X 


V 


/ 


\ 


Digitized  by  Google 


J 


■ 


V 


I 


/ 


•f 


I 


Digitized  by  Google 


% \ 


PRIVILEGIORUM 

IN  PERSONA 

SANCTI PETRI 

ROMANO  PONTIFICI 

A CHRISTO 

DOMINO 

COL  LATORVM 

VINDICI® 

In  duas  Panes  > & quinque  Tomos  diHrihutct 

A F.  HIEREMIA  A BENNETTIS 

C A PPUCCINO 

FARSI,  r O M V S I. 


I^O  M L&  M D C C L V l 

Typis  H.eredum  Jo:  Laurentii  Barbiellini 


SVPE  VQ  e di  CV  LTndTE, 


Digitized  by  Google 


\ 


l 


( 


Ill 

APPROBATIONES. 

OPus  , Cui  Titulus:  Privilegiorum  in  Perfona  5. Petri  Romano  Vdntifici  a 
Cbrifio  Domino  collatorutn  V indicia  in  duas  "Partes  , ac  Tomos  quinque 
dipnbuta  a R.  P.  P.  Hieremia  a Bennettis  noftri  Ordinis  Cappuccinorum_> 
Praelectore  , ac  Guardiano , fumma  vi , acri  ingenio  , ordinata  methodo  , 
ac  luculentiflimo  flylo  elaboratum  , attente  , ncc  non  jucunde  perlegi  , Ju- 
bente  Reverendiifimo  P.  Seraphino  a Capricolle  meritiflimo  Generali.  Et 
quia  nil  Catholic*  fideidiflonuni » nil  Chriftianis  moribus  adverfum  in  eo  of- 
fendi  > ideo  publicis  Typis  dandum  nedum  exiftimo,  imoperopto:  in  hac 
etenim  fum  fententia : Polemicum  Armentariura  iftud  ctfe  , quo  five  gla- 
dios  ad  feriendum  » five  fcuta  ad  hoftilia  tela  retundenda  Studiofi  cunfti  de. 
•fumere  poflunt,  ac  prascipue  debent  S*  Francifci  Filii » pro  iilius-  uimirutn 
Cathedrae  defenftone  , ac  muniroine  , cujus  infallibili  veritati , ac  conce.Tae 
divinitus  poteftati  Seraphicus  S»  Pater  illos  fubditoseflfe  fpeciali  lege  dcvovit . 
Rom*  hue  die  ax.  Januarii  175 5. 

F.  Hilarion  d Feroleto  Ordinis  Fratrum  Minorum  S.  Francifci 
Cappuccinorum  Ex-Provincialis , acDcfinitor  Gencralis  * 


QUod  de  Privilegiis  Romani  Pontificis  a primisufque  faeculis  fenfit,  tc- 
nuitque  ipfa  univerfalis  Ecclefia  a Reverendo  P.  Hieremia  a Bennettis 
Concionatore , ac  Philofophix  , & Theologise  Exle&orc  , necnon  Guardiano 
Cappuccino  in  opere  , cui  Titulus  : Privilegiorum  in  Perfona  & Petri 
no  Pontifici  a Cbriflo  Domino  collatorum  Vindicito  in  duas  Partes , ac  Tomos 
quinque  diftributic  : de  mandato  Reverendiflimi  Patris Seraphini  a Capricol- 
le totius  noftri  Ordinis  Miniftri  Generalis  , fumma  animi  mei  voluptate 
perle&o , tnira  eruditione  in  lucem  prolatum  > plurinfifque  undique  pecitis 
argumentis  confirmatura,  eonftabilitumque  fum  admiratus  . Ea  propter  quum 
nihil , quod  vel  mores  , vel  fidem  laedat , offenderim  > quo  Romani  Pontifi- 
cals j vel  Heterodoxis  Oforibus,  vel  Orthodoxis  Cenforibus  omne  pra> 
cludatur  effugium  > arque  ad  eorum  omnium  utilitatem  , qui  ad  capeflendam. 
veritatem  optitne  funt  inftituti,ac  comparati^publica  luce  dignum  cenfea. 
Romas  apud  Immaculatara  Conceptioncm  die  15.  Januarii  175.5. 

F.  fofephus  Maria  4*  Savorniano  Ordinis  Minorum  S.  Francifci 
iappuccinorum  Ex-Trovincialis , & Defiuitor  Generalis  * 


2 2 


NOS 


Digitized  by  Google 


IV 


NOS  F.  SERAPH1NUS  CAPRICOLLENSIS 

Totius  Ordinis  Fratrum  Minoram  S.  FRANC1SCI 
Cappucci  norum  Minilter  Generalis 
( licet  immeritus  ) . 


Reverendo  in  Chrifto  P.  F.  Hieremia  a Bennettis  Concionatori , 
& Praleflori  noftrx  Provinci <e  Cappuccinorum  Pedemontanoc 

Jalutem , omne  bonum  . 

CUm  juxta  Apoftolicas , noftrique  Ordinis  Conftitutiones  per 
duos  idoneos,  ac  Definitores  Generales , veluti  Theologos 
Cenfores  revifum  fuerit  quoddam  a te  Opus  compofitum,  cui  Ti- 
tulus : Prhilegiorum  in  Perfona  SanBi  Petri  Romano  Pontijici 
a Cbri/lo  Domino  collatorum  V'indicia  in  dual  Partes , ac  Tom  os 
quinque  dijiributa  &c.  Tenore  prafentium  ad  falutaris  obedien- 
tiae  meritum  , facultatem  tibi  impertimur , quatenus , fervatis  fer- 
vandis,  pro  utilitate  publica  Typis  mandare  poflis. 

Datum  in  noftro  Conventu  Urbis  die  24.  Menfis  Januarii 

anno  1755. 

F.  SERAPHINUS,  quifupra . . 


Opus 


V 


A.  M.  D.  G. 

OPus  hoc  Rev.admodum  Patris  Hiercmia:  de  Bcnnettis  ex  Ordine  Mino* 
rum  Cappuccinorutn  juflu  Revcrendiflimi  Patris  Jofephi  Auguitini 
Orfi  S.  P.  A.  Magifiri  accurate , cogitatcquc  a me  le&um  Omnia  TrivilegU 
£.  Tetra  ^ poflolorum  Trincipi , in  ejufque  "Perfona  Romano  Tontifici  a Cbriflo 
collata  itacopiofe,  & orthodoxe  explicat,  ita  erudite,  folideque  confirmac,  ut 
non  immeritopulcherrimum  > abfolutiilitnumque  Opus  appellari  poffit ; acdi- 
gnum  mihi  propterea  vifum  lft  , quod  ad  maprem  Chrillianse  Reipublica: 
wtilitatem  Typis  edatur  ; quum  in  eo  nihil  offenderim,  quod  a Fide  Catho- 
lica  , aut  bonis  nioribus  abhorreat . 

£x  Aracacli  1 5.  Kalend.  Junii  anno  17 56. 

F.  Johannes  de  Luca  Vcnetus  Epifcoporum  Examnator  . 


IMPRIMATUR 

Si  videbitur  Reverendifllmo  Patri  Magiftro  Sacri  Pal. 
Apoftol. 

p.  M*  de  Rubcis  Patriarch cl  ConJlantincpoUt . Vicefg. 


1MPRI M A TVR 

F r.  Vincentius  Elena  Ordinis  Praed.  Reverendifs.  Patris 
- Mag.  Sacri  Pal.  Apoft.  Soc. 


CA- 


v ■ 


Digitized  by  Google 


VI 


CATALOGUS 

ROMANORUM  PONTIFICUM 

Ad  Schckjlratii  , Papebrochii  , Pagii  , Blanch  inii  y 
Ccnni  calculos  exaflus  * 


Anni 


S.  Petrus 
S.  Linus 
S.  Clemens 
S.  Cletus 
S.  Anacletus 
S*F.varilIus 

7 S*  Alexander 

8 S.  Sixtus 

9 S.  Telefphorus 


obitus 

5 y,  aut  66 
*7 

7 6 ab.»ob.ioo 
83,  aut  84 
95,  aut  9* 
ro8 

u5,aut  1(7 
125,  aut  127 
i*7>aut  138 


Anni 

32  S.  Eufebius 
3 3 S.  Melcbiades- 

34  S.  Silveller 

35  S-  Marcus 
35  S*Julius 

37  S.  Liberia* 

38  S.  Felix  II. 

39  S.  Damafus 

40  S.  Siricius 


obklis- 

310 

3i4 

335 

33* 

35* 

3 66 

358 » aut  359 
-384 

398 , aut  399 


10  S.  Hyginus 

141 , aut 

142 

41  S.  Anaftafius 

401 

11  S.  Pius 

150,  aut 

1 5 * 

42  S.  Innocentius 

4i5>  aut  417 

12  S.  Anicetus 

1 5i 

43  S.  Zofimus 

418 

13  S.  Soter 

170 , aut 

171 

44  S.  Ronifacius 

422 , aut  423 

14  S.  Eicutherius 

185 

45  S.  Caeldiinus 

432 

15S,  Vitlor 

197 

45  S-  Sixtus  III. 

440 

1 5 S.  Zephyrinus 

217 

47  S.  Leo  M. 

461 

17  S.  Callillus 

22* 

48  S.  Hilarus 

457, aut  458- 

18  S.  Urbanus 

230 , aut 

231 

49  S.  Simplicius 

483 

19  S.  Pontianus 

335 

50  S.  Felix  III. 

4 92 

20  S.  Anterus 

235*aut  23 6 

51  S.  Gelafius 

495 

21  S-  Fabian  us 

249  > aut 

250 

52  S.  Anaftafius  II. 

4PS 

22  S.  Cornelius 

53  S.  Symmachus 

514 

33  S Lucius  253, 

aut  254,  aut  255 

54  S.  Hormifdas 

523 

34  Stephanus 

257 

55  S.  Johannes 

5 26 

35  S.  Sixtus  II. 

258 

5 6.  S.  Felix  IV. 

5 29,  aut  730 

3 6 S.  Dionyfius 

»5 8 , aut  259 

57  Ronifacius  II. 

53* 

37  S Felix 

274 

58  Johannes  II. 

535 

38  S-  Eutychianus 

283 

59  S.  Agapitus 

53* 

29  S.  Cajus 

»95  » aut  295 

5o  S-  Silverius 

537, aut  538 

30  S.  Marcellinus 

304 

5i  Vigilius 

554, aut  555 

1 1 S.  Marcellus 

310 

5a  Pelagius 

560,  aut  551 

• 

*3  J°“ 

Catalogus  Romanorum  Pontificum.  VII 


Anni 

obitus- 

Anni 

obitus 

6i  Johannes I1T. 

579  , aut  574 

104  Gregorius  IV. 

844 

<?4  Benedi&us 

578  y aut  579 

ro$  Sergius  II. 

847 

<5y  Pelagius  II. 

590 

io5  S.  Leo  lV. 

855 

66  S.  Gregorius  M. 

6 04 

107  Beneditflus  III. 

858 

67  Sabinianus 

6o5 

108  S.  Kicolaus 

8*7 

68  Bonifacius  III. 

607 

109  Hadrianus  II. 

872 

69  S.  Bonifacius  IV. 

61$ 

1 10  Johannes  VIII. 

882 

70  S.  Dcodatus 

6 18 , aut  619 

in  Martinus  il. 

884 

71  BonifaciusV.£a4,aut  625,2^626 

1 12  Hadrianus  III. 

885 

7a  Honorius 

598 

1 19  Stephanus V. 

89* 

7g  Severinus 

640 

1 14  Pormofus 

89* 

74  Johannes  IV. 

542 

1x5  Bonifacius  VI. 

89* 

75  Theodorus 

*49 

1 16  Stephanus  VI. 

897 

76  S-  Martinus 

654*  aut  £55 

117  Romanus 

897>  aut  898 

77  S.  Eugeni u« 

*57 

1 18  Theodorus  II. 

898 

78  S.  Vitalianus 

671 , aut  572 

1 19  Johannes  IX. 

900 

79  Adeodatus 

575 , aut  6 77 

120  Benediflus  IV. 

909,  aut  904 

80  Donnus 

678  >aut  579 

1 2 1 Leo  V. 

909,  aut  904 

81  S.  Agatho 

681  j aut  682 

12*  Chriftophorus 

904,  aut  pot 

82  S.  Leo  II. 

68s  t aut  <584 

129  Sergius  Hf. 

9 11 

89  S.  Benedidus  II. 

685 , aut  686 

124  Anaftafius  III, 

919,  aut  914 

84  Johannes  V. 

686 , aut  687 

125  Lando 

914,  aut  91 5 

85  Conon 

<587, aut  *88 

1 2 6 Johannes  X. 

92 8,  aut  929 

86  S.  Sergius 

701  , aut  702 

1.27  Leo  VI.  p23,aut  929  aut  990 

87  Johannes  VI. 

704 , aut  705 

128  Steph.  VII.  99o,aut  991, aut  9^2 

88  Johannes  VIL 

707 

1 29  Johanne*  XI. 

99  5,  aut  9\6 

89  Sifinius 

707 , aut  708 

190  Leo  VII. 

919 

90  Conftantinus 

191  Stephanus  VIII. 

94* 

91  S.  Gregorius  II. 

7?  1 

192  Martinus  III. 

94* 

92  S.  Gregorius  III. 

74* 

199  Agapetus  II. 

95* 

91  $.  Zacharias 

75* 

194  Johannes  XII. 

96  4 

9 4 Stephanus 

75* 

195  Benedi&us  V. 

9*5 

9 5 Stephanus H. 

757 

1 9 6 Johannes  A III. 

97* 

96  S.  Panins 

7*7 

197  Benediftus  VI. 

974  * 

5>7  Stephanus  III. 

77* 

198  Donnus  II. 

975 

9 8 Hadrianus 

795  • 

199  Benediflus  VII. 

984 

99  S.  Leo  III. 

8h5 

140  Johannes  XIV. 

9S  5 

*oo  Stephanus  IV. 

8<7 

.141  Johannes  XV. 

99* 

*01  S.  Pafchalis 

824 

142  Gregorius  V. 

999 

loa  Eugenius  II. 

827 

149  SilveftcrII. 

I009 

109  Valentinus 

827 

144  Johannes  XVI. 

1009 

‘41  Jo- 


VIII  Ca.tai.ogus  Romanorum  Pontificum. 


Anni 

obitus 

145  Johannes  XVII. 

100  9 

146  Sergius  IV. 

1 0 1 2 

147  Benedidus  VIII. 

io2  2,aut  1024 

148  Jo. XVIII. vel  XIX.1033 

149  Bencdidi.s  IX. 

io44>aut  1045 

150  Gregorius  VI. 

i045,aut  1045 

151  Clemens  II. 

1047 

352  DaraafusII. 

1048 

153  S.  Leo  IX. 

i©54,auti055 

354  Vidor  II. 

1057 

155  Stephan  us  IX. 

1058 

1 5 6 Nicolaus  II. 

1 06 1 

1 J7  Alexander  II. 

1073 

rj8  S.  Gregorius VII. 

1085 

159  Vidor  III. 

1087 

160  Urbanus  II. 

1099 

16  \ Pafchalis  II. 

1 1 18 

161  Gdafius  II. 

1119 

1 63  Calliftus  II. 

1124 

164  Honorius  II. 

113° 

165  Innocentius  II. 

1 14? 

166  Cxleftinus  11. 

H43>aut  1144 

16 7 Lucius  II. 

ii45 

168  Eugenius  III. 

u53 

169  Anaftafius  IV. 

U54 

170  Hadrianus  IV. 

H59 

371  Alexander  III. 

1 1 8 1 

172  Lucius  III. 

1 1*85 

375  Urbanus  III. 

1187 

1 74  Gregorius  VIIL 

1187 

175  Clemens  HI. 

I I9l 

175  Cceleftinus  III. 

1 19S 

377  Innocentius  III. 

1216 

178  Honorius  IIL 

1227 

179  Gregorius  IX. 

1241 

180  Caeleftinus  IV. 

1241 

181  Innocentius  IV. 

1254 

382  Alexander  IV. 

1261 

183  Urbanus  IV. 

1264 

184  Clemens  IV. 

I 268 

185  B.  Gregorius X* 

Anni 

obitus 

186  Innocentius  V. 

127(5 

187  Hadrianus  V. 

I 

188  Johan. XX, vel  XXI.1277 

189  Nicolaus  III. 

1280 

190  Martinus  IV. 

1285 

19 1 Honorius  IV. 

1287 

192  Nicolaus  IV. 

1292 

19?  S.  Caeleftinus  V. 

1294 

194  Bonifacius  VIII. 

1303 

195  B.Bened.X,velXI.  1304 

196  Clemens  V. 

IJI4 

197  Johannes  XXII. 

1334 

198  Benedictus  XIL 

134* 

1 99  Clemens  VI. 

1352 

200  Innocentius  VI. 

if  62 

201  Urbanus  V. 

13  70 

202  Gregorius  XL 

I37» 

203  Urbanus  VI. 

l?8  9 

204  Bonifacius  IX. 

1404 

205  Innocentius  VII. 

140  6 

106  Gregorius  XII. 

1409^1415 

207  Alexander  V. 

141° 

208  Johannes  XXIII. 

I4i  5 

209  Martinus  V. 

i43i  • 

210  Eugenius  IV 

1447 

211  Nicolaus  V. 

1455 

2i2  Calliftus  III. 

1458 

213  Pius  II. 

14^4 

214  Paulus  II. 

1471 

215  Sixtus  IV. 

1484 

2i5  Innocentius  VIII* 

1492 

217  Alexander  VI. 

1503 

218  Pius  III* 

1503 

219  Julius  II. 

m3 

220  Leo  X. 

1521 

221  Hadrianus  VI. 

152? 

222  Clemens  VII, 

1534 

223  Paulus  III, 

1549 

224  Julius  III. 

1555 

225  MarceliusII. 

»555 

22  6 Paulus  IV. 

*55? 

U7  Pius 


CaTALOGUS  R0MA.NORUM  PoNTlFIC  UM.  IX 


Anni 

obitus 

227 

Pius  IV. 

15*5 

228 

S'.  Pius  V. 

1572 

229 

Gregorius  XIIT. 

1585 

230 

Sixtus  V. 

1590 

231 

Urbanus  VII. 

1590 

232 

Gregorius  XIV. 

1591 

233 

Innocentius  IX. 

1591 

*34 

Clemens  VIII. 

1605 

235 

Leo  XI. 

16  0$ 

2X6 

Paulus  V. 

1 62 1 

237 

Gregorius  XV. 

1623 

238 

Urbanus  VIII. 

»*44 

Anni  obitus 

239  Innocentius  X.  1655 

240  Alexander  VII.  i66y 

241  Clemens  IX.  1 669 
*42  Clemens  X.  i6j6 

243  V.Innocentius  XI.  1689 

244  Alexander  VIII.  1691 

245  Innocentius  XII.  r 700 

24 6 Clemens  XT.  1721 

247  Innocentius  XIII.  1724 

248  Bcnedictus  XTH.  1730 

2 49  Clemens  XII.  1740 

250  Bene dicius  XIV.  17.. 


Pan  /. 


b 


ELEN- 


X 


EL  E N C HU  S 

PARTIS  P R 1 M /E 


V INDICIA. RUM. 


D 


IfTertatio . 
Prolegomenon. 

§.  I. 

S.  II. 


Propofitio 


S.  Ill- 


Probationes  . 

Articulus  I. 
Articulus  II. 

Prolegomenon  . 

§.  U 

$.  II. 
§.  III. 

§.  IV. 
Articulus  III. 

Prolegomenon  » 


$•  I* 


De  Romani  Pontifici  s Privilegiis.  a pag.  i 
De  Privilegiis  S.  Petro  a Chrijlo  Domi- 
no colUtis  * p 

De  Romano'S-  Petri  Pontificatu  . i o 

De  Romano  Pontifcatu  a J'olo  S.  Petro 
abfquc  S>  Pauli  confortio  gejlo . 2 2 

De  S' Petri  inEcclefia  univerfa  Primatu.  43 
De  Privilegiis  Romano  Pontifici  in  per - 
fona  S-  Petri  a Chrijlo  Domino  collatis.  7 5 
Ex  rati  one  fundamental i . 7 6 

Ex  Sacra  Scriptura . p 5 

Ex  Oecumenicis  ‘ Ecclefia  Orientalis 
Conciliis . . 124 

DeAuEloritateConciliorum  Generalium.i  24 
Ex  Nicano  /,  Sardicenfi  3 # Conjlanti- 
nopolitano  /.  1 40 

Ex  Ephefino  > & Chalcedonenfi  . 160 

Ex  Conjlantinopolitano  II 3 & Conjlan- 
tinopolitano  II L . 179 

Ex  Nicxno  I I3iff  Conjlantinopolitano  IV.  2 1 8 
Ex  Oecumenicis  Ecclefi.ee  Occidentalis 
Conciliis  . 243 

De  PoteJlate3  varioquepotejlatis  ufu  Ro- 
mano Pontifici  in  celebratione  Concilia - 
rum  frequenti  3 qua  Primati  , qua 
Patriarch  a. . 243 

Ex  Later anenfi  fub  S'  Martino  /,  Late - 
ranenfi  /.  fub  Callijlo  II , & Later  a- 
nenji  IL  fub  Innocentio  IL  250 

j S.II.Bx 


Elenchus  Partis  I.  V indici arum  . xi 


§.  ii. 


§.  iii. 


Articulus  IV. 
Prolegomenon  . 


§.  I. 
§.  II. 
§.  HI. 
Articulus  V. 


Ex  Remenji  fub  Eugenic  III , Lit  era.- 
nenji  III.  Jub  Alexandre  III , Iff  Late- 
ranenfi  IJ/. fub  Innocent io  111.  271 

Ex  Lugdunenfl  1.  jub  Innocent  to  11/ , 
Lugdunenfl  II.  Jub  B.  Gregorio  X,  iff 
lAennenf  Jub  Clemente  J/.  285 

Ex  PiJ'ano  , Conjlantienf , Iff  Bijileenji  .303 
De  Auftoribus  , quijub  eorum  Concilio- 
rum  tempus  de  Romani  Pont \fic is  po- 
tejlate  in  utramque  partem  dijputa- 
runt*  - 303 

Ex  Concil  io  Pi  Jam . 341 

Ex  Concilio  Conjlantienji . 35  6 

Ex  Concilio  Baftleeuji  . 424 

Ex  Florentine , Literanenji  !/->  & Tri- 


dentine . 

477 

§. 

I. 

Ex  Concilio  Florentine . 

477 

§. 

II. 

Ex  Concilio  Lateranenji  l/. 

4*4 

s. 

III. 

Ex  Concilio  Tridentino . 

507 

Articulus  VI. 

Ex  Conciliis  Particularibus  Ecclefia  cum 

Orientalist  turn  Occident  alis . 

533 

Prolcgomenon. 

§.  I. 

§.  II. 

Articulus  VII. 

Prolegomenon . 

§.  I. 

S.  II. 


De  neceffit ate ratione  curnRomaniEc- 
clefa  communicandi , iff  conjentiendr . 533 
Ex  Conciliit  Particularibus  Ecclefa 
Orient alis  . 5^1 

Ex  Conciliis  Particularibus  Ec  cleft* 
Occidentals  • 572 

Ex  Traditione  SS.  Patrum  Ecclefia 
Orient  alis . 1 

De  Aulloritate  SS.  Patrum . x 

Ex  SS.  Patribus  > aliijque  Scriptoribus 
Gratis.  17  6 

Ex  aliis  Autioribus  Ecclefajlicis , iff 
Epijcopis  Ecclejia  Graca  . 2x1 

b 2 Arci- 


xii  Elenchus  Partis  I.  Vindiciarum, 


Prolegomenon . 


§.  I. 


Articulus  VIII.  Ex  Traditione  SS.  Patrum  Eccleji* 

Occidentalism  2 52 

De  vera  S.Cypriani fententia  circa  Pri- 
vilegia  Romani  Pontificis  . 252 

Ex  SS.  Patribus  y aliifque  Scriptoribus 
Zatinis , 2574 

§.  II.  Ex  aliis  Auftoribus  Ecclejiajlicis , & 

TheologisSckolaJlicis  Latin*  Eccleji*.  3 5 £ 
Articulus  IX.  Ex  Imperatorum , Regumque  diftis  3 & 

gtps . 40* 

§.  I.  Ex  Imperatoribus  qua  Orientis  3 qua— 3 

Occident!  Sm  41  ^ 

§.  II.  Ex  Regibus  , yirifque  Principibus 

Occident! s . 45$ 

§.  III.  Ex  Regibus  , Principibufque  aliis 

Orientis . 457  j 

Articulus  X.  Ex  Doftrina  veteri , & nova  Eccleji * 

Galti  can*.  515 

§.  I.  Ex  Conciliis  Eccleji * Gallican*  , non 

Comitiis  Gallicani  Cleri . 51  p 

§.  II.  Ex  Regum  FrancorumTeftimoniis.  544 

Articulus  XI.  doftrina  ejufdem  Gallican * Eccleji * . 5 64 

§.  I.  Ex  J’.y.  Patribus , Doftoribus  Eccleji * 

Gallican* . 5 <£4 

§✓11.  Zx  Epifcopis,  Scriptoribus  3 ac  Tbeolo- 
gis  Gallicanis . 

Articulus  XII*  rationum  Theologicarum  deleft  is 

momentis . *£4 


*»  4 • 


xm 


P R M F A T I O. 


E Controverfise  fpecie  , caufsa  , fcopo  ; 
confilio,  6c  ferie  prseludere  ejufdem- 
que  fpecimen  , 6c  fummam  prasmitte- 
re  in  more  pofttum  eft , curseque  pre- 
tium  , ideo  3 ut  loco  fuo , atque  in  bono 
lumine  , quoad  liceat  collocetur  ; 
quafque  offundi  deinceps,  inferrique  contingeret,  five 
tenebra?,  five  mora?  undeunde  removeantur  . Ad  ar- 
gument!, quod  tradandum  affumpfi , genus  , amplitudi- 
nem  , 6c  gravitatem  quod  attingit  , plurimis , ante- 
quam  appellam  > ut  pradoquar  non  eft  opus  , ac  prolixio- 
ri  > quam  oporteat  , affiuam  oratione  , quippe  quanti 
momenti  fit , 6c  quam  maximi  per  fe  fe  patet  utique  at- 
tendenti  pertraftari  non  minus  , quam  de  Chrifti  D.  in 
terris  Vicarii , Sanfti  Petri  velut  ex  afle  legitimi  Suc- 
cefToris , Eccleffte  Universe  adfpedlabilis  Capitis , Sum* 
mi  fcilicet  Pontificis  Romani  Privileges  , quae  ft  femel* 
quoftant,  in  loco  ftabiliantur , Ecclefiae  bono  apprime 
profpecftum  iri  nemo,opinor,  non  perfpicit,  ut  de  ea  pro- 
inde  officio  fuo  fe  optime  meritum,(quod  ejufdem  filiis 
equidem  in  optatis  effe  maximopere  oportet, ) qui  ad  id 
operis  prseftandum>omnem,qua  potiseft,opem  fuamcon- 
ferat,eiliceat  adblandirnEo  autem  magis,quod  ea  jam  fit 
ingeniorum  aetatis  improba?  noftras  intemperies,effrenif- 
que in  licentiam  omnem  effufa  libertas , ut  ftbi  per  fas, 
6c  nefas  de  re  quantacumque  , vel  fanctiore  , vel  ad  Re- 
iigionem  fpe&ante  intendendi  litem , 6c  injiciendi  fuf- 
picionem  arrogent  facultatem  j ( quodque  pefftimi  faci- 
^ coris 


Digitized  by  Google 


XIV  P R JE  F A T I O. 

noris  genus  eft  , ) ita  frequenter  , & iccirco  faciant , ut 
difruptis,  quibus  cohiberi  impatientifftme  ferunt,  le- 
gum  traenis,  quae  emergentibus  quotidie  opinionibus  di- 
iciplinae  quam  morum  abfonis,tam  temporum  accommo- 
dis  , injici  a Pontificibus  fummis  folent,  habenas  laxa- 
re  > coque  impetu  ferri  , & prorumpere  , quo  velint, 
impune  poftint . Indicio  fane  evidcntiftimo  funt  Jibro- 
rum,  ac  libellorum  ingentes  fafces  quotidie  in  publi- 
cum erumpentes  , quam  ex  ingeniorum  triftitia  , & li- 
bidine  excogitati  , & confkti  ad  injuriam  Pontifieias  di- 
gnitati  inferendam  , diyinifque  ipfius  Privilegiis  con- 
llandam  invidiam  , tam  ex  induftria  , atque  propofito 
ad  conciliandum  opinionibus  laxis , profligatifque  fa- 
porem,  & fcalpuriginem  eIaborati,&  inftruCti . Eo  tan- 
dem maxime  , quod  ad  cauffae  afflidtae  cumulum  eidem 
clivo  incumbentes  heterodoxi  non  modo  , led  ex  or- 
thodoxis  jam  multi , eorumque  imo  non  pauci , qui  cae- 
teroqui  S.Romanae  Eccleftae  fiiiorum  fingulari  fe  haberi 
nomine  > & honore  gloriantur  , & geftiunt  , nefeio, 
quo  aeftu  perciti , ft  is  non  fit , qui  <rvKo<pxvrtujov  proprius  $ 
impudentiae  hoc  eft  humana*  & divina  velitandi  , & 
vellicandi,  exertis  viribus,  nervoque  intento  Pontifi- 
cum  jura  impetant , atque  , prout  valent,  oppugnent. 

Quamobrem  religioft  viri  referre  quam  maxi  me  re- 
bar, neque  minorem  officii  particulars  , qua  urgeretur 
vehementcr  , ut  ftudia  , vigiliae , labores  , opera  , men- 
tis acies  , animique  contentio  in  id  unum  omnino  con- 
ferantur  9 ut  quae  facratiori  habet  loco  Religio  , e reque 
catholicae  Eccleftae  fummopere  funt  , re  rum  imo  ia- 
crarum  velutifumma , fummorum  Pontificum  fcilicet 
Privilegia  farta,  & tecla  ferventur,  ac  violata  juravindi- 
centur.  Interea  id  unum  obiter  yelim,obteltorque,  Com- 

munio- 


Prjsfatio.  XV 

munionis  noftrae  homines  , qui  adverfam  , praeruptam- 
que  ineunt  viam  , atque  prepofteris  incedunt  veftigiis, 
quatenus  a partium  ftudiis  , a praejudicatis  opinionibus, 
a pravis  affeCtibus  abftra<fto  paulliiper  animo>  pendant, 
atque  aitoLQia  perpendant : fiquidem  fummorum  Pontifi- 
cum  dictis  pronas  accommodafTent  aures  Schifmatici , 
Hasretici,  Greci,  Latini  > ubique gentium  Chriflifide- 
les , nonne  jampridem  fuiffent  extindla  fchifmata  ? 
Quin  imo  nunquam  cxcitata:  nonne  antehac  tumulatas 
haerefes  £ Quinimo  nunquam  ena tx  : nonne  jamdudum 
in  Germania  , in  Anglia,  in  Gallia,  in  Belgio  fedatae 
turbaeB  Quinimo  nunquam  fuborta?  • 

At  ( os  hominum  quid  obtendunt  ? )habent5  Scrip- 
turas , inquiunt  , quas  perfemet  fcrutentur  : Patres  , 
quos  obviam  adeant : Ecclefiam  , quam  ultro  audiant . 
Subftine  , ferio  ne>  die  fodes  , an  joco  ifta  jaftantur  ? 
Experimento  proprio  , aut  plurimo  exemplo  edoctus 
quis  ignoret  adhuc  S.  Scripture  fenfum  abfque  Judice  , 
qui  legitime  interpretetur , aut  difficillime  aflequi  , 
aut  facile  aliorfum  inflefti  ? SS.  Patrum  traditionem 
abfque  PP.  Patre  , qui  propius  judicet , pro  ingeniorum 
five  imbeciilitate  , five  nequitia  , aut  non  patere  fatis  , 
aut  finiftra?  intelligentia?  pronum  locum  prebere  ? In_* 
Ecclefia  autemeui  aufcultent  demum , fiquidem  Eccle- 
fie  Caput  defpicatui  habeant  ? Anne  in  Conciliis  con- 
gregate ? Sed  abfque  Capite  non  Ecclefia  Chrifti  effet . 
Sed  congregari , fi  unquam  , iniquiori  tempore  ifto  , 
voto  quidem  fingi  poffe  , faCtu  tamen  diffkillimum  af- 
fore  quis  approbe  non  perfpiciat  ? Fac  attamen  congre- 
getur  : quis  fide  jubeat  fua  , fi  non  in  unam  omnis  coi- 
ret  fubinde  fententiam  , nec  interea  ejus  in  poteftate 
elfet  pofitum  , qui  preefTet,  omnes  intra  orbitam  coer- 

ccrc  ? 


xvi  Prjefatio.' 

cere  ? Potius  ad  Epifcopos  fingulos  appellere  prseflabit  ? 
Praefentillimo  emergentia  quotidie  mala , atque  exurw 
dantia  remedio  egent : quis  autem  probe  non  percipit 
medium  iftud  nec  fatis  divinse  Providential  decens , nec 
iatis  humana?  infirmitati  congruum  , nec  fatis  affli<ftis 
Ecclefia?  rebus  accommodum  ? Quamquam  etfi  pateret, 
ob  diverlitatem  opinionum  , in  quas  eos  diftrahi  facile 
obtingeret , nec  iuis  careret  periculis , nec  indigenti- 
bus  operam  praeftare  numeris  abfolutam  pofTet  cunftis  , 
confeftim  , ubique  , & Temper  . Paret  itaque , & adpa- 
ret  a D.O.  M.  ea  demum  optima,  ac  compendioflori 
ratione  Ecclefia?  Univerfa?  fuilfe  profpe&um  , ut  in  ea 
praefentillimus  adeffet  facrorum  Praefes,Sacerdotiifque 
Pr^feftus  Romanus  Pontifex , ad  quem  Chriftifideles 
ex  tempore  confugerent , utque  difcipulos  decet  , fum- 
miffam  ad  aufcultandum  mentem  apponerent..  Qui  in- 
terea  aufcultarent  , integreque  adquiefeerent  , certo 
certiores  evaderent  fe  recta  in  via  chriftiana?  Religionis 
incedere  , nec  tranfverfum  unguem  aChrifti  D.  vefti- 
giis  ( eadem  nempe  jugiter  ipfius  Vicario  indicante  ) 
aberrare , & abfcederc  . 

Qua?  quum  ita  fe  habeant,animohinc  alacer  ad  hanc- 
ce  provinciam  alea?  quidem  plcnam , & arduam  , fed  ob 
rcrum  utilium  redundantiam  , voluptatifque  referta- 
rum  jucundam  quam  maxime  , & adfpeftabilem  , exor- 
nandam  , peragendamque  acceffi . Ut  accedercm  , mei- 
que  pro  ingenii  modulo  pcrficere  adniterer  , praster- 
quam  quod  argumenti  genus,  amplitudo  , gravitas  , 
conjun&aque  cum  utiiitate  , & voluptate  caufsa,  eoque 
major  , quo  melior  vchementer  urgerent , potiflimum, 
quod  ajebam  , in  cauffa  fuit , temporis  nequam  , quo 
exigimus , conditio  : qua  faftum  , ut  hujus  genus  pro- 

fljgaci 


P K I F A T I O*  XVH 

fiigati  homines  , proje<ftique  ad  audendum*  quos  Jiberc 
cogitandi  9 agendique  infana  invafir , & pervafit  cupi* 
do,vel  juftos  intra  terminos  a Pontificibus  Maximisprae- 
ftitutos  cohiberi  dedignantes,obfiflere  illis>&  obtredtarc 
non  definant . Inde  itaque  afperrima?  adverfus  Pontifi- 
ces  pugnas : inde  propterea  mihi  pro  virili  portioned 
inftruendse  ex  adverfo  Vindiciae : ideo  videlicet,  ut  ab 
infenfa  hoftium  invidia  liberarem  ; non  etiam  veluti 
hominum  opera > qua  confirmentur  9 indigerent  illorum 
jura  divina  inftitutione  fundata . 

H#c  de  confilio  operis . Quid  de  cenfuris  ? Inte- 
rea  dum  inftarent  viri  dofti , infifterentque,  ut  publici 
opus  juris  facerem  , nec  defuit , qui  mihi  infuffuraret 
morofi.or  nefcio  quis  vncroQos : fiquidem  a tot , tantifque^ 
Claris  Scriptoribus  provincia  ifta  prasoccupata  jam  fit , 
multorumque  manu  res  multumque  verfata  , & rever- 
fata,  quid  tu  ex  promifcua,  infimaquc  Litteratorum 
hominum  plebe  rem  actam  agere  > atque  , velut  ajunt , 
labore  fupervacaneo  , lapides  in  acervum  congerere  ad- 
grederis  ? Scilicet  ea  fors  , & conditio  eft  fcribentium, 
ut  diverfas  , & adverfas  hominum  experiri  opiniones 
cogantur;  ftudioque  fuo  , quod  illis  probetur  , horum 
ferre  debeant  delicatum  provocari  faftidium  . Ego  equi- 
dem  ( fuperbe  non  extollam  me  fuper  me  ) hominem 
me  infimi  fubfellii  inficias  aegre  non  ibo  , efTeque  profe- 
fto  eura,  qui  in  litterariae  Reipublicas  caftris  merere  nul- 
lo  valeam  , etii  yellem  , modo  fatear  , & profitear  . Ix 
eram  proinde  , qui  de  vulgando  opere  ne  cogitarem  qui- 
dem , ftmque  num  ipfe  > qui  vix  quidem  opus  publicam 
adi'picere  lucem  adhuc  patiar  , quod  luci  ea  lege  demum 
adaftus  fuppofui , ut  ft  non  utilitati , faltem  nulli  cede- 
rct  oneri  > liceretque  per  me  legcre , cui  per  otium  fas 
‘ Firs  l \ c affo- 


XVIII  Pb  1 F A T IO, 

afforet , aut  pro  ingenio  allubefceret . Quandoquidem 
Quod  fcriptum  babetur  , femper  Dacat  ad  legendum  , quum 
r vacat  legenti , nec  oncrofum  fit  pnefcns , quod  quum  Doles  t 
fumitur , quum  Doles  ponitur  9 ajebat  S.  Auguftinus  iit 
epift.  i.  ad  Volufianum  „ Quid  nihilominus  , quod  tot  , 
tantofque  adfpicio  quotidie  , five  exiis*  qui  inNova- 
torum  caftra  concedunt  , five  (quod  demirari  magi* 
fubit , magilque  dolere  ) ex  iis  , qui  catholico  alioqui 
cenferi  nomine  volunt , homines  proclives  adimpro- 
bam  indolem  , propriis  indulgentiores  impendiis  ,’felle 
infecftos  , atque  ai  aequam  indeflexos  frugem  > intento 
nervo  in  id  totos  incumbere>  ut  Pontificum  divinas  pra> 
rogativas  j Ia?dant>  & laceflant,  ita  ut  per  ipfos  non  ftet* 
quominus  , quo  ftant , gradu  detrudantur  , & dejician- 
tur , cur  , inquam  , in  crimen  , invidiamquc  vocor, 
quod  pro  viribus  , quibus  valeo , totus  , etifi  tantillus  , 
erecfta  in  adverfum  fronte  offendam  y in  partem  opti- 
mam  pugnem  , contra  qui  moliuntur  amovere  lapidem* 
cui  EccJefia  univerfaelt  innixa,manum  attollam  meam, 
utque  per  me  loco  fubfiftat , ut  pofium  3 adnitar  , atque 
quidem  eadcm  quoridie  reponentibus  eadem  quoquej 
ego  ex  adverfo  reponam  ? Id  fiquidem  , id  fummopere 
turn  mea  f'peciatim  , turn  noftra  omnium  intereft:  mea 
utique  , qui  ab  initio  Inftituti  a Seraphico  Patriarcha 
mandatum  hocce  de  Sum  mo  Pontifice  fummifle  colen- 
do , ipfiufque  honori  impenfe  ftudendo  accepi  tamquam 
tefteram,qua  verus,  probuiquc  Mi  nor  ita  internofcerer  : 
noftra  quoque  omnium  , fi  nos  verus  afficit  Religionis 
amor  , cui  rem  omnem  bene  , optimcque  ceffuram  ne- 
mo non  percipit,  modo  illius>  qui  Religioni  praeeft  > 
jura  pcrftent  Integra  in  tuto  pofita  • 

Quorfum  igitur  iilorum  os  vererer,  qui  > dixeris 


P R & F A T I O.  XIX 

quodcumque,  five,  nive  defpiciunt  ? Atqai  utor  per- 
mifTo  . Quid  ? Argumentum  eft  nullo  non  tempore  tri- 
tum  : utique  nec  ullo  tempore  non  terendum  , quatenu* 
qui  pro  ingenio  impetendi  impune  dogmata  a Pontifice 
acfinita  > Pontificem  impudenter  impetercnt , nunquam 
defuere  . Quid  autem  li  argumento  defuiffent  plerum- 
que,  qui  applicuerunt , ut  propterea  fiquidem  grave  ad- 
modum  fit , adeoque  difficile , & arduum  de  eo  digne, 
uti  decet , agere , valde  laudabile  obtingat , & opr  a bi- 
le multos  ad  id  operis  experiri , multam  locari  operam, 
multafque  ingredi  vias  , ut , fi  fuperis  placet,  tandem 
multam  poft  operam , multorumque  ope  perficiatur  ? 
Quamquam,fi  dixerim,quin  honoris  caufla  nomine  nun- 
cupcm,  quod  legendo  didici , ac  obftupefcendo  dolui , 
ab  eorum  plus  quam  paucis  , quibus  alioqui  tantunu, 
abeft  , ut  anteferam  me  , quinimo  exa?quare  nec  aufim, 
aut  magna  ex  defidia  multa , ac  genuina  negleda , qui- 
bus confici  validiflime  res  ifta  potuifTet , aut  abfque  de- 
Ie<5tu  ex  apocryphis  congefta  multa,  quibus  cseteroquin 
optimam  caullam  Proteftantium  <ra?xa^oi*,  & fubfana- 
tionibus  deridendam  potius , dilacerandamque  objece- 
runt  . Hinc  pertradate  adeo  , & perfundorie  caufTam 
tantam  , tamque  gravem  aditatam  , ut  pudere  magis 
oportuifTet,  vix,  ac.ne  vix  quidem  fummis  deguftaffe  la- 
biis  , & digitis  attigifle  . Illinc  perftridim  ita , & prae- 
feftine  attadam  , & delibatam  rem  , aut  rei  ordinem 
perverfum  adeo,  & perturbatum , ut  ignores,  unde 
initium  facias , aut  finem  . Alia  ad  Critices  vel  tempe- 
ratioris  xegulas  non  fatLs  cauta  : alia  ad  hiftori*  vel  in 
limine  pofitae  leges  nec  admodum  exada:  quod  non  am- 
mo carpendialiena , ac  laudibus  alicujus  obtredandi  , 
fed  unius  amore  veritatis , quo  temperare  mihi  nequi- 

c 2 Vi, 


XX  P'K  i F A r 1 o. 

vi , abs  me  di&um  accipi  volo  : neque  enim  de  me  fe- 
mere  adeo  luperbio,  ut  pra?  fuperbia  defipiam  potius, 
quam  mihimet  fapiam  , pra?fumamque  ipe  ltadium  iftud 
percarrere  , ita  ut  unis  ex  meis  vincam  viribus  . Cur 
itaque  fpartam  iftam  iufceperim  iftha?c  quidem  cauffa__, 
fuit , led  non  una  fuit . Acceffit  & altera,  qua?  prope- 
rantianimos,  ftimulofque  adjecit,  adolefcentes  nimi- 
rum  noftros  adjuvandi , & ad  Scdis  Apoftolicae  ftudium 
accendendi  , quod  Seraphico  Patri  cordi  iniedifTe  , fuis* 
que  quam  maxime  commendatum  ab  eodem  non  ne- 
Iciunt : iis  operam  locavi  meam  perfuafus  confore,quod 
ii  potius  quam  extraneo  , domcftico  facile  exemplo  alii- 
cerentur  , nec  facem  veluri  proferentem  fequi , nec 
pra?eunris  veftigia  relegere  pro  bona  indole  dedignaren- 
tur . Non  vobis  itaque  3 qui  in  litteraria?  Reipublica?  pa- 
Jaellri s jampridem  exigitis,  quibufque  longe  meliora  ul- 
tro  , citroque  le  offerunt , ifta  conicripfi  i & compegi  , 
fed  magis  noltris,  iilque  a primo  limine  hiltorico-dog- 
matico-thcologicas  dilciplinas  ingreflSs  , ut  lub  uno  ve- 
luti  complexu  habeant , qua?  nonnifi  apud  multos,  quo® 
vel  ignorant , dilperfa  conquirerenc  , nec  nifl  multo  la* 
boris  dilpendio  conquirendo  tandem  offenderent . 

Quamobrem  poftquam  propofuilfem  , fi  me  Deus 
adjuvaret,  pretiofi  temporis  , qua?  religiofts  muneribus 
quoquo  modo  perfundto  fupereftent  , fragmenta  in_* 
hoc  blandi  ftudii  genus  impendere  , mcque  Apoftolica? 
Scdis  ftudio  toto  cordis  affeftu  devovere,  (quamquam 
interea  nunquam  defuerint , qua?  jam  alioqui  diftentum 
animum  alid  diftraherent,  in  hoe  vero  ipfo  poft  colla- 
tam  operam  forte  pejus  , quam  quos  peccari  coarguo  ^ 
ipfe  peccaverim  ) Scriptores,quotquot  de  hoc  argumen- 
to  fuppeteren't , quoad  ejus  fieri  potuit , impigre  perqul- 


P R & F A T I O.  XXI 

fivi  > perluflravi  * perlegi ; quaeque  ab  iis  optime  dida 
fmffent  congeffi , ac  in  paginam  derivavi , ideoque  non 
nova  dicerem  ego,  etli  nove  dicere  adorirer  . Quia  ve- 
ro  parum  ingenui , quimmo  ingrati  animi  vitio  jure  ver- 
titur  ex  alieno  velle  > penu  non  indicato  , ditefcere, 
nolim  iffiufmodi  nigra  inuri  nota  . Qua*  a probata?  do- 
dtrina?  hominibus  mutuo  accepi,acin  meam  difllrtatio- 
nem  convafavi , officio  duxi  iuis  locis  eildem  cum  lau* 
de  , & gratiarum  adione  referre  accepta . Qua?  vcro 
ab  illis  veluti  negledas  ex  abundanti  me  fie  in  agio  fpi- 
cas  pra?termifTa  , eaque  quidem  plurima  > & praedara, 
qua  potui  diligentia,collegi,colle<!:iaque  tancfUam  in  ma« 
nipulos  conferras  fpicas  fuo  ordine  Jocavi  , afque  abun- 
de  multis  adnexis  , fi  meus  non  me  fallir  amor  , iupple- 
vi  , adeoque , ut  potius  quam  ex  alieno  * ex  proprio 
opus  proculum  affirmare  praefidenter  aufim  . Qua?  hinc 
ab  his  pro  libidine  obioquendi  , & Pontificum  laudibus 
obtredandi  loca,  qua?  pravo  eorum  conlilio  , peffima?- 
que  cauffi^  nocerent , fufquedeque  de  indultria  fuiffent 
perverfa;  quaeque  illinc  ab  illis  vel  pnetermifla , vel  non 
in  bona  luce  pofita,  vel  quae  objecta  fuerant  levirer 
difpunda,  &difpulfa,  iategi  , utomilfa  loco  fuo  po- 
nerem  , oblcuriora  luce  pertunderem  , objecia  longe  a 
provincia  repel lerem  , e velligio  appolite  retorquerem, 
alienum  in  ienlum  detorta  integra?  luae  interpretationi 
reftituerem  , eaque  omnia  live  lupplerem  ,five  fuppedi- 
tarem  , qua?  amicis  in  adjutorium  venirent , contra  ini- 
micos  ad  internccionem  valerent , arque  in  in  acicm 
•inftruerem  ,quibus  pugnarent  llli  , oppugnarentur  lfii  : 
adeo  ut  labore  nec  inani , nec  levi  defunctus  mihi  vi- 
dear  . Nec  vero  videri  audax  vtlim , fi  fsepius  in  ferip- 
tores  magni  nominis  infurrexero , atque  mox  hunc , 

c 3 inox 


XXII  P R JE  F A T I O. 

mox  ilium  , tantofque  viros  exagitavero  tantillus  ego  : 
adjecit  animos  caufta  , ne  ullum  venia  donarem , quem 
minus  in  Pontifices  aequum  deprehendifTem  , quorum 
honori  , vel  cum  aliorum  difpendio  , coni'ulere  opinor 
culpa  omninocarere  . Ad  hxc  ut  proficerem,  profeduf- 
que  meus  alios  juvarct , & qua  fuififem  ipfe  inftrudus  , 
iupcllectili  alumnos  noftros  inftruerem  , ad  ledionem 
Patium  me  contuli  , Conciliorum  ada  perfcrutatus 
fum,  ad  Ecclefialticae  hidoria? , qu«  litteris  mandafa 
funt  , monumenta  defeendi  , in  Romanorum  Pontifi- 
cum  dida*  gefta,  jura  diligenter  quaefivi , nulli  opera?, 
nifi  me  fallit  opinio  , peperci , nihilque  praetermifi  eo- 
rum  , quae  in  rem  propofitam  faccrenr  } quaeque  confi- 
Jio  meo  apte  congruerenr,  ( ut  propterea  operam  lufifTe 
mihi  non  videar  ) , congefli  , atque  in  opus  redegi  9 hac 
adhibita  ratione  5 fiquidem  optimus  fit  in  re  qualibet 
ordo  5 ut  partito  in  duas  Partes  opere  univerfo,  in  pri- 
mam  ea,  quae  ex  rei  locis  extrinfecis  paterent  , quas 
vero  ex  locis  intrinfecis  profluerent  , in  fccundam  con- 
ferrem  . 

Itaque  in  i.  Parte  huncordinem  ita  difponendum, 
& conflituendum  duxi  > ut  S.  Petri  Romanam  profe- 
dionem  , Pontificatum  9 Primatum  loco,  quo  detru- 
dere  ProteRantes  adnituntur  , ftabilirem  fuo,  cui  dein 
veluti  fundamento  rato,  fixoque  Summorum  Pontifi- 
cum  Frivilegia  fuperftruerem  . Locum  deinde  primum 
dedi  9 ut  par  erat , Sacra?  Seriptura? : fecundum  Con- 
ciliis  cum  in  Oriente  , turn  in  Occidente  celebratis  : 
tertium  Ecclefiis  mox  Orientali  , mox  Occidentali : 
quartum  SS  .Pati  ibus  qua  Graecis,  qua  Latinis  : quintum 
Scriptoribus  in  re  peritiEimis  five  Theologica  , five  Ca- 
nomca  : fextum  feci  piiEimis  faeculi  Principibus . Quia 

rcro 


-^_P  R £ F A T I O.  XXIII 

vero  Oallicanam  Ecclefiam  accepi  diverfimode  a diver- 
ts audire  , ncc  deeflc  apud  quos  gravirer  laborer  9 e re 
cfle  celeberrimn?  Ecclefias  extftimavi  in  cjus  modo  vete- 
rem  , modo  novam  fententiam  inquirere  , ac  ii  opus  fo- 
ret,  afiniftra?  fufpicionis  inulta  nota  abflergere,  liberare, 
& abfolvere  . Poftremo  qua?  e penu  Theologico  peti  po- 
terant,  quibufque  invidum  robur  ineflet,  latiique  ad 
vincendum  virium , argamenta  in  aciem  inflruxi  5 at- 
que  ita  Fartem  i.  numeris  abfolvi  . Partem  2.  quod  at- 
tinet  j hoc  ordine  donavi  . Principio  quia  a nomine  ad 
rem  progredi  oratio  reda  folet , a Romani  Pontificis  ti- 
tulis  exorfus  fum  , gradum  inde  facturus  ad  eorumdem 
dida,  gefta,  & jura  : de  iis  fummum  fuccurrit  jus  , 
iftudque  non  unius  generis  in  Concilia  qua  Generalia  * 
qua  Particularia  . Item  in  Canones  tametfl  aConciiiis 
Itatutos  : iis  univerfim  jus  cognofcendi  de  cauflis  Pon- 
tificis , nec  non  audiendi  a Pontifice  appellantes  ademi; 
quod  Pontifici  e converfo3nempe  cognofcendi  iterato  de 
cauflis  a Concilio  jam  cognitis , nec  non  in  cauflis  appel- 
lations judicium  avocandi  integrum  adjudicavi . Pon- 
tificii  juris  particulam  cfle  pro  officio  , quo  fungitur  > 
in  devia  raptos  in  ordinem  redigendi , poenalque  , quas 
opportuniores  dijudicaverit  , refradariis  infligendi  : 
multoque  magis  Patriarchas,  Exarchos  , Primates  , Me- 
tropolis, Epil'copos  > cujuslibet  gradus  Ecclefiafticos 
Pontifici  aflurgere,fafces  fubmittere,prascipienti  aufcul- 
tare  oportere:  in  ipfos  jurifdidionem  immediate  a Pon- 
tifice promanare  , ipfifque  poteftatis  in  eo  pleniflimas  fa- 
dam  particulam  diminui,augeri,detrahi,  amplificari  do- 
ceo  , defendo  , demonftro  . Ordine  fuo  decurrens  ora- 
tio deinde  oflendit  graviorescauflas  , in  iifque  Ecclefia- 
rum  Prasfulum  f Religioforum  Ordinum  > Sandorum 

Cano- 


XXIV  P I J F A T I O. 

Canonizandorurrijfadoram  dogmaticorum,  ac  fidei  con- 
troverlias  ad  Pontificem  fupremo  finiendas  judicio  defe- 
rendas  . Non  defuifle  cx  Acatholicis  pr^ftantiori  s aut 
mitiori  praeditos  ingenio,qui  veritati  manus  victas  dan- 
tes  de  Pontifice  refta  putaverint , ad  ipfius  tribunal  ap- 
pullerint , judiciumque  appellatione  pulfaverint  . Schif- 
mata  compcfcere , haerefes  confodere,  fidei  regulas  prae- 
finire  , infallibiles  raorum  leges  praefcribere  unius  efife 
Pontificis  . Ex  Pontificibus  poftremo  neminem  pofie 
violatae  fidei  poftulari , qui  tam  vere  , quam  facile  a la- 
be  quacumque  afperfa  non  ftatim  abftergatur  , ac  libe- 
retur  ab  omni , qua  vel  Jeviter  fufpicione  laboraverit . 
Hie  fcopus,  hoc  fpecimen  , haec  operis  fumma  , quam 
magis  , magifque  operi  praefixus  exhibet  Elenchus,  cu- 
jus  fiC7ro^«5  defun&oria  haec  habeatur  . 

Interea  nonnulla  interveniebant,  quae  quidem  pro- 
xime  ad  rem  baud  facerent , illuftrarent  tamen,  aciju- 
varcnt  item  , firmarent  imo  > eoque  magis  quod  confi- 
derem  confore  , uteorumnotio  fiquidem  nec  inutilis  , 
nec  injucunda  a Iibcrali  Le<ftore  haud  flocci , naucique 
fieret , ea  ne  omnino  dimitterem  , in  Prolegomena , ve- 
luti  in  locum  non  procul  rcmotum  , rejeci  . In  iis  ita- 
que  Parte  prima  difputationem  ingreilus  de  automate 
Conciliorum,  quo  loco  habenda  fit : de  Auctoribus  , a 
quibus  de  Conciliorum  audtoritate  in  utramque  partem 
difceptatum  , pugnatumque  eft : de  auctoritate  Ponti- 
ficis ) varioque  ejus  ulu  in  Conciliisqua  cogendis  , qua 
celebrandis  : de  neceflitate  , ac  ratione  cum  Romano 
Pontifice  communicandi  , & confentiendi , quae  cundtis 
Ecclefiis  ) & Conciliis  incumbit : de  Patrum  tradi- 
tione  , quanti  apud  aequi  , bonique  aeftimatorcs  fieri 
oporteat : de  germana  S.Cypriani  l'ententia  Pontificis 


Digitized  by  Google 


P R M F A T I O.  XXV 

Romani  prerogative  nihil  derogante,  mulfum  imo  defe- 
rente  , ita  5 inquam  , dilucide , & copiofe  difputavi  > ut 
rem  ingratam  neminime  fecifTe,  multoque  minus  cui- 
piam  invidiam  conflalTe  dubitaverim  . Parte  fecunda  de 
iis  fermonem  inftitui , quae  ftatim  oculis  fubjicio,  ut  uno 
intuitu  comprehendas  , quae  nonnifi  copiofaego  oratio- 
ne  comple&or  : quo  gradu  auftoritatis  veterum  Pontifi- 
cum  Decretales  maneant : quae  jure  divino  , &canonico 
unius  Pontificis  judicio*  relerventur  . Qua?  y & quando 
obedientiae  recufatio  licita,ac  legitimarquo  in  pretio  Ro- 
mani Pontificis  fit  habenda  Communio:  quantove  ftudio 
cavendum  a fchifmate  ei  fit , qui  chriftiano  velit  cen« 
feri  nomine . Quibus  olim  Provinciae  Ecclefiafticae  limi- 
tibus  defcriptae  , juribus  difiinftae , nominibus  decora- 
te: a quonam  Ecclefiafticorum  graduum  dignitas  , ori- 
go , difcretio  jurifdidionem  , ordinem  , infignia  na«* 
fta,adepta,  mutuata:  que  , & quanta  Ecclefiarum  folli- 
citudo  Pontifici  ex  officio  incumbat . Qua? , &quot,  five 
fub  vetufia*  five  iub  devexiori  Ecclefiae  aetate  Canonum 
Ecclefiafiicorum  in  caufiisEcclefiafficis  colledtiones  ufu 
venerinti  quorum  fimilia  interferui  multa  nee  inepta  , 
nec  ingrata  , ut  propterea  orationem  meam  a propofito > 
reftaque  via  plurimum  deflexiffe  non  repuraverim  . 

His  itaque  modis  , fidem,  quam  obligaveram_j  , 
meam  liberavi , & fpatiolam  alioqui  fpartam  abfolvi  : 
num  tamen  numeris  luis  omnibus  abfolverim  Azja0«<r  di- 
judicet  Leftor  ..  Certe  ut  abfolverem,  improbo  laborer 
adnixus  fumr ; atque  interea  id  abs  me  quoquo  modo 
ablolutum  > fuerat  admonendus , ne  aliquando  , ut  non 
inlolens  eft>  poftimprobum  laborem  mihi  vitio  depute- 
tur,  quod  ablque  cauffa  Iaboraverim  . Quod  fi  nihilo  le- 
cius  in  tanta  rerum  copia  pleraque  adhuc  me  preterie- 
• • runt* 


XXVI  P R JL  F A T I O. 

runt,  ex  parte  in  culpa  fuit  fa»pe  fa?pius  librorum  inopia, 
ut  propterea  illis  non  Temper  iuppetentibus  aliena  fide 
aiiquando  fuffultus  pleraque  ex  aiiorum  officina  protule- 
rim,  qui  fi  deceperunt  me  , cum  illis  me  deceptum  ul- 
tro  profiteor  , non  etiam  voluifTe  quempiam  decipere-, . 
Exinde  quoque  effedum , quum  ftato  loco  diu  haud  con- 
federim  , mutare  fsepius  domum  ex  obedientia  , & mu* 
nere  coaftus  , ut  librorum  copia,  eorumque  editiones, 
quas  illic  non  defiderabam , lieic  deefTent;,  ac  proinde-# 
diverfis  in  locis  domicilii  exemplariadiverfa  fe&ari  de- 
buerim  : quod  utrumque  monitum  volui  , ne  mirari 
fubeati  fi  eadem  fa»pe  diverfimode  in  diverfis  laudem_j, 
nec  mihi  culpae  fuperaddatur  , fi  laudata  aiiquando  fuis 
non  apprime  cohasreant  locis  . Hasc,  & alia  qua  lima  , 
qua  l'pongia  indigere  difficilis  non  diffiteor  , ob  qua; 
imo  nec  patiar  admodum  invitus  primo  ingenii  minus 
quam  mediocris  , imbeeillifque  coargui  > modo  aequi , 
bonique  > quam  attexui  9 excufatio  fiat  > nec  mihi  affri- 
centur  quotquot  aliena  culpa  in  opus  errores  defluxe- 
rint . Quamquam  & illos  liberalis  Le&oris  humanitati 
dignandos  venia  magis  dimifcrim  non  modo  , fed  erudi- 
tioni  imo  , & charitati  emendandos  detulerim  . Nifi  ex 
Lcftoribus  funt  etiam,atqucetiam,fivequi  minus  fciunr, 
quos  juvare  , ac  pro  modulo  meo  inftruere  propofitum_j 
mihi  eftr  five  qui  fibi  magis , quam  reapfe  iciunt,  tum- 
que  tandem  fcire  fe  oftentant  , quum  nefcio  qua  pruri- 
gine  affefti,  vel  ea,quae  eorum  facile  fuperant  captum-*, 
criminanda  , vellicanda  , rodenda  capelcunt , quos  qui- 
dem  n<r*wo*,ne  vere  fapientibus  fe  irridendospropinent* 
admonitos  velim  vere  fapientium  propofito  exemplo , 
quibus  hinc  intime  perfualum  ad  juris, & rationis  amuf- 

fim  Tenia  exigere  iua,non  qui  fe  folos  putant  jure , & 

cum 


P 5 I F A T I O.  XXVII 

cum  ratione  fenfire,  quifentiunt;  fed  qui  fen  fa  fua— 
ex  aliorum  ferifts  expendunt ; fua  , 6c  aliena  comparartt 
inter  fe  fe  ; fua  ex  alienis  temperare  apprime  fciunt : il- 
linc  perfpedum  ellapprobe  materiem  ifiam  diflicultati- 
bus  , ne  dicam  de  dogmatica , e re  critica  , hiftorica_  , 
chronologica , antiquaria  undique  affluentibus  impiica- 
tam  adeo  , circumfeptam  , circumque  fcriptam  , ut  in- 
offenfo  pede  qui  earn  percurrat , quin  unquam  hinc,  vel 
illinc  deerret,  authaereat,  vix  ac  ne  vix  quidem  lit  re- 
perire , ac  fi  pro  Chriltianae  reipublicae  bono  reperiatur, 
quern  adeo  perfpicaci  acie  praeditum  horum  nihil  aut 
fallat,  autiugiat,  is  mihi  elto  magifter  . Haecfuere-** 
quibus  operi  praeludere,non  affluere  ante  opus  >oporte- 
bat . 

Ha&enus  de  operis  fpecimine  : poft  qua?  de  Patro- 
no  cogitandum  mihi  vixfuit.  Subcujus  enim  aufpiciis 
potilhmum  illud  pofuilfem , quam  fub  fauftiilimis  Tuis 
SS.  Appftolorum  Princeps  > 8c  Coryphaeus  gloriofidlme 
Petre  , qui  cum  in  Tua  fanetiilima,  turn  in  Succelforum 
Tuorum  perfona  totius  exiftis  ampliflimum  operis  ar- 
gumentum  ? Tui  gratia  opus  delineatum,  Te  aufpicato 
opus  inceptum  > Tui  ope  perfe<ftum>  ( atque  utinam  qui- 
dem Te , nomineque  Tuo  mei  culpa  non  indignum_» 
evafiffetl  ) quern  itaque  alterum  ab  Te,aut  Te  alteri  ab 
opere  Patronum  optarem  ? Sub  acceptione  ilia  gemina_. 
tarn  pro  gratiarum  adtione  xniS'otfov  reddendi  , quam  pro 
abfoluro  penfo  cwao0g cs<rnr  infcribendi  opus  ad  aras  Tuas 
appendo  , haud  dubia  fpe  fretus , quin  pro  eo>  quo  pol- 
les  fummo  inCxlis,  terrifque  fuffragio,  operi,  quod 
Tibi  proprium  fecifti,eoque  titulo  Tuisfiftiturpedibus, 
ut  quam  mihi  gratia  clientele,  tarn  lit  Tibi  pend  loco 
patrocinio  defuturus  unquam  Ga  , feu  veiis  * Poftremo 

id 


XXVIII  P K JE  F A T I O. 
id  mca  potiiHmum  intereft  paritcr , ut  eadem  ipfa , qui- 
bus  Summ#  Apoftolicae  Sedi  impenfe  ftudeo , ejuldem-* 
iixdcfe<ftibili , fupremoque  jadicio  corrigenda , & cafti- 
ganda  fubjiciam , itaquc  ftudeam , ut  quae  mihi  fpiri- 
tualis  eft  Mater  , Temper  in  cunCtis  ftudiis  meis  lit  ipfa 
Magiftra . 


-v  . 

VlNDIf 


PARS  P R 1 M A. 

DE  PRIVILEGIIS  S.  PETRO, 


In  cjufquc  perfona  Romano  Pontijjci  a CHRISTO  DOMINO 

collates  3 nimirum 


Primatu  , Infallibilitate  * & Poteftate  . 


D1SSERTATI0. 

i 

Raenotandum  primo  > qua:  hie  a nobis  inftitui- 
tur  de  Pontificis  Romani  privilegiis, nimirum 
Primatu > Infallibilitatc  3 & Poteftate  , qu*- 
ftionem  cum  juris  cfse  , turn  fadi . Quando- 
quidem  quum  aliis  plerumque  tradatoribus 
hanc  Controverfiam  in  bona  luce,  optimoque 
loco  ab  fc  conftitui  vifum  fit  > Tatis  fuperque 
arbitratis  rem  abfolutam  > fi  Romanis  Pontificibus  jus  fuum  inte- 
grum faciant , fartatedumquc  fervent  5 de  fado  intcrca  nihil  in- 
quirendum Tufcipiant : quando  nihilominus  hacce  tempeftate  id 
necefse  plane  fit  ; quandoquidem  a reliquo  Theologorum  vulgo 
hacce  in  dodrina  abTcedendum  fibi  Theologi  nonnulli  autuma- 
rint : quorum  ( quod  pejus  eft  ) confilium  non  ccrte  fanum  video 
pltirimis  aliis  cujufque  conditionis  placuifse  . Quod  igitur  juris 
eft  j ftatuemus  invidis  undequaque  } nempe  ex  Sacra  Scriptura  - 
& traditione  , ex  Audoritate  , & Ratione  conquifitis  momentis 
Pars  /.  A 1 . Ro- 


Digitized  by  Google 


a ..  Pri  vilegia  Rom.  Pontifi-ci 

j.  Romanum  Pontificem  in  dcfinicndis  rebus  , conftituendis- 
que  regulis  tarn  circa  fidem  > quam  circa  mores , fi  id  peragat 
Pontificia  audoritate , feu  ex  Cathedra  , ut  ajunt  5 pronuntians, 
efse  omnino  fallere  > & falli  nefeium  , feu  indeffedibilcm  j infal- 
libilemque  : acque  proinde  Romanum  Pontificem  Univerfalis  Ec- 
clefiae  Caput  vifibile  > Chriftifidclium  omnium  Patrcm  , & Magi* 
ftrum  , Sandi  Petri  Apoftolorum  Principis  Succefsorem  , Chrifti 
Domini  in  terris  Vicarium  Concilio  Generali  praecminere*  ac 
Praelatum  efse  . Quod  vero  fadi  erit  colledis  paritcr  , ea  , qua 
par  eft , diligentia  Ecclcfiafticis  monumentis  evincere  fatage- 
mus  2.  Ecclefias  omnes,  Gracca , & Gallicana  nequidem  ex- 
ceptis  > a prifeis  aevis  , fequioribufquc  in  ea  dodrina  permanfifse 
integras  , qua  illud  jus  Romanis  Pontificibus  adferitur  . Ad  hxc 
animadvertemus  in  cam  Cleri  Gallicani  declarationem  , qua  an- 
no 1 6 8a.  avitae  dodrinar  nonnihil  detrahi  vifum  eft  . Neque  vero 
Concilium  Conftanticnfe  quidpiam  decrevifse  eidem  Pontificio 
juri  difsonum . Scd  neque  ex  Bafileenfi  quidquam  extundi  pofse  , 
quo  Pontificis  Romani  infallibilitas  > fupremaque  Poteftas  everti 
non  modo , fed  nequidem  concuti  poffit , evincemus  , in  eorun- 
dem  tamen  Conciliorum  aetatem  conjicicmus  Epocham,qua  coe- 
ptum  eft  in  Pontificem  Romanum  infolefcere  , ejufque  jura  effraf- 
ni  inverecundia  violari : quandoquidem  ante  illud  infelix  , ne- 
quiufquc  tempus  nil  tale  in  Ecclefia  audicrit  inter  Orthodoxosi 
folifquc  in  Romanam  Ecdefiam  debacchandi  Schifmaticis3&  Har-^ 
reticis  prava  libido  relida  efset . Quia  vero  ab  iis  , qua?  fadi , ea 
qua?  juris  funt , & ab  iis  , qua? ad  indefedibilitatem  fpedant,  ea 
qua*  audoritatem  fupra  Concilia  conccrnunt  > fecernere  difficile 
admodum  eft  > propterea  uno  ferinonis  contextu  >fub  eadem  pro- 
pofitione  utraque  compledemur  . 

Pramotandum  fecundo,  quod  in  pratfenti  quasftione  Pontift- 
cem  ex  Cathedra  pronuntiantem  falli , & fallere  nefeium  Ortho- 
doxi  ferme  omnes  adftruunt  , tantumque  cum  , quu-m  tamquanv 
privatus  Dodor  fententiam  fuam  profert , eo  inerrantix  privilc- 
gio  pollerc  negant . At  hie  ambago  eft  dolis  , ac  fraudibus  a vim 
plcrumquc  fublefta*  fidei  ftudiofe  implicata  , quid  rei  ea  voce  ex 
Cathedra  intdligi  oporteat  • Dupinus  3 cui  adftipulatus  eft  Bof- 

fuc- 


liiSilttpM  by  Google 


Vl  N D1CA  T A . DlSS  E R T A T 1 O . $ 

fuetius  5 dcfpicatui  habet  diftin&ionem  iilam  , quafi  noritiam  9 
ac  inauditam  , qua  Romanus  Pontifex  bifariam  veluti  fcinditur  , 
ciquc  qua  Do&ori  fingulari  ca  infallibilitatis  nota  denegatur  » 
quae  ipfi , qua  Do&ori  ex  Cathedra  docenti  adferitur . Verum  non 
eratfane  cur  viro  delicati  faporis  difpliceret  ea  diftin&io , qu* 
Theologorum  cohorti  univerfae  arridcts  idque  animadverterc 
debuerat  fenfui  obvium  5 in  iis  omnibus  3 quae  Romanus  Pontifex 
loquitur  3 fcribit  3 di&at  3 refpondet  3 agit , non  agerc  Temper  ex 
munere  univerfalis  Ecclcfia:  Magiftri  3 nec  Temper  fidem  3 ac  mo- 
res fidelibus  cun&is  3 qua  late  patet  orbis,  praeferibere  . Hanc 
fane  diftin&ionem  in  Romano  Pontifice  innuit  Rufticus  Ecclcfia* 
Romanae  Diaconus  in  difput.  adv.  Acepholos  ajens:  Dei  Ecclejia 
familiaribus  non  intendit  3 neque  kypomnifticis  3 neque  iis  > qua  ai 
unum  fcf  domejlicum  jiunt  3fed  bis  , qua  ad  Synodos  3feu  a Synodic 
dogmatic e 3 & pubbliee , fcf  definitive  de  his3  qua  in  quajlionent 
veniuntt  deferibuntur . P.  Bagotius  Soc.  JeTu  in  apologetico  fidei 
lib.  4.  difp.3.  cap. 1 o.  fe&.  3.  Pontificcm  ex  Cathedra  turn  edice- 
re  cenfet,  quum  audito  Concilio  aliquo,  quod  ab  illo  audiri  vult, 
pronuntiat . Sane  olim  Romanis  Pontificibus  folemnc  erat  Sy- 
nodos  indicere  , auditifque  Epifcoporum  votis  rem  deffinire  , cu- 
jus  moris  frequentia  excmpla  in  Synodis  Romanis  hiftoria  Eccle- 
fiaftica  fuppeditat.  Aliquando  Romani  Cleri  adhibitis  confiliis  id 
praeftabant  j unde  idem  Clerus  Romanus  in  epift.  ad  S.  Cyprian: 
inter  Cyprianicas  30,  alias  31.  primas  quidem  dc  rebus  Eccle- 
fiafticis  decernendi  partes  Romano  Pontifici  tribuit  3 frequen- 
tatum  tamen  morem  fuifle  3 ut  non  ante  adhibitum  Cleri  con- 
filium  quidpiam  decernereiit , fcribit . Quo  quidem  loco  pdfime 
abufos  Chamierum , & Spanhemium  jure  optimo  arguit  do&ifs, 
Mamachius  orig.  Sc  antiq.  crift.  lib.  4.  p.2.  tom. 5.  pag.46.  not.i . 
S.  Siricius  poftquam  Jovinianum  diris  cun&is  devoviffet , ad 
S.Ambrofium  fcribens3/a<S®3  inquit3  Prafbiterio  omnium  noftrum , 
tarn  Prasbiterorum  3 quam  Diaconorum  3 quam  etiam  totius  Cleri 
una  fufeitata  Jententia  eft  3ut  Jovinianus , incentores  nova  ha - 
rejis  invents  Divina  Sententia  3 noftro  judicio  in  perpetuwn _j 

damnati  extra  Ecclejiam  remaneant . $.  Auguftinus  quoque  lib. 2. 
dc  peccat.  orig.  Capp.  8.  & 1 7.  innuit  S.  Zo2imum  in  Pelagii  3 & 

A 2 • C*l«- 


4 Privilegia  Rom.  Pontifici 
Caeleflii  damnatione  confilium  5 ac  fenfum  adhibuiflc  Ecclefiae 
Romans*.  Hifcc Synodis  > atque  Romani  Clcri  Officiis  ratione 
optima  fuffcda  ire  cum  Cardinalium  Confiftoria  3 turn  S.  Con- 
gregationes  3 quae  jure  optimo  perennes  Synodos  3 ac  prsefto  Tem- 
per Romano  Pontifici  adftantcs,  quis  nuncuparit,  harumquc  ope> 
votiTque  cun&a  fieri  non  nemo  nofeit . Verum  nefas  eft  inferre_* 
cxindc  Romanum  Pontificem  e gradu  indeffc6tibilitatis  exciderc 
illico  3 atque  quum  inconfulta  Romana  fua  Ecclefia  quidquam  in 
fide  3 & moribus  fucrit  mollitus . Nainque  ita , non  Pontifici  3 Ted 
Romano  Clero  privilegium  illud  foret  adjudicandum  ; ita  Petri 
perfonam  gcrcret  > ac  privilegium  tencrct  Romana  Ecclefia  , non 
Romanus  Pontifex  j ita  in  Pontificem  ipfum  Ecclefi*  Romans: » 
non  e converfo  > jufdicundi  effet  au&oritas  j ita  fupra  caeteros  or- 
bisEpifcopos  Romanus  Pontifex  peculiari  aliquo  nonfrueretur 
privilegio . Sane , ut  infinita  omittam  ex  dicendis  facile  colli- 
genda , illud  hie  dicanf : S.  Leoncm  procul  dubio  Ecclefia:  Roma- 
nae  adjutorium  non  adhibuiflfc , quando  tamqnam  fidci  rcgulam 
fuam  Epiftolam  dogmaticam  ad  Flavianum  legendam  9 ac  reci- 
piendam  a Concilio  Chalcedoncnfi  mifit  > & mandavit  > nec  indi- 
cium eft  Romas  prius  > ac  poftca  Conftantinopoli , &Chalcedone 
fuiffe  publici  juris  fa&am.  Hifce  fimiliter  , & fequcntibu*ever- 
titur  Launoii  > & Scrrii , dilfert.  dc  Rom.  Pontificc  in  ferendo  de 
fide  , moribusque  judicio  falli , &fallere  nefcio  , fubdola  plane 
fententia  privilegium  hoccc  Pontifici  adferens  3 fi  tamen  confen- 
fus  acceficrit  Ecclefiae  fpecialis  Romana:  : hac  fcilicet  conditione 
Pontificiam  infallibilitatem,  quam  aedificarc  fimulat,  prorfus  ever- 
tit  3 atque  i Pontificc  in  Clericos  a Magiftro  in  difcipulos  » a 
Capite  in  membra  5 ab  Paftorc  in  oves  nefaria  juris ac  rationis 
inverfionc  transfert.  Natalis  Alex.  Hift.  Ecclcf.  ad  Sxcul.y.  dif- 
fert.a.  Schol.  a.  viralioquin  claboratiflimi  ingenii  , eritiecs  ex- 
quifiti/fimas,  & omnimodas  cruditionis,  ut  Pontifex  fidemnoftram 
oblige!  verbis  Cuis  3 vult  ilium  in  antccefliim  attendentem  ad 
Scripturam3&  traditionem  Ecclefia:  Romana: , per  Theologos  ex- 
pendilfe  controverfras , adhibuifle  vicinorum  Epifcoporum  3 & 
Cardinalium  fententiam  9 fudiffc  ad  Deum  preces  T turn  demum 
ejus  dccreta  roborari  acccdente  Ecclefi*  confcnfu  : Natali  fuffra- 

gan- 


V IN  D 1 C AT  A DlSSERTATXO.  $ 

gantur  omnes  ferme  Pontificiae  infallibilitatis  oforcs , vcl  potius 
illfc  corundera  fcnfus,  qui  ipfum  non  praeterierant,  expreflit.  Ne  * 
vcro  ii  turpitcr  migantur  , eaquc  claufula  Pontificiam  infallibili- 
tatcm  enervant , &cxtinguunt  non  modo  , fed  ad  privatum  cujus- 
libet  Epifcopi  gradum  deprimunt . Enim  vcro  nonne  Epifcopus 
quilibet  in  caufis  fidei , vcl  morum  fcntentiam  dieens,  cui  dicendi 
fane  omnino  jus  vindicant  ill i , fi  accedat  confenfus  univcrfa:  Ec- 
clefi*  , infallibilis  prorfus  cvadct  ? Quid  ergo  prarfcrct  privilc- 
gium  alioquin  peculiare  concelfum  Pctro  , & per  Pctrum  Roma- 
nis Pontificibus  ? Quid  adftruent  SS.  Patrum  voces  , Romanos 
Pontifices  pro:  caeteris  vel  de  fide  inquirendum  > vcl  de  fide  locu- 
tos  dcmifTc  cxcipientium  , vel  corundcm  fidem  immaculatam , & 
integram  prxdicantium  ? Seddc  his  mox  . Prseftat  ergo  dicerc 
Romanum  Pontificcm  tunc  loqui  ex  Cathedra,  quando  perfonam 
gerendo  Magiftri , & Do&oris  Ecclcfiae  in  caufis  fidei , & morum 
ad  Ecclcfiam  univerfam  fententiam  dicit  > cui  ita  diccnti  refra- 
gari  fummum  fit  piaculum , quum  id  credere , vcl  id  agcrc  , quod 
Pontifcx  itacredendum , aut  agendum  docuerit , neceftc  fit , ut 
multis  oftendemus.  Ita  autem  crcdendum  , vcl  agendum  turn  dc- 
mum  Pontificcm  qua  Pontificem  docerc  dixerim , quum  five  in 
Concili©  , five  extra  Concilium,fivc  verbo,five  feripto  Chriftifidc- 
libus  univerfis  Chrifti  vice  , aut  SS.  Apoftolorum  Petri , & Pauli 
nomine  , feu  Apoftolica:  Sedis  au&oritatc  , autfimilibus  aliis  mo- 
dis  quidpiam,  Anathematis  poenis  five  adjc&is  , five  prxtermiffis 
credendum,  aut  agendum  prscipit,  aut  prohibet . Atquc  quidem 
antequam  ita  pronuntict  in  more  pofitum  eft  praemitti , imo  prae- 
mittenda  ex  muncrc  efse  turn  exquifitum  rei  examcn  , turn  dili- 
gentem  cum  verbo  Dei  feripto,  aut  tradito  collationem  , turn 
do&iflimornm  hominum  confultationes  , turn  demumapud  Dcum 
eftiifas  prcccs  cxiftimo  , ea  ratione  nimirum  , quod  divinar  res  di- 
gne  diligenterque  fint  pertra&anda?  , Deiquc  operibus  coaptari 
quoque  hominum  operam  deccat , &oportcat:  nihilominus  con- 
ditioni  huiccc  , quam  ex  illis  unam  ccnfco  , quarum  dcfe&us  qui- 
dem culpa  non  vacet , cffe&u  tamcn  non  fruftrentur  fuo , illiga- 
tum  inerrantiaf  privilegium  minime  putaverim  : ut  enim  ita  non 
pueem  id  efficn?  turn  quod  in  bonum  Ecclcfi#,  ne  videlicet  de  fide 

unqua/n 


6 Privilegia.  Rom.  Pontifici. 
unquam  periclitctur  , privilegium  illud  collatum  fit : Ecclefiar 
autcm  bonum  hoccc  a Pontificis  humana  opera  pendere  , ita  quod 
ilia  diferimini  obnoxia  continuo  evadat  5 fi  iftius  operam  defide- 
rari  aliquando  contingat , non  arbitrarer : turn  quod  humana 
opera  quum  latos  neque  ftatutos  fines  habcat,  majorque , aut 
minor  poflit  prolibituhorainum  adhiberi:  eidem  videlicet  rei  va- 
riae  , indiftin&c  illigata  abfque  injuria  Spiritus  adfiftentia 
dici  vereor  an  poflit : fed  & fubdubitandi  indc  fern  per  locus  effet, 
num  fufficiens  adhibita  diligentia  fuerit  5 cxindcquc  anfam  facile 
arriperent  Pontificiorum  decretorum  contemtorcs  eadem  poftha- 
bendi  j caufantes  non  adhibitam  3 ut  fuifset  par  3 diligentiam  • 
Quomodo  plane  dubi tare  pronum  eft  dc  Pontificibus  nonnullis  , 
qui  faeculo  Apoftolicam  Sedcm  nonnulla  labe  dchone- 

ftarunt  3 eaque  potilfimum  ex  praecipiti , peflimoque  aliquando 
agendi  confili©  : turn  quod  ex  Dei  verbo  five  fcripto3  five  traditq* 
ex  quo  privilegium  iftud  Pontificibus  vindicandum  aggredimur 
nufpiam  adparet  veritatis  adipifeenda*  gratia  prazrequifitam  ejus- 
modi  operam:  difficilcque  pariter  probarctur  veterum  Pontificum 
germana  procul  dubio  decreta  > ut  mox  de  Epiftola  S.  Leonis  ad 
Flavianum  dicebam , omnia  omnino  ad  earn  incudcm  adornata 
femper  fuifle  : quamquam  praetermifla  non  fuiflfe  probe  reputan- 
dum  fit ) ex  ca  praefertim  Romance  Ecclefiae  Sacra  confuetudine  3 
qua  rebus  difficilibus  dirimendis  congrcgarc  Synodos  Pontificibus 
dim  folemne  erat , quarum  jam  nunc  loco  funt  Cardinalium  Con- 
fiftoria  3 Sacraeque  Congrcgationes  . Fac  tamen  exempli  gratia, 
praetermifla  finite , quidpiam  nihilo  fecius  fide  divina  credendum 
proponi : quid  agendum  Chriftifidcli  co  in  cafu  erit  ? Hacrcbit  nc 
anceps  > an  adhaerebit  ? Quid  fi  hie  haereat  > adhaercat  ille  ? Eccc 
tibi  ex  difeordia  fidem  in  diferimen  addudam  ? 

Praenotandum  3.quodfub hac noftraacceptione  3 Pontificis 
feilicet  pronuntiantis , aut  qua  Do&or  fingularis  eft , aut  qua  Do- 
dor  publicus  Ecclefiae  universe  dicens  , admitti  3 atque  ratione 
optima  conciliari  poteft  Celebris  ilia  Romanum  Pontificem  inters 
& Sedcm  Apoftolicam  diftmdio , quae  alioquin  prorfus  exfuftlan- 
da  , aut  riftt  cxcipienda  forct  3 ut  q uae  ab  cjufdcm  Scdis  oforibus 
inveda  ad  Romanos  Pontifices  illudendos,  aut  eludendos . Pri- 
mus 


Digitized  by  Google 


Vindicata.Dissertatio.  7 

mils , quern  fciam  , qui  hanc  diftin&ioncm  inter  Apoftolicam  Sc- 
dcm,ac  Pontificem  in  ea  fedentem  adinvencrit,fuit  Auxilius  Prxs- 
byter  faeculi  i o.  Au&or.  ita  namque  lib.  2.  inferipto  Infenfor  , 
Vefenfor , quo  non  fecus  ac  2.  Ordinationes  a Formofo  Papa  fa- 
&as  contra  Stephanum  VII.  defendit  cap.  18.  ita  feribit : aliud 
funt  Pontificates  Seda  aliud  Pr&Jidcnta . Proinde  horns  , 1$  digni - 
tas  uniu  s cujufque  Sed  is  obfervanda  funt : Prafidentes  autem,fi 
deviaverint  3 per  devia  fequendi  non funt  j hoc  efifi  contra  fidem , 
vel  Catholicam  Religionem  agere  caper int  , in  talibus  eos  ncqui- 
quam  fequi debemus  . Atque  ita  quidem  in  opinione  Auxilii  lib.i . 
capp.  2 5.S  &:  27.5  &lib.  2.  cap.  4.  Liberius  hxrcticus  , & apofta- 
ta  fuit : Stephanus  vero  VII.  reiterari  jubens  ordinationes  a For- 
mofo fa&as  per  devia  abreptus  fuit . Auxilii  vero  hxrentes  vefti- 
giis  Romanorum  Pontificum  convitiatores  ca  adhibita  diftin&io- 
ne  , Apoftolicx  quidem  Sedi  debitum  confervandum  honorem.* 
profitentur , camque  prorfus  ab  errore  immunem  predicant  > in 
Pontifkcs  vero  infrunite  infrxnequc  dcbacchantur  , nec  uni  } nee 
unam  erroris  perfonam  imponere  abfterrentur , uti  obfervatum 
rite  a do&iflimo  Joanne  Nlorino  eft  prxfat.in  laudatos  duos  Auxi- 
lii libellos  ) quos  fuo  commentario  de  Sacris  Ordinationibus  in- 
texuit . Vcrum  enim  vero  Sedis  Apoftolicx  nomine  quid  aliud  po- 
tiftimum  intelligi  oportet  > quam  in  ea  fedentes  Romanos  Ponti- 
6ces  > dum  perfonam  gcruntMagiftri  Ecclefiam  univerfam  cdo- 
centis  ? Ita  plane  intellexere  Galliarum  Prxfulcs  prxftantiftimi , 
quamvis  inane  diferimen  illud  ab  Gallis  nonnullis  invedum  non 
ignorarent ; fub  Sedis  , inquam  , Apoftolicx  nomine  Pontifices 
in  eadem  prxftdentes  dum  c Cathedra , ideft , ut  Dolores  Ecclc- 
fix  univerfx  pronuntiant . Ita(ut  illos  nunc  omittam  quorum 
laudes  fuo  loco  erunt  eelebrandx  ) in  Romano  Pontificc  Sedis 
Apoftolicxj  feu  Roman*  Ecclcfix  audoritatem  vigere  apertiffime 
dcclararunt  Epifcopi  Gallicani  an.  1 £53.  feribentes  ad  Innocen- 
tium  X,  Epifcopi  Provincix  Rhemenfis  an.  1699.  ad  Innoccn- 
tium  XHi  Epifcopi  Parifiis  congrcgati  an.  1 68a.  ad  Innocen- 
tium  Xlj  quantum  olim  ajentes  a majoribus  noftrrs  Apoftolic a dV- 
di  delatum  eft , tantum  nos  veftra fanftitati  debere folemniter  profi- 
temur  . Vide  Mcmoirc  du  CIcrgc  tom.  1.  edit.  Parif.  an.  171* 

Ita 


8 Privile<;ia  Rom.  PoNmici 

Ita  anno  1 69$.  incaufa  libri  Gallice  infcripti : Explication  des 
Maxima,  ad  Innccntium  XII  ipfc  Au&or  Illuftrifs.  D.  Dc  Fcne- 
Ion  fcribcns  > & Epifcopi  an.  1700.  Parifiis  congregati . Ita  Epif- 
copi  Parifienfis  3 Meldenfis  , & Carnotenfis  ad  InnoccntiumXII. 
fcribcntcs  : atquc  in  cadcm  caufa  Epifcopi  Provinciarum  Rhoto. 
magenfis>  Parifienfis  ,Narbonenfis,  Rhemenfis,  Cameracenfis  &c- 
an.i  tf^p.Ita  rurfus  in  caufa  Janfenii  in  litteris  ad  Clementem  XI> 
Epifcopi  Parifiis  an.  1705.  colle&i  5 & in  caufa  Quefnelli  in  lice, 
adcundem  Pontificem Epifcopi c Ccetu  Parifiis  habito  an.  17130 
&i7i4i  fpcciatim  vero  Languetius  Archiepifcopus  Senoa  : in 
monito  ad  fuse  Dioecefis  refradarios  an.  1718  5 Cardinalis  de— a 
Bifli  Epifcopus  Meldenfis  in  docum.  Paftor.  contra  appellat.  a 
Conftit.  Vnigenitus  an.  1728  ; Cardinalis  de  Tcncin  Archiepifco- 
pus Lugdun.  in  epift.  ad  Epifcop.  Sanitienfcm  an. 2 729;  Cardi- 
nalis de  Noallies  in  mandato  pro  Conftitution.  l/ineam  Domini 
an.  1705.  BolTuetius  Epifcopus  Meldenfis  in  docum.  Paftorali  de 
promijjionibus  Eccles.  an.  i72$r,de  S.  Albin  Archicp,  Cameracen- 
fis  in  docum..  Paftor.  adverfus  confultat.  advocat.  an.  1 730}  De  la 
Farre  Epifc.  Laudun.  in  docum.  Paftor.a'e  obedientia  debita  Conjlit. 
Vnigenitus  an. 1 730s  docentcs  Scdis  Apoftolica?  judicium  ab  Epif- 
copis  coardari  non  pofte , & appeliationem  a dogtnaticis  Scdis. 
Apoftolicae  Judiciis  nullam  cfse  5 De  Colongue  Epifcopus  Apten- 
fis  in  fuo  mandato  an.  171 7;  ubi  diftindionem  illam  Pontificem 
inter, & Sedem  Apoftolicam,  vocat  abjlraBam , ab  hareticis  inven • 
tam , & veteribus  Eccleji * Patribus  ignotam  , imo  ab  ipfis  pro- 
feriptam  3 De  Mailii  Archiep.  Rbem.  in  mandato  part,  dc  Conftit. 
Vnigenitus  an.  1718.  ilium  detrahere  Sedi  Apoftolicae  ajens , qui 
Pontificis  difiinitionibus  refiftit : Anonymus  Epifcop.  in  epift.  ad 
Epifcop.  Antifiodor.  , qui S.  Petri  Damiani  Teftimonio  probat 
aScde  Apoftolica  non  diftinguendum  Romanum  Pontificem . Ea- 
dem , quae  Epifcoporum  fentcntia3  Thcologorum  Paiificntium 
eft  : Ita cnim  cenfuit  S.  Facultas  Parifienfisan.  172^.  adverfus 
Quefnelli  Scdatorcs  earn  diftindionem  obtrudentes;  Thomalfinus 
diflert.  2 o.  in  6.  Synod,  n.  1 7.  Tournellius  dc  Ecclcf.  Tom.  2 . 
Serrjus  difsert.de  Rom.  Pontif.  cap.  10.  Ratio  denique  id  fuadet: 
Nam  quorfumaScdc  Apoftolica  diferirainatur  in  eafedens  Pon- 

tifex? 


Digitized  by  Google 


Vindxcata.  Prolegomenon.  p 

fcx  ? Numquid  non  ftatim  obtutibus  occurrit , quod  judicium  in- 
de  manans  a viro  in  ca  fedentc  manare  oportct  ? Numquid  fcmel 
adferto>quod  in  ea  fedcns  Pontifcx  crret,&a  fide  devia  edicat,nc- 
ceflc  eft  ftatim  errori  Sedem  ipfam  fubjedam  intelligi  ? Apage 
ergo  diftindioncm  eo  dolo  adinventam  , nimirum  ad  declinan- 
dam  turn  venerabilem  Patrum  audoritatem  , turn  ad  conflandam 
Pontificibus  Summis  invidiam  . Adifis  virum  dodifltmum  Soar- 
duin  tom.  i . diflert.  prarvia  de fupr.  Rom.  Pontif.  auftorit.  hodier- 
na  Ecclefut  Gallicana  doftrina  . Quando  igitur  > ut  repetam  ver- 
bo  , quidquam  credendum  3 aut  agendum  Pontifex  Romanus  Ec* 
clefiaeedixerit , id  profedo  credendum  > aut  agendum  nobis  pro- 
poni  autumemus  a Sede  Apoftolica  3 atque  id  credere  9 aut  agerc 
noftra  fummopere  intcrefle  arbitremur  . Confer  Bailium  fumma 
Cone.  tom.  i . in  appar.  tit.  de  verbo  Dei  definit:  8 j Macedum_> 
lib.  de  Rom.  Pontif.  j Hurtadum  Theolog.  reform,  quaeft.  i8j 
Orfium  lib.de  infallib.  & audorit.  Rom  Pontif.;  Mattharum  Petit* 
Didier.  trad,  de  audorit.  & infallib:  Sum.  Pontif.  > & diflert.  H i- 
ftor.  Theolog.  circa  fenfum  Cocilii  Conftant  ; Anonymum  audo* 
rem  diflert.  duplicis  De  Rom.  Pontif.  privileges  ; iUuftriffirrum 
Sommier  Hiflor.  dogmat.  Scdis  Apoft.;  Anonymum  audorem 
obfervat.  Theolog.  hift.  criticar.  in  hiftor.  Ecclefiaft.  D.  De  Fleu* 
rj;  Eminent,  Aguirraeum  trad.de  Cathed. Petri  ; Cavalcantem  in 
vindiciis  Rom.  Pontif.  j Eufebium  Amort  in  demonftration.  cri- 
tica  Rejig.  Chrift.  par.  i . quaeft.  4. , aliofque  fuis  locis  laudan- 
dos . His  praejadis  antequam  de  Romani  Pontificis  privilegiis 
inftituatur  fermo  5 e re  eft  5 ut  de  iifdem  privilegiis  $.  Pctro 
a Chrifto  Domino  collatis  agamus  • 


De  Privilegiis  J1.  Petro  a Chrifto  Domino  coll  it  is 

4 . , . . V 

P R O L E G O M E N O N. 

QUandoquidcm  Romano  Pontifici  adferenda,  vindicanda* 
que  privilegia  ex  cofonte  promanant , a quo  in  S.  Petrum 
defluxere  , co  quod  S.  Petri  fucceflor  fit , Chrifti  Domini* 
Pars  /.  ' B Vica 


io  Privilecia.  Rom.  Pontifici. 
Vicarius , & Ecclcfia?  Caput , & Primas  j opera?  proinde  eft  prc- 
tium  cadcm  privilegia  in  S.  Petro  arguments  in  atiteceflum  fuU 
ciri,  & firmarc  , oftendendo  videlicet  i . eum  Romanum  Epifcopa- 
tumgeflifle  : 2.  ab  codem  Romanum  Epifcopatum  folitarie  , abs- 
que S-  Pauli  confortio  geftum  : 3.  eidem  a Ciiriito  Domino  colla* 
ta  cum  Primatu  ca?tera  privilegia  . Caufam  enim  Romani  Ponti- 
ficis  agendam  adgredimur  Orthodoxos  alioquin  adverfus  non_> 
modo  , fed  adverfus  Haeterodoxos  j e quibus  alii  quidem  » ut  Ro- 
mani Epifcopi  Primatum  a S.  Petro  derivatum  evertant,  fclfio- 
nem  S.  Petri  Roma?  inficias  eunt : alii  vero  non  id  quidem  infician- 
tur  5 bene  tamen  ejufdem  Primatum  j aut  ca?tera  Primatum  con- 
fe&antia  privilegia 

De  Romano  Petri  Pontificate 


§.  I. 

QUod  ad  primum  igitur  pertinet , S.  Petrum  Romam  veni£ 
fc  j ibidem  Epifcopatum  egifle  3 ibique  fatis  fuifle  fun&um, 
multa  fuadent.  1 . ejufdem  S- Petri  Epiftola  1. cap. 5. , qua 
ait  ifalutat  vos  Ecclefii , qu£  ejl  in  Babylone  collegia  , & Marcus 
filius  meus  *,  quibus  verbis  concluditur  hanc  Secundam  Epiftolam 
non  fecus  ac  primam , de  qua  in  eadem  fit  fermo  , Roma?  feriptam 
fuifle  , quam  Babylonis  nomine  defignat . Cur  Apoftolus  Babylo- 
nis  nomine  Romam  defignarit , & allegoriam  hanccc  adhibuerit, 
ratio  efle  potuiti,  turn  nc  ubi  moraretur  indicaret  y prudentiae 
enim  erat  5 ut  time  temporis,  quo  inimicorum  perfecutionibus 
premebatur , ac  fidelibus  per  Evangelium  Ecclefia?  gignendis  ope* 
ram  primam  navabat5  fe  fe  occultaret  s turn  quod  ad  Hebraeo's 
feribens  ad  fidem  adductos  > jamque  hifee  allegoriis  aflixetos,  qui- 
bus facile  perfuafum  erat  per  Babylonem  intellc&am  iri  Romam 
idololatria?,  vitiifque  deditiffimamj  nonfecus  ac  fatis  compertum 
crat  per  Sodomam  , Urbem  turpibus  vitiis  depravatam  5 per 
iEgyptum  9 Regiouera  fuperftitionibus  corruptam  &c.  intelligi , 
caratione  Babylonis  vocabulo  Romam  nuncupavit,  ut  qualis  fue- 
m Parentibus  captivis  Babylon  3 intclligerent  Judjeis  , & Chri- 

ftianis 


Vindicata.  Proleg.  if.  I.  n 

'ftianis  Romam  cffe  . Quod  vero  Babylonis  nomine  Romam  revcra 
intellcxerit  S.PctruSjid  negarunt  plerique  quidcm  exProteftanti- 
bus  prajfertimjin  diverfas  opiniones  diftradi.Nam  LudovicusCa- 
pellus  hift.  Apoft.  Babylonis  nomine  Hicrofolymam  intelligi 
vult  3 eo  quod  ea  in  Urbe  poft  Chrifti  necem  in  Chriftianos  farvi- 
tum  vehementcr  fit.  Jofcphus  Scaliger  in  Chr.Eufcbiij  Salmafuts 
dc  Primatu  Pontif.,  Drafius,  & Bafnagius  in  Confin.  Jofcphi  Ba- 
byloncm  3 de  quaS.  Petrus,  cfle  Urbem  Chaldea*  celcbremvo- 
lunt  , quam  Tub  id  temporis  non  fuifle  incolis  oninino  deftitutam  » 
ncquc  omnes  ex  ilia  Judaros  egreflos  contcndunt . S.  Pctrum  An- 
tiochia  Babyloncm  perrexiftc  , poftquam  in  Provinci'as  Euphrati 
fatis  proximas  j fcilicet  Bythiniam  3 Galatiam  , Pontum  & Cap- 
padociam,  Evangelium  intulifiet . Alii  ex  adverfo  pro  Babylone_-5 
jEgyptia  pugnant  5 Babyloncm  Chaldea?,  c qua  expulfi  Judxi  fuc- 
rant,  tunc  incolis  deftitutam  fuifle  affcrcntes-,  atque  ex  his  Pearfo* 
nus  oper.  pofth.  pag.  54.3  & 56.,  & Georgius  Hornius  hift.  Eccl. 
part.  1 . art.  1 . Verumtamen  Babylonis  nomine  a S.  Petro  non  in- 
dicari  Babylonem  Aigypti , exinde  fuadetur  , quod  in  ca  com- 
moratos  fuifle  Judxos  nullus  cnarrat } nam  crat  non  Urbs  , fed 
Caftcllum  3 lit  nominavit  earn  Strabo  lib.  3 7.  i ab  ullo  in  ea  pra:- 
dicatum  Evangclium  , in  ea  ullum  per  fa»cula  plurima  confedifle 
Epifcopum  3 memorix  nufquam  proditum  eft  : Nam  Epifcopo- 
rum  primus,  qui  Babyloni  Aigyptix  prxfuerit,  juxta  Spanhemium 
diflert.  dc  tcmerc  crcdita  Petri  in  Urbem  Rom.  profe&ione  } fuit 
Cyrus  3 cujus  nomcnoccurrit  Ad.i.  Cone.  Chalcedonen.  > juxta 
Baronium  ad  an.  45.  fuit  Zozimas  fub  Juftino  Juniore  , ideft  Ec- 
clefix  5.  fxculo  * Neque  efle  Urbcm  Chaldex  exinde  fuadetur  3 
quod  fub  id  temporis  lapidum  potius  congeries  , quam  Civi* 
tas  videretur  tefte  Plinio  lib.  6.  cap.  16.  defertam  ferme  feripfe* 
rit  Strabo  j & vix  populo  minimam  cjus  partem  frcquentataiTL# 
memorarit  Diodorus  . Quin  imo  Caj  Augufti  tempore  Judxos> 
quotquot  Babylonc  agebant  3 expulfos  fui He  } & internecione  de- 
letos  feribit  Jofcphus  lib.  1 8.  antiq.  cap.  12.  Nonerat  ergo  cur 
hifee  j aliifquc  hujufeemodi  argumentis  Protcftantium  abftra&i » 
dc  feiifu  Babylonis  a S.  Petro  commcmoratx  dubitarent  3 Petrus 
De  Marca,  & Harduinus  jiiam  Michaclcm  Cxfcnatem  3 Marfilium 

B 2 Pau- 


12  Privilegia  Rom.  Pontipici 

•Patavimim  *,  Joannem  Avcntinum  ; Joanncm  Lelandumj  Carolutfi 
Molinaeum  ; rifque  non  abfimiles  non  moror . Babylonis  ergo  no*- 
mine  Romam  deftgnatam  fuifle  a SPetro  fuadetur  ex  eo,tum  quod 
S.  Joannes  Apoc.  17.  Babylonis  nomine  intellcxerit  pariter  Ro- 
mania atque  icaintcrprctati  funt  locum  S.  Joannis  Tertullianus 
iib.  adv.  Judatos  cap.  9.  ,&  lib.  3.  contra  Marc.  cap.  1 3 j S.  Hiero- 
nymus in  Joan.  24'  & 27. , &lib.  2.  contra  Jovin:,S.  Auguftinus 
•lib.  1 8.  de  Civit.  cap.2 2 . 3 & mterpretes  in  Apoc.  1 7.:  turn  quod 
locum  S.  Petri  de  Babylone  pro  Roma  accipicnda  interpretati 
fint  Papias  apud  Eufebium  lib.  2.  hift.  Ecclcf.cap,  14. , Eufebius 
ipfe  > S. Hieronymus  in  Catologo  &c.:tum  quod  ex  Adibus  Apoft- 
cap.  ultimo  , & epift.  ad  Rom.  cap.  1 . conftat  Ecclefiam  Jam  Ro- 
mae  ccnftitutam  fuifle  , antequam  Romam  venilfet  Paulus : Earn 
ergo  conftitucrat  S-  Petrus : turn  quodS.  Marcus  Romaefcripferit 
Erangelium  , prout  ibi  S.  Pctrum  praedicantem  audierat,  utte-. 
ftantur  Clemens  Alex,  in  lib.  Hipotyp:  5 Eufebius  lib.  1 1.  hift. « 
Ecclef.  cap.  1 5.i  & S.Hieronymus  in  Catalogo  : turn  quod  vido- 
riam  Romae  de  Simone  MagoaS.  Pctro  relatam  commemorent, 
Arnobius  lib.  2 .j  Hcgcfippus  lib.  de  excidio  Hierofolym.  cap.  3 ^ 
S.  Cirillus  Hicrofol.  Cathech.^.jS.Ambrofius  in  trad.  De  Bafilicis 
Haereticis &c. , S.  Augnftinus  de  Haeres:  cap.i.,SeverusSidpitius, 
Theodoretus  3 S.  Ifidorus  Pelufiota;  V.  Bcda  in  epift.  1.  S.  Petri 
cap.  5.3  Occumenius  ineamd.  epift.  cap.  8.,  sliique  plures  . 2. 

S.  Pctrum  Romam  venifle  , ibique  Epifcopi  munere  perfun- 
ftum  mortem  occubuifle  referunt  Patrcs,  & Scriptores  Ecclefia- 
ftici : ex  GraecisS.  Ignatius  in  epift.  genuina  ad  Roman,  s Papias 
apud  Eufebium  hift,  Ecclef, lib.  2.  cap.  15.3  quam vis  vero  Papiae 
locum  apud  Eufebium  rccitatum  3 fcilicet : Salut&t  vos  Ecclejia  r 
qua  ejl  in  BabyUnc  cvllcfia  fejungat  Valefiirs  3 cxiftimans  non  ef- 
fe  Papiae  •>  fatetur  tamcn  a Ruffino  3 & Mufculo  eum  locum  tribui 
Papiae  : & Eufebius  ex  Papiae  fententia  S.  Petrum  Romae  fuifle  ^ 
aflerit.  S.  Iraeneus  lib.y.  adv.  Haercf.  cap.  33.  j S.  Dionyfius 
Corinth.  Epifcop.  in  cpift.ad  Roman,  apud  Eufebium  lib.  2.  hift. 
Ecclef.  cap.  25. 3 Clemens  Alex.  lib.  6.  hipothyp.  apud  Eufe- 
bium lib.  2.  cap.  1 5. , Origenes  in  Gen.,  & apud  Eufebium  lib.  3. 
cap.  i.,  S. Cyrillus  Hierofol.  cath.  tf. , Theodoretus  epift.  1 1 3. 

■ *.  i ad 


Digitized 


V 1 N D I C A T A . P R O L E 6.  • JT.  I.  I 3 
ad  S.  Lconcm  Magnum  , S.  Epiphanius  3 S.  Chryfoftomus  horn* 
32.  incpift.  ad  Rom. , S.  Athanafius  apology  aliiquc  . Ex  Latinis 
vcro  San»ftus  Clemens  epift.  ad  Corinth.,  Cajus  Prxsbyter  Tub 
Zephirino  Papadifcept.  adverfus  Proclum  aptid  Eufebium  lib.  2. 
cap.  2 5 j Tcrtullianus  de  prxfcript.  cap.  32  3 & 36 , de  baptifmo 
cap.4.jiib.4.adv.  Marc.cap.5,&  Scorp.  cap.i  53  S.Cyprianus  cpift. 

5 5.  ad  Cornclium  j Firmilianus  epift.  inter  Cyprian.  75  , S.  Ain* 
brofius  lib.  3.  dc  Sacr.  cap.  1 3 S.  Hieronymus  loc.  cit. , &c  cpift. 
4^3  alias  1 7.  ad  Marcellam  3 S.  Auguftinus  de  h*r.  cap.  1 3 S.Op- 
tatus  Millevit.  lib.  2.  cap.  2 3 Arnobius  loco  cit.  , Hegefippus 
loc.  cit.  3 La&antius  lib.  4.  inftit.  cap.  1 1 , Paulus  Orolius  lib.  7. 
cap.  4,  S.  Paulinus  Nolan,  in  Nat.  11.  S.  Felicis3  aliique  plu- 
x cs  , ut  proinde  , contra  quam  fenferint  Guillclmus  Vvicleffi  pr*- 
ceptor  apud  Bcllarminum  lib.  2.  de  Rom.  Pontif.  cap.i  , Luthc- 
rus,  Uldaricus  VclcnusLutheranus,  Illyricus,  Calvinus , Mar- 
cus Antonius  de  Dominis  5 Centuriatores , Salmafius  , Spanhe- 
mius  } aliique  apud  Jodocum  Coccium  tom.  2.  Thefauri  Catholi- 
ci  lib.  7.  art.  5 3 hac  in  parte  Catholicis  cohxrentes  exiftimarint 
Petrum  Romam  profc&um  3 Pcarfonus  aflerens  oper.  pofth.  a_» 
veteribus  numquam  in  dubium  revocatum  5 vel  quod  Petrus  Ro- 
manam  Ecclefiam  erexerit , vel  quod  Pontificcs  ei  fuccedaat : 
Grotius  in  1.  Petri  5 , &Hammondus  diftert.  5.de  Epifcopis  & 
Prsesbyteris  Babylonis  nomcn,  dc  qua  Petrus,  a veteribus  de  Ro- 
ma Temper  explicatum  fuiflfc  confentientes  : Ufterius  ad  an.  66 , 

6 67.  Petrum  Romae  Tub  Nerone  fupremum  diem  obijfle  , & Ro- 
ma epiftolas  dedifle  fecundam , & primam j Chamier  lib.  1 3 . cap.4, 
magni  faciens  Patrum  unanimem  dc  Petri  adventu  Romam  con- 
fenfum  , Blondellus  de  Primatu  pag;  14 , & 1 9.  Romanam  Eccle- 
Tiam  a Petro,  & Paulo  erc&am  afferens  j Francifcus  Junius , Sca- 
liger , Cafaubonus  , Petrus  Molinseus  , Samuel  Petit  > Scldenus, 
Vcdelius  , &c  ; qui-S.  Ignatii  in  epiftolas  feripferunt , inter  quas 
epiftola  ad  Romanos  habet : Non  ut  Petrus  , & Paulus  pracipto 
vobis  : Petrum  Romam  profe&um  teftantes  : Patricius  Junius  in 
nods  ad  epift.  S.  Clem,  ad  Corinth,  id  in  dubium  abfquc  temeri- 
tate  revocari  nequire  concludens  : Joannes  Clcricus  hift.  Ecclef. 
ad  an.  6 8 , Caveus  hift.  litt.  par.  1.  pag.  4,  & par.  2.  pag.  2 > 

Ifa- 


14  Privilegia  Rom.  Pontifici 

I fa  a cus  Ncvvtonus  cap.i  .obferv.  in  Apocalyp.,  Laur.  Moshemitis 
de  rebus  Chrift.  ante  Conftant.  , Thomas  Ittigius  hift.  Ecclcf. 
Sxculil.  cap.  4,  Herneftus  Grabbius  annot.  in  cap.  i.  lib.  3. 
S.  Irxnei , Samuel  Bafnagius  ad  an.  64 , aliique  Proteftantium^ 
apud  Fogginium  id  aflerere  coadi  : ut  proinde  fi  inconcufl* 
manet  critices  regula  ilia  : quod  fadum  hiftoricum , quod  coxvi , 
vel  fcrme  coxvi  integrx  fidei  audores  refcrunt  , quos  vetuftiorCS, 
vel  peritiores  non  im probent  5 quibus  Fideles  omnes , quin  Schif- 
matici , & Hxretici  per  plura  fxcula  fidem  adhibuere  *,  quodquc 
fadum  hiftoricum  confirment  publica  monumenta  , Sepulchral 
crcda,  Cathedra  extans,  Templa  conftruda  , Diplc-mata  &e. 
omnino  certum  eft  reputandum  , indubius  plane  eft  Romanu6 
S.  Petri  Pontificatus ; ejufmodi  enim  generis  eft  hiftoricum  fa* 
dum  de  Romana  S.  Petri  profedione  , & Pontificate , cui  uni- 
verfamox  recitata  fuffragantur , ut  proinde  vixetiam  reperiri  te- 
ftatior  hiftoria  poftit,  lit  air.  Vir  Cl.  Thomas  Mamachius  orig* 
& antiq.  Chrift.  lib.  2.  cap.  6.  §.2. not.  4.  Lcgendi  idem  Mama- 
chius ibidem,  Baronius  ad  an.44,  Bellarminus  lib.2.de  Rom.Pon- 
tif.  cap.  1 , Natalis  Alex.  hift.  Ecclcf.  ad  Sxculum  I.  diflert.  1 3. 
prop.  1 , Calmetins  diflert.  dc  itincre  Romano  S.  Petri  ad  1.  Pe- 
tri 5.  13  , Sandinus  diflert.  hift.  ad  Vitas  Pontif.  diflert.  3 , fed 
prxfertim  Petrus  Francifcus  Fogginius  exercit.  12.  dc  Roma- 
no S.  Petri  itinere  , Scheleftratius  diflert.  3.  tom. 2.  antiq.  llluftr. 
cap.i . & 2,  & Blanchinius  in  notis  ad  Anaftafium  Biblioth.  tom. 2* 
Videfis  ctiam  Tillemontium  tom.  1.  monum.  hift.  Eccl.  in  S.  Pc- 
tro , de  monumentis  Roma*  S.  Petro  eredis  diflerentem  , & Fe- 
vardentium  not.  in  cap.  1 . lib.  3.  S.  Irxnei . 

Pleraque  opponunt  Velcnus  , Salmafius  , Spanhcmius  , Spa- 
latenfis,  Turrctinus  , & Bafnagius  $ inter  qua?  primo  non  con- 
ftare  de  anno,  quo  Petrus  Romam  profedus  fucrit*,  quot  annis 
Rom*  fuerit  demoratus , quove  anno  vita  fundus  . Secundo  con- 
jeduras  plcrafque  efle  contra  illam  S.  Petri  Romam  profedio* 
ncm.Nam  Petrus  anno  a Chrifti  nece  20.  circiter  Hierofolymita- 
no  interfuit  Concilio  . Paulus  ad  Romanos  feribens  varios  falu* 
tat , Petri  nequidem  mcminit , imo  ait  fe  prxdicafle  , nonnifi  ubi 
Chriftus  prxdicatus  non  fucrat . In  adis  cap.i  8.  Paulo  adventan- 

te 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  . PROLEG.  §.  I.'  I £ 
te  Romam  dicitur  Fideles  omnes  ad  cum  confluxifle  , ncc  Petri 
fit  mentio  : dicitur  etiam  quod  Judxi  Rom*  commorantcs  , cum 
invifentcs  rogarint,ut  illis  de  RcligioneGhriftiana  differcrctjquod 
potius  a Pctro  expoftulaflcnt , fi  Roma?  fuifsct . Paulus  rurfus 
Roma*  ad  Philippenfcs  , Collofsenfes  , Ephefios  5 & Timotheum 
fcribens  nominat  varios  Romae  cxiftentcs  , a quibus  mittit  lalu- 
tem  * null  ibi  a Pctro.  Scd  & in  epiftola  ad  Galat.  bis  mcminit 
Paulus  habit*  cum  Pctro  collocutionis  , Hierofolymis  , nempc  , 

6 Antiochia? , non  mcminit , quod  Romx  cum  co  contulcrit . 
Petrus  infuper  , & Paulus  ita  inter  fc  convencrant,  ut  Evangclii 
laboribus  fibi  ex  compofito  diftributis  , Paulus  Ethnicos  3 Petrus 
Judaeos  in  fide  crudiret . S.  Lucas  etiam  in  Adis  hiftoriam  Apo- 
ftolorum  texens  hujus  profedionis  Roman*  nc  volam  quidenL, 
habet . Scd  ada  Lini  habent  Petrum  , & Paulum  diverfo  tempore 
pafsos  i & S.  Auguftinus  cpift.  8^.  fabulis  acccnfct  certamcn  Pe- 
tri Romae  habitum  cum  Simone  Mago  . 

Verumtamen  haec  tanti  non  funt  3 ut  noftrum  valeant  afsen- 
fum  extorquere  , ac  Patrum  traditionem  concutcrc  . Quaproptcr 

refpondco  ad  primum,  primoefto  Scriptores  non  conveniant  de > 

anno  Adventus  Petri  , conveniunt  tamen  de  Adventu  : nonne  de 
anno  Chrifti  Natali  3 & cmortuali  difsentiunt  Chronologi  ? atta- 
men  non  dubitant  de  Chrifti  Nativitate  , & obitu  ; non  fecus  ac 
convcnientes  Chriftum  obiifse  Tub  fincm  hebdomadum  Daniclis  , 
difsentiunt  tamen  in  Epocha  , a qua  iliac  incipiant  > an  a Cyro  , an 
a Dario , an  ab  Artaxerfe  Longimano  , an  ab  Artaxerfe  Mem- 
none. Refpondco  fecundo  variasefse  Veterum3&Recentiorum  fen- 
tentias  de  anno  Adventus  Petri  Romam  > quas  integrum  eft  cui- 
que  tueri  ; ncque  enim  ullam  ex  his  Epocham  probat , vcl  im- 
probat  Ecclefia  . Paulus  Orofius  lib.  7.  cap.  6 , Petrum  Romania 
ycnifse  exordio  Regni  Claudii  fcribit.Eufebius  in  Chron. , S. Hie- 
ronymus de  vir.  Illuftr.  cap.i  > & Addo  anno  2.  Claudii  afserunt. 
Vvcrncrus  Rollcvvink  in  fafciculo  temporum  anno  4.  Claudii : alii 

7 , alii  13  , ut  obfervat  Honoratus  a Sanda  Maria  tom.  1.  ani- 
mad.  in  rc^.  Crit.  difsert.  2.  art.  1 . Audor  Iibri  de  Mortibus  Per- 
fecuc.  Ladantio  attributus  cap.  2.  fub  Ncronis  Imperio  PetruiBL* 
Romam  venifse  feribit . Anaftafius  quoque  narrat  Petrum  ingrcl- 

fum 


T (5  PrJVI  LEG1  A RoM.  PoNTIFICI 
ftim  in  Urbcm  Romam  Tub  Neronis  Imperio  . Cui  opinioni  utro* 
quc  pollice  fiibfcripferc  Scaliger  in  nods  ad  Chron.  Eufcbii , Ba- 
luzius  tom.  r.  Mifcellan.  par.  i , Pagius  inS.  Petro  . Ex  Protc- 
ftantibus  vero  Samuel  Bafnagius  ad  an.  64 , Joannes  Fellus  in_> 
praefat.  ad  opus  lib.  dcMort.  Pcrfecut.jBumetius  praefat.  in  idem 
op. , Baudrius  not.  in  cap.  a.ejufd.  libri  5 Dodvvellus  difsert.  de 
prim,  fuccefs.  Rom.Pontif.  cap.  5 , in  append,  ad  Pcarfon.  3 & 
Caveus  tom.  2.  hift.  litt.  pag.  4.  cxindc  anfam  arripientes  erroris 
accufandi  veteres  S.  Petro  annos2  5.  Pontificatus  adferibentes  , 
Vcruni  nonerat  enr  La&antii  , & Anaftafii  locus  hos  au&oresa.* 
communiori  S.  Hicronymi , Si  Eufcbii  opinione  abftraheret  5 nam 
locus  ille  facile  intclligi  poteft  de  fecundo  reditu  S.Petri  Romam, 
ut  exponunt  Mamachius  loco  cit. , & Blanchinius  in  nods  ad  loc. 
Anaftafii : unde  verifimilior  eft  opinio  S.  Petrum  anno  2.  Clandii 
Romam  venifse  , quam  tenent  Eufebius , S.  Hieronymus , Addo, 
Sc  S.  Leo  ferm.  80*  ubi  ait : numquid  autjudicio  Pilati  , aut  f<e- 
'vitia  yudaorum  minor  er  at , vel  in  Claudio  pot eftas  , vel  in  Nero- 
ne  crudelitas  ? ubi  ad  marginem  adiicit  Pafchafius  Quefnellus : 
Petrus  fub  Claudio  Romam  venit , fub  Ntrone  moritur  . Eidem_> 
opinioni  adherent  Spondanus  ad  an.  44.  n.  6 , Sc  10  > Petavius 
Rat.  temp. par.  1. lib.  5.  cap.  3 , Coriolanus  in  Brev  ad  an.  33, 
Cabafutius  not.  Ecclef.  Saeculi  I.  in  Synopfi  , Natalis  Langle* 
tus , Fogginius  , Mamachius  , aliique . Annos  igitur  2 5 5 quot 
nempe  ab  anno  2.  Claudii , & Neronis  13  feu  ulcimum  interflu- 
xere  y S.  Petruin  Romanam  Ecclefiam  adminiftrafsc  conficiunt 
Schclcftratius  difsert.  1.  Antiq.  Illuftr.  cap.  5.  art.  4 , Blanchinius 
in  difsert.  de  Antiq.Rom.Pontif.catal.cap.4.  ex  Catalogo  Buche- 
rianofub  Liberio  Papa  confcripto  5 ut  conveniunt  cum  Bucherio 
in  can.  Pafch.Vid.  » Petavius  loc.  cit.  cap.  5 , Lambecius  lib.  4. 
comm.  Bibl.  Vindob.  5 Sc  Pearfonus  differt.  de  fuccefs.prim.Rom. 
Pontif.  cap.  1 3.  ex  inferiptionibus  Parietinis  Roman.  Pontificum 
in  Bafilica  S.Pauli  ViaOftienfi  S.  Leonis  I Jufsu  pi&is  imaginibus 
adje<5ds,&Catalogo  Felicis  IV3quibus  quod  ad  niimerum  annorum 
attinct , conveniunt  Catalogi  Bergomenfis 3 Cavenfis  , Farfcnfis, 
Luccnfis,  Belgicus  Papebrochii,  Sc  Colbcrtini  1 , 2 , 3 3 4, 
5 , 6 , 7 : cxindc  cum  Henfchcnio  cxcrcit.  4.  ad  Chronolog. 

Pon- 


Digitized  by  Google 


Vi  ND1CATA  . Pro  LEG.  Jf.  I.  17 

Pontif.  calculum  huncce  confidunt : anno  57  a Chrifti  obitu* 
40  /Etx  vulgaris  , ultimo  Caji  menfe  Aprili  S.Pctrum  Rom*  Oa- 
thedram  inftituiflc  ; tenuifscquc  ufquc  ad  annum  6 5 JEtx  vulga- 
ris , 12  Neronis  , diem  29  Junii . Monent  autem  mendofum  efse 
Chronicon  Latinum  Eufcbii,  in  quo  S.  Petrus  Antiochi*  fcdiC- 
fe  legiturannis  25  , locoque  5 a Typography  Bafileenfibus  ofei- 
tantcr  , vel  malitiofe  exaratum  n.  2 5.  Nam  Eufebii  Codices 
MSs.  Vaticani , Armenus  , & Gra?colatinns  Scaligeri  legunt  5 , 
non  25.  Major  eft  difsenfio  in  anno  necis  : nain  Eufebius  anno 
Chrifti  68  narrat  affe&um  fupplicio  S.  Petrum , cui  adherent 
S.  Hieronymus  , & Natalis ; fed  Petrus  Couftant  difsert.  prarvia 
ad  cpift.  Rom.  Pontif.  tom.  1 . hanc  Epocham  improbat , fcilicet 
ex  eo  quod , quum  Nero  eodem  Chrifti  anno  68  ( 1 4 fui  Imperii 
nonexa&o)  ante  29  Junii  interiifse  conftet , minime  acenrata 
eft  Epocha  Eufebii , & S.  Hieronymi , fi  Petri  Martyrium  in  earn 
diem  a 9 Junii  conjiciamus  , ficuti  celebrat  Ecclefia  . S.  Hierony- 
mus lib.  de  Vir.  Illuftr.  cap.  22.  alteram  indicat  Epocham  , fcili- 
cet Scnccam  ante  biennium,  quam  Petrus, & Paulus  Martyrio  affi- 
cerentur,  a Nerone  interfe&um  docet : at  conftat  Scnecam  un- 
decimo  Neronis  anno  occifum  i igitur  anno  1 3 Neronis  , Chri- 
fti 66.  Petrum  obiifse  necefse  eft . S.  Epiphanius  haer.27.  S.  Petri 
necem  in  annum  Neronis  12  , & Chrifti  66  iniicit , cui  opinioni 
adharrent  Tillemontius  , Gravczonius  > &Fogginius  . Baronius, 
Spondanus  , & Coriolanus  in  annum  69.  Dupinus  conjicit  in  an- 
num 6 4.  Pagius , Bollandus , & Blanchinius  in  annum  6 5 , fecuti 
Catalogum  Rom.  Pontif.  fub  Liberio  editum , quern  edidit  Bu- 
cheriusj:  Mamachius  in  annum  6 5,  vel  66.  JE rae  Chriftian* : 
Langletus  , &Calmetius  in  annum  66  Rix  vulgaris  . Obiifle_-> 
S.Pctrum  die  2 9 Junii  Catalogi  omnes  , & Roman*  Ecclefiae 
traditio  docent  , ut  oftendit  Fogginius  excrcit.5.  Nos  illis  adhac- 
rendum  cenfemus , qui  in  annum  £5  , vel  66  > S.  Petri  necem_* 
conjiciunt ; exinde  cnim  ad  annum  ulr:  Caji , five  i,  vel  2 Clau- 
dii » feu  A:r*  vulgaris  40  , vel  41,  vel  42  anni  25  praeterfluxe- 
runt > quot  Petrus  Romanam  Ecdefiam  adminiftravit . 

Ncque  vero  huic  fententiae  id  officit , quod  opponit  Pagius 
Brcv.  hift.  crit.  Rom. Pont,  dc  S.Pctro  fcilicet, quod  ex  A&J^poft. 

Part.  /.  C con- 


l8  P R I V I L E G I A . Ko  M.  P o NTl  F 1C1  . 
conftct  Pctrurn  in  Judaea  > & Syria  Temper  manfifsc  uTque  ad  ul- 
timum  Agrippae  Regis,  qui  Hierofoiymis  Petrum  in  vincula  con- 
jeeit  a quique  , tcftc  S.  Luca , paulo  poft  Caefareae  interiic . At 
Agrippa  anno  4 Claudii  mortuus  eft  , igitur  ante  annum  5. 
Claudii  Romam  proficifci  nequivit . Quin  Petrus , quum  praefuc- 
rit  Concilio  Hierofolymitano,  quod  juxta  Chronicon  Alexandri- 
num  anno  46  Chrifti  cclcbratutn  eft , fequitur  Petrum  ante  an- 
num 7.  Claudii  non  potuifsc  Romam  proficifci . Deniquc  Apol- 
lonius antiquus  Theologus  apud  Eufcbium  lib.  5.  hift.  heel.  cap. 

I 7.  audor  eft  Chriftum  Apoftolis  in  mandatis  dedifle  , ne  Hicro- 
folymis  ante  annos  12  difeederent  *,  unde  colligit  Petrum  annos 

I I tantummodo  Romanam  Scdem  obtinuiffc  . Non , inquam  3 ifta 
ofliciunt , namque  Apollonii  teftimonium  cum  Adis  Apoftolo- 
rum  3 9 praefertim  non  concordat , quibusconftat  Petrum  , & Jo- 
annem  ante  illud  tempus  Samariam  petiifle  , Petrum  Ecclefias  vi- 
fitandas  peragrafle , &e  carcerc  folutum  Judaea  ftatim  exceflifle  . 
Cum  Adis  vero  Apoftolicis  5 & Audorc  Chronici  Alex. , qui 
creditur  Gregorius  Pifides  7 Saeculi  Scriptor  , optime  cohaerenr, 
quae  opponit  Pagius  > ut  ex  fequenti  Epocha  feflionis  Petri  con- 
ftabit : fcilicct  S.  Petrus,  annis  fermc  4 manfit  in  Judaea  > anno 
Tiberii  ultimo  a Chrifti  nece  4 5 non  vero  7 , ut  ccnfuit  Petavius* 
Antiochiam  fc  contulit  Ecclefiam  erigendam,  ut  conftat  ex  Cliro* 
nico  Alexandrino : annis  7 Antiochenam  rexit  Ecclefiam  , non_» 
ita  tamen  , quin  interim  peragraret  alias  Provincias  3 Pontum  , 
Afiam  3 Cappadociam  , Bythiniam  : Antiochia  anno  1 1 a Chrifti 
obitu  rediit  Hie^ofolymam  5 ibique  ab  Herode  Agrippa  in  vincula 
conjedus  eft : paulo  poft  ab  Angelo  libcratus  eodem  anno  1 1 3 & 
Claudii  2.  circa  1 5 diem  Aprilis  (nam  diebus  Azymorum  carceri 
mancipatus  3 e carcere  liber  abierat)  Romam  profeduseft , ibi- 
que Scdem  fixit . Anno  7 Scflionis  Romanae  Claudii  1 Chrifti 
nece  183  Claudii  edido  adverfus  Judaeos,  Roma  & ipfe  Judaeus 
exul  abire  coadus  eft  j codemque  anno , non  vero  anno  20 , ut 
Haeretici  volunt,  celebrato  Concilio  Hierofolymitano  interfuit. 
Claudio  c vivis  fublato  Romam  repetiit  3 ibique  anno  j 3 Nero- 
nis  Martyr  occubuit . Ex  quibus  Pagii  argumenta  corruunt , fed 
&Onuphrii  Panvinii  in  addition,  ad  Platinam  corruit  opinio,  qua 

cen* 


Vindicate.  Pro  leg.  if.  I.  ip 

cenfet  S.  Petri  fefllonem  Romae  antcceflifsc  feflioncm  Antioche- 
nam . Contra  quam  opinionem  pugnant  Patrum  teftimonia  , prje- 
fertim  S.  Lconis  fcrm.i . in  Nat.  Apoft.,  Canon  Conciiii  Romani  , 
turn  fub  Damafo  , turn  Tub  Gclafio  an.494  , quo  dicitur  S.Petrum 
Antiochiae  primitus,quam  Romam  veniffct,habitafle;&.  ratio  ipfa* 
nam  AntiochenaEcclefia  , ubi  primum  credentes  Chriftiani  funt 
nominati,  jam  ere&a  crat  tempos  ante  illud,  quo  Romam  S. Petrus 
profe&us  ell : earn  igitur  erexerat  Petrus,  nifi  dicatur,  quod  nefas 
eft,alicui  ex  Difcipulis  Pctrum  fucceflifse  in  1 pifeopatti  Antioche- 
no  . Poftremo  Antiochiam  proficifcens , veldimifit  Romanam,  vel 
retinuit , fi  retinuit  ergo  duas  fimul  occupabat  Sedes  , fi  dimifit* 
non  fedit  ergo  Roma*  2 5 annis  contra  omnium  Scriptorum  fidem, 
de  quibus  fupra , videlicet  Eufebii , Hieronymi , Profperi  in_> 
Chron.,Cafliodori  in  Chron.,V.  Beds  de  fexta  a»tat.  ad  ann.4007, 
Au&oris  libri  Pontificals , Catalog.  Rom.  Pontif. , de  quibus  lc- 
gendi  inter  alias  Scheleftratius  difsert.  1.  cap.  5 , & Lorinus  in_r 
Ad.  Apoft.  cap.  9,  32.  ex  quibus  facile  . 

Refpondeo  ad  fecundum,nam  nihil  prohibet  quominus  S.Pe- 
trus  , Roirue  conftituta  Scde  , inde  difeefserit , & pluries  modo 
in  Orientem  , ut  docet  Sophronius  , modo  inOccidentcm  , ut  do- 
cent Innocentius  I , & ex  eo  Baronius  , Tirinus  , & alii , qua  dc 
re  legendus  Hugo  Ethcrianus  lib.  3.  cap.  17*,  iter  inftitucrit , 
unde  Concilio  Hierofolymitano  interfuerit  Claudii  ann.i  o,  & an- 
no poll  Concilium  Antiochiam  perrexeric , ibidem  a Paulo  redar- 
gues , ac  denique , vel  4 , vel  7 , vel  dumtaxat  1 2 , vel  1 $ 
Ncronis  anno  Romam  redierit , ut  proinde  bis  , vel  ter  , vel  fae- 
pius  Romam  venerit . Nec  mirum  quod  Petri  mentionem  non  fc- 
cerit  Paulus  , facile  Roma  abfens  fucrat  Petrus  : fed  ncque  exin- 
de  liceret  colligcrc  Petrum  Romae  non  fuifse  > nam  S.  Paulus  ad 
Ephefios  feribens  , nec  meminit  Timothei  Ephefiorum  Epifcopi » 
neque  S.  Jacobi  inEpiftola  ad  Hebraeos . Sane  Theodoretus  cx 
cpiftola  ad  Rom.  , qua  cap.  1 . S.  Paulus  ulus  eft  vcibo  Ccnfirman - 
di , colligit  a S.  Petro  jam  Romanos  fuifse  fide  imbutos  . Judaei 
vero  iccirco  S.  Paulum  rogarunt , non  ut  ab  illo  de  Chriftiana^ 
Religionc  cdocerentur , fed  ut  refeirent > quid  ipfe  , qui  habeba- 
tur  ejus  Sedas  do6hflimiis > de  ea  re  diccret . Nil  nairum  vero  > 

C a quod 


t 


20  Privilegia  Rom.  Pont  ifici 

quod  Paulus  ad  Galatas  fcribcns  non  meminerit  congrcflus  fui 
Roma?  cum  S.  Petro  , quia  turn  tcmporis  nondum  Paulus  Romam 
fuerat  profecius  ; nam  Romam  anno  tantum  3.  Neronis  vinous 
addu&useft,  juxta  calculum  Spondani  > Coriolani , &Langle- 
ti  1 confcripta  quippe  ilia  fuit  anteepiftolam  ad  Romanos  , in_» 
qua  tcftc  S.  Chryfoftomo  praefat.  in  epift.  ad  Rom.  S.  Paulus  illos 
videndi  vehcmens  defidcrium  promit . De  S.  Petri  ad  Judaeos  , Sc 
Pauli  ad  Gcntcs  Apoftolatu  dillcrens  S.  Hieronymus  in  cpift.  ad 
Galat.  cap.  2.  ait  quidem  principale  mandatum  fuiiTe  , ut  Petrus 
Judicos,  Paulus  Gentiles  in  fide  crudircnt  j in  commune  tamen 
hochabuifte  propofiti  , ut  Chrifto  ex  cun&is  gentibus  Ecclefiatn 
congregarent . Et  fane  , fi  quos  Petrus  inveniffet  ex  Gentibus  , Sc 
Paulus  ex  Judseis , non  eos  adduxiflent  ad  fidem  ? fed  & feimus 
a S.  Petro  baptizatum  Gentilem  Cornelium , & in  Concilio  dixif- 
fe  fe  cle&um  5 ut  per  os  fuum  audirent  Gentes  Evangelium  5 Sc 
Paulum  in  Synagoga  Chriftum  Judaeis  fa?pe  pra?dicafle.  Confer 
vS.  Hieronymum  in  cap. 2.  cpift.  ad  Galat.  v.7.  Denique  fub  Cajo, 
& Claudio  ingentem  Juda?orum  numerum  Roma?  commorantium 
fuifle  conftat  ex  Jofepho  lib.  1 7.  cap.  1 2 , Philone  in  legatione__» 
ad  Cajum  , & Dione  libro  p\  Judaeis  ergo  Roma?  degentibus  pra?- 
dicatuin  Evangelium  Petrus  ire  potuit . Quod  fi  S.  Lucas  Petri 
Romanum  iter  filentio  pra?teriit , id  in  cauffa  fuit , quod  lion  San- 
&i  Petri  3 cujus  poft  1 6 caput  videtur  oblitus  > fed  folius  Pauli 
hiftoriam  referendam  fufeepit  . Neque  enim  eo  in  libro  de  aliis 
Apoftolis  verba facit  S.  Lucas ; quin  imo  cjufdcm  S.  Pauli  Hicro- 
folymitanum  iter  , &in  Galatiam  filentio  obvoluit  > ut  proindc 
cx  co  Luca?  filentio  potius  argumentum  hauferit  S.  Hieronymus 
loco  mox  citato  probandi  S.  Lucam  pleraquc  praetermififle  , inter 
qua:  S.  Petri  Antiochcnum  a Sc  Romanum  Epifcopatum.  Spanhc- 
miusdiifcrt.  de  tcmerc  credita  Petri  in  Urbc  Roma  profed.  plu- 
rimas  vulgatas  cfTe  fabulas  de  Romano  Petri  itinerc  multis  cona- 
tur  oftenderc,  plurima  Roma? , Sc  alibi  monumenta  > plurimos  iti- 
neris  fui  comites  s plurimas  locorum3  Sc  temporis  circumftantias> 
quibus  omnibus  fidem  abnegandam  contendit . At  vero  commcn- 
ta , fabulas  > & quafdam  quoque  populares  traditiones  ca  non  e(Tc 
conccdimus  > quibus  continuo  fidem  adhibeamus  : in  corum  cen- 

fum 


Digitized  by  Google 


V IN  D 1 C ATA.  pROL.  jf.  t 21 

fum  referimus  A3a  Lini , quibus  hiftoria  Paflionis  cum  Petri  > 
turn  Pauli  attexitur  : ca  fpuria  procul  dubio  pronuntiamus  , 
quis  enim  credat  , ut  alia  omittamus  abfurda  , quae  in  illis 
narrantur  , Petrum  Xandippcm  Albini  Uxorem  a viri  fui  confor- 
tio  abftraxifTe  ? Quis  credat  S.  Petrum  ab  Agrippa  Urbis  Praefe- 
<fto  invito  Nerone  interfedlum  ? ut  proinde  puderc  debuerit  Vele- 
num  taliaa&a  objecifle  : at  momenta  a nobis  allata  ad  vindican- 
dum  S.  Petri  iter  Romanum  Spanhemio  talia  eflfc  debucrant , 
ut  ejufdcm  quoque  extorquerent  aflenfum . 

Habcs  ex  his , quo  Salmaf.o  fatisfacias  objicicnti  S.  de- 
mentis in  epift.  ad  Corinth:  filentium  , quo  laboribus  , & Marty- 
rioS.  Petri  commemoratis  , iter  Romanum,  ejufquc  mortem  in_» 
Urbe  praeterit : Nam  id  adco  notum  erat  Chriftianis  , ut  relato 
Martyrio  fatis  intelligi  effet  Martyrii  locum  , neque  fcopus  epi- 
ftolae  id  exigebat , cujus  erat  Corinthios  ab  invidia  arccre , &c 
ad  patientiam  incitarc  : unde  Petri  labores , & Martyrium  ipfis 
propofuit  in  exemplum  > non  erat  vero  cur  Martyrii  locum  pro- 
ponent . Perperam  denique  S.  Auguftinus  nobis  opponitur  : narn 
S.  Petri  certamen  cum  Simone  Mago  , quod  lib:  de  Haeref.  com- 
memorarat , abfit , ut  cit:  loc:  cp:  8 6.  in  dubium  revocarit : fed 
inincertumrevocavit  opinionem  , quae  circumfcrebatur  de  con- 
fuetudine  jejunandi  in  Sabbatho  in  Ecclefia  Romana , quam  qui- 
dam  ex  jejunio  Petri  die  Sabbathi,quae  certamen  illius  cum  Simo- 
ne Mago  prxeeflit,  manafle  ad  pofteros  ja&abant.  Sed  multa 
nimis  de  hoc  argumento  , de  quo  confulendi  au&ores  in  fermone 
laudati . Ex  his , qua:  ha&enus  difputata  funt , turn  demum  cum 
do&ifs.  Blanchinio  loc.  indie.,  & Blanco  de  polit:,  & poteft:  Eeclf: 
tom.  3.  lib.  x.  cap:  3.  $.  3. , & 4.  conficerc  quilibct  poteft  , Ro- 
mani itineris  occafionem  S.  Pctro  facile  praebuifse  CorncliumLi 
Romanum  Centurioncm  Legionis  Italicae  in  Syria  turn  degentem. 
Is  a S.Petro  baptizatus  anno  ab  obitu  Chrifti  8,  fax  vulgaris  3 6 , 
in  quo  Tiberius  in  Impcrio  Cajum  excepit , a Cajo  vero  adverfus 
Gcrmanos  , & Britones  in  Occidcntem  accitse  Legiones  Romanae 
funt,  eo  una  cum  iifdem  profe<ftuscft,ideoque  cum  Cornelio  Ro- 
mans pergendi  S.  Petro  opportunitas  facile  arriftt . Conjc&uram 
hanc  fuam  conformant  ex  veteribus  monu mentis , quae  etiam  num 

ex- 


22  Privilecia  Rom.  Pontiftci 

extant  in  Titulo  S.  Pudentianae  ; qiiibus  cfficitur  domum  Puderi* 
tis  hofpitium  S.  Petri  fuifse , quam  domum  juris  fuifse  Cornc- 
iiorum  cxplorata  res  eft  apud  Ciccronem  in  i . Tufculan: , & Ba- 
romum  in  notis  ad  Martyrolog:  die  ip.Maii.  Igitur  iftum  S.  Petri 
itinerum  calculum  inftituunt : Anno  40.  /Era?  vulgaris  Roma*  ca- 
thedram ercxit : anno  fcqucnti  41.  5&i.  Claudii  Alcxandrinam 
Ecclefiam  inftituit  opera  S.  Marci  eo  raiffi : anno  42. , & 2.  Clau- 
dii  Hierofolymam  profe&us  eft  > Ecclefiis  Afia?  5 Ponti , Palatia*, 
Cappadocia? , & Bithynia?  peragratis  : Hierofolymis  , poftquam 
carcere  fuifset  liberatus  , Antiochiam  perrexit , in  Afta  minori 
ufque  ad  Claudii  obitum  manfit:  Tub  id  tamen  temporis,  anno  fci- 
licct  5?.  Claudii  > 4^.  Aira?  vulgaris  Cqncilio  Hicrofolymitano 
circa  legalia  pracfuit : Tub  Neronc  anno  55.  /Era?  vulgaris  Romam 
rcverfus  anno  fequenti  56.  Linum  ordinavit  Epifcopum,  acVi- 
carium  fuum : Roma  digrefsus  Occidentis  Ecclefias  inftituit ; ac 
tandem  anno  6 2.  Romam  reduX)  ibique  demoratus  anno  65.  Ne- 
ronis  1 a die  29.  Junii  Martyrio  cum  S.  Paulo  affc&us  eft  . Con- 
fer etiam  do&ifli:  Joannis  Laurentii  Bcrti  difsertationum  hiftoric: 
inhiftor:  Ecdcf. difsert.  i.n:  6.  Volum:2. 

Dt  jRomatio  Pcntijicatu  folitarie  5 idejl  abfque  S*  Pauli  cotifcrtio 

A $.  Petro  gefto . 


§.  II. 

QUod  ad  fecundum  pertinet,  fcilicet  ad  Romanum  S.  Petri 
Epifcopatum  abfque  S.  Pauli  confortio : Marci  Antonii  de 
Dominis  lib:  dc  Repub.  Eeclef:  lib:  j.  cap.  4,  qui  ut  Eccle- 
(iafticam  Monarchiam  , & Romani  Pontificis  Primatum  concute- 
ret , docuit  S.  Pctrum  non  folum  Ecclefia?  caput  5 fed  cum  Petro 
in  Ecclefia?  regimine  ex  a?quo  partes  divififse  S.  Paulum : Richerii 
Edmundi  libro  de  Ecclcf:  & Polit.  poteftate  a Concilio  Senonenfi 
an.  1 6 1 6 . , & Aquenfi  diris  devoto  5 ac  tandem  a Romano  Pon- 
tifice  proferipto  , qui  ut  Papae  Primatum  impcterct , docuit 
a Chrifto  D.Clavium  poteftatem*  non  S. Petro*  non  Apoftolis,non 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  PrOLIG.  §.  II.  2$ 
Epifcopis  j fed  fidelium  communitati , cui  jus  fe  immediatius  gu- 
bernandi  afferuit , fuifle  traditas : quod  Richcrii  SyftemaQues- 
ncllo  apprime  placuit , & prop.  yo.  adoptavit  s Hcxaplorum 
audores  tom.  6 . ad  praifata.n  <70.  propofit : accerrime  propugna- 
runt:  praeterea  Francifco  Couraycro  Pauli  Sarpii  defenfori  adnot. 
in  lib.  2.hift.  Concilii  Trident,  tom.  1. probat um  eft:fed  Richcrius 
ab  Spalatenfi  non  modo  hauferat  , fed  imo  a Confeffione  Annas 
Burgenfis  Calviniftas , qui  poteftatem  Clavium  a ligandi  fcilicct, 
& folvendi  > fe  credere  ajebat  quidem  > fed  a Domino  datam  , non 
uni , aut  duobus  , fed  Chriftifidelium  communitati : quamquain 
pofteaRicherium  ad  mehorem  frugem  receptnm  fadi  poenituifle, 
Sedis  Apoftolicas  judicio  librum  fuppofuifle  s rcvocaffequc  bis  , 
ac  ter  , ac  tandem  prope  jam  moriturum  dodrinam  in  eo  tradi- 
tam,  audores  funt  Duvallius , Pctavius  > BofTuctiusaGravefonius, 
Argcntreus  in  defenf.  Richer,  tom.  1,  Nifseronus  , P.  la  Fon- 
taine tom.  3.  Conftirutionis  Unig.  propugnatas  prop.  yo.>aliiquej 
utjure  propterea  optimo  a dodifs.  Mamachio  orig. , & antiq. 
Chrift.  lib.  4.  tom:  5.  cap:  1.  §.  4.  vapulet  Joannes  Georgius 
Schelhornius  , ut  qui  in  epift.  ad  Card.  Quirinutr.  dc  confilio  de 
Emend.  Ecclef.  unius  Morifoti  fidei  fe  committcns  Richerium  in 
fententia  manfiffe  , ac  demortuum  coinmcntus  eft . Audoris  libri 
Gallici  Tejlimonium  veritatis  in  Ecclejia  inferipti , qui  5 fi  fides 
eft  audori  Bibliothecas  Janfenift.,  Patri  la  Bordc  Oratorienft  adju- 
dicatur , quique  Cathedrae  audoritatem  Chriftifidelium  populo 
tribuit  > cujus  audoritatis  delcgati , &interpretes  fint  dumtaxat 
Pontifexj  & Epifcopi , quam  doctrinam  ultro  citroque  amplexati 
ambabus  ulnis  funt  50.  Parifienfes  Caufidici , ut  adverfus  Confti- 
tutionem  Vnigenitus  perfrida  fronte  pugnarent : Auctoris  libri 
defrequenti  Communions  fub  Arnaldi  nomine  editi , cui  tamen  li- 
bro  elucubrando  plerofque  Janfeniftas  manus  admovifte  5 fcilicet 
Sangyranum  3 Arnaldum , Lc  Maiftre  , &dc  Sacy  , Lanccllotum, 
& dc  Barcos  3 a quo  poftremo  earn  propofitionem  infertam  pras- 
fationi  hujus  libri  fui(Te  pleriquc  ferunt , ccnfet  auctor  Bibliot* 
Janfen. , qui  in  praefationc  docct  S.  Paulum  aeque  > ac  S.  Petrum 
efse  gemina  Ecclefias  capita  , quae  unum  dumtaxat  conftituuut: 
Joannis  Vergerii  vulgo  Sangyrani } qui  in  Gallia  Cbrijliana  a 

San- 


24  Privilegia  Rom.  Pontimci 
SanMarthanis  fertur  auctor  libri  infcripti : Petri  Aurelii  Thee- 
fogi  opera  : quamvis  D.  Barcofium  Sangyrani  nepotem  hujufee 
operis  potius  auctorem  velit  Anonymus  auctor  Synopfis  hiftoriae 
Ecclcf.  Gallice  Tub  hoc  titulo  exaratae  Abrege  de  V hijloire  Ec- 
ckjiaftique  tom.  ia.  art:  17.  pag.  452.  libri  Clcri  Gallicani  im- 
pends editi  , quique  inter  alia  par:5:vindic.  Richeriftam  agens  do- 
cet  Ecclefioe  regimen  non  efle  Monarchicum,  fed  Ariftocraticum, 
Richeriique  Syftemanonnifi  ab  amentibus  fuifse  proferiptum  im- 
pudentiidme  affirmat , horum  , inquam  , ficuti  Hethaerodoxorum 
prava  dornata  adoptans  Auctorduorum  librorum,  quorum  uni  hie 
Gallice  titulus:  La  Grandeur  de  /’  Eglije  Remains  etablie fur  /’  au - 
thorite  de  S-  Pierre,  & de  Saint  Paul , an.  1645.,  alceri  hie  titu- 
lus praefigitur.*Z?e  l' Authority  de  Saint  Pierre,&  de  Saint  Paul,qui 
rejide  dans  les  Papes fuccejfeursde  ces  deuxApoJlres^cxm  ab  Auctore 
Bibliot.  Janfen:  5 a Thoma  Ittigio  diflert:  4.  app.trad.de  hae-. 
ref.  §.3.  ab  audore  cathech.  hiftor.  dogmat.  tom  2 . , & ab  Au- 
doreEpitom.  hift.Ecclef.  tom.  1 2.  art.  1 8.  pag.  22. , &5  5,alfe- 
ritur  praemetnor.  Barcofius  Janfenii  difcipulus  , quique,  ut  le- 
gend patefcct , libros  illos  ( dignum  fuo  audore  opus  ) c Repu- 
blica  Ecclcf.  Marci  Antonii  de  Dominis  , Orci  fcilicet  officina_» 
expilata  derivavit;  quos  Innocentius  X.  ann.  1647.?  die  24. 
Januarii  jure  optimo  proferipfir,  quofque  referente  Ciaconio  in 
Innocentio  X.  exfufflarunt  dodifiimi  P.  Jo.  Auguftinus  de  Beilis 
Ord.  Cleric.Reg.Theat.jTheophilus  Raynaldus,Ifaacus  Habertus 
Epifcopus  Vabrcnfis,  Petrus  de  Marca  Archiepifcopus  Tolofanus, 
Claudius  Morclius  dodor  Parifienfis,  Leo  Allatius , Melchior 
Inchoferi  , Carolus  Francifcus  Abra  Racconifius  Epifcopus  Vau- 
renfis  , Petrus  a S.  Jofepho  Fulicnfis , & Antoninus  Diana.  Quo- 
niam  vero  fe  urgeri  fentiebat,  quod  eo  Syftematc  femel  conftituto 
duo  Capita, duoque  Principes  in  Ecclefia  exfurgerent,  opinionem 
fuam  ea  adjeda  limitatione  emollire  ftuduit,  ut  S.  Paulum  Caput 
quidem  Ecclefias  conftitucret , non  tamen  feorfim  , fed  cum 
5. PetrojUt  ex  duobus  unum  conflaretur  Suprcmum  Caput.  Quin 
imo  epiftola  ad  Innocentium  X.exarata,  ut  eft  apud  Audorem 
Galium  Epit.  hift.  ccclef.  loco  indie,  cum  librum  Pontificis  judi- 
cio  fubjecit , turn  fenfum  magis  aperire  fuum  ftuduit. 


Hunc 


VlNDlCATA.  PROI.  jT.  II.  If 

Hunc  vcro  crrorcm  fuadcrc  multis  cnititur.  I.  ex  S.  Sc ri* 
ptura  5 in  qua  paffim  fc  Paulus  Petro  exaequat , ut  ad  Galat.  2 > 
ubi  ficut  Petro  Apoftolatum  Circumcifionis , ita  fibi  collatum 
Apoftolatum  PraJputii , ac  fc  Petro  reftitifscin  faciem  ait,  ut  ibc 
ver. 9.  ajens  : neque  fe  ad  horam  celfiffe  fubjectione  Petro,  Ja- 
cobo  > & Joanni : ut  2.  Corinth.  1 1 , ubi  fc  premi  cura , ac  folli- 
citudine  omnium  Ecclefiarum  aflerit . II.ex  SS.Patribus,  ac  primo 
Gratis  S.Epiphanio  haer.27.  ajentc:  Rome primi  omnium  Petrus , 
& Paulus  Apoftoli pariter  > Epifcopi fuerunt : S.  Irjeneo  lib. 3. 

adv.  haer.  cap.  3 , diccntc  : Ecclefiam  Romanam  a SS.  Apoftolis 
Petro,  & Paulo  inftitutam  fuifle,  Sc  fundatam;  S.Cyrillo  Hierofol. 
Cathech.  6,  illos  Capita  Ecclefie  nuncupante  5 S.  Chryfoftomo 
horn.  32.  ia  cpift.  ad  Rom.  illos  oculos  Rome , tf  SanftorumCory - 
pbeos  appellante  . Ex  Patribus  II.  Latinis  S.  Leone  Term.  1. 
de  Nat.  Apoft.  cos  vocante  Romane  Vrbis  Patres , ac  Paflores  : 
S.  Gregorio  Magno  lib.  1.  Dialog,  cap.  12.  ajente  : Paulus  Apo- 
ftolus  Petro  Apoftolorum  primo  in  Principatu  Apoftolico  Prater  : 
S.  Ambrofio  ferm.  1.  alias  28.  eofdem  Apoftolos  vocantc  Capita 
Marty  rum Principes  Sacerdotum  \ Auctorc  Comment. in  epift. 
Pauli  in  caput.  2.  ad  Galat.  apud  S.  Ambrofium  aflerente  Paulum 
unanimem  Petro , Sc  Coapoftolum } & Primatus  gratiam  Paulo 
concefsam  ficut  Sc  Petro  j S.  Maximo  Taur.  Term.  5.  in  fefto  Apo- 
ftol. , eofdem  appellante  Principes  Ecclefiarum , & Fidei  Chriftia- 
ne  : ergo  , inquit , Petrus , & Paulus  eminent  inter  univerfos » 
peculiari  quadam  prerogativa  precellunt : verum  inter  ipfos , quis 
cui preponutur , incertum  efi : S.  Petro  Damiani  opufe.  3 5.  cap.  4 » 
ubi  unum , inquit , in  S . Paulo  videtur  egregium  > quia  quuvi 
omnes  Apoftoli  dijlributis  terrarum  regionibus  proprias  obtineant 
Cathedras  , ifie  dum  nullam fpecialiter  tenet  t videtur  aliquatenus 
communiter  omnibus  prefidere . Plane  quia  ipfe  toto  terrarum  Or- 
be  univerfalem  f undavit  Ecclefiam  , dignus  eft  , ut  ficut  in  omni- 
bus fidei femen  fparfit>etiam  in  omnibus  jus  teneat  Prefidentis ..... 
Flee  igitur  eft  caufa  , cur  Paulus  nullam  fpecialiter  Cathedram  te- 
neat , quia  (Jiaudemus fummis  minora  conferre  ) ad  inftar  Chrifti 
( falvo  ceterorum  Apoftolorum  jure  ) videtur  omnibus  prefidere. _>  • 
Mitto  ccteros  , quos  longo  Catalogo  conglomerat  j nam  ea- 
Pars  /.  D dem 


26  Privilegia.  Rom.  Pontipici. 
dem  eft  ac  iftorum  fententia . III.  ex  Pontificibus  ipfis  Roma- 
nis , qui  fe  Petri , & Pauli  fuccefsorcs  nuncupant  , Hadriano  I, 
epift.  ad  Conftant.  > & Irenem  apud  Bail  fum.  Cone.  tom.  i . ad 
Nicarn.  II  , ubi  Romanos  Pontificcs  ait : Petri  Pauli  J/icarios3 
eorumque  Throni  Succejfores ; & epift.  ad  Bafilium  Auguft.  rogat, 
ut  benigne  iufeipiat  miflos  a Sede  Apojl. Petri  & Pauli  : S.Grego- 
rio  VII.  in  excommunic.contra  Henricum  IV,  ajente  fe  efle  collo- 
catum  in  Throno  Petri , & Pauli,  eorumque  Ecclefiam  obtinere.*, 
Paulo  III.  in  convocationc  Concil.  Trld. , & Pio  IV.  ajente  : Au~ 
ftoritate  Beatorum  Apojlolorum  Petrit  & Pauli , qua  nos  quoque 
in  terris  fungimur  &c.  Unde  in  oificio  Ecdefiaftico  vocantur  am- 
bo glorioji Principes  terra  , ambo  judices  Sxculi . Plerofque  alios 
perfequitur  , quos  recenfcrc  non  vacat , nee  opus  eft  , fiquidem 
eodem  fpectant . IV.  cx  more  Pontificum  apponendi  in  liiis  di- 
plomatics nomina  SS.  Petri,  & Pauli , eorumque  effigies  in  di- 
plomatum  figillis,  in  quibus  interdum  etiam  dextera  Paulo  datur. 

Quibus  refpondeo  ad  I.  Paulum  ex  sequocum  Pctro  partitum 
fuifle  munus  prazdicandi  Evangclium  , ilium  quidem  Gcntibus  , 
utpote  Judazis  exofum , iftum  vero  Judazis  utpotc  ipfis  charum., 
ut  obfervavit  Ticonus  > non  vero  parem  illi  fuifle  in  Primatu  re- 
giminis . Quod  fi  regiminis  poteftatem  contendas  intclligi  ; at- 
que  univerfalcm , hape  conccdet  Bellarminus  lib.  i . de  Rom.  Pon- 
tif.  cap.i  i , & 1 2,  ita  tamcn  ut  in  Petro  ordinaria  poteftas  fuerit , 
in  caztcris  Apoftolis  fuerit  delegata  , & extraordinaria  ; quatenus 
plenitudinem  Chriftus  contulerit  in  Petrum  , ex  quo  caztcri  Apo- 
ftoli  acceperint  . Huic  do&rinaz  plane  refragantur  Thcologi  Pa- 
rifienfes  , inter  quos  Natalis , Tourncllius  dc  Ecclcfia  q.  5.  art.i, 
& alii  t contendcntes  Epifcopis  immediate  a Chrifto  collatam  iri 
poteftatem,  & Jtirifdi&ionem : fed  huic  controverfiaz  funs  crit 
locus  . Quod  fi  Petro  reftitit  Paulus  , id  egit  ex  charitate  , xeloy 
& Audio  veritatis  , & Religionis  , non  ex  imperio  , fuperiorita- 
te  > aut  azqualitatc  j ita  interpretati  funt  locum  ilium  S.  Augu- 
ftinus  epift.82 , alias  1 9 ad  S.Hieronymum,  docens  libertate  cha- 
ritatis  pofle  ab  inferiori  fuperiorem  aliquando  redargui , & S.Cy- 
prianus  epift.  71  ad  Qiuntum  de  S. Petro  corrigi  fe  palfo  Ioquens, 
qui  3 inquit , non  vindicavit  Jibi  ah'quid  injolenter  , aut  arrogan- 

ter 


Digitized  by  Google 


V I N D 1 C A T A . P R O L E G.  if.  II.  27 
ter  afliimjit , ut  dicer et  Je  Primitum  tenere , & obtemperari 
novellis , & pojleris Jibi  potius  oportere  , nec  defpexit  Paulum  Zee. : 
ubi  notandum  cum  S.  Thoma  2 . 2 . q.  3 3 . art.  4.  duplex  effe  cor- 
redionis  genus  : unum  ex  juftitia , & ex  audoritate , & jurifdidio- 
nc , quae  corrcdio  fit  per  inflidionem  legirimae  poena; , & haec 
convenit  Praelatis  refpedu  fubdicorum  s nec  ea  ufus  eft  Paulus : 
alterum  eft  ex  charitate  , ex  zelo , & ftudio , quae  fit  per  fra- 
"ternam  corredioncm  , & haec  convenit  etiam  fubditis , atque  ca 
Paulus  Petrum  reprehendit . Quod  fi  ajat  Paulus  fc  nihil  minus 
fuifle  ab  iis  , qui  funt  fupra  modum  Apoftoli , neque  ad  horanL> 
illis  ceffifte  Tub  jedionc  , id  plane  ait  de  minifterio  praedicationis, 
quod  per  revelationem  didicit  a Chrifto  9 & de  poteftatc  mini- 
ftrandi , quam  a Chrifto  acceperat  ab  eo  conftitutus  Apoftolus. 
Id  vero  ajebat  > quia  Pfeudoapoftoli  negabant  Paulum  a»qualcm_ 
cfle  caeteris  Apoftolis » qui  cum  Chrifto  fuerant  in  carne  convcr- 
fati  9 atque  ejufdcm  minifterii  dignitatem  elevare  conabantur. 
Eadem  de  re  alibi  fe  non  minus  aliis  efle  affirmat , plus  omnibus 
laboraflfe  5 & premi  Ecclefiarum  omnium  follicitudine  s quod 
nempe  ceteris  Apoftolis  9 & Petro  inferior  non  fuerit  5 imo  par  , 
autquoque  fuperior  quantum  ad  labores,  follicitudinem  >zelum> 
dona , & miracula  > ut  explicat  S. Gregorius  lib.i.  dialog,  cap.  1 2. 
Quadc  re  > quod  nempe  Ecclefiarum  omnium  gereret  follicitudi- 
nem 5 quodque  Gentium  omnium  eftet  Apoftolus  9 nulli  peculia- 
ri  Ecclcfia:  addidus  3 nullius  peculiaris  Ecclefiae  Epifcopus  fuit, 
ut  notavit  Mauclerus  tom.  1 . de  Monarch,  par.  >.  lib.  4.  cap.  1 o. 
Legendi  Interpretcs  in  citata  loca . 

Refpondeo  prime  ad  fecundum  cum  Bellarmino  lib.x.dc Rom. 
Pontif.  cap.  27  , Tournellio  loc.  cit. } & aliis  , quod  quamvis  ex 
locis  objedis  conftaret  S.  Paulum  Petro  aequandum  > quinimo  an- 
teponendum  5 nihil  tamen  propterea  imminueretur  Petri  Prima- 
tus , & RomanorUm  Pontificum  fupremae  audoritati  nihil  detra* 
heretur  . Non  Petri , quia  ea  Pauli  > quantacumque  adftruatur# 
poteftas  extraordinaria  , ficut  in  ceteris  Apoftolis  , qui  pro 
Chrifto  legatione  fungebanttir  , dumtaxatfuiflet , in  Petro  fuif- 
fet  ordinaria , non  fccus  atque  apud  Judaeos  Aaroni  Pontificipar 
fuerat  in  poteftatc  Mofcs  5 imo  & fuperior  j nec  tamen  Mofis , fed 

D 2 Aaro- 


28  pRIVILEGU  Rom.  PoNTlflCI 

Aaronis  Judaeorum  Pontifices  fuccefsores  fuerunt:  fcilicet  Mofts 
ca  au&oritas  cxtraordinaria  fuerat  , Aaronis  vcro  ordinaria , 
adeoque  in  poftcros  traduccnda  . Non  Pontificibus , quia  tam_, 
Pctrum  , quam  Paulum  prjeccfsorcm  agnofcunt . Refpondco  fc- 
cundo  cx  allatis  Patrum  locis  id  cantum  cvinci  Pctro  Paulum  fup- 
parem  in  Apoftolatu  * feu  munerc  docendi,  non  in  au&oritate,  feu 
Primatu  regendi.  Quocirca  S.Epiphanius,qui  in  Ecclefia  Romana 
intemeratam  Evangclii  do&rinam  manfifse  ufque  ad  Marcellinam 
pravam  quamdam  foeminam,dc  qua  ibi  agit,oftcnderc  volebat,  cx 
co  voluit  oftenderc,quod  Romana  Ecclcfia  do&rinam  Evangelii  cx 
Petro,&  Paulo  haufifset:  loquitur  ergo  dc  muncrc  docendi,non  dc 
au&oritatc  regendi. Vocat  vcro  Paulum  Ppifcopum,non  quodEpi- 
fcopus  efset  Urbis  Roma? , fed  quod  Epifcopus  revera  cfset,  Epi- 
fcopus  Ecclefia:  Romana: , feu  Occidentals , Epifcopale  jus  cx- 
traordinarium  in  Ecclcfia  Romana  exercerct  abApoftolatus  mu  nc- 
re  indifcrctum  . Itaintelligcndum  S.  Epiplianium  pronuntio  , qui 
in  Ancorato  fummam  Pauli  laudem  putavit , quod  Petrus  , verba 
funt  Epiphanii  j sipojlolorum  Princcps , quiregni  claves  accipert 
dignus  ej  habitus , ipji  dextram  dederit . S.  Ircna»us  ait  quidem  a 
S.  Paulo  una  cum  S.  Petro  Romanam  Ecclefiam  do&rina,  miracu- 
lis  , & fanguinc  inftitutam  fuifse , quod  concedimus  , non  autem 
una  cum  Pctro,  Paulum  Ecclcfia;  Caput  extitifse  , quod  nega- 
mus  . S.  Cyrillus  Pctrum  quidem,  8c  Paulum  nuncupat 
feu  Pra;fidcs  , ( quorum  unus  fane  altcro  potior  , ac  prior  efse_-» 
poteft)  nufquam  vcro  Capita  Ecclcfia: : quinimo,  quum  de  S.  Pe- 
tro feorfim  loquitur*  ipfum  vr*n  non  modo , fed  , 

feu  Protopraefidem,  feu  Praefe&um  Apoftolici  Coetus  Cathech.  2. 
nuncupat . S.  Chryfoftomus  iccirco  Pctrum,  & Paulum  dixit  ocu- 
los  Roma: , quod  Romam  Evangelii  luce  imbuerint : dixit  Pau- 
lum Coryphacum  San&orum  , quod  Sanctis,  laboribus  * doctrina, 
virtutibusj  Sc  martyrio  prafiverit . Nam  alioquin  horn.  ult.  in_> 
Joann,  animadvertit  S.  Paulum  pra:  ceteris  S.  Petrum  invifendum 
properafsc,  huneque  illi  honorem  deferendum  voluifse  : Os  enim9 
inquit , erat  Apojlolorum , & Princcps  , tf  vertex  ipfius  coetus : 
MatthaeusCaryophilusArchiep.Iconjenfis  in  rcfutat.Cathec.blaf- 
phcm.Gcrgani  31.  h*c  in  rem  noftram  babet;  Hie  anivudvertant 

Jludiofi 


* 

VlNDICATA.  pR0LEG.jr.IL  2p 

ftttdioji  omnes  veritatis  Petrum  a Chryfoftomo  did  & majoreM , 1$ 
iqualem  Paulo : qu&  profeflo  manifefta  efsct  in  uno  verfu  repugnan - 
til , Ji  verum  non  e/set , quod  fupra  diximus  , de  aqualitate  y & 
inaqualitate  Apoftoltrum  , Adeo  vero  certum , adeo  confefsum  erat 
omni  antiquitati  Petrum , ut  Chryfoftomus  ait , fuifse  Paulo  au6io - 
r it  ate  fuperiorem , ut  Chrijliani  nominis  hojlis  Porphyrins  non  du- 
bitaverit  arguere  Paulum  tit  procacem , quod  aufus  fuerit  repre- 
hendere  Principem  Apoftolorum . » 

Ad  Patrcs  Latinos  refpondeo  non  abfimili  ratione  cfse  locu- 
tos  , Sc  intelligcndos , fcilicct  Petrum,  Sc  Paulum  in  Apoftolatus 
muncre  , prjedicationis  gratia  , & corona  Martyrii  pares  fuifse , 
nequaquam  in  auctoritate  > jurifdictione  , Sc  regimine  j S.  Leo 
enim  eos  vocat  Patres , Sc  Paftores , quia  Romanos  in  fide  gcnuc- 
runt , genitofque  verbo , virtutibus , miraculis , Sc  martyrio  enu- 
crierunt : non  quia  pares  in  poteflate  fuerint , vcl  fi  fuere  > in  me* 
ritis  , Sc  virtutibus , ait  enim  ibi : de  quorum  meritis  , & virtu - 
tibus  nihil diverfum}  nihil  debemus /entire  difcretum  »non  item  in 
au&oritate  , Sc  jurifdi&ione  > nam  ait  ibidem  Romain  per  £. Pe- 
tri Sedem  caput  Orbis  effcEiam . S.  Gregorius  Petri  Fratrcm  Pau- 
lum dixit  ratione  Apoftolatus  > Sc  Epifcopatus , quomodo  Roma- 
ni Pontihccs  ccteros  Epifcopos  Fratres  appcllarc  confucvcrunt , 
ficuti  Sc  Chriftus  port  Refurre&ioncm  Apoftolos  , non  ratione_» 
Primatus  5 nam  non  dixiflet : Petro  Apoftolorum  primo : fed  Sc 
fe  explicat  S.  Gregorius  lib.  2.  in  Ezech.  hom.tf.  Prater  quidcm^» 
erat , inquit , fed  auftoritatc  minor : agens  enim  de  Petro  repre- 
henfo  a Paulo  poftquam  dixiffet  : eum , qui  primus  fuit  in  Apo- 
lfoJatus  culmine  , fuifle  etiam  primum  inhumilitatc  : ait : Ecce 
a minori  fuo  reprehenditur , & reprehendi  non  dedignatur . Imo 
lib.  4.  cap.  32.  in  epift.  ad  Mauritium  Imper. : CunHis  > inquit > 
[cientibus  liquet > quod  voce  Dominica  Sancfo , & omnium  Apo- 
ftolorum Principi  Petro  Apojlolo  totitis  Ecclejia  cura  commifsa  eft. 
S-  Ambrofius  Petrum,  Sc  Paulum  vocat  quidem  au&ores  Marty- 
rum  3 non  capita , quamquam  fi  capita , non  ideo'capita  Ecclc- 
fix  9 alioquin  potiori  jure  S.  StephanusEcclefiae  caput  fuiflet . 
Vocavit  autem  Principcs  Sacerdotum  , quo  pa&o  Apoftoli  omnes 
vocantur  Principes  conftituti Juper  omnemtcrram>zo  fcnfu>quem 

mo* 


Digitized  by  Google 


30  P ri  v i l e « i a Rom.  Pontifict 
kiox  cxponemus . Ambrofiafter  parum  nos  mover,  quippe  vel 
Hilarius  eft  Romanas  Ecclefiae  Diaconus , Lucifcrianae  fedae  vir  , 
quern  ob  pcrtinaciam  in  fuftinendo  Anabaptiftno  S.  Hieronymus 
in  dialog.advcr.Lucifcr.  Deucalioncm  orbis  nuncupavit,  vel  quif- 
piam  e Pelagiani  feda  homo  a fide  alienus . Quamquam  quum  di- 
xit Pctro  Paulum  unanimen  , & Coapoftolum  , & Paulo  Prima- 
tus  gratiam,  ficut  Petro  collatam  , intelligi  fine  difficultate  poflit 
dc  confortio  , & primatu  praedicationis  , non  poteftatis  : namu 
idem  audor  in  caput  2.  ad  Galat.  dignum  , ait  yfuifse  , ut  cuperet 
( Paulus  ) videre  Petrum , quia  primus  erat  inter  Apojlolos , cut 
delegaverat  Salvator  curam  Ecclejiarum  . S.  Maximus  fe  fatis  ex- 
plicat  ibidem  , fatifque  utriufque  Apoftoli  diferimen  oftendit 
quoad  Regimen  , & quoad  Magiftcrium  : nam  : ambo  , inquit  , 
Claves  a Domino  acceperunt , feienti a ifte  ( Paulus  ) ille  potenti* 
( Petrus)  s fed  & dixerat  ibidem  : puto  enim  eos  aquales  efse  me- 
ritis  , quia  aquales  funtpajjione  . S.  Petrus  Damiani  nec  loquitur 
abfolute  , nam  ait:  videtur  aliquatenus  omnibus  prajidere ; fed 
catenus  loquitur  , quia  nulli  certae  Ecclefia;  praefederat  Paulus: 
quinimo  loquitur  de  praefidentia  per  dodrinam  , non  per  audori- 
tatem  j nam  ait : dignum  ejl,  utjicut  omnibus  Fidei Jemen  fparfit , 
ita  in  omnibus  jus  teneat  prajidendi  3 ita  loquutus  S.  Petrus  Da- 
miani intelligi  debet , nam  inferius  ex  privilegio  Petri , nullo 
S.  Pauli  verbo  fado,  Ecclefiae  Romanae  Primatum  adftruitje^«(J«- 
tum  ) ait,  ad  vulgar  em  per  tine,  tfenfum  3 quoniam  Hicrofolymis 
pajsus  ejl  DominuSiUniverJisEccleJiisynoti  Roman  fifed  Hi  erofoly  mi- 
tana  potius  praefse  debuerat  Ecclejiaiverumtamen  , quum  ex  aufto- 
ritate  Canonum  Romana  Ecclefia  primum  teneat  locum 3 Alexandria 
na fecundumyAntiochena  ter tium,ConJlantinopcli tana  quartumyHie- 
rojolymitana  quintum^conjlat  Dominum Salvator em  non  uni  cuilibet 
Cathedra  fpeciali  jure  praefse , fed  cunftis  unum  Pajlorem  univer- 

faliter  prajidere Liquet  ergo  Ec cleft arum  ordinem  efse  difpoji - 

turn  juxta  privilegium  Petri  3 non  fectindum  incomparabilem  ex- 
cellent}'am  Redemptoris  . Cctcrorum , qua?  opponuntur  loca  3 ex- 
plicari  eadem  rationc  debent . Quae  tamcn , fi  aveas , fingula- 
tim  , atquc  rationc  optima  a dodifs.  Mamachio  explicata  funt , 
quern  ut  adeas  orig.  & antiq.  Chrift.  tom.  5.  lib.  4.  p.  1.  cap.  1; 
§•  5.  n.  1 0.  tibi  audor  fum  . Refpon- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Proleg.  §.  II.  31 

Refpondco  ad  certium  dupliccm  efle  fucceffionem,  localeni , 
Sc  univerfalcm  *,  item  realcm  , & perfonalem  : loealem  , qua  quis 
locp  altcri us  fuccedit , ut  Epifcopus  Epifcopo : univerfalcm,  qua 
qtiis  loco  alterius  in  cun&is  cjus  juribus  fuccedit , ut  Rex  Regi : 
Realem  , qua  quis  alterius  juribus  fuccedit > ut  Filius  Patri  , 
Hxrcs  Tcftatori : perfonalem  > qua  quis  altcri  in  munere  fucce- 
dit , ut  Prorex  Proregi , Conful  Confuli . Ergo  Petri  > & Pauli 
fucceffores  fe  nuncupant  Romani  Pontifices  , ut  Hadrianus  , Sc 
Gregorius  VII , quod  quoad  Paulum  fucceffio  corum  fit  localis  , 
& perfonalis,  non  fecus  atquc  Apoftolorum  omnium  ; quoad  Pc- 
trum  vero  fit  etiam  univcrfalis  , & realis  : unde  S.  Bernardus  lib. 
de  Confid.  cap.  8.  ita  Eugenium  III.  alloquitur , ac  priori  fenfu  : 
Tu  Princeps  Epifcoporum  , tu  Harts  Apoftolorum  : poftcriori  ve- 
ro : Tu  espoteftate  Petrus . Scd  & hoc  diferimen  notavit  loco  ci- 
tato Gregorius  ipfe  VII.  Bull.  tom.  1 , ait  enim  : Beate  Petrc^y 
Princtps  Apoftolorum  , iff  tu  Beite  Paule  Do&or  Gentium  digna- 
mini  quafo  See.  ibi . Quod  veto  Paulus  III , Sc  Pius  IV.  in  convo- 
cation Concilii  eo  loquendi  mode  ufi  lint , id  potius  officii  gra- 
tia , cui  rite  obenndo  patrocinium  Apoftolorum  expoftularetur  , 
non  jurifdi&ionis  ergo  , quam  ab  utroque  Apoftolo  fe  obtinuifse 
fignificarent . Narr-quc  non  defucrc  Pontifices,  qui  in  fuis  diplo- 
matibus  in  partes  advocarent  Pctrum  , & Paulum  non  raodo  , fed 
mox  omnes  etiam  Sandos , ut  Joannes  VIII.  cpift.  262.  infenten- 
tia  adverfus  Photium  > mox  nedum  omnes  Sandos  , fed  etiani_» 
Concilia  Univerfalia,  ut  S.Nicolaus  I in  fententia  contra  eundem 
Photium  j mox  etiam  B.  Virginem  Mariam,  ut  Alexander  II. 
epift.  $ , qua  Monafterio  cuipiam  in  Germania  immunitatis  pri- 
vilegium  confirmavit.Quid  quod  Paulus  IV.  in  Conftit.cit.inquit: 
*d gubermndam  Petri  naviculam  vocati  ? Quod  fi  Petrus,  & Pau- 
lus nuncupantur  Principes,  ita  vocati  funt  caetcri  quoque  Apo- 
ftoli , fcilicet,  quod  ipfis  principaliter  cura  Evangelii  pra?dican- 
di , Ecclefiafque  inftituendi  a Chrifto  detnandata  fucrit , vcl  ex- 
traordinaria  a Pctro  collata  , ut  notavit  Duvallius  de  Rom.Pon- 
tif.  par.  1 . q.  3 , nuncupati  funt  quoque  Corypha»i , fed  diverfa 
ratione,ut  notavit  adverfus  SpalatenfcmCoeffetcllustom.i.lib.i. 
cap.  4 , nam  Paulus  mcrito  do&rin*  > Petrus  jure  regirainis , un- 
de 


32  Privilegia  Rom;  Pontifici 

dc  dicitur  ab  Origenc  lib.  i.  contra  Celf.  fundamentum  precipuum 
Apoftolorum  poft  Chriftum . Plerofquc  alios  , quos  in  acicm_» 
producunt , ut  numero  , fi  pofscnt  > quum  ponderc  non  poflint  9 
opprimant  nos  , prxtereundos  duco  , nc  in  rc  non  nccefsaria  opc- 
Fam  potius  ludcre  vidcar : coquc  magis  , quod  fparta  hsc  a do- 
#ifs.  Mamachio  loco  indie,  eximie  jam  fuerit  adornata  • 

Refpondeo  ad  quartum  Pontificia  diplomata  obfignari  fre- 
quenter quoque  fub  annulo  Pifcatoris  , hoc  eft  folius  Petri  , quo 
tantum  modo  obfignata  in  Regno  Galliarum  pro  legitimis  haben- 
tur  j & promulgantur . Quod  fi  mos  in  Curia  Romana  nunc  obti- 
net  , ut  forma  figilli,  ex  parte  antica,  feu  anteriore  capita., 
SS.  Apoftolorum  Petri,  & Pauli  ( nam  in  poftica , feu  pofteriorc 
nomen  Pap*  aftiimtum  exhibet)  media  Cruce  divifa  praefeferat , 
id  fa&umeft  , ut  Ecdefiam  Romanam  do&rina,  &fanguine  arn- 
borum  inftitutam  fuifle  fignificaretux.  Ceterum  antiquitus  figillo 
formas  alias  plane  fuifle  impreflas  docct  Cl.Cardinalis  Vincentius 
Petra  in  prooemialibus  fuorum  Comment,  ad  Conftit.Apoft.  hifee 
verbis  : Sigillum  antiquitus  non  continebat  imagines  SS*  Apoftolo- 
rum  Petri , Iff  Pauli , ut  tempore  prefenti,  nampluries  immutatum 
fuit ....  Mine  antiquijjima  diplomata  videmus  cum Jigillo  conti  - 
nente  tantum  Pontificis  nomen  in  una  parte  , iff  in  altera  nomen 
Papa  , ut  temporibus  yoannis  Sergii  I,  Stephani  III,  Nicolai  I, 
iff  yoannis  XU  I,  ac  aliorum . . . . Sic  in  Sulla  Stephani  VII  in  par- 
te antica  extat  nomen  Stephani , i$  in  pojlica  nomen  Papa  cum  Cru- 
ce intermedia  : Jic  in  aliis  nomen  yoannis  Pape  in  parte  altera  , in 
pojlica  vero  magna  Crux , vel  Roma  piCla  cum  verbis  . Aurea 
Roma . In  fequenti  tempore  fuerunt  loco  nominum  pojite  effigies  , 
feu  capita  SS»  Apoftolorum,  Iff  aliqui  id  adferi bunt  temporibus  Paf- 
chalis  II . Addit  tamcn  a Clemente  VII.  pritnum  appofita  fuifle 
familis  fu*  ftemmata , fcilicct  quinque  Rofas , familiae  Medics* 
infignia , in  Bulla  collationis  Abbatis  Cafamari  dire&a  Annio 
Cardinali  Filonardo.  Quinimo  au<ftor  eft  Papcbrochius  Urba- 
0«m  V.  pro  figno  aflumfifle  in  Bullis  quinque  Cruces  intra  Coro- 
nam  querneam  in  Crucis  modum  difpofitas  , & Paulum  III.  ex 
Familia  Farncfia  adhibuifle  fex  lilia  , Sc  quidem  terna  ex  quali- 
ty parte  , quibus  nomen  fuum  fuperferibi  juflit . Jam  nunc  fixo 

Sty- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.'  Pro  LEG.  JT.  II.  33 

Stylo  in  Bullis  capita  SS. Petri,  & Pauli  media  Crucc  diviia  exhi- 
bentur  : in  firevibus  datis  fub  annulo  Pifeatoris  folus  exhibetur 
S.  Petrus  in  navicula  confidens , 8c  rctia  laxans  . 

Jam  vero  ut  de  fitu  , quern  in  figilli§  tenent  Apoftoli  pauca 
dicamus  : Leo  Allatius  de  Eccl.Orient.,  & Occid.  perp.  Confenf. 
lib  i.  cap.  6.  ea  eft  infententia,  ut  S.  Paulum  in  dextera  pofi- 
tum  affirmet  5 partem  larvam  tamen  regulam  honoris  eflfc  , 8c  di- 
gniorem  habitam  olim  abJRomanis  fuilfc  , utpote  mclioris  aufpi- 
cii  partem,  quum  fit  ex  latere  cordis  . Petrus  de  Marca  inexcrcit. 
de  Petri  Prihnatu  S. Paulum  fmiftrum  latusin  Bullis  tencre  cenfet : 
ait  cnim:  dexterum  lafus  videtur,Ji  Pauli  imago  cumPetri  imagine 
comparetur : ejllatus fmiftrum  ,Ji  referatur  ad  infpicicntes , ex  qua 
relatione fape  metiendus  ejl  honoris  gradus  in  Conventibus  publics' s , 
Hinc  ut  Epifcopus  in  parte  Chori  fedeat , quae  dextra  eft  ingre- 
dientibus  , attamen  refpondet  cornu  finiftro  altaris , pra?fcriptum 
legitur  ab  antiquo  Ordine  Romano  . Verum  illud  obfervat  poft. 
Arringhum  lib.  i.  Rom.  fubterr.  cap.  47,  Bonarotitim  Oflerva- 
zjoni Jopra  i frammenti  di  vaji  di  vetro  j Boldetum  OJfervazJoni 
fopra  i Cimiterj  lib.  4.  cap.  3?,  Fabrctum  infeript.  domefticar. 
cap.  8,  Bottarium  Sculture  , e pitture  dei  Cimiterj  di  Roma  *,  Ma- 
rangonnm  in  notis  ad  ada  S.  Vidorini  5 Fogginium  cxercit.  205 
Mamachitis  orig.  , & antiq.  chriftianar.  lib.  3.  cap.  1.5.3.  n* 
nor.4.,  8c  lib.4.par.i.cap.2.§.i.  & fcqq.,  non  ita  ut  fa?pe  in  pidis, 
mufivifque  operibus  ( quae  fane  vetuftiflima  monumenta  id  pro- 
bant  invidiflime,  turn  prioribus  Ecclcfiaj  aevis  imagines  pingi  con- 
rucviftcjtum  Romans  Ecclefiac  jtige  ftudium  SS.Pctri>&  Pauli  ima- 
gines veras  pingendi , pidafque  fervandi  diligentiam  5 turn  Roma- 
namEcclefiam  reverainftitutam  aS.Pctro)  finiftram  tenuifseS.Pe- 
trum  , fed  dexteram  in  vitris  pidis  S.  Pctrum  occupafle  j quamvis 
in  aliquibus  quoque  vitreis  vafeulis  etfi  perraro  dexter  Paulus  pi- 
dus  videatur  apud  Boldetum  lib.  1.  cap.  3^.  8c  apud  Arringhum 
lib.4.  cap.47.  Quod  fadum  ccnfcnt  Bonarotius,  Boldetus,  Foggi- 
nius  , & Fabrctus  ex  inciforis  incuria  , quia  quum  iftsc  imagines 
hinc  indc  pellucid#  finr,pidor  non  carum  facicm,fed  averfam  par- 
tem excepit  , id  quod  ex  lietcris  inverfo  ordine  difpofitis  fit  evi- 
dens  . Verius  ctcnim  , ubi  rectus  eft  vitri  afpedu6 , conftat  Pe-. 
- Pars  /.  E truni 


34  P RI  V 1 L E a 1 A . R O M.  PoNTJFlCI 
trum  ad  dcxteram , Paulum  ad  finiftram  confpici . Verumtamcn  j 
quum  in  dubium  rcvocari  nequeat  perfiepc  in  Bullis , vnris  , mu- 
fivis  , aliifque  imaginibus,  &Sarcophagis  S.  Paulum  rcvera  dcx- 
teram, S.  Pctrum  finiftram  tcnentcs  cxhibcri,  coque  magis,  quod 
vcri  fit  fimilius  olim  , ficut  in  pra:fcntiarum  Latims  maxime  pra? 
finiftra  potiorein  dcxteram  fuifle  > ut  ex  vetuftiftimis  imaginibus, 
gcmmis  > nummis  , aliifque  hujus  generis  monumentis  coniicerc 
eft  apud  Gruterum  in  Thcfauro  j Graevium  in  lhcf.  antiq.  \ Vail- 
lantium  in  Num.yEr.Imp.  Auguft.j  Montfauconum  in  Mufoeo  Ca- 
pitol. i Gorium  in  Muf.  Florent.  j MafFejum  in  Muf.  Veron.  j Ga- 
lcotiura  in  Muf.  Odefcalchio,  Havercampium,  Ciampinum,  Har- 
duinum  , aliofquc  : propterea  ineum  ufum  inquirendum  . S.  Pe- 
trus Damiani  opufe.  3 5.  cap.  1.  myfticam  hujulce  rei  rationem_> 
reddidit,  fciliccc : g)uum  B-  Petrus , inquit , ad  dcxteram  po- 
nitur , Primatus  ejus , quern  inter  ceteros  ejl Jortitus  Apojtolosy  ho - 
noratur , quum  vero  B.  Paulus  ejufdem  dextri  Uteris  obtinet  lo- 
cum  , id  Beniamin  (qui  interpretatur  filius  dexterae)  cujus  eft 
jilius , myftica figur a redolet  Sacr amentum  ; non  immerito  enim 
fupra  dixerat:  Filius  dexter a Paulus  vocaturtper  quem  omnis  Gen- 
tium multitude , qua  ad  dcxteram  Dei  ponendaeft  (nam  Gentes 
Judaeis  antea  velutdexteram  tenentibus  antelatasfunt)  adfideifa- 
cramenta  colligitur . Otho  Gregorii  IX.  Lcgatus  in  Concilio  Lon- 
dinenfi  an.  1237.  coa&o  , teftc  Matthaeo  Parifio  in  annal.  Angli- 
can. , orta  controverfia  inter  Epifcopos  Cantuarienfcm  , & Ebo- 
racenfem  de  Primatus  digmtate  , ita  fatus  eft  : In  Bulla  Domini 
Papa  flat  imago  Pauli  a dextris  Crucis  , in  medio  Bulla  figur  at  a , 
Cf  Petri  a finiftris  , nulla  tamen  inter  cos  eft  orta  unquam  conten- 
tio  . . . yerumtvnen  propter  Petri  Clavigeri  dignitatem , 
prior atu  vocationis  , merito  a dextris  Crucis  ejus  imago  collocanda 
videtur , fed  quia  Paulus  eredidit  in  Chriftum > quem  non  vidit , a 
dextris  figur  atur . 

In  altera  opinione  alii  verfantur  in  Ecclcfia  honoratiorem 
locum  efle  finiftram  exiftimantes  . In  feptima  enim  Synodo  ad.4. 
Sophronius  Patriarcha  Hierofolymitanus  vidiftc  refertur  admira- 
bilcm  imagincm  Chrifti , ad  cujus  loevam  adftabat  B.V.Maria , ad 
dcxteram  S.Joannes  Baptifta  . In  Concilio  Chalccdoneofi  Diofco- 

rus  * 


Digitized  by  Google 


V I N D 1 C A T A . P R O L E G.  ff.  II.  3? 
rus,  licet  mox  damnandus,  dexteram  tencbat,  Lcgaii  vero  S.Lco- 
nis  finiftramjquinimo  dum  Ecclefiafticis  officiis  adeftfiummus  Poiv- 
tifcx  in  parte  finiftra  Chori  fedetj  & olim  quum  obtinerct  mos3  ut 
in  Ecclefia  feorfim  a viris  orarcnt  mulieres,finiftratn  illi,dextcram 
ha:  tcncbant . Quamquam  hujufce  rei  non  cam  fuifle  caufam  * 
quod  finiftra  honoratior  per  fe  ipfa  haberctur  , autumant  alii  * 
quibus  confentit  Bafnagius  ad  an.  33,  bene  vero,  quod  habita  fa- 
cri  altaris  ratione  , iis  , qui  laevam  in  Ecclefia  tcnere  confidenti- 
bus  ipfis  viderentur  , rcipfa  dextera  , ideoquc  potior,  eftct . Ca- 
rolus Moronus  apud  Allatium  de  confcnf.  Eccl.Occid.j  & Orient, 
lib.  1.  cap.  6.  in  ea  eft  fcntentia  : equidem  la:va  digniorem  effe 
dexteram  , nihilominus  ficuti  dextera  agentibus  commodior  prae 
dextera  eft  laeva  , ideoquc  laevam  occupare  agentes  folent , ita^ 
quum  in  vetcribus  monumentis  quidpiam  agentes  exibentur , hac 
etiam  habita  ratione  commodioris  loci , ad  laevam  exhiberi  con- 
fueverunt , qui  alioquin  , fi  praeftantiores  fint , dexterum  Tem- 
per latus  occupant . Do&ifs.  Mamachio  Moroni  fententia  pro- 
bata eft,  quam  innu.ncris  undique  conquifitis  monumentis  loco 
ftabilire  Tuo  Orig.  & antiq.  chrift.  tom. 5.  lib.4  par.i.  cap.2*  5.3* 
cximie  fategit . Papebrochius  in  Conattt  chron.  hift.  ex  Johanne 
Lucio  5 & Pagius  in  Breviar.  hiftor.  chron.  crit.  Rom.  Pontif.  in 
Leone  III.  obfervant  mutationem  finiftrac  in  dexteram,  tamquam 
honoratiorem  fa&am  fuifle  Tub  Leone  Illj  Tub  hoc  cnim  Pontificc 
ex  facris  imaginibus  mufivi  praefertim  operis  ilia:  3 qua:  digniores 
erant , dexterum  locum  obtinerc  experunt . At  poft  Leonem  III. 
rurius  ad  antiquum  morem  reditum  cft,ac  pro  digniori  finiftra  ha- 
bita ad  tempos  ufque  Nicolai  IV,  ideft  annum  1288,  quo  iterum 
locus  dignior  dextera:  eft  dclatus  , ifque  mos  ad  hodiernam  ufque 
diem  fervatur.  Et  ccrte  Heinneccius  homo  e Proteftantium  grege 
de  vetcr.  German.,  aliarumque nation,  figillis  par.i.  cap.  12.  in-* 
figillo  Lconis  IX.  Petri  ad  laevam  ftantis  imaginem  ab  fe  confpe- 
dam  refert . Vcrumtamcn  non  Temper  eumdem  morem  obtiiiuiiTe 
praec.  Sophronius  obTervat . Nam  Urbanus  II.  ducentis  ante  Nico- 
laum  IV.  annis  in  figillis  S.  Petri  imaginem  a dextris , a finiftris 
imaginem  S.  Pauli  collocavit . Clemens  II.  in  Concilio  Romano 
adverfus  Simoniacos  cclebrato  anno  1 047.  dexteram  ut  honora- 

E a ' ti©* 


3 6 Privi  lhgi  a . Rom.  Pontifici. 

tiorcm  Archiepifcopo  Ravennatenfi  attribuit , dc  qua  viritim  dc- 
certabant  Archiepifeopus  Mediolanenfis  , & Patriarcha  Aquilc- 
jcnfis  . Extant  ea  de  re  Clementis  II.  littcrai  tom.p.  Concil.  edit. 
Labbei  .|Nihilominus  Urbanus  V.  circa  an.  13*2.,  quum  Capita 
5S.  Apoftolorum  Petri,  & Pauli  invenifTet  > eaque  in  tabcrnaculo 
marmoreo  Bafilica*  Latcranenfts,  ubietiam  num  aflervantur,  col- 
locafTct , S.  Paulo  dexteram  , uti  digniorem  tribuit , finiftram 
S.  Petro  , ut  conftat  ex  Bulla  cjufdcm  Urbani  V , cui  hoc  difti- 
chon  inferiptum  efle  teftatur  , qui  ea  de  re  libellum  edidit  Jofe- 
phus  Maria  Sorefmus  Lateranenfis  Bafilica:  Presbyter  apud  pref. 
Pagium  . 

Cedit  sfpojlolicus  Princeps  tibi  Pattle  : vocaris 

Nam  dextra  natus  , vas  > tuba,  clara  Deo  . 

Ex  quo  tamcn  patet  S.  Paulo delatum  ab  Urbano  V.  dignio- 
rem locum  ea  ratione  T qua  illi  cumdem  tribucrat  S.  Petrus  Da- 
mianus,  ratione  fcilicet  myfticae  fignificationis , non  ratione  ma- 
joris,  aut  zrqualiscum  S .Petro  dignitatis,  au&oritatis,  & potefta- 
tis . Legendi  in  hancce  rem  S.Thomas  in  Epift.  ad  Galat.  led.  1 
Durandus  Rat.  di  v.  off.  lib.  7.  cap.  2.4?  Molanus  hift.  facr.  imag. 
lib.3'.  cap.24,Baronius,  Binius,  Spondanus  ad  an.32  5,  Maccdo  dc 
Clavibus  Petri  lib. i,  Inchoferus  Soc.Jefu  apud  Allatium  loc.cit.> 
Carraciolus  apud  eumdem  Allatium ; Angelus  Rocca  de  SS.Apo- 
ftolorum  Petri , & Pauli  praelat.  s Mabilkmius  de  rc  diplomatic* 
lib.  2.  cap.  14,  Mucantius  dc  SS. Petri, Zc  Pauli  imaginibus  tom.tf. 
Jun.  Bolland.  par.  2 , Theophiliu  Raynaud  us  dc  bicipiti  Ecclcfia 
tom.  1 o.  oper. , Cafalius  de  veter.  facr.  Chrift.  ritib.  cap.  2 , alii- 
que  , nam  dc  hoc  argumento- fatis  fuperque  a&um  efto  . Non  ta- 
mcn pranermittendum  , quin  prius  cuipiam  argumento  c parita- 
«is  ratione  petito  faciamus  fatis  . Ecclcfize  Triumphantis  Caput 
eft  Deus  in  Pcrfonis  Trinus  i Ecclefiae  militantis  invifibile  Caput 
eft  Chriftus  in  imitate  Perfona?  geminam  habens  naturam  : quid 
ergo  obeft5quominus  Ecclcfise  caput  vifibile  Petrus',  & Panlus  efle 
potucrint  ? Saltern  quid  obeftc  poterat,  quominus  Dei  O.M.  ad- 
fiftentia , & ordinationc  duo  capita  in  unum  morale  coalefcerc 
potuermt  ? Repono  claudicare  fatis  paritatem  : Nam  in  Deo  tri- 
plex quidem  eft  perfona  > at  una  natura,  mens  una>  una  voluntas : 

in  Chri- 


ViNDICATA.  PROLEG.ir.IL  37 

In  Chrifto  vero  duplex  quidem  natura  , at  una  perfona  humano- 
divina . Nec  vero  moralis  ilia  unitas  Pctrum  inter  , & Paulum 
conveniens  ullo  modo  erat  > vel  ex  parte  Chrifti , cujus  quum  in 
terris  gerat  vicem  Ecclefia:  caput  vifibile  , ita  ficuti  Chriftus  phy- 
ficeunuscft,  oportebat  5 ut  caput  vifibile  phyfice  unumeftet: 
xurfijs  neque  ex  parte  Chrifti  id  congruum  fucrat , totum  enira  > 
quod  adfiftentia  fuajpraeftare  in  duobus  poterat  >.  potuit  aptius 
in  unico : fed  neque  ex  parte  Ecclefia*,  in  qua  quum  unus  fit  Deus, 
quem  colit  , una  fides3  quam  tenet , unum  baptifina  , quo  initia- 
tur  , congruum  erat , ut  caput  unum  eftet , quo  regcretur  : item 
cx  parte  Ecclefiac , in  qua  ut  unum  dicant  omnes  , & in  iis  non 
fint  fchifmata,  nccefse  plane  fuit  9 ut  unus  omnibus  pr.eeftet  Ma- 
gifter  j cui  omnes  aufcultarent  9 atquc  obtemperarent  j A htn  una, 
inquit  S.Cyprianus  lib.4.  epift.9,  ab  uno  Paftoredicitur , cui  Plebs 
chrijliana  adunati  coharet . 

Jam  vero  ut  paucis  rem  conficiam , S.  Paulum  equidem  Epi« 
fcopum  non  fecus  , atquc  Apoftolos  ceteros,  uti  contra  Salma- 
fium,Cafaubonumjaliofquc  Proteftantes  oftcnditPetavius  tom. 4. 
Thcolog.  dogmat.  lib.  1 • de  hierarch,  ecclef.  capp.2,  &;>.  teftimo- 
niis  praefertim  S.Irenaei  lib.^.cap.jjTertulliani  lib.  de  praefeript. 
cap.329  S.Cypriani  epift.^5*  edit.Pameliij  Eufcbii  lib.2,&3.  hift. 
eccl.  capp.  1 3 , & 14,  Hilarii  Diaconi  in  1 . ad  Corinth,  cap.  1 1 > 
S.Hieronymi  epift.i  3.  ad  Paulin^  & 54.  ad  Marccllam  vet.  edit. , 
S.Chryfoftomi  hom.47.  in  Ad.  cap. 1 39  S.Bafilii  epift.i  97,  adjtm- 
dis  Patribus  Synodi  Aquifgrancnfis  an.8i<£.  lib.i.  cap.^,  & Pari- 
lienfis  an.82  9.cap.4.  apud  Harduinum  tom.  4.  Concil.  pag.i297> 
quibus  confenfit  tandem  Tridentina  feff.a  3»cap.4,  Epifcopum,  in- 
quam3  fuifle3contra  quam  quidam  apud  Allatium  lib.i  .de  confcnf. 
cap.4-opinati  funt,  affirmo,  perfpicuumque  fit  ex  Patrum  teftimo- 
niojOrigenis  homil.4.  in  Levitic.,  Eufebii  comment,  inpfalm.^7, 
S.  JoannisChryfioftomi  homil.prajcit^S.Epiphanii  haerer.279  Au- 
doris  quaeft.  in  vet. , & nov.Teftam. , quajft.i  1 7.  in  append,  oper. 
S.AuguftinijS.Leonis  epift.8 1 .ad  Diofcorum  Alexandr.,  & Synodi 
Aquifgranenfis  loco  indicato  > & quidem  Epifcopum}  vel  a S.Pe- 
tro  9 vel  turn  ordinatum  , quum  Ad.  1 3 ,/ 3 , ipfi , ficuti  & Bamaba: 
impofitje  a Manahene  manus  leguntur,  quod  quamvis  inficias  ive- 

rinc 


Digitized  by  Google 


38  PlUVILEGIA.  ROM.PONTIFICI. 
rint  Lingonicnfis  in  cap.  i . epift.  ad  Galac. , Cajctanus  in  Aft. 
Apoftol.  cap.  i 3,  Claudius  Daufquius  dc  fanftitud.  Pauli  lib.  2. 
cap.  2 2)  Svarczius  in  3.  par.  S.  Thom,  tom.  3.  difput.  34.  feft.  i> 
& difput.  20.  de  Sum.  Pontif.  feft.  a,  & Harduinus  comment,  in 
cit.  cap.  1 3.  Aft.  Apoft.  ver.  3,  ex  S,  Chryfoftomi  5 &Concilii 
Aquifgrancnfis  interpretatione  > quibus  cohaerent  , qux  Joan- 
nesXVIII.in  epift.i.ad  Galliarum  Epifcopos  apud  Harduin.tom.tf. 
part.  1.  pag.387.  feripfit,  affirmant  Cornelius  a Lap.)  Lorinus  , 
Sanftius  in  praefat  cap.  1 3.  Aft.  Apoft.,  Salmeron  traft.  3 6,  Hcn- 
riquez  in  fumma  lib.  1 o.  cap. 3,  Chriftophorus  Marcellus  Archie- 
pife.  Corcyrenfis  de  auft.  Pontif.  contra  Lutheruni  lib.  2.  cap.i4> 
Diana  traft.  1.  de  Primatu  feft.  2 , & alii  vulgo  interpretes  , & 
Thcologi . Quamquam  vel  a folo  Manahene  , vel  a folo  Petro 
abfquc  unius , vel  alterius  Apoftoli  , vel  Epifcopi  ex  difeipulis 
confortio  ordinatum  S.  Paulum  nolim  intclligi ; quandoquidem 
▼el  a primis  Ecclefia?  incunabulis  Epifcopos  a tribus  inaugurari 
confuevifle  compertum  eft  j idque  conjicere  etiam  eft  ex  Cle- 
mente Alcxandrino  apud  Eufebium  lib.  2.  hift.  ccclcf.  cap.  1* 
perhibente  a SS.  Petro  * Jacobo , & Joanne  S.  Jacobum  cogno- 
mine  Juftum  , quern  S.  Hieronymus  de  feript.  cccief.  cap.  a.  in- 
diferiminatim  ait  ab  Apoftolis  , Hierofolymorum  Epifcopum  or- 
dinatum fuifle  . Quamobrcm  aSandinohift.  Apoft.  §.  1.  vapulat 
mcrito  Serrius  excrcit.  51.  §.  7.  ajens , slpoftolos  autern  , & Sa- 
cerdotes , Epifcopos  creavit  Cbrijlus  , dum  dixit  eis  : hoc  faci- 
te  in  mcam  commemorationcm  , ut  declarat  Synodus  Tridentina  . 
Nam  Tridentina  Synodus  fcflf.  22.  dc  facrif.  Miffar  can.  2.  Apofto- 
los  Sacerdotcs  tantum  > non  etiam  Epifcopos  a Chrifto  crca- 
tos  docet . 

Attamen  S.  Paulum  Romanorum  Epifcopum  una  cum  S.Pe- 
tro  egifle  nullo  cffici  modo  poteft  s quique  id  opinati  funt , five 
cxinde  Primatui  Petri  nihil  iri  detraftum  putaverinc , uti  Petrus 
dc  Marca  exercit.  dc  fingulari  Primatu  Petri  5 five  exinde  argu- 
mentum  Petri  Primatum  oppugnandi  arripuerint,  uti  Quefncllus 
in  opere  Gallice  inferipto  Vains  efforts  des  fejuites  , quo  erro- 
rem  prop.  90.  ab  fc  conftitutum  confirmare  conatus  eft  , & Bar- 
shofius  in  iiiis  dc  Auftorit.  SS.  Petri,  & Pauli  > &de  Magnit.  Ec- 

clef. 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  PROLEC.  §.  II.  3^ 
clef.  Rom.  gallice  exaratis  libris  , ii  magno  profedo  in  errorc 
verfamur.Primo  enim  nonnifi  unum  in  una  cadcm  EcclefiaEpifco- 
pum , quemadmodum  unus  Dcus , una  Ecclefia > unum  Baptifma 
eft  , efte  oportere  vetus  traditio  eft  SS.  Patrum  Ignatii  in  genui- 
na  cpift.  ad  Philadel. , Tcrtulliani  lib.  de  praeferip.  cap.  3 6,  Cy- 
prianiepift.  5o.adplebem,  & 52.  ad  Antonian,  edit.  Pamelii  , 
Athanafii  epift.  ad  Solitar. , Cornelii  Papa:  cpift.  ad  Fabitim  An- 
tiochen.  apud  Eufebium  lib.  6.  cap.  43.  edit.  Taurin. , & epift.  6 . 
ad  S.Cyprianum  inter  Cyprianicas  4 6.  in  edit.  Pamclii , Julii  I. 
epift*  ad  Oriental. apud  Coutantium  tom.  z , Innocentii  I.epift.2  5. 
ad  Decentiuin  Eugub. } Concilii  Nicaeni  can.  1 , & 6 , Cleri  Ro- 
mani in  rcfpon.ad  Conftantium  Imper.  apud  Theodorctum  lib. 2. 
hift.  ecclef.  cap.  17.  edit.  Taurin.  s aliorumque  , quos  reccnferc 
non  eft  opus  . Igitur  quum  Petrum  Epifcopum  Roma:  fuifle  nega- 
ri  ullo  modo  queat , confequens  fit  > ut  apud  Romanos  Epifcopa- 
tu  defundusS.  Paulus  nufpiam  fuerit . Secundo  ex  SS.  Patribus  , 
aut  Pontificibus*  qui  S.  Petrum  Rom*  Epifcopum  egiftc  affir- 
mant ( affirmant  vero  quotquot  ilium  Romam  profedum  ajunt  > 
quos  fuperiori  loco  laudavimus  , adeo  ut  propterea  mirari  fubeat 
Proteftantium  nonnullorum  cum  malitia  infeitiam  , e quibus 
Bruftetius  in  diftert.  de  Pctro  Roma  martyre , non  Pontifice  , & 
Dodwellus  diftert.  de fucccfs.primor.Epifcop.  Roma  cap.  6 5 qui 
illud  prius  fafli , poftcrius  inficias  cunt ) nullus  produci  poteft  , 
qui  id  honoris  in  eadem  Romana  Ecclefia  pariter  S.  Paulo  tribue- 
rit , qu*  enim  pro  fuo  confirmando  errore  Janfenift* , &:  Quef- 
nellift*  proferunt } quam  in  alienum  a Patrum  germano  fenfu  in- 
torta  fint>  fuperius,  & abunde  demonftratum  eft , ac  breviter 
iterum  , ac  dilucide  ex  Catalogis  Roman.  Pontif.  demonftratur  . 
Ccrte  in  catalogis  3 five  quos  confedos  feimus  a S.Iren*o  lib.  3. 
cap.  3,  a S.Optato  Milevit.  lib.2.  advcrf.Parmen.,  ab  Audore  an- 
tiquiffimo  carminum  adver.  Marcion. } apud  Tertullianum  lib.  3, 
a S.  Epiphanio  haeref.  27,  & a S.  Auguftino  epift.  165.  ad  Gene- 
rofum  vet.  edit.  > five  quos  diligentiflime  conquifitos  cum  aliis 
codicibus  collatos , & ad  Autographorum  fidemexados  evulga- 
runt  Buchcrius  in  canon.  Pafchal.Vidor.,  Schelftratius  Antiquit, 
illuft.  tom.  1 , Papcbrochius  Propyl,  ad  Ad.  SS.Maji  j Hcnfchc- 

nius 


Digitized  by  Google 


4o  Privilegia.  Rom.  Pontifici. 

nius  tom.  i . A&.April.  5 Pagius  ante  appar.  Chron.  3 Francifcus 
Blanchinius  tom.2 . Anaft.jJofephus  Blanchinius  tom.4«,Murato« 
rius  tom. 3. part. i,  & 2.  Scriptor.rer.Italic.jMabillonius  Analcd. 
veter.  pag.2 1 8}&  lib.  5.  de  re  Diplom.j  Garampius  in  diflert.  ch 
Uummo  B eneditti  ///,  & Dodvvellus  ipfe  in  diflert.  cit.  > primo 
quidem  loco  legitur  S.Pctrus,at  nullus  eft,  quern  inter  Romanos 
Pontificcs  ibidem  S.Paulus  occupet.  Tertio  ex  co  a SS.  Patribus 
jugiter  conftituto  principio.,  feu  veriusa  divinac  infeittitioni  inni- 
xojfcilicet  fupra  unumPetrum5ut  efTct  una5Ecclefiam  jedificatam, 
atqueutuna  in  unitate  integra  Ecclefia  confifteretj  unum  Pe- 
trum  unitatis  caput , centrum  , fontem  , radicem , fundamentum 
a Chrifto  Domino  fuifle  collocattom  , ut  predicant  S.  Cyprianus 
de  unit.  Ecclef. , S.  Optatus  lib.  7-pag.  104.  edit.  1700,  S.  Hie- 
ronymus lib.  1.  adverf.  Jovinian.  5 S.Pacianus  epift.  3.  ad  Sym- 
pron.  Bibl.  PP.  tom.  4,  & S.  Auguftinus  Term.  2^5.  edit.  PP. 
Bcncdift.  3 ex  co  , inquam  , principio  cfficitur  plane  penes  unum 
Petrum  cum  Ecclefiae  Romanae  Epifcopatum  , turn  Ecclefiae  uni- 
verfac  Primatum  integrum  ftetifle  , atque  ab  utroque  gradu  ar- 
cendum  procul  Paulum  . Sed  quid  hie  SS.  Patre?  commcmorcm  s 
quandoquidem  hoc  in  principio  ftabiliendo  vel  ipfi  3 qui  inter 
Protcftantcs  mitiori  ingenio  praeftant , convenerint  ? CafTandcr 
in  Confultat.art.7,  feripferatr^wo^  ad  unitatemjoiqus  extern & Ec- 
clejit  reqiurunt  obedientiam  unius  fummi  Rettoris  , qui  Retro 
in  regenda  Chrijli  Ecclejia  , ejus  ovibus  pajeendis  fuccejfe - 
rit  9 non  ejl  a canfenfu  prifex  quoque  Ecclejit  alienum,  Certe^s 
Ambrjius  Damajum  fua  atate  Epifcopum  Romanum  totius  Ec» 
clcfia  Chrijli  Rettorem  vocat : camquein  rem  congcflcrat  plcraque 
alia  Patrum  teftimonia . Jam  vero  Grotiusin  Annotatis  adhunc 
CafTandri  articulum  j Bene  3 inquit , Cajfatider  ad  Ecclefiam  dis- 
cernendam  a Schijmatieis  addidit  unitatem  ex  Chrijli  ipfius  ditto  5 
Joan.i  3 ,3  5. ...  Hxc  unitas  non  animo  tantum  rctinenda  ejl,  Jed  & 
Sacramentorum  communione , quatenus  fieri  potejl : id  •vero  fieri 
non  pot  ejlp  nijiplebs  Pr  apt  Jit  is  obfequattir.  Ejl  tnim  Ecclejia  corpus 
quoddam  , iff  proinde juntturis  quibujdam  compaginatum  EpheJ.q, 
1 6,-Hce  juntturtjunt  Epifcopi  in  parte  minor e , in  majore  A'letro - 
pohta } aut  ut  in  Africa  Epifcoporum  Seniores,  in  parte  adhuc 

majo- 


Digitized  by  Google 


V 1 N D I C A T A . ProLEG.  $ * 11*  4 1 

inajore  Ex  arch  a yJive  Primates  y quales  illi  Carthagine , & alibi : 
rurfum  in  majore  alia  Patriarch <e  , & in  to  to  corpore  is  , qui  Pr in- 
ceps  eft  Patriarcharum  Epifcopus  Roman £ Vrbis , qu£  omnia  con~ 
formata  funt  ad  exemplar  Principatus  ejus , quern  Petrus  inftituto 
Chrifti  habnit  in  Apoftolos  5 unit  as  enim  Antiflit  is  optimum  ad - 
*verfus  SchiJmata  eft  remedium  , quod  & Chriftus  monftravit , & 
comprobavit  experientia  . Hanc  Principatus  in  Epijcopo  Romano 
utilitatem  ingenue  agnovere  A/clatifthcn  multi s locis,  Jacobus  Rex 
* "Britannia  , multique  ex  Proteftantibus  viri  eruditi . Quamquatn 
poftea  quemadmodum  Caflander  id  poteftatis  genus  Romano 
Pontifici  attributum  confenfu  Ecclcfia?  aflcruit , Grotius  pariter 
non  divina  inftitutione  , fed  Ecclefiarum  confenfione  Primatu 
Komanum  Pontificem  potitum  fibi  parum  confentiens  pugnet , 
Quamvis  etfi  Paulo  illud  prius  , videlicet  una  cum  Pctro  Eccle- 
fia:  Romanae  Epifcopum  geflifTe  concedercmus , quod  concedi  abf- 
que  ullo  Primatus  Petri  difpendio  pofle  nnnnuliis  vifumeft  $ uni 
camcn  Petro  a Chrifto  Ecclefise  univerfie  collatum  Primatum  jam 
oftenderc  adgredimur . Quia  vero  id  praefertim  au&oritate  Pa- 
trura  conficicndum  nobis  fit , confulto  ab  iis  commemorandis  fu- 
perfedemus , qui  fpeciatim  primas  Petro  fupra  Paulum  dederunt* 
quos  interea  fi  compertos  habere  defidercs  , praefto  tibi  funt,  qui 
longos  eorum  catalogos  texuerunt . Sandcrus  lib.  7.  de  vifib.  Ec- 
clcfiaj  Monarchia  j Jfaacus  Habcrtus  de  Primatu  Petri  lib.  1,  & 
Cl.Thomas  Mamachius  Orig.  & antiquit.  Chrift.  tom.  5.  lib.  4. 
p.  1.  cap.  x.  §.  5.n.  10,  a quo  Patrum  , Scriptorumque  Ecclcfia- 
fticorum  , qui  Paulo  Pctrum  exprdTe  praetulerunt , numerus  rc- 
cenfitus  ex  I.  & II.  faecuio  eft  8,  ex  III.  8c  IV.  eft  47,  ex  V.  & VI. 
eft  66,  ex  VII.  8c  VIII.  eft  27,  ex  IX.  & X.  eft  40,  ex  XI.  & XII. 
eft  3 d,  ex  XIII,  Xiy,  & XV.  eft  3 1 , ex  XVI,  XVII,  8c  XVlII.  eft 
104, omnium  35P,  quot  nempe  fat,  fuperque  funt  ad  Janfenifta- 
rum , Quefnellianorumqiie  Patrum  , 8c  Scripcorum  numcruni-. 
objicientum  retundendam  audaciam  . 

Neque  vero  obtrudas  fa&um  aliquando , ut  in  Republica  Ju- 
daica,  qua*  plane  futurae  Chriftianorum  Ecclcfia?  formam  praefe- 
rebat , duo  codem  tempore  audirent  , qui  fummam  adminiftran- 
drerci  facra?  tencrent , Mofes  , 8c  Aaron  nimirum  , quin  tamcn 
Pars  L F peri- 


42  P R I V 1 L E G 1 A R O.M.  P o N T 1 F 1 C 1 
periculuin  ex  bicipiti  capite  fcindcnda'  Synagogue  imminerct s & 
in  Rcpubliea  Ethnica  duo  codem  tempore  frequens  Impcratores 
pariter  fuifle  , qui  rei  civili  adminiftrandae  fimul  manum  admove- 
rent , quin  tamcn  propterea  biceps  Impcrium  evaderct . Fieri 
igitur  potuifle  , ut  Eccleftam  Romanam  uno  , eodcmque  tempore 
Petrus,  Paulufque  adminiftrarent  fumma  confenfionc , qua  fic- 
ret  pariter,  ut  ex  duobits  unttm  veluti  caput  conHarctitr  , quomo- 
do  intcgra,intemerataque  Romans  Ecclcfia?  unitas  maneret.Nam 
cum  duplici  capite  cohaerere  Ecclefise  tinitatcm  , regimenque__> 
Monarchicum  nullo  modo  pofle  fatis  probatum  eft.  Exemplum 
vero  Reipublicae  Hebr*orum  ad  rem  non  efts  neque  enim  in  omni- 
bus Chriftianae  Reipublicae  fpeciem  Synagoga  ilia  praeferebat,cu- 
jus , non  fecus  ac  civilis  ratio  faepius  varia  fuit , facra  etiam  non 
omnino  cum  Chriftiana  cohaerebat:  neque  vero  Mofes  proprie 
fummum  Pontificera  egit,  ut  S.  Thomas  docet  in  4.  dift.  19  , vel 
ft  egit , ut  cenfent  S.  Gregorius  Nazianz.  orat.  6 ,8c  S.  Augufti-. 
nus  in  pfal.  377,  extraordinarius  , Deo  ita  difponente  , ut  vocant, 
ac  temporaneus,  non  etiam  ficut  Aaron  ordinarius,perpetuufque, 
ut  noftri  pugnant . Videfis  Toftatum  quaeft.  4.  in  cap.  8.  Lcvit.  , 
&Habertum  lib.2.de  Primatu  Petri  cap.  1 .In  Romano  demum  Im- 
perioctft  aliquando  duo  fimul  audirentlmperatores  , longum  ta- 
men,  Jatumque  inter  eosintercedcbatdifcrimens  nam  ut  de  iis 
taceam  , qui  divifo  ab  Oriente  Occidente  , vel  in  Orientc  , aut 
Occidente  divifis  Provinciis  , in  diverfis  partibus  principabantur, 
ita  enim  ii  non  unatn  Monarchiam , fed  duas , aut  plures  confla- 
bant  s qui  ad  Imperii  confortium  advocabatur,  Impcratorque 
defignabatur , is  quidem  Imperatoris  nomine,  non  tamen  Augufti 
audiebat,  Proconfulatus  etiam , ac  Tribunicia  poteftatc  defun* 
gebatur  : fumma  tamen  auftoritas  unum  apud  Auguftum  intc- 
gra  mane  bat . 


De 


Vindicata.  Proleg.  5.  III.  43 

# 

• f 

Dc  S-  Petri  in  Ecclejia  Vniverfa,  Primatu . 

§.  III. 

PRaefentis  controvcrfiae  cnucleatio,  ac  refolutio  abeacontro- 
verfia  quoque  pendet  : Num  Chrifti  Vicarius  fueric  S.  Pe- 
trus , & a Chrifto  Primatum  in  Ecdefia  obtinuerit : num  exinde 
Petri  in  Primatu  Successor  fit  Romanus  Pontifex  > ac  Chrifti  vi- 
ces perinde  in  terris  gerac , qua?  duo  in  antecefsum  optima  ratio- 
ne  ftabilienda  funt , tit  ea  , a quibus  optima  confccutione  cetera 
fluunt » Ergo  quod  ad  Petri  Primatum  fpedat  fupra  alios  Apofto- 
los , quem  impeterc  inani  conatu  > turn  Grjeci  Schifmatici  5 turn 
Lutheri , & Calvini  Sedatores  , turn  cum  Marco  Antonio  Spala- 
tenfi  fuperiori  in  paragr.  Roman*  Ecclefiar  oforcs  enituntur , Pe- 
tro  ajentes  collatum  Primatum  qtiidem  , vel  ordinis  , quod  pri- 
mus fuerit  abEvangeliftis  nominatus;  vel  vocationis  , quod  pri- 
mus fuerit  a Chrifto  adfeitus  j vel  diledionis  , quod  potior  su 
Chrifto  fuerit  amatus,  qua?  plane , aut  non  vera , aut  incerta  funt: 
nam  primus  adChriftum  venit  Andra?as  J0.1 , & Chriftus  maxime 
Joanncm  dilexit  Jo. 2 1 , 20s  Petro  collatum  fuifte  a Chrifto  fuper 
omnes  Apoftolos  Primatum  3 non  modo^lignitatis  , fed  audori- 
tatis,&  jurifdidionis  Fidcs  docet  tcftimonic  fulcita  S.  Scriptura? , 
& Traditionis  . Et  primo  S.Scriptur*  . Mam  Matth.  1 6.  fic  Pc- 
trum  Chriftus  alloquitur  Tu  es  Petrus  y & Juper  banc  petra\ru _* 
tedificabo  Eccleiiam  meam  , & tibi  dabo  claves  regni  Calorum  ; ex 
quibus!  fic  inftituitur-argumentum  Ecclefia  Militans  fpecieniv 
exprimit  Ecclefiae  Triumphantis  , & Chriftifideli , cui  gratia  in_> 
prim  a confertur , in  fccunda  gloria  promittitur  , unde  ad  Ecclc- 
fia?  Triumphantis  inftar  Ecclefiae Militantis  regimen  a Chrifto  in- 
ftitutum  eft , ut  obiervant  S.  Thomas  lib.  4.  cont.  Gent.  cap.  7 6 > 
Duvallius  5 Bellarmitvus , Diana*  Pueronius  de  regul.  Ariftocr, 
tom.  1 . cap.  3 ■>  Pauli  anus  dc  Jubil.  lib.  3.  cap.  1 > & alii : Itaque 
fupremam  poteftatem  habuit  S. Petrus  m Ecclefia,  qui  poteftatem 
habuit  regendi  Militantem  > & poteftatem. a per  iendi  aditum  ad 
Triumphantcm  : five  S.  Petrus  audoritatis , i jurifdidionis  Prir 

F 2 ma- 


Digitized  by  Google 


44  Pr  I V 1 LB  G1A  RO  M.  PoNTlflCI 
matum  tenuit > fuper  qaem  Chriftus  Ecclefiam  Militantem  aedifi- 
cavitjcuiquc  claves  Ecclelias  Triumphantis  concrcdidit.  Probatur 
confcqucntia  . Quod  pneftat  fimdamencum  jcdificio  , pra»ftitit  Pe- 
trus Ecclefiae  j at  illud  aedificium  totumregit,  igitur  hie  totamL* 
rexit  Ecclefiam  . Quod  ufu  hominum  (ignificant  Claves  , idem  fi- 
gnifkant  Claves  Petro  tradicar  5 at  Claves  fignificant  aperire  , & 
claudc  re  j folvere  , & ligare  $ obligare  , & remittcre  j itaque  hoc 
fignificarunt  in  Petro , cui  proinde  di&um : 6>uodcumquc  /dive- 
rts See.  Quid  dixi  ufu  hominum  ? ufu  Spiritus  Sandi  Cl  avium  tra- 
ditione  Primatus,  feu  fuprema  Poteftas  fignificatur:  ita  Ifa.22.  ad 
fignificandum  Eliacim  Pontificatum  dicitur : Dabo  claves  domus 
David fuper  humerum  ejus  , iff  aperiet  non  erit  , qui  claudat , 

iff  claudet , tf  non  erit qui  aperiat . Ita  Apocalyp.  3.  ad  fignifi- 
candam  Chrifti  Domini  fupremam  Poteftatem  dicitur : H<tc  dicit 
SanSlus , & verus  , qui  habet  clavem  David  , qui  aperit , Iff  newt 
cl  audit  y claudit , iff  nemo  aperit  . 

Ad  primam  allatat  Scriptural  partem  tres  opponuntur  inter- 
pretationes:  prima  Calvini  lib. 4.  inftit.  cap.6.  per  Petram  intel- 
ligi Chriftum  juxta  illud  1 . Corinth  1 o : Petra  autem  erat  Cbri - 
jlus  : atquc  ita  S.Auguftinus  ferm.i  3«de  verb.Dom.  , & tra<&  124. 
in  Joan,  iqterpretatus  6ft . Secunda  Lutheri , & Illyrici  per  Pe- 
tram intelligi  Fidcm  , & confeflionem  Petri : atque  ita  interpre* 
pretati  fimt  S.  Hilarius  lib.  6.  de  Trinit. , S.Cyrillus  Alexandr. 
lib.  4.  dc  Trinit. , & S.  Chryroftomus  horn.  5 5*  in  Matth.  Tertia 
Erafmi  per  Petram  intelligi  etiam  alios  Apoftolos,  & Fidelesj 
nam  Apoftolis  veluti  fuper  fundamentum  fuperftru&aEcclefia  di- 
citur Ephcf.2jitaOrigenes  tra&.i.in  Matth.  Vernm  obvia,littera- 
lis , & germana  interpretatio  eft,  per  Petram  intelligi  Petri,  perfo- 
nam  : turn  quia  ita  dc  perfona  Peeri  interpretati  funt  Tcrtollianus 
lib.de  prxfcript.cap.2i,& lib.de  pudicit.yOrigeneshom. 5. inHxod., 
S.  Cyprianus  epift.  ad  Jubajamim  , & lib.  de  Unit.  Ecclefia  , Fir- 
milianus  epift.  ad  Cyprianum  inter  Cyprian.  75  , S.  Athanafius 
orat.  de  Incarn- , Eufebius  lib.  3.  d’cmonft.  Evang.  cap*7  , S.  Op- 
tatus  lib.  2.  adv.  Parmcn. , S.  Epiphanius  in  Anchorato  , S.Grc- 
gorhis  Nazianz.  orat.  de  modcrat.  in  difpnt.  > S.  Chryfoftomus 
horn.  3*  adv.  Judaeo* > S.  Eafilius  horn,  de  poenit.,  Sc  lib.  a.  ad.- 

▼cr- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Proleg.  ffl.  III.  4y 
verfus  Eimomium , S.  Ambrofius  in  pfal.  50  , Sc  Term.  47.  dc  Fi* 
dc  Petri  , S.  Hilarius  in  cap.  1 6.  S.Matth. , & in  pfal.  1 3 1 , S.  Ze- 
no Veron.  lib.  1 . trad.  1 3 , S.  Hieronymus  epift.  57.  ad  Damaf. , 
& epift.  ad  Marccllam  > S.  Aitguftinus  in  pfalm.  contra  part.  Do- 
nati  j S.  Leo  Mag.  Term.  2 , & 3.  de  fua  afliimt.  > S.  Gregorius  M. 
lib.  4.  epift.  32  j & 33  3 aliifque  in  locis , S.  Paulinus  epift. 4.  ad 
Severum  , S.  Maximus  Taurin.  Term,  dc  SS.  Petro,  Sc  Paulo,  alii- 
quc  . Prarterea  hunc  fenfum  exigunt  turn  pronomen  demonftra- 
dvum  , turn  hiftoriaf  contextus , turn  Chrifti  promiffio  s 11am  pro- 
nomen hanc  demonftrat  earn  pctram  , de  qua  Chriftus  dicebat ; 
at  Chriftus  dixerat : Tu  es  Petrus , feu  Tu  es  Petra  , quafi  dice- 
ret,  fuper  quam  xdificabo  Ecclefiam  meam : contextus  ctiam  fer- 
xnonis  Pctrum  indicat : nam  interroganti  Chrifto  Petrus  refpon- 
derat : Tu  es  Cbrijlus  : confcffionem  Petri  Chriftus  excepcrat : 
Ei  ego  dico  tibi : denique  in  confeflionis  premium  fingulare  Petro 
privilegiumindulfit*  fcilicet  quod  dicebamus  , fuper  alios  Pri- 
matum,  verbis  illis  : Super  banc  pctram  adificabo  Ecclefiam  meam s 
cui  etiam  promifit : Tibi  dabo  claves  See.  To  enim  Tibi  nonnift  ad 
Petrum  referri  poteft , cui  dixerat : Tu  es  Petrus  . Ncque  vitiliti- 
get  quis  cum  Calvino , Sc  Cafaubono  exerc.i  5.  in  Baron,  non  be- 
ne cohatrere  Petrus  , & fuper  hanc  pctram  , dici  enim  oportuiffet, 
vel  Petrus , & fuper  Petrum  , vel  petra  , & fuper  pctram  . Nam, 
ut  notavit  Bellarminus  lib.  1 . de  Rom.  Pontif.  cap.  10  , Sc  Mal- 
donatus  in  cap.  16.  Matth. , S.Matthasus  Hebraice , autChal- 
daice  feripferat , qua?  lingua?  carent  ifta  generis  differentia  , quae 
eft  in  Grasca  , Sc  Latina  Petrum  inter  , & Petram  > fed  uno  eo- 
dcmque  vocabulo  Hebraico  , vel  Syriaco  Chriftus  dixerat : Tu 
es  Cephas  , ideft  petra,  & fuper  hanc  petram.  Ex  Graeco  vero 
Codicc  vertens  Latinus  interpres  reddidit : Tu  es  Petrus  , ea  ni- 
mirum  de  caufa , quod  quum  apud  Graecos  tarn  n , quarry 
Tirrt*  fignificet  lapidem  , & Graecns  Codex  habcat  n tr/M , Sc  poftea 
n#r/«,  interpreti  Latino  vifum  eft  homini  nomen  mafeulinum  tri- 
buere  , quam  foemininum  . Denique  Petrs  nomine  eo  loci  deft- 
gnari  S.  Petrum  faffi  funt  ipfnnct  Erafnius  , Hammondus , Sc 
Ciericus  comment,  in  cap.  1 6 . Matth. , ab  iifque  fuorum  fymmi- 
tarum  cavillationesexfufflatas . . ... 

AA 


40  P r i v i l e g i a Rom.  Pontifici 

Ad  allatas  autcm  intcrprctationcs  repono  Patrcs  ilios  lauda1- 
tos  noftram  . & aliorura  longc  plurium  intcrprctationem  non  ex- 
cludere  , imo  nec  omittcrc  . Nam  S.  Auguftinus  per  baric pctraiti 
intelligi  perfonam  Petri  docet  in  pfal.  6<?  , in  pfal.  cont.  par.  Do- 
nati , Term.  4^.  dc  verbis  Domini , nunc  i 37  , & lib.i.  Retradfc. 
cap.  2 1 . relata  duplici  interpretatione  > fcilicct  per  petram  intcl- 
ligi  Petri  confcflioncm  , & ipfum  Pctrum  , permittit  ledtori  eli- 
gcrc  probabiliorem  , quae  plane  aliorum  Patrum  eft . Ideo  vero 
S.Auguftinus  ilia  verba  Super  banc  petram  ad  Chriftum  perinde_j 
quandoque  retulit  in  libro  contra  Fpift.  1 j » Donati,  quia  agens 
contra  Donatiftas  vim  Sacramentorum  in  fan&itate  miniftri  col- 
locantes , veritus  ne  , fi  in  PetroEcclefia  fundata  diccretur  > ext- 
ftimarent  homines  Petrum  propria  virtutc  Ecclefiam  fundafte  , ad 
Chriftum  ipfum  verba  ilia  referenda  duxit . S.  Hilarium  , & Ori- 
genem  noftrae  interpretationi  ctiam  fuftragari  fupra  diximus : fed 
& fuffragatores  habemus  quoque  S.  Cyrillum  Alex.  lib.  2.  in  Jo- 
ann., S.  Chryfoftomum  horn.  5 5.  in  Matth. , & horn,  in  pfal.  50, 
S.  Petrum  Chryfologum  ferm.  44 , & Patres  Synodi  Ephefin* 
ad.3  , qui  verba  ilia  : & fuper  banc  petram  de  perfona  Petri  aper- 
te  exponunt*,  & Patrcs  6$o.  Concilii  Chalcedoncnfis  aci.3.  Pe- 
trum appcllantes  Eccleft 4 petram  , & Crepidinem . Si  qui  vero  alii 
fiat,  intclligo  enim  plures  alios  a Proteftantibus  objciftari  Patres, 
qui  locum  ilium  Matthaei  vel  de  Chrifto  , vel  de  Petri  fide  , vel  de 
confcflione  interpretati  funt,confidentiflime  ajocos  omnes  noitrx 
non  refragari  aliis  in  locis  fuperius  laudatisinterpretationi  , qui 
ita  demum  rommodc  explicandi  funt , ut  Chriftum  quidem  praeci- 
puam  Ecclefia?  petram,  Petrum  vero  fccundariam  Ecclefia;  a Chri. 
fto  vice  fua  conftitutum  vclint  : fidem  autem  Petri , five  confcf- 
fioncm  in  caufa  fuifle' , cur  Fidci  ,Ecclefia?que  firmitas  in  Pctro 
ipfo  collocaretur . 

Ad  fccundam  vero  partem  allatae  Scriptur*  tres  pariter  oppo- 
nuntur  interpretationcs  : prima  , qua;  eft  Ltnheri  lib.  de  poteft. 
Papae , Calvini  loc.  cit. , Ccnturiatorum  , 3c  Synodi  Smalcadi- 
cx  lib.  dc  Primatu  Papa?,  collatas  Petro  Claves  ait,  fed  no- 
mine Ecclefiac,  cujus  perfonam  gerebat . Ita  intellexit  S.  Au- 
guftinus  tra<ft.  50  , & 124.  in  Joann. , &Enarr.  3.  in  pfal.  30. 


Digitized  by  Google 


Vjndicata.  Proleg.  if. III.  4 7 
Sccunda3quae  eft  Salmafii  lib.de  Primatu  Rom.Pontif.jdc  Dominis 
lib.  1 .de  Rep.Eccl.cap.3,Gerardi  confcffion.Cathol.tom.2j  utriuf- 
que  Spanhcmii  tom.2.oper.  §.34,  Deilingii  obfervat.  facrar  exer- 
cit.tf  ,Forbefii  inftrudhhift.Theolog.lib.i  5 .cap.  5 ,aliorumquc  fimi- 
lium3collatas  Pctro  Claves  pro  omnibus  Apoftolis  contendit,quia 
nomine  Apoftolorum  Chriftum  confefTus  fuerat  3 quam  confeffio- 
nem  praemio  donabat  Chriftus.Terda3quae  eorumdem  eft, per  Cla- 
ves collatas  intelligi  jubet  folam  potcftatem  ordinis,&  jurifdi&io- 
nis,fcilicet  abfolvendi  a peccatis3quae  aliis  planeApoftolis  commu- 
nis fuit>quibus  di&um  dhAccipite  Spiritum  Sanftum}quorum  See. 
Verum  perClavium  traditionem  fingularirationc  Petro  fadlam  in- 
tellexerunt  Pctro  collatum  Primatum  au<ftoritatis3&  jurifdi&ionis 
SS.  PP.  i ita  Tertullianus  Scorpiaci  cap.  1 o , S.  Cyprianus  lib.  dc 
unitate  Ecclefiae , S.  Hieronymus  lib.  1 . adv.  Jovin.  3 S.Augufti- 
nus  in  pfal.  108  j Sc  trad.  124  3 S.Leofcrm.  3.  in  anniverf.  fuae 
confecrat. , S.  Gregorius  lib.3 > epift.  37  , S.  Hieronymus cit.loc., 
Sc  lib.  1 . contra  Jovin. , S.  Optatus  Millevit.  lib.  1.  adver.  Par- 
men.  : Bono  unitaxis  > inquiens  5 Status  Petrus . . . . & prxferri 
omnibus  A pojlolis  meruit , 1$  claves  regni  Calorum  communicm - 
dasc&tcris Jolus  accepit.Vid cn  jure  hinc  adftrui  Epifcoporum  jurif- 
di&ionem  a Romano  Pontificc  velut  a fonte  immediate  profluere  ? 

Ad  allatas  verointerpretationes  Clavium  reponimus  ad  pri- 
mamj  illius  propofitionis  , fcilicet  Petro  nomine  Ecclcfia:  collaras 
fuifTe  Qavcs  5 feu  Petrum  Claves  accepifte  , ut  perfonam  gerebat 
Ecclefiae  3 duplicem  efTe  fenfum  , quod  ci  collator  fucrint  Claves 
vcluti  Ecclefiae  Legato  > aut  Vicario  i vel  ut  Ecclcfia:  Re&ori  fu- 
premo  poftChriftum  3 Sc  fub  Chriftd  fupremo  Ecclefiae  Paftori , 
quas  proinde  non  in  propriam  dumtaxatjfed  in  communcm  Eccle- 
fiae utilitatem,  Sc  quibus  non  eflet  folus  ufurus  3 fed  quae  Epifcopis 
perinde  communicarentur  cum  dependentia  ab  eo3  acccpcrit : pri- 
mus fenfus  eft  falfus  i nam  fruftra  ei  di&um  fuiflet  peculiari  ratio- 
ne:  Tibi  dabo  claves , quum  eadem  radone  id  dittum  quoque._> 
ceteris  Apoftolis  fuiftet  3 qui  non  fccus,  ac  Petrus  Ecclefiae  Glavi- 
bus  ufi  funt , unde  fi  Claves  datae  Pctro  3 intelligi  deberent  Ecclc- 
fiae  datae , quomodo  Chriftus  eas  Petro  daturum  fe  promific  3 ut 
e;us  confeffionem  remuneraret , & Petrum  fuam  divinitatcra  con- 

fiten- 


48  PrivilegiaRom.  Pontifici 

fitcntem  commendavit  ? Ais  didum  Petro  non  in  prajfenti  > Ted 
in  futuro  : JEdijicabo  , dibo  : id  rede  quidem,nam  in  vivis  degcnte 
Chrifto,  ac  nondum  a Chrifto  conftituta  Ecclefia3  Ecdefiae  Redor 
conftitui  Petrus  nec  dcbebat , nec  pocerat.  Secundus  igitur  fcnfus 
eft  verus  , obvius , littcralis,  & intelledus  a Patribus  fupra  lauda- 
tis  : nam  S.  Auguftinus  Term,  i 3.  de  verb.  Domini,  Petrus  , in- 
quit, Ecclejicejiguram  portans , Apojlolatus  Principatum  tenens  &c.. 
Sc  trad.  1 24.  in  Joann. : Ecclefue  Petrus  Apojlolus  propter  Apojlo- 
latus fui  Primatum  gerebat  figurata  quadam  generalitate  perfo • 
nam , quod  enim  ad  ipfum  propria. pertinet  natura , unus  homo  erat » 
gratia  unus  Ckrijlianus , abundantiore  gratia  unus , idemque  pri- 
mus Apofiolus  . Chriftum  quoque  geflifle  figuram  Ecclefia?  docuit 
S.  Auguftinus  lib.  j 5 . dc  Trin.  cap.2  6 , quando  baptizatus  eft : ne- 
mo tamcn  dixerit  revera  Chriftum  non  baptizatum  : igitur  etfi 
Petrus  perfonam  geflerit  Ecclefia? , quum  Claves  rccepit , revera 
tamen  in  propria  perfona  reccpit.Quo  pado  quoque  Judas  corpus 
malorum  rcprajfentavit,ita  Petrum  corpus  bonorum  reprzefentafle 
docct  S.  Auguftinus  in  pfal.  1 08  : igitur  non  fecus  ac  in  perfona 
fua  id  Judas  implcvit  Chtiftum  prodendo  , ita  Petrus  Claves  a_* 
Chrifto  accipiendo  . Quemadmodum  denique  juxtaeumdem  trad, 
ult.in  Joan.S.Joannes,quum  recubuit  fupra  pedusChrifti  perfonam 
geflit  EcclefiacTriumphantis,  ita  PctrusClaves  recipiens  perfonam 
egit  Ecdefiae  Militantis , at  ille  perfonalitcr  fupra  pedus  Domini 
recubuit.:  hie  igitur  perfonalitcr  Clavium  poteftatein  recepit . 

Ad  fecundam  reponimus  in  Petro  , Sc  cum  Petro  equi* 
dem  ceteris  etiam  Apoftolis  collatas  fuifle  Claves  , at  non  asquo 
jure  , fed  cum  dependentia , Sc  fubordinatione  ad  Petrum  : 
feu  poteftas  Clavium  nomine  collata  in  ceteris  Apoftolis  extraor- 
dinary fui  t,  dc  qua  dicendum  erit  infra  obferv.  2 , id  cxigente 
turn  Ecclefia»naicentis  bono  j in  Petro  vero  ordinary  fuit  . Nam 
ita  docuere  S.Optatus  Millevit.  fupra xelatus  , id  S.Leo  cit.ferm., 
id  S.Cyprianus  loco  indicato  inquiens:£>  quatnvisApoJIolis  omni- 
bus parem potejlattm  tribuat tamen , ut  unitatem  manifejlaret, 
imam  Cathedram  inftituit , & unitatis  ejufdem  originem  ab  ufio  in- 
cipientem  fua  aufloritatc  difpofuit\  id  S.  Cyrillus  Alex.  lib.  4.  in 
Joan.  cap.  4 , id  S.  Auguftinus  ferm.i  08  , id  S.  Hieronymus  loco 

cit. 


J 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Proleg.  /.III.  45 > 

c it.  poftquam  enim  dixiflct  omncs  Apoftolos  Claves  regni  Caelo- 
rum  accepifle  , propterea  tamen  , fubdit , unum  inter  ditodccim 
eledum  fuifle  , ut  Capite  conflituto  Schifmitis  tollcretur  occajio  , 
Ad  tertiam  reponimus  Clavium  nomine  fignificari  poteftatem  ab- 
folvendi  a peccatis  non  modo  , fed  etiam  leges  ferendi , condendi 
Canones  , regulas  ftatuendi  Fidei , & praefigendi  morum  , Cenfu- 
ris  innodandi , convocandi  Concilia  See . 3 de  quibus  videndus 
Morinus  de  poenic.  lib.  4.  cap.  23  , ac  pleraquc  hujus  ge- 
neris 5 quae  Petri  juri  adjudicata  primario  funt  : B . Petrus  3 
inquit  S.  Optatus  , pra/erri  omnibus  slpojlolis  meruit , CUves 
regni  Calorum  communicandas  ceteris folus  accepit . Itaque  judicia- 
riam  poteftatem  Clavium  nomine  Petrum  a Chrifto  accepiflc  rra- 
dunt  Origenes  tom.  13.  inMatth.  pag.  70  , Tertullianus  lib.  de 
Pudicit.  cap.  2 1 3 S.  Cyprianus  de  Unit.  , S.  Hilarius  comm.  in-> 
cap.  1 5.  Matth. , S.  Damafus  carm.  37  , S.  Qeleftiuus  epift.  3. 
ad  Epifcop.  Illyrici , S.- Sergius  Epif.  Cypri  ad.  2.  Concil.  La- 
ter. fub  Martino  I , Ven.  Beda  homil.  de  SS.  Petro  > Sc  Paulo  , 
aliiqite  . Confer  Albertum  Pighium  de  Ecclef.  hicr,  lib-3  - caP*7> 
Mauclerum  de  Monarch,  par.  2.  lib.  1 , Lorinum  in  Ad.  Apoft. 
cap.  2 8.  ver.3 1 > Salmeronium  trad.  2 1 . par.3.  tom. 4 > Sanderum 
de  Clave  David  lib.  3.  cap.  3 , Hofium  in  ConfeflT.  Cathol.  Fid. 
cap.  26  , Azoriwm  lib.  4.  cap. : o , & 1 1 . tom.  2 , Baronium  ad 
an.  34  , Gretzcrum  in  refp.  ad  Thefes  Humanianas  cap.  1 5 > Bo- 
verium  inCenfura  Marti  Antonii  de  Dom.  lib.  1.  cap.  2,  Bo- 
zium  de  fignis  Ecclef.  lib.3  , & 5 , Cocffetcllum  lib. 1.  Monarch. 
Ecclef.  cap.  8 3 Echium  de  Prim.  Pontif.  lib.  3.  cap.  37  9 Jofc- 
phum  Stephanum  Valentinum  lib.  de  poteft.  coadiva  Papar  » 
Beccanum  de  Rcpub.  Ecclef.  lib.  2.  cap.  1 » Bacchinium.# 
epift.  4.  Polem.  adv.  Piceninum  , aliofque  plures  apud  ipfos 
aflerentes  ex  praefato  S.  Scripturae  loco  SS.  Patrum  commu- 
nem  , concordemque  fententiam  agnovifle  , faflamquc  efle  uni 
Petro  Ecclefiae  Primatum  fuifle  collatum  . Pellime  proinde>-» 
apud  bonum  quemquam  audiunt  Launojus  3 Sc  Dupinius  » 
quibus,  &c  illi  quidem  lib.  2.  epift.  5,  ifti  vero  de  antiq.  Ec- 
clef. difcipl.  difl'ert.  4.  vifum  eft  ex  praefato  1 6.  Matth.  loco 
nihil  pro  Petri  Primatu  confici  pofle  . Qua  in  re  pejus  quodam- 
Pars  /.  G mo- 


Privilegia  Rom.  Pontihci 

modo  Camerone , Cafaubono  , Bafnaggio  , Dodvvcllo  , Ligfo- 
oto  egiflc  videntur . 

Bx  S.  Scriptura  itcrum  S.  Petri  Primatus  oftenditur  . Nana 
ex  S.  Joann.  21  5 1 5 Chriftus  Pecrum  his  verbis  allocutus  legitur: 
Pafee  agnos  meos  : pafee  oves  meas  : ex  quibus  fie  argumentum-. 
inftauratur : verbo  Pafee  fignificatur  pafccre  regendo,&  praefiden- 
do  , nain  id  fignificat  profedo  vox  Graeca : noi/juufi , Paftorum  mo- 
re guberna  , feu  pafee  regendo , & praefidendo  i idque  fignificat 
Paftoris  munus  , gregem  pafeere  ducendo  , & reducendo  , coer- 
cendoj  & caftigando  : Nominibus  Agnos , Oves  fignificatur  uni- 

verfa  Ecclefia, feu  Chriftifidelcs  non  modo, fed  Epifcopi  etiam  ve- 
niunt:atqui  verba  ilia  foli  Petro  aChrifto  dida  funt,ut  ex  contex- 
tu  fermonis  conftat;  nam  Petrum  dc  amorc  Chriftus  interrogave- 
rat , Chrifto  Petrus  dc  amore  refponderat , Chriftus  Petri  amo- 
rem  remuneraturus  dixerat : Pafee  agnos  meos , pafee  oves  meas . 
Petro  igitur  tamquam  fupremo  Paftori  univerfam  inEcclefiam_> 
poteftas  regendi  concredita  a Chrifto  fuit . Atqui  praeefle,  & fub 
efle  correlativa  func,  nec  unum  efle  fine  altero  poteft,  eo  itaque 
ipfo  , quod  Petro , & ejus  Succefloribus  Chriftus  poteftatem  re- 
gendi Ecclefiain  contulit , Ecclefiae  univerfae  praecepit , ut  fubfit 
Petro , & ejus  Succefloribus . Vidcn  immerito  redargucum  a_» 
Tournellio  de  Ecclef.  quaeft.  5.  ad.  1.  Bellarminum  foli  Petro 
conceflam  fupremam  in  Ecclefia  poteftatem  afferentem , a quo  cc- 
teri , quos  in  partem  follicitudinis  vocaflet , acciperent : Canone 
enim  regendam  efle  Ecclefiain, non  fuprema  unius  audoritate  con- 
tendit  Tournellius  > fed  perperam  , nam  Canon  illc  Ecclcfiafti- 
cus , a quo  conftitutus  intelligitur  ? a Petro3  & Romanis  Pontifi- 
cibus  , velfaltem  illis  approbantibus  5 an  vero  ab  Epifcopis , vcl 
Ecclefia  ? Si  primum,  ergo  fuprema  unius  poteftate  Ecclefia  regi- 
tur  s fi  fecundum  , ergo  non  Petro , & Pontificibus  Romanis , fed 
Ecclefiae  concredita  ea  fuprema  poteftas  fuit ; igitur  non  Petro 
regendi  Ecclefiam  fada  poteftas  , fed  viceverfa  Petrum  regen- 
di Ecclefiae . Ncae  qui  id  affirmat,is  vehementcr  errat,  fed  dc  hoc 
argftimento  fuoloco.  Jam  ad  propofitum  regrediatur  oratio . Tex- 
tum  feripturae  allatum  ex  Joan.  21.  non  fecus  interpretati  funt 
S.  Optatus  lib.  2 > S.  Epiphanius  in  Anchorato , S.  Cyrillus  Ca- 

tech.2» 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  P R O L E G.  Jf.  III.  5*1 
tech. 2 , Arnobius  in  pfal.  108  , Thcophyla<ftusinLuc.2  2,  S.  Eu- 
cherius  Lugduncnlis , feu  alius  Epifcopus  Gallicanus  anciquus 
Term,  de  Natali  Apoft.  Petri, & Pauli  Eufebio  Emiflcno  adfcripto. 
Prim  agnos , inquit  > deinde  oves  commijit  ei , quiamon folum  Pa- 
Jlorem  , Jed  Pajlorum  Pajlorem  eum  conflituit . Pajcit  igitur  Pe- 
trus agnos  , pajcit  13  oves  ipafeit  Filios  > p afrit  13  A/atres  , Re- 
git  13  Subditos , 13  Pralatos  . Omnium  igitur  Pajlor  ejl , quia^t 
prater  agnos3  (3  oves  in  Ecclejia  nihil  ejl . Origcnes  in  cap.5.  cpift. 
ad  Rom.  Petro , inquit,  quum  Jumma  rerum  de  pafeendis  ovibut 

traderetur nullius  confejfio  virtutis  alterius  ab  eo  s niji  chari - 

ritatis  exigitur . S.  Ambrofius  lib.i  o.  in  Luc.  cap. 24.  Jfjuia  Jolus> 
( Petrus  ) profit etur  , inquit , ex  omnibus  , omnibus  antefertur  .... 

13  jam  non  agnos  fed  oves  pajccrcjubetur  , perfeftiores , ut 

perfecUor  gubcrnaret.S,hug\i{li*\is  Term. 24  de  San&is, nunc  147, 
I11  uno  Petro , ait , figurabarur  unitas  omnium  Pajlorum  . Ita 
& in  pfal.  103.  S.  Bernardus  lib.  a.  de  Confid.  cap.  8.  Pafce  oves 
meas  : quas  ? inquit , illius  , vel  illius  populos  civitatis , aut  re- 
gionis  , aut  certi  regni  ? Oves  meas  inquit : cui  non  plenum  nort^j 
defignajfe  aliquas  , Jed  affignajfe  omnes  ? nihil  excipitur  , ubi  diflin- 
guitur  nihil . S.  Gregorius  M.  lib.  4. epift.  32.  adMaurit.  Imper. 
CunSh's  , inquit , Evangelium  feientibus  liquet , quod  BeatiJJimo 
omnium  yfpcjlolorum  Principi  Petro  Dominica  voce  totius  Ecclejia 
cura  commijfa  ejl . Similia  feribunt  Joannes  II.  epift.  1 1 • ad  Ju- 
ftinian. , S.  Nicolaus  I.  epift.  ad  univ.  Cathol.,  & Joannes  VIII« 
cpift.  ad  Bafilium  Imperatorem  . 

Huic  Scripturae  teftimonio  tres  quoque  interprerationes  op- 
ponunt . Priina,  ea  Chrifti  verba  : Pafce  oves  meas  di&a  intclligi 
omnibus  Epiftopis  ; quum  Petrus  ipfc  prima  epiftola  fua  eofdcna 
horretur , ut  Grcgcm  pafeant , & Paulus  , teftc  S.  Luca  , horta- 
tus  fit  Epifcopos , ut  Grcgem  pariter  pafeerent . Atque  ita  locum 
interpretati  funt  S.  Auguftinus  lib.  de  Agone  Chriftiano  cap.  301 
Sc  trad.  47.  in  Joann. , & S.  Chryfoftomus  hom.47.  in  Joann. , Sc 
horn.  jj.  in  cap.  24.  Matth.  Secunda  illis  Chrifti  verbis  : :Pct • 
fee  oves  meas  non  fignificari  poteftatem  coliatam  , fed  dumtaxat 
prafeeptum  docendi  \ ac  confequentcr  Chriftianis  non  hnponi 
©bediendi  obligationc/n  . Tertia  omnes  Apoftolos  fuifle  Paftores 
• ■ G 2 — Ec- 


5*2  Pri  vilegia  Rom.  Pontif  ici 
Ecclcfix  > unde  ex  illis  verbis  non  colligi  Petrum  folum  Paftofem 
fuifle  . Vcrum  nc  dicere  cogamur  irriforie  , & inaniter  Pctro  lo- 
quutum  Chriftutn  , irriforiam , Sc  inanem  efle  Patrum  inter- 
prctarioncnr,  fenfui  loci  laudati  obvio , & naturali  ftandum  eft. 
Unde  ad  primam  refpondeo  Petrum , & Paulum  hortatos  cfle  qui- 
dem  Epifcopos  > ut  pafccrcnt  Grcgem  > fed  cum  dumtaxat  5 qui 
in  ipfis  eft  : Pafcite  , inquit , qui  in  vokis  ejl gregem  Dei  , ideft 
Ecclefias  particularcs  ipforum  cura?  commiftas . juxta  SS.  Augu* 
ftinum  3 & Chryfoftomum  autem  ea  verba  : Pafce  oves  meat  pri. 
mario  , & principaliter  di&a  funt  Petro  > ut  fingulari  perfonae  > 
fccundario  vero  omnibus  Ecclcfix  Epifcopis , quos  ipfe  Petrus  , 
non  tamquam  Legatus , aut  eonmidem  Vicarius  , fed  tamquam 
Princeps,  & fupremus  Paftor  repraefentabac , quique  pafeendi 
Gregem  poteftatem  acccperat,  non  qua  folus  utcretur  , fed  quam 
aliis  communicarct  cum  dependentia  ab  ipfo  . Pr^fcrtim  vero 
SS.  Patres  docent  ca  verba , non  fccus  ac  fupra  laudata,  di&a  fuif- 
fc  Petro > ut  perfonam  gerebat  Ecclefiae,  ne  fcilicet  vidcretur 
defun&o  Petro  poteftatem  illi  concrcditam  defeciffe  , fed  in  Ro- 
manis Pontificibus  ejus  fuccefloribus  in  aevum  permanfuram  de- 
monftrarent.  UndeS.  Auguftinus  inpfal.  108.  Ecclcjia , inquit, 
Hie  ( Petrus)  agnofeitur  in  figuragejlajfe  perfonam  > propter  Pvi~ 
matum  >qucm  babuitin  difcipulis  . Scilicet  hocdocuit  S.Augufti- 
nus:  Poteftatem  Petro  collatam  in  gratiam  Ecclcfia?3eamdem  per- 
manere  in  Ecclefia  , eamquc  in  Ecclcfiam  promanarc  a Petro,  Sc  a 
Petro  Ecclcfiam  reprsefentari  ob  Primatum  : & S.  Chryfoftomus 
hom.  55.  inMatth. Ecdefit,  inquit,  PaJlor>  & Caput  ejl  homo 
pifeator : Sc  hom.  1 1 . in  cumdem : Hunc  > inquit , univerfo  Or* 
hi  prxponit . Ad  fecundam  refpondeo  utrumque  intelligi  debere  , 
& Principatum  regiminis  in  Ecclefia  > qui  inftituitur  illis  verbis  , 
& prxeeptum  regendi  Ecdefiam  f quod  verbis  illis  imponitur  : 
non  enim , ut  dicebamus  3 Ecclefia  vere  > rite , ac  rationabilt- 
tcr  pafei  poteft  , nift  poteftatc , au&oritate , & jurifdi&ione  pafea- 
tur:ex  quibus  omnino  confcquitur  obligari  Ecclefiam  ad  obcdicn- 
4um  Paftori,  Sc  Redori : fi  enim  jubetur  Paftor,  ut  pafeat,  juben- 
cur  Sc  oves,  ut  fe  pafei  finantt  vox  Graeca  n qua.ufus 
eft  Joannes,  totum  id  fignificare  fupra  indigicavimus  . Ad  tertiam 

refpoa- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Proleg.  5. III.  33 

refponfio  patefcit  cx  rcfponfione  ad  primam  : vcrbo  dicam  Apo- 
ftolos  Paftores  quoque  fuifie  , fed  Tub  Pctro  , cum  dependentia_> 
a Petro , & poteftate  acccpta  a Pctro,  & Paftores  cum  extraor- 
dinary poteftate  • Petrus  vero  Paftor  fuit  primus , &ordinarius, 
irao  Paftorum  omnium  Paftor , ut  fuperius  dicebat  S.  Eucherius  . 
Praeftat  adire  , ft  plura  aveas  , prater  alios  praememoratos , 
Duvallium  de  Rom.  Pontif.  par.  1.  qu.  4 , Bellarminum  lib.  1. 
de  Rom.  Pontif.  cap.  x 6 , Cordubam  in  qq.  lib.  10.  q.  14  , Ca- 
ftillum  in  3.  Tent.  difp.  16.  qu.  2 , Suarezium  adv.  Reg.  Angliae 
lib.  3.  cap.  10  , Valentiam  tom.  3.  difp.  i.  qu.  1 , Maldo- 
natum  in  Joann.  21  > 15  , Cajetanum  tom.  1.  opufe.  trad.  3. 
de  Rom.  Pontif.  cap.  1 o , Bagotium  in  Apolog.  Fidei  par.  1.  lib. 3. 
dilp.  8.  cap.  3.  fed.  1 , Coeffetcllum  lib.  1.  cap.  5 , Azoriuni_» 
tom.  2.  lib.  4.  cap.  p.  q.  a , Joannem  de  Turre  de  verbo  Dei, 
Boftuetium  hift.  Variat. , Aguirrarum  de  Cath.  Petri , Vcronium 
tom.  3.  par.  5 , Wallemburgios  tom.  2.  par.  3 , innumerofque_-» 
alios  apud  ipfos  affirmantes  ex  praefato  loco  SS.  Patres  univerfira 
conclufifle  S.  Petro  Primatum  in  Ecclefta  a Chrifto  Domino  co- 
llatum  s argumentaque  omnia  cum  Marci  Antonii  de  Dom. , 
turn  Anonymi  Galli  ab  eodem  Spalatenft  mutuata  penitus  exfuf- 
flantes . 

Duobus  hifee  Scripturae  locis  acccdunt  pra;rogativas  qti«- 
dam  , quas  S.  Petro  pras  ceteris  Scriptura  Sacra  attribuit  . Ha- 
fec  ad  28.  enumcrat  Bcllarminus  lib.  1 . de  Rom.  Pontif.  cap.  1 7. 
Quatuor  tantummodo  nos  dclibabimus  , quarum  prima  , quod 
S.  Petro  nomen  a Chrifto  impofitum  ftt , quod  nomen  Syriace  , 
tefte  S.  Hieronymo  in  2.  ad  Galat.  Petram  , Greece  Caput  ftgnifi- 
cat , tefte  S.  Optato  lib.  2.  Contra  Parmen.  ,•  quodque  unum  eft 
cx  Chrifti  nominibus , quo  nomine  fignificare  Chriftus  voluit  Pe- 
trum  fuum  inftitutum  abfe  efte  Vicarium , ac  Ecclefiae  fuat  Caput, 
Id  innuunt  S.  Cyrillus  Alex.  lib.  2.  in  Joann.cap.17  , & S.  Augu- 
ftinus  trad.  7.  ineumdem  ; atque  interpretatuseft  apertis  verbis  > 
ferm.  3.  de  aftiimpt.  fua  ad  Pontif.  S.  Leo . Sccunda  quod  Petrus 
ab  Evangcliftis  Apoftolos  recenfcntibus  femper  Primus , & pri- 
mo  loco  nominatur , uti  Matth.  1 o.  Duodecim  yipojlolorum  nomi - 
na  3 legitur  3 funthseev  Primus  Simon  , qui  dicitur  Petrus , quod 

nota- 


Digitized  by  Google 


54  PrivilegiaRom.  Pontifici 
notarunt  S.Ambrofius  in  2.  ad  Corinth. , S.Auguftinus  tra&.  ult. 
in  Joann. , & Albertus  Magnus  ibi : obiter  id  vero  obfervandum  , 
quod  in  plerifquc  Graicis  exemplaribus  legitur  Tifvrut  protos  , id- 
eft  primarius , fummus  . Hanc  primarii  , feu  primi  praerogativam 
Petro  collatam  5 funt  qui  Petri  jetati  deferant  , ut  S.  Hierony- 
mus lib.  i.  contra  Jovin. , Caflianus  lib.  2.  dc  Inearn. , S.  Chry- 
foftomus horn.  5?.  in  Matth. ; funt  qui  deferunt  vocationi  5 ut 
S.  Epiphanius  hair.  51  , S.  Cyprianus  lib.  teftimon.  » S.  Hi- 
larius  in  cap.  7.  Matth. , S.  Gregorius  Mag.  lib.  2.  in  Ezech. 
horn,  x 8 , S.  Chryfoftomus  horn.  9.  de  poenit. : funt  qui  delatam 
▼elint  ejus  confeflioni , ut  S.  Gregorius  Nazianzenus  horn.  \ 
S.  Bafilius  lib.  2.  adv.  Eunomium  , S.  Epiphanius  hair.  1 9 5 S.Op- 
tatus  Millevit.  lib.  1 . adv.  Parm. , S.  Ambrofius  lib.  1 o.  in  Luc. 
cap.24 , quas  SS.  Patrum  fententias  intelligi  nolim  eo  fenfu  > quo 
intelligi  voluit  Spalatenfis  , videlicet  Petri  Primatum  fnifle  acta- 
tis  j aut  vocationis  , aut  confeflionis  , non  vero  poteftatis  , au- 
ftoritatis  , & jurifdi&ionis  \ nam  Patres  laudati  non  rem  9 in_» 
qua  Petri  Primatus  fit  locandus , fed  cauflam  j feu  rationem  , ob 
quam  Petro  fuit  Primatus  conceflfus  , inveftigarunt : nos  cam 
fuifife  contcndimus , quam  Evangeliftai  exponunt  > nec  Patres 
illi>  dum  alteram  fuperaddunt,  explodunt,  quinimo  aliis  inlo- 
cis  proferunt  , Fidem  fcilicet , & Dile&ionem  . 

Tertia  quod  Petrus  primum  Concilium  cocgerit,  propofuerit- 
que  Apoftolis  elc&ioncmcujufpiam  in  locum  Jud®  > primufque  in 
eofententiam  protulerit  5 unde  S.  Chryfoftomus  horn.  3.  in  A&. 
Apoft.:/«  hoc  Choro,\nc[\iit)Princcps  eft  ....  merito  primus  omnium 
duftoritatem  ufurpat  in  negotio  , ut  qui  omnes  habcat  in  manu  : ad 
kune  ettim  dicit  Chrijlus : & tu  aliquando  confirms  fratres  tuos . Ad- 
ditdemum  potuiflfe  Petrum  fe  folum  alium  eligere3fed  non  fcciflc, 
ne  cui  videretur gratificari . Id  etiam  notarunt  Au&or.  Conftit. 
Apoft.  lib.  6.  cap.  12  , S.  Hieronymus  cpift.  11.  inter  Augu- 
ftin. , & Theodoretus  epift  ad  S.  Lconem  • In  Concilio  etiam 
Hierofolymitano  , ubi  de  Lcgalium  obfervatione  a&um  eft  5 Pe- 
trus primus  fentefttiam  protulitj  fibi  Gentes  univerfas  debere  au- 
fcultare  dixit » & audlor  fuit  decrcti , cui  omnes  parerent : unde 
S.  Hieronymus  epift.  8 9.  ad  S.  Auguftinum  : Facuitj  inquit  5 
~ ' * %mnis  . 


V indicata  • Proleg.  if.  III. 

Minis  multitudo  , & in  fententiam  ejus  Jacobus  Apojlolus , & om- 
nes Jimul  Presbyteri  tranfierunt . Confer  S.Auguftinum  cpift.i  9 , 
& S.  Thomam  22.  q.  33.  art.  4-  ad  2.  affirmances  S.Petro  fubdi- 
tum  S. Paulum  fuiflc.Prasterea  Gagna?um,Lorinum,Sandium,Cor- 
nelium  a Lap.in  Ada  Apofc.i  5.  Ad  hos  Jo.Turrecrematam  lib.  1 . 
cap.  5 , Baronium  ad  an.  51 , Salmeronem  trad.  43  , Sotum  in 
4.  difp.  20.  q.  1.  art.  2 , Chriftophorum  Marce41um  Archiep. 
Corcyrenfem  de  And.  Papas  contra  Luth.  lib.  1.  cap.  20  * 
Bagotium  apologct.  Fidei  p.  r.  lib.  4.  difp.  6.  cap.  2 3 Bo- 
verium  in  Ccnf.  par.  2.  lib.  1.  cap.  10  3 Capcllum  de_^ 
poteft.  Papas  dif.  1 3 Panvinium  de  Prim.  Pap.  par.  2.  cap.  3, 
Gravinam  tom.  2.  Controv.  lib.  4.  art.  2,  Coeffctellum  lib.  1. 
cap.  9 , Beccanum  Controv.  lib.  1 . cap.  4 , Sandcrum  dc  Clave__> 
David  cap.  2 5.  lib.  2 , Agricolam  trad,  de  Prim.  Petri  cap.  7 , 
Bannefnim  in  22.  q.  1 o.  art.  1 , Alphonfum  de  Caftro  adv.  haercf. 
lib.  10.  verbo  Papa  , Bcllarminum  loco  cit.  cap.  22  , Suarcfium, 
Dianam  locis  cit.,Tournellium  loco  infra  laud. 3 aliofque  ad  unum 
affirmances  S.  Pctrum  in  Concilio  Antiochcno , ubi  de  Circumci- 
fionc  adum  j cut  S.  Paulus  minime  interfuit , tamquam  omnium 
Apoftolorum  Caput  exiftens,  vicefque  unus  Chrifti  gercns  5 & ut 
Pontifex  Summus  lege  lata  quid  dc  Circumcifionis  difciplina  5 & 
dc  idololatitiis  obfcrvandum  cflet  5 edixit . Ideo  S.  Hieronymus 
epift.  $9  , feu  1 1.  inter  Auguft.  cap.  3.  dixit  Petrum  fuifle  Prin- 
cipem  illius  decreti  > &Thcodoretus  epift.  113.  ad  S.Leonem_> 
fcripfic  S.  Paulum  ideo  accurriflc  ad  S.  Petrum  , ut  de  legalibus  , 
de  quibus  Antiochiae  fuerat  difputatum , ab  codem  folutioncm 
acciperec . Ncque  ab  his  plurimum  abhorrent  ex  Proteftantibus 
Jo.  Camcro  in  Myrothecio  , Cafaubonus  exerc.  1 5 , Bafnaggius 
ad  an.  33  j Ligfootus  in  Ad.  Apoft. , Dodvvcllus  dilfert.  7.  Cy- 
prian., nifi  quod  parum  fibi  cohaercntes  Petrum  exinde  Monar- 
cham  diccre  detredant . 

Quarta  denique , quod  verbis  illis  Chriftus  Petrum  allo- 
cutus  fit : Rogavi  pro  te  Petre  , ut  non  deficiat  fides  tua  , & tu  ali- 
quando  converfits  conjirma  Pratres  tuos  Luc. 2 2 .Quo  fane  loco  turn 
Petri  Principatus  firmatur  , unde  Thcophyladus  in  hunc  locum  : 

, ait  3 te  habeo  ut  Principem  Difcipuloruni  , pojlquam  ne - 


q6  Pri  vilegi  A Rom.  Pontifici 
gafse  me fieveris , confirma  ceteros , hoc  cnim  te  decet , qui  poft  me 
Ecclefi a Petn  es , & Fundamentum ; & S.  Leo  ferm.  3 . de  fua  af- 
fum.  annivcrf.  : /Vs  fide  Petri  , inquit,  proprie  fupplicitur , 
timquatn  aliorum Jlitus  certiorfit  futurur , fi  mens  Principis  vi- 
pfa  non  fuerit : turn  Petri  duplex  privilegium  adftruitur,  quo  num- 
quam  poflet  a fide  dcficere , quove  tamquam  Pontifex  non  polTet 
tinquam  quidquam  contra  fidcm  docere  . De  primo  horum  privi- 
Icgio  Petri  pcr£bn«e  collato  fidem  faciunt  S.  Auguftinus  , qui  lib. 
de  Corrept.,  & gratia  cap.  8 : fguando  rogavit , inquit , ut  non^i 
dcficeret  fides  ejus  > rogavit  ut  haberet  in  fide  liberrimam , fortif- 
fimam , inviftijjimam , per fever antijfimam  voluntatem  . S.Chry- 
foftomus , qui  horn.  87.  in  Matth. : Non  dixit , inquit  , non^j 
negabis  , fed  ut  non  deficiat fides  tua : cun  enim  ipfius , & faisorc^* 
fafturii  eft , ne  omnino  Petri  fides  evanefceret  • Theophyla&us  in 
cap.  22.  Luc.,  qui  eleganti  fimilitudine  duda  ab  arbore  folia_» 
abjiciente.,  cujus  tamen  vigeat  radix , a fter  it  Pet  rum  confeflio- 
nem  Fidei  amififte , non  tamen  Fidem  ipfam  . De  iecundo  Petri 
privilegio , quod  numquam  aliquid  Fidei  advcrfum  dodurus  fo- 
rct , teftcs  locupletcs  habemus  : Theophyladum  fuperins  lauda- 
tum  j S.  Bernardum  epift.  1 po.  ad  Inndcent.il , ubi , Qportety  in- 
quit, ad  veftrum  referri  slpoftolatum  periculaquaquey&  Jcandala 
Regni  Dei , ea  prafertim , qua.  de  Fide  contingunt , dignum  namque 
irbitror  ibi potijfimum  refarciri  damna  Fidei , ubi  non  pofiit  Fides 
fenfire  dcfcEhim  . Cui  enim  alteri  Sedi  di Plum  eft  aliquando  . Ego 
pro  te  rogavi .,  uf  non  deficiat  fides  tua  ? S.  Thomam  22.  q.  1. 
art.  10,  S.  Agathoncm  epift.  ad  Conftantin.  Imperat.  leda  in 
VI.  Synodo  ad.  4,  S.  Lconcm  Term.  3.  cit.  > S.  Nicolaum  I. 
epift.  ad  Michaeicm  Imperat.  , S-  Leoncm  IX.  epift.  ad  Pe- 
trum  Antioch. , Innocentium  III.  epift.  ad  Epifcop.  Arclat. , 
qux  habetur  cap.  Majores  extra  de  baptif. , aiiofquc  fuo  loco  lau- 
dandos . Confer  interfea  S.  Antoninum  in  Chron.  p.  1.  tit.  6, 
cap.  4 , Pamelium  in  epift.  S.Cypriani  ad  Quin  turn  epift.  71  , ad- 
not.  19  > Turrecrematam  in  Summa  deEcclef.  lib.2.cap.i  3 , S.Jo- 
annem  a Capiftrano  dc  audor.  Papas  pi,  & p.  7 , Hugonem  a_> 
S.  Vid.  Serm.  6 4.  de  Apoft.  Petro , & Paulo  , Thomam  Vvalden- 
fem  lib,  2.  cap.  3 > Paludanum  lib.  dc  Ecclcf.  poteft.  art.  1 , Jaco- 

batium 


1 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Proleg.  if.  III. 

batium  dc  Concil.  lib.  io,  Cajetanum  dc  aud.  Pap*  cap.  i , 
Polum  in  defcnf.  unit.Ecclef.  lib.  2 , Baronium  ad  an.  34 , Bel- 
larminum  lib.  4.  dc  Rom,  Pontif.  cap.  3 , & fcqq. » Driedonium 
lib.  4.  cap.  3 s Pighium  dc  hicr.  Ecclcf.  cap.  n.  lib.  3 , Sande- 
derum  dc  vifib.  Monarch,  lib.  6.  cap.  6 , Pucronium  dc  regul. 
Ariftocr.  cap.  3 3 Pctrum  dc  Soto  in  dcfcnf.  Cathol.  pid.  p.  1, 
cap.  8p  , Alphonfum  Alvarez  in  Thcfaur.  Chrift.  Relig.  cap.  1 * 
Campanellam  de  Monarchia  Meflia;  cap.  12  , Genebrardum  in 
Chron.  lib.  4.  ad  an.  32  , Mauclcrum  p.  2.  lib. 2.  cap.3  , Siman.- 
cham  inftit.  Cathol.  tit.  45  , Bzovium  dc  Roman.  Pontif.  cap.  3 6, 
Pitigianum  in  3.  difp.  25.  art.  1 , Canum  de  loc.  Theolog.  lib.  8. 
cap.  ult. , Bagotium  Apolog.  Fidei  p.  1.  lib.  3.  difp.  8.  cap.  4 , 
Tirinum  in  Ad.  Apoft.  cap.  28.  v.  30  , Antonianum  Card, 
dc  Prim.  Petri  , Marcum  Ant.  Capejlum  de  Pontif.  Petri 
difp.  1.  cap.  12  > Sylvium  in  22.  S.  Thomas  qu.  33.  art. 

10  3 Tanncrum  tom.  3.  difp.  1.  qu.  4 , Coninchium  de * 

Fide  > Spe , & Charicate  difpp.  22  , & 28  , Salmcronium  in 
cap.  2.  epift.  ad  Galat. , & tom.  4.  par.  3.  trad.  5,  Serrarium 
opufe.  de  vita  S.  Pauli  par.  4 , Alexandrum  Carrerum  dc  poteft. 
Pontif.  lib.  1 3 Valcntiam  tom.  3.  difp.  2.  q.  1 > Perez  in  Penta- 
theuco  Fidei  lib.  dc  Rom.  Pontif.  cap.  20  , Cclajam  in  4.  difp. 
24.  q.  43  Bannefium  in  22.  S.  Thomas  q.  1 . art.io.  dub.  4 , Pan- 
vinium  de  Prim.  Petri  par.  2. cap.  3 , Echium  de  Primatu  Petri 
lib.  3.  cap.  27  > Sixtum  Sencn.  Bibl.  lib.  6.  annot.  269  j &171, 
Arcudium  trad,  de  Purgat.  contra  Bartolanum  , Cariophylum  in 
refutat.  Gergani  blafph.  33,  & 35,  Nardium  dc  Pap.  Rom. 
cap.  1 3 Arriagam  par.  2.  S.  Thoma*  difp.  1 8 , Amicum  difp.  6. 
fed.  2 , Campegium  opufe.  de  Rom.  Pontif. , Mendozam  quodl. 
q.  4,  Antonium  Polum  in  Lucid,  poteft.  Pap*  lib.  4 , Gordon 
num  Controv. tom.  5.  Controv.  253  Suarefium  contra  Regent 
Anglia:  lib.  3.  cap.  1 1 , & difp.20.  de  Rom.  Pontif. , Leoratum_* 
Controv.  adverfus  Pidctum , Vernanum  de  Poteft.  Rom.  Pon* 
tif.  3 Cartierium  de  aud. , & infall.  Sum.  Pontif.  5 Pium  Raym. 
Rulfum  lib.  de  Rom.  Pontif. , Ludovicum  Du  Mefnil  Doftr.  3 Sc 
Difcipl.  Ecclef.  lib.  5.  n 7 , lib.  7.  n.  2 s & lib.  1 n.  3^  , aliof- 
que  apud  ipfos  id  omnesatfirmantes  S.  Paulum  in  ordine  ad  regi- 
jPars  /.  men 


58  PrIVIL?  G1A  RoM<  PoN  T1FICI 
incnS.  Petro  fuifle  inferiorcm  , unique  Petro  a Chrifto  Domino 
Primatutn  in  univerfa  Ecclefia  fiiifTe  collatum  . 

Poftrcmo  lococx  Luc.22.dno  opponuntur  intcrprctationcs: 
Prima  3 quod  Chriftus  id  privilcgii  contuleric  Petro  3 ut  perfonatn 
gerebat  Ecclefia? , hoc ve  impe traffic  j ut  Ecclefia?  fides  nunquam 
dcficcrct . Ita  Launojus  , Dupinius,  Natali$3  Bofsuetius  5 &c. 
Secundajquod  Chriftus  co  loci  rogaverit  pro  folius  Petri  pcrfeve  - 
rantia  in  Dei  gratia  ufque  in  finem  . Verum  contra  primam  ex- 
pofitionem  eft , turn  quia  Chriftus  unam  tantum  perfonam  allo- 
cutus  eft  verbis  illis  Simon  ....  pro  te  . . . .fides  tui . . . tu, . . 
Fratres  tuos  . Turn  quia  Ecclefia  nonhabet  fratres , nam  fideles 
omncs  Ecclefia?  Filii  funt  5 unde  Ecclefia?  dici  non  potuit : co«- 
Jirma  Fratres  tuos  . Porro  animadvertcndum  duobu$  modis  dici 
pofse  Petrum  Ecclefia?  perfonatn  geffifsc  , Hiftorice , & Paraboli- 
cc  : hiftorice  dicitur  quis  alterius  perfonam  gererc  5 qui  re  ali- 
qua  ab  fe  vere  gefta  > rem  ab  aliogerendam  repraefentat,  & fignifi- 
cat  3 ficuti  Martha  follicita  circa  frequens  minifterium  j & Maria 
fedens  fecus  pedes  Domini  3 duo  vita?  genera  deraonftrabant , 
quorum  alterum  in  acfcione  , alterum  in  contemplationc  verfatur  • 
Parabolice  vero  quis  dicitur  alterius  perfonam  gcrere  3 quando 
res  nulla  revera  gefta  eft  3 fed  fingitur  tantum  ad  aliquid  fignifi- 
candum  j quomodo  in  Evangelio  homo3  qui  feminat  bonumfe- 
men  3 Chriftum  docentem  fignificat  . S.  Petrus  hac  pofteriori 
ratione  Ecclefiam  minime  repraefentavit  3 ideft  parabolice  3 fed 
primo  modo  } ideft  hiftorice  > ita  quod  ipfimet  primo  5 & princi- 
paliter  collatum  privilegium  fit  non  deficiendi  in  fide  > nihilque 
definiendi  contra  fidem  } fecundario  vero  fignificaret  id  privile- 
gium concedcndnm  fucceftoribus  fuis  3 atquc  ab  fe  primo  > ab  fuis 
fuccefToribus  poftmodum  Ecclefiam  fidei  firmitatem  3 ac  indefe- 
dibilitatem  in  fide  cum  tenenda  3 turn  docenda  accepturam  . Its 
intelligcndos  efte  3 atque  ita  interpretatos  Patrcs  fuperius  often- 
dimus  . Audire  praeftat  S. Petrum  Chryfologum  in  epift.  ad  Euty- 
chetem , qua?  extat  in  acftis  Concilii  Chalcedonenfis : Hortamur 
fe  s inquit  3 Prater  honor  ability  ut  his  > qua  a Beatijfimo  Papa 
Roman  a Civitatis feripta  funt  3 oh  edi enter  attendas , quia  Beatur 
Petrus > qui  in  propria  fedevivit  > & prafidet  > pr aflat  quaren - 
j _ tibus 


Vindicata  . Proleg.  Jf.  III. 

tibus  neritatem  fidei . Contra  fccitndam  vcro  cxpofitioncm  id  eft, 
turn  quod  Chriftus  pro  ex terorum  Apoftolorum  quoque  perfeve- 
rantia  , imo  ele&orum  omnium  Joan.i  7.  oraverit , unde  non  erat 
cur  pro  Petro  fpcciatim  orarct , fed  pro  Petro  aliquid  fpecialitcr 
impetrafle  oportet  , ut  ex  contextu  hiftorico  patefeit , perfcvc- 
frantia  vero  donum  commune  clc&is  omnibus  eft : turn  quod  Chri- 
ftus orafle  dicatur  , ne  Petri  fides  dcficeret > cujus  alioquin  cha- 
riiatem  defecifle  feimusi  & Petro  juflifie,  ut  cetcros  in  fide  confir- 
maret . Non  icaque  pro  fola  Petri  perfeverantia  rogavit , fed  pro 
inerrantiae  dono  Petro  concredendo  in  bonum  Ecclefiar , quo  fit » 
ut  idem  privilegium  Petro  impetratum  > ad  ejus  fucccflores  per- 
tineat,  quum  Chriftus  id  privilegii  Petro  conccftum  volucnt  in 
Ecclefiae  utilitatem ; at  Ecclefiam  Temper  indigere  fupremo  Pa- 
ftore , a quo  in  fide  confirmetur  , nemo  nefeit : Diabolus  fi  qui- 
dem  non  expetivit  modojUtcribraret  Apoftolos,  Ted  fideles  etiam 
uriiverfos  ufque  ad  Mundi  finem  cribraturus  eft : & alioquin 
perfeverantiae  donum  adomnes  Petri  Succcftbrcs  non  pertinet , 
bene  vero  in  fide  indefe&ibilitas , a qua  Ecclefiae  firmitas  pendet  * 
Quo  circa  jure  optimo  S.Cyrillus  apud  S.  Thomam  in  Catena  , 
Secundum  hanc , inquit , promi/ftonem  Eccle/ia  A 'pojlolica  Petri 
ab  omni Jeduftione } (3  haretica  circumventione  manet  immacu • 
lata  . S.  Epiphanius  in  Anchor,  n.  9.  Deccbar  enim  primum  Apo - 
ftolorum  Petram firmam  , fuper  quam  Eccle/ia  Dei  adifocata  ejl  9 
cui porta  infer/ non  pravalebunt  . . . Porta  autem  inferi  hare- 
fes  j 3 Harejiarcha  : omnibus  enim  m odis  in  ipjo  firmata  ejl 
fides , qui  recepit  Cla*oem  regni  Calorum . Theodore  t us  Epift, 
ad  Renatum  Presbyt.Rom.  Tenet 9 inquit  5 fanfta  ijla  Sedes guber- 
nacula  regendarum  cunfti  Orbis  Ecclefiarum^cum  propter  alia,  turn 
quia  haretici  fcctoris  expert  permanjtt  y & S.  Gregorius  Magnus 
lib.  6.  Epift.  37.  ad  Eulogium ; JjPuis  nefeiat , inqmt , Sanftani 
Ecclefiam  in  Apojlolorum  Principis Jotiditate  frmatam?  cui  diftuni 
ejl:  Juper  hanc  Petram  /Edificabo  Ecclefiam  meant  \ (3  rurjum  , 
(3  tu  aliquando  converfus  confirma  fratres  tuos . Recolenda  Pa- 
trum  Teftimonia  jam  fupcrws  laudata  > ac  infra  laudanda  . 

S.  Petro  Primarus  vindicatur  fecundo  Traditionis  teftimo- 
nio  4 quo  vix  ad  aliud  dogma  adftruendum  iuculeocius  adinveni- 

H 2 re 


6o  Privilegia  Rom.  Pontipici 
rc  eft . Plcraqiic  SS.  Patrum  tcfcimonia  confulto  praeterimus , at 
quae  jam  fupcrius  protulimus  , unde  adum  agere  nolumus  , vel 
quae  infcrius  proferemns , ubi  Romano  Pontifici  S.  Petri  privile- 
gia adferemus . Ergo  ex  Patribus  Graecis  audire  praeftat  Orige- 
nem  , qui  horn.  a.  de  diverfis  S.  Petrum  nuncupat  Summum  Apo- 
Jlolorum  verticem 3 & in  cap.  6 . ad  Rom.  Summam  , ait  > rerum 
dc  pafeendis  ovibus  Petro  traditam  fuifle  : Eufebium  , qui  lib.2. 
hiftor.  ecclef.  cap.  14.  Petrum  apellat  fortiffwtum  , & maximum 
inter  Apoftolos  , & virtutis  merit©  reliquorum  omnium  Princi- 
pem,ac  patronum  , & in  Chr.  an.  44.  Chriftianorum  Pontificcra 
primum  . Non  moror  . autem  Cafaubonum  turbare  ifta  eniten,- 
tem  , eum  enim.caftigavit  epift.  4.  §.  1 8.  Cl.  Bacchinius . S.  Cy- 
riUum  Hieiofol.  > qui  Cathech.  2,  & ii.  S.  Petrum  vocat 
Apoftolorum  Principcm  , & Supremum . S.  Bafilium  > . q«i  Serm* 
de  Judicio  Dei  , Beatus  ille  Petrus  , ait  * qui  ceteris  pralatus 
difeipulis  fuit , cut  Claves  vegni  Coe  lo  rum  concreditx funt  . S.  Epi- 
phanium  y q.ui  Haer.  51.  Petrum  > Tubdit,  elegit  > ut  Dux  ejjct 
difcipulorum  , Haer.  5 9.  Princeps  Apojlolorum  Petrus  , ait  , qui 
quidem  folidx  petrx  injlar  nobis  exjijlit  , cui  veluti  fundamento  Do- 
mini fides  innititur  , fupra  quam  Ecclejia  modis  omnibus  extrufta 
ejl ; & in  Anchorato : cui  creditumejl  Ovile  • S.  Cyrillum  Alex. , 
qui  lib. i %.  in  Joann.  Pyx  aliis  , inquit  , emicat  ille  ceterorum  Ca- 
put, ac  Princeps  . S.  Chryfoftomum  *qui  bom.  5 5..  S. Petrum  Ec - 
clefue  Caput,  ac  Pafiorem  vocat;  orat.S.  adv.Judaeo s primum  Apo- 
Jlolorum  fuifle  fa&um  ait : horn.  3.  in  Ad.  Cbori  Apofiolici  Prin- 
cipcm , & horn.  87.  in  Joann.  Os  > Principcm  > verticem  Apo - 

Jlolorum  nominal . S.Grcgorium  Nazianz.3  qui  orat  2 6 . Vides,  in- 
quit , quemadmodum  ex  Chrijli  difeipulis  ...  hie  Petra  voeattir  y 
atque  Ecclef  £ fundamenta  in  fidem Juam  accipiat . Quibus  fuffra- 
gantur  Euthymius  m cap.  nit.  Joann.  Petrum  totips  Orbis  Atagi- 
firum  efle  conftitutum  ajens  ; Theophyladus  fupra  laudatus  in 
cap. 2 a. Luc.  Tu  Petr e converfus bonum  exemplum poen.it entice  eris 
omnibus , ait , qui  quum  Apojlolus  fueris  , & negaveris , iterum 
receperis  Primatum  omnium , & praftfturam  Orbis , & Oecume- 
nius  in  cap.  1.  Ad.  Petrus , ait , cui  Difcipulorum  prajidentia. 
eommijfa  erat  r 

Ex 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  PROLEG.  $•  III.  6l 
Ex  Latinis  vcro  audiendi  > TcrcuIIianus  , qui  lib.  dc  piac- 
fcript.  cap.  22.  Petrum,  ait,  adificand*  Ecclef a Petr  am  di- 
> iff  claves  regni  Cxlorum  confecutum  . S.  Cyprianus  , qui 
Epift.  adjubajan.  Nos>  inquit,  Eccleji*  unius  Caput , iff  Ra- 
dicem  tenemus ....  Nam  Retro  primum  Dominus , fuper  quem 
edificavit  Ecclejiam , iff  unde  unitatis  originem  inflituit , iff  often- 
dit , potejlatem  ijlamdedit : & lib.  de  unit.  Ecclef.  allegatis  ver- 
bis illis:  Tu  cs  Petrus  &c. , & pafee  Qvcs  meas  &c.  Super  ilium 
unum , inquit  > edificat  Ecclejiam fuam , iff  illi pafeendas  mandat 
Oves  fuas : iff  quamvis  Apoftolis  omnibus  pojl  refurredionem  fuam  - 
parem  potejlatem  tribuat  (extraordinariam  intellige)  iff  dicat Jicut 
tnifit  me  Pater , iff  ego  mitto  vos  . . . , tamen  ut  unit  at  em  manife- 
fiaret , unamCatbedram  confiituit , iff  unitatis  ejufdem  originem  ab 
uno  incipient  em  fua  aufleritatc  difpofuit . Hoc  erant  utique  iff  ce- 
teri  Apoftoli  5 quodfuit  Petrus  , pari  confortio  prxditi  honoris , iff 
poteftatis  ( extraordinary  ) , fed  exordium  ab  unitate  proficifci- 
tur . Primatus  Petro  datur  , ut  una  Ecclef  a , iff  Cathedra  una 
monftretur  . S.Optatus  Milevit.  9 qui  lib.2.  adv.  Parmcn.  Negare 
non  potes , inquit  > feire  te  in  Vrbe  Roma  Petro primo  Cathedram 
Epifcopalem  effe  collatam , in  qua  federit  omnium  Apoftolorum^ 
Caput  Petrus , unde  iff  Cephas  appellatus  efl , in  qua  una  Cathedra 
unit  as  ab  omnibus fervaretur . S.Ambrofius  , qui  Serm.  1 1 . Hanc 
folam  , inquit  > navem  afeendit  Dominus  > in  qua  Petrus  Alagiftcr 
eft  confti  tutus  di  cent  e Domino  : fuper  hanc  Petr  am  edificabo  Ec- 
clejiam meam  j in  cap.ult.  Luc.  quia  folus  profitetur  ( Chrifti  Divi- 
nitatem)  omnibus  ante fertur  i in  cap.  12.  Epift.  2.  ad  Corinth. 
Primatum  non  accepit  Andreas  , fed  Petrus  *.  S.Hieronymus  **qui 
lib.  1 • adv.  Jovin.  Inter  duodecim , ait  > unus  eligitur  > ut  Capite 
conftituto  Schifmatis  tolleretur  occafio . S.  Auguftinus , qui  lib.  2 . 
de  baptifm.  cap.  1.  In  quo , inquit  > ( Petro  ) Primatus  Apoftolo - 
rum  tarn  excellenti gratia prxeminet  j & Scr.i  3,  nunc  q6.  de  ver- 
bis Domini  j idem  ergo  Petrus  a Petra  cognominatus , Beatus  , 
Ecclef  * figuram  portans , Apoftolatus  Principatum  tenens  . S.  Pa- 
cianus  epift.  3 . ad  Sympronian.  Ad  Petrum  , inquit  , locutus  eft 
Dominus , ad  unum  ideo  , «f  unitatem  fundaret  ex  uno . Au<ftor 
libri  dc  vocation*  Gentium  Tub  nomine  S.Profperi  lib.2  • cap.28, 


6 2 P R IV  1LEG1A  Rom.  PoNTlUCl 
Jguis  ergo  ambigar,  inquit,  quis  ignoret  hanc  for  tiff  mam  Petr  am , 
qua  ab  ill*  principali  Petra  communionem , iff  virtutis  fumfit , 
iff  nominis  , hoc  defiderium  femper  habuifse , ut  ei  moriendi  pro 
Chrijlo  conjlantia  donaretur . S.  Leo,  qui  Term.  3.  dc  aflumpt.  fua, 
De  toto  mundo , inquit,  unus  Petrus  eligitur , qui  iff  uaiverfarum 
gentium  vocationi , iff  omnibus  Slpojlolis  , cunttifquc  Ecclefia  Pa - 
tribus  praponatur,  ut  quamvis  in  populo  Dei  multi  Sacer dotes Jint3 
multi que  Pajlores , omnes  tamen  proprie  regat  Petrus , quos  prin- 
cipali ter  regit  iff  Chrijlus . S.  Gregorius  Magnus  Epift.  32.  fupe- 
rius  laudatus  . Caflianus  , qui  libro  3.  de  Incarn.  cap.  1 3.  de  ¥&- 
tro  ait : fummum  ilium  , iff  inter  Difcipulos  Difcipulum  , iff  in - 
ter  Afagiftros  Afagiftrum , qui  Roman*  Ecclefia  gubernaculum  re- 
gens  , Jicuti  fidei  habuit , it a iff  Sacer  dot  ii  principatum . 

Ad  haec  S.  Leo  IX.  Epift.  1.  ad  Michael.  Imp.  loquens  dc 
Petro  t & Paulo  Cathedram , & Primatum  tribuit  Petro . Joan- 
nes VIII.  Epift.  8.  ad  Epifcopos  Mandanaucenfem , & Equilcn- 
fem  Apoftolicam  Scdem  nuncupat  tinius  Petri  Scdcm  > a Petro 
Petrae  noincn  fortitam  : Vbi femper  Catholicis  fubvenitur  . Bo- 
nifacius  VIII.  Conftit.  Vnam  SanSiam  , docet  unam  San&am 
Ecclefiam  credere , & tenerc  nos  debere  : unius  ergo  Ecclefiae 
unum  Caput  fuit  Petrus . Innocentius  III.  in  cap.  Solite  de  Ma- 
jor. , & Obed.  in  Petro  fibi  Ovcs  a Chrifto  commiflas  , & Cla- 
ves Cailorum  concrcditas  aflerit . Clemens  VI.  Extravag.  Vni- 
genitus  Dei  Filius  11.  Pctrum  , & Paulum  nuncupat  Gregis 
Dominici  Paftores  , Lucernas fidei  * Ecclejiarum  Columnas  , Pau- 
lo tamen  clavcm  feienti a dumtaxat  tribuit : Petro  vero  clavem 
adferit  Potentia , quae  quidem  e S.  Maximo  Taurin.  horn.  3.  de 
5.  Petro  1 & Paulo  mutuavit . Pius  II.  Conftit.  1 o.  in  AJinoribus 
tom.  1 . Buliar.  Rom.  Non  duos , inquit  > injlituit  Deminus  > qui 
in  fuum  locum  tamquam  Capita  tenerentur  aqualia  , fed  unum  con - 
fituit , iff  ISerticem  , iff  Due em  , iff  Pajlorem  uni'verfi  Gregis 
Simonem  Petrum  dicens : Tu  es  Petrus  &c.  & pafee  Oves  mcas  , 
qua  nulli  alteri  feorfim  difta  leguntur  , nifi  Petro  , ut  in  Petro  uni'- 
las  , iff  fumma  contincrctur  auSloritas  . Ven.  Bcda  , qui  bom.  in 
fcfto  SS.  Petri , & Pauli , Beatus  Petrus  , inquit  , fpecialiter 
Claves  regni  Calorum , iff  Principatum  fudiciaria  potejlatis  acce- 
pt* • 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  P R o L E G.  JJV  III. 
pit . S.  Bernardus  , qui  lib.  2.  de  Confid. , de  Petro  ait:  Injlar 
Domini  gradiens  fupra  mare  unicunt  fe  Chrifli  Vicarium  deji - 
gnavit , qui  non  uni  populo  5 fed  cunflis  prxejfe  deberet , Jiquidem 
aqua  mult a populi  multi . S.  Burchardus  Wormatienfis  Epifco- 
pus  dccrct.  par.  i.lib.  1.  cap.i>  & 2,  In  novo  Teflimento  ■>  inquit, 
pojl  Chrijiuniy  a Petro  Sacerdotalis  capit  ordo  , qui  ipji  primo  Pon- 
tificates in  Ecclejia  fanch  dates  ejl3dicente  Domino  ad  eum  : Tu  cs 
Petrus  &c.  Itaque  hoc  privilegium  Beato  Clavigero  Petro  fua  •vice 
folummodo  commfit . S.  Anfclmus  in  cap.i  6,  Matth.  de  poteftatc 
Petro  a Chrifto  collata  loquens,  Earn  ideo  uni  Petro3  inquit , con - 
cejjit  fpecialiter , ut  ad  unitatem  nos  invitaret . S.  Thomas  in  4. 
dift.  24.  q.  3.  art.  2.  quaeftiunc.  3.  ad  1 . Jpuamvis , inquit  > om/i/. 
bus  yipojlolis  data  Jit  communitcr  potejlas  ligattdi  > iff  folvendi , ta- 
me n ut  in  haepotefate  aliquis  ordo  Jignificaretur 3 primo  foli  Pe- 
tro data  ejl , ut  ojlendatur  , quod  ab  eo  in  alios  debet  ijla  pote- 
jlas defeendere : & 2. 2.  q.  33.  art.  4.  ad  2.  Sciendum  tamen  ejl , 
inquit  3 quod  ubi  immineret periculum  fidei 3 etiam  publice  ejfent 
Prxlati  a fubditis  arguendi  : unde  & Paulus  , qui  erat  Jubditus 
Petro  3 propter  i mmine ns  periculum  fcandali  circa  Jidem  Petrum 
publice  arguit : & ficut  Glofs.  Augujl.  dicit  ad  Galat.  2.  ipfe  Pe- 
trus exemplum  major ibus  prxbuit , utjicubi  forte  reflum  trami - 
tern  reliquijfent  5 non  dedignentur  etiam  a pojlerioribus  corrigi . 
Jure  proinde  5 ac  merito  Summus  Pontifex  Itmoccntius  X.  in  De- 
creto  an.  1 £47.  die  24.  Januarii , quo  libros  D.  de  Barcos  9 non 
appcllatoejus  nomine  }confixit  5 propofitionem  hancce  : S- Pe- 
trus 3 iff  S Paulus  funt  duo  Ec clefix  Principes , qui  unicum  ef- 
jiciunt  3 vel Junt  duo  Ecclejine  Catholicne  Corypknei , ac  fummi  Duces 
fumma  inter  feunitate  conjunfti  > •vel  funt  ge minus  Ecclejix  uni- 
verfalis  Vertex 3 qui  in  unum  diviniffime  coaluerunt , vel  funt  duo 
Ecclejine  Summi  Pafores , ac  Prxjfdes  , qui  unicnm  Caput  confit- 
tuunt  ( hifee  cnim  modis  in  illis  libris  errorem  fuum  affert 
Barcofius)  hanc3  inquam,  propofitionem  ita  explicatam>  ut  omni- 
modam  aequalitatem  intcrS.  Petrum  , & S.  Paulum*  fine  fubor- 
dinationc  3 & Axbje&ionc  S.  Pauli  ad  S.  Petrum  in  poteftatc 
fuprema  , & regimine  univirfalis  Ecclefiae , prae'eferret  5 ha:reti- 
cam  cenfuit  3 dc  dedaravit . Au&or  tibi  Turn  > ut  adcas  Boverium 


6 4 pRl  ViLEGlA  Rom.  Pontifici 
inCenfuras  Beccanuin  lib.  $.  dc  Rcpub.  Ecclcf. , CoefFctellum 
Epifcop.  Maffil.  lib.  z.  , qui  adverfus  Marcum  Antonium  dc 
Dominis  caiamum  fuum  cgregie  cxacticrunt , uni  Pctro  colla- 
itim  Primatum  invi&iflime  demonftrantes  • Augufttnum  de_j 
Beilis  oper.  de  abfoluta  S.  Petri  Monarchia  j Dianam  tra&.  i. 
dc  Primatu  folius  Petri ; Matthaeucium  Controv.  5.  cap.  2 j Ifaa- 
cum  Habert.  lib.  2.  dc  Cathedra  fingulari  Petri  j Natalem  hift. 
Ecclef.  ad  faecul.  I.  Differ.  4 j Tourncllium  dc  Ecclcf.  q.  f . art.i . 
uni  Petro  s ejufquc  fucccfforibus  Romanis  Pontificibus  adverfus 
praef.  Galium  Au&orem  prxfertim  duorum  librorum,quibus  S.Pc- 
tro  coaequalcm  S.Paulum  oftcnderc  cnixus  fuerat,  Primatum  Ec- 
clcfix  vindicantcs  . Nam  raitto  cetcros  alio  in  loco  laudatos  s ne 
longiorfim  • 

Quia  vero  intelligo  nonnullos  effe  animo  ita  comparatos,  ut 
nifi  quae  majoribus  omnibus  noftris  dc  Primatu  Petri  fententia  in - 
fcderit,perfpcdam  habeant,adquiefccre , aut  nefciant>aut  omnino 
nolint , ut  his  propterea  morofioribus  faciam  fatis  , quin  tamcn, 
ingenio  mitioribus  5 quibus  plane  celata  ha&enus  fatis  fuperque 
funt } molcftiam  crcem  9 brevem  clenchum  exhibeo  cum  eorum 
ex  Grxcis  , turn  eorum  ex  Latinis,  faltem  qui  ex  his  , & ex  illic 
praeftantiores  audiunt  *>  alioquin  enim  omnes  perfequi  vellc  res 
effet  txdii , & laboris  plena , quibus  eadem  de  S.  Petri  Primatu 
fententia  probata  eft  . Sunt  autem  primo  ex  Grxcis  S.  Irenxus 
lib.  3.  adver.  Haeref.  cap.  3 »S.  Petri  Ecclcfiam  Pritteipalem  9fivc 
pQtiorcm,Jivc  Potentiorem  appellans:S.Dionyfius  Corinth,  apud 
Eufebium  lib.  2 . cap.  2 5 9 & lib.  4 , cap.  3 3 : S-  Petrus  Alcxandr. 
dc  poenic.can.p.apud  Beveregium  tom.2.Synodici  S.Petrum  Apo- 
ftolorum  Primum  > five  Pr&latum  , five  Prapofitum  nuncupans : 
S.  Athanafius  in  Pfal.  r 5.S.  Petrum  Coryphai  nomine  inferibens  : 
S- Gregorius  Nanzianz-itcrum  orat.7.eumdem  Ecclefi*  Columen^ 
S.Cyrillus  Hicrofolym,  Cathe.  11  , Seiji  rurfum  Summum  3 Sc 
Apoftolorum  Prittcipem  prxdicantes : S*  Chryfoftomus  etiam  at- 
que  etiam  S.Petrum  aut  Apoftokrum  Prittcipem , aut  Ecclefia  Pri - 
hom.  3.  dc  poenit.,  aut  Ecclefi * Columnam,  tffidei  futtda- 
mentum  , homil.  de  debit,  decern  mill.  Talent. , aut  ab  Apoftolis 
fitro  primus  femper  delatas  * ut  homil.  50,  Scf  j.  inMatth.  affir- 

mans 


V 1 KDICATA  . Pro  LEG.  $•  III.  <f? 
mans:  S.  Ifidorus  Pclufiotes  lib.  i. epift.  141s  & lib.  2.  epift.  58- 
S.  P«rum  non  alia  3 quam  Apoftolorum  Coryph*i , ac  Pr*fulis 
appcllationc  celebrans  : S.  Cyrillus  Alexandr.  clfi  jam  alias  lau* 
datus  lib.  a.  in  Joan.  cap.  1 . in  Pctro  tamquam  in  firmijfima  pe- 
tra  *dificatam  Ecclefiam  perhibcns  : Patrcs  Synodi  five  Ephefinas 
aft.  3.  S.  Petrum fidci  columnam  , iff  Ecclefi*  fundamentum , five 
Chalcedonenfis  aft.  3.  S.  Petrum  fidci  fundamentum  , Ecclefi *que 
Crepidinem  nuncupantes  : Bafilius  Scleucicnfis  orat.  1 6,  Apofto- 
lorum Coryphatmiyiff  Cbrijli difcipulorum  Primatem  dicens:  Evag- 
rius  lib.  2.  hift.Eccl.  cap.  4.  edit.Taurin.A’a/i/tt  Catholic*  Ecclefi*, 
iff  fidci  Orthodox*  fir  mamcntum\  & Stephanus  LariffcnfisEpifcop. 
cpilt.ad  Bonifacium  II  apud  Harduin.  tom.i.Concil.,  pag:  j 1 1 1 » 
Patrem  > totiujquc  AEundi  DoBorem  appellantes:Auftor  epiftolaex . 
ad  Jacobum  fratrem  Domini,  S.  Clemcnti  tributae , qui  fane  ante 
Rulfini  > a quo  commcmoratur  , tempora  egit : Simon , ajens  , pro- 
pter veramfidem  , iff  maxime  infallibilem  doBrina fu*  bafim  de- 
finite eft  fundamentum  Ecclefi * . . . iff  ab  ipfo  Jefu  . . tranjnomi- 
natus  ejl  Petrus : Orientales  Epifcopi  epift.  ad  S.  Agapeturru 
apud  Harduinum  codem  tom.  pag.  1 2 1 S , S.  Petrum  firmam  pe- 
tram>  & Patrcs  Synodi  vj  1 x.  epift.  ad  S.Agathoncm  aft.i  $>Sum- 
mum  sfpojlolorum  verticem , iff  firmam  fidci  petram  vocantes : 
S.  Theodorus  Studites  lib.  2.  epift.  7*.  S.  Petrum  totius  Vni- 
•verfi  Pajlorcm , & S.  Joannes  Damalcenus  opufe.  adver.  Nc. 
ftorian.  Supremum  Apoftolorum  verticem  prajdicantes  5 adeo 
lit  Nilus  Thefsalonic.  alioquin  Pontificii  Primatus  infenfiifi- 
mus  hoftis  lib.  de  Primatu  Papae , S.  Petrum  Apoftolorum  Prin- 
cipem  y iff  Coryph*um  fateri  com  pul  fus  fuerit . Quibus  adne- 
ftere  praeterea  eft  aliarum  quoque  Oricntalium  gentium  una* 
nimem  , univerfalemquc  confenfionem  3 ut  adnotat  Cl.  Mama- 
chius  j & quidem  dc  Graecis  ex  eorum  Euchologiis  , Menaeis 
& Menologiis  apud  Goarium  , & Arcudium  ad  diem  2 9.  Junii  s ex 
Archeriatico , five  Pontificali  apud  Ifaacum  Habertum  > ex 
Doxaticoi  & Exapoftilario  apud  Allatium  differ t.  dc  lib.Graecor.: 
de  Syris  ex  corum  Ritualibus,&  Synaxariis  apud  Morinum  part.*, 
de  Sacr.  Ordin. , dc  Neftorianis  , & Jacobitis  ex  eorum  Martyro- 
Jogiis , librifque  Eiturgicis  apud  Mafium  , & Ecchellenfem  de_> 
.Pars  I,  l Ori- 


66  Privilegia  Rom.  Pontifici 
Originib.  Ecclef.  Alcxandr. , deCoptis,  Chaldaeis , Arabibus* 
Armenis  apud  cumdem  Echellenfem  , & Naironum  : Vcrbo  : dc 
Orientalibus  omnibus  ex  eorumdem  Liturgiis  apud  Mafium  , Rc- 
naudotium  , Afsemantim , Brunum  , aliofque  j ut  pudere  proinde 
fummopere  debeat  Schifmaticos  illos  a tam  certa , conftantiquc 
Orientalis  Ecclefiac  confeufione  adeo  temcrc  defscivifse  . 

Ex  Latinis  fecundo  , & quidem  ex  Pontificibus  ummis  pra- 
ter illos , quorum  paulo  fupenus  cum  honore  meminimus  , S.Ju- 
Iius  I.  epift.  adOrientales  apud  Coutantium  tom.  i.B.  Petro 
in  ceteros  Paftorcs  Ecclcfiirum  poteftatem  , quae  inejus  fuccefso 
res  Pontifices  permanaverit,  collatara  fuifse  fcribit . S.  Siricius 
epift.  ad  Himer.  Tarracon.  a S.  Petro  Apoftofatus  , & Epifcopatus 
capijfc  exordium  affirmat.  S.  Innocentius  I.  epift.  30.  adEpifco- 
pos  Concili  Milevit.  S.  Petrum  pariter  Apoftolatus , & Epifco- 
atus  AuBorem  agit . S.  Zozimus  epift.  1 2.  ad  Aurclium  , S.  Pe- 
tr urn  Ecclejiis  omnibus prafe Bum  ait , S.  Bonifacius  I.  epift.  5.  ad 
RufFum  Teftalon.  S.  Petrum  Paftorem  perpetuum  Dominicarum 
Ovium  efscj  in  quo  pofitum  eft  univerfalis  Ecclejix  fund imentum, 
epift'.  1 4.  in  S. Petro  confiftere  univerfalis  Ecclejia  regimen ,£7  fum- 
mam  , & epift.  1 5.  fimilia  feribit . S.Caeleftinus  I.  epife.  13.  ad 
Epifcop,  Illyric.  S.  Petrum  Apojlolorum primum  affirmat , cui  cu - 
ra  circa  omnes  commifsa  eft.  S.  Felix  III.  in  Synodo  Roman,  epift. 
Synod., quae  apudHarduinum  tom.2.pag.82  3. eft  4,adPctrum  Cna- 
phaeu mflncxpi, inquit, fententiare  contra  te,  immo  Summus  /Vertex 
Paftoralium  Sedium  in  JanBis  laudibus  florens  optimus  vere  Apojlo- 
lorum Petrus . . . & jirmi  fit  h<ec  depofitio  a me  ab  his  , qui  una 
mecum  Apojlolicum  Thronum  regunt . Joannes  XVIII.  epift.  ad 
tmiverf.  Galliar.  Epifcopos  apud  Harduin.  tom.  6 .part.i. Petrum 
noftrum , ait , cui  claves  CAorum  commifs*  Junt ....  Principent 
Apoflelorum  credimus^quia  Apojlolos  conftituit,Jicut  eft  Marcus  ... 
Mathias  . . . Lucas ...  Paulus , & Barnabas . Mitto  ceteros  nc  fin* 
longiof . 

Ex  Patribus  vero , Ecclefiafticifque  feriptoribus  Au<ftor 
antiquiffimus  Fragm.  Conftit.  Apoftolic.  de  Ordinationibus  fub 
nomine  S.  Hippolyti  Portucnfis  apud  Erneftum  Grabium,  Jo. 
Alber.  Fabricium  > &tom.  1.  Apoftolic.  Patrum*  S.  Petrum 

Apt- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Proleg.  if.  III.  67 

*4poftolorum  primum  appcllat.  S.  Hilarius  Pictavienfiis  in  cap.i  5, 
Matthaei  3 Pctrum  Ecclefia  Petram  , (3  fundamentum  ftatuit , ft- 
miliaque  in  pfal.  131,  & lib.  6'  de  Trinit.  rcpctit.  Patres  Syno* 
di  Sardicenfis  a<ft.  3.  S.  Petri  prae  ceteris  bonorandam  memoriam 
cfsc  deccrnunt , & epift.  ad  S.  Julium  , Caput  Ecclejia  Petri  Se- 
dem  efsc  agnofeunt . S.  Ambrofius  ctfi  jam  laudatus  aliis  in  locis , 
in  pfal.  40.  ubi Petrus  ait,  ibi  Ecclejia  , in  pfal.  43.  Petrus  in* 
quit , Ecclejia  praponitur , & lib.  de  Virginit.  cap.  1 6.  Ecclefia fir  - 
mamentumySc  A'/agiJlrum  dijciplina  ilium  nuncupat.S.Hieronymus 
iternm  epift  57.  ad  Damafum  fuper  Petrum  adficatam  Ecclejiam 
aflerit.  S.  Auguftinusprxterca  etfi  jam  farpe  coinmemoratus,S.Pe- 
trum  omnium  Apoftolorumpr/mtfwferm.  24  , 6c  106  y S.  Petri 
pojlolatus  Principatum  cuilibct  Eptfcopatui  ejfe  prefer endum pro- 
pter Primatum  , qutm  in  difeipulis  habuit  > 13  quia  Petro  uni  data, 
funt  Claves  ,enarrat:in  Pfal.  io85&ferm.  108.,  nunc  2^4.  per. 
bibets  6c  lib.  2.  de  Baprifm:  contra  Donatift.  cap.  1.  ex  S.Cypria- 
no  hoc  teftimonium  profert , de  quo  (S.  Petro  ) idem  Cyprianus 
in  epift,  ad  .Quin  turn  , it  a loquitur  : namnec  Petrus , inquit  y quern 
primum  Dominus  elegit , (3  fuper  quem  adificavit  Ecclejiam l_* 
fuatn  . . arroganter  afsumfity  ut  diceret Je  Primatum  tenere . S.  Pe- 
trus Ghryfologus  ferm.  1 54 , Petrus  , inquit , a petra  nomen  ade - 
ptus  eftof Mia. primus  meruit  Ecclejiam  fidei firmitate  fundare,Epi(- 
copi  Synodi  Romanx  fub  S.  Symmatho  an.  501  , 502  , .6c  503. 
S,  Petri  Sedem  Primatum  obtinere  , ac  in Jolida  Petri  confejftone 
ftabilitam ejfe enuntiant  . S.  Maximus  Taurin.  h0mil.-3.de  SS. Pe- 
tro , & Paulo,  S,  Petro  totius  Ecclejia  gubernacula  tradita  .prae- 
dicat  . VigiliusTapfenfis  lib.  5.  adveri*.  Eutychetem  primam Se- 
dem ejfe  Romanamz  $.  Petro  conftitutam  probat . S.  Avitus  Vien- 
nen.  Epifcopus  epift.  ad  Senatores  Petri  Sedem  cum  Mundi  apice . 
confert . S.  Cxfarius  Arelat.  epift.  ad  S.  Symmachum  a perfona 
S.  Petri  Epijcopatusfumjijfe  exordium  fcribit.  PoffefTor  Africa- 
nus  Antiftes  epift.  ad  $.  Honnifdam,  A quo  magis , inquit , eftnu- 
t antis  fidei ftabilitas  expcSlanda , quam  ab  ejus  Sedis  Prafide  , cujus 
primus  a Chrifto  RcEtor  audivif ; tu  es  Petrus  &c.  Ennodius  Ti- 
cinenfis  in  libello  Apolog . P,  Petri  Sedem  Caput  Ecclejia  totius 
cife  teftatur  . ASgidius  Abbas  , 6c  Mefianus  Notarius  in  libello 

l * 


Pm^iLEGiA  Rom.  Font -lFici 

fuppiici  ad  Symmachum , pra  omnibus  Ecclefiarum  Pontifici - 
bus  . . . Apojlolicam  Sedem Jibi  viodicare  principitum  profuentur  . 
Facundus  Hermian.  Epifc.  lib.io.  S.Petri  Primatum  agnofcit  3 8c 
Scdulius  lib.  4.  opcr.  Pafchal.  tom.  6.  Bibliot.  P.  P.  edit.  Lugd. 
S.  Petrum  Paflorem  univcrfi  Orbis  praedicat  • 

Ad  haec  S.  Petri  Primatus  adftruitur  a dodifs.  Mama- 
chio  vetuftifftmis  aliis  Latina?  Ecclcfiae  monumentis > Sacra- 
mentariis  > librifquc  Liturgicis , in  quibus  paflim  apertiffima 
de  S.  Petri  in  Ecclefia  Primatu  occurrunt  teftimonia,  ut  in 
Codice  Liturgico  ( qu^m  Leonianum  vocant , qui  a S.  Leone— » 
Magno  t vocandumque  Gelafianum  volunt  alii  , qui  potius  a 
S.  Gelafio  I.  adornatum  contendunt,  qui  facile  alioquin  conciliari 
pofsunt , fiquidem  verifimilimum  fit  Sacramentarium  S.  Leonis  a 
$.  Gelafioy  ficuti  Gelafianum  poftea  a S.  Gregorio  fuifse  qua 
adaudum,  & quadiminutum  ) faeculo  V.  proculdubio  confer  ipto, 
apud  dodifs.  Blanchinium  tom.4.Anaft.  opufc.2.>&  Aloyfium  Af- 
femanum  viruro  eruditione  omnigena  clariffimum  part.  3.  lib.  4. 
Codic.  Liturgic.  Ecclef.univerf.  pag.  ubi  haec  habentur  > J$)ui 
ut  hanc  Sedem  ( Dens  O.  M.  ) Romanam  regimen  Ecclefia  totius 
efficeres  5 & quod  hac  pradicafset  ofienderes  ubique  fervandum  > 
fimul  in  ea  & Apofiolica  Principem  dignitatis  , & Afagifirum  gen- 
tium collocafti;  Ut  in  Diurno  Romano  apud  Garncrium  3 in  Sacra- 
menrario  Gelafiano  apud  Ven*  Cardin.  Thotnafium , & Muraco- 
rium,inOrdine  Romano- tom.  1 3.  Bibl.  Pair.  edit.  Lugdun.,in  Or- 
dine  Romano  altero  apud  Mabillonium  tom.2 . Musei  Italieijin  Sa- 
cramentario  Gregoriano  apud  Mcnardum3&  Moratorium  tom.  a* 
Liturg.  Rom.  vetcr.,inRitualibus  apud  Martcnium  de  antiqu.  Ec- 
def.  ritib0in  Mifsali  Gottico=  gallicano  apud  Thomafiumjin  Sa- 
cramentario  Gallicano  apud  Mabillonium  tom.i.  Mufciltalicoia 
Mifsali  Mozarabico  apud  Bollandianos  torao  6.  Julii , & Blanchi- 
nium tom.i  oper.  Ven.  Cardin.  Thomafii  3 in  atiifquc  paffim  apud 
rerum  Litnrgicarum  tradatores.  Quamobrcm  demirari  eft  fum-‘ 
mam  ProtcftantHim5ae  prxfertim  Salmafii3Cafauboni,Spanhemti, 
Gerardi , Deilingii  3 Forbefiique  impudentiam  > cujus  multum 
Spalatenfi  3 Qucfnello  , 8c  Barchofio  > nonnihilqnc  Launojo 
cpift.  8,  ad  Rajmund.  Forment. , & Dupinio  de  antiq.  Ecclcf- 

di- 


Digitized 


Vindicata.  Proleg.  IT.  III.  tfp 

difcip.  difser.  4.  cap.  1.  adharfit , quinoftros,  vcl  imperitia  in_» 
SS.  Scripturis  inserpretandis , vcl  ignorantia  in  afscquendo  ger- 
mano  SS.  Patrum  fenfu , vcl  novitatc  tandem  in  adftruendo  cx 
S.  Scriptura  > & SS.  Patribus  S.  Petri  in  Ecclefia  Primatu  fuggil- 
lant  y quum  ex  di&is  luce  meridiana  liqueat  nihil  ad  Dei  Verbum 
live  feriptum  3 five  traditum  magis  accedcre  , quam  de  Primatu 
S.  Petri  noftrorura  fententiam  . Age  veto  prarcipua  5 qua?  cx 
SS.  Patribus  afferre  Proteftances  feiant , fiquidem  qua?  cx  S.  Scri- 
ptura reponi  folent , abunde  fuperius  refucata  funt , difpiciamus, 
ceteris  dimiffis  , qua*  vel  fuapte  concidunc , vcl  ex  refponfionibus 
facile  refelluntur  . 

Huic  SS.  Patrum  traditioni  opponunt  Primatus  Pontificii 
Ofores  qnxdam  SS. Patrum  tcftimonia,quibus  ipfis  vifum  eft  pofle 
cvinci  S.  Pctro Ecclefiae  Primatum  non  fuifle  concreditum  . ii 
dementis  Alexandrini  > qui  lib.  6.  hipothyp.  apud  Eufebiuni^ 
lib.  2.hift.  Ecclcf.  cap.  Petrus,  ait,  Jacobits , iff  Joannes 
pofi  Afcenfitncm  Salvator  is  quamvis  ab  ipjofucrint  omnibus  pene 
Praelati  > tamen  non  Jibi  vindicabant  Primatus  gloriam  , fed  Ja- 
cobum , qui  dicebatur  jufius,  sipofiolorum  Epifcopum Jlatuunt . Ha?c 
Clcmens.Et  fane  Jacobus  Chrifto  D.  in  EpifcopatuHierofolymica- 
Qo  fucccffit . Hcfichii  accedit  teftimonium  Hicrofolymitani  Pre- 
sbyteri,qui  orat.  in  jacobum  Fratrem  Domini  apud  Photinm  Co- 
dic.  275.  Jfhiomodo , inquit  > prtdicabo  Servum  Chrifii , iff  Fra- 
trem , nova  Jerufalem  fummum  Ducem  > facer dotum  Princi - 
pem , Apoftolorum  Caput , in  capitibus  verticem , in  lampadibus 
fuperfplendentem  , iff  inter  ajlra  maxime  illujlrem  ? Petrus  pr*~ 
dicat , Jacobus  decernit , iff  paucte  voces  magnitudinem  quafiionis 
comprehenderunt  t Ego  judico  non  inquietari  eos  , qui  ex  Qentibus 
eonvertuntur  ad  Deum . Hare  illc.  Et  fane  miffus  ab  aliis  Petrus  in 
Samariam  refertur  A<ft.  85  at  miflus  Jacobus  non  legitur  : potius 
ergo  Primatus  Jacobo  eft  adjudicandus . Secundo  S.  Cypriani , 
cujus  non  efse  verba  ilia  ex  lib.  dc  Unicate  Ecclefiar  laudata  » fei- 
licet  : Primatus  Petr 0 datur , ut  una  Ecclejia  , iff  Cathedra  una 
monfir  etur,  ex  co  fuadent,  quod  in  antiquis  Codicibus  Mfs.  S.  Cy- 
priani dcfidcrantur  j atque  alicna  manu  in  textum  irrepfilfc  cenfct 
Rigaltius . Sed  &idem  S.  J>o&or  lib.  epdem , Hoc  erant  > inquit. 


Digitized  by  Google 


70  P r i v i l e g i a Rom.  Pontifici 
utique  ceteri  Apojloli , quod  fuit  Petrus , pctri  confortio  praditi  & 
honoris , iff  potejhtis  : fed  exordium  ab  uniute  proficifcitur  . . . 
Epifcopatus  unus  eft,  cujuspars  ajingulis  in  folidum  tenettir.  Tcrtio 
S.  Ambrofii  , qui  lib.  i.  de  Spir.  S.  Nec  Paulus , inquit , inferior 
Petro  ...  - cum  primo  quoque  facile  conferendus , iff  nulli  fecundus > 
nam  qui  Jeimpflrem  nefcitfacit  aqualem  $ lib  dc  Incarn.  cap.  4. 
///V(  Petrus  ) ubi  audivit , inquit,  vos  autemquid  me  dicitis  ? 
Jlatim  loci  non  immemor  fui  Primatum  egit , primatumconfejjio - 
*//  utique  , honoris  > primatum fidei , «o«  ordinis  : & Terra..  1 a. 

de  SS.  Pctro3Sc  Paulo,/Vi/er  /7/c/.r>  ait5  quiscui  praponatur  incertum 
ejl:  puto  enim  illos  aquales  efse  meritis , qui  aquales  funt  pajjione. 

Refp.  ad  primum  , primo  equidem  Clementis  Alexandrini 
laudibus  detra&ura  aliquid  nolim  , compertum  eft  tamen  > quod 
etfi  adnixi  viribus  omnibus  eruditi  multi  fint , five  ut  eumdem 
ab  erroribus  expurgarent , vcl  Taltem  excufarent , uti  Nourius 
Ccillier , Calmetius  , Dupinius , Annatus , Bollandiani  , &alii , 
five  ut  ejnfdem  nomen  Martyrologio  inferiberetur , de  e/us  San- 
ttitate  tc.ftimo.nia  adferentes  EuTebii , S.  Hieronymj , Thcodo- 
rcti , Au&oris  Chro.nici  PafehaJis , S.  Maximi  Monachi > S.  Joan- 
nis  Damafceni  apud  Combefifium  , Ruinartium , Honoratum^ 
a S.  Maria  , Laubrufcellum  , & Natalem  videnda  : producentcs 
prseterca  Ufuardi,  VeTpucii  , Maurolici , Galefini , Ferrarii  > 
aliorumque  Martyrologia  5 quia  tamen  vix  , ac  ne  vix  quidem 
ille  erroris  omnis  prorfus  expers  pronuntiari  poteftjin  quam  rent 
legendi  Photius  Cod.  iop5  Cafliodorus  de  divin.  inftitut.  cap.  5 , 
Petavius  Theolog.  Dpgmat,  lib.  1 . cap.  4,  Bellarrainus  de  Script. 
Ecclef.j&Miraeus  in  Bibl.  cap.  38.,  nec  diffitetur  Halloix  cjufdcm 
vindex  , ut  proptcrea  a S.  .Gelafio  apocryphis  Clementis  opera 
fuerint  adeenfita  : &quia  veftigium  nullum  Tupcreft  , quo  liquido 
conftet  de  ejus  San&itate , aut  cultu  ei  olim  ceu  fan&o  ab  Eccle- 
fia  dclato  , dc  quo  legendi  Combefifius  in  Bibl.  concionat. , Do- 
minicus  Georgii  in  notis  ad  Martyrologium  Adonis  19.  Decem- 
bris  i Michael  a S.  Jofcph  tom  a.  BibJipgraphiae  Criticas , & So- 
lerius  in  notis  ad  Ufuardum  die  4.  JDecembris : proindc  dodilfi- 
mus  , ac  prudcntijSimus  Pontifcx  JBcnedidus  XIV.,  ex  cujus  facra 
cruditione  plenis  litteris  Apoftolicis  ad  Joannem  V.  Poriugalliae 

Re- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Proleg.  5.  III.  71 

Regem  novas  editioni  Martyrologii  praefixis , ifta  dclibavimus  , 
a Clementis  Alexandrini  nomine  ea  in  editionc  abftinuit . Non 
tanti  igitur  facienda  ejus  au&oritas  eft,ut  cxinde  grave  negotium 
nobis  faceflitum  eat . Nihilominus  R.  fecundo  locum  Clementis 
apud  Eufebium  mendofum  cflfe.  Nam  etfi  habeatur  in  Codicc  Ba- 
filecnfi  verfionis  Ruffini  , tamen  in  Codice  Colonienfi  optima? 
not*  nonhabetur  vox  Primatus  , ncc  legitur  Apojlolorum , fed 
Hierofolymorum  Epifcopum  5 ficuti  neque  in  quibufdam  optima? 
not*  Codicibus  Eufcbianis , quos  Valefius  vidit,  & contulit . 
Com  hifce  Codicibus  coh*rent  Codices  Gr*ci , turn  Vaticanus  > 
turn  Parifienfis  : coh*rent  quoque  Nicephorus  lib.  2.  cap.  3 , qui 
rcfert  Eulebii  locum  , Petrus  , inquiens  , & Jacobus  , & Joan- 
nes i quos  Dominus  pracipuo  dignatus  fuerat  honor e , pojl  Afcen- 
Jionem  ejus  gloriam  non  affettirunt , fed  Jacob  urn  jujlum  Epifco - 
pum  Hierofolymorum  elegerunt : Eufebius  ipfc,  qui  lib.2.  cap.  14. 
S.  Pctrum  vocat  Apoftolorum  Maximum,®  PrincipentiSc  S.Ber- 
nardus  > qui  lib.  2.  de  confid.  Jacobus  , inquic  $ una  Hiercfolyma 
contentus  univerjitatem  Petro  cedit . Forro  Chrifttis  non  Hiero- 
folymitan*,  fed  univerfalis  Ecclcfi*  Caput  fuic,  eiquc  > non  Jaco- 
bus, fed  Petrus  fucce/fit:  neque  Mater  Ecclefiarum  fa&a  fuit  Hic- 
rofolymitana , fed  RomanaEcclefia,  feu  ilia  antiquitate  Mater 
fuit , ifta  vero  au&oritatc  . Hefychium  vero  co  loci  hyperbolice 
oratoris  more  locUtum  * non  vero  utScriptur*  facr*  interpre- 
tem , aut  dogmatis  expofitorem  decet  , cxinde  conftat , turn 
quod  orat.  de  S.  Andrea  apud  Photium  Codic.  2 69.  fimilia  de__/ 
S.  Andrea  dicat  , atque  de  Jacobo  dixerat;  Sacra  ilia , inquiens, 
tuba  Andreas , primus  Apojlolorum  foetus , prima  Ecclefia  Co- 
lumna , ante  Petrum  petra , Fundamenti  fundamentum  , initii 
Primitive  ®c.  turn  quod  optime  norat  Patriarcham  Hierofoiy- 
morum  Primatum  fuper  alios  non  modo  nunquam  habuifle  > fed 
imo  quintum  in  Patriarcharum  numero,  nullo  tamen  adjc&o  jure* 
ex  induho  Nic*ni  Concilii  locum  obtinuilfe  . 

Refp.  ad  fecundura  pcftime , ac  perperam  Rigaltium  col- 
ligere  ex  citato  texcu  S.  Cypriani  # lit  cui  pr*fata  verba  dc- 
fint  , non  pofle  S.  Petri  Primatum  inferri , turn  quia  citata_j 
Terba  mille  ab  bine  annis , & amplius  ex  S*  Cypriano  lauda- 


72  Pk  iviLEGiA  Rom.  Po  ntific  i 
tafuerunt  a Pclagto  II , qui  obiit  an.  $$o»  in  epift.i.  ad  Eliam  > Sc 
Epifcopos  Iftriae , qua:  ordinc  4.  inter  ejuscpiftolas  proftat  tom. 3. 
Concil.>Hard.pag.4i7^caque  Pamelius  Aldocuidam  Grammatico 
nixus  textui  inferiimtum  quia  in  illo  textu  afferit  S.  Cyprian,  fu- 
per  unum  Petrum  a»dificatara  Ecclefiam  , & uni  Petro  pafeendas 
oves  concreditasj  un  am  fuiflfe  a Chrifto  inftitutam  Cathcdram,  ut 
unitas  manifeftaretur , & exordium  denique  ab  imitate  proficifei: 
quae  fane  confiftere  ncqueunt  > nifi  Petro  Primatus  ad/udicetur : 
ergo  dum  S.  Do<ftor  pares  Apoftolos  poteftate  facit  > Sc  honorc, 
loquitur  de  poteftate  extraordinaria  , quamhabebant  cum  depen- 
dents a Petro  , & quae  ipforum  morte  periit , non  dc  poteftate 
ordinaria  , quam  habuit  Petrus,  quaeque  ad  fucccfibxes  Romanos 
Pontihces  pertranfit : ita  exponit  Bellarminus  ? qua  de  poteftg- 
tis  ordinaria: , & extraordinaria:  diftin&ionc  confer  diccnda  ad 
hujufee  articuii  ealeem  inobfervat:  vel  loquitur,  ut  exponit  Pcr- 
ronius  cap.  1 6.  refponf.  ad  Regem  Anglia: , & poft  ipfum  Natalis 
hift.  Ecclef.  ad  faecul.  I diflert.  4,  de  poteftate  intrinfeca  , Sc  cf* 
fentiali , in  copafita,  quod  pofsent  omnes  ubique  Chriftum_> 
annuntiare  * Ecclcfias  inftituere  , Sacramenta  adminiftrare  j&c.  % 
nonverode  poteftate  extrinfeca  , .Sc  accidental  in  co  pofita., 
quod  ad  farvandam  unitatem  neceflfarius  fit  ordo  , difpofitio  , Sc 
dependentia  > cujufqtie  unitatis  centrum  , fons.  Sc  radix  fucrit 
S. Petrus,  aquoEcclefia  univerfa  ordinem , difpofitioncm  , Sc 
dependentiam  haberet , ut  una  efset . Duo  fcrlicct  nccefsaria_» 
crant  Apoftolis , ut  rite  munere  fuo  Apoftolico  fungcrcntur  : pri- 
mo,ut  Hlud  cum  poteftate  a Chrifto  concefsa  exerccrcnt,  fecundo, 
ut  nonnifi  fervata  Ecclefiae  unitate  illud  cxerccretur : dcfe&u  au- 
dloritatis  9 qui  Apoftolatus  munus  obirct , non  jam  Apoftolus  , 
fed  Pfcudo-Apoftolus  audiret:  .dcfe&H  unitatis  , jam  non  catholi- 
cus,  fed  Schifmaticus  efset : ergo,  ut  nihil  Apoftolico  muneri 
in  Apoftolis  deefset , necefsaria  erat  poteftas  a Chrifto  collata 
Evangelii  annuntiandi , «&  necefsaria  erat  poteftas  in  Petro  ad 
unitatem  fervandam:  ac  proindc,ut  a poteftate  Petri  dependerent 
Apoftoli , oportebat , non  fccus  ac  a Romano  Pontifice  Epifcopi 
pendeant,nccefsc  eft.Id  docuit  S.Cypriantis,&  dum  docuit  Epifco- 
patum  effc  unum , cujus  pars  ajingulis  infolidum  tcnctur  , docuit 

unum 


Vi  ND1CATA.  P R O L E G.  jf.  III.  73 
nnum  efle  ratiohe  ordinis,  & cara&cris  . Idem  enim,&  indivifibilis 
eft  in  Epifcopis , & Summo  Pontifice:  non  vero  unum  cflc  ratior.e 
au&oritatis , & jurifdi&ionis : nam  alius  eft  in  Epifcopis , alius  in 
fupremo  Capite  . Vel  docuit  imumefle  unitate  originis,  Sc  corpo- 
ris 5 quatenus  Epifcopatus  omnes  particularcs  ab  Epifcopatu  Ro- 
mano j veluti  aborigine  exorti  cum  eodem  unum  Paftorum  cor- 
pus conflant,  cujus  Romanus  Pontifex,  ficuti  S.  Petrus, eft  Caput, 
cujus  proinde  partem  finguli  tenent  in  folidum  utique  , nam  idem 
ordo  5 &carader  in  omnibus  : non  autem  unum  clfe  unitate  au- 
doritatis  , & jurrfdidionis  , auafi  omnes  Petro  , &Pontifici  Ro- 
mano a»quales  fint  ,nec  proinde  finguli  partem  Epifcopatus  aequo 
jure  tenent.  Non  abfimili  namque  ratione  arbori  Ecclefiam,  radi- 
ci  Pontificem  comparatS.  Gclafius  I.epift.8.ad  Anaftafium  Imp*,. 
& S.  Jnnocentius  I.  epift.  ad  Patres  Concilii  Milevitani  Ponti- 
ficem fonti,  Ecclefiam  rivulo:  at  non  radicem  arbor,  fed  arborem 
radix  portat,  atque  ex  fontc  rivus  manat . Ea  crat  namque  S.  Do- 
doris  mens  Epifcopatum  efle  unum  , ficut  una  eft  Ecclefia  : Ec- 
clcfiavero  una  eft  unitate  fundament! , Sc  Capitis  : igitur  Epif- 
copatus eft  unus  unitate  originis  , & Summi  Pontificis , a quo 
pendet.  Id  excmplo  illuftratur  .Sicuti  quum  72  Senioribus  Spirit 
tus,  ac  poteftatis  Mofis  portio  qusedam  participata  eft,  non_» 
quod  dividuus  eflet  Spiritus  Domini , fed  ut  cxploratum  Hebrasis 
elfetfartam  tedam  Mofi  fuam  conftare  dignitatem  , & 72  Serfio- 
res  ab  eo  fuae  poteftatis  originem  fumere^quibus  proinde  nefas  fo- 
rct , ac  Schifmatis  nota  vel  fe  a Mofis  fubjedione  fubducerc  , vel 
fe  Mofi  in  audoritate  coaequare:  ad  hunc  fere  modum  Chriftus  D, 
S.  Petro  fupremam  poteftatem  concredidit , ex  qua  in  alios  quo- 
que  Apoftolos  , ( non  fecus  ac  Romanis  Pontificibus  , ex  quibus 
in  alios  deinde  Epifcopos  ) pars  quardam  defflueret , ea  tamen 
lege , ut  ad  l'ervandam  unitatem  omnes  Apoftoli  a Petro  ( non_* 
fecus  ac  a Romano  Pontifice  Epifcopi ) penderent  jurifdidionc,& 
poteftatc,  nec  ullo  modo  fc  illi  coa»quare  pra*fumerent : quocirca 
S.Cyprian.  epift.ad  plcbem  Deux  unus  efi , ajcbat,  Chrijlus  unus , 

& una  Eeclejta , & Cathedrauna fuper  Petrum  Domini  voce  f unda- 
ta , & epift.  ad  Jubajan.73.  eg«o  , inquiebat , venturus  efi , quiji- 
tit  ? Vs  rum  ne  ad  hareticosj  ubi  font*  & fluvius  aqua  vitalis  omni - 
Pars  /.  K no 


74  Privilegia  Rom.  Pontifici 
no  non  eft  ? An  ad  Ecclejiim , cjne  uni  eft  , iff  fuper  unum , qui  Cla- 
ves ejus  accepit  voce  Domini  fundata  ? Quod  ft  mifliis  Samariatn 
ab  Apoftolis  Iegitur  Petrus  , non  id  mandato  , &audoritate  , fed 
fuafioncj  prece  , & confilio  fadum  eft  , ut  fidelcs  in  fide  confirma- 
ret . Ncque  enim  Miflionis  nomen  indicium  eft  Temper  fubjedio.. 
nis  s fiquidem  aliquando  afubditis  mitti  integro  honore,  jureque 
fuperior  poflit , cujufmodi  trinum  Baronius  ad  annuip  3 5 num.i  1 
fuppedicat  exemplura : Phinees  Principis  Jofu:  22  ab  Ifraelitis 
miffi  ad  inveftigandum  de  altari  trans  Jordanem  eredo  : Pauli,  & 
Barnaba:  Ad.i  5 miftorum  ab  Antiochenis  Hierofolymam  ad  con- 
fulcndum  Apoftolos;Ifmaclis  fummi  Pontificis,tefte  JofcpliOja  Ju- 
daeis  milfi.  Romam  ad  Neronem  adverfus  Agrippam  Regem  , ncc- 
nonadverfus  Feftum  Prarfidem  . Refp.  ad  tertium  S.  Ambrof.  pri- 
tertia  loco  ex  objedis  Petro  Paulum  coa»quare>  non  in  po- 
teftate , & primatu  > nam  alienum  ab  hac  fententia  S.  Ambrofium 
fupra.oftendimus  s fed  in  meritis  > laboribus  , & paflione  , ut  ex 
textu  objedo  fatis  conftat . Secundo  vero  loco  refpexifle  S.  Do- 
dorem  dumtaxat  ad  confeflionem  , & fidem  Petri , quia  fcilicet 
nondum  primatum  honoris  , & ordinis  acccperat , quern  nonnifi 
poft  confeflionem  accepit , ad  quam  confeflionem  , & Chrifti  pro- 
miflionem  refpiciens  fubinde  S.Dodor  fubdit:  Hie  eft  ergo  Petrus , 
qui  refpondit  pr<e  ceteris  Apoftolis  , imopro  ceteris  , iff  ideo  fundi - 
mefitum  dicitur , 

Micto  cetera  levioris  momenti , ne  in  re  explicatu  facili  > 
atque  ceteroquin  ab  aliis  optime  exornata  , numerifque  omni- 
bus abfoluta  longior  praeter  modum  fim . Confer  interea  , fi  per 
otium  liceat, praeter  illos,quorum  pag.45?,  53,  55,  & 57  cum  lau- 
de  meminimus  , a quibus  de  Primatu  Petri  praeclare  adum  eft  , 
Alexandrum  a S.  Elpidio  trad,  de  Ecclcf.  poteft.  j Alvarum  Pela- 
gium  de  planduEccIef.  cap*  57  > Barlaamum  Jeracenfem  Epifco- 
pum  cpift.  adanaicos  Graecos  apud  Canifiumtom.  4.  antiq.  led.; 
Gcorgium  Trapezuntium  apud  Allatium  Gra*c*  orthod.  tom.i  > 
Abrahamum  Bzovium  lib.  de  Pontif.  Rom. ; Gre^orium  Nun- 
nium  Coronclhim  de  vera  Chrifti  Ecclefia  lib.  6 *,  Jacobum  Lato- 
mum  Controvert*  capit.q.i;  Jodocum  Coccium  in  Thefau.  lib*7> 
Antonium  Auguftinum  in  dialog.)  Fauftum  Naironum  in  Evoplia 

fidei 


/ 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Proposition  7? 

fidci  part.  3.  cap.  35  Lconem  Allatium  de  confenf.  Ecclef.  Occid., 
& Orient,  lib.  3.  cap.  4;  Pctrum  de  Marca  diflert.de  fingul.  Pri- 
matu Petri ; Auguftinum  de  Beilis  dc  abfol.  S.  Petri  Monarch. ; 
Ifaacum  Habertum  dc  Cathcd. , feu  Primatu  S.  Petri  ; Na- 
talem  Alexandrum  hift.  Ecclef.  ad  faecul.  I difp.  4 > Lequiennium 
Panopl.  adverf.  Grascos  ; Orfium  de  irrefor.  Roman.  Pont,  jud:  ; 
Blancum  de  Polit.j  & Poteft.  Ecclef.  tom. 3.  cap. 31  §.  1 2.  Pro  co- 
ronide , «t  defponderam  5 obferves  velim  potiftatem,  qua  in_* 
Ecclefiam  univerfam  potiebantur , ordinariam  in  Petro,  in  aliis 
Apoftolis  extraordinariam  fuiflc  , adeoque  in  ipfo  S.  Paulo  » do-? 
cent  S.  Thomas  Led.  1 in  cpift.  ad  Rom.j  Suarez  de  Legib. 
lib.  4>cap.3i  Acugna  in  decret.  Gratiani  p.  i.dift:  21. can. 
Bannez  in  2.  2.  D.  Thoma»  qu.  1 art.  10;  Granadus  in22  con- 
trov:i  trad.2  difp.i.  fed.2  ; Bellarminus  lib.i  dc  Rom.Pontif. 
Cap.  11  } Petavius  lib.i.  de  Hierarch.  Etcl.  cap. 5 ; Amicus  tom.  4 
Difp.rf.  fed.  2;  Perez  in  Pentatcucho  fidei  cap.tij  Valcntia  tom. 3 
difp.i  pund.7  > Driedo  lib. 4 de  variis  dogmatibus  cap.  3 par:  3* 
Alvaros  Pelagius  dc  plandu  Eccl.  lib.i  cap. 6. ; Canus  Thcolog: 
loc.  lib. 8 cap.ult. ; Sotusin4  difp.  20  qu.i  art.  2,  & 3 Bcccanu& 
contr.  tom. 2 lib.i . demonftr.3  art.p;  Emanuel  Schelftratius  An- 
tiq.  illuftr.  difsert.2  cap.  1 j Alexander  dcTurre  de  Eccl.  hierarch, 
lib.  4;  Diana  loc.  cit.,&  alii  docentes  nempe  in  Apoftolatus 
officio  Petro  aequales  omnes  Apoftolos  j In  Primatus  dignitate 
omnibus  prasftantiorcm  fuiflc  Petrum  , quibus  plane  nihil  tale 
opponi  poteft , quod  non  facile  exfuffleturj  quove  minus  rata, 
firmaque  exiftat  illorum  opinio  . 

De  Privilegiis  Romano  Pontifici  in  Perfona  SunSli  Petri 
a Chrijlo  Domino  collatis:  nimirum  Primatu  in  Ecclefia  > 
Jndcfeftibiiitate  in  fide , iff  J'uprema  Potejlate 
in  Concilia  Oecumenica . . 

P R O P O S I T I O. 

ROmano  Pontifici  in  Perfona  S.  Petri  Chrifius  Dominus  vices 
Juas  demandans  , iff  commendans  , Primatum  in  Ecclefiam 
univerfam  contulit  honoris  i auBoritatis , iff  juriJdiBionis  > cujus 

K 2 con - 


y6  Privilegu  Rom.  Pontifici 
eonfeSfaria  eet  efsent : /.  > ut  Ecclefia  uni  v erf  & dicens , feu  ex 
Cathedra  , ut  ajuttr , if  re£«x  <*</  fidem , aar  <zd?  wore/  pertinenth 
bus  pronuntians  , ft  falli  > iff  / alter  e omnino  nefeius : //. , af  ik- 
clcfio  etiam  in  ConQilio-  uni'tserfali  collcflo  ita  profit  , iff  proemi- 
neat  , ut  eidem  Ecclefio  , feu  Cencilio  univcrfali  fit  omnino  Jupe - 
r/c/r  3 atquefuper  illud  fitpr etna  pot iatur  potefiate  . 

Propofttio,  ut  proftat  fecundum  omnes  fuas  partes,  uno  co- 
dem  , continuatoque  argumentorum  tenorc  fecundumfericm  Ar- 
ciculorttm  3 quos  cum  par.  i,  turn  par.  2.  ordine  duodenario  fer- 
vato  Elenchus  exhibet , probanda  aflumitur . At  principio  ope- 
ra? eft  pretium  animadvcrtcre  poteftatis- , ac  regiminis  duo  impri- 
mis efife  diftinguenda  genera  , quorum  aliud  Afonarchiam , in  qua 
quidem  uni  alicui  y Sc  foli  praecipua  > atque  fuprema  Regiminis 
eura  conceflfa  eft  5 eaque  jure  divino  3 aut  humano  : alterum  ve- 
to Polyarchiam  nuncupanc  , in  qua  plores  principantur  . Quae 
quidem  rurfus  in  duo  genera  bipartitur , Arifiocratiam , in  qua 
pars  Civium  minor , fed  generc  , cenfu  , opibus  3 prudentia  3 Sc 
▼irtute  praeftantior  adroiniftrandar  Rcipublicas  poteftate  potitur  5 
Sc  Democratiamy  in  qua  omnes'j  quoquot  fuat  cives3pron>ifcui  ge- 
neris j inopes,  aut  locupletcsyignobilcs,  aut  illuftres,  pari  jure— * 
participcs  funt  poteftatis  3 atque  viritim  adminiftrandae  Reipubli- 
€c  Clavo  manum  admovent-  S.  Thomas  1.  2*  q.  ^5.  art-4,  Sc 
q.  l o j.  art. 1.  tertian*  adjkit  fpccicm,-  Oligarch iam  fcilket,  ideft 
principatuna  omnium  optimatum  Rx  his  autem  y quae  coalcs- 
cunt  3 atque  mixta  vocantur  , cetera  regiminis  genera  miflfa  faci- 
mus  s de  quibus  adiri  potcrunt  S.  Ifidorus  lib.  Etymolog..  cap.io, 
Sr  Thomas  loc*  cit.  5 Bcllarminus  lib.  1.  de  Eeclefr  Hier.  cap.  1 
Petavitis  lib. 3T.de  Ecclef.Hierarch.  cap.if,  afliiqrtc  innumerirSc- 
cundo  inter  hafee  regiminis  fpecies  Monaiehiam  Ariftocratia^Dc- 
mocratia , & Oligarchia  pr.'eftantiorem  efle  plurrbivs  qua  Philo- 
fophi  3 Sc  qua  Theologi  oftendunt,  primo  ex  Sacra  Scriptura,  qua 
conftat  a Deo  O.M.  Monarchiam  praeferiptam  hominibus  in  Lege 
naturae  j Nam  ita  Adamo  ad  an*  93Q  , quot  vfxit  , in  pofteros 
inonarehicam  poteftatem  collatam  (ignificat  S.  Chryfoftonms  ho- 
mil.  34.  inepift.  1 . ad  Corinthr  cap.  13  , & conftat  Gen.  1,263 
atque  Hebrseis  in  Lege  Mofaica,ita  enim  Patriarchis  primo,  Du- 

cibus 


V 1 ND  I C ATA  . P R O P O S J T 1 O . 77 

cibusdein*  iterum  JucUcibus,  praeterea  Regibus  9 poftremo  dc- 
nuo  Ducibus  hujufmodi  regimen  demandatum  liquer  : de  Pa- 
triarchis  Gen.  23,  1 4 , & 3 8 : de  Ducibus Exod. 32.9 Deuter.  17  : 
de  Judicibus  Judic.i,  3 , 6y  9,  xoySc  it. : de  Regibus  lib.  1,  2,  3, 
& 4.  Reg.  : de  Ducibus  iterum  lib.  1 > & 2.  Efdrae  , & lib.  2,  & 2. 
Machab. : unde  Monarchiam  viguifTc  etiam  in  veteri  Hebrasorum 
Ecclefia  obfcrvavit  Beccanus  in  analog.  vet.Teft.cap.d.q.3:  ncque 
negarunt  Calvinus  lib.  4.  inftit.  cap.  6 , §.2,  & Centuriatores 
lib.  1 . cap.7.  Sccundo  ex  ccftimoniisj  cum  Philofophorum  , e qui- 
bus  Plato  in  Politico  5 Ariftotelcs  lib.  8.  Ethicor.  cap.  2 o , & 
lib.  12.  Methaphyf.  5 Plutarchus  opufc.  de  Monarchiaj  Seneca 
lib.  2.  de  benef.  > Boetius  lib.  3.  de  confolat.  s Philo  lib.de  con- 
fufione  linguarum  : . turn  Patrum  3 e quibus  S.  Juftinus  in  cohor- 
tat.  ad  Gentes  5 S.  Cyprianus  tra&.  de  Idol,  vanit.  j S.  Athana- 
fius  orat.advcfcfus  Idola  > La&antius  lib.i.inftitut,  cap. 3-,  S.Chry- 
foftomushom.  34.  in  1.  ad  Corinth.  5 & homil.  34.  in  cpift.  ad 
Hebr.  j Theodoretus  Scrm.  3.  de  Angelis  j Ettfcbius  orat.  dc 
Conftantini  laudib.  > S.  Hieronymus  cpift.  ad  Rufticum  ; S.Tho- 
mas  i.par.  q.  103.  art.  3 , & lib.  4.  contra  Gent.  cap.  76  > 
Pius  Il.Conftit.  In  minoribus  §.20.  & feq.  in  cam  fententiam  una- 
nimes  conccdcntes  omnium  optimam  elfe  Monarchiam  . Tertio 
Ratione  , qua  conftat  in  adminiftrationc  Monarchica  tam  pando- 
ra > ac  leviora  occurrcrc  incommoda , quasque  ft  occurrant,  pra:- 
fto  efle  unius  Monarchaj  imperium  , qui  ilia  confeftitn  > ac  facile 
climinet ; quam  tutius,  ac  melius  cuftodiri , augeri  5 & confervari 
bona  3 quippe  quibus  una  Principis  advigilet  mens  ftudio  par- 
tium  minime  abrepta  > una  Principis  adfiftat  voluntas  a propriis 
commodis  nequaquam  abftrafta.  Prafterca  Monarch ix  effentiam  , 
tic  vocant  > feu  rationcm  ejufmodi  regiminis  aliter  non  conftare  5 
quam  ft  unus  pr  sc  fide  at , etfi  ftnt  9 qui  negarint  > planum  ftt  tamen 
ex  Platone  in  Dialogo  de  Regno  ; Ariftotele  8.  Ethic,  cap.  10  ; 
Simplicio  I.  Phyfic.textu  tyvAphrodifeo  Methaphyf. 2 2i& nota- 
runt  Rcinardus  Koning  in  thcatro  Politico  par.  2.  cap.  20  9 Hen- 
ricus  Velftenius  Politicar.  quaeft.  decad.7.  q.3 , Henricus  Haenno 
nius  in  difput.  polit.  difp.  9 , Henningus  Arnifaeus  in  do&.  Po- 
lit.  cap.  9 i Thcodorus  Reinchinch  dc  regim.  faecular.,  & Ecclef. 

\ • lib.i. 


yS  Privilegia  Rom.  Pontifici 
lib.  i.  claf$  i.  cap.  i>  Chriftophorus  Befaldus  in  Synop.  Polit. 
dodr.  lib.  i.  cap.  4,  Georgius  Sconborner  in  Polit.  lib.x.  cap.  1, 
Gerfonitis  de  auferibil,  Pa:p*  confid.  8 » Aiiacenfis  dc  orig.  Ec- 
clef. poteft.*  Almainus  de  fuprcma  poteft.  Ecclef  cap.  4,  Du- 
vallius  dc  poteft.  Rom.  Pontif.  par.r.q.  a,  aliique  a nobis  lau- 
dandi  , ubi  dc  jurrfd.  Ecclef. , atque  apud  Dianam  trad.  1.  dc 
Primatu  left.  3. 

Poftremo  a Chrifto  Domino  non  fecus  atque  Ecclefiaftica 
hierarchia  inftituta  eft  , ita  in  Ecdefta  regimen  inftitutum  Mo- 
narchicum  docent  adverfus  Buddeum,  Salmafiura  , Richerium  > 
Spalatenfem  , cjufque  fpcrnendi  facile  generis  homines  Leo  Al- 
latius  dc  perp.  confen.  lib.  1.  cap.  2 5 Duvallius  in  Elcncho  li- 
belli  deEcdef.>&  polit. potcft. jCellotius  lib.  x .de  Ecclefhierarch. 
cap.  2 1 Hallerins  lib.  1 . de  Ecclef.  hierarch. ; Almainus  de_> 
fuprcma  poteft.  Ecclefiaft.  cap.  4 , Petavius  lib. 3.  de  Ecclef.  hicr. 
cap.i 6) Morinns Exercit.Ecclef. lib.i.exercit.i  , Gravina tom. 3. 
par.  2,  lib.  4.  controv.  3 , Octavius  jadertinus  difp.  2.  art.  1 . in- 
trod.  ad  lcdur.  off. , Natalis  hift.  Eccl.  ad  faeculum  I.  diffcrt.  4, 
Coutantius  prasfat.  in  tom.i . colled,  epift.  Rom.  Pontif. , Tour- 
nelliusde  Ecclef.  q.5.  art.  2 , Petitdidicr  trad,  de  infallibil.  Pa- 
pas j Charlafiusde  libert.  Ecclef.  Gallic,  lib. 3.  cap.  1 1 , Hierony- 
mus a S.  Auguftino  controv.  y*  differt.  6 , Orfius  de  irrefr.  Rom. 
Pontif.  judicio,&  fuprcma  aud.  lib.7,  Blancus  de  poteft.,  &j>olit. 
Eccl.  tom.  3 .lib.i.cap.  3 . Mitto  Bellarminum,  Sander  um  ,Beccanum, 
Perronium  , Cocffetellum  , Mauclerum  , Bovcrium  , Macedum  , 
Dianam,  aliofque  fcxccntos  dc  Schola  Theologos  , in  hac  re  dili- 
genter  verfatos  , a quibus  fparta  ifthasc  fatis  fupcrquc  exornata 
eft  , ut  de  ea  agere  nihil  fit  aliud^  quam  agere  adum  : quibus  , 
ineo  quod  juris  divini  adftruuntEcclefiafticam  hierarchiam  , ad- 
ftipulati  funt  quoquc  Proteftantium  plurimi , quorum  alio  in  lo- 
co commemoratio  occurret . Sunt  vero  hujufccmodi  praecipua  , 
quibus  dogma  ifthoc  fulciunt , & communiunt  argumcnta. 

Primoin  facris  ScripturisEcclcfia  vocatur  J?e/«H/w,Daniel.2j 
24,&  Matth.i  3, quern  locum  dc  Ecclefia  intelligi  jubent  S.  Augu* 
ftinus  Jib.  20.  deCivit.  Dei  cap.  9 , &$.  Gregorius hom.  i2.  in-» 
Evang.Comparatur  eadem  mox  cumExercitu  bene  ordinato,Can- 

tic.  6. 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  PROPOSITIO.  7p 

tic.6.  3,  cum  Ovili,  Joann,  io,  16 , cum  Dotno,  r.Timoth.  3,1 3, 
cum  humano  Corpore,  1 . Corinth,  1 2,  cum  Nave  , feu  area  Noe, 
1. Petri  3:  Itaquc  ficut  regnum  regitur  ab  uno  Rcge  , cxercitus 
ab  unp  Duce  , ovile  ab  uno  Paftore  , domus  ab  uno  Patrc  fami- 
lias,  corpus  humanum  ab  uno  Capite , navis  ab  uno  Navarcho  , 
ita  Ecclefia  ab  uno  Rc&orc  Romano  Pontifice . Sccundo  a SS.  Pa- 
tribus,  quae  ex  Sacra  Scriptura  cxcerptce  funt , variemoda:  fimi- 
litudines  apprime  Ecclcfiae  gubernio  aptantur  j quae  de  Exerci- 
tu  a S.  Hieronymo  epift.  ad  Rufticum  j quae  de  Ovili  a S.  Cy- 
priano  epift.  6.  ad  Magnum  s quae  de  Domo  ab  Ambrofiaftro 
comment,  in  1 . ad  Timotb*  cap.  3 , quae  de  Area  Noc  a S.  Cypria* 
no  praec.  epift.  ad  Magnum  j quae  de  humano  Corpore  a Cathech, 
Rom.  par.  1.  art.  $>.  Praeterca  in  Ecclefia  > ut  praedicat  Apoftolus 
Ephcf.  4,  eft  unus  Deus , una  Fides,  unum  Baptifma  ; opera;  ergo 
eft  pretium  unum  eflfc  Pontificcm  » qui  Dei  vicibus  fungatur,  qui 
de  fidci  controvcrfiis  Judicium  ferat  > qui  baptifmo  iuitiatos  in 
unitate  contineat  • Hinc  S.Cyprianus  epift.  40.  ad  pleb.  Deus 
unus  eft , ait,  Chriftus  unus  , & una.  Ecclefia , (B  Cathedra  una 
fuper  Pctrum  Demini  voce  fundata ; & lib.  de  unit.  Vt  unita- 
tem  y inquit , manifeftaret  , unitatis  ejufdem  originem  ab  uno 
Pctro  incipientem  fui  auftoriiate  Deus..  difpofuit  : S.  Optatus 
lib.  7.  adver.  Parmen.  Bono  unitatis  , inquit  , Beatus  Petrus . . . 
IB  prxftrri  Apoftolis  omnibus  meruit  % IB  Claves  regni  C<elo- 
rum  communicandas  ceteris  folus  accepit  : S.  Hieronymus  lib. 
adver f.  Jovin.  Propter ea  inter  duodecim  unus  eligitur , ut  Ca- 
pite conftituto  Schifmatis  tollatur  occafio  , & S.  Eulogius  Alexand. 
lib.  2.  adv.  Novatian.  apud  Phot  aim  cod.  280.  ideo  Neque  Joan- 
ni , neque  alteri  cuipiamApoftokrum  dixifse  Sal  vat  or  em , ait, 
Tibi  dabo  Claves  regni  calorum  &c.  Prxterquam  Petro  . Similia 
fcribuntS.  Pacianus epift.  3.  ad  Sympronian. , & S.  Auguftinus 
ferm.2^5.edit.  PP.Benedift.  Tertio  ctiatn  atque  etiam  a Chrifto 
Domino  inEcclefia  univerfaSacrorumPrincipcm  unum  fuiife  prae- 
feftum,qui  fumma  inca  pateftatc  polleat,  eumque  principio  S.Pc- 
trum, atque  poft  ipfum  Iegitimisfuffragiis  ipfi  fufFc&um  Romanum 
Pontificera,  uno  ore,  unoque  fenfu  praedicant  Patres*  Pontificcs , 
Synod! , Scriptores  , quos  fuas  in  fingulas  clalfcs  diftributos  cu  m 

laude 


8o  Privilegia  Rom.  Pontifici 

laude  fuo  lococommemorabimus  , atque  paulo  poft  brcvi  cata- 
logo  multam  partcin  comprehcndcmus . Qui  quidem  , ant  ex  lau- 
datis  locis  Sacra;  Scripture » autex  acccpta  , & numquam  inter- 
rupta  fucccffione  ab  Apoftolis  manantc  traditionc  , S.  Pctro  non 
modo  , fed  & Romanis  Pontificibus  a Chrifto  Domino  Principa- 
tum  3 eumque  Monarchicum  collatum  eflfe  collcgcrunt  , & fcriptis 
confignarunt . 4. 

E rationis  penu  quoque  petitis  argumcntis  idem  adftruunt , 
c quibns  illud  eft  > quod  quum  Monarchicum  Regimen  prae  cete- 
ris cjus  generibns  fit  prjeftantius  , Reipublica’  Chriftianse  guber- 
nanda;  conducibilius  , Ecclefiafticae  rci  gerund#  opportunius* 
quippe  quod  Ecclefia;  unitati , fidei  integritati  , morum  difcipli- 
n#  cuftodiendis  , confcrvandis  , confulendis  prafto  eft  Pont ifex 
ab  alterius  confortio  minime  pendens , neque  aliorum  confen- 
fum  prscftolaturus  , palam  fit  illud  a Deo  prae  ceteris  in  Ecclefia 
inftitutum  efle  , quopofito  bona  talia,  tantaque  confequi  pro- 
num  eft  ordinc , numero  , duratione  > natura  3 diffitfione  majo- 
ra . Ho  vcl  maxime,  quod  Monarchicum  fit  Regimen  triumphan- 
tis  Ecclefia'  , cui  praeeft  Deus  j idcmque  fucrit  Militantis,  quam- 
din  ipfi  praefuit  Chriftus  . Illud  quoque  , quo  SS.  Juftinus  3 Cy- 
prianus  , Optatus , Pacianus  , Auguftinus  , Hieronymus,  & Tho- 
mas fupra  laudati  ufi  funt  , videlicet  : illud  Regiminis  genus 
melius  eft  , idcoquc  in  Ecclefia  a Deo  inftitutum  , quo  melius  re- 
gitur  multitudo  : eo  autem  melius  regitur  multitudo , quo  magis 
refiftittir  divifioni,&fervatur  unitasmam  hinc  Chriftus  Matth.i  2. 
omne  regnum , inquit , in fe  divifum  defolabitur  : & illinc  S.Tho- 
mas  1 . p.  q.  103.  art.  3.  optima  , ait , gubernatio  eft  , quae  fit  per 
unutn  i rationem  reddens  i quod , fubdit , Jicut  omnia  defiderant 
bonum  3 ita  defiderant  unitatem , fine  qua  ejje  non  pojfunt  : Nam 
unumquodque  in  tantum  eft  , in  quantum  mum  eft  ; unde  'videmus , 
quod  res  repugnant  fu re  divifioni , quantum  pojfunt . Exinde  con- 
cludit . Vnde  multitudo  melius  gubernatur  per  unum , quam  per 
plures  : nam  Paulo  fupcriiis  dixerac  1 manifeftum  eftenim3  quod 
plures  multa  unire  , & concordare  non  pojjunt , nifi  ipfi  aliquo  mo- 
do uniantur  . Atqui  regiminc  uniu«  , potius  quam  plurium  , refi- 
ftitur  divifioni , & fervatur  unitas  ; ergo  regiminc  unius  melius 

regi- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Propositio.  8 i 

rcgitur  multitudo  : ergo  regimen  unius  tamqitam  praeccllcntius 
inEcclefia  Deus  pracfcripfit . Qua:  duo  quippe  , ut  obfervavit 
S.  Thomas  ibidem  , unius  regimen  vitiarent  imperitia  , fcilicct , 
vel  impotentia,  hie  locum  non  habent,  ab  hifquc  fat  pramninivit, 
& praecavit  , cum  ejufmodi  cniin  primatu  a Deo  dicimus  Romano 
Pontifici  contra  imperitiam  collatum  privilegiutn  infallibilitatis, 
& contra  imporentiam  , praerogativam  fuprema?  aucloritatis , cui 
univerfi  fubfint . Hue  fpc&ant , qua?  SS.  Bafilius  horn.  8.  in  He- 
xam.  *,  Ambrofius  lib.  5.  cap.  2.  in  Hexam.  ; Chryfoftomus 
horn.  2.  in  Joan.,  & Hieronymus  in  cap.  21.  Matth.  de  malis  in 
Rempublicam  facile  inferences  a multitudine  ad  feditiones  pro- 
na  , in  propofiro  difficile  perfiftente  ; atque  ad  mobilitatem  faci- 
li . Hue  fpc&ant  quae  dc  bono  unitatis  , deque  modo  confulen-. 
di  eidem  bono  a Deo  O.  M.  conftituto  , inque  eo  repofito  , ut  in 
Ecclefia  ab  fc  rc&iffime  inftituta  nnus  effet  Primes  , facrorumque 
praefes  Romanus  Pontifex  ex  Protcftantibus  ipfis  profeffi  funt 
Blondellus  dc  Prim.  pag.  24,  quo  loci  , Protefiantes  » inquit  , 
neque  Apofiolic*  Cathedra  dignitatem  unquam  veteri  Pom*  dettc- 
gajse  ‘i  ncque  Primatum  , quemhabet  in  vicinas  Ecclefias',  imo 
etiam  quem  aliqua  ratione  obtinet  in  univerjas  : & Grotius 
in  proleg.  fuper.  §.2.  circa  finem  . Sed  & ha?c  Grotius  lupc- 
raddit  in  animad.  adverf.  Andream  Rivctura  ejufdem  fa&ionis 
hominem  : Si  cut  Exercitus  , Jicut  Navis  regi  non  potefi , nifi 
per  gradus  prafeftorum  , qui  gradus  in  unum  dejinant , ita  nec 
Ecclefia  ....  Deus ....  ad  res  optimas  etiam  optimas  monfir  at 
vias  , qualis  efi  ad  unitatem  Ecclefia  certus  ordo  . Hie  ordo 
quis  efise  deberet  3 monfiravit  in  Petro  Chrifius  : ei  enim  Claves 
regni  Calorum  dedit  pro  toto  Collegio  , tanquam  Collegii  Prin- 
cipi , Grotio  fuperaddendus  Lcibnitius  epift.  8.  ad  Fabricium  , 
ubi  feribit  : <j)uum  Deus  fit  Deus  ordinis , corpus  unius  Eccle • 

fi*  Catholic*,  & Apofiolic*  uno  regimine , hierarchiaque  univerfali 
continendum  juris  divini fit , confequens  efi  3 ut  ejufdem  fit  juris 
fupremus  in  eo  fpiritualis  Magifiratus  . Quamquam  poftea  in  eo 
peccent , fecumque  pugnenr  hanc  in  Pontificc  Romano  potefta- 
tem  juris  Ecdcfiaftici  effe  exiftimantes . 

Unum  tandem  monitum  tc  volo  . Non  defunt  de  fchola 
Pars  1.  L Theo- 


81  PrivilegiaRom.  Pontifici 

Theologi  , iiquc  doctiflimi  , ( quorum  opinionem  , abfit  ut 
nigra  aliqua  nota  afpcrgendam  arbitrcmur  ) qui  Ecclcfix  re- 
gimen Monarchicum  ita  adftruunt , ut  tamen  temperatum  fit , 
non  cquidem  Democratia , nam  laicos  cujufque  generis  abEc- 
clefiafiici  Rcgiminis  confortio  omnino  arcent  3 Sc  amovent , be- 
ne vero  Ariftocratia  > nam  Epifcopos  in  partem  regiminis  Eccle- 
fiaftici  advocant  > quos  Spiritus  San&us  pofuit  regere  Ecclc- 
fiain  Dei  . Porro  in  hac  opinione  unum  liquet  3 quod  verum 
afserimus  , Sc  latet  aliud  > quod  a vero  magnopere  abhorret . Ve- 
rum  eft  Epifcopos  in  regiminis  partem  aflumtos  : a quo  autem  ? a 
Romano  Pontifice  dubio  procul,  qui  jurifdi&ionem  in  ipfis  adau- 
get  j minuit , ar&at  5 tollit , fufpendit,  transfert , ampliat , con- 
f'ert . Vero  autem  eft  abfimilimum  ita  affumi  Epifcopos  , ut  ab 
corum  confortio  , aut  confenfu  Pontificem  omnino  penderc  opor- 
teat , atque  ita  ut  illo  deficiente  , autdenegato,  Pontificis  ju- 
rifdi&io  evadat  infirma  , Sc  judicium  eat  inane  . Duo  itaque  di- 
ftinguenda  funt  in  hujufmodi  Monarchico  regimine  Ariftocratia 
temperato  : res  , Sc  modus  rei , feu  ratio  , Sc  ufus  regiminis  : 
Res , feu  ratio  penes  unum  Pontificem  fiat  dicentc  Domino  : Tu 
es  Petrus  See.  Tibi  dibo  Claves  Sec.  Pafce  eves  meets . . . Confirm 2 
fratres  tuos : Modus  , Sc  uftis  in  Epifcopos  a Pontifice  effluit , a 
quo  non  in  partem  Apoftolicx  fedis  , fed  in  partem  folummo* 
do  Apoftolicx  follicitudinis  funt  vocati.  Quam  quidem  diftin- 
ftionem  fi  revoces  in  dubium,  aut  imo  deneges  , altcrutrum  opor- 
tet  affirmes:  aut  mcrum  regimen  Monarchicum  in  Ecclcfia  a Chri- 
fto  inftitutum  *,  aut  cum  regimine  Monarchico  Ariftocratia  mixto 
confifterc  Romani  Pontificis  fupremam  Poteftatem  , cui  cetcri 
Epifcopi  pcrOrbem  obfequi  , obtemperare  > ac  fubjici  modis 
omnibus  oporteat : Quod  poftremum  fi  prxfra&e  neges  , Nx  in 
crVorein  Spalatenfis  » Richcrii  3 Salmafii  turpiter  labafeas  omni- 
no tfiecefTc  eft  . Adcundus  S.  Thomas  lib. 4.  contra  Gent.  cap. 7^, 
ubi  poftquam  ad  Triumphantis  Ecclefix  exemplar  Militantis  re- 
gimen Monarchicum  cxcgiflkt  5 locoquc  fuo  ad  univcrfalis  Ec- 
clefix  gerendam  curam  fuffc&um  S.  Petrum  a Chrifto  Domino 
adnotaflet , rationem  Monarchix  Ecclcfiafticx  in  eo  conftitutam 
fubdit , ut  Epifcopi  omnes  a Pontifice  poteftatem  accipiant : En 

cjus 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  PROPOSITIO.  83 

ejus  verba  : Hincejl  , quod  Pctro  dixit . . : Pafce  Oves  mens  . Tu 
converfus  conjirma  . . . Et  ei  foli  prom'Jit : Tibi  dabo  Claves  . . ut 
ojlcnderctur  potcflas  Clavium  per  cum  ad  alios  dtrivanda  ad  confcr- 
vandam  Ecclejia  uni  tat  cm  . 

Pofthaec  non  inutile  > nec  injucundum  erit  cx  profana  hifto- 
ria  hanc  in  rem  producerc  argumentum  , quod  pro  confirmatio- 
ne  haberi  poterit  corum  3 quae  ha&enus  ex  Theologia:  penu  dc- 
promta  funt . Carfar  Auguftusfcntentia  diu , multumque  fufpen- 
fus  , num  Reipnblica:  bono  , commodoque  magis  conduccret  , ft 
cjufdem  fumma  apud  unum  ftaret  s an  potius  in  regiminis  partem 
aut  vocaretur  Senatus  faltem  , aut  venirer  pariter  populus  , ani- 
mo  ipfe  paratus  abdicarc  fe  Imperio  1 ft  publics  rei  expediret,  id 
fcipfo  delibcrarc  impar  confiliarios  publicarum  rcrum  peritifli- 
mos  , ut  refert  Dio  lib.  52.hift.  Rom.  , -Agrippam  > & Moecena- 
tern  adhibuit . Inter  hos  itaque  inftituta  acris  difeeptatio  eft  dc 
optima  regiminis  forma  dcligenda : difeeptationis  vero  hare  Cum- 
in a • Circa  rem  civilem  , inilitarem  , ac  judicialem  totam  obver- 
Cari  Reipublicae  gerendae  rationem  facile  conveniebant . At  tri- 
plicem  rem  hancce  fartam » & te&am  Rare  magis  apud  multos 
Agrippa  volcbat , apud  unum  e contra  Mcecenas  . Agrippa_» 
Monarchia:  anteferendam  vel  Ariftocratiam , vel  Democratiam 
argumentando  hifee  fuadere  conabatur  . Homines  idem  nomen 
adeptos  cadcm  natura  efle  genitos  : ft  civcs  in  eadem  Civita- 
te  tranfigentes  iifdcm  moribus  educatos  , iifdcm  legibus  infti- 
tutos  : igitur  in  eadem  conditione  , ineodem  genere  conftitutos, 
codem  modo  appetere  omnes  aequalitatem  i congruere  etiam  > uc 
aequales  omnes  ftnt : ft  fie , contenti  omnes,  nec  erit  cur  alter 
alteri  invideat : ft  fccus  , ecce  triftitiam  , invidiam  , rixas  , ac 
innumera  in  Republica  incommoda  . Hare  ex  parte  Reipublicae 
profccutus,  ex  parte  Monarch#  hanc  formam  progrefluseft  often- 
dere  valde  dfe  moleftam  , magnoperc  difficilem , aleaque  ple- 
nain  . Principio  Principi  onus  incumbet  ad  res  urbanas  curan- 
das  j ad  alcndos  exercitus  , ad  urbes  communiendas  , pecunia- 
rum  ingens  pondus  conficere  : quod  civibus  impofitum  , dum 
corum  plurimi  imperent,  grave  non  erit,  fiquidem  ab  corum 
voluntate  pendens > & in  commune  eorimi  commndum  impenfum 

L 2 iri 


84  Privilegia  Rom.  Pontifici 

iri  perfuafis  : non  ita  fi  a Principis  unius  voluntate’pcndcat . Prs- 
terca  Principis  officio  cedet  leges  ferre  s lites  dirimere  5 pa&a  fc- 
rire  , premia  largiri  , poenas  dcccrnere,  munia  dividere  5 jura  di- 
ccre  : id  totum  fi  una  Principis  fententia  peragitur  , facile  fu- 
fpicio  inccdit  fieri  id  vel  ex  favorc  praspoftcrc  , vel  ex  furore  prae- 
cipitantcr  , non  jure  5 fed  injuria  5 fed  ira  , fed  inconftantia  , fed 
libitu  5 fed  libidinc  j non  ita  fi  plurium  confilio  : quo  ficc  ut  judi- 
ciorum  cxitus  nec  judicum  tyrannidi , neque  gratia!  > neque  vo- 
to  , neque  cupiditati  imputetur  . Quid  quod  officia  3 & onera  pro 
meritorum  , perfonarum  , qualitatum  conditionc  in  Republic* 
& impartienda , & imponenda  funt  ? qua:  fi  a Principe  uno  fiant  , 
fient  facile  ex  praecipiti  ingenio  , ex  privato  affe&u , ex  prxoccu- 
ta  fententia  5 ex  proniori  in  adulatores  indole  j cx  profufiori  in 
fua  commoda  Audio  , ex  pra:concepta  dc  Rcipublica:  rebus  opi- 
nione  : fi  vero  a pluribus  fiant  > quibus  Rcipublica:  ftatus  undi- 
que  fit  perfpe&us  , fient  magis  ex  jufto  , ex  honefto  , ex  decoro  . 
His  aliifquc , quae  pluribus  perfequi  non  juvat , Auguftum  a Mo- 
narchy capefsenda  abfterrcre  conabatur  Agrippa  . Agrippae 
contra  argumenta  excipicns  Moeccnas  , Monarchiamque  aliis 
Principatus  generibus  praeftarc  oftenderc  adgrcfiiis  , h*c  in~> 
medium  inter  alia  momenta  attulit . Sub  Principe  debere  quem- 
que  partes  fuas  diligentcr  obire  pro  uniufcujufque  ingenio  5 
vel  in  ducendo  exercitu  5 vel  in  Aipcndiis  crogandis  5 vel  in 
Magiftratu  gerendo  . Impendendam  operam  a Principe  9 ut  res 
civilis  , militaris,  & judicialis  ea  ratione  peragatur : impetra- 
rique  id  facilius  a Principe  operam  impendente , quain  a pluri- 
mis  , qui  magis  fuis  impendiis  foret  5 ut  ferviant,  quam  publi- 
cis . Superaddcndam  operam  , ut  fuo  fient  loco  leges  : ne  fine__* 
cocrcitione  linquantur  criminal  ut  fint  integri  mores,  ordo  fartus 
& te&us  3 tandem  unicuiquc  tribuatur  jus  : praeftari  id  a Princi- 
pe j fi  Magiftratibus  prseficiantur  viri  probi : fi  fontes  citra  in- 
vidiam puniantur  , fi  ad  confilia  viri  pra:ftantiflimi  adhibcan- 
tur , fi  confugientibus , & reclamantibus  faciles , pronjeque  ad- 
moveantur  a Principe  aures  j fi  , quod  ceteris  praeftat , in  Repu* 
blica  unam  Religioncm  vigere  jubeat  5 uni  Rcipublicae  utilitati  fe 
ftudere  fumnuperc  3 nec  non  Religionisintegris  fervandis  juribus 

devo- 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  PROPOSITIO.  8 $ 

devoviflc  fe  totumdi&o,  fa&oque  Princcps  commonftrct . Cas- 
far  Auguftus  animo  paratus  alioquin  adillius  partes  accedercjqui 
meliorcm  cauflam  propugnaflet  3 Cafar , inquain , quum  utrum- 
que  , inquit  Dio  loco  pramotato  , fapicntia>  copiofaque  , & libe- 
ra orationis  caufsa  magnopere  collaudafset  3 Moecenatis  con/ilium 
pratulit  . 

Adne&ere  juvat  alterum  exfincera,  vnlgataque  confeffione 
cujufdam  non  indodli  Hctherodoxi  excerpta.  Is  eft  Joannes  Leo- 
nardus  Froercifenius  Argentincnfis  Academia?  accatholica?  Re- 
<ftor  , qui  in  comitiis  acadcmicis  oratione  anno  1743.  die  <?.Maji 
habita  de  mifero  Ecclefijc  Auguftanac  confeffioni  addi&a?  ftatu,  ve- 
ritate  extorquente  palam  fecit  mala  innumera  in  fuam  Ecclc- 
fiam  inde  cvcniflc  , quod  hierarchici  gradus  3 ac  Monarchici  re- 
giminis  ratio  jamdiu  ab  ca  exulatum  iviflent : extat  oratio  apud 
Anfclmum  Dcftng.  lib.infcripto  Juris  nature  larva,  detrafta plu- 
rimis  libris  ftib  titulo  juris  natura  > ut  Puffendorjianis , Heinec - 
cianis  3 yvolfianis  &c.  edit.  Monachii  anno  1753 •dUfa*  3 inquit3 
mihi  Ecclejia  noflra  conditio  videtur  rationc  forma  regiminis  , & 
flatus . Etenim  vix  umbra  cjus  rat  ion  is  Ecclejiaflic a in  ca  apparet3 
quam  Paulus  requirit  4.  epiflola  ad  Ephejios  capite . Eo  profe&o 
loci  S.  Paulus  fub  corporis  humani  fchemate  3 quale  efle  debeat 
in  Republica  Chriftiana  regimen  declarat . Non  fecus  enim,  ac  in 
corpore  humano  eo  omnis  commiflura  confpirat  3 ut  ncceflariam 
inter  membra  unionem  confervct , & mutuum  atixilium  confo* 
veat  j confoveri  vero  nequit  3 ac  confcrvari  3 nift  membris  omni- 
bus fiiperemineat , fuperftctque  caput  3 a quo  in  totum  corpus 
influxus , imperiumque  profluat , & protendatur  : ita  in  Ecclc- 
fia  ncccfse  eft  unum  eminerc  facrorum  Principcm , a quo  omnes 
inferiores  in  officio  contineantur  , atque  in  omnibus  nccefsarius 
unitatis  nexus , mutuaque  officii  ncceffitudo  confcrvetur  . Pcr- 
gitdeinde  ille  in  caufsam  inquire  nsmiferrimi  Ecclefiac  fua?  ftatus: 
Jpuarenda  c(l3  fubnc&it  > triflis  hujus  defeclus  ratio  ineo  3 quod 
Reformatores  . . . prudent  cm  regiminis  Ecclejiaflici  ordinationem 
ad  conjervandam  unionem  externam  abfolute  necefsariam. . . pr or • 
fus  neglexerint . Scd  negligentiam  hujufmodi  in  earn  demum  re. 
funderc  debebat  3 ft  diligentcr  inquififset  > infaniam,  demcn. 

tiara. 


Digitized  by  Google 


8 6 Pri  viLHGiA  Rom.  Pontifici 
tiamque  fummam  5 qua  a Romano  Pontifice  fcccflione  fada  R<?- 
formatorum  quilibet  fuo  arbitratu  fc  infacrorum  Prarfidcm  eri- 
gcrc  gcftiv-it.  Ex  quo  cnim  femel  a Romani  Pontificis  obedicn- 
tia  Proteftantium  Synagoga  abalicnata  eft  > & defcivit  3 apertus 
eft  adco  rcgiminis  apud  cos  defedus , ut  de  eo  non  fuiftet  cur 
qucercrct : quid  enim  quairerct  nifi  , ut  rcmcdium  aptaret  ? qua- 
le vcro  conflata*  cx  hominibus  , qui  vel  unius  Pontificis  a Deo 
ipfo  praefedi  imperium  pati  dedredaverunt , percupidus  quilibet 
fuo  imperio  fc  regere  , privatoque  tranfigere  ingenio  ? pofthac  cx 
co  defedu  profedum  dolct  juris  communis  Ecclefiaftici  defedum. 
Reform  a torumque  defidiam  , qui  de  canonum  fylloge  adornan- 
da  , atque  Ecclefia:  Auguftanas  confeflioni  addida?  tradenda  mini- 
me  fucrant  folliciti . Fit  hinc , inquit , ut  aMa  Ecclejia  particular 
ris  cx  Carpzcvianis  3 alia  ex  Hobbejio-Tbomajianis , alia  ex  Ti~ 
tianis , alia  ex  Bobmerianis  3 alia  ex  aliis  principiis  jus  fibi  Eccle- 
fiajlicum  pro  lubituformet  j magm  cum  Ecclejia  tirftra  igncmitiia  . 
Jure  optimo  ignominlae  fibi  imputant , qui  Ecclefia?  Romanae  le- 
gibus  > & difeiplinis  abrogatis , & abjedis  , hominibus  poftea 
inftituendos  , erudiendorque  fe  dederunt , qui  prxterquam  quod 
non  de  jure  Divino  , aut  Ecclefiaftico , fed  nihil  nifi  de  jure  natu- 
rae , aut  gentium , aut  civili  tradiderunt ; atque  ita  ut  juris  iftius- 
modi  foli  rationi , nihil  Religioni  commune  efic  voluerint  *,  ita- 
que  immaniter  aberraverint  > turpiterque  abierint  abs  vero  , & 
bono  5 fed  imo  inter  fe  ipfos  5 & fecumipfis  digladiati  fint , & di- 
fcordarint  5 ut  obfervant  ex  noftris  Schuvarzius  Soc.  Jefu  de  jure 
nat.  j & Defing.  libro  citato  . Hinc  , fubdit , Ji jatis  fuijjent  pro- 
vidi  Reformatory  in  Germania  5 aut  kierarchiam  Epijcopalem 
cum  Suecis  > Danifque  ret  inuif sent  > aut  Confijlorium  faltem J up  re- 
main , (Si  univerjale  erexijsent  ad  cognofcendus  omnes  caufsas  Ec» 
clcjiajlicas  regimen  , ordinem  9 decentiam  , dijciplinam  s Afiniftro- 
rum  vocationem  5 iff  dimijfionem  j iff  alia  negotia  Ecclefiajlica  con - 
cernentes  . Quae  eft  vero  hierarchy  ejufmodi  , qualis  apud  Sue- 
cos,  & Danos  , quidvc  iftiufrrodi  C onfiftorium  , quale  apud  Ru- 
thenos  > & Moicos  , ubi  nullus  adeft  fiipretnus  , unufque  3 cujus 
prse  omnibus  valeat  opinio  > cuique  orrnes  cedcre  fententia  opor- 
teat  ? fimile  plane  accidet  ibidem  > quod  Synagoga?  fuae  accidiffc 

fubtc- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  PROPOSITIO.  87 

fubtexit  Hethcrodoxus  Orator.  Ecclefia  Augufiaace  confeffioni  ad- 
d;ch fimilis  evafit  vermi  in  partes  non  tantum  magtias , iff  longas , 
fed  iff  minimis  difsech  , quartan  quxlibet  femovet  3 quandiu  ali - 
quale s vires  fuperfunt , iff  quarum  qu&libet fenfim , fenjimque  vi- 
tam  5 iff  cum  vita  facultatem  fe  movendi  amittit . Similis  exerci- 
tui  militanti  Jub  variis  Ducibus  diver/#  dignitatis3diverfa  3Japius 
contraria  , nonnumjui  n plane  nihil  decernentibus3  iff  fibi  inviccm 
non  fubordinatis  . Similis  Vrbi , cujus  incoU  nullo  interfe  nexu  ci- 
vili  uniti Junt , it  a ut  quilibet  non  tantum  pater  > fed  ut  qualibet 
mat erfamilias gentium fibi  jura  adfcribat , iff  in Jlatu  naturali  1 li- 
mit . Qujbus  plane  , quae  nullo  gloflfemate  indigent  5 Tub  oculos 
ponitur  confufio,  quae  fe&as  Hctherodoxorum  pcrvafit,  poftquam 
abjedla  , dcnegataquc  fctnel  Pontifici  uno  dependentia  , fuo  mar- 
te  alteram  Tub  fuo  quilibet  fcnfu  agendi  rationem  procudit . Per- 
belle  facit  veto  s quam  ex  fabula  Papiflfae  Joanna*  affumit , fpccies 
ad  fignificandam  , quae  in  fuas  Ecclefias  invedta  fuilTct , regiminis 
praepofteram  rationem  . Objicitur  ftepius  , inquit , fed  fine  JuJfi- 
cienti  fundamento  , Romance  Ecclcjix  fteminam  quamdam  aliquan- 
dofuifse  Papam  : major i fpecie  hoc  Ecclefice  nofir  ee  objici  pcfse  vi- 
deretur  : in  ea  enim  jura  Papalia , iff  Epifcopalia  exercere  potefi 
fccmina  . Perridiculum  id  , fed  profe&o  omnino  verum , &confc- 
quens  ex  profligato  femcl  Primatu  in  Ecclefia  Pontificis  : cxinde 
profe&um  illud  etiam  apud  Hetherodoxorum  plurimos  juris  Ec- 
clcfiaftici  principium  5 quod  apud  fuos  nonnullos  invaluifle  idem 
Orator  paulopoft  affirmat : fjjfuidquid  lubet  licet : quid  enim  pro- 
hibcat  quominus  liccat , quod  libet  hujus  genus  hominibus,  qui- 
bus  eft  voluntas  pro  ratione,  & voluptas  pro  regula?  Exinde  pro- 
fc&a  , codern  fatentc , libera  multarum  perniciojarum  , iff  Jean - 
dalo  plenarum  circa  mater ias  juris  Ecclefiafiici  kypothefium  afser- 
tio  . Quo  fit , ut  quilibet  pro  ingenio  , & indole  pofl:  opiniones 
fuas  quantumvis  abfonas  abcat.  Exinde  profe&um  , eodcin  non 
inficiante , quod  cuivis  impofiori , atque  fanatico  impune  liceat 
novam  formare  Ecclefiam  , novajque  promulgate  leges  Ecclefiafii- 
cas  : Verius  tamen  dixiflet  nova  ab  Orcu  rcvocarc  fchifmata  , no- 
va invehere  errorum  monftra  , novaque  ex  legibus  indulgere  vi- 
tia . Exinde  profe&um  difeordiarum  feminarium , quo  tandem 

fict , 


88  Privilegi  a Rom.  Pontifici 
fiet,  ut  ipfo  fatente  , diutius  vigcrc  Ecclefia  Auguftana?  confcf- 
fioni  addi&a  non  poffit : Jpuomodo  3 inquiens  , Vrbs  Ecciejiafti- 
ca  , qua  non  Jimul  eft  ci  vitas , & in  qua  vicitms  ardent e pariete 
proximo  remfuam  non  agi  exiftimat , nullumque  proinde  fert  auxi - 
Hum  j fe  ubcrius  confervare  poterit , vix  apparet  . Jam  itaquc 
cx  tot  bonis  > qure  cx  monarchico  rcgiminc  in  citrilem  Rcmpu- 
blicam  provenirc  demonftravit  Moeccnas  : cx  tot  malis  , quas  in 
fe&am  fuam  ex  hujus  regiminis  defe&u  derivafle  Frocrcifcnius 
deflevit  j quis  Iiquido  non  perfpiciat  Catholic*  Ecclcfi*  optime 
ea  rationc  a Chrifto  Domino  fuiffe  confultum  a ut>  quod  ha&cnus 
planum  faccrc  conati  fumus  , ei  jugitcr  unus  prarcflct  Romanus 
Pontifex  vclutifupremus  facrorum  omnium  Pr*fcs  > ifquc  gcrai- 
na  infignitus  prasrogativa  , turn  fupra  Ecdlefiam  univerfam  pote- 
teftatc,  turn  in  fide  infallibilitate  , Tub  cujus  impcrio  omnes  ubi- 
que  gentium  in  unitate  fidei  3 vicarioque  charitatis  officio  com- 
prehend 3 Chriftiano  nomine  dignam  , tranquillamque  vitara 
tranfigerent . 

His , qua?  ha&cnus  de  cxcellentia  Monarchic  Ecclefiaftica? 
difputata  funt , objiciunt  Protcftantes  , ex  iifquc  , qui  vel  Mo- 
narchia  pra»ftare  Democratiam  5 hujufquc  rationis  else  regimen 
a Chrifto  inftitutum  pugnant  > uti  Indcpcndentes  , Puritani , & 
Eraftit.ra  Thoma  Eraftonominati,  Flaccus  Illyricusj  & Buddeus, 
ad  quos  accedunt  Richerius}&  Dupinius  de  antiq.ecclef.  difciplin. 
difsert.  6 » docentcs  poteftatem  Ecclcfiafticam  else  penes  Ec- 
clefiain  j Pontificem  vexo  > & Pra?fulcs  Ecclefiarum  quoad  ufum 
cam  acciperc  ab  Ecclefia  : vel  Monarchia  prscellerc  Arifto- 
cratiam  5 atque  hujus  generis  else  adminiftrand*  Ecclefia*  ratio- 
nem  a Chrifto  Domino  invc&am  , contend unt , uti  Presbyte- 
riani , Epifcopalcfque  ab  illis  nonnihil  diffidentes  , Sphanhc- 
mius  j Forbefiuss  Dcilingius  , Spalatenfis  5 quibus  tandem_» 
adhazfere  Janfenift*  3 & Quesnellift*  > objiciunt , inquam  , vel 
cajtui  indiferiminatim  Chriftifidelium  , non  fecus  ac  Reipublica* 
cotnniunitati  civilem  collatam  poteftatem  Ecclcfiafticam  ; id- 
que  patere  turn  di<fto  Chrifti , Matth.  1 8,  die  Ecclefia  , cujus  no- 
mine quid  nifi  Chriftifidclis  quilibet  defignatur  <?  turn  excmplo 
Matthias  . a Chriftianorum  coetu  Apoftolis  adnumwatu  tnm 

Co- 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  PrOPOSITIO.  8 J? 

Corinthiorum  fado  apud  S.Clcmcntem  epift.  i.  ad  Corinth.  , a 
quibus  loco  fuo  rerum  facrarum  adminiftri  atnoti  fuerunt  > turn 
S.  Cypriani  epift.  10.  edit.  Pamel. , &S.  Ambrofii  epift.  32.  vc- 
ter.  edit,  ad  Valentinianum  II.  teftimonio  , quo  plcbi  facrorum 
cognitionon denegatur  . Vel  penes  collegium  cx  presbyteris , 
& Praefulibus  congrcgandum  hanc  poteftatem  refidere  perpetuo 
Chriftum  voluifte  , idque  confici , turn  Apoftolorum  exemplo  , 
quo  ad  Synodum  vocatos  feniores  Ad.  1 5.  feimus  ; turn  prifea 
fccclefia?  praxi , qua  ad  Synodos  pariter  acciri  presbyteros  fole- 
mne  fuifle  liquet » turn  Cleri  Romani  cpift.  31.  inter  Cyprian, 
edit.  Pamelii  3 SS.  Ignatii3&  Polycarpi  in  fuis  epiftolis  3 Audo- 
ris  Conftitut.  Apoftolic. , & veter.  Pontificum  epiftolis  , quibus 
abfque  Cleri  confcientia  nihil  agi  in  Ecclefia  confucvifle  conftatj 
turn  Eutychii  Alexandrini  in  origin.  Ecclef.  Alexandr. , a quo 
Alexandrinos  Patriarchas  olim  a presbyteris  eledos  , & ordina- 
tos  memoriae  proditum  eft  . Vel  in  poteftate  uniufcujufque  Epi- 
fcopi  independenter  ab  alio  quolibet  id  juris  integrum  efte  ; id- 
que conftare  Ad.  20 3 ubi  Paulus  pofitos  aitEpifcopos  regere  Ec - 
cltjiam 3 ex  Tertulliano  lib.  de  praefeript.  cap.2  o.  Ecclefias  omnes 
Primas  3 & ApoJlclicas  perhibente  3 cx  S.  Cypriano  lib.  de  unit. 
Ecclef.  Apoftolos  omnes  aeque  3 ac  S.  Petrum  pari  ccnfortio  hono- 
ris 3 & potejlatis  fuifle  prjedicos ; Epifcopatvm  unum  efse , cujus 
ajingulis  pars  in  Jolidum  teneatur  3 affirmante  3 & S.  Hieronymo 
epift.  85.  adEvagrium  3 feu  ad  Evangelum  feribente  : Epifcopos 
oir.nes  five  Roma  3 Jive  Eugubii  f Jive  Conjlantinopoli  ,Jive  Phc- 
gii  3 Jive  Alexandria  3 Jive  Tanis  3 ejufdem  ejsemeriti  , & fa- 
cer dot  ii  . Vel  tandem  Concilio  ex  Epifcopis  conflando  earn  potc- 
datem  traditam  efte  j idque  patefeere  ex  Conciliis  Apoftolo- 
rum3  in  quibus  fententia  omnium  expedata  eft3  atqiie  forma  3 ra- 
tioque  Ecclefia*  regendae  exhibita  . 

Verumtamen  qui  ita  contra  Monarchiam  Ecclcfiafticam  l 
ariimo  Ecclefia?  univerfae  Monarcham  Romanum  Pontificem  op- 
pugnandi  3 adverfa  fronte  pugn.int  3 apageillos,  fiquidem  ma- 
ximo  in  errore  verfantur  . Poteftas  Ecclcfiaftica  quinque  potifli- 
mum  occupatur  > tit  ex  Apoftolorum,  ac  prifeae  Ecclefia?  praxi 
fit  pcrlpicuum  3 facris  cledionibus  3 & ordinationjibus  j judiciis. 

Pars  /.  M Ec- 


po  PmviLEGIA  Ro  M.  PoNTIFICl 
Ecclcfiafticis  > lcgibus  chriftianis  •>  Sacramentis  > qua  conficien- 
dis  , & qua  adminiftrandis  . Ad  Clericorum  > Epifcoporumque 
cle&iones  , ordinationefque  dcfidcrata  olim  plebis  fuffragia  per- 
fpedlumeft,  ut  de  probitate  deligendorum  patcret : at  a plebe 
clc&ioncs,  ordinationefque  pera&as  nullibi  conftat  , conftat  ini- 
mo  plebe  inconfulta  pera&as  frequens  fuifte  > utiele&os  a Chri- 
fto  Domino  Apoftolos,  & difcipulos  ; ab  Apoftolis  ele&os  , ordi- 
natofque  Diaconos  , ( ctfi  corum  ele&ioni  fuffragaca  plebs  fit ) 
& coadjutorcs  , Marcum  , Barnabam  , Lucam , Timotheum  , Ti- 
tum  &c.  Match.  i o,  5 Marci  5,7,  Lucas  6 3 13$  2.  ad  Timot.  i> 
6 ; ad  Tit.  1 , j > cx  S.  Iren.ro  lib.  4.  cap.  3 , Tcrtulliano  de  prae- 
fcript.  cap.  32,  & Eufebio  lib.  3.  cap.  4.  Judicia  Ecclefiaftica,  & 
leges  chriftianas  ferendi  poteftatem  folas  penes  Ecclefiafticas  per- 
lonas  ftare  patet  Matth.  1 63  Sc  1 8;  Joannis  21;  Ad.  1 5,  Sc  20  28, 
1 . ad  Corinth.  5 \ 2 . ad  Corinth.  2 , Sc  1 3 i 1 . ad  Timoth.  5 , 1 9 5 
Apoc.  1 > 1 1 } & ex  S.  Clemente  I.  epift.  1 . ad  Corinth. : de  Sacra- 
mentorum  confcdione  , & adminiftratione  id  adeo  compertum  , 
ut  probatione  non  egeat : fed  de  hoc  argumento  fufius  part.  2. 
in  Proleg.  art.  6.  Jam  vero  Ecclefiac  nomine  Epifcopos  intclli- 
gendos  effe  , apud  quos  Chriftifidclcs  crimine  accufari  Chriftus 
juflit,  turn  ex  veteri  confuetudine  Apoftolorum  , apud  quos 
accufatos  Chriftianos  fcimus  , ut  apud  Paulum  > &S,Joannem 
Evangeliftam  , cum  ex  interpretatione  S.  Cypriani  epift.  37  y 
41,  52>  5 5»  C£ht.  Pamel. , Origenis  incit.  loc.  > S.  Chry- 

foftomi  hom.  61.  in  Match. , S.  Auguftini  enarrat.  in  pfal.  12^* 
& lib.  1 . de  Civic,  cap.y,  aliorumque  vulgo  intcrpretum  . S.Mat- 
thias  vero  ecfi  plebis  futfragio  adnumeratus  dicatur  Apoftolis,  id 
tamen  nonnifi  proponentc , volente  , ac  prarfidente  Petro  fadumj 
neque  nifi  a Petro  , aliifque  Apoftolis  Matthiae  facras  deinde  im- 
port* manus  funt . Miror  vero  vehementer  , turn  quod  a Corin- 
thiis  per  feditionem  , ncfafque  patratum  eft , opponi , quum  ob 
cam  caufain  graviftimis  a S,  Clemente  co  loci  objurgati  fint , ad- 
monitiquc  de  obfcquio  , obedicntiaque  facrorum  adminiftris  de- 
ferenda:  turn  illos  S.  Cypriani  teftimonio  abuti,  a quo  non-> 
ex  neceflitate  , fed  cx  voluntate , confilii  unius  gratia,  Ecclefiafti- 
carum  rerum  nonnullarum  confciam  plebemfa&am  ibidem  patet* 

quum 


Digitized  by  Google 


V 1ND1CATA.  PrOPOSITIO.  pi 

quum  alioquin  epift.  eadem  , epift.  6>  alibiquc  fa?pe  plebis  non  ef- 
fe  de  Ecclcfiafticis  cauffis  cognofcere  apertiflimc  tradat  i tunu 
ab  illis  S.Ambrofio  vim  apcrtam  fieri , qui  etfi  Auxcntium  Aria- 
num  refugiife  plebis  examen  fcripfit , ideft  dcclinafle  teftimonium 
rcdas  fidei  , quod  plebs  Mcdiolancnlis  rede  in  fide  Nicsena  infti- 
tuta  de  divinitate  Chrifti  perhibere  potcrat , cxprefliflimis  verbis 
tamen  ibidem  tradic  facerdotum  cfsc  , non  laicorum  de  divinis  3 
Ecclefiafticifque  rebus  dignofcere  . 

Quam  apud  plcbcm  confiftere  poteftatem  inficiamur  , penes 
cffe  presbyteros,  aeque  ac  Epifcopos  perindc  pernegamus : quam- 
vis  enim  ab  Apoftolis , olimque  ab  Apoftolitis  Patribus  , imo 
fcquioris  aevi  Prafulibus  vocati  ad  Synodos  legantur  presbyteri, 
nec  tamen  id  fadum  Temper  eft  , ut  liquet  ex  adis  Conciliorum  > 
confilii  vcro  caufa  fadum  aliquando : nam  alioquin  in  Conciliis 
ab  Apoftolis,  Apoftolorumque  exemplo  celebratis,  a folis  Apofto* 
lis,  vel  ab  Antiftitibus  dumtaxat  didas  fententias,decretas  leges, 
ftatutos  canones  fcimus.  De  Presbytcris,ac  Diaconis  olim  vocatis 
ad  Concilia  , deque  cauflis  vocacionis  adifis  dodiflf.  Catalanum 
in  Proleg.  ad  Concil.  cap.  14 , qui  antccedenti  cap.  13.  eodem_> 
cap.  1 4,  & cap.  2 5,  Epifcoporum  dumtaxat , Abbatum  etiam  , Sc 
generalium  Ordinum  Praepofitorum  ex  privilegio  cap.  ad  Apo - 
Jioiici f de  Judic.  in  6 , & Clem.  Pajloralis  tit.  codem  jus  fuffragii 
fercndi  e(Te  demonftrat . Impudcntiflime  vero  abutuntur  Cleri 
Romani , & veterum  Pontificum  teftiinoniis,  agendique  rationc, 
qui  cidem  errorem  fuum  fidunt , fulciuntque  : in  more  enim  pofi- 
tumfuifte  Pontificibus  Cleri  Romani  confilium  adhibere  , idque 
prudentia? , ac  fumma:  in  graviflimis  Ecclcfiae  cauflis  agcndis  di- 
ligentias  deputandum  affirmamus  : penes  autem  Clcrum  eumdem 
poteftatis  e/ufmodi  particulam  non  ftetiflc,  ftetiflevero  integram 
apud  Pontifices , cujus  vice  aliquando  poft  ejufdcm  obitum  po- 
teTtatc  ab  ipfis  fada  in  Ecclefia  uteretur  , ex  praefatis  Cleri  Ro- 
mani , S.  Cypriani  epift.  31.  ad  eumdem  C.lerum  liquido  con- 
ftat  . Nec  aliam  plane  S.  Ignatio  epift.  ad  Polycarpum  , ad 
Ephefios  , ad  Magnefios  ^ ad  Philadclphios  , ad  Trallianos  , 
S.  Polycarpo  epift.  ad  Philippenfcs  , &Pfeudo  Clementi  lib.  2* 
Conftitut.  Apoftolic.  cap.  28.  fcntcntiam  infediflc  liquet  legend, 

M 2 ubi 


Privilegia  Rom.  Pontifici 
ubi  Presbyteri  uno  Epifcopi  confiliariorum  > adjutorumque  no- 
mine cohoneftantur . Sed  de  his  fufius  alio  in  loco  . Eutychii 
vero  Alexandrini  in  origin  Ecclef.  Alexandr.  apud  Ecchellcnfem, 
& Renaudotium  hifc.  Patriarch. Alexandr.  in  Afarco  hominis  alio- 
quin  obfcuri , ac  nuperi , fiquidem  feculi  X.  fcriptoris  , in  eo  , 
quod  fcribit  a S.  Marco  infcitututn  , ut  ex  12.  Prcsbyteris  , ac 
ab  iis  12.  Presbyteris  crearetur  Patriarchal  idque  integrum_» 
maufiflc  ufque  ad  evum  Alexandri  Patriarchse  Alexandrini  > qui 
Niceno  Concilio  interfuit  3 a quo  is  mos  ablatus  fuerit,  Patriar- 
chamque  Alexandrinum  impofterurn  ab  Epifcopis,  vel  ex  Pres- 
byteris illis  5 vel  ex  Epifcopis  creari  juffum  , vel  fidcs  denegan- 
da  j ut  vifum  Renaudotio  , vel  fi  cum  Ecchellenfi  ilium  in  pretio 
habeas,  explicari  commode  di&um  poteft.  Nam  fi  ilia  res  ab 
Alcxandro  conftituta  fuifiet , putas  ne  quod  Ariani  Alexandro, 
& Athanafio  infenfiflimi , de  violata  a S.  Marco  inftituta  rationc 
rcum  alterutrum  non  egilTent  ? eoque  maxime  , quod  Athanafius 
in  Diaconorum  ordine  verfaretur  , quum  ad  Alexandrine  Eccle- 
fie  prefc&uram  ele&useft?  quid  vero  quod  S.Epiphanius  He- 
rcf.  69,  de  ele&ione  S.  Athanafii  , & S. Athanafius  ipfe  de  ele&io- 
ne  fua  in  Apolog.  agentes , earn  evenifte  tradunt , ut  in  more 
veteri  pofitum  erat,  nihilque  ex  eo  inutatum  ? Quamquam  , ut 
innui , explicari  facile  Eutychius  poteft  j fiquidem  verbuin  Crca - 
re}  quo  utitur  > accipi  commode  poteft  pro  cle&ione  , non  vero 
pro  ordinatione  , ut  vellent  Seldenus  , & Procokius , quorum 
five  imperitiam  in  Eutychii  originibus  latine  faciendis,  fivcim- 
pudentiam  in  erroribus  intrudendis,  caftigaverunt  Petavius  lib.  1 . 
de  Hierarch.  Ecclef. cap.  13,  Natalis  hift.  Ecclef.  ad  fecul. IV  , 
dilfcrt.  44.  §.25  , Renaudotius  loc.cit.,Lequienius  Oricn.  Chrift. 
tom. 2.  de  Patriarch.  Alex.  n.24,  & fcqq.  , & Mamachius  Origin., 
& antiq.  Chrift.  tom.  5,  lib.  4.  part.  1,  cap.  1.  §.  3. 

Poftremo  quod  ajunt  penes  Epifcopos , vel  fingulos  divi- 
fim  , vel  colle<ftim  in  Synodo  Ecclefiaftice  poteftatis  fummam  in- 
tegram  confiftere  , id  nec  divine  ordinationi , nec  Ecclefie  bono 
congruit : Epifcopis  enim  fingulis  notjnifi  fingularium  Ecclefia- 
rum  cura  commiffa  eft:  nec  congregatis  fimul  major  eft  concredi- 
ta  , ita  ut  quod  in  fingularcm  alium  non  poteft  alioqui  fingula- 
•'  • ris  , 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  PrOPOSITIO.  P3 

ris  > nequc  potefc  unitim  cum  aliis  collegis  : quod  quum  ita  fit , 
fac  quempiam  officio  non  defungi  fuo  > dodrinis  peregrinis  abdu- 
ci  > moribus  Ethnicis  dehoneftari , haerefes  diftcminare  , ficuti  a 
fingulis  collegis  divifim , fic  ab  omnibus  conjundim  > necrcpri- 
mi  3 nec  in  ordinem  rcdigi , neccoargui,  nec  ab  fcelere  dcterre- 
ri  t nec  caftigari , nec  loco  detrudi  poterit . Rurfus  praeterquam 
quod  ad  plcnaria  cogi  Concilia  Epifcopos  vel  ab  initio  > quo  ta- 
men  multae  exortae  haerefes  funt  3 perfecutionum  tempeftatc  prae- 
peditos  s vel  ctiam  num  perfaepe  malitia  Potentum  impedimenta 
apponente , facile  nec  erat>  nec  eft  3 fac  congregata  tamen  ire  , 
quid  turn  eorum  foret  exitus  expedandus  3 ft  qua!  uni  Epifcopo 
fcntentia  probatur  , alteri  college  non  placeat  3 neque  fupremus 
adfit  praefes , aliifque  praeftantior  } cui  aufcultare  omnes  opor- 
teat  3 atqtie  potis  fit  in  fuam  omnes  pertrahere  fententiam  ? quae 
exinde  quaefo  fuiftet  D.  O.M.  providential  fi  quum  maxime  neccf- 
fitas  poftulat  3 eum  regendae  Chriftiana*  Reipublicae  praefcripfiflct 
modum  3 qui  ad  exitum  perduci  vel  nunquain , vel  difficile  ad- 
modum  potuiflet  ? Ejufmodi  autcm  eflct,  fi  ab  uniufcujufque  Epi- 
fcopi  divifim  j vel  ab  omnium  Epifcoporum  conjundim  fcntentia 
rci  Chriftianae  exitus  fuiftet  expedandus  . Quod  enim  proferunt 
in  erroris  confirmationem  ex  S.  Paulo  3 & Patribus  > tarn  longe 
abefti  ut ipfis  praefidio  fit  1 ut  potius  obfit . Equidem  S»  Paulus 
Epifcopos  pofitos  regerc  Ecclefiam  Dei  praedicat  3 qucmadmo- 
dum  S.Petrus  1 . epift.5j  23  Pufcite , qui  in  vobis  ejifgregem,  figni- 
ficantes  videlicet  fingulis  dcmandatam  fingularum  Ecclefiarum 
curam , cum  quo  commode  ftat  uniprae  aliis  demandatam  curam 
univerfae , cujus  dido  finguli  omnes  efse  obedientes  debeant  > ut 
Tatis  fuperque  ex  S.  Scriptura  eft  demonftratum  . 

Quam  vero  Patribus  appingunt , fcntentia  procul  eft  pari- 
tcr  a redo  eorumdem  fenfu . Tcrtullianus  eo  loci>  dum  Ecclefias 
omnes  Primus  , & Apojlolicas  dixit  > co  fenfu  dixit  3 quod  cum 
Ecclefiarum  omnium  Principe  Romana,  ac  peculiari  rationc  Apo- 
ftolica  conjund;c  fint  *.  ait  enim,  Primas3  Apojtolicujque  tjjey  dum 
ttnam  omnes  probant  unititem  : agit  fane  ibi  de  Ecclefiis  primitus 
ab  Apoftolis  1 Apoftolicifquc  viris  inftitutis  , five  juxta  ipfius 
phrafim  3 dc  Ecclefiis  Primitivis , Apojlolicis , Mutricibus  , & 
-Tiiit?  Or/- 


p4  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Originalibtis , a quibus  cetera;  enatae  rationc  communionis  > & 
unitatis  ditta;  funt  pariter  Prim*  , & A 'pojlolic * : nam  alioquin 
a Tertulliano  S.  Petri  Primatum  agnitum  oftendimus , oftendc- 
mufque  ab  eo  agnitam  pariter  Romani  Pontificis  maximam  in  Ec- 
clefia  poteftatem . S.  Cyprianum  laudatis  locis  loquutum  dc  po- 
teftate  cxtraordinaria  , five  efientiali  , in  eo  fita  , ut  ubique  gen- 
tium Evangelium  annunciate  , Ecclefias  inftituerc  , facramenta 
adminiftrarc  &c.  pofsent , S.  Pctro  Apoftolos  pares  , non  autem 
in  poteftate  ordinaria  > five  accidentaria  , uni  S.  Petro  in  Eccle- 
fiam  univerfam  collata  fuperius  §.3.  in  Refpon.  ad  objcft.  adno- 
tavimus  \ alioquin  S.  Petro  Ecclefiae  Primatum  a Chrifto  ton- 
creditum  Cypriani  fententiam  fuifse.  Eo  itaquc  fcnfu  dixit  SX  y- 
prianus  Epifcopatum  unum  efse  , quod  idem  non  modo  fit  or- 
dinis  cara&er  in  omnibus  Epifcopis  , fed  quod  omnes  Epifcopi 
fummo  Praefidi  j fummoque  Pontifici  communione  conjun&i  efse 
debent : quod  Epifcopatus  pars  a Jingulis  teneatur  in  folidum>  quia 
fane  unulquifque  Ecclefiam  fingularem  adminiftrat  •,  in  Jolidum 
vero>  quia  ordo  unus  in  omnibus > atquc  una  , eaquc  cum  depen- 
dent^ ac  fubordinatione  ad  fupremum  facrorum  Principem,  uni- 
tatis  fervandae  caufsa,  eft  in  omnibus  ratio  adminiftrandaj  Eccle- 
fix  , quas  omnes  cum  Romani  matre  omnium,  ac  magiftra  com- 
munione, veluti  radios  cum  foie  , membra  cum  capite  , rivos  cum 
fonte  ( quas  fimilitudines  adhibec  S.Cyprianus  libro  indicato) 
conjungi  omnino  oportet . Sed  dc  S.  Cypriani  fententia  luculen- 
tius  in  Proleg.  art.  8.  hujufee  part.  1.  S.  Hieronymus  proculdu- 
bio  Epifcopispracfe&um  efse,  ac  praeminentiorem  fummum  Pon- 
tificem  , ut  fupra di&um  eft , ac  paulo  infra  art.  8.  §.  j . dicetur, 
agnovit : quare  loco  in  objc&ione  laudato  ita  accipiendus  eft  , 
ut  affirmant  equidem  Epifcopum  Romanum  ejufdem  efse,  atquc 
Epifcopos  ceteros  five  meriti  a five  Sacerdotii , five  ejufdem  or- 
dinis  > chara&erifque  Epifcopalisj  non  quod  in  pariClavium  po- 
teftatc  , atque  jurifdi&ionis  amplitudine  eumdem  ceteris  Epifio- 
pis  coa?quarit . Ea  enim  in  epift.  ad  Evangelum  agens  contra 
queirdam  , qui  praeferre  Prcsbyteris  Diaconos  non  dubitabat,  ac- 
que  in  fui  erroris  defenfionem , morem  , qui  Roma?  invaluerat  > 
ut  ad  Diaconi  votum  Presbyter  ordinaretur  , adducebat , htiic 

Urbis 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  'ARTICULUS  I.  ££ 
Urbis  abufui  contrariam  totius  Orbis  confuctudincm  objccit  , 
univcrfx  Ecclefix  Epifcopos,  nc  Romano  cxcepto,  codcm  ordinc, 
& characlcre  infignitos  ajcns , cxindeque  fubinfercns  ubiquc  gen- 
tium ficut  PresbyteroEpifcopum  , ita  Diacono  Prcsbytcrum  lon- 
ge  prxftarc  : JSJec  alter a\^  inquit , Romance  Vrbis  Ecclejia , altera 
totius  Orbis  exijlimanda  ejl . . . Ji  auHoritas  queritur  > Orbis  ma- 
jor ejl  Vrbe . Vbicumque  fuerit  Epifcopus Jive  Romce  »Jive  Eugu- 
bii  t Jive  Conjlantinopoli  , Jive  Rhegii  ,Jive  Alexandrite  >Jive  Ta- 
nis  , ejufdemmeriti  ejl , ejufdem  ejl , & Sacerdotii . . . . omnes 
Apojlolorum  fuccefsores  funt . Quod  poftremo  ex  Apoftolorum 
Conciliis  argumentum  producitur,  potius  quam  opinionem  fuam 
confirmet , cvertit  , oppofitumauc  evincit  7 videlicet  penes  Epi- 
fcopos,  etfi  in  Concilio  congregatos,  rei  Chriftianx  fiunmam  non 
ftarc  . Qujis  enim  Luca  perhibente  in  Conciliis  , qux  ab  Apofto- 
lis  celebrata  commemorat , Apoftolos  , quos  primo  loco  nomi- 
nat , prxeipuas  prx  fenioribus  partes  obiifsc  , obtinuifseque  in- 
ficias  ibit  ? Quinimo  quifnam  Conciliis  Apoftolicis  S.  Pctrum 
prxfuifse  , fententiam  primum  protulifsc  , cui  cunfti  adquicfcc- 
feerent , fignificafsc  fe  dele&um  a Deo,  qui  rem  Chriftianam_* 
Gentes  edoceret , cuiquc  cun<ftx  aufcultarent ; ideoque  fe  Chri- 
ftianae  Reipublicx  Prxfidcm  , Chriftianifque  rebus  a Deo  prxfc- 
&um  S-  Luca  tradente,  ignorat  ? Quorfum  igitur  Ofores  ifti  Apo- 
ftolorum Conciliis  abutuntur,  ut  Concilio  Acephalo , in  quo  ne- 
mo fit  ceteris  au&oritate  major  , fupremam  in  Ecclcfia  potefta- 
tem  adjudicent  ? Scd  de  hoc  argumento  rurfus  feq.  art. , & fufius 
in  Proleg.  ad  art.  2.  His  prxhabitis  jam  probatur  ja&a  propofi- 
tio  fequenti  arciculo . 

Ex  Sacra  Scriptura 

ARTICULUS  I. 

EX  Sacra  Scriptura  ita  argumentum  inftauratur  . Ex  S. Scri- 
ptura  S.  Petrus  Chrifti  Domini  vices  in  terris  geflit , igitur 
qui  Succefior  eft  Petri, eafdcm  Chrifti  Domini  vices  in  terris  gcrit: 
atqui  Romanus  Pontifex  fucceftor  eft  Petri , itaque  vices  Chrifti 

Do- 


ptf  Privilegia  Rom,  Pontipici 

Domini  in  terris  gcrit : gerere  autem  Chrifti  Domini  in  terris  de- 
gentis  vices  , quid  eft  aliud  quaefo  , quam  in  Ecclcfiam  univer- 
fam  fuprema  fungi  poteftate,qua  fungus  eft  Chriftus?  antecedens 
fuperiori  articulo  Tatis  fuperque  oftenfum  eft  , oftendenda  jam  mi- 
nor aftiimta  . S.  Petro  3 tamquam  Tui  Vicario  Chriftus  Dominns 
Claves  regni  Caelorum  concredendo  3 eidem  fuam  Ecclcfiam  fu- 
perftruendo  , curam  pafeendi  agnos  , oveTqiic  ei  committendo  , 
eique  confirmandi  in  fide  Fratres  fpartam  commendando  3 dubio 
procul  omni  fupremam  ei  poteftatem , Ecclefia?quc  Primatum^ 
contulit , cujus  quidem  confeftaria  ca  eftent , ut  eflet  infide_» 
infallibilis  , atque  in  Ecclcfia  Tuper  omnes  potis  , ut  Tupra  often- 
dimus  ; atqui  eamdem  poteftatem,  cumdem  Primatum  , eafdem- 
que  prjerogativas  fucceftoribus  S.  Petri  Romanis  Pontificibus 
Chriftus  Dominus  concredidit : & evincitur . Eadem  £cclefia_> 
Chrifti  ufque  in  Tupremum  mundi  jevumex  Chrifti  ipfius  promif- 
fione  duratura  eft  , & porta  Inftri , ut  inquiebat  ipfe , non  pra- 
•valebunt  adverfus  earn : in  Ecclcfia  Chrifti  perpetuo  oves  pafeen- 
dx  erunt  j atque  Chriftifideles  in  Chrifti  fide  confirmandi , qui- 
bufque  Caftorum  januai  aperiend#  : igitur  ex  Chrifti  inftitu- 
tione  S.  Petrus  futtirus  erat  perpetuum  Ecclefias  fundamentum  » 
perpetuus  ovium  Paftor , perpetuus  Fidei  confirmator , perpetuus 
Caelorum  janitor : nam  xd ificii  perpetui  perpetuum  eft  funda- 
mentum : perpetui  Gregis  perpetuus  eftc  debet  Paftor : perpe- 
tuae  Fidei  perpetuus  oportet  fit  confeflbr  , interpres , aftertor  >. 
judex  , confirmator  > vindex  . At  in  propria  Tui  perfona  id  umne 
S.  Petrus  efie  non  poterat : ergo  fuerit  in  perfona  fuorum  Succef- 
forum , Romanorum  fcilicet  Fontificum  , necefle  omnino  eft. 
Aliter  . Ex  Chrifti  Domini  inftitutionc  Ecclefiafticae  Hicrarchiae 
regimen  eft  Monarchicum:  at  in  regiminc  Monarchico  unum  fum- 
mum  Principem  agere  neccfte  eft:hujufmodi  itaque  poft  S.Petrum 
agit  perfonam  Rojnanus  Pontifex.Major  ex  prasfatis  Tatis  patefeit, 
& a noftratibus  Thcologis  multa  argumemorum  copia  eft  propu- 
gnata  3 Tic  autem  uno  a aut  altero  verbo  probatur  . Eadem,  quam 
Chriftus  inftituit , Ecclcfia  duratura  eft  in  svum  : at  Ecclcfiam 
Chriftus  inftituens,  ejuTdem  Caput,  quoad  vixit , & Princeps  ipfe 
cxjtitit : igitur  ejufmodi  inftituit  > ut  in  ea  jugc  Caput  j & perpe- 
tuus 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICITIU  S I. 
cuiis  Princcps  effet : at  Ecclefia  ejufmodi  , in  qua  pcrpetuo  Ca- 
put, & Princcps  extet,  modis  omnibus  eft  Monarchica  . Quarc  fi- 
quis  id  neget , & malit  afferere  Chrifti  Ecclcfiam  effc  mutatam  * 
na*  is  adverfatur  fidei  articulo  : Credo  unam  San5lam  Ecclrjiam, 
Confer  S.  Thomam  loco  fupra  indicato  , & Boffiietium  infcriuft. 
de  divin.  promifT.  argumentum  hoc  amplificantes  . 

Hoc  vero  ita  conftituto , firmatoque  fundamento  confc&a- 
ria  cetera  ita  quoque  firmantur  , &conftituuntur  : atquc  inftau- 
ratur  argumentum  . Ille  plane  in  rebus  , cum  fidei , turn  morum 
finiendis  , Ecclefiaeque  univerfa?  dicendis  inerrantiai  priviiegio 
gaudet , quem  Chriftus  firmiffimum  Ecclefia!  fuas  fundamentum 
conftituit  5 adverfus  quem  propterea  Inferi  portae  non  funt  pros- 
valmir*  , ideft  errores,  vcl  haerefes  , lit  S.  Epiphanius  in  Anchor, 
expofuit  *,  cui  confirmandi  in  fide  Fratrcs  curam  demandavit,  pro 
cujufque  fide , ne  deficeret,  rogavit  j ideft  in  veritatis  orthodo- 
xa*  5 morumque  Chriftianorum  regulis  ftatuendis  > ut  5.  Bernar- 
dus  epift.  1^0.  cxplicavit  \ in  quem  agnos , ovefque  pafeendi 
minus  tranftulit  ; ideft  Laicos  , & Sacerdotes  verbo  feripto  , & 
tradito,  ut  S.Ambrofius  interpretatus  loco  fupra  laudato  efts  cui- 
que  demum  Claves  regni  Caelorum  concredidit  *,  ideft  jus  ligandi, 
& folvendi  cenfuris , & remiflionibus  , ut  vulgo  habent  interpre- 
tes  : atqui  id  omne  in  Romano  Pontificc  Chriftus  perfecit : is  igi- 
tur  inerrantiae  priviiegio  gaudet . Enim  vero  qualis  efTet  ardificii 
firmitas  , ubi  fundamenti  nutaret  foliditas  ? Quomodo  Chriftifi- 
deles  in  fide  Chrifti  is  confirmaret  * cujus  infirma  effet  fides  , ac 
dcfe&ibilis  ? Qua»nam  pafcua  Grcgi  rationali  fuppeditarentur  , ft 
neque  a noxiis  prxeavere  fibi  poffet  Paftor  , a quibufquc  abfti- 
nendum , ad  quajque  adducendum  Gregem  nefcirct  ? Quis  demum 
is  effet  Clavium  ufus  , quando  praspoftere  agendo  clauderet,  qui- 
bus  aperiendum  , aperiret , quibus  foret  claudendum  i Iterum  • 
Ille  Ecclefia  univerfali  etiam  in  Concilio  coa&a  fuperior  exiftit , 
eamque  fupereminet,  quem  ejufdem  Ecclefia*  fundamentum  Chri- 
ftus  conftituit,  cui,  Ecclefiae  univerfac  ut  fidem  confirmaret,  man- 
davit,  cujus  non  defuturam  fidem  fpopqndit , qucmque  Ectlc- 
fia?  toti  Paftorem  pracfecit:  is  eft  Romanus  Pontifex:  igitur . Con- 
fer Canones  Arabicos  3 p,  ex  verfione  Turriani^  71  .vctf.Ecchel'' 

Pars  I.  ' N len- 


p8  Privi  legia  Rom.  Pon  tifici 

lends  Concilii  Nicoeni , quibus  nuncupattir  Pontifex  , mox  Caput > 
& Princeps  omnium  Patriarcharum  5 ( etfi  tunc  necdum  audieba- 
tur  Patriarch*  nomcn  ) mox  Redor  omnium  gentium  . Sardicen- 
fis  can.  3 > & 5 5 & epift.  Synod.  y ubi  ad  Caput  , ideft  ad  Petri 
Apoftoli  Scdem  > undiquc  referendum  dicitur . Conftaotinopoli- 
tani  I.  can.  3 5 quo  prima?  partes  Romano  Pontifici  adjudicantur. 
Ephedni  I.  ad.  2 , ubi  Pontifex  vocatur  poft  S.  Petrum  Caput  > 
Princeps  » fundamentum  Eccleji* , & fidei  Columna  . Chalcedo  - 
nenfis  ad.  1 » & 3 , in  quibus  Pontifex  uti  Ecclefiarum  omnium 
Caput  eft  agnitum  , eique  acclamatum  , tarnquam  qui  S.  Petri 
vices  perfonamque  gererct  » atque  Ecclefi*  Petra  yCrepido  » 
fundamentum  eflet . Conftantinopolitani  II.  ad.  4 , ubi  Epifcopi 
fibi  Apoftolic*  Sedi  obediendum  omnino  fatentur  . Conftantino- 
politani III.  ad.8,in  qua  ab  S.Agathone  principalis  3 & Apoftoli- 
CJe  Scdis  Antiftite  3 tarnquam  per  os  Principis  sjpojlolorum  S*  Pc - 
triy  definitis  fe  adquiefeere  Patres  profitentur  • Nicoeni  II.  ad.  i3 
in  qua  fc  Hadriani  litteras  fequi  > & fufeipere  Synodus  conteftaca 
eft . Conftantinopolitani  IV.  ad.  1 3 & 2 % in  quibus  decreta^ 
Romani  Pontificis  vcluti  a S.  Petro  non  modo , fed  a Chrifto  D. 
conditaagnolcuntur.  Mitto  Synodos  particularcs  in  Oriente  cele- 
bratas  > de  quibus  alibi . Confer  Occidentals  Ecclefiae  Concilia^* 
Lateranenfe  fub  S.  Martino  I.  fecret.  1 , & 3 > Lateranenfc  III. 
fub  Alcxandro  III.  can.  1 , Lugdunenfe  I.  fub  Innocentio  IV. 
fe(T.  3.  in  lenten,  adv.  Fridericum  II.  Imp. , Lugdunenfe  II.  fub 
B. Gregorio  X.  feff.4  > Conftantienfe  felT.ult.  fub  Martino  V 5 Flo- 
rentinum  fub  Eugenio  IV.  fefT.  ult.  > Lateranenfe  V.  felf.  1 1.  fub 
Leone  X 5 Tridcntinum  fcflr.7.  can. 3.  de  baptif. » feif.^.cap.y.  dc 
poenit. , felf.  24.  cap.  1 , & fefs.  2 5.  capp.i  y 2,  Sc  2 1 . de  reform.  ; 
Micro  quoque  Synodos  provinciales } de  quibus  fuo  loco  3 non_» 
(ecus  ac  SS.  PP.j  & Rom.  Pontificum  teftimonia  > qu*  infra  pro- 
menda  erunt . Confer  interca  Juris  Canonici  dift.  11.  cap.  Conje- 
quens  : 1 2 . cap.  Praceptis  : 1 7.  cap.  Concilia  : C.  Nec  licuit : 1 9 • 
cap.  Sic  omnes : 21.  cap.  fguamvis  y & cap.  Nunc  autem  : 22. 
cap.  Dejinimus  \ 40.  cap.  Si  Papa  : C.  Non  nos  : 50.  cap.  Fidelior  : 
81.  cap.  Si  quis  : 9 3.  C.  Jf)ui  Cathedram  \ & C.  Si  inimicus . 

Caul.  a.  q.  6,  cap.  ad  Romanam  5 & cap.  Ideo  . 9*  q*  3»  cap.  Con - 

qu&- 


VlNDICATA.  ARTICULUS  I. 
quajlus : cap.  CunSh  : cap.  Nemo : C.  Patet : C.  Ipji  funt . 1 7. 
q.  4.  cap.  Si  quit  : cap.  Nemini . 24.  q.  i.  cap.  Bogamus  : cap. 
Cguoties  : cap.  Loquitur  Dominus  *.  cap.  Non  turbatur . 2 5.  q.  a. 
cap  .Si  quit.  Caput  6)uoniam  dc  conftit , cap.  Bona  memorial 
2.  dc  poftul.  Prazlat. , cap.  Vbi  de  eled.  in  6.  cap.  Significajii  ibi- 
dem : cap.  Solita  : cap.  Novit  dc  Judiciis : cap.  Damnumur  de 
Summa  Trinit. , & cap.  Antiqua  de  privileges  : jun&is  Glofla  , & 
Interpretibus  ibidem . 

Nequc  hie  obtrudant  Buddeus  , Saiirafius  , Spalatenfis, 
Richerius,  Launojus  , Dupinius,  ccterique  hujuftemodi  fuble- 
ftae  fidei  homines  , ex  laudatis  Scripture  locis  non  certe  pofle_j 
inferri  pratrogativas  Romanis  Pontificibus  attributas , id  co,quod 
a SS.  Patribus  textus  illi  variemode  explicenturrnam  fatis  fuper- 
que  oftendimus  a nullo  Patrum  excludi  fenfum  iis  locis  tribu- 
tum  , imo  a potiori  Patrum  cohorte  cum  fenfum  attribui . Ita 
namque  ( ut  repetam  verbo  , atque  ex  his  , & fuperioribus  , 
& fequentibus  habeas  vcluti  oculis  fubje&am  eorum  lynopfim  > 
quos  longo  catalogo  profe quern ur  , prajtermiflis  hie,  quae  ex 
Conciliis , atque  ex  jure  Canonico  teftimonia  exponi  poflent » 
quorum  plcraque  tibi  recolenda  ex  paulo  fuperius  tradita  fyllogc 
rclinquo  , ) ita,  inquam  3 laudatis  locis  eum  fenfum  attribuunt: 
Ex  Graecis  Patribus  Origenes  horn.  5.  in  Exod.,  horn.  1 6.  in_» 
Matth. , & in  cap. 6.  ad  Roman. , Firmilianus  Epift.  ad  S.  Cypria- 
nura,  S.  Athanafius  apolog.  2 3 & in  hift.  Arian. , S.  Epipha- 
nius  in  Anchorato  , & haeref.  5 9 3 S.  Gregorius  Nazianz.  orat.de 
modcr.  in  difp. , S.  Bafilius  in  cap.2.  Ifaiae , &lib.2.  adv.  Eunom., 
Audor.  horn,  dc  poenitent.  apud  cumdem  S.  Bafilium  3 S.Chryfo- 
ftomus  horn.  55,  & 83.  in  Matth.,  horn.  3.  in  Ad.  Apoft. , dc 
horn.  9,  dc  poenit. , S.  Cyrillus  Alex.  lib.  4.  dc  Trin. , & lib.  2.  in 
Joann,  cap.  17  , S.  Cyrillus  Hierofol.  Cath.  2 , Theodoretus 
epift.  ad  S.  Leone  in  , S.  EphremSyrus  in  Panoplia  , J>hilo  Car- 
pathius  inCantica,  S.Nilus  epift*  ad  Eufebium  , Cafiianus  lib. 3 - 
dc  Incarn.  cap.  12  , Maximus  Epifc.  Conftantinop.  epift.ad  Orien- 
tals , S.  Ifidorus  Pelufiota  lib.  1.  epift.  142  , & 235  , Bafilius 
Seleuc.  fer.  4.  inDavidem,  Vidor  Antiochenus  in  capp.  3,dc 
8.  Marci , S.  Maximus  Monachus  Dialog,  de  Incarnat.  Verbi , 

N 2 Stc- 


ioo  Privilegia  Rom.  PontihCi 
Stephanus  Dorcnfis  epift.  ad  S.  Martinum  Pap.  * S.  Joann.  Dama- 
fcenus  orat.  de  Transfigurat.  Domini > S.  Thcodorus  Studitcs 
cpift.  ad  S.Pafchalem  I , S.  Ignatius  Conftantinop.  Epifc.  cpift.  ad 
Hadrianum  II , Thcophyla&us  in  1 6 .Matt.,  2 2 .Luc.5&  2 1 .Joann.* 
Michael  Synccllus  in  Dionyfio  Areopagita  , Pfellus  inCantic.  * 
Oecumcnius  in  cap.  1.  A6L  Apoft. , & in  cap.  1.  epift.  ad  Galat.* 
Euthymius  in  cap.  1 6 . Matth.  * 1 6 . Marci  * & 2 1 . Joann.  5 Nilus 
Thelfalon.  de  Primatu  Papa? , Thcodorus  Balfamon  in  Can.  1 6. 
Concilii  Carthagin.  * Nicephorus  lib. 2.  hift.  cap.44,  Gennadius 
Scholarius  de  Primatu  Papae  fed.  2 3 aliique  fuo  loco  laudandi . 

Ex  Latinis  S.Cyprianus  epift.  ad  Jubajan.,  & lib.  de  unit.  Ec- 
clcf. , Tertullianus  lib.  dc  Praefcript.  cap.  2 1 , & Scorp.  cap.  1 o > 
S.  Zeno  Veron.  Term,  dc  Circumcifionc  s S.  Ambrofius  Term.  47. 
de  fide  Petri  5 & lib.  6.  in  Luc.  24  , Prudentius  in  hymno  de_-> 
S.  Laurcntio  * S.  Optatus  lib.  1.  contra  Parmen.  > S.  Pacianus 
cpift. 3.  ad  Sympronianum,  S. Hieronymus  in  cap.i  tf.Matth.jlib.i. 
adv.  Jovinian.  j lib.  1.  Dialog,  adv.  Pelag.  cap.  4»  cpift.  54.  ad 
Marcellam*  & 5 7.  adS.  Damafum , S.  Auguftinus  trad.  5 6 y & 
1 2 4.  in  Joann.  5 lib.  2 . de  baptifm.  cap.  1 , in  pfal.  i o 8 3 & lib.  1 . 
Rctradi.  cap.  2 1 3 S.  Maximus  Taurin.  horn.  1 . in  Natali  SS. Petri, 
& Pauli  5 & horn.  3.  dc  eifdem  , Philippus  Presbyter  in  Concilio 
Ephefino  s S.  Petrus  Chryfologus  Ter.  53,  78,  1075  & 1 57  * 
S.  Eucherius  Lugdun.  hom.  de  Natali  Apoft. , Au&or.  lib.  dc  vo- 
cat.  Gentium  lib.  2.  cap.  28  , Pofle (Tor  Epifc.  African,  cpift.  ad 
S.Hormifdam  5 Caftiodorus  lib.  de  amicitia3  S.  Ifidorus  Hifpal.  dc 
vita  * & mortc  San&.  cap.  69  5 & dc  offic.  Ecclcf.  lib.  2.  cap.  5 * 
Ven.Beda  in  cap.22.  Lucae5  1 3.Joannis  > hom.  in  vigilia  Apoftol.j 
& hom.  in  die  SS.  Apoft.  Petri  * & Pauli  3 Alcuinus  in  cap.  2 1 . Jo- 
annis , Rabbanus  Maurus  in  1 6.  Matth.  * & ultim.  Joannis,  Lupus 
Ferrarienfis  epift.  84  * Eulogius  Tolctanus  in  memoriali  San&o- 
rum  , S.  Petrus  Damianus  fer.  1 . dc  S.  Andrea  * S.  Anfelmus  in 
1 tf.Matth.jIvo  Carnot,  epift. 54,  Honorius  Auguftodun.  ferm.de 
SS.  Pctro  j & Paulo  > Rupertus  lib.i . de  Trin.  cap.2  5 * & lib.p.  dc 
Procefs.  Spiritus  San&i  cap.  1 8 , Hugo  Vi&orin.  Term.  54.  dc 
Apoftol.  Petro,  & Paulo  > S.  Bernardus  lib.  2.  dc  Confid.  cap.  9 > 
Sc  epift.  2 3 7.  ad  Eugcnium  III , Potho  Prumienfis  lib.  1 . dc  ftatu 

do- 


VlNDlCATA.  ARTICULUsI.  id 
domus  Dei  s Hugo  Ethcrianus  lib.  3.  de  proceflf.  Spiritus  Sancli 
cap.  x 7 > Jacobus  de  Vitriaco  hiftor.  Oriental,  cap.  7 5 , Albertus 
Magnus  in  capp.  10  j & 16.  Matth.  3 S.  Thomas  lib.  x.  contra_> 
Gentes  cap.  32  , aliiquc  innumeri  > quorum  loca  alibi  dabiinus  . 
Acccdunt  his  Romani  Pontifices,  qua  fapientia,  & qua  fan&i- 
tate  praeftantcs  quam  maxime , qui  non  tarn  fuam , quam  Ec- 
clefiae  cauflfam  agentes  5 cadem  privilegia  ex  laudatis  S.  Scriptu- 
tx  locis  dc  S.Pctro  prxdicarunt  • Sunt  vero  inter  alios  S.  Julius  I. 
epiftola  genuina  ad  Orientales  apud  S.  Athanafium  5 S.  Damafus 
epift.  ad  Orient,  apud  Theodoretutn  , S.  Siricius  epiftola 
tra&atoria  ad  Afros  Epifcopos  , quam  contra  Quefnellum_, 
diflert.  1 5.  in  opera  S.  Leonis  vindicant  Scheleftratius  3 Na- 
talis3  & Pagius  5 S.  Innocentius  I.  epift.  ad  Vi&ricium  Ro- 
thomag.  t S.  Leo  Magnus  Term.  2 > & 3.  in  anniverf.  fua* 
aflum.  , S.  Simplicius  epift.  4.  ad  Zenonem  Imp. , S.  Felix  III. 
epift.  4.  ad  Petrum  Cnapheum , S.  Gelafius  epift.  1 1 . ad  Epifcop. 
Dardania*,  S.  Gregorius  M.  lib-  x . epift.  24,  lib.  3.  epift.  33  , 
lib.  4.  epift.  323  lib.  6.  epift.  3 7 } & horn.  2 1 . in  cap.  1 6.  Marci, 
S.  Agatho  epift.  ad  Conftant.  Impcr. , S.  Zacharias  epift.  ad  Vit- 
tam,  Stephanus  III.  epift.  ad  Carolum  Regem  Francorum , Ha- 
drianusl.  epift.  3 , S.  Nicolausl.  epift.  6 , & epift.  ad  Mediola- 
nenfes  y Joannes  VIII.  epift.  75.  ad  Michaelem  Bulgar.  Regem  > 
S.  Leo  IX.  epift.  1 . ad  Michaelem  Conftantinop. , & Leonem 
Acridanum  , & epift. 5. ad  Petrum  Antiochenum  , Alexander  II. 
in  Synodo  Romana  j S.  Gregorius  VII.  lib.  8.  epift.  21.  ad  He- 
rimannum  Epifc.  Metenfcm  , Alexander  III.  epift.  ad  Epifcop. 
Tufcia:  & epift.  48.  ad  Indorum  Regem  > Innocentius  III. 

Term,  in  fefto  S.  Gregorii  Papae  > & lib-  1.  Myftcr.  Mifsae 
cap.  8 , Pius  II.  Conftit.  In  minoribiu  . Mitto  ccteros  , ne_-, 
fimlongior,  nam  multam  paulo  poft>  maximam  vero  partem 
par.  2.  referemus. 

Ncquc  iterum  obtrudant  hie  adverfarii  laudatos  S.  Scriptu- 
rse  textus  id  evincerc  de  S.Pctro5non  etiam  de  Romanis  Pontifiei- 
bus  3 quandoquidem  illi  quidem  3 non  iftis  ejus  generis  pranroga- 
tivas  aChrifto  Domino  collatas  pronum  eft , ac  parcius  dicere  . 
Verum  enim  vero  Ecclefiara  Romanis  Pontificibus  , aeque  atque 

S.  Pc- 


xo2  Privilegia  Rom.  Pontif ici 
S.  Pctro  a Chrifto  Domino  fupcrftru&am  , atque  non  fecus  ac 
S.  Petrum  Romanos  Pontificcs  conftitutos  in  Ecclefia  a Chrifto 
fidci  fundamenta,  contra  quam  porta:  inferi  non  praevalerent : 
iftis  , non  fecus  ac  illi  curam  confirmandi  in  fide  Fratrcs  concre- 
ditam  , pro  qua  5 ne  deperiret , rogavit  Dominus : uni , altcrif- 
que  regni  Cxlorum  Claves  concrcditas,  pafcendique  Gregis  opc- 
ram  , provinciamque  impofitam  ex  verbo  Dei  feripto  docuit  fane 
jugis  3ncc  ufquam  interrupta  SS.  Patrum  traditio,  quorum  quan- 
ti  in  Sacrarum  Scripturarum  intelligcntia  > ac  ratione  interpre* 
tandi  facienda  fit  au&oritas  nemo  nefeit  j ifquc  unus  inficias  ibit> 
negabitque  , qui  aut  quomodo  nuncNovatorum  quaniplurimi  su 
Majorum  fuorum  3 qui  folis  agi  feripturis  volcbant  , reccpto 
more  recedentes  , iis  modo  femotisrem  omnem  una  confici  ratio- 
ne contendunt  a quos  hie  non  moror  , fed  caftigandos  magis  di- 
mitto  a doftifs.  P.  Anfclmo  Defing  difquifit.  libri  Spiritus  Legurn 
par.  3 5 de  Prtjudiciis  repreh,  p.  a , de  Regno  rat  ion  is  par.  3 , 
S.  Scripturas  minoris , aut  imo  nihili  faciat : aut  quomodo  Dal- 
laeus  , Rivetus  , Barbeyracius  3 hujufquc  furfuris  homines  , prae- 
judiciis,  ac  ftudiohaereticarum  partium  abftradus,  abreptufque 
SS.  Patres  minori,  quam  par  fit > orthodoxumque  hominem  de- 
ccat  > in  pretio  habeat . Ita  enim  , ut  brevi  catalogo  comprehen- 
dam , quos  fufiori  calamo  fuo  loco  perfequemur  a dixerunt  > feri- 
pferunt , crediderunt  SS.  Patres  . 

Vcl  qui  primo  S.  Petri  fucceftorem  Romanum  Pontificera  , 
autScdem  Pontificis  Romani  Sedcm  S.  Petri , atque  eamdem  po- 
teftatem  fupremam,ac  principalem  nominant,  uti  ex  Graecis  S.Ire- 
narus  lib.  3.  adv.  haeref.  cap.  3 » Origenes  in  pfal.  1 » & in  cap.  6. 
ad  Rom.  > S.  Athanafius  apologia  2.  adverf.  Arianos  } Epifco- 
pi  Syn.  Sard,  epift.  ad  S.Jul.  I.  apud  S.  Hilar.  4.  frag. 3 S.  Cyrillus 
Hierofolym.  Cath.2. , Thcodoretus  epift.  ad  S.Leonem  » Acacius 
Conftantinop.  Epifcopus  epift.  ad  S.  Simplicium  Papam  j Epifco- 
pi  Onentales  in  profeflione  fidei  poft  Schifma  Acacii  \ Orientales 
Monachi  epift.  ad  S.  Agapctum , Eutychius  Conftantinop.  Epifc. 
epift.  ad  Vigilium  3 S.Theodorus  Studitcs  epift.  fuo  > &Mona- 
chorum  nomine  ad  S.Pafchalem  I.  inferipta  , & epift.  ad  Leoncm 
III ) S.  Maximus  Abbas  , & Martyr  epift.  ad  Thalailium  Abba- 
. tern 


3 


VlNDlCATA.  ARTICULUS  I.  I03 
tem , Anafcafius  S.Maximi  difcipulns  apud  Gennadiuin  Schola- 
rium  dc  Primatu  Papa:  fed.  8 , S.  Sophronius  Epifeopus  Hiero* 
folymit.  , Sergius  Epifeopus  Cypri  in  Synodica  ad  Theodorum 
Pap.j  Epifeopi  Synodi  VI.  epift.  Synodica  ad  S.  Agathonem  , Jo- 
annes Patriarcha  Conftantinopolit. epift.  ad  Conltantinum  Pap., 
Tharafius  Conftantinopolit.  Patriarcha  in  Synodo  Nicoena  I[. 
3(51.2,  S. Joannes  Damafcenus  orat.  de  Transfiguratione  , S.Me- 
thodius  Conftantinopolit.  in  Concil.  Florent.  fclf.  ult.  , Genna- 
dius  Scholarius  lib.  de  Primatu  Papa?  capp.  9 » Sc  16,  Ex  Latinis 
vero  S.  Cyprianus  epift.  52  » Sc  55.  ad  S. Cornel.,  S.Optatus 
lib. 2.  contra  Parmcn.,  S.  Ambrofius  in  1.  Timoth.j  , & epilt.  81. 
ad  S.Siricium,  S.  Auguftinus  epift.  12  6 »nunc  43,  inpfal.  contra 
partes  Donati , & lib.  1 contra  Pelagian,  cap.  4 , S.  Hierony- 
mus lib.3.  adver.Ruffin.capp.5  ,&<?,&  epift. 57.  ad  S.Damafum, 
Philippus  Presbyter  in  Synoda  Ephefina  a<3r.  16  y S.  Maximus 
Taurin.  horn.  2.  de  Natali  S.  Laurentii  > Legati  S.  Leonis  in  Sy  - 
nodo Chalced.  * Pofteflbr.  AfricanusEpifc.  epift.  adS.  Hormif- 
dam  , Epifeopi  Provincial  Arelatenfis  epift.  adS.Leonem  apud 
Baronhim  ad  an.  450  , Africani  Epifeopi  epift.  ad  Theodorum_» 
Papam , Vincentius  Lirin.  Comm.  1 . cap. 5 , S.  Profper  Carm.  de 
ingrat.  cap.  2 , Sc  lib.  contra  Collar*  cap.  41  > S.  Fulgentius  lib. 
de  Incarn.  cap.  11  , Epifeopi  Dardania?  epift.  Synodica  ad  S.  Ge- 
|afium,S.Eugenius  Carthagin.Epifcopus  apud  Viftorem  Vitcnfem 
lib.2.de  Pei  fecutione  Vandal.,  S.Ennodius  Ticincnfis  lib.de  Sy- 
nodis,  S.Caefarius  Arelat.  epift.  ad  S.  Symmachum,  Epifeopi  Pro- 
vinciarum  4.  Africa?  Synodica  ad  Theodorum  Pap.,  Liberatus  in 
Breviario cap.  22  , S.  Bonifacius  Epifeopus  Moguntinus  epift.  ad 
S.  Zachariam  , Sc  epift.  ad  Stephanum  II , Alcuinus  lib.  de  Qivin. 
Off.  cap.  1 9 y Paulinus  Aquilejenfis  lib.  adverfus  Felicem  Urge- 
lit.  , Ambrofius  Anfpertus  epift.  ad  Stephanum  Pap.  praefixa  com- 
ment. in  Apocalyp. , S.  Anfelmus  Luccnfis  lib.  de  Incarn.  cap.73 
Aeneas  Epifeopus  Parifienfis  opufe.  adv.  Gra?cos  , S. Anfelmus 
Cantuar.  Epifc.  epift.  ad  Epifcopos  Anglia? , Potho  Prumicnfis  dc 
ftatu  domus  Dei  lib.  1 , Hugo  Etherianus  lib.  3.  de  proceft*.  Spi- 
ritus  San&i  cap.i  7 , Albertus  Magnus  in  cap.i  6.  Matth  , S.Tho- 

maslib.i.  contra  Gentes  cap.3a,S.Laurentius  Jufcinian.  de  obe- 

dien- 


104  Privilegia  Eom.  Pontifici 

dientia  cap.  n,  S.  Joannes  a Capiftrano  in  opufe.  de  poteft. 
Concil.  j & Papas . Ita  innumcri : unde  videant  qui  aliis  inter- 
pretationibus  dele&antur  5 num  in  eodem  , atquc  Tcrtullianus 
verfentur  errore  , qui  poftquam  Montani  in  partes  defeendiffet 
lib.  depudicit.  cap.  i 3 ut  Romanis  Pontificibus  Claves  ligandi, 
& folvendi  a Chrifto  per  S.Petrum  traditas  cripcrct , diccre  non 
erubuitid  privilegii  fuifse  Petri  perfonas  dumtaxat  conccflum,  in 
Romanos  Pontifices  neutiquam  transferendum  . 

Vel  qui  2. S.  Petri  perfonam , imo  Chrifti  Domini  Vicarianl 
Poteftatem  in  Romano  Pontifice  agnoverunt , aut  di&a  dc  S.  Pc- 
tro  5 de  Romano  Pontifice  di&a  perinde  a Chrifto  Domino  intel- 
ligcnda  jubent , uti  ex  Graecis  Origcnes  horn.  5.  in  Exodum  , 
S. Gregorius  Nazianz.  in  Carm.  de  vita  fua,  S.  Joannes  Chryfoft. 
loc.  fupra  citat. , S.  Bafilius  cpift.  data  Sabino  Diaccno  ad  Roma* 
num  Pontificem,Maximianus  Epifc.Conftantinop.cpift.ad  Orien* 
tales  t Theodoretus  cpift.  ad  Renatura  Presbyterum  , Joannes 
Conftantinop.  Epifcopus  epift.  ad  S.  Hormifdam  , Monachi  fe- 
cur\daeSyrias  epift.  ad  eumdem  Hormifdam,  Sophronius  Hierofol. 
epift.  ad  Honorium  Papam , Stephanus  Dorenfis  in  libello  ad 
S.  Martinum  I , Sergius  Cyprius  epift.  ad  Theodorum  , S.Theo- 
dorus  Studita  epift.  ad  Michaelem  Imper. , & epift.  adNaucra- 
zium  , cujus  teftimonium  adverfus  Graecos  Schifmaticos  protu- 
lere  Gregorius  Protofyncellus  in  apologia  adverfus  Marcum^ 
Ephefin. , & Gennadius  Scholarius  Patriarcha  Conftantinop.  pro 
Concil.  Florcnt.  cap.  5 , S.  Ignatius  Conftantinop.  Epifcopus 
epift.ad  S.Nicolaum  I.  leda  ad.  3.  Synodi  VIII3  Theophyladus,& 
Euthymius  loc.cit.  E Latinis  Tertullianus  lib.  adverfus  Praxcam, 
S.  Pacianus  cpift.  ad  Sympronianum  , S.  Ambrofius  in  24.  Luca?, 
Prudentius  carm.  dc  S.  Hippolyto  , S.  Hieronymus  epift.  57.  ad 
S.Damafum  5 Ruffinus  in  expofit.  Symboli , S.  Auguftinus  epift. 
162  , & 165  j S.  Petrus  Chryfologus  epift.  ad  Eutychetcm  , Epi- 
fcopi  provincial  Tarraconenfis  epift.  Synodica  ad  S.  HilarunLj 
Papam , S.  A virus  Viennenfis  Epifcop.  epift.  ad  Scnatores  , Pof- 
feffor  Africanus  Epifcop.  epift.  ad  S.  Hormifdam  , Eulalius 
Carthagin.  Epifcop.  cpift.  ad  Bonifacium  II,  Epifcopi  4.  Provin- 
ciar.  Afric*  epift,  ad  Theodorum , Jonas  Monachus  in  vita  S.Eu- 

fta- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  I.  16$ 
ftachii  cap.  5 , Vcn.  Beda  hift.  AngJ.  lib.  3.  cap.  2 5 , Jonas  Au- 
rclianenfis  lib.  3.  dc  cultu  Imag.  , Rabanus  Maurus  Carm.  dc 
laudc  Crucis  ad  Grcgorium  IV  5 Rcgino  Prumicnfis  inChron.  ad 
an. 855  3 S. Petrus  Damiani  cpift.  1 1 . ad  Nicolauni  II , S.  Anfei- 
mus  lib.  adverfus  Guibcrtum  , Hugo  Vi&orinus  lib.  1.  deSa- 
cramcncis  cap.  43  , S.  Bernardus  lib.  3.  dc  Confid.  cap.  8 , epife. 
1 90.  ad  Innocentium  II  , & Term,  dc  S.  Joanne  Baptilta  5 Albcr- 
tus  Magnus  in  22.  Lucs  , S.  Thomas  22.  q.  1.  art.  10,  S.  Bona- 
ventura  par.5.  Breviloquii  cap.  1 2 5 uno  verbo  latini  ferrnonis  in- 
numcri  feriptores  , & de  fchola  Theologi , & S.  Scripturar  inter- 
pretes , & juris  Canonici  confulti . Hinc  Bolfuetius , etfi  noiL_> 
multum  squus  Pontificibus,  veritate  tamcn  adadus  in  oratio- 
.nehabita  ad  Clerum  Gallic,  in  Comity*  otrleberrimis  an.  1582. 
collcdum  , unde  percelebris  ilia  declarario-de  Poteftate  Ecclefia- 
ftica  emanavit,  Non  audiendum  ei , ait,  qui  diceret  cum  Petri 
perjona  extinflum  Petri  minifterium  : illud  enim  , quod  Eccleji a 
aterna  eji firmamentum^finem  habere  non  poteft ....  Petrus , inquit, 
femper  loquetur  in  fua  Cathedra.  Hanc  veritatem  conjirmarunt 
5oO.  Epifeopi  Synod i Cbalcedonenfis  : Roma  ut  Religionis , Ecclefta- 
que  Caput  foret  pradeftinata  } ea  de  re  Petri  Ecclejia  ut  for et  opor - 
tuit ; atque  ita  Roma,  Cathedra  aterna  conjlituta  eft  . G)uamobrcm 
Ecclejia  Romana  a Petro  , ejufque  fuccejforibus  edofta  nullam  un - 
quam  harejim  amplexa  eft  ....  Ita  Romana  Ecclejia,  femper  Virgo 
permanjit , ac  Romana  Ecclejia  fides  femper  univerfa  Ecclejia 
fide s extitit . Semper  creditur  id , quod femper  creditum  eft » ea 
dem  vox  ubique  perfonat > isf  Petrus  in  fuis  fuccejforibus  femper - 
Cbriftifidelium  eft  fundamentum  . Id  Cbriftus  dixit  , Cali , & Ter- 
ra tranftbunt , verba  autem  ejus  non  prateribunt . Hxc  ille  : un- 
de non  erat  cur  a femet  diverfus  una  cum  Dupinio  , Launojo,  Na- 
tali , Tournellio  &c.  diceret : eaChjifti  verba  : Rogavi pro  te&cc. 
de  fide  per fonali  Petri  effe  accipienda  , qusproinde  in  ejufdem 
fucceflbres  cum  poteftate  non  tranfierit : nam  S.  Petro  non  mo- 
do  3 fed  S.  Petri  perinde  fucceflforibus  cam  promiffionem  fadama 
idemque  indefedibilitatis  in  fide  privilegium  a Chrifto  collatum 
docuerc  Patres  fuperiori  numcro  rclati , ac  Pontificcs  quamplu- 
rimi  mos  referendi  , ..  . ■ : •; ; • 

Pars  l.  0 Poftrc- 


io€  Puvilegia  Rom.  Pontifici 

Poftrcmo  qui  S.  Petro  collata  privilegia  cadcm  in  Ro- 
manis Pontificibus  confiftere  integra,  atquc  intcmcrata  j ita  ut 
quid  quid  illc  potuit , poflint  ifti , atquc  ita  univerform  fit  juris  , 
quod  unius  quondam  fuerat  fpcciali  modo  > cujus  partes  forent , 
jus  in  omnes  diccrc  , juri  nullius  fubjacere  : cogcrc  Concilia  i 
condcrc  Canoncs  rliccre  ad  ipfos  appcllarc  omnibus  ; nulli  liccrc 
appcllarc  ab  ipfis  > aliaque  id  genus  , de  quibus  fufc  part,  a. 
per  totam  , docuere  ex  GraecisOrigcnes  in  1 6.  Matth.  i S.  Atha- 
nafius  apolog.  a.  contra  Arianos  5 S.  DionyGus  Alex,  cpift.  ad 
Roman,  apud  Bufebium  lib.  4.  cap. a 2 jS.  Bafilius  cpift.  52.  ad 
S.  Athanafiumi  S.  Gregorius  Nazianz:  epift.  2. ad  Cledonium  5 
S.  Chryfoftomus  cpift.  ad  S.  Innoccntium  I , & horn,  de  Pctro  > Sc 
Elia  ^ S.  Cyrillus  Alfejo-  cpift.  ad  S.  Caeleftinum  > Socrates  lib.  2. 
liift.  Ecclef.  capp.  5>&  1 lib.  4. cap.  30.,  Sozomenus  lib.  3. 
capp.7,&?;lib.4.cap.i  5.,&  lib.5.cap.2  2.>S.Bpiphanius  Haeres.5i> 
68,72,  & in  Anchorato;  Thcodorctus  cpift.  1 16.  ad  Renatum,  Sc 
lib.  2.  hift.  Ecclef.  cap.  22  > Flaccianus  Epifcop.  Rhodopenfts 
cpift.  ad  Pctrum  Cnaph.,S.Thcodortis  Studites  epiftolis  ad  S.Pas- 
chaleml,  ad  Michaclem  Imp. , & ad  Naucrazium  > S.  Ignatius 
Conftantinopolit.  Epifcop.  epift.  ad  S.Nicolaum  Ii  Simeon  Meta- 
phraftes  in  vitaS. Stephani  junioris;Jofephus  Patriarcha  Conftan- 
tinop  inSynodo  Flor.  feff.  ulc.  > Gennadius  Scholarius  loco  cita- 
to 9 aliique  fupra  laudati  . E Latinis  Tcrtullianus  lib.  adv. 
Praxeam  , Scorpiaci  cap.  1 o , & lib.  4 contra  Marcioncmj  S.  Cy- 
prianus  lib.  2 . epift. 3 , & 8.  i lib . 2.  cpift.  22,  lib.  4.  epift*  2 , 
8,  &p,&lib.  dc  imitate  i unde  line  caufa  Erafmus  dubitavit* 
quae  de  Pontificis  Romani  Primatu  fucrit  S.  Cypriani  fententia  > 
coi  quia  S.  Cornelium  Fratrem  appellarit , quum  viderc  facile__» 
potucrit  eodem  Fratris  nomine  irequens  appellatum  cumdcm 
S.  Cyprianum  a fuis  Prcsbyteris  , & Clericis  > S.  Hilarius  in 
Pfal.  1 32.5  S.Ambrofius  lib.3 . de  Sacram.cap.i > in  cap.p.Lucae,  & 
cpift.  78.  ad  Theophilum  > S.  Hieronymus  epift.  57.  ad  S.  Da- 
nufum>  Dialogo  contra  Lucifer , & cpift.  ad  Pamach. , Sc  Ocea- 
num*  S.  Auguftinus  lib.  contra  cpift.  Fundament!  cap.  4. , epift. 
ad  S.Innocent.I.,lib.2.de  Baptifm. cap.i .,lib.i.ad  Bonifac.cap.i.* 
& cpift,  257,  x £5  , & 1 7 1 jS.  Optatus  loc.  cit.  jPoifidius  in  vita^ 

S.  Au- 


Digitized  by  Google 


•VlNDICATA.  ARtlCtfLUS  H . lOJ 
$*.  Auguft.  cap.  i 8.>  Vidor  Carthagin.  epift.  ad  Thcodoruni  Pap.5 
Caffiodorus  lib.  1 1.  epift.  2.  ad  Joaimcm  Pap.j  Joannes  Ravennas 
epift.  ad  S.Grcgorium  Magnum;  S.  Ifidorus  H ilpal.  prxfat.  in  col. 
led  Concil.  *,Walafridus Strabo  de  rebus  Ecclef.  capp.2  2 >&3*i 
S trabus  Fuldenfis  in  Glofla  ordinaria  2 .Paralipp.  1 7.*  S.  Burchar- 
dus  VVormatienfis  lib.  1.  cap.  42  *,  S.  Petrus  Damiani  in  vitj_j 
S.  Barbatiani , in  vitaS.  Vitalis  , &loc.cit.‘,  Lantfrancus  Can. 
tuar.  lib.  dc  Corp.  , & Sang.  Domini ; Hinctnarus  Rerr.cnfis 
epift.  ad  Hadrianum  II.  j Ivo  Carnot,  cpiftolis  48,71,  & 83  , *, 
S.  Bernardus  loc.  cit.  j V.  Petrus  Cluniac.  lib.  6.  epift.  1 4,  & 44. 
ad  Eugcnium  III.;  S.  Hildegardisepift.  ad  eumdem  tugenium  , & 
epift.  ad  Alexandrum  III.  j Petrus  Blelenfis  epift.  45.  ad  Pontif, 
Rom.jAJexander  AJenfis  p.3.  q.  40.  memb.2  jVincentius  Bellova- 
cenfis  prologo  fpecul.  cap.  1 3.  Albertus  Magnus  in  16,  Matth. , 
& 2 2 . Luca; ; S.  Thomas  dc  regim.  Princip.  cap.  1 4.56  tamen  ej'us 
eft  opus  , 22.  q.  1 . art.  1 o.,  & q 3$  art.  i.jS.  Bonaventura  Bre- 
viloq.  p.  6.  cap.  1 2 , aliique  , quos  ad  unum  perfequi  modo 
nonvacar,  quiquelongo  catalogo  deferipti  adiri  poterunt  apud 
Jodocum  Coccium  Thefauri  Cathol.  lib.  7.  de  Hierarch.  Ecclef., 
Sandcrum  lib.  dc  vifib.  Ecclef.  Monarch. , Suarezium  difput.  1 o. 
de  Sum.  Pontif.  fed.  2. , Bellarminum  lib.  2.  de  Rom.  Pontif. 
cap.  1 6, , ac  prsrfertim  apud  Pcrronium  in  refponf.  ad  magnx 
Britannix  Regem  cap.  2 5.9  quibus  attcxcre  eft  juris  Canonici , Sc 
Sacra?  Scriptura?  interpretes  in  cit.  textus . 

PrxJaudatis  teftimoniis,  magnacruditionis  copia  innume- 
ra  adjecit  excmpla  Petrus  de  Marca  lib.  1 . Concor.  cap.  8 , & 
feqq.  , vir  alioquin  erga  Pontifices  Romanos  alfentationis  fufpi- 
cione  minime  afperfus  > quibus  fub  oculos  poneret  a primis  jrvis 
fupremi  in  Ecclefia  Primatus  provinciam  a Romanis  Pontifici- 
bus  egregie  exornatam}ejufdcmque  Primatus  partes  omnes  modis 
omnibus  expletas  , quod  ante , & poft  ipfum  prxftitcre  viri  nu- 
mero  plures  , dodrinaque  prxftantiifimi , quorum  a nobis  laudes 
fuo  loco  funt  celebrata? . Haud  me  latet  quofdam  non  deefle > 
qui  vcl  Catholici  audiri  volunt,  neque  tamen  erga  Pontifice* 
animo optime  affedi  funt,  a quibus  argumenti  declinandi  gra- 
tia id  cftiigii  quxfmim  cft,ur  diterent  nec  Patrcs,  nec  Ponti- 

O a ficcs 


io8  Privilegia  Rom.  Pontifici 

ficcs  fatis  Scripturae  Sacrae  iis  in  Iocis  aflecutos  fenfum , qur- 
bus  alium  praeferri  putant,quam  qui  de  Pontificis  Romani  pri- 
vilegiis  praefumitur  . Vcrum  Ofores  ifti  hoc  rcfponfum  habcant . 
Rccens  Hetherodoxorum  fyftema  eft  , ad  afiequendam  Sacrae 
Scripturae  intclligcntiam  ncc  fpiritui  privato  fore  aufcultan- 
duin  3 nec  privatis  do&oribus  attendendum , neque  imo  majo- 
rum  di&is  ftandum , defcrendumque  , fiquidem  id  omnino  eflet , 
atque  fit  alicno  fenfui  miferrime  defervire : magis  igitur  ducem_/ 
fequi  naturalis  rationis  lumen  oportere  , iftudque  turn  Spiritus 
San&i  adfiftentiaej  ut  ajunt , tummajorum  fententiae  longe  ante* 
ponendum  efic . Ejufmodi  excogitatum  invexere  Joannes  Halles 
in  lib.  Anglicc  exarato  , &:  Londini  an.  1*53.  edito  , & deinde—* 
an.  1707  > & 1708.  recufo,  &Duker  publicis  datis  thefibus  an- 
no  i $8tf0fe<ftati funt  poftea  Poirccus,  Vcigelius  , Schuvcinfcl- 
dus , Vejerus , Coccejus  , & alii } aliis  tamen  , ut  obfervavit  do- 
£i(T.  Blanchus , ex  ipfis  Protcftantibus  contra  pugnantibus  apud 
Joanncm  Wolphangum  Jaegerum  in  fuo  examine  nova  Theologia 
an.  1707.  evulgato,  ac  praefertim  Voetio  , & Defmaret.  Videant 
igitur  num  fyftemati  huicce  ab  fe  pari  ter  fit  fubferibendum  , dum 
aliter,quara  interpretati  Majorcs  noftri  fint,  interpretandas  Sacras 
Scripturas  volunt.Videanc  ctiam  num  in  devia  abripi,ac  dccipi  fa- 
cile fibi  contingat,dum  a monftrato,  tritoque  a majoribus  tramitc 
aberrare  malunt , fui  captus  du<ftum  poftirc  > ac  plufquam  Patri- 
bus  fapientillimis  pcrfpc&um  fuerit , fapere  fuperbe  geftiunt . 

Ad  haec  a quae  SS.  Patrcs  fuperioribus  numcris  de  Romani 
Pontificis  Primatu , privilegiifque  praeclarc  dixerunt , Romani 
ipfi  Pontifices  cum  eodem  Primatu  eadem  privilegia  fibimet 
adjudicarunt,  vindicaruntj  adferipferunt , di&is  , feriptis , ge- 
(lis:  quorum  fi  quis  teftimoniaaudeat  in  fufpicioncm  adducerc  , 
jionne  is  errore  maximo  Romanae  Ecclefiae  traditionem  elevaret  * 
cui  caeteroquin  Ecclefiae  univerfae  firmitas  veluti  5 fundamento  in- 
nixa  eft?  Ii  vero  innumeri.  Eorum  multos  alibi  dabimus  > hie  non- 
nullis  efto  locus. Sint  autem  S. Julius  I., qui  epift.ad  Oriental,  apud 
$4  Athanaf.  in  caufsa  cjufdem  , & Marcelli  Ancyrani : An  ignari 
ejlis  , inquit  s banc  confuetudinem  ejfe , ut  primum  nobit  fcribi- 
lur  3 ut  bine  %uod  jujlum  ejl  3 definiri pojfit  ? S.  Damafus , qui  cpift. 

ad 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  ART1CULUS  I.  10$ 

ad  Epifcop.  Orientales  apud  Thcodorctum  lib.  5.  cap.  10  > & Ni- 
ccphorum  lib,  12,  cap.  17.  Jguod  veftra  char  it  as , inquit,  debit  am 
Apoftolica  Sedi  reverentiam  tribuit  , filii  honor  at  ijjimi , vobis 
ipjis  quoque  maximo  fane  honori  eft . Nam  tametji  in  S»  Ecclejia  ( 
in  qua  S.  Apoftolus  fedens  nosdocuit , quo pa&o  illius  gubernacula  , 
qua  fufcepimus}  traflanda fint ) nobis prima  partes  deferuntur  , /j- 
men  confitemur  nos  illo  dignitatis gradu  longe  inferiores  efse . S.Siri- 
cius,  qui  epift.ad  Orthodoxos  per  diverfas  provincias,  Cuit  inquit, 
omnium  Ecclejiarum  cura  eft , Ji  difjimulcm  , audiam  Domino  di - 
cente , rejicitis  mandatum  Dei , ut  traditiones  veftras  ftatuatis . 
De  eo  alia  par.2 . art.  1 . S.  Innocentius  I., qui  epift.  ad  Dccentium 
Eugubinum  , <jj)uis  enim  nefciat , inquit,  id  quod  a Principe 
Apoftolorum  Petro  Romana  Ecclejia  traditum  eft , ac  nunc  ufque 
cuftoditur , ab  omnibus  debere  fervari >. nec  fuper  induci , ant  intro - 
duci  ali quid  , quod aut  aucioritatem  non  habeat , aut  aliunde  accipc - 
re  videatur  exemplum  ? Confer  qux  cit.  par.  2.  ex  $.  Innoc.  pro- 
fercmus . S.  Zozimus  , qui  epift.  ad  Carthagin.  Condi.,  Tantam , 
inquit } huic  Apoftolo  [ Petro  ] canonica  auftoritas  per  fententias 
omnium  voluit  efse  potentiam , ex  ipfa  quoque  Chrifti  Dei  noftri 
promijjione , ut  legit  a folveret , & foluta  vinci  ret  :par  poteftatis 
data  conditio  in  cos  > quifedishareditatem  ipfo  annuente  meruif 
fent  : habet  enim  ipfe  cum  omnium  Ecclejiarum  , turn  hujus 
maxi  me  , ubi  federate  cur  am , nec  patitur  aliquid  privilegii  , 
aut  aliqua  titubare  aura  fententia  > cui  ipfe  Jiii  nominis  firma , iff 
nullis  hebetata  moribus  conftituit  fundament a , iff  qua Jinepericulo 
temere  nullus  incufsat . 

S.  Bonifacius  I , qui  epift.  ad  Orientis  Epifcopos  , Nemo 
unquam , inquit , Apoftolico  culmini , de  cujus  judicio  non  licet  re- 
traftare,  manus  obvias  audaSer  intulit3nemo  in  hoc  rebellis  ext  it  it  y 
niji  qui  de  fe  voluit  judicari,  S.  Cxleftinus  I,  de  quo  legenda , qux 
de  Concil.  Ephef.  ad.  infra  trademus  j qui  epift.  ad  Epifcop.il- 
lyrici , Nos , ait  }pracipua  circa  omnes  cura  conftringimur , qui - 
bus  necejjitatem  de  omnibus  traftandi  Chriftus  in  S*  Petro  Apoftolo 
induljit . S.  Leo  M.  , ex  quo  plura  > caquc  prxclara  tcfti* 
monia  , ubi  de  Concil.  Chalcedon.  > & par.  2.  profcremus , 
non  taracn  prxtenmtcendus  locus  ex  epift.^5  ad  Epifc.  provin. . 

Vienop 


no  Privilegia  Rom,  Pontifici 

Vicnn.  ubi  Nobifcum  , inquit  , vejlra  fraternhas  recognofcet 
rfpojlolicam  Scdem  . . . innumeris  relationibus  efse  ccnfultam  , ££ 
pro  diverfarum  . ...  appellations  caufsarum  , aut  retraftata  ,aut 
confirms*  fuifse.  judicial  & infra:r#/  fubdit  ( S.  Pctro  ) quum  pr 4 
cateris  folvendi  3 & ligandi  traditajit potejlas , pafeendarum  tamen 
Oviurn  cur  a.  fpecialis  mandata  ejl>  cui  qui f qui  s principitum  *Jli- 
mat  denegandum  > illius  quidem  nullo  modo  minuere  potejl  digit  it  a* 
1cm  j fed  inflatus  fpiritu  Juperbia ftta femctipjum  in  inferna  dc - 
mergit . Idem  Term.  3*de  fua  affiimt.  ex  verbis  Luca:  22.  Apofto- 
lica?  Scdi  in  fide  indeficentiam  adjudicar.  S.  Simplicius  , qui 
cpift.  ad  Zenoncm  Imp.  Cui  , ( S.  Pctro  ) feribit , portas  inferi 
nunquam  prtvalituras  cfsc  promijit . Infignis  eft  alter  cjufdem., 
locus  in  epift.  ad  Acacium  Conftantinop. , fed  dc  eo  par.2.S. Ge- 
lafius,cujus  integer  , legendufque  omnino  locus  extat  dift.  1 5* 
cap.  S*  Romani  Ecclejia  , ubi  ex  verbis  Chrifti  Matth  .1 6 • docec 
Ecclcfiam  Romanam  a Chrifto  Domino  ceteris  Ecclefiis  fuifle 
prselatam  . Sed  & legenda  ejufdem  epiftola  7.  ad  Epifcop.  Dar- 
danix , qua  ait  Scdem  S.Petri jus  habere  judicandi  de  omni  Eccle- 
jia , rtulli  vero  licere  de  ejus  judicare  judicio  : ncc  non  Commonit. 
ad  Fauftum  , quod  S.  Fclici  Ill.ab  aliis  tribuitur  apud  Cl.  Maffc- 
jum  in  fupplem.Acac.jquo  aflerit  ad  Apoftolicam  Sedcm  ab  omni- 
bus pofsc  appellari , ab  eadem  vero  nulli  id  licere  5 &.  epift»4v 
ad  Anaftafiumlmp.,  ubi,inquit:  Pietas  tua  evidenter  advertir  nun - 
quam  quolibet  penitus  humano  conjilio  elevare fe  qucmquam pofsc  il- 
lius privilegio , vel  confejjioni,  quern  Chrijli  vox pratulit  univerjis  , 
quern  Ecclejia  veneranda  confejsa  ejl femper  , {9*  habet  devota  Pri - 
matem : & infra : qua  in  Sede , fubne&it , Apojlolica  Immacula- 
ta  ejl  femper fervata  Religio  . Vigilius  , qui  epiftola  ad  Profutu- 
jrum  > Sanfla  , inquit , Romana  Ecclejia  ejus  ( Petri  ) tnefito  Do- 
mini voce  confecrata  > 1$  SS.  Patrum  aufioritate  roborata  Prima - 
turn  tenet  omnium  Ecclejiarum . Pelagius  1.  epift.  ad  Sapaudura 
Arclat.Episcop.,  de  qua  cit.loco.  Pelagius  II,  qui  cpift.3.  ad  Epif- 
cop. Iftrix  inter  alia  fic  ait : Veritas  mentiri  non  potuit , necfdes 
Petri  in  sternum  quafsari poterit  > vel  nutare  3 nam  pro folo  Petr • 
Je  Deminus  rogafsc  tejhtur , & ab  eo  voluit  ceteros  conjirmari  \ & 
epift.  6.  ad  Pfcudo  • Synodum  Conftantinopolit . ggud  etiam  , in- 
* quit , 


VlNDICATA.  AKTICULUS  I.  Ill 
quit,  poteftis  ( ligandi , &folvendi  Pctro  tradita)  in  fuccefsori - 
bus  ejus  indubitanter  tranjivit . 

S.  Gregorius  Magnus  innumeris  ferme  locis  Scdi  Apoftoli- 
cx  praefata  privilegia  vindicat , pra»fertim  vero  lib.  t.  cpift.  72  , 
Jib. 4. cpift. 7,  & 3a.  ad  Mauritium  Imp.,  qua  fie  ait:  CunElis 
Evangelium  feientibus  liquet  quod  Sanflo  , S omnium  Apoftolo- 
rum  Principi  Petro  Apoftolo  totius  Ecclcjix  cura  commijja  eft : ipjt 
quippe  dicitur . . . Pafce  oves  meat . . . Ego  rogavi pro  te*  ut  non  de- 
jiciat  ....  Tu  es  Petrus  , fcf  Sup**  banc  Petr  am . . . & Tibi  dabo 
Claves  . . . Ecce  Claves  regni  Caleflis  accept' t , poteftas  ei  ligandi  , 
atque  folvendi  tribuitur , cura  ei  totius  Eccleji#  * & principatus 
tribuitur  ibid,  epift.  52  , lib.  5.  epift.  13  9 & epift.  53  , lib.  6 . 
cpift.  37  } lib.  7.  epift.  40  , £3,  £4,  & 1 1 7 s & lib.  1 1.  epift.  42  3 
& 44.  S.  Martinus  I , dc  quo  ubi  de  Cone.  Later.  S.Vitalianus , 
qui  epift.  1.  ad  Paulurn  Cretenfem  Archiepifc.  prxeipimus 
tibi , inquit , tuque  Synodo  ftude  illico  peragere  * ne  cogamur  non 
mifericorditcr  , fedjecundum  virtutem  facratijfimorum  Canonum 
converfari , feriptum  namque  eft  : Petre  rogavi*  pro  te  &c.  rur- 
> fum  quodcumque  ligaveris  &c.S.Agatho  epift.ad  Epifcop.  VI.  Sy- 
nods & ad  Imp. > de  quibus  eo  loci  > & apud  Gratianum  dift.  1 9. 
Sic  omnes  * inquiens , Sanftiones  Apoftolicx  Sedis  accipiendx funt 
tamquam  ipftus  divina  voce  Petri  fir  mat  a . S.  Leojll,  cujus  egre- 
gium  locum  habebis  > ubi  dc  VI.  Synodo  agetur  . Hadrianus  I , 
cujut  teftimonia  ut  recoIas,ubi  dc  VILSynodo  Nicoena  Il.cibi  au- 
&or  fum . S.  Nicolaus  I , dc  quo  multa,  ubi  dc  Synodo  VIII.  Ha- 
drianusll,  quern  adcas  ibicodcm  de  VIII#  Synodo  loco.  Joan- 
nes VIII , a quo  difertis  verbis  cx  Matth.  1 6 > & Luc*  2 2 . cum 
infallibilitatis  privilegium  3 turn  fupremam  poteftatem  Sedi 
Apoftolic*  vindicata  Tegere  erit  par.  2.  art.  i.de  Rom.Pontif. 
S.  Leo  IX , qui  epift.  1.  ad  Michaclcm  Caerul.  inter  alia  , Hade* 
nus  * inquit  yfides  Petri  non  defecit , nec  ufque  in  finem  deficiet : 
erit  ergo  quijquam  tantx  dementia , qui  orationem  illius  * cujus 
velle  eft  pojfe , audeat  in  aliquo  vacuamputare  ? S. Gregorius  VII. 
privilegiorum  Sedis  Apoftolica:  propugnator  > &accrrimus  vin- 
dex  , dc  cujus  praeclare  geftis  multa  inftituenda  erit  oratio  , 
cpift.  1 8. ad  Sinicoucm  Epifc.  Apoftolica  Sedety  inquita firmq 

* per- 


1 1 2 Privilegia  Rom.  Pontieici 

permanjit  ab  ipjis  primordiis , toque  tuente  (Deo)  illibata  perpetut 
permanebiti  id  vero  adftruit  ex  Chrifti  promiflione  : Tu  es  Pe- 
trus &c,  Rogavi  pro  te  Petre  &c.  Urbanus  II , de  quo  in  Synodis 
Claromontana  contra  Philippum  Galliae  Rcgem  , & Barcnfi  ad- 
verfus  Graecorum  errores  de  proccff.  Spiritus  Sanfti . Pafcha** 
lis  II , de  quo  in  Synodo  Romana  , in  qua  condita  eft  Catholic* 
fidci  profe/fio  dc  praeftanda  ab  omnibus  Romano  Pontifici  obe- 
dientia  ; in  Concil.  Later.  II. , & epift.  ad  Epifc.  Panormit.  , quae 
habeturcap.  Significant  extra  de  eleft.  CalliftusIIj  dc  quo  in 
Concil  Remen.,  ubi  ex  Chrifti  verbis  : Rogavi  pro  te  &c.  ideni_j 
inerrantiae  privilegium  rucccfforibus  Romanis  Pontificibus  ad* 
cenfet . Innoccntius  II , de  quo  in  Cone.  Later.  II,  & par.  2.  de 
Rom.  Pontif.  diftis , geftis  , & juribus  . Eugenius  III  , de  quo 
in  Concil.  Rcmen. , & epift.  ad  Canonic.  Later,  ex  praefatis  locis 
Matth.  16  3 & Lucae  22.  Apoftolicae  Scdis  Antiftitibusindeficien- 
tiam  in  fide  , & fupremam  in  Ecclefia  poteftatem  aflerit . Hadria- 
nus  IV.  eadem  privilegia  ex  praefatis  locis  de  Apoftolica  Scde— » 
praedicat  epift.  ad  Henricum  Gradenfem  Patriarcham  . Alexan- 
der III.  epift.  ad  Indorum  Regem  cifdcm  Evangelii  verbis  eadem. 
privilegia  Sedis  Apoftolicae  explicat , & exponir  . Urbanus  III , 
epift.  ad  omnes  Epifcopos  de  fua  eleft.  eafdem  praerogativas 
ex  iifdem  Chrifti  promiffionibus  Matth.  1 6 , & Lucae  22.  Apofto- 
iicae  Scdi  adfeifeit.  Innocentius  III.  ferm.  2.  de  confecr.  Rom. 
Pontif.,&  cpift.2op.  ad  Patriarch.Conftantinop.j&  Gregorius  IX. 
epift.  ad  Germanum  Patriarcham  Conftantinop.  camdem  vmdicia- 
rum  Apoftolicae  Sedis  fpartam  iifdem  cxcerptis  ex  Evangelio  16 • 
Matthaei , & 22.  Lucae  verbis  egregie  exornant . 

Legendi  io  eamdem  rem  Innocentius  IV.  in  aftis  Concil. 
Lugdun.  I,  & Decretal,  lib,  2.  tit.  14.  cap.  2.  De  Jtntentia  > 
13  ve  judicata , fcilicet  in  fententia  adverfus  Fridcricum  II.  Imp. 
Clemens  IV.  m profelT.  fidci  a Graecis  fubferibenda  , &ftifcipien- 
da  . B.Gregorius  X.  in  Conftit. , quae  incipit : Exult  at  JP/ater  Ec~ 
clejia  , & in  Concio  Lugdun.  II.  Nicolaus  III.  De  elcR. , (3  elefti 
potejl.  cap.  j 7.  Bonifacius  VIII.  in  Conftit.  Vnam  SanRam  : Joan- 
nes XXII.  in  Diplom.  Canoniz.  S.  Thom*  > & extra  Ne  Scde  va- 
ante  tit.  5.  Cap.  Si  Fraprum,  BencdiftusXIL  extra  de  cleft. 

lib. i. 


Digitized  by  Google 


Vi  Kdicata  . Articulus  I.  ii  a 
lib.  i .tit.  5.  cap. 3 .Sanda  Romano.  Ecclejia , & Conftit.,  quae  incipic 
Benediclus  Deus.  ClemcnsVI.  epift.  ad  Confolatorem  Armenia* 
Catholicum . Urbanus  V.  in  formula  fidei  Joanni  Pallcologo  pro- 
pofita . Martinus  V , de  quo  in  Concil.  Conftantienfi  . Eugc- 
nius  IV,  dc  quo  in  Concil  Florcnt.  Calliftus  III.  epift.  ad  Fride- 
ricumlmp.  , quae  apud  iEneam  Sylvium  extat  n.  371.  Pius  II. 
Conftit.  In  minovibus , & epift.  ad  Muhamedum  II.  Turcar.  Imp. 
apud  Auguftinum  Oldoinum  in  addit.  adCiacconium  . Sixtus  IV. 
in  Cenfura  propoftt.  Petri  Oxoncnfis , & Conftit.  11.  Innoccn* 
tins  VIII.  Conftit.  16.  LeoX,  dc  quo  in  Concil.  Later.  V.  Ha- 
drianus  VI.  epift.  ad  Fridericum  Saxonia?  Ducem  . Paulus  IV. 
Conftit. 1 3 , & 1 9»  S.  Pius  V.  Conft.  101.  in  fententia  adv.  Eliza- 
betham  prartenfam  Anglia*  Reginam  . Gregorius  XIII.  Con- 
ftit.22.  Sixtus  V.  Conftit.  54.  Alexander  VIII.  in  decreto  die  7. 
Decemb.  1690,  quo  inter  alias  hanc  ordine  29.  propofitionein 
damnavit : Futilis , & toties  convulfa  ejl  ajsertio  de  Pwtificis  Ro- 
mani Jupra  Concilium  Oecumenicttm  aucloritate  , in  fidei  qua- 

fiionibus  decernendis  infallibilitate . Quorum  omnium,  aliorumque 
multo  plurium  teftimonia  par.  2.  art.i.  fufiori  fermone  profeque- 
mur  . Quid  amplius  qua*fo  defideratur  ? Dicam  hie  illud  Varii  J11- 
dicis  apud  Tullium  2.  dc  Firiib.  Am  hoc  tefiium Jatis  ejl , autnejcio 
quid fotis Jit . 

Neque  tertio  obfiftant  adverfarii  ex  laudatis  teftimoniis  ii- 
lud  unum  evinci : in  Ecclefia  Romana  in  a?vum  non  defuturam 
fidem  i neque  Sedem  Apoftolicam  errore  contra  fidem  aliquando 
fordidandam  fore  : non  etiam  Pontificem  quemcumque , qui  a fide 
plane  extorris  ire  poteft  , crroribufque  contra  fidem  turpiter 
coinquinari . Ita  plane  Pontificem  inter  , & Sedem  Apoftolicam 
inancm  diftindionem  invehentcs,ajunt  Sedem  quidem  non  pofte  a 
fide  deficere  , non  ita  fedentem  in  ea  Sedc  Pontificem  . Quiscnim 
non  vidcat  effugia  haec  vana  oppido  efle  , adinventaque  liominum 
ad  evadenda  , eludendaque  Chrifti , Patrum  , Pontificuirque , 
quibus  premuntur,  teftimonia  , qua*  ft  femel  aperiatur  via  , nihil 
in  Scriptura  facrum  crit , nihil  in  Traditione  fartatedum  . Eniin 
vero  ( hoc  loci  opera?  eft  pretium  , ut  hac  vice  pro  omnibus  prje- 
cludatur  cffugaim  iftud  , & difeindio  ifta  exfufflctur  , qua*  ubi- 

Pors  /.  P que 


ii4  Privilkgia  Rom.  Pontifici 
que  ad  naufeam  ufque  obtruditur,  ne  faepius  id  reponentibus  idem 
repctere  cogamur  jcaque  de  re  faftidio  legentibus  fimus  ) enim  , 
inquam  , vero  qua:  de  Scdc  Apoftolica , atquc  Romana  Ecclefia 
referuntur  privilegia  , ea  profedo  intelligi  oportet  ratione  ha- 
bita  Romani  Pontificis  in  ea  ledentis,quem  proinde  a Sede  fua,  Sc 
Ecclefia  diftinguere  infanum  eft . Cedo  fi  femel  adftruatur  diftin- 
dio  ilia  inter  Sedem  Apoftolicam  , Sc  inea  fedentem  Pontificcm, 
ita  ut  juxta  contradidoresiftos  fingulus  quique  Pontifex  fit  falli- 
bilis,  infallibilis  vero  fit  Pontiiicum  Romanorum  feries,  & fuccef- 
fio,atquc  ita  proinde  hac  ratione  infallibilis  dicatur  Sedcs  Apofto- 
lica  , quod  fi  unus  ex  Pontificibus  errabit  > alter  cx  fuccefforibus 
emendabit  errorem  : ex  hac  , inquam  , diftindione  femel  admiffa 
illud  graviffimum  admittendum  erit  incommodum  Romanos  Pon- 
tifices  a ferie  Romanorum  Pontificum  cflfe  fccernendos  i fcilicet 
non  erit  unde  Traditionis  initium  aufpiccmur.Si  enim  non  Petro, 
nec  nominatim  uni  poft  alterum  exjfuccefToribus  collatum  fuit  in- 
fallibilitatis  privilegium,fane  nulla  eft  fucceffio  infallibilis  Magi- 
fterii , fi  unus  nempc  , & alter  , alterque  a primo  ufque  ad  poftre- 
mum  falli,  & fallere  poffunt ; ac  proinde  nulla  quoque  erit  Pafto- 
rum  > Sc  Magiftrorum  Ecclefia?  univerfa?  fucceffio  j nullufque  erit 
quin  imo  Magiftcr  , Sc  Paftor  , cui  ceteros  in  fide  confirmare  , & 
pafeere  incumbat  > fi  finguli  alteri , Sc  alteri  fuccedcntcs  errandi 
periculo  fubjacent . Fac  vero  alterum  pr*  ceteris  ex  Pontificibus 
hoc  privilegio  fuiffe  infignitum:  unde  huic  hujufmodi  privilegium 
acccffit?Nonne  ex  promiffionibus  Chrifti  Pctro,cjufqtie  fucceffo- 
ribus  fadis?at  promiffiones  hujufmodi  nonne  omnibus  fucceffori- 
bus  indiferiminatim  fad*  funt  ? Praetcrea  fac  in  uno  tantum  , aut 
altcro  hafee  promiffiones  locum  habituras,  ac  unum  , aut  alterum 
hoccc  indeffedibilitatis  privilegio  fore  donandum:  unde  id  Eccle- 
fia? conftabit  unum  pra?  altero  privilegio  infignitum  effe  , ut  uni 
prae  altero  Ecclefia  affentiatur  ? 

Conftabit,  inquiunt  alii  quidem  cum  Serrio,  ex  Romana? 
Ecclefia:  afienfu  •,  alii  vero  cum  Dupinio,  BofTuetio , Natali,  aliis- 
que  , ex  Ecclefia-  affenfu  univerfa? . Deus  meliora!  ita  plane  ut 
Ecclefia  uni  pr*  altero  ex  Romanis  Pontificibus  adhtereat,  & af- 
fentiatur 7 erit  noca  Ecclefia?  ejufdcm  aflenfus,  Sc  adhjefio , ideft 

Eccle- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  I.  11$ 
Ecclefia:  afsenfus , & adhxfio  ratio  crit  , ob  qtiam  uni  pr*  altero 
adhaereat  , & afsentiatur  . Rurfnm  quum  Ecclcfia  Romano  Ponti- 
fici  parcre  debeat,  ut  fccum  ipfa  fentiendi  ncceflitatem  ceteris  im- 
ponat , uti  fatetur  Petrus  dc  Marca  concord,  lib. i - cap.2  , ci  pla- 
ne adbiererc  , & afsentiri  tenetur  : proinde  quum  omnibus  Pon- 
tificibus  teneatur  adhafrere  , & afsentiri , afscnfus  ipfe , & adha*- 
fio  ratio  crit  > cur  uni  prx  altero  adharreat,  & afsentiatur,  & 
neceflitas  omnibus  obediendi  crit  nota  internofeendi  fingu- 
los  , num  units  pra?  altero  infallibilitatis  privilegio  praefulgeat . 
Vah  evafiones  vaniflimas  ! Pra?terea  ficuti  ex  verbis  Chrifti  Ec- 
clefiae  fadtis , quibus  SS.  PP.  univerfx  Ecclcfia:  collatum  agno- 
feunt  privilegium,  ut  nulla  hjerefi  poflit  inquinari,  quin  ulla  accc- 
dat  conditio , qua  pacifice  co  fruatur  privilegio  , ita  ex  verbis 
Chrifti  fadlis  Petro  idem  privilegium  Romanis  Pontificibus  a_> 
SS.  Patribus  adfertum  , nulla  interpofita  conditione  , ideft  nul- 
la ulterioris  Ecclcfia:  confenfus  expcdlata  acccffione  , eft  conce- 
dendum  : co  magis  , quod  Chrifti  verba  didta  Petro  , dc  Eccle- 
fia  perinde  didla  intelligi  debere  plerique  Patrum  velint , & ad- 
veriarii  noftri  contendunt : ea  namque  verba  , uri  di&a  dc  Ec- 
clefia  , Ecclcfia:  inerrantiam  inferunt , eccur  ergo  dicta  dc  Pe- 
tro , ejufque  fucceftoribus  eorumdem  indefedtibilitatem  non  in- 
ferent?  Plane  S.  Thomas  , ut  fuo  loco  oftendemus  , perpetuus 
eft  in  inferenda  Romani  Pontificis  infallibilitate  ex  co , quod 
Chriftus  fuam  infallibilcm  voluerit  Ecclcfiam  . Lcgendus  S.  Do- 
dtor  22.  q.  i . art.  i o , & quodlib.  p.  art.  26  > ex  eo  cnim , quod 
Ecclefia  errare  non  pofiit , infert : Standum  ejfe  fententia  Papa , 
ad  quem  pertinct  determinate  dejide.  Quid  plura  ? nequidem  invi- 
cem  confentiunt,  qui  Pontificumdecretis  Ecclcfia  confcnfum  ju- 
bent  acccdere  • Qualis  , Deus  bone  , & quantus  effe  debet? 
Confenfus  ne  folius  Ecclefia:  Romana:,  antotius?  Piimum  pic- 
rique  necefse  , & fatiusefte  exiftimant , quos  prxclare  Thomafli- 
nus  diftert.20.  in  Concil.  VI.  generale  refellit  his  verbis  : Ponti - 
fex  > inquit,  erret , at  errare  Sedes  negattir  , quia plebs , & Cle - 
rus  Roman a Ecclefia  abherret  ab  co  errore  . Prapojlcrum  id  qui - 
dem  ejl , quum  ita  plebi , & Clero , hoc  eft  membris  plus  iniatur 
fapientia  , quam  Capiti : quum  cx  adverjo , Ji  qua  Junt  dotes  cor- 

P 2 poris , 


1 


II 6 Privilegia  Rom.  Pontifici 

poris , iff  membrorum  egregia,  a c spite  ill*  deriviri  cenfend* Jitit  $ 
iff  fidei  Roman*  Pauli  elogio  confecnt a , J’j'.  Pitruni  honori  , iff 
minculo  habit*  , gloria  principalis , iff  pal  mi  ipji  Pontifici  ut  Mi- 
gfiro  pr * Clericis  , iff  laicis  , hoc  ejl  pr * difcipulis  necejjirio  ad- 
feratur  . Ha:c  vir  Do&iffimus  . 

Alii  vero  totius  potius  Ecclefia:  confenfum  dcfidcrant. 
Optime  . At  Epifcoporum  nc  omnium  confenfum  , an  vero  fide- 
litim  ctiam  pofcunt  ? an  vero  a majori  parte  Epifcoporum,  an  ve- 
ro a folis  Epifcopis  unius  Province  confenfus  adhibitus  fuffi- 
cict?  Confenfus  autcm  explicitus  efTc  nc  debcbit,  an  fufficiet  im- 
plicitus?Nam  primo  explicitus  exigi  videtur,  fiquidem  confenfus 
taflis  exigittir  , qui  ab  omnibus  fidelibus  prxftari  debeat  j hujus- 
modi  vero  eft  explicitus  , nam  ut  fidei  affenfum  propofitio  a Deo 
revelata  impetret , ut  ab  Ecclefia  fit  quoque  propofita  oportet . 
Sceundo  omnium  Antiftitum  confenfum  non  exigi  Ecclefia:  monu- 
menta  evincunt : in  Conciliis  enim  nihili  habitas  fuifle  quorum- 
dam  contradicbiones  in  decretisfideiedendiscompertumeft,  alio- 
qtti  quum  nulla  nunquam  defuerit  contradi&io  , nulla  unquam 
valuiftet  fidei  definitio.  Sufficcre,  ajunt  multo  plures,  confenfum 
majoris  partis  Ecelefiae . Belle  quidem  : at  quis  eft,  quiEccle- 
fiam  in  partes  difeindat , difciffafque  dinumerct , ac  deinde  par- 
tem tinam  eligat , alteram  rejiciai , quae  decrctum  Papa:  vel  reci- 
piat  * vel  rcfpuat  ? Rurfus  numerationem  hujufee  partis  majoris 
fidclium  , vel  Epifcoporum  conficict  ne  fidelis  quilque  ? ac  quis 
hoc  valcbitc’confieiet  potius  Epifcopus  , ut  compertum  id  perfe- 
rat,  fidelibus  fuae  Dioecefis?  fed  ille  falli  oppido , & fallcre  poteft  . 
Conficiet  nc  quifpiam  pro  tota  Ecclefia  c*  at  quis  hie  erit  i atque 
interim  nonne  inquirendus  , & cxpe&andus  confenfus  corum  quo- 
que ex  majori  faltcm  parte  , qui  per  Indortim  , Soytharum  , Tar- 
taroram,  Sinarum,  verbo,  vel  per  algentes , torridasque  rcgioncs 
difperfi  funr,vcl  Tub  Polos  deguntj  atque  interim  pcndulus  hxrere 
debcbit  in  fua  fide  Europaeus , protrahens  in  menfes  , annos  , &c 
a»va  afsenfum  circa  dogma  a Pomifice  propofitum  > donee  edo- 
clus  fit  dc  aliorum  confcnfu  ? Verum  fufficit , ajunt  alii  , con- 
fenfus Epifcoporum  unius  Provincias.  Ita  plane  infallibilitas  Pon- 
tificumdcpcndebit  aconfenfu  unius  provincial . Verum  Grunt  ne 

tunc 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  ART1CU  LUS  I.  II7 

tuncPontifices  infaillibiles  iaca  folum  Provincia  > anctiam  ubi- 
quc  ? fiubique,  ergo  una  Ecclefia  conditions  azqualis  cogecur 
ab  altera  fuam  fidem  imituare  , pocius  quam  a Romana  , qua:  eft 
Caput  omnium  Ecclcfiarum  , quum  tamcn  a Romana  cctcras  Ec- 
clefias  fidei  dogmata  didicifse  frequentiflime  legimus  , nufquam_> 
vero  particularem  Ecclefiam  ab  altera  particulari . Si  vero  infal  - 
libilcs  evadant  Pontifices  in  ea  tantum  provincia , ubi  recipitur 
dogma  propofitum  3 ergo  altera  poteritcfTe  fidcs  Gallormn 3 alte- 
ra Hifpanorumj  atquc  ita  non  una  amplius  erit  omniumfides3  non 
una  Ecclefia  . Sed  quid  fi  Epifcopi  illius  provincial  inter  fc  dilfi- 
dcant,vcl  in  confcnfu  pr^ftandojvel  in  cxplicandoPontificio  dccre- 
to  ? quid  fi  Epifcopi , praeftito  prius  confenfu  3 refpuantdcindc  3 ac 
praeftitum  rcvocent  3 ut  experientia  didicimus  haec  omnia  in  Gal- 
liis  peflime  ceflifTe  in  mota  quazftionc  circa  Conftitutionem  Cle- 
ments XI  VnigenitusZ  Itidem  feimus  Ecclefias  particulars  fa:pc 
defeciffe  in  fuo  particulari  judicio  3 etiam  in  Synodis  edito  > unde 
Ruffino  exprobrabat  S.  Hieronymus  lib.  3.  cap.  5.  adver.  Ruff. 
Miror  quomodo probivcrit  Italii  3 quod  Romi  contemjit : Epifco - 
pi  fufeeperint  ,quod  Stdes  Apojldicxcondemmvit . Potius  ne  ergo 
prazftat  audire  Ecclefias  particulars  } quam  Romanam  omnium 
Matrem  , &Magiftram?  plane  opinio  haze  3 quam  falfo  Ecclefia: 
Gallicanae  adferibi  fuo  oftendemus  loco  3 fatifque  oftendit  epillo- 
la  an.  1 71 1 . ad  Clementem  XI.  confcripta  a Cardinali  Noaillio  3 
& 1 1 . aliis  Epifcopis  3 qui  Comitiis  Clcri  Gallicani  an.  1 70 5.  in- 
terfucrant  3 dc  qua  fuo  loco  3 ha:c  3 inquam  , opinio  Ecclefia: 
confcnfum  exigens  id  agit  3 ut  omnia  fidclium  arbitrio  pcrmittat3 
quum  circa  ilium  confenfum  tot  quazftioncs  facile  exoriri  poffint, 
id  agit  3 ut  fupra  Cathcdram  Petri  aliud  tribunal  erigat . Ad  haze 
quid  amplius  quazfo  cujuslibet  Ecclefia:  particulars  Epifcopi  gra- 
du  Pomificis  Romani  Primatus  , ac  privilegia  prazfcfcrcnt  ? An 
non3  ut  in  pramot.  2.  artic.  primi  dicebamus  , Epifcopi  cujusli- 
bet  judicium  confeftim  3 ccrtiflimcquc  indefe&ibilc  evadet  3 fi  Ec- 
clefia: univcrfaz3feu  Epifcoporum  omnium  confcnfus  acccdat?  quid 
enim  aliud  defiderare  erit  ? At  quid  indc  diferiminis  intcrcedcc 
Pontificem  inter  & Epifcopos  3 Caput  & Membra  3 Paftorcm  & 
Oves  3 Magiftrum  & difcipulos  ?Non  me  latet  unuin  hoc  e(Tc  Jan- 

feni*. 


Digitized  by  Google 


x 1 8 pRiviLEai  a Rom.  Pontjfici 
feniftarum  cffugium  5 ccnrurarum  declinandarum  cauflfa  > quibus 
fcmclj  & iterum  a Sede  Apoftolica  Janfenii  hxrefis  confofla  eft. 
Ncmpe  principio  docucrc  Romani  Pontificis  judicium  in  caufis  fi- 
dcifinicndis  non  efse  indefe&ibilc , nifici  Ecclcfiae  confenfus  ac- 
ccfscrit : at  quum  hie  ipfis  aditus  praeclufus  fuifset , alterum  fibi 
aperientes , Tepofuerc  infactis  Dogmaticis  Romanum  Pontificem, 
quamvis  ipfius  judicio  major  Ecclefiae  pars  acquiefcat  , falli  & fal- 
lere  nihilo  fecius  pofsc  * Quo  de  argumento  infra  . 

Poftremo  > quod  percmptoriuin  eft  , major  pars  Ecclefia?  , 
imo  ferme  omnis  Pontificem  infallibilem  dicit,  & credit  nullo  ac- 
cedente  confcnfu  Ecclefia?,  tit  conftabit  ex  dicendiss  igiturinepte 
minima  pars  Ecclefiae  contendit  Pontificiis  , ut  fint  infaillibilcs, 
definitionibus  accederc  debere  Ecclefiae  confenfum.  Sed  efto  acce- 
dere  debeat  Ecclefi.T  confenfus  : atqui  jam  pars  major  , & ferme 
tota  docuit,&  credidit  Pontifices  cfse  infallibilesj  itaque  jamPon- 
tificiae  infallibilitati  accefsit  confenfus  majoris  partis, & ferme  to- 
tius  Ecclefiae.  Poft  enim  Pontificis  fententiam  nihil  aliud  dcfidcra- 
tum  in  Ecclefia  fuifsc  oftendemus  ex  Ecclefiarum  traditionc.  Illud 
unum  adjiciam,quod  fi  Ecclefia  omnis  Romanis  omnibusPontifici- 
bus  tenetur  parere,  nulla  aflenfiio  , nulla  adhaefiomediare  poteft, 
autrequirii  quae  infallibilitatem  judicii  perficiat*  & abfolvat , 
& in  palam  faciat , nc  in  inccrtum  obedientia  incidat , aut  in  dif- 
crimen  adducatur * nediftra&a  afsenllione,  vel  dilata  adhaefione 
obedientia  ipfa  fruftetur  i aut  c converfo  praeftita  , & praehabita 
obedientia  > adhaefioipfa,  & afsentio  periculo  erroris  fubjaccar, 
atque  ita  univerfa  in  errorem  turpiflime  labafeat  Ecclefia  . Op- 
portune hie  illud  S.  Hilarii  facit , quod  Conftantio  Imp.  olim 
expofuit  circa  pugnam  cxcitatam  fuo  tempore  inter  diflidentes 
Arianos:  Dum  in  "verbis pugna  ejh  [ verba  enim  Chrifti  in  alienum 
aferiptura  , & traditonefenfum  adverfarii  detorquent  ) Dum  dc 
novitatibus  quajlio  ejl  ( novitia  namque  , ncque  Conftatienfis  Sy* 
nodi  Epocham  antevertit  opinio  Pontificibus  inerrantiae  privilc- 
gium  abjudicans  ) Dum  de  ambiguis  occq/io  cjl(  nam  de  traditjo- 
nis  teftimoniis  omnibus  ambigunt  adverfarii ) Dum  de  Auftoribus 
quarela  ejl  [ nam  Pontificum  ipforum  teftiroonia  apertilfima  lacef- 
iere  non  crubefcunt , Thcologos  vero  aliter  faprentes  nequiter 

tradu- 


VlNDlCATA.  ArTIC  ULUS  I.  tip 
traducerc  non  verentur,  fed  neque  SS.Patribus  parcimt ) Dum  de 
ftudiiscertamen  e/ly  (nam  hiftoriae  Ecclefiaftica:  monumenta  fus- 
deque  reverfa  ad  fuam  revocant , & rctorquent  fententiam  ] Dum 
in  confenfu  dijftcultas  eft , ( maxima  plane , dum  Theologis , Pa- 
tribus  > Pontificibus , Conciliis  , & S.  Scripture  aflfenfum  de- 
negantes  , Ecclcfije  alTcnfum  ad  naufeam  recoquunc , & repo- 
nunt ) Dum  alter  alteri Anathema  efse  c<epit , ( plane  & hoc  , Ger- 
fonius  pr.xfertim  > a ufi  funt  adftruere  hancce  Gallicana:  Ecclefiae 
dodrinam,  & fidem  effe  , quae  aliarum  Ecclefiarum  Roman*  pras* 
fertim  dodrina  > & fides  non  eft  ) prope  jam  nemo  Chrijli  ejl . In- 
certo  enim  , doclrinarum  vento  vagamur , [ vagantur  ] & aut 
dum  docemus  , [ docent  ] perturbamus  [ pcriurbant  ] > aut 
dum  docemur  [docentur  ] erramus  [ errant  ] . 

Opponunt  pleraque  Scripturae  Sac.  loca  > quibus  Pontifices 
turn  infalhbilitatis  privilegio  minime  praeditos  , turn  generali 
Concilio  fubjedos  pcrfuadeant.Primo  illud  Matth,  i 8,  Vbi  enim 
funt  duo  y vel  tres  congregati  &c.  in  quern  Iocuin  S.  Caelcftinus  I. 
epift.  ad  Synod.  Ephefin.  ad.  2.  leda,  Spiritus  Sanffi , zitjte- 
Jhtttr  prafentiamCongregatio  Sacerdotum  i verum  eft  enim  quod 
legimus  . . . ubi  duoyvel  tres  congregati  &c.Secundo  illud  Joann.  1 4. 
Ego  rogabo  Patrem alium  Paracletum  &c.,&  Ad.  1 5 . yifum  eft 
Spiritui  SanSo > & nobis  5 in  qua:  loca  probantia  plane  Concilii 
generalis  audoritatem  immediate  a Chrifto  efle  S.  Leo  epift.  6 , 
feu  ^3.  in  editione  Quefnelli  ad  Theodoretum  Hac pracipue  3 in- 
quit , credimus  admonendum. . . in  nullo  ab  ill  is , quas  Spiritus  J. 
Divinitas  in  Ckalcedonenji  Concilio  protulit  fidei  regulis  receden - 
tes  . . . .Jermonem  noftrum  cum  omni  cautela  libremus  . Epift.73. 
feu  1 1 5.  edit.  Quefn.  ad  Leonem  Imp.  i In  illo  Concilio , inquit  , 
( Chalcedonenli  ) per  Spiritum  Santtum  congregato  , tamplenis » 
atque  perfeliis  definitionibus  cunSa firmata  Junt , ut  nihil  ei  regu- 
U,  qua  ex  divina  infpiratione  prolata  eft  , addipoftity  autminur, 
& epift.  78  , feu  1 52.  ad  eumdem  , De  rebus  y zit  y apud  A/icaam  > 
& apud  Chulcedonem  definit is  nullum  audemus  inire  traliatum  > 
tamquam  dubia  y vel  infirma  Jint , qua  tantaper  Spiritum  San- 
Sum  fixit  auSoritas . Similia  repetit  epift.  5 5 > feu  7 9*  edit.  cit. 
Quefnclli.Tertio  illud  Matth.  Si peccaverit  in  te  Prater  tuus  Sccjt 

Ecclc - 


120  PR1V1LEG1A  K O M.  PoNTlUCl 
Ecclejiam  non  audierit  Sec.  unde  S.Paulus  Petrum  reprehend/t  non 
rede  ambulantem  ad  Evangclii  veritatem  : unde  S.  Gregorius  M. 
epift.ad  JoannemConftantinop.  Si  in  ineayincpxiucorreElione  dej'pi - 
cior^rejht  ut  Ecclejiam  debeam  adhibere:Se  Silvcftcr  II.  cpift.i  i .ad 
Scguinum  Archicpifc.  Scnoncnfcm, Conjlanter dico>  inqui t3qucdji 
ipje  Romanus  Epifeopus  in  Fratrem  peccaverit  , f*piufque  admo- 
nitus  Ecclejiam  non  audierit ...  .pracepto  Dei  ejl  habendus  ficut 
Ethnicus  , & publicanus  . Quarto  illtid  Matth.  ibid.  JJhuecumque 
alligaveritis Juper  terram  &c.ex  quo  loco  Claves  immediate  Ec* 
clefiae  datas  contendunt : unde  S.  Auguftinus  Scr.  108.  de  diverf. 
Has  enim  claves  , ait,  non  homo  unus , fed  unitas  accepit  Eccle - 
Jite  ....  fed  hoc  Retro  dixit , ut  foils  quia  Petrus  univerfe  Eccle- 
Jia  per fotiam  tunc gerebat . Eumdem  locum  vehementer  adverfus 
Pontifices  pro  Concilio  urgent  Gerfonius  trad,  de  poteft.  Ecclef. 
confid,^  Joannes  Major  comm,  in  18.  Matth. , Se  alii  Parifienfes. 
Quinto  illud  Ad. 8.  GJuum  audiifsent  HpoJloli  Sec.  miferunt  ad  eos 
Petrum , & 'Joannem . In  qua?  verba  Gerfonius  lac.  cit.  confid.i  i» 
ydpcjloli , inquit , miferunt  in  Samar iam  Petrum , & Joannem  , 
tamquam  fubditos  Ecclejite  > & Renatus  Benedidus  in  Panoplia 
adverfus  ha?res.  Gregorio  XIII.  dicata  an.  1575.  Non  ejl  mijsus , 
inquit , ( Petrus  ) ab  aliquo  in  particularly  fed  abillis  congregatity 
qui  Ecclejiam  reprefentabant . Non  fuit  autem  E.  Petrus fuperior 
tota  Eeclejta,  ficut  nee  nunc  fuccefsor  ejus  Papa , Jaltem  in  dettrmi - 
nando  : aliud  autem  efse putoforfan  in  determinationum  executit, 
tie  . Quam  interpretationem  , inquitNatalis  > a?qui , bonique_*> 
duxit  Gregorius  XIII. 

Kefponfioni  prsmitto , eos  , qui  fupra  Pontiliccm  Concilii 
Oecumenici  poteftatem  adeo  extollunt , & exaggerant,  non  reda 
meo  fenfu  incedcre  , fed  in  tranfverfum  ire  . Ecclefiafticam  Mo- 
narchiam  Ariftocratia  temperatam  efle  propugnantes , eatenus 
|)ropugnant,  quia  propugnant  Concilia  Oecumenica  a Chrifto 
Domino  audoritatem  immediate  obtinerc  , ex  Chrifti  promiflio- 
jiein  fide  nec  falli,nec  fallere  poflfcj  ideoque  Pontifici  ipfi  potenta- 
te praeftarc:Epifcoporum  ctiam  jurifdidioncm  a Chrifto  immedia- 
te proficifci , ac  permanare,  non  a Pontifice:  itaqueillos  in  Conci- 
ijis  congregatos  tanta  poteftatc  pollere , ut  vel  in  Pontificem_» 

ipfum 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  I.  12  f 
ipfum  fint  potes . Ut  argumcnta  dimittantur , quibus  perfcjftam 
in  Ecclefia  Monarchiam  , loco  ftatuere  fuo  adnixi  jamfumus, 
qux  quaefo  ea  eft  regenda?Chriftiance  Rcipublic#  ratioMonarchica 
Ariftocratia  mixta  , in  quacorpori  Caput,  ccetui  Princeps  , gre- 
gi  Paftor  , familiae  Pater  r verbo  : Concilio  Pontifcx  fubjici , 
fafeesque  fubmittere  cogitur?  Nonne  inagis  diccnda  eft  Ariftocr*- 
tica  Monarchia , fi  jubeant , temperata  forma  ifta  in  Ecclcfiam  in- 
vetfa,  utpote  cujus  prajeipua  , ac  fuprema  pars  non  apud  Pon- 
tificem , fed  apud  Concilium  omnino  confiftit  ? Nonne  ctenim 
Pontifex  ita  Monarch#  nomen  pra»fert,  ut  rem  plane  praeferat 
Concilium,  cujuseft  Pontifici  ipft  leges  praeferibere,  inque__> 
Pontificem  animadvertere  quoque  poenis  ? Hinc  vero  hue  facit, 
quodde  Pfcudo-Synodo  Bafilccnfi  idpoteftatis  fupra  Pontificem  , 
inque  Pontificem  evehenti , fibique  vindicanti  Eugenius  Papa,  ac 
Petrus  Meldenfis  Epifcopus,  & Caroli  VII  Galliarum  Regis  Ora- 
tor olim  pronuntiarunt  apud  Raynaldum  ad  an.1441.num.  io,&: 
feqq.  Nobilijjimam  politiam , qua  Beatitudinem  coelejlem  habet pro 
fine  ad  democratiam , (facile  fit,unoque  gradu  fij  ab  Ariftocratia  ad 
democratiamtranfitus : exemplo,  experimentoque  eft  Anglica- 
naEcclefiajquaj  Pontificis  Monarchia  pofthabita  ad  Ariftocratiam 
primo  fe  convertit  , atque  ad  Democratiam  poftremo  devenit, 
dcfcenditque  ) vel  ad  Slrijlocratiam  redigere  Bajileenfes  velle , iff 
ulterius  in  malis  procedendo  , unum  Jibi  incapite  afsumjifse  , qui 
non  eis praferretur , ( fit  quoque  facile  Ariftocratia  in  Ecclcfiam 
femel  inve&a  Pontifice  legitimo  abrogato  altcrum  Schifmaticum 
in  abje&i  locum  fubrogari , ac  tandem  omni  prorfus  rejc&o  , ut 
Anglican#  Ecclefiae  eventfle  compertum  eft  > vel  femet  in  fupre- 
mum  jus  adferere  , vel  in  Principis  laici  jura  tranferibere  ) quin 
etiam  , ajebat  Meldenfis  Antilles,  quid  quafo  magi  s pof set  in  per - 
petuitatem  Schijmatis  tendere  , quam  Afonarcbiam  Ecclejia  , qua 
Chrijlianos  tenuit  in  unitate  , tollere , <5*  abolere  ? quam  auDo* 
ritatem  fupremam  multitudini  , qua  cito  feinditur  , tribuere ? 
quam  potejiutemjudicandi  Superiores  inferioribus  dare  ? . . . quibus 
fiantibus  non  eft  pax  in  Ecclejia  Dei  pojjibilis . Porro  quae  ex  Bafi- 
lecnfium  fafto  evenitfc  perhibentur  , eadcnT  pariter  ex  horum 
Recentiorumdo&rina  cvenire  facile'nemo  nonvidet.  Jllud  vero 
Bars  /.  fieri 


i2i  Privilegia  Rom.  Pontipic  i 

fieri  intcrca  confequens  eft  non  earn  Ecclcfiam  efi'e  , quam  Chri- 
ftus  Dominus  inftituit , & quoad  vixic  adminiftravit  s fiquidem 
fuprema  , atque  Monarchica  , abfolutaque  audloritate  earn  ad- 
miniftraffe  certo  ccrtius  eft : nunc  vero  ratio  cui  cjufdem  admi- 
niftratio  fubeflet > non  abfoluta , ac  Monarchica  eflct , fed  mag  is 
dependens,  atque  Ariftocratica  . Propterea  re<ftius  Petrus  de  Mar? 
ca  5 homo  alioquin  dc  Pontificibus  haud  optime  meritus,  de  Con- 
cord. lib.  5 , cap.  8.  §.  4.  ficuti  in  Comitiis  Imperii  penes  Imper 
ratorem  j ita  in  Conciliis  Ecclefia:  penes  Pontificem  rerum  fum- 
111am  ftarc  dcbere  , confervandcc  unitatis  five  Civilis  , five  Chri- 
ftianae  caufta  obfervavit : Rerum , inquiens  ygcrendarum  , 1$  fan- 
ciendarum  auftor  ( Pontifcx  ) tfse  debet , quemadmodum  & Se- 
nattts  confulta  olim  in  imperiofebant  auftorc  Principe . Hifce  prx- 
habitis,  qua*  pluribus  egrcgie  illuftrat , exornatque  Clarif.  Or- 
fius  de  Rom.  Pontif.  au&orit.  lib.  8.  cap.  2 , & fcqq. , jam  ad  ob- 
jcda  dilttcnda  progrediatur  oratio  . 

Refpondco  primo  Concilia  convocarc  , Conciliis  praefi- 
fidcre , Concilia  confirmare  , quorum  fi  altcrum  ex  Concilii  cul- 
pa , vcl  Pontificis  repugnantia  defit , Concilia  fruftra  abeant , ju- 
ris Pontificis  eflfe  > ex  quo  Pontificibus , turn  infallibilitatem  > 
turn  fupra  Concilia  prasftantiam  vindicabimus  , & fuo  loco  often- 
demus.  Pcrperamergo  Concilii  au&oritas  adverfus  Pontifices  ef- 
fertur  , quum  Concilium  fine  Pontifice  efse  ncque at  5 & de  Con- 
cilio  fuo  Capiti  .coadunato  Scriptura  intelligcnda  fit  . Refpon- 
dco fccundo  . Ecclcfiam  fane  crrare  non  pofse  inconcufsa  ve- 
ritas  eft  : at  inerrantiam  hancce  duplicis  generis  efse  diligcnter 
eft  animadvertendum  : paffivam  alteram  , qua  nempe  fides  in  cre- 
dendo  omnino  in  tota  Ecclcfia  dcficere  ncqueat , hanc  ultro  ci* 
troque  Ecclefia?  ctiam  a Pontifice  abftrahendo  adferimus  : alte- 
ram a&ivam  > qua  fides  in  docendo  nondcficiat,  feu  potius  in_> 
quaeftionibus  fidei  noviter  efnergentibus  definiendis  nec  fallat  5 
nec  Falla  cur  : atque  hanc  Ecclefia?  prout  a Pontifice  diftin&a?  de- 
negamns  > id  contcndentes  Ecclefiam  abfquc  Pontifice  nil  pofse 
de  novo  Fidelibus  credendum  proponer c:  (Quemadmodum  animaly 
inquit  Didacus  Payva  indefenf.  Trid.  fidei , capite  abfcifso  trun- 
cut  ejl  y atque  Jlipcs  > ita  Epifcoporum  quantumvis  frequentijfimo 

con - 


Digitized  by  Google 


Vi  NDICATA  . Articulus  I.  12  j 
tonventui  Concilii  nomen  convenire  mini  me  potejl  , ni  Romani 
Pontificis  , qui  univerjalis  Ecchjia  Caput,  & moderator  eft , imps- 
rio  convccetur  , audoritatc  foveatur , nutu gubernetur  . . . §)uem- 
admodnm  univerjalis  Eccle/ia  did  non  potejl , quit  Capitis  expers 
Jit , it  a neqtte  univerjalis  Ecciejia  judicium  , in  quo  univerjalis 
Capitis  fententia  dejiderctur . Refpondeo  tcrtio  Concilium  fe/'un- 
<ftum  a Pontifice  Ecclefiam  univerfam  rcprefentarc  non  pofse  , a 
Pontifice  autcm  optime  Ecclefiam  univerfam  absque  Concilio  re- 
prefentari  : unde  verba  ilia  in  objedfc.  laudata  de  Concilio  , ficut 
de  Apoftolis , & de  Ecclefia  feclufo  Petro  , vel  Pontifice  intelligi 
nullo  modo  pofsunt : at  verba  Petro  di£ta  : Tibidabo  Claves  See. 
Tu  es  Petrus  &c.  Rogalsi  pro  te  petre  See . de  folo  Petro  optima 
ratione  intelligenda  funt : unde  , ut  fupra  diximus , fa:pe  S.  Au- 
guftinus  afserit  S.  Petrum  Ecclefia:  perfonam  geftafse  , co  nempc 
ferme  modo  , quo  Familiam  Pater,  Regnum  Rex  , Ovile  Paftor 
reprefentant  : unde  fi  ille  infallibilis  eft,  ille.  ceteris  omnibus 
praeeft , qui  Ecclefiam  reprefentat , hujufmodi  plane  eft  Roma- 
nus  Potifex  . Ex  quibus  facile  obje&a  refellnntur  . . 

Verum  ulterius  refpondeo  ad  primum,fi  iniis  verbis  vim  fa- 
ciunt,  id  privilegii  fore  concedendum  ctiam  Concilio  Provincial! : 
at  fi  de  Concilio  univcrfali  intelligi  jubeant, intelligenda  dicimus 
de  Concilio  non  feorfum  a Pontifice  congregato  , fecus  enim  nul- 
liusau&oritatis  eft  ,etfi  numerofiflimum,  quale  fuit  Pfetido-Con- 
cilium  Conftantinopoli  an.  757.  habitum  . Refpondeo  ad  fecun- 
dum , eo  loci  non  excludi  Petrum,  feu  Pontificem,  ficut  a corpora 
non  excludendum  eft  caput,  a quo  ficut  in  corpus  influxus  proma- 
nat, ita  Spiritus  San&i  adfiftentia  a Petro,  feu  Pontifice  in<ceteros 
Epifcopos  derivatur  . Quamvis  Apoftolos  cun&os  fatemur  fpccia- 
li , atqueextraordinaria  Spiritus  San<fti  afliftentiadonatos  fuifsc, 
-quia  id  Ecclefia:  infantia  exigebat  j quam  negamus  in  ceteris  Epi* 
fcopisj  earn  tamen  Spiritus  Sandi  adfiftentiam  in  Petro  ordina* 
riam  fuifsc , atquc  ad  Romanos  tranfiifse  Pontifices  , a quibus  in 
Ecclefiam,  feu  Concilium  diffluat,.  Qua  ratione  intclligendum 
S.  Leonem  oftendemus,  quum  dcConcil.  Chalccd.  fermoerit. 
Refpondeo  ad  tertium  ea  verba  di«fta  efse  refpe&u  fratris  , non  re- 
ipedu  Patris  . Verum  corre&ionis  fraternal  officiura  , veluti  cha* 

Qjt  rita- 


Digitized  by  Google 


124  PRIV1  LEGU  Rom.  PoNTIFICl 
ritatis  opus  ab  infcriori  praeftari  poteft . Ad  quartum  refponfio 
pacct  ex  didis:  confer  quae  dida  func  in  Proleg.  §.3. in  refp.  ad  2 . 
Ad  quintum  refpondco  Miflionem  non  femper  lignum  efse  fupe- 
rioritatis  , utpatetindivinis  Perfonis  . Ullo  demum  abfque  de- 
ledu  dicitur  a Gregorio  XIII.  ratam  habicam  expofitioncm  *Rc- 
nati  idco , quod  ei  fucrit  dicata . Hadcnus  de  primo  argumento 
ex  S.  Scriptura . Jam  Yero  fequenti  art.  2.  inftaurandum  argu- 
raentum  ex  Conciliis  , ac  primo  . 

j • % 

Ex  Oecumenicis  Ecclefia  Oriental  is  Conciliis • 

* . , 

ARTICULUS  II. 

De  Au5loritatc  Conciliorum  Generalium 

PROLEGOMENON. 

COncilia  Occumenica  ex  majori  Epifcoporum  numero  coada, 
fi  eis  Romani  Pontificis3  cujus  efle  Conciliacogerc,  & con- 
firmare  5 cifquc  praefidcre3  & praecipere  , nec  non  formam  prae- 
feribere  luculento  fermone  fuo  loco  par.  2.  demonftrabimus , ac- 
cedat  audoritas,  taut*  in  Ecclefia  evaderc3  ut  absque  piaculo  3 & 
fidei  pcriculo  illis  de  fide  pronuntiantibus  denegari  obfequium  3 
& animi  adhaefio  non  poffit , Theologi  noftrates  probant,  eo  prae 
ceteris  ineludabili  argumento  3 quod  quum  Ecclcfia  indeficicn* 
in  fide  fit  3 eadem  autem  fit 3 quae  extra  Concilium  difperfa  , at- 
que  quae  in  Concilio  colleda  3 eodem  proctil  dubio  privilegio 
utroque  modo  polleat . Contra  pugnant  Proteftantes  , ac  non- 
nulla  momenta  objedant  3 quibus  fuadcre  conantur  erratum 
Conciliis  Oecumenicis : quae  quia  nullius  negotii  funt,  fi  alioquin 
exfufflata  vifere  aveas*  noftrates  homines  adcas  apud  Melchiorem 
Canum  de  loc.  Theolog.  lib. 5.  de  Conciliis  ; Bellarminum  lib. 2. 
cap.  2. 5 & feq. } Alphonfum  a Caftro  lib»4»  adv.  harref.  V.  Conci- 
lium 7 Suarezium  de  fide  difput.  1 1.  * Azorium  com.  2.  par.  2. 
lib.  5.  cap.  1 2.  > Tournellium  de  Ecclefia  q.  3.  art.  3 , Bail  in  ap- 
par.  Concil.  j aliofque  innumcros  audoritacc  praelertim  Tcrtul- 

liani 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  II.  PROLEGOMENON.  12? 
I iani  lib.  de  Jcjun.  cap.  1 3 > S.  Cyrilli  Alex,  dialogo  de  Trinit.  5 
S.  Ambrofii  lib.3.  dc  fide  cap.7,  & epift.3  2j  S.  Auguftini  cpift. 57. 
ad  Januar. , lib.  x.  contra  Crefcon.  cap.  33  5 lib.  1.  de  Bapt. 
contra  Donat,  cap.  7.  > & lib.  7*  cap.  53  ; Facundi  Herm.  lib.  2. 
cap.  2 > & lib.  5.  cap.  5 j S.  Caeleftini  I.  cpift.  ad  Synod.  Ephef.  i 
S.  Leonis  M.  epift.  6 3.  ad  Theodoretum  3 in  edit.  Quefnclli  ^3 , 
54,  nunc  77.  ad  Marcianuhi  Auguft.  3 73  , nunc  1 1 5.  ad  Leo- 
ncm  Aug.  > Vigilii  epift.  ad  Epifcop.  Galliar.  > S.  Grcgorii  M. 
lib.  1.  cpift.  24*  & S.Agathonis  epift.  8.  ad  Caefarium  Arelat. 
pugnantes  adverfus  Lutherum  art.  29  3 Kcmnitium  praef.  1.  p. 
exam.  Concil.  Trid.  i Confcflioniftas  Wirtemberg.  cap.  de  Con- 
di. , aliafque  hujus  generis  peftes  > contra  quas  pugnant  quini- 
mo  Calvinus  lib.  4.  Inftit.  cap.  9.  §.  13  , Oecolampadius  cpift. 
ad  Bertoldum  PJallerum , Palatini  Pfcudo-Theologi  admonit.  de 
lib.  concordiae  cap.  1 o , aliiqiie  3 quos  pofthabeo  3 quibufque 
cadem  perinde  fententia  hasfit . Quinimo  eadem  Concilia  5 etfi 
ex  Epifcoporum  minor!  parte  coalefcant  3 fi  tamen  abfentium 
fententiam  , & numerum  fuppleat  praefentia  fua , aut  poteftate 
Pontifex  5 eadem  non  minoris  efie  au&oritatis  , adeo  ut  prom  to 
animo  ab  eis  pronuntiatis  obfequendum  fit  ab  omnibus  > nullam- 
que  inobedientiae  cauftam  obtendi  legitimam  pofte  » oftendunt  ex 
eo, turn  quod  quandoque  Generalia  longc  minorem  Epifcoporum 
numerum  recenfuerint , uti  II.  Synodus  , Conftantinopoiitana 
nempe  I.,  quae  Antiftitcs  150.  dumtaxat  numeravit  3 quam_» 
Nationalia  > uti  Concilium  Carthaginenfe , cui  interfuit  S.  Au- 
guftinus , quodque  Epifcopis  2 1 7.  conftitit : turn  quod  celebrata 
in  Oricnte  3 non  nifi  ex  Orientis  y fi  folos  exceperis  Apoftolicae 
Scdis  Legatos  , non  fecus  ac  celebrata  in  Occidente  majori  parte 
ex  folis  Occidentis  Epifcopis  3 fi  Lugdtincnfe  II 3 & Florentinum 
detraxeris , conilata  fuerint  : turn  quod  Concilia  generalia  rata 
non  haberi , quoadufque  Romanus  Pontifex  ipfis  Sedis  Apoftoli- 
cae  robur  adjecerit  5 quinimo  Concilia  particulars,  quae  firma 
idem  Pontifex  efie  jufierit  3 confeftira  invi&um  robur  obtinuifle  i 
atque  demum  extra  Concilium  etiam  de  fide  pronuntianti  Roma- 
no Pontifici  ex  animo  omnino  aufcultandutn  fore  , eumdemque 
iu  pronuntiancem  , aut  falli , aut  falicre  nefas  eflfc  arbitrary 

data 


*?  6 Privilegia  Rom.  Pontifici 

daca  opcia  demonftrandum  fufcipiamus  i ut  ca  dc  re  huic  vcritati 
demonftranda:  longiorem  operam  navare  fupervacancum  fit . Adi- 
fis  intcrea , fi  aveas  , Cabafliitium  Notit.  Ecclef.  Sa:culi  I.  obfcr- 
vat.  de  Concil. Ecclcfiac  , Suarczium  dc  fide  difp.  ii.de  Conci- 
liis  fed.  2 3 aliofque  infra  laudandos  , cum  quibus  confer,,  qua: 
Cl.  Boffuctius  paflim  in  defenf.  hift.  Variat.  adv.  Bafnagium 
hanc  in  rem  noftram  obfervat ; nec  non  in  Inftrudh  paftor.  Juper 
promijjis  Eccltji <e  fecundis  curis  adornata  contra  eumdem  Ba- 
fnagium adfert . 

Nihilominus  nobis  lapis  unus  hie  amovendus  . Quandoqui- 
dem  Proteftantium  veftigia  prementes  Janfcnifbe  , atque  inter 
iftos  Audlor  libri  gallici  du  Temoignage  dc  la  veritc  , cujus  nefan- 
di  libri  infelix  parens  circumfertur  Pater  la  Borde  Oratorjcnfis 
apud  Auftorem  Bibl.  Janfcn. , cuique  libro  a Comitiis  Clcri  Gal- 
licani  an.  1715.  anathema  didhim  non  modo  , fed  imo  a fuprema 
Parifienfi  curia  edi&o  publico  infli&a  infamia:  nota  fiiit ; atque 
Au&or  alter  libri  Gallicc  inferipti \La  verite  rendu  fenjible  a toutc 
lejt'/onde  contre  les  defenfeurs  de  la  Conjlitution  Vnigcnitus  , quern 
librum  in  Epifcoporum  , Regis  , Pontificifque  poteftatem  injtl- 
riofum  , fi  quem  alterum  , quam  maxime  , nuncupavit  quondam 
Epifcopus  Sueflionenfis  apud  Audorum  Bibl.  Janfcn.  *,  Janfenis- 
tx  } inquam  , vefaniam  imo  imitari  Donatiftarum , e quibus  Vin- 
centiusapud  S.  Auguftinum  epift.481  , nunc  5*3.  cap. pi  Luci- 
ferianorum  apud  S.  Hieronymum  in  dialogo  adverfus  ipfos  , & 
Pelagianorum,  e quibus  Julianus  apud  S.Augiiftinum  lib. 2.  oper. 
imperf.  cap.  3 , & lib.  1,  adv.  ipfum  cap.  75  , qui  ut  in  fuorumu* 
parvo  numero  veram  Chrifti  Ecclcfiam  integram  confiftere  fibi 
fuaderent , nec  de  paucitate  fua  pudore  fuffunderentur  , Ecclefiae 
multam,majoreinque  partem  turpiter  in  errorem  prolapfam  di&i- 
tabant , & feripturiebant  3 veramque  inter  fines  , vcl  Africa:  * ut 
Donatiftae,  vel  Sardinia: , ut  Luciferiani , vcl  loci  alterius , ut 
Pelagiani  conclufam  fuiflc  a Chrifto  effutire  non  erubefeebanti 
quod  quidem  vetus  figmentum  avide  a Luthcranis,  &Calviniftis 
arreptum  jampridem  penitus  convulferunt , & confutarunt  prae 
aliis  do&iffimus  Bolfuetius  in  cclebri  ea  dc  re  collatione  habita 
.cum  Miniftro  Claudio  , atque  ipfemet  inao  Janfenius  libro  ^ 

cui 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA  . ArTICULUS  II.  PROLEGOMENON.  1 2J 
cui  titulum  fecit  Spongia  notarum  adverfus  Voetium  Sylvaducen- 
fem  Aiiniflrum  , cujus  proinde  ifthaec  agendi  ratio  ipfos  ab  co 
jam  abfoluto  rccudcndo , ac  recoquendo  argumento  abfterrcrc 
debuiflet  > Janfcnifta*  iterum , ut  feceffionem  ab  Ecclefia  fuam 
excufarent , atque  pugnacis  front  is  adverfus  Romanos  Pontificcs 
audaciam  fuco  dclinirent , & obducerent , Ecclefiam  , feu  potio- 
rem  Epifcoporum  partem  una  cum  Romano  Pontifice  errare  pof- 
fe  , five  inConcilio  definientes  , five  extra  Concilium  Pontifici 
definienti  adquiefeentes  , refricant , & repetunt  . Id  autem  ut 
efficiant , Ariminenfis  Concilii  excmplum  refumunt , & rege- 
runt , quod  quidem  ex  majori  Epifcoporum  parte  conflatum  fuif- 
fc  ogganniunc , atque , quod  pejus  , turpiter  prolapfum  una  cum 
Libcrio  Pontifice  blafphemant . Utrumque  autem  toto  oftio  abs 
vero  aberrare  brevi  oratione  eft  oftendendum  . fequidem  iftud 
me  hie  agere  idipfum  videri  poteft,  atque  prater  rem  meam  agere; 
fed  quia  a fundamentis,  ut  ferunt , difputationem  meam  , quam 
mox  ex  Conciliorum  Generalium  au&oritate  conficere  adgredior, 
pulfari  , atque  impeticerno,  patiatur  liberalis  le&or,  ut  qua- 
tenus  patitur  pariter  ratio  prolegomcni , extra  propofitum  unum 
vel  alterum  gradum  cxeam  , ut  firmato  ita  fundamento  tarn  fecu- 
re  poftca  > quam  folide  adificium  fuperftruam  . 

Principio  igitur  Patres  Latinos  Ariminenfis  Concilii  , at- 
que una  quidem  cum  Praefulibus  Gratis  Concilii  Seleucienfis  nu- 
mero  Ionge  inferiores  fuifle  ceteris  perOrbem  difperfis  Epifcopis 
ita  demonftratur . Non  eo  inficias  Ariminenfi  interfuifie  plus- 
quam  400.  ex  Occidente  Epifcopos  : Scleucienfi  autem  fub  idem 
tempus  colle&o  ex  Oriente  Prafulesi  50. plus  minus  adftitifle.  At 
longe  plures  in  Orbem  difperfos  Antiftitcs  numerabat  Ecclefia  : 
Nam  P.  Labbeus  in  fua  Concil.  colled,  millc  in  Occidente  Epi- 
fcopales  Cathcdras  adnumeratas  > & in  Oriente  o&ingentas  te- 
ftatur  > & Carolus  a S.  Paulo  Epifcopus  Abrinccnfis  in  Occiden- 
tc  1316.}  in  Oriente  725.  recenfuit . Ccrte  Nilus  Doxopatrius 
lib.  5.  dc  Thronis  Patriarchal,  fuo  , ideft  XI.  faculo , Patriarch* 
Alexandrino  Metropoles  13.  obnoxias  , ingentefqne  numero 
Epifcopalcs  fedes  deferipfit : Antiocheno  Metropoles  1 3 , Epi-r 
fcopatus  omnino  1^9  : Hierofolymitano  prater  inferiores,  Me- 

tlQ- 


Digitized  by  Google 


i^8  Privilegia  Rom.  Pontifici 
tropolcs  4 , Archiepifcopatus  vcro  25  : Conftantinopolitano  Me- 
tropolcs  100,  Epifcopalcs  minorcs  Ecclcfias  66^.  Confer  Pa- 
gium  ad  annum  37  , & Lequicnnium  in  Oriente  Chrift.  , de  qui- 
bus nos  luculentius  alio  in  loco.  2.  Vel  in  fola  Africa  Epi- 
fcopales  fcdes  numerate  funt  ex  Catholicis  486  , ex  Donatiftis 
vero  27^  , ut  conftat  ex  Breviculo  collationis  cum  Donatiftis  in 
collatione  primae  diei  apud  S.  Augnftinum  cap.  14  : etfi  vero  fub 
Hunnerico  Wandalorum  Rcge  minor  eorum  fucrit,  magnus  tamcn 
adhuc  numerus  fuit ; quippe  in  provincia  Proconfulari  52.  Epi- 
fcopi  erant:  in  Provincia  Numidia?  1 23:  in  Bizacena  1 1 3:  in  Pro- 
vincia Mauritania  1 26 : in  Sitifcnfi  44 : in  Tripolitana  5 : omnes 
omnino  4635  vel  etiam  4 66  •,  quot  nempc  anno  484.'iniqui  Re- 
gis juflu  Carthaginem  convenientes  , poftquam  egregium  ortho- 
dox* fidci  teftimonium  perhibuiffent , in  cxilium  pulfi  fuerunt  • 
Yidefis  Notitiam  Epifcoporum  Africa  apud  Scheie ftratiunij 
tom.  2.  Antiq.  illuft.  in  append. , & apud  Pagium  ad  an.  484. 
num.  18.  Si  tantus  autem  in  Africa,  quantus  putas  in  Italia, 
Illyrico , Gallia,  Germania  &c.  numerus  fuit?  3.  Au&or  eft 
S.  Auguftinus  lib.  3.  contra  Crcfcon.  cap.  3.  fub  avum  S.  Cy- 
priani  multa  extitifle  Epifcoporum  millia  , a quibus  error  ( Ana* 
baptifmi  ) a S.  Cypriano  primum  exortus , a Donatiftis  pofteare- 
vocatus,  fuerat  cxplofus  > proinde  inquit : Si  omnino  jam  crcden- 
dtim  Jit  50.  Epifcopis  Orientalium  (cum  Firmiliano)  id  effe  vi- 
Jum  y quod  70.  y^/r/V  (cum  S.  Cypriano  ) , vel  aliquanto  etiam^» 
pluribus , contra  tot  millia  Epijcoporum  , quibus  hie  error  in  to - 
to  Orbe  difplicuit  I 4.  Sub  tempus  Concilii  Ephefini  , hoc  eft 
an.  43 1 j ideft  annis  70.  poft  Concilium  Arimincnfc  , fex  nume- 
rabantur  in  Orbe  chriftiano  Epifcoporum  millia . Id  conftat  ex  rc- 
feripto  Epifcoporum  Orientalium  Conftantinopoli  commoran- 
tium  ad  commonitorium  Synodi  Ephefmarin  co  fiquidcm  referip- 
to  fic  Dalmatius  Archimandrita  affatm  lcgiturTheodofium  Impe- 
ratorem  : Sex  millia  ne  Epifcoporum  audire  mavis , an  unum  ho - 
minem  , eumque  impium  ? ( Neftorium  nerape  ) Sex  millia  au- 
tem eos  ajebam , qui fub  Metropolitanorum  SanftiJJimorum  Epifco - 
porumpotejlate  degunt . 5. 

Si  Athanafius  epift.  ad  Jovinianum  Imperat.  anno  363,  ideft 

duo- 


1 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICULUsII.  PrOLEGOM £NON.  12$ 
duobus  annis  poft  Ariminenfe  Concilium  confcxipta  3 paucos  ad* 
modum  Niccen*  fidci  adverfos  iviffe  fcribit : Scito>  inquit , re- 
ligiojijfnne  Augujle . . . banc  ipjamfidem . . . .fuffragio  ftto  compro- 
bare  univerjas  totius  Orbis  Ecclejias  , nempe  Hifpani a , Britan- 
nia , Gallia  5 totius  Italia  , Dalmatia  , Dacia  , Myfia  3 Mace- 
donia 5 Graciaqur. , iff  Africa  uniiserfa  j necnon  Sardinia  > Cypri  » 
Cr<rr<c  , Pampbylia , Lycia  , Ifauria , Aigypti , Libya , Ponti , 
Cappadocia  , vicinas  quoque  nobis  3 nccnon  Oricntis  Ecclejias  , pau- 
cis  cxceptis , qua  Arii  harejim  fequuntur  . 6.  Lucifer  Cala- 
ritanus  in  libello,  cui  citulum  fecit  3 <$)uod  moriendum  Jit  pro 
Rilio  Dei  an  360  3 adeoque  Tub  cempus  ipftim  Ariminenfts  Con- 
cilii  exarato  3 Conftantio  exprobrans  Eudoxii  Ariani  hominis  in 
Sedem  Conftantinopolitanam  opera  fiia  intrufioncm  3 quod  fa- 
dum  an. 3^0.  xefert  Socrates  lib.  2.  capp.  42  , & 43  3 cidem  Im- 
peratori  exprobrat  quoque  exiguum  adinodum  Arianse  hajrcfeos 
fedatorum  numerum  •.  Qmnes  , inquiens , momenta  Ji  pofses  pe- 
ragrare  gentes , invenifses  ubique  Cbrijlianos Jicut  nos  credere . - . 
at  tua  no'vella  pradicatio , iff  recens  Religio  fub  pratextu fidei  bias - 
pbemia  . . . non  Jolum  adhuc  limitem  Romanum  peragrare  non  va- 
luit,..  fed  iff  ubi  radices  figere  tentaverat  3 aruit  recedentibus 
fcilicct  omnibus  Deifamydis  ate  , atque  paucis  tuis  . * . tecum  ma- 
nentibus  . 7.  Socrates  lib.  2.  cap.  27.  tempiis  9 .quod  paul- 
lo  anteceflerat  Synodum  Arimincnfem  , commemorans  3 Acbajay 
inquit  3 iff  Jllyrici  ci<vitates  3 iff  reliqua  Occiduarum  partim  Ec - 
clejia  tranquilla  adhue  erant  3 iff  inconcufsa , turn  quod  inter fr  » 
confentirent  3 ttfw  quod  fidei  regulam  a Nicctno  Concilio  tradi - 
fam  confiant iff me  refiner ent . 8.  Sozomenus  lib.  d-.  cap.  12.  de 
Synodo  Tyancnfi  feribens  3 in  qua  dodrina  conftabilita. 

eft,  & Liberii , &Occidentalium  Epifcoporum  litter*  rccitatar 
funt  j teftatur  Epifcoporiun  eamdem  dodrinam  aflferentium  nu-> 
merum  longe  majorem  fuiffe  cortim3  qui  Concilio  Ariminenfi  ad- 
fuerant . Scripferunt  3 inquit  3 ad  omnes  Ecclejias  ( E pifeopi  Tya- 
nenfts  Synodi)  ut  Occidentalium  Epifcoporum  decreta  perlegerent 3 
iff  epijlolas  , turn  Liberii  3 turn  Epifcoporum  Italia  3 Africa , 
Gallia , iff  Sicilia  *,  nam  iff  ijtorum  litter  as  attulerant  Legati  a Sy- 
nodo Lampfacena  mijfi  3 atque  omnium  illorum  numerum  confide - 
Pars  /.  R r<z- 


i3o  Privilegia  Rom.  Fontifici 

rarcnt : jnulto  etiim  plures  erant  iis  , qui  in  Arimintnji  Concilia 
J'ederant . Quibus  nihil  diftertius  ad  rem  noftram  proferri  potuit . 
9.  Vcl  in  Concilio  Chalcedonenfi  multo  plures  confederunt 
Epifcopi  y quamvis  illi  ex  Occidcnte  quinque  dumtaxat  adfuerint, 
tres  fcilicet  Legati  y & duo  Africani , Aurelius  , & Rcfticianus  . 
Ex  Oriente  enim  intcrfuifsc  520.  legirur  in  relatione  Synodi  ad 
S.  Leone  in  , & in  Lege  Marciani  Imp.  j adftitiflc  £30.  legitur  in 
epift.  Epifcoporum  Provincial  Hcllefponti  ad  eumdem  S.  Leo- 
nem  j & S.  Leo  ipfe  epift.  57 , nunc  77.  in  edit.  Quefnclli  ad  Epi- 
fcopos  Galliarum  6 00.  circiter  adnumcrat : In  a&is  autem  Con- 
cilii  472.  fubferipti  leguntur  > neque  vero  ex  Oriente  omnes  ad- 
vene rant  . Ex  jEgyptiis  eniin  , quorum  Scdes  1 14.  recenfet  lau- 
datus  Carolus  a S.  Paulo  > a<ft.  4.  tredecim  tantummodo  comme- 
morantur,  qui  epiftola;  S.  Leonis  fubferibere  detre&arunt  \ ad. 
vero  6.  habetur  Metropolitas  P3triarchatus  Conftantinopolitani, 
& Alexandrini  fubferipfifte  proEpifcopis  1 10.  abfentibus  5 ftbique 
fuffraganeis . 

Accedit  demum  , quod  ad  vindicandum  Patrum  Ariminen- 
fium  Iapfum  frcquentiflimac,  qua  in  Oriente  , & qua  in  Occidcnte 
habitaj  Synodi  funt , in  quibus  agerctur  dc  Epifcopis , qui  Aria- 
norum  communione  fe  foedaverant  y deque  ipfis  decernenda  poe- 
nitentia  > quas  Synodos  commCmorant  S.  Athanafius.  epift.  ad 
Ruffinianum»  & Severus  Sulpitius  lib.  2 , inter  quas  praifertim 
audiunt  Parifienfis  an.  360  i Alexandria  an.  362  i Antiochcna 
an.  363  j Illy rica  an.  365  , Sicula  an.  366  \ Tyanenfis  codcm_» 
anno  366,  &c.  Synodis  vero  iftiufmodi  interfuifle  Epifcoporum 
Ariminenfis  Synodi  multam  , aut  ctiam  majorem  partem  non  fa- 
cile credidcrit  y qui  rccogitet  cofdem  reos  non  facile  paifos  fe  fe 
poenitentia?  adici , alios  autem  Judices  non  facile  pariter  per- 
miffuros,  ut  illi  rei  dc  crimine  in  judicium  vocati , Judices  in 
fuacaufta  confcderent . Paucis  id  omne  complexus  eftjanfenius 
ipfe  in  pra:c it.Spongia  cap.y.Voetium  perftringcnsi^gawM  vel  ma- 
xime  y inquit,  favirct  ilia  (Conftantii)  perjccutioyverijjimum 
fuit  illud  Augujlini , quod  Ecclejla  in  juis  JirmiJJimis  tamquam 
columnis  adificii  inimobiliter  jlamibns  eminebat . Turn  cnim  non. 
folum  Athanafius , Jed  fdeljfimi  coopcratores  ejus  Cajus , Ammo - 

nius , 


« 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  . ARTICULUS  II.  PROLEGOMENON.  I } T 
nius  , Agathodamon  , Adelphus  , Marcus  > Paphnutius  , aliique 
tarn  Africa: , JEgypti  Antijlitcs  partim  itidcferta  rclegati , 

partim  fpont ane a fuga  durante  tempejlate  dilapfi fortijfime  perjlite- 
runt . Tunc  Gregorius  iUe  Hijpania rum  Epifcopus , iff  Philo  dc- 
cus  Libya  , quo s Hieronymus  nunquam  Ariana  impietati  mixtos 
dicit  t Draccntius  , quem  S.  Hilarion  exulantem  vi/it  , Serapion 
Tmuenjis fub  Conjlantio  confefftone  celeberrimus  , iff  S.  Anton ii  ha- 
res, Eufebius  Samofatenus  ipji  Conjlantio  pra  conjlantia  generofita 
temirabilis , Cymatius  Epijcopus  Celefyria  , iff  Cartetius , quos 
pro  fide  exulaffe  tefiis  ejl  Athanafius , catholica  confejfione  clarijfuni, 
eluxerunt : iff  ,ut  nihil  de  Epijcopis  inferioris  nota  dicam  , quos 

Arianus  furor  , dum  celebrioribus fubvertendis  incumberet , in , 

fuis  jedibus  intaSos  relinquebat , Jlatim  a morte  Conjlantii  integra 
Concilia  catholicorum  Epifcoporum  in  Oriente  celebrata  funt , in 
quibus  de  lapforum  Antijlitum  receptione  traclaretur  . Tejlatur 
enim  epijlola  Synodalis  ex  Concilio  Alexandrino  fcripta  multos 
praclaros  Epifcopos  ex  Italia,  Agypto , Iff  Libya  bacdecaujfa  con - 
fiuxijjc  . <jj)ucd  fi  vero  ad  Occidentem  nos  convertamus , Ecclefia 
Catholica  non  obflantc  quacumque  Conjlantii  immanitate  velut  ta - 
bernaculum  Domini  in  Sole  pofitum  radios  fuos  in  Orientem  ujque 
fundebat . A Jam  ut  admirandos  illos  Epijcopos  ( Libcrium  primo 
proferre  debuifsct)  S*  Eufebium  Her  cell enfem , S.  Hilar  ium , 
Dionyfium  Mediolanenfem  pro fide  exules  pratermittam  , idem  ille 
Hilarius  conflantiam  Epifcoporum  Germania  prima , iff  fecunda , 
Belgica  prima  , iff  fecunda  , Lugdunenfis  prima,  iff  fecunda , 
pr o^inci a Aquitania  , iff  AJovempopulana  , iff  AJarbonenfis  , iff 
provinciarum  Britannia  miris  laudibus  pradicat , ufque  adeo  ,ut 
eos  dicat  mifsam  ex  Sirmienfi  Oppido  infidelis  fidei  impietatem  , 
non  modo  non Jufcepifse  , fed  etiam  nuntiatam  , Jignificatamque^s 
damnafse  , manfifse , iff  permanfiffe  ibi  innocentem , inviolatam- 
que  Religionem  , fidei  imperturbata , inconcuj'saque  formarn  quos - 
dam  etiam  Orientalium  Epifcopos  commovijse , Ex  quibus  omni- 
bus manifejlum  ejl  quant  faljum  fit  quod  diet's  ( Voeti ) Arianos , 
■applaudente  toto  terrarum  orbe , audivifse  Catholicos  . H#c  Janfc- 
uius . Confer  & dodifllmos  viros  Bofsuetiuin  in  laudata  collar, 
cum  Miniftro  Claudio;  Tournellium  de  Ecclcf.  q.3 . art.  4 , & Au- 

R 2 do- 


Digitized  by  Google 


132  Privilegia  Rom,  Pontifici 
dorcm  obfcrvat.  in  hift.  Ecclcfiaft.  D.  de  Fleuri  difscrt.  dc  Con-, 
cil*  Arimin. , & Seleucienfi . Hinc  fiquidem  ifthxc  carptim  dcli- 
bavimus . 

At  ajunt , rccodam  jam  a Calviniftis  crambem  obtrudentes 
Janfcniftx  5 maxime  vcro  duo  Audores  relati , primo  Rare  pro  fc 
contra  nos  S.  Gregorium  Nazianz. , qui  orat.  21.  Epifcopos 
omnes  afserit  paucis  cxceptis  tempore  Conciliorum  Arimin. } & 
Selcucienfis  in  haerefim  Arianam  prolapfos  : AY  perpaucos  > in- 
quit  , exceperis  , qui  vel  ob  nominis  obfeuritatem , contemptui 
habit  i fuerimt , vel  ob  virtutem  refit  terunt . * . omnes  tempori  ob - 
fecuti  funt . 2.  S.  Hilarium  , qui  lib.  de  Synodis  in  Oricn- 
tc  catholicam  fidem  extindam  pene  fuifsc  feribit , ac  paucis 
demtis,  rcliquos  Oricntis  Epifcopos  Arianam  impietatem  calculo 
fuo  comprobafse  : & lib.  de  Trinit.  omnes  ferme  Romani  Imperii 
provincias  hasrefi  Ariana  infedas  , inquinatafque  teftatur  • 
3.  S-AuguRinum  j qui  epift.  48  > nunepj.  ad  Vincentium  Ro- 
gatiftam  cap.  p.  paucos  fuifse  fatetur  , qui  conftanter  fidem 
adverfus  Arianos  defenderint  . 4.  Vincentium  Lirincn. , qui 
Comm,  capp >6,  & 7.  tempore  prxfatorum  Conciliorum  ab  Aria, 
no  veneno  penes  Orbcm  integrum  contaminatum  doletj  Adeo  uty 
inquit  j prope  cunftis  latini fermonis  Epifcopis partim  vi  y par  tint 
fraude  deceptis  caligo  qutedam  mentibus  tiffunderetur  » Paucos  vero 
fuifse  y qui  univerfum  jam  pene  mundum  fttva  repentime  hserefcot 
tempejlate  percuffum  ad  antiquam fidem . . . revocarunt . j.Thco- 
dorctum,  qui  lib.  2.  hid.  Ecckf.  cap.  21.  feribk  in  hxc  ver- 
ba : Alii  metu  percujfi  9 alii  fraude  indu&i fubferipferunt , ( for- 
mulas Arranx)  quotquot  vero  conf entire  his  recufarunt , in  ultimos 
Orbis  fines  relegatifunt , 6 . Socratcm,  & Sozomcnum  > quo- 
rum ille  lib.  2.  cap.  37,  ifte  vcro  lib.  4.  cap.  ip.  tradunt  poft 
Concilium  Arimincnjfe  Conftantii  Imperatoris  jufsu  formulam-* 
Arimincnfem  , cui  Epifcopi  illi  Syngrapham  appofucrant  , in 
omnes  Occidentis  Ecclcfias  fuifsc  diredam  , proculdubio  ut  fub- 
feriberetur  . 7.  S.  Hieronymuin  , qui  in  dialogo  adv.  Luci- 
fer. univerfum  Orbem  fc  Arianum  miratum  ingcmuifsc  poft  Ari- 
minenfem  Synodum  perhibec . 8.  Marcellinuin  > & Fauftinutn 
Presbytcros  , qui  in  libello  Impcratoribus  Vaientiniano  , Theo- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ARTICULUS  II.  PROLEGOMENON.  I33 
dofio  3 & Arcadio  oblato  au&ores  funt  Epifcopos  omncs  3 pau- 
ciflimis  cxccptis  , Arianae  haercfi  infando  illo  Synodorum  Ari- 
min.  3 & Seleucienfis  tempore  nequiter  nomen  dedifsc  . 9.  Au- 
xentium  Mediolanenfem  Epifcopum  s qui  apud  S.  Hilarium_> 
lib.  contra  cumdem  Auxentium  ad  Imperatores  Valentinianum  a 
& Valcntem  feripfit  paucos  fuifse  oppido  Praefules  , qui  formulae 
Sirmicnfi  non  fubfcripferint . 1 o.  Julianum  Eclanenfem  Epifco- 
pum  3 qui  apud  S.  Auguftinum  lib.  1.  oper.  imperf.  adv.  ipfum 
cap.  75.  afserit  confidentiffime  fub  Conftantio  omnempcneOr- 
bem  a fide  Apoftolorum  dilapfum  fuifse , ac  de  650.  Epifcopis  3 
vix  7.  inventos  3 qui  Deo  magis  3 quam  Impejatori  obediendum 
judicarint . 

Verum  enim  vero  quam  ifea  futilia5  ac  floccifacienda  fint>  li- 
quet quam  maxime  ex  his , quae  fubne&o , refponfis  . Nam  ad 
primum  reponoS.  Gregorium  loqui  eo  loci  de  a&is  poft  Pfeudo- 
Synodum  ex  551.  Epifcopis  Arianis  Conftantinopoli  an.360.  con- 
flatam  , quo  tempore  Patrcs  Ariminenfcs  , jam  fa&i  poenitentes 
ad  communionem  Liberii , &Ecclefia?  redierant , ut  conftat  ex 
epift.  a 1.  S.Arabrofii  , atque  ex  epift.  Concilii  Gallicani  an. 3 do. 
ad  Orientales  feripta,  de  qua  adeundi  S.  Epiphanius  ha»r.  73  , 
S.  Hilarius  lib.  de  Synod. , Phoebadius  lib.  adv.  Arianos  3 in  qua 
Epifcopi  Ariminenfcs  referuntur  Arianorum  fraude  dclufi , 8c 
dolis  circumventi  in  VJta  filentium  confenfifle  5 paulo  poft  tamcn 
ad  frugem,  re&amquc  fidem  redjifte.  Itaquc  ibidem  S.  Gregorium 
dc  folis  Orientalibus  Epifcopis  loqui  liquet ; imo  neque  de  om- 
nibus > feddumtaxat  de  aliquibus,  de  folis  fcilicet  decern  pro 
vinciis  Afianis  3 quas  Gregorius  Cappadox  Pfeudo  - epifeopus 
Alexandrinus  Arianus  divexabat , ut  conftat  ex  orationis  contcx- 
tu  , quo  narrat  ejus  nefarium  opus  fuiflfe  Synodum  Scleucienfem, 
ac  dein  Conftantinopolitanam  ex  50.  Epifcopis  Arianis  coadam. 
Pneterca  S.  Gregorius  Patres  Ariminenfes  ab  hasrefis  crimineeo 
loco  expurgatj  tamquam  qui  mentc  ncquaquam  prolapfi  fint , fed 
tantum  fubferiptione  intranfverfum  adi . Ad  fecundum  repono 
a Vinccntio  Rogatifta  S.Auguftino  olim  objedam  eamdem  S.Hi- 
larii  audoritatem , ut  cfficeret  in  paucis  Ecclefiam  poftc  integram 
mancre : cut refpondens  S. Doctor  epift.  ^8>  none  ^3.  cap.  id. ait 

aS.Hi- 


134  Privuegu  Rom.  Pontificj 

aS.  Hilarioid  di&um  de  folis  decern  provinces  Afiaticis  j fed 
neque  illas  omnes  Ariana  labe  infc&as  fuiflfe > inquinatafque  ; at- 
quc  itaintelligendum  S.Hilarium  jubet.Porro  decern  ilia*  provin- 
cial Afian*  nonnifi  tertiam  partem  Conftantinopolitani  Patriar- 
chatus  poftmodum  compofuerc  , Quod  fi  Romani  Imperii  provin- 
ces fere  omnes  Arian^  hasrcfcos  macula  contaminatas  dixit  S.Hi- 
!arius3id  accipiendum  ut  didtum  de  aliquibus  omnium,  ut  monent 
Logici  , non  de  omnibus  fingularum  . Ad  haec  S.Hilarius  lib.  ad- 
vcr.  Conftantium  Epifcopos  Semiarianos  in  Concilio  Seleucienfi 
Arianis  numero  fuperiores  longe  extitiffc  narrat  , nam  adc* 
rant  105;  Ariani  vcro  non  nifi  34.  juxta  Socratem,  autvix37. 
juxta  Sozomcnum , reliqui  1 5.  ex  ASgypto  orthodoxi  erant . 

Ad  tertium  rcfpondeo  juxta  S.Augufcini  fententiam  paucos 
quidem  fuifse  Epifcopos  , qui  viriliter  , ftrenue  , ac  conftanter, 
uti  S.  Athanafius , Eufebius , Hilarius  &c.  Nicacnam  fidem  de- 
fendcrent,  congreflique  cum  Conftantio  palam,  & publice  , ac  pro 
virili  parte  pro  Chriftiana  re  decertarent : at  non  etiam  paucos, 
qui  ex  animofincere  eidcm  adhaercrent , quamvis  corum  quos- 
dam  parvos  fcnfu  , alios  timidos,  aliquos  quoque  infirmos  fide 
nuncuparit . Paucos  demum  dixit  in  fide  firmiflimos  j non  ex  om- 
nibus , fed  ex  folis  decern  Afiae  provinciarum  Praefulibus  5 de— > 
quibus  fermo  illi  erat , & conccrtatio  cum  Vinccntio  Rogatifta* 
Ad  quartum  rcfpondeo  Vincentium  Lirinen. , ut  legenti  liquet , 
hyperbolice  locutum  fuifse  , atque  ita  ut  nedum  Epifcoporum, 
fed  fidelium  partem  maximam  in  haerefim  Arianam  prolapfam_» 
fuifse  affirmarc  videatur,  quod  turn  abs  fc  di&isnequc  bene  co- 
haeret  , ut  qui  perpetuus  eft  in  docendo  tres  efse  Catholic*  fidei 
cara&eres  , univeijitatem  , antiquitatem  , & confettjjonemi 
turn  contrarius  fit  ceteris  feriptoribus , iifque  ipfo  melius  res 
geftas  perfpe&as  habentibus,  S.  Athanafio,  quicit*  epift.  adiluffi- 
nian.  Ariminenfes  Epifcopos  ah  h*refi  excufat  } atque  prasl. 
epift.  ad  Jovinian.  Ariminenfes  Patres  longe  a ceteris  orthodoxis 
numero  fuperatos  feribit  : S.  Damafo  , &Synodo  Roman*  fub 
ipfo,  quiepiftola  Synodica  ad  Epifcop.  Illyrici  au&ores  funt 
Arimincnfibusfubrepcum  fuiflfe  , ipfos  nequaquam  inter  haereti- 
cos  habendos  , cognicaque  fraude  datam  fubferiptionem  re vocaf- 


Digitized  by  Google 


Vindicate  . Articulus  II.  Prolegomenon.  13^ 
fe  , & rcfcidiffe  : Oricncis  vero  s & Occidents  Epifcopos  partem 
maxiinam  Nicaenae  fidei  indivulfe  adharfiffciS.Bafilio,  qiii  epift.72, 
& 75.  ad  Neocaifareenfes,  vcl  ipfam  fidelmm  plebein  comparatio- 
nc  <y.nni  pofthabita  Arianos  Ionge  fuperaffc  feribit . Enim  vero  ex 
Chriftianis  plcbibus  Alexandria  j Confcantinopolitana,  Antio- 
chena  , Samofatena  3 Mediolancnfis  , Gallicana  5 Komana  &c. 
Arianis  invi&a  animi  fortitudine  Temper  in  faciem  reftitiffe  legun- 
tur  j ut  de  innumcrisMonachorum  turmis  fileam  3 qui  Arianam 
haerefim  deteftati  non  modofunt,  Ted  imo  cxertis  viribus  contra 
cam  dimicarunt : Theodoreto,  qui  lib.  3.  cap.  5,  & lib.  8.  cap.  r - 
refert  a militum  quoque  potiori  parte  veliiti  pro  arts  , focifquc 
pro  fide  Nicama  decertatum  5 ut  propterea  Joviniano  poft  Julia 
num  rerum  potientc  confcflim  milites  Nicasna:  fidei  teftimonium 
palam  > idque  prajclarum  exhibuerint : Socrati  lib.  2. cap.  22  , & 
Sozomenolib.  3.  cap.  12.  narrantibus ab  Occidente  univerfirru* 
Arianam  haerefim  anathemace  damnatam  > Oricntis  vero  partem 
maximam  fidei  Nicaenar  fuifle  retinentiffimam  . Ad  quintum  re- 
pono  Theodpretum  co  loci  agerc  de  Tolis  Epifcopis  Synodi  Ari- 
minenfis:  fubditvero  cap.  feq.  earn  formulam  ab  univerfis  veri- 
tatis  propugnatoribus  , ab  Occidentalibus  prasfertim  fuifle  repre- 
henfam  5 eaque  propterea  derc  a Damafo,  & Romano  Concilio 
cx  £0.  Epifcopis  collefto  exaratam  epiftolam  ad  Epifcopos  Illy- 
rtci , quam  lib.  2.  cap.  22.  exhibet . 

Ad  fextum  refpondeo  ex  Socrate  ,&  Sozomeno  id  unum  ex- 
tundi  Conftantium  juflifle  eqtiidem  , atque  tentaflc , ut  oranes 
per  Orbcm  , fi  fieri  poffet  > Arianae  formula*  adquiefeerent  > fed 
cafTo , irritoque  conatu  > ut  palam  fit  ex  perfecutione  earn  ob  retn 
( eidem  tamcn  non  ceflam  ex  fententia  ) ab  eodem  mota  in  Epif- 
copos , Clericos  5 Monachos  &c.  > de  qua  illi  citatis  Iocis  . Ad 
feptimum  repono  S.  Hieronymum  eodem  fenfu  effatum  , atque 
.Vincentium  Lirinenfem  , itaque  intelligendum  , atque  cumdem 
Vincentium:  five  uteumdem  explicat  Janfenius  in  cit.  Spongia , 
illis  S.  Do&or  fignificavit  ingcmuifTe  Orbem  impofturje  perduel- 
lium  Arianorum  3 & miratutn  effe  > quod,  ut  infra  explicat  9 
fine  confcientiahasretici  Epifcopi  Ariminenfes  ferrentur . Nam 
alioquin  ex  a&is  ipfius  Conciiii  Do&or  refert  Epifcopos  Ari- 


Digitized  by  Google 


1^6  PrIVILEGURoM.  PoNTIFICI 
minenfcs  Arianam  haerefim  cxccratos  . Ad  o&avum  refpondeo  ati- 
rcs  non  adhibcndas  Marceliino  > & Fauftino  , hominibus  Luci- 
fcriano  fchifmati  pertinaciflime  addi&is  , unaque  cum  Lucifcro 
ducc  Ariminenfes  Epifcopos  ut  hasrccicos  habcntibus  > imo  in_> 
Epifcopos  Catholicos  obloqucntibus  , eaquc  de  re  ab  eorumdem 
communione  fe  abftincntibus , quod  Ariminenfes  fententiam  re- 
vocantcs  in  communionem  recepifsent . Ad  nonum  repono  co 
minus  aufcultandum  Auxentio  homini  Ariano  , qui  , ut  re&t__> 
monuerunt  do&iflimi  Monachi  operum  S.  Hilarii  editorcs  > quo 
meliorem  caufsam  fuam  faccre*  » Ariminenfcs  Patres  Arianos 
non  modo  fecit  3 fed  imo  illorum  numcrum  ad  600.  evexit  j quan- 
do  non  multi  fupra  400.  juxta  S.  Athanafium , & Sulpitium, 
imo  juxta  Maximinum  Arianum  nonnifi  330.  fuerint . Ad  dcci- 
mum  refpondeo  Pelagianos,  oujns  gregis  homo  Julianus  crat  tcftc 
S.  Auguftiuo  loc.  cit.  5 non  fee  us  ac  Donatiftas  fuorum  paucita- 
tem  ex  praefumpta  Ecclefia*  defe&ione  tempore  Conciliorum  Ari- 
min. , he  Seleucenfis  defendiffe  . Aliunde  ctiam  Julianus  falfita- 
tis  apertiflimae  revincitur  j drwn  aiferit  fidentiflime  Patres  Arimi- 
nenfesfuifse  numero  ^5©  5 idcoque  Trinitatis  confdfionem  ne- 
gafsc  ) ne  Athanafium  audirent . Sed  ut  innui , id  ipfi  dicere  op- 
portunum  crat  > ut  fcilicet  Ecclefiam  pofse  dcficere  ex  majori  il- 
lo  Epifcoporum  afserto  numero  fpcciofius , &facilius  fuadcret . 
Hactenus  dc  prima  quazftionc  . 

Quod  ad  fecundam  pertinet,  quamvis  lapfum  Liberium  con- 
cederemus  ( id  enim  coricedendum  nullo  modo  ; neque  eum  ali- 
quando , aliquove  errore  fe  polluiffc  funt , qui  acriter  propu- 
gnant  ) lapfum  tamen  ckrafidei  ja&uram  contendimus,  invi&if- 
queargumentis  fuo  loco  promendis  ejus  fidem  ab  invidiofa  qua- 
cumque  haerefis  nota  expurgabimus . -Neque  tamen  ullo  modo 
lapfum. (quoquo  modo  vel  lapfus  pr;dem  fucrir5  vcl  non)  eumdem 
Liberium  , eoque  tempore  , eoque  in  errore  obverfatum  > quo 
Patres  Arimincn&s  , quin  imo  eor-um  lapfui  viriliter  obftitiffc  > 
utquc  lapfi  erige.rentur  , follicite  manumfuppofuifle  fuam  3 brevi 
calamo  eft  demonftrandum  . Ergo  Liberium  jam  biennio  ferme_j 
ante  Ariminenfis  Concilii  epocham  ,(  nam  Ariminenfis  Synodus 
an.  35^.  habitaeftj  Liberius  aucem  Eomam  an.  3 58.  reyerfus 

ab  exi- 


VlNDlCATA.  ArTICULUsII.  PROLEGOMENON.  137 
ab  cxilio  eft  ) quod  ab  fc  pcccatum  fucrat , ( fi  peccavit  rcvera  ) 
formulae  Sirmienfi  fubfcribendo  , emcndafle  , & poenitcntia  di- 
luifte  j adeo  ut  fidem  omncm  fuam  liberarit  5 imo  cumdcm  for- 
mulae ab  Ariminenfibus  fubfcriptae  confenfum  fuum  denegafsc  non 
modo,  fed  earn  magis  diris  omnibus  dcvovifle,  atque  poftrcmo  a&a 
Synodi  Ariminenfis  pravo  errore  illo  vitiata  & rcjecifle  prorfuss&: 
refcidifse  conftat  i.ex  ipfius  Liberii  decretis  adChriftifideles  an- 
no  362.  miflis  , quibus  Synodum  Ariminenfem  tamquam  errati- 
cam  5 & formulam  ibidem  fubfcriptam  tamquam  blafphcmam 
execratur  5 & reprobat  5 teftaturquc  Epifcoposj  qui  huic  Syngra- 
pham  adjecerant » ad  fanam  mentem  rcverfos  eamdem  anathema- 
te  damnafse  . Dcfiderantur  equidem  ifthaec  Liberii  decreta  5 ma- 
gnoque  rei  fuaedetrimento  , & bonorum  omnium  dolore  interje- 
re  ; at  eorum  meminit  S.  Siricius  in  epift.*  ad  Himerium  Tarra- 
conenfem  an.  385.  infcripta,  qua  afserit  Libcrium,  ut  erroris 
omnis  fe  expertem  , fideique  inviolabilis  invidlum  fe  afsertorem, 
ac  vindiccm  acerrimum  imiverfo  orbi  Catholico  oftenderet  , 
Ariminenfe  Concilium  obliterafse  , eaqtic  de  re  generalia  de- 
creta ad  Chriftifideles  omnes  direxifse  : Prima  , inquit  Siricius , 
pagin<e  tti£  fronte  fignafii  , bapti^atos  ab  impiis  Arianis plurimos 
ad  fidem  Catholicam  fejlittare  , iff  quofdam  de  fratribus  nofiris  eos- 
. dem  denuo  bapti^are  velle  , quod  non  licet , quum  hoc  fieri  fcf  Apo- 
Jlolus  vetet  , iff  Canonr.s  contradicant » tf  pojl  cafsatum  Arimi - 
nenje  Concilium  mifsa  ad  provincial  a veneranda  memorise  prade - 
ccfsore  meo  Liberio  generalia  decreta  prohibeant . Conftat.  2* 
ex  epiftola  Synodica  S.  Damafi  , & Synodi  Romanae  ex  Epifco- 
pis  90,  fub  ipfo  confe&ae  an.  3 69.  ad  Epifcopos  Illy rici  confcri- 
pta  5 quam  refert  Theodorctus  lib.  2 . hift.  Ecclef.  cap.  22  , ex 
qua  j quod  mox  dicebamus  , fatis  liquet  , fcilicet  a Liberio  dam- 
natam  Synodum  Ariminenfem  : fie  vero  legitur  : Neque  praju - 
dicium  aliquid  nafei  potuit  ( fidei  Nicaenae  ) ex  numero  eorum , qui 
apud  Ariminum  convenerunt , quum  conjlet  neque  Romanum  Epifi- 
eopum  3 ( Libcrium  ) cujus  ante  omnes  fuit  expetenda  fententia , 
neque  Vinccntium  (Capua num  ejufdem  Liberii  Legatum)  qui  tot 
annos  Sacerdotium  illibate  fervavit , neque  alios  hujufmodi  Jlatu* 
tis  confenfum  aliquem  commodafse  - Et  infra  . Perfpicit  igitur 
Pars  /.  S vejlra 


138  Privilegia  Rom.  Pontifici 
•vefira finceritai  hanc folam  fidem  , qua  Nic aa  auftoritatc  Apojlo* 
lie  a f undata fit , ijftdua  firmitate  tenendam  efse  . 

Conftat  3.  cx  legatione  Concilii  Lampfaceni  ad  ipfum  Li- 
bcrium  : fcilicet  ab  cxilio  jam  reverfus  Liberius  Semiariano- 
rum , & Macedonianorum  litteras  recipere  renuit , cofquc  com- 
munione  fua  cohoneftarc  dctredavit  > donee  Nicaenam  for  mul  am 
in  libello  propofitam  fe  profited  contcftarcntur  , uc  referunt 
S.  Epiphanius  hasr.  73  , S.  Bafilius  epift.  74.*  Socrates  lib.  4. 
capp.  ii)&i2.)  & Niccphorus  lib.  4.  cap.  60.  Id  prnsfeiverant 
procul  dubio  Epifcopi  Synodi  Lampfacena?  » fcilicet  rem  (ibi  re- 
de non  cefsuram  , ft  cum  Liberio  de  formula  fidei  Nicasnae  dif- 
ccptandum  fumerent , atque  ab  ejufdcm  confcflionc  > & fubficri- 
ptionc  abftincndum  apud  ipfum  contcnderent:  quare  ad  Liberium 
Legatisan.  $6 5 diredis  in  mandatis  dedere  , ne  a Liberio  de  fide 
difsentirent  5 fed  fidem  Confubflantialis  ratam  facerent , in  ea* 
quefide  cum  Liberio  fe  communicarc  faterentur:  nonnifi  haccc 
lege  Liberius  } atque  ca  qitoque  expreflfa , quod  anathema  nomi- 
natim  fidei  formula?  in  Conciho  Arimincnfi  rccitatae , utpote  Ni- 
casnn?  repugnanti  > dixiflent , eosdem  communione  lua  donavit  • 
Conftat  4.  cx  epiftola  cjufdem  Liberii  ad  Epiicopos  Orien- 
tals 1 fuo  , & Epifcoporum  Italia?  nomine  data  anno  3655  quam 
exhibet  Socrates  cap.  12  , qua  non  modo  ipfe  toto  oftio  ab  im- 
pado  errore  illo  alienus  oftenditur  , fed  imo  Ariminenfes  ipfos 
ad  frugem  receptos  , Arimincnfis  formulas  fubfcriptione__> 
rcvocata , ad  Nicasnam  ultro  citroque  adfpirafse  : Jguod  ita - 
que  , inquit  , omnes  Occidentis  Epifcopi  Aritninum  fuerant 
congregati  , quo  eos  Arianorum  improbitas  ob  id  coegerat  5 ut 
vel  perfnfione  quadam , vcl  ut , quod  verius  ejl  dicer e , mundane 
potentia  coafti  , quod  cautiffime  erat  in  fide  pojttum  toller  ent  3 aut 
oblique  negarent , nihil  eff'ecit  corum  •verfutia  • Nam prope  omnes 
illi , qui  Arimini  vel  ill  eft  i , vel  coafti  turn  fuerunx , rejipucrunt3 
iff  expofitionem  Ariminenfem  anathemate  condemnantes  Cathom 
lica  f iff  Apojlolica  fidei  Nicaa  diftata  fubferipjerunt , qui  iff 
nobifeum  conveni enter  Ariano  degmati  , iff  illius  difeipulis  ex  ani - 
mo fuccenfent . Ita  nc  vero  feripfifset  Liberius  , fi  in  codcm  atque 
Ariminenfes  errore  volutatus  fuilfet  ? Conftat  5.  cx  Orienta- 

lium  > 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  . ARTICULUS  II.  PROLEGOMENON.  I 3 P 
liumj  ScOccidcntalium  optima  dc  Liberii  reda  fide  opfiiione  : 
Nam  tefte  Socratc  loco  cit.,accepta  Libcrii  mox  laudata  e^ftola 
ad  Epifc.  Orientales  Legati  praefatae  Synodi  Lampfaccna?  Ski- 
liam  profedi  , ibique  coada  Synodo  cum  SiculisEpifcopis  fidem 
pariter  Confubjlantialis  profefli  funt . Orientales  vero  Epifcopi 
Liberii  epiAola  accepta  ad  omnes  Epifcopos  confubftantialitatis 
aflertores  Lcgatos  miferunt  oraturos  9 ut  omnes  Tarfum  Cilicia? 
convenientes  fidem  Nicamam  uno  animorum  confenAi  confirma- 
rent . Cui  tamen  Synodo  malis  Aiis  artibus  n.oram  texuit  Eu- 
doxius  . Sed  & anno  367.  Libcrius  Elpidio  Legato  in  Orientem_» 
miflo  , ut  Nica?nam  fidei  formulam  ab  omnibus  fubferibi  fatage- 
ret , idobtinuit,  ut  paulo  poA  a Synodo  Illyr iciana  ederetur 
decretum  in  ha?c  verba  : Nos  non  aliterfentimus  atque  duo  Con- 
cilia 3 quorum  alterum  jam  Roma  , alterum  habetur  in  Gallia : 
nimirum  unam^eamdemque  ejscntiam  efse  Patris , iff  Pilii , iff  Spi-> 
ritus  Sanfti  in  tribus perfonis  , hoc  cjl  in  tribus  perfeftis  kypojla- 
fibus . Decreti  huiufee  Illyricis  Epifcopis  S.  Dam  a Aim  audorem 
fuifie  iis  3 qui  affirmant,  non  obfifto  : negari  tan  en  nequit  iis 
etiam  decretum  collineaflfc  3 qua?  de  ChriAi  divinitatc  a Liberii 
Legato  Illyrici  acccperant . Tandem  in  Orientem  reduces  Legati 
a Lampfacena  Synodo  mifli , ea  de  re  a Synodo  Tyanenfi  an- 
no 3 tfp.recepti  funt,  quod  perlatis  Liberii litteris  oAendifient 
fe  a Liberio  communione  cohoneftatos  fuifle  , atque  fidei  Nicae- 
nae  formula?  illo  jubente  fubferipfiflent  • 

Conftat  6.  cx  S.  Athanafio  5 qui  apud  S.  Eufebium  Ver- 
cellenfem  in  Bibli.  PP.  in  epiftola  ad  Epifcopum  Hifpalcnfcm 
Liberium  laudibus  cumulat , quod  invidi  animi  conftantia  Ofio 
Cordubenfi  , qui  pra?varicatus  fuerat , reflitcritj  caquc  de  rc 
cumdem  acerrime  redarguerit  . A t ita  ne  egiflfet , fi  jam  in  crrorc 
cum  Ofio  3 efto  abfimili  3 verfatus  illc  eflet  ? fatis  ha?c  funto  : 
non  cnim  eft  cur  apertiifimo  in  argumento  diutius  tempus  tera- 
mus  . Quare  ergo  majorem  Epifcoporum  partem  a fide  defccifle  , 
atque  3 quod  pejus  eft  , a Liberio  uno  tempore  , unaque  fententia 
cum  Patribus  illis  in  fide  peccatum  effutire  Janfcnifias  depuduit? 
ita  fciliccty  utgeminato  atrociffimo  mendacio  > alterum  utroque 
pejus  fuperftrucrent , Ecclefiain  una  cum  Pontificc  errarc  pofle 


•140  Privilegia  Rom.  PontificicJc 
in  fide  ) atque  aliquando  errafle  . Qiiiun  imo  nedum  a Liberio 
minime  erratum  , fed  & citra  fidei  ja&uram  errafle  Ariminenfes* 
apertis  , invi&ifque  arguments  oftendant  Thcologi  de  fchola_> 
noftri , e quibus  provinciam  hancce  prjeclare  exhauferunt  do&if- 
fimi  Monachi  Bcncdi&ini  in  fragments  S.  Hilarii , quae  egregiis 
adornarunt  notis  , Natalis  hift.  Ecclef.  ad  fjrcul.  IV.difscrt.  33  3 
Tourncllius  dc  Ecclcf.  q.  3.  art.  4,  Gabriel  Antoine  tra<ft.  de 
SS.  Trinit. cap.  i.art.  5 , Cabafsutius  in  notit.  Ecclef.  faecul.IV. 
de  Concil.  Arimin. , Au&or  obfervat.  Theologic.>  hiftor.,  & critic, 
in  hift.  Ecclef.  D.  dc  Fleuri  difsert.  dc  ftatu  Ecclef.  fub  tempus 
Concil.  Arim. , & Scleuc.  tom.  1.  ad  ealeem  lib.  1 5,  &D.Laffc- 
teauEpifcopus  Sifterioncnfis  in  hift.  Conftit.  Vnigenitus:  nobis 
cnim  , qui  non  Epifcoporum  , fed  Romanorum  Pontificum  vin- 
dicias  adornamus,a  re  extra  inftitutum  noftrum3  jamque  fatis  a<fta 
abftinendumcft  3 fatius  arbitrati  5 fi  oftenderimus  illos  ceteris 
non  fuifsc  numero  majores  , neque  illis  adhaefifse  Pontificem,  ex 
quo  fit  3 quod  quamvis  illi  revera  a fide  defccifscnt  3 ( quod  nega- 
mus)  integra  maneretnihilominus  s &permanerct  Conciliorum 
gencralium  3 & Romani  Pontificis  ( a quo  , id  nunc  dicam  3 nam 
alio  loco  luculentius  dicendum  erit  3 ut  inter  ceteros  docetCa- 
nus  de  loc.  Thcolog.  lib.  5.  de  Concil.  > in  eadem  Concilia  ma> 
nant  vis  > & au&oritas  ) a fide  indeficientia  . Quibus  firmatis  pro. 
batur  Propofitio  fecundo  > atque  ita  inftauratur  argumencum  ex 
Conciliis  generalibus  5 ac  primo  ex  eelebratis  in  Ecclefia  Orien- 

tali  3 ut  fequens  indicat 

■ 

Ex  Nic&no  /.  , Sardicetijt  3 Conjlantinopolitano  L 

$.  L 

EX  Conciliis  Oecnmefiicis  20  ad  minus  in  Ecclefia  eelebra- 
tis ab  anno  325,  hoc  eft  Nicaeno  in  Orientali  3 ufque  ad  an- 
num 1 54*5  3 ideft  Tridentinum  in  Occidental! } conftat  Chrifti 
Domini  in  terris  vices  gcrere  > S.  Pctro  in  Romano  Epifcopatu 
fuccedercsEcclcfiajque  per  Orbem  diffuf^  vifibile  Caput  effe  Sum- 
mum  Pontificcm  ; eidem  in  perfona  S.  Petri  a Chrifto  Domino 

colla- 


Digitized  by  Google 


V IND1  C A T A.  . Art  1 C U L U S.  II.  JT.  I.  141 
collatum  Primatum  honoris  , au&oritatis , 3c  jurifdi&ionis > ejuf- 
demque  Primatus  appendices  veluti  cfle  , cum  in  fide  indcficien- 
tiam  , turn  in  Concilia  ipfa  Oecumencia  fupremam  poteftatem  : & 
probatur  primo  ex  Conciliis  generalibus  in  Ecclcfia  Graeca  cclc- 
bratis , atque  ex  iftis  primo  ex  Nicaeno  I.  De  numero  Nicae- 
norum  Canonum  controverfiacft  inter  Criticos  nondum  compofi- 
ta.  Nicaenos  Canones  non  amplius  ao.  a magno  illo  Concilio 
conditos  fuadent  momenta  ifta.PrimoColIe&orcs  veterum  Cano- 
num nonnifi  20.  commemorant . Ita  Ruffinus  in  fua  hift.  Ecclef.  j 
Theodoretus  lib.  2.  hift.  Ecclef.  cap.  30;  Gclafius  Cizicenus 
lib.  2.  cap.  31;  Dionyfius  Abbas ; S.  Ifidorus , & Hincmarus 
Remen.  epift.  ad  Hincmarum  Laudun.  2.  In  Canonum  Ecclefiae 
Orienta lis  codice  laudato  in  Concilio  Chalced.  a<ft.  11.  non- 
nifi 20.  recenfentur.  3.  Caccilianus  Carthaginenfis  Epifcopus , 
quern  conftat  Nicasnos  inter  Patres  confedifle  > in  Africam  rever- 
fus  20.  dumtaxat  attulit  , ut  conftat  ex  relatione  Concilii  Car- 
thaginenfis VI.  4.  Ab  Africanis  Epifcopis,  dum  exardefccret 
Celebris  ilia  S.  Zozimum  inter,  & Africanos  Epifcopos  contro- 
verfia  de  Appellationibus  , illo  affirmante  , iftis  dubitantibus  de 
decreto  a Nicaeno  Concilio  edito  de  Appellationibus  ad  SedenLj 
Apoftolicam  , rogati  AtticusConftantinopolitanus , & Cyrillus 
Alexandrinus  Epifcopi  20.  dumtaxat,  ut  conftat  ex  cit.  Con- 
cil.  VI.  Carthag. , ad  cofdem  tranfmifere  . 

Contra  veto  primo  . Canones  Arabici  vulgo  di<fti  Concilio 
Nicacno  attributi , quos  primum  vertit  Fancifcus  Turrianus  Soc. 
Jef. , & poftmodum  ex  Arabico  cxemplari  Abrahamus  Ecchel- 
lcnfis , in  verfione  Turriani  80. , in  verfione  Ecchellenfis  84.  re- 
cenfentur : funt  vero  Canones  ifti  magno  in  pretio  apud  Orien- 
tates omnes  Mclchitas , Armenos  , Maronitas , Graecos  , Jaco- 
bitas  , Neftorianos  , Cophtos  , Abifiinos  &c.  Quamquam  Cano- 
nes iftos  ad  unum  omnes  a Nicatno  Concilio  editos  putare  id  pro- 
hibet , quod  pleriquc  legitimis  Nicaenis  Canonibus  aperte  ad- 
verfentur : cujufmodi  eft  3^  , quo  Epifcopus  ALthiopicus  fubjici- 
tur  Alexandrino  , cui  tamen  Nicarni  Patres  limites  intra  ASgy- 
ptum  , Libyam  , & Pentapolim  fixerant:  cujufmodi  eft  37, 
quo  ordinatio  Archiepifcopi  Salaminas  in  Cypro  Antiocheno  ad- 

judi- 


14^  Privilegia  Rom.  Pontifici 

judicatur , quum  cx  Synodo  Ephefina  conftct  Epifcopos  Cyprt 
fubjc&os  non  Antiochcno,  fed  imo  fui  juris  extitifse  : cujufmodi 
eft  38.  inedit.  Ecchell. , feu  33.  in  edit.  Turriani,  quo  Epifco- 
pus  Hierofolymitanus  fubmovetur  afubje&ione  cujufque  Epif- 
copi  5 quum  tamcn  ex  Nicsna  Synodo  conftet  cum  Epifcopo 
Csfareenfi  fuifsc  fubje&um  . Quamobrem  verifimilimum  fit  Nics- 
nis  canonibus,  maxime  poft  Synodum  Chalcedonenfem,  pleraque 
additamenta  fafta  fuifTe  . Quamquam  abs  vero  quoque  non  abhor- 
reatex  plerifquc  decrctis,  nec  in  canones  relatis  temporum  fuc» 
cefsu  efformatam  fuifse  canonum  Arabicorum  maximam  partem. 
Porro  Canonum  Arabicorum  colleftionem  adornatam  a Jacobo 
Nifibcnfi  fan&itate  , &miraculis  celeberrimo  afserit  quidem  Ec- 
chellenfis,  fed  minus  verifimiliter:  nam  Jacobus  ifteConcilio  Ni- 
esno  interfuit  , Nicsnis  vero  genuinis  canonibus  nonnulli  ex 
Arabicis , ut  di&um  eft , adverfantur : & infuper  Patriarchs  no- 
men  legitur in  iifdem  canonibus,  quod  nonnifi  poft  Concilium 
Chalcedoncnfe  ufurpari  cspic . 2 . 

A Concilio  Nicsno  Canones  80.  conditos  fuifse  au&or  eft 
S.  Athanafius  in  cpift.  ad  S.  Marcum  Papam  , qua  poftquam  re- 
culifTet  ab  Arianis  a&a  Concilii  Nicsni  ab  fe  Alexandriam  ex  co- 
dem  Concilio  olim  alJatacombufta  fuifTe,  rogabat  Pontificem  , 
ut  adfc  tranfmitteret  o&oginta  canones  eo  in  Concilio  editos  , 
quorum  nullum  jam  erat  reliquum  exemplar  in  vEgypto  , Libya, 
& Pentapoli , co  quod  omnia  Ariani  flammis  dcleviffent . Au- 
tfor  etiam  eftS.  Marcus  Papa  refpondens  Athanafio  fc  diligenter 
conquifiviffc  in  Chartario  Romans  Ecclcfis  cofdem  canones 
o&oginta,  cofdem  a Nicsna  dein  Synodo  in  feptuaginta  reda- 
£os  ex  audographomanuferiptos  ad  ipfum  tranfmictcrc.  Au&o- 
rcs  funt  /Egyptii  Epifcopi  in  cpiftola  ad  S.  Feliccm  II.  Pontificem 
fic  enuntiantes: feimus  in  magna  Nicttna  Synodo  CCCXl^llL  Epif 
coporumab  omnibus  concorditer  ejje  roboratum  , non  debere  abfque 
Romani  Epifcopi  fententia  Concilia  cclebrari , nec  Epifcopos dam* 
navi , licet  bac}  & complura  alia  necejfarii  Synodi  capitula  fuerint 
ab  kareticis  quotidie  nos  infeftantibus  exujla  , nobijque  prarepta  . 
Quibus  referibens  Felix  id  ipfum  fatus  eft  , confirmavitque  Li- 
benus  epift.ad  ^Egyptios  cpifcop.Quoniam  vero  has  omnes  epifto- 

las 


Digitized  by  Google 


V IN  D 1CA  T A.  Art  1C  U L US  I I.  jT.  1.  143 

lasLibcrii,  Felicisj  Synodi  Alexandrine  ad  Feliccm , Atha- 
nafii  ad  Marcum  , & Marci  ad  Athanafium  , tamctfi  he  due  po- 
ftreme  probate  recens  fint  dodiflimo  Cavalcanti  lib.  7.  diflfert.2. 
Vindiciar.  Honorii,  ut  pura,  putaque  figmenta  rejiciunt  Baronius, 
Pagius , Cabafsutius  , aliiquc  viri  cruditi  , nolim  eis  robur 
aliud  adfcifcere.  3. 

Plurima  preter  illos  20.  Canoncs  decrcta  a Niceno  Con* 
cilio  edita  multis  modis  conftat.  Gelafius  Ciziccnus  lib.2.  cap. 3. 
ex  collcdionc  Dalmatii  Ciziceni  y cx  quo  neque  omnia  fe  refer- 
rc  ait  5 defcribit  novem  decreta  a Nicenis  Patribus  condita_> : 
I.  De  Chriftiane  vite  inftitutionc  : II.  De  Manuum  opcribus  : 

III.  Dc  Ecclefiaftica  Hierarchia  > & honeftate  Clcricorym : 

IV.  De  predicatione  laicis  interdida : V*  De  Grade  colla- 
tione  in  baptifmo  : VI.  De  Euchariftia  > & Sacrificio  Mifle: 
VII-  De  Chrifti  > & noftra  rcfurredionc  : VIII.  De  unica  Ec- 
clefia,  & fide  > extra  quam  non  eft  Talus  : IX.  De  Divina_r' 
providentia  , & predcftinatione  . In  epillola  Synodica  ejufdem 
Concilii  ad  Ecclefiam  Alexandrinam  nonnulla  alialcguntur  de- 
creta . S.  Ambrofius  ad  Vercellenfem  Ecclefiam  Niceno  decreto 
Digamos  a CIcro  arceri  Tcribit . S.  Hicroymus  prefat.  in  lib. 
Judith  hunc  librum  a Nicena  Synodo  inter  Canonigas  Scrip- 
turas  fuifle  connumeratum  affirmat . Dccrctum  de  non  celebran- 
do  PaTchate  die  14,  neque  ante  equinodium  vernum  a Nicenis 
Patribus  conditum  tcftantur  Concilium  Antiochenum  can.  1 j 
Conftantinus  Imperator  cpift.  apud  EuTebium  lib.  3»ejus  vitej 
S.  Athanafius  lib.  de  Synodis  Arimin.  > & Seletic.  , & S.  Epipha- 
nius  her.  69.  A jejuno  facrificiurn  ofFercndum  Concilii  Niceni 
nomine  ftatuit  Carthaginenfc  III.  cap.  48.  Rationcm  , ac  modum 
confcribendi  litteras  , que  olim  Canonice,  feu  Formate  dice* 
banturj  prefcriptam  a Patribus  Nicenis , quartim  exempla  ibidem 
exhibet,  teftatur  Atticus  Conftantinopolitanus  Epifcopus,  cujus 
relatio  extat  ad  calcem  Synodi  Chalcedoncnfis.  Concilium  Chal- 
cedonenfe  ad.  1 6 canoncm  6.  Concilii  Niceni  his  verbis  laudat: 
Ecclrjia  Reman  a Jemper  habuit  Primutum  . Unde  S.  Nicolaus  I. 
epift.8.  ad  Michaclem  Imp.  eumdem  canotiem  ex  Nicena  Synodo 
laudavic  : Si  injlituta  j jnquiens , Net  nee  Synodi  diligenter  in- 


i4i  Privi  legia  Rom.  Pontifici 

fpiciantur  , invent etur  profeHo , ^K/'a  Roman*  Ecccleji a nullum 
eadem  Synodus  contulit  incrementum  , fed  pot  ins  ex  ejus  forma  y 
quod  Alexandrin a Ecclejt*  tribuerat  particular  iter  , fumjit  cxem- 
plum  .S.  Julius  I.  epiftola  adOrientales  canoncm  3.CX  Concilio 
Nicajno  profert  , quo  omnibus  liccat  ad  Epifcopum  Romanum 
appellare  , eumdcmque  canoncm  cx  codem  Concilio  laudarunt 
S.  Zofimus  cpift.  ad  African.,  S.  Innocentius  I.  epift.  ad  Oriental- 
apud  Niccphorum  lib.  13.  cap.  323  & cpift.  ad  Viftorem  Carthag. 
5.  Caelcftinus  epift.  ad  African,  i S.  Leo  cpift.  24.  ad  Thco- 
dofium  Imp.  Thedoretus  vero  lib. 2.  cap.  4.  ad  Julium  appellaf- 
fe  S.  Athanafium  referens  ait  , ca  in  appellationc  S.  Athanafium 
•fe&atum  fuifle  Ecclefise  canoncm,  quemvero,  nifi  Nicsenum  j, 
quum  Sardiccnfcm  Synodum  ca  5.  Arhanafii  ab  Arianorum  jud  - 
cio  appellatio  ad  Julium  anccjerit  ? S.  Julii  inio  cpiftolam  ad 
Orientalcs  5 qua  Apoftolica:  Sedi  appellationis  jus  ex  canonibus 
Nicamis  vindicatur  , recitat  ipfemet  ctfi  paulo  alitcr  S.  Athana- 
fius  in  apolog.  2.  . Idem  Julius  cadcm  epiftola  alium  cano- 
nem  cx  Nicaeno  Concilio  depromit:  Non  debere prater fententiam 
Romani  Epifcopi  Concilia  celebrari . Eumdem  canoncm  cx  codem 
loco  laudarunt  S.  Damafus  cpift.  ad  Orientalcs  5 S.  Leo  I.  cit. 
cpift.  ad  Thcodof.  5 S.  Gclalius  tomo  de  vinculo  anathematis , & 
epift.  ad  Epifcop.  Dardan.  Nicephorus  lib.  9.  cap.  5 s Socrates 
lib.  2 . capp.  8 , & 1 73  Sozomenus  lib.  3 . capp.  1 o , & 1 1.  Mitto 
cpiftolas  Damafi  ad  Concilium  Mauritania*,  & viciflim  iftius  Con- 
cilii  ad  Damafum  , ne  criticis  cas  cxplodentibus  tamquam  fpu- 
rias  provocare  ftomaebum  vidcar . Quamquam  vero  geminos 
hofee  duos  canones  dc  jure  convocandi  Concilia  , & de  appella- 
tionibus  ad  Scdem  Apoftolicam  ex  Nicasno  Concilio  laudatos 
a Pontificibus  , & Patribus  cenfendos  fore  canones  Sardicenfes, 
qui  quum  in  codice  Romanae  Ecclefia*  fub  codem  titulo,  fub  quo 
•Nicaeni  legebantur,  continercntur:  ( nam  Sardicenfrs  Synodus  ap- 
pendix Nicajnae , ejufque  veluti  complcmentum  exiftimari  con- 
fuevit)>  cxindequc  faftum  fuerit , ut  Nicaaue  Synodo  adfcribc- 
icntur , emun&ioris  naris  cridcihodie  cenfeant , idque  verift- 
milinuim  arbicremur  , nil  tamen  prohibet,  quominus  cos  cano- 
nes  cx  decretis  aliis  Nicaena*  Synodi , a qua  alia  edita  tam  multa 
Gwdcin , produftos  fuifle  putemus.  Efto 


Digitized  by  Google 


V 1 N D 1 C AT  A . A R T I CU  L tl  S II.  JT.1.  I-f? 

Efto  igitur  multa  Nicaeno  Concilio  cx  Arabicis  canonibus 
afftita  accefserint : efto  multa  Nicaeno  Concilio  attribuantuE , 
quae  Sardicenfi  acccpta  referri  debeant ; conjicerc  tamen  prudcns 
poteft  multa  a Nicaeno  Concilio  decrcta  , quae  in  vulgatis  20.  ca- 
nonibus non  leguntur  : quotum  in  cenfum  probe  referri  pofsent , 
quae  turn  ex  conciliis  Arclatenfi  , Carthaginenfi , Narbonenfi  Tub 
Reccaredo  Rege  5 &Pu2iacenfi  II.  turn  ex  Pontificibus  Summis 
Innocentiol  , Leone  M.  , & Nicolao  I:  turn  ex  Galla  Placidia, 
Theodofio  Diacono  Alexandrino  , Gregorio  Turonenfi , Caro- 
lo  M. , Socrate  , Sozomeno  , & Pctro  Damiani  profert  , quin 
tamen  probet , fed  imo  dilucre  perinde  ftudetdo&ifs.  Chriftianus 
Lupus  difsert.  dc  Synodo  Nicaena  cap.  8.  quamquam  duos  prae- 
memoratos  a S.  Julio  canoncs  Eccleji a canones  a Theodore  to 
etiam  didos  iccirco,  quoddivina  inftitutionc  jampridem  in  Eccle- 
fia  obtinercnt,  alibi  obfervabimus  .Non  itaque  abs  vero  mul  turn 
aberrant,  qui  Nicaena  inter  decreta  adnumcret  , fi  non  quoad  ver- 
ba, quoad  rem  tamen,  canonem  Arabicum  39.  in  vcrfione  Turria- 
ni,  qui  lie  habet:  ///<?,  qui  tenet  Sedem  Roma  Caput  ejl,  & Princeps 
omnium  Patriarcharum , quandoquidem  ipfe  eft  primus , ficut  Pe- 
trus , cui  data  ejlpotejlas  in  omnes  Principes  Chriflianos  , omnes 
populos  eorum , ut  qui  Jit  Pi  car  ins  Chrijli  Domini  nojlri  fuper 
cnnftos  populos , cunClam  Ecclefiam  Chrijli  a nam , & quicum- 
que  contradixerit  a Synodo  excommunicabitur . Canon  44.  apud 
Labb.  tom.  2.  edit.  Vcnet. , qui  fic  cfFcrtur:  Potejlatem  habet 
Romanus  Pontifex  fuper  univerfos  Pa  triarc  has , quemadmodum 
habebat  Petrus  fuper  utiiverfos  Chrijlianitatis  Principes  , £j* 
Concilia  ipforum , quoniam  Chrijli  Vicarius  ejl  fuper  . . Ecclejias : 
&Canon  71.  in  vcrfione  Ecchellenfis , quo  appellandi  jus  a Con- 
cilio ad  Apoftolicam  Sedem  confimatur  : A/ec  debere  prater  afsen- 
fum  Romani  Epifcopi  Concilia  celebrari . Eifdem  Nicaeni6  de-cre- 
tis  adeenfendus  canon  a Concilio  Chalccdonenfi  ad.  1 6 . ex  Ni- 
camo  6 . laudatus  illis  verbis  Ecclefia  Romana Jemper  hahuit  Pri - 
matum  . Quod  fi , conftantcr  , ficuti  cum  multis  nuper  a dodifs. 
Berardi  pugnatum  eft , eontra  Tucrianum , & Ecchcllcnfem_» 
eNicaenorum  canonum  numcro  , & ccnfu  expungendos  omnino 
canones  Arabicos  pugnes , non  admodum  xepugnaverim  > modo 

Pars  /.  T non 


i4<*  Priv'ilegia  Rom.  Pontifici 

non  inficias  cas  canoncs  iftos  Orientalibus  univcrfim  probari  . Ex 
quo  fit>ut  quae  exNicarnis  Patribus  dctrahitur  au&oritas3ex  Oden- 
talis  Ecclelur  confenflionc  eifdeni  accedat . Certe  Nicaenos  Patres 
a Dionyfio  Papa  vocem  Ormufion , quae  tantum  Arianis  facellivit 
negotii , mutuaffe  , auSoreft  S.  Athanafius  lib.  deSynodis  . Ni- 
caenos  icerum  litres  Ro.nanorum  Pontificum  prae  oculis  habuifle 
prolatum  jam  judicium  in  edendis  decretis  dc  Pafchate  nonnifi  die 
a S.  Vuftbrc  condi&a  celebrando , atque  de  non  rebaptizandis 
haereticis  juxta  ftatutum  a S.  Stephano  verifimilimum  eft. 

, Au<5tor  obfervat.  Theolog.  hiftor.  cric.  in  hiftor.  Ecclefia  ft. 
D.deFleuri  lib.  1 1.  tom.  x.pugnat  a Patribus  Nicaenis  , quos 
putat  cxenplum  feftatos  Concilii  Arclatenfisl.  ex  univerfo  Occi- 
dente  collc&i  > a quo  dacis  litteris  Pontifex  geftorum  omnium 
certior  eft  fa&us^ogatufquemt  geftailla  confirmaret,quod  equi- 
* dem  excmplum  fequioris  aevi  Synodi  imitatarjugiter  funt  3 a Pa- 
tribus y inquam,  Nicaenis  S.Silveftro  adprccatum  de  Concilii 
approbationc  . Earn  in  rem  laudac  cpiftolam  apud  Labbeum  no- 
mine Nicaenae  Synodi  ad  S.  Silveftrum  > quam  Surius  e veteri  co- 
dice Ms.  Colonienft  excerptam  edidic  > quaeque  extac  item  in_> 
colledionc  Crcfconii : in  ea  vero  ftc  Iegitur  : 6)uidquid  auteni 
ccnjlituimus  in  Concilio  Nicttna  > prccamur  'vrjlri  oris  confortio  fir- 
metitr  . Promit  quoque  fragmentnm  > quod  apud  Labbeum 
tom.  2 . proftat  Synodi  Romanae  III.  Tub  S.  Silveftro  3 in  quo  Ni- 
caena  Synodus  ab  codem  S.  Silveftro  confirmata  Iegitur  . Verum- 
camen  mutuas  cpiftolas  cum  Synodi  Nicaenae  ad  S.  Silveftrum  » 
turn  S.Silvcftri  ad  Nicaenam  Synodum  , unaque  cum  prima  3 fe- 
cunda  > tertia  (quamquam  tertia  haec  Romana  Synodus  erudi- 
cis  nonnullis  , ac  nuper  do&ifs.  Blanco  de  polit.  , & poteft.  Ec- 
clef.  tom.  4.  pag.  554.  probetur  ) tertia  > inquam  , Synodo  Ro- 
mana Tub  S.Silveftro,  quas  primus  omnium  confixit  Iftdorus 
Mercator,  qui  circa  annum  619.  fuas  propalare  impofturas  coe- 
pit  , a quo  defumfere  ccteri , qui  cjufmodi  incaute  merccs  expo- 
fuere,  Hadrianus  I.  in  Capitul.  ad  Ingilramnura  i S.  Nicolaus  I. 
in  epift.  8.  adMichaeletn  •>  Luitprandus  Ticincnfts  , Burchardus> 
Ivo  > Gratianus  , ifthaec  , inquam  , omnia  fpuria  efte  » & fuppo- 
Gtitia  convcniunt  cruditi  Hincmarus  Remenlls  > Petrus  de  Mar- 

ca. 


Digitized  by  Google 


Vindicate.  Ar  ticulus  II.  if.  I.  147 
ca  , Chriftianus  Lupus  , Emmanuel  Schelftratius  , Labbeus  , 
Cabafsutius , iiterquc  Pagius , Natalis , Harduinus  » fexcenti- 
que  alii  3 iis  du&i  momentis , turn  quod  ea  omifit  Dionyfius  Ab- 
bas , qui  Roma:  Godiccm  canonum  adornavic , atque  incodici- 
bus  omnibus  veteribus  melioris  notae  dedderari  obfervarunt  Ju- 
ftellus  3 &Qucfnellus  : turn  quod  iis  in  Synodis  mentio  occurrat 
Photini  haerefis  damnata: , qua:  longe  poll  a primo  Concilio  Sir. 
miend  proferipta  eft  s Diaconorum  3 & presbyterorum  Cardina- 
lium  nomina  fequioris  longe  aetatis ; & baptifml  aS.  Silveftro 
Conftantino  collati  3 quod  quamvis  affirment  Baronins  , Binius, 
Labbeus  3 &Blanchinius  in  notis  hiftor.  ad  Anaftadum  Biblioth. 
Eufebium  explicans  de  facramento  Confirmationis  , baptizatum 
vero  Romar  a S.Silveftro  ex  Chronographia  Joannis  Mai  ala:  ferip- 
toris  Antiocheni  fub  Juftiniano  comprobans , negant  tamcn  Eule- 
bius  lib.  4.  vita:  Conft.  cap.  £4.  afserens  eumNicomcdia:  prope  > 
moriturum  ab  Eufebio  Nicomediend  baptizatum  ; S.  Athanadus 
lib  de  Synod,  s S.  Ambrodus  orat.  in  obitu  Theododi ; S.  Hiero- 
nymus in  Chron.;  Socrates  lib.  1.  cap.  35)  ; Theodoretus  lib.  1* 
cap.  32  > Sozomenus  lib.  2. cap.  32  j Caffiodorus lib.  3.  hift.  tri- 
partit.  > Geladus  Cizicenus  apud  Photium  cod.  88  j S.  Iddorus 
Hifpal.  in  chron. ; Chronicon  Alexandrinum  ad  an.  3 37  j & poft 
ipfos  jEneas  Silvius  in  dialogis  j Cardinalis  Cufanus  lib.  3.  Con- 
cordantiae  cathol^cap.  2 *,  Hcnricus  Valedus  not.  in  Eufeb. ; Per- 
ronius  apud  Tillemont.  annot.  65.  in  Conftant.  Magn.;  Hcr- 
mannus  Do&or  Sorbon.  obfervat.  ad  vitam  S.  Athanadi ; Pape- 
brochius  comm.hift.  ad  vitam  Conftantini  die  21.  Maji ; Noridus 
append,  ad  hift.  Donatiftarum  ; Pagius  crit.  Baronii  ad  ann.  324; 
Monachi  Benedict.  in  notis  ad  orat.  citat.  S.  Ambrodi  > Cabafsu- 
tius in  Cone.  Rom.  fub  S.  Silveftro  ; Natalis  hift.  Ecclcf.  ad  Sa:- 
cul.  IV.  difsert.  23  & & Sandinus  difput.  12.  Quare  hifee  incer- 
tis  monumentis  caufsam  s quam  ago , committere  vereor . Ce- 
terum  Synodo  Nica:nae  S.  Silveftrum  per  fuos  Legatos  praefuif- 
fe  , atque  decreta  ab  ca  condita  Sedis  Apoftolica:  calculo  com* 
probafse  3 alibi  oftendere  pretium  operis  crit : non  fecus  atque 
canone  6.  Romani  Pontidcis  Primatum  non  modo  3 fed  etianw 

Patriarchatum  agnitum  fuifse  3 & afsertum  . < 

T 2 Sar- 


148  Privilegia  Rom.-  Pontifici* 

Sardiccnfis  Synodus  habita  eft  an.  347.  Tub  S.  Julio  , fed 
non  fatis  apte  Nica»nae  appendix  habetur : quandoquidem  quum 
neque  utrique  iidem  Patrcs  interfuerint  3 neque  iidem  Legati 
utrique  praefuerint,  neque  fucrint  idem  Pontifex  > fub  quo  con- 
gregata  > neque  idem  tempus  , quo  utraque  cclebrata  , neque 
iidem  canones  ab  utraque  conditi , nefeio  propterea  quomodo 
fa&um  fit , nt  Eellarminus  lib.  2.  de  Rom.  Pontif.  cap.  25  , alii- 
que  port  ipfum  , Synodum  Sardicenfem  Nicamaf  appendkem  ap- 
pellent . Quamquam  co  quod  in  codice  Romans  Ecclefia?  fub  eo- 
dem  titulo  , atque  Nicama  legerctur , diftin&um  ab  ea  oecume- 
nicaj  nomen  non  obtinuit . Mulio  minus  eft  cur  cum  eodem  dica- 
tur  Sardicenfis  Synodus  partim  approbata,  & partim  reprobata  • 
Nam  etfi  ab  ea  Arianis  partibus  addi&i  Prajfulcs  rcceflerint,  nul- 
lum inde  praejudicium  Synodo  acceflit,  ut  propterea  ex  Ariano- 
rum  parte  , feu  ex  ipforum  rcceftii  eflet  reprobanda  . Oecumenica 
ergo  undequaque  fuit,  neque  dumtaxat  convocatione  , quod  con- 
cedit  Petrus  de  Marca  lib.  7.  de  Concord,  cap:  31  fed  etiam  cclc- 
brationc , &exitu,  quod  ille  negat . Nam  vel  a S.  Julio,  ut 
contendunt  Baronius  , & Lupus  , vel  faltcmde  S.  Julii  confcien- 
tia  ab  Impcratoribus  Conftante  , & Conftantio  , ut  arridet  magis 
Natali  hift.  Ecclef.  ad  Saecul.  IV.  diflert.  27,  ex  univerfo  Orbc 
convocata  eft  teftibus  S.  Athanafio  apolog.  2 » Severn  Sulpirio 
lib.  2.  hift.  b Vigilio  Tapfenti  lib.  5.  contra  Eutychet.  Socrate 
lib.  2 . cap.  zo;&  Juftiniano  in  Edi&o  fidci . Neque  vero  nonnul- 
lorum  Epifcoporum  ab  Synodo  fcceflio  efficere  potuit , ut  Syno- 
dus ab  oecumenical  gradu  excideret  , quandoquidem  ii  pauci 
crant , ac  non  amplius  80  , ii  abfquc  caufta  receflere  , iique  ha> 
rctici  r vel  ha?reticorum  fe&atores  . Ei  prazfuit  S.  Julius  per  Le- 
gatos  Acridamum  , & Pbiloxennm  Presbyteros , quorum  nu- 
mero  quidam  Ofium  adeenfent , quidam  abjudicant . Epifcopi 
rnterfucre  ingenti  numero  > qua  cx  Occidente  , & qua  ex  Orien- 
tc  : cx  Occidente  250.  juxta  Theodoretum  lib.  2.  cap.  7 , vel  cir- 
citcr  300.  juxta  Sozomcnum  lib.  3.  cap.  11  , & Socratcin  lib.  3. 
cap.  16:  cx  Oriente  76.  juxta Socratcm*  & Sozomenum  . S~Atha- 
nafius  in  apolog.  2.ex  Occidente  284.  adfuifle  refert , feilreet  cx 
Italia  7 8 > cx  Canalio  Italiae  14.9  ex  Galliis  34 3.  cx  Africa  3.6  > 

. . r . » ex 


Vl  N DI  C A T A . Art  1 C VLU  S II.  Jf.  I.  14  p 
«x  iEgypto  ?2  jex  Cypro  12  ; cx  Palaeftina  1 5 : adjicit  quampiu- 
res  cx  aliis  provinciis  convenitfe  Epifcopos  ex  Ifauria  > Pamphy- 
lia,  Lycia,  Galatia , Dacia,  Thracia,  Dardania,  Macedonia, 
Epyro  See,  adeoque  adfuiflfe  plus  minus  terccntos  Antiftites  cx 
provinces  35  , fubferipfifse  autem  praeterca  Epifcopos  344.  Vi- 
gilius  lib.  5.  adv.  Eutych.  38.  provincias  adnumerat,  quotum 
Praefules  Sardicam  ad  Synodum  convencrunt : cujus  locum  au 
ChifHetio  dctruncatum  reftituit,  & defendit  Lupus  difsert.  dc 
antiq.  Gallic.  Ecclef,  appell.  cap.32.  Scriprorcs  vitae  cum  S.Atha- 
nafii  > turn  S.  Pauli  Conftantinopolit.  apud  Photium  cod.  257. 
pc  rhibeni  Synodo  Sardicenfi  cx  Oricntc  adftitifsc  Epifcopos  7 6 ; 
cx  Occidente  fupra  300. , quod  poftremum  didum  accipi  debere 
vuh  Lupus  dc  Epifcopis  etiara  > qui  perinde  Synodo  Sardicenfi 
adhaeferunt  • t:  . 

Sardicenfcm  cquidem  Synodum  adverfarios  pafsam  aliquan- 
do  S.  Bafilium  Caefar. , Aurelium  Carthag. , Photium  , Sc  Auxi- 
lium  presbyterum  animadvertit  praelaudatus  Lupus  difsert.  de 
Synodo  Sardic.  cap.  6.  At  S.  Bafilii , Sc  Aurelii  odium  ex  fadi 
ignorantia  fuifse  profedum  > quia  nempe  illc  Marcellum  Ancyra- 
num  haereticum  hominem  a Synodo  Sardic.  abfolutum  aegre  fer- 
ret : ifte  veroeditum  a Sardicenfi  ConciLo  canonem  de  appell. 
ad  Apoftolicam  Sedem  prorfus  ignoraret . Photii  autem , & Au- 
xilii  exafperatum  ingenium  ferre  ncquivifse  , five  quod  can.  10* 
damnata  fuifse t Epifcopi  cx  laico  ordinatio  : five  quod  can.  2. 
Iranians  Epifcopis  ctiam laica  communio  fuifset  denegata.  Ca- 
nones  Sardiccnfes  tandem  20a  Gratis , a 1 a Latinis  recenfitos 
confcftim  ab  Ecclcfia  univerfa  rcceptos , quod  inficias  iverunt , 
(ed  perperam  , Petrus  deMarca  kb.  cic.  cap^  y , & poft  ipfunu 
Quefncllus , ante  Concilii  Trullanr  tern  por a ab  Ecclcfia  non  ap- 
probates au  turn  antes  , ofeendunt  Baronius , Perronius , Lupus, 
Natalis , aliique  . Dc  Ecclcfia  Oriental*  conftat  cx  Concilii^ 
Conftantinopol.  I.  in  Synod,  ad  S.  Damafumi  Chalcedonenft 
in  relat  Synod,  ad  Marcianum  Imperat.  *,  cx  Edido  Juftiniani  i 
nee  non  ex  Collcdionibus  canonum  Joarmis  Scholaftici  ? quae  fal- 
fo  praefert  Theodoreti  nomcn  ; Audoris  Synodic*  s Arfenii  Mo- 
nachi  > Alexii  Ariftini  \ Simconis  Logotbct*>  cx  NomocanonC- 

Pbo- 


IfO  P K r V 1 L E G 1 A R O M.  P o N T 1 n C ll 
Photii,  in  quibus  21.  canoncs  Sardicenfes  lcguntui . Dc  Ec- 
clefia  vero  Occidentali  conftat  ex  Codice  Rom.  Ecclefiae , quem 
vulgavit  Quefncllus  > ex  quo  canoncs  Sardicenfcs  fub  uno  codcm- 
quc  titulo,  acNicaenos  comprehenfos  laudarunt  S.Siricius  epift.  3. 
ad  Orthod.  > S.  Innocentius  I.  epift.  2 5*  ad  Synod.  Tolec. ; S.  Zo- 
fimus  cpift.  ad  African,  s & S.  Leo  M.  cpift.  ad  Theodofium_> 
Imp* ; ex  quo  efte&um  eft  > ut  promifeue  pro  Nicoenis  Sardicen- 
fcs allegarentur . Nonnifi  ergo  maximi  habenda  eft  Synodi  Sardi- 
cenfts  au&oritas . 

Quid  autem  de  Romani  Pontificis  privilegiis  non  praeclare 
dixit  , decrevit,  feripfit  ? Uno  aut  altero  verbo  id  omne  compre- 
hendam  , ut  rem  omnibus  compertam . Canone  3 , 4,  & 7.  itu 
edit.  Latinis  Dionyfii  , & Ifidori,  feu  can.  3,4  , & 5.  in  edit. 
Graecis  fcmel , & ter  ftatuit , ut  Epifcopus  quicumque  , undc- 
cumque  , a quocumque , quinimo  ab  ipfts  Conciliis  cujufque  ge- 
neris appellare  ad  Sedcm  Apoftolicam  poflet : ita  autem  appel- 
land  Epifcopo  fucceftorem  neque  a Synodo  fubftitui  pofTe  , do- 
nee Romanus  Pondfex  fentendam  protuliflet . Quibus  quidem 
canonibus  non  jus  novum  , ac  Ecclcfiafticum. tribu turn  , fed  jus 
antiquum^  aedivinum  a Chrifto  Domino  Pontificibus  collacum 
explicatur,  afleritur,  & comprobatur  , ficuti  par.  a.oftendcmus 
turn  teftimoniis  S.Juliil.  cpift.  ad  Orient,  > S.  Zofi mi  cpift.  ad 
African.  •,  S.  Leonis  cpift.  ad  Epifcop.  provinc.  Vienn. } S.  Gelafii 
commonit.  ad  Fauftum,  quod  S.Fclici  III.  tribuendum  efte  cenfct 
Cl.  Maffcjus,  & cpift.  ad  Epifcop.  Dardanisej  Vigilii  epift.  ad  Pro- 
futurum  j S.  Nicolai  I.  epift.  ad  Michaelem  Imp. 5 aliontmque  : 
turn  exemplis  appellationum , quae  turn  ante  Trullanam  Syno- 
dum  non  modo , fed  imo  ipfam  Sardicenfcm  } turn  poll  id  tem- 
poris  , omnique  tempore  ad  Apoftolicam  Sedcm  inter jedae  funt , 
ac  inter  alias  ex  Grazcis  Marcionis  ad  Clerum  Romanum , Sede 
vacantes  Valentis,  & Urfacii  ad  S. Juliam  I s S.Athanafii  ad 
«umdem  s Euftathii  Sebafteni  ad  Liberium  > Maximi  Cinici  ad 
S.  DamafumjS.  Cbryfoftomi  ad  S.Ionocendtim  I ; Helladii  Tar- 
fcnfis,  & Euthcrii  Tyanenfis  ad  S.  Sixtum  III  } Eutychetis  ad 
S.  Lcontm  3 S.  Flaviani  adeumdem;  Iheodoreti  ad  eumdenu* 
S.  Leonem  5 Joannis  Talajae  ad  S.  Fcliccm  III , Stephani  Larif- 

fenfis 


Digitized  by  Google 


Vindicate.  Articulus  II.  Jf.  I.  15*1 
fenfis  ad  Bonifacium  II  •>  Joannis  Lapfenfis  ad  S.  Vitalianum  j Ha- 
driani  Thebani  ad  S.Gregorium  M.-Macarii  Antiochcni  ad  S.Aga- 
thonem » S.  Igaacii  Conftantinopalitani  Epifcopi  ad  S.  Nico- 
laum  I.  Ex  Latinis  vcro.Fcliciflimi , &Fortunati  adS.  Corne- 
lmnuBafilidis  Emeritenfis  ad  S.Stcphanum  I;  Casciliani  Carthag. 
ad  S.Mclchiadem  s Pelagii  ad  S.  Inaocentium  I i Caeleftii  ad  S.Zo. 
fimum  > Chclidonii  ad  S.  Lconcm  j Lupicini  ad  cumdcm  i Con- 
tumeliofi  ad  S.  Agapetum  •,  Salonii , & Sagitarii  ad  Joanncm  III  v 
Januarii , & Stephani  ad  S.  Gregorium  M i $.  Wilfridi  ad  S.Aga-* 
thonem  j Aldrici  ad  Gregorium  IV  % Vulfadi  ad  S.  Lconcm  IV 
Rochadi  ad  S.  Nicolaum  I ; Hincmari  Lauduncnfis  ad  Hadria- 
numll;  S.  Thomas  Cantuarienfis  ad  Alcxandrum  III  j plurhim- 
que  aliorum  , atque  practerea  Clcricorum  > dc  quorum  cauflis 
etiam  in  prima  inftantia,  ut  ajunt , Summi  Pontifices  cognovc-' 
runt , ut  eo  loci  lato  calamo  planum  facicmus  . 

Intcrca  quantum  nunc  intcrcft , ac  prctium  operas  patitur , 
Sardiccnfes  canoncs  ab  iavidiofa  > finiftraque  quorumdam  intcr- 
pretationc  > quosefle  in  Pontifices  Romanos  parum  aequos  per- 
fpe<ftumeft>  vindicare  > fuoque  loco  ftabilirc  juvat . Petrus  de 
Marca  dc  Concord,  lib.  6 . cap.  9 y poftquam  a Pontificibus  Ro- 
manis appcllationes  a Mccropolitanorum  judici®  ad  Apoftolicam 
Scdem  introdu&as  fuifle  fcripfiflfet , & lib.  7.  cap.  2.  can.  15; 
Concilii  Antiocheni  an.  341 . decretum  fuifse  , ut  fupremum  fo- 
rce Concilii  provincialis  judicium  , a quo  nullus  amplius  appel- 
Jationi  ficrct  locus  3 ( qui  quidem  canon  alibi  ad  incudem  revo- 
cabitur  ) affirmafsct>  canonc  3.  Sardicenfi  Pontifici  nonnifi  rc- 
vifionis  judicium  , aut  jus  delatum  fuiffc  contcndit . Poft  Petrum? 
de  Marca , Richerium  > & Launojum  , eamdem  in  opinionem  pc- 
dibusjmamibufque  defeendunt  Dupinusde  antiq.  Ecclciiae  difcipl. 
diffcrt.i,  Quefnellus,  & Duguct  Conferences Ecclejiajliques diflcrt. 

cujusinterpretatio  au&ori  Epitomes  hift.  Ecclef.  gallice  in- 
feriptae  Abrevc  del’  HiftoireEccleJiaJlique  tom.i.  edit.  Colon.  anno 
175a.  art.  1 3.  n.  7.  arrifit>  nec  ab  ca  ablufit  Gerbafius  de  Antiq.y 
& major.  Epifcop.  cauffs . Igitur  juxta  ipfos  illiufmodi  jus  a Sardis 
cenfi  Synodo  Pontifici  Romano  collatum  nuperum , novumque 
eft  j nec  tamcn  Synodorum  provincialium  juri  dctraSum  ab  ca 
>:  • dicen- 


««  • 


l$l  PrIVILEGIA  RoM.  PoNTIFICl 
diccndum  , fiquidem  revera  appellandi  jus  a Conciiio  provincial! 
ad  Romanum  Pontificcm  non  indu&um  lit , fed  folummodo  jus 
rcvifionis , five  recognolcendi  de  judicio  ita  lato  , iftudque  vcl 
confirmandi,  vel  r.cprobandi : neque  vero  id  juris  abfolutum  5 
fed  limitationc  , cerraquc  legeadhibita  > ideft  ut  allegationibus 
hinc  , illinc  adduccndis  rite  perpenfis  , non  quidem  finitivam  fen- 
tentiam  proferret  Pontifcx  > fed  cauflam  iterum  dignofeendam  , 
ac  dijudicandam  Epifcopis  provinciae  dimitteret . Id  liquere  ex 
can.  7.  ejufdem  Sardicenfis  Concilii , liquere  feilicet  Pontifici 
baud  licitum  effe  de  Synodi  provincialis  judicio  judicarc,  neeju-f 
dicium  iftud  refcinderc  , nec  judices,  ut  libuerit  > judicii  jam 
lati  revifores  defignare  . 

Quam  vero  a vetcri  Ecclefia?  do&rina , & difeiplina  inter- 
pretatio  ifta  alicna  fit , & aberret , part.  2 , ubi  de  jure  appcllat. 
ad  Pontificem  agendum  erit  , palam  fict . Imprefentiarum  ut  il- 
lud  praeteream,  quod  , ut  max  innui , privilegium  iftud  divino  ju- 
re Pontifices  fibi  jugiter  .vindicarunt  : illud  praeterea  , quod  vcl 
Fleurius  animadvertitj  Sardicenfi  huic  canoni  locum  fcciffe-j 
S.  Athanafii  ad  $.  Julium  a judicio  Synodi  Tyriae  appcllationem  , 
in  qua  quidem  fummo  jure  a S.  Julio  judicatum , refcifTumque  Sy- 
uodi  judicium  , fuo  loco,  quo  alia  quoque , & quam  plurima  ejuf- 
modi  appellationum  exempla  perfequemur , faciam  palam  . Cer- 
te  eumdemmet  canonem  Sardicenfem  7.  in  edit.  DionyfiiExigui, 
5.  in  edit.  Grajca  -Gentiani  Hcrveti , quern  fibi  praefidio  elfe  pu- 
tant , obefle  magis  mox  oftendo  . Enim  vero  eo  canone  ftatui- 
tur:  a , quod  Epifcopus  aSynodo  damnatus,  fifententiae  Rare 
nolucrit , Romam  Pontifici  fieri  bat  j ut  renovari , ret  radar  ique 
alia]  in  Synodo  judicium  jubeat : a , quod  Romanus  Pontifex  ju- 
dicet  nura  renovandum  fit , retra&andumque  judicium : 3 > quod 
fi  judicaverit  renovandum  judicium , judices  det  , aut  in  pro- 
vincia,  aut  ex  provincia  : 4,  quod  fi  e re  efle  isexiftimarit  > 
Legatos  fuos  ad  fecundum  judicium  dirigat . Qua?  qua?fo  quid 
aliud  praeferunt  apud  a?quum  return  a*ftimatorem  , quam  quod 
contendimus > feilicet  canone  Sardicenfi  aflertum  Scdi  Apoftoli- 
eje  fupremum  appellations  jus  ? ejufmodi  enim  juri  nihil  officit , 
quod  judex  uum  re tra&andum  judicium  fit  dijudicet:  quod  ju- 
dex 


Digitized  by  Google 


f 


Vindicate.  Articulus  IiJ.I.  iff 
dex  alios  judiccs  dclcgct : quod  judiccs  in  provincia  , vcl  cx  pro- 
vincia  deligat , utpote  quibus  maximc  perfpc&a  caufla  fit , ac  fi- 
nicndar  cauffie  Tint  praefto  : quum  id  omnc  , idquc  quam  maximc  , 
quod  a latere  Lcgatos  dirigere  in  poteftatc  ipfius  fit  pofitum , ni- 
hil aliud-prarfcrat , quam  jus  appellationem  rccipiendi } aut  res- 
puendi  > atquc  jus  de  primo  judicio  judicandi , illudque  aut  pro- 
bandi , aut  reprobandi : multo  magis , quod  eodem  canone  7. 
Sardiccnfi  turn  in  verfione  Dionyfii  latina  , quae  aliis  ell  anteferen- 
da  j quum  Sardicenfes  canoncs  latinc  editi  fiot , turn  in  verfione 
Grasca  Gentiani  Herveti  appellations  vocabulum  adhibetur  . 

Practerca  hoc  revera  Patribus  Sardiccnfibus  infcdifTc  confi- 
lium  fit  manifeftiflimum  ex  altero  capitcrtibi  egregium  de  Romani 
Pontificis  Primatu  teftimonium  perhibent : in  cpiftola  fiquidem 
Synodica  ad  S.Julium  apud  S.  Hilarium  in  fragmentis  hacc-ha- 
bent Hoc  enim  optimum , iff  congruent  ijji mum  ejfe  videbitur  > 
Ji  ad  Caput , idejl  ad  Petri  Apofloli  Scdcm,  de Jingulis  , quibujque_j> 
provinciis  Domini  refer  ant  Setter dotes  . Ad  haec  Theodore  tus 
lib.  2.hift.  Ecclef.  cap.  8 •,  Sozomenus  lib. 3.  cap.  12  ; & Vigilius 
Tapfenfis  lib.  5.  contra  Eutych.  au&ores  funt  a Patribus  Sardi- 
cenfibus  fidei  formal  am , apprime  quidem  Nicarnx  confonam  , 
fed  verbis  expiicatiorcm,  exaratam  : veritos  v^ro  , ne  ea  dere  in 
crimen  vocarentur  , fcripfifce  ad  S.Julium  3 operis  , & confilii 
eum  ccrttim  facientes  > auippe  intelligebant  fine  Julii  confenfu 
novam  cudi  fidei  formulam  non  liccre  : Eodem  tempore  , feribit 
Sozomenus  > aliam  fidei  formulam  ediderunt } pluribus  quidem 
•verbis  feriptam , quam  qua  in  Concilio  Nicano  edit  a fuifset , fed 
tamen  eamdem  complement  cm  Jententiam  , iff  verbis  non  multum 
ab  ilia  dijerepantem  . Ad  extremum  Ofius  , iff  Protogenes  veritiy 
ne  quibufdam  viderentur  ciecr eta  Concilii  Nicteni  innovari , ferip- 
fere  ad  Julium , iff  tejlati  Junt  Je  ilia  quidem  rata  habere  , Jed 
quo  facilius  intelligerentur  > eadem  pluribus  verbis  explicajse  , eo 
conjilio , ne  Arianis , qui  brevitatc  formula  fidei  in  eo  Concilio 
edit  a abutebantur  , facultas  ex  verbis  daretur  imperitos  in  abfur- 
dam  aliquam  opinionem  rapiendi  . Verum  quia  ifta  fidei  profeflio 
Sardicenfis  cruditis  fufpc&a  eft  , co  quod  Synodus  Alexandrina 
anno  362,  fiib  S.  Athanafio  epift.  ad  Antiochcnos  negat  aSyno- 

Pars  /,  V do 


Digitized  by  Google 


i?4  Privilegia  Rom.  Pontjfici 

do  Sardicenli  ulluni  editum  fidei  exemplar , idcmque  confirmac 
S.  Eufcbius  Vcrcellcnfis  fubfcriptione  fua  ci  adje&a  epiftolae  , 
nolim  ex  inccrto  monumento  Pontificum  Romanorum  caufsae  , 
quam  ago  , patrocinium  quanrere . Confer  Chriftianum  Lupum  in 
fcholiisad  can.  3.  Sardic.3  ubi  Theodorttm  Balfamoncra  , Geor- 
gium  Cedrcnum  febifinaticos  homines  canonem  3.  Sardicenfem 
finiftre  interprctanccs  de  appellationibus  ad  Roman.  Pontificcm 
tanquam  Patriarcham  a folis  Occidentis  Epifcopis  ejufdcm  juris- 
di&ioni  Patriarchies  fubje&is  interponendis,  teftimoniis  jcxcm- 
plifquc  ab  Ecclcfia  Oricntali  defumtis  rcfellit  3 & refutat . 

Ex  ConcilioConftantinopolitanol.anno  381  .Aib  S.Damafo 
celebratoad  Romani  Pontificis3  quibus  dc  agimus, privilegia  vin- 
dicanda egregia  exccrpcre  eft  argumenta.  i.Enim  vero3quum  pa«- 
lo  ante  definiviffet  S.  Damafus  Patri , Filioquc  Spiritum  San&um 
dfe  confubftantialcm  3 Concilium  in  Illyrico  anno  3 67 • celebra- 
tnm  religioni  duxit  a Pontifice  definitis  ftare3  integreque  adquic- 
Icere  : A hs  non  aliter  , ajentes  antiftites , fentimus  atqiie  duo  Con- 
cilia. j quorum  alterum  jam  Rome  5 alter  urn.  habetur  in  Gallia  9 
nimirum  imam  3 eamdemque  ejfentiam  ejje  Patti s3  tf  Pilii}  id  Spi - 
ritus  Sancti  in  tribus  perfonis , hoc  eji  in  tribus  per  fed  is  kypofta- 
Jlbus  . Quibus  poftremis  verbis  fat  fignificarunt  vocem  hypojlajis 
pro  perfona  a S.  Damafo  affumtam  fc  ample&i . Ncc  abfimili  fibi 
agendum  ratione  Orientales  Epifcopi  exiftimarnnt : vixenim  ac- 
cepto  cpiftolarum  a S.  Damafo  in  Romana  Synodo  elucubrato 
cxemplari , quo  a Pontifice  Ariani  > Macedoniani , Apollinaii* 
ftae  9 harumquc  fimiles  peftes  anathemate  percellcbaatur  > fidei- 
que  formula  ad verftts  has  hsrefes  prsferibebatur  a quam  legere 
eft  apud  Theodorctum  lib.  5.  cap.  10. 3 confeftim  Antiochian  an. 
378.  congregati  eidem  fyngrapham  adjicere  fuam  officio  9 ac  re- 
ligioni  duxerunt  3 fcilicet  Meletius  Antiochcnus  Epifcopus  > Me- 
tropolitan alii  fex,  aliique  146.  Epifcopi  hifee  verbis  > ut  habetur 
in  colictSh  Roman.  Holftcnii  parr.  1.  Confcntio  omnibus  fupraferi - 
ptisi  id  ft  quis  prater  hac  fentit3  anathema  fit . Quid  imo>  quod  ut 
ex  Sozomeno  lib. <5.  capp.i  o3  11^11,  five  22.  edit.  Valcfti  ob- 
fervavit  etiam  Illuftrifs.  Boffuetius*  Macedonian!  ipfimet  Spiri- 
tus  San&i  Divinitati  infefti  > fibi  nihilominus  qtiicfcendum  S.  Da- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  II.  /.I.  If? 
mafi  definitioni  duxerunc  ? Vtpote  , inquit  Sezomcnus  , contro - 
•nerfia  judicio  Romanae  Ecclrfiae  terminate  , finguli  qttievere  , # 
tfiutflio finem  accepifse  vidcbatur.  a . Quia  vcro  poftea  pace  abrupta 
Maccdoniani  non  modo  non  conticucre  , fed  titrbas  imo  majorcs 
cicbant  , adftipulatique  iis  Apoliinarifta*  turbabant  omnia,  fufde- 
que  cunda  agebant , atqne  hinc , & iiiinc  ingen tib us  ja&ari  pro- 
cellis  Nicaena  tides  non  detinebat , pxrtium  efle  fuarum  duxit 
S.  Damafus  coado  Concilio  quasftionibus  finem  imponere  , Ni- 
carnamque  fidem  in  tuto  collocare  . Ergo  Epifcopis  Grxcis  , La- 
tinifquc  diem  dixit , quo  Rom*  confifterent  Synodum  celebratu- 
ri.  Pracfto  fucrc  Latini : Grace i,  qui  Conftantinopolim  fimul  con- 
vcncrant,  datis  ad  S.  Damafum  iitteris,  diredifquc  legatis  moram 
fuam  excufarunt , fcilicct  ob  fuarum  Eccltfiarum  diferimen  in 
Oricnte  detentos  Romano  Pontifici  obtemperatum  fc  proficifci 
non  poffe  . Lcgcre  eft  hafee  epiftolas  apud  Theodorctum  lib.  5. 
cap.5»squibus  id  quoque  tignificant  Conftantinopolim  fc  convenif- 
fe  juftos  littcris  a Pontificc  fuperiori  anno  ad  Imperatorem  miffis  : 
Convener  amus  apud  Conjlantiuopolim , inquiunt , ad  lift  eras  1 Rcvt- 
rentia  vefira  fuperiori  anno  pofi  Concilium  Aquilejenfe  ad  Rcligio- 
JiJftmum  Imperatorem  Theodojium  mifsas . Ex  quo  corruit  eorum 
aflertio  > qui  inconfulto  S.  Damafo  Conftantinopolitanum  hocce 
Concilium  ab  Imperatore  indidum  contendunt . Agnofcebant 
ergo  dubio  procul  Damafi  Primatum , eique  jubenti , vocantique 
obediendum  fibi  efte,  & obfequendum  : obcdicrc  vcro,  reque  ipfa 
obfequti  funt  S.  Paulinus  Antiochcnus  , & S.  Epiphanius  in  Cy- 
pro  Epifcopi  > utaudoreft  S.  Hieronymus  cpift.  27.  ad  Eufto- 
chium  . Exindc  vcro  liquet  in  errorem  a Theodoreto  lib.  5.  cap. 
8.  raptum  C'outantium  , dum  in  monito  pratvio  ad  epift.  Synod. 
ConciLConftantinopolitani  cenfuit  Orientales  Epifcopos  ob  pri- 
vata  negotiaConftantinopolim  convenifle:  fiquidem  in  vim  Syno- 
diese  a S.  Damafo  dired*  convenifse  iptimet  in  Synodica  indicata 
apertiflime  profitenuir . Etfi  vero  , ut  Baronio  vifum  eft  , ad  fa- 
ciendum fucum  ab  Orientalibus  Synodica  ilia  compofita  fuerit , 
ex  ca  tamcn  conftat  parendi  Romano  Pontifici  onus  ab  Orientali- 
bus , vel  re  parerc  renuentibus  , agnitum  , & affirmatum  . 

Concilium  egere  ergo  Conftantinopoli  Grxci  ad  150.  Epi- 

V a fco- 


i5<$  Privi  legia  Rom.  Pontifici 

fcopi . Inicio  gcneralc  non  fuit 3 quia  nec  a S.  Damafo  congre- 
gatum  3 ut  nonnullis  placet , ncc  ei  S.  Damafus  per  Legatos  prae- 
fuit : ea  de  re  Oecumenicum  non  audivit , nec  ab  Occidental! 
Ecdefia  receptum  eft,  donee  S.  Damafi  calculocomprobaretur  : 
unde  Epifcopi  Italia:  epift.  Synodica  ad  Theodofium  Concilio 
huic  Conftantinopolitano  profedo  3 & palam  refragati  funt  3 ita 
enim  fcripfcrc  : Ns  igitur  in  Synodo  ea  3 qua : totius  orbis  Epifco - 
pis  videbatur  ejfe praferipta  3 nihil  temere Jlatuendum  efse  cenfui - 
mus  : at  eo  ipfo  tempore  3 qui gcneralc  Concilium  ( fic  vocant  Ro- 
manum  a Damafo  an.  380.  cclebratum  ) declinavcrant  3 Conjlan - 
timpoli  qua  gejfifse  dicuntur  ? Nam  quum  cognovifsent  ad  hoc  par- 
tium  venij sc  Maximum  3 ut  caujsam  in  Synodo  ageret  fuam  ■> 
quo  etiamfi  indicium  Concilium  non  fuifset  Sc.  Ea  ctiam  de  re__> 

5 Damafus  illud  pro  oecumenico  non  habuiflet,  iccirco  praefertim 
quodipfe  epift.  ad  Orient,  apnd  Thcodoretum  lib.  2.  cap.  22* 
Ariminenfe  cxploferit , quia  Romani  Pontificis  non  fuifset  fen- 
tentia  expedata  , neque  ejufdem  Pontificis  Legati  interfuifsent . 
Interea  , ut  mea  nunc  intereft,  eodem  in  Conftantinopolitano 
Concilio  can.  5.  conftitutum  eft  circa  Tomum  Occidentalium  eos 
recipiendos  , qui  Antiochiai  unam,  camdcmque  efte  Patris  3 Filii> 

6 Spiritus  Sandi  Divinitatem  confe/fi  fuerant . Occidentalium 
autem  Tomi  nomine  fidei  formulam  defignatam  a S.  Damafo 
adornatam  > fubfcriptamque  ab  Antiochena  Synodo  anno  378* 
rede  admonent  Valcfius  in  not.  ad  cap.3.  lib.i . hift.  Theodoretis 
& Bahizius  in  colled,  ad  an.  377.  Nec  a Valefio  > & Baluzio  mul- 
tum  abludunc  Baronius  , & Pagius  : fiquidem  inter  cos  tota  in  eo 
ilea  lis  fits  an  in  Synodo  adverfus  Arianos  3 Macedonianos  , & 
Apollinariftas , an  magis  in  Synodo  adverfus  Auxentium  habita 
ca  demum  a S.  Damafo  fidei  formula  fuerit  elucubrata  , direda- 
que  ad  Paulinum  5 ut  legitur  apud  Theodoretum  , five  potius  ut 
oblervarunt  eruditi , ad  Acholium  Thcflalonicenfem  . Non  mo- 
tor autem  Juftellum  Tomi  nomine  interpretantem  decreta  a_> 
a Concilio  Antiocheno  adverfus  Arianos  : nam  Tomus  ifte  a Con- 
cilio Conftantinopolitano  Occidentalium  diduseftj  Concilium 
autem  Antioihcnum  ex  Orientalibus  fuit  conflatum  . Nec  moror 
magis  Bevciegiuin*  & Wanefipenium  3 qui  quamvis  pro  Tomo 

Occi- 


Digitized  by  Google 


V 1 N D I C ATA  • A R TI  CU  L U S II.  JT.  I.  15*7 
Occidental  ium  intclligant  cpiftolam  Synodicam  a S.Damafo  in 
Synodo  Romana  adornatam , qua  ( in  quo  pariter  falluntur  ) ad 
Concilium  Roinanum  Orientales  Epifcopi  invitabantur , contra 
fidem  codicum  , & eruditorum  omnium  fententiam  canones 
Concilii  Conftantinopolitani  ad  unutn  omnes  fuppofititiis  adnu- 
mcrant.  Moror  multo  minus  Balfamoncm  , Zonararn  , & Scho- 
liaftem  Harmenopoli  > ad  quos  acceffit  demum  Andreas  Rhodius 
in  Concilio  Florentino  feflione  7,  arbitratos  Tonii  Occidenta- 
lium  nomine  fignificatam  iviffc  fidem  Nicaenam  in  Synodo  Sardi- 
cenfi  firmatam : quidenim,  amabo,  Sardicenfis  Synodi  ad  An- 
tiochenos  ? fiquidem  Sardiccnfi  omnes  ferme  in  Orbem  Ecdefiae 
adhaeferint , ut  ob  adhaefionera  proindc  peculiari  nota  afficicnda 
nonfuerit  Antiochcna  . 

Concilio  abfoluto  Conftantinopoli , apprime  compertutn 
habentes  Epifcopi  abfque  Scdis  Apoftolicar  affenfu  , & au&orita- 
tc  infirma  fore  > floccique  facile  habenda  , qua?  in  Concilio  de- 
creviffent , littcris  , Legatifquc  una  cum  geftorum  relatione  ad 
S.  Damafum  dire&is  rogarunt  etiam,  atque  etiam,  ut  rata  omnia, 
ab  fe  ftatuta  effe  juberet ; ghiibus  , inquiunt , rebus  tanquam 
canonice  , ac  legitime  apud  nos  conjiitutis  vejlram  quoque  Reveren- 
tiam  gratulari  obfecramus  , fpiritali  char  it  ate  nos  mutuo  devin- 
ciente . Oecumcnicum  ergo  evafit  Concilium  , & ut  Canonica  ab 
Ecclefia  univerfa  rccepta  funt  ejus  circa  fidem  ftatuta  , ftatim  ac 
S.Damafus  dignitatem  ,&  au&oritatem  tribuit , St  affenfu  fuo 
roboravit . Dc  cjufmodi  affenfu  , & au&oritate  Romani  Pontifi- 
cis , quse  Concilio  Conftantinopolitano  1.  accefferit , equidem 
dubitant  eruditi  nonnulli , eo  praefertim  , quod  Flaviano  Antio- 
cheno  Epifcopo  , cujus  ordinatio  > agente  in  vivis  adhuc  Paulino, 
Occidentalibus  probata  non  fucrat , fuerat  vero  Orientalibus  in 
Concilio,  quo  de  agitur , communionc  annis  17  , ideft  ad  annum 
ufque  3 p8,  quo  a S.  Joanne  Chryfoftomo  redintegrata  eft,  Ponti- 
ficcs  Romani  conjungi  renuerint . Attamen  de  hoc  S.  Damafi  af- 
fenfu feripfit  Photius  lib.  de  Synodis  : ^uibtis  ( Epifcopis  ) non 
multo  poft  tempore  etiam  Damafus  Romanus  Antijles  eadem  con - 
firmans  agnojeebatur  confentaneus  decretis  faflus : acclamavere 
Patrcs  VI.  Synodi  a<ft.i8  : Macedonius  Deitatem  Spiritus  Sanfti 

dene- 


158  pRIVILEGlA  Rom.  PoNTIFIC! 
denegabat , fed  Maximus  Imp  er  at  or  Thcodofius , iff  Damafus  4 di- 
mas  fidei , cujus  foil  da.  mens  adgrejjionibus , a tque  confliBibus  die- 
tiarum  fcBarum  nulUtenus  erat Jauciabilis . . . in  bac  regie  Vrbe 
Synodum  congregabant , iff  facrilegam  quidem  linguam  a Sacerdo - 
tioabfcindebant : & legitur  in  codicc  vetuftiflfimo  Bibl.  Vatican*, 
ncc  non  in  alio  S.  Mari*  Majoris , quos  laudam  Baronius  , Sc 
Binius  : Sententiatnde  damnationc  Macedont'i  , iff  Eunomii  Da- 
mafus  confirmari  pracepit  etiam  in  fanBa  Synodo  //,  qa*  prrcepto, 
iff  auBoritate  ejus  apud  Conjlantinopdim  celebrate  ef . Non  tamco 
a S.  Damafo  in  au&oritatcm  admiftiis  eft  canon.  3.  ab  codcm_. 
Concilio  adornatus , quo  fecundus  poft  Komanum  Pontificcm  di- 
gnitatis gradus  Conftantinopolitano  Epifcopo  tribuebatur:  neque 
etiam  ipfius  fticccfToribus  idem  canon  acccptus  fuit , fed  imo  po- 
tius  reje&us  , ut  de  S.  Leone  liquet  ex  cpift.  53.  ad  Anatolium  ; 
dc  S.  Gclafio  conftat  cx  cpift.  7.  ad  Epifcop.  Dardaniar;  de  S.  Gre- 
gorio M.  liquet  ex  lib.  6.  cpift.  3 1;  quo  ex  defc&u  dcfpicatui  ha- 
bitus eft,  nulliufque  honoris  canon  ilic  , donee  Innoccntius  III 
in  Concilio  Later.  IV.  can.  5.  ilium  valere  fivifict . Attamen  co- 
dem  canonc  3*  agnovere  , faftique  funt  Gr*ci  Antiftites  juris 
efle  Divini  Romani  Pondficis  primatum  , quandoquidem  poft  ip- 
fum  primatus  honorem  Conftantinopolitano  Epifcopo  aflcruerc  , 
afTerturi  proculdubio  primum,  ft  non  obfiftere  divinam  inftitutio- 
ncm  reputaflent . Praiterea  Symbolum  eodem  in  Concilio  condi- 
tum  j feu  verius  verbis  expreffioribus  expofitum  , quod  aut  ab  co 
tempore  Nicaeni  mutato  nomine  Conftandnopolitanum  audivit  , 
aut  rctento  Nicoenum  adhuc  vocatur,  quamvis  ab  omnibus  Grae- 
corum Ecclcfiis  confeftim  Nicaeni  loco  habitum  fucric  , Ecclefiae 
tamcn  latini  eloquii  , quibus  antiquius  erat  Apoftolicum  ad  Mif- 
farum  folemnia  decantare  dumtaxat  Symbolum  > nonnifi  longum 
poft  aevum  Apoftolicum  in  Conftandnopolitanum  mutatum  adhi- 
bcrc  coeperunt  : fcilicet  Hifpana  fub  Reccafcdo  Regc  in  Synodo 
Toletaoalll  an.  58^;  Gallicana  fub  Carolo  Magno  in  Synodo 
Aquifgrancnfi  an.  8 op;  Romana  nonnifi  poft  aetatem  JoannisVIII, 
fub  quonecdum  Romae  Symbolum  Conftandnopolitanum  dccan- 
tabatur . Sed  dc  hoc  argumento  alibi . 

Jam  vero  quis  non  mirarctur , fi  quem  cx  a&ie  Conftantino- 

poli- 


Digitized  by  Google 


V IN  D 1C  A T A . A R T 1C  U L U S II.  JT.  1.  I yp 
politani  Concilii  aliquid  cxpifcari , Sc  cxculpcre  conanccm  cer- 
ncrct  > quo  Romani  Pontificis  in  fide  indcficientiain  cncrvet  , ac, 
fi  fieri  poflct,  cvercat  ? Nihilominus  BofTuetius  ( five  auftor  quif- 
quisid  fit  Defenf.  declarat.  Cleri  Gallic. , nam  de  BofTuetio  non 
nemo  dubitit ) Bofsuetius  , inquam  , vir  alioquin  dignitate  » 
ac  do&rina  confpicuus  , atque  ob  alia  egregia  in  Ecclefia  merita 
Celebris,  lib.  12.  cap.  8.  id  conatuseft  . In  id  enim  incumbens 
totus , ut  Tola  Ecclefiarum  confenflione  qua»ftioncs  fidci  finitas 
fuadeat , adeoque  Romanum  Pontificcm  in  hujufmodi  judiciis 
ferendis  infallibilem  minime  efse  , nifi  ci  ica  judicanti  Ecclcfia- 
rum  accedat  eonfenfus , concendit  Synodi  II  Patrcs  id  dumtaxat 
a S.  Damafo  poftula  fse  , atque  ab  Epifcopis  Tub  eo  congregatis  in 
Romana  Synodo,  ut  confenfum  £iium  a Concilio  definitis  prat- 
berent : fcilicct  ut  communi  Oricntis  , Sc  Occidentis  confcnffio- 
nc  dccreta  firmarentur.  Id  vero  fuaderc  fibi  videtur  ex  verbis  Sy- 
nodi in  epift.  ad  S.  Damafum  , quibus , poft  fupra  recitata  , fub- 
nedhint : quum  verbum  Dei  communi  confcnfu  Jiabilitum  , & 

Cbrifiiana  inter  nos  ebaritas  confix  mat  a.  fuerit , dicere  dejinamus : 
Ego  quidem  fum  Apollo , ego  autem  Ccphce  . At  veto  earn  longc  a 
vero  abirc  ex  co  fuadetur , quod  ( dc  verbis  ne  ritilitigemns  ) 
vel  exiftimat  confenfum  cxpetitumaS.  Damafo  alcerius  efse  ra- 
tionis  , ac  fit  eonfenfus  expoftulatus  ab  alio  quovis  Epifcopo  , 
vel  non  : fi  poftremum,  igitur  quemadmodum  uniufcujtifque  Epi- 
fcopi  eonfenfus  non  eft  necefsarius , imoetfifit  contrarius  , ni- 
hil obftat  a Synodo  communibus  fuffragiis  dccretis , ita  rata  , 
& firma  erunt  Synodi  decreta , quamvis  iis  non  acccfscrit  Ro- 
mani Pontificis  afsenfus  , imo  etfi  adverfus  cxticerit  *.  quod  nemo 
dixerit . Si  primum  , qusefo  , itcrumquc  quarfo  is  altcrius  ratio- 
nis  eonfenfus  , quis  tandem  fit,  nifi  quemex  Synodi  a &is  exhi- 
buimus , ac  talis  , tamufquc  , ut  eo  adje&o  Synodi  decreta  rata 
habeanmr , co  deficiente  ca  nihil  obtineant : hu/us  autem  gene- 
ris eonfenfus  quid  aliud  prarfefert , quam  fupremam  in  ipfa  Con- 
cilia poteftatem  ? Quandoquidem  , ut  verbo  repetam  > Pontifici 
foli  definienti  adhaerere  Concilium  oporteat , Concilio  autem  de- 
finienti  Pontifcx  denegare  afsenfum  impune  poflit  , coquc  dene*  * 
gato  conic  Run  a Concilio  definicum  quodlibet  concidcre  nceefse 
i . ! " • fit . 


i6o  P k 1 v 1 l c g 1 a Rom.  Pontifici 

fit . Qux  omnia  cxdi&is  fatis  liqucnt » ut  proptctca  longiori  am- 
plius  orationc  non  indigeant . Unum  addam  : Eufcbium  Dory- 
lreenfem  crrore  fa&i  aeccptum  a&.  1 6.  Concilii  Chalcedoncnfis 
dixifsc  canonem  3.  Concilii  I.  Conftantinopolitani  a S.  Leone__s 
Roma:  fuifsc  rcccptum  , atauc  iccirco  eidcm  canoni  fc  fub- 
fcripfifse  : falfumid  quidem  dixifsc  cx  co  , ut  dixinuis  3 pacct  , 
quod  S.Leo  pnccit.  cpift.  ad  Anatolium  eum  canoncm  apertiflimc 
reprubarit : fubfcribcndo  tamen  canoni  ea  ratione  3 quod  S.  Lco- 
ni  placuifset 3 fatis  planum  fccifsc  fupra  Synodi  au&oritatem_» 
ab  fc  Romani  Pontificis  habitam  poteftatem.  Quod  fignificavit  ita 
agendo  Eufcbius  > id  verbis  expreffis  S.  Damafus  3 quibus  in  cpi- 
ftola  ad  hanc  Synodum  I Conftantinopolitanam  apud  Theodore* 
turn  lib.  z.  cap.  10.  fic  loquitur  : gduod  vejlra  charitas  debitani 
Sedi  Apojiolic#  reverend  am  tribuit  3 Filii  honoratijjimi  3 vobis 
quoque  maximo fane  honor i ejl.  . . Nam  in fanfta  Ecclejia  3 in  qua. 
' Sanftus  Apoflolus  fedens  nos  docuit  quo  pafto  illius gubernacuia  > quee 
Jufcepimus 3 traftanda Jint  3 nobis prima partes  deferuntitr  . Quibus 
nihil  expreflius  ad  oftendendum  debuiffe  Synodum  ab  fe  definito- 
rum  confirmationem  expofcerc  3 & expc&are  a Pontificc  3 Pon- 
tificifque  in  rebus  fidci  definiendis  primas  partes  efle  3 adeoque 
ipfius  judicio  omnes  fubjacere  > ipfum  vero  nullius  fubje&um 
<dfc . 

Ex  Ephejino  , Chalcedonenji . 


S.II. 


EPhefinum  anno  431  fub  S.  Cjeleftino  cclcbratum  egregia  m 
hanc  rem  fuppeditat  argumenta  . Principio  quum  Ncftorius 
qazam  impie,  tarn  impudentcr  > qua  fermonibus  3 & qua  feriptis 
Dominicae  Incarnationis  Myftcrium  impctcre  non  defiftcrct  > duas 
in  Chrifto  perfonas  adftrucns  3 Beatiflimjeque  Virgini  Dei  geni- 
tricis  dignitatem  adimens  3 partium  fuarum  e(Te  duxit  S.  Cyrillus 
hnjufee  hjerefis  nomine  Neftorium  ad  S.  Caleftinum  deferre  3 et- 
demquc  geftoruin  ab  fe  cum  ha»retico  hominc  rationem  rcdderc  ,■ 
Toga  ns  etiam  , atque  ctiam  > ut  quid  agendum  > tenendumquc 

effet 


V 1 N D 1 C AT  A . A R T!  CU  L U S IL  JT.  II.  itft 
effct  fibi  non  modo  , fed  & omnibus  Oricntis  Epifcopis  manife- 
ftum  faceret : Digneris  > inquit  > nobis  declavare  3 quid  tibi  vi- 
deatur , & an  cum  illo  ( Neftorio  ) communicare  oporteat , an 
Mbere  denuntiare  neminem  cum  co  , qui  talia  fentit  , ac  docct , 
communicare  , Opus  ejl  autem  > ut  tua  pietatis  fuper  hac  re  fen - 
tentia  turn  piijfimis  , Deique  amantijjimis  Macedonia  Epifcopis  , 
turn  omnibus  Orientis  Antiflitibus  per  litter  as  manifejla  fiat . Jllis 
enim  cupientibus  anfam  dabimus , ut  uno  animo  in  una  fententix 
perfijlant  , refta  fidei , qua  impugnatnr , opem  ferant . S.  Cy- 
rillo  igitur  perfpedhim  , pcrfuafumque  crat , idque  paritcr  ipfo 
tefte  perfuafum  5 perfpe&umquc  omnibus  Oricntis  Epifcopis  fas 
non  dTc  cum  hominc  , antequam  pro  ha*retico  a Pontifice  habe- 
retur , communionem  abfcinderc  : atquc  ut  pro  haeretico  ha- 
beretur,  unius  Pontificis  judicium  defidcrari , iftiufmodi  vero 
judicium  tanti  efle  3 ut  turn  nulli  fas  fit  ab  eo  vcl  latum  itnguem 
difcedcrc  , turn  ut  omnes  tuto  cidem  , tranquillcque  adquiefee- 
rent  . Quid  vero  quod  Neftorius  ipfe  intelligcns  ftarc  fupra  fe  Ro- 
manum  Pontifice  m , (eque  peffime  auditurum  , fi  a Pontificis  five 
communione  , five  obcdientia  , five  fide  defle&eret  , litteras  fc- 
mel , & iterumS.  Cadeftino  inferipfit  obfequii  plenas  > turn  in- 
ftrui  fe  de  Pelagianorum  cauffa  enixe  poftulans  , turn  Pontificem 
dc  do&rina  fua  certiorem  faciens  Fraude  , arteque  ad  fallendtim 
compofita  equidem  hasrcticus  homo  , hxerefique  ha?rens  fecit : 
attamen  fa&o  s quid  rc<5be  faciendum  fuiffet , oftendit . * 

Itaque  S.Cadeftinus  Synodo  coa&a  littcris  , aliifque  fenptis 
turn  S.Cyrilli,tum  Ncftorii  ritelibratisjepiftolis  inferiptis  turn  ad 
S.Cyrillum,  turn  ad  Clerum,populumque  Conftantinopolitantim, 
turn  ad  Neftorium  ipfurn,  turn  ad  Epifcopos  Oricntales , ideft 
ad  Joanncm  Antiochenum , Juvenalcm  Hicrofolymitanum  , & 
Ruffiim  Teftaloniceniem,  quas  legere  eft  apud  Coutantium  tom.i. 
cpift.  Rom.  Pontif.  , & apud  Labbeum  tom.  4.  Concil.  edit.  Ve- 
net. , juifit , ut  nifi  intra  decern  dies  Neftorius  refcipifccrct , ha> 
refis  nomine  audiret,  locoque  fuo  deturbaretur  : Aufloritatc , 
inquit  inepift.  ad  S.Cyrillum,  tecum  nojlra  fedis  adfcita3  no • 
fir.  ’vice  ufus  banc  exequeris  dijlrifto  rigore  fententiam  , ut  aut 
intra  decern  dies  abbujus  convent ionis  die  numerandos , pravas  pra - 
Ears  /.  X die  a- 


I<5l  PUVIIEGIA  Ro  M.  PONTIFICI 
dicationcs  funs Jcripta  profejjione  condemnct , aut  niji  hoc  fcccrit , 
mox  Sinftitas  tua  illi  Ecclcjia provifura.  a nofiro  cum  corpore  modis 
omnibus  fciat  cjje  rcmovcndum  . Ejufmodi  juffionem  cum  Ncfto- 
rio , turn  Epifcopis  omnibus  innotefcere  idem  S.  Casleftinus  vo- 
luit : tanti  vcro  habita  eft  five  a Ncftorio  , five  ab  Epifcopis , ut 
Neftorius  tertio  epiftola  ad  S.  Casleftinum  exarata  errorem  fuum 
mollire,  excufarequc  ftuduerit : turn  Joannes  Antiochcnus  Ncfto- 
tio  alioquin  amicitia  conjundus  epiftola  ad  eumdem  confcripta 
adparendum  Pontifici*  errorcmquc  ejurandum  adhortatus  fit  : 
tumSynodus  Alcxandrina  a S.  Cyrillo  coa&a  facrae  S.  Cjelcftmi 
juflioni  adhaerere  religioni  duxerit , ad  cjufque  amuffim  adverfus 
haereticum  hominem  agere  : turn  Synodus  Ephefina  officii  loco 
habucrit  ne  latum  ungnem  a Pontificis  decretis  difeedere  > fatis  , 
. fuperque  ducens  ab  eo  Iacam  fententiam  execution!  demandare  > 
ejufque  imperatis  fc  omnimode  coaptarc  . 

Enim  vero  a&.i.in  Neftorium  ita  Patres  pronuntiant:  CoaSii 
per facros  canones , iff  cpijlolam  SanEliflimi  Patris  nojlri ,iff  Ccmmi- 
nijiri  Calcftini  Roman a Ecclejia  Epifcopi , lacrymisjubindc  per/tijiy 
ad  lugubrem  contra  cum Jentcntiam  necejjario  venimus  . Audis  Pa- 
tres coa&os  fc  fatcri  per  canones  , & Papam  Cxleftinum , fed  per 
quos  rogo  canones  , nifiquibus  Romano  Pontifici  aufcultanduin 
prascipitur  ? Agnofccbant  ergo  neccflario  Pontifici  Romano  fore 
parendum,nihilque  cfle  reliquum,nifi  ut  religiofe  mos  idem  juben- 
ti  gcrcrctur.A&ione  2.  le&a  eft  S.CacIeftini  epiftola  ad  Concilium, 
qua  inquit  ille  : Dircximus  . . . Arcadium  , iff  ProjcSum  Epi- 
Jcopos , iff  Philippum  presbyterum  nojlrum , qui  iis , qua  aguntur , 
interfint , iff  qua  a nobis  antca  fiatuta  funt  exequantur  *,  quibus 
prajlandum  a vejlra  SanBitatc  non  dubitamus  afsenfum  . Nec  im- 
peratus  fane  defiit  afsenfus  , aut  defiderata  eft  obedientia , nam 
ftatim  Iegitur  dixifte  Firmus  Caefareaj  Epifcopus  : Apojlolica , iff 
fancia  Sedes  Calcjlini  ctiam  ante  deprafenti  negotio  fententiam  , 
regulamquc  praferipjit , quam  nos  quoque  fccuti  formam  illam  exe- 
cution! mandavimus . Viden  jubere  Casleftinum  , ut  a Concilio 
executioni  demandentnr  , quaeipfc  decreverat,  videlicet  fi  Ne- 
ftorius intra  10.  dies  non  refipifeeret  , ab  Epifcopatu  detrudere- 
tur,  &diris  omnibus  eflet  devotus  1 Pontifici  vero  ita  jubenti 

fibi 


Digitized  by  Google 


V indicata.  ARTicaLasII.-jr.il. 

(ibi  obfequendum , religiofequc  obtcmperandutn  ftatim  intelli* 
gcrc  ! Ea  de  re  cadem  Synodus  ad.  3.  Imperatori  narrat  a Caclef- 
tino  jam  damnatum  Neftorium  , fibique  non  eflc  difcedendum 
ab  ejus  fenrcntia  ullo  modo  # 

Ncque  objicias  Neftorium  intra  10.  illos  dies  non  refipuif- 
fe  , nec  tamen  Cacleftini  fententiam  fuifse  executioni  mandatam. 
Nam  feias  defuper  S^Cyrillum  ad  Cacleftinum  litteras  dedifse , 
quibus  Pontifex  annuit , uc  fententiac  fuac  executio  tamdiu  fu- 
fpendcretur , quamdiu  fpcs  aflfulgeret  Neftorium  ad  frugem  re- 
duccndi  . Extant  in  adis  Concilii  geminae  iftar  Epiftolac  . Sed  il- 
lud  animadvertas  in  inftrudione  Legatis  fuis  tradita  mandafse 
S.  Caeleftinum  * uc  quoad  ea,  quae  ipfc  definicratj  nullam  con* 
tentioncm  admittcrent  3 cofquc  damnarent , qui  lites  defuper 
movere  auft  fuifsent : Ad  dijeeptationem  > inquit  5 Ji  fuerit  de- 
ventum  , vos  dc  corum  Jentcntiis  dijudicare  debetis  } non  fubirt 
certamen  . Legcndus  Cl.  Lupus  in  hoc  Concilium  . Porro  Balu- 
zius  etfi  Petri  de  Marca  difcipulus  ex  duobus  codidbus  Mfs.  al- 
tero  Colbcrtino,  Vaticano  altcro  crutum  publici  juris  fecit  Com- 
monitorium  S.  Cacleftini  Papac , quo  fcilicet , ut  mox  diccbannis, 
Legatis  fuis  ad  Ephefinam  Synodum  miftis  mandat,  ut  executioni 
demandarent , quae  ab  fc  jam  ftatuta  fuerant  dc  Ncftorio  > nec  ea 
in  quarftioncm  adduci  paterentur  » quinimo  audoritatis  Apoflo- 
licae  pondcre  defenderent , Executio  vero  fententiac  in  Neftorium 
S.Cyrillo  demandata  eft,  qui  proinde  ad.3,  Ea , ait , qua  a Ca- 
leftitio  decreta  jam  fuerant  cxecuti  funt  ( Legati  fcilicet  ) . Lcga- 
tus  alter  Projedus,  EgOt  ait , auftoritatc  Scdis  Apoftdica  una  cunt 
Fratribus  meis  fententi a executor  cxijlcns  definto  Neftorium  &c. 
Ex  quo  ruit  opinio  Petri  dc  Marca  lib.  4.  cap.  4.  ajentis  Ncfto* 
ri urn  appellaflc  ad  Imperatorcm  , ab  coque  referiptum  obti'nuif- 
fc  , quo  tam  Roman* , quam  Alexandrmac  Synodi  fententia  > vcl 
fufpendcrctur  j vel  abrogaretur  . Nam  ea  fententia  in  Synodo 
tancummodo  Neftorio  ftgnificata  eft  , & aliquantulum  quidem  , 
ut  diximus  , fufpenfacx  confcnfu  Cacleftini  > fed  tamen  poftea_» 
executioni  mandata . Fatemur  cquidem  Concilium  a Theodofio 
Imperatorc  indidum  , uti  teftati  funt  Legati  ipfi  Apoftolici , fed 
earn  convocationem  ratam  habuiffc  S.  Caeleftinum  ex  co  conftat , 

X 2 Quod 

A 


itf4  Privilegia  Rom.  Pontifici  V 

quod  aTheodofio  acceptis  litteris  ea  de  rc  continuo  fuos  Legates 
miferit  > inter  quos  S.  Cyrillus  primuin  locum  tenuit  . Launojus 
pro  peffimo  ingenio  qu*cumqueinficiandi , qua*  fuprema:  Ponti- 
ficiar  poteftatis  fpeciem  pra*fcrant,  negat  S.Cyrillum  vices  Caelef- 
tini  eo  in  Concilio  tenuifle  > fed  ut  obfervat  Baluzius  in  notis  ad 
Marium  Mercatorem  5 id  defendi  nullo  modo  poteft : nam  in  adis 
Concilii  ad.  4.  dc  S.  Cyrillo  dicitur  : Regentt  etiam  locum  San- 
ftiffimi  3 iff  Beatijfmi  Romanorum  Ecclejia  Archiepijcopi  Cale- 
Jlitti : & ad.  i.  ante  adventum  aliorum  Legatorum  , qui  ad.  2. 
tantum  adfuerc , legitur : Confidentibus  in  Ecclejia  Epifcopis  Cy- 
rillo Alexandria  } qui  iff  Caleftini  quoque  SinEliJfimi  Romans  Ec - 
clejia  Archiepifcopi  locum  obtinebat , iff  Juvenali  Hierofolymo- 
rum  &c. 

Eadcm  ad.  3.  Philippus  Legatus  alter  fie  Synodi  Patres  al- 
locutus  legitur  : Nulli  dubium  , imo  Jxculis  omnibus  notum  ejl , 
quod  SanSlus  5 BeatiJJimufque  Apojlolorum  Princeps  , iff  Caput  9 
Jidcique  column 1 , iff  Ecclejia  Catholic a fun  dame  n turn  a Domino 
nojlro  yefu  Chrijlo  Claves  regni  accepit  5 folvendique  y ac  ligandi 
peccata  poteflas  ipjidata  ejl , qui  ad  hoc  ujque  tempuj  y iff  Jemper- 
in Juisfuccefsoribus  vivit , iff  judicium  exercet  . Quibns  nihil  il- 
luftrius  ad  oftendendam  Romani  Pontificis  infallibilitatem  > Sc 
audoritatem.  Prxterea  ad.  4.  Juvenalis  Epifcopus  Hierofolym. 
fic  fatus  perhibetur  .*  Oportebat  Joannem  Reverent  iffmum  An- 
tiochia  Epifcopum  , hac  Jan5la  , magna  , iff  Oecumenica  Synodo 
confderata , confefiim  , ut  de  iis , qua Jibi  objiciuntur,fe  purgaret  , 
accurrere  > iff  ad  Apojiolicam  Sedem  Magna  Roma  nobifeum  conjt- 
dentem^ac  obedire^iff  honorem  deferre  Apojlolico  throno DeiEcclefi a 
Hierofolymorum  : prajertim  , quum  apud  illam  Sedem  Antiochena 
ipji  Sedi  ex  Apojlolico  or  dine , iff  traditionc  mos  Jit  dirigt\/ff  apud 
ipfam  judicari  * Qu<e  fane  poftrema  verba  ad  Romanam  Scdcm 
pertincrc  perfpicuum  eft  . Pcrronius  in  refponf.  ad  Regem  An- 
glia* lib.  1 . cap.  2 5.  contendit  loco  to  Hierofolymorum  infeite  <o_? 
latino  interprete  tradudo  , legendum  elfe  cum  Peltano  Romano- 
rum j ut  fenfus  fit  oportuifie  obedire  r & honorem  deferre  Sedi 
Apoftolica*  Roman®  : idque  probat  turn  6x  contexts,  ex  quo- 
patet  ibi  fermoncm  effc  de  Romano  Pontiftce  per  Lcgatos  praefi- 

dentc  : 


VlNDTCATA*  ArTICULUsII.  Jf . XI. 
dente  : turn  ex  co,  quod  Antiochcnam  Roman  a , nufquam  Hiero- 
folymitana  Sedes  dijudicarit  : turn  ex  eo  , quod  Synodus  Antio- 
chcna  Tub  jevum  S.  Athanafti  nullius  moment!  habita  fuerit  ob  ab- 
fentiam  Romani  Pontificis , aut  ejufdem  Legatorum  : turn  ex  ea, 
quod  Hierofolymitano  , qui  imo  paruit  Cafarienfi  , nufquam  pa- 
ruit  Antiochenus  Epiftopus : turn  ex  eo5  quod  Ephefinum  ipfum 
Concilium  caufsam  Joannis  Antiocheni.  ad  Summum  Pontificem 
dijudicandam  remifit.  In  Concilio  Chalcedonenfi  a cui  aderat 
Juvenalis  ipfe  , Anatolius  Epifcopus  cenfuit  Maximum  Antio- 
chenum  federe  debcre  in  Concilio  , iccirco  quia  S.  Leo  in  fuam 
ilium  communioncra  receperat  i & in  Concilio  Conftantinopoli- 
tano  adverfus  Monothclicas  caufla  Macarii  Antiocheni  a Conci- 
lio de  gradu  deje&i  remifla  fuerat  ad  Romanum  Pontificem  . Sed 
& idem  Joannes  Neftorio  amico  feripferat  oportere  Pontifici 
ucriufquc  fuperiori  facerc  fatis  : ac  poftmodum  S.  Sixto  III.  Cae- 
leftini  fucccifori  littcras  dedit , quibus  fignificabat  5 turn  fc  a & 
fuos  Orientales  fententiae  in  Neftorium  lata*  adquiefeere  5 turn 
fe,  &fuos  fidem  tenere,  quam  Pontifex  ipfe  tenebat . Patres  praj- 
terea  Ephcfini  epift.  ad  S.  Oeleftinum  , qua  dc  Concilii  a&is  ra- 
tionem  ei  reddebant  s Perleciij,  inquiunt  , commentaries  aftorum 
in  depojttione  impiorum  Pelagii  5 Cddejlii , Julian:  5 Perjxdii  * Flo  - 
ri  , Afarcellini , Orentii  , & eadem  cumillis  fentientium  , qu*  a 
tuapietate  de  ipjjs  decreta  » & conjlituta.  funt  5 pudicavimus  nos  > 
ta  folidaque  permanere  debcre . En  Patres  Ephefinos  Pontificum 
conftitutionibus  integre  parentes  ! Quo  circa  Bofluetius  ipfe  - 
Qifcours fur  l hijl.univ.  pag.  143..  fateri  coa&us  eft  : Neftorium 
aCasleftino  damnatum  fuifte  , atque  Ephefinos  Patres  Caeleftini 
fententiam  executioni  demandantes  eumdem  Neftorium  de  gradu 
dejecifte , Geleftinum  vero  a Concilio  Pitrem  fuifte  appellatum  ► 
Quie  quid  aliud  prasferunt  > quam  Pontificem  loco  potiori  ha* 
bitum  f 

Poftremo  Synodus  Ephefina  plures  Epifcopos  5 quos  in  epi- 
Hola  ad  omnes  Orbis  Ecclcfias  mifta  recenfet , gradu  dejecerat  >. 
vci  communione  privarat , inter  quos  Joanncm  Antiochenum  , 
Himerium  Nicomedienfem  , Hclladium  Tarfenfem  , Eutherium 
Thyancnfcm  ^aliofque  3.3 . At  quum  relatione  geftorum  mifta  ad 

S.  Cae- 


i66  Privilegia  Rom.  Pontifici 
S.  Gtleftinum  eit.  epift. , eadem , ut  fua  au&oritate  comproba- 
ret,  rogaflet,  Pontifex  Synodum  non  in  omni  fua  parte  confir- 
mavit,  fed  ccnfuit  Neftorii  aftcntatorcs  , &Ephefi  damnatos  Epi- 
fcopos  a fuis  fedibus  non  extrudendos,  nee  cis  omnera  fpcm  vc- 
nke  prarcidendam  : cxiftimavit  enim  fententiam  illam  contrariara 
antiquo  canoni , olim  S.  Athanafii  fuafu  in  caufla  Pelagianoruni 
a Romana  Ecclcfia  edito  , quo  folis  Hasrefiarchis  3 licet  pceniten- 
tibusj  fpcs  priftini  gradus  recuperandi  abfeindebatur  . Eos  tamcn 
Epifeoposmandat  compelli  ad  profeiTionem  fidci  edendara , & di- 
cundum  in  Neftorium  anathema  . Quid  his  praeftantius  ad  patefa- 
ciendaea-*  quibtis  deagimus  , Sedis  Apoftolicae  privilegia,  ac 
prjefertim  fupremam  in  Synodos  poteftatem  ? Demum  audiendus 
S.Caclcftinus  in  epift.  ad  Synod.  Ephefin.  poft  damnationem  Net 
ftorii : Longius  quidem Jumus  pofiti  , inquit , Jed  per follicittidinem 
totum  propius  intuemur : vmnes  babet  B>  Petri  Apojloli  cur  a prx- 
fentes  . 

Concilium  Chakedonenfe  an.  45 1 . Tub  S.  Leone  ex  Epifco- 
pis  vel  472  , ut  legitur  in  Concilii  adis  ; vcl  520.  ex  folo  Oricn- 
te  , ut  legitur  in  relatione  Synodi  ad  S.Leonem  ; vel  6 00  , ut 
teftatur  S.  Leo  epift.  57.  ad  Epifc.  Galliar.  5 vcl  6$ o , ut  feri- 
bunt  Epifcopi  Provinciae  Hcllcfponti  ad  S.  Leonem  , & Libcra- 
tus  in  Brcviar.  cap.  13  i vel  636  > ut  narrat  Nicephorus  , coa- 
dum  pi  u rim  a,  caquc  perilluftria  Pontificia?  in  fide  infallibilita- 
tis  , fupremaeque  poteftatis  fpecimina  praebet.  Principio  cnim 
S.  Leo  a Theodofio  Impcratore  littcriscertior  fadusloco  Flavia- 
ni  vita  fundi  ordinatuin  Epifcopum  Conftantinopolitanum  a Dio- 
fcoro  Anatolinm  , enixeque  rogarus  , utordinationem  ratam  ha- 
beret , de  ca  nihil  ab  fe  referibendum  refpondit , donee  Anato- 
lius ad  normam  epifrola;  ab  fc  ad  Flavianum  miflae  fidei  profeflio- 
ncm  emittcrct,  eamque  abfque  ullareftridione  manu  obfignatam 
ad  fe  dirigeret : Slg&t , inquit , Clementine  'vejlrne  dcvotijjtma  ji - 
dety  ut  qiumprimum  ad  nos  Conjlantinopolitani  Epifcopi . . . feripta 
perveniant  aperte  . . . atque  dilucide  protejlantia : Jguod  f quit  de 
Incarnationc  l/erbi  Dei  aliquid  credat , aut  afserat , quam  Catho- 
lic or um  omnium , t>  mea  profejfio proteflatur  , hunc  a J'ua  commu - 
nione  fecernat . Ecce  quali,  quantaque  coadiva  pollcre  fc  potefta- 

tc  in 


Digitized  by  Google 


VlNDXCAT  A ♦ ART1CULUS  II.  JJ*.  Hr 
tc  in  Conftantinopolicanum  Epifcopum  oftendit  Pontifcx  > cu- 
jufmodi  muha  fuo  loco  cxcmpla  cxhibcbfmus  i Sed  eccc  imo 
quam  in  Epifcopos  omnes  Concilii  Chalccdoncnfis  idem  Pontifcx 
cxercuit!  Coetui  huic  adverfus  Eutychcm  coa&o  feribens  S.Leo, 
ipfius  Patribus  legem  conftituit  > cui  fe  conformarent , quaeque 
ipfis  agenda  eflent  > prasferibit  : NuncyinquityinFricariistneis 
adjum , qui  dudum  in  fidei  pradicatione  non  defum , tit  qui  non 
pot ep s ignor are  quid  ex  antique  traditione  credamus , non  pojjitis 
dub  it  are  quid  cupiamus  . Unde  Fratres  carijjimi , rejeHa  petti  tut 
audacia  dijputandi  contra fidem  divinitus  infpiratam  , vana  err  an* 
tium  infidelitas  conquiejeat . Non  liceat  defendi  y quod  non  licet 
credi  , quum  fecundum  evangelical  audoritates  , fecundum  Fro - 
pheticas  voces  , Apofolicam  doElrinam  plenifftme , iff  IncidiJJime 
per  lift  eras  , quas  ad  beat £ memorise  Flavianutn  Epifcopum  m(fi- 
musfuerit  declaratum,qua Jit  de  Sacramento  Incarnationis  Domini 
tiojlri  JeJu  Chrijli  pi  a y iff  Jincera  cmfeffo  - 

Congregatis  Patribus  Pafchafinus  Legatorum  unus  ita  fa- 
tus  eft : BeatiJJimi , atque  Apojlolici  viri  Papa  Vrbis  Roma  > 
qu£  ejl  Caput  omnium  Ecclejiarum  , pr<ecepta  habemus  pra  mini - 
bus  3 quibus  pnecipere  dignatus  ejl  ejus  Apojlolatns  , ut  Diofcorus 
non  Jedeat  in  Concilio , fed  audiendus  intromittatur  . . * Hoc  nor 
objervare  necefse  ejl .. aut  ille  egrediatur\  aut  nos  eximus  . Hu- 
jus  rei  rationem  addidit  Lucentius  alius  Legatus  , quod  nempe 
Diofcorus  Synodum  aufus  fuifset  facere  fine  au&oritate  Scdis 
Apoftolica* , Jpuod  j inquit,  nunquatn  licuit , nunquam  faCtuni 
ejl . A<5L  2.  propofitis  haereff  Eutychetis  , & S.  Leonis  epiftola. 
ad  Flavianum,  Cecropius  Epifcopus  Sebaftenus  illico  in  haec  exi- 
vit : Emerferunt , qua  ad  Eutychcm  pertinebant , iff J'uper  his  for* 
tna  data  ejl  a Sandifftmo- ' Archiepifcopo  Romin&  Vrbis , & J'cqui- 
mur  cum  y iff  epiJloU  omnes JubfcripJimus  : cui  ceteri  Epifcopi 
fubferibentes  fubjunxerunt  : IJli  omnes  dicimus , jufficiunt  qu<e 
expojitajunt  y alteram  exp ofitionem  non  licet  fieri  . Le&aetiam_* 
S.  Leonis  cpiftola  ad  Flavianum  , nulla  mentione  fa&a  Concilii 
Conftantinop.fub  Flavianoea  de  re  habiti, Epifcopi  exclamarunt: 
H*c  Patrum  fides , hac  Apojlolorum  fides  : omnes  ita  credimus , 
Orthodoxi  ita  credunt:  Anathema  ei , qui  non  ita  credit : Petrus 


~i6S  Privil  eg  ia  Rom^  Pontifici 

per  Leonem  ita  locutus  eft  : Apojloli  ita  docuerunt . Ad.  3 . recen- 
fitis  ab  Diofcoro  attentatis  in  Pfeudo-Ephefina  Synodo  , pratfer* 
tim  quod  praefumfiffet  excommunicationem  diftringcrc  adverfus 
Romanum  Pontificem  S.  Leonem,  Legati  fcncentiam  in  hunc  mo* 
dum  tulcrunt:  SanSiffimus  , & BeatiQimus  Archiepifcopus  ma- 
trix , fcf  Senioris  Roma  per  nos , iff  per  prajentem  S'  Synodum  , 
una  cum  ter  beatijjimo , & omni  Uude  dignijfimo  Beato  Petro  Apo~ 
Jlolo , qui  ejl  Petra  > iff  Crepido  Ecclejix  Catholic <t , iff  reft*  fidei 
fundamentum , tiudavit  eum  ( Diofcorum)  tam  Epifcopatus  digni - 
tate , quant  etiam  iff  ab  omni  facerdotali  alienavit  minijlerio  . 
Audis  fub  divi  Petri  nomine  peragi , qua*  a Romanis  Pontifici- 
bus  peraguntur  ? Romanum  Pontificem  fub  Petri  nomine  funda- 
mentum  Ecclefiar,  & fidei  nuncupari  ? Audis  jam  ab  hoc  atvo 
morem  ilium  obtinuifle.,  ut  Pontifex  facro  approbante  Concilio 
fententiam  ferat?  A Romano  Pontifice  formam  prarferibi  Concilio 
generali  in  fententia  ferenda  ? Fidei  pariter  formulam  3 cui  fe 
coaprare  Concilium  omnino  oportcat  ? 

Ad.  4.  qiium  a 3.  iEgyptii  Epifcopi  ad  Concilium  recipi  po- 
ftulaflcnt , quamvis  etiam  petente  Concilio  Eutychem  , cjufque 
afteclas  diris  cundis  devovifsent , a Concilio  tamen  rejedi  flinty 
ideo  quod  epiftola*  S.  Leonis  , nifi  i is  prxirct  Patriarclia  Alexan- 
drinus  , fubfcriberc  rcnucrent  : EpiJloU  Leonis  , -dixerunt , Jub - 
feribant  CO  nfentiant  EpiJloU  Leonis  5 qui  non  Jubfcribit  epi - 

JloU  , cui  omnis  Janfla  Sjnodus  confenfit  > hareticus  ejl : & infe- 
tius  : Vt  Leo  5 cxclamarunt , Jic  credimus  \ qui  contradicunt  Eu- 
tychianijlajunt . Ei  epiftola*  fyngrapham  fnam  appofuere  conci- 
•liabuli  Ephefini  Proceres  Juvenalis  Hierofolymorum  ; Thalafius 
Carfarea* , Eufebius  Ancyrx  , Bafilius  Selcucia? , &Euftathius 
Beryti  Epifcopi ; quamobrem  in  Concilium  recepti  fucre  . Eidem 
epiftola?  fubfcriberc  renuentes  Monachi  pleriquc  Eutycheti  adhac- 
fentes  repulfi  , & profexipti  funt . Ad.  5.  quum  decretum  adver- 
fus  Eutychetem  conditum  parum  conlorme  cpiftolae  S.  Leonis  vi- 
fum  fuiftet  3 in  eoque  Eutychctis  hazrefis  haud  fatis  damnata  ad- 
pareret,  Legati  minitati  funt,  fi  rata  omnino  non  haberetur 
5.  Leonis  definitio  , congregandam  Roma*  Synodum  , ad  quam 
rebelles  mittendi  forent : Epifcppi  vero  Illyrici  fubdiderunt  : 
£>ui 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ARTICULUSlI.jf.il.  I rip 
Ghii  contradicutit  manifefii  fi int , qui  contradicuttt  Rcmam  ambii- 
lent . Act.  io.  qtiamvis  in  conciliabulo  Ephcfino  , quod  a Chal- 
cedonenfi  rejedum  eft,  & rcprobatum  , ordinatio  Maximi  Antio- 
chcni  fada  fuiftet , nihilominus  cadem  ratihabita  eft  ea  fola  ratio- 
ne  , quod  S.  Leo  cum  in  fuain  communionem  admififtet,  & in 
Antiochena  Sede  confirmaftet  . Confer  codlcem  Vaticanum  nu- 
per  edittim  a dodiff.  Cacciaro  , qui  latinam  hujus  verfioncm  aut 
Ruftico  Romanic  Ecclcfie  Diaeono  , aut  Juliano  Cocnfi  Epifcopo 
tribuendam  cenfet  . Ad.  1 1 , quain  non  efte  commentitiam  » uti 
exiftimavit  Quefnellus  diftert.  9.  in  S,  Leoncm  , oftendit  Baluzius 
prefat.  in  Concil.  Chalccdon. , omnia  ada  Pfeudo-Synodi  Ephc- 
fine  S.  Leo  in  irritum  mifit , reftituit  Epifcopos  , qui  in  ca  Sy- 
nodo  fuis  fedibus  moti  fuerant . Domnus  antea  Epifcopus  An- 
tiochenus  in  ea  Synodo  ctiam  depofitus  non  eft  reftitutus , fed  in 
Antiochena  fede  confirmatus  a S.  Leone  Maximus,  qui  Domno 
ab  Anatolic  fuperordinatus  fuerat:Domno  tamen  annuum  ex  An- 
tiochene Ecclefie  facultatibus  permittenre  Synodo  conceflit  Ma- 
ximus . 

Adione  1 6 , qu«  in  Concilii  cenfum  tranferibenda  non  eft , 
qutim  Legatis  contradicentibus  a Grecis  editus  fuiftet  canon  28, 
quo  poft  Romanum  Pontificem  Primatus  pre  aliis  Patriarchis 
concedebatur  Conftantinopolitano  ( quern  canoncm  reprobavit 
poftliminio  S.  Leo)  Eufebius  Doryleus , qui  ci  canoni  fyngra- 
pham  adjeccrat , ea  ratione  dudus  fe  ci  fubferipfiftc  afteruit , 
( perperam  attamen  ) quod  canonem  ilium  Rome  adftantibus  pie* 
rifquc  Clcricis  Ecclefie  Conftantinop.  coram  Pontifice  legifsct,& 
Pontifex  ratum  habuiftet  t fcilicet  loquitur  de  canone  3.  Concilii 
Conftantinopolitani  I \ nam  canonem  hunccc  28  Chalcedonen- 
fem , qui  nondum  conditus  fuerat , quum  Rome  ageret  Eufe- 
bius , legere  ncquaquam  potuit . Petrus  dc  Marca  , & Natalis 
contendunt  cum  canonem  a S.  Leone  reprobatum  , quia  Nice- 
nis  adverfum  . Revera  erat  adverfus  j at  quum  paris  audoritatis 
cum  Nicena  fuerit  Synodus  Chalcedonenfis , a Synodo  hacce__j 
canon  illc  abrogari  poterae : ft  ergo  S.  Leo  Nicenum  canonem 
fartum  tedum  voluit , & Chalcedonenfcm  in  irritum  mifit , ideo 
eft , quod  majori  , quam  Nicene  , & Chalcedonenfis  Synodi 
. Rurs  /.  Y audo- 


170  Privilegia  Rom.  Pontipic  I 
au&oritate  ipfc  S.Lco  pollcrct . Abfoluto  tandem  Concilio  Pa- 
tres  S.  Leonem  pro  confirmatione  rogarunt,  geftorum  relatione  m 
inittentes  : Rogamus  5 inquiunt  5 13  tuis  deer  et  is  nojlrum  honor  a 
judicium  , 13  Jicut  nos  capiti  in  bonis  adjecimus  confonantiam , Jic 
(3  Summit  as  tin  jiliis  5 quod  decet , adimpleat . Quibus  refpon- 
dens  S.  Leo  aliqua , *non  omnia  3 ab  fe  rata  haberi  referibit : vi- 
delicet ca,  quae  ad  fidem  pertinerent>  fe  approbare  > infirma  vero, 
& irrita  cfTe  quaecumque  a Nicaenis  canonibus  difereparent . 

Iniqtiiflfirrie  igitur  > ac  impudentiflime  agunt  Proteftantes  , 
dum  ad  clevandum  Romani  Pontificis  in  Ecclefia  univerfa  prima- 
tum,  quo  fe  tindequaquc  premi  aegerrime  ferunt  , ex  canone 
2 8.  Chalcedoncnfi  apertiffimo  abiifu  illud  cxculpere  exiftimant  , 
quod  co  canone  ex  aequo  Romanam  inter  , & Conftantinopolita- 
nam  Ecclefiam  ftatuta  fit  dignitatis  5 au&oritatis , &jurifdi<ftio- 
nis  paritas  . F.nim  vero  fic  le  habet  ex  Graeco  latine  redditus  ca- 
non i lie  2 8:  Vbique  SS . Patritm  deer  eta  fequentes , 13  modo  leftum 
canonem  centum  quinquaginta  Dei  amantijjimorum  Epifcoporum 
agnejeentes , eadem  13  nos  dejinimus  , 13 Jlatuimus  de  prarogati- 
vis  SanEtiJJima  Ecclejia  Conjiantincpolis , nova  Roma  . Etenittt 
Sedi  veteris  Roma  } quia  regnabat  ilia  Vrbs  , Patres  convenienter 
tribuerunt  prarogitivas  , 13  eadem  intentione  moti  150.  Epifcopi 
pares  prarogativas  tribuerunt  nova  Roma  fedi  SanEiijJima  , ra - 
tionabiliter  judicantes  urbem  /mperioy  13  Senatu  konoratam  debe • 
re  paribus  frui  prarogativis  cum  veterc  Regina  Roma  > 13  in  Ec - 
clejtdjlicis  negotiis  3 ut  ill  am  magnjtcari , ita  ut  etiam  Pontica  5 
sljiana , 13  Thracica  Dioecefeos  Metropclita  foli , 13  praterea  in 
( locis  ) barbaricis  pradiSarum  Dioccejeon  Epijcopi  ordinentur  a 
pradi&a  SanEhJfima  Sede , qua  ejl  apud  Sanftijftmam  Conftantino - 
politana  urbis  Ecclejiam  £}V.Exinde  obfervare  eft  1.  laudari  cano- 
ncm  3.  Conftantinopolitani  I.  Concilii  : at  cum  canonem  ad- 
verfari  Nicaeno  <?5quo  Epifcopis  Alexandrino  &C,  & Metropolitis 
jus  integrum  raanere  fuum  jubetur  , oftenderunt  SS.  Leo,  Gela- 
fius  3 Gregoriufque  locis  fupra  citatis  : fed  &advcrfari  imo  htxoc 
canonem  28.  canoni  2.  C.'onllantinopolitani  I , quo  tres  dioecefes 
Pontica  > Afiana,  & Thracica  fuis  Mmopolitis  integrar  permit- 
/ tuncur  ; quoad  vero  dioecefes  Barbaricas  lervari  vetus  mos  prse- 

cipi- 


Digitized  by  Google 


V 1 N DI#CATA.  A R T I C U L U S II.  JT.  II.  I 71 
cipitur:  adverfari  iterum  Nicrno>  aquo  Epifcopis  Hierofolymi- 
tano  , & Nicarno  nonnifi  honoris  locus  tributus  , non  ctiam  ju- 
rifdi&ionis  ; & Conftantinopolitano  t aquo  cit.  can.  3.  Epifco- 
po  Conftantinopolitano  folum  dignitatis  gradual  a filmic  , non 
vcro  jurifdivtionis  in  dioecefcs  Pontic  am  , Afianam  , &Thraci- 
catn  , & Barbaricas  . Obfcrvare  eft  2.  perperam  diet  hoc  canone 
a 8.  a Patribus  Niesnis  , & Conftantinopolitanis  Romans  Ecclc- 
fis  tributas  prsrogativas  , quandoquidem  illas  a S.  Petro  in  Pon- 
tifices  dcrivafte  multis  demonftratum  eft  , &dcmonftrabitur  : pe- 
jus tributas  prsrogativas  Romans  pares  Conftantinopolitans  ; 
quippe  a canone  3.  Conftantinopolitano  omnino  abeft  vox  squa- 
litatis  . Obfcrvare  eft  3.  rc&e  intelligi  pofsc  , ac  dcbcrc  cano- 
ncm  hunc  28.  Chalccd. , non  fccus  ac  canoncm  3.  C'onftantino- 
politani  I de  juribus  Patriarchicis  , non  de  jure  primatus  , ut  la- 
te oftendunt  Thcologi  noftrates:  non  fccus  ac  vocem  pares  acci- 
piendam  fore  non  abfolutc , fed  fimilitudinarie  , hoc  eft  ficut 
Pontifexeft  primus  Patriarcha  Occidents  , ita  primus  Patriar- 
cha  Oricntis  fit  Conftantinopolitanus  : qua  una  de  re , quod  fei- 
licet  ceteris  Oricntis  Metropolitan^  injuria  crcaretur  , cum  ca- 
nonem  irritum  dixerc  prslaudati  Pontifices  : nam  alioquin  <i_> 
Chalcedonenfibus  Patribus  Romani  Pontificis  primatum  agnitum, 
& affertum  ex  di&is  fatis  liquet . 

Caftiganda  hie  denique  Guillclmi  Cavei  hominis  de  grege 
Puritanorumimpudcntiaj  qui  hift.  litter,  fsculi  V.ad  att.i  5,&  1 6. 
Concilii  Chalccd.  feripturire  non  eft  veritus  Pafchafinum  Lega- 
tion Apoftolics  Scdis  nihil  omififsc  , quocanoni2  8.  interccde- 
ret3  eade  re  Nicarnum  6.  a Romanis  depravatum  , ac  diverfum 
ab  ejufdem  ledlionc  ex  Codice  Conftantinopolitano  objecinfe  , fei- 
licct  cum  eo  additamento  : Ecclejia.  Romana Jemper  habuit  prima- 
tum : teneat  autem  & JEgyptus  & c : quurn  Grarca  cxcmplaria  lc- 
gantr  ISetercs  cotijuetudines  maneant , qua  funt  in  Aigypto  &c:  nam 
canoncm  hunc  cenfendum  efte  unum  illorum  , qui  ex  decretis  Ni- 
caenis  adornati  pofteafunt3  aut  unum  ex  Sardiccnfibus,  qui  in  Co- 
dicc  Romans  Ecclefia?  fub  uno>  eodemque  titulo  legebantur  > fuo 
loco  oftendimus.  Cetcrum  in  eodem  Chalccdoncnfi  agnitum  fuifse 
Ecclefis  Romans  Primatum  multis  conftat  > ex  co  vcro  maxime  3 

Y 2 quod 


172  Privilegia  Rom.  Po  njt#i  pici 

quod  eadcm  a&ione  judiccs  praemifcre  : Conjtderamus  ante  omnia 
Primatum  , & excellent  cm  honor  em  fccundum  canones  veter  is  Ro- 
m <e  apud  Dcum  charijjimo  Slrchicpifcopo  cujlodiri . Subdit  idem 
Caveus  infirmis  argumcntis  a S.  Leone  impetitum  canonem  il- 
♦lum  28.  Chalcedonenfcm . Scd  ex  di&is  fatis  fuperque  liquet 
quam  propudiofe  , & quam  praefradc  id  cffutiat  vir  proje&ae 
fidei . De  jure  Patriarchico  Romani  Pontificis  part.  2.  fermo 
inftituetur , ibique  locus  eric  de  recta  horum  canonum  interpre- 
tationc  inquircndi . 

Acccdic  his  omnibus  illud  quoque  5 quod  S.  Leo  cum  ad 
Marcianum  Imperatorcm  fcribens  , Epifcopum  fe  Ecclefiae  Ro- 
manaf  3 & univerfalis  infcribit>  ipfumqiic  filium  vocat  > turn  ad 
Maximum  Antiochcnum  datis  litteris  fe  Ecclcfiar  Catholic*  Epi- 
fcopum  nuncupat . S.  Gregorius  M.  in  fuis  epiftolis  au&or  eft  ab 
Chalccdonenfi  Concilio  Romano  Epifcopo  titulum  univerfalis 
Epifjopi  oblatum  fuifse  , quo  tamcn  uci  Romani  Pontifices 
nolucrint  > nc  ccteros  Epifcopos  de  fua  dignitate  dcjicere  vide- 
rcntur.  Eo  fane  fenfu , ne  Romanus  Epifcopus  ccnferetur  folus 
Epifcopus,  cum  titulum  renuit  S. Gregorius  > at  eo  fenfu  3 ut  Pri- 
matum  fc  prae  ceteris  Epifcopis  gerere  oftenderet , eo  titulo  ufus 
eft  S. Leo  . Animadverterc  hie  quoque  non  abs  re  eric  a S.Leone  in 
Gallias3  non  fecus  ac  in  ceteras  Occidentis  Provincias,  ante  Con- 
cilium Chalcedoncnfc  rniftas  fuifte  litteras  ab  ipfo  datas  ad  S.Fla- 
vianum  . Poft  Chalcedonenfcm  Synodum  referipfere  ad  S.  Lco- 
nem  43.  Epifcopi  Galliartim  in  Synodo  congregati , inter  alia 
ha»c  ajentes  : £)ua  .4poJlolatus  veftri feripta  y ita  ut  Symbolum 
jidei  quisquis  redemptionis  facramcnta  non  negligit  tabulis  cordis 
adfcripjit , ($  tenaci  , quo  ad  confundendos  hecreticos  paratior  Jit  , 
memorise  commendavit . Legitur  poft  epift.  5 z.S.  Lconis  . Simi- 
liaantca  feripferant  tres ex  Gallia  Epifcopi  Cerecius,  Salonius, 
& Veranus  . S.  Eufcbius  quoque  Mcdiolanenfis  Epifcopus  fuo  3 
& Epifcoporum  in  Synodo  una  fecum  congregatorum  nomine__> 
S.  Lconi  referibens  , Litterarum  > inquit , ergo  vejlrarum  for- 
mam  fecuti  modum  pr  refer  ip  t re  ordinationis  nos  Jervafre  kis  miffs 
per  fratrem  nojlrum  Cyriacum  ojlcndimus  . Oftcnderunt  fcilicct 
five  Galli  > five  Itali  Epifcopi  nihil  minus  Pontificcm  abfe  fieri , 

quam 

JL 


Digitized  b y Google 


VjNDlCATA.ARTlCUI.U$II.jr.II.  1 73 
quam  in  dicendo  de  fide  infallibilem  , &quam  in  jubcndo  fupra 
Synodum  etiam  fupremum  judicem  . 

Unum  opponunt  Pontificia:  infallibilitatis  9 & fuprema:  po- 
teftatis  Oforcs  3 fcilicet  a Concilio  Chalcedonenfi  , antequam  ae- 
ceptaretur,  cpiftolam  5.  Leonis  ad  Flavianum  ad  examen  fuifie; 
revocatam . Verum  res  ita  fe  habuit . Dum  in  Synodo  Iegeretur 
S.  Leonis  epiftola  h«ec  ad.  2.  Epifcopi  Illyrici , & Pala:ftina:  fub- 
dubitarunt  de  tribus  epiftola:  locis  non  rite  intellcdis,  forte  ob 
lingua?  differentiam  3 fufpicati  nc  fymbolo  Nicaeno  5 & Conftan- 
tinopolitano  minus  congruerent , ac  Neftoriano  errori  faverent 
Quod  dubium  tamen  ftatim  evanuit  > quum  Bpifcopi  univerfi* 
cum  privatis  in  colloquiis  , turn  publico  in  coetu  earn  epiftolam 
fymbolo  illi  apptime  confonam  elTc  fafli  funt  vocibusillis  concla- 
mantes  : Sicut  Leo>  ita  credimus : nos  jam  fubjeripjimus  . Fatcor 
iEgyptiorum  tredecim  Epifcopos  nihilominus  epiftola:  neefub- 
feripfifle  s nec  adclamalfe  , cauflantes  fc  carere  Patriarcha  Ale- 
xandrino  i nam  Diofcorus  a Sede  dejedus  fuerat , ac  nift  co  prar- 
euntc  fubferibere  fe  non  pofte  . At  cos  a Synodo  propterca  rejedos 
fupra  oftendimus : cos  tamen  abfoluta  Synodo  Conftantinopoli 
manfifle  conftat , ubi  Protcrium  in  Patriarcham  delegerunt  9 qui 
quum  S.  Leonis  epiftola:  fubferipferit  3 conjiccrc  eft  illos  pariter 
fubferipfifle  3 eo  pra:fertim  5 quod  in  infandum  Diofcori  fatum  ad- 
dudi  non  legantur  . Demendi  tamen  duo  ex  illis  tredecim  Epi- 
fcopis  j qui  fatis  fundo  Diofcoro  Timotheum  ifilurum  fuffece- 
runt . Deinde  efto  dubitarint  illi  perpauci  Epifcopi . Nonnc  Sy- 
nodus  ex  quingentis , & amplius  Epifcopis  conflata  epiftola: 
S.  Leonis  ftatim , atque  dc  fide  agi  coepit , acclamavit,  eique 
calculum  fuum  nullo  praevio  examine  adjccit  ? Quid  autem  quod 
huicce  S.  Leonis  dogmatics  fubferipfifle  1200.  teftatu^  eftCe- 
cropius  ad.  4.  ejufdem  Concil/i,  quinimo  1 600  3 ut  eft  audor 
Eulogius  apud  Photium  in  Bibl.  cod.  2 30  ? Dcnique  non  abfimili 
ratione  quum  in  Concilio  Nica:no  vox  Homoujion  fymbolo  adje- 
dafuiflfet,  quidam  Epifcopi  in  dubitationem  addudi  funt,  nc 
vox  ilia  Pauli  Samofateni  errori  faveret,  qui  tamen  edodi  nihil 
cxinde  timendum  fore  , omni  cundatione  femota  fubfcripfcrc  j 
ncque  exinde  colligereeft  de  Nicsena  fide  dubitandi  cfle  locum  . 

Ita 


174  Privilegia  Rom,  Pontifici 

Ita  ctfi  dubitarinc  quidam  de  S.  Lconis  epiftola  , qui  dcpofito  d u- 
bio  eidcm  fubfcripfcrunt  , locum  non  finunt  epiftola;  audoritatem 
in  dubitationcm  adducendi  . Accedit  ad  haec,  qtiod  Synodus 
Conftantinopolitana  an.  536.  Tub  Menna  celcbrata  ad.  4.  narrat, 
& approbat , quod  S.  Agapetus  Papa,  quum  Conftantinopolim 
appuliftet  , Antymum  Patriarcham  a fcdc  cxpulcrit  , iccirco 
quod  promifla  non  Icrvaflct , quibus  fidcm  fuani  obligarat  fe  ca 
omnia  pra;ftaturum , qua;  mandaflet  Romanus  Pontifcx , inter 
qua;  mandaverat , ut  S.Lconis  epiftola;  fubfcribcrct : Apud  ejus 
Jerenitatem  ( Imperatorcm  fcilicet ) fraudolentis  rationibut , in- 
quit Concilium , ufus  promijit  omnia  fe  fafturum  9 quacumque 
Jiimmus  Pontifex  magn a Sedis  Apofolica  decernertt  , iff  ad  San* 
Biffimos  Patriarckasfcripjit fc fequiper  omnia  Apojlolicam  Sedcm. 
Eadem  ad.  4.  Synodus  damnatis  Antymo  , Severo  , Pctro  , & 
Zoara  profitetur  fc  religiofe  adhacrcrc  decrctis  S.  Agapeti : unde 
Mennas  Pacriarcha  , Refpicientes  , inquit,  ad  ea  qua  placuerunt 
nuper  fatifla  memorise  Agapeto  Papa  antique  Roma  > & decla- 
rans  fc  nihil  aliud  agere  > quam  quod  Scdi  Apoftolica;  obtempc- 
ret , addit : Nos  enim , Jicut  vejlraCbaritas  novit , Apoftolicam 
Sod  cm fequimur  , tf  obedimus>  iff  ipjius  communi  cat  ores  commu- 
nicatores  habemus  , igf  condemnatos  ab  ipfa  & nos  condemnamus  . 
Quorfum  igitur  perpaucos  quofdam  dubia:  fidei  morabimur  , qui 
ad  fubferibendum  S.  Leonis  littcris  paulo  fc  morofiorcs  praebue- 
runt  ? 

Verumtamcn  prae  ceteris  Pontificia;  audoritati  contradic- 
toribus  fatis  faciendum  occurrit  Petro  dc  Marca  lib.  5.  concord, 
cap.  8.  ,Qucfncllo  difsert.  7.  de  caufla  Eutichetis  , Bofsuetio  de- 
fenf.  decl.  par.  2.  lib.  12.  capp.  15,  & 16  j & Natali  turn  dif- 
fert.  1 2.hift.  Ecclef.ad  fteculum  V , turn  difsert.  4.  ad  fa;c.  XV  , 
& XVI , qui  fine  caufsafane  in  fchol.  ad  cit.  diflert.  12.  de  Car- 
dinal! Sfondrato  audore  lib. , cui  titulus  Gallia  vindicata  , con- 
queritur,  quod  fibi  impegiftet  hanc  dodrinam  ; Non  prius  de - 
creta  Pontijicum  rata  , iff  cert  a efse , quam  a Concilio  confirmen- 
tur ; quum  totus  fit , ut  fuadeat  turn  a Synodo  Chalcedonenfi 
S.Lconis  epiftolam  approbatam,  poftquam  eamdem  ad  fidei  regti- 
1 as  expend  ilset  } ac  promde  rat  am  , Scccrtam  cfle  non  potuifse  , 

ante- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ART1C  ULUS  II.  JT.  II.  175 
antequam  a Concilio  confirmarctur  : turn  nonnifi  accedente  to- 
tius  Ecclefiae  in  Concilio  congregate  confenfu  irretra&abilem 
evafifse  fidei  definitionem  : turn  eamdem  epiftolam  Occidentalium 
conrcnfu  roborari  oportuifle  : turn  in  Ephefina  II , & Chalcedo- 
ncnfi  Synodis  a S.  Leone  concefsum , ut  Diofcori  caufla  itcrum 
difcutcretur . Quibus  ut  fatisfaciamus  , obfervandum  ducimus  > 
& jam  dial's  addendum  1 quod  S.  Leo  epift.  1 2.  ad  Theodofiutn 
feribit  nolle  caufsam  Eutychetis  a Synodo  difeuti , fed  damnan- 
dtim  , fi  non  refipifeat , dogma  vero  de  Incarnatione  in  epiftola 
ad  Flavianum  contineri : .§)uum  in  libellofuo  , inquit , quein  ad 
nos  mijit  ( Eutyches)  hoc Jibi  ad promerendam  veniam  refervavc- 
rit , ut  correfturumje  ejse  promitteret  quidquid  nojlra fententi.t 
dehis3  quxmalefenferat , improbafset . JjPuid  autem  Catholica 
Ecclcjiadc  Sacramento  dominie*  Jncarnationis  credit , (Si  doceat 
ad  fratrem  ....  Plavianum  pleaius  continent  feripta , qux  miji . 
Vides  ipfum  Eutychcm  ad  Pontificem  confugifse  : eumdetn  , ft 
vellct  recta  , & vera  doccri , ut  litteris  S.  Lconis  obedienter  at- 
tenderct , admonuit  S.  Petrus  Chryfologus  epift.  ad  ipfum  Eu- 
tychem.  Similia  feribit  epift.  1 3.  ad  Pulcheriam  3 epift.  16.  ad 
Flavianum , & epiftola  1 7.  ad  Thcodofium,  ajens  permitti  quideni 
Synodum  pro  Ecclefiae  pace  redintegranda  j ad  Epifcopos  Orien- 
tales  plenius  Legatorum  fuorum  opera  de  Incarnatiouis  mifterio 
inftruendos  , atque  ut  exccutioni  fententia  ab  fe  lata  folemniter 
demandaretur,  locus  etiam  refipifeendi  fieret  Eutycheti , aeft 
refipifeeret  loco  reftituerctur  , cetcroquin  poft  ab  1’e  prolatam^ 
fententiara  Synodo  non  opus  amplius  efle  '.Jguamvis  > fubjungit, 
evidenter  appareat  rem , de  qua  agitur , nequaquam  Sy nodal i in- 
digere  traftitu:  ctfi  vero  , fuperaddit  , Synodo  locum  facc- 
ret  9 a Synodo  tamen  Scdis  Apoftolicae  fententiam  expe&an- 
dam  tamquam  ab  ipfo  Pctro  cuperet  declariri  , quod  ejus  confejjk- 
nelaudatujnjit . Anatolio  > addit  in  epift.  33.  ad  Theodof.  , ea 
lege  confirm andum  ab  fc  gradum  > ut  fidei  formulae  preferipte  in 
litteris  ad  Flavianum  fyngrapham  apponcret.  Ante  Synodum, 
ut  feribit  epiftola  48.cdit.Quefnelli  ad  Pafchafinum,ab  Epifcopis 
ncc  exiguo  numero,  non  expedata  Synodi  fententiaj  lictcras  fuas 
ad  Flavian,  fuifte  fubfignatas  . Scd  & idem  S.  Flavianus  epift.  ad 

S.  Leo- 


1 j6  Pri  V1LEG1  A Rom,  Pontifici 
S.  Lconem  par.  i.  Concil.  Chalccd.  declaravit  fatis  fuperque__> 
fuifsc  5.  Lconis  litteras  five  ad  damnandam  Eutychctis  haerciim, 
five  ad  rcdlam  dc  Dominica  Incarnationc  fidem  adftruendam  . Si- 
miliaetiam  ex  Gallia  adS.  Leoncm  fcripferunt  de  ejufdem  ad 
Flavianum  epifiola  Ccrctius  , Salonius  , & Veranus  . Nec  abfi- 
milis  Juliano  Coenfi  infedit  fententia  > ut  liquet  ex  S.  Leone 
in  cpift.  ad  eumdem  . 

Obfcrvandum  2. , quod  S.  Leo  ut  cognovit  pfeudo  - Syno- 
dum  Ephefinam  in  pravas  fententias  abiifie  > continuo  fiiprema 
ufus  poteftate  illam  irritam  dixit , a&a  ab  eadem  refeidit , nul- 
linfque  roboris  efle  juflit : S.  Flavianum,  cujus  profe&o  caufta 
cum  fide  crat  conjun&a  , ab  ea  Synodo  Apoftolicam  Sedem  ap- 
pcllantem  fuas  reftituit  fedi,ncc  ad  id  Synodi  operam  defideratam 
epift.  6 2.  ad  Marcianum  feripfit : quam  fipoftea  conciiianda*  pa- 
cis  gratia  permifit , earn  legem  adjccic , ne  definita  ab  fe  de  fide 
contra  Eutychetcm  in  dubium  amplius , aut  in  difputationem  ad- 
ducerentnr.  Id  adeo  apertunvperfpc&umquej.ut  probe  agnoverit 
Placidia  Augufta  epift.  ad  Theodof.  feribens,  adhortanfquc,  Pr <e- 
cipiat . . . ut fecundum  formam  , & definitioncm  ^poflolicx  Sedis> 
quam  & nos  tamquamprxcellentemjimilitcr  veneramur  , in  Jlatu 
Sacerdotii  illafo  manente per  omnia  Plaviano , ad  Concilium  Apojlo- 
Hex  Sedis  judicium  tranj'mittatur , in  quo  primus  ille  , qui  cxle - 
Jits  Claves  dignus  fuit  accipere3principatum  Epifcopatus  ordinavit . 
Sed  & eamdem  (upremam  aucfcoritatem  fupra  Sytiodum  Cjaalcc- 
donenfem  exerenifse  multis  jam  demonftratum  eft,  iifque  itcrum, 
obiterque  demonftratur  : quod  Synodi  fententia  damnatos,  qui  in 
partes  Diofcori  defeenderant , modo  ad  frugem  reverfi  , formu- 
las ab  fe  prasferiptae  aflenfum  praeberent , facrorum  communioni 
reftituit : Diofcori  autem  , aliorumquc  fa&ionis  au&orum  judi- 
cium juni  Apoftolicqe  Sedixefervavit.  Quod  in  Synodo  a<ft.  2.  Flo- 
rentius  Epifcopus  Sardium  In  nojlra  perfona , inquit , qui  epijlo - 
lx  S*  Lconis  fubferipjimus 3 non  indigemus  correftione  : Acacius 
Epifcopus  Ararathiae , & Phoxius  Epifcopus  Tyri  a<ft.  4.  fubferi - 
bant,  ajunt,  epijlolx  Leonis , qui  ti  non  fubjeribit  hxreticus 
ejl : quibus  Epifcopi  omnes  conclamavcrunt  :J$)ui  non  confcntit 
epijlolx  Leonis  hxreticus  ejl . Quod  Synodus  in  relatione  ad  Pul- 

chc- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.ARTlCULQSII.iT.il.  177 
cheriam  Auguftam  ad.  3.  inter  aliaha?c  habet : 6)ui  (Cbriftus  ) 
ojlendit  in  Leone  mirabili  veritatem  , quia  Jicut Japitnte  Petro  , 
ita  iff  ijloutitur  ajjertore  : in  relatione  ad  eumdem  S.  Leoncm  : 
1/os , ait , B,  Petr  i omnibus  conjlitutus  interpres  : & in  defini- 
tione  S.Lconis  verba  ipfiflima  in  litter,  ad  S.Flavianum  fua  fecit. 

Obfervandum  3.  quod  aliis  pr.-eterea  Pontificibus  altc  per- 
fuafum  fuit  fidei  definitionem  a S.  Leone  in  litteris  ad  Flavianum 
exhibitam  independentcr  a Synodi  jtidicio  ,fivc  confenfu  pro  in- 
fallibili  fidei  dogmate  habitam  fuifle  5 habendamque  fore . Ex 
quibus  praefto  funt  teftimonia  S.  Gelafii  in  Synodo  Romana  70. 
Epifcoporum  an.  4^4,  qui  de  hac  S.Lconis  epiftola  loquen syCujus 
textum  , inquit , quifpiam  Ji  ufque  ad  unum  jot  a dijputaverit  , 
non  earn  in  omnibus  venerabiliter  receperit , anathema  jit : Pe- 
lagii  I.  j qui  epift.  12.  ad  Childebertum  Gallia?  Re  gem  , 
cumque  , ait,  ab  ilia  fide  3 quam  B • recordationis  Papa  Leo  in 
fuis  epijlolis  pradicavit , iff  quam  Chalcedonenfe  Concilium  fequent 
eumdem  Prtefulem  edita  definitione  Jufcepit , in  una  fiyllaba  > aut 
in  uno  verbo  , vel  in fienfiu  erravit  > vel  erraverit  aliquando  ( ana- 
thema fit  ):S.  Martini  I.  in  Concilio  Later.  Sccretario  1 , ubi  ait 
epiftolam  S.  Lconis  ad  Flavianum  a Synodo  Chalced. didam  fuif- 
fe  Columnam  -fidei  orthodox <e  : demum  S.  Agathonis  , & Ro- 
mans J2}.  Epifcoporum  Synodi  in  fuggeftionc  leda  ad.  4.  Syno- 
di VI 5 qua  laudatur  Marcianus  Imp. , quod  facrum  ilium  to-  , 
mum  fitamplexus  Apoftolici  viri  Papa*  Leonis  > quern  B.  Petrus 
Apoftolus  verbis  ejus  ediderit  . Obfervandum  4.  quod  non  fem- 
pcr>  ut  fupra  dicebamus , indicium  eft  fuperioris  audoritatis  ali- 
quid  ad  examen  rcvocare,&  praehabito  examine  approbare,  quura 
nempeexamcn  inftituitur,  utres  magis  magisque  innotcfcat , 
atque  rei  eidem  nova  lux  acc.edat  ex  to , quod  S.  Scripturae , & 
traditioni  dignofeatur , & demonftretur  conformis  . Ita  adum 
eft  de  voce  Omoufion  in  Nica?na  Synodo , ut  innuimus  j itairu 
Concilio  Toletano  XIV.  can.  2 , & 3 5 quibus  Toletani  Patres 
profclfi  funt  ada  VI.  Synodi  cum  prjecedentibus  comparafTe  , & 
ideo  illis  fuum  calculum  addidifle  . At  Tolctanis  fas  non  erat 
jus  dicundi  in  VI.  Synodum  . Ita  in  Concilio  Mediolanenfi  Epis- 
copi  S.  Leonis  epiftolam  ad  S.  Scripturam  , & tiaditionem  expen- 

Pars  /.  Z daunt 


Digitized  by  Google 


178  pRIVILEGlA  Rom.  PoNTlPlCl 
dcrunt , feque  cam  ultro  citroquc  amplc&i  S.  Leoni  refcribentes 
affirmarunt . At  putafnc  Synodum  hanccc  Romano  Pontificc  fc 
autumafte  fuperiorcm  ? Ergo  cxamcn  illud  iftitutum  fuit  , turn 
ad  epiftolae  Leonina:  dilucidationcm , qud  ob  lingua:  obfcurita- 
tcm  praefertim  Illyriciani  > & Palaeftini  indigcbant , qui  proin- 
de  a&.  2.  profefli  funt  ambiguitatcm  omnem  , qua:  ex  lingua:  la- 
tinae  vocibus  orta  vidcbatur  , fibi  a Lcgatis  adcmtam,  idcofe_j 
quoque  epiftola:  ex  officio  fubfcripfi{Te»  turn  dcniquc  ad  retun- 
dendas  omni  cx  parte  Eutychianorum  cavillationes  , quibus  (c 
ab  ilia  epiftola  fubfcribenda  dcfcndebanc . Quae  quum  ita  fint,  mi- 
rari  fane  fubit  viros  alioquin  eruditos  diccrc  non  vcritos,  turn  de- 
mum  S.  Leonis  litteras  ad  Flavianum  fidci  dogma  evafifTc  > 
poftquam  fuiflcnt  a Concilio  Chalcedoncnfi  ad  incudcm  revocatae, 
& communi  calculo  comprobatae . Sed  ii  & partium  ftudio , & 
praejudiciis  fcholae  abrcpti  nihil  non  audcnt , arripiunt , atque 
opportune  , aut  importune  obtrudunt . 

At  inquiunt  Boffuetius , & Natalis,  nonnifi  ex  acceffione 
fententiae  Chalccdoncnfis  Synodi  indubitatam  fidei  definitionem 
cpiftolam  S.  Leonis  evafiffe  docuit  idem  S.  Leo  in  epift.  ad 
Theodoretum , qua  inquit : Sed  qua  nojlro  prius  minijlerio  Do - 
minus  definicrat , univerf*  fr  at  emit  at  is  irretraElabili  firmavit 
ajfenfu  , utvero  a fe  prodiiffe  ojlenderet , quod  prius  a prima  omni  - 
no  Sede  forma  turn  totius  Chrifiani  orbis  judicium  recepifset . Quo 
fenfu , ajunt , ad  Zenonem  Imp.  feribebat  quoque  S.  Simplicius  : 
Jguod  Apofolicis  manibus  cum  Ecclefia  univerfalis  ajjenfu  acie 
meruit  Evangelic*  falcis  abfeindi  > vigor  cm / timer  e non  pot  ejl  re- 
nafeendi  . Refpondco  1.  nosfuo  locofatis  fuperque  cxfufftafle__> 
earn  , quam  decretis  Pontificiis  appofitam  volunt  conditionem  , 
fcilicet  fi  Ecclefia:  accedat  aflenfus . Refpondeo  2.  S.  Leonis 
verba  priora  , & pofteriora  obfervanda  eflfe  : priora  , quibus  ait 
fuo  miniftcrio  Dominum  definivifsc  : at  Chrifti  Domini  definitio- 
nes , non  fecus  ac  facra:  Scriptura: , Ecclefia:  afTenfu  non  indi- 
gent : pofteriora  vero  , quibus  affirmat  formatum  ab  fe  dccretum 
a toto  Chriftiano  orbe  f'uiflc  receptum  : at  dccretum  ita  rece- 
ptum  non  indigebat  amplius  Synodi  acceptationc  . Aliud  ergo 
xoccilUirretraflabili  ajsenfu  intcllexit  S.  Leo  , quandoquidem 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ARTICULUS  II.  if.  III.  I 7P 
fuis  Lcgatis  demandaverat , nc  in  dubium  rcvocari  finerent  abs  fe 
definita  in  dogmatica  epiftola  & aliud  fane  intellcxit,  dum  in 
cadcm  epiftola  ad  Thcodorecum  ait  j eos  , qui  de  fua  fententia 
ambegcrant , incitatos  fuifle  a diflfenfionum  au&ore  , fcilicct 
Diabolo  . Refpondeo  3.  id  S.  Leonem  intellcxifle  > quod  duniL> 
Synodus  fua?  adha?ftt  fententix,  fuoque  capiti  adhxfcrc  membra  j 
errandi  periculum  eliminatum  prorfus  eft>atquc  ita  quoque  a per- 
duellionibus  , qui  ipfi  obtemperarenoluiftent , nulla  potcratob- 
tendi  fua:  obftinationis  excufatio,quadicerintPontifici  obreptum, 
vel  fubreptum  fuifle  , ut  explicat  idem  S.Leo  epift.2.  ad  Epifcop. 
Galliarum  . Refpondeo  4. , quod  approbatio  > & confirmatio 
non  femper  au&oritatis  fuperioris  gradurn  figmficat : nam  a fe- 
quentibus  Conciliis  priora  approbari,&  confirmari  confuevifle  ex 
Ecclefiaftica  hiftoria  vel  in  eadem  hofpiti  liquet  . Item  Concilia 
Oecumenica  ab  Ecclefix  confenfu  confirmari  feripfit  Facundus 
Hermian.  lib.  5 s&S.Joanncs  Chryfoftomus  hom.52.  Nicaena:  Sy- 
nodi  fententiam  comprobatam  fuifse  ab  terrarum  Orbc  dixit.  Imo 
Concilium  ipfum  Chalcedonenfc  ita  perfe&um  , & probatum  Leo 
Imperator  confirmatum  voluit  ab  omnibus  Orientis  Epifcopis  non 
modo  , ut  fcribitLiberatus  in  Breviar.  cap.  14,  fed  etiam  aMo- 
nachis  prxfertim  fan&itate  confpicuis  , & prx  ceteris  a Simeone 
Stylita  teftc  Evagrio  lib.2.capp.  10.  Fuit  igitur  irretra&a- 
bilis  illc  afsenfus  uniufcujufque  confcflionis  teftimonium  S.  Leo- 
nis  epiftola:  exhibitum  . Sed  de  Chalcedonenfi  Synodo  jam  nimis. 

• # 

Ex  Cotijlantinopolitano  //,  {3*  Conjlantinopditano  111 . 

§.  III. 

EX Concilio  II Conftantinopolitano  an.  553.  fub  Vigilio  ex 
1^3.  Epifcopis  colle&o  plcraque  jeaque  pratclara in hancce 
rem  excerpere  eft  argumenta  . Imprimis  Synodi  Mopfvcftena? 
tontraTheodorum  ejufdem  Urbis  Epifcopum  congregatae , quam 
V.  ha»c  Synodus  collat.  5.  approbavit,  Epifcopi  agnovere,  ac  pro- 
fefl i aperte  funt  Vigilii  primas  , ac  prxeipuas  fuifse  partes  de  tri- 
bus Capitulis  cognofcere  5 ac  Concilio  ea  de  caufsa  congregato 

Z 2 jure 


180  Privilegia  Rom.  Pontipici 

jure  fui  Priraatus  praefidere  : Decebat , inquiunt  in  relatione  Sy- 
nodica  ad  Vigilium , quumprimim  inter  Sacerdotes  dignitatem 
fortiti  efiis  , Sanclijfimi  ea , qua  ad  SanElarum  Ecclefiarum Jlatum 
refpiciunt , minifefti  vejlra  ....  Beatitudini fieri  . H&c  bene  & 
ChriJlianiJJtmus  nofier  Imperator  confiderans  ad  vejlram  fcientiam 
quad  am  , qua  de  Theodor  o quondam  Mpfvejlente  Ecclefite  Epifcopo 
certafunt , juffit  referri . Juftinianum  Imperatorem , & Euty- 
chium  Conftantinopolitanum  Epifcopum  nec  latcbat  irrita  , ac 
inania  fore  quaecumque  abfque  Romani  Pontificis  au&oritate  fta- 
tnerentur  aSynodo  . Ea  propter  Juftinianus  littcris  , legatione, 
& precibus  etiam,  atque  ctiam  Vigilium  rogavit  > ut  tria  Capitu* 
la  damnaret  5 damnationem  a fc  edi&am  confirmaret , ac  Con- 
cilio  j a quo  quamprimum  ea  damnatio  cfset  dcccrncnda  s adefse, 
praefse  , & adhaererc  non  gravarctur  . Edidum  jam  ipfc  evulga- 
verat  infcio  , & inconfulto  Vigilio  contra  triaCapituIa : fed  qui  , 
quod  prater  Vigilii  confcientiam  conditum  fuifsct  , audivit  ? 
Ex  Epifcopis  Oricntalibus  , qui  exau&orationis  metu  viiti  fub- 
fcripferant  > ut  Mcnnas  Conftantinopol. , Zoilus  Alexandrinus  , 
Euphemius  Antiochcnus  5 & Petrus  Hierofolymitanus  > libellis 
datis  j & ad  Vigilium  miffis  conteftati  funt , fe  nonnift  ex  Vigi- 
lii fententia  fubfcripturos  > vel  ea  conditionc  fubfcripfilTe  , ut 
datum  chyrographum  denuo  rcciperent,  fi  hare  Romanus  Ponti- 
fex  non  probaret,ut  apertc  proteftatus  eft  Mcnnas  Conftantinopo- 
liranns  Antiftes.Ifta  conftant  ex  Facundo  Hermiancnfi  lib.4.cap.4. 
Ex  Occidentalibus  vero  Itali  Epifcopi  Vigilii  partes  fummopcrc 
pcrfequutifunt  , atque  cx  his  adeo  Dacianus  Mediolancnfis  Epif- 
copus  j ut  plurima  > ac  dira  perpefTus  fit,  perfccucionifque  co- 
mes Vigilio  adjundus.  Epifcopi  pratcrea  Africani,  in  bisque  pra- 
fertim  Reparatus  Carthaginenfis  , & Pontianus  Epifcopus  5 ut 
liquet  ex  ipfius  cpiftola  ad  Juftinian.  apud  Harduuium  tom.  3. 
Concih  praefixa  a&is  V Synodi , Juftiniani  edi&o  apcrtiifimc  re- 
fragati  funt  caulTantcs  abfque  Vigilii  confcientia  ei  fubfcribere  Cc 
non  dcbere  > ad  qucm  primo  ea  de  tribus  Capitulis  emota  contro- 
vcriia  clfet  referenda  . Vigilius  vero  hujufmodi  Juftinisni  edidum 
contra  tria  Capitula  imperttirbatus  improbavit  , atque  in  Placi- 
dianam  domum  cum  Latinos  > turn  Grxcos  Epifcopos  venire  juf- 

fos 


Digitized  by  Google 


V IN  D ICA  T A.  Art  1C  U L US  II.  JT.  III.  181 
fos  hifcc  adtnonuit : 6)uicumquc  Ed  i El  is  ijlis  confenfum  prabere 
voluerit , fciat fe  ab  slpojlolic*  Sedis  communione  fufpenfum  . Id 
conftat  cx  epiftola  Cleri  Italici  data  Legatis  Childebcrti  Regis 
Francorum  pro  defenfionc  Vigilii*  & epiftola  Vigilii  cncyclica  an. 
552.  exarata  . Thcodorum  defuper  Caefarccnfem  Epifcopum  Edi- 
$i  au&orem  gradu  dejecit : Mennam  Conftantinopolitanum  , 8c 
confentientes  Epifcopos  communione  fufpendit  . Quamquam 
fententiam  hanc  baud  publicandam  cenfuit  > 11c  juftinianum  itc- 
rum)  ac  magis  in  rabiem  impelleret.  Eutychius  etiam  epiftola  ad 
Vigilium  exarata  rogavit  enixe  , ut  ipfo  prasfente  , ac  praefidente 
in  Synodo  caufTae  trium  Capitulorum  finis  imponeretur,  nufquam, 
imponendum  intelligens  j donee  Pontificis  au<ftoritate  id  fieret : 
A Teceffarium  ejl , inquit , conferri  de  tribus  Cdpitulis  5 unde  qui - 
btifdam  quaflio  ortaejl : & idea petimus  prajidentc  nobis  vejlra—j 
Beatitudine  . . . communi  tr aflat u eadem  Capitula  in  medio  ponen - 
da  quari , 1$  conferri  > & finem  quxjlioni  imponi . 

Juftinianus  iterum  morae  impatiens  ad  Synodum  ab  fc  coac- 
tam  data  cpiftola>  ut  ad  trium  Capitulorum  proferiptionem  Epif- 
copos infte&eret  , pronofque  faccret  * illis  Vigilii  exemplum 
propofuit  fequentibus  verbis:  Vigilio  Religiojijjimo  Papa  antiquio . 
ris  Roma  , quum  pervenifset  ad  hanc  regiam  Civitatem , de  tribus 
Capitulis  fubtiliter  omnia  manifejlavimus , & interrogavimus 
eum , quid fapit  de  hoc  , & ipfe  non  femel  aut  bis  , fed  etiam  fapius 
in  feriptis  anathematizavit  impia  tria  Capitula  . Zoilus  Alcxan- 
drinus  haud  ignorans  Pontifici  Imperatoris  ftudia  nequaquara-* 
probata  , cjusEdi&o  palam  faifto  8c  ipfe  palam  obftitit , ut  prop- 
terea  Juftiniani  juflu  e throno  fucrit  deturbatus . Ipfius  Synodi 
Patrcs  probe  nofeentes  abfque  Romani  Pontificis  au&oritatc  , ac 
nifi  Synodo  ipfe  per  fe  , aut  Legatos  fuos  prarefset  , roboris  pon- 
dus  decerncnda  obtinere  non  pofsc  , nihil  antiquius  habuere_j  > 
quam  ut  ab  ipfo  primo  limine  coetus  legerentur  Vigilii  littcra?  ad 
Euthychium  , ipfique  fubje&os  Epifcopos  inferiptas  , quibus  an- 
nuerat  j ut  dc  tribus  Capitulis  Synodalts  Conventus  ageretur* 
atque  ad  ipfum  decreta  , dimiftaque  legatione  ex  Patriarchis , 
aliifque  1 6.  Epifcopis  conflata  rogarunt  etiam, atque  etiam,  ut  ad 
Synodum  deinum  coaveuire  dignarctur,fentcntiaquc  fua  una  cum 
not  1 Sy- 


182  Priviligu  Rom.  Pontipici' 

Synodo  caufsam  trium  Capitulorum  dirimeret . Ipfe  Vigilius  in- 
Dfc,  fupcr  fuam  Synodo  au&oritatem  Iongc  praeeminere  demonftravit: 
quippe  intraillam  20  dicrum  intercapedinem  > qua  Principi  dc 
tribus  Capitulis  fcntcntiam  fuam  mifsurum  promifcrat3  imoSy- 
nodi  Legatis  fc  fignificaturum  3 quid  fibi  dc  tali  Synodo  placerct, 
pollicitus  fucrat , per  Pelagium  Diaconum  Epifcopis  imperavit , 
ne  quidquam  dccernerent 3 Antiquum 3 ajens  , reguUremcu - 

ftodientes  ordinem ne  ante  noftra  , hoc  eft  Sedis  Apoftolica , cut 
per  Dei  gratiam  prafidemus  , promulgationem  fententi*  , quid* 
quam  proferrc  tentarent . Pra?terea  edito  poftca  Conftituto3  dc 
quo  infra  3 pro  defenfione  trium  CapituIorum3  decreta  omnia  fuo 
Conftituto  contraria  in  irritum  mifit . Ipfa  V.  Synodus  item  fe  a 
Vigilio  convocatam  credidit3  dum  initio  legi  Vigilii  litteras  ad 
Eutychium  cxaratas  juffit3  quibus  indulgebatj  ad  motam  quaeftio- 
nem  fmiendam  Synodum  fieri ; Vigilii  integrum  locum  infra  reci- 
tabimus.  Convocatam  fe  itcrum  dixit  collat.  83ubi  iterate  di&um 
eft  annuifse  dcmumVigilium,fcriptifquc  confenfifsc>ut  coa&a  Sy- 
nodo de  tribus  Capitulis  decerneretur3uc  magis  ex  dicendis  confta- 
bit.  Convocatam  camdem  a Vigilio  afserit  SynodusVI  in  fermone 
acclamatorio  ad  Imperatorem.  Ex  hac  ergo  agendi  rationc,  quam 
tenuere  Orientales  3 Occidentalcsque  Epifcopi  > Mennas , & Eu- 
tychius  ejus  in  fede  Conftantinopolitana  fuccefsor , Juftinianus 
Jmpcrator  , Vigilius  Papa  3 Synodus  Mopfveftena  > Synodi  V3  & 
VI.  Oecumenical  3 quis  rite  inferet , quod  dccrctorum  4,  & 5.  fefs. 
Concilii  Conftant.  dcfcnforcs  concludnnt3  poteftate  Synodo  fub- 
cfse  Pontificcm,  ciquc  obfequi,&  obtemperarc  ex  officio  eumdem 
oportere  ? 

Jam  introfpicienda  quae  3 poftquam  congregatum  eft  Conci- 
lium 5 di&a  3 gefta  3 decretaque  funt . In  1 . Synodi  Collatione^ 
edita  f manuque  fignata  ab  Eutychio  Conftantinopolitano  > Apol- 
Iinari  Alexandrino  3 a Domnino  Antiocheno  3 Elia  Thefsaloni- 
cenfii  & ab  Epifcopis  eorumdem  fuffragancis  fidei  formula  , qua 
inter  alia  3 Sufcipimus  3 ajebant3  & ampleftimur  epiftolas  prx- 
fulum  Romans  Sedis  Apoddic a 3 tarn  aliorum  3 quam  Leonis  fan • 
memorise  de  refta  fide  feriptas . Quam  quidem  fidei  profeflio- 
ncm  jam  pridem  manu  propria  firmaum  ad  Vigilium  direxerant 

Men- 


t 


VlND  1CA  T A.  ArTIC  U L US  II.  111.  183 
Mennas  Conftantinopolitanus , Euthychius  ipfius  fucccfsor  , & 
Theodorus  Csefareenfis  , ut  au&or  eft  ipfe  Vigilius  in  fuo  Confti- 
tuto  . In  collat.  2.  ad  conventum  invitati  Occidents  Epifcopi  > 
pro  eis  refpondit  Primafius  Adrumetinus  Epifeopus  in  Africa  > 
fe  abfetite  Papa  Synodo  non  adfuturos  : quod  nempc  nofsent  earn 
Pontifice  fummo  intercedente  in  irritum  cefsuram . Collat.  7.  a 
Juftiniano  Imperatorc  , ut  Patres  in  trium  Capitulorum  damna- 
tionem  cun&atione  omni  femota  pertraheret  , legitur  mifsus 
Conftantinu*  Qusftor  facri  Palatii  cum  inftrumentis  probantibus 
Vigilium  Papam  tria  Capitula  Temper  fuifse  execratum  : Vt  igi - 
tur  j lie  fatus  eft  Conftantinus  , etiam  ea  5 qua fapius  ab  ipfo  ( Vi- 
gilio  ) faBa  funt  > ad  condemnationem  trium  Capitulorum  vos  au - 
dientes  alacriores  efficiammi , de  his  for  mam  celeriter  proferre , di- 
rexitper  me  ( Imperator  ) SanBitati  vefra  condemnationem  ab 
ipfo  yigilio  prolatam . Porro  hujufmodi  inftrumenta  a Conftanti- 
nodelata,  erant  epiftol*  aVigiliohac  dc  controverfia  exaratas 
ad  Valencinianum  Tomitanum,  & Aurelianum  Arelatcnfem  Epi- 
fcopos  : item  fententia  ab  eodem  Pontifice  prolata  in  Rufticum  > 
& Sebaftianum  Romans  Ecclefis  Diaconos  trium  Capitulorum 
accrrimos  defenfores  , & Judicati  ab  ipfo  Vigilioprolati  adverfus 
eadem  tria  Capitula  audaciflimos  contcmptores . Hoc  equidem 
dolo  Epifcopos  decepit  Juftinianus  trium  Capitulorum  damnatio- 
nem  differri  impatientiflime  fubftinens : nihilominus  exinde  li- 
quet Epifcopos  non  prius  in  trium  Capitulorum  damnationem 
profiliifle  j nifi  poftquam  a Romano  Pontifice  ipfa  damnata  intel- 
lexifscnt . Ergo  collat.  8 5 & ultima  > in  qua  tandem  conclama- 
turn  eft  in  tria  Capitula  anathema , ante  fententis  prolationem 
Epifcopi  prsmittunt  jampridem  a Vigilio  Papa  eadem  Capitula 
fuifle  condcmnata : G)uia  contigit  3 inquiunt,  figilium  Religiofif- 
Jimum  in  hac  regia  Vrbe  degentem  omnibus  interejfe  > & qua  tri* 
bus  his  Capitulis  mota  funt , tarn  fine  feriptis  3 quam  in  feriptu • 
ris  ea  fapius  condcmnajfe  &c.  En  Vigilii  cxcmplo  5 & judicio  ex- 
citatos  Epifcopos  ad  tria  condemnanda  Capitula  I Ad  hsc  Vigi- 
lius  in  fuo  Conftituto  pro  defenfione  trium  capitulorumjpoftquam 
Theodori  perfonam  poft  mortem  non  cfle  damnandam  aftcruiftet 
au&oritate  SS.  Leonis  in  epift.  ad  Theodorum  Forojulienfcm_j 
•i  r Epi- 


1 84  Privilegi  A Rom.  Pontifici 

Epifcopum  , & Gclafii  in  epift.  ad  Dardanij*  Epifcopos  3 ncc  non 
exemplis  SS.  Chryfoftomi  3 & Flaviani , qui  ctft  exau&orati  , 
non  tamen  damnati  fucrant , rationem  reddit  his  verbis  : Nec  ab- 
feindi  ab  Ecclejia  potuerunt 3 vel peterunt . quos  Jibi  inconvulfe^a 
unitos  stpojlolica  judicavit  auftoritas  : & infra  Conftitutum  fuum 
claudit  his  verbis : Statuimus  3 iff  deccrnimus  nulli . . . licere  con - 
trarium  his  , qua  prafenti  afseruimus , vel  jlatuimus  Conjlituto  de 
tribus  Capitulis 3 aut  confcribere  3 vel  proferre  3 aut  componere  3 
vel  docere  3 . . . fquid  vero  contra  hac  3 qua  hie  afseruimus  , vel 
Jlatuimus  . . .faftum,  diftum,  at que confer iptum  ejl}  vel fucrit.. , 
hoc  modis  omnibus  ex  auBoritate  Sedis  slpojlolica , cui per  Dei  gra- 
tiam  prafidemus  3 refutamus . Sane  ita  Synodo  praecipiens , ita 
prohibens  Vigilius  fe  Synodo  fuperiorem  agnovit , & affirmavit . 

At  inquiunt , qui  aliam  3 parumquc  aequam  , quinimo  prae- 
ruptam  , contra  quam  nos  3 cogitandi  3 docendi  3 & feribendi 
de  Romani  Pontificis  Privilegiis  ineunt  viam  3 in  quinta  Synodo 
ob  caufam  trium  Capitulorum  coa&a  ex  Synodo  Chalcedonenfi 
addu£a  una  cum  epiftola  S.  Cyrilli  ad  Neftorium  epiftola  S.  Leo- 
nis  ad  Flavianum  iterum  examini  fubje&a  eft  : nam  relato  voto 
eorum  , qui  de  hac  epiftola  primi  opinatifuerant  3 Patres  quintae 
Synodi  fubne&unt : Ex  his  j qua  recitatafunt  3 manifejlum  fa- 
Bum  ejl  3 quomodo  fanBa  Synodi  ea  , qua  apud  eas  proferuntur  9 
probare  foleant . 6)uum  enim  illi  SanBiffimi  viri  ( Cyrillus  3 & 
Leo  ) 3 qui  recitaras  epifolas  feripferunt  3fc  fplenduerunt , tamen 
epijlolarum  earum  comprobation.em  non  fimpliciter , nec fine  inqui - 
fitionc  fecerunt  3 nifi per  omnia  cognovifsent  confona  ea  expo/itioni  > 
iff  doBrina  fanBorum  Patrum  5 ad  quam  iff  collatio  faBa  ejl,  Ve- 
rum  ha»c  Patrum  quinta:  Synodi  locutio  non  abfimilis  ci  fuit3  qua 
S.  Eufebius  Mediolanenfis  una  cum  ceteris  Synodi  Epifcopis  ac- 
ceptata  epiftola  S.  Leonis  eidem  referibens  dixerat : earn  epifto- 
lam  Scriptura:  facra:  3 do&rina:  S.  Ambrofii  3 & traditioni  uni- 
verfas  confonam  elfe.  Scilicet  teftimonium  eft  non  jurifdi&ioncm 
pra?feferens  3 fed  fubmilEoncm  oftendens  > cum  qua  optime  cohae- 
ret  feientia  fcriptura:3&  traditionis3quibusPontificum  dccreta  nof- 
cantur  conformia . Nam  alioquin  fatis  oftendimus  ncc  S.Leonem, 
nec  cjus  Legatos  id  paftbsefte  , ut  in  Synodo  Chalcedoncuft  ad 

exa- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  A R T'l  CU  L U S II.  Jf.  III.  18? 
cxamen  ilia  cpiAoIa  rcvocarctur , nec  id  aufos  fuifse  pro  Turn- 
mo  , quo  crga  ApoAolicam  Scdcm  afficiebantur  Audio  , Chal- 
ccdonenfcs  Patrcs  , fed  ftatim  ci  adquievifle  . Quod  A comper- 
tum  fuerat  > ( ut  omnino  fuit  compertum  ) Parribus  quint*  Sy- 
nodi  a Chalcedonefi  Synodo  Aibfcriptam  illam  fuiflfc  cpiAolam  > 
compertumquc  fuit  non  licerc  amplius  fidei  dogmata  femcl  Aa- 
tuta  dubitationi  fupponerc  , fane  examini  cpiAolam  S.  Lconis 
itcrum  Aibjicicndam  non  cxiAimarunt.  Quid  ergo  cxiAimarunt  ? 
Verbo  dicam  : dixerunt  cam  cpiAolam  conformem  efle  Conciliis 
Nicaeno  , ConAantinop.  j&iEphefino,  ut  obtredatoribus  filcn- 
tium  demum  imponeretur,  qui  ficutlb*  damnandam  cpiAolam  , 
quae  Chalcedonc  examinata  non  fuerat , examinandam  contendc- 
bant  etiam  S.  Lconis  cpiAolam  . Scu  verius  dixerunt  illam  cpi- 
Aolam fidei  eflfc  conformem5eique  Amt  addita  SS.Patrum  tcAimo- 
nia>  ut  Eutychianis  os  omnino  obAruerctur  , quibus  ilia  maxi- 
mam  creabat  molefiiam  : nam  alioquin  egregiis  laudibus  S.  Leo- 
ncm  profcquuti  fic  in  fua  ad  Marcianum  Imp.  relatione  ajebant* 
<%)uod  in  perfona  Romani  Epifcopi  impenetrabilem  in  omni  errorc 
propugnatorem  Dens  providerit , qui  veritatem  in  ultima  eviden- 
tia  pofuerit . . . confidere  namque  oportet  veftram  pietatem  , ( fub- 
dunt ) quia  nihil  prater fidem  3 qua  olirn  a Sanftis  Patribus  an - 
nuntiata  eft , l/enerabilis  Pontifex  Romanus  innovavit , atque  ut 
nulla  his  , qui  *4poJlolieum  1/irum  lacerare  nituntur  > rclinquatur 
occajio  3 confonantiaepiftola  ejus  SS.  Patrum  teftimonia  ad  certio - 
rem  notitiam  veftra  pietatis  ex  multi s pauca  fubdidimus  . 

At  reponunt  poteAatis  Pontificia?  detradores : in  V Syno- 
do nullus  Pontificis  Lcgatus  praefuit , neque  a Pontificc  Romano 
ilia  coada  fuit . Quamvis  vero  a Romanis  Pontificibus  approbata 
poAca  fucrit , ci  tamen  diu  reAitcre  Epifcopi  Occidcntales  Afri- 
ca: j Illyrici  > Hibernia:  s Infubri*  , IAriae  &c.  Rcfpondco  ad  1. 
revera  cam  Synodum  convocatam  a JuAiniano  fuifse  , at  ci  con- 
fenfit  tandem  Vigilius . Ipfc  enim  Vigilius  cpiA.  ad  Eutychium  , 
& alios  Epifcopos  , qua*  in  limine  ipfo  Concilii  publico  in  coetu 
leda  cd,  yeftrum , inquit , dejiderium  cognofcenres  annu:mus  , ut 
de  tribus  Capitulis  , ex  quibus  quaftio  nata  efl , fifto  regulars  con - 
nsentu  , fervata  aquitate  , mediis  SacrofanElis  Evangeliis  collatio- 

Pars  /.  A a nem 


i8tf  Privilegia  Rom.  Pontipici 
nem  cum  unitisfratribus  babeamus  , ac finis  detur  placitus  Deo  , 
O'  conveniens  bis  , quae  a Sand  is  quit  nor  Junt  definite  Conciliis  . 
Imoineadcm  V Synodo  collat.  8.  de  Vigilio  ajentcs  Patres  di- 
xerunt : P'Jlea  tamen  , & confenfttin  fcriptis  in  Concilio  conveni- 
re  3 {j  difceptare  uni  nobijcum  de  his  tribus  Capitulis  ; ut  dejini - 
tio  a nobis  communiter  praebeitur  fidei  recix  conveniens  . Dcniquc 
in  Synodo  VI.  ferm.  acclamatorio  ad  Imperatorcm  : Sicut , in* 
quitint  Patres  , O'  Vigilius  pojl  hacc  Jufliniano  piijjimo  conjonuit , 
& V.  Concilium  confiitutum  eft.  Potuiflfe  vero  praefidcre  Vigilium, 
quamvis  noluerit , & praefuerit  Eutychius  Patriarcha  Conftan- 
tinop.  5 conftat  ex  cpi ft.  Eutychii  ad  Vigilium  fuperius  lau* 
data  , qua  nccelfariam  Synodo  Pontificis  praefentiam  ait , eique 
ut  praefideret  petit  . Conftat  & ex  relatione  Synodi  Mopfvef- 
tenae  contra  Theodorum  Mopfvcllenum  cclebratae  ad  Vigi- 
lium , qua  port  Vigilii  afsertuin  in  Ecclefia  primatum  » ejufdem 
partes  else  afserit } ut  de  omnium  Ecclefiarum  caulfis  , & fta- 
tu  certior  fierct . Quo  circa  jure  merito  Pclagius  II.  paulo  poft 
epift.  8.  fcriplit : (guiim  generalium  Synodorum  convocandarum 
au3oritas  sjpojlolica  Sedi  B.  Petri fngulari  privilegio Jit  tndita , 
& nulla  unquam  Synodus  rata  legatur  , qua  sJpoJlolica  auCforitate 
non  fuerit  fulti  lSc. 

Refpondeo  ad  a , revera  V.  Synodo  calculum  fuum  adje* 
cifse  Vigilium  : conllat  id  turn  ex  Decreto  , feu  cpiftola  Vigilii 
ad  Eutychium  Archie pifeopum  Conftantinop.  , & ad  praeja- 
centem  Synodum  , quam  etfi  aliqui  cum  Garnerio  uti  lufpe- 
dam  habuerint , tamen  vindicant  Petrus  de  Marca  difsert.  de_j 
Vigilii  decreto  , & Natalis  Alexander  hift.  Ecclef.  cap.  2.  art.  9. 
ad  faecul.  VI.  in  fynopfi  . Earn  ab  fe  deferiptam  ex  codicc  graeco 
Bibliothecae  Regiae,  qui  olim  juris  fucrat  Biblioth.  Imperat.  Con. 
ftantinopolitani , fucratque  exaratus  anno  vulgaris  aerae  1226. 
a Leone  Cinnomo,  quique  ab  amanuenfi  ad  fidem  autographi 
veteris  Bibl.  Romans  an.  753.  confcripti  fuerat  exadus  , tef- 
tatur  Petrus  de  Marca,  a quo  primum  ea  vulgata  cpiftola  eft. 
Inca  autem  cpiftola  , five  decreto  Vigilius  dode  tria  Capitula 
explicat , refcllit,  & damnat  , revocans  quaecumquc  pro  illis 
feripta  fueranc . Earn  Synodum  approbatam  a Vigilio  audores 

perin- 


Digitized  by  Google 


V I ND  I C AT\  . A RT  I C U LU  S II.  JT.  III.  187 
perindc  Amt  Evagrius lib. 4.  cap.  37,  Euftatius  Conftantinop. 
Presbyter  in  vita  Eutychii , & Pelagius  II.  epift.  ad  Epifeop. 
Iftriae  . Eamdem  Synodum  approbavere  Pelagius  I , ut  confcat 
exejus  epiftola  3 s & 5.  ad  Narfem  , & Vidore  Tunoncnfi  in 
chronico  : Pelagius  II » ut  confcat  ex  cjus  epift.  ad  Eliam  Aqui- 
Icjcnfem , & ante  ipfum  Joannes  III } Benedidus  I > & pofc  il- 
ium S.  Gregorius  M.  3 ut  liquet  ex  ejus  epift.  ad  Joannem  Con- 
ftantinopolit.  24.  lib.  1 > & epifr.  36.  lib.  2.  Earn  Synodumetiam 
probavere  S.  Martinus  I.  in  Coned.  Later.  *,  Synodus  VI.  ad.  1 6, 
& Conftantienfe  Concilium  fefs.  3?. 

Rcfpondco  ad  3.  huic  Synodo  recipiendx  manus  dedifse 
omnes , paucis  exceptis  > Occidentis  Ecclcfias  , non  alia  fane  ra- 
tione  motas  3 & audoritate  compulfas  , nifi  Romanorum  Ponti- 
ficum  3 qui  V.  Synodum  audoritate  fua  fimaverant , eaque  fu- 
prema  audoritate  juflerant  illam  Synodum  admitti  • Huic  Syno- 
do obludati  nihilominus  funt  plerique  Occidentales  Epifcopi  , 
inter  quos  primi  Africani , & lllyriciani  Epifcopi  audierunt , 
qui  tamen  Pclagii  I.  Synodum  approbantis  cxcmplo  a pertinacia 
defiftentes  earn  quoque  fubinde  recepcrunt  3 teftc  Vidor e Tuno- 
nenfi  in  chronico  ad  annum  5545  555,  & 55  p.  Obftiterunt  prar- 
tcrea  Vcnetiarum  9 & Iftria:  Epifcopi  fchifmate  etiain  conflato  in 
Pfeudo-Synodo  Aquilejenfi  3 id  promoventibus  Paulino  Aquile- 
jenfi  3 & Vitali  Mediolanenfi  Epifcopis  . Nihil  non  egere  Pela- 
gius II , & S.  Gregorius  M.  dodiffimis  epiftolis  } quibus  V.  Syno- 
dum non  adverfari  Synodo  Chalcedonenfi  oftendebant  3 ut  fchis- 
maticos  illos  Infubrice  5 & Iftrioe  ad  meliorcm  frugem  revocarent3 
oftendentes  etiam  ab  uni verfa  Italia  3 & Romana  prarfertim  Ec- 
clefia  V.  Synodum  fuifle  rcccptam . Nihilominus  fchifma  illud 
Aquilejenfe  ad  tempora  ufque  S.  Sergii  I.  duralfe  » annum  feilicet 
£78.3  teftantur  quidem  V.Beda  in  chron.,&  Paulus  Orofius  lib.tf. 
hift.cap.14:  at  vero  fchifma  illud  jam  fopitum  an.  £4?.  conftat 
ex  eo , quod  Maximus  Aquilejenfis  in  Synodo  Later,  fub  S.  Mar- 
tino I.  SynodumV.  fe  admififle  oftendits  & ex  Synodo  Romana 
fub  S.  Agathone  in  epiftola  data  ad  Impcratores  , qua:  leda  eft  in 
Synodo  VI.  ad.  4 , qua  in  epiftola  laudatur  V.  Synodus  : ei  vero 
epiftola:  fubferipferant  Archiepifcopus  Aquilejenfis  * & Iftria: 

A a 2 Epif- 


188  Privilegia  Rom.  Pontifici 
Epifcopi . Adeundi  Natalis  hift.Eccl.  Sa»culi  VI.  in  fynopfi  art.x  , 
& differ t.  3.  art.  1 > & fcaq.  \ Norifius  loc.  cit.  > Pagius  in  brev. 
hift.  crit.  in  Pclagio  II  > & S.  Gregorio  M. 

Id  obiter  hie  obfervaffe  non  pigebit  difsentire  inter  fe  er*- 
ditos  de  titulo  cpiftolac  3 6.  lib.  2.  S.  Grcgorii  Magni , quae  in_> 
editione  Conciliorum  dicitur  data  ad  Epifeopos  Hibernia?,  quam 
tamenNorifius  difsert.deV.Synodo  cap.i^.vult  exaratam  ad  Epi- 
feopos Iftria? , co  quod  quum  in  ea  agatur  de  tribus  Capitulis  3 
nulla  veterum  monumenta  prodidere  Hibernos  damnationi  trium 
Capitulorum  reftitifse  . Veruntamcn  Patricius  Flamingus  in  col- 
ledancis  operum  S.Columbani  refert  epiftolam  ejufdem  San&i  5 
( qua?  nunc  translata  eft  cum  aliis  ejufdem  epiftolis  in  tom.  12. 
bibl*  SS.  Patrum  edit.  Lugdun.)  ad  S.  Bonifacium  IV.  circa^ 
annum  6\i.  feriptam  c Monaftcrio  fuo  Bobienfi  inftin&u  Agilul- 
phi , & Thcodelindae  Longobardorum  Reginae  (ut  proindc  potius 
ccnfcndus  vidcatur  alienam  , quam  fuam  egiffe  caufsam  j neque 
id  quod  ab  Hibernis  , fed  id  quod  ab  Italis  Pontifici  obje&abatur 
retuliffc  ) , ex  qua  nonulli  conjiciunt  Hibernos  in  fchima  defen- 
forum  trium  Capitulorum  lapfos  fuifse , quum  in  ea  S.  Columba- 
nus  fc  5 & fuos  Hibernos  trium  Capitulorum  defenfores  prodat  , 
& conqueratur  , quod  ipfc  Bonifacius  Synodum  V.  admiferit  . 
Ccrte  in  multis  codicibus  MSS. , & in  omnibus  editis  » ut  nota- 
vit  Gufsanvillaeus  > epiftola  ilia  S.  Grcgorii  data  legitur  ad  Epif- 
eopos per  Hiberniam  . Videndus  Pagius  loc.  cit.  Norifium  refu- 
tans  cx  co  praefertim  , quod  S.  Gregorius  in  ea  dicat  fc  ad  cos  mit . 
cere  librum , quern  de  tribus  Capitulis  Pclagius  feripferat : at 
nomine  Pelagii  PaparS.  Gregorius  jam  pridem  , quum  Diaconus 
efset  3 ad  Iftros  cum  librum  miferat : ad  alios  ergo  } quam  ad 
Iftros  cam  , qua  de  agitur , mifit  epiftolam , igitur  revera  ad  Hi- 
bernos  . Abfit  tamen  invidia>  ut  dicamus  S.  Columbanum  3 fuos- 
que  Hibernos  fchifmati  Aquilcjenfi  adhaefifsc  , atque  fc  ab  Ro- 
mani Pontificis  communione  fejunxifsc . Nam  noverant  in  V.  Sy- 
nodo  non  de  fide  , fed  de  perfonis  a&um  dumtaxat  fuifse  , time- 
bant  vero  a Synodo  V.  everti  Synodum  Chalcedonenfcm  , latam. 
que  aperiri  viam  errori  Eutychctis : exiftimabant  rem  cfse  ad  di- 
fciplinam  pertinentem,  in  qua  piaculum  non  efset  propterea  a Ro- 
mani 


Digitized  by  Google 


V in  d iCiTA.  Art  ic  u l u s II.  jf.  III.  i8p 
<V>ani  Pontificis  fcntchtia  reccdere  : nam  alioquin  in  cadem  cpif- 
rola  fcribit : E%o  enim  credo  femper  Columnam  Ecclefia  firmant 
cjjc  in  Romi . Scd  dc  hoc  iterum  , quum  dc  Pontificibus . Certe 
S.  Gregorius  re , & nomine  Magnus  epift.  37.  lib. 3.  ad  Conftan- 
tium  Mcdiol.  de  V.  Synodo  difscrcns,  nihil  ab  ea  contra  quatuor 
priorcs  Synodosconftitutumfuifse  docuit,atque  in  ea  de  perfonis 
tantummodo  > non  aurem  de  fide  gefeum , proinde  ipfc  met  S. Gre- 
gorius epift.  4.  lib.  3.  ad  Theodelindam  Longobardorum  Rcgi- 
nam  , quae  fchifmati  Aquilejenfi  addida  fe  a Conftantii  Mediola- 
nenfis  Epifcopi  communionc  fegregaverat,  co  quod  ille  Concilio 
coado  tria  Capitula  damnafset  > ad  tempus  oeconomia  quadain 
ufus , filuit  cum  ea  de  V.  Synodo  > ne  illam  offenderet  \ quam  ta- 
mcn  poftca  ad  frugem  , ficuti  Petrum , & Prudentium  Iftriae  Epi- 
fcopos  , atque  Firminum  Tergcftinum  perduxit . Sub  id  tempo- 
ris  paritcr  Hifpanienfis  Ecclefia  V.  Synodum  nondum  fuerat  ain- 
plexata , nam  Synodus  Toletana  XIV.  Synodum  fextam  conti- 
nenter  poft  Chalcedoncnfcm  memorat  3 eamque  eo  ordine  recen- 
fitam  recipiendam  ftatuit , nulla  V.  Synodi  fada  mentionc : quae 
tamen  Ecclefia  communionc  femper  cum  Romana  conjunda  man- 
fit  : non  alia  fane  de  caufsa  3 nifi  quia  Romani  Pontifices  difpen- 
fatione  quadam  id  diflimularunt  9 & tollerarunt  > donee  Hifpani 
errorc  fadi  dedocerentur  , quo  perfuafi  erant  V.  Synodum  Chal- 
cedonenfi  cfsc  contrariain  5 quia  nempe  non  de  fide  5 fed  de  per- 
fonis in  Synodo  V.  fuerat  adum  . 

liofliictius  defenf. decl.  par.  a.  lib.  12.  cap.  20,  & Natalis 
difiert.4.  ad  Saecul.XV,  & XVI.  ex  V.Synodoevincere  fe  pofie  pu- 
tant  fuperiorem  habere  refpedu  Pontificis  audoritatem  Concilia 
oecumcnica  . Porro,  ajunt , Vigilius  in  fuo  Conftituto  ad  Jufti- 
nianumdato  trium  Capitulorum  damnationi  refragatus  fuerat, 
parccndum  jufserat  nomini , & perfonae  Theodori  Mopfvefteni ; 
fidem  vero  Thcodoreti , & Ibae  orthodoxam  efse  contenderat : 
attamen  etfi  ita  decrevifset , ac  juififset  aullam  impofterum  hac 
de  quaeftionc  litem  movendam  fore  , nihilominus  V.  Synodus  ab 
cjufdem  fententia  fece/fit,  & tria  Capitula  damnavit : itaque  Sy- 
nodus fe  Pontifice  fuperiorem  agnovit  9 eumque  iino  errori  ob- 
noxium , nec  ci  quifquam  reponerc  aufus  eft  > id  non  potuifsc 


ipo  PRIVILEGIA  RoMi  PoNTIFIC! 
Synodum  ca  rationc  , quod  inferior  a fuperiore  decreta  non  va- 
lcat  infirmare  3 feque  au&oritate  fupra  eum  efferre  . Rcfpondco 
primo  compertum  plane  cfse  Synod  os  omnes  a Pontifice  non  pro- 
batas  in  irritum  ceflifse  , fed  & Synodorum  alias  probatarum  ca- 
noncs  aliquos,  uti  canonem  3.  Concilii  Conftantinopolitani,  con- 
firmatum  canone  28.  Chalcedonenfi  , donee  in  Later.  IV.  fub  In- 
nocentio  III.  adinittcretur  , quovc  poll  Romanum  primus  locus 
Conftantinopolitano  Epifcopo  concedebatur  , in  cafsum  abiifsc , 
co  quod  ilium  Pontifices  Romani  calculo  fuo  non  firmafsent . Re- 
fpondeo  2.Juftinianum  triumCapituloruin  damnationi  incumbcn- 
tem  in  fua  epiftola  ad  Synodum  data  > ut  ad  cadem  damnanda 
incitaret  Epifcopos , ftatim  Vigilii  exemplum  cxhibiiifsc  fupra_» 
oftendimus  , fed  imo fubdit  ibidem  a Vigilio  condcmnatos  idco 
Rufticunn;&  Sebaftianum  Diaconos  Romans  Ecclcfwe,quod  trium 
Capitulorum  defenfionem  temere  fufeepifsent . Agnofcebat  ergo 
Impcrator  magni  faciendam  a Synodo  fore  Vigilii  fententiam  • 
Vcrum  ipfe  met  Vigilius  fuam  au&oritatcm  fupremam  in  Syno- 
dum demonftravit : nam  intra  tempus  illud  3 quo  Synodo  ,&  Ju- 
ftiniano  Imperatori  fpoponderat  mifsurum  de  tribus  Capitulis 
fententiam  , juffit  per  Pclagium  Diaconum  Epifcopis  3 ne  quid- 
quam  auderent  decernere  3 cujus  verba  fuperius  dedimus  . Sane 
Vigilius  non  nifi 3 ut  fuperior  infcriorcs 3 ita  affatus  eft  . Rurfus 
Juftinianum  Vigilii  fententiam  Synodo  propofuifsc  3 ut  Patres  in 
damnationem  trium  Capitulorum  adduccrct3  conftat  cx  collar.  7, 
in  qua  Conftantinus  facri  Palatii  Quxflor  a Juftiniano  mifsus  lc- 
gitur,  cum  inftrumentis  probantibus  a Vigilio  tria  Capitula  dam- 
nata  perpetuo  fuifse  > cujus  proindc  cxemplo  , & judicio  intel- 
gerent  nihil  interccdere  3 quo  cun&andum  fibi  3 vercndumque 
efset  > quin  confcftim  in  trium  Capitulorum  damnationem  cxili- 
rent . Hinc  collar.  8.3  in  qua  tria  Capitula  confixa  tandem  funt  > 
pra?mittunt  Patres  jam  antea  a Vigilio  fuifse  damnata : <pui& 
contigit  i ajentes , Vigilium . . . tarn fine  feriptis  3 quam  in  ferip - 
turis  ca  fapius  condemnafse  . Non  ergo  ante  vcl  contra  Vigilii 
fententiam  , fed  imo  Vigilii  fententiac  inhaerentes  tria  Capitula 
Synodi  V.  Patres  condemnavcrunt  • 

At  reponunt  adverfarii : Vigilius  Conftitutum  cdidcrat  pro 

dc- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  A R T I C U L U S II.  JT.  III.  ipi 
dcfcnfione  triumCapitalorum  : quid  igitur  contcndimus  Vigilii 
fententiae  innixam  V.  Synodum  tria  ilia  Capitula  profcripfifsc  ? 
Refpondemus  cum  Pctro  de  Marca  difsert.  dc  Vigilii  Conftituto 
verifimillimc  a Juftiniano  Conftitutum  illud  occultatum  fuifsc  5 
idque  cx  eo  fuaderi  > turn  quod  Conftitutum  Vigilii  rclatutu  iu_» 
acta  Synodi  non  fit , quibus  infcrtx  minoris  momenti  rclationcs 
funt:  turn  quod  totus  Imperator  incubucrit , ut  Epifcopis  illis 
perfuaderet  Vigilium  tribus  Capitulis  advcrfam  tulifse  fcntcn- 
tiam  : turn  quod  Epifcopi  illi  rcapfc  Vigilium  in  tria  Capitula 
fcntentiam  tulifse  confidcntiflimc  afscrucrint . Nec  mirum  vcro, 
quod  collat.  6 . examini  fucrint  fubjcda  cadem  fcx  argumenta  , 
quae  pro  dcfenftone  Ibae  epiftola?  in  codcm  Conftituto  lcguntur  : 
nam  illo  in  examine  nulla  Conftituti  occurrit  mentio  : ea  vero 
argumenta  obvia  crant , & cun&is  notiflima  , ut  qua?  jam  ab  ali. 
quibus  annis  difeutiebantur  . Putat  idem  Petrus  de  Marca  cit. 
difsert.  Judicatum  Vigilii  ad  Mennam  mifsum  , quo  tria  Capitu- 
la condemnarat,  a Juftiniano  una  cum  prxeitata  fententia,  Sc  cpi- 
ftolis  exhibitum  fuifse  Synodo>  in  eaque  lc&um  : fed  fallitur  , 
quia  , ut  ait  Norifius  diflert.  de  V.  Synodo  cap.  4 , ii  Judicatum 
illud  exhibitum,le<5himque  fuiffct,procul  dubio  adtis  Synodi  perin- 
de  fuiflet  infertum  , quibus  ea  de  re  adnexae  leguntur  epiftolae  ad 
Valcntinianum,  & Aurelianum,  una  cum  fententia  adverfus  Rufti- 
cum,&  Sebaftianum.  Pagius  haud  veram  putat  conje&uram,qtiam 
exinde  trahit  Norifius  , illius  Judicati  nec  unum  exemplar  apud 
Mennam  remanfifle  : nam  quamvis,  inquit  , Vigilius  Occidcntali- 
bus  fermc  omnibus  peflime  acceptum  Judicatum  perfpiciens , nul- 
liufque  fadti  magis  , quam  feripti  hujufinodi  poenitens  , apud  Ju- 
ftinianum  egerit  , ut  fibi  a Menna  Judicatum  fuura  reftitueretur  , 
ipfumquc  reipfa  reccperit , eoque  rccepto  omnem  ufque  ad  Con- 
cilium dc  tribus  Capitulis  quaeftionem  fub  anathematis  poena  in- 
terdixerit , ut  conftat  ex  libello  , feu  littcris  Cleri  Italici  tradi- 
tis  Legatis  Childebcrti Francorum  Regis,  quern  rogabant , ut 
Vigilio  favorem  fuum  , ac  defenfionem  impenderet , attamenL-> 
Baluzius  in  nova  colle&.Concil.  cx  Mfs.  Parifienfi,  Sc  Bellovacenli 
Synodi  V infigne  fragmentum  epiftolas  Juftiniani  ad  Epifcopos  Sy- 
nodi V > qujemutila  in  ceteris  excmplaribus  Synodi  habetur , 

pro* 


ip2  Privilegia  Rom.  Pontihci 

protuflt  , in  qua  Impcrator  plcraquc  ex  Judicato  Vigilii  rccitat  y 
prxfcrtim  integra  anathemata  contra  tria  Capitula  a Vigilio  lata 
Ex  quibus  Pagius  infcrt  apud  Juftinianum  , atque  Mcnnam  inte- 
grum Vigiliani  Judicati  manfifie  exemplar . Vcrum  falfo  funda* 
mento  fuperftrui  Pagii  adverfus  Norifium  difputationem  pugnac 
do&if.  Blancus  de  polit.  > & poteft.  Ecclef.  tom.  5.  par.  2.  lib.  3. 
cap.  5.  §.  22,  fragmentum  iftud  facrx  juffionis  Juftiniani , cui  ad- 
nexum  legitur  fragmentum  judicati  Vigiliani , a Balu2io  a&is  V. 
Synodi  adje&um  inter  apocrypha  adnumerandum  exiftimans.  An 
vero  ejus  conje&urx  tanti  lint , ut  fragmento  illi  fides  fit  dene- 
ganda , judicium  apud  cruditos  efto . Neque  demum  probatur  no- 
bis Pagii  opinio  , qua  exiftimat  ideo  non  ledum  collatione  7. 
Vigilii  Judicatum  , quia  Vigilius  jam  fuum  Conftitutum  edi- 
derat  pro  defenfionc  trium  Capituloruin  , quo  proinde  Judicatum 
ab  eo  rcvocatum  cenfcri  debebat.  Nam  Conftitutum  Vigilii  fup- 
preflerat , occultaveratquc  Imperator  in  id  incumbens  , ut  Syno- 
do comperta  efiet  Vigilii  fententiadumtaxat  contra  tria  Capitu- 
la ; unde  ex  ita  occultato  Conftituto  prxjudicium  nullum  Judica- 
to prolato  inferendum  videbat : deinde  Synodum  , nonnifi  quia 
ejufdem  fententix  Vigilium  efle  crederet  > tria  Capitula  damnafic 
jam  multis  demonftratum  eft . 

Practcrea  Vigilius  poftulatus  ab  Eutychio  Patriarcha,  ut 
quxftio  dc  iribus  Capitulis  fuffragio  communi  finiretur , confpi- 
cieus  vero  fc  ab  Imperatoreobtinere  non  potuific,ut  Grxcis  Epif- 
copis  par  efiet  numerus  Latinorum  , Synodo  interefle  renuit  > 
non  quod,  ut  putarunt  aliqui , nondum  Conciliis  generalibus 
Romani  Pontifices  interfuerint  ,'fed  ne  prxfcntia  fua  Synodum  il- 
lam  comprobaret . Quin  imo  fupra  cam  Synodum  au&oritatem 
fuam  oftendens , fuo  Conftituto  eidem  Synodo  intcrcelfit , atque 
omnia  ejufdem  a&a  in  irritum  mifit : Statuimus  , inquiens  , & 
decernimus  nulli  . . . licere  quidquam  contrarium  bis  , qua  prafen- 
ti  afferuimus  , vel flat  minus  Conjiituto  de  fape  diftis  Capitulis , aut 
confcribere , vel proferre , aut  componere  , vel  doceret  aut  aliquant 
pojlprafentcm  dejinitioncm  mover e ulterius  quajlionem . Quin  imo 
in  eadem  dccretali  epiftola  ad  Eutychium  , qua  tandem  trium_> 
Capituioxum  damnationem  confirmavit , Synodi  V fententiam 

parvi 


Digitized  by  Google 


I 


VlNDlCATA.  A R T I CU  L U S II.  JT.  III.  1 93 
parvi  pendens  fuam  dumtaxat  fententiam  effert  j itacnim  inquit: 
a nobis  dejiniri  debent  revelante  Domino  , & invejligdtd  ve- 
ritate  falubriter  impleta  funt . Ita  proinde  non  nifi  ex  fua  fenten- 
tia  robur  obtinere  oftendit  Synodi  V decreta  . Dcnique  omni- 
bus perfpe&um  eft  nonnifi  Romanorum  Pontificum  au&oritatc 
hanc  V Synodum  Occumenicam  evafifte  , atque  abEcclefiaOc- 
cidentali  rcceptam  fuifte,  alioquin  inter  pfcudo-Synodos  rejicien- 
dam  . Compertum  eft  Afros , Hifpanos  , Gallos,  Italos , II- 
lyricos , Hibernos  , Iftros  , Infubres  adverfus  earn  dimicafle » 
nec  nifi  adlaborantibus  Vigilio,  Pelagio  I,  Joanne  III,Bencdi<fto  I, 
Pelagio  II,  & Gregorio  Magno  fuifte  demum  admiftam  : Pelagio  I 
adquiefeentibus  Africanis  , & Illyricis  s johanni  III  Mcdiola- 
nenfibus  5 S.  Gregorio  Magno  Gallis  , Italis  , & Hifpanis  , ac 
denique  S.  Sergio  I juxta  Ven.  Bedam,  vel  S.  Martino  I.  juxta»> 
Norifium  adquiefeentibus  Venetis  , & Iftris  . 

Inconftans  ergo  , inquit  Norifio  innixus  Natalis  animo  , 
& fententia  fuit  Vigilius,ac  in  caufsa  trium  Capitulorum  a fc  ipfo 
diverfus  . Nam  initio  , dum  in  Sicilia  ageret , tria  Capitula  de* 
fendebat , quae  tamen  fe  damnatirrum  dudum  Theodor#  Auguftae 
promiferat,  ut  teftatur  Vidor  Tunonenfis  : Byzantium  appulfus 
ob  damnata  tria  Capitula  Mennam  fatris  interdixit  5 at  paulo 
poft  Mennae  reconciliatus  eadem  Capitula  & ipfe  Judicato  fuo 
damnavit . Deinde  triennium  poft  a Judicati  fententia  difeedens 
emifso  novo  Conftituto  eadem  damnari  pofse  negavit ; fed  paucis 
menfibus elapfis  mutata  fententia,  data  ad  Eutychium  Mennae 
fuccefsorem  in  Conftantinopolitana  Ecclefia  epiftola  , vim  Con- 
ftituti  infregit , & Synodum  approbans  tria  Capitula  profcripfic. 
Refpondeo  Petrum  ipfum  de  Marca  lib.  j.de  Concor.  cap.  13* 
a Norifio  , & Natali  recitatum  hanc  Vigilii  inconftantiam  a do- 
dis  prudentiam  appcllatam  teftari,  quam  ipfe  difpenfationem  vo- 
cat , qua  nunc  juris,  & canonum  rigore  agebat , nuncillorutn 
remiflione  fidei , & publico:  quietis  Audio . Enim  vero  incon- 
ftantiae  ncquiter  incufaretur  Vigilius  , nonnifi  ab  eo,  qui  ejus 
agendi  rationem  ignoraret , qua  femcl  compcrta  facile  ab  co  re-, 
tnovetur  omnis  inconftantia*  nora . Primo  namquc  ( ut  taceam  de 
promiflione,  quae  a Vigilio  Theodor#  Auguft#  apud  Vi&orctTV 
. Pars  /.  Bb  Tu- 


Digitized  by  Google 


ip4  Privilegia  Rom.  Pontipici 
Tunoncn.  fa&afertur , qua?  quam  pcrperam  fabricata  fucrit  ve! 
ex  eo  uno  liquet , quod  quum  aliquot  poft  annos  ab  inito  Pontifi- 
catu  trium  Capitulorum  qua?ftio  demum  exortafit  , eadem  Capi- 
ta fccondcmnaturum,  antequam  Pontifex  audirct  > Thedora?  Au. 
gufta?  polliceri  Vigilius  non  potuit)  Vigilius  redarguendos  duxe- 
rat  cos , qui  impcllcntc  Juftiniano  tria  Capitula  damnarant , cos- 
dcmquc  ctiam  a fua  communionc  fufpendendos  , ideoque  imo  Im- 
peratori  eamdem  damnationem  abfc  poftttlanti  validc  eft  rclu&a- 
tus,co  quod  ob  prxcoccm  damnationem  fchifmatis  occafio  impen- 
dent, quum  ab  ea  damnatione  Occidentalibus  Epifcopis  non  mo- 
do,  fed&  Orientalibus  multis  Chalccdonenfis  au&oritas  elevari,  & 
infringi  videretur.  Qua  dc  re,  fcilicet  quod  damnationi  illi  fuutn 
non  adjecifset  calculum,laudatus  ab  Italia?  Clericis  eft  Vigilius  in 
epift.  ad  Legatos  Francorum  Conftantinopolim  proficifccntcs 
hifee  verbis  : Veniens  Conjlantinopolim  Be  at  if.  Papa  Vigilius ... . 
caperunt  ibi  ipfum  expecfare>  ut  damnationem  aliquorum  Capitulo- 
rum facerety  per  quam  S.  SynodttsChalcedonenJts  modi s omnibus  fd- 
* veretur . Bed  quum  Papa  Vigilius  in  hac  parte  non  vellet  adhibere 
confenfum  , jam  tunc  talis  violerttia  faCia  ejl , ut  publice  in  convctt- 
tu  clamarit : contejtor  > quia  & Ji  me  tenet  is  captivum  , B*Pc~ 
trum  Apoftolum  captivum  facere  non  poteftis:  tom.  i.  Concil. 
Gall.  edit.  Sirmondi  pag.  2^4.  Quum  veroOrientales  a trium  Ca- 
pitnlorum  damnatione  recedere  nollent  > aeconomia  quadam_, 
utendum  (ibi  vifus eft  Vigilius , eaque  ratione  agendum  fibi  pu- 
tavit  > ut  damnaret  ilia  quidem , fed  ea  damnatione  palam  profi- 
tcretur  nihil  Concilio  Chalcedonenfi  detra&um  iri.  Proinde  Men- 
na?  Patriarch*, quern  ad  Theodor*  Auguft*  preces  in  fuam  iternm 
communionem  admiferat > Judicatum  confignavit , quo  triaCapi- 
tula  datnnabat,  nihil  tamen  volcnsChalccdonenfi  Concilio  detrac- 
ttim : unde  idem  Clcrus  in  laudata  epiftola  Pofiea  tamen  , inquit , 
traftatu  habito  prxdiShis  Papa  Vigilius  Jub  aliqua  difpenfatione 
ipfam  caufsam  irdinavit - fdlieite  monendo  , ne  per  occajtonem 
stiqu&n  j up  rad i fix  Synodus  ( Chalccdonenfis  ) pateretur  injuri - 
am.  Scilicet  primo  Vigilius  cavens  fchifmati  Occidentals Ecclc- 
fiae  > noluit  in  trium  Capitulorum  damnationem  profilirc  5 poftea 
confpiciens  ea  dc  rc  fchifma  immincrc  Ecdcfi*  Oriental!  > ea 

Ca- 


Digitized  by  Google 


V 1 N D ! C AT  A . A R T I C U L U S II.  JT.  III.  Ip? 
Capitula  damnavit , cautum  interca  voicns  pro  pace  Occidents  , 
ne  Synodo  Chaldedonenfi  quidquam  irrogaretur  injuria?.  Ita_» 
Vigilius  ipfc  fignificavit  in  epift.  encyclica : Nos  long  animit  stem 
nojlram . . . . quinquiennio  elapfo  ojlendimus  : primum  quidem  in 
eo  j quod  pro  fcandalo  refrxnando  condefcendentes  quorumdam  mi- 
nus , quos  aliqua  difpenfatione  credidimus  tcmperandos , ....  qu&~ 
dam  pro  tempore  medicinaliter  exiflimavimus  ordinandi : tali  fci * 
licet  conditione  , ut  omni  impojlerum  perturbatione  fopita  , nihil 
ultra  nec  verbo , nec  litter  is  quifquam  facer  e ex  eadem  caufsaprn - 
fumeret . At  vcro  Afris,  Illyricis  , Idris  &c.  trium  Capitulo- 
rum damnation!  una  voce  decrahentibus  , Vigilioquc  ipfi  invi- 
diam ob  id  crcantibus  , necciTarium  duxit  Capitulorum  damna- 
tionem  fupprimcre  >Occidcntalcfque  litteris  cdocere  , nil  fuo  Ju- 
dicato  Synodo  Chalcedonenft  fuifle  detra&um  . Quumquc  com- 
pelleretur  ab  Juftiniano  , ut  tria  Capitula  comdcmnaret  , nulla 
habita  Synodi  Chalcedoncnfis  mentionc  , id  facerc  rcnuit  Vigi- 
lius , & trium  Capitulorum  quaeftionera  in  generali  Concilio  , 
quod  paricumGraeciscxLatinorutnnumero  cogendum  poftulavit, 
dirimendam  remifit:  6)uia  , ( inquit  in  cit.epift.Clcri  Italici  )fnc 
confenfu  omnium  ifia , qua  & Synodum  Cbalccdonenfem  in  dubium 
venire  faciunt , & fcandalum  fratribus  meis  generant , folus  fa» 
cere  nullatenus  acquiefcam.  Eamdcmob  rcm  Juftiniano  refragatus 
eft,  & Synodo  intercfle  noluit  , fcilicct  turn  quotbcx  Gra?ci* 
coadla  eflet , turn  nc  fua  prxfentia  cam  confirmarct , turn  quia, 
ut  aitLibcratus  inbrcv.  cap.  24  , ncc  libera  erant  Epifcoporum 
fuffragia  : nam  tria  Capitula  damnantcs  mnneribus  ditati  funt  , 
contradicentes  variis  modis  affli<fti , & in  cxilium  pulfi  fuere. 
Dcniquc  perfpiciens  Vigilius  tria  Capitula  a Synodo  damnata  , 
Ecclefiac  paci  confulendum  duxit , ac  edito  Conftituto  eadem  Ca 
pitula  damnavit , voicns  tamen  pcrfonis  efte  parcendum . Paulo 
vero  poftdata  ad  Eutychium  epift. , de  qua  fuperius,  V.  Synodum 
confirmavit,  tria  cxprefte  profcripfit  Capitula,  anathema  di- 
cens  in  cos  omnes  , qui  ilia  Capitula  impofterum  dcfcndere  prae- 
fumcrcnt.  Enagendi  rationem  in  Vigilio,  qua:  fi  rite  perpendatur, 
non  inconftantia?  plane  , fed  difpcnfationi  ipfi  vertenda  exit . 
Ccterum  revcra  triuin  Capitulorum  damnationcm  Concilio  Chal- 

B b z cedo- 


\$6  Privilegia  Rom.  Pontifici 

cedonenfi  nullatcnus  adverfari  demonftrant  Thcologi  noftratcs* 
ac Natalis  ipfe  hift.  Ecclef.  ad  foecul.  Vi.  diflert.  5. 

Inftant  nihilominus:  Inconftantia:  Vigilius  vcl  cx  verbis  fuis 
cvincitur  , quippe  qui  cpiftola  decretali  ad  Eutychium , in  qua 
tria  Capitula  proferibit  , proteftatur  fe Jludio  veritatis  pramifso , 
qua  prius feripjit  rctrafhre  , & corrigere : ut  enim  de  Judicata  > 
<3*  Conjlituto  taceam  , exinde  liquet  eadem  ipfa  Capitula  reapfc 
hacretica  a Vigilio  tandem  damnata  > qua?  aliquando  defendcrat  • 
Dcinde  difpenfatio  ejufmodi , five  oeconomia  in  re  ad  difciplinam 
pertinente  efto  admitti  abfque  piaculo  poffit , non  etiam  ferenda 
aeque  eft  in  rebus  fidei : cx  ea  imo  oeconomia  > qua  ufus  vice  ver- 
fa  Vigilius  dicitur  mox  erga  Orientales  , mox  vero  erga  Occiden- 
talcs  , iiludexurgio  turn  ab  his  , turn  ab  illis  Vigilii  fententiam 
in  Judicito  , aeque  ac  in  Conjlituto  habitam  ceu  errori  obnoxiam  , 
utpotc  illi  , cui  utrinque  obtre&atum  fuit : idque  argumento 
eft  nec  Vigilium  fuae  inerrantia:  confcium  iviffe  : neccrroris  ne- 
feium  exiftimatum  , idcoque  nullum  componendae  controverfiar 
praetcr  generale  Concilium  rupcrfuilTe  modum  . 

Rcfpondeo  Vigilium  in  trium  Capituloruin  condemnatione 
fibi  femper  sequalem  ftetiflc  , ctfi  in  perfonarum  defenfioncm  ali- 
quando conceflerit.  Conftat  id  liquidoex  collatione  feriptorum, 
quae  a Vigilio  ea  controverfia  vigenteelucubrata  circumfcruntur. 
Enim  vero  in  Conjlituto  , quod  pro  trium  Capitulorum  defenfio- 
ne  ab  co  adornatum  fertur , cujufque  exemplar  proferunt  Petrus 
de  Marca,  & Baluzius  ,cquidcm  Theodorum  Mopfucftcnumana- 
thematc  damnari  poft  mortem  negatjTheodoreti  perinde,Ibaeque 
perfonis  a Concilio  Chalcedoncnfi  cum  fuo  gradu  receptis  par- 
cendum  affirmat;  eorum  tamen  errores  apertiflime  reprobat* 
Multo  magis  in  JudicatOy  feuinepiftola  ad  Mennam  , utipfemet 
teftaturepift.  ad  Valentin.  Tomitan. ; & ut  liquet , fi  velis , ex 
Judicati  fragmento  3 quod  Divali  Juftiniani  infertum  edidit  Balu- 
zius, tria  Capitula  abfque  ulla  verborum  ambage  condemnat*, 
fimiliter  ex  fententia  contra  Rufticum  > & Sebaftianum , & ex 
cpiftolis  ad  Valentinianum  Tomitanum  > & ad  Aurelianum  Are- 
latenfcm  Epifcopos  lucidiflime  conftat , tarn  averfe  , quam  con- 
' Ranter  cum  contra  tria  Capitula  animo  fuiftc  affectum . Deniqnc 

in 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.  ART1C  ULUS  II.  jT.  III.  1£7 
in  cpiftola  decretali  ad  Eutychium  dcfiderari  cxprcffius  non  eft  > 
quo  fententiam  cxplicet , qua  turn  V.  Synodum  probat,  tum_> 
tria  Capitula  proferibit : ab  adducendis  Vigilii  verbis  abftinui* 
mus  , quae  fi  quis  audire  aveat , praefto  erunt  loca  apud  Petrura 
deMarca,  & Stephanum  Baluzium,  ex  quibus  eadem  deferip- 
ferc  Harduinus  tom.  3.  Concil.>  & Illuftriflim.  Cavalcanti  in  Vin- 
diciis  Rom.  Pontificum  lib.  4.  difsert.  x,  & 6,  Eorum  ergo  verbo- 
rum  in  epift.  ad  Eutychium  redus  fenfus  is  non  eft , quem  ijivi- 
diofe  ei  appingunt,  qui  Vigilium  (in  minus  erroris,  faltem  incon- 
ftantiae  infimulant , bene  vero  ifte  , quod  quum  in  fuo  Conftitu- 
to  ftatuiflet  perfonis  Theodori , Ibae  , & Theodoreti  parcendum» 
re  poftea  maturius  perpenfa  a priori  fententia  (ibi  refiliendum 
tandem  ratus,Theodorum  Mopfueftenum  etiam  poft  mortem  una 
cum  erroribus  anathemate  percellendum  ; Ibae,  & Theodoreti 
elucubrationes  , quibus  de  agitur  , appellato  etiam  nomine  pro- 
feribendas  judicavit . Verbo  : Vigilius  Concilium  Chalcedonenfe 
fuo  locodimoveri  nunquam  eft  pafliis  :tria  Capitula  odio  Temper 
eft  profequutus:  perfonis  Theodoreti,  & Ibae  Concilio  Chalcedo- 
nenfi  probatis  Temper  favittnomini  vero  Theodori  Mopfucftcni 
aliquando  propitius  ,aliquando  Tuit  infenTus  ; perfonam  poft  mor- 
fern  aliquando  deferitiit , aliquando  damnavit  s defendit  quatuor 
ob  capita  : ob  Epheftni , & Chalcedonenfis  Conciliorum,  a qui- 
bus  ilium  non  peflime  habitum  putabat , reverentiam  : ob  Eccle- 
fiae praxim  , quae  a damnandis  in  pace  , in  qua  ilium  obiifsear- 
bitrabatur  , defundis  abftinebat  : obTheodori  nomen  , quod 
magnum  in  Oriente  audire  exiftimabat : poftremo  ob  fchifma- 
tis  periculum  , quod  Ecclefiae  incumbere  intelligebat . Ita  in 
epift.  Cleri  Italici,  & in  Conjlituto . Damnavit  autem  , poftcaquam 
re  melius  explorata  , comperiit  ab  Ephefino , & Chalcedonenfi 
Concilio  Theodorum  tacito  nomine  condcmnatum  : Ecclefiae 
praxim  non  ubique  eamdem  vigere ; fed  ab  Africana  , ut  ex 
can.  84.  codicis  ejuTdcm  Ecclefiae  conftat  , dcfun&os  etiam  dam- 
nari  , quin  imo  Theodorum  in  pace  Ecclefiae  nequaquam  de- 
fundura  : ex  Theodori  feriptis  , & ex  feriptorum  teftimoniis 
Theodorum  pro  haeretico  habendum,  atque  nonnifi  apud  haerc- 
ticos  magno  in  pretio  habitum  : procul  abefle  TchiTmatis  pericu* 

lum » 


ij>8  Privilegia  Rom.  Pontuici 
lam  > nec  ullum  Coacilio  Chalccdoncnfi  immincre  difcrimen. 
Ita  in  yudicato  > &in  epift.  ad  Eutychium . Quidigitur  Vigilius 
mail  fecit , aut  benefa&um  ivit  inficias  > cujus  gratia  ignominia 
aificiatur  ? 

Oeconomia  ergo  , qua  ufus  Vigilius  tria  Capitula  modo  de- 
fenditj  modo  damnavit , quaiicita,  & qua  laudabilis  fait:  li- 
cita  quidem  , quia  ejus  generis  non  fuit , qua  error  probetur  , 
fed  quadumtaxat  ma/oris  vitandi  mali  cauda  differ  tur  ejus,  qui 
crravit , damnatio  . Ejufmodi  fane  adhibitam  fapienter  , ac  li- 
cite  fcimus  , ut  dc  ceteris  filcam  , a S.  Gregorio  M.  cum  Theo« 
delinda  Longobardorum  Regina  in  V.  Synodum  animo  male  af- 
fe<5h  , cum  qua  proinde  de  eadem  Synodo  alte  fibi  tacendum^ 
duxit : propius  ad  propofuum  , aS.  Cyrillo  epift.  ad  Proclum  , 
cujus  mcminit  in  fuo  Conftituto  Vigilius  , qui  quidem  Thcodori 
impia  dogmata  damnavix  , ab  hominis  tamcn  damnatione  abfti- 
nuitj  & ab  Ecclefia,  ut  obiervavit  rite  Thomafinus  difsert.  i y.  in 
Synodum  V. , qu*  aliquando  in  eos , qui  Synodo  V.  alioquin 
non  adquiefeebant , remiffus  , ac  indulgentius  fe  geffit . Quid 
imo  quod  licita  quandoque  fuit  ejus  generis  oeconomia  , qua 
fchifmatis  , ac  fcandali  avertendi , proculquc  arccndi  gratia,  vcl 
dilata  damnatio  cft,vel  abftentum  a veritatis'dcclaratione?  Quam 
agendirationem  prudentcr  tenuiffe  perfpe&um  «ft,five  Patres  80. 
Cone.  Antioch-  contra  Paulum  Samofet: , a quibus  vox  Omoujion 
fupreffaeft  : five  S.  Hormifdim  Pontific.  Maxim,  cum  Monachis 
Acacmetisunumd  Trinitate  carne  pafstim  pernegantibus  , cujus 
propofitionisdamnatio  intempeftiva  ipfi  videbatur  ? Laudabilis 
quoque : recole  modo  di&a  dc  caufsa  trium  Capitulorum,  ac  gef- 
ta  in  eadem  caufisa  a Vigilio : revolve  deinde  animo  pugnam  earn 
ob  caufsam  Orientals  inter  , & Occidentalcs  ingenti  animonim 
aeftu  initam:adnitcbantur  viciflim  in  partem  Vigilium  pertrahere, 
aede  vidoria  alternatim  titique  adblandiebatur  pars  alterutra  , 
cui  Vigilius  adharreret : vi&oribus  tamen  una  ,ac  Vigilio  cedere 
vi&i  noilebant  ullo  modo  , fiquidem  adeo  ftudio  partis  efsent  ab- 
repti,  atque  in  iententia  animo  obfirmati . Quid  aget  'eo  in  re- 
rum  ftatu  prudent ifiimus  Pontifex  ? In  Orientales  , ut  qui  Jufti- 
niani  cdi&o  contra  triaCapicula,  ex  quo  impeti  percuniculos 

Con- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  ArticulusII.  jT.  III.  rpp 
Concilium  Chalcedonenfe  rcputabatur  , imprudcntcr  morem_. 
gefserant , ac  proindc  diffidio  ortum  fccifsc  videbantur  9 au&ori- 
tate  mendum  fibi  ratus  Capitulorum  condemnation!  obftitit . 
Hanc  oeconomia?  partem  laudibus  profcqtiuti  funt  Clerici  Italia? 
in  cpiftola  tradita  Legatis  Francorum . 

Vcrum  hac  ratione  Vigilius  nihil  profe&um  ab  fe  perfpi- 
ciens  > ut  Orientalcs  adverfus  tria  Capitula  uno  impetu  confpi- 
rantes  in  officio  contineret , ac  fchifma  jamjam  crcandum  avcrte- 
ret , tria  Capitula  Judicato  edico  condemnavic.  Hacc  pariter  oeco* 
nomiae  particula  laude  digna  vifa  eft  Italia?  Clericis  prate.  epift.  > 
cjufdemque  meminit  Vigilius  in  fententia  contra  Theodorum 
Caefarecufcm . Ut  vero  fcandalum  , & (chiftna , quod  araotum 
ab  Oricntalibus  impendere  Occidcntalibus  intelligebat , ab  his 
pariter  procul  abigeret3  quicrrore  fadli  decepti  ex  ilia  damna- 
tion Concilio  Chalcedonenft  injuriam  irrogari  autumantes  > in 
trium  Capitulorum  defenfionem  acerrime  conccdebant  > ftlentio 
tranfigcndum  fibi  arbitratus,  de  tribus  Capitulis  ante  Concilii  ge* 
neralis  convocationem  difputari  in  utramlibct  partem  Conjlituto 
elucubrato  prohibuit , in  quo  tamen  ab  infligendis  anathema* 
tis  poenis  prudcnciflime  abftinuit . Hoc  difpenfationi  > & o econo- 
mia?  deputavit  Vigilius  ipfe  in  laudata  encyclica  de  damnations 
Theodori . Ergo  eum  cafum  advenifle  advertcns , in  quo  ob  con- 
tendcntium  aeftum  componi  abfque  Concilio  quxftio  nequiret  i 
ex  Orientalibus  atque , atque  ex  Occidcntalibus  congregari  Con- 
cilium concupivit : congregatum  eft  quidem  , fed  ex  folis  Orien- 
talibus:  exinde  injuriam  creari  Occidcntalibus  infpiciens , ea  ra- 
tione  ejufmodi  Concilium  eft  execratus:  at  ratione  altera  motus  > 
non  atitem  Theodorae  Augttfta?  metu  , ut  male  feriati  nonnulii 
calumniantur , quod  multo  pluris  pcriculi  ex  parte  Oriencaliwn 
contra  tria  Capitula  antmoobfirmatornm  ingrueret » fimulque  in 
fpem  ere&us  fore  non  difficile , at  Occidentals  dociliores,  errore 
fa&i  tandem  dedo&i, in  trium  Capitulorum  damnationem  Apofto- 
licjr  faltem  Sedis  au<ftoritate  mflecie rent tir  , fua  epiftola  decretal! 
ad  Eiuychium  tria  Capitula  damnavit,  & V.  Synodocalculum 
adjecit  fuum  . 

Rcapfe  turn  a Vigilio*  tom  ab  ejufdcm  fuccefloribtis  Pel** 

gio  I» 


200  . Privhe  gia  Rom.  Pontipici  ' 

gio  I.  > Joanne  III. , Benedido  I. , Pelagio  II. , Gregorio  M.  &C.* 
Afri , Illyrici , Itali , Galli , Hifpani  &c.  eorumdem  procul  dubio 
audoritate  permoti  eo  fc  tandem  adduci  pafli  funt , ut  trium  Ca- 
pitulorum  damnationi  adquiefeerent : quod  fi  integre  res  ex  con- 
filioipfis  non  ccflit  , fed  Iftri  manere  in  fententia  maluerunt  j ii 
ab  eo  tempore  fchifmatis  nigro  carbonc  notari  coeperunt . Jam 
igitur  , ut  inftauratum  argumentum  numeris  omnibus  abfolvam  j 
Orientals , & Occidcntales  tarn  de  Vigilio  in  partem  pertrahen- 
do  viciffim  folliciti : Orientales  , modo  fuae  Synodo  interfit  Vigi- 
lius , fua?que  afsentiatur  fententia? , etfi  Occidentals  Synodo  non 
adfint , Synodali  imo  fententia?  adverfentur  > voti  compotes  ple- 
nefadi,  ac  dc  vidoria  parta  feftive  gaudentes : VigiliusSynodi 
fententia?  conftantiflime  intercedens  , & Apoftolic*  Scdis  audo- 
ritate cundis  utrinque  de  tribus  Capitulis  dcccrnere  interdicens: 
Occidcntales  initio  Vigilium  a Synodo  V.  abhorrentem  arbitrati  » 
ideoque  illam  parvi  3 aut  nihili  facientes  : tandem  tamen  Vigilio 
aut  ejus  fucceflbribus  Synodum  V.  probatam , ac  tria  Capitula  ab 
iis  proferipta  iotelligentes  > ultro  citroquea  paucis  exccptis  , qui- 
bus  cxinde  teterrima  fchifmatis  nota  adha?fit , Pontificia;  fenten- 
tia? adquiefeentes  , qua:  omnia cx  didis  paulo  fupra  liquido  pa- 
tent , indicia  funtne  » amabo  , ifta  aut  Pontificis  de  fuo  inerran- 
tia?  priviiegio  > ac  fupra  Concilia  poteftate  minime  confcii  ? aut 
dubitantium  de  Pontifice  fupra  Concilium  pote>  autinrefidci 
nefcio  falli  j aut  fallere ? : zr.i-tiO'fa 

Illud  demum  obfervari  vciim  , quod  in  Synodo  Vi. , feu  Con- 
ftantinopolitana  III.  ad.  14.  ledifuerc  libclji  Mcnna?  ad  Vigi- 
lium 9 & Vigilii  ad  Juftinianum  5 & Theodoram  Auguftam  } quos 
Patres  confidos , & fuppofitos  fuifle  pronuntiarunt  5 ipfaque 
ada  V,  Synodi  dolis  Stepbani  haeretici  Monothelitae  3 qui  Maca- 
rii  Antiocheni  confers  erat , interpolata . Ex  his  claret  non  ma- 
le fufpicatum  fuiflfe  Bellarminum  , quod  Synodo  V.  haereticorum 
invidia  Honorii  nomen  adjedum  fuerit.  Idem,  Baronius,&  Binius 
conjiciuntlibellos  a Vl.  Synodo  uti  fpurios  proferiptos  e(Te  epif- 
tolam  Vigilii,  quam  refer*  Liberates  in  Breyiario  de  caufla 
Ncftoriana,  &Eutychiana  cap.  22.  3 datam  ad  Theodofium,  An- 
tbimum , & Sevcrum:  turn  quia  nempe  epiftola  ilU  inferipta  did- 

tur 


Digitized  by  Google 


Vindicate.  A rt  i c o ttrs  IL  if.  III.  201 
tur  zdDomhioSi&ChriJlos^ujuCmodi  mo s extraneus  Romanis  Pon- 
tificibus  eft : turn  quia  ca  in  epiftola  Vigilius  damnat  Diofeorum  , 
atque  ita  fecummctipfc  pugnat,  qui  unam  cum  Diofeoro  cadcni 
in  epiftola  naturam  inChifto  adftruit:tum  quiaVigilioeam  cpifto- 
lam  nunquam  improperarint  quoquot  habuit  hoftc*  . Verumta- 
men  Natalis  hift.  Ecclcf.V.  faeculi  in  fynopli  cap.  3.  art.  r 5.  §.  8. 
epiftolam  relatam  a Liberate  contcndit  genuinum  Vjgilii  efte  foe- 
tum,camque  abeoexaratam  , dumvivente  adhuc  Silverio  Ponti- 
ficium  folium  afcendic5ac  proindc  non  miriim,quod  a Pfcudo-Pon- 
tificc  exarata  epiftola  fueritj  qua  promilfis  Theodora*  Augufta*fa- 
tisfacicns  } atque  ad  Thcodofium,  Anthimum  , &Sevcrum  feri- 
bens  duarum  inChrifto  naturarum  confcflioncm  damnarit : nam 
id  teftatur  Liberates  j fed  & Vigilium  fpopondifle  ablaturum  Ce 
de  medio  Synodum  Chalcedoncnfem  tradit  ctiam  Facundus  Her- 
mian.  lib.  contra  Moccianum . Nil  valcrc  autem  Baronij  conjedu- 
ras  ait , nam  epiftola  relata  a Libcrato  non  eft  inferipta  ad  Jufti- 
nianumjqualis  eft  eajquam  ut  apocrypham  Synodus  Vl.damnavit: 
neque  inferipta  eft  ad  Dominos  , iff  Chrijtos  , fed  Dominis  , Iff  in 
Chrifti  Dei  Salvator  is  nojlri  charitate  conjunclis  fratribus  Theo- 
dofio , Anthimo , Iff  Severo  Epifcopis , ut  teftatur  Vidor  Tunonc-n- 
fis  : neque  in  ea  damnatum  Diofeorum  ; fed  pro  Diofeoro  legen.- 
dum  efte  damnatum  Diodorum  9 aut  Neftorium  ex  ejufdem  epif- 
tola? contextu  contendit  Natalis  . Quod  vero  earn  Vigilio  cpifto- 
lam  non  objeccrint , in  caufta  fuilTc  ait5  quod  vcl  cam  fui  hoftc* 
ignorarint,  vel  ipfi  vitio  vcrterc  nolucrint,  quod  Pfeudo-Ponti- 
fex  feripferat , & verus  fadus  Pontifex  re/ciderat  . 

Stcphanus  Baluzius  tom.  z.  fu*  colled.  Concil.  praefat. 
ad  ada  V.  Synodi  contendit  hac  damnatione  libelli  Vigilii  ad 
Juftmianum  9 & Theodoram  in  VI.  Synodo  lata  cpiftolis  il- 
lis  Vigilii  audoritatem  omnino  non  abjudicari  > fiquidem  fal- 
fe  ilia*  dida?  non  fint , fed  falfata*  dumtaxat  ab  iis  , quiillarum 
teftimoniis  abuti  adroborandum  errorem  fuum  de  una  in  Chrifto 
voluntajtc*  & operatione  non  erubefeebant : unde  Patres  illi  di- 
xerint : Anathema  libelli s } qui  dicuntur  facil  fuiJJ  'e  a Viplic  ad 
yuflinianum , iff  Theodoram  , qui  iff  funt  jfa]fi  demonjlrati . Norn  pc 
a Monothelitis  addita  fberant  ea  } qua*  de  una  operatione  illi*  in 
. Pars  /.  C c cpif- 


202  PRIV1  LEG1A  ROM.  PoNTIFICI 
epiftolis  legebantur  5 quo  plane  modo  ab  Monothelitis,  adis  Sy- 
nodi  addita  plcraquc  alia  fuerant  . Rem  narrat  Pagius  breviar. 
hift.  crit.  in  S.  Agathone  . Quum  ad.  14.  Synodi  VI.  ledi  fuiflent 
libelli  Mcnna?  ad  Vigilimn  > & Vigilii  ad  Juftinianum  5 & Thedo- 
ram  } Lcgati  Sedis  Apoftolica;  ftatim  exclamavcrunt  non  eflc  Vi- 
gilii } & falfatum  eflfe  librum  geftorum  V.  Synodi  . Quare  quum 
examinarentur  codices  cjufdem  V.  Synodi , in  quibus  illae  Vigilii 
cpiftola;  extabant  , conftitit  illas  olim  defideratas  fuiflfe  in  anti- 
quis  , addirofque  non  ita  multo  ante  fuiflfe  tres  quaterniones  no- 
vos  initio  Synodi  * in  7.  vero  adione  , in  qua  continentur  duae 
ilia;  Vigilii  cpiftola;  3 mutatum  fuiflfe  quintum  decimum  qua- 
ternioncm  , adjedumque  quadrifolium  non  fuperferiptum  ante 
dccimum  fextum  quaternioncm , in  quo  feruntur  duae  ilia;  Vigilii 
cpiftola; . Quamobrem  Patres  decrcvere  volumen  chartaceum  iis 
in  locis  caflfari , in  quibus  adjedioncs  ilia;  fada;  fuerant , & ana- 
thema dixerunt  turn  illis  additamentis  , turn  illorum  audori- 
bus  , qui  ca  intruferant . Baluzium  refellit  Blancus  , eoque  evi- 
dentiflfime,  quod  in  Synodo  quantum  non  fucrit:  an  falfati  Vigilii 
libelli  fuiflent : fed  an  falfata  fuiflfet  ipfamet  V.  Synodus  : de- 
claratumauc  demum  falfatam  fuiflfe  adionem  7.  Synodi  V.  $ eo 
quod  ialfi , five  non  veri  fuiflfent  libelli  Vigilii  ad  Juftinianum  , & 
Theodoram  ibidem  adjedi.  Sed  de  V.  Sinodo  jam  fatis  fuperque. 

Illud  poftrem^  obfervaflTe  non  abs  re  erit } quod  Origenein  , 
Evagrium  , Didymum  una  cum  Theodoro  Mopfveftcno  , feriptis 
Theodoreti  adverfus  S.Cyrillum,  cpiftolaque  Iba;  ad  Mariin 
Perfam  in  Synodo  V. , five  Conftantinopolit.  II.  condemnatos 
audorcs  funt  Evagrius  lib.  4.  hift.  Ecclef.  cap.  38.  , Cyrillus 
Scytopolitanus  in  vita  S.  Saba;  apud  Cotelcrium  tom.  3.  monum. 
Ecclcf.  Gr»cae  pag.3730  & 374*?  Nicephorus  lib- 17.  hift.  Ecclef. 
cap.  27. , Thcophanes  in  Chron.  5 & Audor  Chron.  Alcxandr. 
Inficias  id  ivit  Hcnricus  Valefius  in  annotat.  ad  laudatum  locum 
Evagrii : en  ejus  non  contemnendas  conjeduras  . In  adis  V.  Sy- 
nodi latino  fermone  editis  nihil  hujufmodi  de  Origcnis  > Evagrii  > 
& Didymi  condemnation. extat , itaque  Baronins  jure  ada  ifta 
mutila  > five  interpolata  exiftimavit . Ad  hcec  ea  in  Synodo  pri- 
mas,  ut  ex  adis  perfpicuum  fit  3 partes  egit  Theodor  us  Caefa- 

rcen- 


Digitized  by  Google 


V 1 N D 1 C ATA  . A R T I CU  L U S II.  Jf.  III.  20} 
reenfis  Metropolita  acerrimus  Origeniftarum  patronus  , acvjn- 
dex  j qtiorfum  igitur  ca  in  Synodo  tamquam  Origenifta  fuiftct 
accufatus  , qui  ad  Origenis  condemnationem  plurimam  contulif- 
fet  operam  ?ltaque  fufpicatur  vir  do&iffimus  , quar  adverfus  Ori- 
gencm  , Evagrium  , & Didymum  a<5la  dicuntur  in  V.  Synodo , dm 
poft  illam  Synodum  ob  argumcnti  Hmilitudincm  a&is  Synodi  a f- 
futa  fuifte  . Conje&uram  hanc  fuam  confirmat  ex  eo  : turn  quod 
a&a  Synodi  Conftantinopolit.  Tub  Mcnna  an. 5 3 6.  huic  V.  Synodo 
fubjici  folebant  , ut  tcftatur  Photius  in  bibl.:  turn  quod  in  a&is 
iifdcm  adverfus  Origenem  infcrtam  fuifte  epiftoiam  Juftiniani  Im- 
per.  ad  Vigilium  adverfus  errores  Origenis  teftatur  Evagrius  loc. 
cit. : at  qnum  eo  anno  553.,  quo  cckbrata  eft  V.  Synod  us  , Con- 
ftantinopoli  degeret  Vigilius,  non  erat  cur  cum  eo  per  lftfcras 
Impcrator  ageret . Egit  igitur  antea  , quum  fcilicet  accepto  li- 
belio  Monachorum  Palafttina:  adverfus  Origenem  , epiftoiam-. 
feripfit  ad  Vigilium  , cetcrofque  Patriarchas  ipfo  tefte  in  epift.  ad 
Mennam,  qua?  proinde  epiftola  pertinet  ad  Synodum  Conftanti- 
nopolit. Juftiniani  juflu  contra  Origenis  errores  an.  538.,  ut  ob« 
* fervavit  Baronius  ex  Liberato  brev.  cap.  23,  colle&am  . Amplius  . 
Ea  in  Juftiniani  epiftola, iifdemque  verbis  leguntur  anathematifmi 
in  V.  Synodo  adverfus  Origenem  contorti . In  epiftola  iterum 
Synodica  ad  Patriarchas  a S.  Gregorio  M.  initio  Pontificatus 
exarata  fe  profitetur  ample&i  V.  Synodum  , in  qua  tria  Capitula 
Cunt  condemnata  , de  Origenis  vero  damnatione  nihil  dicit . Igi- 
tur infert  ex  his  Valefius  haec  adverfus  Origenem  a&a  fuifte  in  al- 
tera Synodo  Conftantinopolit.  an.  538.,  quam  fcilicet  accepto 
Monachorum  Palreftina?  libello  de  Origenis  erroribus  Juftinianus 
cam  ob  caufsam  indixit,  lit  habet  Liberatus  brev.  cit.  cap.  2 3. 
Fieri  proinde  potuifsc  , ut  a&a  hujufmodi  Synodi  an.  538. 
fubncdlerentur  a&is  Synodi  V.  Conftantinopoli  anno  553.  cele- 
brate. Itaque  juxta  hafee  Valefii  conjc&uras  non  ad  V.  Synodum, 
fed  ad  Synodum  anno  538.  habitam  fpc&ant  Juftiniani  tra&atus 
ad  Mennam  adverf.  Origenem  , nec  non  epiftola  ad  Synodum 
Conftantinopolit.  de  Origene  , ejufque  fectatoribus  tom.  5.  Lab- 
bei  pag.  679. 

Qua:  omnia  confirmari  polfunt  1.  ex  actis  Synodi  V.,  qui- 

C c 2 bus 


204  PrIVILEGIARoM.  PoNTIFICI 
bus  fubfcribentes  Eutychius  Patriarcha  Confcantinopolit.j  cctc- 
riquc  Epifcopi  Theodorum , Theodorctum  , Ibamquc  exprefse 
nominant,  de  Origenc,  Evagrio,  & Didymo  ncc  volam  habcnt.  2. 
Exepiftola  dccretali  Vigilii  ad  Eutychium  , cjufquc  Conftituto 
adver.  tria  Capitula  cvulgato  a Baluzio  , ubi  nc  verbo  quidem 
facto  dc  Origenis  , Evagrii , Didymique  damnatione  , totus  eft 
in  tribus  Capitulis  configendis.  3.  Ex  Libcrato  brev.  capp.  23.  , 
& 24.  referente  Origenis  condemnationi  fubferipfifse  prae  aliis 
Pelagium  Apoftolic*  fedis  Apocrifarium , atquc  Petrum  Hicro- 
folym.  Patriarcham  : atqui  anno  544.  Petrus  fatis  eft  functus* 
uti  tradunt  Papebrochius , & Pagius  *,  eodemque  anno  Pclagius 
Conftantinopoli  Romani  a Vigilio  fuit  revocatus  : igitur  non 
ann#|53.,  ideft  in  Synodo V. , fed  an.  538.inSynodo  altera 
Conftantinopolit.  ea  omnia  ada  funt , qua?  a feriptoribus  illis  ad- 
feribuntur  V.  Synodo  j cui  nonnifi  poft  adjeda  fuifle  oportet  , 
non  fecus  ac  Origenis  nomen  , quod  1 1.  anathcmatifmo  infertum 
legitur  i quod  alioqui  juxta  temporis  ordinem  primo  , non  po- 
ftremo  loco  fuifset  pofitum  ; Sc  aliunde  in  anathematifinis  Jufti- 
niancis  verbis  iifdcm  conceptis  Origenis  nomen  defideratur 
Quod  ft  demum  collat.  5.  Synodi  V.  dicitur  Origenes  nunc  dam- 
natus  , voce  ifta  nunc  idem  intelligi  , ac  nuper , ideft  a paucis 
annis , an.  fcilicct  538. , vel  etiam  pofteriori , quo  eelebrata  fit 
fub  Menna  Synodus  , hadenus  dida  perfuadent . H<ec  in  fenten- 
tia  Valcfii . Pagius  contra  pugnat , cujus  apud  ipfum  ad  an.  538. , 
& 553.  momenta  legere  eft  , nolim  enim  me  hujufee  litis  judieem 
interponerc  : quod  enim  mea  intereft  , five  a Synodo  Conftantino- 
polit. an.  538.  j aut  etiam  fequius , five  a Synodo  V.  an.  553. 
damnatus  Origenes  cum  Evagrio,  & Didymo  fuerit , in  rem  meam 
fatius  id,  fuperque  eft fuifse  audoritate  Sedis  Apoftol. praeeunte 
dubio  procul  damnatum  , quin  quaeram  an  jure  , an  invidia  po- 
tius  ob  ingentem  , qiiam  ob  ingenii  pra?ftantiam  fibi  tandem 
comparavitj  Pagius  frequens  laboraverit . Lcgendus  etiam  Chrif- 
tianus  Lupus  difsert.  de  V.  Synodo  cap.  1. 

Synodum  VI , feu  Conftantinopolitanam  III.  oecumcnicam 
an.  £80.  fub  S.  Agathone  cx  Epifcopis  Orientalibus , vel  1 66 , ut 
referunt  ada  5 vel  170,  ut  refert  Photius  in  libello  de  Synodis; 

vel 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  A R T I C U L U S II.  jT.  111.  aoj 
vcl  i3o)  ut  fcribunt  Theophanes , & Cedrenus  , congregatam  > 
qua;  proeiverunt , & quae  fubfequuta  funt , egrcgia  nobis  cxhibent 
in  caufsam  noftram  monumenca . Enim  veroMonothelitarum  hae- 
rcfim  ) qua;  Eutychianae  furculus  era t , & propago , cujus  extir- 
pandae  caufsa  Synodus  Vi  colleda  eft , ejufdemque  propagator** 
Thcodorum  Pharanitam  , Sergium  Conftancinopolitanum , Cy- 
rum  Phafiditanum  , Athanafium  Jacobitam , datis  ad  Honorium 
litteris  de  haerefi  dctulcrat , & apud  Sedem  Apoftolicam  accufa- 
verat  Sophronius  Monachus>  poftca  Hicrofolymitanae  Ecclefiae 
praefedus  > cujus  litterse  ad  Honorium  faepius  in  VI  Synodo  cum 
laude  ledae  funt . Poft  Honorium  , qui  Pontifex  falutatus  eft  > 
Severinus  HeracliiEcthefim , qua  duas  in  Chrifto  dici  volunta- 
tes , & adiones  vetabat,  diris  omnibus  devovit  j ut  liquet  ex 
fccret.  3.  Concil.  Later.  Tub  S.  Martino  I . Sevcrinoj  qui  fuffedus 
«ft  , Joannes  IV  coado  Roma;  an.  64 o.  Concilio  Monothelitis 
hatreds  dicam  confcripfit , ut  a Theophanc  litteris  traditum  eft  • 
Apud  Thcodorum  , quern  Joannes  exceperat , Pyrrhus  in  Africa 
tunc  exul  agens  5 ibidem  a S.  Maximo  difputatione  convidus , 
& indidem  Romam  profedus  haerefim  publice  cjuravit , ac  fidei 
profeflionem  emifit , quern  poftea  ad  ingenium  reducero  , & in 
haerefim  rclapfuin  idem  Pontifex  diro  anathemate  pcrculit . A 
Conftante  novum  edidum  fub  Typi  nomine  cvulgatum  , cujus  ei 
audor  fucrat  Paulus  Pyrrho  in  Ecclcfia  Conftantinopolitana  ab 
eodein  Conftante  fubrogatus,  quove  unius,  aut  geminae  in  Chrifto 
voluntatis  eonfeflio  peraeque  prohibebatur  , quum  accepifset 
idem  Theodorus  > Roms  colleda  Synodo  anathemate  damnavit  • 
S*  Martinus  1 5 qui  Theodoro  mortalitatcm  cxpleto  Apoftoli* 
cam  Cathcdram  confccndit  an.  649,  inLatcrano  habita  Synodo  , 
cum  in  Conftantis  Typum , turn  in  Monothelitarum  errores  Apof* 
tolico  mucronc  animadvertit.  S.  Agatho  tandem  acceptis  Conf- 
tantini  Imperatoris  litteris  , quibus  admonebatur  ad  motascom- 
pefeendas  turbas , Ecclcfiaeque  conciliandam  optatam  tranquilli, 
tatem  Concilio  generaliopus  efsc  5 rogabaturque  , ut  Lcgatos  - 
qui  ei  praefiderent  > mitterct , Roma;  coado  anno  679  Epifco- 
porum  j 2 5 Concilio  quaeftionem  fidei , quomodo  fadum  fucrat 
a fuis  decefsoribus  > diremit . Ex  ea  dclcdos  Legatos  > turn  qui 


2 o6  PrIVI  LEG1A  R O M.  PoNTlFlCl 

Apoftolics  Scdis  vices  gercrent , turn  qui  Occidentalis  Concilii 
' implerent  perfonam  , Conftantinopolim  ad  Concilium  direxit . 

Obfervarc  hie  eft  i.  cum  Pctro  de  Marca  lib.  5.  concord, 
cap.  6 . primahac  vice  legi  diftin&im  Legatos  Ecclefis  Romans  , 
& Legatos  Ecclefis  Latins  ad  Oricntis  Synodos  mifsos . Cujufcc 
rei  earn  cenfet  vir  erudittis  rationem  efse  , quod  quia  Romana  Ec- 
clefia  non  levi  laboraret  invidia  apud  Orientales  , ob  damnatos 
tot  Patriarchas  Orientis  Monothelitica  labe  adfpcrfos , operas 
pretium  Imperator  putavit , ut  Romans  Ecclefis  Legatisreliqus 
Latins  Ecclefis  Legati  adjiccrentur  , ut  ab  utrifque  eadem  af- 
ferta  fides  abOrientalium  animis  facilius  omnem  amoveret  offen- 
fionem.  Obfervarc  2.  eft , (quod  non  leve  Pontificis  fupremae 
au&oritatis  eft  indicium  5 ) quod  in  haccc  Synodo  Vi  prims  par- 
tes , hoc  eft  primus  confcdendi  locus  3 & primus  fubferibendi  ho- 
nor Legatis  S.  Agathonis  delatus  eft : quippe  primo  loco  fubferi- 
pti  leguntur  Theodorus  5 & Georgius  Prcsbyteri , & Joannes  Dia- 
conus  Ecclefis  Romans  locum  tenentes  Agathonis  : fecundo  lo- 
co quatuor  Patriarchs  Orientis  , & tres  Metropolits  Thcfsalo- 
nics  , Cypri  > & Ravenns  ; poft  quos  Joannes  Poriuenfis,Bafilius 
Cortyns , Johannes  Regii  3 & Abundantius  Paternenfis  Epifcopi 
Synodi  Occidentalis  vices  gerentes . Obfcrvari  vult  prsterea  Ca- 
bafsutius  notit. Ecclef.  fscul.VII.  de  SynodoVl.  fapientiflimo  con- 
filio  jam  inde  a prioribus  Ecclefis  svis  confuevifse  Romanos  Pon- 
tificcs  poft  indi&as  in  Orientc  Synodos  ineundas  , quo  pauci  ad- 
modum  confluere  poterant,  convocarc  apud  fe  Occidcntalium 
Epifcoporum  Concilia  » quibus  Synodis  in  Orientc  congregandis 
prsluderent,indidemquc  fidei  qusftiones  definitas  ad  OricntisSy- 
nodos  fubferibendas  dirigerent.  Id,fubdit,opcris  imponebatur  Le- 
gatis , quos  c latere  fuo  Pontifex  dimittebat  cum  littcris  commo- 
nitoriis  , quibus  Orientales  de  Apoftolics  Sedis  > &Occidenta- 
lium  fententia  certiores  fa&i  in  eamdem  confpirarent  fidem  . 

Vcrumtamen  fi  vir  do&us  Concilii  Occidentalis  nomine  venire 
Synodos  vult,quasRoms  vel  cxRomanoClerojVcl  ex  vicinisEpif- 
copis  conflarc  Romanis  Pontificibus  in  more  pofitum  erat , afsen- 
fuin  prsbeo  : fi  autem  eo  nomine  defignata  exiftimet  revera  Con- 
cilia ex  Patriarchatu  Romano  } five  cx  Provinciis  Occidents  con- 

gre- 


Digitized  by  Google 


V IN  D 1C  AT  A . A RT  1C  U L US  II.  JT.  III.  207 
grcgata > quod  Qucfnellus  in  notis  ad  epiftol.  40.  S.  Leonis  con- 
tends > cxindc  infercns  vir  fubleftiflimae  fidei  Lcgatos  Apoftolicae 
Sedis  ad  Concilia  Oricntalia  eofdem  Lcgatos  Concilii  Occidenta- 
ls ctiam  egiflfe  , hoc  omnino  inficias  co  i fadumque  quidem  pri- 
mo  ab  Agathone  affirmo;  fed  fadum  antea  fuiffe  pernego  : ubi 
enim,  quaefo  , legitur  , ficuti  a SS.  Silvcflro  > Ccelcftino,  Sc  Leone, 
Legati  miffi  leguntur  ad  Concilia  Nicaenum,  Ephefinum  , Sc  Chal- 
cedonenfe  , ubi,  inquam  , legitur  prius  a Pontificibus  illis  ex  Pa- 
triarchatu  Occidcntis  , Eve  ex  Occidcntis  Provinciis  convocata 
Concilia  fuifle  , ex  iifque  miftos  paritcr  corumdem  Conciliorum 
nomine  Lcgatos  ad  Concilia  Orientalia  ? Confer  dodifs.  Cata- 
lanum  in  prolegom.  ad  Concilia  cap.  1 o,  ubi  Qucfncllum  pro  me- 
ntis caftigat . Quamquam  non  negaverim  Romanis  Synodis  per- 
faepe  ex  Provinciis  Occidents  non  modo,  fed  aliquando  imo 
Orientis,  Epifcopos  interfuifle  aliquos  , nec  non  Roman*  Synodo 
fub  S.  Damafo  ex  Occidcnte  advocatos  Epifcopos  adfuifTe  : ex  ea 
tamen  Synodo  Legatus  nullus  legitur  adConftantinopolitanum  I. 
miflus  , ut  ex  adis  Concilii  liquet . Jam  vero  Legatorum  partes 
erant  praefiderc  Synodo : quae  a Synodo  agenda , & decernenda 
cflent,  propone  re  : Apoftolicae  Scdis  aperire  fententiam , camque 
in  Concilio  cxecutioni  mandare  : appellationes  ad  Pontificem  ad- 
mittere  : Apoftolicae  Scdis  nomine  decreta  vulgare , aliaquc  hu- 
jus  generis  praeftare  , quibus  omnibus  palam  ficret  fuprerua  Apo- 
ftolicae Scdis  audoritate  inConciliis  eos  cunda  agcrc  , adeoque 
ut  Apoftolicae  Scdis  judicium  nihil  in  Synodo  augeri , minui , re- 
tradari , in  dubitationem  , aut  examen  adduci , Sc  revocari , five 
ab  eo  vel  latum  unguem  rccedere  permitterent  quemquam  , aut 
paterentur.  Ex  quo  vero  Legati  quoque  Occidcntalium  Epifcopo- 
rum  illo  dirigi  cceperunt , uti  ab  hoc  tempore  coeptum  eft  , illud 
unum  erat  eorumdem  munus  in  Synodo  Oricntali  palam  facerc 
jampridem  Scdis  Apoftolicae  fententi*  adquievifte  Latinam  Ec- 
clefiam  , in  idcmquc  cum  Legatis  Apoftolicis  officium  confpiran- 
tes  urgere  , ut  Apoftolicae  Sedis  fententia  in  Oricntali  Synodo 
cxecutioni  demandaretur , eique  ex  officio  ut  obfequerentur 
Orientales  , qua  monitoriis  , & qua  minis  fatagerent . Porro  dc 
primi  generis  Legatis  accipi  debent  > quae  Synodus  Chalcedonen- 

fis 


ao8  Privilegu  Rom.  Pontifici 
(is  aft.  io.  habct : AfiJJi  Apojlolici Jemper  in  Sytiodis  prius  loqui , 
iff  confirmare Joliti Junt : decrcta  fcilicet  fibi  a Pontificc  direfta 
proponcrc  5 fiioque  fuffragio  comprobare,  ac  poftremo  , ut  ceteris 
probentur  , curare  . Quocirca  M.  Antonins  de  Dominis  > ejurque 
fimilcs  in  Pontificcs  fclle  pleni  malcvolentiam  fuam,  atque  igno- 
rantiam  maximc  produnt , dum  Pontificcm  jus  proponcndi  m_> 
Concilio  Tridentino  fibi  adfcribentem  invafi  , ufurpatiquc  ju- 
ris nequitcr , tcmercque  traducunt . 

Age  modo  afta  Concilii  difpiciamus,qua*  quidem  fuppofititia 
cffutiit  Albcrtus  Pighius  5 quern  tamen  pro  mentis  caftigat  Com- 
bcffifius  diffcrt.  apolog.  pro  aftis  VI.  Synodi : inccrpolata  cxifti- 
mavit  Baronins' > ut  hoc  modo  hserefeos  labem  ab  Honorio  abs- 
tergcret ; quam  tamen  opinioncm  cxfufflant  Combeffifius  loc.cit.s 
Cabafsutitis  in  notis  Eccief.  fzeculi  VII.  dc  Synodo  fexta;Cupus  in 
differt.  de  VI.  Synodo  ad  aft.  1 8 j Garncrius  in  append,  ad  notas 
cap.2.  libri  diurni  Roir.Pontif.;  Pagius-utcrque  in  critic.  Baronii 
ad  an.  6 8o,  & in  S.  Agathone ; Natalis  hill.  Eccief.  ad  fa?cul.VlI. 
difsert.  2;  Tamagninus  hift.  Monothelit.  ferutin.  6,  aliique  : quo 
dc  argumento  alio  in  loco  agendum  . Ergo  aft.  4.  Synodus  cum 
gaudio  audivit  leftam  , & cum  plaufu  rccepit  , eique  tacito 
confenfu  adquievit  > (qui  in  rebus  fide i fat  eft  juxta  regularru 
S.  Auguftini  lib.  3.  contra  Crefcon.  dicentis  : Ecclejia  error es 
( contra  fidem  ) neepatitur  , nec  facet , nec  facit  3 ) S.  Agathonis 
epiftolam  ad  Conftantioum  Pogonatum  , qua  Porrigere  dignemi - 
ni  j inquit , clementifjjimam  dexter  am  Apojlolica  doBrinae ..... 
quam  Beatus  Petrus  Apojlohts  tradidit , non  ut fub  modio  coniatur3 
fed  tuba  clarius  in  toto  Or  be  prxdicetur  5 quia  e jus  vera  confejfto  a 
Patre  de  Celt's  ejl  revelata  , pro  qua  a Domino  omnium  Beatus  ef- 
Je  pronuntiatus  ejl  Petrus , qui  iff  fpirituaJes  eves  Ecclejia  ab  ipfo 
Redemptore  omnium  trina  commendatione pafeendas  JuJcepit  : cu- 
jus  annitente  prajidio  hac  Apoftdica  ejus  Ecclejia  nunquam  a via. 
veritatis  in  qualibet  erroris parte  defiexa  ejl , cujus  auBoritatem  3 
utpote  Apoflolorum  Principis  * Jemper  cmnis  Catholic 2.  Ecclejia  , 
iff  univerj ales  Synodi fideliter  ampleBentes  in  cunBis fequuta  Junty 
omnefquc  f/enerabiles  Patres  Apojiolicam  ejus  doBrinam  ample- 
xi  p . iff  SanBi  quidem  DoBores  ortkodoxi  venerati  > atque  fe- 

quuti 


VlNDlCATA.  ARTICULUS  II.  if.  III.  20p 

quuti  Juttfj  baretici  autem falfis  criniinationibus  , ac  derogationum 
odiis  injequuti  ....  Hac  eft  ctiim  vera  jidei  regula  J quam  in  pro • 
fperis  3 in  adverjis  veraciter  tenuit  > ac  defendit  bac  fpiritui - 
4is  Abater  vejlri  tranquillijfimi  Imperii  Apoftolica  Chrifti  Ecclejia , 
£*/<«  per  De/  Omnipot  ends  gratiam  a tramite  Apoftolica  traditionis 
nunqitam  errqjje  probabitnr  , nec  hareticis  novitatibus  depravata 
fuccubuit3Jed  ut  ab  exordio  fidei  Chrijlian a percepit  ab  Author  i bus 
fuis  Apoftolorum  Chrifti  Principibus  5 i Hi  bat  a fide  tenens , perma- 
net  Jecundum  ipjius  Domini  Salvator  is  divinam  pdlicitationem  , 
quam  Juorum  drjcipulorum  Principi  fatus  eft:  Petre , inquiens  , ec- 
re  Satanas  expetivit  vos  9 Jicutqui  cribrat  triticum  , Ego  autcin 
pro  te  rogavi  , ut  non  defiuat  fides  tua  , & tu  aliquando  conver- 
ts confirma  fratres  tuos  . ConJUeret  itaque  veftra  tranqtiilla  Cle - 
mentia > quoniam  Dominus  , # Salvator  omnium  3 cujus  fides  eft , 
qui  fidem  Petri  non  defcElurim  promjit , conjirmare  eum  fratres 
jfuos  admonuit , Apoftdicos  Pontifices  mea  exiguitatis  prade- 
cijfcres  confidenter  fectjse  Jemper  cunftis  eft  cognitum . Ha?c  feribe- 
bat  S.  -Agatho  Tub  tern  pus  VI.  Synodi  5 in  qua  de  Honogo  agen- 
dum crati  neque  ci  mota  de  Honorio  lis  ell:  led  de  hoefuo 
loco . 

Infuper  idem  Pcntifex  in  memorata  cpiftola  deJarat  fe  fuis 
Legatis  in  mandatis  dedifsc  9 ut  Sedis  Apoilolicae  fidem  fimplici- 
tcr  ex  feripto  exponerent , prohibiti , ne  paterentur  vcl  minimum 
illi  addi  > detrahi , vcl  mutari : Vt  nihil , inquit , profePlo  pra- 
Jumant  auger ey  minuere , vel  mutare  \fed  traditionem  hujus  ApoJ- 
tolica  Sedis  3 ut  a Pradecejsoribus  Apojtdicis  Pontificibus  inftitu - 
ta  eft  3 Jinceritcr  enarrare  . Eadcm  ad.  4.  leda  quoque  epiftola 
Synodi  Romans  per  Legatos  fuos  mifla  ad  Conftantinum  Impcr., 
qua  inter  alia  haec  Latini  Epifcopi  feribunt : P/os  licet  humillimi 
Jummis  viribus  enitimur  3 ut  Chriftiatti  vejlri  Imperii  respubli - 
ca  } in  qua/?.  Petri  Apoftolorum  Principi s Sedes fundata  eft  3 cujus 
authoritatem  omnes  Chriftiana  nobijeum  nationes  venerantur  3 & 
colunt  3 per  ipjius  P, Petri  reverentiam  omnium  gentium  Jublimior 
efse  monftretur  . Ptrjonas  autem  de  noftr a humilitatis  ordine  pro - 
vidimus  dirigere  . . . qua  omnium  noftrum  , ideft  omnium  per  Sep - 
tentrionales , vel  Occiduas  regiones juggeftionem , in  qua  & Apofto- 

Pars  /.  D d lie  a 


2io  . Privilegia  Rom.  Pontifici 

lica  nnftra  fidei  confeffionem  pralibavimus,  offer  re  debeant , non  fu- 
me n tanquim  de  incertis  contendere , fed  ut  certi , atque  immutabi - 
lid  compendiofo.  definiticne proferre . Viden  Legatos  mitti  ad  Con- 
cilium generale  , ut  definitiones  fidci  editas  a Sede  Apoftolica 
promulgcnt , amplc&iquc  precipiant ! Hanc  vero  Apoftolicis  de- 
finitionibus  parendi  necelfitatem  non  aliunde  colligunt , quam  ex 
infallibilitatis  privilegio  , quod  de  eadem  Apoftolica  Sede  predi- 
cant his  verbis  : Lumen  Apoftolica fidei JplendidifJintum , quod  ex 
veri  luminis  fonte  , tanquani  de  radio  vivifici  fulgoris  per  minify 
tros  Beatos  Petrum  , iff  Paulum  Apoftoloi  u/n  Principes  , eorum - 
que  dijcipulos-,  iff  Apoftolicos  JucceJ sores gradatim  ufque  ad  nojtram 
parvitatem  Dei  opitulatione  Jervatum  eft } nulla  heretic i erroris 
tetra  caligine  tenebratum  , nec  faljitatis nebulis  confaedatum  . Ad- 
dunt : Hac  eft  perfeAx  noftrx Jcientix , ut  terminos  Catholic a > at- 
que  Apoftolica  fidei , qUos  ufque  adhuc  Apoftolica  Sedes  nob  if  cum 
iff  tenet , & tradit , tota  mentis  cuftodia  confervemus . Deinum 
prolata  fue  fidei  profeffione  de  geminis  in  Chrifto  naturis,  volun- 
tatibus  y &:  operationibus , ita  concludunt : e»g uicumque  . - . qua 
in  hac  confejfione  continentur  , nob  jeum  Jinccre  predicate  defide- 
rant , ut  noftra  Apoftolica  fidei  Concordes  . . . ftifcipimut  . G)u* 

• vero  hac  confiteri  nuluerint , ut  infeftos  Catholica , iff  A poftohe a 
tonfeffioni  , perpetua  condemnations  reos  efse  cenfemus  . En  quo- 
modo  nequaquam  Ecclefiar  Orientals  expe&ata  fententia  > & af- 
fenffionejipfi  imoquidcrcdendum,tcncndumquc  fitjcx  Apoftolicas 
Sedis  fententia  proponunt,&  prefcribuittsa  qua  nefas  fic  vel  latum 
ungucm  reccdcrc,  tanto minus  cam  in  dubitationcm  adducerc,auc 
examini  fubje»ftam  vellc:  atque  ita  plane  ex  Pontificisj  & Romane 
Synodi  fententia  res  ceffrt.  Nam  a&.S.Eptfcoporum  quilibet  con- 
feftim  fe  adquiefccre  refpondit  iis  , qua:  de  duabus  Chrifti  volun- 
tatibus,  & operationibus  Impcratori  referipferat  S.Agatho  r Sug- 
gejliones  y inquit  Domitius  Epifcopus  Prufiados  , Direftas  a Pa - 
tre  nofiro  Agathone  SanAiffimo  Archiepifcopo  Apoftolica  , iff  Prin- 
cipalis Sedis  Roma  ad  a Deo  coronatum  3 iff  manjuetiffi/num  no - 
ft  rum  Dominum  5 iff  Magnum  lAclorem  Imperatorem , tamquam 
a Spiritu  SxnAo  diclatas  per  os  Sanfli  , ac  Beatiffimi  Principis 
Apoftolovutn  Petri  , iff  digito  pradi&i  ter  beatiffimi  Agathonis 

/trip- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  II.  JT.  III.  2 1 1 

fcriptas  Jufcipio*  & ampleclor  , & ita  credo  > ita  fentio  . Eadem 
ad.  8.  Georgius  Patriarcha  Conftantinop.  epiftolam  S.  Aga- 
thonis  admific  , & fecundum  illatn  fe  credere  profeflus  eft.  Com- 
pcrcrat  namquc  cam  SS.  Patrum  teftimoniis  , qua  in  codicibus 
authenticis  in  Patriarchs  Conftantinopolitani  feriniis  fervatis 
continebantur , efte  confonam  . In  camdcm  ultro  fententiam  ivit 
Sergius  Epifcopus  Sclymbrias  diccns  : Sequor  Juggejliones  Patrif 
noflri  Agathonis  SanftiJJimi  Papa  Pont*  , & ita  Jufcipio , & am~ 
pleftor  eas  , tamquam  epijlolas  JanClx  memorise  Leonis , . . . pro~ 
Jiteor  in  Domino  nojlro  fefti  Chrijlo  vero  Deo  nrfiro  duas  volunta- 
tes  naturales , & duas  earum  operationes . Uno  verbo  . C'cteri 
perindc  Epifcopi  una  voce  , confenfuquc  unanimi  conclamave- 
runt : Et  nos  piijjime  Demine  notionem  accipientes Juggeftiom  s di- 
reftx  . . . ab  Agathone  SS»  Papa  antiqux  Romx  : & alter ius  fug - 
geftiqiis  , qu&faBa  eft  a fubjacente  ei  Concilio , ( nota,  a fubjacen. 
te  ei  Concilio  > ajunt  ) Jic Japimus,  $ credimus  . Eadem  ad.  8. 
Macarius  furgere , & refpondere  juffus  eft,  iccirco  , quod  non 
confenfiftet  virtuti  direclarum  ortbodoxarum  Juggcftionum  ab 
Agathone fanftifftmo  Papa  Romano  . 

Ad.  io.  Petrus  Nicomedicnfis  cum  aliis  Epifcopis,  & Cle- 
ricis  , relidis  partibus  Macarii,  porredo  libello  : Ccnfentio  , in- 
quit , & permaneo  in  citnftis  capitulis  , qux  continentur  tam  in 
prxdicia Juggeftione  ejufdem  Sancl  jfimi  viri  ( Agathonis  ) , quant 
its  altera  Juggeftione  Cuncilii  . Ad.  i 3.  Epifcopi  omnes  dixerunt : 
Declarantibus  igitur  nobis , •vejtra  Gloria  ( Impcrator  Conftanti- 
nus  ) debet  percipere  , quod  bene , atque jujte  eos  ( Pyrrhtim , Pall- 
ium, 5c  Pctrum  Conflantinopolitanos  quondam  Epiftopos,Thco- 
dorum  , & Cyrum  ) jam  abjecit  Agatho  SanSEffimus  Papa  per  Jug- 
gejtionem,  quam  fecit  ad  piijjimum  nojtrum  Jmper  atorem  : § 
nos  quoque  conj'onanter  cum  eo  bos  expelli  y & amatkemate  percelli 
cenjuimus  . Ad.  1 8.  profitetur  Synodus , Se  fideli ter  JuJcipere  , 
ifj  expanjis  manibus  ampleSi  tam  juggejtioncjn  , qux  a Sanclifftmo 
Agathone  faDa  eft  ad  Conftantinum , . ..  & alteram  JuggeJtionem 
Synod alem  , quxmijsa  eft  a Jacro  Concilio  > quod  eft  Jub  eodetn^t 
S’anSi iff mo  Papa  ( nota  , Concilium  dicunt , nempe  Romanum  > 
efte  lub  Papa)  proinde  5 fnbdunc : Infpirationi  SanBi  Spiritus 

D d 2 coope - 


2i2  Privilbgia  Rom.  Pontifici 

cooper  antes . . . Agathonis  Sanftijfimi  Patris  noftri , iff  Summi  Pa- 
pa dogmaticis  litteris  confentientes  See.  Et  infra  in  fermone  accla- 
matorio  ad  Imperatorem  fie  univerfi  Patrcs  alloquuntur  : Sum- 
mits autem  nobis  concertabat  Apojtolorum  Princeps  : illius  enim 
imitator em , iff  Sedis  fuccefsorem  habuimus  fautorem  , divini 

Sicramenti  myfterium  illuftrantem  per  litteras  . Confeffionem  tibi 
a Deo  feriptam  ilia  Romana  antiqua  Civitas  obtulit  5 iff  dogma  turn 
diem  ab  Occiduis  partibus  exattulit ; charta  > iff  atramentum  vi- 
debatur  , iff  per  Agathonem  Petrus  luquebatur  . Ita  EpiEopi 
Synodi  VI  > dum  in  Honorium  animadvertunt  5 S.  Agathonem 
lupremum  Pontificem  agnofeunt , illique  tanquam  peripfiusos 
loquenti  S.  Petro  reverenter  aufcultant . Ex  quo  obiter  conjicc- 
re  eft  Honorium  vapulafTe  in  VI.  Synodo  , uc  perfona  lingularis 
fuerat , & hasreticorum  fautor  . Praeterea  in  litteris  Synodicis 
ad  S.  Agathonem  ita  feribunt : Maximi  morbi  majoribus  indjgent 
auxiliis , atque  idcirco  Chnftus  verus  Deus  nofterjapientem  dedit 
Afedicum  vejtram  adeo  konoratam  Janditatem  contagia  karetica 
fuis  fortiter  propulfantem  remediis  s orthodoxia  > ac  valetudinis 
robur  membris  Ecdefite  largientem . Itaque  tibi  , ut  prinue  Sedis 
Antiftiti  univcrfalis  Ecclejia  , quid  gerendum  (it , relinquimus 
ftanti  fupe.r fir  mam  fidei  petram : libenter  perleftis  veftra  omfef- 
Jiunis  litteris  3 quas  ut  a Summo  Apoftoloram  vertice  divine  per- 
feriptas  agnovimus  > per  quas  exortam  nttper  multiplicis  erroris 
Jeciam  htercticam  depulimus  . . . ex  fententia  per  facras  veftras 
litteras  de  iis  prius  lata . Conftantinus  vero  Poeonatus  in  litteris 
ad  Concilium  Occideutale  (ic  feribit : Interfuijtis  namque  iff  vos 
cum  univerfali  Principe  Paftorum  3 Jimul  cum  ilia  divinitus  lo- 
quentes  > tarn  in  fpiritu  9 quamque  lit  ter  a...  idcirco  iff  omnes 
confonanter  mente , iff  lingua  concredimus  f iff  fimiliter  confejfi 
Jumus  5 iff  tamquam  ipjius  Divini  Petri  vocem  Agxtbonis  relatio - 
ne.m J'upermirati fumus  . Poftremo  Synodi  Patrcs  uiu  cum  Syno- 
di a&is  Synodicam  ad[S.  Agathonem  tranfmittentes  , geftorum 
confirmationem  enixe  poftularunt  his  verbis : Orthodox a autem 
fidei  fplendidam  lucem  vobijeum  dare  pradicavimus  , quam  ut  ite- 
rum  per  honor abilia  vejtra  rejeripta  confirmetis  3 veftram  oramus 
Paternitatcm . 

• Ve- 


Digitized  by  Google 


V IN  D 1 CAT  A.  A RT  1C  U L U S II.  JT.  III.  213 
Vcrum  mortis  S.  Agathonis  , & S.  Lconis  I[.  inaugurations 
nuntiis  acccptis,  fcripfic  Conftantinus  pro  confirmatione  Synodi, 
cui  refcribcns  Leo  y SinSia  , inquit , uni’iaerfalis  , iff  magna  VI. 
Sy  nodus  Aprftulicam  in  omnibus  regulam , iff  probabili'um  Pa- 
trum  doftrinam  fequuta  eft  \ iff  quia  dejinitionem  refta  fidei  prse- 
dicavit)  quam  iff  Apojtolica  Sedes  B.  Petri  Apoftoli  veneranter 
fufcepit » idcirco  iff  nos > iff  per  noftrum  officium  hac  veneranda 
Sedes  Apoftolica  bis , qua  definita Junt  ab  ea  , confentit , iff  B.  Pe- 
tri auAoritate  confirmat , Jtcut fupra  folidam petram , qui  Chriftus 
eft , ab  ipfo  Domino  adeptis  firmitatem . . . Hanc  igitur  re3a , at-  ■ 
que  Apoftolica  traditionis  normam  pradecefsor  meus  Agatha  cum 
fua  Synodo  pradicavit . Hanc  feriptis  percurrentibus  in  fuse  fuggef- 
tionis  pagina  iseftra  pietati  emijit , approbans  , iff  confirmans  tef- 
timoniis  fanftorum  Ecclefia  DoSorum , quam  Sanfta  nunc  5 iff 
magnaSynodus  in  omnibus  amplexa  eft  yut pete  B. Petri  Apoftolorum 
Principis  finceram  doctrinam  in  ea  agnofeens  . Port  VI.  Synodum 
Philippic©  Bardane  Imperio  potito  , Johannes  Monothelitis  pari- 
ter  favens  C'yri  loco  Conftantinopolitanus  Patriarcha  fuffic&us 
eft . Scd  Philippico  in  ordinem  reda&o,  & Arthemio,  feu  Anafta- 
fio  catholico  Principe  ad  Imperii  faftigium  cve&o  , Johannes  Sy-  , 
nodum  VI.  profiteri  coepit , datifquc  ad  Conftantimim  Papam 
litteris  excufarc  ftuduit , qua;  gefterat  fub  tyrannidc  Philippic i « 
Idem  S.  Leo  II.  a&a  VI.  Synodi  in  Hifpaniam  mifit,  datis  litteris 
turn  ad  Epifcopos  Hifpaniae , turn  ad  Regcm  Ervigium  , in  qui- 
bus  inter  aliaScdi  Apoftolicae  infallibilitatis  privilcgium  adferit 
prxclaris  his  verbis  : Apoftolic a traditionis  in  vobis  fru^i ficat  ~ . * 
puritas  > pro  qua  bsec janfia  Ecclejiaruni  omnium  mater  Apoftoli- 
ca  Sedes  ujque  ad  viAiniam  defudavit  fempery  iff  defud'at  , iff 
prius  . . . animam  a corpore  . . . deligit  fequeftrari  , quam  prodi « 
tione  facrilega  fe  a confefvene  veridica  .. . Jejungi  -Ita  in  cpift.  ad 
Epifcop.  Hil'p.  j in  cpift.  vero  ad  Ervigium  poftquain  dixit  , ficut 
in  priori  a S.  Petro  Apoftolorum  Principe  Chriftianx  fidei  tradi- 
tioucm  defccndifsc  > atque  in  Hifpanias  Evangelicam  veritatem 
dimanalk  : Pro  ejus  , fubdit,  immutabilitate  fer vanda  diverf as 
affiAionum  injtdias  bac  Apoftolica  Chriftt  Ecclejia  fuftinuit fem- 
per  3 iff  fuftinet , iff  fuperna  gratia  JujJragantc  illafa  perjiftit » 


■a 1 4 Privilhgu  Rom,  Ponti  fici 
Epiftolas  hafcc  > ncc  non  epiftolam  ad  Conftantinum  Imperat. 
S.  Lconiabjudicat  , fpuriifque  adccnfct  Baronius  : fed  adverfus 
Baronium  cas  vindicant  Pagius  in  c ritica > & Baldinus  in  not.  ad 
Anaft.  tom.  4.:  cum  iis  veto  nequaquam  pugnare , qu*  idem  Pon* 
tilexde  Honorii  damnatione  , damnationifque  caufla  fubne&it , 
fuo  loco  oftendemus  • Interea  ex  ha&enus  di<ftis  liquido  con« 
ftat  S-  Agathonem  fupremam  in  VI.  Synodum  au&oritatcni_» 
cxercuifle  . 

Nihilominus  Boflfuctius  def.  decl.  par.  2.  lib.  12.  cap.  24; 
& Natalis  diflert.  4,  in  hill.  Ecclef.  Saeculi  XV , & XVI.  n.  2 6.  ex 
aclis  VI.  Synodi  oftendi  Concilii  Occumcnici  ultimum  , fupre- 
mumque  e(Te  judicium  contcndunt  . Quamvis  cnim  5 inquiunt , 
a S. Martino  I.  inSynodo  Laterancnfi  damnata  fuiflctMonothelita- 
rum  haerefis , feda?quc  Principcs  anathemate  contixi : quamvis 
ejufdem  ha:refisj  & fe&atorum  damnationem  S.Agatho  in  Synodo 
frcquentiflima  Roms  celebrata  confirmaftet , hanc  tamen  contro- 
verfiam  , cauftamque  fexta  Synodus  rctra&avit . Hxrcticorum 
feripta,  lataque  adverfus  eos  judicia  examini  fuppofuit , dog- 
maticam  S.  Agathonis  epiftolam  ad  incudein  revocavit , nec  nift 
cum  do&rina  SS.  Patriun  , ac  fupcriornm  Conciliorum  diligen- 
ter  antea  collatam  admifit , ut  conftat  ex  a&.  8 , cx  epiftola  Sy- 
nodica  ad  Agathonem  , &ex  litteris  Conftantini  Imperatoris  ad 
Lconem  II  a in  quibus  fichabet:  (ghuitn  Ju^geftionem  S-  Pape 
Agathonis  ad  potejtatem  noftram  ii ...  obruljsent  , ( Legati  ) , 
quam  quum  juffifsemus  omnibus  audientibus  recitari , Jane  nec  adul- 
terate Jidei  carafterem  in  ea  perjpeximus . Perpenjis  enitn  Evan- 
gelicis  , & Apojtolicis  vocibus  , comparatifqtie  cum  ipfa  iis , que 
a janclis  } & univerjalibus  Concilii sflatuta  , ac  dejinita  funt : col- 
latis  preterea  tejlimoniis  , que  afferebat>  cum  pattrnis  libris , nihil 
non  conciaens  inventum  eft . Similia  habet  in  litteris , quas  idem 
Impcrator  ad  Concilium  Occidentale  tranfmifit . Cum  ha?reticis 
vero  5 fubdunt  Natalis  > •&  Boflfuetius  , eadem  Synodus  Ilonorium 
Papam  damnavitjpraelcdis  cjus  ad  Scrgium  epiftolis.Porro>fubin- 
ferunt , ft  Synodus Oecumcnica  fupremum  non  cflet  tribunal, 
nec  pcrmiffiim  illi  fuiflet  cauflam  a Pontihcibus  aftam  reagere  , 
nec  in  epiftolam  dogmaticam  examen  inftituerc  , necccnfuris  in 
Pontificem  animadvertere . Nx 


Digitized  by  Google 


V IN  D 1 C A T A . A RT  1C  U L U $ II.  jf.  III.  21? 

Na?  ii  tcnebras  luci  offundere  ita  fatagunt . Nam  refpon- 
deo  i . falfum  eft  cpiftolam  dogtnaticam  S.  Agathonis  , atque  fen- 
tentiam  a S.  Martino  I.  latam  examini  fuifsc  fubjedas  j Hquidem, 
ut  diximus  , epiftola  S.  Agathonis  ad  Impcratorem  leda  ad.  4. 
exprefle  jubebat  , ut  nihil  dc  iis  , quae  rcgulariter  definita  fue- 
rant  5 minueretur , nihil  mutaretur  > vel  augeretur , fed  cadem 
verbis,  & fenfibus  illibata  cuftodircntur  : fubdens  , Lcgatis  im- 
perafle  id  dumtaxat  , ut  traditionem  Apoftolica*  Sedis  , ficut 
a praedecciloribus  Apoftolicis  Pontificibus  inftituta  eft , ftmplici- 
ter  enarrarent . Sed&eifdem  in  littcris  fe  audoritatem  fupre- 
raam  aS.  Petro  habere  , ac  Sedem  ApoftoJicam  a via  veritatis 
nunquam  deflexiftc  aperte  aflerebat  S.  Agatho  . In  epiftola  vero 
ad  camdetn  Synodum  VI.  data , poftquam  fimilia  repetiviflet , 
concludebat  : (guicumquc  Jacerdotum  hac  , qu*  in  nofir  a confef* 
fione  cent  inert  tur  , nobijeum  fine  ere  pr&dicare  defiderant , ut  nofir* 
Apofiolica  fidei  Concordes  . . .JuJcipimus  . Jgui  vero  k*c  confiteri 
noluerint , ut  infefios  Catholic*. , atque  Apofiolic*  confefiioni  perpe- 
tu*  condemnation is  reos  ejje  cenjemus  . Ita  ne  fatur , qui  fupremae  • 
audoritatis  potis  non  eft  , vel  praerogativa  caret  inerrantiae  ? 
Poftremo  a Synodo  ipfaVI.  fuprematn  Pontificis  audoritatem, in- 
fallibilitatifque  pracrogativam  agnitam  fuiflfc,  Sc  aftertam  exejus- 
dem  Synodi  cpiftolis  turn  ad  S.  Agathonem  > turn  ad  S.Leoncm  II, 
turn  ex  adis  ejufdem  evicimus  r Lift  eras , ( Agathonem  allo- 
quuntur  , ) a vcjlra  Beatitudine  mifsas  , ut  a Summo  Apoftoloruttt 
vertice  divine  perfcriptas  agnojeimus  fcfc*.  P'elut , ( alloquuntur 
Leonem  ) ipfum  Principem  Apofiolici  ckori , prim*que  Cathedr *■ 
Antifiitem  Petrtim  contuiti Junius  mentium  nofir  arum  oculis  totius 
difpenjationis  myfierium  divinitus  eloquentem . . ..  A hm  ipjum  to - 
turn  Chrifium  nobis facr * ( Agathonis)  ejus  litter * difserendo  ex- 
primebant , quas  omneslibentibus  animis  ,finccrequc  accepimus  .. 
In  Profphonetico.  vero  ad  Imperatorem  ad.  1 8.  repetunt  fe  Aga- 
thonis littcris  conicntire  , atque  ab  Agathonc  haerefim  Mono- 
thcliticam  conioftam  non  modo  ajunc , fed  progrediendo  antccc* 
dentium  haerefum  damnationem  Pontificia*  , 8c  Imperatoria;  trL- 
bunnt  audoritati..  ItaArii  damnationem  praecipue  S.  Silveftro,, 
& Conftantino  > Macedoaii  S.  Damafo  ,,  & Theododo  j Neftorii. 

s.  r».. 


2l<$  PRIVILEGIA  Rom.  PoNTIFICl 
S.  Cadeftino ; Eutychctis  S.  Leoni  &c.  Poftremo  fuperius  jant 
obfcrvavimus  a<ft.8.  Epifcopos  conclamafse  fe  ampledi  fuggeftio- 
nem  diredam  ab  Agathone  , & alteram  fadam  a fubjacente  ei 
Concilio  : & ad.  18.  iterum  dixifte  fe  fufciperc  fuggeftioncm  fa- 
dam  ab  Agathone  , & alteram  Synodalem  fuggeftioncm  mifsam 
a facro  Concilio  , quod  ejl  fub  eodem  Papa  . 

Rcfpondeo  2.quum  ageremus  de  Concilio  ChaIcedonenfi,ac 
de  epiftola  S.  Leonis  in  eo  ad  examen  revocata  > liquido  oftendif* 
fe  nos  id  examinis  non  cftc  jurifdidionis  , fed  declaration^  , ac 
cxinde  non  licere  inferri  Concilium  fupra  Pontificcm  eflfe  , vcl 
Pontificcm  haud  efle  infallibilcm . Rccoltnda  ibi  dida , necram- 
bem  , ut  ajunt , recodam  obtruderc  videamur  . Id  unum  adnec- 
timus  liquidum  nempe  , locuplefque  dc  ea  S.  Nicolai  I.  teftimo- 
nium  , qui  epift.  9.  ad  Michaelcm  Imp.  hacc  habet  : EpiJloh—j 
S,  Leonis  Pape  apud  omnes  Orientates  Epijcopos  adeo  extitit  venc- 
rabilis  , ut  hanc  columnaan  Ortodoxie  vocarent  , & omnes  in  ex  , 
Prefule  Conjlantimpolitano  , In  at  oho  precedeme  > JubJcriberent : 
• it  a ut  Chalcedonenjis  magna  Sy  nodus  nikil  definiijje,  nihil  rejpuijse^ 
nihil  fufeepifse  , nijlquodvel  ilia  , vel  'vices  sipojlolice  Sedis  ibi 
rejervantes  definierunt , projecerunt , vel  admijerunt  , penitus 
agnofeatur » Caetcrum  mirum  eft , quod  Boftiietius  ifta  ob  jiciat  , 
ut  qui  haud  ignorabat  a Patribus  Concilii  Toletani  XIV.  ipfam 
Synodum  VI.  examini  fiiifle  fuppofitam  . Nec  valet  ejus  refpon- 
fum  Patribus  illis  nondum  perfpedum  , quo  loco3  an  Occumcni- 
cx  fcilicct,  Synodus  VI.  effet  habenda  : haud  cnim  cos  latcbat 
eamdem  aS.  Leone  II.  confirmatam  fuiflc,  fiquidem  ad  Eptfco- 
pos  Hifpaniarum  ea  de  re  litteras  dederat : quar  quidem  ft  Boflfuc- 
tio  fufpeda:  fint  5 ignorare  tamen  nequibant  Hifpani  Monothcli- 
tas  damnatos  a Conciliis  Hierofolymitano  fub  Sophronio  j Afri- 
canis  Provinciarum  Proconfularis  , Numidia*  , Bizacenae  , & 
Mauritania:  i Heedfeldcnfi  in  Anglia  » Romanis  fub  Scverino  , 
Joanne  IV3  Thcodoro  , S.  Martino  I,  Sc  S.  Agathone  , a quibus 
praefertim  duobus  poftremis  Chriftifidelcs  undique  admoniti  fue- 
rant  de  cavendis  omnmo  Monot^elitis,  adeo  ut  Ecclefiae  univerfac 
confenfu  damnati  jamMonothehta?  dictndi  client.  Jam  veto  fas  nc 
fuiflct  Hifpanis  Ecclefia®  univerfae  judicium  > five  confenfum  ad 
incudem  revocare  ? Mi- 


Digitized  by  Google 


V I N D I C AT  A . A RT  I C U L U S II.  Jf.  III.  117 
Mirum  quoqtic  ifta  a Natali  objici  , ut  qui  Calviniftas  * 
& Luthcranos  impudenti*  jure  redarguit , & refcllit  hift.  Ec- 
clef.  ad  fa?cul.IX>  & X.  differt.  6.  dcimaginibus  §.8.  cxGer- 
manorum  9 & Gallicanorum  Epifcoporum  geftis  contra  VII.  Sy- 
nodum  peflime  inferentes  Tridentinam  Synodum  ad  examen  revo- 
cari  poife  . Scilicet  Dalix  Carentonius  Miniftcr  Difsert.de  Conci - 
liorum  quorumvis  dejinitivnibus  ad  examen  revocandis  9 Conci  - 
liorum  generalium  definitiones  ad  examen  revocari  pofle  contcn- 
derat  ex  libris  Carolinis , & Synodis  Francofordicnfi  , & Pari- 
ficnfi  9 a quibus  VII.  Synodus  examini  fubje&a  9 & rejc&a  fuerat : 
ac  propterca  Calviniftis  > & Lutheranis  Tridentinam  Synodum  ad 
examen  revocandi , & rejicicndi  integrum  efle  . Cui  refpondit 
Natalis  , quod  VII.  Synodus  a Patribus  illis  Conciliorum  Fran- 
cofordienfis  > & Parifienfis  5 tanquam  oecumenica  non  fuerat  ha- 
bita  j " ut  quae  ritu  folcmni  confirmata  nondum  fuiffet  ab  Hadria- 
noj  necadeam  rccipiendam  Germani , Galli  > Britanni,  &Itali 
Epifcopi  a Pontificibus  oeconomia  utentibus  urgerentur:  nam  , 
tefte  eodem  Dalixio  > camdem  VII.  Synodum  nondum  ratam  ha- 
buerant  S.  Nicolaus  I.  in  epift.  ad  Adonem  Vicnn. , & Synodus 
Romana  Tub  eodem  anno  863.  celebrata  > ncc  Hadrianus  II.  in_> 
epift.  34.  ad  Carolum  Calvum  . Quamquam  nos  infra  oftendemus 
Synodum  VII 5 feu  Nicaenatn  II.  ab  Hadriano  I.  confirmatam  fuif- 
fc5  uti  conftat  ex  ejus  epiftola  Apologetica  ad  Carolum  Magnum  . 
At  vero  Tridentinum  Concilium  dubio  procul  oecumenicum  fuit , 
atque  a Romanis  Pontificibus  convocatum  , & confirmatum  . Ea 
enim  ratione  pra?cipuc  Tridentinum  non  pofte  ad  incudcm  revoca- 
ri docet  Natalisj  quod  a Pontificibus  fucrit  probatum,  cujufmodi 
probations  ignorantia  laborantes  Patrcs  Francofordicnfes  VII. 
Synodum  examini  fubjeccrejac  rejecerc.Eccur  itaque  incoftans  in 
Pontificum  fententias  inquirere  Synodum  oecumenicam  poftc»dog- 
maticumque  inftitucre  examen  adfirmat  ? Mirari  denique  magno- 
perc  fubeft , quod  Concilii  praseminentiam  ex  damnatione  Hono- 
rii  concludere  Natalem  non  puduerit : quandoquidem  ob  ha?rcfim 
Pontificem  a Sede  Apoftolica  delapfum,  ut  nonnulli  docent}  quum 
defierit  efte  Bcclefia?  non  rrodo  caput , fed  imo  membrum,  potuit 
Synodus  damnare  3 vel  excifum  dedarare  . Sed  de  Honorio  fuo 
Pays  I.  E c lo- 


2i8  Privilegia  Rom.  Pontifici 

loco,  ubi  non  nifi  ob  haerefi  favorcm  impenfum  a VI.  Synodo  pc  (li- 
me cxceptum  fuiffc:  ncque  id  fa&um  abfquc  Sedis  Apoftolicae  con- 
renfu  oftendemus  : conficique  imo  multis , nee  contemnendis  con- 
je&uris  id  nunquam  fa&um : confe&umque  a viris  eruditis  refere- 
imis  . Interca  confer  Illuftrifs.  Archiepifcop.  Cxfarem  Claudium 
Sommier  hid.  dogm.  Pontif.  lib.  8.  cap.  i 2i  crudit.  P.  Defideran- 
tium  in  obfervatis  ad  epift.  Sergii , & Honorii  apud  cumdcm_> 
Sommier,  & Blanchinium  tom.  4.  Anaftafli  ; Cl.Cavalcantem  in 
Vindic.  Honorii  , & do<5tif.  Bcrti  dc  Theolog.  difcipl.  tom.  5.  lib. 
26.  cap.  1 1. 


Ex  Nicxno  //,  & Conjhntinopolitano  11/* 

S.  IV. 

Concilium  Nicaenum  II , feu  Gcnerale  VII.  fub  Hadriano  I. 

anno  787.  ex  Hpifcopis  550.  congregatum,  poteftati  fupre- 
ma:  Pontificum  , atque  infallibilitati  non  minus  illuftre  teftimo- 
niuin  dedit . Legem  in  eo  tuliffc  Hadrianum  , & fidei  definitio- 
ncm  praeferipfifle  , cui  obfequi , fcfcquc  coaptarc  univerfa  Syno- 
dus  officii  , relig’onifque  loco  habuerit , manifeftiflime  adparct 
ex  epiftola  Hadnani  ad  Conftantin.  , & Iramem  , qua  jubet  , ut 
imprimis  pfeudo-Synodo  Conftantinopolitana:  fub  Leone  ifauri- 
co  , qua  in  facras  Imagines  conclamattim  fuerat , anathema  di- 
ccrctur  : Imprimis  , inquit , pjeudo-jyllogum  illud  , quod  Jine~* 
Apojiolica  Scde  cnormiter  , & irraticnabiliter  > nequiterque  con- 
tra. SS-  venerabilium  Patrum  traditioncm  de J'acris  imaginibus 
aftum  ejl , anathematizstur  prxfentibus  mijjis  nojfris . Eadcin  epif- 
tola  Hadrianus  poftquatn  Sedis  fux  privilegia  verbis  illis  : Tucs 
Petrus  Juper  hanc  petram  &c.  conftabiliviffet,  fedem  Apoftoli- 
cama  Chrifto  D.  fuper  univerfas  OrbisEcclcfias  conftitutam  a(Tc- 
rit : Cujus  Sedes  ( S.  Petri  ),  inquit,  in  toto  orbe  t err  arum  primatu 
fungtns , Caput  omnium  Dei  Ecckjiarum  conjlituta  ejl , & quemad. 
modum  B • Petrus  Apoflolus  per  Domini  praceptum  regens  Eccle - 
Jiam-y  nibilominus  fubfequenter  tenuit  femper  , & retinet  Princi- 
patum . A fua  Apoftolica  Scde  Concilia  confirmari  fubdit  r £)u£i 


Digitized  by  Google 


Vindicate.  ArticulusII.  if.  IV.  11$ 

inquicns  , unamquamque  Synodum  , & fua  audoritate  confirmat  , 
iff  continua  moderatione  cujlodit  . Epiftola  vcro  ad  Tharafium 
Patriarcham  Conftantinop.,cujus  elcdionem  contra  canones  per- 
adam  ( nam  cx  laico  fubito  Epifcopus  fadus  fucrat  ) fanat , 
& integram  efsc  jubet  , id  ab  co  cxigit  , ut  Sedis  Apoftolicae  Pri- 
matui  afsurgerct , fideiquc  ab  ilia  procufas  definitioncs  amplec- 
tcrctur  : Cui  , inquit  ,fi  adharere  cupit  veftra JanEhtas,  iff  noftra 
Apoftolica  Sedis,  qua  eft  Caput  omnium  Ecclefiarum  Dei , fact  am  y 
if  ortkodoxam  formam  incorrupte  , atque  incontaminate  , ex  pro- 
fundo  cordis  , iff  Jinceritate  mentis  cujtodire Jtudet , ut  revera  or - 
tkodoxa  f iff  Dei  cultrix  exiftens.  Ledis  inSynodo  ad.  2.  hifcc 
ad  Conftaniinum  j & Tharafium  Hadriani  litteris  Legati  intcr- 
rogarunt : Dicat  nobis  , SanEiJfimus  Patriarcha  Tkarafus  , fi 
conjentiat  litteris  Sanclijfimi  Papa  Senioris  Roma  Hadriani , an 
non  ? ad  quae  Tharafius  refpondit  : 6)uod  quum  Apoftolus  Paulus 
ad  Rom.Jcribens  dixerit ,quod  ipjorum  fifes  annuntiata  efset  in  uni - 
verjo  mundo , hoc  teftimonium Jequi  necejsarium ft , inconjultoque 
agat , qui  huic  conatur  refftere  . Eadem  petitionc  a LegatisSy- 
nodo  fada  , refpondit  Synodus  : Sequimur  , fujcipimus,  iff  admit - 
timus . Atque  ita  finguli  Epifcopi  credere  fe  , & confiteri  fubdi- 
derunt  quaecumque  Hadrianus  in  fuis  litteris  docuerat : imo  Aga- 
pins  Cadareenfis  , & Joannes  Epifcopus  Taurominia*  fubjunxerc  : 
gfuum  veluti  divinus  Orthodoxia  terminus  fnt  litter  a , qua  ab 
Hadriano  Papa  fenioris  Roma  ad piifftmos  Imperatores  , nec  non 
ad  Tharafum  . . .mijsajunt , ita  profiteor  Jufcipiens  facras  /com 
nes  Jecundum  antiquatn  traditiotiem  Ecclefa  Catkolica  . Horum 
fimilia  ceteri  habuerunt  Epifcopi . Audis  Pontificis  definitionem 
poftremum  vocari  fidei  terminum  , quern  proinde  tranfgredi  , a 
quovc  alterum  poni  nefas  fit  1 Ad.  3.  leda?  funt  epiftola  Tharafii 
ad  Patriarchas  Antiochenum  , & Alexandrinum  , cifque  fubjedos 
Epifcopos  , quod  fub  Saracenorum  jugo  gemcrcnt  , abfentes, 
arque  eorumdem  Patriarcharum  epiftolae  ad  Tharafium  , quibus 
fuam  a Synodo  abfentiam  excufabant  j ajentes  ex  eorumdem  ab- 
fentia  nullum  Concilio  prasjudicium  inferri , co  quod  Romanus 
Pontifex  perLegatos  , fupplens  prajfentiam  aliorum  Patriarcha- 
rum j prxfcns  adfuerit : Sed  nullum  ex  hoc JanEla  adkafit  Synodo 

E e 2 pra - 


220  PrIVI  LEGIA  Rom.  PoNriFICI 

pr&judicium  , neque  vires  habuit  prohibition  aliqua  ftatuendi , iff 
manifefta  faciendi  rcfta  dogmata  pic  tat  is  , pr&cipue  quum  Sanftif- 
Jimns  , iff  Apoftolicus  Papa  Rommus  concordaverit  3 iff  in  ea  in - 
ventus  per  apocryfarios  fuos Jit . Qua*  quid  aliud  prasferunt , quatn 
quod  a Romano  Pontifice  potiflima  in  Synodo  virtus  , ac  vis  di- 
manct  3 &diffluat? 

Ad.  4.  prolata  eft  in  medium  una  cum  fententiis  $S.  Patrum 
cpiftola  S.  Grcgorii  III.  ad  S.  Gcrmanum  Conftantinop.  Epif- 
copum  3 qua  legitimus  Imaginum  ufus  approbabatur . Ad.  j. 
Apoftolica?  Scdis  Lcgati  nomine  Hadriani  Papa?  decretum  de 
cultu  facris  imaginibus  impendcndo  cdiderunt,cui  una  vocc  Con- 
cilium adclamavit , & adha?fit  , verbis  3 votifque  fignificans  non 
anfculcari  Pontifici  abfque  piaculo  non  pofle  . Dcnique  etfi  ifta 
Synodus  can.  1.  Apoftolicos  inter  alios  5 nec  nonTrullanos  cano- 
ncs  confirmarit , cos  tamcn  Romana  Ecclcfia  nec  admifit , nec 
probavit , ut  ait  Anaftafius  praefat.  ad  VII.  Synodum  Joanni  VIII. 
dicata  3 ficuti  neque  canonem  8.  iftiufdcm  Synodi  » quo  ftatui- 
tur,  Judatos  3 qui  baptifmo  initiati  non  chriftiane  viverent  , fed 
clam  Judaizarent , in  Ecclcfia  recipicndos  non  eflc  , fed  impunc 
dimittendos  , neque  eorum  pueros  baptizandos  3 aut  fcrvos 
acquirendos  . Repugnat  enim  canon  hie  S.  Gregorii  M.  dodrina? 
lib.  1 . epift.  45  *,  lib.  3.  epift,  26. , lib.  4.  epift.  6. , & lib.  7.  epift. 
24.  Vidctur  mi  hi  5 fic  Icribit  ad  Cyprianum  Diaconum  , & Rc- 
dorem  patrimonii  Sicilia?  epift.  6 . lib.  4.  s ut  per  omnespof r cfjioncs 
( Ecclcfia?)  3 in  quibus  Hebrai  efse  nofeuntur  , epij tolas  tr injmit* 
tere  debeas , eis  ex  me fpecialiter  promittens  > quod  quicumque  ad 
verum  D.  N-Jefutn  Chriftum  ex  eis  converfus  fuerit , onus  pof- 
fejfionis  ejus  ex  aliqua  parte  imminuetur  ....  Nec  hoc  inutiliter 
facimus , fi  pro  levandis  penjionum  oneribus  , eos  ad  Chrifti  gra- 
tiam  perducamus » quia  etji  ipji  minus Jideliter  veniunt , ii  tamen  3 
qui  de  iis  nati  fuerint  jam Jidelius  bapti^antur  : aut  ipfos  ergo  3 aut 
eorum Jilios  lucramur  . Quid  vero  quod  cpift.  26.  lib.  3.  ad  Jantia- 
rium  Calaritanum  dc  Paganis  Ecclcfia?  pra?dia  incolentibus  fic 
feribit : Si  rufticus  tanta  fuerit  perfidi <e  , iff  objiinationis  in- 
ventus 3 ut  ad  Dominum  venire  minime  confentiat  3 tanto  penfio - 
nis  ponder e gravandus  eft , ut  ipfa  exaftionis  fu<e  pana  compellatur 

ad 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICULUsII.  if.  IV.  22  1 
ud  reftitudinemfeftinare?  Jubcbat  igitur  modis  omnibus  infidc- 
lium  converfionem  in  Sardinia  procurari  abEpifcopis.  Liquet 
vero  cxinde  Pontificum  plcni  juris  efte  Conciliorum  etiam  oecu- 
nicorum  canones , quos  recipere  , & quos  rcfpuerc  . Sed  de  hoc 
argumento  luculentius  alio  in  loco  . 

Abfoluta  VII.  Synodo  , non  multo  port  Tub  Leone  Armcno 
dira  excitata  eft  adverfusillam,  facrafque  imagines  pcrfccutio,  & 
S.  Nicephoro  a fede  detrufo  , in  ejus  locum  Patriarcha  Conftan- 
tinopolitanus  intrufus  eft  Theodotus  Mellitfenus  , a quo  ftatim 
coada  pfcudo  -Synodus  eft  adverfus  facras  imagines.  S.Theodorus 
Studites , qui  ob  SS. Imagines  in  exilium  pulfus  ardiflimo  carccrc 
detinebatur,  ad  Synodum  hancce  haereticorum  dedic  epiftolam  , 
quae  i . eft  lib.  2 , qua  inter  alia  feribit : Se  & orthodoxos  SS '*  Ima- 
gines adorare  non folunt  ex  S.  tfiaena.  11,  Synodo  . . . tiitum  efse  af- 
Jirmare  *,  fedlsl  ab  ipfo  met  adventu  Domini  noftri  ac  Dei  tanis 
Jcripro  , quamjine feriptofundati fecure fupraSedem  illam  conjifti - 
mus , inquit  , de  qua  Chriftus  ait  : Tu  es  Petrus , isle,  Leone 
interfedo  fucceflit  Michael  Balbus  , illo  nihilo  ferme  melior  , 
qui  omnes  etiam  Epifcopos  orthodoxos  adefse  juflic  Conftantino- 
poli , ut  cum  Iconomachis  de  ineunda  Concordia  in  quaeftionc 
de  Imaginibus  deliberarent : at  Epifcopi  ad  ipfum  cgregiam  illam 
dedere  epiftolam  , quae  a S.  Thcodoro  Studita  feripta  creditur  , 
& inter  illius  cpiftolas  extat  86.  lib.  2,  & apud  Baronium  , qua 
fc  cum  haereticis  convenire  non  pofsc  conteftati  funt , & ft  quod 
dubium  circa  fidem  emergeret , confulcndum  efse  Romanum_* 
Pontificem  : yam  vero , inquiunt , fermoncm  refcllcndi  caufsa 
aim  Heterodoxis  conferre  Apoftolico  mandate  repugmt  . . . quod Ji 
quod  bujufmodi  > de  quo  ambigat , aut  diffidat  divina  magnificentia 
veftra  pie  a Patriarch 1 difsolvi  pofse  •,  jubeat ...  ad  communem 
utilitatem  a vetere  Roma Jufcipi  declarationem  , prout  olim  , & 
ab  initio  paterna  traditione  transmifsus  mos  fuit : k£C  enim  fupre- 
ma  eft  Ecclejiarum  Dei , in  qua  Petrus  fedem  primus  tenuit , ai 
quern  Dominus  dixit : Tu  es  Petrus , iSf  Juper  !s$ c.  Hifce  S.  Thco- 
ri  didis  adjicienda  putamus  , quae  illis  tempore  erant  anteponen- 
da  , dida  fcilicet  altcrius  Monachi  Sandi  Stephani  Junioris,  qui, 
lit  refert  in  ejus  vita Stcphanus  Diaconus  Ecclefiae  Conftantino- 

poli- 


Digitized  by  Google 


212  Pal  V1LEG1A  Ro  M.  PoNTIPlCI 
politan*  a Loppino  publici  juris  fa&a  , ad  Epifcopos  in  pfeudo- 
Synodo  a Conllantino  Copronymo  coacta  congrcgatos  , qui  cum 
ab  Sacrarum  Imaginnro  cultu  avcrtcrc  volcbant  , refpondit  : 
Jpua  tt am  ratione  veftram  Synodum  oecumenicam  dieitis , quam 
neque  approbavit  Romanus  Pontifex  s quaniquam  canone  prafcri - 
bitur  , res  EccleJiaJ'ticas  abjque  Papa  Rom*  cortjtitui  non  debere  , 
neque  ^lexandrinus  , neque  Antioch enus  > neque  Hierojo\y>nita- 
nus&c.  Porro  h*c  crat  illorum  temporum  dc  Romano  Pontificc 
facratiflima  fcntcntia.  Eft  nc  vcro  dcfiderarc  cxpreflius  ad  de , 
monftrandum  Pontificem  five  fuprema  pr*fulgcntem  poteftatc  , 
five  in  fide  infallibilem  ? - 

Nihilominus  Boftuetius  def.  declarat.  par. 2 . lib.  1 2 . cap.  3 o. 
etiam  ex  Synodo  VII. five  Nicama  Il.fe  colligere  autumat  Concilii 
fupra  Pontificem  au&oritatem  : Hadriani  parirer  litteras  exami- 
ni  ea  in  Synodo  fubje&as  arbitratus  , ex  co  quod  lc&is  Hadriani 

cpiftolis  3 quum  Legati  Tharafium  interrogaffent : Dicat  tiobis 

ji  confentiat  litteris  SantliJJimi  Rap*  ? Tharafius  refpondens  eas 
admittcre  , hanc  attulit  rationem  : A hm  & ipji ferutando Jcriptu- 
ras  ) JyllogiJlice  approbando  rimiti  fumus  . Scilicet  Pontifui* 
au&oritatis  non  arqui  neftimatores  unum  , aut  alterum  verbum 

avide  arripiunt5  utftatimde  Pontificia  au&oritate  a&um  e(Te > 

pronuntient . At  vcro  dilucide  oftendimus  Hadrianum  in  litteris 
turn  ad  Imperatorem  , turn  ad  Tharafium  Sedis  Apoftolic*  prar- 
rogativas  planas  feciflc  5 turn  in  Pfcudo-Synodum  anathema tc 
animadverrendo  5 turn  Scdem  Apoftolicam  indcfe&ibilem  ad- 
ftruendo ; turn  a Synodo  obedientiam  exigendo  . Hadriano  autem 
ex  officio  obfcquutam  Synodum  , ejufdcm  litteras  religiofe  pro- 
feftam  efte  fe  fcqui5  amplcdii  , fufeipere  , Sc  admittcre  : inter  alios 
autem  ab  Joanne  Taurominiar,  & Agapio  C*farccnfi  Epifcopis  lit- 
tcras  Hadriani  nuncupatas  Ortbcdoxi*  terminum  . Litteras  illas 
igitur,  fictit  fidei  regulas  Synodus  venerata  eft3  & nihilominus5  ut 
fides  ficret  illuftrior,  nullurque  ignorarct  ab  Hadriani  litteris 
catholicum  dogma  apertiffime  doceri , prolata  flint  SS.  Patrum 
teftimonia.  Ita  plane  intelligcndum  fore  eum  locum  Tharafii  aper- 
te  liquet  ex  codcm  Tharafio , qui  co  ipfo  loco  afferit  fidem  Ecclc- 
£*  Roman*  die  fidem  Catholic*  Ecclcfi*  > ac  proinde  ejufdcm 

tefti- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ARTICULUS  II.  Jf.  IV.  223 
tcftimonium  fequi  ncccflarium  cflc  , & inconfulto  agerc  , qui  ill* 
conatur  refiftcre  . Rccole  di<fta  fti pc rius  . 

£a  ferine  ratione  id  a&um  eft  totum  , ( atque  hoc  infill*, 
per  habcat  refponfum  Bofsuc  tius  homo  vcl  circa  res  confdfas  ino- 
ras  attexere  aftuetus  , nefciufquc  a?qui  , bonique  facere  , nifi 
qua?  ullo  inficias  ire  modo  nc queat)  id,  inquam , ca  fermc  ratione 
a<5htm  eft  totum,  qua  Eugenius  II.  cgit  cum  Ludovico  Pio,  qui,  uc 
fatisfaceret  Grjccorum  Legatis  ad  ipfum  miflis,  Pontificem  fuerac 
deprecatus  , ut  fuis  Saccrdotibus  fas  elfet  fententias  de  cultu  Sa- 
crarum  Imaginum  ferutari , quas  fententias  poftea  ad  Eugenium 
mifit , fcilicet  ejufmodi  fententias  five  conquiri,  five  eonferri  in- 
dulgens  : non  tamen  ut  VII.  Synodi , & Sedis  Apoftolicae  fenten- 
tia  examini  fubjicerentur  , uti  fatis  conftat  exepiftolis  Ludovici 
aptid  Baronium  , & Sirmondum  , in  quibus  inter  alia  : Jghiia  , in- 
quit , nos  a Pontifice  petere  -voluimus  licentiam  3 quatenus  has  col - 
leciiones  1 Sacerdotibus  noftris  fieri  permitteret  > ideo  non  potuit 
pratermitti  , quin  oftendatur , quod  ex  ipfius  permijfione  coUecium 
eft . Eadem  quoque  ratione  S.  Leo  indulfit  de  Synodo  Chalccdo- 
nenfi  iterum  agi , fed  ut  feribit  ad  Lconem  Auguftum  epift.  88. , 
ita  conceffit,  ut  fimpliciorum  ,&rudiorum  infirmitaticonfuleret : 
De  rebus  , ait , apud  Nicaam  , & apud  Chalcedonem  definitis  nul- 
lum audemus  inire  trafhtum  , tamquam  dubia  , & infirmafint , 
qua  tanta  per  Spiritutn  SanSlumfixit  auHoritas  . Inft ruction i. in- 
tern parvulorum  noftrorutn  , quipoft  laflis  alimeni am  cibo  defide- 
rant  Jolidiori Janari , minifterii  noftri  prafidium  non  negamus » 
utficut  fimpliciores  non  Jpernitnus , ita  a rebellibus  hareticis  ab- 
ftinemus . 

At  inquiunt  rurfus  adverfarii , inter  quos  Bofsuetius  loc. 
cit.  cap.  31. , quos  exagitandos  fufeipimus  , fi  Hadriano  paruc- 
runt  Gra?ci , quid  fieri  potuit , ut  cidem  morem  paricer  gercre 
recufarint  Gallia? , Sc  Germania?  Epifcopi  in  Synodo  Francofor- 
dienfi  fqb  Carolo  Magno  coa&i , qui  a<fta  VII.  Synodi  hujufee  ab 
Hadriano  mifsa  admitterc  detrc&arunt , imo  in  VII.  Synodi  Pa* 
tres  peftime  animo  aftc&i  , & invccti  acriter  funt , nifi  dicatur  a 
Germanis  , & Gallis  earn  Pontificis  fummam  poteftatem  , atque  . 
inerrantiam  nequaquam  agnitam , afsertamque  fuifsc  c*  Quibus 

repo- 


\ 


224  P R 1 V 1 L £ 6 I A Rom.  PoNTIFICI 
rcpono  1.5  quod  fi  ex  Francofordicnfi  Synodo  quidquam  Ponti"fici 
afsertis  privileges  extunderc  liceret  adverfum  , eadcm  , ac  potio- 
ri  rationc  id  erucre  efset , quod  Synodo  oecumenical  dctra&um 
voluerint  Pacres  Francofordienfes  : nam  eo  in  Francofordicnfi 
Concilio  nihil  dc  Hadriano  s fed  de  Nicoena  II.  tantummodo  Sy- 
nodo adum  , in  quam  ab  illis  , atque  in  facras  imagines  concla- 
matum  eft.  Kcpono  2.  Francofordienfes  Patres  errafse  turn  in 
jure  3 turn  in  fado  , ( errarcquc  perfacile  eis  fucrat  praejudiciis  , 
ac  fludio  partium  abreptis  5 nam  turn  Carolus  Magnus  cunu 
Oricntis  Impcratore  , ob  dcnegatam  in  connubium  Iraenem  fimul- 
tatcs  gercbat  ) : in  jure  quidcm  3 lit  ccnfent  Mabillonius  pracfat. 
in  i . parr,  farculi  IV.  Bcnedidini , & Lupus  difsert.  dc  fcptima  Sy- 
nodo cap.  15.,  co  quod  cultum  Imaginibus  per  proftrationes  , 
ofcula  , & incenfationes  cxhibitum  temcre  profcripfcrint , uccol- 
ligitur  ex  can.  2. , quo  dicitur  : Ovinimodis  adoratiottem  remen - 
tes  contempjernnti  atque  damnarunt  ex  libris  Carolinis  3 Hinc- 
maro  3 Adonc  5 Anaftafio  5 & Concilio  Parifienfi  fub  Ludovico 
Pio  : quamvis  Imagines  in  templis  retinerent5  &C'ruci5  Evan- 
geliorum  libris,  & SS.  Rcliquiis  cultum  impendercnt . Errore  ve- 
ro  fadi,  utcenfcnt  Baronius,  Bcllarminus,&  Perroniusjtum  quod 
putarint  a VII.  Synodo  SS.  Imaginibus  dclatum  cultum  latriae : id 
vero  ex  eo  facilius  purarunt  5 quod  in  adis  VII.  Synodi  confeflio 
Conftantini  Cypri  Epifcopi  3 quae  act.  3.  habetur  5 pcrvcrfe  a 
graeco  in  latinum  vcrfa  fuifsct } fie  enim  lib.  3.  Carolino  cap. 17. 
exprimebatur  latine  : Sujcipio,  & ampleftor  honorabilitcr  San- 
6i<is  venerandas  Imagines  Jeciindum  Jervitium  adoraticnis  , 
quod  Trinitati  emitto : quum  tamen  in  textu  Graeco  originali  ha- 
beatur  : Adorationem  vero , qua  Jit  Jecundum  latriam , Jolt  Trini. 
tati  emitto  . Nec  iccirco  tamen  haerefis  nota  illis  infligenda  3 quia 
Nicaenam  II.  pro  oecuircnica  non  habebant  , co  quod  ad  illam 
Occidentales  non  vocati  fuifsent , necdum  illam  Hadrianus  pu- 
blico judicio  firmafset : turn  quod  putarent  ab  Hadriano  Concilii 
Nicoeni  II.  ada  ad  ipfos  mifsa,  ut  ea  ad  examcn  revocarcnt;in 
illis  vero  Idololatriam  innovari  iis  vifum  efset . 

Rcpono  3.  quod  Hadrianus  receptis  a Carolo  Magtio  per 
Engilbertum  cunfraiflis  libris  Carolinis  eidem  Impertori  ref- 
er ipfit 


Digitized  by  Google 


Vikdicata.  Articulus  I!,  if.  IV.  22? 
cripfit  j quod  pot  ius  Scdi  Apoftolica: , quam  libris  iliis  crro- 
rum  rcfertifllmis  adhaerere  tencrctur  : Evangelium  fcientibus  li- 
quet , inquit,  quod  •voce  Dominica  Sanftoy  & omnium  slpoflo- 
lorum  principi  Petto  Claves  Regni  Calcrum  , & totius  Ecdejia 
cur  a commijfa  ejl . Et  rclatis  verbis  Chrifti  Matth.  1 Joann.  2 1 , 
& Lucae  22  5 Ecce  , fubdit,  cura  ei  totius  Eccleji <c  > & principa- 
ls committitur  , & ipfc  vices  fuas  Picards  Juis  Pontificibus 
relinquere  dignofeitur  Eccleji £ cur  am  gerendi . Deinde  ad  libros 
Carolinos  gradum  faciens  refpondit : Non  quemlibet , abjit , ho * 
minem  defendentes , Jed  olitanam  traditionem  Sanfta  » catholi- 
cs , & Slpoftoliccc  Romance  Ecclefice  tenentes  , prijeam  ptec- 
decefsorum  nojlrorum  Pontificum  Jequimur  doDrinam  > reels 
jidei  traditionem  modis  omnibus  vindicates . . . . & idcirco .... 
in  ei  orthodoxajide , quam  fujeepimus  , manentes  , & olitanam. 
traditionem  ampleflentes  , pradecejsorum  nojtrorum  Pontificum 
procul  dubio  veneramur , & tenemus  pro  Sacris  lmaginibus  Con- 
cilia , nullum  quemlibet  jam  exinde  contrarium  fermonem  fufei- 
pientes  , neque  rationem  reddentes  . Alludit  his  verbis  ad  Syno- 
dos  Romanas  sub  SS.  Gregorio  II,  & Gregorio  III,  in  qtiibus  Ror 
maniPontificis  audoritate  can  flam  SS.  Imaginum  finitam  affir- 
mat . Deinde  ad  Synodum  Nicaenam  II.  convertcns  fermonem 
cam  fuo  jufsu  coadam  fubtexit , in  ca  nihil  aliud  peradum  a Grae- 
cis,  quam  quod  profcfli  funt  earn,  quam  S.  Gregorius,  & ipfe  pra»- 
feripferant  fidem : Etjicut , inquit , de  lmaginibus  S.  Gregorii fen - 
fum-t  nojlrum  continebatur , ita  {$  ipji  [ Grasci  ] in  eadem  Synodo 

dejinitionem  confejjifuntiac  propterea  fe  Synodum  confirmafse  ait. 

Repono  4.  , quod  tametfl  aliquanto  adhuc  tempore__> 
Galliarum  Epifcopi  adverfus  Nicaenum  II.  Concilium  animum 
geflerint  obfirmatum  , eo  quod  Hadriani  meQs  ipfis  vel  fatis  per- 
fpeda  non  foret , vel  mutalfe  fententiam  Hadrianus  vifus  fuiflets 
poftmodum  tamen  audoritate  Romani  Pontificis  devidi,  fubadi, 
& prefli  earn  Synodumratam  demiun  habuerunt . Quin  imo  illud 
animadverfione  dignum  omnino  eft  , quod  Synodus  Francofor- 
dienfis,qua?  fe  plenariam  nuncupabat,poftquam  Elipandum  Tole- 
tanum  , & Feliccm  UrgeJitanum  Epifcopos  Neftorii  labe  macu- 
latosdiris  omnibus  devovifset  , fubdit  tamen:  Refervato  per 
Pars  /.  F f omnia 


2id  Privilegia'  Rom.  Pontifici 
omnia  juris  privilegio  fummi  Pontijicis  Hctdriani  primx  Stdis 
jKcatiJfuni  Papa  . Agnofcebat  fcilicet  Synodtisctiam  a Conciliis 
oecumenicis  appcllationem  ad  Romanum  Pontificem  valere  . Ad- 
dit  Lupus  loc.  cit.  turn  temporis  , uthabet  Thegani  chronicon, 
Galliarum  Epifcopos  peffime  fuifleimpcritos  , rufticos  , inquie- 
tos  , fuperbos  , & fervili  gcncrc  natos  > unde  nil  mirnm  , quod 
contra  Synodum  Vll  , & Scdem  Apoftolicam  adverfa  ftetcrint 
frontc  > ficut  & poftea  contra  Imperatorem  fuum  Ludovicum_» 
Pium  j & Pontificem  Grcgorium  IV  , qui  proinde  illos  fuperbiar  , 
adulationis,  & pcrjurii  gravitcr  objurgavit  3 ut  refcrt  Natalis 
cap.  i.  art.  5.  hift-  Ecclef.  f*cul.  IX.  At  ego  illibcralis  non  cfscm, 
nifi  illiberaliores  illi  erga  Pontifices  extitifscnt . 

Concilium  IV.  Conftantinopolitanum,  vulgo  Synodus  VIII. 
nuncupatum  anno  8 69*  Tub  Hadriano  II.  ex  Epifcopis  109.  dum- 
taxat  colledum  ( ceteris  multam  partem  Photii  partes  confe&an- 
tibus  j & vel  petere  veniam  , ac  poenitentiaefubjici  indigentibus, 
adcoque  in  confersum  non  admiflis ) fi  quod  aliud  Pontificia?  po- 
teftatis  argumenta  praeclara  fuppeditat.  In  eo  quippe  omnia  nutu, 
& Imperio  Roman*  Sedis  a&itata  fuiflfc  adeo  compertum  ait  do- 
difs.  Tomaflinus  diflcrt.iz.  in  Concil.  Chalced.  5 ut  non  nifi  ad 
Pontificis  Romani  poteftatem  manifeftandam  coa&um  videri  pof- 
ftt  j videlicet , ut  fententia  a S.  Nicolao  I5  & Hadriano  II , cujus 
au&oritate  caufsam  tandem  Photii  finiri  Bafilius  Imperator  de- 
precabatur , cum  adverfus  Photium  , turn  pro  Ignatio  vindican- 
do  lata  executioni  demandarctur . Enim  vero  5 ut  ab  exordio 
rem  repetamus  , juxta  veterem5olitanumqne  morem  decefsoribus 
fuis  facrum  S.  Nicolaus  I , poftquam  acccptis  S.  Ignaiii  Conftan- 
tinopolitani  Epifcopi  littcris  hac  cpigraphe  inferiptis  : Sanflif- 
Jimo  Domino  nojlro  y & BeatiJJimo  Prajidi  > cunftarum  Scdium 
Patriarch ct , S.  Petri  Principis  Apojhlorum  fuccefsori  oecumeni- 
to  PzpAy  intellexifset  in  pfeudo  - Synodo  Photiana  nullam  Apof- 
tolicorum  fuorum  mandatorum  habitam  rationcm  ftiifseiepiftolas 
fuas  ca  in  Synodo  minime  perle&as  j fed  imo  f*de  interpolacas  > 
Legatosque  fuos  turpiflime  prasvaricatos  , Ignatii  cxau&oratio- 
ai  5 & Photii  intrufioni  confenfum  prtebuiflfe  fuum  > Rom*  an- 
no > & 8*3.  Synodis  habitis  Photian*  pfeudo  - Sy nodi 
i . . , _ . . • . . a&a 


V ix  d i cat  A • Art  icul  us  II.  Jf.  IV.  227 
2&a  damnavit : Photium  Saccrdotali  honore  , & nomine  exuit: 
Gregorium  Syracufanum  Photii  ordinatorem  3 & dudiim  depofi- 
tum  a Benedi<fto  111  3 gradu  omni  ita  dejecit  > utei  fpem  omnem 
reftitutionis  ctiam  a Synodo  obtinenda?  amputaverit , in  Legates 
lapfos  exau&orationis  fententiam  tulit  : Ignatium  legitimuin 
Patriarcham  pronuntiavit : Epifcopos,  &Sacerdotes  in  odium 
Ignatii •,  vel  loco  motos  , vcl  in  exilium  amandatos  revocari  juf- 
ftt , fuifque  fedibus  reftituit  •>  datis  litteris  ad  Michaelem  Im- 
peratorem  3 adPhotium,  ad  Patriarchas  , & Epifcopos  Orien- 
tales  hifee  de  rebus  ab  fc  geftis  , decretifque  certiores  fecit . 

Plcraque  , ac  praeclara  dc  Apoftolicaj  Scdis  au&orirate  in 
epiftola  ad  Photium  pramittit  Pontifcx  , quam  quae  pretermit* 
tantur : <jj)uia  , inquit  5 univerjitas  credentium  ab  bac  San5la  Ro- 
mano. Ecclejia  , qua  caput  ejl  omnium  Ecclcjiarum  > doBrinam  ex- 
quirit  > integritatem  ftdei  depofeit  , criminum  folutioncm  > qui 
dignifunti  & gratia  Dei  redempti , exorant > oportet  nos  , quibus 
commifsa  e(l  , follicitos  efsc  See . & infra . Conjlat  Sanftam  Roma - 
nam  Ecclejiam  per  B.  Petrum  Principcm  Apojtolorum , qui  Do- 
minica ore  Primatum  Ecclejiarum  fufeipere  meruit  , omnium l_# 
Ecclejiarum  Caput  efse , ' ab  ea  reclitudinem , atque  ordinemin 

cunftis  utilitatibus , Ecclejiajlicis  injlitutionibus  , quas ftcundum 

canonical,  & Synodicas  , Sandorumque  Patrum  Janftioncs  in - 
•violabiliter , atque  irrefragabiliter  retinet , exquirere , ac JeSlari. 
Et  i deo  confequens  ejl , ut  quod  ab  hujus  Sedis  redoribus  plena  an - 
floritate fancitur .... firmius>  atque  inconcufse  teneatur . In  epiftola 
vero  ad  Patriarchas  , Metropolitanos  , & Epifcoposipfis  prohi- 
bet  5 ne  cum  Photio  > ceu  Patriarcha  communiccnt ; fed  Pa- 
triarcham Ignatium  agnofeant : Et  ut  vos  > inquit , hujus  Sedis 
[ Apoftolicae  ] privilegium  ritefervantes . * .pari  nobifeum  fuper 
yenerabilis  Ignatii  Patriarch a Sacerdotii  recuperatione , Photii 
pervaforis  expulfione  eadem  Jentiatis  , Apojlolica  auSloritatcvobis 
injungimus  , atque  jubemus . In  epiftola  vero  ad  Michaelem  h*c 
inter  alia  loquitur : Ecclejia  Romance  privilegi a Chrijli  ore  in__» 

B.  Petro firmata a cunfta  Ecclejia  jugiter  <venerata  nullatenus 

pojfunt  minui ) nullatenus  infringi , nullatenus  commutari . Et  in- 
fra . <J)uoniam  quum  ftcundum  Canones  ubi  ejl  major  auSoritas  ju- 

F f a dicium 


228  PrIVILEGIARom.  PoNTIFICI 
dcium  inferiorum  fit  defer  enditm } ad  diffolvendum  fcilicet , vel 
ad  roborandum  , patet  profeclo  Sedis  Apoftolic£ , cujus  auEdoritate 
major  non  eft  , judicium  a nemine  fore  retraclindum , neque  cui- 
quam  de  ejus  licere  judicare  judicio  . Siquidem  ad  illam  de  quali - 
bet  mundi parte  canones  appellari  voluerunt , ab  ilia  autemnemo fit 
appellate  permifsus  . Quod  quidem  Bonifacii  II.  epift.  adRuffum 
ThcfTalon. , Sc  Gelafii  in  commonitorio  ad  Fauftum  MagiftrunL_» 
audoritate  confirmat  madus  animo  Pontifex  . Porro  hujufmo- 
di  S.  Nicolai  litter#  ad.  i . Synodi  VIII.  cum  laude  led#  > Sc  ex- 
cept# funt . His  adi  in  furorem  Photius , Sc  Michael  Imperator  s 
iftc  qtiidem  ad  Pontificem  Maximum  littcras  5 legationefque  de- 
dit  contumcliarum  , Sc  conviciorum  refertifltmas  j quibus  invida 
animi  fortitudine  reponens  Pontifex  juflit  , ut  contumeliofam 
epiftolam  igni  adjiccret , fin  autem  ejus  audori  dira  cunda  , epi- 
ftol#  veto  ultorem  ignem  minatur  : GJuatcnus , inquiens , ex  his 
difeat pius  , quod  amet , iff  crudelis  quod  timeat . Ille  vero  coado 
femcl,  Sc  itcrum  conciliabulo  , audita  nufquam  f#culis  teineri- 
tate  , in  Nicolaum  excommunicationis , proh  fcelus  ! jaculum 
jeeit ; Romanam  Ecclefiatn  , ejufque  facros  mores  littcris  encyc- 
licis  momordit  3 Sc  laceflivit*,  conflatoque  fchifmatcab  ea  Ec- 
clcfi#  Gr#c#  partem  multam  abftraxit  5 de  quo  alio  in  loco  . 

His  malis  pr#fto  fuit  3 occurritque  Deus  O.  M.  infcftum  Im- 
peratorem  e vivis  eripiens  *,  cujus  in  locum  falutatus  Bafilius  nihil 
habuit  antiquius  , quam  ut  Pontificis  fententiam  in  Photium  exe- 
cution! demandaret  , ipfumque  e gradu  deturbatum  in  Monafte- 
rium  detrtideret  j Ignatiura  vero  fu#  redderetSedi : dc  quibus  ab 
fe  pr#clare  geftis  confeftim  certiorem  fecit  Nicolaum  data  cpi- 
ftola  j qu#  ad.  3.  Synodi  VIII.  inferta  eft,  quaque  inter  alia  ha- 
bebat : Nos  Photium  gradu  movimus  . . . Ignatium  vero  injuria  af- 
feElum  5 ut  judicio  vejlro  variis  in  epijlolis  declarajlis , quas  , qui 
ante  nos  imperaverunt  > fupprimere  conati  funt , folio fuo  rejlitui • 
must  ut  reliquis  vero  rebus  finis  imponatur  > atque  ut  bac  ipfi 
ccnfirmentur  , SanEfitati  tua  integrum  reliquimus . Dedit  quo- 
que  ad  S.  Nicolaum  recens  reftitutus  Ignatius  littcras,  qu#  ex- 
tant cadcm  act.  3.,  qtiafquc  fic  magnifice  exorditur : Ad  artus 
kumani  corporis  plagis , iff  vulneribus  faucios  curandos  medenii 

arc 


Digitized  by  Google 


VlVDlCATA.ARTlCULUsII.jT.lv.  2 2p 

ars  magnum  Afedi  corum  copiam  fuppedit&vit : in  membris  autcm 
Chrifti  Dei  , ac  Salvatoris  omnium  capitis , ac  fponji  Catholic x > 
iff  Apofiolicx  Ecclejix , unum  tantum , ac  folumfelcftum  , ac  uni . 
verfali/Jimum  Afedicum , tuam  nempe  fraternam , paternamquc 
Swclitittm , fupremum  , iff  fort  ij/imum  Dei  verbum  conjlituit  > 
quum  Petro  fupremo , fanftiffimoque  Apojlolorum  vertici  dixit : 
7k  er  Petrus  &c.rcliqua  profequemur  infra  act^.Addit  in  eadem 
cpiftola  : Divinitus  eve  ft  us  Imperator  nojler  ....  tux  Sanftitatis 
fententiam  , iff  decretum  exequutus , utrumque  [ me  inquara  , & 
Photium  ] pro  xquitate  traftavit . Putas  ne  vero  Patres  alteram , 
quam  qua?  preclariifima  cum  Imperatori  , turn  S.  Ignatio  fenten- 
tia  infedebat  > animo  de  Pontifice  praetuliffc  , fiquidem  actisSy- 
nodi  infertam  volucre , dictoque  deinde  fuo  comprobavere  ? 

Inter  h*c  fatis  functo  S.  Nicolao  Pontifice  Optimo  Maximo 
reddit*  funt  ejus  fucccfibri  Hadriano  II.  litter*  turn  Bafilii , 
turn  Ignatii  i quibiis  acceptis  deceflforis  fui  veftigiis  infiftens  Ha- 
drianus  , utque  illis  fatisfaceret , juraque  Ecclefi*  Roman*  , & 
Conftantinopolitan*  fuo  ftatueret  loco,  coacto  an.  868.  Rom* 
Concilio  , cujus  acta  inferta  funt  VIII.  Synodi  actioni  Pho- 
tian*  pfeudo-Synodi  acta  penitus  abolevit , igneque  digna  ju- 
dicans  diris  execrationibus  devovit ; eademque  poena  complcxus 
eft  Photii  acta  qu*cumquc  , & feripta  contra  S.  Ignatium  , qui- 
bus  omnibus  propudium  dixit  > Photium  iterato  , diroque  ana- 
themate  perculit ; gradu  , & communionc  privavit , laic*  dum- 
taxat  communionis  ci  fa<fta  venia>  modo  voce  , & feripto  jurares 
fe  omnia  a Nicolao  , & ab  eodem  Hadriano  decreta  fubiturum  , 
& dicti  conciltabuli  acta  damnaturum  . Sub  eadem  lege , ideft  fi 
Nicolai , & fuis  decretis  obtemperarent , fi  ad  Ignatii  commu- 
nionem  , ad  communionem  Roman*  Ecclcfi*  recepti , redirent  ; 
Ci  conciliabulo  Photiano  adjcctam  fyngrapham  rcvocarent , ejuf- 
que  acta  igni  delenda  traderent , lapfis  , ac  Photii  partibus  olini 
addi&is  communionis  veniam  fpopondit : fin  minus , anathemati 
fubjecit . His  bene,  optiineque  geftis  Legatos  Conftantinopolim  , 
qua  juflionibus,&  qua  inftructionibus  communitos  Synodo  prarfu- 
turosdirexit . 

Ii  itaque  ftatim  initio  Synodi  a&.  i . Pontificis  ad  Impcrato- 

rem 


Digitized  by  Google 


2 JO  PfclVlLEGlA  Rom.  P ontifi  C l' 
rcm  prolatis  litteris  fubjunxcrunt : Pra  manibus  habemus  epijlo - 
lam , quam  tranfmijit  Imperatori  fanftijfimus  Papa  Hadrianus , 
qui  etiam  potejlatem  nobis  dcdit>  ut  fecundum  quod  BeatiJJimus  Pa- 
pa Nicolaus  difpofuit  de  fatiBa  Conjlantinopolitanorum  Ecclejia , ita 
ordinemus  5 iff  moderemur3  atquc  fir  memus  3 ut  nulltis  adverjus  earn 
pugnare  poffit  3 iff  ut  3 qua  ipfe  Sanftijfimus  Hadrianus  edidit  a 
confirmemus  . EnLcgatos  Pontificis  dccrcta  executioni  mandan- 
da  Synodo  ediccntcs : non  cadem  Synodi  judicio  cxaminanda  > 
atquc  vel  recipienda , vcl  refpuenda  fubjicientcs ! Poft  haze  cadem 
ad.  1.  Legati  produdo  , quod  a Romano  Pontifice  acccpcrant 
ad  Synodum  adferendum, atquc  a Synodo  fubfcribendum5fidei  for- 
mulari  > in  quo  Photii  damnatio  » & Ignatii  reftiturio  praefcrc* 
bantur  , poftularunt , ut  univerfi  Patres  hujus  formularis  apo- 
graphum  ipfi  confcribcrcnt  , fubfignarent , & Lcgatis  tradcrent  3 
atquc  profiterentur  fc  amplcdi  Synodos  a Nicolao  I , & Hadria- 
no  II  in  caufla  Photii  celebratas  . Quod  fane  adamuffun  peradurr. 
eft  . Inter  alia  vero  co  in  formulari  haec  legebantur  : J^uia  non 
pot e/l  Domini  nojlri  JefuChriJli  pratermitti  fententia  dicentis : 
Tu  es  Petrus  iff  e.hac9  qua  diEla  funty  return  probantur  eventibus  , 
quia  in  Sede  Apojlolica  immaculata  e/l  femper  refervata  Religio  , 
iff  Sancia  celebratadoftrina.  Hoc  formular  exferibentes  Epifco- 
pi , poftquam  dcclaraflcnt , fc  juxta  Scdis  Apoftolicat  juflioncm 
Ignatium  reciperc  > fubdunt : G)uoniamficut  pradiximus  fequenr- 
tes  in  omnibus  Apojlolicam  Sedem  j iff  objervantes  omnia  ejus  con - 
fiituta  3 fperamus , ut  in  una  communione  y quam  Sedes  Apojlolica 
pradicat  3 ejfe  mereamur , in  qua  efi  integra  , iff  vera  Cbrifiiana 
Religionis Joliditas  j promittentes  etiam fequejlratos  a communione 
Ecclejia  Catholic  a t idejl  non  confentientes  Sedi  Apojlolica  3 eorum 
nomina  inter  Jacra  non  ejfe  recitanda  tnyfteria  . Hanc  autem  pn~ 
fejftonemmeam  ego  Epijcopus  N N*  manu  meajcripji  > iff  tibi 
SanBiJfimo . . . Summo  Potitifici  3 iff  univerjali  Papa  Hadriano 
per  Legatos  tuos  NN  obtuli  menfe  . . . . die . . . Indiflione  . . . En 
Patres  VIII.  Synodi 'profitentes  ie  teneri  juflionibus  Romani  Pon- 
tificis : in  Sede  Apoftolica  integram  cuftodiri  fidem:  a Sede  Apo- 
ftolica  fegreges  fchifmatis  efle  damnatos,  & Romanum  Pontifi- 
ccm  efle  uuivcrfalcm  Papain  i 

Non 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  II.  Jf.  IV.  231 
Non  diflimulamus  equidcm  in  graecis  hujufcc  Concilii  exem- 
plaribus  hanc  fidei  profelfionem  decurtatam  admodum  lcgi : at  id 
iraude,  doloque  Graecorum  pofteriorum  faftum  pugnamus  . Nam 
Photius  in  fuo  libcllo  dc  Synodis  hanc  fuppre  flit , & Nilus  Rho- 
dienfis  fchifinaticus  in  fuo  pariter  libcllo  de  Synodis  hujus  loco 
Photianam  nomine  Vlll.fubftituit:  in  7.  aft.  nequiter  etiam  infer- 
turn  legicur  nomen  Honorii  inter  Haereticos  : fcilicct  aft.7.  lefta. 
Sc  inferta  eft  tertiaaftio  Concilii  Romani  fub  Hadriano  II,  in  qua 
audacia  Photii  damnata , qui  in  Nicolaum  I.  anathema  dicere 
aufus  fuerat  > additumque  legitur  eadem  aft.  3.  Leg 7 quidem  <u» 
Romano  Pontijicc  judicatos  Epifcopos  totius  Orbis  , non  legi  ab  ali - 
quo  ipfum  in  judicium  pojlulatum . Porro  poft  haec  verba  inexem- 
plaribusgraccis  aft.  7.  Synodi  VIII.  legitur  ab  Orientalibus  da* 
mnatum  Honorium  poll  obitum  ob  haerefim , quo  in  cafu  licerc 
inferiori  ordinatioui  Superioris  rcfiftcre  . At  vero  in  graeco  exera- 
plari  Vaticanar  Bibliothecae  verba  ad  Honorium  fpeftantia  le- 
guntur  in  marginc , ei  fane  aliena  inanu  adjefta  , atque  dubio 
procul  manu  iniquiori  poftmodum  aft.7.  intrufa  . Ad  haec  Anafta- 
ftus  Bibliothecarius  (qui  Synodi  hujus  VIII.  canoncs  ad  27.  reccn- 
fet  , quum  in  grarcis  cxemplaribus  14.  dumtaxat  habeantur  ) 
Anaftafius  , inquam  , qui  turn  temporis  Ludovici  II.  Impcrato- 
ris  Legati  munere  ConRantinopoli  fungebatur  , quique  ante  rc- 
diturn  Legatorum  S.Sedis  hujus  Concilii  graecum  exemplar  Ro- 
mam  attulit , vertitque  in  latinum  , quale  habcinus  > narrat, 
poflquam  formularia  fubfcriptaLegatistradita  fuiflfenc  > Graeco- 
rum plerofque  fecreto  Ignatium  Patriarcham , & Bafilium  Impc- 
ratorem  adetintes  admonuifle  ab  fe  male  aftum  , quod  Ecclcfiam, 
Conftantinopolitanam  Romanae  tam  ignave  , quam  infime  fub-. 
mififlent , ita  ut  hanc  illi  tamquam  dominae  ancillam  tradide- 
rint : Bafilium  vero  abfentibus  e domo  Legatis  curafsej  ut  formu- 
larium  pars  auferretur  j verum  querelis  ad  Bafilium  a Legatis  de* 
portatis  , ipfis  formularia  omnia  rcRitui  juflifse  Bafilium:  quar 
recepta  Anaflafio  Legati  confignarunt , quicaRomam  alportata 
Papje  extradidit . Ex  verfione  itaque  AnaRafii  formular  laudatum 
dedimus  , quod  formular  ecteroqui  nihil  differt  ab  illo  , quod  a 
Graecis , ipforumquc  Impcxatorc  tempore  Hormifdx  .jampridem 
• ' fubfi- 


232  Privilegia  Rom.  Pomtifici 
fubfignatum  fuerat.Quarc  Petrus  dc  Marca  vir  haccc  in  rc  minime 
fufpcdus  lib.5»de  Conc.Sacerd.  ,&  Imp.  cap.  14.  obfervat  plena, 
& integra  audoritate  ulosfuifsc  Legatos  Apoftolicas  Scdis  , quod 
non  modo  primum  locum  occuparint,  intcrlocutionibus  fuis  Sy- 
nodi  ordincm  conftituerint , A:  uniufctijnfque  fententias  fuerint 
feifeitati , fedetiam  quod  Synodi  Epifcopos  co  adegerint , ut  iis 
omnino  , quae  a S.  Nicolao  I. , & Hadriano  II.  decrcta  fucrant  ad- 
verfus  Haereticos  , & Schifmaticos  , fe  obtemperaturos  profited 
debuerint , libellumque  eo  modo  ftibfcriptum  Lcgatis  tradere . 

Ad.  a.leda  eft  definitio  a Legatis  Patriarcharum  Antio- 
cheni,  & Hicrofolymitani  adfirmantium,  quod  fi  quidem  ada  Sy- 
nodi Romans  fub  Nicolao  I , & litteras  ejus  fuccefsoris  Hadria- 
ni  II.  pra?  manibus  habereqt  , alterius  operae  pretium  non  efset , 
praeterquam  quod  Patres  dcclararent,  quoad  contentiones  in  Ec- 
clefiaConftantinopolitana  motas,  obediendum  fore  Romano  Pon- 
tifici:  Eft  igitur>  inquiunx,  a nobis  editum,  & fancitum  denegotiis > 
qua  nunc  mot  a.  funt , ut  omnimodis  obfequantur , & obediant  dejini- 
tionibus , & decretis  Beatijftmi  Papa  Nicolai  omnes  homines  . Qui- 
bus  Sanda  Synodusrcfpondit:  Placet  omnibus . Eadcm  ad.2.  quum 
plurimi  Epifcopi , qui  a SS.  Methodio  , & Ignatio  ordinati  , lapfi 
defeiverant  in  partes  Photii , jufli  efsent  ingredi , veniamque  a 
Legatis  poftulafsent  , impetrafscntquc  , dixere  : Nos  adoramui 
vos , tifufeipimus  vos  Judices , & judicium  veftrum  tanquam  ex 
perfona.  Eilii  Dei  habemus  : deindc  fubfcripferc  formulari  dirccto 
ab  Hadriano.  Res  tota  agebatur  auctoritate  Lcgatorum , unde 
Nicetas  in  vita  S.  Ignacii : Patriarcha , .inquit , Ignatio  in  Syno- 
do  non  erat  auSloritas  agendi , qua  vcllet : Romanis  enim  pro  an - 
tiqua.  Ecclejiaftica,  traditione  judicandi  poteftatem  permittebat  . 

Act.  3.  quum  Thcodulus  Ancyranus  , &Nicephorus  Nicae- 
nus  Metropolitan  formulari  laudato  fubferibere  detrectafscnt , 
illud  non  else  nccefsarium  dicentes  , aSynodo  rejedi  funt : quum 
vero  Theodorus  Cariae  Metrnpolita  poll  formularis  fubferiptio- 
nem  deprebenfus  fuifset  ex  iisefsc  , qui  in  Synodo  Photiana  ana- 
themati  in  Nicolaum  intorto  fubferipferant  > ejus  caufsa  Romano 
Pontifici  relervata  eft.  Viden  caufsa s , quae  Pontificcm  attin- 
gnnt , ad  Pontificem  ipfum  dirimendas  a Concilio  gencrali  di- 

mitti. 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ARTICULUS  II.  ff  .IV.  233 
mitti . Eadcm  act.  3.  lecta  eft  epiftola  Ignatii  ad  S.  Nicolaum  , 
qua  inter  alia  , poftquam  retuliffet  verba  a Chrifto  difta  Petro : 
Tu  es  Petrus  tfc.  Tales  enim  , fubjiciebat , beatas  voces  , non  fe- 
cundum quamdamutiquejortem  yipojlolorum  Principi  folum  cir - 
cumfcripjtt , & dejinivit  3fed per  eum  ad  omnes  , qui  pojl  ilium 
fecundum  ipfum  efficiendi  erant fummi  Pajfores , & di viniffimi, fi- 
eri que  Pontijices  fenioris  Roma , tranfmijit : & ideo  ab  olim  , & 
prifeo  tempore  in  exortis  harefibus  , & pravaricationibus  eradica- 
tes , & peremptores  malorum  zjzaniorum , fcf  tabefaftorum  9 & 
penitus  infinabilium  agrotantium  membrorum , multi  multoties 
faEli  funt , eorum , qui  finftitatem  , fummam  Pater nitatem 

tuam  illic  pracefferunt  , fucceffires  fcilicet  Principis  s4poJlolorum3 
& illius  z.elum  in  fide > qua  fecundum  Chrijlum  eft  imitantes , & 
nunc  nojlris  temporibus  Beatitudo  tua  digne  traftavit  datamjibi  a 
Chrijlo potejlatem.  Lefta  quoque  epiftola  Hadriani  ad  5.  Ignatium, 
Synodus  earn  epiftolam  canonice  feriptam  , & plenam  juftitiae  di- 
xit, quam  aft. 3.  Synodi  inferi  juflit . Quibus  nihil  luculentius  ad 
oftendenda  ca , quibus  de  agimus  , Romani  Pontificis  privilcgia, 
Primatum  fcilicet , auftoritatem  , & infallibilitatem  , quae  om- 
nia utraque  in  ea  epiftola  mire  elucentia  Synodus  perfpexit , & 
probavit . 

Aft.4.q*w«n  introduce  in  Synodum  Zachariamj  & Theophi- 
lum  Pfeudo-Epifcopos  a partibus  Photii  interrogandos  , num 
Concilii  decrctis  fubdi  vellent  , Magiftratus , feu  Judices  ex 
parte  Imperatoris  Concilio  adfiftentes  petiiftent , Pontilicii  Le- 
gati  repugnarunt,  Romani  Pontificis  fententiam  retraftari  non_j 
pofte  reponentes  , nec  rurftis  audiendos  illos  fore  , qui  a Roma- 
no Pontifice  damnati  jam  fuerant  , annueruntque  tantum , ut  ad- 
mitterentur  fententiam  Nicolai , & Synodi  decreta  audituri : 
Nobis , inquiunc  Legati , non  licet  refeindere  judicium  Sacrorum 
Romanorum  Pontificum  , hoc  enim  contrarium  ejl  canonicis  infii - 
tut  is ....  verumtamen  ut  manifejliorem  eisjujlam  judicationem^j 
S.  Roman a Ecclejia  faciamus  , ingrediantur , ut  exaudiant  legi 
Synodicas  definitiones  , & judicia  Beat:(fimi  Papa  'Nicolai . Per- 
hibuerunt  Legati  hos  duos  Pfeudo-Epifcopos  Romam  a Photio 
mi/fos  duplicem  libellum  poxrexifse , unum  fidei  , facramenti 
Pars  /.  G g aitc- 


Digitized  by  Google 


~34  Privilegia  Rom.  Pontipici1' 
alterum  > quo  fe  Apoftolicaf  Sedis  dccrcta  jurabant  impofteruni 
obfcrvaturos,  antcqtiam  ad  communionem  Iaicam  admitterentur: 
denique  interrogarunt  > num  vellcnt  formulari  fubfcriberc  5 qui 
moras  adne<ftentes,aut  detre&antes  jubentibus  Lcgatis  foras  pro- 
je&i  funt-.  Eadcm  actionc  lcct*  funt  duae  epiftola:  S.  Nicolai  I. 
ad  Imperatorcnijin  quarum  prima  fic  fatur  Ponti (exiPrincipatum 
divina potejlatis  , quern  omnium  conditor  el  e 61  is fuis  A pojlol is  lar - 
gitus  ejl , fuper  Jolidam fidem  Principis  Apoftolorum,  Petri  'videli- 
cet foliditatem  conftituens  , ejus  egregiam  in  e opr  imam  Sedem  de- 
liber  avit  j nam  voce  dominica  ipji  dicium  eft : Tu  es  Petrus  & c . 
Petrus  denique  a jirmitate  petra  , qua  Chriftus  eft  j ftrufturam-t 
univerfalis  Ecclefa  inconcufsam  3 iff  fide i robore  Jolidatam  s ita 
precibus fuis  munire  non  cefsat , crrantium  vefaniam  rcElafi- 

dei  norma  reformare feftinet . . . qnatenus  hareticorum  impetus 
non  pravaleant  ejufdem  Ecclefa  unitatem  refringere  : & infra-. : 
Ad  cjusetenim  ( traditionis  ) Jicut  ipji fcitis  , inquit  > integrity 
tern  obfervationis  multoties  conventus  fuerit  SS.  Patrum , a quibus 
iff  deliberatum  > iff  obfervatum  extitit , qualiter  abfque  Romana 
Sedis>  Romanique  Pontijicis  conjenfu  nullius  infurgentis  deliberation 
nis  terminus  daretur . En  fidem  Roman*  Sedis  inconcufsam  I En 
fupremum  in  Concilia  Romani  Pontificis  judicium!  In  epiftola  ve- 
ro  2. ita  Nicolaus  Imperatorem  alloquitur:/?«w  aliqua  in  Ccnftan - 
tinopolitana  Ecclefa  . . . inconvenientiaprovenerint  > hanc fanftam 
Catholicam  , iff  Apoftolicam  , caput  omnium  Ecclefiarum Roma- 
nam  fcilicet  Ecclejiam  3 qua  femper  SR.  Patrum  finceriffimis  au - 
Cloritates  in  omnibus  fuis  a5iibus fequitur  , confulcre  decrevit , ut 
ejus  confultu  > qua  Ecclefiafticis  conveniunt  negotiis  5 agere  curx - 
'i/er/7  i proctil  dubio  , agenda  , aur  ambigenda  fuerint , irretra- 
Elabiliter  cunfta  difponcre , or  dinar  e > atque  definire  poterit . En 
Pontificis  judicia  irreformabilia  ! In  epiftola  autem  ad  Photiuna 
h*c  inter  alia  habct  : £>  quia  univcrfitas  credentium  ab  hac fan- 
61  a Romana  Ecclefa  a qua  caput  eft  omnium  Ecclefiarum , do- 
flrinam  inquirit , integritatem fidei  depofcit . . . oportet  nos  3 qui- 
bus commifsa  eft  > follicitos  efse  iffc.  En  denique  Pontificis  judicia 
infallibilia  ! 

A&.tf . quum  rele&is  S.Nicolai  littcris  ad  Michaelem,  & Pho- 

lium 


Digitized  by  Google 


Vindicate'.  A rt  i c u lu  s II.  jT.  IV.  23? 

tium  Legati  poftulafsent  ab  Impcratorc  , ut  qua?  contra  Phocium 
decreta  fucrant  a Summis  Pontificibus  Nicolao  , & Hadriano  , 
executioni  demandarentur  , tunc  quidam  Photii  fautorcs  conten- 
dere coeperunt  Ecclefia?  Romana?  judicia  non  eflfe  infallibilia  , eo 
quod  multi , quos  ilia  abfolverat , poftea  damnati  fucrint  > & 
viceverfa  ab  ca  damnati  pofttnodum  fucrint  abfoluti,  idqtte_j 
exemplis  conarentur  oftcnderc  : Metrophanes  Smyrna:  Epifcopus 
Synodi  nomine  refpondit  ea  omnino  falfa  cffc:l''erum)inc[im3quod 
dixijli  multos  Romanorum  Ecckfia  jufoficante  damnatot,  & rurfus 
damnante  juftificatos  habemus  , falfum  ejl , & procul  a veritate  . 
Videlicet  Zacharias  Chalcedonenfis  Photiana?  partis  Epifcopus 
Nicolai  I , & Hadriani  II.  judicia  clevare  conatus>  Papa  Nicolai  y 
fubtexuit , & cater orum  Patri archarum  canon  Princeps  ejlt{3>  fe- 
cundum  ilium  agent  es  nihil  faciunt y extra  id3quod  docent:  quu/n.ve - 
ro  extra  hunc  faciunt  five  Papa  Nicolaus 3 five  alius  quis3non  acquie- 
feemus  . Propterca  judicia  Pontificum  non  fore  irretra&abilia  > 
exemplis  enixus  eft  oftendere  , turn  Marcelli  Ancyrani , qui  a Ju- 
lio Pontifice3&  a Synodo  Sardicenfi  tametfi  abfolutus,  etiam  nura 
anathematc  uti  ha?reticus  jacebat  perculfus  : turn  Appiariij  qui  1 
Romano  Pontifice  abfolutus,ab  Africana  Synodo  tamen  fueratre- 
pulfus:  turn  Flaviani  Antiocheni,qui  Sedcm  retinuit,  etfi  a Roma* 
na  Ecclefia  non  effet  receptus.Rurfus  Nicolaum  I.ea  ratione  dice- 
bat  non  potuifte  Photium  e gradu  dejicere,  quod  e laicis  ad  Epif- 
copalem  Sedcm  cvciftus  fuifset»quum  paria  exempla  leganturTha- 
rafii , Nicephori  , Ne&arii  Conftantinopoli , Thalaflii  Caefarea? , 
Eufebii , & Ambrofii  Mcdiolani  elcctorum  . Cetera  non  profsc-* 
quar  , qua?  hue  non  faciunt . At  Zacharia?  repofuit  landatus  Me* 
trophancs  Smyrna?  Metropolitan  quod  quamvis  S.  Nicolaus  I.  Ju* 
dex  fupremus  non  fuifset  ratione  Primatus  3 quia  tamen  ipfum 
judicetn  elegerant , & ad  cjus  tribunal  Photius  cauffam  fuam  per 
Lcgatos  , & litteras  detulerat  3 non  pofsc  ipfos  Nicolai  fenten- 
tia?  refragari , quum  leges  cum  Ecclcfiaftica?  , turn  civiles  a Ju- 
dicc  dclc&o  refilire  vetent . Ita  nempc  refra&ario  omnem  evaden- 
di  aditum  intercludcrc  volcbat . Marcellum  Ancyranum  a S. Julio 
ideo  rcceptum  fuifse  , quia  haerefim  , cujus  in  fufpicioncm  venc- 
rat  5 ejurafset : fed  rurfus  a Libcrio  , ( potius  dici  a S.Damafode- 

G g 2 - buit) 


2 $6  Privilegia  Rom.  Pontifici 

buit ) fuifse*  ut  haereticum  rejedum  . In  cauffa  Appiarii  Syrtodum. 
Africanam  rcvcra  paruifsc  Romani  Pontificis  decretis  , quamvis 
ob  fcandalum  eumdem  facris  in  Ecclefia»dumtaxat  Sicccnfi  intcr- 
dixcrit . Flavianum  tandem  regnante  Theodofio  ( dicere  magis 
debuerat  Arcadio  > ut  docet  Theodoretus  lib.  8.  cap.  2 3.  ) a Ro- 
manaEcclefia  admifsum  fuifse,  ideft  a S.  Innoccntio  1 5 ut  refert 
S.  Ambrofius  epift.  ad  Theophilum  . Laudatos  denique  Epifco- 
pos  } ctfi  e laicis  * canonice  tamen  cledos  fuifse  , & afsumtos  > 
non  ita  Photium  . Mirum  vero,  quod  hsc  eadem  recudere  ad  Sar- 
diccnfts  Synodi  dc  appellationibus  ad  Apoftolicam  Sedem  audo- 
fitatem  elevandam  Petrum  de  Marca  3 & Qucfncllum  non  pudue- 
rit  *,  qui  proindc  jure  pro  mcritis  vapulant  a Clarifs.  Lupo  dif- 
fert.  deSynodoSardic.  cap.  6 , &difsert.  2.  dc  appellat.  Gallic. 
Ecclef.  cap.  3 2 ; de  quibus  nos  alibi . 

Ad. 7.  leda  eft  epiftola  S.Nicolai  ad  Ecclefiam  Conftantino* 
politanam,  qua  inter  alia  fie  loquitur : Cunflarum  Chrifii  ovium 
cur  a confiringimur  3 qitum  Dices  illius . . .geramus  3 cui Jpecialiter 
a Deo  dicitur  : Pafce  Oves  meas,  & rurfus  : & Tu  aliquando  con- 
verfus  confirma  fratres  tuos  > non  potuimus  dijjimulare , aut  negli - 
gere  3 quo  minus  vifitaremus  Oves  difperfas , & dijjipatas  j vel 
quominus  confir  mar  emus  in  fide , ($  bonis  moribus  fratres  nofiros  , 
<5’  proximos . Deindc  poftquam  dixifset  oportcrc  > ut  Impcrator 
fada  in  favorem  Photii  irrita  juberet , fubdit : Alioquin  fiudiis , 
quibus  poffumus  3 itifijlcmus  , ut  inter  exanimes  computentur  3 qui 
in  aueforitatem  Petri  non  confenferint > imo  Dei  hanc  ordinun- 
tis  in  Petro  non  ititellexerint  3 ita  ut  nec  ifia  , qua  pernicioje  coni - 
pilata  funt , ( in  Photii  defenfionem  ) defender e , nec  his Jimilia  , 
ut  non  die  am Jcripto  trader  e > vel  in  mente  volvere  quis  ulterius 
audeat . Intelligere  hinc  Janfeniftas  vellem  tarn  veterem  t quam 
veram  in  Ecclefia  dodrinamefsc  , quod  Pontifici  ex  cathedra^ 
docenti  nedum  filentio  obfeqni  , fed  etiam  animo  obedire  3 au- 
fcultareque  oportet  . Eadem  ad.  7.  rcccnfitum  eft  Nicolai  I.  itc- 
ratum  in  Photium  tyrannum,  moechum  , & invaforem  judicium  : 
rcleds  litters  Hadriani  ada  fui  decefsoris  Nicolai  contra  Pho- 
tium confirmantes  : leda  ada  Synodi  Romans  ab  eodem  Hadria- 
no  Pontificc  contra  Photium  cclebrats  : lectum  etiam  commoni- 
v . . torium 


Digitized  by  Google 


VlKDlCATA.  A RT  IC  U L U $ II.  If.  IV.  237 
torium  2 Legatis  ad  Photium,  cjufquc  partiarios  directum  , 
quo  anathematis  tclum  iterato  in  eumdem  intorquendum  fignifi- 
cabant,  fiquidem  Scdis  Apoftolicae  judiciis  tandem  praefractc  non 
pareret . Poft  quae  Photio  > ejufque  partiariis  iterato  anathema 
irrogatum  a Synodo>  acclamatumque  Hadriano,  ecu  interempto- 
ri  novi  Simonis  > ac  ceu  percuticnti  novum  mendacem  Ananiam  . 
Ex  his  autem  efferre  ne  eft  Synodum  fupra  Pontificem,  aut  Pon- 
tifieem  inferre  in  fide  fallibilem  ! 

A<ft.  8.  intromifli  Bafilius  Hierofolymitanus  , & Leontius 
Alexandrinus  Epifcopi  Photiani  rchifmatis  fufpe&i  , jufli  funt 
anathema  dicere  libellis  contra  Nicolaum  Papam  confi&is  , eo- 
rumquc  au<ftoribus  .Moras  nc&entibus  comminati  funt  Legati  fe 
illos  una  fccum  Romam  addu&uros  ad  judicium  ibidem  Apofto- 
licae Sedis  fubeundum  : quibus  audids  abfquc  cun<ftatione  libel- 
los  illos  diris  omnibus  devoverunt . Le&us  dcinde  eft  jubentibus 
Legatis  canon  Synodi  Romanae  Tub  S.  Martino  I , quo  anathema- 
te  perftringuntur  3 qui  falfos  fingerent  libellos  , atque  quaecum- 
que  feripta  fupponerent . Obligari  5 & obftringi  eo  fane  canone 
Synodum  oecumenicam  cxiftimabanc:  non  autem  alia  ratione  » 
nifi  quia  Martini  I.  au&oritatc  > qua  cunfti  afficerentur  , conditus 
in  Synodo  Romana  canon  fuiflet . Praeclara  vero  funt , qua*  in 
cadcm  a&ionc  occafione  Chridni  Iconomachiae  acerrimi  defen- 
foris  , nec  a fententia  volentis  ullo  modo  difeedere  9 enuntiavit 
Bahanes  Patricius  : Pofuit  Deus  , inquiens  , Ecclefam Juim  in 
quinque  Patriarcbiis  3 & definivit  Evange.lii s fnis  , ut  nunquam 
aliquando  penitus  decidant , eo  quod  Capita  Ecclejia  Jint : etenim 
illud 3 quod  dicitur  : & porta  infer i non  pravaiebunt  adverfus  earn  3 
hoc  denuntiat : quando  duo  ceciderint , currunt  ad  tria  , quumtria 
ceciderint  currunt  ad  duo  s quum  vero  quatuor  forte  ceciderint , 
( ut  reapfe  mifere  cccidcrunt)  unum  , quod permanet  in  omnium 
Capite  Cbrijlo  Deo  nojlro  5 revecat  iterum  reliquum  Corpus  Eccle- 
Jia  . O’  utinam  rcvocanti  jamdudum  Romanae  Ecclefiae  Capiti  ob- 
temperarent  quatuor  3 qua*  corruerunt  capita  Ecclcfiar  Orienta- 
ls ! Denique  eadam  aft.8.  S.Nicolai  I,  & Hadriani  II.  ex  ambone 
jubentibus  Legatis  rccitata  funt  anathemata  adverfus  Photium  , 
ejufque  fautores , atque  iis  additae  damnationes  Synodi . Damna- 
tion! 


Digitized  by  Google 


238  PrivilegiaRom.  Pontifici  ' 

tioni  Photii  Epifcopos  fubfcribcntcs  intinxifsc  calamum  in  fan- 
guine  Chrifti  D.au&or  eft  Nicetas  in  vita  S.Ignatii . Simile  exem- 
plum  refertur  dc  Theodoro  Papa  diris  devovente  Pyrrhuin  pra»- 
fra&utn  Monothelitam  • 

Inter  canones  a Synodo  editos  can. 2.  S.Nicolans,  &.  Hadria- 
nus  vocantur  Organa  Spiritus  fandi , quibus  obedientia  omnis 
debeatur  : Beatijfmum  Papam  Nicolaum  , inquiunt 3 tamquam 
organum  S . Spiritus  kabentes  , nec  non  & Sandijfimum  Hadria - 
num ....  defnimus , atque  fancimus  etiam  omnia  > qua  ab  cis  fy- 
nodice  ( ideft  in  Romanis  Synodis ) per  diverfa  tempora  expojita. -3 
funt , & promulgata  . . .JervariJemper , & cuflodiri : & can.2 1 . 
Diofcori , & Photii , qui  in  Romanos  Pontifices  in  fuis  pfeudo- 
Synodis  fententiam  vibrare  aufi  fucrant , temeritatem  deteftati  > 
J$)uijquis  , inquiunt  tanta  jadantia3  & audacia  aufusfuerit  > ut 
fecundum  Photium  > vel  Diojcorum  in  feriptis  , vel  Jinc  Jcriptis 
injurias  quafdam  centra  Sedtm  Petri  slpojiolorum  Principis  mo - 
veat , aqualem  , igf  eamdem  j quam  illi  a condemnationem  red - 
piat  . Dcinde  addunt : Porroji  Synodus  univerfalis  fuerit  congre- 
gata  } & fada  fuerit  etiam  defanda  Romanorum  Ecclejia  quavis 
ambiguitas  , <$  controverjia  3 oportet  venerabiliter  3 & cum  con - 
' venienti  reverentia  de  propojita  quaftione Jcifcitari  , & rejolutio • 
nem  accipere  , aut  prof  cere  3 aut  profedum  facere  5 non  tamen 
audader  fententiam  dicere  contra  fummos  fenioris  Roma  Pontifi - 
ces  . Pudere  hinc  illi  difeant  , qui  a Pontifice  ad  Synodos  non 
modo5acfcmper,  fed  & aliauando  velut  ab  abutentc  fua  au&orita- 
te  iaicas  poteftates  appellare  fas  efte  docent . Hie  canon  21  in 
colie dlione  Anaftafii » eft  13.  in  codicibus  Graecis  , Porro  hanc 
Synodum  VIII 1 feu  Conftaminopolitanam  IV.  oecumcnicam  efle 
indubium  eft,  ut  proinde  jure  optimo  Julianum  Cajfarinum  S.R.E. 
Cardinalcm  Baronins  errati  coarguerit , ideo  quod  difputans  in 
Concilio  Florentino  adverfus  Marcum  Ephefinum , dum  adhuc 
Ferrariae  concertationes  cum  Gratcis  agitabantur  , fc(T.  6 . inter 
cecumenicas  ab  Ecclcfia  reccptas  Synodos  hanc  octavam  contra 
Photium  non  connumcrandam  cxiftimavit  :non  animadvertens  im- 
pofturas  Photjanae  pfeudo-Synodi  hanc  octavain  abrogantis  > pu- 
ndiflimcque  mentientis  a Joanne  Vlll.  reprobatam  fuifle  > ouum 

ta- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTJCULUsII.  JT.  IV.  23P 
tamcn  Johannes  id  folum  fpc  pads  conccflcrit , ut  Photius  vita 
fuocto  S.  Ignatio  fufliceretur  . Ad]ha*c  confer  Anaftafii  Bibliot. 
adnotationes  in  Synod.  VIII.  apud  Harduinum  tom.  5.  pag.  939  , 
& fcqq.  j nec  non  Pagium  ad  annum  8 69.  num.  1 6 , & feq. 

Abfoluta  Synodo  inferipta  eft  epiftola  encyclica  ad  Epifeo- 
pos  , & univerfos  Chriftifidcles  , in  qua  reccnficis  univerfim  geftis 
contra  Photium  aNicolao  I } Hadriano  II , & a Synodo  5 dicitur 
inter  alia  : Propter  hac . . . anathemati^avimus  , ( Photium  ) j/- 
que  a.  tot&  Catholica  3 & sdpojlolica  Ecclejia.  fecimus  alienum  per 
datam  nobis  potejlatem  in  Spiritu  J'anSio  a primo  , & magno  Pan - 
tifice  ncjlro  , 1$  liberatore  , falvatore  cunHorum  : quibus  pof- 
tremis  verbis  inihi  videtur  defignatus  Hadrianus  > declaratum- 
que  a Pontificc  ceu  a fummo  capite  in  Synodum  ceu  in  corpus 
influxum  ditnanare  . Dedit  ctiam  Synodus  ad  Hadrianum  II.  epif- 
tolam  Synodi  confirmationem  rogans  his  verbis  : Igitur libenter, 
oppido  » & gratanter  imitatrice  Dei fanSiitate  vejlra  univerfalis 
hujus  Synodi  confenfum  , & confonantiam  recipiente  , p radio  a earn 
mag  is  3 ac  veluti  propriam  > ty  Jollicitus  eonfirma  Evangelic  is  pra- 
ceptionibus  , & admonitionibus  vejlris  , ut  per  fapientiffimum 
migijlerium  vejlrum  ctiam  aliis  univerjis  Ecclejiis  perfonet  3 
fufeipiatur  veritatis  verbum  > & jujlitia  decretum  . Quibus 
prajelare  cclebratus  Pontifcx  eft  ceu  facrorum  canonum  condi* 
tor  , confirmator  > cuftos  , executor  > exactor . Quod  confirmari 
probe  majorum  teftimonio  poflfet  Irenaei , Tertulliani , Cypriani , 
Eufebii  5 Athanafii } Optati  > Bafilii  3 Theodoreti , Hieronymi , 
Auguftini  > Profperi  > Turribiis  a quibus  frequens  commemora* 
ta  legimus  decreta  ubique  vulgata  a SS.Victore,  Zcphyrinos  Cor- 
nclio  5 Stcphano  3 Dionyfio  3 Melchiade  , Silveftro  3 Julio  3 Da* 
mafo  , Anaftafio , Innocentio  5 Zofimo  3 Caslcftino  , Leone  3 de 
Quarradecimanis  > Lapfis  3 Novatianis  , Anabaptiftis , Sabellia* 
nis  , Donatiftis  , Maccdonianis , Apollinariftis  , Origeniftis,  Pe- 
lagianis  , Scmipelagianis,  Prifcillianiftis  *,  feddc  his  alias  . Scrip- 
ferunt  etiam  ad  Pontificem  Bafilius  Auguftus  > & Ignatius  Pa- 
triarcha  enixe  dcprecantes  3 ut  de  Lectoribus  plurimis  ordinatis 
a Photio  fententiam  dicerct  3 an  perpetuo  eflent  abfeindendi  a_» 
fpe  faccrdotii , cifquc  gratiam  faceret  ob  Ecclefi*  > ncceiTitatera : 


I 


1 


240  Privilegia  Rom.  Pontieici 

rogarunt  , ut  cum  Theodoro  Caria;  Epifcopo  difpcnfaret , cique 
gradum  reftituerc  dignarctur  , lit  qui  multa  pro  Ignacio  fuifset 
pafliis  , ncc  nifi  tormentis  adactus  ad  Photium  defccifset  : roga- 
runt  pro  Paulo  Carthophylacc  , ut  concefla  ei  vcnia  ad  Epifcopi 
dignitatem  poftec  promoveri  . Alagnificum  fane  pro  Romani  Pon - 
tificis  Primatu  3 ait  hie  Natalis  Alex.  , tejlimonium , quod  Syno- 
dus  oecumenica  difpetifationes  a Summo  Pontifice  roget , eique  non 
aliis  Patriarchis  potejlatem  a Chrijlo  concreditam  agnofeat  tempe - 
randi feveritatem  canonum  , qui  ab  Ecclejia  reccptifunt  univerfa. 
Eamdern  vero  confirmavit , & Apoftolica:  Sedis  auctoritate  com- 
probavic  Hadrianus  , ut  conftat  ex  cjus  epift.  ad  Bafilium  Impe- 
ratorem  , atque  ex  Anaftaf.  bibliot.  prarfat.  in  acta  VIII.  Synodi, 
ut’proindc  jurc,ac  merito  vapulet  a mox  laudato  Natali  Launojus 
id  in  dubitationem  adduccns  . 

Nihilominus  pofthaic , & poftquam  Sedem  Apoftolicam  lau- 
dibus  cclcbraflct  ex  canonc  2 1 , fui  veluti  oblitus  diflert.  4.  in 
Lift.  Ecclef.  Sa?cul.  XV,  &XVI.  n.  27.  ex  eodem  canonc  detrac- 
tum  cidem  Scdi  Apoftolica*  vult , nam  canonem  ita  intorquet  , 
finiftreque  interpretatur  , ut  eo  imo  ftatutum  velit  pofte  a Conci- 
lioin  Romanum  Pontificem  dici  fententiam  ,dummodo  id  audac - 
ter  non  fiat , ideft  nc  facile  , ne  abfquc  diligenti  examine  > Sc  ma- 
tura  deliberatione  , uti  fecere  Photius  5 & Diofcorus , fiat : -4//o- 
quin  enim  , inquit  3 frujlra.  qucejiio  a Synodo  haberetur  in  caujjis 
ipfum  fpeftantibus  , quum  omnis  quajlio  ad  judicium  ordinetur  ; 
at  quajliones  hujufmodi  a Synodis  baberi  pojfe  docet  canon  ille  1 1 . 
Bofliictius  vero  par.  2.  lib.  12.  cap.  32.  contendit  litteras  Hadria- 
ni  a Concilio  ad  examen  fuifse  revocatas,  fcilicet  eamdern  recoc- 
tam  fiepius  crambem  obtrudit . Conjicit  vero  ex  verbis  Lcgato- 
rum  ad.  6.  ad  Bafilium  Imp.  3 quibus  ajmu  fe  milTos,  ut  non  am- 
plius  appellationi  locus  daretur  , ab  ipfis  Synodi  judicium  agni- 
tum  fuifle  , ut  fupremum  , a quo  non  amplius  refilire  liceret . 
Verumtamen  vehementcr  errant  , nec  Synodi  fenfum  afTequuti 
funt . Natali  fane  S. Nicolai  I.  duo  Sedis  fua?  privilegia  adftruen- 
tis  epiftolas  expendere  , atque  ad  Hadriani  Synodo  ipfi  jubentis 
verba  attendcre  , fuifle  t fatius : Nicolai  quidem  , qui  epift.  8.  ad 
Michaelem  Imp.  , qua  fuperbia:  ipfum  increpat : Non  dicat  is , 
, • in- 


VlNDICATA.  ARTICULUS  II.  ff.  IV. 

inquit , non  eguijfe  vos  in  caujfa pietatis  Romans  Eccleji a , qua 
colleBa  Concilia  J'ua  anBoritate  Jirmat ...  unde  quadam  corum  , 
quia  confenjum  Romani  Pcntijicis  non  habuerunt , •valetudinem 
perdiderunt  : quorum  excmpla  fuppeditat  in  pfcudo  -Synodis 
Ephefina  pro  Photio  , Conftantinopolitanis  pro  Iconomachis . 
Eadem  veroepiftola  poftquam  Romam  Ignatium  5 & Photium  in 
jus  advocalfet  ita  pergit : 6)uoniam  quum  fecundum  canones  ubi 
ejl  major  auBoritas judicium  inferiorum fit  defer  endum  , ad  diJfoU 
vendum  fcilicet  3 vel  roborandum , patet  profeBo  Sedis  Apoftolica, 
cujus  auBoritate  major  non  eft , judicium  a nemine  fore  retraBan- 
dum  : nec  cuiquam  de  ejus  iiceat  judicare  judicio  . Siquidem  ad 
illamde  qualibet  mundi parte  canones  appellari  voluerunt  5 ab  ilia 
autem  nemo Jit  appellare permijfus  . Latidat  fubinde  in  eamdem 
rem  Bonifacium  in  epift.  ad  Rufiim  , & Gelafium  in  epift.  ad  Anaf- 
tafium  Imp. , dc  quibus  fuperius  . Prsicrca  Bafilii  Imp.  perpen- 
dere  epiftolam  ad  S.  Nicolaum  a <51.  3.  perle&am , qua  narratis 
Ecclcfiae  Conftantipolitan*  incommodis  , De  quibus , inquit , de- 
cretum  , (si  judicium  paternam  fanBitatem  veftrampraferibentes 
popofeimus , (si  nunc  expetimus  . Ita  Pater Jpiritalis . . . accelera 
pro  Ecclejia  noftra  correBione  5 $ confliBu ....  multam  nobis  con - 
geriem  bonorum  donare , id  eft  . * . Eccleftam  in  Cbrifto  unam , (si 
Ovile  uni  obfecundans  Paftori . Immo  S.  Ignatii  Patriarch*  epif- 
tolam  ad  eumdem  Pontificcm  , qua  ut  fuperius  referebamus , Ro- 
manum  Pontificcm  S.  Petri  fuccefforem  , unum  Ecclcfi*  fingula- 
rem  > & fummum  Medicum 3 & fupremum  Principem>&  Pafto- 
rem  3 ha»refum  cradicatorcm  &c.  nuncupat . 

Hadriani  II.  deindc  perpendcrc  Natalis  debuifset  epiftolas, 
quibus  ad  Ignatium  feribens  ei  agenda  fumma  au&oritate  praeferi- 
b it  ? Ergo  3 inquiens , fraternitas  tua  curet  necejfe  eft  , ut  fenten- 
tiarum  capitula  , qua  fynodice  in  Ecclejia  Dei  ( fcilicet  in  Synodis 
fub  Nicolao  1 9 & ipfo  Hadriano  ) ubi  S.  corpus  Apoftolorum l* 
Principis  Petri  requiefeit  3 pro  abolendis  profanis  Conciliis  Conftan- 
tinopoli  a Photio  ( tarn  adverfus  Ignatium  , quam  adverfus  Nico- 
laum f.  ) congregitis  communi  conjonantia  promulgavimus  , a pud 
•vos  in  Synodo  cunBorum  fubferiptione  roborentur  .Q ui  rurfus  feri- 
bens ad  Bafiliutn  Imp.  3 quar  a&.i.  recitata  eft  epiftola : Intel- 
Pzrs  /.  H h lexi - 


24a  PR1VILEGIA  Rom.  PoNTIFlCl 
lexijli  t ait , quibus  vulneribus  fauciat a manebat  Ecclefia , [ Con- 
ftantinopolitana  ] , &quod  hac  Sedes  hujufcemodi  mederi  pojjit 
•vulneribus , magiftrisfidei  noftr*  fcrutatis  liquido  didicifti  ?■  at- 
que  ideo  h*c  curare  cupiensApoftolic*  Sedis  decreti  rcmediwn_> 
fanftijime  requijifti . Deinde  poft  pauca  fubdit ; Volumus  ergo . . . 
illic  numerofum  celebrari  Concilium  , cui  nojlri  quoque  mijji  pr*- 
Jidentes  , # culparum  , perfonarumque  diffcrentias  liquido  cogno - 
fcentes  , juxta  quod  in  mandatis  acceperunt , Jingulorum  liber e dif- 
cretiones  exerceant : £t  revera  rerum  omnium  gcftarum  in  Syno- 
dofummam  apud  Legatos  Hadriani  Pontificisipfo  jubenteftetiflc 
liquido,  ac  lucuientcr  fupcrius  oftenfumeft.  Quibus  adneden- 
da  fecunda  ejufdem  Pontificis  ad  Synodi  Patrcs  allocutio  leda 
a d.  7.  a Petro  Diacono  , qua  improbata  Photii  impudcntia  , 
qua  in  Romanum  Pontificem  judicium  inftituere  aufus  fuerat , 
fubditur  : Romanum  Pontificcm  de  omnium  Ecclefiarum  Prajuli - 
bus  judicafse  legimus  de  eo  vero  quemquam  judicajse  non  legimus  • 
Licet  enim  Honorio  abOrientalibus  prjl  mortem  anathema  fit  di- 
flumfciendum  tamen  ejl , quia  filer  at fuper  h*refi ' accufatus,propter 
quam folam  licitum  efi  minor  i bus  [ Synodo  VI.  ] majorumjuorum 
motibus  refiflendi  , velpravos  fenfus  liberc  rejpuendi  : quamvis 
& ibi  nec  Patriarcharum  , ntc  ceterorum  Antifiitum  cuipiam  de 
coin  queinlibet fas fiuerit prefer endi fententiam  , nifi  ejufdem  pri- 
nt* Sedis  Pontificis  pracefftfset  auPloritas . Quam  in  rem  adducit 
lubinde  exemplum  Synodi  in  cauifa  S.  Symmachi . Quibus  poftre- 
mis  verbis  funditus  everfum  jacct  argumentum , quo  ex  datnna- 
tione  Honorii  Concilii  audoritatem  fupra  Pontificcs  cvehcrc 
perperam  conatus  eft  Natalis  . 

Ergo  genuinus  canonis  21.  is  fenfus  eft:  in  poteftatc 
equidem  Synodi  efte  pofitum  dc  controverfia  exorta  circa_» 
Romanum  Pontificcm  reverentia,  qua  decct>  ac  par  fit,  in* 
terrogando  feifeitari , non  judicando  eamdem  folvere  > refpon- 
fum  accipicndo  proficcrc  , non  antevertendo  in  fententiam  au- 
dader  profilirc  : de  co  enim  judicare  audaeix  fummae  crimen  eft, 
apud  quern  omnesin  judicio  experiri  oportet,  ipfc  vero  nullius 
obnoxius  judicio  omninoeft:  non  vero  fenfus  illc  , quern  pro 
fua  prazconcepta  opinione  Natalis  appingit . Nihilo  eciam  melius 

Bof- 


Digitized  by  Google 


Vindicate  . Artic.  III.  Prolegomenon.  243 

Bofsuetius  lllorum  fcnfum  afsequutus  eft,  quae  Lcgati  a d.6.  Baft* 
lio  expofucrunc  • Nequc  cnim  fignificarunt  a judicio  Synodi  in- 
tercludendam  fore  appellationcm  ad  Poncificem  , imo  ex  advcr- 
fo  prolato  judicio  Pontificis  non  amplius  fupercfte  locum  appcl- 
iationi : Nam  inquiunt : Nowr  S.  Synodus  , quia.  S.  Romana  Ec - 
clef  a anathematizj-vit  , iff  projecit  Pkotium  pervaforem  , unx 
cumomnibus  fequacibus  eyr/x  ( Icilicet  Nicolaus,  & Hadrianus, 
ut  referunt  ibidem  Legati)«q/f«e  indignos  famulos  fuos  direxit . . . 
ad  manifeflationemt  iff  certitudinem  veri , iff  jujli  judicii  ipforum , 
in  confpeflu  jujli  Imperii  •veflri  , iff  kujus  an  fl<e  uni verj'al is  Syno- 
di , it  a ut  non  habeant  vocem  repedaticnis  , dcI  appellationis , Jed 
quemadmodum  jam  judicati funt , iff  dejefli  in  Jaculum  maneant . 
Nae  hisauditis,  qui  adhuc  a Pontifice  ad  Concilium  provocan- 
di  locum  efte  pugnarct , magno  in  errore  verfatur  ! Sed  jam  tern- 
pus  urget,  ut  ?d  Latinorum  Concilia  gradum  faciamus  , e fen- 
tentia  Occidentalis  Ecclefiae  oftenfuriPropofitionis  aflertae  verita- 
tem  undequaque  . Caeterum  illud  obiter  monendum  hie  cenfemus 

plcraque  ad  haec  loca  pertinentia  a nobis  exagitanda  fore 

parte  2.  Vindic. , quo  loci  ex  Pontificum  Romanorum  fadis , & 
djdis  ipfisjusfuum  vindicandum  fufeipiemus  . < 

Ex  Oecumenicis  Ecclefa  Occidentalis  Conciliis 

ARTICULUS  III. 

De  Potefate  , varioque  Potefatis  ufu  Romano  PGntifici 
in  celebratione  Conciliorum  frequents  , iff  qua 
Primati , iff  qua  Patriarchae  . 

PROLEGOMENON. 

QUiaplurimorum  ex  Protcftantium  grege,  quinimo  exno- 
ftrae  communionis  hominibus  eo  collineant  ftudia  , ut  Ro- 
mano Pontifici , ea , quae  poftunt , autPrimatis,  aut  Pa- 
triarchae jura  adimant , aut  diminuant , idcoque  fufdeque  omnia 
vertunt , & turbant , ac  maxime  difeiplinae  Ecclefiaftic*  in  cele- 

H h 2 bran- 


244  P RI  VI  L EG  I A Ro  M.  PoiTTl  F I CI 
brandis  Conciliis  olim  ufii  frequentatam  facram  rationcm  ne bu- 
lls obducere  conanturj  fiquidcm  unum  fit  ex  Ecclefiafticis  capi- 
tibus  , quod  utrumquc  Romani  Pontificis  jus  , & qua  Primaris  , 
& qua  Patriarchal  omnium  oculis  veluti  fub/icit , atquc  iccirco 
vetera  , caquc  varia  Conciliorum  monumcnta  vcl  pernegarc  pef- 
fimo  aufu , vel  pravis  interprctationibus  pervertcre  non  deft- 
nunt , Bcvercgius , Salmafius  , Bafnagius , Wancfpcnius  , Ju- 
ftellus  , Launojus  , Quefnellus  , Dupinus  , Duguet  , aliique  » 
hujufcc  generis  homines  fellc  plcni,  aquibus  in  errorem  fre- 
quens , etfi  praeter  voluntatem  plerofque  incautos  , alioquin  er- 
ga  Pontifices  Maximoshaud  prave  affectos , pertractos  dolcmus  , 
opera?  pretium  eft  >ut  Pontificum  Romanorum  jura  fuoloco  con- 
ftabiliantur  , hocce  Ecclefiaftica?  difciplina?  excellens  caput  in  bo- 
no  lumine  collocare . 

Ergo  etfi  olim  Patriarchs,  & Archiepifcopi  nomen  non_» 
audiret,  restameneo  nomine  importata  obtinebat , nonfecus 
atque  ab  initio  obtinuit  Primatus  Pontificii  five  res,  fiveetiam 
nomcn.  Itaquc  juxta  diverfum  id  rei  j & nominis  , diverfum  eft 
diftingucndum  Conciliorum  genus  , quorum  alia  generalia,  alia 
Patriarchalia  } aliaNationalia , Provincialia  quaedam  , quaedam 
Dioecefana  ,fequiori  nomine  dicta  a cujuslibet  Epifcopatus  dif- 
trictu  *,  non  veteri , quo  jure  turn  civili , turn  Ecclcfiaftico  plures 
Provinciae,  fi  civilcs  Tub  uno  Prstorio  praefe&o , fi  ecclefiaftica? 
fub  uno  Primate  comprehendebantur } ideoque  Concilia  , quae  ex 
Provinces  eo  modo  acceptis  cogebantur , Nationalia  , Regiona- 
ria  , Plenaria  audiebant , de  quibus  accipi  debent  L.  23,  Cod, 
Theodof.  deEpifcopis  s de  Concilio  totius  Africa?  S.  Auguftinus 
lib.  2.de  baptifm.  contra  Donat,  cap.  3.5  & de  Concilio  totius 
Italia?  Joannes  VIII.  cpift.  55. , adcundique  Scheleftratius  in  ap- 
pend. tom.  2.  antiq.  illuftr.>&  Petrus  de  Marcalib.  6.de  concord, 
cap.  16.  Agimus  hie  de  diverfo  jure  dumtaxat,  ac  generatirru 
convocandi , ac  celebrandi  ejus  generis  Concilia  . Jus  igitur  ge- 
neralia cogendi , ac  celebrandi  unum  penes  Romanum  Ponrificem, 
ut  Ecclcfiae  Primatem  refedit  jugiter  , ac  refidet : jus  convocandi 
Patriarchalia  , five  quafi  Patriarchalia  integrum  , unumque  erat 
Patriarcharum  > auc  Primatuum , quibus  ad  Concilia  vocantibus 

Metro- 


ViNDICATA  . ARTICULUS  III.  PROLEGOMENON.  24?* 
Metropolitas  , & Epifcopos  obtempcrarc  oportcbat  can.  17 
Synodi  VIII. , quo  jure  plene  ufi  , ac  potiti  five  Alexandriam  > five 
Antiochiam  ad  Concilia  ex  Dicecefibus  fuis  Epifcopos  advocalTe 
• Patriarchae  five  Alexandrinus  > five  Antiochenus  frequens  legun- 
tur . Ad  haec  proxime  accedebant  Nationalia  , five  Rcgionaria  , 
cujufmodi  Carthaginc  ex  Africa  univerfa  ab  cjus  Primatibus 
Agrippino,  Cypriano,  Grato,  Gcnetlio , & Aurelio  congre- 
gata  olim  funt . Provincialia  a Metropolis  ex  provincia  can.  20. 
Concilii  Antiocheni  an.  341 . , & cap.  Propter  Ecclefias  dift.  1 8. , 
qua*  bis  in  anno  primum  cogi  oportebat  can.  5.  Nicaeno  '■>  cit.  20. 
Antiocheno  > & S.  Leone  epift.  4.,  nunc  1 6.  ad  Epifcop.  Sicilia*: 
poftea  in  anno  femcl  can.  8.  Trullanoi  & can.tf.Nicaeni  II.:  poftre- 
mo  fingulis  trienniis  faltem  Trident,  fef T.  24.  cap.  2.  de  reform., 
cifque  intereffe  Epifcopos  gravi  impediment©  non  detentos  ca- 
nonists Si  quis  ^utem  i Si  quis  Epifcopus , & Si  quis  Epifcoporum 
pnecit.  diftind.  1 8.  praeferiptum  eft.  Dioecefana  denique  ab  Epif- 
copis  ex  Dioeccfi  ex  Concil.  Trident.  fe(T.  24.  cap.  2.  citato  , de 
quibus  impraefentiarum  nihil  praeftat  diccre  . 

Jam  vero  inquirendum  de  jure  Pontificis  in  indi&ione  , ac 
celebratione  Conciliorum  : iftud  vero  infpici  poteft  bifariain  , vel 
qua  Primatis  , vcl  qua  Patriarchae  munus  , perfonamquc  Roma- 
nus  Pontifex  gcrit . Itaque  1 . Qua  Primati  jus  eft  illi  nedum  con- 
vocandi , cclcbrandique  generalia  Concilia , quod  ipfi  quidem 
foli  integrum  eft  , fed  etiam  jubendi  , ut  congregentur  ubilibet 
Concilia  five  Patriarchalia  , five  Natianalia , five  Provincialia, 
five  Dioecefana  , aut  jubendi  ut  congrcgatis  ab  fe  adfint  exOricn- 
te  vel  Patriarchae , vel  Metropolitae , vel  Epifcopi.  2. Qua  Patriar- 
chae jus  eft  illi  Concilia  five  Patriarchalia  ,five  Provincialia  acci- 
tis  ex  Occidentc  Epifcopis  , convocandi , eelebrandique  aut  per 
fe,  aut  per  alios , quibus  provinciam  impofuerit  iftam . Qua:  modo 
breviter  praenotata , jam  brevi  calamo  funt  perftringenda  . Quod 
igitur  ad  primum  , jus fci licet  Primatus  Pont^ficii  attinet , penes 
unum  Pontificem  integrum  effe  jus  convocandi  generalia  Conci- 
lia,iis  per  fe,vcl  per  Legatos  praefidcndi,ab  iifdemque  gefta  calcu- 
lo  fuo  comprobandi  part,  a.dcmonftrandum  dimittimus:  at  in  po« 
tcftace  item  Pontificis  elfe  > eficque  veluti  Primatus  fui  in  Ecclcfia 

appen- 


i 


246  Privilbcu  Rom.  PoNTmci 

appcndicem  convocandi,  aut  jubcndi , uc  convocentur  Concilia  in 
Oricntc  Patriarchalia,  autNationalia,  aut  Provincialia,  aut  Dioe- 
ccfana,  live  jubcndi,.  ut  ab  fe  congrcgatis  interline  cx  Oriente  qua 
Patriarchal,  qua  Metropolitan , qua  Epifcopi , innumeris  cum  tef-  • 
timoniis  , turn  exemplis  fitevidentiflimum  . Teftimoniis  quidem  > 
quibus  Pontifici  Romano  poteftas  adferitur  , vel  Concilia  ubique 
gentium  indicendi , ad  exagitandas  cujuslibct  generis  Ecclefia- 
rum  omnium  cauffas  : vel  a Conciliis  jam  exagitatas  ad  fuum  tri- 
bunal tamquam  fupremum  exagitandas  iterum  trahendi:  vel  Con- 
ciliis leges  praeferibendi , quas  ex  officio  fequantur  : vel  a Con- 
cilio  latis  detrahendi , fi  quando  a definitis  ab  eo  deflexerint  i tef- 
timoniis  , inquam  , S.  Julii  I.  in  epift.  ad  Oriental,  apud  S.  Atha- 
fium  apolog.  2.5  Concilii  Italici  Epifcoporum  <73.  in  Synodica  ad 
Epifcopos  Orientales  in  colIe&.Holftenii ; S.  Datnafi  in  Synodica 
epiftola  ad  Paulinum  , five  potius  ad  Acholium  Thefialonicenfem 
apud  Theodor,  lib.  5.  cap.  io.;Synodi  Antiochcnae  anno  378.  ex 
Epifcopis  153.  apud  Holftenium  in  collect.  Rom  part.  1 ; Concilii 
Italici  in  epiftola  Synodica  ad  Epifcopos  Concilii  I.  Conftantino- 
politani;  Eufebii  lib.  7.  hift.  Ecclef.  cap.  2 9 , Concilii  Aquilejen- 
fis‘in  epiftola  Synodica  ad  Gratianum  , Valentinianum  , & Theo 
dofium  Imperatores  , inter  epiftolas  S.  Ambrofii > S.  Arhanafii 
apolog.  2 • j S.  Ambrofii,  Epifcoporumque  Italia;  in  epiftola  Syno- 
dica ad  Thcodofium  Impcratorcm  , & S.  Ambrofii  in  epiftola  ad 
Thcophilum  , quae  ab  Holftenio  Siricio  tribuitur  ; S.  Innocen- 
tii  I.  in  epift.  ad  Epifcopos  Macedonia? , & epift.  ad  Theophilum 
Alexandrinum  apud  Coutantium  tom.  1.5  S.  Chryfoftomi  in_> 
epift.  ad  Innocentium  apud  Palladium  in  dialogo  , S.  Bafilii  in 
epift.  52.  ad  S.  Athanafium  , & 74.  ad  S.  Damafum  > S.  Gregorii 
Nazianzcni  de  laud.  S.  Bafilii  > & in  Monodia  , ubi  atuftor  eft  Li- 
berii  vice  ab  S.  Eufebio  Vercellcnfi,  & Lucifero  Calaritano  Orien. 
tis  Ecclefias  vifitatas  \ S.  Hilarii  in  fragm.  eodem  munere  per 
Orien  tern  defiinifti ; S.  Caeleftini  in  epift.  ad  S.  Cyrillum  > Conci- 
lii Alcxandrini  in  Synodica  ad  Neftorium  5 Joannis  Antiochcni  in 
epift.  ad  S.Sixtum  HI.;  S.Leonis  Magni  in  epift. 2 2 .,2 402  7., & 28.; 
S.  Flaviani  in  epift.  Synod,  ad  S.  Lconem  j Anatolii  apud  Sti- 
lium  in  a&is  S.  Abundii  Epifcopi  Comenfis  die  3.  Aprilisj  necnon 

in 


VlNDlCATA  . ARTIC.  III.  PROLEGOMENON.  147 
in  a&is  Synodi  Conftantinopolitana:  Tub  codem  Anatolio  apud 
Labbctim  tom.  4.;  Gennadii  Conftantinopolitani  in  Synod.  81. 
Epifeoporum  ad  Romanum  Pontificem  apud  Lambeccium  tom.  8. 
biblioth.  Cacfareac  Vindob.  j S.  Simpliciiin  cpift.  ad  Acacium  i 
Acacii  Conftantinopolitani  Epifcopi  in  cpift.  ad  S.  Simplicium, 
apud  Labbcum  tom.  5.5  S.  Felieis  III.  in  fupplemento  Acaciano 
apud  Maffcjum  j Concilii  Romani  Tub  Felice  III.  in  epiftola  Syno- 
dica  ad  Clericos  , & Monachos  Orientales  apud  Labbeum  loco 
praecitato  j S.  Gelafii  in  cpift.  13.  ad  Epifcopos  Dardania?  j Cleri 
Alcxandrini  in  libcllo  tradito  Apocrifariis  S.  Anaftafii  II.  apud 
Harduinuin  tom.  2.;  Joannis  Conftantinopolitani  in  libello  fidei 
ad  S.  Hormifdam  ; S.  Hormifdae  in  cpift.  6.  ad  Epiphanium  Con- 
ftantinopolitanum  5 Synodi  Epiri  veteris  in  epift.  ad  S.  Hormif- 
dam  j Monachorum  fecundar  Syriac  in  epift.  ad  Hormifdam  > Ste- 
phani  Lariflenfis  in  libello  oblato  Bonifacio  II.  > Synodi  Romans 
anno  531.  fub  Bonifacio  II.  apud  Holftenium  in  colled.  Rom.  3 
Menna;  Coftantinopolitani  Epifcopi  in  Synodo  adverfus  Acepha- 
los , & in  epiftola  Synodica  adS.  Agapctum  I.j  Monachorum 
Orientalium  in  Synodica  ad  eumdem  Pontificem  j S.  Agapetiin 
epift.  ad  Petrum  Hierofolimitanum  > Synodi  Hierofolimitanac  fub 
eodem  Petro  apud  Harduinum  tom.  2.3  Vigilii  Papac  in  Confti- 
tuto  > Synodi  Mopfveftenac  adverfus  Theodorum  Mopfveftenum 
in  Concilio  Conftantinopolitano  II.  collar.  5. j Cleri  Italici  in_» 
epift.  ad  Legatos  Francorum  3 S.  Grcgorii  in  epift.  ad  Secundi_ 
num  3 S.  Eulogii  Alexandrini  in  Synodica  ad  S.  Grcgorium  apud 
Photium  cod.  2 30.  j Theodori  Papae  in  epift.  ad  Paulum  Con- 
ftantinopolitanum  apud  Sirmondum  s Colombi,  Stcphani  , & Re- 
parati  Africanorum  Epilcoporum  in  Synodica  ad  Theodorum  Pa- 
pam  3 Vi&oris  Carthaginenfis  in  Synodica  ad  eumdem  3 S.  Marti-, 
ni  I.  in  epift.  Synod,  ad  Conftant.  Imperat.>  epift.  5.  ad  Joan* 
ncm  Philadelphia?  Epifcopum , cpift.  n.ad  Ecclcfias  Antioch., 
& Hierofol.  3 Stephani  Dorcnfis  in  Concil.  Lateran.  fub  S.  Marti* 
no  fecrct.  2.?  S.  Agathonis  in  Synodica  ad  Epifcopos  Oricntales  3 
S.  Gregorii  II.  in  epift.  ad  S.  Germanum  Conftantinopolitanum  3 
Hadriani  I.  in  epift.  ad  Tharafium  3 Tharafii  in  epift.  Synodica  ad 
eumdem  3 S.  Nicephori  Conftantinopolitani  in  Synodica  ad  Leo- 

nem 


248  Privilegia  Rom.  Pontifici 

nem  III.  apud  Baronium  ad  annum  8 11.,  & Hcnfchenium  ad 
diem  1 3.  Martii,  S.  Theodori  Studitx  in  cpift.  ad  S.'Pafchalem  I.*, 
S.  Ignatii  Conftantinopolitani  in  cpift.  ad  Hadrianum  11.  s quorum 
fcntcntix  intcgrx  fuo  loco  dabuntur.  Mitto  cxtcra  , ne  prxtcr 
modum  prolixior  fim . 

Exemplis  quoque,  aiK>rum  ut  quxdam  perfcquamur,S.Ani- 
cctus  Romanx  Synodo  in  cauflfa  Pafchatis  adefle  S.  Polycarpum 
voluit , fi  fides  adhibenda  audori  Synodici  apud  Pagium  . S.  Vic- 
ror  Theophilo  Cxfareenfi  , ut  Concilium  ex  diverfis  provinciis 
congrcgaret  adverfus  Quartadecimanos  audor  fuit , cujus  frag- 
mcntum  refert  V.  Beda  lib.  de  vEquinodio  vcrno.  S.  Dionyfius 
Roma  Synodum  habuit  in  caufTa  S.  Dionyfii  Alexandrini  dc  Sa- 
belliana  hxrefi  ad  cum  delati : Synodo  interfuerc  ex  Pentapoli 
accufatorcs  , accufatus  vero  apologia  mifsa  fidcm  omnino  libe- 
ravit  fuam,  teftc  S.  Athanafio  lib.  dc  Synod.,  & cpift.  de  fententia 
S.  Dionyfii  , & S.  Bafilio  lib.  de  Spiritu  Sando  . S.Silveftri , cu- 
jus vice  defungebatur , audoritate  Ofius  Cordubenfis  adverfus 
Arium  Concilium  Alexandrix  celcbravit  . Concilio  Romx  ex 
Epifcopis  50.  collcdo  a S.  Julio  in  caufsa  S.  Athanafii  ex  Orientc 
adfuere  S.  Athanafius , Marcellus  Ancyranus , Afclepas  Ga- 
zenfts  , & adefsc  Eufebiani  jufli  leguntur  in  epiftola  julii  ad 
Orient,  apud  S.  Athanafium  apolog.  2.  Alteri  Synodo  Romx  ab 
eodem  S.  Julio  coadx  interfuerc  Valcns , & Urfacius , oblatoque 
libello  veniam  rogaverunt,ut  refert  S.  Hilarius  in  fragm.  S.Libe- 
rii  nomine  Alexandrix  Concilium  anno  3^2.  ejufdem  Legati 
S.  Eufebius  , & Lucifer  Calaritanus  eelebrarunt,  in  eoque  ad- 
verfus Arianos  , & Semiarianos  vox  Omoufion  conftabilita  eft  : ab 
Arianahxrcft  refipifeentes  , modo  audores  non  eftent , venia  do- 
nati , ac  loco  reftituti  funt . Confer  S.  Athanafium  epift.  ad  Ruf- 
finianum  ad.  i.Concili  Nicxni  II. j S. Gregorium  Nazianzcnum 
de  laudibus  S.  Bafilii,  & inMonodia  \ Ruffinum  hift.  Ecclef.  lib.i. 
cap.  27. , &Socratcm  lib.  3.  cap.  7.  Eidem  Liberio  in  Romana 
Synodo  Euftathius  Sebaftenus  , Silvanus  Tarfcnfis  , & Theophilus 
Caftabalitanus , ut  eft  apud  Socratcm  lib.  4.  cap.  12.,  fe  fiftentes 
fidei  profeflione  cmifla  probati  funt . Synodo  Romanx  fub  S.  Da- 
rn afo  adverfus  Apollinarem  interfuit  S.  Petrus  Alexandrinus . 

Ad 


Digitized  by  Google 


VlNOlCATA  . ArTICULUS  III.  PROLEGOMENON. 

Ad  Romanam  alteram  ut  advenirent  Orientalcs  jufli  funt : adfuere 
veroSS.Paulinus  Antiochenus,Epiphanius  Salamincnfis,&  Acho- 
lius  Theffalonicenfts,  ut  perhibet  S.Hieronymus  epift.  27.  ad  Eu- 
ftochium  . Antiochenum  an.378.cx  Epifcopis  1 57.  ejufdem  juffu 
coa&um  eft,  in  eoque  formulae  fidei  adverfus  Arianos,  Macedonia- 
nos,  Apollinariftas  decrcta*,  adeofque  dire&je  fyngrapha  appofita, 
ut  fupra  di&um  eft.  S.Cyrillo,  ut  Concilio  Alexandrine  coado  Ne- 
ftorium  damnaret,  aiuftor  fuit  S.Caeleftinus  ,ut  liquet  ex  epift.  Sy- 
nod. ad  Neftorium  s &ad  Clcrum  , populum , Monachofquc  Con- 
ftantinopolitanos.  Ut  Conftantinopoli  adverfus  Eutychem Conci- 
lium cogcret  S.Flaviano  in  mandatis  dedit  S.Leo  M.j&alteri  Con- 
ftantinopoli congregato  Lcgatos  fuos  adefle  juflit,  quibus  coram 
Anatolius  fidei  fuae  rationem  una  cum  aliis  Epifcopis  rcddcrct. 
Videfis  adfa  Concilii  apud  Labbeum  tom.  4.  , & a<fta  S.  Abundii 
apud  Suriuro  loco  indicato  . Conftantinopoli  pro  concilianda  pa- 
ce ob  fchifma  Acacianum  difeerpta,  praefentibus  Apocrifariis  fuis 
Synodum  agitari  praecepit  S.Hormifdas,  eique  tandem  ex  fenten- 
tia  fucceflit . Ad  conciliandam  Synodo  IV.  aiwftoritatem  Roma? 
anno  503.  Concilium  Epifcoporum  218.  celebravit  S.  Symma- 
chus , eique  ut  intereflent  ex  Occidente  non  modo , fed  etiam  ex 
Oricntc  multi,  ex  Cypro , Lydia  , iEgypto  , Lycaonia  , Phrygia  , 
Lycia>  Pamphylia  > Crcta  , Pifidia , Caria , Galatia,  & Afia 
curavit , ut  ex  eorumdem  fyngraphis  liquet . Romam  fub  Bonifa- 
cio II.  ex  Palaeftina  a Stephano  Lariflenfi  Mctropolita  mifliis  ad- 
fuit  Theodofius  Echinienfis  . Conftantinopolitano  fub  Menna  ce- 
lcbri  adverfus  Anthimum  ,Severum  , & Accphalos  interfuifle__> 
S.  Agapeti  Legati  Sabinus  Canufinus  , Epiphanius  Afculanus  , 
Afterius  Salernitanus  , Rufticus  Fefulanus , Leo  Nolanus  Epifco- 
pi , Theophanes,  & Pelagius  Diaconi  leguntur  in  a<ftis  Concilii 
apud  Harduinum  tom.  2.  Vigilius  , dum  Conftantinopoli  demo- 
raretur , conventum  indixit,  ad  eumque  Epifcopbs  70.  convenire 
juflit , de  quo  legendus  Facundus  lib.  4.  capp.  3 . , & 4.Celeber- 
rimo  a S.  Martino  I.  adverfus  Monothclitas  Rom*  ex  Occidente 
congregato  interfuerc  ex  Orienre  Sergius  Cyprius , & Stepha- 
nus  Dorcnfis  . S.  Vitalianus  epift.  1.  Paulo  Cretcnfi  Metropolit* 
Concilium  ut  cogeret  juflit , in  eoque  jufla  fua  txecutioni  man- 
...  Pars  /.  I i da- 


Privjlegia  Rom.  Ponti'Mci 

darct . Prastermitto  cetera  , nc  fim  prolixior , quam  par  fit  • 
Quod  ad  2.  attinet , Pontificis  fcilicet  jus  Patriarchicum, 
iftius  particulam  fuifle  Concilia  cum  Romas , turn  alibi  per  fe,  vel 
per  littcras  , vel  per  Lcgatos  indicendi , ac  cclcbrandi , ut  dc 
Diarcefanis  nihil  dicam  , qua*  ex  Clero  , vicinifque  , feu  fubur- 
bicariis  Epifcopis  colligi  folebant , ut  liquet  ex  S.  Cornelio  epift. 
ad  S.  Cyprianuin  inter  Cyprianicas  4 6*  edit.  Pamelii  ; .ex  S.  Si- 
ricio  epift.  2.  ad  Ecclefiam  Mediolanenfem  s ex  S.  Innocentio  L 
epift  2 3.  ad  Synodum  Toletanams  ex  Bonifacio  II  in  a&is  Synodi 
Romanas  in  colled.  Holftenii , & ex  S.Vitaliano  epift.  i.adPau- 
lum  Crctenfem  > cujufquc  generis  fuere  Romana;  Synodi  fub 

5.  Fabiano  adverfus  Origencm  ex  S.  Hicronymo  epift.  6 5.  ad  Pa- 
machium  j & Ruffino  lib.  2.  adverfus  S.  Hicronymum  : fub  S.Ste- 
phano  adverfus  Anabaptiftas  , ex  S.  Cypriano  epift. 74.  ad  Pomp.s 
& Eufebio  lib.  7.  cap.  3 : fub  S.  Siricio  adverfus  Jovinianum  ex 
ipfius  cpiftola  ad  Epifcopos  Italia: : fub  S.  Casleftino  adverfus  Nef- 
torium  ex  ipfius  epiftola  ad  S.  Cyrillum  : fub  S.  Leone  adverfus 
Manichaeos  ex  ipfius  fermonc  5.  dejejunio,  & epift.  2.  ad  Epifco- 
pos Italiae : fub  S.  Zacharia  adverfus  Adelbertum  , & Clementcm 
hasreticos  apud  Harduinum  tom.  3. , Concilia,  inquam , indi- 
cendi, ac  cclcbrandi  five  Provincialia , five  Patriarchalia  , ufu 
frequentiilimo  perfpe&iffirmi.n  fit . Ita  enim  Concilio  Romano 
fub  S.  Cornelio  ex  60.  Epifcopis  adverfus  Novatianum  conflato 
adfuiflccx  Africanis  illo  advocati  Caldonius , & Fortunatus  le- 
guntur  apud  S.Cyprianun  epift. 42.  edit.  Pamelii  s Eufebium  lib. 

6.  cap.  43.9  & S.  Hieronymum  de  Scriptoribus  Ecclefiafticis 
cap.  66,  Romano  fub  S.  Mclchiade  ex  19.  Epifcopis  coadunato 
adverfus  Donatiftasanno  3 1 3.  cum  Italis  interfuifie  Gallos  Epif- 
copos Maternum  Agrippinenfem,  Rhcticium  Auguftodunenfcm  , 
& Marinum  Arelatenfem  , referunt  S.Optatus  lib.  1,  &S.Auguf- 
tinus  epift.  1 £2.',  & lib.  adverfus  Donat,  poft  collat.  cap.  23* 
In  Romano  fub  S.  Damafo  adverfus  Auxentium  inter  5>o.  Epif- 
copos Gallos  ctiam  advocatos  audivifle  liquet  ex  Synodica  ad 
Epifcopos  Illyrici  apud  Thcodoretum  lib.  2.  cap.  22. , Sc  Sozo- 
mcno  lib.  6,  cap.  23.  Romano  fub  S.  Innocentio  I.  ex  Hifpania 
pro  extinguendo  fchifinate  hujus  Ecclcfia:  adfucre  Hilarius  * Sc 

Elpi- 


Digitized  by  Google 


Vindicate  . Artic.  III.  Prolegomenon.  25:1 

Elpidius . Ad  Romanum  Tub  S.  Siricio  cx  Epifcopis  80.  pro  in* 
ftauranda  in  Africa  difciplina  , apud  Pagium  ad  annum  3 %6. , Sc 
ad  Romanum  Tub  S.  Hilaro  ex  Epifcopis  50.  pro  reftitucnda  di- 
fciplina colle&um  profe&i  funt  ex  Gallia  , & Africa  Epifcopi  > 
non  fecus  ac  ad  Romanum  fub  S.  Felice  111.  cx  77.  Epifcopis  ad- 
verfus  Acacium  epift.  8.  ejufdcm  ad  Acacium  , & epift. Synodi 
Rom.  adClericos  , &Monachos  Oricntales  apud  Labbeum  tom.  5 s 
& ad  Romanum  fub  S.  Gelafio  indi&um  Epifcopi  70.  undiqueex 
Occidente  vocati  confluxerunt : in  quo  latum  decrctum  de  libris 
qua  legitimis  , & qua  apocryphis . Decretum  tribuitur  S.  Da- 
mafo  in  codicibus  Mfs.  Dacheriano  , & Parificnfi  Societ.  Jefu 
apud  Harduinum  : S.  Hormifdas  in  codice  Ms.  Jurenfi  apud 
Labbeum  5 fed  vcrius  S.  Gelafio  ab  Hincmaro  Remenfi  , Lupo 
Ferraricnfi,  S.Nicolao  Papa  , a Chronico  Ccntunxellenfi  apud 
Dacherium  tom.  4.  fpicilegii  > & ab  Attone  in  Capitul.  tom.  8. 
fpicilegii . Subdititium  decretum  omnino  contendunt  Pcarfo- 
nius , Bcveregius  , Caveus  , Bafnagius  , contra  pugnant , ge- 
nuinumquc  oftendunt  Baronius , Norifius , Fontaninus  , Blan- 
chinius  , & Blanchus . Adifis  Blanchinium  in  notis  ad  Anafta- 
fium  tom.  3.  in  S.  Gelafio  fe<5t.  74. , ubi  cx  veteribus  monumcn- 
tis  Romanas  Ecclcfiae  canonem  faerie  Scripture  in  Ecclefia  Roma- 
na  reccptum  , atque  a S.  Gelafio  conftitututn  contra  Hctcxodoxos 
vindicat.  Romanum  III.  fub  S.  Symmacho  prasfcntia  fua  cohone- 
ftafle  etiam  Gallos  Epifcopos  liquet  ex  relatione  fynodica  ad 
Theodoricum  , & cx  epift.  S.Aviti  Vienncnfis  ad  Scnatores  . Ro- 
mano fub  S.  Martino  1.  contra  Monothelitas  Epifcopi  1 oj.cx  Ita- 
lia > Sicilia,  Sardinia,  Africa,  & Palaeftina  interfuerc  . Ad 
Romanum  fub  S.  Agathonc  frcquentiflinuim  advcrfus  Monotheli- 
tas  undique  ex  Occidente  confluxifte  Epifcopos  claret  ex  epift. 
fynodica  ad  Synodum  VI  gencralem  . Romano  fub  S. Gregorio  II. 
contra  illicita  connubia  ex  32.  Epifcoporum  numero  adcenfitt 
funt,  qui  advenerant  ex  Hifpania  Sindercdus  , cx  Britannia  Sedu» 
lius,  e Scotia  Fcrguftus.  Ad  Romanum  fub  Stephano  111.  pro  cultu 
SS.  Imaginum  , &clcctione  Pontificis  e Gallia  properarunt  Epif- 
copi 12,  quorum  nomina  in  codicibus  Anaftafii  excifa  reftituit 
Sirmondus  , funtque  Willicarius  Senonenfis  5 Lullus  Moguntinus , 

Ii  a Gavi- 


P RI  V I L E G 1 A R O M.  Po  N T I P I C I 
Gavienus  Turohenfis , Ado  Lugdunenfis  , Hcrminardus  Bitu- 
ricenfis , Daniel  Narboneufis , Tilpinus  Remenfis , Herulphus 
Lingonicnfis  , Herembertus , Babulfus  , Gifelbertus  , & Jofeph 
incert#  fedis  . Confer  Anaftafium  in  Stephano  III , & Labbcum 
tom.  8.  Romano  fub  Leone  III.  advcrfus  Fclicem  Urgelitanum  in- 
ter Epifcopos  57.  ex  Gallis  ? & Germanis  plerique  confedifle  per- 
kibentur  abAlcuino  lib.  1.  advcrfus  Elipandum , & apud  Pa- 
pebrochium  ad  diem  ip.  Maji  in  vita  Alcuini.  Quae  quid  aliud 
prxferunt , quam  quod  in  potcftatc  Pontificis  fcmper  fuerit  ad 
Concilia  Epifcopos  undique  ex  Occidente  Romam  cogcre  ? 

Quod  per  fcmet  perfjcpe  Romas  praeftiterunt , idipfum  per 
Legatosj  vel  per  litteras  prasftitifle  alibi  perfpe&um  eft.  Ejuf- 
modi  jus  cogendi  Epifcopos  ad  Concilia  Apoftolicae  Sedis  Vica- 
riis  inerat : in  Illyrico  Epifcopis  Theflalonicenfibus , ita  ca  facul- 
tas  fa&a  a SS.  Damafo  , Siricio?  Anaftafio  , Innocentio5  Bo- 
nifacio , Leone  legitur  Acholio  , Anyfio  , Ruflfo , Anaftafio  Thcf- 
fahmicas  Epifcopis > quibus  adjun&um  jus  ordinandi  Metropoli- 
tas , iftis  abfquc  illorum  afscnfllone  Epifcopos  ordinandi  audtori- 
tate  adcrma  . In  Galliis  Epifcopis  vel  Arelatenfi , uc  Patroclo  a 
S.  Zofimo  epift.  5.  apudLabbeum  5 vel  Forojulienfi  , utLcontio 
a S.  Leone  epift.  1 o,  apud  Quefnelium  8p.  ad  Epifcopos  Provinc. 
Vicnn.  > vel  Arelatenfi  iterum  > ut  Ravennio  a S.  Leone  epift.  1 op, 
ad  Epifcop.  Provinc.  Arelat.  3 50.  apud  Quefnelium  j Leontio  a_j 
S,  Hilarocpift.  8.  apudLabbeum  tom.  5.  ad  Epifcopos  Gallise 
Provinciarum ; vel  Rcmenfi  > lit  S.Remigio  a S.  Hormifda,  nt 
refert  Hincmarus  in  vita  S.  Remigii  > fed  verius  a S.  Anaftafio  II, 
ur  critici  obfcrvant  apud  Blancum  dc  Polit. , & Poteft.  Ecclef. 
tom.  5.  part.  1.  lib.  3.  , cap.  1.  §.  3.  i vel  tcrtio  Arelatenfi  5 ut 
5.  Casfario  a S.  Symmacho  epift.  1 o.  ad  eumdem  apud  Labbeum 
loco  indicato  . In  Hifpania  primum  Zcnoni  Hifpalenfi  a S.  Sim- 
plkio  epift.  ad  ipfum  apud  Baronium  ad  annum  482.  > Saluftio 
Hifpalenfi  a S.  Hormifda  epift.  26,  ad  eumdem  apudLabbeum 
tom.  5 ; poftea  Tarraconenfibus , ac  poftremo  Toletanis  . Ordi- 
nationcs  tamen  Epifcoporum  aMetropolitis,  &Metropolitarum 
aConciliis  Provincias  cclcbrari  debniffe  conftat  ex  SS.  Innocentio 
epift.  x 1.  ad  Vi&ricium  , & epift.  13.  ad  Synodum  Tolctanamj 

Zofi- 


Vindicata  . Artic.  III.  Prolegomenon  . 253 

Zofimoepift.  5.  ad  Epifcopos  Galliarum ; Cadeftino  epift  11, 
ad  Epifcopos  provinc.'Vicn.,  & Narbon.  *,  Leone  cpift.  1 o.  in  edi* 
tione  Quefnelli » vel  8?.  ad  Epifcopos  provinc.  Vienn.  In  Anglia 
S.  Auguftino  Cantuarienfi  a S.  Gregorio  M.  epift.i  5.  lib.  1 2. , & 
Konorio  Cantuarienfi  ab  Honorio  I.  epife.  ad  ipfum  apud  V.  Bc- 
dam  lib.  1 . hife.  Angl.  cap.  1 8.  In  Africa  Carthagincnfi  , ut  col* 
ligirur  ex  S.  Siricio  epift.  4.  decrctali  ad  Epifcopos  Africa , dc 
qua  in  Coneiliis  Carthagincnfi  fub  Gcnetlio  , Tufdritano  anno 
417.  apud  Baluzium,  & Tellctenfi  , five  Zellcnfi  apud  Ferrandum 
inBreviario,  &apud  Harduinum  tom.  1. , quod  contra  Qucfncl- 
luin  vindicant  cruditi,  & conftat  ex  teftimonio  S.  Leonis  IX.  in 
epift.  4.  ad  Petrum , & Johannem  Africanos  Antiftites  apud  Lab- 
beum  tom.  1 1 . aflerentis  Primatcm  Carthaginenfem  hunc  prae 
aliis  Africa  praefulibus  primum  honoris  , poteftatifquc  locum  ab. 
Apoftolica  Scde  jampridem  obtinuiife  . j 

Quas  vero  partes  in  Conciliis  indicendis  5 celebrandifque 
Vicariorum  opera  Pontifices  agebant  > eafdem  qua  legationibus, 
& qua  Iitteris  pariter  perficiebant  . Plane  abfque  S.  Fabiani  con- 
feientia  Lambefitanum  Concilium  in  Africa  adverfus  Privatum 
ex  $9.  Epifcopis  a Donato  Carthaginenfi  celebratum  haud  qua- 
quam  fuifse  conjicerc  eft  ex  S.  Cypriano  epift.  5 5.  edit.  Pamclii*’ 
& 19.  edit.  Oxonicnfis  . S.  Vi&orisnutu  , & jufsu  celebrata  de_» 
Pafchate  Concilia  Lugduni  in  Gallia  a S.  Irenxo  , Hierofolymis 
a Narciflo  5 Caefarcae  in  Palaeftina  a Theophilo  > alibique  ab  aliis 
alia  5 ut  Ponticum  fub  Palma  > Corinthiacum  fub  Bachillo  , Of- 
roenum  , conjicere  eft  ex  Eufebio  lib.j-hift.  Eccief.  capp.  23  , & 
24.5  &Beda  lib.  dc  aequinoftio  vernali . Nonnifi  fub  aufpiciis 
S.  Mclchiadis  adverfus  Donatiftas  Arelatcm  Concilium  ceiebra* 
turn  ex  Gallia  vHifpania  , Britannia , Africa,  Italia , omnes  €00, 
Bpifeopi  confluxere  , quo  fatis  fun&o  ad  S.  Silveftrum  pro  confir- 
matione  Synodi  magnificis  illis  verbis  in  Synodica  feripferunt : 

• Placuit  etiam  h<ec  juxta  confuetudinem  antiquam-a  Tcyqui  majeres 
Di&cefcs  tenes>&  per  Te  potijftmum  omnibus  infinuiri . Quae  verba 
Arelatenfi  Concilio  reftituit  ex  cmendationc  Perronii  > & Fran- 
eifei  Harlei  Rothomagenfis  Archiepifcopi  > & adverfus  Dccanum 
Londinmiem  viodicavit  do&ifs.Swhclftratius  antiq.iliuftr.part.a* 

dif- 


2?4  Privilegia  Rom.  Pontifici 
diflert.  i . cap.  7. , & diflert.  4. , cap.  4.  j unde  & Cl.  Thomaflinus 
lib. 1.  vcter. , Sc  nova?  difciplin.  part. 1 . cap. 8.  appofite  obfervavit, 
quod  prima  Silvcftri  Scdes  9 ad  quam  Patres  Arelatcnfes  fcribe- 
bancs  Jndeclinabilem  jurifdictionem  exercuerit  in  cetera  omncs 
Patriarchal . S.  Libcrius  Legatorum  fuorum  Luciferi  Calaritani, 
Pancratii  Presbytcri  > & Hilarii  Diaconi  operam  adhibuit  ad  ce- 
lebrandnni  Mcdiolani  Concilium  » Ctfi  ei  cx  fententia  non  fuccefr 
ferit:  cx  Archivio  Ecclefia?  Vercellenfis  apud  Baronium  ad  annum 
35  5.defcripta  epiftola  Legatorum  ad  S.  Eufebium  Vcrccllcnfcra 
id  oftcndit . Illyricum  juflii  S.  Damafi  adverfus  Macedonianos 
coadunatum  liquet  ex  Concilii  Italici  fynodica  ad  Illydcos.  S.Si* 
ricio  annucnte  , jubenteque  Concilia  habita  funt  five  Capuanum 
contra  Bonofum  Sardicenfem  , & in  caufla  Flaviani  Antiochcni  , 
quod  plenarium  in  codice  Africans?  Ecclefia;  can.  48.  appellatur , 
five  Aquilejenfe  contra  Palladium  9 & Secundianitm  cx  Gallis^ 
Afris,  lllyricis  , Italis  conflaturfi , quod  confidum  quidem  cenfct 
Chiffletiusj  genuinum  camen  cvincunt  cruditi  , five  Mediolanenfe 
adverfus  Jovinianum  , ut  conftat  ex  S.  Ambrofio  epift.  78.  ad 
Theophilum , cx  fynodica  Concilii  Aquilejcnfis  inter  operas 
S.  Ambrofii  ad  Impcratorcs  Gratianum  , Valentinianum  , & 
Thcodofium  apud  Harduinum  tom.  1 9 cx  Vigilio  Tapfcnfi  lib. 
adverfus  Eutychem  , & cx  epift.  fynodica  Concilii  Mcdiola- 
nenfis  apud  S.  Ambrofium  ad  Siricium  . Certe  Aquilejcnfis  Con- 
cilii fynodica?  epiftola?  pra?fixa  epigraphe  ad  Patriarchate  Conci- 
lium Pontificis  Romani  pertinuifle  Galliarum  provincias  fuppo- 
nit : Concilium  > fic  enim  pra?fertur , quod  conrocnit  slquilex  . . . * 
Epifcopis  Provincia  Viennenjium  5 & Narbonenjium  prima  3 & 
fecund* . 

Ah  ha?c  Toletanum  1 3 cujus  mentio  in  Tolctano  anno  438. 
occurit  3 ctfi  inficias  cant  aliqui , ab  aliis  vero  fub  Siricio  cc- 
lcbratum  cenfeatur  > juflfu  S.  Innocentii  pro  reftituenda  collapfa 
difeiplina,  atque  a facris  ordinationibus  removendis  abufibus , 
habitum  eft  > non  fccus  atque  pro  caufla  S.  Johannis  Chryfo- 
ftomi  Thcfsalonica?  indi&um  ab  eodem  Concilium  3 mifsofquc 
jam  Legatos  perhibet  Palladius  in  dialogo  3 quamvis  fatis  il- 
lo  fun&o  Concilii  opera  jam  non  amplius  fuerit  defiderata  • 

S.Zo- 


VlNDlCATA  . ARTIC.  III.  PROLEGOMENON.  2 £ 5* 
S.  Zofimus  Africanum  , feu  Carthagincnfe  VII.  ex  Epifcopis 
2 1 7.  adfiftcntibus  Fauftino  Epifcopo  , & Azello  presbytero  Le- 
gates fwis  celebravit , ut  conftat  ex  epift.  fynodica  ad  S.  Boni- 
facium  I.  Carthaginenfe  alterum  fub  aufpiciis  S.Cadeftini  in_> 
caufsa  Appiarii,  atquc  Fauftino  Legato  aflidente  celebratum, 
nec  non  Caefareenfe  in  Mauritania  a S.  Auguftino , demandata  ci 
vice  a S.  Cacleftino  5 liquet  ex  Synodica  ad  S.  Cadeftmum  j & ex 
S.  Auguftino  epift.  1 57.  ad  Optatum  y epift.  261.,  & lib.  2.  Re- 
trad.  cap.  5 1 . S.  Leo  Magnus , ut  litteris  fuis  ad  Flavianum  > dc- 
cretifque  aConcilio  Chalcedonenft  undique  fubfcriberetur  , qua 
Legatis  > & qua  litteris  nihil  non  egit . Itaque  ejus  jufsu  ad  id 
©peris  exequendum  habita  funt  Concilia  turn  Gallicanum  3 quod 
Arelatenfe  a Sirmondo  nuncupatur , Epifcoporum  43. 3 ut  li- 
quet ex  Synodica  ad  eumdem  S.  Lconem  apud  Harduinum  tom.  1 . 
Pao,I775  5 tum  Mediolancnfc  a S.  Eufebio  , ut  legere  eft  inSy- 
nodica  ad  eumdem  apud  Harduinum  eodem  loci  pag.  177^.  Eo- 
dem  Pontifice  jubente  habitum  eft  in  Hifpania  > quod  Afturicen- 
fe  apud  aliquos  audit , adverfus  Prifcillianiftas  Concilium^ , 
quod  perperam  Toletanuml.  ab  aliis  appellatur,  ex  quatuor 
provinciis  Tarraconenfi  * Carthagincnfi  , Lufttana  > & Boetica, 
ut  habetur  in  epift.  pj.  ad  Turribium , in  a&is  Concilii , & Con- 
ciliiBracarcnfis  11.  tom.  2.ConciI.  Hifpan.Epaonenfc  ( ab  Epao- 
na , quam  Jenam  Vicum  in  Sabaudia  ad  Rhodanum  confitum  ccn- 
fet  Harduinus  tom.  2.  in  notis  ad  hoc  Concilium  ) anno  517. 
juflus  eft  aS.  Hormifdaconvocare  S.  Avitus  Vienncnfis  x ut  con- 
ltat  ex  epift.  Aviti  ad  Epilcop.  provinc.  Vienn. 

Arauficanum  II.  ex  i4.Antiftitibus  adverfus  Semipelagianos 
anno  52^.  ex  S-Felicis  IV.  facra  juflione,  receptifque  ab  co  capi- 
tulis  fubferibendis  celebratum  eft  a S.Cadario  Arelatenft,ut  legi- 
tur  in  prarfat.  apud  Harduinum  tom.  5.  pag.  io<?7. ; ac  teftatur 
Hincmar us  lib.  de  Pra?deftinat.  capp.  1 2 & 2 2 . Nannetenfe  anno 
6 5 S.juflu  S.Vitaliani  in  caufla  Monafterii  S.Nivardi  collegium  le- 
gitur  apud  Flodoardum  hift.Remcnf.  lib.a.cap.R.  A S.Martino  I. 
epi/tola  ad  eumdem  exarata  juflus  eft  S.Amandus  Trajc&eafls 
Epifcopus  Concilium  in  Gallia  cogere  > ineoque  able  adverfus 
Monochelitas  definitisfubfcribi.  A S.Agathoneeofdem  adverfus 

Mo- 


2$d  . Privilegia  Rom.  PoNTlMCl 

Monothelitas  ex  univerfo  ferme  Occidente  indi&a  Concilia  funt  * 
exindcque  jufli  Romam  mitti  Lcgati  ad  Concilium  propediem  ab 
fe  celebrandum  . Itaquc  e Conciliis  in  Italia , Anglia  , Gallia  ha- 
bitis  Lcgati  Romam  mifli  leguntur  Vilfridus  Eboracenfis  , Adeo- 
datus  Leucenfis  , Felix  Arelatcnfis  , aliique  in  fynodica  S*  Aga- 
thonis  ad  Synodum  VI.  generalcm  apud  Labbeum  tom  7.  Tole- 
tanum  XV.  anno  d88.  ex  Epifcopis  6 2.  juflfii  S.  Bejiedi&i  II.  con- 
flatum  eft , in  eoque  jufli  Epifcopi  Synodo  VI.  fubfcribcrc  , red- 
dereque  rationcm  dc  propofitione  > qua  di&um  fuerat  a Juiiano 
Toletano  in  Deo  avoluntate  voluntatem genitam , afapientiafa - 
picntiam>  ficut , Sc  in  Ckrijlo  tre*  ejjefubjlantias ; quod  a Juiiano 
adornata  Apologia  perfe&um  eft:  liquet  id  ex  epift.  Benedi&i  II. 
ad  Petrum  Regionarium  Notarium  , ex  a&is  Concilii , & ex  apo- 
logia praecitata.  Joannis  Vll.  juftii  Concilium  Niddcnfe  in  Anglia 
anno  705.  celebratum  eft  , in  quo  Wilfridus  Eboracenfi  Ecclefiae 
reftitutus  eft , ex  epiftola  Joannis  VII.  ad  Ethelredum  Regem, 
apud  Harduinum  tom.  3.  pag.  1825. 

Ex  praecepto  S.  Zachariae  turn  Germanicum  , five  Lipti- 
nenfe  Concilium  anno  743.  a S.  Bonifacio  Moguntino  congre- 
gatnm  eft  , receptaque  in  eo , quae  Pontifcx  ad  capitula  Pippi- 
ni  referipferat  , atquc  a Pontifice  jam  praedamnati  Adelbcrtus  > 
Godolfazius,  & Clemens  diris  cun<ftis  devoti  ex  epiftola  8.  Za- 
chariae ad  S.  Bonifacium  , & altera  ejufdem  Pontificis  ad  Fran- 
cos, & Gallos  lib.  5.  Capitul.  cap.  1.,  & epiftola  105.  S.  Bo- 
nifacii  ad  Cudbertum  Archicpifcopum  Cantuaricnfem  apud  Har- 
duinum tom.  3.  pag.  1^25:  turn  Germanicum  alterum  anno  745. 
contra  illlos  hacreticos  , in  eoque  gradu  deturbato  Gervilio- 
nc  Moguntino  fuffe&us  eft  S.  Bonifacius  , ut  legitur  apud  Scr- 
rarium  lib.  3.  hift.  Mogunt.  cap.  44.:  turn  Cloveshovienfe  II. 
anno  747.  pro  ftatu  Religionis  Chriftianae  reftituendo  ex  praeci- 
tata  epiftola  S.  Bonifacii  ad  Cudbertum  , a&ifque  Concilii 
apud  Harduinum  loco  indicato  • Concilio  Gentiliacenfi  anno 
7 57.  pro  cultu  SS.  Imaginum  per  Legates  adfuit  S.  Paulus  I. 
cx  epiftola  Pauli  ad  Pippinum  , quae  eft  2 6.  inter  Carolinas  , 
ex  Reginone , & Adone  in  chronico  ad  citatum  annum  . Calchu- 
tenfi  in  Anglia  anno  787.  ad.  fidem  primitus  fufeeptam  rctinen- 

dam 


Digitized  by  Google 


V JND1CATA  . ARTICULUS  III.  PROLEGOMENON.  If  7 
dam,  aliaque  difciplinae  capita  ftabilicnda  indi&o  per  Legatos 
pariter  interfuit  HadrianusI . In  Anglia  Concilium  turn  Bacan- 
ccldenfe  anno  799-  adlaicos  ab  Ecclefiarum  dominio  arccndos  , 
turn  Clovcshovienfe  anno  80 3.  pro  Athclardo  Ecclcfia?  Cantna- 
rienfi  reftituendo  cclebrari  juflit  Leo  III.  tom.  1 . Concil.  Britan- 
nia? . Parifienfe  anno  824.  ex  confenfu  Eugcnii  II.  habitum  eft , 
ad  quern  mifla  rclatio  de  cultu  SS.  Imaginibus  impendendo  ex 
epift.  Ludovici  Pii  ad  Eugenium  II.  Wormatienfc  anno  82^.  Grc- 
gorii  IV.  Lcgatis  praefentibus , ac  pra?fidentibus  Ludovici  Piica- 
pitularia  comprobavit  apud  Hincmarum  lib.de  divortio  Lotharii, 
& Teutberga? . Deniquc  S.  Nicolaus  I. , a quo  novam  inve&am 
difeiplinam , inauditumque  majoribus  jus  indu&um  , Apoftoli- 
ca?que  Sedi  aflertum  malefcriati  illi  etfutiunt , in  quo  proindc  £«* 
nem  facio  , ne  prolixiori  3 quam  par  fit  s orationc  faftidium,  mo- 
leftiamque  le&oribus  creem , eoque  magls,  quod  profufioris  ope- 
ra? non  fit  pretium , Nicolaus  , inquam  , Romano  Pontifici  jus 
Patriarchicum  , quo  ex  Occidcnte  univerfo  ad  Synodos  cogere  , 
quos  mallet  Epifcopos  3 potis  eflet , plurimis  , invi&iffimifq.ue 
vmdicavit  epift.  70.  ad  Epifcopos  Galliarum  apud  Labbeum  tom. 
9. , atque  ultro  citroque  agnovere  Adventitius  Metenfis,  Rathol- 
dus  Argentinenfis  in  epift.  ad  S.  Nicolaum  I.  apud  Baronium  ad 
annum  8^4.  , & Hincmarus  Rcmenfis  epift.  ad  eumdem  Ponti- 
ficenfapud  Flodoardum  lib.  3.  hift.  Rem.  cap.  13.  : fed  & jam 
pridem  hanc  juris  particulam  in  tutocollocaverat  S.  Leo  epift.  4,. 
in  edit.  Quefnelli  1 6.  ad  Epifcopos  Sicilia? , tres  annuatim  ex  Si- 
cilia Epifcopos  Romae  Synodo  intcrefte  omnino  jubens . Legen- 
dus  Cl.  Chriftianus  Lupus  diflert.  1 . de  antiq.  Gallican*  Ecclefias 
ad  Apoftol.  Sedcm  appcllat.  cap.  2 2 . , ubi  adver.  Petrum  dc  Mar- 
ca  argumentum  hoc  egregie  exagitat . 

Jam  vero  utrumquc  jus  iftud  Pontificis  in  Conciliis  cele- 
brandis  , & qua  Primatis  , & qua  Patriarchal  illuftrare  juvat  In- 
nocentii  III.  facrorum  rituum  , & myfticae  fignificationis  rcrum 
a dccefsoribus  fuis  in  Romana  Ecclefia  re<fte  inftitutaruni  eximii 
interpretis  egregia  do&rina  , quam  in  epiftola  regeft.  1 5 , 
num.  1 54.  a Thomaflino  vet.  , & nova?  difcipl.  part.  1.  lib.  1 , 
cap.  1 5-  regeftam  tradit . Docctibi  Ecclefiam  Romanam  cctera- 

P&ri  /•  K k rum 


2$S  Privilegia  Rom.  Pontifici 

rum  matrcm  , ac  magiftram  talcm  exhiberc  imaginem  Ecclefiae 
Catholicae  3 ut  exemplum  illuftre  fit  Throniillius  , ac  Sedis  Dei , 
& Agni  , qtum  vidit , & defcripfit  in  Apocalypfi  S.  Johannes 
Apoftolus.  In  medio  Sedis , inquit , Sc  in  circuitu  Sedis  erant 
quatuor  animalia  : Sedes  ilia  > fubditlnnocentius  > Romano  Ec- 
cleft  a intelligitur  , qua  Sedes  Apojlolica  nuncupatin' : utique  fedes 
Agni,  fedes  vi  vent  is  in  Jacula  Jacuhrum  ♦ In  medio  cujus  quifi 
flia  in  gremio  rejident  5 & in  circuitu  adjlant  quaJifamuU  in  ob - 
Jequio  quatuor  Patriarchades  Ecclefia  • Ab  initio  itaque  a Ponti- 
tificibus  Romanis , ut  indicaretur  Ecclefia  Romana  pra*fcrre__> 
prjEtlaram  imaginem  Hierarchia:  per  univerfam  Ecclefiam  gra- 
dibus  luis  diftributa?  5 ac  difperfa?  in  Pa  triarch  as , Metropo* 
Jitas  y Epifcopos,  conftitutce  funt  primitus  quinquc  majores  , 
ac  praeftantiores  in  Urbe  Roma  Ecclefia?  , quae  Patriarcha- 
lium  nomine  ccnferentur , a quibus  dcfignarentur  quinque  Pa- 
triarchales  Ecclefia?  in  Orbc  cclebratiflimar.  Ncmpc  Bafilica  Sal- 
vatoris  ad  Lateranos  , urpote  ceterarum  primaria  pro  Romano 
Pontifice;  S Petri  Apoftoli  in  Vaticano  pro  ConftantinopoJita- 
no  Patriarcha  > S.  Pauli  via  Ofticnficxtra  Urbis  mania  pro  Alex- 
andrino  y Liberiana , five  Sixti  Papa?  in  Exquiliis , cui  dein_> 
S.  Maria?  ad  Prazfepc  , five  S.  Maria?  Majoris  nomcn  adh«cfit , pro 
Antiochcno  > SS.  Stcphani , Sc  Laurcntii  extra  muros  via  Tibur- 
tina  pro  Hierofolymitano . Quo  modo  Scdes  Apoftolica  egregiam 
fpeciem  univerfa?  rei  Chriftiana?  Primatum  gerentis,  ac  jura  di- 
ccntis  in  cetcros  omnes  Patriarchas  refert.  Ad  ha?c  y utceteros 
pra*terea  Hicrarchicos  gradus  , quibus  Ponufex  pra?eft  velut  Pa- 
triarcha 5 in  una  Romana  Ecclefia  complexos  , fub  unoque  Ro- 
mano Pondficc  velur  compofitos  exhiberent , multis  qua  mufivis, 
& qua  pi&aris  , &qua  tirulis  efficere  Pontifices  certarunt,  at- 
que  cxprimerc  mox  per  7.  Epifcopos  Lateranenfi  Ecclefia  adjcc- 
tos  , &per  2 5.  Presbyceros  > totidemquc  titulos  illis  adfignatos , 
uti  a SS.  Cleto  > Dionyfio , Simplicio  con  fed um  fertur  : mox 
per  24.  fcniorcs  Apocalypfis  coronas  oflferentes  fedenti  fuper 
Thronum  , uti  confpicitur  in  Bafilica  S.  Pauli  a S.  Leone  Ma- 
gno ; & in  titulis  SS.  PraXedis  , Sc  Crecilia?  a S.  Pafchali  I.  ex- 
preffum  ; mox  per  7,  candelabra  , inque  corum  medio  fpecrcm 

Filii 


Vindicat  a . Arti  culus  III.  Jf.  I.  25^ 
Filii  hominis,  au*  in  titulo  SS.  Cofm* , & Damiani  S.  Felix  IV; 
& in  Bafilica  S.  Maria  Tranftibeiim  Innocentius  II.  muftvo  ex- 
prcfscrc  . Confer  Clariff.  Cardinalem  Rafponum  lib.  i.  de_j 
Bafilica,  &Patriarchio  Latcran.  cap.  3 , & Blanchinium  in  no- 
tis  hift.  ad  SS.  Cletum  , Dionyfium  , & Simplicium  torn.  * , & 3, 
Anaftafii*  quibus  obfervationcs  hujufmodi  accept*  referri  dc- 
bcnc  : nam  dc  his  jam  nimium . 

Ex  Later anenji  fub  S.  Martino  / ; Lateranenji  I. 
fub  Callixto  //> 


Probatur  tertio  Propofitio  ex  Conciliis  Ecclcfi*  Occidenta- 


ls. Et  1.  Concilium  Lateranenfe  fub  S.  Martino  I.  an.  6^9. 
adverfus  Monothelitas,quod  qnamvis  generate  non  fuerit,magno, 
tamcn  in  pretio  habitum  eft  , uc  quod  in  profeiftone  fidci  Roma- 
norumPontificum  legebatur , atque  Synodo  VI.  generali  infer- 
turn  fuit , praclara  inhanc  rem  fuppeditat  argumenta.  In  eo 
Stephanus  Dorenfis  genere  Gracus  , Antiftitum  Palxftinae  Le- 
gatus  a<ft.  1 j feu  fecretario  l.libellum  obtulit , in  quo  harcti- 
ticos  au&oritate  prim*  Sedis  damnatos  feniper  pro  damnatis 
ubique  habitos  ab  Ecclefia  univerfa  jugitcr  venerata  in  Apoftolica 
Sede  fuprema  cum  poteftate  infallibilitatis  prarogativam  affir- 
mat : Gfuoniam , inquiens , hoc  poteflative  dim  , iff  antiquitus 
facere  per  Apojlolicam  , Jive  canonicam  confuevit  auH.ritatemt 
dum  aperta  lucubratione  non  folum  claves  Calorum  credit a funt  ei, 
atque  ipfe  tantummodo  ad  aperiendas  tas fdelibus  quidem  digne  , 
minime  autem  Evangelic  gratia  credentibus  jujlc  claudere  mag  nut 
Jecundum  veritatem > iff  Princeps  yfpojldorum  meruit  Petrus  > 
Jedetiam  iff  pafeere  primus  jujus  ejl  eves  Catholic*  Ecclefue > 
quum  Dominus  dixit : Petrc  amas  me  ? pafee  Oves  meas:  iff  ite* 
rum  ipje  prxeipue  > acjpecialiter  jirmam  pra  omnibus  habens  in 
JDominum  Deum  ncjlrum  , iff  immutabilem  jidem  5 convertere 


Et  Lateranenji  II.  fub  Innocentio  II. 


K k 2 


2(5*0  P RI  V I L E G i A R 0 M.  P.ON  T I F I C 1 

aliquando  y & confix  mare  exagitatos  confortes fuos  > iff  fpiri  tales 
meruit  frat res  , utpote  difpenfative  fuper  omncs  ab  ipfo>  qui  pro - 
pternos  incarnatus  ejl  Deus  , potejlatem  accipiens3  iff  Sacerdotalcm 
auEloritatem  .Addit  Stcphanus  fe  a Sophronio  ad  Scdem  Apofto- 
licam  mifsum  3 ut  dc  Scrgii  crrore  3 ejurque  Symmiftarum  cam- 
dem  commoncret : Jpuantocius , Sibi  di&um  fuifse  ait } deambu- 
la , donee  ad  Apojlolicam  Sedem , ubi  orthodoxorum  dogma  turn 
fundament  a exijlunt , pervenias  , non  femel  3 non  bis , fed  multo 
Japius  aperient  facris  viris  ibidem  confijlentibus  omnia  > qua  in 
his  partibus  mota funt . In  co  vero  libello  a Stcphano  oblato  ita 
ctiam  Abbates , &Monachi  Ioquuntur  :Sanfte  Dei  3iff  Apojlolice 

Synodo in  alma  Vrbe  Roma  congregate  ....  per  jujfionem 

Janftam  , Jive  preceptionem  divinitus  prxfidentis  vobis  3 atque 
omnibus  his  preeminentis  Sacerdotum  Sacer dot  is  3 iff  Patris  Pa- 
trum  Domini  nojlri  Martini . Allate  quoquefunt,  &le<5beea 
in  Synodo  fecret.  2.  litterar  Scrgii  Cyprienfis  Inful*  Epifcopi , & 
Synodi  Tub  eo  congregate  > atque  ad  Theodorum  Papam  Mar- 
tini dccefsorem  direft*  his  verbis : SanSiiJfimo , iff  Beatifjimo  a 
Deo  nojlro  honor abili  Domino  meo  Pat ri  Patrum3  Archiepifcopoy 
iff  univerfali  Papa  Domino  Theodoro  Sergius  kumilis  in  Domino 
falutem . Firmamentum  a Deojixum  y iff  immobile , atque  tituli 
formam  lucidijjimam  fidei  vejlram  Apojlolicam  Sedem  conjlituit , 
b Sacer  vertex  » Chrijlus  Deus  nofier  . Tu  es  enim , Jicut  divi- 
num  veraciter  pronuntiat  vtrbum  , Petrus  3 iff  fuper  fundamen* 
turn  tuum  Ecclefie  columna  confirmata  funt . Tibi  iff  claves  Calo - 
rum  commifit  iffc.  Tu  prof anarum  bar ef con  depof  tor  cxijlis 3 ut 
Princeps , iff  Doftor  orthodoxa  y iff  immaculate  fidei . Igitur 
non  defpicias  partuum  tuorum  Pater  fidem  ajluantem  3 iff  ab 
aliquibus  hareticis  vent  is  violentatam  , nec  non  pcriclitantemi 
rejolve  nebulam  injipientium  lumine  tux  divine  feientia 3 b Sane - 
tijjtme.  Quibus  quid  illuftrius  ad  patefaciendam  5 qu*  firmail- 
lis  infedebat  > pcrfuafionem  de  Romano  Pontificc  fupremo  in 
Ecdefia  Primate  fupra  Synodos  au&oritate  pote  > & in  fidei 
definitionibus  falli , & fallere  nefeio  ? 

Eodcra  fecretario  2.  perledterfuntepiftol*,  quasad  Thcodo- 
rum  Papam  dedsrant  c Synodo  Africana  cres  Primates  provincia- 

. ..  . rum 


Digitized  by  Google 


V IN  Die  AT  A.  Ar  TIC  ULUS  III.  jf.  I.  2(Sl 
rum  Numidia?  5 Byzacena? , & Mauritania*  , Columbus  > Stepha- 
nus  , & Reparatus , ca  occafione  exaratae , quod  quum  iidem 
Prarfulcs  Africani  Conftantinopoli  demorarencur  legationcm  ad 
Paulitm  cjus  Urbis  Epifcopum  Monothclitarum  Principein  obi- 
turi , ca  dc  rc  prius  Theodorum  Papam  ccrtiorcm  rcddcrc  voluc- 
runt , datifquc  littcris  peticrunt , ut  fua  ad  Paulum  feripta  per 
Apoftolica:  Sedis  rcrponfales  ci  redderentur  , rogantes  infuper  , 
ut  nifi  Paulus  cmendarct  errorem , ab  ipfo  Romano  Pontifice 
anathemate  pcrcelleretur  . Non  extant  fane  in  laudato  fecreta- 
rio  2.  Africanorum  litterse  ad  Paulum  data^i  at  bene  leguntur 
turn  eae  , quas  feparatim  Epifcopi  Gulofus , Probus  , aliique 
Concilii  Carthagincnfis  proconfularis  provincial  ad  Theodorum 
miferunt  j turn  e;e , quas  c tribus  illis  Synodis  laudati  tres  Pri- 
mates turn  ad  Imperatorem , turn  ad  Pontificcm  dedere  j turn  ca  , 
quam  eidemTheodoro  inferipfit  Vidor  Carthaginenfis  Epifcopus 
c Synodo  Carthaginenfi  . Porro  in  ca  ad  Theodorum  exarata  fy- 
nodica  a tribus  Primatibus  epiftola  inter  alia  habetur  : Antiquis 
regulis  fancitum  ejl  > ut  quidquid , quamvis  in  remotis  3 vel  in 
longinquo  pojitis  ageretur  provinciis , non  prius  traftandum,  vel  ac- 
cipiendum Jit , niji  ad  notitiam  dime  Sedis  vejlra  fuijfet  deduElum-, 
ut  hujus  aucioritate , jujla  qua  fuifset } pronuntiatiojirmarctur  , 
indeque fumerent  cetera  £cclejiat  velur  de  natalifonte , pradicatio - 
nis  exordium 3&  per  diverfas  totius  A'/undi  regiones puritatis  incor- 
rupt a manarentfidei ficramenta falutis . In  ea  pariter,  quam  dedit 
Vidor  5 prasclara  haec  habentur  : Per  divinorum  eruditionem  clo- 
quiorum  vejlra  injlruente  admonitione  exbortatoria  Juperadijicct - 
tur  ortbodoxa  Chrifli  Ecclejia.  Et  infra . f^ejlrum  ejl ...  canonica.  di~ 
Jlriflione  folicite  contrariis  catholica  jidei  obviarc  . Itaque  illorum 
fententia  a Pontifice  longc5  latequc  inEpifcopos  omnes » vel  in-» 
Concilio  congregates  poteftatis  particula  promanat ; ncc  illis  eo 
inconfulto  quidpiam  in  rebus  fidei , religionifque  adgredi  fas  eft> 
fed  ab  eo  fuprema  expedanda  fententia  > cui  ex  officio  omnes 
dein  omnino  hasreant.  :i 

Eadcm  in  Laterancnfi  Synodo  S.  Martinum  damnafle  una 
cum  hj»refi  Monothclitarum  , ejufque  audoribus , Edhcfim_> 
Heraclii , & Typum  Conftancis  exploratum  eft  : direxiffc  per- 

indc 


tl6^  P R1  VI  LEG  I A Rom.  Pontifici 
indc  ad  imiverfos  Fidclcs  cncyclicas  de  corum  damnatione  epif- 
tolas , imo  ad  ipfum  Conftantem  cum  Synodi  a<5Hs  damnatos 
ab  fe  Monothelitas  denuntialfe : Ecclefias  Hierofolymitanam , 
& Antiochenam  monuilTe  dc  abrogatis  ab  fe  ordinationibus  Ma- 
ccdonii  Antiochiae , & Petri  Alexandria?  perperam  fa<ftis : slpnf- 
tolica  Sedis  Pontifices  ad  cujlodiam  domus } ideft  Ecclefia* , pervi- 
giles  juxta  praceptum  domini  ejje  : Paulum  Theflaloniccnfcm  hae- 
refi  infe&um  communione  privaffe  3 atque  dignitate  Epifcopali 
exuiffe  : de  fe  dixifle  : Non  dedit  nobis  Deus  fpiritum  timoris  , 
fedfortitudinis  > & dileElionis , & prudentia  ad  tollendam  omnem 
barefim  in  epift.  ad  Johannem  : Johannem  Philadelphia:  Epifco- 
pum  fuum  in  Oricnte  Vicarium  conftituifle  , cui  facultas  fa<fta 
Epifcopos  3 & Prcsby tcros  in  Ecclefiis  conftituendi , & lapfos  ad 
fidem  reduces  in  priftinos  gradus  reftituendi . A<5ta  Later-  Syno- 
di in  Africam  mififle  infuper  conftat  ex  epift.  ad  Ecclefiam  Car- 
thaginenfem  , eique  fubje<ftos  Epifcopos  ab  ipfo  feripta  , qua 
ab  ipfis  cmiflam  profeffionem  fidei  probac : mififle  item  in  Afiam 
conftat  ex  epift.  ad  laudatum  johannem  , aliofquc  Orientates  di- 
rc&a:  mififle  &inGallias  ad  Sigebertum  Rcgem  Auftrafia: , & 
ad  Clodoveum  ejus  fratrem  Neuftria: , & Burgundiae  Regcm  , a 
quibus  Galli  Epifcopi  poftulati  Legati  in  Orientem  mittendi , 
conftat  ex  epift,  ad  S.  Amandum  Traje&cnfem  Epifcopum  . Prae- 
clara  funt  vero , quae  de  Romano  Clcro  perhibet  in  epift.  14.  ad 
Thcodorum  apud  Harduinum  tom.  3.  pag.  £75  , fcilicct  Clerus 
Romanus  S.  Pontificcm  ob  damnatos  Monothelitas  a Calliopa 
captum  3 inque  exilium  abduccndum  confpiciens  clara  3 unaque 
voce  conclamavit : Anathema  kabeat  quifquis  dixerit , vel  credit 
derit , quia  yp/artinus  ufqut  ad  unum  apieem  fidem  mutavit , aut 
mutaturus  eft  : & anathema  babeant  5 qui  in  orthodoxa  fide Jua  us- 
que ad  mortem  non  permanjerint . Quibus  evidentiflime  Prote- 
ftantium  audacia  ref'ellitur  affirmantium  S.Martinum  in  damna- 
tam  Novatianorum  haerefim  , poftquam  Monothelitas  damnaflet, 
delapfum  . Confer  do&ilT.  Pagium  , & Soinmier  in  notis  ad  Ana- 
ftanum  in  S.  Martino  I.  tom.  4.  Tanti  fane  ha:c  inomenti  funt  > 
ut  Bofluetius  ufus  ca:tcroquin  Pontificum  pra:clara  qu.xque  faci- 
nora  vcilicare  , defen.  dccl>  part.  a.  lib.  1 5.  cap.  8.  fateri  coa&us 


V 1 N DICATA  . A RT  I C ULU  S III.  if.  I. 
fitagnitum,  turn  a Stephano  Dorenfi , turn  aSophronio  Hicro- 
folymit.  in  Ecclefia  Petri  mancrc  Petri  dochinam  > atque  optima 
fidei  fundamenta  ibidem  fuperftru&a  > neque  futurum  unquam  , 
ut  ilia  Ecclefia  a vera  Religione  abftrahatur  : hoc  eft  , tamen  ut 
additjipfius  fumma?  fucceflionis  habita  ratione:  videlicet  vultfuc- 
ccifionem  , aut  feriem  Romanorum  Pontificum  a fide  indcficien- 
tem  efie  } Pontifices  veroipfos  fallibiles  omnino  : nempc  , ut  fu- 
pra  dicebamus,  Pontificum  feriem  abrumpi,  & non  abrumpi  s 
non  abrumpi  , quia  in  fucceflione  refidet  inerrantia?  privilegium, 
abrumpi  autem  , quia  fingulis  id  privilegii  detrahit . 

Natalis  vero  hift.  Eccl.  ad  fiecul.  VIL  difTcrt.  2.  dc  Honorio 
Papa  prop.  2.  ex  epiftola  S.  Martini  I.  ad  S.Amandum  Epifc. 
Traje&enfcm  fe  colligere  putat  S.  Pontificem  Epifcoporum  Gal- 
lia? confenfu  damnationeni  haerefis  Monothclitarum  ab  fe  fa&am 
firmari  poftulaflc  . Cedo  verba  Pontificis  in  medium  proferantur. 
Miflis  ad  S.  Amandum  Synodi  a<fiis  ceteris  Gallicanis  Epifcopis 
communicandis : Credimus  , inquit  Pontifex  > ad  vos  perveniffe 
quomodo ...  a Sergio  falfo  Epifcopo  Conflantinopolitano . . . execran- 
da  , iff  abominanda  harefis  pullulavit  Apollinarijlarum , iff  Seve- 
riauorum  > Eutychianijlarum  , atque  Aianichtorum  errorem  re - 
novans ; quam  fucceffor  ejus  Pyrrhus ....  in  deterius  auxit . Pro 
qua  re fapius  Apojlolica  Sedes  perfuafionibus  > contcfiationibus  , at- 
que increpationibus  plurimis  admonuit  eos  , quatenus  ab  ejufmodi 
error e recedercnt , iff  ad  lumen  pietatis  , ex  quo  lapji  Junt , re - 
mearent : iff  non  folum  hoc  facer e nullatenus  voluerunt , fed  iff  nunc 
fuccefsor  ejus  Paulus  nequius  excugitavit . • . Imperialem  Typum 
( a Conftante  ) a Clementijjimo  Principe  fieri  perfuafit j . . . ideo • 
que  necefse  habuimus , ne  pro  quadam  negligentia  , iff  animarum 
detrimento , qua  nobis  commifsajunt  , culpa  reatu  adfiringamur  3 
ccetum  generalem  Fratrum , 1$  Coepifcoporum  nojlrorum  in  hac 
Romina  Civitate  congregare . Rcfert  deindc  a Synodo  ha?refim  il« 
lam  , Sc  haercticos  damnatos  , ac  gefia  Synodalia  cum  encyclica 
fua  ad  ipfum  mitterc  : Ex  quarum ferie  , fubdit , omnia J'ubtili - 
ter  potejlis  addifeere  > iff  tenebras  illorum  nobifeum  > utfilii  lucis 
exfingucrc  . Idcirco  fludeat , fubjicit , fr  at  emit  as  tui  omnibus  ea- 
dem  innotefeere , ut  tam  abominandam  harefim  nobifeum  experen - 

tur . . ♦ 


2^4  Privilegia  Rom.  Pontieici 

tur . . . atque  Synodali  conventions  omnium  fratrum  3 & Coepifco - 
porum  nojlrorum  partium  illarum  effetti  fecundum  tenorem  ency- 
clic* a nobis  dirc5i<e  3Jcripta  uni  cum  fubfcriptionibus  vejlris  nobis 
dejlinanda  ccncelebrent  conjirmantcs  , atque  confentientes  eis  , qua 
pro  orthodoxa  fide  , fcf  dejlruRione  hareticorum  vefania  nuper  exor - 
t£  a nobis Jlatuti  flint . Ex  his  poftremis  verbis  contcndit  Natalis 
Martinum  I.  voluifse  ab  Epifcoporum  Galliae  fententiam  fuam  ad- 
verfus  Monothelitas  firmari  confenfu  *,  atque  ex  his  explicari 
Agathonis  , & Nicolai  I.  verba  fuperius  , quum  ageremus  de  VI, 
& VIII.  Synodo  3 relata , fcilicctquum  aflerunt  Scdem  Apoftoli- 
cam  a tramice  Apoftolica?  traditionis  nunquam  errafle  , intelli- 
gendos  efle  quum  de  controverfiis  fidei  pronuntiant  ex  Cathedra ; 
ex  Cathedra  vero  pronuntiare  intelligcndos  efle  , quum  Pontifici 
Ecclefiac  proponenti  , Sc  pracipicnti  Ecclefiae  accedit  confcnfus  . 
At  S.  Martini  I,  fenfum  non  eft  aflequutus  , ( verbo  abfit  injuria  ) 
Natalis : nam  ea  in  encyclica  Pontifex  Epifcopis  Gallis  pra?cipit 
dubio  procul , ut  ab  fe  ftatutis  confentiant , feu  obediant  , Sc 
obediendo  confirmcnt  . Pra’terea  confirmation^  verbum  non 
femper  au&oritatem  pra?fefcrre  jam  diximus  > fed  adhaefionis , 
feu  obedientia?  oftenfionem  fignificare  . Poftremo  quum  S.Marti- 
nus  innuat  aSede  Apoftolica  faepius  increparos  hsereticos  nihilo- 
minus  in  errorc  illo  obfirmatos  permanfifle  , ad  aliud  remedium  > 
quod  fupercrat,  auamvis  jam  latum  a Sedc  Apoftolica  fatis  fu- 
perque  efle  debuerit,  Synodum  videlicet,  quamvis  in  hanccc 
au&oritas  ab  cadem  Sede  Apoftolica  dimanarct , manum  appli- 
cuit  :'ut  vero  Synodus  ex  Occidentc  eelebrata  generalis  evaderet. 
Sc  ab  ha»reticis  nihil  ci  detrahi  poflet  , vifum  eft  Pontifici , ut 
Synodi  a&a  admittcrentur  ab  univerfo  Occidente  > atque  illis 
fyngrapham  fuam  apponerent  > quotquot  ex  Hifpania  » & Gal- 
lia a Synodo  abfuerant . Jam  gradus  ad  alia  facicndus  . 

Concilium  Lateranenfe  I.  an.  2 1 2 3.  fub  Callixto  II.  Latin* 
Ecclefiar  generale  I , inter  generales  Synodos  IX.  nullum  equi- 
dem  peculiare  argumentum  in  rem  noftram  exhibet : Bofliictius 
attamen  par.  2.  lib.  1 2 . cap.  3 4.  poftquam  ex  o<fto  prioribus  gene- 
ralibus  Synodis  pleraque  fc  protulifle  ja&aflet  praefidentiflime , 
( num  jure,  an  injuiia  jam  vidimus)  quibus  fidei  controvcrfias 

ad 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  Ar  TIC  0 L U S III.  Jf.  I.  26$ 
ad  Concilia  gcneralia  refercndas  efle , ab  cifquc  finiendas  proba- 
rct  *,  optans  quoquc  cx  quatuor  Lateranenfibus  cecumcnicis  , & 
Lugduncnfi  I.  aliquid  in  medium  produccrc,  quo  eorumdeni_> 
Conciliorum  audoritatem  Pontificis  poteftati  antcponcreti  ni- 
hil in  cifdem  adtun  , nifi  facro  approbante  Concilio  obfervavit : 
fcilicet  hac  formula  dcclaratum  decreta  quaecumque  Concilio- 
rum  , in  quibus  pratfens  aderat  , & praefes  Romanus  Pontifex  , 
non  nifi  ab  eifdcm  ConciJiis  plcnam  obtinuiffe  firmitatem  , ac 
proinde  Conciliorum  potiorem  efle  poteftatem  5 quam  Pontificis. 
Idem  par.  2.  lib.  5> . cap.  31.  repetit.  Verumtamcn  concidit  faci- 
le hacc  Bofsuetii  conjedatio  : ex  iis  cnim  , qua:  in  odo  praefer- 
tim  priora  generalia  Concilia  animadvertimus  , novimus  Roma- 
nos Pontifices  SS.  Ca:lcftinum  , Leonem , Agathonem  , Hadria- 
numl > Nicolaum  I , Hadrianum  II.  &c.  eifdem  Conciliis  defi- 
nienda  didafle , ac  ab  iis,  qua:  ipfimet  definierant , non  recc- 
dendum  Synodir  mandafsc . In  eifdem  rurfus  oecumenicis  Syno- 
dis  > teftc  S.  Nicolao  I.  epift.  9.  ad  Michaelem  Imp. , Pontificum 
decreta  iccirco  produda  , & propofita  fuere  , ut  Epifcopi  ex  eis 
dignofeerent  qua:nam  reda  fides  , qua:  nam  a fide  aliena  hatreds 
elset,  fibique  quid  agendum,  prxeavendum  , &credendum  fo- 
ret . Scilicet  in  Synodis  ita  fadum  , non  fecu*  ac  faditatum  extra 
Synodos  frequens  eft  ab  eorurn  decefsoribus , a S.  Vidore  cum 
Afianis  circa  Pafcha  i a S.  Cornclio  cum  Afris  circa  Lapfos  * a 
S.Melchiade  cum  Gallic  circa  Donatiftas;  a S.Liberio  cum  Oricn- 
talibus  circa  Arianos  j a S.  Damafo  cum  lllyricis  circa  Macedo- 
nianos  ; a S.  Siricio  cum  Italis  circa  Jovinianum  ; a S.  Anaftafio 
cum  Palxftinis  circa  Origeniftas  > a S.  Zofimo  cum  Africanis  circa 
Pelagianos  , cui  agendi  rationi  poftmodum  fcquioris  aetatis  Pon- 
tifices fe  fc  coaptarunt , ea  nempc  ratione , ut  Scdis  Apoftolicae 
fententia  cundis  innotefeeret , & a cundis  fervaretur . Quia  ve- 
ro  Epifcopis  quoquc  judicis  munus  1 non  quo  judicium  finiant , 
nam  hoc  Pontificii  juris  eft , fed  quo  judicium  ferant , concredi- 
turn  eft  , fub  Pontificc  tarren , feu  cum  dependentia  , ut  dicunt , 
a Pontifice  , a quo  jurifdidio  in  ipfoc  immediate  promanat ; jure 
merito  proinde  ca  formula  muntur  Pontifices  canones  edentes : 
Sacro  approbante  Concilio : nempe  ea  audoritate  approbantibus 
Pars  f.  LI-  Epif* 


<i66  Privilege  Rom*  Pontipici 

Epifcopis  > quam  Romanus  Pontifcx  ipfis  imperticus  eft  . Sed  etfi 
cam  , ut  autumant  noftri  adverfarii  , au&oritatcm  a Chrifto  im- 
mediate obcincrent , tamen  ex  ea  formula  nihil  Pontificibus  irct 
detra&um  , nihil  Concilio  fupra  Pontificem  fignificarctur  colla- 
tum  : quemadmodum  enim  Rex  , qui  plurcs  Judiccs  conftituit  > 
ft  ex  Judicum  approbatione  fententiain  diceret , pelfimc  cxinde 
colligeret  quis  Judicum  au&oritatcm  Regia  fuperiorem  cftc  , 
cumque  fupereminere  > ita  plane  Bofsuetius  pclfime  ex  approba- 
tione Concilii  hujus  au<ftoritatem  fuper  Pontificem  evchendam 
fumpfit . Id  addam  , quod  fi  Concilium  Pontifici  prazccllerec  au- 
doritate  > hoc  potius  Pontifice  approbante » non  hie  approbantc 
Concilio  fententiam  pronunciare  dcberct , quandoquidem  fupe- 
riontatis  indicium  eft  pronunciare  > fubje&ionis  vero  approbare  . 
Ad  hsec  canones  in  Concilio  a Callixto  fuo  dumtaxat  > aut  deccf- 
forum  nomine  appellato  conditos  liquet  ex  canone  x.  de  Simo- 
niacisordinationibus  : 4,  qui  in  codice  Ananienfi  apud  Balu- 
zium  8.  eft,  de  Laicis  a rebus Eccleftafticis  arcendis , & 1 1.  in 
codice  Aniancnfi  1 o*  de  profe&ione  Hierofolymitana  , & Hifpa- 
nica*.  Poftrcmo  a Callixto  prazdeccfsorum  decreta  de  Inveftitu- 
ris  comprobata , aliaque,  loco,  & tempori  congrua  procufa  nullo 
praehabico  Concilii  afsenfu  liquet  ex  Abbace  Urfpergenft  apud 
Binium  * ; . . , • . . , • . .<  . { 

Concilium  Lateranenfe  H.  oecumenicum  X.  anno  113^.  fub- 
Innoccntio  II.  cclcbratum  , etfi  nullum  peculiare  nobis  perinde 
fuppeditet  argumentun , aliquod  tamen  ex  geftis  ad  idem  Conci- 
lium pertinentibus  eruere  nos  polfc  exiftimamus , quo  propofitio* 
nem  noftram  comptobare  liceat , quin  tamen  prolixiori  orationi 
operam,  praeterquam  oportcat,  irrpendamus.  Perfpe&um  eft  pro- 
fedo  convocandi  Concilii  hujufee  occafionem  dcdiftc  inter  alia 
fchifma  Petri  Leonis  , & Pctrobufianorum  > & Arnaldi  de  Brixia 
nefandas  hazrefes  . Jam  vero  quum  pfeudo-Papa  Anacletus  Lega- 
tum  mififtet  ad  Monachos  Cluniacenfcs  , ut  eos  partibus  fuis  ad- 
fcifcerct , , ut  qui  in  Gallia  do&rina  v & pictatc  celcberrimi  ef- 
fent,  Cluniacenfcs  ex  adverfo  Innocentio>  tanquam  Iegicimo  Pon- 
tifici, fibi  potius  adhazrendum  fummo  zelo  propofuere . Qua  prop- 
ter Yen.  Petrus  Cluniacenfis  epift.  1 . lib.  3.  ad  Innocentium  in- 


:Vl  NDICATA  . A RT  I CULU  S III.  if.  I.  l6j 
fcripta  , inter  alia , qua  hue  faciunt , Habetis  > inquic  t cum  to - 
ta  Ecclejia  vobis  a Deocommijfa  iff  me  in  tnembris  Cbrifti  ulti * 
mum  > •veftramque  par  iter  Cliiniacum  j qui  quamdiu  fuerit  fpiritus 
in  naribus  noftris  ad  obediendum  , ad  collaborandum  > fortaffts  etiam 
ad  commoriendum  parati  erimus  . Nulla  certe  mutabilium  return 
permutatio  nos  mutate  3 nihil  nos  a Pajlore  , nihil  a Petro  > nihil 
a Chrijlo , qua  omnia  in  te  uno  kabemus , feparare  poterit . S.Ber- 
nardus  quoque  epift.  i a 5.  ad  Epifcopos  Aquitania* , Epifcopos  , 
Monachos  , Rcges  &c.  Innocencii  partibus  addi&iflimos  reccn- 
Ict  his  verbis : Jnnocentio firmiter  adherent , Jincerc favent , bu- 
militer  parent , verum  Apoftohrum fuccefsoremfideliter  rccognof- 
cunt . Quum  vero  Gerardus  Engolifmenfis  Epifcopus  Anacleti 
Anti-Papar  partibus  adherens  3 ejufdem  legatione  defungens 
Aquitaniaj  Epifcopos  ab  Innocentio  II.  abftrahere  conaretur , 
Vulgrinus  Archiepifcopus  Bituriccnfis  ,&  Aquitaniae  Primas  da- 
tis  littcris  ad  Burdigalcnfis  Provincial  Epifcopos  , (cujus  Archic- 
pifeopatum  Gerardus  invaferat)  , ejufdcmqne  Eccicfiae  Clerum  , 
&populum,  cos  in  obedientia  legitimi  Pontificis  confirmavit , 
ele&ioncm  Gerardi  violcntia  Comitis  Pi&avienfis  fad  am  irritam 
declaravit , & latam  ab  Innocentio  contra  Gerardum  fententiam 

4» 

pronuilgavit : inter  alia  vero  obfervatione  digna  funt , quas  feri- 
bit : Sape  accidit , ut  machinationc  hareticorum  > iff  tyrannide 
Principum  a Jedibus fuis  catholici  expellerentur  Epifcopi : nec  ta - 
men  everti  potuir  Ecclejia  Dei , quia  enim  adificata  eft  fupra  pc- 
tram  3 non  pojsunt  adverfus  earn  porta  hferi  pravaiere  * &)ui& 
igitur  in  partibus  •veftris  aperta  eft  porta  Infer i y caveant  omnes 
Catholici , ne  per  earn  corruant , if  def Cendant  in  Infer num  <viven- 
tes . <%)uo  utique  corruunt  y iff  dej cendunt , qui  a Romana  difee- 
dunt  Ecclejia  . ♦ . Catholici  Epifcopi  3 iff  Catholici  Cardinalcs  , qui 
cum  Domino  Papa  Innocentio  perfccutionem  patiuntur ,. ..  it  funt 
Romana  Ecclejia : non  illi . . . Jchifmatici  9 qui  adbarentes  Petro 
Lconi  amijerunt  petram  juftitia  , qua  conculcab'tt  Leoncm  » & 
Draconem . . . Vos  autem  3 fratres  % fundamento  Petra  3 fuper 
quod  adijic are  cap iftis  t firmiter  inharete  &c.  Et  in  altera  epifto- 
la  adcofdcm  data  : Nos  quidem  3 ait , Domino  Papa  Innocentio 
Jicut fanfta  Sedis  yipoftolica  Prafuli  t iff  Catholico  univerfalit  Ee- 
ls 1 a clefia 


Privuegi  A Rom.  Pok.tifiCi 

clcfi*  Pafiori fincera  devotione  obedimus : in  hac  unitatc  nobifcum 
perfeverant  Patriarch* , Primates  iff  c.  Hxc  eft  catholic  a , h*c  ejl 
univerjalis  Ecclejia 

Praeclarafunt  ctiam  , quam  quae  filentio  prxtermtttantur  > 
qu*r  a Pontifice  in  allocutions  ad  Pacres  Concilii  prolata  refert 
au&or  chronici  Mauriniacenfis  : Noflis , inquic  Innocentius  , quia 
Roma  Caput  ejl  Afundi  , iff  quia  a Romani  Pontificis  licentia  Eccle- 
fiajlici  honoris  celjitudo  quaji  Feudalis  juris  confuetudinc  fufeipitur  > 
iff fine  ejus  permifiione  legal  iter  non  tenetur.  Narrat  fubindc  fchif- 
maticos , qui  Synodo  adcrant  a Pradules  nominatim  a Pontifice 
cum  afperitatc  exprobratos3infignibus  cum  ignominia  expoliatos, 
c gradibus  cum  diftri&ionc  deturbatos . Itaque  ab  Innoccntio 
fitmmi  in  Synodo  exerciti  juris  fpecimen  exhibitum . Sub  id  tem- 
poris , facrarutn  rcrum  fcilicet  fumma  potiente  Innocentio,  pro- 
diit  recens  haercticus  Petrus  Abaelardus  , non  multo  poft  in  Con- 
cilio  Sveflfionenfi  damnatus5  cujus  quoque  liber  a Synodo  confixus 
iccirco  eft  s quod  Romani  Pontificis  5 & Ecclcfix  au&oritatc  nc- 
quaquam  approbatus , in  publicum  emiftus  fuiftet  > ut  refert  idem 
Abaelardus  cpift.  i.  ad  amicum.  Sequenti  anno  1 140.  Concilium 
Scnonenfc  coa&um  eft3  ad  quod  accitus  Abaelardus  3 dum  in 
Concilio  ftarct  auditis  capitnlis  ex  ipfius  libriscxcerptis  3 & ad- 
verfus  ipfum  regeftis  5 ad  Romanum  Pontificem  appellavit Ob 
Sedis  Apoftolicae  reverentiam  Abaelardus  Romani  Pontificis  judi- 
cio  refervatus  eft  , nihilque  adverfus  ejus  perfonam  aufi  deinceps 
funr  Epifcopi , pravis  tamen  illius  dogmatibus  nigram  inflixcrtinc 
notamsa&orumque  omnium  relationcm  ad  Innocentiirn  Il.mifere 
ipfum  rogantcsjUt  pro  fua  poteftate  errores  paritcr  configeret,Sy- 
nodi  fententiam  confirmaret , & Novatorem  homincm  coerccret . 
Ira  referunt  Gaufridus  Clarcvallenfis  in  vita  S.  Bernardi  lib.  5. 
cap.  5.>&Otto  Frifingenfis lib.  x.de  geftis  Friderici  cap.  48.  5 
quo  etiam  loci  exhibet  litteram  Synodicam  ab  Epifcopis  ad  Inno- 
centinm  II.  exaratam , quam  a S.  Bernardo  feriptam  ex  ftilocen- 
fent  eruditi . In  ea  vero  inter  alianarrant:  gjuum  in  confpeftu 
Epifcoporum fuper  his  (erroribus)  eum  argueret  Abbas  Clare - 
•vallen/is  ( S.  Bernardus  ) , ille  nec  confcfsus  ejl  y nec  negavit  yfed 
a diet  a loco  > iff  judice , quem  ipfe fibi  clegerat , ( quamobrem 

po- 


V 1 N D 1 C A T A . A R T I C U L U S III.  iT.  I.  2tfp 
potuic  non  obftante  appcllatione  damnari , quum  juxta  canones 
a Judicc  ele3o  non  permittatur  appellatio  ) fine  Ufione , fine 
gravamine  , ut prolongarer  iniquitatem  , Sedem  Apoftolicam  ap- 
pellavit . Epifcopi3qui  propter  hoc  in  unum  convener  ant  3 veftra  Re- 
verenti * deferentes  , nihil  in  perfonam  ejus  egerunt » fed  tantuni - 
modo  capitula  a fanftis  olint  Patribus  condemn  at  a ( en  rationem  al- 
teram,ob  quam  appellationc  non  obftante  errores  Abaelardi  dam* 
navic  Synodus)  medicinali  necejjitate3  ne  morbus  ferperet3  abjudi - 
caverunt . Jguia  ergo  homo  ille  multitudinem  trabit  poftfc3fe  po- 
pulum  habet  > quifibi  credit  > necefseeft , 'ut  huic  morbo  celeri  ?ne» 
die  ini  occurratis . (noverant  cnim  Synodi  fencentiam  abfque  Pon- 
tificis  confirmation  infirmam  fore  ) Procejfimus  nos  in  hoc  nego~ 
tio  quoujque  aufi  fumus  . Tuum  , Beatijfime  Piter  > eft  decetero 
providere , ne  aliqui  heretic*  pravitatis  macula,  decor  Ecclefia 
contaminetur . Tibi  commifsaeJlfponfaChrifti3  o amice  fponfi . 
Tuum  eft  eamdem  uni  viro  virginem  caftam  exhibere  Chrifto . 

Praeterea  idem  $.  Bernardus  nomine  fuo  duas  cpiftolas  ad 
eumdetn  Innocentium  3 fcilicec  1 8p. , & i po.  de  Abaelardi  caufs* 
dedit : in  priori  relatis  Abaelardi  erroribus,  & Synodi  geftis  con- 
cludit : Itaque  in  prxfentia  omnium  t adverfario ftante  ex  adverfoy 
produfla  funt  qutedam  capitula  de  libris  ejus  excerpta  *,  qua  quum 
ctcpifsent  legi3  nolens  audire  exivit  appellans  ab  eleffis  judicibus  y 
quod  non  putamus  licere . ( Recole  di<fta  ad  Synod  um  VIII.)  Porro 
capitula  judicio  omnium  examinata  inventa funt fidei  adverfintia., 
contraria  veritati  • . . Perum  Tu  o fuccefsor  Petri  judicabis3  an  de - 
beat  habere  refugium  ad  Sedem  Petri  3 qui  Petri  fident  impugnat  * 
Tu , inquam  , amice  Sponfi prxvidebis  3 quomodo  liberes  fponfam  a. 
labiit  iniquis,  & a lingua  dolofa.  Ex  quibus  plane  conftat  Senonen- 
fis  Concilii  Patres>&  S.Bernardum  agnoviffe  Pontificis  partes  efle 
fidei  controverfias  finirc  » haerefes  gladio  concidere  , atquc  in  har- 
reticos  poenas  diftringere  *,  ica  ut  ab  ejus  fententia  provocari  am* 
plius  non  polfit  . Sed  luculentius  Romani  Pontificis  privilegia, 
quibus  de  agimus  > exprimit  in  pofterioriepiftola  ad  eumdem  In- 
nocentium : en  verba  S-  Bernardi,  &Ecclcfi*  Gallicanac  egregiam'. 
fcntentiam  de  Apoftolicar  Scdis  prxrogativis  expoaentia : Oportet 
ad  vejiru/n  referri  Apoftolatum pericula  quxque3& fcandala  emer - 

gentia 


270  Privilegia.  Rom.  Pontifici 
gentia  in  regno  Dei , ea  prafertinh  qua  de  fide  contingunt . Dignum 
namque  arbitror  ibi  poti/fimum  refarciri  damna fidei , ubi  fides  non 
pojjit  /entire  defeftum  : hac  quippe  hujus  prarcgativa  Sedis  : cut 
enim  alteri  aliquando  diSlum  eft’,  pro  te  rogavi  Petre^ut  non  dcficiat 
fides  tun  ? Acceptis  Concilii  Senonenfis  , & S.  Bernardi  litceris 
Innocentius  Pontifcx  Maximus  illius  dodrinae  hacrefis  dicam  conf- 
cripfit  j illi  vcro  tanquam  haeretico  iniqua  obloquenti  filcntio  os 
obftruxit.Innocentii  rcfcripta  extant  inter  S.Bernardi  epift.n.i  4*, 
& in  collcd.Concil.  inter  ada  Concilii  Scnonen.,quibus  inter  alia 
refpondet : Nos  , qui  in  B. Petri  Cathedra , cui  a Domino  eji  diftumt 
& Tu  aliquando  convcrfus  confirm  a fratres  tuos,  licet  indigni  re - 
fidcre  confpicimur  , communicato  fratrum  nojlrorum  Epifcoporum> 
Cardinalium  con/ilio  dejlinata  nobis  a vefira  diferetione  capitula , 
& univerfa  ipfius  Petri  perverfa  dogmata fanflorum  canonum  au» 
3or  it  ate  cum fuoauftorc  damn  animus  &V.  Extat  alia  etiam  bre. 
viflima  Innocentii  II.  epiftola  ad  Archiepifcopos  Senonenfcm  , & 
Rcmenfcm  ad  ealeem  Concilii  Lateran.  Ill,  qua  Arnaldum  > & 
Abaelardum  in  religiofis  locis  feparatim  includi  jubet , corum* 
demque  libros  errorum  refertiffimos  > ubicumque  reperti  fuerint , 
igne  concremari . Ad  haec  audor  eft  Ordcricus  lib.  13.  canones 
in  Laterancnfi  Concilio  ab  Innoccntio  procufos  : quotquotCon- 
cilio  aderant  Praefules  diftridiflime  juftos  perinde  a Pontiftce , 
cum  ut  ad  eorumdem  canonum  amuftim  femet  integre  compone- 
rent ; turn  tit  ad  eorumdem  obfervantiam , patefado  Pontificis 
placito  , cundos  fubjedos  fibi  Chriftifideles  pelli  cercnt , urge- 
rent  , compellerent . Hadenus  didis  offundant  tenebras  > ft  pla- 
cet , Launojus  , Dupinus  , horumque  fimiles  exafperati  in  Ponti- 
fiecs  ingenii  homines , ..perfpicua  tamen  funt , lucemque  mitioris 
indolis  afferent  aliis  : quique  ilia  tenuerint  probe  intelligent  Pon- 
tificem  ita  five  in  Synodos  , five  in  ha?reticos  homines  , qua  prae- 
cipicndo  , & qua  proferibendo  fupremum  jus  fuum  profequentem 
gemina  ilia , quibus  potiebatur  , quorumque  jam  pridem  in  pof- 
feflionc  fuerunt  ipfius  praedcccfforcs  , privilegia  infallibilitatis  in 
fide  5 poteftatifquc  fupra  generalcs  Synodos  fecifte  planiflima  * 


Ex 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ARTlCUmsIILjT.il.  271 

Ex  Remenfi fub  Eugenio  ///,  Later  an  ettji  III \ fub  Alexand.ro  III9 
& Later anenfi  IV.  fub  Innocen  tio  III. 

5.  II. 

COncilium  Remenfe  anno  1 148.  ab  Eugenio  III.  Pontificp  . 

Maximo  a qui  & ci  pra»fuit , congregatum  , quod  etfi  in 
generalium  Conciliorum  cenfum  proximo  non  veniat , magnae 
tamen > nulloque  coutemnenda?  modo  au&oritatis  in  Ecclefia  eft* 
atquc  optimo  loco  a bonis  omnibus  habitum  > Pontificia:  au&o- 
ritatis  , qua  non  fit  potior  > atque  inerrancias , qua  omnino  pol- 
leat  5 praeclarum  exhibet  fpecimen . Principio  ad  eum  Pontificcm 
Armenorum  , & Syrorum  Legati  obfequium  , obedientiamquc 
omnem  oblaturi  advenerunt  > quam  diu  denegabant  Romani  in 
Arnaldi  partes  abftra&i . In  eo  vero  Concilio  , in  quo  > fi  adhi- 
benda  continuatori  Anfelmi  Gemblaccnfis  fidcs  eft , Archiepifco- 
pi , Epifcopi  > & Abbates  ufque  ad  mille  refedifle  dicuntur  , ex 
Gallia)  Hifpania,  & Anglia  advocati , ut  proinde  generate  ap- 
pellarint  Otto  Frifingenfis , & WillelmusNeubringenfis , in  eo, 
inquam  , pofthabitam  cum  Gilberto  Porretano  difputationem  , 
di&ante  S.  Bernardo  confcripta  funt  quatuor  capitula  adverfus 
totidem  Gilberti  aflertiones  erroneas , quibus  inditum  eft  fyin- 
boli  nomen,  quod  exhibet  Pagius  in  brev.  hift.crit.  in  Eugenio 
III.  Narrat  vero  Otto  Frifingenfis  lib.  1.  de  geftis  Fridericil. 
cap.  57.  Cardinalcs  , qui  turn  Remis  adcrant,  graviter  con- 
queftos  fuifle  apud  Eugenium  , quod  S.  Bcrnardus  feorfum  cum 
Gallicanis , ipfo  abfente  Pontificc  , ipfifque  Cardinalibus  incon- 
fultis  , in  contemptum  Romanae  Ecclefiae , cujtts  folius  erat  de  fi- 
de definire  , fidci  fymbolum  condere  prarfumfifiet , & credendum 
proponcrc  : Scire  debet  ( Pontifici  dicentcsCardinales  refert  il- 
le)  Te . . . Roman * Ecclefi*  culmen . ..curare , £T  obfervare  de - 
be  re . Sed  quid  fecit  Abb  at  tuut , ( S.  Bernardus  ) iff  cam  eo  Gal - 
licana  Ecclefia  ? qua  fronte  > quo  aufu  cervicem  contra  Roman* 
Sedisprimatum , & apicem  erexit  ? hac  eft  enim fola  y qu<t  clau - 
dit , 1$  nemo  aperit  ($c.  Ipfa  fola  defide  Catholicadifcutere  habensy 

a nullo 


272  • PR1T1LEGIA  R O M.  P 0 N T 1 V 1 C I 

a nullo  eti  am  abjens  , in  hoc  fingulari  honor  e pati  pr  a judicium  po - 
tcft . Sed  ecce  Galli  ijti  . . . Jupcr  capitulis , qua  hisdiebus  nobis  af- 
fidentibus  agitata Junt  5 tamquam  finitiva  fcntcntia  ultimam  ma- 
num  apponendo  , nobis  inconjultis  fidem  juam Jcribcrc  prafumpfe - 
runt  . Ccrtcji  in  Oriente . . . coram  omnibus  Patriarchis  hujujmo- 
di  traHaretur  negotium  , nihil firms Jrabilitatc  foliaum  fine  noftra 
finiri  valeret  auSioritate  : quinimo  juxta  antiquorum  Patrum  fta- 
tuta>  vel  exempla  Romano  fervaretur  examini  terminandum. 
Addit  vero  au&or  Eugcnium  a S.  Bernardo  rem  geftam  feifeita- 
tum  ab  eo  humilerefponfum  acccpiflfc , nempe  haud  ipfum , vel 
Epifcopos  Gallicanos  ea  animo  definiendi  confcripfiflfe  9 fed  fim- 
pliciter , pureqaie  fc  9 quod  fentirct » expofuifle  , coque  refponfo 
indignationem  Cardinalium  quievifle  quidem  , ita  tanien  ut  pra?- 
fatum  feriptum  tamquam  inconfulta  Curia  prolatum  velut  au&o- 
ritatis  pondere  carens , pro  Symbolo  in  Ecclefia  } non  fecus  at- 
que  in  Synodis  adverfus  haerefes  congxegatis  fieri  folct  > non_> 
haberetur  , antequam  ab  Ecclefia  Romana  admitteretur  , ab 
caque  robur  accipcrct.  Appofice  in  hanc  rem  S.  Thomas  i.  a, 
qua?ft.  i.  art.  xo.docuit  Juris  privatorum  Epifcoporum  non  effe 
fidci  fymbolum  condere  abfquc  confeientia  > & au&oritat<i_j 
Romani  Pontificis  , cujus  eft  fidei  controvcrfias  finire  : No- 
va 9 inquit , editiofymboli  necefsaria  ejl  ad  vitandum  infurgentes 
err  ores. . . ad  illius  ergo  aufioritatem  pertinet  editio  fymboliy  ad  cu- 
jus auHoritatempertinet finaliter  determinare  ea , qua  funt  fidei y 
ut  ab  omnibus  inconcufsa  fide  teneantur  . Hoc  autem  pertinet  ad 
auftoritatem  Summi  Pontificis , ad  quern  majores  y & dijficiliorex 
Ecclefia  quafii ones  referuntur  y utdicitur  in  decretalibus  extra  de 
baptijtno  cap. Maj ores:  unde  & Dominus  Luc.ia.  Petro  dixit , quern 
Jummum  Pontificem  conflituit,Ego  pro  te  rogavi  Petre,  ut  non  dc- 
ficiat  fides  rua  &c.  Hujus  ratio  ejl  y quia  una  fides  debet  tfse  to • 
tins  Ecclefia  yfecundum  illud  i. Corinth,  t.  Idipfum  dicatis  orr.ncs, 
& nonfintip  vobis  fchifmata  : jg 'uodfervari  nonpofset*  nifi  quaf- 
tio  defide  exorta  determinetur  per  cum  , qui  toti  Ecclefia  praefiy 
utfic  ejus fcntcntia  a tot  a Ecclefia  firmiter  teneatur : & ideo  ad 
fioiam  auRoritatcm  Romani  Pontificis  pertinet  nova  editio Jymboliy 
ficut  omnia  alia , qua  pertinent  ad  totam  Ecclefiam  * ut  congre- 

gate 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ARTlCULUsIII.iT.il.  27$ 
gare  Synodum  generalem  , iff  alia  hujufmcdi  . Quibus  profc- 
£to  nihil  praeclarius  in  rcm  noftram  defiderare  eft  . 

Tria  nihilominus  obtendit  Natalis  difsert.  8.  in  hift.  Ecclcf. 
faecul.  XI  j & XII.  videlicet  i.  Romani  Pontificis  decreta  fidei 
indubia,  & indefe&ibilia  evadcre  , & nobis  innotefcerc  nonnifi  ac- 
ccdente  Ecclcfiae  confcnfu,idque  efle  Pontificcm  ex  Cathedra  pro- 
nunciare5  ft  nempc  pronuncianti  accedat  Ecclefiae  confenfys:Pon- 
tificem  vero  inconfulta  Ecclefia  5 aut  nullo  Ecclefiae  acccdentc 
confenfu  minime  efle  falli.&  fallerc  nefcium.Ex  hac  vero  quaeftio- 
ne  nil  praejudicatum  aflerit  Romani  Pontificis  juribus  , non  fccus 
ac  cx  quaeftione  de  Concilii  gencralis  fupra  Pontificcm  au&orita- 
te:  jQujd  -vero  3 amabo , ait , fummspoteftati  San3o  Petro  , iff 
ejus Juccefsoribus  Romanis  rontificibus  a Chrifto  collate  dignita- 
tis 5 iff  Jplendoris  accedit , ex  go  3 quod  es  , vel  ills  opiniones  pro- 
pugnentur  a Catholicis  Theologis  ? Jfuum  facer  ille  Pontificis  po- 
leftatis  apex  , ejufque  jura  , ac  privilegia  innata  , iff  itijita  non 
humanis  opinionibus  nitantur , Jed  Scriptura faers  , iff  traditio- 
nis  oraculis  comprobentur  . At  nugatur  nc  , an  ferio  agit  ?ludc- 
re  s & illudere  mihi  fane  videtur  ille  , qui  poftquam  feriptur*, 
&traditionis  oracula  Romanum  Pontificcm  Conciliis  fuperio- 
rem  , & in  fide  indefe&ibilem  demonftrantia  fufdeque  everterit  > 
& in  alienum  fenfum  intorferit , hifee  Pontificum  praecipuis  do- 
tibus  nihil  detra&um  iri  tamen  calamo  , ftiloquc  irriforio  feribit : 
fed  de  hac  evafione  fuo  loco.  2.0btrudit  ne  dum  Romani  Pontifi- 
cis3ne  dttm  Concilii  generalis  , fed  juris  auoquc  Epifcoporum  ef- 
fe5  fidei  cauflas  cognofcere  , & de  iis  judicium  ferre  > quod  multis 
cit.  diflert.  contcndit . Quibus  fi  Natalis  id  folum  vult  Epifcopos 
jure  potiri  judicium  ferendi  de  cauflis  fidei  , verum  eft  : fi  autem 
velit  id  Epifcoporum  juris  ratuin  , firmumque  confiftcre  indepen- 
<ientcr  a Rornani  Pontificis  judicio  5 aut  ab  Epifcopis  in  Concilio 
generali  finiri  pofle  caufsas  fidei  abfque  Romani  Pontificis  au&o- 
ritatc  , hoc  plane  falfum  efle  demonftrant  ea  , quae  plana  faci- 
mils  argumenta  3 inter  quae  illud  praeclarum  impraefentiarum 
proferre  juvat,  quod  S*  Innocentius  I.  epift.  24.  ad  Patres  Con- 
cilii Carthaginenfis  feribens  de  haerefi  Pelagiana  docet  finitivum 
caufsarum  fidei  judicium  poll  Synodorum  relaticnem  ad  Sedetn 
- v Pars  L M m Apofto* 


274  Privilegia  Rom.  Pontipici 

Apoftolicam  pcrtincrc  : Antique  traditionis  , inquiens , exem- 
pli Jervantes  , & Ecclcfiajliea  me  mores  difeiplina  vejlr a religionis 
•vigor  cm.  . . vera  rati  one  fir  mat  is  , qui  ad  nofirum  referendum 
approbajlis  ejfe  judicium  > feientes  quid  Apojlolic*  Sedi  debeatur, 
a qua  ipfc  Epifcopatus  , & tota  auftoritas  nominis  hujus  emer- 
fit:  ( fimilia  habet  Pius  II.  in  Bulla  rctrad. ) quam  fequentes 
tarn  mala  jam  damnare  novimus  , quam  probar e laudanda  . Vcl 
id  vero  , quod  Patrum  injlituta  facerdotali  officio  cuftodientes  > 
non  cenfetis  efse  calcanda  : quod  illi  non  humana  -,/ed  divina  decre - 
vere fententia  > ut  quidquid  quamvis  de  disjunftis,  remotif que  pro - 
vinciis  ageretur  , non  prius  ducerent finiendum  , nifi  ad  hujus  Sedis 
notitiamperveniret , ut  tota  hujus  aufJoritate  jufta  qua  fieri t , 
pronunciatio  firmaretur . Similia  habent  S.  Julius  in  epift.  ad 
Orient,  apud  S.  Athanafium  apolog.  2 j S.  Damafus  in  epift.  ad 
Orient,  apud  Nicephorum  lib.  12.  cap.  1 7.  s S.  Zofimus  in  epift. 
ad  Concil.  Carthaginenfe  jS.  Leo  I.  in  epift.  ad  Epifcop.  provinc. 
Vienn.',S.Gelafius  in  epift.ad  Epif.Dardaniaej  Pelagius  II.  in  epift. 
ad  Epifcop.  Iftriae  \ S.Vitalianus  in  epift.  ad  Paulum  Cretenfcra  \ 
S.Leo  IX.  in  epift.ad  Michael.  Cerularium.  Mitto  alios, ne  prsetcr 
modum  fim  longior.  Quibus  ft  aufcultarc  detredcs  , adifts  Conci- 
lium Arelatenfe  in  Synodica  ad  S.SilveftrumjLampfacenum  in  Sy- 
nod.ad  S.Liberium:  Italicum  fub  S.Damafo  in  Synod. ad  Orient^ 
Aquilejenfe  in  Synod,  ad  S.  Siricium  5 Millcvitanum  in  Synod, 
ad  S.  Innoientium  I s Africanum  in  Synod,  ad  S.  Bonifacium  I ; 
Alexandrinum  fub  S.  Cyrillo  in  Synod,  ad  Ncftoriura  \ Conftan- 
tinopolitanum  fub  S.Flaviano  in  Synod,  ad  S.  Leonem  j Roma- 
num  fub  S.  Symmacho  in  apolog.  Ennodii  > Epiri  veteris , & 
Illyrici  apud  Thcophanem  ad  annum  508.  in  Synod,  ad  S.  Hor- 
inifdam  s Arauficanum  II.  in  Synod,  ad  S.  Fclicem  IV  i Mo- 
pfveftenum  in  fuggeftionc  ad  Vigilium  5 Africanum  in  Synod, 
ad  Theodorum  Pap.  j Hierofolymitanum  in  Synod,  ad  $.  Marti- 
num  I.  Pleraque  alia  ftlcntio  pncterco  , nam  ifta  fatis  fuperque 
funt  • Si  demum  velit  Epifcopos  quoque  faltem  in  Svnodo  par- 
ticular pofte  fymbolum  condere  , id  plane  a veritate  abhorret  5 
&adverfatur  doftrinae  S.  Thomar  docentis  editioncm  fymboli 
majores  inter  caufsas  efse  referendam  , & Capiti  Ecdefi*  refer- 

▼an- 

* 


Digitized  by  Google 


Vindicate.  ARTicuLusIII.if.il,  277 
vandam  iccirco  , utcadcm  fit  totius  Ecclefia?  fides  , neque  ulla 
fchifmatibus  occafio  , & turbis  cfse  poffit , quarum  quot  vcl  cx 
fola  particular  pilioque  additionc  cxorta?  fint  , nemo  nefeit . 3. 

S.  Thoma?  non  femel  alienum  fenfuin  Natalis  atttibuit. 
Enim  vero  animadvertens  S.  Thomam  22.  q.  1 x.  art.  6.  in  refp. 
ad  3.  doccre  majorum  errores  non  prarjudicarc  fidci  fimplicium  , 
nifi  ii  pertinacitcr  eorum  erroribus  adha?rcant  contra  univerfalis 
Ecclefia?  fidem  , quae  deficcre  non  poteft  , Domino  diccntc  : 
Ego  rogavi  pro  te  Petre , nt  non  deficiat  &c.  confeftim  arripit 
occafionem  arguendi  > iftud  Chrifti  oraculum  non  dc  fide  Petri, 
quatenus  fingularis  perfona  eft  , fed  de  fide  univerfalis  Ecclefia? 
ab  Angelico  dodore  cxplicari  : idque  deinde  multis  contends  . 
Bofsuetius  ctiam  SS.  Thoma?  , & Bonavcntura?  cumdcm  fen- 
film  appingit , fed  fuo  loco  utrique  fatisfaciemus , ac  duobus 
iftis  dodoribus  germanum  fenfum  vindicabimus  . Pr.trterca  co- 
dem  partium  ftudio  pra’occupatus  illud  obfervari  jubet  Natalis 
S.  Thomam  q.  11.  art.  2.  refp.  ad  3.  docere  : Pofquam  ejsent 
[ aliqua  ] auftoritate  univerfalis  Ecclefia  determinita  , Ji  quis 
tali  ordinationi  pertinacitcr  repugnaret  , hareticus  cenjeretur  ; 
qua  quidem  aucloritas  principaliter  rejidet  in  fummo  Pontifice  . 
principaliter  , fnbdit  Natalis,  quia  minifterialc  Caput  eft,  non  ro- 
taliter  , quia  in  ceteris  etiam  Epifcopis  refidet  divina  ilia  audo- 
ritas  . Verum  S.Thomap , quum  Ecclcfiam  efte  infallibilem  col- 
ligit  ex  Chrifti  oracnlo  : Rogavi pro  te  Petre  Sc c.,ex  quo  loco 
docuic  quoque  Pontificcs  efte  infallibiles  , plane  ille  S.  Thomae  , 
iflquam  , obvius  eft  fenfus  , quod  e Pontificum  infallibilitatc 
promanat  Ecclcfiae  infallibilitas*  unde  ficuti  Ecclefia?  fides  in 
Petro  reprarfentatur  , itaex  Pctro  proinifla  infallibilitatc  Ecclc- 
fia?  confequitur  infallibilitas  : idque  rurfus  exco  fuadetur  , quod 
S.  Thomas  editionem  fymboli  Romano  Pontifici  ea  ratione  aftc- 
ruit , turn  quod  editio  fymboli  fada  in  Synodo  gencrali  fit,  quam 
ad  cumdem  Pontificcm  pertinet  convocare  , & confirmare,  adeo- 
que  fua  audoritate  fada  ccnfenda  fit  . Unde  mirari  valdc  fubit 
Natalcm  eum  plane  fimftrum  S.  Thoma?  fenfum  affricuifte  , uc 
docuerit  Conciliis  divinam  inefte  audoritatem  independenter 
ab  ilia , quam  in  cadcm  Concilia  transfunderc  Romanus  Ponti- 

M m a iex 


27 6 Privilegia  Rom.  Pontifici 

fcx  queat : fi  cnim  ita  , ut  cum  intorquet  Natalis,  fcnfiflet  S.Tho- 
mas  Pontificem  effe  failibilem , & Concilio  generali  fubjcdum  , 
peflftme  fane  intulifseteditionem  fymboli  ad  Pontificem  pertine- 
rc  , & audoritatem  Ecclcfia?  principalitcr  in  Pontificc  rcfidcrc  , 
cx  co , quod  Concilium  fymbolum  ediderit,  & Hcclcfia  aliquod 
fide  crcdcndum  determinaverit : optima  vero  econtra  ratione  in- 
tulifsct , fi  infallibilcin  in  Pontifice  audoritatem  agnovit  5 earn, 
que  a Pontificc  in  Ecclefiam  derivari . Igitur  to  totaliter , quod 
diftinguit  a to  principalitcr  Natalis  , fi  diftindionem  audorita- 
tis  in  Pontificc  , & Concilio  inferat , plane  abfurda  diftindio  eft: 
fi  audoritatem  totalem  in  Pontificc  refidentem  , & a Pontificc 
in  Concilium  derivatam  velit  fignificari , id  acceptum  eft  : abfur- 
dumeft,  inquam  , primum , nam  , ut  mox  diccbamus  , inepta, 
&peflima  alioquin  fuifset  S.  Thoma:  argumentatio  , fcilicet  Pon- 
tificii  juris  efse  fymboli  editioncm , qua:  fada  in  Concilio  a Pon- 
tificc fada  cenfcri  debet , co  quod  a Pontificc  Concilium  couvo- 
cari  3 Sc  confirmari  oporteat.  Deindc  quum  fuperius  , ut  diximus  , 
ideft  22.  q.  i.  art.  i o. dilucidc  S.  Thomas  docucrit : Ad  cujur 
( Pontificis  ) audoritatem  pcrtinct  finaliter  determinate  ea  y 
qu<e  funtfidei , ut  ab  omnibus  inconcufsa  fide  teneantur : plane  pa- 
tefeit  S.  Thomam  in  Pontifice  agnovifse  principalitatcm  non  mo- 
do,  fed  audoritatis  plenicudincm  , quum  adPontificem  finaliter 
de  fide  judicarc  juxta  ipfum  pertineat  i agnovifsc  quoque  in  Pon- 
tifice indeclinabilem  fidem  , quum  ab  co  definita  inconcufsa  fide 
ab  omnibus  tenenda  juxta  ipfum  fint. 

Concilium  Latcranenfe  III  generale  Xl.fub  Alexandro  III. 
an.  1 1 7^.  celcbratum  fupremaz  Pontificije  audoritatis  non  levia_» 
prasbet  argumenta.  In  antecefsum  vero  animadvertendum  oc- 
currit , quod  quum  Fridcricus  Impcrator  veteri  odio  in  Alexan- 
dria affedus  , Odaviani  , feu  Vidoris  didi , pfeudo  - Papae 
partibus  addidiffiinus  conciliabulo  apud  Papiam  indido  , cui 
tamcn  etfi  ex  Germania , Gallia , Anglia  , Hungaria  , Dacia  &c. 
litteris  Friderici  invitati , nonnifi  50.  Epifcopi  intcrfuerc  5 rc- 
liquis  id  refugientibus  , quod  feirent  Impcratoris  non  efsc  Con- 
cilium indiccre  , atque  Impcratorem  Vidori  fchifmatico  adhaere- 
re  , ad  idem  Concilium  per  Legatos , 5c  littcras  Alcxandrum  III. 

poftu- 


VlKDlCATA.ARTICULUSlII.jT.il.  277 
poftulafsct  j Lcgatis  hifce  refpondit  magnanimus  Pontifcx  : 
Non  else  Imperatoris  abfquc  confcicntia  Romani  Pontificis  Con- 
cilium indicerc  , auc  ipfum  Pontifieem  ad  Curiam  fuam  poftula- 
rc  , ficut  homo  in  ilium  poteftatem  habens  : GJuujn  Petro  5 
inquic , & per  eum  Sacrojancl*  Roman*  Eccleji* , cujus  ipfe  Afa- 
gijler  extitit , & fundator  , hoc  privilegium  legitime  a.  Domino 
Jefu  Chrijlo Jit  datum  , ut  univer/arum  Ecclejiarum  caufsas  ipjius 
auftoritatc  difeuteret  , ac  jiniret  , ipfa  vero  nullius  unquam  judi- 
ciojubjaceret  . Ita  habent  ada  Alexandri  III , qua*  cx  Vaticano 
codicc  ab  Anonymo  exarato  laudat  Baronius  3 &itarefcrt  quo- 
que  Radevicus  lib.  2.  dc  geftis  Friderici  cap.  14 , & ex  ipfo  Ba- 
ronins in  append,  ad  an.  1 1 £0.  Sub  id  temporis  in  vivis  degens 
S.  jElrcdus  Abbas  Ricvcllcnfis  in  Anglia  fer.  231.  agens  de  conci- 
liabulo  Papienfi,  & adverfus  Vidorem  pfeudo  - Papam,  poftquam 
pro  Alexandri  III.  legicima  eledione  comprobanda  pleraque 
dcmintiaflct:  Vbi  Ecclejia  efse  Romana  3 ait,  oculis  cernitur , 
rationc  probatur-iConfirmatur  auftoritatc,  ibi  cormeum , ibi  animus 
rneus  3 ibi  ajfc5his  meus'.ab  ejusjide3qu * Chrijlo  or  ante  non  dejiciety 
ab  ejus  imitate  , quam  fchifmaticorumpravitas  Chrijlo  conjervante 
non  dividet^ab  ejus  J\ibjc3ionc3cujus  mihi  Princeps  Calum  aperiet3 
me  nequemors}  tieqtte  vita3neque  alia  crcatura3Dei  adjuvante gra- 
tia 3 Jeparabit . Quum  vero  Fridcricus  perfpiccrct  univerfos  pcnc 
Principes  Alexandro  reverentes  , ac  parentes  , Galliar  Regi  fua- 
fit  per  Lcgatum  , ut  ambo  in  confinio  Imperii , & Regni  con- 
venient , & ipfe  quidem  fecum  eo  dedudurum  Odavianum , feu 
Vidorem  fpopondit , Rex  autem  deduccrct  Alcxandrum  , qui 
turn  in  Galliis  morabatur  , atque  ibidem  in  unum  congregatis 
Epifcopis  Gallicanis , Italis  , &Tcutonicis  dc  utroque  Pontifi- 
cc  decernerctur  . Collocutus  vero  Rex  cum  Alexandro , ut  & 
iplc  co  proficifci  non  gravaretur  , refponfum  acccpit : indignum 
efse  , & SS.  Patrum  ftatutis  contrarium  , ut  Romanus  Pontifex, 
& prima  Sedcs  aliquod  humanum  fubiret  judicium,  ac  fatis  fu- 
perque  efse  , fi  nonnulli  Cardinalcs  mitterentur  ad  Alexandri 
canonicam,  & Odaviani  illegitimam  eledionem  demonftrandam. 

Obfcrvatione  omnino  flint  digna,  qua:  madus  animo  Ponti- 
fex in  epift.  ad  Epifeopos  Tufcix  , qua  eis  ad  Concilium  convc- 

nien- 


27 8 P R Tv  I L E G 1 A R O M.  PoNTlFICI 

nicndi  diem  dixit , dc  fuprema  Pontificis  dignitatc  , a c poteftate 
prjeclarc  difleruit , ubi  affumtis  ex  Jerem.  i . verbis  illis  : Ecce 
conflitui  te Juper  gentes  iffc.  fie  fubjunxit : Id  autem  licet  univerjis 
Ecclejiarum  reftoribus  incumbat  % multo  tamen  fortius  imminet 
Roman & Vrbis  A ntijliti , qui  a Domino  yefu  Chrijlo , ut  Caput  ef 
fet  Eccltjia  in  B*  Petro  accepit  % dc  pajeendis  Dominicis  ovibus  , 
iff  Fratribus  confirmandis  exprefsum  , 'ff  fpecialc  nofeitur  habttij - 
fe  mandatum  . Poftremo  in  hoc  Latcrancnfi  Concilio  ab  Alcxan- 
dro  celebrato  editus  eft  canon  i.dcmodo  cligcndi  Romanum_* 
Pontificem , atque  legitur  Cap.  Licet  extra  de  cleft. , quo  habc- 
tur  : Ex  hoc  tamen  nullum  canonicis  Conftitutionibus  prajudicium 
generatur  , in  quibus  majoris , iff  fanior is  partis  debet  fententia 
pravalere , quia  quod  in  eis  dubium  venerit  3 fuperioris  poterit 
judicio  definiri : in  Rtmana  vero  Ecclefia  aliquid  fpecialc  conftitui * 
tur  y ( videlicet  ut  cle&io  Papa?  fiat  a duabus  partibus  Cardina- 
lium  ) quia  non  potejl  recurfus  ad fuperiorem  haberi . Igitur  juxta 
hunc  canonem  Pontifex  fuperiorem  non  habet ; illi  igitur  Conci- 
lium fubefle  necefte  eft  . Hunc  canonem  animadvertere  debuerat 
Boftuctius  ajens  ex  Lateranenfibus  Conciliis  nihil  in  favorcrrL# 
Pontificia*  caufta?  expifeatum  iri . Obfervationc  dignus  eft  quoque 
canon  27. , quo  confifcationis  honor  um  poena  in  haereticos  dccer* 
nitur,  qua*  poena  etiam  ftatuta-iiicrat  a Concilio  Turonenfi  an- 
no  io5f.adverfus  Bcrcngarium  celebrato  can.4,fuitquc  pofteaab 
aliis  , ut  infra  patefeet . In  eodem  Concilio  Epifcopi , qui  in 
partes  Imperatoris  conceficrant  fchifma  fub  hac  formula  abdica- 
runt  apud  Harduinum  tom.  6.  par.  2.  Anathematize  omnem  hsc- 
tejitn  cxtollcntem fe  adverfus  S.  R.  Ecclejiam. . ,-{ff  me  obediturum 
juro  5 iff  promitto fidelitatem  S.  R.  Eccleji > iff  D.  meo  Alexan- 
dra , i$  Succefsoribus  ejusjujle  intrantibus  . Quo  dc  argumento  5 
Deo  aufpice  , copiofc  alibi . 

Concilium  Lateranenfe  IV.  feu  generale  XII.  fub  Innoceiu 
tio  IlLan.  i2i5.celebratumScdis  Apoftolicae  audoritatem  ma- 
xime  nobis  commendat,  fuoquc  optimo  loco  collocat . Sunt  re* 
vera 5 qui  ab  ifta  Synodo  nihil fancitum  efte  feribant } uti  M.  An- 
toniusdc  Dominis  , Ludovicus  Servinus  in  fupremo  Galliaruna 
Scoatu  regiusCognitor  in  poftulationc  fada  in  eodem  Senatu  ad- 


VlNDlCATA.  ARTICULUSIII.iT.il.  27p 
vcrfus  librum  Card.  Bcllarmini  de  poteftate  Pontificis  in  tempo- 
ralia  Regum  *,  & Barclajus  in  Vindiciis  adverfus  eumdcm  Bellar- 
mini  librum , arbitrati  canoncs  Synodi  hujus  Latcranenfis  nomine 
infcriptos  5 unius  Innoccntii  III.  opus  cfle  . Verum  quotquot 
fucre  fcriptorcs,  & Pontificcs , qui  de  hac  Synodo  fermonem  infti- 
tuerint  j ei  fane  canones  adjudicant , qui  in  jure  Canonico  Tub 
ejus  titulo  paflirn  laudantur.  Vctus  codex  Ms.  juris  Cardinalis  Ma- 
zarini  canones  hujufee  Concilii  70.  gra:ce  fimul , & latine  exara- 
tosexhibet)  exquocofdcm  edidit  Cottar ti  us  . Legendus  Nata- 
lis hift.Ecclcf.  ad  faecul.XIIIo  Sc  XIV.  dittert.i . art. 2.  His  ftatutis 
can.  2.damnatus  eft  liber  Joachimi  Abbatis  contra  Petrum  Lom- 
bardum  , nihil  tamen  decretuin  in  Joachimi  perfonam  ea  de  re  5 
6)uia.  Joachitn  omnia  feripta  fui  nobis  ajfignari  mandaverit  ( in- 
quit Innoccntius  ) yipojlolic a Sed is judicio  approbanda , vcl  etiani 
corrigenda,  > di/lam  epiftolam  propria  manu  fubfcripjlt , in  qua 
fir  miter  confitetur  fe  illam fidem  tcnerc  , quam  Romana  tenet  Ec- 
clefia  3 qua  cunSlorum fidelium  } difponente  /domino,  mater  eft , (if 
magiftra  . Canone  5.  antiqua  Tedium  Patriarchaliuin  privilegia 
inftaurata  funt , ftatutumque3  ut  poft  Romanam  Ecclefiam , 
difponente  Domino fup er  omnes  alias  ordinaria  poteftatis  obtinet 
Principatum , utpote  Afater  omnium  Chriftifidelium  , & Afagif- 
tra  , locum  habeant  Conftantinopolitana  primitm  > Alcxandri- 
na  fecundum&c.  Jura  vero  Patriarcharum  explicat  in  eo  pofita  , 
utpoftquam  a Romano  Pontificc  pallium  acccperint , prxftito 
fibi  fidelitatis  , & obedienti*  juramento,  pallium  Sc  ipfi  fuis  fiiffra- 
ganeis  conferrc  poflint  ( ruffraganeorum  nomine  defignari  Metro- 
polis Patriarchis  immediate  fubje&os  obfervant  Eruditi ) rcci- 
pientes  per  fe  profclfioncm  canonicain , Sc  pro  Romana  Ecclefia 
fponfionem  obedientiar  abeifdem  : ut  Crucem  ante  fedeferri  fa- 
ciant , nifi  ubi  Summus  Pontifcx  , vcl  ejus  Lcgatus  praelens  ad- 
fit : ut  in  Provinces  omnibus  eorum  jurisdi&ioni  fubje^is  ad  eos, 
quum  necettc  fucrit , appellctur  j falvis  appcllationibus  ad  Sc- 
dem  Apoftolicam  interpofitis  9 quibus  eft  ab  omnibus  humiliter 
deferendum  . Infertus  legitur  lib.  dccret.  tit.  de  Privilegiis  . 
Equidem  ad  annum  ufque  *34.  mos  integer  viguit , ut  Conftan- 
tinopolitani  Patriarch*  non  nift  a Romano  Pontidce  pallio  dona- 

ren- 


Digitized  by  Google 


a8o  Privilegu  Rom,  Pontifici 

rcntur,  quo  modo  fignificatam  Conftantinopolitani  Patriarch* 
Tub  Romano  Pontificc  fubje&ionem  obfervavit  Luitprandus  in 
legatione  ad  Niccphorum  Phocam  apud  Baronium  ad  hunc  an- 
num . At  ab  eo  anno  Alberici  Romae  tyrannidcm  exercentis , id- 
qtie  vi , ac  minis  cxtorquentis  opera  a Johannc  XI.  Thcophyla«5to 
aPatre  Romano  Graecorum  Imperatore  in  Conftantinopolitanam 
Ecclefiam  intrufo  fa<fta  facultas  eft  , qua  impofterum  nulla  prae- 
habita  a Romano  Pontificc  liccnria  pallio  illi  uti  poflfent  > fuffra- 
ganeifquc  fuis  id  honoris  impertire.  Puto  igitur  privilegium  iftud 
legitimum  non  habitum  a Pontificibus  > fiquidem  neque  inter 
Patriarchas  ante  Innocentii  111.  tempora  Conftantinopolitani 
Epifcopi  habiti  fuerint . Quarc  quum  primo  Innoccntius  Con- 
ftantinopolitano  locum  inter  Patriarchas  feccrit , ea  lege  feciffc 
putandus  eft,  ut  a Romano  Pontifice  impofterum  pallium  obc- 
dientia  prasftita  acciperct . 

Eodem  in  Concilio  Innocentius  III.  confirmavit  ftatutum  in 
Synodo  Monfpelienfi  anno  1215.  cclcbrata  a Petro  Beneventa- 
no  Sedis  Apoftolicae  Legato  , cui  adfuerant  5.  Archiepifcopi , 
Epifcopi  28. , Abbatum  vero , aliorumque  ingens  numerus,  quo 
ftatuto  dominium  Civitatis  Tolofanae  , totiufque  ditionis  , qua 
pridem  potiebatur  Raymundus  Comes  Albigcnfium  fautor  , Si- 
moni  Comiti  Montisfortis  eorumdem  Albigenfium  debellatori 
collatum  eft . Ita  refertur  in  decrcto  Innocentii  apud  Dacherium 
tom.  7.  fpicilegii , & in  hiftoria  Albigenfium  cap.  83.  a Petro 
Monacho  Vallis-Cernenfis  exarata.  Canonc  autem  3.  habetur  : 
Damnati  vero  haretici  facularibus  poteftatibus  relinquintur  ani~ 
madverfione  debitapuniendi > Clericis  prius  a fuis  Ordinibus  de- 
gradatis  j ita.  quod  bona  hujufmodi  damnatorum  , fi  Laid  fuerint , 
conffcentur  , fiver 0 Clerici , applicentur  Ecclefiis . . . Ji  vero  Do~ 
minus  temporalis  requifitus , & monitus  ab  Ecclejia  terram  fuam 
purgare  neglexerit  ab  hac  heereticafceditate  , per  Metropolitanum > 
# ceteros  provinciales  Epifcopos  excommunicationis  vinculo  inno • 
detur  : & Ji  fatisfacere  neglexerit  intra  annum  , fgnificetur  hoc 
Summo  Pontifici , ut  ex  tunc  ipfe  Pafsallos  ab  ejus fidelitate  denun - 
titt  abfolutos , & terram  exponat  Catholicis  occupandam,  qui  eam^ 
exterminatis  b*reticis3Jinc  ulla  contradiftionc  pojfideant infidei 

puri - 


Digitized  by  Google 


V 1 N D 1 C At  A . A R T rc  tJ  t a S III.  if.  II.  2&T 

pur  state  con  fervent  > falvo  jure  Domini  principalis , dummodo  Ju- 
per  hoc  nullum  praftet  obftaculum  3 nec  aliquod  impcdimcntum  op- 
ponat : eadem  nihilominus  lege  fervata  circa  eos  » qui  non  habent 
Dominos  Principales . Habentur  hn:c  Cap.  Excommunicamus  de 
Hasrcticis  , lib.  5.  decree,  tit.  7. 

Natalis  diflert.  3.  in  hunc  canon,  art.  3.  contcndit  dc  Fcuda- 
tariis  dumtaxat  intclligcndum  efle  cancnem  , non  vero  de  Rc- 
gum  dominio  j quandoquidem  canon  iflc  occafione  Raymundi 
Tolofani  Comitis  i Raymundi  Rogcrii  Comitis  Fuxenfis  ; Bcr- 
nardi  Comitis  Convenarum  , 3c  Gaftonis  Vicecomiris  Bcarnenfis, 
qui  ad  Albigenfium  defenfionem  fcederatierant  , conditus  fuerit. 
Quorum  diciones  Catholicis  occupandas  non  cxponcrc  ccnfet  au- 
tomate propria*  fed  dc  confenfu  Principum  , qui  per  Oratorcs 
Concilio  aderant  , fcilicct  Friderici  11.  Impcratoris  Roman.  *, 
Hcnrici  Imperatoris  Conftantinopolitani  j Philippi  Regis  Gallia- 
rum;Johannis  Hierofolymorum  Regis;  Andrea:  Hungarian  Johan- 
nis  Anglia: ; Hugonis  Cypri  s Jacobi  Aragonia? : idque  oftendere 
conatur  , turn  ex  Ludovico  S.  Ludovici  patre , cujus  Oratorcs 
ad  Innocentium  III.  miffi , ut  juraejus  in  Anglia:  Rcgnum  adver- 
fus  Johannem  tucrentur  , dixerc  : Non  credit  Dominus  Ludovi - 
cus  , quod  Concilium  pojjit  ei  jus  fuum  auferre  : turn  ex  Anglia: 
Proceribus , qui  ad  Bonifacium  Vlll.  poftmodum  feripfere  : Om- 
nium nojlrum  conjenfusfuit  > & erit  in  futurum  , quod  Dominus 
nojler  Rex  juper  juribus  Regni  Scotia  , aut  aliis Juis  temporalibus 
non  rejpondeat  judicialiter  coram  Nobis  3 nec  judiciutn  Jubeat  quo- 
quo  tnodo  : turn  ex  conftitutione  Friderici  II.  adverfus  harrcticos 
data  Patavii  an.  1225.,  in  qua  canonis  3.  Later,  IV.  verba  tran- 
feribit , fibique  tribuit , quos  Concilium  tribuit  Pontifici  : Si 
vero , inquiens , Dominus  temporalis  requifitus  , & admonitus 
ab  Ecclefiat  terram fuam  purgare  neglexerit  ab  baretica  pravitate , 
pojl  annum  a tempore  monitionis  elapjum  terram  ipjius  exponimus 
Catholicis  occupandam  &c. : turn  denique  ex  ipfo  lnnocentio  III. 
Cap.  Per  venerabilem  , qui filii fint  legitimi  lib.  4.  decrct.  tit.i  7. 
rclato  cpift.  138.11b.  5.  edit.  Baluzii  : Comiti  enim  MontispefTii- 
Jani  roganti , ut  filios  , quos  ex  adulterio  fufeeperat  > ingenui- 
tatc  donarct  j fkuti  filios  a Phil jppo  cx  Maria  Moravia  poft  In- 

P ars  l . Nn  gel-. 


282  PrivilegiaRom.Pontifici 

gclburgis  repudium  fufccptos  legitimos  declaravcrat , rcfpondic 
Pontifcx  cauflam  cffc  longe  diflimilem  , inter  alia  difcrimina  hoc 
adduccns : Infuper  quum  Rex  fuperiorem  in  tcmporalibus  minime 
recovnofcat , fine  juris  alterius  Lefione  in  eo  fe  jurijdiDioni  nojlrse 
fubjicere  potuit , in  quo  videretur  aJiquibus  , quod  per  fe  ipfum  non 
tamqua.ni  Pater  cum  filiis  , fed  tamquam  Princeps  cmn  Jubditis  po- 
tuit  difpenfare  y tu  autem  nojceris  aliis  fubjacere  . 

Verumtamcnalia  plane  ratione  htinccanoncm  3.  Concilii  Lat- 
ter. IV  intcrpretati  funt  Bcllarminusj&  Pcrronius3quos  imtncrito 
cit.  loco  Natalis  exagitat : tria  namque  edicit  canon  ifte  . i.Suis 
ditionibus  cxutos  voluit  Comites  illosAlbigenfibus  foedcratos3qui 
quidein  Regis  Gallia*  beneficiarii  erant , non  tamen  fubditi  crant 
Ecdefia?  > qua?  proindc  fcntentiam  in  eos  non  alia  ratione  > ni(t 
qua  haercticorum  fautorcs  3 ac  poenis  Ecclefiae  fubjc&os  tulit . 2 . 
Etiam  in  fupremos  ipforum  Dominos  fuam  poteftatcm,  & poenam 
camdem  cxtcndit  3 nam  ipforum  jus  folum  voluit  illa?fum  3 dum- 
modo  latx  fententije  obftaculum  non  appofuiffent . 3.  Dcccrnens 
canon  dcnuntiandos  fubditos  abfolutos  a juramento  fidclitatis  , 
vult  plane  locum  habere  etiam  quoad  non  habentes  Dominos 
principalcs  3 qui  proindc  funt  fupremi . Natalis  contcndit  co  ca- 
nonc  Concilium  attendendum  voluiffe  confenfum  Principum  3 ex 
quo  robur  canon  ille  obtineret . At  vero  canon  > ut  dixi  modo  , 
quum  in  ipfos  fupremos  Rcges  animadvertat  3 quando  impedi- 
menta appofuiffent  fuis  decreds , proinde  fit  palam  Concilium 
non  attendifie  eo  in  canone  Principum  confenfum , quum  in  eof- 
dem  Principes  extendat  poenam  . Prasterea  per  to  Salvo  jure  Do - 
mini  principalis,  Rex  Gallia:  plane  in  eo  canone  defignabatur 3 cu- 
jus  beneficiarii  erant  Comites  illi  Albigcnfibus  foederati : igitur 
per  to  Dominos  principalcs  3 quod  paucis  interjeciis  legitur  in  eo- 
dem  canone  , non  Beneficiarii  > fed  fupremi  Domini  fignificantur3 
feu  Principes  . Rurfus  non  rede  Natalis  autumat  pro  non  baben- 
tibus  Dominos  principalcs  intelligendos  effe  non  Principes  3 fed 
Francos  Allodios  3 leu  eos  , qui  ditiones  fuas  ab  Ecclefia  folo 
bencficiario  jure  obtinebant : nam  in  co  canone  defignati  Comitcs 
Albigcnfibus  adha:rcntes  , quia  Regis  Galliae  beneficiarii  3 Domi- 
num  principalqm  habcbant3uade  dicitur falvo  jure  Domini  princi - 


Digitized  by  Google 


VlNDtCAT  \ . A RT1  CULOS  III.  f.II.  283 
palis  : igitur  Eccleftae  quoque  bcncficiarii , feu  feudatarii  Domi- 
num  habcnt  principalem  , ncc  dicendi  funt  tantummodo  Franci 
Allodii  . Poftrcmo  Franci  Allodii  nullum  quidctn  Dominum  prin- 
cipalem ratione  praediorum  habcnt  ; atramen  Principi  fub/cdi 
ratione  jurifdidionis  impropriiffimc  diccrcntur  non  habere  Do- 
minos principals  . Nihil  autem  moramur  refponfa  five  Ludovi- 
ci  VIII.  3 five  Anglormn  Proccrum  s iis  enim  canoncm  hunece 
objicimus:  vcl  refponfa  ilia  vera  lunt  de  dominio  diredo  . Fri- 
dcrici  II.  vero  conftitutio  eft  plane  cxecuriva  fententia?  canonis  , 
lit  qua?  canoncm  ipfum  ufurpat . Innocentii  autem  rcTponfum  , ut 
exfcricipfa,  & tcnorc  patefeit , intelligcndum  eft  de  dominio 
diredo  3 quod  ccrtc  a nullo  cxcrceri  in  fupremos  Frin:ipcs  alicna 
poteftate  valet  . Sed  de  his  id4obiter  didum  efto  . Confer.  Ddifs. 
Renealiam  in  prsefat.  Natalis  locum  \ &Blancum  de  polit.  , & 
poteft.  Ecclef.  tom.  i,&  2.multis  adverfus  Boftiictium  difputan- 
tem  . Eodem  in  Concilio  ctiam  de  rebus  Imperii  aduin  eft,  at- 
que  rejedo  Ottonc  illud  Fridcrico  aftertum  fuiftc  refert  ex  Ri- 
chardo  a S.Germano  Raynaldus  : Innocentius  , inquit , quum  a—* 
Martini  ad  S.  Andrea  fejlum  ter  Concilium  coegifsct , eleclio- 
nem  Principum  , qui  Fridericum  Jalutarant  Imperatorem  j con- 
Jirma'vit.  Contendentibus  jampridem  de  Imperio  Philippo  Suc- 
vi«e  Ducc  3 & Ottonc  Saxonc  , ab  Innoccntio  Ottonis  eledionem 
confirmaram,uti  habetur  Q^p.l^enerabilcm  de  elect. ^reten  Pagius 
in  brev.  hift.crit.  in  Innoccntio.  Johannem  quoque  Anglia?  Regno 
privaftej  quod  ad  Gallia?  Regem  tranftulit ; etfi  poftmodum  cidcm 
reftituerit . Filio  demum  Andrea:  Regis  Hungaria*  feripfiffe  , ut 
votum  belli  facri  exfolvcrct,  paterna  alias  harreditate  privandus  : 
& habetur  Cap.  Licet  de  voto . 

Innoccntium  III.  nihilofccius  fe  Concilio  generali  fubditum 
agnovifle  , Scab  eo  fe  poffe  coerceri  faftum  in  epiftola  ad  Philip* 
pum  Gallic  Regemi  otf.Iib.i  5.  contendit  Natalis  hift.Eccl.  ad  fa»- 
cul.XV,  Sc  XVI.  differt.4.§.4.n.3  1 . Rogatus  enim  a Rege,  ut  fuuin 
dirimeret  cum  Ifemburge  matrimonium  , inter  alia  refpondit : 
F'erum Ji Juper  hoc  abjque  generali s deliberation  Conci/ii  deter  mi- 
nare  aliquid  tentaremus  , prater  divinam  qffenjam  , & mundanam 
inf  ami  am  , quam  ex  hoc  pofsemus  incur r ere  , forjan  or d inis , 

n 2 off- 


284  Privuegia  Rom.  Pontifici 

officii  nobis  periculum  imminent  > quum  contra,  pramifsam  veri - 
rar/V fententiam  (quod  Deus  conjunxit,  homo  non  fcparct ) nojlra. 
non  pojjit  auSoritas  difpenfare  . Launojus  ex  eodem  rcfcripto  in- 
fcrt  Innoccntium  agnovifse  fe  Concilio  inferiorem  non  modo,fed 
criam  fe  ab  crrorc  haud  cfse  immuncm  > atquc  hanc  immunitatem 
folo  Concilio  cfse  tribuendam  . Verumtamcn  dc  rc  indubia , fci- 
licet  de  matrimonii  rite  eelebrati  , &confummati  indifsolubilita- 
te  agebatur  > quod  indifsolubile  plane  cfse  ex  Chrifti  D.  verbis  > 
Jguod  Deus  conjunxit  &c.  , Innocentius  re&c  pronunciarat  : 
fguum  contra,  prxmifsam  veritatis  fententiam  , inquiens  , nojlra. 
non  poffit  aucioritas  difpenfare  See,  , addens  , quod  ei  adnuendo  , 
divinam  oflfcnfam  , & mundanam  infamiam  incurrerct . At  hinc 
quis  rite  inferat  juxta  Innocentium  potuifse  Concilium  difpenfa- 
tionem  , quam  ipfe  denegabat , conccderc  , ac  proinde  fe  Con- 
cilio agnovifse  fubjc&um  ? Quis  rite  inferat  fe  errori  circa  fidem 
obnoxium  adfirmafse  > qui  ait  fe  concedcrc  id  abfque  Dei  olfenfa 
non  pofsc  ? Dum  igitur  dixit  Ji fuper  hoc  abfque  generalis  Con~ 
tilii  See. , noluit  fignificare  id  pofse  Concilium,  quod  ipfe  non  po- 
terat  > fed  vel  ita  referibendnm  duxit,  oportcrc  fcilicet  convo- 
cari  ad  id  Concilium  , ut  Regem  ab  eainiqua  petitione  arceret : 
vel  fignificare  voluit , quo.d  fi  id  conceflifset  abfque  Concilio  , 
ha’rcfis  criminis  incufari  potuifset , quafi  crederct  nempe  matri- 
monium  confumatum  pofse  difsolvi  - Quo  in  cafu  Concilio  gc- 
nerali  fas  fuifset  inipfum  animadvertere,quod  periculum  ut  ab  fe 
proinde  amoveret  > Concilii  ad  id  opus  efsc  refpondit . Non  mo- 
ror  autem  Natalcm  ha&cnus  difputatis  adhuc  contranicentem  , 
fiquidem  magis  cum  pudere  debuifset  tam  levia  obtrudifsc,  quam 
me  pigeat  hifee  diluendis  operarn  ludere  . Nec  inagis  moror 
Bofsuctium  ablnnocentio  circa  facramenti  poenitcntiae  figillum 
graviflime  erratum  affirmantem  : fiquidem  opportuniori  loco , Sc 
tempore  me  ei  fa  durum  fatis  fpondeo  . Potius  obfervaverim  obi- 
ter huicce  Concilio  Maronitarum  > ac  Surianorum  Patriarchas 
interfuifse  , unaque  cum  ipfis  ingenti  numero  Maronitas  , Armc- 
nos  , Gcorgianos  , & Jacobitas  , ejuratisfive  erroribus,  five  fchif- 
mate,  five  ctiam  ritibus,  ad  Ecclefi*  Roman*  dogmata,  & difei- 
plinara  acccififse  : lnnocentip  fafees  ultro  citroque  dcmifific, 

^ fidem- 


V indicat  a . Art  ic  u lu  s III.  Jf.  III.  28? 
fidemque  illi  fuam  omncm  dcfpondifse  3 uti  cx  Guillclmo  Tyrioj 
Gauffrido  Monacho  > & au&ore  Chronici  Bclgici  rcfcrt  Gabriel 
Coflar tius  in  addit.  ad  Concil.  Later.  IV.  Quo  plane  modo  Orien- 
tals illi  probro  cedunt  Latinis  hifee  > qui  Pontificibus  fumrais  fc 
minus  aequos  praebent . 

Ex  Lugdunenfi  /.  fublnnocentio  Lugdunenfi  //. 
fub  Gregorio  Xi  iff  Vitnncnfi fub  Clemente  V* 

§.  III. 

Concilium  Lugdunenfc  I.  generate  XIII.  fub  InnoCentio  IV* 
anno  1245.  celebratum  dc  Pontificia  au&oritate  , quid  non 
pracclarum , quid  non  magnificum  prasfert  ? Initio  attingam  , 
quin  opera:  faciam  difpendium  5 qua:  fupra  Imperatoriam  Ponti- 
ficiam  efferunt  poteftatem  . A Gregorio  IX.  Pontifice  Maximo 
jam  bis  j ideft  anno  1 228  , & anno  1230.  Fridericus  II.  Impera- 
tor  anathematc  innodatus  fuerat,  ejufquc  fubditi  a fidelitatis 
facramento  abfoluti , quo  five  Imperii  , five  Rcgni  Sicilia:  ratio- 
ne  illi  client  obftri&i  > ea  de  re  > quod  ob  ingentia  fcelera  de  fide 
catholica  non  bene  fentire  videretur  Impcrator  , au&ore  Pagio 
brev.  hift.  crit.  in  Gregorio  IX:  ut  proinde  animadverfio  in.* 
Fridericum  non  tamquam  in  fiduciarium  , feu  feudatarium  Ro- 
mans: Ecclefia:  ob  Regnum  Sicilia:  lata  a Gregorio  dicenda  fit  3 ut 
contendit  Natalis  , fed  tamquam  in  harreticum  , feu  defidefuf- 
pe&um  lata  fuerit , ac  pcrir.de  in  ipfum  tamquam  Imperatorcm . 
Idquc  magis  confirmatur  ex  Gregorii  epiftola  ad  S.  Ludovicum 
Gallix  Regcm  data , qua  , Noverit , inquit , dilcBus  filius  Ec - 
clefi.e  fpiritualis  Illujlris  Rex . . . nos  deliberation  > iff  traBatu  di- 
ligent i omnium  fratrum  nojlrorum  ( m Rom  ana  Synodo  ) condem - 
nafse  , & a culmine  Impertali  abjudicafse  Fridericum  diBum  Im- 
peratorem  > iff  Rob tr turn  Comitem  fratrem  ( S.  Ludovici ) Regis 
Fi  ancorum  loco  ipjius  elegifse . Quoniam  vero  ingratiilimus  , acquc 
ac  iniquiffimus  Imperator  ab  Innocentio  III.  ad  Imperii  faftigium 
evc&us  3 a Gregorio  IX.  dcje&us  modum  fceleribus  facere  nclcie- 
bat  3 noltbatque  3 in  Gondlio  Lugdunenfi  I.  fefT.  3*  diris  omni- 
. , bus 


pRIViLEGIA  Rom.  PONT1P1C1 
bus  devotus  , & a culmine  rurfus  Imperii  deturbatus  ab  Innocen- 
tio  IV.  cum  Patrum  confenfu  eft  : Nos  , ( inquit  Pontifcx  in 
fententia  inferta  6.  decree,  tit.  dc  fent.  Cap.  ad  slpojlolicam) 
Nos . . . cum  fratribus  tiojlris  , iff  facro  Concilio  deliberations  pra- 
habita  diligenti  , quum  yeju  Ckrijli  vices  , licet  immeriti  , tenea - 
plus  interris  i nobifque  in  B.  Petri  sfpGjloli  perjctia  JitdiShtm: 
Quodcumque  ligaveris  iff  c.JWemoratum  Principem.. . Jitis  ligatum 
peccatif  , iff  abjeClum  3omnique  honor  e 3 iff  dignitate  privatum  a 
Domino  ojlendimus  , denuntiamus , ac  nihileminus  Jententiando  pri - 
vamus  : omnes  , qui  ei  juramento  fidelitatis  tenentur  objlridi  , 
a juramento  abfolventes  &c.  . . . /Hi  autem  , ad  quos  in  eodem  bn - 
perio  lmperatoris  fpcElat  cleftio , eligant  libere fuccefsorem3  ( fuit- 
que  elc&us  Henricus  Thuringiae , & Haffia?  Lantgravius  ) dc  Si - 
cili<e  vero  Regno  providers  curabimus  , ( hoc  enim  bcneficiarii  ju- 
ris erat  Eccleftse  . ) Haec  vero  hie  co  uno  confilio  protulimus  , Sc 
perfequimur , ut  ex  agendi  ratione  , quam  in  Concilio  erga  lm- 
peratorem  Innocentius  adhibuit  , patefcat  Concilio  probatam 
perinde  fuifleeamdem  agendi  rationem  , qua  Pontifcx  fc  Conci- 
lio praeferebat , ac  fe  Concilio  fuperiorem  effe  fignificabat . 

Natalis  poftquam  diflert.  5.  de  Concilio  Lugdun.  I.  art.  3. 
n.  4.  dixiflet  Fridericum  dominiis  temporalibus  , qua?  beneficia- 
rio  jure  ab  Ecclcfia  non  tenebat  , Pontificis  Romani , vel  Syno- 
di  fententia  privari  non  potuifte  , fententiam  n.  8.  retra<ftans  a 
Synodo  latam  non  fuifle  exau&orationis  in  Fridericum  fenten- 
tiam , fed  a folo  Innocentio  contendit . Nimirum  id  unum  curan- 
dum  maxime  ei  erat,  ut  Innocentium  tantum,  non  Concilium  , in 
errorem  prolapfum  relinqueret . Id  vero  ex  eo  fe  conficerc  autu- 
mat,tum  quod  Pontifcx  illam  ab  fe  ferri  dixerit,non  facro  appro- 
bate Concilio,ficuti  in  aliis  decretis  confuevejat,fed  facro  dum- 
taxat  praffente  Concilio  : turn  quod  Albcrtus  Abbas  Stadenfis  in 
chron.  earn  a Papa  au&oritate  propria  latam  referat : turn  quod 
hiftorici  perhibeant  ad  hanc  fententiam  exhorruiffe  Patres  . Ve- 
rumtamen  vehementer  a vero  aberrat  Natalis.  Enim  vero  verba  in 
fententia  relata  : Nos . . . cum  fratribus  nojlris , iff facro  Concilio  de - 
liberations  prtehabita  diligenti  apertiflime  evincunt  Concilii  ap- 
probationem  , atque  non  folura  circa  cxcommunicationem  , fed 

etiam 


VlNDlCATA.  ARTICULUS  III.  if.  III.  287 
ctiam  circa  depofitionem  antcccffiifc  . Quis  enim  ajat  a Pontifice 
confultos  Patrcs  dc  fententia  excommunicationis,non  vero  depo- 
fitionis  ? Unde  Pagius  in  Innocentio  IV.  verifimillimum  cenfet 

cum  citulum  Sacro  prafente  Concilio  non  efle  ipfius  Innocentii,  fed 
ab  exferiptoribus,  uti  in  fimilibus  fa?pc  accidie,  adjedlum  . Praetc- 
rca  Matthteus  Parifius,vir  fane  hac  in  rc  neutiquam  fufpectus,  qui 
ceteris  fu(ius,&  diligentius  acta  Concilii  Lugdtincnfis  I.  in  hiftoria 
Anglicana  pcrfequutus  eft,  ita  refert:  Hac  igitur  in  medio  Concilia 
prolata  cundis  audientibus  ad  injhr  corrujc intis  fulguris  non  me- 
diocriter  timorem  omnibus  incufserunt . Alagifiri  igitur  Thad- 
daus  dc  Suefsa  , iff  Walterus  deOcra  , iff  alii  Procuratores  Impe- 
ratoris , iff  qui  cum  ipfis  erant , emifso  ejulatu  fiebili , hie  femur  , 
bicpcAus  in  indicium  dolor  i s per  cut  ientes  vix  alacrymarum  pro- 
Jluvio  fe  fe  continuerunt  : iff  ait  magijler  Thaddaus  : dies  if  a dies 
ira , calamitatis  , iff  miferia  . Dominus  igitur  Papa  , iff  Praia- 
ti  ajfifentes  Concilio  candelis  accenjis  in  diclum  Imperatorem  Pride - 
ricum , qui  jam  Imperator  non  e(l  nominandus  , terribiliter  rece- 
de nti  bus  j iff  confujis  ejus  Procuratoribus  > fulgurarunt . Hare  Pa- 
riftus  , vir  fane  Pontificibus  non  multurn  adje&us . Rurfus  idem 
Parifius  hose  perhibet:  Ajfirmavit  Dominus  Papa  hac  omnia  , ma- 
xime  autem , qua  de  Principe fatuit , fe  irrcvocabiliter  fervatu- 
rum : hac  autem  quum  intellexifset  magijler  Thaddaus  ab  imo 
trahens  J'ufpiria  ait , intelligo  nullum  remedium  patere  dijerimi - 
ni  : ejulanjque  , iff  flens  fubintulit : veredies  if  a dies  ira  , ficut 
antea  dixerat , quum  ad  Concilium  plenum  omties  Pralati  candelas 
Juis  accenfas  inclinarent , iff  extingucrent , excommunicatum  Im- 
peratorem deponentes  . Nicolaus  quoque  dc  Curbio  Ord.  Min.  , 
qui  crat  Innocentio  a confeffionibus  , ac  teftis  oculatus  geftorum 
Concilii , in  vita  ejufdem  Innoccntii  cap.  14  , poftquam  fenten- 
tiam  in  Fridericum  latam  a Pontificc  dcfcripliffet , fubjungit  : 
Cfiafuit  ab  uni  v erf s Ecclefiarum  Pralatis  in  eodem  Concilio  ref - 
dentibus  approbata  9 ficut  liquerepotef  omnibus  tarn  prafentibus  , 
quam  futuris  perjubferiptionem  ipforum  , iff  eorumdem  figill.Ls 
pendentia  in  eodem  . Plane  hoc  argumentun  latte  fententia:  a 
Concilio  inviftiffcmum  eft , quod  cx  a<5tis  Concilii  patcfcat  tefte 
Nicolao  de  Curbio , ci  fententia;  fyngruphjfcn  , 6c  figillum  appo- 

fua 


a88  Priviligi  a Rom.  Pontipici 

fita  fuifle  ab  Epifcopis  univerfis  . Ex  quo  pcrinde  conficitur  > in 
earn  catenas  Concilium  confpirafle  fententiam  , quod  camdeni 
Innocentio  infcdiflc  perfpicerct , nequc  proindc  in  alteram  abirc 
fibi  fas  cfle  pro  fua  , qua  erga  Pontificem  obedientia  atficicbatur, 
perfuafuin  babe  ret  .Quod  quid  aliud  praefcrt , quam  quod  in 
Concilio  rerum  tarn  gravium  fumma  unum  penes  Pontificem  In- 
tegra fteterit  ; ftareque  plane  Concilium  ipfum  probe  intelle- 
xcrit  ? 

At  Natalie  reponit,  fi  qui  Praslati  fubfcripfcrc,  id  conciliari- 
ter  fa&um  non  fuilfe  , quaeflione  fcilicet  in  deliberationem  ante* 
mifsa,  utrum  exauttorari  Imperator  poflet . At  inanis  evafio  eft , 
nam  ex  citatis  verbis  fententi.'B , & itcrum  ex  littcris  Innocen- 
tii  IV.  ad  Comitia  gencralia  Ordinis  Ciftcrcienfis  liqtiido  conftat 
diligentiflimo  , quo  exa&ius  defiderarc  nonefset , examini  fuifsc 
fuppofitam  : Non  enim  meminimus , ait  Innocentius  in  laud,  lit- 
tcris , unquam  caufsam  cum  tanta  deliberations  , & diligenti  exa- 
minaticnefuifse  excufsam  , & peritorurn  , atque  Sanctorum  men- 
tibuslibraiam  extitifsc  . Praeterea  putafne  Procurators  Inipera- 
toris  j praefertim  Thaddasum  virum  juris  peritiflimum  id  negle- 
dluios  fuifse , fcilicet  ut  Pontifici , & Patribus  exponerent  dili- 
genti difeuffione  opus  efse  9 utrum  Ecclcfia  Impcratorcm  gradu 
queat  dejicere  ? Eadem  , quae  Nicolaus  dc  Curbio  > fcilicet  ne- 
dum  a Pontifice  , fed  a Concilio  cxau&oratum  Fridcricum  , tef- 
tantur  Guillelmus  Nangius  in  geftis  Philippi  111 ; Monachus  Pa- 
duanus  lib.  3.  cJhron.  pag.  5^1  5 Hcnricus  dc  Knygthon  canoni- 
cus  Leyceftrenfis  lib.  11.de  eventibus  Anglia?  pag.  341 . &c.  Po- 
flrcmo  in  2.  fefs.  Concilii,  quum  nihil  in  mala  caufsa  fe  promovc- 
re  Thadda?us  Impcratoris  partes  agens  perfpicerct , pro  co  ad 
Concilium  proxime  futurum  generalius  provocavit , At  vero  fii 
fententia  a folo  Innocentio  fuifset  prolata  > nonne  Thadda?o  fuifc 
fet  fatius  ad  pra?fcns  Concilium  appellarc?  Si  vero  Concilium  fu- 
pra  Pontificem  fe  efse  agnovifset , & agnovifset  Thadda»us » non- 
ne fententiam  Pontificis  examini  potuifset  fubjiccre»  utque  fubji* 
cerctjur  impetrafset  equidem  illc  , cujus  prcces  Gallia:  , & An- 
g’iar  Rcgum  Oratores  fuftentabant  ? Na:  ergo  Natalis  > aeque  ac 
Thaddftus  malam  caufsam  defcndcadamfuftepit  ? 

Vc- 


Digitized  by  Google 


Vindicata  . Articulus  III. /.  III.  28$ 

Verum  obtrudit  rurfus  Natalis  n.i  6.  dubirari  jure  potuit,an 
Ecclcfiam  univerfam  fufficienter  Concilium  illud  repraffentaret , 
quum  e Regno  Hungarian  nulli  advenerint  Epifeopi  , nulli  ex 
Germania  , nullus  ex  Terra  fanda  , praetcr  tinum  Berytenfem 
Epifeopum  . Dcnnim  conciliarirer  , ait , lata  hare  fcntentia_> 
non  fuit , quia  illud  dumtaxat  Synodi  oecumenicar  audoritate 
fadum  diccndum  eft  , quod  univerfa  amplcditur  Ecclcfia  : at 
cam  in  Fridcricum  ejaculatam  fententiam  non  admilit  tota_» 
Germania  , non  tota  Italia  , non  tota  Gallia  , non  tota  Anglia  . 
Verumtamen  refpondeo  1 , quod  ft  fcmcl  hujufee  generis  refpon- 
fa  adhibita  patienti  aure  excipercntur , quid  crit  qua.To  in  Ec- 
clefia  facratius  , quod  loco  fubfifterec , nec  Aifdequc  cueret  ? Cui 
enim  ftatim  non  occurrct  fibi  Conciliorum  decreta  objicicnti 
obtcnderc  id  non  conciliariter  adum  •?  Id  illegitimc  , prjeterque 
jus,&  fas  a Concilio  attentatum?  Id  propterca  ab  Ecclefia  non  ac- 
ccptum  ? Refpondeo  2.folummodo  a viris  fiibleftoe  fidei  dubitari 
impune  pofsc  nuin  Lugdunenfe  I.  oecumcnicum  , feu  generalc 
fuerit : nain  convocatione  generalc  fuifsc  oftendunt  encyclical  ab 
Innocentio  IV.  ad  Regcs  omnes  , Sc  Epifcopos  direda: . Celcbra- 
tione  ctiaiu  generalc  fuifsc  oftendunt  , qui  intcrfucrc  : intcrfuerc 
ctenim  Pontifcx  ipfe  , Cardinalcs  , Patriarcha?  tres  Conftantino- 
politanus  , Antiochcnus  , & Aquilejcnfis  *,  Archiepifcopi,  Sc  Epif- 
eopi ex  Galliis,  Hifpania,  Italia,  Anglia,  Scotia,  Sc  Hibernia  ac- 
citi  140.  Abfentium  vero  Procurators  plurimi , Abbatcs  See.  Im- 
peratoris  ipfius.  Sc  Rcgum  pariter  Oratorcs  . Ex  Germania  pauci 
admodum  quidem  acccfscrc  ob  turbas  a Fridcrico  cxcitatas  \ ex 
Hungaria  nemo  interfuit  ob  vaftationem  a Tartaris  inlatam  : fed 
id  non  officit , quominus  generalc  Concilium  fuerit  , quum  fatis 
fuerit  Epifcopos  acccrfitos  fuifse  , dcrcliquo  fupplcnte  defedum 
omnem  Pontificis  Summi  pra?fcntia,  uti  in  fimili  de  Concilio 
NicaenoII,  feu  Synodo  VII.  in  epift.  ad  Tharafium  Patriarcham 
Conftantinopolitanum  feripferant  1-atriarchac  Alexandrinus  , & 
Antiochenus . Sane  ultro  citroque  cidem  Concilio  fc  fubjccit 
Fridcricus,  miftis  ad  illud  Oratoribus  pro  fe  refponfuris  ; Sc  Thad- 
dajus  , qui  fefs.  2.  ad  Concilium  gencralius  provocavcrat , cui- 
que  Innocentius  rcfpondcrat : Satis  eft  Concilium  generate  muU 
Pars  /.  Oo  fc- 


apo  P RiviLECiA  Rom.  Pontifici 
torum ....  Patriarch  arum  , Archiepifcoporum  , Epifcoporum  , & 
aliorum  dc  divcrjis  .f/undi  partibus  tiobilium  > vel  eorum  Pro - 
curatorum:  & qui  abfuntjaqueis  Domini  tui  impediuntur  irrctiti 
Thaddarus,  inquam  , fcflf.  3.  audita  fcntentia  ait : In t ell igo  nul- 
lum remcdium  patere  difcrimini  . 

Ncc  verum  eft  3 quod  attexit  Natalis  Fridericum  uni , ac 
foli  Pontifici  fententiam  in  fe  latam  tribuiflc  : nam  tametfi  de 
Innocentio  pra?fcrtim  queratur  5 tamcn  in  litteris  ad  Regem_» 
Anglia?  apud  Goldaftum  tom.  2.  Conftit.  Impcr.  conqueritur  de 
quibufdam  Epifcopis  Hifpanis  3 quatenus  in  Concilio  teftes  ad- 
verfus  ipfum  ftetifsent  i & in  litteris  ad  Regcm  Anglia?  apud 
Parifium  conqueritur  de  Innocentio  quidem  , fed  fubjungit  : 
g)ui  vocata  Synodo  , ut  afferit , generali  contra  nos  nec  citatos  3 
ncc  convicios  aufus  cjl  depojitionis  fententiam  Jlatuere  . Non  igno- 
rabat  ergo  in  Synodo  id  adum.Neque  veri  magis  efse  fimile,quod 
ait  Natalis  a Gallia  , Italia  3 & Anglia  fententiam  illam  non  fuif- 
fc  admiflam  > ex  eo  patefeit  5 quod  horum  Regnoruin  Epifcopos 
Concilio  Lugdunenfi  interfuifse  ccrto  certius  eft  5 ab  eifdcm  ve- 
ro  intortam  ctiam  illam  fententiam  nos  fatis  evicimus . Fuere 
cnim  vero  ex  Germania  s & Italia  plcrique  3 qui  partes  Fridcrici 
fettarentur  , ut  exinde  in  duas  fa&ioncs  5 pro  Imperatore  unam, 
qua?  Gibcllinorum,  pro  Pontifice  alteram,  quae  Guelphorum  dcin- 
ccps  audierc  > feinderentur  : fed  ea?  ex  laicis  potiflimum  conflatae 
funt, quorum  plane  in  rebus  fidci  acceptatio  non  attenditurs  fiqui- 
dem  a Paftoribus  Oves}non  vicevcrfa,  fidem  exigcrc  debeant.  Pof- 
tremo  Fridcricus  gradu  dejc<ftus  caufsam  fuam  S.  Ludovico  Regi 
commifit  litteris  ad  ipfum  datis  5 quas  refert  Duchangius  : S.Lu- 
dovicus  vero  Innocentium  Lugduni  adhuc  agentem  adiit,  ro- 
gansenixe,  conditionibus  ejus  nomine  oblatis  9 quatenus  Fridc- 
rico  fc  adhuc  indulgentiorcm  pra?beret9  quern  nihilominus  Pon- 
tifex  obfirmato  pe&orc  repulit  ajen*. , non  fuam  tantum  9 fed  to- 
tius  Ecclefiae  caufsam  agi  , Imperatorem  vero  fidem  omnino  fln- 
xam  gcrere  9 lit  qui  promifsa  jurisjurandi  religione  firmata  fa?pe 
violafsct . Gallicanam  item  Ecclefiam  fententiam  illam  acceptam 
habuifse  confirmatur  ex  Synodo  Valentina  in  Gallia  cclebrata 
anno  12483  in  qua  a Lcgatis  Apoftolicis  9 Archiepifcopis  4., 


I 


VlNDICATA.  ARTICULUS  III.  if.  III.  2pi 
Epifcopis  i 5.  intorta  iter  urn  fcntentia  cxcommunicationis  eft  in 
pridcricum  , quern  vocant  quondam  Impcratorem  . Germania: 
vero  potiorem  Epifeoporum  partem  cidem  fcntentia:  in  Concilio 
Lugduncnft  lata:  adhxfifsc  ex  co  liquet,  quod  acccptis  iitteris 
Innocentii,  quibus  Principes  clc&orcs  jubebantur  ad  alterius  Im- 
peratoris  eledtionem  devenire  , atquc  Hcnricus  Thuringia:  Lant- 
gravius  proponebatur , Principes  maxime  Ecclcfiaftici , quamvis 
cx  laicis  plerique  obfiftcrent  , mandatis  Pontificiis  obtemperan- 
tes  abnegato  Friderico  Hcnricum  in  Germania:  Regem  hujus  no- 
minis Vll.  elegerunt . Referuntur  ha:  littcra-  a Raynaldo  ad  an- 
num 1246  : led  ha&enus  de  his,  qua:  ft  fufius  forfan  , quam  fuif- 
fetpar  , perfcquuti  fumus  3 iccirco  fccimtis  , ut  palam  fierct , pri- 
mas  , ac  pra:cipuas  in  Concilio  partes  a Pontificc  fuifsc  pera&as : 
Pontifici  prjeeunti  Concilium  obfequutum:  pronuncianti  obaudi- 
vifse  : a Pontificc  appellanti  non  aufcultafsc : ideft  Pontificcm 
fupra  fe  potem  agnovifse  . 

Concilium  Lugdunenfe  II.  generale  XIV.  fub  B.  Grego- 
rio X.  anno  1 2 74-pro  unionc  Ecclcfnc  Gra:ca:,quam  a Latina  oliin 
a Photio  abftra&am  , ei  vero  rurfus  confociatam  , denuo  Michael 
Cerularius  , 8c  Leo  Acridanus  in  fchifma  adduxerant , coa&um 
fuit . De  hocce  union  is  negotio  jam  egerant  cum  Michaelc  Palaeo- 
logo  Urbanus  IV,  & Clemens  IV  , qui  proinde  ca  occafione  non 
levia  fua:  audloritatis  documenta  tradidere  . Urbanus  fiquidem 
feiens  Graecosde  Romano  Pontificc  male  fentirc  , ut  viam  para- 
ret  unioni , opera:  pretium  duxit  Michaclem  Impcratorem  ea  dc 
*e  inftruere . Datis  igitur  ad  cumdem  Iitteris  , quas  legcre  eft 
apud  Raynaldum  ad  annum  1 263,  per  4.Fratres  Minores  ejus  Lc- 
gatosmiflis,  & apud  Wadingum  ad  eumdem  annum  , inter  alia 
fic  loquitur  : Vt  igitur  hujufmodi  unitatis  Ecclefia  gratia  firma  , 
iff  illibata  penitus  fervaretur , mum  cidem  unitati  Dominus , vi- 
delicet Pet  rum  ,4poJlolorum  Principem  , Caput  conjlituit , iff 
Afagijlruiii , ut  ilium  , quaji  dVoe  arc  am  , extra  quam  animantia 
dercli&a  in  aquas  diluvii Jubmerguntur  , in  ipfo  sipojlolorum  Prin- 
cipe velut  in  uno  cubito  confummaret ; eique  magijlerium  Eccleji a 
fua  confer ens,  iff  Primatum , uves,  iff  agnos Juos  pafeendos  prtemif- 
fa  trina  interrogatione  commifit , iff  ne  ipjius  Pritidpis  fides  defi- 

O o a ceret 


2pl  PRIV1LEG1A  Hom.  PoNTIFICI 

ceret  aliquando  , efficacitcr  pro  ipfo  exoravit , quod  qttum  pojlmo- 
dumaliarum  Ecclefiarum  nonnuIU  fuerint  hxreticorum  errors  foe - 
data  , Romano.  Ecclefia  , cujus  ipfe  B*  Petrus  Magifier  extitit  > 
immaculata  remanjit  j nullamqne  prorjus  labem  contraxit  heretic* 
pravitatis.Neque  huic  injlitutioni  Dominica  SS.Patres  poft/nodum 
rejliterunt  , fed  ipfius  Principis  fuccejforem  tamquam  ilium  , qui 
Chrifii  vices  in  ter  vis  obtinet , vener antes  t iff  ad  ejus  judicium  in 
fidei  recurrentes  dubiis  > ejus  au&oritatc  havefes  condemnarunt  > 
manentes Jicuti  membra  in  eorum  capite , Apojlolico  fcilicet  throne 
Pontificum  Romanorum  3 a quo  quarendum  eji  quid  fit  tenendum  > 
qui dvc  credendum  , quum  ejus Jit  reprehendere , Jiatuere  , ordina- 
re  , difponere  > pracipere  , folvere , loco  illius  ligare  9 
j fscavit  ilium  , uulli  alii , fed  ipfi  foli  , quod  plenum  ejl  tra - 

j # conceffit . //«/r  e/zaw  throno  omnes  Catholici  jure  divino 
caput  inclinant  3 Iff  Primates  mundi  veram  confitentes  jidem  , 
tanquam  ipfi  Domino  Jefu  obediunt , iff  intendunt  > ac  in  ilium 
tanquam  in  Solem  refpiciunt  3 iff  ab  eo  lumen  veritatis , Iff  fide  i 
*d falutem  recipiunt  animarum . Talc  ergo  eft  Romani  Pontificis 
divinitus  collatum  magifterium  , uc  cx  ipfius  au&oritate  haerefes 
fuerint  condemnandae  5 ab  ipfo  quid  credendum  quaerendum  ef- 
fet  j ipfi  tanquam  Chrifto  Domino  eftet  obediendum  , & in  ipfum 
tanquam  inChriftum  intendendum,  quum  abco  lumen  veritatis, 
& fidei  dimanct.  Haec  feribebat  Urbanus  pro  inftru&ionc  fidei  ad 
Impcratorem  fchifmaticum : haec  feribens  putafne  Concilio  erit 
f»bje<ftus  , ac  a fide  devius  efle  potcrit  £ 

Urbano  vita  funfto  de  cadem  unione  a Clemente  IV.  ejus 
fttcccfforc  , retra&atum  eft  , qui  proinde  Michaelem  Palaeologum 
ardentius  unionem  cxpctcre  fibi  vifum  inftruere  profequens  , 
poftquam  myftcria  fidei,  Sc  facramenta  ei  crcdenda  expofuifsec, 
quae  de  Romano  Pontifice  credenda  forent  explicans  , licteris  da- 
tis,  quas  apud  Raynaldum  ad  an.  1 267.  legerc  eft  , poftquam  di- 
xifset  B.  Pctro  in  Ecclefiam  univerfam  plenum  , fummumque  Pri- 
matum  fuifse  collatum , eiqne  Romanum  Pontificem  in  pari  po- 
teftatis  plenitudine  fuccedcre  , fubjungit : J%>uod ficut  pra  ceteris 
tenetur fidei  veritatem  defendere  , Jic  iff  quale  fidejuborta  fue- 
rint  quajliones  > fuo  debet ]udicio  definire  • ad  quam  Ecclefiam  Ro- 
ma- 


Digitized  by  Google 


V 1NDICATA.  A R T 1 C U LU  S III.  Jf.  III.  2p$ 

manam  potejlgravatus  quilibet  in  negotiis  ad  forum  Ecclejiajlicum 
pertinentibus  appelhre . Sed  & in  omnibus  caujjis  ad  examen  Ec- 
clejiajlicum fpeclantibus  ad  ipjius  potcjl  recurri  judicium  , {3*  eidcm 
omnes  Ecclejix  Junt  fubjcSt*  5 ipfarum  jue  Prxhti  & obcdientiam3 
rcvercntiam Jibi  debent\  apud  quern Jic  potejlatis  plenitudo  conjif- 
tit  3 quod  Eccle/ias  ceteras  ad follicitudinis  partem  ldmittit  3 qua - 
rummultas 3 & Patriarchales  pr&cipue  diverjis privilegiis  eadem 
Romatia  Ecclejii  honor avit  > fuatamen  prarogativa , tarn  in  gene - 
ralibus  Conciliis  , quam  in  quibufcumque  aliis  femper  Jalva  . . . . 
Ncc  licet , necexpedit  in  dubium  revocari  pramijfam  vera  fidei 
puritatem  , tor  facrx  paging  auEloritatibus , tot  San^lorum  robo - 
rat  am Jententiis  ? tot  Romanorum  Pontificum Jlabili  dejinitione  fir- 
mat  am  . His  homines  fchifmatici  cdocebancur  ab  uno  Pontificc 
finitivo,  irrcformabilique  judicio  fidei  quaeftioncs  dcfiairi,  unum- 
que  Pontificcm  penes  Ecclcfiaftica:  poteftatis  fummam  , five  ple- 
nitudinem  in  ccteros  promanandam  confiftcre  . Ex  quibus  certc 
confequi  oportet  eumdem  gemino  indefedibilitatis  a fide  , & 
poteftatis  fupra  Concilia  privilegio  a Deo  fuifse  cumulatum . 

Vcrum  jam  antca  Innocentio  IV.  ante  Palarologum  a Johan- 
nc  Duca  , Batatze  dido  , Gra»corum  Iinperatorc  Romam  mifli 
pro  eadem  unione  Legati  fcquentia  capitula  Graecorum  nomine 
obtulerant.  i.  Romance  Scdi,  ejufque  fummo  Pontifici  pra:  ceteris 
Patriarchalibus  fedibus  fiimmi  recognitionem  , ac  profclfioncm 
in  Ecclefia  Principatus  : canonicam  obedienciam  Innoccncio> 
cjufquc  fucccfforibus  canonice  intrancibus  exhibendam  . 2.  Prar- 
rogativam  appellandi  ad  Romanam  Ecclefiam,  quum  facrar  perfo- 
nx  Ecclefia*  Graecorum  a fuperioribus  fuis  crediderint  fc  gravari. 
3.  Liberum  recurfum  ad  Scdem  Apoftolicam  in  quaeftionibus  > 
quas  inter  Praelatos  , & alias  perfonas  Ecclefiafticas  Greecas  con- 
tigerit  fuboriri . 4.  Obedientiam  quoque  in  fencentiis  , quas  Ro- 
manus  Pontifcx  facris  non  adverfas  canonibus  promulgabit  . 
5.  In  Conciliis  eidem  Pontifici  primam  fedem  t & primam  fub- 
feribendi  vicem  , quum  fubferiptiones  fucrinc  facienda* . 6.  In_» 
qujsfiionibus  fidei  3 fi  quae  ibidem  fortaffis  emcrferinc , prae  aliis 
dare  lententiam , fuaeque  voluntatis  proferre  judicium  \ quod, 
duinmodo  Evangchcis  3 & canooicis  non  obviet  inftitutis  , 

obe- 


2P4  Privilegia  Rom.  Pontifici 
obedienter  cctcri  fufcipicnt , & fequentur . 7.  In  aliis  vcro  Eccle- 
fiafticarum  perronarum  cauflis,  & ncgotiis  , quae  inConciliis 
tra&abuntur,  fcntcntiis  , quas  Romani  Pontificis  di&abit  au- 
doritas , duinmodo  facroruin  non  advcrfctur  Conciliorum  decre- 
es , cctcri  adquiefcent.  His  promiflis  capitulis  pctebant  Gr®- 
ci  Oratorcs  reftitui  Graccis  Scdes  Patriarchales  amotis  Latinis . 
H®c  Gr®corum  lcgatio  ad  Innocentium  IV.  ob  turbas  Ecclefi® 
Latin®,  & obitum  Jnnoccntii  effedu  cartiit , & dilatum  eft  nc- 
gotium  ufque  ad  Alcxandrum  IV,  a quo  Lcgati  Conftantinopo- 
lim  poo  unionis  ncgotio  remifli  cum  inftrudione  funt  ,ca  concef- 
fione  fada  Gr®cis  , ut  fymbolum  abfque  additamento  Filioque 
rccitarcnt,  modo  in  ipfo  fidei  dogmatc  cum  Romana  Ecclefi&_> 
convenircnt  .Quern  vero  exitum  ejufmodi  lcgatio  fortita  fit , non 
conftat : conftat  tantum  unioncm  Ecclefi®  Grace®  cum  Latina 
abfolutam  non  fuifle  , nifi  in  Concilio  , quo  dc  agitur . Intcrea 
tamcn  id  obferves  cx  antea  didis  , fcilicet  cx  capitulis  a Gr®cis 
oblatis  Gr®cos  nc  dum  confeflos  fuifle , atquc  fubinde  ab  Urba- 
no  IV,  & Clemente  IV  obftridos  ad  confitcndum  Romani  Ponti- 
ficis Primatum  , ut  optime  notavit  P.  Pctitdidier  trad.  Theolog. 
dc  infallib. , & audorit.  Rom.  Pontif.  cap.  10.,  fed  ctiam  Roma- 
ni ejufdem  Pontificis  in  Concilia  fupremam  audoritatem  > ac  in 
fidei  cauflis  indefedibilitatem  , qu®  duo  Privilegia,  vix  acne  vix 
quidem  ab  ejufdem  Primatu  queunt  divclli  . 

Itaquc  B.  Gregorius  X.  Pontifex  Maximus  pro  co  , quo  fla- 
grabatconciliand®  unionis  Audio  , Conftantinopolim  miflis  Apo- 
crifariis  Rcligiofis  4.  hominibus  cx  Ordinc  Fr.  Minorum  cum  for- 
mula fidei  f ( cadcm  nempe  , quam  confcripfcratClemens  IV.  fu- 
perius  rclatam)  quam  ipfc,Patriarcha,&Epifcopi,ncc  non  Clerus 
Ecclefi®  Gr®c®  profitcri  deberent,  ( nam  cam  profeflionem  fidei> 
pr®fcrtim  circa  Romani  Pontificis  privilegia  , ficuti  Clemens  IV, 
fic  Gregorius  X.  in  antecefliim  a Gr®cis  cxigcbant , antequam 
Concilium  indiccretur , fiquidem  illam  verbo  Dei  feripto,  & 
tradito  jam  fatis  firmatam  in  Concilio  ad  incudem  revocari  om- 
nino  nolebant, ) Michaelem  Imp.  hortatus  eft,  ut  ad  Synodum  vc- 
niret  ipfe  , vel  Oratorcs  mitterct , ficuti  & ceteros  Gr®co$  Epif- 
copos . Igitur  fefs.3.  ad  Concilium  advenere  Oratores  Gr*ci,  non 


Vindicata.  Arti  cams  III.  jf.  III.  spy 

Impcrator,  ut  putarunt  aliqui  3 Patriarchal  &Epifcopi  Gr*- 
ci  deferences littcras  Lnperatoris  Palarologiad  Gregorium  X.  in- 
feriptas  ad  Prinium  , iff  Summum  Pontijicefn^  qu*  perlc&a:  Amt 
fefs.  4.  His  porro  in  lictcris  catholicam  fidem  profitebatur  fecun- 
dum  formulam  ab  Apoftolica  Sede  fibi  pr*fcriptam  , atque  inter 
alia  de  Romano  Pontifice  hxc  habebac  , qua?  planiflima  ejufdem 
privilegia  faciunt , ut  proinde  deiis  Aibdiibitandi  locus  ornnis 
impoftcrum  fucrit  ademptus  : Ipfa  quoque  Romani  Ecclejia  fum« . 
mum,  iff  plenum  Primatum  , iff  Principatum  fuper  univerfam 
Eccltfiani  Catholicam  obtinet , quam  feab  ipfo  Domino  in  B.  Pc - 
tro  Apoflolorum  Principe , Jive  Venice  5 cujus  Romania  Pont  if  ex 
ejl  JucceJ'sor , cum  potejlatis  plenitudine  recepifse  veraciter  , igf 
humiliter  recognofcit : iff  Jicut  pne  ceteris  tenetur  jidei  verititem 
defendere  > Jic  iff  Ji  qu£  de  -fide  Juborta  fuerint  quajliones , fuo  de - 
bent  judicio  definiri : ad  quart  i3'c . ut  in  litteris  Clemcntis  IV.  fu- 
pra  deferiptis  continetur.  Eadem  feflione  perlc&x  quoque  litter* 
Epifcoporum  Grxcorum  , quibus  fc  cum  Imperatore  eamdem  dc 
Romano  Pontifice  fidem  tenere  profitebantur . In  fefs.  4.  eadem 
Gregorius  Acropolita  magnus  Loijotheta  Impcratoris  Orator 
cjus  nomine  > ficuti  & ceteri  Grxcorum  PrxAilum  Legati  , & 
Epifcopi  prxfentes  fchifmate  ejurato  fidem  Catholicam  Ecclefi* 
Roman*  profeffi  Amt , atque  earn  quidem  profeflioncm  edidcre  , 
qua?  leefa  fucrat  in  Concilio  , & habetur  Cap.</e fumm.  Trinit . > 
iff  Cathol.fide  in  6 . , clique  primaex  Conftitutionibus  in  Conci- 
lio promulgatis.  Proinde  falfa  profe&o  funt,qu*  quidam  Graeculi 
improbe  effutiere>  fcilicet  a Concilio  Lugduncnfi  unacum  Grxcis 
confixam  Laiinorum  fententiam  dc  Proceffionc  Spiritus  San&i  a 
Filio , vel  nullam  inter  utramque  Ecclefiam  fa&am  unionem  fuif- 
fe . Qua  dc  re  legendus  Leo  Allatius  lib.  11.  de  perp.  confcn. 
mriufque  Ecclcfi*  cap.  1 5 . Gra?culo$  iftos  refcllens . 

Rcducibus  a Concilio  Conftantinopolim  Legatis  > Impera- 
tor  Jofephum  Patriarcham  , qui  unioni  Aibfcriberc  pertinax  re- 
nuerat  5 S^fidci  formulam  a Legatis  allatam  admitterc  , e gradu 
dejecit3eique  Aitfecit  Johannem  Vcccum,feu  Beccum  Ecclcfi*  Ro- 
man* addicliffimum,  ut  alibi  oftendemus.  Veccus  ftatim  Synodum 
univerfalem  ex  Gr*cis  Conftantmopoli  cclcbravic  > in  qua  idem 
tsSfa}  Vec- 


a p5  pRiviLEGiA  Rom.  Pontifici 
Vcccus  , & ceteri  Epifcopi  fidei  profeflionem  fccundum  exemplar 
a Scde  Apoftolica  tranfmiflum  edidcre  : Romans  Ecclcfis  Turn- 
mum,&  perfe&um  Primatum,&  Principatum  fuper  univerfam  Ca- 
tholicam  Ecclefiam  , quam  in  fe  ipfa  ab  ipfo  Domino  in  B.  Petro 
Apoftolorum  Principe  , feu  Vertice  , cujus  Romanus  Pontifex  eft 
fucceftbrjcum  plenitudinc  poteftatis  recepit,  fe  agnofcerc,&  revc- 
reri  fan&iflime  contcftati  funt:  &quod  quemadmodum  prs  aliis 
tenetur  fidci  veritatem  defendcre,fic  & fi  qua  de  fide  fuborts  fue- 
rint  qusftiones  , fuo  debent  judicio  definiri  &c.  Reliqua  exhibui- 
mus  in  litteris  Clcmcntis  IV.  Alterius  generis  efle  privilegia,  qui- 
bus  gaudent  Patriarchs:  Jguod  ea}  addunt  ibidem,  qua  cetera  Ec - 
clejia  , iff  Patriarch  ales  fpecialiter  diverfis  temper  ibus  obtinuerunt 
privilegia  , fanflionibus  Imperatorum , iff  divinorum  Conciliorum 
( Conftantinopolitani , & Chalcedonenfis  ) eadem  Ecclejia  Ro- 
mana  (maxime  in  Later.  IV.  Tub  Innocentio  III.  de  primatuEcclc- 
fis  Conftantinopolitans)  confrmavit  , iff  roboravit , iff  non 
aliter  obtinuerunt  confirmationem  Ecclefarum  hujufmodi  praroga - 
tiva  3 ttiji  eadem  Ecclejia  Romanajuum  fuper  iis  judicium,  iff  Jen- 
tentiam  protulifset . Littcras  demum  fynodicas  ad  Johannem  XXI. 
dedere  Grsci  de  geftis  in  Synodo,  & de  prslaudata  fidci  profeffio- 
ne,  quas  referunt  Leo  Allatius,  Odoricus  Raynaldus , & Labbeus 
fom.  x x • Concil.  part.  x.  Dedere  quoque  ad  Pontificcm  litteras 
Imperator , & Andronicus  ejus  filius , quibus  Ecclefiam  Roma- 
nam  omnium  Chriftianorum  Dominam , & Magiftram  , fummum 
vero  Pontificem  Patrem  verum  ipfius  Ecdefis  , univerfalcm  om* 
nium  Chriftianorum  Re&orem  , &:  Do&orem  catholics  veritatis , 
Chrifti  Domini  in  terris  Vicarium  5 BB,  Apoftolorum  Principum 
Petri , & Pauli  Succeftorem  nuncupant  s & confirmare  fc  perhi* 
bent  omnia  , & lingula  > qus  de  catholica  fide  Sacrofan&a  Ro- 
mana  Ecclefia  tenet  3 docet , & prsdicat.  Porro  Glofta  in  cit. 
Conftit.Gregorii  X.  deer.  lib.  j . tit,  i . Nota  , ait  > quod  in  his , 
qua  funt  defide  catholica  , iff  ejus  articulis  , necefsario  tenere  de - 
bemus , iffj'equi , quod  tenet  9 iff  fequitur  Romana  Ecclefa , alias 
ejsemus  haretici . Plane  fi  hsc  dc  Pontifice  Romano  Grsci  profefli 
funt , alienos  ab  hac  profeflionc  Latinos  Patres  Concilii  Lugdu- 
nenfis  nefas  eft  arbitrari » 


Unum 


ViNDICATA.  ArTICULUS  111.  jf.  III.  2p7 
Unum  eft  rcliquum  , quod  abundc  jam  didis  fuperaddatur  . 
Conftitutio  in  Concilio  Lugdunenfi  , qua?  ordine  fecunda  legitur , 
a B. Gregorio  X.  edita  fuerat  de  eleftioney  1$  elcEli potejlate , in  qua 
ftatuta  ab  Alexandro  111  in  Concilio  Laterancnfi  refert,  confir- 
mat  , innovat , quamquc  Concilio  approbante  ab  fe  promulgatam 
affirmat . Conftitutioncm  Cardinalibus  non  fuifle  probatam-.  , 
millumque  non  motum  lapidem  , ut  ab  Epifcopis  pariter  impro- 
baretur  > ada  Concilii  teftantur : at  Pontificem  feorfum  vocatis 
Epifcopis  ab  illis  obtinuifle  , ut  Conftitutioni  fubferiberent,  cam- 
que  figillis  fuis  communirent . Earn  retulit  Bonifacius  VIII.  in_j> 
lib.  6 . decret.  tit.  de  elc5l.  , iff  eleUi potcjl.cap.  Vbi  . Obfervat  ve- 
ro  Glofla  conftitutioni  illi  robur  acceflifle  magis  ex  renovatione 
S.Caeleftini  V,  &cx  hac  approbationc  , & confirmation  Bonifacii 
VIII,  quam  ex  primaeva  conftitutionc  Gregorii  iccirco  , quia  re- 
vocatapridem  fuerat  ab  Hadriano  V , & a Johanne  XXI , & ecu 
revocatahabebatur , nec  olim  inter  Gregorianas  legebatur  : Et 
certe  > fubdit  Glofla,  quum  ccnjlitutio  ijh  tam  utilis  approbations 
tanti  Concilii  fuerit  edita  > non  tquum  fuit , quod  abfque  requiji- 
tionc  Concilii  revocatafuerit3quia3  ut  habet  regula  juris  in  6. lib .5. 
decret . tit.iz.  omnis  res  per  quafcumque  caujsas  nafeitur  3 per  eaf- 
dem  difsolvitur  . Ha?c  Glofla.  Vcrum  Glofla  fecummet  pugnat : 
earn  enim  conftitutionem  ait  rcvocatam  ab  HadrianoV,  & Johan- 
ne XXI,  (feu  potius  XXII ) ( mutaruntetiam  in  quibufdam  Cle- 
mens V,  & Clemens  VI, ) ex  quo  patet  Romanos  Pontificcs  Con- 
ciliorum  ctiam  generalium  conftitutiones  pronunciare  irritas 
pofle  : interim  tamcn  innuit  earn  revocandam  non  fuifle  , nifi  al- 
terius  Concilii  judicio  . Verum  fubdit  citatis  verbis  Glofla  ea- 
dem  : De  plenitudine  tamen  potejlatis  id  facer  e potuerat , quum  Jit 
Papa  fupra  omnia  Concilia  . Quibus  verbis  ita  fe  folo  Pontificem 
id  prxftare  potuifle  fignificat > ac  proinde  regnlam  illam  juris  in 
co  cafu  locum  non  habere  confequitur  : quandoquidem  ab  infe- 
riori  poteftate  ftatuta  per  fuperiorem  infirmari , atone  pro  infee- 
tis  habenda  efle  decerni , Glofla  eadem  affirmantc  , poflint  . 

Jam  quae  hie  Pontificibus  fummis  parum  a?qui  dc  fuo  ingc- 
nio  comminifcantur  audiendi  . Bofsuctius  dcf.  decl.  par. 2.  lib.  12. 
cap.  $6.  dccretum  Concilii  Lugdunenfis  II.  de  Papac  audoritate 
Pars  /.  P p nihil 


VlNDlCATA.  ARTICULUS.  Ill  if.  III.  30? 
bit  plane  aliud  efsc  fidci  vcritatcm  dcfcndcrc,aliud  de  fide  quxftio- 
nes  defimre  : priiruim  vcl  ad  laicos  fpc&at  s fccundum  nonnifi  ad 
Pontificcm  , vel  ad  Concilium  una  cum  Pontifice  ; ac  proinde_j 
quum  per  fe  folus  Pontifcx  , vel  in  Concilio  , quod  tamcn  per 
fe  folum  Concilium  non  poteft  fine  Pontifice  , fidci  caufsas  dc- 
finire  poflit , & dcbcat , palam  eft  to  pr<e  ceteris  non  efte  fubin- 
telligcndum  in  to  iff  fi  qua  de  fide  . Iterum  , quum  in  eadcm 
profcflionc  adftruatur  in  Romano  Pontifice  poteftatis  plcnitudo , 
confequenseft  folum  Pontificis  judicium  fatius  cfifc  ad  fidei  cauf- 
fas  finiendas  . Nugatur  vero  Boffue tilts  , quum  per  to  definite 
intellligi  non  vult  definitionem  infallibilem  , ficuti  [ pudere_^ 
ipfum  debuerat  hanc  inftituerc  comparationctn  ] per  definitioncs 
S.  Facultacis  Parifienfis  infallibilia  judicia  non  dantur  intelligi . 
Quum  enim  , ut  oftendimus  , judicium  definitivum  Pontificis  fit 
poftremum,  liquet  profc&o , quod  fi  i 1 1 11  d non  fit  infallibilc  , 
nihil  erit  in  fide  ratum  , & fixum  . Nolimhic  illud  ei  objicere, 
quod  fi  per  to  definire  in  Romano  Pontifice  intelligi  inficiatur 
judicinm  infallibilc,  pari  jure  per  to  definire  in  Con< iliis  noru 
inferetur  infallibilc  judicium  : nam  hora  eft  ut  ad  reliaua  , qua; 
reftant  agenda  , gradum  properemus  , gravioribufque  pra?  apinis 
hifee  , tricifque  operam  impendamus . 

Concilium  Viennenfe  in  Gallia  generale  XV.  fub  Clemen- 
te V.  anno  1311.  eelebratum  eft,  de  quo  Pontifice  nobis  frequens 
fermo  recurret.  Principio  pauejs  , fed  praedaris  Apoftolic*  Sedis 
laudes  omnes  complcxus  eft  Clemens  in  cncyclicis  de  eelebra. 
tione  Concilii : Romani , inquit , Ecclefia  Abater  alma  fidelium , 
Caput  ejl  j difponentt  Domino  , Ecclefiarum  aliarum  omnium , 
iff  Alagiflra  , a qua  veluti  a primitive  fonte  ad fingulas  alias  ejus- 
dem fidei  rivuli  derivantur  , ad  cujtis  regimen  voluit  Ckrijli  de- 
mentia Romanum  Pontificem  vice Jui  deputare  minijlrum  , ut  in - 
flru3ionem>  iff  dodrinam  ipfius  eloquio  veritatis  Evangelic a tradi- 
tamcunCli  renati  fonte  baptijmatis  teneant , iff  confervent  : utqui 
fub  hac  doftrina  curfum  vita  recle  peregerint , Jalvi  fiant ; qui 
vero  ab  ea  deviarint , condeninentur  . In  eo  vero  Concilio  Tem- 
plariorum  caufsa  exagitata  eft  ; quumque  Philippus  Rex  Gal- 
liarum  do&rinaii  confultationc  S.  Facultatis  Parifienfis  habita  , 

P p 2 qua 


3oo  Pkivilegia  Rom.  Pontipici 

qiu  imminentc  pcriculo  reos  Templarios  capi  poflc  , ac  dctineri 
cum  propofico  reddendi  Ecclcfias  declarabatur  , plurimos  ex 
Templariis  cuftodia?  tradi , ac  in  cos  quaeftionem  ab  Epifcopis 
Gallicanis  inftitui  julfiflet,  Clemens  V.id  gravuflime  ferens  Regem 
hortatus  eft , uc  accufatos  , corumque  occupata  bona  duobus 
S.  R.  E.  Cardinalibus  dimitteret  : Epifeoporum  vero , & in- 
quiftcorum  Gallicanorum  au&oritate  fufpenfa » cauflae  cognitio- 
nem  ad  Sedem  Apoftolicam  evocavit . Tcmplariorum  enim  cauf- 
fa  inter  gra  villi  mas  crac , quam  proinde  jure  optimo  adfuumj 
Tribunal  Pontifex  traxit . Diploma  hac  de  re  editum  legcreeft 
apud  Petrum  Puteanum  in  hift.  Templariorum  . Rex  Philippus 
vehementer  cam  ob  rem  in  Pontificcm  commotus  acerbioribus 
littcris  ad  Pontificem  exaratis  dc  injuria  Epifcopis  illata  con- 
queftus  eft  i quibus  audoritas  cognofcendi  ea  incaufla  abjudica- 
batur  . At  immerito  conqueftus  eft  jinficias  enim  ire  non  debebat 
majorcs  eauftas  ad  Sedem  Apoftolicam  efse  deferendas  : proinde 
opus  fuitj  ut  Rex  Summi  Pontificis  poftulatis  facerct  fatis,&  Car- 
dinalibus dimitteret  accufatos.  Ini.  Concilii  feffione  examini 
fubje&a  Templariorum  caufsa  eft,  rogatifque  Patrum  fuffragiis 
circa  modum  procedcndi  varia*  prodiere  fententiae , inter  quas 
tamcn  ca  obtinuit » quam  Pra*ful  quidam  pra*  ceteris  religione  » & 
feientia  confpicuus,  ( qucmque  Durandum  Mimatenfem  quidatn_» 
conjiciunt)  protulit , fcilicet  quod  , quandoquidem  totus  Ordo 
Templariorum  in  jus  vocatus  , auditusque  non  fuifset , Ecclefix 
Dei , fcf  loti fiiei  Chrijlianx  expedirety  quod  Dominus  Papa  Jive 
de  rigore  juris  , Jive  de  plenitudine potejlatis  ijlum  Ordinem  diffet - 
matijjimum  . . . .ex  officio  fuo  omnino  tolleret , bonis  ejus  Ordinis 
difpojitioni  Sedis  Apojlolicx  refervxtis.  Hoc  fuffragium  ex  Ms.  Va- 
ticano  cxccrptum  Bzovitts  , & Raynaldus  ad  an.  1311.  exhibent. 
Sefs.  ergo  2.  Conftitutionc  edita  , quafincipit  Adprovidxmy  ftc 
Clemens  V.  edixit : Ordinem  Templariorum  facro  approbante_* 
Concilia , non  per  modum  definitive  fententix  yfed  per  viam  pro ~ 
v fonts  f feu  ordinitionis  Apojlolicx  , irrefragxbili , 1$  perpe - 
luo  vxlitura  fujlulimus  fan  Eli  one  ; ipfum  prohibition'!  perpetux  Jup • 
ponentes  diflriElius  inhibendo  : ne  quis  diElum  Ordinem  intrare  . . • 
aut  pro  Templario  fegerere  prefumeret . . • univerja  etiam  bom 

. • • Ordi * 


VlNDlCATA.  ARTICULUS  III.  if.  III.  30I 

Ordtnis prxlibati  Apoftolic ce  Sedis  ordinationi , 1$  difpofitioni  cm - 
l doritate  Apoftolic  a duximus  refervanda . Quae  qui  tenet , probe 
percipit  quoto>  quantoque  gradu  fupra  Concilium  Pontificis  Ro- 
niani  poteftas  fit  collocata . 

Plerasque  praetcrea  Conftitutiones  facro  approbante  Conci- 
lioedidit  Clemens  V.,  quas  tamenidem  Pontifex  propria  au&ori- 
tate  cudit,  refecaviti  mutavit,cvulgavit,fupprcflit  &c.Ita  namque 
refert  continuator  Guillelmi  Nangii : Porto  , inquit , etfi  de  aliqui - 
bus  ftatum,vel  reformationem  univerfie  Ec  cleft  tangentibus  aliqui 
proloquutafuerint^  eorum  ordinatiofeu.  decifio  a Pr<elatis>&aliis> 
quorum  intererat , prius  quam  Concilium  fiber  etur , inft  inter , 

& pluries  1 Papa  peteretur  , de  quibus  etiim  ipfi  Papa  , ut  dixe- 
runt  aliqui , decretal es  quifdim  conftitutiones  edidit , 1$  ftatutay 
nunquam  tamen  in  diSo  Conciliofuerunt  publice  promulgata  , fid 
penitus  judicio  Apoftolico  fuerunt  libere  refirvatat  tf  id  plenum 
dimifsa  . Ica  etiam  refert  Glofsa  in  Clem. , quae  eft  Joannis  An- 
drew , Conftitutiones  > inquiens  , Concilii  licet  non  omnes  fuerint 
in  Concilia  public  at  t , tamen  pojlea  de  fa5to  fuerunt  public at t , 
& ipfarum  habita  copia , & jam  babebatur  , quod  ligarent : & 
quiapatuit  aliquas  ex  illis  inept e , aliquas  prolixcy  aliquas  defe  • 
fl/'oe  compoftas  , aliquas  etiam  non  expedire  , noluit  Clemens 
quod  compoftio  ilia  procederet , fed  y utfertur > fub  excommunica- 
tionis  poena  mandavit , quod  ijla  habentes  intra  certos  dies  refti - 
tuerent  Camert  , incenderent , vel  dilacerarent  etiam  eafdem. 
Demumper peritiores  fecit  illas  recenferi  > qui  aliquas , # paucas 
in  totum  refervarunt , aliquas  in  rotum  refeoarunt , aliquas  mu • 
taverunt  quoad  verba  ,mente  firvata , /'«  aliquibus  mentis  & 
verbis  detraxerunt , addiderunt , if  has  , //'cer  his  ver- 

bis in  Concilia  publicity  fuifsent  j voluitfub  nomine  Concilii  re- 
fervari , & mult  as  conjli  tut  i ones  addens  utiles  , quibus  notis 
fuer at  in  Concilia  traftatum  . Haec  ille  , quorum  fimilia  referunt 
Martinus  Polonus  j & Anonymus  audlor  vitae  Clementis  V;  ex 
quibus  fatis  patet  quanta  fit  Pontificis  in  Conciliis  oecume- 
nicis  au&oritas , fcilicet  fuperior:  fiquklcm  ea  fit,  qua  de_j 
gravioribus  caufsis  folus  in  Concilio  pronunciat  , fequendas- 
que  Concilio  generis  cujuslibec  leges  folus  praefcribic , quas  de- 
lude 


3o2  PrivilegiaRom.  Pontipici 

inde  3 quum  c rc  cfse  judicat,  fummo  jure  imminuit , immutat, 
infringit.  De  iftiusmodi  autem  fummo  jure  Pontificis  nee  Jeviter 
ambegifsc  Concilii  Patres  ex  eo  pcrfpicuum  fie  > quod  in  idem_* 
ipfum  , quin  ratione  ulla  reniterentur  , ipfimet  ultro  citroque 
conccfserint  5 juxtaque  illud  > quin  vel  particulam  detradam  vel- 
lcnt  s gerendarum  in  Concilio  reriim  fummam  Pontifici  uno  in- 
tegram  religiofc  permiferint . 

Inter  cas  vero  Conftitutiones  obfervatione  digna  eft  Cle- 
mentina unica  de  Summ . Trinit. , jide  Cathol.  adverfus  Petri 
Joannis  Olivi  errores  , Beguardorum  etiam  , & Beguinarum  edi- 
ta  , ubi  Pontifex  de  Chriiti  latere  poft  mortem  perculfo  agens 
fic  docct : Nos  igitur  ad  taw  praclarum  tejlimonium  , ac  SS.  Pa - 
trum  ) & DoSlorum  communem  fententiam  slpoftolicoe  conjidera - 
tionis  j ad  quam  dumtaxat  hac  declarare  pertinet  > aciem  conver- 
tentes  yfacro  approbante  Concilio  See.  Viden  ad  Apoftolicam  Se- 
dem  dumtaxat  pertinere  de  germano  facrarum  litterarum_»  > 
fandorumquc  Patrum  fenfu  pronunciare  : in  pravas  opinio- 
nes  abcuntibus  dicam  impingerc  : de  rebus  ad  Religionem 
fpedantibus  decernere:  verbo  dicam>Chriftianae  fidei  dogmata  de- 
clarare! Quod  fi  approbante  Concilio  cadem  Pontifex  fe  dcclara- 
re  fubtexit>  ea  approbatio  non  robur  utique  declarationi  confert, 
fed  vel  fuffragii  antecedcntis  accdfum  praenotat,  vel  aflenfuscon- 
fequentis  infert  obligationetn  . Bofliietius  , ut  ex  Concilio  Vien- 
nenfi  pro  fua  prafoccupata  opinione  adverfus  Pontificis  audori- 
tatem  aliquid  cxtunderct  loc.  cit.  cap.  38.,  fententiam  adfert 
Durandi  Mimatenfis  Epifcopb  qui  jubentc  Clemente  V.  Epifcopis 
fingulis  5 ut  per  fe  , vel  per  alios  prae  oculis  habentes  cunda  , 
quae  corredionis  , & reformation^  limam  expofeerent , inqui- 
rerent  fubtilitcr , fideliter  confcriberent , & ad  Concilii  noti- 
tiam  fedulo  perferrent , id  operis  cxccutus  eft  tradatu  edito 
De  modo  generalis  Concilii  celebrandi , in  eoque  tradatu  inter  alia 
feripfit  dift.  penult,  n.  50.  In  Concilio  tradandum  imprimis  dc 
reformanda , & corrigenda  Ecclcfia5  tarn  in  Capite,quam  in  mem- 
bris:  quodEpifcopi  poteftatem  acceperunt  a Deo  , a quoEpif- 
copi  loco  Apoftolorum  conftituti  funt  in  fingulis  Civitatibus : 
quod  regenda  fit  Ecclefia  fecundum  generalem  ordinationem^ 

uni- 


Vindicate  . Articulus  IV.  Prolog.  303 
univerfalis  Ecclefi#  a Deo  procedencem , & ab  ejus  Apoftolis  , 
SS.  Patribus  , generalibus , & fpecialibus  Conciliis  , & Romanis 
Pontificibus  approbatam  5 ut  Ecclefia  Romana  nulla  jura  gene- 
ralia  deinccps  conderct  5 nifi  vocato  Concilio  generali  &c.  Gerra? 
profedto  gerra::  nam  ncc  ifta  omnia  Durandi  didta  admittec  Bof- 
fuctius  ipfc  , uc  ilia  : g)uod  Ecclejia  univerjajecundumgeneralis 
Concilii  non  modo  , Jed  etiam  fpccialium  ordinationes  regenda  Jit : 
quod  Ecclejia  Romana  jura  nulla  generali  a J'e  fold  deinceps  condat : 
idenim  primatui  Pontificis  aperte  adverfatur , necexpedit  Ecclc- 
fiae  bono  , cui  fubveniendo  non  Temper  pnefto  adeft  Concilium  • 

, Scd  nec  ulla  ex  Durandi  aflertis  > velin  Concilio  Viennenli , vcl 
in  alio  fequioris  aevi  excepta  ufque  modo  funt : imo  Clemens  V. 
facro  approbantc  Concilio  nulla  habica  ratione  feriptorum  Du- 
randi j quinimo  contra  quam  Durandus  feripfiffet  > caufTas  omnes 
abfolvit , & conftitutiones  Apoftolicas  edidit  . At  Bofliietio  Du- 
randi magis  didla  3 quam  Clcmentis  V.  decreta  arridebant . 


Ex  Conciliis  Pifano , Conjlanticnji , & Bajileenji . 

ARTICULUS  IV. 

De  AuPtoribus  > qui  fub  corum  Conciliorum  tempus  de  Romani 
Pontijicis potejlatc  inutramquc  partem  dij put  arunt . 

PROLEGOMENON. 

IN  earn  incidimus  epocham  3 ex  qua  conclamari  una  voce  , at- 
que  ad  ravim  ufque  ab  adverfariis  coeptumeft  : a<ftum  de  Apo- 
ftolicas  Sedis  au&oritate  : cam  3 vcllet  nollct , Concilio  Oecume- 
nico  fubmiflam  ivifle  *,  atque  , ut  impofterum  iret  > juftam  : id 
cx  Conciliis  Pifano  , Conftantienfi  > & Bafileenfi  conftantiflimum 
cfse  ; adeo  ut  de  eo  ambigendi  reliquus  non  fit  locus . Verumta- 
men  id  abs  vero  abludat3an  non  diligenter  eft  difpiciendum.  Equi- 
dem,noninficiasid  iverim,  ab  ea  rempeftate  exordium  futim  na&a 
•ft  fententia  Apoftolicam  Sedem  Concilio  generali  fubjiccre  con- 

ten- 


Digitized  by  Google 


304  Privilegia  Rom.  Pontifici 

tendens  : at  ab  iliis  Conciliis  fententiae  dc  Apoftolicar  Scdis  au- 
tomate fupra  Concilium  generale  parum , auc  nihil  praejudica- 
turn,  confidentiflime,  vcro  fcilicct  confifij  propugnamus . Ut  vcro 
id  evincamus  , exordium  capimus  ab  Audoribus , qui  tempore—* 
Conciliorum  Pifani , Conftanticnfis  , & Bafilecnfis  de  Pontificis 
Romani  poteftate  tradatus  clucubrarunt . In  i.  illorum  clafse , 
qui  Pontificis  partes  egregie  tuiti  funt  s in  2.  clafse  illos  recen- 
febimus,  qui  > ut  Pontificis  poteftatem  infra  Concilium  depri- 
merent , nihil  integrum,  intadumque  reliquerunt . Concilii  Con- 
ftanticnfis ada  diligentiffime  collegit  Hermannus  Vonder  Hart  d 
proteftantium  quidem  grege  , fed  diligentis  laude  non  fraudan- 
dus  , quae  fex  voluminibus  in  folio  comprchenfa  Francofurti , & 
Lypfia:  public!  juris  fada  funt . Ea  in  colledionc  tradatus  tempo- 
re Conciliorum  Conftanticnfis,  & Bafilecnfis  elaboratos  exhibet : 
eique  accepta  referimus  , quae  nunc  exponimus  . Ea  ergo  in  col- 
lcdione  1 • extant  duo  rradatus  tempore  Concilii  Conftantienfis 
exarati  ab  audorc  Anonymo  adverfus  errorcs  Jacobi  Mifnienfis , 
qui  Bohemis  plerofque  Johannis  Hus  errores  propinarat , inter 
quos  praecipuum  ilium  de  communionis  fub  utraque  fpecic  neccf- 
fitate  . Anonymus  ifte  in  trad,  de  commun.  fub  utraque  fpccic 
cap.  7.  Hetherodoxos  decrcta , & decrctales  veluti  hominum 
commenta  traduccntes  ut  rcfellat  , hafee  jacit  conclufioncs : 
Jgyuod  decretum  licet  Jit  humana  traditio , iff  decrctales  licet  Jint 
pro  opinionc  aliorum , iff  ali quorum  correflcria,  omnia jirmiter funt 
tenenda Jicut  facra  Scriptura . Reyncrii  viri  dodiflimi  dein  audori- 
tati  innixus  haerefis  fufpedos  pronunciat , quotquot  decretis  Ro* 
manorum  Pontificum  detrahunt . Haerefis  quoque  poftquam  infi- 
mulafset  quofcumque  , qui  diccrcnt , quod  Ecelejia  Romano,  non 
Jit  ReSlor , iff  Rcftrix  totius  Vniverji  Jidelium , & qui  dicunt , 
quod  Papatus  non  habet Jummum  dominium  Vniverji  propter  Chri» 
Jlum , originem  , inquit , accepit  a Romano  Pontijicc  tamquam  a 
primo  latere  omnis  EcclefujUca  potejlas  , iff  auftoritas  tamquam  a 
Jummo  Principe : & poftea  quam  ex  verbis  Chrifti  Petrum  alio* 
quentis  , Pafce  oves  meas  , docuifset  audoritatem  Romanae  Ec- 
clefiae  cfse  majorem  omnium  poft  Chriftum  in  Mundo  > atque  Ec- 
clcfiam  catholicam  iccirco  ctenominari  Romanam , quod  rega- 

tur 


Digitized  by  Google 


V in  Die  at  a . Art  ic  o lus  IV.  Pro  leg. 

tur  a Romana  Ecclefia , Gciit  ab  anima  regitur  corpus,  Authvi- 
tas , inquit  in  epift.  ad  Jacobcllum  tom.  3.  colled.  Vonder  Hart, 
catholic a , iff  Roman <e  Eccleji £ ejl  major  auEloritas  , iff  caput  om- 
nium auBoritatumpojl  Cbrijlum  in  Mundo  . . . i*f  ideo  quid  quid  ob- 
fervat  catholica , iff  Romana  Ecclcjia  , ab  omnibus  Jidelibus  ob- 
fervandum  ejl  i quoniam  membra  non  debent  reccdere  a capite , 
quum  Romana  Ecclejia  Jit  Mater  omnium  Ecclejiarum  . Iterutn 
de  S.  Petri  poteftatc  fermoncm  faciens  , Gregi  , inquit , Domi- 
nus  Jefus  provident  omnia  fuo  Pajlcri  tanquam  capiti  ipfu/npofl  Je 
relinquens  dixit  ei  : Pafcc  oves  mcas  : A/on  altis  dixit , niji quan - 
turn  Jluxum  kabucrint  ab  illo : plerifque  vero  aliis  interjedis  ad 
Ecclefiam  convertens  fermonem  : Tota  catholica  , fubjungit  , 
Ecclejia  dicitur  Romana  propter  regimen  , nam  Romana  Ecclejia 
ejl  Caput , iff  Mater  totius  Chrijlianitatis  , iff  omnium  aliarum 
Ecclejiarum ....  quia  rede  Jicut  Regnum  regitur  per  Regem , 
Jic  catholica  Ecclejia  regitur  per  Romanam  Ecclejiam  , iff  Jicut. 
AJauta  regit  navem  , iff  navis  fine  nauta  periclitatur  \ Jic  Ro- 
mana Ecclejia  regit  catholicam > iff  catholica  Jine  regimine  Roma- 
ns Ecclejia  periclitatur , iff  Jicut  anima  regit  corpus  , Jic  Romana 
regit  totam  Chrijlianitatem . Eidem  Ecclcfix  Romans  infallibili- 
tatis  quoque  notam  adjudicat  idem  audor , illam  nuncupans  Ma- 
trem  fidei : Sed  dicer es  , inquit.,  utrum  omne  illud,  quod  obfervat 
Romana  Ecclejia  circa  JidcmtJit  obfervandum  ? Rejpondetur  quod 
Jic . . . quum  Romana  Ecclejia  Jit  Mater fidei . a cujus  regula  nulla - 
tenus  convenit  obviare . Compcrtum  igitur  erat  illi  Concilium 
Conftantienfe  deer.  fefs.  4,  & 5.  Pontificemindubium  adftringere 
noluifTc  , ac  nequivifse  . • > • ; " 

Huic  audori  prsclare  fentienti  de  Romana*  Ecclcfi*  pote- 
ftatc adnumerandus  eft  Mauritius  Pragenfis,  qui  ex  Concilii  Con- 
ftant.  juflione  tradatum  de  comm.  Tub  utraque  fpecic  elucubra- 
vit  9 quern  exhibet  Vonder  Hart  tom. 3.  colled,  ejufdcm  Concilii.' 
Igitur  hie  audor  trad.  cit.  cap.  6.  adverfus  JacobumMifnienfem 
Concilii  oecumenici  9 & Romans  Ecclcfis  audoritate  ufus  , poft-; 
quam  Concilii  audoritatem  audoritati  patris  comparaftet , afle- 
rens  Concilium  generalc  efTc  indeviabile,  Ecclcfis  Romans  au-; 
doritatem  cum  matris  audoritate  confercns , Romana  Ecclejia 
1 ...  Pars  l.  Qjj  in- 


$o6  Privilegia  Rom.  Pontifici 

inquit,  gerit  'vicariam  univerfalis  Ecclefice  in  miter  nit  ate  . . .fed 
ut  in  exordio  normam  fidei  Cbrijliana  percepit  ab  auftoribus  Juis 
Apoflolorum  Chrijli  Principibus  > Jicfemper  immiculita  perman~ 
Jit , & Domino  providente  3.  Petra  opem  ferente  > in  futuro 
Jine  ulla  h&r eticorurninjult atione  jirma  > & immobilis  manebit . 
Ex  his  cap.  poftremo  haerciis  Bohemos  coarguit } quarenus  pro 
communionc  Tub  utraque  fpccic  dcccrtantcs  dcfpicatui  haberent 
Jpfatrcm  Juam  univerjalem  Ecclejiam,  quam  equidem  gcncralc 
Concilium  repra?fentat>  ac  ctiam  Apojlolicatn  Sedem , & imminuc- 
rent  utriufcjue  auftoritatem  s quurn  propria  voluntate  definiunt , & 
mutant  confuetudinem  approbitam  univerfalis  Ecclefuc.  inconfulta 
Ecclefia  y aut  Apojlolica.  Sede  > ad  quam  tamen omnia  ardua  rcfc» 
renda  funt  juxta  illud  quod  dicitur  dift.i  2 -Cap-  Praceptir:  ubi 
lie  feribitur  : Et  nulli  dubium  (it , quod  non Jolum  Pontifical  is  cau» 
Jitioi  fed  omnir  fanft*  Relgionis  relario  ad  Sedem  Apojlolicnm 
quaji  ad  Caput  Ecckjiarum  debeat  referri  > & maxime  ea  > qua  fi- 
dem  concernunt  ► Porro  hilce  poftremis  verbis  ab  au&ore  laudatis 
praefocatur  quaedamobje&io  , qua?  ex  codeni  au&ore  extunderc 
adverfarii  noftri  poflent , fcilicet  Concilium  ab  au&ore  patriae 
poteftati  comparatum.  fu  peri  us  agnituin  fuiffe  Sede  Apoltolica  > 
quam:  matri  comparat.  Quam  vis  & illud  ad/unxerimminus  con- 
gruam,.  &idoncam  iftiuimodi  comparationem  inftitutam  r ne- 
que  enim  aConcilio  lejungendttm  efle  > ficuti  neque  a corporc 
Ecclefia*'  univerfalis  > cujuselt  Caput , Romanum  Pontificem  ne- 
mo non  perfpitit . Igitur  de  Roinana  potius  Ecclefia  proloquirtus 
videtur  Mauritius  Pragenfis  . Hare  tamen  loquebantur  viri  do&if- 
fimi  tempore  Conftant;enfis  Concilii  > cujus  plane  fenfum  appri- 
me  compertum  habebant  y quum  feripferint  poft  a&a  fiefs.  4 > &. 
5,  quorum  nos  infra  fenfumexponemus. 

Aufpicio  fuo  perindc  hue  facit  v plurimamque  ad  haze  conflr- 
manda  operatn  confcrt  Johannes  Patriarcha  Antioclicnus  nasio* 
ne  Gallus  y & Gallica?  nationis  pra?lcs  , qui  in  aclis  editis  a Lab- 
beo  cognomine  audit  Vitalis  . Vir  hie  do&iflGmus  teftibus  Baovio 
ad  annum  141  5,  & Wonder  Hart  tom.j,  pag.2 p6>  tra&atucdito> 
aepropofita  in  Coniilio  ConflanticnE  Thefit.  Vtrum  Papa  ca.~ 
tbolicus Jubjiciatur  Concilio  gencraliipto  negante  parte  collatove- 


Vindicate.  Articulus  IV.  Proleg.  307 
luti  pede  decertans , cam  plurimis  demonftrare  adgreffus  eft  , ac 
.1 . quia  poteftas  Ecclcfix  a Chrifto  D.  S.  Petro  Apoftolorum  Prin- 
cipi  principaliter data  eft  3 ut  ex  ipfo  3 quafi  ex  capite  in  corpus 
oir.ne  defluerct  > tefte  S.  Leone  citato  in  Cap.  Ita  Dominus  ip. 
diftind.  7,  cui  concordant  Alexander  Alcnfis , & alii  communi- 
ter  . 2.  quia  non  ab  Ecdefia  , fed  a Chrifto  Romana  Ecclefia  pri- 
matum  acccpit  j unde  Romanus  Pontifex  Caput  Ecdefiar  , Sc 
Chrifti  Vicarius  audit.  Propofita  Theft  2.  'Dtrum  definitionc: , 
& Jlatuta  edenda  forent fub  nomine  Papa  , an  Concilii  3 an  utriuf- 
que : pugnatfub  nomine  Papa;  id  fieri  oportere  i.quia  a Pap.tj 
procedit  virtus  , & audoritas  Concilii ; 2.  quia  ita  antiquitus  fa- 
dum  eft  » ut  patetex  Cap.  Hadrianus  6 3.  dift.  3 &ex  Cap.  In  no- 
mine Domini  2 3 . dift. 

Ad  haec  Theologi  illi  §.2.  tium.  2.  laudandi,  qui  moti_» 
quarftione  num  Concilii  nomine  3 an  potius  Pontificis  Widcffi 
orrores  effent  damnandi 3 in  cam  conccfterc  ultro  citroque  fenten- 
tiam  eos  Pontificis  nomine  fore  profcribcndos  , procul  dubio 
Pontifici  fupra  Concilium  primas  detulerc  partes  - Cardinalcs, 
Epifcopi  > Magiftri  inTheologia  > ac  in  jure  Dod ores  a Conci- 
li  o Conftantienfi  deledi  > quibus  cura  demandata  eft  in  45  Wic- 
leffi  propofitiones  cenfuram  adornandi  j ad  cujus  dein  amulfim 
nigro  theta  ilia?  propofitiones  inuftx  funt , ut  conftabitexoadem 
cenfura  cit.§.  2.  referenda  , Romano  Pontifici  prjerogacivam  qua 
audoritatis  fupra  Concilium3&  qua  infallibilitatis  in  definitioni- 
bus  fidci  utiqiic  adjudicarunt , ut  liquebit  attendenti . Cardina- 
lcs 3 qui  in  Concilio  Conftantienfi  5 eo  quod  nonnulli  erga  ipfos 
peftime  affedi  a reformationis  negotio  cos  procul  arcendos  afsc- 
rerent  3 tradatu  edito  S.  Rorr.anae  Ecclefia?  privilegia  vindicanda 
fufccperc  3 locoque  ,quo  abigere  illi  adnitebantur  3 ftabilirc  fuo 
fummopere  fategorunt  3 fane  ea  dixere  3 feripfere  , ogere  , qui- 
bus fatis  oftcndcrent  earn  fibi  animo  infedcre  fententiam  3 quod 
Pontifex  Concilio  l’uperior  oppido  fit  3 & in  fide  falli  3 & falle- 
re  omnino  nefeius..  Quid  quod  Oonftantienfe  Concilium  Cardi- 
nalium  propofitionibus  eo  in  tradatu  exhibitis  eas  adhibuit 
refponfiones  3 quibus  adoculum  oftendic  abfedecreta  fefis.  43 
Sc  5.  locum  non  habere  >.  mfi  in  laufsa  Pontificis  dubii  3 aut 

Qji  2 illc- 


308  P r i f i le  g i a Rom.  Pontipici 

illcgitimi  ? Id  autem  legenti  a nobis  di£a  laudato  § . a.  liquet . 5 
Horum  perinde  in  cenfum  veniunt  S.  Johannes  a Capi- 
ftrano  > qui  tra&.  dePapar,  & Ecclefije  au&or.  ne  dubitandum 
quidem  putavit  Conciliis  Pontificem  anteferendum  fore  > S.  Lau- 
rentius  Juftinianus , qui  lib.  de  obedientia  cap.  1 2 , Pontifici  Ro- 
mano totius  Ecclefic  attributam  facultatem,  Ecclefic  univerfalis 
incumbere  regimen , decreta  ferendi , & infringendi  pro  tota 
Ecclcfia  poteftatem  fa&am  feribit  j S.  Antoninus , qui  in  fumma 
par.  3.  tit.  23.  cap.  3.  §.  3.  Pontificem  generali  Concilio  fuper- 
emincrc  dilucidc  docet  s atquc  nihil  a Concilio  adum  robur  ha- 
bere 3 nifi  ci  Romani  Pontificis  au&orius  acccflferit,  ratumquc 
haberi  is  juftcrit : exindc  concludens  hazreticum  eftc  , qui  exifti- 
met  a Papa  ad  Concilium  valcre  appellationem  5 Johannes  dc 
Turrecremata  lib.  12.  de  Ecclcfia  cap.  py,  Johannes  Ferrarienfis 
lib.  contra  Gentes  cap.75^  Thomas  Waldenfis  dsdrinalis  fidci  lib. 
2.  art.  3.  cap.  32  j Francifcus  Philelphus  inepift.  ad  Poggium  , 
& Laurentium  Vallam  ; Hieronymus  Savonarola  dc  veritate  fidei 
lib.  4.  cap.  6 i Andreas  Cololfenfis>  & Johannes  Tarentinus  ambo 
Archiepifcopi  orat.  in  Synodo  Bafilcen.  habita,  de  qua  infra  ; alii- 
que  articulo  dc  Scriptoribus  Latinis  cum  Iaude  commemorandi , 
qui  pro  Apoftolicar  Sedis  privilegiis  conftantiffimc  pugnarum , ni- 
„ hil  morati  Conftantienfis » & Bafileenfis  Concilii  dccreta . Acade- 
mic demumj  & Dolores, quorum  fermo  fict  §.1 . dc  Concilio  Pifa- 
no5  &in  Jfc.  tf.ad  obje&a  cx  decretis  fefs.4,  & 5-Concilii  Conftan- 
tienfis,  a quibus  in  earn  itum  pedibus  , manibufquc  fententiam  eft 
infiftendum  efie  viaeceflionis  Pontificatus,ncc  alteram  viam  ineun- 
dam  extinguendo  diutiffimo  Schifmati,  quo  a 40.  ferme  annis  di- 
riffime  dilacerabatur  Ecclefia , plane  non  perfuafum  habebanc 
Pontificem,  qui  cflet  indubius  , aclegitimus  3 Concilio  effe  fubje- 
&um  , alioquin  non  adco  viam  ceffionis  urfiftenc,  quandoquidem 
via  facilis  patcret, atquc  Concilio  fuprema  poteftare  agere  in  Pon- 
tifices  pronum  cflfct  . Accedunt  his  cx  Grccis  Epifcopi , & ferip- 
toresilli,  qui  fub  tempus  Florentini  Concilii  in  Romani  Ponci- 
ficis  partes  tranficrc  5 atquc  pro  ipfius  fuprema  in  Ecclcfia  potc- 
ftate  indubitanter  fteterunt , Andreas  Rhodius  Archicp.  in  Con- 
cil.  Florcnc.  fefs.  7}  Jpfeph  Patriarchy  Conftantinopolitanus  in 

eo- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Art  i c u lu  s IV.  Prole  g.  $cp 

eodcm  Concil.  Florent.  fefs.  ul»ima  ; Ifaias  Patriarcha  Hierofo- 
Jymit.  in  epift.  adEugcnium  IV  j Nicodcmus  Abbas  ^Ethiops  in 
epift.  ad  cumdein  Pontificem  ; Lcgati  Ecclcfiarum  Oricntalinm  , 
Armcnorum,Jacobitariim,  Syrorum  ad  laudatum  Eugenium,  Gen- 
rndius  Scholarius  de  primatu  Papa:  capp.p>&  1 6 s Jofephus  Epifc. 
JMeconenfis  in  refp-ad  libellum  Marci  Ephcfini  in  append. Concilii 
Florent.;  Georgius  Trapezuntius  incpift.ad  Cretcnfcs,&  in  altera, 
ad  Nicolaum  V;  Leonardus  Chienfis  in  epift.  ad  eurndcm  Pontifi- 
cem 5 Philothcus  Patriarcha  Alexand.  in  epift.  ad  Eugcnium  IV, 
apud  Harduinum  tom.  9 ; Johannes  Patriarcha  Jacobitarum  in_> 
epift.  ad  eurndcm  Pontificem  *,  Conftantinus  Armenorum  Catho- 
licus;  Timotheus  Archiepif.  Tarfcnfis , & Chaldaeorum  in  Cypro 
degentium  Metropolita  ; Elias  Maronitarum  Epifcopus  , quorum 
Eugcnius  meminit  in  Conftit.  5 quae  incipit : BencdiElus  Jit  Deus 
anno  j 445.  edita,  aliiquc  , quorum  cum  laude  mentio  fiet  art.  fe- 
quenti  de  fcriptoribus  Graecis , qui  Bafilccnfis  Concilii  au&ori- 
tatem  nauci  floccique  facientes  , mox  Eugenio  IV,  & moxNico- 
lao  V.  (ibi  ex  officio  adhacrendum  rati  eofdem  fuprcma  in  Ecclc- 
fia  poteftate  potiri  probe  agnoverunt , & adfirmarunt  . 

Ex  adverfo  fteterc  ere&a  frontc  pro  fuprema  Conciliorum 
poteftate  non  pauci , quorum  agmen  duxit  Gerfonius  , quem_» 
quidemin  eo,  quod  pius  , & do<ftus  fuit,  Jaudibus  celebramus  j in 
eo,  quod  Romanis  Pontificibus  fuit  fubinfcnfus  , atquc  de  Eccle- 
iiaftica  poteftate  , 3c  Hierarchia  peffime  fcripfit , aeterna  potius 
vitupcrationc  dignum  putamus  . Is  fermone  habito  in  Synodo 
Conftantienfi  eademmet  die  fcfs.  5.  Concilii  fupra  Pontificem  po- 
tcftatem  primus  omnium  audafter  extulit.  Ejufmodi  Gerfonii 
orationcm  ecu  campani  aeris  fonitum  extitifte  , aut  tubas  > quo 
primitus  cxcitarentur  Theologi  ad  difputandum  de  Pontificis  , 
aut  Concilii  fuprema  poteftate  , teftes  locupletes  accedunt  Jaco- 
cbus  Lenfantius  vir  de  fe&a  Calviniftarum  lib.  2.  hift.  Concil. 
.Conftant.  n.  2,  Ludovicus  Maimburgus  vir  hac  in  re  neutiquam 
fufpedlae  fidei  lib.  5.  magni  fexti  Schifmatis  Occidcntalis  s & 
Continuator  Fleurii  hift.  Eccl.  lib.  102.  n.  173.  Sed  age  difpicia^ 
rnus  quanti  facienda  fit  Gerfonii  hoc  in  gencre  do&rina  5 unde  il- 
ium tanti  feciffe  , illique  totos  fidiife  adyerfarios  noftros  fumma- 

perc 


3io  Privi  l e g i a Rom.  Pontifici 

pcre  pudendum  fit.  Exftat  tom.i . colle&.Vonder  Hart,  & tom. 2. 
operum  ipfius  edit.  Amficlodam. , quod  opus  typis  Gallis  deman- 
dari  optimo  confilio  prohibuit  Ludovicus  XIV.  Galliarum  Rex  , 
Gerfonii,qui  co  loci  a Vondcr  Hart  laudibus  alioquin  cumulatus, 
graviffimi  tamcn  erroriscoarguitur  , quatenus  docuerit  prarcepta 
Ecclcfiae  non  obbligarc  fub  mortali  > neque  aliud  cenfcnda  fore  , 
quain  exhortationes  3 confilia  3 & admonitioncs  , Gerfonii , in- 
quam  tra&atus  initio  Concilii  Conftant.elucubratus,quoa  Petro 
de  Alliaco  obje&atis  momentis  facerct  fatis  , cui  titulum  fecit  3 
De  mediis  reuniendi 3 & reformandi  Ecclefiam  in  Concilio  genera- 
lly incoque  talia  feripturivit,  quae  Wicleffijha?rcticorumque  XVI* 
fa»culi  errores  fubolcant  3 eorumque  fententiis  fupparia  fint  non 
modo  3 fed  fuperent , & fupergediantur . Mirum  id  > fed  om* 
nino  verum  omnium  oculisfubjicimus  . Quanens  primo  cap.  i,  & 
2.  de  qua  Ecclefia  dixerit  S.  Athanafius  3 duin  in  fymbolo  fuo 
dixit : 'Unam  3 Sandam3  Catholicam  3 43  Apojlolicam  Ecclejiam3 
jrefpondet  ( viden  fub  initio  fymbolum  a Gcrfonio  attribui  San- 
<fto  Athanafio  , quod  Conftantinopolitano  Concilio  erat  tribuen- 
dum  ) refpondet , inquam  ? Ecclefiam  aliam  efle  Catholicam , 
aliam  vero  Apoftolicam  s Catholicam  univcrfalcm  coalefccrc  ex 
Latinis,  & Graecis,  Barbarisj  & Schytis,  viris  , ac  mulieribus  3 no- 
bilibus  , i&ruftici$&c.  3 unoverboex  cujufque  promifeui  gene- 
ris Laicis  3 cujus  Caput  Chriftus  folus  agit  9 non  autem  Ponti- 
fex : in  ea  fola  fidem  in  Chriftum  inve.niri : ci  foli  poteftatem  a 
Chrifto  collatam  ligandi  3 atque  folvendi : eamquc  folam  falli  > 
& fallere  effe  nefeiam  3 nec  peccato  ufquam  fubjacuiflfe . Apofto- 
licam veroiefie  particularem , .&  privatam  in  Catholica  Ecclefia 
inclufam  ex  Papa  3 Cardinalibus  , Epifcopis , & viris  Ecclefia- 
fticis  compaginatam  > Et  hac  errare  potejl , inquit  3 43  potuit 
falli  3 fallere  , fchifma  , (3  harefim  habere  3 etiam  potejl  43  de - 
ficere . . . d iff t runt  ergo  ha  dua  Ecclefia  ficut  gen.us  3 (3  fpecies  > 
quum  otnnis  Apofiolica  fit  Catholica  , 13  non  uicijfim  . Cap.  21. 
Ecclcfiam  univcrfalcm  in  unica  perfona  integram  pofle  fubfifte- 
re  , quinimo  ycl  in  una  foemina ficut  3 inquit , faicium  ejl  tempore 
pajjionis  Chrifii  , quia  falva  fa3a  ejl  in  yirgine  Beata  : unde  & 
docet  ab  foemina  poise  Concilium  convocari . Hunccc  hominem 

au- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.Articulus  IV.  Proleg.  *ii 

audiens  Ecclef.am  ita  fcindentem  i ab  Ecclcfia  potiflimam  partem* 
Pontificcm  ajo  > & Epifcopos  , rcfccancem  > ci  ita  ex  Laicis  rc- 
liqua:  poteftatem  clavium  , indeficicntiam  , ac  percnnitatcm  tri- 
bucncem  *,  eamqiie  vclcx  una  anu  delira  conflantcm  ; non  nc  au* 
dire  tc  putares  inulca  fcbrc  phreneticum  dcliramenta  Ioqucntcm* 
nc  dicam  homincm  in  vcncrandos  Hicrarchas  impotcntiflime  in- 
fanientcm  > & infolcfccntcm  ? at  audias  non  meliora,  ac,  ft  vales  , 
flomachum  teneas.  Is  igitur  ipfc>cui  dumtaxat  non  divinos  adver- 
farii  noftri  deccrnunt  honores,  Ecclefiar  Catholicar  nomine  cap. 7. 
nihil  alaid  intelligi  vult,atquc  ab  Apoftolis  intelledum  ivifsc,ni(l 
fan&orum  communioncm,  unde  peccato  lethali  inquinatos  ncc  in 
Ecclefia,  nec  de  Ecclcfia  efse  concludit : Dixerunt  y inquit>(Apo- 
ftol  i ) credo  unam j'xnfhm  Ecclejiim  Catholicam ; & ut  d eft ni rent 
quid  Jit  Eccltfu  propter  multos  3 qui  dicunt , <3  dixerunt , quod 
mi\i  quintumcu/nque  etiam Jint  in  Ec cleft  1 Apoflolica  , non  tamen 
in  Ecclejix  Catholicx , quae  cjl  fxnAorum  communio  , quia  ccrtum 
efl , quod  exiflens  in  mortali  peccato  nec Jit  in  Ecclejix , nec  de  Ec - 
clefta  > qua  efl  fundita  charitate  . Plane  nec  abfimilcs  Ecclcfias 
compaginarunt  Novatiani , Donatifta? , Widcffus ; Lutherus  $tc~ 
Catholicam  ex  lolis  jullis  Laicis  > Apoftolicam  ex  folis  Ecdefia- 
fticisviris,  & iniquis  - 

At  made  animo  jam  aperias  quid  homo  hie  tanto  in  pretio 
habitus  de  Paftoribus  Ecclefiae  , eorumque  poteftate  ccnfucric . 
Ccnfuit  plane  cap.  29.  juxta  Evangelium  Pontifici  neceflartam 
magis  fore  Clavcm  feientiar , quam  Clavium  poteftatem  > atque 
qtiidcm  hifjus  poteftatis  minime  potes  etfe  , nifi  probos  viros: 
[Scrum  ejl , inquit,  quod  pojl  refurre3ionem  ei  ( Pctro  ) dixit 
ter  ( Chriftus)  bis  tantum  Pafce  agnos  meos,  & tertio  Pafce  oves 
mcas  : Jub  conditione  tamen  dixit : Simon  diligis  me  ? cui  rej'pon - 
dit  Petrus  , Tu  fcisDominc  , quod  amem  te  : & Ckrijlus  dixit  > 
Si  ergo  dihgis  me  pafce  oves  mcas.  J9uum  ergoprobatio  dileftio- 
nis  exhibitio  fit  operis , videtur  , quod  qui  non  diligit  Cbri/lum  , 
oves  Ckrijli  pajeere  non  valeat . Sed  quum  dile&io  Chrijli  per  opera, 
manifeflettir , nejcio  quomodo  pajeat  oves  Chrijli , aut  quomodo 
habeat  claves  Chrijli , qui  opera  facit  notoria  Diaboli . Adhaec  cir- 
ca audoritatem  Pontificu.n*  eorumque  dignitatem , qua?  non 

effu- 


3n  Privilegu  Rom.  Pontuici 

cffutiit  vir  cffrcnis  ? ea  plane,  qua:  hominem  prx  aeftu  prorfus 
fui  impotem  prodant  : Nam  in  Ecclefie  exordio  equalis potejlatis, 
cap.  i o.  dixit , cum  Papa  crant  Epifcopi : capp.  5 , & i o,  perpen - 
de  , inquit,  quanta  fraude  , quanta  ajluti  a temporibus  antiquis 
fucrint  faHa  , iff  fcripta  (dc  dccretis  loquitur  , ac  dccrctalibus  ) 
quamplurima  ad  tcnendam  banc  dignitatem  Papalem  , quam  Chri - 
Jlus  nunquam  cone effit  At ernal iter  , niji  adtempus  Hit's , qui  dili - 
gunt  Peum  . . . Ridiculum  eflenim  dicere , quod  unus  homo  morta- 
lis  ( paulo  ante  ruftici  pauperis  filius  , aut  pifeatoris  Vcncti ) di- 
cat Je  potejlatem  habere  in  Celo , iff  in  terra  ligandi  , iff  folvendi 
peccata , if  quod  ille Jit  filiusperditionis , ifc.  ( ille  nempe  qui  di - 
cit fe  potejlatem  habere  ifc,)  Cap.  17.  docet  Pontifices  difpenfare 
circa  canoncs  non  modo  nequire , fed  nequidem  cam  difpenfa- 
tioncm  Concilia  Pontificibus  pofle  largiri  s quinimo  , Nullani 
aliam , inqtiit , potejlatem  Petro  tribuit  ( Chriftus  ) quam  li- 
gandi , if  folvendi , ligandi  per  penitential , if  folvendi  culpas  • 
Nx  homo  nihil  in  S.  Scripturx,  &re&a  traditionis  interpretatio- 
ne  verfarus . Eodem  cap.i7,&  23.  feribit  olim  Romanam  Curiam 
fpiritualem  fuifle  , poftmodum  vero  mundanam  cffc&am  , diabo- 
licam  , & tyrannicam  , Curiifquc  fxcularibus  pejorem  i atquc 
Pontificis  juris  non  effe  beneficiorum  collationes  > aut  referva-. 
tioncs  : Tales  refervationcs , quas  nunquam  legimus  in  Evange - 
lio  , funt  rapine , inquit , manifejle , violent  ie  public  a , jura 
Papal i a iniquat  if  abufivaz  confuetudines  diabolic e ad  omne  malum 
induftiveife.  Eftne  auditum  horribilius , & averitate  abfimi- 
lius  ? Capp.2o>  22,  24,  2 5,  &c.  docet  Imperatorum,  & Rcgum  id 
juris.efle  , ut  Pontifices  coerccant , & diris  carccribus  manci- 
pent , imo  mortc  perimant , qui  Ecclefiam  feindunt , aut  Eccle-  , 
fix  fcandalo  funt . Pontificibus,  ac  univerfis  poteftatibus  nonefse 
a chriftianis  parendum  , nifiin  licitis  , & honeftis,  quibus  aperte 
adverfandum  , & obfiftendum , quum  ea  perpetrant , quae  in  Ec- 
clefiae  fcandaltim  vergunt , aut  manifeftc  noxia  funt . Quis  quxfo 
in  Ecclcfiae  , & fxculi  potentates  adco  eft  debacchatus  ? Docet 
quod  facerdotes  Bclis  populis  fucum  faciebant,  ita  fui  aevi  Ponti-.  • 
fices  Deo  mentiebantur , & hominibus  Indulgcntiarum  , benedi-' 
dionum  j & difpenfationum  elargiuonibus : GJualcs  Pontifices  > 

' ( P^. 


Digitized  by  Google 


VindicAta.  Art  ic  ulus  IV.  Pro  leg.  313 

(patienter  aurc s)  Jie  radicibus  non  extirpentur , Ecclejia  , in- 
quit,  non  erit  Apoflolica, fed  apoftatica  ; non  divina , fed  maligna. , 
in  qua  non  ejl  fedendum  , fed  ab  e a fugiendum  , . , & ijti  ( Papae 
fubdit ) rtEle  impii  vocantur  > cum  quibus  pereunt  , qui  e is 
bbediunt  . 

Scio  ( nolo  enim  Gcrfonio  invidiam  conflarc  ultra  modum) 
fcio  ca  fcripturifsc  fub  id  aevi  , quo  diriflimum  grafsabatur 
l'chifma,  quo  tres  de  Pontificatu  pertinaciter  dcccrtabant , quo 
ir.oribus  Ecclcfiam  deturpabant : attamcn  fcrmoncs , quos  ufur- 
patillc,  & rationcs  , quibus  innititur  , nec  animwn  bene  affe- 
dum  , nec  mentem  rede  cenfcntem  prasferunt ; quin  potius  homi- 
nem  produnt , qtiem  effrcnati  ingenii  arftu  abreptum  , omncs  ex- 
tra officii , fanaeque  opinionis  fines  furor  abftraxit . Nam  quod 
Pontifici  non  concedit  Evangelium  , id  totum  illi  detrahcndum 
jubct*,  quod  collatum  traduntcanones , id  dcnegandum  illi , at- 
que  nauci  floccique  canones  faciendos  afscrit . Duobus  inter  reli- 
qua  principiis  dodrinam  fuam  fuperftruit  , quibus  femel  jadis 
fundamentis  , Rcmpublicam  , & Rcligicncm  concuti , Sc  corruc- 
re  nccefse  fit , utque  lata  feditionibus  , ac  fchifmatibus  aperia- 
tur  , fternaturque  via  . 1.  Legem  omnem  latam  cfsc  ob  bonuni 
Reipublicae , ergo  Rcmpublicam  legi  omni  fuperftare  fubinfert , 
atquc  ad  bonttm  Reipublicae  curandum  nulli  privato  parcendum  , 
atque  adeo,  ut  non  modo  Pontificibus  , Regibtifque  non  parcen- 
dum fit , cofque  nihil  juvari  legibus  canonicis  , aut  civilibus  , 
fed  ipfimet  Chrifto  Domino  , quern  nihil  juvavit  lex,  qua  natu- 
ralis  , qua  divina.  Vbidepari , inquit  cap.  5,  concurrunt  cura - 
tio  reipublic* , & confervatio  alicujus  perfona  private,  ceffet 
lex  , cejjet  jus  , quo  tollitur falvatio  boni  communis,  nec  habeat 
virtutem  pro  tunc  alicujus  juris  legi s , aut  confuetudinis  , in  tan  • 
turn  , ut  Dominum  nojlrum  mori  expediret , ne  totagens  periret . 
Omnes  ergo  conjlitutiones  Apoflolica  , Jive  leges  fa 51*  in  favor em 
Papa  , Car dinalium  , Jive  Pralatorum  intelliguntur  , iff  intelligi 
deber.t , ubi  refpublica  EccleJiaJ'tica  direfte  , vel  indireBe  , publi- 
cc  , vel  occulte  , in  parte  , vel  in  toto , detrimento  , vel  divijioni 
nonvidetuY  fubcfse . 2.  Voti , & Juramenti  religionem  erga  lie- 
ges , & Pontificcs  non  obftringcre  , nifi  id  exigat  Reipublicae , , 

Pars  1.  R r aut 


314  Privilegia  Rom.  Pontifici 
ant  Ecclefia*  bonum  j pro  cujus  bono  gradu  dejicicndos  Reges  , 
aut  Pontificcs  docec  . /ntelliguntur  , inquit  cap.  22  , omnia  jun- 
mcnta  ipji  Papx,  vel  cuicumquc  alteri  perjonx  private  mortal i prx- 
jlita  per  quamcumquc  perfonam  , fafoi Jemper  utilitatej  curatione  , 
& fanatione  totius  corporis  reipublicx  , & prxjertim  nniverjalis 
Ecchjix  . Sicutji  Rex  iniquus  in  populum Jib  ijubdi  turn  vellet  de- 
Jxvire , non  tencntur  ejus Jubditi  juramentum  bomagii  , ($  Jideli - 
tat  is  dim  prxjlitum  ei  in  aliquo  objervare  . Nam  , ut  prxdixi , in 
curatione  univerjalis  Ecclejix  , & cujufcuntque  Reipublicx  Jubdi- 
ti "finnt  Domini , Judices  Dominorum  , & Juperiorum proprias 

utilities  cum  detrimento  Reipublicx  amantium  . Cap.  5.  horum 
fimillima  fcripturierat  , qua?  referre  fupervacaneum  eft,  neque 
aliud  efset , quam  operje  difpcndiu  n facerc  . Intereaqui  ita  in 
Reges,  Pontificefque  efferbuit  effrenis  , quid  non  aufuseft  in  Car- 
dinales  ? Cum  Andrea  Magorcnfi  Cardinales  in  id  dunnaxat  infti- 
tutos  contenditjUt  baptif.no  fideles  initiarent,  atque  defundtorum 
cadavera  terrae  demandarent  j neque  per  ipfum  fieri c , quominus 
■a  Conci!io  Conftantienfi  decrcto  caveretur,ne  unquam  e Cardma- 
liumcoecu  quifpiatn  in  Pontificem  adfeifeeretur , neve  Cardina- 
lium  quifquain  Coucilii  ccetui  adfifterct.  Sed  de  Concilio  gencra- 
li  neque  meliora  protulit,  cogira  fi  potuit , qui  animo  ita  in  tranf- 
verfum  adtus  erat , quum  talia  feripturiebat . Ergo  cap.  1 5,  5c 
2i.effutit,  quod  qu  .ndo  agitur  de  reformatione  Ecclefia*  Roma- 
ns , vel  de  fchifmatc  invecto  a duobus  , vel  pluribus  fe  pro  Pon- 
tifice  gerentibus  s vel  de  depofi tione  Pontificis  ob  notorium  cri- 
men , & in  fcandalum  vergens  * vel  dc  coerccnda  , coardtanda- 
que  Pontificis  poteftate  > non  Pontificis,  non  Cardinalium  juris 
else  , fed  Impcracoris  partes  Concilium  convocarc  , eique  pr«efi- 
dere  : £)ux  Ji  non  prxftrt  Imperator  , devolvitnr  , inquit , hxc 
convocatio  ad  Reges  , {$  Principes  primo  , pofl  ad  Communitatcs  » 
& alios  Dominos J'ceculi  . GEiod  finon  ejjent  > in  cafu  pojjibili , de- 
volvetur  ad  cives , ruflicos  j$c.  Dens  qua;  audio!  Pudet  talia 
rccordari  : utinam  ilium  puduifset  hujufmodi  litterarum  monu- 
mentis  dcmandarc  ! Audiendus  interea  Thomafiinus  difsert.  15. 
in  Concil.  num  23.  ubi  habet : Adverte  exajperatum  fuijse  Ger - 
fonii  animum  , calamumque  abjurditate  Juorum  temporum , £? 

dubio- 


Vindtcat  a . ArticulosIV.  Pro  le  g.  315- 

dubiorum  Pontijicum  } JchiJmatiJque  pertinacis  importunitate  •, 
atque  adeo  plurimum  degenerajfe  ilium  a dementia  , iff  reverentia. 

doClrini  fcilicet  veteris  Eccleji*  Gallican*  iffc.  Qnajquum 
ita  fe  habeant , quarfo  , iterumquc  quaefo  , dc  Gcrfonio  tandem 
non  ex  rtimorc  > & fania  > fed  ex  vericate  , & fide  ledor  di- 

judicec  5 & decernat . 

Conftantienfibus  , & Bafilcenfibus  non  modo  , fed  pro  Ba- 
filecnfis  , & Conftanticnfis  decictis  , tanquam  proaris,  & focis 
decertantibus  quantum  patrocinium  a Pctrode  Alliaco  Cardina- 
li  Camcracenfi  Gcrfonii  o!im  prjeceprore  quum  fucrit  > ipfius 
quoque  in  judicium  dodrina  poftulanda  fccundo  loco  eft.  Ergo 
ille  non  ita  defipuit  , non  ita  defajviit  > imo  ipfe  eft,  quern  in 
plerifquc  Andrea;  Magorenfi  , dc  quo  paulo  poft , & Gerfonio  ob- 
jedare  , quove  illos  objurgare  jure  poflinuis  . In  tradatu  de  Ec- 
clef.  poteft.  in  Concil.  Conftant. , & quidem  poft  feff.  5.  exarato, 
& ibidem  folcmniter  ledo  apud  VondcrHart  tom.  6.  part.  1. 
cap.  1.  concluf.  2.  dccet  poteftatem  jurifdidionis  S.  Pctro  a Do- 
mino fuifle  collatam  verbis  illis  : Pajce  eves  meas  > unde  in  Petro> 
fubjungit , fuit  plenitudo  pctejlatis  , quam  pojlea  divijim  aliis 
( Apoftolis  ) dedit , vocans  eos  in  partem  Jollicitudinis  . Poftquam 
vero  concluf.  4.  praemifilfet  S.  Petro  utrumque  Epifcopatum  uni- 
verfalcm  Orbis,  & Romanum  Urbis  fuiftc  concrcditum  : Ita  , fub- 
dit  , ex  tunc  in  Petro , iff  Juis  JucceJJoribus  duo  Epifccpatus  con- 
cur rer  unt  ^ videlicet  univerjalis  Ecclejia , iff  particular  is  Eccle- 
fia  Roman*. ...  iff  ab  eo  tempore  . . . Romano,  Ecclejia  fuit , iff  erit 
Caput  omnium  Ecclejiarum  particularium  , ac  totius  univerjalis 
Ecclejia  , hac  videlicet  ratione , quod  ejus  particularis  Epifcopus 
ejl  Caput  univerjalis  Ecclejia  ...  Et  in  banc  Jententiam  concordant 
EccleJiaJHc a hijloria  , iff  SS.  Patrum  decreta  ; unde  negare  Roma - 
nam  Ecclejiam  ejje  Caput  omnium  Ecclejiarum  kareticum  ejl  ,Jicut 
negare Jummum  Pontifcem  ejje  Caput  EccleJ*t  ut  habetur  22.  dift. 
Omtics.  Concl.5.  docet  nomina  quidem  Papatus  , & Cardinalatus 
olim  ufurpata  non  fuifse  , attamcn  Ecclefiafticas  poteftates  illis 
nominibus  defignatas  in  Apoftolis  pra:cxtitifsc,vidclicct  in  Petrot 
inquit,  Papalis  dignitas , iff  in  ceteris  Apojlolis  Cardinalatus  aufto- 
ritas : nam  slpojloli  Petro  taixiquam  (Papale  ) officium  gerenti 

R r 2 ajji  - 


31(5’  P K 1 VI  L E G 1 A Ro  M.  Po  NT1  FI  C I 

a Jiflebant  > tanqnam  Cardinalatus  mini fler  turn  exercentes  > Jtcut 
nunc  Pap*  ajftflunt  Cardi Hales . . . Jtcut  Petrus  prius  fuit  Papa  Or- 
his , idejl  uni verf alis  Eccleji * , quam  Epif copus  Ecclefi*  Roman*y 
ita  Apofloli  prius  fuerunt  cardines  Orbis  , quam  aliqui  jierent  car - 
dines  urbis  Roman*  : in  Jignum  vero  hujus  diflinftionis  in  invefli- 
tura  Papatus  dicitur  Papa  : inveflio  te  dc  Papatu  Romano  , ut  pro.* 
fisVrbi  j & Qrbi : in  utraque  vero  tam  Vrbis,  quam  Orbis  praji- 
dentia  coajjijlurit  Papa  Cardinales* . . vice,  fct  nomine  tam  Roman*, 
quam  univerfalis  Eccleji a . Eamdcm  in  rem  plurima  concluf.  j- 
congerit , qua:  perfcqui  non  vacat , quibus  Gcrfonii  , & Mago- 
icnfis  opinioncm  facra*  Cardinalium  dignitati  paruin  aequam  per- 
ftringit , exagitat , pcrcellit.  Quamquain  corum  omnium , qu» 
ad  Cardinalium  gradum  ampiificandum  profert  , nolim  roe  vadem 
intcrpoucrc  , neq.uc  cadcm  omnino  fide  meaefle  juflferim  ► Vet- 
bo  id  unum  perllringam  y quod  pluiimis  agens  dc  Cardinalium 
originc , praerogativis , 8c  officiis  profequittir  Cl.  Thomaflinus 
vet.  a 3c  novae  difei pi. tom.  i » lib*  2.  cap.i  1 3.  ufqiic  ad  cap.11 6* 
Cardinalium  inftituxioncm  potius  quam  divino3acceptam  referen- 
dam  juriEcclcfiafttco  videri : eofdem  olim  denominates  Epifco- 
pos  , Prcsbytero«  > 8c  Diaconos  Ecdefiis  particularibus  praefec- 
tos  , ut  oftendunt  Wanefpenius  par.  1 .juris  Ecclcf.  cit.2  2*  3c  PP. 
Maurini  in  notis  adcpiftolas  S.  Gregorii  M.  pag.joL  : de  eorum- 
dem  inftirutione  juri  Ecclcfiaftico  tribuenda  agit  Eugenius  IV.  in 
cpifb  ad  Archiep.  Cantuarienfcm  : circa  annum  105?  dumtaxat 
coepiffe  anteponi  Epifcopis  feribunt  Panvinius,  & Si  goniu&  : 
galero  rubro  ablnnocentio  IV.  anno  1X4 6,  donati  Hint : ex  Mo- 
nachis  af&mpti  jam  ab  anno  1 ypi  a Gregorio  XIV  : veiles  purptt- 
reas  anno  1 464.  a Paulo  U.  acceperunt . Sed  ad  Alltacenfcm  re- 
grediatur  oratio . 

Eadem  par.  1.  cap.  3.  de  Hierarch*'*  Ecclefiafticz  agere  ad- 
greflus  principio  de  Pontifice  ftatuendum  fibi  propofuit : Sitppo - 
nitur  9 inquit  , quod  inter  auclori  fates  Eccleji*  regitrvas  Jit  hie ■? 
tarchicajubordinatio  , & quod  una  Jcilieet  Papalis  auHoritas  Jit 
Juprema  ex  Chrifli  injlitutione  , juxta  illud  Jo:  20.  Pafcc  oves 
mcas  . Ad  Cardinales  dein  gradum  facicns,  Ex  pramijjis , fub- 
dit  a infer  tur  3 quod  Jtcut  flatus  Pap*  ,jtc  & pofleum  flatus  Car-: 

dina - 


ViMDicATA.  Articulus IV.  Proleg.  517 

dinalium  ad  ordincm  hicrarckicum  ex  Cbrijli  i nfli tut i one  pert i net . 
Nam  ipji  quantum  ad  hunc Jlatum Jlatui  Apojlolico  immediate  fuc «. 
cedunt  . . . unde  ulterius  J'equitur  > quod  ad  jlatum  Cardinalium 
tamquam  ad  Jlatum  Apojlolicum  primo  pertinet  uni  cum  Papa  re- 
gimen totius  Eeclejide  . , . ex  eodem  fundamento  patet , quod  ad  Se- 
dem  Apojlolicim  , idejl  Papam  , iff  Card  inales  pr<e  ceteris  jedibus 
particularibus  pertinet  declaratio  veritatum  neccjfariarum  > aut 
ut ilium  ad falutem  , five  quantum  adfidem  , five  quantum  ad  re- 
gimen Ecclefidc. . Quae  hie  habet  de  Pontiiicis  auttoritatc  planifli- 
ma  funt , quam  ullo  gjolkmatc  indigeant : quae  tamen  attexit 
de  facro  Cardinalium  coetu  in  Rcipublicai  chriftian*  adminiftra- 
tionc  divino  jure  a Summo  Poncificc  adhibendo  , quaeque  nuper 
do&iflf.  Serrio  fummoperc  arrififfc  perfpe&um  eft,  probari  mihi 
©mni  ex  parte  ncqueunc , propterea  quod  abs  vero  non  abhor- 
rcat  Cardinalium  alioquin  ampli/Itmum  Ordinem  intra  Ecclefia- 
ftici  ^uris  limites  efife  conclufum  : certo  vero  ftt  certius  juxta  rc- 
giminis  Monarchici  rationem  a Chrifto  D.  inEcclefia  inftitutam. 
unum  penes  Ponrificem  in  Republica  chriftiana  admimftranda  rei 
totius  facrae  fummam  confiftere  . Quo  de  affumpto  r quia  fuo  fa- 
ils, fuperque  adutn  eft  loco,  ab  co  nunc  rctra&ando  abftincmus  * 
Cap.  4.  exhibet  1 o.  conclufioncs , quas  plurimis  , qua  PTaefuli- 
bus  , & qua  do&oribus  praehabito  diiigenci  examine  probatas 
fuiflc  perhibet : quarum  hxc  fumma  r Romanam  Ecclefiam  Ec- 
clefiarum  omnium  Matrem  efse  , & Magiftram  : Concilia  oecume- 
nici,  univcrlalis  imo  Ecclefiae  Caput  camdcm  cfserhanc  vero  Ca- 
pitis fingularem  prareminentiam  obcincrc  rraditione  divina  . A 
Pontifice  Maximo,  Cardinaliumque  Collegio  cjufdcm  Roman* 
Ecclefiae  fpcciem  exprimi  pulcherrimam  , fummamque  geri,  Con- 
cilii  generalis  imo  partem  potiorem,  idcoquc  univerklis  Eccle- 
fiae  peragi,  facicmque  repraeientari:  adeoque  Romanam  Eeclefiarai 
in  tantam  afsurrexifsc  au<ftoritatem  , ut  abfquc  ejus  confcientia  , 
nihil  in  rebus  ad  Rcligionem  attinentibus  queat  definiri > ac  dc- 
cerni  r ci  proindc  a Concilio  , ut  par  eft , aufcultandum  , ncc 
quidauam  cadem  inconAilta  , ant  invita  audendum  , aut  adgre- 
diendum  . Miftis,  quae  par.  2.  de  Annatis  praefertim  Roman* 
Curiae  perfoivendis  exagitat  * fiquidem  parum  hue  faciant , con- 

feftim 


3 1 8 Privi  legia  Rom.  Pontifict 

fcftim  ad  ca  , quibus  par.  3.  Concilii  poteftatem  fupra  Pontificcm 
cvchere  enititur  , dcfcendo  , ut  iis  rite  perpenfis  jtidicet  demum 
a?qui  5 rc&ique  *ftimator  quanti  pluris  ea  facienda  fint  9 quibus 
primas  Pontifici  fupra  Concilium  tribuimus . 

Parte  3.  igitur  totus  in  id  incumbens  , ut  Concilio  Pontifi* 
cem  fubjiciat  5 id  agit  5 ut  principio  doccat  plenitudincm  pote* 
ftatis  refidere  1.  in  Ecclcfia  univerfali  j 2.  in  Romana  Ecclefto 
particulari  s 3.  in  Concilio  gencrali : Ergo  , infert  > non  refidet 
in Jolo  Romano  Pontifice  . Quod  ut  probet , poftquam  fuppofuif* 
fet  Romanum  Pontificem  cfse  Caput  triplicis  Ecclefi*  9 i.& 
principalitcr  Ecclefi*  nnivcrfalis  s 2.  Roman*  Ecclefi*  particu- 
lar^ 5 3.  Concilii  gcncralis , fic  arguit : Sed  conJlat3  quod  non 
ejl  minor  potejlas  in  toto  corpore  , quam  in  ejus  parte , Jcilicet  in 
Capite } quiaomne  totum  ejlmajus  fna  parte  , & per  conjequens 
major  plenitudo  potejlatis  erit  in  quohbet  corpore  , cujus  ipje  ejl  Ca* 
put . Confitmat  id  , gjuia  > inquiens , aliqua  potejlas  ejl  in  Ecclc - 
fia  j qii£  non  ejl  in  Papa  > igitur  in  eo  non  ejl  potejlatis  plenitudo  : 
probat  antecedens  5 quia  conjirmatio  in  fide  juxta  illud  , Rogavl 
pro  te  Pctre  &c.  non  ejl  in  Papa , quia  hoc  non  ejl  diBum  de fide  per - 
Jonali  Petri  > quum  ipfe  erraverit , fed  de  fide  Ecclefia  , de  qua 
dicitur  : Et  port*  Inferi  &c.  Jfjuod privilegium  5 fubdit , aliqui 
extendunt  ad  Romanam  Ecclefiam  s aliqui  ad  Concilium  generate  , 
aliqui  vero  rejlringunt  folum  ad  auBoritatem  univerfali  s Ecclefia  , 
fed  non  pctejl  extendi  ad  Papam  . Obje&ioni  vero , quod  juxta  ca- 
nones  Pontifcx  habeat  plenitudincm  poteftatis  j refpondet,  quod 
h*c  plenitudo  eft  plenitudo  jurifdi&ionis  » & quod  propric  lo- 
quendo  folum  refidet  in  Romano  Pontifice  5 qui  illam  poteft  ge- 
ncraliter  cxcrccrc  : Hac  autem  ejl , inquit  , in  Jolo  Papa  3 & non 
proprie  in  aliqua  Communitate  . Cap.2.  poftquam  afseruifset  Pon- 
tifieem  Concilio  gencrali  efse  fubje&um  , afsertioncm  veluti  cor- 
rigens  D ac  certum  intralimitem  cocrcens  , Dico  , inquit  5 quod 
ftcut  Concilium  Pifanum  , ita  & aliud  Concilium  in  aliquo  cafu  effe 
potejl Jupra  Papam  3 & potejl  eum  deponere  , Cafus  autem  juxta 
jpfum  hatrefis  eft  , aliufque  hujufmodi  ob  voluntatis  obfirmatio- 
nem  in  criminc  hue  facile  redigendi . Cap.  4.  rurfus  propugnan- 
dam  aggrefsus  Concilii  fupremam  poteftatem  > non  alio  plane  * 

me- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.Articulus  IV.  Proleg.  $ip 

melioriquc  rationum  pondcrc  conficit  Coacilii  judicium  praefe- 
rcndum  fore  judicio  Pontificis,  quam  quod  ipfe  in  fide  errarc  pof* 
fit , ficut  Petrus  : Tamen  Jecundum  aliquos , ait , hoc  ejl  fpeciale 
privilegium  univerjalis  Ecclefia  , quod  non  pojfit  err  are  in  fide  : 
licet  hoc  idem  pie  credatur  de  Concilio  general!  > fcilicet  quando  in - 
nititur  divina  Scrip  turn  , vel  aufhritati , qua  a Spiritu  J'anSlo  in - 
jpirata  ejl  , alias  Jape  errajse  legitur  . Poftremo  tradarum  hifcc 
verbis  concluditr/Zec  igjtur  ad  decern  capitula  in  prologo  hujus  ope - 
ris  propofita  (c rant  hajc  capitula  illa3  qua;  Johannes  Patriarchs 
Antiochcnus  in  fchcdula  de  audoritate  Papa;  fupra  Concilium 
propofuerat  ) mihi  pro  rej'ponjione  videntur  J'ujficere  3 qua  tamen 
non  definitive  determinatido  j Jed  doSirinaliter Juadendo  pofita  fiunt: 
nam  hujus  rei  definitioncm  Jacri  Concilii  determination i Jub~ 
mitto . 

Hifce  Petri  Alliaccnfis  didis  hafee  adjiciendas  obfervatio- 
nes  duxerim  . x . Agnovit  is  probe,  ingenueque  faflfus  eft  decretis 
feftionis  4,  & 5.  nihil  Pontificia:  audoritati  fuiffc  detradum  3 ne- 
que  vulnus  ullum  mflidum  opinioni  Pontificem  fupra  Concilium 
efferenti : nam  tradlatum  huncce  edidit  Conftantiae  in  Conulio 
anno  1 41  6.  die  1.  Odobris  > ac  proinde  port  fefs.  5 > qua:  habits 
fucrat  anno  1415.  die  6.  Aprilis  . 2.  Abfuit  oppido  multum  a do- 
drina  Andrea:  Magorenfis  3 & Johannis  Gerfonii  s five  doccrct  dc 
potellate  Pontificis  3 five  de  Cardinalium  dignitatc  3 five  de  Ec- 
ciefias  Komana;  privilegiis  3 five  de  Concilii  audoritate  3 multo- 
que  magis  circa  diccndi  rationcm  s orationifquc  madum  3 & fti- 
lum  . 3.  Non  fibi  tamen  cohsfit  3 jrqualifque  conftitit . Parte  1. 
Pontifiti  fupremam  in  univerfam  Ecclefiam  poteftatem  vindicat  5 
cx  eo  poteftatem  in  Ecclefiam  univerfalem  defiuere  i ad  Pontifi- 
cem  pia;  ceteris  pcrtincre  rerum  ad  fidem  fpedantium  definitio- 
nes  3 idque  totum  ex  inftitutione  divina  manare  » fcilicet  ex  pro- 
n«idionibus  Petro  fadis  perhibet . Rurfus  Pontificem  Caput  Con- 
cilii  non  modo  j fed  etiain  univerfalis  efte  Ecclefia; , in  univer- 
fam Ecclefiam  Capitis  3 & pra;eminentia:  obtincre  traditionc  di- 
vina audoritatem , dignitatcmque  » a Pontificc  repraefentari  Ec<* 
elefiam  univerfam  3 ac  Pontificis  confcnfum  omnino  a Conci- 
lio  requirendum  efte,  & fufeipiendum  aperte  fatetur  : parte 
1 autem 


320  P RI  V I L EG  1 A Ro  M.  P ON  T I F I C ! 
atitem  3.  Concilio  Pontificem  fnbjicit  > infcrioremque  agit  « 
4.  Ficulnea  plane  , & infirma  efle  quam  maxime  ejus  argumen- 
ts 5 ac  falfam  prorfus  , & fallacem  argumeniationem . Princi- 
pio  argumenca  , qua:  adhibet  > id  probanduin  eunc , cum  quod 
Pontifex  Ecclefia  univerfali  non  modo  9 fed  etiam  Romana  > 
nedum  generali  Concilio  5 fed  etiam  particulari  cfsec  inferior  : 
turn  quod  ita  Rex  Regno  inferior  forct  3 quinimo  Chriftus  Do- 
minus  neque  Ecclefia  efset  fuperior  , quia  nempe  totum  majus 
eft  fua  parte  * Promifiiones  S.  Petro  fadas  ad  Ecclefiam  detor- 
quensde  Pontifice  accipipernegat , quod  falfum  omnino  art.  1. 
oftendimus  , quas  & ipfemet  quondam  redum  in  fenfum  expo- 
ftiit  j ut  inferius  patefcct ; non  fecus  ac  falfum  , quod  Petri  fides 
labefadata  fucrit , ac  ilic  in  fide  quidquam  humani  fit  pafsus  . 
A Concilio  generali  repnefentari  univerfam  Ecclefiam  dicit  3 du- 
bitat  tamco  num  privilegio  inerrantiae  illud  gaudeat , quamquam 
id  pic  credcndum  proponit : fed  a Summo  Pontifice  Ecclefiam  pc- 
rinde  univerfam  repraefentari  docet  ; quid  ergo  idem  privilegiuni 
eidetrahit  ? Romanic  Ecclefia;  rurfus  illud  privilegium  adferi  re- 
fert>  ncc  ei  ob  id  invidiam  creat : Quid  ergo  injuriam  ex  eo  Roma* 
no  Pontifici  conflat  ? Certis  tantum  in  cafibus  Pontifici  pnccfsc 
Concilium  ait : ergo  in  ceteris  Concilio  Pontifex  pra»erit  : quarc 
ergo  tunc  non  erit  Pontifex  Concijio  fuperior  3 non  eritque  turn 
falli , & fallere  omnino  nefeius  ? 5i  infallibilis  Ecclefia  univerfa, 
nonne  infallibilis  paritcr  illc  , qni  univerfa;  praeeft  Ecclefia;  , 
quum  illi  aufcultarc  univerfam  Ecclefiam  idemmet  jubeat  ? 

Prafftat  poftremo  audire  cumdem  Alliacenfem  in  allocutio- 
ne  > quam  fuo  3 & Academia;  Parifienfis  nomine  quondam  3 ideft 
paulo  ante  Pifanam  Synodum  3 ad  Clementem  VII  > quern  tan- 
quam  legitimum  Galli  colebant  * copiofo  , illuftrique  -ccetu  co- 
ram habuit  > qua;  in  appendicc  tom.  1.  oper.  Gcrfonii  rejeda 
kgitur  : Igitur 3 inquit  9 pro  vefiris  bumilibui  filiis  Vniverfi- 
tatis  Parifienfis , & pro  nobis  eorum  nunciis  3 qui  fuis  in  kac 
parte  objequimur  tnandatis  9 & document  is  innitimur  3 corde  , 
& ore  unanimiter  proteflamur , quod  quidquid  kaEltnus  in  kac 
caujfa  per  tot  aclum  ejl3  & quidquid  in  ea  nunc  , vel  alias  pro 
cis  afturi  , out  difturi fumus  3 totum  correftioni  9 & judicio  Sc- 

dis 


Vindicata.Articulus  IV.  Proleg.  321 

dis  sipojlolic*  3 iff  fedentis  in  ea  Sttmmi  Pontificis  humi liter 
fnb  mittimus , dicentes  cum  Beato  Hieronymo  24.  q . 1 .bate  eft 
jides  i Pater  Beat ifiimc , quam  in  Catholic  1 Ecclcfia  didicimus , 
in  qua  Ji  minus  perite  , aut  parum  caute  forte  aliquid  po/itum__ > 
eft,  emendari  petimus  ate  , qui  fidem  Petri y iff  Jedem  tenes  . 

ignoramus  enim  , fed  firmifiime  tenemus » nullatenus  du - 

bitamus,  quod  fancia  Bedes  Ap oft olic a eft  ilia  Cathedra  Petri  , 
fuper  quam  , Hieronymo  tefte  , fundata  eft  Ecclejia  , iff 

kabetur  eadem  qu*ft.  in  cap.  quondam  'vetus  i # ficut  dixit  Cy~ 
prianus  93.  dift.  qui  Cathedram:  de  qua  fede  in  Cathedra  Petri 
Apoftoli  in  ea  fedentis  ditlum  eft  : Petre  rogavi  pro  tc  , ut 
non  deficiat  fides  tua  &c.  Hxc  eft  igitur , ad  quam  determinatio 
fidei,  iff  approbatio  veritatis  Catholic*  , ac  heretic*  impietatis 
deteftatiomaxime  pertinet  . Ha&cnus  Alliacenfis  , atque  dc  co 
hattenus . 

Age  modo  ad  Andream  Magorenfcm  in  Hispania  Epifco- 
pum  hominem  alterum  , cui  defenforum  dccrctorum  Conciliorum 
Conftant.  , & Bafileenf.  caufla  maximopere  fidit , a cujufque  cum 
fermonibus  in  Conftantienfi,  turn  feriptis  in  Bafiiccnfi  grandisoc- 
citatus  pro  Conciliis  rumor,  grandes  contra  Pontificcs  commotae 
turbae  feruntur,oratio  convertatur.  Ifte  itaque  feveri,elatique  fu- 
percilii  audtor,  qui  in  Concilio  oliin  Conftantienfi  ipfa  die  feflf.  5. 
orationcm  ad  Synodum  habuit  , Juliano  Caefarino  Cardinal! 
anno  1435.  opus  inferiptum  Gubernaculum  Conciliorum,  quod 
exhibet  com.  6.  VonderHart , obtulit , cujus  hie  brevi  calamo 
anachronifmos,  antilegomena,apinas,  errata  indicafse,  exfuflflafsc 
cft.Ille  igitur , quod  hominem  Ecclcfiaftic.r  hiftoriae  prorfus  igna- 
rum  prodit , qui  alioqui  Bafilecnfibus  do&iflimus  habebatur  , V. 
Bedam  Tub  aevum  S.  Damafi  Pontificis,  idcoque  faeculo  IV.  iuppa- 
rcm,floruifie  putidiflimo  anachronifmo  afterit,  atque  ut  Concilio- 
rum frequentem  cclcbrationem  urgerct}quanta  praefidentia,  tanta 
falfitate  affirmavit  odlo  Concilia  generalia,  quae  primo  obtinucre, 
annorum  16.  intercapedine  habita  fuifle  , atque  fpatio  anno- 
rum  60.  Concilia  32  , caquc  quidem  generalia,  ab  Ecclcfia  celc^ 
brata.  Mcndacio  tarn  manifefto  par.  5.  ad  calcein  cap.  7,  & 
cap.  8.aflerto  alia  cciam,  atque  etiam  affuens  ad  vindicandam 
- it  u • Pars  /.  S s Coft- 


322  PR1  VI  LHG1  A Rom.  PoNTiFlC  I 

Concilio  Bafilcenfi  auftoritatem  , quamvis  cxiguo  admodum 
Epifcoporum  numero  conftanti , cffutit  JQuod Jicut  ilia  32.  Con - 
cilia  fuer  unt  fan^a  3 juJU  , & ab  Ecclefia  univerfa  recepta  , 
tamen  in  ipfis  fuer  unt  pauci  viri  Ecclejiajlici , £?  pane/  Pa.tr es , 
{3*  Pralati > fic  amodo  potejl  , & debet  fieri , quia  da.  to  quod  multi 
vocentur » £?  veniant  , tamen  qu<ecumquc  decreta  3 quum 
Jint  a Spiritu  Sanfio  inf  pi  rata  > & abuniverfali  Ecclefia , quart 
reprafentat  ilia parva generalis By nodus >determinata , funt  tenen - 
da  a fofo  £7<rro  , {3*  populo  Chrijliano  tanquam  Ji  divinitus  efsent 
tranfmifsa  s probatur  per  Concilia  fuperius  difid  , primo  per 

4.  Apojlolorum  Concilia  , in  quibus  pauci  numero  fuer  unt : Vail 
lupinum  argumentatorem!  /rem pr£>&2ftfr,inquitj per  ilia  32.  Co»- 
cilia3  (aurcs  patientcr  ad  aretalogum  ) de  quibus  fcripfit  Beda3<$ 
Gratianus  in  Cap.fexta  Bynodus  1 6 Mfi.quoniam3 paucis  interjc&is 
pergit,  in  Synodo  Nicrena  fuer  unt  2 1 8.  Epifcopi  (at  fucrc  3 1 8.)  bf 
Synodo  iV*Cbalcedonenfi  fuere  2 0i.(fupra  dixerat  22  5. sat  inutro- 
que  numero  fallitur,  nam  fuerc  £30.  ) numcrus  ibi  eft  exprefsus  , 
ut  locus  non  fit  eumdem  ab  errore  excufandi.  Vtrum  autem , Tub. 
die  , illi  Patres  fuerint  Epifcopi  3 aut fi  in  diciis  Conciliis  inter - 
fuerint Pontifices , aut per  quo s fuer int  convocata , textus  decreti 
non  dicit  > nec  memini  me  legifse . vir  apprime  cruditus  , cui 
utroque  aurc  Bafilecnfes  aufcultarcnt  ! Poftquam  iterum  genera- 
libus  Conciliis  pleraquc,  imo  majori  ex  parte  Concilia  particu- 
lars adnumerafset,  u;  conficeretad  Concilium  generate  , quem- 
admodum  Bafileenlc , conflandum  , exiguum  fatis  efle  nume- 
rum  Epifcoporum  , profert  cxemplum  ex  1 6.  Conciliis  , ut  lo- 
quitur , generalibus  Occidents  , Sc  primo  ex  Arclatenfi  , in  quo  > 
inquit  j nonfuerunt  Patres  nip J ex  , & fuit  Papa  Romanus  : ( fu- 
perius  dixerat  adfuifte  Patres  600  s canonum  veto  Arclatcnfiura 
au&orem  fuifte  Silvcftrum  1 , utrumque  vero  falfum:  ) deindc  ex 
Conciliis  Lugdun.  I , in  quo  fuifsc  Patres  1 8 j Lugdun.  II,  in 
quo  fuifte  Patres  20.  See.  falfiili  ne  affirmat . Piget  ifta  refcllcre  , 
fed  pudet  imo  referre  . Hjcc  tamen  figmenta  hiftoriae  3 ageduin 
indicentur  errores  do&rin.e . 

Itaquc  ex  di&is  incptc  condudit : His  temporibus  ad  injlar 
ilkrum  Conciliorum  pofsunt  edebrari  gencralia  Concilia  cum  paucis 

Patri - 


VlNDl  CATA.  ArTICULUS  IV.  PROLEG.  $2$ 
Patribus:  imo  ex  verbis  Chrifti  > Ji duo  ex  vobis  See.  infert  ergo 
Ji  duo  filer  int  in  Concilia  generali  unanimi  confenfu  y iff  voluntate 
probono  reformations  Ecclejix , poterunt  generale  Concilium  ce- 
lebrare , &•  continuare  3 quia  Jiverum  cjl , quod  in  unico  fuppo - 
Jito  exijlente  in  gratia  pot  eft  falvari  ilia  J'anfta  Afater  Ecclef.t-t 
univerjalis \ ( en  faporem  hxrefis  Calvini  Ecclcftam  ex  folis  jufti* 
eomponentis  ) ttiam Jicuti  fuit  d e Beata  pirginc  , in  cujus  corde 
paf/ione  Chrijli  durante  , quum  dijeipuli  ab  eofugifsent , tota  fidet 
Catholicd  remanfitijicut  credit 3 iff  eft fides  Catholica  > (en  notam 
calumnia?  3 & blafphemia?  in  Apoftolos)  fic  etiam  ft  non  fint  y 
nifi  duo  in  generali  Concilio  in  ckaritate  Dei  , iff  gratia  exiftentesy 
(en  odorem  ha:refis  Waleffi  ajentis  ab  Epifcopis  malis  potcftatcin 
deperdi ) in  Spiritu  Sanfto  congregati , poterunt  celebrare  Con- 
cilium-i  definite  yjudicare...  quiajujto  non  eft  lexpo/ita  , Jed  propter 
tranfgref fores  eft  pofita  Iex:ergo  illi  duo  boni,  iff  jujti  poterunt  alior 
judicare 3 if}  refer  mare , qui  funt  mali  .Quamvis  non  taccndum 
( id  cnim  ingenui  viri  officium,)  quod  p.  6.  c.i.di&um  rctra&ans 
aflerit  Epifcopos  , quamvis  malos  3 & ignaros  , non  tamen  exei- 
dere  a minifterii  au&oritate  . Concilium  par.  2.  deferibens  , Con - 
c ilium  3 inquit  , eft  focietas  multorum  fidelium  ( ita  nempc  ad 
Concilium  accerfic  Sutorcs  3 Agafones  , Sarritorcs  3 & cujus- 
cumque  generis  tabernarios  ) in  unum  propejitum  3 iff  propter 
main  communem  intentionem  congregata  . Parte  6.  c.  1 . poftquam 
Cardinalium  facro  coetui  fc  parum  asquuni  pra»buifsct3hiftoria?quc 
Ecclefiaftica;  ignarum  quam  maxime  fc  prodidiflet  , quatenus  eo- 
rumdem  ampliffimam  inftitutioncm  uni  officio  five  Catechumc- 
nos  facro  baptifmo  initiandi  3 five  Chriftifidelium  cadavcra  humo 
demandandi  acceptam  refert;  eodem  capitc  inquirens  in  cos3quos 
Concilio  intcreffe  oporteat  3 tres  opiniones  proponit . 1.  Quod 
folis  Epifcopis  fas  fit  in  Conciliis  judicis  perfonam  , partefque 
agere  3 cujus  rci  hanc  rationem  adfert : quia  Epifcopi fuccedunt 
Slpoftolis  : etiam  3 quia  pares  Junt  3 quantum  ad  Clavium  potejta - 
tern  3 cum  ipfo  Papa  [ fed  quam  falsum  id  eft  ? ] ut  exprefse  duo 
textus  Evangelici  A'/atth.  1 6 , iff  18.  videntur  dicere . ( fed 
quam  falfo  illos  eft  interpretatus  ? ) 2.  Quod  unum  penes  Pon- 
tifical Collcgiumque  Cardinalium  de  rebus  fidei  dcceinendi  in 

S s 2 Con- 


I 


324  Privilegia  Rom.  Pontifici 
Concilio  plena>  integraque  potcftas  reddest:  ( fed  id  toto  etiam 
oftio  abs  veritate  abhorret.)  3.  Quod  praeter  Pontificem  3 Cardi- 
nalcsj  atqucEpifcopos  j praetcrea  Abbatibus  , Curatis  3 Pres- 
byteris  3 Clericis  3 Laicis  quin  imo  cujuslibct  genus  locus  > 
gradufque  in  Conciliis  patere  omnino  debeat  3 itaut  fuffragii  fe- 
rendi  in  fidei  cauffis  jure  nullo  ii  defraudandi  fine  modo : Et  k*c 
opinio  3 fubdit  3 ejl  communior , 13  videtur  efse  fecurior  3 13  fan- 
ftior : ratio  potifiima  eft  > quia  omnes  eadem  voce  > eodemque  ore 
debemusfiiem  defendere  > 13  univerfalem  Ec  clef  am  in  membris  , 
3 in  Capite  ref  or  mare. . . imo  poteftas  univerfalis  Ecclcfiscy  addit  3 
videtur  rtfdere  in  ipfa  tot  a Ecclefa  , qua  eft  fidelium  congrega- 
tio  . . quia  non  poteft  did  Ecclefa , in  qua  eft J'cbifma ....  ergo  fi 
aliqui  Chriftiani  in  Concilio  haberent  voces , alii  non  y tunc  in  Ec- 
clefa efset fchifma  > feu  divifio , 13  jam  tunc  non  efset  fidelium 
congregatio  .Deus  bone  quae  audio  1 Quot  verba  ferme  tot  nurnc- 
ro  5 foedaeque  notae  errata  . 

Hiccine  eft  homo,  cui  arre&ar  intenderentur  aures?  Vereor  nc 
turpe  fit  vcl  referre  > relataquc  quomodo  a viris  probis  » riteque 
inftitutis  fint  accipicnda,quae  p.7.  de  poteftate  convocandi  Conci- 
lia ipfum  perhibere  non  puduic . Iftiufmodi  enim  juris  particular 
jam  pridem  ad  Imperatores  pertinuifie  , & quamvis  poftea  inter 
Pomificis  jura  fucrit  tranferipta  > certis  tamenin  cafibus  ( cujus- 
modi  ei  erant  cafus  Conftantienfis,  & Bafilecnfis  Conciliorum)  ad 
Imperacorcm  licite  3 ac  legitime  demum  regredi  pugnat.  Quanti 
*ero>  putas5  ob  rationem?  Eccc  potiflimanij  quam  adfertr 
6)uia  Imperator  3 inquit  > reprafentat  totum populum  Chriftia - 
numi  ergo  loco  ipf us  babet  congregare  Concilium  . Homincm  ra- 
tione  adeo  defipientem  habeas>  per  me  licet,quo  malis  loco:  atta- 
men  cede  > Anglus  Prcsbyterianus  ampliorem,  fipoflit,  laicae 
poteftatiin  Ecclefiafticas  perfonas  3 &.  caufsas  facere  facilitated). 
Infupcr  docet  a tertia  parte  Epifcoporum  cogi  pofse  Concilium 
ctiam  ceteris  refragantibus  : Gfuia  3 inquic  , fpiritualis  homo 
omnia  judicat  fecundum  Apoftohim , (3  anemine  judicatur . Ita 
fufdeque  S.Scripturae  loca  vertitj  lit  quoquomodo  efficeret,  ne  ab 
coj  quo  ftabilirc  eamdem  fatagebat  locos  Bafileenfis  Synodus  di* 
moYerctur.  Par.p.  cap.^-foli  Concilio  compcwre  jus  difsolvendi 

fc  ipfum 


Vindigata.Articulus  IV.  Proleg.  32? 

fe  ipfum  a fler it ; Poteftas  Concilii  , inquicns  , major  eft , quam 
poteftas  Papa  . Nempe  cam  rationcm  rcfricat,  qua  Concilium  fu- 
pra  Papam  cxtulcrat . Sed  quaefo  dc  audoritatc  Pontificis  , & 
Concilii  non  pigcac  Gcrronem  huncce  difserentcm  excipcrc  . 

Parte  1.  cap.  2.  propofitis  tribus  opinionibus  , quarum  1. 
Pontificem  Concilio  praefert;  2.  Concilium  inter,  & Pontifi- 
cem  ex  aequo  poteftatem  partitur  * 3.  Concilio  primas  conccdit: 
poftremam  hancce  probat , Concilii  fcilicet  majorem  efle , quam 
Papae  in  audoritate  , in  jurifdidionc , & in  exccutionc  pote- 
ftatem, in  aucloritate  , inquit,  quiapoteflas  Concilii  ejl  a Deo 
immediate  y & poteftas  Papa  eft  a Chrifto , & Concilii s : ( at 
num  Dens  non  eft  Chriftus  ? ) in  jurifdidionc  , quia  Orbis  maior 
eftVrbe : (cxindc  concludere  eflet  Chriftum  etiam  Concilio  in- 
feriorem  ire  ) in  executione  , quia  Concilium  poteft , per  quos  vo- 
luerit , omnia  Papa  ojficia  exequi , & exercere  . Nar  magno  ille  in 
errorc  verfatur!Pontifcx  eft  ne  Concilii,  amabo  , an  Petri  fuccef- 
for  , & Chrifti  Vicarius?  Pontificis  potcftas  eft  ne  in  Urbcm  tan- 
tum  , an  etiam  in  Orbcm  ? Capitis  ofiicia  exequi  nc  valet  cor- 
pus ? Ergonc  poterit  altcrum  fibi  Caput  fuperinduccrc  illo  ab/e- 
do , & defundo  Pontifici  non  alium  (utficere  , fed  per  delegatos 
id  muncris  exercere  ? At  ccce  momenta  , quibus  argumentator 
nugacifllmus  dodrinam  hancce  fuperftruit ! Probat  id  primo  ra- 
tione:  Quia  totum  majus  eft fua  parte  : 2.Audoritate  multiplied 
turn  Quia  qui  fac it  peccaturn  fervus  eft  peccati)  fed  Papa  potejl 
peccare,ergo  eft fervus\Ecclefia  non  poteft  peccare , ergo  eft  Domina: 
iterum  Papa  poteft  peccare  , ergo  fubjicitur  correftioni  : turn  Quia 
bonum  commune  debet praferri  bono  particular i j at  Ecclefia  ejTbo- 
num  commune , Papa  bonum  particular  e : ( gerra?  profedo  gerrar, 
quaspudet  refcllere  ) turn  quia  S.  Auguftinus  ait  poteftatem  li- 
gandi , & folvendi  datam  fuifle  Ecclefije  in  perfona  Petri  j S. Hie- 
ronymus afferit  Ecclefiam  aChrifto  acccpifse  Claves  poteftatisli- 
gandi  &c.,&  S. Gregorius  ait  fe  vcluti  quatuorEvangelia  fufeipere 
quatuor  Concilia.  3.  Exemplis  Leonis  Paps,  qui  fe  Concilio  fub- 
mifitjUt  habetur  2.  q.7 .Nos f -,Sc  Conciliorum,  quae  hoc  de  fide  de- 
crcvcrunt,  ac  praefertim  Concilii  Conftant. , quod  fefs.  5.  dccla- 
ravit  fie  Pontifice  fuperius.  Iu  rationc  3 audoriuce  , & exemplis 

abu- 


lid  Privilegia  Rom.  Pontifici 
abutitur , ut  fuos  quam  impunc , tam  impudcntcr  craflos  errores 
adftruat . 

Objicicns  autem  fibi , quod  ad  Pontificem  pertinct  convo- 
care  Concilia  3 quod  Petro  fuperftru&a  Ecclefia  fuit  &c.  Gerfo- 
nium  fequutus  , imo  Wiclcffi  inha»rens  veftigiis  principium  ad- 
ftruit,  quo  lata,  ut  quondam  Bafileenfibus  cxprobrabat  Eugeni- 
us  IV , perdueJIioni  aperiatur  via  3 quo  Ecclefia*  quoque  poteftas 
elevetur,  & contemptui  habeaturi  quove  fupcrbe  in  fuperiores  in- 
furgant  fubditi.Refpondet  enim,quod  quemadmoditmRex  etfi  Rc- 
gni  comitia  convocet , poteftate  tamen  fupra  Regntim  non  po- 
titur  : pariformiter  Pontifcx  quamvis  Concilia  cogat , potiori 
tamen , quam  Concilium  poteftate  non  pollet : qucmadmodum  , 
fubjungit,  Petrus,  quamvis  convocaverit  Concilium  Apofto- 
lorum  , tamen  ipfe  non  definivit , fed  Apoftoli  fimul  cum  eo  > 
quia  pares,  & xquales  fuerunt  Apoftoli  > quantum  ad  potefta- 
te m Clavmm  * En  recoftum  errorem  de  aequalitate  S.  Petri  cum 
ceteris  Apoftolis  1 Imo  addit  Concilium  ea  rationc  praeterea  efsc 
majus  Papa  , quatenus  ex  fidelibus  etiam  coalcfcit : Ideo , inquit 
poteftas  omnium  Apoftolorum  , quorum  loco  fucccdunt  Epifcopi , & 
omnium fidelium  conjunftim  $ & in  communi  major  eft  poteftas  > 
quam  Papa , qui  eft  unus  homo  , quia  virtus  unitafortior  . A page 
craftum , fupinumque  argumentatorem  ? Prsetcrea  illud  : Tu  es 
Petrus  &c.  exponens , Tibi  Petro , inquit  > adificatofuper  me~»' 
petram  , fcilicet  Cbriftum  Jper  apicemfanftitatis , & innocent!  a > 
per  dignitatem  , & comparationem  virtutum , & fanftimonia  , 
tiki  dabo  claves  Regni  Calorum  , contra  quasnon  pravalebunt  por - 
Ut  infer i , feilieet  nequitia  . £>)uia  non  eas  tibi  dabo  Petro  adifi* 
cato  fuper  peccatum  , vel  diabolum , non  tibi  dabo  eas  exiftenti 
perfinaciter  in  peccato  m or  tali , quia  tunc  porta  inf eri  3 Jive  ne- 
quitia  pravalerent  adverfus  Ecclefiam ....  Jguod  luce  clarius 
oftendit  Joannis  20  , ubi  Chriftus  in  tradendo  claves  Ecckjia  Pe- 
tro , & Apoftolis  dixit : Vos  Apoftoli  primo  accipite  Spiritunt 
SanElum  , & poftquam  eum  habueritis  , tunc  quorum  remiferitis 
peccata  remittentur  eis  &c.  Imponere  nolim  illi  perfonam  Wiclcffi 
aflfirmantis  malis  Epifcopis  non  conferri  jurifdi<ftionem,nam  alio  » 
ut  fupra  innui,  in  loco  aliter  feribit : fed  cur  fibi  verfatilis  ingenii 
■ , ».  vir 


Digitized  by  Google 


V IND1CATA*  ARTICU  LUS  IV . PROLEG. 

vir  nan  conftat?  Poftremo  dc  au&oritatc  Concilii  ab  fc  cx  fidclibus 
conflati  agcns:  Ideo3  ait , Concilium  . . . imo  quilibet  Chrijliunus pro 
tuendx  liberate  Ecclefa  , ne Jit  ferva  peccati  , acriter  , & public 
cc  , pal  am  , & occultc  debent  Papa  , & quibufcumjue  Ec  cl  cjia  (li- 
ds fervare  nolentibus  decreta  in  Concilii s generalibus  infaciem  re- 
JiJlere , & obedientiam  fubtrabere  , & tanquam  a pagano  , ha- 
retico  , & Jidei  inimico  ab  eo  fugere  3l$  ab  ejus  obedientia , & Je- 
quell  recedere  ....  Certe  ad falvandam  , fubdit  , banc  libcrtatem 
Ecclefa  debent  omnes  Reges  terra  adjhrc , & Principe s , ac  omnet 
Chrifti f deles  in  unum  convenire  adverfus  Chrijlum  Domini , ad- 
verjus  ]/icarium  ipfius  Chrijli  Jcfu  , & alios  ejus  fequaces  quos- 
cumque3  & ab  ejus  obedientia  recedere.  Proh  prava  dogmata  ! Proh 
putida  deliramcnta!  Hifcc  tamcn  innixi  Bafileenfcs  in  Hugeniuin 
infremucrunt , & pcflima  qu.rque  intentarunt  . Vcruin  poftquain 
in  Pontificem  , tamimmania,  tam  iniqua  3 tam  infana  > tam_» 
crronea  illc  cvomuiset , veritate  prefsus  dcmum  agnovit  nihil 
a Conftantienfi , vcl  Bafilcenfi  definitmn  coetu  , quo  Pontificiae 
Concilii  fit  prxfercnda  potcftas  : Jpuia  3 inquit,  opiniones  di- 
f verfa  Junt , & nulla  eft  determinatiojacla  tam  propter  Papam  , 
quam  propter  general e Concilium  Basileenfe , Papa  abfente  ab 
ipfo  * & non  fcio  si  approbante  : idea  tiecejsxrium  ejl , quodcele- 
bretur  generate  Concilium , & propter  hoc  3 quod  non  credatur  > 
nec  afseratur  , quod  sint  dua  poteftites  diftinHa  in  univerfali  Ec - 
elcsia  , fcilicet  Papa  , 1$  Concilii  generalis  , deter  mi  net  ur  ad  per- 
petuim  rei  memoriam  propter  Papam , qui  eft , vel  erit  pro  tem- 
pore > & propter  facrum  generate  Concilium  conjun5iim  , qua  ifta - 
rum potentiarum  sit  major  in  auJloritate  , & jurifdiffione  , ($ 
in  executione  , quam  alia  . Ifta  fufiori , quam  par  fuifset , ftilo 
profscquuti  fumus,  ut  plane  patcret  fons,  ex  quo  putida  opinio  dc 
poteftate  Concilii  fupra  Pontificem  proHuxit . Confer  do&ifs.  Pe- 
titdidier  difsert.  dc  au&or.  decret.  Concilii  Conftant.  multo 
plura  in  praecitatos  fcriptores  animadvcrtentem  . 

Alios  plerofque  neque  fperncndos  do&os  homines, fed  &di- 
gnitatibus  infignitos  nobis  obje&ant , qui  Concilii  partes  fupra 
Pontificem  cveherc  conati  funt  j nihilque  non  egere  , ut  tam 
Conftanticnfi  , quam  Bafilccnfi  Concilio  potcftatcm  talcm  , tan* 

tam- 


Digitized  by  Google 


328  Privilegia  Rom.  foNTiFici 
tamque  adfcifcerent  , 11c  vel  Pontificis  indubii  poteftati  antepo- 
nendam  propugnarent . Audiunt  ex  iis  autem  1.  Stephanus  Pra- 
genfis , qui  in  Term,  ad  Synodum  Conftant.  an.  1417.  habito  apud 
VonderHart  tom.  2.  Concilii  audoritatem  majorem  Pontificis  , 
& Cardinalium  audoritate  adferuit , illudque  in  his,  qua*  fidci 
funt  > errare  nequaquain  pofTe  5 imo  Pontificis  eledioni  Ecclefiae 
reformationem  anteponendam  exiftimavit.  3.  jEneas  Silvius  > 
qui  Concilii  Bafilccnfis  accrrimus  afTertor  fuit,  dum  Cardinalis 
Dominici  dc  Capranica  in  Concilio  Bafileenfi  comes  , Sc  familia- 
ris  efTet  . Julianus  Cardinalis  Caefarinus , qui  ad  Eugenium  datis 
acerbioribus  litteris  totus  incubuit , utei  Concilii  diffolutionem 
diffuaderet : inter  alia  feribens , quod  juxta  decrctum  Concilii 
Conftanticnfis  in  his , quae  pertinent  ad  fidem , extirpationem 
fchifmatis  , Sc  reformationem  Ecclefiae  in  Capitc , Sc  in  membris. 
Papa  Concilio  tenetur  obedire  , &nifi  obediat,  poffet  puniri : un- 
de ab  Eugenio  Concilii  diffolutionem  fieri  non  potuifle  concludit. 
3.  Nicolaus  Panormitanus,qui  eadem  tempeftate  in  commentario 
in  cap.  Significajli  de  eled. , Sc  eledi  poteftate  feripfit : In  his  j 
qua  non  pendent  a plena,  potejlatc  Papa , Concilium  ejje  fupra~» 
Papam  : unde  nonpotejl  Papa  difponere  contra  difpojitum  per  Conci- 
lium f ubi  allegat  Gloffam  in  cap.  Anajlajius  s cap.  Si  Papa  40. 
dift.,  & Gloffam  in  cap.  In fidei favorem.  4.  Johannes  Patriarch* 
Antiochenus  , qui  tradatu  elucubrato  , atque  Concilio  Bafileenfi 
exhibito  acriter  defendit  Concilium  a Papadiffolvi  non  potuiffe  ; 
Concilium  Romano  Pontificc  effc  fuperius  probans  ex  cap.  Jguod- 
cumquez^.  q.  2.  ex  S.  Auguftino  dcccrptoj  atque  ex  decrctis 
fefs.  4.,  Sc  5.  Concilii  Conftant.  5.  Nicolaus  de  Cufa  poftea  Car- 
dinalis , qui  lib.  a.de  concordantia  Catholica  cap.  17.  Vnivcrfa- 
le  Concilium , inquit , quod  univerfalem  Catholicam  Ecclejiatrt 
reprafentat , ejfc  Jupra  Patriarchal , & Romanum  Pontijicemcrci 
do  dubium  ejje  non  debere  . Quam  propofitionem  probat  ex  eo  > 
quod  in  Conciliis  gcncralibus  gefta  , & judicata  per  Romanum 
Pontificcm  examini , & fententi*  iterum  fubjeda  legantur  j at- 
que ex  Concilii  Conftantienfis  , & Bafilecnfis  decrctis  . 6.  Gre- 
gorius Cerrarius  Venetus  Romana?  Ecclefiae  Protonotarius  , qui 
#ad  Sigifmundum  Impcr.  orationem  habuit  an.  1433.  pro  Conci- 


Vi  Note  A¥  A ;Articulus  IV.  Pro  leg.  3 19 
lio  Bafilccnfi  qua  Tatis  indicat  Conciiii  juris  ellc  rcformarc  He- 
elefiam  etiam  in  Capite  . 7.  Thomas  dc  Courfellis  Do&or  Pari- 
fienfis,  & Conciiii  Bafilecnfis  Orator,  qui  inoratione  habita  Bi- 
turigibus  in  Conveotu  Ecclefia?  Gallicame  ad  Carolum  VII.  ex 
Conciliis  Conftant.,  & Bafilccnfi,  Eugenii  confirmationc  , ac  jure 
Canonico  Conciiii  lupra  Pontifieem  pra?ftanciarn  multis  piopu- 
gnavit  . 8.  Alphonfus  Toftatus  , qui  in  fuo  defenfono  part.  2. 
cap.  69*  docet  Ecclcfiai  audloritatcm  cfse  potiorem  audloritate 
Pontificis  , qui  membrum  eft  illius  , & illam  in  fide  crrarc  non 
pofsc  5 ilium  vero  pofsc  crrarc  , Sc  fa?pc  crrafsc  Pontifices  rcpc- 
riri : unde  concludit  fupremum  a Chrifio  Ecclefix*  tribunal  in  fa- 
croConcilioetiam  fupra  Papam  fuifse  con  Hit  u turn  . 9.  Dionyfius 
Carthufianus  , qui  Bafileenfis  Conciiii  tempore  florcns  lib.  1,  de 
audlorit.  Papa?,  Sc  Conciiii  generalis  art.i  0,31 , & 34.  Concilium 
generate  fupra  Pontifieem  flare  , & amplioris  else  poteftatis 
conficit  ex  decretis|  Conciiii  Confianticnfvs , cui  proinde  Pond- 
fex  in  his , qua?  pertinent  ad  fidem,  ad  extirpationem  fehifinatis  , 
& reformationem  Ecclcfiae  in  Capite  , Sc  in  membris  fubjaceat . 
ro^Henrictis  Kalteilcn  Ord.  Pra:d.  Dodlor  Colonicnfis  , qui  in 
orac.  habita  in  Concilio  Bafilc.  adverf.  3.  articulum  Bohemcr.  dc 
libera  praedicationc  verbi  Dei  apud  Harduinum  tom.  8?  pro  fupc- 
rioritate  Conciiii  fupra  Pontifieem  paritcr  fictit . 

Verumtamen  impra;fentiarum  ( nam  de  feriptoribus  in  hoc- 
ce  argument!  genus  fuuscrit  agendi  locus  ) reponimus  i.audo- 
rem  Anonymum  in  trad.  de  comm,  adverius  Jacobum  Mifnicn- 
fem  5 Mauritium  Pragenfem  in  fimili  trad,  in  Concilio  Conftanf. 
paritcr  confcripto  j Johannem  Andochcnum  in  thefibus  ipfo  in 
Concilio  propugnatis  *,  S.  Johannem  a Capiftrano  trad.  dc  Pa- 

p«T  , & Eccl.  audloritate  , S.  Eaurentium  Jnftinianum  lib.  de > 

obed. cap.  125  S.  Antoninum  in  fumma  part.  3.  lib.  23.  cap.  3. 
§.  3;  Johannem  de  Turrccremata  loc.  cit. } Johannem  Ferrarien- 
icru  lib.  contra  Gentes  cap.  jy  j Cardinales  Johannem  Carvaja- 
lem  , Sc  Nicolaum  Cufanum  apud  Auguft.  Patricium  hi  ft.  Con- 
cil.  Bafilc.  cap.i  1 8 > Ihomam  Valdenfcm  dodrin.fidci  lib.  2.  art. 
3.  cap.  32 j Francifcum  Philclphum  in  epift.  ad  Poggiiim ; Hicro- 
nymum  Savonarolam  de  verit.  fidci  lib. 4.  cap,  6.  Ex  Grafeis  prac- 
• ?***  L T t tcrca 


330  Privilegi  a Rom^Pontifici 

tcrca  Jofcphura  Patriarcham  Conftantinopolitanum  in  confers, 
fideij  Ifaiam  Patriarcham  Hierofolymit.  in  epift.ad  Eugenium  IV* 
Nicodcmum  Abbatem  iEthiopem  in  epift.ad  eumdem  Pontificcmj 
Jofephum  Methonenfein  in  refp.  ad  Jibellum  Marci  Ephefini  s 
Andream  Rhodium  Epifeop.  in  Concil.  Florcnt.  fefs.  7,  Genna- 
dittm  Scholarium  de  primatu  Papa*  capp.^j  & 1 tfjGeorgium  Tra« 
pezuntium  in  epift.  ad  Nicolaum  V > Leonardum  Chienfem  inL> 
epift.ad  eumdem  Pontificem  > de  quibus  jam  fupra  fati  fumus  , 
aliofque  fuo  loco  laudandos  , qui  in  aliam  plane  abiere  fenten- 
tiam  , Pontificibus  fummis  integra  fua  manerc  jura  fuperiorita- 
tis  , & infallibilitatis  doccntcs  > quos  nos  illis  objc&amus  . 

llcponimus  2.  Stephanum  Pragenfem  hanc  quaiftionem  uti 
mere  fcholafticam  , non  uti  dogmaticam  exagitafsc , quam  ne* 
que  ex  fcriptura>  ncque  ex  tradicionc  comprobat  j fed  neque__» 
dccretis  fefs.  4,  & 5.  Concilii  Conftant.  comprobatam  indigitat : 
quin  imo  neccfsarium  in  Ecclefia  Caput  adftruit , illudque  Pontic 
fieem  Romanum  ex  Chrifti  inftitutionc  cfsc  , quo  vcluti  unitatis 
vinculo  colligari  Ecclefia  indigeat  , ut  una  fit,  & confiftat,  in  quo 
demum  ait  rcfidcre  fentalem , & capitalem  plenitudincm  Ecclefia- 
ftica?  poteftatis » & ilia , fubdit,  fpecifica3  & magna  poteftas  eft  per 
fe  principium  , (ff  per fe  finis  omnium  poteftatum  particularium  • 
iEncam  Silvium  poftea  Pium  II.  opinioncm  prxconceptam  abdi- 
xifse  diplomatc  edito,  de  quo  infra  > ubi  dc  Concil.  Conftant. 
dccretis  dicemus  in  refp.  5 , & inox  qttutn  dc  Academiis  , 8c 
quando  dc  feriptoribus  Latinis  . Interea  audiendus  in  orat.  habita 
in  conventu  Mantuano  , quam  ex  Nicolao  Petit  deferiptam  exhi- 
bet  Harduinus  tom.  y.  Concil *Nemo , inquic , Je  fallat . . . Ec» 
clef  a una  eft  , qua.  inmultitudinem  latius  increments  foecundi  tat  is 
extenditur j quomoio  multi  radii  falls  funt , fed  iinurn  lumen  > 3 
rami  arbor  is  multi Junt , fed  unum  robur  tenaci  radice  } undatum  > 
& de  fonte  uno  rivi  phtrimi defluunt . . . unitas  tamen  Jervitur  in 
crigine  , . . . . fc  Ecclefia  Dei  luceperfufa  per  totum  Or  ban  radios 
fuos porrigit , unum  tamen  eft , quod  iibique  diffunditur  j unum  tan - 
turn  caput , & una  origo  , & una  mater  Ecclefia  ( Romana)  alie» 
nusejl , prof  anus  ejl , bofiis  ejl , & habere  non  potefi  Deum  Patrem} 
qui  Roman*  Sedis , qua  univerfalem  Ecclefiam  virtute  compleBi - 
....  . . tur  3 


Digitized  by  Google 


V i nd  ic  AT  A.  Articu  lus  IV.  Pro  leg.  3 '3  I 

tur  , non  tcnuerit  unitatem •.  Julianum  quoquc  primam  ejuraffc 
fcmcntiam  , ac  Pontificem  fupra  Concilium  cxtuliffe  rcfert  idem 
Pius  II.  in  Bulla  rctrad. , ana  imo  afferit  Julianum  veteri  rclida 
fententia  Pontificem  Concilio  pra:tulifle  , dum  ipfe  adhuc  in 
priori  fententia  , quam  cum  codcm  Juliano  Bafilccnfibus  adlix- 
rens  defendcrat  de  Concilii  fuprema  poteftatc  , tcnacius  perma- 
nerct . Addidcrim  quod  Cardinalis  Julianus  ea  de  re  Concilio 
Bafileenfi  adjcccrit  animum  , quod  infeio  Eugenio  , codcmque 
deindc  id  reprobantc , cum  Bohcmis  , & Sigifmundo  Impcratorc 
fc  commififlct , ut  ex  adis  Concilii  planum  fict  : fed  & opinio- 
ncm  illam  de  Concilii  prarflantia  Eugenio  proponens  , ut  alicnam 
potius  j quam  ut  fuam  propofuit,  nam  ait  : In  tribus  pradicl's  ca- 
Jibus  , utdictittt  j Papa  ejl  inferior  Concilio  . Concilium  denique 
tanta  in  Eugenium  moliri , atque  attentarc  pcrfpicicns  , ci  va- 
ledido  j Eugenio  reconciliatus  eft  . DcNicolao  Panormitano  re- 
fert  Ciacconius  in  breviar.  geftorum  cjus  inter  vitas  Pontificum  , 
quod  Alphonfi  Regis  Aragonia?  jufTu  ad  Concilium  Rafilccnfc  fc  fc 
confcrcns  Eugenii  partes  primo  fuftinuit  ; poflca  quum  Alphon- 
fus  Eugenio  fubiratus  cfTet , Romani  Pontihcis  partes  impugna- 
turus  Bafilcam  rurfus  adiit  , pluribufque  fuafit  Eugenii  depofitio- 
nem  , quam  tamen  quum  proxime  attentandam  perfpiccret , a_, 
Sy nodo  di fee ffit : non  multo  poft  denique  a Felice  V.  Cardinalis 
renuntiatus  Bafilcam  rediit  , le  feque  accrrimum  Concilii  propu- 
gnatorem  propinavit . Itaque  alternatin'!  in  partes  defeendebat-, 
qua®  fuss  impendiis  alterna  vice  defervirent,&  quas  mox  profeidif- 
fet , impenfe  colendas  fufeipiebat . Scd  illud  quoquc  obfervatio- 
nc  dignum  eft  , quod  ut  refert  Auguftinus  Patricius  cap.  12  c,  Pa- 
normitanus  dum  fermonem  haberet  in  die  Pcntecoflcs  , qua  Fe- 
lix Sacris  operabatur,  dum  fcilicet  de  audoritatc  Concilii,  & 
Papa:  loqucrctur  , afseruit  Papam  efsc  majorem  gencrali  Conci- 
lio , neque  rede  agi  a Patribus  , quod  nomen  Concilii  Pontifi- 
cis  nomini  praeferrent ; quoniam  ipfe  cfsctCaput  Concilii,  & 
Epifcopus  univerfalis  Ecclcfiae  j fed  hanc  pra*rogativam  habere 
Pontificem  in  rebus  alienis,in  fadis  autem  propriis  ita  Papam  fu- 
befse  Concilio  , lit  etiam.pro  quocumqiic  pcccato  notorio  Ecclc- 
fiam  peruirbantc  a Concilio  pofset  judicari  . In  aliis  vero  judi- 

T t 2 ciutn 


Privilegia  Ro  M.  PoKTIFlCt 
cium  ad  cum  omnino  pertincre  , ad  qucm  ctiam  fideidcfinitiones 
Tpe&arent , ctiam  pr*Tente  Concilio  gcncrali  • H*c  Panormitani 
verba  Bafilecnfium  animos  pcrturbarunt > putantcs  hifce  a Pa- 
normitano  Concilii  Conftanticnfis , & Bafileenfis  dccrctis  iri  de- 
tra&um  : monitus  propterea  Tuper  his  coram  Felice  , & Cardi- 
nalibus  Tms  fc  purgavit , ajens  ca  verba  Te  ardorc  quodam  Termo- 
Viis  protulifse , proindc  in  bonam  partem  eadem  interpretarentur , 
ut  qui  au&oritati  Conciliorum  faviTsct  Temper,  faveretque  quoad 
viveret . H*c  dc  Panormitano  Auguftinus  Patricius  . 

Johanni  Patriarch*  Antiocheno  gencre  Gallo  opponimus 
Johannem  Antiochenum  Patriarcham  , vcl  ab  illo  , vcl  ab  Te  di* 
verTum  , qucm  in  Concilio  Conftantienfi  pro  au&oritate  Tuprcma 
Pontificis  acriter  pugnaTse  narravimus  . Qetcrum  , qu*  ifthic  in 
tra&.  incip.  Ad  ojlcndeuduin  apud  Harduinum  tom.  8.  pag.  i 55^. 
congcrit,  adcofutilia,  vel  apertc  falTa  > five  qu*  in  adverfam 
partem  profert  > five  qua?  ut  ab  adverfario  Te  protegat , profun- 
dit , utea  five  refellere  , five  ctiam  referre  & pudeac , & pigeat . 
Nicolaum  CuTanurn , dum  Eugenio  eTset  TubinTcnTus,  & Conci* 
lii  Bafileenfis  confiliis  addictus  , nil  rairum  idTcripturiiTse  , quod 
& falTo  fundamento  TuppoTuit , & Tuperftruxit : videlicet  quod  a 
Pontificibus  judicata  iccrato  generalium  Couciliorum  examini 
fucrint  fubje&a : nam  oppofitum  ex  Conciliis  oecumenicis  de^ 
monftravimus.  C*tcrum  quum  Bafileenfi  PTeudo-Synodo  valcdi- 
cens  Eugenio  Te  adftrinxit,  priftin*  opinioni  quoque  valedixiTse 
fe  Tatis oftendit  , dum  ipfius  juTsu  Conftantinopolim  profe&us  id 
ctiixe  curavit,  ut  Gr*ci  ad  Synodum,  non  Bafilc*  coa&am>  Ted  ad 
illam  , cui  praceTset  Eogenius,  accederent . In  epiftola  etiam 
•it.de  oTucalicis  ad  Bohenaos  docuit  omnes  fideles  Roman*  Ec- 
fi.r  Tubjici  dcbcrc  , eamquecTsej  ac  Tuturam  jugiter  columnar* 
veritatis , nec  unquam  a fide  dcfeciTse  > aut  Sedis  alterius  corre- 
dione  indigniTsc  • In  epiftola  denique  ad  Rodericum  de  Arevalo 
anno  1442.  exarata  Bafilecnfium  a&iones  in  Eugenium  exccra- 
tus  , J/ifi  funt , Tcripfit,  iUi  obcacatiffimi  vrri  in  fpiritu  furoris 
fiij sc  extra  cmnemfenfum  , quatido jupra  facrum  Principem  Ec- 
cltjicc  nefcio  quaUm  judieiariamjibi  vindi  caban  t potejlatem.  Quam- 
vis  vero  eadena  in  epiftola  doceat  Pontificem  canonibus  ab  Ec- 

clcfia 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA  . ArTICULUS  IV.  PrOLEG,  333 
clcfia  conftitutis  fubefsc  9 id  tamcn  docet  co  fenfu  9 quod  Ponti- 
fici  non  fit  potcftas  bcnc  ordinatis  pro  libito  abutcndi  > qua  inrc 
nihil  dixit  > quod  non  omncs  dicamus  . Grcgorium  Corrarium  , 
quod  inter  colloquendum  aliquid  Pontificiae  dignitati  minus  con- 
gruum  protnleritjnon  immoramurificuti  nequcThomam  de  Cour- 
iellisjqui  aeftu  abrcptus  , qao  fcrebatur  pro  pragmatica  fan&ione> 
quam  ut  far&am  tc&am  fcrvarct  9 ei  facra , & intcgra  erant  ju- 
bcnda  Concilii  Bafilcenfis  decreta  , ex  quibus  pragtnatica  fan&io 
conflata  fuerat . Alphonfum  Toftatum  9 utnarrat  Spondanus  ad 
annum  1 447  9 fcias  idco  infcnfum  fuifse  Pontificis  praerogativis9 
quia  Scnis  quaedam  ipfius  thefes  Eugenio  probatae  non  fuifsent  9 
quumquc  ipfius  jufsu  a Cardinal!  dc  Turrecrcinata  eas  excufsas  > 
exagitatafquc  intellexifset  9 defenforio  edito  acerbe  in  Pontificis 
au&oritatem  inve&us  efts  atque  pro  Audio  tuendi  fua  Pontifici  in- 
jutiusefse  coepit . Nihilominus  idem  Toftatusin  cap.  16.  Matth. 
explicans  illud  , quare  Chrifto  interroganti  folus  refponderit  Pe- 
trus : e<g 'uum  Petrus  9 inquit  > futurus  efset  Paftor , iff  populus 
deberet  tenere  talem  fidem  , qualem  Paftor  confitetur  9 iff  Petrus 
futurus'  erat  univerfalis  Paftor , voluit  Chriftus  , quod  confejjio 
fidei  efset  per  Petrum  folum  , ut  innuatur3  quod  talis fides  tenenda 
eft  9 qualem  pradicat  Romani  Sedcs , qu<e  eft  Mater  3 iff  Caput 
Jtcclefiarum  9 cut  prafuit  Petrus . 

Dionyfius  Carthufianus  9 quod  ea  tempeftate  , qua  fchif- 
mate  grafsantc  9 tribus  de  Pontificatu  deccrtantibus , quibuC- 
dam  in  Pontifices  illos  dubios  , ac  Ecclefiam  fcindences  calamum 
exacuentibus  9 Concilio  Conftanticnfi  in  cofdem  Pontifices  ani- 
madvertentc  s fcripferit9  facile  fieri  potuit , ut  pari  difputatio- 
nis  aeftu  abreptus , pari  pro  Ecclcfiae  unitate  concilianda  animo 
^ffcdhis  , pari  calamo  , cxafpcratiorc  nempe  in  Pontifices  afsur- 
geret.  Caeterum  ilium  non  bene  ratiocinatnm  ivifse  conftat . Nam 
part.  1 . art.  48.  Pontificem  , ut  fummus  eft  Ecclcfiae  Paftor  , apud 
^cnerale  Concilium  in  judicio  experiri  non  debere  , multoque 
minus  gradu  dimoveri  pofse  apertiflitnc  docet : ut  talis  9 

inquit 9 eft  Superior  , iff  Pralatus , iff  Judex  Ecclejia  : poftca  ve- 
ro  ilium  Concilio  fubjicit  9 atque  a Concilio  judicari  pofte  ait  9 
in  quantum  cflet  int oiler abili ter  vitiojus  , feu  crimittofus : non  ita9 

in- 


Digitized  by  Google 


334  P R i vi  l e g i a Rom.  Pontifici 

inquam  , bcnc  ratiocinatus  eft : ft  cnim  crimen  haerefis , a«t  fchif* 
matis,  aut  dubiaeelc&ionis  cafus  cxcipiatur , ob  cetera  aliacri- 
mina  Pontifex  non  definit  cftc  Superior  , & Praelatus , & Judex  j 
ac  proindc  juxtaipfum  aConcilio  dijudicari  , aut  locodeturbari 
nullo  poteft  modo.Non  eft  ergo  cur  hoc  loci  Dionyfii  Carthufiani 
au<ftoritas  magni  fiat.  Dcnique  Henricus  Kaltcifen  in  prarlaudato 
fermone  ea  de  Pontificc  maximo  protulit*  quae  vcl  hominem  non 
admodum  fibi  coha:rcntcmoftendant,vcl  hominis  animo  non  adco 
infitam  earn  de  Pontificc  infra  Concilium  fententiam  fuadcant5vel 
• quae  cum  potiori  prarPontificia  Concilii  poteftate  concordcnt.Au- 
diatur  quxfo  in  refponf.  ad  Uldaricum  tertii  Bohcmorum  articuli 
defenforcm5ubi  poftquam  ex  prolatis  Chrifti  verbis  Matth.  1 6, 77- 
bidabo  claves  &c.  hanc  interpretationem  intulifset  > ac  fi  dicerct 
( Chriftus)  mandata  ,{$  ft  atut  a , qua  manent  ex  auBoritate  tua, 
ex  eo  debent  haberi  canonic  a , quiaverius  emanant  ex  poteftatt^j 
mea ; in  Coroll.  2.  fubdit : nullus  poteft  Je  legitime  ab  obedientia 
Papsefubtrahere  : quod patet  > nam  Salvator  Dominus  nofter  Je- 
Jus  ChriJ'ttts  per J'uam  pajjioncm  meruit  judiciariam  potejtatem  Ju- 
per  omnem  creaturam  juxta  illud  Matth.  2 8.  Data  eft  mihi  omnis 
poteftas  See,  - . . yicarius  auttm  Cbrijti  ejt  Papa , unde  nullus  po- 
teft  Je  Jubtrabere  ab  obedientia  ejus  dejure , Jicut  nullus  poteft  de 
jure  JeJubtrakere  ab  obedientia  Dei  . Sed  ficut  Cbriftus  recepit  a 
Patrc  ducatum  , & feeptrum  Ecclefue  gentium  ex  Ifrael  egrediens 
fuper  omnem  potejtatem  , {5*  principatum  . . .fic  ipfc  Petro  » Igf 
ejus fuccejforibus plenijjimam potejtatem  commijit  , ut  dicit  Cyril- 
lus  Patriarcba  Alexandrinus  in  libro  Tbcjaurorum . Inficias  it 
poftca  quidem  , quod  Pontifex  contra  decrcta  Concilii  generalis 
quidpiam  pracciperc  queat  5 aut  quiverit  Bafilca  Concilium  Bono- 
niam  transferre  : at  id  concinit  nc  his , qua?  dixit  prius5  ac  dicit 
poftea?£/Vojinquit,  quod  triplici  majoritate  poteftas  Pap*  eft  ma- 
jor omni  alia  auBoritate  ecclejiaftica , Ecclefia  J'egregata  : 1 . majo- 
ritate auBoritatis ...  2.  majoritate  caufalitatis , quia  ejus potejtas 
cauj at  omnem  aliampoteft item  examinando  , confrmando , & ju - 
dicando  dift,n,  C,  Omnes  : 3.  eft  major  omni  alia  auBoritate,  quia 
nullius  Imperatoris  , Regis , vel  alttrius  leges , feu  ftatuta  alicu- 
jus  roboris , feu  dignitatis  efse  cenfentur , niji  quantum  funt  per 


Digitized  by  Google 


Vindicata.Articulus  IV.  Proleg.  33? 
auFloritatem  Papx  confir  mat  a , & approbate  did.  $.  C.  Zmp  era  to- 
res . Gemina  funt , quae  de  Pontifice  attexit  , ad  quern pertinety 
ait , declaratio  omnium  veritatum  necefsariarum , aut  utilium  ad 
falutem , five  quantum  ad fidem  , five  quantum  ad  regimen  Eccle - 
fix  . Sed  dc  his  fatis  , fuperque  . 

Acadcmiarum  ultimo  agendi  rationcm  , ( hie  enim  unus 
fupereft  amovendus  lapis  ) quae  quibufdam  Komanorum  Pontifi- 
cum  privilegiis  minus  aequo  favere  vifae  funt,  praeftat  ut  in  jus 
vocemus.  Sunt  autem  Parifienfis  , Vicnnenfis  , Erfordienfis  , 
Colonienfis  , & Cracovicnfis  , qua?  Bafilcenfibus  dccretis  dc  fu- 
prema  Concilii  poteftate  aliquando  funt  adftipulatae , quarum  ad 
naufeam  ufquc  adoritatem  urgent  Pontificiae  fuperioritatis,  & in- 
dcfedibilitatis  ofores.  Vcrum  obferves  1.  velim  Acadcmias alias, 
imo  eafdem  aliquandojiit  §.i.  de  Concilio  Pifano>&  §.  2.  in  refp. 
6.  ad  objeda  ex  decrctis  fefs.4,&  5.  dicemus,dum  via?  ceflionis  Pa- 
patus  infiftendum  docucrc,  Pontificem  indubium  Concilii  judicio 
non  fubclTc  profedo  exiftimarunt  . Obferves  2.  mala:  caufTac 
male  patrocinatas  Acadcmias  illas  proculdubio , ut  qua:  Bafi- 
lcenfi  pfeudo  Synodo  adverfus  legitimum  Pontificem  infurgendi 
fuppetias  tulerc  , atquc  ab  ilia  excitatum  fchifma  fuo  favorc  con- 
fovendum  fufeeperunt , ac  proinde  peflimum  argumenti  genus  ex 
peflima  agendi  rationc  adverfarios  noftros  arripere  . 3.  Obferves 
Academias  illas  errore  juris  non  modo , fed  errore  fadi  etiam  de- 
ccptas  Bafilecnfi  Synodo  ita  adhaefifle,  ac  ftuduifse  , ut  Eugcnii 
exaudorationi , & Felicis  V.  intrufioni  confenfcrint  : fcilicct 
decrctis  Conftantienfis  Synodi  fefs.  4,  & 5.  cam  poteftatem  Con- 
cilio Bafilcenfi  fadam  in  Pontificem  animadvertendi  exiftimarunt. 
At  dccreta  ilia  vcl  nullum  robur  obtinuifsc  , vcl  locum  in  Pon- 
tifice  dtibio  habuifsc  dumtaxat  luculenter  oftendemtis  , audori- 
tate  quoaue  Acadcmiarum : locum  vero  nullum  penitus  decreta 
ilia  fefs.  4,  & 5.  Conftant.  Synodi  habere  poterant  in  Concilio 
Bafilecnfi  •,  turn  quod  hoc  a translationc  fada  ab  Eugenio  gene- 
rale  effe  defierit  > turn  quod  Eugcnius  indubius  plane  Pontifex 
efsctj  ncc  ci  proinde  obedientia  deneganda  . Obferves  4.  non 
abfimili  agendi  rationi  inftitifse  illas  Acadcmias  , quam  quam 
ferme  vcl  in  caufsa  celebrationis  Pafchatis  Afiatici  , vel  in_j 

cauf- 


33<*  Privilegu  Rom;  Pontifici 

caufsa  rebaptizationis  hacreticorum  Africani  olim  tenuere  * fci-. 
licct  partium  ftudium  , tcnaciufque  animo  prava  infedcns  opinio 
co  Afiaticos  , & Africanos  olim  adduxit , ut  coadis  frequenter 
Conciliis  provincialibus  hinc  Quartadecimanorum  s illinc  Re- 
baptizantitim  error  conftabiliretur  , aliique  in  errorem  trahe- 
rentur  . Ita  plane  animorum  contentionis  acftus  , Bafilcenfium 
etiam  fuafiones  , & officia  Academias  illas  in  erroreni  adduxe- 
runt , ab  iifdem  vero  & alii  pariter  in  eumdem  pertradi  vel 
nolentes  funt . At  vero  non  fccus  ac  Vidoris  , & Stephani  au- 
doritas  tandem  obtinuit  adverfus  errores  Quartadecimanorum  , 
& Anabaptiftarum  , ita  plane  Eugenii  audoritas  adverfus  Bafi- 
leenfium  conatus,  & adverfus  Academiarum  illarum  contcntio- 
nes  valuit  5 &c  prasvaluit  omnium  potior  veritas  , quae  integra  , 
facrataque  Pontificum  jura  loco  manere  juflit . 5.  Obferves  Aca- 
demias Parifierifem  , Bononienfem , Aurelianenfem  5 Andega- 
venfem  j Tolofanam  i Theologos  item,  & Jurifconfultos  120. 
Academia;  Florcntina; } quos  in  confilium  vocavcrat  Cardinalis 
S.  Euftachii  i Theologos denique  , & Dodores  103*  quos  in  fin- 
gulari  congregationc  confulucrat  Cardinalis  Mediolanenfis  , uti 
legitur  apitd  Dacherium  tom.  6.  fpicilcgii,  Labba*um  tom.  11, 
& VondcrHart,  dum  in  Concilio  Conftanticnfi  dc  Johanne,  Gre- 
gorio , & Bcnedido  de  Papatu  contendentibus  ageretpr  , poft- 
quam  viam  ccflionis,  quam  uti  expeditiorem,  Semeliorem  propo- 
fuerant , quamque  pra;fati  pfcudo-Pontificcs  fub  juramenti  reli^ 
gione  fe  amplexaturos  fpoponderant , in  caffum  ccflifse  compe- 
rifsent , fchifmati compcfcendo  nullam  aliam  fuppeterc  viam, 
nifi  Concilii  docuifse  , eoque  in  cafu  / Pontificis  nempe  dnbii  , 
illegitimi  9 autfchifmatici  > jus  integrum  efsc  Concilii  oecume- 
nici  in  Pontifices  hujus  generis  animadvertcre  . Ergo  Academias 
illas , dum  dodrinam  illam  ad  cafum  Concilii  non  oecumenici  , 
quale  turn  erat  Bafileenfc , & Pontificis  indubii , qualis  crat  Eu- 
genius  , extenderunt  , in  errorem  turpiter  prolapfas  dubio  pro- 
cul  aflfcrcre  cogimur  . Obferves  6.  eas  Academias  a Bafilecnfibus 
facile  in  tranfverfum  adas  fuifse  , ac  in  errorem  pertradas  : it- 
quidem  lino  confilio  faciendi  fchifmaticis  illis  fatis  Pontificem_» 
Concilio  fubdidcre,  uti  refert  Auguftinus  Patricius  in  hiftoria 

Con- 


Digitized  by  Google 


ViNDtcATA.  ArticulusIV.  Proleg,  337 

Concilii  Bafilcenfis  . Quid  imo  , quod  ut  referc  Spondanus  ad  an- 
num 1431,  Concilium  lpfum  Bafilecnfc  non  tam  Epifcopi  , quam 
Presbytcri  turmatim  componcbant ; feu  verius  turbabant  •,  unde 
non  magis  ab  Epifeopis  fuffragium  proferebatur  , quam  ab  juris 
utriufquc  Do&oribus  profundercncur  in  Eugenium  perftrepenti- 
bus  infana  di&cria , qujc  ulcro  citroquc  Synagoga  ilia  inlipien- 
tium  , infanicnmimque  Presbyterorum  cxciperct  ? 7.  Obferves 
Academiarum  illarum  dodtrinam  in  pretio  non  habitam  , imo 
potius  cxplofam  fuifse  vel  ab  ejufdcm  aisertoribus  , vcl  a viris 
aliis  Ecclelufticis  , vcl  a laicis  ipfis  Poteftatibus  , ut  proinde  ex 
ea  nobis  quidpiam  ncgocii  facelfiri  nequeat  . 

Dc  Colomenfi  Academia  apprime  conftat,  & initio  quidem 
ex  diplomatc  inftripto  a Pio  II.  ad  Re&orem  , & Univeriitatem 
Colonicnfem  . Quum  cnim  Pius  II.  antca  iEncas  Silvius  Piccolo- 
mincus  nuncupatus  Bafilcenfi  Concilio  ad  conflatum  ufque  fchif- 
ma  accrrimc  inha>fiffet , & qua  cpiftolis  , & qua  libello  per  mo- 
dum  dialogi  compolito  Rcdlorcm  , & Univeriitatem  Colonienfein 
compuliflet , ut  pro  Concilio  adverfus  Eugenium  , quod  opus  ef- 
fet,  impenderent,  Pontifcx  inauguratus  fa&i  poenitens  dato  diplo- 
mate  ad  eumdem  Re&orem,  & Univcrfitatcm  , publiee  damnavit, 
devovitquc  , qua-  edixerat , egeratque  : Seducii  , inquiens  , pec- 
cavimus  ut  Paulus , fcf  ignoranter  perfequuti  fuimus  Ecclefiam 
Dei , & Romanam  , primamque  Sedem  : pudet  erroris  , panitet 
male  fecij se:  Dilefli  ones  ve/Jras  hortamur^ne  priori  bus  illis feriptit 
ink  cere  at  is  , aut  fidem  ullampr&ftetis  , qua  Juprcmam  sdpcjlolic* 
Sedis  auftoritatem  quovis  pacio  elidint , aut  aliquid  adjlruant , 
quod facrojanftj.  Romano.  Ecclejia.  non  ampleftitur  . De  Colon icnli 
itcrum  , atque  Vienncnfi  , Erfodicnli , & Vindobonienli  adparcc 
ex  geftis  Germanorum  , & Pontificum  erga  ipfosj  11am  , ut  rc- 
ferc Egaflius  Boulaeus  vir  hac  in  re  minime  fufpc&ae  fidci  in  hill. 
Univerf.  Parif.  ad  annum  1437,  dum  Bafilccnfcs  inter,  & Eu- 
genium  contcntio  cxardcfcerct,  Pontifice  fibi  parendum  cdiccnte, 
Concilio  vero  1'e  fupra  Pontificcm  efferentc  , Gcrmani  Mogunti* 
habitis  Comitiis  , quamvis  Univerfitatcs  ilia;  Germanic*  Conci- 
lio potius  , quam  Pap*  adharrendum  doccrcnt,  ncutri  tafnen  parti 
fibi  adh*rendum  dcclararunt , unde  Neutralcs  didli  funt . Enim 

Pars  /.  V v 


vero 


33&  Privuegu  Rqm'*  Powirptcr 

vero  netitri  parti  dibi  inh.xrendum  ftatuiflcnt  ne  Gcrmani,  d omni 
cx  parte  ipfis  probata  fuiflent  qua  decrcta  Conftanticnds,  & Bad- 
kenfis  Synodi,qua  Academiarum  Gcrmaniae  przefertim  dadrina  ? 
Prxtcrea  Natio-Gcrmanica  ncutraiitate  poftmodum  abjedaNico- 
laum  V-  Eugeaii  fucccflbrcm  uti  legitimiun  dudeipiens*  Eugcniun* 
perindc  utilegicimum  agnovit : agnavit  igitur  poftca  Coacilium 
nihil  in  Eugeni um  potuiffe  , quod,  antca  animorum  ingenti  xftu 
difputantibus.  Dodoribu*  vix,  ac  nevix  quidem  perdpexerat : per- 
dpcxitquc  proptereaPontificcm  Concilia,  noa  c converdaprxfta- 
re  ..  Quod  dcadcmNatio  idin  antccediim  efflagitavit,  antequam 
illi  obedientia  de  obftringcrct  , ut  Nicolaus  V.  poteftatem  Con.- 
cilii  gcneralis  agnodccrct  >.  deque  agnofccre  Nicolaus  edixit,  id 
totuin  negotii  age  ns,  cum  German  is.  Pius.IL.  turn  tempo*  is.  ^Enc  as 
Silvius  >,  qua  ratione  didum.  intelligi  debeat  , declaravit:  potc- 
ftatcm.dcilicct & prxeminenriam  Conciliorum  talem  approba- 
vit  Nicolaus  , quaJcm  Eugenius.,.ipdus  Oratoccs  in  Germania  ad- 
deruerant  % Germaaique  alferendam  ab  Eugenio ,,  &.NicoTaa  ex* 
poftnlavcrant  . At  Germani;  longe  abfuit,  ut  ab  Eugenio,  & 
Nicolao  peterent,  ut  Coacilioriun  poteftati ceu  dupremx,  ac 
potiori  annuerent , dadccdque  dubmitterent  y optime  enim.  nave- 
rant  ea  de  re  Bafilcendes  inter  , &.  Eugcnium  contcntionem  exar- 
diiTe  . dEneas- Silvius  longe  abduic  utGermanishac  in  re  morem 
gercret  , quum  cx  adverdo,.  ut  rnox  diximus  y Redori , & Uni- 
verdtati  Coloniend  profuprema  Pontificis  poteflate  litteras.  de- 
deric  , atque  in  orau  habita  Vienna*  pro  audoritate  Romani  Pbn- 
tificis  advcrdus.Auftriacos  inter  alia  protulerir : Conftatunu  folurrt 
cafu  certum  > & indubitatum  Fantifictm  fubcfsc  Concilia  > nempe 
barefis , aut  [chifmatis  ~ Etigcnius  etiam  longe  abfuit,  ut  Bad- 
kcndConcilio  obfequutus  die locoque  pod  ftetcrit , ut  potius. 
ftetcrit  adverda  dronte  , 6c  conftantiflune  primas  dbi  vindtearit  i, 
unde  ad  duos Legatos  in  Germaniam  rcdcribens  , Concilium  Ka- 
dlec nde  qiridem  udque  ad  translationem  approbarc  de  ait*  abs- 
que tamcn  pxajudicio  juris  > dignitatis: > ac  pr<ex?nintntix.  Scdii 
s4poj[olic*' . De  quo  plura  tuidus  infra  ► •• 

De  Paridcnd  Academia.  de  qua  duo  loco  agendum  nobis 
crit  > quum  de  Ectfcdae  Gal  lie  ana  dodrina  derma  inflituetur  , 

. con* 


ViifDi  cat  a.  Articulus  1V.Proi.ic.  33p 

conftat  ex  oratione  9 <piam  Florentine  anno  1 441 . coram  Euge- 
nio IV,  ac  Cardinalium  Collegio  , dum  Florcntiae  Concilium  fc- 
deret  adhuc,  habuit  Petrus  Epifcopus  Mcldenfis  Caroli  VII.  Gal- 
liot Regis  Orator  * Peatijfime  Pater  > inquit,  Princeps  mjler  efio. 
nam  tnum  Principatum  Mnarcbicum  efse  a Deo  infiitutum  , /*- 
I pie  vera  , legitimaque  Juccejfiosic  ilium  pojjidere pa  lam  recognojii- 
mus  , 43  confitemur . - . Hie  Pater  Beatiffime  fodiendum  ejl , quo- 
niam  hie  latet  tot  a calasnitas  prafentis  Ecclefia  : fiepe  ettim  diflum 
eft , quod  dux  extremitates  Junt  caufsa  dejlruttionis  Ec  define  \ uni 
Jiquidem  fu.it , 43  ejl  illorum  , qui  voluerunt  uti  bac  potefiate  fine 
regulis  Pat  rum  , 43  illamexercere , ficut  Principes  gentium  Juam 
exercent  potejlatem , put  a fola  ’voluntatis  libidine  . Alia  autem  ex - 
tremitas  eft  illorum , qui  ut  refifterent  bujufmodi  abufibus  , 43 
voluntario  exevcitio  hujus  pot  eft  at  is , ipfam  poteftatem  Jupprime - 
re  conati  funt , 43  nimio  fervor e refiftendi ad  banc  vejaniam  deve- 
nerunt , quod  fupremam  poteftatem  in  uno  fuppofito  eonfijttre  de- 
negant , fed  earn  in  multitudine  , qua  cito  in  diverfa  jcinditur , 
collocant , 43  fic  pulcherrimam  A'lonarchiam  Ecclefia , quxCkri- 
ftianos  hucufjue  tenuit  in  imitate  fidei  , in  una  proffjione  Beligio- 
nis  chriftian <e  > in  uno  ritu  Sacramentorum , in  una  objervantias 
mtmdatorum , i#  eifdem  ceremoniis  divini  cultus  . . . «#//r  abolere  , 
{5*  Jupprimere  contendunt  *,  nobilijfimam  politiam  , qua  beatitu - 
dinem  cal  eft  cm  babet  pro  fine , Democratiam  ,five  Ariftoera - 

/Wff*  redigentes  , £?  ulterius  in  malis  procedendo  j unumfibi  in  Ca - 
p/'re  afsumferunt , ( Felicem  V. ) qui  non  eis  prafertur . * . /’orro 
Concilium  olim  Bafileenfe  umm  extremitatem  nimis  exacuit  , 
quando  veritatem  de  fuprema  poteftate  in  uno  extinguere  pertenta - 
-d/V  . Concilium  autem  florentinum  banc  veritatem  bene  quidtm 
lucidavit-i  ut  patet  in  decreto  Gracorwn  > Jed  pro  regulando  ujntst 
hujus  poteftatis  nihil  edidit , nihilque  locutumeft  unde  reputatur 
a multi s aliam  extremitatem  exacajse  43c.  Hate  ille . Ex  quibus 
liquido  patet  Gallos  nihil  Parifienfis  flhohe  do&rince  deferentes, 
minus  , nihilque  Bafilcenfium  decretis  detulifle  . Quoe  tamcn  fini- 
ftre  interpretatus  Bofluetius  def.  par.  2.  lib.  10.  cap.  16.  alienum 
in  fen  (tun  adeo  intorfit,ut  Meldenlem  ilium  Epifcopum  , & Ora- 
torem  Eugenii  afisentatorem  facerc  non  fit  veritus : at  aperta 

V v 2,  adeo 


340  ! P R 1 V 1 L E G1A  Ro  M.  PoNTIFICI 

adco  illius  verba  , ut  Bofsuetium  ca  iniquc  infledentem  , lit  opi- 
nionis  fuae  oifendiculuin  dcclinaret , ne  gravius  quid  dicamus  > 
refcllere  melius, quam  ipfifmet  vcrbisnon  poflimus.  Natalis  aliam 
viam  aggrefllisex  a&is  convcntus  Bituriccnfis  Ecclefia?  Gallicanas 
tma  cum  decrctis  Conftantienfibus  Bafilcenfmin  dccreta  probata 
fuifse  contcndit  : num  veraciter  id  contcndat  fat  erit  andirp  > 
Spondanum  ad  annum  1438.  n.  22  , ubi , Tanta , ait , libertate 
in  rccipiendis , rejiciendis , truncandis , ampliandis  Bafileenfiuni 
placitis  uji funt , ut  potentiffime  fe  etiam  judices  Conciliorum gene- 
ral iu/u  , quale  Bajileenfe  agnof cere  prafefer ebant , conftitucrint  . 
An  vero  hicdicetur  Ecclejiam  Gallicanam  approbafse  > ac  recepif- 
fe  Concilium  Bajileenfe  ? Nuga  ha  funt  , impoftura  . Abjit  a 
puritate , & dignitate  Ecclejia  chriftianijfim a tanta  c alumni  a . 
Si  quid  ejus  ilia  recepit  > non  ut  ab  ejus  auBoritate  obligator  in 
( qualis  omnino  debuifset  else  , fi  vcre  ejus  dccreta  tanquam  le- 
gitim* Synodi  oecumcnic*  agnovifset ) recepit  , fed  velut  a pro- 
ponent, qua  utilia  > <3*  conducibilia  cxiftimabat  , ita  ut  libitum 
efset  y qua  vellet  recipere  > qua  nollet  rejicere , uti  & fecit  tam 
in  hac  re  > quam  nonnullis  in  atiis  > auBoritate  regia , ac  propria  . 
Ita  Spondanus  Gallicanx  Ecclefia*  mentcm  circa  dccreta  Bafi- 
leenfia  probe  callcns , qtuequc  juxta  Spondanum  longe  ab  ea  > 
quam  ip(i  tribuit  Natalis  , abfuit  fententia  . Quibus  omnibus  in 
anteccFsum  animadverfis  , jam  gefta , & decreta  in  Conciliis  Pi- 
jfaiio , Conftantiend  , & Bafilecnfi  cxpendcre  opcr*  pr*fcntis  eft 
pretium  , quibus  rite  expenfis  adblandimur  fore  > ut  concludere 
legitime  poflitnus  ex  Conciliis  Pifano , Conftantienfi  , & Bafi- 
leenfi, nihil  adquiiltum  Concilii  poteftati,  nihil  poteftati  fupremae 
Pontificis  detradum  > nihilque  exinde  ponderis  adverrariorum 
opinioni  acceflifse . Pr*  aliis  agit  praeclare  de  hoc  argumento 
Clariis.  Orfius  de  infallib.,  & audor.  Rom.PontiE  lib. 5,  & 6 , non 
fecus  atquc  egerat  Scheiftratius , &poftea  Pctitdidicr  , quos  ut 
adeas  x tibi  audor  Turn  ► 


Ex 


I 


Vi  N Die  AT  A.  Ar  tic  u lus  IV.  Jf.  I.  341 


Oncilium  Pifanum  diro  , diutinoque  extinguendo  rchifmafi 


anno  1378.  exorto  , fcilicet  ab  co  anno  > quo  adverfus  Ur- 
banum  VI.  inauguratus  eft  Clemens  VII , quod  tamen  non  nifi 
anno  141 6 , quo  eledus  eft  in  Concilio  Conftantienfi  Martinus  V, 
extindum  eft  3 congrcgatum  ab  utriufque  partis  , fcilicet  Gre- 
gorii  XII 3 qui  fucccfserat  Innoccntio  VII 5 is  vero  Bonifacio  IX> 
ifte  autem  Urbano  VI 3 & Benedidi  XIII , qui  dementis  VII. 
loco  fuffedus  fucrat  > Cardinalibus  , annoque  140^.  celebratum 
eft.  Littcras,  quas  Cardinalcs  Obedienti*  Gregorii  XII  > cum 
ad  ipfum  , turn  ad  Epifeopos  pro  convocation  Pifani  Concilii 
dederunt , exhibent  Dachcrius  tom.  6.  fpicilcgii  3 & Raynaldus 
ad  annum  i4o8.Litteras  quoque,quas  proeadem  caufla  Cardina* 
les  Obedientiac  Benedidi  XIII.  ad  ipfum, atque  ad  Epifeopos  ejus- 
dem  Obedientia*  nuncuparunt3exhibent  Dacherius  eodem  tom.tf  a 
& Card.de  Aguirre  tom^.Concil.  Hifpan.,quo  locietiam  refert 
litteras  Benedidi  ad  Cardinales  , quibus  refpondit  fe  Concilium 
generale  Perpinianum  convocafte  , diem  iilis  dicens  , quo  acce- 
dere  deberent  de  unionc  Ecclefue,  tollendoquc  fchifmatc  aduri . 
Concilio  adfuere  Cardinales  22  5 Patriarchs?  43  Alexandrinus 
nimirum  > Antiochenus  , Hicrofolymitanus  , & Gradcnfis  : Ar- 
chiepifcopi  12  3 & lotidem  per  procurators  : Epifcopi  80  } & 
abfentium  procurators  102  : Abbatcs  87s  Generalcs  4.  Ordinis 
Mendicantium ; Dodorcs  in  utroque  jure , & Theologt  amplius 
trecenti:  Acadenniarum  Parificnfts  3 Tolofance  > Aurelianenfis 
Andegavcnfisj  Monfpelienfis , Bononienfts  5 Florentine  3 Cra- 
covienfis , Viennenfts  3 Pragenfis,  Colonienfiss  Oxonienfis  , & 
Cantabrigenfis  deputati:  magni  Magiftri  Ordinum  Equeftrium 
Rhodi , S.  Sepulchri , & Teutonicorum  : Ducum  Burgundie  , 
Brabantix  , Lotharingie,  Bavaria?  3 Pomerania?  * Marchionis 
Brandeburgi  s Lantgravii  Thuringia;  , aliorumque  Germania? 
Principum  ; Regumque  Gallia*  3 Anglia? 3 Lufitaniar  3 Bohemia?, 
Sicilian  3 Polonie  3 & Cypri  Oratorcs . Con- 


Ex  Concilio  Pifano  • 


§.  I. 


Digitized  by  Google 


34 2 Privilegia  Rom.  Pontifici 

Concilium  fcflionibus  2 i . juxta  colledioncm  Dacherii ; aut 
23.  juxta  colledionem  Binii  conttitit : In  fe{f.  1 5 2 9 & 3.  in  jus- 
vocati -Itint  dc  Pontificatu  contendentcs  Gregorius  9 Sc  Bcnedi- 
dus  , contumaces,  quod  non.comparerent  5 .declarati  funt  ver- 
bis iftis  : Sanila  Sy nodus  Dominum  Petrum  de  Luna  Bencdi- 
61  um  XllL  nominatum  9 Dominum  Angelum  Cnrrario  Grego- 
rium XII.  nuncupation  dc  Papatu  contendentcs  , ip  quantum  in  eis 
eft,  Ecclejiam Deinotorie  in fckifmatc  tenentes  9 legitime  requifi • 
tos , vocatos  , ip  provocatos  in  caujsa  Jchifmatis , ip  fidei  , ad  hoc 
prafens  fanflum  , ip  generate  Concilium  , ip  omnia  in  eo  agenda 
non  venijentes , feu  legitime  comparentrs  per  fe , vel  per  alios  3 nee 
termino  Jiatuto  fatisfacientes  , licet  expeilatos  poft  terminum  per 
duas  fefjiones } reputat  5 ip  declarat  in  caufsa  Jchifmatis  5 ip  fidei 
contumaces  9 ip  ordinat  in  eorum  contumaciam  ad  ulterior  a debere 
procedi  5 (p  procedendum  fore . In  fdT.  4.  Rigenfis  Archiepifcopus, 
TPormatienfis  Epifcopus  , Yerdenfis  cledus,  Sc  Spircnfis  Canoni- 
ctis  a Roberto  Bavariae  Duce  , .Sc  in  Romanorum  Regcm  eledo 
milfi  ad  Gregorii  XII.  partes  propugnandas  5 capita  24.  adverfus 
*a  > quae  in  Gregorium  gefta  a Cardinalibus  fuerant  9 ediderunt  4 
qua?  habe.ntur  in  colled.  Dacherii , ~Sc  Labbci . Eorum  Pnmma_^ 
crat : eccur  Cardinales  obedicn.tiam  Gregorio  XII , cui  titi  legi- 
timo  juramenti  religionc  fe  obftrinxerant , iubtraxiflent  ? li  fub- 
traxerc  ob.dubium.de  legitima  eledione  Gregorii  ^ eccur  nondu- 
Bitarent  de  fua  legitima  crcatione  in  Cardinales  ; taliqueobti- 
nente  dubio  fe  ingererent  eledlioni  novi  Pontificis  ?Iterum eccur 
maxime  in  dubio.de  corum  legitima  crcatione  Concilium  gencra- 
le  convocaflenti  coquc  -conftante  ex  Obedicntia  cjuhdem  adverfa- 
rii  Bencdidi  t ccc.ur  ad  Concilium  Gregorium  accerfiviflent  ? Ec- 
cur tandem  duo  Cardina’inm  Collegia , .unum  certe  legicimum  , 
& certe  illegitimum  alterum  > in  unumeonvenire  potuerint  3 at- 
que  viritim  alterum. altcri  jus  trib.uere  eligendi  Pontificcm  ? Iftis’ 
capitibus  juflu  Concilii  xefpondit  Petrus  de  Ancharano  Dodoc 
Bononienfis  , cujus  refponfiones  leda*  fcflf.  7.  extant  in  laudata 
LabbcanaColleiiione  , quod  quamvis  Gregorius  prins  •»  ut  Papa 
legitimus  agnofeeretur  > quia  tamen  poliea  geftis  notoriis  fe  fchif- 
maticum , Sc  hxreiicum  patcfccit  , ideoque  debit  efle  Papa  , 

pro- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ART1CULUS  IV.  jT.  I*  34  J 

proindc  Cardinalibus  fas  fuiflc  ab  cjus  obcdicntia  rccedcrc  1 6+ 
q.7.  C.  Sane  *,  Glofla  in  cap.  Sacerdotes  1 1*  q.7,  &.  Glofla  in  cap. 
jg>uum  non  Herat  de  pradcript.Potuiflc  eadccaufla  Concilium  gc- 
jncralc  congrcgare  ,ciqucadcamparcndumtencri  Gxcgoritrm  20. 
q.  1 , cap.  Si  de  rebus  2 3.  q.  7^  Potuifle  in  unum  duo  Collegia 
coalcfcere  » imo  dehuifle  > ad  id  juramenti  religione  inconclavi 
ante  creationem  obftri&os  . AtOratores  aifixa  ad  valvas  Ecclc- 
fix  proteftatione  contra  Conciliuni  difeeflerunt,  in  viamquc  fuam 
continuo  abierunt  .. 

In  fcflV  6 y,  7,  & 8*  inftruda  inftrumenta  incaulsa  conten- 
dentium  examinati  teftes  dele&Lcommifsarii , & declaratum 
Cardinalcs  ex.  duobus  collegiis  licite > & legitime  >.  caufsaextin- 
guendt  fchifmatis,  unionifquc  Ecdefiae  conciliandae in  unum 
coaluifse  >.  ac  legitime,  & licite  ab  iis  ea  de  catifsa Concilium 
congrcgatum  ► Sefs.  $».  declaratum;  eft  , dccretumqueeadem  juf- 
tacxcaufsa  fcilicct  fchifmatis  y licitum  » &necefsarium  fuif- 
fe  ab  obedientiaamborum  de  Papatu  improbc  pugnantium  fece- 
dere  ..  Scfs..  1 a > contra  illos  ita  conrendcntcs  publi- 

ce  lc&i,  & per  teftes  probati  3 7..  articuli  accuiationum  j illifquc 
potorii  fchifmatis  infti&a  nota-  Prasterca  fefs.  1 3.  Petrus  Plavulc 
do&or  Parifienfis , & poftea  Silvane&enfis  Epifcopus-  ex  ejufdem 
Academiar  Parifienfis  fententia  publice  denuntiavit  ambos  de— > 
Pontificatu  dcccrtantcs  habendosefsecenfchifraaticos,,  & hae- 
rcticos  adeoque  ab  Ecciefia  praecifos,.  & abje&os,,  & quatenus 
©pusefset,  prxeidendos  abjiciendos : in  eaque  fententia  cum 
Parifierifi  efsc  Andegavcnfem  ^ Aurelianenfcm &.  Tolofanam 
Academias  r fed  &.  Parifienfi  afsenriri  Bononicnfem  quidam  Epif- 
copus  Iralus  adfixmavic  ..  Sefs-rj.  le&a  eft-citatio*  duorum.com- 
tendentium  adcomparendirm  Concilio- coram  incaufsafidct , & 
fchifmatisj.  lataquc  contra illbs  tanquam  in  not otios  fchifm at i- 
cos  y necnon  notorios  hasreticos  depofttionis  fententia  , dccla- 
ratique  omnes  abfoluti  ab  illorum  obedientia-  Sefs.  1 6*.  e fug- 
geftu  perle&a  a Pifano  Archiepifcopo.  fchcdula  Cardinalium,.qua 
in 'onbo  veritatis  fpondebant,.  quod,,  quifquis  ipforum  inPon- 
riEcem.  eligi  contingeret , prariens  Concilium  nequaquam  efset 
difsolutuxus  x aut  fLacm  praeproperum  ci  fa&urus ,,  donee  refor- 


344  ' PrivilegiA  Rom.  Pomtifici 

matio  Ecclefiae  tarn  in  Capitc  3 quam  in  mcmbris  fuifsct  pera&a  3 
numcrifque  omnibus  abfoluta  . Scfs.  17.  Cardinalibus  utriufquc 
obedicntia?  in  dubio  dc  lcgitima  utrorumquc  creatione  Conci- 
lium jus  fuffragii  contulit , & confirmavit . Scfs.  1 8.  Cardinale* 
numcro  24.  Conclave  ingrelTi  die  26.  Julii  cjufdem  anni  1405^. 
unanimi  confenfu  inSummum  Pontificcm  falutarunt  Petrum  Phi- 
largi , alias  Philareti , vulgo  de  Candia  Ord.  Minor. , qui  iru 
Pontificatu  Alexandri  V.  nomine  afsumpto  confeftim  fcdandis  , 
curandifque  > qua?  cum  maxime  turbata*  erant , fufdeque  adae } 
Ecclefiae  rebus  fummam  opera? » labonTque  tonfcrcns  plurima 
quidcm  , ac  praedara  inConcilio  pro  redimcgranda  Ecclefia?  pa- 
ce » pro  confcicntiamm  pacandis  mocibus  3 pro  coilapfa  n orum 
difciplina  refarcicnda  procuravic , decrevit , praeftitit  , fuique 
crga  Ecclefiam  ftudii  & magnum  praebuit  fpecimen  , & majorcm 
fecit  fpem*  Poll  ha?c  aurem  Concilium  gcncralc  alterum  poll 
triennium  celebrandum  indixit  i actaque  omnia  in  ipfo  Concilio 
Pi  fan©  bis  confirmavit  > turn  nempe  in  fine  ipfius  Concilti  , ut 
legitur  m adi«  apud  Labbeum  5 & Dacheritim  locis  cic. , t-um  poft 
ipfum  Concilium  fmgulari  cdito  diplomate  1 1 . Kalend.  Februarii 
anno  140 9 r ut  legerc  eft  apud  Raynaldum  ad  cit.  annum  tium  7. 

Porro  duo  ex  Pifano  Concilio  adverfa;  partis  fe&atorcs  ad- 
ftruunt  9 nobifque  obtrudunt . 1 . Iliud  dubio  omni  procul  gene- 
rale  fuifsc  . 2.  Ab  illo  in  duos  dc  Pontificatu  contendentes  ani- 
madverfiim  j ipfofquc  a Papali  dignitate  amotos  ; ideoquc  fore 
concludendum  gcnerale  Concilium  Pontifici  au&oritate  longe 
praeftare  • Primum  ex  co  prjecipue  evinocre  fe  putant , quod  Con- 
cilium Conftantienfe  Joanncm  XXIII.  uci  legitimum  Pontificcm 
habucrit , quum  illius  au&oritate  fuerit  convocatum  : jam  vcro 
Joannes  XXIII.  legitimtis  Pontifex  non  fuifset  , nifi  eum  legitime 
praeccflifset  Alexander  V j neque  hie  legitimi  loco  ftetifset  , nifi 
Gregorius  XII  > Sc  Benedidus  XIII.  turn  temporis  adhuc  fuper- 
ftites  legitime  de  loco  fuifsent  deturbati  ; neque  ii  legitime  de- 
pofiti  fuifsent  j nifi  Pifanum  Concilium  legitimum  , & gencrale 
fuifset . Secundum  ex  eo  fuadent  , quod  Concilium  Pifanum  a 
Icfs.  1.  ad  5*fe  legitime  convocatum  adverfus  duos  illos  de  Papa- 
tu  dcccrtantcs  declaravit  , atquc  dc  eorum  caufsa  jus  habere  di- 

judi- 


VlNDlCAT  A . ART1CULUS  IV.  if.  I.  34? 
judicandi , quodque  afefs.  10.  ufque  ad  1 5.  inclufivc  caufsa  in- 
ftructa  , tandem  lata  fententia  ambos  a Pontifical!  dignitatc  dc- 
jecit . Non  nego  1 . revera  fuifse , eofque  prazdari  nominis  viros, 
a quibus  in  cam  itum  eft  fententiam  , Concilium  Pifanum  fuifse 
oecumcnicum  , atque  hoc  loco  pro  rfus  habendum , inter  quo* 
laudantur  praecipue  Gerfonius  in  tract,  de  infallibilitatc  Pap* 
confid.  20 , jfcgidius  Cardinalis  Viccrbienfis  in  hift.  Ms.  20.  fccu- 
lorum;  Dominicus  Cardinalis  Jacobatius  lib.  3.  de  Conciliis  ; 
Azorius  par.  2.  lib.  5.  cap.  17.  Ad  h*c  in  Ecclefia  audire , ac 
Pontificum  in  cenfu  haberi  Alcxandrum  V , & Joannem  XXIII* 
Nihilominus  in  contrariam  abicre  fententiam , ac  Pifanum  Con- 
cilium ab  oecumenicis  , & legitimis  penitus  abigendum  autuma- 
runt  S.  Antoninus  par.  3.  Chron.  tit.  22.  cap.  5.  §.11, 
Cardinalis  Cajctanus  tract.  2.  dc  auctorit.  Pap*  , & Concil. 
cap.  11  j Sandcrus  lib.  7.  dc  vifibili  Monarchia ; Raynaldus  ad 
annum  140^.  n.  7^  , & 80  s Bellarminus  lib.  1.  de  Conciliis  cap.8. 
Concilium  Pifanum  nec  approbatum  , nec  reprobatum  affirmans, 
&alii.  Quam  ex  his  opinioncm  amplexemur  fcquens  ffe.  1.  de- 
clarabit . Cacterum  elumbe  omnino  cfle  adverfariorum  argumen- 
tum , ac  in  ipfos  intorqueri  breviter  demonftro  . Si  aConcilio 
Conftantienfi  tanquam  legitimus  dubio  procul  Pontifcx  habitus 
fuiflet  Joannes  XXIII , ille  legitime  a Concilio  non  fuiffet  loco 
dimotus  , nec  proinde  pro  legitimo  habendus  illi  fuffedus  Marti- 
nus  V : quomodo  ergo  Pifanum  legitime  eo  in  cafu  fchifmatis  » 
tit  congregarctur  , non  opus  fuit,  ut  id  Gregorii  XII , vel  Bene- 
diAi  XIII.  fieret  auAoritate  ; ita  neque  Conftantienfc  cadem  in 
caufla  indiguit , ut  convocaretur  a Joanne  XXIII  , aut  Grego- 
rio XII,  aut  BenediAo  XIII.  Igitur  fi  indubie  legitimi  habitl 
fuiflent  a Pifano  Alexander  V , & a Conftantienfi  Joannes  XXIII, 
necdfc  eft  vel  erraftc  Pifanum  , dum  Gregorium  e gradu  dejecit  5 
vel  errafle  Conftantienfe , dum  Joannem  deturbavit . Potius  er- 
go dicendum  Pifanum  fuiffe  illegitimum  , ne  id  dicatur  de  Con- 
ftantienfi, videlicet,  ne  cogamur  diccre  aConcilio  legitimum 
Pontificcm  fuifle  depofitum  . Igitur  praeftat  diccre  , turn  Grego- 
rium a Pifano  , turn  Joannem  a Conftantienfi  exardefeente  fchif- 
mate  ceu  indubios  Pontificcs  habitos  haud  quaquam  fuifle  . Ad 
. * Pars  /.  X x hare 


Digitized  by  Google 


34<*  Privilegia  Rom.  Pontjpici 
haec  Ecclefia  non  minus  lcgitimis  Pontificibus  adcenfct  Alcxani 
drum  V , & Joanncm  XXM , quam  GrcgoriumXII  > Innoccn- 
tiumVII,  & Bonifacium  IX  : fibi  ne  ergo  contradicit  Ecclefia? 
Minime  gentium ; fed  ca  agendi  ratione  oftendit  fe , prae  Clemen- 
te VII,  & Benedido  XIIIa  gratam  illorum  memoriam  celcbrarc, 
quibus  pra:  aliis  probabiliora  jura  faltem  aliquando  favebant . 
Nonnego  2.  revera  fuifsc  a Concilio  Pifano  e gradu  deturbatos 
Grcgorium  XII , & Benedidum  XIII>  id  tamcn  exempli  non  fore 
extendendum  ad  cafum  Pontificiscerti , & indubii  s adeoque  nu- 
tarc  argumentum,quodcx  Pifano  Concilio  ad  evertendam  Roma- 
ni Pontificis  fup  re  mam  poteftatem  fupra  Concilium  extunditur, 
fequens  Bj.  2.  palam  faciet  . Itaque  . 

Ik.  1 . Concilium  Pifanum  oecumenici  nomine  non  efle  ador- 
nandum  > idcoque  nihil  ex  ipfius  agendi  ratione  in  duos  dc  Papa- 
tucontendetites  cxculpi  polfc  , quod  Pontificis  fuprema?  potella- 
tinoceat,  facile  oftendunt  adverfus  nonnulios  Gallos  Dodores 
Thcologi  noftrates . Nam  1.  Concilium  Pifanum  generale  non 
fuiflfe  ex  eo  fuadent , quod  Gregorii  XII 5 ac  Bencdidi  XIII » con- 
tra quos  eo  in  Concilio  lata  ell  depofitionis  fententia  » e.ortim  in 
loco  fuffedo  Alcxandro  V , Obediential  > qua:  fane  exiguae  numc* 
rononcrant*  defuerint  \ quin  etiam  poll  Concilium  Pifanum 
obedire  iifdcm  non  deftiterint : Gregorio  fiquidem  } ante  Sc  polfc 
Concilium  Pifanum  Regnum  Ncapolitanum  > Sc  Sicilia:  adhaerc- 
bant  j Romandiola  j Duces  Bavarian  > Sc  Palatinatus  > ac  pluri- 
mi  Germanije  Epifcopi  > Sc  Italia?  > quos  inter  Epifcopi  Spirenfis, 
Wormatienfis  > Verdenfis  3 Trcvirenfis  , Strigonienfis  5 aliique 
tres  Hungarici : Patriarcha?  quoque  Conftantinopolitanus  , An- 
tiochenus,  Gradcnfis , Sc  Alexandrinus , uti  refert  aetatc  coae- 
vus  Theodorus  Uries  hilloricus  Saxo  apud  VonderHxrt  tom.  1 . 
pag.  1 5 6 . Bencdido  vero  parebant  Aragonia  > Navarra  > Caftel- 
la  > Scotia  y Baleares  Infuhe , Corfica>  Sardinia,  aliaeque  re- 
gioncs  , ut  propterea  in  apologia  Eugenii  IV.  adverfus  Bafileen- 
fes  didum  fuerit  Gregorii  y Sc  Bencdidi  Obcdientias  fuilfe  non 
modicam  Chrijlianititis  pirtem\  Sc  Cardinalis  S.  Marci  in  fche- 
dula  fuper  j.concluf.  inter  ada  Concil  Conftant.  nonexiguas 
Ecclefia:  paries  Gregorii , Sc  Benedidi  Obedientias  exiftimarit  a 

dum 


V IN  DICAT  A.  ART1CULUS  IV.  JT.  I.  347 

dum  fcripfit  : JJ)uum  per  tales  divijiones  Ecclejia  jam  Jckifma 
Gracorum  tot  antiis  fujlinuerit  , nec  minus  in  prajenti  periculnm 
imminet  Hijpaniarum  , qua  non  e(l  minor  Chrijlianorum  portio  , 
quam  Gracia  chrijliana ; injuper  & mult  arum  gentium  Germania , 
& Italia  . Quocirca  ipfemet  Jacobus  Lcnfantius  prxfat.  in  Con- 
cilium Pifanum  ingenue  faflus  eft  , quod  fi  e nationum  numcro 
dc  Concilii  oecumcnicicatc  dijudicandum  eft  , Pifanum  Conci- 
lium admodum  imperfedum  fuiftc  nccefle  fit  fateri  . 

Propccrca  mirari  profedo  fubit,  qua  demum  rationc  Boflfuc- 
tius  dcf.ded.  par.i.  lib. «?.  cap.i  2,  qui  feripferat  Hifpanos  Epifco- 
pos  tantam-y  ut  ait,  Ecclejia  portionem , quandoquidem  ad  VI.  Sy- 
nodum  advocati  non  fucrant , illud  Concilium  pro  oecumcnico 
hand  habere  abfquc  piaculo  potuifle  , antequam  illius  decreta  in 
examen  adduxifsent , & liberrimo  confenfu  admififlent , fcripfcric 
poftea  Hifpanorum  Epifcoporum  abfentiam  a Synodo  Pifana  nihil 
obfuifse,  auominus  ilia  cecumcn*icx  loco  habcatur,  quinimo  prx- 
fatas  Obcdientias  Grcgorii  XII , & Bcncdidi  XIII.  Ecclejia  fru- 
Jlula  appellant , quibus  diffentientibus  ftet  nihilominus  Pifanx 
Synodi  inconcufta  audoritas  . Nec  id  intereft  , quod  reponit  Bof- 
fuctius  , fcilicct  ad  VI.  Synodum  minime  acccrfitos  Hifpanos  , 
ad  Pifanam  e contra  fuifse  advocatos  : nihil , inquam  , intereft 
num  vocati  Hifpani,  an  non  fucrint  , fatis  cnim  eft  , quod  Pifanx 
Synodo  Obcdicntix  illx  non  adfucrint , utpotc  qua?  a lcgitima_» 
poteftate  fc  minime  fuifse  invitatas  reputaverint  . Atquc  ita  pro- 
fedo reputaverunt  dux  Obcdicntix  illx  Gregorii , & Benedidi , 
fcilicet  non  fatis,  ut  oportebat , excufsas  fuifse  , examinique  di- 
ligenter  fuppofitas  , multoquc  minus  difsolutas  graviflimas  illas 
difficultatcs  , qux  utrinque  ingenti  animorum  xftu  agitabantur  , 
quxque  a prima  fchifmatis  epocha  Synodo  cecumcr.icx  coadx 
abfque  Pontificis  audoritate  objiciebantur  : ejufmodi  cnim  dif- 
ficultatibus  a Svnodo  Pifana  fatisfadum  non  fuifse  teftantur  Lab- 

4 

bcus  tom.  1 5.  edit.  Vcnet. , & Lcnfantius  lib.  3.  n.  77.  Quocir- 
ca non  abfquc  injuria  rot  Nationes  , Rcgna  > & Dodorcs  fchif- 
matis nota  inurerentur,  qui  Synodum  Pifanam,  & Alexandrum  V 
in  eadem  eledum  pro  legitimis  habere  renucrunt  *,  eadecaufsa 
cnim  admittere  detredarunt , ne  Pontificum  , vel  Gregorii , vcl 

X x 2 Be- 


’34$  Pri  vilegia  Rom.  Pontifici 
Bencdidi , quibus  adharrcbant  , jura  violarcnt . Sane > ut  fuperiiis 
exadis  Concilii  rctulimus  , Roberti  Regis  Romanorum  > adcoque 
& Nationis  Germanics?  , Gregorii  ctiamXII,  ad  cujus  partes 
propugnandas  dirccti  fucrant , adeoque  & cjus  Obedicntiae  no- 
mine , Rigenfis  , Wormatienfis , & Verdcnfis  Antiftites  fefs.  4. 
Concilio  obviam  iverunt , & obluctati  funt , qua  fermoue  publi- 
co 5 qua  feripto  ad  Ecclcfiae  valvas  affixo  , quo  fuorum  Principa- 
lium  nomine  proteftabantur  contra  acta  quaecumque  a Concilio 
attentanda  . Quorum  efto  objectiones  Concilii  nomine  explofe- 
rint  turn  Petrus  dc  Ancharano  , turn  Dinienfis  Epifcopus  ex  Ord. 
Minor,  afsumptus  fermone  ad  Synoduin  in  eadcin  fefs.  4.  habito  , 
eorurn  tamcn  refponfionibus  tres  illi  Oratores  non  adquieverunt, 
ut  liquet  ex  proteftatione  port  edita  5 multoque  minus  adquievif- 
fc  Robcrtum  Rcgem  , Gregorium  , cjtirque  Obedientiam  ex  eo  li*> 
quido  adparct  , quod  huic  Pontifici  ufque  ad  Concilii  Con- 
ftantienfis  fefs.  14  , in  qua  tandem  eidem  Concilio  adftipulatjo 
eft,  ut  fuo  dicetur  loco  > indivulfe  adha?ferit  - 

Prajfto  jam  , ac  preffc  tibi  fum  quifquis  fis  , qui  a Pifano  fen- 
fententia  dimoveri  nullo  pateris  modo  : aitt  pars  Ecclefiae , quae 
per  te  PifanoConcilio  adftipulataeft , tanta  fuit,  ut  ex  ea  Chri- 
fti  Ecclefia  coalefccrcc,  aut  non  : ft  non,  ergo  cecumenicum 
illud  non  fuit , cui  Ecclefia  non  adquievit : fi  fic  : cccur  poftea_> 
Conftantienfc  eo  proceffit  audaciae , ut  ob  paucorum  pertinaciam 
in  Pontificem  dubio  procul  legitimum  , Johanncm  XXIII.  fcilt- 
cct  , violentas  manus  injiceret?  fed  de  hoc  argumento  rurfus 
infra  .*  Qua  de  re  Petrus  ipfe  Alliacenfis  Epifcopus , & Cardinalis 
Cameracenfis  in  trad,  de  Ecclcf.  poteft.  Conftantia;  edito  apud 
Labbeum  in  append.  Concil.  Conftant.  extante , ingenue  faffus 
eft  non  minorcs  juris  , & fadi  difficultates  poft  Concilium  Pifa- 
nuin  circa  eledioncs  Alexandri  V,  & Johannis  XXIII.  fuiflfe  exci- 
tatas  i quam  antea  fuerint  mota?  circa  eledioncs  Gregorii  XII,  & 
Bcnedidi  XIII. : 6)uade  caufsa  ^ fubdit , quamvis  Obedi entity 
Alexandri  O’  ejusfuccef sorts  Johannis  XXIII.  teneat  Concilium 
Pijanum  rite  ftiijse  celeb  ratum  , & cinonicas  fuijse  cl  ell  i ones 
Alexandri  , iz)  Johannis  > nihilominus  du<z  Obedienti*  Gregorii  , 
'Cl-  If enedilii  probabi liter  tenent  contrarium  in  qua  opinionum  di - 
. ..  . ver- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ARTICULUS  IV.  if.  I. 

•verfa  , if  adverfa  varietate  non  funt  minora  difficulties  juris , 
fa5U  , quant  ante  Concilium  Pijanum  erant  de  ju/litia  duorum 
contendcntium,  fcilicct  Vrbani  yly  if  dementis  yily  eorumque 
fuccefsomm  . Ergo  fi  Gallis , aliifquc  abfquc  fchifmatis  nota  li- 
cuit  Alexandro  i & Johanni  adhasrere  , ratumquc  habere  Conci- 
lium Pifanum  > licuit  Hifpanis  , Gcrmanifquc  &c.  Synodum  Pi- 
fanam  refpuere  , adhaercrcquc  Gregorio , & Bcnedi&o  . Etfane 
dc  Gregorio  id  indubium  eft  ftetifle  pro  eo  gravia  momenta  : dc 
Bcncdi&o  vero  idfuadetur : nam  rationesfibi  faventes  Benedi&us 
in  Conventu  Perpiniani  habito  tanta  eloquentia  7.  horarum  fpa- 
tio  profequutus  eft  , ut  auditores  in  ftuporem  rapuerit . Scd  & ab 
cjufdem  partibus  ftabant  Reges , atque  Regna  non  modo  , fed 
viri  do&rina  , & fan&itate  prxclari , inter  quos  duos  fratres  Vin- 
centius , & Bonifacius  Ferrcrii,  qui  a Benedi&o  etiam  poft  Pi- 
fanum Concilium  recedcrc  nefas  putabanc : unde  Maimburgus 
lib.  cit.  feripfit  corum  fententiam  , quiBenedi&um  pro  vero  Pon- 
tifice  agnofeebant , probabilem  fuifsc , quamvis  contraria  magis 
probabili s eftet  j & idco  viros  fan&itatc , do&rina,  & dignitatc 
perfpicuos  potuifsc  illam  fecura  confcientia  amplcdi . Nec  vero 
refert  a Concilio  Conftantienfi  Benedi&um  iifdem  honoribus’, 
quibus  Gregorius  , exceptum  non  fuifte  ; quia  honoribus  xque 
meritus  non  erat , turn  quod  ei  non  arquum  jus  favebat , neque 
aeque  animum  paci  adjccerat . Neque  etiam  verc  Boftuetius  Obc- 
dientiam  Bencdi&i  Concilio  Pifano  adnumerandam  putavit , eo 
quod  in  Conventu  Perpiniani  habito  fancitum  fuerit.legandos  Pi- 
fas  Procuratores , qui  Benedidh  nomine , fi  Gregorius  ccdcret  , 
Pontificatum  etiam  abdicerent ; quippe  quum  poft  cle&ionem 
Alcxandri  V,  ad  hue  Benedi&o  adhaeferit,  nec  Alexandrum  fit  anv- 
.piexatai  nec  loco  Pifanum  Concilium  habucritj  fruftra , ac 
falfo  ex  Bencdi&i  Obedientia  Concilium  Pifanum  adaugetur  . 

His  ita  animadverfis,  ficuti  mirari  fubeft  1 .Bofliictium  ferip- 
fifle  Hifpanos , quia  non  interfucrant  Synodo  VI,  cam  in  diferi- 
men  adducerc  impune  potuifsej  Hifpanos  vero,  & Germanos,  qui 
Pifano  Concilio  non  adfuerant,illud  tarnen  in  dubium  aeque  revo- 
care  non  poftc  s ita  mirari  valdc  eft  Natalem  , quod  affirmare  non 
veritus  dubium  efle  potuifte  , an  Concilium  Lugdunenfe  I.  eftet 
• . . oecu- 


4 


Digitized  by  Google 


370  Privilegu  Rom.  Pontifici 

cecumenicum  , quia  abcrant  Epifcopi  Hungarian  a Tartaris  va- 
ftata?,  Germania?  bcllorum  turbine  perturbatae , & Paleftina?  , 
practcr  Epifcopum  Berytcnfcmj  contcndat  pofteajPifanum.,  in  quo 
inulto  plurcs  Epifcopi  defiderati  funt > oecumenici  loco  nihilo  fc- 
cius  habendum  cfse  . 2.  Si  revera , & abfquc  dubitationc  ulia , ut 
jam  indicavimus  , Concilium  Pifanum  cecumenicum  fuifset  , lc- 
gitimus  procul  dubio  fuifset  Alexander  V,  & Jcgitimus  ejufdem 
fuccefsor  Johannes  XXIII}  qui  fane  a Conftantienfi  Concilio  uti 
legitimus  fuerat  habitus  3 utpote  quod  a Johanne  convocatum  fe 
noverat : at  nihilominus  Concilium  Conftantienfc  agnovit  plane 
dc  ejus  legitima  eledione  adhuc  fuifse  ambigendi  locum:  nam 
initio  Concilii  a Johanne  juramentum  exegit  dc  fua  abdicanda_» 
dignitatc  , quoties  duo  alii  contendentes  dignitatc  fe  pariter  ab- 
dicare  haud  renucrent } eumquc  abdicare  nolcntcm  quum  com- 
perifset , e Pontificatu  dejecit . At  quaefo  fuit  nc  unquam  Ec- 
clcfia?  in  more  pofitum  5 aut  in  ejus  poteftatem  tranferiptum  > ut 
glifeente  fchifmate  certus  , & ratusPontifex  ad  dimittendam  di- 
gnitatem adigeretur  j vel  imo  , fi  renueret , a dignitate  vi  adhi- 
bita  detruderetur  ? Ita  ne  adum  fchifmate  vigente  inter  S.  Cor- 
nelium  , &Novatianum  j S.  Damafum  inter  , & Urficinum  } in- 
ter S.  Bonifacium  , &Eulalium}  S.  Symmachum  inter , & Lau- 
xentiums  Johannemll.  inter,  & Petrum  Lconem  s inter  Alc- 
xandrum  III,  & Odavianum  &c.  ? Bofluetius  ipfe  lib.  2.  cap.  1 l. 
par.  2.  Bellarmino  infultat , quafi  autumarit  in  omni  cafu  Pupa.ni 
dubium  eftc  Papam  nullum  , eumque  folum  admittcnduin  dicit , 
ubi  contcndcntium  cledio  inextricabilibus  dubiis  obvolvaturs 
atque  itaEcclcfiam  femper  Antipapas  deteftatam,  legitimos  fem- 
per , ut  par  erat,  coluifsc  ; quamquam  adverfus  eofdem  Reges,  & 
Rcgna , & pfeudo-Pontificcs  obniterentur  . At  nonne  potiori  jure 
coarguendus  quicnmquc  contenderct  Johannem  XXIII.  legiti- 
mum  fuifse  Pontificem,  ac  legitime  a Concilio  Conftantienfi  fuif- 
fe  depofitum  ? Id  veto  contcndit , qui  Pifanam  fimul , & Conftan- 
tienfem  vere  oecumenicas  Synodos  vult  haberi,  quum  potius,  qui 
pro  Conftantienfi  Synodo  pugnat,  Pifanam  oppugnarc  debcat,  ut 
fibi  a?qualis  fit . Prarterea  fi  a Conftantienfi  Synodo  uti  legitima 
Synodus  Pifanahabita  fuifset , habitus  etiam  ut  ccrtus  Pontifcx 

fuif- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ArTICULUS  IV.  JT.  I.  3^1 
fuifsct  Johannes  Alcxandri  fuccefsor  : igitur  pro  illegitimo  ha- 
bcndus  fuifset  Gregorius  : at  non  ica  iniquc  in  Grcgorium  fe  gef- 
flc  5 nam  cjus  Legatum  dcmuin  adtnifit , &fefs.  14.  fe  a Grego- 
rio iccriim  convocari  pafsa  eft  . Iterum  quamvis  Alexander  V.  in 
Pii'ana  Synodo  dccrcvifsec  inquirendum  , judiciumquc  inftituen- 
dum  contra  Gregorii , &Bcncdidi  partiarios  , tanquam  harre- 
ticos  , feu  ha»rcticorum  fautorcs  •,  & Johannes  Alcxandri  fuc- 
cefsor in  Synodo  Conftanticnfi  ita  agendum  inftafset  j Concilio 
tamcn  confilium  cjufmodi  non  arrifit : ncc  c re  cfsc  in  adhxrentes 
five  Gregorio,  five  Bcncdi&o  animadvertere  exiftimavit,  unde 
jpfe  Gcrfonius  1 . par.  oper. : In J'chiJmateprafenti  , feripfit , tarn 
dubio  temerarium  , injuriofum , fcandalcjum  ejl  afserere  om - 
ties  tenentes  ijlam  partem,  vel  alteram  ejse  extra  Jlitum  falutis,  vel 
excommunicato s,  vel  de  fchij mate  Jufpeclos  . Idem  atque  Gcrfo- 
nius  dixere  Petrus  de  Alliaco  fupra  cit.  s S.  Antoninus  Chron  3 . 
par.  tit.  22.  cap.  2.  §.  6,  aliique  . 

Hinc  adparet  veritatem  non  attigifse  vel  Natalem , duni 
feripfit  Conftantienfeni  Synodum  ex  oeconomia*  cujufdam  fpccie 
cum  Gregorio  egifsc  *,  vel  Maimburgum , dum  dixit  fibi  fatis  , ut 
folet , nonconftans  , ita  cum  pfeudo-Pontificc  illo  fibi  agendum 
Synodum  Conft.  propofuifse  , utquadam  pompa  Gregorii  Syna- 
goga  tumularetur  . Nam  fi  Pifanum  uti  oecumenicum  a Conftan- 
tienfi  habitumfuit , Conftanticnfc  , id  quod  a Pifano  fa&um  eft, 
fubvertere  non  potuit : non  potuit  ergo  deponi  Johannes . At  ni- 
hil cffe&um  a Pifano  , nam  refe&um  omne  fuit  a Conftanticnfi  , 
ergo  oecumenicum  Pifanum  non  fuit  ; neque  perinde  uti  oecume- 
nicum habucre,  ut  fuperius  dicebamus,  S.  Antoninus , Cajctanus, 
Sanderus,  Raynaldus,  Bellarminus  , Orfius  de  audor.  Rom. 
Ponrif.  lib.  alii.  Quamvis  non  difhtear  in  earn  fententiam  pro- 
penfiorem  Ecclcfiam  fuifsc  deinceps  Urbanum  VI,  cjufquc  fuccef- 
fores  Bonifacium  IX,  Innocentium  VII  , & Gregorium  XII.  ante 
Concilii  Pifani  cpocham  ; Alexandruin  V.  poft  lhfani  judicatum  s 
& Joannem  XXIII.  ante  Concilii  Conftantienfis  fententiam  Iegiti- 
mos  audivifsc  Pontificesjcui  proinde  Icntentia*  utroque  fubferibi- 
mus  pollicc  : nihilominus,  ne  in  certos  Pontifices  animadvertifse , 
quod  nequeuntjdicamus  Conciliajtum  omnino  indubios  illos  Pon- 

tifi- 


352  PRIVILEGIA  ROM.'PONTUICI 
tificesdiccndos  vcremur>tum  vercmur  diccrc  abfque  dubio  oecum<?- 
nicas  Synodos  cum  Pifanam  maximc,tum  quoque  Conftantienfcm 
praffertim  ante  fcfs.4>&  5,  imo  1 4,  cui  adftipulata  tandem  eft  Gre- 
gorii  Obedicntia  . Attamen  abfit  , ut  verbo  repetam  > ea  abs  me 
fententia  Natalis  Alexandri  hift.  Hcclef.  ad  fa?cul.XV,  & XVI.  dif- 
fert.  2.  de  Concil.  Pifano  num,  22. , Etji , inquientis , devero3 
eerto > iff  indubitato  Pontifice  concederetur  , quod  deponi  nunquam 
pojfit  j quod  Dcftores  omnes  Parijienfes  pr&fcrtim  non  concedunt  > 
non  t amende  Pontifice  dubio  idem  afscri  pofset : abfit } inquam  > 
ut  dicam  Pontificcm  certum  a Concilio  generali  pofle  gradu  de- 
trudi : ut  cnim  de  jure  nihil  dicam  , quibus  nam  fchifmatibus 
hac  fententia  lata  aperiretur  via  ? Ex  quibus  denique  illud  confi- 
cere  eft  falfo  prorfus  dixifte  Bofluetium  lib.  p.  par.  2.  cap.  u* 
omnia  in  Synodo  Pifana  adverfus  illos  de  Papatu  contendentes, 
pera&a  , ea  ratione  pera&a , quod  Concilium  generale  in  omni 
cafu  > ac  ctiam  Pontifici  indubio  fuperftare  putaret : nam  fefs.i  5. 
Grcgorium , & Bcnedi&tjm  non  ob  aliam  caufsam  depofuit , nifi 
lamquam  notori  os  fckifmaticos , iff  antiqui  fchifmatis  nutritorcs  * 
notorios  hareticos  a fide  devios  fcfc  > atque  adeo  ipfo  jure  dejeftos  : 
verba  funt  Concilii  Pifani . Ineoque  tantummodo  cafu  hasrefis 
fcilicet,  aut  fchifmatis  , dubiarque  ele&ionis  Pontifices  a Synodo 
aecumenica  deponi  pofle  docuerant  Academic  apud  Dacherium 
in  fpicilegio  tom.  63  Sc  Raynaldum  tom.  1 7.  ad  an.  1 408.  n»  & 
obfervavit  idem  Bofluetius  , cui  ut  plenius  fatisfiat . 

$t.  2.  Concilii  Pifani , etfi  concederemus  illud  Iegitimum  9 
Sc  oecumenicum  fuifle  , decreta  fefs.  9 , Sc  1 5.  Pontifices  fchifma- 
ticos,  &haereticos,  autfaltcm  de  haerefi  fufpedos  refpexifse  9 
feu  in  cafu  ha»refis , & fchifmatis  locum  dumtaxat  habuifle  } adco- 
que  nullum  robur  obtincrc  in  cafu  Pontificis  certi , & legitimi  • 
Ut  id  planum  fiat  operce  eft  pretium*  ut  paulo  uberius  Concilii  Pi- 
fani agendi  rationem  oculis  fubjiciamus  . Diriflimo  igitur  illi 
compefcendofchifmati  pleraquc  excogitata  fuerant  a contendcn- 
tibus  de  Papatu  * Cardinalibus  , Epifcopis  , Academiis  , & 
Do&oribus  media  , ac  remedia.  Quatuor  vias  propofuerat  Gre- 
gorius XII.  in  proteftatione  ipfius  nomine  fa<fta  Romanorum  Re- 
gi : 1.  viamfubua&ionis  obedicntia;^  2.  viam  cognitionis;  3.  viam 


1 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Articulus  IV.  if. I-  353 

ccffionis  j 4.  viam  ConciJii  generalis  . Inter  cas  viam  ccflionisfc 
amplexurum  5 fi  id  pax  Ecclefisc  expoftulaffet , juraverat  in  fua 
aflumtione  3 ac  tandem  cxequutus  eft  in  Concilio  Conftant.  ut 
infra  patebit . Viam  ceflionis  quoque  ut  optimam  dclcgit , & de- 
fendit  Benedidus  XIII»  dum  Lcgatum  Clemcntis  VII.  in  Gallia_> 
ageret  teftc  Baluzio  » & pfeudo-Pontifex  renuntiatus  cam  viam 
unioni  Ecclefiae  conciliandce  5 veltiti  mcliorem  , breviorem  , & 
faciliorem  fe  amplexurum  fpopondit  3 quam vis  cam  tencrc  poftea 
noluerit  vir  ambitiofusj  ut  infra  ex  dicendis  conftabit.  Eidem  via? 
inftitit  5 adharfit,  adquievitque  poftremo  ipfe  quoque  Johannes 
XXIII.  in  Concil.  Conftant.  5 de  quo  §.  fcquenti . Viam  Concilii 
propofuit  quidem  Henricus  de  Haffia  Academia  Parif.  pro-can- 
cellarius  in  confultatione  de  unione  3 & reform.  Ecclefia:  apud 
Vonder  Hart  tom.  25Concilio  prxftantiam  , ac  poteftatem  fupra 
Pontificem  capp.  i3,&  14.  afterens,  inco  tamen  cafu  tantummo- 
do  > fcilicet  fchifmatis  , quo  in  cafu  Concilium  abfque  Pontifi- 
cis  audoritate  cogi  pofte  affirmat : nam  alioauin  id  fibi  objiciens: 
Papa  ejl  major  Concilio  3 refpondit  nequaquam  id  pernegans  3 fed 
dumtaxat  nihil  a Concilio  definiendum  fore  , nifi  in  anteccnfum 
de  legitimo  conftaret  Pontificc  j &peripfum  robur  haberent  a 
Concilio  decernenda  . Eamdem  Concilii  viam  propofuit  Petrus 
Plavult  Dodor  Parif.  fermone  habito  ad  Patres  Synodi  Pifanas , 
ajens  Concilium  cfse  fupra  Pontificem  5 atque  ita  opinari  Aca- 
demias  Parifienfem  , Andcgavcnfcm5  Aurelianenfem , & Tolofa- 
nain  Bcnedido  XIII.  fchifmatis  5 haerefifque  ftigmata  inftigentes  : 
fcilicet  Pontifici  hujufmodi  Concilium  anteferebant . 

Vcrum  Academia  Parifienfis  in  cpiftola  cum  ad  Benedidum 
XIII>  turn  ad  Richardum  Anglia:  Regem  viam  ceffionis  acriter  ur- 
ferat , fuos  autem  conatus  votis  non  ccdcre  comperiens  5 viam 
fubtradionis  obedientise  propofuit » & promovit  3 cui  tamerLj 
propofitioni  pro  viribus  refragata  eft  Academia  Tolofana  litteris 
ad  Gallia:  Regcm  adornatis  . Quocirca  in  Synodo  III.  Parifiis  ha- 
bita  examini  fubjeda  eft  via  ilia  fubtradionis  obedientia:  Benc- 
dido.  Pro  Benedido  contra  earn  viam  fteterc  vindiccs  acerrimi 
Petrus  Ravati  Epifcopus  S.  Pontii  Pontificem  canonibus  fuper- 
ftantem  afferens  j Petrus  Emikrius  Ord.  Pra?d.  Pontificem  a folo 

Pan  /.  Y y Deo 


3 ?4  Privilegia  Rom.  Pontipici 

Deo  fede  moveripofsc,  nemini  cfle  obnoxium  , a nulloque  ad 
ccdendum  cogi  poffc  affirmans  j & Johannes  a Cofta  Juris  Dodlor 
eadem  cmn  Emilario  Pontifici  vindicans  . Adverfus  Bcncdidhiroy 
& pro  ca  fubtradlionis  obedientix  via  dimicarunc  adverfa  frontc 
Simon  Cramandus  Patriarcha  Alexandrinus  s Petrus  Regis  Ab- 
bas S.  Michaclis  in  pcriculo  maris  •,  & iEgidius  de  Campis  via 
facli  agendum  docentcs  , videlicet  recedcndum  ab  obedientia  Bc- 
nedidli  jam  notorie  fchifmatici  T & hxretici , ac  proptcrca  a _» 
Pontificatw  dclapft  j-  ncque  prxftolandam  ullius  fententiam  Sy- 
nodi ,,  quum  Pontifcx  nullius  judicio  y nequidem  Synodi  genera- 
lis  fubjaceat,  utpote  qui  audloritatis  univerfar  fons  fiCr&  origo  . 
Cui  nihilominuscoetus  fententiar  obftitit  cadcm  Academia Tolo- 
fana  , datifquc  ad  Rcgem  Gallia  littcris  cam  fententiam  exagi- 
tavit . Viam  fubtradlionis  obediential  injuftam  , viam  Concilii 
ditficiilimam  exiftimantes  , viam  ceflionis  , ut  folam  fufficicntem 
in  prxl.  Synodo  Parifienfi  propofuerc  Petrus  Regis  Abbas  S.  Mi- 
chaelis  ^/Egidius  dc  Campis  , Petrus  Plavult  , Arnaldus  Corbe- 
jenfis  Cancellarius-  Rcgni  j & apud  Bcncdictum  datis  Iittc- 
sis  urfit  Johannes  de  Varrcnnis  . Verumtamen  Gregorio , & Bc- 
ncdidlo-  Pontificatu  fe  abdicarc  renuentibus , eadem  in  III.  Syno- 
do Parif.  a dlu m de  via  fadlr  , fcilicet  de  fubtrahenda:  utrique  lit- 
pore  in  fchifmate  y & harefi  obfirmato,  obedientia , atque  irr 
cam  demum  ivere  fententiam  fupra  laudati  Doclores  > ac  Univcr- 
fitas  Parifienfts  .• 

Viam  Concilii  pro  viribus  profequuti  tradlatibus  clucubra- 
tis  tam  Petrus  Alliatcnfis , quam  Gcrfonius  ea  ratione  propugna- 
runt  , quod  Concilium  fupcrftarc  Pbntificibus  turn  primum  do- 
cendum  fufeepiflent : at  reapfe  Pilanam  Synodum  in  Gregorium,. 
& Benedidlum  fententiam  dixifse  ea  ratione  dudlam  , quod  Pon- 
tificibus  fc  prala tam  credere t,  ut  Bofluetius  fuadcre  conatus  efty 
falfum  eft  quam  maxime.  Nam  non  ca  ratione  Thcologi  ill! 
viam  Concilii  urfcrc  , ncque  cam  ob  caufsam  Pifanum  Conci- 
lium in  Pontifices  illos  animadvertit  . Bcnedi&o  , & Gregorio 
cerium  s ratumque  jus  ad  Pontifkatum  non  fufifragari  ,certonon 
conftarc  coruir.dcm  cledlioncs  legitimas  , & tanonicasfuifte  , il- 
lis  Pontificatum  collatum  ea  conditionc  , ut  ft  id  fchifmati  extin- 

guen- 


VlNDlCATA.  ART1CULUS  IV.  ff.l, 
guendo  neccflarium  forct , aut  opportunum  , Pontificatui  cede- 
rent  | ceflurofque  fe  vovifle  , ac  jurisjurandi  religione  fe  obftrin- 
xifsc  : itaque  fchifmate  in  annos  adolcfcente  , nec  illos  diro 
fchifmati  extinguendo  operam  adhibentes  , altcrutrius  , aut 
utriufque  libera  Pontificatus  dimiilione  : ut  in  fchifmate  , & hae- 
rcfi  obfirmatos  ( nam  ab  haerefi  invctcratum  fchifma  non  diftin- 
guendum  Canoncs,  & Scholar  docent  , articulo  fiquidem  illi 
utiam  fanffam  fchifma  adverfatur  ) effe  ccnfendos  : fchifmati- 
cos  iterum  , & haereticos  ftatim  a Pontificia  dignitate , ut  qui  vel 
Ecclefiae  membta  efle  definant , ulla  abfque  declarationc  excidif- 
fe  : caquc  dere  Ecclefiam  Capite  carereefsc  cenfcndam  * feque 
proinde  in  Concilium  cog i polfc  ad  Caput , cui,  fublato  fchifrr.a- 
te  , conglutinctur  , deligcndum  , ira  plane  autumarunt , docue- 
runt  j refponderuntque  Epifcopi , Thcologi  > & Dolores  103, 
quos  jufsu  Concilii  Pifani  congregatione  fingulari  habita  confu- 
luit  Cardinalis  Mediolanenfis  s ita  plane  Theologiae , & juris  ca- 
nonici  Do&ores  120.  Academia?  Florentine  > ita  Univerfitas  Bo- 
nonienfis , quam  ad  confilium  applicucrat  Cardinalis  S.  Eufta- 
chii  : ita  uno  verbo  Academia;  Aurelianenfis,  Andegavcnfis  j To- 
lofana  , & Parifienfis , quae  per  fuos  Oratores  Pifano  Concilio  id 
omne  fignificandum  curaverant  .Ergo  Do&rinae  huicinnixa  Pifa- 
na  Synodus  fefs.  i,&2.  Grcgorium  , & Benedi&um  in  judicium 
vocavit  in  caufsa  fchifmatis  , & fidei ; fefs.  3.  contumaces  illos 
in  eadem  caufsa  fchifmatis  , & fidei  pronunciavit : fefs.  7.  decla- 
ratum  eft  Concilium  co  in  cafu  a Cardinalium  collegio  legitime 
cogi  potuifse,eoque  in  cafu  Concilium  ftiperius  fe  non  agnofecrej 
atquc  ab  obedientia  Gregorii,  & Bcned'i&i  reccdcre  licuifse  : fefs. 
1 5.  denique  Angelum  dc  Corrario,&  Pctrum  de  Luna  in  fchifma* 
& haerefim  incurifse dcclaravit , .co  perinde  nomine  a Deo, 
facris  canonibus  jam  « Pontificatu  dejeftos  pronunciavit,  cofdcm- 
que  prarterea  S.  Synodus  a Sede  Pontificia detrufit . Ea  de.re.Car- 
dinalis  Zabarella  Florentinus  tunc  temporis  Jurisconfultus  duos 
breves  de  fchifmate  edidit  tra<ftatus,quos  infer uit  fuo  commcnta- 
rio  in  cap.  Licet  de  elefl. , ubi  Pontificcm  dubium  plane  Con- 
cilio fubirifit.  Qiiamvis  poftca  fibi  cautius  agendum  exiftima- 
vit , dum  in  Concilio  Conftantienfi  > ut  diximus  9 decretis  fcfs.4. 

Y y a & 5. 


35'tf  Privilegia  Rom.  Pontifici 

& 5.  vel  Papam  dubium  fpedantibus  fibi  refiftendum  ftatmt, 
ac  rcapfe  ilium  rcftitifsc  oftendemus  . Intendito  ad  ea,  qua?  hade- 
nus  cx  adis  Pifani  Concilii  rctulimus  * cx  quibus  tam  id  cxplo- 
ratumeft,  fcilicetea  dccrcta  locum  dumtaxat  habuifsc iu  caufsa, 
& cafu  fchismatis  > & haercfis  , ut  non  fit  , cur  iis  repctendi*  mu- 
tilcindemus  opcram  ? diutiufquc  immorcmur  . 

Ex  Concilio  Conjlantienji 

§.  IL 


Concilium  Confta-ntienfe  gencrale  Latin.  VIII , in  ferie  Con- 
ciliorum  generalium  XVI. anno  1 4i4cCelebratum  fchifma- 
ti  janr  38.  annisinvalefccnti,  nec  a Pifana  Synodo  extindo  ut  oc- 
cutrcretur  , tandcmqire  Deoaufpice  extirparctnr , illitd  eft,  cu* 
ferme  tota  Pontifici*  fuptenxe  potefta-tiilludcntium  potius,  quam 
adverfantium  , turba , & cauftn  fidit , quovc  fulcitur  : ex  il~ 
Io  adum  tandem  de  Apoftoiic*  Scdis  fitpra  Concilium  audorita- 
tc  conchmant : ad  illitd  Pontificum  partibus  adjedos  quofeum- 
que  continuo,  ac  de  vidoria  confidcntiflrmi  provocant : verbo  : 
illo  nihil  illorum  calamo , & linguae  facratins  eft  * fccquentius  , 
atq.uc  folemnius.  Veromtamcn,  fi  fuperrs  placet.  Concilium  Con- 
ftantienfc  nobis  ad  vindicanda  Romani  Pontificis , quibus  dc  agi- 
mus , privilegia  , graviflima  momenta  fuppedicat , tantum  abeft  > 
tit  abillo  privilegiis  frujufmodi  detradom  aliquo  ftteric  modo. 
Utritc  utrumque  conficiamus,  videlicet  demonftremus  i»a  Con- 
cilio Conftamienfi  agnitam  , & aflcrcam  Romani  Pontificis  cum 
fupra  Concilium  poteftatem , turn  in  fide  indefedibilitatem  : 2.  a 
Conftantienfi  Concilio  nihil  adum  , nihil  decretum  , nihilquc 
at  ten  tat  um  adverfus  indubii  , ac  leghimi  Pontificis  mox  allega- 
ta privilegia  : ut  ifta  duo,  inquam , ordine  , & rite  prxftemus  , 
in  anteceffum  operae  pretium  eft  animadvertcrc  pleraque  ada  qui- 
dem  Concilii  Conftanticnfis  antiquitus  publicam  lucem  adfpcxif- 
fe,  fed  in  plcrifque  vel  interrupta,  vel  interpolata,  ut  proinde  oc- 
cafionem  turn  cirandi  non  paucis , turn  fubkfta:  fidci  Bafiieenfcs 

Pa- 


VlNDICATA.  ARTICULU3  IV.  Jf.  II. 

Patres  infimulandi  praebuerint . Ergo  prima  a&orum  Concilii 
Conftantienfis  colledtio  ab  ipfo  Concilio  annis  20.  elaplis  Bafi- 
leenfis  Concilii  jiifsu  , atque  au&oritate,  in  id  opcris  elucubrandi 
dcledlis,  &deputatis  duobus  Cardinalibus3duobus  Epifcopissduo- 
bus  Thcologis , ac  uno  canonum  Dodiore,  concinnata , an.  1 442. 
publici  juris  facia  eft.  Secundam  colledlioncm}  non  ad  autographi 
fidcm  , fcdadfidem  apographi , feu  exemplaris  Bafilccnfis  exa- 
6lam  , & cum  co  collatam  edidit  Michael  Galtcrius  an.  1443. 
Ab  hoc  Galtcriano  codice  deferiptam  fuain  tertiam  colledlionem 
adornavit  an.  145*0. Joannes  Huober  de  Inderdorficx  hoc  vero  co- 
dice Huoberino  Hieronymus  dc  Croaria  an.  1 500.  fuam  quartam 
colledlionem  Hagenoae  typis  deferibi  curavit . Ex  ifta  Croariana 
denique  prodicrc  Parifienfis  an.  1 5o£.edita  a PetitjMediolanenfis 
an.151  ijColonienfis»  Vencta9Labbeana  &c.  Exadliorcacxiftima- 
tur,quam  poftmodum  anno  1 6pp.  Francofurtij  & Lipfiaz  edi  cura- 
vit > confecitque  ex  optima:  notae  codicibus  bibl.  Brunfviccnfis  , 
Gothanaz  9 Lipficnfis  , Vindobonienfis  9 WolfFcnbutelenfis  &c. 
Hcrmannus  Vonder  Hart  ( quamvis  hazreticorum  more  pleraque 
turbet  3 mifceatquc  , quaz  hujufee  generis  hominis  vel  impunc 
mentientisj  vel  otiofe  nugantis , Yel  illiberaliter  malediccntis, 
ut  adnotavit  Harduinus  9 ingenium  redoleant  ) qui  collatis  in- 
ter fe  diligentiflime  codicibus  Mfs.  mox  laudatis  cum  codicibus 
Galteriano  9 Huoberino  , Croariano  &c«  ex  Bafilcenfi  exempla- 
ri  deferiptis , in  iftis  poftremis  menda  pleraque  notavit,  a qui- 
bus  longe  expurgatos  confpexit  codices  Brunfvicenfem  , Gotha- 
num&c.  abfc  verfatos  : fed  & interpolatum  codicem  Huobc- 
rinum  in  felT.  4.  animadvertit  5 cujus  decreto  1 . aftutam  particu- 
lar illam  , 13  reformationem  generalem  Eccleji & Dei  in  Capite  , 
& in  membris , obfervac  ,ex  quo  facile  in  Croarianam  5 aliafquc 
cx  ipfa  deccrptas  colledlioncs  particula  ilia  irrepfitiquam  in  codi- 
ce Wolffcnbutclenfi  omnium  optimo,  quique  ad  fidem  exemplaris 
Bafileenfis  editus  fuit  > defidcrari  teflatur.  Ex  his  ergo  adlis 
a Vonder  Hart  adornatis  rem  omnem  noftram  conficerc  confidi- 
mus.  Id  jampridem  perfecit  virdodlifs.  P.  Matthazus  Petitdidier 
adornata  Gallico  fermone  diflertatione  hiftorica9  & theologica 
de  fentenua  Concilii  Conftantienfis  circa  Pontificis  audloritatem, 

& in- 


358  Privilegia  Rom.'  Pon  T1FICI 
& infallibilitatem  , cujus  veftigia  rcicgentcs  ex  ipfo  met  deriva- 
bimus , quae  in  rem  noftram  aeque  , ac  fuam  magis  facere  vidc- 
buntur  , quae  ab  ipfo  praetermifsa  funt  operi  fufficientes  • Puto 
plane , quod  ft  a<fta  ifta  publicam  lucem  pauloante  adfpexiflent  , 
vel  faltcm  poftquam  ab  anno  1 699.  adfpexerc  , ab  oforibus  Pon- 
tificia?  poteftatis  omnibus  pcrle&a  fuiflfent  , vei  nequiorcs  efle 
dcfiiflentin  Scheleftratium  , qui  jam  pleraquc  ex  Mfs.  Vaticanis 
protulerat , quae  in  hifcc  a&is  nunc  habentur  3 vel  3 quod  oppor- 
tunius  forct , & optatius  , non  adeo  nequiter,  auda&crque  in  Ro- 
mani Pontificis  privilcgia  infurrcxiflcnt . Erubefcendum  jam  fal- 
tem  iliis  tot , tantaque  commcnta  , & iniqua,  infandaquc  comma* 
tadixiffe  3 fcripfifle  3 &defendifse  . Poftrcmo  ad  harum  colle&io- 
num,  nec  non  colle<ft.  Barberiana:  3 & codicis  Capranici  fidem^ 
cxegit  fuam  , adornavitque  Harduinus , ex  qua  pleraque  quo- 
que  in  rem  noftram  derivamus  . 

Agedum  a primo  exordium  capiamus  , nimirum  ab  iis  , qui- 
bus  a Concilio  Conftantienfi  agnita  , & afterta  Pontificis  Maxi- 
mi  privilegia  > comprobari  polfint . Pricipio  igitur  ex  a&isCon- 
cilii  Conftant.  apud  Yonder  Hart  3 ut  in  prolcg.  animadverti- 
mus  5 conftat  au&orem  traft.  dc  comm,  adverfus  Jacobum  Mif- 
nienfem ; Mauritium  Pragenfem  in  tra<ft.  paritcr  adverfus  cum- 
dem  Jacobum  , & Johannem  Antiochenum  Patriarcham  inthefi- 
bus  Concilio  oblatis  earn  docuifse  , ac  defendifse  3 etiam  poft 
felf.  4,  & 5 , fententiam , quae  Pontificem  Concilio  potiorem 
agit , ac  in  caulfis  fidei  infallibilem  prorfus  adftruit . 2.  In  con- 
greftu  40.  Theologorum  controverfia  ad  trutinam  revocata, 
atque  quidem  poft  feff.  4. 3 & 5 , utex  refponf.  5.  palam  fiet  » 
num  45.  Wicleffi  errores  damnandi  eftent  Concilii  nomine  , an 
potius  Pontificis,  duodecim  demptis,ceteri  in  earn  conccflere  fen- 
tentiam id  juxta  prifcuin  morem  Pontificis  nomine  peragendum: 
Ad  quern  , inquiunt , fpcEiatfententias  deftnitivas  in  materia  ji - 
dei proferre’y  fubdentes  , nonnifi  a Pontifice  hanc  poteftatem  in 
Concilium  derivari . Ii  igitur  Pontificis  partes  fupra  Concilium 
profe&o  extollebant  > illumque  privilegioinfallibilitatis  perfrui 
exiftiinabant.  3.  Academia?,  qua?  cum  in  Pifano , turn  in  Conftan- 
,ticnfi  Conciliis  via  cclfionis  potius  cum  Pontificibus  > quamvis 

dub  iis 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ARTICULUS  IV.  jf.  II.  35^ 

dubiis  proccdcndum  fuadebant  y urgcbant  , inftabant  , ante- 
quam  vix  alteri  > aut  Concilii,  aut  fubtra&ionis  obedientiaref- 
fet  danda  minus , cujufmodi  fucre  Parifienfis  , Andegavenfis  , 
Aurcluncnfis  > Tolofana,  Bononienfis  , &Florentina,  quibus- 
que  adftipulati  funt  plures  numero  Theologi  > ut  §.  1.  obferva- 
bamus , putafne  , quod  Pontificem  abfque  dubio  legitimum  Con- 
cilii poteftati  pcrmifificnt  y quum  nonnifi  ex  neceffitate  in  Pon- 
tificem dubium  , fchifmaticum , imo  & ha:reticum  agendiCon- 
cilio  qua  Pifana  > &qua  Conftantienfi  facultatcm  fecerint  ? 4. 

Cardinales,  quum  in  Concilio  Conftantienfi  quam  pluri- 
raos  extare  intclligerent  y qui  peffime  erga  ipfos  aflfe&i  a Conci- 
lii  congrcgationibus  , dum  dc  reformationis  negotio  ageretur  , 
Cardinales  cfle  cxcludendos  contenderent , Cardinales  y inquam, 
tra&atu  edito  S.  RotnanajEccIefiar,  & Pontificum  privilegia  vin- 
dicanda  fufcepcrc  , locoque  ftabilire  fuo  pro  virili  parte  fatege- 
runt . Tra&atui  ifti  Concilio  exhibito  a Concilio  refponfum  cjus- 
modi  adhibitum  eft  , ut  cauflam  illorum  , ac  noftram  confirmarit 
magis , magifque . Cardinalium  propofitio  prinu  erat : Romano. 
Ecclejia ....  omnium  Ecclejiarnm  Mater  ejl , £f  Magiflra  , if 
cppfjitum  dicere  ejl  harejis  implicita . Concilium  refpondit : Non 
ejse  hxrefim  contra  articulos  in  fymbolo  comprehenjos . Propofi- 
tio i , & 3.  crat : Romano  Eccltjia  omnium  Ecclefiarum  Caput 
merito  did potejl . Romano  Ecclejia  ficut  omnium  Ecclejlarwn^t 
Caput  dicitur  3 fic  £f  Concilii  generality  imo  univerfalis  Eccle- 
jia! . Concilii  rcfponfio  fuit : Nota  fuper  verbo  caput\  hoc  conceda- 
tur,  tamen  non  adfovendum fcbifma,aut  diformitatet.ltem  nota  fu- 
per verbo  Concilii 3 ejl JubdiJUnguendum  quia  hoc  ejl  verum  in  ali- 
quo  Concilio  maxime  cum  agiturad  elidendum  aliquem  error  em 
contra  fidem  i Jen  h&tejim  extirpandam  i ubi  autent  agitur  dp  ■» 
fchijmate  tollendo  in  Romana  Ecclejia  f quod  per  Cardinales  or  turn 
habuit , ibi  non  habet  locum . Itaque  ipfius  fcntcritia  ficuti  caput 
corpori  5 fic  Concilio  Pontifcx  indubius  pra?eft . Propofitio  4. 
erat : Pramifsam  potejlatit , if  aufloritatis  praeminentiam  obti - 
nety  non  tarn  humana  traditione , quam  divina  : if  hoc  Rom. 
Petri  Apojloli  ChriJH  lAcarii  , if  cujuslibet  fui  JucceJsoris  legitim 
mi  y qui  ex  Chrijli  injli  tut  lone Jub  eo  , tamquam  Jub  principal 


3^0  Privi^rgia  Rom^  Pont  ifici 

capite  > tam  Roman*  y quam  univerfalis  Ecclefi*  Caput  fuifsei 
& efse  cognofcitur.  Concilium  nihil  repofuit . Propofitio  5.  Tic  ef- 
ferebatur : In  Concilio  Papa  9 vel  fuiis  [Sicarius  ipjo  abj'ente  profit 
dere,& principaliter  defnitivam  fententiam  ferre  debet  5 niji  ma • 
nifejla  caufsa  •>& injure fundat a objit . Concilium  refpondit  id  in- 
telliscndum  juxta  datam  fupra  diftin&ionem.  Propofitioncs  alias 
prartermittimus  : illud  tantum  adne&imus9  quod  propofitionis  8> 
& 9.  probationes  a Cardinalibus  produda;  C'rant  cjufmodi : Item 
prv%,  & 9.  conclufionefacit , quod  Romana  Ecclejia  habet  alias 
in  parte follicitudinis  , non  in  plenitudine potejlatis  2.  q.  6.  C.  De- 
creto  . facitetiam  , quod  Romana  Ecclejia  potejl  de  aliis  omnibus 
judicare  tfed  ipfa  non  potejl  ab  alio  quoquam  judicari  9 ♦ q*  3»C.Pa- 
tet . Facit  etiam  , quod  Roman*  Ecclefi*  confuetudo  circa  injlitu- 
tiones  Ecclejiajlicas  ab  omnibus fervanda  ejl  11.  dift.cap.  Quis  j {5* 
qui  ejus  privilegia-vioUt  hareticus  ejl  habendus  dift.  Omnes.  Con- 
cilium refpondit  in  hxc  verba  : Omnibus  ijlis  conclufionibus , & 
earum probationibus  introduciis potejl  rcfponderi  Jummarie>  quod 
forte  itafcriptum  ejl  in  jure  , ut  in  eis  continetur  , fed  illud  intel- 
ligendum  ejl  ceteris  paribus  : fed  bic  cetera  nonfunt  paria  , ideo 
non  faciunt  ad  propojitum . Videlicet  iignificabat  tempus  prajfcns 
effe  fchifmatis  , ac  Papa;  dubii , quo  cafu  dodrina  Cardinalium 
locum  non  habcret : fignificabat  ergo  Concilium  decreta  feflf.  4, 
& 5.  locum  habere  dumtaxatin  cafibus  Pontificis  dubii , hatred* 
ci , fchifmatici , aut  ejus  , qui  Pontificatum  fponte  abdicarit , 
aut  fponte  Concilio  fe  fubjecerit : quo  fcnfu , non  autem  eo  9 
quern  ipfi  Natalis , &Bofsuetius  appingunt , Ecclcfia  ipfa  Gal- 
licana  a Concilio  Conftajitienfi  Papam  hujufmodi  5 non  vero  Pon- 
tificem  indubitatum , fe  inferiorem  decretis  feff.  4 , & 5.  de-; 
claratum  intellcxit.  5. 

Concilium  ipfum  Conftanticnfc  juflit  aliquando  45.  Wicleffi 
propofitiones  a pluribus  qua  Cardinalibus  , qua  Epifcopis  , qua 
Abbatibus  qua  Magiftris  in  Theologia  5 & qua  Dodoribus  in  ju- 
re ab  fe  deledis  adexamen  revocari : eorumdem  cenfuram  fcfs.8. 
approbavitj  uc proinde ejufdem  placitum  appellanda  ft.  Jam 
ergocx  ccnfuraifta  5 quam  tom.  3.  pag.  218.  exihibet  Vondcr- 
Harti  argumcnta  pro  infallibilitatc , & audoritate  Pontificum 

fuprc- 


Digitized  by  Google 


VltfDlCATA.  ArTICULUS  IV.  jf.  tl.  $6l 
fuprema  depromimusnon  infirma  . Circa  3.  priorcs  propofitioncs 
dc  Euchariftia  , & tranfubftantiationc , quam  ha»rctici  crcditu  , 
&captu  difficillimaTn  dicebant  > Cenfurafic  ait  t CJitod  tunc  ex 
hoc  exclufa  omni  differentia  , iff  dubietate  fecuri  , iff  certi  Jint , 
quid  quid  Sedes  Apofiolica  , iff  Ecclejia  Romani  tenuerit , iff  de - 
terminaverit  pro  fide  Catholica  , quod  hoc Jit fides  re3a  , iff  qucm- 
cumque  articulum  determinaverit  ejje  kareticum  y vel  crroneumy 
quod  fit  talis.  Impcjfibilc  ejlenim  quod  Sedes  Apofiolica  , & Roma - 
na  Ecclejia  , in  qua  Papa  vice  Chrijli  5 iff  JucceJsor  Petri , ut  Ca- 
put fefidens  , iff  collegium  Cardinalium  3 ut  corpus  fuccedens  aliis 
Jimiliter  Apojlolis  , in  officio  definiendi , iff  determtnandi  circle 
univerfam  materiam  catholicam » iff  Ecclefiajlicam  , iff  err  ores 
contraries  exterminandi  , impojfibile , inquam  , efi  quod  talis  Se- 
des , iff  talis  Romana  Ecclejia  aliquid  determinet  > iff  tene at  pro  fi- 
de Catholica  , iff  refla  , quod  non  efset  fides  recla : alias  in  tali  ca- 
fufedes  ilia  Apofiolica  , iff  Romana  Ecclejia  efset  ha  retied  3 iff  ev- 
ronea  tenens  tenaciter  non  fidem  pro  fide  y aut  fidem pro  non  fide  - 
6)uemodo  ergo  ipja  efset  Abater , & Caput  omnium  Ecclejiarum , 
in  omnibus  tanquam  magifira  J'equenda  , ad  quam  indubiis  , iff  ar- 
duis  eft  rccurrendum  5 quando  circa  fidem  in  aliquo  dubitatur  ? 
ffjjuomodo  ipja  non  habebit  maculam  , neque  rugam  ? ffXuomodo 
ejus  auftoritati  maxim*  debet  cedere  ufus3 Jeu  conjuetudoi  JjPuomo- 
do  ti  pofiDeum  maxime  erit  obediendum  , ideo  quia  ipja  efi  A/a  ter  y 
iff  Caput  omnium  Ecclefiarum  > contra  quam  Jiquis  deregando  lo- 
quitur } hareticus  reputatur  ? ffuomodo  ipja  valebit  omnes  judi - 
care  y de  ea  autem  judi  care  nullus  permittitur  ? fffuomodo  Chri - 
fiianusy  qui  ei  obedirecontemnit  3 peccatum  infidelitatis  incurreti 
iff  itade  quam  plurimis  laudabilibus  in  corpore  canonum  de  ea  dige- 
fiisyji appareret  crronea3  & hareticai  ffjuomodo  ipfa  efset Jecurumy 
iff  certum  refugium  omnium  Ecclejiarum  , iff  univerfitatis  Chri - 
fiianorum  vijibile  in  humanisy  ad  quod  fecuro  haberent  confugere  in 
omni  materia  catholica , iff  Ecclejiafiica  ? GJuale  refugium  requi - 
runty  iff  necefsario  expofeunt  omnes  Ecclefiay&Chrifiianorum  com- 
tnunitas  } quum  Chriflus  fponfus  Ecclejia  fua  totius  tale  infinitely 
Jciat  y iff  immenfe  faciliter  potuit  illi  fponja  ordinafse  , ipfa  tali 
refugio  valde  indigence . Ha&enus  Ccnfura  : quibus  nihil  luculen- 
Pars  L Z 2 tiui 


5t?2  . Privilegia  Rom*  Pontibici' 

tins  ad  evinccndamPontificis  Romani  cuin  indefe&ibilitatem  in 
fide  , turn: Concilia  fupcriorem  au&oritatem>qua?  duo  privilegia 
obferves  velim  obiter  ab  au&oribus  cenfurie  nccefsaria  confecu^ 
tione  infcrri  ex  Primatu  Romanis  Pontificibus  afserto:  ex  quo  nos 
quoque  monuimus  privilegia  ilia  fuapte  profluere  > lit  proinde  co 
primatu  adjudicato reliqua  privilegia  abjudicari  nulla  amplius 
modo  poffint  > atquc  propterca  propofitionenr  noftram  cum  pri- 
matum  ilium*  turn  privilegia  laudata  comple&entcm  uno  tenorc 
probandam  fufceperimus  * Sed  ad  laudatam  ccnfurain  rcvertatur 
©ratio  * 

Circa  propofitioncm  Wicleffi  nonam3  qua  vir  ncquam  aflcre- 
bat  ab  Urbani  VI*  aetate  Graecorum  more  > qui  Romanae  Ecclefiae 
excuffa  obcdientia  jamptidcm  fc  inlibertatem  afferuerant>  Grae- 
corum  > inquam,  more  5 ingenioque  tranfigcndum  fore , neque 
ulli  deinceps  Pontifici  defcrendum  > Cenfura  fic  habet  r Oportet 
fecicndum  fcripturas  * . .iff  Jecundum  rati  mem  ejje  ttnum  certum  * 
iff  fecuntm  refugium  vijibile  inhumanis  , ad  quod  univerjitas  po-. 
puli  Chrifiiani  de  utiiverjis  mundi  partibus.  habet  recurrere  fe- 
curry  iff  refpicere  in  dffficihbus  > iff  ambigitir , in  fundamen- 
to  fidei  y iff  univerfa  tota  materia  catholic  a y & Ecclejiajlica  > 
iff  quid  potiur  erat  taler  quam  Sedes  Apojlolicay  iff  Romania* 
Ecclejia , ubi  Papa  > iff  Collegium  Cardinalium  Cathedram  Petri > 
iff  alicrum  tenent  Apojlolorum  $ Hoc  autem  tenet , 1$  credit  uni - 
erjitas  Ckrijliani  populi  > iff  omnes  Ecclejia  iff  c.  En  refugium  > ac 
fundamcntum  fidei  conftitutum  non  in  Concilio>  fed  inScde_> 
Apoftolica*  feu  Petri  Cathedra  > cui  cumulatur  CardinaliunL* 
collegium  > quod  > ut  infra  immitur  > a Sede  Apoftolica  in 
partem  follicitudinis  admittitur  l Circa  propofitioncm  $6+  Vic- 
led!  , qua  effutiebat  Ecclcfiam  Romanam  efle  Synagogam  Sa- 
tanae  > nec  Papam  Chrifti  clfe  Vicarium  > Cenfura  oppofiturrt> 
oftendens  > videlicet  Ecclcfiam  Romanam  certum  quemque  red- 
dere  de  fide  vcra,  fic  loquitur  r Jguomodo  autem  Jic  certus  efset  * 
niji credulitatc  expli citadel  implicita  fecuritatem  baberet^qttod  in 
tota  ilia  Ecclejia  per  orbem  t err  arum  dijfufa  ejl  qua  dam  fitmma  ca- 
pital/'s compendiofa  Ecclefia  > in  qua  ejl  jummus  Principatus  ulti- 
ma > plenaque  aufloritas  > iff  potejlas  vjibiliter  in  humanis  cogno - 


Digitized  by  Google 


VlN  D 1 CA  T A • A RTICU1US  IV.  if.  II. 

■fcendi » iff  definiendi , approbandi , docendi  , affecurandi  univer- 
Jaliter  quid  credendum , quidve  difcredendum  ? Et  quod  talis  ca- 
pitals Ecclefia  per  Je  , W cz/tfj  alt  is  in  partem follicitudinis 

vocatis  5 affecuravit , ip*  ajjecuratde  tot  a Scriptura  facra  , £j*  /jafor 
Jecurare  de  tota  materia  credendi . Subdit  deinde  : Petrus 

fuit  immediatus , proximus  Chrijli  Vicarius  in  fuprema  , # «*/- 
tiffima  author  it  ate  , iff  potejlate  Ecclejiajlica . Deinde  paucis  in- 
tcrjc&is  : /«  £oc  cerrr fummo  Principatu  , iff  fumma  authoritatey 
potejlate , dignitatejic  legitime  canonice  principandi  fuit  S.  Pe- 
trus immediatus  , iff  proximus  Vicarius  fummi  Principis  Chrijli , 
quum  fibi  , iff  non  S-  Aiaria  fuit  diftum  : Tibi  dabo  slaves  Regni 
iffc.  iff  item  fuit Jibi  non  partialiter  , ^5*  par  titular  iter  3 fed  inde- 
finite j indifferenter  diclum:  Pafce  oves  meat  ♦ Concludic  dc- 
mum  hanc  Petri  poteftatem  ad  Petri  fuccefsores  tranfirc  j atque 
in  hanc  fententiam  Ecclefias,  Do&orefquc  omnes  confpirare  , fa- 
cratamque  proindc  omnibus  efle  debere  « Ccdo  potuit  Komanus 
Pontifexampliorem  fibi  vindicare  poteftatem,  quam  ipfi  vindi- 
cant  Pracfulcs  , & Dolores  Conftant.  Concilii  ? 

Circa  propofitioncm  Wiclcfti  38,  qua  decrctales  tam  impu- 
denter , quam  impie  exfibilabat,  Cenfura  fic  effatur  : fjfuia  Sedes 
jrfpojlolica  , iff  Romani  Ecclefia  babent  camdem  auElor  intern  , iff 
eafdem  claves  Regni  Calorunx  in  univerfa  materia  catholic  a , iff 
Ecclefiajlica  cognofcendi , iff  definiendi , qua,  vera  ;ff  catholica 
Jint , qua  falja  , iff  erronea  , qua  bona , eligenda  , qua  mala  , 
fug  i end  a , qua  facienda  , iff  dimitt enda  3 quas  babuerunt  ApfJloli3 
Presbyteri , & feniores  tunc  in  yerufalem  s igiturjicut  illi  antho- 
ritate  , <5*  Clavibus  ill  is  babuerunt  cognofcere , {5*  dejinire  , per 
decrctales  epijlolas  cognita  , definita  , deer  eta  mittere  > Jic  Sedes 

Apojlolica  3 iff  Romana  Ecclefia  . J$)uum  igitur  iliud  idem  privi - 
legium  formale , eadem  Claves Jint  apud  Sedem  fan  flam  flpoflo- 

licam  , iff  Jan  flam  Romanam  Ecclefiam  \ igitur  Jicut  cujlodienda,- 
erant dogmata  3 qua  er  ant  dec  ret  a ab  sdpojlolis  , ^ fenioribtis  in 
JtruJalem  3Jic  iff  qua  fuer  int  deer  eta  a Sede  Apojhdica  , <5*  Roma- 
na Ecclefia  . er^o  kj/7  inf  anus  hareticus  dicerct , quod  indefi- 
nite 3 &•  indifferenter  decre tales  epijlola  Jint  apocrypha  . Ita  Centu- 
ra » ex  qua  facile  intelligisauanto  in  pretio  decreta  Pontificum  a 

Z z 2 nulla 


3^4  * Privilegia  Rom.  Pontifici' 

nuilo  non  haberi  Concilium  voluerit  > ut  a quibus  procul  abcfset 
•periculum  omne  pravi  dogmatis  , atque  pr^terca  ab  iis  profici- 
fcerentur  > quibus  omncs  obedicntia  afficiuntur  . Circa  propofi- 
, tionem  41 . Wicleffi  5 qua  vir  fceleftus  ajcbat : Non  eft  de  necejft - 
tate  falutis  credere  Romanam  Ecclejiam  efse fupremam  inter  Ec - 
cleftas ; Cenfura  fie  habet : Vt  articulus  tile  habeat  Jenfitm  propor- 
tionalem , dP  Rgnificationem  congruam , dp  grammaticalem , opor- 
tet  quad fenfum  talem  habeat , fcilicet  : non  eft  de  necejfttate  falutis 
credere  Romanam  Ecclejiam  efse Jupremam  inter  Eccleftas  mili- 
tant es  : dp  hie fenfus  eft  hareticus  . Nam  ft  de  necejfttate  falutis  fuit 
populo  Judaico  in  arduis  3 dp  dijftcilibus  recurrere  ad Jummum  Sa- 
cerdotem  > qui  pro  tempore  praerat  cum  fuo  coll  eg io  3 dp  eijdent 
fub  peena  aterna  mortis  obedire  , ft  cut  patetDeuter . 1 quanto  mi - 
gis  de  necejfttate falutis  eft  populo  Cbriftiano  ? Deinde  aliquibus  in- 
terje&is  : &)uia , inquit  » necefseeft  permanente  univerfitate  Chri - 
ftianorum  in  tetris  remanere  hujufmodi  Ecclejiam  fupremam  in  of - 
ftcio  > dp  auftoritate  docendi  pracipiendi , ad  quam  populuni 
Chriftianum  oportet  in  arduis , & difficilibus  recurrere  > dp  ei  obe- 
dire \ uttalis  ex  quid  nominis  vocatur  j dp  *ft  Ecclefti  Romania 
ubi  Papa  Caput  eft  y & collegium  Cardinalium  corpus  j igitur  de  ne- 
eejfttate  falutis  eft  credere  Romanam  Ecclejiam fupremam  efse  in- 
ter Eccleftas . Eft  enim  fupra  modum  nccefsarium  , dp  expedient 
in  univerfttate  Chriftianorum  per  orbem  terra  diffufa  ejse  quam • 
dam permanentem  compendiofam  communitatem  apertam  > dp  ma- 
nifeftam  populis  Ckriftianisjn  qua  fit  ficmmus  Principatus  Ecclefti - 
Jlicus  in  terris  cum  Jumma  authoritatc  pracipiendi  , docendi , re- 
gendi , judicandi  , cognofeendi  , dp  definiendi  univerfaliter  de  uni - 
•verfa  materia  catholicity  dp  Ecclefiaftiea  , qua.  tunc  ft  t in  loco  com - 
pendiofo ftmiliter  nato  populis . Talis  igitur  Communi tas  exiften s. 
ex  quid  nomini sRomana  Ecclefti  de  necejfttate  eft  fuprema  in  terris > 
ficut  in  ca  eft fummus  in  terris  Principatus  Eccleftafticus  . 

• Obfcrvarc  hie  juvat  *.  hanc  Ccnfuram  compendi©  fa&am  ap- 
probatam  fuifsc  ab  codcm  Concilio  fefs.  8,  quam  per  extenfum  , 
feu  qualein  jufsu  Concilii  exaratam  VonderHart  tom.  3.  exbibet  j 
ex  qua  liquido  adparet , quxnam  Synodo  Conftantienfi  facrata 
mCedem  de  Apofiolica  Sede  fententia  . 2.  Hanc  camdem  cenfo- 

ram 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  Ar  TIC'U  LUS  IV.  if.  II. 
ram  in  compendium  reda<ftam,atque  a Concilio  rccenfitam  perin- 
de  approbatam  fuifsc  a Martino  V.  Conft.  incip.  Inter  cunSlas  edi- 
ta  in  ipfo  Concilio  . 3.  Ex  ccnfura  ifta  ampliori  interpretandam 
fore  proinde  contra&iorem  a Concilio  , & Pontificc  adoptatam  • 
Igitur  quum  Pontifex  conftit.  laudata>poftquam  inter  conderana- 
tos  a Concilio  Wicleifi  errores  hunc  rcccnfuifset  ordinc  41  :Non  ejl 
de  necejfitate  falutis  credere  Romcnam  Ecclejiam  efse  fupremam 
inter  alias  Ecclejias-Mznc  cenfuram  Concilii  approbavit:  fjrror  c/r, 
Ji  per  Roman  am  Ecclejiam  intelligat  univcrfalem  Ecclejiam  , aut 
Concilium  generale,  aut  pro  quanto  negaret  Primatum  Summi  Pan - 
tijicisfuper  alias  Ecclejias  particular  es ; intelligcnda  eft,  inquam, 
cenfura  ifta  juxta  fenfum  cenfurae  fuperius  allata? , cu/us  fynopfis 
eft  > nt  fenfus  fit  Romanam  quidem  Ecclefiam , Pontitice  ab  ea- 
dem  abftraifto , univerfaiis  nomine , locoque  fuprema:  haud  ac- 
cipiendam  fore , habendamque : neque  perinde  ei  infligendain 
erroris  notam  , qui  co,  illam  nomine,  & loco  ncc  acciperet, 
ncchaberet : bene  vero  univcrfalem  efse  , & fupremam,  neque 
id  abfque  errore  inficias  iri , prout  comprehcndit  Pontificem  > 
quatenus  nempe  Pontifex  Ecclcfiae  univerfalis  egregiam  fpcciem 
prxfert , atquc  in  Ecclefiam  univerfam  poteftate  fuprema  poti- 
tur  : five  quatenus  in  Pontifice,  juxta  phrafim  cenfurae  amplioris,. 
wniverfitas  Cbriftifidelium  per  Orbcin  diffufa  compendiaria  perfi- 
ftit  . Itaquc  juxta  hunc  fenfum  profe&o  germarvum  Pontifex 
fupremus  Princeps  fuper  alias  particulars  Ecclefias  denomina- 
tur  idem,  qui  fuper  omnes  fummatim  Ecclefias , atque  qui  fuper 
Ecclefiam  univerfam  5 nt  qui  unus  ejufdcm  fummam  , egregiam* 
que  fpeciem  gerit . Etenim  fi  in  omnes  Ecclefias.  particulates 
Principatnm  obtinet , & fi  Ecclcfiae  omnes  particnlarcs  Pontific* 
obedire  tenentur  , palam  fit  Pontificem  in  univerfam  Ecclefiam 
Principatum  habere  > unde  to  fuper  alias  Ecclefias  particulares 
comprehcndit  etiam  omnes  j & to  fuper  omnes  Ecclejias  particu- 
kres  arqui valet  Ecclefrae  univerfali . Is  fenfus  liquido  conftat  ex 
laudatae  cenfurae  amplioris  verbis  *,  aperteque  imoex  praecit.  Mar- 
tini V.  conftitutionc  , in  qua  inter  quaeftiones  , quas  ab  haerefi 
redeuntibus  fieri  jubet , unahaec  eft:  Item  utrum  credat , quod 
Papa  canoniee  clc&us  , qui  pro  tempore fuer  it  , ejus  nomine  pro - 
’ • pri * 


3 66  . Prtvilegia  Rom.  Pontifici 

prio  cxpreJJo , fit fuccejjbr  B • Petri  , babens  fupremam  auBorita- 
tern  in  Ecclefia  Dei , Ubi  vidcs  Ecclcfiam  Dei  accipi  pro  Ecclefia 
univcrfali , eodem  nomine  efferri  \ pro  cademque  rc  ufurpari  . 

Contra  more  fuo  contendit  Natalis  illud  to  In  Ecclefia.  Dei 
diverfum  cfse  ab  ifto  In  Ecclefam  Dei  : illud  ufnrpafse  Marti- 
num  ad  fignificandam  Pontificis  poteftatem  in  Ecclefias  particu- 
lares  ; iHnd  non  adhibuifse  , quo  fignificaca  fuifset  Pontificis  po- 
teftas  in  Ecclcfiam  univerfalem,  aeperinde  in  generale  Conci- 
lium. Verum  verbis  nimis  ha?ret  vir  dodus  y nec  nefeiebat  Tub 
id  temporis  verborum  compofmoncm  5 Jk  vim  adeo  rcligiofe  ob« 
fervatamnonivifse  : fed  fi  &Cenfuram  ampliorem  expendifset  % 
verba  ilia  nonita  ad  alienumfenfum  intorfifset.  Scd  luferit,  haefe- 
ritquc  verbis  : nonneficut  Hex3  fie  Pontifcx , ficut  in  Regnum 
univerfum  , fic  univerfam  in  Ecclefiam  poteftatem  -exereere  jure 
optimo  dicendus  eft , qui  dicitur  fupremam  habere  poteftatem 
ficut  in  Regno,  fic  in  Ecclefia?  Sed  de  hocargumento  rurfus  in- 
fra . Confirmaturintercaid  totiimcx  Cenfura,  <juae  circa  pro- 
pofitiones  Wicleffi  advexfus  Religiofos  Ordines  haec  pra?  aliis  ha- 
bet : Jpuid  necefse  ejl  nobis  miiltum  difeurrere pro  valido  argumen- 
to  , quod  Religiones  private:  memoratet  fuperius  , iff  aliee fnt  lau - 
dabiles  , & utiles  in  Religione  Chrijliana  ? & quod  catbolirum  ejl 
tales  efs.e  ban  as  3 iff  JanBas  ? eccevalidum  , iff  fe  cur  um  habemus 
argument  uni  , fidem  fcilicet  fanftx  Romanes  Ecclefia  Capitij  om- 
nium Ecclefiirum  in  t err  is  , qua  fir  mi  ter  .credit  tales  Religicnes 
efsefanflas  , iff  ju/las , ficut  igf  eadem  efse  tales  approbavit , iff 
confirmavit . Hoc  ergo  argumentum  ejl  nobis  *valde  J'uJficiens  ad 
barefis ssonfutationem  contraries  . Hadenus. cenfura  ilia . Ex  qui- 
bus  fane  patefeit , quod  Pontificis  Romani  tarn  in  Ecclcfiam  uni- 
verfam fuprema  poteftas  , quam  in  definiendisfidei  cauftis  infal- 
Jibilitas  a Concilio  Conftantienfi  agnita , afsertadubio  procul 
fuit , quum  cenfura  ilia  a plurimis  turn  Cardinalibus  turn  Epif- 
copis , turn  Abbatibus , turn  Theologis  , turn  jtiris  ntriufque_-. 
confultis  , turn -viris  aliis  notabilibusadomata  fuerit  , & com- 
pendifada  a Concilio  fefs.  8,  & Martino  V.  conftit.  Inter  cunttas 
approbata , 

Martinus  V.  fe  fiiperiorem  profedo  Ecclefiis  particularibus 

non 


Digitized  by  Google 


VlND  1C  ATA.  A RT1CULU  S IV.  jT.  II.  3<?7 
non  modojfed  etiam  Ecclefia  univerfali3&  Concilia  ipfo  Conftan- 
tienfi  intcllexifsc  > nedum  ex  conftitutione  Inter  cunflas  ftipcrius' 
laudata  colfigitur  , fed  & cvincitur  cx  conftit.  edita  annno  1418, 
in  eodem  Concilio3qua  appellationes  a Summo  Pontifice  ad  Con- 
cilium prohibet  his.  verbis  : Nulls  far  ejl  a firpremo  yudicc  > vide* 
licet  yipoflolica  Sede  3feu  Romano  Pontifice  °fefu  Cbrijli  I/icario  in 
terris  appellare  > aut  illiur  judicium  in  cauflis fidei  3 qua  tamquam 
majores  ad  ipfum  y iff  Sedem  stpojlolicam  referenda  funt  3 dccli- 
nare  - Hanc  conflitutioncm  ediditPontifex  occafione  Oratorum 
Regis  Poloniae , qui  libellum  Joannis  Falkcmberg  ignominiofo 
ha*rcfis  nomine  damnandum  Concilia  dcnuntiaranc  > reque  ipfa 
Judices,  Qusefitorefque  fidei  ad  id  operis  diligent!  examine  difeu- 
tiendum  a Concilia  deputati  infamise  nota  fore  inffigendum  deli- 
beraverant > quinimo  a Cardinalibus  y &Epifcopis  cujufquc  Na- 
tionis  de  libro  proximo  in  felfione  publica  diris  cun&is  devoven- 
do  fponfionem  > fidcmque  > qua  major  defiderari  illis  non  eflet  » 
atceperanu  Quorum  nihilominus,  cun&orumque  votisquum  una 
Pontificis  volontas  interce differ  > nulloque  praehabito  Patrum 
confilio  > aut  confenfu  omnem  co  de  libro  motam  quseftionem 
filentiolitari  juffiffet  y Oratoresautemilli  fpem  omnem  fuam  dc 
proferibendo  libello  praereptam,  amputatamque  aegre  ferentes* 
proteffatione  omnium  nomine  a Paulo  Voladimuri  interpofita  >. 
ad  futurum  generale  Concilium  provocaflent  (quorfium  vero  fu-r 
turum  appellare , quippini  pulfare  magis  praefens  c?  ) illis  de  mao- 
dato  Pontificis  fub  anathematis  poena  (ilentium  impofitum  liiit 
atque  ad  prarcludendum  omnem  impofterum  aditum  hujufee  ge- 
neris temerariis  atrentatis,at>hifque  aufibns  in  abufum  facile  abi- 
turis  occafionem  omnem  abigendam  prarfatam  Pontifex  conftitu- 
tionemevulgavit  . Contra  hanccc  Martini  V*  conffitutionem  au- 
cfacifllmus  infurrexit  > calamtrmquc  diffringens  Iaceffendam  , Ia- 
cerandamque  adorfus  Gcrfonius  eft  traftatu  elucubrato  r cui  ti- 
tultim  indidit  r figuomodo  , an  liceat  in  caujfis fidei  a Summon 
Pontifice  appellare  , J'eu  t jus  judicium  declinare  r cujus  do£f  rinse  > 
cui  totam  fcrmecauflam  fuam  Parificnfcs  quidam  Theologi  coni- 
miferunty  (fed  qua  prudentia  jam  fa&um  eft  planum  ) cardo  in 
co  totus  convertitur  > ut  fiiadeat  in  cauffis  fidei  fas  effc  Pontificis 

judf- 


368  . Privilegia  Rom.  Pontifici 

judicium  , utpote  fallibilc  pofthabere  i atquc  folius  Concilii 
cecumenici  judicium  » utpote  infallibilc  dcclmarc  > minorifqtic 
facece  nefasefle  . Vcrumtamen  ad  tra&atus  calccm  ingenue  , ve- 
ritate  nempe  cogente  5 fatetur  tandem  di&aab  fe  , & argumcn- 
tata  magis  ad  veriratis  inquifitionem  collineafle  , quam  quae  in_» 
Summi  Pontificis  offenfionem  vergi  velit . Subjungit  dcinde  ex- 
pedite , egregiaeque  opera?  Pontifici  haud  poenitendae  efle  prc- 
tium  9 lit  fufpicionem  oranem  finiftram  , in  quam  ob  indi&um 
tarn  perniciofo  libro  juftitium  , venire  potuiflet , in  eumdeiTL* 
librum  diftri&um  , folemnequc  inftituendo  judicium  , ab  fe 
amolliretur  : Hoc  eft  > inquit , Ji  fponte  nullo  requirenu  damnet 
doftrittam  illam  peftiferam , iff  crudelem  contra  Polonos , cum  Jimi - 
libus  aliis  s cum  tali  celebritate , Iff  rigore , qualem  fidei  materia 
vergens  in  fcandalum  » Iff  perniciem  Reipublic*  poflulat , Iff  requi - 
tit . Haec  Gerfonius  , cujus  do<£rina  , & au&oritas  fuperius  jam 
fatis  fuperque  eft  exagitata  . Accedit  ad  haec  , quod  a Martino  V. 
juxta  prifeum  Conciliis  foleranem  morem  Concilium  Conftan- 
tienfe  a&orum  confirmationem  poftulavit , quam  nonnifi  certo 
pofito  modo  Pontifex  conceflit , fcilicct  conciliaritcr  a<ftis,  ut 
mox  dicetur : nee  non  uno  Martini  vocato  nomine  Concordata 
cum  Nationibus  five  Gerraanica  s five  Gallica  9 five  Anglicana 
fancita  funt , ficuti  legere  eft  apud  Harduinum  tom.  8.  pag.883  9 
& feqq.  Qua:  quid  aliud  > amabo  5 prxfcferunt , quam  eo  in  Con- 
cilio primas  5 fupremalque  partes  egifse  Pontificem  ? 

Hare  ex  Martini  V.  conftir.  a Scheleftratio  deducta  momen- 
ta conatur  elevare  , & eludere  Natalis  hift.  Ecclcfi  ad  farcul  XV » 
& XVI.  difsert.  4.  deauct.,  & fenfu  decret.  Concilii  Conftant- 
art.  3.  n.  1 1 . Videlicet  refpondet  Martinum  V.  hac  agendi  ratio-, 
ne  oftendifle  fe  Concilii  deputatis  > collcgio  Cardinalium  , con- 
gregationibus  Nationum  fupcrioremefse  » non  vero  Concilio  , a 
quo  Joannis  Falkcmberg  libellus  (elfione  publica  damnatus  non 
fuerat . Sc  imo  Concilio  fubjectum  profecto  agnovifse  3 quando- 
quidem  jampridem  in  Synodo  Pifana  in  hancivifset  fententiam 
a Gregorii  XII.  obedientia  , poftqnam  illius  Synodi  juditiogra- 
du  deturbatus  eft  , fe  abdicans  , & Alexandro  V 5 ac  deinde  Joan- 
ni  XXIII.  e;us  fucce&ori  adhxrcns  : attamcn  Gregorium  XII. 

ante 


Digitized  by  Google 


VlK&lCAf  A . ArtICULUS  IV.  if.  II.  3<5> 
■'ante  Synodi  Pifana?  judicium  probe  ut  lcgitimum  Pontificcm 
coluit,  ut  qui  fuccefserat  Innocencio  VII , a quo  ipfc  Odo  Co- 
lumna  in  PontiHcatu  Martinus  V.  appellatus  infulis  Cardinalitiis 
ornatus  fucrat . Perfuafum  ei  igitur  erat , Pontificem  etfi  lcgiti- 
nuim  ob  pcrtinaciam  in  rcrinenda  dignitatc  , quam  Ecclefia;  bo- 
no  exigence  dimittcre  debuifset  , a Concilio  pofse  gradu  detru- 
di  • Concilium  autem  , fubdit , non  aliter  Martinus  confirmavic, 
quam  ejus  decrctis  confcntiendo , caque  promulgando , & exc- 
quendo)  non  quafi  ipfis  auctoritatem  confercns,  ac  robur  , quo 
antca  carerent . Et  certe , inquit , Concilii  Confiantienjis  defini - 
tionesi  iff  decreta  turn  in  materia  fidei , cum  in  aliis  materiis  edit  a 
vim  per  fe  habere,  fideles  umnes  obligandi  agnoverat , iff  declarave- 
rat  Martinus , antequam  Regis  Poloni * , iff  Ducis  Lithuania 
Oratoribus  refponderet : quod  omnia , iff fingula  determinata  > con- 
clufa  , iff  decreta  in  materia  fidei  per  fiacrum  generale  Concilium 
Confiantienfe  conciliariter  approbabat  3 iff  ratificabat , ut  confiat 
ex  ipjius  conjl.  Inter  cun&as  5 iff  ex  inter rogationibus  5 quas  hare- 
ticis  ad  Ecclepam  redeuntibus fieri  jubet : utrum  credant , teneant% 
iff  ajferant , quod  quodlibet  Concilium  generale  3 iff  etiam  Conjlan - 
tienfie  Ecclefiam  univerfalem  repra/entet . Item  utrum  credant , 
quod  illud  > quod  fiacrum  Concilium  Confiantienfe  **•*  approbavit  > 
iff  approbatin  favor  cm  fidei  i iff  adfialutemani?narum3  quod  hoc 
ejl  ab  omnibus  Chrifiifidelibus  approbandum  , iff  tenendum  iffc. 
Item  utrum  credant  5 quod  condemnations  Joannis  Hus  3 Joannis 
Wiclejfi , iff  Hieronymi  de  Praga  fa 51  a deperfonis  > libris  5 iff  do- 
cumentis  per fiacrum  generale  Confiantienfe  Concilium , fucrint  ri- 
te5 iff  jufie  fa5la3  iff  a quolibet  Catholico  pro  talibus  tenenda3  iff  fir- 
miter  offer  end, <e  . At  confiitutio  3 ait  Natalis  , Inter  cunctas , in 
qua  hujufmodi  interrogations  praficribuntur3edita  fuerat  a Marti- 
no V.  8.  Kal.  Martii , ac  proinde  ante fiejf.  43  y refiponfium  vero  il- 
lud Orator ibus  Polonis  de  approbation  eorum  , qua  in  materiafidei 
conclufia3  iff  decreta  fuerant  conciliariter  dedit fiefs. 45  5 iff  ultima 
eelebrata  die  22.  Aprilis  ditnifiso  jam  his  verbis  Concilio : Ite  in 
pace  . 6)uamobrcm  Jt  in  hac  Martini  H.  refiponfione  pefita  efi  Con- 
cilii confirmatio  » ut  contehdit  Schelfirates  > liquido  confiat  Concilii 
decreta  fideles  omnes  obligafise  ante  ipjius  Pontificis  confirmatio - 
Pars  /.  A a a nem. 


570  Privilegia  Rom.  Pontihci 

ncm . Rcponit  poftremo  Theologis  Parificnfibus  cam  infedere 
opinioncm  , quod  Martini  V.  conftitutio  cxprcfse  non  prohibeat 
appcllationes  quafcumque  a Summo  Pontifice  > fed  quae  temcrc  * 
& abfquc  jufta  caufsa  ficrcnt  ab  iis  5 qui  majorum  caufsarum  co- 
gnitionem  Sedi  Apoftolicae  eriperent , contendentcs  pertinaciter 
illas  folum  in  Concilio  gencrali  diriraendas  > definiendafque  , ut 
Poloni  Oratores , occafione  libri  Joannis  Falkcmbcrg  contendere 
vifi  fucrant . Caeterum  cafus  efse  aliquos  , in  quibus  a Summo 
Pontifice  ad  Concilium  ctiam  in  caufiis  fidei  appellari  pofset  > 
cafus  hujufmodi  Martini  V.  conftitutionem  non  complecti , adeoc 
que  non  pugnarc  cum  dccrctis  fefs.  5.  Concilii  Conftanticnfis . 
Ut  id  probet  profert  tractatum  Gerfonii  fupra  cit.  adverfus  hanc 
confiitutioncmeditum  j profert  quoque  pleraque  cxempla  eo* 
rum  > qui  temcrc  , & injuftc  appcllarunt  > eorumquc  , qui  fua_> 
fententia  appcllarunt  rite , & jufte  . Sed  dc  appcllationibus  turn 
ad  Pontificem  , turn  a Pontifice  fuus  erit  par.  2.  Vindic.  locus  • 
Vcrum  his  pacato  animo , partiumquc  Audio  alicno  per- 
pends, quis  non  vidcat  virum  doctiflimum  in  tranfverfuin  actum  ? 
Nam  i.  Siea  agendi  ratione  Martinus  V.  fc  fuperiorem  agnovit 
Cardinalium  collegio  > &Nationum  congregationibus  , fane  fe 
Concilio  etiam  fuperiorem  agnovit : ex  quibus  enim  aliis,  ama- 
bo  f coalefccbat,  c uam  ex  lilis  Concilium  c*  Non  equiclem  fa- 
tcor  publico  in  confettii  Cardinalcs , & Nationes  libro  illi  dicam 
infamiae  confcripferant  9 fed  confcribendam  dumtaxat  privatis  in 
congregationibus  delibcravcrant  . Hoc  noverat  Martinus  > fl 
ergo  noluitj  vel  publico  confelTui  damnandum  proponere  librum  , 
vel  noluit  privatas  congrcgationes  fieri  publicas , in  quibus  dc* 
mum  liber  ille  damnaretur,fi  Concilium  proinde  difsolvitj  fi  Ora- 
tores ad  Concilium  provocantcs  compefcuit ; fi  in  Concilio  con- 
ftitutiones  adverfus  talitcr  appcllantcsedidit : ncc  tamen  Conci- 
lium Pontifici  infaciem  obftitit  > fcilicet  Concilium  quod  ad  fc 
provocantesa  Pontifice  non  admifit  > Concilium  5 cujus  congre- 
gationes  librum  ilium  ccnfura  dignum  jam  dijudicarant , nonne 
hac  agendi  ratione  Concilium  intclligcbat  ipfi  1c  praeferre  Pontir 
ficem  ? Nonne  Pontifex  intelligebat  perinde  fe  Concilio  gencrali 
au&oritate  prxftarc  ? Natali  faience  timorc  periculi  9 nc  ilia 

cpn- 


ViNDICATA.  ArTICU  LlfS- IV.' JT.  II.  -37* 
eonftitutionc  Martini  V advcrfus  appellantcs  plurcs  abutcrcn- 
tur  ad  Conciliorum  gcncralium  au&oritatcm  clcvandam  , elu- 
dcndamque  , ut  qua?  decretis  fefs.  5.  vidcbatur  contraria  , eaquc 
plurimorum  animos  proptcrca  commoviflct,  Gcrfonius  advcrfus 
cam  tra&atum  cdidit  ; in  eoquc  tradlatu  totus  in  id  incubuit , ut 
Conftitutionem  clidcrct  5 iccirco  quod  exinde  confcqui  illud  fibi 
viderctur , quod  gcncrale  Concilium  Pontificc  non  cflfct  fupcrius, 
ant  Judex  Pontificis  fupremus  ( quam  doctrinam  tamcn , ut  fupe- 
rius  advertimus  potius  ad  veritatem  aflequendam  , fc  tradidifsc 
Gerfonius  ingenue  fatetur ) : timori  huic  tamcn  non  occurrerunt 
Patres  Concilii  a Pontifice  dcclarationem  poftul antes  > tantum 
abeft,  ut  conftitutioni  huic  refragarentur  . Igitur  noverant  Pa- 
tres decreta  fefs.  4 , & 5.  aliter  intelligenda  > quam  quod  iis 
Pontificis  fuprem*  poteftati  derogarctur : noverat  Pontifex  de- 
crees illis  non  obftantibus  fibi  in  Concilium  integrum  5 ac  fupre- 
mum  jus  dicundum  rclinqui  i 2.  In  errore  vehementer  verfatur  , 
dum  putat  decretum  a Concilio  emifsum  nequiviife  a Pontificc 
infirmari , aut  penitus  infringi , quum  excmpla  pleraque  decre- 
torum  hujufmodi  non  modo  5 fed  & ipforum  Conciliorum  fuppe- 
tant  j quaf  reprobata  a Pontificibus  robore  omni  prorfus  caruc- 
re  5 qua?  fuo  loco  profequemur  . Dum  iterum  pra?fidentilfime  ait 
Martinum  fe  probe  demififfe  Concilio,  dum  a Gregorio  XII, 
quern  legitimi  Pontificis  loco  antea  habebat , rcligioni  duxit  rc- 
ccdere  5 poftquam  a Pifano  Concilio  cum  gradu'dejectum  conf- 
pexit , hallucinatur,  inquam  , ( verbo  abfit  injuria  ) , atque  me* 
quidem  fententia  abs  vero  multopere  aberrat,  turn  quod  vcl  Con- 
cilium Pifanum  in  cecumenici  pretio  habendum  fupponat  : vcl  a 
Concilio  etfi  hand  oecumcnico  Pontificem  loco  poffc  detrudi  pu- 
tet : turn  quod  a Concilio  vere  oecumcnico  legitimum  Pontifi- 
ccm  dignitate  abdicari  poflfe  arbitretur  j neque  a Concilio  oecu- 
menico  Pontificis  , quamvis  legitimi  , & qui  praefto  c(fet , defide* 
Tari  praefentiam  , aut  per  femet , aut  per  Legatos  fuos  5 quemad- 
modurn  in  more  pofittim  femper  fuir,  cxiftimet:  turn  demum,quod 
opmionem  ejufmodi  Martino  ipfi  appingcre  non  erubefcat . Non 
ifthajc  meherclc  Martino  V*  adharfit  fententia  , injuriam  ci  infert  , 
qui  in  cum  ilium  errors m uahit : fed  id  unum  illi  perfpectum, 

A a a a per* 


372  Privilegia  Rom.  Pontieici 

pcrfuafumquc  Pontificem  fchifmaticum  e gradu  dcjcctum  a Con- 
cilio  declarari  pofsc  , qua  pofita  declarationc  , pofsc  , ac  deberc 
univerfosChriftifideles  ab  ejus  obcdientia  recedere  . Scd  &Mar- 
tinus  V.  potcrat  Gregorium  XII.  prius  pro  Icgicimo  colerc  , & 
poftmodum  abipfo  refilirc , quin  putarct  Pontificem  Concilio 
ullo  modo  fubjici > nempc  in  dubium  Gregorii  electione  revoca- 
ta  j aut  invalida  habita  , qua;  antca  pro  rata  habebatur , fenten- 
tiam  mutare  > ac  vere  exiftimare  potuifse  Pifanam  Synodum  in 
Pontificem  dubium  manus  extendere  > fentirc  potuit  > non  quod 
fenferit  a jo . 3.  Toto  oftio  demum  abfeedit  a veritate  , dum  ait 
ex  Martini  confirmations  decretis  Concilii  non  acceffifse  robur  > 
& auctoritatcm  , illamque  non  fuifsc  , nifi  confenfum  : hac  enim 
docendi  rationc  Pontificem  infra  Epifcopum  quemlibet  dejicit  , 
fiquidem  cujuslibet  Epifcopi  fuffragium > feu  judicium  Concilii 
decretis  robur  , & auctoritatcm  confert , quum  decreta  Concilii, 
nonnifi  ex  Epifcoporum  judiciis  coalcfcant : hac  etiamdocendi 
rations  decreta  Concilii,  five  confirmentur  a Pontificc,  five  non, 
nihilominus  ligarent , & tenerent  > nam  ut  ligent , & teneant , ni- 
hil , quod  non  habeant , Pontifcx  conferret : atque  ita  plane  , 
antequam  decreta  Concilii  Conftantienfis  a Martino  V.confirma- 
rentur,  vim  per  fc  habuifse  fidelesomnes  obligandi  ex  fententia 
ipfa  Martini  V.  videtur  putafse  Natalis , ft  ex  verbis  ejus  mens 
perpendatur . Quibus  quid  audiri  poteft  abfurdius ! quidque  a_» 
perenni  ConciHorum  praxi , facrataque  Patrum  fententia  magis 
abhorrens  ? 

Ad  haec  inutile  negotium  Seheleftratio  facefsere  conatus  eft, 
dumcontendit  Concilii  Conft.confirmationem  a Martino  V.  ver- 
bis illis  exprefsam;  G)uod  omnia,  & fingula  determinata , concluj, St, 
& decreta  in  materiis fidei  per  facrum  generate  Concilium  Conjlan- 
tienfe  conciliariter  Approbabat , & ratificabat factam  fuifse_-> 
fefs.  45  j conftitutionem  vero  Inter  cunHas  incipicntem  fuifse  edi- 
tam  fefs. 43.  Nam  (quod  diligenter  obferves  velim)  i.ex  prsefa- 
tis  verbis  Oratoribus  Polonis  fefs.  45.  datis  patefeit  fenfus  con- 
ftitutionis  editae  fefs.  43,  fcilicet  ea  conftitutionc  jam  rata  ha- 
bebat  conclufa  > & decreta  in  materiis  fidei  conciliariter  a Conci- 
lio • Rurfus  ex  conftitutionc  ilia  patefeit  vice  verfa  fenfus  verbo- 

run> 


VlNDlCATA.ARTlCULUSlV.jT.il.  373 
rum  praefatorum  fefs.45,fcilicet  fc  rata}acceptaque  habere  nonnift 
conciliaricer  decreta  > conclufa , & determinata  > videlicet  quae 
exprefscrat  in  conflitutione  , nempo  adverfus  errorcs  Wiclclfi  , 
Johannis  Hus , & Hieronymi  Pragenfis . 2.  Verba  ilia  , quibus 
acta  in  materia  fidci  a Concilio  confirmabat  > in  publica  feflione 
iterato  pronunciari  mandavit  Pontifex  , ut  omnes  Patres  intelli- 
gerent  quaenam  confirmaret  , fcilicctea  > qua?  confirmata  jam  vi- 
dcre  poterant  conftit.  Inter  cunftas , nempe  decreta  adverfus  ha»- 
refes . Audiatur  Spondanus  ad  annum  1418.  rationcm  agendi 
Martini  V.  exponens  : Putamus , inquit , Nunciorum  Poloniape - 
titionemde  indujlria  Afar t ini  nutti  ad  ultimam  fejjionem  refer  Da- 
tain  , ut  ea  occafionefignificaret , qua  Concilii  decreta  ipfe  au5io- 
ritate  Apojlolica  *,  ac J'uprema  probar et , qua  vero  non  j ne Ji antea 
quidquam  de  iis  agere  voluifset , murmur  aliquod  s tumultufque 
in  Patribus  excitaret  ob  ea , qua  ambigue  decreta  fuifsent  de  aufto- 
ritate  Concilii  fupra  Pontificem , & de  potejlate  reformandi  Eccle - 
Jiam  , tarn  in  Capite  3 quam  in  membris  3 quas  abjolute , ut  fonare 
videntur  3 fumptas  nullo  modo  Martinus  agnofeere , aut  probare 
voluit , utpote  extraneas  exijlimatas  » & praxi  antiquioris  Eccle - 
Jia  , & collata  Petro  > ejufque  fucccfsoribuspotejlati  , ipjtque  de- 
mum  natura  rei , qua  caput  debet  membra  regere , non  regi  as 
tnembris  : Jicuti  ex  pluribus  ejl  fape  commentariis , atque  difputa- 
tionibut  probatum  ab  bujus  dogmatis  afsertoribus  . Hare  Sponda- 
nus , quae  adeo  plana  > atque  decretoria  funt  > ut  non  opus  fit  iis 
vel  ad  captum  faciendum  indoctis  lucem  affundere > vel  ad  infrin- 
gendam  vim  omnem  argumenti  alioquin  infirmi  adverfariorum 
' momentum  aliquod  fuperaddere  • 

Ex  interrogationibus  autem  a quas  hasreticis  ad  fidem  re- 
deuntibus  faciendas  pr«efcribit  Martinus  > inepte  quidquam  ad- 
verfus ipfum  exculpicur . Inter  articulos  fiquidem  joannis  Hus 
ille  quoque  num.  1 1.  legcbatur  : P/on  oportere  baberi > feu  cre- 
dere , quod  Romanus  Pontifex  fit  Caput  cujufcumque  particularit 
Ecclejia . Cui  articulo  plane  opponendus  fuerat  articulus  de  Epif- 
copatn  Romani  Pontificis , ejufque  Primatu>  five  Patriarchica  au- 
tomate praetcrea  fuper  alias  quafque  particulars  Ecclefias  , fu- 
pra quas  plcniffimam  haberi  poteflatem  a Romano  Pontifice  hsere- 

tici 


Digitized  by  Google 


1 


\ 


374  Privilegia  Rom.  Pontifici 
tici  illi  inficiabantur*  qua  tamcn  interrogatione,ncc  Pontifex,  nec 
Patrcs  fuprcmam  Pontificis  in  Ecclefiam  univcrfam  cxcludcn- 
dam , aut  coarctandam  unquam  intcllexcre  : nam  cifdem  ab  hae- 
refi  rcvcrtentibus  interrogate  etiam  ilia  prxfcribebatur  num.  3 : 
yin  Romanus  Pontifex  ejset  fuccefsor  Petri  habctis  fuprcmam  au- 
Soritatem  in  Ecclcjia  Dei  . Cujufce  interrogation^  diftin&a:  vl 
Pontificem  in  univcrfam  Ecclefiam  fuprema  poteftate  defungi,  ac 
potiri  Martino  V , & Conftantienfi  Concilio  apprime  perfpe&um 
crat,  atque  pcrfuafum.Neque  vero  ex  intcrrogationibus  faciendis 
circa  idem  Concilium  Conftanticnfe  quidquam  paritcr  Pontificis 
juri  adverfum  , extundi , aut  in  favorem  decretorum  fcfs.  4 > & 5. 
concludi  potcft  ; nam  ultra  quam  quod  inferius  oftendemus  de- 
crcta  ilia  Pontificem  dubium  rcfpexifle  , ac  referenda  cflfe  ad  ca- 
fum  Pontificis  fchifmatici , aut  harretici , interrogationes  illas 
ba?rcticis  faciendae  refpiciebant  decreta  a Concilio , quando  in- 
dubitanter  legitimum  , & generale  erat , vel  fa&a  , vel  confir- 
matafucrant,  cujufmodi  generis  fuerc  decreta  adverfus  hacreti- 
cos  illos,  quas  edita  quidem  fefs.  8,  qua  nondum  Concilium  oecu- 
menicum  evaferat , fed  confirmata  fefs.  45.  a Martino  V.  robur 
invi&um  obtinuere  . Sed  quis  probe  non  perfpiciat  decreta  fefs.41 
&5.  non  fatis  conduccre  ad  ha?reticos  in  Ecclcfiam  rcducendos  > 
ut  qua?  potius  h«ereticis  adverfus  Pontifices  infolefcendi  occafio* 
ncm  prasberent , fi  illis  fenfus , quern  adverfarii  contendunt , ef- 
fet  appingendus ; ac  proinde  ea  decreta  comprehenfa  non  fuiffe , 
neque  comprehendcnda  in  interrogatoriis  circa  Conft.Concilium? 
Dcnique  fi  Martinus  decreto  Frequent  morem  gerens  Concilium 
generale  indixit , id  egit , quia  Ecclcfia?  bono  expediens  judica- 
bat , non  quia  illo  dccreto  fe  obligatum  putaret : non  fecus  ac 
Pontifices  fucceifores  > dum  Concilii  Tridcntini  decreta  cxccu- 
tioni  mandarunt , non  tamen  fe  illis  obligari  exiftimarunt , quin 
imo  ncmincm  illis  obftringi , nifi  Pontificis  acccflifset  au&oritas. 
Sed  fatis  fuperque  de  1 . capitc . 

Jam  igitur  ad  a.  controverfia:  caput  devenimus  de  au&ori- 
tate,  & fenfu  decretorum  fefs.  4,  & 5.  Concilii Conftantienfis> 
Concilii  gencralis  au&oritatcm  fpe&antium  , num  nempe  iis 
Pontificuna  laedatur,  aut  labefadictur  poteftas  • Suht  vero  decreta 

hujuk 


Digitized  by  Google 


VlND  1 CAT  A . ArTICULUS  IV.  jT.  II.  375 
fiujufcemodi  1.  fcfs.4.  Hxc  fantta  Synodus  Conflantienfis  genera- 
te Concilium  faciens  pro  extirpatione  prxfentis  fchi fmatis , iff  unio 
ne  5 ac  reformation  Ecclefix  Dei  in  Capite  , iff  in  membris  fa- 
ct enda  ad  laudem  Omnipot entis  Dei  in  Spiritu  fanclo  legitime  con - 
gregata  ad  confequendam  facilius  > Jecurius  , liberius  , iff  uberius, 
unionem  , iff  reformationem  Ecclefix  Deiyordinat  , difponit , Jla - 
tuit  , dec  emit  > declarat  ut  fequitur : iff  prime  quod  ipfa  Sy  no- 

dus in  Spiritu  fan  So  congregata  legitime  generate  Concilium  fa * 
ciens  1 Ecclefam  catholicam  militantem  reprafentans  potejlatem  a 
Chrijlo  immediate  habet , cui  quilibet  cujufcumque  flatus  , vel 
dignitatis  , etiam  Ji  Papalis  exiftat , obedire  tenetur  in  his  , qux 
pertinent  ad  fidem , iff  extirpationem  dicii  fchifmatis  , iff  refer - 
mationem generalem  Ecclefix  Dei  in  Capite,  & in  membris  . 2. 
Sefs*  j.  Item  declarat  quod  quicumque  > cujufcumque  conditions  , 
flatus  j dignitatis , etiamji  Papalis  , qui  mandat  is  , aut  prxeeptis 
vujus  facrx  Synodi , iff  cujujcumque  alter ius  Concilii  generalis  le- 
gitime congregati  fuper  prxmiffls  , feu  ad  ea fpeclantibus  , faftis, 
Velfaciendis  obedire  contumaciter  contempferit , mfi  refpuerit  > 
condign*  pcenitenti x fubjiciatur , iff  debite  puniatur  , etiam  ad 
alia  juris  fubfidia,  fi  opus  fuerit , recurrendo  . i.Vero  cjufdcm 
feflf.  5.  dccretiuii  fie  habet : Hxc  fanch  Synodus  Conflantienjis  ge- 
nerate Concilium  faciens  pro  extirpatione  ipjius  fchij'matis  V.  ut 
fupra  ad  verbura  habet  1.  decretum  fcfs.4.  dt.  Scilicet  hifee  Sy- 
nodi decretis  caufsam  finitam  i dc  Pontificum  fuprema  poteftatc 
a&um  efle  condamant  Launojus , Dupinus , Maimburgus  , Na- 
talis , Bofsuetius  , le  Courrajer , de  With , Anonymus  in  ope- 
re  gallice  inferipto  : Eclarciffement  fur  /’  autorite  des  Concilex 
generaux  , e des  Papes  iff  c-  horumque  fimiles>  quibus  praepofte- 
%x  religioni  cefiit  Pontifici  Concilium  praeferre  • 

Contendunc  etenim  1.  caduo  praelaudata  decreta  a Conci- 
lio  verc  cecumenico , & legitimo  condita  fuifie  . Ea  cnim  Syno- 
dns , inquiunt , fe  cecumcnicam  nominat  > idque  nomcn  vereu 
ipfi  adfertum  confirmat  MartinusV  confrit.Inter  cunSxs  eodem  in 
Concilio  edita  > qua  inter  articulos,  de  quibus  interrogandos  ju- 
bet  Huflltas  , aut  Widcffiftas  ad  Ecclcfiam  reduces  > ilium  pra»- 
fuibit : Vttum  credat , quod  Concilium  quodlibet  generate,  iff  etiam 

* Con - 


37 tf  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Conjlantienfe  Ecclejiam  univerjalem  reprafentet . 2.  Decreta  om- 
nia a Synodo  Conftanticnfi  adornata  ab  Apoftolica  Scde  admifla^' 
fuiffe  3 atquc  approbata . Nam  Martinus  V',  arguunt , fc(T.  ulti- 
ma > ideft.  45  , omnia  , & fingula  decreta  in  materiis  fidei  conci- 
liariter  fa&a  fe  approbarc  profeffus  eft  . Eadcm  perinde  fingula  > 
& omnia  decreta  confirmarunt  Concilia  turn  Sencnfe  a Marti- 
no V ) turn  Bafileenfe  ab  Eugenio  IV  ufque  ad  translationem  in 
urbem  Ferrarienfem  3 ideft  feff.  2 5.  approbata  : duo  autem  illa_* 
decreta  feff.  4,  &5,  in  Concilio  Bafilecnfi  publicis  in  feffioni- 
bus  quinquies , ideft  fcff.a  ,3,11  ,12,  18)  explicate  repetita_> 
funt,  antequam  Synodi  translatio  Fcrrariam  ab  Eugenio  effet 
indicta  . Eugenius  ipfc  in  littcris  ad  Fridcricum  III.  Imper.  anno 
1447  paulo  ante  obitum  dads  9 quas  refert  Raynaldus  ad  cit.  an- 
num tom.  1 8 annal.jdecreta  omnia  Conftantienfis  Synodi  indiferi- 
minatim  approbavit:  Concilium  generate , ajens  , Conjlantienfe  3 
decretum  Frequcns  , ac  alia  ejur  decreta , Jicut  cetera  Concijia  Ca» 
tholicam  Ecclejiam  reprafentantia 3 ipforum  potejlatem , auBorita - 

tarn , & eminentiam  , Jicut  tf  ceteri  anteccjjbres  nojlri fufeipi- 

mus  j ampleftimur  5 & •neneramur  . Denique  Pius  II.  in  Bulla  re- 
tra&ationis  an.  14*3  inter  alia  etiam  Conftantienfe  Concilium.* 
fe  vencrari  3 &compJcdi  profitetur  . 3.  Ea  de  re  gravitcr  com- 
moventur  in  D.  Emmanuelcm  Scheleftratium»  quod  differt.  edit* 
an.i  £83  in  id  intento  nervo  incubuerit,  ut  fuaderet  decreta feff.4* 
& 5 dubia»  effe  admodum  au&oritatis  3 aut  infirma?  5 contendens 
1 . decretum  feff.  4 genuinum  non  effe  9 fed  a Concilio  Bafilecnfi 
intcrpolatum : 2.  decretum  feff.  5 fine  debita , &communi  dcli- 
beratione  ab  unaObedienda  Joannis  XXIII.  editum  fuiffc  5 adver- 
fus  illudobftrcpendbus  Cardinalibus  , & obnitentibus  Galliae  Re- 
gis Oratoribus:  3.Concilium  Conftantienfe  baud  fads  Ecclefiam-* 
univerfam  repraffentaffe  : 4.  a Patribus  Conftantienfibus  poll 
fe  IT.  28  decretum  1 feff.  5 ita  expofitum  , tit  nihil  ad  fuperiorita- 
tem  Concilii  faciat 5 decretum  vero  2.  feff.  ejufdem  5.  dc  Pontifice 
harretico  > vcl  fchifmadco  » non  de  indubitato  Pontifice  intelle- 
&um  fuiffc:  5.  denique  fa&a  trium  Obedientiarum  unionc  5 nec 
a Concilio  turn  vere  oecumenico , nec  a Martino  V ilia  decreta-* 
unquam  fuiffc  confirmata  > quipimq  fa  do  > & verbo  Ponuficis 


VlNDlCATA  . ArTICU  LUS  IV.  if.  II.  377 

fupcrioritatcm  co  in  Concilio  enituifle  . Sed  jure  ne , an  injuria^* 
in  Virum  clariflimum  exardefcant  ex  fequentibus  aflertionibus 
palam  fiet . Itaquc 

Ajo  i.dubitatum  jure  optimo  a Schcleftratio  fuiflfc  de  infirmi- 
tatc  decrcti  fcfl^.Et  quidem  i.particula  ilia  & adfidem  defidera- 
tur  in  editionibus  omnibus  Concilii  Confrantienfis3quas  editionem 
Colonicnfcm  Petri  Crabbe  prajcefserunt : nam  defideratur  in  edi- 
tionc  omnium  antiquiore  Hagenovenfi  an.i  500  ; in  Mcdiolancnfi 
an.  1 5 n typis  Gotardi  de  Ponte  opera  Zacharia?  Ferrerii  Abbatis 
Vicentini  i in  Parifienfi  an.  1525  typis  Gallioti  a Prato  opera_, 
Jacobi  Merlim  5 in  collectionc  ConciliorumColonienfi  an.  1530 
ex  aedibus  Quentelianis  prodita  . Neque  vero  dubium  omne  amo- 
veturexco,  quod  Concilii  Bafilecnfis  Patrcs  cam  particuJan_> 
& ad  jidem  quinquies  , ideft  fefs.  2 , 3 ji2  , , & 18  jam  ab 

annis  10  , anteqium  Patres  ipfi  Bafileenies  acta  Concili  Conftan- 
tienfis  colligi , & in  uno  codice  deferibi  curafsent  an.  1442  , lau- 
darmt , exferipferint  , & confirmarint . Ncc  obftat  perinde  ma- 
xima™ curam  adhibitam  a Bafilecnfibus  Patribus  fuifse  in  actis 
Concilii  Conftanticnfis  colligcndis  , lit  qui  hanccc  provinciam_» 
duobus  Cardinalibus  , duobus  Epifcopis  , duobus  Thcologis » 
& Archidiacono  Zagabienfi  demandarint,&  colle&ionem  anno  dc- 
mum  1442  abfolutam  Bulla  plumbea  pendente  in  chordula  fcricea 
per  omnes  chartas  inferioris  marginis,utipfi  perhibent,tranfeunte 
obfignaverintrex  quo  codicc  demum  Joannes  Houber  de  Inderdorff 
anno  1490  exemplar  adornavit,quod  cum  fuo  originali  concorda- 
rc  teftatus  eft  Mathias  Strinbach  publicus  Notariusjquodvc  exem- 
plar rurfus  an.  1 4 99  in  oppido  Hagenova:  publici  juris  fa&um  eft. 
Ncc  obftat  turn  in  hoc  codice  , turn  in  codicibus  Romano,  Rcgioj 
& Labbeano  earn  legi  particulam  . Nam  aliam  particulam  ejufdem 
dcireti  feflf  4 fcilicet  & ad  reformat ionem gencrale?n&cc. , de  qua 
mox  , foede  interpolatam  a Bafileenfibus  non  dixerim , fed  potius 
ab  exfcriptorc  codicis  Bafilecnfis  infra  ftatim  cvincemus*,  quid 
ergo  prohibere  potuit , quominus  particulam  quoque  illam  & ad 
fiiem  interpolaret  ? idque  plane  facile  committcre  potuit , ut  qui 
iniquo  erga  Eugenium  IV  una  cum  Bafileenfibus  animo  eftet  affe- 
&us.  Ea  dande  intcrpolatio  femcl  in  codicem  ex  Bafileenfi  exferi- 
Pars  /.  B b b ptum 

1 


Digitized  by  Google 


378  Priviiegia  Ro  m.  Pontificj 
ptum  abtrufa  in  ccteros  plerofque  facile  patuit  obrepere  . Dix* 
mox  interpolationem  exferiptori  codicis  Bafilecnlis  adjudican- 
dam:  nam  VonderHart  au&or  eft  fc  vetuftifiimum  Bafileenftum_» 
codicem  optima?  not*  vidifle , in  quo.  particula  ilia  3 ftcuti  & 
alia  5,  de  qua  infra  ,,  defidcraretur  . 

Particulam  2.  illam  , & refornutionem generalem  Ecclef< 
Dei  in  Capite  , & in  membris  decreto  fe(T.  4 a Bafilecnfibux  Pa- 
tribus  non  vere  fuifse  ex  Concilio  Conftantienft  fefs.  4 laudatam* 
fuifse  vero  editioni  ex  Bafileenfi  tranfeript^ , ( de  induftria  ne> 
an  de  incuria  non  difputarim  } adje&am  * ex  qua  in  alias  quoqufr 
editionesirrepferit  , ex  co  evincitur  , quod  ea  particula  non  Ic- 
gatur  intribuscodicibus.Mfs.Concilii  Conftant.  aNotariis  ipfius. 
Concilii  confcriptis  i.  ex  quibus  tamen  Bafileenfes  ea  decrcta_* 
compilarunt  ..  Scd  Scad  Cardinalem  Julianum  in  Bafilecnft  Con- 
cilio praefidem  futim  tra&atum  infer iptuin  Gubernacuhim  Concilio - 
rum  dirigens  Andreas,  Magorcnfis,  refert  quidem  dccretum  feff.5* 
fed  ne  verbum.  quidem  habet  de  feif.  4dccreto  :•  is  vero  die  ipCij. 
fcflf.  5 fermocinatuseft  ad  Synodum  „ Nequc  Icgitur  eadem  parti- 
cula in  quacuor  codicibus  Mfs.  ejufdem  Concilii  Conftanticnfis  > 
quorum  duo  fub  id  temporis  confcripti  fuere,.  in  quorum  uno> 
poll  hajc  decreti  verba  , ad jidem  3 ad  extirpationcm  difli fchij - 

matisJmhciuv.IJle  ( fcilicet  articulus  ) imperfeftefuit faffusjde* 
fuppletur  in fefs,  fequenti  : quibus  plane  verbis  indicatur  particu- 
lam  illam  reformationem  See.,  ab fuifse  a decreto  fe£s.  4.  Neque 

legitur  in duobus codicibus  continentibus  regeftum  a&orum  Sy- 
nodiConftantienfis } quorum  unus  circa  tempus  Concilii  confcri- 
ptus  juris. fuit  Gardinalis, Sir leti>.  alter  vera  antiquacaradcre_> 
Italico  eftexaratus.  Sednedum  in  his  codicibus  Romanis,  quo- 
tum vidit,  Sc  contulit  Scheleftratius  ilia  particula  non  legi- 
tur J.  fed  nec  legitur  in  codicibus  Mfs.  Germanise  quos  confuluit 
VonderHart  attorum  Concilii  Conftanrienlis.  diligentifliimus  col- 
Icdor  i,  fed  ncc  ullum  a quoquam  laudatum  codicem  Ms.  fc  vidif- 
fc  , inquolegatur  > Harduinus  accuratus  colle&or  alter  affir- 
mat : unde  in  nova  Conciliorum  editionc  Venctiis  faSla,  ncc  non 
in  coIIcSHonc  Harduini  poftquam  landata?  par trcul at  verba  & re - 
forniationent  See.  parentheii  conciufa  rccitata  funt>  haec  adnatan- 

tur : 


VlNDICATA.  ARTICUIUS  IV.  if.  II.  37p 

tur  : Nr>n  funt  hie  , neque  inprima  editione}  neque  in  Atfs.  Concilii 
Confianticnfis  , duobus  Vindobonienjibus  , neque  in  yblfenbuttelenfi , 
Brunfuvicenji , Gotthano  , iff  Zypfienfi  3 ut  docent  nuperi  editor es 
hujus  Concilii  in  Germania  tom, 4.  par,  1. pag.  86  : fcilicet  Von- 
dcrHart  afserens  imo  fe  in  codice  vetuftiflimo  Concilii  Conft.  juf- 
fu  Bafileenfiumcdito  cam  claufulam  nonlcgifse  > nndc  conjicit,  Sc 
cum  eo  Lenfantius  nianu  aliena  earn  claufulam  codicibus  Bafilecn- 
fibus  facile  adjectam  fuifse  * 

. Praeterca  idem  Lcnfantius  hift.Concil.Conft.,&  VondcrHart 
tom.  4.  pag.  86  > una  cum  Gobclino  in  Cofmod.  xtit.6.  cap.  ^4, 
■Si  Cerretano  in  Diario  Concilii  Conft.  apud  Bzovium  referunt  a_» 
Cardinali  Zabarella  Florentino  ,cui  lectio  decretcrum  demanda- 
ta  fuerat  , confulto  dc  aliorum  Cardinalium  confilio  , Sc  confen- 
fu  earn  claufulam  decreci  fefs.  4 , fcilicet  iff  reformationem  Ec « 
clefia  in  Capitc  , iff  inmembris , omifsam  fuifse  « Qua  de  omiftio- 
nc  feripto  publice  edito  , quodve  tom-  2 . par.  1 2 . pag.  2 8 x colle- 
ttionis  cit.  exftat , ab  Anonymo  Nationum  defenforc  fidci  fub- 
lcftae  incrcpatus  eft:  Animadvertite  , inquit,  qualiter  ijle  re- 
■* verendus  Florentine  fchedulam3in  quim  Nationcs  concordaverunt , 
in  ijla  ultima  fejjionc  , fcilicet  penuhima  Aiartii  ( 4 neirpe  die  30 
Martii  celebrata  ) fuorum  fretus  confilio  fociorum  , iff  fautorum _» 
detruncavit , iff  decurtavit  deludendo  , iff  *vilipendendo  banc  fa- 
cram  Congregationem  > in  qua  tali  a.  prafumentej  non Junt  digni , ut 
amodo  admittantur  . Hoccc  feripto  graviter  commoti , atque  ad 
iracundiam  provocati  Cardinalcs  aliud  feriptum  , quod  tom.  2, 
part.  1 3.  colled!,  cjufdem  Hartii  continetur  3 elucubrartmt  j quo 
Pontificis  , Sc  Ecclefta:  Romans  jura  defenderent , de  quo  infra 
agemus  . At,  inquit  Maimburgus  , Gerfonius  ad  Concil.  Conft. 
Gallia?  Regis  Orator  in  tratt.  de  poteft.  Ecclef.  3 in  tratt.  inferi- 
pto  : An  iff  quomodo  liceat  in  taujfis  fidci  a Summo  Pontifice  appel- 
late > in  ferm.  pro  viaggio  Regis  Romanorum  s Sc  ferm.  coram_> 
Concilio  babito  Dorn.  2 • port  Epiph.decretum  fefT. 4 cum  illa__> 
claufula  iff  reformationem  See.  laudavit , Sc  recitavit.  Verum  , 
tit  obfervavit  ipfe  met  Natalis  Alex.  hift.  Ecclef.  fxcul.  xv , Sc  xvi 
diftert.4.  $.6  , turpiter  ille  hallucinatus  eft ; nam  Gerfonius  lo- 
cis  prajcitatisdecretalaudacdic  6 Aprilis  an.141  5 edita  5 qua:  dc- 

B b b 2 ere- 


380  Privilegia  Row.  Ponti’fici 
creta  non  fe(T.  4 celebrate  die  30  Martii , fed  funt  feflf.  5 reverb 
die  6 Aprilis  habita? . 

At  inquiunt  poteftatis  Concilii  fupra  Pontificem  defenfo- 
res  , claufula  ilia  & reformitionem  Ecclefix  &c.  legitur  in  dc- 
demcodicibus  Mfs.  Parifiis  extantibus  in  bibliothecis  Regia  , 
Colbertina  , Abbatiae  S.  Vi&oris , Collegii  Navarici : legitur  in 
editione  Hagenoenfi  ; Crabbiana  , Romana  , praefertim  Pauli  V. 
au&oritate  elucubrata ; Biniana  , Suriana  , in  qua  fc  aliquot 
locorum  millia  emendafse  , & (ux  integritati  reftituifse  Su- 
rius  afferit : Regia,  & Labbeana  , quam  diligentiflime  a PP. 
Lab-bco  , & Cofsartio  claboratam  notx  marginalcs  fatis  do- 
cent . Prajtcrea  fi  quae  decreti  fcfT.  4.  intcrpolatio  a Baftleenfi- 
bus  fa&a  fuifset  , hanc  ipfis  dubio  procul  exprobraflfet  Euge- 
nius  IV;  exprobraflentque  Cardinales  , Epifcopi , Theologiquc 
Eugenio  addi&iflimi , ut  exindc  Bafileenftbus  aeternam  crearent 
invidiam  . Rcpono  femcl  in  codicem  Bafilecnfcm  , ac  in  codi- 
cem  Hagenovcnfem  intrufam  intcrpolationcm  in  alios  quoque_»> 
facile  irrepere  potuiflfc  , a qua  tamen  macula  infontes  fervari  po- 
tuerunt  reliqui  codices  , quos  Scheleftratius , Harduinus  , Von- 
der  Hart,  & Lcnfantius  laudarunt . Verum  nolim  cum  Scheleftra- 
tio  * ut  jam  innui , fublcftae  fidei  Bafrlccnfcs  in&mulatos  ire  , fedi 
dicerc  malim  ( qua  de  re  Eugenius  in  Bafileenfcs  nonanimadver- 
tendum  forte  cenfuit ) codices  laudatos  a Schcleftratio , Vonder 
Hart , & Lcnfantio  exhibere  decretum  feff.  4.  eo  modo , quo- 
ledum  publice  in  feff.  4.  fuit  a Zabarella  Cardinali  Florentino  , 
omifsa  nempe  claufula  ilia  £?  refur  mationem  Ecclejix  in  Cipitc  >. 
& in  membris  : codices  vero  laudatos  a Dupino  , Maimburga> 
Natali,  Bofsuetio,  Launojo,  Anonymo-&c.  forte  exccrptos  ex 
codicibus  Mfs.  confcdis  a Notariis  Gallis  in  Concilia , lit  conjicit 
Vender  Hart  tom.  6.  in  praefat. , referre  decrctiun  idem  £efT.  4 > 
quale  aNationibus  elaboratum  , efformatumque  fuerat,  quofei- 
licet  conccptis  verbis  ca  claufula  exprimebatur . Vcrbo  repetam* 
Vender.  Hart  1c  codicem  antiqniffimum  Volfcnbutekniem  Conci- 
Iii  Conftantienfis  juflu  Patrum  Bafileenftttm  collcdi  vidiffe  refert, 
in  quo  ca  claufula  defiderabatur;unde  conjicit  vir  eruditus)&  cum. 
co  Jacobus  Lenfantius  hift.Conc-Conft.eam  claufuiam  cadicis  Ba- 

filcen- 


ViNDICATA.  ARTlCaLQS  IV;  Jf.  II.  '3&* 
filccnfis  exemplaribus  fuifse  poftmodum  adje&ara  manu  alicnav 
Nihilominus , inquiunt  Pontificiaj  au&oritatis  oforcs , nihil  crat , 
cur  dccreti  fefT.  4.  claufula  adco  in  dubitationcra  rcvocaretur, 
quum  eadem  exprefle  habeatur  in  decreto  fefs.  jjcademqtie  kiT.j. 
in  citationc  Johannis  XXIII.  bis  rcpctaturiac  ter  denique  repetita 
legatur  in  fententia  fufpenfionis  adverfus  eumdem  Johannern 
XXIII.  lata  fefs.  1 o.  Sed  id  raultum  oppido  interefle  mox  oftendo. 
Itaquc  . 

Afsero  2.  decreta  fefs.  4.  non  modo*  fedetiam  fefs.  5.  d ti- 
bia: admodum  audoritatis  effe  ob  defedum  cum  Patrum  ccnfen- 
fus  } turn  examinis  : confenfus  quidein  y quandoquidcni  adver- 
fus ea  decreta  Cardinalcs } & Gallia:  Regis  Oratores  una  cum  Na- 
tioneltalka  intcrcefserunt . Enimvero-,  quum  Johannes  XXIII. 
e Concilio  Conftantienfi  Scafufam  clam  aufugifset  dic2i.Mar- 
tii  anno  1 41  5. , ea  fuga  difsolutum  Concilium  iri  pertendens  j in 
eamdemque  fencentiam  plcrifque  Cardinalibus  abeuntibus  , ut 
refert  Theodoricus  Niemuslib.  2.de  vita  Johannis  XXIII.cap.  8 y 
fcilicet  quod  abfente  Pontificc  Concilium  difsolutum  ireta  ma- 
gna  exindc  concertatio  Cardinales  inter , & Nationesexortaeft  . 
Nam  hinc  tres  Nationcs  , Gcrmanica  videlicet  > Anglica  5 & 
Gallica ( Hifpaniea namque  Natio  nonnifi  fefs.  263  30-9  &35» 
Concilio  adftipulatacft  ) congregationc  habixailatuerunt  Conci- 
lium generate  ejffe  , &tegitimum  , utque  decrctum  > quo  de  agi- 
tur9  fequenti  fefs,  4*  fcilicet  die  30.  Martii  ejufdem  anni  haben— 
da>  de  audoritate  Concilii  in  Pontificem  publice  legcrerur..  II- 
linc  vero  Cardinales  numero  22  , & Natio  Italica  id  ferre  non  va- 
leirtes , quod  tres  Naciones  audoritatem  fibi  afsumerent  refor- 
mandaj  Ecclefias  Romans  , id  viribus  omnibus  cnaxi  funt , ut  in 
decreto  ea  claufula  omittcretur  . Ea  de  re  apud  Sigifmundunx 
Rcgem  Romanorum  egere  3 egitque  ipfe  Rex  diezp.  apud  Na- 
tiones,  ut  decreta  a Cardinalibus  oppugnata  omicterentur  5 quod 
non  obiinuit : obtinuittamen  5 quodfeflio  ufque  ad  horam  10* 
protrahcrctur , & in.  craftmum  agerctur  dc  concordia.  At  die 
crafttna  y id  eft  30.  Martii  in  fententia  manentibus  Natioaibus  y 
Cardinales  inito  confilio  9 eoque  difttmulato  > non  lcgendim* 
ftatucruut  dec  re  turn  , quale  a Nationibus  cfformatum  fucrat : re- 

?cra* 


Digitized  by  Google 


38a  PRIVILEGIA  ROM.PONTIFICI 

vcraque  dcleflus  ZabarellaCardimlis  Florentintis , ut  decreta 
publica  in fefs.  4.  perlcgerec  » dc  induftria  , & condi&o  claufu- 
lam  dc  rcformatione  Ecclefixin  Capite,  &.  in  membisomifit.  Earn 
©b  omiflionem  fcffionc  pcra&a  gravitcr  commotae  tres  ilia!  Natio. 
ncs  congrcgationc  habita  ftatucxunt , ait  dccretum  illud  integrum 
fequenti  lefs.^.lcgcxctur.  Egcrc  itcrum  enixequcCardinalcs  apuA 
Sigifmundum  Imperatorem  ,ut  abea  fententiaNationcs  deterre- 
rcntur  j at  illis  obfirmatoanimo  in  opinionc  pcrmancntibus  Car- 
<Unaksj  & GalliOratoresjfcflioni  fenon  adfiituros  con tcftati  Tuna: 
ad  lucre  tamen  fuadcntc.Sigifmundo  , ut  icandalum  omnc  amo- 
Tcrctur,  led  nonnifi  poftquam  in  camera  paramentorum  Palatii 
proteftati  elTcnt , quod  unius  icandali  evitandi  caufsa  ad  ieflio- 
ncm  ibant,  non  animo  confentiendi  his,qux  in  lefs.  5.  ftatuen- 
da  forent . Quum  vcroxenuilTet  Cardinalis  Florentintis  in  le  fu- 
fcipere  .decreta  lcgcndiprovinciam  , ea  decreta  perlcgit  Andreas 
Lal'charis  Archiepifcopus  Poznanienfis  - Ita  xefcrunt  duo  regefta 
Mfs.Concilii  Conftanticnfis  ,qux  protulit  Schcleftratius  *,  ac  co- 
dices,  quos  legit,  confuluitque  VondcrHart  tom. 4.  pag. P7  , 
ncc  non  Thcodoricus  Uries  hiftoricus  coxvus  lib. 7.  diftin.8.  hilt. 
Concil.  Conft.  apudVondcrHart  . Sed  & de  cifdem  decretis  gra- 
vitcr.conqueftus  eft  Johannes  XXlIIi , telle  Turrecremata  lib.  2. 
dc  Ecclcf.  cap.  in  epift.  adLadislaum  Regem  Polonix  , Sc 
Euge.ni.us  IV.  in  fua  apologia  adverfus  JSafilecnfes  pag. 8. 
Conjlantia  Jcdebatit , ait » unius  tantum  Obedienti#  Synodum  facie - 
bant ..  JSiec  tamcn  hi  omnes  in  earn  fententiam  convencrunt > fed 
nonnulli  reclamavere  graviores,  qui  Jlrcpcntc  multitudine  fuperati , 
Jicut  bis  nouijftmis  temporibus  , quibus  -carnales  exuperant  pajjio - 
nes  y faftum  efse  manifejium  eji , audiri  nequiverunt . 

Atxcfpondent,  qui  in  adverfas  partes abennt , atque  pro 
Concilio, quibus  poffunt  viribns,pugnant  i.Conccrtationcm  illam, 
& proteftationcm  obverfatam  iuifle  circa  fecuritatem  Johan- 
nis  XXIII,  fcilicet  circa  decretumde  fummi  Pontificis  punitio- 
ne  , &de  ipfocogcndo  , tit  Pontificaiu  -cederet . Verum  , ipfo- 
rum  venia  lit  didium  , falluncur  ©ppido  , inque  falfum  abripi  fc 
imprudenter  ab  exafperato  in  Pontificcs  ingenio  permiferunt: 
nam  difeeptatio,  Sc  protcllatio  circa  ca  verlata  eft,  dc  quibus 

acri- 


VlNDICAT  A , ART1CULUS  IV.  JJ\  II*  383 
acritcr  fcfs.  4. fuerat  difputatum  , fcilicct  de  omifsa  claufula  turn 
dc  reformanda  Ecclefia  ctiam  in  Capitc  turn  dc  Pontifice  fubji- 
cicnda Concilia  r cade  re  enimCardinales proteftatifunt  fe  ac- 
ccfsuros  ad  fe/fionem  5 , nonanimoiis.  conlentiendi quae  in  ea 
ftatui  debere  audieraut  r at  quae  ftatui  debereaudierant  plane  ca 
crant,  quod  Papa  Concilia  fubjitgarctur  * Demum  non  dc  puni- 
tionc  Papjj,&  audoritate  in  Pontificcm.  cxerccnda>quidquam  fta* 
tui  poccrat,  nifi  ftatutum  antca  irct  Poatificcm  Coacilio  effe  fub- 
jedum  j quod  utrumque  avertere  Cardinalcs.  cnitebantur  - Ob- 
trudunt  adyerfarii  2..  ab  omni  veri  fpecie  alicntun  efle  >.  quod 
una  cum  Cardiaalibus  Gallia?  Regis.  Oratorcs  advcrfu&decretum 
fefft.  5.  fucrint  proteftati:  nam  Gerfonius.  Oratorum  urnis  , in- 
quiunt>  tribus  poll  fcfs.  5..  menfibus  fermone,  cui.  titulus.  in- 
comptuseft,.  de  Vi aggio  Regis  Romanorum  (nam  Sigifmundus 
profedionem  adornabat  ad  Benedidum  XIII , nt  ipfum  eiqiie 
adhaerentes  ad  Synodura  alliceret)  habita  aperte  pro  decretis 
lefs.  5.  pugnavit,.  eadem  utilia  noamodo*  fed  adunionen*  Ec- 
elefiae  induccndam  plane  neceflaria  contcndens.:  eamdem  quoque 
dodrinam  opufculis-editis.  frequens.  defendit,.  fcilicet  Concilio 
gcnerali  fubelTe  Ponrificem  ..  Quis.itaque  fibi  perfuadcat  cum  ad- 
verfus  decrctum  illud  intcrceflifle  $ Pranerca  decreta  fcfs*  5.  Con- 
cilii Conft.  rccepta , &con!cripta  fucre  ia  pragmatica  y hoc  eft 
reformatoria  fandionc  apud  Bituriges  iaconvcntu  general!  Ec- 
clefia?  Gallicance  condita  , & Caroli  VII  juflu  promulgata  ; quae 
decrcta  fane  reccptanoa  fuiflent  y ft  GalliOratorcs  adverfa  fron- 
te  ia  Synodo  Conftantienft  contra  ilia  ftetiflent  \ non  fecus  atque 
Concilii  Tridentini  nonaulla  decrcta>contra  quae  Caroli  IXOra- 
tarcs  coin  Coacilio-  interceflerant  > ia  cauiTa  file  re  y quominus 
Concilium  illud  ia  Gallia  promulgaretur  ► Scd  & Thomas  dt 
Courfcllis,  fubjunguntj  Concilii  Bafileenfis  ad  Carolina  VII  Ora- 
tor ad  ettmdem  oratione  habita.  Avarici  Biturigum  , decrcta_» 
fcfs.  5;.  Concilii  Conft.  a Gallic©  Regno  admifla  fiiiffc  afferuit  t 
eamdcmque  dodrinam  denique  Ecclefia?  Gallicanae*,  & fcholae 
Pariftcnft  infedifse  audores.  funt  Jacobus.  Almainus  , Joannes 
Major,,  & Cardinalis  a Lotharingia  dc  rebus  ad  Concilium  per** 
tincntibus.adBrittonem.  fecretarium;  fuum  Romat  agencem  feri- 

bens 


384  PRIVILEGIA  ROM^  PONTIFIC! 

bens  epiftolam  , quam  cum  Pio  IV.  communicari  prascepit.' 

Verumtamen  abs  re  omnino  funt  iftius  modi  argumenta  tam 
diligenter  conquifita  , quam  imprudemcr  prolaca  : de  fado  cnim 
agitur  , quod  nulla  tergiverfationc  cludi  patitur  * Quod  ita  reve- 
ra  fenferit  Gerfonius  5 non  Regis  3 feci  Academia?  Purifienfis  Ora'* 
tor  , nondiffitcor,  ficut  &quod  poftca  imprudentes  alios  in  fuam 
traxerit  fententiam  , atque  dira  talia  > tantaque  adverftis  Pontifi- 
cis  privilegia  feripturi  crit , qua?  fuperius  clevata  a nobis  funt. 
At  ita  non  fenfifle  Gallicanam  omnem  Ecclefiam  , aut  GalJiarum 
Ilegem  contendo  > & evinco  . Enim  vero  remedium  aliud  perti- 
naciflimo  illi  fchi-fmati  conciliando  apprime  confenrancum  pro* 
pofitum  fiierat,idque  Galliarum  Regis  Caroli  VI.jRithardi  Regis 
Anglia?  j Wenceslai  Imperatoris,  Sigifmundi  Regis  Hungana?&c- 
animis  infederat*  videlicet  ut  dignitatc  tres  illi  Pontifices  fpon- 
tc  feabdicarcnt . Inhocce  veluti  nnicum  remedium  , viam  fcilicet 
cefllonis  , feu  renuntiationis  incubuerat  primum  Univerfitas  Pa- 
rifienfis  , cujus  litterasexhibet  Harduinus  loc.  indie. , feirperquc 
inftitit  Tolofana,quae  graviflima  data  cpiftola  ad  Carolum  VI.  Pa- 
iificnfcm  fcholam  in  crimen  vocavit , quod  veluti  inutili  rclida 
via  ccflionis  5 viam  fubtradionis  obedientia?  propofuiflet,  & 
reapfe  Benedido  XIII.  fubtrahendam  pronunciaffet  > hanc  viam 
carpens  3 non  fe.cus , ac  viam  celebrationis  Concilii  5 inter  alia 
feribens : Concilium  generale  nonnifi  a Pontificc  cogi  pofle  , ne- 
que  firmum  , ratumque  abfque  Pontificis  audorirate  pofle  evade- 
re : Pontiflcem  pra?terea  Romanum  , modo  a fide  non  deviarit, 
tametfi  implicitum  fchifmate , nihilo  fccius  fuprcmuni  omnium 
judicem  efle , nullius  judicio  fubjedum  5 nec  cum  fchifmatis  etfi 
fufpedum  in  judicium  trahi  a Synodo  pofse  , nifi  audoritate  Pon- 
tificis coada  , .&  firmata . Ita  , mqnam  3 feripferat  Tolofana  Aca- 
demia 3 verbis  quidcin  durioribus  , qua?  tamcn  fatis  oftenderent 
in  diverfas  tum-opiniones  difeifsos  Theologos . Adeundus  Spon- 
danusad  an.  1 402. Eamdcm  viam  ceflioms  veluti  unicam  in  Syno- 
do III.  Parifienfi  propofuere  Petrus  Regis  Abbas  S.  Michaelis, 
iEgidius  deCampisi  Petrus  Plavultj  & Arnoldus  Corbejcnfis 
Regni  Canccllarius  . Eidem  ccflionis  via?  inflitcrc  Petrus  Ravati 
Epifcopus  $.  Pontii)  Petrus  dEinilarius  Ord.  Pra?dicat0  Johannes 

a Co- 


VlNDICATA.  ArTICULUS  IV.  if.  II-  38? 
Ji  Cofta  jurifconfultus  Tolofanus  , Johannes  de  Varennis  Dodor 
Parifienfis,  qui  ca  de  re  gravem  dedit  ad  Benedidum  XIII.  cpi- 
ftolam  , & alii  plcriquc  5 dequibus  fat  , fuperque  diclum  §.  1 . ubi 
dc  Pifano  Concilio  • 

Quo  circa  3 coquc  praefertim  , quod  a Concilio  ,&  Gal- 
lia Regno  tamquam  verus  Pontifcx  colcretur  Johannes  XXIII, 
fuis  Orator ibus  in  mandatis  dedit  CarolusVI,  ut  via:  ceflionis  in- 
ftfterent,  nihilque  violentiin  Pontificcm  agi  patcrentur  ; agen- 
dove  afsenfum  prjebercnt . Quamobrcm , ut  refert  VonderHart 
tom.  4 pag.101,  Cardinales  nihil  adverfus  Johann.XXIII.  ftatui  a 
Concilio  contcndebant , ufque  dum  fpes  affulgeret  ccfsurum  Pon- 
tificatui  fore  Johannem  juxta  promifsa  ab  ipfo  qua  verbis  , & qua 
feriptis  repetita.  Quuni  enini  Sigifmundus  copiarum  duci  juffifset , 
tit  Auftria  Duci,  qui  fugam  arreptum  Johannem  cxceperat , tuta- 
baturque  , bellum  inferret  *,  Cardinalibufque  Johannem  fedanti- 
bus  falvaconduda , quibus  Conftantiam  libcrc  redirent,  cxhibc- 
tet  *,  Cardinalium  nomine  refpondit  Francifcus  Zabarella  Cardi- 
nalis  Florcntinus  : £j)uod  Cardinales  omnes  poft  recefsum  Papse 
conccrdarunt  in  hoc  , quod  fi  Dojninus  Papa  nfillet  ft  qui  viam  , 
quam  obtulit)  cejfionis  'videlicet , ipftvellent  eum  ftqui , & ft'vere  , 
prout  tenentur  , ^ eum  defendtre , & tueri  in  honore  Juo : ^ in 
cafu , quo  declinaret  ab  ilia  'via , & non  adimpleret  promifsa , •vel- 
lent  ab  eo  dejijlere , & renianere  cum  Concilio : tf  ufque  hue  ipsis 
non  fuit  vifum , juxta  ejus  ftripta  , & dicla , quod  declinaret  in 
contrariam  'viam  . Ea  quoque  de  re  ipfemet  Johannes  XXIII , qit 
teftc  Theodorico  Nicmo  in  ejus  vita  lib.  2.  cap.  3 , Synodi  vio- 
lentiae  fuga  fc  fubtraxerat , & quandin  a Sigifmundi  poteftate  li- 
ber abivit , eafcfs.  4 , & 5.  decreta , quae  frequens  erronea » Sc 
quad  haerctica  traduxit , execratus  eft,  firmiter  habens  Pontifi- 
cem  a Concilio , nonnifi  in  cafu  haerefis  deponi  pofse  , Johannes  , 
inquam , tefte  Turrccremata  loco  fupra  cit. , de  iis  decretis  gra- 
viflime  cum  Gallis  Oratoribu?  expoftulavitj  quamvis  hafee  Johan- 
nis  querelas  referendas  potius  ad  Gcrfonii  fermoncm  ca  de  re  habi- 
tum  vclint  VonderHart  tom.  4.  ad.  C0ncil.C0nft.pag.77. 5 Jaco- 
bus Lcnfantiushift.  Concil.  Conft.  lib.  2.,  & continuator  Flcury 
lib.  102  num.1d4.Sed  & idem  Johannes  inepift.  adDucem  Aure- 
Pars  /.  C c c lianen* 


'38c?  pRiviLEGiA  Rom.  Pontifici  ' 

lianenfcm  in  accrbiores  cfhifus  eft  querelas  de  Sigifmundo  Impie* 
ratore  , quod  inique  tulcrit  ab  Archiepifcopo  Salisburienfi  fe  co- 
ram  proferri  adverfus  Pontificem  quafdam  propofitioncs  injuria- 
rum  plcnas  , atque  fidei  Catholic*  penitus  abfonas  , praefertim  y 
qUod  ipfe  Archicpifcopus  crat  fupra  Pontificem  , & fupra  Conci- 
lium.Qiia*  propofitio  ab  vcrifimilitudine  alienaquum  Vila  fit  Von-* 
derHartio,  & Lenfantio  lib.i  num  po,  cenfcnt  mendum  irrepfifse 
in  Mfs.cpiftol*.,  ac  legendum  > quod  Archicpifcopus  protulcriti 
Concilium  cjse  Jupn  Pip  am  . 

Vcrtitn  quid  conjcdfcuris  induIgeo,quum  decretoria,  indubia* 
que  fuppetunt , quibus  rcmomninoconficiam  5 Ea  ergo  de  re  Ca- 
rolus VI*  Galliarum  Rex  fuis  Oratoribus  prjecepit , lit  fuafionibus 
cum  Pontifice  » ac  Synodo  agerent , ut  fiponte  fc  Pontificatu  abdi- 
cate, mlautem  violent!  in  Pontificem  intentarent  j cujufcc  rci 
invi&um  argumentum  nobis  fuppeditant  >.  turn  acta.  Concilii  Con* 
ftant.j.quum  ex  articulis  a Cardinal*  Pifano  propofitis.  in  congre- 
gatione  habita  die  28.  Martii  conftet  Gallos  Qratores  Johannis 
XXIII.  caufiam  pro  virili  parte  tuitos  fuifle  > feruntenim  articu* 
li  illi  apud  Synodum  Oratoreseofdcm  expoftulafle,  ut  Poatifex 
intramenfis,  aut  quinauc  hebdomadarum  fpatium  ab  omni  vi 
immunisad  unara  , vel  duasdies  a Conftantia  diftans  mancret  \ 
turn  hiftoria  magni  fextifehifmatis  Occidcntalis  lib.  y.pag.  43^* 
aMaimburgo  etaboratar  in  qua  Author  perhibet  Gallos  nun<* 
quam  fadhun  Concilii  Confix  adverfus  Johannem  XXIII*  aequa 
animo  tulifse  > fed  actutum  r<.  probafle  : narrat  enim  male  a Ca- 
rolo  VI.  Rege  cxceptos  fuifse  Ebroicenfem  , & Carcafionenfem. 
Epiicopos  a Concilio  ad  Regem  Legatos  , ut  deferrent  depofitio- 
nera  Johannis,  quibus  repofuitfibi  infolens  videri,  quod  Synodus 
aufa  fuiftet  Pontificem  uti  legitimum  habitum  e gradudeponere  * 
Non  ignarus  vero  Rex  cain  depofitionem  promotain  fuiise  abUni- 
verfitate  Parificnfi  , Dclphino  Ludovico  demandavit>  ut  Dodto- 
res  Parificnfes  ejus  rci  acriter  redargueret : Deputatos  vero  ita 
animo  irritato  compcllavit  Delphinus  : Ecquis  cam  Tidbit  liccn+ 
tram  dedit , ut  attderetis  in  Pontificem  Roma  num  manus  injiccrcy 
Jerque  dignitatem*  ac  infulas  adimerty  quod  nuper  Conjiantiafeciflist 
pojlquam  ergo  ea  audaeix  pcrvenijlis , quid  aliud  fupereft  vobis,qua.m 

. . . ut 


Vi  ND  1C  AT  A.  Ar  TIC  ULUS  IV.  jT.  II.  387 

Ut  pari  facinore  Regi , regiifque  Principibus  cor  on  am , &>  lrnpe - 
titan  involetis  ? Jed  enim  ne  id  vobis  procedaty  mature  pravcniam. 
Haec  jllc  . Graviorem  adhuc  pcrtulit  ja&uram  Johannes  a Caftil- 
Jione  Oratorum  primus  redux  Conftantia  Parifios  , quippe  quum 
Principe  Ludovico  Delphino  coram  fa&um  Concilii  dcicndere_-» 
non  fuifset  veritas , carceri  mancipatus  audaciae  patnam  dedit* 
:Nec  vero  mirum  3 quod  mutata  fententia  poftmodum  in  conven- 
. tu  Bituricenfi  dccreta  ilia  a fuccefsore  Carolo  VII.  admifsa  fuc- 
.rint  j nam  Rcgiis  , & Ecclefiae  Gallicanae  juribus , & impendiis 
.turn  ea  favere  credita  funt , turn  Concilii  a&is  rite  difeuflis,  com- 
pertoque  nullam  aliam  fuppctiifse  viam  fedando  fchismati  9 Com* 
cilii  fa&um  approbatum  fuit . Quo  de  argumento  mox  agemus  . 
.Quae  denique  fucrit  olim  9 fitquc  nunc  cclcberrimae  Gallicanae 
Ecclefiae  do&rina  fingulari  difcuflionc  fuo  loco  demonftrabitur , 
quo  planum  fiet  nufquam  difparem  ab  aliis  Ecclcfiis  in  fententiara 
illuftrcm  Ecclefiam  illam  abiifse  . 

_,,Adfirmo  3.  dccreta  fefs.  5. , quibusdc  agitur  , dubiae  admo- 
dum  efse  au&oritatis  obdefc&um  quoque  examinis  . Enimvero 
-Concilia  s ctfi  generalia,  nullam  fidei  definitionem  edere  pofsunt, 
Jiifi  quam  ad  Dei  verbum  aut  feriptum  , aut  traditum  chligenter 
.antea  exegerint : atqui  circa  decreta  de  prgcftantia  Concilii  fupra 
Pontificem  Conflantienfe  Concilium  ante  fefs*  4.  ullum  verbi  Dei 
feripti  5 aut  traditi  examcn  non  fat  inivit : fi  enim  inivifset  , pro 
fuperioritate  Pontificis  Rare  graviffima  argumenta,  quae  ex  feri- 
ptura,  &traditionc  a nobis  prolata  funt , & proferentur  9 co- 
.gnovifsetj  abftinuifsctque  dubio  procul  ab  eo  decreto  } contra 
.quod  ad  minus  talia  5 tantaque  dimicant  argumenta  . Scivifset 
.fcilicet,  qua  injuria,  infolcntia,  & ignorantia  Gerfonius  eo  in 
.Concilio  fermonem  habens  jactaverit  nullum  hucufque  Theolo- 
gum  y praefertim  Parifienfem  , pratfertimque  fanctum  , docuifsc 
Pontificem  Concilio  efse  fuperiorem . Scivifset  , inquam  , in 
Conciliis  generalibus  y ut  fupra  oftendebamus  , Pontifices  fupre- 
„mam  exercuifse  poteftatem  : feivifset  a Theologis  Parificnfibus 
in  caufsa  diflidii  Bonifaciunn  inter  , & Philippum  Pulchrum  feri- 
prumfuifse:  Pontificis  poteftatem  fbntem  else  , e quo  omnis  in 
Ecdcfia  poteftas  dcrivat } proindeque  Conciliis  oecuipemcis  fu- 

C c c 2 pc- 


1 


388  pRlVlL'EGIA  Rom.  PoNTIFICl 
periorem  efse  , omnium  Judiccm  > nullinfque  jiidicio  fubjectum 
ire  . Scivifset  Thcologos  Parifienfes  ad  Clementcm  V.  fcripfifse 
in  fola  caufsa  harrefis  Papain  Concilio  fubjacere  s in  caufsa  vcro 
Bonifacii  VIII.  folum  efse  judicem  ipfum  Clcmcntem  , ut  qui  Ec - 
defiant  univerfalem  reprtefentat  folus  i iff  fine  quo  , iff  niji  per 
<jucm  Concilium  gencrale  caufsam  Bonifacii  in  examcn  adducere 
pofsct . Scivifset  a Theologis  Parifienfibus  incelebri  controverfia 
de  Minorum  paupcrtatc  fcriptuin  fuifse  : Pontificum  conftitutio- 
nes  in  cauffis  fidei  ad  examcn  rcvocari  abfque  piaculo  non  pofse  • 
Scivifset  a Clemente  VI.  quondam  Theologo  Parificnfi  incpifl.  ad 
Confolatorcm  Armenorum  Patriarcham  ipfum  credere  juflifse  , 
quod  Romanus  Pontifcx  pleniffimim  potejlatem  baberet  fitper  to- 
tum  j iff  uiti’uerfum  corpus  Ecclefa  mi  lit  antis  . Scivifset  doctiifse 
Petrimi  Bertrandum  Doclorcm  Parificnfem  Ecclefiafticar  potefhr- 
tis  origincm  Deo  acccptam  referendam  > a Deo-  immediate  S.  Pe- 
tro,  cjufque  fuccefsoribus,  a quibus  in  alios  defttieret  s foifse  col- 
latarn.  Scivifset  docuifsc  adverfus  Grsccos  SS.  Thomam  , & Bo* 
naventnram  , quod  fi  Concilium  generale  alterius  gcneralis  Con- 
cilii  au&oritatem  coercere  nequit , ita  ut  fymbolo  aliquid  ex- 
plications gratia  addere  non  poffit  5 multo  minus  Pontificibirs 
circnmfcriberc  terminos  , quorum  au&oritate  Concilia  ipfa  con- 
gregantttr  , & firmitatis  robur  accipiunt . Uno  verbo  feivifset 
pro  Pontificibus  flare  Scripturam , Concilia , Pontificum  gefla  , 
Patrum  teflimonia  , Theologorum  dogmata  3 de  quibus  fno  loco 
a nobis  eft  adorn  , vel  reflat  agendum  . 

Verum  probe  feiverat  nuper  ante  fefs.  4,  & 5.  acritcr  difpu- 
tatum  a Theologis  haccc  dc  audoritatc , majoremque , ac  potio- 
rem  partem  Theologorum  fletifse  3 ut  non  alia  nifi  via  ceffionis 
iniretur  , ut  fupra  oflcndimus  ; quod  fubinde  ideo  via  depofitio- 
nis  ex  confilio  Thcologorum  inita  fuit  5 nifi  quia  fruflra  faspius 
via  ceffionis  tentata  in  cafsum  tandem  ceffilset . Nequccnim  nifi 
Pontifici  dubio  Concilium  fuperefse  docuerant  Academia*  Pari- 
fienfis  3 Bononienfis  5 Florentina  &c.  apud  Dacherium  tom.  6» 
fpicilcgii}&  apud  Labbeum  tom.  1 1 . Concil. : imo  non  dcfucrant, 
qui  ncu  Pontificcm  dubium  judicio  experiri  apud  Synodum  debe- 
re  3 aut  pofse  afsercrent*  apud  Antoninum  tom.  3.  Chron. 


ViNDICAT  A . ArTICULUS  IV.  Jf.  II. 
tit.  22.  §.3.  Scd  enim  ignorabat  ne  Synodus  turn  ante  4.  fefs.  fta- 
tim  ab  fuga  Johannis  XXIII.  a plerifquc  turn  Cardinalibus  , turn 
Epifeopis  j turn  Theologis  Italis  prarfertim  conclamatum  fuifsc 
difsolutum  cfse  Concilium?  Contra  decretum  fefs.4.  difputatumj 
& declaratum  a Cardinalibus  , & Oratoribus  Gallis  ? Ita  nempc, 
nam  ea  de  re  cum  Sigifmundus  Imperator,  turn  tres  Nationes 
Gerfonio  jufserant  5 ut  publico  fermone  habito  Concilio  primas 
fupra  Papam  afsererer,cui  fermoni  fane  Cardinales  adftare  nolue- 
runt  5 cxibitumque  fibi  confcriptum  a Sigifmundo  legere  dctrec- 
taverunt . Exinde  veroea  oratio  campani  arris  veluti  fonitus  fuit, 
aut  tub*  3 quo  excitarentur  Thcologi  primum  ad  collationem 
incumdam  dc  Concilii  invicem,  & Poncificis  au&oritate:  ita  enim 
referunt , & fatentur  ipfimet  Jacobus  Lcnfantius  lib.  hift.  Conci- 
lii Conft.  num.2,  Continuator  Fleury  hift.  Ecclef.  lib.  1 02.  num. 
173,  &Ludovicus  Maimburgus  lib.  5.magni  fchifm.  Occiden- 
talis  : En  occajio  ( inquit  Maimburgus  3 fcilicet  oratio  Gcrfonii) 
unde  or  turn  habuitfamofa  hac  quafiio  , de  qua  nunquim  in  antique 
difeeptatum  ejl  Ecclejia , an  nempe  Concilium  Papa  fuperjlet  5 vel 
potius  Papa  Concilio  . Quid  vero  , quod  imo  idem  met  Maimbur- 
gus codcm  lib. 5.  pag.  43 9.  Ab  annis  nongentis , fubjungit , Eccle* 
fue  Qallicana  banc  fententiam  fuifse , ut  except 0 karejis  cafu  a nullo 
bomine  , nulloque  Concilio , fed  a folo  Deo  judi  car  i Pont  if  ex  Roma - 
nus  , deponique pofset  ? Ex  his  vero  fie  arguere  eft  . Profe&o  tarn 
gravis  controverfia  de  Concilii  prarftantia  fupra  Pontificem  5 qua* 
Ecdefix  Roman*  jura  adco  perftringit , non  nc  diligenti , quod 
pac  effet  j dcceretque , examine  erat  exagitanda  5 atque  ad  rei 
tarn  grandis  veritatem  attingendam  , aflfequendamquc  cxquifito> 
accuratoquc  opus  eAt  ? Attamen  vix  Johannes  XXIII. Conftantia 
die  2 1.  Martii  fuga  fe  fubduxit,  ftatimque  Concilio  demiftiis  , 
fubjedufque  decernitur  3 &die  30.  fefs.  habita  decretum  hujuf- 
modi  publici  juris  fit . Iteruin  quum  decreto  ifti  Cardinalium  cce- 
tus  , Galliquc  Oratores3  Natione  Italica  eorumdem  partes  at4ju- 
vantc  5 intercelfiflent , quaque  parte  invidiam  crcabat  3 mutilum 
provulgaficnt  , nihilo  fccius  die  6.  Aprilis  , fcilicet  in  fefs.  5. 
nulla  obfiftentium  habita  rationc, decretum  quoad  omnem  partem 
integrum  pronunciatur  . Decreto  itaque  iftiuftnodi  > cujus  fane 
. pro- 


*3P0  PRIVILEGIA  ROM.,PoNTlFICi 
promulgatio  fatius  fuerat  procraftinanda  , ufquc  dum  omnes 
rc  mature  perpenfa  ulcro  citroque  adauiefeerent  , reque  in_> 
bona  luce  pofita  omnium  facilcm  extorqueret  afsenfum , non 
nc  jure  cum  Cardinalium  collegio  Galli  Oratorcs  , cumque 
Italica  Natione  ipfe  Johannes  XXIII.  rite  , jureque  refragati 
.funt  > refragatamqne  fuifse  pronum  eft  putare  haud  minorem 
.Ecclefis  partem  , aut  maximam  Ecclefiarum,  Komanam  nem- 
pe  omnium  Matrem , ac  Magiftram  , quae  a facro  Cardinalium 
coetu  , Johanne,  Nationeque  Italica  ftifficicnter  reprsfentata  fue- 
ratreputanda  ! Decrctum  itaque  iftiufmodi , cui  Ecclefis  uni- 
verfs  , fpeciatimque  Romans  defideratus  eft  aflenfus  , quis  squi, 
bonique  faciat  , fadumque  conciliaritcr , five  ad  SS.  canonutn 
normam  jufti,  redique  sftimator  reputet  ? Plane  tefte  , & audore 
ipfomet  Petro  Alliacenfiprscit.  trad.  dc  Ecclcf.  poteft.  abfquc 
Cardinalium  collegio  Romans  Ecclefis  locum  , vicemquc  , eo- 
rumdem  fententia,  gerente  ncc  gencrale  conflari  Concilium  , 
neque  a Concilio  grave  quidquam  conftitui  potuiffc  , ac  decerni 
turn  temporis  pietate,  dodrinaque  prsftantcs  Theologi  afTevera- 
bant : quis  igitur  Decretum  iis  invitis , atque  contranitcntibus  , 
editum  aut  obligafle  univerfam  Ecclefiam  > aut  ab  Ecclefia  uni- 
verfa  admjtfum  exiftimet  ? Quocirca  quum  Martinus  V.  Concilii 
Conft.ea  tantunimodo  ada  rata  habucrit,acceptaque,  qus  fuifsent 
conciliaritcr  fada,  palam  fithocce  decretum  fefs.  5.  ab  co  confir- 
matum  non  fuifle.Hacc  dida  funto  juxtahypothefim  Theologorum 
Bafileenfium , & Parifienfium  , fcilicctcontendentiura  decrctum 
Conftantienfe  editum  fuifse  ad  fubdendum  Concilio  generali  cui- 
cumque  Pontificem  quemlibet , quamvis  legitimum  , Nos  enjm 
.nuni.  5.  palam  faciemus  hoc  decretum  editum  fuifse  relate  ad 
Pontificem  dubium , locumque  habuifsc  dumtaxat  in  caufTa  , 
aut  cafu  fchifmatis  , feu  Pontificis  vel  hsretici , vel  dubii . 

Intereaex  his  hadenus  dedudis  liquido  conftat  perperain 
ftudio  partium  abreptos  Dupinum,  Natalem  , Bofsuetium , Ano- 
nymum  &c.  feripfifse  1.  Quod  hujufmodi  qusftio  de  audoritatc 
Concilii  fupra  Pontificem  ab  annis  40,  quibus  fchifma  Ecclefiam 
difeindebat,  diu,  multumque  fuit  difcufsa  Parifiis,  Avenione,  Ret- 
urn# , Pifis  in  Concilio  quinquennio  ante  Conftantienfe  celebrate*, 

in  quo 


Digitized  by  Google 


VlNDl  CAT  A ."Articulus  IV.  jf.  II, 
in  quo  fefs.  i 3.  Petrus  Plavult  Dodor  Parifienfis , & poftea  Sii-» 
vanedenfis  Epifcopus  affirmarit  Ecclefiam  efse  fupra  Papam,- 
laancque  dodrinam  efse  Facultatum  Parifienfis  5 Andegavenfis  , 
Aurelianenfis , &ToIofanas,  quibus  acccfserint  Academia:  Bo- 
nonienfis , & Florencina  : ut  proinde  juxta  hanc  fcntentiam  Car- 
dinales  Obediential  Gregorii  XII,  inter  quos  erat  Odo  Columna, 
poftea  Martinus  V.  appcllatus  3 quibus  Gregorius  prohibuerat  > 
ne  abfquc  fui  licentia  Luca  difccderent  ,a  Pontifice  ad  Concilium 
appellarint  his  verbis  : Item  ad generate  Concilium  5 a quo  , & in 
quo  folent  gejh  etiam  J'ummorum  Pontificum  qucecumque  retra - 
Bari  j decerni > $ judicari  : cujufcc  appellationis  inftrumcn- 
turn  extat  in  fpicilegio  Dacheriano  , & in  Labbcana  Concilio- 
rum  colledionc  . 2.  Quod  hujufinodi  quaeftionem  agitatam  in^ 
Concilio  Conftantienfi  fuifse  s atque  a dodoribus  adcxamen  ac- 
curate dedudam  a referant  Petrus  Alliaccnfis  in  trad,  de  aud. 
Eccl.  par.  3.  cap.  2.Conftandaj  elucubrato  > Gerfonius  in  Term,. 
Gonftantia:  coram  Patribus  habito  die  2 3.Martii  ante  fefs. 3,  &in 
trad,  de  poteft.  Ecclef.  a Thcodoricus  Niemus  in  vita  JohanniS' 
XXIIIi&c.  perhibentes  difputatttm  quidem  ea  de  audoritate__> 
fuifse  } fed  tamen  univerfos  tandem  Synodi  a feuNationum  fen- 
tentia;  adquievifsc  . Namque  ita  fcribentes  > aut  falluntur>  aut 
volunt  fallcre  . Nam  omnis  quaeftio  > omnis  difputatio  a omnif- 
que  contentio  , ut  ex  didis  conftat  y verfata  eft  circa  audorita- 
tem  Pontificis  dubii  > & in  cafu  fchifmatis  a vel  hajrefis  > tandem- 
que  fententia  obtinuit  > ( nam  via  ceflionis  id  obtinere  nequivit) 
ut  ccfsantc  alia  via , uti  ceftionis  3 Synodi  generalis  audoricas  in 
Papam  dubium  , fchifmaticum , aut  haereticuin  fe  extcndcrct , 
Concilioquc  Papa  hujufmodi  foret  obnoxius  \ uti  jam  ex  didis 
conftat > conftabitque  magis  ex  dicendis . 

Adftruo  4.  dccrcta  fefs.  4 , & 5 Conftantienfis  Synodi  infir-, 
ma  admodum  efle  , dubiaeque  audoritatis  ea  pnetcrea  ratione__j>. 
quod  turn  , ideft  fefs.  4 , & 5 5 dum  aberant  Obedientiae  Grego-? 
rii  XII  , & Bcnedidi  XIII , non  diet  cecumenica , non  fecus  ac 
cecumcnici  nomine  non  efte  donandum  non  abftmili  ratione  Con- 
cilium Pifanum  fuperius  admonebamus  5 atque  iccirco  ejufdeni-* 
nutare  audoritateui,nullam  ex  Ecdefia?  aflenfu  ei  acccftii'scj  adeo- 
• > que 


3*>2  Privilegia  Rom.*  Pontifici 

que  decretis  illis  nemincm  affici : ncquc  ilia  plane  fuifse  a Mar- 
tino V approbata,  ut  quaiObcdientiis  illis  intercedentibus  conci- 
liaritcr  fafta  ncquaquam  fucrint.Evafifse  vero  cecumcnicam,poft- 
quamad  illam  acccfscruntGrcgoriij&Benedi&i  Obcdicntix.Ita  in 
apologia  Eugenii  IV  rcjecta  adcalccra  tom.i  8.  Concil.  cdit.Ven. 
afseruit  Johannes  dc  Turrecremata  Oratori  Bafileenfium  refpon- 
dens  opponenti  decreta  fefs.  4 , & 5 Concilii  Conft.  Id  vero  in_* 
caufsa  eft  1.  Nam  fi  jure  Concilii  Pifani  auctoritas  in  dubium  rc- 
vocatur*  non  indubia  plane  eft  afserenda  clectio  Alcxandri  V , 
ejufquc  fuccefsoris  Johannis  XXIII , ac  proinde  dubitare  jure  eft, 
an  Conftantienfe  Concilium  generale  fucrit  in  primis  feffionibus, 
quibus  folus  prjefuit  Johanncs,a  quove  foloconvocatum  illud  fue^ 
rat.2.At  efto  eo  in  cafu  fchifmatis  fe  met  potuerit  rite  cogere  Ec- 
clcfia  , attamcn  fi  ulla  abfquc  fchifmatis  nota  Nationcs  plerxquc 
Pifanas  Synodo  adefse  dctrectarunt » Gregorio  , vcl  Benedicto 
addicts , eaque  de  re  Pifana  Synodus  oecumenica  efse  nequivits 
ita  pari  modo  primis  Concilii  Conft.  feffionibus  plcra?quc  Natio- 
ncs , quin  fchifmate  notari  ullo  modo  poffint , intcrefse  noluc- 
runt , ut  qua*  Bencdi&o  , aut  Gregorio  adhairerent ; illud  vero 
Concilium  3 afolo  Johanne  , quem  Icgitimi  loco  non  habebant  > 
fucrit  congrcgatum  > atque  adeo  in  primi6  feffionibus  Conftan- 
tienfe Concilium  , a quo  aberant  tot  Nationes  , non  fuerit  oecu- 
menicum  . Atque  cquidem  paucos  ei  Concilio  ex  Obcdicntia  Jo- 
hannis XXIII.  adftitifse  conftatex  actis  collectis  a VondcrHart 
tom.  4.  pag.  73.  Gonftat  enim  fefs.  3 die  26  Martii  , ideft  quatri- 
duo  ante  fefs. 4,  celebratae,  nonnifi  Epifcopos  70  adfuifsc}  ut  pro- 
inde longc  abs  vero  aberraverit  , qui  inconfulto  feripfit  interfuif- 
fc  300  Epifcopos  . Quam  plurimos  vero  ex  aliis  Obcdientiis  Grc- 
gorii , & Bcnedicti  iis  primis  feffionibus  defuifse  conftat : liquet 
enim  ex  dictis  dc  Concilio  Pifano  non  exiguas  numero  Nationcs 
cum  Gregorio  , turn  Benedicto  etiam  poft  Pifanam  Synodum  , at- 
que poft  feffiones  aliquas  Conftantienfis  adhuc  ftuduiffe  : conftat 
vero  Grcgorii  Obedientiam  nonnifi  fefs. 14  Concilio  fc  adjunxif- 
fc  . Sed  & illud  diligenter  animadvertendum  eft  , quod  eademu 
fefs.  14  Grcgorii  duo  diplomata  lefta  funt,  quorum  uno  Grego- 
rius fuis  Legatis  facultatcm  tribuebat  ipfius  vice  ad  unionem  Ec« 


Digitized  by  Google 


VlNDIGATA.  Articulus  IV.  jf.  II.  3P3 
clcfias  promovendam  idem  Concilium  Conftantienfc  convocation 
quatenus  a Rege  , non  quatenus  a Balthafsare  Ccfta , fcilicct  Jo* 
hanne  XXIII , fuo  etiam  nomine  convocandi,  Sc  comprobandi , & 
quae  ia  eo  fierent  confirmandi  ea  lege , ut  Balthafsar  ipfe  nec  prae- 
efset,  nec  adefset . Altcro  vero  diplomate  pleniorcm  facnltatem 
tribuebat  ad  munus  illud  ^xequendum  Caroio  dc  Malateftis  Do- 
micello  Ariminenfi , a quo  ilia  transfufa  eft  in  Joannem  Dominici 
Cardinalem  Hagufinum  , qui  proinde  declaration  folemni  Gre- 
gorii  nomine  Concilium  convocavit  , & confirmavit , cui  dccla- 
rarioni  titulus  eft : ScheduU  aiiHoriz&tionis  Concilii  ; Ie<ftum  fub- 
indc  eft  procuratorium  Gregorii  ad  cedendum  Pontificatui  datum 
pra?memorato  Caroio  dc  Malateftis  } quam  ceifionem  in  manibus 
Sigifmundi  Imperatoris  a non  Synodi  fieri  Gregorius  voluit . Qui- 
bus  pera&is  Cardinales  Gregorii  admifli  funt , Curia:  ipfius  mini- 
ftri  fuis  in  officiis  > & gradibus  confirmati , cenfuracque  omnes  in 
Obedientias  Johannis,  Sc  Gregorii  lata:  occafione5vcl  caufsa  fchif- 
matis  irritar  declarata: . 

Adha?c  poftfeflionem  20  die  30  Januarii  an.  141^  congre- 
gatione  generali  habita  capitula  inter  Sigifmundum  , & Legatos 
Concilii  ex  una  parte  , & Legatos  Regum  , ac  Principum  Bene- 
di  jo  adhacrentium  ex  alia  parte  , jam  anno  fuperiori  die  1 3 De- 
ccmbrisNarbonarconcordata  > propofita  funt , & in  altera  con- 
gregatione  die  4Fcbruarii  com  muni  Patrum  confcnfii  approbata: 
quorum  capitulorum  num.  1 2 fumma  erat : 1 . Ut  a Concilio  ite- 
rate convocarentur  , qui  a partibus  Benedi  ji  ftabant , Reges  , & 
Praelati ; iique  infra  tres  menfes  conventui  refifterent:  ».  in_» 
Concilio  nonnifi  unum  de  exfeindendo  fchifmate  negotium  exagi- 
taretur  : 3.  ad  Concilium  advenientes  confeftim  ad  confefsum_» 
admitterentur  > non  fecus  atque  cum  aliis  Obedientiis  fajita- 
turn  fuerat  \ itaque  a Concilio  in  unum  convenience  turn  demum 
in  Benedi  jum  fuapte  abdicare  fe  abnuentem  judicium  inftituere- 
tur  : 4.  Cenfurae  omnes,  fententisque  a Gregorio  5 Johannc  , eo- 
rum  praedecefloribus  , & Concilio  Pifano  a tempore  exortifehif- 
matis  in  Benedi  jum,  modo  is  dignitatem  abdiceret , atque  Bene- 
di ji  partiarios  Reges , Principes , Academias  , perfonafquc  alias 
quaslibet  intorta:  abolerentur,  nullaque  carumhaberetur  prorfus 
• . - Pars  L D d d ratio  ♦ 


3p 4 Privilegia  Rom.Pontifici 

ratio  : 5.  Ratihaberentur  collationes  omnes  a Bcnedi&o  fa<ftae,  ac 
bcneficia  iis  impcrtita,  qui  obcdicntia  fibi  erant  obftri&i : 6 • 
CardinalesBenedi&o  olim  addicti  ad  Concilium  admicterentur  , 
nequc  in  novi  Pontificis  elc&ionc  fuffragio  diminucrentur  fuo  : 
7.  Curb*  Romanae  adminiftranda?  a Bcnediiflo  admoti , modo  cum- 
dem  abnegarent,  abofficiis  minime  amovercntur  : 8.  Si  continge- 
ret  Bcnedi£tum  ante  abdicationem  fato  defungi  fuo,  non  alter 
fufficcretur  Pontifex  , quam  qui  Concilii  votis  comprobare- 
tur  &c.  Miffifque  ceteris  capitulis  ad  rem  noil  facientibus  , ut 
conventa  utrinque  juramento  firmarentur  , & a fingulis  Conftan- 
ticnfis  Concilii  Patribus,  ac  Principum  Oratoribus  probarentur. 
Sefs.  22.  denique  Regis  Aragonum  Oratores  ad  Concilium  funt 
admiffi  s turn  capitula  Narbona?  conventa  exccutioni  a Concilio 
mandari  ca?pta.  Sefs.  2 5.  admiffi  Oratores  Comitis  Fuxcnfis.  Sefs, 
2 6 . admiffi  Oratores  Regis  Navarra? . Sefs.  30.  fubtra&ionem-i 
obcdicntia:  Benedidlo  a Ferdinand©  Aragonum  Rege  fa&atn  fua- 
dente  S.  Vincentio  Fcrrerio  Concilium  approbavit . Sefs.  3 5.  Jo- 
hannis  Regis  Caftella?,  & Legionis  Oratores  intromiffi  funt . Sefs, 
demum  37.  in  Petrum  de  Luna  Benediftnm  XIII.  in  fua  pertina- 
cia  permanentem  lata  eft  exau&orationis  fententia  , tanquam  in 
perjurum  , universe  Ecclefiae  feandalizatorem  , & perturbatorem, 
fa  u tore  in,  & nutritorem  invetecati  fchifmatis  , fchifmaticum  » 
hxreticum  , atque  articuli  fidei  Vnam  fjnftamCatholicam  Eg- 
ciefiam  violatorem  pertisiacem  . Jam  vero  decreta  fefs.  4,  & 5> 
quibus  aberant  tot  Obcdientiae , quisdixerit  fuifTc  Concilii  vere 
cecumenici  foetuin,  aut  a Martino  V,  qui  tantummodo  conci- 
liariter  fa<fta  approbavit , confirmata  £ 

Vermn  caufsae  adverfariorum  admodum  intcreft,  ut  Conci- 
lium Conftanticnfe  etiamin4,  & 5.  feffione  cecumcnicum  exti- 
tilfe  jeftimetur  r unde  ex  multiplici  capite  Concilio  Conftanticnfi 
etiam  fefs. 4,  & 5.  oeciimeniciaitctoritatemigradumque  adfeifeere 
adnituntur  . Itaquecontendunt . 1.  Ecclefiam  univerfam  in  fola 
ObedientiaJohannisXXIII.colle<ftatncxtafle,utcui  foli  ccrtum,ra- 
tumque  Jus  ad  Pontificatum  fuffragarctur,ut  qui  proindc  Johanni 
parere  detre&arent  in  fchifmatis  culpam  vocandi  efIenc,non  minus 
ac  Donatiftaeadverlus  Ceciliani  in  Epifcopum  Caitbagincnlem  ab 

Ec- 


ViNDICATA.  ARTlCULUslV.iT.il.  3p^ 
Ecclefia  admiffi  ele&ioncm  olim  obniccntes  nigra  fchifmatis  nota 
fucrunt  inicripti . Vcrumtamcn  ft  femel  id  adftruatur , Johannem 
fcilicec  indubium  fuifsc  Pontificem  , cique  non  adharrcntes  uti 
fchifmaticos  habendos;crgo  non  fchifma  compcfcuit,  fed  turpilfi- 
me  in  lchifma  potius  Conrtantienfis  Synodus  prolapfa  eft,  obe- 
dientiam  a Johanne  abftrahens , tyrannico  quoque  more  cgit  a 
Pontificatu  Johannem  dejiciens  , atquc  inverfo,  nefarioque  modo 
in  ipfius  jus  intentans  , jureque  optimo  proinde  egic  Pontifcx  fu- 
ga  e tali  Synodo  fe  furripiens  . Sane  , ut  fupra  innuimus  , cxardc- 
feente  fchifmate  ( ut  de  aliis  filcamus  ) 0<ftaviani  fub  nomine 
Vi&oris , Callixti , & Pafchalis  adverfus  Alcxandrum  III,  quam- 
vis  pro  iis  pugnarct  Fridericus  II , & pro  iifdem  ftarct  Germania 
ferme  omnis  , magnaque  Italia;  pars  *,  nihilominus  nulli  Gallo- 
rum  prarfertim  , qui  extinguendo  fchifmati  egregiam  navarunt 
operam,  id  anirno  occurrit , ut  exfeindendo  fchifmati  cogcndutn 
Alexandrum  fore  dicerent , ut  Pontificatu  fe  abdicaret . Plane 
Alexander  a Friderico  Imperatore,quafi  ex  parte  generalis  Eccle- 
ftae,  ad  Papienfem  Synodum  , ad  quam  Epifcopi  e quinque  Rcgnis 
advencrant > invitatus  , ut  in  ea  caufla  ipfum  inter  , & Vi&orem 
verfans  exagitaretur  , finireturque , ei  Synodo  intcrefle  conftan- 
tiflfime  renuit,  Ne , ajens  tprivilegium  amitteret  , aut  violaret 
a Ckrijio  Domino  Petro  collatum  , ac per  ipfum  Ecclejia  Roma. - 
na  , at que  ad  id  ujque  temporis  integrum  jnjsum , & quum  opor - 
tuit , etiatn  cum Janguinis  effiijionefcrvatum  : videlicet  illud  erat 
privilegium  , fubdebat  Pontifcx  , quod  Ecclcfia  Romana  omnium 
Ecclefiarum  cauflas  examini  fubjiciat , ac  decretoria  fententia  di- 
rimat,  ipfa  vero  nullius  judicio  fubjacerct . Quis  fane  non  videat, 
quod  femel  tunc  a Friderico  adverfus  Alexandrum  III.  tentatum 
fuit , fcilicet  ut  incenfo  fchifmate  verus  Pontifex  a dignitatc  dc- 
truderetur  , id  quoque  ab  aliis  Poteftatibus  in  exemplum  facile 
trahi  pofte  i atque  ita  amplam  , 6c  apertiffimam  fchifmatibus, 
ft  ftet  femel  opinio  ilia  , viam  parari , & fterni  ? 

Contcndunt  2.  adverfarii  abfentiam  Epifcoporum  legitime 
oonvocatorum  , pra?cipue  qua;  fit  ex  induftna  , non  prohibcre_-> 
ouin  legitimum  evadat  Concilium  , firque  loco  oectimenici  ha- 
bendum . Exemplum  adferunt  Synodi  Ephefinaz , in  qua  , quum 

Ddd  2 lata 


Privilegia  Rom;  Pontipici 

lata  in  Neftorium  fcntentia  eft , non  aderanc  equidem  Patriarchs* 
tus  Antiocheni  Antiftitcs > nec  Johannes  Patriarchs  Antiochc- 
tius  j quae  Synodus  nihilominus  lcgitima  , & cecumenica  audit  . 
In  Synodo  paritcr  Tridentina  , quamvis  in  quibufdam  feflionibus 
pcrpauci  cffent  Epifcopi  j rataetamen,  & Concilii  cecumenici 
automate  praeditae  ex  feflfioncs  habitx  funt . Verum  id , quod  in 
quxftione  verfatur  , advcrfarii  fupponunt , & aflumunt  in  argu- 
mcntum,  fcilicet  Epifcopos  Obedientix  Gregorii,  & Bcnedi&i 
legitime  fuifle  accerfttos  > inque  fchifmatis  notam  incurrifsc  (la- 
tim  j ac  Pifana  Synodus  in  Grcgorium  , & Bcnedi&utn  animad- 
vertit , quofcumque  illis  adharrentes  Pontificibus.  At  ex  di&is  de 
Pifana  Synodo  , ex  didifque  fupcrius  de  Synodo  Conftantienft  id 
plane  corruere  necefle  eft  : nam  , ut  cetera  praetcreamus,  illud- 
que  tantummodo  repctamus,  nonne  Conftantienfc  Concilium 
Gregorii  XII.  diplomata  admiftt,  quibus  Concilium  oecumeni- 
cum  aperte  abnegabatur , Johannes  XXIII- a Concilii  praefiden* 
tia  dimovebatur  , Concilium  iterum  a Gregorio  proprio  nomine 
indiccbaturi  cuiquc  nova:  convocation  Concilium  ipfitm  ultro 
citroque  confenftt  ? Nonne  & capitula  Obedicntias  Benedi&i  in* 
ter  y Si  Conftantienfem  Synodum  concordata  admiiTa  funt  > qui- 
bits  inter  reliqua,  ut  iterum  Concilium  ilia  convocarct,  Bcne- 
ditfti  Obcdientix  a Patribus  Conftantienfibus  facultas  eft  fa&a  $ 
Id  cotum  conceftum,  inquiunt,  oeconomiae  caufsa,paeifque  Audio, 
ut  fchifma  tandem  fedarctur  3 proculquc  e provincia  abigeretur  . 
Plane  ka  pari  ratione  ab  fchifmatis  macula  ptfrgare  ftudent  fa- 
ciionem  revera  fchifmaticanrBafileenfium  ►Quandoquidcm  quip- 
pc  Nicolaus  V.  indulgcntia  erga  conventus  Bafilcenfis  reli- 
quias  uAis  fit  , picque  egerit  > conjicerc  volunt  Bafileenftbus 
haud  quaquam  fchifmatis  labem  adhaeftfte : quandoquidem  vero 
Conftanticnfis  Synodus  cum  Obedientits  Gregorii , Sc  Bcnedi- 
ftiitaegit,  ut  fe  iterum  convocari  , fe  iterum  confirmari  fine- 
ret  j ut  cenfuras  intoms  irritas  dcclararet,  utnonnifi  confen* 
tientibus  illis  Obedicntiis  oecumenica  agnofccretur , id  totum  in- 
quam  , ceconomiac  , Sc  Audio  pads  adftribendum  volunt  . 
fe  fe  ita  cxtricare  inanitcr  contcndunt  l Quam  difpar  caufla  fuit ! 
Quam  difpar  agendi  ratio  l Nicolao  V,  uaiverfa  adhasiebat  Ec- 

clc- 


V IND1CATA  . A RTIC  U LUS  IV,  JT.  II.  3^7 
cleft  a > cujus  clc&io  apertiflime  erat  lcgitima  > Baftlcenfium  fa- 
&io  ex  adverfo  palam  fchifmate  afflata  : cum  iis  igitur  nonnifi  ex 
pietate  , &indulgentia  egit  Nicolaus . Gregorii  vero  > & Benedi- 
ct! Obedicntiae  non  minorcm  Ecclefix  portionem  , quam  Obe- 
dientia  Johannis  XXIII,  complcctebantur  *,  Gregorii,  & Benedidti 
jura  probabilia  erant , tefteque  ipfo  Alliacenft  eorumdem  Obe- 
dientix  probabiliter  tenebant  cos  legitimos  efle  Pontificcs  ; non 
ergo  oeconomix  caufla  cum  ipfis  a Conftantienfibus  Patribus  ac- 
tum eft,  neque  oeconomix  caufta  id  agere  eft,  concedcrc  ut 
Concilium  itcrum  convocetur  ; in  eo  Johannes  non  prxfideat , 
acta  itcrum  confirmcntur  •,  ccnfurat  infli&x  irritar  dcclarentur  ; 
nullo  modo  fchifmatis  nota  ex  Obedicntix  inurantur  &c. 

Contendunt  3.  Concilium  Conftantienfe  ab  exordio  legi- 
timum  , &.  oecumenicum  fuifse  , quia  alioqui  ft  turn  folummodo 
cecumenicum  evafifset , quum  Obedicntix  Gregorii , & Bencdi- 
£ii  accefserc  , quum  hx  accefscrint  partim  fefs.  14  , ut  Obcdicn- 
tia  Gregorii;  Obedientia  vero  Bencdicti  partim  fefs.  22  , quoad 
Regnum  Aragonix ; partim  fefs.  2 6,  quoad  Regnum  Navarra?; 
partim  fefs.  3 5 , quoad  Regnum  Caftellx  , & Legionis  ; ante 
fefs.  3 5.  non  extitifset  revera  oecumenicum  : atqui  fefs.  8.  dam- 
natifunt45.  Johannis  Wiclcffi  articuli , cui  damnationi  omnes 
Catholici  fubferibunt : fefs.  12.  depofitus  eft  Johannes  XXIII , 
cui  depofitioni  omnes  Catholici  acclamarunt : feflf.  1 3.  editum 
fuit  decretum  dc  communionc  Tub  unica  fpecie  ; quo  omnes  Ca- 
tholici fc  affici  credunt : fefs.  1 5*1  confixa  fuit  cum  erroribus  per- 
fona  Johannis  Hus  , & fefs.  21.  Hieronymus  Pragenfis  diris  dc- 
votuseft;  quas  damnationes  Catholici  omnes  amplexati  funt . 
Addunt , quod  Martinus  V.  in  Bulla  , qua?  extat  ad  ealeem  Con- 
cilii,  decrevit  , ut  qui  a Wicleffiftis , aut  Huflitis  ad  Ecclcftam  re- 
dircnt,illius  dccreta  tamquam  a Concilio  gcncrali  edita  fe  ample- 
tti  profitcrcntur  : Item  , inquit , utrum  credat , quod  condemns 
tiones  Johannis  Wiclejfiy  iff  Johannis  Husy  & Hieronymi  de  Fra • 
ga  fafta  . . . per  faerttm  generate  Conjlantienfe  Concilium  rite  , 
juJlefaSxy  & aquolihet  catkolico  pro  tali  tenenda  , & fir  miter 
ajjerendtei  agnovit  ergo  Martinus  V.  Concilium  cecumenicum  4 
fefs.  8>  prgoctiam  a lei's.  4,  & 5.  Verumwmen  corruit  ftatim 

invi- 


✓ 


1 


Digitized  by  Google 


3$>8  Privilegia  Rom.  Pontifici 

invidum  hoc  , uti  illud  vocant , argumentum  ; (i  dumtaxat  an i- 
madvcrtas  femel  ea  omnia  dccrcta  Conftantienfis  Synodi  jure 
optimo  apud  catholicos  omnes  obtinerc  , jureque  dccrcta  Syno- 
di cecumenicae  denominari , nonearationc  quidem  , quod  fef- 
liones  iliac  , in  quibus  edita  fuerc  , cecumenica?  fucrint , fed  quia 
Obcdicntiae  Grcgorii  , & Benedict  Concilio  tandem  adftipulatae 
ea  omnia  dccrcta  calculo  comprobarunt  s praecipue  vero  > quia 
fefs.  45.  Martinus  V.Concilio  approbante  eofdcm  errores  Wiclef- 
fi  , & Hus  proferipfit , ac  decrcta  primo  edita  probavit  , firma* 
vitquc  . Legendus  cum  apologia  Eugcnii  IV  , qui  apologia?  hu* 
jufee  audor  circumfertur  > Dodifs.  Cardinalis  de  Turrecrcmata 
Jib.  2 . de  Ecclefia  cap.  99* 

Adjungo  5.  dccrctorum  4,  & 5.  fefs,  nutare,&  concidcre  an- 
doritatem.,  utpotc  cx  iis,  qua?  Martinus  V.  Pontifex  Maximus  nc- 
quaquam  approbavit.SaneMartinusV.fefs.45.  expreflim  profcfsus 
eft  Sc  omnia  3 iff Jingula  determinata,  conclujaf  iff  decrcta  in  mate • 
riis  Jidet  per  Concilium  Conjlantienfe  conciliariter  tenert  velle  , 
ipfaqucjic  conciliariter fafta  approbate  , iff  ratijicare  , iff  non  ali - 
ter  9 iff  non  alio  modo  . At  1.  plurima  in  Concilio  Conftanticnft 
non  conciliariter}  ncc  proindc  legitime  ada  fuifse  ab  iplius  exor- 
dio ) liquido  conftatex  querelis  Johannis  XXIII.,  turn  in  cpift.  ad 
Ladislaum  Regem  Poloni*  , quaconqueritur  a quorumdam  caeca, 
& inconfulta  temeritate  ab  ipfo  Concilii  principio  omnia  perver- 
fa  , omnia  perturbata  ita  faille  , lit  fchifmata  potius  > & fcanda- 
Ja  amare  , ac  quxrere  viderentur , atque  nullo  antiquorum  Con- 
ciliorum  ritu  obfervato , non  publice  , fed  privatim  conciliabu* 
Ja  celebraffc  , multaque  machinatos  fuifse  contra  dccus  Apofto- 
licae  Sedis : turn  in  epift.  ad  Ducem  Biturigum  , quae  in  Sorbona 
publice  ieda  fuit,  legique  datur  in  duobus  codicibus  MAT.  bibliot. 
S.  Vidoris,  quaimprobat  plane  quod  a Concilio  Conftantienli 
fhtutum  fuerat , ut  lingulae  Nationes  unam  dumtaxat  voeem  , 
feu  fuffragium  ferrent , quando  Anglicanatres  tantum  Epifcopos, 
& qtiofdam  clericos  dinumcrabat  *,  Gallicana  vero  , & Itala  du- 
centos : quando  alioquin  juxta  canones  vis  faffragii  non  compe- 
tat , nifi  Cardinalibus  , Patriarchis  , Archicpifcopis , & Epifco* 
pis  , quorum  fuffragia  requirenda  quoque  lint  in  feffionibus  pu- 

bli- 


VlN  DlCATA.  ArTICULUS  IV.  Jf.  II.  ^pp 
blicis  , & non  in  privatis  coetibus  . Addit  etiam  per  minas  , & 
tcrrores  ab  Imperatore  incufsos  pleraque  fuffragia  extorta  fuiflfe  . 
Similia  Bafileenftbus  objecit  poftea  Eugenius  IV.  in  apologia, 
a.  Prjefertim  vero  decrcta  feflf.  4 , & 5.  non  conciliariter  fada^ 
fuifle  jam  , ut  videor,  fatis  oftendimus , oftcndentes  facrum  Car- 
dinalium  collegium  , ( a quo  plane  Ecclcfia  Romana  repraifenta- 
batur , Mater  fcilicet,  & Magiftra  Ecclcfiarum  omnium)  dccretis 
illis  obftitifle  , & contra  eadem  feripto  excepifse  . Illud  addidc- 
rim , quod  quatuor  Mfs.  codices  referunt  dc  a<ftis  in  7.  feflione  : 
videlicet  fclT. 7. die  2.Maji  annoi4i  5.  citatio  in  Johannem  XXIII. 
Concilii  nomine  evulgata  eft  ad  3?.  dies  , infra  quos  regrederetur 
Conftantiam  , & inConcilio  compareretdc  fuga  , aliifque  crimi- 
nibus  per  femet  refponfurus  , dato  ci  falvocondufto  : hujufee  er- 
go feflionis  occafione  ha:c  referunt  Iaudati  codices  : Cardinales 
licet  prafentes  in  fejfione  fuerint , nunquam  illam  formamvide- 
runt  5 eodem  enim  die  circa  horam  7.  de  mane fuit  data  eis  copia  ad 
deliberandum  fuper  ilia , quum  jam  plures  Pralati  federent iff 
immineret  relatio  novorum  facienda  Regi , & deputatis  Nationum 
in  facriftia  > in  qua  relatione  prafentes  fuere  > nec  poterant  illam 
formam  aider  e , quum Jlatimfafta  relatione peruentum  ej  ad  fef- 
Jionem  , qua  jam  perafla  erat , iff  ita  penc  in  omnibus  dccretis 
Concilii  f aft  am  eft . Cardinalibus  ita  arctoy  & breai  tempore. 
oflenfa funt  decreta  jam  conclufa  a Nationibus , ut  non  fuerit  in  eo- 
rum  potefate fuper  illis fuffici enter  deliberare , imo  fuerunt  in  ma- 
gnum contemptum  habiti  : Ita  4.  illi  codices  Mfs.  Qua  de  re  Pe- 
trus de  Alliaco,  ut  habet  in  fuo  trad,  de  Ecclcfce , & Cardinal, 
au&oritate  par.  1.  cap.  4 , ante  adventum  Oratorum  Regis  Ca- 
ftella* , & Legionis  , Concilia  decernendum  proponcre  jure  de- 
buit : An  exclufo  Cardinalium  collegio  quatuor  Nationes  Conci- 
lium facerent generale  : ac  depofcerc  fubinde , ut  in  Concilia fu- 
per bis  deliberetur  * iff  proaideatur  , quod  in  futurum  a 3 a non 
pojfint  ab  amulis  reprobari  ► At  id  deliberatum  fuifle  non  legrmus. 
At  nedum  Cardinalibus  liberum  non  fuiflejdcfuiflcquetempus  ad 
deliberandum,  fed  eifdem  imo  meturn  incuflum , in  coique  turbas 
excitatas  perhibent  Iaudati  codices  referentes  proteftationem 
Cardinalium,  fictrium Nationum  adverfus  Nationcm  Germani- 

cain 


Digitized  by  Google 


400  Privilegia  Rom.  Pontifici 
cam  die  p.  Septembris  anno  1417.  fadam  . In  ca  fiquidem  pro- 
teftatione  habetur  , quod  iccirco  Provincial  plerafque  adhaerendi 
Concilio  moras  adnederent , propter  difeordias , quas  in  Concilia 
fieri  audiebant . Sed  & habetur  , quod  illis  diebus  terror  magnus9 
& turbatio  efset  in  Concilio , eo  quod , ut  fama  communis , igf  mul- 
ti Regis  Confiliarii  refer  ebant , Rex  Sigifmundus  proponebat  Car- 
dinales  primo  omnes  3 pojlea  fex  dumtaxat  capere , eo  quod  Rex  vo- 
le bat  habere  Papam  ad  voluntatem  fuam  , & illis  Jlantibus  nonpo- 
terat . Haec  igitur  fuere  3 aquibus  confirmandis  3 quia  concilia- 
riter  hand  fadis  3 abftinuit  Martinus  , ut  Spondanus  appofite  ant- 
madvertit  ad  annpm  1418.  feribens  : Putamus  Nunciorum  Polo* 
tiia  petitionem  de  indujlria  Martini  nutu  ad  ultimam  fejjioncm  re-> 
fervatam  3 ut  ea  occajione  Jignificaret  % qua  Cone  Hi  i deer  eta  ipfe 
auBoritate  Apojlolica  , ac  fuprema  probaret , qua  vero  non  j ne 
Ji  antea  quidquamde  iis  agere  voluijjet , murmur  aliquod  , tumul - 
tufque  in  Patribus  excitaret  ob  ea  3 qua  ambigue  decreta  fuifsent 
de  auBoritate  Concilii fupra  Pontificem , iff  depotejlate  ref orman - 
di  Ecclefiam  tam  in  Capite , quam  in  membris  3 quas  abjoiute  3 ut 
fonare  videntur  9 fumptas  3 nullo  modo  Martinus  agnofeere  3 aut 
probar e voluit  3 utpote  extraneas  cxiflimatas , & praxi  antiquioris 
Ecclejia  , Iff  collata  Petro  3 ejufque  fuccefsoribus  potejlati , ipjtque 
demum  natura  rei , qua  caput  debet  membra  regere  non  regi 
membris . 3 . Deniquc  decreta  nulla  uti  conciliaritcr  fada  haben- 
da  fore  3 nifi  ea  3 quae  poft  conjundionem  triurn  Obedientiarutn 
Johannis  3 Gregorii  3 & Benedidi  vel  fada  3 vcl  firmata  funt  3 fu- 
pra fuperque  fatis  oftendimusj  a tribtis  vero  praefatis  Obedientiis. 
firmata  fuifsc  decreta  fefs.  4 3 & 5.  nihil  minus  veri  effe  fimili- 
muin  fuperius  evicimus  . 

Non  audiendus  ergo  Natalis  praefatorum  decretorum  fcfs.4> 
& 5.  accerrimus  propugnator3  dum  art.  3.  contendit  Marti- 
num  V.  ea  voce  Conciliaritcr faBa  fignificare  yoluifse  ada  omnia 
in  feffionibits  publicata ; exclufifle  vero  ada  tantummodo  priva- 
tim  inter  Nationcs  convcnta  • Nam  vox  conciliaritcr  non  modo 
prorfus  excludit  ada  privatim  gefta , fed  ada  prseterea  gefta  turn* 
non  unanimi  confenfu  3 turn  a non  nniverfali  Concilio. At  decreta 
fefs.  4 , & 5.  edita  non  funt  unanimi  confenfu : ncc  editafunta 

Con- 


VlNDICATA.  ArTICULUS  IV.  jT.  II.  401 
Concilio  univcrfali,  ut  cui  tot  Nationes  deerant , ficuti  eft  fupe- 
rius  demonftratum  . Addo  quod  Martinus  V.  fc  probarc  expref- 
fe  profeflus  eft  a&a  non  mode  dumtaxat  conciliariter  conclufa , 
fed  dccreta  tantum  in  materiis  fidei  determinata  ^ at  inter  dccre- 
ta  in  materiis  fidei  non  rcccnfenda  fore  dccreta  fefs.  4 > & 5.  fa- 
cile demoftratur  ♦ Enim  vero  1.  decrctorum  in  materia  fidei  no- 
mine apud  Martinum  venifie  dccreta  edita  adverfus  erroresjohan- 
nis  Hus  , Hieronymi  Pragenfis,  & Johannis  Wicleffi  patefeit  turn 
ex  Bulls  Inter  cunflas3  nec  non  Bulls  In  eminentis  context#*  tttm 
ex  circumftantia  temporis  : turn  namquc  conftittitiones  ejufmodt 
evulgats  ab  eo  funt } quum  ad  condemnationem  libclli  Johannis 
Falchembergi  , qui  cenfura  dignus  jam  Concilio  fuerat  viftis , 
inftanter  urgebatur,  ab  ea  vero  fibi  abftinendum  ratus  prudens 
Pontifex,  animo  reputansc  re  magis  efle  filentio  tranfigerc,  qtiam 
novis  qusftionibus  fe , Synodumque  impiicare  , fatius  duxit  pro- 
fited 3 ac  facere  palam  dumtaxat  ab  fc  confirmari  5 qus  concilia- 
ritcr  in  materia  fidei  fucrant  fancica  : turn  ex  Bulla  In  eminentis 
proutlegitur  apud  Scheleftratium  , qua  folummodo  confirmare 
fc  cdicit  Declarations , deer  eta.  3 definitive  s 3 reprobations , 
mandat  a , inhibitions  > Jlatuta s nec  non  condemnations , & fen- 
tentias fupraferiptas : fcilicet  circa  errores  Johannis  Hus  } Hiero- 
nymi Pragenfis,  & Johannis  Wicleffi  . 2.  Per  decreta  edita  in  ma- 
teriis fidei  ( quamvis  inficias  non  iverim  probe  intelligi  pofie  de- 
creta fefs.  4 , & 5.)  reapfe  tamen  a Patribus  Conftantienfibus 
prsfata  decreta  fefs.  4,  & 5.  non  fuiffe  intelle&a  oftendit  poft 
Scheleftratium  Clarifs.Orfius  lib.  5.  de  awft.  Rom.  Pontif.  art. 4. 
Enim  vero  Concilium  fe  abfque  Cardinalium , atque  Ponti- 
ficis  3 ideft  Ecclefis  Romans  confenfu  , dccreta  in  materiis  fidei 
procudere  non  pofie  optime  noverat . In  eis  etiam  decretis  nulla 
internofeitur  nota , qua  dccreta  ad  fidem  pertinentia  aftici  folcnt, 
&Synodus  imoeadem  dccreta  a materiis  ad  fidem  fpe&antibus 
probe  diftinxit , atque  proinde  inConcilii  a<ftis  notatur  ea  decre- 
ta perle&a  fuifsc  per  modum  fynodalium  conftitutionum:  teftan- 
tur  fiquidem  a&a  Concilii  a quatuor  Sedis  Apoftolics  Notariis 
confcripta,  quod  quum  fefs.  5.  Epifcopus  Po2nanienfis  legifset 
decreta  , eadem  decreta  fuerunt  edita  per  modum  conftitutionum 
Pars  /.  E c c ad 


402  . Privi&£gia  Rom.  Pontifici' 

ad  confequcndam  facilius  unioncni : fffiibus  itaque peraCiis  ,ad- 
dune  ada  , idem  Poznanienfis  legebat  qutedam  avifamenta  in  ma- 
teria. fidei-y  & fuper  materia  yoannis  Hus , Joannis  'Wiclejfi&c. 

Iterum  iidemNotarii  fefs.  6.  mentioncm  inferentes  materia  fidei, 
nonde  alio  > quainde  Johannc  Hus  loquuntur  : & feflf.  7.  refe- 
rentes  ftatutum  , quod  4.  Maji  debeat  fieri  feflio  in  materia  fidei, 
addunt  % videlicet  fuper  condemnatione  memorise  Joannis  Wiclejfi • 
Prancrea  ita  fenfifle  Patrcs  Conftantienfcs  , fcilicet  illis  decretis 
non  intendifle  Concilium  Papa  fuperius  definire  , ex  eo  fuadetur* 
. quod  quurn  ageretur  de  damnatione  articulorum  Wiclefi  > irw 
cotigrdTu  40.  Thcologorum  controverfia  ad  trutinam  rcvocata  , 
num  nempe  articuli  illi  nomine  Pontiffs  approbante  Concilio  , 
an  potius  nomine  Conciiii  nulla  Papas  mentione  fada  damnandi 
forent  j ex  Theologis  illis  duodccim  cum  Pctro  dc  Alliaco  nomi- 
ne Conciiii  ea  fore  damnanda  ccnfentibus  , ceteri  Pontificis  no- 
mine id  omnino  prasftandum  contenderunt,  ad  quern , inquientes, 
fpecht  fententias  definitivas  in  materia  fidei  prof erre  > nec  nijl  a 
Pontifice  banc  potejlatem  habere  Concilium . Recole  dida,ubi  de  ac- 
tis  Conciiii  Conft.  egimus  . Non  ergo  decretis  fefs.4>  & 5.  Con- 
ciiii audoritas  fupra  certum  Pontificcm  eveda  fuerat  > quando- 
quidem  controverfia  ifthoec  a Theologis  poll  fefllones  49  & 5 exa- 
gitata  fuit  ► Adde  quod  > ut  in  prolcg.  obfervavimus  , Anony- 
mus  audor  trad*  dc  comm,  fub  utraque  fpccic  , Mauritius  Pra- 
genfistrad.  fimili , & Joannes  Putriarcha  Antiochcnus  trad.de 
Poteft.  Papas , Conciiii  poteftati  Pontificiam  abfolutiflime  ante- 
pofucrunt.  Petrus  ipfc  Alliacenfis  tradatuetiam  edito  tempore 
Conciiii  , ut  Conciiii  audoritatem  fupra  Pontificem  efferret, 
nufquam  id  aufus eft,  ut  adverfas  fententias  patronos  hasrefis  no- 
ta  aificcret.  Plcnfque  aliis  parco  > quibus  alioquin  Martinus 
fuam  fupra  Concilium  audoritatem  optime  ftabilivit,  fiquidem 
dida  hadenus  frugi  viro  fatis  , fupsrque  profedo  Iiabcri  poffint, 
quinfaftidii  dclicatioris  morenur  homines  > quos  vel  invida  ra- 
tio non  vincit » vel  fubacta  oratio  non  fubigit * 

Non  omittamus  tamen  commenta  , cavillofqtie  excipere 
eorum  » qui  res  , & verba  , quam  aux  fadas , didaque  fint  , alior- 
fum  folenc  acciperc . At  emm  ajunt  Eugenius  IV,  & Pius  II.  Pon- 
tiff* 


V I N D 1C  A T A . A RT  1 C U LU  S IV.  • jT.'il.  403 
tifices  apprime  perfpeda  habentes  decreta  fefs.  4,  & 5,  Conftan- 
tienfem  Synodum  optimo  habuerunt  loco  > illamque  indefinite  > 
& abfque  ulla  limitatione  confirmarunt  . Quibiis  > quin  menip- 
peas  moroie  confcribam  , fic  adverfum  offendo  ; id  profedo  abs 
vero  toto  oftio  aberrare . Etenim  Eugenius  in  litt.  ad  Fridcricum 
III.  Imp.  anno  i447.paulo  ante  obitum  datis  revera  : Concilium 
autem  generate  Cenjlantienje  5 inquit , dccretumprecpicns , ac  alia 
ejus  decreta  ficut  cetera  alia  Concilia  Catbolicammilitantem  Eccle- 
flam  reprajentantia  , ipforum  potejlatem  , aucloritatem , iff  emi - 
nentiam , ficut  iff  ceteri  antecejjores  nojlri , a quorum  vejligiis  de- 
ware  nequaquam  intendimus  , JuJcipimus , ampleftimur , iff  ve- 
neramur  : apud  Raynaldum  tom.  1 8.  annal.  At  ex  his  quid  poteft 
extundij  quo  Pontifcx  Concilio  fubjiciatur  ? Agnovit  generate 
Concilium  , at  non  a primis  feflionibus  : approbavit  dccrctum 
frequent , & alia  , at  non  omnia  , neque  decreta  fefs.  4,  & 5 : in 
pretio  habuit  poteftatem  , audoritatem  , & eminentiam  , non 
tamen  prajpofterc  fupra  Pontificem  extulit . Audiatur  idem  Eu- 
genius in  epift.  ad  Francifcum  Fofcarcnum  Venet.  Ducenr.  apud 
Raynaldum  ad  annum  1433.  num.  1 p.  Potius , inquit  5 banc  Apo- 
fiolicam  dignitatem  9 vitam  infuper  pofuijsemus , quamvoluf- 

Jemus  ejse  caufsam  , iff  initium , ut  Pont  i fic  alis  dig  nit  as  , iff  Se- 
dis  Apojlolica  audoritas  Jubmitteretur  Concilio  centra  omnes  Cano - 
nicas JanHiones , quod  nunquam  antea  , neque  aliquis  nojlrorum 
Praedecejsorum  fecit , neque  ab  illo  extitit  requfitum  . Audiatur 
idem  Eugenius  in  epift. ad  Legatos  fuos  in  Germania  anno  1445* 
qua  fic  habet : 6)uum  Romanorum  Imperator , iff  S.  Romani  Im- 
perii EleElores  per  fuos  nunti  os  nobis  expojuerint  ad  Jubortum  Jchif- 
ma  extinguendum  maxime  convenire , ut  auCloritas  generalium 
Conciliorum  manu  teneatur , iff  confervetur  . . . Nos  ad  imitatio - 
nem  SS-  Pontificum  , iff  Pradecefsorum  nojlrorum  , ficut  illigene - 
tali  a Concilia  venerari  conjueverunt , fic  generaliaConcilia  , Con - 
Jlantienfci  iff  Bafiltenje  ab  ejus  initio , ujque  ad  transhtionent 
per  nos  faciam , abjque  tamen  prajudfeio  juris  , dignitatis  , iff 
praeminenti*  S»  Sedis  / ipojloliae  , ac  pot  fiat  isfibi , iff  in  ea  cano- 
nic e fedentibus  concejs & , cum  omni  reverentia  , iff  devotione  fujei - 
pimus  9 compledimur , igf  mtneramur . Pleraque  alia  ex  Eugenio 

E e c 2 in- 


404  Privilegia  Romj  Pontifici 

infra , quum  dc  Concilio  Bafilccnfi  fcrmo  occurrct , profcrc- 
mus.  Poft  hare  luci , oculifque  nonne  infultarc , & illuderc  \ 
veritaci  > ac  videntibiis  fucum  facere  volunc  > qui  Eugenium  pro 
fuprema  Concilii  poteftatc  ftetilfe  tam  perperam,  quam  praefiden- 
tcr  obtendunt  ? 

Pium  II.  quod  attinct , antcjEneam  Silvium  nuncupatum  > 
opinatum  quondam  fuifle  , quum  nempe  privatum  Theologura 
ageret  > Concilium  Pontifici  fupcrftare  fatemur  : at  poftmodum 
eaopinione  animum  prorfus  exuiftc  confefla  res  eft  , & -eonfe&a : 
atque  quidem  primo  antequam  ad  Pontificatus  apicem  evehcrc- 
tur  , Bullamquc  retra&ationis  ederet , uc  proinde  falfo  feripfe- 
rint  Maimburgus  in  trad.  hift.  dc  inftit.,  & privileg.Rom.  Ecclcf.* 
& Natalis  art.  4.  Pium  II , dum  praelaudatam  edidit  conftitutio- 
nem  humani  aliquid  palFum  , dum  a fententia  priori  dc  pra?ftanti& 
Concilii  fupra  Papam  difeeflk  , editaque  Bulla  > ut  ait  Natalis  , 
ejuravit  abfquc  examine  . Nam  Pius  II,  turn  Silviuscx  orationc  , 
quam  anno  145a.  adverfus  Auftralcs  habuit,  legtturque  apud  La- 
dovicum  Antonium  Muratorium  tom.  2.  anecdotor.  > fententia? , 
quam  Bafileae  defcndcrat  dc  fuprema  Concilii  poteftate  > valcdi- 
xilFe  manifefte  dignofeitur  . Objicientibus  fiquidem  Auftralibus  a 
judicio  Romani  Pontificis  ad  generate  Concilium  appcllationem 
intcrponcre  faselFc  , atque  gcncrale  Concilium  Papa  clle  fupe- 
lius , quafi  id  Concilia  Conftanticnfe  , & Bafileenfe  definivilFent, 
repofuit  , Incaju  , inquiens,  nojlro  ab  eo  Judice  appellatum  efl> 
qui  nullum  habit  in  tetris fuperiorem  j nulla  ejl  igitur  appellatio. 
Pcinaddit:  Nolumus  hoc  difputationis  ingredi  pelagum  , nequt 
tctgrjypos  aggredi  • Anceps  quajlio  > tf  in  utramque  partem  a pru - 
dentibus  viris  arbitratum  eft  , Vtcuinque  Jit , conjlat  uno  Jolum 
cafu  ccrtum , indubitatum  Pontificem  JubeJJe  Concilio . A fam  Jt 
quis  in  Apojtolatu fedens  in  hxrefim  labitur  > mox  Papatu  excidit  > 
minor  que  redditur  quolibet  Cbrijliano  : nec  jam  Papa  dicendus  cjt , 
Ji  febijmaticus  ejl , aut  eodem  morbo  laborat , aut  in  Papatu  cjt 
dubius  > certus  autem , atque  indubitatus  Pontifex , ut  Conjlan- 
tienfe  decretum  innuit , nunquam  deferri  judicio  potejl , niji  uni - 
verfalem  Ecclejtam  fcandali^averit . Adjungit  demum  de  prove- 
cationibus  ad  Concilium  f*&i$ : Ncc  mover i debemus ? quia  die- 

bui 


Vindicate.  Articulus  IV.  jf.  II.  407 

bus  noflris  etiam  in  minoribus  caujfis  9 # ad  Confiantienfe , & ad 
Rafileenfe  Concilium  vidimus  appcllari  : nam  qua  jiunt  extra  ordi- 
nem  , intempefiive  9 temere  , tumultuarie  > neque  jus  pariunt , ne- 
que  vim  confuctudinis  offer unt . Haec  Silvius  5 qui  fubindc  Ponti- 
fex  crcatus  retra&ationis  Bulla  edita  primum  monct  nullatcnits 
inhaerendum  iis  cfle , quae  feripferat  in  minoribus  degens  de  Con- 
cilii  praeeminentia  • Narrat  enim  de  hac  controvcrfia  egiflfe  fe  cum 
Cardinalc  Juliano  9 qui  ca  opinione  de  Condlii  fuprema  potefta- 
tc  omnino  abnegata}  admoncrc  deinceps  non  defiftebat  > ut  fe  jam 
errantem  fequutus  retta  mox  fentientem  fequeretur  3 fubdit 
Pius  verba  viri  pe&ori  fuo  haefiflfc  3 refertquc  ea  de  fcntentiacum 
aliis  viris  fermonem  habuifle  , ac  demum  concludit  .*  Recognovi- 
tnus  errorem  nojlrum , venimus  Romam , Rafileenfe  dogma  rejects 
musy  Eugenio  Pontifici  miximo  caput fubmijimus . Ergo  ne  Pius  II. 
ullo  abfque  examine  a priori  fententia  temerc  refilivit  ? Praete- 
rea  ea  in  Bulla  Pius  de  Romano  Pontifice  affirmat : Supernam  po~ 
tejtatcm fine  medio  a Deo  confequi  3 & per  ordinem  in  omnem  dif- 
fundere  Ecclefiam  . Nonne  pudere  proinde  cos  debuit  Pium  II. 
pro  fua  praejudicata  fententia  protulifle  ? 

At  haec  nondum  fatis  habent  Natalis  * & Boffuetius  lib.  1 o. 
cap.  17J  unde  regerunt : atqui  Pius  II.  Concilium  Conft. , cjuf- 
que  decreta  univerfa  eadem  conftitutione  confirmavit  hifee  ver- 
bis : Cum  his  & generalis  Concilii  auftoritatem  5 & potcjlatem 
compleHimur  , quemadmoduni  igf  avo  nojlro  Confiantia , dum  ibi 
fuit  Synndus  univerfalis , declaratum , definitumque  efi  . Ve ne* 
ramur  enim  Conjlanticnfe  Concilium  3 & cunda  3 qua procefserunt 
a Romanis  Pontificibus  pradecefsoribus  nofiris  approbata  • At  quid 
in  his  verbis  3 quod  eorum  conferat  opinioni  ? At  ex  fupradi- 
&isconftatnon  modo  qualis  Pii  fucrit  fententia  , fed  ctiam  ex 
antecedentibus  5 & confequentibus  : cx  antccedentibus  quidem 3 
nam  verbis  illis  obje&is  haec  immediate  praecedentia  habet  Pius : 
Hac  nos  de  Romani  Pontificis  auftoritate  3 & potejlate  fctitimtts  9 
cui  iff  congregate  generalia  Concilia  , & difsolvere  datum  efi  : 
qui  etfi  filius  efi  propter  regenerationem  , propter  dignitatem l_* 
tamen  Pater  habetur  b ficut  filiationis  caujfa  venerari  debet 
Ecclefiam  , tamquam  Mat  r cm  j it  a & Pralationis  caufsa  pra - 

fer. 


Digitized  b y Google 


4o5  Privhegia  Rom.  Pontifici 
fertur  ei  ( loco  to  prafertur  in  quibufdam  Mfs.  logi  praefi  ex 
Labbcana  Concil.  colleftione  monet  Natalis,  quamque  le&io- 
nem  meliorcm  non  dubitat  i fed  idem  efficit  prafertur , ac  pra~ 
eft ) prafertur  ei  , ut  Pajtor  Gregi , Princeps  populo  , P eft  or 
Familia  . Ex  confequcntibus  autem  j nain  ftatim  port  verba  obje- 
&a  ha*c  adnc&it  Pius : Inter  qua  nullum  invenimus fufse  ratum> 
quodftante  Romano  indubitato  Prafule  abfque  ipjius  auftoritate__> 
convenerit , quia  non  eft  corpus  Ecclefia fine  capite  , <&  omnis  ex 
capite  diffluit  in  membra  poteftas  . Ex  quibus  fane  Pii  verbis  fa- 
tis  patefeit  ipfum  vcl  non  probafle  decreta  fefs.  4 , & 5 , nifi 
eo  modo  , quo  probaverat  Martinus  i vel  potius  ea  rata  habuifle 
ob  fingularcm  ilium  cafum  de  dubio  tunc  Pontifice  . Recolcn- 
da , qua!  de  eodem  jEnea  Silvio  proloquuti  fumus  in  prolego- 
mcno  neque  eft  enim  , cur  ad  omnem  horum  offenfioncm  amo- 
vendam  , profufiori  orationc  frugi  aliis  faftidium  > moramque 
inferamus. 

Allego  6}  ac  ultimo  decreta  fc(T.  4,  & 5.  Concilii  Con- 
ftant.  Pontificem  dubium  refpexiffe  , ac  proinde  nullius  efle  ro- 
boris  in  cafu  Pontificis  ccrti , ac  legitimi . Id  1.  conftare  adfir- 
mo  ex  Pifano  Concilio  , a quo  ea  ratio  agendi  in  ambos  de  Pon- 
tificatu  contendentes  , Gregorium  fcilicec , & Benediclum  fer- 
vata  , extra  dubitationis  omnis  aleam  ponit , Concilium  idem 
Pifanum  id  fibi  juris  agendi  in  Pontifices  non  adferipfifle  , nifi  in 
cafu  Pontificis  dubii , aut  ctiam  fchifmatici , vel  hsretici , quod 
quum  jam  a nobis  §.  fuperiori  perfc&um  fuerit  , non  eft  proinde 
cur  aftum  agamus  j fed  rccolenda  , qua;  ibidem  tradita  funt , 
hie  tantummodo  admonemus . Id  ipfum  2,  conftare  dicimus  ex 
Conftantienfi  ipfo  Concilio  j idque  multis  modis  oftendimus  • 
Nam  1.  ea  fefs.  4 > & 5.  decreta  de  Pontifice  dubio  intelligenda 
cfse  pronunciavit  Johannes  de  Turrccremata  in  Florcntina  Syno- 
do  apologiampro  Eugenio  IV.  adornans  : pronunciavit  ipfe  Eu« 
genius  in  fua  conftit.  Myfes  data  Florentine  anno  143^  > quum 
enim  Bafileenfes  veluti  dogma  fidci  in  Concilio  Conftantienfi  de- 
finitum  Concilium  generale  Pontifice  cfse  praeftantius  prafiden- 
ter  afseruiflent  > Eugenius  facro  approbante  Concilio  Florentino 
Jiujufraodi  propofitionem  confixit ; Juxta pravum  ipjorum  jtafi- 

Jcen~  ' 


VlNDlCATA  . ARTJCULUS  IV.  Jf.  II.  407 

leenjium  intelleclum , quem  facia  demonftrant , W«//‘  5.  Scriptu- 
re , ££  Patrum  3 & ipjius  Concilii  Conjlantienjis  contnrium . 
Pravus  igitur  Bafileenfium  intellects  illc  erat  3 quo  Pontificetn 
indubitatum  Concilio  infcriorem  facicbant , quem  fcnfum  pror- 
fus  alicnum  fuifsc  a mente  Concilii  Conftanticnfis  Eugenius  co- 
ram Synodo  Florentina  explicate  definivit . Pronunciavit  iEncas 
Silvius  poftea  in  Pontificatu  Pius  II , quum  in  oratione  f«epc  lau- 
data  t habita  Vienna:  pro  au&oritate  Rom.  Pontificis  adverfus 
Auftriacos,  illis  objicientibus  pro  defendenda  appellatione  a__* 
Pontifice  ad  Concilium  > Concilium  Papa  efse  fuperius  > idque 
a Conciliis  Conftantienfi  , & Bafilecnfi  definitum  > atque  in  luce 
pofitum  5 refpondit : Ccnjlat  utto  folum  cafit  cerium , & indubita - 
turn  Papam JubeJfe  Concilio  . Nani Ji  quis  in  Apoflolatu  fedens  in 
berejim  labitur , mox  Papatu  excidit , minorque  redditur  quolibet 
chrijliano  •>  nec  jam  Papa  dicendus  cjl , Ji  fcbifmaticus  eft  > aut  eo- 
dem  morbo  laborat , aut  in  Papatu  ej't  dubius  . Certus  autem , atque 
indubitatus  Pont  if  ex  , ut  Conftantienfe  decreturn  innuit  5 nunquam 
Concilio  defer ri  poteft>  niji  univerj'ilem  Ec defiant  fcandalizavc- 
rit . Sane  iEncas  Silvius  , qui  totics  Bafilea?  difeeptatum  audie- 
rat  de  fenfu  dccretorum  fefs.  4 , & 5.  Concilii  Conft.  > ac  non  fc- 
mel  in  Bafilecnfi  fancitum.  Concilio  Papam  fubefsc , fenfurn  ilium 
apprime  attigerat  > & a Concilio  Conftant.  Pontifice  indubitato 
Concilium  fuperius  efse  non  modo  non  definitum  5 fed  potius 
Concilium  Pontifici  indubio  fubmifilim  efse  dijudicatum  fidentif* 
fime  pronunciavit . 2.  % 

Eadem  decreta  fefs.  4 , & 5.  dc  Pontifice  dubio  5 fchifma- 
tico  , aut  haeretico  accipienda  fuadent  ejufdem  Concilii  Conft* 
ada  apud  VonderHart  • Pra:  Gregorio  , & Benedido  habitus  uti 
ccrtior  Pontifcx  Johannes  XXIII.  a Concilio  Conft.  quidem  fue- 
rat3ut  qui  ill ud  coegerat>  illique  prioribus  tribus  feflionibus  prae- 
fuerat . Nihilominus  de  co  quoque  graviflime  dubitatum  a Con- 
cilio  > reque  ipfa  ab  Obedientiis  turn  Bcnedidi  > turn  Gregorii 
veluti  fuppofititius  habitus  eft:  unde  Theodoricus Uries Ord. 
S.  Auguftini  coa?vus  audor  in  hift.  Concil.  Conft  lib.  2.  dift.  4. 
apud  VonderHart  tom.  1 , Inter  tref  Pontifi;es>  (cripGt  > qui  ve- 
rus  fuerit  dubitatum  fuifse  > ac  taccndum Jecuriptj  quam  aliquid  in • 

con - 


Digitized  by  Google 


408  Priviligia  Rom.  Pontipici 
confulte  definiri  . Recolenda  a nobis  dida  Rcfp.  4.  Praftcrea  per- 
jurii  > fchifmatis  , & hxreCis  perfona  multiplex  Benedido  > Gre- 
gorio ) & ipfi  Johanni  imponcbatur  i quibus  in  caufsis  Concilio 
plane  jus  dicendi  integrum  crat  f nihilominus  iifdem  in  cauflis 
mirum  1 qua  cautionc  fibi  utendum  putarint,  ufique  fint  erga 
johannem  non  modo , fed  vel  erga  Gregorium , Sc  Bcnedidum 
qua  Dodorcs  a & qua  Patrcs  . Quomodo  agendum  cum  Pon- 
tificibus  in  Pifana  Synodo  , ita  agendum  erga  Pontificcs  illos  in 
Copftantienfi  edixerunt  Dolores , & Academi* . Viam  Conci- 
lii  propofuere  quidem  Stephanus  Pragenfisoratione  in  Concilio 
habita  , aflerens  Concilii  audoritatem  Pap*  audoritate  cfse  po- 
tiorem  5 Gcrfonius  in  eamdem  abiens  fententiam  j Nicolaus  de 
Dinchelspuel  Dodor  Viennenfis  in  orat.  ad  Sigifmundum  s at 
plane  eas  propofuerunt  vias  3 quando  votis  non  cedcret  via  ceflfio- 
nisj  &quia  jam  pfeudo-Pontifices  illi  ad  cedendum  minime  fc 
adduci  pafsuri  non  ignorabantur  j nam  alioquin  vi*  ceflionis  in- 
fiftendum  affirmabant  Anonymus  audor  trad,  inferipti : Calca - 
rid  Sigifmundo  Jmp.  > & Concil.CotiJl.adje£l<i9  camque  viam  ut 
magis  iirgerent  Patres  3 & Principes  exftimulabat  ; Andreas 
Lafcharis  eledns  Poznanienfis  oratione  habita  ad  Johan- 
nem  XXIII 5 cam  viam  eidem  fuadens  ; Petrus  Alliaccnfis  fche- 
dula  Concilio  exhibita , qua  via  non  obtinente  3 alias  ineundas 
autumabat  5 Philaftcrius  Card.  $.  Marci , cujus  defedu  viam 
Concilii  urgebat  5 quod  co  in  cafu  3 fchifmatis  videlicet  3 Pa- 
pa fupe^ius  afferebats  Gcrfonius  ip  fe  , qui  cam  viam  a Johan- 
nc  prsetermifsam  perfpiciens  > orat.  habita  proxime  a tugaJ 
ipfius  viam  Concilii  propofuit  j Oratores  Galli  5 qui  in  litteris 
ad  Carolum  VI.  poft  multos  tradatus  inter  quatuor  Nationes  ha- 
bitos  de  raultiplicibus  viis,  quibus  tandem  fchifma  cxfcinderetur> 
hinc  indc  diligentcr  5 Sc  fubtiliter  difputatis  5 tandem  viam  ceflio- 
nis  meliorem  vifam  fuifse  feripfere . 3.  Concilium  illud  Johannis 
audoritate  coadum  3 Sc  johanne  praefidente  inchoatum  fuerat  ob 
tria  capita  ? nempe  caufla  extirpationis  haerefum  » prjefentis 
fchifmatis  > Sc  reformations  Ecclefi*  : eidem  Concilio  circa_» 
prxfata  tria  capita  Johannes  fpontc  voti  > Sc  juramenti  rcligio- 
ne  fc  obftringens  femet  fponte  fubmiferat  > ut  ex  ferie  feflionum 

con- 


VlNDlCATA.ARTICULUSlV.iT.il.  4<^ 
conftabit . Acccdebat.&  illud  , quod  merito  dubitabatur  de  cjtis- 
dem  clectionc  > & num  , voto  & juramento  fuo  fi  non  ftetiflfct  , 
titi  fchifmaticus  , & hasreticus  efset  habendus ; ca  crgode  rc  Con- 
cilium fefs.  4,  & 5.  fc  tali  Pontificc  dixit  Aipcrius,  Sc  fcfs.i  2,  1 4, 
& 37.intalcm  cjufque  , fimiles  pfeudo-Pontifices  dixit  fenten* 
tiam  s 

Verum  antcquamid  omnc  dicerct,  quid  non  confulti/fime, 
ac  juxta  cautillimc  agendum  fibi  prafferipfit  ? Ante  fefs.  2.  qiium 
in  Nationum  congregacione  adverfus  Johannem  inquifitionis  ma- 
teria fuifset  exhibica  3 ex  Germanis  ipfis  , Anglis  , Polonifquc 
plcrifque  dignitati  Papali  parccndum  judicantes  , ignominiofam 
inquifitionis  viam  declinandam  rati , molliori  ccflionis  via  Pon- 
tificem  ad  faniorem  mentem  pellicendum  cxiftimarunt  j quod, 
teftc  Theodorico  Niemo  de  vita.  Sc  fatis  Johan,  lib.  2.  cap.  3, 
inquifitionis  negotitim  Johanni  vehementem  incufserat  metum. 
Interea  propofita  Johanni  fuit  via  cefsionis  , cui  Sigifmundo  co- 
ram , Sc  Concilio  Johannes  adhajfiti  data  fyngrapha  publice  ab 
ipfo  met  in  fefs.2.  perle&a , fubferipfit,  imo  edita  Bulla  earn  con- 
Armavit , publicamque  fecit . Quum  vero  poftmodum  urgeretur 
ab  Imperatore , Sc  Nationibus  Germanica  , Sc  Anglica , ut  pro- 
curators , qui  Pontificatui  fuo  ccderent  nomine,  conftitueret* 
refpondit  fe  id  per  £e  ipfum  prarftiturum,  cui  refponfo  Natio  Ita- 
lica  adquievit,  Gallicana  tempus  ad  deliberandum  de  eo  refponfo 
poftulavit , contradicens  interea  confilio  ab  Anglis  Sigifmundo 
propofito  de  capiendo  Johanne  , cujus  de  fuga  timebatur  ; quam- 
vis  poftea  Galli,  non  tamen  abfque  minis,  a Sigifmundo  in  fentcn* 
tiam  Germanica; , Sc  Anglic*  Nationis  pertra&i  fuerint , quibus 
de  cauflis  Johannes  fugam  maturavit  Schaffufam  fe  recipiens . 
Schaffufam  ad  Johannem  mifli  Legati  tres  Cardinales , Sc  Orato- 
rum  Galli*  unus  Reginaidus  Carnotenfis  Archiepifcopus  Rhe- 
menfis  poftulaturi , ut  a propofito  difsolvendi  Concilii  abftine- 
ret , quin  imo  procurators  ad  dignitatem  demum  abdicandam 
dirigcretteademqucdic  Gcrfonio  injun&a  provincia  cft,ut  oratio- 
ne  habitadc  Concilii  audoritate  difsercret  . Provincial  hancce 
adornanti  Cardinales  adftarc  nolucrunt  *,  quin  etiam  Patriarcha 
Antiochenus  Gcrfonii  oratione  Pontificem  infra  Concilium  de- 
Pirs  /.  F f f primen- 


4io  Privilegia  Rom,  Pontipici  ' 

primcndum  fore  fubodoracus  9 ipfius  ut  confilium  pracriperet* 
tra&atu  praefeftine  elucubraco  , Pontificis  fupra  Concilium  pote- 
ftatcm  fartam  , tc&amque  praeftare  , ac  tucri  pro  virili  parte  ad- 
nix  us  ell ; ut  propterea  apud  Petrum  Alliacenfcm  durum  fcrmo- 
nem  fubierit . Johannes  ipfe  Schaffufae  apologias  fuga:  fuat  con* 
fcripfit , una  cum  litteris  ad  Galliae  Regem  , Ducem  Aurelia* 
ncnfcm  , Academiam  Parifienfem  , aliofque  dirc&is  . Scd  & 
Archiepifcopus  Rhcmenfis  Gallus  Orator  ab  Johanne  littcras  re- 
tulit  ad  Sigifmundum  , Cardinalcs  3 & Gallos  Oratores,  inter 
quas&  littcras  attulit » quibus  illc  procuratorcs  ad  locum  fuum 
fuo  nomine  faciendum  inanem  tres  Cardiuales  > & quatuor  ex 
Nationibus  Antiftites  conftituebat . 

Vcrumtamen  timor  in  dies  augebatur , ne  a Papa  Concilii 
difsolutio  imcncarctur  : nam  Schaffufam  fub  excommunicationis 
poena  Johannes  qua  Cardinales  , & qua  Curiales  cvocarat , jam- 
que  imo  SchaffufamCardinalium  quidam  exccflerant.Quamobrem 
Academiae  Parifienfis  propofitiones  in  Concilio  audits  funt  de 
Concilii  au&oritate  fupra  Pontificem , quarum  corollarium  i . fic 
habet : yidetur  ex  prxmijjis pofse  elici , quod potejlas  Pape Jit  po * 
tejhs  Ecclcjie  y qua  utitur  nomine , ac  vice  Ecclejix . Quam  pro* 
pofitionem  quantum  poftea  Richerius , Launojus  > Dupinus  > 
Quefncllus , horumque  fimiles  ad  deprimendam  Pontificis  digni- 
tatem avide  arripucrint  3 ennntiaverint  abfolutifsime  , aliorfum 
intorlerint,  amplificaverint  ,aggeminarint  3 atquc  etiam  num  in 
ore  habeant  5 ad  omnemqne  horam , atque  ad  ravim  ufquc  obtru* 
dant,  nemo  eft  , qui  nefeiat.  Corollarium  2.  fic  habet:  Item 
ex  pramijjis  elicitur  5 quod  non  ejl  illicitum  9 imo  verum , & 
Catholicism  y quod  inmultis  Jit  facrum  Concilium  fupra  Papam  , 
Harum  nihilominus  propofitionum  aliae  duriores  vifse  funt , alias 
approbata?  3 ex  quibus  efformata  dccrcta  in  fefs.  j.  promuIganda> 
fcilicctob  rcceffum  Papx  non  diflolutum  efle  Concilium a nec 
debere  difsolvi  ufquc  ad  perfe&am  extirpationcm  fchifmatis  3 & 
quoufque  Eclcfia  fit  reformata  in  Capite  3 & in  membris . Ideft 
poftquam  Johannes  fe  Concilio  3 quo  ad  tria  capita  ilia  haerefis  * 
fchifmatis , &reformationis  3 fponte  fubjeccrat  > poftquam  de- 
dcrat  procuratorcs  3 qui  dignitate  fc  dcnuim  abdicaturum  fide 

fua 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  IV.  jT.  II.  411 
fua  juberent  j poftquam  ipfc  met  voto,  juramenro  , fyngrapha,  Sc 
bulla  fe  cefsurum  Pontificatui  fpoponderat  ; poftquam  ilium  du- 
bium  efle  Pontificem  nonroodo>fed  transfugam,&  perjurum,fchif- 
mate  quint  mo,  harrefique  aftlatum  compercrat,  Concilium  fe  ace- 
phalurr.  declaravit  dicendo  fe  habere  poteftatem  immediate  su 
Chrifto  > idcirco  efle  fine  Capitc  vifibili,  atque  idco  in  ^os* 
qui  fe  tanquam  Ecclefix  Capita  gererent , uti  dubios  , fchifma- 
ticos  , & haercticos  audoriratem  habere  . Idomnc  rede  omnino 
quidem  ; at  quid  inde  adverfus  Pontificem  indubitatum  ? NihiL 
ominus  feifioni  illi  3.  interefle  ( viden  qua  cautela  adum  fit  erga 
Pontificem  )noluerunt  Cardinales  , fed  pcrlcdis  decretis  illis  , 
Cardinalium  quoque  perleda  eft  proteftatio  , qua  ajebant  fe  vel- 
lc  in  obedientia  Johannis  XXIII.  pcrmancre  , permanentc  illo  in 
bono  propofito  reddendi  paccm  Ecclefue,Pontificatu  ie  fuapte  ab- 
dicando:  ceterumillo  a propofito  refilicnte,vclle  fe  turn  profe- 
do  Concilio  adftipulari,  inque  ipfius  partes  defccndcre  nonmodo, 
fed  defendendas  ultro  fufciperc  . Addebant  expedandum  fore 
johannis  refponfutn  tribus  Cardinalibus  Legatis  dandtim  ; ex- 
optafse  fe  propterea,  quod  Concilium  feflionem  $.  diftulifset  uf- 
que  dum  refponfum  illtid  redderetur  y eaque  de  re  fe  illi  feltio* 
ni  noluifle  interefie  . Reverfi  Cardinales  Legati  de  Johannis  qui- 
dem fincera  intentione  fe  laetum  nuntium  in  craftinumConcilio  re- 
laturosdixeruntsfub  vcfpcras  attamenejus  dieiSigifmimdo  coram, 
&Epifcopis  nonnullis  agere  cseperunt  de  johannis  audoritate,qui 
fibi  Concilium  difsolvendi  jus  integrum  vindicabat,in  cujus  equi- 
dem  fententiam  ipfi  met,  aliique  Cardinales  haud  inviti  abibants 
fcilicet propter  Pontijicis  abfentiam  difsolutum  ire  Concilium  > fed 
Sc  die  lequenti  > 37.  fcilicet  Martii , Ecclefia?  valvis  Johannis  edi- 
dum  aflixum  paruit,quo  adjedis  minis  SchaffufamCuriales  omnes 
•evocabantur . 

. Iis  igitur,  meritoque  jure  de  caufsis  gravis  exorta  contcntio 
eft  inflammas  diebus  fequentibuscruptura  , tefte  Niemo  lib.  cit. 
cap.  9.  Legati  reduces  Concilio  renuntiarunt  paratum  cquidem 
Johannem,  pronumque  adconftituendos  juxta  datas  fygrapham. 
Sc  bullam  procuratores  Pontificatui  fuo  nomine  renuntiaturos:  at 
Angli , Galli  > Sc  Gcrmani  ad  fallendum  , faciendumque  fucum 
. F f f a compo- 


412  Privilegia  Rom.  Pontipici 

compofita  haec  rcputantcs  , fcfs.  ad  diem  30.  Martii  indixere  , te- 
ftc  Ccrretano  in  diario  apud  Bzovium  in  annalibus . Rccruduic 
Nationes  inter  , & Cardinales  concertatio  : nam  die  28.  Martii 
publicis  in  locis  affixa  quum  iterum  apparuifset  Bulla,  qua  ab  Jo. 
hanne  Schaffufam  Cardinales  accerfcbantur,  Cardinales  initi  con. 
filiide  Concilio  diflfolvcndo  Nationibus  in  fufpicionem  veneruntj 
unde  Cardinalibus  pro  Johanne  decertantibus  Nationes  cautfatae 
turn  Johannis  praepofteram  fugam  , ne  cederc  cogeretur,  ncque  ob 
depravatos  mores  quidquam  gravis  a Concilio  experiretur  , turn 
cjufdem  nefaria  mollimina  , ut  Concilium  diffolveret , dum  in- 
terca  Patribus  fucum  faciebat  procuratores  conftituendos  pro- 
mittens, conclufere  fefsionem  diefequenti,  fcilicetjo*  Martii 
cclebrandam  , &in  ea  dccreta  edenda  , quae  feflf.  4.  le&a  fucre, 
quibufque  edicebatur  , Concilio  obedire  etiam  Pontificem  tene- 
ri  in  his , quae  fpcifcant  ad  fidem  , extirpationem  fchifmatis , & re- 
formationem  Ecclcfiae  in  Capite  , & in  membris  , cogique  poflfe  , 
fubigique  poenis , fi  obedire  contumaciter  contemfcrit.  Cardi- 
nales ex  adverfo  congregatione  eadem  die  habita  a tribus 
Nationibus  Anglica , Gallica , & Germanica  > ( nam  Hifpanica 
aberat , Italica  iifdem  adhaerefeebat , ) ut  omitterctur  decretum 
de  poena  in  Pontificem  Concilio  non  parentem  , & claufula  de 
reformatione  Ecclefiae  in  Capite  , & in  membris,  poftularunt : 
Cardinalium  autem  petitioni  non  conccdcntibus  Nationibus , 
dieque  fequenti  imo  fefsionem  celebrandam  deccrnentibus  fefe 
opponere  Cardinales  pro  viribusftatuerunt  , eaque  praeftiterc  , in 
corumdem  partes  abeuntibus  Italorum  plurimis  > & adjuvantibus 
Gallis  oratoribus  , quae  fupra  in  refp.  1.,  & 2.  commemoravi- 
mus  , Sed  & Johannes  his  intelle&is  , quae  Nationes  iliac  in  fc 
moliebantur  , fibique  a Sigifmundo  , & Synodo  metuens,  Schak 
fufa  Laufcmbergam  fcccefsit,  in  cgrefTu  proteftatus  coram  Tabci- 
lione  , & Tcftibus  fe  vi , & metu  fpopondiffc  , ac  proinde  irri- 
tum  efie  quidquid  Conftantiae  fpoponderat.  D ie  30.  Martii , ante, 
quam  celebrarctur  fefsio  , iterum  poftulatum  a Cardinalibus  , ut 
omitterctur  decretum  , & claufula  fupramemorata  , fed  voti  non 
fadli  compotes  id  confilii  fufccpcrc  , quod  fupra  in  refp.  1 . , & a. 
recitaviraiw  quin  & plurimi  ex  Cardinalibus  > Italis  Epifcopis , 

1 ‘ ' * & Cu. 


V r n d i c a t a . A rtIculus  IV.  if. II.  41  $ 

& Curialibus  SchafFufam  e Concilio  dilapd  funt , quorum  fug  am 
a Concilio  difsimulatam  fcripfit  Dachcrius  , addens  die  5.  Apri- 
lis  pnecedente  felT.  5.  ex  decreto  concilii  figillum  Papae  Johannis 
fuifle  abolitum  , fuffc&o  novo  Concilii » cujus  una  facies  referret 
folita  capita  SS.  Petri  >.  & Pauli  » altera  haec  verba : Sigillum 
Sacrofandi  Concilii  Conftantienjis  . Verum  , ut  oftendit  Vonder 
Hart , figillum  Johannis  folemniter  confra&um  eft  in  Concilio 
dumtaxat  fell.  12.  die  i^.Maj  an.  141  5.,  quade  throno  demiim 
fuit  deturbatus  ; & die  1 7.  Augufti  feflf.  1 8.  fuffc&um  Concilii  fi- 
gillum , Stumphio  teftc  in  hift.  Concil.  Conft.  ! • < ;■ 

, Porro  ex  his  , qua*  fefs.  4 3&c  5.  praeccfscrc,  ex  his  , qua:  in 
iifdem  peracta  funt,atque  ex  his,  qua:  fefs.  4,  & 5.  funt  fubfccutai 
facile  cordato  viro  , partiumquc  ftudio  minime  affecto  perfua!- 
fum  ibit  ea  decreta  eo  dumtaxat  collimafse  > ut  Pontificem  du- 
bium  , & illegitimum  , aut  fchifmatc  , & hawefi  afperfum  , feu 
qui  fc  fponte  Concilio  fubjecerat  > fe  cefsurum  fuaptc  fpopondc*- 
rat,  nec  promiflis  fa»pe  juramento  > feriptoque  firmatis  ftabat  3 
refpiccrent;  En  verba  fefs.  4 : Hac  Si  Synodus  Conjlinticnjis  Con- 
cilium genet  ale faciens  pro  extirpation e prxfentis  j'chifmatis  > iff 
uni  one  , ac  reformation  Ecdejix  Dei  in  Capite , iff  in  membris 
facienda . . . iff  primo  declarat , quod  ipfa  Synodus  in  Spiritu  fan£lo 
legitime  congregata generale  Concilium fadens  ...potejlatem  a Chrb- 
fio  immediate  habeat , ( rfam  Capite  vifibili  fe  carcre  exiftimabat ) 
cui  quilibet  cujufcumque  flatus  , vd  dignitatis  , etiamji  Papalis 
txifiat  obedire  tenetur  in  bis  , qua  pertinent  ad fidem , iff  extirpa- 
4ionem  didi  fchifmatis  . Sefs.  vero  5.  verba  ita  fe  habent  : Hxc 
S.  Synodus  Conjl . Concilium  generale  faciens  pro  extirpatione  prxr- 
fentis fchifmatis , iff  unione.^iff reformatione  Ecclejix  Dei  in_± 
■Capitey  iff  in  membris  facienda . . . declarat , quod. ipfa  Synodus  iffc- 
nt.fupra  addendo  in  fine  illius  x.  decrcti  claufulam:  .iff  reforma- 
tionemgeneralem  Ecclejix  in  capi te  3\iff  in  membris « Item  decla- 
rat quod  quicumque  cujufcumque  conditions  sr3  fat  us  , iff  dignita- 
tis , etiamji  Papalis  , qui  tn&rtdatis , flat  ut  is , feu  ordinationibus , 
aut  prxeeptis  hujus  S.  Synod/ 3 iff  cujufcumque.  alter ius  Concilii 
generalis  legitime  congtegati  fuper  prxmijjis  , Jive  ad  eapertinen - 
tibus  fad  is , velfaciettdis  obedire  c&ntumacitcr contempferit , nifi 
. ref- 


414  Priviligia  Rom.  Pontipici 

rejipuerit , condign*  panitenti * fubjiciatur  . Quid  cnim  , quaefo  9 
praefcfcrunt  verba  ilia  , quibus  fe  congregatam  pro  extirpatione 
fchifmatis , & reformationc  Ecclefiae , etiam  in  Capite  fignificat , 
ideoquc  fibi  obcdiendum  etiam  a Papa  in  iis  , quae  pertinent  ad 
(idem  > extirpationem  di&i  fchifmatis  , & laudatam  reforma- 
tionem  ? Quid  iterum  quaefo  praefefert  reftri&iva  ilia  claufula  > 
fuperprtmiffis , aut  ad  ea  pertinentibus , videlicet  circa  extirpa- 
tionem fchifmatis  9 haerefis , 8c  morum  corruptelae  ex  mfaufto 
fchifmate  derivacae  nifi  quod  fignificare  voluit  Synodus  ea  de- 
creta  locum  habere  in  cafu  dumtaxat  Pontificis  dubii  > Pontificis 
illegitimi  » Pontificis  , qui  fpontc  Concilio  fe  fubmiferat ; Pon- 
tificis , qui  diuturno  > diriifimoque  fchifmati  operam  conferebat ; 
Pontificis  a religione  » facra  men  toque  voti  > & juramenti  devii , 
uno  amore  fuo  ambitui  deferviendi  > Pontificis  haerefis  fama  baud 
leviter  labor  antis  , atque  articuli  mam  fanclam  Ecelcjtamfot&i 
infra&oris  ? Hanc  plane  genuinam  efse  decretorum  fefs.  4,  & 5. 
interpretationem  ex  dicendis  §.  fequenti , atque  ex  decretis  quo- 
*juc  Concilii  Florentini , Eugenii  IV  , & Concilii  Later.  V.  effi- 
cietur  , ex  quibus  liquidoconftabit  fententiam  de  Papae  fuperio- 
ritate  integram  jufiam  fuififcj  fed  8c  conftabic  dilucide  ex  fequen- 
tibus  eafdem  feffiones  4,  8c  5.  non  alteram  a praelaudata  Concilio 
Conftantienfi  fententiam  infedifte . 

Perperam  propterea  auctoritatis  Conciliorum  afsentatores 
ca  verba  decretorum  urgent : Et  cujufcumquc  altcrius  Concilii  ge- 
neralis  , quibus  Papam  quoque  certum  fibi  Concilium  fubdidifse 
contcndunt : & verba : In  bis  qu* pertinent  a d fidem  3 & reform a- 
tionem  Eccleji*  in  Capite » quibus  pugnant  quoad  fidem  , & reform 
m a tionem  Pontificem  perinde  indubium  fubjectum  fibi  fecifse_> 
Concilium.  Nam  fiverborum  priorum  contextus  attendatur, qui- 
bus claufula  ilia  additur  fuper  prnmijjis , feu  ad  ea  pertinentibus  > 
palam  fict  cuicumque  alteri  Concilio  eamdem  tribui  auctorita- 
-tem  a Conftanticnfi  , quam  fibi  adferibebat  > tempore  nempe  vel 
fimilis  fchifmatis  , in  quo  Pontifex  legitim  us  non  innotefcats  aut 
innotefeeret  plane  fchifmaticus  , aut  haeretkus  ; vel  ejufdem 
fchifmatis  > in  quo  compertum  erat  a Pifana  Synodo  rem  infe* 
flam  fuifsc  > quid  fimiic  fibi  pertimefeens  Confianticnfis  Synodus 

id  cau* 


VlNDICATA  . ArTICULUS  IV.  jT.  II.  41?. 
id  eautum  ftimmopcrc  voluit  dc  alia  Synodo , nempe  ft  id  eveni- 
ret  fibi , quod  Pifanx  i eo  prxfertim  quod  Johanncm  de  Concilio 
difsolvcndo  cogitantcm  noverat  y altero  a Concilio  huic  malo  tit 
cfficacitcr  occurrcrctur,  fategit.  Ita  intellexit  Petrus  Alliacenfis, 
dum  in  prxmemorata  ccdula  initio  Concilii  Conft.  Patribus  exhi. 
bita  feripfit : Mi  qui pertinaciter  afsererent  preefens  Concilium  dc - 
here  difsolvijine  ejus  continuation  ad  aliud  Concilium  , ubi  dido, 
unio  5 iff  reformatio  finali ter  concludatur  , incafu3  quo  in  prafen* 
li  non  ficrct , efsentfautores  febifmatis , iff  de  heerefi  vehementer 
fufpedi  . Verba  ilia  poftrema  , quibus  magis , quam  par  eft  , fi- 
dunt  adverfarii , ultra  quam  quod  non  legi  in  primis  editionibus 
Concilii  Conft.  diximus  refp.  x > eadem  dicimus  intelligenda  > 
non  nift  rcfpcctivc  ad  idem  fchifma  extinguendum . Scilicet  ficu- 
ti  Pifana  Synodus  non  antca  Gregorium  , & Bcnedictum  fedc  mo- 
vere  attentavit  , nift  fchifmaticos  > & hxreticos  declarafset , 
camdemviam  > ceffionis  vianonobtinente*  .Concilium  Conftan- 
tienfc  profsequens  adverfus  Johannera,  nift  Pontificatum  dimittc- 
ret , ad  excindendum  tandem  fchifma  opera?  pretium  duxit  fta- 
tuere  , ac  decernere>  quod  Papa  in  his , qua?  pertinent  ad  fidem, 
& reformationem  etiam  in  Capite>  Concilio  fit  fubjectus,  fcilicct 
dum  haerefis  3 & fchifmatis  > veldubix  elc&ionis  gravi  fufpicio- 
nc  laboraret.  Ita  plane  id  probe>  inquam,  intellexit  Petrus  dc  Al- 
liaco  , dum  8.  prop,  prarcit.  cedula?  fubjunxit:  In  cafupreedido , 
dum  fcilicct  Pontificatum  ob  Ecclejiee  unioncm  dimitt  ere  renuertt  > 
Pap  am  tanquam  beer  cti cum  > iff  fchifmaticum  condemnantcs  9 iff 
did  am  condcmn&tioncmjuflam  > iff  canonicam  fore  Jimiliter  afse- 
rtntei  nullatcnus  heerctici  funt  cenfendi  s fed  magis  oppojttum  per* 
tinaciter  ajftr mantes . . . Reprobans  viam  cejjionis  » attento  ftatu 
Ecclejiee  3 fautor  fchifmatis\eft  cenfendus » En  ea  , qua?  ad  fidem 
pertinent  3 & ad  reformationem  > in  quibus  Concilio  parendum 
a Pontificc  declaratum  fuit  > fcilicct  in  caufTa  ha?refis  > & fchif- 
matis > qua?  duo  ad  fidem  > & reformationem  etiam  Capitis  fp£- 
diant  5 in  quibus  profe&o  Concilii  legibus  y poemfqnc  Pomifi- 
cem  hujus  generis  adftringi , cogique  non  inficiamur . Id  magis 
cx  feqticntibus  poll  fefs.  5.  patefeet . Igitur 

Quamvis  ita  fibi  agendum  icls.  4 > & 5.  duxifset  Synodus  * 

nihi- 


4itf  Privilbgia  Rom.  Pontifici 

nihilominus  fefs.  6.  dcclaravit  bonum,  utile,  ac  expediens  S.Ma- 
tris  Ecclctiae  unioni , fi  Johannes  Pontificatu  fc  abdicaret  juxta 
fchedulam  ab  ipfo  fubferiptam  , camque  abdicationem  ut  ei  fua- 
derent  ,atquc  ut  Conftantiam,aut  ad  certum  viciniorem  locum  rc- 
diret , fponfuri  interca  fuperfedendum  Concilium  a procefluad- 
verfus  ipfum  inccpto,  mifli  ad  Johannem  legati  funt . Ledar  quo- 
que fub  id  temporis  in  Concilio  Academia*  Parifienfis  epiftola*  , 
cum  ad  Johannem  , quibus  illius  reditum , ac  renuntiationem  ur- 
gebat:  turn  ad  Concilium,  quibus  viam  ccflionis  a Concilio  dele- 
dam  ecu  expeditiorem  collaudabat.  Sed  & perleda  Conciiii  epift 
tola  ad  univerfos  Reges  , Principcs  , & Prarlatos  chriftiani  Or- 
bis  , qua  yiam  eeflionis  trium  Pontificum  ab  fc  deledam,  propo- 
fitamque  veluti  aptiorem  , tutioremquc  , vocatumquc  Conci* 
lium  ab  Johanne  ipfo  ad  reformationem  facicndam  in  Capite 
ipfo  afferebats  patefadoque , quo  maxime  Patres  angebantur  , 
dolore  ob  Johannis  repetitam  a Concilio  fugam  , ob  intentau 
frpe  molimina  ad  diflolvendum  Concilium  , obque  vanos  ab  eo 
objedatos  Concilio  metus , confiderc  fe  ait  Johannem  ad  me- 
liorem  frugem  reverfurum  > ob  id  novas  preces  , novos  Orato* 
res  , novos  pra:dcs  , nova  vadimonia  , novas  poliicitationes  ad 
ilium  fc  dimififle  . Sub  id  quoque  temporis  mota  dc  rebus  Wi- 
cleffi  quaftione  , mota  quoque  eft  quatftio  , num  Wicleffi  errores 
Conciiii , an  potius  Pontificis  nomine  proferibendi  forent . Con* 
cilio  primas  All-iaccnfis  tribuebat , quia  Concilium  > inquiebat , 
majus  eft  Papa . At  Johannes  Patriarcha  Antiochenus  libello 
adornato  > non  Conciiii , bene  vero  Papje  nomine  res  Conciiii 
efle  expediendas  , errorefquc  Wiclcffi  inurendos  afleruit . Intcrea 
Conciiii  Oratorcs  Johanni  Brifaci  offenfo  Conciiii  poftulata  ex- 
hibucre  , qui  nullo  dato  refponfo  Brifaco  Niemburgum  fuga  fe 
eripuit : indc  Friburgum  digreftus  Legatis  cafu  ibi  repertis  , ab 
eoque  procuratorium  itcrum  depofeentibus  , verba  quidem  dedit 
blanda,  fed  voti  haud  compotes  fados  Conftantiam  illos  dimiftt : 
quo  adventantes  quidam  ab  Johanne  Oratores  diredi  quoddam 
procuratorium  exhibuere,  quodquum  numeris  fuis  carcrct , ma.- 
gifque  dolo , arteque  ad  dccipiendum  compofitum  videretur  a 
Concilio  rejedum  > contemptuique  habitum  eft , atque  dccretum 

de  die 


VlNtJlCATA  . Articulos  IV.  if.  IT.  417* 
de  die  Johanni  indiccnda  , cxperiundaquc  dcmum  in  judicio  fub- 
dola  , fubleftaque  hominis  fide.. 

Itaque  fcfT.  7.  Johandem  harxefis  , fchifinatis  , fimonia?  See. 
in  fcandalurn  totius  Ecclefia?  cciininibus  irretitum  ad  y.  dies  Sy- 
nodus  in  judicium  vocavit . Ea  dc  re  iterum  mitit  ad  Johanncm 
Legatij  ut  regreflfum  fuaderent  , & vadimonium  ei  confticuc- 
rent  > qui  novo  fuco  Legatis  fa&o  ( nee  enim  mens  Conftantiam 
repetundi  incrat  ) Synodi  fpem  omnem  fefellit . Nihilominus 
fe(f.  y.  fecundo  in  judicium  poftulatus  , compcrcndinata  intcrea 
depofkionis  fententia  j & feflf.  20.  tertio  repetita  ettatione  , Sc 
contumacia  ejufdem  accufata , fufpenfa  ei  dignitas  eft  . Porro  in- 
ter accufationum  capita  adverfus  Johanncm  illud  recenfitum  eft 
fefT.  11.  die  25.  Maji  anno  14151  quod  gradu  fe-demiflurum  fi> 
mel  j ac  ter  fpopondiflet  5 rponfionemque  voti , ac  jurisjurandi 
facramento,  religioneque  firmatam  fefelliftct:  quod  generali  Con- 
cilio  nltro  citroquc  femet  fubmififlet , cjufdcmque  dcmum  fenten- 
tix  f ferendoque  , pro  allubitu  fuo  , judicio  ftaturum  fe  profe- 
do  in  iis  , quas  ad  reformations m Ecclefiar  -tarn  in  Capitc  , quara 
in  membris  pertinerent  , fuiffet  fa?pc  pollicitus  : qua?  tamcn  ad- 
implere  turn  detredarct  non  modo  , fed  imo  Concilium  diflolvc- 
re  nefarie  molirctur  . Illud  praeterca  recenfitum  , quod  Praefuli- 
bus  quam  plurimis  coram , probifquc  viris  aufus  fuiffet  affirmare: 
Vitam  aternam  non  extar e : imo  hominum  animas  , non  fecus  ac 
brutorum  una  cum  corpore  interire : neque  efse  refurreftionem 
Mrtuorum  : atquccxinde  tanquam  fchifmatc  > & haerefi  afflatus 
agebatur.  Quamquam  poftca  , quod  ad  poftremttm  huncce  > fei- 
licet  haerefis  , accufationis  articulum  attinet , feff.  12.  nullum  ci 
fuetit  negotium  faceffitum..  Itaque  feff.  ia.  die  2 y.  Maji  anno 
3 4i5.  poftquam  ad  Johanncm  Miffi  Synodo  renuntiaftent  ilium 
confeffum  ultrocitroque  fibi  ad  Pontifica turn  jus  nullum  ratum 
fixumquc  fuffragari : pollicitum  fubvoti*  jurifque  jurandi  vin- 
culo proceffum  aConcilio  contra  fe  habitum  xatum  habicurHm  j 
atque  demum  fententiam  a Concilio  contra  fe  fereodam  approba- 
turum , pronunciata  demum  in  cum  depofitionis  fententia  eft  5 
qua  inter  alia  dicebatur : JSiJis  articulis  contra  D . Johanncm  Pa - 
pam  XXllL  oblatis  > ac  probation! bus  eorumdem  faftis  > ejufdem 
. Pars I.  Ggg  fub - 


418  Privilegia  Rom.  Pontifici 

fubmijjione  fpontanea . ..  declarat  ( S.  Synodus  ) ipfum  Jimonia - 
cum  . . . dilapidatorent . . .fcdndah'zatorem  , . . . incorrigibilem  . . . 
indignum  . . . dimnofum . . . a Papitu  dcpor.cndum  ; eumque  depo- 
tiit . Hujufcc  fententiae  accepto  nuntio  Johannes  Cellis  degens 
prxfentibus  quinque  Cardinalibus  Synodi  Legatis  die  31.  Maji 
cjufdcm  anni  eidem  fentcntiae  acquievic  > & fubfcripfit , datoque 
publico  inftrumento  dignitatem  prorfus  abdixit.  Quod  inftrumen- 
tum  palam  Concilio  pcrle&um  fuit  9 quo  curante  , ut  Johannes 
eapcretur  , Sigifmundo  prajfcntatus  ab  eodem  Ludovico  Comiti 
Palatino  Rhcni  carccrc  cuftodiendus  eft  traditus  3 nempc  ut 
omnis  fchiftnati  prorfus  intercludcrctur  via.  Haec  Johannis  fata> 
quern  erga  agendi  ratio  a Concilio  facre  cuftodita  id  plane  evincit 
in  cum  tandem  a Synodo  non  didam  alia  ratione  3 nifi  ea  s quam 
fignificavimus  , fuiflfc  fententiam  . 

Praeterea  hanc  profedo  fententiam  Concilio  hscfiflfej  poffe  fc 
fcilicct  j non  nifi  in  Pontificem  hujufcemodi , patcfcit  ex  refor- 
matory edito  a collegio  Nationum  circa  Ecclefiae  reformatio- 
nem  3 quod  exgemino  protocollo  Ms.  bibl.  Ca?fareae  Vindobo- 
nienfis  primus  protulit  Vondcr  Hart  tom.i.  pag.  583.  Inter  enim 
cjus  ftatuta  gencralia  cap.  1.  primi  protocolli  ftatutum  legitur  , 
quod  Concilium  de  fchifmatis  caufia  cognofircns  in  contumaciam 
clcdorum  5 feu  fe  pro  Papa  gerentium  litem  dirimat , caufsaro- 
que  definiat : & in  cap.  3.  protocolli  fecundi  ftatuitur  a Concilio 
de  Pontificis  eledionc  illegitima  deccrnendum  fore  3 prohibcn- 
turquc  turn  Cardinales  , ne  ad  alterius  cledionera  interea  proce- 
dant ) nifi  ille  fic  elcdus  > vel  fe  abdicet  3 vel  obcat  i turn  Papa 
fic  illegitime  elcdus>ne  Concilio  praefideat,  fed  imo  Concilii  judi- 
cio  penitus  ftet . Verum  quidem  cftj  quod  primi  protocolli  cap.*, 
& cap.  6.  protocolli  fecundi  ftatutum  legitur  , quod  Pontifex  ob 
haerefim  non  folum  > fed  ob  fimoniam  5 & quodcumquc  aliud  cri- 
men notoric  in  Ecclefia?  fcandalum  vergens  , de  quo  folemniter 
monitus  > fi  poft  annum  a monitionc  elapfuin  fpem  omnem  emen- 
dationis  eripucrit , ftuxamquc  fcccrit , per  generate  Concilium  pi *• 
niri  etiam  depofitionc  a Papatu  poffit . At  ultra  quam  quod  id  to- 
turn  referendum  fit  ad  eumdem  cafum  Papa?  Concilio  fe  fponte 
fubjicientis  5 dubii  > haeretici  > fchifmatici  &c.  > in  quem  ob  alia 

. quo- 


Vi  NDlCATA  • ArTICULUS  IV.  if.  II.  4Ip 

quoquc  primina  confequcnter  pofse  animadverti  Concilium  exi- 
ftimaric  j obfcrvandum  i , quod  prxfata  ftatuta  reformatory  non 
obtinucrc  . Quamvis  cnim  cum  Sigifmundus  , turn  Nationes  Gcr- 
manica,  & Anglica  , ut  reformation^  ncgotium  Concilii  juri  , 
& auclorirati  adfcriberent , ab  eoquc  abfolvi  ante  Pontificis  elc- 
dioncm  contcndcrcnt,  ex  adverfo  ftetere  Cardinalcs  , & trcs  reli- 
qua:  Nationes  Italica  , Gallica  5 & Hifpanica  pugnantes  reforma- 
tionem  non  pofse  fieri  abfque  Pontifice  , hujulque  ele&ioncm  re- 
formationis  operi  fore  omnino  pramiittendam  j & quod  Papa  e/e« 
fius  ligari  non  poterat  \ ad  quam  partem  acceflk  fubinde  Natio 
Anglica,&  Sigifmundum  denique,atquc  Germanos  accedere  opor» 
tuit . Exemplar  exhibetur  etiam  ab  Harduino  loco  indicato  pag- 
847.  Obfcrvandum  2,  quod  electo  Martino  V.  Natio  Gcrmanica 
articulos  pro  reformationc  Ecclcfia:  per  modum  avij ament orum 
exhibuit , inter  quos  ftatutum  13.  retexit  cap.  6.  protocolli  1 , 
& 2.  fupra  laudati . Relpondic  Pontifex  ( quod  refponfum  exhi- 
bent  duo  codices  Mfs.  bibl.  Vatic. , & Palatine  laudati  a Schc- 
leftratio  , & codices  trcs  Mfs.  bibl.  Gothana:  5 Academia:  Canta- 
brigenfis  , & bibl.  Caefar.  Vindobonicnfis  laudati  a Vonder  Hart) 
refpondit,  inquam  5 prarfatis  articulis  j articulo  vero  illi  1 3.  prop - 
ter  quxy  & quomodo  Papapojfit  corrigi , & deponi  , nihil  re- 
fpondendum  duxit , ut  habet  codex  Ms.  Vindobon. , vel  , ut  ha- 
bent  alii  codices  , refpondit  in  ha:c  verba : Non  videtur  , prout 
nec  vifum  fuit  aliquid  novum  ftatui  > vel  decerni  in  pluribus  Na- 
tion! bus  circa  hoc  . Porro  hie  articulus  1 3.  a Labbeo  in  cxcerptis 
ex  codice  Capranicenfi  non  fuit  repertus  , vel  fuit  praftermifsus  . 
Ut  ut  fit , de  rebus  Johannis  jam  nimium  : ad  fata  Grcgorii , & 
Bcnedicti  brevis  convertatur  oratio  , ut  vel  ex  ipfis  cam  fuifse  , 
quam  contcndimus  , efficiamus  Concilii  fententiam  circa  tandiu, 
#ftuque  tanto  vexatadecrctafefs.4,  & 5. 

Igitur  die  1 5 Junii  anno  1415  Carolus  dc  MalatcftisGrcgo- 
rii  XII. partes  legens  Conftantiam  appulit  Grcgorii  nomine  digni- 
tatem in  Concilio  dimiffurus  , quam  rcapfe  in  fclT.  14  praele&o 
Gregorii  procuratorio  abdixit  3 atquc  proinde  pera&a  unio  eft 
utriulque  Obcdientiar  cum  Johannis  , turn  Gregorii , utroque 
abdicato . Gregorius  vero  a Concilii  Legatis  quum  acccpiftet 

G g g a juxta 


420  IpRiviLBGiA  Rom*  PoNTi'ricr" 

juxta  ab  fc  prxfcriptum  procuracorium  abdicarionem  fadam*  da>- 
to  ad  Concilium  dipiomate  , abdicationi  per  Malatcllam  fuo  no- 
mine prxftitac  fe  aftentire  profcftus  eft  , atque  haec  Grcgorii  fata  ► 
Extingucndo  penitus  fcbifmati  3 Ecclefixque  paci  conciliandx  ni- 
liil  optabilius  fupcrerat,  rcliquirmque  erat,  quam  ut  Benedidus 
pariter  fponte  fe  Papatn  abdicaret : rogatus  ftatim  a Synodo  ea~> 
dc  re  per  Oratores  eft , cui  ille  , ut  habet  dccretum  feff.i  4 > fpem 
kccrat  pacis  , ut  quidudum  praememoratam  renuntiationis  viani 
placitum  fttum  feciflet  > votique,  & jnramenti  religione  frrmaftet* 
Quod  nift  faeeret  > S*  Synodus  ipfum  declarat  fuifse3 13  efie  noto- 

tium  fchifmaticum a Catholia fide  devium  .....  propterea  Pa- 

patu  indignum  , ipf unique  per facros  Canines  abjeftum>  ejecium  > 
privatum  t <3  prxeifum  See.  Oratoribus  Ferdinandus  Aragoniae 
Rex  morem  geflit  j capitula  xaNarbonx  die  13  Deccmb.an.141  5 
concordata  y atque  a Concilio  probata  fum  5 fubtr  ada  a Rege_j 
Aragoniae qur  fcflf.22  una  cum  Regno  Concilio  adhaefit,  Bene- 
dido  Obedientiacft : Oratorum  opera  fubtrada  eidem  Benedido 
a CaroloRcge  Navarrx,  qui  una  com  fuis  feiT.  26  Concilio  co- 
optatus  eft  Scd  Concilio  , aut  cjus  Oratoribus  diflicilem  admo- 
dum  fe  prxbnit  Bencdidus  : ergo  feif.  23  adverfus  ilium  oblata_» 
accufationum  capita  3 inter  quae  illud  rctexium  quod  quum  dill 
adum  fuiflet  de  modis  omnibus  dir-iftimom  fchifma  abfeindendi  , 
viaque  ccflionis  Regibus , Cardinalibus  r Epifcopis  , & Dodori* 
bus  nedum  facilior  , brevior  , & tutior  , fed  una  tollendo  fchik 
matr  vifa  fuerit , quam  i-pfemet  Bencdidus  jam  pridcin  Jaudavc- 
rit , probavcric,  faepeque  voto-.  Sc  juramento  eidem  fe  obftrin* 
xerit , ut  proinde  ab  ca  poftmodum  refiliens  , uti  fchifmaticus  , 
& harreticus  foret  habendus  * Sefs.  24  decrota  irr  com  citatioj 
fefs.  29  accufata  ejufdem  contumaciaj  feiT.  30  perleda  cjufdcm_> 
rcfponfio,  qua  inter  alia  declarabat , & dccernebat  qutecumqu * 
faffayvel facie  nd ay  ardinata>  vel ordinandi  contra  ip  fumy  3 Roma- 
nam  Ecclefiam  irrita  , 13  nulla  ip  Jo  jure  r feiT.  32  Johannis  Regis 
Caftellx  > Sc  Legionis  admifli  Legati , Sc  Bcncdidi  rterum  accu- 
fata contumacia:  fefs.  3 5 Caftellani  ejurata  Bcncdidi  Obedicntia* 
cum  cifdem  capitula  Narbonenfia  concordata , & Concilio  coadu- 
nati : feff.  $7  die  2 6 Julii  an.  1417  klcmai  tandem  Concilii  fen- 

- . - ten- 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA  . A RTICULUS  IV.  jf.  II.  421 
tent i a Benedi&us  fede  Papali  motus  eft  * uti  fchifmatis , & ha?re- 
fis  gcrens  perfonam , & articwJi  Vnam  Stnftdm  Catholicam  Eccle - 
fiam  infignis  temerator  . A feflf.  3$  difeeptari  coeptum  a Nationi- 
bus  dc  reformatione  , qnam  tamen  facicndam  poft  cle&ionem.  Pa- 
pa? evicit  potior  Nationum  pars  » fa<ftamque  , uc  Martino  alli- 
buit  5 a&a  Concilii  oftendunt  5 qua  de  quaeftione  fupra  num.  6 , 
quantum  operis  noftri  ratio  poftularet , prartermiflis,  qua?  parum, 
aut  nihil  ad  rem  attingerent , quia  fat  egimus  > ab  cadcm  iterato 
vexanda  abftincmus  . 

His  omnibus  adjungendnm  1 ,quod  qaum  Cardinalis  S.Mar- 
ci  Concilium  confulendi  juris  monuiffetj  fiquidem  haerefis , & 
fchifmatis  crimina  Johanni  obje&a  > non  fatis  in  judicio  confta^ 
rent)  Concilium  id  confilii  inivit , ut  Johannes  in  fuam  dcpolw 
tioncm  »&  Concilii  decrctura  confentiret  ? ac  fpontc  Pontifica- 
tum  abdicarct  > qua  dc  re  mifli  ad  johannem  Legati  una  cum  de- 
pofitionis  fententia  id  cflccerc  > ut  Johannes  fententia*  adquiefee- 
ret , gradumque  fibi  abjudicaree > ut  fupra  adnotavimus . Quin 
imo  in  concordats  Narboncnfibus  Concilii , & Impcratoris  Le- 
garos  inter)  & Bcnedi&o  adhatrentes  > ceflioni  potius  Gregorii 
nonmodo  , fed  ctiam  Johannis  > quam  Concilii  fententia?  Papa- 
tus  dimiflio  tribuitur  > ita  enim  ibi  dicitur  : Dominus  3 qui  Gre- 
gorius XII.  in  fua  Obcdientia.  dicebatur , fua  fpontc  ceffit . Sic  & 
Dominus » qui  Johannes  XXIII.  dicebatur  > facere  voluity  atque 
fecit . 2.  Quod  quum  Natio  Germanica  Pontificis  ele&ioni  prae- 
mittendam  reformationem  contendcret  > e contra  reformation! 
Pontificis  elc&ionem  pratferendam  cenfuere  reliquae  Nationes , a 
quibus  Germanica?  id  repofitum*  quod  Papa  cleflus  ligari  notr^j 
porerat'y  illifquc  Germanos  adquiefeere  oportuit . Publico  qui- 
dem  inftrumento  poftea  Martinus  V.omnibus  fidem  fecit  ab  fe  cir- 
ca reformationis  articulos  a Concilio  concnpitos  factum  fuiffe__» 
fatis  > fed  , ut  adnotavimus , articulum  1 3 de  Pontifice  omifit ; & 
Martinus  fidem  fuam  ut  liberaret  (nam  antequam  PontifeX  falu- 
tarctur  ad  cam  reformationem  faciendam  religione  fe  obftrinxe- 
rat)  id  praeftitic  > imo  pra?ftare  oportuit , ut  Ecclefia?  malis , bo- 
noque  confulerct ; nam  alioqui  Concilium  Conftantienfc  vctcruni 
Conciliorum  morem  obfervans  > ut  Johannes  dc  Turrecrcmata_, 
- . lib.2. 


421  . P R 1 V I LEG  !A  Ro  M.  P O NT!  F !C  1 

lib.  2.  cap.,  p.  animadvcrtit  > fui  confirmationcm  a Martino  V.  ex- 
poftulavit , quod  plane  fuperioris  auctoritatis  quum  fit , ilia  Sy- 
nodus  fe  Pontifice  indubicato  fupcriorcm  non  agnovit  , ncc  cgic. 
3.  Quod  , ut  fupcrius oltendimus  , Auctor  Anonymus5  Mauritius 
Pragenfis  , & Johannes  Antiochenus  in  Concilio  pro  Pontifice_^ 
indubio  ftetcrunt , optimc  intelligentes  decrcta  fcfT.  4 , & 5 lo- 
cum non  habere  > nifi  in  dubio  de  legitima  elcctione  . Ex  Theo- 
logis  quoque , dum  mota  qu*ftio  fui  fie  t , cujus  nomine  Concilii 
ne  , an  Papa:  damnandi  Wicleffi  errores  efient , plurimi  nomine 
Pontificis  damnandos  cfse  pugnarunt . Theologi  pnetereajquibus 
cenfura  illarum  propofitionum  a Concilio  fuerat  demandata  , in 
cenfura  ampliori  ita  de  Pontificis  auctoritatc  fati  funt , ut  Papam 
indubium  nullo  modo  Concilio  fubefse  putaverint.  Cardinale* 
demum , ut  ibidem  n.  4 obfervabamus  , tractatu  edito  in  ipfo 
Concilio  Conftantienfi  Romani  Pontificis  auctoritatcm  Concilio 
fuperiorem  acriter  propugnarunt  > id  nullo  modo  pafii  » ut  Apo- 
ftolicae  Sedis  antiquis  juribus  eidem  afsertis  a vctcribus  , ac  genc- 
ralibus  Conciliis  vulnus  3 vel  leve  a novitio  ifto  Concilio  infer- 
xetur:  quorum  quidem  prarvaluifse,quin  imo  in  ipforum  pedibus, 
manibufque  itum  fententiam  ibi  dicta  fatis  declarant . 4. 

Quod  Petrus  ipfc  Alliacenfis  y quamvis  tract,  de  poteft. 
Ecdcf.  elucubrato  biennio  poft  fefs.  5 Papae  Concilium  pr*ferat> 
nullibi  tamen  decreta  fefs.  4>  & 5 pro  fua  opinione  produxit* 
nullibi  fuam  opinioncm  a Concilio  inter  fidei  dogmata  relatam_* 
pronunciavit  , nufquam  adverfam  opinioncm  erroris  infimulavit, 
aut  a Concilii  decretis  alienam  indicavit  5 imo  Concilii  judicio 
fuam  fubmifit , earn  imo  ccrtis  circumfepivit  terminis  , & cir- 
cumferipfit  cafibus : Ex  pramijjis  > ait , fequitur  qucdjicut  Con - 
cilium  Pifanum  , ita  iff  aliud  Concilium  in  aliquo  cafu  ejse  potejl  fu- 
pra  Papam  > & poteft  cumdeponere.  Sibi  vero  objiciens  caput 
Significafti , ubi  dicitur , quod  Ecclefia?  Roman*  nulla  Concilia 
legem  praefixerunt,  & quod  ineis  , &eorum  ftatutis  Romani  Pon** 
tificis  excipitur  audoritas  refpondet , Jjguod  id  cum  fui ft  mi  li  bus 
regular  iter  , iff  in  pluribus  verum  eft , Jed  tamen  in  aliquibus  faU 
lit . Scd  Alliacenfis  fimtentia  jam  fatis  exagitata . Gerfonius  per- 
inde  illc  > qui  orat.  habita  ad  Synodum  > qua  veluti  tuba  primus 


V 1NDJCATA  • ArTICULUS  IV.  Jf.  II.  423 
cancns  alios  excitavit  Concilii  afsentatores,  tit  in  fuam  manibus, 
pedibufqtie  fententiam  rucrient,  quamquc  poftdccreta  fefs.4,  8c  5 
veluti  dogma  fidei  audaciflime  adftruxit , nihilominus  plcrifquc 
in  locis  > uti  tract,  de  poteft.  Ecclef.  confid.  1 2 , 8c  Term,  in  ie- 
fto  S.  Antonii  fafsus , 6c  conqueftus  eft  > turn  decrctorum  4 , 8c  5 
feflionis  doctrinam  a quamplurimis  palam  ipfa  in  Synodo  explo- 
fam  fuifse  , exfufflatamque  , atquc  poft  Concilium  Conftan- 
tienfe  ceu  hajretica  imo  pravitate  inquinatos  habitos  a non  paucis 
fuifse  illos > qui  Concilium  fupra  Pontificem  efferebant  i & in_* 
dialog,  apolog. , Conftitutione  Martini  V , qua  appellationes  a 
Pontificc  ad  Concilium  prohibuit , fundamentalc  robur  dccreto « 
rum  fefs.  4 , 8c  5 deftructum  penitus  ire  doluit . Quid  plura  ? in 
oratione  habita  proxime  a fuga  Johannis , poftquam  Pontificem 
infra  Concilium  cgiffet , ejufque  juri  fubjugafset , earn  tamen  ex- 
templo  propofitionem  certis  verbis  circumveftivit : nam  corolla- 
rio  1.  Ex  pramijjts  > inquit,  videtur  elici pofse , quod  poteftas 
Pap  a Jit  poteftas  Ecclef  a , qua  utitur  nomine  > & vice  Ecclejia : 
6c  corollario  2.  Item , ait , elicitur  ex  pramijfs , quod  non  eft  il~ 
licitum , imo  verum , & catkolicum  , quod  in  multis  Jit  facrum 
Concilium  fupra  Papam . Andreas  Magorenfis , de  quo  in  prole- 
gom.  fatis  dictum  , par.  1 . cap.  2 propofica  quajftionc  de  potefta- 
te  Concilii , 8c  Pontificis  refpondet : Ad  iftim  interrogationem 
nihil  unquim  refpondi  , nec  JcfipJi  afsertive , fed folum  opini ones 
aliquorum  DoElorum  de  hac  materia  loquentium  dixi  : qua  opinio » 
nes  funt  in  triplici  differentia  . Eas  fubinde  regerit , quaruni_> 
x.  Pontificem  nullius  vel  Concilii  oecumenici judicio fubefse  afse- 
ritj  2 . nec  Papam  a Concilio  j nec  Concilium  a Papa  corrigi, 
aut  condemnari  poflc,au&oritatem  ex  asquo  utrique  tribuens  affir- 
mat  s 3.  Concilium  fupra  Papam  indiferiminatim  cvchens  in  qui- 
bufcumque  ad  fidem , 6c  ftatum  univerfalis  Ecclcfia?  fpe&antibu* 
Concilii  poteftatem  Pontificia  majorem  efte  in  au&oritate  , in-* 
jurifdifttone  , 6c  in  executione  ait , cui  poftremae  ipfc  adhaeret, 
( fed  quibus  momentis  duetts  fuperiusexamen  inftituttim  docet,) 
dubitabundus  tamen , hsercnfque,nam  ita  tandem  concludit : Pro - 
tejlor , quod  aliquas  ex  illis  opinionibus  non  afsero  , nec  teneo , nifi 
illas , quit  tenuit  univerfalis  Ecclejia , & Pominus  nofter  Pap.uj  . 

♦ • Igi- 


424  Priviligia  Rom.  Pontifici 
Igitur  Epifcopus  hie  decrctis  fcfi*4 ,&  5 Pontifieem  legitimumj  ac 
iudubkun  comprchcndi  non  crcdcbat . Sed&  par.  9,  cap.i  quam- 
vis  Bafileenfibns  fuadcrc  eniteretur,  quatenus  abfolutiffimc  fuam_» 
fiipra  Pontifieem  audoritatem  attollerent  j attamen  a Concilio 
ConAantienfi  nonnifi  tribus  in  cafibus  Pontifieem  Concilio  fuif- 
fc  fubmiflfum  cognovit , clique  confeflus : Ex  quibus , inquiens, 
frquitur  3 quod jimpliciter  3 & fine  additions  debet  teneri , iff  crc- 
di , quod  potejlas  Ecclejia  in  omnibus  ejl  major , quam  potejlas  Pi- 
pa  in  auftoritate  * injur  if di3i  one , iff  in  execution  e : non  addendo 
ilia  tria  > in  quibus  dixit  Concilium  Ccnjlantienfe  potejlatem  Eccle- 
Jle  efsc  major  cm  , quam  pot eftatem  Papa » fei  licet  in  extirpatio- 
ns harefum  , in  reformatione  morum , iff  in  reduftione  febifinati - 
corum  . Nihil  ergo  prsetcrea  a Concilio Conftant.  feflf.  4 , & 5 de- 
finitum  putavit.Quae  quumita  fint  celeberrimis  decrctis  fc(T.4,&  f 
Concilii  ConAantienfis  nos  fatis,fuperque  occurriflfc  arbitramur  , 
quin  quafi  nobis  adblandimur  pro  co  , quo  erga  Summos  Pontifi- 
ccs  redo  > reverentique  animo  comparati  j necnon  obfequio  > 
obedientia , officioquc.fummc  affedi  fuinus  • Age  modo  ad  alia  » 
quae  fuperfunt , vclociori  gradu  noAra  progrediatur  oratio . 

Ex  Concilio  Pajileenji . 

* • » 
. . / 

$.  III. 


COncilii  Bafileenfis  decreta  iidemmet , qui  ConAantienfibus 
individue  inharrent,  ad  ravim  ufquc  > naufeamque  obji- 
ciunt  > &obtrudunt,  ApoAolicte  Sedi  a nobis  adjudicatis  privi- 
leges fata  utrobique  dida  > atque  utriufque  Concilii  decrctis 
cadem  privilegia , neque  abfque  ignominia  , perpetuo  addida,/ 
tumulo  obgannientes . Ex  adverfo  -nihil  ex  eo  peflimae  fua*  cauffae 
patrocinii  cxculpi , nonnihil  imo  caufla*  noArae  » feu  Pontifici* 
potius  j fauAi , propitiique  adquiri  conrendimus  , & e vincere— > 
fatagimus  . Principio  quidem  pfeudo  - Synodutn  Bafileenfem  quis 
non  in  probris  habeat , dirifque  cundis  devoveat  confeAim  , at- 
qne  ad  cam , quam  adeo  temere  inivit  5 tenuitque  adeo  infane_-> 
erga  Pontifieem  plane  indubitatum  3 dubioque  procul  legitimum 


ViNDICATA.  ArTICULUS  IV.  III.  42? 
jpcflimam  agendi  rationcm  animumfuum  adjccerit : fcilicet  infpc- 
xcrit  illud  intentis  viribus  totum  > untimque  in  id  incubuific  , ut 
rcccns  , ncc  nifi  ingentis  operae  prctio  cxtindum,  quam  diutur- 
num  , tam  dirum  fchifma  e tumulo  rcvocaret , rcmqtie  omncin,. 
rurfus  tam  divinam  , quam  humanam  tanto  labore  nuper  reftau- 
ratam,  locoque  reftitutam  fufdeque  agcret  > turbaret , atque_> 
fubverteret  ? Inprolegomcno  principio  , quibus  innixi  Bafilccn- 
fes  id  pravc  } id  pra?po(lcre  , id  perniciofc  attentarunt  brcviori , 
quo  potuimus  fcrmonc  > expofuimus , ut  cx  illis  cetera  confeda- 
ria  fubodorarentur  , & quafi  cx  ungue  cognofcerentur  5 videlicet 
quemadmodum  infirmiflimis  , quinimo  falfis  penitus  quorumdam 
opinionibus  confifi  pleriquc  in  ConcilioConftantienfi , Concilio 
fiipra  Pontificcmprimas  detulere  partes  , ita  in  Bafileenfi  falfis 
arque  , ac  futilibus  quorumdam  Thcologorum  principiis  fuffulti 
adverfus  Eugenium  IV.  Pontificcm  legitimum  profedo  , Sc  indu- 
bium  , ut  qui  Bafilca  illos  migrare  alio  zegerrime  ferentes  , Fer- 
rariam  evocarat , eredafronte  , przefradaque  fletcrunt.  Imprar** 
fentiarum  cjufdem  Concilii  ada  examini  fubjicicnda  nobis  funr, 
difpiciendumque  dilrgentiflime  > num  ab  iis  Romani  Pontificis 
privilegiis  detradum  aliquid  fit  > an  adjedum . Ergo  Concilium-, 
anno  1423  menfe  Maii  Papias  Martini  V.  facra  juflionc  inceptum, 
Senas  eodem  anno  menfe  Novembri  translatum,  ibidcmque  ad 
Februarium  an.  1 424  continuatum  primo , ab  Eugenio  IV.  poftea 
indidum  rurfus  , Sc  inchoatum  eft  ; incodemque  is  ferme  ordo  , 
qui  in  Conftanticnfi  fervatus  fuerat  3 conftitutus  , ut  quatuor  Na- 
tiones  Italica , Gcrmanica , Gallica , & Hifpanica  in  quatuor 
conventus  diftribuerentur  , quos  facras  deputationes  appellarunt. 
Vix  celebrari  Synodus  coeperatj  quum  illius  difsolutionem  Euge- 
nius  decrevit  3 illudque  Bononia?  poft  1 8 menfes  celebrandum  in* 
dixit  iis  de  cauflis : quod  Epifcopi  exiguo  numero»  ac  non  fupra 
decern  Bafileam  convcnifsent,ncc  fpcs  aflfulgeret  fore3ut  plures  ad- 
venirent : quod  bellum  inter  Philippum  Burgundize  , & Frideri- 
cum  Auftria*  Duces  exardefeeret $ ac  finitimas  regiones  incendena 
Patres  ad  id  itincris  capefsendum,  ibique  tuto  convcniendum  pro- 
hiberet : quod  negotinm  a Martino  V.  coeptum  de  Ecdefiac  Orien- 
tals cumOccidentali  unione  promovendum  forct,pertradandum>* 
Parti.  Hhh  quc> 


42tf  Privilegia  Rom.  Pontifici 
que  •>  Gratci  vero  iter  Bafilccnfc  caufsati , ex  tribus  Italian  urbi- 
bus  Roma  , Bononia  , Ancona  propofitis  , ceu  commodiorem 
Bononiam  delcgifsent  s immineret  interea  dies  Gratcis  ftatutus  . 
Addcbat  Pontifex  audivifse  fc  a Patribus  Bafileenfibus  hatreticos 
Bohemos  jam  damnatos  iterum  ad  difputandum  fuper  damnatis 
art iculis  non  abfque  dedccore  Apoftolicat  Sedis  3 & facri  Conci- 
Jii  Conftantienfis  admifsos  . Accedcre  ad  hate  adverfam  valetudi- 
ncm , per  quam  fibi  tarn  longum  iter  conficere  non  liceret,  Roma_> 
feilicet  Bafileam , gravia  quoque  negotia  incumbcre  fibi  Romae 
una  cum  Cardinalium  Senatu  frequenter  expedienda;  aliafque_j 
plurcs  adefse  caufsas  y quas  litteris  explicare  nec  tutum  , nec  ex* 
pediens  efset . Haec  3&alia  id  genus  Eugcnius  Concilium  Bono* 
niam  convocans  expreffit  turn  in  diplomate  difsolutionis  an.  143* 

2 Idus  Febr.  ad  Cardinalem  Julianum  Legatum  fuum  mifso  3 cui 
initium  fecit : Poftquim  Divina  CJementia  > turn  in  diplomate  al* 
tero  ad  univerfos  Chriftifidelcs  inferipto  1 5 Kalendas  Januarii 
anno  14325  quod  incipit  : g) uoniam  alto  3 ac  legere  eft  in  append. 
1 Concil.Bafilc.  Tom.  1a  Concil.  edit.  Labbeanae  3 &apudAugu* 
ftinum  Patricium  hift.  Concil.  Bafileenf.  cap.  4. 

Haec  hand  habucrunt  fatis  five  Sigifmundus  Imperator  3 five 
Cardinalis  Julianus  5 unde  refcribentesEugenioau&ores  fucrunt* 
fuadereque  cnixi  funt , ut  a propofito  diflfolvendi  Concilium  ab* 
ftincret  3 quin  potius  ad  illud  promovendum  confilium  , operam- 
que  fuam  omnem  conferret  , ea  de  cauffa  praefertim  3 quod  Coil- 
cilium  congregatum  quum  fuerit  pro  extirpanda  hserefi  Bohcmo- 
rum  5 & reformatione  Ecclefiae  pcragenda3  ne  hatreticis  obtre* 
ftandi  occafio  pratberetur . Scd  & Synodus  die  2 1 . Januarii  anna 
1432.  datis  encyclicis  > qua?  incipiunt  Zelus  Domus  Dei 3 dccla- 
ravit  univerfis  Chriftifidelibus  fe  in  Spiritu  S.  legitime  fuifse  coa- 
gregatam,  ac  in  facro  Concilio  Bafileenfi  firmiter  vellc  permane- 
re>  ufque  dum  hatreds  penitus  extirpata  3 & reformationis  perfe- 
dum  negotium  fuiflet:  juflitque  omnes  Pra2latos3aliofquc3quorurn 
ad  Synodum  gencralem  accedere  intereflet3  ut  ad  Synodum  Bafi* 
leenlcm  incun&antcr  accederent . Bafileenfi  Synodo  adhatrere  fta- 
tim  vifus  eft  CIcrus  Gallicanus  juffii  Caroli  VII.  Avarici  Bituri- 
gum  congregatus  j nam  Concilium  Bafilecnfe  legitime  convenif- 

fe  dc* 


Vindicata.  Articulus  IV.  Jf.  III.  427 

fe  dcclaravit , cjufque  celcbrationcm  pcrutilcm  non  modo  > fed 
penitus  neceflariam  ad  haerefim  praefertim  Bohcmicam  exfeinden- 
dam.  Rogavit  proindc  Regem  , ut  Eugeni  tim  deprecatum  mit- 
tcrct , ut  cclebrari , & continuari  jubcrct  Concilium  Bafilecnfc, 
datifque  littcris  ad  Imperatorcs  , Ducefque  Sabaudiae  , & Me- 
diolani  adhortarctur,  ut  Concilio  operam  fuam  accommodarcnt  «. 
Illud  turn  ipfe  , turn  illi  interea  caverent  quam  niaxime  , ne_-> 
quidquam  probri  adverfus  Pontificem  aquovis  attentaretur  . Ad 
haec  Concilii  feffio  2 . 1 5.  Kalendas  Martii  anno  1432.  eelebrata 
eft;  in  qua  decretum  eft  1 . Sacram  Bafileenfem  Synodum  facris 
Conftantienfi  1 &Scnenfi  generalibus  Conciliis  decerncntibus  > 
& automate  Apoftolica  intervenientc  fuifse  , & efse  debite  , le- 
gitime, &rite  initiatam  , & congregatam  . 2.  Dccreta  Concilii 
Conftant.  innovans  dcclaravit  ipfam  Synodum  gcncralein  potefta- 
tem  immediate  a Chrifto  habere  , cui  quilibet  cujufcumque  fta- 
tus,  vcl  dignitatis , etiam  ft  Papalis  , obedire  tenctur  in  his, 
quae  pertinent  ad  fidem,  extirpationem  fchifmatis  , & reformatio- 
nem  Ecclcfias  in  Capitc  , & in  membris  ; atque  his  decretis  non 
parentes  , & cujufcumque  generalis  Concilii  decretis  hacce  de  rc 
editis , vel  edendis  gravibus  poenis  mul&andos,  cujufcumque  di- 
gnitatis exiftant , etiam  Papalis..  3.  Ipfam  Synodum  pro  haerefum 
extirpatione , &reformationc  Ecclcfiae  Dei  in  Capite  , & in  mem-' 
bris,  nec  non  pace  inter  Chriftianos  procuranda  legitime  congre- 
gatam  per  nullum  , quavis  audoritate  , ctiamfi  Papali  digniratc 
praetulgeat,  diffolvi , aut  ad  alium  locum  transferri , feu  ad  aliud 
tempus  prorogari  debuiflc,  aut  potttifte,  debere  , aut  pofle  abfquc 
ejufdem  Synodi  deliberatione  , & confenfu  . 4.  Patres  , aut  alias 
Concilii  perfonas , quavis  awftoritatc  etiam  Papali  , compelli 
non  pofte  , ut  a Concilio  fecedant  , vel  alio  citari , aut  cvocari, 
etiam  ad  Curiam  Romanam  abfquc  Synodi  deliberatione,  & con- 
fenfu . Quae  dec  re  ta  fefs.  3.  re  petita  , & confirmata  fuerc  ; atque 
aSynodo  monitus  Eugenius  , ut  praetenfam  Synodi  difiolutioncm 
revocaret,  utque  intra  3.  menfes  ad  Concilium  acccderet  ipfe, 
vcl  Legatos  dirigerct , fore  alioquin,  ut  Synodus  procedat  fc- 
cundum  quod  juris  fuerit  divini  pariter  , &humani-  Quam  mo* 
nitionem  ad  Cardinaks  extendit , in  quos , nifi  intra  id  fpatii  Sy- 

H h h 2 nodo 


428  Pri  Vi  legi  A Rom.  Pontifici 
nodo  adftiterint , fe  a&uram  aic  . Hare  fane  decreta  ilia  s qua*  a 
Ponrificia:  poteftatis  oforibus  objc&antur  , cx  quibus  concludunt 
decrcta  Conftant.  Synodi  fefs.  4,  & 5.  ad  Bafileenfium  fenfum  exa- 
da  vel  ad  teinpus  febifmatis , vel  ad  Pontifices  dubios , vcl  ad 
cafum  haerefis  fore  neutiquam  reftringenda . 

Paulo  poft  fefs. 5.  ad  Concilium  advenere  Eugenii  IV.Nuncil 
Andreas  Colofscnfis,  & Johannes  Tarentinus  Archicpifcopi,  Ber- 
trandus  Epifeopus  Magaloncnfis,  & Antonius  de  S.Vito  S.Palatii 
caufsarifcn  Audito-r  , atque  in  folcmni  convenru  admiffi  orationes 
luculentiffimas  habuere  , quarum  haec  fumma  . Andreas  expofitis 
duabusjquae  turn  gralTabantur  foedis  ha?refibus,Graccorum  & Huf- 
fitarum  , Graecorum  praecipue  unioni  adlaborandum  efse  , dc  qua 
taDta  fpcs  affulgeret,  dixit,  id  vero  fieri  non  pofsc,  nifi  Graecis  Ro- 
manum  Pontificem  colendi  excmplum  a Bafilcenfibus  praebercturj 
Graecofquc  difficile  adducendos  , ut  debitos  honores  Pontifici 
tedderent , quern  a Latinis  facile  defpicatui  haberi  perfpicerenc . 
De  Huffitarum  convcrfione  fatagendum  quidem,  fed  cavcndum  nc 
novelloserrores  nutrirent,  dum  vetcrcsexpurgare  curabant . Igi- 
tur  fummo  Audio  agendum,  ut  Pontifici  par  honor,  & debita 
obedientia  praeftetur  , quern  unicum  loco  Dei , ait , in  terris  fu- 
feipimus  , ad  quern  honorem  , & obedientiam  illi  praeftandam  to- 
tius  Ecclefiae  diuturna  confuctudo , veterum  Conciliorum  expref- 
fa  au&oritas , & SS.  Patrum  egregiae  fententia?  nos  adhortantur, 
&adigunt.  Eugcnium  Petri  fedem  tenerc  , & fidem  , atque  ab 
cjus  au&oritate  Ecclefiafticas  leges  robur  fuum  accipcre  , omni- 
ooque  obtinere  . Johannes  quoque  Tarentinus  Archiep.  deaudo- 
ritate  Pontificis  adhuc  uberius  edifscruit , inter  alia  dicens  Eu- 
gcnium verum , indubium  , & unicum  Chrifti  Domini  efse  Vica- 
jium  i ad  quern  fpe&at  generales  Synodos  convocare  non  inodo  , 
fed  & fua  fententia  convocatas  confirmare  : propterea  in  irritum 
labi , quidquid  praeter  ejus  audoritatem  ilatuitur  , ncc  efse  Con- 
cilia , fed  conciliabula  , ut  colligitur  cx  dift.  14.  q.  1.  cap. 
Multi s . Mirari  valde  efse,  quod  Bafilcenfes  Pontifici  diem  dice- 
re  prxfumpfcrint,  quum  dift.>>.  q.3.  cap.  Aliorum i extra  de  eled. 
cap.  Signijicafti'y  2 4.  q.i . cap .Hac  eftfides , habcatur,  quod  prim  a 
Scdes  a ncmine  judicari  poteft,fed  ipfa  omnes  judicat  j quod  fi  to- 

. tus 


Digitized  by  Google 


Vindicata  . Art  1C  ULUS  IV.  if.  III.  4?p 
tus  Mundusfentiret  quid  pi  a in  contra  Papam,  Pap*  fententiar  po- 
tius  foret  ftandum  ; quod  foli  Deo  Romani  Poncificis  refervatum 
eft  judicium  See.  Graviter  cum  ipfis  cxpoftulat , quod  contra  li- 
bertatem  , au&oiitatem  , & poteftatem  Romani  Pontificis  plura 
decreta  procudiflentjillos  commififsc  ajensjin  cip.Omnes  2 2.dift., 
ubi  dicitur,  quod  qui  Roman*  Ecclefiae  privilegium  detrahit , in 
hsrefim  labitur , fidem  quippe  violat  > qui  adverfus  illam  perpe* 
trat , qu*  mater  fidei  eft  : Concilii  Conftantienfis  decrctum  Fre- 
quent de  celebrat.  Conciliorum  non  ita  coar&arc  Pontificcm , 
quin  poflit  ex  fuprema  fua  au&oritatc  fuper  loco , & tempore  cc- 
lebrandi  Concilii  difpenfare  . Interea  Eugenio  Concilii  defide- 
rium  efsc  commune  » *qualequc  , imo  &reformationis  , fed  vellc 
omnino  cumdcm  eelebrare  Concilium  in  Italia  graves  ob  caufsas, 
eaque  prsterea*  ac  praefertim  , ut  Concilio  ipfe  adefse  perfona,  & 
praeefsc  poflit:  Pontifici  ergo  parendum  efsc  concludit.  Edit*  funt 
du*  ift*  oradones  in  append,  prima  Concilii Baftle.  tom. 1 2.  Con- 
cil.  edit.  Labbeanar  i quarum  prima  incipic : Afiximam  j fecund* 
vero  : Humaniffimim : extantquc  ctiam  apud  Harduinum  tom.  8. 
pag.  1518,  & 1530. 

Eugenii  Oratoribus  refpondit  Synodus ; quae  rcfponfio  inci- 
pit : Cogitanti , exftatque  poft  ejufdem  a<fta  collc&a  a Labbco 
tom.  12.  inter  epiftolas  Synodales  , cujus  hare  fumma , prout  in- 
tcreft  praenofeere  > & inftitutx  caufsar  ratio  expoftulat . Colofsen- 
fi  ergo  refpondit  Synodus  orans  Pontificem  , ne  Spiritum  S.  con- 
triftarct  , in  quo  ipfa  congregata  erat : caveretque  , ne  fchifma 
in  Ecclefia  faceret , quod  ipfi  non  Synodo  efset  tribuendum,  ficu- 
tiolim  Papae  Johanni  XXIII , non  Concilio  Conftanticnfi  tribu- 
tum  fuit . ( At  longe  alius  cafus. ) Synodum fanflitati Jure  debitum 
reddidifsc  , ait , reddat  ipfe  Eugenius  , quod  debet  univerfali 
\ Eccle/t a recognofcendo  aucioritatem  Concilii generalis , juxta  decre- 
ta  ConJ'tdntienJis  Synodi . ( Non  ait  fua  decreta : at  neque  ilia  fu-' 
pra  Pontificem  attollenda  . ) Tarentino  refpondit  Synodus  fp  * 
quidem  habere  Romanum  Pontificem  Caput,  & Primatcm  Eccle- 
fiae , Chrifti  Vicarium , folumque  vocatum  in  plenitudincm  pote- 
• ftatis  t alios  vero  in  partem  follicitudinis  . At  nihilominus  fc  af- 
fercre  ipfum  Pontificem  obedire  tencri  mandatis,  & ftatutis  S. Sy- 
nodi 


430  Privilegia  Rom.  Pontifici 

nodi  Bafileenfis , &alterius  cujufcumque  gcneralis  Concilii  fl! 
his  , qua?  pertinent  ad  fidem  , ad  cxtirpationem  rdiifmatis , & re- 
formationem  Ecclefia?  in  Capite,  &in  membris,  ficuti  dcclaratum 
fuit  a Concilio  Conftantienfi  . Ecclefiam  folam  , quam  Syno- 
dus repraefentat,  indefe&ibilcm  efse  (Ecclefiam,  & Concilium 
a Pontifice  disjungit , quo  cafu  falfum  id  omne  , quod  Ecclefia* , 
& Concilio  adferit , ) nullum  alium  tali  gaudcre  indcfe&ibilitatis 
privilegio;  unde  a Concilii  poteftate  ncminem  eximi  , etiam_# 
Pontificem  , uti  dcclaravit  Synodus  Conftantienfis  . ( At  Synodi 
Conftantienfis  mentem  non  eft  afsecuta  Bafileenfis,  ut  ex  dnftis 
conftantiflimum  eft  •,  fed  nec  idem  cafus  , parqtte  ratio  , nam  in 
Conftantienfi  de  dubiis  Pontificibus  reserat , in  Bafileenfi  ageba- 
tur  dc  Pontifice  indubio  ) . Errare  dcindc  Pontificem  pofsc  , fed 
imo  errafse  Synodus  fubdit , at  errare  Ecclefiam  , aut  Concilium 
non  pofsc . ( Gerra*  plane  gerra?:  nam  perfonam  ut  fingularcm 
gerens  Papa  errare  quidem  poteft  , non  ut  Magifter  eft  Ecclefia:  : 
Concilium  vero  a Pontifice  diferetum  errori  obnoxium  cfsc  vetc- 
rum  plane  Conciliorum  exemplis  edo&a  ignorare  Synodus  non 
debebat  ) . Papa?  quidem  audloritatem  fingulis  quibufquc  fuper- 
ftare  , non  autem  fimul  congregatis  omnibus  , quin  imo  his  pro- 
fe<fto  fubefse  . ( Elumbis  fane  diftin&io  , nam  nonnifiex  fingulis 
ea  colle<ftio  exurgit , qui  ergo  omnibus  feorfim , omnibus  colle- 
&im  fuperftatrfcd  & omnibus  univerfim,ac  colle<ftim  fumptis  Pon- 
tificem praeefse  > feriptura? , & traditionismomentis  oftendimus  ). 
Ad  illud  vero  obje&um , quod  fi  Papa  congrcgarc  poteft  Conci- 
lium , poteft  & difsolverc , refpondit  difparem  cfsc  rationem  , 
nempe  ante  congregationem  Concilium  non  efsc  , at  ut  primum 
eft  congregatum  , ftatim  Concilium  Ecclefiam  rcpra?fcntare,  cujus 
proinde  poteftas  major  Pontifice  fit.  ( Na?  inanis  evafio  , dittin- 
Ciiuncularifii  cxcipienda  j &,  ut  ajunt,  petitio  vana  principii  1 Si 
congregat  Papa , nonne  Ecclefiam  congregat  difpcrfam  ? Si  in_> 
Ecclefiam  difpcrfam  jus  dicit , nonne  juris  dicundi  in  Ecclefiam 
congregatam  poteftatceft  pra?ditus?  Ecclefia  enim  difperla  cadem 
plane  , atque  Ecclefia  congrcgata  eft  : fed  & Ecclefia  congregata 
abfquc  Papa  nonne  acephala  ? Divifa  a Papa  nonne  fchifmatica  ? 
Nonne  ergo  ficuti  fe  Ecclefia  non  congregat  3 ita  fefe  non  fegre-' 

gat* 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  IV.  if.  III.  43! 
gat , fed  a Capite  omnino  debet  & congrcgari , & fegregari , ut 
five  congregata , five  fegregata  uti  corpus  fuo  Temper  capiti  adhae- 
rcfcat  ? ) Ad  illud  quoque  obje&um , quod  Concilia  Romani 
Pontificis  au&oritate  fiunt , ab  eaque  robur  accipiunt , reponit 
recipcre  quidem  robur  > ut  congregentur  , non  ut  congregata 
judicandi  robur  obtineant , imo  ftatuta  Conciliorum  a Romano 
Pontifice  infringinon  pofie  , vel  au&oritate  SS.  Gregorii  , Lco- 
nis  M.j  Gelafii  I. , Urbani  , Zofimi , Leonis  confirnut . Apagc 
obtre&atores  luci  nebulas  offundentes  1 Quid  clarius  Concilia, 
quae  non  firmarunt  Pontifices , infirma  evafiffc  > nec  pofle  dici  be- 
ne ceflam  Synodum,  quam  Sedes  Apoftolica  non  comprobavit,  ut 
feribit  S.  Gelafitis  I.  adEpifc.  Pardaniae  ? Sed  quid  abfurdius, 
ccquifve  illud  patienter  audiat  > feratque  , quod  quum  in  Conci- 
liis  univerforum  Epifcoporum  fuffragio  dccreta  iniri,  ferrijedique 
dcbcant,  Pontificis  fummi  poftea  fententia  ita  poftferatur  5 par- 
vique  fiat , ut  in  caufia  efle  nequeat , quominus  Conciliorum  de- 
creta  valeant,obligandique  vim  obtineant?  Quorfum  ita,  inquam, 
Ecclefiafticae  hicrarchia:  ordo,  ratio , & fumma  perturbatur  , at- 
que  pervertitur  ? Sed  quid  hie  extra  rem  , & locum  obtruduntur 
illorum  Pontificum  teftimonia?  Quis  in  hiftoria  adeo  hospes  igno- 
ret  Concilia  , aut  Conciliorum  decreta  , quibus  Romani  Pon- 
tificcs  pluries  intercefsere  , ceffifiTe  in  caflum  1 At  difpar  ratio 
decretorum  , quibus  Pontifices  fcmel  aflenfum  adjcceruntjfuum  , 
ac  valere  Yolucrunt : iftiufmodi  enim  dccreta  ita  firmata  , fi  cir- 
ca fidem  ( nam  dccreta  alioqui  circa  difeiplinam  ctiam  inCon- 
ciliis  edita  , & roborata  , a Pontificibuspro  Ecclcfiarum  necefli- 
tate  , aut  utilitate  Taepius  immutata  , aut  in  irritum  mifsa  nemo 
nefeit  ) iccirco  ab  fc  infirmari  non  pofsc  jure  optimo  dixerunt 
Pontifices  praefati  , quod  fidei  dogmata  mutationi  non  fubjacere 
optime  nofsent . Nihilominus  halcc  Synodi  Bafileenfis  refponfio- 
nes  adeo  infirmas  tanti  fecit  Natalis  hift.  Ecclef.  ad  farcul.  XV> 
& XVI.  difsert.  8.  art.  3.  ut  dixerit : Htc  Synodi  Bajileenjis  re* 
fponjio  ad  Eugeni i IV*  Nuntios  luculenter  probat  fupremam  Conci* 
iiorum  generalium  au3oritatem , cui  alia  qu<evis  potejlas , etiavt 
Pontificia Jubdita Jit , 1$  argument  1 diluit  > qu&  pojlmodum  adver • 
Jus  dogma  illud  Ecclcjiajlicum  Johannes  de  Turrecrctnata , Cajeta - . 


r* 

«» - > 

, * ' 

T V 

432  Privuigia  Rom,  Pontipici 
ms  j y&cobcitius , {9*  Bcllarminus  objecerunt . No;  homo  in  tranf- 
vcrfum  adtus  , aufus  eft  afsercre  dogma  Ecclefiafticum  efse  , 
quod  fubinde  in  fchol.  1 3,  ut  a virgula  ccnforia  vindicaret,  a_y 
dogmate  fidei  vana  diftindione  fecernit , fcntcntiam  Pontificem 
indubium  Concilio  fubjedlum  facientem  ; quuni  potius  certiffimc 
tenendum  fit  ex  s.  feriptura , & traditione  9 ita  potius  adftrui 
Pontificis  priviiegia  , ut  ilium  a fide  haud  devium  fieri  ullo  modo 
pofse  5 & Concilio  gencrali  poteftate  fupcrftarc  otrinino  confer 
quatur . 

In rcliquis feflfionibus 9 a fefs.  6.  nimirum  ufquc ad  fefs.  toy 
id  praefertim  adlum  , ut  repetitis  vicibus  moneretur  Eugenius  ad 
refeindendam  Concilii  attentatam  difsolutionem  9 alioqui  minis 
intentatis  agendum  a Synodo  adverfus  ipfum  . Poft  fefs.  io,  in 
Synodo  admifli  9 & auditi  funt  Johannes  Mella  Epiicopus  Cer- 
vienfis , duoque  Abbatcs  Eugenii  Legati  Bafileenfibus  exponen* 
tes  3 potuifse  Papain  Concilium  difsolvere  9 & transferre ; pla~ 
cere  tamen  Concordia;  caufsa  aliquid  de  jure  fuo  remittere  > ac 
proinde  adhortari , ut  translationem  Concilii  Bononiam  aequo 
animo  ferrent : Eugcnium  decreta  omnia  contra  Patres  cvulgata 
abrogaturum 9 modo  & Patres  reddita  vice  decrcta  in  Pontificem* 
edita  abolcrent . Interea  vero  Eugenius  ad  Sigifinundi  preces  di- 
ploma incipicns  Ad  fan&am  Petri  Sedem  confcripferat , quo 
cefsantibus  difsolvendi  Concilii  cauflis , Concilium  Bafilea;  ce- 
lebrari  indulgebat  , quod  extat  in  append.  1.  Labb.  colled*.  # 
quod  diploma  antequam  Bafileenfi  Synodo  innotefeeret 9 Eugenii 
Nuntios  mox  laudatos  audivit  5 quibus  refpondit  ( quae  rcfponfio 
incipit  Speravit  haftenus , atquc  legitur  inter  refp.  Synodalcs 
apud  Labbeum  loc.  cit. ) Concilium  ab  Eugenio  fine  confenfu  Pa- 
trum  non  pofse  difsolvi9Concilium  vero  cum  confilio  equidemPa- 
pac  > vel  praefidemium  9 non  e contra  , negotia  Ecclefiae  conclu- 
des debere,  addebat  5 nam  intcllexcrat  Pontificiis  Jitteris  Le- 
gatis  illis  ab  Eugenio  datis  poteftatem  ficyi  expediendi  omnia  ne- 
gotia cum  Synodi  confilio  9 quae  claufula  gravcm  Synodo  offen- 
fioncm  creavcrat.(Atne  adco  ignarierantBafilccnfesita  inConci- 
Jiis  fa&itatum  , ut  facro  approbante  Concilio  decrcta  a Pontifici- 
bus,  vel  corum  Legatis  proraulgarentur  ? ) Scfs.  xx.  cxplicatum 


Digitized  by  Google 


VlNDlCAT  A . ArTICULUS  IV.  Jf.  III.  433 
decrctum  Frequent  Concilii  Conft.,  ac  declaratum  Concilium 
a Papa  prorogari  non  pofse,  aut  congrcgatum  difsolvi , aut  trans- 
fcrri . Quod  fi  faccrc  tentavcrit  j & infra  4.  menfes  Ecclefia:  non 
fecerit  fads  > a Papali  adminiftratione  ipfo  fado  cfset  ftifpcnfus  , 
atquc  Papatus  adminiftratio  ad  Concilium  ipfo  jure  devolvere- 
tur  : qui  fi  hanc  poenam  per  duos  menfes  animo  fuftinuerit  obdu- 
ratoj  contra  Eugenium  procefsurum  fe  turn  ufquc  ad  Papatus  pri- 
vationem  .Sefs.12.  die  3.  Julii  habita  rcpetitis  dccretis  fefs.  4,  Sc 
5.  Concilii  Conft.  rogatu  Sigifmundi  Imper.  inducias  dierum  6 o. 
Eugenio  concdfit , intra  quos  nifi  Concilii  difsolutioncm  obii- 
teraret , & Concilio  adhaererct , ex  turn  Synodus  ipfum  contuma- 
ccm  declarabat,&  a Papatufufpendebat.  Interea  Eugenius,  quam 
Lcgati  fui  a Concilio  paffi  fuerant , repulfa  percepta  , eidemquc 
qua  Imperatore  j &qua  Cardinalibus  ipfi  addidis  ftimulos  adji- 
cientibus  , data  conftitutionc  , quae  incipit  j4d  J'anftam  Petri 
Sedem  1 6.  Kalendas  Martii  anno  1433.  *n  append,  i.tom.  12. 
Concil.,  Concilium  legitime  convocatum  , &continuatum  fuifse, 
& continuari  pofse  ad  haerefi:6  exfcindendas , & morum  corru- 
ptelas  extirpandas  deciaraverat  9 revocans  ejufdcm  translationcm, 
& difsolutionem  : ca  tamcn  lege  , cum  ut  Concilium  omnia  , Sc 
fingula  contra  perfonam  , audoritatem  , Sc  libertatem  ipfius  Eu- 
genii  dccreta , attentata,  & gefta  pariter  refcinderct,  turn  ut  a 
Concilio  allcgati  praefidcs  Johannes  Mella  > & duo  Abbates  ad- 
mittcrentur . 

Verumtamen  quum  Bafileenfes  dccreta  ilia  obliterare  , Sc  il- 
los  Legatos  admittcre  detredafient  , contendercntquc  Pontifi- 
cem  Concilio  pure  > nullaque  appofita  conditione  tanquam  Con- 
cilio ipfo  inferiorem  , adhxrere  dcberc  > Eugenius  duabus  con- 
ftitutionibus , turn  una  , quae  incipit  Infcrutabilis  9.  Kalendas 
An gufti  anno  1433.  edita , turn  conftit. , qua!  incipit  In  arcan& 
Idib.  Septembris  eodem  anno  promulgatis  decrctum  fefs.  i2# 
contra  (c  cditum  fuprema  poteftate  irritum , & inane  pronun- 
ciavit  3 Sc  Synodum  iterum  diflolvic . Conftitutionc  vcro  alte- 
ra , quae  incipit  Deus  novit  eodem  die  , Sc  anno  evulgata~>  , 
( fi  tamen  genuinus  ejus  eft  foetus  , nam  earn  fibi  fuifle  fuppofi- 
Um  declaravic  poftea  in  conftitutione  , quae  incipit  Dudum  > ) 

Pars  /.  I i i rcfel- 


4?4  PR  IV!  LEG!  A ROM/PONTIFIC!  V 
rcfcllens  quod  a Bafilecnfibus  obtrecfcattim  fibi  fuerat  ob  impera-? 
turn  Legatis  impofitutn  , uc  omnia  cum  Synodi  confilio  deccr- 
nercnt , affirmavit  Concilium  Lcgatis  dccernentibus  coapcari  dc- 
bere  , non  c contra  > ita  uc  fi  Pontifex  , vel  ejus  Legati  aliquid 
dccerncrent , Synodus  vero  diverfum  ftatueret > in  Pontincis* 
vcl  L<  gator  urn  potius , non  in  Synodi  fentcntia  quiefcendum  ek 
fee . 6)aitrn , inquit , fuper  omnia  Concilia habtat potefiatem  Pa- 
pa ; niji forte  qua  Jlatuenda  forent , catbolicam fidem  refpi cerent » 
vcl fi  non  fierent , Jtatum  univerfalis  Ecclefia  perturbarent , quia 
tunc  Concilii  fentcntia  efset  prius  attendenda  . Verba  igitur  nojtra - 
rum  litter  arum  fecundum  juris  fur  mam  interpretandafunt , ut  qua 
ad  folum  Concilium  Jpeftarent , qua  funt  numero  plurima  , cum 
Cuncilio  expediantur  , iff  fient  \ alia  vero  juris  tr  ami  tern  imiten- 
tur  : iff  hoc  eft , in  quo  posiffime  falluntur , qui  Bajilea  conveniunt\ 
nam  credunt  in fingulis  agendis  efse  judices  fupra  Pontificem  , ut 
comm  aftiones  demonftrant , nam  in fingulis  ft  nobis fuper  iores  re- 
put ant  , quod  t amen  aj sever  are  eji  kareticum , iff  profanum. 

Natalis  loco  indicato  alia  n animo  prxfert  fententiam  , at- 
one ab  hac  Eugenii  conftitutionc  Deus  novit  fupremam  Concilii 
poteftatem  nullatenus  labefa&atam  contendit : turn  quia , inquit, 
Bullam  banc  , Deus  novit , fuam  clfe  > aut  fc  feiente  editam  £u- 
genius  negavit : turn  quia  lllam  nihilominus  ad  offenfioncm  om- 
nem  amovendam  inficias  ivit , & expunxit  confticutione  3 quae  in- 
cipit  Dudumfacrum : turn  quia  hac  in  Bulla  Concilii  potius, 
quam  Pontificis  fcntentia?  fiandum  clfc  docet , adeoqne  Conci- 
lium efle  Pontificc  iuperius  in  controverfi:s  fidei  5 & in  iis  , quae  ft 
non  fierent  5 ftatus  univerfalis  Eccltfiae  perturbaretur  : haec  por- 
ro  tria  > aitNatalis5  complecluntur  capita  , in  quibus  Pontifex 
Concilio  fubefl  fecundum  Com  llii  Conftantienfis  decreta  j fcili- 
cet  quae  pertinent  ad  fidem  , ad  extirpationem  fchifmatis  , & re- 
fijrmationem  Ecclefiae  in  Capite  , & in  membris  . At  perperam 
( verbo  abfit  iniuria  ) his  offunderc  tenebras  vir  do&us  cnititur  • 
Eftoenim  praelaudatam  conftit.Deus  novit  Pontifex  fuam  non  eflfe> 
fed  fibi  fuppofitam  enuntiaverit  > unde  ex  ca  nihil  nobis  adlcifcc- 
re  , nihil  noftram  adjuvari  fententiam  volumus  : attamen  earn 
Eugenius  revocans  > & icfundcns , refeindere , St  revocare  pari* 

ter 


Digitized  by  Google 


Vindicate.  Articulus  IV.  jf.  III.  43? 

ter  non  intendit  propofitionem  illam  in  ca  contcntam  iSuper  om- 
nia Concilia  poteftatem  habet  Papa  •,  fed  ea  rationc  tantum  cam- 
dem  abrogavit , & abolevit , quatcnus  ex  ea  Concilium  Bafi- 
lecnfc  diflolutum  denuntiabatur  , atque  ita  conftit.  Dudum  , qua 
prajfatam  oblitcrat , alias  quoque  duas  conftitutioncs  eamdem 
diflolutioncm  fancientcs  delct . Quod  fi  ex  revocatione  conftitu- 
tionis  Deus  novit  revocatam  infcrre  liccrct  illam  perinde  propofi- 
tioncm  j Super  omnia  Concilia  &c infcrre  codcm  jure  pronum 
efTet  cjuratas  alias  quoque  propofitiones  in  ea  contentas , uti 
hanc  : Hoc  ad  Principes  pertinet  J'aculi  Chriftianot , ut  eorum^ 
temporibus  pacatam  ej'se  velint  Alatrem  Ecclejiam , unde  funtfpi - 
ritualiter  nati . Prxterea  Natalis  affecutus  non  fuifsc  videtur  fen- 
fum  verborum  illorum  : Niji  forte  qu&Jtatucnda  forent  & ll- 

lorum  : Concilii fententi a &c.  non  (ecus  ac  decretorum  Concilii 
Conftanticnfis  j nam  fenfus  eft  turn  Concilii  fententiam  prius  eftc 
attendendam  , quum  agiturde  rebus  fidei  jam  definitis , vcl  dc 
iis  , qua»fi  non  fierent , Ecclcfiar  ftatus  perturbaretur , fcilicec 
ab  haereticis  , vcl  fchimaticis  Romani  Pontificis  dccrctis  non 
obtemperantibus  *,  nam  definitiones  fidei  jam  fadas  neque  poteftf 
infirmare  Pontifcx  . Quum  vero  agitur  dc  reduccndis  ha»reticis  , 
autcompefcendis  fchifmaticis  , Concilia  utilia  quam  maxime  > 
ncceftaria  quin  imo  quandoque  ultro  citroque  conccdimus  : nec  • 
fi  Concilii  fententia  prius  attendenda  dicatuF  , fignificari  datur 
Concilium  elfe  fupra  Pontificem , fed  dumtaxat  vel  attendenda 
jam  definita  in  rebus  fidei  abaliis  Conciliis  a Pontifice  approba- 
tis  j vel  ad  hoc  ut  negotia  adverfus  haereticos  , Sc  fchifmaticos 
rite  peragamur  , & perficiantur  adhibendam  quandoque  in  ante- 
cclfum  Concilii  fententiam  5 non  fecus  ac  Pontifcx  ip(e  Cardina- 
lium  in  cudcndis  conftitutionibus  adhibere  confilium  folet . Hunc 
efse  profedo  verborum  illorum  genuinum  > germanumque  intel- 
ledum , hallucinariquc  proinde  quam  maxime , qui  aliorfum 
intorquet  j liquido  adparebit  ex  diplomate  altcro  Eugcnii  a<t 
Ducem  Vcnetiarum  intra  allcgando  > ubi  cadem  verba  refert  Eit- 
genius . Denique  dccreta  Conftanticnfis  Concilii  reftringi  acl 
temptis  (chifmatis , Sc  cafum  Pontificis  dubii  jam  ad  farietatem 
ufque  demonftravimus . jam  co > unde  digrefsa  eft,  revertarur 
'•  * I i i a era- 


43<*  Privilegia  Rom.  Pontifici 
oratio  . Sub  id  tcmporis  ptiblici  juris  facfcs  funt  fub  Eugcnii  no- 
mine litters  apologetics  ad  univerfos  Chriftifidelcs  , quibus  a&a 
Synodi  Bafileenfis  contra  Pontificis  au&oritatem  a Pontificc  nun- 
quam  approbanda  fore  pronunciabantur . Apologis  hujufee  au- 
dor  Johannes  de  Turrecrematacreditus  eft  : fed  in  apologia  hac 
nihil  non  ex  purioribus  Theologis  chriftians  fontibus  expref- 
fum  j nihil  non  ex  frequentiflimain  Ecclefia  praxi  > ac  difeiplina 
excerptum . 

Scfs.  1 3.  in  Eugenium  ob  tres  illas  conftitutiones  hferu - 
tabitis  i In  arcano\  Deus  novit , Synodus  excanduit , jarnque 
ipfi  vadimonium  conftituere  volebat : at  rogante  Duce  Bavaris 
Eugenio  3 a.  dierum  comperendinatus  adhuc  indultus  eft.  Sefs. 
14.  pro  jure  Pontificis  Sigifmundus  Imp.  proloquutus  a Synodo 
impetravit , ut  inducis  Eugenio  rurfus  ad  90.  dies  darentur  : 
Icfs.  1 5.  ftatutum  dc  celebrandis  Synodis  , & Conciliis  Provin- 
cialibus  editum  eft . Interea  ad  preces  Oratorum  Impcratoris  , 
Regis  Galliae  , ac  Ducum  Sabaudis  , Burgundis  Eugenius  pa- 
ds, & coHcordia?  cum  Synodo  ineundscaufsa  conftitutioncm.  Ro- 
ms *8.  Kalend.  Januarii  anno  1433*  edidit , quae  incipit  Du - 
dumfacrum  gener ale  Bnfileenje  Concilium  &fc.>  qua  profuebatur 
facrum  generalc  Bafilccnfe  Concilium  per  generalium  Conftan- 
tienfis,  &Sencnfis  Conciliorum  ftacuta , ordinationcfque  Mar- 
tini V>  ac  fuas  pro  extirpatione  hsrefum , pace  populi  Chriftia- 
ni,  ac  reformation  Ecclefis  in  Capite  , &in  membris  legitime 
inchoatum,  a tempore  prsdids  inchoationis  fus  legitime  con- 
tinuatum  fuifte  , & efle  , profecutionemque  femper  habuifle  , 
continuari  , ac  profecutionem  habere  deberc  ad  ptsdi&a  > & 
pertinentia  ad  ca  >perindc  ac  fi  nulla  diftolutiofadla  fuiftet . Quin 
imo  prsfatam  dilfolutionem  irritam  pronunciabat , & tres  Bullas 
fuper  diffolutione  Concilii  Bafileenfis  evulgatas  inficiabatur  , & 
infringebat  , primam  > qus  incipit  Infcrutabilis  datam  9,  Kalen- 
das  Augufti  anno  1433  j fecundam  , qusincipit  In  arcano  datam 
Idib-  Septembris  ejufdem  anni  j tertiam  , qus  incipit  Deus  »o- 
• vit  eodem  die,  & anno  datam  , quam  non  fuam  > fed  fibi  fuppo- 
fitam  ajebat,  feque  ipfum  generale  Concilium  Bafilecnfc  pure  , 
ac  fimplicitei  > 6c  cum  afte&u*  devotioac,  & iavorc  profequi 

aflc- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  . ARTICULUS  IV.  if.  III.  437 
aflcverabat . Hanc  conftitutionem  Archicpifcopits  Tarentinus , 
& Epifcopus  Cervienfis  Eugenii  Oratoros  Synodo  obtulcrunt , 
qua:  a Synodo  fcfs.  1 6*  Nonis  Februarii  anno  1434  celebrata  le- 
&a  , approbata,  & in  a&a  relata  eft;  atquc  ita  pera&a  unio, 
& pax  , nempe  poftquam  nomine  proprio , non  vero  Pontificis  , 
utexprefse  perhibent  acfta  9 urgente  Synodo  fpopondifsenc  Lc- 
gaci  Nicolaus  Albcrgatus  Cardinalis  S.  Crucis  , Johannes  Ar- 
chiep.  Tarentinus,  Petrus  Epifcopus  Patavinus , & Ludovicus 
Abbas  S.  Juftinae  inter  alia  fe  Concilii  decreta  defenfuros  , ac 
fpeciatim  illud  Concilii  Conft.de  fubje&ione  Pontificum  coa&i- 
\x  poteftati  Conciliorum  generalium  in  his  , qu*  pertinent  ad 
fidem  > extirpationem  fchifmatum , & reformationem  Ecclefiae 
in  Capite  , & in  membris  . 

Obferves  hie  obiter  velim  i.Eugeniums  ut  appofite  ani- 
madvertit  praelaudatus  Cardinalis  Turrecremata  lib.  3.  de  Eccl. 
cap.  io,  ea  conftitutione  Dudum  probaffc  quidem  Concilii  in- 
choationem  > & continuationem  , non  vero  decreta  Concilii , ea 
maxime,  quibus  Pontifex  Concilio  obnoxius  denuntiabatur ; ncc 
Pontificem  abfaue  Concilii  confcnfu  pofse  illud  difsolvere  , qux 
imodifertc  ft  nondamnavitj  id  uni  concordia?  ftudio  tribuendum, 
quo  oeconomia  quadam  ufus  abftinendum  duxit  a commovendis 
ulterius  animis  , ab  exafperatis  hominibus  ad  incitas  adigendis  , 
atque  ad  extrema  quseque  rapiendis . Obferves  2.  Legatos  Ponti- 
ficis id  juramenti  praeftantes  nil  Concilio  detulifse , nil  Eugenio 
detraxifse  : nam  non  a Legatis  > fed  a Pontificc  ipfo  fententia  de 
cjufdem  poteftate  accipienda  eft . Verum  potuere  , quod  crcdi- 
dcrim , Legati  farto3  tc&oque  jure  Pontificis  in  decreta  Conftan- 
tienfis  Concilii  jurare , eofcilicet  fenfu  > quo  edita  abillo  funt, 
nempe  in  cafu  Pontificis  dubii , ac  tempore  fchifmatis  . Sed  & 
exinde  argumentum  extunditur  ad  oftendendum  Bafilcenfes  agno- 
▼ifse  ab  Eugenio  probatam  fuifle  Synodum,  non  vero  Synodi  de- 
creta ; nam  ft  a Pontificc  ea  decreta  allegata  conftitutione  appro- 
bata ivifle  agnovifsent>non  fuifset  cur  in  eadem  juratum  Legatos 
vcllent5nec  crat  cur  Legatos  a Pontificis  inftru&ionc  aberraturos 
pertimefeerent , aut  vercrcntur  . Obferves  3.  eo  in  diplomate 
Dudum ) Bullas  difsolutionis  rcvocafse  Eugcnium,  atque  Con- 
cilium 


43^  Privilegia  Rom.  Pontifici 
cilium  legitime  inchoatum  , atque  continuatum  declarafse  , ita 
tamcn  Vt  omnia  , & Jingula  contra  auEforitatem  nojlram , utait, 
faEia  > fcf  ge ft  a per  diElum  Concilium  print  omnino  tollantur  , & in 
priftinum  ftatum  reducentur  j quod  idem  cautum  exprefse  voluit 
in  litteris , qua*  incipiunt  Cum  vot  ad  fuos  Lcgatos  Bartholo- 
maeum  Archiep.  Spalat. , & Chriftophorum  Epifcop.  Cervienfem 
xnifios  Bafileam  petitum  revocationem  eorum  omnium  , qu*  con- 
tra fuam  perfonam,  audoritatem,  & libertatem  fada,&  gefta  fuc- 
rant , ut  legere  eft  apud  Harduinum  in  colled.  Concil.  tom.  8. 
pag.i  587.  ubi  de  Concilio  Bafileenfi  . Quo  circa  fraude  , &fub- 
lefta  fide  agunt  adverfarii , dum  conftitutionem  Dudum  referen- 
tes,  hanc  claufulam  diffimulant,  ac  filentio  fupprimunt . Ob- 
ferves  4.  quod  , quum  haec  Bafilecnfibus  praeferipta  ab  Eugenio 
conditio,  aqua  Concilii  profecutio  omnino  pendebat , nonLr 
fucrit  adimpleta;  (nequeenim  decreta  Papam  Concilio  fubjicien- 
tiairrita,  Sc  cafsa  voluere  j ) proindc  conficere  eft  , quod  neque 
unquam  ab  Eugenio  Concilium  in  priftinum  ftatum  fuerit  reftitu- 
tum  , aut  pro  legitimo  ufpiam  habitum  , neque  proinde  Conci- 
lii legitimi  audoritatem  obtinucrit . Obferves  5. , quod  etfida- 
remus  illud  legitimi  loco  ab  Eugenio  fuifsc  pofitum  , nunquam 
tamen  daturi  fumus  ab  Eugenio  approbata  fuifse  decreta  fefs.  2,' 
3,  1 1,  & 12;  ad  has  tamen  , & fefs.  16.  ufque  dumtaxat  Eugenii 
approbatio  extenditur,  quae  feftioitf.  ejus  conftitutionem  Du - 
dum  praeceflit , qua  conftitutionc  dcclaratur  Concilium  eo  ufque 
legitimum  fuifsc  : quae  enim  poftmodum  fefliones  peradae  funt , 
-ab  Eugenio  nufquam  probataeleguntur . Quaproptcr  acerrimi  ul- 
tra modum  Concilii  Bafilecnfis  vindices  , Pontificiaeque  potefta^ 
tis  ofores  immerito  Bafilccnfe  Concilium  legitimum,  cjufque 
ada  integra  volunt  ufque  ad  fefs.  2 nempe  ad  translationem  uf- 
que Concilii  Ferrariam  , Eugenii  depofitionem  , Sc  Fclicis  V# 
eledionem  , a quo  tempore  dumtaxat  Concilium  illud  uti  legiti- 
nrium  non  probaverit  univerfa  Ecclefia  j quippe  , ut  dixi , nuf- 
quam Ecclcfia  Concilium  a fefs.  i6i  Sc  infra  probafse  compcri- 
tur  . Sed  de  hifee  poftea  , impraefeniiarum  , quod  attinet , fellio- 
num  reliquarum  fumma  conficicnda  . 

Sefs.  17.  Kakndas  Maji  anno  1434.  Eugenii  Legati  ad? 

mifli 


VlNDICATA.  ArTICULUS  IV.  if.  III.  43^ 

mifll  in  Concilio  prasfidcs  , fed  abfque  jurifdidione  coadiva , & 
falvis  modis  procedcndi  catenas  in'  Concilio  obfervatis  , acquc 
ca  lege , ut  Synodi  ada  Bulla  , Sc  figillo  cjufdcm  Synodi  obfigna- 
rentur;  Scdhacagendi  rationc  violata  eft  altera  ab  Eugenio  in 
conftitutione  Dudum  prteferipta  conditio  3 quod  nempe  Prxjtden- 
tejylff  Legati  a Jc  deputati  ad  prtfjti  Concilii prajidentiam  cum  ef- 
fetiu  admittcrcntur  . Ex  cujus  conditionis  non  adimplctas  defe- 
du  illud  item  confcqtiitur  prtefata  conftitutione  Dudum  non  fuif- 
fe  uti  legitimum  declaratum  Concilium  , quum  nonnifi  Tub  ilia 
conditione  , non  fecus  ac  Tub  conditione  fupra  laudata  in  obferv. 
3 ,&  4,  Eugenius  Concilio  fuum  appofucrit  calculum  . Scfs.  1 8j 
fexto  Kalendas  Julii  an.  cjufdem  1 434.  redintegrata  iunt  decreta 
fefs.  4,  & 5.  Concilii  Conft. , qua!  jam  feflionibus  2>  3,  1 1 } & 1 2, 
Sec.  refricarat Synodus  . Ab  hacfcllionc  ufque  ad  2 3. nihil  adum, 
quod  noftra:  caufsac  interccdat , mil  quod  plcraque  de  cledioni- 
busjconfirmationibus,  annatis,  & indulgentiis  ftatuta  funt . Qua*, 
quidem  ftatuta  Eugenio  quum  fummoperc  difplicuifsent , dimific 
ad  Synodum  Cardinales  S-  Crucis  , Sc  S.  Petri  ad  Vincula  , qui 
in  fefs.  24.  anno  1436.  die  24.  Maji  eelebrata  minime  ferenda  cf-, 
fc  demonftrarent , qua:  Synodus  de  illis  rebus  ftatuifset . Scd  imo 
Eugcnius  ad  Rcgcs  , & Principcs  dccrevit  Internuntios , ut  te- 
mere  gefta  a Baftlecnfibus  ab  initio  Concilii  ad  id  ufque  temporis 
in  oculis  Gentium  omnium  conftitucrent  5 uti  legere  eft  in  adis 
Navarricis , Sc  in  appcndice  colled.  Binianx  tom.  4,  Sc  apud  Pa- 
gium  brev.  hift.  critic,  in  Eugenio  IV,  Sefs.  2 5.  eelebrata  nonis 
Maji  anno  1437.  orta  inter  Bafilccnfcs  diflenfione  de  loco  futuri 
Concilii  pro  Grarcorum  unionc  promovenda3  uno5eodemque  die 
duo  oppofita  decreta  edita  funt , unum  a Scdis  Apoftolicor  Lcga- 
tis  , Sc  plcrifquc  Praefulibus  illis  adha:rentibus  j quo  Florcntia  , 
aut  Utinum  defignata  funt  , loca  Gra:cis  , & Eugenio  cotnmoda  > 
pars  rcliqua  Synodi  duce  Ludovico  Cardinali  Arclatcnfi , nume- 
ro  quidem  major  , fed  } ut  ait  Anguftinus  Patricius  capp.  42,  54, 
Sc  5 5 } cxccptis  quibufdam  Prtelatis  , ex  vili  plebc  conftata , ideffc 
ex  Sacerdotibus  fccundi  ordinis  5 dccrctum  edidit  altcrum  > quo 
ftatuit  Concilium  Bafilea:  , Avcnione  , aut  in  Sabaudia  celc- 
brand um  iri  .Elcdioncm  Florence  aut  Ucmi  approbavit  Euge- 
ni us  y 


440  Privilhgia  Rom.  Pontifici 
nius,  cujus  cle&ionis  dccrctum,  una  cum  Eugenii  diplomate 
dato  Bononia  anno  1437*  tertio  Kalcndas  Julii  cxhibcnt  Hora- 
tius  Juftinianus  tom.  1 3.  coiled*.  Concil. , Sc  Raynaldus  ad  eum- 
dcm  annum  . 

Earn  ob  rcm  indignati , ac  in  Eugenium  magis  , magifque 
exafpcrati  Bafilecnfcs  infefs.  16.  pridic  Kalendas  Augufti  cele- 
brata  , plurima , ac  ncfaria  advcrfus  Scdem  Apoftolicam  moliti 
funt  i Pontificem  in  jus  audaciffimc  acccrfivcrunt , & decreto  » , 
quo  fe  Pontificis  impudcnter  praferebant  au&oritati  , ad  diem 
60.  diem  fe  Eugenio  dicere  enuntiarunt . At  hoc  dccrctum  edi- 
tum  a viris  furore  abreptis  > fed  & intercedentibus , Sc  contra 
obnitentibus  Johannc  3 Sc  Juliano  Cardinalibus  , Sc  Sedis  Apo- 
ftolica  Lcgatis , perhibet  Auguftinus  Patricius  cap.  37.  Sed  Sc 
icflf.  27.  die  2 6.  Scptembris  nova  creatio  Cardinalium  ab  Euge- 
nio fa&a  contra  Synodi  decrctum  abrogata  eft } atque  litteras 
omnes,  quibus  eelebrandi  Concilii  locus  alter  defignaretur , a 
locis  Bafilea  , Avenionis  , Sc  Sabaudia  nauci , floccique  habue- 
xunt  9 feccruntque  infanientes  homines  iili . Quinimo  felf.  2 8. 
clapfo  jam  6 o.  dierum  fpatio  Eugenio  ab  illis  condi&o , cjufdem 
Eugenii  accufata , Sc  dcclarata  aufu  fummo  eft  contumacia . Quo 
decreto  audito  Regis  Hifpania  Oratores  , ut  refert  Auguftinus 
Patricius  cap.  6 , difeeflere  , eique  fe  Regis  fui , Pralatorum  a 
Sc  Principum  fua  Nationis  nomine  , confenfum  detrahere  conte- 
ftati  funt  , non  fecus  ac  decretis  fefs.  2 6 , & 27.  intcrcefliftc  eof- 
dem  narrat  . Sed  & Sigifmundus  Imperator  j qui  poftea  , quod 
cum  Oratoribus  Venetis  j qui  cum  Bafileenfibus  colloquia  fre- 
quenter habucrant  , colloquutus  Sc  ipfe  fuiftet > ab  Eugenio  , ut 
a ccnfuris  folvcretur , petiit  , Sc  facile  obtmuit , ut  referunt  Ray- 
naldus , & Pagius  adannum  14375  effrenos  , efftratofque  in-» 
Eugenium  homines  vehementer  exhorruit  > & mifto  Petro  Augu- 
ftenfi  Epifcopo  Bafileenfcs  acriter  monuit  , ut  a novitatibus  , Sc 
fcandalis  abftinerent  3 fibique  tandem  temperarent . Nec  minor 
Henricum  VI.  Anglia  Regem  ftupor  obtinuit , qui  acerbiflimis 
littcris  Bafilecnfes  increpavit , quod  auderent  Pontijicem  judicare9 
alfcrcns  Slntichrijli  tempora  eos  introducer e . 

die  28.  feflio  habitaeftj  nempc  Kalcndis  O&obris , 

non 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  . ArTICUIUS  IV.  Jf.  III.  441 
bob  autcm  14.  Kalendas  Odobris  9 ut  vult  Spondanus  > uti  legi- 
tur  in  adis  Horatii  Juftiniani , anno  1437.  Eugenius  data  con- 
ftitutione  * quae  incipit  Do&oris  gentium*  Concilium  Bafilca  Fcr- 
rariam  tranftulit , locum  Graecis  gratum  . Tantum  abeft  , ut  rc- 
fipucrint  Bafilcenfcs  , ut  cffronti  potius  , effufoque  pra?  ira  ani- 
mo  cunda  fufdeque  humana , facraquc  jura  vertentcs  fed’.  29. 
die  12.  Odobris  conftitutionem  Doctor  is  gentium  irritam  di- 
xerunt  , & refponfionc  Synodali  edita , qux  incipit  Ecclefiim 
Juam  5 Eugcnium  , nifi  intra  4.  menfes  refipifeeret  > Bullam  rc- 
vocarct,  Concilio  faceret  fatis,  pareretque,  a Pontificatu  fufpeu- 
fum  pronunciarunt  ; datis  quoque  encyclicis , qua*  incipiunt: 
Compatiens  * univerfos  Chriftifidclcs  admonucrunt , ne  Eugenio, 
qui  Concilio  parere  detredabat , ipfi  parcrenr.  Turpem  interea 
in  errorem  vcl  innocentcs  > atque  a fchifmate  abhortentes  per- 
trahebant  , atque  Bafileenfi  Synagogue  adfeifeere  perteotabaut 
homines  , quos  veritati  magis  , quam  mendacio , Eugenio,  quam 
Synodo  addidos  cfTe  oporrebat , qui  tamcn  in  Eugcnium  prave 
affedi  nihil  non  moliebantur,  ut  Synodi  partes  , fludiaque  pro- 
moverent . Ii  erant  ^Eneas  Silvius  Piccolomineus  , qui  poftea 
Pius  II.  fadi  poenituit  * Bartholomanis  Capra  Archicpifcopus 
Mediolanenfis  ; Amedeus  de  Thalara  Archicpifcopus  Lugduncn- 
fis  j Nicolaus  Abbas  Panormitanus  > Thomas  dc  Courfcllis  Ca- 
nonicus  Ambiancufis  * Nicolaus  BurgundioOrd.  Prxdicarorumj 
homines  nempc  , qui  laudibus  celebrandi  forent  a Pontificiae  po- 
teftatis  nuperisobtredatoribus.Ad  BafiJcenfium  fadionem  irnpru- 
dens  accellit  Alphonfus  Rex  Aragonum  Eugenio  obRegnum  Nca- 
politanum  infenfus  ; Amedeus  vero  Dux  Sabaudix  operas  fuas,& 
quidem  egregias  , enixafquc  , ut  Eugcnium  rebellibusBafilecn- 
fibus  rcconciliaret , interpofuit . 

Reliquas  fefliones  ufquc  ad  45.17  Kal.Junii  an.i443.poftremo 
loco  celebratam  per  fas,&  nefas  a fadiofis  hominibus  continuatas 
non  perfequar  , in  quibus  quamvis  pleraque  pia , ac  faltttaria  de- 
creta  fuerintjcunda  tamcn  confpurcarunt  in  Eugcnium  intentata 
fcflf.  31.  fufpenfio  j in  Synodum  Fcrraricnlcm  jadata  fcfr.32.  fen- 
tentia  * Concilium fupra  Papam  auftoritatem  ita  habere  * ut  huic 
ueritati  repugnant  pert inaci ter  fit  cenfendus  hareticus  feff.  3 3.  de- 
Pars  /.  K k k crc- 


44a  Privilegia  Rom.  Pontipici 

cretum  j in  Eugenium  feff.34.  fcptimo  Kalendas  Julii  anno  143$. 
iniquiilimc  intorta  exau&orationis  fententia  . Ab  odlo  , vel  no* 
vem  dumtaxat  Epifcopis  ( quum  tamcn  ad  unius  Epifcopi  dcpofi- 
tionem  duodecim  Epifcopos  judices  canonum  jura  exigant  ) iis- 
quc  pra*  indignationis  a?ftu  impotcntibus  , nihilquc  ncfarii  prae 
ingenio  prajcipiti  ad  non  audcndum  , attentandumquc  pronis  , 
proclivibufque  , ceteris  rcnitentibus , aut  recedcntibus  , projc- 
&am  in  Eugenium  ( proh  fcelus  ! ) exau&orationis  fcntentiam  tc« 
ftatur  Johannes  de  Turrecremata , quos  & nominatim  recenfet 
in  refponf.  ad  Bafileenf  , quae  referente  Spondano  Ms.  extat  in 
bibliot.  S.  Victoris  Parifien.>  fcilicet  Ludovicum  Alemandum 
Cardinalem  Arelat.  ( quem  fane  virum  fanctitatis  fama  percclc- 
brem  , quem  nimius  reformandae  Romanae  Curia?  ardor  in  trans- 
verfum  egit  > atque  a Clemente  VII.  Beatorum  faftis  adfcriptum> 
facti  poenituifle  oportet>  ) Ludovicum  Patriarcbam  quondam-. 
Aquilejenfem  Eugenio  infenfum  ob  Patriarchatum  occupatum  a 
Venetisj  Ludovicum  dc  Palude  Epifcopum  quondam  Vencien- 
fern  Pontifici  iratuin  > iccirco  , quod  Ecclcfiam  Maflilicnfcm  am* 
bienti  fuflfragatus  non  fuiflfet  > Fridcricum  Bafileenfem  hominem 
imperitum  , atque  litterarum  expertem  j Raymundum  Talloni 
puri , putique  nominis  Tricaricenfem  Epifcopum  j Gratianopo- 
litanum  5 & Sabaudienfem  homines  neque  in  opinionc  meliori  > 
neque  fanioris  ingenii  ; duofque  alios  a clauftris  trausfugas  de- 
fignatos  Epifcopos  . Nempe  ab  hujufee  furfuris^  hominibus  tan- 
tum  flagitium  fuerat  attentandum  . S.  Antoninus  tit.22.  cap.i  o» 
$.  4.  Cardinali  de  Turrecremata  concordans  teftatur  fuifle  inter 
hos  factiofos  , facinorofofque  aliquot  Epifcopatu  , &dignitati- 
bus  ab  Eugenio  in  ingentium  fcelerum  poenam  privatos  . Dura 
hsec  Bafilca?  agerentur  cum  Dcus  ab  alto  immilfa  faeviflima  peftc 
Bafileenfem  Urbem  depopulabatur  , turn  Eugcnius  Florentine 
conftitut.  /Moyfes  vir  Dei  promulgata  anno  1 43^.  pridic  nonas 
Septemb.  veritates  , utajebant,  a Bafileenfibus  feff.  33.  decre- 
tas  damnavit . Quam  Eirgenii  conftitutionem  infani , elfreniquc 
illifcfT.  38.  diris  cunctis  devoverunt : qua  infeflionc  decretum 
quoque  , ut  32.  ex  Praelatis  , & aliis  viris  Ecclcfiafticis  delecti  , 
una  cum  Cardinali  Arclatenfi  alterum  in  locum  Eugenii  PontifL 

cem 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Articulus  IV.  JT.  III.  443 
cem  cligcrent . Elcccorum  horum  nomina  cxhibet  Pagius  brcv. 
hift.  cric.  in  Concil.  Ferrar. , feu  Florent.  numfi58,  a quibus 
demum  in  fccleris  complemcntum  fc (s.39.  dccimoquinto  Kalcnd. 
Decemb.  anno  143^.  electus  Amedcus  Sabaudia*  Dux  in  feceftu 
Ripallenfi  religiofifllmam  vitam  , chriftianoquc  Principe  dignam 
agens  , qui  fibi  Fclicis  V.  nomcn  aflumfit . 

In  obedientia  Eugenii  religiofiflimc  permanferunt  Caro- 
lus VII.  una  cum  Gallicana  Ecclefia  , lit  cx  actis  conventus  Bi* 
turicenfis  liquet  5 una  cum  Anglicana  Henricus  VI.  Anglia?  Rex, 
ut  conftat  ex  litteris  Eugenii  ad  cumdem  datis  Florentine  anno 
i44ojuna  cum  Academia  Salmaticenfi,ut  eft  apud  Raynaldum  ad 
cit.  annum,  Ecclcfia  Hifpanica  j Hungaria  quoque,  & Italia,  prae- 
fertim  vero  Philippus  Maria  Vicecomcs  Dux  Mcdiolanenfis  , 
quamvis  Felicis  V.  gener  , ut  refert  ^Eneas  Silvius  tract,  de  fitu  > 
& moribus  Germania?  apud  Pagium  in  breviar.  hift.  loc.  citato  . 
Fclici  vero  Sabaudiam  , Suitenfes  , Bafileenfes  , Argentinenles, 
atque  ex  Saxonia  Caminenfes  obedifse  refert  laudatus  iEneas  Sil- 
vius . Felici  obcdientiam  quoque  prxftafle  Elifabetham  Regi- 
nam  Hungaria?  j eidera  pariter  favorem  impendifle  Albertum  Du- 
fem  Bajoaria? , ejufque  partes  adiuvafte  perinde  Albertum  alte- 
rum  Auftria?  Ducem  perhibet , qui  accuratam  horum  attexuit  hi- 
ftoriam  , Auguftinus  Patricius  . Regcm  Aragonia?  , & Sicilian 
Alphonfum  , Polonos  , & Britones  nec  Eugenio , nec  Felici , 
fed  Concilio  Bafileenfi  adha?fifle  teftantur  ^Eneas  Silvius  , & Au- 
guftinus Patricius  ; Germaniam  vero  neutralitatem  quamdam 
induifsc  . Nam  convcntu  Francofordiae  habito  primum  anno 
1438,  ut  refert  Auguftinus  Patricius  cap.  73  , ftatuerunt  electo- 
res , quod  quum  varia  in  dies  edicta  Pontificis  , & Bafilccnfium 
prodire  cerncrent , fe  decreta  alterius  partis  adVerfus  alteram 
nonadmittcrc  r fc  impenfe  colerc  & Eugenium  Pontificem  , & 
Concilium  Bafileenfe  : interea  tamen  proteftari  fe  non  difeedere 
ab  obedientia,  & reverentia  Sedis  Apoftolica? . In  conventu,etiam 
Nurembergenfi  actum  a Germanis  dc  concordia  Pontificem  inter, 
& Bafileenfes,  fed  inani  exitu . Novus  conventus  anno  143^. 
Moguntiae  habituseft,  in  quo  Synodi  Oratoribus  petentibus , 
ut Synodi  decreta  fufeiperentur,  Principes , & Caefaris  Orato- 

K k k a res 


444  Privilegia  Rom.  Pontifici 

res  inftarunt  ex  adverfo  , ut  judicium  contra  Pontifieem  fufperr- 
derent,  ac  pcrmittercnc  Patres  Concilium  transferri . Rtirfus 
Moguntia*  conventu  alio  Principum  habito  anno  1441.  mcnfe__j 
Majo,  dcliberatum  fuit  pro  pace  Ecclcfiar  congregandum  aliud 
Concilium  (quod  placitum  jam  propofitum  fuerat  a Carolo  VII, 
& Gallis  Proceribus  in  conventu  Bituricenfi  anno  1440.  cclcbra- 
xo  ) alio  in  loco  extra  Bafilcam , &Florentiami  ac  poftremo  in 
conventu  Francofordienfianno  1442.  una  cum  Friderieo  Impera- 
tore  a Principibus  in  earn  itum  eft  i'ententiam  , cflfe  celebrandum 
aliud  Concilium  , interim  in  animorum  fufpenfione  Germanis 
manendum  >■  mittendos  cfse  Nuncios  ad  Florentines  Patres,  & 
ad  Eugenium  Pontifieem  ( qua  de  re  graviter  eonquefti  funt  Bafi- 
lcenfium  Oratorcs  , quod  ad  Felicem  V.  non  miflifsent  quoque 
Lcgatos  y. ) qui  ctinctorum  nomine  Eugenio  , uti  Romano  Ponti- 
fici caput  fubmittcreut  > Caefarem  vero,  ac  Principcs  excufarent  , 
cur  tandiu  in  neutris  partibus  hjefifsent  j deinde  petcrent , ut 
pro  Ecclcfiar  pace  congregaret  in  Germania  Concilium  ► Sed  & 
Fridericus  Ca»far  , quum  paulo  poft  Bafiteam  fc  contulifset, 
cum  Felice  egit , ita  tamcn , ut  ei  veluti  Pontifici  obedientiam 
ncutiquam  deferret , utirefert  Auguftinus  Patricius  cap- 1 31, 
& feqq. 

Anno  1447.  fatrs  fundo  Eugenio,  cique  fuflfedo  Nicolao  V, 
habito  eodem  anno  conventu  I.ugdunenfi  Carolus  VII.  Galli* 
Rex  Nicolaum  colendum  ftatuit . Eidem  convcntui  intcrfucre  Sa- 
baudiae  Ducis  Ludovict  Fclicis  V.  filii  , Bafileenfium  , Princi- 
pum, & EJedorum  Germania  , Angliae , & Sicilia?  Oratorcs, 
dccrcturoque  Amcdeum  Gehenna  commorantem  adeundum  , ut 
propofitis  ceFtis  padis  ad  pacem  ipfum  adducerent  , abdican- 
dumquc  fe  Pontifieatu  . Anno  eodem  1447.  a Friderieo  Impera- 
tore  Principum  , & Pralatorum  conventu  indido  apud  Arcias- 
burgiiim  oppidtim  Dioeccfis  Moguntinae , poft  aliquas  difeepta- 
tionesdc  Concilio  Bafilccnfi  , tandem  eo  modo  inita  concordia 
eft,  ut  quadam  quidem  decreta  Concilii  Bttfilecnfis  rcciperea- 
tur , reliqua  tamen  omnino  rcjicerentur  • Sed  & Fridericus  eo 
in  conventu  edido  cvulgato,  quod  recitat  Raynaldus  ad  cum- 
dem  annum  , Germanos  jiiifit , ut  abjeda  demum  accphalorum 

fa- 


ViNDICATA  . ArTICULUS  IV.jf.lII.  44* 

faftione  , cui  Neutralium  nomen  indiderant , ejuratoque  fchif- 
matc  Bafilccnfium  Nicolao  obedircnt , & obfequerentur  . Anno 
fequenti  1448.  pa&a  conventa  a fuo  Legato  Johannc  Cardinali 
Carvajalc  cum  Gcrmanis  , qux  vocant  concordata  Gcrmanica 
circa  Beneficia  Ecclciiaftica  , Nicolaus  rata  habuit  diplomatc  da- 
to  Kalendis  Aprilis  anno  1448, quod  extat  tom.i.  Bullarii  Roma- 
ni, eftque  Nicolai  V.  conftit.i,ubi  Typographi  errore  confignatur 
anno  1447*  Poftremo  anno  1443?.  Bafilecnfcs  Laufanam  translati 
qua  prccibus  , & qua  minis  Principum , ac  praifertim  Caroli  VII. 
Gallic  Regis  ada&i  funtdemufn  , ut  fchifmatc  ejurato  inNico- 
laum  V.  jurarent . Felix  pro  c o , quo  optime  erga  Ecclcfiam  non 
minus  , quam  erga  Deum  erat  affe&us  animo  > quique  non  ina- 
nis  gloria  cauffa , quandoquidem  gencrofus  potius  mundi  con- 
temptor  Principatum  abjecerat , fed  ignorans  fibi  a Bafilccnfibus 
inferri  vim  paffus  fuerat , liberc  , ac  libcnter  abdicavit  fe  fc  die  7. 
Aprilis , ut  ex  tabulis  abdications  demonftrat  Raynaldus  , non 
vero  die  9 , ut  alii  feripfere  : quern  Nicolaus  V.  Sabincnfem  Car- 
dinalcm  renuntiavit  > Scdis  Apollolic*  in  Sabaudia:  Ducatu  Le- 
gatum  , ac  Vicarium  perpetuum  dcclaravit , eidem  primum  in_> 
Ecclefia  poll  Romanum  Pontificem  locum  concept , indulgcns 
praeterca  ut  habitum  , &infignia  Papalia  ( demptis  dclationc  Eu- 
chariftiae,  Annulo  Pifcatoris  , Cruce  in  pedibus,  & umbraculo) 
deferre  poflet . Quid  plura  ? Ad  frugem  fe  recipientibus  quotquot 
fchifmate  fuerant  implicati , veniam  fecit  non  rnodo,  fed  integra 
manerc  ipfis  jura,  perfrui  beneficiis  , gradibus  Rare  , defungique 
officiis  permifit . Id  totum  Nicolaus  pacis  amator  tribus  confti- 
tutionibus  ana,  eadcraquc  die  18.  Junii  anno  1445*.  perfccit . Le- 
gendi^Eneas  Silvius  in  hift.  Concilii  Bafilc.  *,  Auguftinus  Patri- 
cius  in  hift.  Bafileen.  Concil.  , Gullielmus  Paradinus  lib.  3. 
Chron.  Sabaudia  > Lambertus  Vandcrburchius  lib.  2.  de  Sabau- 
dije  Ducib.  in  Amedeo  VIII,  Ctffar  Noftradamus  par.7.  hift.Pro- 
vincue  \ Petrus  Monodus  Soc.  Jclu  in  lib.  inferipto  Amadeus  Pi - 
cificus  > Raynaldus,  Pagius  loc.  cit.,  & alii . Haec  funatna  a&o-s 
rum  Concilii  Bafileenfis , quanti  noftra  hie  intereft  . . . 

Ex  Concilio  ergo  Bafileenfi  aftum  ( fed  quam  perperam  , ex 
di<ftis , dicendifquc  liquido  patebit ) de  fuprema  Pontificu  n au*. 

<ftori- 


44<*  Privilegi  a Rom.  Pontifici* 
dloritate  ejufdem  obtre&atorcs  obganniunt . Scilicet  i. decrita 
feff.  4,  & 5.  Concilii  Conft.  intelligenda  volunt  juxta  fenfum  il- 
lis  a Concilio  Bafileenfi  attributum  > ita  ut  nedum  in  Pontifice 
dubio  5 fed  etiam  in  legitimo , & ccrto  locum  habeant . Ex  illis 
vero  dccretis  non  fccus  , atquc  cx  decretis  Concilii  ipfius  Bafi- 
lecnfis  in  feflionibus  2>3>i  1 >1 2 ,&  1 S.palam  efle  pronunciantCon- 
cilii  generalis  au&oritatem  Pontificia  pra»pollere  . 2.  Ab  Euge- 
nio IV.  Synodum  Bafilecnfem  fuifle  ad  fed*.  1 6 . ufque  cxprefle_-> 
confirmatam  , adeoque  feflf.  2,  35  11,  & 12.  probata  decreta  dc 
Concilii  au&oritate  fupra  Papam  • Imo  ab  Eugenio  decreta  Sy- 
nodi  Bafilcenfis  ad  tempus  ufque  translations  ejus  Ferrariam , 
adeoque  ufque  ad  fe(T.  2 5.  inclufive  > fuifle  approbata  plcriquc 
pugnant . Id  totum  tit  fuadeant  (uti  inter  alios  Natalis  hifl.Eccl. 
ad  farcul  XV  » & XVI.  differt.  8 s & Bofluetius  def.  decl.  part. 2. 
lib.  10.)  enituntur  fuadere  1.  Concilium  Bafilcenfe  oecumeni- 
cum , & legitimum  procul  dubio  fuifle  ad  tempus  ufque , quo 
Ferrariam  translatum  fuit , quippe  quod  ab  Eugenio  approba- 
tum  fuerit . 2.  Ab  Eugenio  rata , & legitima  habita , & confirm 
mata  fuifle  Bafllecnfls  Concilii  cum  exordium  > turn  continuation 
nem  ad  ufque  felT.  1 6.  non  modo  3 fed  etiam  25.  inclufive  feflio- 
nem  . 3.  Scntentiam  de  fuperiori  Concilii  poteftate , ac  Pontifi- 
cia prxpote  juxta  decreta  Conflant. , & Bafilccnf.  Concilii  pro- 
pugnafle  cos  non  modo  a qui  FeliciV,  & qui  nec  Fclicij  nec 
Eugenio  fuerunt  adflridi  a fed  qui  Felici  nunquam  adhxfere  a fed 
jugiter  Eugenio  obfccuti  funt a & obedivere  . 4.  Quin  imo  Syno- 
dum Bafileenfem  etiam  a poftquam  ab  Eugenio  declinavit  a & in 
partes  alienas  deflexit » a fchifmatis  labe  purgare  fatagunt . Quo- 
rum prarcipua  argumenta  fuis  locis  referemus a & rcfcllcmusj 
pleraque  alia  plane  elumbia  floccifacientes  prartermittin.us ; qui- 
bufque  poftremo  ut  obviam  eamus  > fequentes  refponfiones  flatui- 
mus  . Igitur 

Bt.  1.  Concilium  Bafileenfe  nec  legitimum  , nec  cecumeni- 
cum  reputandum  forea  turn  ob  exiguum  adniodum  numerum  Epif- 
coporum  , turn  ob  denegatam  approbations  ab  Eugenio  IV 
Pontifice  Maximo  . Exiguum  admodum  Epilcoporum  numeruma 
qui  proindc  Ecclcfiae  univerfas  repraefentand*  non  eflet  par,Conci- 


Digitized  by  Google 


VlNDlC  AT  A . A RT  1 C U LVS  IV.  JT.  III.  447 

lio  Bafilecnfi  in  exordio  intcrfuiflfe  id  fuadet  i,quod  Concilii  adta 
nil  me  rum  Epifcoporum  non  referant , ut  Conciliorum  moris  eft, 
quern  fane , ft  non  ita  exiguus  fuiftet , referre  non  omififsent , ut 
ex  Patrum  numero  Synodo  pr*ftantiam  conciliarenc , tunc  pr*- 
fertim , quum  erga  Synodum  non  bene  afte&um  Pontifex  fe  pr*- 
bere  coepifset . Seflionibus  certc  2,  & 3 fepcem  tantum  , vel  o £to 
Epifcopos  adfuifse  a&a  ferunt . Eugcnius  in  diplomatc  , quod  in- 
cipit  Fojlquam  Divina  dementia  dato  Rom*  an.  1 43 1 .2.  Idus  Fe- 
bruar.  pro  difsolvendo  Concilio  vix  inito , & ad  Julianum  Car- 
dinalem,  & prasfidem  inferipto  , & in  diplomatc  ad  univerfos 
Chriftifidelcs  dato  1 5.  Kalendas  Januarii , quod  incipit  Jguoniam 
alto , perhibet  Patres  non  fupra  decern  Bafileam  conveniftc  , quam- 
vis  tempus  pr*fcriptum  feptennii  ante  menfes  o<5to  jamelapfum 
eftet , ideoque  quod  pauci  admodum,  tot  tantarumque  rerum 
agendarum  moli  impares  penitus  efsent . Synodus  quoque  in  ref- 
ponfione  fynodicadata  6.  Idus  Novembris  an.  1440.  fafsa  eft  tem- 
pore prim*  difsolutionis  Pr*latos  in  Concilio  numerum  i4.non-> 
e.tteftifse  ; eamque  numeri  parvitatem  Concilio  objccifsc  Eugc- 
nium.  Plane  ft  monumenta  temporis  illius  diligenter  expendan- 
tur  , compertum  ibit , ex  Italis  vix  aliquos  male  feriatos  Conci- 
lio  adh*fifse  , ceteris  Eugenio  addi&iflimis  : ex  Hifpanis  , qui  Jo- 
hanni  Regi  Caftcll*  parebant , primis  fellionibus  nullos  adfuifsej 
quum  vero  adfuerunt , non  de  Papa  Concilio  fubjiciendo,  fed  de 
unitate  Ecclefi*  reftitueda  juxta  Regis  jufsa  fategifse  , fuifse- 
que  follicitos , ut  refert  Rodericus  San&ius  poftea  Epifcopus  Pa- 
lentinus  Bafile*  pr*fens  in  hift.  Hifpan.  par.  4.  cap.  35.  Qui  vero 
Aragoni*  Regi  Alpl^jnfo  parebant,  alternante  vice  , ideft  juxta_, 
quod  Rex  Pap*  obfequens  , vel  adverfans  irct  ob  diflidium  de  % 
Regno  Neapolitano , modo  Concilio , modo  Eugenio  affe&i , mo- 
do  pro  Pap*  , modo  pro  Concilii  pr*ftantia  pugnabant , uti  inter 
alios  fecifsc  Nicolaum  de  Tudifco  Abbatem  vulgo  Panormitanum 
dictum  , narrat  Ciaconius  in  breviar.  geftor.  ejus  inter  vitas  Pon- 
tif. , ex  quo  plane  nos  in  prolegomcno-occafionem  naCti  fumus 
pr*poftcram  , juxtaque  peilimam  vexandi  rationcm  agendi,  quam 
tenuit  Panormitanus , de  qua  proinde  denuo  nunc  dicere  non  pr*- 
ftat . Ex  Anglis  quantum  ilenricum  corum  Rex  Eugenio  fe  pr*- 

buc- 


448  Privilegia  Rom.  Pontifici 

buerit  jeqtmm  , animumque  optime  affe&um  praftuleric,  perfpe- 
<ftum  eft  . Imo  in  lib.  Antiquitat.  Britannicar. , quem  tgrcgiis  no- 
tis  illuftravit  Ufterius  > ad  annum  1431  narratur,  quod  quum 
an.  1 430.  Oratores  Angli  ad  Eugenium  , & Synodum  Bafileenfem 
mifli  rediifscnt , Synodo  Londini  coa&a  agi  coeptum  eft , utrum 
Concilio  » an  Eugenio  adhxrendum  foret  j incaque  delibcratum, 
Concilio  abjc&o  Papae  efte  omnino  adhaerendum  . Ex  Gallis  iilud 
feimus  , quod  Clerus  Gallicanus  juftu  Caroli  VII.  Avarici  Bituri- 
gum  an.  1 43 1 ..congrcgatus  Bafileenfe  Concilium  legitime  conve- 
nifle  declaravit  , Regiquc  eft  dcprccatus  , lit  fchifmati  occurrc- 
xct,  Oratoribufque  tjiicn  pro  fe  , turn  pro  Ecclefia  Gallicana  ad 
Eugenium  miflis  rogaret , inftaret,  ijrgeret,  ut  Concilium  fine- 
rct  celebrari , id  tamcn  fummoperc  cautum  > facratumque  Temper 
voluit , nc  quid  a Concilio  nefaric  adverfnp  Summum  Pontificcni 
attentarctur  . Quum  vero  a Concilio  exau&oratum  Eugenium,  & 
Felicem  fuffc<ftum  Clerus  ibi  adhuc  congrcgatus  accepiftet , de- 
claravit ftante  gravi  dubitationc  , an  congregatio  Baftleenfis  illis 
diebus  fufficiemcr  repraefentaret  Ecclefiam  , proinde  Te  una  cuni-* 
Rege  in  obedientia  Eugenii  manere  , rogare  intcrea  Eugenium  > 
ut  Concilium  generale  convocaret . Ex  qitibus  iilud  colligerc  eft: 
ex  Gallis  paucos  Concilio  interfuifle  , nam  Bituricis  conventum 
celebrabant : Gallis  decrcta  Bafilecnfia  de  fuperioritate  Concilii 
undique  non  fuifte  probata  3 ut  qui  in  Pontificcm  nihil  attentari 
volucre  1 a Gallis  gravitcr  dubitatum  dc  Concilii  legitima  aufto- 
ritatc  3 nam  non  numero  plures  fuere  Patres  3 quum  Eugenium 
in  jus  vocaverunt  3 quam  quum  fupra  Eugenium  Concilii  au&ori- 
latem  extulerunt : Gallos  pcfpe&um  habui(£  Pontificii  juris  cite 
convocarc  Concilium , idenim  Eugenio  Tupplicarunt  > igitur  pa- 
riter  habuifte  pcrfuaTum  decretum  Concilii  3 quo  Pontificcm  dif- 
folvcre,  vel  transferre  Concilium  non  pofte  Bafileenfcs  ftatueranc, 
infirmum  fuifte  5 atquc  infirma  perinde  , quam  qua?  venirent  in_» 
pretium>  decretadc  fuprema  Concilii  poteftate  . Uno  verbo  Gal- 
los prebafte  auidem  Concilium,  ac  pleraque  Concilii  placita,  non 
iis  vero  decretis  aflenfum  prasbuifle  , quae  in  Pontificiae  au&orita- 
tis  cverfionem  vergerent , ex  a<ftis  Bituric.  conventus  oftenditur* 
Ex  Germanis  .ad  Synodum  alcernatim  unus , vcl  alter  accedcbat , 

rece- 


Digitized  by  Google 


Vindicate.  Articulus  IV.  jT.  III.  44  p 

recedebatquc , prout  particularia  ipforum  5 aut  ab  Impcratorc 
impolita  negotia  , aut  mandata , aut  impendia  5 id  cxigcbant . Ex 
Gra?cis  dcmum  nullus  acceflit , quumque  advenerc  Pontifici,  non 
Bafilecnfibus  adftipulati  funt . Igitur  fefs.  a,  & 3 decretis  ccrte*  ac 
faltcm  au^oritas  decft , quum  Uiis  felftonibus  numerus  fufficiens 
judicum  fuerit  defideratus  . 

Poft  primam  equidcm  cum  Eugenio  reconciliationem  fre- 
quentior  audirc  Baftleenfium  Synodus  coepit  , quandoquidem  , 
ut  a6U  ferunt  , in  fefs.  17  > & 18  , in  qua  pofteriori  decreta^ 
(efs.  2 , & 3 reftaurata  fucre  , centum  Prajfules  cum  mitris  confe- 
difse  leguntur  j at  illi  Prsefules  mitra  redimiti  non  omnes  erant 
Epilcopi  > quia  pleiique  aderant  Abbatcs  geftanda:  mitras  prjero- 
gativa  donati , quos  libenter  Concilium  ad  augendum  numcrum 
cun  honorc  admittebat : exiguus  ergo  admodum  erat  vel  in  il- 
lis  feifionibus  numerus  Epifcoporum  . Eft©  vero  non  adeo  exiguus 
conccderetur  , exiguus  tamen  quammaxime  aeftimandus  eft  rela- 
te ad  ceteros  EccleiLe  Epifcopos  abfentes,  ac  Concilio  non  adhae- 
rentes  j imo  adverfantes,  cjufque  diris  omnibus  devoventes  au- 
daciam  . Scd  & ex  illoexiguo  numcro , qui  aderant , inter  fc  non 
convcniebant , fed , uc  eorum  , qui  ammo  femcl  peftime  afficiun- 
tur  } moriseftj  omnia  furore  agentes  contra  fe  fe  pugnacitcr  dc- 
certabant . Ita  cnim  diffenfum  praefertim  obtinuifsc  in  fefs.  1 8 
perhibent  ^Eneas  Silvius  in  hift.  Concil.  Bafil.  > Turrecremata  in 
refponf.  ad  Bafileenfcs  habita  in  Concil.  Florent.  0 & in  fumma_» 
de  Ecclef.  lib.  2.  cap.  1 00  5 conftat  ctiam  ex  Ludovico  Aleman- 
d©  Cardinali  Arelat.  decrctorum  adverfus  Pontificcm  acerrimo  > 
ac  pra:cipuo  incentore  in  orat.  habita  contra  Panormitanum,  ubi 
ad  jus  diccndum  in  Concilio  infenores  > nempe  Prcsbytcros  ad- 
mifsos  fuifse  ait  ? ne  omnia  Eugenii  libidini  permitterentur  . Ad- 
mittebantur  vero , ait  Cabafsutius  in  not.  Ecclef.  faccul.XV.  ad- 
Conal.  Bafilecnfc  , ad  Synodicas  definitiones  contra  Concilio- 
rum  leges  gradu  quohbet  infigniti  Sacerdotcs  , utinopia:  Epifco- 
porum  miferabi  cm  defe&um  iupplcrent . 

Idem  Concilium  quominus  legitimi , &.  cecumenici  loco  ha- 
bcatur  , prohibet  quoque  Legatorum  Pontificis  nunc  abfentia_,  5 
nunc  difsenfus.  Quandoquidem  enim  Concilio  Pontificcm  indu- 
* P*rs  /.  L 1 1 biuinj 


4?o  Privilegia  Kom.  Pontifici 

bium,  vcl  per  fc 3 vcl  per  Legatos  ita  intcrefse3  ac  prarftdcre  opoi> 
tet,  ut  Concilium  obtineat  > planum  fit  Concilium  Bafilecnfe_j 
tanquam  Icgitimum  non  fore  reputandum  , fi  illi  Eugeni  us  , aut 
cjus  Legati  non  interfucrint  j aut  fi  intercefserint . At  id  eft  in- 
dubium : nam  ut  ex  fumma  a&orum  fupr^  exhibita  conftat  a prima 
Concilii  difsolutione  Julianus  Cardinalis  Legatus3  ac  Pratfes  no- 
mine Eugenii  efse  defiit  3 ac  fponte  esiam  prxfidendi  munus  di- 
mifit  ante  fefs.  2 3 ut  referunt  a&a  3 & Pius  II.  in  Bulla  retraefc. 
Dccrcta  fefs.  2 , 3 3 1 1,  & 12  adornata  funt  3 dum  nullus  adefset 
Legatus:  quin  imo  nullus  adhuc  ab  Eugenio  mifsus  fucrat  3 nul- 
lufque  ea  rationc  mifsus , quod  Concilio  adftipulari  Eu genius 
adhuc  detrc&aret . Scd  imo  poft  fefs.  1 2 advenientes  Legati  a Sy- 
nodo  ad  confcfsum  > multoque  minus  ad  praefidendi  gradum  , ad- 
milft  non  funt . Poft  fefs.  6 efdagitantibus  cnixc  Patribus  Cardi- 
nalis Julianus  Prcefidis  munus  reals umpftc  equidem  3 id  tamen_> 
non  ex  Eugenii  au&oritate  proccflit  3 idque  ctiam  fecit  ea  lege* 
ut  fibi  liberum  efset,  quum  vellct , id  munus  dimittere  3 fed  ca  ra- 
tione  id  quoque  fccifse  conjicitur  3 ut  Concilio  Pontificem  fubju- 
garet ; quam  tamcn  poftea  fententiam  > ut  ifLncas  Silvius  > ita^ 
& ipfe  fa&i  poenitens  abjecit 3 ut  fuo  loco  diximus  . Sefs.  1 8 rc- 
petita  plane  fuere  decreta  dc  Concilii  fupra  Papam  poteftate  > at 
huic  felftoni  Legati  poftmodum  ab  Eugenio  mi  (ft  , ac  fefs.  1 7 a_> 
Concilio  admifft,  fcfsionijJnquamj  1 8 non  adftiterc  > nam  , ut  ex 
dicendis  patebit  > Legatorum  quidam  tunc  abfuerunt  •,  quidam 
non  ut  Legati  3 fed  ut  fingularcs  perfona?  3 imo  vimpafft  fyngra- 
pham  adjeccruntj  decretis  vcroSedi  Apoftolica*  incommodis  pro 
virili  parte  obftiterc  3 non  fecus  atquc  Angli  Oratores  3 ut  ex 
epift.  Regis  Angliar  ad  Eugenium  3 & Eugenii  ad  ilium  colligitur. 
Pr.xtcrca  Legati  a Synodo  ca  lege  3 qua  illos  miferat  Pontifex  > 
non  fucrunt  admiffi , fed  ca  potius  conditione  3 ut  au&oritate__> 
coa&iva  carercnt  3 & in  Concilii  decreta  jurarent,  quod  jura- 
mentum  nomine  tantummodo  illos  proprio  prarftafse  diximusiqua 
agendi  ratione  plane  Legati  fuo  nomine  potius , quam  Eugenii 
in  Concilio  cgifse  3 & confedifse  videntur  . 

Quominus  itcrum  a virocordato3  rc&cqiic  inftituto  Conci- 
liiun  Bafilcenfc  legitimum  reputetur  3 profe&o  ca  ratio  prohibet, 

quod 


VlNDlCATA.  Ar  T1CULUS  IV.  if.  III.  4^1 
quod  in  ea  libera  fuffragia  non  fuerint . Nec  mirum , quandoqui- 
dem  quum  omnia  ex  furore  quodam  praicipiti  agerentur  in  Roma* 
num  Pontificem  , atque  ab  hominibus  qua  indo&is  , qua  mu'tis 
criminibus  prave  implicatis  , qua  partium  ftudiis  peflime  afdatis  > 
qua  nullo  ad  id  cara&ere  infignitis  , fuffragia  cffundcrentur , cx- 
peterentur,  extorquerentur , non  mirum  , inquam  , quod  ficuti 
plcraque  fuffragia  ex  defedhi  facri  ordinis  nulla  crant  , ita  plera- 
que  ex  defc&u  libertatis  effent  illcgitima  . Tcftcs  locuplctes,liqui- 
dofque  horum  poftulo  Johanncm  a Turrccremata  loc.  cit.  a fadlio- 
lis  hominibus  decrera  proceffiffe  narraurem  *,  iEncam  Silviurn  in 
orat.  habitaanno  1452.  ad  Auftrales,  & in  Bulla  retra&.  refe- 
rentem  in  Synodo  Balileenfi  inter  Epifcopos  ab  fe  vifos  coqtios  , Sc 
ftabularios  orbis  negotia  decerncntes  , atque  ab  fe  auditos  mul- 
tos  do&iflimos  viros,  fan&itatc  etiam  confpicuos  diccntcs,fcirc ft : 
tfdJiUcnfcs  Spiritism  J1.  non  habere  ; Cardinales  vero  Bafilcascon- 
fiftentes  inimicitias  in  Eugenium  geffiffe  > Eugcnium  ipfum  , qui 
in  diplomate  ad  Archiepifcopum  Colonienfem  5.  Idus  Fcbr.  anno 
1431.  dato  feripfir*  plcrofque  adefle  Synodo  ada&os  , quibus  nec 
au&oritas  , nec  iibertas  crat  fuffragia  ferendi  5 & in  Bulla  trans- 
lat.  Concilii > qua?  incipit  Doctor  is  gentium  , Bafilcenfium  quo- 
rumdam  tyrannidem  ob  omnium  oculos  ponens  , Johanncm  Ar- 
chiepifcopum > poftquam  minas , aevim  perpeffus  fuifset , car- 
ccri  mancipatum  ,c/ufque  procuratorcm  injuftc  probris  vexatum, 
inhoncileque  per  capillos  ad  carcerem  raptum  refert ; pollremo 
ambitioncm  , furore  m > audaciam  , fraudem  , vim,  atque  vio- 
Icruiam  in  pfcudo  Synodo  invaluifse  , Sc  pra?valuifsc  . Legitimas 
ne  , ac  in  Spiriiu  S-  congregata?  Synodi  haec  , ceco,  indicia  funt  ? 
Scimus icerum cx  illiu$a?vi  hifloriis  ex  his,  out  Concilii  partes 
primas  obtinebant , atque  vehementius  urgebant , peflime  affe- 
dlos  erga  Pontificem  fuiffe  . Ex  Epifcopis  Mediolanenfem  partes 
Philippi  Vicecomitis  Eugenio  fubinfenfi  fc&amcm  ; Lugdunen- 
fem  , aliofque  Gallos  pragmatics?  fanttioni  ftudentiffimos  > Aqui- 
lcjcnfem  , ob  Patriarchatum  a Vcnctis  occupatum  ; Vencicnfem, 
ob  denegatum  Epifcopatum  Maflilienfem  ; alios  vel  ab  Eugenio 
dignitatibus  expoliatos,  quod  plurium  criminum  perfonam  gerc- 
rent  i vel  quia  a Synodo  ad  gradus  fe  promovendos  fperarent, 

L 1 1 z in 


4?*  pRivt  lb  gia  Rom;  P o>r  tifici  ■■ 

in  Eugeninm  ef&ratos.  Ex  Cardinalibus  Ludovicum  Alcmrar 
Arelatcnfcm  zelo  intempcftivo  > ac  facile  in  tranfverfum  abiturc 
in  Curiam  Romanam  exarfiffe  j Dominicum  Capranicam  obdenc- 
gatas  fibi  infulas  ab  Eugenio  5 quas  Martinus  contulerat  > adver- 
fus  Pontificem  nullum  non  movifse  lapidem  ; Cardinalem  S.  Eu- 
ftachii  ne  dimitterc  cogeretur  prrfc&uram  Comitatuum  Avenio- 
nenfis , & Venufini  a Synodo  fibi  collatam,  contra  Eugcniitm  tut- 
bandis  rebus  non  parum  ftuduifle  j Cardinalem  Julianitm  cxcaa- 
d u i fie  in  Eugcninm  , a quo  objurgatum  fe  ferebat  argerrimc  > 
quod  infcio  > & invito  Pontifice  turn  cum  hjercticis  Bohcmis* 
rum  cum  Sigifmundo-Impcratore  fc  fe  commififlet , wt  proinde  fi» 
ne  dedccore  re  infe&a  refilire  a negotiatione  inita  non  pofiet  > > 
contra  ipfura  propterea  omnem  fuam  Synodo  operam  commodaf* 
fc  » Scd  & inter  ipfos  Bafilcenfes  fine  dele&u  ad  fuffragia  admif- 
fos  cujufque  ordinis  presbyteros  t imo  & inter  utrofquc  jurgia  > 
contentiones  , &ingentes  animoram  aeftus  viguiffe  jam  vidimus: 
unde  iEneasSilviusin  oratione  ad  Auftrales  jure  dixit : * 

unt  extra  ordinem  , infcmpcjlive  5 temere  } tumult  uarie- , nequt 
jus petriunt , neque  vim  cotifuettidinis  affcrunt  \ & Cardinalis  Ni- 
colaus Albergatus  Beatorum  faftis  deinadfcriptus  , refercnte  St- 
gonio  inejus  vita  cap.  i^jquum  audifset,  quas  in  defpicatum 
Apoftolicae  Sedis  Bafileenfes  attcntafsent  5 & decrevifsent  3 2elo> 
exarfit , afperrime  eorum  audaciatn  objurgavit , atque  ut  in  au- 
tomate Summi  Pontificis  permanerentj  gravilfimis  verbis  admo* 
unit  r imoex  ipfifmet  jampridem  Eugenio  infenfis,  infeftifijue» 
uti  Julianas  Cardinalis  &c.  geftorum  a Synodo  horrore  perculfi  » 
fequedemum  ad  frugem  recipicntcs,  illam  Satan*  fynagogara 
animo  deteftati  diris  cun&is  devoverunt . Quid  plura  ? Gregorius 
ipfc  Corrarius  in  orat.  ad  Sigismundum  Impcrat.  pro  Synodo  Ba-  y 
filecn.  Concilium  caufsa  cecidifse  confpiciens,  Idea,  inquit  > meet 
Semper  fuit  opinio  Jit  mm  am  rerum  in  Romano  Pontifice  r<fidere-~y 
"qu'i  in  ilh fed'e  collocantur^dejici  nequeunt  > etiamfipejfiini  ejscnt 
fine  Maxima  totius  Ecclefix  vexatione  - 


Ex  odio  in  Pontificem  agebant  Bafilea?  Epifcopi  non  m< 
icd  ut  agerent  a (kculi  Poteftatibus  ftiinulis  agitabantur  : ita  a_> 
Philippo  Maria  Yicccomitc  Mediolanenfium  Duce  in  Eugeni  ut 


PH 


VlNDICATA.  ARTICULUS  IV.  Jf.  III.  4*3 

exafpcrato  , quod  hie  occupatas  a Venetis  urbes  quafdam  , quas 
ille  fui  juris  contcndcbat  j probafset , tefte  S.  Antonino  3.  part, 
tit.  2 2 . cap.  1 1 . § . 1 7. : ita  ab  Alphonfo  Rege  Aragonias  , quod 
timeret  Eugenium  Rcnato  pocius  Ludovici  Andegavenfis  fratrr, 
quam  fibi  tranfdediturum  Ncapolitanum  Rcgnum,  cui  ipfe  inhia- 
bat  j defunda  Johanna  II.,  quas  Renatum  ab  fc  adoptatum  hasre- 
dem  teftamento  reliquerat . Eugenii  partes  Carolo>Galliarum  Rc- 
gij  aliifquc  Principibus  non  admodum  acceptar  crant  ; ne- 
que  eidem  Pontifici  fatis  primitusfe  asquum  prasbuerat  Sigifmun- 
dus  Imperator  .*  quorum  Patrocinio  fuifulti  Bafilecnfes  nihil  in 
Eugenium  non  audebant . Quapropter  jure  optimo  Sigifmundus 
Imperator  illudConcilium  uti  fchifmaticorum  conventum  habuic, 
cui  quia  aliquando  communicaverat,  ut  a ccnfuris  > quas  incurrc- 
rat , abfolveretur  petiit  5 quern  exaudivit  Eugcnius . Henricus 
Anglias  Rex  idem  eft  execratus,  ab  illo  tempora  Antichrifti  in- 
duci  dicens  . Pius  II.  in  Bulla  retraft.  audivifle  refers  multos  do- 
diflimos , ac  pientiflimos  viros  dicentes  feire  fe  Bajihenfes  Spi- 
ritum  S.  non  habere,  S.  Antoninus  loc.  cic.  cap.  1 o.  §.  4.  Conci- 
lium Bafilccnfc  Synodum  •uiribus  eafsam  5 fynagogam  Satan*, 
temerarium  > ac  pr*fitmpturjum  conventum  nuncupat . S.  Johan- 
nes a Capiftrano  lib.  dc  Papas , & Concil.  audlor.  par.  3.  appclla- 
vit  Synodum  Profanam  > excommunicatam , inter  diham  , ba- 
Jilifcorum  fpcluncam  > D*monum  catervam . Petrus  Epifcopus: 
Mcldenfis  Caroli  VII.  ad  Eugenium  Orator  apud  Raynaldum  ad 
annum  i^i.vefanam  infcripfit.Concilium  celebratum  primo  Fer- 
laria;  in  fefs.  2.habita  die  1 5.  Febr.  anno  1 43  8.  prasfidentc  Euge- 
nio j & pracfentibirs  72.  Epifcopis  Bafileenfes  in  fchifmate  obfir- 
matos  diris  cun&is  devovit  > atque  a&a  eorumdem  abrogavirj 
Florentine  poftea  celebratum  in  fefs.  2,7.  habita  anno  143P.  ptidic 
nonas  Septembris  decretura  Fcrrariae  die  1 5.  Febr.  editum  adver- 
fus  Bafileenfes  inftaurans , dccretaa  Bafilcenfibus  vulgata  damna- 
vit  , praster  mentem  Concilii  Conft.  a Bafilcenfibus  interpretata 
fuifse  declaransj  eademquc  appellavit  impiciifcandalofa  , inmani - 
fefiam  EccleJU  feifsuram  y ac  omnis  Ecclejiajlici  ordinis  confujio- 
nem  vergentia  - J-egcnda  conftitutio  ea  in  fefs.edita1,  quas  incipit 
jlfoyfes  t in  qua  plane  coaRitittione  Bafileenfes  nun  cup  at  pevdi - * 


Digitized  by  Google 


4*4  PrIviiegia  Rdw.  Pontifici 

tijfimos-fc&ndalorum  duces  (ffc . ita  ut  ad  Bafileenfe  Utrocinium  f#- 
tius  orbis  Demonia  cortfluxifse  vidcrcntur  . Difplicent  adverfarii  s 
noftris  hujufmodi  commata,  at  potius  ipfis  difplicendum  fuerat 
tanta  a Bafiiccnfibus  , tantoque  flagicio  in  Eugcnium  fuifse  atten- 
tata.  Concilium  dcniquc  Lateran.  V.,  de  quo  infra,fcfs.i  i . Syno- 
dum  Bafileenfem  uti  Conciliabulumfcbifmaticum  » feditiofum  , ac 
ttullius  auftoritatis  habuit , &exhorruit.  Ha;c  qui  tenet,  quaj 
tandem  iieri  ratiotne  potejrit , ut  Concilium  Bafileenfe  legitimi , 
atque oecu menici  loco  accipiendum  cfse  cxiftimet  ? Ab  eo  decrcta 
exornata  fidem  noftram  obligandi  vim  obtincrc  audeat  dicere  » 
ex  eoque  Pontificum  fupremas  au&oritati  quam  perperam  , tarn 
impudenter  detrahente  ullum  arguroentum  extundere  non  eru- 
bcfcat?  Hoccc  argumenti  genus  cgregic  pertra&avit  vir  clarifs. 
Lucas  Holftonius  , cui  plane  Tatis  non  fecit  Natalis  , cuique  ut 
fatisfacerct,  pluracongeflit  nec  vera  , ncc  re&a  . 

Neque  vero  , quod  fecundo  loco  oftendendum  fupereft  « 
quodque  vehementiflfime  adverfarii  urgent  , neque  , inquam  , 
Concilium  Bafileenfe  oecumenicum  , & legitimum  eft  reputan- 
dumexeo,  quod  Eugcnius  Pontifex  ilii  uti  iegitimo  animura 
fuum,  &a(fenfum  adjunxerit.  Duo  hie  obtrudunt  advetfarii , Na- 
talis. praefertim  , & Boffuetius  i . Synodum  Bafilcenfem  ab  Euge- 
nio fuifle  ad  feffionem  ufque  1 6.  expreife  confirmatam  5 adeoque 
legitimam,  atque  fetfionis  quoque  2,3,  1 j , & 12  dccreta  de  au- 
tomate Concilii  fupra  Papam  approbata  : idque  fuaderc  nitun- 
tur  . 1.  Quia  Eugenius Concilium  Bafileenlc  conftit.  Dudum  fa- 
crum  , generale  j legitime  inchoatum  ,&  legitime  continuatum 
pro  extirpatione  h^refum  , pro  pace  poptili  Chriftiani  , & pro 
leformatione  Ecclefiae  in  Capitc,  &inmembris:  illudque  Con- 
cilium , atque  in  eo  repra?fentatam  Ecclcfiam  univerfam  pure,  Sc 
fnnplicitcr  5 & aim  affaftu , &omni  devotionc,  & favore  fe_» 
profsequi  dcclaravit „ Igitur  Eugcnius  Concilii  quoque  dccrcta 
ufque  ad  fcls.  1 6.  edits,  ecu  ab  univerfali  Concilio  , & Iegitimo 
edita  agnovit , & approbavit . 2.  Quia  eadem  conftit.  Dudujn  tres 
Bulias  fnfcrutabilis  j In  Atca.no ; & Deus  novit , quibus  tum_» 
Concilium  diflfolvcrat , Sc  tranftulerat , turn  quscumque  a Con- 
cilio Bafilere  poft  diflolutionem  gefta  fuerant , Sc  quidem  fpecia- 

tim 


V2  NDICATA  . A RTIC  U LUS  IV.  if.  III.  '4?J  * 
tim  ea,  quae  ftatuta  de  fe , & contra  fc  client  , atque  exprcffc  de- 
crcta  fefs.  12.  in  irritum  mifcratj  tres,  inquam , illas  Rullas  re- 
vocavit , rctradavit , ac  refcidit,  non  fecus  ac  quidquid  ab  fc  , 
vel  fuo  nomine  in  prjfjudicium  , aut  dcrogationcm  pra?didi  facri 
Concilii  Bafileenfis  , feu  contra  ejus  audoritatem  fadum  , &af- 
fertum  fuifset . Igitur  facra  , &integraefsc  omnino  voluit  de- 
crcta  omnia  a Concilio  Bafileenfi  ad  fefs.  1 6.  ufque  adornata  • 
Ad  hcec  , ajunt,  nulla  alia  prartcrea  confirmatio  Romani  Pontificis 
ad  Concilii  oecumenici  audoritatem  comprobandam  nccefsaria^r 
eft,  quam  ipfiuscum  Synodo  confenfto  , tit  colligitur  ex  S.  Cy- 
rillo  Alex. in  epift.  ad  Acacium  Mclitin.  de  Sixto  III.  feribente  , 
quod  Concilium  Ephefinum  una  cum  Epifcopis  confirmavit , &: 
coufenftt  *,  & epift.  S.  Leonis  ad  Synodum  Chalcedon.  vel  87. 
in  edit.  Qucfnclli  : at  Eugenius  Concilio  Bafileenfi  confenftt;  igi- 
tur &c.  Obtrudunt  3.  decreta  Synodi  BafiicenHs  ad  tempus  uf- 
que translation^  ejus  a fc  fad®  Fcrrariam  ab  Eugenio  fuifle  ad* 
mifta,  adeoque  nedum  dccreta  fefs.  3,  3,  11, & 13,  fed  ctiara 
fcfs.  1 8,  in  qua  redintegrata  fuerc  decrcta  Conftantienfia  fefs.  4, 
&5,&  Bafilcen.  fefs.  2,  j>i  1,  & t2,quandoquidem  nonnift  fefs.2  5. 
Eugenius  conftitutionc  DoHoris gentium  Concilium  Ferrariam_> 
tranfttilit , & Baftleae  diftolvit . Id  vero  fuadere  Ron  verentur  ex 
litteris  Eugenii  ad  Epifcopos  Leodienfem  , & Bononienlem,  & 
ad  Johannem  Carvajalem  Camera  Apoftolics  Auditorem,  & Ni- 
colaum  Cufanum  Archidiac.  Leodienfem  Scdis  Apoftol.  Nuncios 
in  Germania  datis  Roma?  1 1.  Kalcndas  Auguft.  an.  1446  > quas 
deferibit  Raynaldus , quibus  una  cum  Conftanticnfi  Bafileenfc 
Concilium  ab  ejus  initio  ufque  ad  translationem  Ferrariam  cum 
omni  reverentia  , & devotione  fc  admittcre,  colcre>&  amplcdi 
profitetur  . Quum  tamen  expreffis  verbis  illis  in  litteris  ajatEu- 
genitts  : Abjque  tamen prajudicio  juris>  dignitatis , iff  prtetninen • 
tia fanfla  Scdis  Siptfolica , ac  potejlatisfibi , iff  in  eadem  cants- 
nice  fedenti  in  perfona  B. Betri  a Chrifto  conccfs<t . Quocirca 

Jfc.  2.  nihil  ex  Eugenii  conftitutionibus,  litteris  &c.  exculpi 
poffc  , quo  Concilio  Bafileenft  , cjufque  decretis  audoritas  vin- 
diectur : quinimo  cx  Eugenii  didis,fadifque  apertiffime  coniicitur 
Concilii  Baiilecnfis  audoritatem,  & decreta  nedum  ipfum  non 

appro- 


V RlVILEGIA  Ro  M.  P O N T I P I C 1 

approbafse  , fed  imo  reprobafle , acrcfpuifie.  Atquei.  quidem 
obferves  velim  (mirari  enim  ctiam,atque  ctiam  fat  eft,ifta  obtrudi 
a Pontificum  obtredatoribus  , fedincautc  fane , & infeite  ) ob- 
ferves , inquam  , velim  , quod  Synodus  Bafileenfis  inter  fidci  ca- 
pita babuit  Concilium  Ponrifici  fuperclse , ita  enim  regeritur  in 
refponf.  Synodali , quie  incipit  Rem gravijfimam  , & in  refponf. 
Synodali  data  Principum  Oratoribus  anno  14 3^  qua:  incipit i 
Sludiatveftra  Charitas  , ubi  inter  alia  liabetur : Hie  articulus  , 
fcilicet  de  poteftate  Concilii  fu  pra  Papam  , fidem  cone  emit , qui 
fine  inter itufalut is  negligi  non  poteft : malumus  mori , quam  tan - 
to  errori  per  ignxviam  cedere  . At  vero  ex  tota  difsertationis  no- 
lira: ferie  palam  eft , quantum  abs  vero  aberret  procul , qui  hunc 
articulum  inter  fidei  articulos  recenfeat:  imo  Eugenius  in  diplom. 
ad  univerfos  Chriftifideles  , & in  diplomate  ad  Francifcum  Fof- 
carenum  Venetorum  Ducem  apud  Raynaldum  ad  an.  1433-  Pro“ 
pe  de  fide  efse  adfirmavit  Pontifitem  else  fupra  Concilium  , nam 
ait  , Contra  f entire  non  efse  procul  ab  barefi , velle  ligare  manus 
Hicarii  Chrifti  &c.  Integrum  locum  mox  proferemus  . Aquam 
hie  adverfariis  h.xrere  oportet : fi  cnim  dc  fide  decreta  Bafileenfia 
dicant  , improbare  debent  di&a  Eugcnii : fi  di&a  Eugenii  explo- 
dunt > quid  demum  ex  Eugcnii  decretis  Bafilecnfi  Concilio  au- 
doritatem  conciliant  ? At  rurfus  fi  ex  Eugcnii  decretis  Bafileen- 
fis Concilii  audoritatem  non  conftabiliant , adiim  de  eo  Conci- 
lio agnofeunt . At  vero  utrumquc  adftruere  aufus  eft  Bofsuctius, 
qui  primo  loc.  cit.  lib.  10,  cap.  3.  poftquam  ex  Eugenii  diploma- 
te ( fuppofititio  fcilicet  , quod  incipit  Lcus  novit  , quam  notara 
diftimulavit  Bofsuetius  ) verba  hxc  re  tulifsct  , q ui  bus  Synod  urn 
Bafilecnfcm  fugillat : Sacrilegum  igitur  a nobis  pojtulant  (Bafi- 
leenfes)  hareticum , ut declarare  velimus  retroadis  tempori- 
bus  jBajilea  continue  fuifse  Omciliutn  , quam  poftnoftram  dij solu- 
tion emfnc  noftris prafidentibus  regular e non  facer ent  Concilium  , • 
quia  eorum  diSia  , gefta  , facia  omnia  contra  divina  jura  pari - 
ter^  humana  perperam funt  confefia , ...  qua  adeo Junt  minus  bene 
compofita  , ut  etiamji  ab  habentibus  poteftatem  promulgata  fu  f- 
fent  5 ejsent  irritationc  , annullatione  , & revocatione  dign’JjUmai 
poftquam  3 inquam,  hajc  Eugenii  verba  retulifsct  5 fubdit  bof- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Articulus  IV.  Jf.  III.  4 ?7 

njctius  : At  hac  , Eugenio  tefte  annullatione , & revocatione  di+ 
gnijjima  firmavit  Eugenius  : ( conft.  fcilicct  Dudum  facrum  ) h£C 
ab  hxreji  non  longava  Eugenius fanxit : hac  facrilega , & haretica,, 
nempe  retroaftis  temporibus  Bafihce  fuijse  Concilium  , Eugenius 
ample  xus  ejl  3 atque  in  (ecumenic  a.  Syncdo  Bull  a edita  declaravit . 
Exhorrefcit  oculus  ha?c  in  Bofsuctio  lcgerc  : exhorrefcunt  aurcs 
hxc  a Bofsuctio  audire . Non  eft  fane  Eugcnii  mentem  afsecutus  , 
& fenfum  : ck  hifee  cnim  , & antecedentibtis  , quae  infra  dabi- 
mus,  aliifque  Eugenii  effatis  palam  conficiemus  mox  Eugcniuin 
longc  abfuifse  a confirmandis  dccretisBafileenfibus  fefs. 2,351  L,i2, 
& 1 83  atque  rite  modo  colligimus  abfque  Eugenii  audloritate  , &: 
prxfidcntibus  ab  eo  miflis  non  potuifse  legitimum  Concilium  Bafi- 
leae  celebrari . Poftca  vero  idem  Bofsuetiuseodcm  lib.  10.  cap.i  9. 
Concilii  Conft. , & Bafilecnf.  dccrctis  , & Gcrfonii  doclrina  fuf- 
fultus  inter  fidei  dogmata  reponit, quod  Concilium  poteftatePapae 
fupereft.  Nam,  ut  in  totadifsert.  anobisdi&a  omittamus,  Gcrfo- 
nius  fuus  ille  in  pravos  fenfus , ac  praepoftcros  abiit ; SS.  Thomas* 
& Bonavcoturae  fenfum  , quos  pro  fe  allcgat  ,non  fliit  afsecutus* 
Gerlonius  ipfc  rurfus  uti  Theologicam  quaeftionem  propofuit, 
atque  etiam  poft  Concilium  Conftantienfe  ab  aliis  Thcologis  con- 
trarium  impune  doceri  fafsns  eft  3 atque  una  cum  Gcrfonio  Jaco- 
bus de  Paradifo  laudatus  a Bofsuetiocap.  15.3  Theologis  plerif- 
que  etiam  poft  Concilium  Conftantienfe  -uti  hasreticos  habitos 
fuifse  teftatus  eft  , qtii  Pontificem  Concilio  fubjugarent  - 

Obferves  2. , quod  ex  confirmationc  Concilii  fa&a  ab  Eu- 
genio invi&iffimum,atque  fermc  unicum  depromunt  adverfarii  ar- 
gumentum  ad  Concilii  Bafilcenfis  adftruendam  au&oritatem  : qut 
interca  tamen  negant-contra  Turrccrcmatam  , Jacobatium  , Bei- 
larminum  , & alios  Pontificias  audoritatis  afTertores  ex  ea  confir- 
matione  probari  Pontificem  Concilio  eife  fuperiorem  3 fiqui- 
dem  Concilio  oecumcnico'indcpendentcr  a Pontificis  acceffione  , 
& affenfu  au&oritatcm  veluti  a Spiritu  Sandlo  acccptam  adfeif- 
cunt . Atoppido  a veritate  procul  aberrant.  Abfquc  Pontifice* 
uti  Capite  Concilium  quum  acephalumfit,  non  eft  legitimum 
Concilium  , ncc  in  Spiritu  San<fto  congregatum  , nec  Ecclcfiam 
univerfam  reprasfentans . Prastcrea  Concilium  Bafilccnfe  fc  non 
Pars  /.  M ir«  m indi- 


Privilegia  Rom.  Pontifici 
indigcre  Pontificis  approbation  cdixit , fed  potius  fibi  parerx-: 
dum  a Pontifice  r volunt  nc  adverfarii  hanc  propofitionem  ab  Eu- 
genio fuifte  approbatam  , & confirmatain  ? Poftremo  (I  Conci- 
lium illud  approbari  nonindiguit  , nequc  indigere  fe  dixit,  at- 
quc  , ctiamft  defuerit  approbatio  c Concilium  oecumenicum  efte 
non  defier i,  nec  defieri  babere  audoritatem  a Chrifto  > &con- 
gregatu  n effe  in  Spiritu  Sando  , uc  adverfarii  jadant  > quorfum 
ergo  Concilio  illi  ab  Eugenii  approbatione  audoritatem  arcc- 
feunt , ac  robur  adjiciunt  ? At  fi  fcmel  approbatum  non  fuifte  , 
vel  nonfuifse  approbandum  concedant  , ftatim  reponimus  : vail 
tale  Concilium  acephalum  , ac  iilcgitimum  , quemadmodurru* 
pfeudo-Synodos  EphefinamjQuinifcxtam,  Ariminenfem&c. ! Ob- 
ierves  3. quod  Concilium  Jiuiileenfe  nequiviffe  PontiEcem  Conci- 
lium Bafilea  diffolverc,atque  alio  transferte  declaravitjatque  qui- 
dem  , ut  opportune  animadvertit  ClarifT.  P.  Orfius  dc  aud.  Rom. 
Pont.  lib.  o , id  ea  rationc  deuevit  * quod  ft  feme!  id  faccre  Eu- 
genia permififfet  Concilium  , adum  ftatim  fuiftet  de  attentatis 
a Concilio  in  ipfum  Pontiftcem  , fupercfle  cniin  Concilio  Ponti- 
fieem  confequens  fuiffet ; at  fupra  Papam  fe  crigere  Concilium 
ambiebat  , nec  in  cum  animadvertcre  valuifTet  amplius > quod 
tnoliebatur  . At  id  > fodes , veri  eft  ne  ftmile  $ Idne  probatum 
Eugenio,  placitu.nque?$cd  quandoquidem  Eugeni  us  tandem  Con- 
cilium revera  Bafilea  primo  Fcrrariam  tranftulit , proftremo  Flo- 
rentiam  ; quaero  , rite  ne  tranftulit  ? Hacret  hie  rurfum  adverfariis 
aqua . Si  affirment  y vicit  ergo  Eugcnius  , Concilio  ivit  fuperior  y 
idque  probe  cognovifse  oportet  Concilium  y idque  perinde  co- 
gnofccre  oportet  advcrfarios,qui  ultro  citroque  fatentur(&  quare 
latcri  non  cogantur  ? ) a tempore  translation^  Ferrariam  fadae 
Concilium  Baftleenfc  oecumenicum,  & legitimum  amplius  non-1' 
audiviffc.  Si  autem  pernegent  y ergo  Concilium  Florentinutn 
iilcgitimum  fuit : ergo  legitimum  adfruc  fuit  Baftleenfc  poft  tarn 
nefaria  in  Eug.nium  attentata:  crgofTcut  difsolvi , & transferri  ab 
Eugenio  nequivit , neque  ab  Eugenio  approbari  indiguit.  Quae 
affatim  amnia  adverfarii  non  admittent , ft  bonus,  & fanus  eft 
fenfus  . 

Obfcrvcs  4.  quod  de  Concilii  Florentini , atque  etiam  La- 
ter a- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Articulus  IV.  JT.  III.  45'p 

terancnfis  V.au&oritate  fibi  admodum  incommoda  dubitant  advcr- 
fariis  ca  ratione,  quod  conventus  Bituricenfis  Concilium  Bafilecn* 
fc  pro  legitimo  habucrit , non  item  congregationem  Ferrarien- 
fern  , & Regio  edido  dato  Turonibus  die  2 3.  Januarii  anno  1 43 7. 
Carolus  VII.  Regni  Praclatis  , ne  Fcrrariam  ad  Concilium  fc  con- 
ferred , prohibuerit  > demum  quod  Carolus  Cardinalis  a Lotha- 
ringia  in  cpift.  ad  Johannem  Britonem  fecretarium  fuum  Roma: 
agentem  , ac  cum  Pio  IV.  communicanda  , fcriplcrit  in  Gallia 
Concilium  Bafilcenfc  admittijFlorcntinum  vero  pro  legitimo  non 
haberi.  Concilium  quoque  Lateranenfe  V.  fuiflfc  cecumenicum 
ambiguntj  quove  demum  loco  an  Generalis  , an  Provincialis  ma- 
gis  illudhabcant  morofiores  homines  fufpenfi  ha:  rent  ea  ratione, 
quod  ex  folis  8p.  Epifcopis  maximam  partem  Italis  conftarit  > at- 
que  Ecclefia  Gallicana , &Academia  Parifienfis  oecumenici  no- 
mine illud  minitne  inferipferint . Porro  nihil  adverfariis  folem- 
nius  , facratiufque  r quam  five  opportune  , five  importune  Gai- 
licanae  Ecclefi#  opinioncs  oggererc  , & opponerc  : id  ab  ipiis 
perperam  , id  pra?poftere  fieri  fuo  loco  oftendemus  . Interca  C on- 
cilia  ifta  in  dnbium  revocant  5 iccirco , quod  illis  Gallicani  An- 
tiftites  non  adfuerint : ( ctfi  defuifle  aliquos  non  negarint . ) At 
vero  id  ne  fat  eft  , ut  Concilium  iccirco  cecumenicum  non  fit*, 
ejufquc  Ecclefia*  defedum  fupplere  Pontificis  Romani-  prajfentia 
non  poifit  ? Concilio  Nicamo  II.  refragatum  eft  olim  Concilium 
Francofordicnfe  ex  Germanis,&  Gallis  conflatum:fuit  ne  Franco- 
fordienfi  Concilio  potior  conventus  Bituricenfis  audoritas  ? At 
illud  non  obfuit  > quominus  Nicamum  Il.abfolutiflime  oecume- 
nicumaudiat  > nec  iftc  igitur  oberit , quominus  Florcntino  , &: 
Latcranenfi  V.  fua  ftet  audoritas  . Praeterea  Bafilcenfc  > quam- 
visex  longe  minori  Epifceporum  numero  coaluerit , eique  per- 
pauci  ex  Gallis , tunc  Bituris  congrcgatis  , interfuerint  , atta- 
men  oecumenicum  , & legitimum  ipfis  eft , eo  potiffimum  , quod 
illud  firmaverit  Eugenius  , & Concilium  vero  Florentinum^,  cui 
Latini , & Gra?ci  magno  numero,  Si  Lateranenfe > cui  non  exiguo 
numero  Epifcopi  prajfto  fucre  , quibufque  adfuit,  & pra:fuit , 
quarque  approbavit  , & confimavit , cum  Eugenius  IV , turn 
Leo  X.,  rentur  tamcn  ne  legitimi,  & oecumenici  habenda  loco  fint: 

M ra  m a N«t 


4<5o  Privilegia  Rom.  Pontipic  i 
Nae  fan<ftum  , & legitimum  eft  , quod  voiunt  > profanum  , ac 
fpurinm  , quod  nolunt  . Sed  dc  hocce  argumento  rurfus  fuo 
loco  > quo  hujufee  faftidii  dclicatioris  hominibus  faciemus  fatis  . 

Obferves  5.  5 quod  Concilium  Bafilccnfe  declaravit  ( ita_> 
fcilicct  fua  fummoperc  intcrerat  ) abfque  Concilii  confenfu  non 
poftc  a Pontifice  Concilium  femcl  coa&um  transferrijautdiflblvf. 
Verum  , ccdo  , nc  hoc  e Vcro  verins  ajunt  adverfarii , quia  Conci- 
lium in  Spiritu  San&o  congregatum  univerfam  repraefentat  Ec- 
tlefiam  5 poteftatem  babet  a Chrifto  , atque  errare  in  fide  ne- 
quit  : unde  Patres  , ipfique  Pontifices  Conciliis  ita  congregates 
non  {ecus  , ac  facrx  Scripture  nihil  non  impendendum  dixerunc 
obfcquii  j decreta  fiquidem  in  iis  edita  potius  , quam  Epifcopis  , 
Spiritui  San&o  adjudicanda  furu,  juxta  ilhid  : lAJum  ejl  Spiritui 
Sititto  > & Nobis  &c.  Haec  frequenter  in  ore  habentes  vehement 
ter  oppido  hallucinantur  adverfarii , fe  fcquc  irridendos  profe&o 
Thcologo  accurato  propinant.Ecclefia  ex  membris,  &capite  coa»» 
lefeit , utquc  a Concilio  rite  , & legitime  Ecclefiarepradentetur* 
ex  Epifcopis  , & Romano  Pontifice  debet  confiari  : fi  ergo  abfit 
Pontifex  , vcl  confenfum  deneget , non  Concilium  eft  , non  in 
Spiritu  San&o  legitime  congregatum  > non  indcfe&ibile  3 non 
illud  a Patribus  , & Pontificibus  honore  , & obfequio  omni  ex- 
ceptum  . Eccc  lapidem  offenfionis  , &petram  fcandali !' Ergout 
Pentificis  Concilio  prasfentia  , aut  probatio  interveniat  t nccef- 
fe  eft : Pontificiae  ergo  poteftatis  eft  Concilium  ficut  indicere  , 
& cogcre  , ficdiftblvcre  , & transferre  . Quandoquidem  enim  fi 
Concilium  invito , & contradicente  Pontifice  congregaretur  , 
ex  defeeftu  Pontificiae  adha:fionis  illcgitimum  cvadcret,ita>fi  Con*- 
eilium  invito  , ac  obnitenre  Pontifice  cominnatur>  cx  defedn 
aflenfus  cjufdem  Pontificis  [ qui  difsenfus  exinde  adparet  j quod 
Pontifex  Concilium  traftulerit  t aut  difsolverit  } aeephalum  , 
illegitimum  j & caflum  continuoevadit . Non  verum  eft  igitur* 
quod  Bafileenles  , quod  adverfarii  contendunt^a  Papa  Concilium 
dilfolvi , ac  transferri  non  poffe  . Sed  enim  Eugenius  hanc  Rio- 
rum propofitionem  pFobavit  ne  ? non  profe&o  y nam- Concilium 
poftea  difsolvit  j & Ferrariam  tranftulit:  hanc  vero  translatio- 
nem  adverfarii  in  Eugenio  probant  y »am  illam  poft  traslationera 

Bafi- 


Vindicate.  A r tic  ulus  IV.  if. III.  46  i 
Bafilecnfc  Concilium  probare  non  audcnt  j idem  vero  Concilium 
ufque  ad  translationem  illam  legitimum  volunt , quia  hadenus 
illud  probaverat  Eugcnius  . Igitur  vel  ipforum  fententia  ab  Euge- 
nii probatione  > aut  reprobationc  integra  Concilio  Bafilecnfi  ma- 
net , aut  concidit  audoritas  . Quorfum  ergo  vel  Eugenii  proba- 
tioncm  neceflariam  inficiancur  5 vel  ab  Eugenio  probata  indiferi- 
minatim  Bafileenfia  decreta  pcrtendimt ; quumcademab  Euge- 
nio probari  nullo  modo  potuerint , quin  adverfa  ad  invicem  di* 
ceret  3 ageret , & probaret  Pontifex , quin,  & fibi  adverfantia 
aBafileenfibus  ftatuta  5 decreta  , & afterta  dicantur  ? 

. Mirari  igitur  valdc  fubit , quod  adverfarii  Concilium  liafi- 
iecnfc  legitimum  , & cecumenicum  ca  potifllmum  ratione  agant» 
qua?  fi  rci  veritatc  conftaret,  hinc  optimum  fane  argumcntiim 
extunderent  > quod  illud  Eugenins  approbaverit  conftitiu.  Ad 
S-  Petri  Sedem,  & contt..£udumi  nec  non  litteris  ad  fuosNuncios 
in  Germania . Probavit  ? ergo  fi  non  probavit , illcgitimum  plane 
ccfllc . ( At  non  probavit  > ut  mox  palam  fiet  . ) At  Bafilcenfes  , 
Conciliique  Bafileenfis  adfertores  >&  vindices  Eugenii  appeoba- 
tione  Concilium  non  indiguifle  ajunt , ab  Eugenio  potius  Conci- 
lio parendum  fuiflfe  : hanc  propofitionem  pucant  nc  Eugenio 
fuifle  Tatis  probatam  ^ Si  neganta  cur  decreta  Tefs.j 3 3,11,12,  18. 
probata  ab  Eugenio  affirmant , quum  a decretis  illis  nonnifi  ea«# 
dodrinatradatur  ? ( Sed  iraprobavit  conftit.  prazfertim  Jnfcruti - 
hilis , & In  arcano  3 ut  mox  dicemus  . ) Si  affirmant  3 quorfum 
ergo  Concilium  uti  legitimum  ,ejufdemquc  decreta  fefs.  2,3.  &c. 
uti  firma  propugnant,  eo  potiflimum , quod  Eugcnius  ea  probave- 
fit,atque  adeo  ut  translato  Ferrariam  Concilio,  quod  fcilicet  Eu- 
genii approbatiofubtrada  fuerit , turn  legitimum  eflfe  dcficrit*  ac 
infirma  ejus  decreta  evaferint  ? Dcnique  Concilium  Bafilecnfc 
praefertim  poft  translationem  non  amplius  Concilium  fuifTc  ap. 
pellandum,fed  potius  convcnticulumdcclaravit  Leo  X.  in  Conci- 
lio Later.  V.  Tefs.  1 1 . conftit.  Pajior  aternus  , dc  qua  infra  . Ad 
hxc  quid  adverfarii  $ Hifce  igitur  ani mad verfis  agedum  fenfum 
Eugenii  introspiciamus  3 ten  remits  q ue  > ut  affequamur » . 

Uefpondeo  3.  NibiL  > inqua  njcx  Eugenii  didis,  aut  feriptis, 
ac  geftisextundi  poffe  1 quo  Concilio  BafUecnft , ejufquc  decrc- 
i.  cis 


Digitized  by  Google 


Privilegia  Rom.  Pontifici 

tis  au&oritasvindicetur : quinimo  ex  di&is , fcriptis,  a c geftis 
Eugcnii  oftenderc  eft  nil  minus  approbate  ilium , quam  Bafilecn, 
fc  Concilium  : nil  magis  improbafse  , quam  Concilii  Bafilccnfis 
in  fefs.  2)3)ii  , 1 z » i 8.  adverfus  Pontificis  au&oritatcm  vul- 
gata  decreta  . Ma&i  animo  id  bono  in  lumine  colloccmus  , fubque 
oculos  fubjiciamus . Verum  enim  vero  conftitutioncm  Dudumfa- 
crum  &c.}  qua  Etigenius  Concilium , quod  jampridcm  ab  fe  difto- 
lutum  conftit.  Infcrutabilis  , & In  arcano  declaraverat , uti  le- 
gitime inchoatum  , Sc  legitime  continuatum  poftea  denuntiavit , 
revocatis  conftitut.  praelaudatis  Infcrutabilis , Sc  In  arcano  , con- 
ftitutioncm , inquam , qua:  incipit  Dudum facrum  Zfaftleenje  Con~ 
c ilium  mctu  , vi , ac  minis  ab  ipfo  cxtortam  fuifse  tradunt  Jo- 
hannes  de  Turrecrcmata  lib.  2.  dcEcclcf.  cap.i  oo.,Spondanus,& 
Raynaldusad  annum  1433*)  imo  ex  Calviniftis  ipfe  met  Jacobus 
Lenfantius  hift.  Concilii  Bafil.  lib.  17.  num.  29.  Ncmpe  acrum- 
nis,  & morbo  conficiebatur  Eugenius : fchifinain  Ecclcfia  con- 
flatum  iri  confpicicbat : Romae  Martini  V.  deceftoris  Ncpotes  in 
ipfum  fedirioncs}&  opprefliones  mofiebantur^conflatoquc  cxerci- 
tu  in  PontificemconjurabanttRomanum  agrum  depopulabatur3& 
armisdivexabat  Philippus  M.Dux  Mediolanenfis  , ipfiquc  Ponti- 
ftci  infidias  5 & laqucos  tetenderat , Sc  paraverat . Alphonfus  Rex 
Aragonia:  ci  admcdum  erat  infcnfus,  moleftiasque  inferebat  . Si- 
gifmundusjCarolus  VII.,Burgundia?>  Sc  Sabaudiae  Duces  qua  litte- 
ris5  Sc  qua  Oratoribusj  ut  Bafileae  Concilium  fineret  confedere 
continuari,  urgebant,  Sc  inftabant . Vencti  Oratorcs  , imo  Sc  Car- 
dinales  minabantur  > quod  nift  a Concilii  diffolvendi  confilio 
decedcret  , & conftitutioncs  diftolutionis  revocaret  , ab  ipfo 
folo  reli&o  recederent  - Ex  Cardinalibus  plurimi  , ut  fupra  dixi- 
mus,  inter  quos  Julianus,  Arelatenfis)S.Euftachii,Capranica  &c. 
ipfi  animo  peifime  crant  affcdi , inque  adverfas  partes  abierant  • 
Academia*  Parifienfis , Viennenfis  , Colonienfis , Erfordienfis  > 
Cracovienfts&c.  adverfus  ipfius  au&oritatem  confilia  Bafilcenfi- 
bus  pra?bebant , opcramque  fuam  omnem  praeftabant,  &c.Quid 
ageret  his  in  anguftiis  conftitutus  optimus  Pontifex  ? Id  plane 
cgit,  quodcum  Arrianis  3 Sc  Conftantio  in  caufta  formula:  Sir- 
xnienfis  egerat  Liberius,  a cujus  imo  culpa  immunis  extitit:  quod 

cum 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  Ar  T 1 C U LUS  IV.  if.  IK. 
cum  Gr«cis  , ac  lmpcratorc  Juftiniano  in  caufla  trium  Capitulo* 
rum  cgerac  Vigilius  : quod  in  caufla  Inveftiturarum  cum  Hen- 
rico V.  Imp. , & Germanis  egerat  Pafchalis  II : quod  in  caufll_» 
Arrianorum  cum  Conftantio  egcrant  Patres  Synodi  Ariminenfis  j 
fcilicct  cgit  > non  ex  fententia , fed  ex  metu , vi  minis , a:ger- 
rime  , moleftc  , invite  s imo  infdc  egit , quod  ita  cgifsc  conjici- 
tur  quoque  turn  ex  di&is,  & feriptis  mox  laudandis  , quibus  quam 
alienus  a decretis  Bafilcenfibus  fueritEugenius  pacefcet  s turn  ex 
conftitutione  Deux  novit  ipii  fuppoflta  , ut  quam  fuam  non  fuiflc 
dixit  Eugcnius  , & aliis  litteris apologeticis , quibus  Eugenii  de- 
fenflo  ab  amicis  fufeipiebatur , quibiifque  affirmabatur  laudatam 
conftitutioncm  Dudum  ab  Eugenio  morboj&  serumnis  ita  confe&o 
profc&am  , ut  quid  in  ea  contincrctur  plane  > ac  Tatis  certior  fa- 
dus  non  fuerit . Ergo  ita  metu  , vi,  ac  minis  extorta , feu  cma- 
nata  fententia  nihili  habenda  eft , nihilque  ex  ea  extundendum  : 
/Von  ejl  cenfenda  > inquiebat  S.  Athanafius  in  epift.  ad  folicariam 
vitam  agentes  y ejux  fententia  > quant  mint  y & terrorex  extorfc- 
runt, fed  ea , quam protulit , quum  liberox  haberet  qffcZlux  » Veruni 
ne  videamur  defperatae  cauiLe  defperatum  fulcimentum  adhibere, 
& infirmum  patrocinium  quaererc5quo  afflido}  fatifeentique  Pon- 
tifici  opem  feramus  •,  magis  autem  nc  Eugenium  vindicantes  in 
Eugenium  pccccmus  y animiejus  fortitudinem  ludibrio  permit- 
tentesj  maxime  autem  t quiactfi  is  oeconomiae  caufsa  indulferit 
aliquid , nihil  tamen  veritati  detra&um.  voluit  > nec  fane  debuit, 
quin  imo  accrrimum  fe  vindicem  praebuit  j propterca 

Ri.  4.  Eugenium  Concilii  diflolutionem  rcvocando  , Conci- 
lium legitime  inchoatum  > & continuatum  dcclarando  nullatenus 
decreta  Pontificis  fiiprcmam  poteftatem  deprimentia  confirmaf- 
fe  . Nam  1.  aliud  eft  Concilium  legitimum  appcllare,.  aliud  eft 
Concilii  decreta  approbare  . Sed  efto  aliqua  approbarit  5,  puta 
decreta  adverfus  errores  Bohemorum  > aliud  fane  eft  aliqua>  aliud 
omnia  approbare  : at  omnia  approbare  riec  debuit  * ncc  potuit  > 
nec  voluit . Concilia  fane  Conftantinop.  I , Chalc.  donenfe  , & 
Conftantienfc  legitimis  adnumerata  funt>  nec  tamen  SS-Leo> 
Pclagius  , Gregorius  > Nicolaus  I , & Leo  IX.  canoncm  5.  Con- 
cilii  Conftantinopolitani  in  Chalcedonenfi  reftauratum  3 quo  poft 

Ilo- 


454  Privilecia  Rom.  Pontifici 
Romanum  Pontificcm  Conftantinopolitano  Patriarcha*  priores 
honoris  partes  tribuebantur  , firmum  voluerunt , imo  potius  in- 
firmarunt , ut  conftat  ex  cpift.  S.  Lcouts  5 1 . ad  Anatolium  Con- 
ftantinopol.  Epifcopum  , & 32.  ad  Pulcheriam  Auguftam ; cx 
S.  Gregorii  lib.  6.  epift.31.  ad  Eulogium  Alcxand.  y &Nicolauin 
Antiochenum  > cx  S.  Nicolai  cpift.  ad  Michaclcm  Imp. , quae  in- 
cipit  Prop  of  tie  ramus, .&  cx  S.Lconis  IX. cpift. i,&  6. ad  Michaclcm 
Conftantinop.  Qnamvis  ab  Innocentio  III.  in  Concil.  Later.  IV. 
pacis  caufsa  fitcric  poftmodum  canon  ille  probatus  , qui  refertur, 
cap.  Antiqua  de  Privilcgiis  . Nec  a Martino  V.  Conftantienfia 
decreta  omnia  firmata  fuerc  , fed  ca  tantum  , qua:  conciliaritcr 
fafta  fucrant . Pari  ratione  ergo  , & potiori  Eugcnius  Bafilecnfc 
Concilium  legitimum  potuit  appellare,  quin  pronunciaret  omnia 
illius  decreta  legitime  fafta  fuifse  } feu  conciliaritcr  , & quam- 
visconciliariter  fafta  fuifsent  3 quod  fupra  pernegavimus  , po- 
tuit non  approbare  . 2.  Eugcnius  Concilium  Bafilecnfc  legitim 
mum  pronunciavit , atque  cjufdcm  difsolutioncm  pofthabuit  ea 
lege  9 & conditione  gemina  3 turn  ut  fui  Lcgati  ad  Concilii  praeft- 
dentiam  admittcrcntur3tum  ut  afta  omnia  & attentata  contra  au- 
ftoritatem  Sedis  Apoftolif#  a Concilio  refcinderentur.Ita  teftatur, 
Johannes  de  Turrecremata  lib. 2.  dc  Ecclcfia  cap.i  00.  his  verbis  : 
Data promiffone  a Synodo3i3  fecuritate  a Principibus 3 quod  Apo - 
jlolic&  Sedis  honor  3 it 1 Sanftitatis fu*  illibatus Jervaretur  , muta - 
vit  fententiam  ,•  i$  'ooluit  dijjolutionem,  fat] am  pro  bono  pacis  Ec * 
clejia  nullam  habere  3 nec  habuijfe firtnitatem  3 revocatis  illam  3 ac 
irritans  . Ita  teftantur  afta  fe(T.  12.  referentia  , quod  in  Synodo 
admiffi  » & auditi  Eugenii  Nnncii  Johannes  Mella  3 & duo  Abba* 
tes  Bafilccnfibus  expofuerc  3 potuifse  Papam  Concilium  difsolvc- 
re  5 & transferre  3 placerc  tamcn  pacis  caufsa  aliquid  de  jure  ftio 
relaxare  3 ac  proindc  dccreta  contra  Patres  promulgata  abro- 
gaturum  Eugeninm  , dummodo  Patres  decreta  Sedis  Apoftolicae 
poteftati  contraria  abolerent  . Imo  jam  poft  fefs,  5.  Andreas  Co- 
lofscnfis , & Johannes  Tarcntinus  Eugenii  Nuncii  Eugenii  nomi- 
ne Synodo  expofuerant : Papam  Concilium  ficut  congrcgare  3 fic 
transferre  , & difsolverc  pofse  : Papa:  Concilium  > non  e con- 
verfo  Concilio  Papam  efse  obnoxium  » ut  refer  unt  aft  a , Pra:te- 

rca 


Digitized  by  Google 


Vindigata.Articulus  IV.  Jf.  IIL  4^ 

rea  duabus  conftitutionibus  Infcrutabilis  , 8c  In  Arcano  , quibus 
Concilium  difsolverat,  dcclaravcrac  plane  decreta  adverfus  Pon- 
tificis  au&oritatcm  edita  irrita  c(se  , &:  nulla  , ac  fibi  poftre- 
mam  , fuperioremque  poteftatem  adferuerat  : pucas  nc  vero  , 
quum  has  Bullas  revocavit  , revocafse  fententiam  , ac  do&ri- 
nam  ? Minime  gentium  , fed  revocavit  dumtaxat  quoad  Con- 
cilii  difsolutionem  , quam  deccrnebant . Duas  vero  conftitutio- 
nes  edidit  Eugenius  alteram  , qua  incipit : Ad  fanftam  Petri 
Sedem  , poft  fefs..  n.  datam  , alteram  qua  incipit  Dudum  fa - 
ertim  datam  poft  fefs.  i 5 , quibus  Concilium  Bafilecnfe  legiti- 
me inchoatum  , & legitime  continuatum  pronunciabatur  j 8c 
Bullas  difsolutionis  revocabat,  ea  tamen  lege  , & conditione 
gemina  exprefsa,  turn  ut  omnia  3 iff  Jingula  contra  aufloritatem 
nojlram , ut  ait , faBa  iff  gejla  per  diftum  Concilium  prius  omnins 
tollantur  3 iff  in  prijlinum  Jlatum  reducantur  5 turn  utLegati  ab 
eo  ad  Concilium  deputati  ad  prtfati  Concilii  prajidentiam  cunt 
tjfeftu  admitterentur , ut  legitur  tom.  8.  coIle&.  Concil.  Har- 
duini  pag.  15875  caquc  dc  re  Archiepifcopum  rurfus  Spalatcn- 
fem  , & Epifcopum  Ccrvicnfcm  Bafileam  miferat , petituros  , 
ut  Patres  revocarent  gefta,  & fafta  adverfus  Sedem  Apoftolicam , 
promifturos  , ft  id  prxftaflcnt , Concilium  ab  Eugenio  in  prifti- 
num  gradum  reftituendum  , uti  liquet  cx  litteris  Eugenii  ad 
ipfos  loco  indie,  incipicntibus  Cum  vos  ad  petendum . At  vero 
du«  iftae  conditiones  , quum  a Concilio  adimpletx  non  fuerint, 
proinde  , nec  Concilium  tanquam  legitimum  , legitime  inchoa- 
tum , & legitime  continuatum  5 multo  minus  ejus  decreta  uti  le- 
gitima , 8c  valida  habuifte  Eugenius  dicendus  eft.  3.  Quam- 
quam  etft  concedcrcmus  ab  Eugenio  Concilium  abfolutilfime— > 
ceu  legitimum  admifliim , nu/quam  tamen  conccdcmus  ab  Eu-. 
genio  decreta  ilia  approbata  fuifse  : idque  nc  concedamus  multa 
nos  cogunt . .. 

Cogunt  1 . mox  laudatx  conftitutiones  , turn  ilia,  quibus 
Concilium  diflolv^tum  illae}quibus  Concilii  diftblutionem  refei- 
dit  , in  quibus  plane  vei  exprefle  revocabat , ac  refeindebat  iplc  > 
vel  explicate  refeindenda  , ac  revocanda  volebat  gefta  omnia , 8c 
fa&a  adverfus  Sedem  Apoftolicam  . Cogunt  2,  apologia , epifto- 

Pars  1.  Nnn  lx. 


4 66  Privilegia  Rom.  Pontifici 

lx,  & Nuncii  ad  Bafilcenfes  ipfos  , ad  Principes  , & univerfos 
Chriftifidelcs  ab  Eugenio  , vel  Eugenii  nomine  nuncupate  , Sc 
mifli  poft  fcfs.  12  , & poft  fc(T.  i 8 , quibus  ncdum  ftatuta  a Con- 
cilio  dc  ele&ionibus  , confirmacionibus  , annatis  , & indulgcn- 
riis  reprobabat , fed  omnia  temere  fa&a,  Sc  gefta  ab  initio  Conci- 
lii  ufque  ad  feflf.  1 8 , exprobranda  Tub  oculos  omnium  gcnciuni 
cxponcbac  j ut  omnes  plane  execrarentur  Chriftifideles  , quae 
plane  non  cxecrari  non  poterat  Eugenius  . Speciatim  vero  Euge- 
nii cpiliolae  > qua  ad  Sigifmundum  Imp. , qua  ad  Francifctim  Fof- 
carcnum  Venetorum  Ducem , qua  ad  fuos  Lcgatos  in  Germa- 
niam  inferiptx . In  ea , qux  ad  Sigifmundum , fc  precibus  cjus 
motum  > atque  ucpaci  Ecclefiae  confulerec  , plurimum  fui  juris 
remitterc  feripferat , nec  in  Sedis  Apoftolicx  defendendisdiutius 
privilegiis,  dignitate  , Sc  poteftate  immotum  permanfurum  , fei- 
licet  ut  Concilium  Bafileae  continuaretur  rclaxando  , ac  Bullas 
diffolutionisrefeindendo  > confidcre  fe  tamen  fubjungebat,  quod 
Impcratorisopera  , &ope»  Sedis  Apoftolicx  jura  in  priftinum 
Ilatum,  Iocumque'  reftituenda  forent . In  ea  vera  , quam  ad  Vene- 
torum Ducem  apud  Raynaldum  ad  annum  1435.  dederat , hxc 
habebat:eg«MtfJ  injlitijjet  nobifeum  linen's,  & Nutt:iis}  ( Impera- 
tor  Sigifmundus  ) tit  Concilia  illi  h&reremuty  omnino  hoc  recufavi - 
mus  : potius  enim  hanc  Apofolicam  dignitatem  , & vitam  infuper 
pojuijjemus , quam  voluijfemus  cjfe  caufsam > iff  initium , ut  Pontifi - 
calis  dignitas,!?f  Sedis  ApoflJic*  auSloritas  Jubmitteretur  Concilia* 
contra  omnes  canonicas janHimes->qmd  nunquam  anted  neque  alujuis 
nojlrorum  pradecefsorum  fecit , neque  ab  ullo  extitit  requijitum  - 
Nam  iff  fi  canon , fubdebat,  Conjlantienfix  Cone  Hi  qui  incipit  Frc- 
qtiens , ab  ipfo  Concilia  editus  ^ iff  a felic . record . Martino  prxde - 
eef sore  noflro  non  improbatus , locum  mutare  , vel  tempus  incep - 
tionis  Concilii  prorogare  nobis  fine  conjenfu  Concilii  prohib ere  vi- 
dtatur  , non  tamen  debet fic  abufive  interpretari  , ut  caufsa  immi- 
nent e nobis  etiam  folis  adempta  fuerit  circa  loci  mutationem  , iff 
temporis  prorogationem  dijpenfandi  facultas\  quum  etiamfi  a Mar- 
tina editus  extitifset  t ita  non  fuij. set , five  efse  debuifset  prohi - 
bentis  intentio  , qiuc  fuccejsaribus  fuis  nullum  potuit  in  hac  parte 
praejudkium generate  > pari  pofiipfum , quinim*)  eadem  potejhte 
. fun - 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  IV.  jf.  III.  4^7 

funfturis  : iff  infertur  prout  ejl  Jecundum  omnia  jura  in  hac  parte 
Concilium  infcrius  Summo  Pontificc  , Papamque  ipjis  priorem  nc- 
qucunt  folvcre  3 vel  ligare  . Sed  nos  in  his  Concilio  fuperiorcs 
ipfumpofsemus  pro  libito  regular e : nam  hocde  jure  notijjimum  ejlt 
quod  prfsumus  (validc  Temper  5 licicc  quoque  cauflfa  interveniente) 
quACumque  Jlatuta  , decreta  , declarata  , jive  fancita  per  quofeum - 
que  pradecej 'sores  nojlros  , vel  per  quacumque  Concilia  , dummodo 
in  eis fdei  fundamenta  non  exijlant  , jive  ex  hoc  univerfalis  Eccle - 
Jit  bonum  principaliter  non  turbetur  j ( juxta  quae  verba  interpre- 
tanda  effe  diximus  Tupra  adverfus  Nataletn  , & BofTuetium  verba 
pfeudo-epigraphae  conftitutionis,  quae  inci pit  Dcus  novit: ) ut  JA~> 
carius  Chrijli 3 iff  irreprehenjibiliter  pro  nojlro  amovere , iff  corri - 
gere  libitu  voluntatis.  Haec  Eugenius  5 cujus  poftremis  verbis 
addita  leguntur  in  ea  conftitutionc  Deus  novit  verba  haec:  Et  con - 
tra /entire  non  efset  longavum  ab  hareji3velle ligare manus  f^icarii 
Jefu  Chrifli3{ff  in  terris  Dei  Legati  fjive  ipjiusgejla  judicare,  vel 
improbareyquod facrilegii  crimen  habet : & poft  pauca:  Sacrilegum 
igitur  a nobis pojlulantyiff  hareticum  &c. >quae  fequuntur  verba  fu- 
pra  obfcrv.i.  dedimus  . Quod  ft  poftmodum  Eugenius  votis  Sigif- 
mundi  ceflitjConciliumque  legitimum  dcclaravit  ; idfcciflc  intcl- 
ligcndus  eft  juxta  hunc  fenfum5  videlicet  ea  conditioner  ac  fenten- 
tia,ut  Sedis  Apoftolicae  au&oritati  non  iret  dctra&um,  ac  decreta 
illi  detrahentia  irrita  , & nulla  eflent,  ut  faepe  diximus.  In  epifto- 
la  demum  anno  1445*  ad  fuos  Legates  in  Germania  apud  Fride- 
ricum  Imperatorcm  , atquc  clc&ores , qui  pro  confirmatione_* 
Concilii  inftabant , quia  ita  ita  demum  fchifma  cxcindendum 
exiftimabantj  inter  alia  feripfit  Eugenius:  (j)uum  Romanorum 
Imperator  3 iff  S.  Romani  Imperii  Eleftores  per fuos  Nuncios  no- 
bis expofuerint  ad  fubortum  Jchifma  extinguendum  maxime  conve - 
nire , ut  auftoritas  generalium  Conciliorum  manuteneatur , iff  con - 
fervetur . Nos  // forum  Regis , iff  Eleftorum  fupplicationibus  incli - 
nati , ad  imitaticnem  SS.  Pontificum , iff  pradecefsorum  nojlro - 
rum  y ficut  illi  gtneralia  Concilia  vtnerari  confueverunt  3 fc  gene - 
ralia  Concilia  Conjlantienfe  , iff  Rafleenfe  ab  ejus  initio  ujquc  ad 
translationem  per  nos  fa  ft  am , abjque  tamen  prajudicio  juris , di- 
gnitatis, iff  prxminentia  Sedis  Sjpojlolic*  , ac  potejlatis  fbi , iff 
, N n n a in  ea 


4<?8  Privilegia  Rom.  Pontifici 

in  ei  canonic e ftdentibus  concefsa  , cum  omni  reverentia , & devG- 
tione  fufcipimus  s complcSimur  , tf  veneramur  . Quibus  quid  ex- 
preffius  ad  pitefacicndain  > quam  Eugcnius  pra:ferret  fencen- 
tiam  j aperiundumquc  ab  ca  ilium  abfuifsc  quam  maximc  , quam 
afflare  ipfi  advcrfarios  non  pudet  ? 

Cogunt  3.  In&ru&iones  Legatis  fuis  ab  Eugenio  traditae  , 
ab  iis  executioni  mandandae  : corumdem  Legatorum  protcftatio- 
nes  , protcftationes  imo  ipfius  Eugcnii . Enim  vero  Legatis  fuis 
ad  Concilium  Eugcnius  in  mandatis  dedcrat  , ut  cavcrent  omni- 
no  , nc  difputationibus  de  Concilii  s aut  Pontificis  fuprcma  po- 
teftate  u’lo  modo  fc  implicarcnc : ne  in  decreta  foflr.4 , & 5.  Con- 
cilii Conftantienfis  > num  valida  cflfent  ncc  nc  > inquirercnc  : cum 
inquirentibus*  ac  difputantibus  nc  fe  comraitterent,ac  mifccrentj 
iis  imo  contrairent,&  rcnitercntur  ; pra»pofteras,ac  inutiles  qux- 
ftiones  hafcc  pronuncians  9 quum  potius  ipfc  haccc  in  rc  juribus 
fuis  quodammodo  cedere  paratus  efset,ut  bono  pacts  confuleret . 
Legati  vcro  Pontificis  in  Concilio  Bafilcenfi  vcl  abfucruncj  quum 
fcls.2)  391x9  & 12.  decreta  ilia  edita  funt,  ut  diximusj  vel  contra- 
dixerunt  j ut  refert  Turrecremata  in  rcfponf.  ad  Bafileenfes  in 
Concilio  Florcntino  9 quum  fefs.  1 8,  eadem  decreta  inftaurata 
funt , qui  nempe  eidcm  fefiloni  intererant , nam  ceteri  y fcilicet 
Cardinalis  S.  Crucis , Epifcopus  Tarentinus,  Sc  Abbas  S.  Jufti- 
nx  9 ut  lcgitur  in  a&is  Mfs.  Concilii , ei  feflioni  1 8.  interefsc 
noluerunt . In  conventu  quoquc  Moguntino  coram  Imperii  Elcc- 
toribus  , Sc  Bituriccnfi  coram  Carolo  VII , ac  Rcgni  Praelatis  , 
& Proceribus  Eugenii  Oratores  fupremam , eamque  potifltmam 
in  Ecdefia  poteftatem  unum  penes  Romanum  Pontificem  refidcre9 
quibus  potucrc  viribus  9 propugnarunt  : ilium  Ecclefiae  judicio  > 
nifi  in  caufla  hajrefis  manifeftae , non  fubcfsc  5 fubjungentes  in 
harrefim  incidere  9 qui  adverfam  fententiam  iniret.  Nonabfi- 
milia  Pontifici  adferuere  Oratores  quotquot  ad  Rcgcs , & Princi^ 
pcsmifE,  ut  piava  Bafileenfium  attentata  fub  omnium  oculos 
ponerent5atque  Petrus  Mcldenfis  Caroli  VILOrator  ad  Eugenium 
in  Concilio  Florcnt.  Sed  Sc  Eugenius  ipfe  , referente  Turrecre- 
mata lib.  2.  de  Ecclef.  cap.  1 00  9 licet  Bafileenfes  optarent  9 re- 
pctitifque  vicibus  rogaflfent  per  Oratores  > ut  decretis  ab  fc  ador- 

natis 


VlNDlCATA  . A RTIC  U LUS  IV.  Jf.  III.  4^ 
natis  dcmum  adnucrct,  nunquam  tamcn  adduci  fe  pafsus  eft,  uc 
opcacum,  rogatumque  praeberct  afsenfum  . Quid  imo,  quod  eo- 
dem  Turrecremata  tefte  Eugenius  in  Concilio  Florentino  de  pro- 
grefsu  Concilii  Bafileenfis  ita  praefatus  eft : Nos  quidem  progref- 
Jum  Concilii  approbavimus  volentes  , ut  procederet , ut  inceperat , 
non  tamen  approbavimus  ejus  decreta  ? Poftremo  compertum_, 
omnibus  erac  Eugenium  adverfus  Bafilecnfcs  graviter  fuifsc  fto- 
raachatum,  quod  port  feff.  16 . fe  fe  fupra  Pontificera  extolicrcntj 
ubique  querelas  effudifse  , quod  deftinatos  ab  fe  Legates  omni  vi 
coa&iva  nefarie  exuifsent  j conqueftum  apud  Cbriftifidcles  uni- 
verfos,  quod  fuis  decrctis  Pontificem  obnoxium  agere  non  cru- 
buifsent : Jguod  , ajebat , non  tarn  eft  erroncum  , quam  etiam  ab 
omni  doftrina  Patrum  totaliter  alienum . Pofthaec , quaefo  te  homo 
integer  mentis , putas  nc  ab  Eugenio  Concilii  Bafileenfis  decreta 
confirmata  fuifse  ? Quid  plura  ? Profc<fto  Eugenio  dcmum  ex  fen- 
centia  fucceflit , ut  quod  ab  exordio  praeconccperat , tandem  per- 
fecerit,  fcilicet  Concilium  Bafilca  diisolvit , ac  Ferrariam  trans- 
mit : ergo  verbis  non  modo  , fed  fa&is  fe  Concilio  fuperiorem 
oftendit,  & cgit.  Eo  ufque  modo  proceflit  oratio  noftra  , ut  often- 
deret  longe  abfuifse  Eugenium  , ut  Concilii  Bafileenfis  dccreta_> 
probaret : jam  ulterius  .opera*  eft  pretium  , ut  oftendamus  Eu- 
genium imo  Concilii  decrcta  improbafsc  > infirmafse  infre. 
gifse  • Itaquc 

R.5.  Eugenium  fe  Concilio  fuperiorem, utrmox  innui,egifse,& 
oftendifsc  non  modo  > quuin  illud  motu  proprio  , ac  de  potefta'tis 
plenitudinc,  quamvis  obfiftentibus  Bafilcenfibus,  atque  nullo  Ba- 
fileenfium  expetito,  velexpedato  confenfu,  Ferrariam  prrmo,  ac 
poftmodum  Florentiam  tranftulitj  verum  etiam  fc  ceu  fuperiorem 
oftendifse  + & egifse , quum  illius  decretis  , quae  nec  eonferrent. 
»ec  expedirent , detraxit  > eaque  potiffimum , quibus  Pontificiae 
Concilii  praeferebatur  au&oritas  , elevavit  omnino , & elidit  , 
repul  it , Sc  reprobavit  ••  Porro  adeo  hacce  in  re  comperta  omni- 
bus erat  Eugcnii  fententra , <juod  decretis  illrs  iret  adverfa  , 
vimque  omnem  vellet  ademptam  , ut  qui  pro  Eugenio  ftabanc  > 
ubique  gentium  Papam  fupra  Concilium  efferrent ; unde  Cardi- 
nahs  Ludovicus  Arelatcnlis  apud  iEncam  Silvium  de  adibus  Ba- ' 
* filecnf- 


47®  Privilegi  a Rom.  Pontifici 
fileenf.  anno  143 9.  in  orationc  pro  oho  fidei  cortclujionibus  adver- 
fus  Pontificis  au&oritatem  dixerat  : fg)uum  Oratores  Eugeniani 
ubique  novam  dohrinam  pradicent , Romanum  Pontificem  fuper 
univerfalem  Ecclefiam  extollentes  &c.  > atquc  Panormitanus  in 
conventu  Bituricenfi  5 ut  refcrt  Auguftinus  Patticius  loc.cit.  > 
fcrmoncm  habens  de  duabus  CGticluJionibus  Concilio  fupra  Papam 
primas  conccdentibus  , dixcrat : Notorium  ejl primis  duabus  Con - 
clujionibus  Eugenium  conjlantffime  contraire  . Age  modo  idipfum 
invi&iflimo  conficiatur  argumcnto . Dum  Concilium  Florentiae 
cclebraretur,  & Bafilca:  intcrcaconciliabulum  obtincrctj  fcfs.3  3. 
trcs  propofitiones  tanquam  fidci  dogmata  Bafileenfcs  definicrant, 
quarum  prima  : Veritas  de  potejlatc  Concilii  generalis  univerfa- 
lem Ecclefiam  reprafentantis  fupra  Papam , iff  quemlibet  alte - 
rum  3 declarqta  per  Conjlantienfe  3 iff  hoc  Bafileenfe  generalia  Con- 
cilia i eft  veritas  fidei  Catholics*  2.  Vet  it  as  bac  , quod  Papaya 
Concilium  generale  Ecclefiam  univerfam  reprafentans  afttt  legiti- 
me congregatum  fine  ejus  confenfu  nullatenus  authoritative  potefi 
dif solvere  , aut  ad  aliud  tempus  prorogate , aut  de  loco  ad  locum 
transferred  ejl  veritas  fidei  Catholic*  . 3.  His  veritatibus  perti- 
naciter  repugnans  ejl  Cenfendus  hareticus . Ad  hafce  trcs  propofi- 
tiones Bafilecnfium  profcribendas  , quibus  Pontifcx  Concilio 
fubjicicbatur  5 atquc  quidem  cx  prave  intelle&is  dccrctis  Conci- 
lii  Conftantienfis  , Eugenius  IV.  in  ConciKo  Florcntino  fcflf.  27. 
cdidit5  & promtilgavit  anno  1440.  conftitutionem  fub  data  an- 
no 143^5  quae  incipit  AZoyfes  vir  Dei  &c.  5 qua  inter  alia  Ponti* 
fcx  ait : Jjfuas  propofitiones  juxta  pravum  Pafileenfium  ihtelle - 
3um->  velut  S*  Scripture,  & SS*  Patrum , iff  ipfius  Conjlantienfis 
Concilii  contrarium , tanquam  impias , fcandalofas  5 nec  non  in 
bianifejlam  Ecclefi*  fcifsuram , ac  omnis  Ecclefiajlici  ordinis  •,  iff 
chrijliani  Principals  fciffionem  cedentes  5 ipfo  facro  appfobante 
Concilio  damnamus , & reprobamus . Conftitutionis  iftius  3 cujus 
intcgram  le&ionem  cxhibct  nova  Concil.  cditio  Vcncta  tom.  1 8 > 
nee  non  Harduini  tom.?.  pag.i  004  5 memincre  Cochlaeus  in  hift. 
Huffitarum  lib.?s  Baovius  tom.17.  ad  an.143?.  n*3  5>  & Horatius 
Juftinianus  in  adlis  Concil. Florcnt.par.3.  Quid  rogohifce  exprc£ 
fius  ad  dccrctorum  Concilii  ConiUnt.  rc&am  intelligentiam  > dc- 

crc- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  . ART1CULUS  IV.  (T.  III.  47! 
cretorum  vero  Bafilecnfis  Concilii  irritationcm  ? Qui  ha?c  tenet , 
quam  plane  pcrfpicit  decretis  Concilii  Conftantienfis  Pontificis 
indubii  privilegia  nullo  fuifle  la?fa  modo  , aut  labefa&ata  , tam 
probe  percipit  Concilii  Bafileenfis  decreta  nauci,  flocciquc  facien- 
da,  utpote  quae* ab  Eugenio  adco  explicate  expun&a  fuere  , atquc 
explofa.  Quia  vero  eo  ufquc  progrefla  noftra  eft  oratio,ut  dc  Con- 
cilio  Florcntino  fermo  occurreret  , ex  eo  rcliqua  forent,  qua? 
cauflam  noftram  fulciunt  , perfequenda  : quia  tamen  hie  adver- 
farioruin  in  omne  fc  latus  convertit  induftria  , ut  ab  fe  hoccc  pra?- 
judicata?  cauffae  amoveant  incommodum,  ipfis  omnis  intcrcludcn- 
dus  eft  evadendi  locus,  ideoque  opportunum  ducimus  fequenti  §. 
expendenda  rclinqucre  , qua?  ex  Florcntino  adhuc  manent  pro 
Pontificum  privilegiis  argumeuta  , ut  eadem  una  cum  momentis 
cx  Lateranenfi  > Tridentino  , pluribufque  aliis  particularibus 
Conciliis  excerptis  , eadem  orationis  ferie  profequamur  . . 

Reponunt  igitur , qui  Pontificiar  poteftati  quoquo  modo 
obtre&are  non  definunt  > minime  urgeri  fe  ea  conftitutione  , 
quia  iccirco  ab  Eugenio  proferiptae  ilia?  propofttiones  fuere  , 
quod  ha?refeos  nota  inurcrencur , qui  adverfus  illas  fentirent  • 
Sed  imo  cam  Eugenii  confticutionem  roborc  efle  omnino  defti- 
tutam  praefidentiflime  fubdunt  > turn  quia  Nicolaus  V.  pa ce_j 
cum  Bafilecnfibus  inita  prorfus  illam  abolevit  , & detrivit  : 
turn- quia  cam  Eugcnius  promulgavit,  poftquam  a Concilio  jam 
Graeci  difccfllftent  > turn  quia  earn  Eugenii  conftitutionem  Eccle- 
fia  Gallicana  > & Germanica  rccipcre  renuit  * At  abs  vero  aber- 
rant quam  maxime  - Ea  cnim  conftitutione  propofttiones  illas  > 
non  quia  ut  ftdei  dogmata  a Baftlccnftbus  aftererentur  , ac  ha?re- 
fts  infimularentur,  qui  illis  non  aftentirent,Eugenius  profcripfic, 
fed  illas  damnavit  juxta  pravum  Baftleenftum  intclle&um  , ideft> 
quia  Concilii  Conftantienfis  vero  intellc&ui  ibant  adverfa?  •,  quin 
imo  adverfa?  quoque  erant  S.  Scriptura? , & Patrum  traditioni  j 
quia  impia?  , fcandalofae  , & Eccleftaftici  ordinis  , ac  Sedis  Apo- 
ftolica?  primatus  fubverfiva?  s & Ecclefia?  paccm  , & concordiam 
feindentes . Si  vero  adverfarii  volunt  iccirco  profcripcas  illas 
propofttiones,  quia  articulum  ftdei  pra?ferebant  > & denuntia- 
bant  > qui  /uxta  ipfofmet  articulis  ftdei  adnumerari  ncc  poteft  , 

nec 


Digitized  by  Google 


’ 472  Privilege  Rom.  Pontjfici 
necdcbct>  Deus  bone  ! Eccur  dcin  volunt  earn  conftitutionem 
aNicolao  V.  abolitam  , abrogatamque  ? Nac  femet  armis  fuis  , 
quibus  Pontificiam  impudenter  audoritatem  impetunt , impru- 
denter  transfigunt . Neque  vero  Nicolaus  V.  pads  caufla  praefa- 
tam  conftitutionem  ullo  modo  delevit , aut  diminuit , cedo  cnim 
verbum  unum  , quo  id  voluerit  Nicolaus , aut  vim  intulerit , pro** 
fcrant , fed  abolitas  dumtaxat , abrogatafquc  dixit  pcenas  omnes 
ab  Eugenio  in  Bafileenfes  intortas  , ac  preeteritorum  amnyftiam 
indulgens  , integra  manere  iis  priora  jura  juflit , quibus  alioqui 
poena?  ilia*  incumbebant  . Prarterca  inter  propofttiones  pacis , 
quas  cum  Imperator , & Imperii  Eledorcs , turn  Rex  Gallia?,  tam 
Nicolao  V 5 quam  Bafileenfibus  , & Felici  V.  propofuerant , ca 
praecipua , locoquc  priori  Temper  habita  eft  , ut  omnia  hinc  indc 
confcripta  , ftatuta  , decreta  , fada > promulgata  abolerentur  > 
ctiarpfi  univerfalem  Ecclefiam  , & Conciliorum  audoritatem  at- 
tingerent , uti  videre  eft  tom.  19.  Concil.  edit.  Vcncta?  . Igitur 
nonnifi  Kac  lege  intercedentc  , ut  decreta  Pontificem  infra  Con* 
cilium  deprimentia  obliterarentur , Bafileenfibus  Nicolaus  pa- 
cem  reftituit  , poenas  relaxavit,  atque  gradus  redintegravit  :• 
non  igitur  conftitutioni  Atfoyfes  vel  jotahacce  in  re  unum  detra-: 
dum  voluit . Pudcre  vero  profedo  adverfarios  debuerat > ut  qui 
decreta  fe{T.a>  3*  &c.  Concilii  Bafileenfis , quamvis  vix,  ac  ne  vix 
quidem  decern  interfucrint  Epifcopi , quin  imo  alii  plerique  ad- 
verfus  decreta  intercelferint , rata  , & integra  volunt,  tanquam 
aConcilio  vere  cpcumenico  edita  , in  quo  reliquorum  abTcntium 
refideret  audoritas , quia  fat  fuerat , ipforum  fententia  » quod 
fuerint  accerfiti , etfi  adcftenolucrint : nime  vero  ob  Gra?corum 
difeeflum  Florentinum  cauflentur , vexentque  Concilium  . Enim 
vero  nonne  eodem  modo  fe  habet  fponte  accedere  nolle  , ac  fpon- 
te  velle  difeedere  l Primum  juxta  ipfos  praeftarunt  Epifcopi  Bafi- 
lea*,  poftremum  Gra*cos  Florentia:  pra:ftafle  dicimus  .j  qui  fpen- 
te  difeedentes  a Concilio  reliquis,  atque  quidem  tot  Latinis  Prae- 
fulibus,  qui  remanebant, partem  reliquam  peragendorum  in  Con- 
cilio concredidcrunt . Impendio  praetcrea  magis , quod  Concilio 
Florentino  , qua*  Bafileenfi  defuerat , Eugcnii  praefentia  defedum 
quemcumque  fupplens  non  defucxit : ut  proinde  a primo  ad  ulti-. 

mum 


VlNDICATA.  ArTICULUS  IV.  jf.lll.  473 
mum  invi&iflime  ftet  ab  Eugenio  non  modo  , fed  etiam  a Conci- 
lio  Florentino  dubio  omni  procul  oecumenico  propofitiones  illas 
Bafilccnfis  pfcudo-Synodi  fuifse  profcriptas  . Poftrcmum  , quod 
ajunc  ab  Ecckfia  Gallicana  , & Germanica  Bullam  A/oyfes  non 
fuifse  acceptatam  , id  , inquam  , dicere  catholico  viro  indignuin 
eft  . Leges  fuperiorum  non  a fubditorum  acccptationc  vim  obti- 
nerc  , fed  ab  una  eorumdem  fuperiorum  voluncate  quis  nefeiat  ? 
Procul  dubio  plane , & pra?fertim  id  veriflimum,  ft  de  legibtis 
dogmaticis  , feu  ad  dogma  fpectantibus  agatur  *,  qualis  eft  confti- 
tutio  ilia  AZoyfes  * ac  potiflimum  denique,  ft  leges  iliac  dogmati- 
ca;  a Pontifice  una  cum  generali  Concilio  promulgate  fint.Ponti- 
ftci  vero  Romano  ( addidcrim  Concilio  Florentino  ) • in  rebus  hu- 
jufee  generis  non  parerc  abfqitc  piaculo  Ecclefias  particulates , 
Germanicam  puta  , aut  Gallicanam  , ft  quis  after  ere  audeat > 
per  me  licet,  audeat » attamcn  ns  alienum  a doctrina  catholi- 
ca  , & abhorrens  afscrit. 

Ex  his  omnibus  denique  illud  exurgit  tanti  non  efte  ea,  qua; 
congerit  , ut  fuaderet  Natalis  loc.cit.  art.  7.  Synodi  Bafilecnfts 
Patrcs,  etiam  poftquam  Etigenium  IV.  in  jus  vocaverunt , & 
gradu  dcjecerunt , illisque  adftri&os , a fchifmatis  proprie  di&i 
labc  puros  fuifse  , tanti , inquam  , non  cfse  , ut  facile  noftrum 
extorqueant  afsenfum , quamvis  ingenui  ii  fimus , efseque  in_> 
pretio  habeamus  , qui  animum  a prejudiciis  liberum  ad  hujufee 
quajftionis  examen  adjunxerimus . Ncmpe  ea  ratione  Natalis  Ba- 
fileenfes  facile  a fchifmatis  contagione  imenunes  > & liberos  dc- 
jjeedicat,  turn  quod  dubio  jure  , & gravibus  contra  Eugcnium 
prefumptionibus  interccdentibus  , Bafilecnfcs,  qtiemadmodum 
oliin  Conftanticnfcs  fe  in  Johanncm  animadvertere  pofleexifti- 
marunt , nonfecus  fibi  in  Eugenium  fevera  diftringere  fententia 
integrum  ftare  fas  reputarint : unde  Eugenio  objicienti , quod 
ab  Ecclcfia?  Capite  fecedcntes  in  Ecclefia  feifsuram,  & fchifma  fe- 
eifsent , repofuere  ipfum  potius  ab  Ecclcfiae  corpore  fcgregem'fc- 
cilse  fe , quum  pars  a toto  , non  vice  verfa  totum  a parte,  fegre- 
gari , quum  ab  invieem  feparantur , dicenda  ftt  . Turn  quod 
fchifmaticis  ad  Ecclefiam  reducibus  , certa  fchifmatis  cjurandi 
formula  pra»fcripta  eft  , quam  exhibet  cap.  Jguoties  2.  p.  decre- 
• • Pars  /.  O o o ti  1. 


474  Privilegia  Rom.  Ponti  fici 

ti  i . q.  7.  ex  lib.  1 o.  regefti  epift.  3 1 . S.  Grcgorii  M.  cxcerptam  5 
alteram  quoque  exhibent  a&a  Concil.  Later.  III.  Tub  Alexan- 
dra III , qua  fchiTma  O&aviani , Guidonis,  & Johannis  pfeudo- 
Pontificum  ejuratur : at  nihil  hujufmodi  pra*ftatum  eft  a Bafilecn- 
fibus,  ipforumque  partes  fc&antibus  ; fed  ipfos  potius,  & Ni- 
colaum  V.  inter  a?quis  pene  3 & honorificisconditionibus  , & pa- 
dionibus  rransfa&um  eft  3 uti  in  caufsis  dubiis  > & obfeuris  fieri 
folct,  abolitis  fententiis  omnibus,  poenis  , &cenfuris  ab  Euge- 
nio latis,  atque  ita,  ac  ft  nunquam  latae  fuifsent , diplomate  dato  , 
quod  incipit  Tartta  nos  pacem : quodque  inajori  confidcrationc 
dignum  eft,  Bafileenfes  Laufana:  Concilium  facientes  ad  Nico- 
lai V.  obedientiam  ita  acceflcrc  demum  , ipfum  in  Pontificem  , 
veluti  fi  Sedes  vacarct  s eligendo,  decretoque  edito  jubendo  , ut 
ipfiab  omnibus  Chriftifidelibus  pareretur . Quodquidcm  decre- 
tum  tantum  non  refpuit  Nicolaus  a fed  cum  animi  voluptate  rc- 
ccpit  > uti  palain  faciunt  diplomatasZJ/  pads , & Tanto  nos  pacem. 
Turn  quod  Bafilecnfes  cum  plerifque  per  orbem  Ecclefiis  , ac  vi- 
ciflim  cum  Bafilcenfibus  plera?quc  orbis  Ecclefia:  communionc 
jun&jeeflentj  quemadmodum  Ecclefia  Gallicana  , quamvisEu- 
genium  Temper  impenfe  coluerit:  abfit  autem  Gallicanam  Ec- 
clefiam  > ac  Carolum  VII., qui  pro  fchifmate  abolendo  itafategc- 
gerat  y ut  Nicolaus  fe  > & Ecclcfiam  ci  debere  plurimum  profef- 
fus  fuerit  datis  ad  cumdem  litteris  anno  1 447.  quinto  Idus  Augu- 
fti,  foedi  fchifmatis  macula  afpergere  . Turn  denique  quod  Ba- 
filecnfes,  TchiTmate  ne  aftlcntur3  prohihet  Ludovici  Alemandi 
Cardinalis  Arelat.  > quo  nullus  adeo  cx  animo  Bafileenfium  pa% 
tibus  ftuduerat  > primafque  imo  bafilicc  egcrat  > miraculis  com- 
probata  fan&itas  , qua?  a plurimis  Tcriptoribus  > quos  fupra  ad 
calcern  fumma?  Concilii  Bufileenfis  reiexuimus  3 fide  dignisenar- 
rantur  > utque  proinde  ejufdem  memoria  a Clemente  VII.  con- 
Tecrata  fuerit , qui  ilium  una  cum  Pctro  Cardinal!  Lucemburgo 
Bcatorum  catalogo  adferipfit  diplomate  dato  die  </.  Aprilis  an- 
no 1 527 , quod  inferibitur  Praepofito , & Canonicis  Ecclefia:  Are- 
lat. 5 ac  Priori  > & Fratribus  Domus  Caeleftinorum  Avcnioncnfis, 
& incipit  Jjguum  ficut  accepimus  . Idipfum  quoque  prohibet 
AmcdeiVIIla  Tcu  Felicis  V.  fanditatis  opinio,  qucm&multis 


Vindicata.  Articulus  IV.  IT.  III.  475^ 

poft  obitum  miraculis  effulsiflc  rcfcrunt  fupracitati  fcriptores , 
prarfertim  Philippus  Bergomcnfis  in  fuppl.  Chron.  lib.  i 5 , Sc  P. 
Monodus  in  stmcdeopacijico . 

Verumtamen  ha*c  tanti , inquam  non  funt  * ut  Bafileenfc* 
omnino  a fchifmate  a&utum  pronunciemus  abfolutos  . Si  enim 
fchifraa  purum  , putumque  eftjuxta  S.Thomam  22.  q.p  j.  art.  1. 
Ecclefiae  unitatem  fcindcrc » illcquc  fane  voluntarie  illam  feindit , 
q«i  ab  obcdicncia  > difeedit , quam  Iegitimo  Capiti  debet  Ecclc- 
fiae  5 fchifmate  proculdubio  Bafileenfes  fuiffc  infe&os  facillimuro 
jnferre  illi  eft , qui  eorum  agendi  rationem  ex  pra»mi(Ta  geftorum 
feria  perfpedtam  habcat  , qua  tarn  exiguus  Epifcoporum  nume- 
rus  , in  invicem  fecum  non  confentiens  , fed  imo  concertans , 
a Synodo  recedentibus  > ant  ei  refiftentibus  Summo  Pontifice , 
plcrifque  orbis  Epifcopis  , ac  Principibus,  eorumque  Oratoribus, 
ac  Nunciis , fola  invidia  , fimultatc  , ira , & odio  a&us  Pontifi- 
ccm  indubium  fede  movit , & gradu  dcjecit . Quod  ft  Nicolaus 
ejurandi  fchifmatis  Bafileenfibus  negotium  non  faccflivit,  nec 
formatn  ullam  pra?fcripfit , id  pacis  ergo  oeconoroia  quadam  fibi 
agendum  putavit , fatius  habens , fi  fchifmate  extin&o  fegreges 
illi  Sedi  Apoftolicse  ut  parerent,  adduci  fc  demum  paterentur, 
a quibus  etiam  fe  eligi  paffus  quamvis  fit , cam  tamen  fui  ele&io- 
pem  nonprobavit  , fed  filentio  preflit , feu  verius  nullo  in  pretio 
habuit.  Id  totum  ex  leiftione  diplomats  , quod  incipit  Vt  pa* 
cisy  flpud  Hard.loc.  indie.,  & alterius  inci p.Tanto  2Voi pacem  apud 
eumdem  Harduinum  tom.  9.  liquido  adparct.  Una  cum  Caro* 
loVII.  Rege  Ecclefia  Gallicana  cum  Bafileenfibus  com  mum  one 
fuit  conjun&a , eo  maxime  quod  decreta  eo  in  Concilio  elabora- 
taconventui  Bituricenfi  fummoperc  arrififlent , adeo  ut  ex  illis 
pragmaticam  fan&ionem  conflaveritj  nihilominus  tametfi  a fchif- 
maticis  Carolus  YII  > & Gallicana  Ecclefia  non  abhomietit  , 
fchifmatistamen  probro  affici  nullo  modo  debent  s nam  Eugenio 
Temper  adhajfcre  , ac  illi  parendum  fibi  fore  rcligiofe  Temper 
duxerunt . Quamquam  id  non  prajtermifcrim , quod  Petrus  Epif- 
copus  Mcldcnfis  Caroli  VII.  Orator  ad  Eugenium  in  Concilio 
Florentino  habita  oratione  fchifmatis  reos  Bafileenfes  fatis  egit; 
ut  exinde  conjiccre  fit  Gallos  alios  fchifmati  quoque  Bafilcenfium 
*.  • . Ooo  2 defc* 


4 7$  Privilegia  Rom.  Pontifici 

defe&ionem  deputate . Cardinalem  Arelatenfem  Bafileenfis  fa- 
Cfcionis  Principem  , & acerrirrmni  propugnatorem  , quern  multo - 
rum  ficinorum  ream , ac perditionis filiurn  Eugenius  appcllavit, 
ut  refert  Raynaldus  ad  an.  1442.  n.  infigni  profcdto  poeniten- 
tia  tarn  ingens  crimen  poftea  diluite  oportet , ut  indicat  Sponda- 
nusan.  1438,  ingentibufquc  lacrymis  conflati  fchifmatis  cul- 
pam  abfterfifle  , ac  tanta  in  Eugenium  molimina,  ficut  olim  S.Cy- 
prianus  in  S.  Stephanum  male  gefta  , virtutum  operibus  expiate  . 
Non  abfimili , potiori  imo  ratione  notam  omnem  ab  fc  amovifte 
Feliccm  V.dicimus,  &maculain  diluite  fingularibus  poenitentiar, 
ac  pietatis  operibus  adco  , ut  fignis,  & prodigiis  Deus  ipfius 
fanctitatem  teftatatn  voluerit  *,  utproptcrca  immerenti  plane__> 
injuriam  infcrat , qui  infamiam  fchifmatis  affricet . Quamobrem 
nec  fides  adhibenda  Flavio  Blondo  » qui  dec.  3.  lib.  10.  fcri- 
pfit  Felicem  ideo  dominio  fe  antca  abdicate,  quod  ab  Arjolis 
audiviflet  fupremi  Pontificatus  infulis  fe  fore  ornandum  . Nequc 
magis  Raynaldo , qui  tom.  1 7.  annal.  ad  cit.  annum  Felicem  di- 
cerc  non  crubuit  praecipuum  fcditioforum  concitatorem , & fi- 
gniferum  fchifmatis  . Quippe  id  de  pientiflimo  Principe  dicere 
prohibet  turn  pius  animi  affccius  , quo  uni  infervicndi  Deo  , re- 
bufquc  caclcftibus  vacandi  gratia  abdicato  Principatu  in  folitudi- 
nem  fc  recepit , quove  election!  de  fe  fa&ae  diu  oblu&atos  eft, 
nequc  adquievit , nifi  qoftquam  fupremi  in  fc  Numinis  iram  exti- 
muitj  turn  flagrans  erga  Rcligionem  ftudium  , quo  non  abfque 
ingentibus  fumptibus  crncefignatis  adverfus  Hufsicas  facrum  bcl- 
lum  agentibus  fuppetias  tulit , ftatimque  atque  audivit  Genevam 
appnlite  homincm,  qui  errores  contra  fidem  difseminarct , co  ipfc 
convolans  apprehenfum  hominem  Ecclefix  cohibendum,  cafti- 
gandumque  tradidit , qua  de  rc  optime  gefta  ci  perlittcras  gra- 
tulatus  eft  Martinus  V.  anno  1425*  i turn  fumma  in  Ecclefiam 
devotio  , qua  rebus  focularibus  propediem  valedi&urus  Ludovi- 
cum  filium  etiam  , atque  etiam  adhortatus  eft  , ut  Ecclcfiae  defen- 
forem  , ac  vindicem  fe  exhiberet . Alienum  praetcrea  a fchifma- 
teanimum  Felici  jugiter  infedite  , adeoque  , ft  quid  peccavit  , 
ex  ignorantia  pcccate  , non  ex  malitia , id  fuadet  quod  nuntio  de 
ipfius  obitu  acccpto  Nicolaus  licceris  ad  Ludovicum  ejus  filium 

Sabau*- 


Digitized  by  Google 


V 1 N D 1 C A T A . ArTICULUS  V.  if.  I.  477 
Sabaudia?  Duccm  exaratis  an.  145  j.  ilium  laudibus  cohoneftavic,' 
atquc  illius  ob  praeclara  mcrita  apud  Ajioftolicam  Sedcm  jugi- 
ter  fub  commcndatione  futuram  auguftam  Sabaudia?  Domtirn  fcri- 
pfit . Poftremo  illud  mihi , oraniumque  animo  infidcre  velim , 
quod  Felix  Pontificatu  abdicato  frequenter  repetebat:  Nunquam 
femajoribus  a Deo  benejiciis  cumulation  , quarn  quum  humiliave- 
rat : opibus  , atque  honoribus  , veluti  quibufdam  nebulis  intel- 
le3um  obtenebrari : unde  ad  Dei  cognitionem  non  valet  afsurgerex 
arborcs  infpiciendas  , qua  quo  profundiores  in  ter  ram  radices  agunty 
co  grandioribus  ad  calum  afsurgunt  ramis  : quare  hominem  ad 
Deum  tanto  major i virtutum  ornatu  appropinqttare3  quanto  majori 
demijjione  deprimitur  . Confer  Monodum  in  Amedeo  pacifico  , ac 
Thomam  le  Blanc  in  epit.  hill.  Regia?  domus  Sabaudia:  tom.  2. 
Qua?  ha&enus  de  celcbcrrima  controverfia  tarn  ingenti  animorum 
a?ftu  exagitata  circa  Conllantienfis  > & Bafileenfis  Concilii  decrc- 
tadifputavimus  , pra?ter  ea  quamplurima5  qua?  ex  Harduino  , 
& Vondcr  Hart  in  difputationem  noftram  derivavimus  >magnam 
partem  accepta  debemus  3 officiiquc  loco  referenda  ducimus  do- 
diffimis  viris  ScheleRratio  5 Pagio , Pctitdidiero  , Roncalia? , & 
Orfio  , quos  duces  fe&ati  fumus  . Agemodo  rcliqua  > qua?  e Con- 
ciliorum  penti  argumenta  ad  Pontificum  vindicanda  privilegia_» 
adhuefuppetunt  5 breviori , qua  fieri  potcric , oratione  pcrcur- 
lamus  , perllringamus,  producamus  . 

Ex  Concilii s Florentino  3 Later anenji  Iff  Tridentino  • 

ARTICULUS.  V.  : 

Ex  Concilio  florentino . 

• 5.  I. 

SAcro  approbante  Florentino  Concilio  Latinorum  IX5genera- 
lium  XVII.  anno  1437.  Bafilea  Ferrariam  translato>Ferrariae 
veroanno  1438.  inchoato*  ac  Florentiam  denique  poll  lefs.  1 6* 
transdudo  anno  143*.  Eugenium  confiit.  praelaudata  3 qua?  inci- 

pit 


Digitized  by  Google 


478  pRivi  LEGi  a Rom.  Pontipici 
pit  Afoyfcsvir  Dei  anno  1440.  pridic  Nonas  Septcmbris  promul- 
gata  in  fefs.  27.)  inter  fcffiones  Florentine  habitas  num.  1 r.  tres 
propofitiones  a pfeudo  Synodo  Bafilcenfi  fefs.  3$.  adverfus  Ponti- 
ficis  fupremam  poteftatem  editas  tanquam  impias , fcandalofas  > 
fchismaticas  > & facrae  Scripturae,  traditioni  SS.  Patrum , & ipfius 
met  Concilii  Conftanticnfis  decretis  rite  intelle&is  contrarias  da- 
mnafle  , & reprobate  $.  fuperiori  3 ut  omnia  ad  pfcudo-Synodum 
Bafileenfem  fpe&antia  uno  fermone  abfolveremus  , jam  demon- 
ftravimus  . Reliquum  nunc  eft  > ut  cxeodem  Florcntino  Conci- 
lio , quae  fuperfunt  in  hanc  cauflam  , argumenta  depromamus  • 
Non  cquidem  de  Primatu  Romani  Poncificis  > fed  de  praerogativis 
eidem  Primatui  adnexis  > de  quibufque  agimus  , Graecos  inter)  Sc 
Latinos  in  Concilio  Florentino  contentio  exarfit , quas  profe&o 
quemadmodum  a Bafilecnfium  pravis  impetibus  paulo  ante  egre- 
gie  vindicavit  Eugenius  , ita  paulo  poll  a Graecorum  fchifmati- 
corum  obtre&ationibus  fartas  , ac  te&as  Latini  fervarunt ; quin 
imo  in  eamdem  cum  Latinis  ut  concederent  tandem  fententiam> 
Gra?cos  ipfos  adduxerunt . Igitur  fefs.  7.  Ferrari*  habita  Ponti- 
ficis  jufTii  difputatione  inita  ex  parte  Latinorum  de  additione  par- 
ticulae  Filioque  ad  Symbolum  3 .Andreas  Rhodius  Colotenfis  Ar- 
chicp.  de  Apoftolicae  Scdis  privilegiis  haec  pronunciavit : Jguo* 
liej cumque  error  aliquis  emerferit , Papa  incumber e necejfttatem 
docendi  populos  catholicam  veritatem  , iff  totam  Cbrijli  Catholi • 
cam  Ecdejiam  > iff  Patres  omnesfufeepifse  auEioritatem  Romans 
Ecclejix , iff  fequutos  efse per  omnia  ejus  doElrinam . Julianus  per- 
inde  Cardinalis  rccenfitam  Rhodii  atertionem  S.  Agathonis  Fa* 
pae  fententia  ex  epift.  in  Synod.VI.  perle&a  confirmans)ifta  ex  ilia 
intulit  : fjhioties  de  fide  aliqua  oritur  dubitatio  Romanum  Ponti - 
ficem  debere  3 ac  teneri  illam  declarare  , atque  illo  docente  omnes 
Synodos  3 iff  Ecclejiam  univerfam  debere  hujufmodi  'veritatem  fe- 
qui . Quibus  fane  a Latinis  duo  Romani  Pontificis  privilegia  s in- 
fallibilitas  nimirum  , & fnprema  audoritas  bafilice  extra  omnem 
dubitationis  aleam  conilitucbantur  5 adeo  > uenefasetet  cadem 
vel  in  invidiam  vocarc  > vel  ire  inficias « 

Equidem  fefs.  <?,  Beforio  Archiepifcopns  Nicaenus  ex  parte 
Grxcorumdifputatoriis  xefpondere  aggrefliis,  quas  a Rhodio, 

Si.  Ju- 


VlN  D1  CAT  A . ART1CULUS  V.  JT.  I.  47p 
& Juliano  fucrant  enuntiata , poftquam  di&is  de  addenda  par- 
ticula  Filioque  offendiflTec , De  potejlate  autem  , fubdit  , Occi - * 
dentilis  Ec  cleft  £ multi  dicendi  fuppeterent , nif  aliud  nobis  efset 
propoftum  . ■ Et  Jcimus  quidem  , qu£  fint  jun , tf  pr£rogativ£ 
Roman*  Eccleft£\  nikilominus fcimus  etiim  > prarogativ*  ejus 
quos  terminos  hibeint  \ nofe  tarnen  volumus  reverentiam  vejlnm 1 
anobisfacultatemhanc  ( addcndi  fcilicet  aliquid  fymbolo)  ne- 
gari  univer f*  Ecclefi*  > & Synodo  vcletiam  cccumenic£  > non  tan - 
turn  Roman*  Eccleji*  . gfuoniam  igitur  quant acumque polleat fa- 
cultate  Romani  Ecclefii , minus  tamen  Synodo  oecumenica  > uni- 
verfali  Ecclefia  : fi  nos  id  univerfali  negamus  Ecclef£  y multo  ma- 
gis  negabimus  Roman*  . A regimus  autem  non  ipf  a nobis , fed  ar- 
bitramur  hoc  Pitrum  decretis  negatum  . ( Videlicet  Ephefina; , Sc 
Chalcedonenfis  Synodi . ) Vcrutn  Beflarionem  ab  ea  poftmodum 
refiliifle  fcntcntia  , agnovilTeque  tandem  Concilio  general!  Roma- 
num  Ponrificem  fupcrftarc  , ex  dicendis  liquido  patebit.  Quam- 
quam  fi  is  ab  ea  fententia  non  rcceffiflet , nec  fuis  > nec  fibi  certc 
cohacfifset  > aequalifque  conftitifsct  . Non  fibi , nam  Romano 
Pontifici  afserto  in  Ecclcfiam  primatu  > ut  qui  S.  Petri  fuccefsor, 
& Chrifti  Domini  Vicarius  in  terris  fit  > cumdem  afscrerc  > fi  con*, 
fequenter  Ioqui  velit , Concilio  gencrali  fuperiorem  , ac  in  fide 
infallibilcm  necefse  eft : non  fuis  , nam  ex  dictis  de  Conciliis 
generalibus  Ecclefia;  Graecae , Sc  ex  dicendis  de  traditione  SS.  Pa- 
trum  ejufdcm  Graecx  Ecclefia;  conftancifltmum  > atque  explora- 
tiflimum  eft  » eritque  a SS.  Patribus  Graecis  perpetuo  ea  duo  Ro- 
mani Pontificis  privilegia  agnita  fuifsc  , Sc  praedicata . Quam- 
obrem  quum  Graeci  poftea  in  Concilio  Florentino,  ipfcque  Befsa- 
rio  profelfi  funt  fe  Pontifici  Romano  adfcrerc  ea  omnia  privile- 
gia , qua;  antiquitus  pofsedifsent , plane  utrumquc  hoc  quoque 
poteftatis  fuprema;  > Sc  infallibilitatis  privilegium  falccm  impli-* 
Cite  fafli  funt  * 

Pra;terea  feflione  18.  Florentia;  habita  s qua?  inter  hafee— » 
fefs.  ordine  2.  eft  > Sc  fcqq.  1 9.  ufquc  ad  24.  difputatum  quum 
fuifset  adverfus  Marcum  Ephefinum  a Johanne  de  Montenigro 
Ord.  Praedic.  de  proceflione  Spiritus  S.  a Filio  > inter  alia  > Nos  > 
ait  % qui  fequimur  Apofiolicam  Sedcm  a mam  novimus  caujftm 

Fi» 


480  Privilegia  Rom.  Pontihci 

Filii  9 o-C  Spiritus , Pat r cm  ; nam  ab  initio  pradicationis  Apoftoh* 
rumfides  nojlra  fulget  foie  fplendidius : fermo  enim  Domini  ad 
Principem  Apojlolorum  Pet  rum , Portae  inferi  non  pracvalcbunt 
adverfus  cam  , non  prateriit  3 non  pratcribit . Namque  unicum 
fulcimcntum , ac  fundamentum  omnibus  Chrijlianorum  Ecclefiis 
ejl  Romaita  Ecclejia ; quippe  qua  germanam  habet  pietatem  3 clau- 
ditque  , objlruit  omne  hareticum  os  loquens  in  cxcclfo  ini  quit  a - 
tern.  Itaquc  Johannes  Romanae  Ecclcfiae  , five  ab  ea  indiftin&ae 
Apoftolicae  Sedis  do&rinam  Apoftolorum  Principi  referendo  ac- 
ccptam  , atque  in  argumentum  infuper  Concilio  coram  au&ori- 
tatem  afsumcndo3rem  omnem  demum  adverfus  invcrecundum  ob- 
tre&atorem  ilium  fe  invi&iflime  , omninoque  confecifsc  confidit. 
Atque  ita  a Johnnne  approbantc  Synodo , applaudentcque  eo 
demum  resdeduftaeft*  ut  Romani  Pomificis  in  fide  infallibili- 
tas  , potiorque  poteftas  , quo  utramque  dicaciflimus  fycophanta 
detrudcrc  adnitebatur , loco  pofita  , & firmata  , inque  tuto 
fuerit  collocata  . Poftquam  vero  Latinis  Graeci  dc  Spiritus  S. 
proccflione  a Filio  confenfifsent , fefs.  2 5.  in  Concilii  feric  n.  p. 
Jofeph  Patriarch  a Conftantinopolitanus  jampridem  morbo  affe- 
&us  prope  diem  fe  moriturum  intelligcns  , propria  manu  fche- 
dnlam  conlcripfit  9 qua  fidem  fuam  hifee  verbis  expofuir : yofepb 
miferatione  Divina  Archiep.  Conjlantinopolis . . . JJhtoniam  ad 
jincm  vita  mea  perveni  Joluturus  jam  commune  debitum  , Dei 
gratia  feribo  > & Jubfcribo  fententiam  meam  aperte  univerjitati 
meorum filiorurii  • Omnia  igitur , qua Jentit  3 i3'  dogmatizjt  Ca- 
tholic a , igj  Apojlolica  Ecclejia  Domini  nojlri  yefu  Chrijli  fenioris 
Romajpfe  quoque  fentio3&  iis  me  acquiefcentem  do,  dico3profi- 

teorque  qitoque  BeatiJJimum  Pattern  Patrum3  & Maximum  PontD 
ficem3  (j  Ficarium  Domini  nojlri  yefu  Chrijli  antiqua  Roma  Pa - 
pam  ad  certam  omnium  fidem , nec  non  purgatorium  animarum  . 
Subfcriptum  die  p.Junii  anno  143P.  Quibus  quid  aliud  3 die  fo- 
des,  intelligi  datur  , intendifleque  illc  dicendus  eft , quam  quod 
eadem  cquidem  9 quae  dc  Pontificis  fuprema  poteftate , infalli- 
bilitateque  alte  Latinis  noftris  infedebat , turn  demum  fibi  animo 
defixa  eflet  fententia  3 nullo  deinde  modo  avellcnda  3 inque  eam- 
^em  perinde  vellc  3 & percupere , ut  Grjeci  fui  ultro  > citroque 

con- 


Digitized  by  Google 


ViNDIGAT  A . ART1CULUS  V.  Jf.  I.  481 
concedcrcnt  j deque  ea,  utpote  quae  ipforum  majoribus  infica, 
acceptaque  jugiter  fucrat,  deinceps  fe  deterreri  nulla  finerent 
ratione.  Eadem  in  fefs.  S.  Bernardinus  Scnenfis  ctsi  graeci  idioma- 
tis  ignarus , Spiritu  S.  tamen  afHante  repente  c fuggeftu  graecc 
adco  fapienter  , affatimque  Graecis  fermonem  habuit  dc  fide  Ec- 
elefioe  Romans  , ut  in  admirationem  rapei  Graeci  non  diu  rclu- 
&andum  duxerinc  fidci  Romanae  Ecclefiae  confociari . Legcndi 
Surius  3 Wadingus  , & Berninus  tom.  4.  ad  faecul.  XV.  cap.  6. 

Poftre  mo  fefs.  1 7.  poftquam  de  illo  dogmate , ac  praecipuo  > 
fcilicct  dc  proceifione  Spiritus  S.  utrinque  convenifset  ,dc  Roma- 
nae Sedis  privilegiis  ( aliifque  , quae  hue  non  fpeSant  * dogmati- 
bus  a&um  eft  . Ecdcfiae  fuae  fententiam  Graeci  his  verbis  explicue- 
funt:  De  primatu  Paptjic  eft  conjlitutum  , ut  quacumque  habe- 
bat  ab  initio  > # ante fchifma  privilegia > rurfus  h*c  ipfa  habeat. 
Biduo  port  Eugcnium  quum  adiifsent , Pontifex  habens  prae  ma- 
nibus  feriptum  circumplicatum  illos  fic  alloquutus  eft  : Nos  Deo 
juvante  confentimus  de  omnibus  , (g>  una  fumus  confpirationc  uniti. 
Re  ft  at  adhuc  modicadubitatio  3 utqueantea  diximus  earn  vobis  feri - 
ptam damns:  Graecis  vero  rogantibus  le&a  eft  fchedula  5 qua_» 
continebantur  quatuor  Pontificis  poftulata , prinnim  ( nam  rcli- 
quaerant  circa  alia  dogmata  3 Purgatorii  &c. ) auftoritateiTL* 
Pontificiam  fpe&abat , cujus  majorem  explicationcm  a Graecis 
expetebat , fcilicct : Vt  Sedes  Apoftolicd , inquiens  , feu  Vica- 
rius  Domini  N Gf.  Chrijli  fummus  Pontifex  habeat fui  privilegiay 
1$  licuerit  ci  fuojure  3 quippeut  fummo  Pontijici  adjicere  , quod 
facro  fymbolo  addidit . Huic  poftulato  fe  privatum  refponfum  da- 
re Graeci  (dicentcs  fibi  ab  Imperatorc  refpondendi  facultatcm 
nondum  fa&am  ) drxerunt : Dicimus  primum  poftulatum  efse 
iniquiffsmum.  Nam  quomodo  nobis  affirm  are  liceat  facultatcm  efse 
Roman*  Ecclcji * addendi , feu  demendi  abfque fuis  fratribus  Pa - 
triarchis  ? G)uaproptcr  tf Ji pium  eft , quod  fuit  additum  3 qui  ta- 
men hoc  pat  rare  auf us  fieri  t citra  cognitionem Jynodicam  culpa  ne - 
quaquam  vacabit . Poft  haec  Johannes  dc  Monte  nigro  fcmel , ite- 
rumque  jubente  Eugenio  praeclare  de  Romani  Pontificis  Primatu 
difseruit , congeftifque  ex  utriufquc  Ecclcfiae  Latinae > & Graecar 
uaditione  teftimoniis  oftendit : Jjpuod  fit  fummus  Pontifex  3 fiS 

Pars  I.  ' ppp  Pc- 


482  P R1VILEGIA  Ro  M.  PONTIFICI 

Petri fuccefsor  \ Ckriftique  Vicarius  i (Jjudicet,  ac  regat  Catho- 
iicam  Ecclejiam  tamquam  Doftor , fcf  Paftor . His  auditis  poft 
dies  aliquot  Grxcorum  Impcrator  juffit  afferri  libros  > Grarci  vc- 
ro  pra?fules  » ac  do&ores  pra;habita  diligcuti  in  fuarum  Ecclefia- 
rum  traditionem  , ac  jura  inquifitionc  } tandem  in  earn  abiere__> 
fcntentiam  Romani  Pontificis  5 quibus  de  agebatur,privilegia*du- 
bio  omni  procul  efse  admittcnda } duobus  dumtaxat  exceptis  , 
videlicet : Ne  convocct  Synodum  oecumenicam Jitie  Imperatore  a & 
Patriarchis  , Ji conveniant  j quod  Ji  advocentur  3 non  veniant , 

ne  propterea  impedimentojint , quominus  Synodus  fiat . Alterum 
cfl : Vt Ji  quis  putet  fe  ab  aliquo  Patri archarum  pati  injuriam  , 
veniatqui  interpoj'uit  appellationem  , ne  Patriarch <e  ipji Je  Je  Jis - 
tant  judicandos  , Jed  Papa  mittat  in  Provinciam  quamque  Inqui - 
fit  ores  , & ibi  per  eos  prafentibus  negotiis  in  parti  bus  3 injuriam 
pafsus  jus  fuum  obtineat  * 

H«c  quum  ad  Eugenium  retulifset  Imperator  , illc  die  22*. 
Julii  ejufdem  anni  1 43 p-  refpondit  fe  vcllc  integra  omnia  Eccle- 
fix  fi\x  privilegia  manere  , neque  de  iis  particulam  detrahi  , 
vcllcque  ad  fe  fieri  appellationcs  : nec  nonregendi  s & pafeendi, 
univerfam  Chrifti  Ecckfiam , uti  ovium  Paftori  fibi  concredi- 
tam  poteftatem  agnofei : au&oritatem  prasterca  fibi  efse  a & fa- 
cultatem  celcbrandi  Synodum  oecumcnicam  , quumopus  fucrit*. 
& omnes  Pacriarchas  parere  ejus  voluntati  oportcrc  . Eade  re  ha- 
bica  eft  inter  fele&os  ex  utraque  Ecdefia  Thcologos  accrrima_> 
utrinque  difputatio  , qua  abfoluta  Grarci  in  domum  Impcratoris 
fecedentes  collatis  invieem  confiliis  fcntentiam  fuam  de  Romani 
Pontificis  privileges  feriptis  mandarunt  in  ha»c  verba  1 De  pri -• 
matu  Papa  fatemur  ipjum  fummum  Pontificem  a & procuratorem 
locum  gerentem  , ac  [Aciriiim  Chrijti a Pajtorem  > & DoClurem 
omnium  Chrijti anorunt  > regentem  , & gubernantem  Dei  Eccle- 
Jiam  y falvis  privilegiis  , & juribus  Patriarcharum  Orientis  a iff 
Conjtantinnpolitanum  quidem Jecundum  efse  poft  Papam  > deindc 
Alexandrinum  y poft  hunc  ejse  Antiochenum a poftremo  Hierofo- 
ly  mi  tan  urn * Nihil  vero  ultra  fe  feripturos  fubjunxere  Graeci- 
Eugenio  probata  dcclaratio  eft , ftatimque  unionis  decretum  a 
fele&is  ex  utraque  parte  viris  confcriptum  $ editaque  pridie  No- 


VlNDlCATA.  ART1CULUS  V.  ff.l,  483 
nas  Julii  anno  143  9.  conftitutio  eft  , quae  incipit  Latentur  Cali  ; 
qua  inter  alia,  quae  hujus  inftituti  funt  , ita  Eugenius  fatur : 
Item  definimus  fund  am  Apoftolicam  fedenii  iff  Romanum  Pontifi - 
.cem  fticcefsorem  ejse  B-  Petri  Principis  Apojtolorum  , iff  verum 
Ckrifti  Vicarium , totiufque  Ecclejia  Caput , iff  omnium  Chriftia - 
norum  Patrent , ac  Dodorem  exiftere , iff  ipji  in  B . Petro  pafeen - 
<// , regendi , ac  gubernandi  uni'verfalem  Ecclefiam  a D.  Cbri-i 
fto  plenum  pot eftatem  traditam  efse  > quemadmodum  etiam  in  ge - 
ftis  oecumenicorum  Conciliorum  , £5*  in Jacris  camnibus  continetur* 
Hoccc  dccretum  cum  Latini,tum  Graci  univerfi,uno  dempto  Mar- 
co Ephefino  , (cujus  peffima  opera  paulo  poft  eflfcdum  eft,  ut 
Graci  ad  priftinum  ingenium  regreffi , in  fchifma  , a quo  paulo 
ante  rcfipucrant , turpiter  relapfi  fint , ) propria  fyngrapha  ap- 
pofita  prono  animo  , urnifque  ambabus  funt  amplexati . Porro 
ea  conftitutio  aliis  verbis  prius  efformata  fucrat , fcilkct  in  dc- 
crcto  de  privilegiis  Papa  dicebatur  : Jghiod  Papa  haberet privilr - 
gia Jua  juxta  determinathnem  S . Scriptura  , iff  d/da  Sandorumi 
poftremum  hoc  verbum  diflu  fanflorum  Imperatori  non  allibuc- 
rat , unde  obtendebat : An Ji  quit  fandorum  in  epiftola  konorat 
Papam , excipiet  hoc  pro  privilegio ? Quamobrem  fignificavit  Euge- 
nio, ut  aut  hoc  corrigeret , fin  ipfe  re  infeda  rediret , ejufque 
loco  fufficeret  verba  hac  : juxta  tenor emcanonum  . Julianus  Gar- 
dinalis  cum  Imperatori , turn  Gratis  perfuadere  conatus  eft  ver? 
ba  ilia  expungenda  non  ersc,quum  ex  didis  Sandorum  Symbolum 
quoque  fidei  compofitum  fit , liturgia  , Sc  canones  coaluerint, 
& fine  didis  fandorum  nihil  confedum. Graci  denique  pra  habita 
deliberatione  rcfpondcrunt  : habenda  cfse  a Papa  jua  privilegia 
juxta  canones , iff  difla  Sandorum  , facramque  Scripturam , iff 
ada  Synodorum  . Poftridie  vero  decretum  unionis  emenda- 
tum  , & juxta  tenorem  fuperius  exprefsum  Imperatori, & Gra- 
cis  Latini  exhibuere,  cui  Graci  univerfi  utroque  pollice  fub- 
feripfere : atquc  itanumeris  fuis  abfolutum  unionis  negotium 
eft. 

Hi  fee  animadverfis  duo  exinde  colligcre  eft . 1 . Equidem  nit 
hil  ex  Concilio  Florcntino  detradum  ivifse  Romani  Pontificis 
privilegiis,  quibus  dc agitur . 2. Quin  imopotiuspluriraum  illis 

Ppp  2 pci- 


484  Privilege  Ro  m.  Pontipici 
privileges  acceffifse  . Quod  igirur  ad  i.  fpc&at,  fatcor  Graecos 
ilia  privilegia  Pontifici  denegafse  , attamen  non  conlentanec  , 
re&aquc  confecutionc  id  ibant  inficias  . Siquidem  femcl  afserto 
Romani  Pontificis  tali  primatu  , videlicet  quod  fit  B.  Petri  fuc- 
ccfsor , verus  Chrifti  Vicarius  , atque  fa&am  a Chrifto  potefta- 
tem  habens  regendi,  & gubernandi  univerfamEcclefiamj  afserere, 
fi  reda  loqui  vellent  , fibique  in  fententia  aequalcs  efse  , omnino 
oportebat  perinde  Pontificem  Ecclefia:  univerfae  poteftatc  prajfta- 
re,  nefciumque  efse  in  fide  aut  falli , aut  fallere . Atque  revera 
ita  affirmafsc  vifus  eft  Jofephus  Patriarcha , qui  in  confcflione 
fidei  ante  obitum  feripta  profefs  us  eft  fe  omnibus  his  , qua:  tenet, 
& docet  S.  Romana  Ecclefia,  integre  adquiefeere  . Sed  nec  recta 
traditioni  Gratae  Ecclefia  inharentes  id  inficiabantur . Quando- 
quidem  , ut  ex  Conciliis  Oricntalis  Ecclefia  oftendimus,  atque 
nti  fuo  loco , quum  dc  traditione  Ecclefia  Orientals  fermo  inftb- 
tuetur,  a SS.  Patribus  Gracis  perpetuo  ApoftolicaSedi  una_» 
cum  primatu  ilia  duo  privilegia,  veluti  ejufdem  appendiccs,adju- 
dicatafunt,  &afscrta.  2.  Graci  negantes  potuifse  a Pontifice 
addici  fymbolo  illam  vocetn  Filioquc , negarunt  paritcr  earn  ad- 
ditioncm  fieri  potuifle  aConcilio  oecumenico  > ac  univerfa  Ec- 
clefia , ut  ex  refponfione  Beflarionis  fatis  patefeit  r ca  fcilicet  ra.- 
tione , (etfi  non  reda)  dudi , quodfemel  a Sy-nodo  ftatutum 
non  pofiet  amplius  minui  > addi , aut  mutari : unde  quum  dixere 
Eugenio  non  licuilTe  cam  particulam  addere  , & quum  dixere  id 
ci  non  licuiftc  abfque  confcnfu  Patriarcharum  , aut  cognitionc 
Synodica,  duo  dixere  fe  fe  invicemcollidcntia,  fcilicet  non  Ii:- 
cuifle  ctiam  id  Synodo  univerfali , & non  licuiffc  Eugenio  id  abf- 
que Synod i confcnfu  : nifi  id  earationc  dixerint , quod  ccnfe- 
rent  a Pontifice  non  pofle  abrogari  canones  ; quod  idem  cenferc 
debuiflfent  ctiam  de  Concilio  : quod  utrumque  tamen  ex  parte 
quidem  verum,  fcilicet  quod  canones  circa  fidern  nec  a Pontifice  > 
nec  a Concilio  abrogari  poffint ; at  ex  altera  parte  falfum , nem- 
pe  quod  a Concilio , multo  magis  a Pontifice  abrogari  nequeant 
( valide  ctiam  fine  canfsa  , licite  vero  ex  caufsa  ) canones  circa 
difeiplinam  verfantes . 

Quod  ad  2*  vero  fpc&at  > efto  ex  Bulla  Lxtentur  inferri  ne- 

queat 


VlNDICATA  . ArTICULUS  V.  jf.  I.  48? 
queat  a Concilio  Florentinocxprefse  fuific  definitam  hanc  quae- 
ftioncm  , uti  docent  Duvallius  par.  4.  de  fuprem.  Pontif.  poteft. 
q.7.,  & Bcllarminus  lib.  2.  de  Concil.  cap.  1 3",  nihilominusex  co- 
dem  Concilio  pleraquc  extundi  pugno  , quibus  ca  privilegia  Ro- 
mano Pontifici  afscrenda  Tint.  Nam.  1 . in  Concilio  Grarcis  Latini 
Rhodius,  Julianus  , Johannes  &c.  perpetuo  credcndum  propo- 
fuerc  cum  Latinis  Pontificcm  infallibilem  cfsc , atque  fuprema  in 
Ecclefia  poteftatc  potiri  : neque  id  unquam  port  difputaciones  ea 
de  rc  habitas , poft  declarationcs  ab  Eugenio  a Graecis  expoftula* 
tas , ac  praefertim  poft  editam  conftitutionem  Latentur  3 Grae- 
cos  inficias  ivifse  legitur  . Quinimo  Jofcphus  eorum  Patriarcha  > 
ut  fupra  diximus,  exprefse  feripfit  fc  llomanae  Ecclefias  do&rinac 
adquiefccre  . Gemina  funt  vero,  & congruentia , quae  in  refponf. 
ad  Marcum  Ephefin.  repofuit  Jofcphus  Epifc.  Methoncnfis  : 
Romana  , inquiens , Ecclejia  nec  infidelitas , nec  turpe  dogma,  un- 
quam matijit . Et  infra.  SI  te  emendari  Romanam  Ecclejtam  nil  opus 
erat : nam  ilia  cunftarum  ejl  gubernatrix  Ecelejiarum  > Iff  ag ro- 
t anti  bus  Ecckjiis  pcritijjime  medetur  > quum  pot  eft  at  em  a Chrifto 
acceperit  alias  gubernandi  , confirmandi , iff  corrigendi , non  ut 
ipfa  confirmetur  abaliis:  EttUj  inquit falvator  adPetrum , ali- 
quando  converfus  confirma  fratres  tuos  : Non  dixit  confirmare  a 
fratribus  tuis  5 fed  confirma  . Similia  in  apolog.  adverfus  eum- 
dem  Marcum  Ephef.  feripfit  Gregorius  Protofincellus  , ubi  ia 
laudem  Pontificis  prolatis  ex  SS.  ChrifoftomojTheodoroStudita, 
Arcadio , & S.  Cyrillo  in  III.  Synodo,  & Valentiniano  in  Synodo 
IV.  egregiis  , liqnidifque  teftimoniis  , J$)uum  igititr , fubjungit, 
facultas  illi  ( Papas)  Jit  exercendi  judicium  de fide , <3*  facerdoti - 
bus  Jure  iff  Chrifiianorum  omniumDo&or  in  definitione  infer  ihitur. 
2.  Grasci  in  Concilio  poft  declarationcs  ab  Eugenio  expetitas  duo 
tantummodo  excipicbant  privilegia  > quibus  utique  frui  Pontifi- 
ccm  nollcnc  , fcilicet  poteftatem  congrcgandi  Concilia  fine  Pa« 
triarchis , & appellationes  ad  Sedcm  Apoftolicam , quae  duo  qui- 
dem  negata  cum  privilegiis  ceteris  Romani  Pontificis  componi 
facile  potcrant : nihilominus  Eugcnius  eadem  quoque  agnofei  , 
ac  fibi  omnimode  adferi  voluit ; ut  proinde  convenerint  Grasci 
Pontificcm  cfse  Vicarium  Cbrifti , Paftorcm  j & Do&orcm  on»- 

nium> 


+86  PrivilegiaRom.  Pon  tifici 

nium  j ac  Dei  Ecclefiam  gubernandi , & regendi  plenam  a J 
Chrifto  D.  poteftatem  habere  , falvis  dumtaxac  juflis  privilege 
Patriarcharumj  ac  proinde  Eugenii  poftulatis  illos  fecifse  Tatis, 
ejuTque  voluntati  Teintegros  pcrmififse,unde  nullum  deinceps  ik 
lis  Tupra  ca  re  negotium  fuerit  faceflitum  , liquido  adparet . 3* 
Gra?ci  quemadmodum  Latiniconftitutioni  Zatentur  ex  animo  ac- 
quicTcentes  propriam  Tyngrapham  adjecere s at  ea  TubTcriptione 
Latini  duobus  prsefatis  Pontificis  privileges  deferebant ; idem 
ergo  pra?ftitifsc  quoque  Grecos  oportet . Scd  &id  conftitutio  il- 
ia prxfeferebat  3 quippe  eo  ipTo,  quod  Romanum  Pontificem 
Petri  Tucccfsorcm  , Chrifti  Vicarium  , ac  plenam  poteftatem  ha* 
berc  regendi  Ecclefiam  univerfam  definivit;  id  plane*confequitur, 
quod  Pontifex  infallibilitatis  praerogativa , Tupremaque  in  Ec- 
clefia  poteftate  pra»fulgcat:  atque  quidcn)3J%)uemadmodum}  ut  ait 
conftitutio  , etiam  in  geftis  aecumenicorum  Conciliorum  , in  fa - 

eris  canonibus  continetur . A Conciliis  autem  , atque  canonibus 
Pontifici  Romano  ilia  privilegia  Tatis  aTserta  TuiTsc  plurimis  uTque 
modo  demonftravimus , eaque  etiam  a Patribus  Greeds  luculen- 
ter  vindicata  planum  infra  Taciemus . 

Haud  me  fugit  equidem  particulam  illam  quemadmodum 
etiam  legendam  juberi  hoc  modo  a Natali : quemadmodum  & , 
quomodo  earn  legerunt  Blondus  Eugenii  IV.Notarius  lib.  3.  dc- 
cad.  1 oi  Vigerius  Ord.  Minor.  Cardinalis  in  dechachordo  chorda 
1 o ; Johannes  Fischerus  Roffcnfis  EpiTc.  in  art;  2 5.  advcrftis  Lu- 
theranas  aTsertioncs  j Echius  lib.  2.  de  primat.  S.  Petri  cap.  253 
Albertus  Pighius  lib. 4.  de  Hier.  EccleT.  cap.  ult.;.  Atnihil  inte- 
reTse  nemo  non  videt , num  legatur  quemadmodum  etiam , aut 
quemadmodm  et : to  enim  et  Grammaticis  frequenter  idem  eft 
atque  etiam  . Nifi  quod  potius  poft  Maimburgunr,  Launojum  , 
&c.  de  Marca,  BoTsuctius  , Natalis  , & Rollinus  tom.  1 . Tuae  do- 
cendi , ac  ftudendi  methodi  cap.  2.  de  ftudio  lingua:  grsecze  le- 
gendum  volunt  non  quemadmodum  , fedjuxta  eum  modum  , quo 
& in  aSis  Conciliorum  &c.>  qilia  nempe  hie  modus  legendi  gra*co 
textui  reTpo^det  if  Tf*x«V:  fcilicet  hac  poftcriori  ledione  Roma- 

ni Pontificis  au&oritatem  coar&atam  autumant  , ita  ut  TcnTus 
lit  a Chrifto  accepifle  ilium  poteftatem  quidera  regendi  Ecclc<« 

fiam 


VlNDlCATA  . ArTICULUS  V.  Jf.I.  487 
fiam,  fed  juxta  praeferiptum  canonum,  quibus  Pontifex  non  fit 
•fuperior  . Nae  fubleftae  fidei  homines,  atque  ad  fallendum  compo- 
fiti  pro  ea  , qua  pruriunt  libidine  quaquaverfus  Romani  Pontifi- 
cis  privilegia  lardendi , ac  labefadandi , ut  fucum  facerent > nc- 
que  ab  apinis  hifee  , nugifque  grammaticisfc  abftinere  noverunt, 
fatifque  habuerc  . Nift  quod  medius  fidius  fibi  offendunt  , ac  ma- 
ximopere  hallucinantur  . 

Enim  vero  > ut  illud  praeteream  verfionem  illam  pofteriorem 
gallicana?  lingua?  potius  , quam  gra?c*  efle  accommodam  5 quum 
graeca  lexica  aeque  vertant  op  Tfdm  per  quemadmodum , atque 
juxta  cum  modu/n , obfervo  1.  Quod  ilia  particula  quemadmodum 
ctiam  nequaquam  falfae  interpretation  > ac  fraudulenta?  textus 
gra?ci  perada?  ab  Abrahamo  Cretenfi  attribuenda  eft,  uti  ei  at- 
tribuunt  Iaudati  audores  ; imo  id  non  veriti , ut  ill  dubitationcm 
ftudiofa?,  fallacifque  illiusinterpretationis  Latinos  Patres  Con- 
cilii  Florcntini  adducerent:nam  refert  Silvefter  Schyropulus  unus 
Graecorum  , qui  in  Concilia  erga  Latinos  peflime  erat  affedus  > 
refert  > inquam  , in  hift.  Concil.  Flor. , quod  turn  a Pontificc  , 
turn  ab  Imperatore  » plurimifque  Patribusqua  Latinis,.  &qua 
Graecis  conftitutionis  Zatentur  quinque  exemplaria  utrumque 
textum  five  graecum  , five  latinum  exhibentia  fubferipta  fuerc  : 
num  vero  plura  numeroconfcripta  > & fubferiptafuerint,  non  eft 
notum:  ut  ut  fit*  quinque.optimae  nota? exemplaria  hujufee  dccrc- 
tietiam  num  fervantur  i.inbibliot.  Medicca  , 2. in  Caftro  S.An- 
gcli  * 3.  in  biblioth.  Vaticana ; 4.  in  Colbcrtina,  nunc  Regia; 
5.  in  bibl.  FF-  Min.  ftrid.  obferv.  conrcntus  Fefulani ; atque  in 
his  quinque  excmplaribus  textus  latinushanc  exhibet  Icdionem, 
quemadmodum  ctiam  ingejlis  Ergo  ab  Abrahamo  Crctenfi  ca 
interpretatio  non  eft  inlata  . : 

Obfervo  2. , quod  quifnam  fuerit  audorGraecus  adorum-» 
Concilii  Florcntini  graecc  > & Iatinecditorumhadenus  latctcru- 
ditos;  fiquidcin  ex  graecis  exemplaribus  unicum  repertum  eft, 
quod  lucem  afpexitfine  feriptoris  nomine  anno  152 6.  fedent£__» 
Clemente  VII.  ty pis  Romaeexcufum  , a Bartholomaeo  Abrahamo 
Cretcnfi  latine  redditum,  Florentina  Synodur  oecumenici  ociavx 
inferiptum  ; at  emendatuseft  mendofus  titulus  in  verfione  altera 

ejuf- 


Digitized  by  Google 


488  Privilegia  Rom.'  Poktifici 
ejufdem  graeci  codicis  a Johannc  Matthaeo  Cariophylo  Cretenfi  , 
quae  in  Conciliis  gencr.  fub  Paulo  V.  Romae  cditis  eft  imprefla  > • 
atque  in  colIe<ft.  Labbeana  pariter  exftat.  Leo  Allatius  in  nods 
crit.  fuper  hift.  Concil.  Flor.  graece  feriptam  a Silvcftrd-  Schyro- 
pulo  i quam  latinam  fecit  RobertusCrcigthon  anno  i66o}  fufpi- 
catus  eft  exercit.  5,  quod  feriptor  graecus  a<ftorum  Concilii  Flo- 
rentini  fuerit  Manuel  Chryfocuce  magnus  Saccllarius  j vcl  Theo-. 
dorus  Xanthopulus  magnus  Sccvophilax.Laudes  equidem  Allario 
ftnt  pro  eo  , quo  veritatis  ftudio  flagrabat  in  egregiis  fuis  exerci- 
tationibus,  utque  adnotavit  Labbeus,  fides  nec  Schyropulo  horni- 
ni  nihili  habendo  ignoto,  ignobili , fchifmatico  , haeretico,  fuis- 
que  infenfo  > nec  Creigthono  interpreti  non  abfimili  morbo  la- 
borantij  viroin  Ecclefiam  catholicam  effreni , rabieque  efterata 
in  Pondfices  optimos  effervefeenti , & dcblatcrand  , omnino  ad- 
hibenda  fitiverum  ( pace  ipftus  fit  di<ftum)fallitur  dc  Manuele,  ut 
qui  a Concilio  aberat , & BefTarioni  in  mandatis  dederat,  utfuo 
nomine  fubferiberet . Divinando  poftca  Theodoro  id  tribnit  nul- 
li  verifimiilimae  innixus  co»je<$ura? . Leviflim*  non  fecus  conje* 
durae  fidens  Spondanus  ad  annum  143  8.  feriptorem  ilium  graecutn 
autumavit  Matthaeum  Meleniccufem  > ut  qui  in  a&.  feii.  25.  po- 
ftremo  loco  fc  nominat . Scd  haec  conje&ura  tanti  non  eft  > ut  no* 
ftrum  extorqueat  aflenfum . Videfis  Labbcumobfervat.  de  edit. 
Concilii  Florent. , & Pagium  brev.  hift.  crit.  Rom.  Pondf.  in_> 
Eugenio  IV.  Quisquis  igitur  fuerit  au&or  illc  Graecus  editionis 
graeco-latinae  a&orum  ConciliFloren.,idcertum  eft  ilium  turpiter 
hallucinatum  errores  propinarc  voluifse  : nam  difputatores  enu- 
merans  cum  ex  Graeca , turn  ex  Latina  Ecclefia  delcdos  , fex  ex 
Graecis  felc&os  5 . feptem  vero  ex  Latinis  rccenfet : fcilicet  ex 
.Graecis  Marcum  Ephefinum  , Ifidorum  Ruthenum  > Beffarionem 
Nicaenum  , Theodorum  Xanthopulum  5 Michaclcm  Balfamoncm^ 
& Georgium  Gemiftum  : ex  Latinis  vero  Nicolaum  Cardin.  ,A1- 
bergatum  , Julianum  Card.  Caefarinum  , Andrcam  Rhodium  » 
Johannem  Forojulicnfcm  3 & duos  Monachos  Theologiae  Magi- 
ftros ; qui  fuere  Johannes  dc  Monte  nigro  Ord.  Praedicat. , & 
Petrus  Perquerii  Ord.  Min. , & Johannem  de  S.Thoma  Ord.  Ere- 
mit.  S.  Auguft.  At  vero  Andreas  dc  S.  Crucc  Romanus , & Apo- 

ftoli- 


ViNDICATA.  ArTICULU*  V.  if.  I.  489 
ftolici  Confiftorii  advocatus  Concilio  Ilorcntino  pra?fens  in  fuis 
difTert.  fex  tantum  cx  Latinis  dcledos  nanat , atquc  ex  corum 
numero  Cardinalem  Albergatum  cxcludit , qui  plane  turn  tem- 
poris  Nurimbcrgaz  Legatum  Eugenii  agebat . Alium  in  erroreni 
lapfus  feriptor  GraecusEpifcopum  Forojulienfcm  inter  difputato. 
jes  recenfitum  non  Ludovicum  , fed  Johannem  nominat . At  Jo- 
hannes ab  Epifcopatu  Forojulienfi  ad  Anconitanum  die  £.Martii 
anno  14373  adcoque  ante  eelebrationem  primae  fefs.  Concilii, 
translatus  fucrat : codemque  pariter  anno  die  14.  Junii  a San- 
guinenfi  ad  Forojulienfcm  Epifcopatum  translatus  fucrat  Ludo- 
vicos Ord.  Min. , titrefcrt  Horacius  Juftinian.  in  notis  ad  2.  col- 
]at.  ador.  Concil.  Flor.,  & poft  ipfum  Pagius  loc.  citato.  Utrum- 
que  hunc  errorem  cx  fcriptorc  illo  Gra?co  haufit  , & fedatus  eft 
Natalis  diflert.  1 o.  in  hift.  Eccl.  farculi  XVI.  Sed  & fieri  facile  po- 
tuit , uti  frequens  fadum  a Graecis  neminem  larct , ut  feriptor 
Graecus  fraude  ufus,  five  Anglus  interpres  ad  fallendum  compofi- 
tus , uti  viris  hujufee  furfuris  familiarc  eft  s ad  coardandam 
Romani  Pontificis  audoritatem  pro  to  quemadmodum  etia>ru__, , 
tranftulcrit  juxta  eum  modum  , quo  Confer,  clarifs.  Allatium 
loco  indicato . 

Obfcrvo  3.  difficile  fieri  potuifte  , ut  Eugenius  , ac  Latini , 
qui  tunc  temporis  qua  a Bafileenfibus  , & qua  a Graecis  Romani 
Pontificis  audoritatem  pra»fcrtim  circa  Concilia  , & canones 
vindicate  fummis  viribus  enitebantur,  id  voluerint  morem  Grarcis 
gerendi  gratia  , ut  eadem  Pontificis  auduritas  tarn  ardis  Conci- 
liorum,  & canonum  limitibus  comprehenfa  iret.  Senfus  igitur  na- 
turalis  > obvius  , & litteralis  laudatae  conftitutionis  eft  : quod 
Romanus  Pontifcx  plcnam  poteftatem  babeat  regendi  3 ac  guber* 
nandi  univerfam  Ecclefiam,hancquc  ipfi  poteftatem  a Deo  fadatn 
probari  ex  S.  Scriptura,&  didis  Sanctorum, ut  ajebat  primum  de« 
crctum,&  ficut  ait  decretum  reformatum  , probari  ex  geftis  Con- 
ciliorum  , & facrorum  canonum,  fcilicctex  act. 2.  Concilii  Ephe- 
finijex  act. 3.  Concilii  Chalcedonenfis;  ex  can. 2.  Synodi  VIII*ver- 
bo  , ex  actis  Contiliorum  gcneralium  univerfim  , ut  fatis  conftat 
ex  dictis  3 & cx  jure  canonico  multis  in  locis  ficpius  a nobis  lau* 
dato  . Unde  alieiaim  in  fenfum  to  ^ucmadmodu?n  intorauere 

Pars  /.  q nihil 


Digitized  by  Google 


4P0  PrIVILEGI  A R O M.  P o N T 1 F I C I 
nihil  eft  aliud  , quam  cavillari , & verborum  contcxtui  vim  in- 
ferre  . Ex  quibus  denique  illud  confequitur  , quod  contendimus, 
fcilicet  fi  Pontifex  in  Ecclefiam  univerfam  plcnam  habet  potefta- 
tcm  } in  Concilia  quoquc  , Sc  canoncs  , ille  profccto  fupra  Con- 
cilia fuprema  fruitur  poreftate , acque  falli  3 & fallere  omnino  eft 
nefeius  : uti  ex  fequentibus  magis  firmabitur  % planiflimumquc 
fiet , ut  proptcrca  iis  oculi  carcultent  oportcc  , admodumque  ru- 
dis  animus  infit , qui  nondum  perfpecta>  nondumque  perfuala  hu- 
jufmodi  habeanc  • Quapropter 

Ex  eodem  Concilio  Romani  Pontificis  au&oritas  fuprema 
enitefeits  mnotcfcicquc  magis  , ac  magis  fenfus  conftitucionis 
Latentur  . Nam  , ut  jam  diximus , poft  Graccorum  difcefliim 
audiro  , quod  a Bafileenfi  pfeudo-Synodo  dccreta  Pontificiae  po- 
teftati  fiiprema?  derogantia  fuiflent  evulgata  > Eugenius  edita 
conftitutione  Adoyfes  ea  deer  eta  infirmavit  , & infregit.  Poftea 
vero  , ideft  circa  anni  143 9.  exitum  , appulfis  Florenciam  Arme- 
nis  unionis  conciliandae  gratia  cum  Romana  Ecclefia,  cui  Jacobus 
a Primadiciis  Ord.  Min.  jam  ab  aliquibus  annis  laboriofam,  egre- 
giamquc  operam  praeftiterat , atque  feliciter  cum  Armenis  per- 
a&o  unionis  negotio , illis  Eugenius  publica  in  feflionc  inftru- 
(ftionis  decretum  dedit } quod  incipit  Exultate  Deo  anno  143?* 
die  22.  Novembris,  non  vero  die  10.  Dccembris , ut  feribit  Ray- 
naldus  : inter  qux  illud  Armenis  Eugenius  credendum  propofuit 
fcilicet  6)Aidquid  tenet , iff  docet  S*  Sedes  Apoflolica  , & Romana 
Eccltfia  i quod  ultro,  citroque  Amenorum  Oratorcs  fuo  , & fuo- 
rum  nomine  amplexati  funt . Rurfus  anno  1441*  quumad  Floren- 
tinum  Concilium  accefliftent  quoquc  Jacobitarum  Legati , quos 
illo  adduxerat  Albcrtus  Sartianenfis  Ord.  Min. , publica  in  fcilio- 
nc  coram  Eugenio  , Andreas  Abbas  Monafterii  S.  Antonii  in-* 
iEgypto  totius  Jacobitarum  gentis  , Sc  Johannis  eorum  Patriar- 
chs Lcgatus  fyriaco  idiomate  rcligiofam  orationem  habuit  3 in 
qua  fupremam  Romani  Pontificis  poteftatem  laudibus  celebravit> 
dcindc  unionem  perfici  demum  poftulavit  exhibito  legationis  fuae 
inftrumento  , quod  fie  habebat  : Johannis  humilis Jervus fervo «* 
rum  Chrifli , Ahnijler  fedis  S A/arc i , magna  fcilicet  Alexan- 
dria a 1$  totius  /Egypti  9 Lyhia  , ^Ethiopia  , Pentapoleos  Occiden - 


Digitized  by  Google 


VlND  1 CAT  A . ARTICULUS  V.  Jf.  I.  4£I 
talis  j Africa  3 totiufque  pradicationis  Apofloli  Alarci , humilis  , 
dico , /»  fuis  peccatis  , prius  venia  , ifj*  abjolutione  ab  ipfo 

Domino  3 ujquc  ad  terra  pavimentum  cor  am  tt  jujlffimc , & Jan - 
ftijjime  Pater , inclino  , perfeHio  Sacerdotii , Pajlor  optime  , £o- 
nejlatis , ac fanciitatis  Princeps  , piijffime  duftor  eorum  , qui  in  •via. 
btijus  peregrinationis  incedunt , <7#/  Jludio  , df  janftitatc  ceteris 
viam  falutis  ojlendis , Domine  Eugeni  Papa  magna  Vrbis  Roma  , 
omnium  Ecclejiarum  chrijlianorum  Apojlolice  Pajlor , Principum 
Chrijli  fedium  unice  , vcncrande  Patrum , dc  Sacerdotum  Prin- 
ceps , # medice  languentium  animarum  &c.  legitur  tom.  3.  Con- 
cil.  datum  Chayrcn  12.  Septembris  anno  6*40.  fccundum  Grae- 
cos  ; fccundum  vcro  Jacobitas  1 1 57.  a terrporc  Martyrum  , ( lei- 
licet  pcrfecutionis  Diocletiancae  ) a computation  Incarnationis 
Dominice  i44o.Anno  vcro  fequenti  ab  adventujacobitarumjidcft 
1442.  ( nam  annus  1441 . datus  a decreto  Eugenii  pro  hac  unio- 
ne  nobis  eft  1442  ) Jacobitis  tradita  fuit  inftru&io  fidei  ab  Euge- 
nio , qui  inter  alia  ipfis  recipicnde  tanauam  oecumcnicae  inter 
reliquas  fpeciatim  Florentine  Synodi  auclor  fuit  3 (icuti  quam 
propofuerat  Graecis  3 & Armcnis  i atque  que  tenet , & docct  Ro- 
mana  Ecclcfia  credenda  propofuit . Qiiibus  Andreas  Legatus  fuo> 
& Jacobitarum  nomine  libens  fubferipfit . Porro  Auguftinus  Pa- 
tricius  in  fummario  Concilii  Bafile.  teftatur  Bullam  unionis  Jaco- 
bitarum manu  Eugenii  3 & Cardinalium  fubferiptam  ab  fe  vifam 
una  cum  aliis  a&is  ejufdem  Concilii  Florent. , quae  in  Arce  S.An- 
gcli  aflervantur  . Narrat  etiam  Horacius  Juftinianus  in  fua  edit. 
Concil.Florent.  hoc  decretum  pro  Jacobitis  una  cum  dccretis  pro 
Grecis  a & Armcnis  illi  infertis  tranfumtum  fuifte  cx  Mfs.  codi- 
cibus  Vaticanis  , Bullario  Rom. , & cx  originali  Bulla  in  con- 
ventu  FF.  Min.  ftri<ft.  obferv.  Fefulano  propc  Florentiam  af- 
fervata . 

Ad  hacc  Albertus  Sartianenfis  mox  laudatus  eodem  anno 
Legatum  Jacobitarum  non  modo  5 fed  etiam  fee  urn  eo  adduxe- 
rat  Petrum  Diaconum  Oratoris  munus  obeuntem  Conftantini  Za- 
re  Jacob  Imperatoris  iEthiopum  , vulgo  di&i  Presbyteri  Johan- 
nis.  ( Zara  Jacob  dicebatur  ^Ethiopia;  Imperator  > ut  adnotat  Ho- 
ratius  Juftinianus  apud  Harduinum  loco  indicato  j quod  cogno- 

CJjj  q 2 men 


4p2  PrIVI  LEG1A  RoM.  PoNTIFICI 
men  fignificat  filium  , feu  femen  Jacob  i quippe  Impcratores  lilt 
fe  ex  Jacob  per  Salomoncm  , & Rcginam  Sabam  originem  duce- 
re  gloriabantur  . ) Ut  hunc  Lcgatum  in  Concilio  , quod  majorem 
ctiam  audoritatem  ex  loco  obtinerct  , reciperet  Eugenius,  Con- 
cilium Florentia  Romam  poll  fefs.io,  in  ferie  Concilii  ordine  30. 
anno  1442*  tranftulit , referente  Auguftino  Patricio  in  fuo  fum- 
mario  ad.  Concil.  Bafil.  Romam  ergo  acceflere  etiam  Abdalas 
Archiepifcopus  EdefTje  Ignaeii  Patriarch*  Syrorum , totiufquc 
gentis  nomine  Legatus  ; cum  Syris  anno  1 444.  confcda  unions 
in  Concilio  Laterani  habito  , Eugenius  ipfis  cam  fidci  regulam  , 
quam  Romana  profitetur  Ecclefia  in  fc(E  1.  Laterancnfi  , atquc 
3 x.  in  ferie  fcfT.  Concilii  Flor.  tradidit . Anno  vero  1445.  in  ge- 
neral congregarionc  apud  S.  Pctrum  7.  Nonas  Augufti  celebra- 
ta  Eugenius  conftitutionem  edidit  pro  Chald*is  ctiam  , qui  Ne- 
fterii  erroribus , & Maronitis,  qui  Macharii  Antiocheni  y fcti 
Monophyticarum  , divinam  fcilicct  dumtaxat  voluntatem , & ope* 
rationem  in  Chrifto  afferent  iumserrore  inquinati  erant,  quos  pr** 
dicationc  rrduxerat  Andreas  Coloflenfis  ab  Eugenio  in  Oricntera 
miffus*,  qua  conftitutione  edocebantur , non  fecus  ac  Jacobit*  , 
^Ethiopes  , & Armcni  inter  alia  Roman*  Ecdcfi*  fidem  tenen- 
dam  , ac  edocendam  . Extant  conftitutiones  hujufinodi  tom.  1 
Concil.  i & in  colled.  Harduini  tom.  9.  in  adis  ab  Horatio  Jufti- 
niano  editis  . Chaldarorum  in  Cypro  agentiura  Metropolita  Ti- 
motheus  Tarfenfis  Archiepifcopus  , & Ifaacus  Elia?  Maronitarura 
Epifcopi  nuncius  , fuo,  fuorumque  nomine  in  profeflione  tidei  co- 
ram Eugenio  PontiHcc  , ac  congregatione  gcnerali  cmiffa  pra»cla- 
rum  hifee  Pontificiis  praerogativis , qtiibus  de  agimus  3 perhibuere 

argumentum  . Profiteer  , 'vovco , atque  promitto Eugenio 

Pap*  ly. . . . Jghtod Jemper  manebo Jub  obedientia  tua  , £ 1 JucceJfo- 
rumtuorum  , ac  JacroJanS*  Roman*  Ecclcji*  > tanquamjub  uni- 
ta  Afatre  , Capitc  omnium  aliarum  ....  Jemper  tenebo  > confi - 
tebor  y pradicabo  3 docebo  , quid  quid  tenet , confitetur  > docety 
prtdicat  JacroJancli  Roman  a Ecclejia  , & quidquid  ipfa  repro - 
bat  y anathematizjt , damnat  y reproboy  anathematize  > gf  dam~ 
no  . Referuntur  ab  Eugenio  in  conftit.  BenediHus  Jit  Deus . 

Nec  eft  curNaulxs  ajat  Concilium,  quod  Florcncias  poft 
1 Gra?- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  V.  Jf.  I.  4^3 
<5r«corum  difeeflum  manfit  , a c Romam  deindc  translatum  eft, 
Concilii  oecumenici  auftoritatc  carere  , utque  carcat  in  cauffo 
extitifle  Grarcorum  a Concilio  rcccfluin  . Nan  ipfc  Natalis  Bafi- 
lcenfc  generate  fuifle  contendic  ctiam  primis  feflionibus  , quibus 
tamen  vix  decern  interfucrant  Epifcopi,  quia  nempe  omnes  accci> 
(iti  fuerantjidque  fat  fuifle  ait,quamvis  non  interfuerint.At  Gra?ci 
nondum  difeeflerant , quum  advenerunt  Armeni,  nequccos  latc- 
bat  alios  expe&atos  turn  Oricncalcs  , & cum  omnibus  dc  unione 
agendum  fuifle  , finiendumque  pa&um  foedus ; quapropter  fi  Con- 
cilio interefle  amplius  noluere , non  exinde  Concilio  derogatum 
eft.  Quinimo  Natalis  fatetur  a Grascis  ante  difeeflum  Summo 
Pontifici , ac  Latinis  Epifcopis  operis  curam  dercli&am  , ut  unio. 
nis  negotium  cum  ceteris  Oricntalibus  abfolverent : Vnde  iff  httic 
Armenorum  unioni , ait , ac  dccreto  de  ea  edito Jpiritu  intcrfuijjc 
Graci  diet  pojfunt . Quorfum  ergo  obtrudit  Synodum  oecumeni- 
cam  efle  defiifle  poft  Graccorum  difeeflum,  quum  illi  liberrime,  ac 
fpontc  difeeflerint  > ac  poft  difeeflum  a Latinis  cetera  com  muni 
nomine  peragenda  dercliquerint  ? Adde  , quod,utfupra  innui- 
mus , Eugenius  Jacobitis  , ut  Synodo  Florentinaj  tamquamvcre 
cecirnemcae  caput  fubmitterent  , feque  animo  devoverent , juflit. 
S d & tom.  1.  a&or.  Concil.  Trid.  fub  Paulo  III  , quar  in  arce_> 
S.  Angeli  aflervantur  , habetur ; quod  die  2<£.Februarii  an.i  547, 
quum  Epifcopus  Clodienfts  in  congregatione  gencrali  excitaflec 
difficultacem  dc  Bulla  unionis  jacobitarum  > quad  ca  non  perti- 
neret  ad  Concilium  Florentinum  , confirmaretque  hoc  ipfum  ex 
data  Bullar  1 441  ,quum  Concilium  cxplicuerit  pridem  anno  1 43 p, 
quo  confignata  eft  Bulla  unionis  Graecorum  > Cardinalis  a Mon- 
• tc,  Marcellos  nempe  Cervinus , ut  admonet  Harduinus  in  notis 
part. 3.  Concil.  Florcnt.  collcft.  Hor.  Juftin.  dixit : Hallucinari 
tos , qui  potant  fincm  Concilii  Florentini  fuifle  unionem  Graeco* 
rum  , quum  longe  poft»tres  fcilicct  fere  annos  perduraverit,  ufquc 
videlicet  ad  annum  Domini  1 442tquo  anno  6.  Kalendas  Maji  ce* 
lebrata  feflionc  Romam  translatum  fait : paterc  id  ex  diverfts 
conftitutionibus  medio  illo  tempore  editis  , quae  in  a&is  Concilii 
habentur , & annotantur  in fummario  Concilii  Bafllecnfis  per  Au- 
guftinum  Patriuu.n  Canonicum  Scnenfem . Ita  refert  Haratius 


4p4  Privilegia  Rom.  Pontifici 
Juftinianus  part.  3.  ad.  Concil.  Flor.  Ad  hare  Eugenius  poft  Grar- 
corum  difeeflum  publiee  a Johanne  dc  Turrecremata  apologia,* 
adverfus  Bafileenfes  adornata  enuntiari  hare  voluit : Concilium. _j 
Conjlantienjenonfuijfe  oecumenicum  , niji  pojl  unionem  trium  Obe- 
dientiarum  : Papam  legitimum  fupremam  habere  in  Ecclefia  au- 
thor it  at  cm  : Concilium  univerfale  non  habere  immediate  a Chrijlo 
potejlatem  : Conciliorum  univerfalium  auCloritatem  , & decreto - 
rum firmitatem  ab  Apojlolic*  Sedis  auftoritatc  immediate pendere: 
Concilium  fupra  Papam  indubium  nullam  habere  potejlatem  : Dc- 
cretum  Concilii  Conjl. , quo  Papa  Conciliis  fubjicitur , non  fuijfe_> 
univerfale  , aut  illud  tantummodo  tempus  refpexifse  : nunquam 
Concilium  Conjlantienfe  decrcvifse  Concilium  efse  Papa  legitimo 
Juperius  : Baflecnfium  propojitiones  veluti  heretical  damniri  po - 
tuifse  : Bajileenjium  decreta  nunquam  ab  Eugenio  probata  fuifse : 
Conciliorum  decreta  necefsario  a Papa  efse  confirmanda  &c.  Ha?c  , 
inquam  , Eugcnii  juflione  ediflerebat  Johannes  de  Turrecremata, 
id  audiebant , lcgebantque  Latini ; neque  tamen  , non  dicani^ 
Eugenio  , fed  Turrccrematae  negotium  ullum  faceflendum  cxifti- 
marunt . Vero  itaque  verius  eft  a Concilio  Florentino  Summi 
Pontificis  fupremam  poteftatem  agnitam  fuifse,  & afsertam  . Prae- 
ftat  jam,ut  ad  reliqua  ex  Conciliis  Later., & Trid.  monumenta  ex- 
quirenda  convertatur  fermo . 

Ex  Concilio  Lateranenji  V* 

§.  II. 

ANtequam  Concilii  Lateranenfis  a&a  expendantur , operas  • 
pretium  duco  a&a  pro  au&oritatc  Pontificis  vindicanda  a 
Pio  II.  expendcre  . Maimburgus , Natalis,  & Bofsuetius  Pium  II. 
dum  conftitutionem  incip.  In  Afinoribus  edidit , humani  aliquid 
pafsum  efse,  ac  pelfime  revocafse,  quod  optime  afseruerat,  fei- 
licet  Papam  Concilio  efse  inferiorem  , mutataque  conditione  il- 
ium fententiam  mutafse  , dixerunt.  At  illorum  audacibus  di&is  > 
qua?  adhibenda  fit  fides,ex  fuperioribus  , ac  fequentibus  prudens  , 
apathefquc  le&or  dijudicet , & dccernat . Antcquam  Pius  II.  re- 

nuu- 


VlNDlCATA  . ARTICULUS  V.  fT.II.  4pf 
nuntiatus  efsct,  quumque  adhuc  Ericas  Silvius  audiret,  anno 
1 45  2. in  oratione  habita  advcrfus  Auftralcs  fatis  declaravit  fc  pri- 
ftinae  fuse  opinioni  dc  Concilii  fupra  Papam  audoritate  jam  ab 
eo  tempore  valedixifse  . Qua  dc  re  rccolenda  , quae  diximus  iro 
Jfc.  5.  ad  decretaConcilii  Bafileenfis  . Pontifex  vero  renuntiatus 
indido  conventu  Mantuano  anno  14595  ut  refert  Gobelinus  Per- 
fona  in  commencariis  Pii  II.  lib.25  cui  intererant  Oratorcs  Orien- 
tates ex  Morea  , feu  Peloponcfo  > Cypro  , Rhodo,  Lesbo  > non- 
nulli  etiam  ex  Alia  > Macedonia  , Epiro  > Bofnia  , & Illy rico  : 
ex  Occidentalibus  vero  Oratores.  Friderici  Impcratoris  > Caroli 
VII.  Galliae , Henrici  Anglia: , Cafimiri  Poloniae , Johannis  Ara- 
gonum  , Mathiae  Hungariae  > Fcrdinandi  Ncapolis  , Rcnati  Sici- 
lia: , Stcphani  Bofnia:  Regum  5 Sabaudia* , Burgundiae , Bavaria:, 
Britannia: , & Auftria:  Ducum  •>  turn  Venetorum , Florentino- 
rum  > Mcdiolancnfium,  Genuenfium  , & aliorum,  ad  quern  Praefu- 
lum  quoque  plurimi  accefserant , horum  unanimi  c®nfenfione  , 
& voce  concordi  Bulla  edita  anno  1460.  die  1 8.  Januarii , qua: 
incipit  Execrzbilis  , appcllationes  omnes  a Pontifice  ad  futurum 
generale  Concilium  tanquam  erroneas,  &deteftabiles  una  cum 
fuis  audoribus  damnavit , atque  ica  appcllances  tanquam  haerefis 
fautorcs  , & laefa:  majeftatis  reos  pledendos  cfse  decrcvit . Quum- 
que , hac  conftitutionc  pofthabita  , Gregorius  Heimburgius  Si- 
gifmundi  Auftria:  Ducis  Orator  ejufdem  Sigifmundi  nomine  , qui 
ob  vexationcs  Nicolao  CufanoCardinali  inlatas  , a Pio  II.  facris 
fuerat  interdidus  , dirifque  cundis  devotus  , ab  hac  Pontificis 
fententia  ad  futurum  Concilium  adpellafset,  inftrumento  appel- 
lationis  Florentia:  ad  valvas  Ecclefiae  affixo , Pius  litteris  ad  Ger- 
manos  datis  vehementer  in  Heimburgium  indignatus  poftquam 
dira  multa  , probraque  dixifset  > ideo,  quod  praelaudatam  confti- 
tutionem  appellationes  prohibentem  minoris , nihilique  fecifset, 
ilium  a divinorum  confortio  demum  abfeidit , poenifque  plcdcn- 
dum  devovit  > fubegit  , devinxit  , qua:  iis  incumbunt  > qui  dc 
xeligione  , ac  de  majeftate  damnantur . Quibus  ille  diris  inflidus 
in  fiohemiam  ad  Huflitas  demum  obiit . In  Sigifmundum  quoque 
animadvertit  Pontifex  , qui  a Pontifice  ad  Concilium  aufus  iuc- 
rat  appcllarc  > atque  ipfius  fautorem  Tridentinum  Epifcopum 


Privilegia  Rom.  Pontifici 
gradu  dcturbavit  . Mitius  fibi  agendum  putavit  Pius  cum  Gal- 
lia Rege  , ac  Regno  ; nam  etfi  jufsu  Caroli  VII.  Johannes  Dau- 
vet  procurator  occafione  minarum , quas  Pontifex  in  pragmati- 
cam  fan&ionem  intentarat  > ad  Concilium  provocafset , nihil 
illi  5 aut  Regi  Pius  fucccnfendum  duxit  propterca,  fcilicet  ne  tan- 
tum  Rcgnum  in  diferimen  adduceret . Sub  id  temporis  anno  1461. 
Diethcrus  Ifemburgenfis  Archiepifcopus  Moguntinus,  quia  non 
pcrfolverat  annatam  , a Judicibus  Curia  Roman*  anathemate  in- 
nodatus  Sigifmundi  Auftriaci  exemplo  ad  futurum  Concilium  ap- 
pellationem  interpofuit ; ac  indjdfco  Gcrmanorum  convcntu  nihil 
nou  cgit , lit  Proceres  in  partes  raperet , atque  a-ppellationi  cfE- 
ceret  adharentes  . Nuncios  ad  conventum  Moguntinum  Rodul- 
phum  Decanum  Wormatienfcm  , & Francifcum  Canonicum  To- 
letanum  mifit  Pius  5 ubi  publico  in  conventti  RodulphusDiethero 
inter  alia  haec  exprobravit , ut  refert  Gobelinus  lib.  6 : Oro , a quo 
judice  provccajli  ? Ab  eo  certr. , qui  non  habet  in  terra fuperiortm  j 
nam  qui s major  Papa  in  terris  ? celfior  aufloritas?  J%)u<e  Jubli - 

mi  or  dignitas  ? 6)u<t  poteflaj  altior  , quam  yefu  Chrijli  f/i car  ia- 
tus  &c.Rodulphi  oratione  perfuafus  Convcntus  nihil  corum  fecit, 
quar  Dietherus  efflagitabat  j qui  & pudore  fuffufus  appellationem 
devovit,  & damnavitjfcd  paulo  poft  ad  ingenium  rclapfus  a Pio  II> 
quam  promeruerat , geminam  fubivit  pcenam  ; fcilicet  facris  om- 
nibus in  Ecclcfia  interdidus  , fedeque  fua  ingenti  non  ablque__ » 
ignominia  motus  , ei  fuftc&o  Adolpho  Nafsovicnfi  Comitc  , qui 
denique  refipifeens  abfolutionem  quidem  a Nuncio  Pontificis  ac- 
ccpit , fed  priftino  gradui  non  eft  reftitutus . 

Ad  prxclara  ha?c  poftquam  turn  libro  inferipto  De  moribus 
Cermanorum  \ turn  in  conventu  Mantuano  gravibus  verbis  prag- 
maticam  fan&ioncm  improbafset , nihil  non  egit  Pius , ut  Ludo- 
vicum  XI , qui  fub  id  temporis  Carolo  VII.  patri  in  Regno  Galliae 
fuccefscrat,  adduceret  ad  eamdem  pragmaticam  fan&ionem  ab- 
rogandam  , quam  ut  abrogaret  graviilimas  ad  Carolum  VII.  de- 
derat littcras  Eugenius  , ut  legere  eft  apud  Raynaldum  ad  an- 
num 1 43?  > qua  inter  alia  decreta  Conciln  Bafiltcnfis  , arque  ea 
quoque  Pontificia?  poteftati  adveria  comprchcndebantur  . Votis 
Pontihcis  optimi  annuit  LuUovicus,  Pioque  mlcriptis  litteris 

Tu- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.ARTlCULUsV.jT.il.  4P7 

Ttironis  die  2 7.  Novembris  anno  1 46 1 . pragmaticam  lan&ionetn 
delevit , iis  potiffimum  permotus  arguments > quod  pragmatica 
fan&io  effervefcente  fchifmate  per  feditionem  condita  fuifset : au- 
doritatcm  Sedis  Apoftolica:  labefa&arct  5 cjufque  juribus  infefta 
efset , & incommoda  : licentia:  Pra?fulum  frtena  laxarct : aliorum 
Regnorum  cum  Ecclcfia  confcnfioni  abfona  efset : a minoris  au- 
tforitatis  Prxfulibus  contra  Apoftolica:  dignitatis  apiccm,  decuf- 
que  fuifset  procufa . Haud  tamen  facile  fuit  pragmatica:  hujus 
ufum  3 qui  jam  a 23.  annis  invaluerat,  aboleri  *>nam  anno  14^4. 
Pio  II.  vita  fun&o  , fuprcma  Senatus  Parificnfis  curia  pragmati- 
cam  fan&ionem  retinendam  , ac  vindicandam  fufcepit , ac  Ludo- 
vico Rcgi  enixe  fuafit  5 proteftata  interea  Curia  ilia  fc  nolle  di- 
gnitati  5 & au&oritati  Pontificis  quidquam  detrahcre  . Prseterea 
Academia  Parificnfis  aufuftimmo  tarn  a Rege,  quam  aPontificc 
ad  futurum  Concilium  provocare  non  dubitavit  5 & poft  Ludovici 
fata  Rcgni  Ordines  pragmaticam  3 ut  integram  , facramque  jubc- 
ret } a Carolo  VIII.  precibus  infimis  poftularunt  5 de  qua  tamen 
rurfus  infra  , quum  de  Concilio  Later,  fermo  fict , nam  reliqua 
Piill.  egregia  pro  au&oritatc  Pontificis  farta*  te&aque  cufto- 
dienda  facinora  profequi  impra:fentiarum  praeftat* 

Concilio  Florentino  , qui  adfuerant  Gra:corum  Imperator , 
& Patriarcha  fuo  non  modo  3 fed  etiam  totius  Ecclefia:  Orientalis 
nomine  , cujus  procurationem  gerebant  3 cum  Occidentali  Ecclc- 
fiade  fidei  dogmatibus  convenerant  5 inter  qua:  de  Romani  Pon- 
tificis au&oritate  . At  decretum  unionis  in  Concilio  editiim  , cut 
Graeci  morem  gefferant  , tres  Patriarcha:  Alexandrinus  , Amio- 
chenus,  & Hierofolymitanus  amplcdi  principio  dcrre&arant , qui 
poftmodum  fadli  peenitentes  conventu  fuorum  Provincialium  ha- 
bito  j moraque  omni  pofthabita  > ataue  fufeepto  pervolupe  de- 
creto  Romano  Pontifici  fe  fe  integre  permiferunt , velleque  illi 
impofterum  tamquam  Chrifti  Vicario  obtemperare  lata  lege  fe__* 
obftrinxerunt  s atquc  ad  ca  enuntianda.Lcgatum  miferunt  Moy- 
fen  Archidiaconum  Antiochcnum . Hunc  trium  Patriarcharum 
Legatum  anno  J4do.Senis,  ubi  turn  degebat , Pius  loquentem 
excepit,  Patriarcharum  confilium  probavit  3 fidem  , cui  animos 
adjiccrent , propofuit  > obedientiam  5 cui  ex  officio  fc  mancipa- 
Pars  /.  R r r rent , 


4p  8 Privilegia  Rom.  Pontifici 
rent , prscfcripfit . Tantuin  autem  abed  i ut  refragrati  illi  fint  y 
uc  potius  in  verbo  Pii  ultro,citroque  requievcrint.Poftremo  idem 
Pontifex  memor  eorum  > qua*  juvenis  , ac  in  minoribus  agens 
verbis  , & fcriptis  pro  Concilio  Bafileenfi  propugnaverac , quam- 
vis  & jam  pridcm  fe  verbis}&  fadis  ea  apud  Eugcnium  Pontificem 
retradafle  confcius  efset  > nihilominus  nc  quid  inde  offendiculi 
in  Ecclefia  Dei  remaneret , & , ut  ipfe  inquit , ne  aliquando  in- 
quiant  aliqui : Jpui  bac  fcripjit  in  Beati  tandem  Petri  Cathedra—* 
Jedit : ita JcripJit  /Eneas , qui  p'jflci  Summum  Pontijicatum  adeptus 
Pius  11.  appellatus  ejl , nec  itivenittir  mutafse  propojitum  \ qui 
cum  elegerant , ab  iis  fcrtpta  ejus  approbate  videntun  cdita  con* 
ftit.  In  Minoribus  , refcidit > damnavit > & revocavit , quo?  olim 
pro  Synodo  Bafileenfi  advcrfus  Eugenittm  fcripferat . Diploma^ 
retradationis  Roma:  fcxto  Kalendas  Maji  anno  i 4 63.  datum  legi. 
tur  tom.  1.  Bullarii  Rom.  > in  colled.  Labbeana  tom.  13  , Har- 
duini  tom.  9 , & apud  Bzovium  » & Raynaldum  ad  eum  annum  > 
datum  vero  fuit  praefertim  ad  Univcrfitatem  Colonienfcm  > quia 
ad  eamdem  Univcrfitatem  dialogorum  libellum  quondam  confcri- 
pferat  pro  Concilio  Bafileenfi  advcrfus  Pontificem  . Recole  dida 
cumin  prolegomeno  ad  Concilia  Pifantim  3 Conftant.  y & Bafi- 
Icenfe  T turn  in  refp.  5.  ad  dccreta  fefs.  4 3 & 5.  Concilii  Conft.  y 
pigec  enim  adum  agere  . Jam  ad  Lateranenfe  Concilium  gradtts 
faciundus  . 

Concilium  Lateranenfe  V , in  Icrie  Conciliorum  Latina? 
Ecclefiaz  X > univerfalium  autem  XVIII.  3 fub  Julio  II.  ufque  ad 
felf.  5.  inclufive  an.  15125  fub  Leone  X.  ufque  ad  1 2.  celebratuin 
prarclara  nobis argumenta  pro  Romani  Pontificis  fuprema  pote- 
datc  aflerenda  prajbet  . Vcrtim  illud  pr.umittere  non  abs  re  erit , 
quod  Julium  II.  inter  , & Ludovictim  XII.  Galliae  Rcgcm  infaufto 
diflidio  fervente,  belloque  inter  Regem  , &c  Pontificem  flagrante* 
propterea  quod  Ducatu  Mediolanenfij  &Comitatu  Aftenfi  Re- 
gem  expoliare  Pontifex  moliretur  3 Cardinales  numcro  9.  a Julio 
feccfiione  fada  Pifanum  conventum  fub  gencralis  Concilii  titulo 
indixerunt 3 &annoi5ir.  die  5.  Novetnbris  illo  iuconfulto  > 
invitoque  inclxoarunt.  In  eo  feif.  3.  decreta Concilii  Bafilecnfis 
de  fuprema  Concilii  fupra  Pontificem  poccltate  redintegrarunt , 

nem- 


Digitized  by  Google 


VlNDlCAT  A • ArTICULUS  V.  JT.  II.  4pp 
ncmpe  tit  exinde  anfam  , animumque  capercnt  quodlibct  flagitii 
pro  exafpcrato  , fa:voque  ingenio  in  Pontificcm  audcndi , & at- 
tentandi . Mediolanum  deindc  translato conciliabulo  an*  i5i'2. 
feif.  8.  die  21.  Aprilis  Julium  II.  contumaciae  tertioaccufatum  ab 
omni  Pontificatus  adminiftratione  fufpendcre  impic  pariter  , & 
impudenti/fime  aufi  funt . Quibus  pera&is  Lugdunum  profugas 
nihil  prastcreafub  Concilii  nomine  geftere  . Pro  pfeudo  - Synodo 
ilia  Pifana  feripfit  projedli  pudoris  homo  Philippus  Decius  juris- 
confultus  Mediolancnfis : contra  vero  pro  Summi  Pontificis  au- 
tforitate  fupra  Concilium  feriptis  pugnavit  Thomas  de  Vio  Caje- 
tantis  , poftea  Cardinalis  , cujus  librum  confutanditm  ad  Pari- 
fienfem  Academiam  a Pifana:  pfeudo -Synodi  Cardinalibus  mif- 
fum  refellere  reapfe  adorfus  eft  Jacobus  Almainus  Do&or  Pari-* 
fienfis  lib.  de  au<ft.  Ecclef. . Scripfit  ctiam  pro  Julio  II.  apologc- 
ticum  contra  Philippum  Decium  Angelas  Vallifumbrofa:  Mona* 
chus  , cujus  tamcn  opus  parvi  pendit  Spondanus  ad  an.  1511.  Su- 
pervacaneum  eft  oftendcrc  , nam  res  ex  fe  manifefta  eft  s Pifa- 
num  conventum  pfeudo  - Synodis  efle  adeenfendum  *,  uti  ilium  , 
cui  Romani  Pontificis  aftenfio  defiderata  eft  , Praefulum  adfiften- 
tia  defuit  , nam  non  ultra  14.  Bpifcopi,  & quidem  ex  Gallia_> 
duo  9 ex  Ducatu  Mediolancnfi  reliqni , & hi  quoque  a Capite  fuo 
legitimo  divulfi  } intcrfucrunt  j Principes  demuin  , Pra:fules  , 
Ecclefi«e  , Academia:,  Pontifex  intcrceftere  , qui  Synodo  La* 
teranenfi  tanquam  legitima?  adhacrcndum  fibi  religiofc  duxerunt, 
Pifano  conventu  penitus  explofo  , & expun&o , cujus  denique  a<fta 
Concilium  Latcrancnfe  fc{T.2.devovitj&  damnavit.Quinimo  Car- 
dinales  illi  fcgregcs,in  Julium  II. contumaces, purpura  ab  eoexuti, 
ideoque  a Pontificiis  comitiis  exclufi  ad  LconisX,  qui  Julii  II* 
hominem  exuti  locum  implevcrat  , clementiam  confugerunt  , 
ac  fuppliccs  vcftc  privata  in  Pontificio  confiftoriodeteftati  folem- 
niter  Pifanum  conventum  , uti  fpurium , feaue  reos  fafti  ve« 
niam,  ac  priftinam  dignitatem  reportaverunt . Quoniam  vero 
illo  proccflit  oratio  tandem  , ut  de  iis  , qui  Lateranenfi  Conci- 
lio  adhaefere  , lerrr.o  incideret  3 opera:  pretium  arbitror  illos  in- 
dicare , ut  ex  illorum  numero  generahs  Concilii  au&oritatem 
Concilio  Lateranenfi  V.  ageeffifle  hquido  adpareat  9 atquc  revin- 

R rr  2 cantur 


500  Privilegia  Rom.  Pontifici 

cantur  quocquot  Concilio  Lateranenfi  V.  ea  rationc  dctradhim 
volunt , quod  gencrale  non  fuerit. 

Concilio  itaquc  Lateranenfi  V.  adftipulati  funt  Ferdinan- 
dusRex  Aragonum,  & Sicilia? , fuo,  & Johanna?  Caftcllae  Re- 
gina? > cujus  ditionum  adminiftrator  crat  , nomine  , Oratore 
mifio  Hicronymo  de  Vich  , uti  conftat  cx  feff.  2 s Maximilianus 
Imperator  Oratore  miffo  Matthaeo  Epifcopo  , & Principe  Gue- 
lcnfi,  uti  legitur  feff.  3 ; Leonardus  Laurcdanus  Dux  Veneto- 
tum  , & fereniflima  Refpublica  Legato  miffo  Francifco  Fofcaro  > 
uc  patet  ex  feff.  4 s Sigifmundus  Rex  Polonia?  , cujus  litter# 
feff.  7.  referunturj  Emmanuel  Rex  Lufitaniae;  Sabaudia?  , Me- 
diolani,  & Montisfcrrati  Duces  » Brandeburgi,  8c  Mantua?  Mar- 
chioness Lucenfium  , 8c  Florentinorum  Refpublica?,  aliique  Prin- 
cipcs.  Praeterea  Ludovicus  XII.  Galliarum  Rex  perOratores  fuos 
Fridericum  Cardinalem  dcSanfeverino,Claudiumdc  Scyfello  Epi- 
fcopum  Maflilienfem,  8c  Ludovicum  Forbin  Pifano  conventu  eju- 
rato  pure  , libere,  ac  fimpliciter  facrofan&o  Lateranenfi  Con- 
cilio tamquam  vero,  unico  , 8c  legitimoadha?rerc  fe  profeffus  eft  , 
mi  legitur  feff.  8.  Ea  quoque  dc  re  Epifcopos  quinque  , Thco- 
logos  duos  , in  jure  Do&ores  binos  ad  Concilium  direxit  , qui 
fuo , 8c  totius  Ecclefia?  Gallicana?  nomine  Lateranenfi  Concilio 
adfociarentur  : fed  Maximiliano  Sfortia  Ducc  Mediolancnfium  > 
in  cujus  dominium  Galliarum  Rex  pra?tendebat , commeatum 
liberum  denegantc  > in  Ccenobio  Ulcienfi  Ord.  S.  Auguft.  Tau- 
rinenfis  Dioecefis  , quatuor  pene  meefium  fpatio  fubftiterunt, 
quibusclapfis  de  falvo  condu&o  recipiendo  defperantes  corain 
ordinario  Judicc  cjufdem  loci  , Notariis  Apoftolicis  , 8c  viris 
fpe&asiffimis  proteftationem  ediderc  , quaejuridico  inftrHinento 
excepta , atque  expreffa  ad  Leonem  X.  ab  ipfis  miffa  eft,  un« 
cum  litteris  obfcquii  , & obfervantix  refertiflimis  . Profitcban- 
tur  porro  erga  Scdem  Apoftolicam  hujufmodi  ha&cnus  a?quun* 
fibi  animum  infedifse,  ut  ab  illius  unitatc  nunquam  volucrint, 
minufque  in  futurum  vclint  ullo  modo  defcifccre  r fed  illius 
mandatis  imo  jugitcr,  ut  par  crat , parerc  .Ad  ha?c  Pifano  conven- 
tu abdi&o , individue  adha»rcrc  le  , adhaefurofque  , quoad  in 
vivis  agerent  * Lateranenfi  Concilio  poliicebantur  > infimis  in- 

terea 


Digitized  by  Google 


Vindicata  . Articulus  V.  jT.IL  for 

tcrca  precibus  ad  ipfius  Pontificis  pedes  provoluti  poftulatitcs 
a Leone  X.  abfolutioncm  a quacumque  cenfura  , & poena  , quas 
forfan  occafionc  di&ae  congregations  Pifana?  inettrriffent  , prae- 
ftito  juramento  de  parendomandatis  Ecclefia? , & San&iffimi  Do- 
mini Leonis  Papae  X : itahabetur  fefs.  p.  Poftremo  adhaefere  An* 
glia  j Dania , Norvegia  , Scotia  5 &c.  midis  ampliflimis  lega- 
tionibus  , referente  Raynaldo  ad  an.  i 512.  Quaedemum  Pontifi- 
cis adjc&a  praefentia  defe&um  quemlibet  affatim  fupplente  , ad. 
Concilium  gencrale  conficiendum  > efficiendumque  , ut  ad  cecu- 
mcnici  au&oritatem  , locumque  Concilium  Laterancnfe  V.  affur- 
geret , & afeenderet,  fiquidem  nondum  fatisfuerunt  > profc&o. 
nefcio  quid  tandem  fatis  futurum  fit . 

Ad  trutinam  modo  utrevocemus,  qua?  ex  Concilio  Late- 
ranenfi  V.  ad  vindicandam  fupremam  Pontificis  au&oritatem  af- 
ferri  poflunt  > operas  eft  pretium  afferre , quae  fefT.  11.  facro  ap- 
probante  Concilio  ftatuit  Leo  X : fcilicet  conftitutionem  , quae 
incipi t Paflor  aternust  quave  pragmatica  fan&io  abr ogata  fuit  ? 
cjus  in  locum  pa&is  Bononiae  concordats  eumdem  Leonem  X. 
inter>  & Francifcum  I > fubftitutis  . Inca  ergo  egregiahaec  in- 
ter alia  habentur  : Nec  illud movere  debet  > quod fandio  ipfa  3 iff 
in  ea  content  a in  Bajileenfi  Concilio  edita  , iff  ipfo  Concilio  infant  a 
a Bituriccnfi  congregatione  recepta , iff  acceptata  fuerunt ; quum  ea 
omnia  pojl  translationem  ejufdesn  Bafleenjis  Conciliii  per  felic* 
mem.  Eugenium  Papam  IV.  prxdecefsorem  nojlrum  faftamy  a Ba - 
JileenJi  conciliabulo  > feu  potius  conventicula  > qua  prafertim  pojl 
kujufmodi  translationem  Concilium  amplius  appeltari  non  mereba - 
tur  s faHa  extiter  int  > ac  propter  ea  nullum  robur  habere  poterint i 
quum  etiamfolum  Romanum  Pontificem  pro  tempore  exijlentemi 
tanquam  auftofitatem fuper  omnia  Concilia  habentem , Conciliorum 
indiccnduriimytransfcrcndorum3ac  difsolvendorum  plenum  jus 3iffpoi 
tejlatem  habere 3nedum  ex  S.Scriptura  teftimonio3diEiis  SS.Patrum , 
iffaliorum  Pontificum  prxdecefsorum  nojlrorumfacrorumque  Cano • 
num  decretis  , fed  propria  etiam  eorumdem  Conciliorum  confefftont 
manifefe  confet , quorum  aliqua  referre  placuity  reliqua  vero , ut- 
pote  notoria  3 Jilentio  prater  ire  . In  Alexandrina  enim  Synods 
Athanafio  ibidem  exijlente  Fclici  Rom.  Pontifici  ab  eadetn  Synodo 


3T02  PRIVI  LEG1A  ROM,  PoNTlFICI 

Jcriptum  fuifse  legimus  : Nicanam  Synodum  Jlatuifse  : non  deberc 
abfque  Romani  Pontijicis  auBoritate  Concilia,  celebrari . A kque 
nos  latet  etiam  Leonem  ( I.  ) Pontijican  Ephefinam  II.  Synodum 
ad  Chalcedonem  tranjlulifse  , Afartinum  etiam  Papam  V.  Prafi- 
dentibus  fuis  in  Concilio  Senenfi potejlatem  transferendi  Concilium  , 
nulla  confenfus  ipfius  Concilii  mentione  babita  , dedifse  . Ephefinam 
quoque  I.  Synodum  Calejlino  5 ac  Chalcedonenjem  eidtm  Leoni  \ 
fextam  Agatboni  tfeptimam  Hadriano  /$  oftavam  Nicolao  /,  iff 
Hadriano  II.  Romanis  Pontificibus ....  maximam  reverentiam 
exhibuifse , corumdemque  Pontificum  injlitutionibus  , iff  manda- 
tes in  Jacris  Concilii  s per  eos  editis , iff  fa  II  is  r ever  enter  > iff  hu- 
militer  obtemperafse  . Vnde  Damafus  Papa , iff  cater i Epifcopi 
Roma  congregati  J'cribentes  de  Concilio  Ariminenfi  Epifcopis  in  II- 
lyrico  conjlitutis  prajudicium  aliquod  per  numerum  Epifcoporum 
Arimini  congregat  or  um fieri  non  potuifse  tejlantur  i quandoquidem 
conjlet  Romanum  Pontificem , cujus  ante  omnia  debebat  JpeBari 
decretum,  talibus  nonprabuifsc  confenfum  > eumdemque  Leonem 
Pontificem  univerfis  Sicilia  Epifcopis  idem  Jcribendum  voluifse 
appareat : confueveruntque  antiquorum  Conciliorum  Patres  pro  co- 
rum  , qua  in  fuis  Conciliis  gefia  fuerunt  , corroboratione  a Rom. 
Pontifice  fubjcriptionem  , approbationemque  humiliter  pet  ere  , iff 
obt inert ; prout  ex  A/icana,  Ephefina  , Chalced.^Jexta^J  optima  . . • 
quod. etiam noviJJimeConJlant.  Patres  fecifse  conjlat . Gfuam  lau • 
dabilem  confuetudinem Ji  Qituriccnfes  , iff  BafileenJ'es  Jecuti  fuif- 
fent  , hujujmodi  molejlia  procul  dubio  careremus  + Hxc  illc  , quae 
explicata , & dilucida,  exprefla  , & decretoria  adco  funt,  ut 
gloffemate,  quo  planiora  Rant  , acperfuafiora  vcl  ingcniofafti- 
diofioribus,  non  indigcant . Legitur  inter  conft.  Leonis  X.  fub 
num.  2 o.  in  Bullar.  Rom. , in  eaaue continentur  pa&a  concorda* 
ta  Bononiae  cum  Francifco  I , atque  caufsae  graviflimae  rcccnfen- 
^ur  , quibus  ad  abrogandam  pragmaticam  fan&ionem,  eidem- 
que  fubroganda  concordata  Bononicnlia  Rex  Galliarum  , atque 
optimus  Ponufex  addu&i  fticrint : quamvis  Senatus  , & Univer- 
fitas  Parifienfis  illi.conftiruiioniinfolemcr  intercederc  , atque  ab 
ilia  audaciflimam  interponere  appellationcm  non  fucrint  veriti. 

Ad  haec  eadem  i'eiT.  21.  conftiiutione  edita , qux  incipit 

Pri- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.ARTICULasV.jr.il.  £05 

Primitive  illi  Ecclejii^zucis  quidcin  , fed  pra?claris  Romana?  Ec- 
clcfia?  prx  aliis  pra:rogativas  complexus  eft  j qua?  Ecclefia?  univetv 
fa?  graviflima  follicitudine  diftenta  , ut  nulli  unquam  deeftet , fed 
quibus  pra?crac  , omnibus  prodeflet , in  omnem  Ecclcfiam  curas' 
fuas  dividens , aliafque  in  partem  follicitudinis  advocans ; Paro- 
chias  injlituit  ; Bicecefes  dijlinxit , Epijcopos  creavit , & Atetro- 
politas  pr  a fee  it , nt  tanquam  membra  Capiti  obfequentiacunfta  fe- 
cund um  ejus  voluntatem  falubriter  in  Domino  5 & tanquam  rivuli 
a per enni  font e , Romani  videlicet  Ecclefia  derivantes , ne  angu - 
lum  quidem  Dominici  agri  irrigatnm  dimitterent . Pra?termitto  ft- 
lentio  Petri  Maronitarum  Patriarcha?3&Elia?  eorumdum  Principis 
littcras  obfequii , obedientia?quc  plenasPontifici  fubidtempo- 
ris  redditas3nam  de  his  alias  opportunius..  Accedit>  quod  feflf.j  2, 
ac  ultima  abfoluta  Lea  confticutione  edita  > qua?  incipit  Conjlituti 
inter  Bullas  ipfius  num.17.  in  BuHar-Rom. , poftquam  Impera- 
torem  > Reges  , ac  Principes  Chriftianos ,,  quod  & nos  fupra  ad- 
notavimus  , eidem  Concilio  legitime  in  Spiritu  Sando  congrega- 
to  adftipulatos  fuifte  pcrhibuilTet , Concilii  Lateranenfis  gefta_, , 
&fada  omnia,  & lingula  9 & litteras  editas  facro  eodem  appro- 
bante  Concilio  approbavit  3 & confirmavit,  prohibens  fub  poena 
cxcommunicationis  lata?  fententia?  omnibus , & fingulis  Chriftifi. 
delibus  , ne  abfque  fpeciali  Apoftolica?  Sedis  licentia  ca  interpre- 
tari  prarftimercnt . Quid  demum  3 quod  in  Concilii  fefs. r 2.  pne- 
fuifte  Pontificem  j ododecim  interfuiftc  Cardinales ; tres  Patriar- 
chas  Alcxandrinum  y Antiochenum  > & Aquilejenfem  j odogin- 
ta  fex  Archiepifcopos  > & Epifcopos  ; nec  non  Regum  a Impera- 
ton's  > ac  Principum  Oratorcs  referunt  ada  ? Jam  vero  quis  non 
adverfariis,  quum  de  Concilio  Conftantienft  ageretur  y concla- 
inantibus  adum  de  Pontificis  poteftate  fupra  Concilium  , vicem 
rependens , potiori  Jure  pronunciet : abfofutilfimc  tandem  adum 
de  poteftate  Concilii  fupra  Pontificcin  ? Quis  , inquam  > confi- 
dentiflime  cum  Concilio  paritcr , & PontiHce  non  pronunciet : 
adum  , bafilice  adum  ? 

Nihilominus  ( viden  homines  pr«?Judicata  opinione  prxoc- 
cupatos  ad  evadendum  aditum  per  devia  qua?libet3&  detorca  qu;e* 
rerc  ) Natalis  Ioc.  cii.,  Boftuctius  cap.  18.  poll  Launojum,  6i 

Du- 


504  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Dupinum  , corumque  fymmiftae  fruftra  hxc  ex  Lateranenfi  Con- 
cilio  5 feu  ex  Leonis  conftitutione  ab  ultramontanis  Theologis 
contra  dccreta  Conciliorum  Conft. , & Bafileenfis  de  fuprcira_* 
Conciliorum  au&oritate  objici  obtcndunt . Nam  i.inquiunt  fa- 
tentc  Bcilarmino  lib.  2.  de  Concil.  cap.  1 3 , & port  ipfum  Duval- 
lio  4.  par.  lib.  de  fuprcma  Pontif.  poteftate  q.  7 , a nonnullis  du- 
bitatum  eft  an  hoc  Laterancnfe  Concilium  fiierit  verc  generalc  . 
Et  fane  Lateranenfe  V , fubtexunt , Gallicana  Ecclefia  , Pari- 
fienfis  Academia,  virique  ex  Nationibus  aliis  plerique  do&i  > 
probique  cecumcnici  nomine  non  efte  inreribendum  exiftimanr  9 
utpotc  quod  ex  85.dumtaxat  Patribus  magnam  partem  Italiscon- 
ftans , univerfae  Ecclefiaz  repraefentanda:  impar  fuerit . Leo  itaque 
cum  fua  Lateranenfi  Synodo  Conciliorum  generalium  Conftant.  > 
& Bafilc.decreta  abrogare  , graduque  detrudere  nequivit . 2.  Sed 
pec , fubjungunt , abrogare  voluifte  exiftimandus  eft  : nam  ncc 
ante  controverfia  ifta  ad  examinis  incudcm , Tatis  , utoportuif- 
fet  , ac  rci  magnitudo  cxpoftulaftet  , exafta  eft  5 nec  roga- 
tae  fe ntentia?  Patriim  , ut  fuiflet  par : unde  fententia  ilia : Roma- 
nian Pontificem  tanquam  auftoritatem Juper  omnia  Concilia  kaben - 
tem  &c.  habenda  eft  uti  propofitio  incidens  , non  ut  principalis : 
non  ut  decrctum  , Ted  ut  decreti  ratio . Nemo  antem  nefeit,  in- 
quiunt,  falfisinterdum  rationibus  Pontifices  Maximos  difteren- 
do  uti  pofle . 3 . Nifi  conciliari  ea  rationc  poffit , pugnantia » fnb- 
inferunt,  fcnftt , fcripfitque  Leo  X , quum  hinc  figniftcct  non_» 
jmprobarc  Tc  , quae  ante  translationem  a Synodo  Bafileenfi  deerc- 
tafuerant,  decretum  vero  fuerat  Pontificem  Concilio  efte  infe- 
riorem  : indc  vero  affirmet  Pontificem  au&oritatem  habere  fuper 
omnia  Concilia . 

Vcrumtamen  adeo  perTpicuus  eft  conftitutionis  illitis  fen- 
fus  , ut  cum  interpretari  fit  intorquere  ; fed  & ilium  ita__j 
interpretari  5 ut  fupra  adnoravimus , prohibuit  Leo  . Nam  1* 
mirumeft,  quod  ii , qui  quamvis  tarn  exiguus>  longequc  minor 
EpiTcoporum  numerus  cum  in  Conftantienfi  TefT.  4,  & 5 , turn  in 
Bafileenfi  maxime  adfuerit  5 nihilominus  generalia  ilia  fuiftc  con- 
tendunt,  nunc  autem  in  dubium  revocent  , ( non  enim  dubita- 
riuu  Bellarminus , & Duvallius , fed  aliorum  dubitationem  retu- 

lerunt ) 


Digitized  by  Google 


VlNDl  C ATA  . A RTIC  U L1IS  V.  tf.  II.  $0$ 
lerunt ) num  Lateranenfc  V.  fucrit  gencralc  . Gcneraleftqtiidcm 
fuit  convocation,  gcneralc  fuit  congrcgationc , gencralc  fuic 
confixmatione  , & acceptatione  . Quid  amplius  , fodes , avcnt  i 
Convocationc  quidem  , nam  a Julio  II.  ad  illud  omncs  undiquc 
Epifcopi  acccrfici  fucrant : congrcgationc  quoquc  , nam  ipii  ul- 
tra Pontificem  , quod  pra»cipuum  eft , Patriarchas  , & Epifcopos, 
ferme  centum  adfuere  per  Oratores,  Sc  per  Oratorcs  pariccr  Im- 
perator  , Reges  , & Principes  fcrroc  omncs  , ut  ftipraxetulimus, 
adftipulati  funt : confirmation  demum , & acccptationc  , nam 
illud  confirmavit  , atquc  quidem  facroeodcm  approbante  Conci- 
lio  ) P ontifex 5 illudque  impofterum  ab  Ecclefia  obfcrvandum, 
locoquc  habendum  fuo  juflit , ejufdemqtie  dccreta  in  Ecclefia  ob- 
tinere  liquec . Quid  plura  ! Decretum  ipfum  abrogans  pragmati- 
cam  fandionem  in  Ecclefia  Gallicana  omnino  obtinet . Falfo  ve- 
ro  dixiffc  illos  ab  Ecclefia  Gallicana  non  eftc  reccptum  cxindc__> 
patet , turn  quod  Ludovicus  XII.  primumfuo,  Sc  Ecclefiae  Gai- 
licana?  nomine  Concilio  uti  cecumenico  adhrerere  per  Oratorcs, 
Sc  per  inftrumentum  ab  Oratoribus  ad  Leonem  X.  mifsum  profef- 
fus  fuerit , ut  referunt  acta , & Spondanus  ad  annum  1514:  turn 
quod  Francifcus  I.una  cum  Gallicana  Ecclefia  Bullam  Pajlor  <ztcr- 
nus  , qua  pragmatica  fandtio  abrogabattir,  ci  fuffedhs  concordatis 
Bononicnfibus  , recepit,  & cxecutioni  mandavit  : nnde  refert 
Puceanus  in  hift.  abrogation^  pragm.  fandL , quod  Antonius  a 
Pratis  Canccllarius  mifsus  ea  de  re  ad  Scnatum  Parifienfcm  nun- 
tiarit  a Ludovico  XII , Sc  a Francifce  I.  Concilium  Lateranenfc 
fuifsc  receptum . Equidem  a Scnatu  Parificnfi , Sc  Parifienfi  fcho- 
la  adverfus  prailaudatamconftitutionem  interpofita  appellatioeft: 
fed  quis  cxinde  riteque  Ecclcfiam  Gallicanam  non  adha:fifsc 
Conci|io  Lateranenfi  conficiat  ? a.Veritati  in  aprico  pofitar  vim 
inferre  eft , ajere  a Leone  non  fuifse  abrogata  Bafilecnfia  dccreta. 
Tota  in  eo  convertitur  ilia  conftitutio  , ut  abroget  pragmaticam 
iandtionem  , quam  ex  Bafileenfibus  dccretis  de  poteftate  Concilii 
fupra  Papam  confarcinatam  ait  Pontifcx  , quibus  nihil  obfiften- 
tibus  illam  abrogat , eaque  dccreta  nihili  facienda  affirmat , fed  a 
conventiculo  potius  edita  fore  cenfcnda  ^prafertint  > inquiens, 
pojl  translationcm : quo  adverbio prafertim  noluit  afserere  ante 
Pars  I.  S s s transla- 


Privilegia  Rom.  Pontifici 

translationcm  obtinuifse  , fed  non  ita  clare  innotuifsc  * quod  an- 
te transljtionem  non  obtinerent : proptcrea  dicerc  folent  jurifpe- 
riti  , quod  haec  di&io  prafertim  cafum  minus  dubirabilem  expri- 
mit , & implicat  magis  dubitabilem  . Quid  ergo  inde  adftruitur 
a Pontificc  rata  decreta  Bafileenfia  edica  ante  translationem  ha- 
bita  fmfse  ? Verum  cnim  vero  nonne  apertillime  afserit  Leo  facro 
approbantc  Concilio  Pontificem  fuper  omnia  Concilia  poccllaccui 
habere  ^ Quorfum  igitur  quarritur  tergiverfandi  locus  ? Ratio 
cur  pragmaticam  abolevic  ilia  fuit , quod  potucrit  abolcre  pa- 
riter  decreta  Bafileenfia  j cur  & hoc  potucrit  ratio  addudta 
a Pontificc  fuit  > quod  fuper  omnia  Concilia  potis  fit  : fi 
nutet , fi  falfa  fit  ratio  ha»c  y nonne  totam  nutare  , ac  corruere  a 
fundamentis  , quibus  fuperftruitur,  conlUtutionem.oportet  ? Non 
item  ratio  ilia  decreti  fuit , fed  decretum  ipfum  y feiheet  declara- 
vit  apertiflimis  verbis  convocandi  s transferendi , & difsolvcndi 
Concilia  juris  efsc  Pontificis  , adcoque  Pontificem  fupra  omnia 
Concilia  cfse  potem  : declaravit  Concilia  nifi  a Pontificc  confir- 
raentur>  roborc  oinnt  carere  y idque  cx  S.Scriptura  > Patribus, 
& Conciliis  confirmans  , unde  confequitur  id  > quod  prardixerat 
Pontificem  fuper  omnia  Concilia audoritatem  habere.  Quire  . 
itaque  ea  propofitio  incident  dicitur  > qua?  proinde  falfa  effc  pof- 
fit  y fueritque  i auippini  principalis  y veraque  perindc  undequa- 
que  ? j.Ludunt*  veroludunt*  dun*  conciliandum  fecum  Leo. 
nem  volunt,  ut  quern  probaflfe  contcndunt  decreta  Bafileenfia 
ante  translationem  edita,.  quippe  nihil  hujufmodi  vero  abfimilius 
haSenusdi&a  fatis  confirmant . Pigetenim>  pudetque  hifcc  fi- 
culncis  refponfionibus  refellendis  operam  diutius  navarc  , tara- 
que  bonas  horas  infumerc  in  hafee  nugas  , utilius  aliis  impenden- 
das > quandoquidem  nos  ad  Tiidentim  ConciUi  caamen  rcvocct 
tempus . 


E* r 


Digitized  by  Google 


I 


Vindicata.  Artjculus  V.  JT.  III.  $07 


Oncilium  Tridentinum  in  Ecclcfia  LatinaXI.  generates  inter 


Synodos  undevigefimum  , ac  poftremum  Tub  Paulo  III. 
Pontifice  Maximo  die  13.  Decembris  anno  1 545.  coeptum  5 Tub 
Julio  III.  continuatum  \ l’ub  Pio  IV.  die  4.  Decembris  anno  15 63. 
abfolutum  j cujus  Tub  Paulo  fefs.  xi.  eelebrata:  funt , Tridenti 
fciiicet  8 , Bononiar  3 , quo  translatum  an.  1 547  , ob  lucm  Tri- 
denti gralTantem  , Concilium  fuerat;  Tub  Julio  III,  a quo  Tri- 
denti reftitutum  Concilium  fuit  an.  1551.  Kalendis  Maji  , fclfic- 
fnes  5.  habit*  funt ; poft  quas  fufpenfum  an.  1 552.  die  28.  Apri- 
lis  ob  bellorum  tempeftatem  a Patribus  ad  biennium  dumtaxat 
fuerat  *,  qua*  tamen  fufpenfio  ob  fimultates  inter  Chriftianos  Prin- 
cipes  effervefeentes  decennio  perduravit  ; fub  Pio  IV.  tandem  , 
.a  quo  anno  1560.  Tridentum  revocatum  , ibi  die  i8.Januarii 
anno  1 562.  referatum  eft,  fdfiones  9 , omnes  fimul  25.  numc- 
• rum  componentes  fuere  celcbratac ; Concilium  , inquam  , Tri- 
jdentinum  Romani  Pontificis  fupremam  poteftatem,  ac  in  fide  incr- 
rantiam  proculdubio  agnovit , & prardicavit  . Enim  vero  id  1 . ex- 
ordium Concilii  ferme  ipfius  oftendit  : quandoquidem  , quum 
Bononiam  audoritate  Pontificis  Legatis  demandata  Concilium 
translatum  fuiflet , ubi,  Bononice  fciiicet , frequentioribus  Pa- 
trum  fuffragiis  tres  fdfiones  habit*  plane  funt , Carolo  V.  Im- 
peratori,  & Hifpanis  Epifcopis  translatio  non  placuit , ut  pro- 
inde  Tridenti  remanferint , Oratorcs  vero  Cxfaris  adverfus  Bo- 
nonienfem,  utvocabant , conventum  proteftati  fmt ; cujusdiffi- 
dii  ratione  fufpenfum  Concilium  eft,  & a Paulo  III.  Tridentini , 
& Bononienfes  Patrcs  Romamanno  1 545*.  evocati  fuere  . Vides 
.earn  Paulum  III.  agendi  rationcm  ita  teuuifsc  , ut  fc  fupra  Con- 
cilium ftarc  fatis  oftcndcrct ; ncc  Pauli  mandatis , vel  qui  Tri- 
denti fe  Concilium  generale  facere  , ncc  qui  Bononix  revera^ 
faciebant , obfiftend um  fibi  fore  , autobfiftcre  fibi  fas  efse  rati 
funt , dccrctis  Bafilecnfis  Concilii  fufifulti , atquc  confifi  j quod 


Ex  Ccticilio  Trident  inti  .<• 


§.  III. 


S ff  a 


fcili 


Digitized  by  Google 


$o8  Privilegia  Rom.  Pontifici 
fcilicct  Patrum  confenfus  in  antcccfsum  cxploratus  nequaquam  , 
ncquc  cxpe&atus  fuifset . 

Paulo  III.  eo  anno  fatis  fun&o  Julius  III.  ejufdem  fucccfsor 
Concilium  Tridentum  reduxit  diplomatc  , quod  incipit:  JVuum 
ad  tdlendi  dato  8.  Kalcndas  dccembris  an.  i 550. , quoin  diplo- 
matc > quamvis  Imperator  adhiberi  vocabulum  continuations 
optaret , quo  fcilicct  fignificarctur  Concilium  Tridenti  coeptum  » 
nee  alio  translatum  , ibidem  continuatum  jam  ire,  id  tamcn  votis 
Caefaris  non  ceflit , fed  illuda  Pontifice  repudiatum  vocabulum 
eft,  quod  translation!  legitima?  pra?judicium  inferre  videretur  , 
voxque  proinde  refumert  , <B  projequi  tifurpata  : Sid  ipfum  Con- 
cilium , inquit  Pontifex  , in  eo , in  quo  nunc  reperitur Jlatu  , re- 
Jumendum  , IB  profequendum  See.  Quomodo  plane  Pontifex  fc 
a Patrum  placitonon  pendere  , fed  uni  ftbi,  prout  res  poftularet* 
Ecckfiaeque  bono  expcdirct,  Concilium  ficut  indiccndi  > fie  trans- 
ferendi  integrum  manere  jus  oftendit , atquc  ita  felfioncs  tres 
Bononiac  habitas  ratas  habuifse  > qua?  revera  uti  a generali  lcgiti- 
mo  Concilio  habitar  , ab  Ecclefia  admifsa?  funt . Idem  Julius  ob 
bcllorum  diferimina  Concilii  fufpenfionem  dccreverat  nullo  ha- 
bito  in  antcccfsum  Patrum  confenfu  , fed  Legati  oeconomia  qua- 
dam  utendum  efsc  arbitrati  Pontificium  diploma  in  medium  non 
protulcrc  , fed  prarhabito  Pontificis  afsenfu  id  potius  fibi  fata- 
gendum  duxcrunt,ut  ipfa  Synodus  fpartam  iftam  per  fe  fufeiperet, 
atquc  ita  fufpcnfio  ad  duos  annos  deercta  eft  . Pius  IV.  Julii  fuc- 
ccfsor Concilium  Tridentum  revocavit  diplomatc  dato  Kalcn- 
dis  Dccembris  anno  1 \6o. , quod  incipit : Ad  Ecclejia  regimen: 
Jacrum , inquiens , cecumenium  , IB  generale  Concilium  ex  aufta- 
ritate  ejufdem  Dei , if}'  BB.  Petri , (B  Pauli  Apojlolorum  > qua  nos 
qunque  in  terris  fungimur  , freti  y IB  fitbnixi , in  Civitate  Tri- 
dentina  . . . indicimus  , B ibi  celebrandum  fublata  fufpenfione  qua - 
cumqiiejlatuimus  t atque  decrevimus  . Haec  verba JublatafuJpen- 
fione , difficultatem  facefiivere  Germanis  , Gallis  , & Hifpanis, 
adco  ut  Granatenfis  Archicpifcopus  , antequam  Synodus  aperirc- 
tur  5 fuo  , & Hifpanorum  Epifeoporum  nomine  declarari  poftu- 
larit : an  nova  ha?c  Synodus efset , an  priftinac  continuatio  ? Scd 
omnis  fublata  difficultas  eft  quatuor  prppofttis,&  acceptatis  condi- 

tio» 


Digitized  by  Google 


VlNDlCAT  A . ARTICULUS  V.  ff,  III.  j'op 
tionibus  s niinirum  : ut  in  apcricnda  Synodo  nullum  ufitrparctur 
vcrbum  continuationi  contrarium  : uc  Synodus  juxta  Pontificii 
diplomatis  tenorcm  apcrirctur  ; ut  continuaretur  quum  primuin 
opportunitas  obvenirct  : ut  poftrcmo  Pontifex  cun&a  Synodi 
Tridcntinae  a<fta , tumhabita,  turn  habenda  confirmarct . Plane 
his  Pontifcx  demonftravit  fc  abfquc  Concilii  fententia  pofsc  Sy- 
nodum  fufpcndcrc  j Synodum  continuarc  > Synodum  transferre : 
teneri  quoque  Synodum  Pontificii  mandati  formam  fequi ; juxta 
modum  a Pontificc  prasferiptum  aperiri  dcbcrc  > poftrcmo  nift 
Pontificis  praeeuntc  , vel  acccdcnte  au&oritatc  nee  formitcr  au- 
fpicari , nee  felieiter  abfolvi  ;nec  fore  ut  in  Ecclefia  Hat  acccpta . 

Idipfum*  fcilicet  Pontificis  fuprema  poteftas  fupra  Con- 
cilium oftenditur  2.  ex  agendi  rationc  , quam  Pontifcx  er- 
>ga  Carolum  V.  Imperatorem  , & comitia  Spirenfia  tenuit  • 
Illis  in  comitiis  Spiro;  anno  1 544.  habitis  Luthcranis,  ut  eos  fibi, 
qui  bcllo  a Turcis  > & Gallis  graviter  premebatur  , devinciret , 
ftudens  Carolus  V.  libertatem  Religionis  , five  Anguftana;  coiv- 
fefiionis  ad  ufque  gcneralis  Concilii  tempus  publico  indulferat 
cdi&o  : quod  quidem  Concilium  intrafex  menfes  a Pontificc  in- 
dicij  & poft  annum  eelebrari  Ca;far  curarct:  quod  fi  obtincri 
non  potuiflet , in  comitiis  Imperii  dc  fumma  rci  tra&aretur  • 
Ednftum  hoc  Spirenfc  fiquidem  in  religionis  diferimen , &Sc- 
dis  Apoftolica;  dedeeus  vergeret  s Paulus  III.  reprobavit  > &re- 
pulit , Caefarcmque  graviffimis  litteris , nee  abfquc  minis  5 quas 
Cardinalis  Pallavicinushift.  Cone.  Trid.  lib.  5.  cap.  6.  deferibit* 
coarguit,  violate  religionis  etim  objurgans  , ciquc  objiciens  > 
quod  quum  in  rebus  ad  religioncm  fpe&antibus  judicium  Apo- 
ftolica; Sedi  integrum  deferendum  fit  5 nihilque  ftatuendum  abs- 
que Scdis  Apoftolica;  facultatc » ipfc  Concilium  generale  y vel 
nationale  , ant  comitia  Lutheranis  celebranda  pro  rebus  religio- 
nis  fpondens  idageret,  tamquam  qui  agere  pra;fumeret  abfquc 
illius  au&oritate  , ( Pontificis  nempe  ) qui  jure  divino , &c  hunia- 
no  fupremam  poteftatem  habet  cogcndi  Concilia  idque  ftatuen- 
di,  & dccerncndi , quod  Ecclefiar  interfit,  & expediat.  Hifce 
litteris  nihil  ad  iram  commotus  Caefar  ( tametfi  verecundia  fuf- 
fufus  duxerit  fupprimendas  3 dolueritquc*  quum  publjci  juris 

fa  <51  as 


yio  Privilegia  Rom.  Pontifici 
fadas  Pontificc  fatagentc  intellexit),  rattis  imo  Pontifici  fore 
parendum  , a dccrctis  Spirae  editis  receflit  , & rcfilivit ; atque  an- 
no x 54 6.  in  comitiis  Ratifponse  habitis  major i opera;  pretio  cum 
Catholicis  dccrevit  negotia  religionis  Tridentino  Concilio , Sc 
Pontifici  integre  permittenda . 

Partam  ca  obedientia,  ac  belli  Smalcaldici  vidoria  ex  hacrcti- 
cis  Smalcaldx  confaederatis,  ob  quam  a Paulo  III.  gloriofis  A4*xi- 
mi3  & Fortijfimi  nominibus  publico  in  Cardinalium  Senatu  , Sc  in 
litteris  graculatoriis  cohoncftatus  fuerat , gloriam  obfeuravit  in- 
faufto  religionis,  feu  potius  inter  religionis , ut  a quibufdam  deno- 
minatum  fuit , feu  potijflimum  interitus  Religionis , ut  quibusdam 
aliis  illud  dicere  placuit,  edido,  quod  anno  x 548  , tempore  nimi- 
rum  intermiffionis  Concilii  Tridentini  promulgavit , cui  Interim 
Caroli  V.  nomcnclatio  poft  hinc  adhxfit.  Concilium  enim  Triden- 
tinum  hinc  continuatum  ire  dcfperans,illinc  fibi  gravia  ab  hxreti- 
cis  timens,  ubi  tamen  non  erat  timor  , comitiis  Auguftx  Vindcli- 
corumcoadis,  edidum,  quod  inferipfit  Interim , quoque  2 6.  capi- 
ta circa  pratcipua  religionis  , facramentorum  > & cercmoniarum 
Ecclefix  dogmata  comprehendebantur,  inter  qus  Presbyteris  ma- 
trimonii , Laicis  vero  communioois  fub  utraque  fpccic  veniam  fa- 
ciebatj  quibus  duobus  exceptis  , rcliqua  , inquit  Spondanus 
ad  an.  1 548.,  pofient  dici  Ecclefix  Romans  dodrinx  confcntanca, 
promulgavit  > quoreligio  interim  obfervanda,  feu  obfervanda 
interreligio  prxeipiebatur , ufque  dum  Concilii  .continuationis 
fpes  affulgerct , adeoque  quid  credendum  forct  decernebatur  . 
Edidum  illud  illis  in  comitiis  probavere  tres  ad  id  dclcdi  viri  Ju- 
lius Pflugius  Epifcopus  Naumburgenfis  , Michael  Heldingus 
Epifcopus  Sidonicnfis  , & Johannes  Agricola  homo  Lutheranus, 
fed  qui  Luthcri  erroribus  fe  valcdidurum  fpoponderat > impro- 
bavit  vero  Bucerus  iccirco  , quia  in  edido  Pontifcx  honore  , & 
loco  habebatur  . Quia  vero  eo  in  edido  Carolus  audoritatem  fibi 
arrogaverat  de  fidci,  & difeiplinx  rebus  deccrnendi  > quod  laicis 
non  licet , manumque  temcre  ad  facra  miferat , non  minori  pene 
proindc  execrationc  Cxfarcum  illud  Interim  a Catholicis  exce- 
ptum  eft,  quam  Henoticon  Zenonis  , quam  Edhefis  Heraclii, 
quam  Typus  Conftantis . Cundorum  maxime  a Paulo  III.  impro- 

batum 


VlNDICATA  . ArTICULUS  V.  0\  III.  tf  n 
batumcfti  de  quo  propcerea  Nunciorum  opera  gravifTme  cum 
Imperatore  cxpoftulauit , non  ultra  tamen  progrefsus  , quando- 
quidem  cdi&um  ill ud  , nonnifi  quamdain  erga  Luthcranos  con- 
dcfccnfioncm  praefeferret , qua:  nihil  Pontificis  au&oricati  detra- 
hcret : vclle  vero  laicum  edi&um  rccudcrc  Pontitici  honori,  prae- 
fertim  apud  haercticos  turn  temporis  Pontificibus  conviciandi  oc- 
cafionem  omnem  avidc  arripientes , non  cedcrct  * Ita  refert  Pal- 
lavicinus  lib.  1 1 . hift.  Concil.  Trident,  cap.  i . 

Edi&o  ejufmodi  Catholici  non  modo , praefertim  Robertus 
Ccnalis  Epifcopus  Abrincenfis  , Francifcus  Romcus  Magift.  Ge- 
ncr.  Ord.  Praedic.,  Nicolaus  Bobadilla  Soc.Jcf.  apud  Spondanum 
ad  annum  i 548.,  fed  Haeretici  quoque  non  pauci  > inter  quo*  Gaf- 
par  Avila  , Philippus  Melanchton  , Calvinus  &c.  acerbilfime  con- 
tradixerunt  . Ex  co  edi&o  ortae  harrcticorum  fe&ae  deinde  funt  , 
aliis  illi  adhatrentibus , aliis  vero  abhorrentibus  . Qui  edi&um 
amplexati  > di&i  funt  Interimniftici  > feu  Adiaphorifta: , feu  Indif- 
ferences, quorum  primipili  Philippus  Melanchton  > Paulus  Ebc- 
rus  , Georgius  Major  , & Theologi  Wirtembergcnles  , denomi- 
nati  exinde  Lutherani  molles,  qui  tres  in  partes  fubindc  difeifli 
funt.  Nam  alii  di&i  C*farei,qui  Interim  Carfaris  ex  integro  admi- 
ferant  > unde  Euthero  nonmfi  quoad  Clcricorum  matrimonia , 
&Laicorum  communionem  fub  utraque  fpccic  adhaefere . Alii 
Lypfici  ab  urbe  Lypfia  > qui  Interim  ex  parte  rctinucrc  , ex  par* 
tc  rcjecerc  *,  unde  ex  Lutheri  dogmacibus  qtixdam  facra  , & in- 
tegra  jubebant , quaedam  vero  ejurabant  , &cli.ninabant . Qua 
de  re  Calvinus  epiilolas  felle  > & amaricudinc,  conviciifquc  pic- 
nas  Melanchtoni  , & Paceo  do&ori  Lypficnfi  dedit  , quae  in  epift. 
Calvini  ferie  1 1 5. , & 1 1 7.  reperiuntur  • Alii  Francici , qui  Mar- 
chionis  Alberti  Brandcburgcnfis  miniftros  agebant , ac  plcraquc 
corrigenda , ac  commutanda  in  interim  Lypfico  cxiftimarunt . 
Qui  interim  vero  adverfabantur  , atque  Luthcranis  mollibus 
contraibant , Lutherani  rigidi  audierunt,  quorum  facile  Prin- 
ccps  fuit  Mathias  Flaccus  Illyricus , qui  in  partes  trados  Ni* 
colaum  Galium,  & Amfdorfium  brevi  fc&ar  ortum  fecit, quae 
una  cum  feda  Interimniftica  Germanise  (mum  miferrime  adnuc 
feindunt , fcilfufquc  in  duas  partes  tcncnc  Germania;  Luthcranos  • 

Adi- 


512  P R 1 V 1 L E G 1 A Rom.  Pontifici 
Adifis  Bcrninum  in  hift.  ha*r.  ad  Saecul.  Ecclcf.  XVI.  eap.5oidque 
obiter  obfcrvatum  efto  . Neque  vcro  id  tantummodo  cum  Impc- 
ratorc  cx  fuprcma  potcftate  egit  Pontifcx  : fed  imo  quamvis  Cse- 
fari»non  fccus  ac  Hifpanis  Concilii  translatio  Bononiam  non  arri- 
fiflet,  ideoque  una  cum  Hifpanis  Epifcopis  Tridcnti  remanentibus 
Oefaris  Oratorcs  cjufdem  translationi  obftrepuiflent  obnixe,  at- 
que  Concilio  Bononienfi  obviam  obftitifsentjPaulus  III.  nihilomi- 
nus  translationem  , qua*  fuo  afscnfu  Legatis  pra;ftito  fa&a  fuerat, 
legitimam  voluit , & dcclatavit , ac  reapfe  tres  fefliones  Bono- 
niae  habit#  > nempe  p. , i o. , n.,  ab  Ecclefia  uti  legitim#  ha- 
bit# funt } illifquc  tribus  feffionibus  reliqui  Occidcntis  Epifcopi 
adh#fere . Quamvis  ejus  dilfidii  occafione  prudens  dijudicarit  dc- 
indc  Pontifex  , nc  Casfarem  in  fc  commotum  3 ac  fubiratum  in 
prarceps  ageret  5 Concilium  fufpendere  : quod  Julius  III.  cjus 
fuccefsor  multis  de  cauflis  Txidcntum  demum  reduxit  conftitu- 
tionc  , qu#  incipit  Jguum  ad  tollenda . Tribus  fane  illis  in  fefsio- 
nibus  nihil  de  fide  decretum  eft  s id  enim  confilii  fufeeperant  Pa- 
tres  Bononi#  congrcgati , lit  a rebus  fidci  dcccrnendis  fuperfede- 
rentj  utEcclefia'fidcm,  & unitatem  ab  omni  difcriminc  , quod 
ab  Imperatorc  , & Hifpanis  Concilio  Bononienfi  adverfantibus 
impendebat , fartam  , tc&amque  fervarent . Attamen  tribus  fef- 
fionibus’habitis  id  ftatutum  volucre  Synodum  Pontificis  afscnfu 
legitime  fuifse  translatam  j idque  dedaratum  Pontifex  voluit , 
lit  mox  innuimus , cujus  Bullam  facultatis  transferendi  Concilii 
Lcgatis  datam  , qua;  incipit  Rtgimini  Vniverfalis  Ecclcfi*  3 exhi- 
bent  a&a  Concilii  fefs.  7. 

Eadem  fupxema  Pontificis  au&oritas  3.  adftruiturex  ca  va- 
ria  agendi  rationc , quam  turn  Pontificcs  cum  Lcgatis  ad  Syno- 
dum miflis , turn  Legati  ipfiex  Potitificum  juffis  cum  Synodo  fre- 
quenter adhibucre  . Qua  in  re  pracclarum  Pontifici#  au&oritatis 
argumentum  nobis  fuppedkaret  Hieronymi  Cardinalis  Alcandri 
colloquium  in  comitiis  Wormati#  anno  1521.  in  caufla  Liuheri 
habitum  , fed  quia  de  eo  opportunior  erit  alibi  locus  , proindc 
alia  proponimus.  Primoquidem  Concilio  Tridentino  Paulus  III. 
Legatismiffishaecillisfervarijuflitmandata:  i.Rcligionis  arti- 
culos  ante  cetera  eftc  agitandos:  2.  In  illis  au&orjbus  parcendum> 

fen- 


« 

Vindi  cat  a . Art  ic  ulus  V.  if.  III.  ?i3 

iententias  profcribendas : idautcmcautumquammaxime  3 con- 
fultumquc  3 ne  fa&oruin  quaeftionibus  , & probationibus  Synodus 
implicaretur , ac  tempus  inutiliter  tererctur  3 fed  imo  ea  in  rc 
ut  mitius  agerctur  3 fa&a  fingulis  adcundi,  ac  fe  purgandi  facilita- 
te t 3.  Profcribendas  non  folum  generates , led  peculiares  quo- 
que  propofitioncs  3 quae  di<ftis3&  feriptis  tunc  circumferebantur  , 
quibufque  novae  hxrefes  fuffulciebantur  : 4.DC  reformatione  mo- 
rum  3 nec  ante  circa  dogmata  definitiones  , utquidam  contende- 
bant  > nec  fimul  cum  ipfis  3 ut  aliis  quibufdam  bene  vilum  fue- 
rat,  agendum  j quandoquidem  morum  reformatio  minus  praeci- 
pua  3 ac  Coocilii  fecundaria  eflet  caufsa : quamvis  poftea  Patrum 
votis  annuens  utrumquc  fimul  negotium  peragi  indulferit : 5.  Au- 
dienda  abfqtie  gravitatione  a quae  adverfus  Romanam  Curiam  ob- 
jiccrentur  , eaque  dc  re  Patrum  confilia , de  quibus  ccrtiorem 
faciendum  Rom.  Pontificem  , qui  id  confilii  de  iis  capiat,  reme- 
diumquc  adhibeat  3 quod  facratius  } fanius , e reque  cfle  magis 
exiftimarit : 6.  Adis  , inftrumentis  , litteris  } ceterifque  feriptis 
Concilii  nomine  exarandis  prarfigendum  trium  Legatorum  5 taa- 
quam  Praefidum  nomcn , & Ponttficis } cujus  perfbnam  gerebant. 
Hifce  nempe  inftrndionibus  Pontifcx  Sedis  Apoftolicae  dignitati, 
ac  fiipremae  an&oritati  in  Concilio  fiimmoperc  confulcrc  9 Sc 
caver  e fate  git . 

Pontificis  fupremae  poteftati  impenfc  pariter  ftuduifle  Lega- 
tos  argumento  id  eft  , quod  primas  agentes  partes  cun&a  dc  man- 
dato  Pontificis  proponebant , quae  a Patribus  in  dcliberationem 
mittenda  forent , ac  deccrnenda . Equidem  vero  fcfs.  1 7,  quae 
prima  fub  Pio  IV.  fuit  5 particula  proponentibus  Legatit , quae 
decreto  fuerat  appofita  , contcntiones  animorum  ingentes,  Hifpa- 
norum  praefertim  9 excitavit  9 illam  particulam  oppugnantium  cz 
rarione  3 quod  imminuta  videretur  Concilii  libertas,  a quove  pro- 
iade  abfterrerentur  haeretici,  illud  haud  liberum  cauiTati . Verum- 
tamen  poftquam  Legati  dedararuntea  particula  non  adimi  Epif- 
copis  libertatem  fententiam  ferendi  3 fgnificari  tamen  , in  ornni 
bene  morata  Republica  non  omnium  efse  proponcre  , led  juris  id 
efse  eorum  , qui  praefidcrcpt  s Epifcoporum  efle  , quae  Hccleftarum 
fuarum  interefsent  > in  palam  faccre ; Legatorum  vero  Pontifi- 

fars  L T 1 1 cis 


514  Privilegia  Rom.  Pontipici  . 

cis  vices  gerentiiim  ea  proponcre  , quae  univerfalem  Ecclcfiam 
fpe&arcnt  > proinde  ea  particula  a Synodo  cum  totius  decreti  tc- 
norc  approbata  , quatu'or  dumtaxat  Epifcopis  obfiftentibus  , 
retenta  eft  , & Pio  IV.  acccpta  . Quinimo  particulam  illam  SaU 
va  auft.ritatc  Sedis  Apoftolic <e  juxta  Pontificis  inftru&ionem  re- 
formationis  decrctis  adjeftam  Lcgati  voluerunt , quae  reapfc  iif- 
dem  adjc&a  confpicituri  Legendus  Pallavicinus  lib.  15.cap.1tf, 
& lib.  1 tf.cap.tf.  Non  minor  exarfit  de  Synodi  tituloconccrtatio  . 
Qiium  enim  Epifcoporum  quidam  fingulis  decretisConcilii  titu- 
lum  huncce : Vniverfalem  Ecclejiam  reprxfentans , addendum  con- 
tendcrent  a a Conciliis  Conft. , & Bafileenfi  adhibitum , obfti- 
terunt  Lcgati  ea  rationc  1.  Quod  titulus  novus  cfict,  nec  nifi  duo* 
bus  illis  novcllis  Conciliis  ufu  veniflet : ideo  vero  a Conftan- 
tienfi  ufurpatum  ajebant  > quod  Ecclefia  diro  fchifmatc  difeifsa 
a folo  Concilio  integre  repraefentaretur  : fed  ncc  in  Synodo  Con- 
ftantienfi  ilium  titulum  decrctis  cun&is  appofitum  . 2 . Quod  Pon- 
tificum  modeftiam  dcccret  Synodum  imitatam  ire  a qui  alios  illu- 
ftriores  fibi  parccntcs  titulos,  co  humili  gloriantur,quo  fe  Servos 
fervorum  Dei  inlcribunt . Potiffima  tamen  ratio  a ob  quam  Lcga- 
ti ilium  titulum  rejevftum  omnino  voluerunt , cafuit,  quam  Sy- 
nodo coram  fubticuere  > aperuerc  tamen  Pontifici , ut  conftat  ex 
litteris  Cardinalis  Farnefii  die  5.  Januarii  an.  i 54tf.  datis  , apud 
Pallavicinum  lib.  tf. cap.  2.,  ne  fcilicet  quibufdam  malefcriatis  , 
atquc  erga  PontiSccm  male  aflfe&is  Epifcopis,  irrequietilquc  ho- 
minibus  occafio  prxberctur  id  ambiendi , quod  Bafilcenfium  am- 
bitioniolim  arriferat,  atquc  a Conftanticnfi  Concilio  (at  diver- 
fo  plane  in  cafu  ) fuerat  arreptum  , fcilicet,  ut  adderentur  infupar 
particulae  illne : Jghut  Synodus  a Chrifto  immediate  poteftatemha - 
bet  i cui  quilibet  cujufcumqne  ftatut  , .vcl  dignitatis  , etiam  Ji 
Papali s exiftat  > obedire  tenetur  : atquc  ita  Pontificibus  maximis 
invidiam  conflarent . Ea  fane  contcntio  non  ita  fedata  eft  , ut 
non  identidem  ad  extrema  ufquc  Coniilii  tempora  redintegrata 
fit : fed  Lcgatorum  fententia  id  obtinuit  > ut  adverfa  nunquam 
obtincrc  potuerit:  co  priefertim  , quod  ipfts  Pontifex  juflerat, 
ne  Epifcopis  ea  in  re  morem  unquain  gcrerent,  ut  conftat  cx  cpift* 
Cardinalis  Farnefii  die  a 1.  Januarii  anno  1 54$. 

* Ea- 


iViNDICATA  . Articulus  V.  Jf.  III.  yi$r 
Eadem  firprema  Romani  Pontificis  fupra  Sy'nodum  potc" 
ftas  4.  elucefcit  ex  ea  agendi  peculiari  ratione  , quam  cum  Syno 
do  Tridcntina  obfcrvavit  Pontifex  Pius  IV.  Duo  fiquidem  de- 
crevit  incxordio  fuiPontificatus5ac  i.dic  1 <?.Novembris  an.i  551 3 
quod  ft  tempore  Concilii  Sedem  Apoftolicam  vacare  contingent, 
novi  Pontificis  cle&io  integra  ad  collegium  Cardinalium  , nullo 
modo  ad  Concilum  , fpc&aret  > co  modo  cautum  volens,  ( nam 
a Gallis  Oratoribus  clc&ioncm  in  Concilio  fieri  exoptatum  non_> 
nefeiebat)  , ne  exemplum  Conftanticnfis  Concilii  incafum  alie- 
num  trahcrctur  2 . Dccreto  altcro  die  5.  Decembris  cjufdem  anni 
dcclaravit  in  Concilio  fuffragiorum  jus  non  obtincre,  nifi  cos, 
qui  Concilio  intereflent  i neque  abfentium  vota  fupplcri  , aut 
per  procurators  , aut  per  pra?fcntcs , juxta  determinata  jam^ 
pridem  a Paulo  III , ullo  modo  poflcnt . Prarterca  , quumfeff.i. 
Concilii  qiiaeftio  mota  fuiflet,  num  Epifcopi  non  modo  , fed  ctiam 
Abbates  , & Prarlati  Rcgularium  jure  dicendi  in  Concilio  fenten- 
tiam  potes  e{Tcnt,eaque  dc  r?  Epifcoporum  plurimi  jus  ferendi  fuf- 
fragii  folis  Epifcopis  aflererent , Rcgularibus  minime  gentium  , 
perfonamque  acceptationis  perfonaruin  Legatis  imponerent,  vio- 
latasquc  jurifdi&idnis  Epifcopalis  qtiafi  rcos  illos  traduccrc  non 
vererentur  j Johannes  Maria  dc  Monte  Cardinalis  Pracneftinus  , 
qui  poftea  ad  fummi  Pontificatus  apicem  fublimatus  Julius  III* 
audivit  , Legatorum  primus  Tub  Paulo  III.  hifee  nonnihil  commo- 
tus  Epifcopos  ita  allocutus  eft:  mcminifTc  cos  oporterc  illud  Con- 
cilium , non  Conftantienfe  , non  Bafilcenfc  efte  , in  quibus  Pon- 
tifex Maximus  nullus  interfuit  , fed  Epifcopi  id  fibi  arrogarunt , 
utefiam  alienum  jus  ufurparent:  illud  Concilium  a Pontificc  fuif- 
fe  coa&um  > in  eo  Fontificem  mediis  Legatis  prjefidem  cfse  , Le- 
gatorum perfonis  proinde  maximam  deberi  obfervantiam  , qua_» 
lemel  prxftita  omnia  rite  procefsura  fperabat,  fpondebatquc  : Re- 
gularium  Gencrales  illuc  a Sede  Apoftolica  mifsos  cum  privilegio 
fufffagii  5 non  deberi  , non  pofse  ca  facilitate  fpoliari . Atqut__» 
ita  plane  Regularibus  id  privilegii  afsertum  , ipfis  facratiflime  , ac 
rcligiofiflime  integrum  fervatum , jufsumquc  eft . Adcundus  inter 
alios  clarifs.  Catalanus  , qui  Rcgularibus  pariter  id  privilegii 
multis;  aeprarfertim  cx  praxi  > quae  caetcroqui  cuilibct  facile  pa- 

T tt  2 . tcc 


i 


5x5  PrivilegiaRomwPontipici 
tet , veterum  Conciliorum  , quibus  fuffragad , ac  fubfcripti  paf 
fim  leguntur  > vindicat . Porro  Clemens  VII , quamvis  Conci- 
lium congregarc  non  detra&aret  , ab  eo  tamcn  indicendo  mora- 
batui  > Sedi  Apoftolicat  timens , ac  cautum  volens  , n«  Conftan- 
tienfis  , & Bafilcenfis  exempla  nocerent . Quaproptcr  id  prius 
a Carolo  V.promiflum  voluit,  quod  in  Concilio  a praejudicio  om- 
ni>  Sedes  Apoftolica  farta  » &tedla  fcrvarctur  , cjufque  privilc- 
giaintegramanerentiquod  ille  promifit , fed  nihil  Pontifici  ti~ 
mendum  fubjimgens,  ut  cu/iis  forct  res  a Concilio  agendas,  ac 
dcccrnendas  proponcrc  > unde  a quaeftione  ilia  odii , & invidias 
plena  abftinere  facile  potuiflet . Vide  Pallavicinum  lib.  3.  cap. 5. 

Ea  poftremo  Romani  Pontificis  fupra  Concilium  att&orka* 
pktii&raafk  5,  ex  Concilii  ipfius  geftis  . Enim  vero  poft  fcfiio- 
ncm  1 4.  y quurn  in  Concilium  admifsi  fuiflent  Ducis  Wirtember- 
genfis  , & Elc&oris  Saxonis  Oratorcs*  ii  die  24.  Jamurii  an.i  5 52, 
ideft  pridic  feflf.  15.,  coram  congregatione  generali  habita  inter 
alia  expoftularunt  obnixe  > ut  dccreta  Conciliorum  Conft,  , 
& Bafileenfis  , quibus  Pontifcx  Concilio  fub/e&us  decernebatur, 
a Tridcntims-Patribus  conftrmarciYiur  , & repeterentor  > ac  pro* 
ptcrca  a jurisjurandi  religione  , qua  Pontifici  obftringebantUr  , 
abfolvcrentur  quotquot , quamvis  pra?fatorum  decretorum  vir- 
tute  jamabfoluti  ccnfcrcntur . Hifce  videlicet  Concilium  infehifi- 
matisdiferimen  adducerc  fublefta?  fide*  homines , ac  Lutheran* 
infc&i  labe  moliebantur  . Quibus  refponderc  Lcgati  inter  alia_r 
plcraquc  1 . Quod  quandoquidem  Lutherus,  ejufque  gregalcs 
a Concilio  Conftanticnfi  fern  per  abhorruerant  ^jufdcmque  decrc- 
ta  tanquam  facrilegii  plena  abominabantur  > quippe  quibus  prae- 
jcjpui  ipfius  Grrores  perculfi  fucrant  > extra  locum,  chorumquc 
nunc  efie  , quod  decreta  fcf*.  4 , & 5.  dubiae  admodum  au&orita- 
sis,  ncc  a Martino  V.  confirmata  , a quo  decreta  tantummodo 
in  rebus  fidei  adverfus  ha?reticos  probata  fucrant,  a Tridentint* 
Patribus  , ut  probata  efsent , cfflagitatum  vehemenrer  irent « a* 
Quod  quandoquidem  ab  Oratoribus  ipfis  Concilium  expofeeba- 
tur  , cui  orbis  Catholici  univerfae  Nationcs  intcrcfsent , in  exem- 
plum , & patrocinium  adducerc  Bafilccnfe  ftcc  poterant , nec 
debebantj  contra  quod  Concilium  adcoctlcbre,  adcoqucnu- 

mcro- 


' VlNDICATA  v ArTICULUS  V.  Jf.III.  717 
merofum  cx  gcntibus  undique  congregatis  > quale  Ferrarienfe 
primum  , ac  Florentinum  poftliminio  audierant  9 ab  Ecclcfia  uni- 
verfa  admifliim  , fuerat  coa&um  , & ab  co  Bafilccnfis  dccreta 
abolita  . Hifee  ora  loquentium  iniqua  obftruebantur  . At  repo- 
nebant  cantilenam  haereticis  non  infolentcm , videlicet , quod 
quandoquidem  in  Concilio  de  reformatione  Pontificis  agendum 
forct  3 non  oportcre , ut  Pontifex  Judex  efTct , & pars  in  judicium 
vocata.  Quibus  id  repofucre  Legati;  quod  co  populari,  vitii- 
que  pleno  argumenti  genere  femel  pofito  , id  confcqui  certiffime> 
quod  everfam  funditus , ac  pcflum  ire  necefse  forct  omnem  rede 
gubernandi  rationem  , monarchicam  maxime  , neque  quidquam 
boni  cxindc  extundi  *,  quinimo  exindc  diro  > novoque  Schifmati 
ortum  fieri » viam  ftrui , malorumque  ingentium  colluviem  exun- 
dantem  cxpe&ari . Enim  vero,  fubtexebant » fi  Concilium  fe  fupra 
Papam  femel  ftatuifset , dubio  procul  vicaria  vice  fc  fupra  Con- 
cilium Papa  extulifset , atquc  quid  quaefo  inde  coinmodi  c*  Quid 
non  quinimo  incommodi  Ecclefiam  laceffituri  non  cfset  extime- 
feendum  ? Re  ergo  infe&a  abeuntibus  illis  3 facrata  religiofc  Pon. 
tificibus  cuftodita  au&oritaseft  > ncc  , ut  haereticis  adblandircn- 
tur  > Pontifici  quidquam  prorfus  detrahendum  Patrcs  Tridcntini 
duxerunc . 

Ecce  tibi  aliud  ex  adis  ejufdem  Concilii  argumentuni  pro 
fnperiori  Pontificis  audoritaie  adftrucnda . Anno  1 5^2.  die  23. 
Novemb.gencrali  in  Coetu  Tridentinocum  honore  admifsus  Car- 
dinalis  a Lotharingia  cum  Gallicanis  Epifcopis , ac  Theologis 
Tridentinum  ad  Concilium  a Carolo  IX  mifsus , 34.  poftulata  Re- 
gis nomine  Legatis  tradidit , quae  tamen  Rex  Concilii  arbitrio  > 
ac  judicio  fubjiciebat , quae  referunt  Pallavicinus  lib.i  cap.i  15 
Thuanus  lib.  3 1 . hift.  j & Spondanus  ad  eum  annum  ♦ Antequam 
vero  feflioi3<  celcbrarctur  , quae  die  23.  Julii  an.  ij^j.habita 
tandem  fuit , in  privatis  Theologorum  , & gencralibus  Patrum 
ccetibus  diu  , multum  , acriterque  difeeptatum  eft  dc  tribus  prae- 
fertim  quaeftionibus  2. An  Epifcopi  jure  divino  fine  infticuti  ? 2. An 
jure  divino  fuis  in  Ecclcfiis  refidete  tetteantur ? 3.  Quibus  verbis 
definienda  foret  Romani  Pontificis  audoritas  ? Qubad  1 . Hifpanij 
Galliquc  Epifcoporum  inftjtuuoaem  juris  efse  divini  propugna- 

bant* 


yi8  Privilegia  Rom.  Pontifici 
bant  5 Itali  vero  ea  fcntcntia  Romani  Pontificis  audoritatem  im- 
minui  falfo  arbitrati , pro  adverfafententia  tanquam  pro  aris  > 
& focis  decertabant . Hifpanorum  fententiam  defendebat  Petrus 
Soto  j Italorum  vero  Didacus  Lajnius,  apud  Pallavicinum  lib.  1 8. 
cap.  i 5.  Denique  fepofita  ilia  quafftionc  , de  qua  variabant  Ten- 
tentia: , elucubratus  eft  , agente  Cardinali  Lotharingo  , canon  , 
quo  neutri  fententia:  detradum  ivit . Quoad  3.,  ideft  fummi  Pon- 
tificis audoritatem  , majores  adnexa:  funt  morae , graviufquc  mo** 
turn  negotium  eftrquum  enim  canon  8. a Cardinali  Lotharingo  pro- 
cufus  fuifset,&:propofitus,quo  dcclarabantur  quidem,fcd  diminutc, 
Romani  Pontificis prerogative, Piur  IV, quo  cum  omnia  communi- 
canda  mittebantur,Lcgatis  per  Cardinalem  Borromeum  die  <?.Ja- 
nuarii  referipfit , neccfsarium  videri , ut  adderentur  canoni  ver- 
ba ex  Florcntini  Concilii  definitione  deprompta  , quibus  Roma- 
nus  Pontifex  univerfalis  Ecclefiae  Paftor  , & Redor  denominaba- 
tur  ; atque  hanc  formam  canonis  Tridentum  mifit : Anathema. 
Jit , Jiquis  dixerit  B.  Petrum  per  infitutionem  Cbrijii  non  fuijfe 
primum  inter  Apojlolos , iff  ejus  Vtcarium  in  terra  j vel  neceJJ'e 
non  ejje , ut  Jit  in  Ecclefa  unus  Pontifex  Petri  fuccefsor  , eique 
aqualis  in  auBoritate  regiminis  ; atque  in  Romana  Sede  legitimos 
ejus  fuccefsor  es  ad  hoc  ufque  tempus  non  habuifsc  jus  principals  in 
Ecclefa  , nec  fuifse  Patres , Pajiores  , iff  DoBores  omnium  Chri - 
flianorum  , nec  fuifse  ipfis  rraditam  a D.  N*  J*  Chrijlo  plenam  po- 
tejlatempafcendi , regendi  , iff  gubernandi  Ecclcfiam  univerfalem  . 
Hxc  verba  canoni  a Lotharingo  elformato  Pii  IV.  fententia  ad- 
jeda,  fyllabatim  pene  exferipta  a Concilio  Florentino  fuerant; 
nihilominus  verbis  illis  praffertim  poftremis , fummo  Pontifici 
traditam  fuifse  plenam  poteftatem  pafeendi , regendi , & guber- 
nandi Ecclcfiam  univerfalem , acerrimo  animorum  acftu  contra- 
dixerunt  Galli,quiloco  verborum  illorum  Ecclefam  univerfalem} 
fubftitui  ifta  volebant:  Omnesfidclestiff  omnes  EccIefas,Quin  Gal- 
lic Regis  Oratorcs , ac  prefertim  D.  de  Lanfac  intercefsere  , nc 
verbum  ullum  decrcto  ei  canoni  infcrerctur , quo  difsenfio  pare- 
retur  , ac  in  alias  partes  Ecdefia  Gallicana  pertraheretur  . Pre- 
terea  D.  Ferrier  Oratorum  alter  ( homo  Calviniana  herefi  a 
capitc  ad  talos  afperfus  ) fubdidit  > a Gallicana  Ecclcfia_* 

vclu- 


VlNDl  CATA  . ARTIC  U LUS  V.  Jf.  III.  Jip 
veluti  dogma  fidei  in  Concilio  Conftanticnfi  definitum  teneri , & 
crcdi  Concilium  cfse  fupra  Papam  : in  mandatis  fe  quidcm  a Rc« 
ge  habere  , nchanccc  controvcrfiam  exagitarent*  at  interca  ne 
quidquam  decerni  permitterent  3 quod  Ecclcfia:  Gallicanae  do- 
ftrina:  repugnaret . Quam  perperam  do&rinam  hanece  ferme  in- 
ter fidei  dogmata  reputarint  3 & Concilio  Conftanticnfi  acceptam 
retulerintj  fatis  3 fuperque  a aut  ego  fallor  > demonftratum  eft. 
Quam  perinde  falfo , & perverfe  camdem  do&rinam  Ecclcfia:  Gal- 
licanx  affricucrint  a fuo  a fi  Superis  placet , opportune  loco  dc- 
monftrabitur . 

Gallos  Oratores  exccpit  Lcgatorum  Pontificis  primus  Her 
culcs  Gonfaga  Cardinalis  Mantuanus  a nihilque  unquam  repofuit 
impedimenti  Concilii  prasfidibus  adfuturum  * quo  minus  in  de- 
cretis  a .&  canonibus  id  apponerent  > quo  fuprema  Romani  Pon- 
tificis au&oricas  planiflima  ficret  3 graduque  fuo  poncretur : quod 
fi  Oratores  in  id  incumbcrcnt*  utproariss  & focis  opinioncm 
fuam  defcndcrcnt  a Legati  ex  adverfo  veritatem  tucri  > ut  par  eft, 
provirili  parte  fatagerentj  nec  dcfiftcrcnt:  vero  atttem  verius  efse > 
quod  Pontifcx  Concilio  fuperior  fit . Nc  id  confilii  Oratores  ca- 
pefscrcnt  s ut  contrariam  fententiam  in  tra&ationem  adducercnr, 
ncque  a Synodo  cam  fententiam  dcccrnendam  expoftularcnt  > aut 
expeftarents  quoniam  Legati  fententiam  de  Pontificis  fupra  Con- 
cilium poteftatc  adeo  veram  > certamauc  cfse  crcdcbantj  u* 
potius  vitam  ipfam  cum  fangwine  profundendam  duccrent,  pa- 
ratique  efsent  > quam  ut  id  finerent  , quod  ilia  in  dubitationem 
revocaretur  . Hifce  Cardinalis  Seripandusfupcraddidit  ad  D.Fcr- 
rier  fermone  converfo  ; argumentum  e Concilio  Conftanticnfi 
erutum  foliditatc  carere  : ea  tempeftate  Ecclefiam  caruifse  indu- 
bio  Pontifice  , unde  fchifmati  compefcendo  id  potuifsc  dccerni , 
atque  opera:  pretiitm  fuifse,ut  a Concilio3fe  fupra  Paparadubium 
cfseadccernerctur:impr«fcntiarum  de  Pontifice  omni  proctildubio 
legitimo  agi , ac  proinde  nunqusm  fe  fe  abftenturos  ab  adhiben- 
dis,  qua  in  capitibus,  qua  in  canonibus  ca  vcrba5  quibus  de  Roma- 
ni Pontificis  fuprema  poteftatc  vera  do&rina  exprimeretur  > ex- 
plicareturquc  . Quam  quidcm  Legatorum  refponfionem  , eorum, 
dcmquc  animorum  refiftentiam  Pontifcx  acceptam  habuit  > pra:- 
coniisque  exccpit  • Ad 


yao  Privilegia  Rom.  Fontifici 

Ad  hate  Pallavicinus  lib.  if.  cap,  16. , au<ftoreft,&  poft 
ipfum  Natalis  hift.  Ecclcf.  ad  f*cul  XV , & XVI.  difsert.  12.  dc 
SynodoTrid.  art.  13.,  quod  Cardinalis  Lotharingus  verba  ilia 
Vniverfalem  Ecclc/iam  canoni  8.  adjicienda  non  eflc  conteftatus 
eft  y ncque  ab  fe  admitti  pofle  abfquc  famse  difpendio  , damna- 
tionis  periculo  y & regni  perturbatione  : quod  nunquam  fe 
adduci  paterctur  , ut  Pontifici  primas  fupra  Concilium  afsereret 
& concederet : pro  Sedis  Apoftolicae  au&oritate  totum  fe  profu* 
furum  fanguinem , falvis  tantum  juribus  veritatis  , & conlcicn- 
tios  officio  > quam  Ecclefiae  au&oritati  ,&  dcfinitioni  Temper  erat 
fubje&urus  . Hacce  dc  re  fuifse  confcriptam  a Cardinali  ad  Bri- 
tonem  Tecretariura  fuum  Romae  agentem,  ac  cum  Pio  IV.  com- 
municandam  epiftolara  , qua  rogabat , ut  Pontifex  verba  illa_>‘ 
praetermitti,  aut  mutari  permitteret.  Hanc  epiftolam  , quam 
Pallavicinus  inter  feripturas  Cardinalis  Seripandi  extare  ait, 
quamque  exhibet  Puteanus  , interpolatam  verofnniliter  fuifle  in 
eo , quod  cpiftola  ait,  fc  in  Academia  Parifienfi  enutritum  , a qua, 
Concilio  fupra  Pontificcm  fit  poteftas:  ab  fe  admitti  Concilia 
Conft. , & Bafilcenfc > non  ita , eodcmquc  gradu  Florentinum  ha- 
bexi } li*c  , inquam  , cpiftola:  illi  aftuta  fuifse  conjiccrc  eft : turn 
quod  ad  rem  non  pertinerent , aut  facerent , nifi  quod  potius  il- 
lis  exacerbandum  Pontificis  aaimum  iri  optime  praenovifset > ne- 
que  exiftimandum , quod  voluifset  facile,  quum  ab  co  prccibus 
infimispetexet,  utmitius,  & oeconomia  agendum  Pontifex  ju« 
beret , ut  fcilicet  verbis  illis  decreti  parcendum  dieexet  , ne  in 
diferimen  Galli  fui  adduccrcntur : turn  quod  in  ea  affirmat  Con- 
cilium Florentinum  in  Galliis  receptum  non  efsc . Quam  aper- 
tam  falfitatem  a Cardinali  ampliffimo  affirmari  potuifse  dicat  ne- 
mo,  quum Catholicis  ubique  univerfis  Concilium  illud  ultro, 
citroque  probatum  fucrit . Puteanus  ad  marginem  illius  cpifto- 
\st  adnotavit  Cardinalem  Agenti  fuo  imperafsc  , ut  qu*  Concilii 
iiiperioritatem  fpc&abant,  Pontifici  non  pcrlegerct . Exindc  con- 
j ice  re  eft  poenituifse  ilium  eorum  , qua:  animo  fubirato  feripferat, 
ac  corrigenda  duxifse  , afua  imo  difeeflifse  fententia  : turn  quod 
non  omnes  Gallos  ita  repugnare  noverat  Cacdinalis , quum  co- 
de m in  Qoncilio  ? cademquc  jam  gontroYcrfia  excicau ; Nicolaua 


Digitized  by  Google 


j VlNDlCATA  . ArTJ  CU  LUS  V.  0*.  III.  5*21 
Maillard  Decanus  Sorbonae , ac  Theologorum  Partficnfuim  pri- 
mus in  Concilio  oratione  habita  Pontificem  pronunciaverit  P<i- 
Jforctriy  Rcfiorem,  Gubernatorem  Ecclcfi*  Roman*  , id  eft  mu 
* verfalis  y ut  refert , &oftcndit  Pallavicinus  lib.  20.  cap.  2.  - 
Quid  vero  quod  idem  Cardinalis  cum  dc  canonibus  circa  Epifco- 
pos  , turn  dc  canonc  circa  Pontificem  colloquio  cum  Lcgatis  ha- 
bito  dixerat  earn  cfsc  temporum  iniquitatem  , qua?  cxigcret , 
ut  five  in  decretis  3 five  in  canonibus  au<5boritas  Pontificis  confta- 
biliretur  fcimooperamnavatiurum  , ut  canon  de  Pontificis  au- 
tomate juxta  formam  ipfam  a Pio  IV.  procufus  , fcilicct  cum_» 
additamentoverborum  Concilii  Florentini , ab  omnibus  admittc- 
retur  ? Quid  pneterea  quod  quum  Oratoribus  Gallis  repofuif- 
fent  Legati  fe  dc  ea  particula  canonis  8.  adhiros  cum  Cardinal! 
Lotharingo  5 abnuerunt  Oratorcs  > Lotharingum  imo  in  fufpicio- 
ncm  adduccntcs  cum  a.pud  Reginatn  datis  Jitteris  a Domino  de 
Infula  Oratorum  Galliae  uno  traduxerunt , uthominem  .,  dequo 
fubdubitandum  eftet  , ei  fublcftar  fidei , rcgiamquc  juifionem  vio- 
late facilcm  perfonam  imponentes  ? Quid  plura-?  quandoquidem  > 
ut  patefeit  ex  epift.  Sebaftiani  Gualterii  Epifcopi  Viterbicnfis  ad 
Cardinalem  Borxomasum  die  28.  Junii  anno  15.^3.  data,  j quam 
icfert  Pallavicinus  lib.  2 1.  cap.  5.  > Lotharingus  protucnda,ac 
defendcndaSedisApoftolica*  au&oritate  rllis  diebus  cxertis  viribus 
difse-rucrat  cum  Epifcopo  Mctenfi  , aliifque  Gallis  Prarfulibus  in 
camdemobloqucntibus,  eos  admonens  5 quod  fi  Pontificis  potefta- 
tidetrahere  vellent , beneficiis  a Pontifice  acceptis  antea  fe  ab- 
dicarent  j atque  fibi  quidem  in  fide  fufpedhim  ire  qucmcumquc  , 
qui  a Pontificis  poteftatc  in  alienam  abiret  fententiam  . Ad  ha?c 
aandem  fub  Concilii. cxitum  inter  feftiva  } & faufta  , quae  Pio  IV. 
conclamata  fuerc  juxtamorem  prifeorum  Conciliorum  , quaeque 
lane  faufta  clucubravcrat  Cardinalis  Lotharingus , Pius  IV.no- 
minatus  eft  Sanfttc  5 univerfalis  Ecclrjia  Pontifex  . Vidcfis 
Pallavicinum  lib.  24.  cap.  8.  Quocirca  perperam  ex  ea  Lotharin- 
gi  cpiftola  arguunt  nonnulli  apud  Tournellium  de  loci-s  Thco- 
log.  in  Concil.  Florcnt.  a Gallis plorentinum  Concilium  fuific  re- 
je&um  , minorifque  fa&um  . 

E re  uata  intcrca  argumentum  iftud  nancifci  juvat  5 atque 
• Pits  /.  Vim  in 


522  Privilegia  Rom.  Pontieici 
in  rcm  noftram  inftruere,  &.  inftaurare  . Eatcnus  a Cardinali 
Lotharingoejufmodi  cxcogitatum  quaefitum  eft  > effiigiumque  ar- 
reptum  , ut  Concilio  Florcntino  detraheret,  illud  oecumenici 
gradu  dcjiceret , dejiciendumque  ex  Gallicana?  Ecclefia?  fententia 
denuntiarct  3 quia  ejufdem  Concilii  decreto  incipientc  Sanftam 
-dpojlolicam  Sedem  s five  fidci  definitione  ab  Eugenio  co  in  Conci- 
lio edita  j codemque  a Concilio  fingulorum  fiyngrapha  fubfignata , 

. quam  legcrc  eft  in  Bulla  incip.Z<efe//MrCW//sexplicate  adco,ac  ex- 
prefsc  fummiPontificis  fupraConcilium  poteftatem  efferri  perfpe- 
xcrat,  ut  ci  alter  ad  evadendum  non  fuppctcrec  aditus . Atqui  Na- 
talis  Alexander  hift.  Ecclef.  ad  fxcul.  XV. , & XVI.  difsert.  10. 
Cardinalcm  Lotharingum  fe  Florentino  Concilio  parura  aequum 
praebentem  excipiens , eidemque  de  Gallicana  Ecclefia  minus 
a»qui  j bonique  loquenti  obviam  occurrens  Concilium  Flo- 
rentinuin  legitimi  , oecumenicique  loco  proculdubio  fore_» 
habendum  , atque  a Gallicana  Ecclefia  , ur  par  erat  , fu- 
ifte  jugitcr  habitum  , affirmat  , aflfatimque  efficit  : H*c , in- 
quiens  ibidem , de  Florentino.  Synodo  magni  Cardinalis  verba.  Gal  - 
licanis  Thedogis  necejfitatejn  non  imponunt  earn  pariter  ex  Conct- 
liornm  generalium  numero  expunge nd i 5 quum  revera  Gallicana 
Ecclefia  Florentine  Synodo  nufquam  intercefserit ; nec  Grecorum 
ttnioni , definitioni Jidei  in  ea  edit*  adverfatajit  imo  eamdt - 

finitionem  perpetuo  venerata  . Congeftifque  plurimis  > quibu§ 
Cardinalis  periocham  exploderet,  propofitionemque  fuam  con- 
ficerct , tandem  concludit : Ex  his  oecumenici  Concilii notionibu: , 
turn  ex  PatribuSi  & Concilii s ipfis s turn  ex  Theologis  fcholajlicis  de - 
promptis  facile  colligitur  Florentinam  Synodum  oecumenicam  efse  > 
ac  did  debere . Bene  , bafilice  > rette  > vere  > optimeque  id  omne 
omnino:  at  exinde  atate  intelligas  tandem  exopto  cos  * quiad- 
verfa  frontc  contra  Pontifices  pugnant  > eo  vclint  > nolint , de- 
venire  demum  debere  > ut  andabatarum  more  inter  fc  > &fecum 
met  afperrime  pugnent.  Non  prastermittendum  hie  tandem 3 quod 
appofitc  refer t Pallavicinus  lib.  20.  cap.  12.  > videlicet  > quod 
anno  1 5^3. Petrus  SotusOrd.  Praedicat.  illuftris  in  ConcilioTheo- 
logus  morti  proximus  die  1 7.  Aprilis  epiftolam  ad  Pium  IV.  de- 
dit  5 qua  vivens3  raoriensque  conteftabatur  fc  aiBrmarc  Pontifi- 

ccm 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA.  ArTICULUS  V.  JT.  III.  J23 
cem  omnibus  Conciliis  efsc  fuperiorem  , ncque  ullo  modo  ab  illis 
in  judicium  poftulari  pofsc  : efflagitarc  tamcn  cnixe  Pontifi- 
ccm  3 ut  dcfinicndum  curaret  Epifcoporum  inftitutionem  juris 
cfledivini. 

Neque  vcro  ex  Gallis  dumtaxat  Prxfulibus  , &Dodoribus 
PontificisRomani  fuprcmam  potcftatcm  inficias  non  omnes  ibanr, 
fed  Itali , Hifpani,  Germaniquc  univerfim  cam  Pontifici  potc- 
ftatem  ultro  , citroquc  aflercbant  j ncc  modo  ut  eidem  illam  afle- 
rerent  exertc  fatagcbant  Lcgati , fed  & ne  id  fibi  juris  , honoris- 
que  invidcrctur  advigilabat  Pontifex  > qui  proindc  Nunciis  accc- 
ptis  de  re  optimc  a Legatis  gcfta  , Legatis  rcfcribi  a Cardinali 
Borroma?o  die  14.  Fcbruarii  anno  15^3.  curavit , jubcns  , ut 
dum  agendum  forct  de  Pontificis  audoritate  , formulis  non  par- 
ccretur  3 qua;  olim  prifeis  Conciliis  , ac  reccns  Florentino  > ncc 
non  vctcribus  Ecclefia?  Patribus  frequentes,  folemnefquc  fucrunt, 
quafque  ne  ipfi  quidem  ha?rctici  Pontifici  denegandas  autuma- 
bant : quandoquidem  Eledor  Brandcburgenfis  frequens  datis  ad 
jpfum  litteris  ab  eo  titulo  Rccloris , & Gubcrnatoris  univerfalis 
Ecclejia  non  abftinuerat . Lcgendus  Pallavicinus  lib.  20.  cap.  3. 
Nihilominus  perfiftentibus  in  fententia  Gallis  j Oratoribus  Re- 
gis intcrcedcntibusjquum  in  fchifmatis  diferimen  Synodum  addu- 
ci  timeretur , Legati  id  confilii  inicrunt , perhibente  Pallavi- 
.cinolib.  21.  cap.  4. , a Cardinali  Borromaro  Pontificis  mentem 
edodi , ut  canoni  8.  de  Pontificis  audoritate  ilia  faltem  verba  cx 
Concilio  Lugduncnfi  II.  defumpta  , quod  a Bafilccnfi  laudatum 
fucrat , adderentur  : Univerfalis  Eccleji 4 Pajloris  j & loco  parti- 
cular Oves  Chrijli  fubftitucretur  vox  collcdiva  Gregem  Domini  • 
Ht  fane  univerfalis  Ecclcfiar  regimen , ajebant , in  Pontifice  agno- 
vifTe  Concilium  I ugdunenfc  II.  non  modo  , fed  & in  vetuftiflimis 
diplomatibus  apparcrc  pra;fcntem  confuetudincm  appellandi  Ro- 
manum  Pontificcm  Epijcopum  Eccle/ia  Catholics  > quod  idem  eft, 
atquc  Ecclefia;  univerfalis  . Verumtamen  addebant  ex  indul* 
gentia  Pontificis  , ne  cum  alicni  animi  duritia  decertaretur  , pof- 
fe  loco  didarum  vocum  has  poni:  Regere  univerfum  Domini  gre- 
gem^  quo  pado  loquitur  Innocentius  IV.  cap.  5.  de  fchifmaticis 
lib.  6*  Decretalium  j autetiampofic  ibi  relinqui  fimplicem  vo- 

V u u 2 cem 


524  Pri  vilegia  Rom.  Pontifici 
cem  Ecckjis  Dei , omilTa  univcrfalis  } aut  loco  Ecclejia  univer- 
falls  fubftitui  verba  : Omnes  fidtlcs  3 1$  omnes  Ecclejias . 

Vcrumtamen  Galli  adhuc  morofiores  , quam  par  effet > 
hunc  ctiam  loquendi  modtim  rejccerunt 3 contendentcs , ut  Poo- 
tifex  Reftor  Ecclefi s Catholic s potius  dicerctur  . Qua;  vox  quam- 
vis  idem  valeret , a nonnullis  tamen  tamquam  dubia  repudiaba- 
tur  > quod  nomen  Catholici  ufu  etiam  veniflfetad  fignificandum 
fidelcm  5 quo  fenfu  in  Concilio  Carthagincnfi  ab  Epifcopis  fingu- 
laribus  ufurpatum  legitur  : ,4uguflinus  Epifcopus  Ecclejis  Ca- 
tholics dixit : quod  ut  confirmarent  obfervandum  monebant  legi 
in  S.  Cypriano  , quod  quum  ab  hacrefi  reduces  in  Ecclefiam  illc 
fecipcret , non  folum  eosjubebat  confiteri  Cornelium  Pontifi- 
cem  eflfc  Pajlorcm  Ecclejis  Catholics , fed  idem  jubebat  hoc  non 
contcntus  , ut  addcrctur  , idejl  univerfalis  . Quapropter  ad  tol- 
lcndam  ambiguitatem  omnem  Lcgati  volebant  adhiberi  vocabu- 
lum  VnivcrJ alertly  quomodo  adhibitum  fucrat  a Concilio  Lugdu- 
nenfi  : fubjungentes  , quod  fi  utraque  voce  idem  figniiicari  Gal- 
li arbitrabantur  , cur  utramlibet  arque  non  admitterent  , fed 
concelTa  voce  Catholicam  negarent  voeem  Vniverfihm  ? Alii 
hoc  concordiar  medium  proponebant  > ut  diceretur  Totius  Eccle - 
Jis  Catholics ; alii  vero  cenfebant , ut  quamvis  abfqtic  addito 
vox  ilia  Ecclejix  accipcrctur  , uti  extat  in  fymbolo  , atque  titi 
ufurpatur  a Pontificibus  in  fubferiptionibus  , fatis  id  eflet , idem- 
que  fignificatum  iret . Pontifex  vero  dum  quadam  die  facrum^ 
faceret , ea  difputatione  fervente  > obfervavit  9 juflitquc  figni- 
ficari  Lcgatis  cun&os  Sacerdotes  in  tribus  orationibus , quas 
pro  Romano  Pontifice  ad  altare  fundimt,  ter  iterare  Deum  vo- 
luifse  j ut  Pius  profit  ipfi  Ecclefia? , adcoque  id(ibi  ab  ullo  fi- 
deliumnegarinequire*  Port  mirltas  demum  concertationes  Fer- 
dinando  Caefarefuadentc  , ac  precibusimpetrante  Pius  IV.  in  an- 
tecefsum  id  cautiim  jubens  , ne  alia  quajpiam  vox  mutaretur  ex 
tifurpatis  a Concilio  Florentine  9 qua  mutatione  Pontificis  au- 
doritati  vulnus  inferretur  9 fatius  eflfej  confultius  3 & tutius 
duxit,rt  ab  ejufmodi  difputatione  abftineretur,  fatis  fibi  futurum, 
ii  nec  de  fua  , ncc  de  Concilii  au&oritate  quidquam  exprimere- 
tur  9 atque  ea  prxfidcs  agerent , qua?  magis  in  Dei  obfequium  , 

&Ec- 


Digitized  by  Google 


Vi  N D I CA  T A . ArTI  C ULUS  V.  jf.  III.  12$ 
& Ecdefiac  bonum  ceftura  cxiftimarent.  Itaque  canon  de  Romst- 
jnanoPontificc  iis  verbis,  quibus  nunc  legitur,  procufus  eft. 

In  rem  infuper  noftram  perhibet  Pallavicinus  lib. 24.  cap*  1 o 
inter  oppofitionum  capita  5 quae  in  medium  produxit  de  Fcrrier 
Gallorum  Orator , quominus  Concilium  Tridentinum , ac  prae- 
fertim  h*  dua?  poftremae  feffioncs  in  Gallia  reciperentur  , ca  fuif- 
fe  prxeipua  : five  quod  Pontifex  nuncupatus  fuiflec  Epifcopus  Ec - 
clefi a urtiverfalis : five  quod  alia  nonnulla  dccretafuiflcnt , c qui- 
bus neccfsario  Pontificem  Concilio  fuperftarc  contra  dodrinam 
Sorbonae  conficeretur . Quinimo  narrat  ibidem  illc  , quod  Panlus 
Suavis  Pontificiae  audoritatis  hoftis  infenfiffimus  praefidentiflime 
feripferit , & affirmarit  a Concilii  non  modo  majori  parte  agni- 
tam , ut  obfervat  lib.  2 1 . cap.  13,  fed  a Concilio  ipfo  Tridcn- 
tino  declaratam  proculdubio  fuiflfc  Pontificis  fupra  Concilia  po- 
teftatem  . Hoc  nos  non  dicimus  , dicimus  tamen  ex  his  omnibus 
id  effici , a Concilii  Tridentini  potiori  parte  tantum  abfuifse__» 
lit  in  dubitationem  adducerctur , quod  potius  , [ fi  Gallos  exci- 
pias  ] Pontificem  Concilio  praeftarc  ultro , citroque  aflertum  , & 
concefsum  fit : ncque  tamen  Gallos  confcquentcr  egifse  , aclo- 
quutos  fuifse,ut  animadvertimus.  Quia  vero  folemnc  extitit  Con- 
cilio Tridcntino  Tolas  exortas  hxrefcs  configcre , ita  ut  vel  priva- 
tis  Theologornm  catholicorum  opinionibus  parccndum  duxerit* 
Pio  IV.  etiam  adnuente  > id  genus  quaeftionis  non  fuit  ultimo  , ac 
dccretoric  finitum  , atque  diremptuin  . Quamvis  Tummoperc 
cautum  volucrint  Lcgati,  ne  quidquam  Concilio  conccderent , 
ex  quo  Pontificum  Tupremae  poteftati  detradum  vel  minimum  vi- 
deri  pofset  > unde  Qntinuationis  nomcn  iifurpandum  voluerunt  , 
nomen  vero  Vniverfalem  Ecclejiam  reprafentantis  a Concilio  ad- 
hiberi  noluerc  j frpiusque  difiertis  verbis  affirmarunt  Concilium 
Pontifici  fubefle  , idque  cam  verum  ab  fc  credi , ut  vel  fanguinem 
profundere  eftent  parati . Proinde  non  crat  cur  Natalis  diflert  8. 
de  Concilio  Bafil.  art.  4.  num.  1 7.  gloriaretur , quod  in  Tridcn- 
tino canon  illc  de  Pontificis  audoritacc  fufpreftus  fucrit , neque 
antiquae  [ quam  falfo  id  dicat  oftendemus  ] Ecclefi*  Galilean* 
fententia?de  audoritatate  Concilii  gencralis  fupra  Pontificem_i 
fucrit  ullatcnus  dcrogatum . Id  cnim  unum  cum  mcnioria  rccole- 

lcrc 


<i6  Privilegi  A Rom.  Pontifici 
lere  vclim  quod  id,  quod  Gallicani  in  Tridcntino  diccrc  abnue- 
runt , diccrc  non  gravatus  , ncc  refragatus  eft  Clerus  Gallicanus 
in  comitiis  anno  1625.  habitis : GJuum  fpecialis , inquiens,  Spi- 
ritus  Sancii  ajfijlentia  Jit  necejfaria  , ut  quis  tanti  momenti guber- 
nio»  quale  ejl  Ecclefui  univerfalis , prajit  ; Patres  voluere  in  om- 
nibus fuarutn  Diotcefum  precibus  fpecialiter  pro  S»  Patre , quiin 
S.  Petri  cathedra  fedebit  > orandum  efse  &c. 

Poftremo  Romani  Pontificis  potior  Concilio  poteftas  confi- 
citur  cx  aliis  Concilii  geftis . Enim  vero  felT.  3.  rcligioni  duxit 
S.  Synodus  fidei  fymbolum  3 quo  utitur  S.  Romana  Ecclefia, 
profiteri,  atquc  omnibus  Chriftifidclibus  ufurpandum  praffcribcrc 
tanquam  tefferam,  qua  Catholici  Romani  dicimur  } & fumus  , at- 
que  ab  ha;reticis  univerfis  diftinguimur , & fccernimur  . Symbo - 
lumjidei , inquit,  quo  S.  Romana  Ecclejia  utitur , tanquam  prin- 
cipium  illud , in  quo  omnes , quijidem  Chrifti  projitentur , necef- 
Jario  conveniunt , ac  fundamentum  firmum  , & uni  cum  , contra 
quod  porta  inferi  nunquam  pravalebunt , totidem  verbis  > quibus 
in  omnibus  Ecclejiis  legitur , exprimendum  efse  cenjuit . Sc  ft.  a 1 • 
rogante  Ferdinando  Imperatorc  Caroli  V.  fuccefsorc,ut  ad  Bohc- 
mos  ad  fidem  Ecclefia?  fcliciter , & facile  rcducendos  bcnigne_j 
a Concilio  calicis  ufus  indulgcrctur , ca  res  a Concilio  in  examcn 
vocata  eft  . In  varias  generali  in  conventu  ca  dc  re  Patres  abiifsc 
fententias  refert  Pallavicinus  lib.  1 8.  cap.4.  A Concilio  Bafilccn- 
fi  conccftus  iis  fuerat  calicis  ufus , ejufdemque  conceffionem  enixe 
a Tridcntino  cfflagitabant  Fcrdinandi  Oratores  : Patrum  nume- 
rus  co  in  conventu  numcrum  166,  componcbat , qui  in  8.  diver- 
fas  feifsi  funtopinioncs  , cx  quibus  14.  rem  maturius  dclibcran^ 
dam  ccnfcbant  ; 29.  calicis  conceftioni  adiiuebant  ; 38.  illi  refra- 
gabantur  ; 24.  rem  Pontificis  judicio  deliberandam  permittc* 
bant;  31.  concedendum  quidem  calicem,  at  ea  conditioner 
ut  conceffio  iftha?c  non  ab  Epifcopis , fed  a Pontifice  indulgere- 
tur  5 10.  negandum  calicem  opinabantur,  attamen  opinionem 
fuam  Pontificis  judicio  fubjiciebant ; 19,  conccftioncm  foli  Bo- 
hemia;, &Hungaria;  obftringendam  volebant ; i.anceps  haere- 
bat . Res  tandem  fe(T.  22.  in fiimmo  Pontifice  repofita  eft , condi- 
tumquc  decretum  au&orc  Hcrculc  Gonfaga  Cardinali  Mantuano 

quale 


Digitized  by  Google 


VlN  D 1GAT  A . ART1CULUS  V.  jT.  III.  5*27 
quale  extat  in  a&is  Concilii  Tridcntini  fe(T.  22.  cap.  11.  Dccrc- 
turn  ita  efformatum , antequam  publica  in  feflione  promulgarctur, 
in  cetu  gencrali  pcrle&um  fuerat  > poftulatxque  Patrum  fenten- 
tix  . Decreto  Patres  38.  diflenferunt  ca  praefertim  rationc  , quod 
id  Synodo  injuriofum  cfletj  verum  9$.  dccrcto  confcnfum  prxbue- 
re  > ut  refert  Pallavicinus  lib.  1 8.  cap.  8.  Quamobrcm  dccretum 
in  folcmni  feflione  22.  promulgatum  eft  . 

Pra?terea  fefT.  6.  cap.  1.  dc  reform,  major  poena  in  contuma- 
ces  Prxfules , qui  per  annum  non  rcfcdcrint,  dccerncnda  Romano 
Pontifici  dereli&a  eft > Gfui  J'ua , ait » fuprema  fedis  auSori  ta- 
te  animadvertere  . . . .poterit , Jicutin  Domino  noverit  expedire  . 
Scfs.7.negotium  reformations, & refidentias  profsequens  deerctis 
claufulam  iilam  prxmittendam  duxitcap.i.^Wua femper  in  omni- 
bus ScdisApojtolic a auftoritate:  & cap.tf.  quum  unioncs  bencficio- 
rum  poft  40.  annos  3 nifi  legicimas  ob  caufsas  coram  Ordinario 
ficrent , infirmaflet  prorfus , ac  infregifset  3 Nifialiter  > fubjun- 
xit  3 a Sede  Apojiolica  declaratum  fuerit . Ad  hxc  fefs.  1 4.  cap.7. 
dc  cafuum  refervatione  agens  , A/erito  3 inquit , Pontifices  maxi - 
mi  pro  fuprema  potejlatefbi  in  Ecclejia  univerfa  traiita  caufsas 
aliquas  criminum  gravioresfuo potuerunt p eculiari  judicio  refer- 
vare  : & cap.  3.  de  facram.  excrcmx  un&ionis  cum  unum  ritum  , 
ufumquc  abfque  ullo  prorfus  erroris  pcriculo  obfervandum  prae- 
cepit  , quern  obfervat  Ecclefa  Romana  aliarum  omnium  Abater  , 
& Alagijlra  . Quorum  gemina  regeflit  fefif.  22.de  Sacrificio  Mifsx 
cap.  8.  Self.  24.  cap.i.de  reform,  elc&iones  Romani  Pontificis 
judicio  commifit  *,  6)uem>  ait, follicitudinem  univerfe  Ecclefa  ex 
muneris fti  officio  habere.Quid  quod  Synodus  cadem  fefs.cap.5.dc 
cauflis  criminalibus  Epifcoporum  agens , minores  quidem  a Con- 
cilio  provinciali  cognofci , &dirimi  prxeepit  > majores  vero  ab 
uno  Pontificc  cognofcendas  fore  , ac  dirimendas  profeflfa  eft,  quas 
fiquidem  contigerit  extra  Romanam  Curiam  committi,  commit- 
tendas  Metropolitis  3 & Epifcopis  a Pontificc  eligendis,&  defi- 
gnandis  edixit  3 ab  iis  vero  folam  fa<5li  inftru&ionem  , ac  proccf- 
fum  confici  extemplo  ad  Pontificem  transmittendum  , uni  Pon- 
tifici fuprema  definitiva  iententia  refervata?  Quid  plural  Sefsa 
eadem  cap.  iz.hac  optima  rationc  fidci  > uniutique  catholic* 

con- 


Digitized  by  Google 


528  Privi  legia  Rom.'  Pon  tifici 

confultum  , omninoque  cautum  voluit , ut  qui  ad  gradus  > digni- 
tatcsquc  in  Ecclcfia  confccnderc  vcllent , voti  rcligionc  , & fa- 
cramento  fpeciatim  Romano  Pontifici  fe  devincirent , fidcmque 
fuam  pcculiaritcr  dcfponderent : Teneantur  > inquit , orthodox* 
fu*  fidei  public am  facer c prcfejfionem  f Iff  in  Roman * Ecclcjix 
obedientia  fe  permanfuros  fpondcant > ac  jurent  • 

Poft  hare  fefs.  2 5.  cap.  1.  Cardinalium  con/ilio  , ait , apud 
SS.  Romanum  Pontificem  univerfalis  Eccleji * adminijlratio  ni - 
titur : & cap.  2 1 . de  reform,  tantum  abfuit  , ut  Synodus  ad  Pon- 
tifieem  reforma tionem  extenderc  aufa  fit , ut  potius  nedum  Ro- 
manar  Ecclcfiar  reformationem  Pontifici  integram  , facratnque_-j 
jufserita  fedetiam  his  verbis  dccreverit : Pojlremo  S-  Synodus 
omnia  , tf  fingula  , fub  quibufcumque  clanfulis , iff  verbis  , qu* 
de  morum  reformation  3 atque  EcclcJi  ljlica  difeiplina  , tamj'ub 
felic.  record.  Paulo  IIU  ac  Julio  ///,  quam  fub  Beatijfimo  Pio  IV, 
Pontijicibus  maximis  in  hoc facro  Concilio Jlatuta  funt , dcclarat  ita. 
decretafuifsci  ut  in  his  falva  femper  auPdoritas  Sedis  sdpoJlclic*f  & 
Jit  j iff  ej'se  intclligatur . Quae  verba  peffime  profedo  inter preta- 
tus  eft  Natalis , dum  citata  difsert.  de  SynodoTrid.  art.  ii.ait> 
verbaSynodi  reverentiam  ergaSedemApoftolicam  exprimunty 
non  jus  ipji  novum  y aut  potejlatcm  abrogandi  decreta  Spiritu  Dei 
condita  attribuunt . Adeo  namque  aperta  funt  verba  Synodi , uc 
nonnifi  tenebras  iis  oftunderc  , ac  legentibus  fucum  facere  finiftra 
ilia  interpretatione  tentare  fit . Quamvis  fano  intcUc&u  dici  p.of- 
fit  a Synodo  Pontifici  jus  novum  non  fuifsc  attributum , quod  fei- 
licct  id  juris  divina  inftitutione  Pontifici  compctat,  quod  Synodus 
probe  agnovit . pacit&huc  , quod  cap  .3.  cjufidem  fefs.  librorum 
indicem  Pontificis  au&oritate  confici  , & evulgari  3 catcchif- 
mum  chriftifidclibus  ex  cjufdcm  afscnfu  praefcribi,ac  proponij  Mif- 
fale  denique  9 ac  Breviarium  inter  facra  adhiberi  dtfmandavit, 
Poftrcmo  Tridemini  Patrcs  proculdubio  in  Romano  Pontifice— > 
fupremam  poteftatem  fafii  funt , dum  Pontificis  poteftatc  Conci- 
lium agnoverc  convocatum  ,ut  patefeit  ex  Bulla  indi&ionis  Pau- 
li III.j  quae  iocipit,  Initio  nojlri  ; translatum  , ut  patet  cx  Bulla  fa- 
cultatis.transfcrendi  Concilii  poft  fefs.  7.  Pauli  III.  , quae  iocipit  > 
Regimini  univerfalis  Eccleji* , & cx  dccrcto  Concilii  die  n* 

Mat- 


VlNDl  CAT  A . A RTICO  LUS  V.  jf.  III.  flp 
Martii  an.  1547.,  refumptum,  ut  patefcit  ex  Bulla  Julti  III. , 
quae  incipit  Jguum  ad  tollenda,  & decrcto  Concilii  Kalcndis  Ma/i 
an.  1 5 5 1.  feff.  1 1.  edito  j fufpenfum  , ut  liquet  ex  dccreto  fuf- 
penfionis  Concilii  fcff.i  6.  die  28.  Aprilis  an.t  552.  evulgatoj  con- 
tinuatum  , ut  conftat  ex  Bulla  Pii  IV.  , quae  incipit  *id  Ecclcji, z 
regimen  , & ex  decrcto  Concilii  fcff.i  7.  die  1 8.  Januarii  an.i  56a 
edito 'i  ac  demum  finitum  , & confirmandum  fuiflc  , ut  pate- 
feit  ex  decrcto  Concilii  fdT.  2 5.  die  4.  Deccmbris  an.  15^3.  excu- 
fo  j & Bulla  Pii  IV.  > quae  incipit  Eenedi&us  Deus  . Nx  ergo  ve- 
hementer  errant , qui  Tridcntinos  Patrcs  ab  agnofeenda  Pontifi- 
cis  fuprema  poteftatc  alienos  volunt . 

Pro  Concilii  Tridentini  coronidc  non  piget , tiec  abs  re  erit 
animadvertere  prxfcrtim  adverfus  quofdam  male  feriatos  , moro- 
fofqnc  homines  , qui  de  Tridcntino  Concilio  male  cenfentem  Ec-' 
clefiam  Gallicanam  alfcrcre  non  crubefeuntj  Concilium  illud 
ultroj  citroquc  ab  univerfa  EcclcfiajGallicana  nequidem  cxccpta, 
nedum  quoad  decreta  fidci , fed  quoad  etiam  decrcta  difeiplinx 
fuilfc  fufeeptum  . Id  multis  oftendit  Natalis  diflert.  cit.  art.  1 6. » 
ex  quo  perindc  9 atque  ex  Harduino  tom.  10,  & 1 1.  quxdartL*  • 
hie  dclibare  non  detretftamus  . Ergo  Concilium  Tridentinum  1. 
exccpit  Eccleiia  Romana  j ut  conftat  ex  Bullis  laudatis  Pii  IV. 
2.  Ecclefia  Mcdiolancnfis  in  Concilio  I.  provinciali  fub  San&o 
Carolo  Borromaeo  anno  1565.  par.  1.  cap.  1.3.  Ecclefia  Hifpa- 
oica,  Mexicana,  & Sicula  , ut  conftat  turn  ex  Concilio  To- 
lctano  anno  15^5.  prxfide  Chriftophoro  Rogio  dc  Sandoval 
Epifcopo  Cordubcnfij  turn  ex  Synodo  Mexicana  anno  ^85. 
prxfide  Petro  Moya  de  Contreras  Archiep. ; turn  ex  edi&o  Phi- 
lippi Regis  die  2.  Julii  anno  1 554.  dato.  4.  Ecclefia  Lufitana_> , 
ut  conftat  ex  littcris  Scbaftiani  Regis  ad  Pium  IV.  die  2. 
bris  anno  1 564.  5. Ecclefia  Polonicain  Regni  comitiis  anno  1 5^4 
celebratis  agente  Sigifmundo  Rcge,  ut  refert  Pallavicinus  lib.2 4- 
cap*  J 3*  6.  Ecclefia  Gcrmanica , maxime  Auftriaca  in  Synodis 
Auguftana  ab  Othone  Cardinali  Trufcfio  celebrata  anno  1 567.*, 
& Salisburgenfi  anno  1^69,  7. Ecclefia  Vcneta  , ut  conftat  ex 
Morofino  lib.  8.  hift.  Venetx  referentc  inter  facra  folcmnia  in  Ba*< 
filica  S.  Marci  julfu  Scnatus  Vcncti  promulgatum  illud  fuifse  ; 8c. 

. Ears  /•  X x x Ecclc* 


Privilegia  Rom.  Pontifici 
Ecclcfia  Aquilejenfis  in  Synodo  anno  15 96  praefide  Francifco  Bar- 
baro  Patriarcha  Aquilcjenfi  habita  . 

Ex  Gallicanis  Ecclefiis  Concilium  Tridentinum  cxccpcre  8. 
Ecclcfia  Rhemenfis  turn  in  Concilio  provincial  anno  1 564.  pra:- 
fide  Carolo  Cardinali  Lotharingo  Archicp.  Rhemenfi  , llatuto 
turn  in  altcro  Concilio  Rhemenfi. anno  1 583.  prjefide  Ludovico 
Cardinali  a Guifia  Archiep.  celebrato  . 9.  Ecclefia  Cameraccnfis 
in  provinciali  Concilio  praefide  Maximilian©  a Bergis  Archiep.  , 
& Ducc  Cameracenfi  anno  1 5^5.  habito  . 10.  Ecclcfia  Mechli- 
nenfis  in  Synodo  provinciali  anno  1 570.  pra»fide  Martino  Rytho- 
rioEpifcopo  Iprenfi  loco  > & nomine  Antonii  Cardinalis  Gran- 
Velani  Mcchlinenfis  Archiep.  eelebrata  . 1 1.  Ecclefia  Rothoma- 
genfis  in  Concilio  provinciali  coa&o  anno  1581.  pra»fide  Carolo 
Cardinali  Borbonio  Sedis  Apoftolicae  Legato , & ejufdcm  Eccle- 
fia? Archicpifcopo  . 1 2.  Ecclefia  Burdegalcnfis  in  Synodo  provin- 
ciali anno  1 5 83.  habita  pra?fidc  Antonio  Prcvotio  Sanfaco  Ar- 
chicpifcopo. 1 3.  Ecclcfia  Turonenfis  in  Synodo  provinciali  an- 
no 1 5 8 3.  habita  prasfide  Simone  a Maille  Archicpifcopo.  14.  Ec- 
clcfia Andegavenfis  in  Synodo  coa&a  anno  , quofupra  * & pra?fi- 
dc  codcm  Simone  a Maille  , qui  ea  de  re  epiftolam  dedit  ad  Grc- 
gorium  XIII. , & Tridentini  promulgationcm  ab  Henrico  III.  Re- 
ge  enixe  poftulavit  fuo , & Synodi  nomine  . 1 5.  Ecclcfia  Bituri- 
cenfis  anno  1 584.  prasfide  Reginaldo  dc  Beaulne  Archicpifcopo 
Bituriccnfi,  & Aquitaniae  Primate  . 16,  Ecclcfia  Acquenfis  ia 
Concilio  provinciali  anno  i 585.habito  praefide  Alexandro  Coi- 
gnaco  Archiepifcopo  j qui  & Regi  Chriftianiflimo  pro  Tridentini 
Concilii  promulgation  lupplicandum  decrcvit . 17.  Ecclcfia  To- 
iofana  in  Synodo  provinciali  anno  1 5^0.  congregata  prgfidr*  • 
Francifco  Cardinali  a Jojofa  Archiepifcopo  • 1 8.  Ecclefia  Avc- 
nionenfis  in  Synodo  provinciali  anno  15^4.  eelebrata  pra?fide_* 
Francifco  Maria  Archicpifcopo . 1 9>  Ecclefia  Narboncnfis  in  Sy- 
nodo  provinciali  anno  1609,  praefide  Ludovico  de  Yervins  Ar- 
<hiep. , & Primate.  20. 

Ecclcfia  oir.nis  Gallicana  frequenriflim*  in  Comitiis  gene- 
ralibus  congregata  Concilium  Tridentinum  quoad  difciplinaui 
tcccpit  non  modo,  fed  ctiam  prcccs  pro  illius  promuIgationeL-> 

* • — cni- 


Digitized  by  Google 


Vindicata;  Articulus  V.  iT.  III. 
enixas  Regibus  Chriftianiflimis  porrcxic . Ita  fupplicatum  a Clc- 
ro  in  coroitiiS'Blcfenfibus  Henrico  III.  : ita  incomitiis  Meloduni 
habitii  anno  i 57 9.  perorante  Arnaldo  dc  Pontac  Epifcopo  Vafa- 
tenfi  apud  Rcgem  : ita  in  conventu  Parificnfiar.no  1585.  peroran- 
te Claudio  de  Angenncs  Epifcopo  Noviodnnenfi  : ita  in  conventu 
Parifienft  anno  1 58^.  perorante  Petro  dc  Viilars  Archiepifcopo 
Vicnncnfi . Ita  fupplicatum  Henrico  Magno  anno  1 5 96.  pero- 
rante Claudio  de  Angenncs  dc  Rambovillet  Epifcopo  Cenoma- 
nenfi  : ita  anno  1 5^8.  perorante  Francifco  de  la  Gucslc  Archiep. 
Turonenfi  : ita  fupplicatum  anno  1 605.  perorante  Hieronymodc 
Viilars  Archiep.  Viennenfi  : ita  anno  i£o8.  perorante  Andrea 
Fremiot  Archiepifcopo  Bituriccnfi  . Ita  fupplicatum  Ludovi- 
co XIII.  in  conventu  Parificnfi  anno  16 1).  perorante  Armando 
Duplefiis  Epifcopo  Lucionenfi  , poftea  Cardinali  Richelio,  qui 
Regcm  multis  adhortatus  eft  ad  Tridentini , in  quod  ultro>  citro- 
que  Gallicanus  Clcrus  juraverat  , promulgationem , praefertim 
cxemplo  ceterorum  Principum  j atquc  propofita  promiffione— » 
Henrici  Magni  patris  j qui  Concilii  promulgationem  folcmniter 
pollicitus  fuerat  > quum  abfolutionem  ab  ha-refi  a Sede  Apoftoli- 
ca  impetravit . Ita  Regi  fupplicatum  perorante  Francifco  Harleo 
Archiep.  Auguftopolitano » & Rothomagcnfis  coadjutore  . Ita 
denique  anno  1 62  5. in  comitiis  Parifienfibus  Clerus  Gallicanus  ad 
recipiendum,  & pro  viribus  obfervandum  Tridentinum  jurisjuran- 
direligione  fe  obftrinxit.  Non  illud  acceptavit  fane  Aula  Regia 
duabus  ex  cauflis  , utrefert  Pallavicinus  lib.  24.  cap.  1 1. , turn 
quod  Tridentinum  vetuiflet  Beneficia  regularia  tradi  inCommen- 
dam  , hoeve  Regibus  incommodum  crcabat ; turn  quod  verebatur 
Aula  , ne  Calvinifta;  a Tndentino  toties  perculfi  in  Regno  pejora 
molirentur  , 

Quamobrem  pe/fimam  in  fc  provinciam  fufeeperunt , pefli- 
tnamquc  cauflam  pcrtra&andaro  homines  projedhr  confcicntiae  >& 
fidei  fublcftilfima?  perfonam  veftiti,  Paulus  Suavis  in  hift.  Concil. 
Trid.,  ejufque  apologifta^dd  annotator  le  Courajer,  Au&or  anony- 
mus  revifionis  Cone.  Trident. ; Carolus  Molinaeus  in  Conjiliojuper 
&His  Concil.  Trid.\  Innoccntius  Gcntiletus  c grege  Calviniftarum 
in  libro  Bxaminis  Concil.  Trid.-,  ahiquc  pragmatici , qui  fufdcque 
, X a a a omni» 


$3*  Privilegia  Rom.  PoNTmci 
omnia  revolverunt  , omnibufque  viribus  in  id  incubuere,  ut 
Tridcntinum  Concilium  pcnitus  avcruncandum  fuadcrents  atquc 
ab  Ecclcfia  praefertim  Gallicana  pcrpctuo  cxulatum  vidcrcntrquo- 
rum  momenta  apud  Natalem  ipfum  convulfa  5 &profligata  undc- 
cuaqtie  , facilique  negotio  loc.  cit.  videre  eft.  Confer.Stcpha- 
num  Raflicodum  diflertat.  de  Concil.  Tridentin,  reccpt.  » &an- 
#orit.  in  Gallia . Kemnitii  effrenis  > cffrontifque  ha?retici  au- 
daciam  quod  attinet , qua  Tridcntinum , ac  |prse  aliis  cano- 
nem  3.  de  baptifmo , ubi  Romana  Ecclefia  Ecclcfiarum  omnium^ 
Mater,  ac  Magiftra  jure  , ac  memo  nuncupatur,  didis  itnpe- 
tere  , ac  reprehendcre  impudentiflime  aggreflus  eft  , perftrinxit 
Jodocus  Tilletanus  do&or  Lovanicnfis  in  apolog.  pro  decretis 
Concilii  Tridentini  , quumque  pra?citatum  canonem  plurimis 
confirmaflet  ex  SS.  Cypriano  lib.  4.  epift.  8.,  Iraeneo  lib.  3. 
cap.3 . , Hieronymo  epift.  ad  Thcophil. , Sc  Auguftino  epift.  po.  > 
Sc  i^2.»  aliifque  , ex  quibus  liquido  conftat  primos  non  fuifle 
Tridentinos  Patrcs , qui  Romanam  Ecclefiam  eo  nomine  ccle- 
braffent,  fubdit:  Cernis  jam  Chrijliane  Prater  cenforem  ijlunt 
( Kcmnititim  ) dum  P*  P.  Tridentinorum  de  Romana  Ecclejia  ma« 
gijlerio  3 Priticipatu  , & Ducatu  diflum  fugillat , acriter  exag- 

git  at  3 toti  antiquitati fe  arrogant  er  opponere  . Mirari  vero  fubk, 
quod  Francifcus  Vargas  Concilio  Trident,  parum  fe  a*quum  pras- 
buerit  in  fuis  monumentis  , qua?  anno  1 700  publici  juris  fecit 
Michael  VaflTor  a Catholicis  ad  Calviniftas  transfuga . Sed  is 
ex  ha&enus  di&is  facile  rcfellitur . Ncquc  vero  confilium  fa- 
nius  , facratiorque  , ac  religiofior  fententia  illorum  animo  in- 
fedit,qui  ut  Pontificum  Romanorum  poteftati  fumma  detrabe- 
rent  libidinc  , alienos  in  fenfus  Trident.  Patrum  mentem  intorfc- 
runt . Silentio  premo  dementis  VIII.,  Sixti  V.}  Sc  Gregorii  XIII. 
graviffimas  cpiftolas  ad  Carol um  IX. , Henricum  III. , & Hcnri- 
cum  IV. , quibus  adhortabantur  5 ut  Concilium  Tridcntinum  in 
Regno  publici  juris  effe  juberent  : Jam  cnim  hora  eft  > ut  ad 
particulars  Concilia  propcrct  oratio  , a Conciliis  poftea  ad 
bS.  Patres  gradum  fa&ura . 


»4'$*  Ai 

Ex 


' V 


VlNDICATA.  ART1CULUS  VI.  PROLEG. 

Ex  Cone  Hi  is  parttcuhribus  Eccleji#  cum  Oriental's  , 
turn  Occidcntalis . 

articulus  vl 

De  nccejjitatc , & ratione  cum  Romana  Ecclejia  communicandi  > 

eidemque  conjentiendi . 

PROLEGOMENON. 

POftquam  ja&o  principio  dc  neceflitate  communicandi  cum 
Romana  Ecclcfia  3 re&a  confccutionc  needfitatem  cxindc 
cumcadem  Romana  Ecclefia  convenicndi  intulerimus  : indcitc- 
rum,  nempc  cx  ncccflitate  cum  eadem  communicandi  5 & con- 
vcnicndi in  do&rina  fidei , ac  in  legibns  difciplinae*5  Romani  Pon- 
tificis  cum  in  fidci  definitionibus  indcfc&ibilitatcm  , turn  fu- 
premam  in  Ecclefiam  omnem  poteftatem  inferemus  . Poftquam 
cx  gcncralium  Conciliorum  fententia  Ecclcfi*  univerfalis  fenfunt 
red  a arguimus , a Conciliis  autem  generalibus  nihil  antiquius , 
ac  facratius  habitum  audivimns s quam  cum  Romana  Ecclefia 
communicare  } eique  confentirc , hujufee  vero  communionis  , & 
confenfionis  argumento  fuiflfe  prarclara  > qua  de  Romani  Pontifi- 
cis  fuprema  in  Ecclcfia  prarftantia  9 ac  in  fide  infallibilitatc  tefti- 
monia  , qua?  nunquam  non  exhibuerunt • Gradum  nunc  fa&uri 
ad  Concilia  Provincialia , ex  eorumdem  fententia  pariter  Ecclc- 
fiarum  particularium  fenfum  exhibituri  , cx  iententia  vcro5  qua? 
iis  jugtter  infedit  dc  neceflitate  cum  Romana  Ecclcfia  communi- 
candi  , & confenticndi  profc&am  dubio  procul  demonftraturi 
neceflitatem  , qua  afficiebantur  agnofeendi  Romanum  Pontificcm 
fupra  Concilia  fummopere  potem  , ac  in  fide  falli > & fallerc  ne- 
feium  , ncc  inutile  3 ncc  injucundum  crit  y fi  in  antcccflum  de  nc« 
cefsirate  , ac  modis  cum  Ecclefia  Romana  communicandi  y & con- 
fentiendi  difleramus  > ac  breviori  y quoad  fieri  potcrit , oratio* 
ne  pertrademus  . Sanenibil  fieri*  &hodie  in  vieem  fingulam  , 
& ufquc  ad  ftomachum  magis,  magifquc  repoltum,  repetitum? 
* * * que 


534'  Privilegia  Rom.  Pont  ifici 
quc  ab  adverfariis  noftris  audirc  contingit , quam  in  Ecclefiarum 
communione  rcligionis  Chriftiana?  fummam  confiftcre  , carum- 
quc  fumma  confcnfione  chriftianam  rcm  omnem  confici . Belle  id 
cuidcm,  & rede  plane:  id  quoque  nos  , quod  illi  i nifi  quod, 
non  qua  nos  incedimus,  cadem  illi  incedunt  via*  necquanos 
dicimus , eadem  ratione  id  illi  dicunt . Quatcnus  in  re  Chriftiana 
cum  Romana  Ecclefia  convenicndi , & communicandi  Ecclefiis 
omnibus  ncccfsitas  omnino  incumbic , hac  nos  ratione  dicimus  , 
quod  diccrc  illi  detra&ant  > fatis  , fuperque  habentes  , ab  Ecclefu 
Romana  abftrahendo , univerfitp  in  Ecclefiarum  omnium  confen- 
fionc  vim  omnem , rcique  chriftianx  robur  collocafie  ; ita  Chri- 
Rian*  rcligionis  fummam  loco  collocatam  fuo  arbitrati , intcrea 
viribus  intenti  ad  eumdem  Ecclefiarum  confenfum  rurbandum  , 
iccirco  ut  eo  gradu , quo  fiat  , Pontificem  Romanum  deturbent  • 
Quo  in  gencre,  quaravis  non  ex  induftria , & malitia  , nonni- 
hil  deliquifle  mihi  yidetur  do&ifs.  Bencinus , qui  in  egregio  fuo 
cetcroquin  operc  de  epiftolis  encyclicis  ftudio  incenfus , viribuf- 
que  intentus  rem  fuam  omnino  quocumque  modo  conficiendi  in 
ca  , quam  pervagatus  longe , lateque  , provincia  , eft  > nullum^ 
pene  necefsitati  cum  Ecclefia  Romana  communicandi , & conve- 
niendi  Ecclcfias  cetcras  locum  fecit  v unde  in  una  indiRinttim 
imitate  Ecclcfiarum  viin  omnem  repofuifsc  vifus  eft , totusinten. 
to  animo,  exertaque  mentis  acic  incumbcns  in  epiftolas  diverii 
generis  cncydicas  , quas  fibi  invicem  inferibere  Ecclefiis  folcm- 
nc  crat . Nolim  hac  dc  re  virum  clarifsimum  in  invidiam  vocarc : 
tamen  in  co  majorem  cum  cautcla  diligentiam  defiderafl'em  - Pe- 
jus longe  peccavit,  totoque  oftio  abs  vero  aberravit  poftQucf- 
nelli  viri  a capitc  ad  talos  errorum  cummulatifsimi  veftigia 
abiens  Baillet  ad  diem  z 8 Julii,qui  dignis  propterea  vapulat  ab  II- 
luftrifsimo  Sommicr , dum  de  San&o  Firmiliano  agens  , tarn  per* 
peram , quam  praffidentcr  effutire  noncrubuit  cxemplo  S.  Firmi- 
liani  «os , qui  a Poutificis  Romani  communione  lejun&i  func , ni- 
hilofccius  in  aliorum  Epifcoporum  communione  cenferi  pofsc, 
ac  perfeverare  > ncc  iccirco  tamquam  fegregatos  a gencrali  Ec- 
clcfiae  unitatc  habendosefse.  Nempc  de  Firmiliano  , qui  S.  Ste- 
phano  Pomifici  Maximo  in'  quxllione  Pakhaus  confenfum  prae- 

b ere 


Digitized  by  Google 


Vindicata.Articulus  VI.  Proleg.  m 
here  renuens , ab  cjus  communione  proinde  rccifus  eft  , affirma- 
vie  * Jinl'eniftis  locum  inde  faciens  homo  proftitutae  fidei  affirm 
mandi  ftomanar  Ecclcfiar  pofle  quempiam  impune  confcnfum  dc- 
negare  , quin  propcerea  ab  Ecclcfia?  univerfalis  communione  dc- 
jicratur . Nas  is  vehementer  errat  five  fchifmati  viam  fternens  , 
Ecclefiam  a Capitis  communione  fejungendo  ; five  haerefi  vires 
adjiciens  , Ecclefiam  a Capitis  confcnfione  abfolvendo  . 

At  mirari*  ac  moererc  fatis  non  eft  exundantem  incrcdulo- 
rum  eolluviem  > qui  pro  temporum  , morum  , ingcniorumquc 
iniquitate  in  rcligionis  ruinam  5 inque  Ecclefiae  everfionem  Con- 
furrexerunt f & confpirarunt : qui  quidem  variis  Tub  nominibus  ad 
decipicndum  delitclccntes  Naturaliftar , Materialifta?,  Pantheis- 
tx  > Sceptic!  3 Politici  > Archctici , Confcientiales  , Indiffcrcntcs, 
Adjaphoriftse  , Complanatores  > Tollerantes  , Spiritus  fortes  , 
I^beri  muratores,  Liberi  cogitantes , Philofophi  Eclc&ici  5 Theo- 
loghi  Eclogiftici  > Socii  Philadelphia  &c.  3 duas  in  claftcs  dividi 
commode  queunt  3 ideft  > in  cos  y qui  religioncm  omnem  prorfus 
climinant  5 qui  Athei , & Deifta*  5 quique  religioncm  omnem  pa* 
riter  admittuntsqui  Tollerantes, & IndifFcrentes  ufitatiori  jam  vo- 
cabulo  audiunt.Nonomnes  perfequar*  [ quod  ncc  facile  facerem  } 
qui  religioni  bellum  indixcrc  3 fed  paucis  dumtaxat  indicabo  , qui 
inter  eos  praecipuae  habentur  peftes  5 ut  ex  his  perindc  ab  horuin 
fimilibus  generis  humani  propudiis  quifquc  fibi  praecaveat.  Ex  iis 
ergo  Johannes  Bodinus  lib.  dc  abditis  rcrum  fublimium  arcanis 
apud  Baylc  purum  > putumque  naturaliftam  egit  5 & lib.  de  re- 
publ.  libertati  confcientiae  totum  dedic , quern  egrcgic  refcllic 
Houtvil!eus  . Mathias  Knufcn  in  epiftola  , quam  evulgavit  Mi- 
crclius  , alteram  3 praetcr  confcientiam  > rcligionem  non  efle  pa- 
riter  effutiit : exinde  ejufdem  difeipuli  Confcientiales  dcnominati 
funt  5 fed  eum  Johannes  Mufcus  vir  Luthcranus  refutavir.  Caro- 
lus Poppcblount  lib.de  oracul.  ration,  pro  ratione  adverfus  reli- 
gionem  ftetit , quam  do&rinam  ex  Eduardo  Herbcrto  haufit  trad, 
dc  verit.  j de  cauflls  errorum  ; dc  rclig.  laici  s & dc  rclig.  gcntil* 
Hcrbertum  una  cum  Spinofa  3 & Hobbcfio  exagitavit  Chtiftianus 
Korthol  vir  alioquine  Lutheranorum  grege  trad,  de  tribus  ma* 
§nis  impoftoribus  j quern  in  librum  dein  diftertationem  adorna-. 
. . vit 


Digitized  by  Google 


Privilege  a Rom,  Pontifici 

vie  Bernardus  de  Monoje  . Bencdidus  Spinofa  Dcum  ab  adfpcda? 
bili  hoc  mundo  non  diftinxit , quaequae  inMundo  concingunc  > 
Deo  ceu  ejufdem  diverfos  modos  effe  omnino  tribuenda  in  trad. 
Thcologico  politico;  & in  oper.  pofthum.  politico  contcndit* 
Atheum  hunc  profligarunt  Johannes  Bredenburgius , Bernardus 
Nieventitius , Ifaacus  Jaquellotius,  Michael  Vaflfor , Francifcus 
Lami  , aliique  • Thomas  Hobbefius  trad.  inferipto  Leviathan  , 
& trad.  de  Cive  5 quern  perftrinxere  Samuel  Parcherus  difput.  i. 

• de  Deo3  & provid.j  Richardus  Chumberlandus  de  legibus  naturae , 
& Johannes  Wallis  5 Hcrbertus  > inquam  , eaipfa*  quae  in  Epi- 
cure vetcrcs  reprchendcrunt  , recoxit , obtruditque  , nihilque 
Icginaturaf,  & libertati  non  detulit . Herbertum  poftea  veritate 
comperta  erroris  poenituiflc5  atque  apologia  fuo  nomine  infer  ipta 
tradatum  dc  Give , necnon  Leviathan  devovifle  . ac  damnalTc  au- 
dor  eft  Johannes  Laurentius  Moshemius  hift.Ecclef.rccent.  a?tatis 
faecul.  XVII.  Palcngenius  Marcellus  in  poem,  fub  hac  epigrapfic 
Zodiacus  vita  Libcrtinorum  adverfus  religionem  totics  oblitcra* 
ta  objeda  viribus , quibus  potuic,  promovic.  Brunus  Jordanus 
homo  poft  natos  homines  impiiflimus  apud  Baylc  alteram  mo- 
rum  regulam  non  cfle  admittendam  , quain  legem  naturalem  i nec 
magis  firmum  , rattimquc  pra:  Paganifmo  efte  five  Judaifmum  , 
five  Chriftianifmum  blateravit . Johannes  Tollandus  trad,  de  rc- 
lig.  Chrift.  abfque  myftcriis  *,  trad,  inferipto  Adeifidemon , five 
Titus  Livius  a fuperftitione  vindicatus  ; in  originib.  Judaicis  > in 
in  Chriftianifmo  Judaico , Pagano  , & Muhametano  ; in  lib.  , cui 
titulum  fecit  Panteijlicon , five  formula  celebrandae  focieratis  So- 
- cratica? , aliifquc  peftilentiflimis  libris  , parum  habuit  effutire  in 
hiftoria  hebrara  majorem  , quam  Moyfi  3 fidem  Straboni  5 aliif- 
«juc  feriptoribus  ethnicis  adhibendam  ; nifi  ex  Univcrfo  omnia  > 
& ex  omnibus  Univcrfum  conficerct,  quern  perinde  Panteifticott 
denominavic>  ex  quo  cjufdem  fedatorcs  dcinde  PanleiftA  didi 
funt  apud  Ashlejum  Sykes  in  exam,  fundam. , & conncx.  relig.  na- 
tural. 9 & revel.  Eum  late  confutarunt  praecit.  Sykes  > Eduardus 
Stillingflet , Stcphanus  Nic  , Jacobus  Fajus  > Elias  Benedidus » 
Huetius  3 aliique  . Mathias  Tindal  in  trad,  dc  Chriftianifmo  tarn 
antique , quam  Mundus  > & Evangclio.,  tam  vetcri  > quam  rcligio 

natu- 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.ArTICULUS  VI.  pROLEG.  $ 
naturae , contra  quern  pugnarunt  Johannes  Conybearius  y Jacobus 
Fofterus  , Humfredus  Didonus  , Johannes  Lclandus  &c. , revc- 
lationc  cxplofa  , fola  naturali  rcligionc  vivendum  , tranfigen- 
dumque  voluit . Quo  ab  crrorc  parura  , aut  nihil  abfucrunt  Pe- 
trus Bayle,  oppugnatui  propterca  a Leibnitio,  Jaqucllotio  , Rajo, 
Renaudotio  &c. *,  Antonius  Ashlci  Cooper  Baylio  amicitia  con- 
jundus  ; Thomas  Burnetius  trad,  dc  fide  , & ofific.  Chrift.  ; Luci- 
lius  Vaninus  in  dialogis  naturae  a Sorbonicis  dodoribus  confixis  5 
Antonins  Collins,  de  quo  legendus  de  Watte  tom.  1 3.  bibl.  Bri- 
tan. , Collins , inquam  , in  fpeciminc  ufus  rationis , difeurf.  de 
fundament.,  & probation,  religion,  chriftian. , & difeurf.  de  » 
libertatc  cogitandi , qui  profligatus  fuit  prarfertim  a Johanne 
Roggcrs  lib.  de  neccflit.  rcvelat.  i Goffridus  Vallctius  lib.de  bca- 
ticudinc  Chriftianor. , Bernardus  Mandcvillc  in  opufe.  dc  cogitat. 
liberis  circa  relig.  j dc  Prades , contra  quern  ptsclaram  adorna- 
vit  paftoralem  inftrudionem  Epifcopus  Montalbanenfis  , ab  illo 
indudum  Materialifmum  evertens  j Andreas  Witfbvarzius  in  trad, 
de  relig.  rationali,  feu  de  rationis  judicio  in  controvcrfiis  etiam 
theologicis  , ac  religiofis  adhibendo  j Thomas  Woolftonius  in 
ferm.  dc  miracul.  Chrifti  Dom.,  qui  pro  mcritis  vaptilavit  a Gibfo 
nio  Epifop.  Londin.,  Smalbroochio  Epifcopo  Lichcfeldenfi,  Sher- 
lochio  Epifc.  Bangoricnfi  , Vada  &c.  j Barlovvius  ; Swift  j 
Beaufobrius  i Bekker  , Magliani , Thourneifcr , Merccrus  , de 
Argent  in  libro  Telialmed , aliique  hujufee  generis  projedae  con- 
feientis  , religionifque  perditiflimi  homines  . 

Meum  profedo  non  eft , qui  unius  Romans  Ecclefis  , ejuf- 
que  Capitis  cauflam  propugnandam  , ac  pro  virili  parte  defen- 
deodaui  fufeepi , hofee  rcligionis  hoftes  hie  profligare,  eo  vel 
maxime  9 quod  provinciam  iftam  egrcgic  jam  exornaverint  viri 
numero  , cruditionequc  pracclari  > atquc  ex  noftrs  quidem  com- 
munionis  Ludovicus  Vives  trad,  dcreligione  j Nicolaus  Pfeaume 
Epifcopus  Virdunenfis  in  prsfervativo  contra  mutation,  religion. i 
Johannes  Tillet  Epifcopus  Meldcnfis  trad,  de  relig.  Chrift.  j Pe- 
trus Silvanus  Regis  Vfage  de  la  rayfon , e della  fiy  *,  Petrus  Daniel 
Huetius  Epifcop.  Abrinccnfis  in  qusft.  Alnctanis  5 Francifcus 
I,amius  de  verit.  evidenti  Chrift.  relig. , in  novo  Atheifmo  ever- 
Tum.l • Y y y fo, 


Digitized  by  Google 


538  • P RiviLEGiA.  Rom.  Pontifici 

io  , & in  incredulo  ad  rclig.  manududo  rationis  opcre  &c.  5 Fran- 
cifcus  Fcncllonius  de  Salignac  Archiep.  Cameracentis  in  trad,  dc 
cxiftentia  Dei  j Carolus  Simiana  Equcs  Pcdemont.  in  trad.  de__» 
vcrit.  Chrift.  rclig.  ; Ludovicus  Antonius  Muratorius  dc  ingenior. 
modcrat.  in  rclig.  ncgotio  y Alexander  Popcus  in  fpecimine  cri- 
tic® 5 & hominis  , queni  Crouzatius  impugnavit  » defendit  vero 
obnixe  Warburthonius  audor  operis  dc  legationc  divina  Moylis  , 
in  fuisepiftolis  philofoph.  , & moralibus  Claudius  Francifcus 
Houtvillcus  in  trad,  inferipto  Li  religion  Chretien  prouve  par  le 
fait  y D.  Dangcau  in  dialog,  dc  exift.  Dei ; de  rclig.  &c;  Blafius 
Pafchal  Janfcniana*  tamctfi  harrefis  fufpedus  in  cogitat.  fuper  rc- 
lig. Anfclmus  Deling  tract,  de  Regno  ration. ,de  Spiritu  legum  &cj 
Cardinalis  dc  Polignac  in  Antilucrctio  > Antonius  Genuenfis  in 
dementis  metaph.  tom. 3.  Hyacinthus  Sigifmundus  Gcrdil  intro- 
duct.  ad  ftudium  Religionis,  fcxccntique  alii  de  fchola  Theologi . 
Ex  Proteftantibus  vcrojprxter  illos,  quos  fuperius  commcmoravi, 
Samuel  Parchcrus  in  dcmonllr.  auctor.  divin®  leg.nat.  > &.  rclig-. 
Chrift.  j.  Samuel  Clark  Eerite  de  la  religion  revele  ; Johannes  Til- 
Jotfon  tract,  dc  regulis  fidei  contra  Athcos  j Johannes  Alphonfus 
Turretinus  de  vcrit.  relig.  Chrift. , & Judaic®  •,  Michael  Turreti- 
nusin  prarfervat.  adverfus  Phanatifmum  ; Thomas  Turretinus  dc 
neceilit.  revelat.  > Richardus  Bentellius  de  ftultitia  , & irrationa- 
bil.  Atheifmi;  Chriftianus  Kortol.  de  ration,  revelat.  thcolog. , & 
cpncurfuj  Johannes  Enichius  de  vcrit.  relig.  Chrift. ; Ifaacus  Ja- 
auelotius  trad.de  cxiftentia  Dei  y & de  infpirat.  libror.  facror.  > 
Michael  Vaftor  a catholicis  ad  Anglo-Calviniftas  transfuga  in 
trad-  de  vera  relig.,  & de  modo  examin.  differ,  relig.  *>  Jacobus 
Fajus  in  defenf.  relig.  > Elias  Bcnedictus  in  obfervat.  critic,  ad- 
vcrlus  Tollandum  y Johannes  Ray  de  exiftentia  Dei  oftenfa  ex 
opcrib.crcationis*,  Johannes  Stephanus  Rittangelius  ex  Jud®o  ca- 
tholicus,  ex  catholico  Calvinifta  de  vcrit.  relig.  Chrift. ; Jacobus 
Abbadia  dc  vcrit.rclig.  Chrift.;  Bernardus  Nieuvcntitius  in  tract* 
dc  exiftentia  Dei  ex  natur®  miris  demonftr. , & in  tract,  adverfus 
Spinofamijacobus  Fofterus  dc  verit.  rclig.  adverfus  Tindal;  Hnm- 
ftedus  Dicton  dc  verit.  rclig.  Chrift.  ^ Stachoufms  in  opcre  galli- 
cc  inferipto  Le JenJe  litter aI  de  la  Ecriturefainte , Gerardus  Tizius 
t «.  , . • *•  1 ! in 


Digitized  by  Google 


ViNDICATA.ArTICULUS  VI.  pROLEG.  f 3P 
in  tract,  dc  infuffic.  relig.  natur.  , ac  dc  neceflitate  revelat.  divi- 
nac  > Witbi  Daniel  in  tract,  de  certitud.  relig.  Chrift.,  dc  neccHit., 
& utilit.  revc  lat.  *,  ctft  dcindc  infanientis  more  in  dogmata  Ecclc- 
fia*  Romanae  deblatetarit  ; ChriftophoiusWitichius  in  Antijpino- 
fa  > Ludolphus  Benthemius  in  apologia  fcriptor.de  veritate  relig. 
Chrift.j  Hermannns  W'itaius  orat.de  verit.  Evangel. ; Rudolphus 
Cudvvortus  in  fyftematc  intellect,  tinivcr.  advcrlus  Atheos,  quod 
•opus  latinc  vertit  Jo.  Laurcntius  Moshcmius  , adjecto  ad  ealeem 
tom.  2.tractatu/)er«r/Mf<t  per  j uni  ores  Phtonicos  Eccirjia  * Derh- 
mannus  in  Thcolog.  phyf. ; Guillelmus  Vi  olaftonitis  in  Ebiuche 
de  la  religion  natur elle  ; Ashlei  Sykes  in  Examen  des  fondaments , c 
de  la  connexion  de  la  religion  naturelle  } e revellee  . Mitto  plcrof- 
que  alios  5 ne  pra?tcr  modum  , opufque  (im  prolix ior. 

Sccundi  generis  fcelefti  homines  ctijufcumque  Religionis  tol- 
lerantiam  pro  libertate  > prolibitu,  pro  libidmc  invehcre  , ac 
loco  ftatuerc  vario  fub  err.cntito  nomine  cnixi  funt . Mox  aftum- 
ta  denominatione  aTheologia  eclogiftica , five  Philofophia  edc- 
dica  derivato  vocabulo  a veteri  Philoiophorum  fe&a  j five  libere 
philofophantium,  cui  Alexandria:  circa  annum  242.  ortum  feciftc 
Ammonius  Sachas  circumfcrttn'.Mox  fub  nomine  Theologiar  pru- 
dentum  3 five  politicorum  , uteft  apird  Au&orem  meditationtim 
philofophic. de  Deo  , Mundo}  &hominc.  Nunc  Pantheiftardici 
malunt  , pro  quibus  fiium  Pantbcijlicon  adornavit  Tollandus  • 
Nunc  liberi  Muratorcs  in  Anglia  ex  Oliviero  Cromucl  cnati , dc 
quibus  videfis  Diction,  dc  Trcveaux  V.  Libcrtins.  SociiCompla- 
natorcs,  five  a?qualcs  , anglice  Revellers  audiunt  apud  Eduar- 
dum  Clarcndonium  in  Hijloiredes  rebellions  , e guerres  civile:  d% 
Angleterre  , & apud  Leibnitium  in  actis  Lypfia:  fupplem.  tom.  5. 
fed.  3«Socii  Philadelphici  indito  nomine  a Johannc  Podagio  , Sc- 
Thoma  Broumlxo  , dc  quibus  agit  Jo.  Laurent.  Molhcmius  hift. 
Ecclef.  recent,  actat.  faecul.xvi  i.Nupertim  a Perruanis  mutua- 
tum  , quod  Jguippu  inferipfit,  octafione  accepra  ab  jis  (ignis  cffc- 
dis  ex  lancis  iuniculis  , variis  nodis  , circuit's,  & colortbus  in- 
tertextis  5 quibus  litterarum  loco  Pcrruani  olitn  utebantur , no- 
men  dedic  Audor  cpiftola?  apologetica:  dc  J2?'PPU>  quern  Audor 
opufeuli  italice  mferipti  Parere  intarno  alia  vera  idea  contenuta 

Y y y 2 nelU 


540  Privilegia  Rom.  Pontipici 

nclla  letter i apologeticadc  6)uippu , praeclarc  rcfcllic . Tollerantif- 
nuis  in  rebus  ad  religioncm  attinentibus  vocatus  ab  aliis  eftAnima 
Religioais  prudentum  apud  Fridericum  Kettncr  in  cxercit.  hift. 
thcolog. . Ab  aliis  planiori  vocabulo  Lititudiniritim  , ut  in  An- 
glia a Rapino  de  Thoyras  tom.  10.  hift.  Anglic.  Sub  Scepticifmi 
larva  invcdfcus  in  Bataviam , & Germaniam  eft  a Petro  Jurico  in 
tradfc.  de  Ecclefia  > quam  ex  quacumque  chriftiana  focietate  com- 
pofuit  j fed  cum  in  tract,  de  unit.  Ecclefia;  exagitavit  Nicolius  j a 
Grotio  de  verit  relig.Chrift.j  a Johanne  Clcrico  difsert.  de  cligen- 
da  inter  diflid.  Chrift.  fententia  i a Vallefio  > a Potter , & Chil- 
lingvvort , quos  Eduardus  Knot  Soc.  Jef.  egregic  oppugnavit  • 
In  Angliam  haud  abfimili  nominis  fpecie  appi&a  Tollerantifmum 
transvexere  Johannes  Milton  in  tra6fc.de  vera  relig.  &c.,quo  cujuf- 
que  generis  fe&atoribus  falutcm  xcernam  fpondet  > folifque  Ro« 
raano-Catholicis  denegat  , quorum  imo  ad  impediendam  dodfcri- 
use  propagationcm  , quamlibetpotius  ha»refim , fchifma  , atque 
cujuslibet  fedta?  tollcrantiain  permitti  voluit.  Tollando  adeo 
Miltonis  placitum  arrifit , ut  poll  obitum  propterea  ejufdem  gc- 
fta  prasreoniis  eelebrarit . Johannes  Lochius  in  tradfc.  de  Chriftia- 
nifmo  ration. , in  refponf.  ad  Stillingflet  de  Chrift.  ration. , & 
in  cpift.  de  tollerant.  in  rebus  relig.  j Audtor  libri  inferipti  Spirt- 
tus  legum , contra  quern  calamum  egregie  perftrinxit  Anfelinua 
Defing.;  Thomas  Burnetius  in  Archeolog.,aliique  multi . Zuvin- 
glius  lib.de  vera,&  falfa  relig.folis  naturae  viribus  viros  apud  Gen- 
tiles olim  confpicuos,  puta  Socratem,  Catonem,Scipionem,Sene- 
cam,Herculcm  ctiam,&Thefeum  ad  vitam  aeternam  pervenifle  af- 
firmavit . Philippus  Mornaeus  Dupleflis  de  verit.  relig.  Chrift.,  & 
de  menfura  fideij  Petrus  de  Moulin  Glius  in  defenf.  relig.  Proteft.j 
Francifcus  Turretinus  de  fecefs.  ab  EccIef.Rom.j  Johannes  Serra- 
nus  de  princip.  relig.  Chrift.  5 Johannes  Placctaeus , aliique  Cal- 
vinifmum  apprime  Chriftianifmo  conformem  fuaderc  enixi  funt  • 
Wolfegenius,  Epifcopius  , Worftius  , Lubicniecius  &c.Socinia- 
nifmum  una  ac  cum  aliis  fcdfcis  omnino  tollcrandum  eftc  contcn- 
derunt . Andreas  Iricius  Modrevius  Lutheranos  , & Antitrinita* 
sios  non  mode  , fed  & fedias  omnes , ac  focictates  Catholicis 
conciliarc  lib.  de  Ecclefia  cnixus  eft  , unde  a Grotio  inter  Conci- 
liate)- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.  Articulus  VI.  Proleg.  5*41 

liatorcs  eft  adeenfitus . Johannes  Duraeus  , & Johannes  Enichius 
Luthcranis  Calviniftas  communionc  adfociarc  peroptarunt , ob. 
nixeque  curarunt . Georgius  Wicelius  fenior  c Luthcrano  Catho- 
licus  in  fua  methodo  concordiar  Catholicis  pariter  Proceftantes 
concordare  ftuduit  > idque  confilii  Caflandro  , Mafenio  > aliifque 
infpirarc  fategit . Sufceperat  idem  confilium  > jamque  pridcnLj 
iniverat  Alexander  de  Ysc  , ac  Proteftantibus  fermonc  inferipto 
propofuit , quorum  propterca  invidiam  , indignationemque  in  fc 
concitavit : fed  & profequutus  dein  eft  Audor  Tuba  pads  , five 
difeurfus  theolog.  de  unione  Ecclefiae . Rom.,  & Proteft . Praetcr 
eos  vero  qtiamplures  ex  noftratibus , quorum  nonnullos  paulo 
fuperius  memoravi  j qui  e Chriftiana  religioae  Tollcrantifmum 
procul  abigendum  propugnarunt,  qui  legantur  digni  prorfus  funt 
Ifaacus  Papin  ex  Anglo-Calvinifta  opera  clariflimi  Boftuetii  Ca- 
tholicus  effedus  in  trad,  adverfus  Tollerantiflimum  in  rebus  rcli- 
gionis  5 dodilfim.  Ludovicus  Thomaflinus  in  trad,  de  unit.  Ec- 
clclise  , & modis  jugiter  obfervatis  unitatis  confcrvanda:  s nccnon 
Johannes  Dcz  Soc.  J.  de  fide  Chriftian. , & cathol.  vindicata  ad- 
verfus Dciftas  , Judaeos , Mahometanos  , Socinianos  &c.  Ego 
paucis  rem  conficiam  , & quidem  viam  alteram  ingreflus , quae 
orationem  meam  eo  , unde  digreflaeft,  ideft  , ad  tradationem 
de  neceflitatccommunicandi  cum  Romana  Ecclefia , ejufqueCa- 
pitc  Romano  Pontifice , inque  rebus  ad  rcligionem  attinentibus ' 
eidem  confentiendi , tandem  reducat  . 

Enim  vero  Ecclcfiam  juxta  illud  Apoftoli  Vnus  Deus , una 
fides , unum  baptifma  , unam  efle  imitate  Capitis , imitate  fidei , 
imitate  Sacramentorum  , jam  nunc  nemo  ignorat  nedum  ex  iis, 
qui  vel  a primoribus  labiis  theologica  dogmata  falutavcrit , fed 
ex  iis  auicumque  aprimo  limine  Chriftiana:  fidei  rudimentis  fuc- 
rit  imbutusj  nec  rerum  chriftianarum,quar  quotidie  fub  oculos  ca- 
dunt,omnino  fit  jejunus  . Ita  vero  triplex  hujus  unitatis  vinculum 
a Chrifto  Domino  Chriftiana:  Rcligionis  optimo  inftitutore  in  Ec- 
clefia cautum  , ordinatum  , & conllitutum  eft  , ut  una  alteri  ita 
adfociata  , comcfque  adaiida  Temper  fit , ut  ab  invieem  difeindi  , 
divellique  nequeat , quinutrimquc  difperdantur  , &dcpereant-> 
videlicet  ita  ut  in  rc  live  facramentaria  , five  dogmatica  unitas 

inic* 


Digitized  by  Google 


542  PrIVI  LEG1A  RoMi  PoNTlFICt 
integra*  intcmerataque  non  mancat , nifi  conjunda  cufn  fui  Ca- 
pitis unitatc  i non  fecus  ac  corpori  integritas  non  manct , nifi 
capiti  fuo  copuletur  * ex  auoconficitur  ncccflitas  cum  Romano 
Pontifice  communicandi , atque  Pontifici  in  rebus  qua  adfidem  , 
& qua  ad  Sacramenta  fpedantibus  pariter  confcntiendi . Hinc 
profedus  illuftris  mos  ille  3 cujus  teftes  locupletes  habemus 
S.  Irenacum  lib.  3.  cap.  3.,  & Tertullianum  lib.  de  praefeript. 
cap.  36.  j ut  alios  nunc  prasteream  , quo  Ecclcfiis  nihil  antiquius 
erat  j quam  fubortas  de  fide  quacftioncs  ftatim  ad  Pontificcm  dc- 
ferre  3 atque  ab  eo  refponfa  9 & placita  expedare  : in  quem  S.  Ire- 
naei  locum  , videlicet  in  ca  verba  > Ad  hanc  Ecclefiam  [Romanam] 
propter  potentiorem  principalitatem  necejje  ejl  omnetn  convent  re 
Ecclejiam  , Fervandcntius  Romani  Pontificis  privilegia  a S.  Ire- 
naeo  ibidem  eelebrata  plurimis  illuftransj  & port  cumdcin  Ter- 
tulliani  locum » ideft  verba  ilia , Si  Italia  ad] aces , hibes  Romanam 
[ Ecclefiam  ] unde  nobis  quoque  aucioritas  prajlo  ejl , adnotans  de 
la  Farrc  Theologus  Parificnfis  catalogum  attexuerc  Ecclcfiarum 
Gallicac  5 Italic#  5 Hifpanicae  9 Anglic# } Scotic#  3 Hibernic#, 
Germanic# > Gothic#  3 Sarmatic# , carumque  Orientalitim  , turn 
Auftralium  Carthaginenfis  3 Numidic# , Mauritania*  , Hippo- 
nic#  j Afian#  5 Arabic#  3 Occidentalium  denique  C#farc#  > 
Cappadoci#  > Phoenicia* , Syriac  > Armeni#  3 Ponti  3 Gallatiac  3 
Lydi#  5 Phrygi#  > Pifidiac  3 Pamphili# , Ifauriac  3 quas  omnes  * 
ut  verbo  finiam  3 controvcrfias  fidei , ut  par  erat 3 remifilTe  ad  Pe- 
tri fucccflores  3 ac  Pontificis  fidei  fc  integre  permififlc  cxplora- 
tum  eftj  quarum  nos  pleraquc  teftimoma  paulo  poft  in  lucera 
proferemus,. 

Hinc  profedus  mos  ille  pariter  3 quo  Ecclefiarum  Pr#fulcs 
recens  inaugurati  Romano  Pontifici  fidei  fu#  rationem  rcddcrcrvel 
Romam  proficifei  j vel  eo  actiri  a Pontifice  3 unaque  cum  fideli- 
tatis  facramento  pr#ftare:obcdienciam3&  fidem  defpondcrera  Pon- 
tificc  facr#  difciplin#  3 rituumque  Eccltfiafticorum  prarftolari , 
& expetcre  documenta : Pontificis  voluntati  3 &:  pr#ceptis  caput 
Fubmitterc  , ac  obfervantiac  vinculo  fie  obftringerc  fiolcn  ne  habe- 
bant , &fiummoperc  fiatagebant . Cujus  quidem  moris  cxcmpla  3 
<qu#  iufiori  fermone  part.  2.  profequemur , ut  pratteream  de  S.Po- 


VlNDICATA.  ARTICULUS  VI.  PROLEG.  5*43 
lycarpo  , S.  Iren*o  , Origcnc  , S.  Pctro  Alexandrine) , Theophilo 
C*fareenfi , S.  Athanafio , Paulino  Antiochcno  > Maximo  Con- 
ftantinopolitano  s fcxcentifque  aliis  perfemet  orficiuin  iftud  pr*- 
ftitum  Romam  profc&is  , frequentiffima  » & antiquillima  cxftanc 
apud  S.  Cornelium  epift.  49.  ad  S.  Cyprianum , cui  forniularium 
Novatiani  fchifmatis  ejurandi  praifcribit » atquc  Africanis  Ecclc- 
fiis  denunciari  praecipit : apud  S.  Epiphanium  h*r.  72.  y ubi  refert 
fidci  profciTionem  , quam  ut  Pontificis  gratiam  aucuparet , Mar- 
cel'us  Ancyranus  coram  S.  Julio  I.  emiferat  5 manuque  fignaverat: 
apud  S.  Leoncm  M.  epift.  ad  Nicctam  Aquilejenfem  * qua  jubet 
ut  Clcrici  a Pelagiana  hazrefi  refipifeentesejuratis  cum  au&oribus 
erroribus  aperta>  (criptaquc  profefsione  jurarent  Statuta  omnia. 
Synoiilii)  qu£  s]pojlolic&  Sedis  confirmirat  aucioritas  3 amplefti , 
& approbart : apud  S.  Gregorium  lib. 10.  epift. 3 1 . vet.  edit. } ubi 
formula  exhibetur  pr*fcripta3  qua  qui  Aquilejenfe  fchifma  ad 
Ecclcfiam  reduces  ejuraflent , impofterum  in  Roman*  Ecclefi* 
communione  perfiftcre3  cique  omnino  confentire  polliccrcntur  t 
apud  S.  Zachariam  epift.  4.  ad  Bonifacium  > qua  tria  pallia  tribus 
Archiepifcopis  tranfmittere  fc  ca  lege  perhibet , ut  Pontifici  in 
obedientiam  caput  fubmitterent : apud  S.  Bonifacium  Mogunti- 
num  epift.  105.  adCudbertum  Archiepifcopum  Cantuarienfem  , 
qua  refert  in  Synodo  Liptinenft  anno  743.  communi  calculo  fan- 
citum  , ut  in  fignum  unitatis , & fubje&ionis  Pontifici  pcndtnd* 
feripto  exarato  , & Epifcoporum  fyngrapha  firmatoeidem  Ponti* 
fici  obedientia  > & obfervantia  fe  omnes  obftringerent : quo  fa* 
cramento  jampridem  S.  Gregorio  II.  idem  S.  Bonifacius  feripto 
edito,  quod  legerc  eft  apud  Labbcum  tom.  8.  > fidem  fuam  obliga- 
verat : apud  Anaftafium  in  vita  S.  Nicolai  1. 3 & in  attis  Concilii 
Conftantinopolitani  IV. 3 ubi  au&or  eft  a Johanne  Archicpifcopo 
Ravcnnate  fuilfc  una  cum  fidei  facramento  fidclitatis  jnramcn* 
turn  S.  Nicolao  I.  nuncupatum  : & Hadriani  II.  juxta  fornutlam 
ab  co  fancitam  Grascos  Epifcopos  , cjurato  Photio  , obedienti* 
fe  permififte  juxta  formulam  praelcriptam:  apud  S. Gregorium  VII* 
in  Synodo  VI.  Romana  , in  qua  Henricus  Aquilcjcnfis  Epifcopus 
jUramcnti  religione  fe  Pontifici  mancipavit  t quar  ex  parte  legi- 
ttir  infer ta lib.  2.  Decretal,  tit.  34.  Ego  4.  dc  jurejurando:  apud 
- Paf* 


544  Privilegia  Rom.  Pontifici 
Pafchalcm  II.  in  Synodo  I.  Rom  ana  , in  qua  praefcripta  Epifcopis 
eft  formula  turn  fidei > cum  fidelitatis  Pontifici  defpondenda:  , 
qu«  refertur  cap.  Significajli  in  6 • de  ele&ione  } & eletti  poteftate: 
apud  Alexandrum  III.  in  Concilio  Laterancnfi  III.  , in  quo  ftatu- 
ta  pariter  , ac  praeferipta  formula  ab  Epifcopis  fubferibenda, 
quam  exhibet  Albertus  Stadenfis  in  chron.  ad  an.  1 1 7*.  Confer 
Martenium  de  antiq.  Ecclef.  ritibus  tom.  2.  lib.  1.  part. 2.  cap.  8., 
Sirmondum  in  append,  tom.  2.  collect.  Concil.  Galliae  > Lab- 
beum  tom.  10.,  & 12. Concil.  edit.  Venctjc  j Pontificale  Roma- 
num  juftii  Urbani  VIII.  editum  tit.  De  confecrat . clcfli  in  Epifcop.\ 
Concilium  Tridentinum  fc(T.  24.  dc  reform,  cap.  12,}  Pium  IV. 
conftit.  3p.in  Bullar.  Rom.  ; GregoriumXlII.  conftit.  33.  in  Bul- 
lario  Romano , a quibus  plcra?quc  hujufmodi  profefsiones  fidei  y 
ac  formulae  juramenti  Pontifici  praeftandi  exhibentur : quo  dc  ar- 
gumento  copiofius  alibi . 

Hue  fpe&ant  5 qu*  S.  Cyprianus  in  epift.  ad  Lapfos  , qui  a. 
Romano  Pontifice  fegregati  nomine  Ecclefia?  fe  inferibere  , eo- 
demque  nomine  communionis  litteras  adipfum  S.Cyprianum  feri- 
bere  praefumpferant , Lapfos  temeritatis  coarguens  in  ha?c  verba 
refpondit:  Dominus  nofler  in  Evangelie Jic  loquitur , & dicit  Petro : 
Tu  es  Petrus,&  fuper  hanc  petram  &c.  fguum  hoc  divina  lege  fun • 
datum  Jit , miror  quofdant  audaci  temeritate  Jic  mihi  feribere  vo - 
luifse , ut  Eccleji & nomine  litteras  facerent . Hue  fpedant , quae 
S.Optatus  lib. 2.  ad  oftendendum  Ecclefias  Africa?,  qua?  pro  Caeci- 
liani  ordinationc  adverfus  Donatiftas  decertabant  , omnimodc 
cum  Ecclcfia  Catholica  communionc  efle  conjun&as , non  alio 
argumento  ufus  eft  , quam  quod  a Romana  Ecclefia  communionc 
crant  cohoneftatae , a qua  communicatorias  litteras  accipiebant : 
Sedit  prior  Petrus , ait,  atque  enumeratis  Petri  fucceftoribus 
ufque  ad  S.  Siricuin  Siricius 3 fubnc&it,  hodie , qui  nofter  ejl  foci  1 
turn  quo  nobis  totus  Orbis  commercio  formatarunt  in  una focietatis 
communionc  concordat » Propterea  Montanus  ab  Apollinari  Epif* 
copo  Jcropolitano  dc  fide  inquifitus,  fc  fatis  tutum  exiftimavit , 
ft  a Romano  Pontifice  communicatorias  litteras  impetrarct;  at- 
que quidem  dolo , & fraude  impetravit , quas  tamen  quantocius 
% Praxca  dctc&a  fraude  Pontifex  rcvocavit,  teftc  Tcrtulliano  lib, 

adverf. 


Digitized  by  Google 


V in  dicat  a.  Articulus  VI.  Proleg.  54$ 
adverf.  Praxeam  cap.  i.:  quern  quidem  Pontificcm  Anicctuin-. 
Baronias  autumat  , Eleutherum  Valefius  , Vidorem  Pagius . 
Ruffinus  pariter  homo  port:  natos  homines  vaferrimi  ingenii , at- 
que apprime  ad  fallendum  compofiti , Roma  exec  (Turns  , ut  in  pa- 
triam  regrederetur  , littcras  communicatorias  prius  a S.  Siricio 
petiit , atque  a Pontifice  cjus  verfutiam  , crrorefquc  ignorantc 
extorfit , quas  deindc  magnoperc  oftcntarct , &.  vcnditarec , pra?- 
fertim  poft  Siricii  obitum  ratus  fibi  profuturas  , ut  judicium  ab 
Anaftafio  contra  fc  inftitutum  aut  effugcrct , aut  infirmarct  , aut 
infringcrct,  ut  ipfi  S.  Hieronymus  apolog.  a.  objecit . Hucfpc- 
dant  j qua’  S.  Hieronymus  in  epift.  1 1 .,  nunc  9 1 . ad  Agcruchiam, 
vetuftiffiraa:  confuetudinis  ab  Oricnte , & Occidentc  graviora_> 
dubia  ad  Romanum  Pontificem  deferendi , indeque  refponfa, 
& placita  dirigendi  teftis  liquidus  , ut  qui  S.  Damafo  ab  epiftolis 
crat  j cjufmodique  confultationibus  iindequaque  dclatis  refponfa 
dandi  officio  defungebatur  , his  verbis  feripfit : Ante  antios  pluri - 
mos  j quuni  in  chartis  Ecclejiajlicis  jnvarem  Damafuni  Roman* 
Vrbis  Eptfcopum > ( triennii  (patio,  quo  S.Damafus  fupcrftitit,  id 
munus  obivit ) & Orientis , atque  Occident  is  Jynodicis  confulratio- 
nibus  refponderem . Cujus  confuetudinis  S.  Dodori  teftes  loctt- 
plctes  acccdunt  S.  Cyrillus  Alexandrinus  in  epiR.  ad  S.  Caelefti- 
num  j Synodus  Sardicenfis  epift.  fynodic.  ad  S.  Julium*  S.  Inno- 
centius  I.  epift.  ad  Concil.  Carthagin.  apud  Labbeum  tom.  3 , & 
inter  Auguftinianas  pi.  vet.  edit.  ? & epift.  ad  Concil  Millevita- 
num  inter  Auguftin.  92  j S.  Bonifacius  I.  epift.  ad  Epifcop.  Illy- 
rici  apud  Holftenium  part.  1.  colled.  Rom.s  S.  Siricius  epift.  1* 
ad  Himerium  cap.  1 , aliique  fuis  locis  laudandi . 

Ex  hac  omnimoda  neceffitate , qua  omnes  adftringuntur  f 
Pontifici  Romano  in  facrorum  confortio  fe  adjungendi , eique  in 
rebus  ad  Religiouem  attinentibus  confenfiim  adhibendi,  profe- 
da  pariter  eft  , quae  longe,  lateque  in  Ecclefia  patet , poteftas  , 
ita  ut  poteftatis  iftius  particula  , nec  ab  ifta  praecifa  , multo  mi- 
nus ifta  potior , cxiftimanda  fit , quae  ab  Ecclefia  univerfa  cxer- 
cetur  . Iccirco  ex  iis  , quaehabet  S.  Cyprianus  lib.  de  unit.  Ec- 
clcf.  relatus  can.  Loquitur  24.  q.  1.  Deusunusejl , & Chrijlus 
unus  , £)*  uni  Ecclefia  j 1$  Cathedra  una  fuper  Petrum  voce  Do - 
Pan  /.  Zzz  mini 


54 * PrIVI  LEGIA.  RoM*  PoN  T1FTCI'' 
mrm*  fundata , Johannes  a Turrccremata  in  refponf.  adverf.  Baft* 
lcenfcs  rede  olim  argumentatus  eft  non  aliam  ab  audoritatc  Ro- 
mani Pontificis  efte  Ecclefia:  univerfae  audoritatera,  ncque  prom*? 
dc  Concilio  poteftatem  inefle  , quae  penes  Pontificcm  integra  > 
& plena  non  refideat*  a quo  poftea  in  Concilium  promanec  . Quo- 
rum quidem  gemina  funt,  quae  perhibent  S.Optatus  lib.  7 ; S.Hic- 
ronymus  lib.  3.  adverf.  Jovinianum  \ S.  Pacianus  epift.j.  ad  Sym* 
pron. ; & S.  Auguftinus  ferm.  2 9*.  edit.  P.  P.  Bcnedid.  Statuta 
enim  fcmel  in  Ecclefia  vifibilis  Capitis  imitate  , confequens  eft  > 
ut  in  eo  totius  corporis  fumma  conftftat , & in  corpus  totum  ab 
eo  diffufum  dicatur  robur  , quo  vegetatur  . Itaque  inconfeffo  eft 
quidquid  poteftatis  eft  in  Ecclefia  , totum  a Pontifice  cmanarc  5 
quidquid  eft  in  fide  integrum  , & firmum  , totum  in  Pontifice  in- 
concuftum  efte  > & intcmcratum  . Iccirco  cap.  Nolite  errart L> 
dift.  1 1 . ex  S.  Julio  5 & C.  Bafilicas  de  confecr.  dift.  1 . ex  S.  Gc-^ 
lafio ; ncc  non  a S.  Auguftino  epift.  1 53.  vet.  edit,  ad  Glorium  > 
& Elcufium  , didum  eft , quod  Dominus  In  Slpofiolica.  Bede  totius 
Ecclefia  pofuit  Principatum  , ut  ab  ipfo  tamquam  capite  dona  fui 
velut  in  corpus  omne  diffiinderet  * ut  loquitur  S.  Leo  i cui  S.  Bo- 
nifaciusl.  concincns  in  epift.  ad  Epifcop.  Thcfsalia*  j Injlitutio  > 
inquit , univerfalis  nafeentis  Ecclefia  de  B . Petri  fumpfit  bonore 
prhtcipium , in  quo  regimen  ejus  s £>  fummi  confifiit  : ex  ejus 
enim  ecclefiajlica.  difciplina  per  omnes  Ecclefia syReligionis  jam  ere - 
Jcente  cultura , fonte  manavit . Iccirco  cap.  Ita  Dominus  diftind. 

1 9.  idem  S-  Leo , & in  ferm.  3.  dc  fua  afsumpt.  > Nunquam , ait* 
nfi per  ipfum  ( Petrum  ) dedit , quidquid  aliis  non  negavit : cap . 
Omnes  diftind.2a.  cx  SJSficolao  L dicitur  Ordinis  Ecclefiaftici  di- 
gnitatem omnem  a Roinana  Ecclefia  inftitutam  cfse  : & C.  De - 
creto  1 1 . q.7.  cx  S.  Gregorio*  five  S.  Leone  habeturj  qtiodS.  Ro* 
mana  Ecclefia  Vices  fuas  ita  aliis  impartitut  Ecclefiis  , ut  in  par* 
tem  fint  wcata  follicitudinis  , non  in  plenitudinem  potefiatis  . Ge- 
mina habet  Vigiiius  in  epift.  ad  Profutur. » docctque  S.  Thomas 
in  2.  fententiarum  circa  finem  . Iccirco  cit.  can.  Loquitur  24. 
q.i.ex  S.  Cypriano  Ecclefiae  particulars  ad  Ecclcfiam  Roraanam 
comparantur , ficuti  radii  ad  folcm  , ftuvii  ad  fomem>  &rami 
ad  radieem . S.  Petrus  Chryfologus  non  abfitniliter  aifirmat  t 


Digitized  by  Google 


VlNDlCAT  A . ArTICULUS  VI.  PrOLEG.  $$7 
~'Jg>uod  Jlipiti  rami , quod  capiti  membra,  quod  foli  radii , quod 
fonti  rivuli , hoc  Apoflolica  Sedis  reverentia  debcnt  omnes  Ecclc - 
[fix,  quas  ubique  terrarum  Religio  Chrifliana  fundavit . Ncc  fee  us 
ac  S.  Ifidorus  lib.  10.  ctymolog.  cx  co  exiftimat  ortum  capitis 
nomen,  quod  Senfus  omncs  , & rtervi  inde  initiumcapiant > at • 
que  ex  eo  omnis  vigen  di  caufra  oriatur : ita  Pontifici  capitis  indi. 
turn  nomen  , ut  intelligatur  ab  eo  vim  omnem  ecclcfiaftica:  jurif- 
di&ionis  in  Ecclefiam  diffundi . Iccirco  Leo  X.  conftit* , quas  in- 
cipit  Primitiva  ilia  Ecclejia  Ecclefias  omnes  tamquam  membra 
capiti  obfequentia  , iff  tamquam  rivulos  exfonte  , Romana  videli- 
cet Ecclejia  derivantes  nunctipat . Cap.  Regula  diftinift.  17.  3 can. 
Confidimus  25.  a.  1.  cx  S.  Geiafio  ; & cap.  Significafti  de  ele#., 
&eledi  poteftatc  ex  Pafchali  dicitur  Concilia  a Pontificc  au<fto« 
ritatem  , & robur  accipere  . 

Ad  prasclara  hacc  appofite  obfervant  S.  Bonaventura  in  4. 
fentent.  apud  Turrecrematam  loco  indicato  , quod  juxta  redum 
Ecclefi*  ordinem  a Deo  optime  inftitutum  : Suprema  poteftas  , 
iff  plenitudo  jtirifdiHionis  ftat  in  uno  primo  , iff  fupremo  , in  quo 
folo ficut  in  primo , iff  in  JimpliciJfimo  in  illo  genere  ejl Jlatus  omnis 
pralationir  ecclcfiaftica  : & S.  Thomas  lib.  4.  contra  Gentes 
cap.  7 6.  idco  foli  Petro  datas  Claves  a Domino  > Vt  oftenderetur 
poteftas  Clavium  per  cum  ad  alios  derivanda , ad  confervandam 
Ecclejia  unitatem  . Unitatis  confervandae  gratia  regiminis  Mo- 
narchic! ratio  a Chrifto  Domino  in  Ecclefia  inftituta  , cujus  fpe- 
cicm  idem  faspius  in  Evangelic  exhibuit  mox  Gregis , cujus  unus 
eft  Paftor ; mox  Domus , cujus  unus  eft  Paterfamilias  3 mox 
Regni , cujus  unus  eft  Princeps  . Qua;  quum  ita  Tint  rc<ftc  inde 
dcducit  S.  Doctor  2. 2.  q.  1.  artic.  ult.  , unum  penes  Pontificcm 
ftare  Religionis  chriftiana?  futnmam  : ejus  efsc  ftdei  quasftionea 
Enire  3 Ecdefiae  vero  univerfas  ab  eo  finitis  firmitcr  quicfccre : & 
cetera  cogitarc  , & praeftare  , quae  ad  chriftianae  Rcipublicas  bo- 
num  conferunt  , & pertinent : Vna fides  > inquit  , debet  effe  totius 
Ecclejia  fecundum  illnd  1.  Corinth.  1.  Id  ipfum  dicatis  omncs  . .. 
6)uod ferviri  non  pofset , nijt  quafiio  de  fide  mota  determinetar  per 
eum  , qui  toti  Ecclefia  praefi , ut fic  ejus  fententia  a tota  Ecclejia 
firnyitcr  teneatur . Quo  fenfu  fimiliter  cap.  Fidelior  dift.  50.  allc- 

Z z 2 2 gato  * 


548  Privile  g i a Rom.  Pontifici 
gato  $.  Ambrofio  dicitur , ideo  a pctra  didus  Petrus  , JjPuia  pri - 
mus Jidei  fund  ament  apofuit  3 tamquam  faxum  immobile  totius 

corporis  Ecclejix  compagem  , molemque  continet . Cap.  Omnes  di- 
ftind.  2a.  Sedes  Apoftolica  a Petro  Apoftolo  dida  * Mater Jidei 
appellatur  , adcoque  ut  Gloffa  in  can.  Jguodcumque  24.  q.  1 . a£- 
firmarc  non  dubitaverit : Credo  3 quod  jententi x totius  Ecclejix 
prxferenda  Jit  fententia  Roman x Ecclejix , fi  in  aliquo Jibi  contra <• 
dicant . Junge  C.  Hxc  ejl Jides  : & C.  A reSia . Scd  qmenam  Ec- 
clefia  Romana:  Ecclefia?  abfque  piaculo  contradicet?  Siquidem 
C.  Pudenda  24.  q.  1.  ex  laudato  S.  Auguftino  habetur  A*ullatn  ef- 
Je  Ecclejiam  , niji  ea  Jit  in  Apcjlolicx  Sedis  radice  confituta  : Sc  C. 
A/on  vos  2 3.  q.5.  habetur:  Jguifquis  ab  Apojlolica  divijus  eflSede » 
in  fchifmate  eum  efse  non  dubium  ejl . A primo  itaque  ad  poftre- 
mum  liquido  3 luculenterque  adparet  necefUtas , quae  Ecclefiis 
omnibus  cuin  Romana  communicandi  omnino  3 & confentiendi 
jugiter  incumbit  5 ejufmodi  vero  communionis  , Sc  confenfionii 
confcdaria  cfTe  Pontificis  turn  a fide  indcficientiam  3 tiun  Conci- 
lio  general!  pradhntiorcm  poteftatem  . 

Jam  dc  ratione  3 qua  demum  iftinfmodi  communio  3 Sc  con- 
l'enfio  conficitur  3 fermo  inftituendus  . Et  quidem  in  veterem  ejuk 
modi  rationcm  ufu  frequent  atam  inquirere  propofitum  rneum  eft  > 
dicere  dc  nupera  > quae  poflea  invaluit , ad  alios  3 quihus  otium 
fuppetat  > tradatores  dimittens . Itaque  ejufmodi  unitatis  cum 
Capirc  Romano  Pontifice  confervandae  Ecclefiae  univerfae  ex  ge- 
mino  potiffimum  capite  3 ut  innuimus  3 ncceffitas  incumbebat  ex 
unitatc  fidei  3 Sc  ex  imitate  Sacramentorum . Ergo  uniufque  cjuf* 
modi  unitatis  cum  Capite  confovendae  gratia  indudus  olim  eft  > 
& invaluit  tifus  Fermenti  3 & Formatarum  > Fermcnti  in  argu* 
metttum  unitatis  in  re  facramentaria  3 Formatarum  in  argumcn- 
tum  unitatis  in  re  dogmatica  ; quo  utroque  modo  Ecclefiae  Ro- 
mance communionc  Epifcopos  , ccterafque  Ecclefias  cohoneftarc 
Pontificibus  in  more  pofitum  erat  j de  quibus  nunc  dififercre  prae- 
ftat . A Fermento  > in  cujus  inveftigatione  dodos  difficile  conve- 
nire  intelligo,  exordifim  capiamus  . Fermentum  itaque  ex  prae- 
feripto  Romanorum  Pontificum  in  fymbolum3  fignumque  colu- 
mn nionis  fidei  > Sc  charitatis , autbus  quad  uno  vinculo  Ecclefiae 
t to  Ro- 


Digitized  by  Google 


Vindicata.Articulus  VI. Proleg. 

Romanic  veluti  cundarum  Matri  3 & Magiftrx  Ecclefias  cctcras 
eflfc  conglutinatas , & conjundas  fignificatum  iret , ad  Primates, 
& Epifcopos  , ab  iifdem  vero  ad  Prcsbytcros  , Ecclefiafque  mit. 
ti  confueviflfc  * conftatcx  dccretis  S.Melchiadis  , qui  uti  lcgitur 
apud  audorem  libri  Pontificals  , Fecit , ut  oblationes  confecrata 
per  Ecclefias  ex  confecratu  Epifcopi  dirigerentur  > quod  declaratur 
Fermentum  : S.  Siricii  > qui  pariter  , ut  habet  Pontificalis  liber, 
conftituit , Vt  nullus  Presbyter  AFfsas  celebraret  per  omnem^* 
hebdomadam  , ttiji  confecratum  Epifcopi  loci  defignati  fife  ipe  ret 
declaratum , quod  nominatur  Fermentum  : S.  Innocentii  I , qui  in 
decretali  adDecentium  Eugubinum  Epifcopum  refpondit  in  haec 
verba  : De  Fermento , quod  die  Dominica,  per  Titulos  mittimus  , 
fuperfue  nos  confulere  voluijli , quum  omnes  Ecclefine  nojlrce  intra 
Civitatem fint  conjlituta  , quarum  Presbyter i , qui  die  ipfi  pro- 
pter plebemfbi  credit  am  nob  if  cum  convenire  non  pof sunt , idcirco 
Fermentum  a nobis  confcElum  per  Acolythos  accipiunt , ut  fe  a no - 
Jlra  communione  maxime  ilia  die  non  judicent  Jeparatos  . Jgttpd 
per  Parochias  fieri  debere  non  puto  » quia  nec  longe  portanda  funt 
Sacramenta  , nec  nos  per  Ccemeteria  diverft  confiitutis  Presbyte- 
ris  defiinamus  , fed  Presbyteri  eorum  conficiendorum  jus  habent , 
atque  licentiam  . Ex  S.Irena®o  apud  Eufcbitim  lib.  5.  cap.  24. 
perhibente  Epifcopis  , & Presbytcris  Romam  venientibus  Eucha- 
riftiam  mitti  a Pontificibus  in  fignum  communionis  confuevifie  : 
ex  S.  Juftino  in  apologia  affirmance  diebus  Solis , fcilicc t Domi- 
nicis  ad  abfentes  , qui  adftare  in  Ecclcfia  facra  conficicnti  Sacer- 
doti  non  potuiflent , deferri  facramcnta  per  Diaconos  pofitum 
in  more  fuifle  : & ex  antiquo  Kalcndario  Romano  edito  a Johan- 
nc  Frontonio  , in  quo  habetur  Fermentum  Sabbato  ante  Domi- 
nican! Palmaru'm  diftribui  confucviffe  in  Confifcorio  Latcranenfi, 
ac  tranfmitti  ad  Epifcopos  fuburbicarios  j idque  idco  , ut  faltcm 
recurrence  Pafchate  fuam  cum  Romano  Pontifice  communionein 
profiterentur  , dc  uno  , eodemquc  myftcrio  participantes . 

Jam  inquirere  juvat , quid  Fermcnti  five  nomine  , five  figni- 
ficatione  veniret . Vcnifie  nomine  fermenti  Eulogias  exiftimant 
Baronius  , Spondanus  , Anfelmus  Havelburgcnfis  , Cardinalis 
Cufanus  , Tbeophilus  Raynaldus?  Francifcus  Maccdo,  Antonius 

Dan- 


P R i vi  leg  i a.  Rom.  Pontipici 
Dandinus  , Severinus  Binius  , Johannes  Cabaflutius  > Altaferra, 
Labbeus , aliique  . Be  ccrte  Eulogias  in  mutua:  amicitiae  , focic- 
tatifque  fignum  dari , & accipi  olim  frequens  fuifle  liquet  ex  epif- 
tolisjii  34>  35,  3 6 S.  Auguftini;  &S.Paulini  epift.  i.in 
fine  . Tranfmitti  pariter  ad  abfentes , ac  praeberi  Cathecumcnis 
in  Ecclefia  liquet  ex  Conciliis  Laodiceno  can.  1 5 *,  non  item  hae- 
reticis  can.  32  j Sc  Carthagincnfi  III.  can.  5.  Veniflfc  vero  Eu- 
chariftiam  econtra  ccnfcnt  Antonius  Auguftinus , Latinus  Lati- 
nius , Chriftianus  Lupus , Emanuel  Scheleftratius , Jacobus  Sir* 
mondus  , Cardinalis  Bona  , Johannes  Mabillonius  , Johannes 
Ciampinus , Claudius  Efpcncceus , Francifcus  Pagius  , Benci- 
nus  in  notis  ad  Anaftafium , Lambertinus  , five  Benedicts  XI  Vj. 
notific.  1 1 5.  in  Dominic.  Palm. , & 326.  dc  Sacrif.  Mifsae  > Bertt 
dc  Theolog.  difcipl.'lib.  33.  cap.  4 , Sc  alii  affirmantes  Fermcnti 
nomine  juxta  veterem  Arcani  difeiplinam  , qua  olim  rcsChri- 
ftianorum  facrar  fub  variis  adfeititiis  nominibus  Ethnicis , Ju- 
dasis  , Sc  Cathecumcnis  obtegebantur  *,  (quam  difeiplinam  in  Ec- 
clefia Occidentali  integram  obtinuifse  ufque  ad  VI.  fieculum  , in 
Ecclefia  vero  Oriental!  vel  ad  finem  ufque  V.  faeculi , ut  putat 
•Scheleftratius  in  difsert.  De  difeiplina  arcani , vel  ufque  ad  fatcu* 
lum  VII,  ut  contendit  Tentzelius  pare. 2.  exercit*  fele&ar.  fc£t.6i 
quam  difeiplinam  ufu  frequentatam  in  Ecclefia  liquido  poft  lau* 
datura  Scheleftratium  Pagius  oftendit  ex  Origenc  lib.  1.  contra 
Cclfura  , &homil.  13.  inExod.  j Clemente  Alexandrino  lib.  5. 
Stromat. ; S.  Cyrillo  Hicrofolym.  Cathe.  6 ; S.  Cliryfoftomo  ho- 
mil.  27.  in  Matth. , Sc  homil.  40.  in  1 . ad  Corinth. ; S.  Augufti- 
no  tra&.  96.  in  Johanncm  i S.  Innoccntio  I.  in  epiftola  eadem  ad 
Dcccntium,  Sc  ante  ipfum  ex  S.  Julio  apud  S.  Athanafium  in  apo- 
log.  2 , qui  eo  nomine  Eufcbianis  fucccnfuit  , quod  de  Euchari- 
ftia  coram  Ethnicis  , Judans  , Sc  Cathecumcnis  fermonem  infti- 
tuere  non  fuifsent  veriti ; ) Fcrmenti , inqtiam , nomine  equidem 
defignatam  Euchariftiam  , non  quafi  ex  fermento  confici  folcret, 
ut  pcrperain  nonnemo  exinde  fubintulit , fed  quia  Ecclcfiis  , ad 
quasmittebatur , fermenti  vieem  gereret  , cifque  unionis  inters 
fc  vinculum  cfset , ficuti  fermentum  mafsa? , cui  injicitur  . Quo 
dc  argumento  fufius  Deo  aufpicc  agemus  in  difsert.  ad  rem  facra- 
- . men- 


Digitized  by  Google 


VlN  D 1 CA  T A . ART1  CULUS  VI.  PrOLEG.  ‘ 

zntntariam  difscrt. : De  ufu  panis  ferment  at  i in  Ecclejia  Graca  > * 
Azjymi  in.  Ecclejia  Latina . 

Ex  advcrfo  Fcrmenti  nomine  fuifle  ufurpatam  facrae  hofti* 
particulam  , quam  in  calicem  mittit  facerdos  > quum  profcrc 
ca  verba  Pax  Domini  &c.  putant  V.Cardinalis  Thomaflius  tom.3- 
cap.  8 j Vcrtius  in  explic.  Rubric.  Miflae  i & Le  Brun  inexpli- 
cat.  lift,  hiftor.  dogmat.  p.  5.  Mifiae  art.  5 » opinatus  antiquitus 
ultra  particulam  , quae  etiam  nunc  fra&a  hoftia  mittitur  in  ca- 
licem 5 aliam  praetcrea  immitti  confucvifle  , quae  vcl  a Pontifice 
in  diebus  Pafchatis  a Pentccoftes  , & Natalis  Domini  confecrata 
ad  Stationes  , quae  ftatis  diebus  fiebant , deferebatur  j ac  dcin- 
de  calici  in  Miffa  commifcebatur : vel  ab  ipfo  Pontifice  , aut  ab 
Epifcopis  miflfa  fuiffctj  e quarum  proindc  numcro  putat  fuifle  F£r- 
mentum  illud  , dc  quo  in  pr*mcinoratis  decretis  SS.  Melchiadis, 
Siricii  5 & Innocentii : vel  quae  in  die  fuae  Ordinatidhis  a Ponti- 
fice ) vel  ab  Epifcopo  accepta  per  dies  40.  a Sacerdote  celebratu- 
turo  mittenda  fuerat  in  calicem  > cujufmodi  ritum  in  Ecclcfia  Sc- 
nonenfi  viguifle  oftendit  ex  Fulberto  Camotenfi  in  epift.  2.  ad  Fi- 
nardum  . P.  Honoratus  a S.Maria  Animadv . in  artem , ufum 

critices  diflert.  4.  art.  3.  alteram  inivit  viam  rei  plane  obfeurifli- 
me  dilucidandae , an  vero  fclicior  aliis  fucrit , ego  dijudicare  no- 
lim  : fcilicct  Fermcnto  a prarfatis  Pontificibus  memorato  3 non 
Euchariftiam  cquidem*  fed  maccriam  Euchariftia:  indicatam  vnlt: 
kaque  conjicit  ex  dccrcto  Johannis  III , a quo  fanci  turn  legitur  3 
Vt  oblationes  > & ampulU  > vel  amuU  > vel  laminaria  in  eifdem 
Coemetcriis  per  omnes  Dominicas  de  Later  unis  miniflrarentur  * 
Quara  fan&ionem  pollea  S.  Gregorius  III.  inftaurafle  , &confir- 
maffc  perhibetur  3 ut  videlicet  e Laterano  facerdotibus  fubmini- 
ftrarciuur  , quae  ad  facra  myftcria  peragenda  ncceflaria  forent  > 
nempc  panis*  vinum  9 & luminaria.  Quae  omnia  fufc  in  prae- 
memorata  difsertatione  profecuti  fumus.  Ut  ut  fit  dc  Ferment* 
nomine  a indubium  tamen  eft  illud  ufnrpatum  fuifle  ad  fignifican- 
dum  commune  fidci  > charitatis  3 unitatifquc  vinculum  y quo  fi- 
delcs  omnes  Pontifici  Romano  veluti  capiti  conglutinari  debe* 
bant , ac  veluti  in  centro  tanquam  membra  coalcfcere ; quo  Fcr- 
mento  proinde  qui  ficretparticepsjdc  comrounionc  Rom-anae-Ec* 

de- 


5^2'  Pri  viLHGiA  Rom.  Pontuuci 
clefis  poflct  adblandiri  : qiiandoquidem  in  hujufcc  con/un<ftionis 
fignificationcm  fuifiet  ufurpatum  > frcqucntaretur , ac  ufu  venif- 
fct  acccpto  , utvidctur  3 cxcmplo  ab  Evangclica  parabola  , qua. 
Matth.  13.  Regnum  Coclorum  3 ( Ecclefia  eft  ) fermento  compa- 
ratur  . 

Ultra Fermentum5Fermentoque  affines  ufu  vcncrant  Forma- 
ts , qua:  eofimilitcr  collineabant , ut  qui  iis  communitus  foret, 
ejiifdem  communionis  ecclefiaftics  una  cum  Pontificc  Romano 
particeps  ficret  • Formats  dicebantur  a forma  figilli,  &:  a confue- 
tis  notis  j quibus  quia  carebant  Cleri  Romani  epiftols  s a S.  Cy- 
priano  , ut  liquet  epift.  4.  edit.  Pamelii,  Romam  fuerunt  remiffs . 
Earum  uientiofitin  Concilio  Millcvit.  II.  can.  20.,  Hifpalenft  II.- 
cap.  7.5  a Vigilio  Papa  epift.  ad  Aurclium  Arelatenfem  . Forma- 
tarum  igitur  nomine  litters  veniebant  ufitatiflims  , quas  Ponti- 
fex  fpeciatim  confcxibcbat  five  Epifcopis  , five  Ecclefiis  , earum  - 
que  commcrcio  totus  Chriftianus  Orbis  in  una  communionis  fo- 
cietatc  cum  co  concordabat . Communicatorie  nuncupate  funt 
etiam  a S.  Auguftino  epift.  1 63.  ad  Glorium  , & Eleuf.  j a Conci- 
lio Eliberitano  can.  5 8 j & Arelatenfi  I.  can.  7.3  vel  5.  edit.  Sir*-- 
mondi . Canonic * ab  Attico  Conftantinopolitano  tom.  2.  Concil. 
ad  ealeem  Synodi  Chalcedon.  Pacijicc  a Theophilo  Alexandria 
no  in  epift.  1 3 & 3 . Pafchali  s & a Concilio  Chalcedon.  a<ft.  1 . Ge- 
ne.ratim  Formats  litters  ampliori  fenfu  accepts  in  varias  diftri- 
buebanturclaffes  ad  diftin&ioncm  privatarum , qus  tefte  S.  Au- 
guftino in  epift.  1 52.  ab  Epifcopis  confcribi  folebant  ad  Hsreti- 
cos , vcl  Schiftnaticos  3 vcl  Paganos  , quibus  nullas  apponcrc 
iicebat  publics  communicationis  ecclefiaftics  notas  , puta  falu- 
tis , pacis , bcnedi&ionis  &c.5  qus  communicatoriis  aliis  Catho- 
ficorum  prsfigi  confuc.vcrant . Erant  itaque  ecclefiaftics  , & qui-; 
dem  publics  3 earumque  non  una  , eademque  fpecics  : nam  ali» 
Clerice  nuncupats  funt  ab  illis  fumto  nomine » qui  eas  dirige- 
bant  5 & a ratione  3 qua  dirigebantur , dc  quibus  S.  Cyprianus 
epift.  4.  Rationales  alis  3 quia  ad  Ecclefis  difciplinam,  & regimen 
Qrdinarentur  5 quomodo  appeilats  fimt  a S.  Dionyfio  Alexandri- 
no  apud  Eufebium  lib.  7.  cap.  10.  Denuntiative , quia  denuncia- 
tory e.irores  > yel  hsxecicosa  cun&is  fugiendos . Declarative  > 


f 


Digitized  by  Google 


Vindicata  . Articulus  VL  Proleg'.  $$ 3 

btxibus  advcrfus  haerefcs  redae  fidei  dogmata  dcclarabantur . In - 
dicatr u<e  5 quibus  Martyres  > & Confeffores  de  rc  chriftiana  op- 
time meriti  rcnuntiabantar . Trattoria  > quod  per  tradum  chri- 
ftiani  Orbis  pervagarentur , appcllatae  funt  ad  fimilitudincm  no- 
minis  earum , quae  ab  Imperatoribus  dabantur  Miflis  fuis  , aut 
evocatis  ab  fe  pro  viatico  publicis  fumtibus  Tubminiftrando  3 ad- 
feriptis  ctiam  ftativiss  ideft  diverforiis  > aut  manfionibus  > de 
quibus  eft  titirlus  in  Codicc  cum  Theodofiano  lib.  8,  turn  Jufti- 
nianaeolib.  123  quafque  Epifcopis  ad  Concilia  invitatis  dare  fpe- 
ciatim  Imperatorcs  chriftiani  folebant . Ad  earum  exemplar  lit- 
terae  Trattoria  nuncupatae  funt  illae  quoque  , quibus  Epifcopi  fuf- 
fraganei  aTuis  Metropolitis  ad  Synodos  evocabant&r,ut  audor  eft 
S.  Auguftinus  cpift.  2 1 7.  ad  Vidor  j & lib.  contra  Donatiftas  poft 
collar.  243  quarumque  meminit  Concilium  Carthaginenfe V can. 
1 05  cxcmplaquc  profert  Marculphus  lib.  1 1 . formtilar.  T ractoria 
ctiam  didar  funt  epiftolae  apud  cumdctn  S.  Auguftinum  in  cpift. 
1 63.  ad  Glorium  , &enarrat.  2.  inpfal.  36,  quibus  Epifcopi  ge- 
ftorum  ab  fe  in  cauflis  ad  Religioncm  fpedantibus  alios  reddebant 
certiorcs  : quo  nomine  cclebexrima  audit  epiftola  S.  Zofimi  de 
damnatione  Pelagii  , &Caftcftii , dc  qua  paulofupra  didum  eft. 
•De  Tradoriis  egregie  feripfere  BrifTonius  de  verbor.  fignific.  Ver- 
bo  Trattoria  j &Cujacius  ad  lib.  12.  Codic.  Juftin.  tit.  51.  de 
Tract oriis . 

Tradoriisre,  & nomine  affincs  erant  Trattatoria , ita  ap- 
•pellatae  > quod  pnecedenri  tradatu  vel  circa  errorem  , vel  circa 
perfonam  errore  infamem  confcriberentur , quas  commcmorat 
S.  Auguftinus  epift.  1 6 7,  & Term.  2.  in  pfal.  3 6.  Acccdcbaot  En- 
thronijlica  , quae  ab  Epifcopis  in  exordio  , five  introitu  Epifcopa- 
tus  ad  fefe  mutuo  mittebantur , de  quibus  agunt  Libcratus  in_/ 
Bre v.  cap.  1 9,  & Evagrius  lib.  4.  hift.  ecclef.  cap.  4.  Saint atoria  » 
quibus  concordia  fovebatur  3 quarum  in  adis  purgationis  Eelicis 
Aptungitani  apud  Baluzium  tom.  2.Mifcellan.  pag.  83.  occurrit 
mentio  . Alias  Communicator  ia , aut  Pacifica  nominabantur : 
caeque  ab  Epifcopo  rccens  ordinato  ad  Collegas  confcribi  foie- 
bantj  ut  tradit  in  Nomocan.  Photiano  Theodoras  Balfamon. 
Concedcbantur  ctiam  ab  Epifcopis  pauperibus  , qui  peregre  ibant 

Pars  L Aaaa  in 


5*5*4  Privilegia  Rom.  Pontifici 

in  ipforum  fidei  tcftimonium a ut  a fidclibus  > per  quos  tranfirenr* 
hofpitio  , Sc  viatico  procurarentur  : quarum  Tub  nomine  CcnteJ 1 
ferationtsy  & hofpitalitatis  mcminit  Tertuilianas  lib*  dc  prac- 
feript.  cap.  20)  ufumque  indu&um  ex  iis  > qua:  ad  Cajum  in  epift.. 
3.  fcripfic  S.  Johannes  >.  conjiccre  eft  . Aliae  Commc.nda.titi* , 
qux  ad  diferimen  illarum  , qua:  Laicis  pauperibus,  Sc  prolctariis 
concedebantur  , folis  Clericis  , auc  iis  dumeaxat  dabancur  , qui 
in  Ecclefia  honoratiores  eflent  > ut  laatius  a Sc  liberalius  ab  Ecclc- 
fiis  exciperentar  *a  uci  colligere  eft  ex  can.  1 1.  Concilii  Chalcc- 
donenfis  . Commendatitias  olim  conccdi  folitas  folummodo  la- 
borantibas  fofpicione  contend  ant  Zonaras,  Balfamon  , Matthjeus 
Blaftarus,  acGcntianus  ctiam  Hervctus , quos  tamcn  refelltt 
Do&iifimus  Cabaftutius  a legendus,  ftlibec,  in  notitia  Ecclef. 
ftcculi  II  difsert.  7.  dc  littctis  Formatis  . Alia:  DimiJfori*y  qui- 
bus  a proprio  Dia:cefano  Epifcopo  acccptis  , turn  demum  Clerico 
liccbat  extra  Dijeccftm  peregrinari ab  alieno  Epifcopo  ad  Ordi- 
ncs  promoveri  a ac  inter  Clericos  alterius  Ecclefia:  coopcari  ..  Eas 
etiam  Epifcopi  a Primate  accipiebanc  >.  antequam  ad  Comitatum 
profieikerentur  : idque  totam  juxta  Can.  15.  Apoftolorttm  ». 
Can.  1 6.  Nicxni  Concilii  a ut  tradit  Balfamon  in  Nomocanor.c 
Photiano  j Can.  9..  Sardicenfis  Synodi  i Sc  Can.  28.  Concilii  Car- 
thaginenfis  III.  fub  S.  Siricio.  Gemina:  erant  Diaconic*y  qua:  Dia- 
conis  in  teftimonium  dabantur  5 five  ctiam  Curforibus  a quarum 
mcminit  Eufebias  lib.  6.  hift.  Ecclef.  cap.  4 6.  Alia:  AZemoriales  y 
fca  Commonitori * diccbantur  5 quibus  Legati  , five  Refponfalcs 
Ecclefiaftici  quid  agcrc  deberent , quomodoque  fc  gcrerc  in  offi- 
cio fibi  in  j undo  fingillatim  commonebantur  a quarum  mentio  fit 
in  Concilio  Africano  can.  518  > a S.  Cyrillo  epift.  1 a & a Sido- 
nio  Apollinari  lib.  8.  Alice  Encyclic*  a live  Cixcuhrcs  a five  ctiam 
Catholic* , qua:  ad  univerfos.  Chriftifidcles  nuncupabaniur  a dc 
quibus  adcundus  Oecamcnius  comment,  in  epift.  S.  Jacobi  a fed  & 
dc  iis  agit  do&iftimus  Rcntinus  in  diftert.  de  litteris  Encyclicis  . 
Alix  Synodic*  y qun:  a Synodis  ad  ccrtos  Epilcopos  a aut  ccrtas 
Ecclcfias  inferibebantur  3 five  de  fidei  dccretis  , five  de  rebus  di- 
fciplinas  admoncndasa  de  quibus  paulo  poft  . Erant  &.  litterae  Cc«- 
fejsorum  y qua:  lapfis  pro  indulgcntia  deiidorum  dabantur  , dc 

qui~- 

\ 


Digitized 


VjKDICATA  . ArTICULUS  VI.  FrOLIGL  55^ 
quibus  alibi  ; & litter#  Capthaorum , quorum  pro  rcdemptionc 
dari  confueverant , de  quibu*  loquitur  Concilium  Juugduncnfe  II* 
can.  8. 

Prae  aliis,  quae  Pontificibus  Romanis  propri#  erant,  ac  pe- 
culiarcs  , audiunt  Pafchales , quibusindicebatur  .quota  cjtisan- 
ni  Dominica  cclcbrandum  foret  proximum  Pafcha  > quarum_» 
mentio  fit  a Concilio  Arelatcnfi  I.  can.  i \ Sc  a S.  Leone  epift. 64. 
ad  Marcianum  Auguftum. Dccretalcs  , quibus  Pontificcs  quid  fa- 
ciendum , fugiendumque  eflfet  j decernebant  \ vel  ad  divtrforum 
confultationes  refpondentes  refponfa  pro  decrctis  haberi  jube- 
bant . slpcfiolicte  nomine  dcrivato  a loco  , nam  re  diverf#  non 
crant  a Decretalibus  . Canonic tt  , five  For  matte  , five  Communu 
catorite-y  quas  primo  loco  commemoravimus  . His  nvediis  toto 
Orbe  terrarum  Fidcles  in  imitate  fidci , in  officiis  charitatis  » 8c 
in  facroruin  confortio  , focietateque  communionis  bonorum_» 
omnium  conjungebantur : quo  communionis  argnmento  a Com- 
municatoriis  hifee  depromto  >validi(fimo  vcluti  aricte  H#rctico- 
rum  fcclas  protrivete  , & ad  terram  proftravere  S..Iren#us , S.Cy- 
prianus  , Tertullianus  , S.  Optatus  lib.  2.  adverf.  Parmcn. , ubi 
Romanorum  Pontificum  a S.  Pctro  ad  Siricium  reccnfita  ferie 
fubdit : Cum  quonobis  totus  Orbis  commercio  Formatarnm  in  una 
cojnmunicnis  jocietate  concordat : S.  Auguftinus  epift.  163.  ad 

Glorium  , 8c  Eleufium  , in  qua  Fortunium  Donatiftam  fibi.de » 

catholici  nomine  adblandientcm  erroris  exindc  apertiflime  ar- 
guit , quod  a Donatiftis  Format#  ubique  per  Orbcm  donari 
nequirent : ghixrcbam , inquit , ab  eo  utrum  communicator i at 
epiflolas  , quas  Formatas  dicimus  9 pofset } quo  vellem  dare  ? Et 
ajfirmdbam  , quod  manifejlum  erat  omnibus  hoc  modofacillime  il~ 
lam  terminari  qutejlionem pojse  : idem  itcrum  lib.2.  adverf.  Peti- 
lian.xap.  51.  'Caxholicos  a Donatiftis  diferiminat  ex  focictate 
cum  Cathedra  Petri , 6)tia  nos  , inquit , in  Catholica  communio - 
ne  conned i mur  * Cujus  quidem  comnnmionis  teftera  crant  epifto- 
1#  ab  Apoftolica  Scde  accept# : Et  S.  Gregorius  Nazianzcnus 
•orat.  1- in  Juliamim  , in  quarefert  fceleftiflimum  iftum  #mula- 
turn  focietatem  iftam  religiofiftimam  propofuifte  transferre  inter 
Paganos  Formatarum  pariter  laudabilem  eonfuctudinem  . Sum- 

A a a a 2 mope- 


55 '6  PrivilegiaRom.  Pontifici 

mopcrc  follieitos  fategiflcjUt  a Romano  Pontifice  Formatas  litre- 
ras  impctrarent  , Montanum  , & Ruffinum  cx  Tertulliano,  Sc 
S.  Hieronymo  paulo  fupcrius  commemoratum  eft  . Vctuftiffimam. 
itaque  , ufitatiflimam  , & Eccleluc  coacvam  fuiffe  Formatarum 
confuetudinem  conftat  cx.  auttorc  libri  Pontificals  > a quo  Tub 
Sixti  I.  nomine  decretum  laudatur  , nec  non  a Luitprando  apud. 
Blanchinium  in  notis  ad  Anaftafium  in  Sixto  I.  fed.  8.  Vt  qui - 
cumque  Epifcopus  evocatus  fieri  t ad  Sedem  Rom  warn  Apojhdicani 
rediens  ad  Parochiam  fuam  non  fufeipiatur  , nifi  cum  Fuvmitis  fa - 
lutationis  ad  Pltbem  a Rede  Apojlolica  . Ex  S.  Gregorio  Magno 
lib.  7.  epift.  2p.  ad  Eulogium  Alcxandr. , qua  ab  eo  ad  fe  tom* 
munionis  epiftolam  tranfmiflam  teftatur  , cumque  vice  reddita  ab 
fe  epiftolae  ope  communionc  fua  cohoneftatum  . Ex  Attico  Con- 
ftantinopolitano  , qtii  ut  legitur  in  antiqua  Crefconiana  editione, 
& ad  ealeem  Concilii  Chalcedonenfis,ad  Aurclium  Carthagincn- 
fem  , atque  Epilcopos  Africanos  Tub.  co  congregatos  inConci- 
lio  Vl.Carthaginenfi,  una  cum  exemplari  2a.  Canonum  Concilii 
Nicaeni  abiifdem  expetito,  Formatarum  apographum  , quad  NU 
cxni  Concilii  additamentum  , tranfmifit  1 ex  Concilio  Cartna- 
ginenfi  anno  407  , in  quo  inter  alia  fancitum  legitur  > ut  qui- 
cumque  ad  Comitatum  adirc  vcilent , Formatam  acciperent  ad 
Romahum  Pontificem,  atque  ab  hoc  aliam.  ad  Imperatorem  : id- 
que  ideo  ne  hxrcticos  Tub  nominis  Catholici  velo  , quod  Tub  id 
temporis  Donatiftis  non  erat  infolcns,  latere  contingeret:ex  Con- 
eilio  Millcvit.  II.  anno  41 6}in  quo  can.  2 o.  CIcricus  prohibetur, 
ne  ad  Comitatum  pergat  , antequam  ab  Epifcopo  Formatam  acce- 
perit:  ex  SS.  Optato  lib.  2.  adverf.  Par  men.,  Aitguftino  epift.  1 63. 
ad  Glor. , & Eleufium  Sc  Gregorio  Nazianzcno  orat.  1.  in. 
Julianum  . 

Sequiori  xyo  ad  prtecavendam  falfitatis  fraudem  in.  iifdem 
formatis  facicndis  , qua?  jam  Hiercticis  , Sc  Paganis  frequens  , 
& familiaris  fa<fta  fuerat , certis  dementis,  & ntnncris  confcri- 
bi  coepcrunt , quibus  formatae  legitima:  dignofccrentur  , atque  a 
fpuriis,  & apocryphis  difeernerentur  . Oportcbat  igitur  inepi- 
ftolis  littcras  has  cx  carum  fiipputatione  exprimi  : primas  littcras 

graecas  Patris , Filii?  Sc  Spiritus  San&i , quae  videlicet  funt 

iita  > 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA  . ARTICULUS  VI.  PrOLEG. 
iita  5 quibus  rnuneri  rcfpondent  xxc.  cccc.  i . In  fupputationem 
aflumi  etiam  debcbat  S.  P.ctri  Apoftoli  prima  littera  n > quae  ad. 
jun&a  numerum  xxc.  reddebat , & Apoftolorum  Principem  defi- 
gnabat  : adjici  debcbat  cjus  quoque,  qui  feribebat,  prima  littera, 
cui  feribebatur  fecunda,accipicntis  tertia,  loci  de  quo  feribebatur 
quarta,  Sc  indi&ionis  decurrcntis  uuincrus  . Anathema  poneba- 
tur  in  calcc  cpiftola?,  Sc  Monogramma,  in  fine  quoque  Sigla,  five 
littera;  apponebantur  B.  T.  E. , quibus  redditur  : Bene  valetc  . 
Confucverant  etiam  in  extremo  marginc  privilegii  quofdam  infi- 
gnire  orbiculos  antiftitis  nomerv , & pauca  qua»dam  verba  conti- 
nentes.  Adifis  Duchangium  in  Lexico  mediae  Latinit.  i Mabillo- 
nium  de  re  Diplom.  lib. 5.,  Harduinum  tom.  5.  Concil.  , Cotelc- 
rium  in  adnotat.  ad  can.i  2.Apoftol.tom.2.  De  notis>quar  formatis 
apponi  folebant , agunt  pra*  aliis  Dodvvcllus difsert.  2.  Cypria- 
nica,  & Emanuel  GondifalvusTelezius  in  notis  ad  can. 5 8.  Conci- 
lii  Elibcritani . Earumdem  cxemplaria  ad  Graecarum  > five  etiam 
Latinarum  litterarum  numerum,  & valorem  exa&a  legere  eft 
apud  Atticitmloco  laudato  i apud  Reginonem  lib.  1.  dc  Ecclefu- 
fticis  difeiplinis  capp.  437  , 438,  & 43^5  apud  Burchardunt.. 
lib.  2.  cap.  227  j apud  Ivonem  lib.  6.  capp.  43  3 , & 434  ; apud 
Sidonium  Apollinarem  Iib.7.  epift.  2 '■>  & apud  Gratianum  dift.7 3 » 
can.  i.  Dc  Formatis  adeundi  inter  alios  Papias  in  Vocabulario 
emendato  a Carolo  Labbeo  , Bencinus  diflert.  dc  litter,  cncycli- 
cis ; & qui  dc  de  iis  accurate  diftcruit  Francifcus  Bcrnardus  Fer- 
rarius  do&or  collegii  Ambrofiani  Mediolancnfis  . 

Attcxenda  his  aliqua  dc  fynodicis . Synodicar  didb»  a Syno- 
dis  dabantur  indiferiminatim  ad  generis  cujuslibet  homines  , Ec- 
clcfiafticos  , Laicos  , Epifcopos  , Clcricos,  Principes  , Plebes  . 
Speciatim  tamen  Synodis  ill ud  crat  fartum  , & tectum  fynodicis 
agendi  facultatem  a Pontifice  effiagitare ; agendorum  regulas  a 
Pontifice  expeiftare  , & accipere  : geftorum  rationem  Pontifici 
redderc  ; ut  gefta  confirmarct  , Pontificem  enixe  rogarc  : gefta- 
que  medio  Pontifice  ceteris  per  Orbem  Ecclcfiis  nota  facere  * 
Pontificum  vero  partes  e convcrfo  crant  commiter  vicem  repen- 
dcrc  ; in  communionis  focietatem  recipere;  fenfum  apertrcj  agen- 
da pra?finirc  , a&a  perpenderc  i eaque  pro  audoritatc  vcl  firnia- 


5$9  Trivilegia  Rom.  PoNTif  ict 
tc,  vcl  infringerc  : verbo:  fignificare,  ut  qua;  erat  Romana;  Ec- 
clcfia:>camdcm  univerfalis  Ecclefia;  fidcm  e(Tc  omnino  oporterc  - 
Exploratiftimum  id  eft  ex  teftimoniis  paulo  fuperius  defcriptis 
SS.  Hicronymi , Cyrilli , julii  I,  Innocentii  I , JJonifacii  I , .Siri- 
ciij  maximevero  ex  fynodicis  jquastamcn  vellc  omnes  narratio- 
ne  comple&i , necpronum,  ncc  opera;  prctium.eft  . Compcrta 
funt , quae  cx  Conciliis  general ibus  cclebravimus ; quibus  nihil 
antiquius  5 nihil  optatius  accedcbat , quam  quod  Romani. Ponti- 
ficis  3 abfque  quo  nihil  firmum  , fixumquc  , cnixis  proptcrca  prc- 
cibus  efflagitati,  ab  fe  ftatutis  au&oritas  accederec  ..  Quid  Conci- 
lia particularia.commemorem,  quid  innumcraPontificum  rcfcrip- 
ta  producam  3 quum  id  ncc  facile  fieri  poflit , nec  ut  fiat  expedite 
aut  opportet  ? Confer,  ut  verbo  indicctn , fi  .otium  fuppetat, 
fynodicas  Conciliorum  , Lugdunenfis  Tub  S.  Irenaro  ad  Vicforem 
apud  Eufcbium.lib.  5.  cap.  3,  & 4,  Hierofolymicani  fub  Narcifo 
ad  eumdem  S.  Vi&orem  apud  fynodicum  j Caefarecnfis  in  Palxfti- 
na  fub  Theophilo  ad  eumdem  apud  Bcdam  lib.  de  Aiquinoftio 
vern.j  Antiochcni  Tub  Fabio  .adverfus  Novatum  ad  S.'Fabianum 
apud  Eufcbium  lib.  6.  cap.  46^  Lambefitani  in  Africa  fub  Do- 
nato ad  eumdem  S.  Fabianum  apud  S.  Cyprianum  epift.  55.  edit. 
Pamclii  j Alcxandrini.fub.Dcmetrio  adverfus  Origenem  ad.eum- 
dem  Pontificcm  , ut  conjiccre  eft  ex  Ruffino  lib. 2.  adverf.  S.  Hie- 
ronymum  ; Carthaginenfis  I , & II.  fub  S.  Cypriano  ad  S.  Corne- 
lium , & S.  Stcpbanum  apud  eumdem  Cyprianum  .epift.  42  , ,45. 
ad  Cornel. ; & 68.  ad  S.  Stephanum  i Antiocheni  adverfus  Pau- 
lum  Samofatenum  ad  S.  Dionyfium  apud  Eufebium  lib.  7.  cap.3  os 
&fS.  Hieronymum  de  feriptor.  Ecclcf.  in Malchionc  y Arclaten- 
fis  adverfus  Donatiftas  ad  S.  Silvcftrum  apud  Harduinum  tom.  1 ; 
Alcxandrini  Tub  S.  Alexandro  adverfus  Arium  ad  S.  Silvcftrum 
ut  conjicit  ClarifT  Orfius  3 apud  Philoftorgium  lib.  i.  hift.  tit.  7, 
Sardicenfis  ad  S.  Julium  apud  Harduinum  10m.  j > Epifcoporum, 
qui  Arimini  fubferipferant  , mox  fubferiptionem  revocantium  ad 
S.  Liberium.teftc.Liberio  apud  S.  Hilarium  frag.  2 j I.nmpfaccni 
ad  S.Liberium  apud  Sozomenum  lib.  6.  cap.  7 i S.  Libcrii  ad 
Orient,  apud  Sozomenum  lib.  6.  cap.  21  , & S.  Siricium  in  epift. 
adHimeriumi  Cleri  Italici  ad  Epifcopos.Illyrici Romani  fub 

S.  Da- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA  * ART1CULUS  VI.  PrOLECJ. 

S.  Damafo  ad  Epifeopos  Orient. apud  Theodorctum  lib.  5 .cap.  1 oi 
S.  Damafi  cpift.  ad  Illyric.,  Sc  cpift.  ad  Orient,  apud  Holfcenium  i 
Gallicani  ad  S.  Damafum  tefte  ipfo  S.  Damafo  cit.  epife.  ad  Illy** 
ric.  i Conftantinopolitani  ad  S.  Damafum  apud  Theodorctum 
lib.  5.cap.£i  Mcdiolanenfis  fub  S.  Ambrofio  adverfus  Jovinia- 
num  ad  S.Siricium  inter  opera  S.  Ambrofii ; S.  Siricii  ad  Italos, 
ad  Hifpanos  , ad  Africanos  ; Alcxandrini  fub  Theophilo  adver- 
fus  Origeniftas  ad  S.  Anaftafium  apud  S.  Hieronymum  cpift.  7S. 
ad  Pamachium,  S.  Anaftafii  adverf.  Origen.  ad  Theophilum  Ale- 
xandria, Venerium  Mediolan.,  Sc  Chromatium  Aquilej.  j Mil- 
levitani  adverfus  Pelagium  ad  S*Innocentium  I > Hicrofolymi- 
tani  adverfus  cumdem  Hxreticum  fub  Johannc  Epifcopo  apud 
Orofium  apolog.  cap.  2 3 Sc  feqq~  , cu jus  a&a  inficias  ivit  Janfc- 
nius,  fed  vindicarunt  Garncrius  differ t.  2.  ad  Marinin  Mcrcat.  , & 
P.  P.  Maurini  prajfat..  ad  tom.io-  oper-  S.  Auguftini  j Africani 
ad  S.  Bonifacium  I.  apud  Harduinum  tom-  1 y Alcxandrini  fub- 
S.Cyrillo  adverfus  Neftorium  ad  S.  Oelefcinuin  j S- Ctelcftini 
ad  Epifeopos  Orient,  i Conftantinopolitani  fub  S.  Flaviano  ad- 
verfus Eurychem  ad  S.  Leoncm  y S.  Lconis  M.  ad  Epifeopos  Gal- 
liar,  adverfus  Eutychem  j & ad  Hifpanos  adverfus  Prifcillianif- 
tas  i Romani  fub  S. Felice  III.  adverfus  Acacium  epift.ad  Cleric., 
Sc  Monachos  Orient,  v Illyriciani  ad  S.  Symmachum  apud  Thco- 
phancm  ad  annum  508  j S-Hormifdae  cpift.  ad  Oricntalcs  i Con- 
ftantinopolitani five  fub  Epiphanio  , five  fubEuphemio  ad  eum- 
dem  S.  Hormifdam  apud  Au&orcm  fynodici  > Arauficani  II.  fub 
S.  Carfario  Arclatcnfi  ad  S.  Felieem  IVj  Carthaginenfis  fub  Rc- 
paraio  ad  Johannem  II ; Epifeoporum  Oricntalium  adverfus  Ace- 
phalos  ad  S.Agapetum  ; Mopfvefteni  advcrfus.Thcodorum  ad  Vi- 
gilium  i Pelagii  I.  ad  Childebertum  , cui  a&a  Synodi  V.  mittit  > 
Hierofolymitani  fub  Sophronio  adverfus  Monothelitas  ad  Hono- 
rium  apud  Au&orem  fynodici , Sc  in. a&is  Later.  fub  S.  Martino  I. 
feerct.  2 > Africani  trium  Provinciarum  fub  Columbo  > Stepha- 
no,  &Reparatoi  &.  Carthaginenfis  fub.  Vi&ore  ad  Thcodoruin* 
Laterancnfis  fub  S.  Martino  I.,  encyclica  ad  omnes  Fideles  > & 
ejufdem  S.  Martini  ad  Epifeopos  quaOricntis , Sc  qua  Occidentis> 
qnibus  dccreta  adverfus  Monothelitas  mittit  > S. Lconis  II.  acl  Re- 


jtfo  P r i v t l e g i a Rom.  Pout  i f r c i 

gem  Ervigium  , & Epifeopos  Hifpan.  pro  receptior.e  VI.  Synodi ; 
johannis  Conftantinopolitani  ad  Conftantinum  Pontificem  apud 
Harduinum  tom.  3 \ Liptinenfi  Tub  S.  Bonifacio  ad  S.Zachariain ; 
Hadriani  I.  ad  Carolum  Magnum  pro  reccptione  VII.  Synodi 
apud  Harduinum  tom.  4,  & ad  Epifeopos  Hifpan.  adverfus  Eli- 
pandtim  ; Nicephori  Conftantinopolitani  ad  5.  Leonem  Ills  Pari- 
fienfis  ad  Eugenium  II  j Conftantinopolitani  fub  Photio  ad  S.Ni- 
^colaum  I j Gallia:  Epifcoporum  ad  eumdem  5 Sveffioncnfis,  & Tri- 
caffini  ad  eumdem  Pontificem  apud  Harduinum  tom.  5 ; Styliani 
Neocarfarcenfis  , aliorumque  Orientalium  ad  StcphanumV* 
aliis  VI  i Stcphani  ejufdem  ad  Epifeopos  univerfos  de  damnatio- 
ne  Photii  s Duziacenfis  in  caufla  Hincmari  Lauduncnfis  ad  Ha- 
drianum  II  i Epifcoporum  Germania:  ad  Johannem  VIII , non 
vero  IX,  ut  ccnfuit  Labbcus , dc  Slavis  ad  fidem  converfis  > At- 
tonis  Moguntini , & Suffragancorum  : item  Theotmari  juva ven- 
ds ,&  Suffraganeorum  ad  Johannem  IX.  apud  Harduinum  loc.  in- 
dicato  ; Viennenfis  in  caufla  inveftiturarum  ad  Pafchalem  II ; Se- 
nonenfis  adverfus  Abaclardum  ad-Innocentium  II  s Nazareni  fub 
Amalrico  Patriarcha  Hierofolymitano  ad  Alcxandrum  III , quern 
legitimum  profitetur  > Epifcoporum  Provincial  Cantuaricnfis  ad 
Alexandrum  IIJ.  apud  Harduinum  tom.  £.  part.  2 j Vavrenfis  ad 
Innocentium  III  ; S.  Germani  Conftantinopolitani  ad  Grego- 
rium  IX.  pro  unione  Gra».corum  apud  Harduinum  tom.  7 ; Con- 
ftantinopolitani fub  Vecco  Patriarcha  ad  Johannem  XXI.  apud 
Harduin.  loc.  indicato  . Mitto  cetera,  ne  in  immenfum  excrcfcat 
oratio  , nam  recitata  amodo  fat  fuperque  Amt , ut  prudenti  cui- 
iibet  perfpeifta  fit  facratiffima , qua  Synodi  erga  Apoftolicam  Se- 
dem  fententia  afficiebantur  \ in  quam  fententiam  profe&o  Eccle- 
fiaspariter,  quarum  vices  agebant , confpiraflc  confcqucns  efts 
ac  confequens  etiam  , quod  a Synodis  , five  Ecclefiis  in  iis  confi- 
dentibus  qua  in  Oriente  , & qua  in  Occidcnte  talia  , ac  tanta  dc 
Romano  Pontificc  prazdicarcntur  , quorum  prxclariora,  ac  pra:ci- 
jpua  oratione  jam  noftra  perfequi , ac  pcrftringerc  aggredimux  P 


Ex 


Digitized  by  Google 


Vindicate.  ArticulusVI.  Jf.I.  $6t 

Ex  Conciliis  Particularibus  Ecclejia  OritntaUs , 

S.  I. 

QUandoqtiidem  Articulo  fuperiori  ex  Gcneralibus , quaGr#- 
ca»,  & qua  Latinsc  Ecclcfia!  Conciliis  , & Articulo  fequcnti 
cx  perenni  SS.  Patrum  Ecclefi#  Gr#ca*  paritcr , & Latin# 
traditione  nihil  antiquius  ab  utraque  Ecclcfia  habitum  cflfc,  quani 
Apoftolicae  Sedis  Primatum,ccterafquc  prarrogativas  eidem  adne- 
xas  maximoperc  pendcrc,  magnoque  habere  in  prctio,fatis,fupcr- 
qtic  oftenfum,  five  oftendendum  fit,  nolim  quidquam  rpihi  facefliri 
negotii,quafi  operam  perdam,  fi  imprarfentiarum  ex  Conciliis  par. 
ticularibus  Ecclcfia*  utriufque  qualis , quantaque  fucrit  de  Ro- 
mani Pontificis  pra:rogativis  fententia  , explorandum  aggrediar  , 
atque cx  fingularium,  fingularumquc  Ecclcfiarum  confenfionc  , 
Ecclefia*  utriufque  , ideoque  univcrfalis  confcnfum  exculpcrc : 
pro  tam  grandicnim  , tamaue  gravi  caufla  quidquam  omittere  , 
quo  magis  , magifque  fttlciatur  > &firmetur,  nec  licet , nec  li- 
bet . Quamquam  , quum  in  rem  iftam  omnia  percurrere  , &per- 
fequi  res  oper#  plena  diet , nec  operas  fit  pretium  , fatis  fatiufquc 
erit , fi  plerifque  dimiffis,  prarcipua  delibcmus,  atque  ita  non  fc- 
cus , ac  in  domibus  ufu  venit , ut  quasdam  ad  fuftentaculum , 
quafdam  ctiamad  ornatum  inferviant  j adfeito  cum  robore  , turn 
ctiam  decore  tam  ratam,  fixamque  , quam  venuftam  , fpc&atam- 
que  faciamus  . Ergo  ab  Ecclefia  Oricntali  capiamus  exordium  : 
atque  equidem  fuprema  in  Ecclcfiam  univerfam  poteftate  , una 
cum  infallibilitatis  in  fide  prafrogativa  Romanum  Pontificcm  pol- 
lere  agnovit  dubio  procul  x.  Ecclcfia  Conftantinopolitana  . Ejuf- 
dem  Epifcopi  Conftantinopoli  in  Synodo  congrcgati  an.  3 82 . epi- 
ftola  Synodica  ad  S.  Damafum  Pontificcm  Maximum  dimifl&_, 
apud  ilium  excufant,  cur  ad  fuum  Concilium  Romam  vocati  non 
irent  , turn  temporis  anguftias  cauffati , turn  nc  tempore  abicn- 
tiae  Ecclefia*  fuae  in  diferimen  adducerentur  . yam  vero , in- 
quiunt , quantum  Vos  , quo  fraternam  vejlram  erga  nos  charitatem, 
declaretis , Concilium  Dei  voluntare,  ac  nutu  Roma  coa£lo3A/os  ve+ 
Tom . /.  B b b b hit 


Digitized  by  Google 


Privilegia  Rom.  Pontipici 

fat  membra  propria  . . . accerfiviflis.  . . ejl  certe  nobis  in  opt  at  is  , Ji 
pojfet  fieri  3 Ecclejiis  penitut  reliftis  , vejlro  defiderio  , aut  necef* 
fario  potius  Ecclefix  negotio  infervire . Jgyis  enim  nobis  det  alas 
' velut  Columb*  , utadvosadvolemus  3 vobifcumque  acquiefcamusZ 
Deindc  fubnexis  cauflis  3 quibus  itineri  iili  fe  committere  prolix* 
bcrentur  , fubdunt:  Jgyo  reftius  negotium perficeretur  > fcf  vefrse 
charitati  jludiumnofirum  probar etur 3 fecimus  utfratres  3 & col - 
legas  nojlros  Epifcopos  Cyriacum  3 Eufebium  3 fcf  Prifcianum  exo- 
raremus  3 ut  proficifcendi  ad  vos  laborem  libenter  fubire  vellent . 
Pra?terca  fidei  fua?  rationem  poftquam  Pontifici  rcddidiflent,  prae- 
clarcque  ab  fc  gcftorum  fummam  mifilfent , ca  omnia  ab  ipfo  fir- 
mari  poftulantes  fubtexunt:  Jguibus  rebus  tanquam  legitime  3 
canonice  perfeftis  vefiram  quoque  pietatem  congratulari  obfecra- 
mus  . Iftaconftantcx  Thcodoreto  lib.  5.  hift.  Ecclcf.  cap.p. 

In  Concilio  Tub  S.  Flaviano  anno  442  adverfus  Eutychem 
ca.dem  congrcgata , haeretico  hominc  diris  cun&is  devoto  fcnten- 
tix  confirmationem  a S.  Leone  M.  littcris  miflis  rogavit  his  ver- 
bis , quibus  nihil  illuftrius  ad  patefaciendam  3 quam  animo  de_ * 
Pontificis  live  fuprema  poteftatc  , five  in  fide  infallibilitatc  prae- 
claram  fententiam  praeferebat:  enarratis  enim  Eutychetis  errori- 
bus  j & adnexis  adverfiis  cumdem  a&is  fubdit : Commotus  itaque 
Sanftijfime  Pater  in  bis  omnibus  3 qu<e  ab  eoprafumta funt . • •pro 
confueta  fiiucia  fiducialiter  age  s fecunditm  quod  Sacerdotio  compe* 
tit : propriamque  faciens  communem  caufsam , fan  ft  arum  Ecclejia - 
rum  dijeliplinam  3 Jimul  decernere  damnationem  adverfus  eytm  re- 
gularity' f aft  am  y & per  propria  feripta  dignare ....  Caufsa  enim 
eget  folummodo  vejlro folatio  3 atque  defenfione  3 qua  debeatis  con - 
Jenfuproprio  ad  tranquillitatem  3 & pacem  cun  ft  a per  due  ere*  Sic 
enimhxrefis  , qux  jurrexit  3 & turbee  3 qua  propter  cum  facies 
funt  > facillime  dejlruentur , Deo  cooper  ante  per  vejlras  facratijjt - 
mas  lift  eras  . Removebitur  autem  & Concilium  3 quod  fieri  divul- 
gatur  3 quatenus  nequaquam  ubique  fanftijfima  turbentur  Ecclefix, 
Extat  inter  epiltolas  S.  Lconis  ante  feptimam  veter. edit. , & apud 
Harduinum  tom.  2.  collcdh  Conciliorum  pag.  3.  Eadem  Eccle- 
fia  in  Synodo  Conftantinopolitana  anno  4^7.  in  epiftola  Synodic* 
ad  $.  Symmachum  Pontificcm  Maximum  3 rogans  etiara>  atque_> 

jetiam 


Digitized  by  Google 


VlNDIC  ATA.  ART1CULUS  VI.  if.  I.  $6  3 
etiam  fibi  Romance  Ecclefia?  reftitui  Communionem,  qua  ob  Aca- 
cii  quondam  Epifcopi  Conftancinopolitani , dc  cujus  fchifmatc 
agcndi  alius  erit  locus , culpam , muldata  fucrat , poftquam  fc 
omni  animi  obrcquio  S.  Lconis  cpiftolam  ad  Flavianum  amplcxa- 
tam  fuifse  profcfsa  eft  , atquc  imo  ob  profeftionem  fidci  tradita* 
a S.  Leone  in  laudata  cpiftola  , fc  ab  Eutychianis  oppugnari , ac 
pcrfecutionem , vcxamque  pati  rctulifset  , Noli3  (i\bd[x.3facere /«- 
dicium per  ilium  » qui  cundlam  judicat  terram  : rtc  perdas  jujlum 
cum  impio  , nee  aqualiter  judicentur  a tcorthodoxi  , iff  haretici  , 

vel  qui  anathematizant  pr  ad  if}  am  fanfiam  epijlolam 1$  ii , 

qui  orant  quotidie  mori  pro  refta jide3  qua  avobis pradicatur  . 

Quid  quod  in  Concilio  Conftantinop.an.52  o.  Clems  cjufdcm 
E cclcfne  exarata  cpiftola  fynodica  ad  S.  Hormifdam  rogans  cnixe 
ratam  haberi  ordinaiionem  Epiphanii  in  Epifcopum  rccens  elc- 
di , hcec  habet  obfcquii , obcdicntiaiquc  refertiftima  ? Ecclejia- 
Jlicam  legem  ( en  legem  Patriarchis  nuper  inauguratis  impofitam  ) 
implentes  3 Apojlolatui  vejlro faint  atiouis  debitum  perfolventes  offi- 
cium  Jperamus  , ut  amplius  char  it  at  is  vinculum  > iff  paternum  affc- 
3um  circa  nos  charitas  vejlra  cujlodire  dignetur , iff  J'apicnti  guber- 
natione  ....  , qua  ad  rationabilis  traditi  vobis  ovilis  Jalutem  per - 
tinent  3peragatis  . Quid  practerca5  quod  Ecclefia  cadcm  in  Syno- 
do  anno  5 35.  Conftantinopoli  fub  Patriarcha  Menna  > quern 
S.  Agapctus  Papa  Anthimo  deturbato  eidem  Ecclefiae  fuffeccrat , 
praefentibus  quoque  ejufdem  Pontificis  Legatis  cclcbrata  , non_» 
modo  anathemati  lato  in  Anthimum  , Scverum  3 Petrum  Apa- 
menfem  , & Zoaram  Eutychianos  Acephalos  fubferipfit , fed  & 
litteras.,  fuppliccfquc  libellos , quos  Agapeto  contra  Acephalos 
obtulerant  Orientales  Epifcopi  3 & Monachi , ledos , adionibuf- 
que  infertos  voluit  ? Ea  vero  crat  illarum  litterarum  cpigraphc  : 
Domino  nojlro  S&nRiJJimo  , ac  Beatifsimo  Archiepifcopo  antiqua 
Roma  , iff  cecumenico  Patriarcha  Agapeto : in  iis  autem  iftis  ver- 
bis S.  Agapetum  alloquuntur  : In  tempore  opportuno  vejlrum  ad- 
ventum  nobis  Deus  oJlendit3quod fait  Petrum  Magnum Apofol oruni 
Principem  bis3qui  Roma  erant  in  deprftionem  Simonis  mifnfc  iff 
vos  mijit  in  depojitione  3 iff  expuljione  Severi  3 Petri  3 iff  Zoara  * 
Mennas  etiam  ad.  4.  Synodi  Conftantinopolitana* , Nos  , inquic , 

B b b b 2 Apo* 


5^4  Privilegia  Rom.  Pontifici 

slpoftolicam  Sedem  fequimur , & obedimiu , ipjius  communi « 
catores  communicators  habemus  3 & condemnatos  ab  ipfa  & nos 
condcmnamus  • 

' Quid  plura?  In  Synodo  an.  1275.  habitafub  Vecco,  quipoft 
Concilium  Lugd.II.Jofepho  Patriarch®  unionis  infcnfiflimo  hofti, 
& iccirco  cxau&orato,  Ecclcfi®  Conftantinop.  fubrogatus  fucrat  y 
fidci  formnlam  jampridcm  Gr®cis  unioncm  cxoptantibus  pr®fcri- 
pta  a Romanis  Pontificibus,pr®fcrtim  Urbano  lV,Clemente  IV, 5c 
Gregorio  X,ambabus  ulnis  amplexata,qu®  in  pr®fata  formula  Ro- 
mani Pontificcs  fibi  adfcripfcrant , privilegia  libens , volcnfquc 
attribuit,  profitens  quam  fincerc , tarn  reverenter  fc  agnofeerc  A?o- 
tnana  Ecclejix  fummum , & perfeBum  Primatum , & Principa - 
turn  fuper  univerfam  Catholicam  Ecclejiam , quem  in  feipfa  ab  ipfo 
Domino  in  Bcato  Pctro  Apojlolorum  Principe  ,feu  Vertices  cujus 
Pom  anus  Pontifex  ejl  fuccejfor  ycum  plenitudine  potejlatis  recepit  • 
Pr®cerea  quod  quemadmodum  pr®  aliis  tenctur  fidci  veritatem 
defcnderc,  fic  & fi  qu®  dc  fide  fubort®  fuerint  qu®ftiones,  fuo  de- 
bent judicio  definiri . Poftremo  quod  ea,  qu®  cetcr®  Ecclefi®  > 
& Patriarchales  fpccialitcr  diverfis  temporibus  privilegia  obti- 
nuerunt , fandlionibus  Imperatorum  , & divinorum  Conciliorum, 
cadem  Ecclefia  Romana  confirmavit , &roboravit  s Sc  non  aliter 
obtinucrunt  confirmationem  Ecclefiarum  hujufmodi  pr®rogativ®> 
nifi  eadem  Ecclefia  Romana  fuum  fuper  iis  judicium  , 5c  fenten- 
tiam  protulifset:  fua  tamen  pr®rogativa  tarn  in  generalibus  Con- 
ciliis  , quam  in  quibufcumque  aliis  femper  falva . Porro  hanc  fi- 
dei  profeflionem  in  fynodica  epiftola  exprefsam  eadem  Synodus 
ad  Johannem  XXI.  mifit  > quam  exhibent  Leo  Allatius , Raynal- 
dus , & Labbeus  tom.  1 1.  Concil.  Qu®  utique  cam  in  aprico  po- 
nunt  , qu®  antiquitus  Ecclcfi®  Conftantinopolitanac  quam  rc&a> 
tarn  facrata  dc  Apoftolica  Scde  animo  infcderct  fententiaj5<:qua- 
tenus  tarn  vere  , quam  religiofe  fentiret  illius  fuprem®  poteftati 
fibi  fore  parendum  , neque  fibi  ab  illius  fide  abfquc  piaculo , erro- 
rifque  periculo  fas  cfset  defle&cre  . 

Agnovit  2.  Ecclefia  Alexandrina  , fu®quc  confcffionis  pr®- 
clara  h®c  pr®  aliis  fpecimina  pr®buit . A nonnullis  equidem  lau- 
dari  folct  cjus  Synodica  ad  fclicem  Papam,  qua  de  Apoftolica_j 

Scde 


Digitized  by  Google 


Vl  NDICATA  . ArTICULUS  VI.  Jf.l.  $6$ 
Sede  ait : Ipfa  cjl facer  Vertex  , in  quo  omnes  Ecclejia  vertuntur  , 
fujlentantur  , relevantur  . Nolim  vcro  cpiftola?  dubiae  admodum 
fidei  confiderc  . Ergo  .Egypti , Libya;,  & Pcntapolcos  Epifcopi 
ad  ioo.  ferme  numero  Alexandria:  anno  33?.  in  Concilio  colle- 
di,  defcndcndi  S.Athanafii  ab  Arianis  damnati  caufsa , cpiftola 
fynodica  adS.Juliuml,  quam  cxhibct  idem  S.  Athanafius  apo- 
logia 2.  confcripta , fic  fantur  circa  fincm  : In  publico  conventu 
de  conjilio  omnium  has  litter  as  ad  Vos  dedimus , quibus  oramus  ve- 
fir  am  in  Chrifio  prudentiam , ut  recipiatis  hanc  de  Athanajio  conte- 
fiationcm  , iff  commercium  , communionemque  ejus  admittite , iff 
zelum  , indignationemque  contra  Eufebianos , qui  ifiiufmodi  ten • 
tant-yinduite , ne  diutius  iftiufmodi pravitas , iff  malitia  contra  Ec - 
clejiam  invalefcat:  Vos  certe  vindices  hujus  injuftiti a imploramusy 
citantes  illud  Apoftolicum  verbum  : Aufcrre  mala  ex  vobis : A/aU 
enim  revera  funt , iff  indigna  communione , qua  ab  illis  dejignan - 
tur . Ne  igitur  illis  aures prabueritis  ,Ji  denuo  ad  vos  contra  Atha - 
najium feribant . Scripfifsenc  ne  ifta,  amabo  te , fi  non  credidik* 
Lent  potuifse  Romanum  Pontificem  hinc  Arianos  compefccrc , il- 
linc  Athanafium  fuae redderc  fedi , ideoque  huic  , & illis,  flbi- 
que  , & omnibus  ubique  fupcrftarc  Apoftolicam  Scdem  , cujus 
indeclinabile  cfset  judicium  , ac  fuprema  in  omnes  fententia  ? 

Eadem  Ecclcfia  Tub  Sando  Athanafio  anno  3^2.  in  Con- 
cilio congregata,  ac  praefente,  Praefidc,  viccfque  Liberii  gerente 
S~Eufebio  Vcrcellcnfi  , Arianos  ad  Ecclcfiae  nnitatem  regreflos 
cumpriftinis  gradibus  recipiendos  decrevit  quidem  ftudio  collt- 
gendi  in  Dominici  gregis  caulam  difperfas  oves  , fed  decrctnm  , 
ut  ratum  juberct,  rogatus  eft  litteris  Libcrius , qui  libentcr  af- 
fenfum  dedit , audoritatifquc  fuac  robur  adjccit . Ei  morem  gc- 
rere  detredans  Lucifer  Calaritanus  maluit  conflato  fchifmate  ab 
Ecclefia  divelli . Id  conftat  ex  Socratc  lib.  3.  cap.  9.  Inde  eruitur 
Canonum  relaxationem  juris  elfe  unius  Pontificis , a cujus  obe- 
dientia  defeifeere  nihil  eft  aliud  , nifi  ab  Ecclciiae  unitate  difcc- 
dere  . Concilium  anno  430.  Alexandriae  congregavit  S.Cyrillus, 
neque  aliam  ob  rem  , nili  ut  fententiam  inNeftorium  a S.  Cafte- 
ftino  latam  publico  in  coetu  legendam  proponcret , eamdem- 
que  cxecutioni  raandaret . Inde  fynodica  ad  Ncftorium  railfa , pri- 

mo 


Digitized  by  Google 


$66  P RIV1LEGIA  Rom.  Pontifici 
mo  a Pontificc  intortam  in  ipfum  fcntcntiam  denuntiat , cuique 
ut  facerct  fatis  3 cnixc  dcprccatur  3 alioquin  intelligcrct  fc  ab  il- 
lo  anathematc  damnatum  , ab  fc  vero  Ecclcfiafticam  communio- 
ncm  denegandam.  Ita  Summi3  ut  oportebat, Romani  Pontificis  ju- 
dicium in  Patriarchas  ipfos  pcndebatur  . Ad  haec  Clerus  Alcxan- 
drintis  libello  Lcgatis  S.  Anaftafii  II.  tradito  infimis  prccibus  ro- 
gans  in  coinmunioncm  recipi » praemcmorato  quod  Ecclefiac  Ro- 
manae  in  fide , & ritibus  Alexandria  Ecclcfia  adhaerere  rcligio- 
ni  jugiter  duxiflet3  utpote  quae  paritcr  a S.Pctro  fucrat  inftituraj 
& praenarratis  cauflis3  cur  Romana  dein  Ecclcfia  a fua  communio* 
ne  Alexandrinam  fufpendiflet , fubjungit : yblentes  ejus fatisfa- 
cere  voluntati  nos  earn  jidem  tenere , quam  Princess  Apojtolorum 
Petrus  3 cjufque  difcipulus  Afarcus  crediderunt : & expofita  fide 
fubtexunt , Lcgatos  alloquentcs : yeftra  igitur  Reverentia  fujei - 
piens  jidem  noftram  . . . obtejtamur . . .ut  hanc  chartulam  ojjeratis 
Apojtolica  Sedis  Antiftiti  Anaftajio  ..  ,ut  ejus fanftitas  r elevens , 
qua Jibi  fueriiltplacita  . . • manifejtare  dignetur  . A km  quum  its 

JanSitate  ejus  jidei  refl*  fueritfervata  confejfio Nos  paratos 

exiftere projit emur  ad  Vrbem  Romam  Zegatos  , qui  pro  unitate^j 
J'anttarum  Dei  Ecclejiarum  agere  debcant  3 deftinare . Ideo  igitur 
ad  Sedis  Apoftolicae  communioncm  3 adeoque  ardentcr  Clerus 
Alexandrinus  adfpirabat , antiquiufque  nihil  affc&abat,  quam 
dc  re&is  dogmatibus  ab  eadem  cdoceri,  quod  apprime  nofset 
-apud  Sedem  Apoftolicam  rei  Chriftianae  fummam  integram  Rare  5 
fa&am  eidem  a Chrifto  D.  facultatcm  dc  rebus  ad  Religioncm_» 
attinentibus  docendi,  & decemcndi  * atque  ex  fa&is  eidem  a_^ 
Chrifto  D.  pollicitationibus  fieri  nunquam  poflfc  3 ut  a fide  ab 
Apoftolorum  Principe  accepta  vel  ipfa  tranfiliret  , vel  averfa  tra* 
dcrct. 

Agnovit  3.  Ecclcfia  Antiochena  , quae  anno  270  3 vel  272. 
in  Concilia  Antiochia?  coa&a  ex  Epifcopis  70.  juxta  S.  Athana- 
fium  in  libro  de  Synodis  > aut  1 82.  juxta  Bafilium  Monachum  in_/ 
libello  fupplici  ad  Imperatores  contra  Neftorium  oblato,  anathe- 
matedamnato  cum  fua  haerefi  Paulo  Samofatcno , Epifcopattique 
dejc&o  epiftolam  fynodicam  dedit  ad  S.  Dionyfium  Romanum-* 
Pontificcm  3 qua  rcrum  ab  fc  geftarum  adverfus  harreticum  homi- 

nein 


Digitized  by  Google 


VlND!CATA  . ARTICULUS  VI.  jT.  I. 

nem  certiorcm  faciebat , ciquc  in  Antiochcna  Scde  Domnum  ab 
fie  fuffc&um  3 cui  ut  communicators  litteras  dirigeret>  depreca- 
batur  . Qma  vero  Paulus  Epifcopio  abfcedcrc  , locoque  migrarc 
dctreftabat , interpellate  ab  Epifcopis  Aurelianus  , ethnicus  li- 
cet , illi , Paulo  fcilicct , ant  Domno  domum  tradi  juflit , cui  Ro- 
manus  Pontifex  conccdendam  judicalfct . Itaquc  Pauli,  &Dora- 
ni  caufla  ad  Dionyfium  Papam  dimifsa , Pontifex  Concilii  Antio- 
cheni  fententiam  fua  au&oritate  confirmavit,  qua  accepts,  jufsu- 
que  Aurcliani  executioni  mandata  , Paulus  e gradu  jam  dejeefcus, 
c domo  quoque  expulfus  eft . Ifta  conftant  ex  Eufebio  lib.  7.  hift. 
Ecclef.  cap.  3 o , & Theodoreto  lib.  2 . ha:rct.  fabul.  cap. 8.  Ex  iftis 
itaque  ncccfsc  eft  fatcri , exploratiflimum  fuifsc  turn  in  Oriente 
rerum  Chriftiana*  Reipublicae  fummam  penes  unutn  Romantim 
Pontificcm  ftare,  ita  ut  orthodoxos  dicam  non  modo,  authaercti- 
cos , fed  nec  Ethnicos  ipfos  id  latercc  • 

Ad  haec  quum  S.  Damafus  anno  378.  habita  Synodo 
Apollinaris  haerefi  damnata , trium  in  Divinis  Perfonarum  di- 
ftin&ionem  , atque  unam  , eamdemque  divinam  in  tribus 
fubftantiam  adftruxifsct  , fynodica  deindc  cum  formula  fidei 
direfta  ad  Orientales  Epifcopos,  ut  cidcm  fubferiberent  edi- 
xifset  s ii  colle<fto  anno  37^.  Antiochiae  Concilio  , cujus 
meminit  S.  Gregorius  Nifsenus  in  cpift.  ad  Olympian*  Mona- 
chum  , feu  in  vita  S.  Macrinae  fororis , ex  145 . Epifcopis , inter 
quos  eminebant  S.Meletiiis  Antiochenus , S.Grcgorius  Nifsenus, 
S.  Eufcbius  Samofatenus , S.  Pclagius  Laodicentis,  S.  Eulogius 
Edefsenus,  ultrocitroque  fyngrapham  adjecerunt  fuam  non  mo- 
dojfubfcriptamquc  ab  fe  fidei  formulam  Romam  remifere,  fed  To- 
mo, cujus  tnentio  occurrit  in  epiftola  Concilii  Conftantinopolitani 
anno  382  , & apud  Theodoretum  lib. 5.  cap.j?,  adornato  fidei  fuae 
expofitionem  formulario  a Pontifice  praeferipto  apprime  confor- 
mcm  emiferunt,ad  eumdem  Pontificem  referendum  . Id  conftat  ex 
cpift.  decret.  S.  Damafi  tom.  1.  cpift.  Decretalium ; & ex  libcllo 
fynodico  tom.  2.  Concilior.  Labbci . In  Concilio  Mopfveft.se 
Provincial  Antiocheno  Patriarch#  fubjc&ae  Epifcopis  anno  450. 
cclcbrato  adverfus  Theodorum  olim  cjufdcm  Urbis  Epifcopum  » 
cujufque  nomine  ex  facris  diptychis  abrafo  S.  Cyrilli  nomen  adje- 

&uni 


Privilegia  Rom.  PoNTinti 

ftum eft,  in  epift.  fynodica  ad  Vjgilium  Papam  , quae  collat.  y. 
Synodi  V.  inferta  legicur  3 Vigilii  primas  cfsc  partes  agnovit  de_> 
caufsa  trium  Capitulorum  dignofccre , & dijudicare  , & Concilio 
ca  dc  re  congrcgato  Primatus  jute  praefidcre  , Decebat , inquiens  , 
quum  primam  inter  Sacerdotes  dignitatem  fortiti  eflis  , ea , qua  ad 
fanftarum  Ecclejiarum Jiatum  refpiciunt , manifejlx  'oejlrx  Beati - 
tudini fieri . Hoc  bene  13  ChrijlianiJJimus  nofter  Imperator  (Ju- 
ftinianus  ) conjiderans  ad  veftram  feientiam  quxdatn , qu & de  Tkeo - 
doro  quondarh  A/opfveftena  Ecclefia  Epifcopo  mota  funt , jujjit  re- 
ferri . Quibus  fatis  fignificabatur  nihil  firnium  , nihil  fixum  efse 
in  Ecclefia  , donee  Romani  Antiftitis  acceflifset  atnftoritas  5 fuo- 
que  nomine  valcrc  , omnefque  obftringerc  is  tandem  voluifset . 

Agnovit  4.  Ecclefia  Hicrofolymitana . Ejus  erga  Apofto- 
iicam  Sedcm  fidei  praeclarum  fupereft  inonumcntum  ex  apolo- 
gia Pauli  Orofii  capp.  3 , & 4 , ubi  audlor  eft  , quod  in  Concilio 
Hicrqfolymitano  anno  415.  Tub  Johannc  Patriarcha  nonnihilin 
partes  Pclagii  propenfo  ? poft  longam  cum  Pelagio  difceptatio- 
ncm  3 in  qua  quidem  idem  Orofius  Catholic#  fidei  officium  viri- 
litcr  obierat , a Johanne  > ccterifquc  Epifcopis  tandem  ultro 
citroque  in  earn  itum  fententiam  5 Vt  ad  B.  Innocentium  Papam 
Romanum  Fratrcs  , & epiJloU  mitterentur  5 univerfi , quod  ilie 
decerneret  5 fequuturi . Nempe  ncmirti  dubitare  fuccurrebat  Ro- 
manian Pontificcm  a fide  non  poftc  deficcre  , eique  de  fide  de- 
finienti  adquiefccre  omnes  deberc  . Suppctit  practerea  aliud  prae- 
cellcns  ex  Synodo  Paljeftina  argumentumj  ex  qua  Legatis , & Sy« 
nodicis  litteris  ad  S.  Mariinum  I.  Papam  miflis , quas  in  Au&ua- 
rio  bibl.  PP.  refert  Combefifius  5 Sophronius  ejus  Patriarcha » 
& Stephanus  Dorenfis  Epifcopus  ab  eo  Legatus  fuppetias  a Pon- 
tificc  adverfus  Monothclitas  poftulaturus  9 Apoftolicae  Sedis  cum. 
fupremam  poteftatem , turn  in  fide  firmitatem  eximiis  laudibus 
celebrarunt  3 & cxtullerunt  > quas  3 quia  agentes  dc  Concilio 
Later.  Tub  Martino  I.  retulimus  , non  eft  cur  denuo  repetamus. 
Recolc  ibidem  rclata.  Eadem  Ecclefia  tandem  anno  ntfo.  9 quo 
acerrimum  apud  Latinos  grafiabatur  fchifma , ab  Amalrico  Pa- 
friarcha  in  Concilio  Na2arcno  colle&a  Alcxandrum  III.  legitim* 
Fontificis  loco  arnplexac.*  eft>  habuitquc  his  devotionis  plcnis 

ver- 


Digitized  by  Google 


VlNDICATA*  ART1CULUS  VI.  JJ\  I.  $6$ 
verbis : l^os  in  Dominnm  temper  alem , & Patrem  fpirifualem 
elegimus  unani miter  > {if  voluntarie  recepimus . Nempc  nihil  ha- 
bebat  antiquius  , quam  Apoftolics  Scdi  individuc  adhsrere , 
unde  in  Ecclcfi  am  univerfam  jura  dimanare  intclligcbat,  reftaque 
dogmata  dcrivare . 

Accedit  Ecclcfis  in  Illyrico  conftituts  confenfus  > qus  in 
Concilio  anno  3 ^7.  colle«3a,  in  fide  S.  Romans  Ecclcfis  fibi 
quiefeendum  rata  adverfus  vocum  novitates  , de  quibus , ac  prs- 
fertim  de  vocibus  Vfioe  , Omoujion  , Hypojlajis  , turn  ingenti  ani- 
morum  sftu  agitabantur  controvcrfis , itainepiftola  Synodica 
ad  Afianain  Dioecefim  apud  Theodorctum  lib.4.hift.  Ecclcf.cap.7. 
feribit : Nos  autem  non  aliter fentimus,atque  duo  Concilia , quorum 
alterum  jam  Roma , alterum  babetur  in  Gallia  , nimirum  unamy 
eamdemque  ejfentiam  ejje  Patris , Filii , & Spiritus  Sanfti  in_j> 
tribus  perfonis  , hoc  eft  in  tribus  perfeClis  hypoftafbus , Sane  II- 
lyricos  baud  Iatebat  Antiochis  a Paulini  parte  unam  dumtaxat 
hypoftafim  inDivinis  dici , unamquc  diccndam  dumtaxat  a Pa- 
tribus  Synodi  Sardicenfis  dccrctum  , teftc  Theororcto  lib.  2. 
hift.  Ecclcf.  cap. 5.  Ut  ut  eflet , tamcn  Romans  Ecclcfis  audientes 
acceptas  tres  hypoftafes  , in  eamdem  pedibus  y nianibufque  feru 
tentiam  abjerunt , perfuafum  habentes  pcriculi  nihil  prorfus  Aib* 
effc , quum  prsuntis  Romani  Pontificis  releguntur  veftigia  : quin- 
imo,ut  in  fidem  Romans  Ecclefis  ccteri  pariter  Oricntalcs  conce- 
derent,  Elpidium  Apoftolics  Sedis  apocrifarium  ad  cofdem  remi- 
ferunt  5 cun&os  in  eadem  fide  confirmaturum  . Necefsarium  ha- 
buimus  ad  vos  dejlinare  Dominum  nojlrum , {3  comminijlrum  El- 
pidium a regio  Principatu  Romanorum  has  lift  eras  defer  entem , ut 
Jt  forte  talis  eft pradicatio  veftra,  cognnfcat . Nec  demum  prster- 
mittendum  3 quod  quum  anno  508.  cxlllyricoj  &Grsciain_» 
unum  40’  Epifcopi  ad  Concilium  convenifsent , poftquam  Thef- 
falonicenfis  Epifcopi}  ideo  quod  cum  Timotheo  Conftantinopoli- 
tano  ob  Impcratoris  metum  communicaret , communione  difee- 
dendum  dccrcviflent  3 fidci  profdfionem  feripto  adornatam  Ro- 
mam  miferunt  in  Romani  Pontificis  communione  fe  permanere_-» 
omnino  velle  profitentes . Narrat  id  ex  Thcophanc  ad  cit.  annum 
Anaftafius . 

Pars  I, 


Cccc 


Ad 


rfJO  pRIVILEGlA  ROM.  PoNTIFICI 

Ad  hxc  Epifcopi  Armen*  Ecclcfiae  anno  circitcr  3 58. , fir 
«ft  apud  S.  Bafiliura  epift.  79.  ad  Occident. , & apud  Sozomcnum 
lib.  4.  hift.  Ecclcf.  cap.  24.  » in  Concilio  Mclitinenfi  conveniences 
x gradu  dejecerant  Euftahium  Scbaftenum  , Silvaiium  Tarfenfem, 
&Theophilum  Caftaballcnfcm  Scmiariana  labe  afperfos  homines. 
At  illi  a Synodo  Lampfacena  anno  3^5.  ex  Epifcopis  provinci* 
Hellesponti  > & Bythini*  congregata  Legati  ad  Liberium  mifli 
cum  mandatis  , ne  cum  Libcrio  de  fide  difeeptarent , imo  ut  Ro- 
man* Ecclcfi*  fidem  potius  profiterentur , quum  calege  a Libc- 
rio recepti  , fuis  fedibus  reftituti , litterisque  communionis  re- 
ceptis , ad  fua  regrefli , eafdem  littcras  in  Concilio  Tyanenfi 
anno  366.  retuliflent , ncmine  audente  eis  quidquam  facefferc 
negotii , quamvis  gravi  fidci  fufpicionc  laborarent  5 fuos  gra- 
dus  repetiverunt . Ica  refert  S.  Bafilius  epift.  73. , 74. , & 82. 
Quinimo  Tyanenfis  Concilii  Patrcs  perle&is  littcris  Liber ii,  quas 
Legati  illi  ex  Lampfacena  Synodo  ad  eos  mifli  attulerant  , ad 
Ecdefias  omnesOrientis  litteris  datis  adhortati  funt , ut  doftri- 
nz  a Liberio  illis  in  litteris  tradit*  adhacrercntj  Legatisque  illis 
fc  communionisfocios  adjungcrent  . Ita  refert  Sozomenus  lib. 6. 
cap.r  2. 

Adne&ere  his  juvat , qu*  ab  Epifcopis  in  Concilio  ingenti 
numero  colle&is  ex  Euphratefia  > utraque  Cilicia  , fccunda  Cap- 
padocia , Bythinia  5 Thcftalia  3 &M*fia  ad  S.  Sixtum  III.  feripfe- 
rc  j S.  Cyrilli  equidem  anathematifmos  cxplodcntcs  5 imo  Jo-* 
hanni  Antiochcno,  quod  S.  Cyrillo  tandem  fe  rcconcilialfec  3 fuc- 
ccnfentcs  , vel  errantes  tamcn  in  errorem  prolabi  Romanum  Pon- 
tificem  non  pofsejeique  a Patriarchis  omnino  parendum  agnofecn- 
tes,his  verbis,  quibus  fuojomniumque  nomine  epiftolam  exrarunt 
Eutherius  Tyanenfis  , & Hclladius  Tarfcnfis  . Olim  fiquidem-* 
/apt us  jam  ex  Alexandria  hujuj modi  hareticis  Zizaniis  infur  gen- 
bus  fuffecit  vejlra  Zpojlolica  Sedes  per  univcrfiun  tempus  illud  ad 
mendacium  convincendum  > impietatemque  reprimendam  > (2>  cor- 
rig  end  a > qua  neccfsarium  fuit  ■>  muniendumque  Orbem  terra- 
rum  ....  Cujas  rei  gratia  3 iff  nos  prafumimus  has  /applications 
offer  re  > ut  adjnvetis  Orbem  ter  r arum . Epiri  vetcris  Epifcopi  in 
Concilio  coadunatiin  lynodica  ad  S.Hormisdam  non  abfimilc  devo- 

tionis 


Digitized  by  Google 


Vindi  cata  . Artic  u lus  VI.  Jf. X.  5*71. 
cionis  fpccimen  dcdcrc  : poftquam  cnim  Johannis  in  Nicopolita* 
mim  Epifcopum  cle&ionem  Pontifici  probari  rogaflcnt  , rogant 
ctiam  , atquc  ctiam  in  fide  Catholica  ab  co  inftrui , quem  a fide 
defledtere  nequirc  nofeebant . Nobis,  inquitmt,  aut  illi  ( Johanni  <) 
Dei  gratia  cfficiamini  arma  inexpugnabilia  commcnitionibus  ve- 
ftris  , atquc  doftrinis  , iff  deprecantibus  nobis  inclinetis  aurem , 
iff  pietatem  concordia  reperiatis  juxta  injpiratam  vobis  divinitus 
sipoftolicam  providentiam.  Johanni  vero  referibens  Pontifex  cam, 
quam  Oricntalibus  ceteris  propofucrat } fidei  formulam  fubferi- 
bendam  preferipfit , de  qua  parte  2.  agemus . 

Quid  quod  Greci  c\  plcrifque  Orientis  provinciis  ingenti 
numero  colle&i  anno  1 274. ad  B.  Grcgorim  X.  exaratis  littcris 
Tub  hac  forma  profcfli  funt : Omne  fchifma  prorjus  abjuro  , 
iff  fubferiptam  jidei  veritatem ....  prout  tenet > iff  fideUter.  do- 
fet , iff  prsedicat  S.  R.  Ecclejia  , inviolabiliter  fervaturum  .... 
promitto  ? Cetera  habes  in  formula  apud  Wadingum  ad  annum 
citatum , dc  qua  didlum  ubi  dc  Concilio  Lugduncnfi  II.  Quid 
plura  ? Cyprii  Epifcopi  , inter  quos  non  nulli  ex  Maronitis  > 
Armcnis  , Neftorianis  3 & Jacobitis  ad  melioremfrugem  regrefli  > 
ingenti  multitudinc  in  Nicoficnfi  Concilio  fub  HcliaMctropoli- 
ta  anno  1 34o.congregati  > in  fidei  confcflione  communi  fuffragio 
confirmata » Pontificis  Romani  prerogative  nihil  non  ex  animi 
intimo  affedht  dctulerunt  ? Decrevimus , inquiunt  * fidei  profefiio - 
nem  explicite  declarare , quam  facrofanfta  Romana  Ecclejiafirmi * 
ter  tenet  , docet , iff  pradicat , ut  ipfo  verse  lucis  luminc  median - 
te  queant  ( Cyprii ) veritatis femitam  imitari , iff  varios  errorcs 
expellere . Et  infra . Tenere  debet  , iff  publice  confitcri  , qui- 
cumqne  vult  reputari  Catholicus  , quod  ipfa  facrofanfta  Romana 
Ecclejia  eft  Mater  omnium  fide  Hum,  Magiftra , iff fuper  univerfam 
Catholicam  Ecclefiam  plenum  Principatum  obtinet , iff  Prima - 
turn,  quem  memorata  Ecclejia  ab  ipfo  Domino  in  B*  Petro  slpo* 
ftolorum  Principe , cujus  Rom  anus  Pontifex  eft  fuccefsor  cum  pie - 
nitudine  poteftatis , recepifse  humiliter , iff  veraciter  recognofcit  • 
Explicant  deindc  Primatus  appendices  juxta  formulam  olirrL* 
a Pontificicibus  Urbano  IV. , Clemente  IV.  , & Gregorio  X.  pro?- 
feriptara , dc  qua  fufius  par.  2.  Plura  non  congcram , ex  paucifr 

C c c c a u« 


?72  PrivilegiaRom.Pontifici 

tamcn  iftis  liquido  adparct  ab  Ecclcfia  Oricntali  ante  fchifmataj 
Apoftolicaf  Sedis  Primatum  nedum  , fed  Primattii  adnexas  pra?- 
rogativas  jugitcr  agnitas  pariter  , 5c  affertas . Quid  antem  poftca 
de  ejufdcm  Sedis  praerogativis  Graecis  fchifmaticis  difplicucrit  , 
cvocatumque  ab  illis  in  dubium  fuerit > fcqucntis  Articuli  §.I. 
te  abunde  docebit  • 

Ex  Conciliis  Particuhribus  EccUfu  Occidentals  . 

§.  I I. 

In  Ecclcfia  Occidentali  antiqua  adeo  > atque  ab  hoftium, 
haereticcrum  , cxlegumquc  hominum  injuriis  , infidiis,  inful- 
tibusque  farta  , & tecta  fervata  hactenus  integra  manct  tradi- 
tio , quam  propterca  fatis  nunquam  cefluram  firmiter  crediinus  , 
quae  Romanum  Pontificem  a fide  dcflcctere  non  poflfe > 5c  fupra 
gencralia  Concilia  eumdem  efle  potem  docet , ac  tenet , ut  fu- 
pcrvacancum  vidcri  pofset  de  ea  difputare  : nifi  quod  funt,  qui 
nihilominus  difputant , contra  quos  propterca  quam  fruftra  > 5c. 
quam  falfo  difputcnt , eft  demonftrandum  . Ex  di&is  de  Conci- 
liis gcncralibus  Ecclcfia:  Latina?,  ex  dicendisdc  traditionc  SS.Pa- 
trum  ejufdcm  Latinae  Ecclefia:  id  fatis,fupcrquc autdemonftratum, 
autadhuc  demonftrabitur : prjeftat  tamcn,  tit  impraefentiarum 
pauca  j quoad  fieri  potcrit , ex  Conciliis  particularibus  , iifque 
eelebrioribus  , majorique  in  pretio  habitis  in  Ecclefia  noftra  ce- 
lebratis , attingamus , ex  quibus  cfficiamus  affatim , 5c  dilucide_> 
demonftreinus  omnes  Occidcntis  Ecclcfias  in  hanc  jugiter  coa- 
luifsc,  &fibi  invicem  cohasfiile  , do&rinam,  ut  nulla  haccein 
eadem  Ecclcfia  certior  , facratior  , 5c  conftantior  doftrina  habita 
vidcatur  . Itaque  initium  duccntes , ut  decet>  a Romana  Ecclcfia* 
ita  fcmpcrcam  tenuifle , docuiflc  , 5c  tradidifle  equidem  parte  2. 
Vindiciar.  pleni/fime  fiet  palam  , exploratum  tamen  modo  fit  ex 
Conciliis  in  ea  celebratis  , qua:  omnia  perfequi , quum  ncc  fa- 
cile , neque  fit  ncccfle  , ex  aliquibus  dumtaxat  inftituctur  de* 
monftratio  . Principio  ideft  pra?cipuam  eortim  perftringemus  fc- 
riem  , qua:  a Romanis  Pontificibus  in  Synodis  pera&a  funt  ,pcr- 


Vind  i cat  a . Art  ic  ulus  VI.  jf.  II.  773 

fpicuum  facicntcs  qucmadmodum  frequens  illis,antiquumquc  fue- 
rit » qua  dc  rebus  ad  religioncm  attinentibus  peremptorie  deccr- 
nerc  , praefinirc  rcgulas  difciplinac  5 leges  morum  pra*fcriberc  , 
& fidci  definitiones  dccrctorie  procuderc  . Qua  haerefibus  dicam_> 
impingerc  j hasrcticis  infligere  imfamiam  j ad  parendum  Chri- 
ftifideles  omnes  praeceptis  adigcrc,  & inobedientes  pro  qualitate 
culparum  poenis  afficerc . Quum  opus  eflet  in  Epifcopos  ubique 
audoritatem  diftringcre  9 & exererc,  vadimonium  conftitucre  > 
& dicere  ; jura  > gradusque  imminuere  , adimere  > reftitucre  9 & 
adaugerc  . Quum  oportebat , Ecclefia?  univerfaj  jus  dicerc  , cauf- 
fas  omnes  Ecclcfiafticas  cognofccre  , & deccrncre  j controver- 
iiasubilibet  exortas  componere  9 &dirimere$  fexcentaque  ho* 
turn  fimilia  pra»ftarc  9 ex  quibus  plane  conficiemusjprimo  quidem 
adverfus  Pontificem  nihil  ufpiam  ab  ullo  rite  aufum , vel  attenta* 
rum  : poftca  vero  eum  proculdubio  fuprema  poteftate  etiam  fupra 
generalc  Concilium  prxditum  efife  } atquc  in  fide  falli , aut  fallc- 
re  omnino  nefeium . 

Igitur  in  Synodo  Romana  anno  170. 9 ut  legitur  in  libcllo 
Synodico  veteri  apud  Fabricium  tom.  1 1 . Bibl.  Grxcx  ; & Har- 
duinum  ad  ealeem  tom.  5.  colled.  Concil.9  ex  Epifcopis  20.  con- 
flata  , cuique  S.  Polycarpus  interfuifse  perhibetur , adverfus  il- 
losAfianos,  qui  Judaico  more  Pafcha  Luna  14.  cclebrabant* 
aliifque  ritibus  , Judaicifque  typis  peragebant 9 S.  Anicetus  de- 
crevit  Pafcha  die  Dominica  poft  Lunam  14.  decurrcnte  efse  pera-» 
gcndum.Equidem  a quibufdam  S.Pio  I.  Aniceti  decefsori9ejufque 
Synodo  decretum  de  Pafchate  celebrando  die  Dominica  adferibi- 
tur,  legiturque  C.2 1 . de  confecr.dift.3 . NoJJe  vox 9 & in  Chronico 
Eufcbii . Verum  decrctalem  Pii  pfcudo-cpigrapham  efse  jam_» 
eruditi  omnes  conveniunt : Eufcbii  quoque  Chronicon  eo  loci 
interpolatum  admonet  Arnaldus  Pontacus  in  notis  j ideoque  a_» 
Scaligero  in  nova  editione  ejufdem  Chronici  expundum  eft  ♦ Vc- 
rius  itaque  idem  de  Pafchate  decretum , ut  legitur  in  prazlaudato 
Synodico  9 poftea  in  Synodo  anno  1 5>8.  habita  ex  Epifcopis  14, 
cuique  adfuit  Theophilus  Casfareenfis  in  Palaeftina  Epifcopus  9 
inftauravit  Sandus  Vidor  , qui  & inAfianos  a fuo  more  noru 
abftinentes  cxcommunicatioms  tel  urn  interfile  fertur  : ejuf- 


y 74  Privilegia  Rom'.  Pont ikici 
dem  vero  dcindc  juflfu  Thcophilus  Cjefare*  in  Palacftina  > San- 
tas Irenaeus  Lugduni  in  Gallia  , & Epifcopi  ProvinciarunL# 
Ponti , Mefopotami*  > & Osrocn*  in  Alia,  & Corynthi  in  Grecian 
cadcm  dc  caufla  Synodis  coadis , juxta  traditionem  Roman*  Ec- 
clefiae , juflionemquc  Apoftolicas  Scdis,  Pafclu  die  Dominica  poll 
1 4 Lunam  , & poll  vernalc  ^quinodium  cclcbrandum  dc  creviflc 
kguntur  j de  quibus  confer  Eufebium  lib.  5.  cap.  23,  V.  Bedam 
dc  aequinodio  vcrnali  > &Fabricium  loc.  cit.  Adeundi  pariter> 
qui  cgregic  de  hoc  argumento  egere  Dodifs.  Scheleftratius 
antiq.  iiluft.  par.  2.  difsert.  1. , & Bencinus  in  not.  ad  Ana* 
ftafium  in  Sando  Vidore.  Contra  hujufmodi  dccretum  fccere 
poftmodum  Novatiani , congregato  3*11103*1.  Angari  Conci* 
lio  ftatuentes  Pafcha  vcl  Luna  ipfa  1 4,  vcl  Dominica  proxime  fc- 
quenti , prout  libuerit , eclebrari  poflfc  s fed  pari  poena  damnati 
funt  a S.  Siricio . Adcundus  Socrates  lib.  5«hift.  ccclefiaft.  cap. 
a 1.  In  Synodo  anno  1*8.,  f quam  Audor  Synodici  pcrperaiq 
S.  Thelefphoro  adferipfit  5 ) Theodotum  , Ebionem  , & Ar- 
ternonem  harrefis  nomine  idem  Sandus  Victor  damnavit,  at- 
que  ab  Ecclcfia  ejccit:  quam  in  rem  legendus  Eufebius  lib.  5. 
hift.  Ecclcf.  cap.  28.  In  Synodo  anno  25  6.  cujus  memincre  San- 
ctusCyprianus  epift.  74.  ad  Pomp. , & Eufebius  lib.  7.  cap.  3, 
fub  S.  Stcphano  celebrata  contra  Afianos  , & Africanos  defen- 
forcs  anabaptifmi  , non  e(Tc  rebaptizandos  h*reticos  eft  defi- 
nitum , qua  dc  controverfia  fufc  alibi  agendum  . In  Synodo 
anno  260.  S.  Dionyfius  Papa  altcrum  Dionyfium  Alexandri. 
rum  Sabcllianje  hasrefis  apud  fe  accufatum  , in  jus  vocavit  , qua 
de  re  legendi  S.  Athanafius  epift.  de  fent.  Dion. , & de  Synod.  * 
ncc  non  Sanctus  Bafilius  lib.  de  Spiritu  Sando  cap.  ult.  Syno- 
dus  anno  313.  Tub  S.  Melchiade  adfiftentibus  Materno  Agri- 
pinenft , Rheticio  Auguftodunenfi  , & Marino  Arclatcnfi  a_»< 
Gonftantino  Imperatore  diredis,  atque  aliis  15  Epifcopis  Ita- 
lis  fententia  lata  abfolvit  Cascilianum  Epifcopum  Carthaginen- 
fem  , & anathemate  damnavit  Donatiftas  . Ea  de  re  audor  fum 
tibi , ut  adcas  S.  Optatum  Millcvit.  lib.  1.  adverfus  Parmen.  > 
& S.  Auguftinum  epift.  i$2.>  atque  de  fchifmatc  Donatiftarum 
alius  crit  agendi  locus  • 

Vir 


Digitized  by  Google 


V IN  DICAT  A.  ArTICULUsVI.  Jf.  II. 

, > Vir  dodiflimus  P.  Rcmigius  Ceillierius  tom.  3 . hift.  general, 
-audor.  facror. , &ccclcftaft.  cap.  27.  art.  1.  dc  Conciliis  Apoft. 
praefato  libello  fynodido  trium  priorum  faiculorum  Concilia 
referenti  fidem  omnem  abjudicandam  autumat,iis  dudus  momcn- 
tis  : quod  libelli  Audor  9.  faeculo  , non  antea  vixerit  j cui  proin- 
dc  comperta  , quae  prifeis  Ecclcfiae  aevis  faditata  funt , efTe  non 
potucrint : quod  unus  Synodum  Roma:  Tub  S.  Aniceto  Papa  ha- 
bitam  adverfus  Quartadecimanos  referat , cui  S.  Polycarpus  in- 
terfuerit > quum  hujufmodi  ne  vola  quidera  apud  S.  Irenarum , 
qui  alioqui  dc  Romana  S.Polycarpi  profedione  dilTeruit  apud  Eu- 
febiumlib.5.  hift.Ecclcf.cap.24j  extct:quod  Concilii  Lugduncnfis 
ex  12  Epifcopis  fub  S.  Irena:o  adverfus  antiquos  haercticos  Va- 
lentinum  , Secundum  , Bafilidcm  , aliofque  habiti  memincrit  , 
al.teriufque  item  Lugduni  abeodem  S.  Ircnaeo  adverfus  Qnartade- 
cimanosex  1 3 Epifcopis  coadi  s quum  fub  ea  tempeftate  difficile 
(it  creditu  tot  in  Ecclefia  Gallicana  jam  eredas  Cathedras  Epi- 
fcopales . Vcrum  quia  , ut  norunt  periti  Critici , argumento  nc- 
gativo  parum  , aut  nihil  probatur,  tanti  non  funt  ha»c  Ceillierii 
conjedura:  5 ut  ab  eo  Synodico  libello  laudando  omnino  abftincn- 
dum  duxerimus.Ad  haec  P.  Halloixius  in  vita  S.  Irenaei  teftatur  ab 
fc  in  Bibl.Vatic.  repertum  fragmentum  Concilii  adverfus  Quarta- 
decimanos ab  eodem  eelebrati:  a primis  vero  Ecclefia?  temporibus 
inilTos  faepc  in  Gallias  a Romanis  Pontificibus  Epifcopos  , qui  il- 
las  in  Chriftiana  religione  crudirent  > fuo  loco  oftendemus  . Ad- 
de  quod  Concilium  Roma:  habitum  fubS.  Vidore  contra  Quarta- 
decimanos teftata  res  eft  apud  Eufebium  lib.  5 . cap.  2 3,  & Audo- 
rem  libri  Pontificalis  in  S.  Vidore  . Quid  ni  fieri  potuit,  ut  fub 
S.  Aniceto  quoque  ea  dc  caulfa  Concilium  haberetur  ? Quam- 
quam  ingenue  fateor  pleraque  in  Synodico  contineri,  quae  cum  hi- 
ftoria:  veritate  3 & temporum  canone  fatis  cohacrere  nequeant  , 
ficut  inter  alias  quod  Vidor  Papa  in  Synodo  Romana  Nocto  ana- 
thema dixeritjquum  tamen  longc  poft  S.Vidorem  Noetus  haerefim 
fuam  propalarc  coeperit.  Quod  a S.Tclefphoro  in  Synodo  12  Epif- 
coporum  una  cum  hatrefi  proferiptus  fueritThcodotusByzantinus; 
quandoquidem  fub  initium  Imperii  Antonini ,id  eft  an.  138.  paflus 
eft  S.  Thclefphorus  > Thcodotus  autem  qrrorem  propinarc  nqn 
. . coe- 


57^  Privilegia  Rom.  Pontifici 

coepit>antequam  Imperium  aufpicaretur  Marcus  Aurelius.  Quam- 
quam  neque  ob  ifta  fidem  omnem  laudato  libcllo  ablegandam  au- 
tumarim  . Optandum  fane  , ut  qui  in  Dupinio  optimo  jure  repre- 
henderat  aut  negligentiam  in  prartermittendis  > aut  fubleftam  fi- 
dem in  alienum  infenfum  intorquendis  majorum  locis  plerifque  > 
quibus  Apoftolicas  Sedis  privilegia  cclebraniur  , ipfc  paullo  ac- 
curatior  fuiflet , paulloque  attentior  in  iifdem  aut  colligendis  , 
aut  elucidandis . 

Ear  omnes  Synodi  ha&enus  recenfitar  Romac  funt  habita?  ante 
Nicarnum  Concilium  . Poll  illud  in  Synodo  anno  3 3 7.  S.  Julius  I 
anathematis  jaculum  in  Arianos  intorfit : in  altera  anno  342. 
S.  Achanafium  inftituto  judicio  abfolvit  j ciquc  3 atque  Marcello 
Ancyranoj  & Afclcpa:  Gazcnfi  communionem , gradumque  re- 
ftituit  j quadccaufla  fuus  erit  agendi  locus . In  altera  Synodo 
anno  34?.  Photino  ejurato  3 Valenti,  & Urfacio  libello  fupplici 
efflagitantibus  j ac  Romans  Ecclefis  fidem  profitentibus , com- 
munioncm  largitus  eft.  In  Synodo  anno  370.  S.  DamaCus  Arimi- 
nenfem  pfeudo-Synodum  irritam  dixit , ejufque  a&a  fumma  au- 
dloritatc  cvacuavit , cujus  rei  idem  meminit  in  epiftola  ad  Illyri- 
cos  . De  ea  S.  Athanafius  ad  Africanos  epiftolam  feribens  , Sujfi - 
ciunt , inquit , fevipta  Damaji  magtta  Rome  Epifcopi , (gf  tarn 
multorum  cum  ipfc  congregatorum  Epifcoporum  : nimirum  ut  ab 
omnibus  Urfacius,  Sc  Valens  exploderentur,&  expellerentur.In  II 
Synodo  an.  372  ab  codem  Damafo  Auxcntio  Ariano,  ac  in  fedem 
Mcdiolancnfcm  intrtifo  anathema  irrogatumeft.  Maccdoniana 
ctiam  haerefis  diris  omnibus  devota,  inferiptaque  eft  Synodica  epi- 
ftola ad  Illyrici  Epifcopos,  quam  referunt  Theodoretus  lib. 2 . cap. 
22)  Sozomcnus  lib. 6.  cap. 23, & Niccphorus  lib.  ji.  cap.  3 1 . Exin- 
deconftat,  utadcum  annum  obfervat  Pagius  in  crit.  Baronii  , 
Macedonianam  hsrefim  primo  fuifle  proferiptam  a S.  Damafo  j 
non  vero  a Patribus  Concilii  Illyriciani , quod  nonnifi  poft  acce- 
ptam  hanc  S.  Damafi  Synodicam  habicum  fuit . In  Synodo  III  an- 
no  375.  idem  S.Damafus  anathemate  animadvertit  in  Apollina- 
rem  > ejufque  difcipulos  Vitalcm  , & Timotheum ; adfuit  Petrus 
Alexandrinus  Epifcopus  , ut  habetur  in  laudato  libello  Synodico 
ajrnd  Fabricium  . In  Synodo  IV  anno  378  editi  funt  a S.  Damafo 

ana- 


Digitized  by  Google 


• VlNDICATA.  ARTICULUsVI.jf.il. 
anathematifini  adverfus  h®reticos  Arianos , Pncumatomachos , 
aliofquc  , dirc&a  Synodica  ad  Paulinum  , five  potius  , ut  accu- 
rati  critici  obfervant,  ad  Afcholium  Theflalonicenfem  , quam  re- 
fert  Theodoretus  lib.  5.  cap.  i ij  ut  ubique  h®reticis  illis  commu- 
nio  Ecclcfiaftica  denegaretur.Non  nefcio  inter  erudites,  ac  maxi- 
me  Baronium  , Valefium  , Pagium  , Holftenium  , Conciliorum- 
que  colle&ores  non  convenirc  , ncc  facile  fiet , ut  conveniant , 
five  circa  ntimerum  5 five  circa  tempos  memoratorum  Concilio- 
rum  fub.  S.  Damafo  . Sed  id  heic  mea  nihil  intcreft  ; fatiufquc  ha- 
beo  Romani  Pontificis  , quibus  de  ago  3 privilegia  , bono  in  lir* 
mine  , fuoque  loco  collocaflc  . 

In  Synodo  an.  38^.  S.Siricius  difeiplin®  leges  ftatuit,  Afri- 
canifque  Ecclcfiis  direxit , ut  liquet  ex  epiftola  Synodica  ad  Afri- 
canos  , qu®  ab  Africanis  in  Concilio  Zellenfi  anno  41 8.  rele&a  > 
ad  ejufdem  amuflim  difeiplin®  regul®  Africanis  defeript®  funt . 
Epiftolam  hancce  equidem  Papebrochius  inficias  ivit , fed  vin- 
dicavit  Pagius  ad  cit.  annum  adeundus  . In  altera  Synodo  an- 
no 3^0.  idem  S.Siricius  delatum  ad  fc  a Pammachio  Jovinia- 
num  , harrefis  nomine  damnavit  , atque  ab  Ecclefia  abirp  1 
extorrem  dixit : cxindc  Siricius  epiftolam  ad  Ecclefiam  Medio- 
lancnfem  inferipfit  , qua  accepta  S.  Atnbrofius  Concilio  Me- 
diolani  eodem  anno  collc&o  fecundum  Siricii  judicium  in  Jovi- 
nianum  anathema  intorfit , ut  liquet  ex  ejus  Synodica  3 qu®  in- 
ter ipfius  epiftolas  extat . Hichxreo,  inque  S.  Siricio  5 (cujus 
nuper  memoriam  vindicavit  Bcnejd ictus  XIV.  Pontifex  maximus* 
nomcn  Martyrologio  inferendum  jubensaddiem  ?£.Novcmbrisa 
‘atque  in  epiftola  ad  Johanncm  V.  Lufitani®  Regcm  fideliflimum 
eidem  Martyrologio  ejufdem  juflii  rccens  edito  pr®fixa » difficul- 
fates  omnes  , qu®  olim  Baronio  moram  feccrant,  miraeruditio- 
ne  j & claritate  difeutiens  , atque  dcpellcns ,)  in  S.  Siricio  , in- 
quam  , fifto , ne  ultra  modum  excrefcat  oratio>  ca  dc  re  , quod  a 
Siricio  cpocham  aufpicantur  fuam  cpiftol®  decretalcs  Romano- 
cum  Pontificum  , qu®  noftram  inrem  tot  argumenta  fuppedi- 
tant  > ut  qu®  ex  Synodis  Romanis  excerpi  portent , mifta  facerc, 
compellamur . 

Praeteriri  tamcn  ncc  dccct,  nec  debent  Synodi  > Romana 
..  fars  /.  D d d d fub 


578  Privilegia  Rom.  Pontifici 

Tub  S.  Felice  III.  Pontifice  M.  anno  484.  ex  77.  Epifcopis  coadu- 
nata , in  qua  Acacius  & Petrus  Moggus  diris  cundis  devoti 
flint,  quae  fubinde  in  Synodica  ad  Clericos,&  Monachos  Oriental, 
his  Apoftolica?  Sedis  jura  laudibtts  cclebrat . Jghiotics  intra  Ita- 
liam  propter  Ecclejiafticas  caufsas  pracipuefidei  colliguntur Domini 
Sacerdotes  , conjuetudo  ( cujus  teftis  accedit  S.  Petru*  Chryfolo- 
gus  cpift.  ad  Eutychem  ) retinetur  , ut  fucceJJ'or  Prafulum  Sedis 
Apoftolica  ex  perfona  cundiorum  tot tus  Italia  Sacerdotum  , juxta 
[ullicitudinemjibi  Ecclefiarum  omnium  competentem  , cundia  con - 
Jlituat , qui  Caput  eft  omnium  : Domino  ad  Petrum  Apoftolum 
dicente  > Tu  cs  Petrus  &c.  Addit  a Nicaenis  Patribus  ad  Roma- 
nnm  Pontificem  pro  confirmatione  decreta  dclata  > idque  moris 
jugitcr  Synodis  facrum  , integrumque  manfiflfe . TillemontiuS 
tom.  1 6.  monum.  hift.  Ecclef.  pag.  3 56  , 3581  & 3 73 - laudatis 
verbis  fignificari  dumtaxat  in  more  pofitum  contcndit*  ut  Sy- 
nodi  fententia  a Pontifice  promulgaretur  . Verum  ita  interpreta- 
ri } ft  non  eft  verba  intorquere,  apcrtamque  verbis  clariffimis  vim 
facere  > nefcio  quid  aliud  fit : nedum  enim  promulgari , fed  pro- 
ferri,  five  conftitui  cundia  a Pontifice  Synodi  exprefta  fententia 
eft  : Epifcopi  infuperiftius  Synodi  aperte  fcfequi  Apoftolica*  Se- 
dis audoritatem  profcfli  funt  verbis  fcqucntibus  : Sequent  audio* 
ritatem  Sedis  Apoftolica  fubferipfi . Deniqne  S.  Gregorius  M.. 
lib.  4.  Regefti  in  Synodo  Romana  ex  2 2 . Epifcopis  omnia  a fe__> 
conftituta  audoreft } nam  hoc  verbo  ccnftituto  eft  nfus  . Romana 
l'ub  S.  Gelafio  anno  4^4.  ex  Epifcopis  70.  conflata  j in  qua  Cata- 
logo  librorum  confedo  j quern  a Proteftantium  dideriis  vindi- 
cant  Theologi  noftrates  s his  laudibus  Romana  Ecclcfia  cclcbrata 
eft.  Sandia  Romani  Cathoi'ca  , Apoftolica  Ecclefia  nullis  Syno* 
dicis  conftitutis  ceteris  Eccleflis  pralata  eft  , fed  evangelic  a voce_> 
Domini  , iff  Salvator  is  noftri  Primitum  obtinuit  i Tu  es  Petrus  > 
inquientis  3 & fuper  hanc  pc  tram  &c.  Eft  ergo  prima  Petri  Apo - 
ftoli  Sedes  Romana  Ecclejia  , non  habeas  maculam  , neque  rugam> 
nec  aliquid  hujujmodi  . Prreclara  lftafua  poftca  fecit  S.NicolausI. 
cpift.  8.  adMichaciem  Imperatorem , atquc  appofite  ad  rctun- 
dendam  Graecorum  fchifmaticorum  invidiam  adhibuit  paritcr 
iEneas  Parificnfis  apud  Dacherium  tom.y.Spicilegii  pag.9^;&  97* 

Ad 


ViNDIGATA.  ARTICULUSVI.  jf.  Il,  $7$ 
Ad  haec  Romana  di&a  Palmaris  Tub  S.  Symmacho  anno  501  , 
in  qua  Epifcopi  probe  agnoverunt  nefas  efle  adverfus  accufatum 
Pontificcm  judicium  intentare  , quin  potius,  qua  par  erat , reli- 
gione  fafli  funt  id  pofitum  in  Synodi  poteftacc  non  effe  : Scientes 
quia  ejus  Sedi primum  Petri  Apojloli  meritum  , vel  Principals  , 
deinde  fecutajuffionem  Domini  Conciliorum  venerandorum  auAo- 
ritas , eijingularem  in  Ecclejiis  tradidit  potejiatem  : nec  an  ted  iff te 
Sedis  Antijlitem  mi  norum  JubjacuiJJe  judicio  . Romana  Tub  Boni- 
facio II.  anno  53i.apud  Holftcnium  in  colleft.  Rom.,  inquale- 
chis  , probatufque  fupplex  libcllus  Stcphani  Lariflcnfis  Mctropo- 
lira:  , quo  prae  aliis  pra*clara  hare  dc  Apofiolica  Sede  pra?dicabat: 
Dixi  quia  auEloritas  Sedis  Apojlolica,  qu&  a Deo , & Salvatore  no- 
Jlro  Summo  Apojlolorum  data  ejl , omnibus Janftarum  Ecclejiarum 
privilegiis  antecellit , in  cujus  confejfione  c mines  A'lundi  requief- 
cunt  Ecclcjia  . In  ca  Synodo  vindicata  fpeciatim  jura  Pontificis 
qua  Patriarchaj  in  Illyricum  funt , de  quibus  part.  2 . Romana  fut 
Johanne  VIII.  anno  877  , in  qua  cum  Pontifex  Romanam  Ecdc- 
fiam  non  alio  , quam  magiftra*  , Matris  , & Capitis  Ecclcfiarum 
nomine  inferibit : turn  Epifcopi  Pontifici  caput  fubmittentes  pro- 
ponenti  non  aliis  , quam  obfequii , obedientifrque  verbis  refpon- 
dent : Placet , & valde  placet  in  omnibus  vejlra  Jati5liJfima  fecla- 
ri  vejligia  . A lequefas  ejl , ut  a culmine  Apojlolatus  veftri  in  ali- 
quo  difsentiamus  , quem  videlicet  ipfe  Cbrijttts  Dominus  nofter 
omnium  noftrum  ad  vicem fuam  in  terris  efse  voluit  Caput . Roma- 
na I.  fub  S.  Gregorio  VII.  anno  1 074  , cujus  decreta  adverfus 
Simoniacos  , & Incontinentes  apologetico  egregic  vindicavit 
Pontifex  . Apologetici  liaec  fumma  : nonnifi  Apoftolica*  Sedis 
au&oritatc  Concilia  congregari , & corroborari : Apoftolica?  Se- 
dis au&oritati  omnes  undique  Epifcopos  fubjici  : earn  a Chrifto 
Ecclcfiarum  omnium  Caput  cfTc  conftitutam  , ab  caque  regendas 
Ecclefias  omnes  : in  ca  plcnitudinem  poteftatis  rcfidcre  , ad  tctc- 
ras  Ecclefias  cxindc  manare  : abca  de  cunftis  Ecclcfiis  judicari  > 
nullius  vero  judicio  eaindem  fubjacere  : ad -cam  tindique  appclla- 
ri  , ab  ea  vero  appeilare  nefas  : abfque  Synodo  ab  Apoftolic&j 
Sede  ligari  , & abiolvi  , quos  Synodus  abfolvillct , vcl  ligaffct . 
Confer  prjelaudatum  apologcticum  prarclaris  antiquitatis  monu- 

'Dddd  2 men- 


^80  Privilege  Rom.  Pontifict 
mentis  rcfertifltmum  , quibus  Apoftolicas  S«dis  praefata  jilra  do- 
dliflimus  Pontifcx  vindicat . 

Interea  cx  rclatis  obferves  vclim  i.  religiofiflime  fervatam 
in  Synodis  ab  Ecclcfia:  nafcentis  cxordio  confuctudincm  , quod 
quamvis  plurium  criminuni  perfonam  aliquando  Romanorumj 
Pontificum  aliqui  agercnt  , nulla  tamen  Synodus  in  aliqucnt  ani- 
niadvertjfre  aula  fit  j ca  de  re  nullus  unquam  legitur  Pontifex  a 
Synodo  in  judicium  vocatus  > nullus  apud  Synodum  judicium  ali- 
quando eft  expertus  . Non  Marcellinus  a Concilio  SinuefTano  , 
quod  nullum  extitit  > ficut  viris  eruditis  perfuafum  eft,  ut  proin- 
dc  mirari  fubeat  do&iffimum  Sommicrium  nupcr  in  hift.  dogmet. 
Scdis  Apoftolicae  cam  Synodum  vindicandam  fufcepifle  , atque 
quidcm  in  gratiam  Pontificis.  Non  Liberius,etfi  a Conftantio  Imp. 
vim  paflus  fit . Non  AnaftafiusI,  a quo  Clerici  iniqui  feccflio- 
nem  quidem  fecerc  , non  ita  ramcn  bene  morati . Non  Bonifa- 
cius  I j nifi  Honorii  Imper.  a fchifmaticis.decepti  jufiu , qui  poftea 
•»critate  pcrfpe&a  Synodum  rcvocavit , & Bonifacium  fuar  refti- 
tuitSedi.  Non  Symmachus  j fed  fponte  Synodo  coram  ab  im- 
pacts criminibus  fe  purgavit , ut  fcandalum  omnc  ab  Ecclefia 
amoverct.  Non  Honorius  , quern  ab  Orientalibus  perpcram, 
ac  prarpoftere  i vel  non  abfque  Sedis  Apoftolica:  confenfu  damna- 
turn  alibi  diccmus  . Non  Leo  III,  qui  quidem  a nefariis  quibuf- 
dam  indigna  pcrpeflfus , multifque  plagis  affe&uscft,  miraculo 
tamen  fanatus  Apoftolicam  Sedem  retinuit . Non  Bcnedi&us  III, 
qui  a facinorofis  quibufdam  e Patriarchio  eje&us  , paullo  poft  in 
S.  Petri  Scdcm  reftitutusj  veniam  iifdcm  petcntibus  largifus  eft  . 
Non  Johannes  VIII , cui  imo  debitumhonorem  contra  malevolos 
decrevit  Concilium  Ticinenfc  . Non  Formofus  , qui  non  nifi  poft 
fata  inaudito  facinore  e fepulchro  ad  judicium  vocatus  eft  a Ste- 
phano  V.  Non  Leo  V3  nifi  a Chriftophoro  ejus  familiari , ac  poft 
natos  homines  nequiflimo  homine  . Non  Johannes  XII 3 quern  ir- 
rito  conatu  e throno  deturbare  Otho  Imperator  fumma  injuriaj 
enixus  eft . Non  Johannes  XIV , qui  Bonifacii  VII.  Antipapae 
violcntas  in  fe  manus  expertus  eft  . Non  Gregorius  V , qui  qui- 
dem a Crefcentio  Nomentano  tyrannidem  Roma:  excrcentc  Roma 
expulfus  eft ) Jed  Ticini  collegia  Synodo  ex  ejus  fententia  Johan- 

- *■  nem 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.ARTlCULUsVI.iT.il.  5:81 
nem  Placentinum  Epifcopum , ac  Scdis  Apoftolicar  pervaforcrn 
anathematis  poena  muldavit,  ac  ab  Othone  Impcr.  fua»  redintc- 
gratus  eft  Scdi . Non  Bcnedidus  IX  , qui  turn  libcns  , volenfque 
loco,  cui  implendo  crat  impar , exceiliti  turn  a poptilo  , Im- 
pcratorequc  vi  illata  cedcrc  coadus  eft . Non  Gregorius  VI  , 
qui  antequam  Sutrinae  Synodo  ab  Henrico  colled.*:  ad  judi- 
candum  de  tribus  turn  Pontificibus  Benedido  IX  , Silvefcro  III, 
& Gregorio  ipfo  5 cauflfam  fuam  pcrmitteret , fuaptc  Pontifi- 
catu  fe  abdicavit . Non  Cornelius , non  Damafus , non  Boni- 
facius  II , non  Sergius  I , non  Stephanus  II , • non  Paulus  I , 
non  Eugenius  II  >.  non  Benedidus  V , non  Pafchalis  II , non  Ge- 
lafius  II , non  Innocentius  II , in  quos  non  n ifi  a fchifmaticis  iae- 
vitum  eft . 

Quod  fi  in  Urbanum  VI.  minus  aequi  fuerunt  nonnulli , id 
dubiaeilliuseledioni  adfcribendum , ne  dixerim  intempeftivae  il- 
lius  afpcritati . Quod  fi  Conftantinus  , Chriftophorus , Bencdi- 
dus  XIII , Gregorius  XII  > Johannes  XXIII.  a Conciliis  Sede  fua 
moti  func,  illi  vel  Pontificatum  pervaferant  ; vel  non  habebantur 
pro  legitimis  , indubiifque  Pontificibus  > vel  perfonas  fchifmatis, 
aut  etiam  haerefis  fufpedas  circumferebant.  Quamobrem  nefaria, 
neque  ufquam  , nifi  a Diofcoro  adverfus  S.  Lconem  , & a Photio 
adverfus  S.  Nicolaum  olim  attentata  , fcilicet  ada  a Conciliabu- 
lo  Bafilecnfi  adverfus  Alexandrum  II  j a^Conciliabulis  Worma* 
tienfi  , & Brixinenfi  adverfus  S.Gregorium  VII  j a Conciliabulo 
Papienfi  adverfus  Alexandrum  III ; a Conventiculo  Ludovici  Ba- 
vari  adverfus  Johannem  XXII  i a pfeudo-Synodo  Bafilecnfi  advert 
fus  Eugenium  iV.nefas  eft  cxecrandum  adducere  in  argumentum* 
aut  exemplum  . Sed  dc  his  fuo  loco  . Audiatur  intcrea  Romana 
Synodus  fub  S.Symmacho:  Romana.  Sedes^it^a  ncmine^tiequidem 
a toto  Clerojudicari  potejl , ab  ipfa  verojudicari  omnes . Ita  pariter 
Synodus  Romana  in  cauffa  S.  Lconis  III.  nonnullo  crimine  falfe 
accufati  Carolo  Magno  coram  proteftata  his  verbis  legitur  : Not’ 
Sedem  sipo/lolicam,qu£  ejl  Caput  omnium  Dei  Ecclejiarum  judi ca- 
re non  audemus  ; nam  ab  ipfa  nos  omnes , & Vicario  fuo  judicamur , 
ipfa  autem  a nemine  judicatnr  , quemadmndum  antiquitus  mos 
fuit  > fed ficut  ipfa  Summus  Pontifcx  conjuevif  > jubeaf , canonice * 
tbediemus . Ob* 


582  Privilegia  Rom.  Pontipici 

Obferves2.  ex  Synodis  fupra  laudatis  Romanos  Pontificds 
f«prema  potcftatc  agentes  Concilia  mox  in  Or icnte  , mox  in  Oc- 
cidcnte  nunc  indixifle  3 nunc  difTolviffe  *.  cclebrata  quando  gcne- 
ralia,  quando  provincialia  audoritatis  fu*  roborc  adjcdo  , vel 
detrado  a confirmafTe  , vcl  infirmafle  i caquc  ab  Ecclefia  habita 
pro  firmis  3 vel  infirmis  : facrorum  Canonum  etiam  in  oecumeni- 
cis  Conciliis  conditorum  obfervantiara  qua  reftituiffe  , Sc  redin- 
tegrate 3 qua  remififle  , & relaxaflc  : Ecclefia:  univerfas  per  Or- 
bem  diffufae  five  difeiplinas  leges  , five  morum  regulas  , five  fidei 
formulas  3 juxta  quarum  anmffim  vitam , mentem  3 animumque 
cundi  inftituerent  3 componcrent  , exigcrenc , dixiffc  , dedifie, 
feripfiflfe : Epifcopos  in  Synodis  etiam  oecumenicis  qua  exaltatos, 
& qua  exaudoratos  5 ad  Apoftolicum  tribunal  acccrfitos  5 quan- 
do  abOricnte  > & quando  ab  Occidentc  > quofdam  abfolviflfe  3 Sc 
quofdam  abjecific  : Haerefcs  3 Sc  Harreticos  ubicumquc  proferip- 
fifle  3 atquc  ut  ab  iis  fibimet  prxeaverent,  Chriftifidelibus  univer* 
fis  prascepiffe  : eofdemque  encyclicarum  a feu  canonicarum  litte- 
rarum  ope , ex  ha:reticis  jiominibnss  quos  deberent  refpucre  > 
communioncque  excludere , qui  fcilicet  yeluti  luto  hasrefibus  ob- 
firmato  animo  haercrent ; quofqtie  deberent  rccipere3  Sc  facrorum 
confortio  cxcipere  5 qui  fcilicet  ejuratis  erroribus  Romanae  Ecclc- 
fix  finum  repetiviflent , cdocuifse  „ Verbo  : undiqiic  ab  Oricntc  » 
Sc  Occidentc  Synodos , Epifcopos , Patres , Dodorcs , Princi- 
pcs  , Chriftifideles  ad  Apoftolicam  Cathedram  confugifsc  > quam 
cjus  communioniconfociari  3 quam  ejus  fidem  profited,  quam 
cjus  decretis  adquiefccrc  3 quam  cjus  monitis  morem  gcrere  , 
quam  ejus  judiciis  fubjici , nihil  antiquius  habentes  3 atquc  opta- 
Jtius  i qux  omnia  ftiis  locis  luculentcr  perfequemur  : neque  un- 
quam  ab  ulla  Synodo  3 ab  ulloque  homine,  quafi  ita  agentes  pra:- 
ter  jus  3 Sc  fas  agerent ; itaque  de  fide  ftatuentes  contra  fidem  alt* 
quando  ftatucrcnt  3 Pontificcm  aliquem  infimulatum  ivifsej  illi- 
queobjedum,  quarc  id  faditarent  ? Qua  po reflate  ? Autquo- 
modo  a fide  non  aberraret  3 id  abfquc  Synodi  afsenfu  , aut  confi- 
lio  ab  fe  de  fide  pronuntiatum  ? Nifi  quod  ubique  , femper  , & 
ab  omnibus  crcdmtmeft  Romanum  Pontificcm  fuprema  potcftatc 
in  Ecclefia  potiri  j ac  de  fide  pronumiantem  falli  3 Sc  fallere  , pe- 
culiar! 


Vl  NDICATA  . ArTICULUS  VI.  iT.  II.  ^8  $ 
culiari  privilegio  ipfi  a Chrifto  Domino  collato  > omnino  efsc 
ncfcium  . 

Quid  adverfum  , pro  ingcnio  pcrfpicua  quaelibct  inficiandi, 
adverfarii  commentantur , & comminifcuntur  ! Scilicet  ex  Roma- 
nis Synodis  in  rem  magis  fuam , quam  noftram  unum  illud  elici , 
quod  ea  agendi  ratione  oftenderint  Romani  Pontificcs  ab  fc  dc- 
crcta  fidci  dogmata  non  cvadere  , nifi  Romans  Ecclefia:  au&ori- 
tas  j & confenfus  acccdcrec  j atque  ab  fe  jura  > & judicia  in  Eccle- 
fiafticis  cau/fis  cxercita  non  valuifse  > nifi.  robur  fuum  iifdem  adji- 
cerent  Synodi  > rataque  cadcm  habcrent . Verumtamcn  na?  ita_> 
ajentes  vehementcr  in  errore  vcrfantur  . Ecclcfia  eniin  Romana 
abfcifso  ab  ca  Pontifice  , nec  privilegio  infallibilitatis  in  fide__* 
pollere  , nec  poteftate  juris  dicundi  in  rcliquas  PatriarchalesEc- 
clefias  potiri , quis  nefciat  ? Ecclefia?  Romana:  abfquc  confilio  s 
aut  coiifenfu  fa?pe  fa:pius  a Romanis  Pontificibus  fidei  controver- 
fias  diremptas  > in  Epifcopos,  atque  in  Ecclcfias  fuifse  jus  di&um? 
verbo  : ea  omnia  pcra&a  3 qua?  paullo  fupcrius  commemoravimus, 
quiapar-2.  Vindiciar.  apertiflima  in  luce  collocabimus  > non  eft 
cur  hie  exponamus . Ab  eadem  Romana  Ecclcfia  penes  unum  Pon- 
tifieem  ftare  rci  chriftiana?  integram  fummam  agnitum  , & affir- 
matum  liquet  ex  Synodo  Tub  S.  Damafo  in  cpift.  ad  Illyricos , qua 
Epifcopi  ftatuta  > & decreta  a S.  Damafo  fe  fequi  feribunt . Ex 
Synodo  Romana  fub  S.  Hilario  Papa  anno  4 6 5 , qua  can.  1 . dici- 
tur  : Nulli  fas Jit Jine flatus  fui periculo  > vel  divinis  conjiitutioncs , 
vcl  ,4 pojlolicte  Sedis  decreta  temerare  . Synodo  vero  quum  propo- 
fuiflet  Pontifcx  Hifpanorum  Epifcoporum  prcccs , & querimo- 
nias  j prcccs  in  gratiam  Irena?i , quern  Nundinarius  fibi  fucceffo- 
rem  in  Ecclcfia  Barcinonenfi  defignaverat 5 querimonias  contra_> 
agendi  rationem  Silvani  Calaguritani  Epifcopi  3qui  indebitas  or- 
dinationes  uftirpavcrat , refpondit  Synodus : sfuSioritate  veflra. 
rcjijlite  huic  rei  per  Apojldatum  veflrum . . . Ordinatio  Apojldic.i—s 
illibata Jervetur  . Ex  Synodo  Romana  fub  S.  Felice  III  > de  qua 
iuperius  . Ex  Synodo  IV.  Romana  fub  S.  Symmacho , in  qua  prae- 
clare  a Laurentio  Mediolanenfi  Epifcopo  di&um  legitur  : Sratutis 
Jynodalibus  confucvit  ( Pontifex  ) tribuere  firmititem . Ex  Syno- 
do Romana  fub  Johanne  VIII de  ana  fupradi<ftum  . Ex  Synodo 

Ro- 


£84  Privilegia  Ro  m.  Pontifici 
Romana  Tub  Nicolao  II.  cap.  Si  quis  z 5.  q.  2 , & cap.  Ad  abolen - 
dam  dc  ha»rcticis  , qua:,  Si  quis,  ait , dogmata , vel  decreta  pro 
Catholic  a fide , aut  Ecclefiafiica  difciplina  a Sedis  Apoftolica  Pra- 
fule  promulgata  contemjerit , anathema  fit . Mitto  innumcra , nc 
fimlongior,  ncvc  in  rc  confefTa  liberali , frugiquc  le&ori  fafti* 
dium  moveam  , morafque  attcxam  . 

Tenuiflc , & credidiffc  2.Ecclefiam  Africanam  liquet  1. 
Ex  epiftola  Synodica  ad  San&um  Innoccntium  I , qua  Epi- 
fcopi  Synodi  Carthaginenfis  PontifLccm  certiorem  facientcs 
geftorum  ab  fe  adverfus  Pelagium  , rogantcfque  , ut  gefta_j 
automate  Apoftolica  confirmaret  : Hoc  itaque  geftum  , in- 
quiunt  , charitati  tua  intimandum  duximus  , ut  ftatutis  noftra 
wediocritatis  etiam  Apoftolica  Sedis  adhibeatur  aufforitas , pro 
tuenda  falute  multorum  j & quorumdam  perverfitate  etiavi 
corrigenda  . Et  infra  . Error  ipfe  , & impietas  , inquiunt , 
( Pelagii ) qua  tam  mult 0 s afifer tores  habet  per  diverfa  difperfos , 
etiam  auBor  it  ate  Apoftolica  Sedis  anathematizjmda  (ft . Ex  Syno- 
Ao  etiam  Millevirana  ad  eumdem  Innocentium  feribentes , Arbir 
tramur , ajunt , adjuvante  mifiericordia  Domini  Dei  neftri  Refill 
Chrifti , quite  & regere  confulentem , & orantem  exaudire  digna- 
tur  , auBoritati  SanBitatis-tua , defacrarum  Scripturarum  au - 
Bor  it  ate  deprompt  a ,facilius  eos  ( Pelagianos) , qui  tamperverfa , 
<£}*  perniciofa  fentiunt , eftfe  cejsuros : ut  de  correBionepotius  eorum 
congratulemur , quam  contriftemur  interitu . Confer  epiftolam  5. 
Epifcoporum  ad  eumdem  Pontificem  de  eodem  argumento . 2. Ex 
Synodis  duabus  Africanis  Tub  S.  Zofimo  adverfus  Pelagium  , e_» 
quibus  Africani  Antiftites  ad  eumdem  Zofimum  feribentes  , ccr? 
tumquc  reddentes  de  accepta  ab  fe  Innocentii  dccefforis  fui  lata 
in  Pelagium,  Caeleftiumque  fententia , Conftituimus , inquiunt^ 
in  Pelagium , atque  Caleftium  per  venerabilem  Epifcopum  Innocen • 
tium  dc  Beatijftmi  Petri  Sede pfolatam  manere fententiam  • Alte^ 
ra  vero  Synodica  ad  eumdem  mifla  teftantur  ab  fc  cjufdem  Tra&o- 
riam  vulgo  di&am  epiftolam  ad  totiusOrbis  Epifcopos  inferiptam 
fummo  gaudio  perlc&am  , fummaque  gratulationc  fufeeptam . 
Pexicre  equidem  iftae  Africanorum  Praefulum  litters:  , fed  carum 
£agmcma  icjfcruiu  S.Auguftjinus  cpift.47.  ad  yalentjnum  i S.Pro- 


Digitized  b y Google 


VlNDlCATA  . ART1CULQS  VI.  (T.  11.  ^8? 

fpcr  lib.  contra  Collat.  cap.  i o , & Carmine  dc  ingratis  cap.  2 ; Sc 
Audor  colledionis  capitulorum  dc  gratia  adnexar  epiftola:  S.  Car- 
leftini  I.  ad  Gallos  Hpifcopos  cap.  6 , & 8.  4.  Ex  Synodo  Telcnfi, 
feu  Zcllenfi  , aut  Telcpicnfi  anno  41  8.  colleda  , nec  alia  de  cauf- 
fa,  quam  ut  epiftola  S.  Siricii  Papa:  quondam  ad  Africanos  Epi- 
fcopos  feripta  legeretur  , atque  ad  ejufdcm  amuffim  difciplinjo 
ecclcfiaftica  inftauraretur  : mcminit  iftius  Concilii  Fcrrandus 
Diaconus  in  Brcviario  : Qucfncllus  vero  , qui  cum  Siricii  cam  epi- 
ftolam  , turn  iftud  Telenfe  Concilium  ad  apocrypha  amandavit  , 
jurc,ac  merito  vapulat  aNarali  hift.Eccl.ad  faecul.V.fynop.cap.5. 
art.  3 , & Pagio  ad  cit.  annum  n.  65.  5. 

Ex  Afficana  Synodo  anno  534,  ex  qua  Synodica  mifla_; 
Johannes  IL  Pontifcx  Maximus  confultus,  rogatufque  dc  ftnten- 
tia  eft  fuper  Arianis  cum  gradu  recipiendis:  Potejl  enim , inquiunc, 
Sedes  ApoJIolica  talc  ttobii  interrogantibus  dare  rejpottjum  , quale 
nos  approbate  concorditer  explorata  veritas faciat . Legefis  in  Codi- 
ce  canon.  Ecclcf.  Afric.can.  46  , quo  facrar  Scriptura:  conftituto 
catalogo  de  fua  circa  cumdcm  fcnccntia  , ac  pro  confirmando  ca- 
none  Bonifacius  II.  rogandus  dcccrnitur  . Canonem  47  , quo 
S.  Siricius  de  baptizatis  a Donatiftis  num  ad  Ordines  provehi  pof- 
fent  , interrogandus , ac,  fioportercc*  efftagitandus  ftatuitur. 
Et  canoncs  66 , Sc  63.  in  colled.  Harduini  tom.  1 , quibus  id 
indulgentiae  cum  Donatiftis  adhibendae  fibi  a S.Anaftafio  I.  Ponti- 
ficc  fada  facultas  proditur . 6.  Exploratifliiuum  poftremo  iftud 
fit  ex  epiftola  Synodica  Africanorum  Antiftitum  cx  tribus 
Africa:  Conciliis  ad  Theodorum  Pontificcm  Maximum  mHfa,  quae 
in  Concilio  Lateran.fub  S.  Martino  I.  leda , Sc  fccrct.  2.  inferta 
eft,  tom.  0.  Concil.  j qua  fic  effantur  : Magnum , Iff  indeficien - 
Um  omnibus  Cbrijlianis  jiuenta  redundantem  apud  Apojlolicdin^* 
Sedan  conjijlerc  fontem  , nullus  ambigerc  potefl  , a quo  rivuli 
prod  cunt  affluent  cr  univerfum  irrigates  largijfimc  Or  ban  Cbri* 
Jtianum  \ cui  etiam  in  bonortm  Bcatiffimi  Petri  Patrum  dccretx-a 
peculiar  em  omnino  deer  ever  e reverentiam  in  requirendis  Dei  re * 
bus  , qua  omnino  , & Jollier  te  debent , maxime  vero , jufteque  ab 
ipfo  Prafulum  examinari  P'ertice  Apojtolico , cujus  vetuftijolli*. 
titudo  ejt , mala  damnare , quam  probare  laudanda  . Anti  qui  s enim 
1 Pars  /.  Eccc  regia* 


586’  Privilegia  Rom.  Pontifici 

regidis  fancitumeft , ut  quidquid , quamvis  in  remotis , vel  in  * 
longinquopojitis  ageretur  Pr ovine iis , non prius  traclandum  , vel  ac- 
cipiendum  fit , niji  ad  notitiam  alma  Sedis  veftra  fuifset  dedttftum, 
ut  hujus  aucloritate  juxta  qua  fuifset  pronunciatio  fjirmaretur , in- 
deque J ume rent  cetera  Ecclejia  , velut  de  natali  fuo  fonte  pradica - 
tionrs  exordium , & per  diverjas  totius  A/undi  regiones  puritan’s 
incorrupta  maneant  fidei  incrementa  falutis . Audis  igitur  Africa- 
ner Hpifcopos  loco  officii  ducere  ad  Apoftolicam  Sedcm  Ecclefia- 
fticas  cauflas  deferre  , atque  ab  cadem  fententiis  editis  adquie- 
fccrc  : non  ambigendum  effe  adfcrcrc  , quin  red*  fidei  indefi- 
ciens  fons  apud  Sedcm  Apoftolicam  permaneat , atque  quaeftiones 
fidei  ejufdem  arbirrio  finiri  oporteat . Qujd  iftis>  fodcs  > luculcn- 
tius , & illuftrius  ad  oftendenda  duo  ilia  > quibus  dc  agimus,  Se- 
dis Apoftolic*  privilegia  ? 

Tenuifle  > & credidiftc  3.  Ecclefiam  Italicam  Rqueti.ex 
commcmoratis  paullo  fuperius  Romanis  Synodis  , qu*nonnifi  ex 
Italia:  Epifcopis  colligi  confueverant.  Liquet  2. ex  Synodo  Aqui- 
lcjenfi  anno  381,  cujufquc , ut  ajunt , veluti  anima  cxticit  S.Am- 
brofius  j fiquidem  in  cpift.Synodica  ad  Imperatores  Theodofium, 
Gratianum  , & Valcntinianum  com.  2.  Concil.  , & tom.  2.  oper. 
S.  Ambrofii  pro  extirpatione  fchirmatis  Urficini  adverfus  S.Da- 
mafum  ita  feribit:  Totius  Orbis  Romani  Caput  Romanam  Eccle- 
flam , atque  illamfacr oj anEiim  Apoftolorum  fidem  ne  turbarifne- 
ret3  obfecranda  fait  Qementia  veftra:  inde  enim  in  omnes  vetteran - 
da  communionis  jura  dimanant . Scilicet  Apoftolic*  Sedis  ejufmo- 
di  Primatum  adftruit  5 cum  qua  in  fide  communicare  fit  necefFc  , 
& a qua  jus  onme  in  Epifcopos  diffluat  • Confer  cpiftolam  c Syno- 
do Mediolancnfi  a S.Ambrofio  S.Siricio  inferiptam . Liquet  3.  ex 
Synodo  Italica  eodem  anno  381.  eelebrata  , cui  idem  S.  Ambro- 
fins  prxfuit , quam  proinde  Mediolani  habitam  Eruditi  quidam-. 
exiftimant  3 aut  verifimilius  dumtaxat  interfuit , tametfi  potiores 
in  ca  egerit  partes  , qiiandoqtiidcm  Romas  potius  cclebratam  pe- 
riti  alii  Critici  arbitrancur  . In  ca  Maximi  Cynici  ordinatio  > ctfi 
in  Concilio  Conftantinopolitano  irritata  , probata  eft  , ejufdcin- 
que  communionis  particeps  ille  eft  fadus  3 ca  tamen  adjeda  lege, 
ft  id  probaretur  Rom  ano  Pontifici  > a quo  propediem  Rom*  ca  de 

rc 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.  ArTICULUS  VI.  JT.  II.  5-87 
re  cogcndum  Concilium  intellcxcrat.Lcgcfis  epiftolam  13.  S.Ain- 
brofii  ad  Theodofium  3 qua:  eft  Synodica  hujufcc  Concilii  > qua  in- 
ter alia  fuo  , ac  Synodi  nomine  fcribit3  Maximum  , ctfi  ab  Orien- 
tali  Synodo  damnatum  , ad  Romanum  potuiftc  more  fitorum  Ma- 
jorum  confugere  Pontificem  : nec  locum  cfte  quoque  Orientalium 
qucrclis  , quod  cidem  Maximo  Italia:  Epifcopi  fuam  communio' 
nem  non  dcnegarint , quandoquidem  abfque  Epifcoporum  Italiae 
fentcntia  , ac  Romani  pra*fcrtim  Pontificis  aflfcnfu , Maximo  ab 
Oricntalibus  non  fuiftct  abjudicanda  communio  . Nos  igitur  , in- 
quit , in  Synodo  ea  , qua  totius  Orb  is  Epifcopis  videbantur  ejfe_9 
prafcripta  , nihil  temere  Jlatuendum  ejfe  cenfuimus : adeo  ipjo  tem- 
pore , qui generate  Concilium  (Roma:  a Damafo  indi&um)  decli - 
naverant  3 Conftantinopolique  geffiffe  dicuntur  . Nam  quum  cogno- 
vifsent  ad  hoc partium  venifse  Maximum , ut  caufsam  in  Synodo 
( Italia: ) ageret  fuam , quod  etiamji  indicium  Concilium  von  fit  if- 
Jet y jure , shore  majorum  yjicut  & S-  memorise  Athanafus , & 

dudum  Petrus  Alexandria  Epijcopi  3 & Orientalium  plerique fece* 
runt  3 ut  ad  Ecclejia  Roman a , Italia  3 & totius  Occidents  ccnfiu - 
gifse  judicium  viderentur ....  praftolari  utique  etiam  noftram fit - 
per  eofententiam  debuerunt . Ex  his  patet  nondum  habitam  ab 
Occidentalibus  Epifcopis  tanquam  oecumcnicam  Synodum  I. Con- 
ftantinopolitanam  , qua:  ejufmodi  turn  primo  evailt  5 quum  illi 
calculum  adjccit  S.  Damafus  fuum  . Profedo  Orientalium  cauflar 
Occidcntis  Epifcoporum  judicio  finienda:  non  fucrant:  qua:  ergo 
fcripfit  Italiae  Synodus  , ea  de  Romani  Pontificis  judicio  omriino 
intclligenda  funt , fine  quo  nullum  Epifcoporum  judicium  ratum 
cfscpoflit.  ^Equi  j bonique  epiftolam  hancce  fecit Theodofius  , 
plane  agnofccns  ab  Orientis  Synodis  adhuc  patere  ad  Pontificem 
aditum : id  unum  refcripfit,  plurium  criminum  pcrfonam  geftari  a 
Maximo  > expedireque,  utinOrientc,  ubicadem  comperta,  & 
facile  comprobanda  client  crimina,  ille  judicium  experiretur  • 
Confer  cpift*  1 4.  S.  Ambrofii . 

Exploratum  fit  4.CX  Concilio  Taurincnfi  anno  3<?5>aut  3^7. 
celebrato  : in  eo  cnim  quum  perlcda  fuifset  S.  Siricii  epift.  ad 
Galliarum  Epifcopos  , qua  communionc  ecclcfiaftica  abftinendum 
decreverat  Felicem  Trevirenfcm  Epifcopum , eo  quod  ab  Hilarii 

Eece  j par- 


-588  P R1VILEG  IA  Rom.  Pontifici 
partiariis , iis  nimirum  > qui  cacdibus  in  Prifcillaniftas  non  peper- 
cerant , ordinatus  fuiffet , etfi  prazfcns  Concilio  adefTcnt  Gallica- 
norum  Antrftitum , qtiibus  Fclicis  ordinatio  probata  fucrat » Lc- 
gati  > qui  ipfius  ordinationcm  fufcipicndam  urgerenc,  ac  lcgiti- 
111am  vindicarcnt  j Concilii  tamen  Patrcs  officii  loco  duxcrunt,  uc 
S.  Siricio  potius  , cui  S.  Ambrofius  co  in  judicio  adhasrcbat  > pa- 
rcrcnt,  ac  Fcliccm  proindc  ab  ccclcfiaftica  communionc  cxtorrcm 
pronunciarunt . Confer  can. 6.  tom.  1 . Concil.  Flarduini  pag.^  5?. 
Legcnda  ctiani  S.  Eufcbii  Mediolancnfis  Epifcopi  Synodica  ad 
S.LeoncmM.,  qua  magna  fpiritus  exultatione  > demiflioneque 
animi  ab  fe  , fuifque  comprovincialibus  ipfius  litteris  ad  S.  Fla- 
vianum  fuiifc  fubferiptum  affirmat,  quod  ab  cofucrat  poftulatumv 
Exploratum  fit  5.  ex  Synodo  Ticinenfi  anno  8 y6.  prifentc  Carolo 
Calvo  habita  > in  qua  fie  ftatuunt  Epifcopi  canone  1 : Vt  Ecclefia. 
Romana  omnium  Ecclefiarum  Caput  ab  omnibus  honor etur  , nee 
quifquam  contra  just  & poteftatemipjius  agere  prafumat : &:cano- 
nc  2 , ut  y oh anni  VIIL  Summo  Pontifici  ( cujus  dignitas  a fcclc- 
flis  nonnulIis?  & fchifmaticis  in  diferimen  adducebatur)  honor  ab 
omnibus  impendatur  3 & qua  au5ioritate  Apoftolica  decreverit3cuni 
Jumma  veneratione  ab  omnibus fufeipiantnr . Paucis  } fed  pricla- 
ris  tandem  utrumquc  infallibilitatis  , fupremiquc  poteftatis  pri- 
vilegium  Romano  Pontifici  in  S.  Petri  perfona  a Chrifto  Domino 
collatum  , vel  ad  facras  aras  MifTarum  inter  folcmnia  cclcbrafsc 
Ecclcfia  Italica  legitur  in  Codice  liturgico , quern  Lconianum  ali- 
qui , Gclafianum  aJii  malunt  appeHarc  , ficulo  tamen  V.  exara- 
tum  convenicntes  , apud  clarifs.  Aloyfium  AfTcmanum  par.  3. 
lib.  4.  Cod.  liturg.  Ecclef.  univ.  pag.  46,  ubi  hie  habentur  : 

( D.O.M.)  ut  banc Jedem  regimen  Ecclefia  totius  ejficeres , (5? 
quod  hac  pradicajset , offender es  ubique  fervandum  jfimul  in  ea 
Apoftolica  Principem  dignitatis , & Magift  rum  gentium  collocafti • 
Qux  quidem  fatis  > fuperque  haberi  pofsunt , quin  ad  omncrrL» 
penitus  removendam  moram,  renitentefquc  omnino  revincen- 
dospleraque,  qui  cctcroqui  prifto  efsent,  in  rein  extra  om- 
nem  dubitationis  alcam  pofium , atquc  in  aprico  3 congcrcrc  co- 
gamur . 

Inquict  hie  quifpiam  . At  Ecclefi#  cum  Ravcnrucenfisj  turn 

* •.  ...  . Me* 


VlNDICATA.  ArTICULUS  VI.  if. 'II.  ^8p 
Mediolanenfis  aliquando  a Romani  Pontificis  jurifdidione , & 
poteftacc  dcfciverunt , atque  in inobcdientia  durarunt . Ec  qui- 
dcm  i j quod  ad  Ravennatcm  attinct , Johannes  Archiepifcopus 
Ravennas  fuperbia  inflatus  Pclagio  II.  Pontifiei  obedientia  abju- 
dicata  fui  juris  cflfe  voltiit . Maurus,  qui  teftc  Sigonio  lib.  2 . de_j 
llcgno  Italic  anno  £48.  eamdem  Ecclcfiam  adminiftrabat,  op- 
portune Conftantis  Impcratoris  favore  fultus,  ncqtic  ordinari, 
aeque  donari  pallio  a Pontificc  voluit , fed  iftud  potius  ab  Impc- 
ratorc  fufeepit , manuum  autem  impofitioncm  a tribus  fibi  fubje- 
dis  Epifcopis  . Itaquc  audor  fuit , ut  Ecclefia  Ravennatcnfis  Ro- 
man* abjeda  obedientia  autoccphala  cvaderct  ; quumque  a_* 
S.  Vitaliano  anathemate  fuifset  innodatus , cadem  ipfe  tela  in  il- 
ium intorfit : annodenique  672  proxime  moriturus  Clcricis  fuis 
in  pr*ceptis  dedit  , nc  Pontifiei  Romano  aliquando  parerent  • 
Adcundus  Agnellus  in  lib.  Pontifical,  a dodifs.  Bacchinio  egre- 
giis  notis  illuftrato  par.  2 . tom.  2.  rcr.  Italic.  In  Mauri  locum  fuf- 
fedus  Reparatus  eidem  agendi  rationi  inftitit . Itaque  ad  Iinpera- 
torem  profedus  ab  ipfo  & pallium  popofeit , Sc  inveftituram  ac- 
cepit . Felix,  qui  an.  708.  Ravennati  pr*fcdus eft  Ecclefia;  , Ro- 
mani quidem  confccrandus  petiit , fed  fidci  fua?,  Sc  obfcquii  ra- 
tioncm  reddere  contempfit : fed  Sc  domum  reverfus  Ravennatibus 
fuis,  propofita antiqua Ecclefia:  dignitatc  , & libertatc  , ut  a 
Roman*  Ecclefia:  obedientia  refilirent , audor  exftitit . Johannes 
alter  Ravennas  Archiepifcopus  didus  anno  86 2 diu  cum  S.  Nico- 
lao  I.  de  obedientia deccrtavit . Exindc  vero  ab  Ecclefia  Ravcnna- 
te  a Romana  defcifccntc  exemplo  accepto , Ecclefia*  nonnull* 
fuffragane*  ab  ejufdem  Roman*  Ecclefia:  jurifdidione  fc  fubtra- 
hcre  conat*  funt . Quod  2.  ad  Ecclcfiam  Mediolanenfcm  fpedat* 
anno  844.  Angilbertus  Mediolancnfis  Archiepifcopus  Romanu 
comes  Drogonis  Mctenfis  Epifcopi  Ludovici  II.  Impcratoris  pa- 
trui,  & Caroli  Magni  filii , profedus  , poftquam  cum  Pontificc 
Sergio  II.  dccertaflet , domum  reverfus  a Roman*  Ecclefi*  obe- 
dientia  fegregem  fc  fecit  j cffccitquc  , ut  Ecclefia  Mediolanenfis 
200.  circiter  annorum  ferie  , Sc  Nicolaitarum  labe  gemina  con- 
fpurcata,  turn  diro  fchifmate  a Romana  divulfa  in  errore  manc- 
rct . Confer endi  Futeanus  lib.  4,  Sigonius  lib.  5,  Sc  Baronins  ad 
. an- 


Digitized  by  Google 


£po  Pri  vilegia  Rom.  Pontifici 
annum  1 055?. Inter  alios  Arnulphus  anno  5>pp.Archiepifcopus  be- 
neficio  Othonis  III.  Imper.  ordinatus  , adeo  in  fchifmatc  animo 
fuit  obfirmatus  , ut  in  Oldericum  Aftcnfcm  Epifcopum  , idcirco, 
quod  a Romano  Pontificc  ordinatus  fuiflet , anathcmatc  non  mo- 
do  , fed  ctiam  armis  animadvcrterit  , tcfte  Puriccllo  tom.  1.  mo- 
num.  Ecclcf.  S.  Ambrofii  pag.  344.  Quinimo  quum  Nicolai  II. 
juflu  an.  1 o 5^5  ut  fcribit  Sigonius  lib.  9.  de  Regno  Italia?  , S.  Pc* 
trus  Damiani  Mediolanum  venifset  cam  Ecclefiam  Romans  con- 
ciliaturus , populi , Clcrique  fa&o  tnmultu  Ambrofianam  Eccle- 
fiam  antiquis  Patrum  inftitutis  liberam  cfTc  , ncc  Romanis  legibus 
adftri<ftam  , nec  Pontifici  Romano  jus  ullum  in  cam  efle  , concla- 
matum  eft  j atqut  adeo  turbarum  ca  de  rc  exarfit  furor  , ut  S. Pe- 
trus Damianus  ab  interfc&ionis  pcriculo  non  longc  abfucric . 
Adciindi  mox  laudati  feriptores . 

"Ik.  ad  1 . Quemadmodum  Ecclefis  Mcdiolancnfi  , qua  Simo- 
niaca  labc  , & qua  Nicolaitarum  turpitudinc  abrepts  contigitj  fa- 
cile contigiftc  , ut  Archiepifcopi  Ravcnnates  fuperbia  elati,  aliif- 
que  fimilibus  male  partis  affc&ibus  abftra&i  Ravennam  , qtiam 
Valentianus  III.  plurimis  adauxerat  prsrogativis  , ita  ut  Epifco- 
pum pallio  ex  lana  confe&o  , quo  tunc  temporis  Csfarcs  uti  con- 
liieverant , donaverit  s eidemquc  duodccim  Urbium  Flaminis  , 
& dEmilis  Epifcopos  fubmittendos  jufserit , aut  curavcrit  5 cam- 
dcmque  demum  , ut  poft  LJrbcm  Romant  Italia?  Caput  elfct  > con- 
ftitucritj&  quam  poftcaTheodoricus  Oftrogothorum  Rex  fua  prac- 
fentia  maxime  illuftravit  j in  ca  regia  Sedc  locata;  atque  po- 
ftremo  Exarchorum  potentia  amplificavit,qui  in  ea  Urbe  Oricntis 
Iinperatorum  ricibus  fungentes  , Italia?  rem  univerfam  ibideni_» 
confedcntcs  adminiftrabant  \ facile,  inquam  , contigiftc  , ut  Ar- 
chicpifcopi  Ravcnnates  ambitione  , &invidia  fc  , Ecclefiamque 
fuam  a Romani  Pontificis  obedientia , & aucloritatc  abduccrent  • 
At  quod  fit  per  nefas  , quis  id  rite  fieri  inficias  non  ibit  ? Ccte- 
rum  nec  dcftitcre  cam  ob  rem  Pontifices  a jure  cxcrcendo  in  Ra- 
vennatem  Ecclefiam  : ncc  fub  id  temporis  dcfucrc  exllavennati- 
bus  Epifcopis , qui  Pontificibus  Maximis  fafecs  fubmitterent , fc- 
que  iubje&os  ire  intclligercnt  . Hanc  fubjedlioncm  prsclare  in_* 
cpift,  ad  Eutychetem  oilcndciat  S.  Petrus  Cbryfologus  > ac  prs- 

tcrca 


VlNDlCAT  A . ART1CULUS  VI.  JJ*.  II.  5^1 
terea  Johannes  III.  in  epift.ad  Ravcnnatcm  Epifcopum3apud  Balu- 
2ium  tom.  5.  Mifcellan.  . Hand  aliter  S.  Gregorius  M.  anno  5^4 
Johannem  Ravennatcm  , dc  quo  primo  loco  di&um  eft , quia  non 
folum  in  facris , fed  etiam  in  fupplicationibus  publicis  Pallio  ttte - 
retur  , fcvcrc  , utparcrat,  incrcpavic,  lit  qui  plus  fi bi  , quam 
par  efset , afTumerct . Is  vcro  officii  loco  duxit  Pontificem  admo- 
nerc  ab  aliis  Antiftitibus  eum  morem  fcrvatttm  : unde  & S.  Grego- 
rius ab  co  reprehcndendo  deftitit  3 fed  & data  ad  cumdem  S.  Gre- 
gorium  epiftola  inter  Gregorianas  55.  lib.  2.  indid.  1 1 . idem  Jo- 
hannes fe  Apoftolica*  Sedi  obludari  minimc  auderc  conteftatus  eft. 
Maurum  Sedi  Apoftolica*  fubjici  recufantem  ad  fe  accerfivit  S.  Vi- 
talianus  , & venire  rcnucntem  a facris  amovit . Scd  quid  quod 
idem  aliquando  fapuit  ? Nam  S.  Martino  I.  epiftola  , quctexftat 
in  adis  Synodifubeo  tempore  celebrata*,  exaraca  , obfequium  , 
& obedientiam  exhibuit . Quod  fi  ad  ingcnium  poftca  rcverfus 
animo  infchifmate  obfirmatoeft , objitque  , poenas  fcelcris  poft 
mortem  luit : fiquidem  Adeodatus  Papa  , nc  Mauro  jufta  e ritu 
Ecclefiae  folverentur , edixit  . Sub  Dono  Pontifice  Eccleliam  Ra- 
vennatem  ab  Ecclefia  Romana  caufta  authoccphalia:  fegregem  fc 
Apoftolica:  Sedi  fubjugaflc  a idcoaue  Dono  reconciliatum  Repa- 
ratum  Ravcnnatem  Epifcopum  a audor  eftAnaftafius  in  Dono. 
Confer  notam  Bencini . Sane  Theodorus  Rcparati  fucceflor  non 
in  priftinam  ejus  fententiam  conceffit , fed  magis  ad  S.  Agatho- 
nem  litteris  infcriptis  , fe3  Ecclefiamque  fuam  Romana*  fubdidit , 
paulloque  poft  Romam  profedus*  ad  ejus  pedes  fe  fe  fupplcx  abje- 
cit , ac  pra’fens  obedientiam  5 ac'fidem  quam  Maurus  3 Sc  Repa- 
ratus  abnucrant  5 Romana*  Ecclefia:  reddidit . Felicis  fubleftam 
fidci  confeffionem  a Papa  Conftantino  in  Confeffione  S.  Petri  pofi- 
tam5  poft  aliquot  dies  inccndio  aftiatam  rcpertam  fuifle  fcribic  Si- 
gonius  lib.  23  ab  Impcratore  vcro  Juftiniano  Pontifice  rogante  Fe- 
liccm  fuiffe  in  ordincm  rcdadum  > luminibus  cxcaecatiun  , ac  in 
Pontum  cum  aliis  fchifmaticis  relegatum  idem  refert . Fertur  ta- 
men  Felix  ad  redam  frugem  reccptum  a fua»quc  Sedi  reftitutum , 
in  obfequio  Pontificis  pie  e vita  exccffiftc . Johannem  alterum  in 
Apoftolicam  Scdem  infanientem  S.  Nicolaus  I.  loco  amovit : ro- 
gatu  Ludovici  Impcratoris  Romam  tuto  proficifci  Johannem  in* 

dulfiti 


( 


Digitized  by  Google 


5j?2  Privilegia  Rom.'  Pontifici 

dulfit  b ubi  is  coram  Pontifice  culpam  ingenue  confcfliis  , hanc 
ab  eo  fententiam  accepic.  Utfecundo  quoque  anno  coram  Apo- 
ftolicaSede  fe  fifteret : ne  Epifcopos  per  iEmiliam  , nifi  ex  Pon- 
tificis  confenfu , confecraret : neve  Epifcopos  prohibcrct , quo- 
minus  ad  Apoftolicam  Sedem  accederent : alias  hifee  fimilcs  le- 
ges prasferipfit , quibus  omnibus  fc  pariturum  Johannes  juramen- 
to  > & feripto  promifit.  Tandem  fub  Gelafio  II.  fummo  Pontifice 
Ravennatenfem  Ecclefiam  ad  Romana:  obedientiam  integre  anno 
1 1 1 8.  rediilfc  , eaque  de  re  privilegiis  fuis  a Pontifice  fuifle  refti* 
tutam  teftatur  Sigonius  lib.  i o.  de  Regno  Italiae . 

9?.  ad  2.  Ecclefiam  Mediolancnfcm  in  fchifma  turpiter  pro* 
lapfam  exemplo  fuo  palam  fecifse  homines , poftquam  fcmel  pra- 
vis  affe&ibus  pronum  animum  applicuerint , in  pejora  quaelibct 
proruere  . Ceterum  Angilbcrtus  fchifmatis  inccntor  , dum  Ro- 
mas efset  j Pontificis  fummam  efse  in  Ecclefia  au&oritatcm  agno- 
verat  i nam  Drogoni , aliifque  cum  Epifcopis  , turn  Optimatibus 
rogantibus , ut  Ludovico  II.  Lotharii  Imperatoris  filio  Romani 
facramento  fidelicatis  fe  fe  obftringerent , quo  minus  id  fierce 
Silveftrum  II.  obfiftentem  audivit , & vidit.  Arnulphus  etiam  > 
qui  prar  ceteris  prasfra&a  frontc  adverfus  Pontifices  de  poteftate 
contendit  3 quum  Arduini  in  Italias  Rcgem  elctlioni  oblu&aretur, 
eumdemque  modis  omnibus  c throno  dejicerc  eniteretur , non 
aliis  potioribus  armis  id  cgit , quam  S.  Grcgorii  Magni  au&ori- 
tate,  a quo  Lege  conftitutum  ajebat , ut  Italiae  Regno  vacantc  > 
is  demum  Italia:  Rex  audirct  3 qui  ab  Archicpifcopo  Mediolancnfi 
una  cum  fuis  fuffragancis  eflet  ele&us  > & Modoctiae  ferrea  corona 
redimitus  , quam  ea  de  re  Thtodelinda  Agilulphi  Longobardo- 
rum  Regis  IV.  uxor  confecerat , ac  Modoctiae  in  Ecclefia  S.  Jo* 
hannis  Baptiftas  rcpofucrat . Ita  tradunt  Sigonius  lib.  i,  Putea*. 
iius  de  Form.  Rom.  Imp. , & Ripamontius  Jib.  p.  hift.  Ecclef.  Me- 
diolan.  Sunt  tamcn  Scriptorcs  numero  } & audoritatc  graves  , qui 
de  ca  S.  Gregorii  conftitutione  dubitant , imo  fubdititiam  dicunt. 
Vide  adnotationes  Abbatis  Valeriam  Caftilionci  in  hiftoriam  Ar- 
duini ultimi  Italia?  Regis  , a cclcberrimo  Abbate  Thefauro  ador- 
natam  . Poftremo  S.  Petrus  Damiani  convocatis  in  tcmplum  Gui- 
donc  Archicpifcopo  > & Populo  in  concioncra  afeendens  de  Pri- 

roan* 


VlNDlCATA.ARTICULUsVI.jf.il.  ^5 
matu  Roman*  Ecclcfi*  longa  orationc  difleruit , inter  alia  affir- 
mans  Romanam  Ecclefiam  a Deo  inftitutam  , cetcras  ab  cadcm 
exordium  fumfifse  , ac  Mcdiolanenfem  maxime  , quam  S.  Naza- 
rius  a S.  Lino  miflfus , 9c  SS.Gervafius,  & Protafius  a S.  Paulo 
adeamdem  dire&i  do&rina,  moribus  , & fanguinc  inftitueranc  . 
Adhaec  S.  Ambrofium,  fubtexuit , quum  Nicolaicarum  hxrcfi 
coercend*,  extirpandaeque  par  non  cflet,  a Romana  Ecclefia  prae- 
fidium  rogafse  5 & accepiflc  , fcilicet  tres  Legatos  a S.  Siricio 
in  auxilium  datos , a quibus  Civitatis  res  curat*  funt . Icaque  ora- 
tione  adeo  Archicpifcopum , populumque  flexit , ut  ad  omnia 
ejus  mandata  paratilfimum  fcccrit . Archiepifcopus  humi  pro- 
cumbens  culpam  omnem  confeflus , fchifmatc , Simonia  > & Ni- 
colaitarum  erroribus  cjuratis , curaturum  fc  diligenter,  ut  cadcm 
a populo  s & Clcro  ex.tirparct  vitiafub  juramento  fpondens  , Ro- 
mano Pontifici  obediciuiam  , fidcmque  profefsus  eft,  & pollicitus. 
Idcmquoquc  , ipfittscxcmplo  , Lcgatiquc  jufsu  , Clcrus  , popu- 
lufquc  praeftitit . Quamquam  paullo  poft  CIcrum  fa<5li  poenituic  , 
eaque  dc  re  Guidoni  fubinfenfum  fc  prarbuit . Confer  cap.  Omnes 
dift.  22jS.  Petrum  Damiani  epift.  ad  Glcr.  Mcdiolan.  $ Sigonium 
lib.  pi  & Baronium  ad  annum  105^. 

Tcnuifse,  &credidifse  4.  Ecclefiam  Germanicam  liquet  1. 
ex  Synodo  Germanica,fivc  Liptinenfi  anno  743,  qua*  Apoftolicas 
Sedis  fidem  ad  fupremum  yfquc  vit*  diem  fibi  colendam  propo- 
fuit,  ejufdemunitatcmfummoperc  cuftodicndam  profefsa  cft3ei- 
que  obedientiam  omnem  j fubjc&ionemqiic  prarftandam  decrevit: 
Decrevimus , inquit  S.  Bonifacius  Moguntinn$  Concilii  Pr*fe«  in 
epift.  ad  Cudberturn  Archiepifcopum  Cantuaricnfem  , Eecrevi - 
tnus  in  nojtro  Synodali  conventu , 3 conftjfi  fumus  jidem  Catholi- 
cam,  3 unitatem , 3 JubjeElioncm  Romana  Ecclejia  fine  tenus 
vita  noftra  velle Jervare  > S’.  Petro , 3 lAcario  ejus  velle  fubji - 
ci  9 . . . 3 per  omnia praeepta  Petri  canoniee  fequi  dejiderare  , ut 
inter  Oves fibi  commendatas  numcremur:  3 ( fti  confejfioni  univerji 
conjenjimus  , 3 fubjeripfimus , 3 ad  corpus  S.  Petri  Principis 
Apojtolorumdireximus  . Liquet  2.  ex  Synodo  Aquifgrancnft  an- 
no 8tfo,  qu*  in  epift.  Synodica  ad  S.Nicolaum  I.  agnofeit  Apofto- 
licam  Scdem adcundam  fore  in  dubiis  circa  fidem  emergentibus  , 
-l  Pars/.  Ffff  ab 


Privilegia  Rom.  Pontifici 
ab  eaque  prolato  judicio  ftandum3quum  in  eadcm  Ecclcfia?,&  fidci 
fundamcnta  Chriftus  Dominus  pofuerit : Apojlolicis  documentis  > 
ait  3 i3  Pont  ificali  bus  decretis  multiplier  ter  informamur  > ut  vejlri 
Sinilijffimi  Apojlolatus  apicem  Principis  Apoftolorum fide,3  nomi- 
ne confecratum^quoties  fanfh  Ecclejia  alt  qua  novitate  pulfatur3  hu - 
militer  adeamus3ibique  veri  conjiliifaluberrima  inftitutajinccriter 
hauriamus , ubi  mitis  Magi f ter  Chriftus  3 13  fummum  Caput  no - 
ftrum  fundamentum  Ecclejia  pofuit . Gemina  ad  Johanncm  VIII, 
non  autem  IXj  ut  vifum  Labbco  , confcripferunt  Germania  Epi- 
fcopi  de  Slavis  ad  fidem  converfis  ad  eumdem  referentes  : Nequa • 
quam  credimus  . . .de  ilia  fanfta  3 13  Apoftolica  Sede , qua  nobis 
faccrdotalis  Mater  eft  dignitatis  , i3  origo  Ckriftiana  Religionis  , 
profiuerit  quidpiam  perverjitatis  3 fed  doCirina  , iff  auftoritas  Ec - 
clefiaftica  rationis  . Liquet  3.  ex  Synodo  Triburienfi  an. 8^5.  cx 
22.  Epifcopis  congregata  , qua?  can.  30.  fuam  , eamque  fummam 
erga  Apoftolicam  Sedem  obedientiam  , reverentiam,  & fidem  ma- 
nifefiavit  his  verbis.  Inmemoriam  B. Petri  Apofioli  honoremus  fan « 
dam  Romanam  , iff  Apojlolicam  Sedem , ut  qua  nobis factrdotalis 
Afater  ejl  dignitatis  3tfjc  debeat  magijlra  Ecclejiafiica  rationis.  Squa- 
re fervanda  ejl  cum  manfuetudine  humilitas , ut  licet  vixferendum 
ab  ilia  fanfla  Sede  imponatur  jugum  , confer amus  , iff  pia  devotio- 
ne  toleremus  . Si  vero  , quod  non  decet , quilibet  Presbyter  , Jive 
Diaconus  redarguuntur  falfam  ab  Apojiolico  detulifse  epiftolam  , 
vel  aliujquid , quod  inde  non  ccnvenerit , falvafide , 13  Integra 
circa  Apoftolicum  bumiliute , penes  Epifcopum  ftpoteftas , utrum 
cum  in  carcerem  , aut  in  aliam  detrudat  cuftodiam  , ufque  quo  per 
epiftolam  , aut  per  idoneos  fix  partis  legates  Apoftolicam  interpel- 
let Jublimitatem  , ut  potiffimum  fua  fanfta  legatione  dignetur  de- 
cernere , quid  de  talibus  jujio  ordine  Lex  Romana  ftatuat  definite , 
ut  is  corrigatur , i3  ceteris  modus  imponatur  . 

Pcrfpc&um  fit  4.  ex  Synodo  Altheimcntenfi  in  inferior!  Ba- 
varia anno  6.  Prasfidc  Petro  Ortanenfi  Epifcopo  Johannis  X. 
Pontificis  Maximi  Legato  , cujus  exemplar  ab  fe  confpe&um  tc- 
ftatur  lib.  4.  rcr.  Mogunt.  in  Herigero  Archicpifcopo  Serarius  » 
defideratur  vero  in  Concil.  colled.  In  praefationc  cnim  hujus 
Concilii,  qua?  legitur  apud  Burchardum  lib.  11.  cap.  > & 

Ivo- 


Vl  N D 1 CAT  A . ArTIC  ULUS  VI.  0*.  II.  fp? 
Ivonem>ctfi  apud  iftum  nonnullo  crrato  infperfa,  par.14.  cap.i  1 6y 
fie  ajunt  Epifcopi  : Convenimus  in  Ecclefia  , . . . & moefii  con • 
fcdimus  . Turn  pr  a fat  us  SanSli  Petri  , & Domini  fobannis  Papa 
Aftftus  profercns  char  turn  Apoflolicis  litteris  infer  iptam  , qua.  mo- 
nebamury  arguebamury  & infiruebamur  de  omnibus  ad  veram  Reli - 
gionem  Chrijliana fidei  pertinentibus  . 6fua  omnia  , utjujlum  , £f 
dignumerat , humiliter  accept mus  , dligenter  traftavimus  , £j* 
devoto  qffeBu  omni  jnodo  ampleftebamur  . Tanti  nempe  faciebant 
Romani  Pontificis  au&critaccm , ut  officio  duccrcnt  illi  admo- 
nenti  5 cdiccnti  » &objurganti  obfequi , obedire  , & obtempera- 
rc  . Pcrfpicuum  fit  5.  ex  Synodo  Quintilincburgenfi  in  Saxonia 
prope  Halberftadium  an.  1085.  congregata  adverfus  Germanise 
fchifmaticos , in  cujtis  a&is  ha?c  habentur : (ghtum  ergo  omnes 
juxta  ordinem  fuum  confedifsent , prolata Junt  in  medium  decreta 
SS.  Patrum  de  Primatu  Sedis  ^Ipoftolica : quid  nulli  liceatejus 
judicium  ret ra8 are  , & de  ejus  judicio  judicare:  quod  de  totius 
Synodi  publica  profeffione  laudatum  , & confirmatum  eft  5 & hoc 
utique  contra  Henricianos  , qui  Fideles  S.  Petri  ccnftringere  vo- 
luerunt , ut  excommunicationem  D.  Papa  Gregorii  Juper  Henri - 
cum  cum  illis  retraftare  prafumerent . <f)uidam  autem  , fubne- 
&it  Synodus  > Bambergenfis  Clericus  nomine  Gunibertus  Romani 
Pontificis  primatui  derogare  volens  in  mediam  Synodum  fe  contu - 
lit  - afserens  Romanos  Pontifices  hnne  fibi  Primatum  adferipfifle, 
non  aliunde  concefTum  ha*redita(Te^  videlicet , ut  nullus  de  eorum 
judicio  judicare  debeat  > nam  illi  alicujus  judicio  fubjaccnt . fj)ui 
quum  aperte  a tota  Synodo  confutaretur  ,pracipue  tamen  a quodam 
Laico  conviclus  efi per  illud  evangelieum  : Non  eft  difcipulus  fuper 
Magiftrum:c^tt«?«  enim  hoc  in  omnibus  Ecclefiafticis  Ordinibus  ob - 
fervandum  deputetur  , ne  major  a minore  judicetur  , quis  hoc  Vi- 
cario  S.  Petri  denegare  poterit  > quern  omnes  Catholici  pro  Domi- 
no » & Magiftro  venerantur  ? Ha?c  Synodus.  Quibus  confide- 
ranti  Tatis  fignificat  illiufmodi  Primatum  Romano  Pontifici  ab  fe 
adjudicatum,  quo  cum  Tuprema  fupra  Concilium  pra*fulgeret  po- 
teftate , ac  de  fide  pronuncianti  ab  omnibus  foret  parendum  > 
quippe  nullius  judicio  ilium  Tubjacere  , a nullo  illius  judicium  re- 
trattari  poftc  affinnat ; verbo : non  fccus  ac  S.  Petrum  , ilium  Ec- 

F f T f 2 clefije 


j rptf  Privilegia  Rom.  Pontifici 

clefia;  Dominum  efle,  ac  Magiftrum.  Confer  hoc  in  Concilio  di&i 
cum  di&is  in  Conciliis  mox  commemoratis  j & viden  fi  Germa- 
nica  Ecclcfiadiverfimodc  aliquando  crcdidit,  nifi  velis  fibi  fatis 
eamdem  non  cohaefific  j aut  magis  etiam  ab  avita  majorum  fenten- 
tia  turpitcr  fcceflifTe  : quod  quam  abs  vero  abhorrec  > cam  in_» 
calumniam  cedit. 

Tenuiffc,  & crcdidifse  5.  Ecclefiam  Hifpanicam  elucet  1. 
cx  Synodo  Tarraconenfi  anno  4 6 5 . cclebrata , ex  qua  Epifcopi  ad 
S.  Hilarum  Pontificem  Maximum  feribentes , poftquam  ad  Ro- 
manum  Pontificem  undique  in  cauflis  Ecclcfiafticis  confugien- 
dum  affirmafsentj  S.Petrum  fuprcmac  illi  Scdi  pra?fe<ftum  omnium 
per  Orbem  illuminationi.profpexifsc  : S.  Petri  Vicarium  efse  Ro- 
manum  Pontificem  : ejus  Principatum  fuper  omnes  cmincre  > at- 
que  ab  omnibus  metuendum  aeque , & amandum  efse : quibus 
fane  predicant  quaecumquc  nos  Romano  Pontifici  vindicanda  pri- 
vilegia fuiccpimus  } fubtexunt  : A hs  Deumin  ybbispenitus  ado~ 
v antes  ...  ad  fident  recurrimus  Apoftolico  ore  laud  at  am  j inde  re - 
fponfa  qu&rentes  > unde  nihil  errore , nihil przfumptione  y fed  Pon» 
tificali  totum  deli  her  atione  pracipitur . Ea  ergo  de  re  Apoftoli- 
cam  Sedem  adeundam  feribunt,  quia  a Pontifice  quemadmodum 
a S.  Pctro  judicia  prodcunt  fine  errore , & fine  praefumptione  : fed 
quid  id  fignificat  qusefo  > nifi  in  fide  falli , aut  fallere  Pontificem 
Romanum  non  pofse  ? Adparct  a.  ex  Synodo  Bracarenfi  I5  aliis  II. 
anno  5*o.advcrfus  Prifcillianiftas  celcbrara5in  qua  poftquam  Lu- 
cretius Bracarenfis  Epifcopusretulifsct  jam  pridem  adverfus  cos- 
dem  Prifcillianiftas  y S.  Leone  jubente , celebrata  duo  Concilia.* 
fuifsc  in  Hifpania  , Synodus  ipfa  Bracarcnfis  ex  cpiftola  cjufdem 
S.  Leonis  ad  Turribium  > qua,  qua?  credenda  5 & qua;  ftatuenda 
adverfus  Prifciallianiftas  ab  illis  Conciliis  cfsent,  praeferipfe- 
rat  5 capitula  num.  17.  contra  Prifcillianiftas  relegit , quae  per- 
inde  cunflis  populis  Chriftianis  fub  anathematis  poena  creden- 
da , & cuftodienda  prarcepit . Putas  nc  tarn  confidcnter  cgiflec 
Concilium  , nifi  S. Leone  prxeunte  abcftc  procul  errandi  pericu- 
lum  credidiffct  ? Liquet  3.  cx  Synodo  Toletana  III.  anno  58^. 
collc&aj  quae  can.itf.  quemdam  famofum  libellum  a Gothis  con- 
tra Romanam  Ecclcfiam  elaboratum , quo  ifta  Arianae  baerefeos 


Digitized  by  Google 


V IND1GAT  A . ArTICULUS  VI.  iT.  II.  JP7 

infimulabatur  5 fub  anathematis  poena  profcripfit : Gfuicumqucy 
inquit  s libellum  dete/labilem  , . . in  quo  continetur  Romanorum  ad 
Arianam  harefim  traduSiio . . . , pro  vero  habuerit , anathema Jit 
in  aternum . Sciebat  fane  Ecclefia  Hifpanienfis  hajrcfes  omnes  a 
Romana  Ecclefia  confixas  ire  , & confofsas  , tantumquc  adco 
abefse  , ut  ulla  ad  cam  facratiflimam  Scdem  ab  omni  Temper  er- 
rore  immunem  accedat  > aut  valeat  accedere  . Sciebat  a Tolcta- 
na  Synodo  I.  olim  ftatutum  nihil  unquam  live  circa  Sacramenta  , 
five  circa  fidem  : Contra  Sedem  S.  Petri  faciendum  . Cui  cohae- 
rens  Toletana  III.  cap.i  .Prsefulum  Romanorum  decretales  epifto- 
las  loco  > & honore  jugiter  habendas  indixit . Id  adco  verum  , ut 
jure  in  laudem  Hifpanicae  Ecclefiae  Garzias  Loaifa  in  not.ad  Con- 
cil.  Tolct.  XII.  n.  55.  dc  Epifcoporum  nominationibus  loquens 
dixerit : Omnia  hac  ( neir.pe  Epifcoporum  cle&iones  ad  nomina- 
tionem  Regis  , & placitum  Synodi ) fiebant  concejjione  Romana  , 
& Apoftolica  Sedis , cujus  auftoritatem  Ecclefia  Hifpania femper 
majorem  in  modum  coluit  5 & obfervavit . 

Tcnuifse  > & credidifsc  6.  Ecclefiam  Anglicanam  patet  i. 
ex  Synodo  Clovcshovicnfi  II.  anno  747.  Tub  Cudbcrto  Cantua- 
rienfi  : in  ea  epiftola  S.  Bonifacii  Mogunrini  devotionis  erga_» 
Apoftolicam  Sedem  refertiflima  pcrleda : perle&a  epiftola  S.Zac- 
hariae  Pontificis3  & cun&a  in  cadem  gefta>  & dccreta  ad  Pontificis 
juftionem  j & Roman*  Ecclefia:  regulas  cxa&a , ut  ex  prxfat.  ,& 
capp.13,  1 5,1 6,8c  1 8.patefcit : Scripta>  legitur  ibidem,  toto  Orbe 
Venerandi  Pontificis  Domini  Apoftolici  Papa  Zacharia  in  duabus 
ebartis  in  medium  prolata  funt , O’  cum  magna  diligent i a juxt a quod 
ipfie  Apoftolica fua  auSdoritate  pracepit 3 . . recitata . .funt . Profpi- 
citur  2 . cx  Synodo  Calchutenfi  anno  ySy.Hadriani  I,  Legatis  afli- 
dentibus)  cujus  a&a  dein  Romam  ad  Pontificem  pro  confirmatione 
tranfmifla  funt  > in  qua  cap.  1.  fummopere  cautum  eft  , ut  omnes 
Apoftolicam  fidem. . . ficut  tradita  eft  a S.  Romana  Ecclefia  per  om- 
nia confiteantur , teneint , pradicent , & fi  opportunum  venerity 
pro  ea  mori  non  pertimefcant . Quam  quidem  fidem  in  Anglia  du- 
rafsc  integram  ad  fuam  ufque  artatem  , hoc  eft  annum  800  , te- 
ftatur  Synodus  altera  Clovcshovienfis  co  anno  celebrata  , Si  cut 
primitus , inquiens , a J'anfta  Romana  3 {$  Apoftolica  Sede , Bex - 


5^8  PrivilegiaRom.  Pontifici 

tijfimo  Papa  Gregorio  dirigente  3 exarataeft , it  a.  credimus , tf 
quod  credimus  abfque  ambiguitate , quantum  pofsumus  , exercere 
fatagimus . Planum  fit  3.  ex  Synodo  Cantuaricnfi  praefide  S.Lant- 
franco  Archiepifcopo  anno  1072  , in  qua  agcns  idem  Archiepif- 
copus  contra  Thomam  Eboraccnfem  Archiepifcopum , qui  de_-» 
Primatu  Angliae  cum  Lantfranco  exco  contendebat,quod  S.Grc- 
gorius  dcclarare  potuifset  , fi  voluifset , quod  privilegia  S.  Au« 
guftino  collata  ad  ipfius  fuccefsores  tranfirent  , in  haec  refpondit 
Synodus  S.  Lantfranci  ore  : <%)uando  Dominus  , 13  Salvator  no - 
Jter  Jefus  Chriftus  dixit  B . Petro  , Tu  es  Petrus  See.  potuifset  ad - 
jicere  3Ji  voluifset , eamdem  poteftatem  fuccejforibus  tuis  concedo . 
Verum  difti  pratermiffio  nihil  reverentia  imminuit fuccefsoribus 
Petri . Ibis  ne  his  obviam  Refer  es  ne  adverfa  ? Enim  vero 
omnium  Chriftianorum confcientiis  eft  indicium  , ut  nihilominus  , 
quam  B.  Petro , fuccefsoribus  ejus  , 13  minantibus  adtremant  > 
1$  ferenam  dignitatem  indulgentibus  gaudentes  applaudant . Eft - 
que  tunedemum  omnium  Ecclejiafticarum  rerum  rata  difpenfatio3 
Ji fuccefsorum  B. Petri  fueri t comprobata  judicio  . 6)uid  illud  agit  ? 
f/ifi  vis  divina  liberalitatis  per  Dominum  fefum  u B.  Petro  in^> 
Vicarios  ejus  diffufa  ?. . . It  a quodam  rcfpeftu  Sedes  Romana  ejl 
genus  9 13  totum  omnium  Ecclejiarum  j 13  tarnen  in  unaquaque 
Ecclejia  totius  Chriftiana fidei  tot  a regnat  integritas  . Ipfa  eft  ma- 
jor omnium  Ecclefiarum  3 13  quod  in  ea  valet , debet  valere  in  mi - 
noribus  3 ut  poteftas  primi  cujufque  Ecclejia  Principis  in  fucceden - 
tes  dimanet  3 niji Jiquid perfonaliter  5 13  nominatim  excipit . Tan- 
ti  ponderis  eft  , tantique  pendenda  3 fiifti  credas  Synodo,  Ro- 
mani Pontificis  poteftas  , ut  id  ubique  , femperque  valeat  > 
quod  ilia  femel  juflerit  valere  » uteadem  fit  in  unoquoquc  Pon- 
tificc  integra  , quae  fuit  in  Petro ; eidemque  five  lndignetur, 
five  indulgcat, omnibus  acquicfcendum  fit.  Confer  Johannis  Can* 
tuaricn.  litteras  ad  Eduardum  I.  Angliae  Regem . 

In  aperto  ponitur  4. , atque  in  confefsum  venit  ex  Synotto 
Oxonienfi  anno  1408.  praefide  Thoma  Arundelio  Cantuarienfi  Ar- 
chiepifcopo , quae  praeclarum  dc  Apoftolicae  Scdis  privileges  ccle- 
bravxt  praeconium  , iftis  verbis  praefata  • Qui  pracepta  Icgum  , 
13  canonumab  aterna  vitsc  , 13  mortis  Clavigero , vicemnonpuri 

homi - 


Digitized  by  Google 


ft 

VlNDICATA.ARTlCULUsVl.iT.il.  jpp 
bominis , fed  veri  Dei  gerente  in  terris , iff  cui  ipfe  Dens  cxlcflis 
Imperii  jura  commijit , rite  edita  , canonice  promulgata , ac  etiam 
a SS.  Pat  ri  bus  pradecefforibus  nojlris  ufque  ad  glori  of  am fanguinis 
effufionems  iff  cerebri  voluntiriamfparfionem  firmiter  obfervata , 
fuse  innitentes  prudentia  , temerc  violare  pr&fumunt , ac  eijdem 
doftrinis  variis  contraveniunt  i ipfique  'verbis , iff  fadis  contem - 
3 funt poena graviori  puniendi , ( quam  qui  Synodorum  vio- 
lant  ftatuta  j ) iff  tamquam  membra  putrida  a corpore  militantu 
Ecclefiaceleritcr  abfcindendi . Conjiderare  enim  deberent 3 ^z/od  . . . 
in  novo  Tefamento  inter  Apojlolos  difcrctio  qusedam  fait  > iff  licet 
mines  ejfent  Apojloli  3 Petro  tamen  a Domino  conceffum  ejl3iff  ipji 
Apojloli  inter  fe  voluerunt  idipfum » ut  reliquis  omnibus  pr&effet 
Apojloli s 3 iff  difdus  Cephas  3 idejl  Caput , principatum  Apojlolorum 
tcnerct  3 cui  di5i.tm  ejl:  Tu  aliquando  converfus  confirma  Fra- 
trcs  tuos  . 6)uafi  diceret  , fidubium  inter  eofdem  emerferit , ipfo - 
rumque  aliquis  in  viafidci  juftitix  > morum  3 aut  reft*  converfa • 
ticnis  erraverit , tu  ipfuni  conjirmes  in  bono  s quod  profefto  non^a 
dixifset  Dominus  i Ji  alios Jibi  minimc  decrevifset  obedire  . Haec 
facraciflima  dc  Apoftolica  Scdc  Anglis  haerebat  antiquitus  fcn- 
tcntia  ) Romano  Pontifici  tamquam  ip  Time  t S.  Petro  Chrifti  D. 
vices  in  terris  defungenti  aures  accommodandas,animumquc  adji- 
ciendum  jubens  5 five  dum  qua?  circa  fidem  crcdcnda  eflent  s five 
dum  qua?  circa  mores  agenda  scdicerctj  & edoceret . Heu  vidcant 
Anglo  - Calviniani  quam  foedc  ab  avica  Ecclefi*  Anglican*  tra« 
dicione  > majorumque  doftrina  defeiverint  1 

Tenuifle  5 & crcdidiffc  Ecclefiam  Gallicanam  paullo  poftdi- 
ftin&o  articulo  demonftrabitur  : fcilicct  earn  Gallic^  gentis  exi- 
miam  cfic  gloriam  a quod  ficuti  Regcs  Chriftianifiirai  nihil  anti- 
quius  habuere  > quam  ut  erga  Romanos  Pontifices  munificcncilfi- 
me  3 atque  pientiffime  5 qua  defendendo  , qua  colendo  , quij 
ditando  agerent  > fic  Ecclefia  Gallicana  ab  exordio  > deinccps , 
Sc  in  hanc  ufque  diem  nihil  facratius  duxit  > nihil  habuit  carius  3 
nihil  diligentius  fategit  » quam  Apoftolic*  Sedis  do&rinac , mori- 
bus>  legibus  adquicfcerc,  adaptari,  adhaerere.  Interea  fummopere 
difplicet  illud , quod  quam  frequenter , tarn  falfo  facratiifimr 
Apoftolic*  Sedis  Oforcs  ufurpant  > ja&ant , Sc  venditanc : ad  verbi 


foo  Privilegia  Rom.  Pontiuci 

Dei  fcripti  5 & traditi  penitiora  teftimonia  diligenter  perpends  > 
atquc  hincj  illinc  libratis  opinionibus,  in  illam  demum  fibi  defeen- 
dendum  oportuiflfe  fententiam , quae  Romano  Pontifici  cum  fupre- 
mam  poteftatem  fupra  Concilia  , turn  in  fide  indeficientiam  > nifi 
Ecdefiae  univerfae  accefleric  audoritas , abjudicat . Videlicet  id  vi- 
ris  non  infolcns  eft  3 qui  obtredandi  > & obfiftendi  peffima  pruri- 
gine  exagitati , aut  ftudiis  partium  praepoftere  abrepti , aut  pra* 
vis  potius  affedibus  irretiti , ut  impunc  quibusque  illicitis  laxenc 
habenas  > idcapiunc  confilii  ad  fucum  faciendum  > commodataque 
ratione  ad  irrationabilia  cohoncfianda  , ut  fe  , fuaque  animi 
fenfa  fub  verbi  Dei  feripti , & traditi  tutela  tegant , vadcfquc  ic- 
circo  voccnt  Apoftolos,  Prophetas,  Evangeliftas  , Patrcs , Ec- 
clcfias  . Ita  plane  Lclius  , &Fauftus  Socini , Johannes  Crelius* 
Jonas  Glincthingius , & Johannes  Ludovicus  Wolzogenius  Fra- 
tres  Poloni  nuncupati , a quo  LJnitarii  prodierc  , in  fua  Biblio- 
theca tom  8.  comprekenfa  , quod  a Socinis  perceperant  fc  verbo 
Dei  feripto , & tradito  adftringi , ad  amandandum  Nicaenum  fym- 
bolum  > tamquam  opus  tenebrarum  , quo  mcndacii  Pater  Nicae- 
nisPatribus  turpiter  illufit . Ita  plane  Johannes  Hus » & Hiero- 
nymus Pragcnfis  Gonftantienfibus  Patribus  repofucrunt , fe  fua 
placita  rcvocare  non  pofle , utpote  quae  a facra  Scriptura , & Tra- 
ditione  religiofe  accepifsent . Ita  plane  Zuvinglius , & Albertinus 
fe  novitiam  dodrinam  de  Chrifti Domini  praefentia  in  Euchariftia, 
qua  Pater  mendacii  antiquae  Ecclefiae  avitam  fidem  nequiter  fo?da- 
vit  j & Romanam  Ecclcfiam  turpem  in  errorem  addudam  obcae* 
cavit  j tarn  Scripturae  facrae , quam  veteris  Traditionis  audorita- 
te  adigi  ad  eliminandam , proculque  abigendam  , tanquam  quae 
inconcufsae  veritati  fit  inimica , & verae  fidei  fundamenta  fubver- 
tat  5 feripturierunt . Ita  plane  Dalaeus  effutiit  fe  ad  Scriptura: , 
& Traditionis  aequam  lanccm  dogma  de  Confcffione  auriculan  1U 
bratum3&  expenfum  comperiiffe  illud  impatibile  efse  jugufflL* 
Chrifti  fidclium  ccrvicibus  inique  a Pontificibus  impofitum  . Ita 
plane  Brennius  Daniel  Epifcopii  difcipulus  in  trad,  de  regno  Ec- 
clef.  in  tempore  erigendo  ex  S.  Scriptura  > & Tradicionc  adver- 
fus  Socinum  Chiliaftarum  turpem  errorem  inftaurare  , futurum- 
que  millennium  in  tcrrisChfiRiRcgnumfuadcrc  ignaris  adnixuc 


Digitized  by  Google 


VlNDlCATA.ARTlCULU5VI.jf.lI.  tfol 

eft . Ita  Limborchius  e Remonftrantium  grege  errorcs  fuos , qu os 
cum  Epifcopio  habuit  communes  , ex  S.  Scripcura  fuadere  ftu- 
duit . Ita  Enjcdimus  in  explicat.  locor.  S.  Scripture  eo  collineare 
omnia  contendic  , ut  tres  Pcrfonas  a Divinae  naturae  confortio  pc- 
nitus  extrudant . Ita  Sandius  lib.  $. Script.  Trinit.  revel.,  ex 
S.  Scriptura  Socinianorum  errores  ut  conftabiliret , fategit ; quos 
c contra  ex  S.  Scriptura  , & Traditione  penitus  profligare  fe  pofle 
confidit  Johannes  Adamus  Scherzcrus  c grege  Lutheranorum  in 
jfuo  collegio  antifociniano . Ita  Poftellus  ab  fc  feripta  non  tam 
fua  , quam  Chrifti  Domini  eife  , in  quibus  reluti  Dei  verbo  omni- 
no  fit  adhaerendum  , neqtic  ungucm  ab  iis  abfcedcndnm  . Ita  Hi- 
deux  Do&or  Parifienfis  in  cpift.  die  2.  Januarii  anno  1717.  ad 
Cardinalem  Noallium  inferipta  in  haec  improbe  exivit  : fe_^> 
poft  quotidianam  , maturamquc  puriorum  S.  Scripture  fontium 
perveftigationem , poftque  diurnam , no&urnam  , diligentem  > 
navamquc  facrae  Traditionis  difquifitionem  , iccirco  ut  verita- 
tem  tandem  hauriret , adftringi  fe  , & adigi  ad  habendam  Confti- 
tutionem  Vnigenitus  tanquain  opus  tenebrarum  , quo  mendacio# 
rum  Pater  Ecclefiae  Patris  integritati , follicitudini , & perfpi- 
cacitati  fucum  fecit , vifum  pcrfonamque  erroris  impofuit , illi- 
que  foediifime  iliufic . Sed  hos,  horumque  firoillimos  fexccntos 
putidiflimos  , ac  perditilffimos  tenebriones  apage  : atquedehis 
ha&enus . Quae  ad  hanc  adhuc  partem  1.  pertinent , reliqua  To- 
mus  II.  fuppeditabit . 

FINIS. 


Pars  /. 


G g S g 


INDEX 


Digitized  by  Google 


6ol 

INDEX 

RERUM  NOTABILIUM. 


ABdalas  Edeflenus  Ignatii  Patriar- 
chae , gentis  Syrorum  } fuoque 
nomine  fidem  >quam  tenet>docet- 
que  S.  Romana  Ecclcfia  , profcf- 
fus  eft , obedientiaque  Eugenio  IV. 
fe  obftrinxit  pag. 492. 

Abaelardus  Petrus  a Synodo  Seno- 
nenfi  damnatus  ad  Apoftolicam  Se- 
dem  appellavit . Ab  Innocentio  II. 
confirmata  in  ipfum  damnatio  fuic 
fag.  2^  Si  feq. 

Academix  Parifienfts  nomine  de  Pon- 
tificis Romani  privilegiis  egregia 
profeffus,  effatufque  eft  Petrus  Al- 
liacenfis  ad  Clementem  VII.  pfeu— 
do-Pontificem  pdg.3  20.  & feq.  Aca- 
demix  Parifienfts , Viennenfis , Er- 
fordienfis  , CoIonienfis>  & Craco- 
vienfis  Concilii  Bafileenfis  dccretis 
de  poteftate  Concilii  fupra  Ponti- 
ficem  aliquando  func  adftipulatx. 
Earumdem  ita  opinandi  caufla  , 
agendi  propofitum  , ac  docendi 
ratio  expenditur  . Eifdem  alia- 
rum  Academiarum,  earurademmet 
etiam  alias  diverfa  opinio,  aliorum 
item  Dodlorum,  Nationum  > Eccle- 
fiarumque  adverfa  fententia  oppo- 
nitur  , fag,  33$, & feqq.  Ab  Aca- 
deroiis  nonnullis  multx  , varix- 
que,  excogitatx  , ac  propofitx 
vix  fuere  Conciliis  Pifano,  & Con- 
ftantienfi  ad  fchifma  extinguen- 
dum  , cxtirpandumque : atque_* 
fummacautda  agendum  vel  cum 
iis  , qui  de  Pontificatu  decerta- 
bant  > demonftntrunt  pag.  352,  & 


A 

feqq.  >384,  & feqq.  Academix  Pa- 
rifienfis  propofitiones  in  Concilio 
Conftantienfi  quxdatn  rejedlx , & 
quxdam  poftea  a Richcrio,  Quef- 
nello , aliifque  recodtx  png.  400. 
Eadem  Academia  eodem  in  Conci- 
lio propoficionem  de  poteftate  Con- 
cilii  fupra  Papam  cercos  intra  cafu» 
cohibuit  ibidem . 

Adh,  qux  fub  S.  Lini  nomine  cir- 
cumferuntur , apocryphis  funt  ad- 
cenfenda  pag.  21. 

S.  Aelredus  Apoftolicx  Sedi  indivi- 
dueadhxfit*  ejufdemque  egregias 
dotes  laudibuscelebravitpatg.  277. 

Aeneas  Silvius,  poftea  Pius  II.  fen- 
tentiam  de  poteftate  Concilii  fu- 
pra Papam  abdixit , ac  pro  Ponti- 
ficia  viriliter  poftmodum  ftetitpdg. 
330,  ill.  Si  feqq. , 407,  & 

498.  Bafileenfe  Concilium  oecume- 
niei , legitimique  gradu  dejicien- 
dum  oftenditpatg.  449,45  i,&  469. 
Supremam,Concilioquefuperiorem 
Pontificis  poteftatem  acriter  defen- 
dit  pag.  495.  A Pontifice  appellari 
ad  Concilium  prohibuit » appellan- 
tefque-  pro  meritis  punivit  ibidem  r 
Si  feqq.  Pragmaticara  fan&ionem-* 
abolevit  pag.  496  > & feq.  Orienta- 
ls redta,  ac  vera  edocuit  $*£.497, 
& feq . 

/Ethiopes  Romanx  Ecclefix  unitati  , 
ac  dodrinx  fe  fe  adftrinxefunt  •• 
Pontificis  fidei , poteftatique  inte- 
gre  fe  permiferunt  pag.  491,  & feq , 

Africana  E«clefia  , ejufquc  Epifcopi 
G g g g 3 Ro- 


Digitized  by  Google 


tfo4  In 

Romani  Pontificis  di&is  , dccretif- 
que  ex  officio  obedire  , 6c  obfequi 
religioni  , ut  deccbat  , duxerunt 
pag.  i 80,  i8j,  & 261.  In  African* 
Ecclcfia  fub  aevum  S.Augufiini  , & 
Hunoerici  Wandalorum  Regis  in- 
gens Epifcoporum  fuit  mimcrus 
pag.  128.  Eadem  Africana  Ecclcfia 
Romani  Pontificis  Primatum  , ei- 
que  adnexas  prxrogativas  maximo 
abfe  haberi  in  pretio  oftendit  in_» 
Conciliis  Zellenfi  an.  41  S.pag.^yji 
Cartbaginenfi , an.  402  ; Milevi* 
tano  an.  416;  Africanis  an.  418; 
Africano  an. 534;  Africanis  an.646. 
A fag.  J84.  ad  fag.  y8tf. 

S.  Agatho  fe  in  fide  infailibilem  affir- 
mavit , atquc  potefiatem  fupra  Sy. 
nodum  generalem  VI.  exercuit 
fag.  208,  6c fcqq.  Synodo  legem 
ilaruit , q«am  ex  animo  fc  ample- 
<3i  Sy  nodus  profefla  cflpag.  210,6c 
feqq.i  & 2iy.  S.  Agathonis  litte- 
teras  a Synodo  VI.  examini  fuiffe 
fuppofitas  qui  ajunt  , exagitantur 
fag.  2 1 5,  &feqq. 

Albertus  Sartianenfis  Ord.  Minor. 
Orientalibus  ad  facra  noftra  perdu- 
ccndis  fedulo  allaboravit ; ac  ple- 
rofque  reapfc  ad  parendum  fummo 
Pontifici  adduxit  fag.  490 ,Sifeqq. 

Alexander  III. Concilium  Lateranen- 
fe  III.  celebravit.  Friderico  Aeno- 
barbo  Imperatori  denuntiavit  fui 
non  efife  Concilium  indicere  , nec 
Pontificem  ad  illud  autCnriamfuam 
accerfer cpag.  277.  De  fuprema__t 
Pontificis  au#orita.te  egregie  edi- 
xit  ibidem  > Si  p ag.  395  ; eademque 
l'uprema  au&oritate  in  Concilioca- 
noncm  condidit » atque  Epifccpis 
fchifmatis  ejurandi  formulam  prx- 
fcripfit  pag.  278. 

ALexandrina  Ecclcfia  Romani  Pontifi- 
cis fupremam  potefiatem,  ac  in  fide 


D fi  X 

infallibilitatem  profefTa  eft  faspe  in 
- Synodiscongregata  anno  339;  362; 

430;  495.  a pag.  y 64.  ad  pag.  y 66 . 
Alliacenfis  Perrus  fuo,  Academisque 
Parificnfis  nomine  prarclare  de  Se- 
dis  Apoftolicx  privilegiis  difleruit 
pag.  320.  ProConcilii  poteftatefu* 
pra  Pontificem  diflerens  , ea  de_* 
Pontifice  feripfit  , & protulit,qux 
Pontificem  fupra  Concilium  attol- 
lant  :ea  de  Concilii  prxliantia  ftru- 
xit , & pofuit , quie  Concilii  au- 
dloritatem  evertant : ea  de  Cardi- 
nalibus  tradidit  > qux  veri  minus 
. fimilia  fint:  ea  tandem  coramifcuit, 
6c  turbavit , quae  hominem  parum 
fibi  cohxrentcm,  xqualemque  pro- 
dant  pag.  315,  Si/eqq.  320,  6:  422. 
De  audloritate  Pil'ani  Concilii  jure, 
riteque  dwbitavit  pag.  348,  6c  Jeq • 
Er  Cardinalitim  Collegio  Roma- 
nam  Ecclefiam  potiffime  port  Papam 
. conflari  i ideoque  abfque  Cardina- 
lium  collegio  ncc  Concilium  cele- 
brari , nec  in  Concilio  quidquam 
dccerni  pofle  refte  affirmavit  pag. 
390,6:  j99.Decrcta  Concilii  Con- 
, ftantienfis  fefs.  4,  6c  5.  rite  ad  ca- 
fum  fchifinatiscocrcuitfdg.  41  y. 

S.  Ambrofius  pro  coerccnda  Nicolai- 
tarum  hxrefi  in  fua  Dioe:efi  graf- 
fante,  cui  ipfe  par  non  erat , tefte 
S.  Petro  Damiani  praefidium  a.S.Si„ 
ricio  Papa  pofiulavit , 6c  impetra- 
vit  pag.  yp?. 

Amaedeus  7 III.  Sabaudiae  Tux  Bafi- 
Jeenfcs  ad  officium  rcducere  , atque 
Eugenio  IV.  reconciliare  enixe  fiu- 
duitp.tg.  44 j.  Ignorans  fibi  a Bafi- 
leenfibu*  vim  inferri  paflusdclatum 
Pontificati;m  admifit , quo  verita<- 
. te  comperta  hbens » ljbcrque  fe  ab- 
fiicavit  s Privilegiis  a Nicolao  V. 
propterea  adauftus  pag.  44y.  Bafi- 
leen.fi  fchilmate  afflari  nullo  debet , 

ac  po- 


Digitized  by  Google 


Rerum  Notabii.ium.  6o$ 


ac  potett  modo ; qua  in  re  peccatum 
a Blondo,  & Raynaldo  eft  . Quin* 
imo  optime  de  Ecclcfia  promeri- 
tus  eft,  virtutibus,  fignifquc  prjeful- 
3fit>  atque  praxoniis  a Rom.  Pontiff, 
cibus  eft  celebratus  pag.qy6ySl  fcq. 

Anaftafii  Bibliothec.  in  colligcndis, 
vindicandis , vertendifque  aftis  Sy- 
rodi  VIII.  diligentia  laude  digna__» 
fuit  pag.  23  r,  & fcq. 

Andreas  Magorenfis  pro  fuprema—* 
Concilii  poteftatc  decertans  pluri- 
ma  circa  hiftoriam  , Chronologiam, 
Logicam  , Criticam  , ac  Theolo- 
giam  turpiter  peccavit : fed  & de 
l'ua  opinione  graviflime  dubitavit 
p«g-32i,&H<l. 

Andreas  Abbas  yEgyptius  Johannis 
Patriarchy , fuo  , fuorumque  no- 
mine Apoftolicae  Scdis  unitati , ac 
do&rinae  adftipulatus  eft  pag.  4^0, 
Si  fcq. 

Anglicana  Ecclcfia  , ejufqiie  Regcs  , 
Epifcopi , & Dodores  optime  oiim 
de  Romano  Pontifice  promeriti 
funt, prxclaramque  de  ipfius  pryro- 
gativis  animo  prietulerunt  fenten- 
tiam  pag.  445,448.  Speciatim  ve* 
ro  in  Synodis  an.  7475787;  800; 
*972^408.  a pdg.$9j,  ad  pag.^gg. 

Antiocheni  Concilii  anno  37S.  Me- 
tropolitae  7.  Epifcopi  146.  Decre- 
tis  fidei  a S.  Daoiafo  adverfus  hae- 
reticos  editis  u!tro,citroque  fyngra. 
pham  appofuerunt  pag.  154. 

Antiochena  Ecclefia  pari  religionis , 
ofSciique  obfequio  Romani  Pontiff- 
cis  divinas  pryrogativas  , infalli- 
bilitatem  ideft,  potioremque  in  Ec- 
clefia poteftatem  fiepius  in  Synodis 

. coadunata  coluit  an.  270;  379;  450. 

4 pag.  5 66 . ad  pag.  568.  Vide  V. 
Orientales . 

Appellantium  exempla  pleraque  , ac 
prjcciara  turn  corum , qui  anta_* 


Trullanam  , Sardicenfem  imo  Sy- 
nod urn  , turn  eorum  , qui  poft  id 
temporis  ad  Romanum  Pontificem 
provocaverunt  , proferuntur  pag. 
150,  & 151.  Ad  Romanum  Ponti- 
ficem appellandi  facultas  fada  cui- 
libet  a Synodo  Sardicenfi  adverfus 
obtredatcres  defend itur  pag.  152, 
& fcqq.  Ad  Impcratorem  nequa- 
quam  appellavit  Neftoriuspjg.  163. 
Appellari  a Pontifice  nemini  , ntil- 
Jarnquc  ob  cauftam  , nulloquc  in 
cafu  licctpdg.  238:  neq  le  ad  Syno- 
nodum  pag.  28P,  367,  & 4 95  : be- 
ne vero  a Synodo  ad  Pontificem 
cuicumque  fas  eft  provocare  pag, 
243.  Appellantes  vel  a Synodo  ad 
Stdem  Apoftolicam  , vel  a Synodo 
ad  eamdera  fedem  dimifli  font  pag. 
a(?8,  & fcq.  Appellantium  nonnul- 
lorum  a Pontifice  ad  Concilium-* 
exempla  exhibentur  pag.  495,  & 
fcqq.lu  tamen  appellantes  gravifli- 
mis  pcen is  afRdi  funt  ibidem  . 

Aquilejenfis  Ecclefia  Romani  Pontifi- 
cis  audoritatem  potiori  , fuprema- 
que  loco  habuitp<*g.  5 $6. 

Arcani  difeiplina  olim  in  Ecclefia  fa- 
cra , qux,  quando*  inquibus,& 
cum  quibus  adhibita , r.eligiofeque 
cuftodita  pag.  550.  Qpo  tandem-* 
tempore  ejufmodi  difeiplina  in  Ec- 
clefia five  Oricntali , five  Occiden- 
tali  defierit  ibidem. 

Archiepifcopos  inter  Aquilejenfem 
Mediolanenfem,&  Ravennatem  ali- 
quando  de  priori  loco  difputatum 
ettpag.  35,  6C36. 

Arelatenfis  Synodus  L anno  314.  in 
epiftola  Synodica  ad  S.  Silveftrum 
praeclara  de  Pontificis  poteftate_> 
profefta  eft  pag.  253.  Textus  inte- 
ger ei  reilitutus , & vindicatus  eft 
ibidem  . 

Arimintnfis  Synodi  Epifcoporuno 

nu* 


Digitized  by  Google 


6o6  I N D 

numerus  longc  inferior  eorum  , 
qui  in  Ecclefia  turn  erant  Epifcopi, 
fuit  pag.nq, Si  fcqq.ArimincnCmm 
lapfus  Janfeniftarum  , acQuefnelli- 
ftarum  caufix  nihil  prodel \tbidern  , 
Eorumdem  Patrum  integra  fides 
ab  impada  calumnia  vindicatur 
pag.  i Si  feqq. 

Armeni  Romani  Pontificis  fidei , po- 
teftatique  integre  fe  permiferunt 
pag.  171,  284,  &4po.  Ejufdemdi- 
vinas  prxrogativas  fuo  loco  pariter 
habueruntpd£.  770. 

Arnaldu*  Brixienfis  ablnnocentio  IT. 
damnatus  eft  : ejus  libri  non  fecuS 
atque  libri  Abaelardi  igni  creman- 
di  devoti  funt  pag . 270. 

S.  Athanafius  de  Romani  Pontificis 
audoritate » prolatifque  abeo  fen- 
tenti ia  prardaram  animo  prxtulit 
opinio  nun  pag.  57 6. 

Ardor  obfervat.  crit.  in  hift.  Fleurii 
ad  Romani  Pontificis  vindicanda 
privilegia  nonnulla  fruftra  ex  pfeu- 
do-epigraphis  abfque  deledu  pro- 
tulitp</£.  145. 

Audores  » qui  a tempore  Concilii 
Conftanticnfis  , & Bafilecnfis  pro 
fupreraa  , potiorique  Pontificis  au- 
tomate pugnarunt,laudibus  exor- 
nantur , inter  quos  Anonymus  Ia- 
cobi  Mifnienfisimpugnator » Mau- 
ritius Pragenfis » Johannes  Patriar- 
cha  Antiochenus  , Cardinales,  Epi- 
fcopi , & Dodores  qOamplurimi 
in  utroquejure  peritiffimi , Theo- 
logi,  virique  plurimi  dodrina  , ac 
fanditate  prxftantifiirai  > Acade- 
mix  plcrxque,  aliique  dignitate,  ac 
lapientia  prxclari:  ex  Grxcis,  alii£ 
que  Orientalibus  prxterca  quam- 
plurcs  dignitatibus,  officiis  , ac  do- 
drina  confpicui  pag.  504,  & feqq. 
Exadverfo  pro  Concilii  poteftate 
fupra  Pontificem  fleterc  plcrique  , 


* v 

E X 

e quibus  Gerfonius  , Petrus  Allia- 
cenfis  > Andreas  Magorcnfis  » Ste- 
phanus  Pragenfis » Nicolaus  Cufa- 
nus,Aineas  Silvius,NicoIaus  Panor- 
mitanus  , Dionyfius  Carthufianus, 
aliique  perpaucij  qui  ad  unumom- 
nes  facile aut  explicantur,aut  repel- 
luntur  pag.iop,  & feqq.  Academia- 
rum  nonullarum  fub  id  temporis 
docendi,agendique  ratio  vel  expo- 
nitur,vcl  refpuiturpiig.j  3 5 ,Sifeqq. 

Auxilius  Presbyter  omnium  primus 
Sedem  Apoftolicam  inter  » atquc_> 
Pontificem  in  ea  fedentem  diftin- 
dionem  invenit , invexitque  pag. 
j.Qirx  de  Auxilio  opinio  infederit 
Johanni  Mori  no  . Quid  de  ejufmo- 
di  diftindione  fenferint  Galliarum 
Antiftites  ibidem  , & feqq. 

B 

BAbylonis  nomine  apud  S.1*etrum 
inepiftola  ad  Romanos  Romans 
veniflfe  ccrto  certius  eft:  Aegypti, 
aut  Chaldxx  urbem  eo  nomine  de- 
fignatam  pugnantes  Proteftantes  re- 
felluntur  pag.  10,  Sifeqq.  Dubitan- 
tes  num  revera  Roma  defignata  fit 
Petrus  de  Marca , & Harduinus 
fugillanturp*^.  II# 

Bagotius  Pontificem  ex  cathedra  lo- 
quentem  perperam  explicans  ex- 
ploditiirp^f. 

Bailletus  cum  Quefnello  affirmans 
poflfc  quempiam  communione,  fa- 
crorumque  confortio  cum  Ecclefia 
conjungi  > quin  cum  Romano  Pon- 
tifice  communicet,  quinrmoetfiab 
eo  fit  excommunicatU9,turpis  erro- 
ris  coarguitur  pag.  554,  & feq. 
Balfamon  , & Ccdrenus  Sardicenfei 
canones  de  appellationibus  ad  Se- 
dem Apoftolicam  perperam  inter- 

pre- 


Digitized  by  Google 


R E R IT  M N O T 
pretantes , aliorfumquc  intorquen- 

tes  a Chriftiano  Lupo  egrcgie  ve- 
xantur  , & vapulant  pag.  1 54. 

Baluzius  libello  Virgilii  ad  Juftinia- 
num  , & Theodoram  a SynoJo  V L 
falfis  adnumeratoaudoritatem  vin. 
dicans  repellitur  pag.  201,  & feq. 

Barchofius  cum  Janfenillis  aliis,  Qucf- 
nellianifque  S.  Paulum  xque  , at- 
queS.  Petrum  Romanum  Epifco- 
pum  fuiffe  , egifleque  fcripturiens 
rcfellitur  pag.  24,  & feqq. 

Baronius  ada  Synodi  V.  intcrpolata 
autumans  non  audicndus  eft  pag. 
208.  Litteras  S.  LeonisII.  fubditi- 
tias  exiftimans  emendatur  pag . 
214.  Iulianum  Cardin.  Cxfarinum 
Synodo  VI I f.  minus  xquum  corri- 
gens  commendatur  pag.  2? 8.  De- 
cretum  Gelafianum  de  libris  facris, 

& fuppofititiis  defendens  laudibus 
celebratur pag.  2;  1. 

Bafllccnfc  Concilium  fententixde  po- 
teftate  Pontificis  fupra  Concilium 
nihil  nocuit  , quinimo  plurimum 
profuitp^.424,&  feqq.  Earn  agen- 
di  rationcm  tenuit , ut  ab  initio  uf- 
que  adexitum  fe  illegitimum  pro- 
dcret:  totumque  in  id  incubuic» 
ut  femet  prxpoftere , ac  nefarie  fu- 
pra  Pontificem  erigeret  pag.  423* 

& feqq.  In  Bafileenfi  Concilio  Pon- 
tificis privilegia  egregie » enixeque 
tuiti  funt  Eugenii  IV.  Lcgati  pag. 
428,  & feq. ; Legatis  illis  refpon- 
lioncs  nonnullas  Concilium  dedit  , 
quibus  fuaderetfibi  primas  fupra_j 
Pontificem  efle  tribuendas:  fed  eas 
imo  parvi  efle  pendendas  oftenditur 
pag.  42^,  & feqq.  Eo  in  Concilio 
Eugenii  Legati  nihil  adverfus  Pon- 
tificis audoritatem  peccarunt  pag. 
437.  Bafilecnfium  audaciam  , & at- 
tentata  in  Pontificem  Impcrator  , 
Kegefquc  vjehementer  exccratifunt 


A B I L I 0 M • 

pag.  440.  In  Bafilecnfium  partes  in- 
caute  , infeiteque  nonnulli  pertra- 
di  funt  pag.  441.  Eadem  in  pfeudo- 
Synodo  impudentiflime  a nonnullis 
Prxfulibus  multo  nomine  ob/urgan. 
dis  in  Eugenium  animadverium  eft 
pag.  442.  In  Eugenii  tamen  obe- 
dientia  , & obfequio  religiofe , rim 
verenterque  manfit , & permanfic 
Ecclcfiarum  potior  pars  pag.  44^ 
& 448.  Contra  fteterunt  alii  JbK 
dem . Neutram  partem  alii  funt 
amplexati , qui  poltea  tamen  Euge- 
nio  , ut  par  erat , obedient ia  funt 
adftridi  ibidem  , & feq.  Nihil  ex 
co  Concilio  extundi  adverfus  fu- 
periorem  Pontificis  poteftatem  po- 
tell  pag.  445,  & feqq.  Nec  oecunie- 
nicum  , nec  legitimum  fuit  , nec 
ab  Eugenio  approbarum  pag.  445, 
& feqq.  Neque  in  eo  ievieem  con- 
fenferunt,  qui  illud  componebant: 
difienfere  vero  , aut  defuere  Apo- 
ftolicx  Sedis  Lcgati  pag.  449,  Sc 
feqq.  Neque  itcrum  in  eo  liberal 
erant  fuflragia  ; fed  pluritna  a ple- 
rifque  uno  ex  odio  in  Eugenium  , 
aut  ex  partium  Audio  prxfra&e, ac- 
que prxeipitanter  agebantur  pag . 
45°»  & feqq • Nigris  notis  a virig 
dignitate,  f'andimonia , dodrinaque 
prxclaris  idem  Concilium  perllri- 
dum  fuit  pag.  453,  & feq,  Turpif- 
limos  in  errores  prolapfi  Bafileen- 
fes  funtpag.  45 5.  Ab  Eugenio  ma- 
xime  , & fub  eo  congrcgata  cum_» 
Ferrari*  , turn  Florentix  Synodo 
proferipta  pfeudo-Bafileenfis  Sy- 
nodus  eh  pig- et  feqq.  46^ 
ct  feqq. , 470,  et  feq.  A Leone  X. 
deinde,et  a Concilio  Lateranenfi  V. 
pag.  501,  et  feq.  A fchifmats  ma- 
cula expurgari  nequit  pag.  473,  et 
feqq.  Notari  tamen  eadem  macula 
nou  debent  nonnulli , qUi  eidetn 

Con* 


tfo8  1 N D 

Concilio  adhxfere  aliquando  pag. 
47y,et/e^.Qui  pro  ejus  automa- 
te pugnant  cxagitantur  , & refcl- 
• luntur  pag.  455,  ttfeqt 7.,  471,  ct 
fcqq. 

Beguardi  * & Begninx  > una  cum  Jo- 
lianne  Olivi  a Clemente  V.  in  Con- 
cilio  Viennenfi  fuprema  , decrato- 
riaque  fententia  damnati  funt  pag, 

?02. 

Bellarminus  retc  canoncro  Con- 
cilii  Laterancnfis  IV.  eft  interpre- 
tatuspajf,  282.  De  Lateranenfi  V 
optime  eft  oplnatus  pag.  5-04, 
Berardi  Scbaftianus  adverfus  Turria- 
num  , atque  Echellenfem  pro  20 
dumtaxat  Nicxni  Concilii  eanoni- 
bus  pugnavit  pag.  145+ 

S.  Bernardus  de  Romani  Pontificis 
divinis  prxrogativis  optime  fenfit, 
dixit , icripfit  pag.  267,  ct  2 69,  A 
Cardinalibus  objurgacus  aliquando 
eft  » quod  Romana  Ecclefia  incon- 
fulta  fymbolum  in  Concilio  Re- 
menfi  procudiflet  pag. 271,  et  feq. 

S.  Bernardinus  Senenfis,  ctfi  grxei 
idiomatis  ignarus,  tamen  afflantc 
Spiritu  Santo  grxce  in  Concilio 
Florcntino  egregie  adco  differuit , 
ut  magna  caufsx  pars  fuerit  , cur 
Grxei  ad  frugem  regrefli  fint  pag. 
48 1 • 

Beveregius  . Videfis  "V.Wancfpcnhis . 
Blanchinii  , & Blanchi  cruditx  con- 
. jeturae de  itinere  Romano,  itine- 
ris  occafione  S.  Petri » ejufdemque 
anno  emortuali  pag.  2 i>  et  21* 
Blanchinius  Conftantinum  Imperato- 
rem  a S.  Silveftro  revera  baptiza- 
tum  , ab  Eufebio  Nicomedicnft  au- 
tem  confirmation^  Sacramento  fo- 
. lummodo  initiatuni  autumavrt/fctg. 
147.  S.Scripturx  canonem  a S.Ge- 
lafio  adornatum  a Protcftantium 
invidia  liberavit»egregieque  defen- 


E X 

dit  pag.  251.  Blanchus  Vigilii  libef— 
los  ad  Juftinianum  , et  Theodoram, 
atque  viciftim  , tanquam  eos  , qui 
fuerunt  revera  ab  Hxreticis  confi- 
ti , atque  propterea  fuifte  a Syno- 
do  VI.  confixos  adverfus  Baluzium 
oftendit  prfg.  201* 

S.  Bonaventura  in  Romano  Pontifice 
fupremam  poteftatera  > poreft2tii- 
que  fummam  in  ceteros  derivan- 
dam  confiftcre  docuit  pag.  547. 
Bofluetius  ob  ea  > quae  prxclare  in  lau- 
dem  S.  Petri , atque  Romani  Pon*- 
tificis  , differuit , deque  ipfius  pri- 
vileges egregie  dixit  , prxconiis 
exornatur  pag.  foj,  r25,  ^4^ 
252.3^0.  Ideo  vero  , quod  Roma- 
ni Pontificis  privilegiis  ideft  infaJli- 
bilitati  , ac  prat  Concilio  potiori 
autoritati  parura  fe  xqunm  prx- 
buit  > atque  eft  adverfatus  redar- 
guitur,  et  repellitur  pag.  j,  1 14> 

■ r59.  1 74,  *89,214,  222,240,254, 
297,  302,119, $47,  33 2,i21119P» 
' 4Q?»44<5>4?4>45*,  5Q$» 

c 

S.  /">  Aileftinus  L fupremo  Jure  irfus 
Ncftorium  nefandx  hxrefis 
nomine  conderanavit  pag.  i5r,  et 
feqq.  In  Ephefinan*  Synodumcoa- 
tivam  autoricatem  , fupremam* 
que  exercuit  pag.  i5i  > et  feqq. 
Quaedam  ejufdcm  Synodiata  infir- 
mavit , et  infregit  pag.  1 55.  Eccle- 
fix  totius  curam  divmitus  deman- 
datam  ab  fe  circumferri  edixit  ibi» 
dem  , 

Callixtus  N.in  Concilio  Lateranenfi  L 
pro  fuprema  fua  poteftate  canones 
condidrt  pag.  266* 

Canones  Concilii  Conftantinopoli- 
uni  28.  Cbalcedonenfis  Con- 

cilii 


R E R U M N 6 ‘ 

cilit  Ecclefix  Conftantinopolitanxcum 
Romans  xqualitatem  minime  prxfe- 

runt  pag.  1 70  , & feq.  Canones  in * 

Conciliisfe  folo  coridcrc,aut  conditos 
a Conciliis  etiam  oecumenicis  infirma- 
re  , & infringere  Romanus  Pantifex 
potellpag.  565.  Vide  verbo  Conci- 
lium Conftantinopolitanum  I.Chalce- 
donenfc  > Nicxnum  If,  Gonfhntinop. 
IV,  Latcranenfe  I , II  , & III  , Lug- 
dunenfe  II,Viennenfe,  Conftaotienfe, 
Bafilcenfe  , Florentinum , Lateranen- 
fe  V,  & Tridentinum  . 

Cardinalium  inftitutio  cuius  juris  fie 
cxillimanda;  cujufraodi  olim  eorum 
nomenclatio  , ac  munus  : quibns  fuc- 
rint  adau&i  pag.  316.  Unanimi  fen- 
tentia  , ac  viriliter  in  Concilio  Con- 
flantienfi  Romani  Pontificis  privile- 
ge loco  ut  fhbilirent  fuo  , ac  illibata 
fervarent,  faregerunt  pag. 2 59, & feq., 
382 ,& feqq.,8i.  4oo.Nonnulli  lulio  II. 
inobedientes  , ipfoque  infeio  Syno- 
tlum  Pifis  indicerc  aufi  paenas  judas 
dederunt:  culpam  agnofcentcs,ac  con- 
fefii , veniam  impetrarunt , dignita- 
temquc  rccuperarunt  pag. 499,8c  feq. 

Cariopbylus  Matthxus  infignem  S. Jo- 
hann is  Chryfoftomi  locum  de  SS.  Pe- 
trol Paulo  egregie,ritcque  expofuit 
pag.  8c  29. 

Carolus  V.  practer  jus,  & fas,  atquc  con- 
fcientiam,confenfumque  RomaniPon. 
tificis  Edidla  in  rctigionis  canfla  evul- 
gavit.,qux  propterea  aPauloIII.  funt 
abrogaia  pag.  yog. , & feqq.  Edi&o 

- ejufdem  Interim  inferipto  Catholic! 
ubique  contradixerunt : ex  Acatho- 
licis  vero  adharlere  alii , fed  alii  funt 
adverjati  ibidem  , & pag.  510. 

.,'Cadander  Georgius  firmiflime  Pontifi- 
cis  Romani  in  Ecclefia  Primatum  , ac 
Monarchicam  audloritatcm  adftruxit 

- Pag-  4°*  Laudatus  etiam  a.Grojtiocrt 
ibidem . 

Tan  l. 


’ A B 1 L I U U . <fo> 

Catalanus  Jofephus  ob  egregiasobferva- 
tiones  in  Concilia  » eorumque  cano- 
nes laudibus  exornatur  pag.9  nob  in- 
crepatum  item,  caftigatumque  jure* 
raeri toque  Qucfnellum  pag.  207. 

Cavalcanti  Archiepifcopu3  Confentinus 
minus  vere  epiftolas  pfeudo-epigra- 
phas  S.  Marci  Papac  ad  Athanafium  , 
& S.  Athanafii  ad  Marcum  probavit 
P*g- 14?-. 

Caveus  Guillelmus  e Proteftantium  gre« 
ge  legatos  S.Leonis  in  Concilio  Chal- 
cedoncnfi  depravati  canonis  Nicxni 
temerarie  traducens  caftigatur  pag. 
171.  A S.  Leone  M.  infirmis  argu<* 
mentis  canonem  28.  Chalcedonenfem 
impetitura  impudentifijme  effutient 
exfuflaeurpaj.  tji.  Decretum  deni- 
que  Gclafianum  de  libris  genuinis,  & 
apocryphis  jniqueinficiatus  refcllitur* 
& refutatur  pag.  2yi. 

Cauflx  Ecclefiallicx  majores  five  dut- 
ies , five  criminalcs  ad  unum  Roma- 
num  Pontificem  pertinent . Philippus 
Galliarum  Rex  iis  fe  ingercre  prxfu- 
mens  a Pontifice  ed  objurgatus  pag. 
300.  Thcodofius  e contra  Imperator 
ultrocicroque  eafdcm  ad  Pontificem 
dimifitprtg.  587. 

•Ceillierius  levibus  admodum  du&us  mo. 
mentis  librum  Synodicum  fubdititiis 
deputavit  pag.  575.  Quamquam  inte- 
gram  prxfato  libello  fidem  haud  efie 
prxbendam  graviora  aliafuadentfa^. 
575. 

■Chaldxi  Romar.x  Ecclefix  unitati  ac 
fidei  fe  fe  adflrinxeruntpag.  490. 

Chamicrus  ,Spanhemius  , aliique  Aca- 
tholici  > ex  Catholicis  imo  nonnulli 
•S.  Cypriani  teftimonio  , au&oritate- 
que  abufi  caftigantur  pag.  3,  fi ,94, 

. & 106. 

.Clavium  potefiatem  non  S.  Petro,non 
Apoftolis,  non  Pontifici , non  Epifi- 
xopis,  fed  Chriftifidelium  commu- 
H h h b ni- 


<5*10  I N D 

nic?ti  aChrifttO.  colhtam  quinam 
comment!  (ior  22,  21,  & z 4.  gui 
ad  «mum  omnes  caitigantur  pig.  25, 
& feqq. 

Clf  mens  IV  Grajc^s  de  Apoft  )!ic®  Scdis 
in  fi  le*  infallibilitate  > potiorique  in 
Ecclefia  poteftue  egregie  erudivit 
pig  zpz,  &feq. 

Clemens  V.  Pontificis  Romani  prlvile- 
gia  egregie  expreflit  pag.2pp>  & fe 
Conflitutiones-nonnullas  in  Concilio 
Viennenfipro  fuoarbitrio  edidit,  mu- 
tavit  , refeidit  , Screftituit  pag.3 01, 
HstreticiV  plcrifi^ue ' dicam  appinxit 
pig  ?ox. 

Clemens  Akvandrinus  a BENEDICTS 
XIV.  nov«e  Martyrologii  edition!  ic- 
circo  non  eft  inferiptus  , quia  nec  fa- 
n’s ab  erroribus  eft  expurgatus  , nec 
fatis  dee/us  fan&itate,  cultuque  ei- 
dem  impenfu  conftat  pag.  70,  & feq. 

CluniacenfeS  Monachi  Sedi  Apoftolicae 
ftudentiflimi  > ac  individue  adftri&i 
laude  om"i  dignl  funt  pig.  z 66,  & 

H 

$.  Columbanfepiftola  ad  S.  Bonifacium 
lV.de  tribus  Capitulis  exponditurr 
num  genuina  ea  (Ft  dubitant  eruditi  r 
quae  S-Columbani  germana  fuerit , de 
Pontificis  Romani  infallibilitate  fen- 
centia  , attingitur  pag.  i88>  & /Vtf. 

Communio  fub  utraque  fpecie  , five 
Calicis-  etiam  uf  s nunr  Bohemis  , 
Germanifque  concedi  deberet , in_» 
Concilio  Tridentino  difeeptatura  eft , 
inque  plures  itum  fententias.  Res 
tandem  decernenda  adRomanum  Pon- 
tificera  eft  dimifla  pag.  <\z6. 

Comm»nio,&  confenfio  cum  RomanaEc- 
elefia  in  rebus  ad  religionem  attinen- 
tibus.  omnibus  ad  falutcm  aflequen- 
dam  neceffaria  omnino  eft  pag. 
feqq. , & feqq  $55.Qtii  contra 

pugnanc  lncreduli,&  Proteftantes  fub 
▼ario  ementito  nomine  increpancur  ? 


E .X 

fed  & Catholicorum  non  nemoobjur- 
gatu r pag.  5 3^>&cfiqq.  Quibusolim 
modis  communio  ifta,&  confenfio  con. 
foveretur,  et  conficeretur  pag.<> 48,  et 
feqq.  Vide  verbo  Ftrmcnutm , & For - 
mats  litters  r 

Concilia  indicere  cujuslibet  generis 
Pontifex  ubique  poteft  , five  qua  Pri- 
mas  , five  qua  Patriarcha;  quotuplicis 
generis  Concilia  fintrquaeolim  Romx 
cclebrata,  quae  Pontificis  juflii  celebra- 
ta  in  Oriente  , et  qux  in  Occidente 
pig. 244,  et  feqq.id  274.  Ad  Concilia 
Roma:,aut  alibi  indi£h,qui,et  a quibus, 
ac  unde  vocati  pag. 250 , et  feqq.  Con- 
cilia diverfi  generis  Generafia,  Pa- 
triarchal ia,  Nationalia,  Provincialia  > 
et  Dioscefana  five  Romx  , five  alibi , 
qua  in  Oriente  , qua  in  Occidente 
convocare,  eifque  per  fe  » vel  per  Le. 
gatos  prxfidere  Pontifex  poteft  i et 
frequens  quidem  convoca(fe»ac  per  fe, 
aut  per  Legatos  prxfedifife  teftimoniis, 
excmplifquc  fitevidens  pag.  24?*  et 
feqq.  Quo  tempore,  a quibus  aliis , ct 
quaenam  indici  poftint  ibidem  .■ 

Concilii  potion's  > fuperiorifque  potefta- 
tis  indicium  non  eft  adexamenali- 
quando  Pontificia  dccreta  deducere 
pag.  177,  et  feqq. , 184,  ct  feq.  I 21  ;r 
et  feqq,  22?,  240 , et  feq.  Concilii  ge- 
neralis  auftoritas  fupra  Pontificis  au* 
£foritatc  m ex  S.Scriptura  non  fuadetur 
pag.  1 22,  et  feqq.  Concilium  gcncrale 
abfque  Pontifice  efle  nequit  pag.izj  , 
et  feqq.  Ei  au&oritas  ex  Pontificia  af- 
fenfu  accedit,  quo  accedente  turn  de- 
mum  certa:  fidei  evadit  pag.  124 > et 
feqq.S] uo  deficiente  in  caffum  omnino 
cedit  pa^.i7d'.Acatholici,et  Janfiiniftac 
id  inficias euntes  exngitantur pag.i 25, 
8cfeqq. Ulud  indicere  non  Imperatoris, 
fed  unius  Pontificis  efle  probe  Epif- 
copi  agnovere  pag.  27 6.  Concilio- 
rum  generalium  decreta  a Pontifici- 

bu*. 


Digitized  by  Google 


RERUM  No 

bus  approbata  , qu*  ad  fidem  per- 
tinent , ad  examinis  incudem  revo- 
cari  nequcunry^g.217.  Concilia  ap- 
probates Pontifices  Conciliorum-j 
decreta  omnia,  & canones  approbaf- 
fe  illico  non  dcbent  intelligipag^tf 
& feq.  Vide  V.  Canones . Conciliis  fo- 
lemne  fuit  Temper  ad  Pontificem  Ro« 
manum  Synodical  mittere  pro  acci- 
pienda  gercndarum  rerum  rcgufsL_j, 
live  pro  rerum  geftarum  ratione  red- 
denda  pag.]$ 7 , & feqq.  A Conciliis 
quod  attentatum  adverfus  Pontifices 
aliquando  eft  » per  furamum  nefas 
id  fatum  , vel  nonnifi  fatum  cum 
Pontificibus  dubiis » aut  fchifmaticis 
declaratur  pag.  581.  Pontificem  a_> 
Concilio  in  judicium  expoftulari  non 
poffe  ; quinimo  Pontifici  a Concilio 
omnino  parendum,  aufcultandum- 
que  , & a Pontifice  in  Concilia  ipfa 
fupremum  jus  diftringi  poffe  Conci- 
lia frequens  aftrmarunt  ibidem  > & 
feq. , item  pag.  jpj. 

Concilium  Nicaenum  , & Sard  icon  fe_ «. 
Vide  V.  Hic*nnm  > Sc  Sardicenfc-o 
Conftantinopolitanum  I.  fupremam 
Pontificis  Romani  poteftatem  , ac  in- 
fallibilitatem  agnovit  pag.  154,  Sc 
feqq>  Ex  confirmatione  Pontificis  ce— 
cumenicum  enfttpag.i  56 , & feq.t 
Ejufdcm  canon  3.  lola  Pontificis  au- 
tomate infirmatus  ell  pujj.158.Sym- 
bolum  fidei  ab  eo  adornatum  nonnifi 
longc  poll  ab  Ecclefiis  iatini  eloquii 
- ufurpari  coepit  pag.  158-  Concilium 
Ephcfinum.  Vide  V.Epbeftnum. Con- 
cilium Chalcedonenie  quoto  > quan- 
toq  ue  Epiicopor urn  n umero  conft  ite- 
rit  pag.  1 66.  Pontificis  fupra  le  pote- 
ftatem  ftare  probe  agnovit ; ipfum- 
que  in  fide  infaiiibiiem  efle  adfirma- 
* Vltpag.  167.,  & feqq.  Eivs  latinam 
verfioncm  adornavjt , aut  Rufticus 
Konu  Ecclefiae  Diaconus , tut  Julia- 


T A B 1 LI  V M . tfll 

mis  Coen  fts  Epifcopus  pag.16p.A8.io 
11.  e/ufdem  Concilii  eftgenuina_». 
Qucfnellufquc  id  inficiatus  repelli- 
tur  ibidem . A&iones  i<?.  , Sc  dein- 
ceps  german  is  Concilii  ationibu$ 
baud  funt  adeenfend*  ibidem  . Pie. 
raque  ad  S.  Leoncm  Papatn  decer- 
nenda  , ac  determinanda  Concilium 
dimifit  pag.  175.  S.  Lecnis  littcrafi 
examini  minime  fubmifit  pag.  174# 
Sc  feqq.  Concilium  Conflantinopoli- 
tanum  ll.Pqntificem  ccu  fuperiorc-tn 
inferiori  fibi  fu  per  dare  agnovit  pag. 
180. , & feqq.  Ad  Concilium  necefla- 
riam  cfic  Pontificis  vel  prasfentiam , 
vel  aflenfionem  » eumdemque  falli , 
& fallere  elfe  nefeiem  perfpt£t*m» 
habuit  pag.  182.,  & feqq  Pontificis 
fententKiS  examini  non  lubjecit  pag . 
184.  Concilium  iftud  approbarune 
Pontifices  pag.  18?  , & feq.  , quo- 
rum demum  autoritate  mor*  cete- 
ra: Occidents  Ecclefiae  amplexrtas 
funtpjj. 187,  Sc  feq.  y & 19}  i Fau- 
cis exceptis,  quibus  proptcrea  (cbif- 
matis  nota  deinceps  adhiefit  ^<*£.187# 
aqua  tamennota  pleriquc  alii  jure 
optimo  expurgantur  pag.  189.  Eo  ia 
Concilio  de  perfonis  dumtaxar,  neu- 
tiquaro  dc  fide  atum  eft  ibidem  , 6c 
feqq.  Eo  a Concilio  nihil  adverfus 
Chalcedonenfe  eft  attentatum  pagm 
IPS,  Sc  feq. 

'ConciliiConflantinopolitani  W.ata  fpu, 
rianon  funtjut  perperam  cenfuit  Al« 
berrus  Pighius  caftigatus  propterca  a 
Combcffifiojfcd  lcgi:ima  funrjntque 
fuere  interpolata.  ut.fjfo  exiftimavic 
Baronius  explofus  p<  rinde  ab  eruditis  • 
plerilquc J>ag.  208.  idem  Concilium 

• poteftatem  lupremam  in  Pontifice_>, 
ejufderoque  in  fide  infallibilitatem 
confefium  , Sc  veneratum  eft  ibidem* 

Sc  feqq.  S.  Agathonis  litteras,  aut 
S.  Martini  J.  decreta  ad  examen  mi- 
ff h h h a (li- 


1 

l 


C 12  Index 


nime  revocavit  pag.  aij  , & feq. 
Concilium  Nicxnum  IT.  Vide  V.  7^/- 
canum  II.  Concilium  Conftantmopo- 
litanum  IV.  ad  unius  Pontificis  nu- 
tum  > voluntatemquc  cun&a  pere- 
git , ab  ejufiem  placitis  omnino  pen- 
ders  fag.  22 6 , & fcqq.  Formulari 
fidei  a Pontifice  mi(To  fubfcribentes 
Epifcopi  prxclara  de  Pontifice  funt 
profelfi  fag.  230.  Ejus  adh  a Photio, 
Cirxcifque  fchifmaticis  fucrunt  inter- 
polatapj^  15  1 i Si  feq.  Caudas  Pon- 
tificem  actingentes  ad  ipfum  diri- 
nienda9  dimifit  pag.i  32,  Sc  feq.  Pon- 
tific  s fudicto  Epil'copos  ornnes  fub- 
ede>  ac  ftare  debere  agnovit:  Pontifi- 
cem  vcro  a fide  iudeficientem,  ac  prx 
Concilio  potiori  audloritate  pollen- 
tern  fag. 23  3, & feq. ,8123  jAd  inficias 
euntcs  cxploduntur  pag. 231  , & feq. 
(Ecurocnicum  certe  fait  , contra_j 
quam  fenfit  Julianus  Cxfarinus  fag , 

2 3 8.Confirmationem  adlorum  ab  Ha- 
driano  petiitp.2?p.  Pro  difpenfatio- 
nibus  ad  eurodem  Pontificcm  confu- 
girp.240.Se  inPontificcm  nullo  1110- 
do  pc  fife  planum  fecit  f.  242,  Scfeqq. 

Concilium  Latcranenfc  fub  S. Martino  I, 
fub  Callixto  II  , fub  Innocentio  II , 
fub  Alexandro  III  , fub  Innocentio 
III.  Vide  V.  Lateranenfe.  Concilium 
Ltigduncnfe  L fub  Innocentio  IV.  ; 
Lugdunenfe  II>  fub  Gregorio  X.  Vi- 
de V.  Lugdunenfe . Concilium  Re- 
menfe  lub  Eugenio  III.  Vide  V.  Re - 
menfe  . Concilium  Viennenfe  fub 
Clemente  V.  Vide  V. Viennenfe. Con- 
cilium Pifanum.  Vide  V.  Tifanun . 
Concilium  Conftantienfe  adverfu* 
pontificis  Jcgitimi'  privilegia  nihil 
egit , nihil  decrevit , nihil  attenta— 
vit  , quinimo  Pontificera  prorfus 
ir.fallibilem  , ac  potiori  au&oritate 
prxdicnra  agnovit  probe  , & adfir- 
mavic  fag.  , & fcqq.  Ejufdctn 


Conciiii  varix  colledioncs  adorna- 
tx  , cditionefque  procufx  prodie- 
runt  : qux  omnium  exadlior  haberi 
poffit  fag.  3 57  , & feq.  Eo  in  Con- 
cilio Cardinales  prxfata  Pontificis 
privilegia  enixe  vindicarunt  fag. 
319.  Item  Dodiores  in  utroque  /ure 
quamplurimi , iique  prxdantcs  fag. 
360  , & feq.  Ex  decretis  fe(T.  4,  & 5. 
ejufdcm  Conciiii  nihil  extundi  po- 
teft  , quo  Pontificis  fupremae  au&o- 
ritati  derogetur  pag.  3 74  , & fcqq~ 
Nam  deefeta  fed'.  4.  infirm*  admo- 
dum  funt  au  dlor  it  at  is  pag.  377  » & 
fcqq.  Decrcta  vero  fed*.  5 , vel  Icgi- 
tima  non  funt  ex  defedlu  confenfus  , 
& examinis  pag.  38 1 , & fcqq* » vel 
infirma,  eo  quod  cccumenicum  Con- 
cilium turn  non  eflfet , nec  proindc 
ea  decreta  conciliariter  fadla  fueriot 
fag.  i9  \ r & fcqq. : vel  quod  ea  de- 
crcta baud  probaverit  Martinus  V. 
Pontifex  Maximus  pag:39$,  8cfeqq.* 
vel  ea  demum  dccreta  locum  dumta* 
xat  habucrint  in  cafuPontificis  dubii, 
ac  illegitimi , non  etiam  Icgitimi  , & 
indubii  pagr  406  , & fcqq. : fed  & 
Concilium  cautda  fumma  agendum 
duxit  erga  Pontifices  dubios , illegi- 
timos  , fchifmaticos  , hxrefifque_> 
fufpcdlos  pag.  40 9 , & feqq.  Conci- 
lium Bafileenfc  y Florentinum  » La- 
teranenfe V , Tridentinum  . Vide  fub 
fingulorum  titulis.  Quod  percinet.ad 
Concilia  particularia  indicabunrur  a 
peculiaribusEcclefiarum  nominibus, 
in  quibus  habita  funt . 

Conftantinopolitana  Ecdcfia  Romani 
Pontificis  primatum  , cidemque  ad- 
jurdtas  prxrogativasloco  , & hor.o- 
re  habuit  > frequens  in  Conciliis  par, 
ticularibus  congregata  an.  38*.  44 9> 
497 > 5*o,  535^127^.,  2pag.l6i , 
ad  M<M64.Vidc  V. Concilia  Conjlan- 
tino poll  tana  : & V.  Orientates  . 

Con- 


Digitized  by  Google 


R t k u m No 

Conftantlnum  Imperatorem  non  Rom* 
a S.  Silveftro,  bene  vcro  Nicome- 
di*  ab  Eufebio  baptizatum  fuifle_> 
qni  nam  rcferant  , quinam  confir- 
ment , quinam  perncgcnt  pag.  147. 

Controvert*  fidei  juxta  reterem  , ju- 
giterque  in  Ecclefia  ufitatam  difcipli- 
nam  adPontificem  funt  deferendxdta 
afl'eruere  Patres,  itaEccIefi*  prxfti- 
tere  pag.  542,  545,  & 586  ; A Pon- 
tifice  definite  in  fidei  dogmata  eva- 
dunt  nullo  etiam  expedhto  Ecclefix 
confenfu 58? , & fsq.  ; J93  , & 
feq.  ; 595  , Qtfeq.  > 600.  , & Jeqq. 
Qui  e contra  id  privilegii  Pontifici 
nullo  accedente  Ecclefix  confenfu 
abjudicant » hctcrodoxorum  buic  in 
re  baud  abfimili  relegunr  veftigia /6i- 
dem . 

Corredio  alia  ex  juftitia  > alia  fit  ex 
charitatc  ; ilia  convenit  fuperiori  er- 
ga  fubditum  : ilia  fubdito  erga  fupe- 
riorem:  iftaque  pofteriori  erga  S»Pe- 
trum  ufus  elf  aliquando  S.  Paulus 

Pa£-  a7* 

Coutantius  minus  redte  conjecit  in_s 
cauflam  raorarum,ob  quas  Orientals 
olim  convenire  ad  Synodutn  Rom* 
a S.Damafo  Papa  indi&am  detredla- 

• runt  pag.  155, 

Cypria  Ecclefia  probifiime  de  Romano 
Pontifice,  ejufque  divinis  privilegii* 
cenfuit,  & credidit  pag,  ado,  & J71. 
Vide  V.  Orientates . 

S.  Cyprianus  de  Primatu  Romani  Pon- 
tificis,  eidcmque  adnexis  pran'oga- 
ti vis  optime  loquutus  oftenditur  ad- 
verfus  ejufdem  obt  re  £la  tores  pag.q  , 
71  > 94,  & to6.  Ejufdem  de  Apo- 
ttolatu  , & Epilcopatu  germana  fen- 

• tentia  a finiftra  Proteftantium  inter- 
pretatione  vindicatur  ibidem . EjuC 
dem  item  de  religiofe  rctinendacum 

• Romana  Ecclefia  a ceteris  ubique_s 
Ecclefiis  communionc  locus  lauda- 
t^pag.  544,  et/ey. 


T A B 1 L I U M . 613 

S.  Cyrillus  Alcxand.  ad  fidei  definitio- 
nes  » et  hxreticorum  damnationes 
Romani  Pontificis  fententiam  omni- 
no  defiderari  feripfit  , et  docuit  pag. 
161 . S.  C*le(lini  vicibus  in  Concilio 
Ephefino  defun&us  eft  pag.  162- Id 
inficiatus  Launojus  a Baluaio  repelli- 
tur  pag.  1 64. Idem  oeconomia  fapien- 
ter  erga  Tbeodorum  Moplveftenum 
aliquando  ufus  eft  pag.  1 p8. 

D 

DAllixius  Calviniftic*  tedt*  homo 
jure  , ac  merito  vapulat  a Natali, 
•iccirco  quod  Conciliorutn  genera- 
lium  , in  hifque  Tridentin*  Synodi 
dccreta  ad  incudem  revocari  poflb 
feripturivit  pag . 217. 

S.  Damafus  jure  fummo  cum  Orienta- 
libus  egit  ; atque  hxreticis  ignomi- 
ni*  dicam  appinxitpog.  174,  et  feqq. 
Conrtantinopolicani  I.  Concilii  ca- 
nonem  3.  non  adraifit;.  necSymbo- 
lum  fidei  ibidem  adornatump4£.i58. 
Decius  Philippus  Jurifconfultus  pfeu- 
do  - Synodum  Pifanam  aufus  eft  de- 
fenders , ac  Pontifici*  illius  potefta- 
tem  anteferre  . Contra  eum  pugna- 
vit  Cajetanus  5 Cajetanum  vero  op- 
pugnare  fruftra  adnixus  eft  Almai- 
nusptfj.  4 99. 

Defing  Anfelmus  ob  egregiam  > qua__» 
Protcftantes  de  jure  nature  > gen- 
tium , civili  etc.  peftime  feripturien- 
tes-,  exagitavit  , operam  laudibus 
excipitur  pag.  85,  ct  toa. 

Dionyfius  Carchufianus  excufatione  di- 
gnus  eft  > fi  aliquando  Pontifici  Con- 
cilii poteftatem  praetulic : ea  in  opi- 
nione  fibi  aequalis  non  perraanfitpaj. 

Diplomata  Romanorum  Pontincum_> 
alia  olim  forma  figilii  obfignata  funt; 

alia 


/ 


cr  1 4 In 

alia  nunc  obfignantur  pag.22.et  fcq.i 
Aliquando  S.Petrum  in  finiltro  loco, 
ct  S.PauIum  ad  dextcrum  latus  exhi. 
bent  pag.  33  f etfcq. 

Difpenfatiop.es  a Summo  Pontifice  Sy- 
nodi  cecumenicae  fuppliciter  petie- 
runt . Vide  V.  Canones : Concilia _> : 
Tontifcx  Rom  anus . 

Duguetius  , & Gerbafius  Canones  Sar- 
dicenfes  dc  appellationibus  ad  Sedetn 
Apoftolicam  finiftre  , et  aliorfum  in- 
terpretantes  refelluntur  pag.  151  , 
et  feqq.  Idem  Duguetius  poll  Dupi- 
num  Patriarch*  , ac  Primatis  jura 
in  Pontifice  turbans » ac  pervertens, 
atque  ab  eo  in  Occidente  olitn  cxer, 
citainficiatus  perftringitur  fag.  244, 
&fcqq. 

Dupinus  , & Launojus  fidei  fublcft* 
homines,  atque  Sedi  Apoftolica:  in- 
fefti  multo  nomine  refelluntur,  ac 
refutantur  pag.  2 , 49  > 68  , 99  , 

1 14  , if  1 , 244,  375,  390 , 410, 

&5<>$.  ' _ „ 

Durandus  Mimatenfis  dida  Romani 
Pontificis  ai*<ftoritati  minus  accomo* 
da  a Bolfuetio  perperam  accepta  qua 
demum  ratione  accipi  debeantfujg. 
302  > & fcq. 

E 

ECclefia  , ut  una  eflet  Chriftus  D. 
omnino  voluit;  unitatis  autem  bo- 
no  uno  conftituto  in  Ecclefia  Capite 
RomanoPontifice  optima  demum  ra- 
tione ,Deui  O.  M.  confuluit,.  Veri- 
tati  hu’rcce  vel  hatretici  fufFragati 
funt  pag.  40  , 5 3 3 , Sc  fcqq.  Ecclefia 
Canonc  quidem  regenda  eft  , fed 
quern  Roinanus  Pontifex  ftatuerit , 
vel  ab  Epifcopis  ftatutum  ipfe  proba- 
verit/ujj.fo.  Ecclefi*  perfonam  qua 
ratione  geflifle  i.Petrus  dicendus  fit 


D £ X 

pag.  4 6 , Sc  feq.  j 5 1 , & feq . Eccle- 
fi,c  audoritas  non  alia  eft  plane  ab 
a .doritatc  Pontificis,  a quo  in  ipfam 
veiuti  a capite  in  corpus  profluit 
pag.  545  , Sc  feqq.  ; 585  , & fcq. 
Exemplis  omnis  jejatis  id  fit  explo- 
ratiflimum  . Ecclefiac  affenfus  Roma- 
ni Pontificis  decretis  iccirco,  ut  in.-* 
dogmata  fidei  evadant , ut  accedat 
non  opus  eft  . Ecclefiarum  unanimi 
dumtaxat  confenfione  fidei  defini- 
tiones  obtinere,  qui  docent,  & dc- 
fendunt , exagitantur  , & exfuflan. 
tur  pag.  1 1 5 , 159, 265 , 273  , 583, 
586  , 588  , S99  » 

Ecclefia  Romana  qua  ratione  demum-* 
cum  ceteris  per  Orbem  Ecclefiis  a__* 
SS.  Patribus  fuerit  comparata  pag. 
54  5,  & feq.  Ecclefiis  ceteris  cum  Ro- 
mana communicandi  , & confentien- 
di  neceflitas  omnino  incumbit  pag . 
541  , Sifeqq.  j 555  , &/<■??•  Qu*-* 
ratione  ejufmodi  communio,  & con- 
fenfio  conficiatur  , Sc  confovealur 
pag . 548  , & fcqq.  Eadem  Romana 
Ecclefia  Pontificem  fupra  Concilium 
potem  efte  , ac  in  fide  falii.  Sc  falle- 
re  prorfus  nefeium  tenuit  femper  , 
Si  credidit  a pag.  573.  ad  pag.  576. 

Ecclefia  five  Occidentals , five  Oricn- 
talis  omni  tempore  nihil  antiquius 
habuit,  quam  Romani  Pontificis  in 
Ecclefia  Priraatum  , eidemque  adne- 
xas  prarrogativas  maximopere  pen- 
dere  , magnoque  habere  in  pretio 
P*g.  561  > Sifeqq.  ; 372  , Sc  fcqq - 
Et  quidem  ex  Orientalibus  fpeciatim 
Ecclefia  Conftantinopolitana  , Ale- 
xandrina,  Antiochena,  Hicroioly- 
mitana  , Mopfveftcna  , Illyrica,  Ar- 
mena  , Euphratefia  , Cypria  &c. 
ibidem  . Vide  V.  Orientalist  nec  ixm 
fub  fingulis  harum  nominibus  . Ex 
Occidentalibus  autem  Atricana,  Ita- 

- dica , Aquilejenfis  , Mediolanenfis  , 

lau- 


Digitized  by  Google 


Re  rum  Notab  ilium. 


Tatirinenfis  , Ticinenfis  , Germani- 
ca  , Hifpanica  , Anglicana  * G.illi- 
cana  &c.  ibidem  , Vide  fib  fiugula- 
rum  vocabulis , nec  non  V.  Occiden - 
talis . 

Edidum  Caroli  V.  Interim  infcriptum 
circa  qua:  verfaretur  ; a quibufnam 
confarcinatum  ; quibus  acceptum ; a 
quibus  improbatum  ;a  quo  Pontifice 
reprobatura  ; & quibus  hxreticorum 
fedisortum  fecit  pag.  510  , & feqq. 

Elipandus  Toletanus  , & Felix  Urgcli- 
tanus  a Concilio  Francofordienfi  da- 
rn nati  funt ; refervata  taraen  Roma- 
no Pontifici  fuprerua  fententia  pag* 
225  s &ifeqr 

Ephefini  I.  Conciiii  Epifcopi  Pontificis 
Romani  mandatis  fc  omnino  obftringi 
intellexerunt ; ejufdemque  fibi  ad- 
haerendum  cOe  fententia:  pag.  162  , 
Si  feqq.  Ab  fe  decretis , ut  in  Eccle- 
fiaobemerent , Pontificis  audorica- 
tem  , afienfutnque  accedere  debere 
non  ignorarunt  pag.  , &feq. 

Epiri>  & Euphrateilx  Epifcopi  cum  Ro- 
mano Pontifice  communione  conjun- 
gi  peroptant : confirmari  ab  co  Epi- 
fcopi eledionem  petunt : contra__* 
hxrefes,  ac  fchifraata  auxilium  abco 
pofeunt  , cujus  prx  ceteris  efie  hx- 
refes  profligarc , & fchifmata  cora- 
pefeere  prxdicantpaj.  570  , 6c  feq. 

Epifcopi  olim  quoto , quanroque  nu- 
racro  fub  xvum  SS.  Cypriani , & 
Auguftini,necnon  Conciliorum  Ari- 
minenfis,  Ephefini,  6i  Chalcedonen- 
lis  five  in  Oricnte  , five  in  Occiden- 
te  recenlerentur  pag.  127*  Si  feqq. 
Epifcopi  Judices  in  Conciliis  fedent : 
eorumdem  eft  quidem  Judicium  fer- 
re  , non  tamen  finire  pag.  265*  6i 
feq, ; 273  , & feq.  Epifcopis  locum 
confirmari  a Pontifice  pecitur  pag. 
S7r.  Eifdem  gradus  a Pontifice  au- 
ferri  poteft  587  > Si  feq.  Epifco* 


pi  e Laicis  ad  Epilcopaleni  dignita- 
tem affumti  quinam  licite , et  quinam 
illicite  pag.  23  j,  et  feq.  Eifdem  quae 
credere  > docere  , exercerc  , et  de- 
cernere  deberent  anciquifitmo  iure 
prxfcriptum  eft  a Pontificibus.  Vide 
V.  Concilia , <&•  Pontifice t . Epifcopi 
prxfertiin  recens  inaugurati  Romano 
Pontifici  fidci  fu$  rationem  redderc 
tenebantur  ; eique  obedientiam  , et 
fidelitatem  defponJece  . Ea  de  re_> 
aut  Romatn  proficifci  confuebant , 
aut  Romam  accerfiri  a Pontifice;  vel 
Synodicas  dirigereoportebatjvel  fi- 
dei  formulis  a Pontifice  prxfcriptia 
fyngrapham  apponere/;d£.  J42  , et 
feqq.  Vide  V.  Litter  x , & Formal  a 
fidei. 

Epocha  opinionis  Pontifici  abjudicantis 
cum  infall ibilitatem  in  fide  , turn  po- 
tiorem  Concilio  poteftatem  tempus 
Conciiii  Conftantienffs  non  ante. 
vertitp4f.  307,  et  feqq. 

Erafmus  fine  caufia  dc  vera  S.  Cypriani 
fententia  circa  Pontificis  Romani 
Primatum  dubitavitpag1. io<$. 

Euchariftix  conficiendx  materia  o!im_j 
Romx  e Patriarchio  Latcranenfi  Sa- 
cerdotibus  adminiftrabacur  pag.  5 j 1 . 

Eugenius  1L  Patrum  fententias  pro 
euleu  SS.  Inraginunr  confirmando 
conquiri  Gallicanis  Epifcopis  ea  lege, 
ut  colledx  ad  fe  tranfmitterentur 
expendendae  , indulfit  pag.  223. 

Eugenius  III,  Concilium  Remenfc  cele- 
bravit , egregiaque  in  eodem  egic 
pag-  271  , et  feqq.' 

Eugenius  IV,  Concilium  Conftantienfc 
illegitimum  plurirao  ex  capite  pro* 
nunciavit  pag.  3S2,  Nonnifi  certis 
adhibitis  excepcionibus  Concilium,* 
Conftantienfe  probavit  pag.  403. 
Apertiffime  * acconftantiflinie  fupra 
Concilium  femet  extulit , potemque 
eftc  affinuavit  ibidem  . B.iGlcenUs 

gra- 


4 


tit  Index 


graviflimi  errati  , pravatque  inter- 
t pretationis  in  dccretis  Concilii  Con- 
ftant.  1'cfT.  4 , et  5 cxponendii  coar- 
guit  pag*  40 6 , et  feq.  Graves  ob 
cauflfas  Bafilea  Concilium  diflolvit 
pag.  42  6.  Ejufdem  Nuncii  poteftatem 
' ipfius  fiipra  Concilium  plurimis, 
egregiifque  evexerunt  pag . 428  , et 
feq.  Eifdem  Concilium  refponfiones 
adhibuit  nee  veras  , nec  redlas  pag. 
429  , et  feqq.  Indulgentia  agens  Eu. 
gen^ius  ConciliuuiBafileae  continuari, 
certis  tamen  adjedtis  legibus,  concef. 
fit  paS*  433  * et4 36.  Ejuftnodi  leges 
Concilium  adimplere  detredhns  ab 
Eugenio  itcrum  diflblvitur  ibidem  > 
et  feq.  Idem  Pontifcx  fupra  Conci- 
lium le  potem , multo  minus  fe  infe- 
riorem  » declaravlt , et  oftendic/>4g. 
414  > 431  j et  feqq.  Ex  defedlu  ad- 
impletarum  conditionum  , quas  Eu- 
genius  appofuerat,  decreta  Bafilcen- 
fia  infirma  abicrunt  p4g-438>  et  feq.', 
ctq.6$.  Ea  dccreta  potius-Eugcnius 
eft  execratus  pag.  439 , et  feqq.  Sed 
et  tertio  Concilium  diflolvit,  et  Fer- 
rariam  tranftulitpaj.  441.  Iliad  itc- 
rum » illiufque  decreta  devovit  pag. 

» et  452.  Qui  ab  Eugenio  Con- 
cilium illud  probatum  fuifTe  , aut 
quod  pejus  eft,  probari  non  indiguif- 
fe  commirifcuntur  , nat  ii  magno  in 
errore  verfantur  pag.  4 56 , etfeqq.; 
471  t et  feqq.  Quid  imo  quod  Euge- 
nius  bis,ac  ter , atquc  apertiflime  de- 
creta ilia  reprobavit,  ac  repulit  ? pag. 
46^^  feqq.  Graccos  ad  agnofeendas, 
Ponti-ficique  Romano  adjudicandas 
integras  pra&rogativas  adduxit , et 
adegitpaff.  481  , et  feqq.  Armenos  , 
Jacobitas  , jEthiopes » Syros  , Chal- 
dseo  .s , Maronitas  etc.  obedientiam, 
obfequiumque  orane  fibi  defponden- 
tes  admific > et  edocuit  pag  490  » et 
hi-  Dc  Conciliis  Conftantienfi,  ct 


Bafileenfi  ; nec  non  de  Concilii  \ ac 
Pontificis  poteftate  fententiam  de- 
mum  fuatn  decretorie  aperuit  pag. 
494- 

Eulogiai  vetuftiflimo  Ecclefias  ufu  in_> 
mutuae  communionis  faerie  fignum  > 
dari  > mitti  , et  accipi  confucverant 
pag.  <j?o. 

S.  Eufcbius  Mediolanenfis  , et  Epifcopi 
Italias  a S.  Leone  M.  dc  fide  definitis 
adquiefeere  officii , religiomTque  lo- 
co duxerunt  pag.  172.  Nec  abfimilis 
Galliarum  Epifcopis  aniroo  fententia 
infedit  ibidem  * 

Eutyches  a S.  Leone  M.  , et  Concilio 
Chalcedonenfi  haerefis  nomine  confi- 
xus  eftpag.  i6j  , et  feqq.  Ad  Roma- 
num  Pontificem  confugit , eumque 
Synodis  omnibus  fuperefle  agnovit» 
ac  fuperiorcra  habuitprg.  175. 

Eutychii  Alexandrini  Arinales  nauci, 
floccique  fieri  debent  : nec  ex  eis 
quidpiam  redte  hauriri  poteft  ad 
aequalem  Presbyteros  inter,  et  Epi- 
fcopos  gradum  ftatuendum  pag.  pi. 

F 

FAlfarii  feriptorum  , five  Iibello- 
rum  adulteratorcs  diris  cundtis  dc- 
voti  funt,ac  damnati  aSS.  Martino  I, 
ctNicolaoL  in  Synodis  Romanis  ; 

■ nec  non  a Patribus.Synodi  VI , et 
VIII ; feu  Conftantinopolitanse  III » 
etlV.pfj.  200  , Z2&,  et  *37. 

Felix  Urgellitanus.  Vide  V.  Elipandus. 
perraenti  nomine  olim  in  Ecdefia  fre- 
quentati , de  quo  SS.  Melchiades , 
Siricius  > ct  Innocentius  L decreta_» 
ediderc  > quid  venirct , quidve  fi- 
gnificaretur  pag.j  49, ct  feqq.AnEulo - 
gixjanEuchanlliajan  Euchariftia:  par- 
ticula ; an  Euchariftix  potius  mate, 
jia  : y^riae  dc  ea  acceptione  e^udi. 

tor  u in 


Digitized  by  Google 


Rerum  Not 

forum  opiniones  ibidem  . Commu- 
nion is  in  rebus  facris  focietas  cum 
Romano  Pontifice  dubio  procul  II- 
gnificabatur  ibidem  . 

Fevardentius,accuratum  Ecclefiarum, 
live  Orientis,  live  Occidents,  quae 
Romans  Ecclefix  unitati  , fideique 
nullo  non  tempore  fe  devinxe- 
runt  t devoveruntque  ,catalogura 
attexuitpog.  542. 

FlorentinumConciliumRomanumPon- 
tificem  loco  fuperiori  prx  Concilio, 
ac  in  fide  infallibilem  habuit  pag.. 

477,  '>  fag- 4&1  > 

Particulam  Quemadwdum  in  defi. 
nitioue  fidei  adhibitam  a Pontifice 
appiobante  Concilio  quialienum_» 
in  fenfum  detorquent , n * ii  luci 
tenebras  offundere  ftudent  pag. 

485  y et  feq.  Incertus  eft  Audor 
editionis  Gr*co- Latins  Concilii 
Florentini  pag . 487 , et  feq.  Is  ta- 
men  Audor  multimode  erravit 
pag.  488  » et  feq.  Etiam  poft  Grx- 
corum  difeeflum  Concilium  (Ecu- 
menicum,  ac  legitimura  fuit;  atque 
legitim i , oecumenicique  loco  ha- 
bendum fore  affirmavit  in  Tridcnti- 
no  Marcellus  Cardinalis  Cervinus 
pag.  4 93  , et  feq . Qui  id  \inficias 
eunt  exploduntur  ibidem . 

Fontaninusob  defenfum  S.Gelafiide. 
cretum  de  libris  genuinis  , et  apo- 
cryphis  laudatur  pag.  2fi« 

Format*  litter*  . Vide  V.  Litter* . 

Formulari  fidei  a Pontifice  procufo 
Synodi  VIII.  Patrcs  fyngrapbam_» 
apponere  jufli  funt  • cui  fubferi- 
bere  iidem  religioni  duxeruntpd£. 

230.  Formular  iftud  fraude  polKa 
GraKorum  , ac  pr*fcrtim  Phot  ii 
decurtatum  fuit  pag.  231.  Formu- 
lari illi  (ubferibere  renuentes  a Sy- 
nod o rejedi  funt  pag.  23a.  Formu- 
la ejurandi  fchiimatis  a Pontifici- 
Tars  l. 


A t I L 1 V M • 7 

bus  frequens  prxfcripta  fuit » in_> 
Concilio  Lateranenfi  III.  ab  Ale- 
xandra III.  fpeciatim  Fpifcopi* 
fuit  propofita  pag.  27 8 ; 473  , ce 
feq.  Univerlim  fchifmaticis  fubferi- 
benda  pag.  421 , et  feqq • Formulae 
fidei , obedienti*  , et  fidclitatis  ab 
Ecclcfiafticis  perfonis  Pontifici  nun„ 
cupat*  , aut  a Pontificibus  pro  fub- 
feriptione  miflac  > atque  poft  fub- 
feriptionem  reccpt*  faepius  legun- 
tur  Pag‘  144  » et  feqq.i  5 5^,  5^7, 
152  , et  feqq.;  57  6,  et  5??. 

Francofordienfis,  et  Parifienfis  Syno- 
di Epifcopis  qu*  cauflfa  fucrit  de_* 
Nicxna  II.  Synodo  dubitandi  non 
modOjfcdcam  minoris  habendi 
217.  Ea  profedo  in  re  errore  cum 
juris*  turn  fadi  peccaruntp^.  224. 
Eifdem  tamen  hxrefisdica  non  eft 
confcribenda  rnequeii  Hadriano  L 
Pontifici  Maximo  obviam  iverunt , 
obedireque  contempferunt  ibidem , 
et  feq.  Elipandi  Toletani  , ct  Feli- 
cis  Urgellitani  poftremum  judi- 
cium , ut  parerat  , Pontifici  re- 
fervarunt  i appellandique  jus  ad 
Apoftolicam  Scdem  integrum  ill  is 
reliquerunt  pag,  225  , ct  feq. 

Fidericus  II.  Imperator  a Gregorio 
IX  , et  Innocentio  IV.  in  Concilio 
Lugdunenfi  L facris  interdidus  eft, 
locoquc  dimotus  pag,  285  3 et  feqq. 

G 

GAlliarum  Regcs  de  Romanir 
Pontificibus  optime  promcriti 
lunt . Ad  eorumdem  Tribunal  re# 
deraurn  fidei  decretorie  , ac  finiti- 
ve  dirimendas  deduci  oportere  di- 
dis  , fadifque  demonftrarunt  pag. 
223  , 224 , & 225.  De  eorumdem 
honore  procurando , impendenda- 
I i i i que 


tfi8  In 

que  cis  obedientia  fe  maxime  folli- 
citcs  praebuerunt  pag.  277  > 278  , 
339»  & 386  Pifana  pfeudo-Sjnodo 
Pontificibus  infeda  abdicata  , Con- 
. cilio  Lateranenfi  Leoni  X.  accepto 
adhatferunt  pag.  joo.  Pontificibus 
jubentibus  Pragmaticam  fandtio- 
ncm  Ecclefiae  juribus  incommodam 
abrogarunt  pag.  497 , et  501, 
Galliarum  Regum  Oratores  in  Con- 
cilio  Fiorentino  legitimi  Pontificis 
partes  adjuvant , ac  promo verej 
ftuduerunt , eafque  fibi  acccptiifi- 
mas  declararunt  pag.  3 39.  In  Con- 
cilio Conftantienfi  adverfus  decreta 
fcir.4  > & y.  pro  virili  parte  inter- 
cefferunt  pag.182  , & feqq.  In  Con- 
cilio Bafileenfi  haud  probavere  de- 
creta Pontificioe  audloritati  incom. 
moda,&  adverfa  94^448^Ad  Con- 
cilium Latc-ranenfe  V.  proficifcen- 
tes  > quove  minus  pervenirent  im- 
pediti  fe  pfcudo  - Synodo  Pifana_* 
e/urata  legitimo  Concilio  adhaerere 
prcfefli  funt  pag.  500.  In  Concilio 
Tridentino  perperam  decrctis  de_* 
RoroaniPontificis  prerogative  con_ 
tradixerunt  pag.  yij$ , & feqq. 
Gallicani  Epifcopi  , & Demons  prat- 
ciaram  de  Romani  Pontificis  divi- 
nis  prxrogativis  animo  pretule- 
runt , ac  frequens  protulerunt  opi- 
nionem  pag.  7,  8,172*  Ml » 267, 
268  , ll9j  l8j  » iSS  , 443 ,448  , 
&c.  Nerapc  pent*  Romanum.* 
Pontificem  Apcflolica:  Sedisaudlo- 
ritatcm  irtegram  vigere  pag. 7,818. 
Pontifici  de  fide  definicnti  integro 
ex  animo  efie  adquiefccndum  pag. 
1 72.  Ad  Pontificem  pertmcre  res 
fidei  vel  a Conciliis  definite  undi- 
qne  ad  Chriftifidelium  notitiam  de- 
ducere  , univerfofque  ad  earura- 
dem  obl’crvantiam  urgere  pag.  151. 
Pro  lcgitimo  Poitifice  , ipfiufque 


D E X 

j'uribus  pugnandum  fui(Te  pag.  26 7, 
Pontificis  tribunal  appellatione_» 
pulfandi  cuicumque  fa&um  efle  fa- 
cultatem  : fupremamque  de  quae- 
ftionib’is  fidei  definitionem  eideni_i 
deferendam  , exindequc  expsttan- 
dam  pag.  3 69.  Pontifice  infcio » aut 
inconfulto  fidei  fymbolum  procu- 
dere  nec  Synodls  fas  efle  , ac  Jicere 
pag,  271  , & 272.  Pontificis  legiti- 
mi partes  obedientise>ob£equiiquc_» 
officio  profequendas  fore  pag.  339, 
6C  443.  Apud  Pontificem  integrum 
permanere  Ecclefiallic*  poteilatis 
fontem » exquoomnis  in  ceteros 
poteftas  derivat  , & profluit  pag. 
387.  Ab  uno  per  fe  lolo  Pontifice 
Ecclefiam  univerfara  reprefentari 
pag.  388.  Pontificem  Concilio  ceu 
inferiorem  fuperiori  non  fubeflc_» 
ibidem  , & Pontificem  demum 
in  Ecclefias  gubernio  fpeciali  Spiri- 
tus  S.  adfidcntia  dirigi  pag.  526. 

Gallicana  Ecclefia  in  Concilii  Triden- 
, tini  decreta  uitro  citroque  jura- 
vit;  per  ipfam  non  detit  > quominus 
ilia  reciperentur : laepi us  illius  de- 
cretis  fe  fubdidit ; lipiufque  pro 
illorum  promulgatione  Galiiarum_s 
Reg  bus  fupplicavit  pag.  ^30  , & 
feqq.  Galiicauat  EccleCs  perperam* 
ac  pc dime  appingitur  opinio  five_> 
de  Concilio. Fiorentino  non  admit* 
fo  , generaliumque  loco  non  ha- 
bito  pag.  s±o  , & S22  i five  de_> 
Concilii  generalis  fupra  Papam  au- 
tomat e pag.  520  , & 52J*  Videfis 
V.  ^ fppellantcs , & V.  Concilium 
Conftantienfe  . 

Gtlafianum  decretum  de  Iibris  ger- 
manis  , & apocryphis  S.  Scriptu- 
re > & SS.  Patrum  SS.Damafo*  aut 
Hormiidae  abjudicatur , &S.Gela- 
fio  adferitur  : Proteftantes  vero 
decretum  iftiufraodi  ceu  fiibditi- 

tium 


r 


Digitized  by  Google 


Rerum  Notabilium. 


t«um  traducentcs  caftigantur  pag. 

2$L. 

Georgiani  Romanx  Ecclefix  cotnmu- 
nione  conjungi , & Apoftolicx  Se- 
di  adftipulari  obfequio  » & obc. 
diencia  defiderarunt  pag.  284. 

Gerbafius  Vide  V.  Duguetius . 

Germani  legitimo  Pontifici  egregie 
affcdos , xquofque  fc  prxbuerunt 
pag.  444  > et  feq.  Germanica  Eccie- 
fia in  Conciliis  colleda  Liptincnfi 
an.  743  ; Aquifgranenfi  anno  85oj 
Triburienfi  anno  Spy » Altheimen- 
tenfi  anno  pi  6 ; Quintiliniburgenfi 
anno  io8y.  fux  erga  Pontificem_» 
obedientix , deejufque  prxrogati- 
vis  opinionis  egrcgia  fpecimina  fx- 
pius  exhibuit  a pflg.5p3.ad pag.^6, 

Gerfonius  de  Ecclefix  notione,  Ecclc- 
fiaftica  poteftate  , Ecclefiaftica  hie- 
rarchia , Ecclefix  Paftoribus , Ec- 
clefiafticis  legibus ; de  Pontifice  , 
de  Concilio  > de  Cardinalibus  plu- 
rima  perperam,ac  peftime  fcripta- 
rivit;unde  multo  nomine  fugillatur 
pag.  309*  ct  feqq.  Dc  Pifani  Con- 
cilii  audoritate  rite  dubrtavit  pig. 
351.  Martini  V.  Conftitutionem_*, 
qua  a Pontifice  ad  Concilium  ap- 
pdlari  prohibuit,  impudenter  im- 
petivit,qua  de  audacia  redarguitur, 
et  repelliturpog.  357 , et  fcq.  Opi- 
nionem  fuam  dc  prxftantia  Conciiii 
fupra  Papam  ab  aliis  plerifque  exa- 
gitatam  faflus  eft  , de  cademque_> 
ipfe  gravem  in  fufpicionem  > dubi- 
tationemque  venit  pug.  423?  et feq. 

Glofla  egregia  dc  Romanx  Ecclefix 
unitate , fide  , et  audoritate  adno- 
tavit  pdg.296,  et  feq.  Eadem  Glofi- 
fa  parum  fibi  cohxfit  pag . 297  > et 
301.  Ecclefix  totius  fententia;  prx- 
fercndam  cfle  fententiara  Pontificis 
docuit  pag.  ^48. 

Grxca  Ecciefia  a Romanis  Pontifici- 


busde  ipforum  divinis  prxrogati- 
vis  eruditaeft,  deque  Romani  Pon- 
tificis Primatu  , infallibilitate  , ac 
fuprema  poteftate  egregia  ipfamet 
edixit  pag.  291  , et  feqq . ; jo8  , et 
fcq. ; 330  , 479  , et  feqq.  ; 485  , 
et  fcq.i  57 1 » et  579.  Videfis  V.  £r. 
c left  a Orientalise 

S.  Grcgorii  M.  epiftola  35.  Iib.2.  exa- 
rata  ne  fuerit  ad  Epifcopos  Hibcr- 
nix  , an  Hibcrix  , an  Iftrix*  va- 
rix  de  ea  cruditorum  conjedurx 
pag- 1 88>  et  feq.  Sapientifiima  ceco- 
nomia  cum  Theodelinda  Regina_* 
lifus  aliquando  e&pag.  198.iud.xos, 
et  Paganos  temporalibus  qua  bene- 
ficiis  » qua  poenis  ad  Chriftianam 
Religionem  amplexandam  allicien- 
dos  , adigendoique  docuit , et  de- 
crevitp*?.  220.  Privilegium,quod 
ab  ipfo  fadum  Archie pifcopis  Me- 
diolanenfibus eligendi  , inauguran* 
dique  Reges  Italix  circumfertur , 
genuinum  aliis , fed  aliis  fuppofiti- 
tium  adparnit  pag.  $ 92 . 

S.  Gregorius  VII.  Apologctico  elucu- 
brato  Romani  Pontificis  divinas 
prxrogativas  egregie  defendit , et 
vindicavit  pag.  u 9 , ct  feq. 

Gregorius  IX.  in  Fridericum  Impcrat. 
jus  diftrinxitfrfj.  285. 

B.  Gregorius  X.  Grxcos  fchifmaticos 
adfrugem  pcrducere  ftuduit  » eof- 
dcmque  reda  de  Romani  Pontificis 
privileges  divinitus  coJIatis  inftru- 
cre  follicitus  fuit  pag.  294  et  feq . 
Summo  jure  ufus  in  Concilio  Lug- 
dunenfi  vel  invitis  Cardinalibus 
.conftitutionem  ediditpag.  297. 

Gregorius  Corrarius  Pontificix  au- 
doritati  parum  xquus  parvipendi- 
tur  pag.  333,  Pontifici  poftraodum 
primas  rede  detulit  pag. 492. 

Grotius  Pontificis  Romani  in  Ecciefia 
Prinutura  agnovit  , et  faftiis  eft  t 
1 i i i a cum 


<T30  I N D 

cum  poftea  famen  non  divin*  , fed 
human*  dumtaxat  inftitutioni  de- 
putavit : qua  de  re  objurgatur;  cu- 
jus  fimillima  fcripfitLeibnitius  pag. 
40 » 41  , et  8j . 

H 

HAdrianus  L Synodo  VTI , five_s 
Nic*n*  IT.  au&oritate  fa  prx- 
tulit  , eidemque  legem  fequendam 
prxfcripfitt  fe  infallibilena  praedi- 
cavit;  atque  fibi  a Synodo  paren- 
dum  denuntiavit  pag.ilS  » et  Jiqq. 
Ipfius  litter*  a Nic*na  Synodo  ne- 
quaquam  ad  examen  fuerunt  dedu- 
ct* p<»g.  2iO.  Prx  libris  Carolinis 
Apoltolic*  Sedi  aufcultandum>  ceu 
iiipremam  habenti  auAoritatem  » 
atque  a fide  dcficere  nefcienti  ad- 
firmavitpdf.  224  , ct  ftq. 
Hadrianus  Il.auftoritatem  l'uam  fupra 
Synod um  VII f.  extulit.  Photianam 
pfeudo  . Synodum  eft  execratus. 
In  Photium  , et  S.  Ignatium  , imo 
in  Synodum  ipfam  fummum  jus 
exeruit  pag.  22 9 > et  ftqq-i  24J  , 
ctfef.  Fidel  formulam  a Synodo 
fublcribendam  procufit,prxfcripfit* 
pr*cepit  pag.  230.  Synodum  VIII. 
ab  ipfaenixe  rogatus  confirraavit 
pag. 2 ct  Synodus  pro  dif- 
pcnfationibus  ipfi  fupplicavit  pag. 
240.  A Synodo  ejufdem  litter* 
examini  non  fuerunt  foppofit*  ii/- 
, dem  , et  feq. 

Hxretici  plerique  S.  Petrum  Romam 
venifle , Romanum  Pontificatum_» 
gcffiflTe  » ibidemque  deraura  fatis- 
defunfium  ingenue  faflifunt  pag. 
jj  , ct  rq.  Contra  pugnantes  , rn- 
ficiantefque  profligantur  pag.  1 0,11, 
J9  $ 20  , et  feq . Prinaatum  po» 
ilea  Romani  Pontificis  in  Ecclcfia— * 


E X 

elevantes  refelluntur*  et  refutan* 
tor  pag.  22  , et  feqi 7.  Hxreticorum 
quamplures  Conciliis  generalibus 
honorem  detulerunt,  audoritatem. 
que  attribue  ret  alii  vero  impuden- 
ter  abjndicarunt  pag-i  2y.Ecclefiam 
univerfam  turpetn  in  errorem  pro- 
lapfam  qui  eflutierunt  exfufflantur 
fag.  126 , et feqq.  Ex  h*reticis  pie- 
rique  ad  fenfum  S.  Scriptur*  a(Te- 
quendum  , nec  fpiritui  privaco,nec 
privatis  Do£toribus,nec  imo  SS.Pa- 
tribus  aufcultandum  hodie  volunt* 
fed  unuai  naturalis  rationis  lumen, 
du&umque  fcquendum  pag.  io8» 
H*reticorura  nonnulU  uti  Mace- 
doniani , Pontifici  docenti  adquic- 
feendum  fore  agnovecunt  pag.  1 54, 
et  feq.  , ita  etiam  Neftonus  pag. 
161.  Hxretici  obtrudeotes  canonc_> 
28.  Chalcedonenfi  ftatutam  ex 
*quo  fuifle  Romanam  inter  > ct 
Conftantinopolitanam  Ecclefiam> 
dignitatis,  et  audloritacis  paritatem 
redarguunturpdg.t7o , et  feq.  Hx- 
retici  cum  Spalatenfi  Pontificem-r 
jus  proponendi  in  Concilio  Tri- 
dentino  fibi  attribuentem  invaii 
juris  arguentes  » impudentiz  * 
et  ignoranti*  coarguuntur  ’pag* 
208» 

Haereticarum  damnatio  potiflime  Ro- 
manis Pontificibus  ab  jpfis  Syn°di* 
adferibitur  pag.  215  , et  feq.  H*- 
reticorura  , ac  przl'ertim  Luthe- 
ranorum  , et  Calviniftarum  impu- 
dentia  in  Concilio  Tridcntino  reji- 
ciendo  retunditur  pag . 217.  H*re> 
ticos- damnantes  Epiicopi  calamum 
in  Chrifti  fanguine  aliquando  intin- 
xerunt  pag.  2;  g.  Hsretici  Romani 
Pontificis  dignitatem  Primatis  * et 
Patriarch*  aut  pemegantes  , aut 
perturbantes  , aut  pervertentes  re. 
vincuntur,  rejeiuntur,  redarguun- 

tur 


Digitized  by  Google 


Rirum  Noi 

tnrp<*£.  244,  etfcqq  Hxreticis  in 
Gelafianum  decretum  de  Iibris  Ca- 
nonicis,  et  fpuriis  obloquentibus 
©»  obftruiturpdjj.  251.  Ab  Hocreci- 
cis  non  nifi  commentan  Jo  > et  ca- 
lumniando  S.  Martinus  I.  Novatia- 
ra  hxrefi  afflatur  pag  262.  Haereti- 
ci  ingenti  numero  , varioque  fub 
nomine  adfcititio  vel  Religionem_» 
evertere  » vel  in  Religionem  Tol- 
lerantifmum  inducere  tentarunt  > 
quorum  catalogus  exhibetur  pag • 

5 , & Jcqq. : contra  quos  tamen 
ex  Catholicis  non  modo  , fed  ex 
Proteftantibus  ipfis  pugnant  alii 
plerique  pag.  537  , &feqq. 

Haereticorum  prudentiores  plurimi 
Roraanje  Ecclefix  communione  co- 
honellari  enixe  curarunt  pag.  544 , 
& feq.  In  hxrefi  animo  obfirmati  a 
Pontificibus  anathemate  devindi 
funt  pag.  574 1 & feqq . Hatreticis 
folemne  lemperfuit  errorcs  fuos  er 
Dei  verbo  fcripto  , & tradito  per 
iummum  nefas , nefariamque  in- 
terpretatior.em  confirnaare.  Quam. 
plurium  eorum  , quridfacere  non 
erubuerunc  > rcgeruntur  exempla 
pag.  600  , & feq, 

Harduinus  in  opmiones  abiens  vcro 
abiimillimas , &abfonas  , abjicitur 
pag.11.hi  us  de  Concilio  Epaonenfi 
conjedura  retexi1urp4g.2yy.Ejuf- 
dem  item  de  intcrpolatione  decreti 
Concilii  Conftantienfis  fefi'.  4.  fen- 
tcntia  regeritur  pag.  37 3. 

Henricu*  Kaiteiien  dum  Pontifice_> 
Concilium  potius  fecit,  vel  fibimct 
non  cohaefit  , vel  in  ea  opinionc  le- 
viter  adnaodum  hsfit  vag.  $34  , & 
feq. 

Hierarchise  Ecclefiafticat  gradus,  ordi- 
nes,  & officia  indituere,.diHribuere, 

inftruere,dirigere»adPontificemMa- 
ximum  pro  jure  luo  pertinet  fag. 


A B I L 1 U M . tilt 

50 j . V ide  V.MonarckiaEccleJiaflica. 
S.  Hieronymi  locus  , quo  abutuntur 
hacretici  , ut  Epifcopis  potelhte 
sequales  Presbytero*  faciant  , rede 
explicatur  pag.  94.  Ejufdcm  egre- 
gius  alter  locus  adverfus  illos  > que  ‘ 
ad  Pontificias  definitiones  Epifco- 
porum  pariter  aflenfum  accedere 
debere  contendunt,producitur  pag. 

1 1 7.  Ejufdem  Celebris  locus  de  Or- 
be  fe  Arianum  efle  deinirato  ritc_» 
exponicur  pag.  135.  S.  Dodor  ab 
epiftolis  S*  Damafo  triennio  , quo 
ille  fupervixit,  fuit ; atque  con- 
fultationibus  undique  ad  Apoftoli- 
cam  Sedem  delatis  refponfa  dabac 
• PaK*  : cujufmodi  confuctudinia 
teftes  accedunt  Pontificcs , aliique 
Patres  ibidem . 

HierofolymitanaEccleGa  apudApoflO'* 
licamSedem  reiChridianae  fummam 
confiftere,ab  ea  nihil  redx  fidci  ab- 
fonum  proficifci  , ad-  ea,mdemque 
pertinerede  rebus  Chriftianis  judir 
cium  finitivum  promcre  agnovit 
pag.  25  9,  & feq.  , ac  fxpius  iru 
Synodis  congregata  an.  41 5 , 649 , 
& 1 1 tio.affirmavit  pag.  $68t&feqq' 
Hifpaniarum  Epifcopi  in  Conciliis 
Tarraconenfi  an.  465  > Bracarenfi 
an.  560  , & Toletano  III.  an.  5 89  > 
congregati  quanti  ab  fe  fierent 
Apoftolicx  Sedis  decreta  » ac  fidei 
dogmata  palam  fecerunt  - Eximiig 
propterea  laudibus  pro  mericis  Ec- 
clefiam  Hif'panicam  Garaias  Loaifa 
celebravit  pag.  5 96  , defeq. 
Honorii  I.  nomcn  adis  Synodi  V.  ab 
hxreticis  aflutum  conjedarunt  Ba- 
ronius  , & Bellarminus  pag.  200. 
Honorius  a Synodo  VI.  quatenu* 
perfona  linguiaris  dumtaxat  vapu* 
lavit  pag . 2*2.  Grxcorum  fraude, 
ac  prxfertim  Photii  illius  nomen_^ 
adis  Synodi  VIll-  adjedum  fujt 

p<*g.*3  u 


€i 2 . I N n 

pag.  231.  Ex  Honorii  damnatione 
argumentum  pro  audloritate  Con- 
cilii  fupra  Pontificem  auftruenda  , 
defutni  , exculpiquc  nequit  fag. 
243. 

S.  Hormifdas  cum  Monachis  Acatme- 
tis  oeconomia  fibi agendum  pruden- 
ter  arbitratus  eft  pag.ipS • Vide  V. 
Oeconomia . 

ypoftafis  nomen  variemode  olim 
ufurpatum  eft : mox  pro  fubftantia 
apud  Orientales  5 mox  pro  perfona 
apud  Occidentals:  fed  ea  tandem 
acceptio  obtinuit  , quae  Romanis 
Pontificibus  fuit  probata  pag.  5 69. 

I 

JAcobita*  ad  firugem  regredientes 
Romani  Pontificis  fidei , ac  placi- 
tis  integre  fe  , ac  reiigiofe  permi- 
ferunt  pag.  284  , & 490. 

Jacobus  a Primadiciis  Ord.  Min.  Ar- 
menos  Sedi  Apoftolicae  fubjugavit 
pag.  450. 

Janfenius  Ecclefiae  fidem  fub  tempus 
ArimiDenfis  Concilii  adverfus  Voe- 
tium  ab  errorc  defendit  > & vindi-. 
cavit  pag.  igo»  & feq.  Janfeniftae 
poll  Donatiftas  , Luciferianos  > Pe- 
lagianos  , Lutheranos  , Calvini- 
ftas  , aliafque  hujufce  genus  peftes 
Ecclcfiam  univcrfara  una  cum  Pon- 
tificc  errare  in  fide  pofle  effutien- 
tes  exfuflantur  pag.  126  , & feqq. 
Pontifici  ex  Cathedra  loquenti  fatis 
clfe  filentio  obfequi  obgannicntes 
erroris  , mendacii  , & facrilcgii 
coarguunturp<rj.  236. 

Iconoclaft*  a quibus  Pontificibus  , & 
Synodis  fuerint  condemnati  pag. 
a 1 8 » & feqq.  A quibus  Patribus , 

& Scriptoribus  confutati pag.  221  > 
&feqq. 


E X 

S,  Ignatius  Conftantinopolitanus  Epi- 
fcopus  quam  fublime  , fuppliciter- 
que  de  Pontifice  Romano  fenferic, 
fcripfcritque  pag.  226,  & feqq. 
& *32. 

IllyriciEpifcopi  Pontifici  dcfinienti,aut 
prxcipienti  aufculrarc,  feque  acco- 
modare  religioni,officioque  habue- 
runt  pag.  1 *4  , 1 68  , & feq.  > 5 *9 • 
Vide  V.  Orientales  . 

Innocentius  II.  Pontificis  Primatum  > 
eique  adnexas  praerogativas  fuo  lo- 
co collocavit ; fupra  Sy nodum  fe 
potem  egit : in  Epifcopos  jus  exe- 
xuit  s Haeretids , ut  Arnaldo  , et 
Abaelardo  dicam  confcripfit  pag. 
a<58,et  feq . Pontificem  falli,  et  fal- 
lerc  omnino  ncfcium  , fupremaque 
inEcclefia  potcftate  potiri  affcruit: 
Canones  in  Concilio  fuo  nomine 
procudit  ; eifdcmque  Epifcopos 
omnes  coaptari  praecepitp*£.  270. 

Innocentius  III.  Romani  Pontificis  jus 
Primatis , et  Patriarchae,  fub  eoque 
coropofitos  gradus  hierarchicos  u- 
niverfi  Orbis  rite , egregicque  ex- 
pofuit  pag.  257  > et  feq.  Patriar- 
charum  jura  dedaravit , ct  fanci- 
vit  pag.  279.  Infallibilem  fe  affir- 
mavit  ibidem  : Jus  fuum  in  tempo- 
ralia  extendit , exercuitque  pag. 
280,  et  feq.  Imperatoribus  gradura 
confirmandi  jus  fibi  adferipfit  pag. 
2 83.  Concilio  fe  fubje&um  nullo 
cognovit » egitque  modo  ibidem  , 
et  feq. 

Innocentius  IV.  Frtdericum  II.  Im- 
per.  e culmine  Imperii  dejecit  > fe- 
que  ipfum  Concilio  Lugduncnfi  fu- 
periorem  fecit  pag.  28  J,  et/irff. 
Earn  ob  rem  ab  injuria  conflata  in- 
nocentius vindicator  a8d  > et 
feqq.  Eidem  Pontifici  Graeci  profef- 
fionis  fua:  de  Pontificis  Rom.  Pri- 
matu  j adnexifque  prerogative  ca. 

pitu- 


R I R U M No 

pitula  exhibuerunt  fag.  293  , et 

fiq- 

Joachimus  Abbas  ideo  ab  hxrefis  in- 
famia  fuit  abfolutus  , quodfcripta 
fua  omnia  Apoftolicx  Scdis  judicio 
omnino  fubmififfet  fag.  279. 

Johannes  XXIII.  multo  nomine  Conci- 
lium Conftantienfe  reprehendie 
fag.  3S5  , & feq.  5 398  , & feq. 
Concilio  fponte  fe  fubmifit  fag . 
408  » & ftq.  Concilio  fuperiorem 
fe  oftendit,egitquepd£. 410,6;  feqq. 
Sublefta  fide  diu , multumque  egic 
fag.  4 16  % 81  feqq.  Ob  fchifma  >du- 
biamque  elt&ionem  gradu  detru- 
fus  eft  1 fux  detrufioni  confenfit 
demum  » fubfcripfit,  dignitateque 
fe  abd/cavit  fag.  417  , Qifeq. 

Johannes  Antiochen us  Fatriarcha  la- 
tinus  pro  ftabilienda  poteftate  Con- 
cilii  fupra  Papam  aut  futilia  pror- 
fus,  aut  falfa pofuitfag. 332. 

Johannes  de  Montenigro  Ord.  Prxd. 
in  Concilio  Fiorentino  adverfus 
Grxcos  fuhifmaticos  pro  redtx  fi- 
deidogmatibus  , ac  Pontificis  Ro- 

• niani  di v inis  prerogatives  viriliter 
dimicavit  ; ac  facile  cos  devicit 
P*£-479,  Sifeq.i  481  , Si  feq. 

Johannes  Olivi  . Vide  V.  Beguardi . 

Jofephus  Grecorum  Fatriarcha  prope 
moriturus , quam  de  Romano  Pon- 
tifice  egregiani  preferret  fenten- 
tiam  expreflitpjf.480.  In  eadem_> 
fententia  cohatfere  Jofephus  alter 
MtthoncnGs  Epifcopus » Grxcique 
alii  fag-  485  , et  feq.  Ifaacius  item 
Maronita  ; Trmotheus  Tarfenfis  ; 
Abdal.”*s  Edefi'eniisetc.p4£.  491 , et 
feq.  Videfts  V.  Grxca  Ecclcfta  » et 
Orientales  . 

Itali  Epilcopi  de  Apoftolica  Sede  opti- 
me meriti  funt , eximieque  Jugiter 
fenferunt,atque  fcripferunt  fag.iyjy 
15  6 , 172  , 177,  i So  , 194*  et 


T A B I L I U M . 623 

feqq. ; 209  , et  feq . ; 24  6 > et  feq.; 
2fo,  et  feq.  ; 262  , 3*9,  428  ,et 
485.  VideGs  V.  Ectlefia  Upmana, 
et  Italica  . 

Judaeos , et  Paganos  ad  facra  noftra_j 
qua  beneficiis,  qua  poenis  allicien- 
dos  efte  > adduccndofque  S.  Gre- 
gorius M.  docuit  decrevitque 
fag.  220. 

S.  Julius  I.  Synodo  generali  fe  potefta- 
te preftare , vcrbo,  et  fa&o  docuit, 
et  oftenditpdg.  148  , et  153. 

Julianus  Cardinalis  Cxfarinus  ob  pri- 
vata  impendia  opinioni  de  preftan- 
tia  Concilii  fupra  Pontificem  ali- 
quando  adhaefit  , a qua  poftea  refi- 
livitpag.331  >ct  405.  In  Concilio 
BaGIeenG  Prefidem  non  taraen__> 
Pontificis  nomine , fed  proprio , 
atque  quidem  lege  appoftta  egit 
fag.tfo.  De  Pontificia  automate 
prxterea  optima  protulit  fag.  478. 

L 

LAmpfacenx  Synodi  Epifcopi  cum 
Romano  Pontifice  de  fide  dif- 
ceptandum  non  fore  , neque  in  ad- 
verfam  partem  defcendere  fas  cffe 
probe  intellexerunt  fag.  138. 
Lateranenfe  Concilium  fub  S.  Marti- 
no L in  Monothelitas  anathcmatc 
animadvertit . Ex  eo  Pontificis l'u- 
prema  potefhs  » ac  in  fide  infall  i- 
bilitas  liquido  adparuit  fag.  259, 
Si  feqq.  Ex  Gallicanx  Ecclefiascon- 
fenfione  aufioritatera  , rob-arque 
minime  acccpicpag.  263,  Si  feq. 
Lateranenfe  F.  Concilium  lub  Ca|- 
lixto  II.  nihil  plane  fuppeditac, 
quo  Pontificis fuprema  poteiias  vel 
leviter  cfevetur  fag.  26  Si  feqq . 
Lateranenfe  II.  fub  Innoccntio  ll. 
ad  Pontificis  fupremam  potefta- 

tem 


Digitized  by  Google 


$24  I N 

tern  comprobandam  plurimum_j 
confert  fag.  2 66.  Ejufdera  cano- 
nes  ab  Innocentio  cufi  , eifquc  fe 
coaptare  Epifcopi  j’ufli  funt  fag. 
970.  Lateranenfe  III.  fab  Alexan- 
dra Ill.poteftatis  , & infallibilita- 
tis  Pontificix  egregia  pariter  fpe- 
cimina  prxbuit  fag.  27 5 > & feqq. 

Lateranenfe  IV.  fub  Innocentio  III 
canoncs  plcrofque  fancivit  , five 
a Pontifice  adornatosfufeepit . M. 
Antonius  de  Dominis  Ludovi- 
xusServinus  id  inficiati  refelluntur 
fag.  278  , & feq-  Lateranenfe  V. 
fub  Leone  X.  quoto  Epifcoporura 
nuxnero  fuerit  conflatum:  quot  Re- 
gum > ac  Principum  Oratores  in- 
terfuerint:  qua:  Nationes  ei  de- 
mum  adhxferint , Si  fint  adftipu- 
latae  fag.  500,  & feq.  Generalis  , 
& legitim i haberi  loco  debet  fag. 
$0$.  Bafileenfibus , & Bituricen- 
fibus  dccretis  Pontificix  poteftati 
nihil  fuit  detradum  , derogatum- 
que  : Pontificem  Concilio  prxfta- 
re,  efleque  potiorem  declaravit , 
decrevitque  p4g. ;oi,  & feq.  Pon- 
tificis alias  prserogativas  fecit  pla- 
niflimas  fag.  50$.  Qai  Concilium 
iftud  expungendum  a generalium 
cenfu  voluntexplodunturptfg.  504, 
Si  feq. 

Latina  Ecclcfia . Yidc  V.  Ecclefia  Oc- 
cidentals . 

Launojus  inficiatus  S.Cyrillum  S.Cat. 
leftini  vicibus  defundum  repelli- 
tur  t effingens  Innocentium  III. 
Concilio  fe  inferiorem  feciffe  re- 
probatur:  fag.  164,  & 284.  Yi- 
defis  V.  Dupinus . 

Leibnitius  . Vide  W.Grotius . 

Legati  a Romanis  Pontificibus  ad  $y- 
nodos  Orientales  alii  vice  Roma- 
ns Ecclefia:  , alii  Ecclefix  Latins 
nomine  dirigi  fub  S.  Agathonc  cce- 


) E X 

peruntpdg.  206.  Legxtis  Komtnac 
Ecclcfia:  prior  confedendi , ac  pro- 
ferendi  locus  in  Synodis  dabatut 
ibidem.  Legatis  ad  Synodos  Orien- 
talcsdimiffis  a Pontifice  provincia 
imponebatur  deferendi  , ac  de- 
nuntiandi  prolatas  a Pontifice  five 
in  Synodo  , five  fe  folo  definitio- 
nes,abomnibns  Orientis  Epifcopi* 
fufeipiendas  , Si  fubferibendas  • 
ibidem . 

Legatos  Romans  Ecclefix  eofderru» 
Temper  Legatos  Ecclefix,  five  Sy- 
nod i Occidentalis  in  Synodi* 
Orientis  egifTe  Quefnellus  effu* 
tiens  exploditurpag.  207.  Legato- 
rum  Romans  , & Latins  Ecclefix 
ad  Synodos  Orientales  qux  efient 
partes  , quxque  agenda  ipfis  ex 
Pontificis  mandato  prxfcripta  ibi- 
dem y Si  feq.  Legatorum  erat  de- 
cernenda  in  Concilio  Pontificis  no- 
mine proponerejpdg.  jij  , & feq% 
Legati  in  Concilio  Tridentino  pro 
fuprema  Pontificis  audoritate  in- 
vide  fteterunt  fag.  51 6 , & feqq . 

Leufantius  Jacobus  etfi  Calvinifta  re- 
de affirmavit  Pifanura  Concilium 
ab  GBcumenici  gradu  deiciendum 
fag.  347.  Rite  pariter  claufulam 
de  reformatione  Ecclefix  in  Capi- 
te  , & in  raembris  decreto  Conci- 
lii  Conftantienfis  feflT.  4,  affutam 
codicis  Bafilecnfis  cxemplaribus 
aliena  manu  fuifle  adjedam  fag. 
380,  Si  feq. 

S.  Leo  M.  jure  furamo  cum  Anatolto 
Conftantinopolit.  Epifcopo  egit 
fag.  1 66  , & feq.  imo  cum  Epifco- 
pis  Concilii  Chalcedonenfis  fag. 
16 7 , & feqq.  Eutychetem  ab  fe 
damnatum  Concilio  damnandum 
denuntiavit  ibidem  . LitteriS  ab  fe 
ad  Flavianum  exaratis  a Synodo 
fubferibendura  indixit  fag. id  8 » & 


Digitized  by  Google 


RERUM  No 
feq.  Litteris  illis  ingens  aliorum 
ubique  Epifcoporum  numerus  fub- 
fcripfitptfg.  17?.  Subfcribere  de- 
tredantes  peffime  in  Concilio  cx- 
eepti  funt  pag.  168  , & feq.  Maxi- 
mi  Antiocheni  Ordinationem  va- 
lere , acceptamque  Concilio  eife 
juflit  pag.  169.  Pfeudo-Synodum 
Ephefinam  infrcgit , ab  eaque  dc- 
jcdos  Epifcopos  fuis  gradibus  re- 
dintegravit  ibidem. Canoni  28.  ro- 
bur  detraxit  ibidem  > & feq.  Ec- 
clefix  Catholic*  Epifcopum  fc  in- 
fcripfit  pag.  172.  Qjio  fenfu  eum 
titulum  afl'umpfcrit,  quovc  S.Gre- 
gorius  M.  refpuerit  ibidem . S.Leo- 
nis  litteras  a Concilio  Chalcedo- 
nenfi  examini  fuifle  fuppofitas 
fcripturientes  repel Iuntur  pig. 
17$,  & feqq.  S.Flavianum  ad  Apc- 
flolicam  Sedem  appellantem  cxce- 
pitj  infradaque  pfeudo- Synodi 
Ephcfinx  fententia  fuo  loco  refli- 
tuit  pag.  17 6. 

S.  Leo  II.  Synodo  Vl.calculum  adje- 
cit  fuum  , eamque  confirmavit  s in 
litteris  confirmationis  Sedis  Apof- 
tolic*  fupremara  audoritatejn  > ac 
in  fidefirmitatem  prxdicavit  pag. 
2 13.  Synodi  VI.  ada  in  Hifpaniam 
fufcipienda  » ac  fubicribenda  dire- 
xit . Ejus  ca  de  re  litter*  ad  Ervi- 
gium  Regcm  , & Epifcopos  Hifpa- 
niarum  nuncupatx  fpurii?  non  funt 
adcenfendx,  ut  Baronius  eft  arbi- 
trate ; fed  legitim*  funt , uti  Pa- 
gius>  & Baidinus  demonftrarunt  1 
iis  in  litteris  prxlaudata  Apoftoli- 
cs  Sedis  privilegia  fiunt  planiflima 
pag.  2 i 3 , & feq. 

Leo  X.  in  Concilio  Latcrancnfi  V. 
Pragmaticam  fandionem  ex  dc- 
cretis  Bafileenfibus  in  Conventu 
Bituricenfl  confarcinatam  abole- 
vit , & abrogavit : Concilio  i'e  po- 
, Tars  I. 


AB  ILIUM. 

teftate  potiorem,  offendir , & egic 
pag.  yoi,  & feq.  Pontificix  pote- 
ftacis  particulas  > eafquc  pracclara* 
cxplicavit  pag.  ? 03 . 

LeoAIlatius  ob  egregias  in  verflo*- 
ncm  Concilii  Florcntini  obferva- 
tiones  adornatas  laudaturs  non_ » 
rede  tamcn  in  cjufdem  verfionis 
audores  conjecit  pag.  488. 

S.  Liberius  a lapfu  Ariminenfis  Sy- 
nodi immunis  otnnino  nianfit;  Sy- 
nodi imo  ada  refeidit  , lapfofque 
ad  frugem  reduxit  pag.  1 36 , £C 

f'M-  ..  . 

Libros  approbare  Pontificu  Juris  par- 
ticula  eft  pag.  2 68.  & 27 o.  Libros 
fuos  Apollolicx  Sedis  judicio  fub- 
mittentes  a cenfura  abeunt  immu- 
nespag.  27 p.  Libellos  adulteran- 
ts , five  confingentes  gravi  not! 
afficiuntur  pag.  237. 

Litters  format*  Ecclefiaftic*  unde 
fic  denominatx  : quae  erant  , & 
quotuplicis  genus : a quibus  con- 
feribi , quibus  concedi  , quave  de 
cauffa  confueverant  pag.  552  , & 
feqq.  Diverfx  fpeciei  audiebant  . 
Communicatoriae , Canonicx>  Pa- 
cific* > Cleric*  , Rationales,  Dc- 
nuntiativ*  , Declarativac , Indica- 
tivae  , Tradorix  , Tradatori*  » 
Enthronirticx>  Salutatoris , Com- 
mendatiti*,  Dimiflori*,  Diaconi- 
c*  > Mcmorialcs , Commonitorix, 
Encyclic*  , Catholic*  , Synodic*, 
Pafclialcs>  DecretalcS,  Apoftolicx» 
Confefforum  , Captivorum  &c* 
ibidem  , & feqq.  Pagani  , & Hx- 
retici  harum  Jitterarum  ufum  a_» 
Chriftianis  acceperunt:  hifee  lit- 
teris communionis  hxreticos  erro- 
ris  coarguebant  Dodores-Ecclefix 
pag.  555:  hujuftr.odi  litter*  ad 
prxeavendas  fraudes  certis  notis 
afficiendx  erant  pag.  55 6 , Ufcq. 

Kkkk  Ha- 


I N 

Harum  litterarum  in  Ecclefia  ufus 
facer  , antiquus , & folemnis  eft 
ibidem : Litteras  fpeciatim  fy  nodi- 
cas  a Conciliis  mitri  ad  Pontificem 
pro  accipienda  gerendarum  rerum 
regula  y five  gcftarum  rerum  pro 

* reddenda  rationc  folemne  Temper 
extitit : a Pontificibus  pariter  ad 
Concilia  dirigi  folebant  five  pro 
regulis  prasfcribendis  , five  pro 
fententia  fua  proponenda  . Exem- 
pt's ex  omni  Ecclefia;  *tate  excer- 
ptis  fit  iftud  exploratifiimum  pag. 
5S7*  &feqq.  > 

X-otharingi  Cardinalis  in  Concilio 
Tridentino  cxpoftulatio  adverfus 
Pontificis  prrerogativas  ; nec  non 
cjufdem  epiftola  ad  Britonem  fe- 
cretarium  fuum  Rom*  agentem_* 
eodem  de  argumento  expenditur 
5l  7 > & fe 5 iio  , & fcqq. 
Parum  ille  fibi  cohxfit,  asqualifaue 
fuit ; quinimo  plurimum  a Gallis 
aliis  opinione  deflexit  fag.  521  , 
& feq. 

JLugdunenfe  Concilium  L Tub  Inno- 
centio  IV.  Pontifici*  poteftatis 
cximium  fpecimen  exhibuit  fag. 
28s  » Si  fcqq-  Vcre  cecumenicum, 
ac  legitimumfuit ; in  eoque  legi- 
time>ac  conciliariter  aftum  adver- 
fus Fridericum  II.  Impcrat.  fag. 
289  , & feq.  Concilii  fententiam 
in  Fridericum  cjaculatam  habue- 
runt  acccptam  Ecclefi*  vel  Ger- 
manica  , vetGallicana  fag.  290* 
Sifcq.  Lugdunenfe  II.  Tub  B.  Gre- 
gorio X.  unionis  Grxcorum  cum 
Romana  Ecclefia  negotium  perfe- 
cit , felieeraque  ad  exitum  perdu- 
xit.  Pr*clara  de  Romani  Pontificis 
privileges  argumenta  prxbuitprt^. 

2 51 > & 

lupus  Chriftunus  Old.  S.  Auguft. 
qu*  ad  augenda  Concilii  Nicxni 


D E X 

decreta  afferuntur  expen'dit  pag. 
14?.  Qux  ad  elevandam  Sardicen- 
fis  Synodi  au&oritatem  a malefe- 
riatis  congeruntur  explofit  fag . 
149.  A Sardicenfi  Synodo  editos 
canones  de  appellationibus  ad  Se- 
dem  Apoftolicam  loco  ftabilivit 
fag.  1^4.  Vigilii  Tapfenfis  locum  a 
Chiffletio  detruncatum  reftituit 
fag.  149.  Ad  Apoftolicam  Sedem 
appcllandi  jus  in  tuto  collocavic 
pag.  2 36. 

M 

MAcedoniani  a S«  Damafo , & 1 
Concilio  dein  Conftantinopo- 
litanoL  damnati  funt/wg.  1 54.  & 
feqq.  Definitis  a Pontifice  adquic- 
feendum  fuifle  > ftandumque  ejus 
ceu  fuprem*  » finitivxque  fenten- 
ti*  probe  compertum  habuerunt 
ibidem  . 

Maimburgus  Pifanum  Concilium^ 
baud  indubic  cecumenicum  fuifle  , 
ac  legitimum  re&e  affirmavit  pag. 
349'  Rationem  agendi  a Pifano 
Concilio  cum  Gregorio  adhibitam 
non  attigit  pag.  3 Vim  in  de- 
cretis  Concilii  Conftantienfis-  fe(T. 
4>&  faciens  expIoditurp4g.J7J. 
Haliucinatus  turpiter  eft  circa_* 
tempus  , quo  Gerfonius  in  Conci- 
lio Conftantienfi  fuam  de  poteftatc 
Concilii  fupra  Papam  orationem 
habuit  pag.  37 9.  Notatu  digna  re- 
fert  deOratoribus  Gallis  inique  fe- 
re ntibus  attentatum  a Concilio 
Conftantienfi  adverfus  Johanncm 
XXIII. pag.  386.  Appofite,  egre- 
gieque  oblervavit  in  vetcrem  , ac 
novam  de  pr.tftantia  Concilii  fupra 
Papam  opinione  in  Ecclefiam  in- 
vcOi  pag.  38^ 

Ma- 


Rerum  Not 

Mamachius  Thomas  Ord.  Pred.  dc 
loco  digniori  oiim  fk<fIo  SS.  Petro , 

& Paulo  eximie  difputavitpag.? 

S.  Petri  fupra  S.  Paulum  in  Eccle- 
fia  Primatum  a Chrifto  Domino 
collatum  egregie  demonftravit 
pag.  48  , & <58.  ► 

Maronitx  fc  animo  erga  Apoftoli- 
cam  Sedem  optime  afifedtos  nullo 
non  tempore  oftenderunt  pag. 
284 , 492  , & 503.  Vide  V.  Orien- 
tals . 

S.  Martinus  I.  in  Monothelitas  fen- 
tentiam  dixit,  qua?  aSynodoVI. 
examini  nequaquam  fuit  fuppofita 
fag.  214  , 8c  feqq.  Qui  lihellos 
confingerent,  confcriptofque  adul- 
terarent  confixit , dirifque  devo- 
vit  pag.  237.  Heraclii  Ecthefim  , 
Typumque  Conftantis  condemna- 
vit  pag.  261}  Chriftifideles  undi- 
que  admomiit  de  cavendis  Mono- 
thelitis ab  fe  damnatis  . Orienta- 
ls de  Ordinationibus  Patriarcha- 
rum  ab  fe  abrogatis  commonete- 
cit . In  Oriente , qui  vices  ageret 
fuas,conftituit . Orientals , Oc- 
cidcntalefque  ad  fubfcribendum_* 
fententi*  ab  fe  latae  in  Monotheli- 
tas adegk  . A Novatianorum  hx- 
refi  procul  ipfe  abfuit  pag.262..  In 
Monothelitas  ejacuiaram  ab  fe  fen- 
tentiam  Gallicanac  Ecclefi*  confen- 
fu  confirmari  indiguilTe  non  indi- 
cavit  pag.  2 63  , & feq . 

Martinus  V.  multis  Concilio  Con- 
ftantienfi  fe  poteftatc  prxccllere 
oftendit , pag.  366  , & fcqq. ; 415?, 

& fcqq.  A Pontifice  appellationes 
ad  Concilium  prohibuic  pag.  36 7. 
AdlaConcilii  dumtaxat  conciliari- 
ter  agitata,  ac  in  materia  fidei  elu- 
■cubrata  confirmavit  pag.  368  „ & 
feqq. , 398.,  &feqq.  Concordat* 
cum  Nationibus  i'uo  dumtaxat  no- 


A B 1 L 1 0 M . 

mine  fancivit  ibidem  . Concilio  in- 
fcriorero  fc  nunquam  exiflitnavit , 
egitque  pag.  570  , & feqq.  Conci- 
lium Conflanticnfe  fe(f.4>  & 5.  le- 
gitimi  , eecumenicique  loco  non 
habuit  pag.  397  , & feqq.  Quid  no- 
mine decretorum  a Concilio  Con  ft. 
in  materia  fidei  vcnerit , quidque; 
Martinus  intcllexerit  pag.  401 , 8C 
feqq.  Non  venerc  proculdubio,  ne- 
quc  intelligenda  funt  decreta  fefli 
4 , & 5.  ibidem . 

Mediolancnfls  , & Ravennatenfis  Ec- 
clefiaediro,  diuturnoque  fchifma- 
te  a Romana  aliquando  defcivc- 
runt . Utriufque  fchifmatis  origo* 
duratio  , & demum  extirpatio  ex- 
ponitur  pag.  588  , Scfeqq.  Earum- 
dem  Ecclefiarum  Epifcopi  plcrum- 
que  de  Pontifici  impendcnda  obe- 
dicntia,  divinifque  e}ufdcm  prse- 
rogativis  cogitaverunt  ibidem  • 
Ecclefia  Mcdiolancnfis  a Difcipuiis 
ed  dircdlis  a SS.  Petro,  & Paul® 
inftituta  eft  pag.  5 93. 

Monarchia  Ecclefiaftica  a Chrifto  D. 
inftituta  quibus  demum  argumen- 
ts confirmetur  pag.  8j  , & feqq. 
Quacnam  prarfertira  ex  Leonardo 
Froereifenio  fuppetant  pag.  85  , 
etfeqq.  Qtjibus  potiflimum  adver- 
fus  Monarchiam  Ecclefiafticam_> 
Protcftantcs  pugnent  , Indepen- 
dentes  ideft  , Eraftitac , Puritani  , 
Richeriftx , Janfeniftx , Quefncllifi. 
tac  & c.  pag.  88  > & feqq.  Quar , ac 
quam  prxclara  de  Monarchia  Ec- 
clefiaftica difTeruere  Eugenius  IV. 
Papa  , & Petrus  Meldenfis  Epifco- 
pus  pdv.  1 21  > & feq. 

Monothelitx  , qui  primipili,  audio- 
refquefuerint:  a quibus  Pontifici- 
bus  infamix  nota  confixi  ; quibus 
in  Conciliis  anatheraate  profcripti, 
ct  a quibus  dodio/ibus  difputatio- 
Kkkk  2 ne 


I H 

ne  profligati  pag.  205  , & 116. 

Montanus  a Romano  Pontifice  com- 
munionis  littcras  fraude , doloque 
cxtorqucre  ftuduit  pag.  $44 , & 
fcq. 

Mopfveftena  Synod  us  potiorem  in_» 
Ecclefia  poteftatem  unum  apud 
Pontificcm  intcgram  confiftere  ex- 
ploratum  habuit  pag.\j9.  Vide  V. 
Orientates  . 

Mojrfcs  Archidiaconus  Antiochenus 
Patriarcharum  Alexandrini  , An- 
tiocheni  , ct  Hierofolymitani  no- 
mine Pio  II.  Papx-fidem,  obedien- 
tiamque  defpondit  pag.  49 7« 

N 

NAtalis  Alexander  Idcirco,  quod 
de  Ecclefiafticis  dogmatibus 
optime  promcritus  eft  t laudibu* 
exornacur  : prxfertim  quod  Lu- 
thcranos , & Calviniftas  impuden- 
tix  coarguit pag.  zij'.  quod  occa- 
fione  difpenlationura  , quas  a Porr- 
tifice  Synodus  VIII.  poftulavit,  de 
Pontificis  primatu  eximie  difleruit 
pag. 2 ; quod  Mairaburgum  tur- 
pis  errati  rede  redarguit  pag-l79> 
& fcq  : quod  adverfus  Cardinalem 
Loiharingum  a Gallicana  Ecclefia 
Concilium  Florentinum  fuifle  re- 
ceptum,  illudque  legitimi  » cecu- 
roenicique  loco  fore  habendum  de- 
monftravit  pag.  122  : quodque_> 
Concilio  Tridentino  etiam  quoad 
capita  difeiplinx  Ecclcfiam  Galli- 
canam  fe  coaptare  ftuduifle  > utquc 
in  regno  publici  juris  ficret > enixe 
fategifle  planiflimum  fecit pag.^29, 
& feqq.  ldeo  vero  , quod  erga_j 
Pontificis  fupremam  poteftatem  , 
\ ac  tnfallibilitntem  fubinfenfum  ani- 

raum  , parum  xquum  , atque  par- 


D E X 

tium  ftudio  praroccupatum  geftei 
rit,  &oftendcrit  dignis  excipitur 
pag.  4,  1 14,  no,  f 69.  f 74»  lS$  , 

1 9J , 2 1 4 , 240,2 6j  , 273 , 28 1 » 
28?  , 2*5  » 289  > ?40 , J4? » 35*  * 
$66 ,3 68 , 375  » 3?o,4oo  » 4°5  ? 
4U  , 434  > 44*  » 454 » 47?>  48*  > 
43g>492»  ?o3.  5^5,  & ?*8- 
Ncftorius  ftare  fupra  fe  Pontificetn 
optime  perfuafum  habuit  pag . 161* 
& fcq.  a Pontificis  , ac  Synodi  fen- 
tentia  ad  Imperatoretn  minime  ap- 
pellavitpag.  163.  a S.  Cxleftino  I» 
ejufque  juflu  ab  Ephefina  Synodo 
in  hxraticis  eft  deputatus , & ana- 
themate  daranatusiiuden*  . 

Nicxni  L Concilii  incertus  canomim 
numerus  pag.  141 , Sc  feqq.  A Ni- 
cxno  Concilio  pleraque  fuifie_> 
adornata  decreta  inter  canones  non 
adnumcrata  veriiimillimum  edpag. 
I43,&  feqq.  Nicxnos  canones  Ara- 
bicos  didos  Orientales  omnes  ma- 
gno  in  pretio  habent  ibidem  . A 
Nicxnis  Patribus  Romani  Pontifi- 
cis Primatus , adnexxque  prxro- 
gativx  agnitx  profedo  , & affertx 
probe  fuerunt  pag.i  45,8c  feqq. Ni- 
cxna  II.  Synodus  quam  ob  cauflatn 
a Synodis  Francofordienfi  , & Pa- 
rifienfi  in  dubitationem  fueric  ad- 
duda,  injuriamque  paffa  pag.  217. 
Pontificem  infallibiiem  in  fide,  ac 
poteftate  fibi  fupereminere  probe 
intellexit  pag.  uS,  8c  feqq.  A Pon- 
tifice in  Synoduna  ipfam  audorita- 
temderivari,  ac  proiluere  agno- 
vit  pag.  2 ip  , & fcq.  Dcfinitis  a__» 
S.  Gregorio  III.  rcligiofe  detulit, 
nec  non  decretis  ab  Hadriano  L 
pag.  22a.  Canones  Apoftolicos  di- 
dos, & Trullanos  ab  ea  admiflos 
Roroana  Ecclefia  refpuic  > fed  Sc 
canoijem  g,ab  ca  elucubratura  re- 
jecit  ibidem  . Pontificis  littcras  ad 

exa- 


« 


Digitized  by  Google 


R 1 R U M No 

examini*  incudem  minirae  revo- 
cavit  pag.  ul*  > & feq. 

S.  Nicolaus  L in  Photium  » et  Ignt* 
tium  jus  furamum  diftrinxit:  A po- 
Jlolicar  Sedis  auftoritatem  , digni- 
tacemque  potiori , fupremoquc_> 
loco  pofuit , eamdemque  efie  fal- 
li  > et  fallerc  oraninonefciam  prx- 
dicavitpag.  , et  feqq.  Photia- 
nam  pfcudo  - Synodum  devovit > 
delevit  , et  damnavit  ibidem*  . 
Pontificem  iterum  in  fide  efie  in- 
fallibilem  , poteftateque  fupra  Sy- 
nodum  potiri  demonftravit , edi- 
xit , et  declartvitpag.  234,  2?5t 
240 , et  feq.  Novam  non  invexit 
difciplinam  , nec  inufitutum  jus 
Pontifici  attribuit  > jus  fcilicet  in- 
dicendi  ex  toto  Occidcnte  ceu  Pa- 
triarch* Concilium,  fed  vetus  imo 
in  tuto  collocavit  , veteremque 
difciplinam  vindicavit , et  defen- 
ds pag.  357, 

Nicolaus  Cardinalis  Cufanus  a fen- 
tentia  de  fuperiori  Concilii  audto- 
ritate  , cui  ex  indignatione  in  Eu- 
•genium  IV.  adhaeferat  aliquando  , 
veritate  demuiii  adfpirante  refili- 
vit , ac  receflit  pag . 333, 

Nicolaus  Abbas  Panormitanus  pro 
ut  e re  fua  elfet » aut  ei  noceret , 
opinionem  de  Concilii  praeftantia 
fupra  Pontificem  mor  admifit , 
mox  abjecit  pag.  331.  , et  feq , 
Opinion!  de  potiori  Concilii  pote- 
flate  Eugenium  Papam  apertiffime 
adverfatum  fafiiis  eft  pag.  470. 

Norifius  Vigilii  Judicatum  in  V.  Sy- 
nodo  minirae  perlc&um  adverfus 
Petrum  de  Marea  pntavit  pag.ipu 
Vigilium  inconftantiae  minus  vere 
infimulavit  pag*  , et  feqq . Ge- 
lafianum  decrctura  de  libris  Cano- 
nicis  , et  pfeudo-epigraphis  egre- 
gie  defendit  pag.  2$u 


TAB1L1UM 


629 


o 


OBfequiofum  filentium  aJanfe- 
niftis  invc&um  ad  cludendas 
Pontificias  conftitutiones  perftrin- 
gitur  pag.  236. 

QEconomia  erga  Schifmatfcos , & hx- 
reticos  licite,&  laudabiliter  fxpius 
ufi  funt  qua  Pontificcs , qna  Pa- 
tres, uti  S.Hormifdas  ,VigiIius,& 
S.  Gregorius  M.;  Patres  Antioche- 
ni,  S.  Cirillus  Alexand.,  & S.  Pro- 
clus  Conftantinopolit.  pag.  igg. 
Pontifices  iterum  erga  refradlarios 
Synodo  VII.  pag.  2 r 7.  (Economia , 
quam  Nicolaus  V.  cum  Bafileenfi- 
bus  , & quam  Patres  Conftantien- 
fes  cum  Pontificibus  fchifmaticis 
adhibuere  , diverfx  plane  rationis 
fuitpog.  395,  & feq. 

Orientales  Romano  Pontifici  ab  onv- 
nibus  parendum  , atque  a Pontifice 
definitis  de  fide  ftandum  omnino 
fore  probiftime  agnoverunt , fafli- 
que  font  pag.  1 f4>  174* 

17 6 , 179  > 200  » 111 , 2 E9>  271  > 
284, 49°  > 49 1 » 492  i 497  » 
feqq.,  & $63. 

Origenem  ,Evagrium  , & Didyraum 
a V.  Synodo  haerefis  nomine  haud 
fuifie  damnatos  pluribus  adverfus 
hiftoricos  nonnullos  y neque  con- 
temnendis  conje&uris  Valcfius  con- 
tendit  pag.  203,  & feqq.  bene  vero 
inter  hxreticos  fuifie  deputatos  ia 
altera  Synodo  Conftantinopolitana 
circa  an.  538*  habita  pag . 203  , ££ 
feq. 

Orfius  Jofephus  Auguftinus  ob  egre- 
giam  , roultamque  , quam  in  de- 
fendendis  Romani  Pontificis  j -<ri— 
bus  , ac  divims  privilegiis  , im- 
pendit,  operam  laudibus  pro  men- 
tis 


« 


Digitized  by  Google 


I N 

tis  celebratur£«£.  340,  401  , & 

458. 


P 

PAgius  Romanam  S.  Petri  feflio- 
nem  intra  ir.  an  nos  coar&ans 
reicitur  pag.17,  & 18.  Ejus  de  Vi- 
giliano  Judicato  conjedturz  ceu  ve. 
ri  minus  fimiles  refpuuntur  pag. 
1 91 , '&  192 . Au&orcm  verfionis 
Grzco  - Latinz  adlorum  Concilia 
Florcntini  multi  erroris  rite  coar- 
guit  pag.  488,  Si  feq.  Erudite  dc 
arcani  difciplina , ejufdemque  vc- 
teri  in  Ecclefia  ufu  , ac  ceffationc 
differuit  pag.  550. 

Panvinius  S.  Petri  feffionem  Rotnz 
anteceflifle  feflicrtiem  Antiochiz 
cxiftimans  audiendus  non  eft  pag. 
19. 

Particulz  Filioque  addit|o  ne  Sym- 
bolo  fieret  Grzci  a Pontifice  pe- 
tunt  pag.  294 . Earn  particulam_» 
dein  addi  Symbolo  a Pontifice  nec 
debuifle,  nec  potuiffe  affirmantes 
crraverunt , nec  fibi  zquales  ftetc- 
runt  pag.  484. 

Partiarchz,  aut  Primates  Concilia  na- 
tionalia  , aut  regionaria  indicendi 
jus  habent : indicentibus  obedire 
Metropolitz  , & F.pifcopi  tenentur 
^4^.244,  & feq.  Patriarcharum  ju- 
ra ftatuere,  declarare,  inftaurare» 
& confirmare  ad  Pontificem  perti- 
net : qu*  , & quot  iftiufmodi  jura 
fintp<*£..  279.  Patriarchz  Conftan- 
tinopolitani  a quo  tempore  pallio 
uti  coeperint , quin  illud  a Pontifi- 
ce acciperent , numque  id  licite  , 
an  illicite  ibidem  , & feq . Pacriar- 
charum  privilegia  e*  Romani  Pon. 
tificis  conceffione  , & confcnfu  ob- 
tinentprfg.  295.  Patriarchz  fupra 


D r X 

fc  Pontificem  ftare  , illi  ceu  fupe- 
riori  fafces  fubmittendos  fore:  pro- 
Iatis  ab  illo  fententiis  adquiefcen- 
dum  > de  fide  ab  illo  definitis  adhz- 
rendum  : illo  infcio,  inconfulto- 
que  fas  non  efle  quidpiam  adgredi, 
agereque  : ab  illo  gradum  fibi  con- 
firmari  oportere,  illique  fidei  fuz 
rationem  reddere  j juraque  fua  in- 
tegre  dirimendadimitterc  agnove- 
runt , ac  ultro  citroque  adfirma- 
runt  pag.  1 80 , 497 , 562 , 6ife qq.; 

567,  & feqr,  & 587. 

S.  Paulus Epifcopus  quidem  fuit,non 
fecus  atque  ceteri  Apoftoli,  contra 
quam  pugnaverint  Salmafius  , Ca- 
faubonus,  aliique  Proteftantes  pag. 
57,  & j 8*  non  fuit  taraen  Romanus 
Epifcopus,  contra  quam  propugna- 
re  non  erubuerunc  Quefnellus, 
Barchofius  , aliique  egregeJanfe- 
niftarum  ibidem  , & feq. 

Paulus  III,Julius  III,  & Pius  IV.  fum- 
mo  jure  cum  Tridentina  Synodo 
. ufi  funt  pag.  507  , & feqq.  nempe 
Synodum  indicendo,  fufpenden- 
■do  > refumendo  , transferendo , 
continuando  , confirmando  ibidem 
Paulus  III.  Edi&um  Spirenfe,&  In- 
terim Caroli  V.  fuprema  au&orita- 
te  fua  infregit  , & infirmavir  pag. 
508,  &Jeqq.  Pius  IV  , ne  Pontifi- 
ci« , fi  vacare  Apoftolicam  fedem 
contingeret , eledlio  fieret  a Con- 
cilio  , bene  vero  a Cardinalibus 
caut '.m  omnino  voluit  pag.  yij. 
In  Concilio  Tridentino  fupremam 
fibi  au&oritatcm  vindicavit,  & al- 
feruitp*?.  523, Sijeqq. 

Perronius  una,  atque  Harlzus  infi. 
gnem  locuraepiftolz  SynodiczCon- 
cilii  Arelatenfis  ad  S.Silveftrum  in- 
tegritatifuz  reftituitpag.  253.  Ca- 
noncm  3.  Concilii  Lateranenfis  IV. 
refle  interpretatus  eftf^g.  282. 


Digitized  by  Google 


Rerum  Notabilium. 


Petitdidierus  ob  egregiam  ad  vindi- 
candam  Romani  Pontificis  infallibi- 
litatem  > fupremamque  potcftatem 
operam  impenfam  laudatur  fug. 
294 . Ob  ingentem  laborcm  > infi- 
gnemque  in  expendendis  adtis,  & 
decretis  Concilii  Conftantienfis 
exantlatum>ut  cx  iis  demum  often- 
deret  Pontificis  divinis  privilegiis 
nihil  fuifie  dcrogatum,laudibus  pa- 
riter  excipitur/><*£.  357,  & feq. 

Petra  Vincentius  Cardinalis  de  anti- 
quis  Romanorum  Pontificura  figil- 
lis  , veterique  , ac  nupera  eorura 
forma  egregie  diflTeruit  fug.  32. 
Papebrochius  item  ibidem  . 

S.  Petrum  Romam  profedtum  , ibi 
Pontificatum  adminiftraffe , ibique 
demum  mortem  adfpcxiflTe  docent 
SS.  Patres , fcriptorefque  graves 
qua  Latini , qua  Graeci  fag.  12}  Sc 
feqq.\  quorum  in  fententiam  pedi- 
bus  , manibufque  defeenderunt 
Proteftantium  plerique . Qui  con- 
tra pugnant  rcfclluntur  fag.  14,  & 
feqq.  Quo  anno  S.  Petrus  Romam 
advenerit ; quot  annos  ibi  fit  de- 
moratus;  quo  demum  anno  ibidem 
vita  defimdlus  fag.  1 jr , & feqq. 
S.Petrum  una  cum  S. Paulo  Roma- 
num  Epifcopum  cgiffe  plerique  cf- 
futieruntpag.  22  , & feqq.  At  foli- 
taric  abfque  S.  Pauli  confortio  eo 
munere  defundlum  fuiflTe  demon- 
ftratur  ibidem  . SS.  Patrum  didla 
de  SS.  Petro,  & Paulo  a Barchofio 
aliorfum  intorta  germanae  fux  in- 
terpretationi  reftituuntur  fag.  17, 
Sc  feqq.  S.  Petro  finiftra,  & S.  Pau. 
lo  dextera  in  Sarcophagis  , imagi- 
nibus , mufivis  , & diplomatibus 
f*pe  data  confpicitur  fag.  3J.  Q^ia 
demum  ratione  id  fadtum  fuerit 
Eruditorum  varia;  ednjedturat,  fen. 
tentiaeque  funt  .ibidem  , Sc  feqq. 


6$* 

Variatus  fa:pe  eorumdem  fitus  eft 
fag.  & feq.  S.  Petri  in  Ecclefia 

Pnmatus  nedum  ordinis , aut  ho- 
noris , fed  ctiam  jurifdidlionis  ad- 
ftruitur  ex  Dei  verbo  feripto  , & 
tradito  pag. 43,  Si  feqq. ,59,  Sc  feqq. 
Proteftances  S.  Scripturam  alior- 
fum, finiftreque  intorquentes , five 
adverfus  traditionem  obtinentes , 
dimicantefque  oppugnantur  , & 
profligantur^tfg.  <14,  Si  feqq. ; 

Si  feqq.  _ _ . 

Petrus  dc  Marca  in  opiniones  parum 
acquas  imprudenter  fe  abripi  Cepe 
permifitpdg.  n.  Primatum  Roma- 
ni Pontificis  loco  ftabilirc  pro  vi- 
rili  parte  adnixus  eft  , laudemque 
perinde  promeruit  fag.  107,  1 17, 
& U2.  Prarjudicatam  de  Pontificis 
privilegiis  opinionem  animo  prae- 
tulit  pag.  149,  Sc  feqq.  A Neftorio 
ad  Impcratorem  fuiflfe  provocatum 
perperam  opinatus  eft  fag.  163. 
Peflime  conjecit  in  caulfam  , ob 
quam  a S.  Leone  M.  canon,  ag, 
Chalcedonenfis  fuit  infradtuspuj. 

1 69.  S.  Leonis  epiftolam  a Conci- 
lio  Chalcedoncnfi  ad  fidei  rcgulas 
fuinTcexpenfam  falfo  affirm  a vitjpag,. 
174,  & fe<l * Vigilium  ab  orani  in- 
conftantiae  labc  abfterfit , ejufque 
agendi  rationem  prudenti*  rede 
adferipfit  fag.  193,  Hadriani  II. 
Legatos  in  Synodo  VIII.  fumma 
audtoritate  defun<3o$  rite  obfer- 
vavit  fag.  232.  Sardicenfem  Syno. 
dum  ob  appcllationes  ad  Apoftoli- 
cam  fedem  delatas  inique  exagita- 
vit  fag.  2 36. 

Petruv  Diaconus  Asthiopum  Orator 
Jmperatoris,  Gentis,  fuoque  nomi- 
ne Eugeni i IV.  fidei  fe  integre  de- 
didit,obedientia  fe  devinxit, deque 
redtis  dogmatibus  edoceri  voluit 
fag.  491,  Sc  feq. 


Petrus: 


I N 

Petrus  Meldenfis  Epifcopus  ex  Galli- 
canse  Ecclefist  nomine,  & fententia 
adverfus  pfeudo  - Synodum  Bafi- 
leenfem  in  Concilio  Florentino  de 
Ponti6cis  fuprema  poteftate,  & ir.« 
fallibi/itate  prxclare  diCfcruit  pag. 
339- 

Petrus  Sotus  Pontificem  Concilio  fu- 
pcrcmincrc , eflfeque  fuperiorem_» 
vivens , morienfque  contcftatus  eft 
pag. 

Photius  homo  hominum  profligatiffi- 
mus  aufu  nefario  > inauditoque_» 
fcelere  in  S.  Nicolanm  I.  anathema 
intorfit pag.  228 . Vide  V.  S.  T^ico- 
laus  f,  Hadrianus  II , & Concilium 
Conflantinopolit.  IV. 

Pifana  Synodus  pro  extirpando  diro 
fchifmate  turn  graffante  indida_» 
quoto  Epifcoporum  numero  , alio- 
rumquc  conftaritp^.;4!.Quamam 
adverfus  contendentes  de  Papatu 
decreverit : quofve  decreti  hujuf- 
modi  adverfarios  habperit  pag. 
34a iSifet}.  ob  unam  Schifmatis  , 
ha*refifque  cauflam  Pontifices  , & 
quidem  dubios  in  jus  accerfivit 
pag.  343.  Varia  eft  dc  ejufdem_> 

. Synodi  audoritate  dodorum  fen- 
tentia pag.  344  , et  feqq.  QEcu- 
menicis  Synodis  gravibus  inter- 
ccdentibus  cauffis  adeenfenda  non 
eft  pag.  34 6 , et  feqq.  Earn  ve- 
Iuti  vere  cecumenicam  valui(Te_* 
contendentes  reiciuntur  pag.qi 7, 
et  feqq.  Px  ea  nihil  Pontificis  fu- 
prema: poteftati  adverfum  extun- 
di  poteft  pag.  352  , et  feqq.  Qua 
cautela  vel  cum  dubiis  Pontificibus 
agendum  fibi  propofuerit  ibidem  . 

Pifana  altera  pfeudo-Synodus  a Car- 
dinalibus  Julio  II. infenfts  illo  infeio 
indida  , quamvis  a maleferiatis 
nonnullis  defenfa  , pefGmo  tamen 
loco  a bonis  omnibus  habita  eft 


> I X 

pag  4 99-  Decreta  ab  eadetn  ador- 
nata  de  Concilii  poteftate  fupra_* 
Pontificem  veluti  legitima  audo- 
ritate  deftituta  nauci  floccique  fie- 
ri debent  pag.  jo«>  et  feq.  Eadent 
refeidit  Concilium  Lateranenfe  V, 
execrati  funt  vero  ^cordati  omnec 
ibidem  . 

Pius  II.  Vide  V.  vEncas  Silvitts . 
Pius  IV.  Videfis  V.  Tanlus  III . 

Pontifex  Romanus  loqui  ex  Cathe- 
dra quomodo  intelligaturpaj-2,  8c 
/r^.Diftindionem  in  Pontificcqua 
perfona  fingularis  eft,  et  qua  publi. 
cus  Ecclefia:  magiftcr  , vel  peffime 
irridentes  , vel  prave  interpretan- 
tes  exploduntur  , exfuflantur  pag . 
3,ct  feqq.  Diftinguenda  ncutiquam 
eft  fedcs  Apoftolica  a Pontificc  in 
ea  fedente:  qui  primus  diftinxit  , 
Auxilius  Presbyter  dignis  vapulat 
pag.  7,  et  feqq.  Pontificibus  in  Ec- 
clefiafticis  rebus  decernendis  Sy- 
nodorum  > aut  Epifcoporum  , aut 
Romani  CIcri  confilia  adhibere  fo- 
lcmne  crat  , non  tamen  femper 
adhibuere,*  ncque  ft  non  adhibeant, 
propterea  infallibilitatis  privilcgio 
excidunt  pag.  4,  et  feqq.  Pontifici 
Romano  in  Ecclefia  collatum  a__» 
ChriftoD.fuifle  Primatum  honoris, 
audoritatis , et  jurifdidionis  , cu- 
jufque  appendices  eftent  privilegia 
infallibilitatis  , ac  poteftatis  fupra 
Concilia  probatur  ratione  funda- 
mental} pag.  7 5,  et  feqq.  i pj.  et 
feqq.  Probatur  perinde  cx  S.Scrip- 
tura  jundis  SS.  Patrum,  SS.  Ponti- 
ficum,  Synodorum  » et  Scriptorum 
interpretatione*  teftimonio , et  tra- 
ditionepd^.  P7,  ctfcqq.  Protefhn- 
tes  , Richeriftae , Janfcnift#  , Quc- 
fnclliftx  etc.  S.  Scripturs  textus  fi- 
niftre  intorquentes  exagitantur  > 
exfuflantur  pag.  99,  et  feqq.  S. 

Scrip- 


Digitized  by  Google 


Rerum  Not 

Scripturx  teftiraoniis  ad  Pontificis 
privilegia  clevanda  , aut  everten- 
da  abutcntci  corripiuntur , cafti- 
ganturpag.i  19,  ct  feqq.  Pontificcs 
quaraplurimi,  et  quidcm  fapientia, 
etfan&itatc  pevfpicui  prxfata  pri- 
vilegia  intcgra  fibi  iugiter  manere 
juflerunt , ct  curarunt  fag.  io8, ct 

fell*  y iVh  y i?o>  «77>  ct 

a 1 6.  Pontificum  nava  opera  feda- 
tum  , abolitumque  tandem  fchifma 
eftob  tria  Capitula  creatum  fag. 
187,  « 121  • Pontificum  litter* 
dogmatic*,  et  decretales  vel  a Sy- 
nodis Oecutnenicis  ad  examen  rc- 
vocari  nequeunt , neque  ufquam 
funt  revocatx  fag,  174,  et  foqq.y 
184,  et  feq.,  2 j 5,  et  feqq.  A Ponti- 
fice  vel  in  Synodos  ipfas  oecumeni- 
cas  vis  , et  poteftas  velut  a capite 
in  fubje&um  fibi  corpus  dimanat , 
et  defluitp-ag.  21  9,  et  feq.  Ad  Pon- 
tificem  cauflae  ipfum  attingentes  a 
Synodis  etiam  cecumenicis  dimit- 
tuntur  dirimendx  fag.  2;a,  et  feq. 

Pontificem  Romanum  in  fide  falli » et 
fallere  nequire  , petiorique  audo- 
ritate  prat  Synodo  potiri  a Synodo 
VIII.  agnitum  , et  aflertum  eft  fag. 

*1 4.  Id  inficiantes  in  eadem  Syno- 
do exploit  funt  fag.  235,  et  feq. 

A Pontificibus  frequens , precibuf- 
que  infimis  pofiulatum  , ut  adver- 
fus  hxreticos , fchifmaticos  , ac  re- 
fradarios  decreta  ederent,  et  evul- 
garent  plerique  Patres  perhibue- 
runt  fag.  239.  Difpenfationes  sl_* 
Pontifice  Synodus  VIII.  petiit  fag. 
240.  In  Pontificem  vel  a Synodo 
dici  fententia  mtllo  poteft  modo  : 
poteft  vero  Pontifex  Synodos  , aut 
Synodorum  canones  infirmare  , 
et  infringere  fag.  241  , et  feq. 
Videfis  V.  Concilia  Pontificis  ell 
Vicarios , qui  Apoftolicx  fedis  au- 


A B 1 L I V M . 

doritate  , ct  nomine  cunda  di- 
fponant  , in  Oricntc  , et  Occi- 
dente  quos,  et  quando  e re  efle 
judicarint  , et  voluerint  crcarc  , et 
conftituere  fag.  252  , et  feq.  Pri- 
matis>  ac  Patriarch*  fupremum_ 
gradum  , fub  eoque  compofit- » 
gradus  omnes  hierarchicos  in  Ro- 
manis Bafilicis  egregic  , riteque 
exprelferunt  fag.  257,  et  feq.  Po- 
teftatera  fuam  damnandi  hxreticos, 
detrudendi  Patriarchas » defignan- 
di  Vicarios,  et  Epifcopos  omnes,  ac 
Chriftifideles  ubique  gentium  ob- 
ftriugendi  ad  fubferibendum,  quie- 
feenduroque  latis  ab  fe  fententiis  in 
hxreticos  fxpius  oftenderunt  fag. 
261,  et  feqq.  Dccreta  ab  fe  edita  a 
Synodis  executioni  demandanda  j, 
eife  : ab  Antifiitibus  omnibus  ubi- 
que adtnittenda , ex  feque  ntdlo 
prxhabito  examine  , vel  aflenfu 
vim  obligandi  obrinere  docucrunt , 
et  demonfirarunt  fag.  26%,  ctfeq. 
Quamobrcm  formulam  illam  Sa - 
cro  affrobanteConcilio  in  Synodis 
adhibere  coeperint , et  confueve- 
rint  ibidem  . 

Pontificii  juris  particula  eft  appellan- 
tes  vel  a Synodo  admittere  > fidei 
controverfias  dirimere  > in  hxreti- 
cos peenas  diftringere  fag.  z68>  ct 
feq.  prxterea  fidei  fymbolum  pro- 
cudere  fag.  37^  et  feq.  perinde  de 
fidei  quxltionibus  finitivam  » fu- 
preraamque  proferre  fententiam  : 
id  fibi  Pontificcsdd  ipfis  Patres  ad- 
feripferunt  fag.  2 7?,&  feq. , 298, 
& feq.  Ejurandi  fchifmatis  formu- 
las vel  Synodis  prxfcribere  ad 
Pontificem  attinet  fag.  277,  & feq. 
Ad  bxc  libros  approbare , feu  dam- 
nare.Amplius.  Patriarcharum  jura 
declarare  , inftaurare , confirmarc 
Pag.  270,  Se  potes  in  temporalia 
LI  11  Prin- 


<?34  I N 

Principum  autumarunt  Pontifices 
jp ag.  ago  , & feqq.  Impcratoribus 
imo  gradum  confirmandi  jus  fibi 
adjudicarunt  pag. *8J»  atque  prout 
oporteret,  gradu  illol  deturbandi 
pag.  285,  & feqq.  Dc  privileges 
propriis  Grascos  erudierunt  pag. 
291  , Si  feqq.  Peculiaria  qu*dam.> 
eorum  Patriarchis  fecere  commu- 
nia  pag.  2 96.  Conftitutiones  in_* 
Conciliis  edere  , aur  editas  recipe- 
re  > aut  refpuere  Pontifices  pofifunt 
pag-  *91,  Si  ?oi. 

Pontificis  proprium,&  perpetuum  eft 
de  germano  S.  Scriptur*  fcnfu  de- 
cernere  , & diccre  pag.  502.  De 
Pontifice  indubio,  & legitimo  tem- 
pore etiam  fchifraati*  loco  detur- 
bando  nunquam  cogitatum  , caep- 
tumque  confilium  eft  pag.  350.  Id 
confilii  inceflitdumtaxat  dcPonti- 
ficibus  dubiis  , fchifraaticis  , aut  , 
hxrefis  fufpicione  laborantibus  ibi- 
dem > & feqq.  Qua  imo  cautela  , 
quove  confilio  vel  cum  hujus  ge- 
nus Pontificibtis  de  Pontificatu  dc- 
certantibus  a&um  fuerit  a Conci- 
liis  Pifanoyog.  35 2>  Si  feqq.,  atque 
a Conftantienfi  , a quo  plane  Pon- 
tificis fupremce  poteftati  nihil  de- 
cra&nro  , derogatumquc  pag.  374, 
& feqq.  Vide  V.  Conjlantienfc  Con - 
tilium,  &i  V.Martinus  & Johan- 
nes XXII/.  Neque  etiam  Pontificis 
jupra  Concilium  poteftati  m laeflt , 
aut  hbefa&avit  Concilium  Bafi- 
leenfe  pag.  44 6 > & feqq.  Vide  V. 
Eafileenje  Concilium  > & V.  Euge- 
nius  IV.  Pontifices  aliquando  ex 
vi » & metu  agentes  excufandi 
funt  pag.  4 61  * Hi  feqq.  Gratci  ad 
agnofcenda  privilegia  Pontificis 
adadti  funt  pag. 48 1 , & feqq.  Agno- 
fctre  detrcdLntcs  gravi  in  errorc 
verfati , nec  fibi  xquales  fteterunt 


> E X 

pag.  484.  Gr*cts,  Armenis>Ma« 
ronitis  , Jacobitis,  Syris  , Cbal- 
dz:s  » ytthiopibus  fidei  formulae 
prxfcriptz  fucrunt  , juxta  quas 
Pontifici  ecu  fuprema  poteftate 
defungenti , atque  dc  fide  docenti 
ceu  a fide  nefeienti  deflcflere  obe- 
dire  , & obaufcultare  deberent 

pag.q9o,  Si  feqq.  ; et  497.  Ad  Pon- 
tificem  attingit  hierarchix  Eccle- 
ftafticx  gradus , ordines  , & officia 
diftinguere,  diftribuere , dirigere 
pag.  503.  In  Tridentina  Synodo 
Pontificis  fuprema  poteftas  emicuit 
pag.  507,  Si  feqq.  Ut  Tridentina 
Synodus  in  Gallia  publici  fieret  ju- 
ris apud  Galliarum  Keges  Pontifi- 
ces obnixe  egerunt  pag. $3  2. Fidei, 
& fidelitatis  formulas  Epifcopi* 
confcribere > eofque  ad  fidei  fuz 
rationera  reddendam  compellcre_» 
Pontificibus  in  more  pofitum  crat 
pag.  54 2 > & feqq . Ad  Pontificera 
controverfiz  finiendz  undique  de- 
ferebantur  ibidem  > & pag.  544.  A 
Pontifice  in  Ecclefiam  univerfanu 
poteftas  promanat  pag.^q$,Si  feq.\ 
& jp8.  Qiiibus  modis  Ecclefix  uni- 
tatem,  ac  cum  Romana  coramunio- 
nCm  fignificare  , ac  cuftodire  folc- 
rent  pag.  548  , & feqq . Vide  V. 
Ferment  nm  , & Litter <t . Decreta- 
les  , aut  Synodicas  ad  Synodos  di- 
rigere , agenda  , deccrnendaque 
praefinire;  Synodicas  a Synodis  ac- 
cipere  , ab  iifque  decreta  1 acLque 
probare  > vcl  reprobare  Pontifici- 
bus iblemne  fuit  pag.  557  , Si  feqq. 

Pontifices  Romanos  poteftate  fuprema 
potiri , atque  in  fide  cfl'c  prorfus 
infallibilcs  agnovit  femper  Ecckfia 
five  Orientalis , five  Occidental^. 
Vide  V.  Ecclefta  . Adverfus  Aria- 
nos  Pafcha  die  Dominico  poll  Lu« 
nam  14.  decurrente  celebranduin 


Digitized  by  Google 


Rerum  Notabilium, 


Jndixere  SS.  Anicetus  » & Victor 
«am  in  retn  ConcUiis  in  Oriente , 
& Occidente  multis  indi&is  pag. 

haereticos  varionomi- 
re  anathema  diftrinxerunt  SS.  Vi- 
ctor i Melchiades , & Siricius  png. 
574.  Adverfus  Africanos  baptizatos 
ab  harreticis  haud  rebaptizandos 
decrevit  S.Stephanus  ibidem.  Aria- 
nis  dicam  appinxit ; Antiftitcs  ve- 
ro  orthodoxos  abfolvit , & reftituic 
S. Julius  I. pag.576.  Apollinariftas, 
Maccdonianos , Arianos  &c.  dam- 
navit  S.  Damafus  ibidem . Dil'ci- 
plinae  regulas  fancivit  S.  Siricius 
pag.  577.  Jovinianum  idem  devo- 
vit , vitandumquc  denuntiavic  ibi- 
dem . Pontificis  effe  partes  ex  fua, 
Epifcoporumque  periona  res  fidei 
definire  , fententiafque  proferre  , 
eumdemque  de  fide  definientem  a 
fide  defle&ere  non  poffc  afiirma- 
runt  Concilia  , confirmarunt  Pon- 
tifices  , & comprobafunt  Dolores 
pag.  578.  Contra  Pontifices  a Con- 
cilio  nihil  rite  attentari  potfe  Con- 
cilia ipfa  conteftatafunt  pag.  579: 
praccipienti  imo  Pontifici  fibi  onus 
incumbcre  obediendi  ibidem  y & 
pag.  58x , 583  , & 599'  Pontifex 
nullus  unquam  abulia  Synodo  rite 
in  judicium  expoftulatus  eft , vel 
judicium  in  Synodo  ulia  Jure  eft 
expertus : fed  in  Pontifices  defse- 
vitutn  eft  dumtaxat  a fchifmaticis ; 
vel  in  fchifmaticos  Pontifices  a Sy- 
nodis  : exemplis  per  fingulos  Pon- 
tifices injuriam  pafTos , invidiam- 
que  prefle  cxcurrendo  fit  iftud  ex- 
ploratum  pag.  580*  & feq.  Penes 
unum  Pomificem  rei  Chriftiars 
fummam  ftare  , eique  dcccrnenti 
ab  Ecclefia  univerfa  adquiefeen- 
dum  Concilia  edixerunt  pag.  583  , 
& feq.  Ut  canonem  S.  Scripturae 


6# 

ab  fe  adornatum  comprobaret  Pon- 
tifex ab  Africanis  Prjefulibus  enixe 
depofeitur.  In  Pontifices  infurre- 
xerunt  aliquando  , ac  de  obedien- 
tia  pugnarunt  Epifcopi  Mediola- 
nenfes  , & Ravennates  , fed  Ponti- 
ficibus  tandem  fafees  fubmittcre  f 
morcmque  gererc  compulfi  funfi 
pag.  588  t fkfeqq.  Pontifici  defi- 
nienti  , ut  in  fidei  dogma,  infalli- 
bilifque  evadat  definitio  , non  opus 
eft  > ut  Ecclefiac  accedat  affenfus 
pag.  1 13  y & feq. ; 600 » & ftq* 
Poteftas  alia  ordinaria  > alia  extraor- 
dinaria: ilia  Petri, ifta  aliorum  Apo- 
ftolorum  pag.  26,48  , & 94  : item 
aliud  poteftas,  aliud  poreftacis  ufus: 
penes  Pontificem  integra  ilia  flats 
hujus  in  partem  Epifcopi  veniunt 
vocatipu».8a-  < * 4 

Pragmaticafan&io  Avarici  Biturigum 
ex  Bafileenfis  Concilii  decretis  con- 
farcinata  a Pio  II , aedein  a Leo- 
ne X.  abolita  , & abrogata  eft:  Pon- 
tificibus  , ut  oportebat  , paruerunt 
Ludovicus  XII  » & Francrfcus  I, 
Galliarum  Reges  : Parifienfis  Se- 
natus  , & Academia  a Pontifice  ad 
Concilium  temcre  appellavcrunt , 
fed  aufcultatum  illis  non  eft  p*g. 
4P5,  &feq. ; 501 , &feq. 

Q. 

QUeihellus  Pafchafius , ( quo  in 
errorepariter  volutati  funt  Ri- 
chtrius,  & Barchofius , ) in  Ro- 
mano Epifcopatu  gerendo  S.  Petro 
focium  , fupparcmque  S.  Paulum 
dedit  , fed  dcpellitur  pag.  38  , & 
feq.  Canonibus  Sardicenfibus  de 
appellationibus  ad  Romanum  Pon- 
tificera  invidens  una  cum  Petro  de 
Marca  > au&ore  epitom.  hift.  Ec- 
L 1 1 1 2 clef.. 


. I N D 

clef.,  aliifque  caftigatur pag.  149. 
151  > & feqq.  Concilii  Chalcedo- 
nenfis  adionem  r i.inficiatus  a Ba- 
luzio  vapulatpa».i(?9.  S.Leonis  M. 
littcras , antcquam  in  fidci  dogma 
admitterentur  , aConcilio  Chalce- 
donenfi  ad  examinis  incudem  ex- 
penfas  fuiflc  oggerens  repcllitur 
pag.  174  , & feq.  Legatos  Ecclefix 
Romans  ad  Synodos  Orientales  le. 
gatione  pariter  Ecclefix  Occiden- 
talis  defurdts  commentus  explo- 
ditur  pag.  207.  Synodi  Sardicenfis 
de  appcliationibus  ad  Sedem  Apo- 
ftolicam  canoncs  vexans,  elevans* 
vcllicans  iterum  retunditur  , & re- 
fcllitur  pag.  236.  Pontificis  jura__» 
Patriarchalia  turbans, & pervertens 
torquetur  , & pcrftringitur  pag. 
344,  & fcq<l'  Pontificem  ab  Ec- 
clcfia  poteftatem  accipcrc  afiirmana 
igaorantix  , impudentixque  infa- 
mi  uota  alBcitur  pag.  410. 

R 

RAvcnnas  Eccicfia  a Romana  ali- 
quando  (chifmate  divulfa  cum 
eadem  dc  obedicntia  dcccrtavit. 
Vide  V.  Mediolanenfis  . 

Regimen  gencratim  in  duplici  genere 
pofitum  eft:  aliud  Monarchia  , al- 
terum  Polyarcftia  audit  > qux 
ptrinde  in  Ariftocratiam , Dcmo- 
cratiam  , & Oiygarchiara  difcindi- 
tur  p-g  76.  Frxftantior  omnium  eft 
Monarchia  ibidem  , Si  feqq.  Regi- 
men Ecclefix  Monarchicura  a Chri. 
fto  D.  inllitutum  adverfus  Prote- 
flLntes  demonftratur  cx  S.Scriptura 
pag.  78  , & ftM'  5 ex  SS.  Patribus, 
ahtfque  Scriptoribus  ibidem:  prx- 
tcrea  invidis  rationum  raonicntis 
f 80 » & feqq.  Qyi  contra  pu- 


E “ X 

gnant,  profligantur  p<*£.82,&  feqq. 
Regimen  Ecclefiafticum  nunquam 
vcl  apud  Plebem  , vd  apud  Prefc 
byteros  conftitit  pag.  90  ; Pi  feqq: 
ncc  penes  Bpifcopos  folos,  fed  apud 
Pontificem  integra  regiminis  fum- 
ma  jugiter  ftetit  pag.  pa  , Si  feq. 
Regularibus  jus  ferendi  fnflfragii  in__» 
Conciliis  ab  Apoftolica  Sede  elar- 
gitum  fuit  pag.  515,  & feq. 
Religionera  vel  omnem  evertere  , ac 
profligare  , vel  indudo  Tolerantif- 
mo  turbare  , & inficere  quinam  , 
di  quot  oliui  , ac  nunc  enixi  tint 

pag.  535,  & 519  > &/*?. 

Varia  religionis  fyftemata  ab  illis 
cxcogitata  fant ; & van's  religio- 
nis cum  aliis  fedis  comparationei 
ab  iftis  inftituts  : a quibufnam  five 
ifti  , five  illi  proftrati  fuerint , & 
protriti  pag.  537 , & feqq. 
Remenfe  Concilium  fub  EugenioM. 
ex  ingenti  Epifcoporura  , aliorum- 
que  numero  coaluit  * Symbolum 
, fidei  adverfus  Gilbcrti  errores.  ab 
eo  adornatum  inconfulta  Romana 
Eccicfia  a Cardinal ibus graviflimis 
reprehenfum  fuit  pag.  271. 
Richerius  Edmundus  Monarchis  Ec- 
clefiaftics  perxque>atque  Spalaten- 
fis,  aliique  Proteftantes  , infenfus, 
infeftufque  refcllitur  , & refutatur 
pag.  n , 38 » 88  , & 99‘  Accipiens 
aliorfum  , ac  finiftre  Sardiccnfes 
canones  de  appellationibus  ad  Apo- 
ftolicam  Sedem  fugillatur  pag.151, 
& feqq.  Pontificem  propriam  ab 
Eccicfia  accipere  audoritatem  com- 
mentus caftigatur  pag.  410. 
Robertus  Creygchon  peflims  fidei  in 
vcrtendis  adis  Concilii  Florentini 
coarguiturpd^.48S. 

Rodulphus  Wormatienfis  Decanus 
graviflimis  » quibus  fupremam_> 
Romani  Pontificis  poteftatem  prx- 

dica» 


1 

1 

i 


1 


Digitized  by  Google 


R E R U M No 
dicavit  , verbis  Dietherum  Ar- 
cliiepifcoputn  Moguntinum  a Pon- 
tifice  ad  Concilium  appcilantem  a 
fententia  deterruit , atque  ad  re- 
vocandam  interpofitam  appellatio- 
nem  deduxit  fag.  496. 

Rollinus  particulam  Quemadmodum 
in  defmitione  fidei  ab  Eugenio  IV. 
approbante  Concilio  Florentino  ap- 
pofitam  aliorfum  intorquens  ex- 

ploditur  fag.  48^  » 

Ruffinus  a S.Siricio  littcras  commu- 
nionis  extorquerc  ftuduit  , quas 
contra  S.  Anaftafii  fententiatn  in  fe 
latam  jadarct  fag.  545. 

s 

SArdicenfis  Synodus  dubio  omni 
procul  legitim* , cecumenic*que 
loco  haberi  debet  fag.  148,  & I'M- 
Ex  ingenti  Epifcoporum  numcro 
coaluit  ibidem  . Adverfarios  ali- 
quando  pafla  eft  S.  Bafilium  , Au- 
rclium  Carthagin. , Photium  , 8C 
Auxilium  Presbyterum  fag.  149. 
Ejus  canones  ab  Ecclefia  five  Ori- 
entali  .five  Occidentali  approbati, 
& admifii  funt  ibidem,  fkfeq.  Apo- 
ftolicam  Scdem  appcllatione  ctiam 
agenerali  Concilio  interpofita  pul- 
fandi  facultatem  cuique  paterc,  ad 
camdemque  majores  Ecclefiarum 
cauCTas  deferendas  fore  fancivit , et 
dccrevitptfg.150 > et  feq.  Ejufmo- 
di  canones  qui  inficiantur  , aut  fi- 
niftre  intorquent  pcrftringuntur,eC 
profligantur  fag.  1 5 1 » et  feqq. 
Sarpius  Paulus  , five  Suavis  Polanus 
a Concilio  Tridentino  declaratum 
fuifle  Pontificem  Concilio  fuperio- 
rem  feripfit  fag.  jay.  Perfuaderc 
peltime  cnixus  eft  Concilium  Tri- 
dentinum  ab  omnibus  cfle  cxplo- 


dendum  : nefarium  confilium  iftud 
fimiliter  injerunt , et  urferunt  Le 
Courra/er  , Molinarus , Gentiletus* 
Kemnitius  etc.  fag.  531  , ctfeq. 

SchcleftratiusEmanuel  ob  vindicatum* 
reftitutumque  adverfus  Decaniim 
Londincnfem  Arelatenfi  F.  Conci- 
lio integrum  text  uni  laudibus  exci- 
pitur  fag.  253.  Ob  reftituta.  vin- 
dicataque  legitima  ada  Concilii 
Conftantienfis  ab  ipfius  obtredato- 
ribus  defenditurpfl£.  358. 

Schifma  Aquilejenfe  quando,  a qui« 

• bus>  et  quam  ob  cauflatn  occepcritt 
quo  tandem  tempore  , fub  quove 
Pontifice  finem  acceperit  fag.  187, 
ctfeq. 

Scriptur*  Sacr*  fenfum  authentic® 
interpretari  ad  unum  Pontificem 
pertinet  fag.  302. 

Serrius  Jacobus  Hyacinthus  Romano 
Pontifici  in  definitionibus  fidei , ut 
infallibilis  evadat , Roman*  Eccfc- 
fi*  aftenfum  non  rite  accumulavit 
fag.  4 , et  114.  A poftolos  a Chri- 
fto  D.  in  ultima  cocna  Sacerdotes* 
nec  non  Epifcopos  fimul  ordinatos 
ex  Tridentini  iententia  non  rede 
afferuit  fag.  38. 

Sigilli  Romani  Pontificis  diverfa  f*- 
pius  forma  fuit  fag.  321  in  eo  di- 
verfum  f*pe  fitum  SS.  Petri , et 
Pauli  Imagines  obtinueruntp<x(j.3  j, 
ctfeqq.  Sigillo  Pontificio  aConci* 
lio  Conftantienfi  fuum  fuffedum 
fuit  fag.  41}. 

S.  Siricio  cultum  decrevit > ac  vindL 
cavit  Benedictus  XIV.  Pontifex 
Maximus  fag.  577. 

Sirmondus  Gallicanorum  Pr*fulum, 
qui  Synodo  Roman*  fub  Stepha- 
no  III.  interfuerunt  , nomina  in-* 
Codicibus  Anaftafii  excifareftituil 
fag.  2ji  , ctfeq. 

Spondanus  a Gallicana  Ecclcfia  Con. 

i 1 1 1 3 cili; 


I 

ciliiBafileenfis  decreta  nequaquam 
approbata  fuifle  , et  admiffa  affir- 
mavitpu£.  340.  Neque  Martino  V. 
Concifii  Conftantienfis  decreta  dc 
prxflantiaConcilii  fupra  Papam  ac- 
cepta  refte  animadvertit ; unaque 
decreta  ejufmodi  praxi , doftrin®- 
que  Ecclefiae  advtrfa  eflfe  pag.3j3  , 
et  400. 

$.  Stcphanus  Junior  Monachus  egre- 
gie  de  Romani  Pontificis  privilegii* 
fcnfit , et  praedicavit  pag.  2ar. 

Stephanus  Pragenfis  qu®ftionem  de 
poteftate  fuperiori  Pontificis  , »n_j 
Concilii  inter  difputationes  mere 
fcholafticas  adnumeravit  pag.  330. 

Succeflio  alia  localis  , alia  univerfalis: 
iterum  perfonalis  alia  , alia  realis  : 
qu®  S.Petrij  ac  Pontificis  ; et  quae 
Apoftolorum  , et  Epifcoporum  pag. 
3t. 

5ymbo!um  Conftantinopolitanum_» 
non  nil!  longum  port  tempus  a La- 
tina Ecclefia  , ac  pratl'ertim  Roma- 
na  admiflum  eft : fed  primo  ab  Hif- 
pana  , dcinde  a Gallicana  , et  Ger- 
manica  , ac  poftremo  a Romana_> 
pag.  ij8.  Symbolum  condere  in- 
confulta  S.  Romana  Ecclefia  nec 
etiam  Synodo  licet pag.iqt^et  fet p, 

Synodi  five  in  Oriente  , five  in  Oc- 
cidentc  celebrat®  > quae  Pontificis 
Romani  privilegia  luo  loco,et  ho- 
nore  habm-runt , fummatim  ordinc 
fuo  recer.fentur  1 funt  autetn  Ale- 
x.mdrina  anno  339,  $6z>  430,  4 96. 
Pag,  554,  et  feqq.  Antiochena_» 
anno  270,  379,  450.  pag.  5 £6  , et 
/r^^.Conftantinopolitana  anno 

• 449  > 497’  520,  53$,  1276.  pag. 
]6i  , et  feqq.  HierofoIymitana_* 
anno  415,  649  , 1 16&.  pag.j68  , 

• et  feq.  Mopfveftena  pag.  567.  Illy- 
rica  pag.  569.  Tyanenfis  pag.  570. 
Eu|  fc.atefix  , Epiri , ct  Cypri  pag. 


D EX 

570  » et  feq.  In  Latina  Ecclefia  Ro- 
mana: quamplures  pag.  573^ tfeqf. 
African®  pag. f 77,  et  $84.  Cartha- 
ginenlrs , et  Milevicana  an.  40^, 
et  41^.  African®  an. 418, 
pag.  584  » et  feqq.  Aquilefenfis  an. 
38 l-pag.  ?86.  Mediolanenfis  ibi- 
dem . Taurinenfis  an.  39$.  pag. y87* 
Ticincnfis  an.  876.  pag.  588.  Ger- 
manica  , five  Liptinenfis  an.  743. 
pag.  593.  Aquifgranenfis  an.  860  , 
ibidem  . Triburienfis  an.  8p?.p4g. 
594.  Altheimentenfis  an.  915.  ibi- 
dem . Quintiliniburgenfis  an.i.o8j. 
pag.  59?*  Tarraconenfis  an.  4 65. 
pag.  596.  Bracarenfis  an.  ?6o » ibi- 
dem. Toletana  III.  an. 589.  ibidem . 
Clovcshovienfes  an.  747 , et  800. 
pag.  *97.  Calchutenfis  an.  787.  ibi- 
dem . Cantuarienfis  an.  1072 .pag. 
598.  Oxonienfis  an.  1408.  ibidem  , 
et  feq. 

Synodic*  . Videfis  V.  Littcra . Sy- 
nodic us  . Vide  V.  Ceillierius  „ 

Syri  Sedi  Apoftoiic®  individuefc  ad- 
dixeruntp<».492.  Vide  V.  Orien - 
tales  . 

T 

TEmplariorum  caufla  in  Concilio 
ViennenfiaClemente  V ex  Con- 
cilii fententia  jure  fummo  conclufa 
eft  pag.  300  , et  feq. 

Tertulliani  infignis  locus. ab  haereticis 
de  Ecclefiarum  omnium  squalitate 
finiftre  acceptus-  reft®  fu®  inter- 
pretation! rcftituiturp^.93,et  feq . 
S.  Theodorus  Studites  Apoftoiic*  Se- 
di ftudentifiimum  , devotilfimum- 
que  fc  exhibuic , & dedidit  pag. 
221. 

Thomas  Aquinas  D.  A.  pertinere 
ad  Pontificem  > pro  fuo  privilegio 

in&U 


R e H u m Not 

Jnfallibilitatis  , potinrifque  in  Ec- 
clefia  poteftatis , Symbolum  fidei 
procudere  , ac  fidelibus  pratfcribe-  • 
re  docuit  pag.  272*  Ab  intorta  au- 
tem  Natalis  interpretatione  defen- 
ditur  pag.  275  > &/<??•  A Pontifice 
perinde  in  ceteros  Epifcopos  audto- 
ritatem  derivare  dixit  pag.  547. 
Thomaflinus  Ludovicos  ob  xquum  , 
optimumque>quo  Romanos  Pontifi- 
ces  profequutu*  es  anirno,ftudium- 
quc  obnixum  * quo  ipforum  prac- 
rogativas  loco  fuo  pofuit»  laudibus 
promcritis  cohoneftatur  pag.  11$  , 
226,  & 754.  Appofite  in  quatdam 
Gerfonii  parum  sequa  effata  ani- 
madvertit  pag.$  14  » &fiq> 
Tillcmontius  Synodi  Roman*  fub 
S.  Felice  III.  infignem  locum  de 
Pontifice  decreta  in  Synodis  pro- 
• prio  nomine  proferente  tarn  falfo 
quam  fruftra  de  Pontifice  decreta 
Synodorum  dumtaxat  promulgan- 
te  interpretatus  eft  pag.  578. 
Timotheus  Tarfenfis  Metropolita  fi- 
dei profeflionem  juxta  formulam^ 
ipfi  prarfcriptam  ab  Eugenio  IV. 
cmific  , eidemque  fuo  , Chaldaeo- 
rumque  fuorum  nomine  obedientia 
fe  obftrinxit  pag.  4^2. 

Tomi  Occidentaliura  > cujas  mentio 
in  Concilio  Conftantinopolitano  I. 
occurrit  , nomine  accipiendam  fo- 
re fidei  formulam  a S.Damafo  ador- 
natam  demonftratur  pag . j j 5 , & 
fit].  Balfamon  , Zonaras  , J'uftellus  , 
Andreas  Rhodius,  aliiquc  hoc  no- 
mine fidei  formulam  a Synodo  vel 
Antiochena  > vel  Nicarna  elabora- 
tam  intelligentes  cxagicantur  pug. 

Toft-tus  Alphonfus  ob  privatum  odi- 
um in  Pontificem  in  opinionem  de 
pracftantia  Concilii  fupra  Papanu 
dcfccndit » cui  oppodtum  plane , 


A B I L I U M . 

dum  mentis  eflfet  integer,  docuit 
PaS>  339- 

Tournellius  Bcllarminum,  ob  aflfertam 
uni  Pcero  fupremam  poteftatem-  in 
ceteros  derivandamcarpens , femet 
correptione  dignum  prabuit  pag. 

50. 

Tridentinum  Concilium  a quo  Ponti- 
fice indicium:  fub  quo  inchoatum: 
a quo  completum  , & confirmatum. 
PaS'1°7'  Pontifici  primas  detulit,ac 
facile  infallibilitatis  pratterea  pri- 
vilegium  ibidctn,et  fiqq.  Adftruitur 
ifthatc  Synodi  fententia  ex  varia  a- 
gendi  ratione,quam  eadem  in  Syno- 
do  five  Pontificcs  , five  Legati  ab 
initio  ad  cxitum  invidle  tenuerunt 
PaS’5 12>  Si  fiqq.  De  titulis,  quibus 
inferibi , infignirique  deberet  Con- 
cilium} difputatum  eft  > qua  in  con- 
tentione  vicerunt  Legati  pag.  514: 
Qui  Legati  pariter  obnixe,  invi&e- 
que  obftiterunt  hxreticis  depofeen- 
tibus  a Concilio  decerni  de  Conci- 
lii poteftate  fupra  Papamprfg.  jitf, 
8cfiq.  De  vocabulis,  quibus  expri- 
menda  in  decretisforent  Pontificre 
privilegia  decertatum  a nonnullis 
in  eo  eft  : pro  viribus  a' Pontifici* 
partibus  ftetere , & obftitcre  Lega- 
ti, aliiqucp^.5  18  , Si  fiqq.  ; S’]  „ 
& fiqq . Eodem  in  Concilio  varie'- 
mode  opinatum  eft  de  communione 
fub  utraque  fpecie  concedenda,  vel 
deneganda  pag.  52 6.  Varia  decreta 
elucubrata  funt , quibus  Pontifici 
fuprema  auftoritas  dclata  fignifica- 
batur  pag. 527,  & fiqq -Concilium. 
Tridentinum  ab  Ecclefia  etiam  Gal- 
licana  admiflunt  eft;  non  item  a Re- 
gia Aula,  ac  Regni  Curiitpag.fzpz 
AbEcclefia  univerfa  rcligiofe  rece- 
ptum  eft  ibidem  , & fiqq.  In  Tri- 
dentinum  Concilium  iniquos  fe_> 
preebuerunt  Sarpius,Le  Courajer,. 

Mo- 


*40  I n 

Molinxus , Gentiletus , Kemnitius, 
Wargas  etc. , qui  propterea  vapu- 
lant  fag.  531 , &/e?. 
TurrccremataJohanncsCardinalis  Ba- 
fileenfe  Concilium  nec  legitimi*nec 
ttcumcnici  loco  habendum  ad  oc- 
culum  oftendit  fag.  4 $6  j 437* 

44 9*  4*1  » 46z  > 4<*4  » 4 69  > & 
494.  A Romano  Pontifice  in  Eccle- 
fiam  poteftatem  dimanare  demon- 
Jlravit  fag.  54 6 , &/V7. 

V 

VAlefius  Hcnricus  Origenem  » 
Evagrium  , & Didyraum  a Sy- 
nodo  V haud  fuifle  damnatos ; be- 
ne vero  in  altera  Synodo  Conftan. 
tinopolitana  circa  annum  538.  ha- 
bita  multis  conjecit  fag.  ao2  , & 

feqq. 

VicariiApoftolic*Sedis  cum  inOrien- 
te,  turn  in  Occidentc  qui>  a quo,& 
quando  conftitui  ccepcrint  jiag.zsz, 
&/«/. 

.S.Vidor  I.Papa  Pafcha  port  Lunami4. 
celebrandum  indixit ; inque  Afia- 
nos  decreto  iftiufmodi  obtredantcs 
anatheraatis  Jaculum  demum  intor- 

fcpag- 57 

Viennenfe  Concilium  Pontifici  Ro- 
mano privilcgia  divinitus  coliata 
impenfe  coluit  fag.  299  , Si  feqq. 
Vide  V.  Clemens  V. 

Vigilius  audoritatem  fuam  fupraSy- 
nodum  V.  erexit  180  y Si  feqq. 
Juftmiano  Imperatori  fe  fe  in  res 
Ecclefiafticas  ingerenti  obftitit  im- 
perturbatus  ibidem . In  Epifcopos 
jus  fummum  exeruitjptfg.  i8i.Sy- 
nodo  V.  folus  ipfe  intercept  fag . 
182  , Si  feqq.  Synodi  decreta  fola 
ApoftolicxSedis  audoritate  infrin- 
gi  affirmavit  fag.  184.  Synodo  V. 


D * E X 

calculum  fuum  demum  adjecit>at* 
que  ad  gradum  * quo  nunc  eft>ere- 
xitp^.185,  &/<??. Vigilii  epifto- 
la  decretalis  ad  Eutychium  genuina 
eft  , quam  quod  putaverit  Garne- 
rius  , uti  Petrus  de  Marca  proba. 
vit  fag.1%6.  Sapientis  , prudentif- 
que  aconomix  plena  ratio  agendt 
fuit , quam  ipfe  in  cauflfa  trium  Ca- 
pitulorum  tenuit  ibidem . Nequa- 
quam  Theodora:  Auguftx  metu  ad 
tria  Capitula  condemnanda  motus 
eft  Pag.  1 99*  Vigilii  libelli  adJu- 
ftimanum  , & Theodoram  abhacrc- 
ticis  confidi  fuerunt  fag.  200.  Eo 
nomine  quinam  libelli  veniant : va- 
rix  fuper  hac  re  eruditofum  fen- 
tenti*  t verifimilior  exponitur*  et 
vindicatur  ibidem  > et/e^. 

S.  Vitalianum  Papam  excommunicare 
fummo  aufu  , et  fcelere  Maurus 
Epifcopus  Ravennas  attentavitj  led 
ingentis  flagitii  juftas  , dignafquc 
pcenas  dedit  fag . 58 9 * et  521*  . 
Urbanus  iV.Grxcos  deRomaniPonti- 
cis  infallibilitate  , fupremaque  po- 
teftate  erudivitpdg.  291  > ct  feq. 
Uries  Theodoricus  , quo  potion  ha- 
beri  deberent  loco  Johannes  XXIII* 
Gregorius  XII,  et  Bcnedidus  XIII. 
jure  , graviterque  hinc  * inde  a_» 
dodis , et  piis  dubitatum  fuifle  re- 
&e  affirmavit  fag.  407  , et  feq . ^ 
Wanefpenius , et  Beveregius  Conci- 
lii  Conftantinopolitani  I.  canones  ad 
unum  omnes  fubdititiis  adnumc* 
rantes  vapulantp<,£.i57*  Pontifici* 
Primatis , et  Patriarch*  jura  tur- 
bantes  , pervertentefque  refellun* 

tur  fag.  244  , ttfeqq, 

Videffi , Hus  , et  Hieronymi  Pra- 
genfis  h*refes  a Concilio  Conftan- 
tienfixonfix*  fuerunt  fag.  ?5o  , et 
feqq.  Pontificis  potius  nomine  ne  , 
an  Conciliiconfigendae  eflent , dif- 

cepta- 


Digitized  by  Gtoogle 


I 


Re  RUM  NoTABlllUM. 


64 1 


ceptatum  acritcr  eft  ibidem.  In_# 
cenfura  Theologica  adverfus  Wi* 
cleffum  adornata  praeclara  multa  de 
Roman*  Ecclefias  praeftantia , fu- 
premaque  poteftate  inferta , et  in- 
texta  funt  pag.  361  » ctfeqq. 

Wonderhart  Hermannus  etfi  e Pro- 
teftantium  grege  a&orum  attamen 
Concilii  Conftanticnfis  accuratus, 
diligenfque  compilator  extitit  pag. 
3 04 , et  feqq.  ; 3 5 7 , et  feqq.  E gre- 
gia  ejufdem  de  interpolato  Con* 
ftantienfi  decreto  feff.4.  obfervatio 
pag'378  i obfervatio  item  de  figil- 
lo  Concilii  fuffedo  figillo  Pontifi* 
cio fag.  4 13. 


ZAbarella  Cardinalis  dubium_» 
Pontificem  durotaxat  Concilio 
fubmifit ; nec  nifi  maxima  in  ante* 
ceflum  cautcla  adbibita  pag.355.  In 
Concilio  Conftantienfi  decretum-j 
feff.  4.  publico  in  cce«u  perlcgens 
de  induftria  particulam  au&oritati 
Pontifici*  incommodam  praetermi- 
fit  pag.  3 79.  Pro  fuprema  audori- 
tate  Pontificis  acriter  , proque  vi- 
rili  parte  in  Concilio  pugnavit pag.  • 
385* 


ER.; 


- 


V- 


Digitized  by  Google 


* 


( 


V 


Digitized  by  Google 


ERRATA. 

CORR1GE . 

Pag-  ? 

Lin. 

29 

Crift. 

* 

Chrift. 

cad. 

31  & 

J2 

Prxsbii 

Presby  : 

4 

9 

mollitus 

molitus 

*7 

3* 

ulr. 

nit. 

ai 

27 

Eeclf. 

Ecclef. 

28 

I 2 

Ppifcopum 

Epifcopum 

4* 

32 

objicientum 

objicientium 

48 

1 9 

Chtiftum  . 

Chrillum 

7$ 

5 

eidem  Ecclefiac 

eadem  Ecclefia 

88 

29 

Sphanhemius 

Spanhemius 

118 

12 

Infaillibiles 

infallibiles 

ead. 

25 

aflentio 

alien  fio 

126 

17 

rendu 

rendue 

128 

7 

Augnftinutn 

Auguftinum 

130 

2 

ad 

in 

*48 

23 

Tapfcnti 

Tapfenfi 

cad. 

35 

fcilieet 

fcilieet 

149 

9 

fcriprores 

feriptores 

170 

25 

magnificari 

magnificari 

178 

3 

iftitutum 

inftitutum 

198 

18 

remiflus 

remiflius 

220 

33 

incoientibus 

excolentibus 

*43 

5 

appeiiationi 

appeiiationi 

275 

4 

atttibuit 

attribuit 

384 

24 

audorirate 

audoritate 

4 °9 

1 1 

plerifque 

plerique 

ead. 

34 

provincim 

provinciati* 

425 

7 

principio 

principia 

447 

3<5 

Henricum 

Henricus 

454 

4 

Bafiieenfibus 

Bafilecnfibus 

455 

21 

Bafilex 

Bafilea 

458 

6 

non  deueri , nec  defieri  non  defierit,nec  demerit 

cad. 

*4 

transterte 

transfer  re 

475 

1 1 

feria 

ferie 

479 

29 

• poflediflent 

poflediflet 

483 

22 

oco  v 

loco 

507 

29 

face  re 

facere  autumabant 

5*5 

7 

Concilum 

Concilium 

yi<5 

13 

detradaret 

detredaret 

525 

33 

fufipreflus 

fupprefius 

cad. 

35 

an  dor  it  ate 

audoritate 

527 

3 

cetu 

ccecu 

Pag. 


Pag. 

0 

lin. 

E R R A r A 

C 0 R R 1 G E, 

557 

20 

lib. 

lib. 

cad. 

24 

de  dc 

dc 

5*4 

8 

pracfcripta 

pracfcriptam 

5*5 

*4 

auferrc 

auferte 

570 

4 

Euftahium 

Euftathium 

cad. 

28 

exrarunt 

exararunt 

ead. 

3 1 

infurgenbus 

infurgenribus 

57* 

' 35 

Poncificicibus 

Pontificibus 

573 

*3 

hotutn 

horum 

cad. 

*5 

attentarutn 

attentatum 

575 

3 

Synododo 

Synodico 

J 88 

2 

praefens 

prasfentes 

Mac,  Mdi 


* s*<*G*rj*m 


a*1*.*  • m.vjj.  ' 


Digitized  by  Google 


\ 


Digitized  by  Google 


I 


T 


T 


f 


/ 


# 


> 


\ 


V 


:>pr- 


