«Ketapele SABC e leba-sešwa Dipholesi-Kgatiso tsa kooporasi tsa gajaana. Bareetsi le badiri ke bobedi jwa bana-le-seabe ba bagolo ba SABC mme bukana ...»
-- [ Page 1 ] --
Ketapele
SABC e leba-sešwa Dipholesi-Kgatiso tsa kooporasi tsa gajaana. Bareetsi
le badiri ke bobedi jwa bana-le-seabe ba bagolo ba SABC mme bukana
e e rulaganyeditswe go nolofatsa tseo-karolo ya bona mo tiragatsong e.
Bukana e e neelana ka selebo-kakaretso sa Dipholesi-Kgatiso tsa gajaana,
ka sebopego sa Dipotso-le-Dikarabo, gammogo le go supa dingwe tsa
dintlha tse di tlaa buisanelwang mo tiragatsong e ya tebo-sešwa. Maikaelelo
a dintlha tse tsa puisanelo ga se go kganela ngangisano mme go amogelwa diabe mo dikarolong tsotlhe tsa dipholesi.
Dipholesi-Kgatiso ka botlalo di ka bonwa mo webosaeteng ya SABC, sabc.
co.za, kgotsa kwa kantorong nngwe le nngwe ya SABC.
Matseno Q: Ke goreng SABC e na le Dipholesi-Kgatiso?
Go ya ka karolwana 6(5) ya Molawana wa Kgaso (jaaka e fetotswe), SABC e tlhoka go tlhama dipholesi tse maikaelelo a tsona e leng go netefatsa tsamaelano le Molawana wa Boitsholo (Code of Conduct) wa ICASA, dipeelo tsa laesense ya Kooporasi, le Ditlhokwa tsa Molawana (Act). Go tlhokega gore Dipholesi tse di akaretse pholesi-kgatiso ya dikgang, le dipholesi ka ga mananeo, diteng tsa selegae, thuto, tirelo ya kakaretso le phitlhelelo, puo, le sedumedi.
Q: Maitlhomo a Dipholesi-Kgatiso ke eng?
Maitlhomo a dipholesi ke go thusa badiri ba kgatiso go buisanela merero e e thata ya tsa kgatiso le ditshwetso gore go tle go kgonwe go dira mananeo a a itlhaolang e bile a gapeletsa/tlama – mme fa gongwe go sa dumelanwe – mme go ntse go tshegeditswe seemo se se kwa godimodimo sa maitsholo le kgatiso.
Totatota dipholesi di dira letlhomeso le mo go lona badiri ba SABC ba tsayang ditshwetso ka ga diteng tse di leng mo dipholesi-tsamaisong tsa rona tsa rona.
Q: A dipholesi di dira fela mo ditirelong tsa radio le thelebišene?
Nnyaa, dipholesi di amana le diteng tsotlhe tsa SABC, le ditirelo tsa badirisi ba bosetšhaba le ba boditšhabatšhaba. Di dira mo ditirelong tsotlhe, go sa tshwenye gore a ke mo radiong kgotsa mo thelebišeneng, khomphiutheng, ka ditirelo tsa melaetsa-khutshwe (SMS) kgotsa mogala wa môbaele, o o ntshiwang ke lefapha la SABC kgotsa khamphani e e ikemetseng.
Q: Dipholesi-Kgatiso di dira ka ga eng, goreng?
Molawana-Kgaso (Broadcast Act) wa 1999 (jaaka o fetotswe) o batla
gore SABC e tlhame tse di latelang:
i. Pholesi-kgatiso ya dikgang ii. Pholesi ya mananeo (programming policy) iii. Pholesi ya Diteng tsa selegae iv. Pholesi ya tsa Thuto v. Tirelo ya kakaretso le phitlhelelo vi. Pholesi ya puo le vii. Pholesi ya tsa sedumedi SABC e ikgethetse go akaretsa tsotlhe tse di fa godimo tse mo DipholesiKgatisong tsa gajaana. Mo godimo ga moo, go na gape le karolo e e tlhalosang Taelo (Mandate) ya Kooporasi, e e tsenyeletsang Metheo ya Botlhokwa ya tsa Kgatiso (Core Editorial Values) ya SABC, Melawana ya Kgatiso (Editorial Code) le Phetisetso-godimo ya Kgatiso.
Go tlatsa foo, Dipholesi-Kgatiso di laetse dikgaolo go tlhama dipholesi tse di dirang ka merero ee riling, jaaka e tlaabo e tlhagelela, mo lebakeng le, Merero ya tsa gajaana le Dikgang e tlhamile dipholesi tse di lateng tsa
tlaleletso tse di amogetsweng le go letlwa ke Boto ya SABC:
• Dikaelo tsa tiriso ya babegedi le basekaseki
• Pholesi ka ga kgatiso ya diphitlho tsa tlotlo (state) Pholesi ka ga kgatiso e e lekalekanang mo nakong ya ditlhopho tsa bosetšhaba.
Q: Goreng SABC e leba-sešwa Dipholesi -Kgatiso?
Dipholesi-Kgatiso tsa re dipholesi di tshwanetse go tlhabololwa gangwe le gape. Gape, fa di sala di nna teng go tloga ka ngwaga wa 2004, tikologo ya kgaso e setse e nnile le diphetogo tse dikgolo tse di nang le seabe mo mokgweng o ditshwetso ka ga diteng di tsewang ka ona – seno se na le ditlamorago mo dipholesi-kgatisong ka jalo go leba-sešwa go tshwanetse ga netefatsa gore Dipholesi-Kgatiso di bontsha ditokafatso tse, di ntse di santse di neelana ka maemo a a kgontshang badiri go diragatsa Taelo ya Kgaso ya botlhe.
Q: Tebo-sešwa e, e tsamaisiwa jang?
Dipholesi tsa pele e ne e le dipholô tsa therisano ya dikgwedikgwedi; tebosešwa e le yona e tlaa tsamaya fela jalo– ka tirisano e e tseneletseng ya badiri ba SABC le baagi. Go tlaa tshwarwa ditheetso-phatlalatsa mo go e nngwe le e nngwe ya diporofense mme bareetsi ba rona le bona ba tlaa bona tšhono ya go tsaya-karolo ka mananeo mo radiong, thelebišeneng le go dirisa tsela ya tirisano, jaaka ‘facebook’ le webosaete ya SABC.
Maitemogelo a SABC ka dipholesi-kgatiso tsa gajaana le ona a tlaa kaela tebo-sešwa e, fela jalo le kitso go tswa dikgasong tse dingwe, tse bontsi ba tsona bo nang le Dipholesi-Kgatiso kgotsa Dikaelo.
Tebo-sešwa: Tsenyo-tirisong ya merero
Mengwe ya kakaretso:
Mo tsamaong ya ditherisano tsa ntlha tsa tebo-sešwa e, go nnile le ditlhobaelo mabapi le Tsenyo-tirisong e e tsweletseng ya Dipholesi-Kgatiso mo gare ga SABC. Mo lemoragong le, a go botlhokwa go tsenyeletsa dipolelwana tse di totobetseng mo gare ga dipholesi-kgatiso go netefatsa gore di salwa-morago le go tsenngwa-tirisong sentle go ralala maiteko otlhe a?
Tlamelo ka matlole go kgwebo /Kganetso go Tirelokgaso ya
phatlalatsa:
Jaaka tirelokgaso ya botlhe e batlile e tshwana e le yosi, SABC e bona bontsi ba lotseno lwa yona go tswa mo karolong ya kgwebo – e leng tota ditiro tsa tlwaelo tsa papatso. Seno se kaya gore SABC e na le dikgwetlho di le dintsi tse di lebaganang le bokgoni ba yona ba go ka diragatsa taolo ya tirelokgaso ya phatlalatsa, mme bontsi ba dikgwetlho tse di ama ka tlhamalalo tiragatso ya kgatiso ya go tsaya ditshwetso. Dipholesi-Kgatiso ga di bue sepe mabapi le tsamaiso ya dikganetso tse di ka runyang ka ntlha ya go direla taolo ya botlhe le kgwebo.
– a go na le ditsela tse ka tsona dipholesi di ka dirang se?
Ditlhabololo tsa thekenoloji:
Ditlhabololo tsa thekenoloji tse di botlhokwa tse di lebaneng bereetsi, go ya
ka dipholesi-kgatiso, ke:
• Go tsoga (le kgolo e e tswelelang) ya tlhaeletsano ya boagi.
• Phetogo e e ka nnang teng go tswa mafaratlhatlheng a kgaso a analoko go ya go a dijitale. Diboloko (Blogs), dimaekeroboloko (microblogs), baagi ba ba kgotsofetseng le mafaratlhatlha a loago (social networks) ke tsona tlhaeletsano ya baagi e e tlhobaetsang bogolosegolo, ya Dipholesi-Kgatiso mme teng moo, go na le mafelo a le mane a a tlhokang go elwa-tlhoko thata malebana le Kgatiso.
Tebo-sešwa:
• Tiriso ya mafelo a mafaratlhatlha a loago jaaka metswedi ya tshedimosetso, bogolosegolo mo mofameng wa dikgang. Eno ke ntlha e e ka sekasekwang ka bophara mo Dikgannye & Merero ya gajaana Kgaolo ya DipholesiKgaso
• Tiriso ya mafaratlhatlha a tlhaeletsano a loago ke badiri ba SABC ka bobôna. Go tshwanela gore go bonwe pharologano magareng a ditokololo tseo tsa badiri tse setšhaba se ka sekeng sa ba amologanya le SABC le ba go sa nnang jalo.
• Tiriso ya pholesitsamaiso ya SABC go tsweletsa mafelo a tlhaeletsano ya loago ya tsereganyo (third party), le yona e tlhoka go lejwa-sešwa.
• Tsamaiso ya diteng tse di ntshiwang ke modirisi, tse di jaaka ditshwaelo ka ga madi ka ga ditsebe tsa webo.
Fa maatla a Thelebišene ya Dijitale ya Lefatshe (Digital Terrestrial Television) (DTT) a setse a ikutlwatsa, a tlaa ama ka bokete diteng tsa thelebišene mo isagong. Katoloso e e letlang koketso ya kgaso ya dikanale, go tlaa tshwanela gore go sekasekwe gore a go suta go go yang ka selekano go, go tlaa ama Dipholesi-Kgatiso. Go thankgololwa go go solofetsweng ga DTT le gona go tsamaisa ditebo-sešwa tsa pholesi le tse di laolang, tse di tshwanetseng go akanyetswa fa go samaganwa le dipholesi.
Dipholesi tsa gajaana: Taolo (Mandate) Q: Ditlhokwa tsa botlhokwa tsa kgatiso tsa SABC ke dife?
Tekatekano – SABC e neelana ka mananeo go mongwe le mongwe, dipuo tsotlhe tsa semmuso, mme e godisa phitlhelelo ya botlhe go ditirelo tsa yona.
Kago-Setšhaba – SABC e keteka boitshupo jwa bosetšhaba le ngwao, mme e neela baagi ba yona tshedimosetso e ba e tlhokang go tsaya-karolo mo go ageng temokerasi ya rona.
Dipharologano – SABC e bontsha dipuo tsa Aforikaborwa tse di farologaneng, dingwao, diporofense, mo mananeong a yona.
Seriti sa Setho – SABC e tlotla seriti se maAforikaborwa otlhe a tsetsweng ka sona, e ba senola ka dipharologano tsa bona tsotlhe, e bile ga e dirise puo kgotsa ditshwantsho tse di kayang dikakanyo tse di sotlang merafe, dingwao le bong (sexes) jwa ga Aforikaborwa ka go ba baya mebala ya go sa itshokelane.
Boikarabelo – Botsamaisi le badiri ba SABC, fa bo rebola maikarabelo a bona a kgatiso, bo ikarabela go Boto ya SABC, e maikarabelo a yona e leng go netefatsa gore kooporasi e tsamaisana le Tumelano.
Go se fitlhe sepe (Transparency) – SABC e netefatsa gore metheo ya boikanyego, go phuthologa le go se fitlhe sepe go laola ntlha e nngwe le e nngwe ya dikamano tsa yona le Motsholadišere, beng, batlamedi le setšhaba.
Q: Goreng re tlhoka maitsholo a a botlhokwa a kgatiso?
Maitsholo, a a ikaegileng ka a a tlhalositsweng mo Molaotheong — go akaretsa Tlhabololo ya setšhaba, tshwaragano, pharologano, go sa nneng le bosemorafe, go sa tlhaoleng ka bong, temokerasi le seriti sa setho — di emela dilo tse MaAforikaborwa ba di tsayang ka bongwe ba pelo e le tsa botlhokwa. Di tswala mokhino wa sepolotiki, maemo, dikarogano tsa bomorafe le bong, mme le fa re santse re le kwa tshimologong ya porojeke ya rona ya tlhabololo ya setšhaba, tseo ke sona se se re tsepamisang jaaka setšhaba. Di tshwanetse tsa aga motheo, wa dipholesi-kgatiso tsa mogasi wa setšhaba.
Tebo-sešwa: Maitsholo a tsa Kgatiso
• A maitsholo a a nna a ntse a le maleba le kgaso ya setšhaba mo maemong a tlhabololo?
• A go na le maitsholo mangwe a a tlogetsweng, a go tlhokega gore mangwe a maitsholo a gajaana a tlosiwe kgotsa diteng tsa ona di fetolwe?
• Go tlaleletsa mabaka a a neetsweng fa godimo, go tlhokega gape gore metheo e tlhagisiwe mme e diragadiwe.
Q: Melawana ya Kgatiso ke efe?
Melawana ya Kgatiso e ne ya tlhangwa ke Boto ya SABC ka 1993 mme ya tokafatswa go nna karolo ya Dipholesi-Kgatiso ka 2003. Melawana e e runtse go tswa mo Maitsholong a Botlhokwa, mme ya tokafatswa ka 2003, e ne e akanyetsa kgolo e e neng ya latela mo molaong. Melawana ya Kgatiso e na le dipolelwana di le lesometlhano mo diphetophetolong tsa yona tsa gajaana, di le robedi tsa tsona di itebagantse fela le Dikgang le Mabaka a gajaana, Di le thataro di lebagane le mefuta mme tse pedi di lebane le go dira mananeo. Merero e go samaganweng le yona mo melawaneng, go samaganwe gape le yona mo karolong e e maleba ya Dipholesi-Kgatiso.
Q: Phetisetso-Godimo (Upward Referral)e kaya eng?
Phetisetso-godimo e kaya tiragalo e ka yona badiri ba kgatiso ba ithaopang go batla maele go tswa mo batlhokomeding ba bona, ka ga ditshwetso dingwe le dingwe tsa kgatiso, tse ba senang bonnete ba tsona. Fa go ka runya bothata bongwe mo tlhagisong ya mananeo le/kgotsa taolo ya kgatiso, kgotsa motlhagisa-lenaneo kgotsa mokaela-kgatiso (commissioning editor) a sa tlhomamise sengwe fela, o tshwanetse a kopa motlhokomedi gore a mo kaele. Tiragalo e ya phetisetso-godimo ka bowena e atologela le kwa go Motlhankedi-Khuduthamaga wa Setlhopha (Group Chief Executive Officer), jaaka e le ene Mokaedimogolo-wa-kgatiso (editor-in-chief). SABC e bona phetisetso-godimo e le maatlafatso mmogo, thuthuso le tsela ya kgodiso ya badiri botlhe ba ba amegang. Maikaelelo a yona ga se go fetisetsa kwa godimo go tsaya ditshwetso ka ga kgatiso, mme e ikaeletswe go tiisa, fa go tlhokega, go tsaya ditshwetso mmogo le go abelana maikarabelo a kgatiso – bogolosegolo fa go lebanwe le ditshwetso tse di bokete – le go sedifatsa go ikanyana ga kooporasi le badiri ba yona ba kgatiso. Gape Phetisetso-godimo ga e a ikaelelwa go iletsa tlhagiso le kgaso ya mananeo a a ka ngangelwang e bile a ka se ke a ganwa; mme e ikaeletswe go dira le go laela mananeo a a jalo e ntse e tshegeditse seemo se se godimo sa maitsholo le kgatiso.
Q: A go na le dintlha dingwe tse di tshwanetseng tsa fetisetswa-godimo?
Go na le dintlha dingwe tse e reng fa badiri ba kgatiso ba samagane natso, di bo di tshwanetse go fetisetswa-godimo. Mabaka a a ka akaretsa dipotsolotso le disenyi kgotsa batho ba ba batlwang ke mapodisi, le go bontsha kgotsa go tlhagisa batho ka maikaelelo a go itumedisa, ka tiriso ya dikhamera tse di fitlhilweng. Go na le lenaane la palogotlhe ya dikao di le lesomenne, mo tokomaneng ya Dipholesi-Kgatiso, tse di tlamegang gore di fetisetswe-godimo.
Tebo-sešwa: Melawana-Kgatiso & Phetisetso-Godimo
• A go tlhokega gore go laolwe gore a phetisetso-godimo e tlamege mme, fa go le jalo, a lenaane jaaka le dirilwe ke Dipholesi-Kgatiso le maleba kgotsa a dintlha di tlhoka go tsenyeletswa kgotsa go ntshiwa mo lenaaneng leo?
• A go maleba gore Motlhankedi-khuduthamaga wa Setlhopha a nne Mokaedimogolo-wa-Kgatiso, fa go se jalo ke mang yo o rwalang maikarabelo a Diteng tsa Kgatiso le gona seo se dirwa jang?
Dipholesi tsa gajaana: Go dira mananeo Q: Diteng tsa mananeo a SABC di laolwa ke dipholesi le ditlhokego dife?
• Tumelano/ Konteraka
• Maitsholo a Kgatiso a a Botlhokwa a SABC
• Melawana-Tiriso ya Kgatiso ya ga SABC
• Tlamego ya SABC ya go obamela seemo sa intaseteri, Melawana ya Maitsholo ya Bagasi, e e tsamaisiwang ke BCCSA
• Tamego ya SABC go obamela dipeelo le melawana ya lekwalotetla la ICASA Q: A go na le metheo mengwe e e kaelang go dirwa ga mananeo a SABC?
Tsela ya SABC ya go dira mananeo e kaelwa ke metheo e e latelang:
• Mananeo a tiisiwa ke maitsholo a a botlhokwa a kgatiso a SABC. Tsona di rotloetsa botlhagisi, taolo le go iponela mananeo otlhe a yona
• SABC e iteka go rebola tshedimosetso e e anameng, thuto le boithabiso ka methale ya mefuta le dithulaganyo, tse mo go tsona mongwe le mongwe a ka iponelang sengwe se se kgatlhang, ka nako nngwe
• Jaaka mogasi yo o anameng wa boetšhaba, ke tiro ya SABC go rotloetsa kgolo ya itlhagiso ya Aforikaborwa. Ka jalo e bontsha talente ya Aforikaborwa, e tshegetsa ngwao ya Aforikaborwa, mme e ikaelela go tlhama mananeo a a itshupang e le a Aforikaborwa.
• Maikaelelo a SABC ke go baya bokao jwa matshelo a maAforikaborwa gore ba ipone e le baagi ba lefatshe lotlhe, le go ba tlisetsa mananeo a a siameng go gaisa a lefatshe le ka a rebolang.
tsn_Latn eng_Latn nso_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn sot_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn nso_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn sot_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn nso_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn sot_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn tsn_Latn