7.Wunpawng Numwawm Numla lam hpe shabyin ai lam madung ni
Wunpawng Numwawm Numla lam hpe shabyin da tai lam kaba masum nga ai.
- Makan masham lam:- Wunpawng sha ni a Wunpawng Numwawm Numla lam gaw nawku makam masham lawm ra ai hku hkap la nga ma ai. Dai lam ni gaw Nat hpe kumhpa nga jaw nna sharawt sha poi galaw ai lam, dinghku shang lu na matu,masha e myit daw dan ai hku nre sha, Hpan Sagya e dawdan ya na matu shamawn lat nhtu shaw ai lam, Num nnan jan hpe shagging shadan la ai hku nna Hpan Karai a kasha Hpan wa Ningsang hpe shangai ai shaloi, shadai daw lup da ai kaw na tu wa ai kumhpa nhpang hku Num shalai ai lam, Num nnan jan hpe dinghku masha shatai la ai shaloi, gumgun Nat hpe pahkap wa htau, pahkap nga ju ai lam ni rai nga ai.
- Shinggyim wuhpawng hte shabyin ai lam:- Wunpawng sha ni dinghku de ai shaloi, marai langai dinghku langai sha myit dawdan nna dinghku de n lu nga ai. Dai lam ni a majaw, Mayu Dauma kahpu kanau yuji yusa kashu kahkri yawng ni hpu jawm bang, hpu jawmg sha, jawm shakau kungdawn jawm la rai wuhpung wuhpawng hte dinghku de ra nga ai.
3.Num nnan jan hpe kumhpa shalai jasan jaseng shachyoi shapra lanyi lasau ga the sharin shaga shaking jahpan la ai lam ni rai nga ma ai.
- Hpuja Hpan Garan ai lam
Dauma ni jaw ai hpuja yawng hpe hpan amyu masum garan lu nga ai.Hpuja nkau mi gaw manu kaji ai raitim, Numwawn Numla hpu bang shagu lawm ra nga ai, hpuja nkau mi gaw sat lawat byin da hta hkan nna n lang ai sha, bungli shangut kau mai nga ai. Hpuja nkau mi gaw Numwawn Numla ai shaloi, lam masan n sa ai majaw, lam jasan shapri shanen ai ja rai nna hpuja hta n lawm nga ai. Shing rai Dauma ni jaw ai hpuja amyu masum hpe hpan hte hpan garan ga nga yang, lawu na hte maren rai nga ai.
1.Ginrung:- Ndai ginrung ja gaw hpuja madung rai nna Wunpawng bawsang shagu hte buga ginra shara shagu hta lang ra ai hpuja ni rai nga ai. Dai ginrung hpaga ni gaw:-
(1) Hpu nga kanu (shawa bumba batba hpuja)
(2) Hpu bau shi hkam.
(3) Hpu nba yan (buchyung)
(4) Gumhpraw joi (lap -145.50) ndai ginrung hpaga mali gaw Wunpawng sha ni yawng a n’pawt n’hpang hpuja re. Dauma ni lu sut lusu nna hpu sha na mayu law nna mai byin dangdi jang gaw lahta na ginrung ja mali hpe bai shagup nga ma ai.
(1) Hpu nga kanu (shawa bumba bat ba hpuja)
(2) Hpu bau shi hkam (shawa bumba bat ba hpuja)
(3) Hpu nba yan (buchyung) (shawa bumba bat ba hpuja)
(4) Gumhpraw joi (lap 145.50)(shawa bumba bat ba hpuja)
(5) Hpu nga shagup (hpu shagup) (lusu hpaga)
(6) Hpu bau shagup (lusu hpaga)
(7) Hpu nba shagup (lusu hpaga)
(8) Gumhpraw joi shagup yawng shagup ai rai yang, ginrung ja hkrai matsat rai sai. Moi shawng de gaw dai ginrung ja hta du magam ja nga ai.
(1) Hpu nga kanu (shawa bumba bat ba hpuja)
(2) Hpu bau shi hkam (shawa bumba bat ba hpuja)
(3) Hpu nba yan (buchyung) (shawa bumba bat ba hpuja)
(4) Gumhpraw joi (lap 145.50) (shawa bumba bat ba hpuja)
(5) Lung hpau lawng (Du Magam ja)
(6) Lak hkyit (Du Magam ja)
(7) Magwi kawng (Du Magam ja)
(8) Hpu sinat (Du Magam ja)
(9) Shingma lai (Du Magam ja)
(10) Bau lakhkawng zawn re ai ni lang ma ai. Ginrung ja mali (snr) matsat hta wa sintin ganawng ja hte hpu bang ai lam gaw tsep kawp ngut ai htung re. Lahta e madun ai ginrung ja ni hta jan ai hpuja ni gaw tinang bawsang, tinang ginra hta jat bang la ai hpuja ni rai nga ai. Shingrai Wunpawng Numwawm Numla hpuja lam gaw bawsang buga yawng hkrum ai hpe mahtang lang mai nga ai.
2.Hpuja hpugap ja:-Hpuji hpugap ja ngu ai gaw hpu bang ai shaloi shanem nang ai hpuja kaji ni hpe tsun nga ai.
(1) Num san ja.
(2) Num hpyi bau(masat hkam)
(3) Nhka kin-yang.
(4) Sagu panep.
(5) Yu nga mayawn.
(6) Hkat lat tanlan ja zawn re ni rai nga ai.
3.Shapri shanen ja:- ndai ja gaw hpu jaw hpu ya , num jaw num ya ai lam hta ra rawng ai lam hpe n nga jang gaw n lang ra ai hpuja ni re.
(1) Bwi mung bwi tsang gayen ja:- ndai hpuja gaw kahpu kanau mung n rai, mayu mung n daw yu ai nta de Num hpyi sa ra mat ai shaloi, Mayu hku nna shaga hpang n mai ai rai nna Mayu shawng shatai lam waw da ai hpu ja re. Dai Mayu nta hte ni ai kaga nta na Num la yu ai, shing nrai, tinang nta a lawu lahta nta ni dai nta kaw na Num la yu ai sakse hte hpawn, kasa wat sun dara la rai rai yang, dai hpuja hpe n bang ra ai.
(2) Kana shingkawt ja:- kaja wa shing-ra maka hte maren nga jang, tinang hta kaba ai kana ni shawng Num wa ra ai. Raitim, shing ram aka hpe tawt nna kana garai n wa yang, Num wa ai shaloi gaw shing ra shingtawt ja shaw ra ai. Shing-ra maka hpe shingtawt jang, kana hpe mung shingtawt ai tai ai. Shing rai kana hpe shatsawm ai hpuja re. Ndai hpu ja a majaw, kana hpe shut ai shing ra maka hpe shut ai lam ni tinang a matu mung kaga mu chye lawm ai manang ni a matu mung dum let sadi na matu rai nga ai.
(3) Hkau hki ja:- ndai hpuja mung tara tawt ai hpe shatsawm ai ja re. Htung hte maren nga jang, Mayu nta de Num hpyi sa ang ai raitimung, kahpu kanau nta de Num hpyi sa ra wa ai shaloi, Htunghking tara hpe hkungga gai hku nna tinang kahpu kajan shada n mai la hkat ai ngu ai hpe dum nga na matu jaw ai ja re.
(4) Yu Htang ja:- Num hpyi ai shaloi gaw mayu nta de sa ra ai htung nga ai. Raitimung, dai htung hpe shingtawt nna dauma nta de Num hpyi sa wa ra ai shani na manghkang hpe hparan ai ja re.
(5) Nbat raw ja:- a. Nbat raw ja ngu ai gaw kanu mayan ja hte lachyum bung ai raitimung, manghkang hparan ai ja re. Dai manghkang gaw hpa baw ta nga yang, moi na prat hta mayu kasha naw kaji ai ten kaw na kaba wa jang la nga ngu, Num htan ja langai ngai jaw nna mahtan da chye ma ai. Raitimung , Dauma nkau mi gaw mahtan da ai hta lai nna hpu bang ai lam gawlaw wa chye ai. Tsun lai saga ai hte maren, hpuja kru tup jang, Mayu ni jaw ya ra ai ri nhtu jaw ra sai. Jaw ya ri nhtu jaw ra sai. Jaw ya ri nhtu jaw jang gaw masha jan rai mat sai.Masha jan rai sai raitim, shingma kaw naw noi nga rai nna mara loi jaw mayu ai hku nna hpuja langai mi shajan hpyi ai. Dai hpe nbat raw ja ngu nna tsun ai. Dai hpe ginra nkau mi hta ginnen hpaga hku nna mung lang ma ai.
- Nbat raw hte lachyum bung ai kaga langai mi gaw chyudi hpaga ngu ai re. Ndai gaw sumrai hka daw ja rai nga ai. Dai hpe ginra nkau mi hta ginrung hpaga hku nna lang ai lam ni nga ai. Dai hku lang ai hpe n htuk ai ngu tsun mayu ai lam n re. Hpuja a majun hpe chye ai salang ni nga ai zawn, htawm hpang de n chye ai ramma ni law law nga wa na re majaw, gawn da ai lam rai nga ai. Sumrai hka jahta ai shaloi, ma myi man mu ai hpang jahta ai rai yang, dai ma yan nu hpe n la na hku jahta ai rai yang, sumrai daw jang rai sai. Ma hpe la nna kanu hpe n la ai hku lama wa jahta ai rai yang,sumrai hpaga hta chyudi hpaga naw jat jaw ra ai. Dai hpaga a lachyum gaw tinang chyu jaw kasha raitimung, tinang a kasha n rai mat sai majaw,yawn shalan ai ja mung rai nga ai. Shing n rai tinang a kasha n rai mat sia raitimung, chyu naw jaw matut ra ai majaw, chyu jaw jahpu hku nna jaw ai ja mung rai nga ai.
(6) a. Gumhtung gau(sh)Jahtawng htu ja:- Gumhtung gau ngu ai gaw shadai kadoi ai htinggren hpe tsun mayu nga ai. Buga ginra nkau mi hta jahtawng htu hpaga ngu nna mung shamying mai. Raitim, lachyum gaw maren sha re. Num nnan jan shangai ai hte seng ai lam rai nga ai. Num sha asak hkun ning pyi jan mat wa sayang hpa majaw, shangai la ra a ta? Ndai hpaga shaw ra ai lam gaw Num sha hpe shangai ai nta madung kaw n re ai, nta kaw sharawt sha ra wa yang, shaw ai hpaga re. Kanu kawa n lawm ai sha, sharawt sha ra wa ai rai yang, kanu kawa madung ni hpe wa tang dan ai shaloi shaw hpang na hpu ja rai nga ai. Kanu kawa lawm nna kaga kahpu kanau ni a nta kaw nna sharawt sha ai rai yang gaw dai sharawt sha ai nta ni la na hpaga re, hpa majaw nga yang sharawt sha poi galaw ai shloi, dai nta hta akyit akawt kaji kajaw ma mat ai hpe kappa ai hpaga re.
b.Gumhtung lat;- gumhtung lat hte gumhtung gau gaw langai sha mai byin ai. Raitim, ndai ja mung shi a majun gaw sumrai hka kaw nna hpang nga ai. Sumrai hkrum ai shaloi hka woi woi ai ngu nna, ma myi man mu ai aten du hkra shing nrai, hka jahta ngut ai aten du hkra, hka La wa a nta kaw woi da chye nga ai. Raitim, hka woi woi ail an n nga ai sha, hka num jan a nta kaw ma hpe shangai la ai rai yang, hka mung jahta ai shani gumhtung lat ja shalawm ra ai. Hpa majaw nga yang, Ma gaw ndai nta na Ma nre, raitim mung, ndai nta kaw shangai sai majaw, shangai ai shana shadai daw na matu, htinggren hpe chyinghka gumhtung kaw na lat la sai. Shingrai chyinghka gumhtung kaw nhtu hkang hkang mat ai. Dai nhtu hkang hpe shaprai kapa shamat ai ja re. Hka woi da ai shaloi hka la wa n nta kaw shadai daw ai rai yang, gumhtung lat ja n jaw ra ai.
Dai majaw chyu di ja, nbat raw ja, gumhpraw lat ja ndai myu masum gaw sumrai hka kaw na rai nna hpuja hta n lawm ai raitimung, gang bang da ai hpuju rai nga ai. Shut ai ngu n tsun lu timung, majun hpe gawn tsun ai lam sha rai nga ai. Shing rai Sumrai hka daw ai shaloi , kanau hpe n la ai sha , kasha hpe sha la ai shaloi bang ai sumrai ja rai nga ai. Bang ai shaloi mung sumrai ma a asak aten hta hkan nna shamying ai sumrai ja re. Myu mi tsun ga nga yang, kanau hte kasha hpe jahka ai, kaja wa garan jahka kaw ai lam gaw n nga ai. Dai majaw, myu mi tsun ga nga yang, ma hpe bau maka na matu shatsam ai hpaga mung rai nga ai. Chyu naw chyu ai ten chyu jaw ma hpe jahka ai hku nna sumrai hka jahta ai hku rai yang , chyudi ja ngu nna tsun ai. Chyu hka ai hpang sumrai hka jahta ai rai yang nbat raw ja ngu nna shamying ai. Ba n ra mat sai hpang sumrai hka jahta ai rai yang, gumhtung lat, shing nrai, gumhtung gau ngu nna tsun ai. Gumhtung lat ja jaw ai hpang gaw dai sumrai ma hpe kawa hpang de woi mat wa lu ai. Dai sat lawat hpe yu nna num sharawt sha ai shani, gumhtung lat ja jaw nna hkung-ran poi galaw de woi mat wa ai lam byin wa sai. Dai sumrai hka hpe tinang hkung-ran la kau na sat lawat n nga, sumrai hka daw mung n manu dum rai jang, sumrai kanu hpe ra ai masha nga yang, dai wa hte hpumau kumba jun nna sumrai hka daw na malai, hpu jawm bang ai hku shapri shamen la chye ma ai.
(7) Chyinng baw galap ja;-Ndai ja gaw hkung-ran poi kaga n galaw ai sha, manau poi num shalai ai shani jaw ai ja re. Manau poi mung hkung-ran manau ngu mai nga ai. Dai majaw nau baw baw chying bau sharat hpang na rai yang, Mayu ni kaw ahkang hpyi ai hku hpaga langai shaw ra ai, Dai hpe ginra nkau mi hta hpuja hku nna matut lang ai lam nga ai.
(8)Num shang ja:-Numla ai shaloi shing nrai, num hkung-ran ai shaloi, mare Duwa hpe mung alak mi san hpu ja jaw chye ai. Dai hpang Numshang ja ngu nna tsun ai. Dai hpuja a majun hpe tsun ga nga yang, Mashang Wa Labat a matu Madai ma Ja Nga hpe wa hpyi ai shaloi mayu ni hku nna, mying ninghkap bung yang jaw na ngu ai majaw, Mashang wa Labat hpe Jawa Rumja ngu nna kasa ni e, mayu nta kaw galai nna num nnan jan hpe mayu ni hte rau woi hkrat wa ma ai da. Dai shaloi La nnan a mying galai kau ai lam, hkung-ran nta na ni n chye kau jang yak wa na re majaw, kasa wa hku nna La nnan mying galai sai lam hkung-ran nta de shawng wat sun dan ra ai rai nna, mayu manam ni hpe gaw mare shinggan numshang kaw naw jahkring da nhtawm, kasa wa hkung-ran nta de shawng wa mat sai. Dai hpang mayu ni hpe dasang sa sharawt la ra mat sai rai nna dai sharawt la ja hpe numshang ja ngu nna tsun ai. Dai ja hpe hpang e shayi sharawt sha ai shaloi, mare Duwa hpe jaw ai htung tai mat ai.
(9) Gwi hkang, wa hkang pat ja:-Mayu ni kaw dinggun shat lit hpuja hte rau janghtung kasa hku nna shawng n sa hpyi ai sha, num sha hpe hprawn mat wa ai hpang sa hpyi yang, Mayu ni gaw Dauma ni hpe gwi lai wa lai lang ai ni ngu, masha lai lang mayu yang, dai gwi lai wa lai naw shawng shaprai shamat kau mu ngu ai hku hpuja langai mi shajan hpyi ai hpe gwi hkang wa hkang wa hkang pat ngu nna tsun ai.
(10) Shingma lai nga kanau:- Ndai hpuja mung shawng nnan kaw na shawa yawng hte seng ai hpuja n re. Nta langai ngai na sat lawat byinda hta hkan nna Du Magam ni shabyin da tai hpuja re, raitimung, dai ni na aten hta yawng ni jawm lang nga saga ai rai nna, shi a majun hpe gaw chye ra nga ga ai. Mayu nta langai mi kaw shayi sha shingtai langai mi nga na re, dai shayi shag aw kanu yan kawa hpe bau maka ai bungli hpun hta, hkaja, shat shadu, u yaw, wa yaw, si lahpaw la bungli ni hpe gunhpai nga ai ten hta, Dauma ni wawn la kau sai. Dai dauma ni gaw Du Magam ni rai nna, dai shayi sha a bungli hpe galaw lu na matu mayam hpu dat sai. Dai hpuju hpe mayam n lu ai du magam ni gaw nga kanu hpe mayam hpu shatai bang ai. Dai hpe shingma lai nga kanu ngu nna Wunpawng sha ni a ginrung ja byin wa sai. Shing rai shingma lai nga kanau, kanau mayan hkachyi, chyudi nga kanu, ndai ni gaw lachyum hku nna bung hkat ai raitim, ninghpawt majun shai hkat nga ma ai. Hpuja a yaw shada ai lam gaw shangai kanu kaw shading ai hpuja ni hkrai re.
- Laksan Hpuja ni
(1) Kanu mayan:- Kanu mayan ja ngu ai mung ningpawt e ginrung ja n re ai. Masha marai sat lawat hta hkan nna byin wa ai hpu ja re. Shingai kanu yawng mayawng ni gaw tinang a kasha shayi sha Num wa ai shaloi, galu kaba lam re hta n-ga, tinang a shayi sha a matu n’pawt n’hpang asak hkrung lam dum nta nga shra lu mat ai shani re majaw, kabu aw law chye ma ai. Raitimung, ma kanu nkau mi gaw tinang nja la ai shayi sha tinang hte hka mat w asana rai nna yawn mayu ai hte hkap chye ma ai. Ndai zawn rai shangai kanu ni langai hte langai hkamla ai lam n bung hkat ai nhkan e kasa wa Num nnan jan hpe Dauma nta de woi mat wan a ten hta shangai kanu gaw shi a kasha hpe jum nna hkrap nga ai. Dai shaloi kasa wa gaw ma a galu kaba lam she re ngu nna kanu hpe lap ajap shaw ya nna kanu a lata hpe yan shangun ai. Dai hpe mu ai shawa masha ni gaw hpang na rung ni hta kanu mayan nga nna tsun hpang wa na sai. Shing rai kanu mayan hpu ja mung yawng yawng ni hkan nga ai htunghking tara n re. Hkan na matu matsun da ai htunghking tara mung n re, ma kanu langai ngai a majaw, byin wa ai hpu ja rai wa sai. Ndai hpu ja hpe sinpraw htung hta lahpyen hpawja (tolhiem) nga nna rawng ai. Dai lahpyen hpawja gaw shawa nang hkachyi shing n rai, nga kanu re. Dai hpu ja hta sinna hkran na kanu mayan lap ajap hpe gayau nna ginrung ja byin wa ai lam rai nga ai. Dai ni na aten hta gaw, dai kanu mayan hpe ja lap mi a lahta de jai lang nga saga ai.
(2) Wa sintin ja (ja htaw wutang):-Ndai hpu ja mung ginrung hpu ja hta n lawm ai raitimung, manu dan lachyum pru ai rai nna ginrung hpuja hte maren byin wa sai. Hkung-ran poi shani wa sintin ganawng ai lam gaw hkung-ran poi hpungdim da tai lam rai sai. Hpungdim dat sai majaw, mayu ni hpe shabawm ai lam mung rai nga ai. Mayu ni hpe shabawn ai shaloi gaw n-gup gaman hte n re ai sha, kumhpa lama ma hte shabawm ai. Dai kumhpa gaw wa sintin ja tai wa sai. Dai shani n hpuja hpungdim uma mung rai sai. Mayu kasha hpe hkung-ran la ai shaloi, dum hprut dumhprat kahti gari n-gu n hpra re ai hku n re ai sha, alaw ahtam hkru hkru kat kat , jawm lu, jawm sha, jawm pyaw nna, hkung-ran la saga ai hte maren, hkung-ran poi lusha,mung ngam gabrat hkra rai sai ngu ai hku nna, shat ngam, tsa ngam, shan ngam ni hpe mayu ni hpe sa jaw shad at ai lam rai nga ai. Dai hta n-ga shanhte Dauma ni jaw ai hpu ja ni mayu ni shanhte a nta de la wan a matu, jaw da tai hpaga re majaw, ja htaw wutang, ja htaw gumra ngu nna shamying nga ai.
(3) Yuji Mun ja:- Yuji ngu ai gaw dai shani na mayu ni a mayu hpe tsun ai. Mayu mi tsun ga nga yang, num nnan jan a kanu maga na ni hpe tsun ai. Num nnan jan a kawa maga na ni hjpe hpu law law jaw sai. Ritimung, kanu maga na ni hpe jaw na matu hpu ja langai mi nga ai. Dai hpu ja hpe Mun ja ngu nna tsun ai. Mun ngu ai gag aw sinpraw hkran ni lang ai, Mum ngu ai ga kaw na sa ai ga re. Yuji wag aw hkung-ran poi ngut ai shaloi, wa sintin kanawng ja jet rau shi a wuman yuji ja hta na rai nga ai. Hpa majaw nga yang, yuji wa Munja hta ai hte rau, dai shani n hpu jaw hpu ya lam makum bu sai. Ya hte tup,dai shani tup mayu hte dauma hpu jaw hpu ya sharing shakau lam pri nem hkra hparan lai wa sai. Dai ni yawng hpe makau lam pri nem hkra hparan lai wa sai. Dai ni yawng hpe makum bu ai hku nna yuji ja hta ai lam re. Wa sintin ganawng ja hte Munja n hta dingsa hpu jaw hpu ya lam n ngut kre shi ai lachyum rawng nga ai. Tinang a kahkri hpe shayu sha ai shaloi, kungdawn ja kru kaw na langai ngai lit la mai ai. Shingnoi noila shing nrai, sumri dan ri nhtu shing n rai, ri nhtu langai ngai shaw na lit nga ai. Dai hku shaw ai rai yang, dai kungdawn a matu ginrung ja sha ang ai. Dai re ai majaw lahkawng sha na kaw lahkawng n sha ai sha, langai mi hpe grak di nna tsun jahtuk la chye ma ai.aaaa
(4) Kumhpa nga:- Kumhpa nga ngu ai gaw dauma ni kaw na mayu ni hpe jaw ai nga langai mi hpe shamying ai rai nga ai. Ndai nga a lachyum hpe garai n tsun yang, kumhpa ngu ai lachyum hpe shawng chye na ra nga ga ai. Wunpawng sha ni gaw majan ndau ai shaloi raitimung, hka jun mayu ai shaloi raitimung, kabu gara shiga shana ai shaloi raitimung, kumhpa hpe lang nga ma ai. Dai rai nna ndai shara kaw mung ga sadi, ga ningdat tawn da ai kumhpa hpe tsun mayu nga ai. Tinang jaw jau ai nat hpe raitim, shi hku nna nga hpyi ai shing n rai, nta masha ni hku nga jaw mayu ai rai yang, nga sat jaw na matu garai n jin ai laman e nga sat jaw na ngu ai ga sadi, ga ningdat hku nna udi hte nga jahkrawq zawn re ai hpe lahpaw hte mayawn nhtawm, dumsa let nga jaw na re ai ga sadi, ga ningdat tawn da ai hpe nga hka kumhpa shakap da ai ngu nna tsun nga ma ai. Ndai nga hka kumhpa hte numwawm numla lam gara hku seng ai ngu ai hpe garai n tsun yang, Wunpawng sha ni a hkung-ran poi hpe shabyin da tai lam madung hpe shawng tsun ra na ga ai. Dai hkung-ra poi shabyin ai lam madung masum nga ai.
- Naw ku htung hte shabyin ai. Tinang kamhpa ai gumgun gumhpai hpe jaw jau ai lam rai nga ai.
- Makau grup-yin shinggyim wuhpung hku nna shabyin ai lam lawm nga ai. Hpu jaw hpu ya ai lam ni
- Num nna hte adding tawk seng ai lam:- (i) Kumba shalai nna jasan jaseng la ai lam.(ii) Sharin shaga, bungli shara madun aid aw rai nga ai. Nambat masum ngu na hpe gaw hpung-up sara wa mungga tsun nna hkung-ran ai lachyum hte hkung-ran sai ni kaning rai nga pra ra ai lam hpe hkaw tsun ai hta hkyawm mat sai. Moi prat hta gaw num lanyi ai ngu lanyi ga hte nhtoi brat sharin shaga nga ai. Nambat lahkawng hta madun da ai makau grup-yin shinggyim wuhpung hte seng ai lam hpe num jaw num ya htung hku nna lahta e azin ayang tsun lai wa saga ai. Ndai daw hta gaw nambat langai hta tsun madun da ai nawku makam masham hte seng ai lam hpe sanglang mat wa na rai nga ga ai. Dai hpe sanglang na matu gaw kumhpa nga a lam tsun ra mali ai.
(5) Kumhpa nga a majun:- Dinghku langai ngai hta, nta madu jan dinghku li ai, shata gu wa ai shaloi, dinghku machyi (ma shangai machyi) wa ai ten hta shadai daw jahtawng htu na matu, ma shangai garum ai ni, hkinjawng dumsa, hpunlum ni yawng la dingda nga na rai ma ai. Dai zawn la dingla nga let tsa chyaru, shan jahkrawq gaitsu ni yawng shajin da sai. Shangai wa ai ma shinggan kaw du aia hte num sha, la sha yu masat la ngut ai hte rau, hpa baw shamying ang ai ngu ai mying nga taw chyalu rai sai rai nna, jahtawng htu mying shamying da tai hte rau gumgun nat hpe mung, dumsa ap nna dai num kasha num wa ai shani, dauma ni dun sa ai nga hkungga shawng na hpe ju jaw na ngu nna dumsa ga ndat tawn da ai hpe, nga hka kumhpa shakap da ai ngu nna tsun ai. Dai majaw dai num sha num wa ram ai shani gaw shi hpe sa hpyi ai dauma ni dun sa ai shawng na nga hkungga hpe gumgun nat hpe kumhpa nga ju jaw nna gumgun nat a lata kaw nna num sha hpe dauma nta de sharawt dat na rai nga ai.
Shing rai dai nga hpe kumhpa nga ngu shamyin ai. Dai nga ju sha ai poi hpe sharawt sha poi ngu nna shamying ai. Shing rai sharawt sha poi ngu ai gaw Wunpawng sha ni san san sha lu ai htunghking poi rai nga ai. Dai rai nna ndai prat na Chyum laika hta mahkawn buk ni hta sharawt sha poi hte seng nna grai lata yak nga ai. Ndai nga hpe hpu ja hta n shalawm ai lam gaw, shinggyim htunghking hte n seng ai sha, makam masham hte sha seng ai majaw rai nga ai. Ndai prat hku tsun ga nga yang, mayu ni sharawt sha poi galaw ai shaloi, dauma ni tsep kawp lit la ai hku n re ai sha, si mai amyu mi lit la ai masa sha rai nga ai.
Pungga Ja Li
kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn ban_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn kac_Latn epo_Latn