وهكذا، فقد برزت تحديات قاطعة مركزة، رداً على التأكيدات الصارمة على المعتقدات الدينية التقليدية، في أعمال أمثال هؤلاء المفكرين المهمين مثل عبد الكريم سوروش من (إيران)، وعبد الماجد تشارفي من (تونس)، وفضل الرحمان من (باكستان)، ومحمود محمد طه من (السودان). وبينما تواجه أعمالهم مقاومة عظيمة من جانب التيارات التقليدية والأصولية (التي تبرز أفكارها على نطاق واسع في أجهزة الإعلام الرئيسية في العالم الإسلامي وفي الغرب)، فقد كان لهؤلاء المصلحين المعاصرين ـ والقضايا التي أثاروها ـ أثراً هائلاً على جيل ناشئ من المفكرين المسلمين في كل أنحاء العالم.
Ostré a dobře mířené námitky proti tvrzením ortodoxních náboženských představitelů se tudíž objevují v dílech tak významných myslitelů, jako jsou Abdulkarím Sorúš (Írán), Abdelmadžíd Šarfi (Tunisko), Fazlur Rahmán (Pákistán) či Mahmúd Muhammad Táhá (Súdán). A přestože jejich dílo naráží na obrovský odpor tradicionalistických a fundamentalistických kruhů (jejichž názorům v široké míře dopřávají sluchu hlavní muslimská i západní média), mají tito soudobí reformátoři - i otázky, které kladou - velký dopad na vznikající generaci muslimských intelektuálů po celém světě.