Dai ni na ten hta mawng ana hpan amyu myu gaw, munghkan masha law law hta byin wa nga ai hpe mu mada lu ai, byin ai npawt hpe sagawn yu jang mung, yu maya masha hku nna chye na yak ai lam ni byin ai, Mungkan mawng ana sawk sagawn hpung kaw nna gaw, masha langai a sak hkrung nga sa lam hpe sadi sahka lam ni galaw ai hte mawng nna nkau hpe makawp maga lu ai lam hpe tsun da nga ai. Dai sadi sahka na Lam ( 7 ) gaw lawu na hte maren tang madun dat ai.
- Hka yawm, Malut lap lu ai hpe jahkring kau ra ai
Hka yawm hte malut lap ni hpe ladat myu hkum sumhpa hte lu ai majaw mawng ana hpe ading tawk byin shangun nga ai. Hka yawm a majaw Sin wawp, n-gup, yu hkraw, yu hkraw pausi, shat rin jahku shapraw ya ai kan shan tarum ( pancreas ), sinde mawng ana ni hte matut manoi nga ai. Hka yawm hpe tinang nang nlu tim, laga masha ni lu ai kaw nna pru wa ai wanhkut ni a majaw, tinang hta mung sinwawp mawng ana byin wa mai ai masa lam law nga ai.
- Hkam kaja ai lusha tsi sha ra ai
Hkam kaja san seng ai namlap namlaw ni hpe, sha ai majaw, mawng ana n’byin na hpe pahkam hkam ya ai lam ni gaw n’nga ai. Raitim dai hku lata nna sha ai majaw, mawng ana byin ai shoihpa lam yawm ai akyu lu la na re. Matsun madun da ai lam n’kau mi gaw:
1) Namlap namlaw, namsi namsaw law law sha ra ai.
Tinang hte htuk manu ai namlap namlaw, nam si hpe sha ra ai, grau nna hpan langai hpe sha ayan na sha ai hku nrai ai sha, hpan shagu hpe kahti galai ai hku nna sha ra ai.
2) Ahtun ahtan re ai lam nbyin na matu sadi ra na
Malu masha hpe sadawn sharam nna sha ra ai, ( Calories ) lusha n-gun shadang law ai hte dwi hpa malu masha ni, dusat sau ni hpe shayawm nna sha ra ai.
3) Tsa Cyaru hpe shajan shalai nre ai sha lu na
Tsep kawp n’lu ai gaw grau kaja htum re, tsa chyaru hpe aten ladaw galu ai hku lu ai hte, law law lu ai a majaw, chyu, pudung, sinwawp, sade, sin mawng ana ni byin na matu masa lam law ai.
4) Na Na da hkam hkra galaw da ai shan ni hpe shayawm nna sha ra ai
Mungkan mawng ana sawk sagawn hpung hku nna tsun da ai lam langai gaw, shan law law hpe jan nna sha ai ni hta, mawng ana byin na lam grau law ai hpe tsun da ai hpe chye lu ai. Dai hta n’ga, shan ni hpe na na tawn da hkam hkra lajang da ai, jum law law hte galaw da ai shan jahkraw hpan amyu myu hpe shayawm nna sha jang, mawng ana shoi chyum ai lam hpe makawp maga lu na lam nga ai.
Amyu shayi sha ni hte seng nna lak lai ai lam langai mi hku nna gaw, (Mediterranean ) hkarang panglai grupyin ginra malu masha hta lawm ai jet ai sanlun sau hte kawp ja ai si hpe rin da ai sau ni hpe gayau gaya shadu sha jang, chyu cancer byin ai madang yawm ai hpe chye lu ai.
Bai matut na
REF: World Cancer Foundation
Ja Tawng Naw
kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn ban_Latn kac_Latn