1Yanni Alla ni duninya dan, anu bi ale min kelela Kumɛ, a ye nyɔ nun. Alla ye kan min, ale Kumɛ fanan ye nyɔ. Ado anubɛ Alla, kelen de anu na. 2Kebi fɔlɔfɔlɔ, Kumɛ anubɛ Alla, anu bi anu nyɔgɔn fɛ. 3Alla ya fan bɛɛ dan ale le baraka rɔ. Ado Alla ma fenfen dan ale kɔma. 4Nimaya-kunyɛ dabirɛ le ale Kumɛ wo la. Niyi wo ya waan raka mɔgɛnu ye. 5Waan rakara pinpi rɔ. Ado pinpi ma ke a ladufenna. 6Alla ya ala kilayɛ do sɔ. A tɔgɛ Yɔni. 7Wo nara waanta kumɛ kɛ fɔ tinɛ mɔgɛnu ye. A nara kɛ fɔ tinɛ mɔgɛnu ye alako bɛɛ ni kumɛ wo lamɔɛn ka la a la. 8A nara ka waanta koe fɔ kɔnɔ wan ma ale nyɛrɛ la. 9Wo wati rɔ, wan-bɛrɛbɛrɛ ye nala duninya rɔ ka kilɛ yira mɔgɛ bɛɛ la. 10Ale Kumɛ wo ye duninya rɔ nun. Ado Alla ya duninya dan ale le baraka rɔ kɔnɔ hali wo, duninya-mɔgɛnu ma a lɔn anutɛ la ka a gbiliya. 11Ale Kumɛ nara ala mɔgɛnu bara kɔnɔ ala mɔgɛnu ma a rabira. 12Kɔnɔ donu ya a rabira ka dɛnkɛninya a ma. Woletɔ a ya sɛnbɛ di wonu ma ka anu ma Allatalata dannu na. 13Kɔnɔ anu ma ma Allala dannu na iko mɔgɛ ye dan sɔrɔnna nya min. Alla nyɛrɛ le anu Fa la. 14Ale min keleta Kumɛ, wo mara mɔgɔni-fin la. A sigira ma tɛma. Ma ya ala gbiliyɛ yen. A fanɛ hinɛ anubɛ tonyɛ la. Gbiliyɛ wo, Allatalata Den kelen pe le ale la min kɛ, a ya wo sɔrɔn a Fa bolo. 15Yɔni ya ala koe fɔ ka a mayon. A ko, “Ale le kɛ la, n bi min ma nun. N ya a fɔ nun ko mɔgɛ do ye nala n kɔma min kolo nde ko bawo yanni nde ni sɔrɔn, ale le ye nyɔ nun.” 16A ara ata duwɛ layigi ma bɛɛ kuma ka bɔ ala hina waranɛ rɔ ka duwɛ kuma-sa ma ye. 17Alla ya tɔn don Nɛbi Musa bolo kɔnɔ hinɛ anubɛ tonyɛ, ale Yisa Kirasiti le nara wonu na. 18Mɔgɔ ma Alla yen bɛ. Allatalata Den kelen pe, Alla nyɛrɛ kɔni, wo ara a Fa yira ma la. Ado a gbɛrɛnnɛ a Fa ma. 19Yahudiyanuna kun tigi minnu bi Yerusalɛm, wonu ya saraka masɔlɛnu anubɛ Lifayi bɔnsɔnnu nata Yɔni ma ka a manyinika ko, “Yon bi ile la?” Yɔni ya min fɔ, wo le kɛ la. 20Yɔni ma a ban anu yabila kɔnɔ a ya a ragbɛ anu ye ko, “Alla ya mɔgɛ min yabɔ ma kisi-koe la, Kirasiti kɔni, wo ma nde la de!” 21Anu ya a manyinika tun ko, “Yon bi ile la worɔ? Nɛbi Ilaya le ile la, wa?” Yɔni ya anu yabi ko, “Ade, wo ma nde la.” Anu tora a manyinikala ko, “Anu bi nɛbi min ma, nɛbi wo le ile la, wa?” A ya anu yabi ko, “Wo ma nde la.” 22Anu ko, “Yon bi ile la worɔ. A fɔ ma ye. Minnu ya ma sɔ, fɔ ma ni ma dantɛgɛ wonu ye. I ye nfen fɔla i nyɛrɛla ko la?” 23Yɔni ya anu yabi Nɛbi Aiseyala karan la. A ko, “Nde le gbele-gbelen kan wo la min bi bɔla wula-da-rakolɔn rɔ. A ye a fɔla ko, ‘Wo ni kilɛ bɛɛ matelen wota Mari ye!’ ” 24Farisinu ya kilayɛ minnu sɔ, 25wonu ya Yɔni manyinika ko, “Ni Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ ma ile la, Ilaya ma ile la, nɛbi wo ma ile la, nfenna worɔ, i ye batasili kɛla?” 26Yɔni ya anu yabi ko, “N bi mɔgɛnu batasila yi rɔ kɔnɔ mɔgɔ kelen de wo tɛma, wo ma min lɔn bɛ, 27wo le ye nala n kɔma. Nde ma bɛn hali ka ala sanbara-yili fulen a ye.” ( 28Kɛ bɛɛ mara Bɛtani soe da kɔrɔ, Yɔni ye batasili kɛla kan min nun, Yorodan bɛ kɔgɔma.) 29Wo banda kɛ, Yɔni ya Yisa yen nala a wara la. A ko, “Allala Saga-Dan le kɛ la, min si duninya-mɔgɛ bɛɛ hakɛ bi ka ta a la! 30N bi kɛ wara-koe fɔla wo ye nun, wo tumɛ n ya a fɔ ko, ‘Mɔgɛ do ye nala n kɔma min kolo nde ko’ bawo yanni nde ni sɔrɔn, ale ye nyɔ nun. 31Nde ma wo mɔgɛ lɔn nun kɔnɔ n nara ka mɔgɛnu batasi yi rɔ alako wole, Isirɛla mɔgɛnu ni na a lɔn.” 32Yɔni ya sereyɛ min bɔ, wo le kɛ la. A ko, “N ya Allata Ni Sɛnimɛ yen yigila a kuma ka bɔ Arinyɛni tɔ kangbɔɛla muninyɛ rɔ ka to a fɛ. 33Ha bi, n nyɛrɛ ma a lɔn kɔnɔ Alla min ya n sɔ batasili kɛ tinɛ yi rɔ, wo le ya a fɔ n ye nun ko n si Allata Ni Sɛnimɛ yen yigila mɔgɛ min kuma ka to a fɛ, ale le wo la min si mɔgɛ batasi Allata Ni Sɛnimɛ rɔ. 34Ado n ya a yen min mara a la. N bi a fɔla wo ye ko Allala dan le ale la.” 35Wo banda kɛ tun, Yɔni anubɛ ala karan den filɛ sɔnɛ nyɔ. 36Yɔni ya Yisa yen tenbila. A ko, “Allala Saga-Dan le kɛ la!” 37Ala karan den filɛ, wonu ya a kan kɛ lamɔɛn min kɛ, anu bilara Yisa fɛ gbɛ! 38Yisa ya a yɛ lasɛgi. A ya anu bilanɛ yen a fɛ. A ya anu manyinika, a ko, “Wo ye nyinina nfen ma?” Anu ya a yabi ko, “Karan-mɔgɔ, i siginɛ mintɔ?” 39Yisa ya anu yabi ko, “Wo na a mafɛlɛn.” Woletɔ anu tara a fɛ ka a sigi tinɛ yen. Tele-mayigi-wati le nun. Anu ya tele toe wo kɛ a fɛ nyɔ. 40Karan den filɛ minnu ya Yɔni kan lamɔɛn ka bila Yisa fɛ, wo kelan tɔgɛ Anduru, Saimon Pita na kelen nyɔgɛ kɔni. 41Anduru ya min fɔlɔn ma, a tara a na kelen nyɔgɔn Saimon yen tinɛ. A ya a fɔ a ye ko, “Alla ya mɔgɛ min yabɔ ma kisi-koe la, anu bi min kelela ko Masiya, ma ara wo yen.” (Masiya kɔrɛ le ko, “Kirasiti.”) 42Wo kɔma, a nara Saimon la Yisa wara. Yisa ya a mafɛlɛn tumɛ min, a ko, “Saimon le ile la, Yɔnila dan. I tɔgɛ si kele Sifasi.” (Tɔgɛ kɛ anubɛ Pita, tɔgɔ kelen de! A kɔrɛ le, “Farɛ.”) 43Wo banda kɛ, Yisa ya a latɛgɛ ko a ni ta Kalili sigisɔn rɔ. A ya Filipi yen. A ya a fɔ a ye ko, “Bila n fɛ!” ( 44Filipi, Bɛti-Sayida kɛ le, Anduru anubɛ Pita bɔra soe min tɔ.) 45Filipi ya Nataniyɛli yen. A ya a fɔ a ye ko, “Musa ya mɔgɛ minna koe sɛbɛ tɔn-kitabu rɔ, ma ara wo yen. Ado nɛbinu fanan ya wola koe sɛbɛ. A tɔgɛ le Yisa, Yusufula dan ka bɔ Nasarɛti soe burɔ.” 46Nataniyɛli ya a manyinika ko, “Ko-nyimɛ si ke bɔla Nasarɛti, wa?” Filipi ya a yabi ko, “Na, ile nyɛrɛ ni a ragbɛ.” 47Yisa ya Nataniyɛli yen nala a wara tumɛ min, a ya kɛ fɔ ala ko la. A ko, “Ma benba Isirɛla bɔnsɔn mɔgɔ-bɛrɛ le ye nala kɛ la. A raduni ma hali doni!” 48Nataniyɛli ya a manyinika ko, “I ya n lɔn kama?” Yisa ya a yabi ko, “Yanni Filipi ni i kele, n ya i yen sɔnɛ kɔlɔma kɔrɔ wulɔn.” 49Nataniyɛli ya a yabi ko, “Karan-mɔgɔ, Allatalata dan le ile la, Isirɛla mɔgɛnuna mansɛ!” 50Yisa ya a manyinika, a ko, “I lara wo la bawo n ya a fɔ i ye ko n ya i yen kɔlɔma kɔrɔ, wa? Ado i si kabana ko siyaman yen ka tenbi kɛ la!” 51Yisa ya a fɔ anu ye ko, “N bi tonyɛ fɔla wo ye, wo si Arinyɛnɛ dɛ lakanɛ yen. Allata melikanu bi yigi-ni-yɛlɛ kɛla nde, Hadama dan wara la!”
Copyright
Learn More
bam_Latn zho_Hant eng_Latn