时间:2018-02-13 16:45:20 来源:德宏团结报
Shawa masha ni a kun dinghku lani hte lani sut su nga pyo wa ai hte rau, malu masha mung grung wa gajang nga ai. Grau nna go Go-nyen laman hta, nta shagu shan nga hte n hka nga ai. Dai rai yang, masha lo malo go nau sha nna puba ai na wa, pu kan chyabung rai nna n nga pyo wa chye ai. Dai go, namlap simai ni nau n sha nna byin ai re. Namlap simai lo sha na.
Namlap simai go kyen(碱) rong ai lusha myu mi re majo, lohtam ai hkyenwuisu (纤维素) rong ai hta n-ga, masha hkum na jan mat ai hkri hpa ni hpe mung gumhpon gayau kau nna, hkum na namta hpring tsom shangun nga ai. Dai hta, namlap simai na hkyenwuisu go sau jahkai hpe shaprai kau lu nna, pu kan shamu shamot gaja wa rai nna, hkyi chyat wa na hpe htang maja lu ai. Hkranghkyi simai, kongkang simai, majap re ni lo sha ra ai. Namsi namso lo sha na. Go-nyen laman hta shan nga sha ai hte rau, namsi namso sha na mung n mai malap ai. Namsi go masha hkum na lam magup jahtuk sharai ya lu ai bo lusha re majo, ana amyu myu mung lu htang maja kau nna, hkum hkrang hkamja lam hta akyu rong ai. Ningshung makok si(苹果) go wuisinsu hte nhprang rai (矿 物 质) myu magup rong nna, hpang gara ai hkam lu, bonu sai shamu tsom, myit zim nna yup pyo, nong e kan mase ai tsi lu nna, hpum shagrit re akyu mung no rong ai. Mago si ( 梨) go htang, wuisinsu, nhprang rai hte go-kyau (果胶) lohtam rong ai. Loi lagyi nna sai shanyem, kro lagyi re akyu rong nna, jahkru, mahka lo re gumgai dingla ni lo sha yang mai ai.
Makok si(山楂) jahkai ko go lohtam ai wuisinsu C, B, nihkeson( 尼 克 酸), hpri re rong nna, n-gup n mu, lusha rin mani yak re ni sha yang grai gaja ai.
Go-nyen laman e lusha majoi sha gayau nna, kro gahtet wa, hkyi chyat wa rai chye ai, ndai ten hta wa-dep langu si lo sha yang mung gaja ai, hpa majo nga yang wa-dep langu si go kro gahtet, hkum ningtuk rong re ni sha yang, pu manyen shangun re akyu mung rong ai
Htang jahkai, shata pan jahkai ni nau n mai lo sha ai. Go-nyen laman hta, dinghku lo malo go htang jahkai, shata pan, ga lasi ni mari hkyem ton rai, mano manang ni hpe woi sha rai shajang ma ai. Shing n rai sumla hkrung yu, hpaida da re shaloi, n dum shami shawoi na hta jan hkra sha kau dat chye ai. Shata pan ko na htang jahkai hte manam pyo hpa ni mung masha hpe myit gatu shangun nna, yup n pyo wa, n-gup shinglet hka wa rai chye nga ai.
Go-nyen poi laman na“Poi ana”lo malo go lusha hte seng hkat nga ai.
Pu kan ana go, shan nga danbe jifang tso ai lusha sha dinglai nna, pukan rin manyi n-gun n-gaja mat wa ai hpe tsun ai re.
Nau sha nau lu dinglai jang go shatkan gaba wang wa nga ai, dai go kyin dut re shat kan wang gaba wa ana rai nga ai, mi ko nna shat kan hte apu lakying hpye ana lu ai ni go, pu kan wo wa chye nga ai.
Sinpai ana. Hte lu hte sha re shaloi, sinpai gata na mui a gajong sha tso wa nna, mui shapro dat ai lam singdang hkra ya, hte sumbum rong nga sinpai gata na dip n-gun mung tso wa, sinpai na mui sinpai rin manyi n-gun hpe jahten shabya hkra rai nhtom, kyin dut re sinpai ana byin wa nga ai, laja lana re ni go kyit dut rai sai pru nna sinpai hten mat ana byin, machyi masha ni kan aja awa machyi, kan chyabung, gahtet wa, si malap wa rai nga ai.
Salum bonu sailam kyit dut ok wa ana. Shan nga lo lo hte sha jang, hkum gata na jifang, dan-guchun sha bang ai grai lo wa nga ai. Shat lusha galo ai shaloi masha hpe grai puba shangun nga ai, malut lu, tsa lu, hpahka lu, ga-hpri lu dinglai, ndai ni go salum hpe alit shali ya nga ai, yang-hkyi nsa ra gadon ai lam jat wa, salum sai pat ana lu ai ni agajong sha salum shan pat si ana, salum magra machyi ana byin wa chye nga ai. Sai tso ana lu ai ni mung sai tso wa shing nrai bonu sailam gying wa nna sailam pat ana byin wa nga ai.
Sin hte shagri ana. Lusha lo malo, tsa machyan re ni go sin gata ko ningtuk htok gashin ai rai nga ai, ga shadon lusha dinglai jang go, sin hpe lit shali ya nna, sin ana lu ai ni awai la na matu akyu n rong nga ai.Shagri ana lu ai ni, shagri ko n lung rong ai machyi masha ni, sau nau sau ai lusha sha jang, shagri n tsin abyi pru ai lam lo wa nna, shagri magra machyi wa nga ai. Tsa lu na. Tsa chyaru hte lu dinglai nna lu na wa, agajong sha tsa na nna shat kan ana byin wa shing nrai si malap mat wa, gaungui nna sin ana byin wa, sin ja mat wa rai chye nga ai. Tsa chyaru hte lu jang pu kan jahten hkra, bonu n let wa, matsing n-gun yom wa rai nga ai. Dai majo, tsi sara ni shadum ai,poi lai yang lusha sharam sha ra ai, lusha hpe htap htuk ai hku galo sha chye ra ai, hkum n pyo wa ai zon nga jang, tsirung de lawan sa jep yu ra ai.
Go-nyen lusha hkyem lajang ai shaloi, sau nau n sau ai,jum nau n hka ai, htang nau n rong ai, hkyenwui tso ai lusha ni hkyem da na.
Asan re sau nau n rong ai lusha galo sha na, gabo, shamyo re ladat hku nna, gangau gabo ai lam shagrit kau na. Shan jahkai galo sha ai shaloi, sau hpe shong shapro kau na. Simai gangau ai shaloi, hka lo bang nna, sau hpe shagrit kau rai na.
zho_Hans kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn