intcrcapedinc,  juxta  Blanchi- 
nii , quibus  infiilo  > Notas  Chronolog.  tom.  3.  pag.  375,  & fcq. , 

K k k k 2 five 


Digitized  by  Google 


tfa8  Privilegia  Rom.  Pontifici 

five  juxta  Pagium  ex  die  ix.  Novemb.  an.  557,  five  cx  die  ip. 
Martii  ejufdem  anni  537,  ut  exCatalogo  Blanchiniano  ccnfct 
Manfiusibid.in  Not.,quot  in  S.Silverii  locum  adhuc  in  vivis  agen« 
tis,  atqticThcodorx  Auguftx  caufia  in  exfilium  ejeifti , fuffedus 
fuc r a t , Pontifices  inter  legitimos  audire  nequivit , quodemum 
nomine  haberi  turn  coepic  ab  anno  53 8.  die  28.  Junii , quo  quatri- 
duo  a S.  Silvcrii  obitu  delapfo,  Romani  Cleri  five  confenfu , five 
nova  cletflione  Pontificatum  legitime  adeptus  , ad  annum  ufque 
5 5 5.  diem  1 o.  Jan.,  five  ad  diein  7.  Junii,  ut  cx  Catalogo  Medio!., 
aliifque  duobus  apud  Moratorium  Rcr.  Ital.  to.  3.  pag.  133.  vult 
Manfius  in  Not.  ad  citat.  ann.  tom.io.  Baronii  nov.  edit.  Lucen. 
pag.  1 53,  adminiftravit.  In  anteriorem  igitur  temporis  epocham, 
qua  ruperfiite  adhuc  S.  Sjlverio , pervafor  magis , quam  Pontifex 
liabebatur,  injicicnda  eft  Epiftola  ad  Butychianos  exarata:  ex 
quo  proinde  nullum  Pontificibus  inferri  legitimis  prxjudicium  po* 
teft;  eoque  prxfertim  , quod  in  ea  nihil  contra  fidem  tanquam_» 
Pontifex  definivit , neque  animo  plane  hxretico  earn  confcripfit » 
fed  ob  unam  prxfidendi  cupidiratem  , fiquidem  feripfit , ut  cave- 
rent  fummoperc,ne  ilia  ctijufpiam  in  notitiam  dcvcniret:nonigno. 
rans  fane , fi  palam  Eutychianorum  partes  fc  fcqui  conflaffet,  paf- 
furos  nunquam  Romanos  , ut  in  Petri  Cathedra  quiete  federet , 
ubi  fedendi  defiderio  affcdlus  apud  Theodoram  Aug. , cique  ad- 
hxrentes  Eutychianos  per  occultas  litteras  partiarium  fe  fimula- 
bat . Ccrco  certius  enim  exteroquin  eft,  quod  Vigilius  licitis  vix, 
ac  legitimis  votis  Pontificatum  afeendit , ut  novo  animo  indutus 
ab  alto  illico  apparuit , veiut  approbe  obfervant  Baronius  ad  an. 
540.  n.  j»,  Bellarminus  lib.  4.  cap.  1 o , Doucinus  hid.  Neil  or.  lib. 
4.  pag -399>  Bencinus,  Pagius  , Sommier  , Blanchinius  in  Not.  ad 
Anaftafium  tom.  3.  (c£t,  103,  & feq.  pag.  275  »' & fcqq. , in_> 
vkumquc  altcrum  Spiritus  S.  afflatu  mutatus  , nihil  habuit  anti- 
quus  , quam  qux  contra  Sy nodi  Chalcedoncnfis  fidcin  , & S.T.co- 
nis  Epiftolam  ad  Flavianum  facrilege  feripferat,  folcmni  fidei  pro* 
fcifione  delercrquod  prxftitit  Epift.  4.  ad  Juftinianum  Imp.;  qux- 
que  Eutychianis  facrilege  fpoponderat , S.  Agapeti  prxdecefloris 
k>  Acephalos  dccrcta  confirrnando  , former  , conftanterque  re- 
feitidcre  , quod  perfccic  Epift.  3.  ad  Me nnam,  eimandans , ut  ab 

\mcfi 


Digitized  by  Google 


Vi  n D I C A T A.  A P P E ND I X.  if.  V.  6 2p 

hire  ft  refipifcentes  ea  lege  reciperei , ut  dido  in  AufiofCSj  & h*- 
rcfim  anathematc  , a Synodo  Chalcedonenfi  , & a S.  Leone  facra* 
tiflime  conftituta  fenfu,  verbo , &fcripto  confiterentur . Non 
opus  eft  autem,  utea,  quae  fee  undo  objefia  funt  loco  , diluenda 
fufcipiam,quibus,opinor, quantum  operae  quidem  pretium  ferebat, 
abs  me  fadum  jam  fatis  memini  par.  i.  Art.  a.  §.  3.  pag.  179  ,& 
feqq. , ac  par.  a.  Art-  1 2.  pag.  375a  & fcqq. , quibusin  locis  turn 
Vigtlio  in  fide  infallibilitas  , ac  fuprema  fupra  Synodos  ipfas  po- 
teftas  ex  reciproca  Orientaliutn  , Occidentaliumque  periuafione 
loco  pofita  eftj  tum  Vigilio  imprudentije  , inconftantiaeque  labea 
omnis  , vel  lcvis  impada  , nili  mea  egregie  me  fallit  opiuio , dc- 
pulfa  prorfus  eft;  tum  a Vigilio  nihil  dc  fide  definitum  fuifle,  mul- 
toque  minus  quidquam  contra  fidem  attentatum , fed  eum  circa 
perfonas  dumtaxat  ancipiti  , pro  diverfuate  rerum  , aliquanda 
fcntencia  diftrafium  oftendi  . Nec  ctiam  adam  rem , etfi  veilem  , 
rctradare  otinm  fuppetit,  fuppetant  fiquidem  adhuc  plurima  op- 
pidoj  neque  frigidc  > ncque  jejune  praetercunda  , quje  voluminc 
ifto  juftam  ad  molcm  jam  audo  capi  vix  poiTe  confidant . Legere 
interea  hac  dc  re  pratftabit  Lupum  in  Not.  ad  Synodum  V,  Garnc- 
rium  in  diflert.de  Synodo  V,  Norifium  in  diflert.  fimiliter  hiftor. 
de  hac  Synodo  , Petrum  dc  Marca  in  diflert.  itidem  dc  Synodo  V, 
alteraquc  dc  Vigilii  dccrcto  pro  confirmatione  Synodi  V.  §.5,  Pa- 
pcbrochium  in  diflert.  ao.  alias  14 , Thomaflinum  in  diflert. 
in  Synodum  V,  Cavalcantcm  in  Vind.  Rom.  Pontif.  lib.  4.  diflert. 
1 , & fcqq. , Mopinotum  in  pr;ecit.  cpift.  ad  Conradium  , & Cata- 
lanum  in  Comment,  ad  Synodum  Chaiccdonenfem  , aliofque  in 
decurfu  laudatos* 

Parvam  admodum  etfi  difficultatis  fpecicm  prxfefcrant , 
quae  non nifi  atroeem  per  calumniam  S.  Gregorio  re  , ac  nomine 
Magno  appingi  folent , ncque  ab  Acarholicis  dumtaxat , fed  fupi- 
nam  ctiam  per  iguorantiam  ab  orthodoxis  Doftoribus  aliqui- 
bus  3 intafia  ca  tamen  , ut  titivilitia  vidcri , ac  levidenfia  poflint, 
dimittcrenec  prarftat,  necdccet.  Ut  igitur  deerrore  circa  Eu» 
charifliam  cidcm  impafio,  quern  abunde,opinor,  ab  illo  propulfa- 
vi  fuper.  Tom. 4.  Art,  ;.§.i.pag.  444,  & feqq.,  nihil  impratfentia- 
rum  rctexanbquadruplici  S.Gxcgorio  culpse,  criorique  vcrtiturri. 

Quod 


tf30  . Privileqi  A Rom.  Pontipici 
Quod  contra  inftitutum  a Chrifto  D.  in  Ecclefia  feptenariunu 
Sacramentorum  numerum  tria  tantummodo  Sacramenca  tenen- 
da  tradiderit  apud  Gratianum  Can.  84 . Adult i i.Q^i.  verbis  hi* 
ice  : Sunt  autem  Sacramenta  JSaptiJma  , Chrifma  , Corpus , £f 
Sanguis  Ckrijli  ■ a.  Quod  contra  Chrifti  D.  inftitutionem  Pres- 
byteris  poteftatem  Confirmacionis  Sacramcntum  conferendi  fcce- 
rit  lib.  4.  ind.  1 a- epift.  26.  ad  Januarium  Calarit.  apud  Gratia, 
num  Can.  1,  Pervcnit  dift.  pj.  ita  loqucnsr  U hi  Epi/copi  drfunt , 
ut  Presbyteri  etiam  in  frontibus  baptizjtos  Cbrifmate  tangere  de- 
beant , ccticedimus . Vetuseft  vcro  in  Ecclefia  traditio  , mftitu- 
tioni  ccrtc  Chrifti  D.  innixa,  ut  Confirmacionis  minifter  unus  fit 
Epifcopus  > cujus  locupletcs  tefies  acccdunt  poft  Apoftolos  Adh 
8.  verf.  1 7.  ex  Summis  Pontificibus  S.  Cornelius  in  epift.  ad  Fa- 
bium  Antioch,  apud  Eufcbium  lib.  6.  cap  33,  S,  Innoccntius  I. 
incpift.  ad  Decentium  cap.  3.  relatus  Can.  119.  Pusbyteris  dc 
Confccr.  did.  4 , S.  Leo  M.  in  epift.  88.  ad  Germania;  > & Gallia; 
Epi/copos  ( quam  S.  Lconis  genuinum  e(Tc  foetum  defendunt  qui- 
dem  Franciicus  HalJcrius  , Ludovicus  Ccllotius  , Petrus  Aure- 
lius,Dionyfius  Petavius  in  Not.  ad  S.  Epiphan.,  & Petrus  dc  Mar- 
ca  dc  Concor.  lib.  j.  cap.  13  , abjudicant  vero  , & inter  pfeudo- 
Epigraphas  habent  Sirmondus  , Morinus  > Labbxus , Quefnel. 
Jus  in  differr.  1 1>  Blondellus  in  pfcudo-Ifidoro  pag.  567,  & Ou- 
dinus  tom.  1.  pag.  1*73  , neque  repugnant  Ballerinii  tom.  1.  in 
Adnotat.  pag  1 2 60,  quibus  jure  neque  probatur  Qii^cfnelli  con- 
jedlura  Lconi  III.  cpiftolam  adferibendam  cxiftimantis  , obfervan- 
tes  cpiftolam  hanc  nihil  aliudefle,  quam  Canoncm  7.  Concilii 
Hifpalenfis  Il.aru  61 9 , Epiftol*  vero  fragmentum  Gratiani  de. 
ere  to  Can.  4.  Jghsamvis  dift.  68.  perperam  fuiffc  infercum  , ne- 
que iftud  haberi  in  antiquis  Gratianei  Dccrcti  Codicibus  Rc- 
gio  , Sangermancufi  j Viftorino  &c. , nec  etiam  in  Editionibus 
Moguntina  > Vcneta  > Parifienfi  an.  1531,  Lugduncnfi  an.  1 548) 
Democharisj  Contii  &c.,  de  quibus  Baluzius  in  Not.  ad  Gratia- 
numdift.  64.  cap.  3,  & Quefnellus  loco  cit. ) S. Gregorius  ipfe__. 
codem  lib.  4.  epift.  9.  ad  eumdem  januar.,  & lib.ro.  epift.  45.  ad 
ClufinumEpifcopum  , S.  Nicolaus  I.  in  epift.  ad  Hincmarum,  In- 
nocentius  Ilf.  in  Cap.  6)uum  venijfet  lib.  1.  Decree,  tit.  1 5 , & 


Digitized  by  GoogI 


VlNDICATA.  APPBNDIX.  if.  V.  6)1 
lib.  7.  epift.3.  ad  Trinovicanum  Archicp.  apud  Raynaldum  ad  aa. 
1 104.  n.  37,  & fcqq,  Gregorius  IX.  in  Cap.  Jguanto  dc  Confue* 
tudine , Clemens  VI.  inepiil.  ad  Confolatorcm  Armen.,  Euge* 
niusIV.  in  Inftrud.  Armen.,  Innocentius  IV.  Conft.  14.  SubCa - 
tholictc,  Clemens  VIII.  Conft.34.  Sanftijfimus-,  & Bcncdidus  XIV. 
Conft.57.  Etji  Pajioralis  tom.i.  Bull.pag.  187, &de  SynodoDioe- 
cef.  lib.  7.  cap.  7.  n.  a;  ex  Conciliis  Illiberitanum  Can.  38.  juxta 
interpretationem  Francifci  dc  Mendoza  lib.  3,  Arelatenfe  III. 
an.  455.  in  Decret. , Germanicum  an.  742.  Can.  3 , Synodicuni 
Nicoficnfe  cap.  5,  Londinenfe  an.  1 3 96.  contra  Artie,  j.  Wiclef- 
fi>  Conftantieni'c  Sefs.  8.  contra  Wicleffi  Artie,  a 8 , &Sefs.  15. 
contra  Art.  6.  Huffi,  Florentinum  in  Deer.  Union.,  Tridcntinum 
Scfs.  7«de  Confirm.  Can.  3 , & Senoncnfe  an.  1 ja8.  Can.  38  ■,  ex 
SS.  Patribus  , & quidem  Griccis  S.  Jo:  Chryfoftomus  hom.  18.  in 
Ad.  Apod.,  S.  Ifidorus  Pclufiota  lib.  i.epift.  450,  ad  quos  ac- 
cedunt  Oecumenius  in  cap.  8.  Ad.  A poft.,  Georgius  Pachymeres 
apud  Allatium  de  Confenf.  lib.  3.  cap.  13  , Matthaeus  Blaftares  , 
& Gabriel  Philadelph.  apud  Arcudiumlib.  2.  Concord,  cap.  11  , 
ac  Simeon  Thefsal.  apud  Socolovium;  ex  Latinis  vero  S.  Cypria- 
nusinepirt.73.  ad  Jubajanum,  S.  Ambrofius  dc  Myftcr.  cap.tf,  & 
dc  Sacram.  lib.  a.  cap.  7,  ac  lib.  3.  capp.  1 , & 2,  S.  Hieronymus 
adverf.  Lucifer.,  S.  Augullinus  lib.  1 5.  de  Trinic-  cap.  26,  quos 
fcquuntur  Audor  Conft.  Apoft.  lib.  3.  capp.  18,  Si  17  > Ifaac 
Lingon.  in  Capit.  tit.  11.  capp.3o>  Sc  3 1,  Riccardus  Sarisburien-. 
fis  inConftit.  cap.  13,  aliique  de  Schola  Thcologi.  3.  Quod  S 
Gregorius  in  Dialog,  lib.  4.  cap.  3?.  contra  S.  Scripture  filen- 
tium  y vcterumque  Patrum  Hilarii , Ambrofii , Auguftini , Sc 
Cxfarii , quibus  Purgatorium  nihil  aliud  vifum  fueric , quanta 
ignis  quidam  ultimum  Judicii  diem  prasveniens , traditionem,  pri- 
mus omnium  poil  mortem  Purgatorium  induxerit.Quod  tanquam 
purum  , putumque  ipfius  inventum  , figmentorum  loco  haben- 
dum , irrident , irridcndumque  propinant  Dalheus , Petrus  Du 
Moulin  in  Augment,  aquarum  Siloe  &c. , Oudinus  indiflert.  de 
vita  , indole  , dodrina , & fcriptisS.  Grcgorii  cap.  f.  tom.  1.  de 
Script.  Ecclef.  pag.  1493,  &c  feqq. , Francifcus  Bruys  hift.Pon- 
tif.  to.i.  pag.378,  aliique  de  ProteiUntium  grcgc.4.  Quod  lib.7. 


tf3*  Privilegia  Rom.  Pontifici 

cpift.  l o.  ad  Serenum  Maflilienfcm  , Sc  lib.  9.  epift.  9.  ad  eumdent 
Epifcop.  Imagines  quidem  frangendas  non  efle  docucrit , fed  ne- 
quc  tarncti  a Plebe  in  Ecclcfia  pofitas  fore  adorandas . Atqueita 
atroccm  calumniam  iftam  adverfus  S.  Pontificem  inftrucre  non 
borrefcunt  Da  liar  us  lib.  dc  lmag.  cap.  3,  Forbefius  Inftituc.  hift. 
Theolog  lib.  3. cap.  9.  n.  23  , Oudinus  cit.  difscrt.  cap.  7,  Sc 
Bruejus  pag.374  »ut  mifsas  faciam  alias  , quas  paflim  in  cum  ad- 
ftruitjo:  Petrus  Suite  S.  Pontificem  noftrum  libro  hoc  nomine  in- 
fcripco  Lipf.  1715.  Luthcranum  faccrc  haud  veritus  , non  fecus 
atque{Du  Moulin,  qui  in  vit.  SS.  Leonis,&  Grcgorii  MM.  Seduni 
1650.  utnimque  exxqtio  probris  afficcre  , inque  Protcftantium 
rapere  partes  non  exhorruit. 

Miferet  me  vero  fummopere  Oforum  iftorum  ftupidiffimx 
infaniar,qui  fane,  quzdepromerent,  meliora  non  habentes,  quam 
falfa,tam  futilia  ifta  objicienda  fibi  fumpfcte,ut  qtioquomodo  ob- 
treflandi  libidini , pruriginique  malediccndi  indulgerent . Quod 
igiturad  primo  loco  imprudenrer  objeflum  pertinct,  ifiud  fruftra 
germana  inter  Opera  S.GregOrii  M.fanc  requiras.  Locus  eft  apud 
5.  Ifidorum  in  lib.  6.  Etymolog.  cap.  1 9.  integer  , a Gratiano  , 
quern  turn  ctafsxnaris  in  difeernendis  legitimis  feriptis  afpuriis, 
turn  fupinx  ofcitaniix  in  adferibendis  unius  alteri  feriptis  jure— » 
mcrito  arguas  , cit.  Can.  84.  Multi  Cauf.i.  Q;j.  deferiptus  , vc- 
lutpoft  Corrc<ffcores  Romanos  approbe  animadvertit  Vir  doftifs. 
Eerardiin  Grat.  emend,  p.  a.  cap.  51.  pag.x  69  , & par. 3.  cap. 27. 
pag.507.  Neque  tamen  ita  accipicndus,  etfi  ab  Ifidoro  prolatus  , 
uttriadumuxat  adftruere  Sacramcnta  voluifsc  prxfumi  debeat  : 
led  ideo  trium  Sacramentorum  tantummodo  ibidem  meminir , 
quod  non  deefsent  quidam  , qui  eo  dementia; , atidacixque  de- 
venerant , ut  cogitate  , ac  difseminare  non  dubitarcnt  tria  ilia 
Sacramcnta  non  eflc  fanftificata  , five  effciSu  fruftrari  fuo  , dum 
eorum  officio,  operaque  conficiuntur,qui  improbi  client,  ac  flagi- 
tiofi  , five  ut  ibidem  fubditur  : Quorum  vita  aliorum  oculis  ap- 
paret  ignobilis  . Atquc  hanc  plane  S.  Ifidoro  mentem  hxfifle  inte- 
grum confcrenti  textum  conftabit:  fiquidem  poft  laudata  verba 
hzc  immediate  de  tribus  Sacramentis  illis  fubfequuntur: 
id  Sacrament a dicuntur , quia  j'ub  tegumento  corpcralium  rerwos 

vir tut 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  V.  <5j 3 

v'irtus  Divines fecretius  Jalutem  eorumdem  Sacramentorum  opera* 
tur  yunde  & afecretis  virtutibus , vel Jacns  Sacramento  dicuntur 
6)u&  idea  frufluofe  penes  Ecckjiam  funt , quia  Sattfhis  in  ca  nut 
nens  Spiritus  eorumdem  latenter  Sacramentorum  operator  rffec- 
tum  j unde  Jeu  per  btnos,  Jeu  per  malos  A’/iniJtros  intra  Dei  Eccle . 
Jiam  difpenfetur , tamen  quia  Spiritus  S.  -myjlke  ilia  vivtficat 
....  nec  boncrum  ineritis  dijpenfatorum  amplijicantur  hxc  dam  , 
nec  malorum  attenuantur  &c.  Paullo  opetofius  difcutiendum', 
quod  2.  objetftum  eft  loco  . Equidem  folos  Epifcopos  Ordinarioe 
efle  Confirmationis  Miuiftrotfdubitare  non  finuntallegatiex  Pon- 
tificibus  , Conciliis  , ac  Patribus  textus  , quibus  tamen  illxfis, 
quaeftio  efte  poteft,  anejufdem  Confirmation^  extraordinary  Mi- 
mftrij  ex  difpenfatione  faltcm  , five  delcgatione  fummi  Pontificis  , 
evadere  fimpliccsPresbyteri  queant.  Atquc  quod  primo  quidem  ad 
S.  Gregorii  prscit.  Epiftolam  26.  pcrcinet  j funt  equidem  > qui  lo- 
cum epiftola  apud  Gratianum  fuifse  corruptum  putant , atque  pro 
illis  verb \s:^inbaptiz,ati funt>&  baptizatos  legendum  jubent  po- 
iius'.Gfti  baptizindifunt,&baptizandos,qiicmzdcno<iiim  habetur  in 
S.  Gregorii  Opcr.  editionibus  Vencta  an.i  jo5>  Pariftenfi  an. 1518, 
1571,  & 158 6,  Bafilcenfi  an.  i 564  , ac  novifs.  Maurina , ubi  ctiarn 
Monachi  Editores  ita  in  Cod.  Mfs.  antiquis  numcro  quatuordecim 
haberi  admonent.Idcoque  S.Gregorium  intclligcndum  volunt  non 
de  conceffa  umftionc  Confirmatoria,qux  in  baptizatis,non  in  bap- 
tizandiscxcrcctur  , fedde  confignationc  mere  Caeremoniali , five 
undone  Sacramentali  illi  fimili,  quae  fie  in  vertice  Infantis  bapti- 
2ati,quaque  ad  Baptifimim  Catechumeni  baptizandi  prxparari  fo. 
lebant.  Ita  S.Gregorium  interpretati  funt  HadrianusVI.  in  4.  dift. 
7.  art.  3,  Durandus  in  4.  dift.  6.  q.  4 , Petrus  de  Marca  in  diftert. 
ad  Can.  24.  Concilii  Ciaromontani  ann.  iopjj  licet  non  inficias 
eat  , quominus  a Rom.  Pontificc  fimplici  Presbytcro  confirmandi 
poteftas  delegari  poffit , ac  nuper  dodiifsim.  Bcrardi  in  Gratiano 
emend,  par.  2.  cap.  5 9.  pag.p3.Ut  ut  vero  fc  habcat  S.  Gregorii 
iententia  , banc  Romano  Pontifici  faculratis  Presbytcro  fimplici 
deleganda? , qua  Chrifmate  faltcm  ab  Epifcopo  confccrato  Sacra, 
mentum  Confirmationis  adminiftrare  queat,particulam  abjudica- 
te non  dubitarunt  quamplutcs,nec  infimilanc  fubfdlii  Tlicologi, 
Ears  II.  Tom.  L 1 1 1 uc 


Digitized  by  Google 


Privilegi  a Rom.  Pontific  r 
uc  Card.  Robcrtus  Pullus  par. 5.  feat.  cap.23>  Hugo  Vidor.  lib.*, 
de  Sacr.  par.  7.  cap.  2,  Hadrianus  VI.  loc.  cit. , Durandus  in  4. 
dift.  6.  q.  3,  & 4>  Guillclmus  Antifiod.  , aliique  apud  Alphonfum 
a Caftro  de  h;rres.  V.  Confirmatio  3 8c  Petrum  Suave  hift.  Concil. 
Trid.  lib.  2»pag.  27P  j ad  quos  perintje  acccflcrunt  Eftius  in  4. 
dift. 7.  § §.  21 , & 22,  Petrus  Aurelius  , five  Sangyranus  in  Anerc- 
■thico  ,Sanbovius  de  Confirm.,  Duliamclitis  in  tra&.2.  lib.  2.  dif- 
fert.3.  cap.  4 j 8c  L’  Herminicr  tom.  1.  de  Sacr.  trad.  5.  cap.  7. 

Vera  tamen  fententia  , cui  utroque  fubferibo  pollice  , eft 
tam  a S.  Gregorio  M.  PresbyterisSardis  fadam  fuiflfe,  quam  fim- 
plici  cuilibet  Presby  tcro  a Romano  Pontificc  fieri  pofie  Sacramen, 
to  Confirmation^  baptizatos  confignandi  poteftatem  » Atque  dc 
S.  Gregorio  quidem  efficaciftime  cxinde  evincitur,  turn  quod  earn 
ipfam  facultatem  elargitur  in  Epift.  2 6 ^quam  primoin  Epift.  p. 
Presbytcris  denegaverat : Nc  baptizator,.  inquiens  , Infantes fi- 
gnare  in  fronte  prafumerent  3fed  eos  nngerent  in  peciore  , ut  Epif- 
copi  pojlmodum  ungere  debeant  in  fronte,.  Quibus  liquido  verbis 
de  Sacramento  Confirmation^  cum  loquutum  quis  neget  ? Turn 
quod,  fi  loqtiutus  fuiflfe  t de  fola  undione  Cjeremoniali  , ncc  adco 
follici t us  fuiflfe t decadem  prius  abolendajncc  adeo  poftca  cautum 
fc  dcdiflfctde  illius  ufu  limitando  ad  folam  temporis  circumftan- 
tiam  , quo  copia  deeflfet  Epifcopi . Turn  quod  ad  earn  S.  Gregorii 
Epiftolam  26.  refpexiflfe  haudobfeure  videtur  Eugenius  IV  , dum 
in  Deer.  Union.,  aliquando  a Sede  Apoftolica  difpenfatum  affir- 
mat , ut  fimplex  Sacerdos  Chrifmate  per  Epifcopura  confe&o 
ConfirmationisSacramentum  adminiftraret  - Quin  etiam  a quo- 
libet  Romano  Pontifice  hujufmodi  difpenfatio  fimplici  Presby  te- 
la demandari  poflit,  non amplius  dubitarc  licet  poftexprcflTa  tam 
teftimoniaClcmentis  VI.  in  epift.  ad  Confolatorem  Armenia?  Ca- 
thol.  apud  Raynaldum  ad.  an.i  3 5 1.  n.  1 2,ubi  tertio  credendum  ei 
loco  proponit  r Ghiod folunt  per  Rom • Putitificcnt  plenitudinem-> 
potejlatis.  habentem  pffit  difpenfatio  Sacramenti  Confirmations 
Presbytcris  committii  Eugenii  IV.  in  prarcit-Inftrtnftionc  Armen.* 
five  Conft. ip.  Exfultate  3 ubi*fimplici>Sacerdoti  hanc  ab  Apofto- 
licaSedc  poteftatem  fadam  refert ; & Bencdidt  XIV*.  de  Synodo 
Bioecef.  lib. 7.  cap. 7.  n.7,  & Couit.i  29,  Eo  quamvis  §.  8*.  Bull. 

tom.u 


Digitized  by  Google 


V indicata.  Appendix  ^f. V.  #1? 

tom.  t . pa  g.  5 1 4 >ubi  dc  hac  loqucns  indulgentia:  fpecie:  Alinime, 
inquit , Ngj  htet  eamdem  adniinijlranda  Confirmation  i potrfiatem 
ex  Indulto  Apojlolico  ad  Sacerdotcm  , vel  Mijfiomrium  pro  modi 
necejjitatis  quandoqut  deferri pojje:  quorum  fimillima  rcpctit  Con* 
(lit.  Ex  tuij  in  Append.  Bull.  tom. 4.  pag.xxj  quam  cxcjppla,  qui- 
bus  plus  vice  fimplici  poteftas  hujufmodi  fimplici  Presbytero  fa- 
<3a  legitur,  Abbatibus  S.  Barbara  Mantua  a Pio  IV  , S.  Facundi 
in  Hilpania  a Clemente  X , S.  Juflina  , S.  Maria  Florcntia  , & 
Cavcnfi  a Gregorio  XIV.  Bullar.  Caflin.  tom.  1.  pag.  ijp,  & 
257.  apud  Card.  Pctram  ad  Conft.,2.  Religicjam  Bcnedidfi  XI. 
n.  8,  Montis  Caflini  a SixtoV,  & Bcnedidfo  XIII.  Conft.  8.  poll 
Concil.  Hom.jCampidonenfi  in  Svcvia  a Bcncdidlo  XIV.  Conft. 
6 . Suprema  Bullar.  tom. 3,  pag.52,  Miflionariis  Ord.  Minorum  a 
Nicolao  IV,  Johanne  XXII,  Urbano  V,  Eugenio  IV,  Leone  X,  & 
Hadriano-VI.  (qui  ideo  a priori  deccfliflc  opinione  ccnfcri  debet) 
apud  Wadingum  tom.  1 1 . ad  annos  1 444  , & 1 447  , ac  tom.  1 6. 
ad  an.  1 jat , & 1 52s  j Miflionariis  Socict.J.  a Gregorio  XIII. 
apud  Arcudium  Concor.  lib.  2.  cap,  1 5;  Cuftodi  Tcrrae  S.  Ordin. 
Min.  a Clemente  XI,  & Benedidto  XIV.  Conft.  1 o.  Cunt  ad  ittfra- 
feriptam  1 & Conft.  87 . Demandatam  §.14.  Bull.  tom.  x.  pag.28, 
& 2^4,  Prasfedto  Miffionum  Aigypti  Ord.  Min.  ab  codem  Benedi- 
&o  XIV.  Conft.  30.  Anno  vertente  Bull.  tom.  3.  pag.  285.  Quo- 
circa  de  facultate  hujufmodi , quin  fieri  Romano  a Pontificc  que- 
at  , ne  lcviterquidem  dubitarc  fibi  fas  putant  Card.  Jacobus  dc 
Vitriaco  Scrm.  in  Vigil.  Pcntcc.,  S.  Thomas  in  4.  dift.  7.  q.  3 , 
& par.  3.  q.  72.  art.  itjcx  Scotiftis  Antonius  Andreas,  Riccar- 
dus  Mediavilla  , Petrus  Aureolus  , Maftrius  , Fraflenus,  Henno 
&c.  apud  Bcrti Fragofus  dc  Regim.  Rcip.  par.  a.  lib.  8.  difp.  18. 
§.  7,  Sotus  in  4.  dift.  7.  q.  1.  art.  1 1,  Hurtadus  dc  Confirm,  dif- 
fic.  3,  Bellarminus  lib.  2.  de  Conf.  cap.  i 2 , Suarez  tom.  3.  in_> 
par.  3.difp.  36.  fed.  2,  Valentia  tom.  4.  difput.  5 , q.  2.  pun.  1, 
Henriquczdc  Conf.  lib.  3.cap.6,  Rodericus  de  privileg.  Regul., 
Covaruvias  Var.  rcfol.  lib.  1.  cap.  10  , Navarrus  Manual,  cap. 
22,  De  Lugo  Refp.  Moral,  lib.i . dub.  6%  Dc  Laurata  tom. 3.  in 4. 
difput.  2.  art.  2 , Verricclli  dc  Apoft  Million,  q.  125).  n.  3,8c 
fcq.,  Diana  par.  8.  tract.  1.  rcfol.  3,cxcmpla  proferens  difpenfa* 

LI  11  2 tionis 


Digitized  by  Google 


g-$6  Priv  il  egi  a Rom.  Ponti  fici 
tionis  fa&a:  ab  Alcxandro  VI,  & Gregorio  XIII , quorum  fimilia 
referunt  Pallavicinus  hift.  Concilii  Trid.  lib.  p.  cap.  7,  & Farvac- 
quefius  in  opufc.de  Confirm., Holftcnius  de  Conf.  diflert.  i.eap* 
i,  Morinus  de  Confirm.,  Fagnanus  in  Cap.  Cunt  venifset  de  Sacr. 
Und.  n.3,  &feq.,  Gonzales  in  Cap.  4 .deConfuet.  n.14,  Barbofa 
de  poteft.  Epifeopi  allcg.  30.  n.  4,  Card.  Gottus  tom.  2.  in  par. 
3.  q.  a.  dub.  2.  §.  1,  Juveninus  de  Sacr.  difsert.  3.  q.  5.  cap.  2. 
art. 2 . §.3,  Card.  Petra  in  Comment,  ad  Conft.14.  InnoccntiilV. 
n 61 , &feqq.  ,Tournellius  de  Confirm,  q.  3.  art.  a , Drovinus 
de  re  Sacram.  lib.  3.  q.  7 , Boucatius  dc  Conf.  diflert.  1.  art.  4. 
fed.  2,  Witafse  dc  Conf.  q.  2.  art.  5.  fed.  1 , Simonctta  trad.  13, 
difp.  2.  art.  a,  Berti  dc  Tbeolog.  difcipl.  Lb.  32.  cap.  7,. aliique 
apud  ipfos . 

Atenim  quatftioeft,  an  ita  Romani  Pontificis  propria  h:ec 
poteftas  fit , ut  cadcm  nullo  Epilcopis  modo  competat : ut  neque 
abEpifcopis  Gratcis  impertiri  Graccis  Sacerdotibus  queat  : ut 
camdcm  denique  potefiatem  extendere  pofixt  etiam  Pontifex  ad 
Chrifma  ipfum  conficicndum  . Quae  tria  , prout  pratfentis operas 
fert  pretium  , paucis  expedio  . Atque  primo  quidem  Divina  fola 
infiitutionc  infpeda  , feclufaque  Ecclefia:  prohibitione  , pofse  ab 
Epifcopo  fimplici  Prcsbytero  facultatem  impertiri  Cfirifmate  ab 
ipfo  Epifcopo  confecrato  fidcles  confirmandi  ex  SS.  Hieronymo 
adv.  Lucif.,&  inepift.  ad  Evangelum,&Jo:  Chryfoftomo  horn.  11. 
inepift.  i. ad  Timoth.,cx  S.Gclafio  cpift.i 2.  cap.d,  S.Gregorio M.. 
loc.  indie.,  ex  Ambrofiaftro  in  epift.  ad  Ephef.  cap.  4 , Audorc 
qureft.  apud  S.  Auguftinum  tom.  3*  cap.  101,  & Martino  Bsacar.. 
in  Colled.  cap.  5 1 , & ex  Conciliis  Toletano  I.  Can.  20,  Araufi- 
cano  I.  Can.  1 , & Epaoncnfi  Can.  1 6.  inferunt , & affirmant  Card. 
Pallavicinus  hift.  Contil.  Trid.  lib.  9.  cap.  7.  n.  16,  Lupus  in 
Not.  ad  Synodum  VIM.  cap.5,  Thomaflinus  vet. , & nov.  difcipl. 
par.  1.-  lib. 2 . cap.  23.  n.  6 , Farvacquefius  de  Confir.  cap.  4 q.  4, 
& 5,  Van  - Efpenius  Jur.  Eccl.  par.  z.  tit.  3.  cap.  a.  n.  5,  & fcq., 
Juveninus  de  Conf.  diflert.  3.  q.  5.  cap.  2.  art.  1.  §.3,  Coutao- 
tius  in  Not.  ad  epift.  2 5.  S Innocentii  I.  pag.857,  & feq.,  aliique. 
Contra  quos  tauten  pugnant  S.  Thomas  par.  3.  q.72.  art.  11  , 
lougequc  plurcs  alii  apud  Vccticellum  q.  130.  fed.  1 , & fcqq. , id 

. Juri* 


Digitized  by  Googli 


Vindicata.  Appendix  jf.  V.  <*3? 

juris  uni  Pontifici  M.  vindicantcs  , oftendcntcfquc  SS.  Patres  loi. 
cis  ind.  nihil  cxplicire  habere  de  Confirmandi  poteftate  Prcsby- 
teris  fart  a j fed  hanc  potius  ad  Epifcopalem  hounrem  pertinere  > 
duos  illos  SS.  Pontificcs  fimpiicibus  Presbyteris  potius  hanc  fa- 
cultatcm  cripuifsc  , ut  S.  Gelaftus , aut  pofcmodum  impcrtivifle, 
ut  S.  Gregorius  ; Scriptores  geminos  illos  apud  SS.  Ambrofium, 
& Auguftinum  loqui  de  Presbyteris  aEgyptiis  , dc  quibus  poftea  » 
prxlaudatas  denique  Synodos  , ac  S.  Marcinum  Brae,  intelligi 
oportcrc  non  de  Un&ionc  Sacraincntali,  fed  Circmoniali  dumta- 
xatjde  qua  fuperius  abunde  didum  eft . Caeterum  port  prjelaudata 
Clementis  VI , Eugenii  IV,  & Bcncdi&i  XIV,  qui  & adcundus  de 
Synodo  Dioec.  lib.7.  cap.8.n.7,  explicatiflimaque  teftimonia  om- 
*iem  prorfus  extra  dubitationis  alcana  pofitumeft,  uulli  Epifco- 
po  fas  effc  cjufmodifacultatem  indulgcrc  , fed  uni  Romano  Pon- 
tifici efse  refcnratam  . Quam  fibi  refcrvarc  pocuifsc  inficias  ne- 
mo ibit , qui  cogitct  facuicatem  hanc  ad  juxifdidioncm  pertincre- 
idcoque  in  Epifcopis  a Pontificc  tarn  coardari,quam  auferri  pof- 
fe.  Sequitur  hinc  apud  Grxcos  nonnifi  ex  Rom.  Pontificis  dcle- 
gatione  faltcm  tacitalicitara,  ac  validam  fuifse  Confumationem, 
quam  a fimpiicibus  Presbyteris  conferri  baptizatis  confucvifse 
referunt  , & affirmant  poft  prarciu  Scriptores  apud  S.  Ambrofiim*- 
tom.  z.  Opcc.  edit.  Parif.  an.  1 69 o.  in  Append.  pag-24i,&  S. Au- 
guftinum tom.  3.  Opcr.  in  Append,  par.  1.  pag.  pj.  Arcudiusde 
Confirin.  lib.  a.  cap.  io,  Si  feqq.,  Gonzalczius  in  Cap.  Quanto 
de  Conftictud.  n.  13,  Holftcnius  dc  Miniftro  Confir.diflert.  i,& 
Morinus  indiftert.  a.  de  Confirm. , adeoque  ut  non  defuerint , 
qui  a Romanis  Pontificibus  nunquam  Grxcis  poteftatem  hanc  fa* 
dam  arguentes,  quinimo  exprcfsc  fuifse  prohibitam  ex  S.  Nico- 
lao  I , teftibus  Photio  in  epift.  ad  Orient. , & Mctrophane  iru» 
epift.  ad  Manuelemapud  Harduinum  tom.  5.  pag.11 14,  Synodo 
VIII.  in  epift.  ad  Hadrianum  II.  ibid.,  ac  S.  Nicolao  ipfo  in  epift. 
ad  HincmarumapudBaroniumad  an.  8^7,  n.  jo  > ex  Innocencio 
III.  in  Cap.  4 - jguanto  de  Conflict.,  ex  Innocentio  IV.,  Confc. 
14.  Sub  Catholic* , ex  Clemente  VIII.  Con  ft.  34.  SmBifimus  , 
Eugenio  IV.  cit.  Conft.  ip.  Exfultatc,  idcoqucab  Ecclcfia  Lati- 
na imprabatam  affirraare  , atquc  confequenter  iavalidc  a Ptcsby-  - 


<*38  F rivilegiaRom.  Pontihci 
tcris  Gratis  Chriftna  adminiftrari , non  dubitant , veluci  Card. 
Pignatellus  tom.  8.  Confujt.  78.  n.  7,  & feqq.,  ac  tom.  6.  Con- 
fide. 41.  n.  34,  Albitius  dc  Inconfc.  in  fide  cap.20.  n.  3 3 , & feqq., 
Petra  in  Comment,  ad  cit.  Conft.  Innocentii  V.  n.  55,  & feqq., 
Sanbovitis  difput.  7.  de  Confirm.,  Duhamelius  dc  Confir.  cap.  4, 
cap.  4,  aliiquc  . Contra  quos  tamen  ex  dilpenfacionc  tacita  Rom. 
Pontificum  apud  Gratcos  vaiide  Confirmacionis  Sacramcntum  a 
Presbytcris  fiiiflc  coliatum  veriflimc  oftcndtint  Arcudius  cap.  if, 
Goarius  in  Not.  ad  Euchologium  Gr*cor.  pag.  3 6 7,  & Bcnedi&u* 
XIV.  dc  Synodo  DioeccC  lib  7.  cap,  p-  n.  2,  ex  Concilio  Floren- 
tine prajfcrtim  , in  quo  hac  de  re  Gratis  ab  Eugenio  IV.  facefli- 
tum  baud  negotinm  fuifse  liquet  ex  rcfponf,  Epifcopi  Mityleni  , 
& epift.  Gregorii  Protolyncclli  ad  Marcum  Ephcf.  apud  Har- 
duinum  tom.  p.  pag.  430,  U6 41.  Oftenditur  ctiam  ex  Synodo 
Zamofcicnfi  a Ruthenis  30,1720.  habita»&  aBenedidto  XIII. 
confirmata  ,ubi  tit.  3.  §.  2.  apud  Manfium  Snppl.  tom.  6.  pag. 
330.  Sacramcntum  Confirmationis  a Parochis  in  Oricntali  Ec. 
clefia  extraordinario  jure,  &dclcgata  ab  Epifcopo  facultate  , 
ex  Apoftolicic  Scdis  difpenfatione  , poft  Baptifmum  adminiftrari 
confuevifsc  refertur . C^tcrum  apud  cos,  quibus  exprefle  facultas 
ejufmodi  crepta  fuit,invalide  a Presbyteris  Confirmationcm  fuif» 
fe  adminiftratam  , ncque  deinceps  validc  adminiftrari  potuifse— » 
noninficias  cam  . Atquc  itaejufmodi  facultatem  cripuiflc  cxi- 
Itimandi  flint  Bulgaris  S.  Nicolaus  I;  Grteco  - Latinis  Conftanti- 
uopoli  degentibus  Innocentius  III.  inreferipto  ad  Lucium  Vica- 
rium  fuum  apud  Baluziom  tom.i.  pag.  480,  & Van-Efpenium  Jur. 
Eccl.par.  2.  tit.3.cap.2  n.  4;  Grarcis  in  Infula  Cypro  Innocentius 
IV;  Gratco  -Italis  Clemens  VIII , & Bcncdi&us  XIV.  Conft.  57. 
Etfi  Pajlorahj  §,3.  Bull.  tom.  1 . pag.  17 1 , & Conft.  1 2p.  Eo  quam- 
•oit  §.  4.  ibid.  pag.  513,  Gratcos  tamen  Oritntales  , & Cophtos 
a Prcsbytero  fimphei  confirmari  §§.5 ,8c8-  pi  rmittens;Gratcis  AI- 
banis  Clemens  XI.  eorum  Synodum  an.  1703.  habitam  confir- 
mans  , ubi  part- 2.  cap  3.  Confiimationis  adminiflratio  ad  foJam 
Epifcopalem  fpeClare  dicitur  dignitatem  apud  Manfium  ibid.  pag. 
2 4 ; Maromris  Gregorius  XIII.  in  epift.  ad  Synodi  an.i  578.  ce- 
lebrate Prarfidem  confirmatos  afimplici  Prcsbytero  confirmari 
* denuo 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  V.  tf  jj? 

denuo  ab  Epifcopo  poflc  fcribcns  apud  Vcrricellum  dc  ApoftoJ. 
Million.  tit.  7.  de  Confirm,  q.  13 1 , & Thomam  a Jefu  de  Convcrf. 
omninum  Gcnt.lib.3.cap.5,&  Bencdidus  XIV.  Conft.j  1.  Singula • 
vis  ibid,  pag.74.  Synodum  80.173^.  in  Monte  Libano  habitam  ap- 
probans,  in  qua  Cap.2»de  Bapt.  Can.i  5,  & Cap.3.  dc  Conf.  §.j. 
fancitum  legitur  , ne  deinceps  Confirmacionis  Sacramentum  nifi 
ab  Epifcopo  adminiftretur . Dignus  ctiam  , qui  adcatur  Conft. 
53.  Ex  quo  Bull.  tom.  4.  pag.  3*5,  ubi  §§.  57 , & feq.  Eucholo- 
gium  Gra*cum  , quo  loci  juxta  Decretum  S.  Methodii  Apoftatat 
ad  Ecdefiam  reduces  facra  Undione  , & Crucis  figno  in  fronte  , 
oculis , naribus  , ore  , auribus  , manibus,  pedore  , Sc  fcapulis  re- 
cipi,  adjundis  verbis.  Signaculum doni  Spiritus  S.  jubentur,  emen. 
dari  prxeipit > delerique  pradatam  verborum  formulam  juxta__* 
cmcndatillimum  Euchologii  Card.  Bcfiarionis nunc  Crypta:  Fer- 
rate exemplar  , in  quo  verba  ilia  non  Icguntur  j ficuti  ncque  in 
plcrifqucEuchologiis  optima  not®  antiquiffimis  olim  Icgebantur, 
tefte  Matthjeo  Cariophylo  apud  Arcudium  lib. a.  dc  Reform,  cap. 
1 8:  ex  quibus  liquet  cadem  verba  five  Dccreto  S.  Methodii , five 
Grxcis  Euchologiis  poftcriori  ab  aliquo  Schifmatico  aflitta  fuif- 
fe  . Quoddemum  attinet  ad  3.  qu.cftionis  partem  > an  fimplici 
per®quc  Sacerdoti  a Surnmo  Pontifice  demandari  facultas  Chrif- 
maconficiendi  poffit,  affirmant quidem  Cajetanus  in  par.  3.  q.72 
art.  3 , Valentia  tom. 4.  difput.  5.  pun.  2 , Cardin.  Lauraa  in  4. 
tom.  3. difput.  2.  art.3j  & Berti  lib.  32.  cap.  5. prop.  4,  quorum 
fententiam  valdc  probabilem  ccnfcnt  Suarez  to.3.  in  par.3.  q.72. 
difp.  3 3.  fed.  2. } & Bonacina  dc  Sacr.  difpuc.7.  q.  unic.  pun.  2 ; 
quin  etiam  a Romano  Pontifice  hanc  Prcsbyteris  Afris  potefta- 
tem  olim  fadam  feripfitjohannes  Diacon.  in  epift.  ad  Senariunu. 
apud  Mabillonium  tom.  >.  Mufsi  Ital.  par.  2.  pag.  6 9 ■,  &ab  Eu- 
genio IV  impertitam  Fabiano  dc  BachiaOrd.Min.  ad  Indos  pro- 
ficifccntirefert  Wadingus  tom.  1 1.  ad  an.  1444.  Csterum  , hoc 
uno  , vel  altcro  exemplo  excepto*,  quotics  a praefatis  Rom.  Pon- 
tificibusfive  Gr®cis , five  Latinis  fada  Pi-csbyteris  confirmandi 
facultas  eft  , exprefsa  femper  conditio  legitur  adhibendi.  Chrifma 
ab  Epifcopo  confccrato  . Confer  pr®  ceteris,  qui  egregie  hac 
dcre  agit , Benedidum  XlV.P.  de  Synodo  Dicecef.  lib.  7 , 

capp- 


(tyo  Privilbgia  Rom.  PoKTIHCI 
capp.7  3 8 , ,&  lib.  13.  cap.  15,  ubi  Archicp.  Limano , 8c 

Epifcopo  Quitcnfi  an.  175 1.  poteftatcm  dcfignandi > deptitandi- 
<jue  Saccrdotcs  , qui  Olco  ab  ipfis  benedido  Confirmationis  Sa- 
cramcncum  in  locis  diflitis  adminiftrarenc  , abfc  fadam  , ad  dc- 
cennii  fpatium  duraturam  , mcmorat . 

Ad  S.  Gregorium  nuncgradum  refle&endo,  non  opttsqni- 
dcm  eft  multis  eniti , ut  tam  falfitas  dc  Purgatorio  a S.  Gregorio 
M.  primum  excogitata  , quamejufdem  Purgatorii  veritas  ab  ipfo 
poft  alios  Ecclefia:  Patrcs  conftantcr  propugnata  in  aperto  pona- 
tur . Enim  vero  per  quingentos  amplius  , aut  etiam  fcxcentos 
annos,  ad  a;tatein  videlicet  ufque  S.Gregorii,  Apoftolica:  dodrins 
puritatem  Romana  mEcclefiafuifte  rcrentam  diffitcrinon  audent, 
veritate  nempe  apertiftima  adadi , Proteftantes  ipfi  quamplurcs  , 
in  quibus  agmen  , familiamque  ducunt  Calvinus  Inftit.lib.  1.  cap. 
11.  fed.  13  , Magdeburgcnfcs  Centur.  7.  cap.  1.  fub  Phocadc- 
mum  Romanam  in  Ecdcfiam  Antichriftum  indudum  fommantesj 
Theodorus  Bibliander  in  Tabul.  Chronolog.  , Gafpar  Peucerus 
lib.  4,  Chron.  cap.  dc  reb.  Ecclcf. , Bullingerus  par.  uadverfus 
Erentium  , Audor  Opufc.  de  Concordia  dodrinat  Bernenfis  an. 
itfjo.  cap.  1, Georgius  Hornius  in  Cotnpend.  hift.  Eccl.  pag* 
315.  edit.  Franco/.  1^55.  poft  S.Grcgoriuni  M.  fcderc  in  Cathe- 
dra S.  Petri  Antichriftuoi  ccepiffc  fingens , Jo:  Georgius  Rhetiae 
Profeuchx  olim  moderator  , ac  demum  ad  Romanam  Ecclefiam 
redux  in  Opufc.  dc  rationibus  fua:  Converf.  rat.  3.  eamdem  fen- 
tentiam  Danzio  infediffe  affirmans , Kckermannus  lib.  3.  Syftcin. 
Log.cap.14,  Breitengcrus  in  Opufc.  de  Sedis  apud  Card.  Lauren- 
tium  Cozza  in  Comment.  hift.Dogm.  in  lib.S. Aug.  de  hasr.  cap.i » 
five  23.de  .Ipcllc  n.  74 , & feqq.  A S.  Gregorio  igitur  non  aliam 
de  Purgatorio,  qtiam  qui  vetus  inEcclefia  Romana  viguiffet , 
quamque  fuis  a PrsdcccITbribus  accepiftet , dodrinam  integram 
propinatam  fuiftc  quis  ambigat  ? At  enim  eorum  oppido  plunum, 
qui  ante,  & poft  ipium  Catholicam  dc  Purgatorio  dodrinam  qua 
Grace i , qua  Latini  tradiderunt , iittcrarumque  monumentis  de* 
naandarunt , Patrum  , quique  perennis  , antiquiflimsque  in  Ec- 
clefia  praxis  pro  Defundis  preces  ad  Dcum  fundendi , Suffragia  , 
ac  Miffas  pro  Dcfundorurn  expiatione  Deo  offerendi  teftes  adhi- 


Digitized  by  Google 


Vikdicata,  Appendix  jf.  V.  e>4t 

bcri  idonci  tam  dcbent , quam  tuto  poflunc  5 longus  , qui  exhibi. 
tus  eft  Par.  i.  Tom.  2.  Art.  7.  in  Prolcg.  Not.  34  pag.  to  1 > &: 
feqq.,  Catalogus.abunde  demonftrat . Quin  eciam  vetcrem  in  Ec« 
clcfia  univerfa  camdem  de  Purgatorio  dodtrinam  cfTe  a SS.  Patri* 
bus  traditam , fignatimquc  a Tcrrulliano  lib.  de  Corona  Milir, 
cap.7,  Epiphanio  ha:rcf.3  5,  Auguftino  ferm.  3a.  de  verb.  Apoft., 
& Aurtore  Ecd.  hier.  cap.  ulr.  nec  inficiantur  Calvinus  Inftit.  lib. 

3.  cap.  ;,Forbefius  Inftit.  hift.  Thcolog.  lib.  r 3. capp.  3,  & 1 o > 
ac  Svicerus  Thefaur.  Eccl.  tow.  1 . pag.  p 2 . Qu x infimia  eft  igitur 
veritatem  tot  Veterum  teftimoniis  innixam  in  derifionem  verte- 
re  , ac  dubium  , veritatifquc  tam  anticm*  , Ecdefisquc  coaevas 
primum  au&orem  S.  Gregorium  agere  ? Nec  eft  vero , cur  diuriue 
immorcr  duabus  eluendis  contradictionibus  , quas  in  S.  Gregorii 
di&is  fc  deprehcndilfc  jadlat  Oudinus  , nempe  quod  i.Purgato- 
rium  pro  levibus  expurgandis  peccatorum  maculis  induxerit  lib. 

4.  Dialog,  cap.  3 9,  qui  fcq.  poftea  cap.  40.  fui  velut  oblitus  a Paf- 
chafio  Diac.  grave  Schifmatis  crimen  in  Purgatorio  expiatum  re. 
fert : quod  2.  Purgatorii  ignem  corporcum  quidem  ftatuerit  cit. 
cap.  3V,  qui  alias  de  Inferni  igne  contrarium  definit  lib.  15.  Mo 
ral.  cap.  14.  Siquidcm  fparta  ifta  defun&us  jam  fit  Do&ifs.  Jo- 
Hicronymus  Gradonicus  in  diflcrt.  cpiftol.  cap.  8.  oftendendo  I. 
Pafchafium  Schifmati  pfeudo  Laurcntiiolim  implicatum  aut  gra- 
vi  a peccato  ob  ignorantiani  fuifle  excufandum  , aut  certe  ante 
obiuim  poenitentia  grave  illud  crimen  expiaftc  . 2.  Corporcutn_» 
utrumque  ignein  utroque  in  loco  pofitum  a S.  Gregorio  fuifle : 
quod  pridem  a dodhfs.MaurinisEditoribus  probatum  eft  ex  tnelio« 
ris  noca:  Codicibus  Vaticanis  quinque  , antiquifltmo  Barbcrino , 
duobus  Chifiis  , aliifque  Gallicann  , & Anglicanis  longc  pluri- 
bus  , quos  prxferendos  utique  duobus  aliis  Vaticanis,  atque  uni, 
alterique  Uticcnfi  , Sc  Germanico  ibid,  in  Not.  admonent , atque 
ita  plane  Corporeus  legiile  praefato  in  loco  , qui  vice  plus  fimplici 

5.  Gregorii  Moralia  contraxcrunt,  uti  S.  Paterius  , uti  Tajus  , uti 
Alulfus,  uti  S.  OdoClun-,  uti  Adalbcrtus,  uti  Simon  Afligcmicn- 
fis,uti  Brunos  uti  Guarnerus,  uti  Rupertus  See.  Quod  ad  Imagines 
attinet,quarum  a cultu  alieniffimus  S. Gregorio  aflingitur  animus, 
ejufdem  longc  aequius  mcnicm  ex  praecit.  epiftola  ad  Scrcnum  cx- 

Pars  //,  Tom.  y.  M m in  m preftit 


Digitized  by  Google 


^4*  Privilegia  Rom.  Po  NTmct 
preflit S .Thomas  2.  2.  q.  £4.  art.a,  ita  ncmpe>  ut  Sandorum  Ima. 
gines  non  abfolutaquidem  adorationc  ctiam  inferior!,  fed  refpec- 
tiva  dumtaxat  adorari  pofse,  ac  debere  fcripferic . Atquc  ita  pari- 
ter  S.  Gregarium  approbe  interpretatus  eft  Natalis  Alex,  in  hift. 
Ecd.  ad  Satculum  VIII.  difsert.  6.  §.  4 , ut  videlicet  adorationcm 
Latrix,qux  uni  Deadebetur,SS.  Imaginibus  deferendam  negave- 
tit , non  eciamaltcrius  honoraria:  adorationis  fpecicm  , quae  re. 
verentiani  noftram  j amoremquc  erga  Sandos  corum  coram  Ima- 
ginibus exprimat . Rc&eque  proinde  Dionyfius  San  Marthanus 
hift.  S.  Gregorii  lib. 4. cap.  j.ejufdcmdo&rinam circa Imaginunv 
culturn  ab  univerfae  Ecclcfaedodrinain  Concilia Trident.fefT.  2 
in  Decreto  de  Invocat.,Vcner.»  & Rcliq.SS. , & SS.  Imagin.  tra- 
dita,  de  qua  przter  Catechifmum  Rom.  Cl.  Bolfuctius  in  fua 
Dodrinx  Chrift.  explicatione  pag.i  6,ncc  latum  aberrafte  unguem 
oftendit . Neque  deflint  ima , qui  explicatifttmam  S.  Gregorii  cir- 
ca Imaginum  culturn  facere  mentem  non  dubitanc  ex  ipfius  Epi- 
ftola  52  lib.  9.  alias  $4.  lib.  7.  adSecundinum  Inclufum  , in  qua 
utique  S.  Pontificis  mens  probe  orthadoxa  deprehenditur  , quod 
prxftare  inter  alios  non  prxtermifcre  Du  - Mefntl  dodr.  , & dif- 
cipl.  Eccl  lib.30.n-  3 5,  & Gradonicus  cit.  differt.  cap.  9.  n.  5 6. 
Quia  tamen  emundioris  naris  Cn'ticis  Guftanvillxo  , Maurinis 
ipfis  EditoribuS)  Sc  Bcrardi  Grat.  emend,  par.  2.  tom.  2 . cap.  5?. 
pag.  77.  Epiftola  h*c  plurimo  ex  capite,  ex  coquc  prxfertim  , 
turn  quod  variam  prxfcrac  in  variis  Codicibus  Mfs.  ledionemy 
turn  quod  dodrinae  capita  quicdam  tradat  tain  toti  retro  Antiqui- 
tati , quam  ipflmet  Gregorian:?  pafliin  adverfam  > fuppofita,  plu- 
rimoque  fuppofitionis  laborare  morbovifaeft,  incerta  nolim  , 
inerpolato  faltem,monumcnto  inniti,  & inftftere.  Cartcrum  aucem 
Catbolicum  de  SS.  Imaginum  cultu  dogma  luce  plurima  afper- 
fum  > optimoque  conftitutum  loco  , nift  incus  me  fallic  amor  , vi- 
dcre  licet  par.  i.toui.  2.  Art.  7.  in  Proleg.  Nor.  27.  > &fcqq. 
pag.  83.,  & (eaq.  > quam  etiam  in  rem  confcrre  juvabit , qui  hoc 
dc  argnmenta  optimc>meriti  func , Gomalezium  in  Appar.  de  , 
Orig.>  & progref.  Jur.  Can.  pag.  17.,  Bellarniinum.  tom.  2.',Con- 
trov.  lib.  z.  dc  Imagin.  SS.  cap.  p>  Vafquczium  in  trad.de  ado- 
tat.Imag.  lib.  3.  difput.  3 , Albafpinaeum  in  Not.  ad  Can.  36. 

llli.- 


\ 


Digitized  by  Google 


Vin-dicata.  Appendix  jf.  V.  ^41 

UUberi'c,,  Antonium  Auguftinum  in  Epitom.  lib,  1 6,  tit.  16  , Lu. 
pum  inSchol.  ad  Synodum  VII.  par.  2,  pag.  1083,  Dartic  in  De- 
cret,  par.^.dc  Confecr.  pag.^Thomafllnum  in  Thcolog.  Dogm. 
de  Incarn.  lib.  1 2,  cap.  8 , & feqq. , Cabatfutium  in  Diatriba  dc 
Imag.  pag.3  14  > Capifucchium  in  Comrov.  Thcolog.  de  Culm 
Sacr.’Imag. , Card.  Gottum  dc  vcra  Chrifti  Eccl,  tom,  2.  par.  2. 
art.  1 6 , & Card.  Pctram  in  Comment.  adConftit.  u Divini  In- 
noccntii  II#  tom.  1.  cdic.Ven.  pag.  288  , & leqq.  > aliofquc  de^j 
Schola  Thcologos . 

InSabiniani  Ordinationc  gravis  exfurgit  difficultas,  qu« 
fiquidem  ad  quamplurium  aliorum  Pontificum  Ordinationcs  pa- 
ntcr  extendi  poteft  , arrepta  heic  proindc  opportunitatc  expen- 
denda  , atque  paucioribus , quoad  cjus  ficrit  potcrit , expcdicn- 
da  venit.  Sabinianus  igitur  ex  Ordinc  Diaconoxum  affumptus, 
ac  Pontifex  ordinatus , quin  antea  Presby  teratus  Ordinc  infigni- 
tus  legatur , inquirendi  locum  praebet , an  Pontificcs  aliquando 
cx  Diaconis  , quin  ctiam  ex  Subdiaconis  inaugurati,  prxtermilTo 
Prcsbytcratus  gradu  , ideft  per  fahum  , ut  dici  affblet , Pontifi- 
cali , five  Epifcopali  Ordinc  facrint  confecrati . Atque  quod 
primum  ad  Subdiaconos  rcfpicit  , cx  ipfis  aliquando  Pontifices 
inaugurates  > atque  ita  S.  Silvcrium  affirmat  Liberatus  Brev. 
cap.  2 2 , S.  Deufdcdit  ctiam  ex  fide  Anaftafii  exputavit  Baroniua 
ad  ann  6 1 4.  n,  1 , quod  primo  tamen  fadum  , ut  ex  Subdiacono 
Pontifex  inauguraretur  , atque  Bibliothccarii  alteram  ferri  ab 
hac  diverfam  ledioncm  in  nov.  edit.  Luc.  adje&ionc  obfervat. 
Quin  imo  Pagius  junior  in  Deufdcdit  in  ea  opinione  verfatur , ut 
duo  illi  nedum  , fed  ex  aliis  quoque  Subdiaconis  potuerint  eligi 
in  Pontificcs  ad  tempus  ufque  Stephani  III,  five  IV, a quo  demuin 
in  Synodo  Roraana  an.  769.  decreto  cautum  legitur  Ad.nUt 
nullus  , nifi  ex  Saccrdotibus  , vel  Diaconibus  juxta.  sdpojioltc*  Sc - 
dis  traditioncm  Pontifex  eligerctur . Atenim  adverfus  Pagiu.n 
rede  do&ifs.  Cennius  in  prjefat.  ad  hanc  Synodum  n.  8«  pag.  xvi, 
&feq.  pugnat  Subdiaconos  a Pontificatus  apice  , quandiu  Sub- 
diaconatus  facros  inter  Ordines  non  eft  dinumcratus  ( quern  de- 
mum  facris  Ordinibus  dinumeratum  ab  Alcxandro  II.  contendit 
Jo:  Hyacinthus  Sbaralca  Quaeft.3.  dc  Subdiaconis  in  Append. dif# 

Mrammj  put. 


i?44  Privilecia  Rom.  Pont ificr 

put.  dc  pravor.  Ordinac. , ab  Urbano  II.  cenfent  alii;  qua  de  r<-  - 
di&um  par.  hac  i.  tom.  4.  Art.  9.  §.  1.  pag.  442  , & 4^8.  ) Tem- 
per fuifsc  remotos , argumento  du&o  ex  pr*Tato  decreto  Stcpha- 
ni  III}  quod  longe  gravioris  prx  Liberato  au  tori  Litis  loco  haben- 
dum efT’c  nemo  non  videt ; ex  coque  confirmatur , quod  cadem  in 
Synodo  A&.i . Conftantinus  pTeudo-Pontifcx  1 antequam  in  Pon- 
tificatum  irrumperct  , Diaconus  Forenfis  ( ideft  extra  corpus 
Rom.-  EccIcfi«,quod  cx  feptem  turn  plenum  erat)  ordinatus  refer, 
tur . Qiium  vero  ante  Pclagii  II , a quo  primum  Romans  Ecclc- 
fir  Subdiaconis  Tacra  continent!!  lex  indida  legitur  , & S.  Gre- 
gorii  M. , quo  ad  alios  pariter  Ecclefix  Occidentals  Subdiaconos 
cadem  lex  Calibatus  extenfafuit,  aetatem  Subdiaconis  conju- 
gium  permitteretur  , indcfic  plane  , videreque  quis  facile  poteft 
Subdiaconi  nomen  in  SS.  Silvcrio,  & DcuTdcdit  3 aliifque  quo* 
liefcumque  ocCurrat , Patri  Elc<fti,non  Ele&o  ipfi  efle  tribuen. 
dum  . Atque  quidem  S.  DcuJdedit  ex  Pitre  Stephana  Suhdia- 
tono  legendus  potius  , quam  pilius  Stephani  ex  Suhdiacono , ex 
mclioris  not*  Codicibus  Anaftafii  oftenditura  Blanchinio  to.  1. 
pag.  P5,&  a Cennio  tom.  4.  Anaftaf.  pag.  2 t.  Nec  opinioni  huic 
id  oflicit  3 quod  tefte  Leone  Oftienfi  in  Chron.  Caflin.  cap.  ^8, 
S.  Gregorius  VII , dum  adhuc  Subdiaconi  defungerctur  otficio  , 
in  Pontificcm  cum  a Romani  Cleri  plerifque  fucrit  poftulatus  , 
turn  Romano  ipfi  Clcro  prs  aliis  a Friderico  Juniano,  qui  ipl'c 
paullo  poftelc&us  eft  Tub  Stephani  IX,  aliis  X.  nomine  , propo- 
Titus  . Quoniam  hoc  conciliari  hac  ratione  poftit  , quod  fi  ex  Sub- 
diacono  cledus  is  Tuiftet,  non  antea  tamcn  Pontificiam  aTcendiflcc 
Cathedram  , quam  Diaconus , Se  Presbyter  fuiftet  ordinatus  . 
Qimd  pariter  fa&um  quin  putetur  de  SS.  Silvcrio  , & DcuTdcdit  > 
nihil  , ut  video  3 prohibet,  utprimo  nempe  Diaconi  3 ac  Pres- 
byteri , ac  deindc  Ponttfices  fucrim  inattgurati . 

Ad  Diaconos  modo  fcrmoncro  convertcndo  5 cx  his  potius  , 
quam  ex  Prcsby  ten's  ad  Ecclefi*  regimen  Pontificcs  more  Roma- 
ni in  Ecclefia  reccptiflimo » primis  o-fto  prsTertim  Ecclefi*  Saecu* 
iis , atfumi  confiicviftc  , five  quod  D*aconi  Ecclefia?  res  non  tern- 
porales  tantum>  Ted  etiam  Tpiritualcs  , penitius  haberent  perTpe- 
<Us  3 five  quod  Duconos  penes  fiquidcin  rerum  tcmporalium 

fumma 


Digitized  by  Google 


Vindica.t  a.  Appendix  jf.  V. 
fumma  confifterec , facilius  infcCleri,  Populique  gratiam  , & 
fuffragia  mfle£tere>  fibique  animos  devincire  poffcnt  > obfervant 
Quefnellus  in  Noc.  ad  epift.  is.  S.  Leonis  ad  Anaftafium  Theflal., 
Papcbrochius  in  Conat.§>47*  dc  S.Lcone  M.  n.3 , & Gamerius  in 
Not.  ad  lib.  Diurnum  cap.  3.  tit.  3.  Qux  conjedtura  cx  co  con- 
firmatur  , quod  qui  facto  fchifmate  ad  Pontificate  faftigium  adre- 
pcre  ut  plurimum  adnixi  funt  j iiexordine  Diaconorum  erant  > 
atque  hinc  lone  fieri  facile  potuit , ut  ad  prxeavenda  deinceps 
fchifmata  potius  ex  Diaconis  Pontifices  deligercntur  . Cxterum 
falfum  cil  plane  , quod  Photius  Cod.  182.  ex  Eulogio  Alex.  Sx- 
culi  VI.  fcriptorc  in  lib.  contra  Novatum  de  difpenfatione  Ecdc- 
fiaftica  refert,  Romans  in  Ecclcfia  ftatutum  , ut  deccdcnti  e vita 
Pontifici  Diaconus  fuccederct , ideoque  Novatum  ex  Diacono 
creatum  aS.Cornclio  Presbyterum  fuiffc , ut  ita  ad  Pontificatus 
apicem  perveniendi  fpem  omnem  pr*cideret : llcut  enim  fallitur 
is  circaNovatianum  , quern  cum  Novato  confundit , quiquejam 
ante  Presbyteratu  fungebatur  , quam  S.  Cornelius  Pontifcx  fuit 
fet  ele&usi  fic  fallitur  circa  Pontificis  fucccfsores  , quos  ex  decre- 
tollom.  Ecclefix  Temper  Diaconos  ftatuit : fiquidem  ccrtum  fit 
antea  ex  Presbyteris  eligi  Pontifices  confiicvitle , atque  deindc  , 
ut  ex  Diaconis  aflnmcrcntur,  turn  demum  confuetudinem  coepif- 
fe  , quum  rcrum  tcmporalium  potiri  Ecclcfia  iuchoavit , carum- 
detnque  adniiniftrationcm  in  poteftatem  Diaconorum  transcribe- 
reoperar  pretiumduxit } velutifcribit  S.  Leo  in  epift.  84.  edit. 
Qucfn.adMarcianum  Aug.>  quod  nonnifi  poftS.  Silveflri  xtaterrij 
quanempe  ditefeere  Ecclcfia  incepit  3 fa&itatuin  eft  . Jam  vero 
an  ex  Diaconis  afTumpti  perfaltum,impertranlito  Presbyteri  gra- 
du,  in  Pontifices  inaugurati  fucrint , ideft  Epifcopali  Ordine  iufi- 
gnitij  res  in  ambiguo  eft  j nec  ex  Monumentis,  qux  fuperfunt , 
cliquari  fatis  poteft  , ancepfque  hxrct  Eruditorum  opinio.  Af- 
firmat  tamen  Mabillonius  in  Comment,  ad  Ordincm  Roman,  to- 
mo  2.  Mufxi  Ital.  cap.  18.  pag.  1 , qui  poftquam  cap.  id.  ob- 
fervaflet  a Photio  inter  alia  , qux  adverfus  Rom.  Ecclefix  ritus 
objccerat  apud  S.  Nicolaum  I.  in  epift.70.  ad  Galliar.  Epifcopos, 
id  quoque  objedtum  fuifle  > quod  apud  Romanos  Diaconi  in  Epif- 
coposinaugurarentur } Presbytcratus  Ordine  non  prius  accepto* 

*tqu% 


Digitized  by  Google 


^4^  1’ kivileqia  Rom,  Pon t i f ici 

ttqne  objedionem hanc  quidcmatli  RatramnusCorbejenfii  lib.4. 
«ap.  8.  rc/ponf.  ad  obJcd.Grxcor,  calumni®  incrar  deputaverit , 
uniufquc  conHanda-in  Latinos  invidis  cauflfi  confidam  dixerit, 
vtncas  lamcn  Parif.  in  fuo  iibro  advcrC  cafd^'m  objcdiones  Grx* 
cor.  cap.  a Jo.  apud  Oachcrium  Spicilcg.  tom.  7.  pag.  148.  noa 
cam  ivit  inficias » fed  magit  refpondendum  duxit  ex  fen  tentia^, 
S-  Hieronymi  inepift.  85,  ad  Evangclum  , idco  Diaconos  per  fa!, 
turn  apud  Romanos  aliquando  ordinatos  Epifcopos  legi  > quod 
in  Epifeopo  Presbyter  contineri  credere tur , five  Presbyteratus 
Ordinem  paritcr  ab  co  accipi,qui  Epifeopatus  gradu  infignirctur ; 
^rfuan , inquiens,  illi , qui de  Diacono  ordinant  Ep'fcopum  , prx- 
termifji  benediflione  P re/by  ter  ali  , ajftrtioni  E . Hieronymi  lo- 
quentis  ad  Titum  ex  parte  concredere  •uidentury  qui  Officium  Pres • 
byteri  in  aliquo  comparticipari  ajfirmat  Minifierio  Epijcopali } 
cit.  cap.  i 8.opinioncm  fnam  tumadftruerc  ftudet  -ex  duplici  li- 
bello,k>  quorum  priori cadcm ejus , qui  ex  Diacono  > atquc  il* 
iius , qui  ex  Presbyteroordinatur , Confccratio  legitur  j inpofte- 
iriori  vero  jd  nnum  prxfcribitur , ut  in  Pontifieem  ciigatur,  qui 
a Prasdcceflorc  fuerit  aut  Presbyter,  aut  Diaconus  ordinatus , 
proutroque  vcroclcdo  una  cademquc  pra:fcribitur  Ordinatio; 
turn  roborarc  fatagit  triplicicxcmplo  Conftantini,  Valcntini,  & 
S.  Nicolai  I,  ex  quibus  ille  prior  Clerical*  primum  ,acSubdiaco- 
aius  perinde,  & Diaconus  ordinatu*  in  pfeudo  - Pontifieem  a_» 
5chjfmaticis  confecratus  legitur  apud  Anaftafium  *,  pofteriorc* 
duos  vero  ex  Diaconis  legitimos  in  Pontificcs  adlctfos , oullo 
Presbyteratus  fado  verbo  , idem  Bibliothecarius  affirmat*  Mu* 
aatumhunc  deinde  morem  Srrculo  XI,  fub  quo  S,  Gregorius  VII. 
in  Presby  terum  ante  ordinatus  , quam  Pontifex  inauguraretur , 
in  Adis  Vatic.  apud  Baronittm  ad  an.  1075.0.37.  legitur  i fc- 
queati  vero  Gclafius  II.  fcorfim  Presbyteratus  gradu  adaudus, 
antequam  Pomificatum  afeenderet , a Pandulpho  in  lib.  de  Rom. 
Pontif.  refertur  : atquc  ita  tempore  intermedio  S.  Nicolaum  I. 
inter  , & S.  Gregorium  VII.  Ordinationes  per  faltum  Romanain 
Eedefia  fuifie  abrogatas  exiftiinat  vir  Eruditus  . In  hanc  tplain 
opinioncm  ingreflus  Martenius  de  Antiq.  Eccl.  Ritib.  lib.  1.  ca* 
p.  8.  art.  3.  n.  10.  cam  confirmare  enititur  cum  exemplo  Johan. 

nis 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  V.  S+j 
nis  S.  Galli  difcipuli , quern  cx  Diacono  ordinacutn  Epifcopum 
Conftancienfcm  , Presbyteratu  nonfufccpto,  haudobfcurc  tra- 
die  Valafridus  Strabo  in  vita  S.  Galli  lib.  i . cap.  25.  a pud  Mabil. 
Ionium  SxculoII.  Bcncd.,  & in  Annal.  ad  an.  6 13.  n.  8 , turn  de- 
creto  Synodi  Romanx  fub  Stephano  III,  fivelV,  quo  A«£l. 3 . Epif- 
copicx  Diaconis , aut  Presbyteris  a Conftantino  pfeudo-  Ponti- 
fice  ordinati  ad  priflinutn  Ordinem  regredi  praecipiuntnr , & A&. 
4. ad  Pontificatum  , nift  ex  Diaconis,  aut  Presbyteris,  afifumi 
proliibcntur . Qui  parirer  ante  S.  Gregorium  VII,  atque  jam  fub 
Stephano  IX.  ufu  Romani:  Ecclcltx  vcnilfc  , utqui  cx  Diaconis 
eligerentur  Pontifices  , ii  prius  deinccps  Presbytcri  ordinaren- 
tur , cxinde  perfuafum  habet , quod  ilquidem  apud  Lconcm_» 
Oftien.  in  Chron.  Cadin.  lib.  a.  cap.  48.  legatur  a Stephano  IX. 
Alphonfus  Salernitanx  Ecclefia:  ele&us,  primo  Presbyter , atque 
fequenti  die  Archiepifcopus  ordinatus,  veri  fiat  valdequam  fi- 
mile  idetiam  Romana  in  Ecclefia  ufu  receptum , ut  Diaconus  per 
faltum  , Presbyteratus  gradu  prxteriniflb , nonamplius  Ordina- 
retur  Epifcopus  . Affirmativam  camdem  paritcr  dc  Diaconis  in_> 
Pontifices,  impertranfito  Presbyteratu,  inauguratis  partem  tuiti 
funt , ac  tenuere  Pagius  uterque  , Senior  ad  an.  604.  n.  4 , 8c 
feq.,  Junior  in  Sabiniano  , immuratom  hunc  morem  fubS.  Gre* 
gorio  VH.  exputans  ; Clurdonus  hid.  Sacram.  lib.  1.  dc  Ordin.. 
cap.  i.Dccretali  inter  alia  S.  Cxleftini  I.  ad  Epilcopos  Galliar*. 
innixus , dc  qua  paullo  infra  5 Sandinus  in  Not.  ad  Sabinianum 
pag.17^,  & feq.  Mabillonii  propriain  facicnsopinioncm;  ac  Cen- 
nius  in  prxfat.  ad  Synodum  Latcr-StcphaniM.  an.  769.  n.  14. 
pag.  xxin-  Valentini , & S.  Nicolai  I.  exemplis,  ab  Anaftafio  al- 
lcgatis , & a Mabillonio , permotus  ► 

Atque  horum quidem  opiniaex  coconfirmari  potefl: , quod 
apudGrjecos , aliofquc  Oricntalcs  Clerici  pcrfaltum  frequenter 
ordinari  confuevcrint , quin  ullumpropcerea  a Latinis  negotium 
illis  faceffitum  fucrit.  Ita  namque  Lc&ores  * omiffis  Olliarii , 
Exorciftx , & Acolythi  gradibus  , in  Subdiaconos  ordinari  iolitos 
liquet  ex  Grxcorum  ltbris  five  Archicraticis  , five  Euchologicis, 
apud  Goarium  , Morinum , HabcrtutnJ  & Martcnium  ; cx  Synods 
VIII.  A&.io..Can.  5 j cx  S>  Johannc  Damafc.  initio Dialogi  adv. 

Manir 


C4S  Privilegia  Rom.  Pontifici 
Manicharosj  Elia  Cretenfi  in  Orat.  19.  S.  Grcgorii  Na2ianz. i 
S.  Maximo  in  lib.  dc  Eccl.  Hierarch,  cap.  5;  Georgio  Presbytcro 
in  vita  S.  Theodori  apud  Surium  ad  diem  12.  April. ; Au£tore__> 
Conftit.  Apoftol.  lib.  8 j Niceta  in  vita  S.  Ignatii  Conftantino- 
polit. , & Simconc  Thcffal.  in  Dialogo  de  Sacram.  Ordin.  apud 
Morinum  . Apcrtum  fit  etiam  ex  aliarum  Oricntalium  Ecdefia- 
rutn  Ritualibus  , Jacobitarum  apud  Kircherum  , Syro  • Neftoria- 
norum  , &Maronitarum  apud  Morinum,  aquibusex  Le&oribus, 
quos  propric  Clericos , five  11  Aa0,a<t  vocat  S.  Bafilius  , prxtcr- 
niiffis  Ofliarii,  Exorciftae,  qui  cidem  S.Bafilio  tt  Tirwfetna'  nomine 
vcnicbant,&  Acolythi  gradibus,  de  quibus  Codinus  dc  Offic  Au- 
la; Conftantinopolit.  pag.347,  promoveri  ad  Hypodiaconatum 
Clerici  confuevcrc  . Quo  dc  argumento  adcundi  Flcurius  Inftit: 
Jur.  Ecclcf.  par.  i.eapp.  6,  Sc  7,Witaflius  de  Sacr.  Ordin.,  Haber* 
tus  in  Pontif.  Grarcor. , Drovinus  tom.  2,  Drointius  lib.  8.  de_j 
Ord. , ac  Berti  lib.3 <?.  cap.  2.  Atquc  comprobatur  Bcneditfi  XIV. 
Conftitutionc  57.  Etfi  Fajloralis  fupcr  Ritibus  Graecanicis  §.  7. 
n.  7. , Bull.  tom.  1 . pag.  176.,  qua  fapicntiflftmus  dcccrnit  Ponti- 
fcx,  ut  fi  Clcricus  Grascus  Lcdoratus  Ordine  dumtaxat  initiatus 
majoribusOrdinibus  Latino  ritu  infigniri  defiderct  : Antequam 
Subdiaconus  ordinetur,  tres  minorcs  Ordines  omiffos  debet  ritu  La~ 
tinofufeipere  . Si  vero,  prater  Lcftoris  Ordinem  , ad  Subdiacona- 
tum  etiam  Grtco  ritu  ajcendit , & ex  difpenfaticne  itidem  Apojlo - 
lica  facultas Jibi fafla Jit  cateros  Ordines  ritu  Latino fufeipiendi » 
antequam  inter  Diaeonos  cooptetur , ex  minor i bus  Ordinibus  Exor- 
cijlatum  tantummodo  Jttpplere  cogitur ; quum  per  Subdiaconatutn 
Graco  ritucollatum  , Acolythatum  , & OJliariatum  recepijje  cen* 
Jeattir  . Fieri  forfitan  etiam  potuit , ut  antiquitus  Romana  in  Ec- 
defia  , etfi  non  fejunila  initiationc  , eodem  tamen  tempore  , quo 
quis  Epifcopus  , & Pontifcx  inaugurabatur  , Diaconus  fimul , 2c 
Presbyter  , ac  Epifcopus  pariter  ordinaretur . Qu*  conjc&ura_> 
ex  eo  roboratur  , quod  apud  Orientalcs,  & Gra?cos  folemne  firni- 
liter  fuerit  una  cum  minoribus  Ordinibus  Ordinem  majorem  , ac 
fpeciatim  cum  Subdiaconatu  Diaconatum  etiam  confcrri  . Quod 
conftat  ex  Faufto  Nairone  *n  Evoplia  , Abrahamo  Ecchellenfi  in 
adnot.  ad  Canon.  Nicarn.  n.18,  Johanne  Maronelib.de  Saccrdo- 

tio 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  V.  g 49 
tio  capp.  lij  & 26,  Johanne  Darcnfi  in  lib.  de  Hierarch.  Ecdef., 
& Dionyfio  Barfalibi  apud  Labbatuin  tom.  2 j quibus  coherent 
Oricntalium  Kitualiaj  Grsecorum  apud  Morinum , Maronitarum 
apud  Ecchcllenfcm,  Cophtorum  apud  Kirkerum  , & Mclchitarutn 
apud  Habertum  . Et  certc  Apoftolicis  temporibus  eos  , qui  Epi- 
fcopi  eligebantur  , fimui  & Presbyccros  ordinari  confuevific  ccn- 
fee  Petavius  de  Hierarch.  Eccl.lib.  2.  cap.  5,  & lib.  1.  diftert.  Ec« 
clef.  cap.  a.  Quin etiatn  adjuvari  conjcdura  ifta  poteft  exemplis 
plurimis  eorum , qui  per  faltum  frequens  ordinati  leguiuur:  uti  S. 
Cypriani , quern  , prartermiflis  Ordinibus  inferioribus  , Prcsby* 
terum , & Epifcopum  ordinatum  refert  Pontius  j S.  Auguftini  > 
quem  ex  laico  ad  Presbytcratus  Ordiucm  promotum  tradit  Pof* 
fidius  cap.  4 ; S.  Paulini,  qui  gradibus  aliis  prjeteritis » derepente 
Barciqonc  Presbyter  confccratus  fertur  apud  Chardonum  de  Or. 
din.  lib.i.  cap.ii  S.  Macedonii , qui  ex  laico  paritcr  a Flaviano 
Antioch. , invitufque  Presbyter'  ordinatus  legitur  apud  Theodo- 
return  in  Philoth.  cap.  13  j S.  Otrogefili , qui  a S.  Honorio  A nti* 
fiod.  Subdiaconus  ordinatus , fubinde  ab  Athcrio  Lugdunen  ad 
Presbyteratus , & Epifcopatus  Ordinem  promotus  refertur  a pud 
Surium  ad  diem  20.  Maji . Et  certe  in  Galliis  abufum  oiim  • no* 
leviflc  j ut  paflim  ordinarentur  per  faltum  Epifcopi } liquido  ad* 
parct  ex  S.  Cceleftini  I.  epiftola  4.  edit-  Cout.  ad  Epifcopos  Pro* 
vine.  Vicn. , & Narbon.  cap.  3,  ubi  in  cos  veheinenter  invehitur, 
qui  contra  decreta  Patrum  ( SS.  ideft  Siricii  epift.  5.  n.  5,  Inno* 
centii  epift.  37.  n.  4,  & Zofimi  epift.  9.  n.  a. ) Ecclcfiis  praifice* 
rentur,  quin  ullis  antea  Ecclefiafticis  Ordinibus  fuiftent  inftituti. 

Concra  tamen  pugnant  Morinus  de  Sacr.  Ordinat.  par.  3. 
excrcit.i  1.  cap.  2.  nullum  extare  excmplum  Epifcopatus  non  an* 
te  Presbytero  collati  affirmans  ; Thomaftinus  vet.)  & nov.  difeip. 
par.  2.  lib.i.  cap.  8d.  n.13)  & fcq. , Lupus  in  diftert.  de  Synodo 
VIII.  cap.  j j Juveninus  de  Sacr.  Ordin.  diftert.  8.  q.8.  cap.  4)  de 
Rubeis  in  diftert.  Crit. , & Apolog.  in  S.  Thomam  diftert.  27. 
cap.  4.  n.;,&  Catalanus  in  Comment,  ad  Pontif.  Roman,  tit.i  3. 
de  Confecratione  eledi  in  Epiicopum  §.  7.  n.  3 > quibus  ego  qui* 
dem  vidas  dare  manus  haud  moror  , eo  potifiimum  , quod  pofte* 
riorem  inhanc  opinionem  propenfiori  ferri  animo  perfpicioBe- 
Pars  U.  Tom.  is.  Nnnn  nedi- 


V i n d i c a t a . Appendix  jf.V.  6$  i 
prxlaudatis  SS.  Siiicii , Innoccntii  I,  Zofimi , &Cxleftini  I.  cpi- 
ftolis  liquido  adparct:  quibus  jungendum  Synodi  Sueflionenfis  II. 
judicium  Adi.  6 , Sardicenfi  Canoni  9.  innixum  , quo  cum  , qui 
ab  Hbbonc  Diaconatu  fufccpto  dumtaxac , Presbyter  deind<»  . 
fuiflet  ordinatus  , exautftorari  dcbcrc  juliit  5 tanquam  cum  ,qu» 
ad  Presbyteratum,  ante  non  acccpto  Diaconatu,  properafTet : F.t 
ojlenjutn  ejl , itarefert  Flodoardus  lib.j.cap.2.  apud  Harduinum 
tom.  5.  pag.  5 1 5 cx  Concilia  Sirdicenfi  j & cx  aliij  Conciliis  eum- 
dem(Ebboncm) Epifcopum  nihil de  illius  Ordinaticne  attigifstfed 
fed  quifdltu fintgradu  Didconi  dd  Sacerdotium  profilin' Jt , in  de* 
gradatitnem  debitam  reftlire  deberet . Quamvis  autem  SynoduitL* 
cmendatam  S.  Nicolao  I.  dixerimus  in  co  , quod  invalidc  ordi* 
natos  ab  Ebbone  habucrit , emendarione  tamen  non  indiguit  in_t 
co  > quod  ordinatos  per  faltum  Prcsbytcros  , quin  ante  Diaco^ 
natu  fuiifcnt  indgnici , gradu  detrudendos  decrevit . Quocirca_, 
jugulum  fibi  met  petunt  adverfa*  opinionis  patroni,  quum  S.  Cx - 
lellini  dccretaJem , qua  Epifcopos , gradibus  inferioribus  pra*. 
termidis , ordinari  prohibet  j cxemplaque  plcraquc  , quibus  per 
faltum  ordinati  pleriquc  feruntur , in  medium  producunt . Qui$ 
cnim  j qutefo  , obftipus , adeoque  fit  obftupidus , ut  putet  detcr- 
rimum  cum  Romanain  Ecclefia  abufum  adolcfccrc  , obtincrcquc 
permiflTum,  cui  penitus  ubique  excindendo  Rom.  Pontifices  S.C*- 
Jcftinus,  & ante  ipfum  SS.  Siricius  , Innocentius  , & Zofimus 
ftrenue  adeo  incubuerc  e 

Non  moror  autem  five  Conftantini  pfeudo  - Pontificis , five 
ejufmodi , fiquas  alia  proferantur  > aliquorum  excmpla  > in  quo* 
rum  Ordinatione  vitium  contigerit  : qu.T  enim  per  nefas  fiunt, 
atquc  fi  malis  > fpecialis  ob  caulfc  pium  intuitum  fa<3a  toieran- 
tur  j in  argumentum  peflime  trahi  ad  fuadendum  ita  paritcr  fa* 
dhim  j atque  prxpoftcrc  quidem,  Romana  in  Ecclefia,  nemo  pro- 
be non  videt.  Nec  magis  moror  Gracorum  , & Oricnralium  di. 
verfum  Ritum,  five  enim  una  fimul  duo,  trcfve  conferantur  Ordi- 
nes  , ut  apud  illos  , five  fcorfim  temporum  fervatis  intcrllitiis  , ut 
apudLatinos,quid  indc,quafo,beneficii  capi  licet,ut  confertus  pe- 
rindcj  Presbyteratus  Ordine  prxtermiffo , Epifcopatus  fuadca- 
tur  ? Net  demurn  urcct  PontiUcalis  five  libri , five  Diurni  film* 

Nnnna  tium 


Digitized  by  Google 


PrivileciaRom.  Pont  ific! 

tium>  quo  Diaconorum  in  Pontificcs  cleclorum  in  Presbyteros 
Ordinatio  ibidem  obruitur  . Tanti  quippe  , veluti  fcite  advcrtit 
ThomafGnus  > ifta  res  eft  , ut  folo  pcrfici  filcncio  ccrtc  non  poflit. 
Atque  hoc  quidem  negativi  argument!  genus  eft  j cui  nulla  vis 
inert,  duin  certiflima  in contrarium  veritas  cogit . Etccrce,vc- 
!ut  acute  obfervat  Benedi&us  XIV.  cit.  Epift.  §.i  3,  & feq.  facro 
Trid,  Concilio  ScfT.  22.  de  Reform,  cap.  2.  cavctur  , ne  Epifco- 
pus  quifquam  cligatur , qui  fex  antea  Mcnfibus  facro  non  tuerii 
Oidmc  jnitiatus  , nulla  tamen  adhibita  Diaconatus , aur  Presby- 
teratus  mentionc  . Quis  tamen  inde  Concilii  Trid.  fententia  ex 
Diacono  Epifcopum  ordinari  , Presbytcratu  omiflo,  quempiam 
pofle  fubinferat  f Rurfus  port  Tridentinum  Concilium  ftylus 
obtinuit  inferendi  in  Bulla  data  ad  Subdiaconum  cle&um  in  Epif. 
copum,  ut  prius  ad  facros  Diaconatus  >&  Presbyteratus  Ordi. 
nes  fc  promoveri  curet  apud  Rigantium  ad  Regul.  24.  Cancel, 
tom.a.  §.  1.  n.17.  Quis  vero  hinc  arguendnm  fibi  fumat  intcr- 
medio  tempore  inter  Tridentinum  Concilium } indu<fiamquc  Ro- 
mans Curia:  praxim  iftam  Subdiaconos , non  ante  Diaconatu , & 
Prcsbyteratu  fufeepto,  confecrari  in  Epifcopos  confucviflfe  ? Sed 
hoc  dc  argumento  fatis  jam  , atque  fuper  . ' 

S Bonifacii  IV.  fidem,  ob  adjedlam  ab  co  Synodo  V.fyngra- 
pham  S.  Columbano  evafifle  valdc  fufpe<ftam  } idcoquc  reprehen- 
fionc  dignam  vifam  , ex  iplius  epiftola  altera  ad  cumdem  in  Bibl. 
PP.  Lugd.  tom.  12.  pag.  28.  arguit  Bofluetius  defenf.dccl.  par.2. 
lib.  13.  cap.  2 5,  ex  qua  perinde  id  inferri  pucat  Roman.  Pontifi- 
cum  decreta  velut  irrefragabilia  a illo  non  fuifle  habita , donee 
Ecdefia:  univerf*  fuiflcnt  eonfenfione  firmata  . Ex  Hibernian 
nempc  in  Icaliam  port  obi  turn  S.  Gregorii  M.  profe&us,  dum  Bo- 
bienfts  Monafter.ii  gcrcret  pratfcifttiram  , ob  appofitum  SynodoV. 
a Sede  Apoftolica  calculum,  tam  Epifcoporum  , quam  Populo- 
rum  feindi  ftudia  pcrfpicicns,  ftimulifquc  ab  Agilulfo  Langobard. 
Rcgc  } a<  Thcodelinda  Regina  conjugc  acceptis  } fertur  ad  Rom. 
Pontificem  exaraffe  epiftolam  , in  qua  hasc  inter  alia  habet  : Z?o- 
tea  dc  infamia  Cat  bed  r * S-  Petri . . . Multi  dubitant  dc  fidci  vejlre 
furitate . . . 1)t  honorc  Apojlolico  non  careas  s conferva  fidem  Apo- 
Jlolicim  1 confirm*  t ejlitnonio , robot  a feripto,  muni  Synodo . . ... 

.Pi- 


Digitized  by  GoogI 


Vindicata.  Appendix  jf. VI. 
fiolendum  enim , ac  deflcndum  > Ji  in  Scdc  Apojlolica  fides  Catht. 
lies  non  tenetur  . . . Jam  veflra  culpa  ejl  ,fi  Vos  deviajlit  de  vejlra 
fiducia  , primam fidem  irritamfeci/lis  . Alerito  vejlri  Junto* 

res  ( ideft  inferiores)  vobis  rejijlunt , & nierito  k'obijcum  «o«_j 
communicant , donee  memoria  perditorum  deleatur . Au  Bonifacio 
III,  aut  IV.  inferipta  epiftola  fuelrit  > dubitat  Bofluetius  , quamj 
tamen  dubitationcm  exuere  facile  potuiffet , confiderando  S.  Co- 
himbanum  ex  Hibernia  in  Galliam  an.  5^0.  fub  Childeberto  II. 
Auftrafix  , & Burgundix  Rcgc  profc&um  , an.  £07.  aThcodori- 
co  Childebcrti  filio  Burgundix  Rege  Regno  pulfum  , in  Auftra. 
fiam  fub  Theodeberto  Childebcrti  filio  altero  > ac  Theodorict 
fratre  fe  recepiffe  ; quo  a Thcodorico  armisdevidlo , ac  perem- 
pto  , an .6 1 2.  in  Italiam  pedem  intuliflc , ubi  Bobicnfi  Monafte- 
rioxdificato,  in  eo  demum  an.  6 1 5.  fini  cenccflit  fuo.  Qux  om- 
nia conftant  ex  Fredegario  in  Chron.  cap .$6,  Sc  fcqq. , Jona  Sco. 
to  in  ejus  vita  apud  Surium  ad  2 1 . No'vemb.  , & Cointio  tom.  2 
Annal.  Franc,  ad  cit.  annos  ; ex  quibufquc  rite  conficitur  cpifto- 
lam  , qure  Bobienfi  e Monaftcrio  feripta  circumfertur  , intra  an- 
no  6 1 2,  & 6 1 5-  feribi  oportuifie  , ideoque  ad  S.  Bonifacium  IV, 
qui  an.  6 08.  Pontificatum  afeendit , tenuitque  ad  an.  ufque  61  5. 

Jam  vero  quod  ad  rei  caput  pertinet , quae  fane  fides  prx- 
fumptae  huic  Epiftola?  fit  prxbcnda,  fcqucntia  produnt . Atquc  ut 
ea  non  recoquain  , qua?  par.  1.  tom.  t-  Art.  a.  §.  3.  pag.  1 88.  jam 
attigi , fub  S.  Bonifacio  IV.  Synodum  V.  dubio  omni  procul  Ec- 
clcfia  univerfa  amplexa  jam  fuerat , eamque  probatam  fuiffe  a_^ 
Vigilio , aS.  Pclagio  I , a Johannc  III  , a S.  Bencdicfo  I , a Pela- 
gio  II , a S.  Gregorio  M. , a Sabiniano , & Bonifacio  III,  qua  de 
re  Norifius  in  diflerr.  hift.  de  Synodo  V.  cap.  9,  optime  expiora. 
turn  habebat , adeo  ut  Iftris  in  oppofitam  conantibus  partem  jam 
turn  nigra  Schifmatis  adhxreret  nota : itaque  fi  totum  id  turpitcr 
ignoratum  a S.  Columbano  nefas  eftopinari,  cjufdem . perinde 
Samftimonia  prxmem.  Epiftolam  , qua  in  S»  Bonifacium  IV.  non 
minus  , quam  in  ipfius  Prxdeceftores  injurius  , inque  Ecclcfiam 
ipfam  quin  etiam  minus  xquus  alioqui  fuiffe  comprobaretur  , ei- 
dem  appingi  prohibet : vel  fi  germanum  ejufdem  foetum  elfccon. 
undo*,  aftixraarc  omninooporcebitcrrorcinfadii,  quodcccptus 

a lit 


Digitized  by  Google 


6 JT4  Privilegia  Rom.  Po  ntifici 

aliqnando  fucrit , tandem  dedoifhim  , quod  aliquando  nimis  in 
fuofenfu  abundaveritj  aut  iroprudentcr  in  Agilulfi  } ac  Theo- 
delind.x  ftudia  fucrit  inflexus  , fummopere  poemeuifle  . Sed  enim 
fuperiora  > qux  prxfata  in  Epiftola  protulit , nullo  pafto  confcn- 
tiunt  cum  fequentibus , qux  paullo  poll  fubjungit , quibus  opti- 
mum alioqui , quo  erga  Apoftolicam  Scdcm  affcclus  Audio , ani- 
moqueefTet,  apertiflime  man  i fed  at . Nam  mox  Schifma  fedare 
partis  effc  Pontificis  difertc  affirmat : Ctujja fchifmatis , inquiensi 
incidatur  cultcllo  S.  Petri . Mox  Apoftolicam  Sedem  hoc  quatn 
vero  , tarn  digno  maeftare  elogio  non  dubitat  : Fidei  ertodoxx  Se- 
dem Principalem  adpellans . Mox  cjufdemScdis  Apoftolicx  lau- 
dibus  animi  fui  devotionem  accumulans  3 cidcm  fe  devinclum_* 
quammaxime  deprxdicat : Nos  , ajens,  devinfti fumus  Cathedrx 
S.  Petri  ....  Roma  per  iflam  Cathedram  tantum  apud  nos  magna 
.ejl  > & clara  . Mox  tandem  , quod  S.  Columbani  fidei  clavum  fi. 
git  j Apoftolicam  Sedem  a fide  nullo  deficcrc  modo  poftc  cxplici- 
te  profitetur  : Ego  enim  credo Jcmper  Columnam  Ecclejix  jixam 
*J]e  in  Roma  . Neque  enim  fanc>  nifi  ratione  Apoftolicx  Scdis,  cui 
in  perfona  S.  Petri  dc  fidei  indeficientia  pollicitationcs  a Chrifto 
D.  fadlx  funt  j id  credidiffe  S.  Columbanus  eft  exiftimandus. 
Quxquitm  itafintj  non  igitur  Romanus  Pontifex  qualibet  vi 
moveri  a vernr  fidei  foliditate  poteft  j ncccuiquam  initum  cum  ea 
Sacrorum  confortium  abrumpere  fas  erit , quod  tamen  paullo  fu- 
perius  idem  feripferat . Itaquc  lufpicari  licet  Epiftolam  hanc  ab 
aliquo  SynodiV.  obtrc>ftatore  S.Columbano  de  induftria  fuiffe  af- 
fidiam  , quam  fufpicionem  magis  auget  filentium  , quoeadem_» 
prxteritur  a Jonacjus  difcipulo  , ejufque  vitx  Scriptorc  apud  Su- 
rium  loco  cir.,  & Mabillonium  Sxculo  II.  Bcncd.  pag  5.  Vcl , fi 
mavis  > S.  Bonifacium  tanquam  fingularcm  perfonam  in  criorem 
prolapfum  forte  putavit  S Columbanus  , non  etiam  tanquam  pu- 
blici  Ecclcfix  Magiftri  perfonam  agentem  . Vide  Cl.  Orfium  de 
Rom.  Potil.  lib.  3.  cap.  a 5.  Bonifacio  V.  obtreiftandi  anfam  teme* 
rc  Protcftantes  aliqui  fibi  fumunt  ex  epiftola  ad  Eduinum  An- 
glia: Rcgetn  , qua  cu  n ab  Idoloru  n cultu  ad  veram  Chriili  Rcli* 
gione  n allicerc  fatagit,  quafi  in  ea  ftripferit  Chriftum  D.  nos  ab 
ioio  Originali  ,pcccato  rcdcmiUc  . Atcnim  pudere  cos  debuiftet 

fummo- 


Digitized  by  Google 


V I N D I C A T A . A P P * N D I X Jf.  V I. 

fummopere  tarn  atroccm  confinxiflc  calumniam  , fiquidcm  voci* 
jllius  S(jIo  nc  Icvc  qitidem  in  cpilfola  ilia  vcftigium  cxtet  apud  V, 
Bcdam  lib.  a.  cap.  io,  Baronium  ad  an.  61  j.  n.  I a«  ac  Labbeum 
tom.  5.  pag.  660  > led  hxc  tantum  habentur : .Hccedite  ergo  ad 
agniticncm  ejus  > qui  . • . pro  nsejlra  redemptione  Filium  Juum  Uni. 
gent  turn  niijit  , ut  nos  ab  Original i peccato  eriperet  <Sfc.  Quid  ve* 
ro  fi  vox  ilia  Solo  fuiffet  inierta  ? I uiflcc  idco,  velut  obfervat  Bel- 
larminus  lib.  4.  cap.  io,  lit  principalis  indicarctut  cauffa,atquc 
in  parvulis  quideni  nnica  > ob  quam  Chritfui  mortem  oppetiic  . 
unde  Johan.  1.  14,  ubi  Latinos  interprets  legit : ghti  tdlitpecca- 
ta  Mundi , Grxcus  textus  habet  : Tor  dk/uAfrtat  to u yo >idcft 
peccatum  illud  Mundi , Originalc  nempe  } pro  quo  dclendo  prx- 
cipue  Chriltus  D.  in  terrain  defeendit . 

D2  HONOR  IO  I,  S.  MARTINO  I,  JOH  ANNE  VII, 

S.  GREGORIO  II  , S.  GREGORIO  III  , 

ET  STEPHANO  III. 

§.  V I. 

INcredibile  didlu,  quam  vclis,  cquifque  defatigentur  ex  Schit 
maticis  Nilus  Thcflfal.  de  Prim.  Pontif.  , ut  dc  Pyrrho  apud 
Johannem  IV.  in  cpift.  ad  Conflantinum  Imp.  , ut  de  Paulo  in_» 
epid.  ad  Theodorum  P.  M.,  ut  de  Macario  in  expofit.  fidei  Syno- 
do  VI.  Aft.  8.  inferta  , & apud  Conftantinum  Imp.  in  Divali  ad 
S.  Agathoncm  , qui  eamdem  , qua  ipft  infe&i  erant , maculam 
Honorio  afflarc  non  exhorrucre  , nihil  dicam,  ex  Hetcrodoxis 
Magdcburgenfcs  Cent.  7.  cap.  1 o,  Forbefius  Inftitut.  hift.  Theo- 
log.  lib.  5,Chaldenius  iodiflert.  dc  Monothehfmo  Honoriiad- 
verfus  Binium  , & Cabaffutium  edit.  Witteb.  1710,  Bruejus  hift. 
Pontif.  tom.  1.  pag.  qi$  , ad  quos  ex  Janfcnilhs  Audlores  accc- 
dunt  Opufc.  Gallicc  infer ipti : La  verit'e  rendue fenfible  a tout  la 
Monde  , alteriufque,  cui  Gallicc  hie  titulus  : Temoignage  de  Is 
verit'e  \ Ex  Catholicis  vero  Maimburgus  de  Stat.,  & prxrog» 
Rom.  Eccl.,  Launojus  , & Boftuctius  defenf.  dccl.par.  2.  lib.  it. 
cap.  2 1,  & fcqq.,  ut  Honorium  I.  P.  M.  ia  Moaothclickac  hxrefis 

lutuiq 


Digitized  by  Google 


Privilegia  Rom.  Pontifici 
Intum  crahant  , detrudantquc  . Atque  vim  quidem  in  co  faciunt 
i.  Quod  induabus  cxcantibus  Honorii  ad  Sergium  Confiancino- 
pol.  Monothelitarum  Protoparcntem,  a quodc  fentcntia  interro- 
gatus  , rogatufquc  fuerat  , epiftolis  turn  fe  ab  ejus  pravo  dogma- 
tc  de  una  in  ChriAo  D.  voloncate  , & operatione  baud  abhorrerc 
demonfirct , turn  ab  una  , vel  duabus  in  ChriAo  diccndis  volon- 
tatibus , & opcrationibus  abfiinendum  fatius  habcat  . Sergio 
fcilicct  rcfcribens  Honorius,  primo  illius  tanquacn  pro  Catholica 
fide  pugnantis  Audium  , laboremque  laudibus  cclebrat , blandc 
tamen  refellcns  quidquid  a fide  dcvium  3 & obliquum  in  fcnfum 
paullo  libcrius  Sergius  effuderar > atquc  dcindc  ab  unius , vel 
gcminx  in  ChriAo  volontatis  , 8i  opcrationis  affertione  prxcipit 
abAineri.  Quia  vcro  indidum  nec  a Sergio,  ncc  a Cyro  Alex, 
ejufdem  erroris  confortc  filenrium  teneri , fervarique  acceperat  , 
altera  ad  Sergium  epiAola  fcripia , quod  in  prima  prxceperac, 
filcntium  nempe  circa  unatn  , vel  duplicem  in  CbriAo  D.  volon- 
tatem  , opcrationemquc , vehementius  inculcavit , & urfu  ; figni- 
ficans  in  eadem  epiAola  feripfifle  fc  pariter  tarn  adCyrumAlex. 
unam'dumtaxat  deprxdicancem  > quam  ad  Sophronium  Hicrofo- 
lym.  aiTerentem  duas , ut  hinc  > & indc  iiinilicer  ab  unius,  ac  dua- 
bus in  CbriAo  aflerendis  ceffurec  uterque , ac  defificret.  Dcfide- 
ramur  hx  dux  poAeriores  Honorii  epiAola: , quas  fruAra  requi- 
«s.  2.  Quod  in  Synodo  VI.  Ad.i2,  & i 3.  pcrlcdis  geminis  ipfius 
ad  Sergium  epiAolis,  hxrcfis  dica  Honorio  confcripta  fuit,  eo  no- 
mine isdamnatus  , ejus  utraque  epiAola  igne  combuAa  , atquc'in 
fequentibus  Adion.  16,  &i8.repctita  in  cum  damnatio  . Qua 
damnationis  fententia  deinde  a Svnodo  VII.  Adi.  7.  in  Definit.  fi- 
dci , in  Synodica  ad  Confiantinum  Imp. , ac  in  epifi.  ad  Clcruin-» 
Eccl.  ConAantinopolit;  una  cum  Monothelitarum  Promachis 
jnuAus  Honorius  legitur  . Quin  etiam  a Synodo  VIII.  Ad.  7.  ca- 
dem  hxrefis  cenfura  perftridus  Honorius  putandus  eft,  fiquidem 
perlcdis  Synodi  Romanx  fub  Hadriano  II.  geltis , probata  fuic 
ejufdcm  Pontifici*  allocutio  tertia  , qua  Honorium  iuper  hxrcfi 
accufacum  a Synodo  VI.,  idco  anathemate  damnatum  aficrucrat . 
3.  Quod  Romani  ipfi  Pontificcs  Honorii  fucccAbrcs  banc  Mono- 
thclicicx  hxrefis  labent  ab  co  amoliri  nefeierint , ac  ncquiverint, 

fatiuf- 


Digitized  by  Google 


Vindicata  Appendix.  jT..  VI.  7 

fatiufque  idcirco  habuerint  contraftam  ab  eo  h*refim  fatcri , 
c|uam  foedo  fc  mendacii  crimiac  inquinari.  In  quibus  Hadria- 
nus  II,  ut  mox  diccbam  , in  Synodo  Romans  Honorium  ob  harre- 
fisculpam  a Synodo  VI.  male  habirum  fatcri  non  dctrcdlavic . 
Ante  ipfum  S.  Leo  II.  in  epift.  ad  Conftantinum  Imp. , ad  Ervi- 
gium  Hifpan.  Regem  , & ad  ejufdcm  Regni  Epifcopos  Honorium 
& ipfe  peifime  habuit  j tanquam  qui  locum  ram  illuftrem  lapfu 
fuo  tana  turpi  dehoneftarit , hxrefique  effccerit  fua  , ut  Apofto- 
lica  Scdes  ab  hafreticis , & abhofeibus  dcfpicatui  haberetur  . 
Qui  duobus  hifee  vero  anteivit , S.  Agatho  in  epift.  ad  eumdem 
Imp.  in  Synodo  VI.  Adi.  4 reledla  , & relata  nec  ab  impadla  h®- 
refis  labe  Honorium  abftcrgcrc  fibi  aut  fumpfit , aut  aufus  eft . 
Quo  modoejufdern  Honorii  proximi  SuccefTores  Severinus  , Jo- 
hannes IV,  Theodorus  I,  S.  Martinus  I , S.  Eugcnius  I,  S.  Vitalia. 
nus  , Adeodaius  , & Donus  1 , a quibus  pari  fententia  proferipti 
futit  j quique  unam  in  Chrifto  voluntatem  dumtaxat , operatio- 
nemque  dicerent , quique  duas  ®que , atque  unam  taceudas  e(Tc 
indicercnt,  tacitoetfi nomine  , inter  Monothelitas  Honorium-. 
etiamhsrcfis  nomine  habuifse  exiftimandi  funt . 4.  Quod  dc  Mo- 
nothclitarum  rebus  Scriptores  qua  Grarci , qua  Latini  Honorio 
parirer  hanc  confcribcre  h®rcfis  dicam  , cumque  in  Monotbeiita- 
rum  demeruifsecaftris  feribere  non  dubitaverint . Atque  ita  ex 
Gratis  quidem  S.Tarafius  Conftantinopolit.  in  epift.  ad  Patriar- 
ebas,  & Theodorus  Hierofolym.  in  Synodica  Adi.  3.  Synod. VII. 
infertis  j Epiphanius  Diacon.  in  difputat.  cum  Gregorio  Icono- 
macho  ledla  in  cadcm  SynodoVlI.  Adi.  6 ; S.  Niccphorus  Conftan- 
tinopolit.  in  Synodica  ad  Leoncm  111.  P.  M.  apud  Harduinum> 
tom. 3.  pag.  99 5 i Agaiho  Diac. , Ecdefixque  Conftantinopolit. 
Carthophylax  , ideft  Scriniorum  cuftos  in  Orat.  poft  annos  30. 
ferme  confcripta,  atque  a Combcfifio  in  hift.  Monoth.  tom.  2. 
Audi.  Bibl.PP.  pag.  199-  edita;  Cedrenus  , &Michacl  P fell  us  in 
Carm.  de  feptem  Synodis  : ex  Latinis  vero  V.  Beda  in  lib.  dc  fex 
a*tat.  Mundi , five  in  Chron.  in  vita  Conftantini  IV.  Imp.  tom. 2. 
Oper.i  Anaftafius  Bibl.  in  pr®f.  ad  Collcdlanca  in  Bibl.  PP.Lugd. 
tom.  1 2.  pag.  83  1 j & Oper.  Sirmondi  tom.3  , A:  libro  de  geftis 
Rom.  Pontif.  in  Leone  11.  fed!.  148.  toni.4,  edit.  Blanch,  pag.105; 

Pars  11.  Tom.y.  Oooo  Audlor 


6$ 8 Privilegia  Rom.  Pontificj 
Audor  libri  Diurni  Rom.  Pontif.  in  profcflione  fidci  a PontiSci- 
bus  rcccns  iruuguratis  cmittenda  ; Ado  Vicn.  in  Chron.  j Hum- 
bertus  Silva?  Candid*  Epifcop.  in  difput.  advcrf.  Nicctain  Ped. 
apud  Baronium  in  Append. . tom.  1 7.  nov.  edit.  Luc.  pag.  678  j 
Marianus  Scotus  in  Chron.  > Hincmarus  Remen.  in  libro  de  non 
Trina  Dcitatc  , aliique  , qui  ad  unum  omnes  Honorio  Monothe- 
liticae  h.rrcfis  notam  appingcrc  non  dubitant,  ob  idque  jufte  a Sy- 
nodo  Vi.  dainnatum  aifirmarc  . Ida  fummatim  contra  Honorium 
congcri  > amplificarique  valdequam  folcnt . 

Qmbus  antequam  fatisfaciam  , retro  paullifper  flcdere  ve- 
ftigia  , in  caque  paullo  rurfus  intendcre,  quibus  fuper.  Artie.  1 a. 
pag.  382  , ac  feqq.  fpartat  hujufee  partem  emenfi  fumus  , atque 
oblcrvarc  pr.rfubit  . 1.  Haud  reda  incedere  , mea  quidem  fen- 
tentia;  fenccntia  quin  imo  Lupi  in  diifcrt.  de  SynodoV.ad  Ad.  1 8> 
Petri  de  Marca  apud  Baluzium  iu  ipfius  vita  praefixa  lib.  de  Con- 
cord. , Combefifii  in  diflert.  Apolog  pro  Adis  Synodi  VI.c2p.3j 
Garncrii  in  differt.  a.  ad  libr.  Diurnum  , & in  Append,  ad  Not. 
cap.  2,  Johannis  Bapt.  Tamagnini  in  hid.  Monothel.  , Natalis 
Alex. hid.  Eccl.  ad  Sarcul.VII.  difTert.  a,&Pagii  titriufque  } Se- 
nioris  ad  an.  £81.  n.7  , & feqq.  , Junioris  vero  in  Honorio  , hand 
reda  , inquam  , incedere  illos , inter  quos  Albcrtus  Pighius,  Ba- 
ronius  ad  an.  68 1 . n.ip,  & feqq.,  ac  6 82.  n.a  , & feqq  > Bellar- 
minus  lib.  4.  de  Rom.  Pontif.  cap.i  1 , Jodocus  Coccius  in  Thcf. 
tom.  2i  Francifcus  Marchefius  in  Clypeo  Fortium  , five  Vindic. 
Honorii  j Binius  in  Not.  ad  Synodum  VI , Azorius  Indit.  Moral, 
lib.  1 • cap. 5 , a quibus  nec  plurimum  abhorrent  Papcbrochius  in 
Conat.  difsert  23,  alias  1 6,  & Baldinus  in  Not.  ad  Anad.  tom.4. 
fed.148.pag.  i of  0&fcq  ,qui  ad  vindicandum  ab  haercfiHonorium, 
atque  liberandum  a lapfujeam  intentatam  antehac  viam  inivere, 
ut  Ada  Synodi  VI.  a Monothclitis  depravata  ad  nos  pervenifle  , 
atque  forte  depravationem  hujufmodi  Thcodoro  pfeudo-  Epifco- 
po  Condantinopolaano  acteptam  fore  referendam  cxidimarent . 
Nam  Icvibus  liorum  conjcduris  midis  , quas  ab  tills  convulfas 
vidcre  licet , Ada  Synodi  VI.  baud  adultcrata  haberi , neque  a 
Giarcis  fuifsc  corrupta>  nuilta  invidc  fuadent.  Atque  1.  Adorum 
Synodi  VI.  quinque  cxen  plana  a Concilii  Notariis  exarata  fuif. 


Digit  ^ ed  by  Google 


V I N D I C A T A . A P P E N D I X jf.  VI.  6 $ 
fe,  & quinque  Patriarchis  tradita , corum  vcro  aut  ographum  Sc- 
dis  Apoftolic#  Lcgatos  accepifse  Romam  defcrendum  , quo  S. 
Lconi  II.confignato,Pontifex  Synodum  calculo  comprobavit  fuo, 
conftat  ex  Adi.  1 8.  apud  Harduinum  tom.  3.  pag.  1435.  Itaquc 
Synodi  Adla  omnia  depravarc  , adulterarcque  Monothelit#  nc- 
quiverunt.  Efto  cnim  tantum  pcrpetrare  nefas  potueritTheodorus 
Monothelitica  labc  a capite  ad  talos  afpcrfus , non  tamenimpu- 
tandum  tantum  Hagitium  Petro  Monacho  Patriarch#  Alex,  vices 
agenti , ncque  Theophani  Patriarch#  Antioch. , ncque  Gcorgio 
Monacho  Scbaftenp,  ac  poftca  Anciocheno  Patriarch#,  tumTheo. 
dori  Hicrofolymit.  Patriarch#  vices  gcrcnti  , quos  ea  ab  harrcit 
abhorruifse  quammaxime  extra  dubium  eft  omne  i multoque  mi- 
nus S.  Agathonis  Legatis  , quos  adeo  defidcs,  Apoftolic#que  Se- 
dis  dignitatem  voluifse  defpicatuiobjicerc  fufpicari  non  licet,  ut 
proinde  Synodi  Adladept'avari  viderint , ac  tacucrint  . Ncque_*  • 
etiam  a Thcodoro  tarn  ftibito  corrupta  dici  porsunt,  quandoqui- 
dem  turn  Ecclefi#  Conftantinopolitan#  praserat  Georgius , tri- 
bufque  infuper  annis  a Synodo  VI.  fuperftes  tenuit  , Theophanc 
in  Chronog.  pag.301  , & fcq.  tefte  , qui  animo  plane  fincero  Mo- 
notheliticam  exfecratus  h#rcfim  Icgitur  in  Synodi  Adtis , lateque 
oftenditur  a Cupero  hift.  Chronolog.  Patriarch.  Conftantinopo- 
lit.  §.  43.  Ad  h#c  depravata  etfi  darentur  Adla  Synodi  VI , dan- 
dum  nullo  tamcn  eft  modo  depravata  etiam  fuifse  Adta  Synodi  fi- 
ve VII , five  Vlll  j in  quibus  hacce  de  Honorii  damnationc  fre- 
quens  fit  mentio  : id  enim  de  iis  Synodis  violatis  , vel  fufpicari 
vetat  teltimtfnium  , five  S.Tarafii  Conftantinopolit.  in  cpi ft.  ad 
Patriarchas  , five  Theodori  Hierofol.  in  Synodica  , Honorium  a 
Synodo  VII.  male  habitum  diferte  feribentium  j vetat  & Ana- 
ftafii  Bibl.  fides  in  pr#fat.  hift.  ad  Synodum  Vlll.  Hadrjano  11.  P. 
M.  nuncupata  affirmantis  , de  ejufdem  rnandato  fe  Synodo  ifti  in- 
terfuifse,  fimul  Adla  Synodi  manu  fua  tranferipfifse,  deinde  Con- 
•ftantinopoli  Romam  integra  detulifse  , ejufdem  jufsu  Pontificis 
aGr#ca  Latinam  in  linguam  vertifsc  , in  caquc  Honorium  ana- 
thema tc  fuifse  confofsum.  Cui  vero  in  tnentem  veniat  a tot  Epif- 
copis  Synodi  five  Vll,  five  Vlll.  interpolationem  fuifse  ignora- 
tam  j adco  ut  nullus  de  Aclis  Synodi  VI.  violatis  vd  fufpicattis 

O 0 o o 2 lega- 


66o  Privileoia  Rom.  Pontifici 
legatur  •,  nequc  a Lcgatis  Apoftolicar  Scdis,  dum  ageret  ur  dc  Rt»: 
roan.  Pontificis  damnatione,  reclatnatum  contra  impofturam  fit, 
neque  intrufam  in  Ada  Pontificis  damnationem  fit  demonftra- 
tum  i Qui  fieri  demum  potuit  , ut  tain  gravi  fupinitate  , ftupore. 
que  obfiderentur,  fimulque  obruerentur,  hinc  quidemS.  Leo  11. 
inepift.  ad  Conftandnum  Imp. , qua  Synodum  VI.  confirmavit  , 
& in  epift.  ad  Epifcopos  Hifpan.,  qua  SynodiVI.  Ada  fc  ad  ipfos 
tranfmittere  feripfit,  atquc  Hadrianus  1J.  in  epift.  ad  SynodiVlll. 
Epifcopos,  qua  ob  hsrefis  crimen  Honoriuni  poft  mortem  potuif- 
fe  damnari  non  ivit  inficias  ; illinc  vero  Agatho  Diacon. , qui  in 
Synodo  VI  Notarii  munere  perfundus  fuerat , in  perorat.  eadem 
in  Synodo  Honorio  inflidum  anathema  affirmare  non  dubitans  , 
Conftantinus  Imp. , qui  Synodi  VI.  Ada  ad  Epifcoporum  prcces 
figillofuo  , propriaque  fyngrapha  obfignavit  ,atque  S.  Nicepho. 
• rus  Cpnftantinopolit. , qui  in  Synodica  ad  Lconern  111,  cui  cerre 
adrepere  non  fuifset  aufus  , vir  alioqui  fanditatc  confpicuus  , a 
Synodo  VI,  Honorio  anathema  didum  fcriberc  non  eft  veriius  ? 
Qui  fieri , inquam,  potuit , ut  Synodi  VI.  Ada  fuifsc  vitiataadco 
crafse  ignorarent,  atque  ignorantia  deinde  pari  detinerentur  Ca- 
nonum  dodifs.  Colledorcs  Ivo,  Anfelmus,Dcufdcdit>  Gratianus, 
ita  ut  ulloabfque  dclcdu,  ullaquc  abfque  animadverfione  Syno- 
dum VI.  aliis  adeenferent  f Gr*cis  equidem  ea  familiaris,  ac  fre- 
quens  infedit  ars  furtive,  ac  fallaciter  five  Rom.  Pontificum  adul- 
terandi  litteras  j five  Synodicos  depravandi  Codices  , adeo  ut  S. 
Leo  M.  in  epift.  83.  edit.  Quefn.  97.  Bailer.  1 24.  ad  Pataftinos 
Monachos  de  fua  ad  S.  Flavianum  dogmatica  fe  adhuc  fuperftitc 
vitiata  conqucftus  fit ; S.  Gregorius  M.  lib. 5.  epift.  14-  in  Synodi 
Ephefinae,  & Chalccdonenfis  Codicibus  fadas  five  depravationes, 
five  detradiones  fe  offendifse  affirmarit  j & S.  Nicolaus  1.  inepi- 
ftol.5,  & p.  ad  Michaclcm  Imp.  dc  violatis  tarn  decefsoris  fui  Ha- 
driani,quam  litterisfuis  acerbc  doluerit.  Atque  fraudis  hujufee, 
fallaciicque  quidem  exempla  non  defunt  in  Synodicis  Adis : duo- 
fiquidem  Adis  Synodi  V.  Monotbelitica  labe  confperfa  , veluti  a 
Vigilio  Papa  ad  Juftinianum  Imp. , & ad  Theodoram  Aug.  con- 
fcripta,  adjeda  liquet  . Synodi  VI.  Codici  etiam,  ut  ejufdem  auc- 
doritatc  exinde  valcrent , Can  ones  duo  fupra  centum,  qui  Trul- 


Digitized  by  Google 


Vindicata. Appendix  jf.  VI.  66i 
lani  rulgo  nuncupamur,  Graecorum  itidcm  dolo  attcxti  leguntur. 
A Synodi  Vll.  a&is  dcniquc  eadcm  paricer  fraudc  particula  Filio. 
que  adcmpta  fuic9uc  hac  dctraiftione  SpiriritusS.  proccffio  a Filio 
decurtaretur.  Vcrum  tamen  vix  pcrpctraca  fraus  fuit,  ut  fubindc, 
ftatimque  dctcdla  pacuit : unde  in  Synodo  VI.  Apoftolica:  Sedis 
Apocrifarii  eas  Vigilio  Epiftolas  falfo  fuifse  fuppoficas,  f aifatum 
Synodi  V-  Codiccm,  cique  adjun&os  non  mulco  ante  tresquater- 
nioncs  , qui  una  cum  duabus  illis  Vigilii  cpiftolis  in  antiquis  op- 
timae  notae  Codicibus  defiderabanrur , tam  doluere,  quam  demon, 
ftrarunt . Trullani  Canones  mox  in  dubium,  mox  in  difeeptatio- 
nem  venerunc ; in  Synodo  VII.  a Patribus  in  pretio  haud  habitt 
funt  j atquc  fubindc  explorato  more  a Synodi  VI.  Codicc  fepara- 
ti , in  Quinifextam  Synodum  rejefti  funt , quarum  ilia  recepta , 
ifta  reprobata.  InConcilio  dcniquc  Flor.  fcff.i5j&7.Fcrran®  ccle- 
bratis  Card.  Juliani  opera  Grxcorttm  fraus  dete&aeft,  Grnrcif- 
que  vitiatum  Synodi  VII.  Codicem  cum  abrafa  particula  Filioque 
producentibus  alter  , ifque  antiquifltmus , atque  caftigatiifimus 
ex  Vaticana  Bibl.  oppofitus  fuit , quo  Grxci  textus  depravatio 
evidla  5 oftenfaque  eft . Si  itaque  Synodi  VI.  Acfta  , ubi  Honorio 
di&um  anathema  habetur , fimili  dolo  depravata  fuitfe  vel  leviter 
fufpicandi  locus  datus  fuilfet,  putafnc  ab  exprobranda  Grxcis 
fraudc  , inalaque  fide  in  Synodis  turn  VII  > turn  VIII.  Apoftolicae 
Sedis  Legati  abftinuiffcnc  ? 

Obfcrvare  2.  juvat  multo  minus  reiftam  defendendi  Hono- 
rii  inivifle  viam  illos , qui  errore  facli,  atquc  dogmatici  quidetn , 
deccptam  Synodum  VI.  in  Honorium  anathema  intorfiffe  affir- 
marenondubitatu.  Intimam  Honorii  fententiam  inepiftolisad 
Scrgium  eamdem  Synodum  non  fuiffe  alfccutam , ideoque  perpe- 
ram  optimo  Pontifici  Monotheliticam  hxrcfim  appinxiftc,  ut 
proindc  non  fit » cur  in  Honorio  a lapfu  omni  liberando  multum 
defatigetur,  atquc  fruftranea  ludatur  opera.  Atquc  hanc  qui- 
dem  defendendi  Honorii  rationem  a Johanne  de  Turrecremata , a 
Earonio  , a Spondano  , a Bellarmino  , a Pallavicino  , a Hichelio, 
a Laurxa  , ab  Aguirrio  , aliifquc  adinventam  plcrique  ex  Janfe- 
niftarum  prxferiim  grege  jaftant , anfam  exinde  avidc  arripien- 
tes  five  Cl#  Viris  abcrcctandi,  five  Rom.  PontiEcum  decretis  non 

obq- 


Digitized  by  Google 


66i  Privilegia  Rom.  P o nt  i f i c i 

obcdiendi , qttam  tamcn  liccntiam  comprimere  , labetn  veto  om- 
ncm  Viris  ab  illis  docliff.  procul  dcpellcrc  paullo  fupcr.pag.388j 
& fcqq.  adnixi  fumus . Siqui  caetcra  parum  confiderate  hanc  Pon- 
tifices  ab  injuria  rcdimendi  rationem  fibi  propofuiflc  reperiuntur, 
nx  ii  profedo  ita  ab  fe  longc  pejus  in  errorem  projici  Ecclefiam 
non  animadvertunt . Etfi  enim  in  fadis  mere  perfonalibus  falli  3 
& fallerc  five  Pontificcs , five  Ecclefiam  po(Tc  , ipforum  abfque 
injuria  , fideique  pcriculo  dici  poflit , dici  id  tamen  in  fadis  dog- 
maticis  millo  poteft  modo  > id  enim  fi  fcmcl  dicatur  , jam  adum 
crit  dc  fidei  definitionibus  , fiquidem  quxcumquc  fidci  definitio 
circa  fadum  dogmaticum  obverfetur  , uti  fufc  fuoexpofitum  lo- 
co fuit.  Sano  , redoque  fenfu  tamcn  aSynodoVr.  erratum  in_> 
damnatione  Honorii  dici  pofle  } erratum',  inquain  , injudicio, 
non  dodrinali  quidem  , fed  critninali  dumtaxat , infra  dicemus 
Nequc  magis  vero  appropinquarc  illos  arbitror  , qui  ad  eludcn- 
dam,  evadcndamque  potius  difficultatcm  , quam  dilucndam  , 
enucleandamquc  id  confilii  cxcogitarunt , & capeflivere  , ut  af- 
firmarent  a Synodo  VI.  de  Honorii  epiftolis  aditarum  non  fuif- 
fe  , fed  de  ejus  perfona  dumtaxat , idque  judicio  , non  dodrina- 
li , fed  criminali  folummodo  , dudo  fcilicet  ex  informationtbus  , 
hominumque  teftimoniis  , in  quo  plane  Ecclefiam  , Poncificef- 
que  errare  pofse  abfque  fidci  difpendio  nemo  diffitetur  : quod  ex- 
cogitatum  fane  tamquam  parum  folidum  , parumquc  Synodi  VT. 
conformc  fententiae  pag.  385,  &fcq.  paucis  quidem  , fed  quan- 
tum opus  foret » operxque  ferret  pretium  , explofum  vidcrc  li- 
cet . De  adinventis  defendendi  Honorii  aliis  , uti  de  diftindio. 
ne  perfonx  fingularis  a Dodore  publico  a Melcluore  Cano,  & 
Epifcopo  Suclfionenfi  in  2.  Admonit.  par.  2.  pag  19,  & fe qq. 
excogitata  5 uti  dc  diftindionc  judicii  Epifcoporum  in  Synodo  a 
judicio  Synodi  Epifcoporum  a Johannc  Bapr.  Bartholi  induda  j 
uti  de  diftindionc  Synodi  prout  ex  Grxcis  folis  conilatx  , a La- 
tinis  non  etiam  confirmatae  poft  Anaftafium  , & Arfdckin  a Mar- 
chefio  , & Cavalcanti  obtrufa,  recolenda,  fi  placet,  quxpag.383, 
& fcqq.  obfervata  jam  flint.  Qnibus  prxoccupatis , jam  operx 
pretium  eft  : ut  1.  Honorii  fidem  nullam  ex  duplici  adSergium 
epiftola  hxrcfis  labem  contrasjfse  , nihilquc  ex  damnatione  iru 

ilium 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.VI.  66 3 

ilium  a Synodo  VI.  lata  fuifse  ipfius  fidci  dedradum  oftendatur  : 
2.  utiu  Honoriumdidi  a Synodo  Vl  anathcmatis  caufsa  , eccuc 
c facris  tabulis  cjus  nomen  crafum  , infamata  memoria  , igneque 
cremate  fuerint  in  eadcm  Synodo  ipfius  epiftola:  , nitide  explice- 
tur:  utadHonorii  labefadandam  fidem  objcda  ab  adverfariis 
momenta  enodentur , plencque  evacuentur  > nihilque  exinde  ne- 
gotii  Honorii  fidci  faceifiri  poffe  evincatur , neque  in  Honoriutn 
velob  fidci  caufsam  Synodum  ctiam  generalem  agendum  cx  de- 
fedu  juris  fibi  licite  fumere  potuifse  , vcl  liquid  egitSynodus  Vf, 
id  totum  adum  , profedunque  cx  Rom.  PontiScum  licentia , ab 
iifquc  poteftate  acccpta  > vcl  fuffragio  tandem  acccdcnte  fadum 
demonftretur . Qua:  tria  fi  fcmcl  rite  , prout  fpero  , placebitque 
Supcris , prarftentur , Honorii  profedo  caufsam  numeris  cum  om- 
nibus  abiolutam  exiftimaverim. 

jam  lgitur  quod  ad  i . atcinec , Honorium  haud  a fide  defc- 
cifse  , nec  ulla  haerefis  Monothcliticae  vel  lcvem  ei  aliquando  la- 
bem  adhxfiffc  jamdiu  Viris  dodifs.  Pctro  de  Marca  , Abbellio  , 
Natali  Alex. , Languctio , Fcncllonio  in  epift.  ad  Quefnellum  , 
aliifque  paffim  laudatis  , ac  vulgo  ipfi  Thcologorum  in  Conclu- 
fionibus  Theologicis,  vel  in  Sorbona,  & Navarra  exagitari  folitis 
arde  perfuafum  eft  , adeo  ut  Gatnerius  in  Append,  ad  Notas  in_» 
lib.  Diurnum  aflumarc  non  dubitaverit : Nunc  vero  piuci  nuniero, 
iLjue fufpeR*  aliunde  fidci,  vcl  non  mixinit  auShrititis  , thno. 
rium  Alonotbelijtni  damnant . Age  veto  , ut  ab  co , quod  rei  ca- 
put eft , initium  capiatur . i.  In  medium  veniant  dccantata  adeo 
utraque  Honorii  ad  Scrgium  cpiftola  } quas  ambas  fi  fano,  & Ca- 
thobco  fenfu  tarn  vere  , quam  pie  exponi  pofse  , uti  confido  » 
contingat  > jam  hoc  nomine  Honorius  ab  h.-ereft  excufatus>&  abf- 
terfus  abibit . Principio  igitur,ut  illud  prxtermittam,  quodAnaf- 
ftafius  Bibl.  in  prxfar.  ad  Colledanea,  & poft  ipfum  Arfdckin  * 
tradidit,  jure  > meritoque  indubium  revocari  potuifse  , an  reve- 
ra  Honorius  lllam  didaverit  ad  Scrgium  epiftolam,  cx  qua  ilium 
damnandi  occafionem  Synodus  VI.  fumpfic,  an  potius  aliqua  in 
ea  fuerint  afsutacx  Scriptoris  ignorantia,  autex  odio  quin  ctiam 
in  ipfum  : ut  illud  quoque  pnetercam,quod  Dcfidcrantius,  & poft 
ipfum  Sommier  lull.  Dogm.  hb.  7.  cap.  1 7.  conjcduris  fane  haud 

Con- 


Digitized  by  Google 


Privileg  ia  Rom.  Pontifici 

contemnendis  fuadent  , cpiftolam  Sergii  ncmpc  ad  Honorium 
Catholicam  fuifse , ac  poftca  fraudc  Macarii  pfeudo -Epifcopi 
Antioch,  talfatam  , atque  ita  falfats  exemplar  cx  Patriarchii 
Conftantinopolit.  Rcgefto  in  Synodo  VI.  fuifse  produ&um  , quae 
falfatio  proinde  in  caufsa  fuerit,  cur  epiftols  Honorians  Catho- 
lics alioqui  cum  ea  collars  fententia  per  fe  bona  , ac  lcgitima_> 
perverteretur  , cujus  perinde  falfitatis  fpecicm  in  Sergii  epiftolae 
inprimisfex,  primo  dempto,  atque  in  pofterioribus  quatuor  a 
decimo  ad  decimumquartum  Articulis  ponunt  , poft  quos  deci- 
mnro  feptimum  fraudc  ctiam  adjc&um  affirmant , conje&urafque 
fuas  multis  confirmant , quibus  ego  utique  ad  labcm  omnem  ab 
Honorii  epiftolis  eluendam  non  indigeo ; principio , inquam  , 
obfervatu  valdequam  digna,  qua?  de  Honorii  epiftolis  fuo  in  Edi- 
&o  habet  Conftantinus  Imp.  Honorius , inquiens , kujufmodi  k<e  - 
refeos  confirmatory  qui  etiam Jui  extitit  eppugnator . Quibus  figrvi- 
ficatum  dixit  Petrus  de  Marca apud  Baluzium  in  ipfius  vita  Ho- 
norium pugnantia  feripfifse  , atque  hinc  hsrefim  confirmafsc , il- 
linc  oppugnafsc.  Quomodo  id  1 Quia  dum  de  una  , vel  duabus 
Chrifti  volontatibus  taceri  vult,  atque  ita  errori  favorem  impen. 
die » difertc  fidem  adftruit  vel  unius  dumtaxat  volontatis  huma- 
ns > vel  duarum  in  Chrifto  volontatum  , Divins  nempc,  & huma- 
ns , atque  ita  fimul  errorem  profligat , fidemque  defendit . 

Sed  enim  introfpiccrc  Epiftohis  ipfas  juvat > & intereft,  at- 
que  in  prima  fiftendo , affirmat  porro  de  una  , vel  duplici  Chrifti 
operationc  nihil  haftenus  ab  Ecclcfia  definitum  : Non  opGrtety  in- 
quiens , ntunam  , vel  duas  Energias  aliquis  pr^efumat  Chrijli  Dei 
pradicare , quas  neque  Evangelic#  , vel  slpoftolica  litter  & , neque 
Synodalis  examinatio  fuper  his  habita , vijfijunt  terminate  . Hcic 
pauxillum  hsrendum  . Audis  Honorium  affirmantem  fuo  non- 
dum  tempore  de  una,  aut  duplici  in  Chrifto  D.  volontate  dogma 
ab  Ecclefia  definitum  Igitur  etiamfi  audires  ipfum  affirmantem 
fimiliter  unam  dumtaxat  in  Chrifto  volontatcm  fibi  videri , quia 
tamen  ab  hoc  dogmate  ibidem  definiendo  fimiliter  abftinet  , ne- 
que difputari  in  utramque  partem  de  una  , vel  duplici  Chrifti  vo- 
lontate vult , fententia  fua  etiamfi  errafset , non  errafset  tamen 
cx  Cathedra,  fiveut  Pontifex,  fed  ut  fingularis  perfona , idco- 

que 


Digitized  by  Google 


Vi  n D I C A T A . A P P E ND  IX  jf.  VI. 
que  qua  Pontifex  objc&o  erroris  crimine  omnino  eft  exoncran- 
dus  . Quod  confirmatur  ex  eo  , quod  cpiftolas  hafce  Honotii  ad 
Scrgium  tanquam  dogmaticas  haud  habendas  cfsc  , fed  uc  priva- 
tas  dumtaxat  id  liquido  probac , cum  quod  private  > occultequc 
ad  Sergiuin  fuerinc  exarat®  s adcout  latucrint  diu  in  ferinio  Pa. 
triarchalis  Ecclcfias  Conftantinopolit.,  ex  quo  autographa  ipfa_* 
Latina  cum  Gr.xca  interpretatione  crui  ncccfsc  fucrit , utinSy- 
nodo  VI.  Ad.  i a.  rccitarcntur  . Ignoratae  penitus  fucrinc  in., 
Ecdcfia  ipfa  Romana,  quum  nullus  ante  Synodum  VI.  legatur  , 
qui  vcl  Monothelicica  hired  afperfus  , vcl  contra  haerefi  hiijuf- 
modi  adverfus  , vcl  pro  ipfis  , vcl  contra  ipfas  voeem  cxtuleric  » 
cafdcmquc  vcl  dcfcndcrit,  vcl  contra  oppugnaverit . Ignorata: 
pariterfucrintinEcclcfia  Africana , fiquidem  quatuor  inSyno* 
dis  Numidix  fub  Columbo,  Byzaccna  fub  Stephano,  Mauritania: 
fub  Rcparato  , &Carthaginenfi  fub  Vidorc  , Gulofo  , & Probo  , 
ut  habetur  in  Synodico  Pappi  cap.  i a 6,  & feqq„  & adparcc  cx  ip- 
foruin  Synodicis  in  Synodo  Latcrancnfi  fub  S.  Martino  I.  Secret, 
a.  rclcdis  , dux  in  Chriflo  O.  volontates  3 & operationes  adfer- 
ta?  leguntur-j  atque  Pyrrho  quidem  , Sergio  , & Paulo  irrogatum 
anathema,  Honorii  tamcn  nulla  fada  habetur  mentio.  Tum_» 
quod  prastcr  morem  Romani  turn  Eedefia:  facrum  epifto!®  ills 
confcripta:  fuerint  , non  ante  fcilicct  adhibitis  velCJcriUom. 
confiliis  , vcl  Epifeoporum  ad  Synodum  vocatorum  fuffragiis ; 
qu®  fane  ratio  agetidi  ejus  dccelforibus  extitit  folcmnis  nedum  , 
fed  ctiam  fucceflforibus  Severino  , Johanni , Theodoro  , Marti- 
no , & Agathoni,  a quibus  adverfus  Monothcliticam  hxrcfim  Sy- 
nodi  adhibit*  funt , ut  in  laudato  Synodico  legttur  acap.  ijo. 
ufque  ad  i 33,  & habent  Thcophancs  in  Chronog.  Anaftafius: 
in  Theodoro  fed.  1 27:  unde  a Synodo  VI.  cpiftol®  Sopluonit  , 
Sergii , Macarii , aliorumquc  five  Catholicorum  , fi  vc  Monothc- 
litarum  equidem  Synodic®  appcllantur , non  ita  Honorii  cpifto- 
1®  , fed  tantummodo  Script a ab  cofafla  ad  Scrgium  : in  quibus 
ctfi  fimilide  re  ad  Sophronium  Hicrofolym. , & ad  Cyrum  Alex, 
feript®  referantur , & has  privatas  ftiiffc  , unamquc  pntuliflc  fi- 
lcntii  legem  cxinde  fit  manifcftum  , quod  alibi  earumdem  mcn- 
tioncm,  cxcmplarque  fruftra  quxras.  Turn  quod  prxtcr  nio- 
Pars  II.  Tom . y.  P p p p rem  , 


t 


Pk.iyh.icia  Rom.  Pontifici 

rem  , quo  Rom.  Poncificum  efferri  decrc  tales  Epiftolat  , dogma- 
ticzqtie  folebant , quz , vclut  adnotavit  dodifs.  Thomafllous  , 
Jingulii  pene  verbis  exfertijjtnuin  potejlatem  , & jurifdicendi 
principatum  ojlentjnt , atque  adeoparendi  neceffitatem  inferunt , 
prztcrquamquod  univcrfis  Epifcopis  five  fubferibendz  > five  in 
Dioecefibus  evuigandz  dirigi  confueverunt  , Honorius  in  his 
adhoriationis  verba  adhibet,  hortans  imo  Sergium , utavoca- 
bulo  unius  volontatis  abftineat , iccirco  quod  Sophronius  lcab- 
flenturum  fimiliter  a gemmae  volontatis  voce  fpopondiflet:  cujuf- 
modi  fane  conditionibus  affici  dogmaticx  Rom.  Pontificum  Epi- 
ftolx  non  folebant . Turn  quod  S.  Agatho  poftca  in  epiftola  left  a 
in  SynodoVI.  Ad.  4.  affevcrantillime  affirmare  non  dubitavit 
Frxdcccflorum  fuorum  ncminem  a veritatis  tramitc  unquam  de- 
fllexifle  j fed  offidum  ipfis  a Chrifto  D.  demandatum  Fratrcs  in  fi. 
de  confirmandi  femper  ad  unum  omnes  adimpleviffc  . Quod  non 
ita  » puto  j confidentcr  pronuntiafifet , nec  ita  patienter  fane  ei- 
dem  Synodus  aufcultaffet , nifi  & Pontifici , & Patribus  eas  Ho- 
norii  cpiftolas  non  inter  Encyclicas  utique  , dogmaticafquc  , fed 
in  privatarum  dumtaxat,ac  familiarium  cenfum  fore  referendas 
cxploratum  fuifset . Atque  hzc  quidem  in  Mckhioris  Cani » Sc 
Epifcopi  Sucflionenfis  fententia . 

Aft  enim  Honorius  unam  dumtaxat  in  Chrifto  D.  volonta- 
tem  nunquam  afseruit  > vcl  fi  unam  afscruifse  tibi  videatur  , id  af- 
fertum  fane  de  una  folummodo  humanafeias  . Enim  vero  quum 
hinc  Sergius  Conftantinopolit.,  & Cyrus  Alex,  unam  in  Chrifto 
humanam  volontatem  negantes  , Divinam.tantummodo  adftruc- 
rent ; illinc  vero  ex  adverfo  Sophronius  Hierofol.  j & Arcadius 
Cyprius  duas  in  Chrifto  diftindifiimas  volontates  adfcrcrcnt  j 
neque  in  hominc  duas  aliqnando  diftingui  volontates  dodifs. 
Pontifcx  ignoraret , fuperiorem  fcilicet  5 five  rationalcm  appeti- 
tum  j & inferiorem  , five  appetitum  fenfitivum  , feu  animalcm, 
deque  poftcriori  dida  a S.  Matthzo  cap.  a 6.39:  Non  fi cut  Ego 
vo [0 , Jed Jicnt  Tu  ; & a S.  Luca  cap.2  2.  42:  Non  mea  volontdi , fed 
tiu  fist,  acccpifsc  S.  Ambrofium,  ficut  expofuifsc  S.Thomam  par. 
3.  q.  1 8.  art.  5.  adnotavit  Melchior  Capus  de  loc.TheoIog.  lib. 
1 2.  cap.  14,  ca  propter  Honorio  vifum  fprfuan  eft  unrinque  fuif- 

fc  cr- 


Digitized  by  Google 


Vindicate  A p r e n d i x . jf.  VI.  <S6y 

fc  erratum  five  a Sophronio  , & Arcadio , quafi  duas  humanas  in 
Chrifto  volontates  inducerent ; five  a Sergio  , & Cyro  , quod  du- 
plicem  in  Chrifto  Divinam  videlicet*  &humanam  volontatem 
inficias  irent.  Ergo  utrique  errori  ut  occurrerct,geminam  ingref- 
fus  viam  , primo  five  ab  una , five  a duplici  in  Chrifto  volontate 
dicenda  abftinendum  duxit,  oeconomia  quadam  fibi  agendum  ra- 
tus , eo  vcl  magis,  quod  hatftenus  ab  ejufmodi  dcfinicione  Eccle. 
fia  abftinuifset  ( in  quo  cxcufatione  aliquali  dignum  fuifse  nega. 
« ctfi  nequeat,  nonnihil  ddiquifse  tamen  neque  diffitendum  eftji 
poftea  tamen  five  de  una , five  de  duplici  Chrifti  volontate  difse- 
rendum  adorfus  , qu*  fibi  eo  de  dogmatc  animo  fana  infedcree 
fententia,  five  qua;  Roman*  Ecdcfiac  tradirio  efset,  in  epiftolis  ad 
utrofque  aperit . Ad  Sophronium , & Cyrum  feripta  quidem  pc* 
riit , fed  qua;  ad  ipfos  fcripferic  , in  epiftola  ad  Sergium  exarata_» 
Tatis  indicat . Itaquc  haec  inepift.  i.  ad  Sergium  habet : Conji* 
tentes  D.  yefum  Chrijlum  medittorem  Dei , & hominum , opera, 
turn  Divina  media  kumanitate-,Vevbo  Dei  naturaliter  unit  a-,  cum* 
demque  operatum  humana.  ineffabilittr  &c.  Ipfe  ejl  & Carneut  ef- 
feBus  plene  Deus , & homo  Sec . Et  infra  in  epiftolae  fine  didtorum 
veluti  compendium , facicns,U»«m  D.  yefum  Chrijlum  in  duabus 
JJaturis  operatum  Divinitus , atque  humanitui  confitctur.  Tecum- 
que  confiteri  Sergium  jubet . Quibus  Honorium  audiem  duas  in 
Chrifto  naturas  copulatas  Divinam  » & humanam  , juxta  S.  Leo. 
nis  M.  definitionem  in  epift.  ad  Flavianum  , profitentem  j Chri. 
ftum  perfc&um  Deum,  perfedtumque  hominem  * juxta  do&rinati* 
a S.  Agathone  deinde  inepift.  ad  Conftantinum  Imp.  traditam  , 
prxdicantem  j &Chriftum  D.  operatum  Divina  , & humana , fi- 
ve Divinitus,  & humanitus,  confitcnteni,  quis,  rogo,  re&a  confc- 
cutione  non  arguat , non  fecus  atque certilfime  contra  Eutychia* 
nos  arguebant  S.  Leo,  & contra  Monothclitas  S.Agatho,  ab  Ho- 
norio  duas  proculdubio  in  Chrifto  diftindlas  naturas  , duas 
volontates  diftindas.,  diftimftafquc  operationes  duas  agnita? 
fuifse  , afsertafque  ? Atque  hare  quidem  liquids  de  duplici  in_» 
Chrifto  D.  volonute  Divina , & humana , quibus, adhuc  lucem 
adferent,  quzrepetit inepift.  2.adeumdcm  Sergium. 

Jam  dtfptcicoda , quae  de  una  dumtaxat  humana  in  Chrifto 
Ppppa  D. 


66 8 • Privilegia  Rom.  Pontibici 

D.  volontate  in  eadem  t.  ad  Scrgium  cpiftola  fubtexit , ut  luce 
pateat  nonefsc  , cur  vcl  lcvis  Honorio  appingatur  hatreds  labes  . 
Vnde , inquit , & unam  volontatem  fattmur  D.  N.  Jefu  Chtifii  , 
quia  profcfto  a Drvinitate  ajjiimpta  ejl  ntjlra  natura , non  culpa  : 
ilia  pnfefhj , qua  ante  peccatum  creata  ejl,  non  qu*  pojl  pravarica- 
tionem  vitiata  . Quibus  verbis  non  excludic  plane  a Chrifto  D. 
voluntatem  humanam  , quatenus  pro  appetitu  rationali  accipi- 
tur  > five  pro  hominis  parte  fuperiori , in  bonum  propenfa  , Divi- 
Barque  prot'fus  conformi ; fed  quatenus  pro  appetitu  inferiori  ac- 
cipitur  j qui  Originali  peccato  infc&us  , ad  malum  , five  pccca- 
tum facile  infle&itur  , Deoque  difficile  obfequitur  . Ita  enim  ip- 
fum  optime  interpretatnseft , qui  ipfius  fenfum  intime  noverat , 
qucmquc  a Johanne  Sympono  ipfius  amanuenfi  perceperat , Jo- 
hannes IV,  dc  quo  paullo  poft , cujus  etiam  intcrprctationcm_> 
validiffimoproteloadverfus  Pyrrhum  adhibuit  dcindc  S.  Maxi- 
mus . Atque  hanc  profcSo  germanam  fuifse  Honorii  fententiam 
patet  etiam  cum  ex  fcopo,  turn  ex  contcxtu  : Sergius  qtiippe__» 
feripferat , quod  qui  duas  in  Chrifto  diceret  volontatcs,  idem  di- 
cerc  confequenter  cogerctur  duas  in-codcm  Chrifto  volontatcs 
contrarias  : cui  referibens  Honorius  Chriftum  non  duas  volonta- 
tes  contrariashabuifsc  docuit,  fed  imam  dumtaxat , ab  ea  con- 
tradiftin&am  , quar  rational!  , Divinatquehaud  adverfanti  , repu- 
grtat , quails  eft  appetitivus  fenfitivus  a peccato  vulncratus  , qui 
tefte  S.  Thoma  par.  3.  q.  18.  art.  1 6.  volontatis  etiam  nomine 
farpius  elferri  folet  j de  quove  perinde  Honorius  loca  praecit.  SS. 
Matthzi,&  Lucz  ufurpat,  nec  non  S.  Pauli  verba  ad  Rom.  cap.7. 
25:  Alente fervio  legi  Dei ; Carne  autem  legi  pcccati  : Ex  quibus 
fubinfcrt : Nonjunt  betc  diver fee  vtlmtatis  ,fed  difpenf adonis  ku- 
tmnitatis  ajfumpte  % Quafi  diceret  difficultatcm  , quam  Cbriftus 
D.  inhorto  ad  Crucem  fubeundam  oftenderat , non  fuifse  diflL- 
dium  , ant  lu&am  Divinam  inter  volontatem,  & humanam,  Divi- 
nx  rclu&antem , fed  humans  natur*  motum  dumtaxat  fux  difso. 
lutioni  refiftentem  , five  naturalem  inclinationem  , qua  uchomo 
mortem  refugiebat.  Hinc  collaus  his,  qua?  five.de  duabus , five  de 
una  dumtaxat  hunjana  volontate  Honorius  difseri* , cum  his  qui- 
bus inrerca  five  a duabus,  five  ab  una  volontate  dicendis  abftineri 

vuli 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  VI.  tftfp 
vult,  dicendi  occafioncm  habuit  Conftantinus  Imp.  ab  Honorio 
idem  dogma  propugnatum  fuifsc } & oppugnatum  : quod  pofee- 
rius  tamcn  dici  hatftenus  expofita  Honorii  germana  do&rina  non 
finit . Atquc  hinc  fruftra  Tamagninus  veritus  , ne  ob  verba  ilia  e 
Unde  unam  volontatem  See. , tarn  grave  Honorio  negotium  crea- 
retur,  ut  difficile  abeo  depelli  pofscc , dicere  potius  maluic  lo- 
cum a Grxcis  depravatum  fuifse  , neque  ab  Honorio  di&am_* 

U nam  volontatem , bene  vero  Novim  Quanrvis  enirn  fufpicari 
liceatSergium  , qui  fie  libelli  Mcnnae  ad  Vigilium  , Vigiliiquc  vi- 
ciflim  littcrarumad  Jufcinianuni,  &Thcodoram  , ficut  & Cyrus 
loci  ex  S.  Dionyfio  Areop.  tributis  libris  dcccrpti , corruptor,  & 
falfator  inSynodo  VI.  compertus , & comprobatus  efc  , facile__* 
corrupifse  , & falfafse  hafee  Honorii  lkteras  s atque  reapfe  S.Ma- 
ximus  in  epift.  ad  Marinum  dc  hujufmodi  corrupcione  , & falfa- 
tione  fufpicioncm  hand  levem  inducrit , referens  fc  accepifse  ab 
Anaftafio  Abbate  , hunc  vero  a Johannc  Sympono  , qui  Honorii 
jufsuhanc  exaraverat  cpiftolam  , ipfum  Nullo  modo  mentionem 
fecijft  uniuj  omnimodi s volontatis  , fruftra  in  id3  inquam  , adlabo* 
ravit : pratrer  enim  quam,  quod  turn  Johannes  IV.  in  Apologia 
pro  Honorio , turn  Anaftafius  in  prsefat.  ad  Collet,  locum  ilium 
Honorio  adfcribuut,ac  idemmet  S.Maximus  deinde  eadem  in  epift. 
hac  exccptione  dimifsa , in  id  incubuic,  ut  verba  ilia  Vnam  volon- 
tatem Sec.  fenfu  Catholicoexponercc , ex  hoc  loco  Honorii  cauf- 
fa  magis  quam  pcriclitetur , egregie  defenditur , Sc , uti  ajebam  , 
validius  propugnatur . 

Ccdo  nunc  mihi  fecundam  Honorii  ad  Sergium  cpiftolam  > 
ex  qua  juftum  dc  integra  Honorii  fide  judicium  ferri 3 jamque  fa- 
dum  confirmari  confido.  In  ea  igitur  S.  Lconis  M.  ipfilfima  verba 
in  epift.  ad  Flavianum  ufurpans  , propriaque  faciens , h*c  circa 
finern  habet : Non  unam  , vel  duas  operations  in  Midi  it  ore  Dei  , 
idf  bominum  definite  , fed  utrafque  naturis  in  uno  Chrifto  imitate 
naturali  copulatas.,  cum  alterius  communione  operantes  , atque  ope* 
ratrices  confiteri  debemus , & Divinam  quidem,  qua  Deifunt  ope - 
r intern 3 tf'Jmmmam , qua  amis funt  cxfcquentcm . Confcrantur 
base , quxfo  j cum  hac  S.  Lconis  periocha  in  epift.  pra*cit.  » liqui- 
doque  conftabit  eumdemin  utriufque  verbis  fubefle  fenfum:  Agit 

utn - % 


Digitized  by  Googl 


670  Privilegia*Rom.  Pontifici 
utraque  forma,  cum  alter  ius  communione , quod proprium  efit  Mrbo 
fcilicet  operante,  quod  Mr  bi  ejl,  Came  exfequente,  quod  Carnis  ejt. 
Quumquc  indubium  (it , quod  vel  Cyrus  ipfe  in  epift.  ad  Sergium 
confcflus  cits  a S. Leone  prxfatis  verbis  hxrefim  Monothcliticam 
prxfocatam  in  Eutychcte  fuiflic  , adeo  ut  eadem  poftea  verba  ad 
Monothelitas  confodicndos  ufurpanda  duxerint  Sergius  Cyprius 
in  epift.  ad  Tbeodorum  Papain  , Victor  Carthag.  in  Synodica  ad 
cumdem  Pontificem  , S.  Martinus  I.  in  allocutione  ad  Synodum 
Later.  Secret. i,S.Agatho  in  Synod,  ad  Conftantinum  Imperat., 
Sedis  ApoftolicxLegatiad  Synodum  VI,  ac  Synodus  ipfa  A&.  a, 
ac  i o , & in  definitione  fidei , ex  eifdem  proindc  verbis  ab  Hono. 
rio  ufurpatis  ccrtiifime  licet  conciudere,eum  neque  latum  unguem 
a S.  Leonis  aberraffe  fententia , idcoquc  quammaxirne  a Mono* 
theliticaabfuiffc  hxrcfi.  Profequitur  Honorius,  atque  poftremis 
hifee  verbis  claudit  epiftolam  : Auferentet  ergo  fcaudalum  novel- 
la adinventionis  , non  nos  oportet  unam  , vel  duas  operationes  defi- 
nientespradicare  5 fed  pro  una  , quam  quidam  dicunt , operatione  , 
oportet  nos  unum  Operatorem  Chrijlum  D.  in  utrifque  naturis  ve- 
ridice  confiteri ; iff  pro  duabus  operationibus  , ablatogcminx  opera- 
tion's Vocabufo , ipfas  potius  duas  naturas , ideft  Divinitatis  , iff 
carnis  ajfumpta  , in  unaperfona  Vnigeniti  Dei  Patris  , inconfufe  , 
indivife , atque  inconvertibiliter  nobifeum  pradicare  propria  ope - 
rantes . Quibus  verbis  plane  Honorius  vidcri  poteit  ludere , ut  ita 
dicam,  voluiflc,  acfccummet  dimicafse,  dum  videlicet  five  unam, 
five  duas  in  Chrifto  operationes  definire  non  vult , interea  tamen 
duas  naturas  diftinctim  operantes  qua  Divina  , quahumana  difer* 
te  confiteri  debere  adferit . Quod  quid  aliud  eft , amabo  , quam 
duas  in  Chrifto  operationes  Divinam,  & humanam  adftruere?  At* 
que  ad  utrumque  hunc  locum  forfitan  ctiamConftantinusImp.ref- 
pexit , quum  dixit  Honorium  fibimet  non  cohxrcrc,  & conftare, 
dum  fcilicet  diferte  id  profitetur,  & prxdicat , quod  filentie  fa- 
tius  prxtereundum  putat . Vidcn  interea  , ut  unius  operationis 
opinioncm  non  fuani'  utique  Honorius  hoc  loci  faciat,  fed  alio* 
rum  quorumdam  a ipfo  referatur^qui  dum  viciflim  ceconomjx,ac 
difpenfationis  cujufdam  caufsa  a duplicis  etiam  operationis  nfur- 
pationc  abftineri  vult , rem  ipfam  tamen  apcrtiifiinc  adftruit  ? In 

co 


Digitized  by  Googli 


Vindicata. Appendix  if.  VH  6 7 1 

eo  Monothelitici  crroris  fumma  fits  crat,  quod  fiquidem  in  Chri- 
fto  unam  dumtaxatcffe  pcrfonatn  doceat  fides  , unicam  pariter 
exindc  dimanare  operationem  Monothclitx  pugnabant , vcluti  li- 
quet ex  ratiociniis  ab  iifdem  adhjbitis , a Sergio  in  epift.  ad  Cy- 
rum,  a Pyrrho  in  defenf.  Cyri  in  Synodo  Later.  Sccr.3,  a Themif- 
tio  in  epift*  ad  Marcellinum  , & Stephanum  ibid.,  & in  Synodo 
VI.  A3. 1 o , & a Macario  ibid.  A3. 1 1 . Hoc  igicur  hxrefis  funda- 
mentum  Honorius  imperens,  falfumquc  oftendens  , duo  affirmat, 
unum  quidem  dnmt'axat  , operatorem  efse  Chriftum  D.  , duas  ta- 
me n ineodem  inconfufc  efse  naturas,  atque  non  perfona  , fed  na- 
ture proprietatem  efse  operationem  : quod  quid  aliud , obfecro, 
eft, quam  ex  gemina  natura  geminatas  opera tiones  necefsaria_» 
confecutione  concli^dere  ? Qucmadmodum  codem  adverfus  Mo- 
nothclitas  argumento  feliciter  uft  funt  inConcilio  Later.  S.  Mar- 
tinus  I j & Maximus  Aquilejcnfis  , ac  dcindc  S.  Agatho  in  Syno- 
dica  ad  Imperatores . 

Conferunt  ad  Honorii  orthodoxiamconfirmandam  tam  fa3a 
Infignia,  quam  idonea  Teftimonia . Inter  fa&a  egregium  eft  illud, 
quod  Fauftus  Naironus  in  difsert.  deOrig.  , & Relig.  Maronita- 
rum  8*14,  & fcq.  refert  ex  hiftoria  Arabica  Latine  reddica  a Qua, 
tefmio  in  dilucid.  Terr*  S.cap.33,cx  alioque  Codicc  Mf.  Syria, 
co,  cujufque  hiftorix  veritas  confirnutur  a Jo:  Cervcra  in  fuo  Iti- 
ner.  Hicrofolym.  cap.  27,  nempe  Maronitis  efdi&im  rogantibus, 
ut  fibi  in  Patriarcham  Johanncm  Monachum  ,obegregia  merita 
didtun  Maroncm  alterum,  prxficerct,  Honorium  non  antes  ipfo- 
rum  fecifse  votis  fatis  , quam  turn  primo  Legati  fui  opera  Antio- 
chix  degencis  in  ipfius  fidem  diligenter  inquifi vifset  , ac  tum  per- 
jndc  Rom* , quo  cum  Legato  ille  profc3us  fuerat,  Synodo  coram 
per  ftmet  de  ipfius  fide  periculum  feciset : quern  a Monothelitica 
hxrcfi  maximopere  abhorrentem  compertum,  Patriarchali  digni- 
tate  adaudlum  remifit  Antiochiam  , ubi  Jacobitarura  ingentem-, 
tnultitudinem  ad  orthodoxam  fidem  traduxit . Anno  porrocirci- 
ter  6 35.  Johannes  Maro  inauguratus  eft,  fubeo  fcilicet  temporis 
intcrvallo  , qoo  fuas  Honorius  ad  Sergium  inferipfit  epiftoias, 
quarum  j . an.  £34  , & 2.  an.  63  exarata  eft.  Tum  itaque  tem- 
poris integerrima  Honorii  fides  crat , ab  omnique  vel  le  vi  hxrefis 

fufpi- 


Digitized  by  Google 


<?72  Pr  IVILECIA  ROM.  P 0 NT  I F I C I 

fufpicione  libera  ; quam  deinde  Iabefadatam  fuifse , nihil  eft  pro- 
fcdo,quodvcl  lcviter  indicet.  Fadum  alterum  nunctccipe, 
quale  rcfertur  a Cedreno  , Thcoplianc  > & Zonara , pro  quorum 
fide  tamcn  me  vadcm  prorfus  fiftere  nolim  . Scilicet  audores  funt 
aSophronio  mifsam  adverfus  Monothelitas  Synodicam  a Johanne 
P.  M.  in  Synodo  probatam  fuifse . Viciflim  autem  ab  eodem  Pon- 
tifice  improbatam  facram  ab  Hcradio  Juftioncm  adverfus  Paulum 
Sevcrianum  edicam  dc  una  dumtaxat  volontatc  in  Chrifto  diccn- 
da  . Quod  utrumquc  quum  Imperator  acccpifset,  a Johanne  Papa 
videlicet  Sophronii  decrcta  recepta , fuam  vero  Divalem  reje- 
dam  , pudore  fuffufum,  neque  emifsam  refcindcre  Juftioncm  vo- 
lentcm,ncquc  cxprobrationcs  fuftinerc  valcntcm,Edhefi  fanxifsc, 
m]ab  una  xque , atque  a gemina  volontatc  in£hrifto  dicenda  ab- 
ftineretur:  quodipfum  refert  Audor  vita:  S.  Maximi  Abb.  Jam 
vero  s qua;  de  Johanne  Papa  heic  referuntur,  ad  Honorium  potius 
referenda  fore  temporis  ratio  fuadet.  Nam  Honoriusa  die  37. 
Odob.  an.  625.3d  diem  12.  Odob.  an.  638.  Pontificatum  geflir, 
tefte  Anaftafio.  Sophronius  an.634.  Synodum  adverfus  Monothe- 
litas habuit  , ex  qua  ad  Pontificcm  M.  Synodicam  tranfmifit } an- 
no 636.  rurfus  Lcgatum  Stcphanum  Doren.  Romam  direxit  j at- 
que tandem  anno  637,  aut  infeq.  mortalitatem  explcvitj  teftibus 
Nicephoro  in  Chron. , Si  Theophanc  in  Chronog.  Hcraclius  Juf. 
fioncm  adverfus  Paulum  Sevcrianum  edidit  an.  626  , tefte  Sergio 
inepift.  ad  Honorium  , quo  anno  Conftantinopoli  habita  ab  eo- 
dem Sergio  pfeudo  - Synodus  eft,  qux  cum  altera  Conftantinopoli 
pariter  an.  633,confundi  non  debet,  ex  qua  ad  Honorium  dc  fen. 
tentia  interrogate  Sergius  referiptum  dedit : ex  quibus  adparet 
id  totum  fub  Honorii  tempus  contigifse  ; cujus  poftremo  anno 
638,  ut  oftendit  Pagius  ad  an.  infeq.  n.  2,  Edhcfis  Hcraclii  evul- 
gataeft,  ab  Honorii  fucccfsoribus  damnanda  . Etfi  vero  Erudito- 
rum  vulgus  neget  ullam  fub  Honorio  Synodum  Romx  habitam  , 
ut  mox  tamcn  ex  Nairono  obfervabam , ob  Johannis  Maronis 
caufsam  an.  635.  Honorius  Synodum  habuit , aut  ft  malis  > Clcri 
Rom.  Conventumcclcbravit . Igitur , fi  conjcduris  indulgerc  li- 
cet ,cain  Synodo,  five  Coetu  ledis  Sophronii  Synodica,  & Hcra- 
clii Divali , ilia  quidem  probata  eft  , hxc  vero  reprobata  : quam. 

vis 


igitized  by  Google 


V indicat  a.  Appendix  jf.  VI.  6 73 

visfcandali  vitandi , fchifraatifquc  caufsa  fieri  potuerit , tit  ab 
Honorio  utrinque  de  una  , duabufquc  in  Chrifto  volontatibus 
difputari  fucrit  vetitum:donec  a Sophronii  Legato  Stephano  Do- 
renfi  quum  aecepifict  neque  Sergium  , neqtic  Cyrum  pratferipto 
ftetifse  filcntio  j fide  foluto  Sophronio  facultatcm  ultro  feceric 
dtias  in  Chrifto  pracdicandi  libere  volontaccs  . 

Ad  Teftes  nunc  acccdendo  , qui  tam  verc  , quam  pic  Hono- 
riumab  omni  prorfus  hxrefis  labe  , fufpicioncque  liberant , pun. 
cipio  j fi  argumcnco  negativo  vis  aliquando  ineft  , turn  ptofedo 
ineft  , quum  de  re  adeo  gravi  agitur  , & ab  iis  certe  > qui  cetera^* 
gefta  ad  camdem  rem  pertinentia  cxa&e  prolequuntur  . At  in  his 
de  Honorio  nc  icvcm  quidem  fufpicionem  excitafse  leguntur  five 
ex  Grarcis  Thcophanes  , Georgius  Monachus  , Zonaras  , & Pho- 
tius-,  ex  Latinis  vero  Paulus  Diacon.>Hugo  Floriac.jOtto  Frifing. 
Gofridus  Vitcrb.jConradusUrfperg.,BIondusjPlatina,Sabellicus, 
aliique  . Viciifim  autem  Honorium  difertc  ab  hxrefis  fufpicione 
vindicant  ex  ipfius  fuccefsoribus  Johannes  IV , qui  in  Synodo  an. 
$41.  Apologia  pro  Honorio  adornata  j & ad  Conftantinum  Imp. 
mtfsa  tam  probum  in  fenfum  Honorii  cpiftolasad  Sergium  intcr- 
pretatur  , quam  in  pravum  inftedentes  Monothelitas  lnfequirur  . 
Cui  co  magis  fides  adhibenda  , quod  ab  ipfo  homonymus  Sympo- 
mis , qui  Honorio  fuerat  ab  epiftolis  , de  Honorii  interrogate 
fententia  > rciftam  ipfi  infedifsc  refponderat . S.  Martinus  I,  qui  in 
Synodo  altera  damnatis  Monothelitarum  Promachis  , quum  hx> 
refis  quoque  nomine  Honorio  litem  a Paulo  Conftaminopolir. 
ih  epift.  ad  Thcodorum  Papam  niotam  pcrccpifset , hujuimodi 
criminationem  Seer.  4.  nedum  negando  amovit , fed  accufatoretu 
acriter  objurgando , eft  amolitus  . Putafne  vero  aut  Paulum  ab 
urgenda  accufationc  fuiisc  cefsaturum,  quam  prx  manibus  Hono- 
rii ad  Sergium  litteras  habens  promovere  poterat , aut  Pontificcm 
id  aufum,  ut  de  calumnia  accufatorem  rcdargucret , fi  hxrefis  fuf- 
picionc  vel  lcvi  afperfas  Honorii  litteras  habuifset  ? S.  Agatho  , 
qui  e Synodo  Romana  fimilitcr  habita  datis  ad  Impcrat.  litteris 
Monothelitarum  Antefignanis  infamix  dicam  confcripfit , de  Ho- 
norio vero  nihil  damnatione  dignum  habuit  > quin  ex  fuis  dcccf- 
foribus  nullum  unqiiam  a fide  deflexifsc  confidtnuflime  adferuit  t 
Pars  11.  Turn.  IP.  Qjj  q q adlc- 


tf7-f  Privilegia  Rom.  Pontipici 
adferuifsetnc  vero  adco  confidentcr.fi  vcl  lcvi  fufpicionc  laborafi. 
fetHonorius?  Qu,o  circa  manifcfti  erroris  convincitur  Melchior 
Canus,  dum  lib.d.  cap. 8.  damaatuin  Honorium  a S.  Agathone  in 
Synodo  Horn. , harrcfifque  nota  fignatum  in  cpift.  ad  Synodum  VI. 
fcripfit , fiqnidcm  damnacionis  hujufcc  five  in  Synodo,  five  in  epi- 
ftolis  ne  vcftigium  quidcm  fit  reperire  . Quo  vero  padlo  ditfla  in- 
rclligi  dcbeanc  S.  Leonis  II , & Hadrianill,  infra  dicctur  . Ad 
hare  Honorii  orthodoxia*  teftes  accedunt  , & vindices  Scriptores 
jetate  coarvi  , & automate  infignejj  quibus  Honorii  fidcs,  & ge- 
fla  perfpe&iflima  fucre  . S.  Sophronius  Hicrofolym. , qui,  fi  fides 
adhibenda  vetuftiflimo  Codici  Vaticano  Arabicc  feripto , Hicro- 
folymitanx  Synodi  a<fta  fub  Sophronio  referenti,  ad  refellcndam 
calumniam  , qua  Cyrus  Honorium  fecum  , ac  cum  Sergio  in  fen- 
tentia  ftetiffe  fcripfcrat,conftanter  fibi,non  Cyro,  nec  SergiojHo* 
noriumin  Caiholicodogmate  confeufiflc  defendit  : Ibi  , inquiens 
ctiam  cgimus  dc  ratio  nibus , O'  argument!*  , qua  ex  aticicrirate 
pro  Je  objeftabat  Cyrus , nimrrum  Honorium  fapam  JRom*,& 
Sergium  in  cadent  ejje  cum  ipfo fententia  : quo d conjlanter  dc  Hono- 
rio inficiabatur  Sophronius  : Cui  fane  ex  litter  is  deperditis  ejuf- 
dem  orthodoxia  cxploratiffima  evaferat . Stcphanus  Dorcnfis 
plus  vice  fimplici  Romani  profcdlus  auxilium  a Pontificibus  ad- 
verfus  Monothelitas  imploratum,  Africani  quoque  Provinciarum 
quatuor  Primates  ad  Pontifices  per  Synodicas  accedcntes , ut  ip- 
forum  zelum  , & operam  ad  hujufcc  dt  ftruifiioncm  harrefis  acccn- 
derent,  in  Apoftolica  Scde  Ortbodoxorum  dogmatum fundamen. 
turn  exfillere  tile  quidcm  affirmare  non  dubitavit , ifti  vero  Indcji- 
cientem filci  fontem  ibidem  conliftere  confirmare  non  harferunt : 
quaefo  vero , confidcnter  ne  id  affirmaflet  ille , confirmaflcnt  ifti  , 
fi  vera  , recenfquc  Honorii  Iapius  viguifset  memoria  ? Johannes 
Symponus  apud  Johannem  IV  , & S.  Maximum  , qui  ut  Honorio 
in  exarandis  ad  Sergium  epiftolis  caiamu'm  accomniodaverat , in. 
timam  ejus  fententiam  attigerac , non  duas  Divinam  , & liuma- 
nam  negatas  ab  Honorio  volontates  teftatus  eft,  fed  duas  contra* 
rias  dumtaxat  mentis , & carnis . S.  Maximus  Abbas,  & Martyr, 
qui  in  difpur.  cutn  Pyrrho  in  Bib!.  PP.  Lugd.  tom.  t 2.  pag.501  > 
&apud  Baronium  in  Append,  tom.  8.  vet.  edit.  pag*77P  , edit. 

noy. 


Digitized  by  Google 


• Vindicata.  Appendix  if. VI,  <S 
nov.  Luc.  tom. 1 1.  pag.  645.  johannis  IV.  in  Apolog.,  cwjus  fuam 
facit  inrerprctacioncm  , & Johannis  Symponi  teilimonio  innixus 
putidiffinu  Pyrrhum  mcndacii  arguit  Monothelitkam  Hotiorio 
affingcre  hxrefim  aufum  j quorum  (imiiia  ctiam  fcripfit  in  epift. 
five  ad  Marinum  Prcsbyt. , five  ad  Pctrum  Illuft.  apud  Combefi. 
fium  tom.  2.  Oper.  Anaftafius  Bibl. , qui  in  prarfat.  ad  Colled, 
turn  dc  didata  ab  Honorio  epiftola  ad  Scrgium  dubium , litemque 
movet , atque  de  ilia , fi  genuinus  Honotiiefi  foetus,  red  uni  fore 
judicium  ferendum  oftendit,  turn  Johannis  IV,  & S.  Maximi  auc- 
toritatc  ab  Honorio  hat'refis  labem  omnem  depellit > turn  demum 
in  hift.  ex  Leone  Ifauro  tradit  Honorium  nonnifi  Grxcorum  in- 
vidia  , & dolo  in  Synodo  VI.  Monothelitis  fuifsc  adeenfitum  . At. 
que  horum  vcfiigiis  inhzrentes  Honorium  ab  harrefis  labe  omni 
abftcrferunt  viri  dodif-  Emanuel  Caleca  in  lib.  adv.Grxcor  erro- 
res  in  Bibl.  PP. Colon,  tom. id  , Lugd.  tom.  2 6.  pag  383,  Jodo- 
cus  Coccius  in  Thcfaur.  de  Eccl.  Hierar.  cap.  1 3 , Johannes  Lo- 
van.  in  trad,  de  perpet.  Cathcdrar  S.Pctri  protedione,  Genebrar. 
dus  in  Chronolog.  , Hofius  lib.  2.  contra  Brcntiuni , aliiquc  ip 
decurfu  palfim  laudati . 

lta  ab  hxrefis  labe  Honorio  expurgato  , inquirendum  jam 
manec , quid  porro  cauffae  fucrit , cur  nihilofecius  hoc  nomine  a 
Synodo  VI.  damnaretur , ejus  a facris  diptychis  memoria  delcre- 
tur , dignzque  , qux  flammis  abolerentur , cjufdem  epiftola:  diju- 
dicarcntur  j quod  perferutandum  2.  loco  propofueram  , Equi- 
dem  funt , qui  Honorium  ab  hrrrefis  culpa  non  modo  yindicant , 
fed  vcl  a labe  omni  leviter  cxinde  contrada  , quod  vel  Iizrefi  pa- 
trocinatus  fit , & favorem  impendent , vcl  quod  pro  officio  fidem 
non  propugnaverit , ac  in  fidci  defenfione  legnius , quam  par  fu- 
iffet  , fe  geiferit : neque  fane  gravia  defunc  monumenta,  quibus 
id  probabiliter  confidant  . Prudcntiffimo  enim  confilio  nomina 
unius , vcl  duplicis  in  Chrifto  volontatis  prohibuiftc  vidcri  por 
tuitj  fiquidem  neque  adhuc  quidquam  hi  Ice  dc  nominibus  ab  Ec> 
clefiadefinitum  effet , atque  ex  unius  pra;  alter©  horum  nomi- 
num  ufurpatione  grave  Ecclefiae  incommodum  poflet  ingrucre? 
unam  enim  volontatem  Cyro  , & Sergio  propugqantibus  , duas 
y«ro  Sophronio , dc  Arcadio  Cyprio  defendentibus , cxinde  gr»- 

C^q  q q a vilfi- 


Digitized  by  Google 


6j 6 Privuegia  Rom.  Pontipic* 

viffimum  erumpi  fcandalum  } cxoririque  fchifma  poffe  exiftimare 
jure  , extimereque  potcrat . Ad  haec  Neftorii , Eutychetifque__> 
fc&as  j & hanc  Heraclii  Imp. , & illam  Cofroa;  Perfarum  Regis 
patrocinio  inOriente  invalefccre  in  dies  intelligcns  , ne  ab  uni- 
us  operationis  voce  Eutychianam,  nc  a duplicis  ufurpatione  Ne- 
Itorianam  vires  accipere  majorcs  contingeret , contentionis  ma- 
tcriem  dc  medio  auferendatn  arbicratus  , turn  Sergio  ab  unius  , 
turn  Sophronio  a duplicis  voloncatis  abftinendum  vocabulo  i ndi- 
xit  in epift.  I.  ita feribens  : Neaut  duirurn  operatioaum  vocibu - 
L off'en/i , fefljntcs  Nejlorianot,  Nos  vtfatuifaperc  arbitrenturi 
out  certe , Ji  rurfus  mini  operationem  D.  N 'Jefu  Cbrifli  fatett . 
dam  ejfe  cenfuerimus  , Jiultam  Eutycbianijlarum  attonitis  auribus 
dementiamfdteri putemur . In  fpem  quin  etiam  , quam  ci  fece- 
rant  quammaximam  Sergius  , & Cyrus  pollicentes  , quod  ubi  di- 
ci  aliquo  modo  permitterctur  una  dumeaxat  in  Chrifto  operatio, 
ingenti  Neftoriani  » Eutychianique  numcro  ad  Ecclciia:  unitatem 
revocandi  eflent , infpem,  inquattr,  ere<fh»s  fore  tandem,  ut 
Oricns  a vetuftis  erroribus  ad  fidei  imegritacem  regredcretur , 
indulgentia,  & difpenfatione  utendum  hac  vice  racus  , fummo- 
que  recedendum  a jure  , in  unius,  aut  duplicis  operationis  fup- 
prcfTionem  conceflit  i eoque  magis  , quod  nova  hate  opinio  com- 
mods  interpretation!  turn  adhuc  obnoxia  eflet , utqus  nedum  ab 
Ecclciia  fuiflet  cliquata  ; atque  integram  alioquin  his  abfque  vo- 
Cibus  fervari  fidem  pofle  haberet  perfuafum  . Cujufmodi  fane_» 
ceconomiae  fpeciem  in  pari  Schifmatis  caulTa  probatam  , laudi. 
bufquc  eelebratum  nec  ignorabat  a S.  Auguftino  lib.  3.  adv.  Par- 
men  cap.  a,  & a S.  Gregorio  M.  in  Paftorali  cap.4;  quibus  poftca 
fuffragari  non  dubitavit  S.  Thomas  a.  a.q.  10.  art.  11}  fa&oquc 
ipfo  prius  traditam  a SS.  Athanafio , & Epiphanio  , SS.  Rafilio 
lib.  ».  contra  Eunom  , & Gregorio  Nazian.in  ejusOrat.funebri, 
qui  vd  a dicendo  Patre  Indent  to  caute  abftinuerunt , vcl  circum. 
fpeifle  dc  Spiritus  S.  Divinitate  loquuti  funt  , nc  potius  quam_» 
ardificari  fideles , obfirraari  magis  inerrorc  hsretkos  obtingc- 
ret.  Hinceffedum,  ut  non  deeflent  Viridodiit , velut  Anafta* 
£us  , Arfdekin  , Baronius , Bcllarminus  , DuvaJlius , Defideran- 
tius , Spondanus , Sommici » MarcheGus , Aguirrius  , Rocaber- 

ti. 


Digitized  by  Google 


V IN  D I C AT  A . A P P EN  D I X jf.  VI.  <?77 
ti , Cavalcanti  , Bartholus  &c. , qui  cam  in  opinionem  abircnt , 
ut  errorc  fatfti  dcccptam  Synodum  VI , fuxquc  poccftatis  limitcs 
praetergrcfsam  diccrent  , dum  in  Honorio  difpenfationcm  hanc , 
agendique  rationcm  fapicntix  plcnam  anathcmatc  plcClendam 
adorfaeft.  In  quo  quidcm  crrotc  faJti  divcrfimode  expofito  a_» 
diverfis  non  eft  cur  diutius  immorer  , poftquam  diverfas  adhibi- 
tas  a diverfis  limitationcs  , cxccpuoncfquc  pag.  j82»&fcqq.  lu< 
eulenter  explieui . 

Ex  quibus  prx  alias  valdc  probabilis  eorum  opinio  evadit  , 
qui  a Synodo  VI.  dc  Honorii  epiftolis  inftitutum  fuifsc  judicium 
putant  criminate  dunuaxat  ex  fenfu  prxfumpto  , refpc&u  nempe 
habito  ad  Sergii  epiflolas  manifcftc  hxreticas , non  ad  verba,  quae 
reftum  alioqui  prsfeferunt : in  quo  quidem  judicii  genere  erro- 
rc  fa<fti  Synodum  VI.  errare  potuifsc  abfque  piaculo  dici  poteft, 
reque  ipfa  errafse  plerique  ex  illis  tuta  fide  dixerunt . Cujuser. 
roris  conjetturam  exinde  capiunt , quod  Synodi  Patres  Aft.  i y. 
hanc  fibi  proferendx  in  Honorium  fententix  rationcm  propofuif. 
fc  leguntur : Eo  quod  invtnimus  perferipta , qua  ah  eo folia  funt 
ad  Serpjum  , quia  in  omnibus  ejus  mentem fecutus  ejl . Plus  igitur 
refpcxifsc  illos  adepiftolam  Sergii  » atque  ex  hac  dc  Honorii 
pari  fententia  prxfumpfifse,  quam  ad  ipfius  Honorii  cpiftolas,  ad. 
parct  . Nam  Honorius  alioqui  difertis  verbis  duas  in  Chrifto 
volontatcs  dixerat , & dum  unam  dumtaxat  volontatem  dixit  , id 
dixit  de  una  dunuaxat  humana . Dcindc  etiamfi  anceps , dubiuf- 
que  in  epiftolis  extitifset  , potius  quam  in  deteriorem  , in  pro* 
bum,  uti  Pontificemdcccbat  quammaxime  , inflefti  fenfura  dc- 
bebat  . Nccimo  fuifsc,  cur  defide  Honorii fortafse  dubitaretur, 
mulroque  minus  damnaretur  ob  indi&um  dc  una,  aut  duplici  vo- 
lontate  filentium  , inde  fuadetur  , quod  dc  Sopbronii  fide  nihil 
profcfto  fuerat  dubitacum  , quam  vis  hoc  idem  filentium  , quod 
per  id  temporis  utile  videbatur  , pariter  fuifset  amplexus , fer- 
vafsetquc  plane,  modo  pactum  non  violafscnt  Sergius,  & Cy- 
rus, uti  liquet  ex  epiftolis  tarn  Sergii  ad  Honorium,  quam  Ho- 
norii ad  Scrgium . Injuft e igitur  ex  hoc  capitc  hxrcfis  accuiatu* 
Honorius  eft , condemnatufque  . Ex  altero  quin  ctiam  capita  in- 
firma , & irrita  a Synodo  VI.  in  eum  jaculau  iententia  oftenditur. 

laid 


Privilegia  Rom.  P o nt  i f ic  i 
In  id  cnim  incumbendum  Synodo  erat,  ut  diligenter  inveftigaret, 
an  ejufmodi  epiftola;  ab  Honorio  revera  fuifTent  confcriptz  , an 
ab  hxreticis  forte  confi&ie , de  quo  valdequam  dubitafle  Anafta- 
fium  vidimus.  Earumdem  cnim  autographuni  non  ab  Ecclefix 
Rom.  tabuiario  , utoportebat , fed  ab  uno  Carthophylacio  Ec- 
clefias  Conftantinopolit.  depromptum  , & quidem  a Macario  An- 
tioch. pertinacifluno  Monothelita  produedu  n in  medium.  Nee 
etiam  , ut  fuiflet  par  , ad  Latini  autographi  (idem  Graca  litre- 
rarum  Honorii  interpretatio  fatis  ex  a (ft  a fuit , fed  unus  Johan- 
nes Portuenfis  Epifeopus  Latinum  authenticuin  cum  Grzca  ver- 
fione  collatum  concordare  teftatus  legitur , in  ejufque  unius  te- 
ftimonio  Gra’cos  Epifcopos  requievifle  conftat  cxAft.  n.Ncc 
alii  prxterca  adhibiti  cedes  fuerunt , qui  de  adornatis  ab  Hono- 
lio  autographis , aut  de  fubferiptione  ab  Honorio  faliem  appofi- 
ta  deponerent , qui  fane  Roma  acccriiri  debebant , ubi  tarn  Ho- 
norii exploratiffimae  res  erant , quam  Romanos  fidei  rctinentif- 
fimos  fuiife  icnipcr  piurimo  experimento  conftabat.  Prxtcrea  a 
Synodo  VI.  prolatam  in  Honorimn  fententiam  nedum  ex  falfo 
fuppofito  criminc  injudam  fuifle  propugnant,  fed  ex  defc&u  quin 
etiam  jurifdifiionis  irritant  fuifse  , & invalidate!  . Condansenim, 
& ccrtum  cdRomantim  Pontificcm  Synodi  non  fubjacere  judi- 
cio  ) muhoque  minus  Synodo  VI.  Honorium  ecu  hatreds  criminc 
obdridlum  anathematis  vinculo  obligare  licuit , podquam  a Jo- 
hanne  IV,  a S.  Martino  I,  & a S.  Agathone  ab  omni  eerie  criroi- 
natione  fuerac  abfolurus,  Pontificibus  MM.  nempe  infeiis  , aut 
invitis. 

Ncque  vero  confcios , ac  confentientes  fore  exputandos 
fubinferunt  five  S.Lconcm  II,  dum  in  epid.ad  Condantimtm  Imp. 
Synodi  VI.  geda  confirmavit , & in  epid.ad  Hifpanos  Epifcopos 
ejufdem  Synodi  geda  ipforum  fuflragio  communicnda  tranimifit, 
quaji  nempe  ejaculatam  iimiliter  a Synodo  in  Honorium  fenten- 
tiam comprobarit ; Eve  Hadrianum  II,  dum  in  allocutione  ad  Sy- 
nodum  Roman,  inferta  Synodo  VIII.  A<d.  7.  a Synodo  VI.  dam- 
natum  Honorium  , damnarique  ob  hatreds  cauiTam  potuiffc  dixit. 
Nam  alii  quidem  S.Leonisepidolas  illas  aut  fuifle  dolo  confiidas, 
pratfcrcim  ad  Hifpanos  infcriptac  , exiftimant , aut  fraude  inter- 

pola- 


Digitized  by  Google 


V i n d icata. Appendix  JT.  VI.  679 

polatas,  pra?fercim  adConftantinum  Imp.  exaratam , e qua  fi  pe- 
riocha  dc  Honorio  dematur  , pronior  fluct  oratio  , ac  prioribus 
aptius  poftrcma  conjungcntur  i ncquc  veri  perindc  fitfimile , uc 
Pontifex  Epifcopos  Synodi  VI,  c quibus  trcs,  & quadraginta,  an- 
nis  port  undccim  , adjunflis  parts  ingenii  Sociis  Canombus  in-, 
pfeudo-  Synodo  Trullana  Romana  ab  Ecclefia  improbatis  ope- 
ram  impcndctunt,  ncque  alii  dcfuere  , qui  harrcfis  Monothelici- 
c<e  fufpicione  laborarent , SS.  Eccltfix  Patribus,  ac  Do&oribus 
xquiparare  , adcenfercque  volucrit , ita  Baronius  , & Bartholi  > 
alii  vero  ( ne  illud  dicam  , quod  aliqui  dicere  non  dubitarunc  ei- 
dem  pariter  crrori  fu&i , quo  Synodus  VI.  fuitdecepta  , quove 
perindc  S.  Leo  fidcm  eidem  Synodo  adhibcn*  decepcus  fuit,  id 
totum  didum  fore  deputandum  ) alii , inquam  , uc  Lupus,  & 
Cabaflutius , hanc  idco  Honorii  damnationcin  Grxcis  non  dene- 
gaflc  S.  Leoncm  , five  diifimulafle  , benigna  difpenfatione  fibi 
utendum  ratum,  conjiciunc , utaGrxcis  invidia  graviffime  per* 
citis  , xgerrimequc  ferentibus  cot  fuis  e Pacriarchis  , Sergium  , 
Pyrrhum  , Paulum,  & Pctrum  ignominix  perpetua  nota  inflidos, 
hxrefifquc  probro  foedatos  pcrfpicere  , ac  propecrea  nifi  una  cum 
illis  Honorium  pari  dedccore  affedum  viderent  , quo  folatium_» 
aliauod  haberent  > in  apcrcum  facile  fchifma  prorupturis  , ma- 
lum imminens  avcrterct  & procul  amoverct.  Hadrianus  vero  > 
prxtcrquamquod  a folis  Orientaiibus  Honorium  damnatum  di- 
xie, unde  Occidencales  eidem  damnationi  non  adquievifle  facis 
indicavit , ideoque  adhxfionis  hujufee  defedu  interccdcntedam- 
nationem  in  irritum  celfiffe  •,  ac  prxterquamquod  id  unum  dixie 
Orientaiibus  fas  utique  fuifle  Honorioob  folam  hxrcfiin  refifte- 
re , ac  pravos  ejus  libcre  fenfus  rcfpucre  , non  etiam  licuiflc  ana- 
thematis  fententia  in  eu  n animadvcrtcrc  j dixit  quinimo  ncque 
Synodo  fas  id  fuiffc  abfquc  prxvia  Apoftolicce  Sedis  audoritate  , 
qua?  num  intervencrit  , fane  non  exprrmit;  atque  fi  interveniffee : 
ea  ccrte  a S.  Agathonc  fuiiTct  adbibita  ; fed  adhibitam 
quamvis  auguratus  fit  Lupus  , nullibi  liquido  conftac , quin  po* 
tius  dccefibrum  fuorum  nullum  a fidedctlexiflc  conflanter  adfir- 
maffe  S.  Agatho  legicur.  Cujus  demuin  Lcgati  fi  in  Synodo  VI. 
coutra  attentatum  adverfus  Honorium  non  redamarunt , una  in 

cauf- 


Digitized  by  Google 


<?8o  Prjviiegia  Rom.Poktifici 

canfsa  fuit  veleorum  foeda  dcfidiajqua  meticulofc  ccfserint  Grae. 
cis,  una  cum  Sergio  fuo  > quem  mirifice  colebant,  fencentia  dam- 
nationis  perftridum  Honorium  volcntibus  j vc!  prudensdifpenfa- 
tio , qua  pro  plurimorum  falute  Honorium  immolari , EccleGx- 
que  univerfx  pacem  unius  hominis  honori  prxtulcrint , utpote__» 
qm  aliqoid  ctiam  caufsx  dedifset , permittendum  duxerint . 

Abrupta  tamen  , &afperanimis  hare  defendendi  Honorii 
via  aliis  videtur  , facentibus  haud  facile  Honorium  a culpa  pror- 
fus  omni  expurgari  poffe,  atque  quin  etiam  gravis  Rom,  Pontifi- 
cibus  , & gcncralibus  Synodis  irrogecur  injuria  . Principio  enim 
non  uno  pcccatum  ab  co  videtur  modo  ; atque  levitate  quidem  j 
qua  nempe  in  cpift.i.ad  Serginm  afsc verantcr  fcribit  cx  DciVcrbo, 
live  fcriptojfive  tradito  baud  conftare,num  una  anduplex  inChrif. 
to  dici  volontas  dcbcatjfcd  cxDodoribus  nonnullos  dumtaxat jffal- 
butiettdoad  informandai  ptrvulorum  mentes  his  ufos  fuifsc  voci- 
hus  j exindc  inferens  voces  duplicis  volontatis  , Htpote  novas’, 
& recenter  indudas  , Dei  Ecdejiis  fcandaU  generate,  ideoque 
refutandas  efse  , & Grammaticis  relinquendas  j qui  verohujuf- 
modi  dclcdantur  vocibus } eos  llanos  naturarum ponderatores , iff 
ojicfe  negotiantes  nuncupate  non  ambigit , atque  horuni  ftmilia_» 
tepetit  inepift.  2.  Sed  enim  ccrto  eftcertius  ex  S.  Scriptura  , cx 
SS.  Patribus>  & ex  Conciliis  duas  in  Chrifto  D.  volontatcs  con- 
fitendas  die  . Dilertiflime  id  docuit  S.  Leo  M.  in  dogmatica  ad 
S.  Flavianum  ; id  Concilium  Chalcedonenfe  duas  adverfus  Euty- 
cbem  in  Chrifto  naturas  definiens  ; id  S.  Sophronius  centum  , ut 
ipfiushabct  Synodica  ad  Scrgium  , aut  etiam  fexcentis , duobus 
in  libris  hac  dc  re  clucubratis  , uti  legitur  in  Synodo  Latcran. 
Seer.  2,  Patrum  lententiis  produdis  ; id  S.  Martinus  I.  in  prarcit. 
Later.  Synodo  Secret.  5,  id  Synodus  VI.  demum  Ad.  4,8,  1 o,  & 
1 8,  adco  ut  non  balbuticndo  , fed  diferte  docendo  a Patrtbus  , & 
Conciliis  id  didum  fuerit . Quis  igitur  patienter  ilium  ferae  af- 
firmamem  , quod  duas  in  Chrifto  D.  volontates  dicere  novum  , 
vanum  , orioium  , & grammaticale  fit , ex  quo  Concilii  Chalcc- 
donenfis  dc  duabus  in  Chrifto  naturis  inconfufis  , indivifis  , & 
impermixtis  dcGuitio  , atque  ApollinariftarumjEutychianorum- 
que  damnatio  pendebat  ; atque  qui  veritatcin  dc  una  , vel  genii* 

na  in 


Digitized  by  GoogI 


Vindicata.  Appendix  jf.  VI.  i 
na  in  Chrifto  volontatc  indagarcnt , cos  audirc  appcllatos  Gum. 
tnJticoj  ,vanos  niturarum  pondeutcra , oticfc  negotiatores  &c.  ? 
Quo  nomine  fane  nuncupandi  non  eranc , necerunt  S.  Johannes 
Lleemofynarius  , S.  Sophronius  Hicrofolym.  , Arcadius , & Ser- 
gius’ Cyprii,  Stcphanus  Dorenfis , S.  Maximus  Abbas,  Viiflor 
Carthag.,  Stcphanus  Byzacenx,  Columbus  Numidix , Reparatus 
Mauritania  Primates  , Gulofus , & Probus  Afri  , Pontificcs  fum- 
mi Severinus  , Johannes,  Thcodorus  , Martinus,  Agacho,  qui 
prodefenfione  littcrarum  S.  Leonis , & definitione  Synodi  Chal- 
cedoncnfis  , pro  dogmatc  nempe  duplicis  in  Chrifto  volontatis 
tot  laboribus  , tantoque  Audio  defudarunt . 

Nee  etiam  a negligent^  culpa  excufandus  videtur  Honorius, 
qux  in  caufta  fidei  culpa  eft  depolitionis,  quin  etiam  damnationis 
poena  ple&cnda:  fiquidetn  par  culpa  fit  cenfendaejus,qui  errorem 
docet , & difteminat , atque  ejus,  qui  non  debet , & diflimulat , & 
non  damnat , Sc  tacet , & tolerat . Ita  enim  cxiftimarunt  S.  C.t- 
leftinus  I.  in  epift.  31.  edit.  Cout.  ad  Galliarum  Epifcop.  cap.  1 ; 
S.  Leo  M.  in  epift.  1 8.  edit.  Bailer,  ad  Januarium  Aquilej.;  S.  Fe- 
lix III.  in  epift.  1.  ad  Acacium,  qui  locus  perperam  a Gratiano 
23.  Qj . Anaftafio  II.  tribuitur ; 5.  Martinus  I.  Secret,  a Inno. 
centius  III.  in  Concilio  Later.  IV.  Cap.  3.  de  Hxrcticis  in  fine  , 
Dccret.  lib.  5.  tit.  7.  cap.  ij.  §.  8 ; Honorius  , & Theodofiu* 
Impcrat.  in  Rcfcripto  ad  Aurelium  Carthag.;  Vi&or  Carthag.  in 
Synodica  adThcodorum  Papam;  & S.Thcodorus  Studitesin  epift. 
ad  Monachornm  Prxpofitos.  Quamproindc  in  negligently  cul- 
pam  Honorium  vocare  non  dubitarunt  Pontificcs  ipfi  recens  ina* 
ugurati  , in  1.  fidei  profeftione  poll  Synodum  VI.  fieri  folita, 
qux  legitur  in  libro  Diurno  ab  Holftcnio , ac  deinde  a Garncrio 
edito  , Honorium  fegnitia  l'ua  Monothclitis  fomentum  impendif- 
fcjidcoque  cum  Monothelitis  damnatum  fateri  non  veriti.  Quam. 
quam  nondefint , five  qui  dubitent  infititia  effe  , qux  ibidem  dc 
Honorii  damnatione  feruntur  , Garncrio  in  pratfat.  fatente  qux- 
dam  libro  fuifte  adferipta , qux  adultcrinam  manum  indicent , fi- 
ve qui  fufpicentur  earn  fidei  profelfionem  a quopiam  Patriarcha 
Orientaii  ad  Pontificem  miftam  potius , quam  a Ponrifice  iplb 
cmiflam  fuifte , ut  qux  Grxce  magis , quam  Latinc  feripta  vidcaa 
Pars  11.  Tom.  y.  R r r r , . tur , 


tf82  Priviugia  Rom.  Pontifici 
tur  , atque  diverfa  fit  ab  ca  , quat  brevior  a Sacculo  IX.  a Pontl- 
ficibus  emitti  confucvit , rcfcrturquc  ab  Ivone  in  Decrcto  par.  4. 
cap.  131,  a Gratiano  Can.  8.  Swfti  ofto  dift.  16,  &a  Baronio  ad 
an.  8£$.  n.  exCodice  Mf.  Anconii  Auguftini , quam  hie  ac- 
ceptam  ex  libro  Diurno  afscrit.  Negligentiat  pariter  Honorium 
redarguit  S.  Leo  II.  in  epift.  ad  Conftantinum  Imp.  , quod  filcn* 
tio  nempe  fuoApoftolicx  Ecclcfi*  puricMemmaculari  pcrmifcrir, 

& in  epift.  ad  Ervigium  Regcm  , & Hifpan.  Epifcopos , quod  dc- 
fidiofc  Monotheliticam  incipientem  hatrcfim  fubito  non  fuffoca- 
rit , fed  negligendo  confoverit;  & immaculatam  traditionis  rcgu- 
lam  fuis  a Prxdeccfsoribus  acccptam  maculari  confc'ifcrit.  Ob  id 
Hadrianus  II.  in  epift.  e Synodo  Rom.  ad  Synodum  VI.  haud  nc- 
gavit  , quin  Oricncalibus  fas  fucrit  Honorio  obfifterc , ideft  ob 
favorem  hxrefi  impenfum  obtrc&arc  . Eodein  fcnfu  etiam  fuo  in 
Edido  Conftantinus  Imp.  dixit  Honorium  dcfidia,  filent io,  & dif- 
fimulatione  hxrcfim  confirmafse  , quod,  ut  par  c rat-,  pro  offi- 
cio cam  non  profligafset . Ncc  Honorii  negligcntix  patrocinatur 
iludium , fpciquc  pacis,  in  quam  afsurrexerat  fore,  ut  hac  dilpcn- 
fatione  , five  diflimulatione  Neftoriani , Eutychianiquc  ad  Eccle* 
Cam  rcduccrentur  : nan  cnim  cum  fugiebat  tarn  a S.  Cxldlino^, 
&Conulio  Ephefino  damnatum  Neftorii  dogma  de  duplici  in_> 
Chrifto  pcrfona,  quam  a S.  Leone  , & Synodo  Chakedoncnti 
dogma  Eutychetis  de  una  dumtaxat  in  Chrifto  natura  *,  nec 
etiam  ignorabat  fcmcl  afserto  , ftabilitoque  dogmate  de  duabus 
in  una  perfona  naturis  , fuaptc  vcluti  profluerc  dogma  de  duabus 
in  eadem  pcrfona.volontatibus  , & operationibus  : non  ci  igitur 

fub  quovis  prxtextu  , obtentuque  pacis  erat  five  tacendum  de > 

duplici  volontate  , five  tolerandum  unam  dumtaxat  volontatctn 
dici:  fiquidem  eo  filentio  , eaqnc  fimulatione. fidcs  de  duabus  in 
Chrifto  naturis  redta  pcterctur 

Quod  verorei  caput  eft  , peccatum  ab-Honorio  conniventi* 
videtur  , ut  qtiiin  utraque  cpiftola  nec  fibi  facis  cavit  a Sergio<, 
liomine  ad  artem  fallendi  apprime  compofito  , fed  ejufdem  ime 
confiliis  nimis  imprtidens  confenfit,  ejufque  calumniis  nimis  prat- 
ceps  credidit . Suggdfit  Sergius  unius  , vel  duplici*  volonratis 
Voces  novas  effe , vcicaibu*  ignotas> : id  Honorius  non  rcpulic., 

fed 


Digitized  by  Google 


V indicat  a.  Appendix  jf.VI.  £83 
fcdadmifu.  Subjunxit  Sirgius  duplicis  volontatis  iiurufionp  . 
Sophronium  ingentibus  diffidiis  ortum  fccifsc  , nec  ullo  Patruni 
tcftimonio  novum  inventum  communivifle  .'  id  Honorius  non  rcf- 
puit  , fed  adoptavit.  Confinxit  ScrgiusVigilio  contrariam  de  una 
in  Chrifto  volontatc  infedifse  fentcnciam,  idque  liqucre  ex  libcllis 
cum  Mennje,  turn  Vigilii  ubique  locorum  cvulgatis  : Honorius 
nec  impofturaindctcxit , nec  probrum  Vigilio  impa&um  abftulir. 
Commonefccit  Sergius  a Cyro  Alex.  Eutychctis,  & Diofcori,  Se- 
verij  &Juliani  fciftatorum  unionem  procuratam  opc  Capit.7  , quo 
unaChrifti  operatio  fuerat  definita:  Honorius  nec  iniquum  foedus 
exhorruit,  nec  hxrcticum  Capitulum  abrogavit . Mifcuit  Sergius 
quardam  fidei  adverfa  fronte  contraria  , &auxdam  in  S.  Lconis  , 
Synodiquc  Chalccdonen.  injuriam  conflata  : Hare  Honorius  filcn- 
tio  prateriit,  fatiufque  habuit  inhibcre,ne  una  dcinccps  operatio, 
vel  duplex  utrinque  diccrctur  . Sub  hac  rationc  igitur,  quod  Ser- 
gio connixiflet , Honorius  confenfifse  , cadcmque  fenfifse  diiftus, 
ideoque  damnatus  a Synodo  VI.  eft . Ncqtie  dicere  juvat  ex  dif- 
penfatione  Honorium  cgifsc  : nam  cjufmodi  ratio  tanti  non  eft 
habita  , ut  proptcrca  Eelhcfi  Heraclii , Typo  Conftantis , ac  Iit- 
tcris  Scrgii , quibus  paritcr  difpenfation  is  cujufdam  fpccies  prae- 
ferri  videbatur  , daranandis  Pontifices , & Synodus  VI.  fuperfe- 
dendum  duxerint . Inter  difpcnfationcsenim  >qua:  adhiberi  lici- 
tc,  vel  illieite  poflint , diftinguerc  opottet,  quarum  videlicet  alia* 
obverfantur  circa  fidei  dogmata,  ali*  circa  perfonas  in  fide  du- 
bias  . Et  quidem  , fi  dc  perfonis  agatur  , prudenter  adhiberi  dif- 
penfatio  aliqtiando  poteft  , qua  damnatio  fufpendatur,  quo  padto 
fadlum  a Vigilio  circa  perfonas  Theodori,  Theodoreti,  & Ibae , Sc 
a S.  Martino  circa  perfonas  Heraclii , & Conftantis  legitur , fatius 
habcntcsille  tria  Capitula  , hit  veto  E«fthcfim,  Typumque  dam. 
nare , non  appellato  nomine  Audorum , donee  e re  Chriftiana  ef- 
fctjUtcum  erroribus  Au&ores  etiam  damnarentur  . Si  vero  de 
fidei  dodtrina  occurrat  difsenfio , oppugnata  a refraiftariis  veritas, 
qu®  jam  a Patribus , & a Pontificibus  in  aperto  pofita  fuit , non 
diflimulanda,  filentioque  obruenda  , fed  defendenda  , locoque_» 
ftabilienda  eft . Quandoquidem  igitur  veritas  dc  duplici  volonta- 
tc ex  litteri*  S.  Lconis , Sc  Concilii  Chalccdoncnfis  definitiombus 

Rm  a de- 


tf84  Frivilhgia  Rom.  Pontifici' 
de  duplici  Chrifti  nattira  fuaptc  effluebit  > ficuti  neque  a Sergio 
neque  ab  Heraclio  in  dubium  vertenda  fuerat , ita  neque  a Con* 
ftante  , neque  ab  Honorio  filcntio  fuerat  fupprimenda . Jure  igi- 
tur  a Synodo  VI.  cum  Sergio  Honorius  male  habitus  eft,  quod 
Honorius  Sergio  confenfifset,  non  qua  parte  Sergius  hxretico  pla, 
ne  animo  unam  dumtaxat  in  Chrifto  volontatem  adftruebat  ; fed 
qua  fido  pads  titulo  de  una,  aut  duplici  voloncate  taceri  volebat. 
Utcrquc  concordix  quidem  ftudio  3 oeconomixque  fpecic  hxrefi 
favorem  impendit , illamquc  fovit ; fed  Honorius  alicnam,quia 
non  dcflruxit  i Sergius  propria m , quia  difiimulavit . Utcrque_» 
paria  feripfit  duobus  Imperatorum  Edidis  , fed  Honorius  Typo 
Conftantis , quo  pads  intuitu,  de  una  , aut  duplici  Chrifti  volon- 
tatc  filcutium  imponebatur;  Sergius  Edhcfi  Hcraclii,  qua  hxrefts 
promovendx  gratia  unius  volontatis  dogma  imperabatur  . Utri- 
ufque  idco  litters  dignx,qu  e igne  delcrcntur,judicats,quod  fidci 
pr* judicium  inferrent , & haerefi  favorem  impendcrcnt  :*  Scrgii , 
quod  (idem  fubrucrent , hxrefimquc  fuffulcircnt  j Honorii , quod 
malum  cum  bono  mifccrent , & cum  mendacio  veritatem  invoi- 
verent . HxcS.  LconisII,  Hadriani  IT,  ac  Pontificum  gencratiin 
ih  prxeit.  fidei  profeftione  , hxc  Synodorum  VI , VII  , & VIII.  de 
Honorio  cenfura:  a quibus  injuria  aflfedum  Honorium  dicere  , id* 
que  totum  ex  crrorc  fadi , & quidem  dogmatici  , profedum,  qux 
rcligio  prohibet , eadem  paritcr  locum  Honorii  a labe  prorius 
omni  libcrandi  non  Unit .. 

Atque  ex  his  , quod  3.  loco  propofitum  fuerat , objedis  fa- 
cilispatcfcit  rcfponfio  , qux  ex  abunde  didis  , etfi  fuaptc  vcluti 
fluat , cam  tamen  paucis  adhuc  perftridam  accipe  . Igitur  ad  1 ... 
hoc  apto  refponfum  ex  Honorii  cpiftolis  liquido  , aut  ego  fal- 
lor  , oftenfum  fuiteum  degemina  Chrifti  volontate  rede  fenfifle  ; 
dumque  unam  dunmxat  adftruxifle  vifus  eft  , de  volontate  huma- 
na  fuifsc  loquutum  , atque  id  unum  voluifse,  in  Chrifto  non  duas 
extitifte  fecum  pugnantes  , unam  Spiritus  , alteram  Garnis  , vo- 
lontates:  in  co  vero  deliquifse,  five  a reda  agendi  rationc  aliqua- 
ttnus  deviafse  , quod  dogma  de  duplici  Chrifti  volontate  dodri- 
nx  S.  Lconis,  & Synodi  Chalcedoncnfis  de  duplici  in  Chrifto  na* 
tura affine,  non defenderit , ut  par  crat,  jpfumque  dcccbat*  at- 
que 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  VI.  tfSf 
qne  in  cuto  collocaverit : quod  a Sergio  fublefta  fide , fraudeque 
circumveniri  fe  pafTus  , ab  unius  volontatis  ®quc , atque  adua- 
rum  volontatum  ufurpatione  abftinendum  prxeeperit:  quod  va- 
num  , otiofum  , & grammatical  affirmarii  voces  illas  ufurpare 
novas;ac  in  Ecclcfia:  fcandalutn  introdu<3as,quarnm  nc  veftigium 
quidcro  in  Sacr.  Scripturi* , SS.  Patrum  feriptis , & Conciliorum 
Canonibus  extet . Quod  eft  harrcticum  efsc  non  fide  , fed  favore, 
non  fententia  , fed  fegnitie  , non  confenfione  , fed  connivcntia_>» 
Ad  2 • repono  , ex  his  intelligi  , quo  demum  nomine  a Synodis  VI, 
VII,  & VIII.  damnatus  Honorius  fuerit  , quod  negligcntia  , levi. 
rate,  & conniventia  hxrcfim  foverir,  & harrcticis  faveriti  non  quod 
opinione , eledh'one,  ac  pcrtinacia  hxrcfi  fuffragatus  fit , & h*re- 
ticus  formalitcr,  uti  Schol*  Ioquuntur,  fuerit.  Atque  huncana- 
thematis  in  Honorium  a Synodis  illis  ceu  in  hxreticum  lati  fen- 
fum  legitimum  efsc,  liquet  ex  Johanne  IV  , ex  S.  Martino  I , ex  S. 
Agathone,  ex  S.  Leone  II,  ex  Hadriano  II ; ex  Conftantino  Pogo- 
nato,  ex  S.  Maximo  Abb.,  & Martyre  , quibus  Synodorum  illarum 
fenfus  proculdubio  fuic  pcrfpcdlus , a quibufque  Honorium  inter 
hxrcfis  noaquidem  auftores  , fed  fautorcs  dumeaxat  adnumcra- 
turn  oftendimus  . Et  ccrte  de  Synodis  agitur  , quibus  Apoftolic* 
Scdis  Apocrifarii  interfucrc  , quxque  Romanis  Pontificibus  ac- 
cept®, probatxque  fuerc  : a quibus  proindeerrorem,  liquid  pejus 
deHonorio  fenfifsent,  facile  dcdoccndas  fuifse  , pronura  eft  pu- 
tare;  a quo  errore  quidem  fi  c®dem  fe  abftrahi  pafs®  non  fuifsent, 
futurum  profcfto  fuilset,  ut  potius  illis  Rom.  Pontifices  afsenfum 
denegarent  fuum  , ideoque  abfque  roborc  adhuc  mancrent,  quam 
illarum  Synodorum  integritati  Apoftolic®  Scdis  dignitatem  , de. 
cufque  pofthaberi  confemirent , & patcrentur  . Ad  3.  repeto. 
S.  Agatho , ctfi  ejusepiftol®  a Colle&orc  fummas  Concil.  Hono. 
rii  nomen  perperam  adjundhtm  fuerit,  ut  viditetiam  Fleurius  hift, 
Eccl.  lib.  40.  §..27,  atque  hxreticis  interfertum,  unde  Mclchioti. 
Cano  errandi  caufsa  fuit,putandique  ab  eo  Honorium  fuifse  darn* 
natum,  tantum  abfuit  plane, ut  Honorium  ob  hserefim  damnatum 
vcl  leviter  indicaverit , ut  potius  nullum  Prxdecefsorum  fuorum 
a fide  deflexifse  conftantifitme  affirmarit ..  Dc  S.  Leonis  linger—' 
mano  , legitimoqtic  fenfu  terque , quaterque  >.  dilucideque  jartu. 
v dtxi .. 


Digitized  by  Google 


• Privilegia  Rom.  Pontipici 

dixi . Ab  Hadriano  II.  vero  non  ntiquc  hatreds  dica  Honorio  Cotii 
fcripta  fuit , fed  ab  Orientalibus  anathema  diflum  fuifse  , quod 
fuifset  de  hrerefi  accufatus  , afsertum,  a qua  perinde  fuifse  ab  Oc- 
cidcmalibus  , puta  a Synodo  Rom.  fub  Johanne  > alteraquc  fub  &. 
Martino  abiblutum  indicare  vifuseft  : fubjungens  nccOricntali- 
bus  fas  in  Honorium  ferenda:  fententiac  fuifse,  abfquc  praeviaRom. 
Pontificis  au&oritatc , de  qua  paullo  fuperius  difputatum  eft . 
Quod  fi  ab  Honorii  fuccefsoribus  aliis  fubindc  anathematis  poe. 
nafunc  proferipti  ,qui  duas  in  Chrifto  volontates  aur  negarent, 
aut  tacerent,quia  h.urefi  indies  adolefcente,  taccndi  non  amplius 
adeffet  tempus , atquc  a tacendi  bujufmodi  oeconomia  hatreds 
incrememum  , vircfquc  accipcret , non  ideo  eadem  Honorium 
cenfura  perftriftum  voluere  , cujus  difpar  caulfa  fucrat  , & ratio  . 
Ad  4.  Au&oribus  AuJtores  regero  , plurcs  paucioribus , recen- 
tioribus  antiquiores  ,&  poriores  ignobilioribus , aquibus  Hono- 
rium ab  omni  hatreds  iabc  vindicatum  diccbam.Quamquam  & qui 
Honorium  in  hxreticorum  aibo  deferipferc  , commode  interpre- 
tari  licet  de  Honorio  hatreticornm  fautore  , non  hxretico  forma- 
liter  , five  de  Honorio , qui  hatred  patrocinatus  fit,  non  qui  haere- 
fim  propugnaverk  . Atquc  de  Honorii  quaeftionc  hadlenus  . 

S.Martinum  I.Novatianttharrefeos  accufare  heterodoxi  non 
exhorrefeunt,  quod  in  epift.  2.  edir.  ConciJ.  ad  S.Amandum  Tra- 
je<3.  Presbyteris,  8c  Diaconis  port  Ordinationem  pcccantibus  non 
dandam  efle  veniam  docuerit . Atcommentum,  atroccmquc  ca- 
lumniam  clevat  , &evellit  vcl  una  epiftolte  ledio  ,qua  Pontifex 
ad  collapfam  ibidem  Ecclcfiafticam  difeiplinam  erigendam,  refor- 
mandamquc  jubcc  , ut  Presbyteros  , 8c  Diaconos  gravibus  fe  fla» 
gitiis  inquinantes  , quorum  cauffa  dignitace  S.  Amandus  fe  abdi- 
care  cogirabat  s gradu  deponeret , ac  fi  refipifeerent , veniamque 
Hagitarcnc , eos  quidem  abfolvere  t ,in  priftinam  tamcn  baud  re- 
dintegraret  dignitatem,  a qua  ipfum  cum  gravi  Ecclcfi.x  Trajeifh 
incommodo  abriperc  fe  fe  non  permittit . Ex  quibus  pater  S.Mar- 
tinum non  quidem  de  peccatorum  venia  , fed  de  reditutione  ad 
priftinum  gradum,  juxta  veterem  difeiplinam,  deneganda  fuiflc  lo- 
quutum  , ac  fplendidc  in  verbo  fuo  ipfius  accufacores  die  menti- 
tos . Johanni  VI I,  ciiminidat  Eofluctius  defenf.  par.  a.  lib.  14. 

cap.  37, 


Digitized  by  Google 


V I N D 1C  A T A . A P P E N D I X jT.  VI.  tfiT 7 

Cap. 57,  quodSynodum  Quinifcxtam,  abcaquc  Canonesduos  fu- 
pra  centos  , quorum  plurimi  optimam  quamvis  , antiquamque  rc- 
dolcrent  diftiplinam  , plcriquc  tamen  , atque  fignatim  quinquc 
adverfa  frontc  quofdain  Homan#  Ecclefi#  Ritus , ac  in  toto  q u i- 
dem  Occidcntc  receptos, inipctebant : ut  Canon.  2,  quo  indifcrj. 
minatim  Apoftolici  Canoncs  85  , ac  Canones  a Synodis  , ac  Pa* 
tribus  condiii  abfque  dele  chi  admittendi  deccrnuntus  : ut  Ca- 
non. 1 3 , quo  facra  Ecclefiaftici  cxlibatus  lex  Diaconis , & Pres- 
byteris  indicia  reprehenditur,  & reprobatur  , & quidem  ramquam 
qu*  Evangelic#  veritati,  & Apoftolic#  traditioni  repugnaret  : ut 
Canon.5.5  , quo  Jcjunium  Sabbati  Romans  in  Ecclcfia  cclebrc  rc> 
jicitur  : ut  Canon  6 7 , quo  abftincntia  a fanguinc  1 & fuffocato  > 
vclut  ex  Apoftolico  mandato  ctiam  num  obligantc  , Clcricis  Tub 
depofitionis  poena,  & Laicis  Tub  poena  Excommunicationis  irapo- 
nitur  : & Canon  82  > qua  parte  prohibetur,  nc  Chriftus  D.  Tub 
Agni  imagine  depingatur  , prout  antiquis  Patribus  in  figura  of- 
tenfus  ell,  fed  imagine  hominis,  qua  demum  figura'  ornnes  adimp* 
let#  funt;  quos  propterca  Canones  una  cum  przfata  Synodo  tan* 
sum  abeft  > ut  S.  ScrgiusI,  precibus  infimis  ctft  a Jufhniano  Imps 
rogatus  , probate  voluerit , ut  potius  viriliter  reprobaverit , Jo* 
hannes  , inquam  , vano  mern  territus  , itcrum  rogante  Imperato* 
re,  Canoncs  emendare  renuerit,  fed  ut  midi  fuerant, integros  rc» 
miferit , atque  ut  habec  Anaftalius , & feribit  Lupus  in  Scholiis> 
Canones  illos  eribare  nohierit,  ac  triticum  a palea  feparare , ideft 
bona  a malis  , & inutilia  ab  utilibus  fccernerc  , atque  ita , ut  ar- 
guit  Boffuctius  jfan#  do&rinx  debitum  officium  roganti  Impera* 
tori  denegaverit , quinimo  tacite  probare  vifus  lit,  eo  ipfo  quo 
diltri&e  non  improbavit . At  enim  toto  a veritatc  oftio  abhorret 
Boifuctius  , dum  ex  hoc  johannis  VII.  fa6io  occafioncm  carpendi 
Homan.  Pontificum  infallibilitatem  arripuit , eorumquc  defini. 
tionibus  fidem  cripiendi  debitam  : quod  fecit  perinde  Francifcus 
Bruys  tom.i,  pag.jop.  pod  Marcfium  gregalem  alterum  in  pefti- 
Icntiflimo  libro  Gallice  inferipto  Tableau  des  Papes  pag.  48. 
Principio  enim  fuppofita  in  Rom.  Pontifice  duplici  illapesfona- 
rum  acceptionc , qua  vel  ut  perfona  fingularis  aliquid  feribit^, 
agitquc  , vel  ut  ptiblicus  Ecclcfi#  Magiifter  aliquid  docct,  ac  de» 

finit ,, 


588  Privil  egia  Rom.  Pontifici 

finit,  ex  Johannis  fa&oinfcrrc  legitime  debuifset,eum  turn  per* 
fonam  geififle  fingularcm,  quandoquidcnijiit  in  more  turn  pofitum 
crat,  neque  ad  confilium  Rom.  Clerum  advocarit , neque  Synodi 
cujufpiam  fuffragium  adhibucric  . Sed  enim  hoc  non  opus  eft  me- 
dio ad  omnem  procul  a Johanne  abigendam  invidiam  : nam  fatius 
eflet  cum  Anaftafio  fateri  Johannem  fragilitate,  vanoque  timorc, 
ne  rem  ingratam  facerdt  Imperatori,  gratiaque  apud  ipfum  exci- 
derct  j Canoncs  inter  illos  dilccrnerc  , bonos , & utiles  rccipien- 
do  , malos  , & inutiles  refpuendo  , abftinuifle,  ideoque  debito  of- 
ficio nonnihil  defuiffe  > non  ctiam  dicerc  cogimur  a Johanne  fuif- 
feprobatos.  Quos  fi  probafset  ,certc  non  fuifset , cur  timore  , 
corrcptus  eofdem  non  emendatos  ad  Impcratorcm  remitterct  : 
cur  enim  timuifset  id  probando,  quod  apprime  Imperatori  pla- 
ccre  > atque  in  optatisfummopere  haberi  non  ignorabat  ? Timor 
enim  corum  eft , in  quibus  quis  fibi  ex  alterius  offenfione  ca- 
vet  , non  etiam  eorum  , in  quibus  fibi  potius  quis  ex  alterius  au- 
cupata  gratia  adblanditur . Ut  ut  tamen  ex  fragilitate  timuifse  , 
atque  jufta  quidem  ei  timendi  caufsa  ex  rccenti  S.  Martini  cxem- 
plo  certe  fuberat  > cum  Anaftafio  dicatur , & cum  Lupo  a debito 
utiles  ab  inutilibus , bonofque  a malis  Can  ones  difeernendi  of- 
ficio delecifse  > fi  omni  fequeftrato  affetftu  , quam  cum  juftiniano 
tenuit  Johannes  ,agendi  ratio  perpendatur  , is  majori  agere  pru- 
dentia  nequivifse  aequi , juftique  aeftimatori  videbitur,  quam  co- 
rum Canonum  nullum  recipiendo,fed  ad  unum  omnes  refpuendo, 
qui  Concilii  Oecumenici  nomine  , Pontifice  Kom.  infeio  , arro- 
ganter  a Grxcis  ja&abantur  . 

S.  Gregorium  II.  folemniter  errafte  comminifcitur  Boffue- 
tius  pan2.lib.i4.cap. 3 8.  in  eonempc,quod  incpift.i.cdit.Concil. 
cap.  2,  deferipto  a Gratiano  Can.  1 8.  Jjpuod  propofuijli  3 2.  , 

fed  perperam  S.  Gregorio  III.  tributo  , (non  fecus  atque  Cap.  3, 
4,  & 9.  cidcm  falfo  adferipfit  Can.  5.  Presbyter  1 . , Can.  9. 

Dehomine  dc  Confccr.dift.  5,  & Can.  1 1 o.  Parvularde  Confecr. 
dift.  4.)S.  Bonifacio  Mogunt.  refpondens  dixerit : Jguod  ft  Afalier 
infirmitatc  correpta  non  valucrit debitum  Viro  reddere,  poffit  vir 
alteram  duccreuxorcm',idque  di&um  utique  de  infirmitateConju. 
gio  jam  inito  fuperveniente  contendit,ita  nempe  Gratiano  morem 

gerens. 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf. VI.  68$ 
gerens , qui  hoc  defcripto  Canonc  , hanc  Pontifici  temcre  notam 
infligit.  /Hud , inquicns  , Gregorii  facris  CationiDus , into  Evm- 
gelicte  j t?  Aptjlolicit  doilrinC  penitus  invcnitur  adverfum  . Vc« 
rum  didlum  tarn  infolens  a duumviris  hifcc  quis  paticnter  ferat  , 
fibique  pcrfuadeat  id  unum  dodldT.ignorafle  Pontificcm,  quod  ne- 
minem  profc&o  latcbat, nempe  validi  Matrimonii  vinculum  natu- 
ral,Divinoque  jure  cflc  indiiTolubilcjin  coque  dumtaxat  cafu  dif- 
folvi  pofle  j quum  unus  Conjugiun  ad  fidem  convertitur  , alter© 
fecedente  , fua  in  infidclitate  obdurato,  ut  habetur  i . Corinth.  7. 
1 5.?  Ut  cnim  non  dicam,  ut  quidam  volunt,  S.Gregorium  loquu- 
tum  de  Sponfalibus  prioribusdifTolvendis  , nonde  Conjugio  jam 
celebrato,  vcl,  ut  alii  cogitant,S.Gregorium  difpcnfaflTe  in  Matri* 
monio  dumtaxat  rato , non  confumato  , quandoquidem  ex  caufla 
legitima  Pontificcm  id  pofie  docent  Theologi  , multoquc  minus 
probem  , quod  aliis  vifum  eft  , S.  Gregorium  nempe  , Divina  fc- 
pofita  inftitutione  , folaque  naturali  honeftate  fpc&ata,  in  propo- 
fita  fpecic  Matrimonii , qus  honeftatis  naturalis  legi  haud  adver. 
fari  videbatur  , quum  de  Matrimonio  fpeciatim  agerecur  , quod 
inter  non  Chriflianos  initum  , Sacramentum  non  crat , Germanis 
indulfiflc , ut  Matrimonium  illud  diifolveretur : quam  interpre- 
tationem,nc  probem  , id  efficit  utique  , quod  Pontifex  feifeitan- 
ti  S.  Bonifacio  fenon  aliud  traditurum  pollicetur , nifi  quod  S. 
Rom.  Ecclefia  tenet , ac  docct , cum  qua  plane  traditione  , & do* 
(Srina  interpretationem  hanc  , de  qua  iufe  Berardi  par.  2.  tom.  2. 
cap.  6 8.  pag.  20 1 , & feqq.,  adverf'a  pugnarc  fronte  nemo  probe 
non  perfpicit , commode  S.  Grcgorii  refponfum  cum  GlolTa  dift. 
20.  Can.  1.  De  libcllit , Virifque  aliis  do&iflT.  interpretari  fas  eft  , 
ac  prxftatdeinfirmitate  Matrimonium  prxcedente,qu.r  poftca  in- 
notuerat , quamvis  ignofata  fuiffet  antea,  quando  contracium_> 
Conjugium  eft,  quzque perpetuam  impotentiam  induccbat.  Quae 
interpretatio  Romans  Ecclefix  dodrinar,  &traditiom  iiinixa , 
vim  vel  levem  S.  Grcgorii  fententi®  inferre  nequit . 

Splcndida  erroris  fpecies  altera  S.  Gregorio  III.  affingi  a_» 
malefcriatis  quibufdam,  in  Pontificcs  fcllc  plenis  , folet ; quod 
nempe  in  cpift.  1.  edit.  Condi,  ad  eumdem  S.  Bonifacium  ipfius 
interrogatis  faciens  fatis  Capw.relato  a Gratiano  Can. $2  ghios 
Pi  n.  II.  Tom.  V.  S f f f a Pa. 


<fpo  Pri  viLtai  a Rom.  PoNTiprcr 
a Paginij  dc  Coafccr.  dift.  4,  & Cap.  4.  baptizatos  a Paganis  itc- 
tum  baptizari  pr.TCcpcrit.  Qua  tamen  a calumnia  utPontifcx  vin- 
dicetur,  non  opus  eft  quidcm  ad  illud  confugerc  rcfponfum,  quod 
excogitavitNataliS)VidcIicct  turn  temporis  ncdum  eliquatam  vcri- 
tatcm  fuifle  dc  Baptifmo  validc  collaco  a non  baptizato.  Etfi  enim 
de  co  ccrto  pronunciarc  fuo  tempore  S.  Auguftinus  non  (tcaufus  j 
fed  ad  id  Synodo  plenaria  opus  efle  fcripfcrit  lib.  de  Bapt.  con- 
tra Donat,  cap.  5 3,  & lib.  2.  contra  cpift.  Parmcn.  cap.  13;  de__» 
cjus  tamen  valorc  dubitatum  etiam  turn  tempore  S.  Gregorii  Illy 
tertio  ideft  poll  S.  Auguftinum  aevo>  non  facile  concefserim  . Ref- 
ponfio  fuppeditatur  a S.  Bonifacio  ipfo  interrogante  . Quatfierac 
nempe  , an  Baptifmus  collatus  a Pagano  , five  a Presbytero  Jovi 
immolantc,  vel  ignorata  forma } vel  fclfa  probabiliter  adhibita  , 
vcl  joco  , fiquidem  apud  Ethnicos  Saccrdotes  non  deefsent , qut 
Cliriftiani  Baptifmi  irridendi  cauffa  > ritu  confimili  fuos  infantes 
ablutos  Jovi  dedicarent  > cfset  nec  ne  repetendus  r cui  Pontifex 
affirmative  , rc&cque  refpondit.  Etcertc  quarftionem  ftiiffc  non 
dc  Miniitro  , fedde  forma  jexinde  fit  evidtns  , quod  pridem  a_» 
S.  Gregorio  II.  in  praecit.  cpift.  cap. 8.  de  Baptifmi  valorc  ex  qua- 
Iitate  Miniftri  minime  dependente  edoiftus  fucrat . Manifeftum 
fit  etiam  ex  fimili  refponfione  j quam  eidem  S.  Bonifacio  deinde 
in  e pi  ft.  1 o.  edit.  Concil.  dedit  S.  Zacharias  relatns  quoque  a_> 
Gratiano  Can.  83.  In  Synodo  de  Confccr.  dift.4.  nullum  efte  Bap- 
tifmuin  docens  , nifi  verbis  Evangelicis  In  nomine  Patris  &c.  fit 
confecratus  , valtdum  vero  > ratumque  efsc  verbis  hifee  , etfi  ab 
impiis,  haereticis  , ac  fcbifmaticis  collatum ; atque  viciffim  bap- 
tizandos  itcruin } qui  a Presby teris  adultcris  , facrilegis  , & qui 
Diis  gentium  immolabant , baprizati  fucrant , de  quibus  dubita- 
batur , an  verbis  Evangelicis  Baptifmum  adminiftrafsent : qua  in 
dodirina.ut  a dcccfsorc  fuo  S.  Gregorio  decrctis  indivullc  adha:- 
rcrct,  Bonifacium  admonct . Non  me  latet  quidcm  anonnullis 
hujufmodi  S.  Zacharia?  referiptum  inter  fubdititia  rccenfcri . Sed 
me  a non  intercftnunc  hoc  illi  vindicarcj  hanc  aliis  integram  di- 
mitto  fpartam  s fatius  habens  ex  do&rina  turn  temporis  ubique__. 
rcccpta  germanam  S.  Gregorio  III.  reftituiffe  fententiam  . Qua* 
ane  perfpicua  magis  adparc  t ex  altera  ipfius  cpiftola  ad  S*  Boni- 

faciam 


Digitized  by  Google 


J 


VlNDI  CATA.  A P P E N D I X jf.  VI.  rfpi 

facium  apud  Gratianum  Can.  1 . Presbyters  dirt.  6 8,  qua  Prcsby- 
tcros  ordinatos  ab  Epifcopis  } dc  quorum  lcgitiina  dignitate, 
audoritatcque  dubitabatur , itcruin  ordinari  prxcepit:  juxta_» 
quod  prxceptum  adornatus  pcrindc  lcgiturin  Concilio  Gcrma- 
nico  an.742.  Canon  4 ; cui  conforinis  cditus  alter  eft  a Concilio 
Vermcricnfi  an.  75 2 , & aut  infeq.  Canon  1 4 , dc  quibus  confer 
dodiff. Berardi  par.  2.  cap.  68.  pag.  208. 

Trigemini  in  erroris  turpiffimi  culpam  a Bofiuctio  lib.  14. 
cap. 3 8 j aliifque  Stephanus  II,  five  III.  vocatur  : 1 . quod  in  Gal- 
lis  agens  a Monachis  Brittiniacenfibus  variis  dc  rebus  Ecclefiafti- 
cis  interrogatus  in  refponfione  ad  3.  qua-fitum  de  eo  , qui  Ancil- 
la  abjeda,  Uxorem  legitimam  accipit , quafi  polygamiam  proba- 
rit,  reponendo  adhuc  fupcrftitc  Ancilla  , quam  fibi  quis  juftis  co- 
pulaflc c nnptiis , poftc  aliam  fuperinduccrc  ingenuam  : 2.  quod 
in  refp.  ad  2.  quxfitum  dc  cafibus , in  quibus  Conjuges  feparare 
five  toro  , five  vinculo  liccat , induobus  tantum  cafibus  leprofi 
morbi , & vexationis  a D*tnone  id  liccre  docuerit : 3.  quod  in_> 
refp.  ad  1 1.  interrogationcm  de  Presbytero  , qui  aqua  dcficicn- 
te  pcriclitantcm  Infantem  vino  baptizaverat , hujufmodi  Baptifi- 
mum  approbaverit  hifee  verbis:  Infantes f.c  pernianeant  in  ipfo 
Baptifmo.  Acqui  tain  falfo  , quam  fruftra.  haec  Stephano  objici 
fequentibus  oftendo  ; atque  in  anteceffum  rccolcnda  admoneo  , 
qux  paullo  fu pc r i us  pag.  608 , & fcqq.  animadvertebam  dc  trip, 
lici  antiquitus  ufurpati  Conjugii  gencre  , cujusncmpe  aliud  erac 
cum  Uxore  ingenua  , quod  yujlum  dicebatur  , ideft  Jure  proba- 
tum  , ex  quo  qui  progignebantur,  juftijlibcri , feu  legitimi  audic- 
bant  5 aliud  cum  Concubina  , quod  lege  permittebatur  , cratquc 
verum  quidem,  legitimumque  Conjugium  , fed  juxta  meras  natu- 
rae leges,  nulla  acccdcntc  folemnitatc  a Jure  induda,  ex  quo 
proinde  qui  gignebantur  , naturalcs  liberi  dicebantur  i talequc 
reputabatur  apud  Romanos , fi  per  annum  integrum  Vir  Mulic- 
rem  in  vitx  focictatcm  adfeiviftet , quo  clapfo  Concubina  Uxor 
jufta  evadebat  , ac  liberi  cxindcjufti,  legitimique  habebantur  ; 
quod  dernum  a Concilio  Trid. , ex  defedu  folemnitatis  , five  prx* 
fentij*  Parochi , ac  duoriim  Tcftium,  abrogatum  eft;  aliud  demum 
cum  Uxorc  fimul,  & Concubina  , five  Ingegua,  & Ancilla, 

S f f f 2 quod 


Digitized  by  Google 


dpi  Privileg  ia  Rom.  Pontifict 
quod  lege  Divina  , nacurali  > & humana  prohibitum  Temper  fuit , 
ex  quo  geniti  propterca  illegitimi , Tpurii , & injufti  reputaban- 
tur,dcquo  legcre  eft  inter  alios  Canoncm  37.  Concilii  Horn.  an. 
816 . Tub  Eugenio  II,  inftauratum  a S.  Leone  IV.  in  Synodo  alte- 
ra Roma;  an.  853.  habita.  Sciendum  praeterca  antiquis  Gallis  , 
Anglifque  fortafle,  vifum  aliquando  fuifsc,  ex  adulterio  non  mo- 
do,  ut  de  Grids  certum  videtur,Tcd  etiam  ex  gravibus  aliis  cauf- 
fis  Matrimonii  vinculum  jam  legitime  conciufum  diflolvi  pofsc. 

Id  augurari  fas  eft  ex  Capitulari  Pippini  an.7  5 2,  five  ex  Concilio 
Verntericnfi  Can.  j.  apud  Reginonemlib.a^ap.i  18,  Burchardum 
lib.tf . Gap.  41 , & Gratianum  Can.  d.  Siqua  Mulier  3 1 • Qjj , qua 
Viro  Uxorcm  fibi  mortem  machinantcm  dimittendi,  aliamque  ac- 
cipiendi  fit  poteftasj  & Can.  9.  deferipto  a Burchardo  lib.  9.  cap. 
54,  Reginonc  lib. a,  cap.  1 24,  & Gratiano  Can  4.  Si  qui  s 34.  Q^i, 
quoViro  in  longinqua  peregrinanti,  fcquc  continerc  non  valcnti, 
alteram  duccrc  Uxorcm  permittitur  . Nequc  hinc  longc  abfuiflc 
Thcodorus  Cant uar.  legitur  in  Tuis  Capitulis  i fiquidem  cap.  1 1 . 
apud  PctitumViro  fornicationis  vitandcc  caufla,Uxore  quinquen- 
nio  abfente,  aut  in  captivitate  detenta  » alteram  ducendi  faculta- 
tem  facitj&  cap.  1 nS.apudDachcrium  Spicil.to.^.Mulicrem  adul- 
terant abjiccrc  , altcramquc  fibi  fociare  Viro  indulgetur  . Non 
hue  tamen  refpexit  Stephanus  III.  cit.  Cap.  3, , fed  Ancillx  nomi- 
ne fornicariam  Mulicrem  acccpit  , cum  qua  five  conjugio  , five 
fornicaria  copula  Virum  conjungi  poffc  pernegat,  qui  Ingcnuam, 
five  legitimam  jam  ante  Uxorcm  duxerat , quandiu  ifta  fupcrftcs 
fuerit.  Atque  ita  probe  accipiendum  Stephanum  cxinde  fuadetur, 
turn  quod  Cap.i.  inrcTp.  ad  1.  quaefitum  dc  eo,  qui  Ancillam  , 
ideft  Pelliccm  abjicit  , & Uxorcm  legitimam  accipit , fua  facit 
S.  Leonis  M.  in  epift.  1 6 7.  edit.  Bailer,  ad  Rufticum  Narbon.  cap. 
f.  verba  apud  Gratianum  Can.  1 1.  Ancilhm  32.  Q;_i,  dequibus 
di&um  pag.  do8;  turn  quod  Cap.?.  inreTp.  ad  ?.  interrog.  de  co., 
qui  Uxorcm  repudiarat,  diferte  negat  liccreViro  alterant  duccrc, 
donee  in  vivis  diinifsa  agerct , reTponfum  confirmans.  ex  Matth. 
19  9,  &.  S.  Innocentio  I.  in  c pift.  3.  edit.  Concil.  ad  Exfuperium 
cap.  6 , cui  fimiliafcribit  in  ep  ift.  9.  ad  Probum  5 turn  quod  Cap. 
ii$.  in  re  ip.  ad  1 9.  quxfitum  dc  faemina  , qua:  Virum  in  alicna_» 

Pro- 


Digitized  by  Googl 


V IN  D I C AT  A . A P P BNDIX  jf.  VI. 

Provincia  mortuum  falfo  putans,  alceri  nupferat , verba  ipftfGma 
ufurpans  S.Lconis  M.  in  cpift.  7J>.  vet.  edit,  ad  Nicctam  Aqui- 
lcjcn.  cap.  1 . dccernit  ad  Virum  prioretn  de  captivitatc  regrcdicn. 
tem  revcrti  pariter  dcbcrc  foeminam  , qua:  alteri  fe  copula vcrat . 
Quibus  aperte  fignificac  fe  rc<5te  fcnfilfc  ftvede  illicita  Uxoruin 
pluralitate , five  de indifsolubili  Matrimonii  vinculo.  Quo  loci 
illud  obfervare  juvat  Stephanum  ideo  , Ancilla  fuperftitc  adhuc, 
Viro  alteram  ducere  indulfifsc  , five  licere  dixifse  , quod  alicubi 
turn  temporis  ea  vigeret  difeiplina,  quod  qui  Mulieri  alteri  ligatr 
confuctudine  legitima  nedum  > fed  ctiam  illegitima  tenerentur  , 
a Matrimonio  incundo , & cum  Adultcra  maxime  , etfi  deinde  fo* 
luta  , arcerentur  , veluti  colligitur  exConcilio  Triburicnfi  anna 
8^5.  Can.  5 1 > ex  S.  Auguftino  lib.  r.  de  Nupt.,&  Concup.  cap.10. 
apud  Gratianum  Can.  z.  Deniqne  3 1 . Q.  1 , cujus  tamen  contra- 
riam  leftionein  efse  oftendunt  Maurini , & Corrc&ores  Romani- 
emendarunt  •,  liquet  vero  ex  L.i  x.  §.u,  L.  4.  ff.  ad  Leg .Juliam 
dc  Adulter. , & cx  Novel.  1 34.  cap.  12.  Ex  quibus  perinde  facilis 
patet  refponfio  ad  2.  Abfit  enim  , ut  dicam  cam  Pontifici  noftro 
pariter,  qua:  Gallis , Anglifque  probata  aliquando  fucrat,  animo 
iententiam  infedifse,  qua  gravi  ex  caufsa  Matriraonium  confuma- 
tum  dirimi  pofse  putarit . Ibidem  enim  , idcft  in  refp.  ad  2.in- 
terrog.  loquitur  dc  feparatione  quoad  torum  folummodo , quip, 
pc  duabus  infirmitatibus  illis  cefsantibus-,  invieem  rcgrcdiCon- 
juges  jubet . Ad  3.  refpondeo  ex  ignorantia  cafus  objeftionetiL, 
oriri  - Cafus  expofeebat,  qua  ccnfura  inurendus  Presbyter  efsety 
nihil  vero  de  pucro  momenti  erat , quern  alio  deportatum  , infeio 
quocumquc  , Divinae  providenti®  efse  reliuquendum  edixit . Et 
quidem  quis  tarn  fupina  laborafse  ignorantia  Stephanum  putet , 
ut  Baptifmum  aqua  adminiftrandum  efse  nefehrot , cui  alioqui 
difficiliora  circa  eumdem  Baptifmum  de  materia  , forma,  & Minia 
ftro  , uti  ex  fcqq.  Capit.  1 a , 13  , & 14.  conftat , exploratiffima_# 
crant  ? Castcrum  neque  defunt  viri  dcxfiif.  , quibus  hare  Stephan^ 
sefponfa  fubdititia,  commcntitia,  & arbitrio  confi&a  vifa  funt ; 
atquc  praefens  quammaxime  , quod  abciTe  a multis  Codicibus  ad- 
vertit , & in  aliis  S.  Siricio  adfcribi , ideoque  quin  ab  imperito 
aliquo  confarcinatorc  alfuta  infeltciter  Ucinufucrit,  Harduinus- 

in  quxft*- 

■•A 


Digitized  by  Google 


Privh  egia  Rom.  Pontifici 

in  qtiafll.  dc  Baptifmo  non  dubitat : quod  Labbarus  gloflema  <*  * 
marginc  in  tcxtum  temere  intrufum  cxiftimat  •>  quod  non  fan's 
auihenticum , neccx  ccrto  monumcnco  conftarc  Natalis  in  Theo- 
Jog.  Dogm.  lib.  a.  tract,  a.  dc  Bapt.  cap.  i.  ait.  a.  Regula  2.  affc- 
rit , led  imo  mcndofum  , ac  ita  magis  lcgendum  : A folia  ei  adjcri - 
bitur  culpa  , Ji  In  fans  pcrmsneat  in  illo  Baptifmo  , arbitrator  in_> 
Jiift.  Ecd.  Synopfi  ad  Sxcul.  VIII.  cap.  i.  art.  6.  Qua:  ccrtc  ledio 
rede  proccdic  , & cafui  propofito  magis  refpondet , in  quo  Pon- 
titcx  Presbyteruin  quidcm  , qui  aqua  non  dcficicnte  in  vino  bap- 
tizavir,  poenitcntia:  fubjicit,  quam  inHigcndam  ncgac  Prcsbytcro, 
qui  dcficicnte  viciflim  aqua  , periclitantcm  in  vino  Infantcm  bap- 
tiaaverat . 

DE  HADRIANO  I,  EUGENIO  II,  S.  NICOLAO  I, 
JOH ANNE  X , JOHANNE  XIII,  & SILVESTRO II. 

§.  V 1 1. 

FErtur  Hadrianus  I.  Baptifinum  a Carolo  M.  Saxonibns  armis 
fubadis  vi  collatum  calculo  fuo  comprobaflc  •,  quod  nefas 
eflc , vi  ncmpe  Infidelcs  ad  fidem  cogerc,  docent  explicitc  S.  Gre- 
gorius M.  in  epift.  1 2.  lib.  1 3 jolim  1 5.  lib.  1 2.  ad  Pafchafium  Nca- 
polit.  Epifcopum  , relatus  a Gratiano  Can. 3.  (Quijinccra  dill. 45*, 
Clemens  III.  Cap.  Sicut  yudai  Decretal,  tit.  de  Jud. , & Sarac.j 
Benedidus  XIV.  in  Epift.  de  Baptifmo  Juda»or.  ad  Archiep.  Tar- 
fenfcm  Vicefg.  inter  Conftic.  n.28.  fub  titulo  Pojlremo  §§.  4 , 7, 
36,  & fcq  Bullar.  tom.a.  pag.i  86  ; Synodus  Tolctana  IV.  Cap. 
57,apudGratianumCan.  5.  De  yudteis  dift. 45  , quo  Sifebuti 
Hifp.  Regis  olim  fadum  .reprehendit , quod  Judarns  ad  fidem  vi 
compuliffet  ; S.  Auguftinus  in  epift.pj,  olim  48.  ad  Vinccntium  5 
S.  Thomas  Quodl.  2.  art.7,  2.  2.  q:  to.  art.  12  , & par.3.  q.  68. 
art.io  ; Card.  Albitius  de  Inconft.  in  fide  cap.  1 1.  n.32.  , ita  ufu 
Curia:  Rom.  venire  referens  , & Card.  Sandorins  in  Rituali  Sa- 
cram.  pag.  20 9,  & feqq.  hanc  Theologis  , &Canoniftis  comrau- 
nem  infedere  fententiain  aifirmans  . At  cnim  objedioni  huic  fa- 
tisfacit  Eruditifs.  Benedidus  XIV.  in  pratcit.  epift.  §.  3 9.  adver- 
tens  Hadriamim  quidem  Carolo  M.  gratulatum  legi  in  epift. apud 

Sir- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  if. VI.  tfpf 
Sir.nondu.il  tom. 2.  Concil.  Gall,  pag.i  1 2, quod  Saxones  ad  Bap- 
tifmu.n  accedere  ju  differ  > ibidem  tamen  ne  levicer  indicari  mo- 
dum  , quo  dcmum  ti  ad  Baptifmum  addueli  fuerint . Ad  h*C  ob* 
fer varc  non  definit  a Saxonibus  (idem  Imperatori  fuiflfe  obligatam, 
fc  ad  Baptifmum  fpontc  adventuros,poftquam  armisfuba&i  vidla* 
ci  dedcrant  mantis, veluti  referc  Annalifta  Loifelianus  apud  Coin, 
tium  tom.  6.  Annal.  pag.  1 1 3 Nec  imo  inficiatur  , quin  Regibut 
fas  (it  InEdclcs  dcvi&os  > captivofque  vi  ad  Baptifmum  adigere  , 
EduRoque  fancirc,  utBaptifmoablui  rcnuentcs  c Regno  eliminen- 
tur  . Quo  dcmum  pa&o  cxcufari  faihim  Sifcbuti  ( ctfi  hoc  emen- 
davcrit  in  Synodo  Tolctana  IV.  Sifcnandus,  Mariana  tcftc  tom.i . 
pag  207.  edit.  an.  1 73 3.)  cujus  veftigiis  dein  inhxrcntes  Egicam, 
Fccdinandum  , & Ifabcllam  vi , minifquc  Judaros  ad  Baptifmum 
impulifTe  refert  idem  Mariana  tom.i.pag.2  02,&  tom. 3. pag.i  84J 
& 2 11.  Et  Regibus  certe  fas  c(Te , nec  abfque  caufsa  , Infidclium 
Infantes  , parentibus  invitis  , ut  baptizentur  , imperare  , docent 
Scotus  in  4-q.p.  n.2,  & in  quaeft.rclatis  ad  qua;ft.*>Loaifa  in  Not. 
ad  Concil.Tolct.  XVII.  tom.  2.  ColIe&.  Aguirrii  pag. 761 ; atquc 
dc  pueris  in  bcllo  jufto  captivis  loquendo,  fa&oquc  inhxrcndo 
Mathatia* , a quo  Infidelium  pueri  beUo  capti  circumcifi  leguntur 
Machab.  lib.  1.  cap.a.  v.  4 6 , tenent  Cornelius  a Lapido  in  hunt 
locum,  & Suarez  in  par. 3.  tom.3.difp.2  5.  fcfl»4.  Confer  in  prxd. 
epift.  Bencdic'him  XIV,  qui  do3c , copiofeque  de  his  inulia  fcitit 
valdequam  digna  more  fuo  diiferit  . 

Eugenio  Il.ex  duplici  capitc  a Rom.  Pontificum  xmulis  gra* 
vis  conflatur  invidia  . 1 . Quod  purgationis  , five  probacionis  Ri- 
tual per  aquam  frigidam  infticucrit,vel  illius  faltcm  formam  prs- 
feripferit , cujus  exemplar  Remigianis  ex  Membranis  exhibetur  a 
Mabillonio  vetcr.  AnalciR.  tom.  1 . pag.i  61,  quad  nempe  fuperfti- 
tionem  in  EccIefTam  invexerit . 2.  Quod  in  Synodo  Romana  anno 
8 16  , quam  poftca  in  Romana  Synodo  altera  an.  8 5 3.  confirmavit 
S.  Leo  IV,  qui  perindc  in  cjufdem  confortium  erroris,  culpamque 
fimul  vocacur  , €30.36.  dccrcverit  nulli  Iiccrc,  caufla  fornicatio- 
nis  excepta  , Uxorem  dimittere  , fibique  deinde  adfociare  aliatn  , 
quafi  videlicetMaxrimonium  difsolubile  quoad  vinculum  ob  adul- 
terium  docuerit . Ad  1.  antequam  refpondeam  , obfervarc  i.noir 

poeni- 


6$6  Privilegia  Rom.  I1  O N T I F I C I 
poenitcbit  variasolim  in  Provinces  variis  purgationum  formas, 
five  probationum  uinrpari  frequens  confucvifle,  ad  fimilitudinem 
quamdam  experimenti  in  Lege  veteri  a Deo  ipfo  in  aqua  Zeloty- 
pix  inftituti , de  quaNumcr.  cap.5.  vcrf.17,  & feqq.,  vidcndique 
Fiadrianus  Relandus  Antiq.  Sacr.cap.  j.n.2o,&  BlafiusHugolinus 
in  Comment. ad  hunc  locum  to.a.Thef.Antiq.Sac.edit.Ven.t744: 
quarum  ccce  tibiqiiafdam  ufitatiorcs  fpccics.Ficbanti  .per  ignem, 
five  ferrum  candens3&  aquam  fcrventem3aut  frigidam,quum  ncm- 
pe  quis  impaiflam  calumniam  ignitos  vomcres  manibus  contre^- 
tando,aut  nudis  carboncs  pedibus  calcando3aut  per  medium  tranf. 
eundo  ignem  , vel  aqua  qua  ferventi,  qua  frigida  immerfus  , ulla 
abfque  lifionc  expiabat . Quomodo  leguntur  apud  Cedrenum  fub 
anno  50 6.  quidam  Epifcopus  ignis  experimento  paratum  fc  exhi- 
buiflfe  ad  probandam  Ariano  cuipiam  fidem  Catholicam  j apud  S, 
Gregorium  Turon.  dc  glor.  Martyr,  lib.  1 . cap.  69  , &70.  dux 
Mulicrcs  per  aquam  de  adulterio  probatx3  & cap.  81.  fideij  & hx- 
refis  experimentum  fcciffe  viciffim  Orthodoxus  unus  , alterque 
hxreticu*  5 apud  Hincmarum  in  libro  dc  divortio  Lotharii  , & 
Tcutbcrgx,  ab  hac  procurator  mifsus  ad  probandam  innoccntum 
aquae ferventis  judicio  , ex  aqua  illxfus  cvafifTc  j apud  Surium  ad 
diem  3.  Mart.3&  Mabillonium  SxculoVI.  Bened.  par.i.  pag^d;. 
S.  Cunegundis  de  fufpccla  confuetudine  Militis  cujufdam  ad  S. 
Hcnricum  Imp.  delata',calumniam  eluifse  ignitos  vomcres  , non 
fecus  atque  flores3illxfi«  manibus  contredando.  Celeberrima  funt 
exempla  S. Petri  Ignei  inde  diifli,  quod  per  ignem  illsefus  tranfiif- 
fet,  de  quo  extat  in  Bibl.  Mcdicca,  -telle  Lamio  de  Erudir.  Apoft. 
fedl.a.  Cod.  130.  cpiftola  a Florcntinis  feripra  ad  Alexandrum  II, 
edita  dein  lticem  a Brochio  inter  vitas  SS.  Florent.,  ac  Luitpran- 
di  Mcdiol.  an.  1 102  , dc  quo  Landulphus  Junior  rcr.  Ital.  tom. 5. 
Perhibet  cti3m  Aimoinus  lib.  5.  cap. 34.  a Ludovico  II. Germanise 
Kege,qui  armis  Carolo  II.  Imperatori  ad  ipfius  Regnum  invaden- 
dum  fe  comparand  impar,  ad  probationem  per  ignem  ,&  aquam 
confugit  , qua  Imperatori  fratri  injuftc  ipfiim  agerc  palam  often- 
deret  , decern  homines-cum  ferro  ignito,  decern  cum  aqua  ferven- 
te  , totidemque  cum  frigida  ad  judicium  mifsos,  coram  Impcrato- 
ris  tniflis , illxfos  omnes  rcmanfifsc  . Ad  pudicitiam  ignito  ferro 

pro- 


Digitized  by  Google 


VlKDICATA  A P P E N D I X.  Jf.  VII.  <Fp  7 

probandam  Carolo  Crafso  paratam  ejufdcm  fe  cxhibuifsc  Con- 
jugcm  rcfcrt  Annalifta  Saxo  ad  an.  887.  Pari  contrc&atione  ferri 
candcntis  illxfa  prorfus  manu  viri  fui  Ottonis  Ill.jufsu  interfedii, 
dc  tcntata  pudicitia  a Maria  Impcr.  falfo  accufaci  , innoccntiam 
cjus  Uxor  cvicit  , fi  fides  Gofrido  Vitcrb.  adhibcnda  , quam  adi- 
munt  Pagius , & Leibnitius , non  efse  tamcn  , cur  tuto  adhibcri 
nequcat,  Muracorius  difscrt.3  8.  aucumat.  Ica  ica  Synodo  Mogun- 
lina  an.  1 02  8.  quidam  homo  ingcnuus  de  hoinici  dio  Sigcfridi  Co- 
mitis  incufatus  , candcnti  fc  fcrro  cxpurgavit  apud  Chronogra- 
phum  Hildcshciincnfcm  ; atquc  ita  Emma  Anglix  Regina  fc  inno- 
centem  coram  Eduardo  filio  an.  1035.  oftendit  . Plcraquc  horum 
fimilia  profcqutmtur  exempli  dc  Hxrccicis  aqua  probatis  Anna- 
lifta  Mofomicnfis  ad  an.  1 66',  de  Furibus  igne  convicts  Guibertus 
Novig.  lib. 3 . cap.3,  Hermannus  dc  Mirac.  S.  Maris  Laudun. , & 
Mabillonius  ad  an.  1 02  1 , &:  1 030  i ac  dc  Monachis  ita  probatis 
idem  Mabillonius  in  Annal.  Bcncd.  tom. 4 , & Sirtfiondus  in  Not. 
ad  epift.3p.  lib. 3.  Gofridi  Vindoc.  Probationes  porro  per  aquam 
ferventem,  ignitique  ferri  approbavit  Synodus  Triburienfis  anno 
8 <>5.  Can. 22;  per  aquam  frigidam  plurimis  congcftis  argumentis 
probavit  Hincmarus  Rem.  in  epift^p.  ad  Hildegarium  Mclden., 
ncc  improbavit  Ivo  Carnot,  inepift.  252.  ad  Radulphum  Rem., 
dum  alis  non  fuppetant  idonear  probationes  . Ficbant  2.  per  Mo. 
nomachiam  , five  per  Campiones  in  mallo  , quum  videlicet  (ingu- 
lari  certaminc,  quod  feuto,  Scfufla  fiebat  more  veter. Francorum, 
& Gcrmanorum,dcccmebatur  de  innocentia,  vcl  crimine,  dc  quo 
extant  Leges  66.  Langob.  Caroli  M. , L.  3.  Ludovici  Pii,  L.  3 1 . 
Lotarii , alixque  Hcnrici  I,  & Ottonis  11.  apud  Muratorium  in_* 
difsert^p.  Antiq-Ital.  Atque  hoc  modo  Ludovicus  IV.  Gall. Rex, 
Flodoardo  referente  lib.  4.  cap.  3 1 , dc  injuriis  fibi  ab  Hugone 
Comitc  inlatis  in  Synodo  Eogilenheimcnfi  an.p48.  conqucftus  ad 
eafdem  fingulari  certaminc  expiandas  paracum  fe  exhibuit . Ita 
etiam  Otto  I.  Imp.,  telle  Luitprando  lib.tf.cap.tf,  miffis  ad  Johan- 
ncmXII.  P.  M.  Legatis  de  objcdlis  patratis  in  ipfum  criminibus 
fe  interpofito  juramento  excufavit,  juilltquc,  ut  fi  Pontifcx  jura- 
mento  non  fidcrct,veritatem  Legati  duello  probarent.  Et  ita  duel- 
lo jus iu  Sicilis  Rcgnum  dirimendum  viciflim  Carolum  II.Andeg. 

Pars  II.  Tom . IS.  T 1 1 1 inter  , 


tfpS  Privilegi  a Rom.  Pontifici 

inter  , & Pctrum  III.  Arag.  decretum  rcfert  Villanius  Iib.7,  cap, 
85,  quorum  fimilia  pleraque  excmpla  profcquitur  Mtiratorius 
in  difsert.  3 p i quin  ctiam  Ecclefiallicorum  , qtii  facultatem  obti- 
nucrunt  duellum  interponcndi  per  fuos  homines  , profert  Mabil- 
lonius  Analc&.  tom.  2.  pag.  561. 

Fiebantj.  ope  Euchariftiae,  quutn  impofita:  criminatio- 
ncs  Euchariftise  fumptione  expurgabantur  : quern  vetcrem  fane 
inEcclcfia  morem  viguifse  obfervat  Lupus  tom.  4.  in  Not.  ad 
Concilium  Mogunt.  an.  1 o i\9-  fub  S.  Leone  IX.  pag.  230.  Atque 
hoc  pafto  Fridericus  Mogunt.  Archiep.poftulatus  judicio  conju- 
rationis initx  contraOttoneml.Imp.  innoccntiam  fuam  probavit 
spud  Spondanum  ad  an.  ^4i:&SibicoSpircn(is  Epifcopus  in  prs- 
cit.  Synodo  Moguntina  ab  adulterii  crimine  examinatione  Sacri- 
fice purgatus  legitur  apud  Adamum  Bremen,  lib.  3.  cap.  31.  Qua 
in  re  celcberrim.rhabentur  terribiles  conteftationcs  in  Euchari- 
ftia  exporrigenda  faifte  ab  Hadriano  II.  ad  Lotharium  Franc, 
Keg.  an.  86p>  a S.  Gregorio  VII.  ad  Henricum  IV.  Reg.  Germ, 
an.  j 077;  & a S.  Bernardo  ad  Gutllelmum  Aquir.  Ducem  . Pcr- 
vulgata;  funt  ctiam  de  purgatione  per  Euchariftiam  facicnda  a 
Monaehis  furti  fufpicionc  laborantibus  fandtiones  Ludovici  Pii 
in  Capit.  Aquifgranenfi  an.  817.  Cap.  6 4 ; Synodi  Wormatienfis 
an.  868.  Can.  1 idem  de  Clericis  dccerncntis  Can.  10.  apud 
Gratianum  Can.  23.  Sxpccontingit , & Can.  2 6.  Si  EpiJcopo  2. 
Q^fj  Synodi  Cabilonenfisan.  894,  cujus  decreto  Gcrfredus  Mo- 
nachus  necis  veneno  AdalgariodEduenii  Epifcopo-  inlatie  accufa- 
tus  Euchariftia:  fumptionc  fufpicionem  eluere  jufsus  eft  , & Ca- 
nuti  Regis  Leg.  Ecclef.  an.  1032.  Clericis  ctiam  idem  onus  im. 
pofitum  cap.  5.  Ficbant  4.  per  Crtrccm  , ita  videlicet ut  dum 
Mifsa  cclebrarctur  , vel  dum  Pfaimi  decantarentur  1 aut  rccita- 
rentur.  Preces , duo  homines  ad  Crucem  condudti  brachiis  Ilarent 
expands  j quorum  qui  prior  dcfcfsus  brachia  depofuifset , cjus 
pars  vicia  habebatur.  Cujus  ritus  mentitv  fit  inConventu  Synoda- 
li , fi ve  Capii  ulari  Caroli  M.  an.  779-  caps  1 o.  apud  Harduinum 
tom.  3.  pjg.20?7,  & inL.  10.  Langob.  apud  Muratorium  differt. 
38,  cxcmplu  n vero  referunt  lite  vertente  circa  an.  837.  Epifco- 
ptim  Ycronjnter,  & Civcs  Ducangius  in  GloltV.  CrHX,&.Ughcl- 
t ' lus. 


\ 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf. VII.  6s>p 
lus  leal.  Sacr.  tom.  5>  altcrius  quoqtic  mem  init  Mabillonius  in_j 
Append.  Opcr.  Diplom.  n.  5.  Fiebant  5.  per  Jurimentum  fuper 
Evangelia  , Criteem,  auc  SS.Martyrum  Reliquias  . Reliquias  por- 
ro  iplas  Martyrum  igne  probari  olim  confueviffe  conftat  ex  Con- 
cilio  Caefarauguftano  II.  an.  $pa.  Can.  a ; preecs  ejus  rei  gratia_, 
fieri  folitas  deferibit  Ruinartius  in  Not.  ad  S.  Gregorium  Turon. 
pag.  13661  excmplaquc  profert  Mabillonius  Saeculo  VI.  Bencd. 
tom.  1.  pag.  ioj > & 3?o  ,ac  in  pratf.  ad  idem  Satcul.  par.  j.  §.  5. 
n.  4$ . Atque  circa  purgationcs  hujufmodi  ca  olim  praxis  obtine- 
bat  , ut  fiquando  Pontificcs  fufpicione  laborarcnt , fepurgarene 
vcl  Cmcis,  Evangeliiquc  fuper  Caput  impofitione,  quomodo  Pc- 
lagius  I,  vel  juramento  fuper  Evangelia  , quomodo  Leo  III,  Paf- 
chalis  Ij  & Alexander  II,  vcl  Euchariftia;  perceptione  , quomodo 
S Gregorius  VII.  Epifcopis  vero  impa&as  cluerc  notas,&  difpun. 
gerc  folemne  erat , vcl  Euchariftije  fumptionc  , ut  fupra  dice- 
barn  , vcl  cclcbrationc  Miflfe  , adjeftoque  jurejurando  , vclutife 
purgavit  in  Syuodo  Brcnnacenfi  an.  580.  S.  Gregorius  Turon.  de 
impofita  calumnia  Fredcgundi  Chilpcrici  Regis  conjugi , ipfo  te- 
lle lib.  $.  cap.  4P  i vel  juramento  fimplici , aut  fuper  Evangelia , 
velut  indixere  Synodus  Wormaticnfis  II.  an.  772,  cujus  fragmen- 
tum  refertur  in  Capitul.  Reg.  Franc.  lib.  7.  cap.  205  , cique  jun- 
gendum  ex  Capit.  Ecd.  Caroli  M.  tit.  3.  cap.  a , & 3 , ac  Syno- 
dus  .Enhamenfis  circa  an.  loop.  Can.  a 6\  vcl  juramento  fuper  fa- 
cras  Martyrum  Reliquias , ac  fuper  S.Petri  pratfertim  , fi  Epifco- 
pi  eflfent , Romam  ideo  ad  ignominiam  eluendam  accerfiri  foliti . 
Cujus  ritus  excmpla  plcraque  fuppeditant  S.  Auguftinus  in  cpift. 
1 37,  nunc  78.  dc  quodain  Difcipulo  fuo , & Bonifacio  Presbyte- 
ro  Hagitii  fe  invicem  incufantibus , ac  facramento  fuper  locunu 
fcpultura:  S.  Felicis  Nolani  fe  purgarc  juflis;  S.  Gregorius  M.  lib. 
2.  cpift.  3 3.  de  Leone  Catancnfi  , & dc  Menna  Tolofano  , five  ut 
alii  volunt,  in  Campania,  Epifcopis  lib.  11.  cpift.  8.  apud  Gratia- 
num  Can.  7.  Aiennim  3.  5 dc  Maximo  Salonitano  Ravenna: 

fuper  Corpus  S.  Apollinaris  a fimoniie  labe  fe  abftcrgente  lib.7. 
cpift.  7P,  & de  Martino  Diacono  ad  B.  Petri  Corpus  fe  purgante 
lib.  7.  cpift.  1 8;  Au<ftor  vitas  S.  Gcminiani  Mutin.  Epifcopi  apud 
Bollandum  ad  diem  3 1. Jan. ,6c  Muratotium  Rcr.  leal,  par.2.  to. 2. 

T 1 1 1 2 de 


70o  Privilegia  Rom.  Pontifici 

de  purgationibus  ad  ipfitts  fcpulcrum  fieri  folitis  j & Willelmus 
Malmesbur.  lib. 3.  cap.d.  de  Elredo  apud  Johanncm  X.  Romas  fu- 
pcr  Altarc  S.  Petri  conjurationis  in  yEihelftanurrl  Angl.  Regem_» 
feelut  perjurio  amoliri  non  verito , paulloque  po(t,  Deo  vindicc, 
mortc  correpto  . Ncc  unus  erat  vero  ejufmodi  purgationis  per  ju- 
ramentum Ritus . Antiquitus  Clericus  mala  fama  pulfatus  folo 
interpofito  fimplici  juramento  fc  purgabat , ac  in  gradu  perma- 
nebat , juxta  decretum  S.  Grcgorii  II.  in  cpift.p.  ad  S,  Boni- 
facium  relata  a Carolo  M.  Capitul.  lib.  7.  cap.  20?  , five  in- 
ter Capii  ula  Ecclef.  an.  803.  tit.  3.  cap.  4 , ac  teftimonium  Ivo- 
nis  Carn.  in  epift.  206.  Poftca  vero  , quia  compertum  eft  flagitio 
a plcrif<quc  addi  perjurium  , facris  idco  fanctionibus  cautumcft  > 
tit  crimmis  accufatus  jurarct  non  modo  ipfe  , fed  & alios  fecum 
ad  jurandum  adhiberct,  qui  proindc  Conjuratores , aut  C.ompurgi - 
tores  vocabantur,quiquc  pro  qualitatc  criminis,ac  perfona:  modo 
plureSj  modo  pauciores  erant  adhibendi;  atquc  Ritus  hujufmodi 
vocari  folebat  purgatio  Cum  tertia,vc\ig)uirita,vcl  Septima  matin, 
dc  quo  inter  laudata  Caroli  M-  Capitula  Eccl.  tit.  3.  cap.  2 , five 
Capitul.  lib.  3.  cap.  34,  & inter  Leges  Eccl.Canuti  Regis  Angl. 
extat  Caput  5.  dc  fecunda  etiam  , & fena  mami . Atquc  ita  Inno- 
centius  III,  in  epift.  ad  Archicp.  Burdigal.,  Epifcopum  Agennen  , 
& Abbat.  Claricnfem,  multorum  acculatum  criminum  Atchie- 
pifeopum  Auxitanum  quinta  purgare  fc  manu  praicepitifimiliquc 
purgatione  objedum  a Bula  III , & Emcrico  Hungarix  Regibus 
inccftus  crimen  cluilTc  Calanus  Quinquecdeficnfis  Epifcopus 
Conjicitur  ex  eodem  Innocentio  III.  in  Cap.  Cum  in  Juventutc 
dc  Pra;fumpt.j&  dc  Purgat.Canon.  Confer,  fi  placet, qui  ejufmo- 
di  probationum  excmpla  congerunt.  S. Grcgoriuin  Turon.lib.a. 
hill.  Franc,  cap.  1,  hb.  de  glor.  Confef.  cap.  14,  & lib.  dc  glor. 
Martyr,  capp.  <58,  & 69-,  Thcodorum  Lcdorcm  lib.  2.  hilt.  Eccl,, 
Ducangium  in  Gloff.  V.  ‘Judicium  , & V.  Aqux  5 Cellotium  in_> 
Append.  Mifccll.  ad  hillor.  Gottefchalci  j Martcnium  dc  antiqi. 
Eccl.  ritib.  lib.  3.  cap.  7 , M abillonium  locis  fupra-indic.  > Jurc- 
tum  in  Not^ad  epift.  74.  Ivonisi  Nluratorium  Antiq.  leal,  tom.z~ 
par-  2.di(fcrt  38,  & fca.,  aliofque  . 

Obfcrvare  2-  juvabit  frcquentifllmum  olim  fuifse  probatio* 

nuia 


Digitized  by  GoogI 


Vindicata. Appendix  tf.  VIL  7ot 
num  hujufmodi  ufum  , qua:  tanquam  Dei  jfuiicia  habebantur  , 
veluti  liquet  ex  diiftis , acque  ex  Legibus  Wifigothorum  lib.  6.- 
tit.  i.eap.  3;  Frifonum  tit.  3.capp.  4,  & 5 , actit.  14.  cap.  3 i 
Langobardorum  lib.  1.  tit.  9.  capp.  29  , 3 ^ 3 p , ac  vidcndus 

Muratorius  rer.  Ital.  par.  a.  tom.  1.  de  Rotari  L.  367  , ac  Luit- 
prandi  lib.  5.  L 2 1 > Francorum  lib.  4»capi  1 y,  Append.  2.  cap. 
3 3 , ac  Baluzius  adcundus  in  Capitul.  Ludovici  Pii  an.  8 1 9\  Alc- 
mannorum  tit.  6.  dc  y orator ibus  \ Siculorum  a Carolo  I.  Saecu- 
lo  XIII.  aptid  Ducangium ; atque  ex  Scriptoribus  corum  tcmpo- 
ruin,  Hincmaro  Rem.,  Agobardo  Lugd.  j Ivonc  Carn. , Attone  > 
Vercell.,  aliifque,  dc  quibus  fufc  Jurctus  in  Not.  ad  epift.  Ivonis. 
Varia?  aurcm  erant  formula-,  fub  quibus  purgationes  ejufmodi 
fieri  folcbant  5 quarum  plerafquc  dcfcribunt  Jurctus , Linden- 
brochius  , Goldaltus , Mabillonius  , Bignonius , Martenius , Du* 
cangius  , Martinus  del  Rio  in  Difquif.  Magic,  lib. 4.  cap.  4 , Mu- 
ratorius diflerc. 5 S ,&  fcq.,  lcgerequc  prxftat  apud  Baluzium  poll 
Capitul.  Reg.  Franc.  Gencratim  , qui  probandi  erant , adjurari 
folcbant  inodo  per  S.  Trinitatcm , modo  per  Dei  Filiuin  , modo 
per  tres  Divinas  Pcrfonas  > 111  habetur  in  Ordinc  5.  apud  Marte- 
nium  lib.  3.  cap.  7.  Aliquando  adjurabatur  vcl  ipfa  aqua  , vcl 
ignis  ipfe , in  quibus  fieri  purgatio  deberet  3 veluti  legitur  apud 
eutndem  Martcnium  in  Ord.  3.  his  verbis  : sldjuro  te  aqua  frigi- 
da  in  nomine  Patris  Omnipotent!}  &c.  Quum  veto  purgatio  per 
Euchariftiam  fiebat , hare  fermeadhiberi  formula  folebat,  quam 
ex  Synodo  Wormaticnfi  an.  8<S8.  Can.  1 5.  referunt  Regino  lib. 2. 
cap.  27^3  Burchardus  , & Gratianus  Can.  2 3,  & 26.  Cauf.  2. 

5 Corpus  Domini jit  tibi  ( vel  mihi  ) ad  probationer)!  hodie  ; aut 
ifta  alia  5 qua;  habetur  tom.  2.  Capitul.  Franc,  edit.  Parif.  1 677. 
pag.  6?f,&feq.  Adjurotc  per  Pattern , & Filiunt,  Spiritual 
S.,  & per  veramChrifliani  totem 3 quam  fufcepijli , o Bxptifmum 
quo  te  Sacerdoj  regeneravit  3 ut  non  prafumas  ullo  modo  communis 
care  , neque  accedere  ad  Altare , (i  hoc  fecijli  , aut  confenjijli  &c’, 
Terribtlior  eft,  quam  S.  Gregorius  VII.  ufurpafife  legitur  apud 
Lambertum  Scafnaburg.  inChron.  ad  an.  1077.  imprecatorii* 
verbis  conccptam . Qux  vero  fiebat  fuper  Rcliquias , ha:c  prx- 
Icrigta  legitur  Italis  a Carolo  M.  inL.  j8.  Langob,  Sic  illu>n~t 

Deus - 


Digitized  by  Google 


yo%  Privilegia  Rom.  Tontifici 
Deus  udjuver , & illi  Stnfti  , quorum  RcUquit  ifl £ funt  &c 
Quamvis  autcm  probations  hujufmodi  aSacculo  VIII , ac  dein- 
ceps  ufque  ad  Satculum  XI , aut  XII.  Provinciarum  ufu  reccptar 
ubiquc  client , & Ecclefiafiicis  quin  etiam  cteremoniis  confecra- 
tstj  quatenus  Judiciorum  forma  itaexigerc  turn  tcmporis  vidcba- 
tur  in  ea  parte , in  qua  de  eruenda  ex  defetfu  teftium  a reis  veri- 
tate  agebatur , nihilominus  defuere  nunquam,  qui  abufum  ilium 
deteftarentur , proculquc  Chrifiiana  d Republica  abigere  adnite- 
rentur.  In  quibus  Romani  Poctificcs  pro  officii  particula  qua 
unam  , qua  alteram  3 qua  ad  unam  omnes  purgationum  ejufmodi 
fpccies  abolerc  faregerunt : uti  S.  Nicolaus  I.  in  epift.  50  de  Lo- 
tharii , & ThCutberg*  cauffa;  mi  Stephanus  V,  five  VI-apudGra- 
tianum  Can.  ao.  Confuluijli  } in  Refcripto  ad  Heribcrtum 

Mogunr.  an.  88^5  de  cujus  veritate  dubitat  quidem  Van  • Efpe- 
nius  Jur.  Ecci.  Univ.  par.  3.  tit.  8.  §.  32,  cjufdem  tamen  memi- 
nerc  Ivo  Cam.  in  cpift.  74>  205,  25*,  & 280,  Baronius  ad  ann. 
8po.  n.7>  & Carrierius  in  hift.  Chronolog.  Rom.  Pontif.;  ut  Ale- 
xander II.  in  epift.  ad  Romaldum  Cumanum  relatus  ab  Ivone  in_» 
cpift.  74.  ad  Hildcbertum  Ccnoman.,  & a Gratiano  Can.  1 1 . Su* 
per  2.  Q^fs  ut  Innocentius  II.  in  Concilio  Later.  II.  Can*  14;  ut 
Alexander  III.  in  Later. III.  Cap.  so  , & in  Append,  par.  8.  De 
Tejlibus  cap.  21.  Lucius  III , & par.  23.  de  j ur ament 0 cap.  1. 
Honorius  II;  ut  Innoccntius  III,  inConcilio  Later.  IV.  cap.  18, 
& in  Cap.  Exlitteris  de  ExcclT.  Prxlat.s  ut  Honorius  III.  in  Cap. 
DUcfti  Decret.  lib.  ?.  tit.  de  Purgat.  vulgari  5 ut  Alexander  VI  a 
a quo  tentatum  an.  J4p8.  ignis  experimentum  in  caufsa  Hierony- 
mi  Savonarola! , ex.Cardinalium  confilio  xeprobatum  legitur  in 
ipfius  vita  a Jo:  Pico  Mirand.  feripta  tom. 2.  in  addit.  ad  cap.  1$. 
pag.  313  - edit.  Parif.  1^74,  ac  refertur  a Bencdi&o  XIV.  de  Ca- 
non. SS.  lib.  4.  par.  1.  cap.23.  n 4,  five  Volum.  j.diiTcrt.  8.  n.4. 
Quorum  aimulantcs  zclum  purgationesper  Monomachiam  prohi- 
buit  Concilium  Valcntinum  III.  an.  8^5.  Can.  J2>  per  ferrum-* 
.candens  , & aquam ferventem  Synodus  Palentina  an. j 322.  cap. 
26 -per  oleum  ftrvensj&  per  natatum  influminc  Crocodilis  refer- 
to(  qua  de  purgationis  fpecie  Indts  familiari  videndi  Kacmpfcr 
Amoentt  exotic,  fafcicul.s.  rclat.  2.  pag.  454,  & Vtntenrius  aS. 

Cathar. 


Digitized  by  Coogl 


Vindicata. Appendix  if.  VII.  70 y 
Cathar.  pag.  ? 5 1 > ubi  ctiam  dc  probationc  per  immiflioncm  ma- 
ntis in  pcrforatam  Serpcntum  capfarn  )Synodus  Diamperitanij 
an.  1 <,99.  Ait.  9.  dccr.  1 5;  per  aquam  frigidam  ctiam  Ludovicu* 
Pius  in  Capicul.  3.  Aquifg.  an.  82?  cap.  1 2,  & Lotharios  L.  5?. 
Langob.j  per  Cucem  idem  Ludovicus  in  Capit.  1.  Aquifg.  cap. 
27,  idemque  Lotharius  L.9.  Langob. , dc  quaMuratorius  in  dif- 
fcrt.^Si  per  Euchariftiam  Robertus  Francor.  Rex  inrepift.ad  Leo- 
tericum  Archiep. Senon.,  de  qua  Hclgaldus  in  ipfius  Regis  vi» 
ta  . Eodemque  zelo  demum  invc&i  leguntur  in  probationcs  per 
aquam  , per  ignem , per  certamina  Agobardus  Lugdun.  in  trad, 
hoc  dc  argumento  inlcripto,  Atto  VcrcclJ.  in  Opufc.  de  prefsu- 
raEccI.  apud  Dacherium  Spicilcg.  tom.  8,  edit.  nov.  tom.t.  pag. 
402,  & fcqq.,  I vo  Carnot,  in  epift.  9 1.  ad  Hildebertum  Cenom. , 
quern  a probatione  per  ignem,  quam  ab  eo  Henricus  Anglix  Rex 
exigebat,  graviflimis  deterruit  verbis,  Gofridus  Vindoc.  in  epift. 
ad  Pctrum  Santon.  Epifcop*  , dc  qua  Sirmondus  pag.  6 2 ; quas 
demum  illicitasdemonftravit  S. Thomas  2.  2.  q.  9$.  art.  8 , Hli. 
citequc  aliquando  permiftas  3.  par.q,  80.  art.  5.  ad  3 , quern  fc- 
quunturvulgodc  Schola  Theologi - 

Qu*  quum  ita  fint , mirari  non  fubit  ab  Eugenio  II.  purga- 
tionis  ritum  per  aquam  frigidam  inftitui  potuifse  , feu  verius  ric- 
tus formulam  prarferibi , fi  vera  eft , qua:  fub  cjus  nomine  in  per- 
vetufta  Membrana  Rcmigiana  exhibetura  Mabillonio  vctcr.AnaJ 
led.  tom.  1 . pag.  161  , quamque  Sxculo  IX.  cxaracam  exiftimat ; 
atque  legitur  in  antiquaColledioneCanon.  Monafterii  S.  Maria, 
ni  Antifiodorenfis,  eodem  Mabillonio  tefte,  quarhanc  epigraphen 
prxfert : Hoc  judicium , atque  examinitionem  miftxt  Domnus  Apoft 
Io//cu;(Eugenius  II.)  in  Franciam,ut  non  violarenturJacraAltarix 
Sandorum  ,J'ed  per  hanc  adjurationem  , & judicium  aqu#  frigid# 
pofjit  patefeere  veritas  . Formula  vero  hifee  prxconccpta  verbis 
crat : Obnixe  te  drprecamur  D.  f.  Chrijle , fac ftguum  tale , utji 
culpabilis  eft  hie  homo  , nullatenus  recipiatur  ab  aqua . IraOratio 
fuper  homincm  rccitanda  : Oratio  vero  ad  aquam  benedidam  ita 
habebat  : Suppliciter  te  D.f.  Chriftedeprecamur  tile  prxfentia- 
liter  facere  dignare Jignum,  ut Ji  ifte,  quod  ei  objicitur,  eft  in  aliqut 
fulpabilii  , non J'ufcipiat  eum  hue  aqua  }fed  cvxnejcar  ipfe  , & nul- 

latenus ■ 


Digitized  by  Google 


704  Privilegia  Rom.Pontifici 
latenusmodo  intro  recipiat . Scd  & ab  Eugenio  II.  inflituta  ibidem 
legitur  formula  probationis  per  Euchariftix  fumptioncm  , qux 
hifee  verbis  effertur  : Adjure  vos  per  Patrem  , & f'llium,  & Spi - 
ritum  S. , & per  Cbrijlianitatem , quam  fufcepijlis  , & per  Vnigc- 
nitum  filium  Dei , per  Evingelium , & per  Reliquias  , qu# Junt 
in  Ecclejia  , ut  non  prafumatis  communicare  , neque  accedere  ad 
Altare  ,Ji boefeciftis.  Port  qux  Saccrdos  probacuris  Euchariftiam 
porrigens  hxc  verba  proferebat : Corpus  hoc , £j*  Sanguis  D.  N-  J- 
Chrijli/it  vobis  ad  probationem  hodie  . Qux  tamcn  formula  Euge- 
nii  II.  xratc  facile  antiquior  videtur  , atquc  ex  diiftis  xftimari  de- 
bet.  Ex  quibus  has  ego  quidem  conjcdhiras  cruo  . Atque  princi- 
dio  quidem  ctfiob  ejufmodi  purgaiioncs  ab  Eugenio  inftitutas,vcl 
indieftas,  in  fuperftitionis  vitium  iseflet  vocandus,non  tamcn  ut  in 
fide  lapfus  foret  laceflcndus : fiquidem  id  culpx  eflet  genus , quo 
fidei,morumquc  do&rina  nullatenus  lxditur,&violatur.  Id  ad  dif- 
ciplinx  capuc  fpc&abat , qux  in  hac  difficillima  materic  dc  crimi- 
num  admiifioncj  vel  purgatione,  in  qua  alter  indagandx  veritatis 
modus  vel  non  apparebat,vel  difficillimus  fuppctebatjReipublicx 
vero  bonum  modum  aliquem,  & quidem  afperum  expofccbac,quo 
criminacoerccrentur,  fiquid  afperius,  minufque  rc&um  prxfefer- 
re  videretur,  digna  tamcn  excufatione  crat  ea  ratione  > quod  turn 
publica  militate  compenfarccur  3 turn  quodnullus  alius  opportu- 
nior  cohibcndi  facinora  modus  fuppeteret . Unde  ft  ob  pcriculum, 
aut  fpccicm  fuperftitionis, ant  facrilcgii  modus  illc  per  aquam  fri. 
gidam,  vel  Euchariftiam  fuifset  omittendus  , omittendus  paritcr 
fuifset  alter  modus  purgandi  fc  per  joramentum  ob  pcriculum  per. 
jurii.Quod  ad  probationem  alioqui  pcrEuchariftiam  pertinet,nul- 
lum  quidemEugenio  faciendum  efle  negotium  video, five  quod  ipfi 
neutiquam  ejufmodi  inftitutio  referri  accepta  debcat , five  quod 
nihil  mali  ifta  prafeferar,  qux  fide  integra  a S.GregorioVII.  pof- 
tea  fuit  ufurpata  , atque  ad  omnem  abftcrgcndam  fufpicionis  la- 
bem  Ecclcfiafticis  perfonis  indi&a  paflim  legitur  . Quod  vero  ad 
probationem  aqux  frigida*  attingit , neque  Eugenium  in  fuperfti- 
tionis culpam  vocandum  cenieo,  quafiDeum  tentari  deberc  , aut 
licitc  polfe  docuerit  j aut  prxeeperit.  In  Germania  , & Gallia_* 
en  im  yeio  quum  ob  ejufmodi  probationcs , qux  ad  Altaria , five 

fuerp 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf. VII.  735’ 

fuper  Sacras  Rcliquias  fieri  folcbant , frequcncia  cfsetu  perjuria., 
ncc  ciufmodi  probationcs  oinnino  proiiiberi,  abolcrique  poftent , 
fatius  forte  Pontifici  vifurn  eft  eas  permitterc , quae  minus  malum 
prxlcfcrrcnr,  formulamquc  preefcriberc,  quae  non  ita  Rcligionem 
lxdere  viderctur  . Id  facile  conjiccre  fas  eft  cam  cx  formula  ipfa  , 
auam  cx  ticulo  ipfi  formula?  prarfixo  , ex  quo  nempe  pacefcit  hac 
pnrgatione  per  aquam  pcrmilfa  voluifle  Pontificem  facrorurr.  Al. 
tarium  ,&  Sanftorum  violationes,  & facrilegia  praecavcrc  . Ci’tc. 
rum  ncque  fpernendae  funt  conjc&ur*  Natalis  Alex,  in  Synopfi 
hift.  Eccl.  ad  Saeculum  IX  , & X.  cap.  1 . art.  4 , quae  Papcbrochio 
inConat.  §.  101 . pag-2  2tf.  probat*  evaferunt , quibus  iftius  ritus 
inftitutionemEugcnio  ab/udicar,vcri  haud  fimile  arbitratus,ncque 
credibilc  a prudentiflimo  Pontificc  ritum  indu&um  , quo  Dcus 
tentarctur  j miraculum  ab  ipfo  poftulando  } abfque  neceflitate; 
quod  in  Religionis  plane  oflrenfionem  cederet . Ncque  vero  mo- 
numenta  a Mabillonio  allata,  &a  Pagiojun.  comprobata  oinnino 
cogunt : fiquidem  quanto  ca  in  pretio  habenda  fint,  five  ex  Scrip- 
tor  urn  , five  ex  temporis  ratione  non  facile  quifpiam  ariolabitur  i 
eademque  penes  dumtaxat  fidcs  fit  omnis,  quum  apud  alios  Scrip- 
tores  , ctfi  diligentiffimos  , geftorum  Roman.  Pontificum  , ne  ve- 
ftigium  quidem  extet  levc  hujufmodi  Eugcniana:  inftiturionis . 
Quod  demum  Eugenio  2.  objeiftum  eft  loco,  fic  obiter  difpungo  , 
ajendo  Canoncm  3 6.  Concilii  Romani  fub  co  cclcbrati  commode 
intelligi  pofle,  ac  dcbcrc,quomodo  locum  S.Matthxi  cap.  1 9.V.9" 
(Quicumquc dintifcritVxorem Jujm>  niji  oi>/lrnicaticnem>iffj!ijm 
duxerit  , motebitur „ exponunt  Juris  Intcrprctes  > fcilicct  dc  fepa- 
ratione  quoad  torum,  non  quoad  vinculum.  Qux  interpretatio  co 
fulcitur  momcnto.quod  S.Leo  IV.  Canoncm  ilium  explicans,  pri- 
ma*  quidem  parci , in  qua  locus  objctftus  habetur  , nihil  adjicien- 
dum  duxit,  fiquidem  germanum  cjus  fenfum  cx  fe  patcre  fatis  pu- 
taret , 2.  vero  parti , qua  deccrnitur , nc  Conjugis  utriufque  lc- 
ccflio,etfi  mutuo  confenfu  ini ta,  cx  rel  giofa:  vitae  intuitu,  abfque 
Epifcopi  confcicntia  fiat,ut  abeo  fingulai  iter  provifo  conftituan- 
'tur  loco  , pcenitcntiam  adjccit  Conjugi  alteri  infligendam  , qui 
poftmodum  a propofito  refiliret , datamque  pollicitationcm  non 
adin  plcrct.  Ex  quoperinde  liquet  perperam  S.Lconcm,infignem- 
Pars  II.  Turn.  IS.  Vvvv  que 


yo6  Privilegia  Rom.  Pontific  i 

que  per  injuriam  in  cumdem  cum  Eugenio  pertrahi  errorem . 

S.  Nicolaus  I.  de  violata  Sacramcnti  Baptifmatis  religione 
ad  vulgus  tcmerc  traducitur,  quad  alceram  a praeftituta  a Chrifto 
D.j&  ab  Ecclefia  ufurpata  in  Baptifmatis  adminiftratione,  formu- 
lam  prxfcripferit,  dum  in  Refcripto  ad  Confulta  Bulgar.cap.i  04. 
rclato  Can.  24.  A quoiim  Judfo  de  Confecr.  dift.  4,  valctc  Bap- 
tifmum  , vel  tantum  in  nomine  Chrijli  collatum  docuit . Quod 
adverfa  plane  fronte  contrarium  effc  contenditur  live  Evange- 
lical in fli t u t ioni , live  Ecclcfiafticx  traditioni  , cujus  liquids  teftes 
extant  cx  Pontificibus  S.  Innoccntius  I.  in  epift.  22.  edit.  Concil. 
?d  Epifcopos  Maced,  cap.  5 , & in  epift.  1 8.  ad  Alexandrum  An- 
tioch. cap.3>  Pelagius  I.  in  epift.  2.  ad  Childebertum  apud  Gra- 
tianum  Can. 30.  Si  revera, &Can.  82 .Multi  funt\  S.Gregorius  M, 
in  epift.  6 1.  lib.  <?,  alias  6 7.  lib.  1 1 . ad  Quiricum  relatus  Can. 44. 
Ab  antique,  & Can.  84.  Hi  vero  de  Confccr.  dift.  4;  & S.  Zacha- 
rias  inepift.6.  adS.  Bonifacium  ibid.  Can.  8 6.  Retulerunf,  cx  SS. 
Pacribus.&quidem  Grxcis  S.Juftinus  in  Apolog.j  S.Bafilius  to. 2. 
pag.170;  S.Athanafius  in  Orat.2.  contra  Arian.,  & in  epift.  4.  ad 
Serapionem;  S.  Gregorius  Nazian.  in  Caten.,  S.Jo:  Chryfoftomus 
horn. 2.  incpift.ad  Ephef.;  S.CyrillusHierofolym.  in  Cathcch.itf: 
Didymus  lib.2.  de  Spir.  S.  interprete  S.  Hicronymo  tom.  4,  S.Jo: 
Damafccnus  de  fide  orthod.  lib.  4.  cap.  1 o 5 & Theophyladhis  in 
S-  Mattb.  cap.  ult. ; ex  Latinis  quoque  Tcrtullianus  lib.  de  Bapr. 
cap.i  3 j de  Prxfcript.  cap. 20,  Sc  lib.  adv.  Praxcam  cap.2tf;  S.Cy. 
prianus  in  epift. 73.  ad  Jubajan.;  S.  Hilarius  de  Synodis  num.  85  j 
S.  Ambrofius  de  Myft.  cap.  4;  S.  Auguftinus  de  Bapt.  I1b.3-cap.15, 
& lib.  6.  cap.25>S.Hieroaymus  loc.  cit.,S  Fulgentius  de  Incarn. 
cap.i  i;  S.  Gaudcntius  Brix.  pag.288  •>  Ex  Conciliis  ctiam  Arela- 
teufe  an.314.Can.8j  Nicxnum  Can.8,  & Anglicanum  a S.Zacha- 
tia  Papa  confirmatuin  epift.  10.  ad  S.  Bonif.,  relatum  Can. 83.  In 
Syn&dofe  Confecr.  dift.4,  liquetquccx  Euchologiis,  Ritualibuf- 
que  Grxcis,&  Latinis, quibus  Baptifmi  forma  in  Ttiniiatis  nomi- 
ne adminiftrandi  indicitnr.Verum  cur  S.Nicolaus  erratic  dicatur, 
nilul  eft  quod  cogat . Quid  cnim  prohibet , quomimis  probe  cum 
Harduino  in  Quxft.de  Bapt.eumdc  m interpretemur  eo  padto,  quo 
Adla  Apoft  cap.t.38j,aS.  Hilario  prxfcrtim  de  Synod.n.8jiS.Ste. 

, . . pha. 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.  VII.  *707 
phanus  I.  apud  S.Cyprianum  cpift.74,ex  ipfo,&  Firmiliano  potiffi. 
mum  a Coutantio  in  diflcrr.  dc  S.  Stephani  Sent.  §.  3 j & S.  Am- 
brofius  lib.  1.  de  Spir.  S.  cap.  3,  a Maurinis  edit.  prefcrtim,&  Be- 
rardi  par.i.  cap.77.  torn. 2.  pag-327,  & ft q.  , expon:  folent,quod 
nempe  quum  dicitur  Baptiimus  in  nomine  Chrifti  collatus  , id  d i- 
dum  accipi  debeat  vel  dc  Baptifino  a Chrifto  inftituto  ; vc!  d<»  » 
Baptizando  in  fide  Chriftijvel  de  nomine  Patris  & Spiritus  S.non 
cxclnfo  a Chrifti  Homines  vel  de  nomine  Chrifti  fpcciatim  expref- 
fo  ; vel  de  Baptifmo  collato  ex  virtute,  merito,  & efficacia  Chri- 
fti, vcluti  fufc  cxplicant  Thcologi  priefertim  apud  S.  Ihomam 
par. 3.  q ^.art.^HcfTelium  de  Bapt. cap. 4,Harduinum  inquxft. 
de  Bapt.  in  nomine  Chrifti  > Calmetium  in  diflcrt.  codcm  de  ar- 
gument, Natalcm  in  Thcolog.  Dogm.  lib.  2.  trad.  2,dc  Baptif. 
cap.i . art. 3,  Tournellium  , Drovinium  , Berti , Sandinum  de_» 
Apoft.  pag.  4 p , fcxccntofquc  alios,  qua  dc  re  , fi  Supcris  place- 
bit  , alias  in  fingulari  diflcrt. 

Sedenim  fententia  dc  invalido  Baptifmo,  abfque  exprefla 
Sandiflimx  Trinitatis  invocatione  , collato,  ctfi  ccrta,  & com- 
munis  , ideoque  , meo  quidem  judicio,  omnino  tenenda  fit , non- 
dum  tamcn  fatis  eliquataeft  , multoque  minus  ab  Ecclcfia  defi- 
nita  eft  diccnda  , ideoque  nulla  contraria;  inurenda  nota  eft  . Nec 
cnim  unus  nefeit  in  cam  confpirafle  Synodum  Ncmaufenfem  an. 

1 2 84-  cap.  dc  Bapt.  apud  Harduinum  tom. 7.  pag.  904,  Synoduni 
Uticenfem  circa ann.  1351.  fub  Elia  Epifcopo  apud  Marteniunu 
ltb.i.  art.  14s Fcrrandum  Diac.  in  cpift.  ad  Anatolium  Rom.  Ecd, 
Diac.  apud  Sirmondum  in  Not.  ad  Facundum  Hermian.;  atque  tit 
prretereantur  S.  Ambrofius , S.  Bafiltus  , V.  Beda , S.  Bernardus, 
Theophyladus  ,&  Dionyfius  Carthuf.,  quibus  hanc  paritcr  infe- 
difle  opmionem  pugnat  Cl.  Orfius  in  diflert.  dc  Bapt.  in  Chrifti 
nomine  collato ; contra  vero  contendcnte  Drovino  ; antiquiorts 
Schoiafticos , audloritatcque  potiifimos  , Hugonem  Vnftor.  de_j 
Sacram.  lib.  i.eap,  1 3;  Petrum  Lombardum  in  4.  Sent.  dift.  3 s 
Petr  urn  Pi&av.  lib.  5.  Sent.  cap.  5 s Alexandrum  AlcnCpar.4.  q. 
13.  ad  8}  S.  Thomatn  in4.  dift.  3.  art.  2.  q.  2.  ad3i  S.  Bonavcn- 
turam  par.  3.  q.  66.  art- Scotum  , Durandum , aliofque  ex 
utraque  Thotniftica,  &Scotiftica  Schola  viros  Do&ifs , quorum 

V v v » 2 dcindc 


708  Privilegia  Rom.  Pontifici 
dcinde  fententiam  tam  in  Concilio  Bafileenli  die  16.  Jan.  143  3. 
publico  c fuggeftu  Johannes  de  Ragufio  Ord.  Pr*d.  in  Orat.  de 
Commun.  apud  Harduinum  tom.  8.  pag.  > 754,  quam  in  Congrc- 
gatione  gener.  Concilii  Trid.  die  17.  Jun.  1 5 62.  Ludovicus  Jo- 
hannes Vxlletanus  in  difput.  de  Commun.  in  refp.  ad  objetft.  3. 
apud  Harduinum  tom.  10.  pag.  341.  propugnare  non  dubita- 
runt , cui  proindc  abfit , ut  1 hcologica  appmgatur  nota  . Carte- 
rum  jitxta  hxc  S.  Nicolaum  errafte  , non  ut  Pontificem  quidem 
ex  Cathedra  definientem  , fed  ut  perfonam  fingularem  ex  privata 
opinionc  diccntem  , communis  eft  hodic  , receptaquc  rcfponfio 
.Bcltarmim  lib. 4.  de  Rom.  Pontif.  cap.12;  Vafquezii  difput.  143. 
cap.  3i  Cani  de  loc.  Theolog.  lib.  6.c ap.  8.  ad  7;  Eftii  in  4.  dift. 
3 . §.  5 Silvii  in  3.  par.  S.  Thomar  q.  66-.  art .6  ; Tourncllii , Na- 
talis, Hcnno,  ErafTenj,Berti  &.c.;.ideoque  ejus  refponfutn  irrefor- 
mabile  quidem  c(Te  in  ca  parte , qua  ftatuit  legitime  baptizatum  , 
etiamft  a Judaro,  aut  Pagano,  nonefle  rebaptizandum;  nonetiam 
irrcformabile  in  ca- parte  , in  qua  obiter  de  forma  > fub  qua  Bap- 
tifmus  fuiflet  ab  Apoftolis  collatus  , pcrtra&ans , valere  Baptif- 
tnum,  in  folo  ctft  Chrifti  nomine  adminiftratum,  perhibuit.  Quip- 
pc  qui  non  de  forma,  fed  de  miniftro  interrogatus  fuerat : in  Ref- 
criptisautem  Rom.  Pcntificum  attendi  debcrc  prscipuam  Rcf- 
cripti  fententiam  , five  Rcfcripti  partem  , qua  intcrrogationi  fit 
fatisj  admonent  > haneque  dumtaxat  vim  legis  habere,  idco 
quod  in  ca  Pontificis  animus  haud  dcfucrit,  ut  interroganti  quid- 
piam  agendum  ex  automate  indiccrct ; non  ita  pari  habendas 
in  pretio  five  Refcripti  prarfationem  , five  rationcs  Rcfcripto  ap- 
pofitas  , five  fententias  extra  propofitum  Rcfcripto  affutas , vc- 
luti  Pragmatici  advertunt  .. 

Johanm  VIII.  ob  reftiturum  Photium,  Stcphano  VII, & Scr- 
g o IIL  ob  irritas  Formofi  Ordinationes  diiftas  objedtis  jam  abun- 
de  faeftum  eft  fan's  , unde  ad  alios  referre  gradum  prxftat . Itaque 
a Johanne  X.  an.  9 1 3.  omnium  primo  turpis  lucri  gratia  Cogna- 
tionis  fpiritualis  impedimcntum  indudlum  fuiflc  , Icripturirc  itiu 
hid.  Civil,  lib.  7.  cap.  ult  Jannonus  pro  tcmcritate  non  eft  veri- 
tus . At  cnim  fplcndidc  in  verbo  fuo  cum  mentitutn  obiter  often- 
do  . Ut  fileam  enim  de  Canone  Nicamo  - Arabico  2 I.  verf.  Tttr- 

rianij 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.VII.  70$ 

riant  ,23.  Ecchel.,  deque  pfeudo  - epigrapha  epiftola  S.  Dcufde. 
die  ad  Gordianum  Hifpal.>  cui  innixus  Juveninus  ante  Sxculi  IV. 
exitum  Impedimentum  iftud  invcctum  baud  rede  exiftimat  > cer. 
tc  Impediment  hujufee  indubia  mentio  occurrit  in  Codice  Jufti. 
nianeo  L.26.De  Nuptiij',  in  Synodo Quinifexta an.8 •? i.  Can.53i 
in  Romana  iub  S.  Gregorio  II.  an.  731.  cap.  4;  in  altera  Tub  S.Za- 
charia  an.  743.  cap.  5 ; in  Metcnfi  an.  7^3.  cap.  1;  in  Moguntina 
an.  813.  Can.  5 5 > in  Capitulis  Hcrardi  Turon.  an.  858.  cap.  66  \ 
atque  jam  fane  indudum  fuppofuit  Johannes  VIII.  in  cpift.  84. 
edit.  Hard,  ad  Anfelmum  Lemov.  , dc  quo  poftea  Alexander  III. 
in  Concilio  Later.  III.  par. 32.  tit.  de  Conjung.  filiis  cap.i,  & fcqi 
Decretal,  lib.  4.  tit.  1 1 i ac  confcrendus  Catalanus  tom.  3.  Con- 
cil.  ad  Can.  Trullanum  53. 

A Johanne  XIII.  P.  M.  omnium  primofacris  ritibus  Deo 
confccratam  fui!fe  primariam  Latcranenfis  Ecclcfix  mir<e  magni- 
tudes rcccns  xre  fufam  Campanam  , eique  S.  Johannis  Bapt. 
nomen  impolitum  , referunt  Baronius  ad  an.  96 8. 11.  9^,  Sponda- 
nus  n.  4,  Durandus  de  Rit.  Ecclef.  lib.  2.  cap.  22  , Bcllarminus 
lib.  4 cap.  1 1,  &c  Cafaliusde  vetcr.  Sacr.  Chrift  Ritib.  cap.  43. 
Contra  Campanarum  ufum  a Sabiniano  in  Ecclefiain  invcduinj 
cenfcnt  Polydorus  Virgilius  de  rcr.  Invent,  lib.  6 cap.  12,  Gene, 
brardus  in  Chron.  ad  an.  604.  pag.  474,  Panvinius  in  Epitoms__» 
Korn.  Pontif.  pag.  2 7>  & Ciacconiusj  null o tamcn  futfulu  tefti- 
monio:  quod  alii  inventum  S.  Paulino  Nol.  referendum  acceptuin 
putantjvclut  Angclus  a Nucc  in  Chron.  Caflin.lib.i . cap.i  j,  Ga- 
vantus  , Grimoldus , & Franc.  Bernardinus  Fcrrarius  lib.  1.  de 
Sacr.  Concion.  cap.  1.  Exinde  Rom.  Pontificcm  turpifltmi  erro- 
ris  j ac/acrilegii  accufandi  temcre  anfam  arripuere  Protcftantcs , 
ac  maxime  Magdcburgenfes  Cent.  10.  cap.  6,  quod  contra  Chrif. 
ti  D.  inftitutioncm  Ritum  baptizandi  Campanas  in  EccleHam  in- 
duxerit.  Qjjbus  antequam  os  durtifimum  obftruam,  brevitcr 
obfervaiTc  ncc  injucundum  crit , nec  inutile  in  vctercs  diverfos 
Populorum  ufus , quibus  ad  publica  five  Civilia  > five  Sacra  con- 
vocari  folcbant  , atque  utrtnquc  erratum  ab  iis,  five  qui  Sabinia- 
no , five  qui  Johanni  XIH.  Campanarum  ufum  accept  um  re  fere  n-- 
dum  opinantur  . Apud  Ethnicos  igitur  ad  Thcrmas , Sc  operas 

tintin- 


7t0  Privilegia  Rom.  Pontifici 
tintimubuli  fonitu  convocari  homines  confuevifTe  difcimu*  e* 
Martiaii  lib.  14.  Epigram.,  & Juvenali  Satir.tf.Eodem  olim  fonitu 
Excubiarum  prarfeftis  excicare  Vigilcs  in  more  pofitum  teftatur 
SuidasV.  Awye^pfaiVquo  ctiam  c curru  pendeiue  dc  triumpho  M. 
Eurii  Camilli  Diftatoris  adinonitum  Populum  obfervavit  Zona- 
ras.  Qui  primus  tintionabula  pridcm  ad  januas  poni  folira  in_> 
edition  locoa-dis  jovis  Capitolini  pofuiflc  fertur,  audit  Auguf. 
tus  apud  Svetonium  in  Oftav.  cap.  \ atque  de  Turribus,  ubi  af» 
fixa  tintinnabula  erant,mentionem  non  uno  in  loco  fecere  Strabo 
Jib.  1 q.Geogr.,  Dio  ljb.5.  cap. 4.,  & Plinius  lib.j.cap. ! 3.  Eoruni 
vero  ufum  ad  res  prjcferrimSacras  adhiberi  GieviiTe  apudRomanos 
auftores  funt  Macrobius  Saturn,  lib.  5,  Sextus  Pompejus , & Eu- 
febius  de  prep.  Evang.  lib.  a.  cap.  1 o.  Apud  Hebr.TOs  Tubis  qui- 
dem  vocari  Populum  ad  facra  , five  adinoncri  dc  Solcmnitate  re- 
currence confucvific  refert  Jofephus  de  bcllo  jud.  lib.  5.  cap.  j>  > 
ac  patet  ex  Num,  1 o.  a,  & Joel.  a.  15,  & feq.  y fed  tintinnabulo- 
rum  fonitu  indicants  quoque  Pontificis  adventus  legitur  Exodi 
a8. 33.  Exindcduftam  aChriftiania  Campanarum  origincm  m- 
nitunt  Alcuinus , five  Auftor  lib. dc  Divio. Oflic. cap.  »8,  Uva- 
Jafridusdcreb.  Eccl.cap.j,  Amalariusde  Ecd.Offic,  lib.  3.  cap. 
i,  & Guibertus  Tornachus  de  offic. Epifcopi  cap.  1 5,  &fcq.  Apud 
Chrtftianos  igitttr  tempore  pcrfccuiionum  convocari  privatiiru, 
iingulos  adeem  Sacram  a Minifiris  Ecclcfie,  qui  in  cptilola  11. 
pfcudo-epigrapbaS.  Ignatii  ad  S.  Polycarpum  Curfores , a S.Hie. 
ronymovero  inepift.  ad  Etiitochimn  Prttwts  appcllantur , foli- 
tos  ftiifle  obfervant  Baronius  ad  an.  44.  n.  78,  & Gerardus  Vof. 
fitis  in  epift.  Plin.  de  Chriit. , atque  legitur  in  Rituaii  Bellovacenfi 
editoan.  1^37.  Pace  Ecdcfi#  reddita  apud  Grecos  mos  tabula 
lignee  pulfationc  ad  Officia  Divina  Populum  evocandi  obtinuit , 
dequo  mentioEt  a S.  Ephr.rmo  in  paraen.  43,  in  Aftis  S.  Anafla- 
fii  Martyr,  in  5ynodo  Nicarna  II.  aft.  4.  relatis , ab  Anaftafio  ibid, 
in  Nota  margin.,  a Metaphrafic  in  vita  S.  Jo:  Chryfoftomi , in 
vi  ta  $.  Theodori  a Surio  ad  diem  7-Jan.,&  a Jo:  Mofcho  grad.  1 85 
quern  fua  adhuc  viguifsc  artate  feribit  Amalarius  Jib.  4.  cap.  a 1 . 
Tubas  etiam  corneas  ufu  Monachis  pneiertim  venifse  patet  ex 
RegulaS.  Pachomii  cap.  3,  &S.  Jo.  Climaco  grad,  &in  Prar 

to 


Digitized  by  Google 


Vindic  a ta.  Appendix  if.  VII.  711 

to  cap-ii.  Obfervat  etiam  Cafaiius  loc.  cit.  Monachos  in  Occi. 
dente  nonnifi  ab  an.  740.  Campanis  uticoepifife,  ex  concefltone 
nempe  a S.  Zacharia  Papa  fada  CaflGncnfibus  ad  Olficia  Divin* 
Campanas  adhibcndi . Etfi  vero  Syria  tintinabulorum  ufutn  in 
Sacris  veniife  Lucianusde  Mere.  cond.  fic  au&or  , generatim  ta- 
men  ad  Gratcos  a Latinis  Campanarum  morem  fui(Tc  translacum> 
ncc  ante  an.  86  5,  quo  ad  Michaelcm  Imp.  miflfam  ab  Urfo  Patri- 
tiaco  Vcnet.  Duce  Campanam  perhibent  Dandulus  in  Chronic. 
Mf.,  cx  co  Sabeilicus  Ennead.  9.  lib.  1 , & Goarius  in  Eueholog., 
pag.ftfojapird  cos  vero  obtfnuifTcjufquc  dum  ipfisaTnrcis  earum 
ufus  ereptus  fuit , cx  Georgio  Pachymcre  hift.  lib.  7,  & Michae- 
lc  Pfcllo  in  orat.  ad  Conftantinum  Monomachutn  adnotac  Leo 
Allatius  in  diflcrc.  dc  recent.  Grjccor.TcmpIis  pag.  1 o 1 , & fcq. 
A quo  deindc  tempore  ligneo  inftrumcnco  , quod  Synundrum , 
ac  Semintcrium  vocant , eftquc  hafta  dcccmpeda  binis  malleis  , 
ut  Magius  in  lib.  dc  Tintin.  apud  Byzantinos  cap.  15,  vel  uno 
dumtaxac  pulfa,  ut  Allatius  loc.  cit.  icribit , Grxci  uti  coepc- 
runt  j quo  dc  Ritu  idem  Allatius  in  Ord.  Omc.  Divin.  cap.  40 , & 
feq.,  Beuvelct  inlnftruct  Manual,  par.  a.  cap.  4.  §.  3,  & Rayxus 
de  Acoluthia  Grtecor.  cap.  1.  Ad  huoc  tamen  diem  in  Monte__» 
Atho  Campanarum  ufum  fuperftitem  e(Te  adnotac  Grancolas  in_» 
Comment. hift.  ad  Brcviar.  Rom.  cap.  22.  Apud  Latinos  demutn 
etfi  Tabularum  ufum  , ac  etiam  Tubarum  frequentatum  olim  in* 
dicarc  videantur  S.  Gregorius  Turon.  in  vit.  Patrum  cap.  4 , & 
Vvalafridus  cap.  veterem  tamen  e(Ie  , xtateque  Sabiniani , & 
Johannis  XIII.  anteriorem  Campanarum  ufum  documento  futu 
idem  S.  Gregorius  Turon.  lib.  2.  hid.  Franc,  cap.  23  , & lib.  3. 
dc  Mirac.  S.  Martini  cap.  2 3iScriptor  vita:  S.  Columba:  an.  5P7S 
dcfun&i  apud  Mabillonium  SkcuIo  I.  Bened. , & Martcnium  de 
antiq.  Eccl.  difcipl.  cap.  2 *Ordo  Rom.  Sxculo  VI.  ineunte  ferip* 
tus  tit.  dc  Sabbato  S.,  & dc  ProcefT.  Au&or  vita:  S.  Lupi  Senom 
an.  623.  apud  Surium  ad  diem  1 . Scpccmb.. ; S.  Audocnus  in  vita 
S.  Eligii  an.  650.  lib.  a.  cap.  21;  V.  Beda-an.  700.  circitcr  htfh 
lib.  4.  cap.  23;  Gutbcruis  in  epift.  8?.  inter  Bonifac.  adS*Lul- 
lum  ■,  Othlonus  lib.  2.  vit*  S.  Bonifacii  Mog.  j S.  dilredus in  vi- 
taS.  Eduardi  Regis  s Scriptor  vitaj  S.  Stutmii  Abb.  Fuld.  apud 
...  . . MabiL 


Digitized  by  Google 


■yix  Friviligia  Rom.  Pontifici 
Mabillonium  inprxfac.  ad  Sxcul.  III.  Bcncd.  par.  i.n*  to2  ; & 
Synodus  Triburienfis  anno  8y$.  in  prxfat.  Quin  ctiam  ante  an- 
num 96  5.  Campanas  benedicendi  ritum  obtinuiftc,  etfi  Sandi  cu- 
jufpiam  imponendi  nomen  benedi&is  nondum  vigeret  ufiis  , at* 
que  in  Germania  j Gallia,  & Italia  invaluifle , liquet  ex  Capi- 
tulari  Caroli  M.  anno  78$.  cap.  i8,atque  ex  Ritualibus  Mfs. , 
nominatimque  ex  Pontificali  Gclloncnfi  , & Egbert!  , ejufdcm_« 
Caroli  M.  aetate  exaratis  oftendit  Martcnius  de  antia.  Eccl.  Ri- 
tib.  lib.2.  cap.  21.  Jam  vero  quod  ad  impadam  Johanni  XlII.  ca. 
lumniam  attinct,  is  fane  Campanam  benedixit , non  baptizavit , 
ac  Ritum  , de  quo  poftea  Synodi  Ravennatcnfis  II.  an.  1311.  Ru- 
hr. 8 , Si  Colonicnfis  an.  1 5 36.  cap.  14,  eafdcm  benedicendi  do- 
cuit , non  baptizandi . Quae  benedidio  quidem  Baptifmusdcindc 
dida  eft  , non  quod  Baptifmi  forma  reapfc  ufurparctur,  fed  quod 
nonnullae  in  Baptifmo  ufurpari  folitx  Cxremonix  , in  iis  benedi* 
cendis  , uti  lotio  , undio  , aqua:  luftralis  afperfio  , Sandi  alicu- 
jus  nominis  impofitio  , adhibeantur  . Verbo > non  vcrc  bapti- 
zantur , fed  bencdicuntur,  ac  Divino  cultui  dcdicantur , quomo- 
do  Tonpla  , Altaria  , Caliccs  , Sacrx  veftes  , aliaque  facra  Vafa 
Dei  cultui  mancipantur  . De  vario  denique  Campanarum  ufu  vi- 
de - fis  Cafalium  de  vetcr.  Sacr.  Chrift.Ritib.  cap.  43;  Card.  Bo- 
nam  Rcr.  Liturg.  lib. x . cap.  22.  §.  7;  Martcnium  de  antiq.  Eccl. 
Ritib.  lib.  2.  cap.  21  iRoccam  de  Campanis  cap.  6 > Thicrrium 
eodem  de  argumento  ; Boquilotium  de  Liturg.  lib.2 . cap.  6 ; Bcr- 
lcndium  de  oblat.  ad  Altare  §■  4.  n.  7,  & §.  6.  n.  8 , ac  Bencdic- 
jdumXIV.  Inftit.  20.  pag.  88  , & 47.  pag.  152. 

De  Silveftro  II.  Pontificatum  Magicis  artibus  adepto  fabu- 
lam  a Bcnnone  Schifinatico , quem  Magix  paritcr  accufare  S. 
Gregorium  VII.  non  depuduit,  confidam,  quam  ainbabus  deindc 
(tints  , pro  fuo  plufquam  vatiniano  in  Pontificcs  odio  , ample'di 
non  dubitarunt  Mornxus  Dupleftius  in  Myftcr.  iniq.  pag. 224  , & 
Magdeburgenles  Ccnt.io.tap.  10.  pag.  548  5 inconfideratc  vero 
Bcnnoni  fidem  adhibentes  Wcrncrus,  Volfinkius  , Martinus  Po- 
lonus , Nauclcrus  , & Matthxus  Wcftmonaft. , viden  , ut  ex  elo- 
giiSjquibus  Silveftrum  madant  Ditmarus  Merfcbtirg.  lib. <5,  Hel- 
galdus  Home,  in  vua  Kobcru  franc.  Regis,  & Johannes  Diac.  in 

libel. 


Digitized  by  Google 


Vi  n dicat  a.  Appendix  jf.  VII.  7 1 3 

libcllo  de  Ecclef.  Later.;  ex  Silveftri  familiari  confuetudinc  cum 
SS.  Majolo  Clun. , & Ebcrardo  Salisburg. ; atquc  ex  nobili  poft 
obitum  ipfi  pofito  Epitaphio  , depellanc  prorfus  , ac  dilpungant 
Baronius  ad  an.  699.  n»3>&  fcqq.,ac  1 003.  n.i  fcqq. ; Bcllar- 
minus  lib.  4.  cap.  12  : Grctzerus  in  Myfta  Salmurienfi  cap.  43. 
to.7.  Opcr.  pag.305,  Coquaeus  in  Ancid.  contra  progrellum  40. 
pag.  497;  Papcbrochius  in  Conat.  §.144;  Pagius  ad  cit.  an.  n.  1; 
& Fraricifcus  ipfe  Bruys  hid.  Pontif.  tom.  2.  pag.307.  Johanncm 
XIX.  gemini  facinoris  cum  Unionise,  quad  pccunia  Pontificatum 
aquifivcrit,  turn  proditionis  , quad  vili  prctio  Apoftolicx  Scdis 
dignitatem  venalem  feccrit , Univerfalis  Epifcopi , uni  Pontifici 
Rom.  pcculiarc,  nomen  Patriarch®  Conftantinopolit.  concedere 
paratiflimus,  nifi  aWillelmo  Abb.  S.Benigni  Divion.,&  a Richar- 
do  S.  Witoni  Virdun.  deterritus  fuiffct , accufatum  a Glabro  Ro- 
dulpholib.4.  cap.i,  ab  Hermanno  Contrafto  in  amSiori  Chron., 
ab  Hugone  Flavin,  in  Chron. Virdun.,  & a Romualdo  Salernit.  in 
Chron.  pag.  1 67.  egregic  vindicant  Fulbcrtus  Carnot. in  epift.3  8. 
ad  Guidoncm  Silvancft.  ilium  non  largitionc  pecuniar  ingreflum 
fibi  paraflfe,fed  ex  laico  inauguratum  Pontificcni, atquc  tarn  licite 
quidem,quam  legitime  exemplis  S.  Ambrofii  Mediol.,  S. German! 
Antifiod.,&  Eubuli  Rcmen.,  qui  ex  ordinc  Laicali  lubito  ad  Epif. 
copalcm  gradum  evecli  lcguntur,oftendens;  & S.Lco  IX.  in  ep.  i„ 
ad  Michaelem  Cerularium  cap.<>,  Grarcos  ea  in  ambitiofa  petitio- 
ne  tituliOccumcnici  a Prardccdforibus  fuis  rcpulfam  Temper  paf- 
fos  conftantiffime  affirmans.  Confer  & S.Pctrum  Damian.in  ep.9. 
ad  Nicolaum  II,  quod  eft  Opufc.  19.  dc  abdicat.  Epifcop.  cap. 3. 
tom.3.  Opcr.  pag.213,  qua  Johannem  , Pontificals  farcin®  pon- 
dere  abje<fto  , Monachum  induifle,  uni  deinccps  Deo  vacaturum 
refert . Ab  codcm  S.  Pcrro  Dam.  lib.  4.  cpift.  9.  ad  Oldcricum 
Firmanum  Epiicopum  viciffim  S.  Lconem  IX.  perftridhim  , quod 
Militaribus  copiis  (c  mifeuiffet , rc£te  defendunt , picque  abfol- 
vunt  Baronius  adan.i  053.  n.io,&  fcqq. , S.  Petro  Dam.  adver- 
fari  obfervansGrcgorium  IX-in  cpift. ad  Germanum  Patriarcham 
Conftantinopolit. , Bonifacium  VIII.  in  Cap.  Dnam  Satiftiw, 
Extrav.de  Major.,  & Obcd.  cap.i , S Bcrnardum  lib.  4.  de  Con- 
fid.  cap.  3 , ccterofque  dc  Schola  Thcologos  , a quibus  hxrcfis 
Pars  U,  Tom.  X x x x uomi. 


7 14  Privilegia  Rom.  Pontifici 

nomine  norantur,qui  a Rom.Poncifice  e duobus  alterum  giadium 
auferunt , neque  nifi  fpiritualem  concedunc . Excufatione  cste> 
rum  eum  dignum , quod  moerens , lugenfquc  frequenter  accipe- 
ret , in  Gallia  , & Germania  Epifcopos  gaicaios  , & loncatos  ad 
bella  proccdcrc:  quod  haud  fecerat  tamcn  S.Leo,  qui  licet  Exer- 
citum  comitatus , cminus  ccrtaminis  eventum  cxpeiflare  fatius 
habuiu  Johannes  de  Carthagena  in  propngnaculo  Cathol.  dc  Ju-j 
re  belli  Rom.  Pontif  ; Bellarminus  de  Script.  Eccl.  ad  an.  1 060 
ac  Bencdiilus  XIV.  dc  SS.  Canon.,  qui  poftquam  lib. 3.  cap. 30. 
poft  Baronium  ad  ann.  1049.  n.  1 2.  obfervaflet  calumniatorurru 
opera  S.  Leoni  IX.  infenfum  S.  PctrumDam.  factum  fuiffc  , cap. 
3^.opinionem  Cajctani  in  Schol.  ad  cit.epift.  Gregorii  IX,  Tho- 
rn* Montecatinii  in  refponf.  ad  fuas  animad.,  &t  P.Vitalis  Martii 
in  refponf.  ad  quaeftionesVallumbrof.  Fidclis  Soldani  cap.  1 o cx- 
iftimantium  a S Pctro  Dam.  giadium  materialcm  Rom.  Pontifici 
non  fuiffc  ablatum,  amplciftens,  id  unum  putat  voluilfe,  intendif- 
feque  S.  Pctrum  Dam. , giadium  materialcm  compctcrc  quidem 
Pontifici , fed  cum  neque  propria  ipfius  manu,  neque  alioruin  ip. 
fo  prtrfcnte , ac  mandante  ecu  belli  Ducc,  adverfus  holies  effe  ex* 
erendum  , & cxcrcendum  » 

DE  S.  GREGORIO  VII,  ALEXANDRO  III,  INNOCEN- 
TIO  111,  JOHANNE  XXII,  MARTINO  V,  INNO- 
CENTIO  Vlll , SIXTO  V , & CLEMENTE  XI. 

§.  VIII. 

IMmanes  inter  calumnias , quibus  in  S.  Gregorium  VII.  Ponti- 
ficem  Opt.  a Berengario,  a Bcnnone,  a Conrado,  a Sigcberto, 
a Bibliandro,  ab  Aventmo,  a Til  nanno,  ab  Illy rico » a Mornxo  , 
ab  Hcidcggero , a Galdafto  , a Ri  veto  , a Baylio , ab  Allixio  , a_» 
Brucjo , aliifque  Sycophantis  horum  fimilibus  invidia  undique 
qiuefaa  eft,  tanquam  qui  per  vim  Militarcm,  pccuniis  fibi  compa- 
iatam,Pontificiam  dignitatem  invaferitj  in  Hcnrici  IV.  Imp.  jura 
temere  irtepferit,  atque  infontem  odio  ferinohabuerit  > a Sacer- 
dotc  Concubiaario  verum  confici  Sacrificium  inficias  ivetit,  ideo- 

«^uc 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  fi.  VIII.  715: 

que  Chriftifidclibus  ejufmodi  Sacerdotum  intercfle  Sacris  interdi- 
xeriu  homicidiis  dcmum,  Adukeriis,  Sacrilegiis , Magiis,  omnif. 
quc  genu*  fccleribus  operam  dederit,  vitamque  non  hominc  dig- 
nam  , fed  bruro  fimillimam  trad  uxor  it  ; quos  ncbulones  tatnen  It 
cum  egregiis  illis,  quos  innocentiae  S.Gregorii  probatiflimar,  exi- 
miarumque  virtutum  aflertores,  ac  vindices  indicavi  par.  1.  To.  2. 
Art.8.  $.1.  pag.344,&:  par.2.To.j.Arr.d.§.i.  pag.tf  J3,viris  com- 
pares , co  fe  habebunt  modo,  quo  Si  confer  as  Fulicas  Cygnis  , & 
siedona  Parra > Cajlaneis  Corylos  deques,  P'1  bur na  C.uprejfts,  tot,  in- 
quam,tamque  atroccs  inter  calumnia*,duo  potiflimum  accufatio- 
nis  capita  , quarproxime  fidem  tangant  , diluenda  mibi  fumo.  1. 
Quod  a Bercngarii  circa  Buchariftiam  errorc  haud  procul  abfuc- 
rit , veramque  panis , ac  vini  in  Chrifti  D.  Corpus  ,&  Sanguinetn 
fieri  converfioncm  negaverit.  Ita  commenti  omnium  primi  lcgun- 
tur  Berengarius  in  refutatione  ultima:  profefs.  fidei , & Benno  in 
ipfius  vita;  atque  hoc  quoque  nomine,  quod  fidem  de  Eucharifiia 
in  quxftioncm  pofuiffet,  quin  & labcfa&aiTct,  judicio  poftulatum 
ab  Epifcopis  30.  Schifmaticis  in  pfeudo  • Synodo  Brixinenfi  anno 
1 080,  refert  Conradus  Urfpcrg.  codcm  & ipfe  fchifmatis  furore 
in  Pontificem  Optimum  percitus  . Ad  commentum  iftud  confir- 
mandum  ex  Commcntario  Mf.Bibl.  Lambcthanae  in  S.Matthaeum 
Hildcbrandi  nomine  infignito, quern  a S. Gregorio  VII.  non  diiiin- 
guendum  pro  certo  habet , fragmentum  profert  Petrus  Allixius 
in  prasfat.  atflibellum  quemdam  Johannis  Parif.  Ordin.  Pried,  in- 
Cctiptum:Determinatio  de  modo  exfifendi  Corporis Chrtjli  in  Sacra- 
mento Stltaris  &’r.pag.7,quo  in  fragmento  Autfior  quomodo  con- 
verfio  in  Euchariftia  fiat , quxrcns,  an  formalis  fit,  an  fubftantia- 
lis  : 6)uod for  main,  inquit,  nonjit,  manifefium  ejl ; quod  forma  pa- 
nis, iff  vini  remanent  . Utrum  verojit  JubJfantialis  , pcrjpicuum 
nonejl . Duobus  expofitis  deindc  n.odis  , quo  convcrfio  iftaexpli- 
cari  lolcr,  fuam  hac  in  quxfiione  fufpcndcre  opinioncm  fatius  ha- 
bet . 2.  Quod  fadlo,  & ditflo  in  id  contendcrit,  ut  Principum  tem- 
poralia  Horn.  Pontificis  fubjugarct  poteftati ; earn  fibi  exaudio- 
randorum  Regum  afieruerit , cxemploque  peflimo  in  Principum 
jura  attcntandi  Succcfforibus  fuis  prativerit, atque  Alexandro  III, 
Innocentio  ill , Gregorio  IX , Innocentio  IV  , Bonifacio  Vlll  * 

X x x x a Johan- 


yi$  Privilegia  Rom.  Pontifigi 
Johanni  XXll,  Urbano  VI,  Paulo  11,  Pio  IV,  S.  Pio  V , Gregorio- 
Xlll , & Sixco  V.  crrandi  paritcr  caufsa  fuerit  errore  fuo5  quo 
apertiflimc  contra  Dei  Verbi  feripti , & traditi  expreflifllma  tefti- 
monia  in  juraPrincipuinirrcpfit:  atqtie  hoc  quidem  nomine, quafi 
violate  Religionis  erga.Rcges  reum,~poft  Schifmaticos,  & Haere- 
ticos  paullo  fuperius  indicatos,  ad  plebem  S.  Grcgorium  nodrum 
ignominiofe  traducerc  Maimburgus , Vigorius  , Dupinius  a Bof* 
fuetius  , de  Choyfeul  , Natalis  &c.  hand  veriti  funt . 

Verum  hisfrontem  omnino  periifle  oportet,  quos  hsec  apud 
Plebem  venditare  non  puduit  ^ Quam  enim  i.  alienus  fuerit  S- 
Grcgorius  aBcrengariana  harrefi,  egregiufque  Catholici  dogma- 
tisdc  Tranfubftantiarione  propugnator5  facile  demonftrari  poteft 
turn  ex  Synodis  Turonenfi  ann.  1055  , cui  ipfe  Legatus  prajfuit  , 
Romana  an.  1055),  cui  ipfe  prarfens  fubferipfit , duabufque  Roma5- 
nis  aliis  ann.  1078  , & feq.  fub  ipfo  Pontifice  habitis  } in  quibus 
Berengarius  ad  hdem  deprarfentia  Chrifti  D.  in  Euchariftia>  jux- 
ta  Evangelicam3  Apoftolicam  , & Ecclefiafticam  veritatem,  deque 
panis  , vinique  in  Chrifti  Corpus,  & Sanguinem  converfione  pro* 
fitendam  compulfus  fuit  ; turn  ex  lib.i.  cpift.47,  qua  Mathildem 
Comitiflam.  ad.frequentem  Euchariftia*  fumptionem  adhortans  , 
ad  orthodoxapi  de  eadem  fidem  explicandam  SS.Ambrofii,Gre- 
gorii  Chryfoftomi  teftimonia  adhibet.  Quod  autein  ad 

fragmentnm  attineta  Petro  Allixio  prolacum,  illud  S.  Gregorio' 
Vil.  abjudicandum,.alterique  Hildebrandojuniori  circa  an.i  1 50:. 
adferibendum  non  dubitant  ipfimet  Warthonus  in  Au&ario  ad 
hiftor.  Dogmat.  Ufterii  pag.  405  , & Fabricius  in  Bibl.  mcd. , & 
infim.  Laiin.  lib.7.  gravibus  conje&uris  du<fti  , quod  nempe  lon- 
ge  a Noftri  genio  , ac  fenrentia  fragmenti  auiior  abiudat . Nam 
ille  Clavium  poteftatem  S.  Petro  datam  egregie  extulit  ; fuper. 
Petrum  fundatam  Ecclefiam  pra?dicare  non  deftiticj  Monafticum 
Ordinem  favorc  > & amore  , quoad  vixit,  profccutus  eft  j Hzercti* 
cos  nullibi  quietc  degere  paffus,  undique  profligare  fategit-.  Hfc. 
vero  Scriptor  de  Clavium  poteftate  parurn  a Protcftantibus  diver- 
fam  induit  fententiam  , eamque  Apoftolis  ex  arquo  tributaniLj 
{cribiti  Ecclefiam  nonfupra  Petrum  , fed  fupra  Chriftum  ipfum 
«dificatam  fuifse.docctj,Monachos  non.  fcmel  Pharifads  compa- 
rand 


Digitized  by  Google 


V IN  Die  AT  A A P P E N D IX..JT.  VIII.  JXJ 
rans  > corum  tonfuram  , veftes , ac  vigilias  vcllicat  > cum  Harre- 
ticis  vicifliin  mitius  agendum  , morteque  nequaquam  afficiendos 
inftnuat . Demum  quodrem  extra  dubium  omne  ponic  , Scriptor 
hie  S.  Bernardum  in  lib.  dc  Confid.,  S.  Gregorio  Vll.  state  certc 
inferiorem  , citat,  & ad  cjus  ledioncm  exhortatur  . Quamquam, 
ut  ibid,  in  Addic.  obfervat  Manfins  , neque  tarn  facile  Scriptori 
huic  Berengarii  afflandus  eft  error . Etli  cnim  de  con  verfionis  in 
Euchariftia  modoanceps  hsferit , atquc  difputationis  hujufmodi 
pelagum  ingredi  detredarit , dc  hoc  tamcn  Catholico  dogmatc 
rede  fenfiffe  haud  obfeure  indicat  cum  in  fragmenti  principio  , 
turn  fine  fic  inquiens  : &)uum  panis  , & vinum  dicantur  a cunffis. 
SanSiis,  & a Fidelibus  credantur  tranfire  in  fubftantiam  Corporis , 
& Sanguinis  Chrijli  &c.  Propofita  dcindc  quteftione  , geminaque 
ratione  converfionis  ejufmodi  explicandte  , atquc  a propria  fa 
opinionc  temperans , hifee  concludic : Gguod  ex  auftnritatibus 
certum  ejl , profit emur fcilicet  in  fubfiantiam  Corporis , & Sangui- 
nis Chrijli  converts' : modurn  vero  converfionis  ignorare  non  erube- 
Jcitnus  fateri  . Confer  & Mabillonium  in  prsfat.  ad  Ssculum  VI*. 
Bcned.  par.  a.  §.  7,  & Coquarum  in  Antid.  contra  Mornsum  ad 
oppofit.  41  pag.  tom.  1.  Neque  majus  S.  Gregorio  noftro 
negotium  fuerat  ex  capite  altcro  facefcenduin  ob  Laicum  Princi- 
pum  jus  ufurpatum;  ncqueviolat*  fidei  crimen  proptcrea  ipfi  fue- 
rat affingendum . Ut  cnim  hac  de  re  alea  plena  nihil  aliud  dicam  , 
nullum  profedo  ab  co  decretutn  cmiffum  fuilfe  , quoRom  . Pon- 
tifitis  in  temporalia  etiam  Regum  poteftatem  extendi  definicrit , 
vel  Boffuetio  , & Ffeurio  compcrtum  fuit . Gertum  eft  infuper  » 
Bonifacio  Vlll.  Conft.  tDnam  SanSlam  nihil  hoc  dejure  fuifsc 
definitum  , fed  id  dumtaxat  ftatutum,  nccefsarium  else  ad  falu- 
tem  , ut  Fidcles  omnes  Pontifici  obedientiam  praeftent,  vclutx 
obfervarunt  Abbcly , Cardinalis  de  Bifsi  in  docum.  Paftor.  adv„ 
Appel.,  Languetius  in  cpilh  ad  D.  dc  Lamoignon  , & in  altera  ad. 
Epifcopum  Bolonien.,  aliique  palfim  dodrina  praeftames  Gallia, 
rum  Prsfules.  Gatcrum  gravilfima  non-defunt  argumenta,  qui. 
bus  , quominus  violate  Chriftianar  Religionis  , ufurpatique  Prin- 
palis  juris  accufemus  Rom.  Pontifices  , abfterremur  , & prohibe- 
mur  . Palchalem  11.  Inveftituras  Henrico.  Imp.  per  vim  extor- 

quenti 


Digitized  by  Google 


7*8  Privilegia  Rom.  Pontifici 

quenti  relaxando  peccafse  quidem , non  fuifse  camcn  cur  peccaci 
circa  fidem  coargui  poflet  a S.  Bruno  Signino  , a Guidone  Vien., 
a S.  Godcfrido  Ambian.,  a S.  Hugone  Gratianop.  3a  johanne 
Lugd.>  & a Gofrido  Vindoc.3  documcntis  longc  gravioris  pondc- 
ris  ex  johanne  Cajetano,  ex  Ivone  Carnot.,  ex  Daimberco  Senonj 
atque  ex  Synodis  circa  Inveftituras  habitis  Tub  S.  Gregorio  Vll  3 
Vittore  111,  Urbano  11,  Pafchali  11,&  Callifto  11.  planum  eft  fattum 
tom.  3.  Art.  3.  g.a.pag.  24?,  &feqq.  Innocentium  11.  a Petro 
Diac.  lib.  4.  cap.  ^7.  Chron.  Cafs,  injuriam  paflfum  , dum  Invefti* 
turas  Lothario  Imp.  ab  eo  reftituras  falfo  tradit,explicitilfimo  tc- 
ftimonio  S.  Bernardi  in  epift.  i<o.  ad  ipfum  Innocentium  3 & Ot- 
tonis  Frifing,  lib.  7.  cap.  18.  oftendunt  duumviri  hac  in  re  nihil 
fufpe&i  Maimburgus  hift.  occaf.  Imper.  lib.  4,  pag.  43  3 3 & Bru- 
ys hift  Pontif.  tom. 2,  pag  fcq.Vide  & Sandinum  difput.ip. 

Ab  Alexandro  111,  graviter  erratum  3 ejufque  fententia  in_> 
errorem  Pontifices  aliquos  ipfius  Praidcccfsorcs  incidtfse,  jattat 
Bofsuetius  defenf.  declar.  par.  2-  lib.  14.  cap.  40,  & feq.j  quia_» 
nempc  in  Hefcripto  ad  Ubaldum  Ofticnf.  Cap.  Cum  ejfet  3 de  Tc~ 
Jlam.  alienum  dixit  a lege  Divina3a  SS.  Patrum  decretis,&  ab  Ec* 
clefiaftica  difeiplina  ad  Teftamenti  valorem  ultra  duos  , vel  tres 
exigere  teftes  : quum  neminem  lateat  Chriftianorum  Principum 
Legibus  3 ac  Populorum  ubique  praxi  recepta , rata  non  haberi 
Teftamenta  3 nifi  feptem  adhibitis  teftibus  ,&  quia  in  Hefcripto 
ad  Epifcopum  Salernit.Cap.  Licet 3 extra,  de  Spcnfa  ducrum3  poft- 
quam  dccrevit  Matrimonium  ratum  cum  una  eelebratum  notu-» 
diffolvi  pofteriori  cum  altera  inito  3 & confumato,  fubtexuit,  ali- 
rerfuis  aDeceftoribus  aliquando  judicatum3videlicet  Matrimoni- 
um per  verba  de  prarfenti  contrattum,non  tamen  confumatum,  di- 
rimi  pofte  per  aliudMarrimonium3in  quo  copula  interceflerit.Quo 
plane  in  judicio  Pontifices  illos  a veritate  dcflexifle  probat  ipfius 
Alexandri  definitio  tota  ab  Ecclcfia  religiofc  recepta  . Sed  enim 
abfque  caulk  AlexandrumBoftuetius  vexat,in  invidiamquc  vocat, 
atque  ad  noxam  aliis,quos  ignorat,paritcr  inferendam  prcepoftcre 
inflettit . Atque  nullus  quidem  in  priori  Hefcripto  intervenit  er- 
ror : ncc  enim  dixit  lege  Divina  fancitum  3 ne  duo  plufquam  , vel 
tres  ad  Teftamenti  valorem  adhiberentur  teftes  3 fed  dumtaxatex 

cadem 


Vindic  ata.  Appendix  jT.  VIII.  71  p 
eadem  lege  duos  vel  trcs  fufficcre  • Nec  etiam  prohibuit,  quia 
lege  hutiuna  plures  alibi  ftatui  poflent,  fed  folummodo  Ecclcfi* 
Horn,  fubjettis  in  temporalibus  , & Spiritualibus  legem  fancivit  > 
qua  impofterum  ad  valorem  Teftamenti  duos  > aut  tres  fufficere 
tedes  feirent . Quod  idco  cautum  voluit,  quia  in  Ecclefia  Veliter- 
naconfuetudo  indufta  fuiflfet  refeindendi  Teftamenta  > qux  non 
fuiflfent  quinque  faltem  tedium  fubferiptione  firmata  . Qui  Cl  hac 
in  lege  ferenda  detur  etiam  Dei  Verbum  feriptum  , ac  traditum 
perperam  allcgaflfe , falfaque  proinde  ratione  du&us  adeamdem 
legem  Tub  poena  excommunicationis  indicendam  proliliiflfc  , quid 
tumindc?  Quandoquidem  etfi  S.  Scripturam  , & Xraditioncm_» 
fuam  frudra  in  fentenciam  inflexerit , nihil  ci  tamen  adverfum  ab 
co  definitum  condat . Qucmadmodum  quod  etfi  Nicxni  Patres 
ad  Filii  Divinitatcm  contra  Arium  addruendam  locum  ex  Gen. ' 
cap.  19 . v.  24:  Domitius  pluit fulpbur , & ignem  1 Domino  , fruf- 
tra  accerfiviflfc  dignofeantur  , non  proptcrea  a fide  deflexifTc  di- 
cendi  funt  .Unde  appofite  Melchior  Canus  de  Ioc.  Theolog.  lib. 
6.  cap.8.  ad  iq.admonet  duo  in  Refcriptis  Pontificiis  diftinguen- 
da  efie,  intentionem,  & conclufionem,  ad  quam  principalitcr  mens 
Pontificis  refpicit , in  qua  ipfum  falli , & fallerc  omnino  nefeiutn 
affirmamus  , atquc  rationes  ,&  motiva , qu«  a Pontifice  Refcrip. 
to  perfaepe  attexuntur  » in  quibus  Pontificcm  eodem  infallibilita- 
tis  privilegio  gaudere  nondicimus . Quod  ad  2 . Refcriptum  atti- 
net , neque  reiffce  exinde  Boflfuetius  Alcxandri  fententia  alrquos 
ejus  deceflforeserraflc  colligit.  Certe  Pontifex  ullushuic  Deere  to* 
Alexandri  contrarium  aliquando  decrevide  nunquam  demondra- 
bitur  j unde  fit,  ut  verba  ilia,  in  quibus  vim  adco  facit  Boflfuetius  r 
Jguamvis  aliter  a quibujdam  Pncdccejfiribus  nojlris  fuerit  ali - 
qiundojudicaturn , velut  ex  fuggedione  Epifcopi  Salernitani , ex 
hypothefi  ided , fubjun&a  habeantur , quod  fciliccc  ille  feripfif- 
fet  aquibufdam  Pontificibus  fuiflfe  declaratum  Matrimaniiim  ra- 
tum  confumato  diflfolvi . Nam  Gonzalezio  adnotante  > Mutinae 
in  Italia  maxime  , & in  Ang.Ua  paflim  abufus-  invalucrac  Matri- 
monium ratum  diflfolvendi  per  fubfequens  confumatttm , occafio- 
ne  forfitan  accepta  ex  perverfa  inter pretatione  Capitis  Sieut  ex 
litter  is  de  SponftL,  qua  faacitum  fucrat  Sponfalia  dirimi  per  Ma- 
rti mo- 


*rlO  P R I V I L E G I A Rom.  PoNTIFICi 
ttrimomum  , unde  id  paritcr  translatum  fuerit  ad  Matrimonium 
ratum  . Deindc  , ut  obfcrvat  Nicolaus  Duboifius  , antca  in  Ec- 
clefia  nondum  fatis  eliquata  qua:ftio  crat , an  fubfequcnti  Matri- 
monio  confumato  antecedens  dumtaxat  ratum  diffolverctur  i un- 
de fadum,  ut  divcrfi  Ecclefiarum  Prrcfulcs  Salernitanus  , Pata. 
vinus  , Senencnfis  , Novicenfis  , Januenfis  &c.  hac  dc  re  Apofto- 
licam  Sedcm  confulendam  duxerint  j non  fecus  atque  quoad  Ma^ 
trimonia  eorum  , qui  impotentia,  & frigiditate  laborabant  , di- 
verfa  obtinuerat  five  dodrina , five  praxis  in  Ecclefia  Gallicana^ 
& Romana,  ica  videlicet,  ut  ex  diverfis  utrinque  probabilibus  ra- 
tionibus  diverfimode  a Gallis  , atque  a Romanis  de  hujufmodi  Ma- 
trimonii validitate,  five  invaliditatc  ,ferrctur  judicium  : fieri  ita- 
que  potuit,utdiverfa  perindeRoman.Pontificibus  affingeretur  opi- 
nio, antequam  nempe  exploratiflimam  Alexandcrlll.  rem  faceret  • 
Innocentii  111.  fentemia  ab  ha»refis  labe  expurgari  haud  pof- 
Ee  five  Urbanum  111,  C-ip.  De  ilia  Jr  Divort . , five  Caeleftinum  HE 
Cap.  Laudabilem , de  Converf.  Inf  del. , quod  docuerint  per  hajre- 
fim  ita  Matrimonium  dirimi , ut  ei  liceret  conjugium  aliud  inirc* 
cujus  prior  Conjux  in  hxrcfim  prolapfus  fuifset,  adcoque  ut  ad 
.cumdem  ad  fidem  regredientem  redire  compelli  nequeat  > quo- 
rum proindc  dodrina  emendari  indiguit  ab  Innocentio  III.  Cap, 
Quanto , de  Divortiis  fatcncc  aliter  fuis  fuiffc  a decefsoribus  dc- 
cretum  : Licet  quidam  Pradeccjjores  nojlri  ( Urbanus,  Sc.  CaHefti- 
mis  videlicet  )fenjijje  aliter  videantur\  unde  & pars  ilia  Capitis 
Laudabilem  , qua:  legitur  lib.  $ . antiqua:  Colled.  1 1.  Decretal. 
Antonii  Auguftini , Colledioni  jufsu  Gregorii  IX.  a S.  Raymun- 
do  adornata:  non  eft  inferta ; ac  tandem  Concilium  Tridencinum 
Scfs.  24.  Can.  5.  in  eos  ccnfuram  intorquet , qui  propter  hacre- 
fim  difsolvi  pofse  Matrimonium  diccret , ideo  , inquam  , ab  hae- 
xefis  labe  abftergi  Urbanum  > & Cadeftinum  nequire  Alphonfus 
de  Caftro  lib.,  de  ha»ref.  cap.4,  Sc  HadrianusVI,  dum  Lovanicnfis 
adhuc  dodor  audirct  , affirmare  non  dubitarunt . Innocentio  HE 
viciflim  ingenti  piaculo  vertitur  a Bofsuctio  diligentiffiino  erra- 
torum  , in  qua:  prolapfi  vidcri  ipfi  potuerc  Romani  Pontifices  » 
colledore  cap.4 1,  ex  prazpoftero  ingenio  relinquendi  nihil  intac- 
tum , quo  infallibilitatis  privilegium  imminueret , ipfifque  pror- 


Digitized  by  Google 


Vindtcata.  Appendix  if.  VIIL  yy  t 
fu?  eriperet,  ideo  quod  a Capitulo  Ciflercicnfi  conful  ms  , an  Mo. 
nachi  cujufdam  facrilcga  Confeflio  ab  ipfo  Confelsario  rcvclan- 
daefscr,  turn  cx  fua,  turn  cx  Catdinalium  (cntentia  , idcoquc 
prarhabita  matura  > &Canonica  deliberationc  , affirmative  ref- 
pondit ; vcluti  refert  Cxfarius  Ciftcrc.  in  hid.  fui  Oidin.  lib.  3. 
cap.  3 2:  quod  refponfum  , mquit , quatenus  facrilegam  Confcl- 
fionem  non  cfTc  fub  Sacramentali  fccreto  omnino  ceiandam  cdicit, 
Juri  Divino  ,&  natural!  rcpugnarc  Thcologi  , &_Canonifta?  uno 
ore  confitentur . Sed  enim  abfit  a me  , ut  id  ex  Innocentii  fenten- 
tiadc  Urbano  » & Carlcftino  diccrc  audeam  , cujus  potins  d icflo 
tarn  vcrc  ,quam  pic  uterque  ab  hxrefis  labe  vcl  lcvi  abflcrgitur  . 
Eodem  cniiu  Innoceiuio  tcfte,ab  utroque  dubitandi  verbum  ufur- 
patum  eft  : b'idetur  Nobis  5 unde  pacct  utriufquc  Refcripuim  pri- 
vatim  opinando  , (ingularitcrque  refpondendo  fuifse  datum  > non 
etiam  vcluti  ex  Cathedra  loquentes  Lcclefiam  univerfam  didlo 
ftto  obligate  cos  voluifse.  Ncquc  vero,  ut  fuo  advertimus  fepe  lo- 
co, Epiftolis  omnibus  Pontificum,  qua;  vel  inter  Dccrctales  rclatx 
funt , ea  indiferiminatim  vis  legis  ineft  , ut  tanquam  c fupremo 
Tribunali  edit*  inter  fidciregulas  finthabendae:  diftinguendum 
eft  enim  in  Dccrccahbus  ; atque  quae  ad  fidei  caput  fpedtant , non 
facile  confundcnda  cumiis,  qua;  fpeciem  dumtaxat  lingutaris 
do&rinx  prxfefcrunt , vcluti  paffim  Pragmatici  admonent . Vcl 
ex  ignorantia  vero  cafus  , cujus  arguere  dodif.  Bofluetium  no- 
lim  , vcl  cx  pruriginc  didla  Pontificum  vituperandi , linauendiquc 
nullum  illorum  privilegia  labefadandi  locum  , objedtioncm  con- 
tra Innoccntium  procedere  putaverim  . Cafus  fuerat  de  fingente 
Confeffionein  , quo  in  cafu  vera  omnimode  Innocrntii  do&rina 
eft  . Nempe  Casfario  narrante  , Monachus  quidam  fc  abfque  Or- 
dinc  Mifsascelebrarc  die  quadam  Abbati  fuo  in  Confeffionc  ape- 
rucrat , a quo  tamen  dolcntc,  & illacrymante  ctfi  rogatus  , moni- 
tus,  & jufsus  , a tamo  fcelere  ccfsarc  fe  nolle  mifer  refpondit  ■ 
Igitur  de  iftiufinodi  cafu  Innocentius  confultus  refpondit  hanc 
Confeffionem  ejje  prodendam  , quia  potins  ejl  bhjpbemia  , quints 
ConfcJJio-,  nec  debet  Confejjor  tantam  bhjphemiam  , ac  infaniam 
celare  , per  quam  pcriculum  toti  Eccleft £ poterit  incumbere . Quo 
profc&o  in  cafu  peccatum  in  Confeffionc  quidem  pandentis  , ic$l 
Pars  II.  Tom.  N.  Y y y y animo 


Digitized  by  Google 


722  Pri  v il  e g ia  Ro'm.  Pont  if  ici 
animo  obdurato  in  eo  pcrfcvcrandi  , quis  ccnfcbit  vcram  Confcf- 
fioncm  peragi , quum  ex  jnftitutione  Chrifti  ad  eamdcm  necel'sa- 
ria  fit  cx  pane  poenitentis  incentio  falcem  peragendi  Sacramca- 
tum  ( quamvis  ob  aliquam  deinde  caufsain  fuo  valore  fruftretur, 
& a Confe  fsario  denegetur  abfolutic)  quod  profe&o  non  peragit, 
qtii  lacrilcgc  Confeffioncm  fimulat  , animoque  paratus  eft  tnc 
peccato  poll  Confeflionem  obfurdefeere  ? 

Nonmorabor  heic  multis  , quae  Cceleftino  V.  Pontifici  fan- 
diflimo  vel  a malevolis  ex  invidia  , vcl  a bardis  ex  ignorancia  ob- 
jeda  leguntur  , quad  propria  abufus  (it  poteftate  , de  eaque  pefli- 
n.c  fenierit  , dum  abfolvcre  fc  a culpa  , & a poena  aliquando  pro- 
ntintiavit  omnes  , qui  vere  pcenitences  , & contriti  in  die  Dccol- 
lationis  S.  Johannis  Bapt.  ad  Eccicfiam  Aquilanam  accederent  . 
Indulgentiam  banc  enim  vere  poenitentibus  , & contritis  conccf- 
^ni,  poenae  reauim,  qui  culpa  aliquando  etiam  dicitut>tantummo. 
do  tcfpexifse,  mani&ftc  cxinde  pater,  quod  nonnift  poenitentibus, 
& contritis  concefsa  fuerit , in  quibus  fane  poenitentia,  & contri- 
tione  jam  dcletum  culpa:  omnem  rcatum  fupponerc  oportct,adco* 
que  locum  non  amplius  fui(Te,ut  a Pontificc  abfolveretur . Parum 
hinc  abeft  cenfur*  alterius  nota  , quit  poftea  Bonifacio  IX.  inflic~ 
ta  eft,  quod nefandiflima  licitatione,  iniquiflimaque  Indulgentia- 
tum  nundinacionc  pro  ditione  Mediolancnfi , referente  Bernardi- 
no Corio  in  hift.  Rer.  Mcdiol. , ac  pro  Regionibus  Gcrmaniae,  re- 
ferente Gobclino  Perfona  in  Cofmod.  xtat.  6.  cap.  8 6 , & fcq* 
eleemofynas  conferentibus  Indulgentiam  talein  largitus  fit , qua 
etfi  ncque  contriti,  neque  confeffi,  aquocumquc  peccato  abfolu- 
ti,  ac  itberiabirent . Comments,  & calumnix  funt  cnim,  quibus 
occafionem  quidem  prxbuit,tefte  Nicmo  Iib.i  .Scbifm.cap.<j8,ad- 
miniftrorum  quorumdam  effrenis  licentia  , ingluviefquc  inexple- 
bil is,  qui  Jubitxum,(Ive  Indulgentiam  per  diverfa  Rcgna  promul- 
gatum  midi  ,cum  poteflatc  commutandi  in  alia  poenitentia:  , ac 
pietatis opera  acccflum  cum  iis,qui  adUrbem  accederc  nequirent, 
bujufmodi  facuftate  turpiter  in  qua;  (l  urn  propriitm  abufi,  peccata 
poenitentibus  fine  poenitentia  relaxando  , atque  fuper  quibufque 
irrcgularitatibus  difpcnfando  , anfam  malevolis  dcdcrunt , uti 
Cono>uii  Gobclino  » eadem  criminationc  innocentem  afpergen- 
, . dl 


Digitized  by  Goog 


Vindicata. Appendix  iT.  VIII.  72 3 

di  Pontificem.  Qui  plane  quam  ab  hujufmodi  abufu  abhorrcrct , 
documento  funt , argumentoquc  evidcntifllmo  ipfius  Epiflolae  ad 
Benedidum  Fcrrar.,&  Bcltraminum  Novocom.  in  Italia,  necnon 
ad  Gerardum Rothenburg.jNicolaura  Mifncn.,ac  Gerardum  Hil- 
desheimen.in  Germania  Epilcopos  apud  Raynaldum  ad  an.  1 35*0. 
n.  1,  &feqq.,  quibus  diftfide  mandavit,  utomni  Audio,  & conam 
nefariis  ejufmodi  nundinatoribus  , facrilegifquc  ncbulonibus  co- 
crcendis  , caftigandifquc  incumbcrcnt ; quorum  plerofque  juftas 
flagitiorum  poenas  carccribus  intrufos  Pontifici  dependifse  refert 
Niemtis  lib. 2.  cap.  6 2.  Ncque  magis  eft  , cur  morer  mendacia  , & 
malcdida,ftve  cx  odio  erga  Pontificcs  immani,  five  ex  fervili  erga 
Principcs  timore  confida,  a maleferiatis  plerifquc  adopcata,  & a 
Puteano  qtiainmaxime  in  adulterata  fuadillidii  hiftoria  , & poft 
ipfum  aFrancifco  Bruys  hift.  Pontif.  tom. 3- pag.346jindifcrimi- 
natim  congcfta,  quibus  Bonifacii  Vlll.  fama,  fidcfqtic  afpergitur: 
poftquam  nempe  ab  invidia  prorfus  omni  abunde  ilium  abfterfc- 
runt,  cjnfquc  nomcn  , ac  Religionem  in  tuto  collocarunt  , Aymo 
Maurianenfis  Antiftes  apud  S.Antoninum  in  Chron.par.3.  tit. 20. 
cap.  8,  §.  213  idem  S.  Antoninus  ibid.  §§.1,  & 3*  Anonymus  Va- 
ticanus  apud  Raynaldum  ad  ann.  1303.  n.3  5 , & feqq. , ac  1311. 
n.  54,  & feqq.,  & apud  ipfum  idemfemet  Bomfacius  j Clemens  V. 
in  Concilio  Vic'nn.,  dc  quo  Maudcrus  de  Monarch,  par.  4,  lib. 7. 
cap.  18  ; Cardinales  Richardus  Pctronus  Sencn. , Petrus  Hifpa- 
nus,& Francifcus  Cajetanus  apud  Raynaldum  ad  an.  1 3 1 2. n.  1 1; 
Jo:  Andreas  in  Mercuriali , five  in  Regulas  lib.  6 . Decree.  de  Re- 
mint.  cap.  1*,  Petrus  Paludanus  in  trad,  de  caufsa  immediata  Eccl. 
poteft.  apud  eumdem  Annal.  ad  an. 12^7.  n.34,&  feqq.;  jEgidius 
Roman,  de  Renunt.  Papa?  in  Bibl.  Roccaberti  to  2.  pag.i,&  feqqi 
Jacobus  Card.  S.  Georgii  lib.  1 . de  geftis  a ceftione  S.  Petri  Coe- 
leftini  ufque  ad  ejusCanonizat.  cap.i  1.  tom. 3.  Script.  leal,  pag- 
€6o\  Card.  Gentilis  de  Montcflorum  Ord.  Min.  in  Apolog.  apud 
Eggs  in  Purpura  doda  tom.i.  pag.  2643  Johannes  Villanius  lib.*, 
cap.  22;  Francifcus  Pippinus  in  Chron.  hb.  4.  cap.  4 9.  apud  Mu- 
ratorium  Rer.  Ital.  to;n.  pi  Guido  Baifius  in  trad,  fu per  harrefi , 
& aliis  criminibus  Bonifacii  Vlll.  ex  Bib!.  Eccl.  Cathed.  Lucen. 
aManfio  dcfcripto  Suppl.  tom.3.  pag-375j&  feqqi  Fcrretus  Yi- 

Y y y y ccn- 


724  Pkivilegia  Rom.  Pontifici 
centinus  hift.  lib. 3 , dc  quo  idem  Manlius  in  Not.  ad  Raynaldutn 
30.1303.0.41  ;Jo:Rubcus  in  ejufdem  Aclis  Rom.  edit,  itfji, 
Rcccntiorcfqtie  alii  plures  , quibus  parco. 

AutNicolaum  llljaut  Johannem  XXll.advcrfa  inter  fc  fronte 
confli&antes  , & qtiidcm  in  re  ad  fidem  fpe&ante  ,quiu  errafle  fa- 
teamur,  fieri  nullo poflc  modo  ii  pugnantj  quibus  prapoftera  cura 
inert  errata  , quxcumque  poflint,  urgcndi  Pontificum,  quos  falli  , 
& fallere  ncquaquam  elTc  nefeios  fuadendum  temcre  fibi  fumpfe- 
runt.Enim  vero  Nicolaus  111.  prjdcriptam  a Seraphico  Patriarcha 
S.  P.  N.  Francifco  Religiofae  vitae  formam,Regulamque  dcclaran- 
damadorfus  Dccrctali  Exiit  lib.5.  tit.i  2.  cap.3.,  inter  alia,  qur 
minus  ambigua  , & difficilia  videri  poterant , docuit  §.  Porro  , 
quod  abdicatio  proprictacis  tarn  in  fpeciali  , quam  in  communi 
meritortaeft,  & fan&a,  quam  Chriftus  D. , & verbo  docuit , & 
excmplo  firmavit : quod  fi  Chriftus  D.  loculos  interdum  habuifsc 
legit ur  , id  egit  infirmorum  perfona  fufeepta , cujufmodi  alicnx 
infirmitatis  fpccicm  etiam  in  fuga  aliquando  monftravit . Diftin- 
g ncns  deindc  in  rebus  temporalibus  proprictatem  » polfcflioncm  , 
ufumfrudum  , jus  utendi , ac  fimplicem  fa<3i  ufum,  hunc  po~ 
rticmum  , nempe  fatfti  ufum  fimplicem,  prout  etiam  ab  ipfo  uten- 
di jure  diferetuni,  Minoritis  folum  rcliquir.  Quae  veto  donata  Mi- 
nority client  utenda,  in  donamis  dominio  integt'a  manerc  dixit  i 
a quo  fi  dimifta  fuirtent , nc  turn  corum  , qux  Minoritis  utcnda_» 
dantur,  qui  nihil  in  utendo  juris  habent , incertum  viderctur  efle 
dominium,  iftud,exemplo  Innoccntii  IV,  ad  Ecdefiam  Romanam 
tranftulit , Minoritis  folo  fa<Si  fimplici  ufu  relidto  . Hanc  porro 
Nicolai  III.  Decrctalcm  confirmartint  deinde  Bonifacius  VIH,  qui 
cam  Corpori  Juris  inter  Extravag.  Communes  lib.tf.  tit.Z>e  Vcr- 
borumJignificat.\n(cmit}  Si  Clemens  V,qui  eamdem  magis  cxpli- 
cuit  Conftir.  Exivi  ibidem,  difertc  aftcrens  rerum  utendarum  do- 
minium ad  Ecdefiam  Roman  efie  translatum  , Minoritis  folo  ufu 
fadi  fimplici  dimiffo:  utramque  vero  Decrctalcm  Nicolai,  & de- 
mentis ratam  habuit  idemmet  Johannes  XXII.  Exuavag. 
guorumdatn,  utriufque  dedarationcs  vocans  Salubriter  editas , Jo- 
lid/ii , c la  raj  , liter  da  j , Iff  migna  maturitate  digeftas . Non  obfuit 
id  ttmcn,qum  idem  Johannes  deinde  in  Exuavag.  Ad  conditorem 


Digitized  by  Google 


Vi  ndicata.  Appendix  jf.  VIII.  73  7 
Canonum  de  Verb,  fignif.  tit.  1 4.  cap.  3.  doceret  ejufmodi  pauper- 
tatcmjcjua  quis  in  rebus  ufu  confumptibilibus  abdicat  fe  dominio 
omni , folo  ufu  fafti  retento  > non  cite  poflibilem , neque  veram » 
ncque  Minoritis  ad  paupertatis  Evangelic*  pcrfcOtionem  afle- 
quendam  utilem  ; ideoque  rerum  Minoritis  utendarum  ad  Eccle- 
fiam  Romanam  translatum  donvinium  , quod  ipfi  videbatur  abfur- 
djffimum  , ab  cadem  , rebus  Sacris  cxceptis , abigerec  . Nee  his 
contentus  , Extravag.  altera  Cum  inter  nonnullos , Cap.  4.  decla- 
ravit  hxrcticum  dicere  Chriftum  D.  hujufmodi  paupertatem,qu* 
nec  in  fpeciali , nec  in  communi  ^liquid  habuerit , verbo  , & ex- 
emplo  docuifTc  > atque  in  iis,  qua:  habuiife  Scriptura  tdlatur,  jus 
utendi  non  habuifTc  . Ufus  fcilicet  fine  jure  utendi  effe  nequire  , 
five  injuftus  e(Tc  Johaivni  videbatur  . Qjod  ipfum  denique  in  Ex- 
travag.  Jjgu}*  qmrumdam  Cap.  j.  docuit,  quxquc  in  prxfatis  Ex- 
travag.  docuerat , prolixius  confirmavit . Qme  quum  ita  fe  h»- 
bcant , alterutrum  in  fide  erraffe  fatcri  necefse  eft;  atque  itaqui- 
dem  errafse  Nicolaum  , cjufque  errorem  a johanne  fuifse  emen- 
datuuij  fatcri  non  dubitarunt  vir  do&rina  infignis>qui  turn  in  Au- 
la Pontificia  verfabatur  a pud  Raynaldum  ad  ann.  1318.  n.  54,  & 
fcqq. , 6t  Card.  Jacobus  Novellus  , in  Pontificatu  deinde  Benedi- 
01  us XII  > inrefponf.  ad  Fraticellos  object.  13.  apud  Eymericum 
Direct.  par.  2.  q.i  7:  atque  haec  quidem  Bofiuetius  valdequam  ur- 
ge t , inculcat , Si  exaggerat . 

Verum  diftindlionis  ope  hand  operofum  evadit  neutrum  irr 
fide  errafse  oftendere  , & utrumquc  in  re  fidei  invieem  conciliarc.- 
Trcs  igitur  Nicolaum  inter  3 & johaniicm  quxftioncs  inftitutas » 
pertradlatafquc  fuifse  obfervarc  prxftat  cum  Bcllarmino  lib.  4. 
cap  14,  Wadingo  ad  an.1322  » Raynaldo  ad  eumdem  ann.  n. 
&feqq.,  Bordono  Sacr.  Tribun.  cap.)  } Natali  hid.  Eccl.  ad  Sae- 
cul.  Xlll,  & XIV.  difsert.i  1 , aliifque  infra  allcgandis  . 1 . An  in 
rebus  ufu  confumptibilibus feparari  ufus-a  dominio  queat  > a.  An 
paupcrtas,qux  dominium  prorfut  omne  excludit,  folo  ufu  reli&Oj 
meritoria  fit , ScfanOtai  3.  AtvChriftus  D.  puipertaccm  hujuf- 
modi verbo  docucrit , 5c  cxemplo . Quibus  quxftionibus  invieem 
diferetis  s jam  difficile  non  eft  Nicolao  Johannem  in  fidei  dogina- 
tc  non  else  contrarium  oftendere  > vel  fi  fit  > contrarium  cite  dum- 

HUt 


Digitized  by  Google 


ji6  Privilegia  Rom.  Pontifici 
taxat  in  dodrina  ad  Jurifprudentiam  , vcl  Phiiofophiam  Mora- 
km  fpcdanie.Quod  igitur  ad  I . attinct , quam vis  non  define,  uti 
Natalis, qui  hac  in  parte  quoqUe  cum  Nicolao  Johannem  cotnpo- 
nerc  ftudeant , hac  nempe  ratione  , quod  fiauidem  in  fua , ac  Jo* 
hannis  opinione  in  rebus  jufu  confumptibilibus  a jure  utendi,  imo 
a rei  dominio  fimplex  ufus  fadi  feparari  nequeat , nam  alioquin 
injnfius  eflct,  ideft  abfquc  jure,  proinde  ifiiufmodi  dominium  im- 
poflibile  , quod  exprefsc  Rornana  ab  Ecclcfu  removit  Johannes  , 
adjudicatum  fuifle  a Nicolao  nefas  eft  exiftimarc  . Iterum  ithuf- 
modi  ufum  injuftum  , quern  in  Minoritis  inficiatus  eft  Johannes  , 
meritorium  , & fandum  nequaquam  affirmatum  a Nicolao  faten- 
dumeft.  igitur , inferunt , Nicolao  opcime  cohxret  Johannes , 
illumque  probe  interpretatus  eft , quacenus  earum  dumtaxat  re- 
rum dominium  Ecclcfix  Romanx  rcfcrvavit,quariim  fimplex  ufus 
fadi  Minoritis  competit ; atque  Minoritis  earum  folum  rcruiru, 
ufum  permifit,&  fandum,  mcritoriumquc  pronuntiavit , qui 
juflus  eft  : qua  in  re  a Nicolao  nihil  Johannes  diferepabat  . At 
enim  fic  argumentari , quid  aliudeft  , quatfo,  quam- quod  Nico- 
laus adftruxit , deftrucre  , atque  vicitfim  adftruerc  , quod  Johan- 
nes deftruxit  i Verius  dixerim  in  hac  quxftione  utiqucaNico- 
lao  Johannem  diftenfifte, in  re  tamcn  , uti  diccbam,  non  dogma- 
tica  , fedphilofophica  : nam  Nicolaus  fimplicem  fadi  ufum  a_, 
jure  utendi , ac  dominio  feparari  pofse  abfquc  dubio  affirmavit , 
quod  Johannes  ivit  inficias . Quod  fi  quxras  , quern  penes  veritas 
fletcrit  ? penes  Nicolaum  fterifse  indubitanter  refpondeo  . Enim 
Tero  Nicolao  in  fementia  prxiverant  Gregorius  IX , Innoccntius 
IV,  & Alexander  IV,  a quibus  FF.  Mioorum  Regula  fuerat  cxpli- 
catajin  eamdem  poftca  manibus,pedibufque  abierunt  Clemens V. 
In  Decret.  Exivi , Marrious  V.  in  Conft.  Amabilis , Eugenios  IV. 
inDccret.  Prov!fimh , Callifuis  111 , Pius  11  ,Paulus  11  , & Sixtus 
IV.  in  Confr.  Dum  uberes , a quibus  Johannis  XXII.  Extravasans 
Ad  conditorem  , quatenus  ardiflimar  FF.  Minorum  paupertati  de- 
rogate vidcbacur , motu  proprio  rcvocata  fuit . Eidcm  Nicolai 
fentcntiae  fuflfragantur  Dodores  ,qui  rerum  ipfo  ufu  conlumpri- 
bilium,  puta , elculentorum  , & poculentorum  , ulum  a dominio 
plane  diftingui,  ac  Mmoritas  return,  quibus  utuntur  , uuque  non 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  AppIndix  if. VII. 
efsc  dominos,  re&c  docent,  atque  ita  Bellarminus  lib.  4.  cap.  1 41 
Naxarrus  tom.2.  Commcnt.i  .de  Regal,  n.  1 3,  Comment,  a.n.j, 
& ibidem  de  Reddit.  q.  I . monit.  1 4 , & 1 6 , Lcffius  dc  Juft. , & 
Jure  lib.  2.  cap.  13.  dub.  8.  n.  32  j Dominicus  Soto  de  Juft-,  & Ju- 
re lib.  4.  q.  1.  art.!}  Rodriquez  tom. 3.  q-2^.  art.  4V  Bannezius  in 
2.  2.  q.  61.  art.  1.  dub.  1.  concl.3,  & 4;  Lcdefma  par. 2.  in  4.  q.t8. 
art. 1. dub. 2 i Sanchez  in  Decalog.  lib.7.  cap.i  8.  n.5.  Accedit  ra- 
tio mamfcfta  : efsc  etenitn  dominum  rei  non  eft  praecifc  rem  def- 
truerc  pofsc  quocumque  modo,  fed  pofsc  libere,  ac  pro  libito  de- 
ftruere,  quando , ubi,  quomodo  voluerit  quis,  vendere  item,  ven- 
dicare  in  judicio , donarc  , commutarc  &c. , quorum  neutrum  ex 
vi  Regular  Minoritis  compctcrc  poteft , qui  proinde  rebus  abfque 
jure  quidem  utimtur,  at  non  propterea  utuntur  injuftc,  cum  alte- 
rius  nempe  injuria  . Atque  hinc  fponte  fluit  3.  quarftionis  rcfolu- 
tio  , fcilicct  hujufmodi  abdicationcm  mcritoriam,  & fan<f)am  af- 
feruit  Nicolaus  , Johannes  negavit , uterque  vero  citra  fidei  dif- 
pendium.  Quum  cnim  quxftio  ifta  a prima  pendeat , pilam  fit 
indc  , non  nifi  rcfpciftivc  ad  quxftioncm  illam  de  diftinftione  ufu* 
a jure,  utrumque  Pontificem  fuifse  loquutum  . Quamvis  enim_» 
quxftio  ifta  ad  mores  pertineat,  quippe  agitur  dc  virtuce,&  vitio, 
neuter  tamen  in  co  erravit  j non  Nicolaus,  qui  rc<5le  fenfitj  ncque 
Johannes,  qui  hac  dc  quxftione  nihil  definiendo  judicavit , fed  in 
eaopinionc  verfatus  ,quod  ufus  a jure  diftingui  nequiret , idco 
dumtaxat  juri,&dominio  rerum  donatarum  Minoritis  renuntia* 
vit , illudque  Romana  ab  EccJcfia  removit,  quod  eidem  a Nicolao 
fucrat  attributum  , in  quo  nihil  contra  fidem  ab  co  peccatum  eft. 

Quod  itaque  ad  3.  quxftionem  pertinet , in  quo  rei  caput 
eft  , graviorque  de  Chrifti  D.  paupertate  difficultas  confiftit , ra- 
rixeum  Nicolao  conciliandi  Johannem  vixa  Do&oribus  excogi- 
tate: funt  , quas  brevi  modo  compendio  perftringo . Initio  Johan, 
nes  ipfc  in  Extravag.  quorumJam  ita  Nicolaum  interpreta- 
tus  eft,  ut  ctiam  fenferit  Chriftum,  & Apoftolos, quoad  propric- 
taccm  quoque  , aliquando  habuifse  aliquid  in  communi,  dum_» 
agens  de  loculis  , quos  Chriftus  babuiftc  in  Evangelio  legitur, 
eumdem  interdum  infirmorum  impcrfeiftioni  condefeendifse  , in- 
firmorumque  perfonam  in  loculis-  fufeepifse  affirmavit-  Atque 
■ it* 


Digitized  by  Google 


I 

728  Privilegia  Rom.  Pontifici 

iu  fcnfifse  paritcr  aic  Nicolai  Prtedecefsores  Grcgorium  IX  , Sc 
Alcxandrum  IV:  cum  quo  flat  paritcr  , quod  aliquando  Chriftus, 
Sc  Apoftoli  , quoad  proprietatcm  » nihil  five  in  communi  , five  in 
particulari  habuerint . Cardinalcs  > Epifcopi , & Dodorcs  a Jo- 
hanne  jufli  hac  de  quxftione  fuam  proferre  fententiam  , diverfos 
concordix  tentarunt  modos . Petrus  de  Arreblayo  Card.  S.  Su- 
fannx,  Petrus  alter  Columna  Card.  S.  Stepbani  in  Cxlio  monte, 
Durandus  a S.  Portiano  Anicicnfis  Epifeop. , Epifcopi  Soranus  , 
&Luccrinus , ac  Natalis  Herveus  Ord.  Przd.,  quorum  refponfa 
ex  Mfs.  BibUVatic.  profert  Raynaldus  ad  an.i  322.^56,  &feqq., 
ac  1 323.  n.  58,  & fcqq.,  itaNicolaum  interpretati  func , ut  dum 
alferuit  Chriilum  D.  abfoltuiflimam  dominii  rerum  tcmporaliutn 
abdicationem  tarn  in  communi , quam  inCpcciali  verbo  docuiflc, 
Sccxcmplo,  uti  liquet  ex  Matth.  8.  verf.  20,  & io.  verf.  p , ac 
Luc.  8.  verf.  3,  non  negaverit  tamen  , quin  etiain  aliquando  re- 
turn aliquarum  dominium  habucrit , earum  maxime , quibus  utc. 
batur , vcl  quas  ad  fuum,  ac  fuorum  ufum  accipiebac , idque  per- 
fonam  infirmorum  gerendo  , uti  liquet  ex  Johan.  1 2.  verf.  6 , Sc 
1 3.  verf.  2p>  cujus  poftca  vitae  genus  Fidcles  , qui  crant  Hicro- 
folymis  fub  Apoftoli*  imitati  leguntur  A>ftor.  4.  verf.  32,  34,  &c 
fcq.  , quomodo  Nicolao  III.  opcime  cohxrec  Johannes  XXII. 
Card.  Gaucelinus  Nicolai  fententiam  interpretatus  cftde  rcrum 
ad  vitx  fuftentationcm  non  ncccffariarum  abdicatione  apud  cum- 
dem  Annaliftam  ad  an.  1322.  n .65.  Bertrandus  Card.  S.Mariz  in 
Aquiro  ibid,  num.6l.de  abdicatione  rerum  omnium, quoad  curas 
inancs  , & nimias-Cardinalcs  S.Cyriaci  eodem  loci , & de  Turre- 
creniata  in  Sum.,  de  Ecd.  cap.i  12.  Nicolai, & johannis  difta,  non 
lecus  atquc  loca  S.Matthxi , & S.  Johannis  , ad  diverfa  tempera 
xetulerunt,  juxta  quz  Chriftus  D.ncc  femper  habuiife,nec  femper 
abdicafle  dicendus  eft . Cardinalis  Viennenfis  fua  , ac  Parifienfis 
Scholxexfcntcntia  apud  Raynaldum  ad  an.  1323.  n.  38,  & fcqq. 
.Evangeliftarum  diverfa  de  Chrifto  D.  , & Apoftolis  loca  itaeli 
interpretatus , tu  ii  quidem  rerum  aliquarum  mobilium  dominio 
2ifi  fucrint , nunquam  tamen  dominio  return  immobilium  potiti 
line ; ideoque  Nicoiaum  incelligendum  fore  infinuat  de  bouis  im- 
mobilibus , five  de  mobilibus  omri  ms , dum  Chriflo  D., Sc  Apo- 
2.  . ftolis 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf.VllI'.  72$ 
ftolis  dominium  abjudicavit ; Johanncm  vcro  dc  bonis  dumtaxat 
aliquibus  mobilibus  , dum  Apoftolis  , & Chrifto  D.  dominium 
-aliquod  adcribuit . Intcrprctationi  huic  inftitic  ctiam  Anonymus 
•Dodor  Avenionenfis apud  cumdcm  Annal.  ad  an.  1324.  n.  33, 
& icaq.,  quin  etiam  iplctnct  Johannes  XXII,  quod  nempe  immo- 
bilium  rerum,  ac  mobiliumcujufquc  genus  dominium  Chrifto  D. 
abdicaverit , non  etiam  mobilium  aliquarum  . Cxterum  nedum 
Nicolao  non  repugnare  Johanncm  idem  Do&or  Anonymus  per- 
fuafum  habuit , fed  pugnam  Nicolaum  inter  , & Johanncm  dc  rc 
nonfuiftc  , quacadfidcm  pertineret  > ideoque  > quod  Nicolaus 
opinando  dumtaxat  protulerat , Johanni  licuifse  oppofitum  de- 
finiendo  profcribcrc  ; quodque  ab  illo  in  fuadubietatc  rclidum 
fuerat , ab  iflo  bono  fuifse  in  lumine  collocatum  . Cxtcroquin 
enim  procerto  habet  Poncificem  Concilio  fuperiorem  efse  , a_, 
Pontificc  in  Concilium  a u&oritatem  cmanare  , ac  Pontificis  effe 
dubia circa  fidem  etiam  in  Concilio  dirimere  , apud  Raynaldum 
ad  an.  1,318.  n.  55,  ac  i 324.  n.  33. Card.  Jacobus Novcllus 3 in 
Pontifkatu  dcinde,  ut  dixi  , Bencdidi  XII.  nomen  adeptus  , apud 
Hymericum  Dired.  par.  2 . q.  17,  ad  Fraticel.objcd.  13.N1C0. 
laum  in  Decret.  Extit  opinando  dumtaxat  a Chrifto  D.  , & Apo- 
ftolis rerum  omnium  dominium  fuifse  abdicatum  dixifse>idcoque 
a Johanncemcndari,  abfque  fidei  detrimento,  potuifse , interpre- 
tatus  eft  . Non  ci  igitur  , ficuti  neque  Anonymo  Avcnioncnfi  , ut 
imaginatur  Bofsuetius  , in  erroris  fufpicioncm  Nicolaus  venit . 
Ubertinusde  Cafali  apud  Baluzium  Mifccll.  tom.  1.  pag.  307.  a 
Johanne  interrogatus  fuffragium  iftud  tulit  : Chriftum  D. , & 
Apoftolos  in  duplici  ftatu  fuifse  fpedandos  , qua  Ecclefia*  Prxla. 
tos,  quo  pado  aliquorum  dominio  potitos  fuifse  ; qua  fingulares 
perfonas,quomodo  rerum  omnium  abdicationem  fuifse  profefsos, 
quantum  fcilicet  ad  Jus  Civile , quo  res  defendcre  fuas  pofsent , 
non  quantum  ad  Jus  naturale  , quo  fcilicet  rebus  ad  vitae  fuften- 
utionem  uii  licite  quirent.  Atque  huic  Ubertini  intcrprctationi 
hxfcre  perinde  Alvarus  Pelagius  dc  pland.  Eccl.  lib.  2.  art.  56  , 
& j 9%  & Corduba  lib.  4.  Theolog.  q.  3.  in  refp.  ad  5,  qua  proin. 
dc  rationc  cum  Nicolao  Johanncm  probe  componunt . Cardina- 
Ics  Ord.  Min.Vitalis  a Furno>  & Bertrandus  a Turrc,  Bcrengariuj 
i:  ■>  Pars  //.  Tom.  Z z z 2 item 


73©  Priviligia  Rom.  Pontipici 
item  Tufcullanus  , Arnaldus  Ro/ardus  Salernit.,  Monaldus  B<ne- 
vent.,  Caphcnfis , Ulyfliponenfis,  Rigenfis , & Pi&avicnfis  Epif- 
copi  fuis  in  feriptis  , qua;  Apoftolicx  Sedis  judicio  fubjicere  rcli- 
gioni  duxere  , quo*  poftca  fcquuti  funt  Faber  de  Keltic,  difp.4? . 
cap.  2,  Bcllarminus  lib.  4.  cap.  14,  Petra  in  Comment,  ad  Con- 
Ait.  3 . Gloriojam  Johannis  XXII.n.  40,  aliique  communiter,  hanc 
inivere  concordix  rationem  , quod  Nicolaus  ChriAum  , & Apof* 
tolos  pcrfcifiiflimam  abdicationem  in  communi  > Sc  particular! 
aliquando  verbo , & exemplo  docuiffe  afleruit ; atquc  vicifltm  Jo- 
hannes ChriAum  , & ApoAolos  aliquando  etiam  rerum  aliqua- 
rum  temporalium  dominium  habuifse  dixit  :qux  duo  non  pugnanc 
rationc  habita  turn  diverfi  temporis,  quo  ChriAus,  & ApoAoli  re- 
rum temporalium  dominio  aut  fc  abdicarunt,aut  potiti  funt}  turn 
diverfi  vitx  generis  > quod  ad  informandos  pcrfciftos , & imperfe- 
ftos  ChriAus,  Sc  ApoAoli  verbo  > & exemplo  docucrunt . Ex  qui- 
bus  liquido  patet , nec  fuifse  , curfententix  hujus  afsertoribus 
quod  ChriAus  ,&  ApoAoli  aliqua  faltcm  ratione  nihil  tamin_» 
communi , quamin  privato  pofsederint , hatreds  notam  Raynal- 
dus  appingeret , veluti  feite  animadvertit  Manfius  in  Not- ad  an. 
1322.  n.  54.  tom.  5.  edit.  Luccn.  pag.  204;  neque  cur  tamo  co- 
natu  Bofsuetius  fuadcre  niteretur  a Nicolao  toto  difsenfifse  Jo- 
hannem  carlo,  atque  exinde  alterum  a fide  dcEexifse  . 

Alteriuscrroris  cauflamenmdem  Johannem  XXII.exagitan- 
di , vexandi  que  intexuot  Maimburgus  , Dupinius , Vigorius  , dc 
Witte  , BofTuetius  par.  2,  lib.  1 4.  cap.  4 p,  aliique  , quafi  afleruc- 
rit  Bcatorum  animas  Dcum  non  vifuras  ante  refurredhonem  , at- 
quc Millenariorum  praedamnatum  errorem  cx  parte  recoxcrit  i 
cujus  in  erroris  quidem  accufationem  teAcs  adhibent  Ocha  mum 
in  Opere  03.  dierum  > Marfilium  Parifien.  in  4.  q. 13. art.  3,  Pau- 
lum  Langium  in  Chron.,  Hadrianum  in  4.  iradt-  dc  Confirmat., 
Gobelinum  Perfonam  inCofmod.  artat.  6.  cap.  71  , Erafmum  in 
prfcfat.  ad  S.  Irenasum,  Petrum  Alliacenfcm  in  Orat.  de  tollcndo 
Schifmate  an.140^  coram  Carolo  VI.  habita:  Gcrfoncm  in  fetm. 
de  FcAo  Pafchat.  apud  Lenfantium  hiA.  Concilii  Pifani  lib.  2.  §. 
67-?iZ‘  1461  & feq.,  aliofquc , quorum  etfi  nutaret  fides  , non 
tamcn  in  dubium  vocari  liccat  ipfiusmct  Johannis  tcAimonium  » 

qui 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  A P P I M D f X.  Jf.  VIII.  7jl 
qui  turn  in  duobus  Sermon.  Mfs.  Bibl.  Cantabrig. , & apud  Con- 
(inuatorem  Chronici  GuiJlclmi  Nangii  ad  an. 1333.  publice  c fug. 
gcftu  cum  crrorcm  propinade  legitur  , turn  a Johannc  Viilanio 
lib.  io.Jiift.F lorent.  cap.  330.  fertur  in  licceris  ad  Philippum 
VL  Valeiium  Franc.  Rcgcm  cx  S.  ScriptHra  , & SS.  Patribus  pra- 
vatn  cam  opinionem  comprobari  fcripfiflc;  adco  ut  in  Gallia  pra:- 
fcrtim  pervulgatum  edict  cum  a Pontificc  crrorcm  revcra  propu- 
gnari , eaque  propter  Galliarum  Rex  , Epifcopi  , a c Do&orcs  in. 
genu  non  abfquc  commotionc  adverfus  Pontificcm  infurgentes 
fidci  ab  jpfo  appetite  puritati  in  tuto  ponenda*  operam  impendc- 
refuam  officio  duxerint  . At  enim  hxreticorum  hominum  Calvin 
ni , Aventini  > PlelTxi , horumque  fimilium , ( quos  mirari  valde 
fubit  hanc  in  johannc  damnare  fententiam,  quam  a Luthcro  pr.t- 
fat.  inGenef.  > & a Calvino  Inflit-  lib.  3.  cap.  20.  §.  24.  doccri 
ignorarc  nondebebant  ) hallucinatio  ha*c  fuit,  qua  fc  pariter  dc- 
cipi  Scriptorcs  plane  orthodoxi  pati  nondebebant.  Contra  quos 
omnes  adverfafrontc  , inftrudoque  agmine  pro  Johannis ortho- 
doxia  pura  , & integra  > marte  longe  mcliori  pugnant  Jo:  Villa- 
niuslib.  1 1.  cap.  ip>  Ptolomcus  Lucenfis  in  hid.  Ecd.  lib.  24. 
cap. 42,  Continuator  Chron.  Nangii  ad  cit.  an. , Ulricus  lib.  4. 
de  beata  Vifionc  Deitatis  johanni  XXII.  cum  aliis  tribus  eodcra 
deargnmento  nuncupato , Jacobus  Novellus  Card.  S.Prifc», 
deindc  in  Pontificatu  Benediilus  XII.  in  libelio  de  ftatu  Anima. 
rum  apud  Scheledratium  in  prxfat.  ad  trad,  de  fenfu  , Sc  audor. 
decrct.  Concilii  Conftant.j  & in  Conftit.  Benedict  us  Dcus , de_* 
qua  paullo  pod;  aepodipfos  Alphonfus  a Cadro  N.  Beatitude 
harr.  6,  Sanderusdc  vilib.  Monarch. lib. 7.  pag.  loo 6 , Bellarmi- 
nus de  Rom.Pontif,  lib. 4.  cap.  1 4,&  de  Beaticud.  SS.  lib. x . cap. 2 , 
Baluaius  Pontif.  Avenionenf.  tom.  1.  pag.788  , ac  7*2,  ac  feqq., 
Wadingus  ,Spondanus  , Sc  Raytuldus  ad  an.i  333,  1334,1335, 
Sc  1 33d  , Bullxus  in  bid.  Univ.  Parif.  ad  an.  1 3 34  , Natalis  hid. 
Eccl.  ad  Sxcul.  Xlll,&  XIV . difsert.  r 1.  art.a , Cardinalis  de  Bifsi, 
Languetius  , Tournellius  , juveninus  , Cavalcanti  See. , ut  jam 
communis  in  Scholis  fententia  audiat , ea  in  re  Johanni  XXllr 
nullum  facefsendum  negotium  fore,neque  fa&um  aliquando  fuif- 
fe,ni(i  a fidei  fubledx , omninoque  fulpedx  Viris,  quibus  proin* 
dc  nullo  aufcultarc  modo prxdet.  Lzzz  a Age 


732  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Age  vero  argumenta,  & documenta,  quibus  id  confici  folet, 
breviori , quoad  cjus  fieri  potcrit , oratione  comprehcndamus  . 
Opinioni  igicur  illi,quat  conformitcr  dccrctis  pridem  ab  Innocen- 
tio  111.  Cap.  Cum  Martha,  de  Celeb.  Mifsar.  , & Cap.  Majorcs  de 
Baptif.j  a Clemente  IV.  in  fidei  profeft.  Grascis  prxfcripta  , & a 
Concilio  Francofordicnfi  inSynodica  ad  Epifeopos  Hilpan. , a_» 
BcncdidloXII.  poftea  confixa  eft,  ab  Eugenio IV.  in  Concilio 
Florent.  inter  Armenorum  errores  rccenfita>&  a Tridentino  Sefs. 
25.  in  Deer,  de  Invocat.  SS.  rejc&a,  de  quafufe,  do&equc  adver- 
fus  Cerent  liianos  Card.  Laurentius  CoZza  in  Comment.  hiftor. 
dogm.  ad  lib.  S.  Aug.  de  ha:ref.  cap.  8;  vetcrcs  adverfus  , & no* 
vos  Millenarios  Card.  Vincentius  Petra  in  Comment,  ad  Con* 
flit.  4.  BenediBus  Deus  Bcncdi&i  XII.  tom.  4.  edit.Vcn.  pag.  7 j i 
& adverfus  Burnctium  Muratorius  lib.  de  Paradifo,  opinioni, 
inquam,  de  retardata  Juftorum  Bcatitudine  ufqtie  ad  poftremi  Ju. 
dicii  diem  , Johannem  XXII.  ncque  firmiter  ex  animo  adhaefifsc  , 
neque  ut  fidei  articulum,  Ecclcfiar  credcndam  earn  propofui(Te,fcd 
fiquid  de  ilia  vcl  ipfe  protuleric , vel  proferri  ab  alias  permifcric, 
id  non  afiertive  , fed  difpittativc  folummodo  fecifle  , inquirendai 
feilicet,  inveftigandjeque  unius  veritatis gratia  iatque  fiquid  fi- 
dei diflfomim  forte  difptitatum  fuiflet , ab  ipfo  revocatutn  fuiffc  , 
ictraflatumquc  mnlta  docent . Atqtic  principio  fi  veritate  con- 
ftarct , qua;  ab  eo  edita  fiertur  a Francifco  Carrierio  apud  Card. 
Aguirrium  in  Defenf.  Cathedra  S.  Petri  difput.  3*.  Seift.j,  Con- 
flitutio  , qua  declaraverit  Animas  plcne  purgatas  beari  in  Carlo  , 
impias  verocruciari  in  Infcris  ftatim  abobitu,  de  qua  dubitare 
neque  vidcrur  Thomaffinus  Theolog.  dogmat.  tom.i.  lib.  6.  cap. 
38.  n.  6,  confe&a  ccrre  res  diet : quia  tamenConftitutionis  hujus 
nulla  apud  Aurtorcs  mentio  extat , nullum  authcnticum  exemp- 
lar , quinimo  turn  paratum  quidem  ad  decifionem  , fed  morte__» 
prxventum  id  perficcre  nequivifte  affirmet  Benedi&us  XII,ad  alia 
me  convertere  documenta  oportet  . Teftimonio  igitur  funt  Do. 
Sores  Parificnfes  tres  fupra  viginti,  qui  Inftrumcnto  publiee  edi- 
to die  2.  Jan.  1333.  apud  Bullsum  in  hift.  Univ.  tom.  4 , Spon- 
danum  ad  an.  1334,  Nataiem  Alex,  loc.cit.,  & Cavalcanti  in  Ap- 
pend. ad  Vindicias  Rom.  Pontif.,  atquc  Philippo  Rcge  coram  tc- 


Digitized  by  Google 


VindicAta  . Appendix  jJ\  VIII.  73 J 

ilari  non  dubitarunt:  Quod  quid  quid  in  bac  materia  fua  SinBitat 
( Johannes  XXII  ) dixit,  non  afferendo,fett  opimndo  ,/ed Jolummo- 
do  recitando protulif,  idque  mulrorum  fide  dignorum  relatione  fc 
accepifse  ajunt  j idcoque  nulla  erroris  fufpicione  Johannem  apud 
ipfos  laboraffc  ex inde  liquet . Teftis  omniexceptiene  major  ac- 
cedit  Bencdiflus  XII, qui  turn  in  prooemiolibelli  fui  de  ftatu  Ani. 
marum  , dum  Cardinalis  efset , Avenionc  Tub  co  tempore  ador- 
nato  ,quo  hare  quxftio  Johannis  juflu  agitabatur  , apud  llaynal* 
dum  ad  an.  1335.  n.  9 ,&feqq.  , perhibet  Johannem  nonexani- 
mo  , fed  folum  jnqnircndx  veritatis  cauffa  , plcraque  in  favorem 
partis  negantis  dixifse  , &fcripfifse  5 diferteque  ita  profcfsuno 
fuifse  femel,  & iterum  tarn  in  Confiftorio  publice,  ingentique  co* 
ramPopuli  multitudine,quam  propc  finem  vitar  paratumipfum  af. 
firmans  publica  fidei  profeflione  edicere  ptirgatas  Animas  ftatiro 
ad  Dei  vifioncm  admitti ; turn  in  Conftit.  Benediftus  Deus  a Pon. 
tificatus  initio  edita  fide  confirmare  fua  non  dubitat  Johannem.* 
deccfsorem  fuum  plus  vice  fimplici  five  in  fermonibus , five  in-, 
feriptis  , qua  in  privatis  colloquiis  , qua  publico  in  Confiftorio 
dcclarafse,  quod  qux  dc  ftatu  Animarum  feparatarum  dixerat , & 
feripferat , non  afserendo  , & credendo,  fed  inquirendo  dumta- 
xat , ac  difputandoca  dixifse  , & fcripfifsc ; eumquc  demum  pro- 
pe  diem  moriturum  die  3.  Decemb.  an.  1334.  Cardinalibus,  Prx- 
latis  , Do&oribus  , pitblicifque  Tabellionibus  convocatis  fincc- 
ram  animi  fui  de  non  retardata  purgatis  Aninubus  vifione  beati* 
fica  fidem  patefecifse,  quaderc  fufc  Raynaldus  ad  an.  1 334.  n.35, 
& fcqq.  Quid  vero  quarro  teftes  , dum  liquidum  , locupletemquc 
ipfum , qui  accufatur  , Johannem  erroris  fui  vindieem  , innoecn- 
tiat  fuse  afsertorem  , fuaeque  caufsa;  teftem , advocatum  , &Judi. 
ccmhabeo?  Itancmpc  is  ea  exardefeente  controvcrfia  five  pri* 
vatis  in  fuis  cum  Cardinalibus , Prxlacis,  & DoJloribus  collatio- 
nibus,  five  fuis  in  Rcfcriptis  ad  Pctrum  Rogcrii  Archiep.  Roto* 
mag.,  ad  Philippum  Valefium  Franc.  Regem  , & ad  Francix  Rc- 
ginam  , five  publico  in  Confiftorio  femel , & iterum  proteftatio. 
nc , fideique  profeflione  edita  » propc  vitae  finem  prxfcrtim,  apud 
Villanium  Itb.io.  cap.ult.  & lib.  u.  c.  9,  Cardin.  Jacobum  Novel* 
lum,  five  Benedidhtm  XlMoc.iud.,  Wadingum  ad  an.  1333,  Ma* 

; <:j  * imbur- 


Digitized  by  Google 


734  Privilegia  Rom.  Ponti  ficf 

imburgum  ipfum  de  Occafu  Imp.  lib.  6,  Raynaldum  ad  an.  1334. 
n.  27,  & feqq.,  Natalem  cit.  difscrt.  1 i.art.  a,  fafsus  eft , & pro* 
fefsus  non  alum  unquam  circa  ftatum  Animarum  feparatarum  fi- 
bi  animoinfedifse  opinionem,  curamqUe,  quam  S.  Scripture,  & 
SS.  Patrum  textus  in  utratnque  partem  proferre  > atque  Viris  di- 
enitate,  virtutc,  doiflrinaque  cotifpicuis  fe  auAorem  prxbcre 
iit  tollatis  invicem  ftudiis  , earn  diiigentiflimc  quxftionem  difeu- 
terent , unoeo  confilioduAus,  lit  apertam  in  lucem  veritas  fc- 
dulo  difculTa  product ; ncque  fibi  unquam  in  animo  fuifte  quid- 
quam  fidei  minus  congruum  proferre  , ac  liquid  prxter  mentem 
fibi  excidiflet  ,diAum , fcriptmnque  retraAare,  rcvocarcque  3 at- 
que  demum  fe  fateri  ,&  credere  feparatas  Animas  , quibus  nihil 
expiandum  fupereffet  > ad  Dei  vifionem  ftatim  admitti . Qujc  vc-< 
ro  extremo  morbo  correptus  diAo 3 & feripto  comeftatu*  eft3  ca- 
dem  pridem  & diAo  , & faAo  Comprobavit 3 dum  in  Buliis  Cano- 
n;z.  SS.Thomx  Again.,  Ludovici  Tolof.j  &Thom®  Hcrfordicnf. 
Cxlorum  ingreflum  adDeum  intucndum3pcrfrucndutnquc  ipfis  li- 
quido  adferuit.  Ncque  tandem3etfi  hac  dc  re  minus  cum  rcAe  fen* 
lilfe  daremus  > quod  omnino  negamus  > hxrefeos  nota  propterca 
inuri  Johannes  poflet : five  quia  id  fenfiflct,  quando  adhuc  ita  fen- 
tire  abfque  hxrcfis  periculo  fas  elfe  videbatur,  quum  nulla  cxpli- 
cita  prxcclfifTet  adhuc  Ecclcfix  definitio  ; five  quia  in  fcntcntia_. 
pertinax  non  fuiffet , quandoquidem  cum  promptum  ad  rcvocan- 
dam  lenrentiam  animum  femper  pr.xculiiTe  certum  cft,&  conftans. 

De  negata  Mortuorum  refurreAiopc  3 Vita  xterna,  Animx- 
que  immortalitate  accufatus  in  Concilio  Conftant.  Sefs.  1 1.  lc? 
gitur  Johannes  XXIII.  Scd  falfo  rumore  hanc  deco  pcrvulgatam 
hxrcfim  fuifTc  , exindeque  forte  profeAam  hujufmodi  famam  , 
quod  quia  Johannes  peifimx  vitxfama  laborabat , peflimo  loco 
paritcr  ipfius  fidcs  habita  fit,  quafieodilTolutx  vitx  genere  ne- 
que  vitam  xwruam  , ncque  camis  refurreAioncm  , ncque  animx 
immortalitatem  fe  credere  demonftraret , ideoque  inter  calum. 
nias  cflc  computandam  cxindc  fuadetur , quod  in  eadem  Sdfionc 
contra  cumdem  accufationum  Articuli  quatuor  fupra  quinqua- 
ginta,  omnefque  omnino  ad  mores  pcrtinentes,propofici  quidem, 
probatique  fucrc , idoneis  adhibitis  ad  fingulos  Articulos  tefti- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Appendix  jf. VIII.  737 
bus  : hie  verode  hitrefi  articulus  ulla  abfquc  probatione  tedium 
produtfhis  fuit : quod  indicium  eft  ilium  aut  ex  invidia  fuifie  con- 
datum  , aut  ex  indudria  fuifsc  confi&um.  Dcindc  indubitati  Pon- 
tificis  loco  Johannes  hie  non  cdhabcndus>  certoque  habendus 
loco  illegitimi  abco  tempore  fuit,  quo  vcl  fpontc  Pontificatus 
abdicationem  fpoponderat , vel  fua  pertinacia  in  retinendo  Pon- 
tificatu fchifma  in  Ecclefia  confovcbat,  quo  incafu  Concilium-* 
cum  vel  c Pontificatu  cxcifum  dcclarare  , vcl  e Pontificatu  deji- 
ccrc  potuit : unde  non  eft , cur  in  eo  ab  crrorc  expurgando  labo  - 
remus  , opcramque  ludamus , quandoquidem  qui  legitimis,  Sc  in- 
dubiis  id  officii , operatque  libenter  impendimus , fpuriis  , & fuf- 
pertis  detrahimus , & denegamus.  Martino  V.  viciffim  foediffimam 
infamise  labem  inferunt  hctcrodoxi , Bcza,  & Mornarus  , cumquc 
tanquam  Sacrorum  Canonum  infraftorem  profeindunt , convi- 
tiifque  ad  plcbcm  traducunt,  quod  referentibus  B.  Angelo  a Cla- 
vafio  in  Summa  an.  1498,  ideft  triennio  ab  ejus  obitu,  Nurimbcr- 
ga:  cdita,&  Silveftro  inSum.V.  Papa  §.  17,  a quibus  S.  Antoninus 
fute  afsertionis  teftis  appcllatur  , legem  de  Conjugiis  folverit  in 
primo  gtadu  , veniamquc  cuidam  fecerit  Matrimonii  cum  Sororc 
germana  contrahendi.  At  cnim  ca  in  afsertionc  crrafsc  utrumquc, 
errandique  occafioncm  acccpifsc  ab  adulteratorc  littcrarurru, 
Apoftolicarum , advertit  Raynaldus  ad  an.  1431.  n.  2.  Perpcram 
quoque  S.Antoninum  fuse  afsertionis  teftem  a B. Angelo,  & Silve- 
ftro fuifsc  appcllatum  obfervat  Spondanus  ad  eumdem  an.  n.  3. 
S.  Antoninus  cnim  in  Summa  par.  3.  tit.  1.  cap.  1 i.difertc  loqui- 
tur dc  difpenfatione  concefsa  cuidam  , qui  Matrimonium  contra- 
xcratcum  foemina  , cujus  fororem  prius  fornicaric  cognoverat  i 
velut  adnotarunt  Bellarminusde  Matrim.  lib.  i.cap.2  5,  Coqu.vus 
in  Antid.  §.  62.  pag.  268.  tom.2,  Natalis  in  hilt.  Eccl.  ad  Saccul. 
XV,  & XVI.  cap.  1 . art.  3.  §.  6 , Sc  Pagius  in  Brcviar. , cujus  affi- 
nitatisimpedimentum  , quod  nec  juris  naturalis  eft , ncc  D: vini  , 
Pontificcm  abfolvere  pofsc  , Thcologi , & Canonici  Juris  intcr- 
pretes  docent ; atquc  difpcnfandi  quidem  cam  Pontifici  inftifsc 
caulsam  S.  Antoninus  fubtexit,  quod  fornicatio  efset  occulta  , 
Virillc  vero Mouaftica:  profcffioni>aut  longinquae  peregrinationi 
impar  cfset , Scgravia  cx  divoaio  fcandala  lecututa  fuifsent : 

quam 


Digitized  by  Google 


J16  -Trivilegia  Rom.  Pontific!  • 

quam  In  rcm  videndus  etiara  Gonzalezius  tom. 4.  n.i  1.  pag.ipp. 
Ca*tcrum  quanta  difcuflionc  > &quam  matura  dcliberationc  dift- 
penfationcs  concederct  Martinus  V,  conftat  cx  ea  > quam  demum 
Johanni  Comiti  Fuxcnfi  conceflit  , cui  non  ante  cum  priori*  de. 
fundse  Uxoris  Johanna  Caroli  Regis  Navarra;  filia?  fororc  Blan- 
ca novum  inire  conjugium  permifit  , quam  ad  confilium  adhibi- 
tis  turn  a Synodo  Conftantienfi  , turn  feorfim  a fe  feme! , ac  bis 
Viris  dignitate,  integritate,do<ftrinaque  prsftatuiffimis  , idneque 
Pontificia:potcftatis  fines  pra;tergrcdi,  atque  bonipublici  alioqui 
ratione  poftulari , quod  nempe  Navarr^i  Regni  fua:  aflerendi  ftir- 
pi,  pacemque  ita  Fuxenfcs  inter  , & Navarros  conciliandi  fpcs 
affulgeret , perfpecftum  habniffet . Difpenfationis  hujufee , cx  qua 
patet  a Julio  II.  poftca  rem  novam  non  fuifTe  tentatam  , atque__j 
Henrico  VIII.  juftum  conflandi  fchifmatis  fpecimcn  defuifle,  Di- 
ploma refertur  a Raynaldo  ad  an.  1418.  n.  34,  & fcqq.,  ac  Natali 
loc.  cit.  Mitto  nugas  contra  Martinum  V.  a Plcftieo  Morn.To  con- 
fi<ftas  > quas  refutatas  videre  eft  a Gretzero  in  exam.  Myft.  Plefs. 
cap.  £3.  Neque  magis  moror  five  inane  adverfus  Pium  II.dc  am- 
bitu  , jureque  Principali  invafo  commentum  intrufum  a Mornaeo 
Myft.iniq.  pag.578 , a Riveto  in  Not.  par.a.  pag. 5 1 7,  & a Brueyo 
hift.  Pontif.  tom.  4.  pag.  208  , ac  fcqq.  > five  atrocem  adverfus 
Six  tu  m IV.  de  nefando  contra  naturam  flagitio  permifso  calum- 
niam  intentatam  a Cornelio  Agrippa  de  Vanit.  feient . cap.  6 4 , 
abeodem  Mornaro  psg-5P4,  aBaleo  Cent.  8.  cap.  50,  & a Juriaco 
in  praijudic.  adverfus  Papifm.  tom.  1.  pag.  246.  Nam  abunde_» 
vindicatum  Pium  II.  quidem  videre  licet  a Coquaro  tom.  2.  pag* 
api.  edit-  Mcdiol.  idip  , & a Coefetello  in  refp.  ad  DuplefTiunm., 
pag.  11 97 j Sixtum  IV.  vero  a Gretzero  inexam.  Myft.  iniq . pag. 
545,  a Baylio  ipfo  in  Di<ft.  Crit.,  ipfoqiic  Francifco  Bruys  £0111.4, 
pag.  ado,  & fcq. 

Innoccntio  VIII.  vitio  vert  it , teftimonio  innixus  Dominici 
ViterbienfisA  Francifci  Maldentis  Stephanus  Infifsura  in  Chron. 
Mf.  apud  Raynaldum  ad  an.  14P0.  n.  22,  quafi  dixerit  privatam 
fcortationem  minime  vetitam.  Qua;  plane  tarn  injufte  , ac  temcre 
Pontifici  imputatam  , quam  falfo , & inconfulte  creditam  calum- 
niam  vel  uno  <0  documcnto  evertit  Cl.  Annalifta,  quo  abtipfo  fer 

vcrc 


Digitized  by  Google 


V indicat  a.  Appendix,  jf.  VIII.  737 
vere  in  Sacerdotcs  Concubinarios  five  in  Hifpaniis,  five  in  Galliis 
animadverfum  oftendit . Eumdem  Pontificcmin  aliud  paritcr  cri- 
men vocavit  Raphael  Volatcranus  Geograph,  lib. 7.  pag.8o>  qua- 
ils Norvegis  pcrmiferic  Caliccm  fine  vino  confccrarc,  quod  in  c* 
Regionc  ob  immenfa  frigora  importatum  accfccrct . Sed  enim  di- 
dcriis  fimiliter  id  deputandum  3 quibus  uc  Innoccntium  profein- 
derc  impune  pofsent,  improbi  quidam  homincs>  inter  quos  Donn- 
nicus  Viccrb.,  & Francifcus  Maldentcs3  Diplomata  Tub  ipfius  no- 
mine confingcrenon  funtveriti  3 falfaque  vulgo  privilegia  vcndc- 
re  j in  quorum  cenfum  illud  quoque  referendum  , quo  Gallo  cui* 
dam  Saccrdoti  Conjugium  ab  Innocenrio  pcrmifstim  commenci 
funt , atquc  fccleftiflima  alia  hujus  genus  funt  cmemiti  ; ut  prop- 
tcrea  illos  Pontifex  Sacerdotio  exutos  ilrangulari  laquco,  igne- 
que  concrcmari,ad  inlatam  fibi  labeni,  injuriamque  cluendam,juf. 
ferit . Vidcndi  Bellarminus  lib.  4.  cap.  J4,  Raynaldus  loc.  cit., 
Bzovius  ad  an.  1 4903  Card.de  Lugo  dc  Euthar.  difput  1 p.fc&.  8, 
Natalis  in  Theolog.  dogm.  lib. 3.  de  Euchar.  art. 3.  prop.4.  rcg.3, 
Gonctus  in  Clypeo  Theolog.  tom.  5.  difp.3.  dc  Euch.  art.6.  §.a, 
Pagius  in  Brev.  > Miglioruccius  Inftit.  Canon,  lib.  2 . tit.  4.  in  cx« 
plicat.  n.  44,  Benedict  us  XIV.  de  Canon.  SS.  lib.  a.  cap.  3 1 , n.  23 
Sandinus  in  vit.  Pontif. , aliique  . Qui  figlinis  prretcrca  Diploma 
illud  adccnfcndumcx  co  capite  arguunt , quod  in  Norvcgia  vina 
gencrofiflima  confcrvari  expericutia  comprobavit,  qua  paritcr 
compertum  eft  vina  facilius  in  calidioribus  , quam  infrigidiorj. 
bus  Rcgionibus  acefccrc  . Ex  his  vero  Bzovius  a net  or  e ft  fub  art  a- 
te  ilia  plcrofque  littcrarum  Pomiticiarum  adultcratorcs  in  Nor- 
vegia  fupremo  affc&os  fuifse  fupplicio  . Et  fane  in  Norvcgia  jam. 
pridem  ilium  obtinuifse  abufum  , utobvini  penuriam  in  Sacrifi- 
cio  ponereturin  nujori  quantitate  aqua  3quam  vinUm,  liquet  ex 
Honorio  III.  in  litteris  ad  Archiep.  Uplalenfem  Cap.  f’erniciofus 
Extra  de  Celeb.  Mifsar.,  quibus  abufum  ejufmodi  > veluti  contra- 
rium  univerfalis  Ecclcfix  confuetudini  > cradicari  juilit : cx  quo 
proinde  fieri  potuit,ut  polka  abfquc  vinopenitus  Sairificium  con. 
ficerctur.inque  hujulmodt  abufus  confirmationem  Innoccntit  V 111. 
Diploma  ab  improbis  confingcretur.  Addit  ex  Bzovio  Gonctus  a 
Sacerdotibus  qutbuldam  imptis>  qui  pollca  ftelcns  poenss  dcdcre, 
Pars  II,  Tom.  is,  A a a a a r.ctrpc 


Digitized  by  Google 


jy 8 Privileqia  Rom,  Pontifiqi 

nempc  duumviri  prxmemorati  , Diplomatics  Pontificiis  falfifi- 
catis  potuifse  illis  inpartibus  falfaw  haocce  difpenfaiionero  pu- 
blican. Denique  foppofiu  difpenfationis  Ulius  veritacc,refpondcc 
Beliarmiaus  Innocencium  iia  difpenfaado  6 erravit  , in  fa&i  re  , 
non  dogmatis  , c italic  j,  quiiurao  ob  cxtiemaui  necelTuacem  dif- 
penfando  > ut  in  altera.  tan turn  fpccie  Eucbariftia  confecraretur  , 
aut  non  crrafse  > aut  erroretn  eerie  cxploratum  non  efse  . Et  qui- 
dem  dc  jure  Divino  efse  > quod  Sacrificium  offeratur,  non  etiantj 
quod  offeratur  fub  uiraquc  fpecic,fcd  dc  jure  dumtaxat  Ecclefia- 
ftico,  in  quo  gtavilfiiBa  ex  caufsa  difpenfare  Pontifex  M.  poflit , 
fcripfitVit  quid  am  San.ftitatis.fama  confpicuus,  prarfato  lonocen- 
titVIII.  induJcoj  quod  pro  legitimo  babe  bat , ionixus  * neque  id 
proprereaejufdem  Bcauficationis  caufsasimpedimentum  auuhfse 
refer c BcncdicftnsX  IV, fcriplerc  quoque  apudDtanam  Coord. to,}. 
traa.i.rcfol.47.  Dodlorcsaliquijin  quibus  Gabriel  Biel  left.  84. 
in  Canon.  Mifsx,&Johaancs  Major  in  4.  few.  dift.  1 3.  q.3:  quam- 
viscontraria  S-  Thomas  par.  3.  q.  74.  arc.  1,  communique  Tbeo- 
logorum  tenenda  otnnino  e(l  fenrentia . Dc  firajli  adultctina  dif- 
peufatione  Alcxandco  Vl.affifta  a Barcboloroac©  Fumo  inSumma 
apud  Natalem  , reference  ilium  diipeufarc  voluifse,  uc  uht  vinum 
haberi liequiret , fine  vino  conficc  recur  Eucbariftia,  idem  e ft  o ju- 
dicium : id  ucmpc  ex  vago  ruinore  a Fumo  rclatum  , qui  prartc- 
rca  re  penuus  difcufsa  a viris  doftis , quod  difpenfajee  Pontifex 
nequirc  t>  Ale  xandrum  a priori  dece&fsc  opiuionc  affinaat . Quia 
igitur  ob  privacam  opinionem  , quara  Pontifex  aliquaodo  prztu- 
lit  , fi  vere  prxtulit  tames , ac  d mufti  certe  poftea,  infalltbilit*- 
tis  privilcgium  inbcictur  f 

Qux  duo  Lconi  X.dc  addufta  in  dubium  EvangcLii  doftrioa, 
deque  negata  Animat  immortalicace  objiccrc  Balxttra  , & Luthc- 
rum  in  cap,  > 9.  Gencf.  non  depuduie , adeo  veti  fpccie.  vel  cenui 
deftituta  ipfis  Baylio  iuDift.  in  Artie.  Lconis  , & Brucja  hiftor, 
Fontif.  com.  4.  pag.  38a.  viia  foot , adeoque  putidi  mendacii  Yel 
una  Coaftit.  slpcfiMci  Re^iminit  in  Concilio  Later.  V.  fefs.  8. 
editx  ieftione  aperte  redarguiuHur , ut  diutuis  htfee  rcfdleudis 
immoeatinon  fit  opus . Magis  igitur  prxftat , ut  dc  Pauli  III  > 
quin  tamen  cjus  nomini  impactas  a Vergcrio , a Balxo  > a Skida- 

no. 


Digitized  by  Google 


V I N D t C A T A V A P P t TSf  DU  f.  VIII.  739 
no , * Brtkjb  inftmf#  W»WiWt«f  s fiqtmkm  carnm  null*  fam- 
Wam  fidei  fptvftt*  , fttqae  tiliam  prbrfus  fidetti  riorum  mcndadis 
iibkpt*IhndambfttndcTint  ScgW  hift.  plot.  lib*  » 2.  pag.  317-* 
& kqq.,  SpoOdahus  Atf  an.  1 547,  & P«nvini«s  iti  ipfuts  vita,  prt 
c«n  veto  Emin.  Quitiluts,  <56  Pauli  HI,  inqaam  , Jufso  confec- 
iro  Itbello,  irtkriptoqoe  t CtfifiUuift  icleftorum  Cardinal, -urn  , 
•&  airertim  Pr£\ktoftm de  etHtitdiftdd  Evctefii , brevis  inftituatur 
feittio  , inqnircndo  SkWpe,  an  is  polka  liber  a Paulo  IV.  in  hbro- 
tuni  prohibitorum  fceUfuht  relatttsfutrit , iiltqUe  fit  , q«i  legittw 
in  Indice  V.G.  defcriptiis  verbis  hife'e  : Cahjitiam  de  tmtxdanda 
Bcckfm  . Magna  animbrum  coftttudone  affirmabt  httetodnxi , 
atque  praefirrtim Virjgfcrius  in  Attttot,  adtndic'cm  PttbIilV,6X  ipfo 
Schelhornilis  ib  Amatnit.  litter,  tom.  p,&  in  epift.ad  Card.  Qui- 
tihiim  , Kieslingius  , 6t  Breitihgerus  m epift.  Codfcm  dc  argumen- 
to  ad  cumdem  QuStinurn , to  eoufilio  > w Romanos  Pontificcs 
ttfbrmandae  Evckfi*  vbiontatc  temper  abhorruifse  quammaxi. 
me  fuadferent  *,  qtto  nempe  dttt  * ptfdfcmque  dudtf  S.  Petri  !>*mta> 
ni  tradtatttrti  Dc  CorrtBivnl  JEpiftopi)  & Papa,  qua:  pars  eft  cpif- 
tol*  t 2.  lib.  1 . ad  Akxandfum  If,  avide  colkgerunt,  mi  GoldaT- 
tus  de  Monarch.  Imp.  torn.  2.  pag.  43,  & Pi&ctbs  in  hift.  S*Celi 
XI.  pag.  d 3 2,  Mitolai  dt  Clemangis  librum  De  eorrupto  Ecdefii 
Statu  an.  circiter  !4do.elueuferat0m  fepius  edcre  m laccm  ftu- 
duere  , mi  Uldrieus  HutthertuS  » Leonardos  Hutkrus,  Eduardos 
Bulklejus  in  fpbttilb  ic<d,£bh\if.>«i  HenbaimUs  ab  Hard*  in  hift. 
Contil.Gonft.  com.*,  pit.  ScGritionum  excerpta  , quit  a viris 
plerifqtte  Religiofis,  doclifqbe  in  CbbeillbConftanuen.  pro  refor- 
ttmionc  Ecetdta?  habit®  fuerant , in  lucem  proferre  , efFcrrcqite 
laodibtis  non  ddtiterc  , velnti  Schelhornius  in  Amdenir.  litter, 
tom.  3.  pig.  1 o.  apud  Manfinm  Soppl.  tom.  4.  pag.  105  , & feqqv 
Affirmare  quoque  pro  luo  erga  Romanos  PontiSces  animo  haud 
probe  comparato  , Launojus  in  cpift.  ad  Jo:  Birilloriium  non  du- 
bitavit.  Contra,  ^nin  cogitando  Vel  levirtr  rufpiearertrur  efaftno- 
di  Confilium  Pauli  ill.  de  emendanda  Bcclefia  iflud  ipfum  fuiffe  , 
quod  a Paulo  IV.  dHtide  librorum  prohlbtioVrtib  Iftdki  adrsume- 
ranifn  eft  j in  lucctbedfere , fuoeque  Cohcilio  Cblledlioni  mfitdebe 
noh  dubrtaVit  Crabblus : quod  verb  prfeterrtiifsttiti  a Surio  hte- 

Aaaaaa  tit. 


Digitized  by  Google 


74°  Privilig  i a Rgm.  Ponthici 

rit , ac  poftcrioribus  aliis,  doluic  quammaxime  Poffevinivs  > at- 
que  proindc  ilhid  legentium  oculis  cxbibere  haud  extimuerine 
Natalis  ia  hiftor.  Eccl.  ad  Sxcul.  XV,  & XVI,  ac  Manfius  SuppL 
tom.  5.  pag.  ? j8,  Sc  feqq. , pcrfuafum  habentcs  tam  longe  divcr- 
fam  ab  ca  , quam  a Luthero  cxpctita  , & profcfta  ell , Ecclcfiae  re- 
formationcm  a Summis  Pontificibus , & a Patribtis  Condi.  Con- 
ftant.  j Sc  Tridcntini  excogitatam  fuifle  , 8c  promotam  , ftquidcm 
ilia  circa  fidci  daftrmam , hare  veto  circa  mortim  difciplinam  tota 
©bverfarctur  j quam  altcrius  effe  genus  Confilium  a Paulo  111.  edi. 
turn  ab  co  , quod  a Paulo  IV.  damnatum  lcgjtur  . Id  negant  ita- 
que  Emin.  Quirinus  in  Animard.  ad  Kicslingii,  Schclhornii  >Brci- 
tingcri  epiftolas,  8c  ad  Afta  Lipfienfia  an.  1747  , ac  Matifius  in_» 
Not.  ad  Paulum  111;  videlicet  ab  vero  abhorrere  putant  quamma 
xime  Paailum  IV.  cenfura  voluifTe  damnatutn  librunt , cujus  feri- 
bendi  ipfe  cum  Sociis  Paulo  111.  auftor  cxtitcrat . Certe  Tub  id 
temporis  reformationem  Ecclefiae  Catholicis  , 8c  Hstcticis  vicif- 
fim  defidcrandbns  libri  de  Reformations  Ecclcfia?  complure* 
adornaxi  font . Notus  ell  liber  Nicolai  dc  CJetnangis  De  corrupto 
Ecclefia  Jlafu  , de  quo  mox  diccbam.  Extant  in  Collcftionc  Con- 
tingii  an.  1 djo.  edita  multa  , quibus  reformation  is  Ecclcli*  Rom. 
ncccilkas  urgetur  . Scliclhornins  ipfe  , prxtcr  Orationum  frag- 
menta  , qux  in  Concilio  Conft.  a plerifquc  pro  Ecclefia?  reforma- 
tion follicitanda  habitx  funt , e Codice  Mf.  evulgavit  Friderici 
Staphili  Confilium  de  reformandi  Ecclcfia  Ferdinando  I.  fuggef- 
tum  .Contra  hoc  ipfum  Pauli  111.  falutare  , piumque  Confilium 
de  emend.  Ecclcf.  duo  peftiletuiflimi  clucubrati  libelli  funt,  LatU 
nc  unus  a Johanne  Sturmio,  Gerinanicc  alter  a Luthcro  , telle— > 
Cocklxo  in  Aft. ,8c  Script.  Luth.  apud  Raynaldum  ad  an.  i $J3»i 
n.  ja,qui  brevem  ahum  perindc  adverfus  Siucmium  libellum 
feripfu  fub  hac  epigraphe  : A quit  At  it  difenflio  fuper  Conjilio  drlec- 
turum  Gardinalium  . Fieri  igitur  potuic , ur  alter  exhis , ( atquc 
ad  Sturmii  quidem  librum  Pauli  IV.  refpexiffe  proferiptionem  af- 
fir.roarc,plurimifquc  fane  confirmare  Eniin.Quirums  non  dubitat  } 
aut  fimilis  argument!  hber  a Paulo  IV.  proferiberetur  . Ex  ccrtc 
in  Indicc  libror.  prohibit,  con fefto  a P.  Francifco  Magdaleno  Ca- 
piferreo,  edi  toque.  Rom*  an.i 6 32.  prohibitus  Icgicur  liber  fub  hoc 
, . ’ " tixulo  r 


Digitized  by  Google 


V I N D I C A T A . A P P E H D IX  §.  VIII.  741 
titulo  : Conjilium  deleftorum  Cardinalium.  Vide  JEquitatis  difeuC- 
fio  . At  liber  hie  Adquitatis  difcufjio  a C'ochlxo  adornatus  , ibi- 
demque  vetitus  , uti  Kieslingium  monitum  voluit  Ql*icim»s  Ani- 
mad.  i 3,  Apologia  eft  libri  Conjilium  deleft  or.  Cardin.  Ita  ergo  in 
Indicc  Rom.  indicatur  Confilium  Novemvirak  deleft.  Cardin.jde 
quo  profefto  obloqui  nequeaufos  fua  pro  impudentia  fuiftc  Slci- 
danum,  Sckcndorfium,  Thuanum,  Sarpium,  Courayemm,  Riche- 
liurn , & Daniekm  Frankum  obfervavit  Cl.Quirinus  in  prxfat.ad 
cpift.  Kieflingii,  & in  Animad.30.  ad  cpift.  Schelhornii  In/ufta:  Sc- 
ccff.  ab  Eccl.  Rom.Seftar.pag.  10,  &i  514, quorum  ex. filcntio opti- 
me arguit  non  hoc  plane  Confilium  Novemviralea  Paulo  IV. fuiftc 
proicript um  j Confilium  vero  de  emend.  Eccl.  eodem  in  Indice  ad 
incertos  referttir  Auftores:  igitur  Liber  hie  a Paulo  IV.  in  Indicc 
rclatus  , alius  cftc  profefto  debet  aConfilio  deled-  Cardin.  Pauli 
III.  juflu  pridem  exaratus  . 

Sixtum  Vs  aut  CkmentemVlll,  fed  magis  ilium,  quam  iftum 
in  Bibliorum  editione  immanitererrafle  , exemploque  fuo  edocu- 
ifse  , nihil  efsc  humani  , quod  xque , ac  homines  ccteri , pati  Ro- 
mani Pontifices  non  poffint ; neque  hujufmodi  efsc  infallibilitatis 
privilegium  >dc  quo  adblandiri  fibidebcanc,  aut  quo  facile  exci- 
dere  nequeant , eftutirc  non  definunt  Heterodox/,  nonnulliquc  ex 
Catholicis  erga  Pontifices  optime , tit  par  efeer , non  comparati . 
Enim  vero  ajunt  Sixtina  Bibliorum  editio  tot  erroribus  confper- 
fa  eft  , adeo  tit  non  defuifsc  viros  graves,  do&iflimofquc,  qui  earn 
publice  efsc  proliibcndam  affirmare  non  dubitarent , memorix  rc- 
liquit  V.Card.  Bellarminus  in  Commentariolo  vitae  fua: , ubi  rc- 
fert  Sixtinx  editionis  negotiumViris  doftifs.  a CkmcntcVlll.de- 
kdis,ac  inter  alios',  Bcllarmino  ipfi,Card-  Alano,  Mirandx 
S,  Palau.  Magiftto  > Agcllio  >ac  Pctro  Morino#qui  idipfum  per- 
hibet  in  cpift.  ad  Silvium  Antonianum  , retraftandum  fuifscdc- 
mandatum  . Addit  ibidem  Bellarminus  fe  auftoicmfuifse  prxfa- 
tionis  fecundx  editioni  Qementinx  prxiixx , qua  ut  Sedis  Apo- 
ftolicx , ideft  Sixti  V.  honori , auftoritatique  in  re  tatui  motnem- 
li  confultum  irct  , fignilicaretut  in  ptima  editione  Sixti  prx  fefti- 
sationcaliqua  errata  irrepfifsc  , vel  Typographorum  ofeitantia, 
tclaliorum  meuria;  fubditquc  placuifsc  confilium  Pomificiftdco. 

que 


Digitized  by  GoogI 


741  PrivIligia  Rom.  PGNfn?ie< 

tjue  in  prefatione  eotvfulto  pbfitmn  > qwo«d  $i*tm  animadve'rttns 
n®n  panta  in  foam  priorem  Bibl.  tdtclowtm  pr*U  titto  irttpfifft , 
quie«etatadili£en'tfa  iftdifm  vidertncnt  » dtiAtegro  q««leta_. 
bpete  Tub  iftcudtm  ttVOcMtJo  Cogitavit  j qttod  to  Wbrtc  pretven- 
fubinde  pcrfictne  aggtelfi  font  Grfcgoti'ut  Xl  V , & ItvnoOtntius 
IX,  fed  iis  parircr  ftiortt  pra^heptis  , Undem  Initio  Pontificatusa 
Clemente  VIII.  opus  ■,  in  quod  Sixtus  intefiderat , ©to  bene  ju- 
vante,petfedum  eft . SI  ergo  a SiXto  V*  multa  perpfrata  in  editio- 
iife  priori  mutata  funt , cottutte  pariter  Opus  tft  editions  a Cle- 
mente adornatnf  fidern  , «H<$otitatemque  i non  fcnim  potior  eft  ra- 
ti* >ctit  Sixtint  reprobate,  Clementina  approbetur  . Qpare  Tho- 
mai  Jamefius  Anglo  - Calvinifta  Bodiejanus  Bibliot.  Londini  an. 

1 606.  libro  edito  fub  hoc  titnlo  : Bellunt  Papal e , five  Concordia 
difeors  Sixti  & Ckmentis  Vlli ■>  in  quo  tatnda  in  Sixtina  edi- 
tionc  a Clemente  emendata  ad  duo  millii  recenfdit , hifee  Ar- 
chiep.  Cantuarietilfcm  , eui  librutb  ihletipfic , Vfcrbis  feftrvus  allo- 
quitur:  yam  tandem  AYcbipnefiel  in  Deo  , <&  roYafH  hominibns 
RevtYYndijflme-,  ad  perpefmm  Potitifichm  Rbntanorum  inf  anti  mi  , 
iictgi  moHitfnentum , quodflatm . Rccitat  fubihde  cofttradittm- 
nes  j qH*  Builas  Sixti  inter , & Clementis  intcrcedete  fibi  vifae 
fniit , atque  fubjungk  t Liquebit  , qUam  dijpar  , (Jf  dijfimilis  Jit 
ratio  Sixti  j & dementis  i ait  Ch-mins  •,  negrt  Sixths  \ ait  Sixths 
tiegat  Clemens  . Et  circa  fintm  in  ba?c  tani  jadabundus  , quam  ib- 
folens  exit  Sycophant  a : Cmfideniijfifntis  de  Bibliis  Juts  Sixtus  , 
metuens fibi  de  Juis  CfcHtens  , arrogant  hie  , mode  flu  s Hie  fed  dum- 
taxat  modeflus  $ Mend  ax  bict  & Hit . Eadem  fparta  aflumpta  Six- 
tihus  Amama  lib.  1.  Antibarbari  Biblicicap.  8 ,fpccimina  tnul- 
ta  ex  Jamtlio  muniatus  eft,  luin  roctihv,  & ’(ehHmtiatutrt!)  qrtas  i_» 
Sixtb  ibalt  OroiUbs  Clemens  btnt  reftituit  •,  turn  aliarurti , quas 
A SiXto  perptram  inrerpolatas  Cltmtns  optifnc  expunxit . Col- 
kta  demdt  utraque  invicem  fcditiont  , cohttarietatem  utriufqite 
txhibitit : item  diferepantiam  ihgentem  inmin  erisj  ac  denique 
mahiieftamdifferthtiam  in  locis  ex  indufttia  mutatits  exprobravit. 
Lauhojus  quoque  tom.  1 . epift.  5.  acritcr  dtbacchatUS  adverlds 
prarfutnptam  Rom.  Pontificisinfa!libi!itatcm,hoc  editibnis  Sixti- 
fltetxemploabutitur,  Theolcgofqtie  complures  hanc  fibi  obje- 

dionem 


Digitized  by  Googl 


VlNpiCATA.j\PPEH£lX  JT«  VIII.  74I 

ftioncm  proponents.  * neque  , ut  ipfi  videat.or  > fatis.  facientcs  * 
varies*  incooduifquc  fubfannationibus  ve)Hcacx  & cxagitat . 

Verumtamcu  nonerat  cettc  > cur  vcl  Jameftus  , & Anoama 
hinc  ignominja  Rom.  Pontificcs  opericndi  fuperbc  ftbiadituoftj 
fpcmquc  facercnc , vcL  Eaunojus  noftra?  Couamunionis  homines 
fcoromatibusknpctendi  anfan*  tcmcte  arripere-t.  Levi  namquc 
negotio  > tamquc  Colidc  , quam  facile  objeftmni  huic  obviam  ivc* 
rcTheologi  uoilrates,  imerque  alios  Grctzerus  in  defenf.  tom.i, 
Cootrov.  Bellarmini , Tannerus  tom.  3.  Thcoiog,  dc  Fide  difp. 
1 . q.  4.  dub.  Cabaffutiiw.  in  Not.  Eccl.  Sxculi  VI.  diatr.de^ 
VuJg.  Bibl.  edit.>Bo«frcriusPra?loq.  cap.  3*  Simeon  de 

Muis  dc  Vcrit.  edit,  he.braica:  i Natalis  hilt.  Eccl.  ad  Saecul.IV. 
diflert.  39.  art.  5 ;Card.  Gotti  Theolog,  tom.  1,  dc  loc.  Theo- 
log.  q.  3 . dub.  6 • §.  4>  ac  nuper  ,.  aiiis  praetermi&s  , Emin. , Do- 
dtiifimufque  Cardin.  Cavakhinus  in  Relac.  Caufsae  V.  Servi  Dei 
Card.  Bellarmini  fuper  dubio  de  virtutibus  pag.  175*,  fciluet  r$. 
ponunt  jCtiamf:  prior  Sixtina  editio.  noapaocis  erroribus  co»- 
fperfa  efset , h-ujus  tamen  editionis  Bullam  neque  a Pontific^  ^ 
fuifsc  ptomulgatam  \ neque  , etiamfi  pcomulgata  fuifset , eo  fpc- 
dafse  y ut  cam  uobis  editioncm  proponeret  > vcluti  ccrta  > Divi- 
naque  fide  pro  emcndatillima  credendam  j neque , etiamfi  pro 
cmendatiflima  fide  Divina  crcdcnda  propofita  fuifset > ca  propter 
errores  contra  fidem  crcdcndos  fuiise  propinatos  : quandoqui- 
dem  errores  illi  efseat  ad  fanam  fide i dodUiaam  indifferences,  ni. 
hilque  Catholic*  Religioni  nocercnt  ..Scilicet  dum  Sixtus  etnen- 
dari©ra>  imo  cmcndacilfirua  Biblia  fc  fuppeditare  afseruit,  non 
eo  afseruic  fenfa , ut  ab  omnibus  expurgata  orrnino  mendis  ef- 
fenr  habeoda,  ut  per  id  potefias  futuris  Pontificibus  caftigatiores 
publicandi  Codices  prsrcpta  intelligcretur  . In  id  ctiam  intent 
dit  Clemens,  ut  expurgatiorem  quidem  editionem  prarcedenti. 
bus  exhiberet , non  ica  tamen  inrelligens  , ut  nihil  poftbac  ineis 
denuo  emendari  poise t : re&e  tamen  utqrquc  ediccns  > ea  in  edi- 
tione  nihil  contioeri  five  fidei , five  mor  urn  rqguJis  difsonum.  > & 
icpugnans.  Qua  plane  re fponfione  evanefeit  quidquid  eoargu- 
menco  fpei  > & audaein;  fibi  ieceruut  heterodoxi , & quid  quid  ti. 
moiis  x ignavittque  prxcoaccpcic  Catkokcoruuo eetaanUi  umeu- 


744  PrivilegiaRom.  Pontifici 
tes  j tibi  non  eratrimor . Dehoc  argumcnto  fufius  ago  in  Dif- 
fcrt.  Chronolog.  Hift.  Critic.  Dogmat.  in  S.Scripturam  > qua?  , fi 
Supcris  placet , publicam  aliquando  lucem  adfpicient . Immania 
inter  mcndacia  , & malcdi&a  referenda  fore  , qua?  five  ex  Marba- 
fio  adverfus  Paulum  V , five  ex  Colleftorc  cxccrptorttm  pro  de. 
fenfione  CcnfiineS.  Facult.  Parif.  edit.  Monaft.  1 669,  adverfus 
Alexandrum  Vil.  tarn  improbc  , quam  impudenter  effudit  Fran- 
eifeus  Bruys  hift.  Pontif.  tom.  5.  pag.1701  ac  3 dubitabit  pro- 
fc<5lo  nemo , qui  fenfu  plcne  non  defipueritj  atquc  utriufque  gef- 
ta  finceirc  digefta  a Spondano  & Gravezonio  vel  primoribus  deli, 
baverit  labiis  > ncqnc  cnim  opus  eft  cum  iis  contendere  , quibus 
ita  frons  periit  j ut  mentiri , & malcdicerc  otimn  fibi  5 negotium- 
que  facere  non  erubefccrent . 

I-mprobo  pro  ingenio  inflidhim  QucfneHo  probrum  ulcifcen- 
di , in  omnem  Clcmenti  XI.  ftruendi  vici/fim  invidiam  intenti  oc- 
cafionem  Janfcniftae,  cumdem  violate  fidei  ad  vulgus  traducendi 
cx  homilia  an.  1 702.  in  folcmni  Pafcliatis  die  habita  locum  op- 
portune nancifci  fibi  vifi  funt.  Periocham  nempe  illam  , in  quam 
feftivc  Pontifex  exierat:  Hodie  forma.  Servi  reverfa  ejl  in  fr  mam 
Dei  j avidc  arripiens  Janfenifta  qnidam  afstimpto  nomine  Ariti 
Acadcmici , j-uxta  morem  fnis  jam  vulgatiffimum  fnb  larvatis  dc- 
litefcendi  vocabulis  3 ita  liberius  debacchandi  caufsa  , libello 
cvulgato  fub  hac  epigraphe  : De  Clementina  periodo , Hodiefor - 
ma Jcrvi  &c,.  do&ilsimum  Pontificcm , tanquam  qui  verbis  illis 
Eutychianam  cdocucrit  haerefim  , infedandum  audacifttme  fibi 
fumpfic  ,ejufmodi  rationi  innixus  , quod  fiquidem  forma?  nomine 
apud  Veteres , Recentiorefque  naturafignificetitr  , proinde  for- 
tnam  Scrvi  reverfam  in  formam  Dei  prtcdicando  , utramque  na. 
■turam  in-vice m in  Chrifto  commixtam  credidifsc  Pontifex  dicen- 
dus  eft  3 ita  ut  prius  in  Incamatione  nacuram  Divinam  commix* 
done  quadam  in  1mm  an  am  tranfirfse  , & poftmodum  in  Rcfurrec- 
tione  humanam  iterum  in  Divinam  nova  permixtione  tranlmuta. 
tarn  fuifle  putaverit  : qua?  eft  harrefis  exprdfiflima  Eutychctis. 
Qua  argumentatione  perada } jaeftabundus  Pontificiae  infallibili- 
tatis  propugnatoribus  his  infolentia?  plenis  infultat  verbis  pettt- 
lanuiTimus  Janfenifta  : Jgui  < A4agijlrit  'uejlris  ingenio } cruditior 


Digitized  by  Google 


Vindicata,  Appendix  IT.  VIII.  7 4? 

tie,  calliditate  prafant , ab  err  ore  Eutychiano  liber  tr.t  banc  pe- 
rivdttm  . Sed  enim  ncc  ingcnio  , nec  cruditionc  , quibus  cxcelhiit 
alioqui , qui  abunde  id  praeftitit , Cl.  Berti  dc  Theolog.  difcipl. 
lib.  2 6.  cap.  1 9,  opus  eft  , ad  hanc  a do&iff.  Pontificc  calumniam 
propulfandam  ; magis  autem  calliditate  , & audacia  cum  abunda- 
re  oportcbac , qui  probe  orthodoxum  Pontificis  fenfum  in  alie- 
num  , pravumque  intorquerc  non  erubuit . Ccrte  fi  Clemens  XI. 
ob  illam  periodum  Eutychianse  hxrcfis  nota  inurendus  cflet , ca- 
dem  paritcr  inuri  debere  S.  Cyprianus  do&ifT.  Berti  videtur  , uc 
qui  in  Serm.  de  Rcfur.  eamdem  periodum  ufurpavit . Vcrum  Ser- 
moilledc  Rcfur.  una  cum  undecim  aliis  in  lib.  de  Cardinalibus 


operibus  C.hrifti  comprchcnfus  , ctfi  olim  S.  Cypriano  adferiptus, 
infcriptufque  ad  S.  Cornclium  Papam>  hodic  tamen  Arnoldo  Bo- 
na: Vallis  Abbati , ex  fide  Codicis  Mf.  Oxonicnfts  optima  not.r> 
quo  refertur  ab  ipfo  Hadriano  IV.  P.  M.  nuncupatus  , a Jo:  Fcllo 
ad  ealeem  Open  S.  Cypriani  , aliifque  peritis  Criticis  reftitutus 
eft;  quin  ulli  tamcn  in  opinioncm  vencrit  Eutychiannr  hsrrcfeos 
potuifse  quidpiam  labis  Arnoldo  adhxrerc  . Qua  certiflime  ab  hat- 
refis  fpccie  Clcmentem  animum  geffifsc  tarn  alicnum  > quam  lon- 
ge  diftet  lux  a tenebris , exinde  fit  evidens,  quod  in  homil.  de  Na- 
tiv.  D.  an.  1704.  habita  duas  in  Chriftodiftindtas  Naturas  diferte 
prardicat  verbis  hifee:  Gcmina  in  unam  P erf  on  am  convenientc  Na- 
ttira  , vertis  Deus , I3  verus  Homo  natus  ejl  Cbrijlui ; m illi  vera. 
inejfet  Dei t as  ad  miracula  operum  ; nec  vera  deejjet  Humanitas  ad 
tolerantiam  pajftcnum.  Qtium  igitur  dixit  for  mam  Servi  reverfam 
in  formam  Dei , formam  eo  loci  non  pro  natura } fed  pro  cffigic , 
five  figura  accepit , ita  ut  fignificare  volucrit,  non  quidem  utratu- 
que  Naturam  in  Chrifto  fuifse  permixtam  , fed  effigiem  Chrifti  in 
pafllonc  contumcliis,  & ignominia  affcdlam  in  gloriam  refurgentis 
fuiflc  permutatam  . Equidcm  non  infrequenter  forma:  nomine  ac- 
ccptam  fuifse  » accipiendamque  fore  naturam  non  inficias  rbo  , 
quo  plane  modo  ab  Apoflolo  ad  Philip.  cap.a.6'j&  fcq.  & a S.  Au« 
guftino  in  Pfal.  63.  acccpta  legitur.  Sed  acceptam  quoque  formas 
nomine  aliquando  figuram  , feu  effigiem  , ( nonfecus  atquc  vicif- 
fim  figuram  pro  ipfa  natura  fuifse  acceptam  liquet  ex  S.  Paulo  ad 
Hcbrwos  cap.  1.  3.)  indubium  evadit  ex  S.  Marco  cap.  16.  12;  at- 


Pars  11.  Tom . V.  B b b b b 


que 


Digitized  by  Google 


74 6 Privilegia  Rom.  Pontifjci 

quc  ita  a Clemente  nodro  for  mam  accept^m  pro  figura  tam  ex 
fcopo  > quam  ex  contexcu  fermouis  afsequi  datur  : cx  fcopo  qui- 
dem  j nam  co  fpedabat  dumtaxat , ut  diverfum  in  Chrifto  indica. 
ret  datum  , ita  fcilicct  ut  ficut  ex  priori  effigie  patientis  ejufdem 
probata evafcratHumanitas, ita  podca  cx  refurgentis  eifigic  mani- 
fedata  ejusDivinitas  fucrat . Quod  ipfum  in  altera  homilia  pariter 
dc  Refur.  an.  1704.  habita  paullo  aliter  cxpreffic:  f^ir  dokrum  , 
inquiensjca/  non  erat  Jpecies,faBus  ejl fpeciojus  pr* filiis  bominum-, 
faflus  ejl  incorruptibilis,qui potuit  vulnerariifaclus  ejl  immortalis, 
qui  potuit  oceidi  , faff  as  ejl  impajjibilis , qui  potuit  Crucifigi . Qux 
plane  nonnifi  permiitationem  in  externa  figura  , & cftigic  > non_> 
etiam  utriufquc  Naturx  permixtionem  prxfcrunt . Ex  contcxtu 
vero » nam  port  objeda  verba  5 ha;c  e vedigio  perfequitur  . /nfir- 
mitus  invirtutem  , mortalitas  in  mortalitatem , contumelia  tranji - 
vit  ingloriam . Quibus  quid  illuftrius  ad  odendendum  non  aliam 
Pontifici  infedifse  fententiam,  quam  quod  aliam  Chridus  D.  tem- 
pore pafiionisi  aliam  pod  refurrc&ionem  effigiem  prxtulerit  ? 
Quidquecificacius  ad  retundendam  procaciilimi  Janfenid®  tcmc- 
ritatem  adco  levi  ex  fpccic  inEcclefixPrincipcm  invidiam  quxren- 
tis  f Quxrcre  perindc  in  Bcncdidum  XIV.  ex  Epidola  ad  Epifco- 
pum  Atigudanum  Vindheitnus  3 & cx  Encyclica  altera  ad  Gallia- 
rum  Epifcopos  Scriptor  Epidolx  Mi.  ad  Amp).  S.  R.  E.  Cardina- 
les  5 & Cl.  Thcologos  in  Urbe  Prxneftc  congregatos  ab  eodem 
Pontificc  liibinde  damnatx  Cond.  Cum  ad  nonnullos  die  5.  Se- 
ptemb.  1 757  , invidiam  non  extimuere  . Sed  uterque  judas  tcmc- 
ritatis  pcenas  dcdcre  > illc  quidem  Cl.Muratorio  in  Difsert.  de_a 
Nxvis  in  Rcligionem  incurrentibus ; ide  vero  dodifs.  Patuzzio  in 
difenf.  pra:l.  Encyclical  unde  non  cdj  cur  huiedenuo  tabula:  nu- 
num  admoveam . 

Privikgiorum  itaque  in  perfona  S.  Petri  Rom.  Pontifici  a 
Chrido  D.  collatorum  Vindicias,aufpice  Deo  } abfolvi , viribuf- 
que  , quibus  valui,  perfect.  Ut  operam  ad  pcrficicndas  omnem_. 
impenderem  , in  caufTa  fuit  dudium  illud  , quo  » ut  Minoritam 
decebat , erga  Apodolicam  Sedem  affedus  fummopore } femper- 
que  fui>  quam  tanti  faciendam  jugiter  mihi  fuit  perfuafum , quan- 
ti  a rcligioiiorc  quohbct  fiat  ipfa  Rcligto;in  qua  nempe,  qui  Petri 

folium 


Digitized  by  Google 


V INDICATA  • App  E N D1X  jf.VIII.  ^47 
folium  tenet)  jure  crcditur  Caput , Centrum,  Columen,  Ma* 
gifter  , Princeps  , Paftor  , & Pater  • Uc  autem  opere  ipfo  perfi- 
terem  , argumento  , documentoquc  fuere  ipforum  Pontificum  , 
di&a  , fatta  , & jura  . Di&a  , quidem  , quibus  quid  fa&o  opus 
eflfet , quantumque  fibi  facultatis  ineffet  in  rebus  ad  Religionem 
fpe&antibus  necunus  , vel  alter,  nec  una  , vel  altera  vice  , fed 
tiullo  non  tempore  , fed  ad  unum  omnes  , iique  qua  fapientia  , 
qua  fanciitatc  prafftantifltmi  declarantcs  ; jurium  quoque  fuo* 
rum  optimi  *que  Judices , atque  teftes  idonei , neque  de  juris 
alicni  invafione  fufpefti,  neque  dc  jurium  fuorum  incrcmcnto  fol- 
liciti ",  cadem  non  ex  privato  ingenio  amplificantcs  , fed  ex  Dei 
Vcrbo  feripto,  & tradito  interpretantes  , neque  ignara:  Plebi 
venditsntes,  fed  a Potcntum  infidiis,  fed  a Schifmaticorum  inju- 
riis,  fed  ab  Ha?reticorum  infultibus  vindicantcs,eademquc  coram 
Epifcopis , Conciliis  , Ecclefiis  , Chriftiano  Orbe  cxtollcntes , 
duo  inter  alia  , ad  qua?  cetera  velut  ad  caput  redigantur , fibi  Di- 
vinitus  fada  privilegia  pra?dicare  non  deftiterunt , ut  in  fide  nem- 
pe  fint  infallibiles , ac  poteftate  fupra  generalia  ipfa  Concilia_» 
prajftent . Fafta  vero  , quibus  diifta  comprobantes  , quid  ubique 
gentium  pro  poteftate , aut  praeccpto  valerent , aut  vellent  often- 
dentes , a cun&is  fibi  ex  officio  fafees  deberc  fttbmitti,  a nullo  fi- 
bi pofteabfque  piaculoobfifti  docttcrunt  , & demonftrarunt , rc- 
rum  Divinarum  , humanarumquc  fummam  gerendo  , Tcmpora- 
litim  abufum  cocrcendo  i Spiritualium  adminiftrationem  difpen- 
fandojLaicis  cujuslibct  genus  loco  fuperftando , Ecclefiafticis 
cnjuslibet  gradtts  leges  ftatuendo;  five  eos  , qui  in  Ecclcfia  efTent, 
legibus  , & moribus  informando  ; five  corum  , qui  eftent  extra_> 
tcclefiam  , follicitudinem  , & curam  praeferendo,  milleque  all  is 
modis  rebus  , pcrfonifque  omnibus  profpiciendo , opcramque  itn- 
pendendo  . Jura  denique  , qui?  excrerc  ufqucquaque  vifi  funt , 
n-ox  in  Concilia  , vel  ea  indicendo , vel  eis  jubendo  , vel  dc  iis 
judicandoj  mox  in  Canones  , cos  vel  relaxando,  vel  roborando, 
vel  rejicicndo;  qua  de  alienis  juribus  dijudicando  , qua  vetando 
fuis  de  juribus  a quopiam  dijudicari . In  Ecclefia  univerfa  , gra- 
dus  Bcclefiafticos  hie  inftituendo  , vel  dimovendo  i gradibus  il- 
lic  Epifcopos  vel  removendo  , vel  reftituendo,ipfis  jurifditftioncm 

B b b b b 2 turn 


748  Privilegia  Rom.  Poktifici 
turn  imperticnccs  3 turn  auferentes3  turn  cocrcentcs.  In  cauflis 
cujuslibet  genus  ad  fidem  , ad  mores  , ad  difciplinam  fpedanti- 
bus:  nunc  de  Religions  Ordinibus  aut  veteribus  inflitutis,  aut  no- 
vis  inRitucndis  placitum  fercndo  s nunc  de  virtutibus,  fignifque 
Servorum  Dei  judicium  proferendo ; hinc  extirpances  Schifmata  , 
illinc  cxtcrminantes  Hxrefcs  > hie  3 & iilic  Controverfias  five  fa- 
dt , five  fidci , jurifque  auc  privaci , aut  publici  fuprema  potefia- 
te  finientes  3 modo  regulas  moruin  prfefinicndo  3 inodo  de  Reli- 
gionc  pertradantes  libros  proferibendo  ; qua  leges  difciplina*  de- 
ccrncndo,  quadefadis  dogmaticis  definiendo ; probances  fidci 
profeifiones  corum  , qui  Chrifiianat  Religioni  vota  fua  nuncupaf. 
fent , prasfcribentefquc  fidci  formulas  iis  , qui  Romanx  in  Eccle- 
fia:  caRris  merere  cuperent ; atque  demum  verbo  , & cxemplo , di  - 
do>  & fado  femes  in  fide  integros  , & puros  jugiter  exhibentes  . 
An  autem  , ut  par  fuiffee 3 cratque  in  optatis,  reapfe  3 felieiterque 
opus  pcrfcceritn  , imbecillitatis  mea:  baud  ignarus,  valde  dubito  , 
& vereor  , fed  liberalis  de  Lcdoris  humanitatc  mihi  magnopere 
blandior . Certc  dixifle  pro  viribus  , quodque  rei  caput  eR  > di- 
micalfc  pro  veritate  mihi  vidcor : bene  > an  male  3 judicium  cRo 
apud  Dodos  j piofquc  , quos  magno  in  honore  > pretioque  habco, 
maxime  autem  apud  Ecclefiam  , cujus  veluti  Matris  , ac  MagiRrae 
corrcdioni  me  3 ac  mea  omnia  five  vivens  , five  moriens  3 fpontc  3 
integreque  fubjicio  . Ego  enim  pneclaris  hifee  S.  AuguRini  in_» 
Epifl.  143  3 olim  7.3d  Marccllinum  verbis  colophonem  operi 
imponere  mihi  peropportunum  accidit3  fateor  me  ex  corum  nume- 
ro  ejfe  conari  , qui proficiendo  feribunt , & feribendo  proficiunt.  Vn* 
de Ji  aliquid  vel  incautius , vel  indoSiius  a me po/itum  ejl  3 quod  non 
folum  ab  aliit  3 qui  videre  id poffunt 3 merito  reprebendatur , verum 
etium  a me  ipfo  3 quia  & ego  fait  cm  pojlea  videre  debeo  ,Ji  proficio , 
nec  mirandum  ejl  > nec  dolendum,  fed potius  ignofcendum>  atque gra- 
tulandum  } non  quia  erratum  ejl , fed  quia  improbatum . 

EXPLICIT 

PARS  VINDICIARUM  SECUNDA.  • 

INDEX 


Digitized  by  Google 


T 74* 

INDEX 

RERUM  NOTABILIUM 


A 


ACacius  qoam  judas  , gravefque 
ob  cauflas  Romans  ab  Eccle* 
lis  communione  fuerit  abfcilTus  , 
c'oquuntur  litters  SS.  Felicis  III  , 
Gelafii , Analhfii  II  > Symmachi , 
Hormifds,  & Nicolai  I ; atque  ul- 
tro  citroque  agoovere  demum  O- 
ricntales , qui  nonnifi  Acacii  no* 
mine  e diptychis  abrafo  ad  Roman* 
Ecclelis  Societatem  admitti  impe- 
traruntpa^.  62  , & fiqq. 

S.  Agatho  fummo  jure  ad  decefloris 
fui  S.  Martini  I.  decreca  adverfus 
Monothelitas  admittenda  Synodos 
in  Grqcia  , Italia  , Anglia  , & Gal* 
lia  adegit  pig.  3 10 , & ftq. 

S.  Alexander  1.  Ilbrum  adverfus  He- 
racleonem  elucubrafle , mifl'oque_» 
in  Siciliam  Sabiniano  Prcsbytero  , 
colledtaqite  Synodo  hsreticum  il- 
ium damnalfe  fertur  apud  Prsde- 
ilinatum  : cui  tamen  fidem  non  ad- 
hibendam  ollenditCoutantius  p.3  3, 
Ufcq. 

Alexander  IF.  quorumdam  hxreflm 
afferentium  licite  a Principibus  lai. 
cis  emi  pofle  Epifcopatus  abfque_a 
crimine  limonix  a S.  Petro  Dam. 
adfe  delatam  damnavit  pag.  gg. 
Alexander  III  , & pod  ipium  Pooti- 
ftces  alii , Valdenftbus  , exindeque 
fed  is  aliis  fubortis  multo  nomine 
infamibus  exterminandis  operam_» 
impenderunt  omnem  1 qua  cenfu. 
rat  t'erendo  , qua  congrcgando  Sy. 
nodos  , qua  Viros  dodos , & pios 
adbibendo,  qua  indicendo  Expedi. 


tiones  pag.  p?  » & feqq.  Nec  erra- 
vit  ipfe  > dicendo  ad  Teflamenti 
valorem  duos  , vel  tres  fufficere_» 
tefte«;nec  ipfius  fententia  ex  Prs- 
decefToribus  quifpiam  erravit,  do- 
cendo  Matrimonium  ratum  dilfol- 
vi  pofteriori  confummatopag.yt  8» 
8lfeqq. 

Alexander  IV.  librum  de  Evangclio 
sterno  proferipfit , ex  quo  frutlra 
perinde  ab  hqretiei*  in  Rom.  Ec- 
clcfiam  invidia  quxritur  . Impro- 
bos  quoque  Guilielmi  Santamorxi 
libros  igne  devovit  > quo  uno  fane 
digni  erantpag.  P7  , Sifcqq. 

Alexander  VI.  Pikardos>  & Folfarios 
comprefiit:  quos  perinde  quiere 
degere  non  permifit  Julius  II  jqui 
pariter  Urbi  a Judaic*  , & hxreti- 
tica  fuperditione  expurgandz  fe- 
dulo  incubuit  png.  11a.  Falfo  con. 
Engitur  animo  paratus  ad  indul- 
gendum  > ut  abfque  vino  Buchari- 
flia  conficeretur  p.  738  . 

Alexander  VII.  Janleuiftis  tergiver* 
fandi  aditum  interclulit . Cbrifti- 
nam  Svecix  Reginam  pio  , qua  de* 
cebat  t officio  excepit . Cum  Ifacio 
Pereyro  ad  frugem  regredienteLj 
benigneegit.  Francifcum  Boriutn 
viciffim  in  hxrefi  obfirmatum  pro* 
bro  affecitpj^.i3o , &/ff.Neque 
cum  Innocentio  X.  in  cauda  Ri. 
tuum  Sinenfium  > neque  cum  Cle- 
mente IX.  in  caufla  Janfenii  confli- 
xitpjg.  348,  J<*4,  37*  » &/«?• 

S.  AnalUfio  I.  primum  damnati  Ori- 

geois 


Digitized  by  Google 


7*0  I N D 

genis  Iaiidera  perperam  invidet 
BoiTuetius  i n am  «jus  uniat  irre- 
fragabili  judicio  Origenis  damra- 
tio  umrcrfo  dtrmim  in  Qrbe  ob*i. 
nuit  pag,  jj  , & feq. 

S.  Analhfius  II.  injuria  afficitur,  dutn 
a ntalefcriatis  nonnullis  fertur  A« 
eacianorum  fed  ere  fe  fedaiTe  ; de 
improbo  rcftitncndo  Acacioconfi- 
!ia  agitaflTe  , atque  Ordinariones  ab 
eo  cclebratas  perperam  approbafTe 
fig.  <5io  , & feqq. 

Apollolici  Canones  audorem  S.  Cle- 
m cnee  in  necRomanum,necAIextn> 
dr  in  uni  htbent  ; iiq«e  Apoilolo- 
rum  aerate  tam  longe  Amt  recent  io. 
rea , quam  Apoftolicis  f'eriptis  au- 
doritate  longe  fiat  inferiores  . 
Quot  vero  apud  Graces  , non  cli- 
que tot  apud  Latinos  obtinuerunt, 
ideo  quod  nonnuJli  dodrinam  , di. 
iciplinamque  preferant  ApoAoii- 
cat  > & Eccleiiaiticx  adverfano 
f*g.  ^6, 6c  feqq. 

Ariani , ac  Semiariaoi>  perditiflStmim 
ctfi  hominum  genui>  Religionique 
infeflifiitntim  , quanti  tamen  penfi 
Religionis  Praties  , Rom.  Ponufex 
habendus  foret , dido  > fadoque_> 
baud  femel  docuere  p*g.8  , & feq. 
Pro  verfatili  ingenio  , & in  fide 
inconllantia  > pluret  in  i'edas  di- 
ftradi  funt,  pluriefque  fidei  va- 
riarunt  formulas  , videlicet  ufque 
ad  1 1 , vel  1$  , vel  16 . vices  pag. 
l8j  > Si  feqq. , & 17?  . Ad  Eccle- 
fix  judicia  eludenda  ad  ffaudes  , 
dolofque  confugere  firequens  ipfis, 
folemneqoefuitpo^.  246, & 271  . 
Ab  corum  , ac  Sociounorotn  invi- 
dia  vox  Homo* fen  defenditur  ; 
cum  Antiocbenii  vero  Patre*  Ni- 
cxni  concilianturpeg.  aya,  & feqq. 
Veteri  infuper  hxrefi  additusAna. 
baptifmus  ufu  deinde  eifdem  venit 


H X 

Ariflotclii  libri  diverfam  , & ad- 
verfam  fepius  , ac  Parifiis  quam- 
maxime,  fortunam  experti  iiint  . 
Qjninara  perinde  jnflas  Rom.  Pon- 
tincum  Aibierint  ira*  , & quorum 
viciffim  ledio  permifTa,  atqne  pu- 
ra  veriio  procuratap.jag,  & feqq. 

S.  Atbanafius  Symbolum  an  edide- 
rit  > quod  claro  Aib  ejua  fertur  no- 
mine, an  pntius  ab  aliia  fuerit  pro- 
cufutn  : quando,&  ubi  prioia  ejuf- 
dem  Syniboli  fada  habeatur  men- 
tio  png.  2 1 1 , & feq. 

S.  Auguitinus,  aliiqne  de  Schola_j 
Theologi,  quod  ad  SS.  Trinicatis, 
Sc  Incaroationis  myileria  clarius 
explicanda  novas  ufurpaverint  vo- 
ces a Clerico  tetnere  redarguti 
vindicaotur  ,8c  feq.  Cele- 

bris cjus  locus,  quo  ad  hxrrfis  fu® 
defenfionem  abutumur  pa  (Tim  Jan- 
fenilix,  quo  probo  accipi  icnfu  de- 
beat fag.  3jd  . 

B 

BAptifmi  in  collatione  fides  , in_» 
Confirmatione  fidei  robur  con- 
ferturpag.  438,  & feq.  Ad  Raptif. 
mum  vi  cogi  Infidcles  nequeunt  ; 
ctfi  fadum  id  aliquando  a Regibus 
legatur.  Licet  Regibus  tamen  edi- 
do  fancire  , ut  Iniideles  Baptifmo 
ablui  detredantesRegno  facefcant; 
licere  quin  etiam  imperare  , ut  In. 
fidelium  captivorum  Infantes  , pa- 
rentibus  invitis  , baptiaentur  , do- 
cent baud  infimi  fubfcllii  Theolo- 
gi plerique  png.69 4 , & feq.  Bap- 
tifmum  tub  trium  Perfonarum_> 
invocatione  confer  end  um  effe  cer- 
ta  quidem  videtur  fententia  : con- 
trarix  tamen  Theologica  inuri  no- 
ta  acquit  peg.  70S  , 8c  feqq- 


Digitized  by  Google 


Re  rum  Notab  ilium. 


S.  Benedido  II.  fidei  fu*  rationcm_» 
reddere , feque  ab  hereGs  fufpicio- 
nc  apud  eum  liberare  officio  > re- 
ligionique  habent  Hifpani  Epifcopi 
fag.  in  ,&feqq. 

Bencdidus  XII.  milfoad  Armenos  er. 
rorum  catalogo  , ejurari  ad  unum 
cos  oranesjubct.Jubenti  vero  Pon« 
tifici  facientes  itti  fads,  ex  impa- 
dis  crroribua  quo*  edita  Apologia 
difpunxcrunc , quos  profelfione  fi. 
dci  adornata  ab  fe  abjecerunt  pag. 
101 . 

BcneJidus  XIII.  Synodi  Ebredunen- 
fis  fententiam  adverfus  50.  Advo- 
catosofores  invido  vindicavic  ani- 
mo  > Sc  Apoliolica  communivic  au- 
doritatepej.  134. 

Bcnedidus  XI V.  libeilis  p!erifque_» 
Sell  1 lm  at  is  , hjtrefifque  fpiritu 
irubutis  > ac  Religioni , poteftati- 
que  EccleGaftica:  infellis  perpetu* 
infamise  notam  infiixit  pag.  134, 
Sc  feq.  Qui  Pont ifici  tam  dodo, 
quam  pio  obt  redare  in  2 gn  i pro  te- 
meritate  non  eft  veritus , dignum 
profedo  fe  exhibuit,  qui  vapula- 
ret  multis  pag.  3651 , et  74G. 

Beza  , dum  pro  concionc  dill'ereret  , 
ea  difponente,  permittenteqn<_» 
Deo , protulit  tam  vera,  quam  ex- 
preffa  de  fucceffione  in  Apoftolica 
S-  Petri  Sede  in  hanc  ufque  diem 
propagata , quae  fruftra  apud  fuo* 
qusranturpag.  22  , & feq.  Quo- 
rum fimiilinia  dc  poteflate  Rom. 
Pontificis  fumma  vel  ab  invitis 
Blondcllo  , Bucero  , Builingero, 
Bunnio,  aliifque  fedarii*  veritas 
extorfit . VideGs  V.  Hmetici . 

S.Bonifacio  IV.  quae  inferipta  a S.Co- 
lttmbano  fertur  epiftola  , quave_» 
Pontifcx  dt  Synodo  V.  probata  re- 
prehenditur,  aut  ftglinis  certe  de- 
pucanda  ell , aut  in  ea  certe  repu. 


gnantia  feripGiTe , fecumque  me* 
pugnaGe  S.  Dei  homo  diguofcitur 
pig.  Scfeqq. 

Bonifacius  V.  a Proteflantibu*  qui- 
bufdam  invitui  per  injuriam  in~* 
errorem  rapitur  , quaG  docuerie 
Cbriftum  D.  a folo  peccato  origi- 
nali  homines  redemiffe  pag.  dj 4 , 
Si  feq. 

Bonifacii  VIII.  nomine  quae  circum- 
fertur  , fidei  profeflio  ad  Philip- 
pum  Franc.  Regem  trar.fmifla  , a 
maleferiato  quopiam  procufa  fuie 
pag.  *38  , & feq-  Ej'us  famam  , fi- 
demque  ab  invidia  abunde  iibera- 
runr,  tutoque  in  loco  Viri  dignita- 
te  , virtute  , dodrinaque  prxrtan- 
tiffimi  pofuere pag.  723  ,6c  feq.  ■ 

Bonifacius  IX.  tantum  abfuit , ut  £1- 
crilega  nundinatione  venales  In- 
dulgent ias  faceret , ut  potius  in  li- 
en lege  faciente*  fevera  animad- 
verGone  proceflerit  pag.  7 a*  > & 

f‘1‘  . , . 

Boffuetius  fun  ipGus  telis  Grotium  , 
ejufque  Symmilhsiugulatp«£.a4, 
& feq.  Plerofque  e fegregura  ca- 
ftris  impenfa  opera  ad  reda  ficier 
orthodox®  relegcnda  velligia  fcli- 
citer  reduxic  pag.  ip  , & feq. 

Breviario  Romano  ex  Romanis  ipGs 
PontiEcibus  fumma  prz  ceteris 
adeeftit  prxthmia  , & audoriras  : 
quae  in  cauGa  facile  profedo  fait, 
curczterarum  Breviariis  Ecclelia- 
rum  przlatum  fzpe  fuerit ; atque 
plurimo  certe  prseferri  nominee 
meruit.  Qgod  non  probibuit  ta- 
mcD,  quin  circa  privata  SS.  fada 
reformatum  perfxpe  fuerit ; ac  re- 
formations in  plerifque  ctiamtiun* 
indigere  dodis  quampluribus  vi- 
deaturpaj,  431  , Scfeqq.  Viden- 
dus  & dc  Souf*  in  diGert.  dc  aud. 
Brev.  Rom. 


Brueya 


7ft  I N 

Brueys  Francifcus  auflor  hill.  Rom. 
Pom  if.  a S.  Petro  ufque  ad  Bcne- 
didtum  Xllf.  volum.y.  eomprehen. 
fat,  qua  nullum  Pontifici*  laceflen- 
di  fincm  fecit , ut  Superis  tamen 
placuit , defipere  tandem  dcfiit , 
veritateque  agnita  ad  frugem  re- 
greffu*  lacrymis  delerc  prcbra  , 
quibus  Pontifices  indignc  affece- 
rat,  quoad  visit,  non  deliitit  pig. 
jo,  Blfcq. 

c 

S.  jElellinus  I.  gloriam  dc  Ne- 
Vj  ftorio  praedamnato  , deques 
compreflis  Pelagianis  reporta vit  ; 
qui  & formam  fententi*  ferendx 
in  hatreticos  Patribus  Ephefinis 
prasfcripfit  . Novatianorum  cciam 
reliquiis  delendis  incubuit,  frullra, 
iniqueque  conquerente  Socratc,  8c 
illi  compatiente  Bruejo  . In  Semi* 
pelagianos  infuper  (iilum  exeruit, 
multaque  fe  laude  dignum  exhi- 
bui t pag.  57. 

S.  Caelellinu*  V.  Indulgentiam  lar- 
giendo  , a patna  quidem  fe  abfol- 
vere  dixit , non  ctiam  a culpa , uti 
maltgni  quidam  pcrperam  eum  in. 
terprctati  funt  pig.  72a  . 
Caelibatus  facra  Clericis  majoribus 
indidla  lex  utraque  in  Eccle<3a_> 
Grttea  , & Latina  vetuftiffima  ell . 
Caput  de  S.  Paphnutio  eidem  legi 
•intercedente , prout  legitur  in  hill. 
Ecdcf.  Socratia  , & Sozomeni , fi- 
de valdequam  nutat  pag.  j a 1 > & 
feq.  Epillola  quoqoe  S.UdalriciAu- 
gullani  nomine  de  Nuptjis  Cleri- 
cis  majoribus  non  interdicendis 
infcripta  gravi  fuppofitionia  mor- 
bo  laborat , a quo  earn  fanare  fru- 
llra Protcltantei  defatigantur  pig. 
91},&feqq. 

V . 


o fc  x 

Calliflo  II.  Petrobrullanorum  dam- 
natio  accepta  debetur  : cui  pcrin- 
de  excindend®  pelii  Romani  Pon- 
tifices alii  opcram  impenderunt 
pig.  90 . 

Calvinus  etfi  Religionis  infenfilfimus 
hoftis  , de  Religionis  tamen  Pr®- 
fide,  Rom.  Pontifice  ea  fcripti*  tra. 
didit,  quibus  fibimct  jugulum  pe- 
teret:  Pontificis  nempe  Primatum 
Divino  quidem  jure  fubnixum  ne- 
gans  , a tota  retro  tamen  Patrum 
antiquitate  fummo  in  honore  ha- 
bitum  affirmans  pug.  1 9,8c  fcq. 

Campan®  , Populi  ad  Sacra  convo* 
candi  gratia  , quo  demum  tempo- 
re ufu  EccleG-e  venerint . Diver- 
fus  olim  porro  apud  Etbnicos  > Ju- 
daeos  , & Chrillianos  Populu:n_» 
convocandi  ad  publica  five  civilia, 
five  facra  obtinuit  Inllrumento- 
rum  ritus  : cui  demum  Campana- 
rum  fuffcftus  eft  ufus  > atque  hie 
quidem  a Latinis  ad  Graecoa  trans. 
latus  apud  hos  demum  periit . Sa- 
biniani , & Johannis  XIII.  sctate_» 
antiquior  ell , atque  jam  fubfscu- 

10  VI.  indudtus  videtur  pig.  709  , 
Scfcqq. 

Carolinus  Codex,  a Carolo  M.  lie  de- 
norainatus  , qualis  eftet , quorum  , 
& quot  epillolas  coinplcdleretur  , 
a quo  editus , 8i  qua  demum  fide 
fit  dignus  pig.  8t  . 

Catechumeni  prccum  Ecclefix  parti- 
cipes  crant  , quin  etiam  pro  ipfis 
Euchurillia  aliquando  oblata  legi- 
tur , unde  in  hac  parte  Ecciefiafli- 
cis  poenis  etiam  fuberant  pag.  J 1 1 • 

Centuriatorum  quinam  peflimo  hoc 
audiant  nomine  > acquot  pellilen- 
tilfimo  Centuriarum  operi  adju- 
trices  manus  a.lmoverint  . Atque 

11  quidem  S.  Petri  in  Ecclefia  Pri- 
matum inficiari  non  veriti , quin 

tamen 


Digitized  by  Google 


Rerum  Notab  Ilium. 


tamen  i*  a veteribus  Patribus.quos 
proinde  di£tis  profcindere  non  ab- 
(tinent,  agnitus  fuerit  > & aflertus, 
in  dubium  evocare  non  funt  aufi 

Pt7g-  *!• 

Chirotonia  Grxce  , Latine  Manuum 
impofitio  mult  is  apud  Grxcos,  La- 
tinofquc  rnodis  accipi  confuevic . 
Nempe  t.  pro  Manuum  impofitio- 
ne  curatoria.  2.  pro  Elcdione  fa- 
cra  . 3.  pro  Confirmationc  . 4.  pro 
Ordinatione.  y.  pro  Impofitionc_> 
pcenitentix.  6-  pro  Presbyterii  be- 
nedidione  p«g.  j3t , & J'eqq. 

S.  Clementi  I.  Nicolaitarum  > Radii* 
dianorum  , Gnolticorum,  ac  Simo- 
nis  Magi  damnationem  acceptam_j 
refert  Audor  ConQit.Apoftol.  hy. 
pobolimzus  tametfi  feriptor  . Ab 
co  czterum  Ebionitas  damnatos 
tradit  S.  Epiphanius  p.  j;  . A ca. 
lumniis  ipfi  afficts  a Photio  de  al- 
tero  exengitato  Mundo , de  Place* 
■lie is  ufurpato  eicemplo  , deques 
Chrilli  Divinicarc  haud  Tatis  liqui- 
do  przdicata  ; atque  a Proteftanti. 
bus  de  negato  SS.  Imaginum  cul. 
tu  , deque  com  mum  indudo  Con- 
iugum  ufu  abfolvitur  prorfus  , Sc 
abitergitur  p./g.  426  , Si  feqq. 

Clementi  III.  recens  in  Gallia  ena- 
tarn  controverfiam  , an  aqua  vino 
in  Calice  mixta  in  Chrifti  Sangui- 
nem  converteretur  , integram  li- 
Ikre  officio  habuit  Gaufridus  Cia- 
rzval. , qua  de  quzfiione  egit  po- 
llca  Innoccntius  Hi.  pug.  97. 

Clemens  IV.  de  hxrcfi  ad  fe  delatura 
Narbonenfem  Amiilitem  labetn_> 
clucrc  inffit . Bercngarianam  item 
hxrefim  ejiirare  Thidcricum  Ba- 
varum  cocgit.  Santamorxi  deni- 
que  libros  igni  devovit  pug.  98  , 
Sifeq. 

Clemens  VL  rem  a dcceffore  luo  Be- 


7S3 

nedidoXII.  cum  Armenis  benc_» 
ctsptam  optatum  ad  cxiium  dedu. 
xit . Gcntibus  etiam  a I i is  fin  i t imis 
Evangelii  lumen  inferri  curavit , 
quam  fubinde  curam  abfolvit  In- 
noccntius VI  j a quo  prxtcrea  re- 
diviva  Pelagiana  bxrcfis  luffocata 
ell  . Flagcliantiuin  fedx  , cui  alia 
pleraque  indita  prxtcrea  nomina  , 
abolendz  fedulara  impendit  ope- 
rant , quam  deinde  fufeepit  Gre- 
gorius XI.  pug.  tot  » Si  fcqq.  Qux 
morti  proximus  ab  fe  dicta , vcl 
feripta  dilputando  , vel  Icribenco 
forte  contra  fidem  revocavit , ea 
revocare  intellexic  , q ix  fibi  for- 
talTe  veluti  dodori  privatu  exci- 
diflent  pag.  24*  . 

Clementis  VII.  ad  laudum  cumulum 
indefelTum  acceffit  Itudium  , quo 
Lutheran*  , & Caivinianz  hxre- 
li  dellruendx  impenfe  defudavic 
pag.  1 14. 

Clemens  VIII.  Gallos  Epifcopos  acri- 
ter  objurgavit,  quod  indebitum  fi- 
bi jus  arrogafientHenrico  IV-  Regi 
abfolutionis  beneticium  impertien. 
di,  id  ad  Ponuficis  M.  jus  pertine- 
reaffirmans  . Maronitas  crrorum_> 
fulpicionem  eluere  juflit;  Si  Mala, 
baros  opera  Meneffii  Sacru  nottris 
infiruxit  p.  129.  Vidcfis  V.  Hx- 
tHS  V. 

Clemens  IX.  benegnitate  quidem_> 
cum  quatuor  Kcfradariis  Epifeo- 
pis  egit  > fed  non  propterea  fidem 
prodidit , neque  formulario  Ale- 
xandrino  robur  detraxit  pag.  132  , 
Si  fcq.  Noifro  impada  aQueinello 
fde  reddita  Janfeniltis  pace  calum- 
nia  diluitur  , Si  deletur  pag.  370  . 
Sifiq. 

Clementis  XI.  laudi  vertitur  , quod 
tarn  fidei  Catholicx  > quam  Poeti- 
cise audoritatis  vindicem  egre- 
Ccccc  gium 


7*4  I n 

gmra  haud  femel  adverfui  Janfeni- 
itas , & Quefnethltas  fe  przftite- 
rit  . Quod  par  nobile  Principunu 
dexteritate  fua  adSjcra  oo(!ra  tra- 
duxcrit . Clementina:  dcinde  Con. 
ilitutionis  VaigenitHi  affertorcs  fe 
dedcre  Innocetttius  XIII,  Benedi- 
ausXIII,& XIV.paj.ija  ,& feqq. 
Rediflime  quoque  in  Rituum  Si* 
nenfium  cauda  proceflit  pag.^6 5 , 
&feqq.tiec  ei  niti  infigncm  per  in- 
jun*m  ab  A vito  Academico  hzre- 
fis  Eutychiana  afilatur  pag.  744  , 

Cognationis  fpiritualii  impcdimen- 
(um  non  utique  a Johanne  X , mul- 
toque  minus  turpia  iucri  gratia  , 
veluti  commcntus  eil  iannonus  , 
indudum  hi  it,  fed  jampridem  apud 
Grsccus  fub  Juftiniano  Imp.  , & 
apud  Latinos  ftb  S.  Gregorio  II. 
obtinucrat  png.  708  , & feq. 

Concilia  particularia  indicantur  a_> 
prima  ad  hane  poflremam  xtatem  » 
a quibua  ob  Pontificiz  audoritatis 
dcfedum  contra  fidcm  torpiter 
peccatum  eft  , twrpefque  font  b se- 
rous probatz  pag.  162  , Be  feqq. 
Contra  vcro  Concilia  quotquot  , 
in  quibux  res  fidei  bene  definitx  , 
haerefefquc  rite  dim  sit  x leguntur, 
nonabique  Pontificif  uutn  prxi’io, 
aut  con  fen  fu  port  adhibitorobur  in 
Ecclcfia  obtinere  demonftrantur 
pag.i6$  , 6c  feqq.  Circa  dogmata  , 
live  fad  a dogmatics  neque  inter  fe 
Concilia , neque  cuts  Rom.  Ponti- 
ficibus  confliierniK  unquam,con- 
fiidaruntquc,  ut  Janfcniflz  jadant 

t*&-  H7  • & f'V- ' m , & fiqH\ 

Concilio  gcnerali  de  fad  s dogmati- 
cis  infa litbilitcr  dijudicandi  jut  non 
adeatere  , nec  ideo  a Generali  VI. 
in  hujus  genua  judicio  errarum_, 
fuiflc  docucrc  Baronins,  Be  I Lara  i- 


D B X 

nui  &c.  ptg.j  87  , & feqq-  Conci- 
lio  generali  de  fadis  dogmaticis 
definienti  fidei  debetur  L)ivina__, 
pag.196.  Be  feqq ■ Etfi  veroGrz- 
cisnon  infrequent  art  fuerit  adul- 
terandi  tam  Pontificum  decreta* 
let , quam  Synodorum  Codices , 
ei’ufdem  tamen  Concilii  VI.  Adi 
depravata  non  fiiiffe  demonilrau* 
tur  peg.  6f9,8c  feqq. 

Concubinz  nomine  olim  veniebat 
turn  Pel  lex,  alias  Uxor  Grataita  , 
& Sodalitiari « dici  folita > cum_> 
qua  legitimum  nunquam  fubftitit 
Matrimonium  ; turn  Uxor  legiti- 
ma  , fed  abfque  Nuptiarum  folem- 
nitate  duda  , cum  qua  tamen  in- 
diflolubilc  contrahebator  vincu- 
lum conjugii . Quatuor  vcro  prz- 
fertim  modis  Concubina  diflingue- 
gatur  ab  Ingenui , 1.  rationc  dif- 
paritatis  in  regimine  familiz  > 2. 
rationc  defponfationia  , J.  rationc 
filiorum  , 4.  ratione  modi  delpon- 
dendi . Atque  cum  Concubinis  hu. 
jus  genus  frequens  olim  apud  He- 
fcrzit , Romanos , & Chriftianos, 
licitumque  obtinebat  conjugiurru 
pag.  609  , et  feqq- , 691  , & feq. 

Confirmationis  ordinarium  Minif- 
trum  Boifcopum  effe  traditio  qui- 
dem  eft  vetus  , de  qua  dubitare_a 
non  finunt  cxplicitiffitna  Patrum 
teftimonia  . Q^z  tamen  non  pro- 
hibet , qatn  ex  difpenfatione  Sum- 
mi  PontifScis  extraordimrius  Mi- 
nifter  evadere  fimplex  Presbyter 
queat . AtqoePontificis  hzcdif- 
penfatio  adco  fane  neceflfaria  eft 
tam  apud  Grxeos  , quam  apud  La- 
tinos , ut  ex  ejus  defedu  nedum_» 
illicit!  , fed  etiam  invalida  Con- 
firmatio  effet . Et  Grxcis  qnidem 
facultas  hzc  perfzpe  interdida  Ic* 
%itur  peg.  6}o,U  feqq. 

Con. 


Digitized  by  Google 


R E R U M No 

Conjugium  ob  adulteriutn  , & gra- 
viflimam  etiam  aliam  ob  caufTam  , 
etiam  quoad  vinculum  diffolvi 
pofle  aliquando  Grascis  , Anglis  , 
Gallifquc  aliquibut  vifum  eft  pag. 
69  a . 

S.Cornelius  proiatam  a ConcilioCar- 
tluginenfi  adverfus  quinque  Pref- 
bytcros  damnations  fcntentiam  , 
ad  preces  AfricanoromPatrum  in- 
flcxus  ratam  habuit . Qui  perinde 
Novatianum  anatheraatis  ceio  ab 
fe  confix  urn  odio  cundis  haben- 
dum Afianis  , Italis  * Afriique  de- 
nuntiavic » coque  utique  fuccefTu  > 
ut  Synodis  ubique  habitis  in  No- 
vatianum damnatio  fuerit  concia- 
maca  pag.  40  > & feq.  De  Baptif'mo 
a Novatiano  fufcepto  idem  diffe. 
rent , de  cjuf'dem  eSidu  , noii_» 
autem  valore  dubitavit : ac  ft  du- 
bitaffet  etiam  de  vaiore  , jufta  du- 
bitandi  non  ci  defuifl'et  cauiia  pag. 
43  6 .iliftqq 

D 

S.  T"\  Amafo  focum  etfi  facere  A- 
JL/  pollinaritiis  aliquando  fuc- 
cetlcrit,  nihil  inde  tamen  iilibatat 
eius  fidei  vcl  levis  quidpiam  labis 
adhaeftt  , qui  fraude  deteda  fevcre 
deinde  in  eos  animadvertit  p-  10  , 
48 , & feqq-  A S.  Daroafo  , Cent  & 
a S.  Ambrofto  latas  a Synodic  in. j 
hxreticot  fententias  eo  loco  habi- 
tat > ut  neque  a Pontifice  ipfo  am- 
plius  hatretici  audiendi  ftnt , non 
rede  imaginatut  eft  Coutantius 
ftg-  11  . Tam  in  Italia , quasi  in.j 
lllyrico,  tam  in  Gallia  « quam  in 
Hdpacia  prolate  in  Arianx  hxre- 
fis  Promachos.  ac  in  Maccdoniunt 
damnationit  lentcntix  auilorem_» 


TAB  ILIUM.  7J-J 

fe  dedit  pag.  4b  , Sc  feqq.  CujuS 
ideo  fenttntia  fummi  , ut  par  erat, 
ab  Oricntalibut  habita  eft-  Dc  Mil- 
lenariis  quoque  , de  Luciferiano- 
rum  reliquiis  , deque  Prifcilliani- 
ftarum  Aotefignansprofligatis  tri- 
umphum  reportavit  psj.jo  • Quin 
cidemprimum  accepta  ftnt  refe- 
renda additamenta  Symbolo  Ni- 
czno  fada  tam  de  Pilio  > quam  de 
Spiritu  S.  > non  dubium  eft p.  178  , 
Hftqq. 

S.  Dionyfiut  Alexandrinu*  ad  S.  Six- 
ti  II.  tribunal  Sabellium  dc  hatred 
detulit , delatufque  eodem  ipfe  vi- 
ciflim  nomine  ad  zquivocum  Pon- 
tifteem  M.  apologia  elucubratafuf- 
picionem  omnem  abftcrftt  pag. 41 . 

S.  Dionyfto  Arcopagitz  fuppoiita_j 
Opera  fuifle  ,quae  fubejus  vene- 
ranjo  circumferuntur  nomine,  du- 
bitarc  hodie  non  licere  videtur . 
Quo  tempore  , quibufque  ab  Im- 
poftoribut  confida  opera  zftimari 
queant  pag.  j 1 6 , & feq. 

S-  Dionyfius  Papa  in  Marciooem  ne- 
dum  maledidionem  inftauravit  , 
nedum  Arii  przfocavit  infaniam  > 
fed  una  ftmul  tam  Sabellii , quam 
oppofttam  Tritheitarum  hzrcfiin_» 
protligavit  pag.  41  , Sc/if. 

Diofcorus  innumeros  quam  vis  Epif- 
copos  in  partes  Eutychetit  pertra- 
here  vaiuiflet  > non  plus  minus  ta- 
men decern,  qui  damnations  fen- 
tentiz  in  Pontificem  M-  latz  fub- 
feribere  confcnferiot , fuum  affiarc 
furorem  potuit  fag.  1 j . 

Donat  1 tlx  validius  petiimx  cauffx  fuz 
pat  roc  inium,  quasi  a Romano  Pon- 
tifice , quzri  non  pofte  approbc 
perfuaium  habebant  : quauiquam 
inftabilium  , ac  defperatorum  in- 
ftar  ill ud  ipfum  pofthabere  Tribu- 
nal poftea  reveriti  non  tint  par.  7. 

Ccccc  a S.Eleu- 


7$& 


I 


N 

E 

S.  T7  LeutherusMontano.Alcibiadi, 
r1 1 & Theodoto  harcfis  nomine, 
ab  Ecclcfia  Lugdun.,  & Vien.  ad  fe 
delatis  infamix  dicam  inflixit  . 
Quod  ad  negotium  perurgendum 
midutn  S.  Irenaeum  inficiatus  Va- 
lefius  ex  fide  Eufebii  • & S.  Hicro- 
nymi  refcllitur  , non  fecus  acque 
Blondelii,  Si  Dodvvclli  elumbes 
conjefhirx  everiuntur  . N'ec  erat 
perindc  , cur  eumdcm  Valcfiunu 
dc  Synodo  Hierofolymitana  hac 
de  re  habita  fufpieio  incederctpag. 
3<S  , & feq.  A b eodem  S.  Eleuthe- 
to  liminibus  Ecclcfix  prohibit! 
fuere  Florinus,  & Bl.iftus  Presby* 
teri , in  quos  ftilum  pariter  fuum 
exacuidc  S.  Irenxus  legitur  ibid. 
Qui  S.  Eleuthero  Cataphrygumj 
dogmata  , & fefhm  probata  cva- 
fifle  comminifcuntur , vcluti  Pro- 
tcftantes , na:  ii  vel  fidetn  impru- 
denter  Tertulliano  prxbcnt , vel 
ex  falfo  rumore  fabellam  profe- 
ftam  abfque  dele&u  amplcftuntur 

’ faS-  4J?  . &/'??•  . 

Erafinusetfi  afpcriori  ingcnio  prxdi- 
tui  , nec  > ut  par  erat , erga  Rcli- 
gionis  jura  religiofe  admodutn  de- 
mido,  germane  tamen  orthodo. 
xui  , quamvis  animo  nihil  ad  af. 
fentandum  comparatus  edct  , nec 
cidem  prxtcrire  filentio  Pontiff, 
cum  vitia  fumma  cordi  ineflet  re* 
ligio,  indubium  ert  tamen  cum  A. 
poftolicx  Sedil  obfequio,  obedien- 
tixque  nnnqnam  defiifle  , nihilque 
detraxide  , quin  etiam  jura  fua  in- 
tegra  , ac  farta  tefla  eidem  Temper 
juflifle  , feque,  librofquc  fuos  ejuf- 
dem  fubmifide  reverenter  jujicio 
18,  Si  feq. 


D I X 

Erneftus  Lantgravius  Haflix  datfsai 
Gebennenfes  litteris » quas  frigi- 
de  » inepteqne  oppugnandas  Cal- 
vinilla  non  nemo  fufccpit , publi- 
caa  fecit  ratione*,quibut  ar£Ie  per- 
fuafus  Rom.  ad  Ecclefix  avitam  fi- 
dem  fe  receperat />«;.  28  , et  feq. 
Fecere  idipfum  bonam  ad  frugem 
regredi  Chillingvvorth  , Ferrie. 
riua,  Kircher  Johannes,  Burg  Al. 
bertus,  Kufler  Ludolphus , Met- 
ternichius  , Schioppius  Gafpar  , 
Wiceliu*,  Vanslebius,  aliiquepag. 
27 , et  feq.  Vide  V.  Hxrttici  . 

Euchariftix  ffdem  ex  determinata_> 
formula  profiteri  Bercngarius  plus 
vice  fimplici  compulfus  eft  ; pro- 
fiteri quoque  adverfus  Bcrenga- 
rianam  hxrefim  Epifcopi,  Virique 
alii  vicidim  infignes  lolemne  ha- 
buerunt  fag.  321  . Errafle  circa_» 
Euchariftiam  SS.  Gelafium  , Gre- 
gorium  M. , Cregorium  VII.  Si c. 
inffgni  cum  mendacio  caiuronia  ja- 
dtant  Novatores,  a quorum  injuria 
tamen  ii  abfolutiflime  reditnuntur, 
fuo  nempe  quifque  loco. 

S.  Eugenius  I , ut  quidam  putant , S. 
Martino  I.  viventi  , pulfoque  in_» 
exdlium  luffed  us  , ex  ipfiuscon- 
fenfu  legitimus  ftatim  ab  initio 
Pontifiex  fuit . Verius  tamen,  ut 
pugnant  alii , nonnifi  Puntificis  ab- 
fentis  vices  gedit,  five  Vicaria  po- 
teftate  defunflus  eft  , donee  > S. 
Martino  hominem  exuto  , lcgiti- 
mis  votis  Pontificatum  adeptus  eft 
f*g.  yao  , Si  feq. 

Eugenio  II.  non  eft , cur  invidia  cre- 
tur,  errorique  rertatur,  quod  pur. 
gationii  ritum  peraquam  frigidam 
inftituifie  feratur  , aut  iilius  faltem 
formulam  prxferipfifle  fag.  6py  , 
«/*«• . 70?  » Sifeqq. 

Eugenius  Hi.  Giibertutn  Porretanum 

ad 


v 

.-j 

■t:  . */'«■ 
^y- -~i_  u.  qfc 


R E R U M N O ' 

ad  gerainum  revocandum  errorem 
jure  coegit  fummo  , Eudonem  va- 
ra hxreticum  infaniflimuni  carceri 
mancipari  j'ufftt  pag.  9;  . 

Eugenio  IV.  laudi  acctffit  , quod 
egregiam  prxter  operam  Huffitia 
profligandia  impenfam,  Amedeura 
qucmdam  errorcs  di(Terainantem_> 
defipere  docuit  ptig.  j 1 1 . 

Eutycheci  pro  Veteratorum  more , 
ad  occultandam  hxrefim  diverfaa 
verborum  ambages  quxrere  fami- 
liarefuic.  Exinde,  opinor,  fieri 
potuit,  ut  diverfx  hxrefum  foboles 
ex  Eueychiana  fuborirencur/>.3?7» 
&/*?• 

Excommunication's  olim  quxdam_» 
obtinebat  fpecies  , qua  inter  Ec- 
elefias  confortium  in  rebus  Eccle- 
fialticis  fufpenfum  quidem,  abrum- 
ptumque  forct  , non  etiaiu  in  re- 
bus fidei  p.  289. 

F 

S .T7  Abiano  Apologeticam  > qua  fi- 
x' dem  liberare  fuam  inftitue- 
bat  , Origenes  taferipfit . Vidcfis 
V.  Origents  . Ab  eodem  Pontifice 
cjaculata  in  Privatum  a Concilio 
Carthaginenfi  damnations  fenten. 
tia,  Africans  Patribus  rogantibus, 
comprobata  legitur  pag.  40. 

S.  Felici  I.  tam  Pauli  Samofatcni  dam. 
natio  , quam  epittola  ad  Maximum 
Alex,  referri  accepts  debet  s qua 
in  re  fade  deccpti  tint  Baiiugius, 
Fabricius,  & Lequicnnius.  Qje 
Epiftola  magni  profedo  in  Ecdefix 
olim  fadaeiip.  +J,  & feq. 

S.  Felicis  II , dc  cuju*  (andicate  ant- 
bigere  nefas  elF , Pontificatus  cum 


FAB  ILIUM.  7$  7 

S.  Felix  III.  egregium  Chriflianx 
fortitudinii  exemplum  prxbuit 
Bon  modo  , Zenoni  Imp.  refiften- 
do  > fed  Pontificix  etiam  audlori- 
tatis  in  hxreticorunt  Promachis 
confodiendis . Tam  inique  vero, 
quam  falfo  zeli  prxeipitis  inAcacio 
damnando  accufatur,  qui  exinde 
majori  fe  laude  dignum  potius 
exhibuit  p.  6 feqq. 

S.  Felici  IV.  damnations  primum  in 
Semipelagianoi  lat^  gloria  debe- 
tur:  cujus  in  partem  deinde  ve- 
nit  S.  Bonifacius  IV.  SynoJos  A. 
riuficanam  11,  & Valentinam  con- 
firmans  p.  66,  & feq . 

Fidei  catholicx  formulas  proeudere 
aJ  unum-  Pontificem  M.  pertinet 
p.  i8»>  & feqq.  In  fidei  formulis 
tam  falfo  > quam  frequenter  varia- 
runt  Hxretici , qua  Veteres,  ut 
Ariani  » & Semiariani  , qua  Re- 
centes,  ut  Lutheran!  > & Calvi- 
nifl?  p.  18 3,  & feqq-  Ig'tur  inrer 
fidei  formulas  a Pomificibus  prxf- 
iriptas  locum  habenc , qux  a S. 
Cornelio  e Novatiano  fchifmatc 
redeuntibus  propofita  leg’tur  p. 
ipii  & feq-  Q“?  vero  fub  S,  Eu- 
tychiani  nomine  deSacramento  Sy. 
nodali  fertur  , bnge  paliarioris 
gratis  videtur  . Qy?  ab  Olio  »non 
ab  Eufebio  , nec  ab  Harm 'gene, 
in  Nicxna  Synod  a contra  Arianos 
procufa  fait  p.  192,  &"  feq.  Qjx 
a Liberio  Semiarianis  praefcripta 
refertur  . Q^ue  a S.  Dainafo  ad- 
verfus  Arianos  , MacedOfiixnoS,  et 
Apol'inarillas  edica  ell,  cui  utro- 
que  lubfcribere  pollice  Oi  ientalcs 
pa  ffim  officio  duxerc  p.  193  , £?» 
feq.  Quae  ad.verfus  Pclagium,  et 


Pontificatu  Liberii  multis  prob;_»  Cxiciluim  fux  I radorix  nifcrta  * 
coniponi  modis  potci\ p-q9&Jtqqi  S.Znfi.nofuity.  194,  elrfeq.  Qu* 

feqq . aS.Caclellino  LcontraNcdoruim, 


cui 


Digitized  by  Google 


7?8  -'In 

cni  fubfcripfifife  Epifeopi  (Sooo.  fe- 
runtur  . Quae  a S.  Leone  M.  ad- 
verfus Eutychetem  , cui  fyngra- 
pham  appoluiffe  Epifeopi  uoo, 
autttfoo.  leguntur  pag.  i$6.  Qua: 
ab  eodem  Pontifiee  Manichaeis  , 
Donatiftis  , et  Pclagianisad  fidera 
regredientibus , et  qus  adverfus 
Prifcillianiflas  pratfixa  habeturp. 
1 97,  &•  feq-  Qua:  Oricntalibus  ab 
Acacii  Schifmate  ad  unitatem  ve- 
nientibus  S.  Hormifdas,  quam  de- 
indc  S.  Agapeto  , et  Hadrimo  II. 
Graecinuncuparuntp.ipg?  d’feq. 
QuaeaVigilio  Ruftico,  etSebal- 
tiano  ante  Ordinationem  . Quae  a 
S.  Gregorio  M.  e fchilcnate  Aqui- 
Icienfi  redeumibus.Quae  a S.Aga- 
thone  adverfus  Monothclitas  , et 
quae  aSS-Lcone  II,et  Bencdifloll. 
aMonothelitica  rcfipifceniibus  ha:- 
refi  propofita  eft  p.200,  & feq- 
Qjiae  Feliei  Urgellit. , et  Synodo 

VII.  ab  Hadriano  I.  Quae  Orien- 
taltbus  a Leone  III.  Quae  a S.  N'i- 
colao  1, Hadriano  II,  ctJohannC-s 

VIII.  in  cauiTa  Sacr.  Imaginum,  et 
S.  Ignatii  ; et  quae  Oricntalibus  a 
Schifmate  emergentibus  a S.  Leo- 
ne IX,  aliifque  ad  hanc  ufque  diem 
p.  202 , <*•  feqq. 

Fidei  porro  lacramento  Romano 
Pontifici  fe  obligandi  Mctropoli- 
tas  in  reeeptionePallii  jam  ab  aera- 
te S.  Gregorii  II.  invaluilfe  ufum 
fuadeturp.  ioi.  Epifeopi*  etiam_j 
praefixa  fidei  profeffio  legitur  paf. 
fim  a S.  Nicolao  I,  Innocentio  III, 
Gregorio  IX.  &c.  , Ecclefiafticis 
aliis  dignitatibus  a Pio  IV,  Cle- 
mente VIII  , UrbanoVIII.  &c.  p. 
2oa,  20<f,  ac  feqq.  Fidei  formulas 
praeterca  vice  plus  fimplici  praef- 
cripfin’c  leguntur  Berengario  Vic- 
tor 11,  Nicolaus  II,  Alexander  II, 


D E X 

et  S.  Gregorius  VII  j a Schifmate 
recedentibus  idem  S.  Gregorius  , 
PafchalisII,  Alcxanderlll;  ab  h.ie- 
refi  exfurgentibus  Innocentius  III. 
pag.  2oq,& feq.  Fidei  quoque  pro- 
fertionem  Epifcopis  Rom.  Pontifici 
faciendam  imlixcre  Synodi  Tri- 
dentina  , et  Lovitienfis  pag.  207. 
Acadcmiis  S.  Pius  V ; Ordinibus 
Militaribus  Gregorius  XIIhGrae- 
cis  idem  Gregorius;  Chald^is  Pau- 
lus  V;  Janfenirtis  Alexander  VII , 
et  Clemens  XI;  Epifcopis , et  Mif- 
fionariis  in  MalabariaCIcmensXlI, 
et  Benediflus  XIV  ; Abbatibus  , 
aliifque  jurifdidione  qujfi  Epifco- 
pali  infignitis,  Officialibus  Militiae 
S.  Georgii , aliifque  Oricntalibus 
qua  Epifcopis , qua  Saccrdotibus 
idem  Benedidus  pag.  108 , fir 

I'l- 

Fidei  Catholicae  profeflionem  ad- 
verfus haerefes  omnes  edcrc  cui- 
libct  adulto  ad  Baptifinum  acce- 
denti  veteri  crat  in  more  pofitutn 
p.  2 10,  & feq.  Fidei  quoque  fuae 
accuratam  Rom.  Pontifici  exigen- 
ti  rationem  reddere  tenebat  ur  , 
quicumquc  fidei  fufpicione  ’abo- 
raret  . Atque  ica  tedjidifle  legun- 
tur S.  Dionyfio  Papae  homony- 
mus  Alex.  ; S.  Julio  I.  S.  Atluna- 
17 u s , aliique  Graeci  Praefulcs  p. 
21 1 , & J'cqq-i  S.  Oamafo  S.  Pe- 
trus A lexap.  21 dr  feq.  An  gc- 
nuini  lint  fidei  iibeiii  , qui  fub  SS. 
Grcgorii  Neocaes. , Athanalii , et 
Gregorii  Nazian.  nomine  circum- 
ferunturj  tres  quoque  alii  aQuef- 
ncllo  produ&i , dubium  eft  p.214, 
dr  feq.  Ita  S.  Caeleftino  I.  Maxi- 
mianus  Conftantinopolit.  ; S.  Six- 
to  (II.  Proclus  p.  at  j,  & feq.  Dc 
fidei  libcllo  a Lcpor:o  exconfilio 
S.  Auguftini  cdito,de  altcro  eideni 
S.  Au- 


Rerum  Not 

S.  Auguflino  adfcripto  a Qutlnel- 
lo,  deque  tertio  a Bachiario  fcrip- 
todifputatur  p.ti6>  &•  feqq.  hi 
S.  Leoni  M.  S-  Turribiui  , 1 heo- 
doretus,  S.  Fiavianua,  Anatho- 
lius  , Maxima  Antioch-  p.atS,  <$" 
ftq.  SS.  Simplicio,  Gelafio,  Anaf. 
tafio  > et  Hormifdae  Orientalc* 
f.  3lp,  & f<q-  S-Johanni  I,  Johan- 
ni  II,  S.AgapetO,  et  Vigilio  Grae- 
ci  Jmperatores  , et  Praefules  png. 
231,  &feq.\u  fe  puros  in  fine 
Pontifjcibui  folebant  probarcEpif- 
copi  p.  i23  , Patriarchae  p.  aij; 
iatioi  quoquc  Impvratarcs.Regcs, 
ac  Principe*  p-  »'.K,  & feq-  Fidei 
denique  profelfioneni  ad  formulam 
a Pontificibus  faepe  praefcriptam 
exigere  officio , religidnique  ha- 
buere  Synodi  ipfaep.iiH,  & ftq. 
Qpando  , ct  quare  indu&us  raos  , 
ut  Rom,  ipfi  Pontificea  fidei  pro- 
feffionem  ederent  p.  lap.  & feqq. 
Fadtum  id  nunquatn  ad  patcfacien. 
dura  Jc  falli  pariter,  ac  fa  lie  re  pol- 

kp.  i}i,  & feqq- 

G 

$.  Elalii  decretum  deScripturis 
VJT  authentic!*  , et  apocryphis 
a Proielhntinm  inlultibus  obiter 
defcnditur  png.  sip  »ct  feqq-  Etli 
graves  conjitffarae  non  define  , 
quiboseidem  Opus  de  duabus  in— » 
Chrillo  Naturis  abjudicetur,  exin- 
de  tamen  , etfi  gcrnianus  ejufJetn 
detur  feetus,  anfara  Proteftantibus 
ampere  non licuit  cumdern  de  ne- 
gata  Eucharifhae  veritate  vesan. 
di , exagitandique . Qjii  seque  pe- 
rindc  Eucharifiiae  partem  imam 
fine  altera  fufeipi  abfquc  Ctcnle  - 
gio  acquire  alter uit  fu  joi >/*$•» 

6 12,  ct  feqq. 


ABILIUM*  7J '9 

i.  Gregorius  multa  inter  alia,  qui- 
bu*  Migni  fibi  nomen  fecit , ca  lo. 
cum  habent,  quod  CotalUntinopo* 
ii  Eiitychium  Patriarchal*)  difpu- 
tatione  vidlum  ad  haereticum  li- 
brum  igne  cremandum  adegertt  . 
Quod  in  Italia  Idololatriae  , et  A* 
rianifrai  reliquias  penitn*  delevc- 
rit  : aliquosde  Animarum  immor. 
taiitate  , et  Corporum  refurredlio- 
ne  dubitantes  rationum  ponderc 
comprefleriti  Magos  > et  Malefi- 
cos  procul  facelcere  corapulerit  : 
Incorrupticolarum  renafeentem 
haerefim  extinxerit  > et  sbufus 
quofdara  emendaverit . 1Quod  in 
Sicilia  Manichaeos  , Schifnuticos 
in  Liguria,  et  ttlria  > ac  Barbiri* 
cinos  in  Sardinia  bonam  ad  frugetn 
traduxerit  . Qjiod  Donat id aru rn 
in  Africa  reliquias  , Agnoetas  in 

jEgyptn,ct  ConflantinopoliPelagia. 

nan)  haerefim  profl  garit  . Qnpi 
Arianorura  in  Hifpania  , et  In  An- 
glia Ethnicorum  converfioni  ma- 
nual utramque  dederit . />•  dp  > 
feqq.  Nec  erat  vero  > cur  ei  nego- 
tium  facelTcretur  five  abhetcro- 
doxis  de  Ethnicorum  , ct  liae- 
reticorum  Religiooi  inteflis  libris 
ab  co  difperfis  p.  jo 6 > et  Jtqq-t  fi* 
ve  ab  orthodox  is  nonnulli*  de  fa- 
cilitate Presbyteris  fadh  Confir- 
mationisSacramentum  conferendi, 
mukoque  minus,  cur  in  invidiam 
vocarctur  de  tribus  dumtaxac  Sa* 
era  mentis  afiert  is  , de  Purgatorio 
igne  ab  ipfo  primumexcogitato  , 
deque  negatoSS.  Iaaginum  cul* 
tu  , fiquidem  nibil  non  fidei,Pon- 
tificioque  jut:  conforme  perpetraf- 
fe  probacurp-  6Z9.tiftqq. 

S.  Gregorius  II.  omnium  primus  Ico- 
noclailis  corapefcettdis  ftuduits  cu- 
ius iludium  pofie*  imitati  plerique 
Succ-l- 


7<fo  I N D 

Succeflbres  efut  funt ; eodcroque 
tutoanimati  Orientalium  plurmi 
dignitate*virtuteque  inlignes  Vi- 
ri  pro  SS.  Imaginibus  ftrcnue,  vi- 
rilirerque  iletere  fag.  7J  , & feqq. 

Qyi  contra  erga  SS.  Imagines  mi- 
nus propenfi  Galli  Epifcopi  aliquot 
vifi  funt  , ii  errore  fadli  decepti 
a Pontificibus  dedoceri  poftea  li- 
benter  pa  Hi  funt  ; quibus  non  erat 
proinde  , cur  Proteftantes  aliqui 
invidiam  conflarent  fag.  76,  et 
feqq.  Conjugium  porro  ob  infirmi- 
tatern  Conjugum  alteri  fuperve- 
nientem  d rflolvi  Nailer  non  do- 
cuit : id  perperam  ei  adferibitura 
Gratiano  fag.  <588,  et feq. 

S.  Gregorio  III.  falfa  de  Baptifmo  a 
Pagano  invalide  adminiflrato  non 
adhaeiit  opinio : bene  vero  Bap- 
tifxium  per  jocum  , vel  forma_» 
ignorata,vel  falfa  imo  adhibita  col- 
latum  iterandum  docuitpxg.  689, 

«t  Am- 

5.  Gregorius  VII.  ingentem  laudum 
cumulum  retulit  ex  damnatione 
haerefis  Bercngarianae > Henricia- 
nae , et  Vvecilianae  f.  87,  et/eif. 
Atrocem  ideo  perinjuriam  a Be- 
rergariana  haerefihaud  procul  ab. 
fu'lfe  jadiatur  : necejus  til  opus 
fragmentum  Comment,  in  S.  Mat- 
thaeum  , ex  quo  Allixius  calum- 
niam  hanc  confirmandi  anfam  te. 
mere  accepit : nec  , etfi  ejusfuif- 
fet  1 exinde  haerefis  illius  rite  re- 
vinceretur  p.  71 5 , et  feqq. 

Gregorius  XI.  in  decelToris  iui  L'rba- 
ni  V.  curat  ingreffus  in  Germania 
Beguardis  , in  Delphinatu  , et  5a- 
baudia  Lollardis  , et  1 urlupinis  , 
peflibufquc  aliu  in  Polonia  , Bo- 
hemia , etSiicfia  excindendis  to- 
tus  incubuitp.  104,  etfeq.  Perni. 
xiofac  Vvickffi  praefertim  haerefi 


1 * 

praefocandae  follicitiflimus  accur. 
rit , nibilque,  quo  prorfirs  fuffo- 
caretur  , intaflum  reliquit . Quod 
et  praeflitere  fubinde  Bonificius 
IX,  Alexander  V, Johannes  XXIII, 
et  Martinus  V.  fag.  toy  , cl  feqq. 
Morti  proximus  revocavit  , quae 
forte  perfona  velut  fingularis  fidei 
minus  conformia  aut  protuIifTet  , 
aut  IcripfifTet  f.  242. 

Gregorius  XIH.  Religioni  ubique  re- 
parandae  validifiimam  fuppofuit 
manumjatquein  ejus  temeratorem 
Gebhardum  Truchefium  feverc 
animadvertit  f.  118.  Haud  difpar 
pro  fide  fludium  infedit  Gregorio 
XIV.  ibiJ.  XV.  item  p.  i?o. 

Grotius  , quern  fuis  perinde  telis 
contbdit  Illufl.  B )lfuecius,adUnita- 
tem  Fcclefiae  tuendam  unius  Ifec- 
toris  necelfitatem  adllruere  , ejuf- 
que  deinde  partes  uni  Romano 
excrcendas  Pontifici  , tanquam 
legitimo  S.  Petri  fuccelfori  , adfe- 
rere  non  dubitavit:  fide  affirmant 
infuper  fua  hanc  Principatus  in.j 
Romano  Pontifice  necuflicatem  , 
utilitatcmque  perfpcQatn  fuilfe  , 
ingenucque  probatam  fapientiori- 
bus  Protellantium  aliis  plerifques 
in  quibus  fane  praeclara  in  hac 
fententia  par  Leibnitiut  iletille  lc. 
giturp.  *4,  Scftq. 

A 

H Adriano  I.  damnati  haerefis  no- 
mine Fclicis  Urgel.,  et  Elipan- 
dt  Tolet.  laus  debetur  ; cujus  judi- 
cio  dein  integre  adquielcere  officio 
habuerunt  Italiae  , Galliae  , et 
Germanise  Epifcopi  fag.  79  , et 
feq.  Ob  haerefim  ctiam  damnatus 
ab  codern  legitur  Egila  Hifpamij 


Digitized  by  Google 


Reruh  N 

Epifeopus  p.  80.  A Leone  HI.  de- 
mutn  compulfus  haerefim  abdica- 
vit  Felix  , fincerc  vero  > an  ne_» 
fifle  dubium  eft  p.  81.  Noflro  ha- 
ud  vifum  fuit  Infideles  ad  fufci- 
piendam  fidem  vi  cogi  pofte  , fed 
bcoe  fecifte  Carolum  M.  Saxones 
armisdevidlos  , poftquam  fponte 
fidem  fe  amplexuros  fpopondif- 
fent,  ad  Baptifoium  accedcre  ju- 
bendo  pag.  6< 74.  & feq. 

Hadrianus  VI.  in  his , quxdum  pri- 
vatus  do&or  Lovanienfis  propria 
ex  opinione  dixit , fcripfitque  , fi- 
de m profcdto  haud  noftram  obligat 
P*&-  *4J  • 

Hzrefes  declarare  , Haercticofqut_» 
damnare  ad  unius  Pontificis  M.  jus 
fummum  fpeflat  pag.  3 1 . & feq q. 
Ab  Apoflolorum  porro  artatc  uf- 
que  ad  fuam  hzrefes  88  > aut  8?. 
dinumeravit  S.  Auguftinus  t toti- 
dem  circicer  a S.  Auguftino  ufque 
ad  Lutherum  , & Calvinum  a Vi- 
ris  in  hac  re  diiigenter  verfatis  re- 
cenfentur  ibid.  Ante  Concilium_> 
Nicznum  hzrefes  90  circiter  ab 
Ecciefia  przfertim  Romana  pro- 
fcriptz  • ullius  abfque  Concilii 
opera  > peflimo  ftatim  ubique  no. 
mine  audiernnt  . Atque  quidem 
pontificis  unius  fententiam  profli- 
gandis  ukique  hzrcfum  monftris 
fatefle,  fuperque  perfuafum  ha- 
buit  Thomas  Morus  p.  3 2 . Hxrc- 
fum  fefl*  porro  fingillatim  a Ro- 
manis damnatz  Pontificibus  fub 
horum  (ingulis  nominibus  indican- 
tur. 

Hzretici  evadcndx  invidiz  gratia  fx. 
pins  ad  Apoftolicam  Sedcm  confu- 
giendi  confiliutn  inivere,  quod  eis 
tamen  bene  nunquam  ccffit  pig. 2, 
& feqq.  Ita  Marcion  , Montamilx 
pag.  3 , Si  feq.  ; Origenes  , Ruffi- 
T.irs  H.  Tom.  y. 


> T A B 1 L I U M. 

ruspay.  j , & feqq. ; Fortunatus 
cum  aliis  quinqtie  pfeudo-Epifco- 
pis  > Donatiftzpog.  7 ; Ariani,  Se- 
miariani  pag.  8 » & feqq. ; Apolli- 
nariftz  , Prifcillianiftx  > Pelagiani, 
pag.  to  , & feqq. ; Neftorius  , Eu- 
tyches  , Photius,  Abaelardus  pag. 
1 a , & feq.  Ex  hxrcticis  multi  de- 
vcxiori  lub  ztate  adverfua  Rom. 
Pontificem  infolefcere  vi(i  funt  > 
non  etiam  fupcrioribus  Ecclefiz 
fcculis  pag.  t },&  feqq.  Ncquedc- 
fuere  tamen,  qui  viritatc  cogen- 
te  Rom.  Pontifici  idoneum  redde- 
re  teftim'onium  auditi  funt,uti  Wi- 
clefftis  ; Huflitx,  Lutherus , Cal- 
vinus  pag. if  , & feqq.  ; Centuria- 
tores , Melanflhon,  Bucerus,Bu- 
nius  , Bullingerus  , Beza  , Ivellus, 
Naperus,  Rlondellus,  Janfenius  , 
Grotius,  Lcibnitiu*  &c.  pag.  21  , 
etfeqq. 

Hzretici  complureS  > neque  generis 
proletarii,  Divinzgratiz  affblgen- 
tz  lumine  , defertis  Sedariorum 
Caftris  , ad  Pontificias  fe  transfer- 
re  partes  fuz  e re  faluti*  duxe- 
runt . In  quibus  Bremorcarti  ia_» 
Helvetia  Cives  ; Chizzuola  ; Ori- 
covius,  Memorantius  Dux;  Sta- 
philus ; Molinzus ; Sorzus;  Re- 
mundus  ; Monlucius  ; V vicclius  ; 
Perroniua  ; Spondanus  ; Morinus; 
Schioppius;  Vvovver,  Ferrierius; 
M.  Launojus ; Pit  ficus ; Kircher  ; 
Chillingwonh  ipag.  25  , & Jeqq. 
Piantavitius  ; Ahmedus  Ben  - Zin 
Ulabcdinus;  Erncllus  Lantg.  H af- 
fix ; Viguierius  , Pclliflbnius ; Sor. 
bierius  ; Pappinus  ; Brackclius; 
Lambecius  ; Pertyrius  ; Vanslc- 
bius  ; Stenon  ; Obredh;  de  Ma- 
his  ; bully  ; Jo.  Ctnftans  Eledor 
SaxonixjJo.Fridericus  Dux  Brun- 
fv.;  Saurinus;  David  Brucvsj  Kuf- 
D d d d d ter  • 


Digitized  by  Google 


7<y*  i n d 

ter;  Barg  ; Metternichius ; Fran, 
cifcus  Bruys ; Jo.  Balduious  Jurif* 
confultus  infignis  , qui  Calvimftico 

e vencoo  convalelccns  pudenda-, 
hxrcticorurn  flagitia  iu  pa  lam  fecit 
p,ir.  j8  ,ct  fcqq. 

Hxretici  fruftra  occaGonem  ex  no- 
HrxCommunionis  hominibus.  dog- 
ma de  Euchariflia  inficiandi  quo- 
rum pag.  175  > Si  feqq.  Perperim 
quoque  a Boat.  Pontificibus  SS. 
GelaGo,  Gregorio  M. , & Grego- 
rio  VII.  VideGs  horum  V.  Magna 
cum  in  variandis  fidei  articulis , 
turn  in  varias  fc  difeindentibus  fe- 
d..s  incor.ftaotia  notantur  : cujuf- 
cc  fpecimcu  exhibetur  in  Arianis  , 
et  Seroiarianis  pag.  18}  , et  feqtf. , 
in  Lutheranis  , ct  Calvinifiis  pug. 
187  , ctfe qtf.  , et  in  Eutychimanis 
png.  298  • Tam  Veteribus  , quam 
Recenubus  familiarc  fuit , ad  He- 
clefix  judicia  cludenda  , dillingue- 
re  fadum  a jure  , pugnareque  cir- 
ca jus  non  quidem  , bene  vero cir- 
ca fadum  Ecclefiam  falli  > et  fa  He- 
re pofle  pag.  24 6 , et  feqq.  VideGs 
V.  u iriani , Ae/lorius  , Eutytbes  , 
yaiifcuiut . E contra  a Patribus,  ac 
Theologrs  novas  ad  explicanda  fi. 
dti  dogmata  ufurpatas  voces  car. 
pere  pro  temericace  baud  verenti- 
bus  perffingitue  frons  pag.  jl}  , 
et  fcq.  Per  quingentosi  aut  etiam 
per  fcxccntos  annos  Rom.  in  Ec- 
clcGa  ApoAoiicam  dudrinam  inte- 
grant , puramque  fuiilc  rctenrara 
diffi.eri  non  atident  pag  6+0  . Ini- 
que  vero,  fruflraque  exinde,  quod 
emendatione  > et  reformatione  in- 
digere  videatur,  in  camdem  Rom. 
EccleGam  invidiam  qu.eruntp.7j9. 

S.  Hilarus  quo  Macedonii , Neltorii , 
Emy.hetifque  h.ertfibus  cxein- 
dendis  conllantiftimo  inllitit  ani- 


E X 

mo  > co  ipfo  earnmdem  patrono 
Viro  Principi  obflitit  pag.  60  , et 
/*?• . 

Ilifpanis  ab  Epifcopis  affida  labes  de 
minus  reverenter  habitis  tamRom. 
PontiGcum  litteri* , quam  Sy nodi 

V.  adis  procul  amoveturpjy.  7?  , 
17}  , et  feq.  Ab  hxreGs  viciflim 
macula  apud  Pontificcm  M.  (idem 
liberare  iuam  ofScio  ipG  habent 
pag.  Jlt.et/r^ 

llonorium  I.  a lapfu  cxcufandi,  et 
ab  hxreG  liberandi  varix  a dodiff. 
Viris  excogitatx  funt  vix  p.  J 8 J , 
cx  J'ctjtf.  Qux  vix  fuGus  exponun. 
tur  , atque  inter  cas , qux  commo. 
diores , juxtaque  veriores  haberi  , 
viderique  poflint  ad  omnem  pro. 
cul  ab  Honorio  hxreGs  labcttL, 
amoliendam  , proponuntur  p.5j  j, 
et  fcqq.  Et  certe  neutra  ex  Hooo- 
rii  adSergium  epiilola  hxreGs  vel 
Icvis  eum  afpergendi  labc  argu- 
mentum  capi  poteft  p.661,  tlfcqq. 
Siquid  igitur  human)  padas  Mono, 
riuseft,  id  paflus  ell  fane  prater 
fidei  difpc  ndium  ; neque  a Synodo 

VI.  tanquam  fidei  proditor  damns, 
tus  eft  , fed  ut  fidei  negligens  de- 
fenfor,  Gveut  h^refis  fautor  pag. 
68 o . ct  feqq. 

Hon.  rius  IV  , et  port  ipfum  Nico- 
laus IV  , Bonifacius  VIII,  Clemens 
V,  Johannes  XXII,  Bencdidus  XII, 
Gregorius  XIII  , Innoccntius  VI  , 
et  .Vlartinus  V.  hfreticis  Apoftoli- 
cis.tt  Beguacdvs  ex  ValdcnGum  fe. 
da  fubortis  exterminandis  operam 
navaverunt  omnem  : unde  mirum, 
quod  co  impndentie  devenerint 
Beaufobrius,  ct  Bruejus  > utpcf- 
tibus  hi  Ice  nihtlorainus  patroci- 
nium  impendere  inflituerint  pag. 
99  , «/r?- 

$.  Hormildas  de  Orientalibus  demum 

ab 


R E R u M No 

ab  Acacii  defenfiore  abduflis , ad- 
dudlifque  ad  Ecclefi;  unitatem  !au. 
dem  tulit,  non  fccua  atque  de  dam. 
natia  Acephali*  a Severo,  et  Theo. 
pafchitis  a Cnapli;o  prognatis  t in 
quos  pcrinde  animadvert  it  S.  Aga. 
petus  pag.  <?4 , et  6q.  Scythas  Mo- 
nachos  cohibens , ab  eis  tamen  af- 
fertam  propofitionem  non  pro* 
feripfit  , quam  poftea Johannes  II. 
probavit,  Acmmctis  damnatii,  qui 
cam  negabant.  Itaque  neuter  fidei 
dnflrinam  lefit  , labefachvitquc 
png.  6 i}  ,ctfcqq. 

S.  Hygino  Eeclefiam  adminiftrante, 
Cerdoni,  et  Valentino  fub  Catho* 
lie?  fidei  rpecie  Romany  in  Ecclcfl; 
jura  facra  irreperc  contigit  ali- 
quando  , donee  larva  dctrafla  ab 
Ecclcfi;  adytia  ejedi  funt  p.  34. 

I 

JAnfenius  pro  vafro.quo  mire  pr$- 
ditus  erat,ingenio,ad  omnem,qu; 
fuccelfu  fam;  fu;  , fiJeique  inuri 
potuiflet  j u fie  , notam  elevandam  , 
pr;cavendamque  , id  confilii  arri* 
puit , ut  (e,  Auguftinumque  fuum, 
fuo  antequam  fini  conccderet , ju- 
ftiflimo  Ecclefie  Roman;  judicio 
fubmitteret  pag.  24 . 

Janlcnilhs  Eccleli;  decreta  eiudendi 
aditus  omnis  Pontificum  cara  eft 
interclufus  pag.  i^o,  fiqq.,  245, 
feqq. > 268  > et  feqq.  A Pontifiti- 
bu»  decreta  dc  fadlis  dogmatics  fi- 
dem  baud  obligare  > fed  ci6  deberi 
lilcntium  d mitaxat  obfequtofum 
fruilra  contcndunt  p.347  , & feqq. 
Non  fecus  atque  ptrperamThomii- 
tas  , qui  tam  longo  ab  ipfis  diftant 
intervalloi  in  partes  rapere  conan. 
tur  png.  370. 


T A B 1 L I U M . } 

ldololatri;  , ac  fuperftitionis  inter 
fpeciet  quinam  a fins  recenferi  tu- 
to  poflint  . Qu;  a deration  is  origo, 
et  quot  modi.  Qui  Civiles.qui  Sa- 
cri,  qui  ldololatrici : quos  inter 
poftcriores  Ritos  profefto  Sinen- 
fes  1 & Malabarici  plerique  locum 
habent  pag.  , et  feqq. 

Jejuniorum  lex  in  Catholicis  facra  , 
laudabilifque  > et  ab  Ecclefia  rite 
indifla  > in  H;retieis  fuperftitionis 
afperfa  , vituperioque  digna,  et 
ab  EccleOa  jure  prohibit*  45 
et/e;. 

Imperatores  pridem  Oricntis  , ac 
perinde  Occidents  Imperii  habe* 
nas  fufeepturi  fidei  profeflionem 
manu  propria  fubfignatim  ad  Rom. 
Pontiticem  ante  tranfmittere  fole- 
bant . Ipfis  diverfa  coloris  mixtu- 
ra  feribere  , fubferibereque  pro 
diverfitate  Refcriptorum  in  more 
pofitum  erat  pag.  tzo  ,feq , aiy, 
ctfcq. 

S.  Innocentius  I,  fummo  jure  in  Pc- 
lagii  caufia  proceflit , a quo  lata  in 
h;rcticum  fententia  ubique  obti* 
nuit.  Ejus  dein  irtnixi  judicio  SS. 
Zofimus  , Bonifacius  II , Celclli- 
nus , Sixtus  HI , et  Leo  M.  Pela- 
gianos  ubique  coercendos  denun* 
tiarunt  p. 5 y , et  feq.  Nec  deneglrt- 
dam  Virginibus  lapfis  ptenitentiam 
edixit , nec  invalidas  habuit  Aria* 
norum  Ordinationes,velnti  per  ca. 
lumniam  Apoflohce  Scdis  ofores 
jaftantp.y fij./tyf. , 571,  et feqq. 

Innocentius  II.  Hcnficianos  , in  Lu- 
thcranis  > et  Calviniftis  redivivos, 
quos  deindead  profiigandosS.Ber. 
nardi , Aibcrici  , et  Gaufredi  ope- 
ram  adhibuit  Eugcniits  III,  Petro* 
brufianos  , Arnaldum  Urixien.  , 
quem  poftea  imitati  funt  Valden- 
fes  , Huflit;,  Vvicltffift;  Sic . » Pe* 
D d d d d 2 trum 


7<?4  Index 

trum  Abaelardum  , agente  prffer-  Inique  vero  agit  Larrejus  , dun 
tim  S.  Bernardo  , unadamnationis  Gallos  Epifcopos  imbecillitatis  co- 
involvit  cenfura  pag.  90  , etfet/q.  arguit , quod  hujufee  caufl?  judi- 

Innocentius  III.  Joachimi  Abb.  non  cium  ad  Pontificem  detulerint  p. 

perfonam  damnavit  > fed  propofi-  132,  et  feq.  AJanfcniltis  deinde 

tionem,  quam  fruflra  quidam  ab  Conflitutiones  Aportolicas  vindi- 

co  amoliri  inliituunt  , quidam  ve-  cavit  lnnocentius  XIII.  p.  134. 
rogermanutn  ejus  fen  fum  imime  Johannes  II.  cum  S.  Hormifda  non__» 
non  funt  alTecuti  pag.  35  j , et  fej.  conflidavit . Videfis  V.  S.  Hormif- 

E,'us  fententia  nec  Urbanus  III  , das. 

nec  Czleftinus  III.  errarunt,  quail  Johannis  VII.  porius>quam  vitio.lau- 
abfolute  docuerint  per  hxrcfim  di  vertendum  fuerat , quod  Syno- 

Matrimonium  dirimi.Nec  ipfeer-  di  Quinifextx  Ada  neque  proba- 

ravit,  quaO  dixerit  Confeflioncm  re  , neque  imo  emendare  dignatus 

facrilegam  a Confeflario  revelari  fit,  fed  qualia  mifla fuerant,  ad  Ju- 

porfc  p.  720 , et  feqq.  fiinianum  Imp.  remiferit : ita  enim 

lnnocentius  IV.  in  bis  qu?  privatia  Canonesillojjexquibusccrtequin. 
in  feriptis  docuit  ut  fingularit  per-  que  Rom.  Ecclefix  ritibus  ad ver- 
fona , fidem  haud  noliram  obftrin.  fabantur  , ad  unum  omnes  ab  fe 
git  p.  243.  refpui  oftendit  p.  686  ,e  t feqq. 

InnocentiusVlII.  atrocem  per  calum-  Johannem  X.  omnium  primum  Impe- 
niam  a Protcflantibus  ad  vulgus  dimenti  Cognacionis  fpiritualis  au. 

traducirur,  quad  privatam  fcor-  dorem  tam  falfo  , quam  temere 

tatiorem  haud  prohibitam  dixe-  faciens  Jannonut  refellitur  p-708  > 

fit.  Falfo  quoque  confingitur  Nor-  et/e1' 

vegis  indulfilfe  > ut  abfque  vini  Johannes  XII.  bjreticam  propofitio- 
fpecic  Eucharilliam  conficerent  nem  de  Clavium  poteftate  ob  pec. 
p.  73(5,  et  feqq.  Videfis  V.  Altx-  cata  aPontificc  auferribili  in  pfeu- 
andtr  VI.  do*  Synodo  Romana  enuntiatam 

lnnocentius  X Janfenii  libro  infami?  proferipfitp.  84. 

dicam,  qua  certe  dignus  erat.con-  Johanni  XIII.  vitio  inique  vcrtnnt 
feripfit , qua  perinde  fiarchofii  li-  h?retici , quod  Sacro  ritu  Deo  pri. 
brum  affecit  p.  130.  mariam  Ecclefi?  Later.  Campanam 

V.  Innoeentium  XI-  jufiis  afficere  lau.  conlecraverit . Ea  enim  benedidio 
dibus  velProteftantes  ipfi  compul-  fuit,  non  baptizatio  . Nec  ci  vero, 
fi  funt . Inique  vero  eumdem  ve-  nec  Sabiniano  Campanarum  ufus 
lut  ergaJanfeniftas  affedu  paullu-  primum  acceptua  ell  referenda 
lum  inflexum  traducunt . Qyietif-  pag.  70P , et  feqq.  Videfis  V.  Cnw- 
tarnm  errores  ut  detexit , e velli-  pan*  . 

gio damnavit . Quo  perinde  mune-  Johannes  XIX.  cum  a Simoni?  labe  , 
re  egrtgie  perfundus  cfl  Alexan-  qua  Pontificatum  acquifivilTe.tum 
dcr  V ! 11.  p.i  3 2 > et  feq.  a proditionis  criminc  , qua  Gr?cis 

lnnocentius  XII.  de  fuis  perperam  Patriarch?  Otcumtnici  titulum  vc. 

interpretatis  lircris  julle  conquef.  nalem  tacere  paracus  fertur , abun- 
tus  ell . Delaros  a Gallis  Epifcopis  dc  abftergiturp.  713. 
Quietillarum  errores  proicripfic . Johan- 


Digitized  by  Google 


RerUM  No 

Johannes  XXII.  errores  Jo.  de  Polia- 
co»  Petri  Jo.  Olivi  . Marfilii  Pa- 
tav. , Jo.  Jandtini » Ekardi , Rizar- 
di  , Burgini,  Gratcorum  in  Cypro 
&c.  fugiendos  omnibus  indixit  p. 
99 , et  feqq.  Fidei  vero  , famqque 
fuc  in  herefis  fufpicioncm  addud; 
folemni  dcclaratione  optime  con. 
fuluitp.  241  >etfeq.  Cum  Nicolao 
III.  in  qu;(tione  de  Minoricarum 
paupertate  , quod  ad  fidei  pertinet 
caput, approb  componitur  p.714, 
et feqq.  Ab  impada  demum  circa 
dilatam  feparatis  Animabus  Dei 
vifionem  trroris  nota  abllergitur 
P*  73°  » 

Johannes  XXIII.  de  negata  Mortuo- 
rum  Refurredione  , Vita  ;tcrna  , 
Animaeque  immortalitate  ex  vitae 
peffimo  genere  potius  , quam  ex 
perverfa  mentis  opinione  fufpe- 
dus  evaferat  p.  734 , et  feq. 

Julianus  Eclanenfis  fcmcl , et  iterum  , 
fedfruftra  in  Rom.  Pontificis  gra. 
tiam  , quod  fua  intereflfe  fummo- 
pere  non  ignorabat , irrepere  ten- 
tavit.  Fidei  libellum  ab  eo  infcrip. 
cum  fuilTe  , non  quidem  S.  Zotimo, 
ut  vifum  Garnerio  , Coutantio,  et 
Fabricio,  fed  Auguflino  Aquile- 
jcnfi  ollendit  Norifius  p.  11,  et  feq. 

S.  Julius  I.  prootficii  parte  in  Photini 
haerefim  diligenter  inquiri  juflit 
P»g.q6. 

Julius  HI.  in  perfequendis  ubique 
gentium  haerefum  , atque  Luthe- 
ranae  praefertim  , et  Caivinianae 
monilris  operac  non  pcpercit  pug. 
117  , ft  feq. 

Ivellus  Anglo  - Calvinilia  fuis  femet 
telis  confodit  , dum  Romanam  fc'c- 
clcfiam  ob  fidei  puritatem  , a qua 
defeciflfe  jadat , fummo  a Patribus 
honoris  loco  habitant  confentit 
pug.  zj. 


T A B I L I U M.  76$ 

L 

S.  T Eo  M.  multarum  laudum  eu- 
I a mulum  retulit  ob  reprcfTot 
Romae  Manichaeos  , in  I/lria  Pe- 
lagianos  , Prifcillianiflas  in  Hifpa- 
nia  , Eutychianos  in  Graccia,  quo- 
rum ipG  prae  Synodo  Chalcedo- 
nenfi  accepta  damnatio  eft  refcren. 
da  p.  j8  , et  fcqq.  Chalcedonenfii 
Synodi  Ada  non  omnia  confirma- 
vit  p.  }6t>  etfeq.  In  Catholica  do- 
drina  de  Chriflo  D.  pro  omnibus 
mortuo  nihil  a S.  Auguflino  diver. 
fum,et  aCatholicaeEcclefiac  dodri. 
na  alienum  docuit  p.  60  j , et  fcqq. 
Concubina  dimifTa  Conjugem  in- 
genuam  ducere  Viro  licere  docens,' 
non  intendit  docere  Matrimoniunx 
cum  Concubina  legitime  contra- 
dum  licite  diffolvi  per  fubfequen* 
cum  Ingenua  initum  t fed  de  Con. 
cubinis  loquutus  eft,  quae  vere 
Pellices  erant,  non  quae  legitimae 
eDent  Conjuges  p.  608 , et  fcqq. 

Leo  HI.  contra  Graecanicae  Synodi 
nefaria  dccreta  de  licita  difpenfa- 
tione  circa  Matrimonium  cum  al- 
tera, priore  vivente  Uxore  , de 
Regibui  haud  Divinae  Icgi  obftri- 
dis , deque  Epifcoporum  legitima, 
amplaque  difpenfandi  circa  leges 
Ecclefiafticas  audoritate  Judex  fu- 
premus  interpeliatus  a S.  Theodo- 
ro  Studita legiturp.82.  Idem  Pon- 
tifex  ad  omne  procul  abigendum 
fcandalum  femet  ab  impadis  flagU 
tils  Sacramenti  religione  expur- 
gavitp-*J4,et  feq. 

S.  Leo  IX.  cumFermentacea  alias  pie. 
rafque  apud  Graecos  invalefcentes 
haerefes  bonis  omnibus  odio  ha- 
beudas  denuntiavit . Ejus  in  obe- 

dicu- 


Digitized  by  Google 


7<yrf  I N 

dientia  , obfequioque  perfevera- 
bant  adhuc  Patriarchac  Alexandri. 
nus  , AntiochenuS , et  Hierofoly- 
mitanu<  p.S5  , etfeq.  Berengarium 
primus  Sacrorum  interdixit  con- 
fortio,  in  quern  perinde  feveritate 
egerunt  Vidlor  II  , unaque  advcr- 
fus  Erigenam  Nicolaus  II,  Alexan- 
der II  , et  S.  Gregorius  VII : quo- 
rum exemplo  , zeloque  excicati 
contra  Berengarium  in  arenam  de- 
fcenderunt  Viri  dodlrina  , pietate , 
dignitateque  illuflres  p.  86  > et  feq. 
A S.  Petro  Dam.  Nofter  perftri- 
flus , quod  Militaribus  copiis  fe 
immifcuiflet,  quam  redle  , tarn  pie 
ab  aliis  defenditur  p.  71  j , et  feq, 
Leoni  X.  omnium  primo  ex  damnato 
Luthero  promerita  laus  debctur 
p.  1 12  , etfeq.  Inique  porro  nc- 
gligentiae  hue  in  profliganda  hae- 
refl  Pontifices  MM.  redarguuntur . 
Nam  Leonis  profequuti  lludia  ni- 
hil praetermifere , quo  Luthcra- 
na  > non  fecus  atque  Calviniana , 
aiiaeque  ex  his  fubortae  pellcs  un- 
dique  propellerentur  > Hadrianus 
VI  , Clemens  VII , Paulus  III,  Ju> 
lius  III,  Paulus  IV,  Pius  IV, S.  Pius 
V,  Gregorius  XIII,  Sixtus  V.  &c., 
quorum  partes  deinde  Viri  do- 
firina  , dignitateque  praeftantes 
ingenti  numero  adjuvare,  egregie- 
que  fullincre  non  dediterunt  pug. 
jij  , et  feqq.  A Leone  noftro  in_» 
dubium  Evangelii  dodlrinam  addu. 
dam,  Animaequc  immortalitatem 
negatain  cIFutientibus  haereticis 
nae  , quiaurem  vel  unam  accom- 
modent,  vehementer  errant  p.  738- 
Liberio  pelTima  fide  adilruitur  epi- 
ltola  ad  Valcntcm,  et  Urfacium  de 
Romae  damnato  S.  Athanafio  . 
Eumdem  fruftra  in  partes  rapere 
fuas  Ariani , eique  facere  Scmia- 


D E X 

riani  fucum  tentarunt  p.p.  Ejufdera 
lapfum  , etfi  non  delint , qui con- 
jefluris  haud  comemnendis  ne- 
gent  , veri  tamen  videtur  fimilius 
euffl  formulae  Sirmicnfi  fubferip- 
filfe,  ideoque  a lapfu  prorfus  omni 
excufari  nequirc  . SiquiJem  vero 
formulae  fuferipfit  non  fecundae, 
fed  vel  tertiae  , vel  primae  , atque 
primae  indubitanter  quidem  , lap- 
fus  proinde  in  fide  dici  nuliopoteft 
modo  p.q66,  etfi qq.,  47 6,etfeqq. 
NequeLiberium  a fide  lapfum  fua- 
dent  S.  Eufebii  Afla  peg.  491  , et 
feqq. , neque  Pontificitus  fub  eo  a 
S.  Felice  II.  geiias  ! cujus  quidem 
cum  PontificituLibcrii  conciliandi 
gravis  fubeft  difficultas , non  deed 
tamen  , nec  una  ratio  p.  498  > et 
feqq.,  qi6>et feqq.  . 

Libri  Religioni , morum  honeuati  > 
Regibus,  bonoque  Reipublicac  in- 
fell!  Judaeis,  Ethnicifque  ipfis  in- 
vifi  evaferant  p.149  Ideo 

pro  cura  Reipublicac  ab  Impera- 
toribus  fummopere  curatum  eft , 
ne  Libri  importarentur , aut  lege- 
runt  improbi.Qjja  infententia  pari, 
ter  (Ictere  Jorifperiti  , Philofophi 
infignes  , quin  haereticorum  Pro* 
machip.  250  , et  feqq.  Multo  igi- 
tur  potiori  jure  pro  bono  Religio- 
nis  curandoa  Rom.  Pontificibus  ea 
fedulo  cura  femper  indutaeft,  ut 
e Chriftifidelium  manibu6  pravos 
libros  eriperent . Ita  fa&um  ab  A- 
poftolis  difeimus,  ita  facere  ad  Ec- 
clefiam  pertinere  docent  Patres 
p.  254  , et  feq.  Ergo  Epifcopis  ea 
jugiter  follicitudo  infedit  , ut  li- 
bros impios  Chrilliana  e Republi* 
ca  exterminarent  p.  25  J > et  feqq. 
Praefertim  vero,  ut  librorum,  qui 
a Rom.  Pontifice  prohibiti  fuiffent, 
Indicem  promulgari  in  Dicecefibu* 

pro«i 


Rerum  Notabilium. 


proeurarent  p.  160  > et  feq.  Potio. 
res  itaque  Pontificis  M.  effe  parte* 
toto  pro  Chriftiano  Orbe  provL 
dcre  > ne  libromm  impiorum  lec- 
tions Chrillifidelium  mentes  , ct 
mores  contaminentur  > indubium 
facit  tarn  ipforutn  poteltas  in  Ec- 
clefia  fumma  , quam  jugis  ab  Ec- 
clefiae  exordio  praxis:  cujufce  turn 
potellatis  , turn  praxis  telles  acce- 
dunt  Patres  , fpecimen  exhibent 
Scriptores  , documents  vero  Doc- 
tores  luppeditan  t p.  idi  > et feqq. 

Librras  igitur  prohibendo  , de  voci- 
bus  defioiendo,  propofitiones  dam. 
nando  Sic.  fare  , & officio  defungi 
fuo  dido , Si  fjdo  Pontificcs  ipli 
demonftrarunt  p.  270  ,ct  feqq.  Ita 
S.  Dionyfi Lfs  , ct  Liberias  p.  272  > 
et  feqq.  S.  Damafus  p.278,  et  feqq. 

SS.  Anaffafius,  et  innocentius  I. 
p.  *85  > et  feqq.  SS.  Catleftinus  , & 

Fell  x I V.  p.  29 1 , et  feqq.  S.  Leo  M. 
p.  295, ct  feqq.  SS.GelaCus,et  Hor- 
mildas  p.299,  & feqq.  Vigilius , ct 
Pelagiui  II.  p.}oq.t  ct  feqq.  S.  Gre- 
gorius M.p  ?od,  et  feqq.  Theodo- 
rus  , et  S.  Martinus  I.  p.  309  > et 
feqq-  SS.Agatho  . Leo  II , et  Bene.  S. 
didus  II.  p.  3 to  , et  Jeqq.  Hadria- 
nus  I , Leo  III  , Stephanus  III , et 
S.  Nicolaus  I.  p.  314  , et  feqq.  Ha. 
drianus  II,  Johannes  IX,  et  Si.  Leo 
IX.  p.  318,  et  feqq.  S.  Gregorius 
VII. p.321, ct  feq.  Innocentius  II , 
Eugeiiius  III , et  Alexander  III. 
p.325  , et  feqq.  Gregorius  IX,  Cle- 
mens V , Johannes  XXII , Clemens 
VI , Urbanus  V , et  Gregorius  XI. 
p-332,  et  feqq.  Pins  II , Paulas  II, 
Sixtus  IV,Innocentttis  VIII,  Alex, 
andcj  VI.et  Leo  X.  p 337,  ex  feqq. 
Paulus  111  > Julius  III , Pa  ulus  IV, 

Pius  IV,  Paulus  V , Innocentius  X, 
Alexander  VII,  V.  Innocentius  XI, 


767 

Alexander  VIII , Innocentius  XII, 
Clemens  XI , & Benedidus  XIV. 
p.  34t , et  feqq.  Librorum  Index 
a quo  primum  editus  > et  a quibus 
poftea  ampiificatus,  regulifque  ad- 
audus  fucrit  ibid. 

Lutherus  dcnGflimis  obrutus  dum_» 
nondum  tenebris effet  , tenueque 
adhuc  videret  lumen  veritatis,  iuo 
Rom.  Pontificem  fummo  idell  ha- 
beri  in  Ecclefta  loco  debere  , feque 
ipfum  illi  reverentera  prjbere  , 
obedientemque  plus  vice  ftmplici 
faffui  eft,  et  profefTus  p.i6,et  feq. 
Lutherus  , et  Calvinus  a quo  pri- 
mum fuerint  damnati , ct  a quibus 
potiffimum  oppugnati  p.  1 1 a > et 
feqq.  Qtix  , et  quot  , et  quam  una 
pejor  altera  e Luthero , et  Cal  vi- 
no fuborta:  fed*  p.  187*  et  feqq. 
Eo  eorum  Sedarii  turpitcr  lapft 
funt , ut  in  Johanne  XXII.  repre- 
henderent  , quod  a Luthero , et 
Calvino  dodum  haud  ignorare  de- 
bebant  p.  731. 

M 

MArccllini  lapfum  in  perfe- 
quutione  Diocletianxa  plu. 
rim*  etfi  conjedur*  , neqoe  lcvis 
fane  pondcris  fuadcant  , longe  po- 
tioris  tamen  audoritatis  documcn- 
ra  conbdum  ilium  fuiffe  demon, 
ftrant . Etftvero  lapfus  ille  daretur, 
Integra  tamen  loco  ipftus  lletit  ft, 
desp-443,  ex  feqq. 

Marcion  hxrcfis  notatus  Roman* 
in  EccJcfix  Communionem  , in- 
gemi  pecuni*  inlato  pondo,  adre- 
pere  frurtra  tentavit . (\i*  deco 
memorix  tradidit  Tertuliianus  , in 
Cerdonem  potius  quadrare  Erudi- 
tis  plerifque  vifum  cd  p.  3. 

S.  Martinus  I.  Presbyteris,  6c  Dia- 

conis 


7<*8  I n 

eonis  port  Ordinationem  peecanti- 
bus  gradus  rertitui  prohibuit  qui- 
dem  , non  ctiam  denegandam  ve- 
niam  docuit , ideo  per  injuriam-j 
Novatianx  incufatur  hxrefis  ab 
hcterodoxis  p.  6S6. 

Martinos  V.  cum  Vviclcffi  , turn 
Hufii  fedlis  excindendis  haud  im- 
pigrum  fe  dcdit  . Cuius  veftigiis 
inhxrentes  Hugenius  IV,  Calliftus 
HI,  Pius  II,  Si  Paulusll.  a tam 
ntfanda  pefte  expurgandis  Panno- 
niisfedulo  atlaborarunt  p.  i09>  & 
feqq.  Fruflra  , vero  , ac  falfo  in_» 
culpam  infradli  Canonis  accerfitur* 
quad  legem  de  Conjugiis  in  primo 
gradu  folverit  p.  73  s>  8iftq. 

Martyris  , & Confeflbris  nomen  pro 
eodem  olim  promifcue  ufurpatum 
pcrfxpe  legitur  p.  J04,  & feqq. 

Melanflhon  nec  adeo  infipicnrem,ncc 
adeo  impudentcm  fe  dcdit  , ut 
ignoraret , & inficiaretur  Roman. 
Pontificem  in  Ecclefia  univcrfa_> 
Principcm  efle  , huncquc  Princi- 
patum  confcrre > ut  dodrinx  uni- 
tas  in  Eccleiia  integra  vigcat , nec 
ab  hoc  Principatu  fuos  admodum 
Proteflantes  abhorrere pag.  ai,  & 
/«?• 

S.  Melchiades  Manichxos  ut  Romx 
dctexit,  extemplodamnavit:  quo- 
rum occafione  perinde  leges  fa- 
pientix  pienas  adverfus  ipforum 
fuperftitiones  dcdit  p.  43,  & feq. 

Montaniftx  Apollolicx  Sedii  com* 
munionem  fuffurari  adgrefli  funt  > 
qua  tuti  deinde  a fcntentiis  in  fe 
latis  a Synodis  abirent . Atque_» 
fucum  quidem  Pontifici  Rom.  fa- 
cere  aliquando  eis  ex  fententia  fuc. 
cefiit!  apud  quern  tamen  , comper- 
ta  fraude  , ingenti  laborarc  dein- 
ceps  infamia  cceperunt  p.  3,  & feq. 


D E X 

Morus  Thomas  Religionis  illevin- 
dex  infignis  Concilia  quidem  ad 
hxrcfcs  extirpandat  optima  elfe 
affirnubat  , necefiaria  otnnino  non 
etiam  , fed  cis  explodcndil  unam 
parem  effeS.PetriCathedram  omni 
prorfusab  errore  immunem  p.  31. 

N 

NAperus  etfi  , ut  Noratorum 
mos  eft,  non  fatis  fibiraet  con- 
ftans , in  eo  turpi  rerfatus  errore 
fit,  ut  erroribus  tandem  Romanam 
fuccubuiffe  Ecclefiam  , fideique  ja- 
duram  fecilTe  jaflarct , nefas  ta- 
men arbitratus  eft  dubitare,  quin 
eadem  diu  in  fide  abApoftolis  con- 
fignata  permanferit  integra,  nc- 
que  detriment!'  , aut  mutationis 
aliquid  perpefla  fuerit  p. 23.  Vide*, 
fis  V.  H.eretici . 

Neftorio  ambiguis , & ad  fallendum 
compofitis  verbis  hxrefim  cir- 
cumveflire  fuam  , non  fecus  atquc 
Veteratoribus  aliis  , non  infolens 
acciditp.  ap?,  & /e^.Eidem  patro- 
cinium  deferre  Proteftantes  quof- 
dam  nuperos  non  depuduit.  Quara- 
quam  is  immunis  fuit  ab  errore_« 
circa  Euchariftiam  , cujus  in  cul- 
pam a Catholicis  nonnullis  non_j 
vere  vocaturp.  374,  feq.,  & 394. 
S.  Nicolaus  I.  Theopafchitas  bonis 
omnibus  odio  habendos  denun- 
tiavitp.  84-  Temere  verode  vio- 
lata  Sacramenti  Baptifmatis  reli- 
gionead  vulgus  traducitur  > quafi 
nempe  alteram  a prxfiituta  a_» 
Chrifto  D.  formam  induxerit  pag. 
706,  & feqq. 

Nicolao  III.  in  celeberrima  de  Chrif- 
ti  D.  paupertate  quxftione  Jo- 
hannes 


Digitized  by  Googl 


Re  ku«  No 

hannei  XXH.quolad  fidei  c p it 
attingit  > hand  advcrfatus  ollendi- 
torp.  724,  & fail' 

Nicolao  IV.  eo , quo  ipfe  vehemen* 
ter  flagrabat  adverfus  hxreticos  , 
zelo  pariter  acccndcre  Religiofoj 
viros  , Magillratus  Civile!  , ac 
RcgeS  terra:  cordi  maximoptre_j 
fuit  p • 98.  & ftq. 

Numilmata,  Indulgentiis  adnexis  iia> 
qui  cadem  deferrent  , a S.  Pio  V. 
omnium  prinio  confecraca  refert 
Gabutius  p.  125. 

o 

OCcidentalis  libra  , qux  aurca  , 
& qua:  argentca  olim  cflet : 
quot  utraque  folidis>  Si  quot  feri- 
plis  vicifTim  folidus  olim  coniia* 
ret.  Qjia:  Orientalis . in  quo  fi- 
ta  inter  utramque  differentia  5 a 
quo  , & quando  differentia  ; bare 
indu&a  fuerit  p.  479.  & feq. 
Ordinationes  ab  Hxreticis  , Schif- 
maticis , Excommunicatis  &c.  pc- 
radx  utrum  illicit*  nedum  > fed 
ctiam  invalid*  olim  haberentur  , 
effentque  , qugftio  ell , quo:  ingen- 
tibus  difficul ta tibus  jadatur  > qux- 
que  dodos  in  partes  diftraxit . Pro 
atlirmativa  parte  document?  po- 
tiora  afferuntur , quae  hauriri  pof- 
funt  ex  Pontificibus  p*g.  qi  ,f!f 
feqq.icx  Conciliis  p.  5 jd,  & ftqq-i 
ct  Patribus  , & Scriptoribus  pjg. 
540,  & feqq.  Quibus  niliifommus 
latiffit,  loeaque  corum  omnia  de 
illicitis  Ordinacionibus  accipi  de- 
bere  oftendunturp.  J71  , Si  feqq., 
S81  ,&feqq  ,y94,dt  J'eqq  Pro  nega- 
tiva  vero  ponderis  longe  raaioris 
proferuntur  argumenta  ex  Ponti- 
ficibus p.  J47,  eifeqq  i ex  Conci- 


T A B I L I U M . 7<?j> 

liis  p.  ysS,  et  feqq.  ; ex  Patribus , 
Scriptoribus  , ac  Th.ologis  p.^66, 
ct /r^^M  atque  pjrti  huic  utroque 
fubferibendum  pollicc  coueludi- 
tur  ibid. 

Ordinatos  olim  ex  Diaconis  Epifco- 
pos,  Presbytcratus  gradu  pertran. 
iito  .docent  plerique  1 contra  lon- 
ge verius  alii  pugnant  nullum_» 
EpifcopatuS  non  ante  Prcsbytero 
collati  extare  exemplum  . dpud 
OrientJcs  equidem  Clcrici  per 
faltum  otdinari  confuevere  Sub- 
diaconi , quin  etiam  fimul  cum_j 
Subdi  conatu  conf;rri  Di-cona- 
tum  fo  mine  fuit  s apud  Latin<  s 
quoque  haud  infrequenter  Epifco. 
piper  faltum  ordinati  feruntur  : 
fed  enim  Ordinationes  cjufino.i 
per  faltum  , gradu  inferior!  pr*. 
termiffo,  Eccletia  fenperexfeura- 
taefl,  neque  unquam  Epifcopus  , 
Presbyteratu  non  fufccpto  , ordi- 
natus  oflendi  poteil  pag  £4}  , Si 

f'M-  . 

Orientalis  Ecclcfia  nullo  unquam 
tempore  ad  par  cum  Romana  glo. 
rix  faftigmm  afTurgere  meruit  , 
fuos  , ingentefque  perlxpe  manes 
perpeffa  . Quatuor  enim  Patriar- 
chales  Orieniis  Sedes  quam  per. 
paucicum  Sanciitatis  laude  occu- 
parunt,  tarn  quamp'urimi  hare- 
fis  tnultiplici  cafdcm  ignominia_ » 
confpurcarunt  p.  40 j , di  feqq.  Dc 
ingenti  Romanam  inter  ,&  Orien- 
tates Sedes  diferimine  prxclara 
Bahanis  Patricii  in  Synodo  VIII. 
fementia  p.  4 06,  6ifeq- 

Origenes  errorum  perfonam  fibi  im- 
pofitam  Romanum  apudPontih'cem 
exuere  religioni  duxit*  ea  ductus 
rationc  > quod  eidem  tom  fijet  , 
turn  fadorurn  rationem  ab  omni- 
bus redui  oporteat  p.  4,  U 39.  Ex 
E c e t e Ori- 


770  I N 

Origene  ortum  duxifle  , live  iu_* 
Origenis  dodlrina  fundamentum 
habere  , etfi  ficulneum  , hxrefes 
Manichxorum  , Qpietiftarum  » E- 
picurraeoruni  , Spinofi  . Calvini , 
Socini  &c.vilum  nonnullis  ell  pag. 
40.  Origenera  multo  nomine,  abf* 
que  fidei  injuria  , laudibus  cele- 
brare  Ecclelix  Patribus , quin_» 
etiam  plerilque  in  locis  benignc 
interpretari  Catholieis  docloribus 
licuit , non  ica  tamen  , »ut  ab  om- 
ni  prorfus  erroris  fpecie  idem  ab- 
llergi  potuerit  p.  331,391,  & feqq. 

P 

PAulus  III.  indefcfla  tam  propria, 
quam  Virorum  plurimorum., 
opera  Lutheranx  , Calvinianxque 
profligandx  hxrcli  infudavitpus'. 

] 14,  Si  feqq.  ConClium  de  eiuen- 
danda  Ecciefia  ab  eo  ehboratum  , 
aPanlo!  V.deinde  velut  abEcclefix 
emendatione  valdequam  abhor* 
rente  fuifle  damnatum  mcntiuntur 
heterodoxi  p.  7381  Si  feqq. 

Paul  us  IV.  nihil  eorum  prXtcrmific, 
quo  ubiqtie  gentium  Religio  pura 
fervarctur , aut  in  priliinum  refti- 
tueretur  dtcus  p.  1 18,  & feq.  Ejus 
protellatio  circa  errata  Prxdecef- 
forum  fafla  perfonalia  dumtaxat, 
non  fafla  dogmatica  refpieiebat  p. 
243,  & feq.  Indicem  librorum  im- 
probatx  Lclionis  confici  omnium 
primus  jullit  ; qua  de  re  frudra_j 
ipfi  litem  intendunt  Proteflantes 
t • 34*»  &/<?• 

Paulus  V.  invalefcenteS  in  America 
hxrcfes  in  exordio  fuffacare  ttu- 
duitp  129, Sifeq.  Mcndacia  , & 
maicduSa,  quibus  inique  a Mar* 
bafio , Si  Bruejo  appetitur , abua* 


D I X 

dediluta  apud  Eccl.  hid.  Scripto- 
res  vidcre  licet p.  744. 

Pelagius  l.  ad  omnem  ab  fe  de  vio- 
lata  Chalcedonenfis  Synodi  reli* 
gione  fufpicionem  amoliendam  . 
planam  facere  cunflis  fidem  fuam 
e re  Chridiana  , caritatcque  du* 
xitp.  216,  Si  Jet). 

S.  Petrum  a fide  defecifie  , certeque 
potuifle  fidem  prodere  ex  nega- 
tione  Chridi  , ac  reprehenfione_» 
S.  Pauli  inferunt  quam  inique, 
tam  falfo  Schifmatici , & Hxretici 
png.  410,  & feqq.  Sod  enim  S.  Pe- 
tri fidesnelevem  quidem  cclip- 
liui  unquam  pafla  odenditur  ••  aS. 
Paulo  vero  reprehenfus  is  utique 
fuit , non  tamen  ob  violatam  fi* 
dem.fed  malum  ob  eventum  ope* 
ris  p.  .ft  2,  & feqq. 

Petro  Lombardo  in  Celebris  Senten- 
tiarum  Operis  elucubratione  ma* 
gno  ufu  Petri  Abaclardi  libros 
quinque  de  Theolog.  venifleobfer- 
vavit  Johannes  Cornubienlis  in.j 
Eulogio  ad  Alexandrum  III.  p.92. 

Pius  II.  Reginaldum  Pekopium  ob 
hxrefim  Sacerdotio  exuit.  Hqre- 

. ticos  alios  Matrimonium  lege  Di- 
vina  vetitum  jaftantes  cohibuk  . 
Zaninum  nefandas  ob  hzrefes  car- 
eer! mancipavit  pag.  1 1 1 , & ftq. 
Inique  de  ambitu  > pcrvafoque__» 
jure  Principal!  a Mornxo  , Si  JSru. 
ejo  accufaturp.  73  d. 

Pius  IV.  Regiones  ubique  ab  hxre- 
tica  labe  vel  abdergere  , vel  fer- 
vare  immunes  indefede  duduit . 
Indgne  diflri&ionis  Eccleliadicx 
inoflo  Epifcopos  hxred  afperfos 
1'pecimen  exhibuit  p.  1 19,  & feq. 
Provinciam  bene  a Paulo  IV.  in- 
ceptam  de  Indice  libror.  prohib. 
conficicndo  ad  exitum  perduxit 
p.j4i,&/r?. 


Digitized  by  Google 


vz  Vk  V V, 


X* 

X4 


3 a 

r4 

zrt 

i -a 

-rt 

2=J 
: L 
j 13 

jji 


jr* 
H,  J 

;=■ 

Z* 

• 3? 
:$' 
£* 
r^; 

P;.» 

5 


i>* 

,s# 


t 


Rerum  Notabilium- 


S.Piu*  V.  flagrantiflin:?  , qua  rci 
Catholic®  reparandx  , erigend*  , 
& augendae  , quoad  vixit  , incu* 
buit  , follicitudinis  plurimum  ex* 
perimentnm  prxbuitpag.  tai  ,& 
feqq.  Baji , & HelTelii  propofitio- 
nes  cenfura  , quam  polka  Grego- 
rius XIII.  publican  fecit , inftau- 
ravitquc  Urbanus  VIII » primus 
xffecit : quas  deinde  frulira  » ac  te- 
rnere  dcfendere  adnixus  eft  Ger- 
beronius  . Ab  hxrctitis  fuciim , 
quern  fuisaliquandoPrxdecelfori- 
bus  facere  licuerat , fieri  fibi  non 
permifit  p.  ia 6,  &feq. 

Pontifex  Romanus  eo  potcftatis  gra- 
du  in  EccleEa  vel  ab  hxreticis  ha- 
bitus eft  , ut  ejus  unius  munimi- 
ne  adverfus  Epifcopos  omnes  fe 
tutos  exiftimarent  p.z,Sifeqq.i 
ut  adverfus  eum  vel  Synodi'  fen- 
tentia  nihil  valerc  poflic  p.  p > ut 
Religioncm  offendere  nihil  alioqui 
veriti  , ejus  tamen  dignitatem  of- 
fendere fummopere  reveriti  fintp. 
ij.Pontifici  Rom.hxrefes  decla- 
randi , damnandiqne  hxreticos  jus 
fummum  inefl  p.  j r , & feqq.  A 
Pontificibus  adverfus  hxreticos 
gefta  , & decreta  > ut  a S.  Silvef- 
tro  adverfus  Arium  , a S.  Damafo 
adverfus  Macedonium  , a S.Cx-^ 
leftino  adverfus  Neftorium  , Muli- 
visexprimi  Roms  in  Bafiliciscu- 
ravit  S.  Sixtus  III.  p.  j7»  & feq. 
Pontificutn  hxreles  proferiben- 
tium  judicio  tuto  , firraiterque_» 
liandure  dido  , fadoque  riemon- 
llrarunt  per  Orbcm  Epifcopi  O* 
rientalcs,  Itali,  African!  , Ger- 
man! , Hifpani , Galli , Angli  Sic. 
p.SO,7i,&ye^.,74,75.&  7?.Ponti. 
ticis  uuius  definicionc  authentica. 
Si  injefedibili  fidei  quxftiones  fi- 
niri  , bfrcfcfque  prolhgari  ratum 


771 

fixumque  Hat  j nihil  vero  fixum  , 
ratumque  , quod  abfque  Pontificis 
nutu  , confenfuque  ab  Epifcopi* 
fuerit  prxjudicatum  ; ncqnc  ab 
Epifcoporum  acceptatione  vicif- 
fim  Pontificis  judicia  pendent pag. 
89.  131  • &/■'??-.  «4P  * » 

I19,&feqrt  > i62,St  ftqq.,  172  , 
Si  ftqq.  Vidcfis  V.  Htretici  , O' 
V. Concilia  . 

Pontificis  Rom.  ad  partes  attinet  fi- 
dei formulas  prxfcriberc  > recipc- 
reque  profeffiones  p.  IS*  , & feqq. 
Videfts  V.  fidei  foimnltt . Ejus 
perinde  officio  cedit  irrefragabili 
definire  judicio  dc  fid  is  dograati- 
cis  , de  propofitionibus  , deques 
libris  ad  Religionem , morefque 
refpicientibus  p.  245  , et feqq. Vi - 
delis  V.  Libri  . Atque  Pontifici 
quidem  de  fadlis  dogmaticis,  li- 
brifquc  definienti  lilentium  obfe- 
quiofum  nedum  , ncc  fides  Eccle- 
liafticadumtaxatifed  Divina  etiam 
debetur  p.  Jo*  * jop  , 33 6,6c 
/>?•»  147  . & . 3 5 4 . et  feqq., 

I96  , et  /r qq.  Ex  Pontificibus  Ca- 
talogo  SS.  Martyrum  33,  SS.  Con- 
felforumSa,  Martyrologio  Rom. 
78-adfcripti  funt . Pontificatu  mi-  ■ 
nus  digni  7,  vel  8.  dumtaxat  vili 
funt , quorum  nullus  tamen  erro- 
ris  circa  fidem  vel  Jvvis  argui  po- 
teft  , quin  etiam  obiequium  ipli» 
deferri,  nihil  fuit>  quod  prohibue- 
rit  p,40o  > & feqq.  Quando  Ponti- 
fex fingularcm  dumtaxat,  et  quan- 
do  publican) Dodoris  perfonam  in- 
duat  , quomodc  dignolci  poflit p. 
407  , et  Jcqq.  Ad  unum  autem  lia- 
gillatim  omnes  quam  pie  >tam  ve- 
re  ab  omni  vci  levi  circa  fidem_j 
lapfus  fufpicionc  libcrartur  p. 410, 
ct  feqq.  tx  Subdiaconis  , quandiu 
Subdiaconatus  Sacros  inter  Ordi- 
E e c e e a ncs 


Digitized  by  Google 


7n>  I n 

net  non  eft  adeenfitus  , nulluj,  be* 
ne  vero  ex  Diuconis  , atque  fre- 
quenter ad  Pontifkatum  aflumpti 
funt;  nee  ante  tamen,  quam  Pref- 
byteratus  Ordinem  fufeepident  , 
Epifcopali  c!m rafterc  funt  infigni- 
ti  p.  tfq J , ctfcqtj. 

Praedcftinati  libro  in  pierifque  mul- 
t is  (idem  prudemer  denegandaou, 
fore  documents  plurimis  fit  mani- 
feflnm  p,  3}  , et  ftqq. 

l’ropofitio  aliqua  diverfat  habcre_» 
partes,  aut  diverfos  pati  fenfus 
pot  til  ■ S.nfu*  ctiam  alius,  qui  ab 
A uflore  mente  praeconceptus  ell , 
alius  , quern  verba  ipfa  praefefe- 
runt  . Juxta  quait  diilindionrm 
propofiuonutn  damnatio  a Pontili- 
cibusfada  proccdit  et  fcqq. 

Propofitio  aliqua  quot  modis  in  al- 
tera comprchendi  podit  ; quovc_> 
modo  dmium  ad  fidem  pertmerc 
dicatur  p.  J97  , et  ft/]. 

• Purgationis,  five  Probatir  nis,  ad  cri- 
minis  cnjufpiani  cluerdam  luf'pi- 
cionem  , variaeolini  vigebant  fpe. 
cies  & formactuti  per  Ferrum  can- 
dei  s,  et  Aquam  ferventem  , aut 
fr:g  !am  i uti  per  Monomachiam  , 
fi  e ccrtamcn  fingulare  : uti  per 
Eucharifliam  , per  Cruccm  , per 
Juramentum  fuper  Evangclia  , fi- 
ve Reliquias  p 69$,et  feqq.Q^um- 
vii  autem  frequent  harutn  proba- 
tionuni  elfct  ufus  , Legibus  civili- 
buS  induQus,  quin  ctiam  Cxrc* 
moniii  Ecclefiallicis  confcratus  , 
eariimqui-  pleraeque  identform^, 
nondefucre  tamen  ex  Pontifkibui 


D S X 

R 

ROfarius  Soracus  poftquam  aCal- 
vini  caflris  ad  Catholicorum 
partes  , Divinae  affulgcnte  gratiae 
lumine,  rcdiifTet,  redeundique  au- 
dlorem  fe  dedidet  Condxo  Prinei- 
pi , Navarratque  Rcgi , ad  vetus 
mifer  ingenium  relapfus  ell  pag. 
2 6.  Videfi*  V.  Hsretici . 

RufSnus  Aquilejenfis  famae  fuae  , fi- 
dcique  , qua plurimuin  fe  labora- 
re  pereeperat  , meliori  profpicere 
ratione  nefeivit , quam  Apodolicx 
Sedi  fidern  fuam  probatam  facere 
tentando,  ab  eaque  (drmatas  im- 
petrare  p.  y , et  feq.  Sua  dc  caufla 
exararam  ad  Johannem  Hierofo- 
lrmit.  a S.  Anafiafio  I.  epittolam 
frullra  RufSnus  olim  , ae  pofiea 
Halloixius  in  fufpeftis  habuere  . 
Ab  eodem  Pontifice  danmata  qui- 
dem  Ruffini  verfio  fuit,  non  ctiam 
perfona  : qui  imo  Viris  fapientia  , 
& Sanditate  confpicuis  amicitia  > 
& communionecoiijunflas  ad  mor. 
tem  ufque  manfit . Quin  infuper 
erga  ipfum  cenfurx  mod  urn  non- 
nihil  cxccfiide  S.  Hieronymus  Vi. 
ris  eruduis  nonnullis  vifus  clip. 6, 

« M- 

S 

SAeramentis  in  tribus  Baptifmo  , 
Confirmatione  , & Ordinatione 


quamniaxune  , ex  Synodn  , ex 
Priocipibus,  ex  EpilC'ipis.ex  Doc- 
toribus  , qui  abufum  hunc  dete- 
fturenrur,  eqoe  Chriftiana  propel- 
lereKepublica  aJniterentur  p.joo> 
ttfeqq. 


Charaflerem  imprimi  indelebilem, 
vent,  et  conlians  eft  in  Ecclefia~> 
tam  Oricntali  , quam  Occidentali 
dodrina  , jugi  Pontificum  , Con- 
ciliorum  , & Patrum  traditione 
comprobata  pag.  J4.5 , & feqq. 

Sena- 


Digitized  by  Google 


Rerum  Not 

Ssmipclagiana  ab  hzrefl  (am  pie  , 
quam  vere  Viri  plerique  dodrina  , 
virtuteque  illudrei  abfolvuntur  . 
Kequc  profcdo  in  hxreticorum  al- 
bum referendi  funt  , qui  hared 
alioquin  huic  ante  duduilfe  vid 
funt,  quam  eadem  ab  Eccleda  dam- 
naretur  p.  190  , ct  feq. 

Severinus  , cjufque  SuccclTbres  Mo- 
notheliticam  damnantes  haeredm  , 
ne  leve  quidera  dubitandi , quin_» 
damnatinne  vere  digna  hatreds  ef- 
fet , vedigium  rcliquere  , adeo  ut 
raptim  in  eorum  abire  fententiam 
officio  duxerint  <J racci  , Afri,  Hif- 
pani  &c.  p.  7 1 , et  feqq. 

S.Silveftcr  I.  poll  S.  Dionyfium  P.M. 
in  Arii  damnationc  Nicatnis  Patri- 
bus  fententia  prxivit : cujus  vices 
in  Oriente  agens  Odus  turn  alias 
confixit  hzrefeSjtum  fchifma  com- 
pefeuit  Mcletii.tum  Nicatnam  pro- 
cudit  formulam  p.  44  , et  feqq. 

Silvellrum  II.  Pontificatuto  Magicis 
artibus  fuilfe  adeptum  fibula  ell  a 
Schilmaticis  conlida,  ab  Hatreticis 
adoptata,  fed  a noflrat  Communio- 
nis  Viris  doftilT.  funditus  e verfa,  ft 
explola  p.  71a  , et  fcq. 

S.  Simp.icius  tam  fidci  in  Co.ncilio 
Chalcedonenfi  (labilit*  loco  tueo- 
dz  fortem  appofuit  animum,  quam 
frontem  eannlem  fidem  fubrucrej 
molientibus  oppofuit  duriffimanu 
p.  61. 

S.  Siricius  pratter  indefefTam  , quam 
profligandis  ubique  hxrcdbus  , ac 
pratfertitn  Prifciiliansc,  Manichacx, 
Joviniani  ,Bonod  3tc.  ipfe  operam 
impendit  , ad  cafJem  penitus  ex- 
terminandas  ut  pariter  vires  con- 
ferred. Maximum,  Valeminiaoum, 
ft  Theododum  Imp.  cxcita vit,  ur- 
fitque.  Ad  eumdcmde  hxredeti- 
am  dclaii  ieguntur  a Ihtophilo  S. 


A B ILIUM.  773 
Epipbaniut,  & viciffim  a S.  Epi* 
pbanio  Johannes  Hierofol.  p.  t*. 

S.  Sixto  II.  peflima  fide  Sexti  Pytha- 
goraei  librum  Ruffinus  fuppofuit; 
fuppofitum  imprudenter  credide* 
re  plerique  , impudenterque  de- 
fends Siberus  . Nam  eum  Noflro 
abjudicant  Origenes  , SS.  Hiero- 
nymus , Augullinus  , Sc  Gelafius  , 
aliique  Viri  dofiIilT.  p. 440  , & feqq. 

S.  Sixtus  III.  a Decefloribus  fuis  Ss. 
Silvellro  , Damaib  , et  Catleflino  , 
ac  tribus  a primis  Synodis  Occu. 
menicis  adverfus  Arium  , Mace- 
donium  , ft  Nellorium  dccrcta , 
Si  gella  Mufivis  exprimi  curavitp. 
57,  & feq.  Eidem  perperam  tres 
Pelagiani  erroris  infperli  libri  af- 
finguntur  a Garnerio  . Atque  it 
quidem  tam  a Pelagianis  fivore_s 
impendendo  , quam  a Ncftoriana 
fovenda  hatred  alieniffimus  fuit  p. 
600  , et  feqq . 

Sixtus  IV.  Petro  Oxomenfi  hatreds 
notam  inflixit  p.  in.  Indgnem 
vero  per  calumniam  jafilatur  ab 
hxrcitcis  dc  nefando  contra  natu- 
ram  flagitio  permiliop.  q]6. 

Sixtus  V.  Apoliolica:  , Pontificeque 
dignx  , magnanimitatis  adverfus 
Principes  , nec  unum  lpecimen  cx- 
liibuit  p.  1 aS-  Perperam  ejus  Bi- 
bliorum  editionem  cum  edits  a__» 
Clemente  VIII.  confligere  , ideo- 
que  ab  vero  altcrutrum  inimani- 
ter  aberraffe  jafilant  Jamcdus  , A- 
niama,  Sc  Launojusp.  748,  fit  feqq. 

S.  Soter  librum  dc  Extali  adverlus 
Cataphrygas  adirnilTe  , quern  op- 
pugnans  lertullianus  Pontificis  in- 
dignationem  incurrcrit  , fertur 
apud  PrxJellinatum  , cui  tamcn 
haud  fide*  adhibenda  p.j 4 , ft  feq. 

S:ephanus  III.  neque  Polygamiam_» 
unquam  probavit , neque  Matri- 


7 74  I n 

monium  gravem  obcauftam  diflbl- 
vi  quoad  vinculum  potfe  cenfuit , 
ncquc  Baptifmum  in  vino  admini> 
flratum  ratum  habuit . Ex  prxpof- 
tera  ipftus  interpretatione  triplex 
hxc  ipfi  affida  calumnia  proccffit 

p.  (S91  , « feqq- 

Svraboli  Apoftolici  fidem  eroittere 
Adultum  quemqueante  oportebat, 
quam  ad  Baptifmum  accederct  p. 
2to , Sifeq.  Symboluin  S.  Athana. 
fli  qua  occafionc  editum  feratur; 
quove  primum  tempore  referri 
coeperit  p.  ai2  , & fcqq.  Symbolo 
Nicxno  additamenta  de  Filio,  & 
Spiritu  S.  a S.  Damafo  omnium 
primo  fada  funt  p.  278  , & fcqq- 
Symboli  Apoftolici  tamen  ulloabf- 
que  additamento  inter  MitTarum 
folemnia  recitandi  in  Ecclefta  Ro- 
ma n a , Africana  , Italica  , & Gal- 
licana  mos  diu  obtinuit  p.  281  , & 
feq.  Nicxnum  demum  indudum 
Sxculo  V.  in  Antiochenam  eft  . 
Conftantinopolitanum  denique  in 
Orientalem  Sxculo  VI ; in  Hifpa. 
nicam  Sxculo  eodem  ; in  Gallica- 
nam  Sxculo  VIII , & in  Romanam 
Sxculo  IX.  p.  182  , & fcqq. 

S.Sy  mmachi  didum  de  Euftatbio  Se- 
bafteno  Romana  ab  Ecclefta  damna- 
to , deque  Synodi  Gangrenfis  Ca- 
nonibuS  eidem  probatis  , quo  acci- 
pi  fenfu  debeat , varia  eft  Dodo- 
run!  interpretatio  (.6  5 , & fcq. 

T 

5.  Tp  Elefphorut  diris  eundis  de- 
X voviffe  1 heodotum  Coria- 
rium  legitur  in  libello  Synodico  • 
Verum  damnatio  haec  S.  Vidori 
redius  (ribuenda  videturpag.34. 

ThalmudicosJudaeorum  libros  quam 


D E X 

juftc  Rom.  Pontifices  frequ  entei* 
damnarunt,  flammifque  dignos  ju- 
dicarunt , tam  impie  defendendos 
vindicandofque  fibi  Proteftante* 
fumpferep.  330,  &■  fcq. 

Thcodoretus  tanquam  fons  primaries 
habetur  erroris  de  Spiritus  S.a  fo- 
lo  Patre  proceflione  p.  350.  Multo 
etiam  alio  ex  capite  fc  reprehen- 
fione  dignum  exhibiit , neque  ex- 
cufari  fatis  a nonnemine  potuit: 
quamvis  ft  erravit,  pertinax  in_> 
errore  non  manflt  > fed  erroris  la- 
bem  dcinde  omnem  eluit  p.  $79  , 
&fcq. 

Theodorus  Mopfveftcnus  non  ob  er- 
rores  utique  , bene  vero  ob  egre- 
gias  dotes  alias  a SS.  Patribus  ali. 
quando  laudatus  legitur  p.  349  , 
378  , & fcq. 

V 

VAnsIcbius  Michael  jtgypto  , & 
Ethiopia  peragratis  , ibidem- 
que  non  alia  > quam  quae  Romana 
in  Ecclefta  facra  funt,  coli  dogmata 
perfpiciens  , fat  habuit , fuperque, 
quo  Lutherana  ab  haereft  ad  fidem 
fie  recipere  religioni  duceret  p.  19. 
S.  Vidori  P.  M.  Cataphrygum  Edhe. 
ft*  aliquando  fapuifle  videtur  , ne— 
que  ab  hominibus  ad  pietatis  fa- 
ciendum fucum  aflabre  comparatit 
abborruiffe  1 donee  fraude  deteda, 
cos  procul  Ecclefta  pepulit  p- 3 6, 
& fcq • Blaftum  perinde  in  errore 
perrinacem  Sacrorum  confortio 
prohibuit  . In  Valentini  m , Sabel. 
lium,  & Noetum  anathema  diftrin- 
xilfe  fertur  apud  Synodicum  . 
Qpod  tamen  cum  hiftoriae  verita- 
te  , & Chrooologiae  minus  con- 
gruit . Ccrtum  eft  tamen  ab  eo 
Thco- 


Digitized  by  Google 


Rerum  No 

Theodotum  , Ebioncm  , & Arte- 
monem  fuilfc  ab.Hcatos  p.  ?4  , & 
$8-  Per  falfitatcm  igitur  , &frau- 
dcm  ipfi  Artemonis,  & Cataphry- 
gum  haerellj  olim,  ac  recent  af- 
f ata  fair  p.  414,  & fcq. 

Vigilius  inlign-ra  per  injuriam  fingi- 
tur  pacem  Eutychianorum  primi- 
pilis  rertituilfe  p.  58 • Ab  eo  Orige. 
niflis  inflida  damnatio  illico  in_> 
Ecclefia  obtinuit,  adeoque,  ut  Ori. 
genis  defendendi  non  fuperfuilTe 
locum  ipfimetdefenforcs  agnove. 
rint  ibid.  Quo  fenfu  Ibam  depen- 
dent, cxcufaritque  p.  jRt.Quae 
fub  ejus  nomine  ad  Acephalorum 
Protnachos  ferturepiftola , figlinis 
adeenfetur  a plerifque  Viris  doc- 
tifl'. ; etfi  vero  ciufde/11  detur,  nul- 
lum ipfius  orthodoxiae  , qua  Pon- 
tificis  legitimi  perfonam  gerentis  , 
detrimentura  affert  p.6 15,  & feqq. 

Virgines  velandi  diver  fa  quoad  atta- 
tem  difeiplinain  Ecclefia  obtinuit* 
Solemni  vero  Virginum  confecra- 
tione  Conjugium  fane  folvebatur  1 
neque  in  hac  praefigenda  lege  de 
injuria  quaeri  , nifi  a falaciflimis 
Proteflantibus,  Romana  potuit  Ec- 
clefia p.  yay  , etfeq. , yjo  , etfeq, 

Urbani  II.  audoritatera  potifiimumin 
Rofccllino  profligando  adhiben- 
dam  fibi  llatuit  S.  Anfeltnus  p.  8p. 

Urbano  V.  Minoritarum  opera  Val* 
denfium  ducenta  mill ia  in  una  Bui. 
garia  ad  Ecclefiam  traduccrc  fcli- 
citer  eontigit . Pellet  alias  in  Ger- 
mania coropcfcere  cordi  fuit.p-io!* 
Qua:  morti  proximus  rcvocavit , 
ca  fuere  dumtaxat,  quae  ipfi  velu. 
ti  perfonac  fingulari  forte  opinan* 
do  contra  fidem  excidilTent  p.  242. 

Urbanus  VIII.  P.Jofepbi  Paril.  opera 
Richerium  adfanam  reduxit  men- 
tem  . Montacutium  ad  fidem  redc- 


' A B I L I U M . 7 7jf 

untem  perlmmaiiiter  amplexus  ell. 
Ut  erat  vero  avitse  fidei  retinentif- 
fimus , Janlenii  libro  ignominiant_> 
inulfit.  Qjjo  perinde  e libro  ex- 
cerptas  quinque  famofas  propofi- 
tiones  fiigmate  confixit  (nnoccn- 
tius  X.  p.  1 jo. 

Wicleffus  veritate  aliquando  cotnpul. 
fus  vera,  reclaque  Romano  dej 
Pontifice  fenfit  , & ad  Urbanum 
VI.  feripfit . Cui  difpar  verbis  noq 
abi vie  Pezibramus , nec  Hierony- 
mus Pragenfis  , nec  Huflitae  alii 
p.  iy,  & fcq.  Ex  1 55.  profedo  • 
neque  minus  errorum  capitibut 
peftilentifilma  haec  Vvideffiana— > 
conflata  ell  haerefis p. toy  > &feq. 

Vvicellius  Georgius  eo  ipfo  , quo 
permotus  a Lutheri  partibus  fc  ad 
caltri  nollra  tranfduxit,  gravilfi. 
mo  pollea  argumento  Lutheranos 
exagitavit  , eodemque  feliciter 
utendi  fe  audorem  Cadandro  , & 
Mafio  dedit  p.  17. 

z 

S.  r~F  Acharias  dclatos  ad  fe  hacre- 
M j fis  nomine  a S.Bonifacio  Mo- 
guntino  Adelbertum  , et  Clemen, 
tem  damnare  moratus  non  elly.78* 

S.Zcphyrinus  Pontifices  inter  prae- 
cipuos,  qui  de  haereticis  five  ferip- 
to  , five  fententia  dcbcllatis  vido- 
riaiu  retulere,  a S.Optato  Milcvie. 
nobili  recenfetur  elogio  . Atque  in 
bis  quidem  Marcion  , Praxeas  , 
Sabellius , Valentinus  &c.  jullifii- 
mas  ejus  experti  funt  iras . Pro- 
clus  etiam  > aliique  Montani  Seda* 
tores  ab  eodem  Pontifice  dira  cun. 
da  perpelfi  funtpag.  j8,  & fcq. 
Montani  porro  Seda  in  duas  fub- 
infic  dilfeda  cli  i atque  unius  ca- 

fUt 


Digitized  by  Google 


put  evafit  Proclus  > alterius  fami- 
liam  ducendam  fufeepit  Efchyaes 
ibid.  Tam  vero  pie,  quaa  re&e  ab 
impact  Montahifmi  nota  Noftcr 
reditnitur  p.  434  > & feq. 

S.  Zofimus  Pelagii , Caeldtiique  hit- 
refi  tantum  abed  , ut  patrocinatus 
aliquando  fuerit , ut  fuuimo  potius 
jure.folemniterque  ipfos  profcrip- 


E X 

fecit;  ejufque  plene  judicio  ad- 
quiefcere  officio,  religionique  Oc- 
cidentals Ecc'cfiae  , Orientalcf- 
que  duxere  p.  ’$7  , & feqq.  In  fc- 
rcndo  de  Caeleilii  libel lo  judicio 
redle  fc  geflit , nec  EccleGae  con- 
firmari  confenfu  iudiguit  p.  3 61  , 
&ftq. 


Errata . 

Corrige . 

8-  lin. 

10. 

tadem 

tandem 

33- 

1. 

exporam 

exponam 

39- 

33* 

animas 

animat 

45- 

35- 

cxdem 

eafdem 

I4<J. 

7* 

cap. 

P»g* 

2 lS. 

33* 

Conciliis 

Concilio 

23 1. 

*3- 

defuetudieem 

defuetudinem 

*34" 

ras- 

240 

308. 

1. 

obfequens 

Obfequens 

3 * 7- 

a8. 

parvique 

peavique 

33d. 

35- 

Sychophanta 

Sycophant* 

383- 

>4- 

fe  * 

fed 

4*5- 

18. 

Capitolo 

Capitolio 

496. 

20. 

defxvifle 

defxviifle 

5'I- 

4- 

fuperftionem 

fuperflitionem 

J 63. 

35. 

reciperentunt 

reciperentur 

58?. 

2a. 

qnain 

quatn 

607. 

10. 

hunc 

hoc 

6 32. 

1. 

10. 

109. 

<545. 

a7- 

impertranfito 

pertranfito 

647. 

ip- 

impertranfito 

pertranfito 

720. 

6. 

Serenenfis 

Senenfis 

13b 

33- 

in  ft  life 

intlitifle 

IA1KC 


Digitized  by  Google 


Digitized  by  Google 


Digitized  by  Google 


