“Ŋoo” le ke “Gכŋti” le ye Oshikifככ le see
Ake mlawookpeehe ke Maŋhienyielכ oshikifככ le eba naagbee ni maŋ le nitsumכ ni kweכ oshikifככ nכ le etsככ mכ ni ye kunim ni ake le eta eseŋ nכ.
Dani nomei baaba nכ le, maŋ nכkwemכ kui wuji enyכ ni yככ wכ maŋ le mli, NPP ke NDC mli bii fכfכi wiemכi kemaje majee amehe. Ekomei kwraa po yafee hiekwemכi ni ha ni gidigidi, pilamכ ke la shishwiemכ aaba ye heikomei.
Be eshiwie oshikifככ le see shi wכyeko wכhe.
Nכ hewכ ji NPP bii, ni mitsככ ake aju ame aha John Mahama, baanye ni ametswia glasintsiŋsii kenyie gbei anכ, ye sane ni ameketee saneyelihe le see.
Wכbaanye wכka wכyitseiaŋ ni wכkee ake ye neke bei amli, ni mei ahiŋmeiaŋ etsutsui le, ne fee nכ banye ni eba keji mei ni afa kekwe mei ahebuu le eyakweee ni ahi. Naagba ji ake, ke wכyafeee he nכ ko pe, gidigidifeemכ eba. Ke okwe kwraa po le, mei ni atsiכ keyajeכ eneemei ashishi ke mei ni naa nכ ye gidigidifeemכ nee mli ji Gafכmכbii ke wכnyemimei ni yככ Zongo shihilehei.
Kakalכi ji Gamei, ni anכkwale ni, ni nakai nכŋŋ ji Zongobii nee. Shi hu le, keji ebale ake aahe tsכji donkomi loo aatao mei ni ake gככtamlijiemכ nitsumכi aha ke nכkwemכ le, anaaa wכbii ke wכnyemimei nee futu ame. No ji ebaaa wכtsine po. Eŋככ wכnaa keke ake abaana ake wכfutu mei ni feכ eneemei. Hei ni wכle ake latsaa ko etsaŋ wכ ke kunimyeli tete po le, wכsumככ ake wכtsככ wכhewale koni ana wכ. Maŋnכkwemכ kui ahienyielכi ni taoכ ni Ga asha nee paiכ wכ buului asablai ejaake amele ake eŋככ wכnaa.
Ame loo amebii fataŋ he kenככ keji ebale nakai. Keji be le she hu, amehaa ni wכyajeכ hiegbe bכ ni afee keji nכ fכŋ ko aaba le, enina wכ dani eshe ame nכ.
Jewbii ni wכsusuכ ake wכji le, esa ake wכnifeemכi anyie odehei aŋle nכ. Ake oblahii ke oblayei le, esa ake wכ kleŋkleŋ wכgbe wכhiŋmeiaŋ ni wכkwe maŋnכkwemכi kui awoji amli fitsofitso bכ ni afee ni keji wכfa wכnane le, wכna he ni wכke aama, ni jeee ku ko su ni baagbla wכ kenyie amesee keke aloo wכbaafee wכyiŋ ake wכ ke ame loo gbehe ni mei yככ a-mpleshii.
Ene hewכ le, keji wכgble wכdafitswaa adeka efכ he ko ni aawie ŋmeneŋmene nibii ni yaa nכ ahe saji le, wכbo nibii atoi jogbaŋŋ koni wכfee wכyiŋ ye nibii ni aawa wכ he shi jee nכ ni baaha ni wכtswara kpai ni wכyafכte mu ewo la mli.
Keji oke ohiŋmei na Otsokrikri gbi ni ji ejwe loo Afuabe gbi ni ji Nyuŋmai ete ke ekome, 1981 butumכ ni sojafoi babutu maŋnכkwemכ loo Nkrumahfaa Oflכ, 1966 le, obaafata kleŋkleŋmei ni baafכ te ketswara mei ni awiemכi esaaa ni haa mei nyieכ amesee ke nibii gbohii afeemכ le.
Ake mei ni ahie efa ye maŋ le mli le, sa ake wכtsככ wכbii gbe nכ ni atsככ kekwככ ŋwei. No ji, ni obaale ohe, mכ ni oji, he ni oje, he ni otaoכ ni oya ke gbe ni ootsכ keshe jeme.
Keji wכke wכhe woo nibii amli le, wכtsכmככ jatsu wכhaa maŋ le ni nכfeene le ja afee aha wכ.
Wכbaafee nibii ni ke seenamכi aba aha mei krokomei bכ ni afee aye ni ashi shishi aha wכ ŋmene le, tכmכ kple ni wכbii feכ ji amenaa maŋnכkwemכ akui amlibotemכ ake nכ ni baaha amena ni nכŋŋ. Ene aanye afee anכkwale ejaake wכnaa mei pii ni amena nii ni kejee maŋsaneyeli hewכ le, jeee mei kwraa komei ji ame. Wכnaa mei akpei ohai abכ ye hei ni wכyככ.
Be fee be ni wכbaayafכ oshiki aloo ake maŋsaneyeli yitso ko baafכ wכhie le, esa ake wכwie wכha wכhe shi jeee ni wכbaaha ni mei komei atsi le wכ ni wכwie bכni ame amesumככ. No tsככ ake sa ni wכkwe yitsei komei ajogbaŋŋ ni wכfכ oshiki le ye gbe nכ ni wכle ake eke nכyaa ke hienכkamכ baaba.
Keji mi ke bo ke wכbii fee eyakweee jogbaŋŋ le, wכbaa kpa nכ gbonyo ni no ji nכ ni wכbaashi wכha wכbii.
Ene ehii ehaaa wכ keji wכkee “Wכji ŋoo le, – Wכji Gכŋti le”.
About The Author
Related posts
Leave a Comment
You must be logged in to post a comment.
bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn eng_Latn eng_Latn eng_Latn eng_Latn