نجح مهندسو الاتحاد الأوروبي في توليد الإرادة السياسية اللازمة من خلال الاعتماد على ذاكرة الحرب العالمية الثانية، والتهديد الذي فرضه الاتحاد السوفييتي، والفوائد الاقتصادية المترتبة على زيادة التكامل. ثم تغذت هذه العملية على نجاحها، ومع انهيار الاتحاد السوفييتي، تقلت دفعة من احتمال إعادة توحيد شطري ألمانيا.
Tvůrci EU generovali potřebnou politickou vůli poukazem na vzpomínky na druhou světovou válku, na hrozbu, již představoval Sovětský svaz, a ekonomické přínosy silnější integrace. Proces čerpal síly ze svého vlastního úspěchu, a když se rozpadl Sovětský svaz, výraznou vzpruhu mu přinesla vyhlídka na znovusjednocení Německa.