Taggayin n idammn
Bḍan idammn f kkuẓt taggayin, ar asnt nttini taggayin n idammn (s tanglizt: Blood Group) ad tnt igan:
- A
- B
- AB
- O
Ar mmaln iskkiln ad is illa nɣ d ur illi umgljin A d B, ganin anawn n uskkar, f tasna n tqlallayin tizuggaɣin. Iɣ illa umgljin A i waḍu nns hat taggayt A ay-gan idammn, iɣ illa umgljin B hat B, iɣ llan s sin hat AB iɣ ur illi ḥtta yan hat O.
Ur jju tallfus (tettmkin) tikki n idammn aylliɣ ttyafan imgljinen A d B, acku mr ur ttwassnen hat rad tg tikki n idammn min asuttu n taggayt amizi imqqurn.
Ku yat ɣ taggayin ad tbḍa f sin wanawen: tuzdirt (-) d tumnigt (+); ar tmmal tmatart ad is illa nɣ d ur ulli umgljin « Rh D » ɣ yan upṛutin n walmgmam n tqlallayin tizuggaɣin.
Ufkansnfl
Iẓḍar bu taggayt O ad ifk idammn i ayt taggayin yaḍn s timmad nnsn mac ar tn ittamẓ ɣar dar bu taggayt O. Bu taggayt AB ntta ar tn ittamẓ dar taggayin akk mac ar tn yakka ɣar i ayt AB zund ntta. Bu taggayt A ar tn yakka i bu taggayt A d AB ar tn ittamẓ dar bu taggayt O d A, bu taggayt B ar tn yakka i bu taggayt B d AB ar tn ittamẓ dar bu taggayt O d B; S akinn, iɣ dark taggayt AB hat irxa ad taft idammn is dark O hat rad taft amukris ɣ tifi n idammn ak-d-yusan.
Iqqan-d ad nssn mas d ula «Rh D» ila tawuri ɣ tikki n idammn; bu wanaw Rh D- iẓḍar ad ifk idammn i bu wanaw Rh D+ mac tamgla ur tallfus, s unamk n wis ur iẓḍar bu Rh D+ ad ifk idammn i bu Rh D-;
S akinn, wanna dar tlla taggayt O- rad immrni umukris nns ɣ wad yaf mad as yakkan idammn ɣ unmgal n AB+ nna tn ittamẓn dar timmad;
Amukris wiss sin ar ittili dar timɣarin dar illa Rh D-, iɣ d-yiwi ṛebbi turuw yan warraw ilan Rh D+, hat ar tettfaras tsarut nns imglfkkiwn Rhésus. Imglfkkiwn ad rad gn amizi f kra n warraw, nna diɣ tattaru tmɣart ad, dar illa Rh D+, ar as-israg timuḍan imran nɣ akk lmut. Afad ad ur imsar umukris ad, ar tettuga i tmɣart mi gan idammn Rh D- yat tassmi ɣ illa umgal-D (l'anti-D) mac ad ur tzri 72 n tassaɛt ḍart tarwa f tugin n tassmi;
Iɣ tra tmɣart nnk ad taruw annay yak ur dars Rh D- ɣ idammn afad ad tsɣt tassmi ad iskarn attayn n 700 dh ɣ Lmɣrib, mac iɣ dark ḥtta kiyyi Rh D- hat ur illi umukris acku rad aha tettarwm arraw ayt Rh D-, donc imglfkkiwn Rhésus ur rad asn srgn ḥtta yan umukris i tarwa d-ikkan mnid.
Taflwitsnfl
Amawalsnfl
- Amgljin = antigène
- Asuttu = déterminer
- Amizi = risque
- Almgmam = membrane
- Imglfkkiwn = anticorps
- Tettfaras = produire
Tiɣbulasnfl
- Ittyura umgrad anṣli s ifassn n id bu-tasna n Is tessned (Alink nns) ttuysbdaln gis kra n iwaliwn fad ayili s tclḥit.
kab_Latn kab_Latn ilo_Latn mos_Latn tur_Latn smo_Latn kab_Latn kab_Latn kab_Latn zsm_Latn kab_Latn kab_Latn kab_Latn kab_Latn kab_Latn taq_Latn lug_Latn knc_Latn fra_Latn fra_Latn knc_Latn taq_Latn fra_Latn pap_Latn kab_Latn