Miwa mung hpaji lam na zen kung masha(5)
知识精英(5)
Jan Hten Yu: Miwa mung wanleng lam na ningshong masha
◆Shi a pra sa labau
Jan Hten Yu, laika mying Gyen Chin, mying hkot go Da Chau nga ma ai, Miwa amyu, Gongdung Nanhai masha, dum nta go Hunan ko rai nga ai, shi a daido buga go Anhkui Wuyen (Ya go Gyang si ko lom mat sai), Miwa mung nambat langai hkamhkung ai mung tso wanleng lam jak mu sara gaba rai nga ai. Shi go 1861 ning hta sa pra nna, 1919 ning hta si mat sai, si mat ai htom shi hpe shi a gainu jan hte rau Bekyin ko nna Janggya hku du ai wanleng lam na Zhinlung mahkrai wanleng daru makau ko lup ton da ma ai. Shi lit hkam nna galo ai Gyinjang wanleng lam ni go, shi hpe “Miwa mung wanleng lam a gawa”,“Miwa mung ya prat na jakmu gawa”nga shakon shagrau ai mying no lu shangun nga ai.
Jan Hten Yu go anhte mungdan hta grau jau dik ai hkamhkung ai jakmu laksan ninghkring rai nga ai. Sak 12 ning hta, laika hpaji grai kunggat ai majo Zhin Aru Arat asuya ni Ameriga mung de hprai dat nna jong sa lung shangun ma ai. Lahta tsang jong ko nna pru ai htom, shi go Yelu dakkasu jong ko hpun ngau jakmu hpaji lam na wanleng jakmu sharin achyin la u ai. 1888 ning hta, shi hpe Miwa mung wanleng satut seng gumhpon jakmu sara ngu ai aya lit gun shangun masai. Dai aten hta shi nhtoi 80 ya sha lang nna, Htanggu ko nna Htenzin du ai wanleng lam ong badang wunli lu ai hte galo shangut ton nu ai. Dai htom, shi matut manoi wanleng lam tsomra mi ko na gumhpon jakmu sara aya lit gun nna, shi a sak prat hpe Miwa mung na wanleng lam hta alak rai sak ap ya sai.
◆Galu gaba wa ai maumui
Madu a sak prat hpe jiwoi mungdan hpe ap ya
Jan Hten Yu go sak 12 ning sha no rai yang, Zhin Aru Arat asuya ni Ameriga mung de hprai dat nna jong sa lung shangun ma ai. Jan Hten Yu lahta tsang jong lung hpang ai dai shaning, Miwa mung na nambat langai wanleng lam, Wusung ko nna Shanghai du ai wanleng lam gaji hkrang sai. Rai yang, dai shaloi na laika hpaji kung dum ai salang nkau go wanleng hpe mu jang, lamu ga jahten ai nga nna, wanleng lam hpe no sa chye jom hpya shaza rai ma ai.
Mu lam dai sak no gaji ai Jan Hten Yu hpe grai she ganan hkra nga ai. Dai majo, shi go madu amyu hte madu mungdan hpe shawum shaja lu hkra nga myit da-ting la nna, wanleng lam jakmu laksan hpaji sharin la na nga dodan da sai. Tsomra ning sharin achyin la sa wa ai htom, shi go gaja dik htum hkra re hpaji janmau gup la lu sai hta n-ga, madu mungdan de nhtang wa nna, madu sharin la lu ai hpaji hpe jiwoi mungdan hpe wa ap ya na nga nhtang wa sai.
1905 ning hta, Jan Hten Yu Miwa mung wanleng lam labau hta na nambat langai madu galo ai wanleng lam---Gyin Jang wanleng lam na gumhpon jakmu sara lit hkam gun hpang sai. Maigan masha ni Miwa mung masha ni madu hkrai wanleng lam galo ai nga shiga na lu jang, jom mani sagoi nna “Madu a n-gun hpe mung n shadon yu ai”,“Mawam madam rai hpa hkrup hpa galo.”Nga tsun ahpyak ma ai. Maigan masha ni ganing nga tsun mani tim, Jan Hten Yu go “Hpaji sharin la shara npung tim, madu chye ai yong la shapro nna, madu mungdan hpe maigan ni n lu roirip rai yang she, lamu ga ntsa ko tsap ngang lu ai.”Nga ai ga hko hpe kam tik tik rai nga ai. Dai majo, shi go maigan na jakmu sara langai pyi nlang ai, madu a n-gun atsam ma hkra hte wanleng lam go maden shakut nga nu ai.
●Laksan ninghkring ni tsun ai:
Mungdan ngu ai n nga yang, dum nta hte mungchying sha ni mung n nga na chyalu sha re. Madu a jiwoi mungdan hpe n tsora ai ma go,ganu a chyu jo chyeju hpe malap kau ai hte maren, mungdan hte amyu bosang sha ni mung shi hpe malap kau na chyalu sha rai nga ai. Ndai zon re ma go lam dam dam ai ma hte maren, shi a nga pra lam hta gade mung ntu ai zon nga nna, nhpa mu bungli galo tim nchye ongdang nga ai.
●Dinghku gata sharin shapan nyan hpaji:
Jan Hten Yu a maumui ko nna, anhte lawu na lam ni myit shapro lu ga ai:
1. Ganu gawa ni ma hpe mungdan hte madu a dum nta hpe tsora ai myit jasat jasa shaman shakyang ya na. Ma hpe no gaji ai ko nna madu a dum nta hte mungdan a ahkyak lai ni lo lo tsun dan nhtom, ma ni a madu a dum nta hte mungdan hpe tsora ai myit jasat jasa shaman shakyang ya hkrat wa na.
2. Ganu gawa ni ma hpe shara magup bu hkom woi hkom ra ai hte maren, ma hpe jiwoi mungdan a tsom htap numchying re ni sa woi yo yu hkom nna, ma a krowang myit gata na amyu a matu gumrong ging ai lam hte mungdan hpe tsora ai shingni re shadan shapro shangun rai na.
●Galu gaba wa lam na myit lu lam:
Mungdan lu yang she dum nta ngu ai nga ai, dum nta nga yang she nang hte ngai nga nga ai. Mungdan hpe tsora ai shingni pyi nrong ai ma go, lam dam dam ai masha zon, madu a myit hta gade yong na pyi nchye ai wa, ong dang lam tam la lu na go yak hkak dik nga ai.
JINGHPO LAIKA
Shiga masa
Sumla shiga
图片新闻
Ba-da jong gaji ni jongma ni hpe shani shagu hkumhkrang shaman shakyang lam woi galo ma ai
巴达小学举行学生运动会
Lapran tsang jong hte jong gaji ni wunli makop lam sharin la ma ai
中小学校启动校园安全周活动
Sunla shiga
图片新闻
Ho Ru Li hpung woi nna Ma-lung ginwang ko ren lu rem sha mu sa woi yu sharin achyin la hkom u ai
何汝利率队赴马龙县考察学习畜牧
Mungdo gaba asuya ni anhte mungdo na wan dat rung gaji gaba galo nna dum nta htot ai mung masha ni a sat lawat hpe wa jep dup hkom ma ai
省政府调研我州大中型水电站工程
kac_Latn zho_Hans kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn hau_Latn kac_Latn zho_Hans kac_Latn zho_Hans kac_Latn zho_Hans knc_Latn zho_Hans kac_Latn zho_Hans kac_Latn zho_Hant