SÉANCE 40 COURS DE DIOULA
1. LÉÇON 40 : KALANSEN BI NAANI
1.1. LECTURE ET COMPREHENSION DE TEXTE
Kabini sɔgɔma joona mɔgɔw bɛ wili joona. bɛɛ b’i kunsin gari ma. mɔgɔw ka ca gari la, mɔbili caman bɛ yen. bɛɛ bɛ taga i ta fan. (chacun va de son cote) bɛɛ kɔrɔtɔnin lo. Biye feerelaw bɛ yen, o siginin bɛ o ya biro kɔnɔ ka mɔgɔw kɔnɔ. mɔgɔw bɛ nan ka biye ta. Ni minan b’o bolo, o ka kan ka o fana sara. Hali ni fen wɛrɛ t’i bolo valizi kelen kɔ, i ka kan k’o sara. (mème si tu n’a qu’un seule valize)
Tagamaden dɔw bɛ nan, dɔw bɛ taga. Mankan caman bɛ gari la. I bɛ sunguruninw tɛmɛtɔ ye. Dɔw bɛ woso belekenin ani ku beleke feere. dɔw bɛ ji sumanin, tomiji ani ɲamakuji feere. Feerekɛbagaw ka ca gari la. mɔgɔw bɛ kɛlɛ, o bɛ dimi ɲɔgɔn kɔrɔ. Sonw bɛ yen, n’i m’i yɛrɛ kɔrɔsi, o b’i sonya. voleur baaraɲiniw ani wotorotigiw bɛ yen, o bɛ doni ta mɔgɔw ye ka taga yɔrɔw la.
1.2. EXERCICE
-
Ni i bɛ gari la, i bɛ to ka mun san feerekelaw fɛ?
-
Gari bɛ i ya so kɛrɛfɛ Bouake wa?
-
Ni i bɛ bɔ Bouaké, san Pedro mobilisara ye joli ye?
-
Muna mankan caman bɛ gari la?
-
Bouake ni san pedro cɛ ye kilo joli ye?
-
Tubabu bɛ se ka don forobamobilikɔnɔ ten wa?
-
N’i be taga wayasi la, i ka kan ka mun labɛn ?
-
i dege la ka sira jan tagaman moto la wa?
-
A bɛ bɛn polisiw bɛ wari minɛn sofɛriw la sira la wa?
-
I tagatɔ wayasi la, i bɛ sanni kɛ sira la tuman caman wa?
Details
-
Ni n bɛ gari la, n bɛ to ka sisɛ fan ni baranda san feerekelaw fɛ.
-
Ɔn-ɔn. Gari tɛ n ya so kɛrɛfɛ. A ka jan. A ka kilomɛtɛri naani ɲogon bɔ.
-
Ni n bɛ bɔ Bouake…
-
Mankan caaman bɛ gari la sabu mɔgɔ caaman bɛ yen, mobili caaman bɛ yen, feerekɛlaw caaman be yen.
-
Bouake ni San Pedro cɛ ye kilo kɛmɛ naani ni bi wɔlɔnfla ni kelen ye.
-
Ɔn-hɔn. Tubabu be se.
-
N bena fɛ caaman labɛn. Fani, fura, domu, dji, wari, unite, ordinateri. Fɛɛn caaman wɛrɛ .
-
Ɔn-ɔn. N ma dege ka sira jan tagaman moto la. Farati b’a la.
-
Ɔn-hɔn. Sinɛ kelen.
-
N bɛ sanni kɛ sira la tuman dɔ.
1.3. POINT DE GRAMMAIRE
Révision du segment « ni » en jula. Il introduit la condition dans l’énonciation
- N’i bɛ bɔ, i bɛ da tugu.
-
Si tu sors, tu fermes la porte.
- N’i bɛ domuni kɛ, i kana ɲinan denmisɛnw kɔ.
-
Si tu manges n’oublies pas les enfants.
- Fɔlɔlɔ, ni lo tun bɔ la, musow tun bɛ boli ka dogo.
-
Quand le masque apparaissait les femmes couraient se cacher.
- Ni su ko la, denmisɛnw ma kan ka bɔ.
-
Quand il fait nuit les enfants ne doivent pas sortir.
1.4. EXERCICE : Construire au moins 10 phrases sur la base de ces structures
N’i bɛ sinɔgɔ, soɲalikɛla bena na. N’i be taa kɔgɔjida la, kana do kɔgɔji. N’i be domuni kɛ, i ka kan ka i tɛgɛ ko. N’i facɛ be nan, i ka kan k' a fo. N’i be taga lɔgɔfiya la, i be voca ni tomati saan. Ni courant tigɛla, an tɛ se ka kalan kɛ. Ni ji tigɛla, mɔgɔ tɛ se ka ko, mɔgo tɛ se ka toblili kɛ. Ni dugu gwɛ la, foyi tɛ. Ni patɔrɔn na na, a bena baarakɛlaw sara. Ni n ka mobili saan, n bena taga abidjan ka sani kɛ.
ne be siran nɔnɔ kumu ɲa
fra_Latn bam_Latn fra_Latn bam_Latn bam_Latn fra_Latn unk bam_Latn unk bam_Latn unk bam_Latn unk bam_Latn unk bam_Latn unk bam_Latn unk bam_Latn unk bam_Latn unk bam_Latn unk bam_Latn eng_Latn unk bam_Latn unk bam_Latn unk bam_Latn unk dyu_Latn unk bam_Latn unk dyu_Latn unk dyu_Latn unk bam_Latn unk dyu_Latn unk bam_Latn ltz_Latn fra_Latn bam_Latn unk fra_Latn dyu_Latn unk fra_Latn bam_Latn unk fra_Latn dyu_Latn unk fra_Latn fra_Latn bam_Latn dyu_Latn