فضلاً عن ذلك فإن المدارس الأسبانية متخلفة كثيراً وفقاً لنظام التصنيف العالمي؛ ولقد أصبح نظام التدريب المهني الفعّال نسبياً في عصر ما بعد فرانكو بمثابة ضرر ثانوي في المرحلة الانتقالية؛ ويكشف انخفاض عدد طلبات براءات الاختراع عن أوجه قصور عديدة في البحث والتطوير. كما يرتبط هذا العائق الذي يحول دون اكتساب القدرة التنافسية بسوء أداء نظام التعليم العالي الذي تفرضه الدولة، وغياب أي جامعة عامة أسبانية عن الجامعات المائة والخمسين الأعلى مرتبة في التصنيف الأكاديمي لجامعات العالم لعام 2012، في حين أتى ترتيب ثلاث مؤسسات خاصة (آي ئي، وآي ئي إس ئي، وإيساد) بين أعلى كليات إدارة الأعمال تصنيفاً على مستوى العالم.
Španělské školy navíc v mezinárodním hodnotícím systému zaostávají; relativně efektivní systém učňovského výcviku z frankistické éry padl za oběť přechodu na demokracii a nízký počet patentových žádostí odhaluje vážné nedostatky ve výzkumu a vývoji. Tato překážka konkurenceschopnosti souvisí rovněž s málo produktivním, státem regulovaným systémem vyššího vzdělávání, kdy se podle Akademického hodnocení světových univerzit neumístila žádná španělská veřejná vysoká škola v roce 2012 mezi nejlepšími 150 univerzitami, zatímco tři soukromé instituce (IE, IESE a ESADE) patří mezi nejlepší obchodní školy na světě.