Annabi Muhammadu Suurili
Annabi Muhammadu Suurili (Muhammad مُحَمَّد)[1]
Suurili ŋɔ maa kpaŋsirila Muslinnim’ ni adiini tɔbu tuhibu, bɛ mini chefurinim’ sunsuuni, ka lahi wuhiri di ni tu kamaata ni Muslimi yu o mabia, bee ka o zo o nambɔɣu shem.
Aaya nima[mali niŋ | mali mi di yibu sheena n-niŋ]
Aaya nima:[2]
- 1. Ninvuɣu sheba ban niŋ chefuritali, ka taɣi (ninsalinim’) ka chɛ Naawuni soli, O (Naawuni) ni saɣim bɛ tuuntumsa.
- 2. Yaha! Ninvuɣu sheba ban ti Naawuni yelimaŋli ka tum tuunviela, ka lahi ti yɛlimaŋli ni bɛ ni siɣisi shɛli (Alkur’aani) na n-ti ti Annabi Muhammadu, ka di mi shiri nyɛla yelimaŋli din yibɛ Duuma (Naawuni) sani na, O ni nyehi bɛ taya, ka mali bɛ biehigu.
- 3. Di daliri nyɛla ninvuɣu sheba ban niŋ chefuritali maa dolila ʒiri, amaa! Ka ban ti Naawuni yɛlimaŋli ban doli yɛlimaŋli din yi bɛ Duuma (Naawuni) sani na. Lala ka Naawuni tiri ninsalinim’ bɛŋmahinli.
- 4. Dinzuɣu yi yi ti kpa ninvuɣu shɛba ban niŋ chefuritali maa (tobu ni), tɔ! Yin ŋmɛm ya bɛ niŋgoya ni (yin kum ya ba) hali ni saha sheli yiyi ti nyɛŋ ba, din nyaaŋa kpaŋsim yabɛ gbahibu (ka bɛ leei tobdaba), yi yi bɔra, ka yiche ba (ni jilma), bee ka bɛ yo bɛ maŋ’ zuɣu (ka yi chɛ ba bilchinnima), hali ka tobu ti suui di ʒilitibsa. Ŋɔ maa Naawuni yi di bɔra, O naan nyɛŋ ba (chefurinim’ maa ka di pa ni yi Muslinnima n-tuhi ba), amaa! Domin O zaŋ yi puuni shɛba ndahim taba. Yaha! Ninvuɣu shɛba bɛ ni ku Naawuni soli zuɣu, tɔ! Di kariya, Naawuni ku chɛ ka bɛ tuuntumsa bahi yoli.
- 5. Ni baalim, O (Naawuni) ni dolsi ba, ka mali bɛ biehigu n-ti ba.
- 6. Ka O zaŋ ba kpehi Alizanda sheli Oni pun baŋsi ba di yela la.
- 7. Yaa yinim’ ninvuɣu shɛba ban ti Naawuni yelimaŋli! Yiyi sɔŋ Naawuni, O ni sɔŋ ya, ka ba yi naba zali.
- 8. Yaha! Ninvuɣu sheba ban niŋ chefuritali, tɔ! Hallaka be bɛ zuɣu, ka O (Naawuni) lahi yɛn saɣim bɛ tuuntumsa.
- 9. Di daliri nyɛla bɛ zaɣisila Naawuni ni siɣisi shɛli (Alkur’aani) na, ka O (Naawuni) saɣim bɛ tuuntumsa.
- 10.Dini bɔŋɔ,bɛ (Maka chefurinim’ maa) bi gola tiŋgbani yaaŋa zuɣu, ka nya ninvuɣu sheba ban daa kana pɔi ni bana maa bahigu ni daa ti nyɛ shem? Naawuni daa dahim dahim ba mi, ka di tatabo ʒɛ n-guli chɛfurinima (ʒɛmana kam chefurinima).
- 11. Di daliri nyɛla achiika! Naawuni n-nyɛŊun sɔŋdi ban ti yelimaŋli, amaa! Achiika! Chefurinim’ ka ŋun sɔŋdi ba.
- 12. Achiika! Naawuni nyɛla Ŋun yɛn kpehi ninvuɣu sheba ban ti yelmaŋli ka tum tuunsuma Alizanda yili sheŋa din kulibɔna yɛn ti zɔri gindi di lɔŋ ni la, amaa! Ninvuɣu shɛba ban niŋ chefuritali maa, bɛ ni wum nyeɣisim bɛla (Dunia puuni), ka diri kamani biŋkɔbri ni diri shem, ka Buɣim n-yɛn ti nyɛ bɛ labbu shee (Zaadali).
- 13. (Yaa nyini Annabi)! Di zooiya ka tiŋgbani shɛli nim’ mali yaa ngari a tiŋ’ (Maka) shɛli bɛ ni yiha maa nima, ka Ti (Tinim’ Naawuni) niŋ ba hallaka, ka bɛ lahi ka ŋun yɛnsɔŋ ba.
- 14. Dini bɔŋɔ, ninvuɣu so ŋun be yɛlimaŋli zuɣu din yi o Duuma (Naawuni) sani na, o bɛhigu ni ŋmani ninvuɣuso bɛ ni dihi o o tuumberi nachinsi, ka bɛ doli bɛ suhuyurlim?
- 15. Alizanda sheli bɛ ni gbaai wuntizɔriba di daalikauli maa kotomsi nyɛla, di puuni mali kulibɔŋ shɛŋa din kom bi taɣira, ni bihim kulibɔŋ shɛŋa din lambu bɛ taɣira, ni dam kulibɔŋ sheŋa din nyeɣisa n-zaŋ ti ban nyuri li, ni shiri kulibɔŋ sheŋa din te (ka daɣiri ka di puuni). Yaha! Bɛ mali binwola balibu kam di puuni, ni chempaŋ din yi bɛ Duuma sani na. (Di ni bɔŋɔ, bambɔŋɔnim’ maa bɛhigu ni ŋmani) kamani ninvuɣu so ŋun yɛn ti kpalim Buɣim puuni, ka bɛ yɛn ti nyuhi ba kotulum, ka di ŋmahi ŋmahi bɛ puuni nyɔri?
- 16. (Yaa nyini Annabi)! Bɛ puuni sheba beni n-wumdi a yeltɔɣa. Amaa! Bɛ yi ti yi a sani na, ka bɛ naan yeri ninvuɣu sheba bɛ ni ti baŋsim (Annabi Sahibenim’) maa: “Bo ka o di leei yeri maa?” Bannim’ maa n-nyɛ ninvuɣu sheba Naawuni ni to nŋari bɛ suhiri ni, dinzuɣuka bɛ doli bɛ suhuyurlim.
- 17. Yaha! Ninvuɣu sheba ban bo dolsigu, O (Naawuni) ni pahi ba dolsigu, ka ti ba bɛ wuntia.
- 18. Yaha! Di ni bɔŋɔ, bɛ guhirimi ni Chiyaama ti kaba na yim zuɣu? Tɔ! achiika! Di ŋmahimgbana pun kana, ka di yi shiri niŋ ka di ka ba na, bɛ teebu yɛn niŋ ba anfaani dini?
- 19. Dinzuɣu (Yaa nyini Annabi)! Baŋmi ni achiika! Duuma jemdigu kani ni yelimaŋli naɣila Naawuni, ka bo chempaŋ ni a taali, n-ti pahi ninvuɣu sheba ban ti Naawuni yelimaŋli dobba mini paɣaba. Yaha! Naawuni mi yi tuma shee, ni yi labbu shee (Zaadali).
- 20. Ka ninvuɣu sheba ban ti Naawuni yelimaŋli (Annabi sahibenima) yeli: “Bozuɣu ka bɛ bi siɣisi suura sheli na polo ni (din wuhi ni be cham tobu ni)? Tɔ!Bɛ yi ti siɣisi suura sheli na polo ni, ka boli tobu yuli di puuni, a ni nya ka ninvuɣu sheba doro (munaafichitali) ni be bɛ suhiri ni maa kuli yuunda n-zaŋ kana a sani kamani kum kulibu ni ŋari so (ka o kuundi shem), tɔ! Hallaka be bɛ zuɣu.
- 21. (Naawuni) dolibu mini yeltɔɣa suŋ, (dina n-di yɛn nyɛ viɛnyɛla nzaŋ ti ba), dinzuɣu tobu yi ti niŋ talahi n-ti ba, bɛ yi di niŋ Naawuni yelimaŋli, di naan leei alheeri n-zaŋ ti ba.
- 22. Di ni bɔŋɔ, yi malila tamaha ni yi di lԑbi biri, ka saɣim tiŋgbani yaaŋa zuɣu, ka ŋma yidɔɣim?
- 23. Bannim’ maa n-nyɛ ninvuɣu sheba Naawuni ni narim, dinzuɣu ka O chɛ ka bɛ leei tikpiranima, ka zom bɛ nina.
- 24. Di ni bɔŋɔ,bɛ (chefurinim’ maa) bi kpahindila Alkur’aani, bee be kparila be suhiri (ka yelimaŋli ku lahi tooi kpe di puuni)?
- 25. Achiika! Ninvuɣu sheba ban lԑbi biri dolsigu ni ka ba na nyaaŋa, tɔ! Shintaŋ n-nyɛŋun dihi ba di nachinsi, ka pahi ba tiɛhiwaɣila.
- 26. Di daliri nyɛla bɛ yelila ninvuɣu sheba ban zaɣisi Naawuni ni siɣisi shɛli (Alkur’aani) na: “Ni baalim, ti ni doli ya yeltɔɣa sheŋa yi ni yeri maa puuni pirgili.” Tɔ! Naawuni mi bɛ daashiya.
- 27. Ka wula n-nyɛli, saha sheli Malaaikanim’ yi deeri bɛ nyevuya, ka bɛ buri bɛ nina mini bɛ yaansi zuɣu?
- 28. Di daliri nyɛla achiika! Bɛ daa dolila Naawuni ni je sheli, ka zaɣisi O ni saɣi ti shɛli. dinzuɣu ka O (Naawuni) saɣim bɛ tuuntumsa.
- 29. Bee doro (munaafichitali) ni be sheba suhiri ni maa tehimi ni Naawuni ku yihi bɛ naberi maa polo ni?
- 30. (Yaa nyini Annabi)! Ti (Tinim’ Naawuni) yi di bɔra, Ti naan zaŋ ba (Munaafichinim’ maa) n-wuhi a, ka a di baŋ ba ni bɛŋmali. Amaa! Achiika! A ni baŋ ba bɛ yeltɔɣa lahindi puuni. Yaha! Naawuni mi yi tuuntumsa.
- 31. Yaha! Achiika! Ti (Tinim’ Naawuni) ni dahim ya hali ti baŋ yi puuni ninvuɣu sheba ban tuhi Naawuni zuɣu, ni ban mali suɣulo. Yaha! Ti ni kpahim yi lahibaya.
- 32. Achiika! Ninvuɣu sheba ban niŋ chefuritali, ka taɣi ninsalinim’ ka chɛ Naawuni soli, ka kpahi yeɣi Naawuni tumo (Annabi Muhammadu) zaligu saha shɛli dolsigu ni kahigi neei ba nyaaŋa. Di kariya ni bɛ niŋ Naawuni biɛrim sheli. Yaha! Ni baalim, O ni saɣim bɛ tuuntumsa.
- 33. Yaa yinim’ ninvuɣu shɛba ban ti Naawuni yelimaŋli! Doli ya Naawuni, ka doli O tumo (Annabi Muhammadu), ka di saɣim ya yi tuuntumsa.
- 34. Achhika! Ninvuɣu sheba ban niŋ chefuritali, ka taɣi ninsalinim’ ka chɛ Naawuni soli, din nyaaŋa kabɛ kpi ka nyɛla chefurinima, tɔ! Di kariya ni Naawuni che m-paŋ ba.
- 35. Dinzuɣu,miri ya ka yi chɔɣim yi maŋa, ka boonda n-zaŋ chaŋ maligu ni. Yaha! Yinima n-nyɛ ban yɛn nya nasara. Naawuni mi be ni yinima. Di mi kariya ni O filim yi tuunviela sanyoo.
- 36. Achiika! Dunia biehigu nyɛla diɛma mini kperigu. Yaha! Yi yi ti Naawuni yelimaŋli ka mali wuntia, tɔ! O ni tin ya yi tuunviela sanyoo, O mi ku bɔhi ya yi daarzichi yela.
- 37. O yi di yɛnbɔhi ya di (arzichi maa) yɛla, ka niŋ ya talahi ni di yihibu, tɔ! Yi naan niŋ biem, ka O di yihi yi nabieri polo ni.
- 38. Yinim’ bambɔŋɔnima n-nyɛ ninvuɣu sheba bɛ ni boonda ni yi ti zaŋ yi daarzichi dihi Naawuni soli, yi mi puuni sheba beni n-yɛn niŋ biem, ŋun mi niŋ biem, tɔ! Achiika! O maŋ’ zuɣu ka o niŋ. Naawuni mi nyɛla Bundana ka yi nyɛ faranima. Dinzuɣu, yi yi lԑbi biri, O ni nyɛhi ya, ka tahi ninvuɣu sheba na. Di nyaaŋa, bɛ biehigu ku ŋmani ya.
Kundivihira[mali niŋ | mali mi di yibu sheena n-niŋ]
- ↑ Bachigahinda Din Be Dagbanli Kur'aani Puuni. The Noble Qur'an: Translation of the Meanings (Dagbani language).
- ↑ Translation of the Meanings of the Noble Qur'an - Dagbani translation, by Muhammad Baba Gutubu.
hau_Latn hau_Latn bam_Latn wol_Latn kon_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn bam_Latn wol_Latn bam_Latn wol_Latn eng_Latn eng_Latn